Буйнакск район

Буйнакск район — Урусат Федерациядин Дагъустан республикада авай муниципалитетдин район. Администрациядин юкь — Буйнакск шегьер я. == География == Район Дагъустандин юкьван пата ала ва Кизилюрт, Кумторкъала, Къарабудахкент, Леваши, Унцукул, Гьумбет ва Къазбек районрихъ галаз са сергьятра ава. Райондин майдан 1842,09 км² я. == Тарих == ЦИК ДАССР-дин Президиумдин 1923 йисан 22 ноябрьдин къарардалди, виликан Темир-Хан-Шурадин округдин тӀвар дегишуналди Буйнакск район арадал гъанвай. 1934 йисан 1 сентябрьдиз ВЦИК Президиумди, «Буйнакск райондин Ахкент, Кулецмин, Урми ва Ухли хуьруьнсоветар Леваши райондик кутун» къарардиз къачунвай О ГРАНИЦАХ МОЗДОКСКОГО РАЙОНА, СЕВЕРОКАВКАЗСКОГО КРАЯ С КАРАНОГАЙСКИМ РАЙОНОМ, ДАГЕСТАНСКОЙ АССР И ОБ ИЗМЕНЕНИЯХ В АДМИНИСТРАТИВНО-ТЕРРИТОРИАЛЬНОМ ДЕЛЕНИИ ДАГЕСТАНСКОЙ АССР В СВЯЗИ С ОБРАЗОВАНИЕМ НА ТЕРРИТОРИИ ОЗНАЧЕННОЙ РЕСПУБЛИКИ НОВЫХ РАЙОНОВ. ВС РСФСР-дин Президиумдин 25.06.1952 тарихдин къарардалди, район Буйнакск округдиз дегишарнай ва райондин юкь Агъа Казанище хуьруьз тухванвай. 1953 йисуз район гуьнгуьна кухтунвай. 1963 йисуз мад терг авуна чилер Къарабудахкент райондин чилерик кутунай. 1965 йисуз район цӀийи кьилелай гуьнгуьна кухтунвай. == Агьалияр == Йисариз килигна Буйнакск райондин агьалийрин дегиш хьунин динамика: Йис 2002 2011 2012 2013 2014 2015 Агьалияр 65 018 Этносостав населения Дагестана. 2002 74 284 Оценка численности постоянного населения на 1 января 74 824 Таблица 35. Оценка численности постоянного населения на 1 января 2012 г. 76 248 33\. Численность постоянного населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2013 г. 77 327 33\. Численность постоянного населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2014 г. 78 407 Численность постоянного населения Республики Дагестан по муниципальным образованиям на 1 января 2015 г. 2002 йисан Вириурусатдин агьалияр сиягьдиз къачунин нетижайрин малуматриз килигна, Буйнакск райондин миллетрин сиягь: Халкь Кьадар, кас. Пай вири агьалийрикай, % къумукьар 40759 62,69 % аварар 14883 22,89 % даргияр 8996 13,84 % яхулар 167 0,26 % урусар 145 0,22 % масабур 68 0,10 % вири санлай 65018 100,00 % == Администрациядин паюнар == Райондик, вичик 30 хуьр квай 20 муниципалитетар акатзава (къалин шрифтдив, са шумуд хуьрерин арадай администрациярин юкьвар къалурнава);Закон Республики Дагестан от 13.01.2005 № 6 «О статусе и границах муниципальных образований Республики Дагестан» Муниципалитет Хуьрер 1\. «Агъа Дженгутай» хуьруьнсовет Агъа Дженгутай 2\. «Ишкарты» хуьруьнсовет Агъа Ишкарты, Вини Ишкарты 3\. «Агъа Казанище» хуьруьнсовет Агъа Казанище 4\. «Акай-Тала» хуьруьнсовет Акай-Тала 5\. «Апши» хуьруьнсовет Апши, Арыхкент 6\. «Аркас» хуьруьнсовет Аркас 7\. «Атланаул» хуьруьнсовет Атланаул 8\. «Буглен» хуьруьнсовет Буглен 9\. «Вини Дженгутай» хуьруьнсовет Вини Дженгутай 10\. «Вини Казанище» хуьруьнсовет Вини Казанище, Агачкала 11\. «Вини Каранай» хуьруьнсовет Вини Каранай, Агъа Каранай 12\. «Дуранги» хуьруьнсовет Дуранги 13\. «Кадар» хуьруьнсовет Кадар 14\. «Карамахи» хуьруьнсовет Карамахи, Ванашимахи, Чабанмахи 15\. «Кафыр-Кумух» хуьруьнсовет Кафыр-Кумух 16\. «Манасаул» хуьруьнсовет Манасаул, Гергентала 17\. «Халимбекаул» хуьруьнсовет Халимбекаул, Такалай 18\. «Чанкурбе» хуьруьнсовет Чанкурбе, Качкалык 19\. «Чиркей» хуьруьнсовет Чиркей 20\. «Эрпели» хуьруьнсовет Эрпели, Экибулак ==Экономика== Райондин экономикадин асул хилерикай сад хуьруьн майишат я. Пахлаяр, гьажикӀаяр ва салан майвайрин магьсулар цазвайди я. ==ТӀвар-ван авай ксар== * Мурадова, Барият Солтан Меджидовна (1914—2001) — театрдинни кинодин актриса, СССР-дин халкьдин артистка (1960). * Бекмурзаев, Бекмурза Абдулхакимович (род. 1950) — Дагъустандин гьукуматдин министр. * Гамидов, Анвар Гамидович (1924—2000) — къумукьрин зари, чӀалар таржума ийидайди ва муаллим. * Ирчи Казак — къумукьрин цӀийи аямдин литературадин бине кутур кас. * Аскеров, Аскер Магомедаминович — Урусатдин кьегьал. * Осман Губе (Саиднуров) — Германиядин дяведин разведкадин куратор. == Баянар == == ЭлячӀунар == * Буйнакский район в цифрах и фактах * Буйнакский район — лакомый кусочек Дагестанской Земли * Буйнакский район: фотографии * Категория:Дагъустандин районар