laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ესოჯეს წმინდა გიორგის ეკლესია

ესოჯეს წმინდა გიორგის ეკლესია — მდებარეობს დუშეთის მუნიციპალიტეტში, სოფელი ციხისძირიდან 2 კმ-ზე, მთაში, თარიღდება განვითარებული შუა საუკუნეებით. კომპლექსში შედის ეკლესია, კარიბჭე, სხვადასხვა დანიშნულების რამდენიმე ნაგებობა და გალავანი. ყველა ნაგებობა ნაშენია მოზრდილი ზომის ნატეხი ქვით. ეკლესია დარბაზულია. დგას გალავნიანი ეზოს შუაგულში. ეკლესიას სამხრეთიდან გვიანდელი მინაშენი ეკვრის, რომელიც მასზე რამდენადმე მოკლეა. ეკლესიას შესასვლელი სმახრეთიდან, მინაშენიდან აქვს. მეორე კარი ამოშენებულია. კარიბჭე ორსართულიანია გეგმით თითქმის კვადრატული. ჩართულია გალავნის აღმოსავლეთ კედელში. ძლიერ დაზიანებულია. ეკლესიის დასავლეთით სხვადასხვა დანიშნულების ორი ნაგებობის ნაწილია შემორჩენილი. მესამე ნაგებობის ნანგრევები ეკლესიის სამხრეთ დასავლეთ კუთხესთანაა შემორჩენილი. გალავანი გეგმით წრიულია. მის ჩრდილოეთ კედელში მოწყობილი ყოფილა ვიწრო შესასვლელი. მისგან მხოლოდ კვალია შემორჩენილი. დვალი, თ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 2, თბ., 2008. — გვ. 345.
წიფა (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი წიფა შეიძლება აღნიშნავდეს: წიფა — სოფელი ბაღდათის მუნიციპალიტეტში წიფა — სოფელი ხარაგაულის მუნიციპალიტეტში
დანახვისის წმინდა გიორგის ეკლესია

დანახვისის წმინდა გიორგის ეკლესია – ეკლესია შიდა ქართლში, ატენის ხეობაში. მდებარეობს გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ გარდატენის სამხრეთ-დასავლეთით 7 კილომეტრზე, დანახვისის მთის წვერზე (1641 ზ. დ., თრიალეთის ქედის ჩრდილოეთ კალთაზე). ეკლესია არქეოლოგიურად შეუსწავლელია. თარიღდება ადრინდელი ფეოდალური ხანით. ვახუშტი ბატონიშვილის (XVIII ს.) ცნობით: „დანახვისი დგას მაღალს მთასა ზედა, ეკლესია წმიდის გიორგისა, მჭურეტი ქართლისა“. ეკლესია დარბაზულია (6 X 3,6 მ), ნაგებია ნატეხი ქვით. შიგნიდან თაღოვანი, გარედან არქიტრავით გადახურული შესასვლელი სამხრეთითაა. ნალისებრი აფსიდის ღერძზე შიგნიდან თაღოვანი და გარედან ოთხკუთხა სარკმელია, რომლის ორივე მხარეს თითო ოთხკუთხა ნიშია. ერთი ოთხკუთხა სარკმელი სამხრეთ კედლის ზედა ნაწილშიცაა. ეკლესიას სამხრეთით მთელ სიგრძეზე ეკვრის მინაშენი, რომლის დასავლეთ ნაწილში შემორჩენილია კამაროვანი გადახურვის კვალი. მინაშენის შესასვლელი სამხრეთითაა, ეკლესიის შესასვლელის პირდაპირ. ეკლესიას სამხრეთით და აღმოსავლეთით მცირე ზომის ხელოვნური ბაქანი აქვს. დასავლეთ ფასადზე, კედლის გასამაგრებლად, მიშენებულია თვალური კონტრფორსი. საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 5, თბ., 1990. — გვ. 52. ცინცაძე ზ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012.
ვერეს ღვთისმშობლის ეკლესია

ვერეს ღვთისმშობლის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ გარდატენიდან 5,5 კილომეტრის მოშორებით, მდინარე ვერას ხეობის მარცხენა ნაპირზე, ტყეში. თარიღდება VII საუკუნით, გადაკეთებულია XI საუკუნეში. შემორჩენილია სამონასტრო ნაგებობათა, გალავნის, გვიანდელი ხანის სამრეკლოსა და სხვა ნანგრევები. შენობა სამნავიანი ბაზილიკაა (10,7 X 7,5 მ). შიგნიდან და გარედან მოპირკეთებულია წითელი და რუხი ფერის ქვით, გამოყენებულია შირიმის ქვაც. ეკლესიას სამი შესასვლელი აქვს — ჩრდილოეთით, სამხრეთითა და დასავლეთით. აფსიდში და დასავლეთ კედელში თითო სარკმელია, გრძივ კედლებში — ორ-ორი. თითო სარკმელი სადიაკვნის და სამკვეთლოს აფსიდებშიცაა. მაღალი შუა ნავი ბემითა და ნახევრადოვალური აფსიდით მთავრდება. აფსიდის გვერდებზე სამკვეთლო და სადიაკვნეა. მათ შესასვლელები გვერდის ნავებიდან აქვთ. შუა ნავი გვერდის ნავებისაგან გამოყოფილია ორ წყვილ დაბალ და მასიურ რვაწახნაგა ბურჯზე დაყრდნობილი თაღებით (ამ თაღებზეა დაშენებული შუა ნავის გრძივი კედლები), ხოლო ბემა თავის მხრივ შუა ნავისაგან გამოყოფილია ვიწრო და დაბალი თაღებით. ბურჯებზე დაყრდნობილია გრძივი კედლების პილასტრები, რომელთა პროფილირებულ კაპიტელებს ეყრდნობა შუა ნავის კამარის საბჯენი თაღები. აფსიდში და დასავლეთ კედლის კუთხეებში შემორჩენილია მოხატულობის კვალი. აღმოსავლეთის ფასადი ერთ სისტემაში გაერთიანებული დეკორატიულად შეწყვილებული ნახევარსვეტებით ხუთ მალად არის დაყოფილი. მაღალი და ფართო შუა მალი მართკუთხაა. მის მარჯვნივ და მარცხნივ მდებარე დეკორატიულ თაღედში სამკუთხა ღრმა ნიშებია. საკურთხევლის სარკმელი მოჩარჩოებულია მართკუთხა ფართო ორნამენტიანი საპირით. ეკლესიის ჩრდილო-დასავლეთ კუთხეში შემორჩენილი ლავგარდნის ნაწილები პროფილირებულია. აღმოსავლეთ სარკმლის ჩარჩოზე არსებულ ასომთავრულ წარწერაში მოხსენიებულია ატენის ციხისთავი გრგნელი, რომელსაც ეკლესია XI საუკუნის 60-იან წლებში აღუდგენია და ჩუქურთმით მოურთავს. სამხრეთისა და დასავლეთის ფასადების გაყოლებით ჩანს მონაშენის კვალი. მონასტრის ქვემოთ, კლდოვან ქედზე, IX–X საუკუნეების ვერის ციხის ნანგრევებია. ეკლესიას 2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია. ქარუმიძე თ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 5, თბ., 1990. — გვ. 52. ზაქარაია პ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. ↑ საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665, 2006 წლის 7 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-07-01. ციტირების თარიღი: 2020-02-14.
გარდატენის მწვანე საყდარი

მწვანე საყდარი, ფერისცვალების საყდარი – ეკლესია გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ გარდატენის აღმოსავლეთით, ერთ კილომეტრზე. აგებულია X-XI საუკუნეებში. ეკლესია დარბაზულია (14,2 X 7,1 მ), ნაგებია ნატეხი ქვით, მოპირკეთებულია ნატეხი და მომწვანო ფერის ტუფის ქვით. ნახევარწრიული აფსიდის ორივე მხარეს მცირე ზომის სათავსებია. დარბაზის გრძივი კედლების ორ წყვილ პილასტრზე გადადიოდა სამ-სამი დეკორატიული თაღი. საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ.5, თბ., 1990.
გარდატენის ღვთისმშობლის ეკლესია

გარდატენის ღვთისმშობლის ეკლესია – ეკლესია გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ გარდატენის დასავლეთით, მდინარე ტანის ხეობაში, თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით. ეკლესია დარბაზულია (8,2 X 4,7 მ), ნაგებია თლილი ქვიშაქვის კვადრებით. შიგნიდან თაღოვანი, გარედან არქიტრავით გადახურული შესასვლელი სამხრეთითაა. აფსიდის თაღოვანი სარკმლის ორივე მხარეს თახჩებია, ჩრდილოეთ კედელში ერთი ფართო ოთხკუთხა ნიშია. დარბაზი გადახურულია ნახევარწრიული კამარით, რომელსაც შეკეთების კვალი ეტყობა. საკურთხევლის წინ დგას XIX საუკუნის ხის კანკელი, რომელზეც შემორჩენილია ზეთის საღებავით შესრულებული მოხატულობის ფრაგმენტები. ჩრდილოეთ კედელზე შინდისფერი მელნით შესრულებული წარწერის კვალი ჩანს, რომელიც პალეოგრაფიული ნიშნებით XII საუკუნეს შეიძლება მიეკუთვნებოდეს. აღმოსავლეთ ფასადის სარკმლის სათაურზე გამოსახულია მარტივი ტოლმკლავა ჯვარი, მის ორივე მხარეს - თითო ფრინველი. ნაგებობას წრეთარგისა და ლილვისაგან შედგენილი გლუვი ლავგარდანი აქვს. ეკლესიის სამხრეთით მოზრდილი მინაშენისგან შემორჩენილია აღმოსავლეთ და დასავლეთ კედლები. აქვე, მასიური ქვის ბაზისებზე დადგმულ თლილი ქვის ფილაზე ასომთავრული წარწერის კვალია. საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ.5, თბ., 1990.
ორსაყდრის ღვთისმშობლის ეკლესია

ორსაყდრის ღვთისმშობლის ეკლესია — ეკლესია გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ გარდატენის აღმოსავლეთით ორ კილომეტრზე, მდინარე ვერას მარჯვენა ნაპირზე. თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით. ეკლესია დარბაზულია (11,8 X 6,9 მ), ნაგებია ქვიშაქვის კვადრებით. გამოყენებულია შირიმიც. ეკლესიას ორი თაღოვანი შესასვლელი აქვს: სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილში და დასავლეთ კედლის ცენტრში (გაუქმებულია). ნახევარწრიულ აფსიდის ღერძზე თაღოვანი სარკმელია. აფსიდის კედელს, ქვემოთ, ქვის განიერი საფეხური გასდევს. საკურთხევლის იატაკი ეკლესიის იატაკიდან ამაღლებულია ერთი საფეხურით. აფსიდის ორივე მხარეს მცირე ზომის სათავსებია (ჩრდილოეთ სათავსი ამოქოლილია). დარბაზის გრძივი კედლები წყვილი ორსაფეხურიანი პილასტრით ორ თანაბარ ნაწილად იყოფა. დასავლეთ კედელთან და აფსიდის მხართან ორსაფეხურიანი კუთხის პილასტრებია. დასავლეთ კედლის ზედა ნაწილში ერთი თაღოვანი სარკმელია, სამხრეთ კედელში — ორი. საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 5, თბ., 1990.
გარდატენის წმინდა ნინოს ეკლესია

გარდატენის წმინდა ნინოს ეკლესია – ეკლესია გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ გარდატენის მახაანთ უბანში, თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით. ეკლესია დარბაზულია (7,65 X 5,6 მ), ნაგებია ქვიშაქვის კვადრებით (წყობა ირეგულარულია). ეკლესიას ორი შესასვლელი აქვს: სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილში და ჩრდილოეთ კედლის აღმოსავლეთ ნაწილში. ორივე შესასვლელი სწორკუთხაა, გარედან გადახურულია არქიტრავით. ნახევარწრიული აფსიდი დარბაზისგან გამოყოფილია მცირე შვერილი მხრებითა და ქვის კანკელით. აფსიდის ღერძზე სწორკუთხა სარკმელია, რომლის ქვემოთ, კედელთან, ქვით ნაწყობი სატრაპეზო დგას. სარკმლის ორივე მხარეს მცირე სწორკუთხა ნიშებია. ეკლესიის სამხრეთ კედელში კიდევ ერთი სარკმელია, რომელიც ორივე მხრიდან დახურულია ბრტყელი ქვის ფილით. ეკლესიას სამხრეთით და ჩრდილოეთით მინაშენები ჰქონია. საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ.5, თბ., 1990.
ჯებირის ეკლესია

ჯებირის ეკლესია – ეკლესია გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჯებირში. თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით. ეკლესია დარბაზულია (7,5 X 5,6 მ), ნაგებია ნატეხი ქვიშაქვით. წყობა ირეგულარულია. გარედან არქიტრავით გადახურული სწორკუთხა შესასვლელი სამხრეთ კედლის დასავლეთ ნაწილშია. ნახევარწრიული აფსიდი დარბაზისაგან გამოყოფილია მცირე შვერილი მხრებით. აფსიდის ღერძზე სარკმელია. აფსიდის ჩრდილოეთ და სამხრეთ კედლებში ნახევარწრიული, ღრმა ნიშებია. დარბაზის გრძივი კედლების შუა ნაწილში, კამარის ქუსლთან, თაროა, რომელსაც კამარის საბჯენი თაღი ეყრდნობა. დასავლეთ კედელში ერთი სწორკუთხა სარკმელია, რომელიც ორივე მხრიდან ბრტყელი ქვითაა გადახურული. სამხრეთ კედლის აღმოსავლეთ ნაწილში, ქვევით, მცირე, სწორკუთხა ნიშია, სამხრეთ ფასადზე შემორჩენილია ბრტყელი ლავგარდანი. ამ მხარეს ეკლესიას მინაშენი ჰქონია. საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ.5, თბ., 1990.
გოსტიბეს კოშკი

გოსტიბეს კოშკი – კოშკი კასპის მუნიციპალიტეტის სოფელ გოსტიბეს განაპირას, აღმოსავლეთით, მთის ფერდობზე. თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით. კოშკი (8,3 X 9,1 მ) ოთხსართულიანია, კუთხეები მომრგვალებული აქვს. ნაგებია რიყისა და ნატეხი ქვით. შენობა დაზიანებულია: გადახურვა მთლიანად ჩანგრეულია, პირველი სართული მიწითაა ამოვსებული. შესასვლელი მეორე სართულზე, დასავლეთ კედელშია. პირველი სართული ყრუა. მესამე, საცხოვრებელი სართულის აღმოსავლეთ კედელში ბუხარია, ჩრდილოეთისაში - ორი სათოფური, ხოლო სამხრეთ და დასავლეთ კედლებში - პატარა სწორკუთხა სარკმლები. მეოთხე სართულზე, დასავლეთ და სამხრეთ კედლებში, ორ-ორი შეწყვილებული სარკმელია. სართულშუა გადახურვები ხის ყოფილა. სართულები ერთმანეთს ხვრელობებით უკავშირდებოდა. საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 5, 1990.
ოგლალა

ოგლალა, ოგლალა სიუ, ოგლალა ლაკოტა — ინდიელთა ენობრივი ოჯახის, სიუს ერთ-ერთი ტომი. ტომის სახელწოდება მომდინარეობს სიტყვიდან, რომელიც ლაკოტას ენაზე ნიშნავს „თვითგამფანტავს“. მათი ძირითადი საცხოვრებელი ადგილი არის რეზერვაციები სამხრეთი დაკოტასა და ნებრასკაში. ოგლალა ლაკოტა, სხვა დანარჩენ 6 ლაკოტას ტომთან ერთად დაშორდა ერთმანეთს XIX საუკუნის დასაწყისში. 1840 წლიდან საგრძნობლად გაუარესდა ურთიერთობა ინდიელებსა და თეთრკანიანებს შორის. თეთრკანიანების რაოდენობა დღითიდღე იზრდებოდა. მათ ამოხოცეს ცხოველები და ფრინველები, გააჩანაგეს საცხოვრებელი გარემო და ამითი ლაკოტებს ურთულესი საცხოვრებელი სიტუაცია შეუქმნეს. ამ ყველაფერმა გამოიწვია ომი, რომელიც 1870-იანი წლების ბოლომდე გაგრძელდა და თეთრკანიანების გამარჯვებით დასრულდა. დღეს ლაკოტების უმრავლესობა ცხოვრობს პაინ-რიჯის რეზერვაციაში, რომელიც 8984306 კმ²-ს იკავებს დამდებარეობს სამხრეთ დაკოტაში. ლაკოტების მოსახლეობა 1825 წლისათვის შეადგენდა სულ რაღაც 1500 ადამიანს, 1882 წლისათვის ომებმა და შიმშილობამ ამ ტომის მოსახლეობის რიცხვი 702 ადამიანამდე შეამცირა, ხოლო მას შემდეგ რაც ისინი რეზერვაციაში გადასახლდნენ და ამერიკელებისგან ხელშეუხებლობა მიიღეს მათი რიცხვი გაიზარდა და 2008 წლის აღწერით შეადგენს დაახლოებით 42 000 ადამიანს.
ტაკწანგ-ძონგი

კოორდინატები: 27°29′30″ ჩ. გ. 89°21′48″ ა. გ.﻿ / ﻿27.49167° ჩ. გ. 89.36333° ა. გ.﻿ / 27.49167; 89.36333 ტაკწანგ-ძონგი ან პარო ტაკწანგი (ტიბ: སྤ་ཕྲོ་སྟག་ཚང་ ვაილი: spa phro stag tshang; སྤ་གྲོ་སྟག་ཚང་ ვაილი: spa gro stag tshang; ასევე ცნობილია, როგორც ვეფხვის ბუდე), ზედა პაროს ხეობაში, კლდეზე მდებარე ცნობილი ჰიმალაური ბუდისტური ტაძრის კომპლექსია (ბჰუტანი). კომპლექსი პირველად 1692 წელს მმართველმა გიალცე ტენზინ რაბგიემ ტაკწანგ სენგე სამდუპის (སྟག་ཚང་སེང་སེང་གེ་བསམ་གྲུབ་) გამოქვაბულის გარშემო ააგო, სადაც, გადმოცემით, VIII საუკუნეში გურუ პადმასამბჰავა მედიტირებდა. პადმასამბჰავას მიეწერება ბჰუტანში ბუდიზმის გავრცელება და ქვეყნის მფარველი ღვთაებაა. ტაძარი აგებულია ზღვის დონიდან 3120 მეტრზე, პაროს ხეობის ფსკერიდან 700 მეტრზე. სახელი, ვეფხვის ბუდე, დაერქვა ლეგენდის მიხედვით, რომლის თანახმადაც გურუ პადმასამბჰავა ვეფხვად ქცეულ თავის ცოლ იეშე ცოგიალზე ამხედრებული ამ გამოქვაბულში მივიდა. გამოქვაბულში ასევე მედიტირებდა მილარეპა. ტაძარს ხშირად სტუმრობდა ბჰუტანის მეფე - შაბდრუნგი. 1998 წლის 19 აპრილს ტაძარი მთლიანად დაიწვა და დაიღუპა რამდენიმე ბერი. 2005 წლისთვის ტაძარი აღადგინეს. პადმასამბჰავასადმი მიძღვნილი ცნობილი დღესასწაული ცეჩუ პაროს ველზე აღინიშნება მარტსა და აპრილს შორის. ლაქანგი პარო ტაკწანგის ისტორიის დეტალები ↑ Lopen Kunzang Tinley. Seeds of Faith: A Comprehensive Guide to the Sacred Places of Bhutan. KMT Publishers, გვ. 121-130. ISBN 9993622427.
მოდესტოსი (იერუსალიმის პატრიარქი)

წმიდა მოდესტოსი -იერუსალიმელი მთავარეპისკოპოსი, ხსენება ძვ.სტ. - 18 დეკემბერი (ახ. სტ. - 31 დეკემბერი). დაიბადა კაბადოკიის სებასტიაში (თანამედროვე თურქეთის ქალაქი სივასი), ქრისტიანთა ოჯახში. მან სიყმაწვილიდანვე იგრძნო მისწრაფება მკაცრი, ასკეტური ცხოვრებისაკენ და , როდესაც ჟამმა უწია, ბერად აღიკვეცა. შემდგომში ნეტარი მოდესტოსი წმიდა თეოდოსი დიდის სავანის იღუმენი იყო. 614 წელს სპარსეთის მეფემ ხოსრო II-მ აიღო იერუსალიმი. დაარბია იგი, დაანგრია მართლმადიდებლური ტაძრები, დახოცა 90000-მდე ქრისტიანი. ასევე, ხელთ იგდო უფლის ცხოველმყოფელი ჯვარი და დაატყვევა იერუსალიმის პატრიარქი ზაქარია. ამის შემდეგ იერუსლიმის ეკლესიის განმგებლობა დროებით წმიდა მოდესტოსს დაევალა. ნეტარმა მოდესტოსმა ალექსანდრიის პატრიარქის იოანე მოწყალის დახმარებით აღადგინა დარბეული ქრისტიანული საყდრები. მან პატივით დაკრძალა დახოცილი ბერები საბა განწმენდილის ლავრიდან. თოთხმეტი წლის შემდეგ ბიზანტიის იმპერატორმა ჰერაკლემ, სპარსეთში წარმატებული ლაშქრობის შედეგად ტყვეობიდან გაათავისუფლა იერუსალიმის პატრიარქი ზაქარია და უფლის ცხოველმყოფელი ჯვარიც იერუსალიმში დააბრუნა. პარტიარქ ზაქარიას მიცვალების შემდგომ იერუსალიმის ეკლესიის მწყემსმთავრად წმიდა მოდესტოსი დაადგინეს. უფლის რჩეული 634 წელს მიიცვალა. წმ. მოდესტოსი მართლმადიდებელი ეკლესია ამერიკაში „წმიდანთა ცხოვრებანი“, წიგნი მეორე, თბილისი, 2008 წ. გვ. 543
იანვარი 2011

იანვარი - 2011 წლის პირველი თვეა. დაიწყო შაბათს და დამთავრდა 31 დღის შემდეგ, ორშაბათს.
თებერვალი 2011

თებერვალი - 2011 წლის მეორე თვეა. დაიწყო სამშაბათს და დამთავრდა 28 დღის შემდეგ, ორშაბათს.
მარტი 2011

მარტი - 2011 წლის მესამე თვეა. დაიწყო სამშაბათს და დამთავრდა 31 დღის შემდეგ, ხუთშაბათს.
აპრილი 2011

აპრილი - 2011 წლის მეოთხე თვეა. დაიწყო პარასკევს და დამთავრდა 30 დღის შემდეგ, შაბათს.
მაისი 2011

მაისი - 2011 წლის მეხუთე თვეა. დაიწყო კვირას და დამთავრდა 31 დღის შემდეგ, სამშაბათს.
24 მარტი

24 მარტი — გრიგორიანული კალენდრის 83-ე დღე (ნაკიან წლებში – 84-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 282 დღე. 1603 : ინგლისის დედოფალი ელისაბედ I გარდაიცვალა. ტახტზე ავიდა ჯეიმზ I. 1882 : რობერტ კოხმა გამოაქვეყნა ტუბერკულოზის გამომწვევი ბაქტერიის აღმოჩენა. 1999 : ნატოს საჰაერო ძალებმა იუგოსლავიის ტერიტორია დაბომბეს. 2005 : ბიშკეკში დაიწყო შეირაღებული უწესრიგობები, დარბევები, მაროდიორობა. პრეზიდენტმა ასკარ აკაევმა დატოვა ქვეყნის ტერიტორია. 2016 საერთაშორისო ტრიბუნალმა ყოფილი იუგოსლავიის საკითხებზე სერბთა რესპუბლიკის ყოფილი პრეზიდენტი რადოვან კარაჯიჩი კაცობრიობის წინაშე ჩადენლი, ომის დანაშუალებისათვის და გენოციდისათვის დამნაშავედ ცნო. ლაჰორში განხორციელებული ტერაქტის შედეგად 72 ადამიანი დაიღუპა და 300-ზე მეტი დაშავდა. 2019 : მასწავლებლის გლობალური ჯილდოს გამარჯვებული კენიელი მასწავლებელი პიტერ ტაბიჩი გახდა. 2020 : 2020 წლის ტოკიოს ოლიმპიური თამაშები კორონავირუსის პანდემიის გამო ერთი წლით გადაიდო. 1494 : აგრიკოლა, გეორგ — გერმანელი ექიმი და მინერალოგი 1884 : დებაი, პეტერ — ჰოლანდიური წარმოშობის გერმანიასა და აშშ-ში მოღვაწე ფიზიკოსი 1893 : ბაადე, ვოლტერ — გერმანელი ასტრონომი 1904 : დოლიძე, ოლღა — ქართველი ესტრადისა და თეატრის მსახიობი 1944 : კოშტუნიცა, ვოისლავ — იუგოსლავიის უკანასკნელი პრეზიდენტი 809 : ჰარუნ ალ-რაშიდი — ხალიფა აბასიანთა დინასტიისა 1603 : ელისაბედ I — ინგლისისა და ირლანდიის დედოფალი 1559—1603 წლებში 1794 : ებერი, ჟაკ რენე — საფრანგეთის დიდი რევოლუციის მოღვაწე 1905 : ვერნი, ჟიულ — ფრანგი მწერალი-ფანტასტიკოსი 1916 : გრანადოსი, ენრიკე — ესპანელი კომპოზიტორი 1948 : ჰიერტენი, ზიგრიდ — შვედი მხატვარი 1953 : რუნდშტეტი, გერდ ფონ — გერმანელი სამხედრო მოღვაწე 2016: კრეიფი, იოჰან — ჰოლანდიელი ფეხბურთელი მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს: სოფრონ იერუსალიმელი პიონ სმირნელი წმინდა ეპიმახო აგრეთვე: მსოფლიო ტუბერკულოზთან ბრძოლის დღე სხვა თვეები
ივნისი 2011

ივნისი - 2011 წლის მეექვსე თვეა. დაიწყო ოთხშაბათს და დამთავრდა 30 დღის შემდეგ, ხუთშაბათს.
ივლისი 2011

ივლისი - 2011 წლის მეშვიდე თვეა. დაიწყო პარასკევს და დამთავრდა 31 დღის შემდეგ, კვირას.
აგვისტო 2011

აგვისტო - 2011 წლის მერვე თვეა. დაიწყო ორშაბათს და დამთავრდა 31 დღის შემდეგ, ოთხშაბათს.
სექტემბერი 2011

სექტემბერი - 2011 წლის მეცხრე თვეა. დაიწყო ხუთშაბათს და დამთავრდა 30 დღის შემდეგ, პარასკევს.
ოქტომბერი 2011

ოქტომბერი - 2011 წლის მეათე თვეა. დაიწყო შაბათს და დამთავრდა 31 დღის შემდეგ, ორშაბათს.
ნოემბერი 2011

ნოემბერი - 2011 წლის მეთერთმეტე თვეა. დაიწყო სამშაბათს და დამთავრდა 30 დღის შემდეგ, ოთხშაბათს.
დეკემბერი 2011

დეკემბერი - 2011 წლის მეთორმეტე თვეა. დაიწყო ხუთშაბათს და დამთავრდა 31 დღის შემდეგ, შაბათს.
ერიხთონიოსი

ერიხთონიოსი (ძვ. ბერძნ. Ἐριχθόνιος) — ბერძნული მითოლოგიის გმირი, ათენის მითური მეფე. ჰეფესტოსა და გეას ვაჟი, რომელიც აღზარდა ათენამ. პირველად ათენამ დახურულ ყუთში ჩასმული ყმაწვილი კეკროპის ქალიშვილებს გადასცა აღსაზრდელად და აუკრძალა ყუთში ჩახედვა, მაგრამ ცნობისმოყვარე ქალებმა ყუთი მაინც გახსნეს. მითის თანახმად ათენამ თითქოს იმიტომ აუკრძალა ქალიშვილებს ყუთის გახსნა, რომ ბავშვთან ერთად ყუთში გველი იყო ჩამწყვდეული (ზოგი ვარინტით ბავშვს ტანის ქვედა ნაწილი გველისა ჰქონდა). ყუთის გახსნისთვის აგლავროსი და ჰერსე უგონობით დაისაჯნენ და აკროპოლისის კლდიდან გადმოხტნენ (ზოგი ვარიანტით დაახრჩო გველმა). ამის შემდეგ ათენამ თვით დაიწყო ბავშვის აღზრდა თავისსავე ტაძარში. სხვა მითის მიხედვით ათენამ ბავშვი აღსაზრდელად გადასცა პანდროსოსს. ერიხთონიოსი ითვლებოდა ათენის მეხუთე ლეგენდარულ მეფედ მას შემდეგ, რაც დამპყრობელი ამფიქტიონი განდევნა ქალაქიდან. მითის ერთი ვარიანტის მიხედვით ათენის სამეფო მან კეკროპისაგან მიიღო. ერიხთონიოსს მიაწერენ ატიკაში ათენას კულტის შემოტანას, საერთო ათენური დღესასწაულების დაწესებას, პოსეიდონისა და ათენას საერთო ტაძრის აგებას. ტრადიციის მიხედვით იგი ე.წ. „კვადრიგა“ ეტლის გამომგონებლადაც ითვლებოდა და ამისთვის სიკვდილის შემდეგ იგი თითქოს ეტლის თანავარსკვლავედად იქცა. მითის ერთი ვარიანტის მიხედვით ათენასა და პოსეიდონს შორის ატიკის მმართველობაზე ამტყდარი დავის დროს მოსამართლედ ერიხთონიოსი იყო. თავიდან ერიხთონიოსი იგივე ერეხთევსი იყო, მაგრამ ათენელმა ტრაგიკოსებმა შექმნეს გეასაგან შობილი ყმაწვილის განხალკევებული მითური სახე. როგორც სახელწოდებაც გვიჩვენებს, მითი ხთონიური წარმოშობისაა. ↑ მითოლოგიური ლექსიკონი. თბ. 1972. გვ. 114 ↑ ამფიქტიონი[მკვდარი ბმული] (ძვ. ბერძნ. Ἀμφικτύων) — ბერძნულ მითოლოგიაში დევკალიონის და პირას მეორე შვილი. წაკითხვის თარიღი: 21 მაისი, 2019.
კვერცხობი

კვერცხობი — ნასოფლარი მდინარე ჭერათხევის მარცხენა ნაპირზე, სოფელ ნაბახტევის ჩრდილოეთით. ნასოფლარი მოხსენიებულია რამდენიმე ისტორიულ წყაროში, როდესაც IX საუკუნის შუა წლებში არაბთა დამსჯელი ლაშქარი ბუღა თურქის მეთაურობით ქართლში დათარეშობდა, მაშინ: აღნიშნულ წყაროზე დაყრდნობით ივანე ჯავახიშვილი ვარაუდობდა, რომ ეს დასახლებული ადგილი უნდა ყოფილიყო ქართლში, მაგრამ მან მისი ადგილმდებარეობის გარკვევა ვერ შეძლო. კუერცხობი XVII საუკუნის ბოლოდან მარტიროზიშვილების სამფლობელო ყოფილა. 1685 წელს გიორგი XI შანშეან მარტიროზიშვილს, სამეფო კარის მდივანს და მის შვილებს უბრუნებს თავის კუთვნილ მიწებს კვერცხობზე მეტი ისტორიული მასალა აღარ მოიპოვება. ამჟამად ნასოფლარის მიმდებარე ტერიტორიაზე შემორჩენილია კვერცხობის ეკლესია. ქართლის ცხოვრება, I, ს. ყაუჩიშვილის გამოცემა, თბ., 1955 წ. ივ. ჯავახიშვილი, ქართველი ერის ისტორია, ტ. II, თბ. 1965 წ. ქართული სამართლის ძეგლები, ტ. II, თბ. 1965 წ. საქართველოს ისტორიული გეოგრაფიის კრებული, ტ. VII, თბ., 1989 წ. ↑ ქართლის ცხოვრება, I, ს. ყაუჩიშვილის გამოცემა, თბ., 1955, გვ. 256 ↑ ივ. ჯავახიშვილი, ქართველი ერის ისტორია, ტ. II, თბ. 1965 წ. გვ. 39 ↑ ქართული სამართლის ძეგლები, ტ. II, თბ. 1965 წ., გვ, 228
ოსაკის ციხესიმაგრე

ოსაკას ციხესიმაგრე (იაპონ. 大坂城・大阪城; ოსაკა-ძიო) — ციხე-კოშკი იაპონიაში, ქალაქი ოსაკაში. იგი იაპონიის ერთ-ერთი ყველაზე განთქმული ციხესიმაგრეა, რომელმაც მნიშვნელოვანი როლი შეასრულა XVI საუკუნეში იაპონიის გაერთიანებაში. ციხესიმაგრეს დაახლოებით ერთი კმ² მიწის ნაკვეთი უჭირავს. აგებულია ორ შემაღლებულ მიწაყრილ პლატფომაზე, რომელიც შემდგომში თლილი ქვის კედლებითაა გამაგრებული. ცენტრალური კოშკის შენობა ხუთ სართულიანია გარედან, ხოლო რვასართულიანი შიგნიდან და ნაგებია მაღალ ქვის ფუნდამენტზე, მისი მობინადრეების ხმლით მოიერიშეთაგან დასაცავად. Official web site დაარქივებული 2012-05-30 საიტზე Wayback Machine. Satellite image with structures in complex labelled დაარქივებული 2012-02-20 საიტზე Wayback Machine. Japanese Castle Explorer - Osaka Castle
ბაია (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი ბაია შეიძლება აღნიშნავდეს: ბაია — საკუთარი სახელი. ბაია — მცენარეთა გვარი ბაისებრთა ოჯახისა. ბაია — ქალაქი სამხრეთ უნგრეთში. ბაია — შტატი აღმოსავლეთ ბრაზილიაში. ბაია — საფეხბურთო კლუბი ზუგდიდში. ბაია — კომუნა რუმინეთში.
25 მარტი

25 მარტი — გრიგორიანული კალენდრის 84-ე დღე (ნაკიან წლებში – 85-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 281 დღე. 1306 : რობერტ ბრიუსი გახდა შოტლანდიის მეფე. 1625 : მარტყოფის ბრძოლა 1625, გმირობა გიორგი სააკაძისა. 1655 : ჰოლანდიელმა ასტრონომმა კ. ჰუიგენსმა აღმოაჩინა სატურნის უდიდესი მთვარე ტიტანი. 1802 : ბრიტანეთმა და საფრანგეთმა ხელი მოაწერეს ამიენის ზავს. 1821 : გამოცხადდა საბერძნეთის დამოუკიდებლობა ოსმალეთისაგან. 1917 : საქართველოს მართლმადიდებელმა ეკლესიამ აღადგინა ავტოკეფალია. 1918 : გამოცხადდა ბელარუსის დამოუკიდებლობა. 1924 : საბერძნეთი გამოცხადდა რესპუბლიკად. 1957 : დასავლეთი გერმანია, საფრანგეთი, იტალია, ბელგია, ნიდერლანდები და ლუქსემბურგი ქმნიან ევროპის გაერთიანებას. 2008 : გლობალური დათბობა : 410 კმ² ფართობის ნაწილი მოწყდა უილკინზის ყინულის შელფს ანტარქტიკაში. 1767 : იოახიმ მიურატი — საფრანგეთის მარშალი 1818 : ბურკჰარდტი, იაკობ — შვეიცარიელი ისტორიკოსი 1867 : ტოსკანინი, არტურო — იტალიელი დირიჟორი 1881 : ბარტოკი, ბელა — უნგრელი კომპოზიტორი 1908 : დევიდ ლინი — ინგლისელი კინორეჟისორი 1914 : მისტრალი, ფრედერიკ — ფრანგი პოეტი 1921 : სიმონ სინიორე — ფრანგი მსახიობი ქალი 1922: ლილი იოსელიანი — ქართველი რეჟისორი 1925 : ო'კონორი, ფლანერი — ამერიკელი მწერალი 1932 : ხერგიანი, მიხეილ — ქართველი ალპინისტი 1947 : ჯონი, ელტონ — ინგლისელი მუსიკოსი 1223 : აფონსუ II სქელი — პორტუგალიის მეფე 1801 : ნოვალისი — გერმანელი პოეტი 1918 : დებიუსი, კლოდ — ფრანგი კომპოზიტორი 1925 : ტიხონი — მოსკოვისა და სრულიად რუსეთის პატრიარქი 1966 : მინორსკი, ვლადიმერ — რუსი აღმოსავლეთმცოდნე 1980 : ბარტი, როლან — ფრანგი ფილოსოფოსი 2007 : სუხიშვილი, თენგიზ — ქართველი მოცეკვავე, ქორეოგრაფი 2019 : სკოტ უოკერი — ბრიტანელი მუსიკოსი. მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს: საქართველოს სამოციქულო ეკლესიის ავტოკეფალიის აღდგენის დღე (1917) დემეტრე თავდადებული თეოფანე სიღრიანელი მართალი ფინესი გრიგოლ დიოლოღოსი სვიმეონ ახალი ღვთისმეტყველი ბელარუსი : თავისუფლების დღე საბერძნეთი : დამოუკიდებლობის დღე (1821) სლოვენია : დედის დღე სხვა თვეები
რიო-დე-ჟანეირო (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი რიო-დე-ჟანეირო შეიძლება აღნიშნავდეს: რიო-დე-ჟანეირო — ქალაქი ბრაზილიაში რიო-დე-ჟანეირო — შტატი ბრაზილიაში რიო-დე-ჟანეირო — მდინარე ბრაზილიაში, ბაიას შტატში. რიო-დე-ჟანეირო — მეტროსადგური ბუენოს-აირესში.
691

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 691 691 (ექვსას ოთხმოცდათერთმეტი) წელი — იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა კვირა. ეს წელი არის VII საუკუნის მე-10 დეკადის 1-ლი წელი. იერუსალიმში დასრულდა კლდის გუმბათის მშენებლობა. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 691. ჰიშამი — ომაიანთა დინასტიის ხალიფა (გ. 743) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 691. 690 წლის 2 სექტემბრიდან, 691 წლის 12 აპრილამდე: თოიდერიხ III — ფრანკთა მეფე (დ. 584 )
692

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 692 692 (ექვსას ოთხმოცდათორმეტი) წელი — იულიუსის კალენდრის ნაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ორშაბათი. ეს წელი არის VII საუკუნის მე-10 დეკადის მე-2 წელი. ომაიანთა ხალიფატის სატახტო ქალაქი გახდა დამასკო. ხოტანის სამეფო. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 692. მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 692. აბდ ალ-ლაჰ იბნ ალ-ზუბაირი — არაბი პოლიტიკური მოღვაწე (დ. 624)
693

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 693 693 (ექვსას ოთხმოცდაცამეტი) წელი — იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ოთხშაბათი. ეს წელი არის VII საუკუნის მე-10 დეკადის მე-3 წელი. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 693. მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 693. პავლე III — კონსტანტინოპოლის პატრიარქი ერკონვალდი — ლონდონის ეპისკოპოსი