პაბლო ნერუდა

რიკარდო ელისერ ნეფტალი რეიეს ბასოალტო (ესპ. Ricardo Eliécer Neftalí Reyes Basoalto ცნობილია ფსევდონიმით პაბლო ნერუდა ესპ. Pablo Neruda; დ. 12 ივლისი, 1904, პარალი, ჩილე — გ. 23 სექტემბერი, 1973, სანტიაგო, ჩილე) — ჩილელი პოეტი, დიპლომატი, სენატორი და ნობელის პრემიის ლაურეატი ლიტერატურის დარგში. მისი სახელი ეწოდა კრატერს პლანეტა მერკურზე. დაიბადა ცენტრალური ჩილეს პატარა ქალაქ პარალში, რკინიგზელისა და პედაგოგის ოჯახში. დედა ადრევე გარდაეცვალა ტუბერკულოზით. ლექსების წერა 10 წლის ასაკში დაიწყო. პირველი ლექსები გამოაქვეყნა 1920 წელს. 1927-1932 წლებში დიპლომატიურ სამსახურში იყო მიანმარში, შრი-ლანკაში, სინგაპურში, ინდონეზიაში. 1933 წელს კონსულად დანიშნეს არგენტინაში. 1934 წლიდან კი კონსულია ბარსელონაში. 1936 წელს დაწყებულ ესპანეთის სამოქალაქო ომში, როგორც ყველა კულტურის წარმომადგენელი, თანაუგრძნობდა რესპუბლიკელებს. 1939-1943 წლებში კონსულია მექსიკაში. 1943 წელს დაბრუნდა ჩილეში და შეუდგა აქტიურ პოლიტიკურ მოღვაწეობას. 1945 წელს აირჩიეს ჩილეს სენატის წევრად, სადაც წარმოადგენდა ჩრდილოეთის რეგიონებს ანტოფაგასტას და ტარაპაკას. ამავე წლის 15 ივლისს გახდა კომუნისტური პარტიის წევრი. ამავე წელს მიიღო ეროვნული ლიტერატურული პრემია. 1948 წლის 6 იანვარს პაბლო ნერუდამ სენატის სხდომაზე ჩილეს პრეზიდენტს გაბრიელ გონსალეს ვიდელას საჯაროდ უწოდა ამერიკის მარიონეტი, რის გამოც მას ჩამოართვეს დეპუტატის მანდატი და იძულებული იყო გადასულიყო არალეგალური ცხოვრების წესზე. 1949-1953 წლებში ემიგრაციაშია ჯერ არგენტინაში შემდეგ საფრანგეთში. 1970-1972 წწ. სალვადორ ალიენდეს მთავრობის ელჩია საფრანგეთში. 1971 წელს მიიღო ნობელის პრემია ლიტერატურის დარგში. 1972 წელს მძიმედ ავადმყოფი პაბლო ნერუდა დაბრუნდა ჩილეში. 1973 წლის 11 სექტემბრის გადატრიალების შემდეგ, სანტიაგოში მდებარე მისი სახლი გაძარცვეს. თავად მწერალი კი გარდაიცვალა კლინიკაში გადატრიალებიდან 12 დღეში. ნერუდას დაკრძალვა გახდა პირველი მასობრივი დემონსტრაცია აუგუსტო პინოჩეტის რეჟიმის წინააღმდეგ მიმართული. Works of Neruda დაარქივებული 2007-04-24 საიტზე Wayback Machine. პაბლო ნერუდას ცხოვრება დაარქივებული 2010-10-06 საიტზე Wayback Machine. "Celebrating Chilean Poet Pablo Neruda" დაარქივებული 2007-11-14 საიტზე Wayback Machine. Red Poppy NPR Morning Edition on Neruda's Centennial ნერუდას პოემები Pablo Neruda, Premio Nóbel de Chile დაარქივებული 2011-08-23 საიტზე Wayback Machine. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 Deutsche Nationalbibliothek Record #118587005 // ინტეგრირებული ნორმატიული ფაილი — 2012—2016. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q27302"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q36578"></a> ↑ 2.0 2.1 Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ 3.0 3.1 Pablo Neruda <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17299517"></a> ↑ 4.0 4.1 SNAC — 2010. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a> ↑ 5.0 5.1 Find a Grave — 1996. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q63056"></a> ↑ 6.0 6.1 IMSLP — 2006. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q523660"></a> ↑ 7.0 7.1 Discogs — 2000. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q504063"></a> ↑ 8.0 8.1 Internet Speculative Fiction Database — 1995. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2629164"></a> ↑ 9.0 9.1 filmportal.de — 2005. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q15706812"></a> ↑ 10.0 10.1 Eesti biograafiline andmebaas ISIK <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q25504413"></a> ↑ 11.0 11.1 ბროკჰაუზის ენციკლოპედია <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227"></a> ↑ 12.0 12.1 Gran Enciclopèdia Catalana — Grup Enciclopèdia, 1968. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q18696256"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2664168"></a> ↑ 13.0 13.1 Roglo — 1997. — 10000000 ეგზ. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q83365652"></a> ↑ 14.0 14.1 14.2 14.3 Archivio Storico Ricordi — 1808. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3621644"></a> ↑ 15.0 15.1 15.2 The Fine Art Archive — 2003. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q10855166"></a> ↑ 16.0 16.1 Munzinger Personen <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107343683"></a> ↑ Academy of Arts, Berlin — 1696. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q414110"></a> ↑ Neruda P. Confieso que he vivido: Memorias — Barcelona: Seix Barral, 1974. — P. 194–195. — 511 გვრ. — ISBN 1-4000-8761-9 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q34189"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3477948"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1492"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1636678"></a> ↑ Alonso G. L. 1930-1980, cincuenta años de historia argentina — გვ. 159. — ISBN 950-077-007-5 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q130461439"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q130461445"></a> ↑ Czech National Authority Database <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863"></a> ↑ 21.0 21.1 21.2 21.3 21.4 21.5 21.6 21.7 Istituto dell'Enciclopedia Italiana Enciclopedia on line <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q65921422"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3803714"></a> ↑ https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/literature/laureates/1971/ ↑ https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/about/amounts/ ↑ http://www.premioletterarioviareggiorepaci.it/premi/vincitori/2-Premio%20Internazionale%20Viareggio-Versilia ↑ 25.0 25.1 25.2 25.3 http://www.cervantesvirtual.com/obra-visor/neruda-1/html/01dcd770-82b2-11df-acc7-002185ce6064_47.html ↑ 26.0 26.1 26.2 26.3 26.4 26.5 https://it.wikipedia.org/wiki/Pablo_Neruda