laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ია სუხიტაშვილი

იამზე (ია) სუხიტაშვილი (დ. 29 აგვისტო, 1980, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი მსახიობი. 2001 წელს დაამთავრა საქართველოს თეატრალური ინსტიტუტის სამსახიობო ფაკულტეტი და იმავე წლიდან შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო თეატრის მსახიობია. 2003:„პროლოგი გრძელი პიესისათვის“ რეჟ. ქეთევან გუჯაბიძე 2004: „აღსარება“ რეჟ. ზურაბ ქათამაძე 2009: „თბილისური Love Story“ (თიკა) რეჟ. ირაკლი ჩხიკვაძე 2009: „ბედნიერება“ რეჟ. სალომე (ნუცა) ალექსი-მესხიშვილი 2009: „კონფლიქტის ზონა (გასეირნება ყარაბაღში 2)“ (იანას მეგობარი) რეჟ. ვანო ბურდული 2010: „უშენოდ მგონი მოვკვდები“ რეჟ. ლევან თუთბერიძე 2011:„გული +“ რეჟ. ირაკლი ჩხიკვაძე 2012: „ერთ კაცს ვუყვარდი“ რეჟ. ანა ურუშაძე 2012: „გაიღიმეთ“ (გვანცა) რეჟ. რუსუდან ჭყონია 2013: „საზღვარზე“ (ჯულიეტა) რეჟ. გიორგი აგლაძე 2013: „შემთხვევითი პაემნები“ რეჟ. ლევან კოღუაშვილი „ცხელი ძაღლი“ რეჟისორი ზაზა ურუშაძე, სცენარის ავტორები: ნუგზარ შატაიძე და კოტე ჯანდიერი 2010: „ბარამბო“ უილიამ შექსპირის ტრაგედიაში „ჰამლეტი“ (ოფელია) რეჟ. რობერტ სტურუა ლაშა ბუღაძის კომედიაში „ჯარისკაცი, სიყვარული, დაცვის ბიჭი და... პრეზიდენტი“ (ანგელოზი) რეჟ. რობერტ სტურუა ირაკლი სამსონაძის ფანტასმაგორიულ კომედიაში „ვანილის მოტკბო, სევდიანი სურნელი“ (მაგდა ) რეჟისორები რობერტ სტურუა, ანდრო ენუქიძე თამაზ ჭილაძის „ჭალას ჩიტი მომკვდარიყო“ (დელი) რეჟ. რობერ სტურუა მაქს ფრიშის კომედიაში მორალის გარეშე „ბიდერმანი და ცეცხლისწამკიდებლები“ (ანა) რეჟისორები რობერტ სტურუა, გურამ ბრეგაძე ვაჟა-ფშაველას ტრაგედიაში „სტუმარ-მასპინძელი“ (აღაზა) რეჟ. გოშა გორგოშიძე თამაზ ჭილაძის „ნადირობის სეზონი“ (ია) რეჟ. რობერტ სტურუა ჰაინრიხ ფონ კლაისტის „პრინცი ჰომბურგი“ (პრინცესა ნატალი ორანიელი) რეჟ. გოშა გორგოშიძე “სტიქსი“, „ჯადოსნური ღამე“ 2002: უილიამ შექსპირის „რომეო და ჯულიეტა“, ( ჯულიეტა ) რეჟ. გიორგი მარგველაშვილი 2000: „საუკეთესო სტუდენტური ნამუშევარი“ ჯულიეტას როლის შესრულებისათვის („რომეო და ჯულიეტა“); 2002: „ოქროს ნიღაბი“ ნომინაციაში „საუკეთესო ახალგაზრდა მსახიობი ქალი“ რეჟისორ გია მარგველაშვილის დადგმულ სპექტაკლში „რომეო და ჯულიეტა“ ნათამაშები ჯულიეტას როლისათვის 2009: თეატრალური საზოგადოების ჯილდო „ახალგაზრდა მსახიობი ქალი“ დელის როლის შესრულებისათვის („ჭალას ჩიტი მომკვდარიყო“); 2012: თეატრალურმა საზოგადოებამ მიანიჭა გრანპრი სპექტაკლს „ნადირობის სეზონი“ (რეჟისორი რობერტ სტურუა), სადაც ქალის მთავარ როლს თამაშობს ია სუხიტაშვილი. ია სუხიტაშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ია სუხიტაშვილი [დაარქივებული] — ეროვნული ფილმოგრაფია ია სუხიტაშვილი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში
ჩაკ გრესლი

ჩარლზ ერნესტ გრესლი (ინგლ. Charles Ernest Grassley; დ. 17 სექტემბერი, 1933) — ამერიკელი პოლიტიკოსი, რესპუბლიკური პარტიის წევრი. იკავებს აშშ-ის სენატის დროებითი პრეზიდენტის თანამდებობას, წარმოადგენს აიოვას შტატს აშშ-ის სენატში. სენატორად პირველად აირჩიეს 1980 წელს. სენატორობამდე, გრესლი იყო აიოვას შტატის წარმომადგენელთა პალატის წევრი (1959–1975) და აშშ-ის წარმომადგენელთა პალატის წევრი (1975–1981). სამჯერ იყო სენატის ფინანსური კომიტეტის თავმჯდომარე. 2019 წლის 3 იანვარს, როდესაც სენატორ ორინ ჰათჩს უფლებამოსილებანი შეუწყდა, გრასლი გახდა ყველაზე „გამოცდილი“ რესპუბლიკელი სენატში და შესაბამისად, დაიკავა სენატის დროებითი პრეზიდენტის თანამდებობა. Senator Chuck Grassley official United States Senate site Grassley For Senate ↑ Breuninger, Kevin. Sen. Chuck Grassley opts for Finance Committee chairman, setting up Sen. Lindsey Graham to lead Judiciary Committee. ციტირების თარიღი: 17 November 2018. ↑ Bolton, Alexander. Trump set to have close ally Graham in powerful chairmanship. ციტირების თარიღი: 17 November 2018. ↑ KCRG-TV9, Ellyn Felton. Grassley set to become Senate pro tempore. ციტირების თარიღი: January 25, 2019. ↑ Chuck Grassley to be third in line for the Presidency. დაარქივებულია ორიგინალიდან — მაისი 1, 2019. ციტირების თარიღი: January 25, 2019.
ზაქარია მაისურაძე (ანატომი)

ზაქარია მაისურაძე (დ. 4 ოქტომბერი, 1891, ქარელი — გ. 21 ივლისი, 1975, თბილისი) — ქართველი ანატომი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1942), პროფესორი (1945). საქართველოს მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე (1961). 1917 წელს დაამთავრა კიევის უნივერსიტეტის სამკურნალო ფაკულტეტი, 1918 წლიდან მუშაობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში სამკურნალო ფაკულტეტის ნორმალური ანატომიის კათედრაზე. 1935–1948 წლებში იყო სტომატოლოგიური ინსტიტუტის ნორმალური ანატომიის კათედრის გამგე და ფაკულტეტის დეკანი, 1959-1974 წლებში განაგებდა თბილისის სამედიცინო ინსტიტუტის ნორმალური ანატომიის კათედრას. მისი შრომებიდან აღსანიშნავია „ადამიანის ნორმალური ანატომია“ (1932, 1962). დაჯილდოებულია ორდენითა და მედლებით. ლილუაშვილი მ., საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა (1918–1921) : ენციკლოპედია-ლექსიკონი, თბ.: უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 2018. — გვ. 253. ზ. გაიპარაშვილი, მ. ლილუაშვილი, ტფილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორთა საბჭოს ოქმები, 1917-1926, თბ., 2006. ზაქარია მაისურაძე (ანატომი) — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ზურაბ შარია

ზურაბ შარია (დ. 14 ივლისი, 1968) — ქართველი მსახიობი. 1992 წელს დაამთავრა შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალური ინსტიტუტი. რუსთაველის თეატრის მსახიობია 1993 წლიდან. განასახიერა: ლორდი („მარიამ სტიუარტი“), გერასიმე („მერე რა რომ სველია სველი იასამანი“), ვოლტმანდი („ჰამლეტი“), მეორე აბჯროსანი („კავკასიური ცარცის წრე“), სერ ენდრიუ („როგორც გენებოთ ანუ შობის მეთორმეტე ღამე“), „სტიქსი“. 1995: „ოსკარი“ (მოსამართლე) რეჟ. რუსუდან გლურჯიძე 2000: „ვინ არისმოჩვენება“ (სანდრო) რეჟ. მალხაზ ასლამაზაშვილი 2000: „სამოთხე ჩვენი ქალაქის ქუჩებში“ რეჟ. გიორგი გაჩეჩილაძე 2004: „მთვარიანი ველის სერენადა“ რეჟ. ზაზა ბუაძე 2005: „Последний бой майора Пугачёва“ 2010: „ქუჩის დღეები“ რეჟ. ლევან კოღუაშვილი გეორგ ბიუხნერი „ვოიცეკი“ (ტამბურმაჟორი) რეჟ. ლევან წულაძე ანტონ ჩეხოვი „თოლია“ (ილია აფანასევიჩ შამრაევი) რეჟ. გიორგი (გოგი) ქავთარაძე ფრიდრიხ შილერი „მარიამ სტიუარტი“ (ლორდი ) რეჟ. გოჩა კაპანაძე ლაშა თაბუკაშვილი „მერე რა, რომ სველია სველი იასამანი“ (გერასიმე) რეჟისორები რობერტ სტურუა, დავით ხინიკაძე კარლო გოცი „ქალი-გველი“ (I მცველი) რეჟისორები რობერტ სტურუა, დავით საყვარელიძე უილიამ შექსპირი „ჰამლეტი“ (ვოლტიმანდი) რეჟ. რობერტ სტურუა ბერტოლტ ბრეხტი „კავკასიური ცარცის წრე“ (მეორე აბჯროსანი) რეჟ. რობერტ სტურუა უილიამ შექსპირი „შობის მეთორმეტე ღამე ანუ როგორც გენებოთ“ (სერ ენდრიუ) რეჟ. რობერტ სტურუა ოსკარ უაილდი „ვარსკვლავბიჭუნა“ (მცველი ) დამდგმელი რეჟისორი რობერტ სტურუა, რეჟ. დავით მღებრიშვილი უილიამ შექსპირი „იულიუს კეისარი“ (ტრებონიუსი) რეჟ. რობერტ სტურუა მონაწილეა სპექტაკლებისა: „ლამარა“ , „იაკობის სახარება“, „შორაპნელი ქალბატონები“, „სტიქსი“, „ბედი ქართლისა“ „აი ეს სკამი, აი ეს საწოლი“ „ცხვირი“ „სამგროშიანი ოპერა“ „მარიო და ჯადოქარი“ ზურაბ შარია [დაარქივებული] — ეროვნული ფილმოგრაფია ზურაბ შარია კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში ზურაბ შარია — რუსთაველის თეატრი დაარქივებული 2021-01-19 საიტზე Wayback Machine.
ხეთის დრამატული წრე

ხეთის დრამატული წრე — თეატრალური დასი საქართველოს დემოკრატიულ რესპუბლიკაში. ერთ-ერთი აქტიური წრე იყო ხეთაში. 1895 წლიდან, როგორც ადგილობრივ, ისე სხვადასხვა სოფლებში მართავდნენ წარმოდგენებს, თუმცა ოფიციალურად 1919 წლის 10 აგვისტოს დაარსდა. სცენის მოყვარეების მუშაობას შენობის არქონა აბრკოლებდა. პირველი წარმოდგენა თ. კობახიძის სახლში გაიმართა. დაიდგა გ. ერისთავის „ძუნწი“. ვ. ნაჭყებიას თაოსნობით, ჟურნალ „თეატრი და ცხოვრება“ დასახმარებლად ვ. გუნიას „და-ძმა“ დაიდგა. ხეთის დრამატული წრის წევრები იყვნენ: ვ. ნაჭყებია, პ. მეუნარგია, ე. კობახიძე, ს. კობახიძე, ტ. და ნ. ლატარიები, სონია, ნადია და თეოდოსა დავითის ასული კობახიძეები და სხვა. მათ ფინანსურად ეხმარებოდნენ: თ. ქირია, ი. ლატარია და სევერინე ბუკია. ჭანტურიძე ს., საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა (1918–1921) : ენციკლოპედია-ლექსიკონი, თბ.: უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 2018. — გვ. 530.
ალექსანდრე მდივანი

ალექსანდრე მდივანი (დ. 1892, სოფ. ძეგვი — გ. 3 აპრილი, 1938) — ქართველი სამხედრო მოღვაწე, რუსეთის იმპერიის და საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის არმიის ოფიცერი, კაპიტანი. იყო ქალაქ თბილისი საბჭოს წევრი და საქართველოს ეროვნული საბჭოს წევრი. ხელი მოაწერა 26 მაისის დამოუკიდებლობის აქტს. ბოლშევიკური ოკუპაციის შემდეგ, მსახურობდა თბილისის ორჯონიკიძის რაიონის ჰაერსაწინააღმდეგო თავდაცვის შტაბის უფროსად. გერმანიის სასარგებლოდ ჯაშუშობის და ანტისაბჭოთა კონტრრევოლუციურ ორგანიზაციებთან თანამშრომლობის ბრალდებით დააპატიმრეს და დახვრიტეს. კუპატაძე ბ., საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა (1918–1921) : ენციკლოპედია-ლექსიკონი, თბ.: უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 2018. — გვ. 266. ალექსანდრე მდივანი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ეკა მოლოდინაშვილი

ეკა მოლოდინაშვილი (დ. 3 მარტი, 1980) — ქართველი მსახიობი. დაამთავრა შოთა რუსთაველის თეატრისა და კინოს უნივერსიტეტი 2001 წელს. 2004 წლიდან იყო მიხეილ თუმანიშვილის სახელობის კინომსახიობთა თეატრის მსახიობი. შოტა რუსთაველის თეატრის მსახიობია 2005 წლიდან. განასახიერა ნატალია სპექტაკლში „დარისპანის გასაჭირი“ , მაგდა ( „ვანილის მოტკბო, სევდიანი სურნელი“ ). მონაწილეობა აქვს მიღებული ფილმებში: „სიყვარულის ცეცხლი“ (2003), „წმინდა მელა“ (2005), „ტყვიების ბაღი“ (2013). 2003: „სიყვარულის ცეცხლი“ რეჟ. გოდერძი ჩოხელი 2005: „წმინდა მელა“ (დედოფალი) რეჟ. შადიმან ჭავჭავაძე 2013: „ტყვიების ბაღი“ რეჟ. ირაკლი ჩხიკვაძე „ასა“ რეჟ. ლაშა ცერიაშვილი „დეტექტივები“ რეჟ. ლაშა ცერიაშვილი დ. კლდიაშვილი ,,დარისპანის გასაჭირი’’ (ნატალია) რეჟისორები რ. სტურუა, ზ. პაპუაშვილი შექსპირი ,,ჰამლეტი’’ (ოფელია) რეჟ. რ. სტურუა ი. სამსონაძე ,,ვანილის მოტკბო, სევდიანი სურნელი’’, (მაგდა ) დამდგმელი რეჟისორები რ. სტურუა, რეჟისორი – ა. ენუქიძე ,,გაიღიმეთ, ჩიტი გამოფრინდება’’ (ქეთათო) ავტორი და რეჟ. გ. მგელაძე მ. ფრიში ,,ბიდერმანი და ცეცხლისწამკიდებელნი” (მეხანძრე) რეჟ. რ. სტურუა სოფოკლე “ელექტრა” (ელექტრა) დამდგმელი რეჟ. გრიგორის კარანტინაკისი, რეჟ. ნიკოლოზ ჰაინე-შველიძე „სტიქსი“ „ჯადოსნური ღამე“ „ჩემი პატარა ქალაქი“ (ნესტანი) „ჯერ დაიხოცნენ, მერე იქორწინეს“ (მონავარდა) „გმირი“ (სარა რული) „ნატაძრალი“ (ნათია) ეკა მოლოდინაშვილი [დაარქივებული] — ეროვნული ფილმოგრაფია
ნაფიც-მსაჯულთა სასამართლო

ნაფიც-მსაჯულთა სასამართლო — საქართველოს პარლამენტმა 1919 წლის 17 იანვარს „ნაფიცმსაჯულთა სასამართლოს შემოღების“ შესახებ კანონი მიიღო. თუმცა კანონის მიღებას წინ უსწრებდა (1919 წლის 8 იანვარს) მწვავე დებატები საკონსტიტუციო კომისიაში, სადაც განიხილეს გ. ნანეიშვილის დებულება „სასამართლოსი“. განხილვის უმთავრესი ობიექტი ნაფიც-მსაჯულთა კომპეტენცია იყო. ამ დებულების მიხედვით, გაითვალისწინეს ნაფიც-მსაჯულთა სასამართლოს შემოღება „ყოველგვარი სისხლის სამართლის, პოლიტიკურის და აგრეთვე ბეჭვდითი დანაშაულობისათვის“. ამ მუხლის დადგენის წინააღმდეგ ს. ჯაფარიძე გამოვიდა. მისი აზრით, . ს. ჯაფარიძეს მიაჩნდა, რომ ის მუხლი, რომელიც ნაფიცმსაჯულებს ეხებოდა, ცალკე კი არა, არამედ სხვა მუხლთან ყოფილიყო შეერთებული. გ. ნანეიშვილის აზრით, ნაფიც მსაჯულეთა ინსტიტუტი კონსტიტუციაში ცალკე მუხლად უნდა ყოფილიყო, ვინაიდან „მას სახელმწიფოებრივი დიდი მნიშვნელობა აქვს“. ნანეიშვილის ეს მოსაზრება აისახა საქართველოს 1921 წლის კონსტიტუციის 81-ე მუხლში: ს. ჯაფარიძის მოთხოვნით, კონსტიტუციის ტექსტში შევიდა კორექტივი, რომლის თანახმად, ნაფიც-მსაჯულთა იურისდიქციაში მხოლოდ „მძიმე“ სისხლის სამართლის საქმეები შედიოდა. საქართველოს პარლამენტმა 1919 წლის 17 იანვარს „ნაფიც-მსაჯულთა სასამართლოს“ შესახებ დებულება დაამტკიცა. განისაზღვრა ნაფიც-მსაჯულად ასარჩევი პირისთვის წაყენებული მოთხოვნები. ძირითადი იყო: საქართველოს მოქალაქეობა, ქართული ენის ცოდნა, ასევე წერა-კითხვის ცოდნა რომელიმე სხვა ენაზე, 25 წლის ასაკი და არანაკლებ ერთი წლის ცხოვრების ცენზი იმ მაზრასა თუ ქალაქში, სადაც ის ნაფიც-მსაჯულად უნდა ყოფილიყო არჩეული. არ შეიძლებოდა გამოძიებაში ან სამართალში მიცემული, ან სასამართლოს განაჩენით სამსახურიდან დათხოვნილი, ვალაუვალ მოვალედ გამოცხადებული, მზრუნველობის ქვეშ მყოფი, ან ბრმა, ყრუ-მუნჯი და შეშლილი პირის არჩევა ნაფიც-მსაჯულის თანამდებობაზე. დებულება დეტალურად ადგენს არჩევისა და ნაფიც-მსაჯულთა მიერ საქმის განხილვის წესებს. საქართველოს დამფუძნებელი კრების 1920 წლის 23 აპრილის „ნაფიც-მსაჯულთა სასამართლოს დებულების შეცვლის“ შესახებ დროებითი კანონით დაწესდა ფულადი სანქციები იმ ნაფიცი-მსაჯულების მიმართ, რომლებიც არასაპატიო მიზეზით არ გამოცხადდებოდნენ სასამართლოში. საქართველოს ეროვნულმა საბჭომ 1918 წლის 20 სექტემბერს „რესპუბლიკის დროებითი საგანგებო სასამართლოს“ შესახებ დებულება დაამტკიცა, რომლის 33-ე მუხლის მიხედვით, დებულება ნაფიც-მსაჯულთა ინსტიტუტის შემოღების შემდეგ უნდა გაუქმებულიყო. ეს იმას ნიშნავდა, რომ დროებითი საგანგებო სასამართლოს ფუნქციები ნაფიც-მსაჯულთა იურისდიქციაში უნდა გადასულიყო. ქანთარია ბ., საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა (1918–1921) : ენციკლოპედია-ლექსიკონი, თბ.: უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 2018. — გვ. 297.
ბორის უვაროვი

ბორის უვაროვი (რუს. Борис Уваров; დ. 1888 — გ. 1970) — რუსი ენტომოლოგი. 1910 წელს სანქტ-პეტერბურგის სახელმწიფო უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ, მუშაობდა სამხრეთ კავკასიაში, ძირითადად საქართველოში. იგი იყო საქართველოს მუზეუმის (ძველი კავკასიის მუზეუმი) ენტომოლოგი. 1919 წლის ოქტომბრიდან სამათემატიკო-საბუნებისმეტყველო ფაკულტეტის შუამდგომლობით იწყებს მუშაობას თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის დოცენტის თანამდებობაზე. 1920 წელს, უნივერსიტეტის პროფესორთა საბჭოს დავალებით ბაქოში გაემგზავრა ენტომოლოგიის კოლექციის შესაფასებლად და შესაძენად. 1920 წლიდან სამუდამოდ წავიდა ინგლისში. იყო ენტომოლოგთა საერთაშორისო საზოგადოების საპატიო წევრი და ლონდონის სამეფო საზოგადოების წევრი. მანანა ლილუაშვილი, საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა (1918–1921) : ენციკლოპედია-ლექსიკონი, თბ.: უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 2018. — გვ. 430.
გიორგი ცინცაძე (პოლიტიკოსი)

გიორგი (გოგილო) ცინცაძე (დ. 1880, ბუკისციხე — გ. 14 სექტემბერი, 1937, თბილისი) — ქართველი პოლიტიკოსი, საქართველოს ეროვნული საბჭოსა და საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრი, რეპრესირებული. დაიბადა მღვდლის ოჯახში. საშუალო განათლება მიიღო ქუთაისის სასულიერო სემინარიაში. 1900 წლიდან იყო რსდმპ წევრი, იყო დაპატიმრებული პოლიტიკური საბაბით, ადმინისტრაციული წესით. 1902-1903 წლებში იყო რსდმპ ბათუმის კომიტეტის წევრი, მუშაობდა გურიაშიც, 1903-1906 წლებში კი მუშაობდა გურიის კომიტეტში. იყო გურიაში რევოლუციური გამოსვლების აქტიური მონაწილე, რის გამოც სდევნიდა ჟანდარმერია და 1906 წელს იძულებული გახდა, დაეტოვებინა გურია. რამდენიმე თვე ცხოვრობდა სოხუმში, ხოლო შემდეგ გადავიდა პეტერბურგში სასწავლებლად. წელიწადნახევრის განმავლობაში სწავლობდა პეტერბურგისა და მოსკოვის კომერციულ ინსტიტუტებში. ამის შემდეგ დაბრუნდა საქართველოში და თავს ირჩენდა კერძო გაკვეთილებით. 1916 წლიდან იყო ქართულის მასწავლებელი თბილისის ვაჟთა გიმნაზიაში. იყო საქართველოს ეროვნული საბჭოს წევრი და ხელი მოაწერა საქართველოს დამოუკიდებლობის აქტს. 1918 წლის განმავლობაში იყო საქართველოს პარლამენტის წევრი. მუშაობდა მთავრობის თავმჯდომარის აპარატში, იყო ნოე ჟორდანიას პირადი მდივანი. 1919 წლის 12 მარტს აირჩიეს საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრად. 1921 წელს საბჭოთა ოკუპაციის შემდეგ დარჩა საქართველოში და ცხოვრობდა თბილისში. გულის ავადმყოფობის გამო ჩამოშორდა პარტიულ მუშაობას. 1921 წლის 1 ნოემბრიდან მუშაობდა „ამერიკული დახმარების ადმინისტრაციის“ სასადილოების ინსპექტორად. 1921 წლიდან 1922 წლის დასაწყისამდე ხანგრძლივი თვალთვალის შემდეგ „ჩეკამ“ დააპატიმრა „ამერიკული კომიტეტის“ თანამშრომლები და მათ შორის, გიორგი ცინცაძე შპიონაჟის და კონტრრევოლუციური საქმიანობის და „მენშევიკებთან“ კავშირის ბრალდებით. 1922 წლის 18 მაისს მიუსაჯეს დაპატიმრება, მოთავსებული იყო მეტეხის N2 „გამასწორებელ სახლში“, საიდანაც გაათავისუფლეს რამდენიმე თვეში. ამის შემდეგ ოჯახთან ერთად ცხოვრობდა თბილისის ყოფილი მე-2 გიმნაზიის ეზოში, თავს ირჩენდა მებაღეობითა და მეფრინველეობით. მეორედ დააპატიმრეს 1924 წლის 7 ივლისს კვლავ დააპატიმრეს კირკაზე. გაათავისუფლეს იმავე წლის 31 დეკემბერს. 1937 წელს კვლავ დაიჭირეს და 13 სექტემბერს მიუსაჯეს დახვრეტა. რეპრესირებულნი იყვნენ მისი ოჯახის წევრებიც: ძმა – ავთო ცინცაძე, მეუღლე – ლიდია ლომინაძე და ბიძაშვილი გერასიმე მახარაძე. ხვადაგიანი ი. „საქართველოს დამფუძნებელი კრება 1919“ გვ. 447-449 — საბჭოთა წარსულის კვლევის ლაბორატორია. თბილისი, 2016 ISBN 978-9941-0-9318-0 ნ.ჩხაიძე, საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა (1918–1921) : ენციკლოპედია-ლექსიკონი, თბ.: უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 2018. — გვ. 511. Цинцадзе Георгий Евсеевич (რუსული)
გერასიმე ცაგარეიშვილი

გერასიმე ცაგარეიშვილი (დ. 1864, გოჩაჯიხაიში — გ. 14 დეკემბერი, 1927) — ქართველი პედაგოგი. 1883 წელს დაამთავრა ქუთაისის სასულიერო სასწავლებელი. 1893 წელს დაამთავრა ნოვოროსიის (ოდესის) უნივერსიტეტის ისტორია-ფილოლოგიის ფაკულტეტი. იმავე წელს იაკობ ფანცხავასთან ერთად ბათუმში გახსნა პირველი დაწყებითი სკოლა პანსიონითა და გაკვეთილების გასამეორებელი კლასებით. 1894 წელს ქუთაისის სათავადაზნაურო სასწავლებელში მასწავლებლად დაიწყო მუშაობა, სადაც წარმატებით ასწავლიდა რუსულ და ლათინურ ენებს, ისტორიას, გეოგრაფიას, არითმეტიკას. 1904–1905 სასწავლო წლიდან ქუთაისის სათავადაზნაურო სკოლა გიმნაზიად გადაკეთდა და მალე გადაიქცა განათლებისა და კულტურის ერთ-ერთ კერად დასავლეთ საქართველოსთვის. გერასიმე ცაგარეიშვილი ყველა კულტურული დაწესებულებისა და ღონისძიების ერთ-ერთი აქტიური წევრი იყო. ამავე დროს ის რამდენჯერმე იყო არჩეული ქუთაისის საქალაქო საბჭოს ხმოსნად. იგი სილოვან ხუნდაძესთან ერთად გიმნაზიის ინსპექტორად აირჩიეს და თანამდებობაზე გიმნაზიის ტექნიკუმად გადაკეთებამდე დარჩა. მან თავისი წვლილი შეიტანა სკოლის გაეროვნების საქმეშიც. 1920 წელს გამოიცა მისი გეოგრაფიის სახელმძღვანელო. ექვსი წელიწადი მუშაობდა საბჭოთა სკოლაში. დოდო ჭუმბურიძე, საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა (1918–1921) : ენციკლოპედია-ლექსიკონი, თბ.: უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 2018. — გვ. 209. „სახალხო განათლების ქართველი მოღვაწეები და სახალხო მასწავლებლები“, წიგნი II, სამეცნიერო მეთოდური კაბინტის გამომცემლობა, 1955; ქუთაისის სახელმწიფო ისტორიული არქივი ფ. 9, საქ. 1535. გერასიმე ცაგარეიშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
დემო (მუსიკა)

სიმღერის დემო ან დემო ვერსია (სიტყვა "დემონსტრაციის" შემოკლებული ფორმა) არის ჩანაწერი, რომელიც უფრო განხილვისთვისაა, ვიდრე გამოსაშვებად გამზადებული. დემოს საშუალებით მუსიკოსები აჯამებენ თავიანთ იდეებს კასეტაზე ან დისკზე და ამ იდეებს მაგალითის სახით ხმისჩამწერ ლეიბლებს, პროდიუსერებს ან სხვა არტისტებს სთავაზობენ. მომღერლები დემოებს ხშირად ნაუცბადევი მონახაზებისთვის იყენებენ - იმისთვის, რომ გაუზიარონ ისინი თანაგუნდელებს ან არანჟირების ავტორებს; სხვა შემთხვევებში, კომპოზიტორს შეუძლია გააკეთოს დემო ჩანაწერი და გაუგზავნოს იგი შემსრულებელს იმ იმედით, რომ მისი სიმღერის პროფესიული ჩანაწერი გაკეთდება ან მუსიკის მწარმოებელს შეიძლება დასჭირდეს სახელდახელო ჩანაწერი გამოქვეყნებისთვის ან საავტორო უფლებების მოსაპოვებლად.
სერგეი ნავაშინი

სერგეი ნავაშინი (დ. 1857, ცარიოვშჩინა, სარატოვის ოლქი — გ. 1930, პუშკინი) — უკრაინელი ბოტანიკოსი და ციტოლოგი, კიევის უნივერსიტეტის პროფესორი (1894-1915). 1918 მოიწვიეს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორად. 1918-1923 წლებში იყო თსუ-ს პროფესორი. აღმოაჩინა არყის თესლკვირტში მისი ფუძიდან მტვრის მილისშეჭრის მოვლენა. უდიდესი მნიშვნელობა აქვს მის მიერ აღმოჩენილ ორმაგ განაყოფიერება ფარულთესლიანებში. იყო სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი. ლილუაშვილი მ., საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა (1918–1921) : ენციკლოპედია-ლექსიკონი, თბ.: უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 2018. — გვ. 293.
ლეონიდ ლეიბენზონი

ლეონიდ ლეიბენზონი (დ. 1879, ხარკივი — გ. 1951, მოსკოვი) — მეცნიერი მექანიკისა და ნავთობის მოპოვების დარგში. სსრკ აკადემიის აკადემიკოსი (1943). 1901 წელს დაამთავრა მოსკოვის უნივერსიტეტი. 1920 წლის 15 ოქტომბერს გამართულ თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორთა საბჭოს სხდომაზე განიხილებოდა საკითხი პროფესორ ლეიბზონის თეორიული ფიზიკის კათედრის მეორე პროფესორად არჩევის შესახებ, თუმცა საბჭოს გადაწყვეტილებით, დადგენილების მიღებამდე აუცილებელი იყო, ფაკულტეტს საბჭოსათვის მიემართა კათედრაზე მეორე პროფესორის ადგილის შემოღების შესახებ. ამავე წლის 29 ოქტომბრის სხდომაზე კი პროფესორი ლეიბზონი აირჩიეს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მეორე პროფესორად ფიზიკის კათედრაზე. 1921 აირჩიეს ბაქოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის პროფესორად. 1922 იგი უბრუნდება მოსკოვის უნივერსიტეტს, სადაც გარდაცვალებამდე მოღვაწეობდა. 1925 მისი ინციატივით მოსკოვში ჩამოყალიბდა სსრკ პირველი ნავთობსარეწი ლაბორატორია. 1934-1936 წლებში იყო მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მექანიკის სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტის დირექტორი. ლეიბენზონის ერთ-ერთი ძირითადი ნაშრომია „დრეკადობის თეორიის ამოცანათა გადაწყვეტის ვარიაციული მეთოდები“ (1943). იგი ფუძემდებელია მიწისქვეშა ჰიდრავლიკისა, რომელმაც უდიდესი როლი ითამაშა ნავთობის საბადოთა დამუშავების მეცნიერული საფუძვლების შექმნაში. ლილუაშვილი მ., საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა (1918–1921) : ენციკლოპედია-ლექსიკონი, თბ.: უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 2018. — გვ. 240. ზ. გაიპარაშვილი, მ. ლილუაშვილი, „ტფილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორთა საბჭოს ოქმები, 1917-1926“, თბ., 2006 ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 Лейбензон Леонид Самуилович // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q649"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737"></a> ↑ Mathematics Genealogy Project — 1997. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q829984"></a>
ია ეკალაძე

ია ეკალაძე (ნამდვილი სახელი და გვარი — იაკობ თომას ძე ცინცაძე) (დ. 23 მარტი, 1872, ციმისი, თერგის ოლქი — გ. 11 ოქტომბერი, 1933, თბილისი) — ქართველი მწერალი, პუბლიცისტი, პედაგოგი, ვექილი. 1893 წელს გარიცხეს თბილისის სასულიერო სემინარიიდან როგორც „პოლიტიკურად საეჭვო“. 1894 წელს გაზეთმა „ივერიამ“ დაბეჭდა მისი პირველი მოთხრობა „ილიკო ბედენიძე“ (თომაანთ კობას ფსევდონიმით). 1902 წლიდან ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების ქუთაისის განყოფილების წევრი. 1911 წელს დაამთავრა ყაზანის უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი. 1911 წელს იყო გორის ვაჟთა გიმნაზიის ქართული ენის მასწავლებელი. 1912–1913 წლებში მუშაობდა გაზეთ „ქართლის“ რედაქტორ-გამომცემლად, 1915-1916 წლებში კი — გაზეთ „სამშობლოსი“. საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის პერიოდულ პრესაში მისი არაერთი ფოტო დაიბეჭდა. ასევე, იდგმებოდა მისი პიესები. 1919 წლის 12 იანვარს, სახალხო სახლში, ქართულ წარმოდგენათა წრის მიერ ია ეკალაძის ოთხმოქმედებიანი დრამა „ნომერი 21 ჯვრით“ დაიდგა. 1919 წლის 14 ოქტომბერს, სამწერლო მოღვაწეობის 25 წლის იუბილე აღინიშნა. იუბილესთან დაკავშირებით ჟურნალში „თეატრი და ცხოვრება“ იოსებ არიმათიელის წერილი „ია ეკალაძე“ დაიბეჭდა. 1919 წელს ჩოხატაურის ახლად დაარსებული გიმნაზიის დირექტორი, 1920–1923 წლებში — ლანჩხუთის ტექნიკუმის მასწავლებელი. 1920 წლის 7 მაისს, მწერალთა საბჭომ, საქართველოს დიდ ქალაქებში გამართა პირველი ტრადიციული „პოეზიის დღე“. ამ დღის აღსანიშნავ ღონისძიებებს ჩოხატაურში ია ეკალაძე ხელმძღვანელობდა. 1923–1924 წლებში მასწავლებლობდა რაჭაში, 1924-1925 წლებში — თელავში. სიცოცხლის ბოლომდე წერდა პიესებს, რომანებს და ლექსებს. ავტორია რომანების: „ნომერი 21 ჯვრით“, „ილია“; მოთხრობების: „დაუდეგარი“, „თეო“, „ჩემი ცოდვა გქონდეს!“, „კრებაზე“ და სხვა. 1927 წელს მისი რედაქტორობით გამოვიდა „ქართული სიტყვაკაზმული მწერლობის ანთოლოგია“ (ტ. I, II – 1928, III – 1930). ჭანტურიძე ს., საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა (1918–1921) : ენციკლოპედია-ლექსიკონი, თბ.: უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 2018. — გვ. 511-512. მირიანაშვილი ა., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. ?. ია ეკალაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ივანე ნიკურაძე

ივანე ნიკურაძე (დ. 20 ნოემბერი, 1894, სამტრედია — გ. 18 ივლისი, 1979, გიოტინგენი, გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკა) — თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ერთ-ერთი პირველი სტუდენტი, ქიმიის მეცნიერებათა დოქტორი, ქართული ემიგრაციის ცნობილი წარმომადგენელი. დაიბადა რკინიგზის დეპოს უფროსის ოჯახში. დაამთავრა ქუთაისის გიმნაზია 1917 წელს. 1918 სწავლა დაიწყო თბილისში ახლად გახსნილი ქართული უნივერსიტეტის საბუნებისმეტყველო ფაკულტეტზე. უნივერსიტეტის იმდროინდელი რექტორის, პეტრე მელიქიშვილის, რეკომენდაციითა და საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის მთავრობის ფინანსური თანადგომით, თავის უმცროს ძმასთან, ალექსანდრე ნიკურაძესთან, ერთად, გაიგზავნა გერმანიაში სწავლის გასაგრძელებლად 1919. ცხოვრობდა გიოტინგენში. იყო თანამედროვე ჰიდროდინამიკისა და აეროდინამიკის ფუძემდებლის, ლუდვიგ პრანდტლის, გამორჩეული მოწაფე. საბჭოთა რუსეთის მიერ საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ოკუპაციის შემდეგ მიიღო გერმანიის მოქალაქეობა. დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია ქიმიის სპეციალობით 1923 წელს. მუშაობდა კაიზერ ვილჰელმის (ამჟამად — მაქს პლანკის) სახელობის ჰიდრავლიკურ კვლევათა და დინამიკის ინსტიტუტში, სადაც მოგვიანებით ხელმძღვანელობდა განყოფილებას (1934 წლამდე). ეწეოდა ნაყოფიერ სამეცნიერო-კვლევით საქმიანობას. მისი ნაშრომები იბეჭდებოდა გერმანიაში გამომავალ ავტორიტეტულ სამეცნიერო ჟურნალებში (ზოგჯერ თავისი ძმის, ალექსანდრე ნიკურაძის, თანაავტორობით). შექმნა სახელმძღვანელო ჰიდრომექანიკაში, გამოიკვლია სითხის ლამინარული და ტურბულენტური დინება, რეინოლდსის რიცხვის დიდი მნიშვნელობისათვის მიიღო ჰიდროდინამიკური წინაღობის კოეფიციენტის ემპირიული ფორმულა, რომელსაც მისი სახელი მიანიჭეს. მისი სახელი ასევე ეწოდება დიაგრამებსა და მრუდეებს, რომლებიც ჰიდრავლიკაში გამოიყენება. პროფესორად მოღვაწეობდა ჯერ ბრესლაუს უნივერსიტეტში (1945 წლამდე), ხოლო შემდეგ აახენის უნივერსიტეტში. მისი არქივი დაცულია კორნელი კეკელიძის სახელობის ხელნაწერთა ეროვნულ ცენტრში. ჯავახიშვილი ნ., საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა (1918–1921) : ენციკლოპედია-ლექსიკონი, თბ.: უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 2018. — გვ. 302-303.