laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
სატოსი ომურა

სატოსი ომურა (დ. 12 ივლისი, 1935, ნირასაკი, იაპონია) — იაპონელი ბიოქიმიკოსი. ფარმაცევტულ მეცნიერებათა დოქტორი (1968), ქიმიის მეცნიერებათა დოქტორი (1970). კიტასატოს უნივერსიტეტის პროფესორი (1975 წლიდან). ლეოპოლდინას (1992), ეროვნული მეცნიერებათა აკადემიის (1999), იაპონიის მეცნიერებათა აკადემიისა (2001) და საფრანგეთის მეცნიერებათა აკადემიის წევრი (2002). სატოსი ომურას 2015 წელს უილიამ კემპბელთან და ტუ იუიუსთან ერთად მიენიჭა ნობელის პრემია ფიზიოლოგიის ან მედიცინის დარგში. მათ ჯილდო პარაზიტებთან წარმატებული ბრძოლისათვის მიენიჭათ. კემპბელი და ომურა პარაზიტი ჭიებით გამოწვეული დაავადებების მკურნალობის მეთოდებს იკვლევდნენ. ტუ იუიუმ, რომელსაც ჯილდოს ერთი მეორედი ერგო, მალარიის მკურნალობის ახალი მეთოდები აღმოაჩინა. სატოსი ომურა ნობელის კომიტეტის საიტზე (ინგლისური) Professor Satoshi Omura Satoshi Ōmura | People | THE KITASATO INSTITUTE დაარქივებული 2016-03-08 საიტზე Wayback Machine. Nirasaki Omura Art Museum ↑ Rogers K. Encyclopædia Britannica <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a> ↑ ბროკჰაუზის ენციკლოპედია <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227"></a> ↑ Munzinger Personen <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107343683"></a> ↑ http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/medicine/laureates/2015/ ↑ https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/about/amounts/ ↑ 6.0 6.1 https://jp.ambafrance.org/Remise-de-la-Legion-d-Honneur-au ↑ Robert Koch Award ↑ https://www.robert-koch-stiftung.de/index.php?article_id=16&clang=0 ↑ https://www.acs.org/funding/awards/nakanishi-prize/past-recipients.html ↑ http://www.moe.gov.cn/s78/A22/xwb_left/moe_829/201802/t20180228_328136.html — 中华人民共和国教育部. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1042167"></a> ↑ https://www.acs.org/funding/awards/ernest-guenther-award-in-the-chemistry-of-natural-products/past-recipients.html ↑ https://www.tetrahedron-chem.com/tetrahedron_prize_for_creativity2022
ტუ იუიუ

ტუ იუიუ (დ. 30 დეკემბერი, 1930) — ჩინელი ფარმაკოლოგი. ჩინური ტრადიციული მედიცინის სპეციალისტი. პეკინის უნივერსიტეტის ფარმაკოლოგიის კათედრის თანამშრომელი. არის პირველი ქალბატონი ეთნიკურად ჩინელი, რომელიც გახდა ნობელის პრემიის ლაურეატი. ტუ იუიუს 2015 წელს უილიამ კემპბელთან და სატოსი ომურასთან ერთად მიენიჭა ნობელის პრემია ფიზიოლოგიის ან მედიცინის დარგში. მათ ჯილდო პარაზიტებთან წარმატებული ბრძოლისათვის მიენიჭათ. კემპბელი და ომურა პარაზიტი ჭიებით გამოწვეული დაავადებების მკურნალობის მეთოდებს იკვლევდნენ. ტუ იუიუმ, რომელსაც ჯილდოს ერთი მეორედი ერგო, მალარიის მკურნალობის ახალი მეთოდები აღმოაჩინა. ნობელის პრემია ფიზიოლოგიის ან მედიცინის დარგში 2015 წელს მალარიის დარგში მეოთხე ნობელის პრემია გაიცა დაარქივებული 2016-03-05 საიტზე Wayback Machine. ↑ Rogers K. Encyclopædia Britannica <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a> ↑ ბროკჰაუზის ენციკლოპედია <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227"></a> ↑ Munzinger Personen <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107343683"></a> ↑ China Vitae — 2001. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29863107"></a> ↑ http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/medicine/laureates/2015/ ↑ https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/about/amounts/ ↑ https://laskerfoundation.org/award/clinical/ ↑ http://www.xinhuanet.com/politics/2018-12/18/c_1123872223.htm ↑ http://www.xinhuanet.com/2019-09/17/c_1125006548.htm ↑ http://www.caixinglobal.com/2017-01-10/101042362.html ↑ https://www.unesco.org/en/articles/three-research-scientists-win-2019-unesco-equatorial-guinea-international-prize?hub=919
ვლადიმირ მსრიანი

ვლადიმირ მსრიანი (სომხ. Վլադիմիր Իվանի Մսրյան; რუს. Владимир Иванович Мсрян; დ. 12 მარტი, 1938 — გ. 24 აგვისტო, 2010) — სომეხი მსახიობი. მსრიანი დაიბადა 1938 წლის 12 მარტს, ვლადიკავკაზში (ჩრდ. ოსეთი). 1958–1962 წლებში, იგი ერევნის სახვითი ხელოვნებისა და თეატრის ინსტიტუტში დრამის ფაკულტეტზე სწავლობდა, ხოლო როლებს ერევნის დრამის თეატრში 1966 წლიდან ასრულებდა. გარდა სომხური ფილმებისა, მან ასევე ითამაშა არასომხურ ფილმებშიც, მაგალითად: Sand-Storm (ქვიშიანი შტორმი), White Cloth (თეთრი ტანსაცმელი), Empire of Pirates (მეკობრეების იმპერია) და Unburied Corpses (დაუკრძალავი გვამები). მან ყველაზე დიდი ყურადღება ნიკოლო პაგანინის პორტრეტის საშუალებით მიიპყრო. მსრიანმა ასევე ითამაშა Smerch-ში, რომელიც ნაჩვენები იყო კანის ფილმების ფესტივალზე. მამა - ივან მსრიანი (რეჟისორი, სომხეთის სსრ-ის დამსახურებული არტისტი). დედა - არაქსია მსრიანი (მსახიობი, სომხეთის სსრ-ის დამსახურებული არტისტი) და - ჟასმინ მსრიანი (ერევნის ახალგაზრდული თეატრი ერევნის ახალგაზრდული თეატრის მსახიობი, სომხეთის სსრ-ის დამსახურებული არტისტი) ქალიშვილი - მარია მსრიანი (ერევნის რუსული დრამატული თეატრი ერევნის რუსული დრამატული თეატრის მსახიობი, სომხეთის სსრ-ის დამსახურებული არტისტი) ვლადიმირ მსრიანი გარდაიცვალა 2010 წლის 24 აგვისტოს, 72 წლის ასაკში, ლეიკემიის დიაგნოზით. დაკრძალულია ერევნის პანთეონში. ციხესიმაგრე (1978) ნიკოლო პაგანინი (სატელევიზიო მინი-სერიები, 1982) ვაშლის ბაღი (1985) Gruz bez markirovki (1986) Tayna zolotogo bregeta (1988) Whirlwind (1988 film)|Smerch (1988) Wind of Oblivion (1990) Dzayn barbaro... (1991) Belye odezhdy (სატელევიზიო სერიები, 1991) უძველესი ღმერთები (1993) Pierlequin (2001) Khent hreshtak (2001) სიჩუმის სიმფონია (2001) ჰეროსტრატე (2003) ვლადიმირ მსრიანი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში Vladimir Msryan profile ↑ Armenian President offers condolences on the death of Vladimir Msryan ↑ Лопнула последняя струна[მკვდარი ბმული] ↑ Владимир Мсрян (Vladimir Msryan) - Кино-Театр.РУ. ციტირების თარიღი: 10 August 2015 ↑ Vladimir Msryan - Armenian Cinema. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 23 სექტემბერი 2015. ციტირების თარიღი: 10 ოქტომბერი 2015. ↑ Festival de Cannes: Whirlwind. festival-cannes.com. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 3 ოქტომბერი 2012. ციტირების თარიღი: 2 August 2009. ↑ Vladimir Msryan died - News - Slaq.am. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 24 სექტემბერი 2015. ციტირების თარიღი: 10 ოქტომბერი 2015.
აბიეი

აბიეი (არაბ. أبيي) — სადავო ტერიტორია სუდანის სამხრეთით, რომელსაც "სპეციალური ადმინისტრაციული სტატუსი" აქვს მინიჭებული გაეროს 2004 წლის აბიეის კონფლიქტის რეზოლუციის პროტოკოლით (აბიეის პროტოკოლი), რომელიც მიღებულ იქნა სამშვიდობო შეთანხმების ფარგლებში და რომლითაც სუდანის მეორე სამოქალაქო ომი დასრულდა. მისი ფართობი შეადგენს 10 546 კმ²-ს. აბიეის ტერიტორიის დედაქალაქია ამავე სახელწოდების ქალაქი. ამ ტერიტორიაზე პრეტენზიას აცხადებს სამხრეთი სუდანი, მაგრამ ამჟამად მას ჩრდილოეთ სუდანის მთავრობა აკონტროლებს. ↑ “პროტოკოლი აბიეის კონფლიქტის რეზოლუციაზე”, სუდანის რესპუბლიკის მთავრობა და სუდანის სახალხო განმათავისუფლებელი მოძრაობის არმია, 2004 წლის 26 მაისი (reliefweb.int)
ენტებე

ენტებე (ინგლ. Entebbe) — ქალაქი ცენტრალურ უგანდაში. მდებარეობს ტბა ვიქტორიის ნახევარკუნძულზე, დაახლოებით 37 კმ-ში სამხრეთ-დასავლეთით უგანდის დედაქალაქ კამპალიდან. ქალაქში ერთ დროს, 1962 წელს დამოუკიდებლობის გამოცხადებამდე, უგანდის პროტექტორატის მთავრობა იყო განთავსებული. ენტებეში მდებარეობს ენტებეს საერთაშორისო აეროპორტი, უგანდის უმსხვილესი კომერციული და სამხედრო აეროპორტი. ენტებეში მდებარეობს უგანდის პრეზიდენტის ოფიციალური რეზიდენცია და ოფისი. 2002 წლის მოსახლეობის აღწერით ენტებეს მოსახელობა დაახლოებით 55 100 ადამიანს შეადგენდა. 2010 წელს უგანდის სტატისტიკის ბიუროს მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობამ 76 500 ადამიანი შეადგინა, ხოლო 2014 წლის 27 აგვისტოს ეროვნული მოსახლეობის აღწერით ენტებეს მოსახლეობამ 69 958 ადამიანი შეადგინა. "ენტებე" ადგილობრივ ლუგანდას ენაზე ნიშნავს "სკამს". ამ ადგილას განდას ტომის მეთაური მართლმსაჯულების საკითხებს განიხილავდა, რის გამოც დაერქვა სავარაუდოდ ეს სახელი. თავდაპირველად ის დიდი ბრიტანეთის კოლონიური ადმინისტრაციისა და კომერციული ცენტრი გახდა 1893 წელს, როდესაც აქ სერ ჯერალდ პორტალი დასახლდა. პორტ ბელი მალევე კამპალას ნავსადგომი გახდა. მიუხედავად იმისა, რომ ამჟამად აქ გემების მიმოსვლა არ ხდება, დღემდე შემორჩენილია ნავმისადგომი, რომელსაც საბორნედ იყენებენ. ენტებეს საერთაშორისო აეროპორტი 1929 წელს გაიხსნა. სწორედ ამ აეროპორტიდან დატოვა აფრიკა დედოფალმა ელისაბედ II-მ ინგლისში დასაბრუნებლად, როდესაც მამამისის გარდაცვალების ამბავი შეიტყო და დედოფალი გახდა. ↑ UBOS, .. (27 აგვისტო, 2014) The უგანდის რესპუბლიკის რეგიონების და ქალაქების მოსახლეობა. Citypopulation.de ციტირება უგანდის სტატისტიკის ბიურო (UBOS). ციტირების თარიღი: 22 თებერვალი 2015.
ბასკური ენა

ბასკური ენა, ეუსკარული ენა (ბასკ. euskara [eus̺ˈkaɾa]) — ბასკების ენა, იზოლირებული ენაა. მისი გავრცელების არეალია ესპანეთისა და საფრანგეთის პროვინციები, რომლებიც ესაზღვრებიან ბისკაის ყურეს. მოიცავს აგრეთვე პირენეის მთების დასავლეთ ნაწილს. ბასკური ერთადერთი შემორჩენილი ენაა, რომელზეც ლაპარაკობდა სამხრეთ-დასავლეთ ევროპის მოსახლეობა ამ რეგიონის რომანიზაციამდე. ფიქრობენ, რომ ამ რეგიონში რომის ადმინისტრაციის არამყარმა მმართველობამ გადაარჩინა ბასკური დიალექტები ლათინურის ძალმომრეობისაგან. შუა საუკუნეებში, ბასკური, როგორც მეტწილად გლეხობის ენა, ვერ უწევდა კონკურენციას ლათინურს და მის მემკვიდრე სამწერლობო ენებს. X საუკუნიდან ბასკურმა ნელ-ნელა დაკარგა ძალა კასტილიურ ესპანურთან ჭიდილში. მიუხედავად ამისა, ჩრდილოეთში (ამჟამინდელი საფრანგეთი) ბასკურად მოლაპარაკე რეგიონი პრაქტიკულად ისეთივეა, როგორც XVI საუკუნეში იყო. უკანასკნელი ორი საუკუნის განმავლობაში, ბასკურ ენას უწევს ბრძოლა გადარჩენისათვის არა მარტო ინდუსტრიულ ქალაქებსა და ბასკეთის საზღვრებთან, არამედ მის შუაგულშიც. აკვიტანური ენა (აკვ.) ბასკური ენის დიალექტებია: ბისკაიური დიალექტი (ბისკ.) გიპუსკოური დიალექტი (გიპუსკ.) ზემონავარული (სამხრეთული) დიალექტი (ზემ. ნავ. სამხ.) ზემონავარული (ჩრდილოური) დიალექტი (ზემ. ნავ. ჩრდ.) ლაბურდული დიალექტი (ლაბ.) სულეტური დიალექტი (სულ.) ქვემონავარული (აღმოსავლური) დიალექტი (ქვ. ნავ. აღმ.) ქვემონავარული (დასავლური) დიალექტი (ქვ. ნავ. დას.) მ. ქურდიანი, „იბერიულ-კავკასიური ენათმეცნიერების საფუძვლები“, თსუ, 2007 ბასკური ენა, ისტორია, წარმომავლობა ↑ Before Babel — 1992. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q24031386"></a> ↑ https://github.com/unicode-org/cldr/blob/main/common/main/eu.xml
ბოსნია და ჰერცეგოვინის დროშა

ბოსნია და ჰერცეგოვინის დროშა — ბოსნია და ჰერცეგოვინის ერთ-ერთი ეროვნული სიმბოლო. მიღებულია 1998 წლის 4 თებერვალს. დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ ქვეყანაში მიიღეს ბოსნიისა და ჰერცეგოვინის რესპუბლიკის სახელმწიფო დროშა, რომელიც წარმოადგენდა ვერცხლისფერ ნაჭერს ცენტრში ქვეყნის გერბით. ზუმუხტისფერ ფარზე გამოსახული იყო ექვსი ოქროსფერი შროშანი. ფარს დიაგონლზე კვეთდა ვერცხლისფერი ზოლი. ბოსნიის ომის დროს დროშას იყენებდნენ ბოსნიელი მუსულმანები და ბოსნიისა და ჰერცეგოვინის რესპუბლიკის მთავრობა თავის მიერ კონტროლირებად ტერიტორიაზე. ამჟამად ბოსნია და ჰერცეგოვინის რესპუბლიკის დროშას იყენებენ მუსულმანური ნაციონალური ორგანიზაციები, ბოსნიელი ეროვნების ფეხბურთის გულშემატკივრები, ასევე ბოსნიელი ნაციონალისტები. თანამედროვე დროშაზე ლურჯი ფერი გაეროს ფერია. ვარსკვლავები ევროპას განასახიერებენ, ხოლო ოქროსფერი სამკუთხედი სამი ერის (ბოსნიელები, ხორვატები, სერბები) სიმბოლოა. დეიტონის შეთანხმების შემდეგ დადგა ქვეყნის ახალი დროშის მიღების საკითხი. აღნიშნული საკითხის წინა პლანზე წამოწევა განაპირობა სერბებისა და ხორვატების პრეტენზიებმა. აღნიშნული ერები არსებულ დროშას არ მიიჩნევდნენ საერთო ეროვნულად. განიხილებოდა დროშის შემდეგი ვარიანტები: პროექტი 1 „ჩეხური ვარიანტი“ — დროშაზე წარმოდგენილი იყო სამი ფერი, რომელიც განასახიერებდა ქვეყანაში მცხორებ სამ ეროვნებას. პროექტი 2 დაფნის რტო, ცისფერ ფონზე, დაფნა და ცისფერი ფონი ასოცირდებოდა გაეროსთან. პროექტი 3 ქვეყნის რუკის კონტური ცისფერ ფონზე. პროექტი 4 წითელ-თეთრ-ცისფერი დროშა, ქვეყნის რუკით, რომელიც ვარსკვლავებით იყო გარშემორტყმული. პროექტი 5 პროექტი, რომელის საბოლოოდ გახდა ბოსნია და ჰერცეგოვინის ოფიციალური დროშა. საპარლამენტო არჩევნების დროს წარმოდგენილი იყო ალტრნატიული პროექტი 6 და პროექტი 7. პროექტი 1 პროექტი 2 პროექტი 3 პროექტი 4 პროექტი 5 პროექტი 6 პროექტი 7 Flags of the World
გოტიკური არქიტექტურა

გოტიკური არქიტექტურა (ანუ francigenum opus) — არქიტექტურული სტილი შუა საუკუნეების ევროპაში. ამ სტილით იყო აშენებული ამ პერიოდის რელიგიური და საერო ძეგლები და მაღალი კლასის საცხოვრებლები. დღეისთვის ეს სტილი ყველაზე თვალსაჩინოდ ტაძრებიშია წარმოდგენილი. გოტიკური არქიტექტურა დაიბადა ილ დე ფრანსში XII საუკუნის მეორე ნახევარში. იგი სწრაფად გავრცელდა და გაბატონებული იყო მთელს ევროპაში XVI საუკუნის შუა ხანებამდე, იმ დრომდე, სანამ იტალიური რენესანსის გავლენით ნეოკლასიკური სტილი განვითარდა. სიტყვა „გოტიკური“ ამ არქიტექტურულ სტილს მოგვიანებით ეწოდა და თავდაპირველად დამაკნინებელი კონოტაციის მატარებელი იყო. „გოტიკური“ ხელოვნება იყო გუთების, ანუ ბარბაროსების ხელოვნება, რომლებმაც დაივიწყეს რომაული ტექნიკა და წესები. თუმცა დღეისთვის ბევრი ისტორიკოსი ამტკიცებს, რომ ეს ხელოვნება არ იყო რომაულ სტილს მოწყვეტილი და როგორც არქიტექტურული, ისე ფილოსოფიური თვალსაზრისით შუა საუკუნეების ერთ-ერთ ყველაზე დიდ მიღწევად ითვლება. პირველი გოტიკური ნაგებობები გაჩნდა 1130-1150 წლებში ილ დე ფრანსის ტერიტორიაზე. ამიტომ ამ სტილს მაშინ ლათინურად francigenum opus-ს ანუ „ფრანგული წარმოშობის ხელოვნებას“ უწოდებდნენ. კაპეტინგების მეფობის პერიოდში გოტიკური არქიტექტურა განასკუთრებით პოპულარული გახდა. ამ პერიოდში მოსახლეობის დემოგრაფიული გაზრდა მოითხოვდა რელიგიური ნაგებობების გაფართოებას, რადგან დიდი იყო მორწმუნეთა რიცხვი. ამავე პერიოდში ვითარდება ქალაქები და ვაჭრობა, რაც იწვევს ახალი სოციალური კლასის, მდიდარი ბურჟუაზიის აღმოცენებას. პირველი ნაგებობა, რომელიც რომაულ სტილს საგრძნობლად სცილდება, თუმცა ჯერ კიდევ არ არის გოტიკური არქიტექტურით აგებული, არის სენ-დენისის სააბატო. გოტიკური სტილის გავრცელების საფუძველი გახდა ჩრდილოეთ საფრანგეთის საეპისკოპოოებს შორის კონკურენცია: ყოველ ეპისკოპოსს სურდა უფრო ლამაზი და დიდი ტაძარი, ვიდრე მის მეზობელს ჰქონდა. ამგვარად განვითარდა ახალი სტილი ჯერ საფრანგეთის სხვადასხვა ქალაქებში, შემდეგ კი დასავლეთ ევროპაში, ყველა ქვეყანაში თავისებური ნიუანსებით. ფრანგული გოტიკური ხელოვნების ფოტოები საფრანგეთის ტაძრების ფოტოები
სევანის ნახევარკუნძული

სევანის ნახევარკუნძული (სომხ. Սևանի թերակղզի), მანამდე ცნობილი როგორც სევანის კუნძული (სომხ. Սևանի կղզի) — ნახევარკუნძული სომხეთში, სევანი ტბის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. თავდაპირველად წარმოადგენდა კუნძულს. თუმცა საბჭოთა კავშირის პერიოდში წყლის დონემ დაახლოებით 20 მეტრით დაიწია, რამაც კუნძული ნახევარკუნძულად აქცია. ახლადშექმნილი ნახევარკუნძულის სამხრეთ სანაპიროზე სომეხ მწერალთა კავშირის სასტუმრო აშენდა. აღმოსავლეთი სანაპირო სომხეთის პრეზიდენტის საზაფხულო რეზიდენციამ დაიკავა. ჩრდილოეთი ნაწილი სასულიერო სემინარიამ დაიკავა. ნახევარკუნძულზე IX საუკუნით დათარიღებული სევანის მონასტერიც მდებარეობს. ეს უკანასკნელი ერთ-ერთი ყველაზე სასურველი ადგილია ტურისტებისათვის. სევანის ნახევარკუნძულის 1.47 ჰა. პლაჟს უკავია. დღეს ნახევარკუნძულის ფართობი 0,95 კმ²-ია, თუმცა ის ინტენსიურად იზრდება წყლის,დონის დაწევის ხარჯზე. 1869 წელი 1937 წელი 1974 წელი დღეს სევანის ტბა სევანის მონასტერი ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: სევანის ნახევარკუნძული ↑ Севанский пляжный сезон 2011 — PanARMENIAN.Net ↑ Wikimapia — Let’s describe the whole world!
შაქის ჩანჩქერი

შაქის ჩანჩქერი (სომხ. Շաքիի ջրվեժ) — ჩანჩქერი სომხეთში. მისი სიმაღლეა 18 მეტრი. მდებარეობს სიუნიქის პროვინციაში, მდინარე შაქზე, ქალაქ სისიანიდან ჩრდილოეთით 6 კმ-ზე, მდინარე ვოროტანის ხეობის მარცხენა ნაპირზე. ბაზალტური ლავის ნაკადებმა გაამყარეს 18 მეტრიანი შვერილი, საიდანაც ჩანჩქერის კასკადები ეშვება. სომხეთის წყლის რესურსები «100 тайн Армении», Альманах «Великая Армения» ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: შაქის ჩანჩქერი ↑ armsoul.com - Շաքիի ջրվեժ. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-07-07. ციტირების თარიღი: 2015-10-11.
დათო ტურაშვილი

დავით (დათო) ტურაშვილი (დ. 10 მაისი, 1966, თბილისი) — ქართველი მწერალი. დათო ტურაშვილმა დაამთავრა თბილისის 57-ე საშუალო სკოლა. სწავლობდა თსუ-ის ფილოლოგიის ფაკულტეტზე. ლიტერატურის, კინოსა და ხელოვნების ისტორიას სწავლობდა თბილისის, ხოლო შემდეგ ლონდონისა და მადრიდის უნივერსიტეტებში, კინოდრამატურგიას — ერლომ ახვლედიანის სასცენარო სახელოსნოში. იღებდა აქტიურ მონაწილეობას 1980-იანი წლების სტუდენტურ მოძრაობაში, როგორც უნივერსიტეტის პრეს-კლუბის აქტიური წევრი. იყო 1989 წელს დავითგარეჯის სამონასტრო კომპლექსში მოწყობილი სტუდენტური საპროტესტო აქციის ერთ-ერთი ხელმძღვანელი. ბოლო წლების განმავლობაში, მწერლობასთან ერთად, ეწეოდა პედაგოგიურ საქმიანობასაც — კითხულობდა ლექციების კურსს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ჰუმანიტარულ ფაკულტეტებზე. დათო ტურაშვილის პირველი რომანი დაიბეჭდა 1988 წელს. მისი ყველაზე ცნობილი ნაწარმოებია „ჯინსების თაობა“, რომლის სცენური ვერსიის პრემიერა 2001 წლის მაისში გაიმართა თავისუფალ თეატრში. ტურაშვილის სხვა ნაწარმოებთა შორისაა „ნაცნობი და უცნობი ამერიკა“ (1993) და სამგზავრო წერილების კრებული „კატმანდუ“ (1998), ასევე მოთხრობათა ორი კრებული და კინოსცენარები. მისი მოთხრობათა პირველი კრებული „მერანი“ გამოიცა 1991 წელს. გარდა სცენარებისა წერს რომანებს, მოთხრობებსა და პიესებს. ტურაშვილის პირველი პროზაული კრებული გამოქვეყნდა 1991 წელს. დღეისთვის გამოცემული აქვს 12 წიგნი. მისი მოთხრობები თარგმნილია 7 ენაზე და გამოქვეყნებულია სხვადასხვა ქვეყნის ლიტერატურულ პერიოდიკაში. ასევე არის ავტორი სამეცნიერო-კვლევითი წერილებისა ლიტერატურათმცოდნეობასა და ისტორიოგრაფიაში. თარგმნილი აქვს როგორც პროზაული, ასევე პოეტური ტექსტები რუსული, ინგლისური, ესპანური და თურქული ენებიდან. „კატმანდუ“ (1998) „ტიბეტი არ არის შორს“ (2001) „ჩაძირული ქალაქის ღამე“ (2003) „შავი კეტები“ (2006) „გურჯი ხათუნი“ (2007) „ჯინსების თაობა“ (2008) „მეცამეტე“ (2009) „ამერიკული ზღაპრები“ (2010) „მე რომ ფეხბურთელი ვიყო“ (2011) „დოდოს მოლოდინში“ (2012) „იყო და არა იყო რა“ (2012) „ტყეების მეფე“ (2013) „სხვა ამსტერდამი“ (2014) „თავის უფალი ადამიანი“ (2020) 2003 - „საბა“ საუკეთესო პიესისთვის „ორი კუნძული შავ ზღვაში“. 2008 - „საბა“ საუკეთესო პიესისთვის „შავი კეტები“. დათო ტურაშვილის „ამერიკული ზღაპრები“ დათო ტურაშვილის „მე რომ ფეხბურთელი ვიყო“ მიმოხილვა ↑ Deutsche Nationalbibliothek Record #1037426924 // ინტეგრირებული ნორმატიული ფაილი — 2012—2016. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q27302"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q36578"></a> ↑ Czech National Authority Database <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863"></a> ↑ საბა 2003. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2021-10-30. ციტირების თარიღი: 2021-04-06. ↑ საბა 2008. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2021-12-09. ციტირების თარიღი: 2021-04-06.
ქასაღის ჩანჩქერი

ქასაღის ჩანჩქერი (სომხ. Քասախի ջրվեժ) — სომხეთის ყველაზე მაღალი ჩანჩქერი. მისი სიმაღლეა 70 მეტრი. მდებარეობს არაგაწოტნის პროვინციაში, მდინარე ქასაღზე. ↑ Ледники и водопады — Касахский водопад. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-07-29. ციტირების თარიღი: 2015-10-11.
ჯერმუკის ჩანჩქერი

ჯერმუკის ჩანჩქერი (სომხ. Ջերմուկի ջրվեժ) — სომხეთის სიმაღლით მეორე ჩანჩქერი. მისი სიმაღლეა 68 მეტრი. მდებარეობს ვაიოცძორის პროვინციაში. სომხეთის წყლის რესურსები "100 тайн Армении", Альманах "Великая Армения"
აღბიურაკის წყალსაცავი

აღბიურაკის წყალსაცავი, ასევე რაზდანის წყალსაცავი (სომხ. Աղբյուրակի ջրամբար) — წყალსაცავი სომხეთში. მდებარეობს კოტაიქის პროვინციაში, უშუალოდ ქალაქ რაზდანის სიახლოვეს, ზღვის დონიდან 1700 მეტრ სიმაღლეზე. წყალსაცავი აგებულია მდინარე რაზდანზე. წყალსაცავის მოცულობა 4 მილიონი მ³-ია. წყალსაცავზე მუშაობს გიუმუშის ჰესი. სომხეთის წყალსაცავები აღბიურაკის წყალსაცავი დაარქივებული 2016-03-05 საიტზე Wayback Machine. აღბიურაკის წყალსაცავი
მარმარიკის წყალსაცავი

მარმარიკის წყალსაცავი (სომხ. Մարմարիկի ջրամբար) — წყალსაცავი სომხეთში. მდებარეობს კოტაიქის პროვინციაში. წყალსაცავი აგებულია მდინარე მარმარიკზე. წყალსაცავის მოცულობა 23 მილიონი მ³-ია. წყალსაცავის მშნებლობა 2010 წელს დასრულდა. მისი აშენების შემდეგ მნიშვნელოვნად შემცირდა წყლის ხარჯი სევანის ტბიდან. სომხეთის წყალსაცავები მარმარიკის წყალსაცავი მარმარიკის წყალსაცავი civilnet.am-ზე ↑ Крупнейшее водохранилище Армении будет сдано в эксплуатацию в сентябре 2010 года — 19 Марта 2010 — Аналитика — новости Украины. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-04. ციტირების თარიღი: 2015-10-11. ↑ Мармарикское водохранилище позволит регулировать потребление воды из озера Севан — 10 Июля 2010 — Аналитика — новости Украины. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-04. ციტირების თარიღი: 2015-10-11.
მაქრავანქი

მაქრავანქი (სომხ. Մաքրավանք) — სამონასტრო კომპლექსი სომხეთში. მდებარეობს სოფელ მაკრავანში, ქალაქ რაზდანის მახლობლად. კომპლექსი მოიცავს XI საუკუნის ნახევრად დანგრეულ სამლოცველოს.XIII საუკუნის სურბ აცვაცაცინის (ღვთისმშობლის) სახელობის გუმბათოვანი ეკლესია.კომპლექსში ასევე შედის გავითი და შუა საუკუნეების სასაფლაო. ღვთისმშობლის ტაძარი ჯვარ-გუმბათოვანი სტილისაა. ჰორიზონტის ოთხივე მხარეს ვიწრო სარკმლებია განლაგებული. ტაძარზე ამოკვეთილია ბოლნისის ტიპის ჯვრები. ასეთ სტილს XI საუკუნის სამლოცველოზეც შევხვდებით. ტაძარზე არაერთი ბარელიეფია. ვხვდებით სომხურად შესრულებულ წარწერებსაც. საკურთხეველი დამზადებულია ხისგან და რამდენიმე სხვადასხვა ფერითაა შეღებილი (წითელი, მწვანე, ლურჯი და ა. შ.). X-XI საუკუნეების პატარა სამლოცველო მარტივი ერთნავიანი ბაზილიკაა. წინა და უკანა კედელზე ვიწრო სარკმლებია. სამლოცველოს წინ გვერდი-გვერდ ორი მოზრდილი ხაჩქარი დგას. კომპლექსში ტაძრის მახლობლად მდებარე სასაფლაოც შედის. აქ ვხვდებით რამდენიმე საინტერესო ხაჩქარსა და საფლავის ქვას. მაქრავანქი და მისი დამთვარიელებელი ღვთისმშობლის ტაძარი ღვთისმშობლის ტაძარი (სამხრეთი ფასადი) ტაძრის გუმბათი ბარელიეფი ტაძრის კარის თავზე XI საუკუნის სამლოცველოს დასავლეთი ფასადი ხაჩქარი სასაფლაო სასაფლაო საფლავის ქვა მუსიკოსების გამოსახულებით Armeniapedia.org: Makravank Monastery მონასტრის სურათები. KTAK. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-07-06. ციტირების თარიღი: 2010-02-21. Թ.Խ. Հակոբյան, Հայ ժողովրդի պատմության հիշարժան վայրերը, Երևան, 1990։ (სომხური) ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: მაქრავანქი ↑ 1.0 1.1 (სომხური) მურად ჰასრატიანი. Մաքրավանք (Mak'ravank'). სომხური საბჭოთა ენციკლოპედია. vol. vii. Yerevan: სომხეთის მეცნიერებათა აკადემია, 1981, pp. 370-371. ↑ Brady Kiesling, Raffi Kojian, Rediscovering Armenia: an archaeological/touristic gazetteer and map set for the historical monuments of Armenia, 2001. — გვ. 39. ↑ Nicholas Holding, Armenia: with Nagorno Karabagh, 2006. — გვ. 142, ISBN 1-84162-163-3.
სენ-პიერ დე ბოვეს ტაძარი

სენ-პიერ დე ბოვეს საკათედრო ტაძარი (ფრანგ. Cathédrale Saint-Pierre de Beauvais) — გოტიკური ტაძარი ბოვეში, ჩრდილოეთ საფრანგეთი. ტაძარი ზოგიერთი პარამეტრით გოტიკური არქიტექტურის ყველაზე გაბედული ჩანაფიქრი იყო; შედგება მხოლოდ ტრანსეპტისა და ქორალისგან ერთი აფსითა და შვიდნავიანი კაპელით. შიდა თაღის სიმაღლე ყველაზე მაღალ წერტილში 157.5 ფუტს აღწევს, რაც გაცილებით მეტია იმავე დროს აგებულ ამიენის ღვთისმშობლის ტაძარზე (138 ფტ). მე-10 საუკუნის მცირე რომანული ეკლესია, ცნობილი სახელით ბას-უვრი, ნავის ადგილას იდგა. ეპისკოპოს გიიომ დე გრესის თაოსნობით დაწყებული პროექტით, მას 16 ფუთი დაამატეს სიმაღლეში, რათა ის ევროპაში ყველაზე მაღალი ტაძარი გამხდარიყო: სამუშაოები შეწყდა 1284 წელს ქორალის საბჯენების ჩამონგრევის გამო, რაც არქიტექტურულ გათვლებში ხარვეზად ჩაითვალა. ტაძარს ტრანსეპტი დაემატა 1500-48 წლებში. ამის შემდგომ გრანდიოზული პროექტის განხორიელება ისევ განახლდა და ქორალი ხელახლა აშენდა ჩაფიქრებული სიმაღლით, თუმცა მეტი სვეტის დამატებით. ტაძრის ფასადი, განსაკუთრებით სამხრეთით, გოტიკურ სტილს მთელი სიდიადით წარმოაჩენს. ნაკვეთი ხის კარები ჩრდილო და სამხრეთ პორტალებზე გოტიკური და რენესანსის მოხელეთა შედევრებია. ეკლესიის ღირსშესანიშნაობათა შორისაა განსაკუთრებული ორნამენტული ხელობით გამორჩეული ასტრონომიული საათი (1866), თუმცა მისი ყველაზე მნიშვნელოვანი განძია მე-13, 14, 16 საუკუნეების მოჭიქული მინის ფანჯრები, რომელთა შორის ულამაზესია ბოვეს მკვიდრი რენესანსის ხელოვანი ენგრან ლე პრინსის ნამუშევარი. მასვე ეკუთვნის ამავე ქალაქში მდებარე სენ-ეტიენის ეკლესიის რამდენიმე მოჭიქული ფანჯარა, რომელიც რომანულიდან გოტიკურ სტილში გარდამავალი ეტაპის საინტერესო ნიმუშია. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: სენ-პიერ დე ბოვეს საკათედრო ტაძარი
ტოლორსის წყალსაცავი

ტოლორსის წყალსაცავი (სომხ. Տոլորսի ջրամբար) — წყალსაცავი სომხეთში. მდებარეობს სიუნიქის პროვინციაში, ქალაქ სისიანიდან სამხრეთით 3 კილომეტრში, ზღვის დონიდან 1650 მეტრ სიმაღლეზე. წყალსაცავი აგებულია მდინარე სისიანისა და აირიგეტის შეერთების ადგილას. წყალსაცავის მოცულობა 96,8 მილიონი მ³-ია, ფართობი – 4,7 კმ², საშუალო სიღრმე – 32 მეტრი. წყალსაცავში დაგროვილი წყალი გამოიყენება ენერგეტიკაში და ირიგაციისთვის. სომხეთის წყალსაცავები ტოლორის წყალსაცავი
ბოსნია და ჰერცეგოვინის გერბი

ბოსნია და ჰერცეგოვინის გერბი — ბოსნია და ჰერცეგოვინის ეროვნული სიმბოლო. წარმოადგენს ციფერ ფარს ოქროსფერი სამკუთხედით. სამკუთხედი აღნიშნავს ქვეყნის სამ ძირითად ეთნიკურ ჯგუფს(ბოსნიელები, სერბები და ხორვატები). სამკუთხედი ასევე აღნიშნავს ქვეყნის მოხაზულობას რუკაზე. ვარსკვლავები კი განასახიერებენ ევროპას. Bosnia and Herzegovina-Coat of Arms. Flags of the World. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2009-12-30. ციტირების თარიღი: 2015-10-16. Bosnia and Herzegovina: Coat of Arms. BosnianFacts.info.[მკვდარი ბმული]
კარნუტის წყალსაცავი

კარნუტის წყალსაცავი (სომხ. Կառնուտի ջրամբար) — წყალსაცავი სომხეთში. მდებარეობს შირაკის პროვინციაში, სოფელ კარნუტიდან სამხრეთით 1 კილომეტრში, ზღვის დონიდან 1704 მეტრ სიმაღლეზე. წყალსაცავის მშენებლობა დაიწყო 1968 წელს და დასრულდა 1975 წელს. წყალსაცავი აგებულია მდინარე სისიანისა და აირიგეტის შეერთების ადგილას. წყალსაცავის მოცულობა 22,6 მილიონი მ³-ია. ზამთრის განმავლობაში წყლის ზედაპირი ყინულით იფარება. სომხეთის წყალსაცავები კარნუტის წყალსაცავი დაარქივებული 2015-11-22 საიტზე Wayback Machine.