laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
შოთა პირველი

შოთა პირველი (დ. 28 თებერვალი, 1914, ქუთაისი — გ. 1986) — ქართველი მსახიობი, საქართველოს სსრ დამსახურებული არტისტი (1955), საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი (1965). დაიბადა 1914 წლის 28 თებერვალს, სოფლის მასწავლებლის ოჯახში. 1928 წელს დაამთავრა ქუთაისის მე-3 შვიდწლიანი შრომის სკოლა, 1932 წელს-პედაგოგიური ტექნიკუმი. 1935 წელს შევიდა თბილისის სასცენო ხელოვნების უმაღლეს კურსებზე. 1937 წელს დაამთავრა მარჯანიშვილის თეატრის სტუდია და მაშინვე ჩაირიცხა ამავე თეატრის დასში მსახიობად. 1940 წელს გადავიდა ქუთაისის ლ. მესხიშვილის სახელობის თეატრის დასში მსახიობად, სადაც მოღვაწეობდა სიცოცხლის ბოლომდე. მსახიობმა ღირსეულად განვლო ნახევარსაუკუნოვანი შემოქმედებითი ცხოვრება და დამსახურებულად სარგებლობდა ჭეშმარიტი სახალხო არტისტის სახელითა და პოპულარობით. მის მიერ შესრულებული როლებიდან აღსანიშნავია: ზასტრელიხინი, მამა (ვ. შკვარკინის „უბრალო გოგონა“, „სხვისი შვილები“), ანტონიო (ბომარშეს „ფიგაროს ქორწინება“), სოლომონი (შ. დადიანის „ჩატეხილი ხიდი“), ხევისბერი (ა. ყაზბეგის „ხევისბერი გოჩა“), ოთარ ბეგი, ანანია გლახა (ა. სუმბათაშვილის „ღალატი“), შაჰ აბასი (დ. ერისთავის „სამშობლო“), მიკირტუმ გასპარიჩი (გ. ერისთავის „გაყრა“), ჟურდენი, სგანარელი (მოლიერის „გააზნაურებული მდაბიო“, „ძალად ექიმი“), შადიმანი, ახმედი (ი. ვაკელის „გიორგი სააკაძე“, „შური“), ბაადური (ა. წერეთლის „პატარა კახი“), არტემ ივანიჩი (ა. ცაგარელის „რაც გინახავს, ვეღარ ნახავ“), მარცვალაძე (ს. კლდიაშვილის „უკანასკნელი რაინდები“), ოკაიმოვი (ა. აფინოგენოვის „მაშენკა“), მინაი დუდნიკოვი (ვ. დარასელის „კიკვიძე“), დავითი (ლ. ქიაჩელის „ტარიელ გოლუა“), ფარსმან სპარსი, ლუკაია ლაბახუა („დიდოსტატის მარჯვენა“, „მთვარის მოტაცება“) და სხვა. დიდი სამამულო ომის პერიოდში ხელმძღვანელობდა სამეფო მხატვრულ ბრიგადას, რომელიც აქტიურად მუშაობდა საბჭოთა არმიის ნაწილებთან და ჰოსპიტალებშიც, რისთვისაც დაჯილდოებულია სიგელებით სამხედრო ნაწილების ხელმძღვანელობისაგან. 1945 წლიდან იყო სკკპ წევრი. იყო ქუთაისის ქალაქის ყველა მოწვევის საბჭოს დეპუტატი. აქტიურად იყო ჩართული ქუთაისის თეატრის მხატვრულ და ორგანიზაციულ ცხოვრებაში. სხვადასხვა წლებში იყო სამხატვრო საბჭოს თავმჯდომარე და 60-იან წლებში თეატრის დირექტორი. გარდაიცვალა 1986 წელს. დაკრძალულია თბილისში, საბურთალოს საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში. 1955 — საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტი 1965 — საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტი შოთა პირველი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი შოთა პირველი
ნათელა საღარაძე

ნათელა საღარაძე (დ. 24 დეკემბერი, 1924, თბილისი — გ. 22 ნოემბერი, 2018) — ქართველი მსახიობი, საქართველოს სსრ დამსახურებული არტისტი (1963), საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი (1990), ღირსების ორდენის კავალერი. დაამთავრა თბილისის მე-20 საშუალო სკოლა. 1942-1944 წლებში სწავლობდა შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო თეატრალური ინსტიტუტში. მისი დებიუტი შედგა მარჯანიშვილის სახელობის თეატრის სცენაზე (ელისაბედი, ი ჭავჭავაძის „კაცია-ადამიანი“). სხვადასხვა წლებში მუშაობდა მარჯანიშვილის (1944-1946), სოხუმის (1946-1948), გორის (1948-1952) თეტრებში. 1952 წლიდან ქუთაისის ლ. მესხიშვილის სახელობის თეტრის მსხიობია. მის მიერ შესრულებული როლებიდან აღსანიშნავია: როზალია (ა. შირვანზადეს „პატიოსნებისათვის“), შუშანა (კ. კალაძის „სოფლის საამო საღამოები“), მისის სიმპსონი (ა. პეტროვის „მშვიდობის კუნძული“), დედოფალი რუსუდანი (გ. ქელბაქიანის „თქმულება დიდ მეგობრობაზე“), გრაფინია ალმავივა (ბომარშეს „ფიგაროს ქორწინება“), ლედი მაკდონალდი (ლ. თაქთაქიშვილის „გრიბოედოვი“), გულქანი (ვაჟა-ფშაველას „მოკვეთილი“), ემილია (უ. შექსპირის „ოტელო“), მისის დაჯენი (ბ. შოუს „ეშმაკის მოწაფე“), მსახიობი ქალი (კ. გოლდონის „სასტუმროს დიასახლისი“), თამარი (ი. ვაკელი „გიორგი სააკაძე“), ვარვარა კარპოვნა (კ. ბუაჩიძის „ეზოში ავი ძაღლია“), ქეთევანი (ა. ჩიჯავაძის „თხუნელა“), გულქანი (ა. სუმბათაშვილის „მოკვეთილი“), ეკვირინე (დ კლდიაშვილის „ქამუშაძის გაჭირვება“), ბერნარდა ალბა (გარსია ლორკას „ბერნარდა ალბას სახლი“) და სხვა. 2014 წლის 14 მაისს ნათელა საღარაძეს ქუთაისის თეატრის წინ ვარსკვლავი გაუხსნეს. 1963 — საქართველოს სსრ-ის დამსახურებული არტისტი 1990 — საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტი ღირსების ორდენი ნათელა საღარაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ↑ მესხიშვილის თეატრის ოფიციალური საიტი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2023-03-31. ციტირების თარიღი: 2023-07-30.
ალი ველიევი

ალი ყარა ოღლუ ველიევი (აზერ. Əli Qara oglu Vəliyev, დ. 27 თებერვალი, 1901, აგიტუ, ელიზავეტპოლის გუბერნია — გ. 2 თებერვალი, 1983, ბაქო) — აზერბაიჯანელი მწერალი, აზერბაიჯანის მწერალთა კავშირის წევრი (1937 წლიდან), სახალხო მწერალი. დაიბადა 1901 წლის 27 თებერვალს. 1925 წელს დაამთავრა ბაქოს პარტიული სკოლა. 1925 წელს შეუერთდა კომუნისტურ პარტიას. 1931 წელს დაამთავრა პედაგოგიური ფაკულტეტი. 1933-1934 წლებში იყო გაზეთ „აღმოსავლეთის კარის“ რედაქტორი. 1950-1960-იან წლებში ხელმძღვანელობდა ჟურნალს „ლიტერატურული აზერბაიჯანი“. გარდაიცვალა 1983 წლის 2 თებერვალს ბაქოში. დაკრძალულია საპატიო დაკრძალვის ხეივანში. ↑ Qarabağ ədəbiyyatı: xronoqraf > XX əsr > Əli Vəliyev — azerbaycanli.org saytı. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-05-30. ციტირების თარიღი: 2014-02-26
აკბარ ერევანლი

აკბარ ერევანლი (აზერ. Əkbər Yerevanlı; სრული სახელი: აკბარ იუნის ოღლუ სულეიმანოვი; 17 ივნისი, 1921, ერევანი, ერევნის ოლქი, სომხეთის სსრ - 28 აგვისტო, 1982, ერევანი, სომხეთის სსრ) — აზერბაიჯანელი ლიტერატურათმცოდნე, პედაგოგი, პროზაიკოსი, დრამატურგი. ერევნის სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტის აზერბაიჯანული ენისა და ლიტერატურის კათედრის გამგე (1956–1980), სომხეთის სსრ მწერალთა კავშირის აზერბაიჯანული ფილიალის გამგე (1964–1982). აკბარ იუნის ოღლუ სულეიმანოვი დაიბადა 1921 წლის 17 ივნისს ერევანში. აქ დაამთავრა საშუალო სკოლა. 1943-1948 წლებში სწავლობდა ერევნის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტზე. მოღვაწეობა დაიწყო 1938 წელს ერევანში აზერბაიჯანულ ენაზე გამომავალი გაზეთ „კომუნისტის“ (1939 წლიდან „საბჭოთა სომხეთი“) რედაქციაში. მუშაობდა ლიტერატურათმცოდნედ, მდივანად, თარჯიმნად. 1951 წელს ჩაირიცხა სომხეთის სსრ აბეღიანის სახელობის ლიტერატურის ინსტიტუტის ასპირანტურაში, ხოლო 1954 წელს დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია თემაზე „აზერბაიჯან-სომხეთის ლიტერატურული ურთიერთობის ისტორიის შესახებ“. 1950-1965 წლებში იყო ერევნის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აზერბაიჯანული ლიტერატურის მასწავლებელი, 1956 წლიდან მუშაობდა ერევნის აბოვიანის სახელობის პედაგოგიურ ინსტიტუტში აზერბაიჯანული ენისა და ლიტერატურის განყოფილების გამგედ. მან აწარმოა თანმიმდევრული კვლევები სომხეთსა და აზერბაიჯანს შორის ლიტერატურული ურთიერთობის სფეროში და აზერბაიჯანულად თარგმნა რიგი სომეხი მწერლების ნაწარმოებები. სომხურ ენაზე გამოიცა მისი წიგნები: „სომეხი და აზერბაიჯანელი ხალხების მეგობრობის მიმოხილვა ლიტერატურაში“ (1955), „ჯალილ მამედყულიზადე და სომეხი ხალხი“ (1966), „ნასიმი“ (1973). ↑ სომხური საბჭოთა ენციკლოპედია / Վ. Համբարձումյան, Կ. Խուդավերդյան — Հայկական հանրագիտարան հրատարակչություն, 1974. — ტ. 3. — გვ. 581. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q164396"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q124405912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q6429958"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2657718"></a> ↑ (2019) İrəvan: Ensiklopedik foto-toplu. Bakı: ADPU-nun nəşriyyatı, გვ. 14.  ↑ Nazim Mustafa. (2013) Ədəbi mühit. iravan.preslib.az. ციტირების თარიღი: 2022-07-30 ↑ Ələddin Allahverdiyev. (2016-10-05) MÜƏLLİMLƏRİM HAQDA XATİRƏLƏR: QƏŞƏM ASLANOV. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-10-05. ციტირების თარიღი: 2016-10-05 ↑ (1977) Ermənistan Sovet Ensiklopediyası (hy). Yerevan: ESE-nın Baş Redaksiyası, გვ. 581.
ზვიადაური

საკუთარი სახელი ზვიადაური შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ვიქტორ ზვიადაური — ინჟინერ-მექანიკოსი ზურაბ ზვიადაური — სპორტსმენი (ძიუდო), პოლიტიკოსი ჯარჯი ზვიადაური — სპორტსმენი (ძიუდო)
ზუბადალაშვილი

საკუთარი სახელი ზუბადალაშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: გიორგი ზუბადალაშვილი — ქირურგი ლაერტი ზუბადალაშვილი — ბიზნესმენი, პოლიტიკოსი
სუძუკი ჰარუნობუ

სუძუკი ჰარუნობუ (ჰოძუმი ძიჰეი) (დ. 1718 ან 1725, ედო (ტოკიო) — გ.1770, იქვე) — იაპონელი გრაფიკოსი და ფერმწერი, უკიიო-ე-ს სკოლოს წარმომადგენელი. ხეზე ფერადი გრავიურის ერთ-ერთი პირველი იაპონელი ოსტატი. ჰარუნობუს ნამუშევრების უმეტესობა შესრულებულია 1764-1770 წლებში. უმთავრესად ხატავდა ახალგაზრდა ქალებს (გამყიდველებს, მოცეკვავეებს და ა. შ.), ქუჩის სცენებს. მისი განვითარებისათვის დამახასიათებელია კონტურის დახვეწილი ხაზი, ნათელი კოლორიტი. ბეჭდვის დროს ხშირად იყენებდა რელიეფური ტვიფვრის და სხვა რთულ ტექნიკას. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 606. ↑ NMVW-collection website <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q80851728"></a> ↑ 2.0 2.1 Benezit Dictionary of Artists — OUP, 2006. — ISBN 978-0-19-977378-7 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q217595"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q24255573"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1547776"></a> ↑ 3.0 3.1 https://portlandartmuseum.org/exhibitions/suzuki-harunobu/ ↑ 4.0 4.1 Kobayashi T. Suzuki Harunobu // Grove Art Online / J. Turner — [Oxford, England], Houndmills, Basingstoke, England, New York: OUP, 2017. — doi:10.1093/GAO/9781884446054.ARTICLE.T082509 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q217595"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q56691875"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q103969128"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q810196"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q21431157"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1547776"></a> ↑ 5.0 5.1 5.2 Artists of the World Online, Allgemeines Künstlerlexikon Online, AKL Online / Hrsg.: A. Beyer, B. Savoy — B: K. G. Saur Verlag, Verlag Walter de Gruyter, 2009. — ISSN 2750-6088 — doi:10.1515/AKL <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q64"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q41640909"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q496126"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19276262"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q324303"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q98818"></a> ↑ Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ RKDartists <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17299517"></a> ↑ https://pantheon.world/profile/person/Suzuki_Harunobu ↑ Discogs — 2000. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q504063"></a> ↑ The Fine Art Archive — 2003. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q10855166"></a> ↑ Encyclopædia Britannica <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a>
თათარაიძე

საკუთარი სახელი თათარაიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ეთერ თათარაიძე — პოეტი, ფოლკლორისტი ლელა თათარაიძე — ხალხური მომღერალი ავთანდილ თათარაძე — მოცეკვავე, ქორეოგრაფი, პედაგოგი
თამაზაშვილი

საკუთარი სახელი თამაზაშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ალექსანდრე თამაზაშვილი — იურისტი, პოლიტიკოსი თამაზ თამაზაშვილი — პოლიციის გენერალ-მაიორი
სტალინის ხაზი

სტალინის ხაზი (რუს. «Линия Сталина») — საბჭოთა კავშირის დასავლეთ საზღვარზე აგებული საფორტიფიკაციო ნაგებობების კომპლექსი. ფორტიფიკაციათა სისტემის მშენებლობა 1920-იან წლებში დაიწყო. მისი მიზანი სსრკ-ის დასავლეთის მიმართლებიდან დაცვა იყო. ხაზი მოიცავდა ბეტონის ბუნკერებსა და შეიარაღბის საგდამებს. არსებობდა გარკვეული მსგავსება მაჟინოს ხაზთან, თუმცა იყო მასზე ნაკლებად დახვეწილი. „სტალინის ხაზი“ არ იყო მთელ საზღვარზე გადაჭიმული თავდაცვის უწყვეტი ხაზი, იყო გამაგრებული უბნების ქსელი. მისი მიზანი პოტენციური თავდასხმების გარკვეულ დერეფნებში გადატანა იყო. მოლოტოვ-რიბენტროპის პაქტის შემდეგ, 1939-1940 წლებში, სსკრ-ს პოლონეთში, ბალტიისპირეთსა და ბესარაბიაში შეჭრის შემდეგ, საბჭოთა კავშირმა სტალინის ხაზის მიტოვება და დასავლეთით, სსრკ-ის ახალი საზღვრის გასწვრივ, ახალი ხაზის მშენებლობა დაიწყო. საბჭოთა რამდენიმე გენერლის მოსაზრებით, უკეთესი იქნებოდა ორივე ხაზის შენარჩუნება სსრკ-ის თავდაცვის მეტი სიღრმის უზრუნველსაყოფად, თუმცა ეს ეწინააღმდეგებოდა მეორე მსოფლიო ომის წინანდელ საბჭოთა სამხედრო დოქტრინას. ამგვარად, სტალინის ხაზიდან შეიარაღება მოიხსნა და ახალი ხაზისთვის შეინახა. 1941 წელს გერმანიის შემოჭრამ აიძულა საბჭოებლები უკან დახეულიყვნენ ჯერ კიდევ დაუმთავრებელი ხაზიდან. სტალინის ხაზის მიტოვების მიუხედავად, გერმანიის თავდასხმის დროს მან გარკვეული წვლილი სსრკ-ს დაცვაში მაინც შეიტანა. მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ ხაზის არ აღდგენილა. ნაწილობრივ ეს განაპირობა საფორტიფიკაციო ნაგებობების ერთმანეთისგან დაშორებამ. დასავლეთ ევროპისგან განსხვავებით, სადაც მსაგვსი გამაგრებები განადგურდა ეკონომიკური და უსაფრთხოების მიზეზებით, საბჭოთა კავშირში ხაზის მნიშვნელოვანი ნაწილი შენარჩუნდა სსრკ-ს დაშლის შემდეგაც. ამჟამად სტალინის ხაზის ნანგრევები არის ბელარუსში, რუსეთსა და უკრაინაში (შესაძლოა მოლდოვის აღმოსავლეთ რეგიონებშიც). KaUR - გამაგრებული რეგიონი პეტერბურგის ჩრდილოეთით საბჭოთა შეტევითი გეგმების დაპირისპირება - მცდელობა 1940-1941 წლებში დემონტაჟის ახსნის მცდელობა ↑ ჯონ ერიკსონი საბჭოთა უმაღლესი სარდლობა: სამხედრო-პოლიტიკური ისტორია, 1918–1941, გამომცემლობა:Routledge, 2001. ISBN 0-7146-5178-8 ↑ შორთ, ნეილი (2008). სტალინისა და მოლოტოვის ხაზები: საბჭოთა დასავლეთის თავდაცვა 1928–41 წწ. ოქსფორდი: გამომცემლობა ოსპრეი, გვ. 56. ISBN 978-1-84603-192-2.  ↑ დავით გლანცი, ბარბაროსას რელსებიდან გადავარდნა: სმოლენსკის ბრძოლა, 10 ივლისი - 10 სექტემბერი 1941, ტ.1, გვ.26, Helion & Co., 2010 წ. ↑ შორთ, ნეილი (2008). სტალინისა და მოლოტოვის ხაზები: საბჭოთა დასავლეთის თავდაცვა 1928–41 წწ. ოქფორდი: გამომცემლობა ოსპრეი, გვ. 56. ISBN 978-1-84603-192-2.  ↑ შორთ, ნეილი (2008). სტალინისა და მოლოტოვის ხაზები: საბჭოთა დასავლეთის თავდაცვა 1928–41 წწ. ოქსფორდი: გამომცემლობა ოსპრეი, გვ. 56. ISBN 978-1-84603-192-2.  ↑ შორთ, ნეილი (2008). სტალინისა და მოლოტოვის ხაზები: საბჭოთა დასავლეთის თავდაცვა 1928–41 წწ. ოქსფორდი: გამომცემლობა ოსპრეი, გვ. 56. ISBN 978-1-84603-192-2.  ფოტოები "სტალინის ხაზის" მუზეუმიდან (მინსკის გამაგრებული უბანი) ბუნკერმუზეუმი KaUR (Karelskij Ukrepljenyj Rajon) - www.nortfort.ru KiUR (Kievskiy Ukrepljenyj Rajon)
ჰეიდარის საფლავი

ჰეიდარის საფლავი (აზერ. Heydər türbəsi) — XIX საუკუნით დათარიღებული ისტორიულ-რელიგიური სამარხი, რომელიც მდებარეობს ქალაქ შუშაში, ოჯაყგულუს ქუჩაზე. 2001 წელს აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტმა დაარეგისტრირა 340 საინვენტარო ნომერი, როგორც ეროვნული მნიშვნელობის უძრავი ისტორიული და კულტურული ძეგლი. ↑ Şuşa rayonu: Ölkə əhəmiyyətli daşınmaz tarix və mədəniyyət abidələri. ციტირების თარიღი: 2022-09-24 ↑ Şuşa rayonunun vandalizmə məruz qalmış abidələri: Ziyarətgahlar. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2018-11-06. ციტირების თარიღი: 2022-09-24
შუშას სახელმწიფო მუსიკალური დრამატული თეატრი

შუშას სახელმწიფო მუსიკალური დრამატული თეატრი (აზერ. Şuşa Dövlət Musiqili Dram Teatrı) — მუსიკალური დრამატული თეატრი აზერბაიჯანში. 1938 წლის თებერვალში შეიქმნა შუშას სახელმწიფო კოლექტიური და სახელმწიფო მეურნეობის თეატრი. 1943 წელს კოლექტივს ეწოდა შუშას სახელმწიფო მუსიკალური დრამატული თეატრი. იგი უზეირ გაჯიბეკოვის სახელს ატარებდა. დრამებისა და კომედიების გარდა თეატრში იდგმებოდა ოპერები და ოპერეტები. შუშას სახელმწიფო მუსიკალურმა დრამატულმა თეატრმა არსებობა შეწყვიტა 1949 წლის დასაწყისში. მათ საქმიანობა განაგრძეს ადგილობრივ სამოყვარულო დრამატულ წრეში, შემდეგ კი ხალხურ თეატრში. 1992 წლის 25 მაისს, აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1990 წლის 11 მაისის ბრძანებულებით, კულტურის სამინისტრომ აღადგინა შუშას სახელმწიფო მუსიკალური დრამატული თეატრის საქმიანობა. 1992 წელს, ყარაბაღის მოვლენებთან დაკავშირებით, თეატრი გადავიდა ბაქოში. 2022 წლის 29 ივნისს შუშას სახელმწიფო მუსიკალური დრამატულმა თეატრმა ღია ცის ქვეშ 73 წლის შემდეგ კვლავ აჩვენა სპექტაკლი მირზა ფათალი ახუნდზადეს პიესის მიხედვით „ლენქორანის ხანის ვეზირი“. ↑ Şuşa Dövlət Musiqili Dram Teatrı Xocalı soyqırımı ilə əlaqədar anım tədbiri keçirəcək [მკვდარი ბმული] ↑ "Şuşa teatrı" Müəllif: Yaqub Əlioğlu, Bakı-2001.. ციტირების თარიღი: 2020-08-17
შუშას ციხე

შუშას ციხე (აზერ. Şuşa həbsxanası) — სასჯელაღსრულების დაწესებულება, რომელიც აშენდა შუშაში 1848 წელს, მეფის რუსეთის დროს. აშენდა ხურშიდბანუ ნათავანის დროს. დაწესებულება მდებარეობს შუშას ციხის აღმოსავლეთ მხარეს. სსრკ-ის დროს იგი ფუნქციონირებდა დახურულ სასჯელაღსრულების დაწესებულებად. როდესაც 1992 წლის 8 მაისს ქალაქი შუშა დაიპყრეს ციხეც სომხეთის კონტროლის ქვეშ მოექცა. 2020 წლის 8 ნოემბერს, როდესაც ქალაქი გაათავისუფლეს, ციხე აზერბაიჯანის კონტროლ ქვეშ დაბრუნდა. ↑ Şuşa türməsindən ən yeni FOTOLAR ↑ Авалов 1977, p. 35 ↑ Qəhrəmanlı, Gültəkin. Ermənilərin "dağlarda toy" əməliyyatı გვ. 9-10. Ədalət (15 may 2010). ციტირების თარიღი: 6 fevral 2019. ↑ Əliyev, İlham. (8 noyabr 2020) Release of the Press Service of the President en. Azərbaycan Prezidentinin Administrasiyası. ციტირების თარიღი: 8 noyabr 2020
შუშის რეალური სასწავლებელი

შუშის რეალური სასწავლებელი იყო 6-კლასიანი ახალი ტიპის სკოლა, რომელიც დაარსდა 1881 წელს აზერბაიჯანის ქალაქ შუშაში. XIX საუკუნის 80-იან წლებში აზერბაიჯანში მოქმედებდა მხოლოდ ერთი რეალური სკოლა (ბაქოში) და ერთი კლასიკური პროგიმნაზია (განჯაში). ერთის მხრივ, ეს არ აკმაყოფილებდა მოსახლეობის საშუალო განათლების მოთხოვნილებას და მეორე მხრივ, მრეწველობისა და ვაჭრობის მზარდ მოთხოვნას. ეს მოთხოვნა და საჭიროება განსაკუთრებით გამოიკვეთა შუშაში. აქ უმაღლეს სკოლაზე მოთხოვნა თანდათან გაიზარდა. 1886 წელს სკოლას 7500 მანეთი დაახარჯეს. შუშას სკოლა ითვლებოდა თავისი დროის განათლების ტიპურ ცენტრად. სასწავლებელში განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმო უცხო ენებისა და ლიტერატურის შესწავლასა და სწავლებას. სკოლა იყო ღია დაწესებულება, რომელიც ხელს უწყობდა სხვადასხვა ენის შესწავლას. კურსდამთავრებულები იღებდნენ მე-6 კლასის განათლების დამადასტურებელ სერტიფიკატს. მე-7 კლასში ცოდნის დონის ამაღლების შესაძლებლობაც გაჩნდა - ბოლოს გაიცა დაწყებითი განათლების დამადასტურებელი ატესტატი და სწავლის გაგრძელების უფლება რუსეთის იმპერიისა და ევროპის უნივერსიტეტებში. ასევე, სასწავლებლის დამთავრების შემდეგ, კურსდამთავრებულებს გამოცდების ჩაბარების შემდეგ შეეძლოთ მასწავლებლად მუშაობა. 1927-1928 სასწავლო წლიდან სკოლა გახდა შვიდწლიანი. 1937-1938 სასწავლო წლიდან შუშის რეალურ სასწავლებელს ეწოდა შუშის ქალაქის №1 საშუალო სკოლა. 1966 წელს სასწავლებლის ბაზაზე კიდევ ერთი სასწავლო დაწესებულება შეიქმნა, რომელსაც მე-4 საშუალო სკოლა ეწოდა. მოგვიანებით ეს სკოლა გადაეცა ქალაქ შუშას №1 საშუალო სკოლის ახალ შენობას და მას უზეირ გაჯიბეკოვის სახელი მიენიჭა. 1992 წელს ყარაბაღის კონფლიქტის გამო შუშას რეალურმა სასწავლებელმა შეწყვიტა სასწავლო საქმიანობა. სომხეთ-აზერბაიჯანის ომის შემდეგ სკოლის შენობა მთლიანად დაინგრა. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 Böyük elm ocağı Şuşa Realnı Məktəbi. ციტირების თარიღი: 2018-05-08
მირ ფასეჰის სასაფლაო

მირ ფასეჰის სასაფლაო — მუსულმანური სასაფლაო, რომელიც მდებარეობს შუშას ჯიდირის ვაკეზე. შუშაში მრავალი სასაფლაოს გარდა, ქალაქის სამხრეთ-აღმოსავლეთში იყო მირფასეჰის პატარა, მაგრამ ძალიან პრესტიჟული სასაფლაო. სასაფლაო მირ მოჰსენ ნავაბის ბაბუის, ცნობილი მეცნიერის, პოეტისა და მუსიკათმცოდნის აღა მირ ფასეჰ აღას სახელს ატარებს, რომელიც პირველად იქ დაკრძალეს. სასაფლაო გააუმჯობესა მირ მოჰსენ ნავაბმა. ↑ Cıdır düzündə yerləşən Mir Faseh qəbiristanlığı. ციტირების თარიღი: 4 iyun 2022
თოფაძე

საკუთარი სახელი თოფაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: გოგი თოფაძე — მეწარმე, პოლიტიკოსი ირაკლი თოფაძე — ინჟინერი
თურმანაული

საკუთარი სახელი თურმანაული შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: გივი თურმანაული — ფარმაკოლოგი ომარ თურმანაული — პოეტი, მთარგმნელი
აგვას-ბუენასი (პუერტო-რიკო)

აგვას-ბუენასი (ცნობილი როგორც „La Ciudad de las Aguas Claras“ ― „სუფთა წყლის ქალაქი“) ― ქალაქი და მუნიციპალიტეტი პუერტო-რიკოში. მდებარეობს ცენტრალურ ქედზე, ბაიამონის, გვაინაბოსა და სან-ხუანის სამხრეთით, კომერიოს აღმოსავლეთით, კაგვასის ჩრდილო-დასავლეთით. აგვას-ბუენასი 9 ბარიოსა და აგვას-ბუენას-პუებლოს (ქალაქის საქმიანი ნაწილი და ადმინისტრაციული ცენტრი). შედის სან-ხუანი-კაგვასი-გვაინაბოს მეტროპოლიტენური სტატისტიკური ტერიტორიის შემადგენლობაში. სახელწოდება აგვას-ბუენასი ითარგმნება როგორც „კარგი წყლები“. ქალაქისა და მუნიციპალიტეტის თავდაპირველი სახელწოდებები იყო აგვაბუენა („კარგი წყალი“), თავდაპირველად კაგვასის ბარიო, და აგვას-კლარასი (სუფთა წყლები). მუნიციპალიტეტის მეტსახელებს შორისაა Ciudad de las Aguas Claras („სუფთა წყლის ქალაქი“) და Oasis de Puerto Rico („პუერტო-რიკოს ოაზისი“), რომლებიც მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე მდებარებ ბუნებრივ წყაროებზე მიუთითებს. პუერტო-რიკოს მუნიციპალიტეტები Aguas Buenas Municipality on Facebook ↑ 2020 United States Census / აშშ-ის სტატისტიკური აღწერის ბიურო <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q637413"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q23766566"></a>
აიბონიტო (პუერტო-რიკო)

აიბონიტო (ესპ. Aibonito) ― ქალაქი და მუნიციპალიტეტი პუერტო-რიკოში. მდებარეობს სიერა-დე-კაიეის ქედზე, სალინასის ჩრდილოეთით, ბარანკიტასისა და კომერიოს სამხრეთით, კოამოს აღმოსავლეთით, სიდრისა და კაიეის დასავლეთით. მოიცავს 8 ბარიოსა და აიბონიტო-პუებლოს (ქალაქის საქმიანი ნაწილი და ადმინისტრაციული ცენტრი). შედის სან-ხუანი-კაგვასი-გვაინაბოს მეტროპოლიტენური სტატისტიკური ტერიტორიის შემადგენლობაში. აიბონიტო ზღვის დონიდან შედარებით მაღლა მდებარეობს (საშუალო სიმაღლე ზღვის დონიდან 732 მეტრის ტოლია), რის გამოც მუნიციპალიტეტის კლიმატი პუერტო-რიკოს ქალაქის უმრავლესობასთან შედარებით, გრილია. პუერტო-რიკოს მუნიციპალიტეტები (1955) Mapa de municipios y barrios - Aibonito - Memoria Núm. 43. University of Puerto Rico: Estado Libre Asociado de Puerto Rico, Oficina del Gobernador, Junta de Planificacion, Santurce, Puerto Rico.  დაარქივებული 2023-06-07 საიტზე Wayback Machine. Aibonito from the heights behind the city, Porto Rico. ციტირების თარიღი: 9 November 2019 ↑ 2020 United States Census / აშშ-ის სტატისტიკური აღწერის ბიურო <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q637413"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q23766566"></a> ↑ NowData – NOAA Online Weather Data. National Oceanic and Atmospheric Administration. დაარქივებულია ორიგინალიდან — ივნისი 24, 2021. ციტირების თარიღი: June 17, 2021 ↑ Station: Aibonito 1 S, PR PQ. U.S. Climate Normals 2020: U.S. Monthly Climate Normals (1991–2020). National Oceanic and Atmospheric Administration. ციტირების თარიღი: June 17, 2021
არესიბო (პუერტო-რიკო)

არესიბო (ესპ. Arecibo) ― ქალაქი და მუნიციპალიტეტი პუერტო-რიკოში. მდებარეობს კუნძულის ჩრდილოეთ სანაპიროზე, ატლანტის ოკეანის ნაპირზე, უტუადოსა და სიალესის ჩრდილოეთით, ჰატილიოს აღმოსავლეთით და ბარსელონეტისა და ფლორიდის დასავლეთით. სან-ხუანიდან 50 კმ-ით დასავლეთით მდებარეობს. არესიბო ფართობის მიხედვით უდიდესი მუნიციპალიტეტია პუერტო-რიკოში და არესიბოს მეტროპოლიტენური სტატისტიკური ტერიტორიის მთავარი ქალაქია. მოიცავს 18 ბარიოსა და არესიბო-პუებლოს (ქალაქის საქმიანი ნაწილი და ადმინისტრაციული ცენტრი). 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 87 754 ადამიანს შეადგენს. პუერტო-რიკოს მუნიციპალიტეტები (1953) Mapa de municipios y barrios - Arecibo - Memoria Núm. 31. University of Puerto Rico: Estado Libre Asociado de Puerto Rico, Oficina del Gobernador, Junta de Planificacion, Santurce, Puerto Rico.  დაარქივებული 2023-05-20 საიტზე Wayback Machine. Puerto Rico Government Directory დაარქივებული 2019-03-15 საიტზე Wayback Machine. ↑ 2020 United States Census / აშშ-ის სტატისტიკური აღწერის ბიურო <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q637413"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q23766566"></a> ↑ Weatherbase.com. Weatherbase (2013). ციტირების თარიღი: 2013-05-24 Retrieved on May 8, 2013.
აროიო (პუერტო-რიკო)

აროიო (ინგლ. Arroyo) ― ქალაქი და მუნიციპალიტეტი პუერტო-რიკოში. მდებარეობს პუერტო-რიკოს სამხრეთ სანაპიროზე. მდებარეობს კარიბის ზღვიდან ჩრდილოეთით, გვაიამიდან აღმოსავლეთით და პატილიასიდან ჩრდილო-დასავლეთით. აროიო მოიცავს 5 ბარიოს და აროიოს ბარიო-პუებლოს (ქალაქის საქმიანი ნაწილი და ადმინისტრაციული ცენტრი). შედის გვაიამის მეტროპოლიტენური სტატისტიკური ტერიტორიის შემადგენლობაში. პუერტო-რიკოს მუნიციპალიტეტები (1955) Mapa de municipios y barrios - Arroyo - Memoria Núm. 37. University of Puerto Rico: Estado Libre Asociado de Puerto Rico, Oficina del Gobernador, Junta de Planificacion, Santurce, Puerto Rico.  დაარქივებული 2023-06-09 საიტზე Wayback Machine. Arroyo Municipality on Facebook ↑ 2020 United States Census / აშშ-ის სტატისტიკური აღწერის ბიურო <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q637413"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q23766566"></a>
ანიასკო (პუერტო-რიკო)

ანიასკო (ესპ. Añasco; სახელი ეწოდა ერთ-ერთი დამფუძნებლის, დონ ლუის დე ანიასკოს პატივსაცემად) ― ქალაქი და მუნიციპალიტეტი პუერტო-რიკოში. მდებარეობს კუნძულის დასავლეთ სანაპიროზე, მონის გასასვლელიდან აღმოსავლეთით, მაიაგუესისა და ლას-მარიასის ჩრდილოეთით, რინკონის, აგვადისა და მოკის სამხრეთით და სან-სებასტიანისა და ლას-მარიასის დასავლეთით. შედის აგვადილია-ისაბელა-სან-სებასტიანის მეტროპოლიტენური სტატისტიკური ტერიტორიის შემადგენლობაში. პუერტო-რიკოს მუნიციპალიტეტები Añasco coastline on Gettyimages Welcome to Puerto Rico! Añasco Añasco, Puerto Rico. გეოგრაფიული სახელწოდებების საინფორმაციო სისტემა, აშშ-ის გეოლოგიური სამსახური. ↑ 2020 United States Census / აშშ-ის სტატისტიკური აღწერის ბიურო <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q637413"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q23766566"></a>