laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ალოიზ მიზანდარი

ალოიზ იოსების ძე მიზანდარი (დ. 13 სექტემბერი [ ძვ. სტ. 1 სექტემბერი] 1838, გორი — გ. 14 ივნისი [ ძვ. სტ. 1 ივნისი] 1912, თბილისი) — ქართველი პიანისტ-ვირტუოზი, კომპოზიტორი და პედაგოგი. პირველი ქართული დაბეჭდილი ნაწარმოების ავტორი (რომანსი „ჩვენ დავშორდით“ 1863 წ.), საფორტეპიანო სკოლის ფუძემდებელი, პირველი სამუსიკო სკოლის ერთ-ერთი დამაარსებელი, რუსეთის საიმპერატორო მუსიკალური საზოგადოების თბილისის განყოფილების საპატიო წევრი. ალოიზ მიზანდარი დაიბადა 1837 წელს ქალაქ გორში. 1855-1863 წწ. სწავლობდა პეტერბურგის უნივერსიტეტის აღმოსავლური ენების ფაკულტეტზე. გამოდიოდა უნივერსიტეტის სიმფონიურ ორკესტრთან ერთად. მილი ბალაკირევსა და ანტონ რუბინშტეინთან ახლო ურთიერთობამ გავლენა იქონია მიზანდარის შემდგომ მოღვაწეობაზე. ხარლამპი სავანელსა და კონსტანტინე ალიხანოვთან ერთად 1874 წელს თბილისში დააარსა სამუსიკო სკოლა, რომელიც 1886 წელს სამუსიკო სასწავლებლად, ხოლო 1917 წელს თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიად გადაკეთდა. პეტერბურგში სწავლისას და ევროპაში გასტროლების დროს (პარიზი, ვენა 1865-1867) ახლო ურთიერთობა ჰქონდა ჩაიკოვსკისთან, რუბინშტეინთან, ბალაკირევთან, ლისტთან, როსინისთან, ბრამსთან, გუნოსთან, ვერდისთან და სხვ. გადმოცემის თანახმად, მიზანდარი და ლისტი ხშირად უკრავდნენ ოთხ ხელში. მიზანდარის საკონცერტო გამოსვლებს კრიტიკა მაღალ შეფასებას აძლევდა: „იშვიათი მოხდენილობითა და გენიალური შესრულებით ბატონმა მიზანდარმა მსმენელები განაცვიფრა“. (გაზეთები: „Der Wanderer” (1867), „Die Debate” (1867), „Vorderblatt” (1867) „Neue Wienner Theaterzeitung” (1867); მიზანდარის საფორტეპიანო ნაწარმოებები ქართული პროფესიული მუსიკის პირველი ნიმუშებია. დაკარგულია მრავალი ნაწარმოები, მათ შორის ოთხხმიანი მესები, რომლებიც თბილისის კათოლიკურ ეკლესიაში სრულდებოდა. ალოიზ მიზანდარის მოსწავლე იყო ქართული საფორტეპიანო სკოლის ერთ-ერთი ფუძემდებელი ანა თულაშვილი, ასევე ე. ი. პოლტორაცკაია და სხვ. დაკრძალულია დიდუბის მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში. მიზანდარი ლ., მიზანდარი (მონოგრაფია), „გრიფონი“ 2011; ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 679. ვაჩნაძე მ., ნარკვევები ქართული საფორტეპიანო მუსიკის ისტორიიდან, „ხელოვნება“, 1973; გიორგაძე ნ., ალოიზ მიზანდარი, თბ., 1969; თულაშვილი ა., ქართული პიანისტური სკოლის ფუძემდებელი, იქვე, 1954, № 5. ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 271, თბ., 1994 ალოიზ მიზანდარი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
პრიაპულიდები

პრიაპულიდები (ლათ. Priapulida) — ზღვის ჭიების მცირე რელიქტური ჯგუფი. სისტემატიკური კუთვნილება დაუდგენელია. ჭიის სხეულის სიგრძე რამდენიმე მმ-იდან 20 სმ-ს აღწევს. ხორთუმი განსაკუთრებული კუნთების (რეტრაქტორების) მოქმედებით შეიძლება შიგნით შეიწიოს და სიღრუის სითხის გავლენით გარეთ გამოიწიოს. სისხლის მიმოქცევის სისტემა არა აქვთ. სუნთქავენ სხეულის ზედაპირით ან უკანა სალაყუჩე დანამატებით. ნერვული სისტემა შედგება ხახის ირგვლივი რგოლისა და მუცლის ჭიმისაგან. გამომყოფი და სასქესო ორგანოები შეერთებულია შარდ-სასქესო სისტემად. ცალსქესიანებია. ჯგუფი აერთიანებს 6 გვარის 8 სახეობას; ყოფილ სსრკ-ის ზღვებში გვხვდება 2 გვარი — Priapulus და Halicryptus. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 190.
პრიმატოლოგია

პრიმატოლოგია — ზოოლოგიის ნაწილი, რომელიც შეისწავლის პრიმატებს, მათ ანატომიას, ემბრიოლოგიას, ფიზიოლოგიას, წარმოშობას, სისტემატიკას, გავრცელებსასა და ცხოვრების ნირს. Научно-исследовательский институт медицинской приматологии დაარქივებული 2009-05-22 საიტზე Wayback Machine. РАМН - სოჭი Научно-исследовательский институт экспериментальной патологии и терапии АНА - სოხუმი California National Primate Research Center, Davis CA 95616, კალიფორნია, აშშ German Primate Center (Deutsches Primatenzentrum) - გეტინგენი, გერმანია [1] Institute of Primate Research - Karen, ნაირობი, კენია [2] დაარქივებული 2007-06-23 საიტზე Wayback Machine. Jane Goodal Institute Monkey World Ape Rescue Centre - Longthorns, Wareham, Dorset, ინგლისი Oregon National Primate Research Center, Beaverton, ორეგონი, აშშ Primate Research Institute (Inuyama City, Aichi Prefecture, Kyoto University, 1967-) Tsukuba Primate Center for Medical Science, National Institute of Infectious Diseases - Tsukuba Ibaraki, იაპონია Washington National Primate Research Center - სიეტლი, აშშ Wisconsin Primate Research Center - Madison, უისკონსინი, აშშ Yerkes National Primate Research Center of Emory University American Society of Primatologists (ASP) - აშშ [3] დაარქივებული 2013-02-15 საიტზე Wayback Machine. Asociación Primatológica Española - ესპანეთი Associação Portuguesa de Primatologia (APP) - პორტუგალია [4] Associazione Primatologica Italiana - იტალია Australasian Primate Society [5] დაარქივებული 2009-09-12 საიტზე Wayback Machine. Australian Primatology Society Deutsche Primatologische Gesellschaft - გერმანია European Federation of Primatology (EFP) International Primatological Society (IPS) [6] დაარქივებული 2012-12-03 საიტზე Wayback Machine. Primate Society of Great Britain (PSGB) Primate Society of Japan - იაპონია Primate Specialist Group of Mammalogical Society of China - ჩინეთი Société Francophone de Primatologie ანთროპოლოგია პრიმატები ავალიანი რ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 191.
უკმერგეს რაიონი

უკმერგეს რაიონი (ლიეტ. Ukmergės rajonas) — რაიონი ლიეტუვის ცენტრალურ ნაწილში, ვილნიუსის მაზრაში. 1 ქალაქი – უკმიარგე; 10 დაბა – დიალტუვა, ლიდუოკიაი, პაბაისკასი, სესიკაი, შეშუოლიაი, ტაუენაი, ვეპრიაი, ვიდიშკიაი, ჟიალვა და ჟემიატკემისი; 612 სოფელი. მოსახლეობის რაოდენობა (2001): უკმიარგე – 28 759 შვენტუპე– 842 ვეპრიაი – 663 სესიკაი – 601 დიანავა– 547 ვიდიშკიაი – 528 ჟიალვა – 516 დიალტუვა – 503 ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 Visuotinė lietuvių enciklopedija <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q76499581"></a>
ნიბლია

ნიბლია, სკვინჩა (ლათ. Fringilla coelebs) — მთიულასებრთა ოჯახის, ნიბლიისებრთა გვარის ფრინველი. საქართველოს ზოგ კუთხეში წიფლის ჩიტსაც ეძახიან. ტანად პატარა (სხეულის სიგრძე 17 სანტიმეტრს აღწევს), მგალობელი ფრინველია. მასა 18–29 გ-ს შეადგენს. გავრცელებულია ევროპაში, დასავლეთ აზიასა და ჩრდილოეთ აფრიკაში. საქართველოში ერთ-ერთი ყველაზე მრავალრიცხოვანი ფრინველია. ბინადრობს ყველა ტიპის ტყესა და ანთროპოგენურ ლანდშაფტში, უმთავრესად კი — მთის ტყეებში. ზამთრობით დაბლობებში უფრო მეტია. აპრილში დებს 3-6 კვერცხს, რომლებიც ფერად მკრთალი ცისფერია მოწითალო ლაქებით, კრუხობს მხოლოდ დედალი. ინკუბაცია გრძელდება 2 კვირამდე, ზოგჯერ მეორედ ბუდობს ივნისში. იკვებება მცენარეების მწვანე ნაწილებით (განსაკუთრებით სარეველებით), თესლებით, ნაყოფით და სხვა ნაწილებით, ზაფხულში — მწერებით, ობობებით და სხვა უხერხემლოებით. საქართველოში ბინადრობს ორი ქვესახეობა — კავკასიური ნიბლია (Fringilla coelebs caucasica) და ყირიმული ნიბლია (Fringilla coelebs solomkoi). სიცოცხლის ხანგრძლივობა 7–15 წელს შეადგენს. კუტუბიძე მ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 408. ჟორდანია რ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 419. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „ნიბლია“ ვიკისაწყობში. ↑ 1.0 1.1 1.2 ელდერტონი, დევიდ, „ცხოველების ენციკლოპედია“, მთარგმ. ნ. ბელთაძე, გვ. 288, თბ.: გამომც. „პალიტრა L“, 2018.
უტენის რაიონი

უტენის რაიონი (ლიეტ. Utenos rajonas) — რაიონი ჩრდილო-აღმოსავლეთ ლიეტუვაში, უტენის მაზრაში. რაიონშია: 1 ქალაქი – უტენა; 8 დაბა – დაუგალიაი, კუკტიშკესი, ლელიუნაი, სალდუტიშკისი, სუდეიკიაი, ტაურაგნაი, უჟპალიაი და ვიჟუონოსი; 592 სოფელი. მმოსახლეობის რაოდენობა (2001): უტენა – 33 860 უჟპალიაი – 877 ტაურაგნაი – 602 ვიჟუონოსი – 581 ანტალგე – 564 კუკტიშკესი – 485 ლელიუნაი – 483 სუდეიკიაი – 407 ატკოჩიშკესი – 393 სალდუტიშკისი – 389 რაიონი მოიცავს 10 სამამასახლისოს: დაუგაილიაის (ლიეტ. Daugailių seniūnija) კუკტიშკესის (ლიეტ. Kuktiškių seniūnija) ლელიუნაის (ლიეტ. Leliūnų seniūnija) სალდუტიშკისის (ლიეტ. Saldutiškio seniūnija) სუდეიკიაის (ლიეტ. Sudeikių seniūnija) ტაურაგნაის (ლიეტ. Tauragnų seniūnija) უტენის (ლიეტ. Utenos seniūnija) უტენის საქალაქო (ლიეტ. Utenos miesto seniūnija) უჟპალიაის (ლიეტ. Užpalių seniūnija) ვიჟუონოსის (ლიეტ. Vyžuonų seniūnija) ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 Visuotinė lietuvių enciklopedija <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q76499581"></a>
შაკიაის რაიონი

უტენის რაიონი (ლიეტ. Šakių rajono savivaldybė) — რაიონი ლიეტუვაში, მარიამპოლის მაზრაში. 3 ქალაქი – გელგაუდიშკისი, კუდირკოს-ნაუმესტისი და შაკიაი; 8 დაბა – ბარზდაი, გრიშკაბუდისი, კრიუკაი, ლეკეჩიაი, ლუკშიაი, სინტაუტაი, ჟემოიი-პანემუნე და ჟვირგჟდაიჩიაი; 533 სოფელი. მოსახლეობის რაოდენობა (2001): შაკაი – 6 795 გელგაუდიშკისი – 2 029 კუდირკოს-ნაუმესტისი – 1 997 ლუკშიაი – 1 651 ლეკეჩიაი – 1 040 გრიშკაბუდისი– 1 024 გედრუიჩიაი– 825 გირენაი - 711 ვერშიაი – 589 სინტაუტაი – 586 ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 Visuotinė lietuvių enciklopedija <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q76499581"></a>
ფიბა-ს მსოფლიო ჩემპიონატი

1952 წელს ფიბამ გადაწყვიტა ჩაეტარებინა მსოფლიოს ჩემპიონატი კალათბურთში ვაჟთა გუნდებს შორის. თავიდან ჩემპიონატები არარეგულარულად ტარდებოდა, 1970 წლიდან კი ფიბა იცავს ოთხ წლიან ციკლს. 1959 წელს სსრ კავშირის ნაკრებმა დაამარცხა ყველა მეტოქე, მაგრამ უარი თქვა ტაივანის გუნდთან თამაშზე და მას (და ბულგარეთის გუნდს) დისკვალიფიკაციაა მისცეს. ამან ჩემპიონობის შანსი მისცა ბრაზილიას. 1992 წლიდან ფიბამ გადაწყვიტა ტურნირებში დაეშვა პროფესიონალები. ამან კიდევ უფრო გაზარდა ჩემპიონატებისადმი ინტერესი. სსრ კავშირის არსებობის პერიოდში ქართველი კალათბურთელები თითქმის ყოველთვის იცავდნენ საბჭოთა ნაკრების ღირსებას. 1959 - გურამ აბაშიძე, გურამ მინაშვილი, 1963 - ანზორ ლეჟავა, გურამ მინაშვილი, ვლადიმერ უგრეხელიძე, 1967 - ზურაბ საკანდელიძე, 1970 - ზურაბ საკანდელიძე, სერგეი კოვალენკო, 1982 - ნიკოლოზ დერიუგინი. შენიშვნა: ნიშნით * აღნიშნულია დამატებითი ტაიმი. სპორტის ენციკლოპედია. თბილისი. 2006; Баскетбол. Справочник. Москва. изд. „ФиС“, 1982. Official Web Site FIBA Europe Sports123 დაარქივებული 2014-01-17 საიტზე Wayback Machine. შედეგების არქივი
ოლოლი

ოლოლი, ყურებიანი ბუ (ლათ. Asio otus) — ფრინველი ბუსნაირთა რიგისა. მისი სხეულის სიგრძეა 36-37 სმ, ფრთების შვილი 1 მ, მასა 250 გრამს აღწევს. აქვს შავი ნისკარტი და ბრჭყალები, თავზე წაგრძელებული ბუმბულები („ყურები“). ღამის ფრინველია. გავრცელებულია ევროპაში, მცირე აზიაში, ირანში, ქაშმირში, იაპონიაში, კორეაში, ჩინეთში, კანარის კუნძულებზე, ჩრდილოეთ-დასავლეთ აფრიკაში, ეთიოპიაში, ჩრდილოეთ ამერიკაში. საქართველოში ბინადრობს დაბლობისა და მთის მაღალხეებიან ტყეებში, ვერტიკალურად 3 ათას მეტრს აღწევს. ბუდობს ხეებზე — უმთავრესად სხვა ფრინველთა ბუდეებში, იშვიათად ფუღუროში, მიწაზე. იკვებება თაგვისებრი მღრღნელებით (დღეში თითო ოლოლოს ულუფა 3 თაგვია) და მწერებით, რითაც სარგებლობა მოაქვთ. ჟორდანია რ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 522.
სანფაირი

სანფაირი (შირო იოშიდა, Yoshida Shirō) — გამოგონილი პერსონაჟი, მუტანტი სუპერგმირი Marvel Comics-ის მსოფლიოდან, იქს-ადამიანების ყოფილი წევრი. შექმნილია მწერალი როი ტომასისა და ილუსტრატორი დონ ჰეკის მიერ. პირველად გამოჩნდა შემზარავი იქს-ადამიანების 64-ე ნომერში (1970 წლის იანვარი). სანფაირი ტემპერამენტიანი და ქედმაღალი იაპონელი მუტანტია, რომელსაც ზე-გავარვარებული პლაზმის წარმოქმნა და ფრენა შეუძლია. გუნდური თანამშრომლობისათვის გამოუდეგარი სანფაირი მხოლოდ მოკლე დროით იბრძოდა იქს-ადამიანების მხარდამხარ. 2005 წელს პერსონაჟი გამოჩნდა ვიდეო თამაშში იქს-ადამიანები, ლეგენდები II: აპოკალიფსის აღზევება, აგრეთვე მონაწილეობდა 1990-იანი წლების ანიმაციურ სატელევიზიო სერიალში იქს-ადამიანები. სანფაირი საიტზე Marvel.com
მსოფლიოს ჩემპიონატი კალათბურთში ქალთა გუნდებს შორის

ქალთა შორის მსოფლიოს ჩემპიონატების გამართვა კალათბურთის საერთაშორისო ფედერაციამ 1953 წლიდან დაიწყო. თავიდან ჩემპიონატები არარეგულარულად ტარდებოდა, 1971 წლიდან კი ფედერაცია იცავს ოთხ წლიან ციკლს. სპორტის ენციკლოპედია. თბილისი. 2006 Баскетбол. Справочник. Москва. изд. „ФиС“ 1982 Official Web Site FIBA Europe Sports123 დაარქივებული 2014-01-17 საიტზე Wayback Machine. შედეგების არქივი
იგნალინის რაიონი

იგნალინის რაიონი (ლიეტ. Ignalinos rajono savivaldybė) — რაიონი ლიეტუვაში, უტენის მაზრაში. ადმინისტრაციული ცენტრი - ქალაქი იგნალინა. რაიონის ტერიტორიაზე მდებარეობს აკუშტაიტის ეროვნული პარკის უდიდესი ნაწილი. რაიონში მდებარეობს: 2 ქალაქი - დუკშტასი და იგნალინა; 3 დაბა - მელაგენაი, რიმშე და ტვერიაჩიუსი; 726 სოფელი. მოსახლეობის რაოდენობა (2001): იგნალინა - 6 591 დიჯიასალისი - 1 744 ვიდიშკესი- 1 084 დუკშტასი - 1070 კაზიტიშკისი- 383 სტრიგაილიშკესი - 334 ახალი დაგულიშკი- 313 კანიუკაი - 307 მელაგენაი - 286 რიმშე- 274 რაიონის ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2007-01-27 საიტზე Wayback Machine. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 Visuotinė lietuvių enciklopedija <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q76499581"></a>
შალჩინინკაის რაიონი

შალჩინინკაის რაიონი (პოლ. Soleczniki, ლიეტ. Šalčininkų rajono) — რაიონი სამხრეთ-აღმოსავლეთ ლიეტუვაში, ვილნიუსის მაზრაში.ყველა მხრიდან გარდა ჩრდილოეთ-დასავლეთისა შემოსაზღვრულია ბელარუსის ტერიტორიით. აქვს დამახასიათებელი მდებარეობა. მისი ტერიტორია წააგავს ყურის ბიბილოს. ვილნიუსის რაიონთან ერთად არის ორიდან ერთ-ერთი რაიონი სადაც მოსახლეობის აბსოლუტურ უმრავლესობას შეადგენენ პოლონელები - 80,4%. რაიონის მოსახლეობა შეადგენს 38.817 ადამიანი (2001). [1] დაარქივებული 2007-09-29 საიტზე Wayback Machine. ეთნიკური შემადგენლობა: პოლონელები 31.223 (80,4%) ლიეტუველები 4.086 (10,5%) რუსები 1.948 (5,0%) ბელარუსები 1.139 (2,9%) უკრაინელები 253 (0,7%) ებრაელები 8 გერმანელები 9 თათრები 33 ლატვიელები 13 ბოშები 105 (0,3%) უმრავლესობა კათოლიკეა (პოლონელები და ლიეტუველები), სიდიდით მეორე რელიგიაა მართლმადიდებლობა (რუსები, ბელარუსები, უკრაინელები). 3 ქალაქი – ბალტოიი-ვოკე, ეიშიშკესი და შალჩინინკაი; 2 დაბა – დევიანიშკესი და იაშიუნაი; 450 სოფელი. მოსახლეობის რაოდენობა (2001): შალჩინინკაი – 6 722 ეიშიშკესი – 3 765 იაშიუნაი – 1 879 ბალტოიი-ვოკე – 1 073 შალჩინინკაი (სოფელი) – 1 058 დევიანიშკესი – 916 ზავიშონისი – 670 ტურგიალიაი – 663 შალჩინინკელიაი – 620 კელიასნიკიაი – 618 ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 Visuotinė lietuvių enciklopedija <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q76499581"></a>
სერაპიონის ძმები

„სერაპიონის ძმები“ (რუს. Серапионовы Братья) — ლიტერატურული დაჯგუფება რუსეთში. შეიქმნა 1921 წელს პეტროგრადში, გამომცემლობა „ვსემირნაია ლიტერატურასთან“. მასში შედიოდნენ ვსევოლოდ ივანოვი, მ. სლონიმსკი, მიხეილ ზოშჩენკო, ბ. კავერინი, კ. ფედინი, ნ. ტიხონოვი და სვა. ჯგუფში არ იყო იდენტურ-მხატვრული ერთიანობა. ახასიათებდა აპოლიტიკურობაც, ფორმალისტური ძიებებიც, არც რეალიზმისადმი ინტერესი იყო უცხო. დაჯგუფების ბევრი წევრი შემდგომში საბჭოთა მწერლობის დიდოსტატი გახდა. Trotsky, Literature and Revolution, Chapter 2 (analysis of the Fraternity). Hongor Oulanoff, The Serapion Brothers: Theory and Practice, Mouton, 1966 (the first book-length study of the group).
სერამი

საკუთარ სახელს — სერამი — აქვს შემდეგი მნიშვნელობები: სერამი — კუნძული მალაის არქიპელაგში; სერამი — ზღვა წყნარ ოკეანეში.
მსოფლიოს ჩემპიონატი ხელბურთში ქალთა შორის

1956 წლის კონგრესზე ხელბურთის საერთაშორისო ფედერაციამ გადაწყვიტა ჩაეტარებინა მსოფლიოს ჩემპიონატი ხელბურთში ქალთა შორის. პირველი ჩემპიონატი 1957 წელს გაიმართა. თავიდან არ იყო ჩემპიონატების ჩატარების მუდმივი ციკლი. 1978 - 1990 წლებში ჩემპიონატები ჩატარდა ოთხწლიანი ციკლით1993 წლიდან კი ტარდება ორწლიანი ციკლით. ისევე როგორც ვაჟებში, აქაც ტონს ევროპელები იძლევიან, თუმცა მეოცე საუკუნის ბოლო წლებში სამხრეთ კორეელებმა მოახერხეს მათთვის წინააღმდეგობის გაწევა და ერთხელ მოიგეს კიდეც ჩემპიონატი. თავდაპირველად ლიდერობდნენ ჩეხი, რუმინელი და უნგრელი ხელბურთელები გერმანიის გაერთიანებამდე ძლიერი გუნდი ჰყავდათ აღმოსავლეთ გერმანელებს. მერე დაწინაურდა სსრ კავშირის ნაკრები გუნდი. ბოლო წლებში მოწინავე პოზიციებზე გავიდნენ დანიელები, ნორვეგიელები, რუსები და უნგრელები. სტაბილურად კარგი გუნდები ყავთ სერბებს, გერმანელებს და ფრანგებს. აქაც, ისევე როგორც ვაჟებში ყველა დიდი ტურნირის მოგებაზე 5-6 გუნდი აცხადებს სერიოზულ პრეტენზიას. სპორტის ენციკლოპედია. თბილისი. 2006 Гандбол. Справочник. Москва. изд. ,,ФиС’’ 1982 ევროპის ფედერაციის ოფიციალური საიტი მსოფლიო ფედერაციის ოფიციალური საიტი შედეგების არქივი საქართველოში ხელბურთის საიტი დაარქივებული 2012-01-19 საიტზე Wayback Machine.
სერამი (კუნძული)

სერამი (Ceram) — კუნძული მალაის არქიპელაგის აღმოსავლეთ ნაწილში, მოლუკის კუნძულთა ჯგუფში. ინდონეზიის ტერიტორიაა. ფართობი — 17,1 ათასი კმ², მიმდებარე კუნძულებიანად 18,7 ათასი კმ². ზედაპირი მთიანია. სიმაღლე — 3019 მ-დე (მთა ბინაია). დაბლობს უჭირავს სანაპიროს ვიწრო ზოლი. ჰავა ნოტიო ეკვატორულია. ჰაერის ტემპერატურა მთელი წლის მანძილზე 25-27 °C-ა. ნალექები 2000-4000 მმ წელიწადში. ხარობს ნოტიო სუბტროპიკული ტყე, სამხრეთით მუსონური ზაფხულმწვანე ტყის უბნებია. კუნძულზე არის ქოქოსისა და სოგოს პალმის, პილპილის, შაქრის ლერწმის, დარიჩინის, ყავის, კაკაოს, მანგოს პლანტაციები. მოსახლეობა მისდევს თევზჭერას. ჩრდილოეთ ნაპირზეა ნავსადგური ვაჰაი.
სერამის ზღვა

სერამის ზღვა — კუნძულთშორისი ზღვა მალაის არქიპელაგის კუნძულებს — სერამს, ბურუს, სულას, ობის, მოსოლსა და ახალ გვინეას შორის. ფართობი — 161 ათასი კმ², საშუალო სიღრმე 1074 მ, მაქსიმალური — 5319 მ. გრუნტი ქვიშიანი ლამია. ნაპირებთან ბევრია რიფი. წყლის საშუალო ტემპერატურა ზედაპირზე 27-28 °C, მარილიანობა დაახლოებით 34 ‰. მოქცევა არასწორი ნახევარდღეღამურია, სიმაღლე 1,7-2,3 მ. Limits of Oceans and Seas, 3rd edition". International Hydrographic Organization. 1953. Retrieved 7 February 2010. დაარქივებული 15 October 2010[Date mismatch] საიტზე Wayback Machine.Category:Webarchive-ის თარგის შეტყობინებები
შაქრის კაცი

შაქრის კაცი (ინგ. Sugar Man) - გამოგონილი პერსონაჟი, ბოროტმოქმედი მუტანტი Marvel Comics-ის მსოფლიოდან. შექმნილია მწერალი სკოტ ლობდელისა და მხატვარი კრის ბაჩალოს მიერ. პირველად გამოჩნდა კომიქსში Generation Next #2 (1995 წელს). შაქრის კაცი მკითხველმა აპოკალიფსის ეპოქის მოვლენებიდან გაიცნო, როდესაც მარველის მსოფლიოს ისტორიამ ჩვეული გზიდან გადაუხვია. ამ მსოფლიოს პერსონაჟების უმრავლესობა მარველის ძირითადი რეალობის სუპერგმირებისა და ბოროტმოქმედების ალტერნატიულ ვერსიებს წარმოადგენენ, შაქრის კაცს კი, როგორც ჩანს, არ გააჩნია დედამიწა-616-ის ორეული.
ორბი

ორბი (ლათ. Gyps) — ფრინველთა გვარი ქორისნაირთა რიგისა. ტანად დიდი ფრინველია. მათი სხეულის სიგრძე 1 მ აღწევს, ფრთების შლილი 2,5 მ, მასა 8 კგ. გავრცელებულია ევროპაში, აზიასა და ჩრდილოეთ აფრიკაში. ბუდეები როგორც წესი ახლოს მდებარეობენ ერთმანეთთან და ზოგჯერ მცირე დაჯგუფებებს წარმოქმნიან. საქართველოში გავრცელებული ორბი მთამაღალის მკვიდრია, ცხოვრობს მთის მშრალ და ღია ლანდშაფტებში, ბუდობს კლდეებზე, ხევებსა ან ბორცვებზე. ვერტიკალურად აღწევს 3400 მეტრს. ხშირად ბუდობს კოლონიებად. დედალი დებს 1 კვერცხს, კრუხობს ორივე მშობელი 48-54 დღეს. იკვებება დიდი ცხოველების მძორით. მიუხედავად დიდი ზომისა ცოცხალ ცხოველებს თავს არ ესხმის. ამის მიზეზი ისაა, რომ აღჭურვილია ბლაგვი ბრჭყალებითა და სუსტი ნისკარტით, რომელითაც შეუძლებელია ცხოველის ტყავის გახევა. ამიტომ მკვდარი ცხოველის ჭამას იწყებს იმ ნაწილიდან, სადაც მისი ტყავი დაზიანებულია. ცხოვრების ასეთი ნირის გამო წარმოადგენს ბუნების სანიტარს. ორბის რაოდენობა თანდათან კლებულობს. შეტანილია საქართველოს "წითელ წიგნში", როგორც სპორადულად გავრცელებული სახეობა. ჟორდანია რ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 559. ↑ ორბი (TSN 175484). ინტეგრაციული ტაქსონომიის საინფორმაციო სისტემა.
შვენჩიონისის რაიონი

შვენჩიონისის რაიონი (ლიეტ. Švenčionių rajono) — რაიონი აღმოსავლეთ ლიეტუვაში, ვილნიუსის მაზრაში. 3 ქალაქი – პაბრადე, შვენჩიონელიაი და შვენჩიონისი; 3 დაბა – ადუტიშკისი, კალტინენა და ლაბანორასი; 602 სოფელი. მოსახლეობის რაოდენობა (2001): შვენჩიონელიაი – 6923 პაბრადე – 6525 შვენჩიონისი – 5684 ადუტიშკისი – 778 კირკლიშკისი– 579 ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 Visuotinė lietuvių enciklopedija <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q76499581"></a>
სელინ დიონი

სელინ მარი კლოდეტ დიონი (ფრანგ. Céline Marie Claudette Dion, დ. 30 მარტი, 1968, შარლემანი, კვებეკი, კანადა) — კანადელი მომღერალი. უნიკალური ხმის მქონე პოპ–სცენის მომღერალი. მისი პოპულარობის პიკი 1990-იანებია. 1988 წელს წარადგინა შვეიცარია ევროვიზიის სიმღერის კონკურსზე და პირველი ადგილი დაიკავა სიმღერით Ne partez pas sans moi. მიიღო გრემი, ოსკარი საუნდტრეკების შესრულებისათვის (ტიტანიკში და ა.შ.) არის ჰოლივუდის ვარსკვლავი. 2008 წლიდან არის საპატიო ლეგიონის ორდენოსანი. აქ წარმოდგენილია სელინ დიონის სტუდიური ალბომები: ფრანგულენოვანი ალბომები La voix du bon Dieu (1981) Céline Dion chante Noël (1981) Tellement j'ai d'amour... (1982) Les chemins de ma maison (1983) Chants et contes de Noël (1983) Mélanie (1984) C'est pour toi (1985) Incognito (1987) Dion chante Plamondon (1991) D'eux (1995) S'il suffisait d'aimer (1998) 1 fille & 4 types (2003) D'elles (2007) Sans attendre (2012) Encore un soir (2016) ინგლისურენოვანი ალბომები Unison (1990) Celine Dion (1992) The Colour of My Love (1993) Falling into You (1996) Let's Talk About Love (1997) These Are Special Times (1998) A New Day Has Come (2002) One Heart (2003) Miracle (2004) Taking Chances (2007) Loved Me Back to Life (2013) Courage (2019) ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: სელინ დიონი ოფიციალური საიტი YouTube არხი Céline Dion კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში
ლუბრუმის ღვთისმშობლის ეკლესია

ლუბრუმის ღვთისმშობლის შობის სახელობის ტაძარი — არქიტექტურული ძეგლი ხაშურის მუნიციპალიტეტში, ნასოფლარ ლუბრუმის ტერიტორიაზე. თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით. ეკლესია დარბაზულია (9,8X5,5 მ) ნაგებია ნატეხი ქვით, რიყის ქვითა და ქვიშაქვის კვადრებით. 1981-1982 წწ. ადგილობრივმა მოსახლეობამ ეკლესია შეაკეთა და რკინა-ბეტონის ბრტყელი სახურავით გადახურა. ეკლესიას შესასვლელი სამხრეთით აქვს. კარი შიგნიდან სწორკუთხაა, გარედან ერთ მთლიან ქვაში ამოკვეთილი დაბალი თაღი აქვს. ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე სწორკუთხა სარკმელია. სარკმლის ორივე გვერდზე თითო პატარა ნიშია. ჩრდილოეთისა და სამხრეთის კედელში თითო სარკმელია. დარბაზის წყვილი კედლები ორსაფეხურიანი პილასტრით ორ თანაბარ ნაწილადაა გაყოფილი. პილასტრების პირველ საფეხურსა დ დასავლეთისა და აღმოსავლეთის კუთხის პილასტრების იმპოსტებს ეყრდნობოდა კედლის დეკორატიული თაღები, ხოლო გრძივი კედლების პილასტრების მეორე საფეხურს - კამარის საბჯენი თაღები. XX საუკუნის დასასრულს ტაძარში აღდგენილ იქნა წირვა-ლოცვა, ხოლო 2007 წლიდან დედათა მონასტერია და ამჟამად მას დედა სიდონია უძღვება. დვალი თ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 5, თბ., 1990. — გვ. 450.  კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 17628
პრიტჩარდია

პრიტჩარდია (Pritchardia) — მარაოფოთლებიანი პალმების გვარი. 37-მდე სახეობა გვხვდება ჰავაის, ფიჯის, ტუამოტუს კუნძულებზე. 10 მ-მდე სიმაღლის ღერო აქვს. იზრდება ტენიან ტროპიკულ ტყეებში, ზოგიერთი — მთებში — 300-1500 მ სიმაღლეზე. Pritchardia pacifica-ს ფოთლებისაგან წნავენ ქუდებს, კალათებს, აკეთებენ მარაოს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 198.
პრო...

პრო... (ბერძნ.-ლათ. pro — წინ, ადრე, ნაცვლად) — რთული სიტყვის ნაწილი; აღნიშნავს იმას, ვინც, რაც დროში წინ უსწრებს სხვას, ან ვისიმე, რისამე ნაცვლად გვხვდება. მაგ., პროკამბიუმი, პრორექტორი ვისიმე ან რისამე მომხმრე, ვისიმე ან რისამე ინტერსებით მოქმედი. მაგ., პროამერიკული. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 193.
პროკოპი მღვდელი

პროკოპი მღვდელი, ქართველი მთარგმნელი, რომელსაც ეფრემ მცირის ცნობით, ბერძნულიდან ქართულად გადმოუღია ბასილი დიდის „ასკეტიკონი“ („სამოღვაწეო წიგნი“). ზოგი მკვლევარი მას XI საუკუნის II ნახევრის მოღვაწედ თვლის, ზოგი უფრო ადრინდელ მწერლად. კორნელი კეკელიძის აზრით, პროკოპი მღვდლის თარგმანი დაცულია „ასკეტონის“ A-63 ხელნაწერში (ე. ხინთიბიძის აზრით — sin-35 ხელნაწერში). ეს თარგმანი XI საუკუნეშიც ძნელად ხელმისაწვდომი ყოფილა: ეფრემ მცირეს იგი 12 წლის განმავლობაში ვერ მოუპოვია და „ასკეტიკონი“ ხელახლა გადმოუქართულებია ბერძნულიდან. კეკელიძე კ., ქართული ლიტერატურის ისტორია, ტ. 1, თბ., 1960; ხინთიბიძე ე., ბასილი კაპადუკიელის „სამოღვაწეო წიგნის“ ქართული რედაქციები, თბ., 1968; მისივე, ბიზანტიუ-ქართული ლიტერატურული ურთიერთობანი, თბ., 1969; ლოლაშვილი ი., ქსე, ტ. 8, გვ. 200, თბ., 1984
ოფოფისებრნი

ოფოფისებრნი (ლათ. Upupidae) — ფრინველთა ოჯახი ყაპყაპისნაირთა რიგისა. შეიცავს მხოლოდ 1 სახეობას — ოფოფს (Upupa epops), რომელიც გავრცელებულია ევროპაში, აზიასა და აფრიკაში (მადაგასკარის ჩათვლით). მისი სხეულის სიგრძე 26-30 სმ აღწევს. საქართველოში ფართოდ არის გავრცელებული, როგორც მობუდარი გადამფრენი ფორმა. ბინადრობს ღია ადგილებში, ტყე-ველსა და ველებზე, მდინარეებთან, ტყისპირებში, ქვაღორღიან მშრალ ხევებში, ადამიანის სამოსახლოში. ბუდობს ცალკეული წყვილების სახით. მაისში დებს 3-12 (ჩვეულებრივ 4-6) კვერცხს. დედალი 18 დღეს კრუხობს, მამალი კი კვებავს მას. განგური ივლისიდან ნოემბრამდე მიმდინარეობს. იკვებება ჭიებით, ობობებითა და მწერებით. მამალს თავზე ჭრელი ქოჩორი აქვს, დედალს — მხოლოდ გამრავლების პერიოდში. მართვების ზანდაროზის ჯირკვალი გამოიმუშავებს მყრალ მოშავო-ყავისფერ სითხეს, რომელიც შიშის დროს გამოიყოფა და აფრთხობს მტერს. ამიტომ ჩვენში ოფოფს მყრალსაც ეძახიან. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 608.
პროლემაფი

პროლემაფ — ქართული მხატვრულ-ლიტერატურული ყოველკვირეული ჟურნალი, საქართველოს „პროლეტარული მწერლობის ახალი ფრონტის“ ორგანო. გამოდიოდა თბილისში 1925 წლის მარტიდან 5 აპრილამდე; სახელგამის ბაზაზე. გამოიცა 4 ნომერი. „პროლემაფმა“ ბრძოლა გამოუცხადა ფორმალიზმს ლიტერატურაში. ჟურნალის მიზანი იყო რევოლუციური იდეოლოგიურ მონაპოვართა დაცვა. „პროლემაფში“ ბეჭდავდნენ ნაწარმოებებს კ. კალაძე, კ. ლორთქიფანიძე, ბ. ბუაჩიძე, ვ. ბესოშვილი, ჟ. მდივანი, თ. ჩქარეული, დ. რონდელი, შ. რადიანი, პ. ქიქოძე; ე.ზედგინიძე (პოლუმორდვინოვი). ლორთქიფანიძე ი., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 202.