Dyskusja:Noce i dnie (powieść)

message: Tylko podstawowe informacje na temat powieści. Magalia (dyskusja) 00:35, 25 wrz 2008 (CEST)

message: czytając powieść nie mogłem się ni cholery zorientować, jak wygląda akcja w planie historycznym, tj. na tle rzeczywistych wydarzeń. Wziąłem, siadłem, i z pomocą kompa zmapowałem fabułę na poszczególne lata, kierując się tak podpowiedziami w tekście (skoro wybuchała wojna rosyjsko-japońska to wiadomo, że chodzi o rok 1904) jak adresowaniem względnym (np. skoro coś stało się 3 lata po wydarzeniu datowanym na rok 1898, to znaczy że zdarzyło się w 1901). Pomyślałem, że nie tylko ja borykałem się z tym problemem, więc dumny z własnego dzieła postanowiłem podzielić się z ludzkością moją pracą i wrzucić odpowiednią sekcję do WP.
Stąd myślę, że sekcja nie jest po prostu brykiem dla leniwych uczniów, którzy dzięki niej nie muszą przekopywać się przez prawie stuletnią ramotę żeby poznać fabułę, tylko pomocą dla zdezorientowanych czytelników szukających historycznych punktów odniesienia.
Rzecz być może kwalifikuje się do usunięcia jako praca własna. Nie mam wątpliwości, że jakiś czujny ober-redaktor ze swędzącymi rękoma przymierzy się do skasowania całej sekcji jak tylko odkryje moje wykroczenie. Nie sądzę, żeby cokolwiek mogło go zatrzymać, bo redaktorzy WP znani są ze swojej pryncypialności. Niemniej przynajmniej przez te kilkanaście godzin, kiedy moja praca powisi trochę nieregulaminowo, ktoś będzie mógł sobie skopiować. Z harcerskim pozdrowieniem, --2A02:A31B:833C:7480:A170:6C61:F284:BB55 (dyskusja) 22:41, 7 sie 2020 (CEST)
replies: text: no i jak wyżej. czujny ober-redaktor po kilku godzinach skasował edycję. Oczywiście trochę się podłożyłem, bo gdybym nie napisał tutaj tego co napisałem wyżej, to zapewne nikt nie zorientowałby się, że nie streszczam po prostu książki. Ale napisałem, ober-redaktor się dowiedział, i zadbał o czystość ideową WP. Mógłby co prawda jeszcze podziękować. Nie ma za co. Jeśli jednak ktoś chciałby się dowiedzieć, jak mapuje się akcja powieści na konkretne lata, zapraszam tutaj. Pozdrowienia, --2A02:A31B:833C:7480:79C6:2821:4D49:4BAA (dyskusja) 17:45, 8 sie 2020 (CEST)
thread_title: Fabuła

message: Paragraf zawiera jedno zdanie, a w nim 6 błędów:
* akcja “rozgrywa się w Kaliszu, w powieści nazywanym Kalińcem, i w Kaliskiem” – nieporadne uproszczenie. W powieści nie ma mowy ani o Kaliszu ani o Kaliskiem. Powszechnie przyjęta intepretacja, która identyfikuje powieściowy Kaliniec jako Kalisz, jest oczywiście jak najbardziej sensowna i o ile wiem, nikt jej nie podważa, natomiast pozostaje ona tezą interpretacyjną i z pewnością nie upoważnia ona do stwierdzenia, że akcja „rozgrywa się w Kaliszu”. To nie jest przypadek „Ziemi obiecanej” czy „Lalki”, których akcja explicite umieszczona jest w Łodzi i w Warszawie. Zdanie o Kaliszu jest godne ucznia szkoły podstawowej, a tak naprawdę kwalifikuje się do humoru zeszytów szkolnych; zdradza brak opanowania zupełnych podstaw warsztatu teoretycznoliterackiego
* akcja “rozgrywa się w Kaliszu, w powieści nazywanym Kalińcem, i w Kaliskiem” – nie bardzo prawda również z innego powodu. Objętościowo około jedna piąta akcji dzieje się w majątku Krępy, w samej powieści zlokalizowanym w okolicach Mławy (wymienionej z nazwy), nie mówiąc już o rozdziałach w Warszawie, Szwajcarii, Belgii i innych miejscach. Pod względem segmentacji wewnętrznej powieści (podział na rozdziały) w okolicach Kalińca dzieje się jakieś 85% akcji, pod względem czasu powieściowego jakieś 76% akcji, a pod względem objętościowym jakieś 65% akcji
* akcja “rozgrywa się w Kaliszu, w powieści nazywanym Kalińcem, i w Kaliskiem” – nie bardzo prawda po raz kolejny, a to z jeszcze innego powodu. W samym Kalińcu umiejscowione jest może 5% akcji, głównie szkolne epizody z życia Agnieszki i krótki wdowi okres życia Barbary. Najbardziej sensowne byłoby chyba stwierdzenie, że akcja „rozgrywa się głównie w okolicach Kalińca”
* akcja rozgrywa się „w latach 1863–1914, od powstania styczniowego do wybuchu I wojny światowej i zburzenia Kalisza (1914)” – po pierwsze, brak źródła dla tego stwierdzenia. Wygląda ono na pracę własną i kwalifikuje się do usunięcia
* akcja rozgrywa się „w latach 1863–1914, od powstania styczniowego do wybuchu I wojny światowej i zburzenia Kalisza (1914)” – po drugie, to nieprawda. Akcja powieści rozgrywa się między rokiem 1883 a 1914. O okresie wcześniejszym, łącznie z powstaniem styczniowym, mówi się tylko w powieści, a w teorii literatury wątki takie nazywają się przedakcją
* akcja „rozgrywa się w Kaliszu, w powieści nazwanym Kalińcem, i w Kaliskiem w latach 1863–1914, od powstania styczniowego do wybuchu I wojny światowej i zburzenia Kalisza (1914)” – po trzecie, faktyczna akcja powieści w latach 1883-1890 rozgrywa się na północnym Mazowszu, pod Mławą, a w okolicach Kalińca ma miejsce tylko w okresie 1890-1914
usuwam cały akapit, jest do napisania na nowo. Pozdrowienia, --89.64.66.227 (dyskusja) 01:38, 26 sty 2021 (CET)
thread_title: Czas i miejsca akcji

message: sekcja jest mocno problematyczna pod względem metodologicznym i merytorycznym. Szczegóły poniżej.
*	sekcja „Bohaterowie” nie jest oparta na żadnych źródłach, sprawia wrażenie pracy własnej i jako taka kwalifikuje się w całości do usunięcia
*	podział na “bohaterów” oraz “inne postacie” ma charakter arbitralny i kontrowersyjny. Do „bohaterów” zaliczono postacie drugoplanowe jak Toliboski czy Piotruś. Z drugiej strony, do „innych postaci” zaliczono Ksawunię czy Katelbę, którzy okresowo pełnią w powieści może nie kluczową, ale jednak całkiem istotną rolę
*	Ani wśród „bohaterów” ani wśród „innych postaci” nie pojawia się kilku dość ważnych protagonistów, np. Żyd Szymszel, mąż Agnieszki Marcin Śniadowski, socjalistka Maria Hłasko czy Felicja, z którą Bogumił ma romans
*	większość protagonistek pojawia się w haśle pod dziwnymi dwuczłonowymi nazwiskami, jak „Ostrzeńska-Niechcic”, „Jaraczewska-Ostrzeńska”, „Ostrzeńska-Kociełło”. To czysta fantazja autora hasła, bo w powieści postacie te nazywają się inaczej. I tak , mamy np. „Owdowiawszy pani Jadwiga Ostrzeńska za namową seniora rodu...” (a nie „Owdowiawszy pani Jadwiga Jaraczewska-Ostrzeńska za namową...”), albo „Teresa Kociełłowa nie podupadła bynajmniej w tym związku...” (a nie „Teresa Ostrzeńska-Kociełło nie podupadła bynajmniej...”)
*	„Lucjan Kociełło” w powieści nie występuje, występuje natomiast Lucjan Kociełł, zob. np. „Lucjan Kociełł coś tam skończył...”, „nadszedł Lucjan Kociełł i musiano...”
*	jeszcze raz nieszczęsny Lucjan Kociełł. Hasło podaje, że był to „Litwin”. Istotnie tak jest literalnie określony w powieści, niemniej dla Polaka przełomu wieków XIX i XX (a pewnie i częściowo jeszcze w latach 30-tych XX wieku, gdy Dąbrowska wydała powieść) słowo to znaczyło co innego niż dla Polaka wieku XXI. Powieściowy „Litwin” oznacza Polaka (najczęściej ziemianina) pochodzącego z terenów dawnego Wielkiego Księstwa Litewskiego, dzisiaj mówiąc „Litwin” mamy w 99% na myśli człowieka narodowości litewskiej, którym Kociełł raczej nie był. Mamy więc w haśle anachronizm, który myli i dezinformuje
*	i jeszcze raz Kociełł, to już trzeci problem z tą postacią. Czy był „przystojny”? W tekście jest napisane tylko, że „twarz miał nieco tatarską, czoło cofnięte i niskie, oczy czarne szeroko rozstawione - spojrzenie wesołe i bystre, głos basowy, postawę wyniosłą, szyję nieco za krótką, a ramiona potężne”. Wyraźne przeniesienie do tekstu encyklopedycznego indywidualnych upodobań współautora hasła, któremu (której?) akurat podoba się tatarska twarz i niskie, cofnięte czoło. Kto inny mógłby równie dobrze napisać, że „miał mongoidalną urodę troglodyty”
*	określenie Bogumiła jako „ekstrawertyka” jest co najmniej dyskusyjne, a tak po prawdzie błędne. Ekstrawertyk to gaduła, człowiek towarzyski, otwarty, raczej beztroski, wesoły – Bogumił nie ma żadnej z tych cech, w towarzystwie wypada raczej nieporadnie, woli robić niż mówić, nie szuka rozrywki
*	tak samo na dyskusyjne wygląda stwierdzenie, że Teresa Kociełłowa jest „dobra” i „sympatyczna”. Przecież ma pozamałżeński romans, który doprowadza ją na skraj załamania nerwowego, jej osoba kojarzy się raczej z niepokojem, psychomachią, dylematami moralnymi, może i załamywaniem się norm społecznych
*	stwierdzenie, że Józef Toliboski „łamie serce Barbary żeniąc się dla pieniędzy” jest tezą interpretacyjną. W tekście nie ma mowy o tym, że Toliboski żeni się dla pieniędzy. Owszem, jest powiedziane, że ożenił się „z nieładną, bogatą panną” i zamieszkał w „majątku posagowym panny młodej”, ale przecież można ożenić się z nieładną i bogatą panną z miłości. Nawet Barbara nie wyrzuca mu nigdy, że ożenił się dla pieniędzy
*	Tomaszek jakoby „wyrasta na hazardzistę i pijaka”. Co do hazardzisty zgoda, tekst mówi wyraźnie, że prowadzi „hulaszcze i goniące jedynie za przyjemnościam życie”, ale z pijakiem to jednak za mocno powiedziane. W powieści raz mamy epizod z pijanym Tomaszkiem, słyszymy że prowadzi się źle, ale wątek alkoholowy nie jest jakoś szczególnie wyeksponowany i nie widzimy, żeby alkohol rujnował mu życie. Oczywiście każdy czytelnik ma prawo do własnych interpretacji, ale to nie znaczy, że należy przedstawiać je w encyklopedii jako fakty
usuwam sekcję w nadziei, że jakaś dobra dusza która jest w stanie powołać się na wiarygodne źródła napisze tekst na nowo. Pozdrowienia, --89.64.66.175 (dyskusja) 22:03, 3 lut 2021 (CET)
thread_title: Bohaterowie

message: Wpisany w infoboksie Jakub Mortkowicz zmarł w roku wydania pierwszego tomu. Być może to on sygnował umowę na wydanie całości dzieła, więc nie usuwam, ale jednak wygląda to trochę dziwnie. BasileusAutokratorPL (dyskusja) 12:28, 30 cze 2021 (CEST)
thread_title:  Wydawca