ჰანიანგდოსეონგი

ჰანიანგდოსეონგი (კორ. 한양도성) ან ქალაქ სეულის კედელი — ქვისგან, ხისგან და სხვა მასალისგან აგებული კედლების კომპლექტი, აშენებულია ქალაქის დასაცავად, სეულის დამპყრობლების წინააღმდეგ. პირველად კედელი 1396 წელს აიგო ჰანიანგის (კორ. 한양, სეულის ძველი სახელი) მიმდებარე ტერიტორიაზე, ჩოსონის დინასტიის პერიოდში, რათა დაეცვათ და გამოეკვეთათ ქალაქის საზღვრები. იმ დროს მას ეწოდებოდა ჰანსუნგი (კორ. 한성). კედელი გადაჭიმული იყო 18.6 კილომეტრზე სეულის ოთხი შიდა მთის: ბაეგაკსანის, ნაკსანის, ნამსანისა და ინვანგსანის ქედებზე. დღესდღეობით კედლის 12 კილომეტრიანი მონაკვეთი აღნიშნულია, როგორც ისტორიული ძეგლი ნომერი 10(1963) და შესაბამისად დაცულია მისი კარიბჭეები, წყლის შესასვლელები და სახანძრო სასიგნალო ბორცვები. გარკვეულ მონაკვეთზე კედელს ჩაუტარდა მრავალწლიანი აღდგენითი სამუშაოები, ხანგრძლივი ნგრევის ან იმის გამო, რომ წარსულში ის მთლიანად განადგურდა. 1395 წელს, მხოლოდ ხუთი წლის შემდეგ, რაც მეფე თაეჯომ დააარსა ჩოსონის დინასტია, მან განამტკიცა მთავრობის ოფისი (დოსეონგჩუკჯოედოგამი (ჰანგული:도성축조도감; ჰანჯა:都城築造都監), რათა აეგო ციხე-დარბაზი, რომელიც დაიცავდა სეულს. მან უბრძანა ჯეონგ დო-ჯეონს, რომ მოეძებნა და გაეზომა ადგილი მის ასაშენებლად. 1396 წლის 1 იანვარს (მთვარის კალენდრით), თაეჯომ გამართა ინოვაციური ცერემონია. 197,400 ახალგაზრდა მამაკაცი 2 წლის განმავლობაში მოექცნენ რეკვიზიციის ქვეშ და ომის შემდეგ 98 დღეში დაასრულეს ციხე-დარბაზის მშენებლობა ბუგაკსანის, ნაკსანის, ნამსანისა და ინვანგსანის მთების გაყოლებაზე. კედელი შეიცავდა რვა ჭიშკარს, რომელიც თავდაპირველად აშენდა 1396-1398 წლებში. თავდაპირველი კედლები გვიან XIV საუკუნეში აშენდა საშუალო ზომის მრგვალი ქვებით, რომელიც ერთმანეთზე ტალახით მაგრდებოდა. მეფე სეჯონგ დიდის მეფობის დროს შუა XV საუკუნეში, კედელზე მასშტაბული სარეკონსტრუქციო სამუშაოები ჩატარდა, მათ შორის მიწისგან გაკეთებულ კედლებს ჩაენაცვლათ მართკუთხა ქვების სექციები. ძირითადი რესტავრაცია 1704 წელს მეფე სუკჯონგის დროს მოხდა. მან გადააკეთა კედლების სექციები დიდი, თანაბარი ზომის ქვის ფილებით, რომელიც იყო საბოლოო და უნიკალური მახასიათებელი ჰანიანგდოსეონგის. სეულის აღმოსავლეთ მონაკვეთი უფრო დაბალ ადგილზე იყო, ვიდრე სხვა დანარჩენი მონაკვეთები და იყო უფრო მგრძნობიარე გარე თავდასხმების მიმართ. ამრიგად, სათვალთვალო პუნქტი დაემატა ჭიშკრის გარეთა ნაწილს, რათა გაეძლიერებინათ მისი დაცვა. კედლების ნაწილი ჰეუნგინჯიმუნსა და გვანგჰუიმუნის სექციებს შორის გაფართოვდა მართკუთხა ფორმით. სახანძრო სასიგნალო ბორცვები, კიდევ ერთი თავაცვის სისტემის კომპონენტი, პირველად 1394 წელს შეიქმნა და ფუნქციონირებდა 1894 წლამდე. სიგნალები ქვეყნის მასშტაბით იგზავნებოდა ერთი ბორცვიდან მეორეზე, დღისით კვამლის, ხოლო ღამით ცეცხლის საშუალებით. სიგნალებს იღებდა სასიგნალო შუქურა, ნამსანის მწვერვალზე იდგა და გადასცემდა სამეფო სასახლეს. ოთხი მთავარი და ოთხი დამხმარე ჭიშკარი სეულში გვიან XIV საუკუნეში აშენდა. ოთხი მთავარი ჭიშკარი იყო: ჰეუნგინჯიმუნი (აღმოსავლეთის ჭიშკარი), დონუიმუნი (დასავლეთის ჭიშკარი), სეუნგნიემუნი (სამხრეთის ჭიშკარი) და სუკჯეონგმუნი (ჩრდილოეთის ჭიშკარი). ოთხი დამხმარე ჭიშკარი: სოუიმუნი (სამხრეთ-დასავლეთით), ჩანგუიმუნი (ჩრდილო-დასავლეთით), ჰიეჰვამუნი (ჩრდილო-აღმოავლეთით) და გვანგჰუიმუნი (სამხრეთ-აღმოსავლეთით) მოთავსებული იყო ოთხ მთავარ ჭიშკარს შორის. დღესდღეობით ამ ჭიშკრებს ან შემორჩენილი აქვთ თავდაპირველი სახე, ან ჩაუტარდათ აღდგენითი სამუშაოები: სეუნგნიემუნი (სამხრეთ კარიბჭე) და ჰეუნგინჯიმუნი (აღმოსავლეთ კარიბჭე), შესაბამისად დადგენილი არიან, როგორც ეროვნული საგანძური ნომერი 1 და საგანძური ნომერი1. ჰანიანგდოსეონგის მშენებლობა 30 წელში დასრულდა, მაგრამ მისი უმეტესი ნაწილი განადგურდა ქალაქის დაგეგმარების ინიციატივისა და ტრამვაის ხაზების შემოღების გამო. მიუხედავად ამისა კედლის მნიშვნელოვანი მონაკვეთი გადარჩა. საუკეთესოდ შემონახული და ცნობილი არის ბუკაკსანის მთის კედელი, 2.3 კილომეტრი სიგრძის ბილიკი, რომელიც კვეთს სუკჯეონგმუნს ჩანგუიმუნისგან. უფრო ადრე კედელზე ასვლა აკრძალული იყო, რადგან ჩეონგვადესთან სიახლოვის გამო ის სამხედრო სარეზერვო რაიონად იყო გამოცხადებული, საზოგადოებისთვის ის 2006 წელს გაიხსნა. წლების განმავლობაში ძალიან ცოტა ცვლილებები მოხდა ან ხელოვნური ნაგებობები აიგო კედლის მიმდებარე ტერიტორიაზე, მისი ბუნებრივი ნაშთები, ისევ ხელუხლებელია და თავდაპირველ სახეს ინარჩუნებს. ჰანიანგდოსეონგი, სეული ღამის ხედი ნაკსანის მთიდან თოვლით დაფარული სეულის კედელი ქალაქი ჰანიანგი გადაჭიმულია ჯანგჩუნგდონგის მიმართულები ინვანგსანის მიმდებარე ტერიტორია, ქალაქი ჰანიანგი http://www.exploringkorea.com/seoul-fortress-wall-서울성곽/ დაარქივებული 2017-06-16 საიტზე Wayback Machine. Fortress Wall of Seoul დაარქივებული 2012-04-15 საიტზე Wayback Machine. ↑ Discovering Korea (2014-07-30). „Hiking Hanyangdoseong“. Discovering Korea. Discovering Korea. ↑ Visit Korea (2014-07-30). „Hiking trip along the Wall“. Visit Korea. Visit Korea. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-08-06. ციტირების თარიღი: 2016-11-29.