laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
წითლიო

წითლიო, წითელკაბა სოკო (ლათ. Russula rosea, syn. Russula lepida) — ქუდიანი სოკო. ქუდის დიამეტრი 10 სმ აღწევს. ფერად წითელია, ფირფიტები თეთრია და მოყვითალო ელფერი დაჰკრავს. ფეხი თეთრი ან ვარდისფერია. იზრდება ფოთლოვან ტყეში ზაფხულ-შემოდგომაზე. საჭმელად იხმარება ახალი, მოხრაკული და დამწნილებული. ნახუცრიშვილი ი., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 323.
წითი

წითი — ხეობის ტიპის მყინვარი საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარეში, ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს მაღრან-დვალეთის კავკასიონის მთავარ ქედზე, მწვერვალ წითიხოხის ჩრდილო-დასავლეთ კალთაზე, მდინარე თერგის აუზში. სიგრძე 2,1 კმ, ფართობი 1,4 კმ². მყინვარის ენის ბოლო ეშვება ზღვის დონიდან 3040 მეტრამდე. გობეჯიშვილი რ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 322.
ხარისფაშვა

ხარისფაშვა (ლათ. Morchella) — პირობითად-საჭმელი ნაოჭა სოკოების გვარი პეზიზასნაირთა რიგისა. საქართველოში ცნობილია მისი 3 სახეობა, მათგან უფრო ფართოდ გავრცელებულია კონუსური ხარისფაშვა. სხეული ძალზე ფოროვანია. ფერად უფრო მოყავისფროა. იზრდება გაზაფხულზე ტყეში, პარკებსა და ბაღებში. დიდი რაოდენობით გვხვდება იმ ადგილებში, სადაც 3 ან 4 წელია გასული ტყის ხანძრის შემდეგ. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 437.
აშშ-ის საპრეზიდენტო არჩევნები (2012)

2012 წლის აშშ-ის საპრეზიდენტო არჩევნები — რიგითი საპრეზიდენტო არჩევნები აშშ-ში, რომელიც გაიმართა 2012 წლის 6 ნოემბერს. რესპუბლიკური პარტიის კანდიდატი იყო მიტ რომნი, ხოლო დემოკრატიულ პარტიას წარმოადგენდა ბარაკ ობამა, მოქმედი პრეზიდენტი. აშშ-ის საპრეზიდენტო არჩევნები (2012) საიტზე Curlie არჩევნების შედეგები cnn-ზე რას შეცვლის საპრეზიდენტო არჩევნები? ჟურნალი „ტაბულა“ ამერიკელი ქალები და საპრეზიდენტო არჩევნები რადიო „თავისუფლება“ ↑ რომნიმ კანდიდატობა გაინაღდა რადიო თავისუფლება 30.05.2012 ↑ ბარაკ ობამა საპრეზიდენტო კანდიდატიარადიო ამერიკის ხმა
ქარტის ეკლესია

ქარტის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ხაშურის მუნიციპალიტეტის სოფელ დიდ ხალებში. ეკლესია დგას სოფლის აღმოსავლეთით 1,5 კმ-ზე, სოფლებს კრისხევსა და დიდ ხალებს შორის, მაღალ სერზე, სასაფლაოზე. სტილისტური ნიშნებით თარიღდება IX-X საუკუნეებით. ეკლესია დარბაზულია (10,3 X 4,5 მ), ნაგებია თლილი ქვიშაქვითა და შირიმის ქვით. ეკლესიის სამხრეთ-დასავლეთ კუთხესთან გვიანდელი მინაშენია, რომლისგან მხოლოდ დაახ. 2,3 მეტრი სიმაღლის კედელია შემორჩენილი. შესასვლელი ეკლესიას სამხრეთით და ჩრდილოეთით (აფსიდის მხართან ახლოს) ჰქონდა. ჩრდილოეთისა ამოქოლილია, გადაკეთებულია ნიშად. ნახევარწრიული აფსიდის ღერძზე ვიწრო თაღოვანი სარკმელია. ასეთივე სარკმელია დასავლეთ კედელში. აფსიდის სარკმლის ორივე მხარეს თითო პატარა სწორკუთხა ნიშია. დარბაზის გრძივ კედლებზე კამარის საბჯენი თაღის საყრდენი თითო ორსაფეხურიანი პილასტრია. ფასადები ოსტატურადაა ნაწყობი კარგად გათლილი შირიმის კვადრებით. ქვიშაქვით ნაგებ მინაშენს (5,5 X 6,5 მ) შესასვლელი სამხრეთიდან ჰქონია, შემორჩენილია წირთხლის ფრაგმენტი. კედლებში თითო ვიწრო სწორკუთხა სარკმელია. ჩრდილოეთ და სამხრეთ კედლებზე შირიმით ნაწყობი საბჯენი თაღის ქუსლის ქვებია შემორჩენილი. მინაშენი გადახურული იყო არაწესიერი ფორმის ნახევარწრიული კამარით. საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 5, თბ., 1990. — გვ. 431.  კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 7161
ბოიები

ბოიები (ლათ.: Boii; ბერძ.: Βόϊοι) — ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი კელტური ტომი გვიან რკინის ხანაში. მათი არსებობა დასტურდება სხვა და სხვა დროს: ციზალპური გალიაში (ჩრდილოეთი იტალია), პანონიაში (უნგრეთი და მის დასავლეთით), ბოჰემიას ტერიტორიაზე და ნარბონიულ გალიაში. არქეოლოგიურმა კვლევებმა აჩვენა, რომ ძველი წელთაღრიცხვის მეორე საუკუნეში ბოიები ბოჰემიადან სილეზიაშიც გადავიდნენ (დღისთვის პოლონეთის ტერიტორია). Birkhan, Helmut (1999). Die Kelten (German). Wien: Verlag der Österreichischen Akademie der Wissenschaften.  Caesar, Caius Julius; MacDevitt, W.A., Translator; deQuincey, Thomas, Contributor [1915] (2004). De Bello Gallico and Other Commentaries, Everyman's Library (No. 702). Project Gutenberg. EBook #10657.  Livius, Titus; Spillan, D, Translator; Edmonds, Cyrus, Translator [1868] (2004). The History of Rome; Books Nine to Twenty-Six. Project Gutenberg. eBook #10907.  Ó hÓgáin, Dáithí (2003). The Celts: a history, illustrated, Boydell Press. ISBN 0-85115-923-0, ISBN 978-0-85115-923-2.  Plautus, Titus Maccius; Riley, Henry Thomas (Translator) [?] (2005). The Captiva and the Mostellaria. Project Gutenberg. EBook #7282.  Prichard, James Cowles (1841). Researches into the Physical History of Mankind, 3rd, London: Sherwood, Gilbert and Piper.  Rankin, David (1996). Celts and the classical world, 2nd, London and New York: Routledge. ISBN 0-415-15090-6, ISBN 978-0-415-15090-3.
ქამასოკო

ქამასოკო, შამპინიონი (ლათ. Agaricus) — ქუდიანი სოკოების გვარი. გვარის ყველა სახეობა ქამასოკოს სახელწოდებით არის ცნობილი. 300-მდე სახეობა გავრცელებულია მთელ დედამიწაზე. საქართველოში ქამასოკოს 12 სახეობა გვხვდება, რომელთაგან აღსანიშნავია მინდვრის ქამა, კულტურული ქამა, ტყის ქამასოკო, მინდვრის ქამა, ქალაქის ანუ ტროტუარის ქამა, მეჭეჭებიანი ქამა და სხვა. ქამასოკოს სახეობები ერთმანეთისაგან ხშირად ძნელად გასარჩევია. ყველაზე ფართოდ არის გავრცელებული ჩვეულებრივი ქამასოკო (ლათ. Agaricus campestris), რომლის ქუდის დიამეტრია 3—10 სმ. ნაცრისფერია, ხორცოვანი; ქუდის რბილობი გადატეხისას ჰაერზე ვარდისფერდება. იზრდება ადრე გაზაფხულიდან ზამთრის პირამდე, ზოგჯერ მთელი წლის განმავლობაში ბაღებში, ბოსტნებში, ეზოებში, მინდვრებზე და ა. შ. საქართველოში გავრცელებული სახეობებიდან ორი ლათ. Agaricus xanthodermus და ლათ. Agaricus placomyces — შხამიანია, სხვები იჭმება. ზოგჯერ ქამასოკოს (უფრო ზუსტად ორსპორიან ქამასოკოს) საგანგებოდაც აშენებენ სათბურებში, გაუქმებულ შახტებში ან სარდაფებში. ნახუცრიშვილი ი., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 451.
ლაღიჯვრის ეკლესია

ლაღიჯვრის ეკლესია — ეკლესია ხაშურის მუნიციპალიტეტის სოფელ დიდი ყელეთის სამხრეთ-დასავლეთით, გორაკზე. სტილისტური ნიშნებით თარიღდება გვიანდელი ფეოდალური ხანით. ეკლესია დარბაზულია (10,5 X 6 მ), ნაგებია ნატეხი ქვიშაქვით და აგურით. შესასვლელი სამხრეთიდანაა, შემორჩენილია კარის წირთხლის ნაწილი. ნახევარწრიულ აფსიდში ერთი შეისრული სარკმელი და ორი ასეთივე ნიშია. ერთი შეისრული სარკმელი დასავლეთითაა. სარკმლის ქვეშ თაღოვანი ნიშია. დარბაზის გრძივი კედლები სამ-სამ თაღოვან მონაკვეთად იყო დაყოფილი. აღმოსავლეთ ნაწილში შემორჩენილია ორი მონაკვეთი, რომლებშიც თითო სარკმელია. ეკლესიაზე სამხრეთით მიშენებულია სამრეკლო, რომლის პირველი სართული ეკლესიის კარიბჭე იყო. ამ სართულს სამხრეთით თაღოვანი შესასვლელი ჰქონია, შემორჩენილია მხოლოდ წირთხლის წყობა და თაღის ქუსლის ნაწილი. კარიბჭის აღმოსავლეთ კედელში ფართო ნიშია, დასავლეთ კედელში კი მეორე სართულზე ასასვლელი კიბე. პირველ სართულს აგურის კამაროვანი გადახურვა ჰქონია, შემორჩენილია მცირე ნაწილი. მეორე სართული აგებულია ქვიშაქვით. კვადრატულ ბაქანზე, იგი ოთხივე მხარეს ნახევარწრიული თაღებით იყო გახსნილი. შემორჩენილია მხოლოდ დასავლეთ კუთხის სვეტები და თაღის ქუსლის ნაწილი ჩრდილო-დასავლეთის სვეტზე. ეკლესია დასრულებული იყო თაროსებრი ლავგარდნით, რომლის ფრაგმენტი შემორჩენილია სამხრეთ და დასავლეთ კედელზე. საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 5, თბ., 1990. — გვ. 429-430.  კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 17697
ცრუდინგნიჩაბა

ცრუდინგნიჩაბა (ლათ. Pseudoscaphirhynchus) — თევზების გვარი ზუთხისებრთა ოჯახისა. აქვთ დიდი პირი, ბრტყელი და ფართო დინგი, რომელიც ნიჩაბს წააგავს. კუდის ღერო მოკლეა, ანალური ფარფლის წვერი გადადის ან თითქმის გადადის კუდის ფარფლის დასაწყისამდე. ზურგის ფარეკლები ტანის ბოლომდე გრძელდება, ბოლოსკენ მათი სიგანე სიმაღლეს აღემატება, ერთმანეთში არ ირწყმევა და ჯავშანსაც არ წარმოქმნის. სხეული ფარეკლების რიგებს შორის დაფარულია მარცვლებით. აქვთ ულვაშები. თვალები ძალიან მცირე ზომისაა. გვარში გაერთიანებულია 3 სახეობა: ამუდარიის დიდი ცრუდინგნიჩაბა (ლათ. Pseudoscaphirhynchus kaufmanni), ამუდარიის მცირე ცრუდინგნიჩაბა (ლათ. Pseudoscaphirhynchus hermanni) და სირდარიის ცრუდინგნიჩაბა (ლათ. Pseudoscaphirhynchus fedtschenkoi). გავრცელებული არიან არალის ზღვის აუზში (სირდარია და ამუდარია). აქვთ მცირეოდენი სარეწაო მნიშვნელობა. ახლოს მდგომი გვარია დინგნიჩაბა, მისი წარმომადგენლებისგან განსხვავდებიან ბევრად მოკლე კუდის ღეროთი. ↑ 1.0 1.1 Ложнолопатоносы // Большая советская энциклопедия. — 3-е изд., т. 14 — М., 1973. ↑ 2.0 2.1 დემეტრაშვილი მ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 243. ↑ 3.0 3.1 Берг Л. С. Рыбы пресных вод СССР и сопредельных стран. — 4-е издание, часть 1 — М.-Л.: Издательство Академии наук СССР, 1948. — стр. 104, 467 c., 3000 экз.
ჩეხეთის ეკონომიკა

ევროპის დემოკრატიულ ქვეყნებს შორის, ჩეხეთი ინდუსტრიულად ერთ-ერთი ყველაზე განვითარებულია. მთლიანი შიდა პროდუქტი სულზე უდრის 26 800 აშშ დოლარს. ძირითადი დარგებია: მანქანათმშენებლობა, თუჯის და ფოლადის წარმოება, ლითონის გადამუშავება, ქიმიური პროდუქცია, ელექტრონიკა, სატრანსპორტო ნაწილები, ტექსტილი, შუშა, ლუდი, ფოსფორი, კერამიკა და სამედიცინო პრეპარატები. ძირითადი სასოფლო-სამეურნეო პროდუქტია: შაქრის ჭარხალი, კარტოფილი, ხორბალი და სხვა. მოსახლეობის უმუშევრობის დონე არის 6% (2007), ინფლაცია — 2,2% (2009).
წერი

წერი, ქარიყლაპია (ლათ. Esox lucius) — თევზი ქარიყლაპიასებრთა ოჯახისა. ფერად ძირითადად მომწვანო ნაცრისფერი ან მურა ნაცრისფერია. მისი სხეულის სიგრძე 1,0-1,5 მ, მასა — 16-24 კგ აღწევს. გავრცელებულია ევროპის, აზიისა და ამერიკის ჩრდილოეთის წყლებში და მნიშვნელოვან სარეწაო თევზად ითვლება. საქართველოში მცირე რაოდენობით გვხვდება დასავლეთ საქართველოს მდინარეებსა (ჩოლოქი, ნატანები, სუფსა, რიონი, ხობისწყალი, ოჩხამური, ჭურია, ენგური, კოდორი, მჭიშთა) და ტბებში (პალიასტომი, სკურჩა, ბებესირი, ჯაპანა). საქართველოში გავრცელებული წერის სიგრძე აღწევს 85 სმ-ს, წონა 6-8 კგ-ს. ტოფობს ადრე გაზაფხულსა და ზაფხულში (ჩვენში მრავლდება თებერვალში, როდესაც წყლის ტემპერატურაა 3-5 °C). ქვირითს ყრის წყალმარჩხ ადგილებში სანაპიროს მცენარეებზე. შარვაშიძე ვ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 309.
ჩეხეთის დროშა

ჩეხეთის სახელმწიფო დროშა (ჩეხ. státní vlajka České republiky) — იგივე, რაც ყოფილი ჩეხოსლოვაკიის დროშა. ამ სახელმწიფოს დაშლის შემდეგ, ჩეხეთის რესპუბლიკამ მისი დროშა შეინარჩუნა, სლოვაკეთმა კი ახალი მიიღო. ჩეხოსლოვაკიის პირველი დროშა თეთრი და წითელი ფერებისგან შედგებოდა, რაც მას პოლონეთის დროშასთან აიგივებდა, ამიტომ, დაემატა ლურჯი სამკუთხედი. ეს დროშა 1939 ნაცისტებმა აკრძალეს და მიიღეს ჰორიზონტალური, სამფეროვანი დროშა თეთრ, წითელ და ლურჯ ფერებში. თუმცა 1945 წლეს დროშა კვლავ აღდგა. 1993 წელს ჩეხოსლოვაკიის დაშლის შემდეგ, ჩეხეთის რესპუბლიკამ ყოფილი ფედერალური სახელმწიფოს იდენტური დროშა მიიღო, რითაც პირდაპირ დაარღვის კონსტიტუციური აქტი, რომელიც ორ მემკვიდრე სახელმწიფოს ყოფილი ფედერალური სიმბოლოების გამოყენებას უკრძალავდა. ჩეხეთის გერბი ჩეხეთის ჰიმნი ევროპის დროშები ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ჩეხეთის დროშა History of the Czech and Czechoslovak flag დაარქივებული 2005-03-08 საიტზე Wayback Machine. (ჩეხური) Czech Republic at Flags of the World The law defining state symbols of the Czech Republic[მკვდარი ბმული] (ჩეხური) ↑ Ústavný zákon č. 542/1992 Zb. o zániku Českej a Slovenskej Federatívnej Republiky, Čl. 3 ods. 2 (Constitutional act. No. 542/1992 Col. on the dissolution of the Czech and Slovak Federative Republic, art. 3 sect. 2)
ქაშაყი

ქაშაყი (ლათ. Clupea) — თევზი ქაშაყისებრთა ოჯახისა. გავრცელებულია ძირითადად ატლანტისა და წყნარი ოკეანეების ჩრდილოეთ ნაწილში. სხეული გვერდებში მობრტყელებულია, მუცელი დაკბილული აქვს. ქერცლი ზომიერი, ან მოზრდილია. მოიცავს 60-ზე მეტ სახეობას, რომელიც ძირითადად გავრცელებულია ზომიერი და ცხელი სარტყლის ზღვებში. ზოგიერთი სახეობა მხოლოდ ზღვაში ბინადრობს და ერიდება მტკნარ წყალს. ზოგიერთი გამსვლელი სახეობაა, შედის მდინარეებში. უმეტესად იკვებება წვრილი კიბოსნაირებით. სხეულის სიგრძე განსხვავებულია, მაგ., ბალტიის ქაშაყის სხეულის სიგრძეა 14-18 სმ, ატლანტური ქაშაყის სიგრძე 46 სმ აღწევს. დიდი სარეწაო მნიშვნელობის თევზია, რის გამოც ევროპაში „ზღვის ვერცხლის“ სახელწოდებითაც არის ცნობილი. ქაშაყი – ინფორმაცია დაარქივებული 2012-03-02 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) ქაშაყი – ინფორმაცია (გერმანული)
ჩეხეთის ჰიმნი

ჩეხეთის სახელმწიფო ჰიმნი (ჩეხ. Kde domov můj?: სად არის ჩემი სამშობლო?) — მუსიკა ეკუთვნის ფრანტიშეკ შკრუპს. ტექსტის ავტორია იოსეფ კაეტან ტილი. კომპოზიცია მათ პრაღის სახელმწიფო თეატრში 1834 წლის 21 დეკემბერს გასამართი კომედია „Fidlovačka aneb žádný hněv a žádná rvačka“-სთვის შექმნეს. მუსიკა ჰიმნის სტატუსით ჩეხეთმა 1993 წელს მიიღო. თუმცა, 1920 წლიდან სიმღერა „Kde domov můj?“ ჩეხოსლოვაკიის სახელმწიფო ჰიმნის შემადგენელი ნაწილი იყო. ამ ჰიმნში იგი პირველ ნაწილს წარმოადგენდა, მეორე ნაწილი კი სლოვაკურ ენაზე იყო, სიმღერა „Nad Tatrou sa blýska“, რომელიც დღეს სლოვაკეთის სახელმწიფო ჰიმნია. Kde domov můj, kde domov můj? Voda hučí po lučinách, bory šumí po skalinách, v sadě skví se jara květ, zemský ráj to na pohled! A to je ta krásná země, země česká domov můj, země česká domov můj! ჩეხეთის გერბი ჩეხეთის დროშა Czech Republic: Kde domov můj? - Audio of the national anthem of the Czech Republic, with information and lyrics State Symbols – Ministry of Foreign Affairs – The Ministry of Foreign Affairs has a page about state symbols that includes a copy of the music of the anthem. New (2008) official recordings – female solo, male solo, choir, and orchestral versions.
ჩეხეთის ქალაქების სია

ქვემოთ მოყვანილ ცხრილში ჩამოთვლილია ჩეხეთის რესპუბლიკის ქალაქები. An official list დაარქივებული 2009-12-16 საიტზე Wayback Machine. Map ↑ Data as of 1 January 2009 from Czech Statistical Office. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 7 ოქტომბერი 2009. ციტირების თარიღი: 1 ივნისი 2012.
ჩეხეთის მხარეები

ჩეხეთი შედგება 13 მხარისა (ჩეხ. kraje) და ერთი დედაქალაქისგან, რომელსაც 2000 წლის 1 იანვრიდან რეგიონული სტატუსი გააჩნია. ასევე აღიარებულია ძველი 73 რაიონი. პრაღა ცენტრალური ბოჰემია სამხრეთი ბოჰემია პლზენი კარლოვარი უსტეცი ლიბერეცი კრალოვეგრადეცი პარდუბიცი ვისოჩინა სამხრეთი მორავია ოლომოუცი ზლინი მორავია-სილეზია ჩეხეთის რეგიონების რუკა ↑ The death of the districts2003 January 2003Radio Prague ↑ 2004 აღწერა. updated numbers and source (in Czech)
რკინის კაცი 3

რკინის კაცი 3 (ინგლ. Iron Man 3, სტილიზებული, როგორც Iron Man Three) — 2013 წლის ამერიკული სუპერგმირული ფილმი, რომელშიც მოთხრობილია Marvel Comics-ის პერსონაჟ რკინის კაცის თავგადასავლები. ფილმის პროდიუსერია კევინ ფაიგი (Marvel Studios). დისტრიბუტორია Walt Disney Studios Motion Pictures. იგი არის ფილმების რკინის კაცი და რკინის კაცი 2 გაგრძელება და მეშვიდე ფილმი Marvel-ის კინოსამყაროს ციკლში, რიგით პირველი ძირითადი ფილმი 2012 წლის წარმატებული შურისმაძიებლების შემდეგ. ფილმის სცენარიის ავტორები არიან შეინ ბლეკი და დრიუ პირსი. ამბავი ნაწილობრივ ეფუძნება კომიქსის „Extremis“ სიუჟეტს, რომელიც უორენ ელისს ეკუთვნის. ჯონ ფავრო, პირველი ორი ფილმის რეჟისორი, ფილმის აღმასრულებელი პროდიუსერია. ტონი სტარკის როლს კვლავ ასრულებს რობერტ დაუნი უმცროსი. ფილმის რკინის კაცი 2 2010 წლის მაისში გამოსვლის შემდეგ ფავრომ გადაწყვიტა რეჟისორის სახით არ დაბრუნებულიყო, ამიტომ 2011 წლის თებერვალში პროექტს შეუერთდა ბლეკი, რომელსაც უნდა შეეცვალა სცენარი და ფილმი გადაეღო. 2012 წლის აპრილსა და 2012 წლის მაისში შედგა ფილმის მსახიობთა გუნდი. კინგსლი, პირსი და ჰოლი დაემატნენ მთავარი როლების შესასრულებლად. გადაღება დაიწყო 2012 წლის 23 მაისს, უილმინგტონში (ჩრდილოეთ კალიფორნია). დამატებითი გადაღებები მიმდინარეობდა ფლორიდაში, ჩინეთსა და ლოს-ანჯელესში. ფილმის ვიზუალური ეფექტები შეიქმნა რამდენიმე კომპანიის მიერ, მათ შორის იყვნენ Scanline VFX, Digital Domain და Weta Digital. რკინის კაცი 3 გადაყვანილი იქნა 3D ფორმატში წარმოების შემდგომ პერიოდში. მისი პრემიერა გაიმართა პარიზში, 2013 წლის 14 აპრილს, თეატრში Grand Rex საერთაშორისო პრემიერა გაიმართა 2013 წლის 25 აპრილს IMAX-ში. 2013 წლის 3 მაისს ფილმი გამოვიდა აშშ-ში. რობერტ დაუნი უმცროსი - ტონი სტარკი გვინეთ პელტროუ - ვირჯინია პოტსი დონ ჩიდლი - პოლკოვნიკი ჯეიმზ როუდსი გაი პირსი - ოლდრიც კილიანი რებეკა ჰოლი - მარია ჰანსენი ჯონ ფავრო - ჰეპი ჰოგანი სტეფანი შოსტაკი - ბრანდტი ჯეიმზ ბეჯ-დეილი - სავინი ბენ კინგსლი - ტრევორ სლეტერი შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „რკინის კაცი 3“ ვიკისაწყობში. ოფიციალური საიტი „რკინის კაცი 3“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) „რკინის კაცი 3“ — Allmovie-ზე „რკინის კაცი 3“ — Rotten Tomatoes „რკინის კაცი 3“ — Box Office Mojo-ზე „რკინის კაცი 3“ — Metacritic-ზე ↑ Schaefer, Sandy. ‘Iron Man 3′ Begins Production; Secures Increased Budget. Screen Rant. ციტირების თარიღი: March 10, 2013. ↑ Iron Man 3 (2013). Box Office Mojo. Amazon.com.
გარდაბანი

გარდაბანი (ყოფ. ყარაია) — ქალაქი აღმოსავლეთ საქართველოში, გარდაბნის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს გარდაბნის ვაკეზე. ზღვის დონიდან 310 მ, თბილისიდან 39 კმ. ქალაქად გამოცხადდა 1969 წელს. ჰავა მშრალი სუბტროპიკულია. გარდაბანში არის რკინიგზის სადგური, გარდაბნის თბოელექტროსადგური, celik energy, პლანტას სასათბურე მეურნეობა, სხვა მცირე საწარმოები. კავკასიის მხარის ხუთვერსიან რუკაზე სოფელ მიხაილოვკის (დღეს უკვე ქალაქ გარდაბნის სამხრეთი ნაწილი) ჩრდილოეთით დატანილია სოფელი ყარა-ტაპა (Кара-тапа — „შავი გორაკი“). საბჭოთა პერიოდში ის ატარებდა სოფელ ყარაიას სახელს, რომელიც წარმოადგენდა ყარაიის რაიონის (შემდგომში გარდაბნის რაიონი) ადმინისტრაციულ ცენტრს. 1947 წლის 18 მარტს სოფელს დაარქვეს სახელი გარდაბანი. სოფელმა გარდაბანმა სტატუსი ჯერ დაბად შეიცვალა, ხოლო 1969 წლის ივლისში გამოცხადდა ქალაქად. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქში ცხოვრობს 10 753 ადამიანი. გარდაბნის ღვთისმშობლის შობის სახელობის ეკლესია გარდაბნის კულტურის სახლის ფასადი ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ საქართველოს სატელეფონო კოდები — „სილქნეტი“ ↑ საქართველოს საფოსტო ინდექსები — „საქართველოს ფოსტა“ ↑ საქართველოს სსრ უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის საინფორმაციო-სტატისტიკური განყოფილება, „საქართველოს სსრ ადმინისტრაციულ ტერიტორიული დაყოფა 1949 წლის 1 სექტემბრისათვის“, თბ., 1949. ↑ საქართველოს სსრ უმაღლესი საბჭოს უწყებები, N6 (341), გვ. 354, თბ., 1969 წ. ISSN 0203-2023 ↑ 6.0 6.1 მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
ერლანდ იოსეფსონი

ერლანდ იოსეფსონი (დ. 15 ივნისი, 1923, სტოკჰოლმი — გ. 25 თებერვალი, 2012 იქვე) — შვედი მსახიობი. სახელი გაითქვა რეჟისორებთან ბერგმანთან, ტარკოვსკისთან და ანგელოპულოსთან მუშაობით. „Josephson, Erland“. Ett Binds Leksikon (3 ed.). 1990. ერლანდ იოსეფსონი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში
ტონინო გუერა

ტონინო გუერა (დ. 16 მარტი, 1920, სანტარქანჯელო-დი-რომანია — გ. 25 თებერვალი, 2012 იქვე) — იტალიელი პოეტი, მწერალი და სცენარისტი. მუშაობდა სხვადასხვა რეჟისორებთან: მიქელანჯელო ანტონიონისთან , ფედერიკო ფელინისთან, თეო ანგელოპულოსთან, ანდრეი ტარკოვსკისთან. ტონინო გუერა კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში
გრიგოლ ტურელი

გრიგოლ ტურელი (ლათ. Gregorius Turonensis; ფრანგ. Grégoire de Tours; ნამდვილი სახელი და გვარია გეორგიუს ფლორენციუსი; დ. 30 ნოემბერი, 538 — გ. 17 ნოემბერი, 594) — ფრანკების ისტორიკოსი და ჰაგიოგრაფი. 573 წლიდან ტურის ეპისკოპოსი. დაიბადა კლერმონ-ფერანში, ოვერნის წარჩინებულ გალურ-რომაულ ოჯახში. აღიზარდა კლერმონის ეპისკოპოსის გალ კლერმონტელის მიერ. გრიგოლის ოჯახს რელიგიურ და პოლიტიკურ ცხოვრებაში თვალსაჩინო ადგილი ეკავა. ბიძამისი იყო ქალაქ კლერმონის ეპისკოპოსი. ტურელი დიდი ავტორიტეტით სარგებლობდა ფრანკთა მეფეების სიგებერტის, გუნტრამისა და ხილდებერტ II-ის კარზე. იყო მეროვინგების სახელმწიფოს გავლენიანი სასულიერო პირი. მისი ძირითადი ნაშრომია „ფრანკთა ისტორია“ (ლათინურ ენაზე, 10 წიგნად), რომელიც წარმოადგენს V-VI საუკუნეების ფრანკთა სახელმწიფოს პოლიტიკური ისტორიის მთავარ წყაროს. გრიგოლ ტურელი აგრეთვე წმინდანთა ცხოვრების და სხვა საეკლესიო თხზულებების ავტორია. გარდაიცვალა 594 წელს, სავარაუდოდ 17 ნოემბერს. უკანასკნელი წარმოადგენს მისის ხსენების დღეს. ტურსა და კლერმონში იგი წმინდანად შერაცხეს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 269. გრიგოლ ტურელი — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური) ფრანკთა ისტორია (ინგლისური)
გარემოს საერთაშორისო დღე

გარემოს საერთაშორისო დღე — აღინიშნება ყველა 5 ივნისს გაეროს გარემოსდაცვითი პროგრამის მიერ. მისი მიზანია საზოგადოების ცნობიერების გაზრდა და მათი ჩაბმა გარემოს დასაცავად მიმართულ ქმედებებში. 2012 წლის გარემოს დაცვის დღის თემაა „მწვანე ეკონომიკა". ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: გარემოს საერთაშორისო დღე UNEP, გარემოს დაცვის საერთაშორისო დღე დაარქივებული 2016-04-11 საიტზე Wayback Machine. UNEP, გარემოს დაცვის დღეეები წლების მიხედვით – 2005 დაარქივებული 2011-03-03 საიტზე Wayback Machine. , 2006 დაარქივებული 2011-03-03 საიტზე Wayback Machine. , 2007 დაარქივებული 2013-04-03 საიტზე Wayback Machine. , 2008 დაარქივებული 2008-06-06 საიტზე Wayback Machine. , 2009 დაარქივებული 2009-05-10 საიტზე Wayback Machine.
ვარკეთილი

ვარკეთილი — საცხოვრებელი უბანი თბილისში (სამგორის რაიონი). მდებარეობს ქალაქის აღმოსავლეთ ნაწილში, მდინარე მტკვრის მარცხენა მხარეს, თბილისის ზღვის სამხრეთით. დასახლების ძირითადი ნაწილი გაშენდა 1982-1988 წლებში (არქიტექტორები გ. შავდია, მ. ბოლქვაძე, შ. ჯანგველაძე, ო. ჯაფარიძე, ე. რუხაძე, თ. ჯირაშვილი და სხვ.) მანამდე ვარკეთილის საბჭოთა მეურნეობის კუთვნილ ტერიტორიაზე, სადაც ხეხილის ბაღები იყო. თავდაპირველი პროექტის მიხედვით ვარკეთილის საცხოვრებელი რაიონი შედგებოდა 3 მასივისგან: ვარკეთილი I (39 ათას მოსახლეზე; ახლანდ. მესამე მასივი), ვარკეთილი II (36 ათას მოსახლეზე; შემდეგ „ზემო პლატო“, ახლანდ. მესამე მასივი), ვარკეთილი III (5 მიკრორაიონი, სულ 48 ათას მოსახლეზე; ახლანდ. ვარკეთილი, 4 მიკრორაიონი). 1985 წლიდან მოქმედებს მეტროსადგური „ვარკეთილი“. 2010-იან წლებში ვარკეთილის მიმდებარედ, თბილისის ზღვის მახლობლად 420 ჰა ტერიტორიაზე კომპანია „ჰუალინგის“ მიერ გაშენდა ახალი საცხოვრებელი კომპლექსი „თბილისის ზღვის ახალი ქალაქი“. უბანში არის რამდენიმე მართლმადიდებლური ქრისტიანული ეკლესია, ასევე ეზიდთა სათემო ცენტრი და სამლოცველო (გაიხსნა 2015 წელს). ენციკლოპედია „თბილისი“, თბ., 2002. — გვ. 314-315, ISBN 99928-20-32-2. ↑ ქევანიშვილი ეკა, მრავალფეროვნების ნიშანი: საკუთარი კერა საქართველოს იეზიდებისათვის, რადიო „თავისუფლება“, 16 ივნისი, 2015.
ფირვალდშტეტის ტბა

ფირვალდშტეტის ტბა (გერმ. Vierwaldstättersee; ლუცერნის ტბა) — ტბა შვეიცარიის ცენტრალურ ნაწილში, ალპების ძირას. მოქცეულია მთათაშუა ტექტონიკურ ქვაბულში, რომლის ფსკერი ძველი მყინვარებისაგან არის მოსწორებული. მდებარეობს ზღვის დონიდან 434 მ სიმაღლეზე. ფართობი 114 კმ². მაქსიმალური სიღრმე 214 მ. წყლის მოცულობა 11.8 კმ³. სანაპიროს დიდი ნაწილი მკვეთრად მაღლდება მთებისკენ 1500 მ სიმაღლემდე. გარშემორტყმულია მთებით. ლანდშაფტი წარმტაცია. ირგვლივ აღმართულია პილატუსისა და რიგის მთები. ტბაზე გაედინება მდინარე როისი. აგრეთვე ერთვის როისის აუზის რამდენიმე მცირე შენაკადი. შედგება ოთხი აუზისაგან, რომლებიც ერთმანეთთან დაკავშირებულია ვიწრო (1 კილომეტრამდე) სრუტეებით. ზაფხულში წყლის დონე მატულობს, რაც განპირობებულია მთებში მყინვარების დნობით. წყალი მტკნარია, ფერად მოცისფრო. 1601 წელს მომხადრმა ძლიერმა მიწისძვრამ ტბაში ცუნამი გამოიწვია, ტალღების სიმაღლემ 4 მ მიაღწია. სანაოსნოა. განვითარებულია თევზჭერა. არის კალმახი. სანაპიროზე არაერთი კურორტია, მათ შორის ლუცერნი. ტურიზმი. შვეიცარიის ტბების სია შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „ფირვალდშტეტის ტბა“ ვიკისაწყობში. ფირვალდშტეტის ტბა — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური) ↑ 1601 წლის ცუნამი დაარქივებული 2012-01-16 საიტზე Wayback Machine. Staatsarchiv Luzern
იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ჩეხეთში

2011 წლის მონაცემებით ჩეხეთში 12 იუნესკოს მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში მსოფლიოს მასშტაბით 936 (2011 წლის მონაცემებით) ძეგლია შეტანილი, მათ შორის 1,3 % ჩეხეთის ძეგლებია. სიაში შეყვანილი ყველა ძეგლი კულტურული ობიექტია ამათგან 3 წარმოადგენს კაცობრიობის შემოქმედებითი გენიის შედევრს (i - ობიექტი). ცხრილში შეტანილია ძეგლები, იუნესკოს მიერ მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის სიაში დამატების თარიღის მიხედვით. პრაღა ჩესკი-კრუმლოვი ტელჩი წმინდა იოანე ნეპომუკელის ეკლესია კუტნა-ჰორა ლედნიცე ვალტიცე კრომერჟიჟი ჰოლაშოვიცე ლიტომიშლი ოლომოუცის წმინდა სამების კოლონა ტუგენდჰატის ვილა ტრშებიჩი ჩეხეთის მთავრობამ იუნესკოს წევრობის კანდიდატად წარუდგინა 16 ძეგლი. მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ევროპაში იუნესკო იუნესკოს ოფიციალური საიტი. ჩეხეთის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების სია
ელისაბედ ქავთარაძე

ელისაბედ (ლიზიკო) ქავთარაძე (დ. 22 ივლისი, 1905, თბილისი, — გ. 1988, იქვე) — ქართველი მწერალი, საბჭოთა პერიოდის დისიდენტი. დაიბადა ცნობილი სოციალისტ-ფედერალისტის და თბილისის არქივის გამგის ქაიხოსრო ქავთარაძის ოჯახში. 1922 წელს ჩააბარა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე და გაწევრიანდა ახალგაზრდა მარქსისტთა ორგანიზაციაში, რომელიც უკვე იატაკქვეშეთში იყო გადასული. 1928 წელს დააპატიმრეს სოხუმში ანტი-საბჭოთა საქმიანობის ბრალდებით; ჯერ მეტეხის ციხეში ჩასვეს, 1929 წელს კი რუსეთში, ტომსკის ოლქში გადაასახლეს. თბილისში 1936 წელს დაბრუნდა, მაგრამ 1940 წელს კვლავ დააპატიმრეს და ყაზახეთში გადაასახლეს. გადასახლებაში სულ 28 წელი გაატარა. 1956 წელს სამშობლოში დაბრუნდა და რეაბილიტაცია მიიღო. 1987 წელს აირჩიეს „ილია ჭავჭავაძის საზოგადოების“ გამგეობის წევრად. ავტორია თხზულებებისა: „არა ცოდნითა ერთითა“, „ყბაახვეული ქალი“, „ნაადრევი ოცნება“, „რატომ ჩვენს დაუკითხავად“, „ბებოს ბარათი“, „უმისამართო ბარათი“ და სხვ. ელისაბედ (ლიზიკო) ქავთარაძე დაარქივებული 2011-11-27 საიტზე Wayback Machine. . საბჭოთა წარსულის კვლევის ლაბორატორია არა ცოდნითა ერთითა[მკვდარი ბმული]. «ლიტერატურული საქართველო», 2002-08-23