laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
მირალესქერ მირყასიმოვი

მირალესქერ მირყასიმოვი (აზერ. Mirəli Mirəsədulla oğlu Mirqasımov; დ. 9 თებერვალი, 1924, ბაქო — გ. 9 ნოემბერი, 2003, იქვე) — აზერბაიჯანელი და საბჭოთა მოქანდაკე, აზერბაიჯანის მხატვართა კავშირის წევრი, პროფესორი. აზერბაიჯანის მეცნიერებათა აკადემიის პირველი პრეზიდენტის ვაჟიშვილი. მირალესქერ მირყასიმოვი არის პირველი აზერბაიჯანელი მოქანდაკე, რომელმაც მიიღო სპეციალური უმაღლესი განათლება. 1944 წელს მან წარჩინებით დაამთავრა აზერბაიჯანის სამხატვრო სასწავლებელი, ხოლო 1951 წელს რეპინის სახელობის ინსტიტუტი ლენინგრადში. იყო ბაქოს ჯაბარ ჯაბარლის, ქალაქ სუმგაითის ნარიმან ნარიმანოვის, ქალაქ ნახიჩევანში ჯალალ მამედკულუზადეს ქანდაკებების ავტორი. მირყასიმოვის ზოგიერთი ნამუშევრები, ისეთები, როგორებიც არის „მენავთობეს პორტრეტი“, „ქალიშვილის პორტრეტი“, „ქალიშვილი მტრედთან“ გამოფენილია ბაქოში, აზერბაიჯანის ხელოვნების ეროვნულ მუზეუმში. იგი მონაწილეობას იღებდა საერთაშორისო გამოფენებში, მათ შორის 1967 წლის მონრეალის მსოფლიო გამოფენაზე. მირყასიმოვის გამოფენები ეწყობოდა რუსეთში, პოლონეთში, ბულგარეთში, გერმანიაში, ეგვიპტეში და სხვა ქვეყნებში. დაჯილდოებულია სხვადასხვა ორდენებითა და მედლებით, მათ შორის აზერბაიჯანის რესპუბლიკის „დიდების“ ორდენით. ↑ İsrafilbəyova G. Nəhəng daş nəhəng inad Xalq qəzeti 2008 ↑ Mirəli Mirəsədulla oğlu Mirqasımov AZƏRTAC 2003
ნატიქ ალიევი

ნატიქ ქიამალ ოღლი ალიევი (აზერ. Natiq Əliyev; დ. 10 აგვისტო, 1958, ბაქო) — აზერბაიჯანის სახალხო მხატვარი, მოქანდაკე, პედაგოგი, პროფესორი. სსრკ-ის სამხატვრო კავშირის წევრი (1986 წლიდან), რუსეთის სამხატვრო აკადემიის საპატიო წევრი (2008). დაიბადა 1958 წელს ქალაქ ბაქოში. 1983 წელს წარჩინებით დაამთავრა ვ. მუხინას სახელობის აკადემიის არქიტექტურულ-დეკორატიული პლასტიკის განყოფილება. 1980—1983 წლებში იყო ლენინის სახელობის სტიპენდიატი. მისი ხელმძღვანელები იყვნენ პ. იაკიმოვიჩი, ვ. რიბალკო, ა. დემა, ლ. კალუგინა. დღეს აზერბაიჯანის ხელოვნების სკულპტურული აკადემიის პროფესორი, სკულფტურული სახელოსნოს ხელმძღვანელი, აზერბაიჯანის სახვითი ხელოვნების აკადემიის საბჭოს თავმჯდომარე. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „ნატიქ ალიევი“ ვიკისაწყობში. ნატიკ ალიევი
ესტონური შავთავა ცხვარი

ესტონური შავთავა ცხვარი — სახორცე-სამატყლე მიმართულების ნახევრად წმინდამატყლიანი ცხვრის ჯიში. გამოყვანილია ესტონეთში XX საუკუნის დასაწყისში. ცოცხალი მასა ერკემლისა 70-90 კგ, ნერბისა 40-85 კგ. მატყლის ნაპარსი ერკემლისა 3,6 კგ (მაქსიმალური 7,7 კგ), ნერბისა 3,2 კგ, მატყლის სიგრძე 7-8 სმ. წმინდა მატყლის გამოსავალი 60%-მდეა. მატყლი 56—60 ხარისხისაა. მოშენებულია ესტონეთში და რუსეთის ზოგიერთ რაიონში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 240.
აშუღ ალი ყიზილვენქლი

აშუღ ალი ყიზილვენქლი (აზერ. Aşıq Alı Qızılvənqli) — XIX საუკუნის აზერბაიჯანელი აშუღი, გოქჩინგის სააშუღო სკოლის წარმომადგენელი, აშუღ ალესკერის მასწავლებელი. ალი დაიბადა XIX საუკუნის დასაწყისში, 1801 წელს სოფელ ყიზილვენქში (1978 წელს სოფელს სახელი გადაარქვეს და მაკენისი უწოდეს), იგი განლაგებული იყო ერევნის სახანოში, სევანის ტბის მახლობლად. მამამისს, რომელიც იყო ღარიბი გლეხი ერქვა მირზა ქიში, ხოლო დედას — ფატიმა. მირზა ქიშიმ პატარა ალი მოლაჰანაში გაამწესა, სადაც მან შეისწავლა საზზე დაკვრა და რის შედეგადაც მან შესძლო აშუღების მეჯლისებზე (შეკრებებზე) დასწრება. იმ დროს ცნობილმა ქერქიბაღის დასახლებიდან აღ აშუღმა შეასწავლა ალის საზზე დაკვრის უამრავი თავისებურებანი. აშურ ალი იყო შემქირელი აშუღ ჰუსეინის თანამედროვე ვ. ველიევი ანიშნავს, რომ 1894 წელს აშუღ ალი დაბრმავდა. აშუღ ალი გარდაიცვალა 1911 წელს თავის მშობლიურ სოფელ ყიზილვენქში. აშუღ ალი ყიზილვენქლი Anthology of Ashiq ↑ Anthology of Ashiq დაარქივებული 2013-11-05 საიტზე Wayback Machine. ↑ В. Велиев. Azərbaycan folkloru. Баку. 1985. 201
აშუღ ასადი

აშუღ ასადი (აზერ. Aşıq Əsəd), ნამდვილი სახელი ასად ახმედ ოღლი რზაევი აზერ. Rzayev Əsəd Əhməd oğlu; დ. 1875, ბეიუქ ყარაყოიუნი, სომხეთი — გ. 1950, თოვუზის რაიონი) — აზერბაიჯანელი აშუღი, აშუღ ალესკერის მოწაფე. ცნობილია მისი რევოლუციისადმი მიძღვნილი ლექსები („ლენინი“, „დიდი ოქტომბერი“, „აზერბაიჯანი“, „ახალი სამყარო“, „ჩვენი“, „გაუმარჯოს“, „მოსკოვში“ და სხვა.), სიყვარულისადმი („ეს მზეთუნახავი“, „ეხლა“, „გიუზელემე“, „სომეხი გოგონა“ და სხვა.). მოსკოვში, 1938 წლის აზერბაიჯანის ლიტერატურისა და ხელოვნების დეკადის მონაწილე. იყო აზერბაიჯანის მწერალთა კავშირის წევრი. დაჯილდოებულია „საპატიო ნიშნის“ ორდენით (1937). ↑ Ашыг Əсəд. Под ред. Дж. Кулиева. Азербайджанская советская энциклопедия. Главная редакция Азербайджанской советской энциклопедии 1976.
მოსკოვის დიდმოწამე პარასკევას ტაძარი (კაჩალოვო)

მოსკოვის დიდმოწამე პარასკევას ტაძარი (რუს. Храм Великомученицы Параскевы) — მართლმადიდებლური მუზეუმი მოსკოვში. ტაძარი დაარსებულია XVII საუკუნეში. მდებარეობს მოსკოვის სამხრეთ-დასავლეთის ადმინისტრაციული ოლქის სევერნოე-ბუტოვოს რაიონში. ტაძრის მთავარი საკურთხეველი ნაკურთხია დიდმოწამე პაასკევას სახელზე. ტაძრის წინამძღვარია დეკანოზი ანატოლი კოჟა. ტაძარი მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს მოსკოვის ეპარქიას. მოსკოვის მაზრის სოფელ კიოვო-კაჩალოვოში ხის ტაძარი დიდმოწამე პარასკევას სახელზე ააგეს ჯერ კიდევ XVI საუკუნის დასაწყისში, მაგრამ პოლონეთ-ლიტვის ჯარების თავდასხმის შემდეგ იგი დაინგრა. პირველი ქვის ტაძარი ამ ადგილზე ააგეს და აკურთხეს 1694 წელს. ტაძრის მშენებელი გახდა, სოფელ კიოვოს მფლობელი ივანე ივანეს ძე შჩერბატოვი. ამავე წელს ეკლესიასთან დააარსეს კაჩალოვოს სასაფლაო. XX საუკუნის დასაწყისში ეკლესია ძალიან მოძველდა და მიიღეს მისი განახლების გადაწყვეტილება. 1901-1904 წლებში ტაძრის რეკონსტრუქცია მიმდინარეობდა არქიტექტორ ნიკოლოზ ბლაგოვეშჩენსკის პროქტის მიხედვით. ეკლესია მნიშვნელოვნად გააფართოვეს, დააშენეს სამრეკლო, მთელი არქიტექტურული სახე შეცვალეს იმ სახით, რომ შესაძლებელია ითქვას, ტაძარი ხელახლა ააშენეს. განახლებული ტაძრის კურთხევა მოხდა 1904 წელს. საბჭოთა ხელისუფლებამ ტაძარი 1930-იანი წლების ბოლოს დახურა. შენობას გამოიყენებდნენ სამრეწველო მიზნებით. 1980-იანი წლებისათვის შენობა პრაქტიკულად მიატოვეს. ტაძარი მართლმადიდებელ საზოგადოებას გადაეცა 1990 წელს და რამდენიმე წელიწადში სრულიად აღადგინეს. 1998 წლის 10 ნოემბერს აკურთხა მოსკოვისა და სრულიად რუსეთის პატრიარქმა ალექსი II-მ. http://paraskeva.butovo-msk.ru "Вера. Надежда. Любовь": Храм великомученицы Праскевы Пятницы ↑ Качаловское. МосРитуалСервис (2015). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2018-02-28. ციტირების თარიღი: 2018-02-26.
მოსკოვის პეტრესა და პავლეს ტაძარი (ლეფორტოვო)

მოსკოვის პეტრესა და პავლეს ტაძარი (რუს. Храм Петра и Павла) — მართლმადიდებლური ტაძარი მოსკოვში. ტაძარი დაარსებულია XVII საუკუნეში. მდებარეობს მოსკოვის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ადმინისტრაციული ოლქის ლაფორტოვოს რაიონში. აგებულია 1711 წელს. ტაძრის მთავარი საკურთხეველი ნაკურთხია მოცქულების პეტრესა და პავლეს სახელზე. ტაძართან მოქმედებს საკვირაო სკოლა ბავშვებისა და მოზარდებისათვის. ტაძარი მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს მოსკოვის ეპარქიას. 1613 წელს ტაძარი აკურთხეს ქმინდა ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის სახელზე. კურთხევის ცერემონიალს ესწრებოვა მეფე მიხეილ თევდორეს ძე რომანოვი. 1696 წელს პოლკოვნიკ ფრანც ლეფორტის ინიციატივით ეკლესია გადააკეთეს და საფუძველი ჩაუყარეს ხის ეკლესიას მოსკოვის პირველი პოლკის ჯარისკაცებისათვის. ტაძარი აკურთხეს მოციქულების, პეტრესა და პავლეს სახელზე. 1711 წელს ხის ეკლესიის ადგილზე ააგეს ამჟამინველი ქვის ტაძარი. საბჭოთა მმართველობის წლებში ტაძარი არ დახურულა, შემონახულია ასევე სამრეკლოც. 1991 წელს აკურთხე მცირე ტაძარი მთავარანგელოზ მიქაელის სახელზე, 2000 წელს კი სამლოცველო ისესო ქრისტეს ჯვარცმის სახელზე. ვვედენსკის სასაფლაოზე მოქმედებს ტაძარზე მიწერილი სამლოცველო, რომელშიც მოწყობილია ერლანგელების მავზოლეუმი. ტაძარი ხუთთავიანია, გარდა ამისა ყველა ეგვტერს ადგას თითო გუმბათი. სამრეკლოზე რვა ზარი კიდია. სამრეკლოს სამი მხრიდან აქვს შესასვლელი. დასავლეთის შესასვლელზე გამოსახულია ყაზანის ღვთისმშობლის ხატი, ჩრდილოეთის შესასვლელზე - პეჩერის ღვთისმშობლის ხატი, ხოლო სამხრეთის შესასვლელზე - ვლადიმირის ღვთისმშობლის ხატი. ტაძრის სიმაღლე ჯვრის ჩათვლით არის 38 მეტრი. официальный сайт Храма Петра и Павла в Лефортове Храм Петра и Павла в Лефортове на официальном сайте РПЦ დაარქივებული 2016-03-04 საიტზე Wayback Machine. Петра и Павла в Лефортове на сайте «Храмы России» Храм Петра и Павла в Лефортове на russian-church.ru
მოსკოვის ღვთისმშობლის კვართის ტაძარი (გოროდნო)

მოსკოვის ღვთისმშობლის კვართის ტაძარი (რუს. Храм Покрова Богородицы) — მართლმადიდებლური ტაძარი მოსკოვში. მისი ძველი სახელწოდებაა სოფელ პოკროვსკის ღვტისმშობლის კვართის ეკლესია. ტაძარი დაარსებულია XVIII საუკუნეში. მდებარეობს მოსკოვის სამხრეთის ადმინისტრაციული ოლქის ჩერტანოვო-იუჟნოეს რაიონში. მისამართი პოკროვსკის ქუჩა № 24. წარმოადგენს აღნიშნული რაიონის ერთადერთ შემონახულ ისტორიისა და არქიტექტურის ძეგლს. ამჟამინდელი ეკლესია აგებულია 1722 წელს. ტაძრის მთავარი საკურთხეველი ნაკურთხია ღვთისმშობლის კვართის სახელზე. ეგვტერები კი ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედისა და იოანე ნათლსიმცემლის მშობლების ზაქარიასა და ელისაბედის სახელზე. ტაძარი მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს მოსკოვის ეპარქიას. 1627 წლიდან ეკლესია ხისგანაა აშენებული. 1722 წელს მოძველებული ხის ეკლესიის ადგილზე ააგეს ქვის ტაძარი. 1878 წელს ეკლესიასთან ააშენეს ეგვტერი და მიაშენეს სამრეკლო. 1895 წელს სატრაპეზოც ააშენეს არქიტექტორ მიხეილ კონსტანტინეს ძე პრიოროვის პროექტის მიხედვით. საბჭოთა ხელისუფლებამ ტაძარი დახურა 1938 წელს. 1941 წელს მოანგრიეს სამრეკლოს ზედა ნაწილი, რათა თავიდან ყოფილიყო აცილებული მეორე მსოფლიო ომის დროს გერმანელების პილოტების მიერ სამრეკლოს გამოყენება სამიზნეებად. საბჭოთა მმართველობის წლებში ტაძრის შენობაში განათავსეს ფაბრიკა „მეტალისტი“. 1990 წლის შემოდგომაზე დაიწყო ტაძრის აღდგენა რაიონის მორწმუნე საზოგადოების ფინანსებით. 1991 წელს აღდგომის დღესასწაულზე აკურთხეს ტაძრის პირველი ეგვტერი და იქიდან მოყოლებული სისტემატიურად მიმდინარეობს ღვთისმსახურება. Сайт храма Видео: Храм Покрова Пресвятой Богородицы на Городне დაარქივებული 2011-08-27 საიტზე Wayback Machine.
ლევან რამიშვილი

ლევან რამიშვილი (დ. 28 მარტი, 1973) — ქართველი პუბლიცისტი, ფილოსოფოსი. დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოსოფია-სოციოლოგიის ფაკულტეტი 1995 წელს. 1992-1993 წლებში იყო გაზეთ „მიმომხილველის“ ანალიტიკური ჯგუფის უფროსი; 1995-1996 წლებში გაზეთ „არგუმენტის“ საერთაშორისო და სარედაქციო წერილების განყოფილების რედაქტორი. იყო სამაუწუებლო კომპანია „რუსთავი 2-ის“ კონსულტანტი. 1996 წლიდან „თავისუფლების ინსტიტუტის“ დირექტორი. გამოქვეყნებული აქვს 200-ზე მეტი სტატია, პოლიტიკაზე, ეკონომიკაზე და სხვა თემებზე. ვინ ვინაა საქართველოში: ქართული ბიოგრაფიული ცნობარი. – თბ., 1998-1999. - გვ. 278 90-იანი წლების ქართული მედია: ნაბიჯი თავისუფლებისაკენ (თანაავტორი). - თბილისი, 1997. - 43გვ. ლევან რამიშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
წვეროსანასებრნი

წვეროსანასებრნი (ლათ. Capitonidae) — ფრინველთა ოჯახი კოდალასნაირთა რიგისა. მოიცავს 2 (ან 3) გვარის 15 (ან 16) სახეობას. გავრცელებულნი არიან ცენტრალურ და სამხრეთ ამერიკაში. გააჩნიათ მოკლე კისერი, დიდი თავი და მასიური ნისკარტი. უმეტესი მათგანი შეფერილია კაშკაშა ფერით და ბინადრობს ტროპიკულ ტყეებში. ბუდეს აკეთებენ ხეებზე, რომელშიც დებენ 2–4 კვერცხს. მიგრაცია არ ახასიათებთ. ახლოს ენათესავებიან ტუკანებს. Short, Lester L. (1991). Forshaw, Joseph, ed. Encyclopaedia of Animals: Birds. London: Merehurst Press. pp. 153–154. ISBN 1-85391-186-0. Barbet videos დაარქივებული 2010-03-29 საიტზე Wayback Machine. on the Internet Bird Collection Barbet sounds on xeno-canto.org Don Roberson's Bird Families of the World ↑ კუტუბიძე მ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 568.
ეტიოლირებული მცენარეები

ეტიოლირებული მცენარეები (ფრანგ. etioler — გაუფერულება (ითქმის მცენარეებზე)) — მცირე სინათლეზე ან სიბნელეში გაზრდილი მცენარეები. ეტიოლირებული მცენარეები მკრთალი მწვანე ან ღია ყვითელია, რაც ქლოროფილის ნაკლებობით ან უქონლობით აიხსნება. აქვთ წაგრძელებული მუხლთშორისები, განუვითარებელი ფოთლები (მარცვლოვნებს პირიქით, ფოთლები უგრძელდებათ), სუსტად განვითარებული მექანიკისა და გამტარი ქსოვილები. ეტიოლირებული მცენარეები ხანმოკლე განათებითაც კი სწრაფად მწვანდებიან. ზოგი ბოსტნეულის ეტიოლირებულ ორგანოებს — კომბოსტოს შიგნითა ფოთლებს, სატაცურის ყლორტებს, რომლებიც სპეციალურად დაყრილ მიწაში იზრდება და სხვა, ხმარობენ საჭმელად. დროებით ეტიოლირებას იყენებენ მრავალი დეკორატიული მცენარის (სუმბულის, შროშანისა და სხვა) საყვავილე ყლორტის განვითარების დასაჩქარებლად. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 241.
მოსკოვის მაცხოვრის ფერისცვალების ტაძარი (ბოგოროდსკოე)

მოსკოვის მაცხოვრის ფერისცვალების ტაძარი (რუს. Храм Преображения Господня) — მართლმადიდებლური ტაძარი მოსკოვში. ტაძარი დაარსებულია XIX საუკუნეში. მდებარეობს მოსკოვის აღმოსავლეთის ადმინისტრაციული ოლქის ბოგოროდსკოეს რაიონში. მისამართი კრასნობოგატირის ქუჩა № 17. ამჟამინდელი ეკლესია აგებულია 1877-1880 წლებში. ტაძრის მთავარი საკურთხეველი ნაკურთხია მაცხოვრის ფერისცვალების სახელზე. ეგვტერები კი ტიხვინის ღვთისმშობლის ხატისა და ელია წინასწარმეტყველის და ალექსი - მოსკოვის მიტროპოლიტის სახელზე. ტაძარი მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს მოსკოვის ეპარქიას. 1876 წელს მოსკოვის ელია წინასწარმეტყველის ტაძრის წინამძღვარმა მიტროპოლიტ ინოკენტის გადასცა თხოვნა რათა აეშენებინა ბოგოროდსკოეს აგარაკზე ხის ეკლესია ზაფხულის ღვთისმსახურებისთვის. პროექტი შეასრულა არქიტექტორმა ნიკოლოზ იპატიევმა. პოექტში ძირითადად გამოყენებული იყო მშენებლობის რუსული სტილი. ეკლესია შედგებოდა ძირითადი, თითქმის კვადრატული ნაგებობისაგან, რომელსაც აღმოსავლეთიდან ეკვროდა აფსიდი, დასავლეთიდან სატრაპეზო და ორიარუსიანი 18-მეტრიანი სამრეკლო. ტაძარი ააგეს 1880 წელს და აკურთხეს ამავე წლის 17 აგვისტოს. თავდაპირველად ეკლესია მიაწერეს ელია წინასწარმეტყველის ტაძარს. მსახურება მიმდინარეობდა ზაფხულობით - ყოველდღე, ზამთრობით კი - მხოლოდ დღესასწაულებზე. 1891 წლიდან ეკლესია გახდა დამოუკიდებელი, მას დაენიშნა წინამძღვარი ალექსანდრე კოლიჩევი. 1894 წელს ტაძარი გააფართოვეს. არქიტექტორმა პეტრე ზიკოვმა წარმადგინა ჩრდილოეთის ეგვტერის გეგმა. თუმცა განახორციელეს ფიოდორ სკომოროშენკოს პროექტი, რომლის მიხედვითაც 1897-1898 წლებში მიაშენეს ხის ეგვტერები. ჩრდილოეთისა - ელია წინასწარმეტყველის სახელზე, ხოლო სამხრეთისა - ტიხვინის ღვთისმშობლის ხატის სახელზე. ეკლესიის შენობა გადაკეთების გარეშეა შემონახული, მიუხედავად 1954 და 2002 წლის ხანძრისა. დაპატიმრებამდე მხირე ხნით ადრე 1922 წლის 7 მაისს ტაძარში ღვთისმსახურებას აღავლენდა პატრიარქი ტიხონი. საბჭოთა პერიოდში ეკლესია არ დახურულა. მისი დახურვის ბრძანება გამზადებული იყო 1933 წლი 23 მარტს, მაგრამ მას ხელი არ მოაწერა პეტრე სმიდოვიჩმა. 1954 წლის 14 აგვისტოს ტაძარში გაიმართა პირველი ხანძარი. განადგურდა მთელი შიდა მოწყობილობა და ხატები, ტიხვინის სასწაულმოქმედი ღვთისმშობლის ხატისა და ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის ხატის გარდა. მეორე ხანძარი მოხდა 2002 წლის 30 აგვისტოს. ამ პერიოდში ყველა საეკლესიო ჭურჭელი და ხატები გადარჩა, თუმცა დაზიანდა სახურავი. ტაძარი აგებულია მოდერნის სტილში ძველი ნოვგოროდული მშენებლობის სტილით. ტაძრის სიწმინდეებია ტიხვინის ღვთისმშობლის ხატი, ასევე სმოლენსკის, იერუსალიმის, „ყოველთა მწუხარეთა სიხარულის“ ღვთისმშობლის ხატები, ელია წინასწარმეტყველის, სერაფიმ საროველის, ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედისა და იარხომის ღვთისმშობლის ხატი. ტაძართან გახსნილია საკვირაო სკოლა და ბავშვთა ქოროს გუნდი. 1992 წლიდან წინამძღვარია დამიან კრუგლინი. Храм Преображения Господня в Богородском / Автор-составитель Поздняев А. К.. — М.: РУДН, 2007. — 192 с. — 3000 экз. — ISBN 978—5—209—02936—6. Синицын П. В. Преображенское и окружающие его места. — М.: Типолитогр.Т-ва И.Н.Кушнерев и Ко, 1895. — 194 с. Официальный сайт დაარქივებული 2018-08-28 საიტზე Wayback Machine. храма Преображения Господня в Богородском Преображенский храм на russian-church.ru Преображенский храм на sobory.ru
ეფა

ეფა (ლათ. Echis) — შხამიანი გველების გვარი გველგესლასებრთა ოჯახისა. თავი და სხეული დაფარული აქვთ წიბოვანი ქერცლით. გავრცელებულია ჩრდილოეთ აფრიკაში, შუა, სამხრეთ და სამხრეთ-დასავლეთ აზიაში, ცნობილია 8 სახეობა, რონელთაგან შუა აზიაში გვხვდება ქვიშის ეფა (Echis carinatus) (გავრცელებულია აღმოსავლეთით არალის ზღვასა და მდინარე სირ-დარიამდე). მურა ან მორუხო ფერისაა. თავზე აქვს ჯვრის მსგავსი თეთრი ხალი. სხეულის სიგრძე 76 სმ აღწევს. ბინადრობს უმთავრესად ქვიშნარზე. აქტიურია ძირითადად ბინდში და ღამით. იკვებება წვრილი ხერხემლიანებითა და ფეხსახსრიანებით. კვერცხცოცხლადმშობია. აქვს ძლიერი შხამი, რომელიც სახიფათოა ადამიანისათვისაც. მუსხელიშვილი თ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 244.
ჭრელი კოდალა

ჭრელი კოდალა ან კოდალა (ლათ. Dendrocopos) — ფრინველთა გვარი კოდალასნაირთა რიგისა. მოიცავს 20-21 სახეობას. გავრცელებულნი არიან ევროპაში, აზიასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში. მცირე და საშუალო ზომის ფრინველებია. ეწევიან მეხეურ ცხოვრებას. იკვებებიან მწერებით, რომლებიც გრძელი, სწორი და კონუსისებრი ნისკარტის საშუალებით ამოჰყავთ ხის ქერქიდან. შეფერილნი არიან ჭრელ, შავ-თეთრად; ბევრ მათგანს ახასიათებს წითელი ლაქები თავსა და სხეულის სხვა ნაწილებზე. ბუდობენ ხის გამხმარი ნაწილის ფუღუროებში. კვერცხები მოგრძო და თეთრია. Brett W. Benz, Mark B. Robbinsa, A. Townsend Peterson. Evolutionary history of woodpeckers and allies (Aves: Picidae): Placing key taxa on the phylogenetic tree // Molecular Phylogenetics and Evolution. — 2006. — Т. 40, № 2. — С. 389-399. (ინგლისური) Бёме Р. Л., Флинт В. Е. Птицы. // Пятиязычный словарь названий животных. Птицы. Латинский, русский, английский, немецкий, французский / Под общ. ред. акад. В. Е. Соколова. — М.: Рус. яз., «РУССО», 1994. — 845 с. — 2030 экз. — ISBN 5-200-00643-0. (რუსული)
შვინდოვანა

შვინდოვანა, შვინდოვანის მთა, სტორი — მთა საქართველოში, კახეთის მხარეში, თელავის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს კახეთის კავკასიონზე, საყორნის ქედის სამხრეთ-დასავლეთ დაბოლოებაზე. სიმაღლე ზღვის დონიდან 1726,4 მ. აგებულია ქვედაიურული თიხაფიქლებით, წვრილმარცვლოვანი ქვიშაქვებითა და დიაბაზებით. მთის სამხრეთი და დასავლეთი კალთა ციცაბოა, ჩრდილოეთი და აღმოსავლეთი — დამრეცი. შემოსილია შერეული ფარფოთლოვანი ტყით. ჩანგაშვილი გ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 741.
შიბუღელე

შიბუღელე — უღელტეხილი საქართველოსა და რუსეთის (ინგუშეთი) საზღვარზე, მცხეთა-მთიანეთის მხარეში, დუშეთის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს კიდეგანის ქედზე, მდინარეების ჩიმღისწყლისა (ასის სათავე) და შონდონის (არმხის სათავე) სათავეებში. სიმაღლე ზღვის დონიდან 3490 მ. შიბუღელე აგებულია ქვედა- და შუაიურული ფიქალ-ქვიშიანი წყებით. უღელტეხილი აკავშირებს მდინარეების ასისა და არმხის ხეობებს. თხემური ნაწილი კლდოვანია, ქვემოთ ალპური მდელოებია. კურდღელაიძე გ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 743. ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 194. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 116.
მაქცია (გვარი)

მაქცია (ლათ. Jynx) — ფრინველთა გვარი კოდალასებრთა ოჯახისა. მცირე ზომის ფრინველებია. გავრცელებულნი არიან ევროპაში, აზიასა და აფრიკაში. ახასიათებთ დიდი თავი და გრძელი ენა, რომელიც ეხმარება ხის ქერქიდან მწერების ამოყვანაში, ნამდვილი კოდალებისგან განსხვავებით ნისკარტი მოკლე აქვთ. ფეხებზე გააჩნიათ ოთხი თითი, რომლებიდანაც ორი წინაა მიმართული, ხოლო ორი — უკან. გვარში ორი სახეობაა: 1. ჩვეულებრივი მაქცია (ლათ. Jynx torquilla), რომელიც გავრცელებულია ევრაზიაში, ბუდობს ტყის ზონებში და 2. წითელყელა მაქცია (ლათ. Jynx ruficollis), რომელიც გავრცელებულია აფრიკაში, საჰარის სამხრეთით. H. Winkler & D. Christie 2002. Family Picidae (Woodpeckers) in del Hoyo, J., Elliott, A., & Sargatal, J., eds. Vol. 7. // Путеводитель по птицам мира = Handbook of the birds of the world. — Barcelona: Lynx Edicions, 2002. — ISBN 84-87334-37-7.
მწვანე კოდალა (გვარი)

მწვანე კოდალა (ლათ. Picus) — ფრინველთა გვარი კოდალასნაირთა რიგისა. მოიცავს 15 სახეობას. გავრცელებულნი არიან ევროპაში, აზიასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში. მსხვილი ფრინველებია. ახასიათებთ მწვანე შეფერილობა. ბინადრობენ ტყეებსა და ტყისწინებში. ბუდეს იკეთებენ ხის ფუღუროში, დებენ თეთრ კვერცხებს. იკვებებიან ძირითადად მწერებით, აგრეთვე მცენარეთა ნაყოფებითა და სხვა ფრინველების კვერცხებით; ზოგიერთი სახეობა მხოლოდ ჭიანჭველებითა და ტერმიტებით იკვებება. მწერებს იჭერენ ნისკარტის სწრაფი დარტყმით ან გრძელი წებოვანი ენის გამოყენებით. სხვა კოდალებისგან განსხვავებით ნაკლებად ეწევიან მეხეურ ცხოვრებას და დიდ დროს მიწაზე ან ტერმიტთა ბუდეზე ატარებენ. Grimmett, Inskipp and Inskipp, Birds of India ISBN 0-691-04910-6. Mullarney, Svensson, Zetterstrom and Grant, Collins Bird Guide ISBN 0-00-219728-6.
რბილკუდა კოდალა

რბილკუდა კოდალა (ლათ. Picumnus) — ფრინველთა გვარი კოდალასნაირთა რიგისა. მოიცავს 27 სახეობას. ყველაზე პატარა ფრინველებია კოდალასებრთა ოჯახში. მათი სხეულის სიგრძეა 8–10 სმ. ფერად ყავისფერნი და ჭრელები არიან, თეთრი ან ყვითელი ლაქებით. გააჩნიათ მოკლე შავი კუდი, რომელსაც თეთრი ზოლები მიუყვება. უდიდესი ნაწილი გავრცელებულია ნეოტროპიკის ოლქში, ხანდახან აზიურ სახეობას — Picumnus innominatus-ს ათავსებენ მონოტიპურ გვარში Vivia (Hodgson, 1837). Blume, Dieter; Winkler, Hans (2003), "Woodpeckers", in Christopher Perrins (editor), Firefly Encyclopedia of Birds, Firefly Books, pp. 408–413, ISBN 1-55297-777-3 Winkler, Hans; Christie, David A. (2002), "Family Picidae", in del Hoyo, J., Elliott, A. and Sargatal, J. (editors), Handbook of the Birds of the World, Volume 7: Jacamars to Woodpeckers, Barcelona: Lynx Edicions, pp. 280–555, ISBN 84-87334-37-7
სამთითა კოდალა (გვარი)

სამთითა კოდალა (ლათ. Picoides) — ფრინველთა გვარი კოდალასნაირთა რიგისა. მოიცავს 13 ან (3) სახეობას. უმრავლესობა გავრცელებულნი არიან ჩრდილოეთ ამერიკაში, 2 სახეობა (სამთითა კოდალა და მცირე ჭრელი კოდალა) კი — ევროპასა და აზიაში. დიდი ნაწილი შეფერილია შავ-თეთრად, ხოლო მცირე ნაწილი — ყვისფერ-თეთრად. მამრებს ახასიათებს წითელი ან ოქროსფერი „ქუდი“ თავზე. რამდენიმე სახეობას გააჩნია სამი თითი (აქედან წარმოდგება სახელწოდება), ორი წინ არის მიმართული და ერთი — უკან. იკვებებიან მწერებით. 2015 წელს 9 სახეობა გადანაწილდა სხვა გვარებში. Бёме Р. Л., Флинт В. Е. Птицы. // Пятиязычный словарь названий животных. Птицы. Латинский, русский, английский, немецкий, французский / Под общ. ред. акад. В. Е. Соколова. — М.: Рус. яз., «РУССО», 1994. — 845 с. — 2030 экз. — ISBN 5-200-00643-0.
სურენ ასლამაზაშვილი

სურენ არტემის ძე ასლამაზაშვილი (დ.3 მარტი, 1914, სოფ. კავთისხევი, ახლანდელი კასპის რაიონი ― გ. 22 ნოემბერი, 1970, თბილისი) — ქართველი, საბჭოთა კავშირის გმირი (22 თებერვალი, 1944). გვარდიის სერჟანტი 1937-1939 წლებში მსახურობდა წითელ არმიაში. დიდი სამამულო ომის დაწყებისთანავე ასლამაზაშვილი მოხალისედ წავიდა ფრონტზე. იბრძოდა ჩრდილოეთ კავკასიაში ― ქ. ორჯონიკიძესთან, უკრაინასა და ბესარაბიაში, მონაწილეობდა რუმინეთის, ინგრეთისა და ჩეხოსლოვაკიის განთავისუფლებაში, იაპონიის კვანტუნის არმიის განადგურებაში. მდინარე დნეპრის გადალახვისას და მის მარჯვენა ნაპირზე წარმოებულ ბრძოლებში გამოჩენილი მამაცობისათვის მიენიჭა საბჭოთა კავშირის გმირის წოდება. დემობილიზაციის შემდეგ, 1945 წლიდან ასლამაზაშვილი მუშაობდა თბილისის სართავ-სატრიკოტაჟი კომბინათში, თბილისის კრინიგზის სადგურში. 1955-1969 თბილისის კიროვის სახელობის ჩარხსაშენებელ ქარხანაში. დაჯილდოებულია ლენინის ორდენით, წითელი ვარსკვლავის ორდენითა და მედლებით. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 636. ავტორთა კოლექტივი. აკადემიკოს ნ. ბერძენიშვილის საერთო რედაქციით. მათ ასახელეს საბჭოთა სამშობლო (საბჭოთა კავშირის გმირები საქართველოდან). / საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემია. ივ. ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიის ინსტიტუტი. გამომცემლობა ”საბჭოთა საქართველო” თბილისი - 1964 Цкитишвили К. В., Чинчилакашвили Т. Г. Герои Советского Союза из Грузии. Тб, 1981 ↑ Указ Президиума Верховного Совета СССР «О присвоении звания Героя Советского Союза офицерскому, сержантскому и рядовому составу Красной Армии» от 22 февраля 1944 года // Ведомости Верховного Совета Союза Советских Социалистических Республик : газета. — 1944. — 5 марта (№ 13 (273)). — С. 1