Dyskusja:Skrzynia biegów

message: UZASADNIENIE USUNIĘTYCH FRAGMENTÓW (kursywa)
*skrzynia biegów umożliwia:
**"zmiana kierunku jazdy" ??? - myślałem, że to układ kierowniczy pozwala na zmianę kierunku jazdy! (@<- autorowi chyba chodzilo o kierunek do przodu - do tylu)
**"pracę silnika w czasie postoju, mimo że sprzęgło jest włączone" ??? - to sprzęgło pozwala na pracę silnika w czasie postoju mimo, że biegi w skrzyni są zazębione!!!
*"Przekładnia zębata daje ograniczoną, zwykle do sześciu liczbę przełożeń, tzw. biegów (włączając w to przełożenie wsteczne, tzw. bieg wsteczny)" - to ciekawe! A kto powiedział, że pięć biegów + wsteczny to maksymalna ilość biegów? Są skrzynie sześciobiegowe a nawet była produkowana seryjnie siedmiobiegowa skrzynia manualna do samochodu Renault Clio Williams i to nie wliczając żadnego biegu wstecznego!! (@ <- napisane jest przeciez, ze ZWYKLE DO SZESCIU, a NIE maksymalnie szesc... czytanie ze zrozumieniem sie klania...)
To jest wikipedia, tu powinny znajdować się definicje zwłaszcza, jeśli dotyczą czegoś, co może występować pod wieloma różniącymi się postaciami, lub co może mieć wiele rozwiązań.

message: Czy ktoś mógłby to napisać jaśniej? Bo wikipedia jest dla ludzi zwykłych, a czytając ten tekst nic nie da się zrozumieć. Napiszcie jak działa skrzynia biegów.
Pozdraiwma
Piszę jaśniej: skrzynia biegów jest urządzeniem mechaniczny, które ma (prawie bez wyjątków) wejście i wyjście. Zarówno wejście jak i wyjście to wały (czasem, jak np. w rowerze silnie zredukowane). Skrzynia biegów służy do zamiany pewnej prędkości obrotowej wału wejściowego na inną (na ogół inną - poza biegiem bezpośrednim, kiedy na taką samą) prędkość obrotową, a stosunek tych prędkości to przełożenie, zwykle podawane matematycznie w postaci "prędkość obrotowa wału wejściowego":"prękość obrotowa wały wyjściowego". Z humanistycznego punktu widzenia mamy dwa wały i jakiś metalowy puc przypominający skrzynkę - to właśnie jest skrzynia biegów. Ponieważ skrzynia biegów może realizować różne przełożenia (czyli sprawiać, że pewnej prędkości obrotowej wały wejściowego będą odpowiadać różne prędkości wału wyjściowego) tradycyjne skrzynie biegów mają jeszcze wajhę do ustawiania różnych przełożeń, czyli jest doprowadzone sterowanie przełożeniem (współcześnie może być to sterowanie elektorniczno-elektryczne; sterowania nie mają tylko automatyczne skrzynie biegów, które same sobie sobierają przełożenie w zależności np. od prędkości obrotowej wały wyjściowego i obciążenia). Różne przełożenia (czyli różne wartości stosunku prędkości obrotowej wału wejściowego i wyjściowego skrzyni biegów) w starych i do dziś najpopularniejszych skrzyniach biegów realizowano za pomocą zazębień odpowiednich kół zębatych (których jest dużo), czyli realizując połączenie wewnątrz skrzyni biegów między wałem wejściowym i wyjściowym różnym drogami, czyli za pomocą różnych biegów (bieg - to jakby przebieg transportu energii od wału wejściowego do wyjściowego). Z czasem biegi ponumerowano od największego przełożenia do najmniejszego. Ale historycznie "skrzynia biegów" to: "skrzynia to pudło", "bieg to droga połączenia wałów wystających ze skrzyni wewnątrz pudła. Pojęcie biegu uogólniło się i dzisiaj jest "stan pojazdu określający jego przygotowanie pod względem szybkości jazdy. Współcześnie produkowane tradycyjne skrzynie biegów mają nawet 6 różnych biegów (czyli możliwych ustawień przełożeń) jazdy "do przodu" plus wsteczny, gdzie szósty bieg jest najszybszy. A jeszcze niedawno w utworze literacko muzycznym (piosence) zespołu "Budka Suflera" pod tytułem "V bieg" właśnie 5. bieg był synoniomem szybkości. W latach sześćdziesiątych w "Za spiżową bramą" Brezy występuje jako synonim szybkości trzeci bieg (bo wtedy samochodzy miały na ogół tylko 3 biegi do przodu).
Urządzenie "skrzynia biegów" jest powszechnie stosowane w samochodach, gdzie służy do "zgrania" silnika obracającego się z w miarę stałą prędkością obrotową (zwykle regulowaną w zakresie 2000-4000 obr/min) z różnymi prędkościami pojazdu (np. bez skrzyni biegów samochód, który przy prędkości obrotowej silnika 4000 obr/min osiągałby 70 km/h, mógłby zwolnić do 35 km/h przy obniżeniu obrotów do 2000 obr/min).
Żeby nie połamać zębów przy zmianie przełożenia (biegu) w kołach zębatych w skrzyni biegów w samochodach potrzebne jest sprzęgło, które jest umieszczone w układzie napędowym tak: silnik - sprzęgło - skrzynia biegów - koła napędowe.
Uwaga: tu sprzęgło służy do sprzęgania (łączenia) dwoch wałów. Czyli wały mogą być sprzężone (połączone) i wtedy jeden obraca się z tą samą prędkością jak drugi, rozprzęgnięte (rozłączone) i wtedy każdy wał się może obracać "jak chce". W samochodzie wały są sprzężone (połączone) gry nie dotykamy pedału sprzęgła - wtedy jest realizowany sprzęg wałów. Kiedy wciskamy sprzęgło do oporu: wysprzęglamy (rozłączamy wały) - nie ma sprzęgu.
Istotne jest dodać, że energię w ruchu obrotowym transportujemy wałami, czyli walcami (lub rurami), które kęcą się wokół swojej osi podłużnej. 
Czy tak byłoby lepiej o skrzyni biegów? Językowo najtrudniejsze jest operowanie pojęciem "sprzęgu" (proszę porównać "uprząż")
thread_title:  Jaśniej 

message: Warto się zastanowić nad przeredagowaniem tekstu pod kątem: istnienia hasła "przekładnia". Czy nie należy zostawić skrzyni biegów wyłącznie (lub głównie) jako przekładni samochodowej, jednocześnie np. rowerową część przenieść do haseł "przekładnia".
Potrzebna jest tu dyskusja lingwistów. Wydaje się, że skrzynia biegów może także występować w kontekście niektórych przekładni przemysłowych.
thread_title:  Uwaga 

message: Bez wątpienia należy rozróżniać w języku polskim pojęcia "skrzynia biegów" rozumiana jako pudło (skrzynka) i "przekładnia". Przekładnia już jest dosyć dobrze zdefiniowana. oczywiście skrzynia biegów jest zawsze przekładnią o zmiennych przełożeniach (ale nie na odwrót). Część wyjaśnień do skrzyni biegów jest w obecnym kształcie dość odległa od etymologii "skrzyni" np. przekładnia rowerowa (raczej rozwinięcie "przerzutki"). Stąd potrzeba przeredagowania. Uwaga: skrzynia biegów nie musi być samochodowa, bywały przemysłowe. Wydaje się, że temat czeka na osobę bystrą językowo, o technicznym wdzięku.
Uwagi do hasła skrzynia biegów. 
Głównym zadaniem skrzyni biegów jest nie tyle przekazywanie mocy co transformacja momentu obrotowego (realizowana przez przełożenia skrzyni biegów) to właśnie dzięki zwielokrotnieniu momentu obrotowego (przełożenie redukcyjne - redukcyjne bo redukujące prędkość obrotową silnika) możliwe jest sprawne ruszenie z miejsca samochodem (bieg pierwszy) i później jego sprawne rozpędzanie (kolejne biegi - każdy następny redukuję prędkość obrotową w mniejszym stopniu, Ostatnie przełożenie może być nawet multiplikujące czyli zwiększające prędkość obrotową na wyjściu ze skrzyni biegów w stosunku do prędkości na wale wejściowym).
Gdyby skrzynia biegów przekazywała jednynie moc na koła bez możliwości zwiększania momentu obrotowego i redukcji obrotów silnika, wówczas takim samochodem praktycznie nie dało by się jeździć.
Moc jest parametrem wtórnym (jest funkcją momentu obrotowego i prędkości obrotowej silnika) dlatego w kontekście skrzyni biegów lepiej jest mówić o momencie obrotowym niż mocy. 
Rezultat jest taki że im niższy bieg tym na wyjściu skrzyni większy moment obrotowy ale i mniejszą prędkość obrotowa. Im wyższy bieg tym moment mniejszy ale większa prędkość obrotowa.
thread_title:  Skrzynia biegów - przekładnia - przerzutka 

message: na ogół, zwłaszcza zębata (jeśli nie ma powyłamywanych zębów), jeśli nie ma poślizgu.
Zarówno moc, jak i moment obrotowy z punktu widzenia użytkownika są pojęciami wtórnymi i teoretycznymi. Niewątpliwie ma także zalimitowany konstrukcyjnie maksymalny moment obrotowy (ale może pracować z mniejszym), zaś iloczyn momentu obrotowego (momentu siły) i prędkości obrotowej to moc, która tym samym też jest zalimitowana.
Stwierdzenie, że służy do transformacji prędkości obrotowej jest precyzyjniejsze, bo opisuje działanie skrzyni biegów także wtedy, gdy nie przenosi żadnego momentu obrotowego, czyli kręci się na luzie. Pojęcie transformacji mocy niesie ogólną informację o zmianie postaci mocy (zarówno co do prędkości obrotowej, jak i momentu).
thread_title:  Skrzynia biegów transformuje prędkość obrotową 

message: a jakie sa przyczyny niesprawnosci skrzyni biegow ?
thread_title:  aaa 

message: a nie tylko w pojeździe czy innym urządzeniu. Historycznie pierwszymi skrzyniami biegów były stacjonarne i to od nich zapewne wzięła się nazwa "skrzynia"
thread_title:  Skrzynia biegów może być przemysłowa !