laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ხორხე ალესანდრი როდრიგესი

ხორხე ალესანდრი როდრიგესი (ესპ. Jorge Alessandri Rodríguez; დ. 19 მაისი, 1896, სანტიაგო, ჩილე — გ. 31 აგვისტო, 1986, სანტიაგო, ჩილე) — ჩილელი პოლიტიკური მოღვაწე. ჩილეს პრეზიდენტი 1958–1964 წლებში. ხორხე ალესანდრი როდრიგესი იყო ყოფილ პრეზიდენტ არტურო ალესანდრი პალმას შვილი. ჩილეს პრეზიდენტი 1958 წლის 3 ნოემბრიდან, 1964 წლის 3 ნოემბრამდე. 1947 წლიდან ჩილეს ფინანსთა მინისტრი, ხოლო 1957 წლიდან კი სენატორი. ჩილეს პრეზიდენტი პრეზიდენტის ბიოგრაფია ჩილეს კონგრესის ნაციონალური ბიბლიოთეკის საიტზე დაარქივებული 2011-05-23 საიტზე Wayback Machine.
კარლოს იბანიეს დელ კამპო

კარლოს იბანიეს დელ კამპო (ესპ. Carlos Ibáñez del Campo; დ. 3 ნოემბერი, 1877 — გ. 28 აპრილი, 1960) — ჩილელი სამხედრო და სახელმწიფო მოღვაწე. ჩილეს პრეზიდენტი 1927–1931 და 1952-1958 წწ. ჩილეს პრეზიდენტად პირველად აირჩიეს 1927 წლის 21 ივლისს და თანამდებობა ეკავა 1931 წლის 26 ივლისამდე. ხოლო მეორედ, 1952 წლის 3 ნოემბერს, 1958 წლის 3 ნოემბრამდე. 1925-1927 წლებში იკავებდა მინისტრთა თანამდედობების მთელ რიგს. 1927 წლის მაისიდან 1931 წლის ივლისამდე იყო ჩილეს პრეზიდენტი. 1931 წელს მასობრივი აურზაურის გამო დატოვა ქვეყანა. 1931-1937 წლებში იმყოფებოდა ემიგრაციაში, ძირითადად არგენტინაში. დაბრუნებულმა, სამშობლოში წამოაყენა თავისი კანდიდატურა პრეზიდენტის თანამდებობაზე (1938 წელი). 1939 წელს მონაწილეობა მიიღო აჯანყებაში (ამბოხში) სახალხო დრონტის მთავრობის წინააღმდეგ. 1949 წლებში კვლავ იღებს მონაწილეობას საპრეზიდენტო არჩევნებში. 1949 წლიდან ხდება სენატორი. 1952 წლის ნოემბრიდან - 1958 წლის ნოემრამდე იკავებს პრეზიდენტის თანამდებობას მეორედ. ჩილეს პრეზიდენტი Biografía en "Memoria Chilena" დაარქივებული 2007-06-01 საიტზე Wayback Machine. Carlos Ibáñez del Campo en Biografías y vidas
პედრო აგირე სერდა

პედრო აგირე სერდა (ესპ. Pedro Abelino Aguirre Cerda; დ. 6 თებერვალი, 1879 — გ. 25 ნოემბერი, 1941) — ჩილელი სახელმწიფო მოღვაწე და რეფორმატორი. ჩილეს პრეზიდენტი 1938–1941 წლებში. 1915–1921 წლებში იყო ეროვნული კონგრესის დეპუტატი, 1918 წელს იუსტიციისა და განათლების მინისტრი, 1920–1924 წლებში შინაგან საქმეთა მინისტრი, 1921–1927 წლებში სენატორი. იყო ჩილეს რადიკალური პარტიის ლიდერი. როგორც სახელმწიფო ფრონტის კანდიდატი, 1938 წლის 25 დეკემბერს აირჩიეს ჩილეს პრეზიდენტად. პედრო აგირე სერდას მთავრობამ გაატარა რიგი პროგრესული ღონისძიება მაგრამ რეაქციისა და რადიკალური პარტიის მემარჯვენე ნაწილის წინააღმდეგობის გამო აგრარული რეფორმის გატარება ვერ შესძლო. ჩილეს პრეზიდენტი ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 56. TIME article on the political scene during President Aguirre's first year in power დაარქივებული 2011-11-22 საიტზე Wayback Machine.
ჯოდელ ფერლანდი

ჯოდელ მაიკა ფერლანდი (ინგლ. Jodelle Micah Ferland; დ. 9 ოქტომბერი, 1994, ნანაიმო, კანადა) — კანადელი კინომსახიობი. ჯოდელ ფერლანდი დაიბადა კანადის ქალაქ ნანაიმოში. ჰყავს და — მარიშა ფერლანდი და ძმა — ჯერემი ფერლანდი, პირველი, დის მსგავსად მსახიობია, ხოლო მეორე, მუსიკოსი. იგი ავსტრიელი, ბრიტანული და ფრანგული წარმოშობისაა. 4 წლიდან იღებდნენ სარეკლამო კომპანიებში, სადაც საერთო ჯამში დაახლოებით 20-მდე ფირმის რეკლამაში მიიღო მონაწილეობა, რომელთა შორის იყო „Coca-Cola“, „Mattel“ და ასევე რამდენიმე სატელევიზიო სერიალი („სმოლვილის საიდუმლოებები“, „ბნელეთის ანგელოზი“ და სხვა). ჯოდელ ფერლანდმა პატარა ასაკშივე გაითქვა სახელი და საკმაო პოპულარობით სარგებლობდა. თავდაპირველად რამდენიმე წელი სერიალებში თამაშობდა, შემდეგ მისი დებიუტი შედგა ფილმში „ქალთევზა“, სადაც განასახიერა დესის სახე. ამ როლისთვის მიენიჭა ემის პრემია და ამით ამ ჯილდოს ყველაზე ახალგაზრდა ნომიმანტი გახდა. აღსანიშნავია, ასევე მისი როლი ფილმში „მოქცევათა ქვეყანა“ (2005), სადაც მასთან ერთად ითამაშა ჯეფრი ბრიჯესმა. ერთი წლის შემდეგ ითამაშა საშინელებათა ფილმში „საილენტ-ჰილი“. მისი ერთ-ერთი ბოლო კინოროლებია: „ლილით სალივანი“ (ფილმი „საქმე N39“; პარტნიორი რენე ზელვეგერი), „ბრი ტანერი“ (ფილმი „ბინდის საგა: დაბნელება“), „პეიშნს ბაკნერი“ (ფილმი „ქოხი ტყეში“), „ჯენი“ (ფილმი „მაღალი კაცი“) და სხვა. ჯოდელ ფერლანდი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში ჯოდელ ფერლანდი Twitter-ზე ↑ 1.0 1.1 Jodelle Ferland Biography (1994-). Filmreference.com (1994-10-09). ციტირების თარიღი: 2011-04-08. ↑ A Jodelle Ferland interview. Twilight-movie.org (2009-09-18). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-03-08. ციტირების თარიღი: 2011-04-08.
მსუბუქი ყოფაქცევის ფრიადოსანი

მსუბუქი ყოფაქცევის ფრიადოსანი (ინგლ. Easy A) — 2010 წლის ამერიკული თინეიჯერული რომანტიკული კომედია, რომლის სცენარის ავტორია ბერტ ვ. როიალი, ხოლო რეჟისორი — უილ გლაკი. ფილმი გადაიღეს Screen Gems-ის სტუდიაში, ასევე — ოუჰაიში, კალიფორნიაში. პრემიერა 2010 წლის 17 სექტემბერს შედგა. ოფიციალური საიტი „მსუბუქი ყოფაქცევის ფრიადოსანი“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) მსუბუქი ყოფაქცევის ფრიადოსანი — Allmovie-ზე მსუბუქი ყოფაქცევის ფრიადოსანი — Rotten Tomatoes-ზე მსუბუქი ყოფაქცევის ფრიადოსანი — Box Office Mojo-ზე
გიფენის საქონელი

გიფენის საქონელი — ეკონომიკასა და მომხმარებელთა თეორიაში ეწოდება ისეთ საქონელს, რომელზე მოთხოვნაც იზრდება ფასის ზრდასთან ერთად, რაც არღვევს მოთხოვნის კანონს. გიფენის საქონლის შემთხვევაში უფრო იაფი ახლო შემცვლელები არ არსებობს, ამიტომ მომხმარებელი იძულებულია გაზარდოს ასეთი საქონლის მოხმარება, მაშინაც კი როდესაც მისი ფასი იზრდება. პროდუქტთა უმეტესობისთვის მოთხოვნის საფასო ელასტიკურობა უარყოფითია, ანუ სხვა თანაბარ პირობებში ფასების ზრდა მოთხოვნის რაოდენობას ამცირებს, ანუ ფასისა და მოთხოვნის რაოდენობის ცვლილება საპირისპირო მიმართულებით მოძრაობს. გიფენის საქონლის შემთხვევაში მოთხოვნის საფასო ელასტიკურობა დადებითია, ანუ ფასი და მოთხოვნის რაოდენობა ერთი მიმართულებით იცვლება. როდესაც ფასი იზრდება, მოთხოვნა იზრდება და პირიქით. ეს სახელი ეწოდა სერ რობერტ გიფენის პატივსაცემად, რომელიც ამ თეორიის ავტორად ითვლება. გიფენის საქონელი — Moneyterms Alfred Marshall Principles of Economics Bk.III,Ch.VI in paragraph III.VI.17 The Last Word on Giffen Goods? დაარქივებული 2015-12-08 საიტზე Wayback Machine. What Do Prostitutes and Rice Have in Common?
სამამასახლისო სამსახურებელი

სამამასახლისო სამსახურებელი, მიწათმფლობელობის სახეობა ძველ საქართველოში. ტერმინი „სამამასახლისო სამსახურებელი“ ნახმარია ბაგრატ IV-ის სიგელში ოპიზართა და მიჯნაძორელთა სააადგილმამულო დავის შესახებ (XI საუკუნე), სადაც იგი მეფის პირადი კუთვნილების ადგილ-მამულს აღნიშნავს. თავისი არსით სამამასახლისო სამსახურებელი გვაროვნული წესწყობილების დანაწესია. ამ ხანაში სამამასახლისო სამსახურებელს შეადგენდა სათემო მიწის განსაზღვრული ფონდი, რომელსაც მამასახლისის „სამსახურის“ ასანაზღაურებლად გამოჰყოფდა თემი. თავდაპირველად ეს მიწები „ერის“ საკუთრება იყო, შემდეგ კი, კლასობრივი საზოგადოების პირობებში, ისინი მიიტაცეს კერძო საკუთრებად და მეფე „მამასახლისის“ დომენის შემადგენელ ნაწილად აქციეს. ფუტკარაძე ი., ქსე, ტ. 8, გვ. 698, თბ., 1984
ვაზის რქა

ვაზის რქა — ვაზის ერთწლიანი, გახევებული ნაწილი. შედგება მუხლებისა და მუხლთშორისებისაგან. მუხლებზე ივითარებს ფოთოლს, კვირტსა და პწკალს. აქვს დამახასიათებელი ფერი, რომელიც ჯიშების მიხედვით იცვლება ღია მოყვითალო-ყავისფრიდან მუქ მოწითალო-ყავისფრამდე. გახევებული რქის გადაღუნვისას კანი ადვილად სკდება. ქართული წესით ვაზის სხვლის დროს 6-12 კვირტზე გასხლულ რქას ეწოდება სანაყოფე რქა, 2–3 კვირტზე გასხლულს — სამამულე. ცერცვაძე ნ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 269.
სამართალი ბერძული

„სამართალი ბერძული“ — ბერძნულ-რომაული (ბიზანტიური) სამართლის ქართული ვერსია, ვახტანგ VI-ის სამართლის წიგნთა კრებულში მეორე ნაწილად შეტანილი საკანონმდებლო ძეგლი. ვახტანგ VI-მ „ძიება-ყო საბერძნეთით“ და „მოიშოვა“ იქაური „წიგნი სასამართლონი“. ასეთი „ფრიადითა შრომითა“ მოპოვებული ბერძნული კანონები გადმოაქართულეს „ბრძენთა კაცთა“ თვით ვახტანგ VI-ის აქტიური მონაწილეობით. დედნიდან ეპისკოპოს კვიპრიანე სამთავნელს (ერისკაცობაში კოზმა არაგვის ერისთავი) უთარგმნია. ეს არის თავისუფალი თარგმანი. ალაგ-ალაგ გავრცობილი ან შემოკლებული. ძეგლი წარმოადგენს, მათე ბლასტარის იურიდიულ ტრაქტატის - „ალფაბეტური სინტაგმის“ შემოკლებულ რედაქციას, რომელიც კანონთა მოკლე პრაქტიკულ სახელმძღვანელოდან - არმენოპულოსის „ექვსწიგნეულიდან“ და სხვა წყაროებიდან გამონაკრები კანონმდებლობებითაა შევსებული. იგი 418 მუხლისაგან შედგება ბერძნულ-რომაული სამართლის უმნიშვნელოვანეს აქტებს მოიცავს (სახელმწიფო, ადმინისტარიული, საეკლესიო, სამოქალაქო, სისხლის, საოჯახო, მემკვიდრეობითი სამართლის ნორმები, ბატონ-ყმათა ურთიერთობა, სასამართლო წყობილება და სამართალწარმოების წესები). კანონთა შინაარსი, დედნის შესაბამისად, დალაგებულია ბერძნული ანბანის რიგზე. „სამართალი ბერძული“ არის ბერძნულ-რომაულ სჯულმდებლობასთან ქართული სამართლეებრივი კულტურის მრავალსაუკუნოვანი ტრადიციის ურთიერთობის საყურადღებო შედეგი და გამოხატულება. იგი წარმოაჩენს ბერძნულ-რომაული სამართლის მდგომარეობას თურქთა ბატონობის ხანაში და მისი რეცეფციის ხასიათს აღმოსავლეთის მართლმადიდებლურ ქვეყნებში. ძეგლი ვახტანგ VI-ის სამართლის წიგნთა კრებულის სხვა ნაწილებთან ერთად გამოსცა ი. დოლიძემ (1963). ბერძნული დედანი გამოავლინა და კანონები (ქართულ-ბერძნული პარალელური ტექსტები) ცალკე გამოაქვეყნა თ. ბრეგაძემ (1964). „სამართალი ბერძული“ ვახტანგის სამართლის წიგნთა კრებულის შემადგენელი ნაწილის სახით XIX საუკუნეში ითარგმნა და ორჯერ გამოიცა რუსულად (რუს. სენატის სამსახურებრივი გამოცემა — Законы грузинские; ა. ფრენკელისა და დ. ბაქრაძის 1887 წლის გამოცემა — Сборник законов грузинского царя Вахтанга VI). ფუტკარაძე ი., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 702–703.
არკოზი

არკოზი (ფრანგ. Arcose) — გრანიტის, გნაისისა და მათი მსგავსი მჟავე ქანების დაშლით წარმოქმნილი ფხვიერი მასალა. შედგება კვარცისა (60 %) და მინდვრის შპატის (დაახლ. 25 %) მარცვლებისაგან, ზოგჯერ ქარსის მინარევით. არკოზული მასალის შეცემენტებით წარმოიქმნება არკოზული ქვიშაქვა. მაცემენტებელია თიხა, ჰიდროქარსი, კარბონატი, კვარცი და სხვ. ზოგჯერ ცემენტი ცოტაა და არკოზული ქვიშაქვა გრანიტოიდსა ჰგავს. არკოზული ქვიშაქვა გავრცელებულია ნაოჭა მხარეებში, მ.შ. კარბონულ, პერმულ, იურულ და სხვა გეოლოგიურ სისტემებში. გამოხატულია საფრანგეთში, გერმანიაში, ბელგიაში, საქართველოში და სხვ. ხანდახან შეიცავს მინერალებსაც. აქვს მკრთალი-მონაცისფრო და მოვარდისფრო შეფერილობა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 574.
სამართლის წიგნი

სამართლის წიგნი, კანონთა სისტემური კრებულის (იშვიათ შემთხვევებში - სასამართლო გადაწყვეტილების) ძველი ქართული სახელწოდება. ხშირად „სამართლის წიგნის“ მაგიერ შეკლებული გამონათქვამი „სამართალი“ იხმარებოდა. სამართლის წიგნი სამართლის სხვადასხვა დარგის ნორმებს აერთიანებდა. მის ცალკეულ დარგობრივ ნაწილებს „კარი“ ეწოდებოდა (მაგ., „კარი ქურდობისა“ და „კარი ნასყიდობისა“ ვახტანგ VI-ის სამართლის წიგნში). ჩვენამდე მოღწეული ქართული ეროვნული სამართლის წიგნებიდან უძველესია ბაგრატ კურაპალატის სამართალი, ყველაზე მნიშვნელოვანი კი - „სამართალი ბატონისშვილის ვახტანგისა“. ზოგიერთი სამართლის წიგნი ადგილობრივი დანიშნულებისა იყი (მაგ., გიორგი ბრწყინვალის „ძეგლის დადება“ მთიულეთისათვის) და პოლიტიკურ განკერძოებულობასაც გამოხატავდა (ბექას და აღბუღას სამართლის წიგნი სამცხე-საათაბაგოს სამთავროში). ფუტკარაძე ი., ქსე, ტ. 8, გვ. 706, თბ., 1984
სამარხი (სახსარი)

სამარხი, სამკვდრო, სამკუდრო — მიცვალებულის დასაკრძალავად გასაწევი ხარჯის სახსარი ძველ საქართველოში. მიცვალებულისეული ქონების საამისო ნაწილის გარდა სამარხი ერქვა ამ დანიშნულებით წინასწარვე გადადებულ სახსარსაც, რომელიც ძირითადად მოძრავი ქონებიდან გამოყოფდნენ. ოჯახის გაყრისას სამარხიგამოიყოფოდა მოხუცი დედ-მამისათვის, ქვრივი უძეო რძლისათვის, ობოლი ქალისათვის. სამარხი ერქვა აგრეთვე მოკლულის დასაკრძალავი ხარჯების საზღაურს, რომელიც მკვლელს ან მისთვის პასუხისმგებელ პირს ეკისრებოდა. ფურცელაძე დ., ქსე, ტ. 8, გვ. 708, თბ., 1984
წ

წ, ⴜ, Ⴜ, Წ (წილი) — ქართული ანბანის ოცდამეცხრე ასო (ძველ ქართულში ოცდამეთორმეტე იყო). შეესაბამება წინაენისმიერ აბრუპტივი სისინა თანხმოვანს. ძველ ქართულ სათვალავში აღნიშნავდა რიცხვ ოთხიათასს (4000). წ-ს მოხაზულობა ასომთავრულში ხაზისა და წრეების კომბინაციაა, რომელიც კვადრატის ნახევარს იკავებს. იგი VIII საუკუნეში რკალურ ფორმებს იძენს. წ ნუსხურში მარჯვნივაა გადახრილი და ქვედა სამ ხაზშია მოთავსებული. იგი მხედრულში მომრგვალებული ფორმისაა და ზედა სამ ხაზში იწერება. წ. — შემოკლება სიტყვისა „წელი“. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 284. Graphemica (წ) Graphemica (ⴜ) Graphemica (Ⴜ) ↑ Georgian Extended ↑ UNESCO, World Braille Usage, Third Edition, Washington, D.C. p. 45
სამარცვლე კულტურები

სამარცვლე კულტურები — იმ მცენარეების ჯგუფი, რომელთა მარცვალი ადამიანის აუცილებელი საზრდო, სამრეწველო ნედლეული და სასოფლო-სამეურნეო ცხოველების საკვებია. სამარცვლე კულტურები იყოფა პურეულ კულტურებად და სამარცვლე პარკოსნებად. პურეული სამარცვლე კულტურების (ხორბალი, ქერი, შვრია, ჭვავი, ფეტვი, სიმინდი, სორგო, ღომი, წიწიბურა და სხვა) მარცვალი მდიდარია ნახშირწყლებით, ცილებით, ფერმენტებით, ვიტამინის კომპლექსით და პროვიტამინებით, რითაც აიხსნება მათი მაღალი ყუათიანობა. მოჰყავთ თითქმის მთელ პლანეტაზე. ვეგეტაციის ხანგრძლივობისა და განვითარების მიხედვით სამარცვლე კულტურები იყოფა საშემოდგომო კულტურებად და საგაზაფხულო კულტურებად. სამარცვლე პარკოსანთა ჯგუფში შედის ბარდა, ლობიო, სოია, ცერცველა, ოსპი, ცერცვი და სხვა. კულტურაში ფართოდ გავრცელებული მცენარეებია. მარცვალი მდიდარია ცილებით, ცხიმებითა და სხვა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 707.
მიხეილ VII (ბიზანტია)

მიხეილ VII დუკა პარაპინაკი (ბერძ. Μιχαήλ Ζ΄ Δούκας; დ. 1050 – გ. დაახ. 1090 წწ.) — ბიზნატიის იმპერატორი 1071-1078 წლებში. მიხეილ დუკა 20 წლის ავიდა ტახტზე. მისი მეუღლე 1065 წლიდან ქართველი პრინცესა, ბაგრატ IV-ისა და ბორენას ასული მართა იყო, რომელმაც კორონაციისას მარიამის სახელი მიიღო. 1078 წლის გადატრიალების შედეგად ხელისუფლებაში ნიკიფორე III მოდის. მიხეილი იძულებით ბერად აღკვეცეს, ხოლო მარიამი ახალ იმპერატორს გაჰყვა ცოლად. ნორვიჩი, ჯონ იულიუსი (1993), Byzantium: The Apogee, Penguin, ISBN 0-14-011448-3 დუმბარტონ ოუქსი, Catalogue of the Byzantine Coins in the Dumbarton Oaks Collection and in the Whittemore Collection: Leo III to Nicephorus Iii, 717-1081 (1973) კანდუჩი, ალექსანდრე (2010), Triumph & Tragedy: The Rise and Fall of Rome's Immortal Emperors, Pier 9, ISBN 978-1741965988 გარლანდ, ლინდა (1999), Byzantine Empresses: Women and Power in Byzantium AD 527–1204, Routledge, ISBN 978-0-415-14688-7, http://books.google.com/books?id=6JY2fpMTkKwC კაჟდანი, ალექსანდრე, რედ. (1991), Oxford Dictionary of Byzantium, Oxford University Press, ISBN 978-0-19-504652-6 პოლემისი, დემეტრიოს I. (1968), The Doukai: A Contribution to Byzantine Prosopography, ლონდონი ჯორჯ ფაინელი, History of the Byzantine and Greek Empires from 1057–1453, Volume 2, William Blackwood & Sons, 1854
ჩიხორისი

ჩიხორისი — ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი. X საუკუნის ეკლესია ასპინძის მახლობლად. ნაგებია ადგილობრივი სუფთად გათლილი ქვით. ეკლესია დარბაზულია. შესასვლელები დასავლეთიდან და სამხრეთიდან აქვს. კარ-სარკმლები შემკულია ჩუქურთმებით. კამარა პილასტრაზე ამოყვანილ საბჯენ თაღს ეყრდნობა. 2006 წლის 7 ნოემბერს, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 145. ↑ საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665, 2006 წლის 7 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-21. ციტირების თარიღი: 2020-02-22.
ამოან თუხარელი

თუხარელი ამოან — მესხი თავადი, რომელიც ოჯახთან ერთად XVII საუკუნის 20-იან წლებში გადმოსახლდა ქართლში. ის შეუერთდა ქართლის სამეფოს მემარჯვენე სადროშოში მებრძოლ თავადებს: გიორგი ბატონიშვილს, მაჩაბლებს, ქაიხოსრო და გულბათ ავალიშვილებს, ელისბარ დიასამიძეს, ფალავანდიშვილებსა, და სხვებს. 1632 წელს თეიმურაზ მეფემ დაუმტკიცა ნასყიდობა და ცნო მისი უფლებები ზურაბ სააკაძისგან ნასყიდ სოფლებზე: სამება, ჯვარა, მადლა, ცხავერი, კაჟათუბანი. 1640 წელს როსტომ მეფემ მას უწყალობა ყმა-მამული ცუცუბანში. 1646 წელს ის კვლავ იღებს წყალობას როსტომ მეფისაგან, თიღვაში ამოვარდნილ წერეთლის მამულს. ამოანს ჰყავდა შვილები: მელქისედექი, ლამექი, დავითი და პაპუნა. დანათესავებულია გორგასალ ჩხეიძის ოჯახთან. მის ვაჟს ლამექ თუხარელს მეფის კარზე ფარეშთუხუცესის თანამდებობა ეპყრა, ლამექს ცოლად ხორეშან ჯავახიშვილი ჰყავდა. მზია სურგულაძე, ქართულ ფეოდალურ საგვარეულოთა ისტორიიდან, თბ., 1999 ხელნაწერთა ინსტიტუტი HD-2124
პლატო

პლატო (ფრანგ. plateau — ბრტყელი) — მაღალი, ბრტყელი ან ტალღოვანი ვაკე, რომელიც განლაგებულია თითქმის ერთ დონეზე და მკაფიოდ გამოხატული კალთებით გამოყოფილია მიმდებარე სივრცისაგან. აქვს კარგად გამოხატული ფერდობები. პლატო წარმოიშობა ოდესღაც უფრო მაღალი და კონტრასტული რელიეფის ნგრევისა და მოსწორების შედეგად, თანაც ამგებელი ქანების (დანალექი, ვულკანური) წოლა მეტწილად ჰორიზონტალური ან მონოკლინურია. ნოტიო ჰავის პირობებში პლატო ხშირად დანაწევრებულია და დაყოფილია ღრმა კანიონისებური ხეობებით და მოკლებულია ფხვიერ ნაფენებს, მშრალ მხარეებში კი პლატოს ზედაპირები დაფარულია ღორღის საფრით; აქა-იქ აღმართულია კუნძულთა მთები. გამოყოფენ სტრუქტურულ პლატოებს, რომელიც აგებულია ჰორიზონტალური ან სუსტად დისლოცირებული ქანებით; ვულკანურ ან ლავურ და დენუდაციურ პლატოებს (უკანასკნელ შემთხვევაში იგულისხმება აზევებული დენუდაციური ვაკეები მკაფიოდ გამოხატული კიდეებით), აგრეთვე მთის პლატოებს — მთიანი მხარეების შიგა ნაწილების მოსწორებულ ტერიტორიებს, რომლებიც დაფარულია გარემომცველი მთების ნგრევის უხვი პროდუქტებით. მაღლა განლაგებული პლატო ხშირად შედის ზეგნისა და მთიანეთის შემადგენლობაში. პლატოს რელიეფი განირჩევა ქვაბულების, სერების, ბორცვებისა და კანიონისებრი ხეობების ერთობლიობით. გამოიყოფა აგრეთვე წყალქვეშა პლატო. სტრუქტურულ პლატოს მიეკუთვნება უსტიურტი, ვულკანურს — სომხეთის მთიანეთი, დენუდაციურს — უდაბნო ბეთფაყ-დალა, მთის — აღმოსავლეთ პამირის ცალკეული მონაკვეთები. საქართველოში ფართოდ არის გავრცელებული ვულკანური პლატოები. ამ მხრივ, აღსანიშნავია ახალქალაქის პლატო, გომარეთის პლატო, დმანისის პლატო, ჭოჭიანის პლატო და სხვა. ზეგანი პლატო — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული) პლატო — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური) ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 გეომორფოლოფიური ლექსიკონი, გამომცემლობა ნეკერი, თბილისი, 1996. ↑ Ахромеев Л.М. Геоморфологический словарь-справочник. БГУ, Брянск, 2002 г., 320 стр.
ესე იტყოდა ზარატუსტრა

ესე იტყოდა ზარატუსტრა: წიგნი ყველასთვის და არავისთვის (გერმ. Also sprach Zarathustra: Ein Buch für Alle und Keinen) — გერმანელი ფილოსოფოსის, ფრიდრიხ ნიცშეს, ფილოსოფიური ნოველა. ნამუშევარი 1883-85 წლებში დაიწერა და ოთხი ნაწილისაგან შედგება. ნამუშევრის უმეტესი ნაწილი ეხება ისეთ თემებს, როგორიცაა „კვლავდაბრუნების იდეა“, „ღმერთის გარდაცვალების“ ქარაგმა, და ზეადამიანის „წინასწარმეტყველება“, რომელიც პირველად ნიცშემ მხიარულ მეცნიერება-ში ახსენა. წიგნი, რომელსაც თავად ნიცშე „ყველა დროის ყველაზე ღრმა“ ნამუშევარს უწოდებდა, წარმოადგენს ეზოთერულ ტრაქტატს ფილოსოფიასა და მორალზე. წიგნის პროტაგონისტი არის განდეგილი წინასწარმეტყველი — ზარათუშტრა, რომელიც ასკეტიზმს მიატოვებს და კაცობრიობას დაუბრუნდება საქადაგებლად. ფრიდრიხ ნიცშე, ესე იტყოდა ზარატუსტრა (წიგნი ყველასათვის და არავისთვის), გერმანულიდან თარგმნა ერეკლე ტატიშვილმა; რედ. თამაზ ბუაჩიძის და როსტომ ჩხეიძის, თბ., 1993
ხოსე მანუელ რეინა

ხოსე მანუელ „პეპე“ რეინა პაესი (ესპ. José Manuel Reina Páez; დ. 31 აგვისტო, 1982) — ესპანელი ფეხბურთელი, საფეხბურთო კლუბ „ლაციოს“ მეკარე. ხოსე მანუელ რეინა დაიბადა მადრიდში. მამამისი მიგელ რეინა სანტოსი იცავდა „ატლეტიკოს“ ღირსებას. მიუხედავად იმისა რომ, ის დაიბადა მადრიდში მან კარიერა დაიწყო „ბარსელონაში“, სადაც სამი სეზონი გაატარა (ერთი რეზერვებში ხოლო ორი ძირითად გუნდში), სადაც მან გამართა ორი მატჩი „ლივერპულის“ წინააღმდეგ (2000–2001 სეზონში უეფას თასზე). 2002 წელს რეინა არენდით „ვილიარეალში“ გადავიდა. 2004 წელს რეინამ ამ გუნდთან კონტრაქტი გააფორმა. 2004–2005 სეზონის შედეგებით „ვილიარეალი“ გავიდდა ლიგაზე (პირველად არსებობის ისტორიაში). ამ წელს რეინამ აიღო 7 თერთმეტმეტრიანი ათიდან ხოლო სეზონის ბოლოს დაასახელეს ესპანეთის საუკეთესო კიპერად. 2005 წელს რაფამ დაითანხმა რეინა ეთამაშა „ლივერპულში“. მისი დებიუტი მერსისაიდულ გუნდში შედგა ჩემპიონთა ლიგის საკვალიფიკაციო ეტაპზე. პირველივე სოზონში მან შემადგენლობიდან ამოაგდო სტამბოლის ფინალის გმირი იერჟი დუდეკი. ამ მომენტისთვის რეინას უკვე აქვს დამყარებული რამდენიმე საკლუბო რეკორდი. რეინა უკვე გაუთანაბრდა „ლივერპულის“ დიად მეკარეებს. მან თავის პირველ ორმოცდაათ მატჩში გაუშვა მხოლოდ 29 გოლი და დაამხო რეი კლემენსის რეკორდი (32 გაშვებული ბურთი პირველ 50 მატჩში). ასევე მას ეკუთვნის რეკორდი მშრალ მატჩებში. პეპე რეინას სანაკრებო დებიუტი 2005 წელს შედგა. იგი მისი სანაკრებო კარიერის მანძილზე მუდამ იკერ კასილიასის დუბლიორია. მან მონაწილეობა მიიღო, მსოფლიო ჩემპიონატებზე, ევროპის ჩემპიონატზე და კონფედერაციათა თასზე. ლივერპული უეფა-ს სუპერთასი: 2005 ინგლისის ასოციაციის თასი: 2006 ინგლისის სუპერთასი: 2006 ინგლისის ლიგის თასი: 2011/12 ნაპოლი იტალიის თასი: 2013/14 ბაიერნი ბუნდესლიგა: 2014/15 ესპანეთი მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი: 2010 ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი: 2008, 2012 ოფიციალური საიტი (ინგლისური) (ესპანური) ხოსე მანუელ რეინა — ფიფას ჩანაწერი[დაარქივებული] Pepe Reina — სტატისტიკა საიტზე Soccerbase.com (ინგლისური) Campus Pepe Reina დაარქივებული 2013-01-04 საიტზე Wayback Machine. ხოსე მანუელ რეინა Twitter-ზე
უნიფორმიზმი

უნიფორმიზმი (ლათ. uiformis – ერთსახოვანი) — საბუნებისმეტყველო მეცნიერული ჰიპოთეზა, რომლის ამოსავალი დებულებაა გეოლოგიური ფაქტორების სისტემის უცვლელობა დროში. მთლიანად გეოლოგიური კონცეფციაა. პირველად (1832) ინგლისელმა მეცნიერმა უ. უეიველმა უწოდა ჩარლზ ლაიელის მოძღვრებას. უნიფორმიზმის ჩასახვა დაიწყო XIX საუკუნიდან და მის განვითარება ჩამოყალიბებაზე არაერთი სახელოვანი მეცნიერი მუშაობდა. უნიფორმიზმს საფუძვლად დაედო მექანისტური ბუნებისმეტყველების მტკიცება, რომ გეოლოგიურ წარსულში, ისევე როგორც ახლა, მოქმედებდნენ ერთი და იგივე ძალები ერთნაირი ინტენსიურობითა და სიჩქარით. უნიფორმიზმი ეყრდნობოდა რამდენიმე თეორიულ პრინციპებს. თავისი არსით იგი უარყოფდა დედამიწის ისტორიისა და სიცოცხლის პროგრესიულ განვითარებას, რამაც ჯერ კიდევ XIX საუკუნის II ნახევარში გამოიწვია მისი მკაცრი კრიტიკა და საბოლოოდ უნიფორმიზმი როგორც გეოლოგიური კონცეფცია უარყვეს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 161. Равикович А. И., Развитие основных теоретических направлений в геологии XIX в., М., 1969;
პიტერ ნაური

ნაური, პიტერ (დ. 25 ოქტომბერი, 1928, ფრედერიქსბერგი, კოპენჰაგენთან – გ. 3 იანვარი, 2016) — დანიელი მეცნიერი, ერთ–ერთი პიონერი კომპიუტერული მეცნიერების დარგში. ალან ტიურინგის პრემიის ლაურეატი (2005). ჯონ ბეკუსთან ერთად ბეკუს–ნაურის ფორმალიზმის შემქმნელი, რომელიც აღწერს პროგრამირების ენების სინტაქსს. ბეკუს–ნაურის ფორმალიზმზე დაყრდნობით შექმნილია მაღალი დონის პროგრამირების მრავალი ენის გრამატიკა. პიტერ ნაური პროგრამირების ენა ალგოლ 60–ის შემქმნელია. ენციკლოპედია „ბრიტანიკა“ ↑ Deutsche Nationalbibliothek Record #107075512 // ინტეგრირებული ნორმატიული ფაილი — 2012—2016. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q27302"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q36578"></a> ↑ SNAC — 2010. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a> ↑ 3.0 3.1 Dansk Biografisk Lexikon <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1164910"></a> ↑ Freebase Data Dumps — Google. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q95"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q648625"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q15241312"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1453477"></a> ↑ https://www.britannica.com/biography/Peter-Naur ↑ http://www.i-programmer.info/news/82-heritage/9308-computer-scientist-peter-naur-dies-aged.html ↑ heise online — Heise Group. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q896769"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1601295"></a> ↑ Hosch W. L. Encyclopædia Britannica <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a> ↑ Czech National Authority Database <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863"></a> ↑ Mathematics Genealogy Project — 1997. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q829984"></a> ↑ http://denstoredanske.dk/index.php?sideId=294813 ↑ http://diku.dk/Nyheder/2014/peter-naur/ ↑ PETER NAUR — გამოთვლითი ტექნიკის ასოციაცია