ტუ-160

ტუ-160 (რუს. Туполев Ту-160, ნატოს კლასიფიკაციით Blackjack) — ზებგერითი, მძიმე ბომბდამშენი რომელიც შეიქმნა სსრკ-ში. თავისი კონფიგურაციით თვითმფრინავი წააგავს ამერიკულ B-1 Lancer-ს, მაგრამ ბევრად დიდი და სწრაფია ვიდრე B-1B გააჩნია საბრძოლო მოქმედების უფრო დიდი დიაპაზონი. ეს უდიდესი კეცვადფრთიანი თვითმფრინავია, რომელიც ოდესმე შექმნილა. ექსპლუატაციაში შევიდა 1987 წელს, 184-ე ბომბდამშენი ლეგიონის შემადგენლობაში, რომელიც მდებარეობდა სსრკ-ში პრილუკის ბაზაზე, ტუ-160 იყო უკანასკნელი სტრატეგიული ბომბდამშენი რომელიც საბჭოთა კავშირში აიწყო, მაგრამ კვლავ იწარმოება. დღეისათვის სულ მცირე 16 ერთეული ტუ-160 არის რუსეთის სამხედრო-საჰაერო ძალების შეიარაღებაზე. ტუ-160 პილოტები მას „თეთრ გედს“ უწოდებენ მისი მანევრირების და თვითმფრინავის ბოლოზე თეთრი ცეცხლის იზოლატორის გამო. მიუხედავად იმისა, რომ რამდენიმე სამგზავრო და სამხედრო-სატრანსპორტო თვითმფრინავი უფრო დიდია, ტუ-160 გააჩნია ყველაზე დიდი ასაფრენი წონა სამხედრო თვითმფრინავებს შორის, აგრეთვე ყველაზე მაღალი მაქსიმალური სიჩქარე. პირველი შეჯიბრი ზებგერითი მძიმე სტრატეგიული ბომბდამშენისათვის დაიწყო სსრკ-ში 1967 წელს. ახალ თვითმფრინავს უნდა ჰქონოდა კრეისერული სიჩქარე 3 მახზე მეტი, ამერიკულ B-70 Valkyrie-ზე პასუხად. მალე ნათელი გახდა, რომ მსგავსი თვითმფინავი ძალიან ძვირადღირებული და რთული შესაქმნელი იქნებოდა, ამიტომ გადაწყდა მოთხოვნილებების შემცირება (აშშ-ში ბომბდამშენ B-70 პროექტი უკვე შეჩერებული იყო). ტუ-160 რამდენიმე ვარიანტი იქნა შეთავაზებული, თუმცა ისინი არ შეუქმნიათ: ტუ-160С: აღნიშვნა რომელიც გამოიყენება სერიული წარმოების ტუ-160-თვის, როდესაც საჭიროა მათი განცალკევება სხვა წინასწარი და ექსპერიმენტული წარმოებისაგან ტუ-160В: წყალბადის საწვავზე მომუშავე ვერსია (იხ. აგრეთვე ტუ-155) ტუ-160 НК-74: მოდერნიზებული (გაფართოებული დიაპაზონი) ვერსია НК-74 ძრავებით ტუ-160М: წაგრძელებული ბომბდამშენი, ორი ჰიპერბგერითი შორი მოქმედების Х-90 ტიპის რაკეტით ტუ-160П (ტუ-161): შორი მოქმედების გამცილებელი გამანადგურებელ-გადამტაცი ტუ-160ПП: რადიოელექტრონული ომის თვითმფრინავი (რუს. ПП - постановщик помех) ტუ-160Р: სტრატეგიული დაზვერვის პლატფორმა ტუ-160СК: კომერციული ვერსია შექმნილი თანამგზავრების გასაშვებათ „ბურლაკის“ სისტემის ფარგლებში (რუს. Бурлак). ტუ-170: ჩვეულებრივი ბომბდამშენი  რუსეთი რუსეთის სამხედრო-საჰაერო ძალები: 2008 წლის აპრილისათვის 16 ერთეული იყო გამოყენებაში, 121-ე ბომბდამშენი ლეგიონის შემადგენლობაში ენგელსი/სარატოვი. კიდევ სამი-ოთხი თვითმფრინავის მიღებას აპირებდნენ შეიარაღებაზე წლის ბოლოსათვის.  უკრაინა უკრაინის სამხედრო-საჰაერო ძალებს ჰყავდა 19 ტუ-160 (8 ცალი ტუ-160 1999 წელს უკრაინამ გადასცა რუსეთს ვალის სანაცვლოდ)  სსრკ საბჭოთა კავშირის სამხედრო-საჰაერო ძალები (1991 წელს გადაცემული რუსეთის და უკრაინის სამხედრო-საჰაერო ძალებს) 184-ე ბომბდამშენი ლეგიონი (TBAP), პრილუკი, უკრაინის სსრ ძირითადი მაჩვენებლები ეკიპაჟი: 4 კაცი სიგრძე: 54.1 მ ფრთის გაქანი: 55.70/35.60 მ სიმაღლე: 13.10 მ ფრთის ფართობი: 400 მ2/360 მ2 ცარიელის წონა: 110 ტ დატვირთულის წონა: 267 ტ მაქსიმალირი ასაფრენი წონა: 275 ტ ძრავის ტიპი: ТРДДФ НК-32 ძრავების რაოდენობა: 4 წნევა: 137/245 კგ/ძალა მოქმედება მაქსიმალური სიჩქარე: 2.05 მახი ფრენის სიშორე: 17,400 კმ საბრძოლო რადიუსი: 10,500 კმ პრაქტიკული ჭერი: 15,000 მ შეიარაღება 2 შიდა განყოფილება 40.000 კგ ტყვიაწამლისათვის, ვარიანტებში შედის: 2 შიდა როტაციული გამშვები დანადგარი 6× ფრთოსანი რაკეტა Х-55 და Х-55М, ან 12× მოკლე დიაპაზონის ბირთვული რაკეტა Х-15 КАБ, КАБ-1500. მსგავსი თვითმფრინავები B-1 Lancer ტუ-22М3 სუხოი Т-4 ↑ http://www.russiafile.com/tu160.htm ↑ rian.ru: ტუ-160 თეთრი გედი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2008-10-17. ციტირების თარიღი: 2009-05-28. ↑ 3.0 3.1 3.2 3.3 "Aviation and cosmonautics" magazine, 5.2006 ISSN 168-7759, p.10-11 ↑ Russian Air Force receives new Tu-160 strategic bomber RIA Novosti retrieved on April 29, 2008 ↑ Russia Air Force to get new Tu-160 strategic bomber in April RIA Novosti retrieved on April 22, 2008 ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ტუ-160 Airforce-Technology.com External link to an airbase with Tu-160s. Walkaround Tu-160 on ScaleModels.ru Tu-160 on MAKS-2005