Dyskusja:Neoplatonizm

message: Skąd myśl o tym, że teurgia  to "zmuszanie" bogów do działań. Takie widzenie mogłoby, od biedy, chyba pasować najwyżej na jakąś magię, a i tu nie ma mowy o bogach. Teurgia raczej polega na dzieleniu pewnych tajemnic/wtajemniczeń/inicjacji z "bogami", odtąd skłonnymi do współpracy, ale raczej nie zmuszani do czegokolwiek. Proszę uprzejmie wziąć to pod uwagę.1.0.212.235 (dyskusja) 13:11, 12 sty 2015 (CET)
thread_title: Teurgia

message: Określenie "filozofia powstała w II wieku n.e. w Aleksandrii pod wpływem myśli Platona oraz pogańskiej myśli religijnej" - wydaje mi się nieadekwatne i niezgodne ze znanymi mi encyklopedycznymi/historyczno-filozoficznymi opracowaniami tego pojęcia; argumenty:
a) Powszechnie uznaje się, że neoplatonizm zasadniczo rozwinął się w Enneadach Plotyna - sam Plotyn miał co najwyżej neutralny stosunek do religii jakichkolwiek (znany fragment z biografii Plotyna, napisanej przez Porfiriusza, o stosunku Plotyna do praktyk religijnych), w tym do pogańskiej; innymi słowy samo powstanie neoplatonizmu nie wymagało jeszcze wpływów religii pogańskiej; również nie wykazywano w literaturze przedmiotu jakiegoś istotnego wpływu religii pogańskiej na samo ukonstytuowanie się neoplatonizmu w Enneadach Plotyna.
Argumentem może być również fakt, że nie ma nic kontrowersyjnego w dominujących współcześnie interpretacjach filozofii Plotyna (Lloyd, Gerson, Emilsson, Remes - żeby wymienić najbardziej znanych), zupełnie nieuwzględniających religijnego kontekstu kulturowego współczesnego Plotynowi, a skupiających się głównie na kontekście filozoficznym...
b) podkreśliłbym raczej kontekst filozoficzny z którego neoplatonizm wyrósł, a który nie ogranicza się przecież do wpływów Platona... Chodzi o dyskusje z: 
- Stoikami (status logoi spermatikoi), 
- arystotelikami/neo-arystotelikami (problem relacji między umysłem czynnym i biernym), 
- neopitagorejczykami (stosunek relacji Umysł - Jedno 
do relacji Jedno - Diada) i z 
- medioplatonikami (kwestia kontemplacji (s)twórczej jako alternatywy dla twórczości opartej na planowaniu) 
(zobacz chociażby: Reale, Historia filozofii starożytnej, Tom 4)
c) o wyraźnytm i istotnym wpływie religii pogańskiej na neoplatonizm można mówić dopiero w przypadku Jamblicha (teza o nadrzędności teurgii religijnej nad filozofią - w pierwotnej Plotyńskiej wersji neoplatonizmu nie ma nawet wzmianki o teurgii, nie mówiąc o jakiejś nadrzędności)-  nieco mniejszy już u Proklosa, u którego można rozróżnić prace filozoficzne (wbrew pozorom właśnie "Elementy Teologii" Proklosa - są jeszcze pracą filozoficzną i zdarza się, że jest nazywana "Elementy Metafizyki") i hermeneutyczno-religijne, zaś pod koniec, u Damaskiosa, maleje o tyle, że wyraźnie zaznacza się różnicę między refleksją filozoficzną (aporetyzm neoplatonizmu Damaskiosa) a religijnością (zobacz wstęp do: Sara Ahbel-Rappe, Damascius' Problems and Solutions Regarding First Principles, (New York, 2010))
Reasumując, trzeba odróżnić neoplatonizm jako filozofię od neoplatonizmu jako komponentu teologicznego różnych religii; neoplatonizm bywał integrowany przez różne religie, nie tylko pogańską, jak to było właśnie w przypadku Jamblicha i Proklosa, ale i Chrześcijaństwo - Pseudo-Dionizy Areopagita, św. Augustyn, Islam - neoplatonizm a uzasadnienie tawhidu, alawici, Judaizm - zob. https://en.wikipedia.org/wiki/Godhead_in_Judaism, etc. Stąd uważam za konieczne odróżnienie powstania neoplatonizmu wynikającego z dyskusji filozoficznych, których dokumentacją są właśnie Enneady Plotyna , od jego wielu metamorfoz w postaci integracji z różnymi teologiami i religijnymi hermeneutykami. -- niepodpisany komentarz użytkownika Noizes (dyskusja) 12:32, 9 lis 2015. Wstawił Puszczanin (dyskusja) 17:03, 12 cze 2022 (CEST)
thread_title:  Neoplatonizm - definicja