بحث:گام نسبی

message: در ویژه:تفاوت/34693291، کاربر:Wikineve اسم این گام را به صورت «نَسَبی» حرکت‌گذاری کردند و مدعی هم شدند که چون relative در انگلیسی معنای «بستگان» هم می‌دهد، پس اینجا هم به نسبیت فامیلی اشاره شده‌است. پیشتر در ۲۴ ژانویه هم ایشان همین تغییر را داده بودند اما روز بعدش کاربر:MBozorgmehr آن را به «نِسبی» تغییر دادند. توجه شود که relative به معنی «نِسبی» هم هست کما این که مثلاً «نسبیت» مترادف relativity  است.
با توجه به این که این حرکت‌گذاری تا به حال سه بار ویرایش شده، کلاً حرکت را از مقاله برداشتم که اینجا در صفحهٔ بحث گفتگو کنیم. توجه شود که نظر شخصی ما مهم نیست (که اگر چنین بود، جناب MBozorgmehr در دنیای واقعی استاد موسیقی هستند و باید چشم‌بسته ویرایش‌شان را قبول می‌کردیم) بلکه مبنا منابع معتبر هستند. همچنین توجه کنید که این که واژهٔ relative در زمینه‌های دیگر (فیزیک، روابط خانوادگی و ...) چه ترجمه می‌شود، مستقیماً سؤال ما را حل نمی‌کند. باید مشخصاً از منابع مربوط به موسیقی و/یا زبان‌شناسی منبع پیدا کنیم که دقیقاً در مورد گام نسبی گفته باشد که تلفظش چیست.
اگر هر کدام از شما منبعی سراغ دارید که دقیقاً مشخص کرده که «گام نسبی» باید «نِسبی» خوانده شود یا «نَسَبی» لطفاً به طور دقیق اینجا معرفی‌اش کنید. با تشکر. — حجت/بحث ‏۱۳ مه ۲۰۲۲، ساعت ۲۰:۱۰ (UTC)
replies: text: قضیه منتفی است. در کتاب فرهنگ جامع موسیقی، دقیقاً تلفظ را آورده: gâm-e-nesbi — حجت/بحث ‏۱۳ مه ۲۰۲۲، ساعت ۲۰:۱۸ (UTC)
replies: text: :قضیه ظاهراً‌ متنفی نیست :) جناب کاربر:Wikineve ظاهراً منابع دیگری سراغ دارند. البته آنچه در مقاله افزودند را خنثی کردم چون بخشی از آن ظاهراً برداشت خودشان از نوشته‌های دیگران بوده که مصداق تحقیق دست اول است). خوب است راجع به متن در اینجا (در صفحهٔ بحث) به توافق برسیم بعد به مقاله ببریم. — حجت/بحث ‏۱۳ مه ۲۰۲۲، ساعت ۲۳:۲۱ (UTC)

text: : عجالتاً لطف می‌کنید که اطلاعات کتاب‌شناسی کتاب‌های درک و دریافت موسیقی (ترجمهٔ حسین یاسینی) و تئوری موسیقی کاربردی (از سحر ایوزمحمدی) را به طور دقیق و با کمک الگوی الگو:یادکرد کتاب اینجا وارد کنید؟ — حجت/بحث ‏۱۳ مه ۲۰۲۲، ساعت ۲۳:۲۳ (UTC)
replies: text: ::@Huji درود، با منابع معتبری که در اختیار دارم، هیچ‌کدام به «نَسَبی» اشاره نکرده‌اند. علاوه بر آن، در محاوره هم چنین تلفظی تاکنون نشنیده‌ام و حتی مطلبی نیست که بگوید تلقظ این واژه محل مناقشه است. ویرایش اخیری که خنثی کردید، تحقیق دست اول، فاقد منبع معتبر و نظر شخصی بود. تا آنجا که اطلاع دارم منظور از گام نسبی، گام نسبتاً نزدیک است. --بزرگمهر (بحث) ‏۱۴ مه ۲۰۲۲، ساعت ۰۳:۲۹ (UTC)
با سلام و احترام
بسیار دیده ام که در بین اساتید به نام موسیقی فارسی زبان ، بر سر تلفظ این گام اختلاف نظر وجود دارد. بر همین اساس سعی در پیدا کردن صحیح آن داشتم.
در برخی کتب به شکل ، نِسبی  (ن ِبی‌ی/ن ِ)  ، در بعضی کتب نَسَبی (ن َس َ) ، و در برخی کتب بدون علامت و به شکل نسبی نوشته شده است.
البته در بسیار کتاب های تئوری و یا کتابهای آموزشی مربوط به سازی خاص مشاهده کردم گه از گذاشتن علامت بر روی این گام پرهیز شده و آن را به صورت نسبی مینویسند.
*گام نِسبی ، نِسبی /nesbi/ : دارای نِسبیت . در مقابل مُطلَق (مطلق : بی قید و بدون شرط) https://fa.m.wikipedia.org/wiki/%D9%86%D8%B3%D8%A8%DB%8C%D8%AA
بنابراین چنانچه گام نسبی را ( نَسَبی ) بخوانیم ، به معنای گام مُقَیَد و دارای شَرطی خاص است . با توجه به تعریف گام نسبی ، این مفهوم (مُقَیَد بودن گام) بی معنا خواهد بود .
*گام نَسَبی ، نَسَبی /nasabi/ : دارای قِرابَت خویشاوندی (هم خانواده) 
بنابراین چنانچه گام نسبی را ( نَسَبی ) بخوانیم ، به معنای گام هم خانواده و هم ریشه است . با توجه به تعریف گام ، این مفهوم (هم خانوادگی با گام هم علامت خود) معنای نزدیکتر و منطقی تری خواهد داشت .
از طرف دیگر گام نسبی ترجمه و بازگردان فارسی relative key بوده که در تعریف آن به روشنی بیان شده ، A pair of major and minor scales sharing the same key signature are said to be in a relative relationship. (یک جفت گام اصلی و فرعی با علامت کلید یکسان ، که در رابطه خویشاوندی با یکدیگر هستند)
همانگونه که از کلمه Relative ، به معنای هم نَسَب و هم خانواده ، مشخص است و با تاکید بر ، relative relationship ، در تعریف این گام بر می آید ، بایستی آن را گام نَسَبی ، به معنای گام هم خانواده ( و نه گام نِسبی ، به معنای گام مُقَیَد) دانست.
بایستی توجه داشت که کلمه (نسبی) به گونه ایست که در روند تاریخی خود تلفظ اشتباه گرفته . با احترام فراوان ، صرف بیان آن توسط اشخاص قطعیت بر صحت ندارد . کمااینکه حتی دانشمندان بزرگ بسیاری اصرار بر صحت نظریاتی داشته که بعدها عقل و منطق به اشتباه آن پی برده (چون معادله آلبرت اینشتین درباره عملکرد گرانش در نظریه نسبیت عام که به اعتقاد وی جهان ثابت بود. بعد‌ها اخترشناسان کشف کردند که جهان درحال انبساط است)
بنابراین نمیتوان شخصی را ایمن در برابر خطا دانست.
اگرچه اصرار بر صحت هریک از این تلفظها بنظر کاری بیهوده میرسد ، چرا که در نهایت کاربرد عملی آن در موسیقی دارای اهمیت میباشد ، لیک درک مفهوم گام نسبی با تلفظ نَسَبی ، به مراتب عقلانی تر است .
بنظر شخص حقیر بهتر آن است که به دور از هرگونه تعصب ، در صدر مقاله ، (گام نسبی) ، بدون اعراب گذاری آورده شود و توضیحات تلفظ با معانی هر یک ، ذیل مقاله ذکر شده تا محتوایی سودمند را به خواننده آن منتقل کند. Wikineve (بحث) ‏۱۳ مه ۲۰۲۲، ساعت ۲۳:۵۴ (UTC)

text: فرمایش شما متین. قصد من این است که این مطالب را به شکلی که برای دانشنامه مناسب‌تر است خلاصه‌سازی و منبع‌دهی کنیم.

text: لطف می‌کنید اطلاعات کتابشناسی منابع را چنانکه درخواست کردم ذکر کنید؟ سال چاپ و شابک و غیره. — حجت/بحث ‏۱۴ مه ۲۰۲۲، ساعت ۰۱:۳۱ (UTC)
thread_title:  نِسبی یا نَسَبی