laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
წინარეხი

წინარეხი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის კასპის მუნიციპალიტეტში. თემის ცენტრი (სოფლები: გომისჯვარი, თელათგორი, იდლეთი, ლავრისხევი). მდებარეობს მდინარე კავთურის (მტკვრის მარჯვენა შენაკადი) ნაპირებზე. ზღვის დონიდან 720 მეტრზე, კასპიდან დაშორებულია 10 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 324 ადამიანი. ბოტისის ღვთისმშობლის ეკლესია მაღალაანთ ეკლესია საკურთხისის მაცხოვრის ეკლესია საკურთხისის წმინდა გიორგის ეკლესია ჩადრისთავის საყდარი წინარეხის ელიას ეკლესია წინარეხის ღვთისმშობლის ეკლესიის კომპლექსი წინარეხის წმინდა თევდორეს ეკლესია წინარეხის ჯვარპატიოსნის ეკლესია წყრუთის საყდარი მარჯანიძეების სახლი-დარბაზი წინარეხის ნასოფლარი წინარეხის სამაროვანი ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 328. მაკალათია ს., კავთურას ხეობა, თბ., 1960 ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ქვემო რენე

ქვემო რენე — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის კასპის მუნიციპალიტეტში, კოდისწყაროს თემში. მდებარეობს შიდა ქართლის ვაკეზე. ზღვის დონიდან 750 მეტრზე, კასპიდან დაშორებულია 13 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 221 ადამიანი. ქვემო რენეს ნამოსახლარი გორა ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 515. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ Ethnic composition of Georgia 2014 ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ქვემო ჩოჩეთი

ქვემო ჩოჩეთი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის კასპის მუნიციპალიტეტში, კავთისხევის თემში. მდებარეობს მდინარე კავთურის (მტკვრის მარჯვენა შენაკადი) მარცხენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 510 მეტრზე, კასპიდან დაშორებულია 10 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 488 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 517. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ქვემო ხანდაკი

ქვემო ხანდაკი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის კასპის მუნიციპალიტეტში, კავთისხევის თემში. მდებარეობს მდინარეების კავთურისა და მტკვრის შესართავთან. ზღვის დონიდან 520 მეტრზე, კასპიდან დაშორებულია 8 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 244 ადამიანი. ქვემო ხანდაკის მთავარანგელოზის ეკლესია ქვემო ხანდაკის ღვთისმშობლის ეკლესია ქვემო ჭალის სამაროვანი ქვემო ხანდაკის კოშკი ქვემო ხანდაკის მეორე კოშკი ქვემო ხანდაკის ნასოფლარი და ეკლესია ქვემო ხანდაკის პირველი კოშკი ქვემო ხანდაკის ყორღანები ქვემო ხანდაკის ყორღანი ქვემო ხანდაკის ყორღანული სამარხი ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 517. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ Ethnic composition of Georgia 2014 ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ნოო

ნოო, ნო, ნოგაკუ — იაპონური ნოო სიტყვასიტყვით ნიშნავს ოსტატობას. ტრადიციული თეატრის ერთ-ერთი ჟანრი. თავდაპირველად იაპონური ხალხური თეატრის სახეობა, შემდგომ — პროფესიული თეატრი. XIV-XV საუკუნეებში გადაიქცა ფეოდალური და სამხედრო არისტოკრატიის თეატრად. ნოოს სპექტაკლი შეიცავს მუსიკას, ცეკვას, დრამას. მოქმედება სრულდება ფლეიტისა და სხვადასხვა ფორმის დოლისაგან შემდგარი ორკესტრისა და მამაკაცთა გუნდის თანხლებით (გუნდი აქტიურად ებმება მოქმედებაში). სპექტაკლები იმართება სამი მხრიდან ღია კვადრატულ მოედანზე, რომლის სახურავი 4 სვეტს ეყრდობა, სპექტაკლი მიმდინარეობს ფარდისა და დეკორაციის გარეშე, ერთადერთ უკანა უცვლელი დეკორაციის ფონზე, რომელზედაც გამოსახულია მწვანე ფიჭვი ოქროსფერ მინდორზე. გუნდი და ორკესტრი სცენაზეა განლაგებული. ნოოს პიესებს საფუძვლად უდევს იაპონური კლასიკური ლიტერატურიდან, ისტორიული ქრონიკებიდან და ბუდისტური ლეგენდებიდან აღებული სიუჟეტები. მათში ბევრია მონოლოგი, მოგონება. მოქმედება მდორედ ვითარდება, კონფლიქტი თითქმის არ არის. პირი ყოველთვის ორია — სიტე (სინამდვილე) და ვაკი (პარტნიორი). სიტე და მისი თანმხლებნი ნიღბებში გამოდიან, ვაკი — უნიღბოდ. ყველა როლს მამაკაცები ასრულებენ. წარმოდგენა შედგება 5 სხვადასხვა ხასიათის პიესისაგან, რომელთა შორის ძირითადი პიესის ელეგანტურობისა და სინატიფის გამოსაკვეთად ინტერმედიის სახით ჩართულია პატარ-პატარა ხალხური ტლანქი კომედიები. გრიმი, მიმიკა ნოოს თეატრში არ არის. მსახიობებს გაქვავებული სახე აქვთ, კონკრეტულობას მოკლებული კოსტიუმები ლამაზ კოლორიტს ქმნის. თეატრის ფუძემდებლები არიან: კანიამები — კანძე კიიოცუგუ (XVI საუკუნის შუა წლები) და მისი შვილი ძეამო კანძე მოტოკიიო (XIV-XV სს). ისინი იყვნენ არა მარტო მსახიობები, არამედ ცეკვების, პიესებისა და მუსიკის ავტორებიც. სპექტაკლები იმართებოდა მაყურებელთა ვიწრო წრისათვის. თეატრი არსებობს ამ ჟანრის მოყვარულთა გაერთიანების ხარჯზე. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 469.
ფოლკეტინგი

ფოლკეტინგი — დანიის საკანონმდებლო ხელისუფლების უმაღლესი ორგანო, ერთპალატიანი პარლამენტი. ირჩევა ქვეყნის მოქალაქეების მიერ 4 წლის ვადით. პარლამენტის გადაწყვეტილება საბოლოოა და არავის გადახედვას არ ექვემდებარება. 1953 წლიდან პარლამენტი ერთპალატიანია და 179 წევრისგან შედგება, რომელთაგან: 135 კანდიდატი ირჩევა პროპორციული საარჩევნო სისტემით საყოველთაო საარჩევნო უფლების მიხედვით 23 ოლქში. 40 კანდიდატი ირჩევა ადგილებზე (დამატებით), საერთო პროპორციული წესით არჩევნებზე მიღებული ხმების მიხედვით პარტიებს შორის და სიების მიხედვით. 2 კანდიდატი ირჩევა ფარერების კუნძულებიდან 2 კანდიდატი ირჩევა გრენლანდიიდან. (ინგლისური) ოფიციალური საიტი ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ფოლკეტინგი
გერმანიის ქრისტიან-დემოკრატიული კავშირი

გერმანიის ქრისტიან-დემოკრატიული კავშირი (გქდკ) (გერმ. Die Christlich Demokratische Union Deutschlands, CDU) — პოლიტიკური პარტია გერმანიაში. იგი მოიაზრება როგორც ქრისტიან-დემოკრატიული, ლიბერალ-კონსერვატიული, მემარჯვენე-ცენტრისტული პარტია. განსხვავებით კათოლიკური ცენტრისტული პარტიისაგან „გქდკ-ის“ მიზანია ყველა ქრისტიანული აღმსარებლობის ერთ პოლიტიკურ ძალად გაერთიანება. ბავარიის ქრისტიან-სოციალურ კავშირთან ერთად ქმნის საერთო ქდკ/ქსკ ფრაქციას ბუნდესტაგში. ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2013-02-18 საიტზე Wayback Machine.
რუნდეტაარნი

რუნდეტაარნი (დან. Rundetårn მრგვალი კოშკი) — კოპენჰაგენში მდებარე XVII საუკუნის კოშკი. კოშკი სამების კომპლექსის ნაწილია, რომელიც სწავლულთა სამუშაო ადგილად აიგო ასტრონომიული ობსერვატორიით, სტუდენტთა ეკლესიითა და საუნივერსდიტეტო ბიბლიოთეკით. ოფიციალური ვეგვერდი
ტიტანობოა

ტიტანობოა (ნიშნავს „გიგანტურ ბოას“) — ნამარხი გველების გვარი, რომლებიც ცხოვრობდნენ 60-58 მლნ. წლის წინ, პალეოცენურ პერიოდში. ერთადერთი ცნობილი სახეობაა Titanoboa cerrejonensis, რომელიც დღემდე აღმოჩენილ ყველაზე დიდ გველს წარმოადგენს. მისი ნაშთიდან გამომდინარე შესაძლოა დავასკვნათ, რომ სიგრძეში გველი 13 მეტრს აღწევდა, სისქეში 1 მეტრს, წონით კი მიახლოებით 1,25 ტონა იყო. 2009 წელს, ქვანახშირის საბადოებში, კერეიონში, კოლუმბია აღმოჩენილი იქნა T. cerrejonensis-ის 28 დამოუკიდებელი ნაშთი. ამ აღმოჩენამდე ცოტაოდენი ნაშთი აღმოაჩინეს სამხრეთ ამერიკის უძველეს ტროპიკულ გარემოში. გველი მეცნიერთა გუნდმა, ჯონათან ბლოჩისა და კარლოს ჯარამილოს ხელმძღვანელობით, ექსპედიციის დროს აღმოაჩინა. ბლოჩი ფლორიდის უნივერსიტეტის პალეონტოლოგია, კარლოს ჯარამილო კი სმიტსონიური ტროპიკულ გამოკვლევათა ინსტიტუტის პალეობოტანიკოსი. ვინაიდან გველები ცივსისხლიანები არიან, მეცნიერებმა გამოთქვეს მოსაზრება იმის შესახებ, რომ ტროპიკები-ამ გველის საცხოვრებელი-გაცილებით ცხელი ადგილი ყოფილა, ვიდრე ამას გამოკვლევები ადასტურებენ. ტემპერატურას აქ, საშუალოდ, 32 °C უნდა მიეღწია. კოლუმბიაში აღმოჩენილ 28 გველიდან 8 განსაკუთრებით დიდი ზომით გამოირჩეოდა: მათი წონა - 1100 კილოგრამს აღწევდა, სიგრძე კი 12-15 მეტრს. დღეისათვის მსოფლიოს ყველაზე დიდი გველი ბადისებრი პითონია, სიგრძით 9 მეტრამდე, მწვანე ანაკონდა კი 7,5 მეტრს აღწევს.. Leptotyphlops carlae ანუ ბარბადოსის ვიწროპირიანი გველი - მსოფლიოში ყველაზე პატარა გველი. ბადისებრი პითონი - სავარაუდოდ ყველაზე გრძელი გველი მსოფლიოში. მწვანე ანაკონდა - მსოფლიოს ყველაზე მასიური გველი.   ტიტანობოა ▲ ▲ ▲ ▲ ▲ ↑ 1.0 1.1 ჰედი, ჯეისონ ჯ.; ჯონათან ი. ბლოჩი, ალექსანდრე კ. ჰასტინგსი, ჯეისონ რ. ბოურქიუ, ედუინ ა. კადენა, ფაბიანი ა. ჰარეირა, პ. დევიდ პოლი და კარლოს ა. ჯარამილო. „გიგანტური პალეოცენური მახრჩობელა გველის აღმოჩენამ ცხადყო იმ პერიოდის გაცილებით მაღალი ტროპიკული ტემპერატურა“. Nature. 457: 715–718.CS1-ის მხარდაჭერა: მრავალი სახელი: ავტორების სია (link) 2009-02-05 ↑ 2.0 2.1 2.2 კუოკი, რობერტა. (4 თებერვალი 2009) მეცნიერებმა აღმოაჩინეს მსოფლიოს უდიდესი გველი. Nature. ციტირების თარიღი: 4 თებერვალი 2009. ↑ მაუჟ II, ტომას ჰ.. (4 თებერვალი 2009) 43 ფუტი სიგრძის სუპერგრძელი გველი ტიტანობოა კოლუმბიიდან. Los Angeles Times. ციტირების თარიღი: 4 თებერვალი 2009. ↑ 2,500 პაუნდი და 43 ფუტი, პრეისტორიული გველის რეკორდული ზომები. Science Daily (4 თებერვალი, 2009). ციტირების თარიღი: 4 თებერვალი 2009. ↑ ჯოისი, კრისტოფერ. (5 თებერვალი 2009) ერთ დროს 1 ტონიანი გველი დასრიალებდა ტროპიკებში. NPR. ციტირების თარიღი: 5 თებერვალი 2009. ↑ CTV: უძველესი გარგანტუელი გველები საუზმეზე ნიანგებს მიირთმევდნენ. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2009-02-06. ციტირების თარიღი: 2009-02-06.
ბორჯომი-ბაკურიანის სარკინიგზო ხაზი

ბორჯომი-ბაკურიანის სარკინიგზო ხაზი — საქართველოს რკინიგზის ერთადერთი ვიწროლიანდაგიანი (ლიანდაგის სიგანე — 900 მმ) მონაკვეთი ბორჯომსა და ბაკურიანს შორის, რომელიც გაიხსნა 1902 წელს ბორჯომ-ხარაგაულის უბანზე. ხაზზე დიდი ხნის მანძილზე მოძრაობდა მცირე ორთქლმავალი, რის გამოც დღეს არსებულ ელექტროშემადგენლობასაც კი მეტსახელი „კუკუშკა“ (რუსული მეტსახელი ორთქლმავლისა) შემორჩა. ხაზი დღემდე ემსახურება კურორტის დამსვენებლებს. ამ დროისთვის მიმდინარეობს ლიანდაგის რეაბილიტაცია. [წყარო არ არის მითითებული 358 დღე] ვიწროლიანდაგიანი სარკინიგზო ხაზის მშენებლობა 1897 წელს დაიწყო და რთული კლიმატური პირობების გამო, ოთხი წლის განმავლობაში გაგრძელდა. 1902 წლის იანვრიდან ვიწროლიანდაგიანი რკინიგზის ხაზით ბორჯომი — ბაკურიანი, პირველმა „კუკუშკა“ მატარებელმა გაიარა. „კუკუშკა“ დღემდე ემსახურება სათხილამურო სპორტის მოყვარულებსა და ტურისტებს. მაღალმთიან რაიონებში კურსირებისათვის სპეციალურად ინგლისიდან იქნა ჩამოყვანილი „პორტერის“ ტიპის ორთქლმავალი. მატარებელს ებმოდა ღია ტიპის ვაგონები, რომლებიც მხოლოდ მოაჯირებით იყო შემორაგული. 1967 წელს დამთავრდა სარკინიგზო ხაზის ელექტროფიკაცია (1500 ვოლტი, მუდმივი დენი) და პატარა ორთქლმავალი „შკოდას“ ჩს-11 სერიის ელმავალმა ჩაანაცვლა. ხიდი, რომელიც წაღვერს ცემთან ბორჯომი-ბაკურიანის რკინიგზით აკავშირებს, რომანოვმა სპეციალურად შეუკვეთა საფრანგეთში. ფრანგი ხიდმშენის ალექსანდრ გუსტავ ეიფელის მიერ კონსტრუირებული ხიდი საქართველოში 1902 წელს ჩამოიტანეს და მდინარე ცემისწყალზე ააგეს. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ბორჯომი-ბაკურიანის სარკინიგზო ხაზი საქართველოს რკინიგზა ეიფელის ხიდი ↑ რკინიგზის ისტორია
გერმანიის სოციალ-დემოკრატიული პარტია

გერმანიის სოციალურ-დემოკრატიული პარტია (გერმ. Die Sozialdemokratische Partei Deutschlands, SPD) — გერმანიის ყველაზე ძველი პოლიტიკური პარტია, რომელიც მემარცხენე-ცენტრისტული მიმართულებისაა. დაარსდა 1863 წლის 23 მაისს, როგორც საერთოგერმანული მუშათა ასოციაცია. კონსერვატიულ ქრისტიან-დემოკრატიულ კავშირთან ერთად არის ერთ-ერთი გერმანიის ორ ძირითად პარტიას შორის. პარტიას 495 000 წევრი ჰყავს, რომელთა 31% ქალია. სოციალ-დემოკრატებს 206 წარმომადგენელი ჰყავს გერმანიის ბუნდესტაგში, ასევე მნიშვნელოვან როლს თამაშობენ პარლამენტის მეორე პალატაშიც ბუნდესრატშიც. პარტიას თავმჯდომარეობს ყოფილი გარემოს, ბუნების დაცვისა და ატომური უსაფრთხოების მინისტრი ზიგმარ გაბრიელი. სოციალ-დემოკრატები გერმანიის 16 ფედერალური მხარიდან 7-ში მთავრობის მეთაურები არიან (მათ შორის ბერლინში, რაინლანდ-პფალცში, ბრანდერბურგში), დამატებით 4 მხარეში კი კოალიციის „უმცროსი მონაწილენი“ არიან. პარტიასთან დაახლოვებული საერთაშორისო ფონდია – ფრიდრიხ ებერტის ფონდი. პარტიის პლატფორმა მხარს უჭერს სოციალ-დემოკრატიის მიზანს საზოგადოებრივ მოწყობაზე, რომელშიც თავისუფლება და სოციალური სამართლიანობა უმთავრესია. პარტიის პლატფორმის მიხედვით, პოლიტიკური თავისუფლება, სამართლიანობა და სოციალური სოლიდარობა ქმნის სოციალ-დემოკრატიის საფუძველს. კოორდინირებული სოციალური საბაზრო ეკონომიკა უნდა გაძლიერდეს და მისი პროდუქცია სამართლიანად გადანაწილდეს. პარტია ამ ეკონომიკურ სისტემას საჭიროდ თვლის, რათა უზრუნველყოფილი იყოს მთელი მოსახლეობის კეთილდღეობა. პარტია მხარს უჭერს კეთილდღეობის სახელმწიფოს. პარალელურად, მხარს უჭერს მდგრად ფისკალურ პოლიტიკას, რომელიც არ აყენებს ტვირთს მომავალ თაობებზე ბიუჯეტის დეფიციტის აღმოფხვრისას. სოციალურ პოლიტიკაში სოციალ-დემოკრატები იცავენ სამოქალაქო და პოლიტიკურ უფლებებს ღია საზოგადოებაში. საგარეო პოლიტიკაში პარტია მიზნად ისახავს გლობალური მშვიდობის უზრუნველყოფას დემოკრატიული საშუალებებით გლობალური ინტერესების დაბალანსებით; ევროინტეგრაცია უმთავრესი პრიორიტეტია. პარტია მხარს უჭერს ეკონომიკურ რეგულაციებს ბანკებისა და ხალხისთვის პოტენციური ზარალის შეზღუდვის მიზნით. ისინი მხარს უჭერენ საერთო ევროპულ ეკონომიკურ და ფინანსურ პოლიტიკას ეკონომიკური ბუშტების თავიდან ასაცილებლად და ეკოლოგიურად მდგრადი ზრდის ხელშეწყობისთვის. ოფიციალური საიტი ↑ Die Europa-Frage(n) | Sozialdemokratische Partei Deutschlands (SPD). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-10-29. ციტირების თარიღი: 2012-10-28
შაბთაი ცვი

შაბთაი ცვი,ასევე ამირა, ან მეჰმეთ ეფენდი (ებრ. שַׁבְּתַי צְבִי, სხვა ტრანსკრიპციით საბათეი ლევი, საბათაი ცვი; 1626—1676) — კაბალისტი, ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი ებრაელი ცრუმესია; XVII სუკუნის მოძრაობის ლიდერი, რომელმაც თითქმის მთელი ებრაული სამყარო შეიცვა;მესიანური მოძრაობა თითქმის მთლიანად შეჩერდა, როდესაც მან მოულოდნელად მიიღო ისლამი. ითვლება, რომ იგი დაიბადა ერთ დღეს - 9 ავას - ტაძრის დანგრევასთან დაკავშირებით გლოვის დღეს.
ტანტალი

ტანტალი (ლათ. Tantalum < ძვ. ბერძნ. Τάνταλος — „ტანტალოსი“; ქიმიური სიმბოლო — Ta {\displaystyle {\ce {Ta}}} ) — ელემენტთა პერიოდული სისტემის მეექვსე პერიოდის, მეხუთე ჯგუფის (მოძველებული კლასიფიკაციით — მეხუთე ჯგუფის თანაური ქვეჯგუფის, Vბ) ქიმიური ელემენტი. მისი ატომური ნომერია — 73, ატომური მასა — 180.95, tდნ — 3017°C, tდუღ — 5458°C, სიმკვრივე — 16.69 გ/სმ3. რუხი ფერის ლითონი. გვხვდება მდგრადი Ta 181 {\displaystyle {\ce {^{181}Ta}}} (99.99%) და რადიოაქტიური Ta 180 {\displaystyle {\ce {^{180}Ta}}} (0.01%; T1/2=1012 წ) იზოტოპების სახით. ხელოვნურად მიღებულია ტანტალის რადიოაქტიური იზოტოპი Ta 182 {\displaystyle {\ce {^{182}Ta}}} (T1/2=115.1 დღე-ღამე). ტანტალი აღმოაჩინა 1802 წელს შვედმა ქიმიკოსმა ა. ეკებერგმა (სახელწოდება შეარქვეს ძველი ბერძნული მითოლოგიის გმირის, ტანტალოსის სახელის მიხედვით) დედამიწის ქერქში ტანტალის საშუალო შემცველობა მასის მიხედვით 2,5 · 10−4%-ია. ტანტალი გაბნეულია ბიოსფეროსა და მაგნიტურ ქანებში. ცნობილია ტანტალის 17 ძირითადი მინერალი და 60-ზე მეტი ტანტალშემცველი მინერალი. ტანტალის ჟანგვის ხარისხია +5. ცნობილია აგრეთვე ტანტალის ისეთი ნაერთები, რომელთა ჟანგვის ხარისხი უფრო დაბალია (მაგალითად, TaCl 4 {\displaystyle {\ce {TaCl4}}} , TaCl 3 {\displaystyle {\ce {TaCl3}}} , TaCl 2 {\displaystyle {\ce {TaCl2}}} ). სუფთა კომპაქტური ტანტალი მდგრადია ჰაერზე. ჟანგვას იწყებს 280°C-ზე. ცნობილია ტანტალის მდგრადი ოქსიდი — ხუთჟანგი Ta 2 O 5 {\displaystyle {\ce {Ta2O5}}} , რომელსაც ახასიათებს მჟავური ბუნება. წყალბადთან დაახლოებით 250°C-ზე, ხოლო აზოტთან დაახლოებით 300°C-ზე ტანტალი წაროქმნის მყარ ხსნარებს. ცნობილია აგრეთვე ტანტალის კარბიდები, ჰალოგენიდები. გახურებისას ტანტალი ურთიერთქმედებს C {\displaystyle {\ce {C}}} , B {\displaystyle {\ce {B}}} , Si {\displaystyle {\ce {Si}}} , P {\displaystyle {\ce {P}}} , Se {\displaystyle {\ce {Se}}} , Te {\displaystyle {\ce {Te}}} , H 2 O {\displaystyle {\ce {H2O}}} , CO {\displaystyle {\ce {CO}}} , CO 2 {\displaystyle {\ce {CO2}}} , NO {\displaystyle {\ce {NO}}} , HCl {\displaystyle {\ce {HCl}}} , H 2 S {\displaystyle {\ce {H2S}}} . სუფთა ტანტალი განსაკუთრებით მდგრადია მრავალი თხევადი ლითონისა და მათი ნალღობების მიმართ და სხვა. ტანტალი ხასიათდება მაღალი კოროზიამედეგობით ორგანული და არაორგანული მჟავების მიმართ. ცნობილია ტანტალმჟავას მარილები, რომელთაგან მნიშვნელოვანია ტუტე ლითონთა ტანტალატები. ეს მარილები სეგნეტოელექტრიკებია. ტანტალს ღებულობენ ვაკუუმში ნახშირბადით 2000°C-ზე TaO 5 {\displaystyle {\ce {TaO5}}} -ის აღდგენისას და სხვა. ტანტალს იყენებენ ელექტრონიკაში, ბირთვულ ენერგეტიკაში, ქიმიურ მანქანათმშენებლობაში, მეტალურგიასა და მედიცინაში. ↑ დოლიძე ვ., ციციშვილი ვ., „ოთხენოვანი ქიმიური ლექსიკონი“, თბ., 2004, გვ. 212 ↑ ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 657.
გერმანიის ფედერალური მხარეები

ქვემო საქსონია ბრემენი ჰამბურგი მეკლენბურგ-წინა პომერანია საქსონია-ანჰალტი საქსონია ბრანდენბურგი ბერლინი თიურინგია ჰესენი ჩრდილოეთ რაინ-ვესტფალია რაინლანდ-პფალცი ბავარია ბადენ-ვიურტემბერგი ზაარლანდი შლეზვიგ-ჰოლშტაინი გერმანია ადმინისტრაციულ-ტერიტორიულად იყოფა 16 ფედერაციულ მხარედ (გერმ. Bundesland), მათ შორის 5 აღმოსავლეთ გერმანიის ტერიტორიაზე შეიქმნა, დანარჩენი — დასავლეთ გერმანიაში. გერმანიის მხარეებია (ფრჩხილებში დედაქალაქები): ბადენ-ვიურტემბერგი (შტუტგარტი) ბავარია (მიუნხენი) ბერლინი (მხარე) (ბერლინი) ბრანდენბურგი (პოტსდამი) ბრემენი (ბრემენი) თიურინგია (ერფურტი) მეკლენბურგ-წინა პომერანია (შვერინი) რაინლანდ-პფალცი (მაინცი) ზაარლანდი (ზაარბრიუკენი) საქსონია (დრეზდენი) საქსონია-ანჰალტი (მაგდებურგი) შლეზვიგ-ჰოლშტაინი (კილი) ჩრდილოეთ რაინ-ვესტფალია (დიუსელდორფი) ქვემო საქსონია (ჰანოვერი) ჰამბურგი (ჰამბურგი) ჰესენი (ვისბადენი) ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: გერმანიის ფედერალური მხარეები CityMayors feature on Germany subdivisions
ჩორჩანელები

ჩორჩანელები — სამხრეთ საქართველოს წარჩინებული ფეოდალური საგვარეულო VIII-XI საუკუნეებში. გვარის სახელწოდება წარმოსდგა ჩორჩანელების საგვარეულო ციხე სოფელ ჩორჩანიდან. ამ საგვარეულოს წარმომადგენელი გიორგი ჩორჩანელი პირველად IX საუკუნის წყაროში „სერაპიონ ზარზმელის ცხოვრებაში“ იხსენიება, მაგრამ სავარაუდოა რომ საგვარეულო არსებობდა VIII საუკუნიდან მაინც. ჩორჩანელების საფეოდალო მოიცავდა ჩორჩანს, ზანავს და სხვა მრავლ დაბას (ახლანდელი ადიგენის მუნიციპალიტეტი), სადაც ჰქონდათ ტაძრები, სასახლეები და ციხეები. ჩორჩანელი ამ მხარის დიდი მთავარი იყო. მისი ვასალები იყვნენ მცირე მთავრები. ეპარქიულად ჩორჩანელების საფეოდალო შედიოდა მაწყვერელის (აწყურის საეპისკოპოსო) სამწყსოში. გიორგი ჩორჩანელის დახმარებით ცნობილმა საეკლესიო მოღვაწემ სერაპიონმა ააშენა ზარზმის მონასტერი, რომელსაც გიორგიმ სამფლობელოდ ვრცელი ტერტიტორია უბოძა. გიორგი ჩორჩანელი იყო ძველი ჩორჩანელების საგვარეულოს უკანასკნელი წარმომადგენელი. ის უშვილოდ გარდაიცვალა და ყმა-მამული დაუტოვა მირიან ბაჰლაუნდზე გათხოვილი თავისი დის, ლატავრის (მონაზვნობაში თეკლას) შთამომავლობას. თვით ჩორჩანს, როგორც ჩანს დაეუფლა ლატავრის უფროსი ვაჟი სულა, რომელიც გახდა ახალი ჩორჩანელების გვარის ფუძემდებელი. შუათანა ვაჟმა ბეშქენმა საფუძველი დაუდო ჯაყელების საგვარეულოს, ხოლო უმცროსი ვაჟის სახელი - ლაკლაკი იქცა ბაჰლაუნდების მესამე განშტოების სახელწოდებად - წარმოიქმნა ლაკლაკთა გვარი. ახალი ჩორჩანელების (ხოლო შემდეგ მათი შთამომავალი საგვარეულოს ხურსიძეების) საგვარეულო მონასტერი გახდა ზარზმა. X საუკუნის 70-იან წლებში ზარზმაში ეკვდერი ააგო ახალი ჩორჩანელების წარმომადგენელმა, ბარდა სკლიაროსის წინააღმდეგ ქართველთა ლაშქრობის მონაწილემ ივანე სულას ძემ (ალბათ „სერაპიონ ზარზმელის ცხოვრებაში“ მოხსენიებული სულა მირიანის ძის ვაჟმა). ივანე სულას ძის შვილიშვილები უნდა იყვნენ XI საუკუნის შუა ხანების მოღვაწეები - ძმები გიორგი ჩორჩანელი და ფარსმან თმოგველი სულას ძეები. გიორგი ჩორჩანელი უკანასკნელია წყაროებში მოხსენიებული ახალი ჩორჩანელებიდან. შემდეგ ახალი ჩორჩანელების სამფლობელოს დაეპატრონა ამ საგვარეულოს ახალი განშტოება - ხურსიძენი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 149.
შლომო მინცი

შლომო მინცი (ებრ. שלמה מינץ‎; 30 ოქტომბერი, 1957, მოსკოვი) — ებრაელი მევიოლინე, ალტისტი, დირიჟორი და მუსიკალური პედაგოგი. შლომო მინცი დაიბადა 1957 წელს 30 ოქტომბერს მოსკოვში. 1959 წელს, როდესაც შლომო ორი წლის იყო ოჯახთან ერთად ისრაელში გადავიდა საცხოვრებლად. ვიოლინოზე დაკვრას სწავლობდა განთქმულ პედაგოდ-მევიოლინე ილონა ფეხერთან. ოფიციალური საიტი შლომო მინცი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში
ციხისჯვარელები

ციხისჯვარელები — სამხრეთ საქართველოს, სამცხის წარჩინებული ფეოდალური საგვარეულო, ახალ ჩორჩანელთა საგვარეულოს განშტოება. მისი ფუძემდებელი იყო XI საუკუნის შუა წლების მოღვაწე, სულა კალმახის ერისთავი. გვარის სახელწოდება წარმოსდგა სამცხეში მდებარე ციხე ციხისჯვარიდან, რომელიც სულას უწყალობა საქართველოს მეფე ბაგრატ IV-მ ლიპარიტ ბაღვაშის წინააღმდეგ ბრძოლის დროს ერთგული სამსახურისათვის. სულას საგვარეულოს მეორე შტომ მამულად დაიმკვიდრა საერისთავო კალმახი და კალმახელთა სახელწოდება მიიღო. XII საუკუნის 80-იან წლებში თამარ მეფემ გიორგი რუსის აჯანყების დროს ერთგული სამსახურისათვის ივანე-ყვარყვარე ციხისჯვარელს სამცხის ერისთავთერისთავობა და სპასალარობა უბოძა, და უწყალობა ჯაყის ციხე, რომელიც ახალ ჩორჩანელთა მეორე განშტოების წარმომადგენელს ბოცო ჯაყელს ჩამოართვა. ამიერიდან ციხისჯვარელ-ჯაყელები პირველობენ სამცხეში, XIII საუკუნის 60-იან წლებში კი ყვარყვარეს შვილიშვილი სარგის I სამცხის მთავარი ხდება. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 238.
დინგირი ბანდა ვიჯეტუნგა

დინგირი ბანდა ვიჯეტუნგა — შრი-ლანკელი პოლიტიკოსი, ქვეყნის პრეზიდენტი 1993-1994 წლებში, პრემიერ-მინისტრი 1989-1994 წლებში, და ჩრდილოეთ-დასავლეთის პროვინციის გუბერნატორი 1988-1989 წლებში. დაიბადა საშუალო კლასის სინჰალი ბუდისტის ოჯახში. განათლება მიიღო სანტ ენდრიუს კოლეჯში, კანდის მუნიციპალიტეტის ქალაქ გამპოლაში. იგი თავიდანვე ახლო კავშირში იყო პოლიტიკურ წრეებთან. გაერთიანებულ ნაციონალურ პარტიაში გაწევრიანდა 1946 წელს. პარლამენტის რიგებს დაუბრუნდა 1977 წლის საპარლამენტო არჩევნების შედეგად და გახდა ინფორმაციისა და რადიომაუწყებლობის მინისტრი ჯუნიუს ჯაიევარდენეს კაბინეტში. მისი პრემიერობის დროს ეკავა ტელეკომუნიკაციების, გზათა და სოფლის მეურნეობის მინისტების პოსტები. 1993 წლის 1 მაისს, საპირველმაისო აღლუმზე, კოლომბოში "თამილის ვეფხვებმა" მოკლეს ქვეყნის პრეზიდენტი რანასინგჰე პრემადასა და კონსტიტუციის მიხედვით პრეზიდენტის თანამდებობა პრემადასას საპრეზიდენტო ვადის გასვლამდე დაიკიავა ქვეყნის პრემიერ-მინისტრმა ვიჯეტუნგამ. დინგირი ბანდა ვიჯეტუნგა გარდაიცვალა 2008 წლის 21 სექტემბერს კანდის ჰოსპიტალში, ხანგრძლივი ავადმყოფობის შემდეგ. Dingiri Banda Wijetunga - the journey to greatness by M.B. Dassanayake დაარქივებული 2008-09-27 საიტზე Wayback Machine. Sri Lankan Daily News Editorial on 22nd Sep 2008 დაარქივებული 2008-10-05 საიტზე Wayback Machine. A rare politician with exemplary qualities დაარქივებული 2008-10-05 საიტზე Wayback Machine. A president and gentleman დაარქივებული 2018-12-31 საიტზე Wayback Machine. President D.B. Wijetunga - An end of an era დაარქივებული 2008-09-30 საიტზე Wayback Machine. President D. B. Wijetunga The final journey დაარქივებული 2008-10-05 საიტზე Wayback Machine. Website of the Parliament of Sri Lanka დაარქივებული 2008-03-25 საიტზე Wayback Machine. Presidents of Sri Lanka დაარქივებული 2006-02-28 საიტზე Wayback Machine. Rivira Katu Satahana in Sinhala დაარქივებული 2008-09-29 საიტზე Wayback Machine. Biography Sri Lankan Daily News on the 23 of september დაარქივებული 2008-10-05 საიტზე Wayback Machine.
ტიმ ბარტონი

ტიმოთი უილიამ ბარტონი (ინგლ. Timothy William Burton; შემოკლებით ტიმ ბარტონი; დ. 25 აგვისტო, 1958, ბერბანკი, კალიფორნია, აშშ) — ამერიკელი კინორეჟისორი, ანიმატორი და მწერალი-სცენარისტი. თანამედროვე სანახაობითი კინოს ოსტატი, საკუთარ ნაწარმოებებში შავ იუმორსა და მაკაბრულ ელემენტებს იყენებს. მის ფილმებში ხშირად თამაშობს ჯონი დეპი. ბარტონმა კარიერა დაიწყო, როგორც დისნეის სტუდიის ანიმატორმა. სარეჟისორო დებიუტი შედგა 1985 წელს ფილმით „პი-ვის დიდი თავგადასავალი“, რასაც 1988 წელს მოჰყვა „ბიტლჯუსი“. 1980-იანების ბოლოს გადაიღო ორი ფილმი სუპერგმირ ბეტმენის შესახებ: „ბეტმენი“ (1989) და „ბეტმენი ბრუნდება“ (1992). 1991 წელს გადაიღო „მაკრატელისხელება ედვარდი“, რომელიც წარმოადგენდა გოთიკურ სტილში გადაღებულ სასიყვარულო ისტორიას. იყო პროდიუსერი 1993 წელს გამოსული ფილმისა „კოშმარი შობის წინ“, რომელმაც დიდ წარმატებას მიაღწია. 1994 წელს გადაიღო ბიოგრაფიული ფილმი „ედ ვუდი“. 1996 წელს გადაიღო სამეცნიერო-ფანტასტიკა „მარსი გვიტევს!“, რომელიც საკულტო კლასიკად იქცა. 1999 წელს გადაიღო გოთიკური ჰორორ ფილმი „მთვლემარე სიცარიელე“. 2001 წელს გადაიღო „მაიმუნების პლანეტის“ რიმეიკი. 2003 წელს გადაიღო ფილმი „დიდი თევზი“,. რასაც მოჰყვა „პატარძალი-გვამი“ და „ჩარლი და შოკოლადის ქარხანა“ 2005 წელს. 2007 წელს გადაიღო მიუზიკლი „სუინი ტოდი: დემონი-დალაქი ფლიტ-სტრიტიდან“, 2010 წელს გადაიღო 3D ფილმი „ალისა საოცრებათა ქვეყანაში“, ხოლო 2012 წელს — „ფრანკენუინი“. 2014 წელს გადაიღო ფილმი „დიდი თვალები“. ბარტონის მომავალი ფილმებია „მისს პერეგრინის უცნაური ბავშვების სახლი“ (2016) და „ბიტლჯუს 2“ (2017). მელა და ძაღლი არ არის მითითებული (1981) - დამატებითი ანიმატორი, პერსონაჟი ’’ვიქსი’’ ტრონი არ არის მითითებული (1982) შავი კარდალა (არ გამოიყენეს მის მიერ შექმნილი ფონები) არ არის მითითებული, (1985) კოშმარი შობის წინ (1993) ბეტმენი ბრუნდება (1992) იუნგა (1994) ბეტმენი სამუდამოდ (1995) ჯეიმზი და გიგანტური ატამი (1996) პატარძალი-გვამი (2005) 9 (2009) მარტოსულები (1992) ჰოფა (1992) კოშმარი შობის წინ (სცენა ამოჭრილია) სტენბოის სამყარო (2000) ოფიციალური საიტი ტიმ ბარტონი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში