laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ვახტანგ ითონიშვილი

ვახტანგ ვალერიანის ძე ითონიშვილი (დ. 19 დეკემბერი, 1958, თბილისი — გ. 29 ნოემბერი, 2000, თბილისი) — ქართველი ეთნოლოგი და ისტორიკოსი, კავკასიოლოგი, საზოგადო მოღვაწე, ისტორიის მეცნიერებათა კანდიდატი (1983), დოცენტი (1986). დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი (1980) და ივ. ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტის ასპირანტურა (1983). 1983 წელს წარმატებით დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია. 1983–2000 წლებში იყო ივ. ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტის უფროსი მეცნიერ თანამშრომელი. 1986–იდან ეთნოლოგიასა და კავკასიის ხალხთა ისტორიაში ლექციებს კითხულობდა თბილისის ივ. ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტში. 1990 წელს ითონიშვილი ერთი წლის მანძილზე იყო ვენის უნივერსიტეტის (ავსტრია) ეთნოლოგიის ინსტიტუტის მიწვეული პროფესორი და ლექციებს კითხულობდა კავკასიის ხალხთა ეთნოლოგიაში. 1998 წელს იყო საერთაშორისო კონფერენციის „კავკასიის ხალხთა გენოციდი“ (თბილისი) ერთ–ერთი ორგანიზატორი. მისი თაოსნობით დაფუძნდა საქართველოს ახალგაზრდა ეთნოლოგთა ასოციაცია. ითონიშვილს ეკუთვნის 60–მდე სამეცნიერო პუბლიკაცია, მათ შორის 20–მდე მონოგრაფია. მისი ხელმძღვანელობით და მონაწილეობით გამოიცა საქართველოს ისტორიულ–ეთნოგრაფიული კალენდარი და ქართულ–კავკასიური ისტორიულ–ეთნოგრაფიული პლაკატი. მისმა ნაშრომებმა დაუდო სათავე კავკასიის ხალხთა ეთნოციდის შესწავლას. მასვე ეკუთვნის მნიშვნელოვანი ნაშრომები ქართულ–ოსურ ურთიერთობათა ისტორიის, დვალეთის ისტორიის, კავკასიის და საქართველოს ეთნოსოციალური ისტორიის საკვანძო საკითხებზე. მანვე შემოიტანა სამეცნიერო მიმოქცევაში კავკასიაში რუსეთის ექსპანსიური პოლიტიკის შესატყვისი ტერმინი „რუსიანობა“. არჩეული იყო ავსტრიის ეთნოლოგთა საზოგადოების (1990) და ევროპის მეცნიერების და ტექნოლოგიების ხელშემწყობი ასოციაციის – „ევრომეცნიერების“ (სტრასბურგი, საფრანგეთი, 1998) წევრად. 1998 წელს მისი მონაწილეობით დაფუძნდა ევრომეცნიერების საქართველოს ეროვნული სექცია. ითონიშვილი ტრაგიკულად დაიღუპა 2000 წელს. დაკრძალულია თბილისში, საბურთალოს საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში. ვახტანგ ითონიშვილი. არაგვის ხეობა, თბ., 1986 ვახტანგ ითონიშვილი. არაგვი და არაგველები, თბ., 1989 ვახტანგ ითონიშვილი. ქართულ–ოსურ ურთიერთობათა ისტორიიდან, თბ., 1995 ვახტანგ ითონიშვილი. აღმოსავლეთ საქართველოს მთიანეთის მოსახლეობის სოციალური სტრუქტურა XIV-XVIII საუკუნეებში, თბ., 2001 ვახტანგ ითონიშვილი. ნარკვევები კავკასიის ისტორიიდან, თბ., 2002 ვახტანგ ითონიშვილი. ნარკვევები ქართველ მთიელთა ტრადიციული ყოფის ისტორიიდან, თბ., 2003 ვახტანგ ითონიშვილი. ხანდოს ხევი, თბ., 2003 ვახტანგ ითონიშვილი. ნარკვევები ქართული ქრისტიანობის ისტორიიდან, თბ., 2003 ვახტანგ ითონიშვილი. უცხოტომელთა ავაზაკობა საქართველოში, თბ., 2005 ვახტანგ ითონიშვილი. დვალეთის ისტორიის საკითხები მრუდე სარკეში, თბ., 2002 ვახტანგ ითონიშვილი. ქართველთა გოდება გაპარტახებულ სამშობლოში, თბ., 2007 ვახტანგ ითონიშვილი. ეთნიკური ისტორიის ნარკვევები, თბ., 2008 ვახტანგ ითონიშვილი. დვალები და დვალეთი, თბ., 2016 გიორგი გოცირიძე. ვახტანგ ითონიშვილის გახსენება.– ისტორიულ–ეთნოგრაფიული ძიებანი, IV, თბ., 2002, გვ. 7–12; ვახტანგ ითონიშვილი (1958–2000).– მიხეილ (მიხაკო) წერეთლის დაბადებიდან 130–ე და ვახტანგ ითონიშვილის დაბადებიდან 50–ე წლისთავისადმი მიძღვნილი საიუბილეო სამეცნიერო სესია, თბ., 2008, გვ. 9–11 ვახტანგ ითონიშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
გლორია სტიუარტი

გლორია ფრენსის სტიუარტი (ინგლ. Gloria Frances Stuart), უკეთ ცნობილი როგორც გლორია სტიუარტი (ინგლ. Gloria Stuart; დ. 4 ივლისი, 1910 — გ. 26 სექტემბერი, 2010) — ამერიკელი მსახიობი. ჰოლივუდური კარიერის განმავლობაში, რომელიც 70 წელზე მეტხანს გაგრძელდა, სტიუარტი გამოჩნდა ფილმებში, სცენასა და ტელევიზიაში. ის განსაკუთრებით ცნობილია თავისი როლებით, როგორც კლოდ რეინსის შეყვარებული ფილმიდან „უჩინარი კაცი“ და 100 წლის როუზი, რომლისთვისაც მან ოსკარის ნომინაცია დაიმსახურა, ფილმში „ტიტანიკი“. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: გლორია სტიუარტი გლორია სტიუარტი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში
ევროპის V გუნდური ჩემპიონატი ჭადრაკში ვაჟთა შორის

6 - 14 ივლისი 1973 ბათი ინგლისი. ჩატარდა ორ ეტაპად. პირველ ეტაპზე ექვს ქვეჯგუფად დაყოფილი 24 გუნდი (თუმცა შემდეგ ბევრმა გუნდმა უარი თქვა თამაშზე) შესარჩევ ტურნირებში იბრძოდა ფინალის შვიდი საგზურის მოსაპოვებლად. სსრ კავშირის გუნდი პირდაპირ იყო დაშვებული ფინალში. გუნდებში 8 ძირითდი და 2 სათადარიგო მოთამაშე იყო. ფინალში გუნდები თითქოს სამ ჯგუფად დაიყვნენ. პირველში მარტო სსრ კავშირის გუნდი იყო, რომელმაც უპრობლემოდ მოიგო ჩემპიონატი. მეორეში უნგრელები და იუგოსლავიელები იყვნენ. ისინი მეორე ადგილისათბის იბრძოდნენ და წარმატება იუგოსლავოელებს ხვდათ. მესამე ჯგუფში კი დანარჩები გუნდები იყვნენ. მათი მაქსიმუმი მეოთხე ადგილი იყო და ეს ბრძოლა პოლონელებმა მოიგეს. პირველი ეტაპი პირველი ჯგუფი 1. შვეიცარია - 8 ქულა 2. ესპანეთი - 8 ქულა  ტუნისი - უარი  მაროკო - უარი მეორე ჯგუფი 1. ინგლისი - 9 ქულა 2. შვედეთი - 7 ქულა  ფარერის კუნძულები - უარი  ირლანდია - უარი მესამე ჯგუფი 1. პოლონეთი - 30 ქულა 2. გდრ - 29,5 ქულა 3. დანია - 22,5 ქულა 4. ფინეთი - 14 ქულა მეოთხე ჯგუფი 1. გერმანია - 37,5 ქულა 2. ჩეხოსლოვაკია - 35 ქულა 3. ბელგია - 16,5 ქულა 4. ლუქსემბურგი - 7 ქულა მეხუთე ჯგუფი 1. რუმინეთი - 8,5 ქულა 2. ბულგარეთი - 7,5 ქულა  ავსტრია - უარი  შვედეთი - უარი მეექვსე ჯგუფი 1. იუგოსლავია - 18,5 ქულა 2. უნგრეთი - 17,5 ქულა 3. საბერძნეთი - 9,5 ქულა 4. თურქეთი - 2,5 ქულა ფინალი ჩემპიონის შემადგენლობა  სსრკ ბორის სპასკი 5 (+3=4-0), ტიგრან პეტროსიანი 4,5 (+2=5-0), ვიქტორ კორჩნოი 4 (+3=2-1), ანატოლი კაპროვი 5 (+4=2-0), მიხეილ ტალი 4 (+2=4-0), ვასილი სმისლოვი 4 (+3=2-0), ეფიმ გელერი 4,5 (+4=1-0), გენადი კუზმინი 3 (+2=2-1), ვლადიმერ ტუკმაკოვი 4 (+3=2-0), იური ბალაშოვი 2,5 (+1=3-0). დაფებზე საუკეთესონი
ევროპის VI გუნდური ჩემპიონატი ჭადრაკში ვაჟთა შორის

13 - 24 აპრილი 1977 მოსკოვი სსრ კავშირი. ჩატარდა ორ ეტაპად. პირველ ეტაპზე ხუთ ქვეჯგუფად დაყოფილი 20 გუნდი (თუმცა შემდეგ ბევრმა გუნდმა უარი თქვა თამაშზე) შესარჩევ ტურნირებში იბრძოდა ფინალის შვიდი საგზურის მოსაპოვებლად. სსრ კავშირის გუნდი პირდაპირ იყო დაშვებული ფინალში. გუნდებში 8 ძირითდი და 2 სათადარიგო მოთამაშე იყო. საბჭოთა ნაკრები კვლავ უკონკურენციო იყო. მეორე ადგილისათვის უნგრულ-იუგოსლავიურ დავაში რუმინელებიც ჩაერივნენ. დანარჩენები მხოლოდ მეხუთე ადგილისათვის იბრძოდნენ. აღსანიშნავია კარპოვის შედეგი პირველ დაფაზე - 5 ქულა 5-დან! პირველი ეტაპი პირველი ჯგუფი 1. ინგლისი - 33,5 ქულა 2. ნიდერლანდები - 31 ქულა 3. უელსი - 18 ქულა 4. საფრანგეთი - 13,5 ქულა მეორე ჯგუფი 1. უნგრეთი - 21,5 ქულა 2. რუმინეთი - 20 ქულა 3. შვეიცარია - 16,5 ქულა 4. დანია - 13,5 ქულა 5. ბელგია - 8,5 ქულა მესამე ჯგუფი 1. იუგოსლავია - 17 ქულა 2. ბულგარეთი - 14,5 ქულა 3. ალბანეთი - 8,5 ქულა 4. ავსტრია - 8 ქულა მეოთხე ჯგუფი 1. ჩეხოსლოვაკია - 18,5 ქულა 2. პოლონეთი - 15,5 ქულა 3. შვედეთი - 14 ქულა მეხუთე ჯგუფი 1. გერმანია - 37,5 ქულა 2. ისრაელი - 28,5 ქულა 3. ესპანეთი - 17 ქულა 4. საბერძნეთი - 13 ქულა ფინალი ჩემპიონის შემადგენლობა  სსრკ ანატოლი კაპროვი 5 (+5=0-0), ტიგრან პეტროსიანი 3,5 (+1=5-0), ლევ პოლუგაევსკი 3,5 (+3=1-0), მიხეილ ტალი 4,5 (+3=3-0), იური ბალაშოვი 4 (+3=2-1), ეფიმ გელერი 4,5 (+2=5-0), ოლეგ რომანიშინი 3,5 (+2=3-1), ვიტალი ცეშკოვსკი 4,5 (+4=1-0), იოსიფ დორფმანი 4,5 (+3=3-0), ევგენი სვეშნიკოვი 4 (+3=2-0). დაფებზე საუკეთესონი
ბაადურ ჯობავა

ბაადურ ჯობავა (დ. 26 ნოემბერი, 1983) — ქართველი მოჭადრაკე, დიდოსტატი (GM) 2001 წლიდან. იგი არის საქართველოს სამგზის ჩემპიონი (2003, 2007 და 2012 წლებში) და საჭადრაკო ოლიმპიადის მონაწილე (2000–2016 წ.წ.). ბაადურმა ბავშვობა აფხაზეთში გაატარა. ჭადრაკს თამაშობს 4 წლის ასაკიდან. ფიდეს რეიტინგში იკავებს 278-ე ადგილს. მისი უმცროსი ძმა, ბეგლარ ჯობავა აგრეთვე მოჭადრაკეა, საერთაშორისო ოსტატი. ბაადურ ჯობავა vs ევგენი ბარეევი, ევროპული კლუბების თასი 2003 1. e4 c6 2. d4 d5 3. Nd2 dxe4 4. Nxe4 Bf5 5. Ng3 Bg6 6. h4 h6 7. Nf3 Nd7 8. h5 Bh7 9. Bd3 Bxd3 10. Qxd3 Ngf6 11. Bd2 e6 12. O-O-O Be7 13. Qe2 O-O 14. Kb1 c5 15. d5 exd5 16. Bxh6 gxh6 17. Nf5 Re8 18. Nxh6+ Kf8 19. Ng5 Qb6 20. Qf3 Ne5 21. Qg3 Bd6 22. Nf5 Qxb2+ 23. Kxb2 Nc4+ 24. Kb3 Bxg3 25. h6 Na5+ 26. Ka4 b5+ 27. Kxa5 Bc7+ 28. Kxb5 Rab8+ 29. Ka4 Ne4 30. Rxd5 Nc3+ 31. Ka3 Nb5+ 32. Kb2 Nd4+ 33. Kc3 Nb5+ 34.Kd3 1-0 ბაადურ ჯობავა vs მაგნუს კარლსენი, ჭადრაკის ოლიმპიადა 2010 1. d4 Nf6 2. c4 e6 3. Nc3 Bb4 4. a3 Bxc3+ 5. bxc3 Nc6 6. e4 Nxe4 7. Qg4 f5 8. Qxg7 Qf6 9. Qxf6 Nxf6 10. Nf3 b6 11. d5 Na5 12. Nd4 Kf7 13. dxe6+ dxe6 14. Bf4 Ba6 15. Nf3 Ne4 16. Ne5+ Kf6 17. f3 Nd6 18. O-O-O Rhd8 19. h4 Nf7 20. Nd7+ Kg7 21. Rh3 Kh8 22. Bg5 Nxg5 23. hxg5 Kg7 24. Rh6 Bxc4 25. Bxc4 Nxc4 26. Rdh1 Rh8 27. f4 c5 28. Rxe6 Rae8 29. Rxh7+ Rxh7 30. Rxe8 Kf7 31. Ra8 Rh1+ 32. Kc2 a5 33. Ra7 Nxa3+ 34. Kd2 Rh2 35. Nxb6+ Kg6 36. Rxa5 Rxg2+ 37. Kd1 Nb1 38. Rxc5 Nd2 39. Nd5 Ne4 40. Rc6+ Kf7 41. Ne3 Rg3 42. Ke2 Ke8 43. Re6+ Kf7 44. Re5 Nxc3+ 45. Kf2 Rh3 46. Rxf5+ Kg6 47. Rf6+ Kg7 48. Nf5+ Kg8 49. Kg2 Rd3 50. Rd6 Ne2 51. Rg6+ Kh8 52. Rh6+ Kg8 53. Ne7+ Kf7 54. Ng6 Kg7 55. Kf2 Nc3 56. Ne7 Ne4+ 57. Ke2 Ra3 58. Nf5+ Kg8 59. Re6 Nc3+ 60. Kf3 Nd5+ 61. Kg4 Ra1 62. Re5 Rg1+ 63. Kf3 Rf1+ 64. Kg2 1-0 სერგეი კარიაკინი vs ბაადურ ჯობავა, FIDE გრან პრი ტაშკენტი 2014 1. e4 c6 2. Nf3 d5 3. Nc3 dxe4 4. Nxe4 Nf6 5. Nxf6+ exf6 6. Bc4 Qe7+ 7. Be2 Qc7 8. d4 Bd6 9. O-O O-O 10. h3 Rd8 11. Be3 Nd7 12. c4 Nf8 13. Bd3 Ng6 14. Qc2 Be6 15. Rfe1 Qd7 16. Bd2 Bxh3 17. gxh3 Qxh3 18. Bxg6 hxg6 19. Re3 g5 20. c5 Bf4 21. Rb3 Bc7 22. Qc4 Qh5 23. Kg2 Qg4+ 24. Kf1 Re8 25. Re1 Qh3+ 26. Kg1 Rxe1+ 27. Bxe1 Qg4+ 28. Kf1 Re8 29. Ng1 Bh2 30. Ne2 Rxe2 31. Rxb7 Re6 0-1 ბაადურ ჯობავა — ფიდეს ჩანაწერი (ინგლისური) შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „ბაადურ ჯობავა“ ვიკისაწყობში. ↑ ratings.fide.com. ↑ ratings.fide.com. ↑ Interview with Baadur Jobava Russian. ChessPro. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 29 April 2010. ციტირების თარიღი: 27 April 2010.
ევროპის VII გუნდური ჩემპიონატი ჭადრაკში ვაჟთა შორის

18 - 27 იანვარი 1980 სკარა შვედეთი. ჩატარდა ორ ეტაპად. პირველ ეტაპზე ექვს ქვეჯგუფად დაყოფილი 18 გუნდი შესარჩევ ტურნირებში იბრძოდა ფინალის შვიდი საგზურის მოსაპოვებლად. სსრ კავშირის გუნდი პირდაპირ იყო დაშვებული ფინალში. გუნდებში 8 ძირითდი და 2 სათადარიგო მოთამაშე იყო. საბჭოთა ნაკრები კვლავ უკონკურენციო იყო. მეორე ადგილისათვის ბრძოლაში უნგრელებთნ და იუგოსლავიელებთა დავაში ინგლისელები და ბულგარელებიც ჩაერთვნენ და იუგოსლავიელები საპრიზო სამეულს მიღმა დატოვეს კიდეც. პირველი ეტაპი პირველი ჯგუფი 1. იუგოსლავია  ესპანეთი - უარი  ალჟირი - უარი მეორე ჯგუფი 1. ინგლისი - 21,5 ქულა 2. გერმანია - 21 ქულა 3. უელსი - 5,5 ქულა მესამე ჯგუფი 1. ისრაელი - 19 ქულა 2. ნიდერლანდები - 19 ქულა 3. ავსტრია - 10 ქულა მეოთხე ჯგუფი 1. ჩეხოსლოვაკია - 19,5 ქულა 2. პოლონეთი - 15 ქულა 3. შვეიცარია - 13,5 ქულა მეხუთე ჯგუფი 1. უნგრეთი - 9,5 ქულა 2. შვედეთი - 8,5 ქულა 3. რუმინეთი - 6 ქულა  ბელგია - უარი მეექვსე ჯგუფი 1. ბულგარეთი - 10 ქულა 2. საბერძნეთი - 6 ქულა  დანია - უარი ფინალი ჩემპიონის შემადგენლობა  სსრკ ანატოლი კაპროვი 5 (+0=4-1), მიხეილ ტალი 2 (+0=4-1), ტიგრან პეტროსიანი 2,5 (+0=5-0), ლევ პოლუგაევსკი 4,5 (+3=3-1), ეფიმ გელერი 4 (+2=4-0), იური ბალაშოვი 4 (+2=4-0), ოლეგ რომანიშინი 4 (+3=2-1), რაფაელ ვაჰანიანი 4,5 (+3=3-0), არტურ იუსუპოვი 3,5 (+3=1-0), გარი კასპაროვი 5,5 (+5=1-0). დაფებზე საუკეთესონი
ევროპის VIII გუნდური ჩემპიონატი ჭადრაკში ვაჟთა შორის

23 ივნისი - 3 ივლისი 1983 პლოვდივი ბულგარეთი. ჩატარდა ორ ეტაპად. პირველ ეტაპზე ექვს ქვეჯგუფად დაყოფილი 18 გუნდი შესარჩევ ტურნირებში იბრძოდა ფინალის შვიდი საგზურის მოსაპოვებლად. სსრ კავშირის გუნდი პირდაპირ იყო დაშვებული ფინალში. გუნდებში 8 ძირითდი და 2 სათადარიგო მოთამაშე იყო. საბჭოთა ნაკრებმა მერვედ მოიპოვა ჩემპიონის ტიტული. იუგოსლავიელებმა კი კვლავ დაიკავეს თავისი კუთვნილი ადგილი სამეულში. პირველი ეტაპი პირველი ჯგუფი 1. ინგლისი - 18 ქულა 2. ისლანდია - 16,5 ქულა 3. შვედეთი - 13,5 ქულა მეორე ჯგუფი 1. დანია - 19 ქულა 2. ჩეხოსლოვაკია - 17,5 ქულა 3. ნორვეგია - 11,5 ქულა მესამე ჯგუფი 1. გერმანია - 20,5 ქულა 2. ისრაელი - 15 ქულა 3. შვეიცარია - 12,5 ქულა მეოთხე ჯგუფი 1. უნგრეთი - 25 ქულა 2. საფრანგეთი - 14,5 ქულა 3. უელსი - 8,5 ქულა მეხუთე ჯგუფი 1. ნიდერლანდები - 20,5 ქულა 2. პოლონეთი - 17,5 ქულა 3. ავსტრია - 10 ქულა მეექვსე ჯგუფი 1. ბულგარეთი - 22 ქულა 2. იუგოსლავია - 18,5 ქულა 3. საბერძნეთი - 7,5 ქულა ფინალი ჩემპიონის შემადგენლობა  სსრკ ანატოლი კაპროვი 2,5 (+1=3-0), ლევ პოლუგაევსკი 3,5 (+1=5-0), ტიგრან პეტროსიანი 3,5 (+2=3-0), რაფაელ ვაჰანიანი 4 (+3=2-0), ალექსანდრე ბელიავსკი 3,5 (+2=3-1), ბლადიმერ ტუკმაკოვი 3 (+1=4-1), ლევ ფსახისი 5 (+3=4-0), ოლეგ რომანიშინი 4,5 (+3=3-0), არტურ იუსუპოვი 5,5 (+4=3-0), ეფიმ გელერი 3 (+2=2-0). დაფებზე საუკეთესონი
განგუტის ბრძოლა

განგუტის ბრძოლა — საზღვაო ბრძოლა ნახევარკუნძულ განგუტთან (ხანკო) ჩრდილოეთის ომის (1700-1721) დროს, 1714 წლის 27 ივლისს (7 აგვისტო) რუსეთისა (99 მსუბუქი სკამპავია და მძიმე გალერა 15 ათასიანი დესანტით) და შვედეთის (15 სახაზო და 14 უფრო მცირე ხომალდი) ფლოტებს შორის, რომელშიც რუსეთის ფლოტმა პეტრე I-ის მეთაურობით პირველი დიდი გამარჯვება მოიპოვა შვედეთის ფლოტზე (შვედებმა დაკარგეს 10 ხომალდი და 950-მდე კაცი). ამ გამარჯვებამ უზრუნველყო პეტერბურგის უშიშროება შვედეთის ფლოტისა და ჯარებისაგან და რუსეთის არმიას გაუადვილა ფინეთის დაკავება. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 677. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: განგუტის ბრძოლა
ჩრდილოეთის ომი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ტერმინი ჩრდილოეთის ომი შეიძლება აღნიშნავდეს: ჩრდილოეთის ომი — ომი შვედეთისა და რეჩ პოსპოლიტას შორის 1655-1660 წლებში. ჩრდილოეთის ომი — ომი რუსეთსა და შვედეთს შორის 1700-1721 წლებში.
კასა-დე-კამპო

კასა დე კამპო (ესპ. Casa de Campo) — უდიდესი ურბანული პარკი ცენტრალურ მადრიდში. წინათ ის სამეფო სანადირო მიწები იყო. მისი ფართობი 1,700 ჰექტარია. Parque de Atracciones de Madrid Zoo de Madrid
რუსუდანიანი

„რუსუდანიანი“ — ქართული მწერლობის ძეგლი. ზოგი მკვლევარი მას XIII საუკუნის თხზულებად მიიჩნევს (დავით ჩუბინაშვილი, ალექსანდრე ხახანაშვილი), ზოგიც — XV საუკუნისად (მარი ბროსე). ნიკო მარი, ხოლო შემდეგ კორნელი კეკელიძე, ალექსანდრე ბარამიძე და სხვები „რუსუდანიანი“ შექმნას XVII-XVIII საუკუნეების მიჯნაზე ვარაუდობენ. მათ მოსაზრებას მხარს უჭერს როგორც თხზულების ლიტერატურული წყაროების შესწავლა, ისე ლიქსიკური, თუ სხვა ხასიათის რეალიებიც. ძეგლის ავტორი უცნობია. „რუსუდანიანის“ ხელნაწერთა მინაწერებზე დაყრდნობით კ. კეკელიძე ფიქრობდა, რომ ის დამუშავდა დადიანთა სამეფო კარზე. ამას მოწმობს ძეგლზე დასავლეთ საქართველოს კილოთა აშკარა გავლენაც (ივანე გიგინეიშვილი). „რუსუდანიანის“ დიდი ნაწილი შეიცავს ე. წ. სადევგმირო ხასიათის ზღაპრებს. ჭარბი ფანტასტიკა თხზულება საზღაპრო ეპოსთან აახლოებს. მასში გამოყენებულია აღმოსავლურ ლიტერატურაში ფართოდ გავრცელებული კომპოზიციური ხერხი: თხრობა მიმდინარეობა ფაბულური ჩარჩოს ფარგლებში, რომელშიც ჩართულია სხვადასხვა ხასიათის სათავგადასავლო თუ თავშესაქცევი ზღაპრები. თხზულება მოგვითხრობს იამანეთის უფლისწულთა ამბავს, გადმოსცემს იამანეთის შეჭირვებას ძლიერი მეზობელი სახელმწიფოსაგან (ზოგი ხელნაწერით — სპარსთაგან), უფლისწულთა ხშირ გაძახებას დამპყრობელთა სამეფო კარზე ძირითად ამბავში ჩართულია 12 ზღაპარი, რომლებსაც მანუჩარ უფლისწულის მარტოდშთენილ მეუღლეს რუსუდანს გასართობად უყვებიან მისივე ძმები. ტიპობრივი ჩარჩოიანი თხზულებებისაგან განსხვავებით „რუსუდანიანის“ თავისთავად საინტერესო და დასრულებული ქარგა ხავსებით ორიგინალურიც უნდა იყოს: იამანეთის სახელმწიფოს ბედი მიანიშნებს საქართველოს ისტორიულ ცხოვრებას; თხზულების მთავარ გმირთა თავგადასავალი შეიცავს აშკარა ანალოგიებს ჩვენი ქვეყნის მძიმე წარსულიდან. ჩართული ზღაპრები კომპილაციური ხასიათისაა. ავტორს სხვადასხვა ზეპირი, თუ წერილობითი წყაროების მოშველიებით საფუძვლიანად გადაუმუშავებია მოარულ სიუჟეტებიანი ზღაპრები. ქართველ მკვლევართა (ნ. მარი, კ. კეკელიძე, ა. ბარამიძე და სხვები) ნაშრომებში გარკვეულია ზღაპართა ძირითადი ლიტერატურული წყაროები. შეინიშნება ავტორის ზედმეტი გატაცება სადევგმირო ფანტასტიკით, რაც აშკარად მიუთითებს კლასიკური ეპოქის დაკნინებაზე. „რუსუდანიანი“ ამ შემთხვევაში ახლოს დგას გვიანფეოდალური ხანის ასეთივე ტიპის თხზულებებთან ცალკეულ მოტივთა ანალოგიურ დამუშავებასთან ერთად „რუსუდანიანს“ ხალხურ ეპოსთან აახლოებს სადა, მძიმე მწიგნობრული ელემენტებისაგან თავისუფალი სტილი. ბარამიძე ა., ნარკვევები ქართული ლიტერატურის ისტორიიდან ტ. 2, თბ., 1940; კეკელიძე კ., ქართული ლიტერატურის ისტორია, ტ. 2, თბ., 1958; ცაიშვილი ს., შოთა რუსთაველი — დავით გურამიშვილი, თბ., 1974; ცაიშვილი ს., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 515-516. უცნობი ავტორი — რუსუდანიანი
ჯვარი (სოფელი)

ჯვარი, ყოფილი ეწერი — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის წალენჯიხის მუნიციპალიტეტში (ჯვარის ადმინისტრაციული ერთეული). მდებარეობს მდინარე ენგურის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 320 მ-ზე. ქალაქ წალენჯიხიდან დაშორებულია 7 კმ-ით, ქალაქ ჯვარიდან — 2 კმ-ით. თანამედროვე სოფელი ჯვარი მდებარეობს ენგურ-ჭანისწყლის წყალგამყოფი ვაკე-ზეგანის ჩრდილოეთ ნაწილში, რომელსაც ტრადიციულად ადგილობრივი მოსახლეობა ეწერს (ენწერს) უწოდებდა. XVIII-XIX საუკუნეებში ეწერში მამულებს ფლობდნენ თავადი აფაქიძეები, რის გამოც ამ ტერიტორიას და დასახლებას „სააფაქიო ეწერი“ შეერქვა. 1920-იან წლებში აქ ჩამოყალიბდა 2 სოფელი: ჩრდილოეთში — პირველი ეწერი, ხოლო სამხრეთში — მეორე ეწერი (შემდგომში ორჯონიკიძე, ახლანდელი ეწერი). 1942 წელს პირველ ეწერს ეწოდა ეწერი და ამ სახელით იყო ცნობილი 2010-იან წლებში განხორციელებულ ცვლილებებამდე. ამჟამად მისი სახელწოდებაა სოფელი ჯვარი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 3 157 ადამიანი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. 126. ცხადაია პაატა, წალენჯიხის მუნიციპალიტეტის გეოგრაფიული სახელწოდებანი, თბ., 2015. — გვ. 18-23. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ეწერფერდი

ეწერფერდი — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის წალენჯიხის მუნიციპალიტეტში (ჭალის ადმინისტრაციული ერთეული). მდებარეობს მდინარე ენგურის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 320 მეტრზე. წალენჯიხიდან დაშორებულია 26 კილომეტრით, ჯვრიდან — 8 კმ-ით. ეწერფერდთან აღმოჩენილია შუაპალეოლითური (მუსტიეს) მღვიმე და ადგილსაპოვებელი (1965 წ.). 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 260 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 260. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. 126. გაბუნია მ., ნიორაძე მ., ნებიერიძე ლ. და სხვ., ძველი და ახალი ქვის ხანის ძეგლები საქართველოს ტერიტორიაზე, თბ., 2015. — გვ. 128-131. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ 2.0 2.1 საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ზედა ლია

ზედა ლია — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის წალენჯიხის მუნიციპალიტეტში. ლიის თემი (სოფლები: ზედა ლია, ლია, მახარია, პალური). მდებარეობს მდინარე ენგურის მარცხენა სანაპიროზე, ზუგდიდი–ჯვრის საავტომობილო გზაზე. ზღვის დონიდან 320 მეტრზე. წალენჯიხიდან დაშორებულია 14 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 402 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 495. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ 2.0 2.1 საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
მუჟავა

მუჟავა — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის წალენჯიხის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: მუჟავა, ნაშამგუ, ოლორი). მდებარეობს მდინარე ოლორის (ენგურის შენაკადი) ნაპირებზე, ზღვის დონიდან 360 მეტრზე. წალენჯიხიდან დაშორებულია 30 კილომეტრით. ჯვრიდან 6 კმ-ით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 298 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 197. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ 2.0 2.1 საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ნაგურუ

ნაგურუ — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის წალენჯიხის მუნიციპალიტეტში, საჩინოს თემი (სოფლები: ზედა საჩინო, კუხეში, ნაგურუ, საჩინო). მდებარეობს მდინარე ინწრის (ჭანისწლის შენაკადი) ხეობაში. ზღვის დონიდან 280 მეტრზე. წალენჯიხიდან დაშორებულია 11 კილომეტრით. ჯვარიდან 2 კმ-ით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 320 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 284. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ 2.0 2.1 საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ნაშამგუ

ნაშამგუ — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის წალენჯიხის მუნიციპალიტეტში, მუჟავის თემი (სოფლები: მუჟავა, ნაშამგუ, ოლორი). მდებარეობს მდინარე ოლორის (ენგურის შენაკადი) ნაპირებზე, ზღვის დონიდან 350 მეტრზე. წალენჯიხიდან დაშორებულია 26 კილომეტრით. ჯვრიდან 8 კმ-ით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 157 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 338. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ 2.0 2.1 საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
მიქავა (სოფელი)

მიქავა (1939–მდე ფუქი) — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის წალენჯიხის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: ლეღვინჯილე, ლეჯოლიხე). მდებარეობს ოდიშის ვაკეზე, ზღვის დონიდან 230 მეტრზე. წალენჯიხიდან დაშორებულია 6 კილომეტრით. ზუგდიდიდან 30 კმ-ით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 393 ადამიანი. სოფელს მიქავა ეწოდა სამეგრელოს გლეხთა აჯანყების მეთაურის უტუ მიქავას პატივსაცემად. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 25. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ 2.0 2.1 საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
პალური

პალური — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის წალენჯიხის მუნიციპალიტეტში, ლიის თემი (სოფლები: ზედა ლია, ლია, მახარია, პალური). მდებარეობს მდინარე ენგურის მარცხენა ნაპირზე, ზღვის დონიდან 350 მეტრზე. წალენჯიხიდან დაშორებულია 16 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 439 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 654. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ 2.0 2.1 საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ობუჯი

ობუჯი — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის წალენჯიხის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: სამესხიო, ჯაღირა). მდებარეობს ოდიშის ვაკეზე, მდინარე ჭანისწყლის ნაპირებზე, ზღვის დონიდან 160 მეტრზე. წალენჯიხიდან დაშორებულია 6 კილომეტრით. ჯვრიდან 17 კმ-ით. XX საუკუნის დასაწყისში ობუჯში ინახებოდა XIII-XIV საუკუნეების ხატი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 706 ადამიანი. სოფლის სამხრეთ–დასავლეთ მთაზე XIII-XIV საუკუნეების ქართული ხუროთმოძღვრული ძეგლი – ობუჯის მონასტრის ნანგრევები. სოფელში შემორჩენილია ჯაღირის ციხე. სოფელში დაიბადა ქართველი კინორეჟისორი ნიკოლოზ შენგელაია. სოფელ ობუჯში არის ლეო ქიაჩელის სახლ–მუზეუმი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 497. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ 2.0 2.1 საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II ↑ თაყაიშვილი ე., „არხეოლოგიური მოგზაურობიდან სამეგრელოში“ // ძველი საქართველო, ტ. III, ტფილისი: ელექტრო მბეჭდავი სტამბა სპირიდონ ლოსაბერიძის, 1914. — გვ. 238-240.
ახალსოფელი (სენაკის მუნიციპალიტეტი)

ახალსოფელი — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის სენაკის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: ახალსოფელი, ისულა). მდებარეობს ოდიშ-გურიის დაბლობზე, მდინარე ტეხურის მარჯვენა სანაპიროზე, ზღვის დონიდან 20 მ, სენაკიდან 3 კმ. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 861 ადამიანი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 285. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს ფოსტა — 1805. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q12869041"></a> ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 20. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ბათარია

ბათარია — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის სენაკის მუნიციპალიტეტში, მენჯის თემი (სოფლები: ბათარია, პერტული, საგაბესკირიო, საწულეისკირიო, სახარბედიო, სკურია). მდებარეობს ოდიშ-გურიის დაბლობზე, მდინარე ცივის (რიონის შენაკადი) მარჯვენა სანაპიროზე, ზღვის დონიდან 32 მ. სენაკიდან 4 კმ. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 467 ადამიანი. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს ფოსტა — 1805. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q12869041"></a> ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II