laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
სამხრეთ ამერიკის ერთა კავშირი

სამხრეთ ამერიკის ერთა კავშირი (ესპ. Unión de Naciones Suramericanas, პორტ. União de Nações Sul-Americanas, ინგლ. Union of South American Nations, ნიდ. Unie van Zuid-Amerikaanse Naties, აკრონიმი Unasur და Unasul) — ეროვნებათშორისი და სამთავრობათშორისი კავშირი, რომელიც აერთიანებს ორ არსებულ თავისუფალი ვაჭრობის ორგანიზაციას — მერკოსურსა და ანდურ თანამეგობრობას — სამხრეთ ამერიკის ინტეგრაციის პროცესის ფარგლებში. გაერთიანება ეფუძნება ევროპის კავშირის მოდელს. კავშირის ადმინისტრაციული ცენტრები მდებარეობს ქალაქ კიტოსა და კოჩაბამბაში. Unasur official website დაარქივებული 2010-08-13 საიტზე Wayback Machine. (ესპანური) Flag of the Union of South American Nations: South American Defense Council დაარქივებული 2017-12-01 საიტზე Wayback Machine. Andean Community: South American Community of Nations დაარქივებული 2012-06-30 საიტზე Wayback Machine. Brazil Ministry of Foreign Relations: South American Community of Nations დაარქივებული 2008-09-05 საიტზე Wayback Machine. Initiative for the Integration of Regional Infrastructure in South America Institute for the Integration of Latin America and the Caribbean დაარქივებული 2010-11-12 საიტზე Wayback Machine. Latin-American Integration Association Do the Mercosur Countries Form an Optimum Currency Area? დაარქივებული 2002-06-26 საიტზე Bibliotheca AlexandrinaCategory:Webarchive template other archives Bank Information Center: Bank of the South დაარქივებული 2010-10-14 საიტზე Wayback Machine. Southern Affairs: Academic Research on South American Regional Integration Towards Unity: Union of South American Nations დაარქივებული 2012-06-20 საიტზე Wayback Machine.
ჯარი

ჯარი ან არმია — სახელმწიფოს შეიარაღებული ძალების კრებითი სახელწოდება, რომელიც აერთიანებს სახმელეთო ძალებს. ჯარის უმთავრეს დანიშნულებას წარმოადგენს შეიარაღებული ბრძოლის წარმოება სახელმწიფოს ინტერესებიდან გამომდინარე. ჯარი ემორჩილება უმაღლეს მთავარსარდალს, რომელსაც უმრავლეს შემთხვევაში წარმოადგენს ქვეყნის მეთაური. ჯარის მმართველობის უმაღლეს ორგანოს წარმოადგენს გენერალური შტაბი, რომელიც უფლებამოსილია შეიმუშავოს ოპერაციის (ბრძოლის) გეგმა და უხელმძღვანელოს მის წარმოებას დაქვემდებარებული შტაბების საშუალებით. სამხედრო ისტორია სამხედრო ხუნტა ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 541.
ზავი

ზავი — ორ ან მეტ სახელმწიფოს შორის დადებულ ოფიციალურ ხელშეკრულება, რომლის თანახმად, ხელისმომწერი მხარეები საკუთარ თავზე იღებენ ვალდებულებას, რომ არ დაარღვევენ ზავით გათვალისწინებულ პრინციპებს ანუ არ გამოიყენებენ შეიარაღებულ ძალადობას ერთურთთა მიმართ პოლიტიკური საკითხების გადასაწყვეტად. ზავის თანახმად, დაპირისპირებული მხარეები წყვიტავენ შეიარაღებულ ბრძოლას, რასაც საბრძოლო მოქმედებების ადგილზე მოსდევს მშვიდობა. ვიქსიკონში განმარტებულია სიტყვა: ზავი Allied Armistice Terms, 11 November 1918. The War to End All Wars. FirstWorldWar.com. ციტირების თარიღი: 2007-01-04. The Expanded Cease-Fires Data Set Code Book დაარქივებული 2011-07-19 საიტზე Wayback Machine.
დაკარგული ქალაქი (ფილმი)

დაკარგული ქალაქი (ინგლ. The Lost City) — ენდი გარსიას ფილმი, რომელშიც მონაწილეობენ: დასტინ ჰოფმანი, ბილ მარი, ენდი გარსია და სხვები. ყურადღება!  ქვემოთ მოყვანილია სიუჟეტის და/ან დასასრულის დეტალები. ფილმის მოქმედება, ჰავანაში, 1958 წელს ხდება. ზოგისთვის ეს მშვენიერი ქალაქი - შესანიშნავი გასართობი ადგილია, ზოგისთვის კი ბატისტას დიქტატორული რეჟიმის ბუდე... რევოლუციური ძალები, ფიდელ კასტროსა და ერნესტო ჩე გევარას მეთაურობით ჰავანის ასაღებად ემზადებიან... აპოლიტიკურად განწყობილი ფიკო - ქალაქში ერთ-ერთი ყველაზე მოდური ღამის მუსიკალური კლუბის მფლობელი, ცდილობს შეინარჩუნოს ოჯახიც და საყვარელი ქალი ავრორაც... ამერიკელი ემიგრანტი მწერალი კი, თვალს ადევნებს, თუ როგორ ცვლის რევოლუცია გარშემო ყველაფერს, მათ შორის კულტურასაც და ხალხსაც... ფიკოს კი კუბური მუსიკის სიყვარული ეხმარება... ოფიციალური საიტი „დაკარგული ქალაქი“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური).
ვექსილოლოგია

ვექსილოლოგია — ისტორიის დამხმარე დისციპლინა, რომელიც შეისწავლის დროშების, ალმების, ვიმპელების, ბაირაღების და მისთანათა წარმოშობასა და განვითარებას. ტერმინი „ვექსილოლოგია“ მომდინარეობს ლათინური სიტყვიდან „vexillum“, რაც რომაელ ლეგიონერთა დროშას ნიშნავდა. ვექსილოლოგიისადმი ფართო ინტერესი ამერიკასა და ევროპაში XX საუკუნის 60-იან წლებში გაჩნდა. მის ფართო პოპულარიზაციას ხელი შეუწყო უიტნი სმიტის გამოკვლევებმა. მალე გაჩნდა მრავალი პერიოდული გამოცემა რომელიც ჩვენს დრომდე არსებობს (მაგː ჩეხური „ვექსილოლოგია“, ინგლისური „ფლაგმასტერი“, კანადური „ფლაგსკანი“ და სხვა) უიტნის წიგნები ითარგმნა ევროპის თითქმის ყველა ენაზე. დროშა თავისი შინაარსით მრავალგვარია, კერძოდː სახელმწიფო სამხედრო-საზღვაო სასიგნალო სავაჭრო და სხვ. დროშა მიიჩნევა სახელმწიფო სუვერენიტეტის სიმბოლოდ. სამხედრო დროშა სამხედრო ნაწილის სიმბოლოა. იგი, როგორც მებრძოლთა შეკრებისა და გაერთიანების ნიშანი გაჩნდა ძველი აღმოსავლეთის სახელმწიფოებში – ინდოეთში, ჩინეთში და სხვაგან. სამხედრო-საზღვაო დროშა განსაზღვრავს, თუ რომელი სახელმწიფოს შეიარაღებულ ძალებს განეკუთვნება სამხედრო ხომალდი. იგი ძველ რომში გაჩნდა და საბოლოოდ, XVI-XVIII საუკუნეებში დამკვიდრდა. დროშების უმრავლესობა უკავშირდება უშუალოდ სამხედრო ისტორიას, უპირველეს ყოვლისა, როგორც მოვლენათა მონაწილეს, და შემდეგ, როგორც სამხედრო დიდების მატიანეს. დროშები წარმოადგენენ გამოყენებითი ხელოვნების ძეგლებს, რამდენადაც მასზე მოცემულია შესანიშნავი დეკორატიული გაფორმებები, ძვირფასი ნაქარგები, აპლიკაციები, მხატვრული გამოსახულებები. დროშები ძალიან მნიშვნელოვანი წყაროა ჰერალდიკისათვის – გერბების ისტორიისათვის, რადგან მათზე ხშირად არის ასახული არა მარტო, პირადი და სახელმწიფო, არამედ, საადგილმამულო გერბებიც. დროშები გადმოგვცემენ, ასევე, საინტერესო ისტორიებს. ამის თვალსაჩინო მაგალითია აშშ-ს, საფრანგეთის, ინგლისის დროშები. საგაზეთო პოლემიკური და ჰერალდიკური მასალების ქრონოლოგიური ნუსხა[მკვდარი ბმული] სამხედრო სიმბოლიკა[მკვდარი ბმული] მსოფლიოს დროშები მსოფლიოს დროშების მონაცემთა ბაზა უცხო სიტყვათა ლექსიკონი[მკვდარი ბმული] დროშების კვლევის ცენტრი (აშშ) დაარქივებული 2016-06-16 საიტზე Wayback Machine. დროშის ინსტიტუტი (დიდი ბრიტანეთი) ფორუმი დროშებზე დაარქივებული 2017-05-18 საიტზე Wayback Machine.
ნათლია III (ფილმი)

ნათლია III (ინგლ. The Godfather Part III) — ფრენსის ფორდ კოპოლას ფილმი, რომელშიც მონაწილეობენ: ალ პაჩინო, დაიან კიტონი, ენდი გარსია, ტალია შაირი, სოფია კოპოლა და სხვები. ფილმი გადაღებულია ამავე სახელწოდების რომანის მიხედვით. ყურადღება!  ქვემოთ მოყვანილია სიუჟეტის და/ან დასასრულის დეტალები. ცნობილი განგსტერული ეპოპეის დამასრულებელი ნაწილი, რომელშიც გრძელდება დონ კორლეონეს ოჯახის საქმეების ისტორია. ოცი წლის შემდეგ, წინა სურათში განვითარებული მოვლენების შემდეგ, მაიკლ კორლეონე პატიოსანი ბიზნესის წარმოებას გადაწყვეტს. თუმცა, კლანში არსებული წინააღმდეგობა მას მოწინააღმდეგეებთან ურთიერთობის ძველებური მეთოდების გახსენებას აიძულებს, რაც ტრაგიკულ ფინალს გამოიწვევს. ალ პაჩინო — მაიკლ კორლეონე ენდი გარსია — ვინსენტ მანჩინი (კორლეონე) დაიან კიტონი — კეი ადამსი ტალია შაირი — კონი კორლეონე სოფია კოპოლა — მერი კორლეონე ილაი უოლაკი — დონ ალტობელო ბრიჯიტ ფონდა — გრეის ჰამილტონი ჰელმუტ ბერგერი — ფრედერიკ კაინციგი ნათლია ნათლია II ნათლია (რომანი) The Godfather: The Game „ნათლია III“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) „ნათლია III“ — Allmovie-ზე „ნათლია III“ — Box Office Mojo-ზე „ნათლია III“ — Rotten Tomatoes „ნათლია III“ — TCM-ის მონაცემთა ბაზაში ↑ 1.0 1.1 The Godfather Part III (1990). ციტირების თარიღი: August 16, 2013.
მეღამურა

მეღამურა (ლათ. Nyctalus) — ძუძუმწოვრების გვარი ღამურასებრთა ოჯახისა. გავრცელებული არიან ევრაზიის ფოთლოვან ტყეებში. ცხოვრობენ კოლონიებად ხის ფუღუროებში. იკვებებიან უმთავრესად ხოჭოებით. გვარში 6 სახეობაა, რომელთაგან საქართველოში გვხვდება 3: მცირე მეღამურა (Nyctalus leisleri), გიგანტური მეღამურა (Nyctalus lasiopterus) და ქარცი მეღამურა (Nyctalus noctula). მავნე მწერების განადგურებით სარგებლობა მოაქვთ. ავალიანი რ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 634.
ფილუმენია

ფილუმენია, ფილუმენისტიკა (ძვ. ბერძნ. φιλέω [philéō] — „მიყვარს“ და ლათ. lumen — „სინათლე“) — კოლექციონერობის ნაირსახეობა, რომელიც ითვალისწინებს ასანთის კოლოფებისა და ეტიკეტების შეგროვებას. სიტყვა შემოიღო ბრიტანელმა კოლექციონერმა მარჯორი ს. ევანზმა 1943 წელს (იგი მოგვიანებით გახდა ბრიტანეთის Matchbox Label & Booklet Society-ის პრეზიდენტი, რომელიც ახლა ცნობილია როგორც British Matchbox Label and Bookmatch Society). ადამიანი, რომელიც ეწევა ფილუმენიას, არის ფილუმენისტი. ↑ „We Bet Nobody Knows About This Hobby Called Phillumeny“. Buzzle (ინგლისური). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-09-23. ციტირების თარიღი: 2017-05-09.
ტაბახმელა (მრავალმნიშვნელოვანი)

ტაბახმელა შეიძლება აღნიშნავდეს: ტაბახმელა — თბილისის დაქვემდებარებაში მყოფი სოფელი; ტაბახმელა — სოფელი ხულოს მუნიციპალიტეტში.
მეღვინე

მეღვინე — მეღვინეთუხუცესის ხელქვეითი მოხელე ძველ საქართველოში. მეღვინეების ძირითადი მოვალეობა იყო ღვინის გადასახადის გაწერა და შემოსავლის აღრიცხვა, ანგარიშის შედგენა. მათ ევალებოდათ აგრეთვე საღვინე ჭურჭლის ყურისგდება. ერთ-ერთი მეღვინე პირადად მეფეს ემსახურებოდა და მას „პირის მეღვინე“ ეწოდებოდა. სავარაუდოა, რომ „ჴელმწიფის კარის გარიგებაში“ მოხსენებული „პირის მეღვინე“ და „პირის მწდე“ ერთი და იგივე მოხელე იყო. ჯავახიშვილი ივ., ქართული სამართლის ისტორია, წგნ. 2, ნაკვ. 1, ტფ., 1928, გვ. 190-195 სურგულაძე ი., ქსე, ტ. 6, გვ. 634, თბ., 198
მეღვინეთუხუცესი (თანამდებობა)

მეღვინეთუხუცესი — მეღვინეთა უფროსი, საღვინის (ღვინის შემოსავლისა და ჭურჭელ-სამსახურებლის შესანახი განსაკუთრებული დაწესებულების) უზენაესი გამგე და ღვინის გადასახადის უმაღლესი მეთვალყურე ძველ საქართველოში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 634.
მეღვინეობა

მეღვინეობა არის კვების მრეწველობის დარგი, რომელიც ამზადებს ღვინოს, შამპანურს, კონიაკს, აგრეთვე ხილკენკრეულის ღვინოს. ღვინის დამზადება ყურძნის წვნის ან დურდოს ალკოჰოლური დუღილის მეშვეობით. მეღვინეობის ნედლეული საღვინე ვაზის ჯიშის თეთრი ან წითელი ყურძენია, რომელიც ტექნიკური სიმწიფის პერიოდში საკმაორაოდენობით შეიცავს ამა თუ იმ ტიპის ღვინის ფორმირება-ჩამოყალიბებისათვის საჭირო შაქრებს, მჟავებსა და ექსტრაქტის ცალკეულ კომპონენტებს. ქართველი ხალხი ათასეული წლების მანძილზე ქმნიდა მეღვინეობის კულტურას, იმუშავებდა როგორც სუფრის ღვინოების (კახური, ქართლის, იმერული, რაჭა-ლეჩხუმის, აფხაზური და სხვა), ისე სადესერტო ღვინის მიღების ტექნოლოგიას. ამას ადასტურებს არქეოლოგიური გათხრების შედეგად საქართველოს ტერიტორიაზე ნაპოვნი უძველესი საგნები: თიხის ქვევრები, ოქროს, ვერცხლისა და ბრინჯაოს ფიალები და სხვა ნივთები. განსაკუთრებით საინტერესოა ალაზნის ველის სამაროვნების (ძვ. წ. I ათასწლეული) გათხრის შედეგად აღმოჩენილი კერამიკური ჭურჭელი, აგრეთვე მცხეთის მახლობლად (ბაგინეთში) ნაპოცნი ჭურჭელი, რომელიც ძვ. წ. IV-III ათასწლეულით თარიღდება, და ძვ. კოლხეთის ტერიტორიაზე ვანში აღმოჩენილი ქვევრებიანი სარდაფი (ძვ. წ. III-II სს.) . ბორჯომის რაიონის სოფ. ჭობისხევში ნაპოვნ მიწით დაფარულ მარანში იყო 11 ქვევრი, ვარძიაში აღმოაჩინეს ასამდე ქვევრი, რომელთა შორის ერთი იყო ორმაგკედლიანი. თერმოსის მსგავსი. სავარაუდოა, რომ ამგვარი ქვევრი ღვინის თერმული დამუშავებისათვის იყო განკუთვნილი, უმთავრესად ნახევრად ტკბილი, შუშხუნა ღვინოების მისაღებად. ძველ საქართველოში ყურძენს ქვის ან ხის საწნახლებში ფეხით ჭყლეტდნენ, შემდეგ ქვევრებში მთლიანად ან ჭაჭის ნაწილზე დაადუღებდნენ. ღვინო გადაჰქონდათ ტიკებითა და რუმბებით, ინახავდნენ ქვევრებში. ბაღათურია ნ., ქართული მეღვინეობა, 2013 გილაშვილი ნ., მეღვინეობა, ნაწ. 1-2, თბ., 1961; ლაშხი ა., ენოქიმია, თბ., 1970; სირბილაძე ა., ხარისხოვანი ღვინის დაყენება და მოვლა, თბ., 1964; Беридзе Г. И., Вина и коньяки Грузии, Тб., 1965; Герасимов М. А., Технология вина, 3 изд., М., 1964; სირბილაძე ა., ქსე, ტ. 6, გვ.635-636, თბ., 1983 R Jackson (2014) Wine Science (4th Edition). Principles and Applications. Academic Press, ISBN :9780123814685
მეღორეობა

მეღორეობა — მეცხოველეობის დარგი, რომლის ამოცანაა ღორის მოშენება ხორცის, ქონის, ტყავის, ჯაგრისა და სხვა პროდუქტების მისაღებად. მეღორეობას დიდი სახალხო-სამეურნეო მნიშვნელობა აქვს. მეღორეობაზე მოდის მეცხოველეობის საერთო პროდუქციის 20%-ზე მეტი და სოფლის მეურნეობის მთელი პროდუქციის 10% (1974). მაღალნაყოფიერება, მაკეობის ხანმოკლე პერიოდი, მალმწიფადობა საშუალებას იძლევა ერთი ნეზვიდან წელიწადში 5 ტ-მდე ხორცი მივიღოთ, გასუქებული 6-7 თვის ბურვაკის ცოცხალი მასა 90-100 კგ აღწევს. 100 კგ ცოცხალი მასის ნაკლავი საშუალოდ 52-60%-მდე ხორცს და 38%-მდე ქონს შეიცავს. ღორის ხორცი და ქონი მაღალყუათიანი საკვები პროდუქტებია. ღორის ხორცი კარგად კონსერვდება, დამარილებული და შებოლილი ხანგრძლივად ინახება, ამზადებენ აგრეთვე ძეხვეულს, ლორს და სხვა პროდუქტებს. ღორის ტყავს იყენებენ ფეხსაცმლის, უნაგირისა და საგალანტერიო წარმოებაში, სისხლისაგან ამზადებენ ძეხვს, ძვლისაგან – ძვლის ფქვილს. მელითაური ნ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 636.
მეღრუკი

მეღრუკი, საღალატო — მთა საქართველოში, ბაღდათისა და ახალციხის მუნიციპალიტეტების ადმინისტრაციულ საზღვარზე. მდებარეობს მესხეთის ქედის აღმოსავლეთ ნაწილში, მდინარეების ბჟოლისხევისა (ჩხერიმელის მარცხენა შენაკადი) და წინუბნისწყლის (მტკვრის მარცხენა შენაკადი) სათავეებთან. სიმაღლე ზღვის დონიდან 2475 მ. აგებულია შუაეოცენური ანდეზიტურგანფენებიანი ტუფ-ბრექჩიებითა და ტუფ-კონგლომერატებით. გუმბათის ფორმისაა. შემოსილია სუბალპური მდელოებით. ჯაყელი ქ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 636.
მეყვავილეობა

მეყვავილეობა — მემცენარეობის დარგი, დეკორატიული მცენარეების აღზრდა ასაჭრელი ყვავილების მისაღებად (სამრეწველო მეყვავილეობა), ყვავილნარების კლუმბებისა და რაბატების გასაფორმებლად, აგრეთვე ოთახისა და ნაგებობების გასამწვანებლად (დეკორატიული მეყვავილეობა). მეყვავილეობაში განარჩევენ დახურული (ორანჟერეა, სათბური) და ღია გრუნტის კულტურებს. დახურულ გრუნტში გამოჰყავთ სითბოს მოყვარული, ოთახის, დეკორატიული და სხვა მცენარეები. ღია გრუნტში - ერთ-, ორ- და მრავალწლოვანი ბალახოვანი მცენარეები. ერთწლოვანები (ე. წ. მოზაფხულე) ყვავიან პირველ წელს, თესავენ ღია დახურულ გრუნტში სხვადასხვა დროს. გამოყენების მიხედვით განასხვავებენ: მცენარეებს, რომელსაც იყენებენ ასაჭრელად და ყვავილნარების შემოსარგავად; დეკორატიული ფოთლოვანებს - ერთეული ან ჯგუფური ნარგაობის შესაქმნელად; ჯუჯა მცენარეებს - ბორდიურებისათვის, და ხვიარა მცენარეებს. ორწლოვანები მეორე წელს იძლევიან ყვავილს. ზოგიერთი მრავალწლოვანი ბალახოვანი მცენარე მეორე წელს იწყებს ყვავილობას. კერესელიძე ა., დეკორატიული მენაღეობა, თბ., 1962; ჩერქეზიშვილი თ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 637.
მეჩაიეობა

მეჩაიეობა — მემცენარეობის დარგი, რომელიც შეისწავლის ჩაის ბუჩქის თვისებებს, ზრდის პირობებს, უხვი და მაღალი ხარისხის მოსავლის მიღების ხერხებსა და სხვა. ჩაის სამშობლო ჩინეთია. იგი სხვადასხვა დროს ფართოდ გავრცელდა ძირითადად აზიის ქვეყნებში. რუსეთში ჩაის სასმელი ცნობილია 1638 წლიდან. საქართველოში ჩაი პირველად 1847 წელს შემოიტანეს სოხუმის ბოტანიკურ ბაღში, საიდანაც გადაიტანეს ოზურგეთის საცდელ სადგურში. უფრო გვიან ჩაის ბუჩქები დარგეს ზუგდიდში დ. დადიანის ბაღში და ოზურგეთის მაზრის სოფ. გორა-ბერეჟოულში მ. ერისთავის მამულში, რომელმაც პირველად მიიღო ჩაის პროდუქცია. ჩაის გავრცელებაში დიდი ღვაწლი მიუძღვის ე. ნაკაშიძეს, რომელმაც ოზურგეთის მაზრის სოფ. ზენობანში გააშენა ჩაის პლანტაცია. მისივე ინიციატივით დაიწყეს ჩაის ბუჩქის გაშენება გურიის სხვა სოფლებშიც. კვარაცხელია ტ., აკულოვა ტ., ქანთარია გ., მეჩაიეობა, თბ., 1952; ფირცხალაიშვილი ს., ჩაის პლანტაციის ექსპლოატაციის მცენიერული საფუძვლები, თბ., 1976; ლეკვეიშვილი ი., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 638.
მეჩონგურე

მეჩონგურე — ჩონგურის დამკვრელი, ქართული ზეპირსიტყვიერების მცოდნე შემსრულებელი. უმთავრესად ქალი. კოტეტიშვილი ვ., ხალხური პოეზია, გამოც. მე-2, თბ., 1961; ჯავახიშვილი ივ., ქართული მუსიკის ისტორიის ძირითადი საკითხები, თბ., 1938; შამანიძე ნ., ქსე, ტ. 6, გვ. 638, თბ., 1983
მეჩხერი ტყე

მეჩხერი ტყე — უდაბლესი სიხშირის (0,1 - 0,2) ტყე, რომელიც წარმოიქმნება არასწორი ამორჩევითი ან პირობითი პირწმინდა ჭრების, ძლიერი ქარქცევის დროს, აგრეთვე გვალვის და მავნებლების მასობრივად გამრავლების შედეგად. მაგ., საქართველოში 1945-1948 წლებში ნაძვნარი ტყის კერობრივი გამეჩხერება გამოიწვია ექვსკბილა ქერქიჭამიამ, ხოლო 1960-1961 წლებში — ნაძვის დიდმა ლაფნიჭამიამ. მეჩხერ ტყეში ფეხს იკიდებს ბალახეული საფარი, რაც აბრკოლებს ტყის ბუნებრივ განახლებას. მეჩხერი ტყეს დაკარგული აქვს წყალმარეგულირებელი და დაცვითი ფუნქციები. მირზაშვილი ვ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 638.
კაცთევზა

კაცთევზა ანუ ძველბერძნული ტრიტონი არის ზღვის, მდინარის ან ტბის მკვიდრი, რომელსაც წელსქვემოთ თევზის ან გველთევზას დაბოლოება აქვს. კაცთევზებს როგორც ძველი მსოფლიოს, ასევე შუა საუკუნეების ევროპის მითებსა და ფოლკლორში ვხვდებით. მიუხედავად იმისა, რომ კაცთევზა ქალთევზას მამრობითი ვარიანტია, მათ შორის სასიყვარულო კავშირზე ძალიან ცოტაა ცნობილი. კაცთევზები ძველად ღონიერ და ბოროტ არსებებად წარმოედგინათ ევროპის ქვეყნებში, ისინი ქალთევზების დახმარებით ხომალდებს წყალმარჩხ ადგილებში იტყუებდნენ და შემდგომ თავს ესხმოდნენ. თეიმურაზ ბატონიშვილის ნაშრომში — „დაწყებითგან ივერიისა, ესე იგი გეორგიისა, რომელ არს სრულიად საქართველოჲსა“, საუბარია ადამიან ამფიბიებზე. ძველ გრავიურებსა და ნახატებზე კაცთევზები მრისხანე სახითა და სამკაპით შეიარაღებულნი არიან გამოსახულნი. ანტიკურ სამყაროში ფართოდ იყო გავრცელებული ტრიტონების ქანდაკებები. ქრისტიანობის გავრცელებასთან ერთად, ხელოვნებიდან კარგა ხნით განიდევნა წყლის არსებებისა და ყოველგვარი მითიურის კულტი. მხოლოდ შუა საუკუნეების ხელოვნებაში განახლდა ზღვის სამყაროს პოპულარიზაცია, ხელახლა დაიწყეს ქალთევზებისა და მათი მამრი ვარიანტების გამოსახვა როგორც ტილოებზე, ასევე ქანდაკებად.
ტრიტონი

საკუთარი სახელი ტრიტონი შეიძლება აღნიშნავდეს: ტრიტონი — კუდიანი ამფიბიების გვარი;; ტრიტონი — პლანეტა ნეპტუნის თანამგზავრი; ტრიტონი — ტრიტიუმის ბირთვი; ტრიტონი — სამი ტონისაგან შექმნილი ინტერვალი; ტრიტონი — ზღვის ღმერთი ძველ ბერძნულ მითოლოგიაში.
აკაპულკო

აკაპულკო (Acapulco, ოფიც.: Acapulco de Juárez, აკაპულკო დე ხუარესი) — ქალაქი და მნიშვნელოვანი საზღვაო პორტი მექსიკის წყნარი ოკეანის სანაპიროზე, გერეროს შტატში, 300 კმ-ში მეხიკოს სამხრეთ-დასავლეთით. ქალაქი გაშენებულია ღრმა, ნახევრად მორკალული ყურის ირგვლივ. 2005 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქის მოსახლეობა 616 394 ადამიანს შეადგენდა. სახელწოდება „აკაპულკო“ მომდინარეობს ნაუატლის ენიდან და ნიშნავს „დიდი სელის ადგილს“. აკაპულკოს ტერიტორია ევროპელთათვის ესპანელმა ერნან კორტესმა აღმოაჩინა 1531 წელს. 1550 წელს აქ პირველი დასახლება გაჩნდა. ესპანური კოლონიური პერიოდის დროს აკაპულკო უმნიშვნელოვანესი პორტი იყო გემებისთვის, რომლებიც აბრეშუმსა და სანელებლებს ატარებდნენ აზია-წყნარი ოკეანის რეგიონებიდან. 256 წლის განმავლობაში, ყოველწლიური სავაჭრო ვოიაჟი, ცნობილი როგორც მანილას გალეონი, იწყებდა მოგზაურობას აკაპულკოდან ფილიპინებისკენ, რაც საბოლოოდ შეწყდა მექსიკის დამოუკიდებლობისთვის ომის გამო. მოგვიანებით აკაპულკო მნიშვნელოვანი საზღვაო კურორტი და საერთაშორისო ტურიზმის ცენტრი გახდა. მექსიკის ქალაქების სია ოფიციალური საიტი (ესპანური)
A State of Trance

A State of Trance — ყოველკვირეული რადიო გადაცემა, რომელსაც უძღვება ნიდერლანდელი დიჯეი არმინ ვან ბიურენი. პირველი გადაცემა შედგა 2001 წლის 1 ივნისს ID&T-ს რადიოზე. გადაცემა გრძელდება ორი საათი და არმინ ვან ბიურენი უკრავს ახალ ტრანს მუსიკას. ამ ყოველკვირეულ გადაცემას ხალხი უსმენს რადიოს მეშვეობით, შემდეგ კი ინტერნეტში. გადაცემას ჰყავს 6 000 000-მდე მსმენელი. 2004 A State of Trance 2004 2004 A State of Trance 2004 Year Mix 2005 A State of Trance 2005 2005 A State of Trance 2005 Year Mix 2006 A State of Trance 2006 2006 A State of Trance 2006 Year Mix 2007 A State of Trance 2007 2007 A State of Trance 2007 Year Mix A State of Trance რადიო შოუ დაარქივებული 2008-08-05 საიტზე Wayback Machine. A State of Trance DI.fm-ზე ყოველ სამშაბათსy A State of Trance OnDemand DI.fm-ზე დაარქივებული 2008-05-19 საიტზე Wayback Machine. A State of Trance Playlists დაარქივებული 2015-08-01 საიტზე Wayback Machine. A State of Trance Tracklists დაარქივებული 2021-03-07 საიტზე Wayback Machine. Slam! FM არმინ ვან ბიურენის საიტი ASoT Community დაარქივებული 2008-05-28 საიტზე Wayback Machine. A State of Trance TR-ance-ზე დაარქივებული 2007-10-23 საიტზე Wayback Machine. არმინ ვან ბიურენი Discogs-ზე არმინ ვან ბიურენი TheDJList.com-ზე დაარქივებული 2015-11-25 საიტზე Wayback Machine. ASOT Complete Tracklists დაარქივებული 2008-06-10 საიტზე Wayback Machine. A State of Trance გადმოწერა დაარქივებული 2008-06-05 საიტზე Wayback Machine.
მეციტრუსეობა

მეციტრუსეობა — მემცენარეობის დარგი, რომლის მიზანია ციტრუსოვანი კულტურების მოვლა-მოყვანის ინტენსიური განვითარება მაღალხარისხოვანი ნაყოფისა და მისი გადამუშავებული პროდუქტების მისაღებას. ციტრუსოვანთა სამშობლოა ჩინეთი, ინდოეთი და ინდოჩინეთი. საქართველოში მეციტრუსეობას XVI საუკუნიდან მისდევენ, მაგრამ მან სამრეწველო ხასიათი მოგვიანებით მიიღო. ძირითადი მწარმოებელია დასავლეთ საქართველო. საქართველოში მეციტრუსეობის განვითარებაში დიდი წვლილი შეიტანეს ფ. მამფორიამ, ტ. კვარაცხელიამ, შ. გიგიბერიამ და სხვა ქართველმა სელექციონერებმა. მათ შეარჩიეს და გამოიყვანეს ციტრუსოვანი კულტურების ბევრი ახალი ჯიში, რომელიც წარმოებაში ფართოდაა დანერგილი. ლეკვეიშვილი ი., ციტრუსოვანთა წარმოების მეცნიერული საფუძვლები, ნაწ. 1-2, თბ., 1978-1979; ლეკვეიშვილი ი., ბერაია ი., სუბტროპიკული კულტურები, თბ., 1965; ლეკვეიშვილი ი., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 638-639.
მეცნიერება (გამომცემლობა)

„მეცნიერება“ — საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის გამომცემლობა. დაარსდა 1941 წელს თბილისში. 1964 წლამდე ეწოდებოდა საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემიის გამომცემლობა. „მეცნიერებას“ აქვს ფიზიკა-მათემატიკის, გეოლოგია-გეოგრაფიისა და ქიმია-ტექნიკური ლიტერატურის, ბიოლოგიის, სამედიცინო ლიტერატურის, ენისა და ლიტერატურის, სოციალურ-ეკონომიკური ლიტერატურის რედაქციები. „მეცნიერების“ გამოცემებია ჟურნალები: „საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის მოამბე“, „მაცნე“ სერიებად (ენისა და ლიტერატურის; ისტორიის, არქეოლოგიის, ეთნოგრაფიისა და ხელოვნების ინატიტუტი; ფილოსოფიისა და ფსიქოლოგიის; ეკონომიკისა და სამართლის; ქიმიის; ბიოლოგიის), „მეცნიერება და ტექნიკა“. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 641.
მოლოკო

მოლოკო — ანგლო-ირლანდიური ელექტრონული პოპ-დუეტი, რომლის შემადგენლობაშიც შედიოდნენ როუშინ მერფი (ირლანდია) და მარკ ბრაიდონი (სანდერლენდი, ინგლისი). ჯგუფის სახელწოდება მომდინარეობს ენტონი ბერჯესის ნაწარმოებიდან მექანიკური ფორთოხალი, სადაც ასე ეწოდება რძის სასმელს, რომელსაც ამფეტამინთან ერთად სვამენ ნაწარმოების გმირი ალექსი და მისი მეგობრები. თავად სიტყვა მომდინარეობს რუსული ენიდან, რომელშიც იგი რძეს აღნიშნავს. მერფი დაიბადა არკლოუში და არ ჰქონდა მომღერლის გამოცდილება. ბრაიდონმა თავი გაითქვა სხვადასხვა ელექტრონულ პროექტში მონაწილეობით. მათ ერთმანეთი გაიცნეს შეფილდში, ერთ-ერთ წვეულებაზე, სადაც ბრაიდონს მერფიმ ჰკითხა "Do you like my tight sweater? See how it fits my body!" (მოგწონს ჩემი ვიწრო სვიტერი? ნახე, როგორ მიხდება!"). მოგვიანებით ეს ფრაზა იქცა დუეტის პირველი სტუდიური დისკის სახელწოდებად. ანდერგრაუნდში პირველი ორი ალბომი Do You Like My Tight Sweater? და I Am Not a Doctor დიდი ინტერესით მიიღეს. „Sing It Back“, მეორე ალბომის მთავარი სინგლი იქცა აბსოლუტურ ჰიტად ქვეყნების უმრავლესობაში და შეტანილი იქნა 110 სხვადასხვა მუსიკალურ კრებულში. 2000 წელს დუეტმა წამოიწყო საკონცერტო ტურნე ენდრიუ პეკეტთან (პერკუსია), ედი სტივენსთან (კლავიშები) და დეივ კუკთან (გიტარა) ერთად. შემდეგი პოპულარული სინგლი იყო მესამე ალბომში შეტანილი „The Time Is Now“. ეს ალბომი აღინიშნა უფრო ორგანული ინსტრუმენტული შესრულებით. მერფისა და ბრაიდონის ურთიერთობა დასრულდა 2001 წელს. დაშლის შემდეგ მათ გამოსცეს მეოთხე დისკი Statues. მასში უფრო მეტი ტრადიციული ინსტრუმენტი იყო, ელექტრონულ მუსიკასთან ერთად. საინტერესოა, რომ მასში შეტანილი ყველა სიმღერა უიღბლო სიყვარულზეა. 2004 წელს გამოიცა ჯგუფის საკონცერტო DVD დისკი, 11,000 Clicks, რომელიც ჩიწერა ბრიქსტონის აკადემიაში. მასში შეტანილია ცნობილი ჰიტების „Indigo“, „Sing It Back“, და „The Time Is Now“ სასცენო შესრულება. ტურის Statues ჩატარების შემდეგ დუეტის წევრების გზები საბოლოოდ გაიყო. 2006 წელს მათ უკანასკნელად შეასრულეს ერთად მოლოკოს მასალა - ეს იყო რადიოგადაცემა, რომელიც ეძღვნებოდა კრებულის Catalogue გამოსვლას. ამის შემდეგ როუშინმა განაცხადა, რომ მას აღარ აინტერესებს მოლოკოსთან დაკავშირებული პროექტების განხორციელება. მას შემდეგ მერფიმ გამოსცა ორი სოლო ალბომი. უკანასკნელი ალბომის, Overpowered გამოსვლის შემდეგ მან საკონცერტო ტურნე წამოიწყო. ბრაიდონი ამასობაში მუშაობს სტუდიაში უფრო მცირე პროექტებზე. Do You Like My Tight Sweater? (1995), Echo I Am Not a Doctor (1998), Echo Things to Make and Do (2000), Echo Statues (2003), Echo All Back to the Mine (2001), Echo Catalogue (2006), Echo 11,000 Clicks (DVD) (2004), Echo 1995 „Where Is the What If the What Is in Why?“ 1995 „The Moloko EP“ 1996 „Dominoid“ (ბრიტანეთი #65) 1996 „Fun for Me“ (ბრიტანეთი #36) 1996 „Day for Night“ 1998 „The Flipside“ (ბრიტანეთი #53) 1998 „Sing It Back“ (ბრიტანეთი #45) 1999 „Sing It Back“ (რემიქსი) (ბრიტანეთი #4) 2000 „The Time Is Now“ (ბრიტანეთი #2) 2000 „Pure Pleasure Seeker“ (ბრიტანეთი #21) 2000 „Indigo“ (ბრიტანეთი #51) 2003 „Familiar Feeling“ (ბრიტანეთი #10) 2003 „Forever More“ (ბრიტანეთი #17) 2003 „Cannot Contain This“ 2005 „A Style Suite“ საუკეთესო საერთაშორისო ცოცხალი ჯგუფი - ბელგიური პრემია TMF Awards, 2004 ოფიციალური საიტი ინტერვიუ მარკ ბრაიდონთან ახალი ამბები საიტზე bandnews.org ოფიციალური My Space დეივ კუკის My Space