بحث:زبان ترکی آذربایجانی/بایگانی ۳

message: با درود
* ترجمه فعل [سئویشدیرمه لییک = سئو + یش + دیر + مه لی + یک => باید وادار کنیم به همدیگر را دوست داشتن] است و نه (آنها را باید وادار کنیم که همدیگر را دوست داشته باشند) و گر نه ترجمه اش به ترکی این می شد: (أولاری سئویشدیرمه لییک).
سپاس. پاینده باشید.
به نظر من ترجمه اول صحیح تر است، ولی ترجمه دوم نیز اشتباه نیست. زیرا در اینجا کننده کار شخص سوم است، بنابراین از واژه آنها نیز می توان استفاده نمود- تورکولوق
thread_title:  تصحیح ترجمه 

message: کدام یک از واژگان زیر ترکیند؟
یا گونه‌های می:
*می: شراب قرمز 
*باده: شراب به طور کل 
*نبیذ: می خرما 
*سیکی: می پرمایه و گیرا 
*صهبا: می سفید 
*مُل: لیکور، می معمولی را هم میگویند 
*بگماز: گونه‌ای می 
--Ariobarzan ۱۷:۲۲, ۸ فوریه ۲۰۰۶ (UTC)
replies: text: با درود.
آن واژه های فارسی و فهرست فارسی گونه های می به این خاطر پُست شدند که دوستی که این نوشتار را نوشته بود بیشتر نوشتار را به همسنجی میان فارسی و ترکی اختصاص داده بود و من برای نمونه‌ای از فارسی آن لیست را آوردم.
این نوشتار کلاً نیاز به بازنویسی دارد و این لیست هم باید از آن حذف شود. خواهم کوشید بعداً به آن بپردازم. یا اگر دوستان دیگری زودتر این کار بکنند چه بهتر.
پاینده باشید.
--ماني ۱۷:۲۵, ۸ فوریه ۲۰۰۶ (UTC)
سپاس از پاسختان.--Ariobarzan ۱۷:۳۳, ۸ فوریه ۲۰۰۶ (UTC)
== ترکی قشقائی ==
آریوبرزن عزیز،  در مورد ترکی قشقائی و اینکه از لحاظ زبان شناسی لهجه ای از ترکی آذری است به منابع زیر توجه نمائید. http://www.ethnologue.com سایت اتنولوگ از منابع مرجع بسیار موثق در ورد زبان و گروههای قومی است.   
*
*
*[]
ولی دوست گرامی در تارنمایی که شما اینجا گذارده‌اید تنها گفته که قشقایی به آذربایجانی نزدیکی دارد نه اینکه لهجه‌ای از آذربایجانی است.--Ariobarzan ۲۱:۳۳, ۱۵ فوریه ۲۰۰۶ (UTC)
----
آریوبرزن عزیز، اگر دقت فرمائید، در مرجع شماره یک ۱ [۱ http://www.ethnologue.com/show_language.asp?code=qxq] در قسمت  طبقه بندی زبانی قشقائی  تحت  زبانهای آلتایی، ترکی جنوبی، آذربایجانی  آمده است، انهم به صورت  پیوند  [
]
موفق باشید کامران ۱۷:۳۱, ۱۷ فوریه ۲۰۰۶ (UTC)
درود؛
بله این زبانها با هم در پیوندند ولی نمی‌توان گفت ترکی قشقایی لهجه‌ای از ترکی آذربایجانی است.اگر چنین باشد در بعد بزرگتر باید آذربایجانی را هم لهجه‌ای از ترکی استانبولی دانست.--Ariobarzan ۲۰:۳۲, ۱۷ فوریه ۲۰۰۶ (UTC)
اقای آریو برزن،
از نظر خصوصیات زبانی، ترکی قشقائی یکی از لهجه های اصلی ترکی آذربایجانی است. ترکی آذربایجانی نیز همانند ترکی ترکیه دو لهجه مختلف زبان عمومی ترکی هستند (تورکولوق).
== نیم‌فاصله‌ها ==
مطابق رسم‌الخط قراردادی در ویکی‌پدیای فارسی (مصوبه فرهنگستان زبان)، برای بسیاری موارد باید از نیم‌فاصله استفاده کرد. دیدم که ویرایش‌های من در این رابطه را کاربر کامران برگردانده بودند. خواهشمندم اینبار این دست ویرایش را برنگردانید.
با سپاس.
--ماني ۱۶:۵۵, ۲۲ فوریه ۲۰۰۶ (UTC)
دوست گرامی مانی، از بی توجهی در مورد نیم فاصله ها معذرت می خواهم. کنجکاو هستم که این نیم فاصله ها را چگونه می شود ایجاد کرد. لطفا راهنمائی بفرمائید. تشکر.
کامران ۱۵:۳۳, ۲۳ فوریه ۲۰۰۶ (UTC)
در صفحه بحث شما راهنمایی در باره نیم فاصله ها را خواندم. تشکر.
کامران ۱۵:۵۹, ۲۳ فوریه ۲۰۰۶ (UTC)
== نیاز به تجزیه این مقاله و گسترش آن در قالب چند مقاله جید( اصلاح طبقه بندی های مقاله ) ==
مقاله حاضر با عنوان ترکی آذربایجانی مقاله‌ای بسیار پرمحتوا است اما از دوستانی که تسلط کافی به مطلب دارند خواهش می کنم این مقاله را به چند مقاله مجزا تقسیم کنند تا روند کلی مقاله دانشنامه ای تر باشد. مثلا جه خوب بوداگر مطالب مربوط به شاخه های دیگر ترکی در مقالاتی جداگانه می آمد و  تنها لینک هایی در این صفحه داشت. برخی قسمت های مقاله به نظر می رسد مناسب مقاله ای تحت عنوان ترکی است تا ترکی آذربایجانی. 
به هر حال از دوستانی که در زمینه زبان آذری مطالعات بیشتری دارند خواهش می کنم در طبقه بندی بهتر این مقاله تلاش نمایند. 
در ضمن تا آنجا که در خاطر دارم  آذری در طبقه بندی گویش‌های نو ایرانی هم جای می گیرد. لطفا اگر کسی از دوستان به کتاب راهنمای زبان های ایرانی دسترسی دارد  جای آذری را در این طبقه بندی مشخص نماید. 
با تشکر 
--معین ۲۱:۲۸, ۱۸ مارس ۲۰۰۶ (UTC)
دوست گرامی معین، با شما در اینکه قسمت شرح زبانهای ترکی می تواند در مقاله دیگری بیاید موافق هستم. در این مورد اقدام خواهم کرد. کامران ۱۵:۴۳, ۱۹ مارس ۲۰۰۶ (UTC)
دوست عزیز کامران
از لطف و توجه شما ممنونم.به هر حال هرچه هست آذری زبان دوم مملکت ماست اما متاسفانه دو دیدگاه افراطی در طول دوران پهلوی و پس از انقلاب سبب شده است که آشنایی مردم غیر آذری با این زبان تنها از طریق شفاهی باشد و آشنایی علمی با این زبان دشوار باشد. 
همیشه با خودم می گویم کاش به جای کمی از این همه درس‌هایی  که دردوران مدرسه خواندیم چند ساعت به ما درباره آذری  و دیگر زبان های مردم  ایران درس داده بودند حال این ویکی پدیا برای دانستن بیشتر از این زبان هاغنیمتی است.
--معین ۲۳:۳۴, ۱۹ مارس ۲۰۰۶ (UTC)
== لهجه قشقائی ==
سایت   اتنولوگ  یکی ار معتبر ترین منابع مرجع در مورد زبانشناسی قومی محسوب می شود. این مرجع در طبقه بندی لهجه های آذربایجانی ، منسوبیت زبان قشقائی به ترکی آذربایجانی را به طریق زیر صریحا مشخص نموده است.
  
Classification: Altaic, Turkic, Southern, Azerbaijani  
طبق این طبقه بندی زبان قشقائی لهجه ای از زبان ترکی آذربایجانی که به نوبه خود در ردیف بعدی زیر مجموعه ای از زبانهای ترکی ، که شاخهای از خانواده زبانهای آلتائی محسوب می شود.
و اما در مورد رابطه زبان ترکی آذربایجانی و ترکی استانبولی، هر دوی این زبانها جزء مجموعه بزرگتر زبانهای ترکی Turkic محسوب می شوند.
آریوبرزن گرامی که اسرار در حذف قشقائی از این گروه بندی را دارند و در بحث قبلی ذکر کردند که اتنولوگ فقط در مورد نزدیکی دو زبان صحبت می کند، لطفا به قسمت Classification توجه فرمایند.  با تشکر کامران ۱۵:۲۸, ۱۹ مارس ۲۰۰۶ (UTC)
این تارنما قشقایی را زیرمجموعه ترکی آذری می‌داند نه لهجه‌ای از آن.آیا گیلکی لهجه‌ای از فارسی است؟--Ariobarzan ۱۷:۱۳, ۱۹ مارس ۲۰۰۶ (UTC)
دوستان عزیز، بحث مربوط به ترکی قشقایی را مطالعه کردم و به عنوان یک تورکولوژیست لازم می دانم که در اینجا توضیحات کوتاهی ارائه کنم.
ترکی آذربایجانی، ترکی ترکیه و غیره همه لهجه هایی از زبان مادر و عمومی ترکی می باشند. بنابراین ترکی آذربایجانی لهجه ای از ترکی ترکیه نیست، بلکه هر دو لهجه هایی از زبان عمومی ترکی می باشند. متأسفانه در مورد لهجه های ترکی آذربایجانی در ایران تاکنون تحقیقات کاملی انجام نپذیرفته و با اطلاعات موجود نمی توان تقسیم بندی دقیقی انجام داد. ولی به طور کلی سه لهجه ترکی در ایران وجود دارد که دو لهجه آن یعنی ترکی آذربایجانی و ترکی ترکمنی از شاخه اوغوز و لهجه خلجی خود لهجه ای مستقل از زبان ترکی عمومی می باشد. گروه اوغوز شامل چهار لهجه اصلی ترکی ترکیه، ترکی آذربایجانی، ترکی ترکمنی و ترکی گاگاوزی است. پرفسور گ. دورفر ترکی خراسانی را به عنوان یکی از لهجه های دیگر این شاخه می داند. ولی به عقیده برخی دیگر از تورکولوژیستها ترکی خراسانی را می توان در قالب ترکی ترکمنی بررسی نمود. آنچه که امروزه به عنوان ترکی آذربایجانی شناخته می شود، در اصل بیشتر از آذربایجان در خارج از آن یعنی در استانهای مرکزی و جنوی ایران، تهران و اطراف آن، شمال عراق، غرب ترکیه و مناطق جنوبی روسیه رایج است و همه این ها در مجموع ترکی آذربایجانی را تشکیل می دهند. با توجه به گستردگی این زبان، شاید اصطلاح "ترکی آذربایجانی" چندان مناسب نباشد. لهجه ها زیر مجموعه های یک زبانند. بنابراین از نظر زبانشناسی به راحتی می توان ترکی قشقایی، ترکی سونقوری، ترکی ابیوردی، ترکی ایناللو و ترکی رایج در فریدن اصفهان را همانند ترکی رایج در تبریز و اردبیل و غیره به عنوان زیر مجموعه و یا لهجه ها و گویش های زبان "ترکی آذربایجانی" به حساب آورد. و می توان آنها را به عنوان لهجه های دور و نزدیک تقسیم بندی نمود. محمدرضا هیئت
replies: text: :دوست ترکشناس من،می‌پذیرم که ترکی قشقایی زیرمجموعه‌ای از ترکی عمومی است(حالا لهجه‌ای از آن هست یا نه بحثی جداست) ولی لهجه‌ای از آذربایجانی چیزی است که با عقل جور در نمی‌آید.ببینید گرامی آذربایجانیهای بسیاری را دیده‌ام که به دشواری و به یاری واژگان فارسی با ترکان قشقایی سخن می‌گویند و قشقاییها هم از آن بدتر به دشواری مضمون سخن ترکزبانان آذربایجان را درک می‌کنند.من یک فارسزبانم و می‌دانم که برای نمونه اصفهانی و شیرازی و مشهدی و یزدی و... چه می‌گویند،به این می‌گویند لهجه.ولی با این تعریفی که شما آوردید من باید گیلکی و مازنی و لکی را هم لهجه‌های فارسی بدانم و شاید در گستره بزرگتر سانسکریت و آلمانی و انگلیسی هم لهجه‌هایی از فارسی شوند!!!--Ariobarzan ۲۳:۵۷, ۱۹ مارس ۲۰۰۶ (UTC)
دوست عزیز، من تاکنون ندیده ام که یک ترک آذربایجانی و یک ترک قشقایی هنگام مکالمه به ترکی دچار مشکل گردند. ولی اگر به ندرت چنین حادثه ای هم اتفاق بیافتد باز دلیل بر اختلاف شدید لهجه میان این دو نیست، بلکه ممکن است سواد و اطلاعات ترکی این دو سخنور بسیار کم باشد. یعنی اطلاعات ترکی آنان ضعیف باشد. محمدرضا هیئت
با تشکر از همه شما دوستان عزیزی که در این بحث شرکت کرده و در این مقاله دقت فرموده اند. قبلا متذکر شدم که مرجع و اطلاعات من از منابعی چون   www.ethnolog.com   و یا ویکی پدیای انگلیسی است. باید توجه کنیم که لغت لهجه به معنی زیر مجموعه در محبث زبانشناسی بکار می رود. این تعریف از لهجه لزوما با معنی روزمره  لهجه در فارسی یکی نیست. در صحبت غیر علمی لهجه که به معنای تفاوت های محلی یک زبان از زبان رسمی و اصلی است و  معنای مترادف آن در انگلیسی Accent  هست. به این معنا مثلا لهجه یک محله جنوب شهر تهران از شمال آن می تواند متفاوت باشد، هر چند هر دو یک زبان هستند. در تعریف علمی لهجه واژهء  "زیرمجموعه"  شاید مترادف بهتری برای Dialect  باشد. در این تعریف لهجه یک زبان می تواند خود زبان دیگری باشد. البته محبث زبانشناسی همانند بسیاری از علوم اجتماعی دیگر معیارهای قطعی و غیر قابل انکاری برای طبقه بندی ندارد، من بهترین مرجعی را که در اینترنت سراغ داشتم را مرجع گرفتم. ما بایستی  به منابع تخصصی در این موارد اتکا بکنیم تا:
*استاندارد خاصی در توضیح پدیده ها و طبقه بندی مقوله ها داشته باشیم
*با اطلاعات متناقض باعث سردرگمی خوانندگان مقاله نشویم 
*مقاله ها بی طرفانه نوشته شوند و خواننده احساس اطمینان به حقیقت موضوع را داشته باشد        
*با کم کردن بحث های فرعی مبنی بر نظرات غیر تخصصی خود نیروی خود را صرف بهتر کردن و اضافه نمودن مقاله های جدید بکنیم.
برای صرف وقت دوستان من قسمتی از صفحه اتنولوگ را در اینجا می آورم تا موضوع روشن تر شود. 
در مورد سوال آقای آریوبرزن در باره رابطه گیلکی و فارسی همین سایت این طبقه بندی را نشان می دهد.
Indo-European, Indo-Iranian, Iranian, Western, Northwestern, Caspian
Indo-European, Indo-Iranian, Iranian, Western, Southwestern, Persian
طبق این طبقه بندی هر دو زبان از شاخه غربی زبانهای هند و ایرانی هستند و به نوبه خود زیرمجموعه ای از خانواده زبانهای هند و اروپایی محسوب می شوند.
با تشکر از توجه شما عزیزان و تبریک های نوروزی .  کامران کامران ۱۶:۱۳, ۲۰ مارس ۲۰۰۶ (UTC)
== گروه بندی زبانی و "تکمیل" نمودن  Iranvidge ==
دوست عزیز آقای معین / Iranvidge  به نظر می رسد شما از نسخه بخصوصی از دایره المعارف بریتانکا استفاده می کنید، که آمار و ارقامش با نسخه آنلاین آن اصلا تطبیقی ندارد.؟!  
در نسخه آنلاین تعداد متکلمین به زبان آذربایجانی در جمهوری آذربایجان  ۷,۵۰۰,۰۰۰  و در ایران ۱۵,۰۰۰,۰۰۰ نفر ذکر شده  که با این لینک میتونید آن را مشاهده بکنید.
 
در  ضمن به نظر من طریق نشان دادن مرجع با ذکر صفحه و شماره مرجعی که آنلاین نیست  نه تنها نا مرتب است بلکه با هیچ استاندارد ذکر ماخذ منطبق نیست.  به نظر من این نوع مرجع آوردن در قسمت بحث قابل تحمل است ولی نه در نسخه اصلی مقاله، بهتر می بود که از امکانات پیوند و شماره گزاری استفاده نمائید.  مشتاق نظر و راهنمائی دوستان دیگر هستم. 
لطفا ماخذ آماری خود را مرور نمائید.
من به پیشنهاد شما قسمت گروه بندی زبانی را خلاصه کردم و شرح مربوط به زبانهای ترکی  را به مقاله مستقل زبانهای ترکی گذاشتم که به نوبه خود پیوندی به مقاله  زبان‌های آلتایی دارد، ولی شما خود این قسمت از مقاله را نسبتا پیچیده و نا مرتب نموده اید !   من فعلا دست در مقاله نمی برم و منتظر نظرات شما هستم.
با تشکر  کامران ۱۱:۳۱, ۲۳ مارس ۲۰۰۶ (UTC)
دوست عزیز کامران 
من با تغییر تعداد گویشوران آذری کاملا موافقم و من آن مطب را از دانشنامه بریتانیکا نیاورده بودم بلکه مرجع م دانشنامه زبان‌ کمبریج بود که البته قدیمی است و در نتیه می تان حدس زد که عدد اعلام شده در آن کمتر از تعداد گویشورانامروزی باشد.
در مورد رفرنس هم انتقاد شما را می پذیرم ولی به دلیل این که  لینک به رفرنس‌ها واقعا برای من مشکل است نمی توانم آن را درست انجام دهم و به این صورت منابع را می نویسم به امید این که روزی یک نفر آنها را درست کند( فکر می کنم فعلا همین جوری بهتر از بدون رفرنس است) در ضمن فکر میکنم رفرنس گذاری به وسیله لینک به ما امکان ارایه صفحه را نمی دهد و همین کار را مشکل تر می کند.
انتقاد دیگر شما هم صحیح است. مطلب کمی پیچیده شده است. اگر کسی از دوستان بتواند مطلب را واضح تر بیان کند بسیار خوب است. من فقط قصدم افزودن خانواده آلتایی  به مطلب بود که فکر می کنم در مقاله زبان آذری واجب است که جایگاه آن در زبانهای آلتایی هم مشخص شود.
با تشکر 
--معین ۱۳:۰۳, ۲۳ مارس ۲۰۰۶ (UTC)
از پاسخ سریع شما متشکرم. در فرصتاهای آینده سعی خواهم کرد که آمارهای موثق و منابع متنوعتری استفاده شود.  کامران ۱۴:۱۹, ۲۳ مارس ۲۰۰۶ (UTC)
عزیزان، در مطالب فوق چند ایراد علمی وجود دارد که امیدوارم مورد توجه قرار گیرد. ایراد اول در مورد اصطلاح "زبان آذری" است که نادرست است. زیرا، همانطوری که میدانید نام زبان از نام قومی گرفته می شود که به آن زبان سخن می گوید و با افزودن حرف "ی" به آخر آن در فارسی و پسوند "جه / جا" در ترکی نام آن زبان ساخته می شود. مانند فارس (نام قوم) و فارسی (نام زبان). ما قومی به نام "آذر" نداشته و نداریم. بنابراین اصطلاح زبان آذری غیر منطقی و غیر علمی است. در مورد اصطلاح "زبانهای ترکی" نیز مواردی وجود دارد که بعدا به عرضتان خواهد رسید. محمدرضا هیئت
== مراجع آمار ==
از English Wikipedia         en:Azerbaijan
Source(where given)         	Total population	٪ Azeri	Number of speakers
CIA Facts Book on Azerbaijan	۷,۹۱۱,۹۷۴       	۹۰.۶٪  	۷,۱۶۸,۲۴۸
CIA Facts Book on Iran      	۶۸,۰۱۷,۸۶۰      	۲۴٪    	۱۶,۳۲۴,۲۸۶
                            	                	       	۲۳,۴۹۲,۵۳۴ total
Ethnologue  on Azerbaijan   	                	       	۶,۰۶۹,۴۵۳
Ethnologue  on Iran         	                	       	۲۳,۵۰۰,۰۰۰
                            	                	       	۲۹,۵۶۹,۴۵۳ total
بد نیست یاداوری کنم که اعتبار نوشته‌های مختلف ویکیپدیا بستگی به مراجع آنها دارد (از این نظر فرقی بین ویکیپدیای فارسی و انگلیسی نیست و نمی‌توان بدون اشاره به مراجع اصلی، از یکی از ویکیپدیاها به عنوان مرجع دیگری استفاده کرد).      
اتنولوگ از نظر اعتبار شبیه ویکیپدیاست (مجموعه‌ای از اطلاعاتی است که از جاهای مختلف جمع شده است). اعتبار هر کدام از آمار ها بستگی به منبع آن دارد. اتنولوگ معمولا برای آمار زبانهای مختلف به کتاب یا مرجعی که آمار را از آن برداشته اشاره می‌کند. در مورد آمار مربوط به زبان ترکی آذربایجانی،اتنولوگ به مرجعی اشاره نکرده است و در این مورد اعتبار آمار بیشتر از یک نوشته بی‌منبع ویکیپدیا نیست. در مورد منابع دیگر، درصدهای آمار سیا مبتنی بر یک براورد قومی است که آمریکا در سال ۱۹۴۳ در ایران انجام داده است. اگرچه به خاطر کهنه بودن، این درصدها ممکن است با واقعیت کنونی فاصله داشته باشند، اشاره به آن بد نیست. براورد دانشنامه زبان (انتشارات کمبریج) بر اساس درصدهای براوردشده در سال ۱۹۸۶ است. محمود ۰۷:۱۵, ۸ مه ۲۰۰۶ (UTC)
== The Cambridge Encyclopedia of Language ==
به آفرید گرامی. این منبعی که شما در مورد ترکی آذری آوره‌اید، نتوانستم پیدا کنم. لطف ‌کنید این منبع را به من نشان دهید (با متنش لطفا). من هرگز باور نخواهم کرد که ما در ایران فقط ۴ (منهای ۸ میلیون در آن ور رود ارس)میلیون آذری داریم. من منبع خودم را آورده ام. بسیار متشکرم. پیمان ۰۷:۰۶, ۸ مه ۲۰۰۶ (UTC)

text: کتاب onlone نیست (ولی به احتمال زیاد در کتابخانه دانشگاهتان یافت می‌شود). این منبع را کاربر:معین آورده است.  من آن را چک کردم. تخمین آن مربوط به سال ۱۹۸۶ است (۷ میلیون برای ایران). اگر از همان درصدها استفاده کنیم، با توجه به ۴۰ درصد افزایش جمعیت در ایران، تخمین فعلی حدود ۱۰ میلیون (در ایران) خواهد بود (و در کل ۱۶-۱۷ میلیون).         محمود ۰۷:۲۴, ۸ مه ۲۰۰۶ (UTC)
== زبان ترکي خالص نيست ==
زبان (ترکي آذری) فقط زبان (ترکي) خالص نيست. زباني است مختلط مثل خيلي زبانهاي ديگر. اطلاعات مربوط به اجزا ترکی و آذری بايد در کنار هم بيايد. لطفا حذف نکنيد.Shirkhan ۱۶:۱۵, ۱۰ اوت ۲۰۰۶ (UTC)
شیرخان عزیز، از لحاظ گروه بندی زبانی، ترکی آذربایجانی  متفاوت از  زبان  آذری باستان(زبان باستانی آذربایجان )است، که مرحوم کسروی سعی در شناساندن آن نموده اند. بودن "اجزا"ی زبانهای دیگر در یک زبان گروه بندی آن را تغییر نمیدهد. زبان ترکی آذربایجانی همانند بسیاری از زبانهای زنده دنیا, همانطور که شما هم متذکر شدید ،تاثیر زیادی از زبانهای دیگر برداشته و گروه زبانی آن مشخص است . در مورد حذف این مطالب من با روزبه مکاتبه ای در این مورد داشتم که شاید بهتر بود در این صفحه می آمد تا از تکرار مکرّرات جلو گیری شود. آن مطاب را در زیر می آورم.
کامران ۱۶:۵۱, ۱۲ اوت ۲۰۰۶ (UTC)
صورت مطالب مربوط به گروه بندی زبانی که در صفحه های دیگری ثبت شده اند. </b>
زبان فارسی تاتی وتالشی یا فارسی میانه از هر نظر و ریشه یابی و واژه شناسی کاملا با زبان
ترکی اذربایجان تفاوت دارد چطور میشود یک زبان باتغییر یا تحول اینچنین تغییر شگرف پیدا کند
استدلال احمد کسروی هم کشک است شیخ صفی داماد گیلانی ها بوده و اردبیل با گیلان همجوار است
لابد چندصباحی را در انجا گذرانده پس می توانسته به زبان تاتی یا تالشی شعر بگوید :
دیره کین سر بسودای تو چیکی ۰۰۰۰
چند بيت از شاه اسماعيل صفوي:
منيم بوتنده كي جانيم علي دور منيم هم دين وايمانيم عليدور گجه گوندوزگزه رم روضه سينده منيم روضه ي رضوانيم عليدور حسن ايله حسينون باغچه سينده منيم بلبل خوشخوانيم عليدور
بحث کاربر:روزبه/بایگانی ۸    </b>
حذف‌های شما از مقالهٔ ترکی آذربایجانیلطفاً متون را ترجیحاً از مقاله‌ها حذف نکنید، بلکه اگر زیر عنوان غلط آمده‌اند به زیر عنوان درست منتقلشان کنید. :روزبه ۱۸:۱۸, ۶ اوت ۲۰۰۶ (UTC)
لطفاً توجه داشته باشید که مطالب حذف شده مربوط به "زبان آذری باستان" است و نه ترکی آذربایجانی، بنابر این مطالب را به طور منطقی نمی شود در این مقاله آورد. کامران ۱۷:۰۴, ۷ اوت ۲۰۰۶ (UTC)</b>
بحث کاربر:کامران </b>
لطفاً متون را ترجیحاً از مقاله‌ها حذف نکنید، بلکه اگر زیر عنوان غلط آمده‌اند به زیر عنوان درست منتقلشان کنید. روزبه ۱۸:۱۸, ۶ اوت ۲۰۰۶ (UTC)
لطفاً توجه داشته باشید که مطالب حذف شده مربوط به "زبان آذری باستان" است و نه ترکی آذربایجانی، بنابر این مطالب را به طور منطقی نمی شود در این مقاله آورد. کامران ۱۷:۰۲, ۷ اوت ۲۰۰۶ (UTC)
در رابطه با عزیزانی که با ادبیات نادرست به فرضیه اثبات شده آقای کسروی توهین می کنند باید عرض کنم که تمام مؤسسات آکادمیک دنیا با نظر ایشان موافقند و مهر تأیید خود را بر نظریه ایشان زده اند. درضمن باید عرض شود که ایشان هرگز نگفته اند که زبان ترکی آذربایجانی از زبان آذری باستان بوجود آمده و دنباله آن است بلکه تأکید بر تغیر زبان می باشد یعنی بدلیل سالها حکومت «ترکان غز» در این منطقه، زبان آذری باستان از بین رفته و زبان فرمانروایان مهاجر، جایگزین زبان باستانی آذری گشته است.
Pouyamanesh (بحث) ‏۲۵ نوامبر ۲۰۱۱، ساعت ۲۳:۲۲ (UTC)
----
== گروه بندی زبانی ترکی آذربایجانی ==
دوست عزیز مطالبی که شما به مقاله ترکی آذربایجانی زیر عنوان گروه بندی زبانی اضافه می نمائید در مربوط به تاریخ تغییر زبان در آذربایجان است و نه گروه بندی زبانی . آن مطالب در مقاله آذری باستان آمده. لطفا به صفحه های بحث توجه فرمائید. با تشکر کامران ۰۳:۱۰, ۲۷ اوت ۲۰۰۶ (UTC)
== آذری یا ترک ==
دوست عزیزی که این مقاله را وارد کرده اید، به نظر می رسد که در مواردی ترک با آذری یا آذربایجانی خلط شده اند. لازم به تذکر است که اساساً از ریشه ترک با آذری دو چیز است و متفاوت. حتی شایسته است با توجه به اینکه ترکی آذربایجانی زبان مردم آذربایجان است، آن را اساساً آذری بنامید.
همچنین شایسته است که به جای مثالهای ترکی، از مثالهای آذری استفاده کنید. در این مورد مثلاً می توانید به منظومه ی حیدربابا ارجاع دهید که می فرماید: "سلام اُلسون شوکتیزَ، اِلیزَ. مَنیم دَ بیر آدیم گَلسین دیلیزَ" که حقیقتاً در ترجمه به پارسی دشواری بسیار دارد. یا مثلاً به کاربرد فعل "نتوانستن" که اختصاصاً در داخل هر فعل گنجانده می شود. مثلاً "گِتمیرَم" و "گِدَمّیرَم" که به ترتیب به معنای "نمی روم" و نمی توانم بروم" اند.
به هر حال اشتباه میان ترک و آذربایجانی یا ترکی و آذری بسیار همه گیر است ولی در این مقال شایسته است با توجه به محل ارجاع واقع شدن آن، دقت کامل به عمل آید. صمدزاد ۱۶:۱۵، ۳۱ مه ۲۰۰۷ (UTC)
آقای صمدزاد عزیز؛
به نظر می رسد شما در مورد ترک و آذربایجانی از اطلاعات کافی برخوردار نیستید. کلمه ترک نشان دهنده قومیت است و کلمه آذربایجانی نشانگر منطقه جغرافیایی و زبان ترکی، زبان مادری اقوام ترکی است که در نقاط مختلف جهان از جمله آذربایجان زندگی می کنند. بنابراین زبان همه آنان ترکی است و تنها برای مشخص نمودن لهجه های مختلف زبان ترکی از اسامی جغرافیایی و یا طایفه ای نیز در کنار اصطلاح "ترکی" استفاده می گردد. مانند: ترکی آذربایجانی، ترکی ترکیه، ترکی قرغیزی، ترکی اویغوری وغیره. اما در مورد شاهکار مرحوم شهریار که از آن به عنوان مثال آذری نام برده اید باید بگویم که حیدربابایا سلام یک اثر  ترکی است که در آن به جای عناصر ادبی نوشتاری از عناصر محلی و فولکلوریک استفاده گردیده و تنها در موارد خاصی می توان از این نوع بیان استفاده نمود. همانطوری که در همه زبانها از جمله در زبان فارسی نیز وضع به همین منوال است.محمدرضا هیئت
کاربران محترمی که نظر خود را ابراز میکنند لطف کنند در مورد استفاده از کلمات و مفهوم آنها دقیق باشند، هر استفاده غلطی عواقب زیادی میتواند به همراه داشته باشد، به طور مثال در مورد ترکها باید کلمه ملت را به کار برد نه قوم، تعریف این دو کلمه با هم تفاوت زیادی دارد خواهشاً با مطالعه صحبت کنید. من زیاد حوصله تایپ و نوشتن ندارم وگرنه کامل توضیح میدادم.

text: ملت نمی‌تواند در چند کشور باشد ولی قوم میتواند در چند کشور باشد.قوم ترک آذربایجانی در چند کشور است اما ملت که مفهومی سیاسی است و با دولت می‌آید تنها می‌تواند با داشتن یک دولت مخصوص به خودش معنا و مفهوم بگیرد.ملت آذربایجان یعنی مردم کشور آذربایجان که اعم در ترک ، تالش،لزگی و حتی کرد و ارمنی و روس است اما قوم ترک آذربایجانی یعنی مردمانی که در کشورهای ایران ، آذربایجان ، ترکیه و روسیه زندگی می‌کنند.در این مقاله از ترکی آذربایجانی صحبت می‌شود که شامل مفهوم قومیت می‌شود و نه ملت که تنها شامل کشور جمهوری آذربایجان می‌شود.اضافه بر این واژه تورک در فارسی ایران غلط املایی محسوب می‌شود.IR۰۰NY ‏۱ ژوئیهٔ ۲۰۱۱، ساعت ۰۶:۴۳ (UTC)
دو نوع ملت در واژگان علوم سیاسی وجود دارد: ملت قومی-فرهنگی و ملت سیاسی (رج مدرنیته ی سیاسی، عبدالوهاب احمدی، نشر آگه، تهران ۱۳۸۹). تعریف ملت قومی-فرهنگی به زبان، منطقه ی جغرافیایی، فرهنگ و آداب و رسوم، نژاد و یا تاریخ مشترک است. در تمام تعاریف ملت قومی-فرهنگی، مهمترین نکته زبان مشترک و فهم متقابل زبانی و جامعه ی متمرکز در جغرافیای مشترک است. اگر ملت تنها به معنای ملت سیاسی بود سازمان ملل هیچگاه از حقوق افراد اقلیت ملی حرف نمی زد(United Nations Declaration on the Rights of Persons Belonging to National or Ethnic, Religious and Linguistic Minorities [/http://www.unhchr.ch/html/menu۳/b/d_minori.htm]) البته کاربری که در نظر بالا از تعریف سیاسی ملت دفاع کرده است، باید بداند که وقتی به تعریف سیاسی ملت متوسل می شویم دیگر نباید حرفی از زبان، قوم، و یا بدتر نژاد به میان آورد، چون تعریف ملت سیاسی به حق شهروندی است و لاغیر. مثلا شما نمی توانید بگویید که در ایران تنها یک ملت وجود دارد و آن ملت، ملت ایرانیست و در عین حال بخواهید حرفهای کلی در مورد این ملت و زبان و نژاد ان بزنید. مثلا تعریف ملت در قانون اساسی ایران تقریبا نزدیک به تعریف ملت سیاسی است، اما آنجایی که زبان فارسی را به عنوان تنها زبان رسمی کشور و همچنین شرع اسلام را پایه ی تمام قوانین قرار می دهد از تعریف سیاسی از ملت دور شده و به تعریفی قومی-فرهنگی و غیرمتساهل از ملت نزدیک می شود. غیرمتساهل از این رو که وقتی شما ملت را قومی-فرهنگی تعریف می کنید دیگر نمی توانید نشانه های قومی-فرهنگی یک ملت از ملل یک سرزمین را به عنوان حاکم و اصل و اساس بپذیرید و بقیه را به عنوان فرع و درجه ی دوم تعریف کنید. این کار در قانون اساسی ایران صورت گرفته و باعث ایجاد مغالطه ای در مفهوم ملت در میان افراد ایرانی شده است. مغالطه به این صورت است: یا باید تعریف سیاسی از ملت داشت و یا تعریف قومی-فرهنگی. وقتی شما تعریف سیاسی را برمی گزینید نمی توانید عواملی را از تعریف قومی-فرهنگی وارد این تعریف کنید. این کاری است که فارس زبانان ایران انجام می دهند: می گویند که ما یک ملت داریم و آن ملت ایرانی است (تا اینجا تعریف سیاسی است) و این ملت ریشه ای مشترک در تاریخ دارد و همه از قوم آریایی است (اینجا عاملی از تعریف قومی-فرهنگی وارد شده و تعریف تبذیل به مغلطه شده است) و زبان رسمی اش هم فارسی است و اگر کسی جز فارسی حرف می زند یا آن زبان لهجه ای از فارسیست یا اینکه در گروه زبانهای فارسی است. پس وقتی با زبانی روبرو می شویم که موردی بحرانی است (زبان ترکی) یا به زور وارد گروه زبانهای فارسی اش می کنیم (مانند کار کسروی در تعریف زبان آذری) و یا اینکه با توهین به انسانیت انسان، می گوییم که «ترکان ایران نژاد آریایی دارند و در زمان حمله ی ترکان زبانشان تغییر کرده است.» انگار که در دنیای امروز نژاد خالص معنی دارد. کسانیکه اینگونه فکر می کنند و خود را به آریاییها منتسب می دانند و تفکر نژاد خالص را رها نکرده اند، باید وجدانشان درد بگیرد که فکری فاسد همچون از آن آدولف هیتلر دارند.--Pouria zada (بحث) ‏۲۲ ژوئیهٔ ۲۰۱۱، ساعت ۱۰:۱۶ (UTC)
در جواب برادر ارجمند باید بگویم که ترک و آذری دو مفهوم جدا و گسسته میباشند که هرگز نمیتوانند بجای هم بکار روند. ثانیاً همه ایرانیان می دانند که آریایی خالص یا عرب خالص یا ترک خالص و هر خالص دیگری، اساساً وجود ندارد ولی چیزی که ایرانیان به آن می بالند و در ریشه های خود میجویند، همان نژاد آریاییست (هرچند ناخالص و مخلوط). تحقیقات ژنتیکی به وضوح بیان می دارد که همه ایرانیان دارای نژاد آریایی اند (باز هم هر چند ناخالص و یا اندک) ولی همه آذریها دارای نژاد ترکی نیستند. بیش از 85% آذریها حتی یک ژن ترک و آلتایی را هم ندارند و این موضوع باعث تقویت فرضیه تغییر زبانها شده است (همانطور که در میان سرخپوستان آمریکای جنوبی شاهدیم که زبان مادریشان اسپانیایی شده است). از شما هم خواهش دارم که منطقی به قضایا نگاه کنید و آنچه که واقعیت دارد را برگزینید نه آنچه که انتخابش راحتتر است.
Pouyamanesh (بحث) ‏۲۵ نوامبر ۲۰۱۱، ساعت ۲۳:۰۷ (UTC)
== اتنولاج ==
با سلام
پایگاه اتنولاج با تحقیقات جناب مزدک بامدادان هیچ سندی ندارد.
--علی دوستزاده ۰۴:۵۱، ۱۲ اکتبر ۲۰۰۷ (UTC)

text: باسلام تحقیقات محقق علوم ؟؟  جناب مزدک بامدادان در این مورد بسیار مبسوط است ولی این ایمیل را هر کسی می تواند تهیه کند!  سازمان بین‌الملی استانداردها جدیدترین کدهای زبانها را با همکاری همین اتنولوگ تهیه کرده. به هر حال مطالبی که شما به راحتی حذف کرده اید بنا به استناد بوده اند. یعنی هیچ وحی نازلی قرار نیست در یک دایره‌المعارف باشد! بایستی به استناد باشد. وقتی مطبی از اتنولوگ  نقل قول می شود یا به آن استناد میشود لزوما در تائید آن منبع یا قبول آن ارقان و اطلاعات نیست، بلکه مقاله دید های متفاوت و اطلاعات مستندی را ارائه می دهد. من مطالبی را که شما حذف نموده‎اید بازگردانی می کنم. طبعا هر مورد را می توانیم جداگانه مذاکره نمائیم.  --مهرداد ۱۵:۳۱، ۲۵ اکتبر ۲۰۰۷ (UTC)
replies: text: :با سلام.  دیگران هم با اتنولاج تماس گرفتند و منبع آنها را رد کرده اند: http://www.azargoshnasp.net/Pasokhbehanirani/dorooghbaazibaamaarberaheni.htm  .
ولی من نه با نوشتار بالا و نه با نوشتار مزدک بامدادان کار دارم.  شخصا من هم خودم با اتنولاژ تماس گرفتم و آنها اعتراف کردند که منبع آنها غلط است.  این ای-میل آنها هنوز در صندوق من هست و مورخ آن میباشد: سال ۲۰۰۶ اکتبر ۲۵.  
Ali,
Thank you for noting this.  We have made a correction which will appear
in
the next edition.  The population we now give is ۱۱,۲۲۴,۰۰۰ (۲۰۰۱
Johnstone
and Mandryk).  The Ethnologue site will show an update when the next
edition is published in ۲۰۰۹.
Best regards,
Ray Gordon
Ethnologue, Research
این هم ایمل دیگر:
Ray,
I couldn't find where the ۱۵th edition had any mention of ۳۵٪ under Azerbaijani for Iran, or any percentage, for that matter. Can you figure out what his problem is?
--Con
نبایست منبعی که خود تهیه کنندگان آن اعتراف میکنند غلط است را در دانشنامه گذاشت. ای-میل آنها هنوز پیش من هست و حاضرم به آدمین سایت آن را بفرستانم.  نیازی به دروغ گفتن بنده در این مورد نیست ، چه از من چه از دیگران یا جناب مزدک بامدادان.  اگر فکر میکنید ای-میل آنها به من غلط داده شده است، من حاضرم ای-میلم را به آدمین سایت ویکی فارسی برای تحقیقات خودشان برای مدت دلخواهشان واگذار کنم.  اما این ای-میل را آقای Ray Gordon داده است که سردبیر کتابچه چهارسالی اتنولاژ میباشند.  تازه آمار انتولاژ در جمع-بندی هم درست نمی-نماید و پنج ملیون را کم/زیاد گذاشت است.  بنابراین سایت اتنولاژ اعتبار علمی در این مورد ندارد.  تهیه کنندگان آن هم در واقع میسیونرهای مسیحی هستند و نه متخصصین امور زبانشناسی.  هیچ آماری هم از ایران انجام ندادند.  در صفحه انلگلیسی ویکیپیدا هم این نکته روشن شده است.  در واقع با تماس با اتنولاژ، انها داده نوین خود را بر شماره  ۱۱,۲۲۴,۰۰۰  آذی زبان بر اساس johnson ۲۰۰۱ ذکر کردند ولی کتابهای آنها هر چهار سال بروز میشود. اگر هم آمارهای استانی را جمعبندی کنید، این آمارحدود همین یازده ملیون است.  آمار استانی ۱۳۸۵ امروز وجود است و استانهای اردبیل، آذربایجان شرقی و زنجان به علاوه نیمی از آذربایجان غربی حدود ۱۰٪ جمعیت کشور را تشکیل میدهند و نمیتوان از طریق آمار استانی به هیچ طریق علمی به ۳۷٪ رسید.  آمار گرهاد دوفر نیز حدود یک ششم مردم ایران را ترکزبان میشمارند.  آمارهای دیگر هم در همین حدود ۱۵٪-۲۰٪ وجود دارند.  هرچند اختلاف نظر هم باشد ولی به آماری که خود تهیه کنندگان آن اعتراف میکنند جعلی است نمیتوان استناد کرد.--علی دوستزاده ۰۶:۰۴، ۵ نوامبر ۲۰۰۷ (UTC)
==روشمندی و ناروشمندی زبان==
برخی از دوستان چنان روی این روشمندی (قاعده مندی) تاکید می کنند که انگار مهمترین قوت یک زبان روشمندی آنست. 
* اولا که ترکی صد در صد روشمند نیست و مانند هر زبان دیگری ناروشمندی هایی در آن دیده می شود (نمونه گرسدماخ یا به ترکی استانبولی گسترمک) که بدون پیروی از روش های فعل سببی از گورماخ ساخته شده. 
* دوم اینکه برترین زبانهای جهان یعنی انگلیسی و فرانسه و آلمانی و ... افعال ناروشمند(بی قاعده) دارند و اساسا داشتن استثنا و بی قاعده گی نشانه تاریخ دراز یک زبان است. 
*سوم اینکه گاهی از روی ناآگاهی افعالی را در فارسی ناروشمند(بی قاعده) می نامند که اگر دقت بفرمایند بسیار هم روشمند استند.
برای نمونه:
باختن( باز)، ساختن(ساز)، تاختن(تاز)، آموختن(آموز)، سوختن(سوز)، پرداختن(پرداز)، گداختن(گداز)، انداختن(انداز)، اندوختن(اندوز) و ...
می بینید که همه فعل هایی که بن مضارع آنها به ز ختم می شود در بن ماضی تبدیل به خ شده اند و این ها دلایل آواشناختی دارد و طی تحولاتی که در فارسی نو و میانه رخ داده بوجود آنده اند. نمونه هایی از این دست فراوانند و 99 درصد فعل هایی که این عزیزان بی قاعده می نامند خیلی هم قاعده مند استند.
نمونه های دیگر:
انباشتن (انبار)، داشتن(دار)، کاشتن(کار)، اوباشتن(اوبار)      : تبدیل ش و ر در همگی یکسان است
روفتن (روب)، خفتن (خواب)، کوفتن (کوب)، یافتن (یاب)           : تبدیل ف و ب
* چهارم اینکه در زبان فارسی برای برساختن فعل چندین روش وجود دارد. یکی از آنها افزودن ایدن به اسم است و دیگری افزودن استن به اسم. در واقع فعل را هم با ایدن صرف می کنند هم با استن. مثلا فهمیدن/فهمستن(در گویش لری) ، رمبیدن/رمبستن (در گویش بختیاری)
بنابرین رمبست همان رمبید است و فهمست هم همان فهمید، چیز بی قاعده ای این وسط وجود ندارد! 
دانست، شایست، بایست،پایست و ... همه با استن ساخته شده اند و دوستان از روی ناآگاهی اینها را بی قاعده پنداشتند!
بهتر است بدانید که فعل هایی که در فارسی با ایدن صرف می شوند در برخی از دیگر زبانهای ایرانی با استن صرف می شوند: نمونه بارستن (مازندرانی باریدن)، ارزستن (ارزیدن)، خندستن (خندیدن) و ....
* پنجم اینکه باز برخی از روی ناآگاهی به تاریخ واژگان و زبان نمی نگرند و داوری غلط می کنند. مثلا خواستن در واقع خواهستن بوده و از خواه درست شده و بنابر بحث بخش پیشین جز فعل هایی است که با استن صرف شده و نا با ایدن!
همچنین فعل کاهستن که به کاستن تبدیل شده اینچنین است.
83.170.106.56 ‏۱۱ اکتبر ۲۰۱۱، ساعت ۱۳:۰۵ (UTC)

text: مورد اول (گؤرسدمخ) را می‌شود بیشتر توضیح دهید؟ --YusuF ‏۱۱ اکتبر ۲۰۱۱، ساعت ۲۱:۰۴ (UTC)
thread_title: !!!

message: آریوبرزن عزیز،  در مورد ترکی قشقائی و اینکه از لحاظ زبان شناسی لهجه ای از ترکی آذری است به منابع زیر توجه نمائید. http://www.ethnologue.com سایت اتنولوگ از منابع مرجع بسیار موثق در ورد زبان و گروههای قومی است.   
*
*
*[]
ولی دوست گرامی در تارنمایی که شما اینجا گذارده‌اید تنها گفته که قشقایی به آذربایجانی نزدیکی دارد نه اینکه لهجه‌ای از آذربایجانی است.--Ariobarzan ۲۱:۳۳, ۱۵ فوریه ۲۰۰۶ (UTC)
----
آریوبرزن عزیز، اگر دقت فرمائید، در مرجع شماره یک ۱ [۱ http://www.ethnologue.com/show_language.asp?code=qxq] در قسمت  طبقه بندی زبانی قشقائی  تحت  زبانهای آلتایی، ترکی جنوبی، آذربایجانی  آمده است، انهم به صورت  پیوند  [
]
موفق باشید کامران ۱۷:۳۱, ۱۷ فوریه ۲۰۰۶ (UTC)
درود؛
بله این زبانها با هم در پیوندند ولی نمی‌توان گفت ترکی قشقایی لهجه‌ای از ترکی آذربایجانی است.اگر چنین باشد در بعد بزرگتر باید آذربایجانی را هم لهجه‌ای از ترکی استانبولی دانست.--Ariobarzan ۲۰:۳۲, ۱۷ فوریه ۲۰۰۶ (UTC)
اقای آریو برزن،
از نظر خصوصیات زبانی، ترکی قشقائی یکی از لهجه های اصلی ترکی آذربایجانی است. ترکی آذربایجانی نیز همانند ترکی ترکیه دو لهجه مختلف زبان عمومی ترکی هستند (تورکولوق).
thread_title:  ترکی قشقائی 

message: مطابق رسم‌الخط قراردادی در ویکی‌پدیای فارسی (مصوبه فرهنگستان زبان)، برای بسیاری موارد باید از نیم‌فاصله استفاده کرد. دیدم که ویرایش‌های من در این رابطه را کاربر کامران برگردانده بودند. خواهشمندم اینبار این دست ویرایش را برنگردانید.
با سپاس.
--ماني ۱۶:۵۵, ۲۲ فوریه ۲۰۰۶ (UTC)
دوست گرامی مانی، از بی توجهی در مورد نیم فاصله ها معذرت می خواهم. کنجکاو هستم که این نیم فاصله ها را چگونه می شود ایجاد کرد. لطفا راهنمائی بفرمائید. تشکر.
کامران ۱۵:۳۳, ۲۳ فوریه ۲۰۰۶ (UTC)
در صفحه بحث شما راهنمایی در باره نیم فاصله ها را خواندم. تشکر.
کامران ۱۵:۵۹, ۲۳ فوریه ۲۰۰۶ (UTC)
thread_title:  نیم‌فاصله‌ها 

message: مقاله حاضر با عنوان ترکی آذربایجانی مقاله‌ای بسیار پرمحتوا است اما از دوستانی که تسلط کافی به مطلب دارند خواهش می کنم این مقاله را به چند مقاله مجزا تقسیم کنند تا روند کلی مقاله دانشنامه ای تر باشد. مثلا جه خوب بوداگر مطالب مربوط به شاخه های دیگر ترکی در مقالاتی جداگانه می آمد و  تنها لینک هایی در این صفحه داشت. برخی قسمت های مقاله به نظر می رسد مناسب مقاله ای تحت عنوان ترکی است تا ترکی آذربایجانی. 
به هر حال از دوستانی که در زمینه زبان آذری مطالعات بیشتری دارند خواهش می کنم در طبقه بندی بهتر این مقاله تلاش نمایند. 
در ضمن تا آنجا که در خاطر دارم  آذری در طبقه بندی گویش‌های نو ایرانی هم جای می گیرد. لطفا اگر کسی از دوستان به کتاب راهنمای زبان های ایرانی دسترسی دارد  جای آذری را در این طبقه بندی مشخص نماید. 
با تشکر 
--معین ۲۱:۲۸, ۱۸ مارس ۲۰۰۶ (UTC)
دوست گرامی معین، با شما در اینکه قسمت شرح زبانهای ترکی می تواند در مقاله دیگری بیاید موافق هستم. در این مورد اقدام خواهم کرد. کامران ۱۵:۴۳, ۱۹ مارس ۲۰۰۶ (UTC)
دوست عزیز کامران
از لطف و توجه شما ممنونم.به هر حال هرچه هست آذری زبان دوم مملکت ماست اما متاسفانه دو دیدگاه افراطی در طول دوران پهلوی و پس از انقلاب سبب شده است که آشنایی مردم غیر آذری با این زبان تنها از طریق شفاهی باشد و آشنایی علمی با این زبان دشوار باشد. 
همیشه با خودم می گویم کاش به جای کمی از این همه درس‌هایی  که دردوران مدرسه خواندیم چند ساعت به ما درباره آذری  و دیگر زبان های مردم  ایران درس داده بودند حال این ویکی پدیا برای دانستن بیشتر از این زبان هاغنیمتی است.
--معین ۲۳:۳۴, ۱۹ مارس ۲۰۰۶ (UTC)
thread_title:  نیاز به تجزیه این مقاله و گسترش آن در قالب چند مقاله جید( اصلاح طبقه بندی های مقاله ) 

message: سایت   اتنولوگ  یکی ار معتبر ترین منابع مرجع در مورد زبانشناسی قومی محسوب می شود. این مرجع در طبقه بندی لهجه های آذربایجانی ، منسوبیت زبان قشقائی به ترکی آذربایجانی را به طریق زیر صریحا مشخص نموده است.
  
Classification: Altaic, Turkic, Southern, Azerbaijani  
طبق این طبقه بندی زبان قشقائی لهجه ای از زبان ترکی آذربایجانی که به نوبه خود در ردیف بعدی زیر مجموعه ای از زبانهای ترکی ، که شاخهای از خانواده زبانهای آلتائی محسوب می شود.
و اما در مورد رابطه زبان ترکی آذربایجانی و ترکی استانبولی، هر دوی این زبانها جزء مجموعه بزرگتر زبانهای ترکی Turkic محسوب می شوند.
آریوبرزن گرامی که اسرار در حذف قشقائی از این گروه بندی را دارند و در بحث قبلی ذکر کردند که اتنولوگ فقط در مورد نزدیکی دو زبان صحبت می کند، لطفا به قسمت Classification توجه فرمایند.  با تشکر کامران ۱۵:۲۸, ۱۹ مارس ۲۰۰۶ (UTC)
این تارنما قشقایی را زیرمجموعه ترکی آذری می‌داند نه لهجه‌ای از آن.آیا گیلکی لهجه‌ای از فارسی است؟--Ariobarzan ۱۷:۱۳, ۱۹ مارس ۲۰۰۶ (UTC)
دوستان عزیز، بحث مربوط به ترکی قشقایی را مطالعه کردم و به عنوان یک تورکولوژیست لازم می دانم که در اینجا توضیحات کوتاهی ارائه کنم.
ترکی آذربایجانی، ترکی ترکیه و غیره همه لهجه هایی از زبان مادر و عمومی ترکی می باشند. بنابراین ترکی آذربایجانی لهجه ای از ترکی ترکیه نیست، بلکه هر دو لهجه هایی از زبان عمومی ترکی می باشند. متأسفانه در مورد لهجه های ترکی آذربایجانی در ایران تاکنون تحقیقات کاملی انجام نپذیرفته و با اطلاعات موجود نمی توان تقسیم بندی دقیقی انجام داد. ولی به طور کلی سه لهجه ترکی در ایران وجود دارد که دو لهجه آن یعنی ترکی آذربایجانی و ترکی ترکمنی از شاخه اوغوز و لهجه خلجی خود لهجه ای مستقل از زبان ترکی عمومی می باشد. گروه اوغوز شامل چهار لهجه اصلی ترکی ترکیه، ترکی آذربایجانی، ترکی ترکمنی و ترکی گاگاوزی است. پرفسور گ. دورفر ترکی خراسانی را به عنوان یکی از لهجه های دیگر این شاخه می داند. ولی به عقیده برخی دیگر از تورکولوژیستها ترکی خراسانی را می توان در قالب ترکی ترکمنی بررسی نمود. آنچه که امروزه به عنوان ترکی آذربایجانی شناخته می شود، در اصل بیشتر از آذربایجان در خارج از آن یعنی در استانهای مرکزی و جنوی ایران، تهران و اطراف آن، شمال عراق، غرب ترکیه و مناطق جنوبی روسیه رایج است و همه این ها در مجموع ترکی آذربایجانی را تشکیل می دهند. با توجه به گستردگی این زبان، شاید اصطلاح "ترکی آذربایجانی" چندان مناسب نباشد. لهجه ها زیر مجموعه های یک زبانند. بنابراین از نظر زبانشناسی به راحتی می توان ترکی قشقایی، ترکی سونقوری، ترکی ابیوردی، ترکی ایناللو و ترکی رایج در فریدن اصفهان را همانند ترکی رایج در تبریز و اردبیل و غیره به عنوان زیر مجموعه و یا لهجه ها و گویش های زبان "ترکی آذربایجانی" به حساب آورد. و می توان آنها را به عنوان لهجه های دور و نزدیک تقسیم بندی نمود. محمدرضا هیئت
replies: text: :دوست ترکشناس من،می‌پذیرم که ترکی قشقایی زیرمجموعه‌ای از ترکی عمومی است(حالا لهجه‌ای از آن هست یا نه بحثی جداست) ولی لهجه‌ای از آذربایجانی چیزی است که با عقل جور در نمی‌آید.ببینید گرامی آذربایجانیهای بسیاری را دیده‌ام که به دشواری و به یاری واژگان فارسی با ترکان قشقایی سخن می‌گویند و قشقاییها هم از آن بدتر به دشواری مضمون سخن ترکزبانان آذربایجان را درک می‌کنند.من یک فارسزبانم و می‌دانم که برای نمونه اصفهانی و شیرازی و مشهدی و یزدی و... چه می‌گویند،به این می‌گویند لهجه.ولی با این تعریفی که شما آوردید من باید گیلکی و مازنی و لکی را هم لهجه‌های فارسی بدانم و شاید در گستره بزرگتر سانسکریت و آلمانی و انگلیسی هم لهجه‌هایی از فارسی شوند!!!--Ariobarzan ۲۳:۵۷, ۱۹ مارس ۲۰۰۶ (UTC)
دوست عزیز، من تاکنون ندیده ام که یک ترک آذربایجانی و یک ترک قشقایی هنگام مکالمه به ترکی دچار مشکل گردند. ولی اگر به ندرت چنین حادثه ای هم اتفاق بیافتد باز دلیل بر اختلاف شدید لهجه میان این دو نیست، بلکه ممکن است سواد و اطلاعات ترکی این دو سخنور بسیار کم باشد. یعنی اطلاعات ترکی آنان ضعیف باشد. محمدرضا هیئت
با تشکر از همه شما دوستان عزیزی که در این بحث شرکت کرده و در این مقاله دقت فرموده اند. قبلا متذکر شدم که مرجع و اطلاعات من از منابعی چون   www.ethnolog.com   و یا ویکی پدیای انگلیسی است. باید توجه کنیم که لغت لهجه به معنی زیر مجموعه در محبث زبانشناسی بکار می رود. این تعریف از لهجه لزوما با معنی روزمره  لهجه در فارسی یکی نیست. در صحبت غیر علمی لهجه که به معنای تفاوت های محلی یک زبان از زبان رسمی و اصلی است و  معنای مترادف آن در انگلیسی Accent  هست. به این معنا مثلا لهجه یک محله جنوب شهر تهران از شمال آن می تواند متفاوت باشد، هر چند هر دو یک زبان هستند. در تعریف علمی لهجه واژهء  "زیرمجموعه"  شاید مترادف بهتری برای Dialect  باشد. در این تعریف لهجه یک زبان می تواند خود زبان دیگری باشد. البته محبث زبانشناسی همانند بسیاری از علوم اجتماعی دیگر معیارهای قطعی و غیر قابل انکاری برای طبقه بندی ندارد، من بهترین مرجعی را که در اینترنت سراغ داشتم را مرجع گرفتم. ما بایستی  به منابع تخصصی در این موارد اتکا بکنیم تا:
*استاندارد خاصی در توضیح پدیده ها و طبقه بندی مقوله ها داشته باشیم
*با اطلاعات متناقض باعث سردرگمی خوانندگان مقاله نشویم 
*مقاله ها بی طرفانه نوشته شوند و خواننده احساس اطمینان به حقیقت موضوع را داشته باشد        
*با کم کردن بحث های فرعی مبنی بر نظرات غیر تخصصی خود نیروی خود را صرف بهتر کردن و اضافه نمودن مقاله های جدید بکنیم.
برای صرف وقت دوستان من قسمتی از صفحه اتنولوگ را در اینجا می آورم تا موضوع روشن تر شود. 
در مورد سوال آقای آریوبرزن در باره رابطه گیلکی و فارسی همین سایت این طبقه بندی را نشان می دهد.
Indo-European, Indo-Iranian, Iranian, Western, Northwestern, Caspian
Indo-European, Indo-Iranian, Iranian, Western, Southwestern, Persian
طبق این طبقه بندی هر دو زبان از شاخه غربی زبانهای هند و ایرانی هستند و به نوبه خود زیرمجموعه ای از خانواده زبانهای هند و اروپایی محسوب می شوند.
با تشکر از توجه شما عزیزان و تبریک های نوروزی .  کامران کامران ۱۶:۱۳, ۲۰ مارس ۲۰۰۶ (UTC)
thread_title:  لهجه قشقائی 

message: دوست عزیز آقای معین / Iranvidge  به نظر می رسد شما از نسخه بخصوصی از دایره المعارف بریتانکا استفاده می کنید، که آمار و ارقامش با نسخه آنلاین آن اصلا تطبیقی ندارد.؟!  
در نسخه آنلاین تعداد متکلمین به زبان آذربایجانی در جمهوری آذربایجان  ۷,۵۰۰,۰۰۰  و در ایران ۱۵,۰۰۰,۰۰۰ نفر ذکر شده  که با این لینک میتونید آن را مشاهده بکنید.
 
در  ضمن به نظر من طریق نشان دادن مرجع با ذکر صفحه و شماره مرجعی که آنلاین نیست  نه تنها نا مرتب است بلکه با هیچ استاندارد ذکر ماخذ منطبق نیست.  به نظر من این نوع مرجع آوردن در قسمت بحث قابل تحمل است ولی نه در نسخه اصلی مقاله، بهتر می بود که از امکانات پیوند و شماره گزاری استفاده نمائید.  مشتاق نظر و راهنمائی دوستان دیگر هستم. 
لطفا ماخذ آماری خود را مرور نمائید.
من به پیشنهاد شما قسمت گروه بندی زبانی را خلاصه کردم و شرح مربوط به زبانهای ترکی  را به مقاله مستقل زبانهای ترکی گذاشتم که به نوبه خود پیوندی به مقاله  زبان‌های آلتایی دارد، ولی شما خود این قسمت از مقاله را نسبتا پیچیده و نا مرتب نموده اید !   من فعلا دست در مقاله نمی برم و منتظر نظرات شما هستم.
با تشکر  کامران ۱۱:۳۱, ۲۳ مارس ۲۰۰۶ (UTC)
دوست عزیز کامران 
من با تغییر تعداد گویشوران آذری کاملا موافقم و من آن مطب را از دانشنامه بریتانیکا نیاورده بودم بلکه مرجع م دانشنامه زبان‌ کمبریج بود که البته قدیمی است و در نتیه می تان حدس زد که عدد اعلام شده در آن کمتر از تعداد گویشورانامروزی باشد.
در مورد رفرنس هم انتقاد شما را می پذیرم ولی به دلیل این که  لینک به رفرنس‌ها واقعا برای من مشکل است نمی توانم آن را درست انجام دهم و به این صورت منابع را می نویسم به امید این که روزی یک نفر آنها را درست کند( فکر می کنم فعلا همین جوری بهتر از بدون رفرنس است) در ضمن فکر میکنم رفرنس گذاری به وسیله لینک به ما امکان ارایه صفحه را نمی دهد و همین کار را مشکل تر می کند.
انتقاد دیگر شما هم صحیح است. مطلب کمی پیچیده شده است. اگر کسی از دوستان بتواند مطلب را واضح تر بیان کند بسیار خوب است. من فقط قصدم افزودن خانواده آلتایی  به مطلب بود که فکر می کنم در مقاله زبان آذری واجب است که جایگاه آن در زبانهای آلتایی هم مشخص شود.
با تشکر 
--معین ۱۳:۰۳, ۲۳ مارس ۲۰۰۶ (UTC)
از پاسخ سریع شما متشکرم. در فرصتاهای آینده سعی خواهم کرد که آمارهای موثق و منابع متنوعتری استفاده شود.  کامران ۱۴:۱۹, ۲۳ مارس ۲۰۰۶ (UTC)
عزیزان، در مطالب فوق چند ایراد علمی وجود دارد که امیدوارم مورد توجه قرار گیرد. ایراد اول در مورد اصطلاح "زبان آذری" است که نادرست است. زیرا، همانطوری که میدانید نام زبان از نام قومی گرفته می شود که به آن زبان سخن می گوید و با افزودن حرف "ی" به آخر آن در فارسی و پسوند "جه / جا" در ترکی نام آن زبان ساخته می شود. مانند فارس (نام قوم) و فارسی (نام زبان). ما قومی به نام "آذر" نداشته و نداریم. بنابراین اصطلاح زبان آذری غیر منطقی و غیر علمی است. در مورد اصطلاح "زبانهای ترکی" نیز مواردی وجود دارد که بعدا به عرضتان خواهد رسید. محمدرضا هیئت
thread_title:  گروه بندی زبانی و "تکمیل" نمودن  Iranvidge 

message: از English Wikipedia         en:Azerbaijan
Source(where given)         	Total population	٪ Azeri	Number of speakers
CIA Facts Book on Azerbaijan	۷,۹۱۱,۹۷۴       	۹۰.۶٪  	۷,۱۶۸,۲۴۸
CIA Facts Book on Iran      	۶۸,۰۱۷,۸۶۰      	۲۴٪    	۱۶,۳۲۴,۲۸۶
                            	                	       	۲۳,۴۹۲,۵۳۴ total
Ethnologue  on Azerbaijan   	                	       	۶,۰۶۹,۴۵۳
Ethnologue  on Iran         	                	       	۲۳,۵۰۰,۰۰۰
                            	                	       	۲۹,۵۶۹,۴۵۳ total
بد نیست یاداوری کنم که اعتبار نوشته‌های مختلف ویکیپدیا بستگی به مراجع آنها دارد (از این نظر فرقی بین ویکیپدیای فارسی و انگلیسی نیست و نمی‌توان بدون اشاره به مراجع اصلی، از یکی از ویکیپدیاها به عنوان مرجع دیگری استفاده کرد).      
اتنولوگ از نظر اعتبار شبیه ویکیپدیاست (مجموعه‌ای از اطلاعاتی است که از جاهای مختلف جمع شده است). اعتبار هر کدام از آمار ها بستگی به منبع آن دارد. اتنولوگ معمولا برای آمار زبانهای مختلف به کتاب یا مرجعی که آمار را از آن برداشته اشاره می‌کند. در مورد آمار مربوط به زبان ترکی آذربایجانی،اتنولوگ به مرجعی اشاره نکرده است و در این مورد اعتبار آمار بیشتر از یک نوشته بی‌منبع ویکیپدیا نیست. در مورد منابع دیگر، درصدهای آمار سیا مبتنی بر یک براورد قومی است که آمریکا در سال ۱۹۴۳ در ایران انجام داده است. اگرچه به خاطر کهنه بودن، این درصدها ممکن است با واقعیت کنونی فاصله داشته باشند، اشاره به آن بد نیست. براورد دانشنامه زبان (انتشارات کمبریج) بر اساس درصدهای براوردشده در سال ۱۹۸۶ است. محمود ۰۷:۱۵, ۸ مه ۲۰۰۶ (UTC)
thread_title:  مراجع آمار 

message: به آفرید گرامی. این منبعی که شما در مورد ترکی آذری آوره‌اید، نتوانستم پیدا کنم. لطف ‌کنید این منبع را به من نشان دهید (با متنش لطفا). من هرگز باور نخواهم کرد که ما در ایران فقط ۴ (منهای ۸ میلیون در آن ور رود ارس)میلیون آذری داریم. من منبع خودم را آورده ام. بسیار متشکرم. پیمان ۰۷:۰۶, ۸ مه ۲۰۰۶ (UTC)
replies: text: کتاب onlone نیست (ولی به احتمال زیاد در کتابخانه دانشگاهتان یافت می‌شود). این منبع را کاربر:معین آورده است.  من آن را چک کردم. تخمین آن مربوط به سال ۱۹۸۶ است (۷ میلیون برای ایران). اگر از همان درصدها استفاده کنیم، با توجه به ۴۰ درصد افزایش جمعیت در ایران، تخمین فعلی حدود ۱۰ میلیون (در ایران) خواهد بود (و در کل ۱۶-۱۷ میلیون).         محمود ۰۷:۲۴, ۸ مه ۲۰۰۶ (UTC)
thread_title:  The Cambridge Encyclopedia of Language 

message: زبان (ترکي آذری) فقط زبان (ترکي) خالص نيست. زباني است مختلط مثل خيلي زبانهاي ديگر. اطلاعات مربوط به اجزا ترکی و آذری بايد در کنار هم بيايد. لطفا حذف نکنيد.Shirkhan ۱۶:۱۵, ۱۰ اوت ۲۰۰۶ (UTC)
شیرخان عزیز، از لحاظ گروه بندی زبانی، ترکی آذربایجانی  متفاوت از  زبان  آذری باستان(زبان باستانی آذربایجان )است، که مرحوم کسروی سعی در شناساندن آن نموده اند. بودن "اجزا"ی زبانهای دیگر در یک زبان گروه بندی آن را تغییر نمیدهد. زبان ترکی آذربایجانی همانند بسیاری از زبانهای زنده دنیا, همانطور که شما هم متذکر شدید ،تاثیر زیادی از زبانهای دیگر برداشته و گروه زبانی آن مشخص است . در مورد حذف این مطالب من با روزبه مکاتبه ای در این مورد داشتم که شاید بهتر بود در این صفحه می آمد تا از تکرار مکرّرات جلو گیری شود. آن مطاب را در زیر می آورم.
کامران ۱۶:۵۱, ۱۲ اوت ۲۰۰۶ (UTC)
صورت مطالب مربوط به گروه بندی زبانی که در صفحه های دیگری ثبت شده اند. </b>
زبان فارسی تاتی وتالشی یا فارسی میانه از هر نظر و ریشه یابی و واژه شناسی کاملا با زبان
ترکی اذربایجان تفاوت دارد چطور میشود یک زبان باتغییر یا تحول اینچنین تغییر شگرف پیدا کند
استدلال احمد کسروی هم کشک است شیخ صفی داماد گیلانی ها بوده و اردبیل با گیلان همجوار است
لابد چندصباحی را در انجا گذرانده پس می توانسته به زبان تاتی یا تالشی شعر بگوید :
دیره کین سر بسودای تو چیکی ۰۰۰۰
چند بيت از شاه اسماعيل صفوي:
منيم بوتنده كي جانيم علي دور منيم هم دين وايمانيم عليدور گجه گوندوزگزه رم روضه سينده منيم روضه ي رضوانيم عليدور حسن ايله حسينون باغچه سينده منيم بلبل خوشخوانيم عليدور
بحث کاربر:روزبه/بایگانی ۸    </b>
حذف‌های شما از مقالهٔ ترکی آذربایجانیلطفاً متون را ترجیحاً از مقاله‌ها حذف نکنید، بلکه اگر زیر عنوان غلط آمده‌اند به زیر عنوان درست منتقلشان کنید. :روزبه ۱۸:۱۸, ۶ اوت ۲۰۰۶ (UTC)
لطفاً توجه داشته باشید که مطالب حذف شده مربوط به "زبان آذری باستان" است و نه ترکی آذربایجانی، بنابر این مطالب را به طور منطقی نمی شود در این مقاله آورد. کامران ۱۷:۰۴, ۷ اوت ۲۰۰۶ (UTC)</b>
بحث کاربر:کامران </b>
لطفاً متون را ترجیحاً از مقاله‌ها حذف نکنید، بلکه اگر زیر عنوان غلط آمده‌اند به زیر عنوان درست منتقلشان کنید. روزبه ۱۸:۱۸, ۶ اوت ۲۰۰۶ (UTC)
لطفاً توجه داشته باشید که مطالب حذف شده مربوط به "زبان آذری باستان" است و نه ترکی آذربایجانی، بنابر این مطالب را به طور منطقی نمی شود در این مقاله آورد. کامران ۱۷:۰۲, ۷ اوت ۲۰۰۶ (UTC)
در رابطه با عزیزانی که با ادبیات نادرست به فرضیه اثبات شده آقای کسروی توهین می کنند باید عرض کنم که تمام مؤسسات آکادمیک دنیا با نظر ایشان موافقند و مهر تأیید خود را بر نظریه ایشان زده اند. درضمن باید عرض شود که ایشان هرگز نگفته اند که زبان ترکی آذربایجانی از زبان آذری باستان بوجود آمده و دنباله آن است بلکه تأکید بر تغیر زبان می باشد یعنی بدلیل سالها حکومت «ترکان غز» در این منطقه، زبان آذری باستان از بین رفته و زبان فرمانروایان مهاجر، جایگزین زبان باستانی آذری گشته است.
Pouyamanesh (بحث) ‏۲۵ نوامبر ۲۰۱۱، ساعت ۲۳:۲۲ (UTC)
----
thread_title:  زبان ترکي خالص نيست 

message: دوست عزیز مطالبی که شما به مقاله ترکی آذربایجانی زیر عنوان گروه بندی زبانی اضافه می نمائید در مربوط به تاریخ تغییر زبان در آذربایجان است و نه گروه بندی زبانی . آن مطالب در مقاله آذری باستان آمده. لطفا به صفحه های بحث توجه فرمائید. با تشکر کامران ۰۳:۱۰, ۲۷ اوت ۲۰۰۶ (UTC)
thread_title:  گروه بندی زبانی ترکی آذربایجانی 

message: دوست عزیزی که این مقاله را وارد کرده اید، به نظر می رسد که در مواردی ترک با آذری یا آذربایجانی خلط شده اند. لازم به تذکر است که اساساً از ریشه ترک با آذری دو چیز است و متفاوت. حتی شایسته است با توجه به اینکه ترکی آذربایجانی زبان مردم آذربایجان است، آن را اساساً آذری بنامید.
همچنین شایسته است که به جای مثالهای ترکی، از مثالهای آذری استفاده کنید. در این مورد مثلاً می توانید به منظومه ی حیدربابا ارجاع دهید که می فرماید: "سلام اُلسون شوکتیزَ، اِلیزَ. مَنیم دَ بیر آدیم گَلسین دیلیزَ" که حقیقتاً در ترجمه به پارسی دشواری بسیار دارد. یا مثلاً به کاربرد فعل "نتوانستن" که اختصاصاً در داخل هر فعل گنجانده می شود. مثلاً "گِتمیرَم" و "گِدَمّیرَم" که به ترتیب به معنای "نمی روم" و نمی توانم بروم" اند.
به هر حال اشتباه میان ترک و آذربایجانی یا ترکی و آذری بسیار همه گیر است ولی در این مقال شایسته است با توجه به محل ارجاع واقع شدن آن، دقت کامل به عمل آید. صمدزاد ۱۶:۱۵، ۳۱ مه ۲۰۰۷ (UTC)
آقای صمدزاد عزیز؛
به نظر می رسد شما در مورد ترک و آذربایجانی از اطلاعات کافی برخوردار نیستید. کلمه ترک نشان دهنده قومیت است و کلمه آذربایجانی نشانگر منطقه جغرافیایی و زبان ترکی، زبان مادری اقوام ترکی است که در نقاط مختلف جهان از جمله آذربایجان زندگی می کنند. بنابراین زبان همه آنان ترکی است و تنها برای مشخص نمودن لهجه های مختلف زبان ترکی از اسامی جغرافیایی و یا طایفه ای نیز در کنار اصطلاح "ترکی" استفاده می گردد. مانند: ترکی آذربایجانی، ترکی ترکیه، ترکی قرغیزی، ترکی اویغوری وغیره. اما در مورد شاهکار مرحوم شهریار که از آن به عنوان مثال آذری نام برده اید باید بگویم که حیدربابایا سلام یک اثر  ترکی است که در آن به جای عناصر ادبی نوشتاری از عناصر محلی و فولکلوریک استفاده گردیده و تنها در موارد خاصی می توان از این نوع بیان استفاده نمود. همانطوری که در همه زبانها از جمله در زبان فارسی نیز وضع به همین منوال است.محمدرضا هیئت
کاربران محترمی که نظر خود را ابراز میکنند لطف کنند در مورد استفاده از کلمات و مفهوم آنها دقیق باشند، هر استفاده غلطی عواقب زیادی میتواند به همراه داشته باشد، به طور مثال در مورد ترکها باید کلمه ملت را به کار برد نه قوم، تعریف این دو کلمه با هم تفاوت زیادی دارد خواهشاً با مطالعه صحبت کنید. من زیاد حوصله تایپ و نوشتن ندارم وگرنه کامل توضیح میدادم.
replies: text: ملت نمی‌تواند در چند کشور باشد ولی قوم میتواند در چند کشور باشد.قوم ترک آذربایجانی در چند کشور است اما ملت که مفهومی سیاسی است و با دولت می‌آید تنها می‌تواند با داشتن یک دولت مخصوص به خودش معنا و مفهوم بگیرد.ملت آذربایجان یعنی مردم کشور آذربایجان که اعم در ترک ، تالش،لزگی و حتی کرد و ارمنی و روس است اما قوم ترک آذربایجانی یعنی مردمانی که در کشورهای ایران ، آذربایجان ، ترکیه و روسیه زندگی می‌کنند.در این مقاله از ترکی آذربایجانی صحبت می‌شود که شامل مفهوم قومیت می‌شود و نه ملت که تنها شامل کشور جمهوری آذربایجان می‌شود.اضافه بر این واژه تورک در فارسی ایران غلط املایی محسوب می‌شود.IR۰۰NY ‏۱ ژوئیهٔ ۲۰۱۱، ساعت ۰۶:۴۳ (UTC)
دو نوع ملت در واژگان علوم سیاسی وجود دارد: ملت قومی-فرهنگی و ملت سیاسی (رج مدرنیته ی سیاسی، عبدالوهاب احمدی، نشر آگه، تهران ۱۳۸۹). تعریف ملت قومی-فرهنگی به زبان، منطقه ی جغرافیایی، فرهنگ و آداب و رسوم، نژاد و یا تاریخ مشترک است. در تمام تعاریف ملت قومی-فرهنگی، مهمترین نکته زبان مشترک و فهم متقابل زبانی و جامعه ی متمرکز در جغرافیای مشترک است. اگر ملت تنها به معنای ملت سیاسی بود سازمان ملل هیچگاه از حقوق افراد اقلیت ملی حرف نمی زد(United Nations Declaration on the Rights of Persons Belonging to National or Ethnic, Religious and Linguistic Minorities [/http://www.unhchr.ch/html/menu۳/b/d_minori.htm]) البته کاربری که در نظر بالا از تعریف سیاسی ملت دفاع کرده است، باید بداند که وقتی به تعریف سیاسی ملت متوسل می شویم دیگر نباید حرفی از زبان، قوم، و یا بدتر نژاد به میان آورد، چون تعریف ملت سیاسی به حق شهروندی است و لاغیر. مثلا شما نمی توانید بگویید که در ایران تنها یک ملت وجود دارد و آن ملت، ملت ایرانیست و در عین حال بخواهید حرفهای کلی در مورد این ملت و زبان و نژاد ان بزنید. مثلا تعریف ملت در قانون اساسی ایران تقریبا نزدیک به تعریف ملت سیاسی است، اما آنجایی که زبان فارسی را به عنوان تنها زبان رسمی کشور و همچنین شرع اسلام را پایه ی تمام قوانین قرار می دهد از تعریف سیاسی از ملت دور شده و به تعریفی قومی-فرهنگی و غیرمتساهل از ملت نزدیک می شود. غیرمتساهل از این رو که وقتی شما ملت را قومی-فرهنگی تعریف می کنید دیگر نمی توانید نشانه های قومی-فرهنگی یک ملت از ملل یک سرزمین را به عنوان حاکم و اصل و اساس بپذیرید و بقیه را به عنوان فرع و درجه ی دوم تعریف کنید. این کار در قانون اساسی ایران صورت گرفته و باعث ایجاد مغالطه ای در مفهوم ملت در میان افراد ایرانی شده است. مغالطه به این صورت است: یا باید تعریف سیاسی از ملت داشت و یا تعریف قومی-فرهنگی. وقتی شما تعریف سیاسی را برمی گزینید نمی توانید عواملی را از تعریف قومی-فرهنگی وارد این تعریف کنید. این کاری است که فارس زبانان ایران انجام می دهند: می گویند که ما یک ملت داریم و آن ملت ایرانی است (تا اینجا تعریف سیاسی است) و این ملت ریشه ای مشترک در تاریخ دارد و همه از قوم آریایی است (اینجا عاملی از تعریف قومی-فرهنگی وارد شده و تعریف تبذیل به مغلطه شده است) و زبان رسمی اش هم فارسی است و اگر کسی جز فارسی حرف می زند یا آن زبان لهجه ای از فارسیست یا اینکه در گروه زبانهای فارسی است. پس وقتی با زبانی روبرو می شویم که موردی بحرانی است (زبان ترکی) یا به زور وارد گروه زبانهای فارسی اش می کنیم (مانند کار کسروی در تعریف زبان آذری) و یا اینکه با توهین به انسانیت انسان، می گوییم که «ترکان ایران نژاد آریایی دارند و در زمان حمله ی ترکان زبانشان تغییر کرده است.» انگار که در دنیای امروز نژاد خالص معنی دارد. کسانیکه اینگونه فکر می کنند و خود را به آریاییها منتسب می دانند و تفکر نژاد خالص را رها نکرده اند، باید وجدانشان درد بگیرد که فکری فاسد همچون از آن آدولف هیتلر دارند.--Pouria zada (بحث) ‏۲۲ ژوئیهٔ ۲۰۱۱، ساعت ۱۰:۱۶ (UTC)
در جواب برادر ارجمند باید بگویم که ترک و آذری دو مفهوم جدا و گسسته میباشند که هرگز نمیتوانند بجای هم بکار روند. ثانیاً همه ایرانیان می دانند که آریایی خالص یا عرب خالص یا ترک خالص و هر خالص دیگری، اساساً وجود ندارد ولی چیزی که ایرانیان به آن می بالند و در ریشه های خود میجویند، همان نژاد آریاییست (هرچند ناخالص و مخلوط). تحقیقات ژنتیکی به وضوح بیان می دارد که همه ایرانیان دارای نژاد آریایی اند (باز هم هر چند ناخالص و یا اندک) ولی همه آذریها دارای نژاد ترکی نیستند. بیش از 85% آذریها حتی یک ژن ترک و آلتایی را هم ندارند و این موضوع باعث تقویت فرضیه تغییر زبانها شده است (همانطور که در میان سرخپوستان آمریکای جنوبی شاهدیم که زبان مادریشان اسپانیایی شده است). از شما هم خواهش دارم که منطقی به قضایا نگاه کنید و آنچه که واقعیت دارد را برگزینید نه آنچه که انتخابش راحتتر است.
Pouyamanesh (بحث) ‏۲۵ نوامبر ۲۰۱۱، ساعت ۲۳:۰۷ (UTC)
thread_title:  آذری یا ترک 

message: با سلام
پایگاه اتنولاج با تحقیقات جناب مزدک بامدادان هیچ سندی ندارد.
--علی دوستزاده ۰۴:۵۱، ۱۲ اکتبر ۲۰۰۷ (UTC)
replies: text: باسلام تحقیقات محقق علوم ؟؟  جناب مزدک بامدادان در این مورد بسیار مبسوط است ولی این ایمیل را هر کسی می تواند تهیه کند!  سازمان بین‌الملی استانداردها جدیدترین کدهای زبانها را با همکاری همین اتنولوگ تهیه کرده. به هر حال مطالبی که شما به راحتی حذف کرده اید بنا به استناد بوده اند. یعنی هیچ وحی نازلی قرار نیست در یک دایره‌المعارف باشد! بایستی به استناد باشد. وقتی مطبی از اتنولوگ  نقل قول می شود یا به آن استناد میشود لزوما در تائید آن منبع یا قبول آن ارقان و اطلاعات نیست، بلکه مقاله دید های متفاوت و اطلاعات مستندی را ارائه می دهد. من مطالبی را که شما حذف نموده‎اید بازگردانی می کنم. طبعا هر مورد را می توانیم جداگانه مذاکره نمائیم. </br> --مهرداد ۱۵:۳۱، ۲۵ اکتبر ۲۰۰۷ (UTC)
replies: text: :با سلام.  دیگران هم با اتنولاج تماس گرفتند و منبع آنها را رد کرده اند: http://www.azargoshnasp.net/Pasokhbehanirani/dorooghbaazibaamaarberaheni.htm  .
ولی من نه با نوشتار بالا و نه با نوشتار مزدک بامدادان کار دارم.  شخصا من هم خودم با اتنولاژ تماس گرفتم و آنها اعتراف کردند که منبع آنها غلط است.  این ای-میل آنها هنوز در صندوق من هست و مورخ آن میباشد: سال ۲۰۰۶ اکتبر ۲۵.  
Ali,
Thank you for noting this.  We have made a correction which will appear
in
the next edition.  The population we now give is ۱۱,۲۲۴,۰۰۰ (۲۰۰۱
Johnstone
and Mandryk).  The Ethnologue site will show an update when the next
edition is published in ۲۰۰۹.
Best regards,
Ray Gordon
Ethnologue, Research
این هم ایمل دیگر:
Ray,
I couldn't find where the ۱۵th edition had any mention of ۳۵٪ under Azerbaijani for Iran, or any percentage, for that matter. Can you figure out what his problem is?
--Con
نبایست منبعی که خود تهیه کنندگان آن اعتراف میکنند غلط است را در دانشنامه گذاشت. ای-میل آنها هنوز پیش من هست و حاضرم به آدمین سایت آن را بفرستانم.  نیازی به دروغ گفتن بنده در این مورد نیست ، چه از من چه از دیگران یا جناب مزدک بامدادان.  اگر فکر میکنید ای-میل آنها به من غلط داده شده است، من حاضرم ای-میلم را به آدمین سایت ویکی فارسی برای تحقیقات خودشان برای مدت دلخواهشان واگذار کنم.  اما این ای-میل را آقای Ray Gordon داده است که سردبیر کتابچه چهارسالی اتنولاژ میباشند.  تازه آمار انتولاژ در جمع-بندی هم درست نمی-نماید و پنج ملیون را کم/زیاد گذاشت است.  بنابراین سایت اتنولاژ اعتبار علمی در این مورد ندارد.  تهیه کنندگان آن هم در واقع میسیونرهای مسیحی هستند و نه متخصصین امور زبانشناسی.  هیچ آماری هم از ایران انجام ندادند.  در صفحه انلگلیسی ویکیپیدا هم این نکته روشن شده است.  در واقع با تماس با اتنولاژ، انها داده نوین خود را بر شماره  ۱۱,۲۲۴,۰۰۰  آذی زبان بر اساس johnson ۲۰۰۱ ذکر کردند ولی کتابهای آنها هر چهار سال بروز میشود. اگر هم آمارهای استانی را جمعبندی کنید، این آمارحدود همین یازده ملیون است.  آمار استانی ۱۳۸۵ امروز وجود است و استانهای اردبیل، آذربایجان شرقی و زنجان به علاوه نیمی از آذربایجان غربی حدود ۱۰٪ جمعیت کشور را تشکیل میدهند و نمیتوان از طریق آمار استانی به هیچ طریق علمی به ۳۷٪ رسید.  آمار گرهاد دوفر نیز حدود یک ششم مردم ایران را ترکزبان میشمارند.  آمارهای دیگر هم در همین حدود ۱۵٪-۲۰٪ وجود دارند.  هرچند اختلاف نظر هم باشد ولی به آماری که خود تهیه کنندگان آن اعتراف میکنند جعلی است نمیتوان استناد کرد.--علی دوستزاده ۰۶:۰۴، ۵ نوامبر ۲۰۰۷ (UTC)
thread_title:  اتنولاج 

message: برخی از دوستان چنان روی این روشمندی (قاعده مندی) تاکید می کنند که انگار مهمترین قوت یک زبان روشمندی آنست. 
* اولا که ترکی صد در صد روشمند نیست و مانند هر زبان دیگری ناروشمندی هایی در آن دیده می شود (نمونه گرسدماخ یا به ترکی استانبولی گسترمک) که بدون پیروی از روش های فعل سببی از گورماخ ساخته شده. 
* دوم اینکه برترین زبانهای جهان یعنی انگلیسی و فرانسه و آلمانی و ... افعال ناروشمند(بی قاعده) دارند و اساسا داشتن استثنا و بی قاعده گی نشانه تاریخ دراز یک زبان است. 
*سوم اینکه گاهی از روی ناآگاهی افعالی را در فارسی ناروشمند(بی قاعده) می نامند که اگر دقت بفرمایند بسیار هم روشمند استند.
برای نمونه:
باختن( باز)، ساختن(ساز)، تاختن(تاز)، آموختن(آموز)، سوختن(سوز)، پرداختن(پرداز)، گداختن(گداز)، انداختن(انداز)، اندوختن(اندوز) و ...
می بینید که همه فعل هایی که بن مضارع آنها به ز ختم می شود در بن ماضی تبدیل به خ شده اند و این ها دلایل آواشناختی دارد و طی تحولاتی که در فارسی نو و میانه رخ داده بوجود آنده اند. نمونه هایی از این دست فراوانند و 99 درصد فعل هایی که این عزیزان بی قاعده می نامند خیلی هم قاعده مند استند.
نمونه های دیگر:
انباشتن (انبار)، داشتن(دار)، کاشتن(کار)، اوباشتن(اوبار)      : تبدیل ش و ر در همگی یکسان است
روفتن (روب)، خفتن (خواب)، کوفتن (کوب)، یافتن (یاب)           : تبدیل ف و ب
* چهارم اینکه در زبان فارسی برای برساختن فعل چندین روش وجود دارد. یکی از آنها افزودن ایدن به اسم است و دیگری افزودن استن به اسم. در واقع فعل را هم با ایدن صرف می کنند هم با استن. مثلا فهمیدن/فهمستن(در گویش لری) ، رمبیدن/رمبستن (در گویش بختیاری)
بنابرین رمبست همان رمبید است و فهمست هم همان فهمید، چیز بی قاعده ای این وسط وجود ندارد! 
دانست، شایست، بایست،پایست و ... همه با استن ساخته شده اند و دوستان از روی ناآگاهی اینها را بی قاعده پنداشتند!
بهتر است بدانید که فعل هایی که در فارسی با ایدن صرف می شوند در برخی از دیگر زبانهای ایرانی با استن صرف می شوند: نمونه بارستن (مازندرانی باریدن)، ارزستن (ارزیدن)، خندستن (خندیدن) و ....
* پنجم اینکه باز برخی از روی ناآگاهی به تاریخ واژگان و زبان نمی نگرند و داوری غلط می کنند. مثلا خواستن در واقع خواهستن بوده و از خواه درست شده و بنابر بحث بخش پیشین جز فعل هایی است که با استن صرف شده و نا با ایدن!
همچنین فعل کاهستن که به کاستن تبدیل شده اینچنین است.
83.170.106.56 ‏۱۱ اکتبر ۲۰۱۱، ساعت ۱۳:۰۵ (UTC)
replies: text: مورد اول (گؤرسدمخ) را می‌شود بیشتر توضیح دهید؟ --YusuF ‏۱۱ اکتبر ۲۰۱۱، ساعت ۲۱:۰۴ (UTC)
thread_title: روشمندی و ناروشمندی زبان