Dyskusja:Czeladź (miasto)

message: Do uzupełnienia istotny szczegół - nie cały teren Czeladzi leży po prawej stronie Brynicy i Przemszy, czyli w regionie definiowanym jako Zagłębie Dąbrowskie. O ile w Sosnowcu teren, na którym leży kąpielisko Stawiki i Stadion Ludowy (stadion Zagłębia leży na Śląsku - ciekawostka!) to historia całkiem niedawna (przyłączone do Sosnowca w czasach PRL) i dość znana, zupełnie pominięta jest sprawa Czeladzi, tak w wikipedii, jak i w innych, dostępnych źródłach. I to o tyle zaskakujące, że w przeciwieństwie do Sosnowca - lewobrzeżny fragment Czeladzi to dość obszerna jej część 1/5 - 1/4 obszaru. Czy ktoś jest w stanie uzupełnić tę historię, jak do tego doszło? To było tak od dawna, czy to też tzw. żartobliwie "ziemie odzyskane", jak tereny stadionu i kąpieliska w Sosnowcu?
thread_title:  "ziemie odzyskane" czy historyczne tereny 

message: Ten tekst to kombinacja copyvio i braku neutralności wklejona przez anonima. Duzo przydatnych informacji ale trzeba oddcedzic i pozmieniać troszkę. --Piotr Konieczny aka Prokonsul Piotrus Słucham? 23:02, 1 paź 2005 (CEST)
replies: text: Chodzi Ci o ten tekst poniżej? D_T_G 18:01, 22 mar 2006 (CET)
----
Miasto Czeladź usytuowane jest w Górnośląskim Okręgu Przemysłowym, nad rzeką Brynicą. Administracyjnie miasto należy do województwa śląskiego. Na powierzchni 17 km2 zamieszkuje blisko 36 tys. mieszkańców. Bezpośrednio miasto graniczy na południu z Sosnowcem, na wschodzie i północy z Będzinem, na zachodzie z Siemianowicami Śląskimi. Od stolicy województwa - Katowic, dzieli Czeladź jedynie 14 km, natomiast od Krakowa 75 km , od Wrocławia 216 km i 300 km od Warszawy. Najbliższe lotnisko znajduje się w Pyrzowicach (25 km) oraz w Krakowie - Balicach (70 km).
Przez Czeladź przebiegają drogi szybkiego ruchu nr 86 [DK 1 (E75)] Katowice - Warszawa i nr 94 [DK 4 (E40)] Wrocław - Kraków.
Ruch pasażerski odbywa się dzięki rozbudowanej sieci połączeń autobusowych i tramwajowych.
Historia
Czeladź jest najstarszym miastem Zagłębia Dąbrowskiego i jednym z najstarszych na Śląsku. Data nadania Czeladzi praw miejskich nie jest znana. Najdawniejsza wzmianka o miejscowości, której nazwę zapisano jako Chelad, pochodzi z 1228 r. Położona na ziemi siewierskiej, należała do piastowskich książąt opolsko-raciborskich, następnie bytomsko-kozielskich i cieszyńskich. Od 1443 r. wraz z całym księstwem siewierskim Czeladź znalazła się w granicach dóbr biskupów krakowskich. Mieszkańcy utrzymywali się głównie z rzemiosła i pracy na roli. W 1655 r. miasto zniszczyli Szwedzi. Odrębność księstwa siewierskiego zlikwidował w 1790 r. Sejm Czteroletni. Dwa lata później przywilej króla Stanisława Augusta podniósł Czeladź do rangi wolnego miasta Rzeczpospolitej. W ostatnich latach przed rozbiorami gród nad Brynicą leżał w regionie krakowskim. W 1793 r. znalazł się pod zaborem pruskim, w latach 1807 - 1815 - w Księstwie Warszawskim, a później - w Królestwie Polskim. Za udział mieszkańców w powstaniu styczniowym 1863 r., Czeladź utraciła w 1870 r. prawa miejskie. Odzyskała je dopiero w 1915 r. w II połowie XIX w. uwieńczone sukcesem poszukiwania węgla kamiennego dały początek rozwojowi Czeladzi jako ośrodka górniczego. W dzielnicy Piaski powstała pierwsza kopalnia węgla kamiennego "Czeladź", nieco później w południowej części miasta uruchomiono kopalnię "Saturn". W okresie międzywojennym miasto stało się ważnym ośrodkiem ruchu robotniczego, miejscem licznych strajków. Do wybuchu II wojny światowej mieszkało tu około 22 tys. osób. Podczas hitlerowskiej okupacji, w Czeladzi działało w szeregach ruchu oporu kilka organizacji, m.in. Zwiazek Orła Białego, AK, PPS, GL, PPR. W mieście było getto. Hitlerowcy lokowali tu również oddziały robocze sformowane z jeńców wojennych, głównie żołnierzy brytyjskich. Po wyzwoleniu nastąpiła znaczna rozbudowa miasta: powstały liczne osiedla mieszkaniowe, szpital miejski, placówki kultury i oświaty z pierwszą w Polsce szkołą "tysiąclatką". W latach 1951-1975 Czeladź stanowiła odrębny powiat miejski w województwie śląskodąbrowskim. Śródmieście Czeladzi leży na lewym, wschodnim brzegu Brynicy. Do II wojny światowej istniało tu wiele podcieniowych domów mieszczańskich z XVI i XVII w. W wyniku wojny i powojennej przebudowy, część z nich rozebrano. Taki los spotkał również barokowy ratusz na rynku. Najstarsze zachowane budynki pochodzą więc z XVII i XVIII w. Wśród nich znajduje się dawny zbór ariański (I poł. XVII w.). Na wzniesieniu nad Brynicą stoi największy w Zagłębiu neoromański kościół parafialny pw. św. Stanisława Biskupa i Męczennika budowany w latach 1905-1911. Śródmieście otaczają powojenne osiedla, a w dzielnicy Piaski w latach 1947-1952 zbudowano osiedle domków fińskich.
Po wielu latach dominacji nastrojów lewicowych wśród mieszkańców miasta - zaczyna zmieniać krajobraz polityczny Czeladzi. Postpezetperowski eseldowski układ rządzący miastem w latach 1994-2002 stanowił znakomitą zapowiedź (oczywiście w lokalnej skali) tego, co mogliśmy obserwować w latach 2001-2005 w skali ogólnopolskiej.
thread_title:  Copyvio 

message: Zintegrowano, D_T_G 18:01, 22 mar 2006 (CET)
thread_title: Integracja

message: A czeladź jako służba też jest tematem encyklopedycznym . Pytanie - czy Czeladź zostaje jako miasto, czy zamienia się w dysambig?--Piotr Konieczny aka Prokonsul Piotrus Słucham? 06:20, 12 lut 2006 (CET)
replies: text: Zostaje jako miasto, a na górze {DisambigR}. BTW, źle zrobiłeś zamieniając kategorie na bezpośrednie linki do kategorii w tekście wklejonym przez bota, w wyniku nie było widoczne w kategorii (pod literą D) i nikt nie wiedział, że trzeba tu to zintegrować. Całe szczęście, że tu przypadkiem zawitałem ;) Pozdrawiam, D_T_G 18:01, 22 mar 2006 (CET)
thread_title: Disambig

message: Konia z rzędem temu kto mi udowodni iż tak jest (wtedy info wróci)
thread_title:  Jeden najwazniejszy osrodek kultury i nauki w kraju 

message: co do dowodu na to że GOP jest jednym z największych ośrodków naukowych w tym kraju:
cóż tu udowadniać największa aglomeracja miejska drugi co do wielkości uniwersytet w kraju (kwestia czasu kiedy będzie pierwszy) a Czeladź jako taka jest integralną częścia tego ośrodka więc jedynie ktoś spoza GOP może wypowiadać takie niestworzone historie. czasy industrializacji skończyły sie bezpowrotnie i nie życzę sobie stwierdzeń że konurbacja śląsko - dąbrowska nie jest prężnie działającym ośrodkiem naukowym
replies: text: Po pierwsze mowa byla o Czeladzi a nie o GOP a po drugie prosze o statystki ŹRÓDŁA, anie takie rzeczy wyssane z palca (a w uniwersytetach nei liczy sie wielkosc o jakosc a pod tym wzgledem UŚ nie imponuje) Pozzitiv porozmawiamy? 21:54, 10 cze 2007 (CEST)
thread_title:  ośrodek GOP 

message: http://baza.archiwa.gov.pl/sezam/index.php?l=&mode=show&zespoly_id=17216&word=Czelad%BC&word2=
thread_title:  Ciekawy wątek