laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ვან ნელეს ფაბრიკა

ვან ნელეს ფაბრიკა (ნიდერლ. Van Nellefabriek) — ყოფილი ფაბრიკა ნიდერლანდების ქალაქ როტერდამში, ითვლება საერთაშორისო სტილის პირველ ნიმუშად. დააპროექტეს და ააშენეს XX საუკუნის 20-იან წლებში. ფაბრიკა XX საუკუნის სამრეწველო არქიტექტურის ერთ-ერთი თვალსაჩინო ნიმუშია. იგი მოიცავს საამქროების დიდ რაოდენობას. ფასადი ფოლადისა და მინისაგანაა დამზადებული. 2014 წლის 21 ივნისს ვან ნელეს ფაბრიკა შეიყვანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ვან ნელეს ფაბრიკა Van Nelle Ontwerpfabriek დაარქივებული 2014-03-28 საიტზე Wayback Machine. UNESCO listing ↑ Sites in Iraq, Japan, the Netherlands and Saudi Arabia inscribed on World Heritage List
ლანგე

ლანგე (იტალ. Langhe) — მთიანი დასახლება და ადგილი მდინარე ტანაროს სამხრეთით და აღმოსავლეთით, ჩრდილოეთ იტალიაში, პიემონტის კუნეოს პროვინციაში. რეგიონი ცნობილია თავისი ღვინით, ყველით და ტრიუფელებით. 2014 წლის 22 ივნისს ლანგეს ვენახის ლანდშაფტები შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. Information on The Langhe Piemonte Langhe and territory, a complete portal about Langhe, the territory, the cities and the wines. English version. "Langhe Doc" დაარქივებული 2014-07-14 საიტზე Wayback Machine. documentary movie filmed in Langhe Region; 2011 ↑ World Heritage List reaches 1000 sites with inscription of Okavango Delta in Botswana
როერო

როერო (იტალ. Roero) — გეოგრაფიული არეალი ჩრდილოეთ იტალიაში, პიემონტის კუნეოს პროვინციაში. რეგიონი ცნობილია თავისი ღვინით და ხილით. ხილიდან აღსანიშნავია კანალეს ატამი და ადგილობრივი ჯიშის მსხალი, რომელსაც მადერნასას უწოდებენ. ასევე მოჰყავთ მარწყვი. 2014 წლის 22 ივნისს როეროს ვენახის ლანდშაფტები შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. Enoteca Regionale del Roero დაარქივებული 2006-05-08 საიტზე Wayback Machine. http://www.comune.asti.it/cultura/stemmi/roero.shtml დაარქივებული 2007-09-27 საიტზე Wayback Machine. provides an account of the Roero family. See also it:Roero (famiglia). ↑ World Heritage List reaches 1000 sites with inscription of Okavango Delta in Botswana
სხალთა (მრავალმნიშვნელოვანი)

სხალთა შეიძლება აღნიშნავდეს: სხალთა — მდინარე საქართველოში სხალთა — ისტორიული სოფელი საქართველოში სხალთა — ტაძარი საქართველოში სხალთის ქედი — ქედი ხულოს მუნიციპალიტეტში
პოვერტი-პოინტის მიწაყრილები

პოვერტი-პოინტის მიწაყრილები — პოვერტი-პოინტის კულტურის პრეისტორიული მიწაყრილები აშშ-ის სამხრეთ ნაწილში, ლუიზიანაში. მოიცავს რამდენიმე მიწაყრლის, რომლებიც აგებულია ძვ. წ. 1650-700 წლებს შორის პერიოდში ადგილობრივი ამერიკელების მიერ. პოვერტი-პოინტის კულტურა გავრცელებული იყო მდინარე მისისიპის დელტაში 160 კილომეტრზე. არქეოლოგიური ძეგლის 3,68 კმ² ტერიტორია, რომელსაც იკვე უწოდეს „ჩრდილოეთ ამერიკაში აღმოჩენილი უდიდესი და ყველაზე კომპლექსური არქაული მიწაყრილები“, ეროვნულ ძეგლად არის აღიარებული. 2014 წლის 22 ივნისს პოვერტი-პოინტის მიწაყრილები შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: პოვერტი-პოინტის მიწაყრილები National Park Service: official Poverty Point National Monument website "Poverty Point" დაარქივებული 2007-02-06 საიტზე Wayback Machine. , Louisiana Archaeological Survey "Poverty Point Earthworks" დაარქივებული 2012-07-30 საიტზე Wayback Machine. , The Archaeology Channel Davis, Norman L.. Astronomy and Geometry at Poverty Point. Louisiana Archaeological Society (2013). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-11-22. ციტირების თარიღი: 2014-08-13. ↑ Poverty Point; National Historic Landmarks Program, National Park Service. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-04-29. ციტირების თარიღი: 2014-08-13. ↑ World Heritage List reaches 1000 sites with inscription of Okavango Delta in Botswana
ბულგარი

ბულგარი (თათრ. Bolğar, Болгар, ჩუვ. Пăлхар) — ქალაქი ვოლგა-კამის ბულგარეთში. მოგვიანებით ოქროს ურდოს დაქვემდებარებაში მყოფი ქაშანის სამთავროს უდიდესი ქალაქი. მდებარეობდა თათრეთის თანამედროვე ქალაქ ბოლგარის მახლობლად. ქალაქი დააარსეს ვოლგის ბულგარელებმა X საუკუნეში. 1361 წელს დაანგრია ოქროს ურდოს ემირმა ბულათ-თიმურმა, შემდეგ აღადგინეს, მაგრამ 1431 წელს კვლავ დაანგრია ვოევოდა თეოდორ პიოსტრიმ, რის შემდეგაც მოსახლეობამ დატოვა ქალაქი და ამის შემდეგ აღარც აღდგენილა. 2014 წლის 23 ივნისს ბულგარის ისტორიული და არქეოლოგიური კომპლექსი შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: Болгар Является ли поездка в Булгар малым хаджем? დაარქივებული 2011-05-21 საიტზე Wayback Machine. Болгарский историко-архитектурный музей заповедник Булгар: зеленая альтернатива Эпиграфические памятники города Булгар Виртуальный 3D тур в Булгары ↑ Six new sites inscribed on World Heritage List
განგაიკონდა-ჩოლაპურამი

განგაიკონდა-ჩოლაპურამი — ჩოლას სამეფოს დედაქალაქი. ჩოლას პირველი დედაქალაქი 160 წლის განმავლობაში სამხრეთ ინდოეთში მდებარე ტანჯორე იყო. XI საუკუნის 20-იან წლებში რაჯენდრა I-მა დედაქალაქი ტანჯორესაგან ჩრდილოეთით, 70 კმ-ის დაშორებით გადაიტანა. ქალაქს განგაიკონდა-ჩოლაპურამი ეწოდა, რაც „განგის დამპყრობი ჩოლას ქალაქს“ ნიშნავს. სახელი მიუთითებდა მდინარე განგის გასწვრივ, ჩრდილოეთ ინდოეთში განხორციელებულ დაპყრობებზე. მსოფლიოს ილუსტრირებული ისტორია, ტ. 8, ჯ. მალამი, ნ. მორისი - ევროპის მიღმა. თბ, 2013
ჩამის სამეფო

ჩამის სამეფო — ჩამის სახელით ცნობილი ხალხის სამეფო ვიეტნამის სამხრეთსა და ცენტრში. მისი არსებობა 192 წელს დაიწყო, მას შემდეგ, რაც ჩამის მმართველი ჩინელებს აუჯანყდა, რომლებიც ამ ტერიტორიას აკონტროლებდნენ. ჩამის სამეფომ 1500 წელი, XVII საუკუნის მიწურულამდე იარსება. მასზე დიდი გავლენა მოახდინა ინდურმა კულტურამ, რადგან მოსახლეობის დიდი ნაწილი ინდუსი იყო. მსოფლიოს ილუსტრირებული ისტორია, ტ. 8, ჯ. მალამი, ნ. მორისი - ევროპის მიღმა. თბ, 2013
ვარციხის წყალსაცავი

ვარციხის წყალსაცავი — წყალსაცავი დასავლეთ საქართველოში, იმერეთის მხარის ბაღდათის, წყალტუბოს, თერჯოლისა და ზესტაფონის მუნიციპალიტეტებში. ფართობი 5,1 კმ², წყლის მოცულობა 4,6 მლნ. მ³. მოწყობილია მდინარე რიონზე, ხანისწყლისა და ყვირილის შესართავებთან. აღმოსავლეთით ესაზღვრება აჯამეთის აღკვეთილი. წყალსაცავს ერთვის მდინარეები ყვირილა და ხანისწყალი. წყალსაცავი მნიშვნელოვნად განაპირობებს მდინარის ნაპირების ეროზიას. გამოიყენება ენერგეტიკული მიზნებისათვის. საქართველოს წყალსაცავები ↑ კლიმატის ცვლილებისადმი ადაპტაცია და ზემოქმედების შერბილება ადგილობრივ დონეზე. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-08-17. ციტირების თარიღი: 2014-08-13. ↑ კლიმატის ცვლილებისადმი ადაპტაცია და ზემოქმედების შერბილება ადგილობრივ დონეზე. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-08-17. ციტირების თარიღი: 2014-08-14.
კოსტა-რიკის ქვის ბურთები

კოსტა-რიკის ქვის ბურთები (ესპ. Esferas de piedra de Costa Rica) — 300-დე ისტორიამდელი ქვის სფერო (პეტროგლიფი) კოსტა-რიკაში, მდინარე დიკვისის შესართავთან. კოსტა-რიკის წყნარი ოკეანის სანაპიროზე. სფეროები დიკის კულტურას. განეკუთვნება. ქვები დამზადებულია გაბროს, კირქვისა ან ქვიშაქვისაგან. ქვების დიამეტრი 0,7 მეტრიდან იწყება და 2,57 მეტრით მთავრდება. ყველაზე მძიმე ბურთის წონა შეადგენს 16 ტონას. პირველი ბურთი აღმოაჩინეს 1930-იან წლებში ხილის კომპანიის მუშებმა ბანანის პლანტაციის გასუფთავებისას. ადგილობრივების გადმოცემის თანახმად ქვის შუაგულში ოქრო უნდა ყოფილიყო, მუშებმა ქვები დატეხეს და გაანადგურეს. ხილის კომპანიის ხელმძღვანელობის ჩარევით ვანდალიზმი შეაჩერეს. მოგვიანებით კომპანიის დირექტორის ქალიშვილმა პეტროგლიფების შესახებ მონოგრაფია დაწერა. 1940-იან წლებში ქვის ბურთების შესწავლა დაიწყო ჰარვარდის უნივერსიტეტის არქეოლოგმა სამუელ ლოტროპმა და მათზე სტატია გამოაქვეყნა არქეოლოგიურ ჟურნალში. ტურისტების მოზიდვის მიზნით დაიწყეს პეტროგლიფების გადატანა ჯინგლებიდან ქალაქის მოედნებსა და მუზეუმებში. ამჟამად მხოლოდ 6 ქვის ბურთი დევს აღმოჩენის ადგილზე. დანარჩენები განთავსებულია კოსტა-რიკის მუზეუმებში, ასევე ვაშინგტონში და კემბრიჯში. ქვის ბურთები დაათარიღეს ძვ. წ. 200-ახ. წ. 1500 წლებით, ფაქტობრივად იგი მოიცავს კოლუმბამდელი ცივილიზაციების მთელ პერიოდს. 2014 წლის 23 ივნისს დიკის კულტურის ქვის ბურთები შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: კოსტა-რიკის ქვის ბურთები Stone Spheres, Diquis Delta, Costa Rica Costa Rican Stone Spheres, a website by archaeologist Tim McGuinness, Ph.D. ↑ Six new sites inscribed on World Heritage List
დიდი ჰიმალაის ეროვნული პარკი

დიდი ჰიმალაის ეროვნული პარკი (ინგლ. Great Himalayan National Park) — ეროვნული პარკი ინდოეთში. მდებარეობს ჰიმალაის მთებში, ჰიმაჩალ-პრადეშის კულუს რეგიონში. შეიქმნა 1962 წელს. ეროვნული პარკის ფართობია 755 კმ², მდებარეობს ზღვის დონიდან 1500-5800 მეტრზე. ფაუნა მოიცავს ძუძუმწოვრების — 31, ფრინველების — 181, რეპტილიების — 3, ამფიბიების — 9, რგოლოვანი ჭიების — 11, მოლუსკების — 17 და მწერების 127 სახეობას. 2014 წლის 23 ივნისს დიდი ჰიმალაის ეროვნული პარკი შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. Great Himalayan National Park website GHNP Documentary დაარქივებული 2010-12-18 საიტზე Wayback Machine. ↑ Six new sites inscribed on World Heritage List
ლუდვიგ II (ბადენის დიდი ჰერცოგი)

ლუდვიგ II (გერმ. Ludwig II., Großherzog von Baden; დ. 1824 წლის 15 აგვისტო — გ. 1858 წლის 22 იანვარი) — ბადენის დიდი ჰერცოგი 1852—56 წლებში, რომელიც ფსიქიკურად დაავადების გამო არ მართავდა სახელმწიფოს. ძალაუფლება მინიჭებული ჰქონდა მის ძმას, ფრიდრიხ I-ს. ლუდვიგი იყო ბადენის დიდი ჰერცოგის, ლეოპოლდისა და სოფია შვედის შვილი. 1852 წლის 24 აპრილიდან ლუდვიგი ბადენის დიდი ჰერცოგის ტიტულს ატარებდა, თუმცა როგორც სულით ავადმყოფი, მართვისუნარიანად არ ითვლებოდა. ამიტომ მან სახელმწიფო საქმიანობები თავის ძმას, ფრიდრიხს გადააბარა, რომელმაც უკვე 1856 წელს ბადენის დიდი ჰერცოგის ტიტული მიიღო. ლუდვიგ II ფონ ბადენი იყო ქალაქ კარლსრუეს საპატიო მოქალაქე. გარდაიცვალა 33 წლის ასაკში. Hans Leopold Zollner: „Der Großherzog, der nie regierte“, in: Evangelische Kirchenzeitung für Baden, 1983, Seite 10(გერმანული) Hermann Oncken: Großherzog Friedrich I. von Baden und die deutsche Politik von 1854—1871: Briefwechsel, Denkschriften, Tagebücher. 2 Bände. Stuttgart: Deutsche Verlags-Anstalt, 1927.(გერმანული) ლუდვიგ II, ბადენის დიდი ჰერცოგი საიტზე «Stadtwiki Karlsruhe»(გერმანული) ლიტერატურა ლუდვიგ II ფონ ბადენის შესახებ, ბადენ-ვიურტემბერგის ბიბლიოთეკის საიტზე[მკვდარი ბმული](გერმანული)
ჰამიგუიტანი

ჰამიგუიტანის მთა (ტაგალ. Bundok Hamiguitan) — მთა ფილიპინებში, მდებარეობს აღმოსავლეთი დავაოს პროვინციაში, მისი სიმაღლეა ზღვის დონიდან 1 620 მეტრი. მთა და მისი მიმდებარე ტერიტორია ქვეყანაში გამორჩეულია მრავალფეროვანი ფაუნის და ფლორის წარმომადგენლებით. მხოლოდ აქ ბინადრობს ფილიპინური არწივი და აღმოჩენილია ნეპენტესის (Nepenthes) რამდენიმე სახეობა, რომელთაგან ერთ-ერთი (Nepenthes peltata) ენდემურია. მთის მიმდებარე ტერიტორიაზე დაცულ ლანდშაფტადაა გამოცხადებული ტყის 2 000 ჰა. ჰამიგუიტანის ნაკრძალის მთლიანი ფართობია 6 834 ჰა (68,34 კმ²), 2003 წლიდან გამოცხადებულია ეროვნულ პარკად და აღკვეთილად. 2014 წლის 23 ივნისს ჰამიგუიტანის მთის ნაკრძალი შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. ↑ Nepenthes species in the Philippines. The International Carnivorous Plant Society (April 2008). ციტირების თარიღი: 2009-01-09. ↑ An Act Declaring Mount Hamiguitan Range And Its Vicinities As Vicinities As Protected Area Under The Category of Wildlife Sanctuary And Its Periphral Areas As Buffer Zone and Appropriating Funds Therefor. Congress of the Republic of The Philippines (2003-07-23). ციტირების თარიღი: 2009-01-09. ↑ Six new sites inscribed on World Heritage List
ჩანგ-ანი

ჩანგ-ანი (ვიეტ. Tràng An) — იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი ვიეტნამში, ქალაქ ნინ-ბინის მახლობლად. კომპლექსი მოიცავს ჰოა-ლუს, ტამ-ჩო-ბიჩ-დონს და ბაი-დინის ტაძარს. 2014 წლის 23 ივნისს ჩანგ-ანის ლანდშაფტების კომპლექსი შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. Trang An Scenic Landscape Complex Quần thể danh thắng Tràng An: Di sản kép đầu tiên დაარქივებული 2014-07-14 საიტზე Wayback Machine. Tràng An trở thành di sản thế giới 'kép' ↑ Six new sites inscribed on World Heritage List
კოსები და სევენები

კოსები და სევენები (ფრანგ. Les Causses et les Cévennes) — იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი. მდებარეობს ცენტრალური საფრანგეთის სამხრეთ ნაწილში. რეგიონი არის მთიანი და უამრავი ვიწრო ხეობებით დასერილი. განვითარებულია მეცხვარეობა. 2011 წლის 28 ივნისს კოსებისა და სევენების მეცხვარეობის ლანდშაფტები შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. Official website (in French) "The Causses and the Cévennes, Mediterranean agro-pastoral Cultural Landscape" "The Criteria for Selection" ↑ Four new sites inscribed on UNESCO's World Heritage List
ბიჭვინთა-მიუსერის სახელმწიფო ნაკრძალი

ბიჭვინთა-მიუსერის სახელმწიფო ნაკრძალი — სახელმწიფო ნაკრძალი საქართველოში, რომელიც შეიქმნა 1966 წელს და მიზნად ისახავს ბიჭვინთის რელიქტური და კოლხეთის ფართოფოთლოვანი ტყეების დაცვას. ნაკრძალი აფხაზეთში შავი ზღვის სანაპიროზე მდებარეობს და სამი მონაკვეთისგან — ბიჭვინთის 165 ჰა-ზე, მიუსერის 218 ჰა-ზე და ლიძვის მონაკვეთი 1296 ჰა-ზეა წარმოდგენილი. ბიჭვინთა-მიუსერის ნაკრძალის მთავარი მშვენება ბიჭვინთის ფიჭვია. ბიჭვინთა-მიუსერის ნაკრძალში საქართველოს წითელი ნუსხის მცენარეებიდან წარმოდგენილია ბიჭვინთის ფიჭვი, კოლხური ბზა, ლაფანი, ურთხელი, კოლხური ლეღვი, კავკასიური ხურმა და ხმელთაშუა ზღვის გარშემო ხმელეთისათვის დამახასიათებელი ისეთი მცენარეები როგორიც არის ხემარწყვა, ხისმაგვარი მანანა. საქართველოს დაცული ტერიტორიები სსიპ დაცული ტერიტორიების სააგენტო / ბიჭვინთა მიუსერას სახელმწიფო ნაკრძალი
ფსხუ-გუმისთის სახელმწიფო ნაკრძალი

ფსხუ-გუმისთის სახელმწიფო ნაკრძალი — სახელმწიფო ნაკრძალი საქართველოში. გუმისთის ნაკრძალის ფართობია 13 400 ჰა. იგი დაარსდა 1978 წელს. ის ძირითადად კავკასიონის მთავარი ქედის სამხრეთ ფერდობზეა განლაგებული. ნაკრძალი სოხუმის რაიონში, მდინარე აღმოსავლეთ გუმისთის ხეობაში მდებარეობს. ნაკრძალის შექმნის მიზანია აფხაზეთში ხელუხლებელი ფოთლოვანი ტყეების ბიომრავალფეროვნების დაცვა. გუმისთის მეზობელი ფსხუს ნაკრძალი, რომელიც 1978 წელს შეიქმნა, წარმოდგენილია 27 334 ჰექტარ ფართობზე. იგი ძირითადად კავკასიონის მთავარი ქედის სამხრეთ ფერდობზეა განლაგებული. ნაკრძალი მოქცეულია მდინარე ფსხუს ქვაბულში, რომელიც ერთი მხრივ ბზიფის ქედით, მეორე მხრივ კი კავკასიონის მთავარი ქედითაა შემოსაზღვრული. ნაკრძალის შექმნის მიზანია აფხაზეთში ხელუხლებელი წიწვოვანი ტყეების ბიომრავალფეროვნების დაცვა. საქართველოს დაცული ტერიტორიები სსიპ დაცული ტერიტორიების სააგენტო / ფსხუ-გუმისთის ნაკრძალი
ჯორჯ V (ჰანოვერი)

ჯორჯ V (გერმ. Georg V.; დ. 27 მაისი, 1819, ბერლინი — გ. 12 ივნისი, 1878, პარიზი) — ჰანოვერის სამეფოს მეხუთე და ბოლო მეფე 1851–1866 წლებში. ჰანოვერის მეფე ერნესტ ავგუსტ I-ის და მეკლენბურგ-შტრელიცის პრინცესის, ფრიდერიკე ფონ მეკლენბურგ-შტრელიცის ვაჟი. ჯორჯ III-ის შვილიშვილი და დედოფალი ვიქტორიას ბიძაშვილი. ჯორჯ V დაიბადა ბერლინში 1819 წლის 27 მაისს. მიიღო გერმანული აღზრა-განათლება. მან ბავშვობა გაატარა პრუსიასა და ლონდონში. 1833 წელს 14 წლის პრინცი ავადმყოფობისა და უბედური შემთხვევის შედეგად სრულიად დაბრმავდა. 1835 წელს ბიძამ, უილიამ IV-მ მას გაერთიანებული სამეფოს რაინდის ორდენის კავალერის წოდება მიანიჭა. მამის ჰანოვერის ტახტზე ასვლისა და გაერთიანებული სამეფოს დიდი უნიის დარღვევის შემდეგ 1837 წელს მიუხედავად ჯორჯის სიბრმავისა ის აირჩიეს ტახტის მემკვიდრედ. თუმცა იგი თავიდან უარზე იყო. 1851 წელს მამის გარდაცვალების შემდეგ გახდა ჰანოვერის მეფე და მემკვიდრეობით მიიღო გაერთიანებული სამეფოს ტიტულები (კამბერლენდის და ტევიოტდელის ჰერცოგი, არმაგის გრაფი). სიბრმავე ჯორჯ V-ს ხელს არ უშლიდა ეწარმოებინა აქტიური პოლიტიკა, ლანდტაგთან კონფლიქტი და მფარველობა გაეწია მრეწველობისთვის. მან დააარსა მეტალურგიული ქარხნები, რომლებიც ჯორჯისა და მისი ცოლის, მარიას სახელს ატარებენ. ამ ქარხნების ირგვლივ შემდგომში აშენდა ქალაქი ჯორჯმარიენხუტი. 1866 წლის ავსტრო-პრუსო-იტალიური ომის დროს ჯორჯ V-მ ავსტრიის მხარე დაიჭირა. პრუსიის არმიამ მოახდინა ჰანოვერის სამეფოს ოკუპაცია და მალევე მთელი პრუსიის ანექსირება, ხოლო მეფე გადააყენეს. ჯორჯმა არ ცნო ეს გადაწყვეტილება და ჯერ ავსტრიაში, ხოლო შემდეგ საფრანგეთში ემიგრაციაში გადავიდა. ის გარდაიცვალა პარიზში და დაკრძალულია გაერთიანებული სამეფოს უინძორების ციხესიმაგრეში. 1843 წელს დაქორწინდა მარია საქსენ-ალტენბურგელზე, რომელთანაც შეეძინა 3 შვილი. ერნესტ ავგუსტ II — ჰანოვერის პრინცი და კამბერლენდის ჰერცოგი. ფრედერიკე მარია ჰანოვერების პრინცების პირდაპირი ხაზი დღემდე არსებობს. ბიოგრაფია (ინგლისური)
ჰანოვერის სამეფო

ჰანოვერის სამეფო (გერმ. Königreich Hannover) — სამეფო თანამედროვე გერმანიის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში 1814–1866 წწ. დედაქალაქი ჰანოვერი. იგი დაარსდა ვენის კონგრესის შემდეგ ნაპოლეონისეული ვესტფალიის სამეფოს გაუქმების შედეგად. ნაპოლეონის ომების შედეგად 1803 წელს საფრანგეთმა მოახდინა ჰანოვერის ოკუპაცია. ჟან ბატისტ ბერნადოტი, ნორვეგიისა და შვედეთის მომავალი მეფე, 1804 წლის 14 მაისს ჰანოვერის გუბერნატორად დაინიშნა. რამდენიმე თვის შემდეგ ჰანოვერი პრუსიამ დაიპყრო, ხოლო 1807 წელს შევიდა ჟერომ ბონაპარტის მეთურობით შექმნილ ვესტფალიის სამეფოს შემადგენლობაში. 1814 წელს ვენის კონგრესის შედეგად ვესტფალია გაუქმდა, შეიქმნა ჰანოვერის სამეფო და შევიდა გერმანიის კავშირში. პირველი მეფე, ისე, რომ მან არაფერი იცოდა გახდა დიდი ბრიტანეთის მეფე ჯორჯ III, ამ დროს იგი უკვე უიმედო ფსიქიკურ მდგომარეობაში იმყოფებოდა. შემდეგი ორი მეფეც ჯორჯ IV და უილიამ IV არასოდეს ყოფილან ჰანოვერში. ფაქტობრივად, 1837 წლამდე ჰანოვერს განაგებდა გენერალ-შტატჰალტერი, ჯორჯ III-ის უმცროსი შვილი ადოლფ ფრედერიკი. 1837 წლიდან სალიკური სამართლის მიხედვით ტახტზე ადის ჯორჯ III-ის მეხუთე შვილი ერნესტ ავგუსტ I. იგი გახდა ჰანოვერის პირველი მეფე, რომელიც მუდმივად ცხოვრობდა ჰანოვერში. ჰანოვერის სამეფო გაუქმდა 1866 წელს. ამჟამად ყოფილი სამეფოს ტერიტორია შედის ქვემო საქსონიის შემადგენლობაში, ხოლო ჰანოვერი მისი დედაქალაქია. Mijndert Bertram: Das Königreich Hannover – Kleine Geschichte eines vergangenen deutschen Staates. Hahn, Hannover 2003, ISBN 3-7752-6121-4.
ქობულეთის სახელმწიფო ნაკრძალი

ქობულეთის დაცული ტერიტორიები (ქობულეთის სახელმწიფო ნაკრძალი და აღკვეთილი) შეიქმნა საერთაშორისო მნიშვნელობის, განსაკუთრებით წყლის ფრინველთა საბინადროდ ვარგისი უნიკალური ჭარბტენიანი ეკოსისტემების, როგორც მაღალი ღირებულებების მქონე ბუნებრივი მემკვიდრეობის გადარჩენის მიზნით, რომელთა სტატუსიც აღიარებულია რამსარის კონვენციით. აღნიშნული ტორფნარები მდებარეობს აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში და მოიცავს ქობულეთის ზღვისპირა ვაკის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილს, გამოირჩევა წყლის ფრინველთა და მცენარეების მრავალფეროვნებით. ჭაობის როლი, მიუხედავად საზოგადოების ნეგატიური დამოკიდებულებისა, საკმაოდ დიდია და სხვადასხვა ფუნქცია აკისრია. უპირველეს ყოვლისა, ჭაობი უზრუნველყოფს მტკნარი წყლის დაგროვებას, შენახვას და არეგულირებს ზედაპირული და მიწისქვეშა წყლების დინებას, რის საშუალებითაც ხდება გრუნტის წყლების დონის შენარჩუნება. ჭაობი, ასევე, უზრუნველყოფს კლიმატური პირობების სტაბილიზაციას, აკავებს ეროზიას და ინარჩუნებს ადგილობრივ ბიომრავალფეროვნებას. ეს ჭაობი მრავალი იშვიათი და გადაშენების პირას მდგარი მცენარეთა და ცხოველთა სახეობების საცხოვრებელი ჰაბიტატია, ხოლო გადაფრენის პერიოდში — ფრინველთა შესვენების ადგილი. ქობულეთის დაცული ტერიტორიები მოიცავს ისპანი 1-ისა და ისპანი 2-ის სფაგნუმიან ტორფიან ჭაობებს. რელიეფი ბრტყელი და ოდნავ ეროზირებულია მდინარეების, შავი ღელესა და ტოგონის მიერ. აქ ზღვის ტიპური, ნოტიო, სუბტროპიკული კლიმატია. წლიური ნალექიანობა 1500–2500 მმ-ია, რომლის დიდი წილი, წვიმის სახით შემოდგომისა და ზამთრის სეზონებზე მოდის. ქობულეთის დაცული ტერიტორიების ჭაობიანი ჰაბიტატები გადამფრენი წყლის ფრინველთა სახეობების მრავალფეროვნებით გამოირჩევა. მაგრამ განსაკუთრებულად მდიდარია მცენარეთა სახეობებით. ისპანი 1-ზე, დღევანდელი მდგომარეობით, წარმოდგენილია ნახევრად დეგრადირებული მეორადი მცენარეული დაჯგუფებები. ისპანი 2 მსოფლიო მნიშვნელობის უნიკალური პერკოლაციური — გუმბათოვანი ჭაობია, რომელიც მხოლოდ წვიმის წყლით საზრდოობს. ქობულეთის დაცული ტერიტორიების ტორფიანი ჭაობის საერთო ფონს ქმნის ტორფის ხავსები — სფაგნუმის სახეობები, ე.წ. „იმერული ისლი“, რინხოსპორები (თეთრი რინხოსპორა, კავკასიური რინხოსპორა), ტორფის ისლი, წყლის სამყურა, მრგვალფოთოლა დროზერა და ზოგიერთი სხვა სახეობები. ამ მცენარეთა უმეტესობა ჩრდილოური (ბორეალური) წარმოშობისაა და კოლხეთში მოხვდა მეოთხეული პერიოდის გამყინვარების ეპოქებში. აქაურ ტორფიან ჭაობებში იზრდება კოლხური მცენარეებიც: შქერი, იელი, ეკალღიჭი და სხვ. ქობულეთის აღკვეთილში ასევე გვხვდება იშვიათი სახეობის სამეფო გვიმრაც. ქობულეთის დაცული ტერიტორიები სსიპ დაცული ტერიტორიების სააგენტო. ისპანის ჭაობები ისპანი 2 თეთრი ხავსი დროზერას ბილიკი
ინგმარ ბერგმანი

ერნსტ ინგმარ ბერგმანი (შვედ. Ernst Ingmar Bergman; დ. 14 ივლისი, 1918, უფსალა — გ. 30 ივლისი, 2007, ფორე) — შვედი თეატრალური და კინო რეჟისორი, მწერალი, XX საუკუნის მეორე ნახევრის ერთ-ერთი წამყვანი კინოხელოვანი. სწავლობდა სტოკჰოლმის უნივერსიტეტში ლიტერატურასა და ხელოვნების ისტორიას, თუმცა არ დაუმთავრებია, ვინაიდან ამ პერიოდში თეატრმა და შემდეგ კინომ გაიტაცა. კინოში პროფესიულ მოღვაწეობას 1941 წელს იწყებს, სცენარების რედაქტორობით. მცირე ხანში თავადაც წერს მცირე სცენარს, რომელიც 1944 წელს იყო ეკრანიზებული. მოგვიანებით თავად იწყებს ფილმების გადაღებას. მსოფლიო აღიარება მოუტანა მისმა სარეჟისორო ნამუშევრებმა 1950-1960-იან წლებში - „მარწყვის მდელო“, „მეშვიდე ბეჭედი“, „ზაფხულის ღამის ღიმილი“, „დუმილი“, „პერსონა“. 1955 — ზაფხულის ღამის ღიმილი (Sommarnattens leende) 1957 — მეშვიდე ბეჭედი (Det sjunde inseglet) 1958 — მარწყვის მდელო (Smultronstället) 1958 — ცხოვრების ზღვარზე (Nära livet) 1960 — ქალიშვილის წყარო (Jungfrukällan) 1961 — დაბურული შუშის მიღმა (Såsom i en spegel) 1963 — სიჩუმე (Tystnaden) 1966 — პერსონა (Persona) 1968 — სირცხვილი (Skammen) 1972 — ჩურჩული და კივილი (Viskningar och rop) 1973 — სცენები ქორწინებიდან (Scener ur ett äktenskap) 1975 — ჯადოსნური ფლეიტა (Trollflöjten) 1976 — პირისპირ (Ansikte mot ansikte) 1978 — შემოდგომის სონატა (Höstsonaten) 1982 — ფანი და ალექსანდერი (Fanny och Alexander) ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ინგმარ ბერგმანი ინგმარ ბერგმანი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში
კონსტანტინოპოლის ხელშეკრულება (1479)

კონსტანტინოპოლის 1479 წლის ხელშეკრულება — სამშვიდობო ხელშეკრულება, რომელიც დაიდო ოსმალეთის იმპერიასა და ვენეციის რესპუბლიკას შორის 1479 წლის 25 იანვარს, კონსტანტინოპოლში. კონსტანტინოპოლის დაცემის შემდეგ ამ სახელმწიფოებს შორის ეს იყო მესამე ხელშეკრულება. ის მოქმედებდა ნაქსოსკის და 1468 წლის სამშვიდობო ხელშეკრულების მიხედვით. ამ ხელშეკრულებამ დაასრულა 16-წლიანი ომი ვენეციის რესპუბლიკასა და ოსმალეთის იმპერიის შორის, რომელიც 1463 წელს დაიწყო. ხელშეკრულება მოწერილ იქნა მას შემდეგ, რაც თურქებმა დაიპყრეს ვენეციელთა მიწები ადრიატიკის ზღვასთან. სამშვიდობო ხელშეკრულებების სია ოსმალეთის იმპერიის ხელშეკრულებების სია The Encyclopedia of World History (2001) - Venice დაარქივებული 2007-07-05 საიტზე Wayback Machine.
ალჟუბაროტის ბრძოლა

ალჟუბაროტის ბრძოლა (პორტ. Batalha de Aljubarrota) — ბრძოლა, რომელიც გაიმართა 1385 წლის 14 აგვისტოს ჟუან I-ისა და ხუან I-ის ძალებს შორის ცენტრალურ პორტუგალიაში. 1383 წელს პორტუგალიის მეფე ფერნანდუ I გარდაიცვალა, ისე რომ კანონიერი მემკვიდრე არ დარჩენია. მისი ერთადერთი ქალიშვილი ბეატრიზა ცოლად ჰყავდა კასტილიის მეფე ხუან I-ს და ცხოვრობდა კასტილიაში. ქვეყანას მართავდა რეგენტი ლეონორა და მისი საყვარელი ანდეირო. თავადების ნაწილმა პედრუ I-ის არაკანონიერი შვილი ჟუან I აირჩიეს მეფობის კანდიდატად, ხოლო ანდეირო მოკლეს. ჟუან I-ის გამეფების მზადებისთანავე ხუან I კასტილიელმა დაიწყო პორტუგალიაში ლაშქრობისათვის მზადება. 1385 წლის 6 აპრილს ჟუან I მეფედ აკურთხეს, ხოლო ივნისში ხუან I ფრანგულ ძალებთან ერთად შეიჭრა პორტუგალიაში. პორტუგალიელების მხარეს იბრძოდა 600 ინგლისელი მშვილდოსანი და არბალეტიდან მსროლელი. ბრძოლა გაიმართა ალჟუბაროტასთან 1385 წლის 14 აგვისტოს, რომელშიც გადამწყვეტ გამარჯვებას მიაღწიეს პორტუგალიელებმა. Battle of Aljubarrota Foundation - Official Website. ციტირების თარიღი: 21 March 2014. ↑ 1.0 1.1 Edward McMurdo, p.234
ოსმალეთ-ვენეციის საზღვაო ხელშეკრულება (1416)

ოსმალეთ-ვენეციის საზღვაო ხელშეკრულება — ოსმალეთის იმპერიასა და ვენეციის რესპუბლიკას შორის დადებული ხელშეკრულება, რომელსაც ხელი მოაწერეს 1416 წელს და დასრულდა ორ ქვეყანას შორის საზღვაო ვაჭრობისთვის გამართული ბრძოლა. აღნიშნული ხელშეკრულების თანახმად ოსმალეთის იმპერიამ ვენეციის რესპუბლიკას საზღვო ვაჭრობაში შეღავათები მიანიჭა. მხარეები შეთახმდნენ შემდეგზე: ტყვეების გათავისუფლება. ორივე მხარე იბრძოლებდა მეკობრეობის წინააღმდეგ. ვენეციას საზღვო ვაჭრობაში შეღავათები მიენიჭა. სამშვიდობო ხელშეკრულებების სია ოსმალეთის იმპერიის ხელშეკრულებების სია Yaşar Yücel and Ali Sevim (1990). Türkiye Tarihi II [History of Turkey]. Istanbul: AKDTYK yayınları.