laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ტამბოვის ყაზანის ღვთისმშობლის ხატის ეკლესია

ტამბოვის ყაზანის ღვთისმშობლის ხატის ეკლესია (რუს. Церковь во имя Казанской иконы Божией Матери) — მართლმადიდებლური ეკლესია, არქიტექტურული ძეგლი ქალაქ ტამბოვში. მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს. ეკლესია მდებარეობს ყაზანის მამათა მონასტრის ტერიტორიაზე, რომელიც დაარსებულია 1670 წელს. ეკლესია ააშენეს როგორც საზაფხულო, 1791 წელს. 1796 წელს აკურთხა ეპისკოპოსმა თეოფილე რაევმა. ააშენეს საროვის მონასტრის მაგალითზე. ამავე ეკლესიაში 1811 წელს დაკრძალეს ეპისკოპოსი თეოფილე. ეკლესიის სამხრეთ კედელში შემორჩენილია ფირფიტა, რომელზეც ამოკვეთილია ეპისკოპოსის ეპიტაფია. გადმოცემის თანახმად 1793 წელს აქ ხელი დაასხეს სერაფიმ საროველს. 1918 წელს მონასტერი დახურეს, ხოლო 1920-იან წლებში აქ განათავეს ტამბოვის საგუბერნიო საგანგებო კომისია. მომდევნო წლებში გაანადგურეს სასაფლაო, დაანგრიეს სამრეკლო. ყაზანის ეკლესიის შენობაში კი განათავსეს ტამბოვის ოლქის სახელმწიფო არქივის ფილიალი. 1990-იანი წლების დასაწყისში მონასტერი დაუბრუნდა მორწმუნეებს და დაიწყო ყაზანის ღვთისმშობლის ხატის ეკლესიის სარესტავრაციო სამუშაოები. 2003 წელს ტამბოვისა და ნიჟნი-ნოვგოროდის მთავარეპისკოპოსის საფლავზე, ყაზანის ეკლესიის სამხრეთ კედელთან ააშენეს სამლოცველო. 2009 წლის გაზაფხულზე კი დაიწყეს სამრეკლოს მშენებლობა (არქიტექტორი ა. და გ. ლუნკინები). 2011 წლის 27 ივლისის დილას თვითმფრინავმა სამრეკლოს დაადგა 20-მეტრიანი წვერის კონსტრუქცია, რომლის საერთო წონაც დაახლოებით 4 ტონა იყო. Журнал Московской Патриархии. № 12. 2007 г. «Празднование 325-летия Тамбовской епархии» «Московский комсомолец» («МК в Тамбове»). 13 октября 2010 г. «Когда зазвонит колокол?» Казанский мужской монастырь города Тамбова. История и современность. На колокольне Казанского мужского монастыря в Тамбове засиял позолоченный крест. Репортаж ГТРК «Тамбов» ↑ Управление культуры и архивного дела Тамбовской области. Списки объектов культурного наследия.. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-04-21. ციტირების თარიღი: 2018-11-01. ↑ На колокольню Казанского монастыря установлен позолоченный крест. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-09-24. ციტირების თარიღი: 2018-11-01. ↑ Журнал Московской Патриархии. «Празднование 325-летия Тамбовской епархии».. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2009-03-19. ციტირების თარიღი: 2018-11-01. ↑ Когда зазвонит колокол?. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2010-10-28. ციტირების თარიღი: 2018-11-01.
ტამბოვის ფერისცვალების ტაძარი

ტამბოვის ფერისცვალების ტაძარი (რუს. Спасо-Преображенский собор) — რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის ტამბოვის ეპარქიის საკათედრო ტაძარი ქალაქ ტამბოვში. მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს. იგი არის ტამბოვის პირველი ქვის ტაძარი და ტამბოვის ოლქის უძველესი მართლმადიდებელი ეკლესია. ქვის ტაძრის მშენებლობა ძველი ხის ეკლესიის ადგილზე დაიწყო 1694 წელს ტამბოვის ეპისკოპოსმა პიტირიმმა, მაგრამ საბოლოოდ იგი დასრულდა 1783 წელს ტამბოველი ვაჭრის მატვეი ბოროდინის ფინანსებით. 1809 წელს ეპისკოპოსმა თეოფილ რაევმა ტამბოვის სასულიერო კონსისტერიას შესთავაზა და დაარწმუნა ისინი ძველი სამრეკლოს ადგილზე ახლის აშენებაში. დაიწყო სახსრების შეგროვება. 1811 წელს დასრულდა ახალი, ქვის სამრეკლოს მშენებლობა. XX საუკუნის დასაწყისში ტაძარს სტუმრობდა იმპერატორი ნიკოლოზ II, დიდი თავადი ელისაბედ თევდორეს ასული და იოანე კრონშტადტელი. 1929 წელს საკათედრო ტაძრის შენობაში განათავსეს ტამბოვის საოლქო მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი. 1931-1932 წლებში დაშალეს ეკლესიის სამრეკლო. ტამბოვის საოლქო აღმასკომის 1974 წლის 14 მაისის № 309 დადგენილების საფუძელზე იცავს სახელმწიფო, როგორც ადგილობრივი მნიშვნელობის ძეგლს. 1991 წლის 18 აგვისტოს ტამბოვის სახალხო დეპუტატთა საოლქო საბჭოს № 196 გადაწყვეტილებით ფერისცვალების ეკლესია გადაეცა მორწმუნეებს. 1993 წელს გუმბათზე დაადგეს ჯვარი. 6 აგვისტოს მთავარეპისკოპოსმა ევგენიმ აკურთხა ქვედა ტაძრის საკურთხეველი. 1993 წლის 8 აგვისტოს ტაძარს დაუბრუნდა ქალაქ ტამბოვის ზეციური მმართველის წმინდა პიტირიმის ნეშტი და ასევე სხვა სიწმინდეები. 1993 წელს საკათედრო ტაძარი დაუბრუნდა ტამბოვის ეპარქიას. გადაცემის ცერემონია საბოლოოდ დასრულდა ტამბოვში პატრიარქ ალექსი II-ის პირველი ვიზიტის პერიოდში. 1994 წელს დარეგისტრირდა ტაძრის რელიგიური საზოგადოება. 2002 წლის 9 აგვისტოს პატრიარქმა ალექსი II-მ აღასრულა რამსთევის მსახურება. 10 აგვისტოს, ქალაქის მფარველის, პატრიარქ პიტირიმის ხსენების დღეს, გაიმართა საღვთო ლიტურგია. 2011 წლის 18 მაისს კი გაიმართა ლიტურგია და აკურთხეს ჯვარი სამრეკლოს მშენებლობის ადგილზე. ამჟამად სამრეკლო აგებულია და მოქმედებს. Спасо-Преображенский Кафедральный собор დაარქივებული 2007-09-29 საიტზე Wayback Machine. Возле Вечного огня в Тамбове построят колокольню. დაარქივებული 2014-08-19 საიტზე Wayback Machine. ↑ Управление культуры и архивного дела Тамбовской области. Списки объектов культурного наследия.. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-04-21. ციტირების თარიღი: 2018-11-01. ↑ Журнал Московской Патриархии. № 9. 2002 г. Пастырский визит Святейшего Патриарха Московского и всея Руси Алексия в Тамбов.[მკვდარი ბმული] ↑ Освящение креста на месте воссоздания соборной колокольни.. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-03-29. ციტირების თარიღი: 2018-11-01. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ტამბოვის ფერისცვალების ტაძარი
ჩეჩნეთის რესპუბლიკის მეცნიერებათა აკადემია

ჩეჩნეთის რესპუბლიკის მეცნიერებათა აკადემია (ჩეჩ. Нохчийн Республикан Ӏилманийн академи) — ჩეჩნეთის რესპუბლიკის სახელმწიფო აკადემია, სამეცნიერო კვლევების ცენტრი. მდებარეობს გროზნოში. ჩეჩნეთის რესპუბლიკის მეცნიერებათა აკადემია დაარსდა 1992 წელს. მისი პირველი პრეზიდენტი გახდა ქიმიის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი, რუსეთის ფედერაციის მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე ხამზათ იბრაგიმოვი. პირველ ვიცე-პრეზიდენტად აირჩიეს კავკასიათმცოდნე, ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი ჯაბრაილ გაკაევი. შექმნისთანავე მეცნიერებათა აკადემიის წინაშე დადგა სერიოზული პრობლემები, რომელიც დაკავშირებული იყო საზოგადოებრივი სტრუქტურების, მათ შორის სამეცნიერო-საგანმანათლებლო სისტემის დეგრადაციასთან. სიტუაცია უფრო გაუარესდა რესპუბლიკის ხელმძღვანელობის პოლიტიკური კურსის შედეგად. აღნიშნულ სიტუაციას დაერთო ჩეჩნეთის პირველი და მეორე ომები, რომელმაც მნიშვნელოვნად დააზარალა სამეცნიერო-საგანმანათლებლო სფერო, განადგურდა მეცნიერებისა და განათლების მატერიალური ბაზები, მოხდა სამეცნიერო და პედაგოგიური პერსონალის მნიშვნელოვანი ნაწილის გადინება, განადგურდა საბიბლიოთეკო ფონდები. 2000 წელს ახმად კადიროვი შეხვდა რესპუბლიკის სამეცნიერო საზოგადოების წარმომადგენლებს, რომლის შემდეგაც მიიღეს გადაწყვეტილება აღედგინათ მეცნიერებათა აკადემია, როგორც სახელმწიფოებრივი სამეცნიერო დაწესებულება, დაიწყო დაფინანსება, გამოიყო თანხები სამეცნიერო ნაშრომების დასაწერად და მეცნიერებათა აკადემიის შენობის ასაშენებლად, რადგან ძველი შენობა საომარი მოქმედებების დროს განადგურდა. 2006 წლის ივლისში ხამზათ იბრაგიმოვის გარდაცვალების შემდეგ ჩეჩნეთის რესპუბლიკის მეცნიერებათა აკადემიის ახალ პრეზიდენტად აირჩიეს, ისტორიის ემცნიერებათა დოქტორი შახრუდინ გაფუროვი. ჩეჩნეთის რესპუბლიკის მეცნიერებათა აკადემია მოიცავს შემდეგ ქვედანაყოფებს: ჰუმანიტარულ მეცნიერებათა ინსტიტუტი მასალათმცოდნეობის პრობლემების ცენტრი ასევე მეცნიერებათა აკადემიის პრეზიდიუმეის ქვედანაყოფები: ბიოლოგიისა და ეკოლოგიის დედამიწათმცოდნეობის მედიცინის ამჟამად მეცნიერებათ აკადემიაში მუშაობს 16 მოქმედი წევრი, 13 წევრ-კორესპონდენტი, 37 დოქტორი და 58 მეცნიერებათა კანდიდატი. მათი ნაშრომები ქვეყნდება დიდ ბრიტანეთში, გერმანიაში, იტალიაში, ჩინეთში, პოლონეთში და აშშ-ში. 2008-2011 წლებში ჰუმანიტარული მიმართულების მკვლევარებმა გამოსცეს 49 მონოგრაფია და საავტორო კრებული, დაახლოებით ათასი სტატია, გაიმართა 14 საერთაშორისო და რუსეთის სამეცნიერო და სასწავლო-პრაქტიკული კონფერენცია. მოამზადეს ოთხტომიანი ნაშრომი „ჩეჩნეთის ისტორია უძველესი დროიდან დღემდე“; დაიწყეს მუშაობა „ჩეჩნური ენის დიდ ლექსიკონზე“; გრძელდება მრავალტომიანი სერიის გამოცემა ჩეჩნური ფოლკლორის შესახებ. გამოიცა „ჩეჩნური ენის გრამატიკა“, რომელზეც 10 წლის განმავლობაში მუშაობდნენ ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორები, პროფესორები ა. ხალიდოვი, ვ. ტიმაევი და მ. ოვხადოვი. 2006 წლიდან საერთო ჯამში გამოსცეს 500 წიგნი, მათ შორის მონოგრაფიები, სახელმძღვანელოები, სტატიები და მასალების კრებულები. Храм науки работает плодотворно Члены академии Вчера и сегодня Академии наук ЧР ↑ Академии наук Чеченской Республики 20 лет. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-08-09. ციტირების თარიღი: 2014-08-09.
სუპერმასიური შავი ხვრელი

სუპერმასიური შავი ხვრელი ან ზემასიური შავი ხვრელი — უდიდესი ტიპის შავი ხვრელი, რომლის მასის ფარდობა მზის მასასთან ასი ათასიდან მილიარდამდე მერყეობს. ის ყოველი დიდი გალაქტიკის ცენტრშია მოთავსებული. ჩვენს გალაქტიკაში, ირმის ნახტომის ცენტრში მდებარე შავი ხვრელი მშვილდოსანი A* მზეზე 4,3 მილონჯერ მძიმეა, ანდრომედას გალაქტიკის ცენტრში არსებული სუპერმასიური შავი ხვრელის მასა კი მზის მასაზე 100 მილიონჯერ მეტია. 1971 წელს დონალდ ლინდენ ბელმა და მარტინ რისმა წამოაყენეს ჰიპოთეზა, რომ ირმის ნახტომის ცენტრში შეიძლებოდა მოთავსებული ყოფილიყო უდიდესი მასის შავი ხვრელი. 1974 წელს კი მშვილდოსანი A* აღმოაჩინეს ასტრონომებმა ბრუს ბელიკმა და რობერტ ბრაუნმა. მათ აღმოაჩინეს რადიო წყარო, რომელიც გამოყოფს სინქროტონულ გამოსხივებას. აღმოჩნდა, რომ ის იყო მკვრივი და უძრავი მისი გრავიტაციის გამო. ამგვარად, ეს იყო პირველი ნიშანი იმისა, რომ ირმის ნახტომის ცენტრში მოთავსებულია სუპერმასიური შავი ხვრელი. Fulvio Melia (2003). The Edge of Infinity. Supermassive Black Holes in the Universe. Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-81405-8.  Laura Ferrarese & David Merritt (2002). „Supermassive Black Holes“. Physics World. 15 (1): 41–46. arXiv:astro-ph/0206222. Bibcode:2002astro.ph..6222F. დამოწმება იყენებს მოძველებულ პარამეტრს |last-author-amp= (დახმარება) Fulvio Melia (2007). The Galactic Supermassive Black Hole. Princeton University Press. ISBN 978-0-691-13129-0.  Merritt, David (2013). Dynamics and Evolution of Galactic Nuclei. Princeton University Press. ISBN 978-0-691-12101-7.  Julian Krolik (1999). Active Galactic Nuclei. Princeton University Press. ISBN 978-0-691-01151-6.
ახმად-არენა

ახმად-არენა (რუს. Ахмат-Арена) — საფეხბურთო კლუბ „ახმადის“ საშინაო არენა. მდებარეობს ქალაქ გროზნოში უმარ სადაევის ქუჩაზე, ტევადობა - 30 597 მაყურებელი. აგებულია 2006-2011 წლებში. 2004 წელს გამოიყო ფინანსები ახმად კადიროვის სახელობის ცენტრალური სტადიონის მშენებლობისათვის, ხოლო საპროექტო დოკუმენტაცია შეიმუშავეს 2005 წელს. მშენებლობა დაიწყო 2006 წელს და გაგრძელდა დაახლოებით ხუთი წელი. 2011 წლის გაზაფხულზე ექსპლუატაციაში შევიდა სპორტკომპლექსის ნაილი - სპორტული არენა 30 ათასი ადგილით. სპორტკომპლექსი გახდა მთელს რუსეთში ერთ-ერთი ყველაზე თანამედროვე ნაგებობა თავისი არქიტექტურული შესრულებით. სამუშაოები მიმდინარეობდა UEFA-სა და FIFA-ს სტანდარტებით. სტადიონი გახდა რესპუბლიკის სახე და მისი ყველაზე მთავარი ობიექტი. თავად არენა შედგება ორი ნაწილისაგან. დასავლეთი ტრიბუნა А 9 ათას კაცს იტევს, ხოლო აღმოსავლეთის ტრიბუნა B- 21 ათას კაცს. ასევე გამოყოფილია ადგილები ინვალიდებისათვის. ახმად-არენა აღჭურვილია ვივეოკონტროლით. სულ ახმად-არენის ტერიტორიაზე დამონტაჟებულია 432 კამერა. ახმად-არენის გახსნა შედგა 2011 წლის 11 მაისს. სტადიონის გახსნის პროგრამაში შედიოდა ლაზერული შოუ და ცნობილი ჩეჩენი და მსოფლიო შემსრულებლების გამოსვლები, კერძოდ, C. C. Catch, ტოტო კუტუნიო, ალ ბანო, კრეიგ დევიდი. პირველი საფეხბურთო მატჩი გაიმართა ამავე დღეს: მოედანზე გამოვიდა გუნდი „კავკასია“ რამზან კადიროვის, არსენ კანოკოვის, ნიკიტა ისაევის, რინატ დასაევის შემადგენლობით და „მსოფლიო ნაკრები“ დიეგო მარადონას ხელმძღვანელობით, გუნდში თამაშობდნენ ენცო ფრანჩესკოლი, ლუიშ ფიგუ, ფრანკო ბარეზი, ალექსანდრო კოსტაკურტა, ივან სამორანო, ფაბიენ ბარტეზი, ჟან-პიერ პაპენი, რობი ფაულერი და სხვები. კავკასიამ გაიმარჯვა ანგარიშით 5:2. 2011 წლის 20 მაისს სტადიონზე გაიმართა რუსეთის პრემიერ-ლიგის პირველი ოფიციალური მატჩი. გროზნოს „ახმადმა“ მოუგო „ანჟის“ 1:0. 2013 წლის 1 ივნისს გაიმართა რუსეთის თასის 2012/2013 წლების ფინალი: „ცსკა მოსკოვი“ და „ანჟი“, რომელშიც პენალტების სერიით გაიმარჯვეს მოსკოველებმა. ოფიციალური ვებგვერდი ↑ И. о. Президента ЧР С. Абрамов придает большое значение развитию спорта в республике. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-09-07. ციტირების თარიღი: 2018-11-01. ↑ Газета. Ru | В Грозном будет построен стадион европейского уровня ↑ Репортаж об открытии стадиона в газете «Советский спорт». დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-09-24. ციტირების თარიღი: 2018-11-01.
ბატონის სახლი

ბატონის სახლი (რუს. Барский дом) — კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი გროზნოში. ამ სახლში 1957 წლიდან გარდაცვალებამდე, 1994 წლამდე ცხოვრობდა ჩეჩენი იურისტი, ისტორიკოსი, უფლებათადამცველი და საზოგადო მოღვაწე ძიაუდინ მალსაგოვი. ბატონის სახლს უკავია მთელი კვარტალი გროზნოს ცენტრში. ერთი მხრიდან აქვს ორი, ხოლო მეორე მხრიდან სამი სართული. მესამე სართული დააშენეს 1930-იან წლებში. ნაგებობას დაგეგმარებაში აქვს კვადრატული ფორმა, შესასვლელი თაღოვანია და შედის შიდა ეზოში. შენობა გადის გრობოედოვისა და უგრიუმოვის (ყოფილი დაღესტნის) და გამარჯვების პროსპექტისა და ესამბაევის (ყოფილი რევოლუციის) პროსპექტებზე. ნაგებობა 1923 წელს ააშენა ინგლისელმა ნავთობის მრეწველმა, რომელიც დაკავებული იყო გროზნოში ნავთობის მოპოვებით. თავდაპირველად შენობაში განთავსებული იყო კანტორები და სპეციალისტების ბინები. მოგვიანებით ამ სახლში ცხოვრობდნენ საბჭოთა პარტიული ელიტის ოჯახები. შენობა სერიოზულად დაზარალდა ჩეჩნეთის პირველი ომის დროს და თითქმის მთლიანად დაინგრა მეორე ომის დროს. 2006 წელს გროზნოს მერიამ იგი მთლიანად აღადგინა. 1998 წელს ფასადზე დაკივეს მემორიალური დაფა ძიაუდინ მალსაგოვის პატივისცემის ნიშნად, რომელიც ამ სახლში ცხოვრობდა 1957-1994 წლებში. ჩეჩნეთის მეორე ომის პერიდში დაფა გაანადგურეს. 2012 წლის 7 აგვისტოს მალსაგოვის ქვრივის ძალისხმევით მემორიალური დაფა აღადგინეს. ახალი დაფა დაამზადა იმ ხელოსნის შვილმა, რომელმაც გაამზადა პირველი. 2013 წელს ჩეჩნეთის რესპუბლიკის ტურიზმის კომიტეტმა შეიტანა ქალაქის ტურისტულ-საექსკურსიო მარშრუტში, როგორც გროზნოს ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ღირსშესანიშნაობა. ამავე წელს იგი მოინახულა 35 000-მა ტურისტმა. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 Элана Зубайраева. (2014-05-12) Английский «аристократ» в центре Грозного. grozny-inform.ru. ციტირების თარიღი: 2017-01-28. ↑ Все переименованные улицы Грозного. delovayachechnya.ru. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-12-03. ციტირების თარიღი: 2017-01-29. ↑ 3.0 3.1 3.2 1923 г. Грозненские «баре» и «Барский дом». checheninfo.ru (2016-12-15). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2017-01-25. ციტირების თარიღი: 2017-01-28. ↑ Экскурсия по Грозному. Барский дом. Фоторепортаж. checheninfo.ru (2013-02-05). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2017-01-25. ციტირების თარიღი: 2017-01-29. ↑ Вазаев А.. (2012-08-10) Второе рождение мемориала. Министерство культуры Чеченской Республики. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-04-27. ციტირების თარიღი: 2015-01-24.
სიტყვის თავისუფლებისათვის დაღუპულ ჟურნალისტთა ძეგლი

სიტყვის თავისუფლებისათვის დაღუპულ ჟურნალისტთა ძეგლი (რუს. Памятник журналистам, погибшим за свободу слова) — ძეგლი ჩეჩნეთის რესპუბლიკის გროზნოში. მდებარეობს ჟურნალისტების სკვერში. გაიხსნა 1973 წლის 30 აპრილს, როგორც საბჭოთა ხელისუფლებისათვის მებრძოლთა ძეგლი. 2007 წელს მოხდა ძეგლის რეკონსტრუქცია და მიიღო თანამედროვე სახე და სახელწოდება. ძეგლი მდებარეობს ქალაქ გროზნოში, ჟურნალისტების სკვერში, გაიხსნა 1973 წლის 30 აპრილს. თავდაპირველად ძეგლი ეძღვებოდა საბჭოთა ხელისუფლებისათვის მებრძოლებს. ძეგლი-სტელა თავისი ფორმით მოგვაგონებს დროშას. ძეგლი შემკული იყო წითელი გრანიტის ფილებით. ძეგლის ცოკოლი შესრულებული იყო ნაცრისფერი გრანიტით. სტელაზე კი ამოკვეთილი იყო სიტყვები 1990 წლის 13 მარტს ძეგლი აღიარეს კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლად და სახელმწიფო დაცვის ქვეშ აიყვანეს. 1995 და 1999 წლებში საბრძოლო მოქმედებების პერიოდში საკმაოდ დაზიანდა. 2006 წლის დეკემბერში, ჩეჩნეთის ტერიტორიაზე სამხედრო ძალების შესვლის 15 წლისთავზე ჩეჩენმა ჟურნალისტებმა თხოვნით მიმართეს ჩეჩნეთის რესპუბიკის მეთაურს რამზან კადიროვს, აღდგენილი პრესის სახლის ახლოს აღემართა იმ ჟურნალისტების ძეგლი, რომლებიც დაიღუპნენ პროფესიული მოვალეობის შესრულებისას. 15 წლის განმავლობაში რესპუბლიკისტერიტორიაზე დაიღუპა დაახლოებით 100 ჟურნალისტი, მათგან 22 იყო ადგილობრივი . რამზან კადიროვის ინიციატივით 2007 წლის თებერვალში საბჭოთა ხელისუფლებისათვის მებრძოლათა ძეგლი გადააკეთეს ჟურნალისტების ძეგლად. წითელი გრანიტის ნაცვლად შავი გრანიტით მოაპირკეთეს, ხოლო ცოკოლი - თეთრი გრანიტით. მონუმენტზე გამოსახეს წიგნი წარწერით რუსულ და ჩეჩნურ ენაზე ძეგლის მიმდებარე მოედანზე დააგეს ფილები. 2007 წლის 22 მაისს შედგა რეკონსტრუირებული ძეგლის საზეიმო გახსნა. გახსნის ცერემონიალში მონაწილეობა მიიღო ჩეჩნეთის რესპუბლიკის მეთაურმა რამზან კადიროვმა, ჩეჩნეთის რესპუბლიკის მთავრობი წევრებმა, მასობრივი ინფორაციის წარმომადგენლებმა და რესპუბლიკის მრავალმა მაცხოვრებელმა. ↑ Памятник борцам революции[მკვდარი ბმული] ↑ М. Крюков. Площадь Дружбы. «Правда», 1973, 5 мая ↑ В. Марзиев. Героям Гражданской. «Комсомольское племя», 1973, 1 мая ↑ В Грозном появится памятник журналистам, погибшим при выполнении своих обязанностей[მკვდარი ბმული] ↑ В Грозном заложен памятник погибшим журналистам ↑ В Грозном открыли памятник погибшим журналистам ↑ В Грозном открыли Сквер журналистов. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-09-06. ციტირების თარიღი: 2018-11-01.
მიხეილ ლერმონტოვის ძეგლი (გროზნო)

მიხეილ ლერმონტოვის ძეგლი (რუს. Памятник Михаилу Лермонтову) — გამოჩენილი რუსი პოეტის, მხატვრისა და ოფიცრის მიხეილ იურის ძე ლერმონტოვის ძეგლი ჩეჩნეთის რესპუბლიკის დედაქალაქ გროზნოში. მიხეილ ლერმონტოვის ძეგლი მდებარეობს მოჰამედ ალის პროსპექტზე (ყოფილი სერგეი კიროვის პროსპექტი) გროზნოში, მიხეილ ლერმონტოვის სახელობის რუსული სახელმწიფო დრამატული თეატრის სიახლოვეს. მიხეილ ლერმონტოვი გამოსახულია სამხედრო ფორმაში, რომელიც ზის დაბალ სკამზე. სამხედრო ფორმა სწორედ ისეთია, როგორითაც პოეტი მსახურობდა ჩრდილოეთ კავკასიაში. კვარცხლბეკზე ამოკვეთილია რამდენიმე სტრიქონი მიხეილ ლერმონტოვის ლექსიდან, რომელიც ეძღვნება კავკასიას: „Как сладкую песню Отчизны моей, люблю я Кавказ!“. ძეგლის ავტორია ოსი მოქანდაკე ნიკოლაი ხოდოვი. 1840 წელს გროზნოს ციხესიმაგრეში, საიდანაც სათავეს იღებს ქალაქ გროზნოს ისტორია, მიხეილ ლერმონტოვი შევიდა სამხედრო სამსახურში. ცნობილი გროზნოელის პატივსაცემად 2012 წლის ივნისში აღმართეს მისი ძეგლი. ბრინჯაოს ქანდაკება ჩეჩნეთის რესპუბლიკას საჩუქრად გადასცა ძეგლის ავტორმა ნიკოლაი ხოდოვმა. ძეგლის საზეიმო გახსნა შედგა 2012 წლის 19 ივნისს. ძეგლის გახსნის ცერემონიალს ხელმძღვანელობდა ჩეჩნეთის რესპუბლიკის მეთაური რამზან კადიროვი და რუსეთის ფედერაციის მთავრობის თავმჯდომარე დიმიტრი მედვედევი. ↑ Драматический театр имени Лермонтова в Грозном обрел новый дом[მკვდარი ბმული] ↑ Государственный русский драматический театр имени М.Ю. Лермонтова начал новый отсчет времени
ნაზარეთის ხარების ეკლესია

ნაზარეთის ხარების ეკლესია (ებრ. כנסיית גבריאל הקדוש, არაბ. كنيسة البشارة للروم الأرثوذكس) — მართლმადიდებლური ეკლესია ნაზარეთში, ისრაელი. ბერძნული მართლმადიდებლური ეკლესია აშენებულია იმ წმინდა წყაროსთან სადაც მოხდა მთავარანგელოზ გაბრიელისაგან ღვთისმშობლის ხარება: „გიხაროდეს, მომადლებულო, შენთანაა უფალი. კურთხეულ ხარ დედათა შორის“ (ლუკა 1:28) ღვთისმშობლის ხარება აღწერიალია ლუკას სახარებაში: პირველი ტაძარი ამ ადგილზე ააგეს IV საუკუნეში იმპერატორ კონსტანტინეს მმართველობის პერიოდში. იერონიმე სტრიდონელის გადმოცემით პალესტინაში, ნაზარეთში, მის სიცოცხლეში მოქმედებდა ორი ხარების ეკლესია. ერთი გაბრიელის მიერ ხარების ადგილზე, ხოლო მეორე წმინდა ოჯახის ტერიტორიაზე. ამასვე გვეუბნება VIII საუკუნის ისტორიკოსი ბედა ღირსი. XIII საუკუნეში სულთანმა ბეიბარს I-მა ქალაქის ყველა ტაძარი გაანადგურა. თანამედროვე ეკლესია კი ააშენეს 1750 წელს. მის მშენებლობაში გამოიყენეს ძველი ნაგებობის ნაშთები. დღეისათვის ნაზარეთის ბერძნული მართლმადიდებლური ხარების ეკლესია არის ქალაქის ადგილობრივი ქრისტიანი არაბების სამრევლო ეკლესია. მიეკუთვება იერუსალიმის მართლმადიდებელი ეკლესიის ნაზარეთის მიტროპოლიას. 1955-1960 წლებში არქეოლოგ ბელარმინო ბაგატის ხელმძღვანელობით ნაზარეთში, ხარების ტრადიციულ ადგილას წარმოებულმა გათხრებმა გამოავლინა კედლის წარწერები, რომელთაგან რამდენიმე ქართული აღმოჩნდა. ისინი არქეოლოგიური მეთოდით დათარიღდა არაუგვიანეს 427 წლით. ისტორიული წყაროების მოშველიებით დადგინდა, რომ ქართული წარწერები ნაზარეთის ხარების ეკლესიის ინტერიერში შეიძლებოდა გაჩენლიყო 330-427 წლებში. მათ იკვლევდა ქართველი მეცნიერი ზაზა ალექსიძე ქართული ტრადიციული კულტურის ისტორია, თბ., 2017 Россия в Святой Земле. Документы и материалы. Том 1. Москва. Изд. «Международные отношения». 2000 г. ISBN 5-7133-1063-9 (т.1) Н. Н. Лисовой. Приди и виждь. Свидетельства Бога на Земле. Информационное агентство Русской Православной Церкви. Москва 2000. ISBN 5-900349-04-7 Архимандрит Августин. Святая Земля. Издание Русской Духовной Миссии в Иерусалиме. 2011. ISBN 978-5-904566-01-2 Профессор |А. А. Дмитриевский. Церковные торжества на православном востоке в дни великих праздников. Издание Императорского Православного Палестинского Общества. С.-Петербург. Типография В. Киршбаума. 1909 г. Юрий Полторак. Назарет и окрестности. Кафр-Кана, гора Фавор, Наин, Циппори. — Издательство Евгения Озерова, 2013. — 272 с. — ISBN 9789659215607 Официальный портал Иерусалимской православной Церкви Профессор А. А. Дмитриевский. Праздник Благовещения Пресвятыя Богородицы в Назарете и паломническия хождения по Галилее в марте месяце. СПб. 1909 г. Публикация на портале Россия в красках ↑ ახალი აღთქმა, ლუკას სახარება 1:28-33 ↑ Официальный сайт Иерусалимской Православной Церкви ↑ ქართული ტრადიციული კულტურის ისტორია, თბ., 2017, გვ., 68
ნაზარეთის ქართული წარწერები

ნაზარეთის ქართული წარწერები — კედლის წარწერები, რომელიც აღმოჩენილია ნაზარეთში 1955-1960 წლების არქეოლოგიური გათხრების შედეგად, რომელსაც ხელმძღვანელობდა არქეოლოგი ბელარმინო ბაგატი. წარწერები აღმოჩენილია ქალაქ ნაზარეთში ხარების ტრადიცულ ადგილზე მდგარ ეკლესიაში. წარწერები არქეოლოგიური მეთოდით არაუგვიანეს 427 წლით დაათარიღეს, რადგან მოქცეული იყო უფრო გვიანდელი ეკლესიის ქვეშ, რომლის იატაკის მოხატულობაშიც უხვად არის გამოყენებული ჯვრები, ეს კი 427 წელს გამოცემული ედიქტით აიკრძალა. ისტორიული წყაროების მოშველიებით დადგინდა, რომ ქართული წარწერები ნაზარეთის ხარების ეკლესიის ინტერიერში შეიძლებოდა გაჩენილიყო მხოლოდ 330-427 წლებში. ნაზარეთის ეკლესიის ქართული წარწერები გამოიკვლია ზაზა ალექსიძემ. ძალიან საინტერესოა მეცნიერის დასკვნა: ნაზარეთის ეკლესიის წარწერები დღეს მოხსნილია კედლიდან და შენახულია მსოფლიოს სხვადასხვა მუზეუმებში. ქართული ტრადიციული კულტურის ისტორია, თბ., 2017 ზ. ალექსიძე, „ლუვრი, სინაის მთა, ნაზარეთი: ეპიგრაფიკული ეტიუდები, თბ., 2000 B. Bagatti, Excavations in Nazareth. I: From the Beginning till the XII Century (SBF. Collectio Maior 17), Jerusalem 1969 ↑ Yana Tchekhanovets, Early Georgian Pilgrimage to the Holy Land
ავრორა (სანქტ-პეტერბურგის კინოთეატრი)

კინოთეატრი ავრორა (რუს. Аврора) — ერთ-ერთი უძველესი კინოთეატრი საქნტ-პეტერბურგში. მდებარეობს ქალაქის ცენტრში ნევის პროსპექტზე, № 60 სახლში. იმ ადგილზე სადაც ახლა მდებარეობს ნევის პროსპექტის სახლი № 60, 1780-იან წლებში ააგეს ორსართულიანი ქვის სახლი მისი პირველი მფლობელის ვაჭარ ი. დენისოვისათვის. 1790-იანი წლებიდან სახლი ეკუთვნის გრაფ სერგეი რუმიანცევს, ხოლო 1830-იანი წლებიდან მის ქალიშვილს თავადის ქალს ვ. გოლიცინას. 1844-1845 წლებში ამ სახლში ცხოვრობდა პოეტი პეტრე ვიაზემსკი. 1850-იან წლებში სახლი ეკუთვნოდა გრაფინია ა. ტოლსტოის, მწერალ ალექსი ტოლსტოის დედას. 1858 წელს სახლი გადავიდა ვაჭარ ი. გლაზუნოვის მფლობელობაში, რის გამოც არქიტექტორმა გიორგი ვინტერგალტერმა დააშენა შენობას და შეცვალა ფასადი. სახლი გლაზუნოვსა და მის მემკვიდრეებს ეკუთვნოდათ რევოლუციამდე, მასში კი განთავსებული იყო მაღაზიები და კანტორები. 1913 წელს არქიტექტორ ნ. სტფანოვისა და ვ. შაუბას პროექტით ეზოში ააგეს კინემატოგრაფის სახლი „Пикадилли“, რომელიც იტევდა 700 მაყურებელს. მისი ფასადი ნახევრად როტონდული იყო და შესრულებული იყო ნეკლასიკურ სტილში, ხოლო მაყურებელთა დარბაზი - მოდერნის სტილში. დარბაზში ვაამონნტაჟეს იმ დროისათვის უახლესი აპარატურა და დიდი ეკრანი. კინოთეატრის გახსნა გაიმართა 1913 წლის 27 დეკემბერს. 1923-1924 წლებში არქიტექტორმა ბორის ალმენდიგენმა წარმართა კინოთეატრის რეკონსტრუქცია. 1932 წელს, რევოლუციის 15 წლისთავთან დაკავშირებით, კინოთეატრს უწოდეს „ავრორა“ (კრეისერ ავრორას პატივისცემის ნიშნად). 1932 წელსვე კინოთეატში დაამონტაჟეს ახალი აპარატურა ხმოვანი ფილმების საჩვენებლად. 1937 წელს იგი გააფართოვეს: კინოთეატრის მოედანი ორჯერ გაადიდეს, მიაშენეს ფოიე და საკონცერტო დარბაზი. ავრორა იყო ერთ-ერთი იმ მცირეთაგანი კინოთეატრი სადაც ლენინგრადის ბლოკადის დროსაც კი არ შეწყვეტილა ფილმების ჩვენება. ამჟამად კინოთეატრში ფუნქციონირებს ორი კინოდარბაზი - დიდი და მცირე, რომელთა ტევადობაცაა 623 და 100 ადამიანი. ასევე ფუნქციონირებს კინობარი და კაფე. 1998 წელს კინოთეატრში, მისი 85 წლისთავის აღსანიშნავად, გაიმართა დიდი სარესტავრაციო სამუშაოები, რათა აღდგენილიყო მისი ისტორიული სახე. ამავე დროს დაამონტაჟეს უახლესი ხმის აპარატურა და ახალი სკამები. 2010 წელს დაამონტაჟეს ციფრული კომპიუტერი Christie CP2230 ახალი 3D სათვალეებით. კინოთეატრში ასევე აჩვენებენ დოკუმენტურ ფილმებს. Б. М. Кириков, Л. А. Кирикова, О. В. Петрова // Невский проспект. Дом за домом. — 4-е изд., перераб.. — М.: Центрполиграф, 2013 Сайт кинотеатра დაარქივებული 2018-11-12 საიტზე Wayback Machine. Дом И. Ю. Денисова — Доходный дом И. И. Глазунова დაარქივებული 2018-10-26 საიტზე Wayback Machine. От «Пикадилли» до «Авроры». Старейшему кинотеатру исполняется 100 лет В России снова покажут «Титаник» ↑ В «Авроре» снова покажут фильм «Боттичелли. Инферно»