laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
Carl Gustaf

კარლ გუსტავი (სრული სახელწოდება: შვედ. Granatgevär m/48 Carl Gustaf, შემოკლ. Grg m/48, – ყუმბარმტყორცნი 1948 წლის მოდელისა „კარლ გუსტავი“, ასევე M2CG) — შვედური 84-მმ ხელის ტანკასაწინააღმდეგო მრავალჯერადი ყუმბარმტყორცნი წარმოებული კომპანია Saab Bofors Dynamics-ის (წარსულში Bofors Anti-Armour AB) მიერ. „კარლ გუსტავის“ პირველი პროტოტიპი 1946 წელს შეიქმნა, ხოლო მისი შემდგომი მოდიფიკაციები დღემდე გამოიყენება სხვადასხვა ქვეყნის შეიარაღებული ძალების შენაერთების მიერ. სხვადასხვა ქვეყანაში „კარლ გუსტავს“ სხვადასხვაგავარად მოიხსენიებენ. მაგალითად, სამშობლოში მისი ოფიციალური სახელია Grg m/48, ბრიტანულ ჯარებში მას Charlie G-ს, ხოლო კანადელები — 84 ან Carl G-ს ეძახიან. აშშ-ის სამხედრო სისტემაში „კარლ გუსტავი“ ცნობილია როგორც „მრავალდანიშნულებიანი ჯავშანსაწინააღმდეგო ტანკსაწინააღმდეგო სისტემა M3“ (ინგლ. MAAWS — M3 Multi-role Anti-armor Anti-tank Weapon System) ან „რეინჯერთა ტანკსაწინააღმდეგო სისტემა“ (RAWS — Ranger Antitank Weapons System), მაგრამ უფრო ხშირად მას ეძახიან უბრალოდ „გუსტავს“ (Gustav), Goose ან „კარლს ჯონსონს“ (Carl Johnson). შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „Carl Gustaf“ ვიკისაწყობში. აშშ-ის არმია შვედურ ყუმბარმტყორცნებს მიიღებს ტანკსაწინააღმდეგო ყუმბარმტყორცნი Carl Gustaf დაარქივებული 2008-04-09 საიტზე Wayback Machine. საბრძოლო ცეცხლსასროლი ხელის იარაღის ენციკლოპედია
აბოვიანი (არარატი)

აბოვიანი (სომხ. Աբովյան) — სოფელი სომხეთში, არარატის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 940 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 393 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 250 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 5.58 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
არაქსავანი

არაქსავანი (სომხ. Արաքսավան) — სოფელი სომხეთში, არარატის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 820 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 828 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 188 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 4.41 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
არალეზი

არალეზი (სომხ. Արալեզ) — სოფელი სომხეთში, არარატის პროვინციაში. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 723 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 207 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 13.15 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
არარატი (სოფელი)

არარატი (სომხ. Արարատ) — სოფელი სომხეთში, არარატის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 850 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 7 750 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 148 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 52.54 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
არბათი

არბათი (სომხ. Արբաթ) — სოფელი სომხეთში, არარატის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 850 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 781 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 521 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 3.42 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები ↑ https://www.cadastre.am/storage/files/pages/pg_8945925618_pg_907871769_HH_bnak._bar..pdf
რანი

რანი (იაპონ. 乱 რან) — კინორეჟისორ აკირა კუროსავას მიერ გადაღებული ფილმი, ისტორიული დრამა. აღწერს სენგოკუს პერიოდის გამოგონილი სარდლის, იტიმონძი კაგეტორას და მისი სამი შვილის ცხოვრებას. ფილმი ეფუძნება უილიამ შექსპირის ტრაგედიას მეფე ლირი. ოსკარი საუკეთესო კოსტუმების დიზაინი: ემი ვადა BAFTA საუკეთესო უცხოენოვანი ფილმი საუკეთესო გრიმი და ვარცხნილობა „Ran“ — Allmovie-ზე „რანი“ — Rotten Tomatoes რანი (იაპონური) იაპონური კინოს მონაცემთა ბაზაში ფილმის ტრანსკრიპტი
არევაბუირი

არევაბუირი (სომხ. Արևաբույր) — სოფელი სომხეთში, არარატის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 830 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 088 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 286 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 3.81 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
არგავანდი (არარატი)

არგავანდი (სომხ. Արգավանդ) — სოფელი სომხეთში, არარატის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 850 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 608 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 1 503 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 1.07 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები ↑ https://web.archive.org/web/20200209151002/https://www.cadastre.am/storage/files/pages/pg_8945925618_pg_907871769_HH_bnak._bar..pdf
არევშატი

არევშატი (სომხ. Արևշատ) — სოფელი სომხეთში, არარატის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 900 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 316 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 457 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 5.07 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
არმაში

არმაში (სომხ. Արմաշ) — სოფელი სომხეთში, არარატის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 830 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 657 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 150 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 17.76 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
ავშარი

ავშარი (სომხ. Ավշար) — სოფელი სომხეთში, არარატის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 835 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5 156 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 295 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 17.5 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
დომენტი მშვენიერაძე

დომენტი მელიტონის ძე მშვენიერაძე (დ. 23 მარტი, 1902, ზესტაფონი — გ. 17 ნოემბერი, 1969, თბილისი) — ქართველი პროფესორი, ტექნიკურ მეცნიერებათა დოქტორი, საქართველოს მეცნიერებისა და ტექნიკის დამსახურებული მოღვაწე. საშუალო განათლება მიიღო ქუთაისისა და ზესტაფონის გიმნაზიებში, ხოლო 1923 წელს ჩაირიცხა მოსკოვის უნივერსიტეტის საზოგადოებრივ მეცნიერებათა ფაკულტეტზე. მაგრამ კურსი არ დაუსრულებია, დაბრუნდა სამშობლოში და ერთხანს იყო სხვადასხვა პარტიულ და საბჭოთა თანამდებობაზე. 1924 წელს აქტიურად იბრძოდა საბჭოთა რეჟიმის წინააღმდეგ მიმართული აჯანყების ჩასახშობად. 30 აგვისტოს აჯანყებულთა ნაწილი ვაგონებიდან გამოიყვანეს, ორმოს გასწვრივ დააყენეს და ტყვიამფრქვევით ჩაცხრილეს, ნაწილი კი ქუთაისის საგანგებო კომისიის თავმჯდომარის, ილარიონ ტალახაძის წინადადებით, შორაპნის მაზრის აღმასრულებელი კომიტეტის თავმჯდომარე დომენტი მშვენიერაძემ და შორაპნის კომკავშირის სამაზრო კომიტეტის თავმჯდომარე ძიძიგურმა ტყვიამფრქვევით დახვრიტეს. სოფელ არგვეთაში ჩეკისტების მახვილს ემსხვერპლა 96 აჯანყებული. 1930 წელს დაამთავრა მოსკოვის სატრანსპორტო საინჟინრო ინსტიტუტი და ჩამოვიდა საქართველოში. მუშაობა დაიწყო ჯერ რკინიგზაზე, შემდეგ ამიერკავკასიის რკინიგზის ინჟინერთა ინსტიტუტში, კითხულობდა „ხიდების“ კურსს, პარალელურად თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში ასწავლიდა ტრანსპორტისა და მრეწველობის ეკონომიკას. თბილისში ორი ტექნიკური უმაღლესი სასწავლებლის გაერთიანების შემდეგ დ. მშვენიერაძემ მუშაობა დაიწყო საქართველოს პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში, სადაც მისი უშუალო ხელმძღვანელობით ჩამოყალიბდა ფუძე-საძირკვლებისა და გრუნტების მექანიკის კათედრა, რომელსაც გარდაცვალებამდე ხელმძღვანელობდა. პარალელურად მუშაობდა საქართველოს ჰიდრონაგებობათა სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტში, ერთხანს მისი დირექტორიც იყო, შემდეგ რუსთავის მეტალურგიული ქარხნის მშენებლობაზე ეწეოდა პრაქტიკულ საქმიანობას. მეცნიერმა შექმნა 70-ზე მეტი ნაშრომი, მათ შორის ოცი სახელმძღვანელო და მონოგრაფიაა. თეორიულად დაამუშავა, პრაქტიკულად შეისწავლა და წარმოებაში დასანერგად მოამზადა ახალი ტიპის ხიმინჯოვანი საძირკვლები. დ. მშვენიერაძის ნაშრომი ქართული საფორტიფიკაციო მშენებლობის საკითხებზე, მნიშვნელოვანი გამოკვლევაა სამშენებლო ტექნიკის დარგში. დიდი ღვაწლი მიუძღვის ასევე ქართული სამშენებლო ტერმინოლოგიის დამუშავების საქმეში. დაჯილდოვებული იყო წითელი დროშის ორდენით და მედლებით. დაკრძალულია დიდუბის მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში. მასთანვეა დაკრძალული მისი მეუღლე — ოლღა ვიქტორის ასული გაჩეჩილაძე (დ. 30 მაისი, 1906, ზესტაფონი — გ. 2 ოქტომბერი, 1977, თბილისი). ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 283, თბ., 1994 ↑ ლევან ჯიქია: 1924 წლის 30 აგვისტო - ჩეკისტების მიერ ვაგონებში გამომწყვდეული აჯანყებულების დახვრეტის ისტორია
ვახტანგ მუსხელიშვილი

ვახტანგ სოლომონის ძე მუსხელიშვილი (დ. 1 იანვარი, 1869, სოფ. ბრეძა, გორის მაზრა — გ. 15 აპრილი, 1933, თბილისი) — ქართველი ექიმი, ოფთალმოლოგი, პროფესორი. თბილისის უნივერსიტეტის სამკურნალო ფაკულტეტის თვალის სნეულებათა კლინიკის პირველი ორგანიზატორი და ხელმძღვანელი. ვახტანგ მუსხელიშვილი დაიბადა 1869 წელს სოფელ ბრეძაში, აზნაურ სოლომონ ეფრემის ძე მუსხელიშვილის (მუსხელოვის) ოჯახში. დაამთავრა თბილისის მეორე გიმნაზია და 1892 წელს შევიდა ხარკოვის უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტზე. 1898 წელს უნივერსიტეტის კურსის დასრულების შემდეგ, დაიწყო მუშაობა იქვე თვალის სნეულებათა კლინიკაში ორდინატორად, რომელსაც ხელმძღვანელობდა ცნობილი მეცნიერი, პროფესორი ლეონარდ გირშმანი. ავადმყოფობის გამო მალევე დაბრუნდა საქართველოში და 1900 წელს მუშაობა დაიწყო თბილისის თვალის სნეულებათა საავადმყოფოში გიორგი ტარსაიძის ხელმძღვანელობით. 1913-1917 წლებში ვახტანგ მუსხელიშვილი ჯერ სამხედრო სამსახურში იმყოფებოდა, ხოლო შემდეგ ამიერკავკასიის რკინიგზის საავადმყოფოს თვალის სნეულებათა განყოფილებას ხელმძღვანელობდა. 1921 წელს იგი როგორც ამ დარგის ცნობილი სპეციალისტი მიიწვიეს ლექტორად თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტზე, სადაც განაგებდა თვალის სნეულებათა კლინიკას. 1930 წელს აირჩიეს კათედრის გამგედ და მიანიჭეს პროფესორის წოდება. ვახტანგ მუსხელიშვილის ხელმძღვანელობით თვალის სნეულებათა კლინიკამ მოკლე დროში ერთ-ერთი საპატიო ადგილი დაიკავა საქართველოს ამავე პროფილის კლინიკებს შორის. იგი რამდენჯერმე იყო მივლინებული სახელგანთქმულ ოფთალმოლოგებთან საბჭოთა კავშირისა და ევროპის კლინიკებში, სადაც ბევრი ახალი მეთოდი აითვისა და პრაქტიკულად დანერგა თბილისის თვალის სნეულებათა კლინიკაში. იგი ბრწყინვალე ოპერატორი გახლდათ და მრავალი ცვლილება შეიტანა ოპერაციულ ტექნიკაში. მის მრავალ მეცნიერულ შრომებს შორის განსაკუთრებით აღსანიშნავია მონოგრაფია რეფრაქციისა და აკომოდაციის შესახებ. კრიუკოვის თვალის სნეულებათა სახელმძღვანელოს მუსხელიშვილისეულმა თარგმანმა გარკვეული როლი შეასრულა ქართველ სპეციალისტთა აღზრდისა და კვალიფიკაციის ამაღლების საკითხებში. რუსულიდან თარგმნა თვალის სნეულებათა სახელმძღვანელო. მუსხელიშვილის ინიციატივით ყოველწლიურად იგზავნებოდა საექიმო ბრიგადები საქართველოს რაიონებში, რომელთაც დიდი როლი შეასრულეს თვალის დაავადებათა გამოვლენისა და სპეციალური სამედიცინო დახმარების აღმოჩენაში. მისივე ინიციატივით ჩამოყალიბდა საქართველოს ექიმთა საზოგადოების ოფთალმოლოგთა სექცია, რომელსაც თავადვე უცვლელად ხელმძღვანელობდა. ვახტანგ მუსხელიშვილი გარდაიცვალა 1933 წელს. მისი გარდაცვალების შემდეგ თვალის სნეულებათა კათედრას ხელმძღვანელობდა ოფთალმოლოგი ალექსანდრე შატილოვი (1868 - 1949). დაკრძალულია დიდუბის მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში. „ტრახომის წამლობა ბეკერელის (რადიუმის) სხივებით“ „თვალის ანატომია, ოფთალმოსკოპია, რეფრაქცია და აკომოდაცია“, ტფილისი, 1936 „რეფრაქციის მანკი“, ტფილისი 1925 შენგელია, მ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 211. ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 280, თბ., 1994 ნ. ბერაძე, ლ. ჩიქოვანი, "თვალის დაავადებები", გვ.16 - 17, თბ., 1987
პოლიკარპე მურღულია

პოლიკარპე (პოკო) ლევანის ძე მურღულია (დ. 13 თებერვალი, 1900, ქუთაისი — გ. 25 ოქტომბერი, 1973, თბილისი) — ქართველი თეატრალური მოღვაწე, რეჟისორი. ჯერ კიდევ 12 წლის მოსწავლემ, ქუთაისის კლასიკური გიმნაზიის სცენაზე დადგა ი. ჭავჭავაძის „კაკო ყაჩაღი“ და თვითონაც მონაწილეობდა როგორც მსახიობი. აქედან დაწყებული, სადაც არ უნდა ყოფილიყო, რაც არ უნდა ეკეთებინა, მუდამ თეატრზე ფიქრობდა, ამ ოცნებით ცხოვრობდა. 1921 წელს შევიდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე, მაგრამ თეატრისადმი სიყვარულმა გადასძლია და აკაკი ფაღავას ხელმძღვანელობით რუსთაველის თეატრიდან არსებული სტუდიის დამთავრების შემდეგ აქვე დაიწყო მოღვაწეობა. რუსთაველის თეატრიდან კოტე მარჯანიშვილის წასვლის შემდეგ იგი თან გაყვა თავის მასწავლებელს ქუთაისში და მხარში ედგა ახალი თეატრის ჩამოყალიბების საქმეში. პ. მურღულიას მცირე წვლილი როდი მიუძღვის 1929-1930 წლებში ამ სახელოვანი კოლექტივის გასტროლებში, როდესაც თეატრმა თავისი მდიდარი შემოქმედება გაიტანა ხარკოვსა და მოსკოვში. კოტე მარჯანიშვილის გარდაცვალების შემდეგ პოკო მურღულია წავიდა თეატრიდან და „სახკინმრეწვში“ დაიწყო მუშაობა. ახალგაზრდა მსახიობი მთავარ როლებს ასრულებდა ფილმებში: „პრომეთე“, „ზაპოროჟიელი დუნაის გაღმა“ და სხვა. ამ ფილმებში სხვებთან ერთად მონაწილეობდნენ შოთა ნოზაძე და ჩვენი სახელოვანი მომღერლის ნანი ბრეგვაძის მამა — გიორგი (გიგა) ბრეგვაძე. ნიჭიერი ხელოვანი გამოირჩეოდა შესაშური ორგანიზატორული უნარითაც. სხვადასხვა დროს მუშაობდა რუსტაველის თეატრის, სახელმწიფო ცირკის, გრიბოედოვის სახელობის რუსული დრამატული თეატრის დირექტორად. დიდი ღვაწლისა და უანგარო ამაგისათვის მინიჭებული ჰქონდა საქართველოს ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწის საპატიო წოდება. დაჯილდოვებული იყო ორდენებით და მედლებით. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 279, თბ., 1994
მაყვალა მრევლიშვილი

მაყვალა ალექსანდრეს ასული მრევლიშვილი (დ. 14 თებერვალი, 1909, სიღნაღი — გ. 5 სექტემბერი, 1992, თბილისი) — ქართველი საბავშვო პოეტი. დაიბადა გამოჩენილი მხატვრის ალექსანდრე მრევლიშვილის ოჯახში. მას ბავშვობიდანვე მწერალთა და ხელოვანთა გარემოცვაში მოუწია აღზრდა, რამაც განაპირობა მისი მოქალაქეობრივი პოზიციის ჩამოყალიბება, პოეტური გემოვნების დახვეწა. 1925 წელს დაამთავრა თბილისის მე-8 საშუალო სკოლა, ხოლო 1930 წელს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პედაგოგიური ფაკულტეტის ლიტერატურული განყოფილება. უმაღლესი განათლების მიღების შემდეგ, სხვადასხვა დროს მუშაობდა საქართველოს რადიოკომიტეტის საბავშვო გადაცემათა რედაქტორად, საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში მეცნიერ თანამშრომლად, იყო მოსწავლეთა რესპუბლიკური სასახლის მხატვრული კითხვის წრის ხელმძღვანელი, საქართველოს მწერალთა კავშირის საბავშვო სექციის ბიუროს მდივანი, ჟურნალ „დილას“ მთავარი რედაქტორის მოადგილე. პირველი ლექსი „წერილი აბასთუმნიდან“ 1927 წელს გამოაქვეყნა, ხოლო პირველი წიგნი „ლექსები“ 1940 წელს. ქართველმა ბავშვებს შორის პოპულარული იყო მისი ლექსები „დილა მშვიდობისა“, „საწყალი კურდღელი“, „ჩიტო-ჩიტო“, „შენ გიგალობ პატარავ“, პოემები „ჭანჭიკელა“, „გოგია და ტოლია“, „მიყვარს ყველა ცისარტყელა“ და მრავალი სხვა. მან გადაამუშავა და გამოსცა ქართული ხალხური ზღაპრები „ირმისა“ და „კომბლე“. მაყვალა მრევლიშვილი ეწეოდა მთარგმნელობით მოღვაწეობასაც. ქართულ მკითხველს გააცნო ფრანგული ხალხური საბავშვო ლექსები, შარლ დე კოსტერის რომანი „ულენშპიგელის ლეგენდა“, ლიტვური ზღაპარი „მზის დამხსნელი“. მინიჭებული ჰქონდა შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო პრემია, დაჯილდოებული იყო იაკობ გოგებაშვილის მედლით, საპატიო ნიშნის ორდენებით და მედლებით. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 278, თბ., 1994
მალიკო მრევლიშვილი

მალიკო ნიკოლოზის ასული მრევლიშვილი (დ. 31 დეკემბერი, 1900, ონი — გ. 3 იანვარი, 1984, თბილისი) — ქართველი თეატრალური მოღვაწე, შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო თეატრალური ინსტიტუტის ერთ-ერთი დამაარსებელი, პროფესორი, საქართველოს სსრ ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე. განათლება მიიღო ქუთაისის წმინდა ნინოს სახელობის სასწავლებელში, ხოლო შემდეგ ისმენდა ლექციებს პეტროგრადის ქალთა უმაღლეს კურსებზე. 1918 წელს შევიდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ეკონომიკის ფაკულტეტზე, მაგრამ საბოლოო არჩევანი მაინც თეატრზე შეაჩერა და უკვე 1922 წლიდან იგი აკაკი ფაღავას თეატრალური სტუდიის მსმენელია. მალიკო მრევლიშბილის სახელმძღვანელოებმა „ქართული სასცენო მეტყველების ფონეტიკური საფუძვლები“, „მხატვრული კითხვის ხელოვნება“, „მხატვრული კითხვის მასალების კრებული“ და სხვა, დიდი როლი შეასრულეს ქართული სასცენო მეტყველების მეცნიერული და მეთოდოლოგიური პრინციპების შემუშავებაში. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში მისი მეუღლის პოლიკარპე მურღულიას გვერდით. ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 278, თბ., 1994 მალიკო მრევლიშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
მინდია მოსაშვილი

მინდია ილიას ძე მოსაშვილი (დ. 7 იანვარი, 1928, თბილისი — გ. 17 თებერვალი, 1982, იქვე) — ქართველი მწერალი და ჟურნალისტი. დაიბადა 1928 წლის 7 იანვარს თბილისში, ილო მოსაშვილისა და თამარ მესტიაშვილის ოჯახში. დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოსოფიის ფაკულტეტი და მუშაობა დაიწყო ქართულ პრესაში. შემდეგ ადმინისტრაციულ თანამდებობაზეა, ხოლო 1978 წლიდან სიცოცხლის უკანასკნელ დღემდე იყო გამომცემლობა „ხელოვნების“ მთავარი რედაქტორი. ლიტერატურული საქმიანობა სამოციანი წლებიდან დაიწყო, როცა გამოაქვეყნა პირველი მოთხრობები. მკითხველმა მოწონებით მიიღო მისი პროზაული კრებულები „აღმართი“, „ორთაბრძოლა“, „წარსული ზაფხული“, „ნადირობა პრერიებში“ და სხვა. მწერლის შემოქმედებაში მნიშვნელოვანი ადგილი უკავია სპორტულ თემატიკას. ამ მხრივ აღსანიშნავია კრებული „ლეგენდის დაბადება“. მხატვრული ნარკვევები მიუძღვნა ცნობილ სორტსმენებს — ბორის პაიჭაძეს, მანუჩარ მაჩაიძეს, ოთარ გაბელიას, რამაზ შენგელიას, დავით ყიფიანს, გივი ნოდიას, ოთარ ქორქიას და სხვ. მინდია მოსაშვილმა მამის, ცნობილი ქართველი პოეტისა და დრამატურგის ილო მოსაშვილის ხსოვნას უძღვნა საინტერესო მონოგრაფია „ილო მოსაშვილის ცხოვრების ქრონიკა“, რომელიც კრიტიკამ და მკითხველმა დადებითად შეაფასა. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 277, თბ., 1994 ნადირობა პრერიებში : მოთხრობები (ავტორი). — თბილისი, მერანი, 1974. — 248 გვ. ორთაბრძოლა : მოთხრობები (ავტორი). — თბილისი, საბჭ. საქართველო, 1970. — 156 გვ. მოთხრობები (ავტორი). — თბილისი, საბჭ. საქართველო, 1966. — 168 გვ. მინდია მოსაშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ↑ ილო მოსაშვილი ცოლ-შვილთან ერთად // ციფრული ფოტომატიანე „ივერიელი“ ↑ ილო მოსაშვილი ოჯახთან ერთად // ციფრული ფოტომატიანე „ივერიელი“ ↑ საქართველოს ეროვნული ბიბლიოგრაფია // nplg.gov.ge. ↑ მინდია მოსაშვილი (1928–1982) დაარქივებული 2022-06-28 საიტზე Wayback Machine. // geonecropol.com
ილო მოსაშვილი

ილო ონისიმეს ძე მოსაშვილი (დ. 7 იანვარი, 1896, ჩარგალი, ახლანდელი დუშეთის მუნიციპალიტეტი — გ. 3 აგვისტო, 1957, თბილისი) — ქართველი მწერალი. სწავლობდა ჯერ თელავის სასულიერო სასწავლებელში, შემდეგ თბილისის სასულიერო სემინარიაში. 1914 წელს იურიდიული განათლების მისაღებად გაემგზავრა პეტერბურგს, მაგრამ ერთი წლის შემდეგ გადავიდა ხარკოვში და იქ განაგრძო სწავლა ამავე ფაკულტეტზე. ქართულ მწერლობაში ყმაწვილი ლექსებით შემოვიდა. 1911 წელს გაზეთ „სინათლეში“ დაიბეჭდა მისი პირველი ლექსები, ხოლო აქტიური ლიტერატურული საქმიანობა დაიწყო 1920 წლიდან. ილო მოსაშვილის პოეზია აღსავსეა ღრმა ლირიზმით და მასშტაბურობით. პოეზიის გარდა, ილო მოსაშვილმა თავისი სიტყვა თქვა პროზაშიც. ამასთანავე ეწეოდა მთარგმნელობით მოღვაწეობას. მან ქართველი მკითხველი აზიარა ივანე კრილოვის, ტარას შევჩენკოს, ივან ფრანკოს, ვლადიმერ მაიაკოვსკის, სერგეი ესენინის და სხვა პოეტებისა და მწერლების ნიმუშებს. დიდი ამაგი დასდო ქართულ საბავშვო მწერლობას. აღსანიშნავია მისი ღვაწლი დრამატურგიაში. მან გაამდიდრა ჩვენი თეატრების რეპერტუარი ეროვნული სულისკვეთებით აღსავსე შესანიშნავი ქმნილებებით. ქართულ სცენაზე წლების მანძილზე წარმატებით იდგმებოდა მისი პიესები: „სადგურის უფროსი“, „გზა მომავლისა“, „ჩაძირული ქვები“, „მისი ვარსკვლავი“. ამ ორი პიესით შექმნილ სპექტაკლებს რუსთაველისა და მარჯანიშვილის თეატრების სცენაზე, სსრ კავშირის სახელმწიფო პრემიები მიენიჭათ. ილო მოსაშვილი რამდენიმე ქართული ფილმის სცენარის ავტორია. კერძოდ, შ. ბერიშვილმა 1935 წელს მისი სცენარით გადაიღო კინოფილმი „მდინარის გადაღმა“, დ. რონდელმა „არშაულა“, ივანე პერესტიანმა „ორი მეგობარი“, ლ. ესაკიამ „გაღმელი ქალიშვილი“, დ. ანთაძემ და ა. ჯალიაშვილმა „სადარაჯო ჯიხური“, ნ. შენგელიამ და დ. ანთაძემ „ის კიდევ დაბრუნდება“. ილო მოსაშვილი წლების მანძილზე ხელმძღვანელობდა მშვიდობის დაცვის საქართველოს კომიტეტს. იყო საქართველოს მწერალთა კავშირის გამგეობისა და პრეზიდიუმის წევრი. დაჯილდოვებული იყო ლენინის ორდენით, შრომის წითელი დროშის ორდენითა და მედლებით. 1977 წლის 11 ივლისს ილო მოსაშვილის 80-წლის საიუბილეოდ მის საფლავზე დაიდგა გამოჩენილი ქართველი მოქანდაკისა და არქიტექტორის გ. ჯაფარიძის მიერ შესრულებული ძეგლი. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 276, თბ., 1994 ილო მოსაშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ↑ Person Profile // კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა — 1990. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q37312"></a>
მალაგასის პროტექტორატი

მალაგასის პროტექტორატი — ფრანგული პროტექტორატი დღევანდელი მადაგასკარის ტერიტორიაზე. პროტექტორატის საშუალებით საფრანგეთი ცდილობდა ამ ტერიტორიაზე არსებული იმერინის სამეფოს საგარეო პოლიტიკის კონტროლს. საფრანგრთმა პროტექტორატის შექმნა, ინგლისთან მიღწეული შეთანხმების შემდეგ 1882 წელს გამოაცხადა. ბრიტანეთი პროტექტორატის შექმნას ზანზიბარზე მისი უფლებების აღიარების სანაცვლოდ დათანხმდა. საფრანგეთმა პროტექტორატის შექმნის საფუძვლად საკალავას ხალხის ბელადებთან დადებული ხელშეკრულებები და ასევე ფრანგი მეწარმის იოსებ-ფრანსუა ლამბერტის მიერ რადამა II–სთან დადებული ქარტია აიღო. საბოლოოდ მადაგასკარი საფრანგეთის კოლონია 1897 წელს გახდა. მადაგასკარი ფრანგული მადაგასკარი მადაგასკარის ისტორია
დავით მეგრელიშვილი

დავით მეგრელიშვილი (დ. 25 სექტემბერი, 1991, ფოთი) — ქართველი ფეხბურთელი, საფეხბურთო კლუბ „ზუგდიდის“ მარცხენა მცველი. პროფილი Transfermarkt-ზე (ინგლისური) პროფილი Soccerway-ზე (ინგლისური) პროფილი ზუგდიდის ოფიციალურ საიტზე[მკვდარი ბმული] (ქართული ენა)
ალიო მირცხულავა

ალიო ანდრიას ძე მირცხულავა (მაშაშვილი) (დ. 28 აპრილი, 1903, ხორგა, ახლანდელი ხობის მუნიციპალიტეტი — გ. 16 ოქტომბერი, 1971, თბილისი) — ქართველი პოეტი, საზოგადო მოღვაწე. აქტიური ბუნების ახალგაზრდა ჭაბუკობიდანვე ჩაება რევოლუციურ მოძრაობაში, რამაც იგი 1920 წელს კომკავშირის არალეგალურ ორგანიზაციაში მიიყვანა. მოგვიანებით იყო საქართველოს ალკკ ცენტრალური კომიტეტის ბეჭდვითი სიტყვის განყოფილების მდივანი. დაამთავრა ფოთის გიმნაზია და სწავლა განაგრძო თბილისის უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე. 1924 წელს გადადის მოსკოვის ვ. ბრიუსოვის სახელობის ლიტერატურის ინსტიტუტში. ამავე წელს გამოქვეყნდა ნიჭიერი ახალგაზრდის პირველი წიგნი „მერრეხი“, რომელშიც შევიდა მისი ადრინდელი ლექსები. ალიო მირცხულავა სულ მოესწრო თავის 30-მდე წიგნს, რომლებმაც შორს გაიტანეს მისი შემოქმედების ნაყოფი. პოეტის პატრიოტული ლირიკა მოიცავს მისი შემოქმედების მნიშვნელოვან ნაწილს... შავი ზღვის პირად აღმართულია, ჩემი ქვეყანა. ეგრე ლამაზი, თავზე გვირგვინად მუდამ მზე ადგას, მისგან ღრუბელიც დაფანტულია. ალიო მირცხულავა იყო საქართველოს მწერალთა კავშირის პირველი მდივანი, სსრ კავშირისა და საქართველოს მწერალთა კავშირის პირველი გამგეობისა და პრეზიდიუმის წევრი, ჟურნალების „მნათობისა“ და „დროშის“ რედაქტორი, საქართველოს წიგნის პალატის დირექტორი. დაჯილდოვებული იყო ლენინის, ოქტომბრის რევოლუციის, ორი შრომის წითელი დროშის, „საპატიო ნიშნის“ ორდენებითა და მედლებით. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. მის გვერდით დაკრძალულია მისი მეუღლე — ანა ვასილის ასული ბეგოიძე (დ. 3 თებერვალი, 1909, თბილისი — გ. 27 ოქტომბერი, 1977, იქვე). თევზაძე, დ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 14. ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 275, თბ., 1994 მირცხულავა, ბ.„ეპოქის კვალდაკვალ“, თბილისი, 1977 ჭილაია, ს. „უახლესი ქართული მწერლობა“, თბილისი, 1975 თევზაძე, დ. „წერილები თანამედროვე ლიტერატურაზე“, თბილისი, 1972 ↑ 1.0 1.1 Мирцхулава Алио Андреевич // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q649"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737"></a>
აგვისტოს რაფსოდია

აგვისტოს რაფსოდია — აკირა კუროსავას ფილმი. ფილმში ერთ-ერთ როლს რიჩარდ გირი ასრულებს. ფილმი ნაგასაკის ატომური დაბომბვის მოგონებებს ეხება. აგვისტოს რაფსოდია (იაპონური) იაპონური კინოს მონაცემთა ბაზაში
ფსამეტიქ I

ფსამეტიქ I (ასევე ფსამეტიქუს I, ფსამეტიკუს I) — ძველი ეგვიპტის მეფე (ფარაონი) ოცდამეექვსე დინასტიიდან, რომელიც მეფობდა გვიანი პერიოდის დროს. ფსამეტიქის მმართველობა დაიწყო ძვ.წ. 664 წელს და დასრულდა ძვ.წ. 610 წელს. ნეხო I ფსამეტიქის მამა, ძვ.წ. 664 წელს გარდაიცვალა, როდესაც ქუშის მეფე ტანტამანმა წარუმატებლად სცადა ასურეთის იმპერიიისთვის ქვემო ეგვიპტის წართმევა და მისი გაკონტროლება. მამის გარდაცვალების შემდეგ, ეგვიპტის სამეფო ტახტზე ფსამეტიქ I ავიდა, რომელმაც მეფობის პირველ ათ წელში ეგვიპტე გააერთიანა და ასურელების კონტროლისაგანაც გაათავისუფლა. ფსამეტიქ I-ის ქანდაკება ფსამეტიქ I, ეგვიპტის მეფე ფსამეტიქ I-ის სამარხის აღმოჩენა ეგვიპტის ოცდამეექვსე დინასტია ეგვიპტის XXVI დინასტია, ფსამეტიქ I ფსამეტიქ I-ისა და ნექტანებ I-ის ტაძრები[მკვდარი ბმული]
ჯერ კიდევ არა

ჯერ კიდევ არა — 1993 წლის იაპონური ფილმი. მისი რეჟისორია აკირა კუროსავა. ფილმში მონაწილეობენ ტაცუო მაცუმურა და კიოკო კაგავა. „ჯერ კიდევ არა“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)