laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
Live Blood

Live Blood — მუსიკოს პიტერ გებრიელის მესამე ოფიციალური საკონცერტო ალბომი. იგი ჩაწერილია ლონდონის HMV Hammersmith Apollo-ში, 2011 წლის 23 და 24 მარტს. კონცერტი წარმოადგენდა პიტერ გებრიელის 2011 წლის ტურნეს ნაწილს. მასში მონაწილეობა მიიღეს New Blood Orchestra-მ და ვოკალისტებმა, ენ ბრუნმა, მელანი გებრიელმა, სევარა ნაზარხანმა და ტომ კოულიმ. ტურნეს მსვლელობისას სრულდებოდა მასალა ალბომიდან Scratch My Back, ისევე როგორც გებრიელის სიმღერების ორკესტრული არანჟირებები, რომელთა დიდი ნაწილი შეტანილია ალბომში „New Blood“. Live Blood-ის წინა, ერთდისკიანი ვერსია თან დაერთო 2011 წელს გამოცემულ New Blood-ის სასაჩუქრო გამოცემას. ორკესტრული ვერსიების არანჟირების ავტორები არიან ჯონ მეტკელფი და პიტერ გებრიელი. სიმღერის „Signal To Noise“ არანჟირების ავტორები არიან გებრიელი და უილ გრეგორი. „The Book of Love“-ის არანჟირებაზე ნიკ ინგმენმა იმუშავა. საკონცერტო ვერსიაში დირიჟორია ბენ ფოსტერი, ცნობილი სერიალზე Doctor Who მუშაობით. სიმღერის „In Your Eyes“ დირიჟორი ჯონ მეტკელფია. ყველა სიმღერის ავტორი — პიტერ გებრიელი, გარდა მითითებულისა. გამოცემაში The Independent ენდი გილმა ალბომს ხუთიდან სამი ვარსკვლავი მიანიჭა, დასძინა რა, რომ „საერთო ეფექტი შესაძლოა, საშინელია. ახალი არანჟირებები იდეების ახალ ხეივნებს წარმოაჩენენ, მაგრამ გარდა სიმღერისა „The Book of Love“, სადაც გებრიელის გულახდილობა აქრობს ირონიას, რათა სიმღერას ნაზი ხასიათი შეუნარჩუნოს, ახალი იდეები იშვიათად იძლევა ოპტიმიზმის საბაბს“. ინფორმაცია საიტზე Discogs ↑ Erlewine, Stephen Thomas. Live Blood > Review. Allmusic. ციტირების თარიღი: 12 December 2012. ↑ 2.0 2.1 Gill, Andy (20 April 2012). „Album: Peter Gabriel, New Blood (Realworld)“. The Independent. ციტირების თარიღი: 20 April 2012. ↑ McGuire, Colin. (10 May 2012) Peter Gabriel: Live Blood. PopMatters. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 19 ნოემბერი 2012. ციტირების თარიღი: 27 December 2012. ↑ Gerber, Justin. (10 May 2012) Album Review: Peter Gabriel -- Live Blood. Consequence of Sound. ციტირების თარიღი: 27 December 2012.
1780

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1780 1780 (ათას შვიდას ოთხმოცი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის ნაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა შაბათი და იულიუსის კალენდრის ნაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ოთხშაბათი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 11 დღე. ეს წელი არის XVIII საუკუნის მე-8 დეკადის მე-10 წელი. ანტუან ლავუაზიემ საფუძველი ჩაუყარა თანამედროვე ქიმიას. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1780. მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1780.
სარის საგრაფო

სარი (ინგლ. Surrey — ინგლისის სამხრეთით მდებარე საგრაფო, სამხრეთ-აღმოსავლეთ ინგლისის რეგიონის ნაწილი, ნაწილი ე.წ. „შიდა საგრაფოებისა“ (ინგლ. Home Counties). ადმინისტრაციული ცენტრი - ქალაქი კინგსტონ-აპონ-თემზი, თუმცა საგრაფოს ისტორიული ქალაქი გილდფორდია. მოსახლეობა 1,189,957 ადამიანს შეადგენს (2021 წლის მონაცემებით). ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: სარის საგრაფო ქალაქის საბჭო ცხოვრება სურეიში დაარქივებული 2019-07-31 საიტზე Wayback Machine.
1782

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1782 1782 (ათას შვიდას ოთხმოცდაორი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა სამშაბათი და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა შაბათი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 11 დღე. ეს წელი არის XVIII საუკუნის მე-9 დეკადის მე-2 წელი. 4 აგვისტო : მოცარტი კონსტანცა ვებერზე ქორწინდება. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1782. 13 მარტი : ორესტ კიპრენსკი — რუსი მხატვარი (გ. 1836) 18 მარტი  : ჯონ კელჰუნი — აშშ-ის პოლიტიკოსი (გ. 1850) 27 ოქტომბერი : პაგანინი, ნიკოლო - იტალიელი კომპოზიტორი და მევიოლინე მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1782.
1783

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1783 1783 (ათას შვიდას ოთხმოცდასამი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ოთხშაბათი და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა კვირა. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 11 დღე. ეს წელი არის XVIII საუკუნის მე-9 დეკადის მე-3 წელი. 24 ივლისი : რუსეთსა და ქართლ-კახეთის სამეფოს შორის დაიდო გეორგიევსკის ტრაქტატი. 3 აგვისტო : მთა ასამას ვულკანის ამოფრქვევას 35.000 ადამიანი შეეწირა. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1783. 17 იანვარი  : პედრო გუალ ესკანდონი — ვენესუელელი პოლიტიკური მოღვაწე (გ. 1862) 23 იანვარი  : სტენდალი — ფრანგი მწერალი. (გ. 1842) 9 თებერვალი : ვასილი ჟუკოვსკი — რუსი პოეტი (გ. 1852) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1783.
კურუსუს ბრძოლა

კურუსუს ბრძოლა გაიმართა 1866 წლის 1 და 3 სექტემბერს, პარაგვაული ომების ფარგლებში. 1866 წლის 24 მაისს მოკავშირეთა მიერ მოგებული ტუიუტის ბრძოლის შემდეგ, რეზერვის მეთაურმა მიტრემ პორტუ-ალეგრეს ბარონის მიერ გამოგზავნილი ათი ათასი კაცი კურუსუსა და კურუპაიტის ციხესიმაგრეებზე შეტევისკენ მიმართა, რომლებიც უმაიტის სამხრეთით, მდინარე პარაგვაის ორივე მხარეს მდებარეობდა. 1 სექტემბრის დილის 7:30-ზე, ბრაზილიური ძალები კურუსუს ფორტს მიადგნენ, ამას ემატებოდა ხის გემები კუნძულ პალმარის მიმართულებიდან. სროლამ ციხიდან და ნავებიდან ერთმანეთის მიმართულებით, 4 საათს გასტანა. ამასობაში, ხის ნავებიდან ჩაკოში 800 ჯარისკაცი გადავიდა, რათა ის ცეცხლსასროლი დანადგარები და არტილერია გაენადგურებინათ, საიდანაც პარაგვაელები ბრაზილიელთა საბრძოლო ხომალდებს ესროდნენ. მწუხრისას, ცეცხლი შეწყდა. მეორე დღის 14:00 საათზე, საბრძოლო გემმა რიო-დე-ჟანეირომ ორ მაღაროს დაარტყა და უმალ ჩაიძირა მეთაურ ამერიკო ბრაზილიო სილვადოსტან და 50-ზე მეტ ჯარისკაცთან ერთად. ერთი საათის შემდეგ, პორტუ-ალეგრის ბარონს მიწაზე უკვე გადასხმული ჰყავდა 8 000 კაცი, მათ შორის იყვნენ არასრულწლოვნები, კავალერია, არტილერია და განმაღმველები. მიუხედავად წინააღმდეგობისა, მათ პარაგვაელები მაინც დაამარცხეს და მეორე დღეს სახმელეთო შეტევისთვის მოემზადნენ. 3 სექტემბერს, იერიში მიიტანეს ციხესიმაგრეზე, რომელსაც გენერალი ხიმენესი მეთაურობდა. ციხის გარშემო არსებული ჭაობებისა და ბუჩქების წყალობით, მისი დამცველები უპირატესობას ფლობდნენ. მძიმე დაბომბვების შემდეგ, ციხესიმაგრე მოკავშირეებმა აიღეს, პარაგვაის არმია კი განდევნილ იქნა. DONATO, Hernâni. Dicionário das batalhas brasileiras. 2a ed, IBRASA, 1996, ISBN 978-85-348-0034-1, 593 pp. César Cristaldo Dominguez. La Campaña de Humaitá. Ed. El lector, Asunción, 2010.
ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2020

ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2020 (ან უბრალოდ ევრო 2020) — უეფა-ს მიერ ჩატარებული რიგით მე-16 საფეხბურთო ჩემპიონატი ევროპის ქვეყნის ნაკრებ გუნდებს შორის. ტურნირზე ჩატარდა 51 შეხვედრა, გახსნითი შეხვედრა 12 ივნისს, ხოლო ფინალი 2021 წლის 12 ივლისს. გამარჯვებულ გუნდს გადაეცა 10 მილიონი ევრო, ფინალისტს — 7 მილიონი ევრო, ნახევარ-ფინალისტს — 5 მილიონი ევრო, მეოთხედ ფინალისტს — 3 250 000 ევრო, ჯამში სატურნირო პრიზებისათვის გამოყოფილი იყო 34 მილიონი ევრო. ჩემპიონატის მასპინძელი ქვეყანა 2014 წლის დასაწყისში გახდა ცნობილი. მასპინძლობაზე განაცხადები შეტანილი ჰქონდათ თურქეთს, ირლანდია-შოტლანდია-უელსს და საქართველო-აზერბაიჯანს. მაგრამ უეფას გადაწყვეტილებით ჩემპიონატი ევროპის სხვადასხვა ქვეყნის 13 ქალაქში გაიმართება: მერვედფინალები ამსტერდამი, დუბლინი, ბუქარესტი, კოპენჰაგენი, ბილბაო, ბუდაპეშტი, ბრიუსელი, გლაზგო მეოთხედფინალები მიუნხენი, რომი, სანქტ-პეტერბურგი, ბაქო ნახევარფინალები და ფინალი ლონდონი ↑ ევრო 2020 - საქართველო და აზერბაიჯანი, პირველი სამუშაო შეხვედრა[მკვდარი ბმული], საქართველოს ფეხბურთის ფედერაცია. ↑ UEFA EURO 2020 to be held across continent (ინგლისური)
1784

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1784 1784 (ათას შვიდას ოთხმოცდაოთხი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის ნაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ხუთშაბათი და იულიუსის კალენდრის ნაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ორშაბათი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 11 დღე. ეს წელი არის XVIII საუკუნის მე-9 დეკადის მე-4 წელი. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1784. 25 იანვარი :  : მიხეილ ბარათაშვილი — ქართველი ისტორიკოსი (გ. 1856) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1784. 4 აგვისტო : მარტინი, ჯოვანი - იტალიელი კომპოზიტორი = მამია IV გურიელი — გურიის მთავარი
1785

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1785 1785 (ათას შვიდას ოთხმოცდახუთი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა შაბათი და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ოთხშაბათი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 11 დღე. ეს წელი არის XVIII საუკუნის მე-9 დეკადის მე-5 წელი. დაარსდა ჯორჯიის უნივერსიტეტი – პირველი საზოგადოებრივი უნივერსიტეტი აშშ-ში. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1785. 4 იანვარი : იაკობ გრიმი — გერმანელი ფილოლოგი და ენათმეცნიერი. (გ. 1863) 23 იანვარი : კარლ აგარდი — შვედი ბოტანიკოსი, ალგეოლოგი, ენციკლოპედისტი და თეოლოგი. (გ. 1859) 20 ივლისი : მაჰმუდ II — ოსმალეთის სულთანი (გ. 1839) 27 აგვისტო : აგუსტინ გამარა — პერუს პრეზიდენტი (გ. 1841) ევგენი ბაჟანოვი — საქართველოს ეგზარქოსი (გ. 1862) ივანე აფხაზი — რუსეთის არმიის გენერალ-მაიორი (გ. 1831) სულეიმან ქუჩუქი — ბაღდადის ფაშა (გ. 1810) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1785.
1786

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1786 1786 (ათას შვიდას ოთხმოცდაექვსი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა კვირა და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ხუთშაბათი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 11 დღე. ეს წელი არის XVIII საუკუნის მე-9 დეკადის მე-6 წელი. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1786. 24 თებერვალი : ვილჰელმ გრიმი – გერმანელი ფოლოლოგი და ფოლკლორისტი (გ. 1859) 10 მარტი  : ხოსე მარია ვარგასი — ვენესუელის მე-4 პრეზიდენტი (1835–1836) (გ. 1854) 18 ნოემბერი : კარლ მარია ვებერი – გერმანელი კომპოზიტორი (გ. 1826) უცნობი თარიღი ალექსანდრე ჭავჭავაძე – ქართველი მწერალი და რომანტიკოსი (გ. 1846) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1786. 25 მაისი : პედრუ III — პორტუგალიის მეფე (დ. 1717) 17 ივნისი : ელენე ბატონიშვილი — ქართლ-კახეთის მეფე ერეკლე II-ისა და დარეჯან დედოფალის ასული (დ. 1753) 11 აგვისტო : იესე ბარათაშვილი — ქართველი მწერალი, ქართლ-კახეთის სამეფოს მდივანბეგი (დ. 1728) 17 აგვისტო : ფრიდრიხ II — პრუსიის მეფე (დ. 1712) 19 დეკემბერი : გიორგი ბატონიშვილი — რუსეთის არმიის გენერალ-ანშეფი (დ. 1712)
სუნთქვა

სუნთქვა — ადამიანის, ცხოველების, მცენარეებისა და მრავალი მიკროორგანიზმის დისიმილაციის ძირითადი ფორმა. სუნთქვა არის: ფიზიოლოგიურ პროცესთა ერთობლიობა, რომლის შედეგადაც ორგანიზმი იღებს ჟანგბადს და ათავისუფლებს ნახშირორჟანგს. იგი მოიცავს ჰაერის ცვლას ატმოსფეროსა და ფილტვის ალვეოლებს შორის (ფილტვის ვენტილაცია), აირთა ცვლას ფილტვის ალვეოლების ჰაერსა და ალვეოლების სისხლძარღვებში მიმდინარე სისხლს შორის (აირთა დიფუზია ფილტვებში, გარეგანი სუნთქვა), სისხლის მიერ აირთა ტრანსპორტს (ჟანგბადისა — ფილტვებიდან ქსოვილებში, ხოლო ნახშირორჟანგისა — ქსოვილებიდან ფილტვებში), აირთა ცვლას დიდი წრის კაპილარებში სისხლსა და ქსოვილებს შორის (აირების დიფუზია ქსოვილებში). ქსოვილებში ჟანგბადი მოიხმარება საყუათო ნივთიერებების დასაჟანგავად (ქსოვილთა სუნთქვა), რის შედეგადაც თავისუფლდება ენერგია და წარმოიშობა ნახშირორჟანგი. სასუნთქ მოძრაობათა საშუალებით ხდება ფილტვების ვენტილაცია, ე.ი. ფილტვების ალვეოლებში ჰაერის განახლება, რათა ალვეოლურ ჰაერში О2-ის პარციალური წნევა იყოს მეტი, ხოლო ნახშირორჟანგისა — ნაკლები, ვიდრე მათი წნევა ალვეოლების ირგვლივ კაპილარებში გამავალ ვენურ სისხლში. ↑ 1.0 1.1 ჭანიშვილი შ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 605-606. ↑ Pocock, Gillian; Richards, Christopher D. (2006) Human physiology : the basis of medicine, 3rd, Oxford: Oxford University Press, გვ. 311. ISBN 978-0-19-856878-0.
კაშხალი

კაშხალი — ჰიდროტექნიკური ნაგებობა, რომელიც გადატიხრავს მდინარეს (ან სხვა წყალსადინარს) დინების ზემო ნაწილში წყლის დონის ასაწევად, ნაგებობის მდებარეობის ადგილზე წყლის დაწნევის გასაზრდელად ან/და სხვადასხვა დანიშნულების წყალსაცავის შესაქმნელად. ძველად კაშხალს უმეტესად სარწყავად აშენებდნენ. ამჟამად კი კაშხლები გამოიყენება როგორც სარწყავი წყლის დასაგროვებლად, ასევე ჰესებისათვის, წყალდიდობისგან დაცვის მიზნით და სხვა. კაშხლის მშენებლობის შესახებ ცნობები დაცულია ეგვიპტეში (ძველი წელთაღრიცხვის 4000), ინდოეთში (ძველი წელთაღრიცხვის 4000), ჩინეთში და სხვ. ძველად მას უმთავრესად მიწისგან ან ხისგან აგებდნენ და მცირე სიმაღლე ჰქონდა. კაშხლების მშენებლობა ფართოდ გაიშალა ახალი წელთაღრიცხვის XVI-XVII საუკუნეებში, განსაკუთრებით კი — XIX საუკუნის II ნახევრიდან, როდესაც დაიწყეს ჰიდროელექტროსადგურების აგება. დანიშნულების მიხედვით არსებობს წყალსაცავი და წყალსაწევი კაშხლები. არის აგრეთვე ყრუ და წყალგადასაშვები კაშხლები. ძირითადი საშენი მასალის მიხედვით კაშხალი შეიძლება იყოს მიწის, ქვის, შერეული, ბეტონის, რკინაბეტონის და სხვა. მიწაყრილი კაშხალი – უძველესია და ყველაზე ფართოდაა გავრცელებული. ქვის კაშხალი – შენდება ქვის, ღორღის ან ხრეშის დაყრით. შერეული ტიპის კაშხალი – ქვაყრილისა და გრუნტის, ან ქვაყრილისა და ბეტონისაგან შედგება. ბეტონისა და რკინაბეტონის კაშხალი – შეიძლება იყოს 3 ტიპის: გრავიტაციული, თაღოვანი და კონტრფორსებიანი. ხის კაშხალი – ჩვეულებრივ წყალგადასაშვები ხასიათისაა. ხშირად მდინარეზე შენდება მცირე სიმაღლის (ანუ დაბალზღურბლიანი) წყალსაშვიანი დასაშლელი კაშხლები. საქართველოში არსებული კაშხლებიდან აღსანიშნავია ენგურის თაღოვანი კაშხალი. ჰუვერის კაშხალი ასუანის კაშხალი იტაიპუს კაშხალი ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: კაშხალი კაშხალი — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური) მოსტკოვი მ., ჰიდროტექნიკური ნაგებობანი რკინიგზის ტრანსპორტზე., თბ., 1960; მოწონოლიძე ნ., ჰიდროტექნიკური ნაგებობანი, ნაწ., 1, თბ., 1977; Ничипорович А. А., Плотины из местных материалов, М., 1973; Производство гидротехнических работ, М., 1970. ↑ 1.0 1.1 მამრაძე გ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 443-444.
აბაშა

აბაშა — ქალაქი საქართველოში, აბაშის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს მდინარეებს აბაშასა და ნოღელას შორის, ზღვის დონიდან 23 მ სიმაღლეზე. ქალაქ თბილისიდან მდებარეობს დაახლოებით 258 კმ-ში. ქალაქად გამოცხადდა 1964 წელს. ქალაქში არის რკინიგზის სადგური, სამრეწველო საწარმოები, ჯანდაცვის, განათლებისა და კულტურის დაწესებულებები. აბაშაში არის ჭყონდიდის ეპარქიის რეზიდენცია. სიტყვა აბაშა არაბულიდან მომდინარეობს, ლეგენდის თანახმად არაბებს მდინარის გადალახვა სურდათ, მაგრამ ის ადიდებულა და ერთმანეთს უყვიროდნენ „აბა - შა“, ე. ი. უკან დავიხიოთო. „ქართლის ცხოვრებაში“ მემატიანე ჯუანშერის ცნობის მიხედვით VIII საუკუნეში მურვან ყრუს ლაშქარში მყოფი 23 000 ეთიოპიური წარმოშობის აბისინიელი (აბაშელი, აბისინია—აბაშეთი) ქვეითი ერთმა ადიდებულმა მდინარემ დაახრჩო, ხოლო მეორე მდინარემ კი წაიღო 35 000 ცხენი. ამის გამო ერთ მდინარეს აბაშა, მეორეს კი ცხენისწყალი ეწოდა. სოფლები აბაშა, კვათანა და საკაჭარავო XIX საუკუნის დასაწყისში შედიოდა საჭილაოს სამოურავოში. ტერიტორიის ჩამოყალიბება ურბანულ ცენტრად დაკავშირებულია 1870 წელს თბილისი-ფოთის რკინიგზის გაყვანასთან, როდესაც გაიხსნა რკინიგზის სადგური აბაშა. რკინიგზის სადგურის მიმდებარე ტერიტორიას ეწოდა ახალი აბაშა და მან მოიცვა ყოფილი სოფლები აბაშა, კვათანა, კაპანა, ნოღოხაში და საკაჭარავო. 1923 წლიდან მიენიჭა დაბის სტატუსი. 1930 წლიდან გახდა რაიონის ცენტრი. 1938 წელს ჯერ კიდევ ცალკე სოფლად იხსენიებოდა ნოღოხაში. 1963 წლიდან აბაშას მიენიჭა ქალაქის სტატუსი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქში ცხოვრობს 4941 ადამიანი. აბაშაში დაიბადნენ: ნიკოლოზ იოსელიანი ― ზოოტექნიკოსი; კონსტანტინე კაპანელი ― მწერალი; ტერენტი ჭანტურია ― მოქანდაკე. პერტენავა ლ., ბაგრატიონი ე., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 17. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 17. ↑ http://census.ge/ge/results/census1 ↑ 2.00 2.01 2.02 2.03 2.04 2.05 2.06 2.07 2.08 2.09 2.10 2.11 2.12 2.13 2.14 http://pop-stat.mashke.org/georgia-cities.htm ↑ https://www.geostat.ge/en/modules/categories/41/population ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 13. ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 13. ↑ Кавказский календарь на 1885 год გვ. 214 ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
1787

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1787 1787 (ათას შვიდას ოთხმოცდაშვიდი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ორშაბათი და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა პარასკევი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 11 დღე. ეს წელი არის XVIII საუკუნის მე-9 დეკადის მე-7 წელი. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1787. 10 მარტი : უილიამ ეტი — ინგლისელი მხატვარი (გ. 1849) 10 მარტი : ფრანსისკო მარტინეს დე ლა როსა — ესპანელი მწერალი (გ. 1862) 17 ნოემბერი : ვუკ კარაჯიჩი — სერბი ფილოლოგი, მწერალი (გ. 1864) 18 ნოემბერი : ლუი დაგერი — ფრანგი გამომგონებელი (გ. 1851) 14 დეკემბერი : ხოაკინ მოსკერა — სამხრეთამერიკელი პოლიტიკური მოღვაწე. (გ. 1878) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1787. 28 მაისი : ლეოპოლდ მოცარტი — ავსტრიელი კომპოზიტორი (დ. 1719) 30 სექტემბერი : იასე ამილახვარი — ქართლ-კახეთის სამეფოს სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწე გიორგი რაჭის ერისთავი — რაჭის ერისთავი 1785-1787 წლებში
კურუპაიტის ბრძოლა

კურუპაიტის ბრძოლა — პარაგვაული ომის გადამწყვეტი ბრძოლა. 1866 წლის 22 სექტემბრის დილას, ბრაზილიის იმპერიის, არგენტინისა და ურუგვაის გაერთიანებულმა ძალებმა კურუპაიტის სანგრებში გამაგრებულ პარაგვაელებს შეუტიეს. ამ უკანასკნელთ გენერალი ხოსე დიასი ხელმძღვანელობდა. პოზიცია ეჭირა 5 000 კაცსა და 49 ზარბაზანს, რომელთაგან ზოგიერთი თავდამსხმელთა თვალისთვის მოფარებულ ადგილას იყო განლაგებული. ბრაზილიის ფლოტმა მხარდასაჭერად 20 000 მებრძოლი გამოგზავნა, მაგრამ გემებმა უმაიტის ციხესიმაგრისგან გარკვეული დისტანცია დაიკავეს, საიდანაც მათ ცეცხლს უხსნიდნენ. ბრაზილიის ფლოტის მარცხი გადამწყვეტი აღმოჩნდა, რაც შემდეგ შედეგზეც აისახა. პარაგვაელებმა ასევე წარმატებით განახორხიელეს მათი ძალების დამაბნეველი მანევრები: სანგრები ბრაზილიელთა ცეცხლმა გაანადგურა, მაგრამ პარაგვაელები სხვაგან იყვნენ განლაგებულნი. მოკავშირეთა ძალების (ბრაზილიელები და არგენტინელები) დანაკლისი შეტაკებაში თითქმის 20% იყო, სულ 20 000 კაციდან. პარაგვაიმ კი ასზე ნაკლები კაცი დაკარგა. მარცხმა მოკავშირეთა სარდლობაში ცვლილებები გამოიწვია. პარაგვაის ეს უდიდესი წარმატება საბოლოო ჯამში გამანადგურებელ პარაგვაულ ომში ამით შემოიფარგლა, რადგან სამხედრო ლიდერმა ფრანსისკო სოლანო ლოპესმა დამარცხებულ მოკავშირეებზე კონტრშეტევა არ განახორციელა. საბოლოო ჯამში, კურუპაიტის ბრძოლა მხოლოდ დროებითი წარმატება იყო იმ ომში, რომელშიც პარაგვაის მოსახლეობა თითქმის მთლიანად ამოსწყდა. Robert L, Robert L. (2003). Latin America's Wars: The Age of the Caudillo, 1791–1899. Dulles, Virginia: Brassey's. ISBN 978-1-57488-451-7.  «South American Military History» დაარქივებული 2015-09-24 საიტზე Wayback Machine. Trailer de "Relatos de Curupayty"
ესტერო-ბელიაკოს ბრძოლა

ესტერო-ბელიაკოს ბრძოლა — პარაგვაული ომის (1865–1870) ყველაზე სისხლიანი ბრძოლა, რომელშიც არგენტინის რესპუბლიკა, ბრაზილიის იმპერია და ურუგვაის აღმოსავლური რესპუბლიკა ერთიანი ძალებით გამოდიოდნენ პარაგვაის წინააღმდეგ, რომელსაც მარშალი ფრანსისკო სოლანო ლოპესი მართავდა. ბრძოლა 1866 წლის 2 მაისს გაიმართა. პარაგვაის არმიამ 2000 კაცი დაკარგა, 300 კი მოკავშირეთა ძალებს ტყვედ ჩაუვარდა. ესტერო-ბელიაკოს ესტუარი პარაგვაიში, ნიეემბუკუს დეპარტამენტში მდებარეობს. 6ª Divisão de Infantaria, Divisão Voluntários da Pátria "The South American Military History" დაარქივებული 2015-09-24 საიტზე Wayback Machine.
იტოროროს ბრძოლა

იტოროროს ბრძოლა — პარაგვაული ომის ერთ-ერთი შეტაკება. 1868 წლის 6 დეკემბრის დილას, ბრაზილიის არმიის მარშალი, კაშიასის მარკიზი ლუიშ ალვიშ დი ლიმა ი სილვა ორ დანაყოფად დანაწილებულ 13 000 კაცთან ერთად პარაგვაის ქალაქ ვილიეტის ასაღებად გაემართა, საიდანაც პარაგვაის არმიაზე შემდგომ შეტევებს გეგმავდა უკნიდან. თუმცა, პარაგვაის პრეზიდენტმა და არმიის მთავარსარდალმა ფრანსისკო სოლანო ლოპესმა მოკავშირეთა შემოსვლია ამბავი და მათი გეგმები შეიტყო. მოკავშირეთა ნელი სვლის გამო მან უპირატესობა მოიპოვა და პატარა მდინარე იტოროროს ვიწრო გადმოსასვლელზე მტრის შესაჩერებლად პოლკოვნილი ბერნარდინო კაბალიერო გაგზავნა. კაბალიერომ თავისი ძალები ისე განალაგა, რომ მარკიზის ჯარებს მხოლოდ ერთი გასასვლელით გაევლო (ხიდზე) მძიმე სასტიკი ცეცხლის ქვეშ. გასასვლელის ყოველ მხარეს მან ოთხი ზარბაზანი განათავსა. სხვა დანაყოფი ასევე ოთხი ზარბაზნით ახლომდებარე ბორცვზე განლაგდა. ბრძოლა გვიან დილას დაიწყო და ხიდის გასაკონტროლებლად მიმართული შეტევებითა და კონტრშეტევებით ხასიათდებოდა. შუადღის 1 საათზე, მძვინვარე ბრძოლის შემდეგ, მოკავშირეებმა ხიდი აიღეს და ვილიეტისკენ მიაშურეს. http://www.geocities.com/Pentagon/Camp/2523 Historia del Ejército Argentino. Campaña de Pikysyry. დაარქივებული 2013-07-18 საიტზე Wayback Machine. Monumento de Ytororó. დაარქივებული 2010-07-16 საიტზე Wayback Machine. La primera jornada de la debacle paraguaya.[მკვდარი ბმული] La batalla de Ytororó.[მკვდარი ბმული]
1788

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1788 1788 (ათას შვიდას ოთხმოცდარვა) წელი — გრიგორიანული კალენდრის ნაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა სამშაბათი და იულიუსის კალენდრის ნაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა შაბათი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 11 დღე. ეს წელი არის XVIII საუკუნის მე-9 დეკადის მე-8 წელი. 21 ივნისი : ნიუ-ჰემპშირი გახდა აშშ-ს მე-9 შტატი. 26 ივნისი : ვოლფგანგ ამადეუს მოცარტმა ვენაში დაასრულა სიმფონია No. 39 (მოცარტი) მი-ბემოლ მაჟორში. 28 ივლისი : ვოლფგანგ ამადეუს მოცარტმა ვენაში დაასრულა სიმფონია No. 40 (მოცარტი) ლა მინორში. 10 აგვისტო : ვოლფგანგ ამადეუს მოცარტმა ვენაში დაასრულა თავისი ბოლო სიმფონია No. 41 (მოცარტი) მეტსახელად (ავტორის სიკვდილის შემდეგ) იუპიტერი. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1788. 22 იანვარი  : ჯორჯ გორდონ ბაირონი — ინგლისელი პოეტი (გ. 1824) 5 თებერვალი : რობერტ პილი — გაერთიანებული სამეფოს პრემიერ მინისტრი (გ. 1850) 22 თებერვალი  : არტურ შოპენჰაუერი — გერმანელი ფილოსოფოსი (გ. 1860) 10 მარტი  : იოზეფ ფონ აიხენდორფი — გერმანელი პოეტი და პროზაიკოსი (გ. 1857) იაკობ ბრედა — ნიდერლანდელი ბიოლოგი და გეოლოგი. მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1788. 15 აპრილი : ჯუზეპე ბონო — ავსტრიელი კომპოზიტორი (დ. 1711) 14 დეკემბერი : კარლ ფილიპ ემანუელ ბახი — გერმანელი კომპოზიტორი (დ. 1714) 14 დეკემბერი : კარლ III — ესპანეთის მეფე (დ. 1716)
Point-and-click

Point-and-click — ტერმინი, რომელიც ძირითდად გამოიყენება ქვესტ თამაშებში. ლოკაციებზე გადაადგილება და ობიექტებზე ზემოქმედება ხდება მაუსის მიყვანით და „კლიკით“. ასეთი თამაშების მიზანი არის რომ მოთამაშემ შესძლოს შეზღუდული გარემოდან გამოსვლა. ზოგ შემთხვევაში მოთამაშემ უნდა იპოვოს ნივთები შემდეგ კი ამ ნივთებით გახსნას გზები სხვადასხვა მეთოდით (მაგალითად, იპოვოს გასაღები და გახსნას ჩაკეტილი კარი). თუმცა Point-and-click გამოიყენება არა მარტო თამაშებში, მაგალითად ჰიპერლინკებში (Hyperlinks), რომელიც გამოიყენება ბრაუზერებში/ტექსტურ დოკუმენტებში და მისი მიზანია ერთი გვერდიდან მეორეზე გადასვლა.
1791

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1791 1791 (ათას შვიდას ოთხმოცდათერთმეტი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა შაბათი და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ოთხშაბათი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 11 დღე. ეს წელი არის XVIII საუკუნის მე-10 დეკადის 1-ლი წელი. 30 სექტემბერი : ვენაში შედგა მოცარტის ოპერა „ჯადოსნური ფლეიტის“ პრემიერა. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1791. 15 იანვარი : ფრანც გრილპარცერი — ავსტრიელი პოეტი და დრამატურგი. (გ. 1872) 21 თებერვალი  : კარლ ჩერნი — ავსტრიელი კომპოზიტორი (გ. 1857) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1791. 6 თებერვალი : ბესიკი — ქართველი პოეტი და პოლიტიკური მოღვაწე 5 დეკემბერი : ვოლფგანგ ამადეუს მოცარტი — ავსტრიელი კომპოზიტორი.
1792

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1792 1792 (ათას შვიდას ოთხმოცდათორმეტი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის ნაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა კვირა და იულიუსის კალენდრის ნაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ხუთშაბათი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 11 დღე. ეს წელი არის XVIII საუკუნის მე-10 დეკადის მე-2 წელი. 20 აპრილი : საფრანგეთმა ომი გამოუცხადა ავსტრიას. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1792. 23 თებერვალი : ხოსე ხოაკინ დე ერერა — მექსიკელი პოლიტიკური მოღვაწე. (გ. 1854) 28 თებერვალი : კარლ ბერი — პრუსიელ-ესტონელი ბუნებისმეტყველი. (გ. 1876) 29 თებერვალი : ჯოაკინო როსინი — იტალიელი კომპოზიტორი (გ. 1868) 19 მარტი : ხოსე მარია კარენიო — ვენესუელელი პოლიტიკური და სამხედრო მოღვაწე. (გ. 1849) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1792. 23 თებერვალი : ჯოშუა რეინოლდზი — ინგლისელი მხატვარი (დ. 1723)