ვიკიპედია განხილვა:ფრიუნი/კომპარტია

message: ეს არტიკლი აღწერს ჩინეთის კომუნისტური პარტიის ისტორიას.

message: === პარტიის დაარსება ===
მარქსისტული იდეები ჩინეთში ფართოდ გავრცელდა 1919 წლის მაისის მეოთხე მოძრაობის შემდეგ. 1920 წლის ივნისში,გრიგორი ვოიტინსკი იყო იმ კომინტერნის აგენტებიდან ერთ – ერთი, რომლებიც ჩინეთში გაგზავნეს, სადაც იგი შეხვდა ლი დაჭაოს და სხვა რეფორმატორებს. ვოიტინსკიმ ჩინეთში ყოფნისას დააფინანსა სოციალისტური ახალგაზრდული კორპუსის დაარსება.
”მარქსისტებისათვის, ჩინეთი წარმოადგენდა პრობლემას. მას არ ჰქონდა გავლილი განვითარების ბურჟუაზიული ეტაპი, ამიტომ, მკაცრი მართლმადიდებლობის პირობებში, ის არ უნდა იყოს მზად რევოლუციისთვის. მაგრამ ბოლშევიკებს არ შეეძლოთ უგულებელყოთ ასეთი ქვეყნის პოტენციალი.
"მოსკოვმა გაგზავნა რამდენიმე ემისარი პარტიის ორგანიზების მიზნით, რომლის დაფუძნებას ხელი შეუწყო უარის თქმამ ცარისტული ეპოქის რკინიგზაზე და კონცენსიის უფლებებზე ჩინეთში. ერთ-ერთი აგენტი მუშაობდა ჩენ დუსისთან მანიფესტის შედგენაზე ... 1921 წლის ივნისში ჰანს სნივლეტი, კომუნისტური ინტერნაციონალის  ჰოლანდიელი , მბრძანებლური, აგენტი... ჩავიდა შანხაიში და მოაწყო შეხვედრა მიტოვებულ ქალთა სკოლაში საფრანგეთის კონცესიაში, სადაც ორმოცდაშვიდიდან დეკლარილებული კომუნისტიდან ცამეტი იყო მოწვეული...
"იქ, მათ გამოაცხადეს ჩინეთის კომუნისტური პარტიის დაარსება." (The Penguin History of Modern China, Penguin 2008, pages 143-4.)
წინასწარი ორგანიზება და ჩინეთის კომუნისტური პარტიის დაკომპლექტება განახორციელა გრიგორი ვოიტინსკიმ, იგი ხელმძღვანელობდა დაარსებას, ჩენ დუსიოუმ და ლი დაჭაომ 1920-21 წლებში, როგორც სასწავლო საზოგადოება და არაფორმალური ქსელი.  1920 წელს როგორც ჩინეთში, ასევე საზღვარგარეთ არაფორმალური შეხვედრები ტარდებოდა.
ჩინეთის კომუნისტური პარტიის ოფიციალური დასაწყისი არის პირველი კონგრესი, რომელიც ჩატარდა შანხაიში და ჯიასინში 1921 წლის ივლისში. ზოგი ამბობს, რომ კონგრესი შედგებოდა 13 კაცისგან, მაგრამ ჩკპ-ის ოფიციალური ვერსიაა 12, და სხვა წყაროებიც არ ეთანხმებიან ამას.
პარტიის დაბადება (სულ 50-დან 60 წევრამდე) გამოცხადდა შეხვედრისას, რომელიც სამხრეთის ტბაზე, ნავზე მიმდინარეობდა.  მიიღეს ფორმალური და გაერთიანებული სახელი "Zhōngguó Gòngchǎn Dǎng" (ჩინეთის კომუნისტური პარტია) და განახორციელეს საბოლოო დღის წესრიგი. კონგრესის ძირითადი დელეგატები იყვნენ ლი ტაჭაო, ჩენ დუსიოუ, ჩენ კონპო, თან პინშანი, ჭან გუოტაო, ჰე მენგსიონგი, ლუ ჭანგლონი და ტენგ ჭონგსია.
მაო ძედუნგი პირველ კონგრესს ესწრებოდა, როგორც ხუნანის კომუნისტური ჯგუფის ორი დელეგატიდან ერთ – ერთი. სხვა მონაწილეებს შორის იყვნენ დონგ პივუ, ლი ხანძუნი, ლი ტა, ჩენ ტანციუ, ლიუ რენძინი, ჭოუ ფოხაი, ხე შუჰენგი, ტენ ენმინი. კონგრესზე ასევე იმყოფებოდა კომინტერნის ორი წარმომადგენელი, მათ შორის ერთი იყო ჰენკ სნივლეტი ( ასევე ცნობილი სახელით "Maring").  ამ ადრეულ ეტაპზე არ იყვნენ მომავალი ლიდერები ლი ლისანი და ცუ ციუპაი.
=== პირველი სამოქალაქო რევოლუციის პერიოდი - პირველი გაერთიანებული ფრონტი (1922–1927) ===
1922 წლის აგვისტოში სნივლეტმა მოულოდნელად მოუწოდა ცენტრალური კომიტეტის პლენიუმს. შეხვედრის დროს სნივლეტმა შესთავაზა პარტიის წევრებს შეერთებოდნენ გომინდანს (KMT, ან ჩინეთის ნაციონალისტური პარტია) იმ მოტივით, რომ ნაციონალისტური პარტიის შიგნიდან გარდაქმნა უფრო ადვილი იყო, ვიდრე მისი წარმატების დუბლირება. ლი დაჟაო, კაი ჰეშენი და გაო იუჰანი შუამდგომლობის წინააღმდეგნი იყვნენ, რის შემდეგაც სნივლეტმა კომინტერნის ავტორიტეტი მოიხმო და ჩკპ აიძულა მიეღო მისი გადაწყვეტილება. კომინტერნის ხელმძღვანელობით, პარტია განახლდა ლენინური ხაზის გასწვრივ, 1923 წელს, ჩრდილოეთ ექსპედიციისთვის მზადებაში. ახლად შექმნილ პარტიას დიდ პატივს არ სცემდნენ. კარლ რადეკმა, კომინტერნის ხუთი დამფუძნებელი ლიდერიდან ერთმა, 1922 წლის ნოემბერში თქვა, რომ ჩკპ-ს მოსკოვში დიდი პატივი არ სცეს. უფრო მეტიც, კომიტეტი დაყოფილი იყო ორ ბანაკად, რომელაგან ერთს ხელმძღვანელობდა დენ ჟონსი და ლი დაჭაო უფრო ზომიერი „ბურჟუაზიული, ეროვნული რევოლუციის“ მოდელზე და მეორე ბანაკს, რომელიც იყო მკაცრად ანტიიმპერიალისტური მხარე, ხელმძღვანელობდნენ ჟან გუოტაო, ლუ ჟანლონი, ჰი მენსიონი და ჩენ დუსიუ. მიხეილ მარკოვიჩ ბოროდინმა მოლაპარაკებები გამართა სან იათ-სენ- სა და ვან ჯინვეი- სთან 1923 წლის გომინდანის რეორგანიზაციისა და ჩკპ- ს ახლად გაფართოებულ პარტიაში გაერთიანების შესახებ. ბოროდინი და გენერალი ვასილი ბლიუხერი (ცნობილი როგორც გალენი) მუშაობდნენ ჩიან კაი-შიკთან, ვაჰამოს სამხედრო აკადემიის დასაარსებლად. კომკინტერის ხელმძღვანელობაზე ჩკპ– ს დამოკიდებულება მტკიცედ მიუთითებდა პირველი გაერთიანებული ფრონტის სისუსტეზე. სუნ იათ-სენ-ის გარდაცვალებამ 1925 წელს შექმნა დიდი გაურკვევლობა იმისთან დაკავშირებით თუ ვინ ხელმძღვანელობდა პარტიას და კვლავ მუშაობდნენ თუ არა ისინი კომუნისტებთან. დაძაბულობის მიუხედავად, ჩრდილოეთის ექსპედიციამ (1926–1927) გომინდანის მეთაურობით, ჩკპ–ის მონაწილეობით, დააჩქარა მებრძოლი მთავრობის დამხობა.
=== მეორე სამოქალაქო რევოლუციის პერიოდი - ჩინეთის საბჭოთა რესპუბლიკა (1927–1937) ===
1927 წელს ჩრდილოეთ ექსპედიციის შანხაის მიახლოებისთანავე კუომინტანგის ხელმძღვანელობა გაიყო. კუომინტანგის მემარცხენეობამ, რომელიც ვუჰანში მდებარეობს, კომუნისტებთან კავშირი შეინარჩუნა, ხოლო ნანჯინგში ჩიან კაი-შიკი კი უფრო მეტად მტრობდა მათ და დაიწყო კამპანია მათ წინააღმდეგ, შანხაის აღების შემდეგ. რომელიც მოხდა ჯერ კიდევ კომუნისტებთან და გომინდანთან კავშირის დროს. ანდრე მალროს რომანი, ადამიანის ბედი (ფრანგ. La Condition Humaine), ამ მოვლენებს ემყარება.
ანტიკომუნისტური მოქმედება ზოგადი გახდა. როდესაც ჩიანგ კაი-შიკმა გააძლიერა თავისი ძალა, სხვადასხვა აჯანყებები გაგრძელდა და კომუნისტურმა შეიარაღებულმა ძალებმა შექმნეს მთელი რიგი 'საბჭოთა ტერიტორიები'. მათგან უდიდესს ხელმძღვანელობდნენ ჟუ დე და მაო ძედუნგი, რომლებმაც გლეხთა არეულობის საშუალებით ჩინეთის ზოგიერთ შორეულ რაიონში დააარსეს ჩინეთის საბჭოთა რესპუბლიკა. გომინდანის სამხედრო კამპანიები ჩაიშალა, მაგრამ ამასობაში პარტიის ხელმძღვანელობა განდევნეს შანხაიდან და გადავიდნენ მაოს ბაზაზე.
ჩიანგ კაი-შიკმა დაიწყო შემდგომი კამპანია, რომელმაც წარმატებას მიაღწია. ჩკპ– ს უნდა დაეტოვებინა თავისი ბაზები და დაიწყო გრძელი მარში (1934–1935) ახალი ბაზის მოსაძებნად. გრძელი მარშის განმავლობაში, პარტიის ხელმძღვანელობამ განიხილა მათი პოლიტიკა და მათი წარუმატებლობა დააბრალა ჩკპ-ს ლიდერს ოტო ბრააუნს, კომკინტერნის მიერ გაგზავნილ გერმანელს. გრძელი მარშის განმავლობაში ადგილობრივი კომუნისტები, როგორიცაა მაო ძედუნი და ჭუ დე, მოიპოვეს ძალაუფლება. კომინტერნმა და საბჭოთა კავშირმა კონტროლი დაკარგეს ჩკპ– ზე. ისინი დასახლდნენ შაანსიში, სადაც იყო კომუნისტების ბაზა.
დასავლურმა სამყარომ ედგარ სნოუს „წითელი ვარსკვლავი ჩინეთის თავზე“-ს მეშვეობით პირველად მიიღო მკაფიო ხედი ჩინეთის კომუნისტური პარტიის ძირითადი ბაზის შესახებ. სნოუ ასევე იყო პირველი ადამიანი, ვინც მაო მთავარ ლიდერად წარადგინა - მას ადრე მხოლოდ პარტიზანულ ლიდერად მიიჩნევდნენ და ძირითადად, როგორც მეორე ჭუ დე-დ  (ჩუ ტეჰი). 
=== ჩინეთ-იაპონიის ომის პერიოდი - მეორე გაერთიანებული ფრონტი (1937–1945) ===
ჩინეთ-იაპონიის მეორე ომის დროს (1937–1945), ჩკპ და გომინდანი დროებით ალიანსში იყვნენ თავიანთი საერთო მტრის წინააღმდეგ საბრძოლველად. კომუნისტური მთავრობა პაოანიდან (პაო ანდან) იანანში (იენი) გადავიდა 1936 წლის დეკემბერში. ჩინეთის მშრომელთა და გლეხთა წითელი არმია გახდა არმიის ჯგუფები, რომლებიც წარმოადგენდნენ ეროვნული არმიის კუთვნილებას (მე -8 მარშრუტის არმია და ახალი მე -4 არმია), ხოლო ჩინეთის საბჭოთა რესპუბლიკამ შეიცვალა სახელი, როგორც შან-გან-ნინის სპეციალური ადმინისტრაციული რეგიონი . ამასთან, არსებითად არმია და ჩკპ-ის მიერ კონტროლირებადი რეგიონი დამოუკიდებელი დარჩა გომინდანის მთავრობისგან.
რვა წლის განმავლობაში, ჩკპ-ის წევრთა რაოდენობა 40,000-დან 1,200,000-მდე გაიზარდა, ხოლო მისი სამხედრო ძალები - 30,000-დან დაახლოებით ერთ მილიონამდე, მილიონზე მეტი მილიციის დამხმარე ჯგუფების გარდა.
საყოველთაოდ მიღებული იდეაა, რომ იაპონიის შემოჭრის გარეშე, ჩკპ შესაძლოა ასე სწრაფად არ განვითარებულიყო. ზოგიერთი ამ დაჩქარებულ განვითარებას მიაწერენ იაპონიის წინააღმდეგ ომისადმი გამოცენილ ყურადღების ნაკლებობას, ისინი ამტკიცებენ, რომ ჩინელმა კომუნისტებმა ისარგებლეს გომინდანის იაპონელებით დაკავებით, რომ ნაციონალისტებს უპირატესობა მოეპოვებინათ. ამასთან, ეს მთლად სიმართლეს არ შეესაბამება, რადგან ჩინელმა კომუნისტებმა აწარმოეს ძვირადღირებული ასეული პოლკის შეტევითი და პარტიზანული ომები იაპონიის ოკუპირებული ტერიტორიების წინააღმდეგ. ამასთან, არსებობს რამდენიმე წყარო, რომელიც მიუთითებს, რომ მაო ძედუნს საიდუმლოდ შეთქმული იყო დამპყრობელ ძალებთან, რათა დახმარებოდა მათ გომინდანის ძალებთან შეტევაში.
=== მესამე სამოქალაქო რევოლუციის პერიოდი (1946–1949) ===
მეორე მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ, გომინდანსა და კომუნისტებს შორის სამოქალაქო ომი განახლდა. გომინდანის მიერ თავდაპირველი მიღწევების მიუხედავად, ისინი საბოლოოდ დამარცხდნენ და იძულებულნი გახდნენ გაქცეულიყვნენ ზღვისპირა კუნძულებზე, განსაკუთრებით ტაივანში. ომში შეერთებულმა შტატებმა მხარი დაუჭირა გომინდანს, ხოლო საბჭოთა კავშირმა მხარი დაუჭირა ჩკპ–ს, მაგრამ ორივე მათგანს მხარდაჭერა შეზღუდული მასშტაბით ეძლეოდათ. გომინდანის დამარცხებით და ტაივანში გაქცევით, მაო ძედუნმა ჩინეთში დააარსა ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკა პეკინში, ოქტომბერში.
thread_title:  ისტორია რევოლუციის დროს 

message: მარქსისტული იდეები ჩინეთში ფართოდ გავრცელდა 1919 წლის მაისის მეოთხე მოძრაობის შემდეგ. 1920 წლის ივნისში,გრიგორი ვოიტინსკი იყო იმ კომინტერნის აგენტებიდან ერთ – ერთი, რომლებიც ჩინეთში გაგზავნეს, სადაც იგი შეხვდა ლი დაჭაოს და სხვა რეფორმატორებს. ვოიტინსკიმ ჩინეთში ყოფნისას დააფინანსა სოციალისტური ახალგაზრდული კორპუსის დაარსება.
”მარქსისტებისათვის, ჩინეთი წარმოადგენდა პრობლემას. მას არ ჰქონდა გავლილი განვითარების ბურჟუაზიული ეტაპი, ამიტომ, მკაცრი მართლმადიდებლობის პირობებში, ის არ უნდა იყოს მზად რევოლუციისთვის. მაგრამ ბოლშევიკებს არ შეეძლოთ უგულებელყოთ ასეთი ქვეყნის პოტენციალი.
"მოსკოვმა გაგზავნა რამდენიმე ემისარი პარტიის ორგანიზების მიზნით, რომლის დაფუძნებას ხელი შეუწყო უარის თქმამ ცარისტული ეპოქის რკინიგზაზე და კონცენსიის უფლებებზე ჩინეთში. ერთ-ერთი აგენტი მუშაობდა ჩენ დუსისთან მანიფესტის შედგენაზე ... 1921 წლის ივნისში ჰანს სნივლეტი, კომუნისტური ინტერნაციონალის  ჰოლანდიელი , მბრძანებლური, აგენტი... ჩავიდა შანხაიში და მოაწყო შეხვედრა მიტოვებულ ქალთა სკოლაში საფრანგეთის კონცესიაში, სადაც ორმოცდაშვიდიდან დეკლარილებული კომუნისტიდან ცამეტი იყო მოწვეული...
"იქ, მათ გამოაცხადეს ჩინეთის კომუნისტური პარტიის დაარსება." (The Penguin History of Modern China, Penguin 2008, pages 143-4.)
წინასწარი ორგანიზება და ჩინეთის კომუნისტური პარტიის დაკომპლექტება განახორციელა გრიგორი ვოიტინსკიმ, იგი ხელმძღვანელობდა დაარსებას, ჩენ დუსიოუმ და ლი დაჭაომ 1920-21 წლებში, როგორც სასწავლო საზოგადოება და არაფორმალური ქსელი.  1920 წელს როგორც ჩინეთში, ასევე საზღვარგარეთ არაფორმალური შეხვედრები ტარდებოდა.
ჩინეთის კომუნისტური პარტიის ოფიციალური დასაწყისი არის პირველი კონგრესი, რომელიც ჩატარდა შანხაიში და ჯიასინში 1921 წლის ივლისში. ზოგი ამბობს, რომ კონგრესი შედგებოდა 13 კაცისგან, მაგრამ ჩკპ-ის ოფიციალური ვერსიაა 12, და სხვა წყაროებიც არ ეთანხმებიან ამას.
პარტიის დაბადება (სულ 50-დან 60 წევრამდე) გამოცხადდა შეხვედრისას, რომელიც სამხრეთის ტბაზე, ნავზე მიმდინარეობდა.  მიიღეს ფორმალური და გაერთიანებული სახელი "Zhōngguó Gòngchǎn Dǎng" (ჩინეთის კომუნისტური პარტია) და განახორციელეს საბოლოო დღის წესრიგი. კონგრესის ძირითადი დელეგატები იყვნენ ლი ტაჭაო, ჩენ დუსიოუ, ჩენ კონპო, თან პინშანი, ჭან გუოტაო, ჰე მენგსიონგი, ლუ ჭანგლონი და ტენგ ჭონგსია.
მაო ძედუნგი პირველ კონგრესს ესწრებოდა, როგორც ხუნანის კომუნისტური ჯგუფის ორი დელეგატიდან ერთ – ერთი. სხვა მონაწილეებს შორის იყვნენ დონგ პივუ, ლი ხანძუნი, ლი ტა, ჩენ ტანციუ, ლიუ რენძინი, ჭოუ ფოხაი, ხე შუჰენგი, ტენ ენმინი. კონგრესზე ასევე იმყოფებოდა კომინტერნის ორი წარმომადგენელი, მათ შორის ერთი იყო ჰენკ სნივლეტი ( ასევე ცნობილი სახელით "Maring").  ამ ადრეულ ეტაპზე არ იყვნენ მომავალი ლიდერები ლი ლისანი და ცუ ციუპაი.
thread_title:  პარტიის დაარსება 

message: 1922 წლის აგვისტოში სნივლეტმა მოულოდნელად მოუწოდა ცენტრალური კომიტეტის პლენიუმს. შეხვედრის დროს სნივლეტმა შესთავაზა პარტიის წევრებს შეერთებოდნენ გომინდანს (KMT, ან ჩინეთის ნაციონალისტური პარტია) იმ მოტივით, რომ ნაციონალისტური პარტიის შიგნიდან გარდაქმნა უფრო ადვილი იყო, ვიდრე მისი წარმატების დუბლირება. ლი დაჟაო, კაი ჰეშენი და გაო იუჰანი შუამდგომლობის წინააღმდეგნი იყვნენ, რის შემდეგაც სნივლეტმა კომინტერნის ავტორიტეტი მოიხმო და ჩკპ აიძულა მიეღო მისი გადაწყვეტილება. კომინტერნის ხელმძღვანელობით, პარტია განახლდა ლენინური ხაზის გასწვრივ, 1923 წელს, ჩრდილოეთ ექსპედიციისთვის მზადებაში. ახლად შექმნილ პარტიას დიდ პატივს არ სცემდნენ. კარლ რადეკმა, კომინტერნის ხუთი დამფუძნებელი ლიდერიდან ერთმა, 1922 წლის ნოემბერში თქვა, რომ ჩკპ-ს მოსკოვში დიდი პატივი არ სცეს. უფრო მეტიც, კომიტეტი დაყოფილი იყო ორ ბანაკად, რომელაგან ერთს ხელმძღვანელობდა დენ ჟონსი და ლი დაჭაო უფრო ზომიერი „ბურჟუაზიული, ეროვნული რევოლუციის“ მოდელზე და მეორე ბანაკს, რომელიც იყო მკაცრად ანტიიმპერიალისტური მხარე, ხელმძღვანელობდნენ ჟან გუოტაო, ლუ ჟანლონი, ჰი მენსიონი და ჩენ დუსიუ. მიხეილ მარკოვიჩ ბოროდინმა მოლაპარაკებები გამართა სან იათ-სენ- სა და ვან ჯინვეი- სთან 1923 წლის გომინდანის რეორგანიზაციისა და ჩკპ- ს ახლად გაფართოებულ პარტიაში გაერთიანების შესახებ. ბოროდინი და გენერალი ვასილი ბლიუხერი (ცნობილი როგორც გალენი) მუშაობდნენ ჩიან კაი-შიკთან, ვაჰამოს სამხედრო აკადემიის დასაარსებლად. კომკინტერის ხელმძღვანელობაზე ჩკპ– ს დამოკიდებულება მტკიცედ მიუთითებდა პირველი გაერთიანებული ფრონტის სისუსტეზე. სუნ იათ-სენ-ის გარდაცვალებამ 1925 წელს შექმნა დიდი გაურკვევლობა იმისთან დაკავშირებით თუ ვინ ხელმძღვანელობდა პარტიას და კვლავ მუშაობდნენ თუ არა ისინი კომუნისტებთან. დაძაბულობის მიუხედავად, ჩრდილოეთის ექსპედიციამ (1926–1927) გომინდანის მეთაურობით, ჩკპ–ის მონაწილეობით, დააჩქარა მებრძოლი მთავრობის დამხობა.
thread_title:  პირველი სამოქალაქო რევოლუციის პერიოდი - პირველი გაერთიანებული ფრონტი (1922–1927) 

message: 1927 წელს ჩრდილოეთ ექსპედიციის შანხაის მიახლოებისთანავე კუომინტანგის ხელმძღვანელობა გაიყო. კუომინტანგის მემარცხენეობამ, რომელიც ვუჰანში მდებარეობს, კომუნისტებთან კავშირი შეინარჩუნა, ხოლო ნანჯინგში ჩიან კაი-შიკი კი უფრო მეტად მტრობდა მათ და დაიწყო კამპანია მათ წინააღმდეგ, შანხაის აღების შემდეგ. რომელიც მოხდა ჯერ კიდევ კომუნისტებთან და გომინდანთან კავშირის დროს. ანდრე მალროს რომანი, ადამიანის ბედი (ფრანგ. La Condition Humaine), ამ მოვლენებს ემყარება.
ანტიკომუნისტური მოქმედება ზოგადი გახდა. როდესაც ჩიანგ კაი-შიკმა გააძლიერა თავისი ძალა, სხვადასხვა აჯანყებები გაგრძელდა და კომუნისტურმა შეიარაღებულმა ძალებმა შექმნეს მთელი რიგი 'საბჭოთა ტერიტორიები'. მათგან უდიდესს ხელმძღვანელობდნენ ჟუ დე და მაო ძედუნგი, რომლებმაც გლეხთა არეულობის საშუალებით ჩინეთის ზოგიერთ შორეულ რაიონში დააარსეს ჩინეთის საბჭოთა რესპუბლიკა. გომინდანის სამხედრო კამპანიები ჩაიშალა, მაგრამ ამასობაში პარტიის ხელმძღვანელობა განდევნეს შანხაიდან და გადავიდნენ მაოს ბაზაზე.
ჩიანგ კაი-შიკმა დაიწყო შემდგომი კამპანია, რომელმაც წარმატებას მიაღწია. ჩკპ– ს უნდა დაეტოვებინა თავისი ბაზები და დაიწყო გრძელი მარში (1934–1935) ახალი ბაზის მოსაძებნად. გრძელი მარშის განმავლობაში, პარტიის ხელმძღვანელობამ განიხილა მათი პოლიტიკა და მათი წარუმატებლობა დააბრალა ჩკპ-ს ლიდერს ოტო ბრააუნს, კომკინტერნის მიერ გაგზავნილ გერმანელს. გრძელი მარშის განმავლობაში ადგილობრივი კომუნისტები, როგორიცაა მაო ძედუნი და ჭუ დე, მოიპოვეს ძალაუფლება. კომინტერნმა და საბჭოთა კავშირმა კონტროლი დაკარგეს ჩკპ– ზე. ისინი დასახლდნენ შაანსიში, სადაც იყო კომუნისტების ბაზა.
დასავლურმა სამყარომ ედგარ სნოუს „წითელი ვარსკვლავი ჩინეთის თავზე“-ს მეშვეობით პირველად მიიღო მკაფიო ხედი ჩინეთის კომუნისტური პარტიის ძირითადი ბაზის შესახებ. სნოუ ასევე იყო პირველი ადამიანი, ვინც მაო მთავარ ლიდერად წარადგინა - მას ადრე მხოლოდ პარტიზანულ ლიდერად მიიჩნევდნენ და ძირითადად, როგორც მეორე ჭუ დე-დ  (ჩუ ტეჰი).
thread_title:  მეორე სამოქალაქო რევოლუციის პერიოდი - ჩინეთის საბჭოთა რესპუბლიკა (1927–1937) 

message: ჩინეთ-იაპონიის მეორე ომის დროს (1937–1945), ჩკპ და გომინდანი დროებით ალიანსში იყვნენ თავიანთი საერთო მტრის წინააღმდეგ საბრძოლველად. კომუნისტური მთავრობა პაოანიდან (პაო ანდან) იანანში (იენი) გადავიდა 1936 წლის დეკემბერში. ჩინეთის მშრომელთა და გლეხთა წითელი არმია გახდა არმიის ჯგუფები, რომლებიც წარმოადგენდნენ ეროვნული არმიის კუთვნილებას (მე -8 მარშრუტის არმია და ახალი მე -4 არმია), ხოლო ჩინეთის საბჭოთა რესპუბლიკამ შეიცვალა სახელი, როგორც შან-გან-ნინის სპეციალური ადმინისტრაციული რეგიონი . ამასთან, არსებითად არმია და ჩკპ-ის მიერ კონტროლირებადი რეგიონი დამოუკიდებელი დარჩა გომინდანის მთავრობისგან.
რვა წლის განმავლობაში, ჩკპ-ის წევრთა რაოდენობა 40,000-დან 1,200,000-მდე გაიზარდა, ხოლო მისი სამხედრო ძალები - 30,000-დან დაახლოებით ერთ მილიონამდე, მილიონზე მეტი მილიციის დამხმარე ჯგუფების გარდა.
საყოველთაოდ მიღებული იდეაა, რომ იაპონიის შემოჭრის გარეშე, ჩკპ შესაძლოა ასე სწრაფად არ განვითარებულიყო. ზოგიერთი ამ დაჩქარებულ განვითარებას მიაწერენ იაპონიის წინააღმდეგ ომისადმი გამოცენილ ყურადღების ნაკლებობას, ისინი ამტკიცებენ, რომ ჩინელმა კომუნისტებმა ისარგებლეს გომინდანის იაპონელებით დაკავებით, რომ ნაციონალისტებს უპირატესობა მოეპოვებინათ. ამასთან, ეს მთლად სიმართლეს არ შეესაბამება, რადგან ჩინელმა კომუნისტებმა აწარმოეს ძვირადღირებული ასეული პოლკის შეტევითი და პარტიზანული ომები იაპონიის ოკუპირებული ტერიტორიების წინააღმდეგ. ამასთან, არსებობს რამდენიმე წყარო, რომელიც მიუთითებს, რომ მაო ძედუნს საიდუმლოდ შეთქმული იყო დამპყრობელ ძალებთან, რათა დახმარებოდა მათ გომინდანის ძალებთან შეტევაში.
thread_title:  ჩინეთ-იაპონიის ომის პერიოდი - მეორე გაერთიანებული ფრონტი (1937–1945) 

message: მეორე მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ, გომინდანსა და კომუნისტებს შორის სამოქალაქო ომი განახლდა. გომინდანის მიერ თავდაპირველი მიღწევების მიუხედავად, ისინი საბოლოოდ დამარცხდნენ და იძულებულნი გახდნენ გაქცეულიყვნენ ზღვისპირა კუნძულებზე, განსაკუთრებით ტაივანში. ომში შეერთებულმა შტატებმა მხარი დაუჭირა გომინდანს, ხოლო საბჭოთა კავშირმა მხარი დაუჭირა ჩკპ–ს, მაგრამ ორივე მათგანს მხარდაჭერა შეზღუდული მასშტაბით ეძლეოდათ. გომინდანის დამარცხებით და ტაივანში გაქცევით, მაო ძედუნმა ჩინეთში დააარსა ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკა პეკინში, ოქტომბერში.
thread_title:  მესამე სამოქალაქო რევოლუციის პერიოდი (1946–1949) 

message: პარტია ხელისუფლებაში მოვიდა, როგორც მრავალი პარტიის კოალიციის ნაწილი, უმეტესობა არამარქსისტული, თუმცა ყველა მათგანი მცირე იყო და მათ პრაქტიკაში მცირე ძალა ჰქონდათ. თავდაპირველი მიზანი იყო ახალი დემოკრატია, ისეთი რამის განხორციელება, რასაც მარქსისტი განსაზღვრავდა, როგორც ”ბურჟუაზიული რევოლუციის” ნაწილი. ეს მოიცავდა ქალთა უფლებებს. კერძო კაპიტალიზმი გარკვეული დროით იყო ნებადართული. მიწის რეფორმამ მიწა გადასცა ღარიბ გლეხებს, მაგრამ ისინი მაინც მცირე კერძო მესაკუთრეებად დარჩნენ. მიწის კოლექტივიზაცია და ქარხნების და მაღაზიების ნაციონალიზაცია მოგვიანებით მოხდა.
ჩკპ–ის იდეოლოგია მნიშვნელოვნად განვითარდა მისი დაფუძნებისა და 1949 წელს პოლიტიკური ძალაუფლების დამყარების შემდეგ.მაოს რევოლუციამ, რომელიც PRC დააფუძნა, ემყარებოდა მის მარქსიზმ-ლენინიზმის გაგებას. იგი ფოკუსირებული იყო სოფელზე, რასაც განაპირობებდა მაშინდელი ჩინეთის სოციალური სიტუაციები. 1960-იანი და 70-იანი წლების განმავლობაში ჩკპ მნიშვნელოვანი იდეოლოგიური რღვევა განიცდიდა საბჭოთა კავშირის კომუნისტურ პარტიასთან ნიკიტა ხრუშჩოვის და მათი მოკავშირეების დროს. ამის შემდეგ,  მაოს გლეხთა რევოლუციური ხედვა და ე.წ. ”გაგრძელებული რევოლუცია პროლეტარიატის დიქტატურის პირობებში” განაპირობებდა, რომ კლასობრივი მტრები განაგრძობდნენ არსებობას, მიუხედავად იმისა, რომ სოციალისტური რევოლუცია სრულყოფილი ჩანდა,  კულტურულ რევოლუციის ადგილი დაუთმო. იდეების ეს შერწყმა ოფიციალურად გახდა ცნობილი როგორც "მაო ძედუნგის ნააზრევი", ან მაოიზმი ჩინეთის გარეთ. იგი წარმოადგენდა კომუნიზმის მძლავრ შტოს, რომელიც საბჭოთა კავშირის "მარქსისტული რევიზიონიზმის" საწინააღმდეგოდ არსებობდა.
1976 წელს მაო ძედუნის გარდაცვალების შემდეგ, ჩკპ დენ სიაოპინის მეთაურობით გადავიდა სოციალიზმზე, ჩინური მახასიათებლებით, და განახორციელა ჩინეთის ეკონომიკური რეფორმა. მაოს ზოგიერთი ”უკიდურესდ მემარცხენე” პოლიტიკის შეცვლისას დენი ამტკიცებდა, რომ სოციალისტური ქვეყანა და საბაზრო ეკონომიკის მოდელი ერთმანეთს არ გამორიცხავს. პარტიის პოლიტიკური ძალაუფლების დამტკიცებისას, პოლიტიკის ცვლილებამ მნიშვნელოვანი ეკონომიკური ზრდა გამოიწვია. მაგრამ, თავად იდეოლოგია სპექტრის ორივე დაუპირისპირდა, როგორც მაოისტებს, ასევე პროგრესულ ლიბერალებს, სხვა სოციალური ფაქტორების დახმარებით კულმინაციას 1989 წელს მიაღწია, როდესაც დემონსტრანტებმა ტიანანმენის მოედანზე პროტესტი მოაწყეს. დენის ხედვა ეკონომიკური წარმატების შესახებ და სოციალისტური ბაზრის ახალი მოდელი 1997 წელს პარტიის კონსტიტუციაში დამკვიდრდა, როგორც დენ სიაოპინის თეორია.
ხელმძღვანელობის "მესამე თაობამ" ,ძიან წ-მინ-ის, ჭუ ჟონძის და მათ თანამოაზრეებთან ერთად ,მეტწილად განაგრძო დენგის პროგრესული ეკონომიკური ხედვა, ხოლო 1990-იან წლებში მეთვალყურეობას უწევდნენ ჩინეთის ნაციონალიზმის ხელახალ გაძლიერებას. ნაციონალისტური განწყობილება განვითარდა და არაფორმალურად გახდა პარტიის სახელმძღვანელო დოქტრინის ნაწილი. როგორც ძიანის ნომინალური მემკვიდრეობის ნაწილი, ჩკპ – მ დაამტკიცა სამმაგი წარმომადგენლობა 2003 წლის პარტიის კონსტიტუციის რევიზიაში, როგორც "სახელმძღვანელო იდეოლოგია", რომელიც მოუწოდებდა პარტიას წარმოედგინა "მოწინავე პროდუქტიული ძალები, ჩინეთის კულტურის პროგრესული კურსი და ხალხის ფუნდამენტალური ინტერესები."არსებობს "სამმაგი წარმომადგენლობის" სხვადასხვა ინტერპრეტაცია. განსაკუთრებით აღსანიშნავია, რომ ამ თეორიამ დააკანონა კერძო ბიზნესის მფლობელების და თითქოს "ბურჟუაზიის" ელემენტების პარტიაში შესვლა.
თითქმის მხოლოდ ეკონომიკურ ზრდაზე ორიენტირების დაჟინებულმა გზამ სერიოზული სოციალური პრობლემების ფართო სპექტრი გამოიწვია. ხუ ძინტაოსა და ვენ ძიაბაოს მეთაურობით ჩკპ-ის ხელმძღვანელობის "მეოთხე თაობამ", 2003 წელს ძალაუფლების მიღების შემდეგ, სცადა შეეცვალა არსებული ტენდენცია ინტეგრირებული იდეოლოგიის შემოღებით, რომელიც მოაგვარებდა სოციალურ და ეკონომიკურ პრობლემებს. ეს ახალი იდეოლოგია ცნობილი იყო, როგორც სოციალისტური ჰარმონიული საზოგადოების ქმნილება, სამეცნიერო განვითარების კონცეფციის გამოყენებით.
ეკონომიკური ლიბერალიზაციის პროგრესირებისთანავე, პარტიის სახელმწიფოს ძალაუფლების ხარისხი თანდათან შემცირდა. ჩკპ- ის იდეოლოგიის ევოლუციამ მრავალი განმსაზღვრელი ცვლილება განიცადა, ის უკვე აღარ ჰგავს მის დამაფუძნებელ პრინციპებს.   ზოგი მიიჩნევს, რომ დიდი ეკონომიკური ლიბერალიზაცია, დაწყებული 1970-იანი წლების ბოლოდან დღემდე, მიუთითებს იმაზე, რომ ჩკპ ეკონომიკურ ნეოლიბერალიზმს მხარს უჭერს. ჩკპ-ის ამჟამინდელ პოლიტიკას კომუნისტების უმეტესობა, განსაკუთრებით ანტირევიზიონისტები, და ჩინეთის ახალი მემარცხენეების PRC- ის მიმდევრები სასტიკად უარყოფენ, როგორც კაპიტალისტურს.
ჩინეთის კომუნისტური პარტია მართავს ქვეყანას ერთპარტიული სახელმწიფო მმართველობის ფორმით; ამასთან,  ჩკპ-ის გარდა ჩინეთში არსებობს სხვა პარტიებიც, რომლებიც ანგარიშს აბარებენ ჩინეთის კომუნისტური პარტიის გაერთიანებული ფრონტის დეპარტამენტს და არ მოქმედებენ, როგორც ოპოზიციად ან დამოუკიდებელ პარტიებად. გასული საუკუნის 80-იანი წლებიდან, მისი ერთგულება მარქსისტული იდეოლოგიისადმი შემცირდა, პარტიამ დაიწყო ჩინური ნაციონალიზმის გამოყენება, როგორც ლეგიტიმური პრინციპი, სოციალისტური კონსტრუქციის საწინააღმდეგოდ, რომლისთვისაც თავდაპირველად პარტია შეიქმნა.
thread_title:  როგორც მმართველი პარტია 

message: * ვიეტნამის კომუნისტური პარტიის ისტორია
* საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის ისტორია
thread_title:  ასევე ნახეთ  

message: # Schwartz, Benjamin, Chinese Communism and the Rise of Mao, Harper & Row (New York: 1951), p. 32-35.
# 张, 申府. ""一大" 前后: 中国共产党第一次代表大会前后资料选编, 第 2 卷" Google Books. 中国社会科学院.
# 毛, 泽东. "中国共产党创建史研究文集" 百家出版社出版.
# 張, 國燾."我的囘憶" Google Books. 明報月刊出版社.
# Chiang, Kai Shek."Soviet Russia in China a summing up at seventy" Internet Archive. Central Cultural Relics Supply Company, Liming Culture.
#  Liu, Jianyi.  "The origins of the Chinese Communist Party and the role played by Soviet Russia and the Comintern" Semantic Scholar. University of York.
# "Archived copy" (PDF).
# Schwartz, p. 41.
# Schwartz, p. 37-38.
# Schwartz, p. 50-51.
# Mao Tse Tung Ruler of Red China by Robert Payne, page 174
# The Morning Deluge, by Han Suyin, footnote on page 367
# Mao Tse Tung Ruler of Red China by Robert Payne, p 175
# Benjamin Yang,From Revolution to Politics: Chinese Communists on the Long March Westview 1990, p. 307
# The Battle of One Hundred Regiments, from Kataoka, Tetsuya; Resistance and Revolution in China: The Communists and the Second United Front. Berkeley: University of California Press, [1974].
# Truth of Mao Zedong’s Collusion with the Japanese Army
# Harvey, David. 2005. A Brief History of Neoliberalism. Oxford, England, UK: Oxford University Press. Pp. 120
# Greenhalgh, Susan; Winckler, Edwin A. 2005. Governing China's Population: From Leninist to Neoliberal Biopolitics. Stanford, California, USA: Stanford University Press.
# Zhang, Xudong. Whither China?: Intellectual Politics in Contemporary China. Duke University Press. Pp. 52
# Wong, John; Lai, Hongyi; Hongyi, Lai. China Into the Hu-Wen Era: Policy Initiatives and Challenges. Pp. 99 "...influence of neoliberalism has spread rapidly in China", "...neoliberalism had influenced not only college students but also economists and leading party cadres"...
thread_title:  გამოყენებული ლიტერატურა