laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
კაკალი

კაკალი, ნიგვზის ხე (ლათ. Juglans regia) — ფოთოლმცვივანი ხე კაკლისებრთა ოჯახისა. მისი სიმაღლე 20—30 მ აღწევს, დიამეტრი 1,5 მ. შვეულად მდგომს ვარჯი ფართოდ აქვს გადაშლილი, კორომში კი ვიწროდ არის აზიდული. აქვს ლეგა, დაშაშრული ქერქი, ერთსქესიანი და ერთსახლიანი ყვავილები, კენტფრთართული, პრიალა ფოთოლი, რომელიც ეთეროვან ზეთს შეიცავს. ნაყოფი კურკიანაა (ე. წ. „კაკალი“). ბუნებრივად გავრცელებულია მცირე აზიაში, ბალკანეთის ნახევარკუნძულზე, ირანში, ჩინეთში, კავკასიასა და შუა აზიაში. ამიერკავკასიაში ველურად იზრდება თითქმის ყველგან, ქმნის მცირე კორომებს, მეტწილად კი ერთეული ხეებია. მდინარისპირა ვაკეთა ტყეებში შერეულია მუხასთან, თელასა და რცხილასთან. საქართველოში ველური კაკლის ყველაზე დიდი კორომია მდინარე ალაზნის ნაპირებზე — პანკისის ხეობაში (10 ჰა) და ჯუმას ყურეში (ალაზნის ველის ჭალაში, 40 ჰა). კაკალი სინათლისა და სითბოს მოყვარულია. მაღალ მთებში (1500 მ-ზე ზევით) სიცივე აზიანებს, უძლებს 20-22 °C-მდე ყინვას. საკმაოდ გვალვაგამძლეა. ვერ ეგუება ჭარბტენიან და ეწერ ნიადაგს. კარგად ზარობს ნოყიერ ნიადაგზე, თიხნარ-კირნარზე. ყვავილობს ფოთლის გაშლასთან ერთად, ნაყოფი მწიფდება აგვისტო-სექტემბერში. ნაყოფმსხმოიარეა 12 წლიდან 200 წლამდე. მოსავლიანი ხე — 100-200 კგ ნაყოფს იძლევა. მძლავრი ფესვთა სისტემა აქვს. მისი მერქანი (მეტადრე ნუჟრები) ძვირფასი საავეჯე მასალაა. კაკლის გული შეიცავს ცხიმებს (45-77%), ცილებს (8-21%), B1 ვიტამინსა და A პროვიტამინს. მკვახე ნაყოფი მდიდარია C ვიტამინით, მისგან მურაბას ამზადებენ მწიფე კაკლის გულისაგან — ნიგვზისაგან — ხდიან ზეთს და ხმარობენ საკონდიტრო წარმოებაში. წენგოსაგან ამზადებენ ყავისფერ საღებავს. ფოთლები და წენგო იხმარება მედიცინაში. კაკალი კარგი საჩრდილობელი ხეა. მირზაშვილი ვ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 324.
გვანაგი

გვანაგი, იგივე გვანაგგუ (კორ. 관악구?, 冠岳區?) — რაიონი სამხრეთ კორეის დედაქალაქ სეულის სამხრეთ ნაწილში. აქვს თვითმმართველი სტატუსი. პირველად სახელი გვანაგი 1963 წლის 1 იანვარს იქნა გამოყენებული, როდესაც კიონგიდოს პროვინციის ნაწილი, სიჰინის ოლქის (ქალაქის სტატუსი მიიღო 1989 წელს) რაიონი (ტონმიონი), სეულის შემადგენლობაში შევიდა. მაშინ დაფუძნდა მერიის ადგილობრივი განყოფილება, სახელად გვანაგი (관악 출장소). სახელი გვანგგუ რაიონს ოფიციალურად მიენიჭა პრეზიდენტ პაკ ჩონ ჰის 1973 წლის 12 მარტის ბრძანებულების შესაბამისად. ჩრდილოეთით გვანაგგუს ესაზღვრება დონჯაკი, აღმოსავლეთით - სოჩჰოგუ, სამხრეთ-აღმოსავლეთით და სამხრეთით - ქალაქ გვაჩჰონის ტერიტორია, ხოლო დასავლეთით - გიმჩჰონგუს რაიონი. თავდაპირველად, დღევანდელი გვანაგის ტერიტორია ანექსირებული იყო პექჩეს სახელმწიფოს მიერ, ვან კინჩჰოგოს (კორ. 근초고왕, კორ. 近 肖 古 王) მმართველობისას, მაგრამ რამდენიმე ათეული წლის შემდეგ იგი კოგურიოს სახელმწიფოს კონტროლის ქვეშ მოექცა. 1960-იანი წლების შუა ხანებში გვანაგის ტერიტორიამ შეიცვალა სტატუსი და კიონგიდოს პროვინციიდან დედაქალაქის შემადგენლობაში, იონდინპჰოგუს რაიონის შემადგენლობაში შევიდა. იმ დროს ამ ტერიტორიაზე არ იყო დიდი საწარმოები, ძვირადღირებული სახლები, არც გამწვანებული პარკები. რაიონი უმეტესად ღაბი მოსახლეობით იყო დაკომპლექტებული. ტერიტორიის მკვეთრ განვითარებაზე იმოქმედა 1975 წლის თებერვალში პრეზიდენტ პაკ ჩონ ჰის ბრძანებით სეულის ეროვნული უნივერსიტეტის ჩონოგუდან გვანაგში გადატანამ 1973 წლის 1 ივლისს გვანაგი, რომლის შემადგენლობაშიც იმ დროს იყო სოჩჰოგუსა და დონჯაკის რაიონები, გამოეყო იონდინპჰოგუს და მოიპოვა თვითმმართველობის სტატუსი. ორ წელზე ცოტა მეტი ხნის შემდეგ, 1975 წლის 1 ოქტომბერს, გვანაგგუმ და იონდინპჰოგუმ „გაცვალეს“ რაიონები - ტოქსანდონის (კორ. 독산동) ნაწილი გადავიდა გვანაგში და სანაცვლოდ, იონდინპჰოგუმ მიიღო ტებანდონისა (კორ. 대방) და სინდებანდონის (კორ. 신대방동) ნაწილები. 1980 წლის 1 აპრილს, პრეზიდენტ ჩჰვე გიუ ჰას ბრძანებულებით, დონჯაკის ტერიტორია გამოეყო გვანაგგუს. გვანაგის ამჟამინდელი საზღვრები დაწესდა 1988 წლის 1 იანვარს, როდესაც გუროგუს ტერიტორიის ნაწილი გადაეცა გვანაგის რაიონს. გვანაგსანის ქალაქის ბუნებრივი პარკი (კორ. 관악산 도시 자연 공원) პოპულარული დასასვენებელი ადგილია. მის ტერიტორიაზე მდებარეობს ხელოვნური ტბა, შადრევნები, მთებზე ასვლის მსურველთათვის შესაბამისი ბილიკებია მოწყობილი და დასვენების დღეებში მას უამრავი ადამიანი სტუმრობს, ვისაც სურთ გვანაგსანის მთებში (კორ. 관악산) შემავალ მწვერვალებზე ასვლა. 2008 წელს, მზარდი ფინანსური კრიზისის ფონზე, სეულის მერიამ გადაწყვიტა გამოეყო თანხა ქალაქის პარკების, მათ შორის გვანაგსანის პარკის გასაუმჯობესებლად. მერიის გეგმის მიხედვით, გვანაგსანის პარკის ტერიტორიის კეთილმოწყობისთვის ბიუჯეტიდან გამოიყო დაახლოებით 2 მილიარდ 800 მილიონი ვონი, რაც დოლარით 2 230 000 აშშ დოლარზე მეტია (2009 წლის 31 მაისის მონაცემებით). რაიონის ტერიტორიაზე მდებარეობს სეულის ეროვნული უნივერსიტეტი, ასევე 58 სკოლა (მათ შორის 2 სპეციალიზებული და 2 პროფესიული) და 38 საბავშვო ბაღი. ოფიციალური ვებ-გვერდი სახელწოდება სეულის მეტროპოლიტენი კულტურა ↑ https://www.gwanak.go.kr/site/gwanak/11/11101030000002016051207.jsp ↑ https://kosis.kr/statHtml/statHtml.do?orgId=101&tblId=DT_1B04005N&checkFlag=N ↑ სეულის ეროვნული უნივერსიტეტი
კაკაო

კაკაო, შოკოლადის ხე (ლათ. Theobroma cacao) — ტანდაბალი (5—8 მ) მარადმწვანე ხე სტერკულიასებრთა ოჯახისა. აქვს მუქი მწვანე, პრიალა ფოთლები და ყვითელი ან მოწითალო ყვავილები. ნაყოფი (კოლოფა) ყვითელი, ნარინჯისფერი ან წითელია, მისი სიგრძეა 30 სმ, სიგანე — 10—12 სმ, 300—600 გ იწონის და 25—60 თესლს შეიცავს. ყოფაცხოვრებაში „კაკაოს პარკს“ უწოდებენ. ველურად იზრდება ცენტრალურ და სამხრეთ ამერიკის ტენიან ტროპიკულ ტყეებში. ძველთაგანვე კულტივირებულია ორივე ნახევარსფეროს ტროპიკებში. ამრავლებენ უმთავრესად თესლით. კარგად ხარობს ორანჟერეებში. თეობრომინისა და მთრიმლავი ნივთიერებების შემცველობის გამო თესლს მწარე, მწკლარტე გემო აქვს. საგემოვნო თვისებების გასაუმჯობესებლად რბილობმოცლილ თესლს 2—7 დღე-ღამის განმავლობაში უტარებენ ფერმენტაციას, რის შედეგადაც იგი სასიამოვნო გემოსა და არომატს იძენს. კაკაოს თესლის შედგენილობაა (მშრალ ნივთიერებაზე გადაანგარიშებით %-ში): წყალი 4—6; ცხიმი, კაკაოს ზეთი 51—54; სახამებელი 7—19; გლუკოზა, ფრუქტოზა 1—2; ცილა 10—12; თეობრომინი, კოფეინი 1—1,5; მთრიმლავი ნივთიერებები 4—7; მჟავები 1—2; მინერალური ნივთიერებები 2-3. კაკაოს ნაყოფისაგან იღებენ ბურღულს, ბურღულის წვრილად დაქუცმაცებით — „სრესილ კაკაოს“, რომლისგანაც კაკაოს ზეთსა და შოკოლადს ამზადებენ. სრესილი კაკაოს დაწნეხით იღებენ კაკაოს ზეთს, დარჩენილი კოპტონისაგან კი — კაკაოს ფხვნილს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 324. კაკაო – საინტერესო ცნობები[მკვდარი ბმული]
კაკბის ბალახი

კაკბის ბალახი, დრიადი (ლათ. Dryas) — მარადმწვანე გართხმული ბუჩქოვანი მცენარეების გვარი ვარდისებრთა ოჯახისა. ათზე მეტი სახეობა გავრცელებულია არქტიკულ და სუბარქტიკულ რაიონებში, ჩრდილო ზომიერი სარტყლის მაღალმთიანეთში ევრაზიასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში. საქართველოში ერთადერთი სახეობაა — კავკასიის ენდემი Dryas caucasica. კაკბის ბალახს იყენებენ „ალპური გორაკების“ მოსაწყობად. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 324.
ევროკომისიის პრეზიდენტი

ევროკომისიის პრეზიდენტი — ევროკავშირის ინსტიტუტებში ყველაზე მაღალი არაარჩევითი თანამდებობის პირი. იგი ინიშნება წევრი სახელმწიფოების მთავრობათა საერთო თანხმობის საფუძველზე და მტკიცდება ევროპარლამენტის მიერ. ევროპის პარლამენტის პრეზიდენტები ევროპის კავშირის საბჭოს თავმჯდომარე სახელმწიფოები Commission President (ოფიციალური საიტი) Terms of office Organisation of the European Commission
აუფშალკე არენა

აუფშალკე არენა (გერმ. Arena AufSchalke), რომელიც ამჟამად ცნობილია როგორც ფელტინს არენა (გერმ. Veltins-Arena) — სტადიონი გელზენკირხენში, საშინაო მატჩებს სტადიონზე მართავს შალკე 04. არენის მშენებლობა 1998-2001 წლებში მიმდინარეობდა და 192 მილიონი ევრო დაჯდა. იტევს 61,482 (53,951 დასაჯდომი) მაყურებელს, უეფას კლასიფიკაციით ხუთვარსკვლავიანი სტადიონია. სტადიონზე გაიმართა 2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის შეხვედრები, ასევე 2004 წლის ჩემპიონთა ლიგის ფინალური დაპირისპირება. ოფიციალური საიტი ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ფელტინს არენა
მაჰამადუ ბავუმია

მაჰამადუ ბავუმია (დ. 7 ოქტომბერი, 1963) — განელი ბანკირი, ეკონომისტი და პოლიტიკოსი. განის ვიცე-პრეზიდენტი 2017 წლის 7 იანვრიდან. თანამდებობის დაკავებამდე ორგზის იყო ვიცე-პრეზიდენტობის კანდიდატი. ჰყავს მეუღლე და ოთხი შვილი. ბავუმია იყო განის ეროვნული ბანკის თავმჯდომარის მოადგილე. 2008 და 2012 წლების არჩევნებზე წარდგენილი იყო „ახალი პატრიოტული პარტიის“ ვიცე-პრეზიდენტობის კანდიდატად. 2023 წლის 4 ნოემბერს მაჰამუდუ ბაუმია აირჩიეს 2024 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებზე ახალი პატრიოტული პარტიის (NPP) კანდიდატად. საპრეზიდენტო პრაიმერზე, რომელიც განის 276 საარჩევნო ოლქსა და ახალი პატრიოტული პარტიის (NPP) შტაბბინაში ჩატარდა, მან ხმების 61,43% მიიღო. ბავუმია დაიბადა 1963 წლის 7 ოქტომბერს, ტამალეში, მუმანი ბავუმიას და მარიამა ბავუმიას ოჯახში. ბავუმიას მამა, ალჰაჯი მუმუნი ბავუმია იყო მასწავლებელი, ადვოკატი და პოლიტიკოსი. პოლიტიკური პროფილი[მკვდარი ბმული] ↑ Check out Samira's lovely birthday message to Bawumia. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-02-02. ციტირების თარიღი: 2021-12-02. ↑ Who is Dr. Mahamudu Bawumia? en. ციტირების თარიღი: 2020-02-02 ↑ Dr Bawumia provides evidence at Supreme Court hearing. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-02-02. ციტირების თარიღი: 2020-02-02 ↑ Online, Peace FM. ELECTION PETITION: Day 2 Of Hearing...Bawumia In The Witness Box en-US. ციტირების თარიღი: 2020-02-02 ↑ Quarshie-Idun continues cross-examination of Dr Bawumia on resumption of Election Petition hearing. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-02-02. ციტირების თარიღი: 2020-02-02 ↑ I never slept well during election petition hearing; Bawumia reveals - MyJoyOnline.com. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-02-02. ციტირების თარიღი: 2021-12-02. ↑ Lithur, Bawumia lock horns at election petition hearing en-gb. ციტირების თარიღი: 2020-02-02 ↑ Afrique Ghana: Mahamudu Bawumia sera le candidat du parti au pouvoir pour la présidentielle de 2024 fr-fr. ციტირების თარიღი: 2023-11-05 ↑ Dr. Mahamudu Bawumia, NPP Vice Presidential Candidate. ციტირების თარიღი: 2020-02-02 ↑ Grischow, Jeff (May 2007). „Alhaji Mumuni Bawumia, A Life in Political History: memoirs of Alhaji Mumuni Bawumia. Accra: Ghana Universities Press (pb £17.95 – 9964 3 0335 1). 2004, 279 pp (distributed by the African Books Collective Ltd, Oxford)“. Africa (ინგლისური). 77 (2): 302–303. doi:10.3366/afr.2007.77.2.302. ISSN 1750-0184. S2CID 145166780.
კახი

კახი (აზერ. Qax) — ქალაქი (1967 წლამდე დაბა) აზერბაიჯანში, შაქი-ზაქათალის რეგიონის კახის რაიონის ცენტრი. მოსახლეობის რაოდენობა — 11,415 კაცი. გაშენებულია კავკასიონის სამხრეთ კალთის ძირში, მდინარე ქურმუხისწყლის ნაპირას. ისტორიულად კახი საქართველოს აღმოსავლეთ განაპირა პროვინციის ჰერეთის მნიშვნელოვანი პუნქტი იყო. 1607 წელს ოსმალეთის სულთანმა აჰმედ I-მა სოფელი კახი დაუმტკიცა ელისუს სულთანს ალი-სულთან ბეგს. 1918-1921 წლებში კახი საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ზაქათალის ოკრუგი შედიოდა. 1920 წლის 7 მაისის ხელშეკრულებით რუსეთის ფედერაციამ ზაქათალის, კახის და ბელაქნის რაიონები საქართველოს განუყოფელ ნაწილად აღიარა. 1921 წელს საბჭოთა ოკუპაციის შემდეგ მითითებით კახის რაიონი ზაქათალის და ბელაქნის რაიონებთან ერთად აზერბაიჯანის სსრ-ს გადაეცა. საბჭოთა პერიოდში მოქმედებდა ხის დასამუშავებელი და სამრეეწველო კომბინატები, საყოფაცხოვრებო მომსახურების საწარმოები, ხილსაკონსერვო და ყველ-კარაქის ქარხნები. ქალაქის მიდამოებში განვითარებული იყო მეთამბაქოეობა, მებაღჩეობა და მებაღეობა. დიმიტრი ჯანაშვილი ― ქართველი სასულიერო პირი მიხეილ ყულოშვილი ― ქართველი სასულიერო პირი მოსე ჯანაშვილი ― ქართველი ისტორიკოსი რაფიელ ივანიცკი — ქართველი პოლიტიკოსი რაჟდენ ხუციშვილი — ქართველი ფიზიკოსი სასტუმრო ქალაქ კახში ჯაბა ლაბაძის ფოტო ნიზამი განჯევის ძეგლი კახში ჯაბა ლაბაძის ფოტო კაკი ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 451. ↑ ჯანაშვილი მ., „საინგილო“ // ძველი საქართველო / თაყაიშვილი ე., ტ. II, ტფილისი: ელექტრო მბეჭდავი სტამბა სპირიდონ ლოსაბერიძის, 1913. — გვ. 84.
კაკი

კაკი, კახი — საქართველოს ისტორიულ პროვინციის ჰერეთის მნიშვნელოვანი პუნქტი და მხარე ახლანდელი აზერბაიჯანის ფარგლებში. მოიცავს კახის რაიონის ტერიტორიას. ისტორიული პუნქტი კახის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია. პირველად იხსენიება XI საუკუნის დასაწყისში, როგორც მნიშვნელოვანი სავაჭრო დაბა. პოლიტიკურ ერთეულად ჩამოყალიბდა მას შემდეგ, რაც 1604 წელს ირანის შაჰმა აბას I-მა კახეთის მეფე ალექსანდრე II-ს ჰერეთის აღმოსავლეთი განაპირა თემი კაკი ჩამოართვა და წახურელ ლეკებს გადასცა. კაკი იყოფოდა 3 ნაწილად: კახ-ბაში, კახ-ინგილო და კახ-მუალი. XVIII საუკუნის I მეოთხედში კაკში საბოლოოდ ჩამოყალიბდა წახურელ ლეკთა ე. წ. უბატონო თემები (ელისუს, ყარადულაკის, სუვაგილისა და წახურის), რომელთაც კახეთის სამეფოს საკმაოდ დიდი ნაწილი თავიანთი გავლენის ქვეშ მოაქციეს და დაიმორჩილეს. ასე ჩაეყარა საფუძველი შემდგომი დროის ელისუს სასულთნოს, რომელიც XIX საუკუნის შუა ხანებში რუსეთის იმპერიის შემადგენლობაში შევიდა. კახის რაიონი პაპუაშვილი თ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 324. პაპუაშვილი თ., ჭარ-ბელაქანი, თბ., 1973; მისივე, ჰერეთის ისტორიის საკითხები, თბ., 1970; ბერძენიშვილი ნ., აღმოსავლეთ კახეთის წარსულიდან, მის წგნ.: საქართველოს ისტორიის საკითხები, ტ. 3, თბ., 1966
თელოვანის წმინდა ელიას ეკლესია

თელოვანის წმინდა ელიას ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ბორჯომის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე, ნასოფლარ თელოვანთან. ტაძარს ირგვლივ ძველი სასაფლაო აკრავს. ტაძარს არქიტექტურული მონაცემების საფუძველზე X საუკუნის I ნახევრით ათარიღებენ. ეკლესია დარბაზული ტიპისაა. ეკლესიას სამხრეთის მინაშენი მთელ სიგრძეზე მიუყვება, რომელიც მიწის დონემდეა დანგრეული. ეკლესიას ერთადერთი შესასვლელი სამხრეთიდან აქვს. ხუროთმოძღვრულ ძეგლს ორი სარკმელი აქვს: ერთი საკურთხევლისა და მეორე დასავლეთის მხრიდან. ტაძრის კედლებსა და კამარებზე მოხატულობის მცირე კვალი შეიმჩნევა. გარედან სადა ნაგებობას ერთადერთი სამკაული აქვს აღმოსავლეთ სარკმლის მორთულობის სახით. სარკმლის ღიობის თავზე აღმართულია მოგრძო ჯვარი და მის განაპირა არეებზე, ცენტრისაკენ მიმართული მოძრაობით გამოსახული ორი ერთნაირი ფრინველი. ფილის მარჯვენა ზედა მარჯვენა კუთხეში უფრო მომცრო ზომის ასეთივე ფრინველის გამოსახულებაა. ჯვრის მკლავების ქვევით ერთსტრიქონიანი დაქარაგმებული ასომთავრული წარწერაა მოთავსებული: დევი ბერძენიშვილი წარწერაში მოხსენიებულ თევდორეს ტაძრის ქტიტორის ან ამშენებელი ოსტატის სახელად მიიჩნევს. გოგოლაძე თ., ბორჯომის ხეობის ისტორიული და ხუროთმოძღვრული ძეგლები (გზამკვლევი), თბ., 2014 გვ. 104 ბერძენიშვილი დ., გიორგიძე მ., ჩაჩხუნაშვილი ც., ჭანიშვილი გ., არქიტექტურულ-ისტორიული გზამკვლევი გუჯარეთი, თბ., 1987
რაფი უდ-დარაჯათი

რაფი უდ-დარაჯათი (დ. 1 დეკემბერი, 1699 — გ. 6 ივნისი, 1719, აგრა) — დიდ მოგოლთა იმპერიის მე-11 იმპერატორი 1719 წელს, რაფი უშ-შანის ვაჟი, ბაჰადურ-შაჰ I-ის შვილიშვილი. რაფი უდ-დარაჯათმა დიდ მოგოლთა იმპერატორის ტიტული მიიღო მას შემდეგ, რაც მისი ბიძაშვილი, ფარუხსიარი ძმები სეიიდების მომხმრეებმა ტახტიდან ჩამოაგდეს. ტახტზე ასვლისთანავე აუჯანყდა თავისი ნათესავი – ნეკუ სიარი, რომელმაც აიღო აგრას ციხესიმაგრე და თავი მოგოლების კანონიერ ფადიშაჰად გამოაცხადა. მისი ამბოხი ორ თვეში ჩაახშეს. რაფი უდ-დარაჯათი იყო ლმობიერი და შემწყნარებელი მმართველი, თუმცა მას არ ჰქონდა ძლიერი მონარქისთვის დამახასიათებელი აუცილებელი თვისებები. ის რეალურად ძმები სეიიდების მარიონეტის ფუნქციას ასრულებდა, სწორედ ამ მიზეზით მოხვდა ხელისუფლების სათავეში. მისი ფადიშაჰობისას სახელმწიფო საქმეებს სეიიდ აბდულა და ჰუსეინ ალი-ხანი განაგებდნენ. ისედაც ქაოსში მოცული დიდ მოგოლთა იმპერია კი დღითიდღე კარგავდა თავის ტერიტორიებს ინდოსტანის ნ.კ-ზე. 1719 წლის 6 ივნისს სამთვიანი მმართველობის შემდეგ, რაფი უდ-დარაჯათი გარდაიცვალა ტუბერკულოზით. სიკვდილის წინ მან მოითხოვა უფროსი ძმის გამეფება. მისი მოთხოვნა დაკმაყოფილდა, 2 დღის შემდეგ ძმებმა სეეიდებმა ტახტზე რაფი უდ-დაულა იგივე შაჰ-ჯაჰან II აიყვანეს. რაფი უდ-დარაჯათი დაკრძალეს სუფი წმინდა ხავაჯას სალოცავთან, მეჰრაულიში, დელიში. დიდ მოგოლთა იმპერია დიდ მოგოლთა იმპერატორების სია Fisher, Michael H. (1 October 2015), A Short History of the Mughal Empire, I.B.Tauris, ISBN 978-0-85772-976-7 Chandra, Satish (англ.)рус.. Medieval India: From Sultanat to the Mughals Part – II (англ.). — Har-Anand Publications, 2005. — ISBN 9788124110669.
შაჰ-ჯაჰან II

რაფი უდ-დაულა იგივე შაჰ-ჯაჰან II (დ. ივნისი, 1696 — გ. 19 სექტემბერი, 1719, ფატეჰპურ-სიკრი) — დიდ მოგოლთა იმპერიის მე-12 იმპერატორი 1719 წელს, 3 თვის განმავლობაში. რაფი უშ-შანის ვაჟი, ბაჰადურ-შაჰ I-ის შვილიშვილი. რაფი უდ-დაულა დაიბადა 1696 წელს, შაჰზადე რაფი უშ-შანის ოჯახში. 1719 წლის 6 ივნისს მიიღო ფადიშაჰის ტახტი ავადმყოფი ძმის, რაფი უდ-დარაჯათისგან. მისი კორონაცია შედგა 8 ივნისს დივან-ი-ჰასში, წითელ ციხესიმაგრეში, სადაც მიიღო საიმპერატორო სახელი: „შაჰ ჯაჰან II.“ უმცროსი ძმის მსგავსად, შაჰ-ჯაჰანი ტახტზე აირჩიეს ძმებმა სეიიდებმა. ის მათი გავლენის ქვეშ იყო მოქცეული, რეალურად ძალაუფლება არ ჰქონდა ხელში და დიდი მოგოლების ფორმალურ ლიდერად ითვლებოდა. შაჰ-ჯაჰან II-ის უფლებები იმდენად იყო შეზღუდული, რომ ერთ-ერთი ძმა სეიიდის თანდასწრების გარეშე პარასკევის ლოცვის დასწრებისა და მოსახლეობასთან შეხვედრის საშუალება არ ჰქონდა. გარდაიცვალა ფატეჰპურ-სიკრიში, 1719 წლის 19 სექტემბერს, ძმის მსგავსად ტუბერკულოზით. დაკრძალეს რაფი უდ-დარაჯათის გვერდით, მეჰრაულიში, დელიში. მის შემდეგ ძმებმა სეიიდებმა მოგოლთა საიმპერატორო ტახტზე აიყვანეს მუჰამად-შაჰი. დიდ მოგოლთა იმპერია დიდ მოგოლთა იმპერატორების სია Mehta, Jaswant Lal (2005). Advanced Study in the History of Modern India 1707–1813. Sterling Publishers.  Fisher, Michael H. (1 October 2015), A Short History of the Mughal Empire, I.B.Tauris, ISBN 978-0-85772-976-7
ვესტფალიენშტადიონი

ვესტფალიენშტადიონი (გერმ. Westfalenstadion), ოფიციალურად სიგნალ იდუნა პარკი (გერმ. Signal Iduna Park) — სტადიონი დორტმუნდში, საშინაო მატჩებს სტადიონზე მართავს დორტმუნდის ბორუსია. იტევს 80.708 (67.000 დასაჯდომი) მაყურებელს და არის ყველაზე დიდი საფეხბურთო არენა გერმანიაში. უეფას კლასიფიკაციით ხუთვარსკვლავიანი სტადიონია. აშენებულია 1971-1974 წლებში 1974 წლის ფეხბურთის მსოფლიო ჩემპიონატისთვის. ბოლო მოდერნიზაცია ჩაუტარდა 2005 წელს. აქ გაიმართა 1974 და 2006 წლების მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატების შეხვედრები. Westfalenstadion ოფიციალური საიტი
წვეროსანი ჩიტის ბირკა

წვეროსანი ჩიტის ბირკა (ლათ. Lappula barbata) — ერთ- ან ორწლოვანი ბალახოვანი მცენარე ლაშქარასებრთა ოჯახისა. აქვს 20-70 სმ სიმაღლის, სწორად მდგომი, ზედა ნაწილში საგველასებურად დატოტვილი ღერო, რომელიც რბილი და მოკლე ბეწვითაა დაფარული. ფესვთანური ფოთლები შეკრებილია როზეტად, ფორმით ლანცეტა-ნიჩბისებურია, 3-7 სმ სიგრძისა და 5-8 მმ სიგანის. ყვავილედი მსხმოიარობისას (ე.ი. ნაყოფედი) სიგრძით 20 სმ-მდეა. გვირგვინი ცისფერია ან მოთეთრო, ბრტყელი, ბორბლისებური. ყვავილობს და ნაყოფმსხმოიარობს აპრილ-ივლისში. გავრცელებულია კავკასიაში, სამხრეთ-აღმოსავლეთ ევროპაში, მცირე და შუა აზიაში, ირანში. საქართველოში გვხვდება აღმოსავლეთ ნაწილში, აჭარასა და იმერეთში. იზრდება მთის შუა სარტყლამდე — ქვიან ადგილებში, ნახევარუდაბნოს, სტეპისა და ფრიგანისეულ მცენარეულობაში. ↑ 1.0 1.1 სუხიტაშვილი კახაბერ, საქართველოს ყვავილოვანი მცენარეები, თბ.: კავკასიის გარემოსდაცვითი არასამთავრობო ორგანიზაციების ქსელი, 2018. — გვ. 102.
ჩვეულებრივი ჩიტის ბირკა

ჩვეულებრივი ჩიტის ბირკა, გაფარჩხული ჩიტის ბირკა (ლათ. Lappula squarrosa) — ერთ- ან ორწლოვანი ბალახოვანი მცენარე ლაშქარასებრთა ოჯახისა. აქვს 80 სმ სიმაღლის, ერთეული, სწორად მდგომი, შეფოთლილი, ზედა ნაწილში გაფარჩხულად დატოტვილი, შებუსული ღერო. ფოთლები 7 სმ სიგრძისა და 5-6 მმ სიგანისაა, ფესვთანური ფოთლები ნიჩბისებურია, ღეროსეული – ხაზური ან ლანცეტა. ყვავილედი მოკლე, საგველასებურია ან თითქმის ფარისებური. გვირგვინი ცისფერია, სიგრძით 4,5 მმ-მდე. ყვავის და ნაყოფმსხმოიარობს აპრილ-ივნისში. გავრცელებულია კავკასიაში, ევროპაში, მცირე და შუა აზიაში, ჩრდილოეთ ამერიკაში. გვხვდება მთელ საქართველოში. იზრდება მთის შუა, იშვიათად – სუბალპურ სარტყლამდე, ხშირად, როგორც სარეველა. საერთო ხედი ყვავილები ნაყოფედი ბოტანიკური ილუსტრაცია ↑ 1.0 1.1 სუხიტაშვილი კახაბერ, საქართველოს ყვავილოვანი მცენარეები, თბ.: კავკასიის გარემოსდაცვითი არასამთავრობო ორგანიზაციების ქსელი, 2018. — გვ. 104.
ზორეთის წმინდა გიორგის ეკლესია

ზორეთის წმინდა გიორგის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ბორჯომის მუნიციპალიტეტის სოფელ ქვაბისხევში. ნასოფლარ ზორეთის სამხრეთით, ბაღებში, პატარა ბორცვზე. მისგან დღეს მხოლოდ ნანგრევებია შემორჩენილი. ბორცვის ფერდი ეკლესიის ქვებითაა მოფენილი. ეკლესია სწორკუთხა გეგმარებისაა. კედლები ნაგები იყო სხვადასხვა ზომის მოსწორებულპირიანი ბლოკებით. ბორცვის ზედა ნაწილში შემორჩენილია გალავნის კვალი, რომელიც ფერდის მომრგვალებას მიუყვებოდა.  კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 24959
ჭობისხევის ნაეკლესიარი

ჭობისხევის ნაეკლესიარი — არქიტექტურული ძეგლი ბორჯომის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჭობისხევში, ჭობისხევი-დაბაძველის გზაზე, გზის პირას. ეკლესია გეგმის დონეზეა დაცული. გეგმით წარმოადგენდა დარბაზს, რომელიც აღმოსავლეთით საკურთხევლით სრულდებოდა. ამჟამად საკურთხევლისგან ერთი გრანდიოზული ქვაა შემორჩენილი. ამ ქვაზე წითელ ქვაში ამოკვეთილი ჯვარია დასვენებული. ეკლესიის კედლები მიწაშია ჩაძირული. იკითხება მხოლოდ ჩრდილოეთი კედლის დასავლეთი ნაწილი. რომელიც დიდი ზომის არასწორი მოხაზულობის ქვებით არის ამოყვანილი. ეკლესიის კვალი თითქმის მთლიანად წაშლილია. შემორჩენილ წყობაში გამოყენებული დიდი ზომის ქვები, მის ადრეულ წარმომავლობაზე მეტყველებს.  კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 24821
კაკლისებრნი

კაკლისებრნი (Juglandaceae) — ორლებნიან მცენარეთა ოჯახი. ხეებია, იშვიათად ბუჩქები. მეტწილად ერთსახლიანი ქარითმტვერია მცენარეებია. ნაყოფი კურკიანაა. ოჯახი აერთიანებს 8 გვარის 70-მდე სახეობას. ძირითადად გავრცელებულია ორივე ნახევარსფეროს ზომიერ და სუბტროპიკულ სარტყლებში. საქართველოში ბუნებრივად ამ ოჯახის 2 გვარია გავრცელებული კაკალი და ლაფანი. კულტივირებულია პლატიკარია, ციკლოკარია და კარია. კაკლისებრთა ნაყოფს იყენებენ საჭმელში, მერქანს — ავეჯის დასამზადებლად. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 324.
სვაბოდა (კუიურგაზის რაიონი)

სვაბოდა (ბაშკ. Свобода; რუს. Свобода) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის კუიურგაზის რაიონში. 2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 629 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ერმოლაევოდან დაშორებულია 30 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია ერმოლაევო, რომელიც დაშორებულია 30 კმ-ით. Совет муниципальных образований Республики Башкортостан. ↑ 1.0 1.1 Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан ВПН-2002 и 2009 ↑ https://02.rosstat.gov.ru/storage/mediabank/Численность%20населения%20по%20населенным%20пунктам%20Республики%20Башкортостан.pdf <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q126723156"></a> ↑ Всероссийская перепись населения 2010 года. Численность населения по населённым пунктам Республики Башкортостан. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-08-20. ციტირების თარიღი: 2021-12-02.
ბიზნეს მედია საქართველო

ბიზნეს მედია საქართველო (BMG) — 2016 წელს დაფუძნებული კერძო მულტიმედიური მედია პლატფორმაა. ბიზნეს მედია საქართველო 2016 წელს დააფუძნა გუნდმა, რომელიც მანამდე ტელეკომპანია მაესტროსთვის ამზადებდა ბიზნესგადაცემებს „ბიზნესკონტაქტი“, „საქმიანი დილა“, „ანალიტიკა“. 2016 წელს ტელეკომპანია მაესტროს მენეჯმენტთან სარედაქციო პოლიტიკის შეუთავსებლობისა და მენეჯმენტის მხრიდან მედიაპროდუქტების შინაარსში ჩარევის შემდეგ, სატელევიზიო გადაცემების ავტორებმა დააფუძნეს მედია ჰოლდინგი „ბიზნეს მედია საქართველო“, რომელიც საზოგადოებაში ცნობილია BMG-ის სახელწოდებით. ბიზნეს მედია საქართველო (ინგლ. Business Media Georgia) მულტიმედიური პლატფორმაა, რომელიც თავს უყრის ახალ ამბებს ბიზნესისა და ეკონომიკის შესახებ როგორც სატელევიზიო გადაცემებში, ისე — ონლაინ-გამოცემაში. BMG-ის სატელევიზიო პროდუქტები: „საქმის კურსი“, „ანალიტიკა“, „საქმიანი დილა“, „ქალების ნარატივი“, „Forbes კვირა გიორგი ისაკაძესთან ერთად“,  „საქმიანები“, „BMG ლანჩი“, „#BMGDRIVE“, „#FORBESTALKS“, „#რედაქტ2“, „#BMGAUTO“ და ინგლისურენოვანი გადაცემა  „The Checkpoints“. BMG-ის სატელევიზიო გადაცემების ნახვა ყოველდღიურ რეჟიმში შესაძლებელია TV Pirveli-ის პირდაპირ ეთერში, ხოლოდ ონლაინ მედიაპროდუქტების - BMG-ისა და Forbes Georgia-ს სოციალურ მედია არხებზე. საინფორმაციო სააგენტო BM.ge მკითხველს სთავაზობს ინფორმაციას ქვეყანაში და მის ფარგლებს გარეთ მიმდინარე ეკონომიკისა და ბიზნესის სიახლეების შესახებ, ასევე,  მიმდინარე მოვლენების ანალიზს, საინტერესო ინტერვიუებს და ბლოგებს. BMG-იმ 2019 წლის ოქტომბერში მობილური აპლიკაცია გამოუშვა,  როგორც iOS-ისთვის, ასევე Android-ისთვის. BMG 60-მდე თანამშრომელს ასაქმებს. კომპანიის მმართველ პოზიციებზე 6 მენეჯერიდან 5 ქალია. გამოცემის მთავარი რედაქტორი გიორგი ისაკაძეა. კომპანიის აღმასრულებელი დირექტორი და „ბიზნეს კურსის“, „ქალების ნარატივისა“ და „ანალიტიკის“ მთავარი პროდიუსერი თამარა ქემერტელიძეა. BMG-ის ინგლისურენოვანი ონლაინგამოცემის მთავარი რედაქტორი, სატელევიზიო შოუ „ანალიტიკისა“ და ინტერნეტ გადაცემების „The CheckPoints-სა“ და „რედაქტ2-ის“ წამყვანი ელენე კვანჭილაშვილია. BMG-ის ყოველდიური გადაცემის „საქმიანი დილა“ წამყვანი და ინტერნეტ გადაცემის „Forbes კვირა“, „Forbes Talks“ და „The CheckPoints-ის“ პროდიუსერია ანა ლაპიაშვილი. „საქმიანი დილის“ აღმასრულებელი პროდიუსერია ეკა ბაშარული. ხოლო, BMG-ის ონლაინგამოცემის მთავარი რედაქტორი და მულტიმედია რეპორტიორი თელარა გელანტიაა. ოფიციალური ვებგვერდი დაარქივებული 2021-12-02 საიტზე Wayback Machine. Android აპლიკაცია iOS აპლიკაცია დაარქივებული 2021-12-02 საიტზე Wayback Machine. ↑ BMG-მ "მაესტროს" სასამართლო დავა მოუგო ↑ ბიზნეს მედია საქართველო. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2021-12-02. ციტირების თარიღი: 2021-12-02.