Dyskusja:Kuchnia hiszpańska

message: Półwysep Iberyjski, mimo swego śródziemnomorskiego położenia, stanowi odrębny region kulinarny. Z basenem Morza Śródziemnego wiąże kuchnię hiszpańską wspólne upodobanie do delikatnych mięs – drobiu, cielęciny i jagnięciny – a także ryb i owoców morza, zwłaszcza krewetek. W Hiszpanii, podobnie jak we Włoszech używa się oliwy, potrawy różnego typu przyrządzane są z dodatkami oliwek, cebuli i czosnku. Duży wpływ na kuchnię hiszpańską wywarła kuchnia arabska, co widać w ilości przypraw zwłaszcza pieprzu, cynamonu, kolendry czy kminku. Od Arabów również nauczyli się Iberyjczycy jeść i przyrządzać desery, w szczególności ciasta migdałowe.
Typowymi potrawami hiszpańskimi są: Gazpacho, tortilla, paella, różnorodne tapas, znakomite wina, szczególnie Jerez. Z Nowego Świata przybyły do Hiszpanii pomidory, papryka, papryczki chili, a przede wszystkim ziemniaki. Oryginalną hiszpańską specjalnością są natomiast wędliny, owcze i kozie sery.
Hiszpanie z dumą mówią o swojej kuchni regionalnej. Wzdłuż wybrzeża zestaw potraw każdego regionu czy prowincji dzieli się na montaňa y mar, czyli górski i nadmorski. W głębi lądu funkcjonują podobne podziały na rejony gór, dolin rzecznych i równin, poprzecinane dodatkowo tradycyjnymi szlakami pasterzy owiec, poganiaczy mułów i żniwiarzy, dla których wspólne są takie dania jak gazpacho (chłodnik) czy ajo- arriero (duszony solony dorsz). Istnieje również kilka zamkniętych obszarów, jak Katalonia, Kastylia-León oraz miast: Segowia, Cuenca czy San Sebastián, gdzie pielęgnuje się odrębną kuchnię. Lokalnych potraw można skosztować nie tylko w casas de comida (jadłodajnie), tascas(gospody), i ventas albo pasadas(przydrożne bary i zajezdnie), ale również w najlepszych restauracjach.Droge dla nueva cocina wytyczyli w latach 70. baskijscy szefowie kuchni, a obecnie doskonałe technicznie trzecie pokolenie awangardowych kucharzy,szkolonych przez takich mistrzów jak Ferran Adrià z Gerony- dla wielu krytyków bezkonkurencyjny w swojej dziedzinie, czy Martín Berasategui, który twardo trzyma sie swych korzeni. Na charakter tej wielobarwnej mozaiki wpływa także nowoczesna sieć transportu. Hiszpanie chętnie płacą za najświeższe ryby, dlatego ciężarówki docierają z portów morskich na rynki w całym krajuw kilka godzin po wyładowaniu połowu. W Madrycie jest druga co do wielkości hurtownia ryb na świecie,a tamtejsi handlowcy i restauratorzy twierdzą, że mają w ofercie wszystko, co najlepsze z portów Atlantyki i Morza Śródziemnego. Wieki panowania islamu odcisnęły najsilniejsze piętno na południu, a więc na Walencji, Murcji i Andauzji. Podaje się tam ciasta z miodem i migdałami, pieczywo przyprawiane kminkiem i anyżem, szeroką gamę dań z ryżu oraz chłodzone napoje ( granizadas). Wszechobecne są rośliny jadalne sprowadzone z Ameryki przez Kolumba i jego następców. Czerwona fasola (alubia)i ziemniaki (patatas). W regionalnuch kuchniach pojawiają się dania jednogarnkowe,a pomidory i słodka papryka ozdabiaja stoły w całym kraju. Na Wyspach Kanaryjskich warto spróbować papas arrugadas (pomarszczone ziemniaki) gotowanych w mundurkach i podawanych z mojo rojo, mocno przyprawionym sosem. Chleb i oliwa towarzysza posiłkom od czasów rzymskich. Hiszpania to największy producent oliwy z oliwek na świecie, dlatego wybór jest olbrzymi.Hiszpanie są dumni z faktu, że ich kuchnia odziedziczyła wszystko to, co najlepsze po ludach zamieszkujących Półwysep Iberyjski. Fenicjanie, Kartagińczycy, Grecy, Rzymianie i Arabowie przyczynili się do ukształtowania się niezwykle urozmaiconej, ale i niepowtarzalnej kuchni.Posiłek w Hiszpanii rozpoczyna się zwykle od przystawki. Najbardziej typowa to amanida catalana (sałatka katalońska z zielonej sałaty, pomidorów, cebuli i oliwek, a wszystko polane octem winnym i oliwą) lub pan amb tomats (grzanki z oliwą i pomidorami). Narodowa zupa katalońska to polski rosołek. Do specjalności regionu należą ryby i mariscos (owoce morza). Atrakcją niemal każdego nadmorskiego miasta są ogromne hale targowe, w których każdego dnia sprzedaje się ogromne ilości makreli, tuńczyków, krewetek, ośmiornic, muli czy langust. Kuchnia katalońska słynie również z wołowiny i wieprzowiny oraz bardzo popularnych królików i baraniny. Typowy deser to karmelowy flan (rodzaj budyniu). Podczas zamawiania posiłków należy pamiętać, że z reguły porcje są bardzo obfite.Oto kilka przykładów potraw, których spróbować można w wielu regionach Hiszpanii:
Jamón serrano- solona szynka suszona w górskim powietrzu, może być podawana bez dekoracji w kawałkach lub cienkich plasterkach.
Gambas a la plancha – proste, ale doskonałe w smaku danie z całych, smażonych, nie obranych krewetek. 
Tortilla a la espańola – popularny gruby omlet hiszpański, smakowita potrawa z cebuli i ziemniaków z przyprawionymi jajkami. Podaje się ją uformowaną w trójkątne lub małe kwadratowe kawałki. 
Mejillones a la marinera – danie z gotowanych małży w smacznym sosie z podsmażonej cebuli i czosnku, białego wina, oliwy, soku cytrynowego i zielonej pietruszki. 
Almendras fritas – smażone, solone migdały, popularna przekąska. Jako dodatek do napoju można też zamówić pistacje, solone orzeszki ziemne i ziarna słonecznika. 
Pollo al ajillo – składa się z małych kawałków kurczaka (często skrzydełka lub udka) przyrumienionych na oleju, a potem delikatnie duszonych w smakowitym sosie przyprawionym czosnkiem. 
Banderillas – koreczki nabite na wykałaczki. Składają się na ogół z marynowanych ryb i warzyw, jaj na twardo, krewetek, korniszonów i oliwek.
Fritura de pescado – smażona ryba wymieszana z owocami morza, podana z cytryną. Są tu czerwone małże, kałamarnica i mały dorsz albo inne dostępne, świeże ryby. 
Albondigas – mięsne kulki, często podawane ze smacznym sosem pomidorowym. 
Ensaladilla rusa – zimne danie z tuńczyka, krewetek, ziemniaków, marchewki i zielonego groszku, przybrane majonezem. Na wierzchu może być położona papryka lub jajko.
Chorizo – popularna kiełbasa,przyprawiona czosnkiem i papryką, zwykle jadana na zimno. Niektóre jej gatunki są smażone i serwowane na gorąco.
Patatas bravas – pikantna potrawa z ziemniaków smażonych w oleju i polanych ostrym sosem pomidorowym przyprawionym cebulą, czosnkiem, białym winem i zieloną pietruszką i chilli. 
Oliwki – powszechne tapa, jest ich kilka gatunków. Gordas to tłuste oliwki z Sewilli. Manzanillas można wydrążyć i wypełnić sardelą, migdałami albo maleńkimi papryczkami pimientos. Niektóre oliwki przyrządza się w ziołach i oleju lub marynacie.
Salpicón de mariscos – luksusowa, zimna sałatka, składająca się ze świeżych owoców morza, w tym homara, kraba i krewetki z poszatkowanymi pomidorami. Polewana smakowitym sosem winegret przyprawionym cebulą i czerwoną papryką. 
Calmares fritos – krążki kałamarnicy, oprószone mąką przed smażeniem w oliwie lub oleju roślinnym. Podawane są z plasterkami cytryny. 
Ensalada de pimientos rojos – barwna, zimna sałatka z pieczonej czerwonej papryki i pomidorów. Sok z pieczenia łączy się z oliwą i octem, powstaje przepyszny sos do sałatki. 
Queso manchego – ser owczy z La Manchy najpopularniejszy w Hiszpanii. Podaje się z chlebem jako łagodny, półmiękki albo dojrzały.
thread_title:  usunięty fragment z hasła [[Hiszpania]] (wstawiony tam bez źródeł)