Spjall:Sjálfskviknun

message: Ég vil minna á að einu heimildirnar sem ég hef fyrir að hugtakið sé bæði skrifað sem Sjálfskviknun og sem Sjálfkviknun er það að ég leitaði að sjálf*viknun í BÍN. Ég skoðaði líka ensk-íslenska orðabók (stór og blá bók) en þar er sagt að þetta sé einnig kallað sjálfkviknun lífs, sjálfkrafa tilorðning lífs og sjálfkviknunarkenning. Ætti að hafa það í greininni, láta það vísa bara í greinina eða að sleppa því? (hægt er að finna þetta á netinu hér) Einnig er sagt að þetta sé „úrelt kenning“. Er það rétt, er búið að afsanna hana? --Baldur Blöndal 27. janúar 2009 kl. 15:06 (UTC)
replies: text: Já, margir hafa afsannað þessa kenningu í gegn um tíðina. Francisco Redi, Lazzaro Spallanzani, Franz Schulze ... og svo var það Louis Pasteur sem rak loka-naglann í líkkistu hennar. En, athugið: það er „spontaneous generation“ sem var afsönnuð - þ.e. að fullmótuð lífvera verði til upp úr þurru og í einu vetfangi - ekki aðrar útgáfur af „abiogenesis“, svo sem uppruni lífsins í árdaga (sem álitið er að hafi gest smátt og smátt eftir ýmsum efnafræðilegum leiðum). Það er allt önnur Ella :) --Oddurv 27. janúar 2009 kl. 15:23 (UTC)
replies: text: :Já, og svo hef ég aldrei séð þetta skrifað með s-i áður ... finnst það líka pínulítið stirðara.--Oddurv 27. janúar 2009 kl. 15:25 (UTC)
replies: text: ::Þessi kenning hefur ekkert með náttúrufræði að gera, en mundi e.t.v. flokkast undir gervivísindi. Thvj 28. janúar 2009 kl. 09:19 (UTC)

text: :Hmmm ... hér þarf eitthvað að breyta. Ég sé að greinin vísar í abiogenesis í ensku WP og chemische evolution í þeirri þýsku. Þetta eru allt önnur fyrirbrigði! Það sem kallað er Sjálfkviknunarkenningin (spontaneous generation) í lífvísindasögunni hefur í raun ekkert með myndun lífs á Jörðinni í árdaga að gera. Sjálfkviknunarkenningin hljóðaði eitthvaði á þá leið að hinn heilagi lífsandi (spirito vitale) kæmist í lífvana efni og úr því spratt fullmótuð lífvera (t.d. froskur úr regnblautri leðju eða fiskifluga úr skreið á hjalli). Um þessa kenningu stóðu hatrammar deilur í nokkrar aldir þar til Louis Pasteur kvað hana endanlega í kútinn með svanahálsflöskutilraunum sínum um miðja 19. öld. Ég þarf að finna mér tíma til að krukka í þetta einhverntíma fljótlega ... en aðrir mættu gjarnan leggja eitthvað til málann líka :) --Oddurv 8. febrúar 2009 kl. 09:39 (UTC)

message: Ef ég er ekki að rugla saman hugtökum þá fjallar Abiogenesis um það hvernig líf myndaðist úr amínósýrum (þ.e.a.s. það sem vísindi segja að hafi líklega gerst) en sjálfskviknun fjallar þá ekki um það sama (samt vísa allar orðabækur sem ég notaði á "sjálfskviknun" þegar ég leitaði að abiogenesis. Er ég að skilja það rétt að sjálfskviknun eigi frekar við Spontaneous generation sem er að sjálfsögðu rangt? Og er spontaneous generation undirflokkur abiogenesis (í öllum bókum sem ég skoðaði var sett samansemmerki á milli þessara hugtaka). Hvert er þá íslenska heitið fyrir abiogenesis (þ.e.a.s. ef ég er ekki að nota rétt heiti; að líf hafi skapast úr amínósýrum etc.). --Baldur Blöndal 22. febrúar 2009 kl. 10:02 (UTC)
replies: text: Er ekki bara vaninn að tala um uppruna lífs, eða eitthvað þessháttar? --Oddurv 22. febrúar 2009 kl. 11:14 (UTC)
replies: text: : Er ekki til fræðilegt heiti yfir það? Ef ég skil þetta rétt þá er sjálfskviknun tegund af upprauna lífsins (sjálfkviknun ætti þá ekki að vísa í abíógenesís heldur í spontaneous generation) sem var uppi fyrir 19. öldina og er núna vitað að sé rugl. Ef þessi grein á að fjalla um sjálfkviknun þá ætti ekki að standa að það sé "umdeild" kenning heldur frekar að hún sé úrelt. Svo ætti að gera aðra grein sem fjallar um uppruna lífsins í heild, þá með smá hluta um sjálfskviknun? --Baldur Blöndal 22. febrúar 2009 kl. 13:56 (UTC)
replies: text: ::Æji, ég man nú ekki í svipinn eftir neinu fræðilegra en bara ólífrænn uppruni lífsins. Ég sé að þjóðverjarnir nota chemische Evolution, en ég man nú ekki eftir því að hafa nokkurn tíma heyrt talað um efnafræðilega þróun á íslensku. Sjálfkviknun (eða sjálfskviknun) lífs væri í sjálfu sér ágætis orð ef það væri ekki frátekið í annað og má svosem vel vera að einhverjir noti það í þessu samhengi. Hefurðu leitað eftir þessu t.d. á timarit.is eða í Náttúrufræðingnum? Ef einhverjir nota þetta í merkingunni abiogenesis er svosem ekkert að því að gera það hér ... mætti þá t.d. bús til síðuna Sjálfkviknunarkenningin til að fjalla um hina sögulegu og hröktu kenningu um að lífverur spretti upp fullmótaðar af sjálfu sér. Varðandi abiogenesis, þá er þetta eftir því sem ég best veit enn sem komið er óttalegur frumskógur kenninga sem allar hvíla að meira eða minna leyti á hinni stórmerku tilraun þeirra Millers og Urey, en gefa sér mismunandi grunnforsendur um aðstæður í árdaga. Mér sýnist enska Wikipedia gefa ágætlega yfirgripsmikið (en ekkert óskaplega vel skrifað) yfirlit. Þetta er efni sem væri gaman að sjá gerð góð skil hér á íslensku Wikipediu ... endilega kýla á það :)  --Oddurv 22. febrúar 2009 kl. 17:19 (UTC)

text: ::Ég kíkti aðeins á þetta í fljótheitum á timarit.is og Náttúrufræðingnum og sé ekki betur en flestir málsmetandi aðilar noti bara uppruni lífs um abiogenesis. Sjálfkviknun og sjálfskviknun eru nær undantekningarlaust notuð um spontaneous generation. Kíki nánar á þetta innan skamms. --Oddurv 23. febrúar 2009 kl. 10:10 (UTC)
replies: text: ::: Já ég held að það sé rétt. Fyrst var ég eitthvað að misskilja þetta og hélt að abiogenesis ætti við sérstaka kenningu um það hvernig lífið hafi orðið til, en það fjallar auðvitað bara almennt um það hvernig líf varð til. Ég ætla að reyna að taka smá til í þessu og þú ferð bara yfir það (ef þú nennir) ;). --Baldur Blöndal 23. febrúar 2009 kl. 10:13 (UTC)
thread_title:  Getur einhver aðgreint þetta fyrir mig?