laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
მესტიის მაცხოვრის ეკლესია

მესტიის მაცხოვრის ეკლესია — ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლი სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარეში, მესტიის მუნიციპალიტეტის ლაღამის თემში. ეკლესია მთაზეა აგებული. საშენ მასალად თლილი ქვაა გამოყენებული. სამხრეთით ეკლესიას კარი აქვს, აღმოსავლეთითა და სამხრეთით კი თითო სარკმელი. სხვა ეკლესიებისგან განსხვავებით მესტიის მაცხოვრის ეკლესიას დიდი უბეები ანუ ნიშნები აქვს საკურთხევლის მარჯვნივ და მარცხნივ. კედლებზე ძველი ფრესკები შეიმჩნევა: სამხრეთის კედელზე ერთი წმინდანია გამოსახული სრული ტანით. შუა თაღში ეკლესიის რკინის კაკვია და ზედ ჯაჭვით ქვაბია ჩამოკიდული. ეკლესიის გარე კედლები უბრალო პალიასტრებითაა მოკაზმული. 2006 წლის 7 ნოემბერს საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად, მესტიის მაცხოვრის ეკლესიას ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია მიენიჭა. ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლების სია ↑ საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665 კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ, საქართველოს საკანონმდებლო მაცნე, თბილისი, 07.11.2006.
წვირმის მთავარანგელოზის ეკლესია (ზაგარის უბანი)

წვირმის მთავარანგელოზის ეკლესია (ზაგარის უბანი) — ეკლესია საქართველოში, მესტიის მუნიციპალიტეტის სოფელ წვირმში. ზაგარის უბანში მდებარე ეს ტაძარი აგებულია IX საუკუნეში. იგი ყველაზე ადრეული ძეგლია სვანეთის ტაძრებს შორის. ამ მცირე ზომის ორსართულიანი ნაგებობის პირველი სართულის ინტერიერი აღმოსავლეთით სწორი კედლით მთავრდება, რომელსადაც გამოსახულია ვედრება. აღმოსავლეთის ფასადზე სარკმლის ორივე მხარეს თითო მაღალი ნიშაა. ასეთი გაფორმება საქართველოში VII ს.-ში დამკვიდრდა. ტაძრის მოხატულობა დაზიანებულია, თუმცა შეიმჩნევა, რომ მისი ოსტატი მხატვარ თევდორეს ნამუშევრით იყო შთაგონებული. საკურთხეველს ამშვენებს წელზევით ფიგურებისგან შემდგარი ვედრების მონუმენტური კომპოზიცია. აღმოსავლეთის კედლის გარდა მოხატულობა ორ რეგისტრადაა მოცემული. ზედა რეგისტრში ისტორიული თანმიმდევრობით განლაგებულია საუფლო დღესასწაულთა შვიდი სცენა. ქვედა რეგისტრში ფეხზე მდგომ წმინდანთა ფიგურები მოთავსებულია ფერწერით შესრულებული დეკორატიული თაღნარის მოჩარჩოებაში. ეს მოტივი საქართველოს კედლის მხატვრობაში XIII ს.-დან ვრცელდება. მთავარანგელოზების ფეხზე მდგარი ფიგურები კამარაზეა გადატანილი. მხატვრობის ხასიათი, რომელშიც მკაფიოდ ჩანს ჩამოშორება მონუმენტურობის პრინციპებისაგან (მცირე ზომის ფიგურებისგან აგებული კომპოზიციები, სამოსის დანაწევრებული, რამდენადმე დაწვრილმანებული ნახატი) მიუთითებს მის შესრულებაზე XIII ს.-ის მეორე ნახევარში. ეკლესიის ორი დიდი საკურთხევლის წინამდებარე ჯვარი XII ს.-ში მოუჭედავთ ადგილობრივ სახელოსნოში ოქროში მოვარაყებული ვერცხლით. იგი ცალკეული გამოსახულებებითაა შემკული. ნიშანდობლივია, რომ სვანეთის საკურთევლისწინა ჯვრებზე ხაზგასმულია ეკლესიის პატრონის გამოსახულება: ცენტრალურ ადგილას მოცემულია, სხვა გამოსახულებებისგან განსხვავებით, დიდი ზომის ფიგურა იმ წმინდანისა, რომლის სახელზედაც ნაკურთხია ეკლესია, რომლის სახელსაც ატარებს. ეკლესიას, 2006 წლის საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად, მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია. ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლების სია ყენია რ., ალადაშვილი ნ. ზემო სვანეთი (შუა საუკუნეების ხელოვნება), გზამკვლევი, თბ., 2000, გვ. 60 ინფორმაცია სვანეთის კულტურული ძეგლების შესახებ ↑ ყენია რ., ალადაშვილი ნ. ზემო სვანეთი (შუა საუკუნეების ხელოვნება), გზამკვლევი, თბ., 2000, გვ. 60 ↑ საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665, 2006 წლის 7 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-21. ციტირების თარიღი: 2019-07-24.
ჭოხულდის მაცხოვრის ეკლესია

ჭოხულდის მაცხოვრის ტაძარი — ეკლესია საქართველოში, მესტიის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჭოხულდში. თარიღდება XI საუკუნით. ტაძრის ფასადები ნახევარსვეტებისაგან შემდგარი მსუბუქი დეკორატიული თაღნარითაა გაფორმებული. განსაკუთრებით მდიდრულადაა შემკული დასავლეთის ფასადი, რომლის შუა თაღი გვერდით თაღებთან შედარებით ამაღებულია, ხოლო ქვემოთ მის მოხაზულობას შესასვლელის ტიმპანის შემომსაზღვრელი თაღი იმეორებს. ეკლესია XIII საუკუნეშია მოხატული ადგილობრივ სახელოსნოში განსწავლული ოსტატის მიერ, მისთვის დამახასიათებელი წერის რამდენადმე გამარტივებული მანერით და სახეთა თავისებური უშუალო გამომხატველობით. ამ მოხატულობის ფიგურები და განსაკუთრებით მათი სახეები გვაგონებს თანღილის მოხატულობის გამოსახულებებს. XI-XII საუკუნეების ფრესკებთან შედარებით, სამოსის ნაკეცების ნახატი უფრო დანაწევრებულია, მაგრამ, მიუხედავად ამისა, შენარჩუნებულია ლოკალური, ფერადოვანი ლაქის მნიშვნელობა. კოლორიტი ჟღერადი ფერების - მოწითალო-ყავიფრის, ყვითლისა და ნაცრისფრის შეხამებითაა აგებული. საკურთხეველში მოცემულია ვედრების კომპოზიციის ვრცელი რედაქცია - ანგელოზთა დასის გამოსახულებით, რომელიც გავრცელებული იყო XII-XIII საუკუნეების სვანეთის კედლის მხატვრობაში. ეკლესიაში ინახება მცირე ზომის წმ. მთავარანგელოზის XIII ს.-ის ხატი, გამოსახული სრული ტანით. სახე მთლიანად ჩაჭეჭყილია. ეკლესიას, 2006 წლის საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად, მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია. ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლების სია ქართული ლაპიდარული წარწერების კორპუსი, II, დასავლეთ საქართველოს წარწერები, ნაკვ. I (IX-XIII სს.), თბ., 1980, გვ. 128 ყენია რ., ალადაშვილი ნ. ზემო სვანეთი (შუა საუკუნეების ხელოვნება), გზამკვლევი, თბ., 2000, გვ. 90 ↑ ყენია რ., ალადაშვილი ნ. ზემო სვანეთი (შუა საუკუნეების ხელოვნება), გზამკვლევი, თბ., 2000, გვ. 90 ↑ საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665, 2006 წლის 7 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-21. ციტირების თარიღი: 2019-07-24.
ხაიშის მთავარანგელოზის ეკლესია

ხაიშის მთავარანგელოზის სახელობის ტაძარი (სვანურად, თარინგზელ) — ეკლესია საქართველოში, მესტიის მუნიციპალიტეტის ხაიშის თემში. ეს ხუროთმოძღვრული ძეგლი დათარიღებულია შუა საუკუნეებით. ეკლესიას, 2006 წლის საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად, მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია. ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლების სია ↑ საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665, 2006 წლის 7 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-21. ციტირების თარიღი: 2019-07-24.
ღართის ეკლესია

ღართის ტაძარი — ეკლესია საქართველოში, ასპინძის მუნიციპალიტეტში. ტაძარი, ორნავიანი ბაზილიკა, აგებული IX-X სს-ში, ოთისწყლის ხეობაში, ტყეში მდებარეობს ინტერიერი მოხატულია, არის წარწერებიც. ამჟამად, ტაძარი ძლიერ დაზიანებულია. ორეკლესიანი ბაზილიკის ინტერიერსა და ეზოში სტელებისა და ქვაჯვრების ფრაგმენტებია მიმოფანტული. მონაცემები ღართის ეკლესიის შესახებ ძალიან მწირია. ექ. თაყაიშვილმა მოინახულა ეკლესია 1912 წელს, მის მონაცემებთან შეჯერებით ჩანს, რომ სხვაობა ეკლესიის მაშინდელ და დღევანდელ მდგომარეობას შორის უმნიშვნელოა. ღართის ეკლესია ორნავიანი ეკლესიის ტიპს მიეკუთვნება. მოკრძალული ზომის, დღეს თითქმის ნახევრამდე ჩამონგრეული ეკლესიის კედლები გარედან ამოყვანილია არათანაბარი ზომის ერთმანეთთან კარგად მორგებული თლილი ქვით. სადა, შეუმკობელი ფასადები გაცოცხლებულია ნახტომებითა და ჩანართებით. ფასადების მასიური, დაუნაწევრებელი სიბრტყე, ინტერიერში იცვლება დაუმუშავებელი, პირმოსწორებული ქვის კვადრებით, კონსტრუქციულ ნაწილებში თლილი ქვაა გამოყენებული. კონტრასტი სადა და მარტივ ფასადებსა და ინტერიერის ეფექტურ, დეკორაციულ გადაწყვეტას შორის, ძალუძად იჩენს თავს ღართის ეკლესიის მხატვრულ გადაწყვეტაში, რაც აახლოვებს მას ერთ-ერთ საუკეთესო, შემოქმედებითი ენერგიით დამუხტულ პერიოდთან, რომელიც ცნობილია ქართული ქრისტიანული ხუროთმოძღვრების ისტორიაში „გარდამავალი ხანის“ სახელწოდებით ( VII ს-ის II ნახ.- X ს-ის I ნახ. ) და თავისი ცალკეული დეტალებისა და სივრცით-კომპოზიციური გააწყვეტით ამ პერიოდის კონკრეტულ მონაკვეთს, კერძოდ IX საუკუნეს უკავშირდება. ეკლესიას, 2006 წლის საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად, მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია. ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლების სია ბოჭორიძე გ., „მოგზაურობა სამცხე-ჯავახეთში“, თბ., 1992, გვ. 25 ეროვნული კულტურული მემკვიდრეობის პროგრამა, საანგარიშო კრებული, თბ., 1998, გვ. 215 ჯაბუა ნ., ქრისტიანული ტაძრის არქიტექტურული ტიპები შუა საუკუნეების საქართველოში, თბ., 2012, გვ. 58 ნათენაძე ნ., ღართა, მესხი მელექსე, თბ., 2018, გვ.287 ↑ ეროვნული კულტურული მემკვიდრეობის პროგრამა, საანგარიშო კრებული, თბ., 1998, გვ. 217 ↑ საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665, 2006 წლის 7 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ
აბულის ეკლესია

აბულის ტაძარი — ეკლესია საქართველოში, ახალქალაქის მუნიციპალიტეტის სოფელ აბულში. ტაძარი დარბაზული ტიპისაა და დათარიღებულია X საუკუნით. მოგვიანებით (XIV ს.) მასზე კარიბჭე მიუშენებიათ. ეკლესიის კედლის ფასადი შემკულია ჯვრისა და სხვა გამოსახულებებით. შემორჩენილია წარწერები, რომლებიც აკადემიკოს ნ. ბერძენიშვილის მიხედვით, XI-XII სს.-ის შეიძლება იყოს. ერთ-ერთი ასომთავრული წარწერა: ასე იკითხება „ჯუარი ქრისტესი ქრისტე შეიწყალე გალატოზნი“. ეკლესიასთან არის სასაფლაო, სადაც ძველი საფლავის საინტერესო ქვებია შემორჩენილი. ეკლესიას 2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია. ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლების სია ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 38. ჟღერს ქვის ჰარმონია. ნაკვეთი პირველი ა-დ. საკითხავი ყმაწვილთათვის 13, თბ., გვ. 9–10, თბ., 2006; ცისკარიშვილი ვ., აბულის წარწერა, ჯავახეთის ეპიგრაფიკა როგორც საისტორიო წყარო, გვ. 122, თბ., 1959; კალისტრატე, საისტორიო მასალა, გაზ. „ივერია“, 1891 (19 ნოემბ.), N246, გვ. 2–3. ↑ ხარაძე კ., სოფელი აბული ჯავახეთის ხუროთმოძღვრული და ბუნების ძეგლები, გვ. 47, თბ., 2003. ↑ საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665, 2006 წლის 7 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-07-01. ციტირების თარიღი: 2019-07-24.
ბავრის ეკლესია

ბავრის ტაძარი — ეკლესია საქართველოში, ახალქალაქის მუნიციპალიტეტის სოფელ ბავრაში. ტაძარი დარბაზული ტიპისაა, დათარიღებულია X საუკუნით. ნაგებია მონაცისფრო და მოწითალო ფერის ანდეზიტური ტუფის კარგად დამუშავებული კვადრატებით. მიშენებული აქვს სამხრეთის კარიბჭე. აღმოსავლეთის ფასადზე გამოსახული ბარელიეფი (დანიელი ლომთა ხაროში) და მის ქვეშ ასომთავრული წარწერაა „ქრისტე ადიდე სოფრონ“. ასომთავრული წარწერა დასავლეთის ფასადზეცაა: „სახელითა ღმრთისაჲთა აეგო ესე ეკლესია წმიდაჲ სოფრონს ქონქოლს“. ამრიგად, წარწერაში ძეგლის მშენებლებად მოხსენიებულია სოფრონ ქონქოლას ძე. ეკლესიის ეზოში დაცულია რამდენიმე ძველი საფლავის ქვა. ეკლესიას 2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია. ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლების სია ბერძენიშვილი ნ., საქართველოს ისტორიის საკითხები, I, გვ. 107, თბ., 1964; ცისკარიშვილი ვ., ბავრას წარწერები, ჯავახეთის ეპიგრაფიკა როგორც საისტორიო წყარო, გვ. 121-122, თბ., 1959; ჭიჭინაძე ზ., სამცხე-საათაბაგო, გვ. 68-69, ტფ., 1905. ↑ ხარაძე კ., სოფელი ბავრა, ჯავახეთის ხუროთმოძღვრული და ბუნების ძეგლები, გვ. 48, თბ., 2003. ↑ საქართველოს მართლმადიდებლური ეკლესიის ენციკლოპედიური ლექსიკონი, გვ. 125 თბილისი, 2007. ↑ საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665, 2006 წლის 7 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-07-01. ციტირების თარიღი: 2019-07-24.
აზერბაიჯანი 2016 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე

აზერბაიჯანმა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეექვსედ 2016 წელს, ბრაზილიის ქალაქ რიო-დე-ჟანეიროში იასპარეზა. ამ თამაშებზე მათ სხვადასხვა სინჯის 18 მედალი მოიპოვეს. სპორტული ბმულები დაარქივებული 2018-03-16 საიტზე Wayback Machine. ↑ „Details of selecting boxer Teymur Mammadov as a flag bearer of Azerbaijani team unveiled“. Report Information Agency. 24 June 2016. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 29 June 2016. ციტირების თარიღი: 25 June 2016.
ხოსპიოს ეკლესია

ხოსპიოს ეკლესია — X საუკუნის ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი საქართველოში, ახალქალაქის მუნიციპალიტეტის სოფელ ხოსპიოში მდინარე ფარავნის მარცხენა ნაპირას. ეკლესია დარბაზულია. ტაძარი ნაგებია ნათალი სხვადასხვა ფერის ბაზალტის კვადრებით. დგას ერთსაფეხურიან ცოკოლზე. აღმოსავლეთიდან მიმჯდარია მიწის ფერდობზე. კედლები სადაა და მოკლებულია ყოველგვარ ორნამენტს. აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აბსიდია, რომლის ღერძზე გარეთკენ შევიწროვებული თაღოვანი სარკმელია. მის ორივე მხარეს სწორკუთხა ნიშები და სამალავებია. კონქი მხრებზე გადასულ თაღს ერყდნობა. საკურთხეველი მოგვიანებით ერთი საფეხურითაა ამაღლებული. კედლებს დაბლა საფეხური შემოუყვება. გრძივი კედლების შუაში ორსაფეხურიანი წყვილი პილასტრია. ასეთივე ნახევარპილასტრებია დასავლეთი კედლის კიდეებშიც. პილასტრების ზედა საფეხურიდან კამარის საბჯენი თაღები გადადის, ქვედა საფეხურიდან კი დეკორატიული თაღებია გაკეთებული. დროთა განმავლობაში ძეგლი საგრძნობლად დაზიანებულა: ჩაქცეულა კამაროვანი გადახურვა, ჩრდილოეთის კედელი გადახრილა პირვანდელი, ვერტიკალური მდგომარეობიდან, რის შედეგადაც შეუღლების კვანძში გაჩენილა 20 სმ-ის სიგანის ნაპრალი. გასული საუკუნის ბოლო მეოთხედში ძეგლს ჩაუტარდა რესტავრაცია და ძეგლს დაუბრუნდა პირვანდელი არქიტექტურული იერი. 2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების მიხედვით ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის ძეგლის სტატუსი მიენიჭა. ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლების სია  კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 17735 ბერძენიშვილი ნ., ჯავახეთის 1933 წლის ექსპედიციის დღიური, საქართველოს ისტორიის საკითხები.I, თბ., 1964, გვ. 57-58 ცენტერაძე მ., დათუნაშვილი დ., ნემსაძე თ.,„ ძეგლის აღდგენა-გამაგრების ერთი მაგალითი“, // ჟურ. ძეგლის მეგობარი, №. 58 თბილისი: საბჭოთა საქართველო, 1981 წელი. — გვ. 27-30 ხარაძე კ., სოფელი ხოსპიო, ჯავახეთის ხუროთმოძღვრული და ბუნების ძეგლები, თბ.,2003, გვ. 49-50 ნემსაძე თ.,„ხოსპიოს ეკლესია“, // ჟურ. ძეგლის მეგობარი, №. 90 თბილისი: საბჭოთა საქართველო, 1993 წელი. — გვ. 12-18 ბერძენიშვილი დ., ჯავახეთის ძველი სიმაგრეები, ჯავახეთი, ტ.1, ახალციხე 2002, გვ. 181-196 არქიტექტურის რესტავრაცია საქართვლოში, ხოსპიოს ეკლესია, ისტორიოგრაფია, ტრადიცია, გამოცდილების ანალიზი, თბ., 2012, გვ. 176-177 ↑ 1.0 1.1 საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665, 2006 წლის 7 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-07-01. ციტირების თარიღი: 2020-02-24.
ალჟირი 2016 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე

ალჟირმა ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე მეცამეტედ 2016 წელს, ბრაზილიის ქალაქ რიო-დე-ჟანეიროში იასპარეზა. ამ თამაშებზე მათ 2 ვერცხლის მედალი მოიპოვეს. სპორტული ბმულები დაარქივებული 2017-12-04 საიტზე Wayback Machine. ↑ „JO-2016: la judokate Sonia Asselah porte-drapeau à Rio“ [2016 Olympics: Judoka Sonia Asselah will be the flag bearer in Rio] (ფრანგული). Algérie Presse Service. 18 July 2016. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 26 July 2016. ციტირების თარიღი: 19 July 2016.
ტაბაწყურის წითელი ეკლესია

ტაბაწყურის წითელი ეკლესია, აგრეთვე ცნობილია, როგორც წითელი საყდარი — ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლი სამცხე-ჯავახეთის მხარეში, ბორჯომის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ტაბაწყურში. ეკლესია აგებულია განვითარებულ შუა საუკუნეებში. სხვა წყაროებით ტაბაწყურის წითელი საყდარი X საუკუნის ქართული ქრისტიანული ხუროთმოძღვრების ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ნიმუშია. ეკლესია დარბაზულია. გეგმით წარმოადგენს მართკუთხედს. ეკლესია ნაგებია ჟანგისფერი-წითელი ფერის თლილი ქვის კვადრებით. შესასვლელი დასავლეთიდან აქვს. ტაძარი ნათდებოდა დასავლეთის და აღმოსავლეთის თითო თაღოვანი სარკმელით. აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აფსიდია, რომლის კონქი მხრებზე გადასულ თაღს ეყრდნობოდა. გრძივი კედლების შუაში ორსაფეხურიანი პილასტრია, რომელსაც კამარის საბჯენი თაღი ეყრდნობოდა. ქვედა საფეხურიდან დეკორატიული თაღები გადადის. ეკლესიის დასავლეთის ფასადზე რელიეფური გამოსახულებებია. სარკმლის თავზე წმინდა მხედრების ნადირობის სცენაა მოცემული, მის გვერდით - დანიელი ლომების ხაროში და ასევე ორფიგურიანი კომპოზიცია მოჩარჩოებული ყურძნის მტევნებით. საკურთხეველში დასვენებულია აღმოსავლეთი სარკმლის თავსართი ყურძნის ხვეულით ფლანკირებული ჯვრის გამოსახულებით. ტაბაწყურის წითელ ეკლესიას კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი მიენიჭა 2006 წლის 30 მარტს საქართველოს კულტურის, ძეგლთა დაცვისა და სპორტის სამინისტროს მიერ, ხოლო ამავე წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის № 665 ბრძანებულების თანახმად, მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია. ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლების სია‎ ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 96.  კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 11089 ↑ ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, გვ. 96, თბ., 1975 წელი. ↑ ტაბაწყური, წითელი ეკლესია. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-07-24. ციტირების თარიღი: 2019-07-24. ↑ საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665, 2006 წლის 7 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ
ვასილ ელაშვილი

ვასილ ივანეს ძე ელაშვილი (დ. 10 სექტემბერი, 1914, სოფ. ჯუგაანი, ახლანდ. სიღნაღის მუნიციპალიტეტი — გ. 22 ნოემბერი, 1997, თბილისი) — ქართველი სპორტსმენი, მოფარიკავე; ფიზიკური კულტურისა და სპორტის მოღვაწე; პედაგოგიურ მეცნიერებათა დოქტორი (1977), პროფესორი (1979); საქართველოს ფიზიკური კულტურისა და სპორტის დამსახურებული მუშაკი (1987), ქართული ეროვნული სპორტული სახეობების მკვლევარი. დაამთავრა საქართველოს ფიზიკური აღზრდისა და სპორტის აკადემია 1941 წელს. 1941 წლიდან მუშაობდა საქართველოს ფიზიკური აღზრდისა და სპორტის აკადემიაში; 1949-1975 წლებში განაგებდა ფიზიკური კულტირის თეორიისა და მეთოდიკის კათედრას; 1976 წლიდან იყო ამავე კათედრის პროფესორი; შეისწავლიდა სასკოლო ფიზიკური აღზრდის პრობლემებს; დიდი ღვაწლი მიუძღვის ქართული ხალხური მოძრავი თამაშების, ფიზიკური ვარჯიშების აღდგენისა და დანერგვის საქმეში; არის მრავალი სამეცნიერო შრომის, მათ შორის 10 მონოგრაფიის ავტორი; მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები. იუნესკოსთან არსებული სპოტრის ისტორიისა და ფიზიკური აღზრდის საერთაშორისო კომიტეტის, წევრ-კორესპონდენტი; ქართული ენციკლოპედიის სპორტის სამეცნიერო საბჭოს, აქტიური წევრი. ფიზიკური აღზრდის ქართული ხალხური პედაგოგიკა, თბ., 1989; სასკოლო ფიზიკური აღზრდის ზოგიერთი პრობლემა, თბ., 1989; ქართული ჭიდაობა, თბ., 1975; Традиции грузинской народной физической культуры и современность, Тб., 1973; სპორტის ხალხური სახეობანი ფიზიკური აღზრდის საბჭოურ სისტემაში, თბ., 1966; სპორტული წვრთნის საკითხები, თბ., 1964; მშვილდოსნობა, თბ., 1959; Парикаоба (хевсурское фехтование), Тб., 1956. ციბაძე ა., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 614. ვასილ ელაშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
კარმენ ლუვანა

კარმენ ლუვანა (დ. 23 აგვისტო, 1981, ბრუკლინი, ნიუ-იორკი, აშშ) — პუერტო-რიკოელი პორნომსახიობი. მოგებული აქვს 8 ჯილდო. დაიბადა 1981 წლის 23 აგვისტოს ბრუკლინში, ნიუ-იორკში, აშშ-ში. მისი დაბადების სახელია მიშელ სანდოვალი. როდესაც იგი ხუთი წლის იყო, მისი ოჯახი საცხოვრებლად პუერტო-რიკოში გადავიდა. 18 წლის ასაკში ლუვანა საცხოვრებლად გადმოვიდა მაიამიში და დაიწყო კარიერა, ცეკვავდა სტრიპტიზს სხვადასხვა ბარებში. 19 წლის ასაკში დაიწყო მისი პორნოგრაფიული კარიერა. მისი პირველი ფილმი იყო „More Dirty Debutantes #211“. 2002 წელს მოიპოვა პირველი ჯილდო. 2007 წელს მან დაანონსა, რომ 2008 წელს დაამთავრებდა საკუთარ კარიერას. იგი არის ბისექსუალი. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: კარმენ ლუვანა კარმენ ლუვანა კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში კარმენ ლუვანა — ზრდასრულთა კინოფილმების მონაცემთა ბაზა ↑ Thomas S. Roche. (2 May 2006) Sexy Spreads: Carmen Luvana. Eros NY. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 17 May 2006. ციტირების თარიღი: 26 May 2007.
გოგიჩაანთ ღელის ქვის დარბაზები

გოგიჩაანთ ღელის ქვის დარბაზები — ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლი სამცხე-ჯავახეთის მხარეში, ბორჯომის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ჭობისხევში. მტკვრის ხეობის მარჯვენა ნაპირზე, მაღალი, ტყით დაფარული მთის შუაწელზე გრანდიოზული ნამოსახლარის ნანგრევებია დაცული. ნამოსახლარი ტერასულად მიუყვება მთის მორკალურ რელიეფს და სოლისებრად სრულდება მთის წვერზე. კომპლექსი მშენებლობის ორ ძირითად ეტაპს შეიცავს: წინარექრისტიანულსა და ქრისტიანულს. მის ცენტრალურ მონაკვეთში, წინარექრისტიანული პერიოდის უმნიშვნელოვანესი, შესანიშნავად შემორჩენილი, ქვის კონუსურ-გუმბათიანი დარბაზების ჯგუფია, რომლის გარშემო, უკვე ქრისტიანულ პერიოდში, შუა საუკუნეების ნამოსახლარი განვითარდა. კომპლექსის განსაკუთრებული მნიშვნელობა ძირითადად განისაზღვრება სწორედ ამ არქაულ ნაგებობათა ჯგუფით, რომლის ცენტრალური ნაგებობა წარმოადგენს მშრალი „ციკლოპური“ წყობით ნაგებ მრგვალ სადგომს, დაგვირგვინებულს კონუსური გუმბათით და ღიობით გუმბათის ცენტრში. მეგალითური კულტურის ეს ნიმუში გამოირჩევა თავისი მასშტაბით, განსაკუთრებული მხატვრული გადაწყვეტით, რაც სხვადასხვა ზომისა და კონფიგურაციის ქვებისგან შედგენილი კედლის ცხოველხატულ, დინამიურ ნახატში ვლინდება. მისი კედელი, რომელიც ძირიდანვე იწყებს შევიწროვებას ზესწრაფულ, მოძრავ სვლას ქმნის ცენტრისკენ და ცრუ-გუმბათით სრულდება. აღსანიშნავია მშენებლობის ტექნიკაც. ინტერიერში, ბაზალტის ჯიშის ფორებიანი ქვის მოსწორებული ზედაპირის შიდა პირი შეთხელებულია, რაც სხვადასხვა ზომისა და ფორმის ქვების ერთმანეთში მჭიდროდ მორგების საშუალებას იძლევა. ჭობისხევის დარბაზები, თავისი მხატვრული-ისტორილი ღირებულებით მსოფლიო მნიშვნელობის ძეგლთა რიცხვს მიეკუთვნება. გოგიჩაანთ ღელის ქვის დარბაზებს კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი მიენიჭა 2006 წლის 30 მარტს საქართველოს კულტურის, ძეგლთა დაცვისა და სპორტის სამინისტროს მიერ, ხოლო ამავე წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის № 665 ბრძანებულების თანახმად, მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია. ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლების სია‎  კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 12170 ↑ საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665, 2006 წლის 7 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-07-01. ციტირების თარიღი: 2019-07-24.
ექრემ იმამოღლუ

ექრემ იმამოღლუ (თურქ. Ekrem İmamoğlu; დ. 4 ივნისი, 1970, აქჩააბათი, ტრაპიზონი, თურქეთი) — თურქი პოლიტიკოსი და სტამბოლის მერი. პირველად, 2019 წლის მარტის ადგილობრივ არჩევნებზე აირჩიეს ქალაქის მერად, როგორც „ეროვნული ალიანსის“ კანდიდატი, რომელიც სრპ-ისა და კარგი პარტიის ალიანსია. თუმცა, ამ თანამდებობაზე მხოლოდ 17 აპრილიდან 6 მაისამდე იმუშავა, სანამ არჩევნების შედეგები არ გაუქმდა. ხელახლად მერად 2019 წლის 23 ივნისს, განახლებულ არჩევნებზე აირჩიეს. ქალაქის მერად არჩევამდე იყო სტამბოლის ბეილიქდიუზიუს რაიონის მერი (2014-2019 წლებში), რომელიც ქალაქის დასავლეთით მდებარეობს. ↑ İnan, Mert (20 December 2018). „ANAP’lı ailenin CHP’li çocuğur“. Milliyet (Turkish). ციტირების თარიღი: 7 April 2019. ↑ Istanbul election rerun won by opposition, in blow to Erdogan ↑ „Ekrem İmamoğlu Kimdir“ (Turkish). ekremimamoglu.com. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 28 თებერვალი 2019. ციტირების თარიღი: 28 February 2019.
ქემლათ იოსელიანის კოშკი

ქემლათ იოსელიანის კოშკი — ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლი სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარეში, მესტიის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ლახირში. აგებულია შუა საუკუნეებში ქემლათ იოსელიანის კოშკი და დარბაზ-მაჩუბი სოფელ ლახირის მჭიდროდ განაშენიანებულ ნაწილში მდებარეობს ერთ-ერთ საყურადღებო არქიტექტურულ კომპლექსს ქმნის. სამხრეთით მკვეთრად დაქანებულ რელიეფზე აღმართული კოშკი და მის სამხრეთ-დასავლეთ ფასადზე მიშენებული და მჭიდროდ მიჯრილი საცხოვრებელი სახლები ზურგის ყრუდ ამოყვანილი კედლებით სოფლის გზაზე გამოდის, ხოლო კარ-სარკმლის ღიობებით გარემოზე ორიენტირებული სამხრეთის მხარე ეზოს გადაჰყურებს. კომპლექსის ნაგებობები ამჟამად მიტოვებული და უფუნქციოდ დარჩენილია; კოშკის მიმდებარე ნაგებობები სანახევროდ დანგრეულია. კომპლექსის ბირთვს წარმოადგენს ხუთსართულიანი კოშკი, რომელიც უმეტეს სვანურ კოშკთა მსგავსად, ნაგებია ფიქალით, კირ-დუღაბის ხსნარზე და შელესილია კირით. სიმაღლის ზრდასთან ერთად მკვეთრად შევიწროვებული კედლები ორქანობა თუნუქის საბურავითა და ბოლო სართულის შემამკობელი გვირგვინით სრულდება. საბურავი განახლებული და აღდგენილი ჩანს; ხოლო სამ-სამად შეწყვილებული სალოდე ღიობებით შექმნილი დაკბილულთაღიანი გვირგვინი ატმოსფერული ნალექების უშუალო ზემოქმედებით დაზიანებულია — ჩამორეცხილია ნალესობის ფენა. ეს უკანასკნელი ნაწილობრივ შენარჩუნებულია კოშკის დანარჩენ კედლებზე; მოშიშვლებული საპირე წყობაზე არ ვლინდება დაზიანებები. ქემლათ იოსელიანის კოშკის კომპლექსი ძალიან მაღალი ურბანული და მხატვრული ღირებულების მატარებელი ძეგლია, რომლის ავთენტურობის დაცვა-შენარჩუნება რეგიონის უნიკალური ხუროთმოძღვრული მემკვიდრეობის კონტექსტში მეტად მნიშვნელოვანია. ქემლათ იოსელიანის კოშკს 2006 წლის, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად, მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია. ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლების სია‎  კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 19686 ↑ საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665, 2006 წლის 7 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ