laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
აკასის რაიონი

აკასის რაიონი (ესპ. Distrito de Acas) — რაიონი პერუში, ანკაშის რეგიონის ოკროსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3689 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 812 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 3.22 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 252.48 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
კახამარკილიის რაიონი

კახამარკილიის რაიონი (ესპ. Distrito de Cajamarquilla) — რაიონი პერუში, ანკაშის რეგიონის ოკროსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3514 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 429 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 5.68 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 75.52 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
კარუაპამპის რაიონი

კარუაპამპის რაიონი (ესპ. Distrito de Carhuapampa) — რაიონი პერუში, ანკაშის რეგიონის ოკროსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2228 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 752 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 6.85 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 109.78 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
კოჩასის რაიონი

კოჩასის რაიონი (ესპ. Distrito de Cochas) — რაიონი პერუში, ანკაშის რეგიონის ოკროსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1350 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 298 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 3.08 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 421.48 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
კონგასის რაიონი

კონგასის რაიონი (ესპ. Distrito de Congas) — რაიონი პერუში, ანკაშის რეგიონის ოკროსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3055 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 215 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 9.34 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 130.03 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
ლიიპის რაიონი

ლიიპის რაიონი (ესპ. Distrito de Llipa) — რაიონი პერუში, ანკაშის რეგიონის ოკროსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2800 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 843 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 10.27 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 82.10 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
ოკროსის რაიონი

ოკროსის რაიონი (ესპ. Distrito de Ocros) — რაიონი პერუში, ანკაშის რეგიონის ოკროსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3230 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 375 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 5.96 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 230.55 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
სან-კრისტობალ-დე-რახანის რაიონი

სან-კრისტობალ-დე-რახანის რაიონი (ესპ. Distrito de San Cristóbal de Rajan) — რაიონი პერუში, ანკაშის რეგიონის ოკროსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3605 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 572 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 8.44 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 67.75 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
სან-პედროს რაიონი (ოკროსი)

სან-პედროს რაიონი (ესპ. Distrito de San Pedro) — რაიონი პერუში, ანკაშის რეგიონის ოკროსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2219 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 477 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 2.7 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 547.03 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
სანტიაგო-დე-ჩილკასის რაიონი

სანტიაგო-დე-ჩილკასის რაიონი (ესპ. Distrito de Santiago de Chilcas) — რაიონი პერუში, ანკაშის რეგიონის ოკროსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3657 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 423 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 4.93 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 85.76 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
ანტონ დუმბაძე

ანტონ ნიკოლოზის ძე დუმბაძე (დ. 1824, შემოქმედი — გ. 1907, გორი) — ქართველი მგალობელი და ლოტბარი, აზნაური, გურიის მილიციის (სახალხო რაზმის) ასეულის უფროსი. ანტონ დუმბაძე იყო პოლიციის პორუჩიკი, იყო რუსეთ-თურქეთის 1877-78 წლების ომის მონაწილე. ჰყავდა მეუღლე, თავადის ასული ნაკაშიძე და ცხრა შვილი: დავითი, ივანე, ნიკოლოზი, მიხეილი, იოსები, სამსონი, მელიტონი, მართა, ელენე. მისი შვილების სამხედრო გზას დაადგნენ: ივანე დუმბაძე იალტის გენერალ-გუბერნატორი და ნიკოლოზ II-სთან დაახლოებული პირი იყო, ნიკოლოზი (1854—1927) — ფეხოსანთა დივიზიის მეთაური, გენერალ-მაიორი, იოსები (1865-?), გენერალ-მაიორი, არტილერიაში მსახურობდა; სამსონი (1866-?) და მიხეილი (დ. 1888) აგრეთვე გენერალ-მაიორები იყვნენ, მელიტონი სამოქალაქო სამსახურში იყო, ხოლო დავითი სასულიერო პირი გახდა. ანტონ დუმბაძის შვილიშვილები იყვნენ სონია დუმბაძე, ემიგრანტი ქართველი საოპერო მომღერალი და ვასილ დუმბაძე, ავანტიურისტი და დიპლომატი. დუმბაძე სრული მგალობელი იყო, რაც მთელი წლის სამგალობლო რეპერტუარის ცოდნას გულისხმობდა. საგალობლებსა და ლოტბარობას დუმბაძე გელათის მონასტერში დაეუფლა. იმერეთის ექპისკოპოსმა ალექსანდრემ გურიის ეპიკოპოს გაბრიელ ტუსკიას გაუგზავნა სამი მგალობელი ძმა ცქვიტიშვილი, რომლებიც აკეთში დასახლდნენ. შემოქმედის ეკლესიის მღვდელმა, გიორგი დუმბაძემ ცქვიტიშვილებთან გალობის სასწავლებლად მიაბარა მისი ნათესავი ანტონი და მისი ნათლული მაქსიმე ჩხატარაშვილი ხუთი წლით. სანაცვლოდ კი ჩხავერის ღვინით უხდიდა გასამრჯელოს. დუმბაძემ ზედმიწევნით იცოდა საგალობლების სამივე ხმა და გურიაში პირველ მგალობლად ითვლებოდა. 1844 წლიდან დანიშნული იყო მთავარ მგალობლად გურიის ეპარქიაში და სხვა მღვდლებსაც ასწავლიდა გალობას. ის არ იცნობდა კლასიკურ სანოტო სისტემას და საგალობლებს იწერდა სპეციალური ნიშნათა სისტემით — „ნევმებით“. 1885 წელს გაიცნო ფილიმონ ქორიძე, რომელსაც ეხმარებოდა 1893 წლიდან გურიაში საგალობლების ნოტებზე გადატანაში. 1905 წელს მოქმედებდა გურიის გლეხთა მოძრაობის წინააღმდეგ. პენსიაში გასვლის შემდეგ ცხოვრობდა გორში, სადაც გარდაიცვალა. გადმოცემის თანახმად, შვილთან, დავით დუმბაძესთან ერთად დაკრძალულია შემოქმედის მონასტერში, მაგრამ საფლავები დაკარგულია. დუმბაძის მოწაფეთაგან აღსანიშნავია მელქისედეკ ნაკაშიძე, გიორგი მოლარიძე, ნესტორ კონტრიძე, სიმონ შარაშიძე, სვიმონ მოლარიშვილი, ვარლამ სიმონიშვილი. თავბერიძე ი., XIX საუკუნის ქართველი მოღვაწეები და საეკლესიო გალობა, თბილისი: საქართველოს საპატრიარქოს გამომცემლობა, 2010. — გვ. 87-93, ISBN 978-9941-9120-7-8. ↑ ჩხატარაიშვილი ქ., „ლეგენდად დარჩენილი“ ჟურნალი „მნათობი“ N8 გვ. 166 – 1991 წ. ↑ Думбадзе Николай Антонович (რუსული) ↑ Думбадзе Иосиф Антонович (რუსული) ↑ Думбадзе Самсон Антонович (რუსული) ↑ გაზეთი „ივერია“, N99 – 1993 წ. ↑ გაზეთი „ცნობის ფურცელი“, N2756 გვ. 3 – 1905 წ. ↑ ლ. გეგეჭკორი, „ქართული ხალხური სიმღერის ოსტატები“, გვ. 66 — თბილისი, 1954 წ.
სუდანის ჰიმნი

ნაჰნუ ჯუნდ ალლაჰ ჯუნდ ალ-ვატანი (არაბ. نحن جند الله جند الوطن) — სუდანის სახელმწიფო ჰიმნი და ერთ-ერთი სახელმწიფო და ეროვნული სიმბოლო. نحن جند الله جند الوطن إن دعا داعي الفداء لن نخــن نتحدى الموت عند المحن نشتري المجد بأغلى ثمن هذه الأرض لنا فليعش سوداننا علماً بين الأمم يابني السودان هذا رمزكم يحمل العبء ويحمى أرضكم ჩვენ ვართ ღვთისა და ჩვენი სამშობლოს არმია, ჩვენ არასოდეს დავიხევთ უკან, როცა თავგანწირვისაკენ მოგვიწოდებენ. მიუხედავად სიკვდილისა, სირთულეებისა თუ ტკივილისა, ჩვენ ვწირავთ სიცოცხლეს დიდების სანაცვლოდ. დაე ჩვენმა ქვეყანამ, სუდანმა, დიდხანს იცოცხლოს ყველა ერისათვის გზის საჩვენებლად. სუდანის ვაჟები მოიხმეს, რათა კვლავ შეასრულონ ჩვენი ქვეყნის დაცვის მისია. Sudan: Nahnu Jund Allah Jund Al-watan - Audio of the national anthem of Sudan, with information and lyrics სუდანის ეროვნული ჰიმნი — მუსიკა ↑ http://www.nationalanthems.info/sd.htm
უფალი

უფალი შეიძლება იყოს: იგივეა, რაც ღმერთი; სენიორის, მხარის (ქვეყნის) მპყრობელის, მეპატრონის აღმნიშვნელი ტერმინი ანტიკურ და ადრინდელ ფეოდალური ხანის საქართველოში. გაჩნდა კლასობრივი საზოგადოების ფორმირების პერიოდში, გაბატონებული იყო XI საუკუნემდე. XI საუკუნიდან ცვლის „პატრონი“, მაგრამ შემდეგაც ხშირად იხმარება მის პარალელურად. IX-X საუკუნემდე უფალის სინონიმებად გვევლინება იმავე ძირის უფრო მოგვიანებით გაჩენილი ტერმინები, „მეუფე“ და „მეფე“. შემდგომ ეს ტერმინები რამდენადმე შორდებიან შინაარსით „უფალს“. გვაროვნული საზოგადოების რღვევის პერიოდში უფალმა შეცვალა ამ ეპოქის სოციალური ტერმინი „მამა“ და სახლის (ე.ი. გვარის, შემდეგში ტერიტორიული თემის) უფროსს ეწოდა „სახლის მამის“ (მამასახლისის) ნაცვლად „სახლის უფალი“. ამავე პერიოდში წარმოიქმნა და XII საუკუნემდე არსებობდა უძველესი ტერიტორიული-ადმინისტრაციული ერთეულის „ხევის“ გამგებლის „ხევისუფლის“ ინსტიტუტი. უნდა ვიფიქროთ, რომ ქვეყნის გამგებელსაც თავდაპირველად მეფე კი არა, უფალი ეწოდებოდა. ამით უნდა აიხსნას, რომ უფლისაგან ნაწარმოები ტერმინი — „სოფელი“ (უფლის საბრძანებელი) თავდაპირველად ფართო შინაარსისა იყო და აღნიშნავდა მთლიანად ქვეყანას: „სოფელი ქართლისა“ („შუშანიკის წამება“), „სოფელი სპარსეთისა“ („ევსტათი მცხეთელის მარტვილობა“), „სოფელი ჩვენი ქართლი“ („აბო თბილელის მარტვილობა“), „იონთა სოფელი“ (ლეონტი მროველი) და სხვა. უფლისგან წარმოდგა ანტიკური პერიოდის ქართლის ციხე-ქალაქის სახელწოდება — უფლისციხე, რომელიც, როგორც ჩანს ქართლის გამგებლის—უფლის რეზიდენცია იყო. უფალთან ერთად წარმოიქმნა უფალი მამაკაცის, უფალი ქალის, აგრეთვე უფლის შვილის აღმნიშვნელი ტერმინები:„მამფალი“ (მამა უფალი), „დედოფალი“ (დედა უფალი) და „უფლისწული“. დედოფლისა და უფლისწულის ინსტიტუტები არსებობდა უფალზე ხანგრძლივ: დედოფალი და უფლისწული ეწოდა არა მარტო უფლის თანამოსაყდრეს და შვილს, არამედ მეფისასაც. უფლის საპირისპირო იყო დაქვემდებარების აღმნიშვნელი ტერმინი „მონა“. ანტიკური და ადრინდელ ფეოდალურ ხანაში (XI საუკუნემდე) „უფალ-მონობა“ გამოხატავდა სოციალურ-პოლიტიკურ ურთიერთობას ქართლის საზოგადოებაში, როგორც გაბატონებული კლასის შიგნით, ისე გაბატონებული კლასის წარმომადგენლებსა (უფლისა) და მათდამი დაქვემდებარებულ უშუალო მწარმოებლებს (მონებს) შორის. . გაბატონებული კლასის წარმომადგენელი შეიძლება ერთდროულად უფალიც ყოფილიყო (უშუალო მწარმოებლისა) და მონაც (მასზე უფრო მაღალი რანგის მიწათმფლობელისა). ამრიგად, უფალ მონობა იყო როგორც გაბატონებული კლასის შინაგანი სოციალური-პოლიტიკური ორგანიზაცია, ისე საწარმოო ურთიერთობის ფორმა. უაფალ-მონობა არ მოიცავდა ქართული საზოგადოების მხოლოდ მცირე ნაწილს — თავისუფლებს (ე. ი. იმათ, ვისაც არ ჰყავდათ უფალები და თავიანთი თავის უფალები თვითონ იყვნენ). უფალს ძალაუფლების გამომხატველი ტერმინი იყო „უფლება //უფლობა // ფლობა“. IX-X საუკუნეებში ტერმინი „უფალი“ თანდათანობით შეცვალა რომაულ-ბიზანტიური სამყაროდან შემოსულმა (ჯერ დასავლეთ და სამხრეთ-დასავლეთ, ხოლო შემდეგ — აღმოსავლეთ საქართველოში) ტერმინმა „პატრონმა“. იმავე პერიოდში „მონა“ შეცვალა ქართულმა ტერმინმა „ყმამ“. ამრიგად XI საუკუნეში უფალ-მონობა შეიცვალა პატრონ-ყმობით. ბოგვერაძე ა., ქართლის პოლიტიკური და სოციალურ-ეკონომიკური განვითარება IV—VIII საუკუნეებში, თბ., 1979; შოშიაშვილი ნ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 190.
კარლოვაცი (ოლქი)

კარლოვაცის ჟუპანია (ხორვ. Karlovačka županija) — ჟუპანია ხორვატიის ცენტრალურ-დასავლეთ ნაწილში. ადმინისტრაციული ცენტრი — კარლოვაცი. 2011 წლის აღწერის მიხედვით ოლქში ცხოვრობს 128,899 ადამიანი. ოფიციალური საიტი (ხორვატული)
ტონგატაპუს კუნძულები

ტონგატაპუს კუნძულები (ინგლ. Tongatapu islands) — ტონგის სამეფოს კუნძულთა ჯგუფი წყნარი ოკეანის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში. ფართობი 260,48 კმ², მოსახლეობა 75 416 ადამიანი (2011 წელი), რაც შეადგენს ტონგის სამეფოს მთელი მოსახლეობის 73,04 %-ს. კუნძულ ტონგატაპუზე მდებარეობს ტონგის დედაქალაქი ნუკუალოფა და ფუაამოტუს საერთაშორისო აეროპორტი. ადმინისტრაციულად კუნძულთა ჯგუფი შედის ტონგატაპუს ოლქში. ქვეყანაში ყველაზე სამხრეთით მდებარე კუნძულთა ჯგუფი. ჯგუფში ყველაზე დიდი კუნძულია ტონგატაპუ. მის გარდა ჯგუფში ასევე შედის სხვა კუნძულებიც: ტონგატაპუს კუნძულები — ენციკლოპედია ბრიტანიკა (ინგლისური) ტონგატაპუ — დიდი საბჭოთა ენციკლოპედია[მკვდარი ბმული] (რუსული) ↑ Geohive: Tonga
ვავაუს კუნძულები

ვავაუს კუნძულები (ინგლ. Vava'u islands) — კუნძულთა ჯგუფი ტონგის სამეფოს ჩრდილოეთ ნაწილში, წყნარ ოკეანეში. ადმინისტრაციულად კუნძულთა ჯგუფი შედის ვავაუს ოლქში. დასავლეთიდან აღმოსავლეთისაკენ გადაჭიმულია 21 კმ-ზე და ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ 25 კმ-ზე. დასახლებულია 21 კუნძული 34 მაღალი და ვეგეტაციით მჭიდროდ დაფარული კუნძულიდან, საერთო ფართობით 121 კმ². მთავარი კუნძული — ვავაუ, რომლისგანაც დაერქვა სახელი კუნძულთა მთელ ჯგუფს, მოიცავს 90 კმ²-ს და იგი ტონგის სიდიდით მეორე კუნძულია. გეოლოგიური თვალთაზრისით ვავაუს კუნძულები — ირიბად ამოწეული ატოლია. სამხრეთის მხრიდან არქიპელაგი «გაბნეულია» ბევრი მომცრო კუნძულებით და სრუტეებით. ერთ-ერთ ასეთ ყველაზე დიდ სრუტესთან, ფიორდის მსგავს არხ ავა პულეპულეკაისთან, მდებარეობს ვავაუს ერთადერთი ქალაქი — პორტი ნეიაფუ. 2011 წელს მოსახლეობამ შეადგინა 14 922 ადამიანი, რაც შეადგენს ტონგის სამეფოს მთელი მოსახლეობის 14,45 %-ს, მათ შორის დაახლოებით 6 ათასი ცხოვრობს ქალაქ ნეიაფუში. თავისი ბუნების სილამაზის გამო ვავაუს კუნძულები პოპულარულია აფროსნობის მოყვარულთა და სხვა ტურისტებს შორის და ტონგის ერთ-ერთი უმთავრესი ტურისტული ცენტრია. მაისიდან ოქტომბრის ჩათვლით ვავაუს პორტებში შემოდიან იახტები მთელი მსოფლიოდან. ძირითადი კუნძულის სილამაზის გარდა ასევე ღირსშესანიშნაობაა აქ მცურავი ვეშაპები, ასევე აკვალანგისტებს შორის პოპულარული წყალქვეშა გამოქვაბულები. ტურიზმის გარდა მოსახლეობის შემოსავლების მთავარი წყაროა — სოფლის მეურნეობა და თევზჭერა. აქ მოჰყავთ მსოფლიოში ერთ-ერთი საუკეთესო სორტის ვანილი. მოიპოვება მარგალიტი. ↑ Geohive: Tonga
პარმენ ჭანუყვაძე

პარმენ ჭანუყვაძე (დ. 1872 — გ. 1934) — მეფის არმიისა და საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ოფიცერი (1918-1921); გურიის ანტისაბჭოთა შეიარაღებული პარტიზანული რაზმის წევრი (1921-1924); 1924 წლის აგვისტოს აჯანყების მონაწილე და ნოე რამიშვილის მკვლელი. პარმენ ჭანუყვაძე დაიბადა ოზურგეთის მაზრაში. იყო მენშევიკების პარტიის წევრი. აქტიურად მონაწილეობდა 1924 წლის აჯანყებაში საბჭოთა ხელისუფლების წინააღმდეგ, მეთაურობდა აჯანყებულთა ერთ-ერთ დიდ რაზმს ოზურგეთის რაიონში. გამოსვლების ჩახშობის შემდეგ ემიგრაციაში ცხოვრობდა საფრანგეთში. 1930 წლის 7 დეკემბერს, დაახლ. 15 სთ-ზე, პარიზში, იტალიის მოედანზე, რევოლვერიდან ორი გასროლით მოკლა ქართული ემიგრაციის ერთ-ერთი ლიდერი და საქართველოს შინაგან საქმეთა ყოფილი მინისტრი ნოე რამიშვილი. პოლიციამ მკვლელი დააპატიმრა. ქართველი ემიგრანტები ჭანუყვაძეს საბჭოთა აგენტად მიიჩნევდნენ, თუმცა სასამართლოზე მან განაცხადა, რომ კომუნისტი არ იყო და თავისი მოქმედება ახსნა რამიშვილისადმი პირადი მტრობით. ჭანუყვაძე რამდენიმე თვიანი პატიმრობის შემდეგ საფრანგეთის პოლიციამ გაათავისუფლა. მისი შემდგომი ბედი უცნობია. 1924 წლის აჯანყება დასავლეთ საქართველოში / ლევან ჯიქია; რედაქტორი: ვახტანგ გურული. ISBN: 978994174193. 522გვ. თბილისი: უნივერსალი, 2011. საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრები დაარქივებული 2017-09-13 საიტზე Wayback Machine. : რამიშვილი ნოე // XX საუკუნის საქართველოს შინაგან საქმეთა და უშიშროების მინისტრები / ომარ თუშურაშვილი; ივან ჯახუა. - თბილისი, 2013. - ISBN 978-9941-0-5532-4. - გვ. 38. პარმენ ჭანუყვაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ვინჩი (ქალაქი)

ვინჩი — ქალაქი (città) და ტოსკანის რეგიონის ფირენცეს პროვინციის კომუნა იტალიაში. ქალაქის შემოგარენში მდებარეობს რენესანსის ეპოქის პოლიმათის, ლეონარდო და ვინჩის დაბადების ადგილი. ქალაქს გარს ტოსკანის გორაკები არტყამს. ლანდშაფტი კულტივირებულია და ფართოდაა გავრცელებული ვენახები და ზეთისხილის ბაღები. ქალაქთან დაკავშირებული ყველაზე ცნობილი ფიგურა, ლეონარდო და ვინჩი 1452 წლის 15 აპრილს, ანჩიანოსა და ფალტოგნანოს შორის მდებარე, ვინჩიდან 3 კილომეტრით დაშორებულ ფერმერულ სახლში დაიბადა. მისი სრული სახელი „ლეონარდო დი სერ პიერო და ვინჩი“ სიტყვასიტყვით „ვინჩელი პიეროს შვილს ნიშნავს“. ყოველწლიურად, ნახევარმილიონამდე ტურისტი სტუმრობს მისი დაბადების ადგილას მდებარე ლეონარდოს მუზეუმს. Museo Leonardiano — ლეონარდო და ვინჩის მუზეუმი. ამ მუზუმში დავინჩის რვეულში ჩანახატი რამდენიმე გამოგონებაა გამოფენილი. Casa Natale di Leonardo — ლეონარდო და ვინჩის დაბადების სახლი. სახლში მისი რამდენიმე რეპროდუქციაა გამოფენილი. „სანტა-კროჩეს“ ეკლესია — XIII საუკუნეში აშენებული და შემდგომ ნეო-რენესანსის სტილში გადაკეთებული ტაძარი. ხედი ქალაქზე სანტა-კროჩეს ეკლესია ლეონარდოს დაბადების სახლი ვინჩის ორი ოფიციალურად დაძმობილებული ქალაქი ჰყავს: ალენთაუნი, აშშ ამბუაზი, საფრანგეთი ↑ Statuto del comune di Vinci Italian (PDF). ციტირების თარიღი: 11 June 2013.[მკვდარი ბმული] ↑ Vinci: A Visit to Leonardo’s Home Town. Offbeattravel.com. ციტირების თარიღი: 19 June 2012. ↑ Gemellaggi Italian. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 23 სექტემბერი 2015. ციტირების თარიღი: 11 June 2013.
ლორა სეკორდი

ლორა სეკორდი (დ. 13 სექტემბერი, 1775, დიდი ბარინგტონი — გ. 17 ოქტომბერი, 1868 სოფელი ჩიპავა) — ინგლის-ამერიკის ომის კანადელი გმირი ქალი. ის ცნობილი გახდა თავისი ქმედებით 1813 წელს, როდესაც 32 კილომეტრი შეუსვენებლად გავლო ამერიკელებისგან ოკუპირებულ ტერიტორიაზე, რათა გაეფრთხილებინა ბრიტანული ძალები მტრისგან დაგეგმილი თაცდასხმის შესახებ. ომში სეკორდის წვლილზე მის სიცოცხლეში ცოტა იყო ცნობილი, თუმცა გარდაცვალების შემდეგ კანადაში მისი ღვაწლი დააფასეს და ეროვნულ გმირად გამოაცხადეს. ლორა სეკორდის წერილი უელსის პრინცისადმი, 1860 წელი ლორა სეკორდის საპატივცემულო ვიდეო–რგოლი Historica Dominion–ზე დაარქივებული 2012-09-15 საიტზე Wayback Machine. "ლორა სეკორდის ამბავი" EA Currie (1900) ლორა სეკორდის მონუმენტი პოემები ლორა სეკორდის შესახებ დაარქივებული 2008-06-03 საიტზე Wayback Machine.
ჭანუყვაძე

საკუთარი სახელი ჭანუყვაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: გივი ჭანუყვაძე — ქართველი ეკონომისტი პარმენ ჭანუყვაძე — მენშევიკი, ნოე რამიშვილის მკვლელი შოთა ჭანუყვაძე — საბჭოთა პარტიული და სახელმწიფო მოხელე
ბროდ-პოსავინა

ბროდ-პოსავინა — ჟუპანია ხორვატიის აღმოსავლეთ ნაწილში. ესაზღვრება ვუკოვრ-სრიემის, ოსიეკ-ბარანიის, პოჟეგა-სლავონიისა და სისაკ-მოსლავინის ჟუპანიები; ასევე ბოსნია და ჰერცეგოვინა. 2011 წლის აღწერის მიხედვით, ოლქში ცხოვრობს 158 559 ადამიანი. ოფიციალური საიტი (ხორვატული)
ჰააპაის კუნძულები

ჰააპაის კუნძულები (ინგლ. Haʻapai islands) — კუნძულთა ჯგუფი ტონგის სამეფოს ცენტრალურ ნაწილში, წყნარ ოკეანეში. მდებარეობს ტონგატაპუს კუნძულების ჩრდილოეთით და ვავაუს კუნძულების სამხრეთით. ადმინისტრაციულად კუნძულთა ჯგუფი შედის ჰააპაის ოლქში. ჯგუფი მოიცავს 62 კუნძულს, რომელთაგან 45 დაუსახლებელია. მათი საერთო ფართობი შეადგენს დაახლოებით 126 კმ²-ს. კუნძულთა უმრავლესობა წარმოადგენს დაბლობ ატოლებს. გამონაკლისია ვულკანური კუნძულები ტოფუა (მასზე მდებარეობს მოქმედი ვულკანი) და კაო (მასზე მდებარეობს ჩამქრალი ვულკანი). ჯგუფის ერთ-ერთი ყველაზე დიდი კუნძულებია — ლიფუკა და ფოა, რომელთა მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 3769 ადამიანს (2011). სხვა დიდი კუნძულებია — ნუკუნამო, ჰაანო და უიჰა. ჯგუფიდან დასავლეთით მდებარეობს ჯგუფის ყველაზე დიდი კუნძული ტოფუა და კუნძული კაო, სამხრეთ-დასავლეთით — კოტუს კუნძულები, სამხრეთით — ნომუკას კუნძულები. არქეოლოგიური გათხრების თანახმად, რომელიც ტარდებოდა სოფელ ჰიჰიფოში კუნძულ ლიფუკაზე, ჯგუფი დასახლებული იყო დაახლოებით 3000 წლის წინ პოლინეზიური კულტურის ლაპიტას წარმომადგენლებით. ლიფუკაზე ასევე ნაპოვნი იქნა ადამიანთა ნამარხები, მცირე ციხე-სიმაგრე, რომელოც სავარაუდოდ XV საუკუნეშია აშენებული, ასევე კარიერი, სადაც მოიპოვებდნენ ქვას. პირველი ევროპელი, რომელმაც 1643 წელს აღმოაჩინა ჰააპაის კუნძულები იყო ნიდერლანდელი მოგზაური აბელ ტასმანი. პირველად მან აღმოაჩინა კუნძული ნომუკა, სადაც შეივსო საკუთარი მტკნარი წყლის მარაგი. 1774 და 1777 წლებში ზოგიერთ კუნძულებზე გაჩერდა ინგლისელი მოგზაური ჯეიმზ კუკი. ამასთან ერთ-ერთ მათგანზე ზღვაოსანი კინაღამ გახდა ადგილობრივი კანიბალების მსხვერპლი. ამ შემთხვევის შემდეგ კუკმა კუნძულთა ჯგუფს დაარქვა მეგობრობის კუნძულები. 1789 წლის 28 აპრილს კუნძულ ტოფუაზე გემის გუნდის ნაწილით გადავიდა კაპიტანი უილიამ ბლაი. მაგრამ ინგლისელს შეუტიეს ადგილობრივმა მაცხოვრებლებმა, და მათ გემის ერთ-ერთი წევრი მოკლეს. ამის შემდეგ ბლაიმ დატოვა ტოფუას კუნძული. ჰააპაის კუნძულები გახდა პირველი ჯგუფი ტონგის არქიპელაგზე, რომლის მოსახლეობამ მიიღო ქრისტიანობა. 2011 წელს მოსახლეობამ შეადგინა 6616 ადამიანი, რაც შეადგენს ტონგის სამეფოს მთელი მოსახლეობის 6,41 %-ს. ჰააპაის ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრია დასახლება პანგაი, რომელიც მდებარეობს კუნძულ ლიფუკაზე. ბოლო წლებში ვითარდება ტურიზმი. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 Lonely Planet. Haʻapai Group.[მკვდარი ბმული] ↑ Tonga resorts. Haʻapai Group.. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2008-08-19. ციტირების თარიღი: 2015-01-02. ↑ 3.0 3.1 Geohive: Tonga
დუბროვნიკ-ნერეტვა

დუბროვნიკ-ნერეტვა — ჟუპანია ხორვატიის უკიდურეს სამხრეთში, ადრიატიკის ზღვის პირას. ესაზღვრება სპლიტ-დალმაციას, ბოსნია და ჰერცეგოვინასა და ჩერნოგორიას. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი დუბროვნიკი. 2011 წლის აღწერის მიხედვით, ოლქში ცხოვრობს 122 783 ადამიანი. ჟუპანიის კლიმატი ყველაზე თბილია მთელს ხორვატიაში. ახასიათებს მშრალი, ცხელი ზაფხული და თბილი, წვიმიანი ზამთარი. დუბროვნიკ-ნერეტვას ტერიტორია სხვადასხვა დროს ეკუთვნოდათ ბერძნებს, რომაელებს, ბიზანტიელებს, სერბებს, ვენეციელებს, დუბროვნიკის რესპუბლიკას, საფრანგეთსა და ავსტრიას. 1918 წელს გახდა სერბების, ხორვატებისა და სლოვენიელების სამეფოს (1929 წლიდან იუგოსლავია) ნაწილი, 1945 წლიდან შედიოდა იუგოსლავიის სოციალისტური ფედერაციული რესპუბლიკის შემადგენლობაში, 1991 წლიდან კი დამოუკიდებელი ხორვატიის ნაწილია. ოფიციალური საიტი (ხორვატული)
ნიუასის კუნძულები

ნიუასის კუნძულები (ინგლ. Niua islands) — ყველაზე ჩრდილოეთით მდებარე კუნძულთა ჯგუფი ტონგის სამეფოში, წყნარ ოკეანეში. ადმინისტრაციულად კუნძულთა ჯგუფი შედის ნიუასის ოლქში. მოიცავს სამ ვულკანურ კუნძულს: ნიუატოპუტაპუ ნიუაფოოუ ტაფაჰი. ნიუასის კუნძულები 1616 წელს აღმოაჩინეს ნიდერლანდელმა მოგზაურებმა იაკობ ლემერმა და ვილემ სხაუტენმა. 2011 წელს მოსახლეობამ შეადგინა 1282 ადამიანი, რაც შეადგენს ტონგის სამეფოს მთელი მოსახლეობის 1,24 %-ს. ნიუასის ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრია სოფელი ჰიჰიფო, რომელიც მდებარეობს კუნძულ ნიუატოპუტაპუზე. ↑ Geohive: Tonga
ეუა (კუნძული)

ეუა (ინგლ. ʻEua) — ტონგის სამეფოს კუნძული წყნარ ოკეანეში, 18 კმ-ში სამხრეთ-აღმოსავლეთით კუნძულ ტონგატაპუდან. ხმელეთის საერთო ფართობია — 87,44 კმ², მოსახლეობა 5016 ადამიანი (2011 წელი), რაც შეადგენს ტონგის სამეფოს მთელი მოსახლეობის 4,86 %-ს. ადმინისტრაციულად კუნძული შედის ეუას ოლქში. ტონგის არქიპელაგის სხვა კუნძულებისგან განსხვავებით კუნძულ ეუას აქვს მთიანი რელიეფი და ვულკანური წარმოშობა. უმაღლესი წერტილი ზღვის დონიდან აღწევს 383 მეტრ სიმაღლეს. ეუას სიგრძე შეადგენს დაახლოებით 19 კმ-ს, სიგანე — 7,5 კმ-ს. ეუა დაფარულია ტროპიკული ტყეებით, ხოლო ნიადაგი გამოირჩევა მაღალი ნაყოფიერებით, რაც დადებითად აისახება სოფლის მეურნეობის განვითარებაზე. კუნძული 1643 წლის იანვარში აღმოაჩინა ნიდერლანდელმა მოგზაურმა აბელ ტასმანმა, რომელმაც მას სახელად დაარქვა მიდელბურგ-ეილანდტი (ნიდერლ. Middelburg Eylandt). 1773 წლის ოქტომბერში ეუაზე გადავიდა ინგლისელი მოგზაური ჯეიმზ კუკი. გეოგრაფიულად ეუას კუნძული ტონგატაპუს კუნძულების ნაწილია, ადმინისტრაციულად — იყოფა ორ რაიონად: ეუა-მოტუ'ა და ეუა-ფო'ოუ. 2011 წელს კუნძულის მოსახლეობის რაოდენობამ შეადგინა 5016 ადამიანი. სულ ეუას კუნძულზე 13 სოფელია. ყველაზე დიდი სოფლებია — 'ოჰონუა, ჰა'ატუ'ა, ანგაჰა და პანგაი. ეუას ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრია — 'ოჰონუა. 1860 წელს ეუას კუნძულზე გადმოასახლეს კუნძულ ატას მოსახლეობა, ხოლო 1946 წელს — ნიუაფოოუს კუნძულის მოსახლეობა ვულკანის ძლიერი ამოფრქვევის გამო. ↑ Geohive: Tonga
ტოფუა

ტოფუა (ინგლ. Tofua) — ვულკანური კუნძული ტონგის სამეფოს ჰააპაის კუნძულების აღმოსავლეთ ნაწილში, წყნარ ოკეანეში. მდებარეობს დაახლოებით 26 კმ-ში ჩრდილო-აღმოსავლეთით კუნძულ კოტუდან და 155 კმ-ში ჩრდილოეთით კუნძულ ტონგატაპუდან. ადმინისტრაციულად კუნძული შედის ჰააპაის ოლქში. კუნძული წარმოადგენს მოქმედ ვულკანს, რომლის სიმაღლე ზღვის დონიდან აღწევს 507 მეტრს. ფართობი — 55,63 კმ². ტოფუას დიამეტრი შეადგენს დაახლოებით 8 კმ-ს. კრატერის ცენტრში მდებარეობს ტბა. კუნძული 1774 წელს აღმოაჩინა ინგლისელმა მოგზაურმა ჯეიმზ კუკმა, მაგრამ იგი იქ არ გადასულა. 1789 წელს კუნძულზე გადავიდა პირველი ევროპელი — უილიამ ბლაი. 1996 წელს კუნძულზე ცხოვრობდა სულ 5 ადამიანი. 2011 წლისთვის კუნძული დაუსახლებელია. 2008 წელს შვეიცარელმა ქსავიერ როსეტიმ კუნძულზე იცხოვრა 300 დღე. კუნძულზე თავისი ცხოვრება მან გადაიღო ვიდეოზე, რის შემდეგაც შეიქმნა ფილმი. ↑ "Zwitser overleeft tien maanden op onbewoond eiland" Elsevier, 16 juli 2009