laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ნაკაშიძეთა სათავადო

ნაკაშიძეთა სათავადო — სათავადო ფეოდალურ საქართველოში, გურიის სამთავროში, XVI-XIX საუკუნეებში, რომელსაც ფლობდნენ ნაკაშიძეები. სათავადოს ჩამოყალიბება უკავშირდება მამუკა ნაკაშიძეს, რომელიც პირველი ადამიანია, რომელიც წყაროებში ამ გვარით იხსენიება. მამუკა ნაკაშიძე XVI საუკუნის მიწურულს ცხოვრობდა, მან ააშენებინა ციხის ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესია და მოახატინა იგი. ამავე ეკლესიაში იყო დაცული მამუკა ნაკაშიძისა და მისი ოჯახის წევრების ფრესკები. მამუკა ნაკაშიძე ის იხსენიება ვახტანგ I გურიელის დარბაზის ერში. იმავე მამუკა ნაკაშიძეს იხსენიებს XVII საუკუნის პირველ ნახევარში იტალიელი მისიონერი ჯუზეპე ჯუდიჩი. მამუკა ნაკაშიძის მეუღლე იყო მოურავის ქალი ხვარამზე, შვილები ალექსანდრე და ბეჟანი, ხოლო ძმები — თანდარეხი და გიორგი. ნაკაშიძეების სათავადოში შედიოდა შვიდი სოფელი: გურიანთა, ვაშნარი, ციხე, ჭანიეთური, გამოღმა ბაილეთი, ახალსოფელი, მაკვანეთი. ეს სოფლები, გარდა მაკვანეთისა, ქმნიდა ერთ მთლიან ტერიტორიას, რომელსაც აღმოსავლეთიდან საზღვრავდა გურიელების სატახტო ქალაქი ოზურგეთი, დასავლეთიდან სოფელი ხვარბეთი, რომელიც აზნაურ ქარცივაძეებს ეკუთვნოდა, სამხრეთით მდინარე ჩოლოქი, ხოლო ჩრდილოეთით გურიის ქედი, რომელიც გამოჰყოფდა ნაკაშიძეების სათავადოს მაჭუტაძეების სათავადოსგან. ნაკაშიძეებს ეკუთვნოდათ გურიის სანაპირო ზოლის ნახევარი, მათი მონახევრეები კი გურიელები იყვნენ. ნაკაშიძეები ფლობდნენ ასევე მამულებს ჩოჩხათში, ზედუბანში, ლანჩხუთში, გოგორეთში, ასკანაში, ხარაულში, ოქროსქედში, ვაკიჯვარსა და გამოჩინებულში, მათ ეკუთვნოდათ ძვირფასი ჯიშის ხით მდიდარი ვრცელი ტყეები მდინარე ნატანების ქვემო წელზე. ნაკაშიძეების საზაფხულო რეზიდენცია იყო ციხე, საზამთრო კი ვაშნარი. ნაკაშიძეების ერთი შტო მაკვანეთში ცხოვრობდა და XVII-XVIII საუკუნეების მიჯნაზე იქ სასახლე ჰქონდა მოწყობილი. ნაკაშიძეების აზნაურები იყვნენ ვაშალომიძეები, ფასეიშვილები, ქარცივაძეები, საბაშვილები, თიკანაძეები, ბერიძეები. ნაკაშიძეების ყმა გლეხები იყვნენ კვაჭაძეები, ტოტოჩავები, არობელიძეები, სურგულაძეები, ჩიკაშუები, ქადეიშვილები, მენაბდეები, ხავთასები, ებრალიძეები, ცხომელიძეები, დოლიძეები, სვანიძეები, სიორიძეები, ღლონტები, ჩანჩიბაძეები, ჩხაიძეები, ლომინაძეები, ჟღენტი, გოგიტაშვილები, მასხარაშვილები, მარგალიტაძეები, მუჯირი, ოთხმეზური, ცისკარიძეები, ნაკაიძეები, ჩიტაიშვილები, გუჯაბიძეები და სხვები. ნაკაშიძეების ყმები თავისუფალნი იყვნენ სამთავრო გადასახადისგან. გურიელი მათ მხოლოდ მაშინ ბეგრავდა, როდესაც ნაკაშიძეზე განრსხდებოდა. ნაკაშიძეებს ჰყავდათ მოხელეები, რომლებსაც სათავადოს მართვაში იყენებდნენ. 1689-1717 წლების საბუთში იხსენიება ნაკაშიძეების აზნაური გიორგი მამულაიშვილი, რომელიც ციხისთავი იყო და გურიანთას განაგებდა. ნაკაშიძეები სოსელია ო., ნარკვევები ფეოდალური ხანის დასავლეთ საქართველოს სოციალურ-პოლიტიკური ისტორიიდან, ტ. II, თბილისი: მეცნიერება, 1981. — გვ. 163-176.
ოლეგ კოშევოი

ოლეგ ვასილის ძე კოშევოი (რუს. Олег Васильевич Кошевой; დ. 8 ივნისი, 1926, პრილუკი — გ. 9 თებერვალი, 1943, როვენკი, ვოროშილოვგრადის ოლქი) — დიდი სამამულო ომის დროს იატაკქვეშა კომკავშირული ორგანიზაციის „ახალგაზრდა გვარდიის“ ერთ-ერთი ორგანიზატორი, 1943 წლის 13 სექტემბერს მიენიჭა საბჭოთა კავშირის გმირის წოდება სიკვდილის შემდეგ. საკავშირო ალკკ წევრი 1942 წლიდან. ფაშისტური გერმანიის მიერ კრასნოდონის ოკუპაციის შემდეგ (1942 ივლისი) მონაწილეობდა იატაკქვეშა კომკავშირული ორგანიზაციის შექმნაში, იყო მისი შტაბის კომისარი და წევრი. 1943 იანვარს ორგანიზაცია აღმოაჩინეს ფაშისტებმა. კოშევოი შეეცადა ფრონტის ხაზის გადალახვას, მაგრამ სადგურ კორშუტინოში გერმანელებმა შეიპყრეს და წამების შემდეგ დახვრიტეს. კოშევოის სახელი მიენიჭა მრავალ მაღაროს, საბჭოთა მეურნეობას, სკოლებს, პიონერულ რაზმს, როგორც სსრკ-ში, ისე საზღვარგარეთ. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 6. კრასნოდონის გმირები, თბ., 1964 Кошевая Е. Н., Повесть о сыне, М., 1968
პეტრე კოშევოი

პეტრე კირილეს ძე კოშევოი (რუს. Пётр Кириллович Кошевой; დ. 8 (21) დეკემბერი, 1904, ალექსანდრია, კიროვაგადის ოლქი — გ. 30 აგვისტო, 1976, მოსკოვი) — საბჭოთა მხედართუფროსი, საბჭოთა კავშირის მარშალი (15 აპრილი, 1968), ორგზის საბჭოთა კავშირის გმირი (16 მაისი, 1944; 19 აპრილი, 1945), სკკპ წევრი (1925). საბჭოთა არმიაში იყო 1920 წლიდან. 1920-1922 წლებში მონაწილეობდა საბჭოთა კავშირი-პოლონეთის ომში და უკრაინაში ბანდიტიზმის ლიკვიდაციისათვის ბრძოლებში. 1927 წელს დაამთავრა კავალერიის სკოლა და 1939 წელს მ. ფრუნზეს სახელობის სამხედრო აკადემია. დიდ სამამულო ომში მონაწილეობდა ბრძოლების ვოლხოვის, სტალინგრადის, სამხრეთ უკრაინის IV და ბელორუსიის III ფრონტებზე. მეთაურობდა მსროლელ დივიზიას, მსროლელ კორპუსს. 1955-1957 წლებში იყო გერმანიაში საბჭოთა ჯარების ჯგუფის მთავარსარდლის პირველი მოადგილე. 1957 წლიდან — ციმბირისა და კიევის სამხედრო ოლქების ჯარების სარდალი. 1965-1969 წლებში იყო გერმანიაში საბჭოთა ჯარების ჯგუფის მთავარსარდალი. 1969 წლიდან მუშაობდა სსრ კავშრის თავდაცვის სამინისტროში საპასუხისმგებლო თანამდებობებზე. 1961- 1971 წლებში იყო სკკპ ცკ-ის წევრობის კანდიდატი. იყო სსრკ VI-VII მოწვევის უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი. დაჯილდოებულია 5 ლენინის ორდენით, 10 სხვა ორდენითა და მედლებით. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 6.
განჯის მიწისძვრა

განჯის მიწისძვრა — 6,7 M w {\displaystyle M_{\mathrm {w} }} ბალიანი მიწისძვრა განჯაში. იგი ყველაზე დამანგრეველი და მსხვერპლის დიდი რაოდენობით გამორჩეული მიწისძვრა ისტორიაში. მოხდა 1139 წლის, 30 სექტემბერს. მიწისძვრის შედეგად მთა ქიაფაზი ჩამოინგრა და გადაკეტა მდინარე აღსუ, რომლის შედეგადაც ჩამოყალიბდა ტბა გოიგოლი და კიდევ რამდენიმე ტბა. კატასტროფის შედეგად დაიღუპა 230 000 ადამიანი. მიწისძვრას მოჰყვა დემეტრე I-ის (1125-1156 წწ.) ლაშქრობა განჯაში, რომელმაც გამარჯვების ნიშნად, ნადავლის სახით, საქართველოში განჯის ჭიშკარი წარმოიღო. ↑ 1.0 1.1 ზოგიერთი წყაროს თანახმად 25 სექტემბერი ↑ 2.0 2.1 2.2 2.3 National Geophisical Data Center ↑ Republican Seismic Survey Center of Azerbaijan National Academy of Sciences ↑ Second International Workshop on Disaster Casualties[მკვდარი ბმული] ↑ Ворота Гянджи.
კოში-ადამარის თეორემა

კოში-ადამარის თეორემა — ანალიზურ ფუნქციათა თეორიის თეორემა a 0 + a 1 ( z − z 0 ) + . . . + a n ( z − z 0 ) n + . . . {\displaystyle a_{0}+a_{1}(z-z_{0})+...+a_{n}(z-z_{0})^{n}+...} ხარისხოვანი მწკრივის კრებადობის შესახებ, სადაც a 0 , a 1 , a 2 , . . . {\displaystyle a_{0},a_{1},a_{2},...} , ფიქსირებული კომპლექსური რიცხვებია, ხოლო z {\displaystyle z} — კომპლექსური ცვლადი. კოში-ადამარის თეორემის თანახმად, თუ ზედა ზღვარი lim n → ∞ | a n | − n = 1 ρ {\displaystyle \lim \limits _{n\to \infty }{\sqrt[{-n}]{\left|a_{n}\right|}}={\frac {1}{\rho }}} მაშინ, როცა ρ = ∞ {\displaystyle \rho =\infty } , მწკვრივი აბსოლუტურად კრებადია მთელ სიბრტყეზე. როდესაც ρ = 0 {\displaystyle \rho =0} , მწკვრივი კრებადია z = z 0 {\displaystyle z=z_{0}} წერტილში და განშლადია, როცა z ≠ z 0 {\displaystyle z\neq z_{0}} ; და ბოლოს, როდესაც 0 < ρ < ∞ {\displaystyle 0<\rho <\infty } , მწკრივი აბსოლუტურად კრებადია | z − z 0 | < ρ {\displaystyle \left|z-z_{0}\right|<\rho } წრეში და განშლადია ამ წრის გარეთ. ეს თეორემა დაადგინა ო. კოშიმ 1821 წელს და კვლავ დაამტკიცა ჟ. ადამარმა 1888 წელს. ამ უკანასკნელმა მიუთითა აგრეთვე აღნიშნული თეორემის მნიშვნელოვან გამოყენებებზე. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 6.
კოში-რიმანის განტოლებები

კოში-რიმანის განტოლებები, დალამბერი-ეილერის განტოლებები — ანალიზურ ფუნქციათა თეორიაში, 1-ლი რიგის კერძო წარმოებულიანი დიფერენცირებული განტოლებები, რომლებიც აკავშირებენ z = x + i y {\displaystyle z=x+iy} კომპლექსური ცვლადის w = u + i v {\displaystyle w=u+iv} ანალიზური ფუნქციის ნამდვილ და წარმოსახვით ნაწილებს. ∂ u ∂ x = ∂ v ∂ y ; {\displaystyle {\frac {\partial u}{\partial x}}={\frac {\partial v}{\partial y}};} ∂ u ∂ y = − ∂ v ∂ x . {\displaystyle {\frac {\partial u}{\partial y}}=-{\frac {\partial v}{\partial x}}.} ამ განტოლებებს აქვს დიდი მნიშვნელობა ანალიზური ფუნქციების თეორიასა და მის გამოყენებებში მექანიკასა და ფიზიკაში. ეს განტოლებები ო. კოშისა და ბ. რიმანის შრომებამდე განხილული იყო ჟ. დ' ალამბერისა და ლ. ეილერის მიერ. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 6.
კოშის ამოცანა

კოშის ამოცანა — დიფერენციალური განტოლებების თეორიის ერთ-ერთი ძირითადი ამოცანა, რომელიც სისტემატურად პირველად ო. კოშიმ შეისწავლა; ამოცანის არსია მოიძებნოს ∂ m u ∂ t m = F ( t , x , u , . . . , ∂ m 0 + m 1 + . . . + m n u ∂ t m 0 ∂ x 1 m 1 . . . ∂ x n m n ) , ( 1 ) {\displaystyle {\frac {\partial ^{m}u}{\partial _{t}^{m}}}=F\left(t,x,u,...,{\frac {\partial ^{m_{0}+m_{1}+...+m_{n}}u}{\partial _{t}^{m_{0}}\partial _{x_{1}}^{m_{1}}...\partial _{x_{n}}^{m_{n}}}}\right),(1)} დიფერენციალური განტოლების ისეთი u ( x , t ) , x = ( x 1 , . . . , x n ) {\displaystyle u(x,t),x=(x_{1},...,x_{n})} ამონახსენი, რომელიც აკმაყოფილებს ე. წ. სასაზღვრო პირობებს: ∂ k u ∂ t k = f k ( x ) , t = t 0 , x ∈ G 0 , k = 0 , 1 , . . . , m − 1 , ( 2 ) {\displaystyle {\frac {\partial ^{k}u}{\partial _{t}^{k}}}=f_{k}(x),t=t_{0},x\in G_{0},k=0,1,...,m-1,(2)} სადაც G 0 {\displaystyle G_{0}} არის საწყისი მნიშვნელობის მატარებელი − x 1 , x 2 , . . . , x n {\displaystyle -x_{1},x_{2},...,x_{n}} ცვლადი სივრცის t = t 0 {\displaystyle t=t_{0}} ჰიპერსიბრტყის არე. როდესაც F {\displaystyle F} და f k , k = 0 , 1 , . . . , m − 1 {\displaystyle f_{k},k=0,1,...,m-1} თავთავიანთი არგუმენტების ანალიზური ფუნქციებია, კოშის ( 1 ) {\displaystyle (1)} , ( 2 ) {\displaystyle (2)} ამოცანას t , x {\displaystyle t,x} ცვლადების სივრცის G 0 {\displaystyle G_{0}} არის მომცველ რომელიმე G {\displaystyle G} არეში ყოველთვის აქვს ამონახსნი, ამასთან მხოლოდ ერთი. მაგრამ ეს ამონახსნი შეიძლება არ იყოს მდგრადი (ე. ი. საწყისი პირობების მცირე ცვლილებამ შეიძლება გამოიწვიოს ამონახსნის დიდი ცვლილება), მაგალითად, იმ შემთხვევაში, როდესაც ( 1 ) {\displaystyle (1)} განტოლება ელიფსური ტიპისაა. როცა პირობები არაანალიზურია, კოშის ( 1 ) {\displaystyle (1)} , ( 2 ) {\displaystyle (2)} ამოცანამ შეიძლება დაკარგოს აზრი, თუ არ შემოვიფარგლებით იმ შემთხვევით, როდესაც ( 1 ) {\displaystyle (1)} განტოლება ჰიპერბოლური ტიპისაა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 6.
ბარიტი

ბარიტი (ძვ. ბერძნ. βαρύς — მძიმე), მძიმე შპატი — ბარიუმის სულფატის მინერალი. ჩვეულებრივ, ბარიტი თეთრი ან უფეროა და ბარიუმის მთავარ მდგენელს წარმოადგენს. ბარიტის ჯგუფი შედგება ცელესტინისგან (სტრონციუმის სულფატი), ანგლეზიტისგან (ტყვიის სულფატი) და ანჰიდრიტისგან (კალციუმის სულფატი). ბარიტი და ცელესტინი ქმნიან მყარ ხსნარს (Ba,Sr)SO4. ბარიტი webmineral.com-ის ბაზაში (ინგლისური) ბარიტი catalogmineralov.ru-ს ბაზაში (რუსული) ↑ Dana, James Dwight; Ford, William Ebenezer (1915) Dana's Manual of Mineralogy for the Student of Elementary Mineralogy, the Mining Engineer, the Geologist, the Prospector, the Collector, Etc., 13, John Wiley & Sons, Inc., გვ. 299–300.  ↑ 2.0 2.1 Hanor, J. (2000). „Barite-celestine geochemistry and environments of formation“. Reviews in Mineralogy. Washington, DC: Mineralogical Society of America. 40: 193–275. doi:10.2138/rmg.2000.40.4. ISBN 0-939950-52-9.
დეიტერიუმი

დეიტერიუმი (ლათ. Deiterium; ქიმიური აღნიშვნა — D {\displaystyle {\ce {D}}} ), წყალბადი-2 (ქიმიური აღნიშვნა — H 2 {\displaystyle {\ce {^2H}}} ), მძიმე წყალბადი — წყალბადის მდგრადი იზოტოპი, რომლის მასური რიცხვია 2, tდუღ — 23.57 K. დეიტერიუმის ბირთვი შედგება ერთი პროტონისა და ერთი ნეიტრონისაგან, მას უწოდებენ დეიტრონს და აღნიშნავენ d. დეიტერიუმი ბუნებაშიც გავრცელებულია და მისი ატომი გვხვდება 6420 ატომ წყალბადში ერთხელ. მძიმე წყალბადი აღმოაჩინა ჰაროლდ იურიმ 1931 წელს, როდესაც 1932 წელს ნეიტრონის არსებობა დადასტურდა დეიტერიუმის საბოლოო მოდელიც შეიქმნა. 1934 წელს იურიმ ამ აღმოჩენისთვის ნობელის პრემია მიიღო. შემდგომში იურიმ და სხვა მეცნიერებმა შექმნეს მძიმე წყალი, რომელშიც დეიტერიუმის კონცენტრაცია მკვეთრად გაზრდილი იყო ჩვეულებრივ წყალთან შედარებით. პროთიუმი ტრიტიუმი Nuclear Data Center at KAERI Annotated bibliography for deuterium. ALSOS: The Digital Library for Nuclear Issues. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 5 მაისი 2010. ციტირების თარიღი: 1 იანვარი 2021. Mullins, Justin (27 April 2005). „Desktop nuclear fusion demonstrated“. New Scientist. Lloyd, Robin (21 August 2006). „Missing Gas Found in Milky Way“. Space.com. ↑ ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 441. ↑ საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის არჩილ ელიაშვილის მართვის სისტემების ინსტიტუტი შრომათა კრებული ↑ დეიტერიუმი — უცხო სიტყვათა ლექსიკონი
1016

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1016 1016 (ათას თექვსმეტი) წელი — იულიუსის კალენდრის ნაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა კვირა. ეს წელი არის XI საუკუნის მე-2 დეკადის მე-6 წელი. ინგლისში დაიწყო დანიური დინასტიის მმართველობა მიწისძვრამ ნაწილობრივ დაანგრია ”კლდის გუმბათი” იერუსალიმში მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1016. მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1016. ეთელრედ II — ინგლისის მეფე (968—1016) ედმუნდ II — ინგლისის მეფე საქართველო საქართველოს სამეფო : გიორგი I, ძე ბაგრატისა - ერთიანი საქართველოს მეფე (1014-1027) კახეთის სამთავრო : კვირიკე III - კახეთის ქორეპისკოპოსი (1010-1029) თბილისის საამირო : ჯაფარ III იბნ-ალი - თბილისის ამირა (1012-1045) საქართველოს ეკლესია : მელქისედეკ I - საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი (1012-1030) სამხრეთი კავკასია ანისის სამეფო : გაგიკ I - ანისის (შირაკის) მეფე (989-1020) ვასპურაკანის სამეფო : სენექერიმი - ვასპურაკანის მეფე (983-1022) ვანანდის სამეფო : აბას II - ვანანდის (ყარსის) მეფე (984-1029) სიუნიკის სამეფო : ვასაკი - სიუნიკის მეფე (998-1019) სამხრეთ-დასავლეთი აზია ბიზანტიის იმპერია : ბასილი II ბულგართმმუსვრელი- ბიზანტიის იმპერატორი (975-1025) ღაზნევიდების სახელმწიფო : მაჰმუდ ღაზნევი - სულთანი (998-1030) ბაღდადის სახალიფო : ალ-ქადირი - ბაღდადის ხალიფა (991-1031) აღმოსავლეთი ევროპა კიევის რუსეთი : სვიატოპოლკი – დიდი მთავარი (1015-1019) დასავლეთი ევროპა საღვთო რომის იმპერია : ჰაინრიხ I - იმპერატორი (1002-1024) საფრანგეთი : რობერ II - საფრანგეთის მეფე (996-1031) ინგლისი : ეთელრედ II - ინგლისის მეფე (978-1013), (1014-1016, აპრილი) ედმუნდ II - ინგლისის მეფე (1016, აპრილი-1016, ნოემბერი) კნუდ დიდი - ინგლისის მეფე (1016, ნოემბერი-1035), დანიის მეფე 1018-დან, ნორვეგიის მეფე - 1028-დან წმინდა საყდარი : ბენედიქტე VIII - რომის პაპი (1012-1024)
ანისის გრიგოლ განმანათლებლის ეკლესია

ანისის გრიგოლ განმანათლებლის ეკლესია, ტიგრან ჰონენცის ეკლესია — ეთნიკურად სომეხის, ქალკედონელი (მართლმადიდებელი სომეხი) ტიგრან ჰონენცის მიერ აგებული ქართული ეკლესია სომხეთის ძველი დედაქალაქის ანისის ტერიტორიაზე, ამჟამად თურქეთი. შედიოდა ანისის ქართულ ეპარქიაში. ეკლესიის აღმოსავლეთ კედელზე ამოტვიფრული წარწერის თანახმად, აშენებულია 1215 წელს მდიდარი ვაჭრის, ტიგრან ჰონენცის ფინანსებით. ტაძარი აგებულია გრიგოლ განმანათლებლის სახელზე და მეორე სახელი ეწოდა ამშენებლის სახელის მიხედვით. ეკლესია მდებარეობს ანისის ნაქალაქარის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში და გადაჰყურებს მდინარე ახურიანის ხეობას. ძეგლი მდებარეობს თურქეთის უკიდურეს აღმოსავლეთში, ყარსის პროვინციაში, სომხეთის საზღვრიდან 120 მეტრში. ეკლესია მოხატულია და მასზე უამრავი წარწერა გვხვდება. მოხატულობა ქართველი მხატვრების მიერაა შესრულებული. ასევე გვხვდება ქართული წარწერებიც. ტაძრის მშენებლობის პერიოდში ანისი ქართველების კონტროლის ქვეშ იყო, რაც ხსნის ფრესკების ქართულ წარმოშობას. ტაძრის დასავლეთ კედელში ჩასმულია წარწერიანი ჯვარი. წარწერის არსებობის შესახებ მოკლე ცნობა, ტექსტის გარეშე, გამოაქვეყნა დიმიტრი ბაქრაძემ: დიმიტრი ბაქრაძის არქივიდან წარწერის ტექსტი პირველად ვალერი სილოგავამ გამოაქვეყნა: ძლევის ძალის მომც(ე)მ(ე)ლი. მეფჱ ბ(ა)გრ(ა)ტ, ლიპარიტ მწედ ტ(ი)გრან მ(ე)ფისა. ქრ(ონიკო)ნი სი (990 წ.) ბუბა კუდავა ტექსტს ასე კითხულობს: და წარწერას 1215 წლით ათარიღებს. მისივე მტკიცებით აღნიშნული წარწერით დასტურდება, რომ ეთნიკურად სომეხი ტიგრან ჰონენცი ქალკედონელია და მართლმადიდებლურ, ქართულ ტაძარს აშენებს. ამით იგი ეწინააღმდეგება სომეხი მეცნიერის პარუირ მურადიანის მოსაზრებას, რომელიც ამტკიცებს, რომ ტიგრან ჰონენცი არ ყოფილა მართლმადიდებელი და ტაძარიც მონოფიზიტებისთვის ააგო, დიოფიზიტებს კი ეკლესია მოგვიანებით გადაეცათ. სილოგავა ვ., სომხეთის ქართული ეპიგრაფიკული ძეგლების გამოცემის შესახებ, საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემიის „მაცნე“, ენისა და ლიტერატურის სერია, № 2, 1980 კალანდია გ., ასათიანი ქ., ტიგრან ჰონენცის ტაძრის ქართული წარწერები (ანისის პირველი ექსპედიციის ანგარიში), ლიტერატურა და ხელოვნება, № 9, 2010 კუდავა ბ., ტიგრან ჰონენცის ქართული წარწერა ანისში, ჟურნალი ძველი ხელოვნება დღეს, თბ., 2016, გვ., 118-132 THE CHURCH OF SAINT GREGORY OF TIGRAN HONENTS ↑ П. М. Мурадян, Проблема конфесиональной ориентации церкви Оненца, Кавказ и Византия, N 5, Ер., 1987, стр. 36-66
კოშის თეორემა

კოშის თეორემა — თეორემა ანალიზური ფუნქციის ხარისხოვან მწკრივად გაშლის შესახებ. ვთქვათ, f ( z ) {\displaystyle f(z)} არის G {\displaystyle G} არეში ცალსახა და ანალიზური ფუნქცია, z 0 {\displaystyle z_{0}} — ნებისმიერი (სასრული) წერტილი G {\displaystyle G} არეში და ρ {\displaystyle \rho } — მანძილი z 0 {\displaystyle z_{0}} -დან ამ არის საზღვრამდე, მაშინ არსებობს ხარისხოვანი მწკვრივი ( z − z 0 ) {\displaystyle (z-z_{0})} -ის მიმართ, რომელიც კრებადია | z − z 0 | < ρ {\displaystyle |z-z_{0}|<\rho } წრეში და წარმოადგენს f ( z ) {\displaystyle f(z)} ფუნქციას ამ წრეში: f ( z ) = ∑ n = 0 ∞ α n ( z − z 0 ) n {\displaystyle f(z)=\sum _{n=0}^{\infty }\alpha _{n}(z-z_{0})^{n}} , ( G {\displaystyle G} არის საზღვარი შეიძლება წაროადგენდეს უსასრულოდ დაშორებულ წერტილს; ამ შემთხვევაში ρ {\displaystyle \rho } უნდა ჩაითვალოს უსასრულობის ტოლად). ეს თეორემა დაადგინა ო. კოშიმ 1831 წელს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 6.
კოშის ინტეგრალი

კოშის ინტეგრალი — 1 2 π i ∫ γ f ( t ) d t t − z d z {\displaystyle {\frac {1}{2\pi i}}\int \limits _{\gamma }{\frac {f(t)dt}{t-z}}\,dz} სახის ინტეგრალი, სადაც γ {\displaystyle \gamma } კომპლექსურ სიბრტყეში მდებარე მარტივი ჩაკეტილი წრფევადი წირია, ხოლო f ( t ) {\displaystyle f(t)} — კომპლექსური t {\displaystyle t} ცვლადის ფუნქცია ანალიზური γ {\displaystyle \gamma } -ზე და γ {\displaystyle \gamma } -ს შიგნით. თუ z {\displaystyle z} მდებარეობს γ {\displaystyle \gamma } -ს შიგნით, მაშინ კოშის ინტეგრალი უდრის f ( z ) {\displaystyle f(z)} ; ამრიგად კოშის ინტეგრალის დახმარებით ყოველი ანალიზური ფუნქცია შეიძლება გამოისახოს მისი მნიშვნელობით ჩაკეტილ კონტურზე. კოშის ინტეგრალი პირველად განიხილა ო. კოშიმ 1831 წელს. კოშის ინტეგრალის განზოგადოებაა კოშის ტიპის ინტეგრალები. მათ იგივე სახე აქვთ, მაგრამ γ {\displaystyle \gamma } არ იგულისხმება ჩაკეტილად, f ( z ) {\displaystyle f(z)} — ანალიზურად. მათი სისტემური შესწავლა დაიწყო ი. სოხოცკიმ და გააგრძელეს რუსმა და საბჭოთა მათემატიკოსებმა (ი. კოლოსოვი, ვ. გოლუბევი, ი. პრივალოვი, ნ. მუსხელიშვილი) როგორც შემდგომი განზოგადების, ისე მექანიკურ საკითხებში გამოყენების მიმართულებით. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 6-7.
პეტრე კოშკა

პეტრე მარკის ძე კოშკა (რუს. Пётр Маркович Кошка; დ. 1828, სოფელი ომეტინცი, ვინიცის ოლქი — გ. 13 (25) თებერვალი, 1882) — რუსი მეზღვაური, სევასტოპოლის დაცვის გმირი. გამოირჩეოდა ბრძოლაში გაბედული მოქმედებით, ინიციატივით, მამაცობით და მოხერხებულობით, განსაკუთრებით დაზვერვაში და მტრის დატყვევების დროს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 7.
კოშკა (ჯავის მუნიციპალიტეტი)

კოშკა — ჯავის მუნიციპალიტეტის სოფლების ზემო კოშკისა და ქვემო კოშკის ძელი სახელწოდება. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 7.
კოშკურა ტელესკოპი

კოშკურა ტელესკოპი — ასტრონომიული ინსტრუმენტი, რომელსაც იყენებენ ძირითადად მზეზე დასაკვირვებლად. განსხვავებით ჰორიზონტალური დანადგარებისაგან, სხივთა სვლა ასეთ ტელესკოპში ვერტიკალური მიმართულებით ხდება გამოსახულების ხარისხზე დედამიწის ზედაპირის ახლოს წარმოქმნილი თბილი დინების გავლენის შემცირების მიზნით. კოშკურა ტელესკოპის მოქმედების პრინციპი შემდეგია: მზის სხივები კოშკის ზემო ნაწილში მოთავსებული ცელოსტატისა და დამხმარე სარკის მეშვეობით მიიმართება უძრავი ტელესკოპის ობიექტივზე ან მთავარ სარკეზე. სარკეთა სისტემის დახმარებით მზის გამოსახულება მიიღება ფოტოკამერაში ან სპექტოგრაფის, ან სპექტროჰელიოგრაფის შესასვლელ ჭვრიტეზე. პირველი კოშკურა ტელესკოპი ააგეს 1908 წელს მაუნტ-ვილსონის ობსერვატორიაში (აშშ). იქვეა მსოფლიოში უდიდესი კოშკურა ტელესკოპი, რომელიც იძლევა 43 სმ დიამეტრიან მზის გამოსახულებას; კოშკის სიმაღლე 45 მეტრია. საბჭოთა კაშირში კოშკურა ტელესკოპი იყო მოსკოვის შტერნბერგის სახელობის ასტრონომიულ ინსტიტუტში და ყირიმის ასტროფიზიკურ ობსერვატორიაში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 7.
კოშკური ამწე

კოშკური ამწე — ამწევ-სატრანსპორტო მანქანა, რომლის ისარი მოთავსებულია კოშკურაზე. ზოგიერთი კოშკური ამწე გადაადგილდება რელსებზე, ზოგს კი მშენებარე ობიექტზე ამაგრებენ და მის შენებასთან ერთად ისარს სიმაღლეზე გადაადგილებენ. კოშკურ ამწეს იყენებენ შენობების, ნაგებობებისა და ტექნოლოგიურ მოწყობილობათა მონტაჟისათვის, საშენი მასალის მისაწოდებლად, გემების მშენებლობისას და სხვა. მოძრავი გემთსაშენი კოშკური ამწის ტვირთამწეობაა 100 ტონა, სტაციონარულისა — 400 ტონა, ისრის შვერი 50 მეტრი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 7.
გიორგი შოთაძე

გიორგი შოთაძე (დ. 1 დეკემბერი, 2000, ლანჩხუთი, გურია) — ქართველი სპორტსმენი (ბერძნულ-რომაული ჭიდაობა), ახალგაზრდებს შორის საქართველოს ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (2018, 67 კგ), ჭაბუკებს შორის მსოფლიოს  ჩემპიონი (2016 , 50 კგ), ჭაბუკებს შორის ევროპის ორგზის ჩემპიონი (2016, 50 კგ, 2017, 58 კგ) და ვერცხლის პრიზიორი (2015, 46 კგ), ახალგაზრდებს შორის ევროპის ჩემპიონი (2019, 60 კგ). გიორგი შოთაძე[მკვდარი ბმული] — ქართული სპორტი
ლაიოშ კოშუტი

ლაიოშ კოშუტი (უნგრ. Kossuth Lajos; დ. 19 სექტემბერი, 1802, მონოკი, ზემპლენის კომიტატი — გ. 20 მარტი, 1894, ტურინი) — უნგრეთის პოლიტიკური და სახელმწიფო მოღვაწე. ადვოკატი. უნგრეთის რევოლუციის (1848-1849) დროს მეთაურობდა სახელმწიფო კრების ოფიციალურ ფრთას. 1848 წლის 3 მარტს გამოვიდა საპროგრამო სიტყვით და შესთავაზა სახელმწიფო კრებას ავსტრიის იმპერატორ ფერდინანდ I-თვის (ერთდროულად უნგრეთის მეფე ფერდინანდ V) გაეგზავნათ პეტიცია, რომლითაც უნდა მოეთხოვათ კონსტიტუციის შემოღება, უნგრეთის დამოუკიდებელი მთავრობის (რომელიც პასუხს აგებდა პარლამენტის წინაშე) შექმნა. 1848 წლის მარტი-სექტემბერში იყო ფინანსთა მინისტრი უნგრეთის პირველ მთავრობაში. 1848 წლის ივლისში აირჩიეს სახელმწიფო კრების (რომელისც პეშტში შეიკრიბა) დეპუტატად. იყო უნგრეთის ეროვნული არმიის შექმნის ინიციატორი. სექტემბერში სათავეში ჩაუდგა სამშობლოს დაცვის კომიტეტს, რომელსაც პარლამენტმა 8 ოქტომბერს მთავრობის ფუნქციები მიანიჭა. კოშუტი მხარს უჭერდა ჰაბსბურგების წინააღმდეგ ავსტრიის დემოკრატებთან ერთდად ბრძოლას. იყო დამოუკიდებლობის დეკლარაციის გამოქვეყნების (1849 წლის 14 აპრილი) ინიციატორი. 1849 წლის 2 მაისს აირჩიეს უნგრეთის უმაღლეს მმართველად. კოშუტი უნგრეთის დამოუკიდებლობის საკითხებში ჰაბსბურგებთან შეურიგებლობას იჩენდა, მაგრამ, როგორც საშუალო თავადაზნაურობის ინტერესის გამომხატველი, არათანმიმდევრულ და მერყევ პოზიციაზე იდგა საგლეხო, ეროვნულ და სხვა კარდინალურ საკითხებში. ემხრობოდა რევოლუციური მთავრობის რეპრესიების პოლიტიკას გლეხთა მოძრაობის წინააღმდეგ. 1849 წლის 11 აგვისტოს ხელისუფლება უნგრეთის ეროვნული არმიის მთავარსარდალს ა. გერგეის გადასცა და ემიგრაციაში წავიდა. ავსტრიის მთავრობამ მას დაუსწრელად სიკვდილით დასჯა მიუსაჯა. 1852-1859 წლებში ცხოვრობდა ინგლისში, სადაც ხვდებოდა ა. გერცენს. 1859 წელს გარიბალდის არმიაში უნგრული ლეგიონის შექმნის ინიციატორი იყო. 1867 წელს უარი თქვა უნგრეთში ამნისტიით დაბრუნებაზე. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 7. ↑ 1.0 1.1 Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ Deutsche Nationalbibliothek Record #118565702 // ინტეგრირებული ნორმატიული ფაილი — 2012—2016. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q27302"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q36578"></a> ↑ SNAC — 2010. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a> ↑ Find a Grave — 1996. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q63056"></a> ↑ ბროკჰაუზის ენციკლოპედია <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227"></a> ↑ Store norske leksikon — 1978. — ISSN 2464-1480 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q746368"></a> ↑ Кошут Лайош // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q649"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737"></a> ↑ https://www.szentesinfo.hu/szentesielet/2007/05_0202/06.htm