laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ეხუტლა (ხალისკო)

ეხუტლა (ესპ. Municipio de Ejutla) ― მუნიციპალიტეტი ხალისკოს შტატში, მექსიკის ცენტრალურ-დასავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 1 981 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 4.9%-ით ნაკლებია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 297.6 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 6.7 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია ხალისკოს შტატის შემადგენლობაში 1823 წლის 15 აგვისტოს შევიდა. ხალისკოს მუნიციპალიტეტები ↑ Instituto Nacional de Estadística y Geografía — 1983. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q795074"></a> ↑ https://web.archive.org/web/20210518080449/http://www.inafed.gob.mx/work/enciclopedia/EMM14jalisco/municipios/14034a.html ↑ Censo de Población y Vivienda 2020 — Instituto Nacional de Estadística y Geografía. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q795074"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q20245523"></a> ↑ 4.0 4.1 http://www.snim.rami.gob.mx/ ↑ https://micodigopostal.org/jalisco/ejutla/ ↑ Censo de Población y Vivienda 2020 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: 2021-01-27 ↑ Censo de Población y Vivienda 2010 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: 2021-01-27 ↑ México en cifras - Medio Ambiente - Jalisco es. INEGI. ციტირების თარიღი: February 12, 2021 ↑ (1996) Estado de Jalisco División Territorial de 1810 a 1995. (es). Mexico: INEGI. ISBN 970-13-1499-9.
ელ-გრულიო

ელ-გრუნო (ესპ. Municipio de El Grullo) ― მუნიციპალიტეტი ხალისკოს შტატში, მექსიკის ცენტრალურ-დასავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 25 920 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 8.7%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 177.3 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 146.2 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია ხალისკოს შტატის შემადგენლობაში 1912 წლის 14 დეკემბერს შევიდა. ხალისკოს მუნიციპალიტეტები ↑ https://web.archive.org/web/20210518080451/http://www.inafed.gob.mx/work/enciclopedia/EMM14jalisco/municipios/14037a.html ↑ Censo de Población y Vivienda 2020 — Instituto Nacional de Estadística y Geografía. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q795074"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q20245523"></a> ↑ 3.0 3.1 http://www.snim.rami.gob.mx/ ↑ https://micodigopostal.org/jalisco/el-grullo/ ↑ Censo de Población y Vivienda 2020 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: 2021-01-27 ↑ Censo de Población y Vivienda 2010 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: 2021-01-27 ↑ México en cifras - Medio Ambiente - Jalisco es. INEGI. ციტირების თარიღი: February 12, 2021 ↑ (1996) Estado de Jalisco División Territorial de 1810 a 1995. (es). Mexico: INEGI. ISBN 970-13-1499-9.
ელ-არენალი (ხალისკო)

ელ-არენალი (ესპ. Municipio de El Arenal) ― მუნიციპალიტეტი ხალისკოს შტატში, მექსიკის ცენტრალურ-დასავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 21 115 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 20.3%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 111.8 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 188.9 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია ხალისკოს შტატის შემადგენლობაში 1923 წლის 5 ივნისს შევიდა. ხალისკოს მუნიციპალიტეტები ↑ http://www.cuentame.inegi.org.mx/monografias/informacion/jal/territorio/div_municipal.aspx ↑ Censo de Población y Vivienda 2020 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: 2021-01-27 ↑ Censo de Población y Vivienda 2010 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: 2021-01-27 ↑ México en cifras - Medio Ambiente - Jalisco es. INEGI. ციტირების თარიღი: February 12, 2021 ↑ (1996) Estado de Jalisco División Territorial de 1810 a 1995. (es). Mexico: INEGI. ISBN 970-13-1499-9.
ელ-ლიმონი (ხალისკო)

ელ-ლიმონი (ესპ. Municipio de El Limón) ― მუნიციპალიტეტი ხალისკოს შტატში, მექსიკის ცენტრალურ-დასავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 5 368 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 2.4%-ით ნაკლებია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 114.2 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 47 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია ხალისკოს შტატის შემადგენლობაში 1921 წლის 8 ივნისს შევიდა. ხალისკოს მუნიციპალიტეტები ↑ https://web.archive.org/web/20210518080427/http://www.inafed.gob.mx/work/enciclopedia/EMM14jalisco/municipios/14054a.html ↑ Censo de Población y Vivienda 2020 — Instituto Nacional de Estadística y Geografía. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q795074"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q20245523"></a> ↑ 3.0 3.1 http://www.snim.rami.gob.mx/ ↑ https://micodigopostal.org/jalisco/el-limon/ ↑ Censo de Población y Vivienda 2020 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: 2021-01-27 ↑ Censo de Población y Vivienda 2010 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: 2021-01-27 ↑ México en cifras - Medio Ambiente - Jalisco es. INEGI. ციტირების თარიღი: February 12, 2021 ↑ (1996) Estado de Jalisco División Territorial de 1810 a 1995. (es). Mexico: INEGI. ISBN 970-13-1499-9.
ელ-სალტო (ხალისკო)

ელ-სალტო (ესპ. Municipio de El Salto) ― მუნიციპალიტეტი ხალისკოს შტატში, მექსიკის ცენტრალურ-დასავლეთ ნაწილში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 232 852 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 68.5%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 92.8 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 2 509.2 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია ხალისკოს შტატის შემადგენლობაში 1943 წლის 25 დეკემბერს შევიდა. ხალისკოს მუნიციპალიტეტები ↑ Censo de Población y Vivienda 2020 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: 2021-01-27 ↑ Censo de Población y Vivienda 2010 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: 2021-01-27 ↑ México en cifras - Medio Ambiente - Jalisco es. INEGI. ციტირების თარიღი: February 12, 2021 ↑ (1996) Estado de Jalisco División Territorial de 1810 a 1995. (es). Mexico: INEGI. ISBN 970-13-1499-9.
არჩილ ვაშაკიძე

არჩილ ვაშაკიძე (დ. 30 მაისი, 1943) — ქართველი ინჟინერი, მეცნიერი. არჩილ ვაშაკიძე დაიბადა 1943 წლის 30 მაისს, თბილისში. 1967 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ენერგეტიკის ფაკულტეტი. 1970-1997 წლებში მუშაობდა საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტში ელექტროტექნიკისა და ელექტროფიკაციის კათედრაზე ელექტროფიკაციისა და ავტომატიზაციის ფაკულტეტის დეკანის, გამოთვლითი ტექნიკისა და ავტომატიზაციის კათედრის გამგის თანამდებობებზე; 1997-2003 წლებში იყო ამავე ინსტიტუტის პრორექტორი, 2003-2005 წლებში რექტორი; 2012 წლიდან არჩეულია საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის ენერგეტიკისა და ტელეკომუნიკაციის ფაკულტეტის სრულ პროფესორად. არჩილ ვაშაკიძე არის მრავალი სასწავლო-მეთოდური და სამეცნიერო ნაშრომებისა და გამოგონების ავტორი. მონაწილეობდა საქართველოში პირველი მობილური სატელეკომუნიკაციო სისტემის "ალტაის" შექმნაში. მისი სამეცნიერო-კვლევითი საქმიანობა ეძღვნება ცოცხალ ორგანიზმებზე ზემოქმედებისას ენერგეტიკული მოწყობილობების ოპტიმალური პარამეტრების დადგენას, საქართველოს ელექტროენერგიის აღდგენადი და არატრადიციული წყაროების გამოყენებას, საქართველოში ბიობენზინისა და ბიოდიზელის წარმოებასთან დაკავშირებულ საკითხებს. შექმნა სამკურნალო მცენარის "იუკა დიდებულის" ამღები და ციტრუსების გამომრჩევი მანიპულატორი. ტექნიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1991), პროფესორი (1992), ინჟინერ-ელექტრიკოსი.დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ენერგეტიკის ფაკულტეტი. 1970-1997 წლებში მუშაობდა საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტში ელექტროტექნიკისა და ელექტროფიკაციის კათედრაზე ელექტროფიკაციისა და ავტომატიზაციის ფაკულტეტის დეკანის, გამოთვლითი ტექნიკისა და ავტომატიზაციის კათედრის გამგის თანამდებობებზე; 1997-2003 წლებში იყო ამავე ინსტიტუტის პრორექტორი, 2003-2005 წლებში რექტორი; 2012 წლიდან არჩეულია საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის ენერგეტიკისა და ტელეკომუნიკაციის ფაკულტეტის სრულ პროფესორად. არჩილ ვაშაკიძე არის მრავალი სასწავლო-მეთოდური და სამეცნიერო ნაშრომებისა და გამოგონების ავტორი. მონაწილეობდა საქართველოში პირველი მობილური სატელეკომუნიკაციო სისტემის "ალტაის" შექმნაში. მისი სამეცნიერო-კვლევითი საქმიანობა ეძღვნება ცოცხალ ორგანიზმებზე ზემოქმედებისას ენერგეტიკული მოწყობილობების ოპტიმალური პარამეტრების დადგენას, საქართველოს ელექტროენერგიის აღდგენადი და არატრადიციული წყაროების გამოყენებას, საქართველოში ბიობენზინისა და ბიოდიზელის წარმოებასთან დაკავშირებულ საკითხებს. შექმნა სამკურნალო მცენარის "იუკა დიდებულის" ამღები და ციტრუსების გამომრჩევი მანიპულატორი. ტექნიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1991), პროფესორი (1992), ინჟინერ-ელექტრიკოსი. 1999 - ღირსების ორდენი საქართველო: ენციკლოპედია: ტ.III, თბ., 2014, გვ.197; წიგნი ღირსებისა: ტ. 4, შემდგ.: თამაზ ყიფიანი (რედ.), თენგიზ გაჩეჩილაძე, გურამ სიმონიშვილი, თბ., 2002, გვ.119 არჩილ ვაშაკიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ↑ საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
Saphileaum

Saphileaum, ანდრო გოგიბედაშვილი (დ. 25 ოქტომბერი, 1997) — ქართველი მუსიკოსი, არტისტი, დიჯეი. მულტიმედია არტისტი. ანდრო გოგიბედაშვილი დაიბადა 1997 წლის 25 ოქტომბერს და აღიზარდა ქართული მუსიკალური ტრადიციების მქონე ოჯახში. იგი ქართველი მომღერალისა და მსახიობის თემურ წიკლაურის შვილიშვილი და პოეტისა და მწერლის, დავით-დეფი გოგიბედაშვილის შვილია, რამაც მნიშვნელოვანი გავლენა იქონია მისი ხელოვნების გზაზე. Saphileaum-ის მუსიკა და DJ-სეტები აერთიანებს სხვადასხვა მუსიკალურ ჟანრებსა და ელემენტებს, როგორიცაა: Ambient, Downtempo, Tribal, House, Techno, Balearic, Half-Beat და New Age. Saphileaum-ის კარიერის მნიშვნელოვანი ეტაპი იყო 2022 წელს, როცა მისი კომპოზიციის „Cosmic Lake Transparency“ ნაწყვეტი, პროექტის „Stihia Beyond“ ფარგლებში, რადიოსიგნალის სახით გაიგზავნა ეგზოპლანეტა K2-18B-ზე, ინგლისის გუნჰილის სადგურიდან. ეს იყო ისტორიული მომენტი, რადგან ანდრო გახდა მეორე ქართველი არტისტი, რომლის მუსიკა გაიგზავნა კოსმოსში. As If Rivers Could Speak (2016) Dynamics Of Celestial Spheres (2017) Uninhibited Kingdom (2018) Echoes of the Physical World (2018) Eternal Love, Eternal Life (2019) The Traveler (2019) Majestic Sapphire Island (2019) Samosi (2020) Imaginary Treasure Mountain (2020) Transpersonal Experience (2021) Kaftan (2022) Elegant Voyage (2022) Hiberian Central (2022) Ornaments (2022) Ganbana (2022) Intrapersonal Experience (2023) Exploring Together (2024) Banana Leaf Paradise (2024) Mirage (2024) Saphileaum-ის ბიოგრაფია Saphileaum ↑ Saphileaum (ანდრო გოგიბედაშვილი) ↑ Saphileaum-ის ალბომები
ვალერიუს ფლაკუსი

ვალერიუს ფლაკუსი, გაიუს ვალერიუს ფლაკუს სეტინუს ბალბუს (ლათ. Gaius Valerius Flaccus Setinus Balbus; დ. წ. უცნობია — გ. დაახლ. ახ. წ. 90-95) — რომაელი პოეტი, ე. წ. ვერცხლის ხანის ეპიკური პოეზიის წარმომადგენელი. ვალერიუს ფლაკუსის ცხოვრების შესახებ თითქმის არაფერია ცნობილი. გვარ-სახელი „სეტინუს“ შესაძლოა პოეტის ქალაქ სეტიიდან (ახლანდ. სეცე, ლატინის პროვინცია) წარმომავლობას მიუთითებდეს. რომაელი ორატორი კვინტილიანი თავის დაახლ. 96 წელს დაწერილ თხზულებაში (Institutio oratoria) ვალერიუს ფლაკუსს ახალგარდაცვლილად მოიხსენიებს. ვალერიუს ფლაკუსი ცნობილია, როგორც ავტორი ეპიკური პოემისა „არგონავტიკა“, რომელიც მიუძღვნა იმპერატორ ვესპასიანეს. პოემაში აპოლონიოს როდოსელის მიბაძვით აღწერილია არგონავტთა მოგზაურობა კოლხეთისაკენ. თხზულება დაუმთავრებელია, შედგება 8 წიგნისაგან. ეტყობა ვერგილიუსის სტილის გავლენა. აღწერს შავი ზღვის სანაპიროზე მოსახლე ტომებს, მ. შ. ხალიბებს, ტიბარენებს, მოსინიკებს, მაკრონებს. დაწვრილებითი ცნობებია საკუთრივ კოლხეთზე, მდ. ფასისზე, მეფე აიეტზე. აშკარად ჩანს, რომ ავტორი იყენებდა თავის თანამედროვე რომაელი მწერლების, პირველ რიგში, პომპონიუს მელას და პლინიუსის გეოგრაფიულ აღწერებს. Argonauticon libri VIII, ed. O. Kramer, Lipsiae, 1913. Argonauticon libri octo, ed. J. H. Horley, L., Cambr. 1934 (Loeb Classical Library). გიგაური ც., ვალერიუს ფლაკუსის „არგონავტიკა”, «ცისკარი», 1969, №8. ურუშაძე ა., ძველი კოლხეთი არგონავტების თქმულებაში, თბ., 1964. ლომოური ნ., ვალერიუს ფლაკუსი // ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. ?. ვალერიუს ფლაკუსი — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური)
ეგილოფსი

ეგილოფსი (ლათ. Aegilops) — მცენარეების გვარი მარცვლოვანთა ოჯახისა. ერთწლოვანი ბალახებია, აქვთ ცილინდრული ან ვიწროკვერცხისებრი ყვავილედები (თავთუნები), რომელთა ღერძი დაყოფილია პატარა ნაწილებად. ერთი თავთუნი 3–4-ყვავილიანია, თავთუნის ქერცლებს 7–13 გამოწეული ძარღვი აქვს, წვერზე 1–5 ფხაა, იშვიათად უფხოა. ქვედა საყვავილე ქერცლებიც ფხიანია. ცნობილია 25-მდე სახეობა. გავრცელებული არიან უმთავრესად ევრაზიაში. საქართველოში გვხვდება 8 სახეობა: Aegilops biuncialis Vis., 1842 Aegilops columnaris Zhuk., 1928 Aegilops cylindrica Host, 1802 Aegilops kotschyi Boiss., 1846 Aegilops neglecta Req. ex Bertol., 1834 სინონიმი: Aegilops ovata L., 1753 Aegilops tauschii Coss., 1849 Aegilops triuncialis L., 1753 Aegilops umbellulata Zhuk., 1928 იზრდებიან მშრალ ქვიან ფერდობებზე, ქვიშებსა და კენჭნარებზე, გზის პირას, მინდვრებში სარეველებად. იყენებენ მედიცინაში და როგორც საკვებ მცენარეს. ხორბლის ორი ველურად მზარდი დიპლოიდური სახეობის ეგილოფსის სახეობებთან ბუნებრივი ჰიბრიდიზაციის გზით წარმოიშვა რბილი ხორბლის ყველაზე მაღალმოსავლიანი ტეტრაპლოიდური და ჰექსაპლოიდური სახესხვაობები. ↑ მაყაშვილი ა., ბოტანიკური ლექსიკონი : მცენარეთა სახელწოდებანი, მე-3 გამოც., თბ.: „მეცნიერება“, 1991. — გვ. 25. ↑ Aegilops — ინგლისურ-ქართული ბიოლოგიური ლექსიკონი. ↑ 3.0 3.1 3.2 Конечная Г. Ю. Эгилопс // Большая российская энциклопедия. т. 35. — М., 2017. — стр. 215-216. ↑ Aegilops en. The Plant List. ციტირების თარიღი: 3 სექტემბერი, 2024 ↑ დავლიანიძე მ., ღვინიაშვილი ც., მუყბანიანი მ. და სხვ., საქართველოს ფლორის ნომენკლატურული ნუსხა, თბ.: „უნივერსალი“, 2018. — გვ. 127–128, ISBN 978-9941-26-391-0. ↑ Aegilops ovata L. en. Plants of the World Online | Kew Science. ციტირების თარიღი: 3 სექტემბერი, 2024
გაბრიელ დე ვალსეკა

გაბრიელ დე ვალსეკა (ესპ. Gabriel de Vallseca) — XV საუკუნის ესპანელი კარტოგრაფი, წარმოშობით, წარმომავლობით ებრაელი, კარტოგრაფიის ე. წ. მაიორკული სკოლის წარმომადგენელი. ვალსეკას ყველაზე ცნობილი ნამუშევრებია 1439, 1447 და 1449 წლების პორტოლანები (საზღვაო რუკები). 1439 წლის რუკამ პირველად კარტოგრაფიის ისტორიაში ასახა ახალაღმოჩენილი აზორის კუნძულები. ვალსეკას ნამუშევრები აღსანიშნავია როგორც პრაქტიკული მნიშვნელობის, ასევე მხატვრული ღირებულების თვალსაზრისითაც. მისი პორტოლანები საკმაოდ უხვ მასალას გვთავაზობს მსოფლიოს ქვეყნების დროშების შესახებაც. მათ შორისაა შავი ზღვის აღმოსავლეთით ვერტიკალურ მთაგრეხილზე (ლიხის ან კავკასიონის ქედი) დატანილი დროშა — თეთრ ფონზე ხუთი წითელი ჯვრით. თვარაძე ა., საქართველო და კავკასია ევროპულ წყაროებში (XII –XVI საუკუნეთა ისტორიოგრაფიული და კარტოგრაფიული მასალის საფუძველზე), თბ., 2004. თვარაძე ა., ვალსეკა, გაბრიელ დე // ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. 143.
ხვთისო გოგოჭური

ხვთისო გოგოჭური (დ. 1941, თეთრიწყლები, თელავის რაიონი — გ. 1997) — ქართველი მკვლევარი, ფილოსოფოსი. ხვთისო გოგოჭური დაიბადა 1941 წელს თელავში, თეთრიწყლებში. 1970 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოსოფიისა და ფსიქოლოგიის ფაკულტეტი ფილოსოფიის სპეციალობით, ამავე წელს ჩაირიცხა ფილოსოფიის ინსტიტუტის ასპირანტურაში, ხოლო 1977 წელს მან დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია. მისი კვლევა-ძიების სფერო გახლდათ ფილოსოფიური ცოდნის თავისებურება, რელიგიური ფილოსოფიის პრობლემები, ფილოსოფიისა და რელიგიის, ფილოსოფიისა და ხელოვნების ურთიერთმიმართება. მის გამოკვლევებში ამ კუთხით გაშუქებული იყო ფილოსოფიური ცოდნის თავისებურება და მისი მიმართება სპეციალურ-მეცნიერულ ცოდნასთან, მხატვრულ შემოქმედებასა და რელიგიურ რწმენასთან. მან სპეციალური გამოკვლევა მიუძღვნა რუსი ფილოსოფოსიის ნ. ბერდიაევის შემოქმედებას. რა არის ფილოსოფია? თბილისი, თბილ. უნ-ტის გამ-ბა, 1996, გვ. 64 ფილოსოფიური ცოდნის სპეციფიკის რელიგიურ-ეზგისტენციალური გაგების მარქსისტული კრიტიკისათვის : ნ.ა. ბერდიაევის ფილოსოფიის მაგალითზე, თბილისი, მეცნიერება, 1980, გვ. 124 ქართველი ფილოსოფოსები: IV საუკუნიდან XX საუკუნის ჩათვლით, ბათუმი, 2004, გვ. 56
არნოლდ ვალფიში

არნოლდ ვალფიში, არნოლდ ზელმანის ძე ვალფიში (პოლ. Arnold Walfisz; დ. 2 ივლისი, 1892, ვარშავა, — გ. 29 მაისი, 1962, თბილისი) — ებრაული წარმოშობის პოლონელი მათემატიკოსი. სწავლობდა მიუნხენის, ბერლინის, ჰაიდელბერგის, გეტინგენის უნივერსიტეტებში. 1927–1936 წლებში მუშაობდა ვარშავაში სადაზღვევო საზოგადოების მათემატიკოსად, ხოლო 1930 წლიდან შეთავსებით — დოცენტის თანამდებობაზე ვარშავის უნივერსიტეტში. 1936 წელს მიიწვიეს სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის საქართველოს ფილიალის მათემატიკის ინსტიტუტში, სადაც გარდაცვალებამდე მუშაობდა. იყო თეორიული მათემატიკის განყოფილების გამგე (1940–1943), ალგებრისა და გეომეტრიის განყოფილების გამგე (1948–1962). კითხულობდა ლექციებს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში, თბილისის და ქუთაისის პედაგოგიურ ინსტიტუტებში. 1948 წლიდან იყო პროფესორი. ვალფიშის სახელთანაა დაკავშირებული საქართველოში რიცხვთა თეორიის დარგში მეცნიერული კვლევის მიღწევები. მისი შრომები ეძღვნება მრავალგანზომილებიან ელიფსოიდებში მთელ წერტილთა რაოდენობის განსაზღვრას, მარტივ რიცხვთა ადიტიურ თეორიას, დიოფანტურ მიახლოებებს, კვადრატული ფორმებით რიცხვთა წარმოდგენას და სხვ. 1963 წელს ბერლინში გერმანულ ენაზე გამოიცა ვალფიშის მონოგრაფია „ვაილის მაჩვენებლიანი ჯამები თანამედროვე რიცხვთა თეორიაში”, რომელშიც გადმოცემულია როგორც კლასიკური, ასევე თანამედროვე, მ. შ. თვით ავტორის, გამოკვლევები გამყოფთა პრობლემის, ეილერისა და მებიუსის ფუნქციების, რიმანის ძეტა-ფუნქციისა და მარტივ რიცხვთა განრიგების შესახებ. ვალფიში იყო საერთაშორისო მათემატიკური ჟურნალის „Acta Arithmetica" ერთ-ერთი დამაარსებელი და სარედაქციო კოლეგიის წევრი. რიცხვთა თეორიის კურსი, თბ., 1947. Целые точки в многомерных шарах, Тб., 1960. Weylsche Exponentialsummen in der neueren Zahlentheorie, VEB Deutscher Verlag der Wissenschaften, Berlin, 1963. ვალფიში, არნოლდ // ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. ?. Krätzel, Ekkehard; Lamm, Christoph, Von Wiesbaden nach Tiflis - Die wechselvolle Lebensgeschichte des Zahlentheoretikers Arnold Walfisz, «Mitteilungen der Deutschen Mathematiker-Vereinigung», 2013, Band 21 Heft 1. — s. 42-51. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 MacTutor History of Mathematics archive — 1994. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q547473"></a> ↑ Mathematics Genealogy Project — 1997. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q829984"></a>
აზიზ ალეკპეროვი

აზიზ იუსიფ ოღლუ ალეკპეროვი (აზერ. Əziz Yusif oğlu Ələkbərov; დ. 5 ოქტომბერი, 1960 , სოფელი კარალარი, არარატის ოლქი , სომხეთის სსრ ) — სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე. აზერბაიჯანის რესპუბლიკის VI მოწვევის მილი მეჯლისის დეპუტატი, მილი მეჯლისის შრომისა და სოციალური დაცვის, კულტურისა და ტოპონომიური კომისიის კომიტეტების წევრი. აზერბაიჯანელი მეცნიერი, ფილოსოფიისა და ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი, ასოცირებული პროფესორი. აზერბაიჯანის მწერალთა კავშირისა და აზერბაიჯანის ჟურნალისტთა კავშირის წევრი. აზიზ ალეკპეროვი დაიბადა 1960 წლის 5 ოქტომბერს სომხეთის რესპუბლიკის არარატის რაიონის სოფელ კარალარში, ახლანდელი არალეზი. 1977 წელს ამავე სოფლის საშუალო სკოლა დაამთავრა. 1979 წელს გახდა აზერბაიჯანის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტის სტუდენტი, სადაც სწავლა 1984 წელს დაასრულა. 1984-1987 წლებში მუშაობდა კახის რაიონის სოფელ ყუმის საშუალო სკოლაში მასწავლებლად. იყო კახის რაიონის ლიტერატურული ასოციაცია „გურმუქის სიმღერების“ თავმჯდომარე. 1987 წელს დაბრუნდა მშობლიურ სოფელში, მაგრამ 1988 წლის შემოდგომაზე ოჯახთან ერთად იძულებული გახდა დაეტოვებინა სომხეთის სსრ ეროვნული კონფლიქტის გამო. ქალაქ ბაქოში დასახლდა. 1988 წლიდან მან კარიერა დაიწყო აზერბაიჯანის მეცნიერებათა აკადემიის ნიზამის ლიტერატურის ინსტიტუტში. 1992 წლის იანვარში პროფესორ იაშარ კარაევის ხელმძღვანელობით დაიცვა დისერტაცია და მიიღო ფილოლოგიურ მეცნიერებათა კანდიდატის აკადემიური ხარისხი. 2004 წლის ნოემბრამდე მუშაობდა ამ საგანმანათლებლო დაწესებულებაში. 2000 წელს აზერბაიჯანის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის ფოლკლორის ინსტიტუტის განყოფილების უფროსად დაინიშნა და ამჟამად არის „დედე გორგუდის“ განყოფილების წამყვანი მკვლევარი, ასოცირებული პროფესორი. ის არის 500-ზე მეტი სამეცნიერო და ჟურნალისტური სტატიის, 46 წიგნის ავტორი. ალეკპეროვი არის აზერბაიჯანში ერთ-ერთი პირველი კერძო გამომცემლობის - დამოუკიდებელი გამომცემლობის „აღარდაღის“ დამფუძნებელი და დირექტორი, რომელიც ფუნქციონირებს 1997 წლიდან. 2020 წლის 9 თებერვალს აზერბაიჯანის VI მოწვევის ეროვნული ასამბლეის არჩევნებში მიიღო მონაწილეობა. გაიმარჯვა და მიიღო აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მილი მეჯლისის დეპუტატის მანდატი. 2020 წლის 10 მარტს მან დაიწყო საპარლამენტო მოვალეობა. არის კულტურის კომიტეტის წევრი, პარლამენტის შრომისა და სოციალური პოლიტიკის კომიტეტის წევრი. Azərbaycan Qaçqınlar Cəmiyyəti: “Fəzail Ağamalı gedib öz işiylə məşğul olsun” Folklorşünas alimlər “Aşıq Ələsgər-200” yubiley medalı ilə təltif ediliblər Azərbaycan Respublikasının ictimai-siyasi həyatında fəal iştirak edən şəxslərin təltif edilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı Азиз Юсиф оглу АЛЕКПЕРОВ Əziz Ələkbərli: “Erməni kilsəsinin banisi türk olub”
სოფიო ჩიჯავაძე-კედია

სოფიო (სონა) ჩიჯავაძე-კედია (დ. 1885, კისისხევი — გ. 1993, საფრანგეთი, პარიზი) — ქართველი პედაგოგი. სოფიო ჩიჯავაძე-კედია დაიბადა 1885 წელს სოფელ კისისხევში, თელავში. მან 1906 წელს დაამთავრა თელავის წმინდა ნინოს სასწავლებელი, 1907-1911 წლებში სწავლობდა მოსკოვის ქალთა უმაღლეს სასწავლებელში. როდესაც სოფიომ დაამთავრა წმ.ნინოს სასწავლებელი ის თავად ხელმძღვანელობდა გიმნაზიას და ასევე მუშაობდა პედაგოგადაც. როდესაც აიღო დიპლომი თბილისში დაიწყო მუშაობა მასწავლებლად, 1918 წელს კი, საქართველოს დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ, პირველ ქალთა გიმნაზიის გამგედ დანიშნეს. 25 ნოემბერს 1919 წელს სოფიო ცოლად ითხოვა საქართველოს რესპუბლიკის დამფუძნებელი კრების წევრმა სპირიდონ კედიამ, სპრიდონი 1921 წლიდან პოლიტიკური ემიგრანტი იყო. სოფიო 1928 წელს ჩავიდა პარიზში ქალიშვილთან ერთად და შეუერთდა სპრიდონ კედიას. 1990 წელს პარიზში გაიმართა ქართულ-ევროპული ინსტიტუტის მიერ ჩატარებული კონკურსი სადაც სოფიოს მოგონებების წიგნი "ნასმენ-ნახული" ილია ჭავჭავაძის საერთაშორისო პრემიით დაჯილდოვდა. როდესაც სოფიო 100 წლის გახდა, მაშინდელმა პარიზის მერმა ჟაკ შირაკმა მას, როგორც პარიზის უხუცეს მოქალაქეს, საგანგებო მედალი და დიპლომი გადასცა. ნასმენ-ნახული : მოგონებები, პარიზი, ქართ.-ევროპ. ინ-ტი, 2002, გვ. 632 ქალთა განათლების კერები თელავში / მარინე გოგბაიძე, გიორგი ჯავახიშვილი, თბ., 2020, გვ. 90 1921 წლის თებერვალი - თბილისში მყოფ საქართველოს მოქალაქეთა თვალით (მერვე ნაწილი - სოფიო ჩიჯავაძე-კედიასი)
ვლადიმერ ჯაფარიძე (ინჟინერი)

ვლადიმერ ჯაფარიძე (დ. 14 სექტემბერი, 1914, თბილისი — გ. 15 სექტემბერი, 2004) — ქართველი ინჟინერი, მეცნიერი, პედაგოგი. 1937 წელს დაამთავრა თბილისის კავშირგაბმულობის ელექტროტექნიკური ინსტიტუტი რადიოინჟინრის სპეციალობით. საქმიანობა დაიწყო საქართველოს კავშირგაბმულობის სამინისტროს თბილისის რადიოგადამცემ ცენტრში, სადაც ინჟინრად მუშაობდა. ერთი წლის შემდეგ ის დასაქმდა თბილისის კავშირგაბმულობის ელექტროტექნიკურ ინსტიტუტში, სადაც ასისტენტის პოზიცია დაიკავა და პარალელურად განაგრძო სწავლა ამიერკავკასიის ინდუსტრიული ინსტიტუტის ასპირანტურაში. ამავდროულად, დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფიზიკა-მათემატიკის ფაკულტეტი და პარალელურად გაიარა უცხო ენების ინსტიტუტის სპეციალური კურსები. შემდგომ „საქენერგოს“ ცენტრალური კავშირგაბმულობის სამსახურის უფროსად დაინიშნა, ხოლო მოგვიანებით ტექნიკური განყოფილების უფროსად დაწინაურდა. 1946 წელს დაიწყო მუშაობა საქართველოს პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში, სადაც ასისტენტის პოზიციაზე იყო დანიშნული ზოგადი და თეორული ელექტროტექნიკის კათედრაზე. 1954 წელს, დისერტაციის წარმატებით დაცვის შემდეგ, დოცენტად დაწინაურდა. 1962 წელს მან ჩამოაყალიბა და სათავეში ჩაუდგა რადიოტექნიკის კათედრას. მისივე ინიციატივით შეიქმნა უახლესი ტექნიკით აღჭურვილი სასწავლო რადიოტექნიკური ლაბორატორიები. მისი ხელმძღვანელობით აღიზარდა მრავალი მაღალი კვალიფიკაციის ახალგაზრდა სპეციალისტი, რომლებიც შემდეგ წარმატებით მოღვაწეობდნენ როგორც საქართველოს, ისე საბჭოთა კავშირის რადიოტექნიკურ საწარმოებში. მის მიერ დაწერილი სახელმძღვანელოები გახდა აუცილებელი რესურსი კავშირგაბმულობის დარგში მომუშავე სტუდენტების, მეცნიერების და სპეციალისტებისთვის. პედაგოგიურ საქმიანობასთან ერთად, ინტენსიურად იყო ჩართული სამეცნიერო-კვლევით საქმიანობაში. მისი სამეცნიერო ნაშრომები და ორი მონოგრაფია მოიცავს 70-მდე კვლევას. ის ასევე იყო მრავალი საერთაშორისო, საკავშირო და რესპუბლიკური სამეცნიერო კონფერენციის ორგანიზატორი და მონაწილე. დაწერა მნიშვნელოვანი სახელმძღვანელო „ელექტრომაგნიტური ველის თეორია“. ის ასევე რედაქტორობდა სპეციალიზებულ სამეცნიერო კრებულს „თეორიული რადიოტექნიკა“-ს, რომელიც საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის მიერ იყო გამოცემული. არაერთი სამეცნიერო დისერტაცია მომზადდა და დაცული იქნა მის ხელმძღვანელობით საქართველოს პოლიტექნიკური უნივერსიტეტის რადიოტექნიკის კათედრაზე. 2004 - გიორგი ნიკოლაძის სახელობის მედალი 1997 - ღირსების ორდენი საქართველოს ენერგეტიკოსები=Georgian Power Engineers: ენციკლოპედია. თბილისი, 2016 გვ. 450 ვლადიმერ ჯაფარიძე (ინჟინერი) — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ↑ ბიოგრაფია