laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
სავალან მირზოევი

სავალან მირზოევი (დ. 29 აგვისტო, 1986, გარდაბანი) — იურისტი, პოლიტიკოსი. 2007 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტის სამართალმცოდნეობის სპეციალობა. 2006-2007 მუშაობდა გარდაბნის მუნიციპალიტეტის გამგეობის კეთილმოწყობისა და კომუნალური მეურნეობის სამსახურის მთავარი სპეციალისტად; 2007-2008 წლებში იყო გარდაბნის მუნიციპალიტეტის გამგეობის აპარატის უფროსი სპეციალისტი იურიდიულ საკითხებში, მთავარი სპეციალისტი, აპარატის უფროსი; 2009-2013 წლებში კი რეინტეგრაციის საკითხებში საქართველოს სახელმწიფო მინისტრის აპარატის აღმასრულებელი სამდივნოს სახელმწიფო მინისტრის მრჩეველი, მინისტრის წარმომადგენელი ეროვნულ/ეთნიკური უმცირესობებით მჭიდროდ დასახლებულ რეგიონებში; 2013-2016 წლებში საქართველოს მთავრობის კანცელარიის პრემიერ-მინისტრის თანაშემწე. 2016-2020 წლებში იყო საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი (მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“. მაჟორიტარულ არჩევნებში ხმათა 50,02% მიიღო (7735 ხმა). 2020 წლიდან არის საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“. მხარი დაუჭირა კანონპროექტს „უცხოური გავლენის გამჭვირვალობის შესახებ“. სავალან მირზოევი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი სავალან მირზოევი — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი (მოძველებული / არქივი / ახალი არქივი) ↑ შედეგები 2016 ↑ ცენტრალურმა საარჩევნო კომისიამ საქართველოს პარლამენტის 2020 წლის 31 ოქტომბრის არჩევნები შეაჯამა. ცესკო (2020-12-03). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-12-15. ციტირების თარიღი: 19 დეკემბერი, 2020. ↑ სია: ვინ დაუჭირა „აგენტების კანონს“ მხარი პირველი მოსმენით.
1040

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1040 1040 (ათას ორმოცი) წელი — იულიუსის კალენდრის ნაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა სამშაბათი. ეს წელი არის XI საუკუნის მე-4 დეკადის მე-10 წელი. ლიპარიტ ბაღვაშმა ბიზანტიიდან ჩამოიყვანა ბაგრატის ნახევარძმა დემეტრე და მეფეს აუჯანყა შოტლანდიის სამეფო ტახტზე ავიდა მაკბეტი, მეფობდა 1040-1057 წლებში მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1040. ალფონსო VI კასტილის მეფე. მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1040. ჰაროლდ I — ინგლისის მეფე დუნკან I — შოტლანდიის მეფე საქართველო საქართველოს სამეფო : ბაგრატ IV, ძე გიორგი I-ისა - ერთიანი საქართველოს მეფე (1027 - 1072) კახეთის სამთავრო : გაგიკი - კახეთის ქორეპისკოპოსი (1029 - 1058) თბილისის საამირო : ჯაფარ III იბნ ალი - თბილისის ამირა (1012-1045) საქართველოს ეკლესია : მელქისედეკ I - საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი (1039 - 1045) (მეორეჯერ) სამხრეთი კავკასია ანისის სამეფო : იოანე-სუმბატი - ანისის (შირაკის) მეფე (1040-1042) ვანანდის სამეფო : გაგიკ-აბასი - ვანანდის (ყარსის) მეფე (1029-1065) სიუნიკის სამეფო : სუმბატ II - სიუნიკის მეფე (1019-1070) სამხრეთ-დასავლეთი აზია ბიზანტიის იმპერია : მიხეილ IV - ბიზანტიის იმპერატორი (1034 - 1041) სელჩუკთა სახელმწიფო : თოღრულ-ბეგი - სულთანი (1038 - 1063) ღაზნევიდების სახელმწიფო : მასუდ I - სულთანი (1031 - 1041) ბაღდადის სახალიფო : ალ-ქაიმი - ბაღდადის ხალიფა (1031 - 1075) აღმოსავლეთი ევროპა კიევის რუსეთი : იაროსლავ I ბრძენი – დიდი მთავარი (1019-1054) პოლონეთი : კაზიმირ I – დიდი მთავარი (1039-1058) დასავლეთი ევროპა საღვთო რომის იმპერია : ჰაინრიხ III - გერმანიის მეფე და საღვთო რომის საღვთო იმპერიის იმპერატორი (1039 – 1056) საფრანგეთი : ანრი I - საფრანგეთის მეფე (1031 - 1060) ინგლისი : ჰაროლდ I - ინგლისის მეფე (1035 - 1040) ჰართაკენუტი - ინგლისის მეფე (1040 - 1042) წმინდა საყდარი : ბენედიქტ IX - რომის პაპი (1032 - 1044)
1930-იანები

1930-იანი (ათას ცხრაას ოცდაათიანი) წლები, ასევე ცნობილი, როგორც 1930-იანები ან უბრალოდ ოცდაათიანები — გრიგორიანული კალენდრის ათწლეული, რომელიც დაიწყო 1930 წლის 1 იანვარს და დასრულდა 1939 წლის 31 დეკემბერს. მოვლენები სარჩევი: 1930 1931 1932 1933 1934 1935 1936 1937 1938 1939 18 თებერვალი : ამერიკელმა კლაიდ ტომბომ აღმოაჩინა პლუტონი. 28 მარტი : თურქეთში კონსტანტინოპოლსა და ანგორას გადაარქვეს "ისტანბული" (სტამბოლი) და "ანკარა". 2 აპრილი : ჰაილე სელასიე გამოცხადდა ეთიოპიის იმპერატორად. 1 მაისი : სსრ კავშირ-ში ოფიციალურად გაიხსნა თურქესტან-ციმბირის მაგისტრალი. 10 ივნისი : დაფუძნდა საქართველოს სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტი, ამჟამად თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტი 30 ივლისი : ფეხბურთის პირველი მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალში ურუგვაიმ დაამარცხა არგენტინა. 14 აპრილი : გამოცხადდა ესპანეთის მეორე რესპუბლიკა. 25 აპრილი : შეიქმნა საქართველოს გამომგონებელთა ასოციაცია. 4 მაისი : ქემალ ათათურქი მეორედ არჩეულ იქნა თურქეთის პრეზიდენტად. 18 თებერვალი : იაპონიამ დააარსა მანჯურიის სახელმწიფო. 28 თებერვალი : დაარსდა აბასთუმნის ასტროფიზიკური ობსერვატორია. 18 მაისი : მოკლეს იაპონიის პრემიერ-მინისტრი ინუკაი ცუიოში. 15 ივნისი : ბოლივიამ პარაგვაის გამოუცხადა ომი. 30 ივლისი : ლოს-ანჟელესში გაიხსნა მე-10 ოლიმპიური თამაშები. 6 აგვისტო : პირველად გაიმართა ვენეციის კინოფესტივალი. 8 ნოემბერი : აშშ-ს საპრეზიდენტო არჩევნებში გაიმარჯვა ფრანკლინ რუზველტმა. დაარსდა გრიბოედოევის სახელობის თბილისის რუსული დრამატული თეატრი. 30 იანვარი : ადოლფ ჰიტლერი გერმანიის კანცლერად დაინიშნა. 4 მარტი : ფრანკლინ რუზველტი გახდა აშშ-ს 32-ე პრეზიდენტი. მოხდა ოსანა კოტორელის კანონიზაცია, რომის პაპმა პიუს XI–ის მიერ. ქალაქად გამოცხადდა გურჯაანი, დაბად - აგარა. დაარსდა გორის დრამატული თეატრი. 3 აგვისტო : ადოლფ ჰიტლერი პრეზიდენტისა და კანცლერის პოსტების გაერთიანებით გერმანიის უზენაესი მეთაური ხდება. დაარსდა გორის სახელმწიფო ისტორიულ-ეთნოგრაფიული მუზეუმი. 16 მარტი : ადოლფ ჰიტლერმა გამოაცხადა გერმანიის კვლავ შეიარაღება, ვერსალის ხელშეკრულების მიუხედავად. 2 ოქტომბერი : იტალიის ჯარი აბისინიაში შეიჭრა. 1 აგვისტო : ბერლინში დაიწყო მე-11 ოლიმპიური თამაშები. 14 აგვისტო : პირველად ოლიმპიურ თამაშებში შეიტანეს კალათბურთი. 8 იანვარი : ამერიკის შეერთებული შტატების მთავრობამ ესპანეთში იარაღისა და სამხედრო აღჭურვილობის ექსპორტი აკრძალა. 20 იანვარი : ფრანკლინ დელანო რუზველტი ამერიკის შეერთებული შტატების პრეზიდენტის მოვალეობის შესრულებას შეუდგა მეორე ვადით. 12 მაისი : ლონდონში ელისაბედ II-ის მამის, გაერთიანებული სამეფოს მეფის 1936–1952 წლებში, ჯორჯ VI-ის კორონაცია შედგა. თბილისში გამოვიდა რუსული გაზეთი „ზაკავკაზსკი ვესტნიკი“ შორაპანს დაბის სტატუსი მიენიჭა მარტი : გერმანიამ დაიპყრო ჩეხოსლოვაკიის დარჩენილი ნაწილი 15 მარტი : ნაცისტურმა არმიამ დაიკავა ჩეხეთი. 23 აგვისტო : მოლოტოვ-რიბენტროპის პაქტი 1 სექტემბერი : გერმანიის თავდასხვა პოლონეთზე 3 სექტემბერი : გერმანიის ინგლისსა და საფრანგეთზე დავდასხმა 16 სექტემბერი : ფაშიშტებმა ალყა შემოარტყეს ვარშავას 17 სექტემბერი : ”უცნაური ომი” საფრანგეთსა და ინგლისს შორის 2 ოქტომბერი : მეორე მსოფლიო ომშო პოლონეთის არმიის დარჩენილმა ნაწილმა იარაღი დაყარა გერმანიასა და იტალიას შორის დაიდო ახალი ხელშეკრულება ურთიერთობების შესახებ. ქალაქად გამოცხადდა ტყიბული.
ნოვოროსიისკის რესპუბლიკა

ნოვოროსიისკის რესპუბლიკა — რუსეთის 1905 წლის რევოლუციის დროს გამოცხადებული რესპუბლიკა ნოვოროსიისკში. არსებობდა 1905 წლის 12-25 დეკემბერს. 8-10 დეკემბერს არჩეულ იქნა ნოვოროსიისკის საბჭო, რომელმაც რსდმპ შავიზღვისპირეთის კომიტეტის გადაწყვეტილებით გამოაცხადა თვითმმართველობა. რევოლუციაში მონაწილეობდნენ ბოლშევიკები, მენშევიკები, ესერები და სხვა პარტიები. საბჭომ 14 დეკემბრის დადგენილებით დახურა სახელმწიფო დაწესებულებები, გარდა ბანკებისა, შეწდა გაფიცვა, განახლდა ვაჭრობა, დაწესდა 8 საათიანი სამუშაო დღე, ჩამოყალიბდა მუშათა კომიტეტები. საბჭომ განაიარაღა პოლიცია და შექმნა მუშათა რაზმები, რომლებმაც კონტროლი დაამყარეს რკინიგზასა და ნავსადგურზე. საბჭომ შემოიღო ბურჟუაზიისა და ჩინოვნიკების დაბეგვრა, გაათავისუფლა პოლიტპატიმრები, შექმნა სახალხო სასამართლო, დაიწყო გაზეთის გამოცემა. 24 დეკემბერს მეფის მთავრობამ ნოვოროსიისკში გაგზავნა დამსჯელი რაზმი. საბჭომ უარი თქვა მსხვერპლზე და უბრძოლველად ჩააბარა ქალაქი. 25 დეკემბერს ჯარი შევიდა ქალაქში, რსდმპ შავიზღვისპირეთის კომიტეტი გადავიდა იატაკქვეშა საქმიანობაზე. რესპუბლიკის საქმეზე 7 ხელმძღვანელს სიკვდილი მიუსაჯეს, რაც შემდეგ კატორღით შეუცვალეს, ასევე კატორღა მიესაჯა დამატებით 13 ადამიანს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 464.
სკოტ ფარდი

სკოტ ფარდი (ინგლ. Scott Fardy; დ. 5 ივლისი, 1984) — ავსტრალიელი მორაგბე, რომელიც დუბლინის ლენსტერში თამაშობს. მისი სათამაშო პოზიციაა მეორე ან მესამეხაზელი. ↑ Scott Fardy. rugby.com.au. Australian Rugby Union. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 5 მარტი 2012. ციტირების თარიღი: 15 January 2014. ↑ Scott Fardy. Australian Rugby Union. ციტირების თარიღი: 14 August 2015. ↑ Scott Fardy. ACT Brumbies. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 5 სექტემბერი 2015. ციტირების თარიღი: 14 August 2015.
ნოვოროსიისკის თავდაცვითი ოპერაცია

ნოვოროსიისკის თავდაცვითი ოპერაცია — სამხედრო ოპერაცია მეორე მსოფლიო ომის დროს, 1942 წლის 19 აგვისტოდან 26 სექტემბრამდე. 17 აგვისტოს ნოვოროსიისკის და ტამანის ნახევარკუნძულის დასაცავად შეიქმნა ნოვოროსიისკის თავდაცვითი რაიონი (სარდალი გენერალი მ. კოტოვი, 8 სექტემბრიდან გენერალი მ. გრეჩკო). 19 აგვისტოს გერმანიის და რუმინეთის ჯარებმა დაიწყეს შეტევა ჭარბი ძალებით. 25 აგვისტოს საბჭოთა ჯარებმა შეაჩერეს მტრის შეტევა. გერმანიამ 29 აგვისტოს ტუაფსეს მიმართულებით დამატებითი ძალები გადაისროლა და 29 აგვისტოს შეტევა განაახლა. მან შეძლო ანაპის რაიონში შავი ზღვის ნაპირზე გადასვლა და 7 სექტემბერს აიღო ნოვოროსიისკი. ქალაქში ბრძოლები 26 სექტემბრამდე გრძელდებოდა. გერმანიამ ვერ შეძლო ზღვისპირა შოსეზე გაჭრა ტუაფსეს მიმართულებით და თავდაცვაზე გადავიდა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 463-464.
ნოვოროსიისკ-ტამანის ოპერაცია

ნოვოროსიისკ-ტამანის ოპერაცია — სამხედრო ოპერაცია მეორე მსოფლიო ომის დროს, 1943 წლის 10 სექტემბრიდან 9 ოქტომბრამდე. მონაწილეობდნენ საბჭოთა კავშირის მხრიდან ჩრდილო კავკასიის ფრონტის ჯარები (სარდალი გენერალი პ. პეტროვი), შავი ზღვის ფლოტი (სარდალი ვიცე-ადმირალი ლ. ვლადიმირსკი) და აზოვის სამხედრო ფლოტილია (სარდალი კონტრ-ადმირალი ს. გორშკოვი) წითელი არმიის მიზანი იყო ტამანის ნახევარკუნძულზე გერმანელთა ჯარების განადგურება. გერმანელებს ნახევარკუნძულზე შექმნილი ჰქონდათ ღრმად ეშელონირებული თავდაცვა, ე.წ. ცისფერი ხაზი. განსაკუთრებით გამაგრებული იყო ნოვოროსიისკი, რომელსაც იცავდა სამი გერმანული და ერთი რუმინული დივიზია. მთავარი დარტყმა უნდა განეხორციელებინა საბჭოთა ძალების მე-18 არმიას და შავი ზღვის ფლოტის დესანტს. 10 სექტემბერს დილით შავი ზღვის ფლოტის ხომალდები ნოვოროსიისკის ნავსადგურში შეიჭრნენ და სანაპიროზე სამი სადესანტო რაზმი გადასხეს, ერთი ცემესის უბის დასავლეთ სანაპიროზე, ორი კი ნავსადგურის დანაღმულ ნავმისადგომებზე. ხმელეთიდან დაიწყო მე-18 არმიის აღმოსავლეთ და დასავლეთ ჯგუფების შეტევა. 11 სექტემბერს გადასხეს დესანტის მეორე ეშელონი. იმავე დღეს შეტევაზე გადავიდნენ მე-9 არმიის, ხოლო 14 სექტემბერს 56-ე არმიის ჯარები. 16 სექტემბერს წითელმა არმიამ ქალაქი აიღო და 9 ოქტომბერს ქერჩის სრუტეს მიადგა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 463-464.
კასტელფულიტ-დე-ლა-როკა

კასტელფულიტ-დე-ლა-როკა (ესპ. Castellfullit de la Roca, კატ. Castellfollit de la Roca) — მუნიციპალიტეტი ხერონის პროვინციაში, კატალონია, ესპანეთი. მდებარეობს მდინარეების ფლუვიასა და ტორონელის შესართავთან, ბაზალტის ქედზე. ბაზალტის ქედი, რომელზეც ქალაქი მდებარეობს 50 მეტრის სიმაღლისაა და სიგრძით თითქმის ერთი კილომეტრი ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: კასტელფულიტ-დე-ლა-როკა Official website დაარქივებული 2014-01-06 საიტზე Wayback Machine. Government data pages (კატალანური) ↑ art.6 // (unspecified title) ↑ Castellfollit de la Roca, all the information of this tourist town. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-01-30. ციტირების თარიღი: 2020-05-17.
საკადასტრო რუკა

საკადასტრო რუკა — ადგილის გეგმის ნაირსახეობა, რომელიც ასახავს კონკრეტული ტერიტორიის საკადასტრო მონაცემებს. საქართველოში საკადასტრო რუკის შედგენა და გაცემაზე პასუხისმგებელი ორგანოა იუსტიციის სამინისტროს სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტო. საკადასტრო რუკა გაიცემა საჯარო რეესტრის მონაცემთა ბაზაში განთავსებული ინფორმაციის საფუძველზე და ასახავს მისი მომზადების მომენტისთვის ძალაში მყოფ მონაცემებს. კერძოდ კი, რეგისტრირებულ: მიწის ნაკვეთებს, შენობებს და ნაგებობებს, მათი საკოორდინატო ბადესა და საკადასტრო კოდს, აგრეთვე ინფორმაციას მათი უფლებებისა და შეზღუდვების შესახებ. საკადასტრო რუკის შემადგენლ ნაწილს წარმოადგენს საკდასტრო გეგმა, რომელიც გაიცემა ცალკეულ მიწის ნაკვეთებზე. საკადასტრო რუკის/გეგმის შედგენი საფუძველია საკადასტრო აზომვა და მის საფუძველზე მიღებული საკადასტრო აზომვითი ნახაზი. ↑ საკადასტრო რუკის ქაღალდის ვერსიის მოთხოვნა დაარქივებული 2020-08-07 საიტზე Wayback Machine. , საჯარო რეესტრი. ↑ მარეგისტრირებელ ორგანოში სარეგისტრაციოდ წარმოდგენილი საკადასტრო ნახაზების ისტორიული მიმოხილვა დაარქივებული 2020-08-07 საიტზე Wayback Machine. , საჯარო რეესტრი. ↑ სტანდარტები დაარქივებული 2020-09-23 საიტზე Wayback Machine. , საჯარო რეესტრი.
მენესოს მეორე ეკლესია

მენესოს მეორე ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი დუშეთის მუნიციპალიტეტში, სოფელ მენესოს ჩრდილოეთით, ფერდობზე. განეკუთვნება შუა საუკუნეებს. ეკლესია დარბაზულია (3,5 x 2,5 მეტრი), ნაგებია სხვადასხვა ზომის ნატეხი ქვით. სწორკუთხა შესასვლელი (გვიანდელია) დასავლეთიდანაა. აღმოსავლეთით, ნახევარწრიულ აფსიდში, ვიწრო სწორკუთხა სარკმელია, რომლის ორივე მხარეს თითო პატარა სწორკუთხა ნიშია. დარბაზი ცილინდრული კამარითაა გადახურული. ინტერიერი შელესილია. თავდაპირველი შესასვლელი სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილშია - დაფარულია ფერდობიდან ჩამორეცხილი მიწით. ჯორბენაძე ბ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 2, თბ., 2008. — გვ. 274.
კუჭეჭის ხატი

კუჭეჭის ხატი — საკულტო ძეგლი, მდებარეობს დუშეთის მუნიციპალიტეტში, სოფელ კუჭეჭის დასავლეთით, მაღალი მთის წვერზე. აგებულია დანგრეული ეკლესიის ქვებით. წყობა მშრალია. დაბალი გალავნით შემოფარგლული წრიული ფორმის პატარა ეზოს აღმოსავლეთ ნაწილში, შირიმის მთლიანი ქვის ოთხწახნაგა ქვა დგას, რომელიც ცერად ჩამოკვეთილი თაროთია დასრულებული. დასავლეთ წახნაგზე ოთხი ნახევარსვეტია გამოყვანილი, რომელთა შორის მოქცეულია თითო ნახევარწრიული ჩაღრმავება. ანალოგიურადაა გაფორმებული ჩრდილოეთი და სამხრეთი წახნაგები. აღმოსავლეთი წახნაგი სადაა. სალოცავის ჩრდილოეთით, 300 მეტრზე თუნუქის კონუსებრი სახურავით გადახურული საზარე დგას. წერეთელი კ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 2, თბ., 2008. — გვ. 267.
მენესოს ეკლესია

ტერმინი მენესოს ეკლესია შეიძლება აღნიშნავდეს: მენესოს პირველი ეკლესია — ეკლესია დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ მენესოში მენესოს მეორე ეკლესია — ეკლესია დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ მენესოში
მენესოს კოშკი

მენესოს კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი დუშეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ მენესოს ჩრდილო-დასავლეთით, 2-3 კილომეტრზე, ტყიან ბორცვზე. განეკუთვნება განვითარებულ შუა საუკუნეებს. კოშკი ზურგიანია (6 x 4,6 მეტრი), ნაგებია დიდი ზომის ქვის ლოდებით. შემორჩენილია სამი სართული. პირველი სართულის კედლები ყრუა. სწორკუთხა შესასვლელი მეორე სართულზეა, სწორი კედლის მხარეს (აღმოსავლეთიდან), 3,5 მეტრ სიმაღლეზე. კარი შიგნით დიდი ლოდით გადახურულ ფართო და ღრმა შეღრმავებაშია მოქცეული. წირთხლებში საურდულე ხვრელებია. კოშკის ხის სართულშუა გადახურვა ჩამოშლილია, გრძივ კედლებში შემორჩენილია ხის კოჭების ბუდეები. ფასადები სადაა. შესასვლელის ძირის დონეზე შემორჩენილია ქვის კონსოლის ნაწილი, რომელსაც ეყრდნობა კარის წინ მოწყობილი პატარა ბაქანი. ვაჩეიშვილი ნ., ჩხაიძე მ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 2, თბ., 2008. — გვ. 274.
1910-იანები

1910-იანი (ათას ცხრაას ათიანი) წლები, ასევე ცნობილი, როგორც 1910-იანები ან უბრალოდ ათიანები — გრიგორიანული კალენდრის ათწლეული, რომელიც დაიწყო 1910 წლის 1 იანვარს და დასრულდა 1919 წლის 31 დეკემბერს. მოვლენები სარჩევი: 1910 1911 1912 1913 1914 1915 1916 1917 1918 1919 14 აპრილი : XX საუკუნის დასაწყისისთვის უდიდესი სამგზავრო გემი ტიტანიკი აისბერგს შეეჯახა და ჩაიძირა. 4 აგვისტო : პირველი სამგზავრო გადაფრენა განხორციელდა ლა მანშზე, მხოლოდ ორი მგზავრით. 5 აგვისტო : იაპონიაში პირველი ტაქსი გამოჩნდა გინზაში, ტოკიო. 3 აგვისტო : გერმანიამ ომი გამოუცხადა საფრანგეთს. 4 აგვისტო : პირველი მსოფლიო ომი - გერმანია ბელგიაში იჭრება, რის პასუხადაც დიდმა ბრიტანეთმა მას ომი გამოუცხადა. აშშ ნეიტრალიტეტს აცხადებს. 5 აგვისტო : კლივლენდში, ოჰაიო, მსოფლიოში პირველი ელექტრო საგზაო შუქნიშანი დამონტაჟდა. 1 სექტემბერი : დაიღუპა უკანასკნელი მოგზაური მტრედი — დედალი სახელად მართა. 11 ივლისი : დაარსდა თბილისის პოლიტექნიკური ინსტიტუტი. 28 იანვარი : ლენინმა გამოაცხადა წითელი არმიის ჩამოყალიბება. 26 იანვარი : დაარსდა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი (თსუ), საქართველოს უძველესი და უდიდესი უმაღლესი სასწავლებელი. 10 თებერვალი : თბილისში, ყოფილ ალექსანდრეს ბაღში სახალხო გვარდიამ ტყვიამფრქვევებისა და შაშხანების ცეცხლით დაარბია მუშათა მასშტაბური საპროტესტო გამოსვლა. 14 თებერვალი : სსრ კავშირმა შემოიღო გრიგორიანული კალენდარი. 16 თებერვალი : გამოცხადდა ლიტვის რესპუბლიკა. 24 თებერვალი : გამოცხადდა ესტონეთის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობა. 12 მარტი : მოსკოვი გახდა სსრ კავშირის დედაქალაქი. 25 მარტი : გამოცხადდა ბელარუსის დამოუკიდებლობა. 22 აპრილი : გამოცხადდა ამიერკავკასიის დემოკრატიული ფედერაციული რესპუბლიკის დამოუკიდებლობა. 26 მაისი : გამოცხადდა საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის დამოუკიდებლობა, რითაც დაიშალა ამიერკავკასიის დემოკრატიული ფედერაციული რესპუბლიკა. 28 მაისი : გამოცხადდა სომხეთის დემოკრატიული რესპუბლიკის დამოუკიდებლობა. 28 მაისი : გამოცხადდა აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის დამოუკიდებლობა. 4 ივლისი : ტახტზე ავიდა ოსმალეთის უკანასკნელი სულთანი მეჰმედ VI. 16 ივლისი : ქ. ეკატერინბურგში ბოლშევიკებმა იმპერატორი ნიკოლოზ II და მისი ოჯახის წევრები გაცვრიტეს. 12 ნოემბერი : გამოცხადდა ავსტრიის რესპუბლიკა. 14 ნოემბერი : გამოცხადდა ჩეხოსლოვაკიის რესპუბლიკა. 16 ნოემბერი : უნგრეთმა დამოუკიდებლობა გამოაცხადა ავსტრიისაგან. ზუგდიდს ქალაქის სტატუსი მიენიჭა. 11 იანვარი : ოსი რეაქციონერების მიერ ქართველების გენოციდი ალაგირში – ალაგირის ტრაგედია. 14 თებერვალი : საქართველოში ჩატარდა ქვეყნის ისტორიაში პირველი საპარლამენტო არჩევნები. 21 მარტი : უნგრეთში გამოცხადდა საბჭოთა რესპუბლიკა. 15 მაისი : საბერძნეთის ჯარები გადმოსხდნენ იზმირში, დაიწყო საბერძნეთ-თურექთის 1919-1922 წლების ომი. 26 მაისი : გამოიცა პირველი ქართული საფოსტო მარკა
კარდანახის პირველი კოშკი

კარდანახის პირველი კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი გურჯაანის მუნიციპალიტეტის სოფელ კარდანახში. კოშკი დგას სოფლის სამხრეთ აღმოსავლეთით, დაახლოებით 1,5 კილომეტრზე, წარაფებად წოდებულ ტერიტორიაზე. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. კოშკი გეგმით სწორკუთხაა (6,44 X 5,5 მეტრი) შემორჩენილია აღმოსავლეთ კედელი (სიმაღლით 5,1 მეტრი) და მასზე მიმდგარი სამხრეთ და ჩრდილოეთ კედლების მცირე ნაწილი: დანარჩენი კედლების კვალიღაა შემორჩენილი. კოშკი ნაგები ყოფილა სხვადასხვა ზომის რიყის ქვითა და კირის დუღაბით. შიგნითა კედლები გასწორებულია ბათქაშით, რომელშც ალაგ-ალაგ აგურის ნატეხებია ჩართული. აღმოსავლეთ კუთხის შუაში გეგმით სწორკუთხა ბუხარია, გარდა ამისა ამ კედელში ხუთი სათოფური და ერთი მცირე ნიშაა, რომელშიც ჩადგმული ყოფილა თიხას ჭურჭელი (შემორჩენილია კვალი). სამხრეთ კედლის შემორჩენილ ნაწილში ერთი სათოფურია, ჩრდილოეთისაში კი ორი. სამხრეთ სათოფურის ზემოთ სართულშუა გადახურვის კოჭის ჩასადგმელი ბუდეა. კოშკის ჩრდილოეთით ასიოდე მეტრზე, იმავე ხანების მეორე კოშკის ნანგრევია. შემორჩენილია ოთხივე კედელი (სიმაღლე 2 მეტრი) კოშკი გეგმით კვადრატულია (6,6x6,6 მეტრი), ნაგებია რიყის ქვით და შიგნით მთლიანად მიწითაა ამოვსებული. აღმოსავლეთ კედელში სამი სათოფურია სამხრეთ და ჩრდილოეთ კედელში კი ორ-ორი. მარკოზაშილი თ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 178.
ლაზვიანის ფშაველის ეკლესია

ლაზვიანის ფშაველის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი დუშეთის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ლაზვიანში. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია რიყის ქვით. შესასვლელი სამხრეთიდანაა. კარი თაღოვანია. აღმოსავლეთით, სწორკუთხა საკურთხევლის აღმოსავლეთ კედელში, სწორკუთხა სარკმელია გაჭრილი. ასეთივე სარკმელია დასავლეთ კედელშიც. საკურთხევლის გვერდის კედლებში თითო სწორკუთხა ნიშია. შიგნით ეკლესია გადახურულია ცილინდრული კამარით. კიკაჩეიშვილი პ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 2, თბ., 2008. — გვ. 268.
კარდანახის მეორე კოშკი

კარდანახის მეორე კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი გურჯაანის მუნიციპალიტეტში, სოფელ კარდანახში. კოშკი დგას სოფლის სამხრეთ დასავლეთით, განაპირას, შინმოუსვლელთა პარკის ტერიტორიაზე. განეკუთვნება XVIII საუკუნეებს. კოშკი მრგვალია, (გარე დიამეტრი 5,5 მეტრია). შემორჩენილია კედლის სამხრეთ და ჩრდილოეთ ნაწილები. (სიმაღლე დაახოვებით 2-2,5 მეტრი). ნაგები ყოფილა სხვადასხვა ზომის რიყის ქვით, სამხრეთ კედლის ნაწილში შემორჩენილია ორი სათოფური. კუპრეიშვილი ბ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 179.
სიაბრის წმინდა გიორგის ხატის კომპლექსი

სიაბრის წმინდა გიორგის ხატის კომპლექსი — არქიტექტურული ძეგლი დუშეთის მუნიციპალიტეტში, სოფელ მენესოს სამხრეთ-დასავლეთით, ქედზე. განეკუთვნება შუა საუკუნეებს. კომპლექსში შედის ეკლესია, კოშკი, ორი მცირე ნაგებობა და გალავანი. ნაგებობები აღმოსავლეთ-დასავლეთ მიმართულებითაა განლაგებული. კომპლექსის უკიდურეს დასავლეთ ნაწილში ნატეხი ქვით ნაგები სწორკუთხა კოშკი დასავლეთ კედლის მცირე ნაწილიღა დგას. კოშკის აღმოსავლეთით, 5 მეტრზე, შემორჩენილია ნატეხი ქვით ნაგები დარბაზული ეკლესიის (4 x 3 მეტრი) დასავლეთ კედლის ნაწილი და აღმოსავლეთ კედლის ქვედა ნახევარი. დასავლეთ კედელში შესასვლელის წირთხლები და შირიმით ნაწყობი თაღის ნაწილია შემორჩენილი. ეკლესიას სამხრეთიდან მინაშენი ჰქონია, რომელიც მთლიანად დანგრეულია. ეკლესიის აღმოსავლეთით სწორკუთხა ნაგებობის დასავლეთ და სამხრეთ კედლების ნაწილებია. ეკლესიის სამხრეთით, 5 მეტრზე, შემორჩენილია მეორე სწორკუთხა ნაგებობის დასავლეთ კედლის ნაწილი. გალავნის ნანგრევებიღაა შემორჩენილი. კალანდაძე ზ., გვასალია ჯ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 2, თბ., 2008. — გვ. 274.
1890-იანები

1890-იანი (ათას რვაას ოთხმოცდაათიანი) წლები, ასევე ცნობილი, როგორც 1890-იანები — გრიგორიანული კალენდრის ათწლეული, რომელიც დაიწყო 1890 წლის 1 იანვარს და დასრულდა 1899 წლის 31 დეკემბერს. მოვლენები სარჩევი: 1890 1891 1892 1893 1894 1895 1896 1897 1898 1899 20 მარტი : გერმანიის იმპერატორმა ვილჰელმ II-მ რაიხსკანცლერის თანამდებობიდან გადააყენა ო. ბისმარკი. 1 ივლისი : დიდმა ბრიტანეთმა გერმანიისაგან მიიღო ზანზიბარი, ჰელიგოკლანდის სანაცვლოდ. 27 ივლისი : ვინსენტ ვან გოგმა თოფით სცადა თავის მოკვლა. გარდაიცვალა ორი დღის შემდეგ. 29 ნოემბერი : იაპონიაში ძალაში შევიდა მეიჯის კონსტიტუცია. 29 იანვარი : ლილიუოკალანი გამოცხადდა ჰავაის დედოფლად. 27 აგვისტო : საფრანგეთმა და რუსეთმა გააუქმეს თავდაცვითი ალიანსი. 29 დეკემბერი : თომას ედისონმა პატენტი მიიღო რადიოს გამოგონებაზე. 15 მარტი : დაარსდა საფეხბურთო კლუბი ლივერპული. 9 აგვისტო : თომას ედისონმა ორმხრივი ტელეგრაფის გამოგონებაზე პატენტი მიიღო. 17 იანვარი : ჰავაიში შეიჭრნენ აშშ-ის ჯარები. გადაყენებულ იქნა ჰავაის სამეფოს უკანასკნელი დედოფალი ლილიუოკალანი. 10 მარტი : კოტ-დ’ივუარი საფრანგეთის კოლონია გახდა. 21 ივნისი : პირველი სათვალთვალო ბორბალი "ეშმაკის ბორბალი" გაჩნდა ჩიკაგოში, მსოფლიო ექსპოზიციაზე. 11 ივლისი : იაპონელმა მიკიმოტო კოკიჩიმ პირველად მოახერხა მარგალიტის ხელოვნურად მოყვანა. 12 მარტი : პირველად გაყიდეს ბოთლში ჩამოსხმული კოკა-კოლა. 23 ივნისი : პარიზში დაარსდა საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტი. 1 აგვისტო : დაიწყო ჩინეთ-იაპონიის ომი. 15 ოქტომბერი : საფრანგეთში დაჭერილ იქნა ალფრედ დრეიფუსი. 22 მარტი : ძმებმა ლუმიერებმა მოახდინეს თავისი პირველი ფილმის პრეზენტაცია. 26 მაისი : ტახტზე ავიდა რუსეთის უკანასკნელი იმპერატორი ნიკოლოზ II. 4 იანვარი : იუტა გახდა აშშ-ის 45-ე შტატი. 6 აპრილი : თანამედროვეობის პირველი ოლიმპიური თამაშები გაიხსნა ათენში. 12 ივნისი : გენერალმა ემილიო აგინალდომ ფილიპინების დამოუკიდებლობა გამოაცხადა ესპანეთისაგან. 21 ივნისი : გუამი აშშ-ის ტერიტორია გახდა. 7 ივლისი : ჰავაი ანექსირებულ იქნა აშშ-ში. 22 ივლისი : დაქორწინდნენ ვლადიმირ ლენინი და ნადეჟდა კრუპსკაია. 10 დეკემბერი : ესპანეთ-ამერიკის ომის შემდეგ ზავი დაიდო პარიზში. 4 თებერვალი : ომი დაიწყო ფილიპინებსა და აშშ-ს შორის. 19 (31) დეკემბერი — ახალქალაქის მიწისძვრამ, რეგიონში ნგრევები გამოიწვია.
ლაკათხევის კვირიას ეკლესია

ლაკათხევის კვირიას ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი დუშეთის მუნიციპალიტეტში, მდებარეობს სოფელ ლაკათხევის ჩრდილოეთით, შემაღლებულ ადგილას. განეკუთვნება გვიანდელ შუა საუკუნეებს. ეკლესია დარბაზულია, ნაგებია ნატეხი ქვით. დასავლეთ კედელში გაჭრილია სწორკუთხა კარი. სწოკრუთხა საკურთხევლის აღმოსავლეთ კედელში შიგნით ოთხკუთხა, გარედან სამკუთხა სარკმელია, რომელსაც საფეხურებად დამუშავებული რაფა აქვს. სარკმლის ქვემოთ ნატეხი ქვით ნაგები ტრაპეზი დგას. მსგავსი ნაგებობა დგას საკურთხევლის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კუთხეშიც. ჩრდილოეთ კედელში პატარა, სწორკუთხა ნიშია. ეკლესიის სამხრეთ კედელში საკურთხევლის სარკმლის მსგავსი სარკმელია. კედლები შიგნით და გარეთ შელესილია. სამხრეთ-დასავლეთი და სამხრეთ-აღმოსავლეთი კუთხეები ერთსაფეხურიან ცოკოლზე დგას. ჩრდილოეთის ფასადზე შემორჩენილია თაროსებრი ლავგარდანი. სახურავი ორფერდაა და მისი კეხი სამხრეთიდან ჩრდილოეთითაა მიმართული. ბაგრატიონი გ., მაცაბერიძე ბ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 2, თბ., 2008. — გვ. 268.
კარდანახის მესამე კოშკი

კარდანახის მესამე კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი გურჯაანის მუნიციპალიტეტში, სოფელ კარდანახში. კოშკი დგას სოფლში, განეკუთვნება XVIII საუკუნეებს. კოში მრგვალია (გარე დიამეტრი დაახლოებით 8,8 მეტრი). ნაგები ყოფილა რიყის ქვითა და კირის ხსნარით, მთლიანადაა დანგრეული. შემორჩენილია საძირკველის დონეზე. მარკოზაშილი თ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 180.