laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ზურაბ ცქიტიშვილი

ზურაბ ცქიტიშვილი (დ. 31 იანვარი, 1941, თბილისი) — ქართველი ქიმიკოსი და პოლიტიკოსი. საქართველოს სამი მოწვევის პარლამენტის წევრი. ტექნიკურ მეცნიერებათა დოქტორი. საქართველოს სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა აკადემიის ნამდვილი წევრი (აკადემიკოსი). სსრკ ჩემპიონი ფარიკაობაში. 1965 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ქიმიისა და სასურსათო პროდუქტების ტექნოლოგიის ფაკულტეტი. 1965–1970 წლებში იყო რძის კომბინატის ცვლის ოსტატი; 1971–1972 წლებში — გარდაბნის რძის ქარხნის წარმოების უფროსი; 1972–1976 წლებში — დირექტორი; 1976–1990 წლებში — საქართველოს რძის მრეწველობის გაერთიანების მთავარი ინჟინერი; 1990–1993 წლებში — თბილისის რძის კომბინატის გენერალური დირექტორი. 1993–1994 წლებში — ამავე ქარხნის ბაზაზე შექმნილ ს/ს „ამალთეა“-ს გენერალური დირექტორი. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი “. 1999 -2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი“. 2004-2007 წლებში იყო საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „ნაციონალური მოძრაობა - დემოკრატები “. გამოქვეყნებული აქვს წიგნი, 30 სამეცნიერო ნაშრომი და 20 გამოგონება. ვინ ვინაა საქართველოში: ქართული ბიოგრაფიული ცნობარი, გვ. 386, თბ., 1998–1999. ზურაბ ცქიტიშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ზურაბ ცქიტიშვილი — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი (მოძველებული / არქივი / ახალი არქივი) ↑ ზურაბ ცქიტიშვილის დეკლარაცია (2006). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-01-31. ციტირების თარიღი: 31 იანვარი, 2020. ↑ ზურაბ ცქიტიშვილი. საქართველოს პარლამენტი. ციტირების თარიღი: 31 იანვარი, 2020.
არაშენდის სამლოცველო

არაშენდის სამლოცველო — გვიანბრინჯაო-ადრერკინის ხანის არქეოლოგიური ძეგლი საქართველოში, გურჯაანის მუნიციპალიტეტის სოფელ არაშენდის ტერიტორიაზე. აღმოჩნდა 1969 წელს და შეისწავლა ისტორიის, არქეოლოგიისა და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტის კახეთის არქეოლოგიურმა ექსპედიციამ კიაზო ფიცხელაურის ხელმძღვანელობით, რომელმაც ძეგლი წარმართულ სამლოცველოდ მიიჩნია. ძეგლი წარმოადგენს ორ წრედ განლაგებულ რიყის დამწვარი ქვების ყრილს, რომელშიც დიდი რაოდენობით აღმოჩნდა თიხის ჭურჭლის ფრაგმენტები და ბრინჯაოს საგნები. ის მნიშვნელოვნად დაზიანებულია ადგილობრივი მოსახლების მიერ სამშენებლო ქვის ძიების დროს. მახლობლად ექსპედიციის დაზვერვითი სამუშაოების შედეგად მრავლად დადასტურდა ნამოსახლარებისა და სამაროვნების არსებობა. ძეგლი როგორც გარეგნულად, ისე აქ მოპოვებული ინვენტარით ემსგავსება მელი-ღელე II და მელაანის სამლოცველოებს. ძეგლზე აღმოჩენილი ბრინჯაოს მახვილის მიხედვით სამლოცველო ძვ.წ. VIII-VI საუკუნეებით განისაზღვრება. კიაზო ფიცხელაური. აღმოსავლეთ საქართველოს ტომთა ისტორიის ძირითადი პრობლემები, თბილისი. 1973 წ. არაშენდას სამლოცველო დაარქივებული 2020-02-01 საიტზე Wayback Machine. . საქართველოს არქეოლოგიური ძეგლების ორენოვანი (ქართულ-ინგლისური) ელექტრონული ენციკლოპედია (ძვ.წ. III-I ათასწლეულები). ნანახია 31 იანვარი 2020.
გრძელი ჭალის კოშკი

გრძელი ჭალის კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი, მდებარეობს ყვარლის მუნიციპალიტეტის სოფელ გრძელი ჭალის ჩრდილო-დასავლეთით, ციხის ფერდად წოდებულ ადგილზე. კოშკი გეგმით სწორკუთხაა, შემორჩენილი კედლები (სიმაღლე 0,6 მეტრი) ნაგებია ნატეხი ქვით. კუპრეიშვილი ბ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 401.
ენისელის პირველი ეკლესია

ენისელის პირველი ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, მდებარეობს ყვარლის მუნიციპალიტეტის სოფელ ენისელის განაპირას. თარიღდება გვიანდელი შუა საუკუნეებით. ეკლესია დარბაზულია (4,45x3,75მ).ნაგებია სხვადასხვა ზომის ნატეხი ქვით. დაზიანებულია: აყრილია სახურავის საფარი, ჩამოშლილია ლავგარდანი და აქა-იქ კედლების ზედა ნაწილები. შესასვლელი დასავლეთიდანაა, კარი გარედან თაღოვანია, შიგნიდან კი თარაზულადაა გადახურული. აღმოსვლეთით ნახევარწრიული აფსიდია, რომელიც დარბაზის გრძივ კედლებს მხრების გარეშე უერთდება. აფსიდის ღერძზე გაჭრილია განიერი, სწორკუთხა სარკმელი. სარკმლის ქვემოთ, კედელზე ოთხწახნაგა ტრაპეზია მიდგმული. აფსიდის ორივე ბოლოში თითო სწორკუთხა ნიშაა. კუპრეიშვილი ბ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 401.
ენისელის მეორე ეკლესია

ენისელის მეორე ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, მდებარეობს ყვარლის მუნიციპალიტეტის სოფელ ენისელის სამხრეთ-დასავლეთით 2,5 კმ-ზე. თარიღდება გვიანდელი შუა საუკუნეებით. ეკლესია დარბაზულია (5x3,8 მეტრი). ნაგებია რიყის ქვის ირეგულარული წყობით. აქა-იქ გამოყენებულია აგური. ძლიერ დაზიანებულია, ჩამონგრეულია კამარა, მონგრეულია კედლების ზედა ნაწილები. შესავლელი დასავლეთიდანაა; კარის გარეთ გადახურვა ჩამონგრეულია და მისი ფორმა არ დგინდება. შიგნიდან კი თარაზულად იყო გადახურული. (შემორჩენილია კვალი) ეკლესია უაფსიდოა სწორკუთხოვანი დარბაზის აღმოსავლეთ კედელში გაჭრილია ფართო, მაღალი სარკმელი. ერთი სარკმელი შენობის სამხრეთ კედელშიცაა ამ სარკმლის ქვემოთ ორი მცირე ნიშაა, რეებსაც ერთმანეთს კუთხით მიბჯენილი ორი აგურისგან შედგენილი გადახურვა აქვს. მსგავსი ერთი ნიშა აღმოსავლეთ კედლის სამხრეთ კიდესთანაცაა. შიგნით ეკლესია ერთიანი კამარით იყო გადახურული. თ.დვალი, საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 402.
ენისელის ზაქარდედა

ენისელის ზაქარდედა — არქიტექტურული ძეგლი, მდებარეობს ყვარლის მუნიციპალიტეტის სოფელ ენისელში. თარიღდება გვიანდელი შუა საუკუნეებით. ეკლესია დარბაზულია (6,5x4,95 მეტრი) ნაგებია ნატეხი ქვით. დაზიანებულია: აყრილია საბურავი, მონგრეულია კედლების ზედა ნაწილი და ლავგარდანი. შესასვლელი დასავლეთითაა. კარი გარედან თაღოვანია, შიგნიდან-სწორკუთხაა. აფსიდი ნახევარწრიული ფორმისაა, რომლის ღერძზე გაჭრილია სწორკუთხა სარკმელი. ასეთივე სარკმელი შესასვლელის ზემოთაცაა. აფსიდის ორივე გვერდში თითო მცირე ზომის სწორკუთხა ნიშაა. თითო მსგავსი ნიშა დარბაზის გრძივ კედლებშიცაა. შიგნით ეკლესია გადახურულია ქარგილზე სხმული უსწორმასწორო კამარით. დასავლეთ ფასადზე შესასვლელი გვერდებზე და ზემოთ მოწყობილია თითო ოთხკუთხა ნიშა. კიკილეიშვილი პ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 402.
ენისელის სამაროვანი

ენისელის სამაროვანი — არქეოლოგიური ძეგლი, მდებარეობს ყვარლის მუნიციპალიტეტის სოფელ ენისელის ცენტრში. თარიღდება ადრინდელი შუა საუკუნეებით. ძეგლს მიაკვლია არქეოლოგიური კვლევის ცენტრის არქეოლოგიურ ძეგლთა ნუსხის ექსპედიციამ. სამაროვანი წარმოადგენს ქვაყუთის ტიპის სამარხებს და შედგენილია დიდი ზომის ქვის ფილებისაგან. მიცვალებულთან ერთად აღმოჩნდა ბრინჯაოს ბეჭდები. ანდრონიკაშვილი კ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 403.
ზინობიანის ნასახლარი

ზინობიანის ნასახლარი — არქეოლოგიური ძეგლი ყვარლის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზინობიანის განაპირას, ჩრდილოეთით. თარიღდება ადრინდელი რკინის ხანით. 1978 წელს მიაკვლია არქეოლოგიური კვლევის ცენტრის ექსპედიციამ (ხელმძღვანელი გ. ცქიტიშვილი). ნასახლარის შემორჩენილი კედლების (სიმაღლე — 0,6 მ. სისქე — 1 მ.) შიდა და გარე პირი ნაგები იყო დიდი ზომის ქვების მშრალი წყობით. საპირე ქვებს შორის არე შევსებული იყო წვრილი ქვებით. ანდრონიკაშვილი კ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 404.
ბრუნვა (გრამატიკა)

ბრუნვა — სახელის გრამატიკული კატეგორია, რომელიც გამოხატავს სახელის მიმართებას საგნის, თვისების ან პროცესის გამომხატველ სხვა სიტყვასთან და ამის კვალობაზე, გარკვეული ფორმის მეშვეობით აკავშირებს წინადადების სხვა წევრებთან. ამასთანავე სახელის ლექსიკური მნიშვნელობა უცვლელია. ენაში ბრუნვის კატეგორიის დასადასტურებლად აუცილებელია სახელს გააჩნდეს ორი განსხვავებული ფორმა. „ბრუნვა“ ანუ „კაზუსი“ ეტიმოლოგიურად ლათინურ სიტყვა cāsus-ს (‚ვარდნა‘, ‚ცემა‘; cadere, ‚და-ცემა‘, ‚და-ვარდნა‘) უკავშირდება, რომელიც თავის მხრივ ბერძნულ ნასესხობას წარმოადგენს და აღნიშნავს πτῶσις-ს, ლათინური და ქართული ტრანსკრიფციით [ptō̂sis] ან [პტო:სის] ‚დაცემა‘, ასევე ‚დაჰყრა‘ და გამოიყენებოდა სიტყვა კამათელის კოლოკაციურ მეწყვილედ - ზედმიწევნით თარგმანში კამათლის ყრა. ბერძენი გრამატიკოსი დიონისიოს თრაქსი (Dionysios Thrax) გამოიყენებდა ზმნისაგან განსასხვავებელი მნიშვნელობით (ანუ დაახლ. ისე როგორც დღეს დეპენდენციურ გრამატიკაშია მიღებული) და ამდენად იყენებდა მის მიმართ ფორმა „პტოსის“, რაც ქართულად სრულიად სხვა ზმნით, არსებითი (სახელისგან) „ჩამოცილებული“ ითარგმნება. ბრუნება ↑ ა. შანიძე, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 539.
სოფი ვილმესი

სოფი ვილმესი (ფრანგ. Sophie Wilmès; დ. 15 იანვარი, 1975) — ბელგიელი პოლიტიკოსი, ბელგიის პრემიერ-მინისტრი 2019-2020 წლებში. იყო ბელგიის მთავრობის პირველი ქალი მეთაური. ვილმესი 1975 წელს ბრიუსელის იკსელის მუნიციპალიტეტში, ებრაელი ქალის ოჯახში დაიბადა. ის ვალონიის ქალაქ გრე-დუასოში გაიზარდა და ბრიუსელის უნივერსიტეტში ისწავლა. მას საზოგადოებრივი კომუნიკაციებისა და ფინანსური მენეჯმენტის დიპლომი და იურიდიულ ფირმაში ეკონომიკისა და ფინანსების მრჩევლად მუშაობის გამოცდილება აქვს. 2009 წლის მაისში ვილმესი ავსტრალიელ კრის სტოუნზე დაქორწინდა, რომელთანაც სამი ქალიშვილი - ვიქტორია, შარლოტი და ელისაბედი შეეძინა. კრის წინა ურთიერთობიდან ვაჟი, ჯონათანი ჰყავს. 2000 წელს ვილმესი უკელის საბჭოს წევრი გახდა. 2007-2014 წლებში ვილემი ქალაქ სინტ-გენეზიუს-როდეს თვითმმართველობის პირველი წევრი იყო ფინანსების, ბიუჯეტის, ფრანგულენოვანი განათლების, კუმუნიკაციებისა და ადგილობრივი ბიზნესის საკითხებში. 2014-2015 წლებში ფლამანდიის ბრაბანტის პროვინციული საბჭოს წევრის თანამდებობას იკავებდა. 2014 წელს ბელგიის წარმომადგენლობითი პალატის წევრი გახდა. 2015 წლის სექტემბერში ბიუჯეტის მინისტრმა ჰერვ იამარმა დაანონსა, რომ იმავე წლის ოქტომბერში თანამდებობას დატოვებდა, რადგან ლიეჟის პროვინციის გუბერნატორად ინიშნებოდა. სოფი ვილმესმა იამარის ადგილი შარლ მიშელის პირველ მინისტრთა კაბინეტში დაიკავა. 2018 წლის დეკემბერში ის ბიუჯეტის, სამოქალაქო სერვისის, ეროვნული ლატარიისა და სამეცნიერო პოლიტიკის მინისტრად დაინიშნა, ამჯერად უკვე მიშელის მეორე მინისტრთა კაბინეტში. 2019 წლის 27 ოქტომბერს სოფი ვილმესი ბელგიის პირველი ქალი პრემიერ-მინისტრი გახდა. ↑ Belgian Federal Government. ციტირების თარიღი: 30 July 2016 ↑ Federal Public Services and Public Planning Services (FPS and PPS) | Belgium.be (3 March 2014). ციტირების თარიღი: 30 July 2016 ↑ De eerste vrouwelijke premier van België staat voor een ondankbare taak nl. ↑ Sophie Wilmès | MR | News. ციტირების თარიღი: 30 July 2016 ↑ Belgium names first ever Jewish, female prime minister. ↑ Nizet, Pierre. (2019-10-28) Qui est vraiment Sophie Wilmès, notre nouvelle Première ministre fr. Sud Info. ციტირების თარიღი: 2019-12-04 ↑ UK immigration officials sent to Zeebrugge in crackdown against organised smuggling en (29 October 2019). ციტირების თარიღი: 29 October 2019 ↑ 8.0 8.1 Rankin, Jennifer (28 October 2019). „Belgium gets first female PM as Sophie Wilmès takes office“. The Guardian (ინგლისური). ISSN 0261-3077. ციტირების თარიღი: 29 October 2019. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: სოფი ვილმესი
ახალი კავალერიის სახლი

„ახალი კავალერიის სახლი“ — XIX საუკუნის არქიტექტურული ძეგლი საქართველოში, ქალაქ ბორჯომში, მერაბ კოსტავას სახელობის პარკის ტერიტორიაზე (მ. კოსტავას ქ. №4). მინიჭებული აქვს კულტურული მემკვიდრეობის უძრავი ძეგლის სტატუსი. შენობა აგებულია 1880 წელს ფსევდო-გოთურ სტილში ალბერტ ზალცმანის პროექტით. მიმდებარე პარკთან ერთად, ის წარმოადგენდა რუსეთის იმპერატორის, ნიკოლოზ II-ის საზაფხულო რეზიდენციას. შენობა აგებულია ბუნებრივი ქვით, აგურითა და ხით, ფასადები მოპირკეთებულია ქვის თლილი კვადრებით და აგურის საპირეებით, ფრონტონის, კარნიზებისა და აივნების დეკორაცია კი შემკულია ხის მოხარატებული ორნამენტებით. შენობა რამდენჯერმე აშენდა თავიდან — მის ერთ-ერთ მხარეს დამაგრებულია ძველი მიშენება არსებული ფასადის იმიტაციით. საბჭოთა პერიოდში შენობაში განთავსებული იყო პოლიკლინიკა, კანისა და ვენერიულ დაავადებათა დისპანსერი. 1990-იან წლებში უფუნქციოდ დარჩენილი და მიტოვებული ნაგებობა ნაწილობრივ დაინგრა. 2019 წელს მომზადდა „კავალერიის სახლის“ რეაბილიტაციის და მასში დეკორატიულ-გამოყენებითი ხელოვნების მუზეუმის მოწყობის პროექტი. ↑ ბორჯომის ყოფილი კავალერიის შენობის რესტავრაციისა და მუზეუმად ადაპტაციის საპროექტო დოკუმენტაციის მომზადება დაარქივებული 2020-01-24 საიტზე Wayback Machine. , ფონდი „ხელოვნების საერთაშორისო ცენტრი“. ↑ ბორჯომში „ახალი კავალერიის კორპუსს“ რესტავრაცია ჩაუტარდება, «ინტერპრესნიუსი». 15 მაისი 2019.  კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 17671
ალბერტ ზალცმანი

ალბერტ ზალცმანი (გერმ. Albert Salzmann, რუს. Альберт Фёдорович Зальцман; დ. 10 სექტემბერი, 1833, თბილისი, — გ. 26 ივლისი, 1897) — თბილისელი არქიტექტორი, წარმოშობით გერმანელი. დაიბადა თბილისში დამკვიდრებული გერმანელის ოჯახში. დაამთავრა პეტერბურგის სამხატვრო აკადემია. 1861 წლიდან მოღვაწეობდა თბილისში. 1865–1866 წლებში იმოგზაურა გერმანიაში, საფრანგეთში, ბელგიასა და დიდ ბრიტანეთში, სადაც ეცნობოდა საავადმყოფოებისა და სატუსაღოების შენობებს. 1867 წელს პეტერბურგის სამხატვრო აკადემიამ აკადემიკოსის წოდება მიანიჭა. 1876 წელს დანიშნეს კავკასიის სამხედრო ოლქის საოლქო-საინჟინრო სამმართველოს არქიტექტორად. 35 წლის განმავლობაში მისი პროექტით მრავალი სახაზინო, საზოგადოებრივი და კერძო სახლი აშენდა თბილისში. 1865 წელს დაინიშნა მისივე პროექტით აგებული ქალაქის, ყოფილი მიხეილის საავადმყოფოს სამშენებლო კომისიის წევრად. სხვა ნამუშევართაგან აღსანიშნავია: კათოლიკეთა ეკლესია ივანე ჯავახიშვილის ქუჩაზე (1870), კავკასიის მუზეუმის შენობა (დამთავრდა 1870, იდგა სიმონ ჯანაშიას სახელობის საქართველოს მუზეუმის ახლანდელი შენობის ადგილას), ქალთა გიმნაზიის შენობა (დამთავრდა 1874, ახლანდელი ლადო გუდიაშვილის ქუჩა №10). 1886–1893 წლებში ხელმძღვანელობდა თბილისის სახაზინო (ახლანდელი ოპერისა და ბალეტის) თეატრის მშენებლობას, მისი პროექტითაა აგრეთვე აგებული თბილისის არისტოკრატიული და ბურჟუაზიული ფენების წარმომადგენელთა მრავალი საცხოვრებელი სახლი. ალბერტ ზალცმანი ოტო სიმონსონთან ერთად იმ არქიტექტორთაგანი იყო, რომელმაც იმდროინდელი რენესანსულ-ბაროკული ფასადების გამოყენებით ქალაქის განაშენიანებას ახლებური ხასიათი შესძინა. მისი ნამუშევრებიდან ასევე აღსანიშნავია: ალბერტ ზალცმანის საკუთარი სახლი დავით აღმაშენებლის გამზირზე №115-ში (1872), სახლი რევაზ თაბუკაშვილის ქუჩა №14-ში (1876), კავკასიის მუზეუმისა და ქალთა გიმნაზიის ფასადები, საცხოვრებელი სახლი გალაკტიონ ტაბიძის ქუჩა № 22-ში, რომლის ფასადი დამუშავებულია ქართული ისტორიული არქიტექტურული მოტივებით. მისი შვილი იყო მხატვარი, ფერმწერი, სცენოგრაფი და კარიკატურისტი ალექსანდრ ზალცმანი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. 303. ალბერტ ზალცმანი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ოტო სიმონსონი

ოტო იაკობ სიმონსონი (გერმ. Otto Jakob Simonson; დ. 23 მარტი, 1829, დრეზდენი, საქსონიის სამეფო, — გ. 22 მაისი, 1914, რიგა, რუსეთის იმპერია) — გერმანელი არქიტექტორი. ხანგრძლივად ცხოვრობდა და მოღვაწეობდა თბილისში. დაამთავრა პეტერბურგის სამხატვრო აკადემია 1858 წელს. 1858 წელს ამავე აკადემიამ მიანიჭა არქიტექტურის აკადემიკოსის წოდება და კავკასიის მეფისნაცვლის მიწვევით გადმოვიდა მის კანცელარიაში შტატგარეშე არქიტექტორად; ორმოცზე მეტი წლის განმავლობაში მუშაობდა როგორც დამპროექტებელი: ადგენდა ტიპურ პროექტებს საფოსტო და საინჟინრო უწყებებისათვის, ეკლესიების პროექტებს კავკასიის სხვადასხვა დასახლებებისთვის (მათ შორის ყვარლის ციხესიმაგრის, თბილისის კუკიის ეკლესიის და სხვა); XIX საუკუნის მიწურულს ააშენა აბასთუმნის ეკლესია, რომელშიც ძველი ქართული ხუროთმოძღვრების ფორმებია გამოყენებული; 1859 წელს თავად ბარიატინსკის პირადი ბრძანებით შეადგინა ესკიზური პროექტი ალექსანდრეს პლაცზე საზოგადოებრივი ბაღის მოწყობისა; ამ დროიდან ჩაეყარა საფუძველი ალექსანდრეს ბაღს (ახლანდელი ცხრა აპრილის ბაღი); შეადგინა ქაშვეთის ეკლესიის ახალი გალავნის პროექტი. მისი პროექტით განხორციელდა თბილისში მეფისნაცვლის სასახლის ნაწილობრივი (1858–1859), შემდეგ კი მთლიანი რეკონსტრუქცია (ახლანდელი თბილისის მოსწავლე-ახალგაზრდობის ეროვნული სასახლე). სიმონსონმა შეადგინა საზოგადოებრივი და სახელმწიფო დანიშნულების შენობათა პროექტები, შეასრულა დეკორატიული სამუშაოები თბილისის თეატრის შენობაში (1860-1861); მისი პროექტით აშენდა მრავალი საცხოვრებელი სახლი: ი. თამაშევის (1872, გალაკტიონ ტაბიძის ქუჩაზე), იაკობ ზუბალაშვილის (1879, ახლანდელი ლადო ასათიანის ქუჩაზე) და სხვა; 1909 წლიდან თავი დაანება მუშაობას და გადავიდა რიგაში, სადაც გარდაიცვალა. სიმონსონმა ალბერტ ზალცმანთან ერთად მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა თბილისის განაშენიანებას ახლებური ხასიათის შექმნაში. ენციკლოპედია „თბილისი“, თბ., 2002. — გვ. 830, ISBN 99928-20-32-2. ოტო სიმონსონი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ვიქტორ შრეტერი

ვიქტორ შრეტერი (გერმ. Viktor Johann Gottlieb Schröter, რუს. Виктор Александрович Шрётер; დ. 27 აპრილი, 1839, სანქტ-პეტერბურგი, — გ. 16 აპრილი, 1901, იქვე) — რუსეთის იმპერიაში მოღვაწე გერმანული წარმოშობის არქიტექტორი, საიმპერატორო სამხატვრო აკადემიის აკადემიკოსი და პროფესორი. მისი პროექტით აგებულ შენობათა შორისაა თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი (1880–1896). დაიბადა ბალტიისპირელი გერმანელების ოჯახში. სპეციალური განათლება პეტერბურგისა და ბერლინის სამხატვრო აკადემიებში მიიღო. 1862 წელს დასავლეთ ევროპიდან პეტერბურგში დაბრუნდა და სახელმწიფო სამსახურში ჩადგა. იგი აშენებდა სხვადასხვა დანიშნულების ნაგებობებს რუსეთის იმპერიის ქალაქებში (მათ შორისაა დიდი მთავრის ვლადიმერ ალექსანდრეს ძის სასახლე პეტერბურგში, 1867–1885). შრეტერი განსაკუთრებით გატაცებული იყო თეატრების პროექტებით (კიევი, ირკუტსკი, ნიჟნი-ნოვგოროდი, თბილისი). განაახლა ხანძრით დაზიანებული მარიინსკის თეატრის ფასადი 1880-იან წლებში; ააგო ოდესის ვაგზლის შენობა. მიეკუთვნებოდა „რაციონალური ისტორიზმის“ მიმდინარეობას. Шретер, Виктор Александрович // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907 Николаева Т. И. Виктор Шретер. Иероним Китнер. — СПб.: Коло, 2007. — 400 с.
იული რაპოპორტი

იული ალექსანდრეს ძე რაპოპორტი (რუს. Юлий Александрович Раппопорт; დ. 1851 — გ. 15 ოქტომბერი, 1917) — რუსი იუველირი, ფირმა „К.Фаберже“-ის ერთ-ერთი წამყვანი ვერცხლის ნაკეთობების ოსტატი. წარმოშობით იყო კოვნოს გუბერნიის დანტოვსკის ევროპული საზოგადოებიდან. 1890-იანი წლების დასაწყისში მიიღო ლუთერანობა, რის შედეგადაც შეძლო დედაქალაქში მუშაობის დაწყება. სწავლობდა ოქროს ნაკეთობათა ოსტატ შეფთან ბერლინში, 1880 წლიდან იყო ქარგალი სანქტ-პეტერბურგში, 1884 წლიდან მეთაურობდა ვერცხლის ნაკეთობათა სახელოსნოს სახლ №65-ში, ეკატერინეს არხზე. მხატვრული ჩამოსხმის უბადლო ოსტატი, იული რაპოპორტი, თანამშრომლობდა კარლ ფაბერჟეს ფირმასთან, აწვდიდა ჭურჭელს, მინის, ბროლისა და კერამიკული ვაზების ბუდეებს. მისი ანიმალისტური სხმულები გამოირჩევა ლამაზი დიზაინითა და საიუველირო საქმის მაღალი დონით. Постникова-Лосева М. М., Платонова Н. Г., Ульянова Б. Л. Золотое и серебряное дело XV-XIX вв. М., 1983; Скурлов В., Смородинова Г. Фаберже и русские придворные ювелиры. М., 1992; Мунтян Т. Фаберже. Великие ювелиры России. М., 2000. ↑ 1.0 1.1 1.2 Мастерская Ю.А. Раппопорта. Музей «Собрание». ციტირების თარიღი: 1 თებერვალი, 2020.
ეჭვის ჩრდილი

ეჭვის ჩრდილი (ინგლ. Shadow of a Doubt) — 1943 წლის ამერიკული ფსიქოლოგიური თრილერი. გადაღებულია რეჟისორ ალფრედ ჰიჩკოკის მიერ. ფილმი ნომინირებული იყო ოსკარზე საუკეთესო ისტორიისთვის. ეს იყო ჰიჩკოკის ფავორიტი საკუთარ ფილმებს შორის. ტერეზა რაითი — ჩარლი ნიუტონი ჯოზეფ კოტენი — ჩარლზ ოკლი ჰენრი ტრევერსი — ჯოზეფ ნიუტონი შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „ეჭვის ჩრდილი“ ვიკისაწყობში. „ეჭვის ჩრდილი“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) „ეჭვის ჩრდილი“ — Allmovie-ზე „ეჭვის ჩრდილი“ — ამერიკის კინოინსტიტუტის ფილმების კატალოგი „ეჭვის ჩრდილი“ — Rotten Tomatoes „ეჭვის ჩრდილი“ — Box Office Mojo-ზე ↑ Why Shadow of a Doubt is Hitchcock's Favorite. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-08-07. ციტირების თარიღი: 11-01-19.
ზინობიანის პირველი სამაროვანი

ზინობიანის პირველი სამაროვანი — არქეოლოგიური ძეგლი ყვარლის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზინობიანის განაპირას სამხრეთ-აღმოსავლეთით, სასაფლაოზე. თარიღდება გვიანდელი ბრინჯაოს ხანით. 1978 წელს მიაკვლია არქეოლოგიური კვლევის ცენტრის არქეოლოგიურ ძეგლთა ნუსხის განყოფილების ექსპედიციამ (ხელმძღვანელი გ. ცქიტიშვილი). სამაროვანი ქვაყრილიანი ორმოსამარხებია, რომელშიც მიცვალებულებია დაკრძალული მარჯვნივ გვერდზე, თავით ჩრდილო-აღმოსავლეთისაკენ. ანდრონიკაშვილი კ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 404.
ზინობიანის მეორე სამაროვანი

ზინობიანის მეორე სამაროვანი — არქეოლოგიური ძეგლი ყვარლის მუნიციპალიტეტის სოფელ ზინობიანის განაპირას, ჩრდილო-დასავლეთით, მუხნარად წოდებულ ადგილზე. თარიღდება ადრინდელი შუა საუკუნეებით. ძეგლს 1978 მიაკვლია არქეოლოგიური კვლევის ცენტრის არქოლოგიის ძეგლთა ნუსხის განყოფილების ექსპედიციამ (ხელმძღვანელი გ. ცქიტიშვილი). სამაროვანი წარმოდგენილი იყო ქვაყუთების სახით. ანდრონიკაშვილი კ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 404.
ენისელის კოპალეს ეკლესია

ენისელის კოპალეს ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი, მდებარეობს ყვარლის მუნიციპალიტეტის სოფელ ენისელის დასავლეთით 4კმ-ზე. ახმეტა-ყვარლის გზატკეცილის მარცხენა მხარეს, გზიდან 0,4 კმ-ზე. დანგრეულია. ადგილობრივთა გადმოცემით იგი 1959 წელს აუფეთქებიათ. შემორჩენილია ჩრდილოეთ და დასავლეთ კედლების მცირე ნაწილები და საკურთხევლის აფსიდის ჩრდილოეთ კიდე (სიმაღლე დახლ. — 1,4 მ) ეკლესიის მიახლოებითი ზომებია: 8,6X6 მ-ზე, კედლების სისქე — 0,9 მ. შენობა ნაგები იყო ნატეხი ქვის ირეგულარული წყობით. კედლები გასწორებული ყოფილა ბათქაშით. დვალი თ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 403.
ლარისა რამოსი

ლარისა რამოსი (დ. 4 თებერვალი, 1989, მანაუსი, ამაზონასი, ბრაზილია) — ბრაზილიელი მოდელი. 2009 წელს მოიგო „მის დედამიწა“ და გახდა მეორე ბრაზილიელი რომელმაც ეს ტიტული მოიპოვა. მას შემდეგ რაც მოიგო სილამაზის კონკურსი თავის შტატში მონაწილება მიიღო „მის ბრაზილია 2009“-ზე სადაც მოახერხა გამარჯვება, კონკურსში მონაწილეობდა 27 მოდელი რომლებმაც თავიანთ შტატებში მოიპოვეს გამარჯვება. მას შემდეგ რაც იგი გახდა „მის ბრაზილია 2009“ მან წარადგინა ბრაზილია „მის დედამიწა 2009“-ზე. 20 წლის ასაკში იგი გახდა „მის დედამიწა 2009“. „მის დედამიწა 2009“-ზე მონაწილეობა მიიღო 80 ქვეყნის წარმომადგენელმა. ბიოგრაფია „მის დედამიწის“ ოფიციალურ საიტზე
ზეგნის კიდურები

ზეგნის კიდურები — გორანამოსახლარი, არქეოლოგიური ძეგლი ყვარელთან. მდებარეობს მდინარე უჩარის მარცხენა ნაპირას. ზეგნის კიდურებად წოდებულ ადგილზე. გორანამოსახლარის ზედაპირი იხვნება. ნახნავში მრავლად ჩანს ძვ. წ. I ათასწლეულის I ნახევრისთვის დამახასიათებელი შავად გამომწვარი, უხეშკეციანი თიხის ჭურჭლის ნამტვრევები. ნუცუბიძე ა., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 336.
ვეჯინის წმინდა ნინოს ეკლესია

ვეჯინის წმინდა ნინოს ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი გურჯაანის მუნიციპალიტეტის სოფელ ვეჯინის სამხრეთ-დასავლეთით, ვეჯინის ხევის მარჯვენა ნაპირზე, აბაშიძეების კოშკის აღმოსავლეთით ოციოდე მეტრზე. თარიღდება XVII-XVIII საუკუნეებით. ეკლესია დარბაზულია. ნაგებია რიყის ქვითა და კვადრატული აგურით. ძლიერაა დაზიანებული: ჩამონგრეულია კამარის უმეტესი ნაწილი, განივი ფასადების ზედა ნაწილი მონგრეულია, ინტერიერი, დაახლოებით 0,5 მეტრის სიმაღლეზე ამოვსებულია მიწითა და ნანგრევებით. ეკლესიას ორი შესასვლელი აქვს — სამხრეთი კედლის დასავლეთ ნაწილში და დასავლეთ კედლის ღერძზე. ორივე კარი თაღოვანია, გამოყვანილია აგურით და გარედან აგურითვე ნაწყობ, საფეხურებით შეღრმავებულ სწორკუთხა არეშია ჩასმული, რასაც საფეხუროვანი ფრიზი აგვირგვინებს. დასავლეთი კარის თავზე მცირე სიღრმის ნიშაა. ეკლესიის შიდა სივრცე აღმოსავლეთით დასრულებულია ნახევარწრიული აფსიდით, რომელშიც გაჭრილია თაღოვანი სარკმელი, აფსიდში აგურით მოპირკეთებული სამი შეისრულთაღოვანი ნიშაა, მათგან ერთი სარკმლის სამხრეთითაა, ორი — ჩრდილოეთით. თითო მსგავსი ნიშაა გრძივი კედლების აღმოსავლეთ ნაწილში. მათ ზემოთ, აფსიდის მხრებთან ახლოს, თითო თაღოვანი სარკმელია; ერთი სარკმელია დასავლეთ შესასვლელის ზემოთ, რომელსაც გადახურვა ჩამოშლილი აქვს. გრძივი კედლების შუაში და დასავლეთის ორივე კუთხეში მოწყობილია თითო ერთსაფეხურიანი პილასტრი, რომლებზეც გადაყვანილია შეისრული კამარის საბჯენი თაღები. ეკლესიის აღმოსავლეთ ფასადზე, ფრონტონის არეში, აგურის წყობით გამოყვანილია საფეხურით შეღრმავებული ტოლმკლავა ჯვარი. მოსულიშვილი ი., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 132.
ყვარლის კვირაცხოვლის ეკლესია

ყვარლის კვირაცხოვლის ეკლესია — ნაეკლესიარი, არქიტექტურული ძეგლი მდებარეობს ყვარლის სასაფლაოზე. ნაეკლესიარის გეგმა არ იკითხება. შემორჩენილია სამხრეთ და აღმოსავლეთ კედლების მცირე ნაწილები. შენობა ნაგები ყოფილა ნატეხი ქვით. კუპრეიშვილი ბ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 336.