वार्तालाप:ह्यारोड र डोमार मोडेल

message: केन्सले आय र रोजगार सन्तुलनका लागि लगानी र बचत बराबर हुनु पर्छ भन्ने सिद्धान्त प्रतिपािदन गरे । तर निरन्तर सन्तुलनका लागि सिद्धान्तका प्रयास सुरु भए । यस सम्बन्धमा सबभन्दा पहिला योगदान ह्यारोडले गरे । उनले लगानी र बचतको निरन्तर सन्तुलनका लागि आयमा वृद्धि दर कति हुनु पर्छ सो कुरालाई सिद्ध गर्ने प्रयास गरे । त्यसको लगभग दस वर्ष पछि डोमारले मोडेल प्रसतुत गरे । डोमारको सिद्धान्त बढी गणितीय छ । तर दुवै सिद्धान्तको निष्कर्ष एउटै छ । 
दुवै सिद्धान्त केन्सीयन मोडेलको गतिशील विश्लेषण हो । त्यसैले केन्सको सिद्धान्तका सबै मान्यताहरु लागु हुन्छन् ।
thread_title:  ह्यारोड र डोमार आर्थिक वृद्धि मोडेल 

message: डोमार मोडेलमा प्रयुक्त संकेतहरु 
राष्ट्रिय आय-Y
उपभोग-C
लगानी-I
पूँजी-K
बचत S=sY
सीमान्त बचत प्रवृत्ति s = (1-MPC)
गुणक = 1/(1-MPC)=1/s 
उत्पादन पूँजी अनुपात=Y/K
राष्ट्रिय आय वृद्धि △Y/Y
उत्पादनमा हुने सम्भाव्य वृद्धि 
शुद्ध लगानी र उत्पादन पूँजी अनुपातको बराबर हुन्छ
△Y=I. σ ... (1)
उत्पादित वस्तु सबै बिक्री हुनका लागि त्यसको माग पक्ष महत्त्वपूर्ण हुन्छ । वस्तुको माग गुणकको आधारमा निर्धारित हुन्छ ।
△Y=△I. गुणक =△I.{1/(1-MPC)}= △I.{1/s} … (2) 
रोजगारमा निरन्तर सन्तुलित वृद्धिका लागि उत्पादनमा सम्भाव्य वृद्धि मागमा वृद्धि बराबर हुनु पर्छ
Iσ = △I. 1/s
or  △I/I= sσ… (3)
लगानी वृद्धिको यस सन्तुलन दरमा राष्ट्रिय आय वृद्धिको दर कति हुनु पर्छ ? यसलाई निम्न्लिखित प्रकार प्राप्त गरिन्छ । 
सन्तुलनमा I=S 
त्यसैले S=sY=I …(4)
समीकरण एक बाट △Y= Iσ   
           △Y= sYσ  
△Y/Y= △I/I= sσ 
dY/dI = sσ 
अर्थात् सन्तुलन आर्थिक वृद्धिको दर सीमान्त बचत प्रवृत्ति र उत्पादन पूँजी अनुपातको गुणनफल बराबर हुनु पर्छ । यसभन्दा कम वा बढी आर्थिक वृद्धि दर कायम हुनु पर्छ । 
यदि सीमान्त बचत प्रवृत्ति ०.२ र उत्पादन पूँजी अनुपात ०.३ भए सन्तुलित आर्थिक वृद्धिको दर ०.२ ०.३ अर्थात् ०.०६ वा छ प्रतिशत हुनु पर्छ ।
thread_title: डोमार मोडेल

message: १. वास्तविक वृद्धि दर
२. आवश्यक वृद्धि दर
३. प्राकृतिक वृद्धि दर
===१. वास्तविक वृद्धि दर===
देशमा वास्तवमा जे जति आर्थिक वृद्धि छ ,त्यसलाई वास्तविक वृद्धि दर भनिएको छ । यस अनुसार आर्थिक वृद्धि दर र पूँजी उत्पादन अनुपातको गुणनफल बचत आय अनुपात बराबर हुन्छ ।
GC = s… (1) 
G आयमा वृद्धि दर △Y/Y, C पूँजी उत्पादन अनुपात I/△Y, s भनेको बचत आय अनुपात S/Y 
△Y/Y][ I/△Y] = S/Y
or, I=S
यो केन्सीयन सन्तुलन हो । 
===२. आवश्यक वृद्धि दर===
आवश्यक वृद्धि दर भनेको त्यो दर हो जुन आर्थिक वृद्धि दरमा उद्यमीहरु सन्तुष्ट रहन्छन् किनभनेa उनीहरुले पूर्ण क्षमतामा उत्पादन र बिक्री गर्न पाउँछन् । यस अनुसार
Gw.Cr = s
or Gw = s/Cr… (1) 
or, Gw = s/Cr
Gw आवश्यक वृद्धि दर,  Cr, Gw लाई आवश्यक पूजीगत आवश्यकता (पूँजी उत्पादन अनुपात),  s सीमान्त बचत प्रवृत्ति  
पूर्ण रोजगारका लागि वास्तविक वृद्धि दर र आवश्यक वृद्धि दर दुवै बराबर हुनु पर्छ, G = Gw  
===३. प्राकृतिक वृद्धि दर===
वृद्धिको त्यो सामान्य दर हो जसमा पूर्ण रोजगार प्राप्त भइरहन्छ । यसको समीकरण निम्न्लिखित छ
Gn.Cr = s or Gw.Cr ≠ s   … (3) 
अर्थात् प्राकृतिक वृद्धि दर पूँजी अनुपात बचत दरका बराबर हुन पनि सकछ र नहुन पनि सकछ ।
पूर्ण रोजगार सन्तुलनका लागि G=Gw
यस सन्तुलनलाई छुरी धार सन्तुलन भनिएको छ । यदि  G>Gw दीर्घकालीन मन्दी हुन्छ । यदि G<Gw दीर्घकालीन स्फीति हुन्छ ।
thread_title: ह्यारोड मोडेल

message: देशमा वास्तवमा जे जति आर्थिक वृद्धि छ ,त्यसलाई वास्तविक वृद्धि दर भनिएको छ । यस अनुसार आर्थिक वृद्धि दर र पूँजी उत्पादन अनुपातको गुणनफल बचत आय अनुपात बराबर हुन्छ ।
GC = s… (1) 
G आयमा वृद्धि दर △Y/Y, C पूँजी उत्पादन अनुपात I/△Y, s भनेको बचत आय अनुपात S/Y 
△Y/Y][ I/△Y] = S/Y
or, I=S
यो केन्सीयन सन्तुलन हो ।
thread_title: १. वास्तविक वृद्धि दर

message: आवश्यक वृद्धि दर भनेको त्यो दर हो जुन आर्थिक वृद्धि दरमा उद्यमीहरु सन्तुष्ट रहन्छन् किनभनेa उनीहरुले पूर्ण क्षमतामा उत्पादन र बिक्री गर्न पाउँछन् । यस अनुसार
Gw.Cr = s
or Gw = s/Cr… (1) 
or, Gw = s/Cr
Gw आवश्यक वृद्धि दर,  Cr, Gw लाई आवश्यक पूजीगत आवश्यकता (पूँजी उत्पादन अनुपात),  s सीमान्त बचत प्रवृत्ति  
पूर्ण रोजगारका लागि वास्तविक वृद्धि दर र आवश्यक वृद्धि दर दुवै बराबर हुनु पर्छ, G = Gw
thread_title: २. आवश्यक वृद्धि दर

message: वृद्धिको त्यो सामान्य दर हो जसमा पूर्ण रोजगार प्राप्त भइरहन्छ । यसको समीकरण निम्न्लिखित छ
Gn.Cr = s or Gw.Cr ≠ s   … (3) 
अर्थात् प्राकृतिक वृद्धि दर पूँजी अनुपात बचत दरका बराबर हुन पनि सकछ र नहुन पनि सकछ ।
पूर्ण रोजगार सन्तुलनका लागि G=Gw
यस सन्तुलनलाई छुरी धार सन्तुलन भनिएको छ । यदि  G>Gw दीर्घकालीन मन्दी हुन्छ । यदि G<Gw दीर्घकालीन स्फीति हुन्छ ।
thread_title: ३. प्राकृतिक वृद्धि दर