25 ოქტომბერი

25 ოქტომბერი — გრიგორიანული კალენდრის 298-ე დღე (ნაკიან წლებში – 299-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 67 დღე. 1147 : პორტუგალიელები, აფონსო I-ის ხელმძღვანელობით, და ჯვაროსნები ინგლისიდან ლისაბონს იღებენ ოთხთვიანი ალყის შემდეგ. 1760 : ჯორჯ III დიდი ბრიტანეთის მეფე ხდება. 1854 : ბალაკლავას ბრძოლა ყირიმის ომის დროს. 1861 : ტორონტოს სააქციო ბირჟა გაიხსნა. 1900 : ბრიტანეთი ტრანსვაალს იპყრობს. 1917 : ბოლშევიკების რევოლუცია დაიწყო (ივლიუსის კალენდრით). ახალი კალენდრით ეს თარიღი 7 ნოემბერია. 1935 : ტროპიკულმა ქარიშხალმა ჰაიტიზე 2000 ადამიანი იმსხვერპლა. 1935 : ადოლფ ჰიტლერი და ბენიტო მუსოლინი რომი-ბერლინის აქსისს ქმნიან. 1945 : იაპონიის მოკავშირეთათვის დანებებით ჩინეთი ხელსაყრელ მომენტს ირჩევს და ტაივანს იღებს. 1950 : ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკა კორეის ომში ჩაება. 1962 : კუბის ქობინთა კრიზისი — ედლაი სტივენსონი გაეროს სხდომაზე ავრცელებს ფოტოებს, რომლებზეც კუბაზე საბჭოთა ქობინების არსებობა დასტურდება. 1971 : გაერომ გააუქმა ჩინეთის რესპუბლიკის წევრობა. სანაცვლოდ გაეროს წევრი გახდა ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკას. 1991 : ათდღიანი ომიდან სამ თვეში სლოვენიას იუგოსლავიის სახალხო ჯარის ბოლო ჯარისკაცი ტოვებს. 1992 : ლატვია პოსტსაბჭოურ სივრცეში პირველ კონსტიტუციას იღებს. 1993 : გამოქვეყნდა ედუარდ შევარდნაძის მოწოდება საქართველოში სამოქალაქო ომის შეწყვეტისა და შერიგების შესახებ. 2001 : „Microsoft-მა“ გამოუშვა Windows XP. 2003 : ფიჭვნარს მოდებული ცეცხლი კალიფორნიის ისტორიაში მეორე უდიდესი ხანძარი გახდა. 2007 : ჩინეთმა მთვარის კვლევის პროგრამა დაიწყო მთვარის ორბიტაზე ჩან'ე 1-ის გაყვანით ხიჩანის კოსმოდრომიდან. 2015 : ჯონ მაგუფული ტანზანიის პრეზიდენტად აირჩიეს. 2018 : საჰლე-ვორკ ზევდე ეთიოპიის პირველი ქალი-პრეზიდენტი გახდა. უკრაინელი რეჟისორი ოლეგ სენცოვი სახაროვის პრემიის ლაურეატი გახდა. 2022 : რიში სუნაკი გაერთიანებული სამეფოს პრემიერ-მინისტრი გახდა. 1692 : ელიზაბეტ ფარნესი — ესპანეთის დედოფალი 1789 : სამუელ ჰაინრიხ შვაბე — გერმანელი ასტრონომი 1811 : ევარისტ გალუა — ფრანგი მათემატიკოსი (გ.1832) 1825 : იოჰან შტრაუსი (შვილი) — ავსტრიელი კომპოზიტორი 1838 : ჟორჟ ბიზე — ფრანგი კომპოზიტორი (გ.1875) 1881 : პაბლო პიკასო — ესპანელი მხატვარი (გ.1973) 1895 : ელევ შკოლი — ისრაელის პრემიერ-მინისტრი 1906 : გიორგი ხუნდაძე — ქართველი ქირურგი 1921 : მიხაილ I — რუმინეთის მეფე 1926 : ავთანდილ ვარაზი — ქართველი ფერმწერი 1926 : გალინა ვიშნევსკაია — რუსი სოპრანო 1931 : ანი ჟირარდო — ფრანგი მსახიობი 1955 : იაბსი, მათიას — გერმანელი გიტარისტი და სიმღერების ავტორი (Scorpions) 1984 : პერი, კეტი — ამერიკელი მომღერალი და სიმღერების ავტორი 304 : მარცელინუსი — რომის პაპი 625 : ბონიფაციუს V — რომის პაპი 1047 : მაგნუს I კეთილშობილი — დანიის და ნორვეგიის მეფე 1154 : სტეფანე — ინგლისის მეფე 1359 : ბეატრის კასტილიელი — პორტუგალიის დედოფალი 1325-57 წლებში 1495 : ჟუან II — პორტუგალიის მეფე 1481–1495 წლებში 1647 : ტორიჩელი, ევანჯელისტა — იტალიელი მათემატიკოსი და ფიზიკოსი. 1760 : ჯორჯ II — დიდი ბრიტანეთის მეფე (დ.1683) 1829 : ქაიხოსრო ბატონიშვილი — გურიის სამთავროს რეგენტი 1833 : აბას მირზა — სპარსეთის პრინცი 1848 : სავინი, ფრიდრიხ კარლ ფონ — გერმანელი იურისტი 1920 : ალექსანდროს I — საბერძნეთის მეფე 1937 : ღვალაძე, ევგენ — იურისტი, ეროვნული მოძრაობის მოღვაწე (დ.1900) 1945 : ლაი, რობერტ — გერმანელი სახელმწიფო მოღვაწე (დ.1890) 2002 : რიჩარდ ჰარისი — ირლანდიელი მსახიობი და მომღერალი 2008 : მუსლიმ მაგომაევი — აზერბაიჯანელი მომღერალი, ბარიტონი. მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს: პროვოსი, ტარახოსი და ანდრონიკე ღირსი კოზმა წმინდა დომნიკა მარტინე ტურელი დღესასწაული იერუსალიმის ღვთისმშობლის ხატისა სხვა თვეები: