Dyskusja:Mechanicyzm

message: "Mechanicyzm - pogląd filozoficzny w filozofii XVI - XVIII w., według którego wszelkie zjawiska i procesy można wyjaśniać na drodze pojęć i praw mechaniki. Do głównych przedstawicieli tego poglądu zaliczają się m.in.: Isaac Newton, René Descartes (...)"
Zważywszy, że Kartezjusz zmarł kiedy Newton miał lat 7, kolejność wygląda dziwnie. I czy ich teorie miały coś wspólnego?
Wg Kartezjusza za ruchy planet odpowiadają wiry, wg Newtona masa. Wg Kartezjusza brak próżni, wg Newtona jest. Kartezjusz negował działanie na odległość, Newton przeciwnie. Wg pierwszego prędkość światła nieograniczona, wg drugiego ograniczona. U Kartezjusza występuje "pierwotna przyczyna ruchu", Newton odkrył, że twierdzenia dotychczasowych badaczy (w tym Kartezjusza) "wprowadzały przyczynę ruchu tam gdzie jest ona najzupełniej zbędna" (E.M. Rogers "Fizyka dla dociekliwych" tom 2, 1986, ISBN 83-01-02919-6, s. 119, 210 i 265).  Ogłoszenie "Matematycznych zasad filozofii przyrody" Newtona nastąpiło 37 lat po śmierci Kartezjusza, stąd trudno powiedzieć co on sam miałby na ten temat do powiedzenia ale jego zwolennicy atakowali teorię Newtona za "średniowieczne poglądy" itp (wzajemne przyciąganie ciał wydawało się im pseudonaukowe). Nauki Kartezjusza były mechanistyczne, a Newtona też? Mechanika newtonowska obowiązuje do dziś skoro "jest szczególnym przypadkiem mechaniki relatywistycznej przy małych prędkościach ruchu" (A.K.Wróblewski "Prawda i mity w fizyce" 1987 s. 110 ISBN 83-207-0880-X). Pilot Pirx (dyskusja) 21:56, 7 wrz 2012 (CEST)
replies: text: Kolejność oczywiście można zmienić na chronologiczną. Obecne wyróżnienie Newtona wynika właśnie z tego, że mechanika Kartezjusza w kilku istotnych punktach była błędna, natomiast mechanika Newtona jest zgodna z doświadczeniem w pewnym przybliżeniu, a mechanika relatywistyczna jej nie obaliła, lecz wskazała na przybliżony charakter (zasada korespondencji). To właśnie mechanika Newtona była podstawą mechanicyzmu przez cały wiek 18 i 19. Najznakomitszym jej sukcesem była kinetyczna teoria gazów. Jednak już teoria elektromagnetyzmu Maxwella była niemechanistyczna (mimo, że próbowano ją w mechanicyzm "wpasować"). Odkrycia promieniotwórczości, złożonej budowy atomu itp. spowodowały upadek mechanicyzmu. Był on skrajnym przypadkiem redukcjonizmu, który w innych formach nadal funkcjonuje w metodologii nauki, obok emergentyzmu, zakładającego pojawianie się swoistych praw na każdym poziomie złożoności świata. W czasie największej dominacji mechanicyzmu w latach 40. do 90. 19 wieku, jego zaciętymi przeciwnikami byli filozofowie dialektyczni, zarówno idealistyczni (Hegel), jak i materialistyczni (Marks, Engels), jednak fizycy w większości nie brali ich poglądów pod uwagę. Gdy na przełomie 19 i 20 wieku nastąpił przewrót w nauce i mechanicyzm padł, materialiści dialektyczni (Lenin) przypomnieli swoją propozycję, ale znowu bez szczególnego odzewu. Obecnie w Polsce najwięcej o mechanicyzmie piszą (krytycznie) chrześcijańscy filozofowie przyrody: Michał Heller i Józef Życiński (np. "Filozofia przyrody" Hellera 2007 ss. 69 i 93, "Wszechświat - maszyna czy myśl? Filozofia mechanicyzmu: powstanie - rozwój - upadek." Hellera i Życińskiego 1988). Jednak o dialektyce wyrażają się jeszcze bardziej krytycznie. Pozdrawiam. Belfer00 (dyskusja) 23:07, 12 wrz 2012 (CEST)
* , hasło całkowicie przebudowano. Tomasz Raburski (dyskusja) 19:38, 19 kwi 2015 (CEST)
thread_title:  Kartezjusz i Newton 

thread_title:  BATUTA