laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ბესერგენევსკაიის წმინდა ალექსის ეკლესია

ბესერგენევსკაიის წმინდა ალექსის ეკლესია (რუს. Церковь Алексия) — მართლმადიდებლური ეკლესია ოქტომბრის რიონის სოფელ ბესერგენევსკაიაში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. ამჟამად აღნიშნული ტერიტორია მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს შახტინის ეპარქიას. ეკლესია არის რუსეთის ფედრაციის ადგილობრივი მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი. ეკლესიის მისამართი: 346497, რუსეთი, როსტოვის ოლქი, ოქტომბრის რაიონი, სოფელი ბესერგენევსკაია, კოოპერატივის ქუჩა № 52. ალექსი საკვირველთმოქმედის (მოსკოვის მიტროპოლიტის) სახელობის ეკლესია სტანიცა ბესერგენევსკაიაში მოიხსენიება ჯერ კიდევ 1647 წელს. 1797 წელს ძველი ეკლესიის სიძველის გამო ააგეს ახალი, კვლავ ხის ეკლესია სამრეკლოსთან ერთად. ახალი ეკლესია აკურთხეს 1800 წელს ასევე მიტროპოლიტ ალექსის სახელზე. 1810 წელს სტანიცა გადაიტანეს ახალ ადგილზე, ასევე გადაიტანეს ეკლესიაც. 1858 წელს იგი კიდევ ერთხელ გადაიტანეს, ამჯერად ხუტორ კაზაჩაი-კადამოვსკიში. 1882 წელს ხის ეკლესიის ადგილზე ააგეს ქვის ეკლესია. ძველი ეკლესია კიდევ ერთხელ გადაიტანეს ხუტორ იაგოდნიკაში. აკალ ეკლესიას ჰქონდა ორი საკუთხეველი, ერთი მათგანი ნაკურთხი იყო ყაზანის ღვთისმშობლის ხატის, ხოლო მეორე სამი წმინდანის (ბასილი დიდი, იოანე ოქროპირი და გრიგოლ ღვთისმეტყველი) სახელზე. 1920-იან წლებში ეკლესია დახურეს და მასში განათავსეს საქონლის საკვების საწყობი. 1957 წელს სამრეკლოს შიგნით აფეთქდა ყუმბარა, რამაც გამოიწვია ბზარების გაჩენა ეკლესიის კედლებში. 1992 წელს როსტოვის ოლქის ხელისუფლების გადაწყვეტილებით ეკლესია აღიარეს რუსეთის ფედერაციის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლად.. ამჟამად კელსია კვლავინდებურად მოქმედებს. ↑ Бессергеневская|Церковь Алексия, митрополита Московского. sobory.ru. ციტირების თარიღი: 2017-02-26. ↑ 2.0 2.1 Памятники истории и культуры (объекты культурного наследия) народов Российской Федерации. old.kulturnoe-nasledie.ru. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2017-02-26. ციტირების თარიღი: 2017-02-26. ↑ 3.0 3.1 3.2 Храм Алексеевский ст. Бессергеневская — Нижнедонское Благочиние. don-blago.ru. ციტირების თარიღი: 2017-02-26. ↑ В хуторе Ягодинка освятили церковь, построенную в честь Святой Троицы ↑ Храм Алексеевский ст. Бессергеневская — Нижнедонское Благочиние. don-blago.ru. ციტირების თარიღი: 2017-02-26.
ნოვოჩერკასკის წმინდა ნიკოლოზის სტაროვერული ტაძარი

ნოვოჩერკასკის წმინდა ნიკოლოზის სტაროვერული ტაძარი (რუს. Николаевский старообрядческий храм) — ყოფილი სტაროვერული ტაძარი ქალაქ ნოვოჩერკასკში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. ამჟამად ეკლესია შემონახული არ არის. ნოვოჩერკასკის ფოსტის ქუჩაზე 300 მეტრის რადიუსში ორი წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია მდებარეობდა: ერთი მართლმადიდებლური (ნოვოჩერკასკის ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის ეკლესია) - ნიკოლაევსკის მოედანზე (ამჟამად ლევსკის მოედანი), ხოლო მეორე - სტაროვერების, ალექსანდრეს ბაღში. 1905 წლის 17 ოქტომბერს რუსეთში გამოქვეყნდა მეფის მანიფესტი, რომლის მიხედვითაც რუსეთის მოქალაქეებს მიენიჭათ სიტყვის, კრების და კავშირების თავისუფლება. 1906 წლის 17 ოქტომბერს კი რელიგიის თავისუფლებაც გამოცხადდა. ნოვოჩერკასკის სტაროვერებმა, რომლებმაც დაათბეს ურთიერთობა სტაროვერელებსა და მართლმადიდებლებს შორის, გადაწყვიტეს რომ ნოვოჩერკასკში აეშენებინათ ეკლესია სტაროვერული ტაძარი. სტაროჩერკასკის კაზაკმა-სტაროვერმა დიმიტრი ბაიდალაკოვმა ტაძრის მშენებლობისათვის მრევლს გადასცა თავისი ეზო ორი ქვის სახლით ფოსტის ქუჩა ნომერ 39-ში. 1907 წელს ტაძარი ააშენს. ეკლესია მოხატა მხატვარმა ივანე პოპოვმა კოლეგებთან ერთად. 1908 წლის 26 ოქტომბერს შედგა სტაროვერული ტაძრის კურთხევა. ეკლესიას ჰქონდა სტაროვერული ხატებით გაფორმებული კანკელი, რომელიც დაამზადეს ფაიფურის ფაბრიკაში. თებერვლის რევოლუციის შემდეგ სტაროვერელები აქტიურად მონაწილეობდნენ ნოვოჩერკასკის საზოგადოებრივ-პოლიტიკურ ცხოვრებაში. ფოსტის ქუჩაზე (ამჟამად პუშკინის ქუჩა) 300 მეტრის რადიუსში მდებარეობდა წმინდა ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის ორი ეკლესია, მართლმადიდებლური და სტარვერული. ამჟამად ორივე ეკლესია დანგრეულია. წმინდა ნიკოლოზის სტაროვერული ტაძარი დაიხურა 1935 წელს. იმ ადგილზე სადაც მდებარეობდა წმინდა ნიკოლოზის სტაროვერული ტაძარი ამჟამად აგებულია ქალაქის სახანძროს ოთხასრთულიანი შენობა. ნოვოჩერკასკის სტაროვერელები სალოცავად დადიან დონის როსტოვში. Николаевский старообрядческий храм Храмы Новочеркасска ↑ Храмы Новочеркасска ↑ Поповцы и Беспоповцы
მოკალი ბილი, ტომი 2

მოკალი ბილი, ტომი 2 (ინგლ. Kill Bill: Vol. 2) — 2004 წლის ფილმი. გადაღებულია კვენტინ ტარანტინოს მიერ. ფილმში მთავარ როლს ასრულებს უმა თურმანი. უმა თურმანი — ბეატრიქს კიდო დევიდ კერადაინი — ბილი მაიკლ მედსენი — ბადი დერილ ჰანა — ელე დრაივერი გორდონ ლიუ — პაი მეი სამუელ ლ. ჯექსონი — რუფუსი მოკალი ბილი, ტომი 1 ვიკიციტატაში არის გვერდი თემაზე: მოკალი ბილი, ტომი 2 „მოკალი ბილი, ტომი 2“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) „მოკალი ბილი, ტომი 2“ — Allmovie-ზე „მოკალი ბილი, ტომი 2“ — Box Office Mojo-ზე „მოკალი ბილი, ტომი 2“ — Rotten Tomatoes
მალჩევსკო-პოლნენსკაიის ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის ეკლესია

მალჩევსკო-პოლნენსკაიის ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის ეკლესია (რუს. Никольская церковь) — მართლმადიდებლური ეკლესია მილეროვის რიონის სოფელ მალჩევსკო-პოლნენსკაიაში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. ამჟამად აღნიშნული ტერიტორია მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს შახტინის ეპარქიას. ეკლესია არის რუსეთის ფედრაციის ადგილობრივი მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი. ეკლესიის მისამართი: რუსეთი, როსტოვის ოლქი, მილეროვის რაიონი, სოფელი მალჩევსკო-პოლნენსკაია, სკლიაროვის ქუჩა. სლობოდაში ხის პირველი ეკლესია ააშენეს XVIII საუკუნის დასასრულს, რომელიც უკვე 1803 წელს დაიწვა. 1822 წელს მამასახლის პეტრე და მიხეილ მალჩევსკების ფინანსებით ააშენეს ახალი ეკლესია. ახალი ქვის ერთსაკურთხევლიანი ეკლესია სლობოდაში ააგეს 1902 წელს. 1907 წელს გააფართოვეს კუთხის ეგვტერები. ეკლესია გადაურჩა ოქტომბრის რევოლუციასა და რუსეთის სამოქალაქო ომს. 1938 წელს ეკლესია დახურეს, მაგრამ მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში კვლავ აღსდგა ღვთისმსახურება. ეკლესიაში მსახურება გაგრძელდა 1960 წლამდე. ხრუშჩოვის მმართველობის პერიოდში ეკლესია დაიხურა და 1966 წელს დაანგრიეს. დიდი ხნის განმავლობაში ეკლესიის ნანგრევებიღა იყო შემორჩენილი. ეკლესიის შენობა გადაეცა კალინინის სახელობის ეკლესიას. საეკლესიო ჭურჭლის უმეტესი ნაწილი გადაიტანეს სოფელ ჩერტკოვოს ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის სამლოცველო სახლში. ეკლესიის შენობას გამოიყენებდნენ კოლმეურნეობის ხორბლის საწყობად. 2011 წელს დაიწყო თანხების შეგროვება ეკლესიის აღსადგენად, რომელიც დაიწყეს გუმბათის აგებით. 2017 წლის მონაცემებით აღდგენითი სამუშაოები ჯერ კიდევ არ დასრულებულა. გრძელდება თანხების შეგროვება რემონტისათვის. Историческая справка по Миллеровскому району დაარქივებული 2017-07-04 საიტზე Wayback Machine. Благочинный приходов Миллеровского округа осмотрел разрушенный храм Святителя Николая Чудотворца в слободе Мальчевско-Полненская დაარქივებული 2017-03-20 საიტზე Wayback Machine. ↑ Николаевская церковь (Мальчевско-Полненская) ↑ ПЕРЕЧЕНЬ ВЫЯВЛЕННЫХ ОБЪЕКТОВ КУЛЬТУРНОГО НАСЛЕДИЯ (ПАМЯТНИКОВ ИСТОРИИ, АРХИТЕКТУРЫ, МОНУМЕНТАЛЬНОГО ИСКУССТВА)[მკვდარი ბმული] ↑ СТРОИМ ХРАМ ВСЕМ МИРОМ ↑ Поможем церкви. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2017-03-20. ციტირების თარიღი: 2017-04-20.
კრასნი-დესანტის მარიამ მაგდალინელის ეკლესია

კრასნი-დესანტის მარიამ მაგდალინელის ეკლესია (რუს. Церковь Марии Магдалины) — მართლმადიდებლური ეკლესია ნეკლინოვის რიონის სოფელ კრასნი-დესანტში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. ამჟამად აღნიშნული ტერიტორია მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს როსტოვისა და ნოვოჩერკასკის ეპარქიას. ეკლესიის მისამართი: რუსეთი, როსტოვის ოლქი, ნეკლინოვის რაიონი, ხუტორი კრასნი-დესანტი, ოქტომბრის ქუჩა № 1-ა. ეკლესია ააგეს 1858 წელს ეგორ ბენარდაკის, რუსული ფეგატის „ფენიქსის“ კაპიტანის, რუსეთ-ოსმალეთის 1768-1774 წლების ომის მონაწილის, ეროვნებით ბერძენის , გიორგი ბენარდაკის შვილის ფინანსებით. ეკლესია ემსახურებოდა სოფელ მარიევკას მრევლს. 1874 წლის შემდეგ მარიევკა გადავიდა იაკობ პოლიაკოვის მფლობელობაში და უწოდეს პოლიაკოვკა. 1899 წელს ეკლესიასთან გაიხსნა საეკლესიო-სამრევლო სკოლა, უფასო, სახალხო ბიბლიოთეკა. სამოქალაქო ომის შემდეგ 1924 წელს სოფელს ეწოდა კრასნი-დესანტი. ეკლესია აკურთხეს წმინდა მარიამ მაგდალინელის სახელზე. საბჭოთა წყობილების დამყარების შემდეგ ეკლესია დახურეს და გაძარცვეს. მასში კი განათავსეს საწყობი. ომის შემდგომ წლებში შენობაში განათავსეს ბილიარდის სახლი. 1960-იან წლებში ადგილობრივმა ხელისუფლებამ გადაწყვიტა შენნობაში გაეხსნა საცუარაო აუზი, მაგრამ ეს იდეა ვერ განხორციელდა და ნახევრად დანგრეული ეკლესია იდგა 1980-იანი წლების ბოლომდე. 1989 წელს კრასნი-დესანტის მოსახლეობამ გადაწყვიტა აღედგინა ეკლესია. სამუშაოები მიმდინარეობდა საარქივო დოკუმენტებისა და მხარეთმცოდნეებიის გარეშე. 1993 წლის 1 იანვრის მონაცემებით ეკლესიის კედლები მთლიანად აღადგინეს, გადახურეს თუნუქის სახურავით და შეღებეს ლურჯად. ამჟამად ეკლესია მოქმედია, მისი წინამძღვარია დანიელ დავიდენკო. Сайт храма დაარქივებული 2017-09-26 საიტზე Wayback Machine. Село Красный Десант - храм Марии Магдалины В одном из старейших храмов Таганрогского благочиния прошел престольный праздник დაარქივებული 2017-02-20 საიტზე Wayback Machine. ↑ Храм Святой Равноапостольной Марии Магдалины (Красный Десант) ↑ История архитектуры Нижнего Дона и Приазовья ↑ Секреты империи Бенардаки
ლეონ დოდე

ალფონს მარი ვენსან ლეონ დოდე (ფრანგ. Alphonse Marie Vincent Léon Daudet; დ. 16 ნოემბერი 1867 — გ. 30 ივნისი 1942) — ფრანგი მწერალი, პუბლიცისტი, პოლიტიკოსი, ლიტერატურული კრიტიკოსი, პოლემისტი, რომანებისა და მემუარების ავტორი. ცნობილი ფრანგი მწერლის, ალფონს დოდესა (1840-1897) და მისი მეორე ცოლის, ჟულია ალარის უფროსი ვაჟი. ლეონ დოდე ლიტერატორთა ოჯახში იზრდებოდა. დედ-მამის სანაცნობოს წყალობით, იგი ბავშვობიდან მოხვდა XIX საუკუნის კულტურის გამორჩეული წარმომადგენლების წრეში. საკუთარი შემოქმედებითი კარიერა ლეონმა პარიზული გაზეთის „თავისუფალი სიტყვის“ (La Libre parole) მთავარი რედაქტორის თანამდებობით დაიწყო. მოგვიანებით შარლ მორასსთან ერთად დააარსა „აქსიონ ფრანსეზი“ (l'Action française, „ფრანგული ქმედება“), რომელიც ეროვნული და მონარქისტული პოზიციის მქონე ყოველდღიური გამოცემა იყო. ეს გაზეთი მალე გადაიქცა ანტირესპუბლიკური მოძრაობის — ფრანგული ქმედების მთავარ ბეჭდურ ორგანოდ და მისი წევრების რუპორად. 1920-1924 წლებში ლეონ დოდე აირჩიეს პარიზის დეპუტატად სამთავრობო საბჭოში. ლეონის პირველი ცოლი ვიქტორ ჰიუგოს შვილიშვილი, ჟანა ჰიუგო იყო. ისინი 1891 წელს დაქორწინდნენ. მათ ჰყავდათ ერთი ვაჟი, შარლ დოდე (1892-1960), რომელიც მოგვიანებით ბიბლიოთეკარი გახდა. 1895 წელს ლეონი და ჟანა ერთმანეთს დაშორდნენ. 1903 წელს ლეონი მეორედ დაქორწინდა. ამჯერად მან საკუთარი დეიდაშვილი, მარტა ალარი (1878-1960) შეარჩია, რომელიც ყველაფერში მისი ჭკუის გამოდგა. მარტაც ჟურნალისტი იყო და პამპილას ფსევდონიმით ბეჭდავდა სტატიებს ყოველდღიურ გაზეთ „აქსიონ ფრანსეზში“. ცოლ-ქმარი თავგადაკლული მონარქისტები იყვნენ. მათ სამი შვილი ჰყავდათ: ფრანსუა დოდე (1915-1970), ფილიპ დოდე (1909-1923) და კლერ დოდე (1918-1969). უფროსი, ფრანსუა ექიმი და ჟურნალისტი გახდა. უმცროსი, ფილიპი დღემდე გაურკვეველ ვითარებაში გარდაიცვალა 14 წლის ასაკში. კლერი ცოლად ჰყავდა ექიმ პოლ ბიარდოს (1910-1990). მოგვიანებით ედმე მეორედ გათხოვდა და ცოლად გაჰყვა მასსავით ლიტერატორსა და ლექტორს, რობერ შოვლოს. 1923 წლის 24 ნოემბერს, შაბათს, დღის 4 საათზე ტაქსი, რომელშიც ფილიპ დოდე იჯდა, რესპუბლიკის მოედნის მიმდებარე მაჟენტას ბულვარის 126 ნომერთან გაჩერდა. მძღოლმა მგზავრს მოხედა და ჯერ გულწასული ეგონა, მაგრამ მალევე მიხვდა, რომ ყმაწვილი თავში იყო დაჭრილი. ლეონი შვილის სიკვდილში ანარქისტულ დაჯგუფებას, მესამე რესპუბლიკის მთავრობასა და ფრანგულ პოლიციას ადანაშაულებდა. დოდეების ოჯახი გამოძიების დასკვნას, მოზარდის თვითმკვლელობის შესახებ, არ ეთანხმებოდა. 1988: Jean-Paul Clébert, Les Daudet, une famille bien française, 1840—1940, Paris, Presses de la Renaissance ISBN 978-2-85616-454-9
ჭივჭავა

ჭივჭავა ー მდინარე აღმოსავლეთ საქართველოში, თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში, ხრამის მარცხენა შენაკადი. ბედენის მთას გამოუდის და სამხრეთ აღმოსავლეთისაკენ მიემართება. ხრამთან შესართავში მდებარეობს ისტორიული ციხე-ქალაქი სამშვილდე. ნაჭივჭავები ↑ უნივერსალური ენციკლოპედიური ლექსიკონი ↑ saunje.ge, ჭივჭაველი გუთნისდედა ― გ. ჯალაბაძე
ნარსე

ნარსე (სპარს. نرسه‎‎,; გ. 302) — სასანიდური ირანის მე-7 შაჰინშაჰი 293-302 წლებში, შაპურ I-ის ვაჟი, ბაჰრამ I-ის უმცროსი ძმა. ნარსე ტახტზე ასვლამდე მართავდა საქასტანის პროვინციას. მისი ძმისა და ძმისშვილის (ბაჰრამ I და ბაჰრამ II) სასტიკი პოლიტიკის გამო იმპერიის მოსახლეობამ სწორედ ნარსეს დაუჭირა მხარი. მან შემოიკრიბა დიდებულები და 293 წელს აჯანყება დაიწყო. რამდენიმე თვეში შაჰინშაჰის ტიტული მიიღო მისი ძმის შვილიშვილის, ბაჰრამ III-ის დამხობის შედეგად. ნარსეს მმართველობის დროს, 296-299 წლებში მიმდინარეობდა რომაულ-სპარსული ომები, რომელიც დასრულდა ნიზიბისის ზავით. ხელშეკრულების თანახმად რომის იმპერია გახდა სომხეთისა და იბერიის სამეფოს პროტექტორატი და ორ იმპერიას შორის საზღვრად დადგინდა მდინარე ტიგროსი. გარდაიცვალა 302 წელს. ნარსეს შემდეგ სასანიდების შაჰი გახდა მისი ვაჟი, ჰორმიზდ II. სასანიანთა იმპერია Klaus Schippmann: Grundzüge der Geschichte des sasanidischen Reiches. WBG, Darmstadt 1990. Ursula Weber: Narseh, König der Könige von Ērān und Anērān. In: Iranica Antiqua 47 (2012), S. 153–302. Ursula Weber, Josef Wiesehöfer: König Narsehs Herrschaftsverständnis. In: Henning Börm, Josef Wiesehöfer (Hrsg.): Commutatio et contentio. Studies in the Late Roman, Sasanian, and Early Islamic Near East. Wellem Verlag, Düsseldorf 2010, S. 89ff. Josef Wiesehöfer: Das Reich der Sāsāniden. In: Klaus-Peter Johne (Hrsg.): Die Zeit der Soldatenkaiser. 2 Bde., Akademie Verlag, Berlin 2008, S. 531ff. Ursula Weber – Josef Wiesehöfer: König Narsehs Herrschaftsverständnis. In: Henning Börm – Josef Wiesehöfer (eds.): Commutatio et contentio. Studies in the Late Roman, Sasanian, and Early Islamic Near East. Wellem Verlag, Düsseldorf 2010, pp. 88–132. The Civilizations of the Ancient Near East Volume VII by George Rawlinson (Project Gutenberg)
ლუსია ტრიპოლელი

ლუსია ტრიპოლელი (ფრანგ. Lucie de Tripoli) — ტრიპოლის, ლევანტის უკანასკნელი ჯვაროსნული სახელმწიფოს გრაფინია და ანტიოქიის ტიტულოვანი მთავარი 1287-1289 წლებში. ის იყო ბოემონდ VII ტრიპოლელის და სიბილა სომეხის ქალიშვილი. 1287 წელს, ბოემონდის გარდაცვალების შემდეგ, სიბილამ რეგენტად ბერტრან გიბელეტელი დანიშნა. ის ძალიან არაპოპულარული აღმოჩნდა ქალაქის კომუნაში, რომელმაც საკუთარი ადმინისტრაცია შექმნა. ლუსია ტრიპოლის სამართავად ოსერიდან დაბრუნდა ნარჟო დე ტუსზე დაქორწინების შემდეგ, დაახლ. 1275/78, რათა ერთად ემართად საგრაფო, გენუელების და კომუნის წინააღმდეგობის მიუხედავად. გენუელმა ბენედეტო ზაქარიამ გადაწყვიტა ტრიპოლი გენუის კოლონია გამხდარიყო. ამავდროულად კომუნის მეთაურმა განაცხადა, რომ ლუსიას სცნობდა გრაფინიად, მაგრამ მოულოდნელად ლუსიამ გენუელებს დაუჭირა მხარი. ვენეციელმა და პიზელმა ვაჭრებმა, რომელთაც სავაჭრო კავშირები ჰქონდათ ტრიპოლთან, გადაწყვიტეს რომ ალ-მანსურ კალაუნისთვის შეეთავაზებინათ ქალაქის აღება. ლუსიამ დახმარება მონღოლებს სთხოვა, მაგრამ ამას არანაირი შედეგი არ გამოუღია. ქალაუნმა ალყა 1089 წელს დაიწყო და ერთ თვეში, 26 აპრილს ქალაქი დაეცა. ორი წლის შემდეგ დაეცა აკრა — უკანასკნელი ჯვაროსნული ქალაქი ახლო აღმოსავლეთში. ლუსიას გარდაცვალების ზუსტი თარიღი უცნობია. მისი ქმარი 1292 წელს გარდაიცვალა. ლუსიას სიკვდილის შემდეგ ანტიოქიის მთავრის ტიტული მისივე ვაჟმა, ფილიპ დე ტუსმა მიიღო. René Grousset. L'Empire du Levant: Histoire de la Question d'Orient. — Paris: Payot, 1949. — ISBN 2-228-12530-X.
დედაენა

დედაენა, მშობლიური ენა — ენა, რომელსაც მშობლებისაგან ითვისებს ბავშვი როგორც ურთიერთობისა და აზროვნების იარაღს; სამშობლო ქვეყნის ენა. იმ ხალხის, ერის ენა, რომელსაც ადამიანი მიეკუთვნება. ქართული ხატოვანი თქმით, დედაენა ცოდნის ზარია. ამ სახელით „დედაენა ცოდნის ზარი" თბილისში ძეგლი დაუდგეს (1983, მოქანდაკე ე. ამაშუკელი, არქიტექტორი ნ. მგალობლიშვილი). კვარაცხელია გ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 346.
მაცაცო ლოსაბერიძე

მაცაცო ლოსაბერიძე (დ. 22 აგვისტო, 1958 — გ. 22 თებერვალი , 2013) — ქართველი მწერალი. დაიბადა 1958 წლის 22 აგვისტოს ქუთაისში. დაამთავრა ქუთაისის 23-ე საშუალო სკოლა. დაამთავრა ალექსანდრე წულუკიძის სახელობის ქუთაისის პედაგოგიური ინსტიტუტის (ახლანდელი აკაკი წერეთლის სახელმწიფო უნივერსიტეტი) ფილოლოგიის ფაკულტეტი, ქართული ენს და ლიტერატურის სპეციალობით. ინსტიტუტის დამთავრების შემდეგ სიცოცხხლის ბოლომდე მუშაობდა 23-ე საჯარო სკოლაში ქართული ენისა და ლიტერატურის პედაგოგად. მაცაცო ლოსაბერიძე იყო იმერეთის მწერალთა კავშირის თავმჯდომარის მოადგილე, საქართველოს მწერალთა კავშირის საპატიო წევრი. იგი არის მრავალი პრემიებისა და ორდენის კავალერი. 2001 წელს, აქტიური პედაგოგიური მოღვაწეობისათვის დაჯილდოვდა ღირსების ორდენით. 2005 წლიდან საქართველოს მწერალთა კავშირის საპატიო წევრი იყო. ამავე წელს, გაზეთში გამოქვეყნებული აქტუალური წერილებისათვის მიენიჭა გაზეთის „უქიმერიონი“ პრემია. 2006 წელს, აჭარელი პოეტ ზურაბ გორგილაძის შემოქმედების პოპულარიზაციისათვის მიენიჭა ზურაბ გორგილაძის სახელობის ლიტერატურული პრემია. 2008 წელს მიენიჭა ქუთაისის საპატიო მოქალაქის წოდება. 2009 წელს საქართველოს მწერალთა კავშირმა მიანიჭა ნიკო ნიკოლაძის სახელობის ლიტერატურული პრემია, ხოლო 2010 წელს იგი ოთარ მამფორიას სახელობის ლიტერატურული პრემიის ლაურეატი გახდა. მაცაცო ლოსაბერიძეს გამოცემული აქვს წიგნები „ქალის ფენომენი გრიგოლ რობაქიძის შემოქმედებაში“, „შორეული ასოციაციები სიახლოვისათვის“ და „იდუმალება“. გარდაიცვალა 2013 წლის 22 თებერვალს. დაკრძალულია ქუთაისის მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში. ქუთაისის ილია ჭავჭავაძის სახელობის საჯარო ბიბლიოთეკაში
გრიგოლ მაჭარაშვილი

გრიგოლ სპირიდონის ძე მაჭარაშვილი (დ. 1835, სოფ. ალი — გ. 16 სექტემბერი, 1902, ფოთი) — ქართველი სასულიერო და საზოგადო მოღვაწე, დეკანოზი, ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების დამხმარებელი წევრი ფოთში. გრიგოლ სპირიდონის ძე მაჭარაშვილი დაიბადა 1835 წელს, გორის მაზრის სოფელ ალში. სოფელ ალში მცხოვრებ მაჭარაშვილთა გვარიდან არაერთი სასულიერო პირი იყო. ამის შესახებ თვით სოფელში არსებული კვირაცხოვლის სახელობის ეკლესიის ეზოში მიმოფანტული საფლავის ქვები გვამცნობენ. გაზეთ ,,ივერიის” 1902 წლის სექტემბრის ნომერში, ფოთის ქალაქის გამგეობა იუწყება, რომ გარდაიცვალა დეკანოზი გრიგოლ მაჭარაშვილი, ფოთის ქალაქის წევრი და მისთვის ფოთის საკათედრო ტაძარში გადახდილი იქნება წირვა და პანაშვიდი. მას დეკანოზის წოდება 1887 წელს მინიჭებია. 1892 წლის 15 აპრილს წმ. ანას II ხარისხის ორდენით, 1895 წლის 6 მაისს კი წმ. ვლადიმერის IV ხარისხის ორდენით დაჯილდოვებულა. 1896 წლის 17 ნოემბერს დეკანოზი გრიგოლი ფოთის ეპარქიალური სასწავლებლის თავმჯდომარედ დაუნიშნავთ, 1900 წლის აღდგომას ენქერი უბოძებიათ. იგი იყო ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების დამხმარებელი წევრი ფოთში (1886-1900), ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების ნამდვილი წევრი (1879 წლიდან). დეკანოზი 1902 წლის 16 სექტემბერს გარდაცვლილა. მისი დაკრძალვის ცერემონიალის შესახებ კი გაზეთ ,,ივერიის” 25 სექტემბრის ნომერში საინტერესო ინფორმაციას ვიგებთ. სოფელ ალში მის დაკრძალვას დაესწრო ფოთის ქალაქის მოურავი ნიკო ნიკოლაძე, ყოვლად-სამღვდელო ალექსანდრე ეპისკოპოსის ავადმყოფობის გამო მის მაგივრად მიბრძანებულა იმერეთის ეპისკოპოსი ლეონიდე (ოქროპირიძე)( შემდგომში სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი), პროცესიას უამრავი ხალხი მიუძღოდა, მათ შორის: 1. ფოთის ორკლასიანი სამრევლო სკოლის წარმომადგენლობა; 2. ფოთის ქალთა გიმნაზიისა და ოლგას დედათა სკოლის წარმომადგენლობა; 3. ფოთის ვაჭართა წარმომადგენლობა. აგრეთვე აღნიშნული პროცესიის მონაწილეთა შორის სახელდებიან ქრისტეფორე და ნინო ხუმარაძე, დიმიტრი გუგულაშვილის ოჯახი, ლეონტი და მინადორა ჩაჩანიძე, სხვა ნათესავ-ახლობლები და მრევლი. პროცესიას მიუძღოდა ვერცხლის ხატი გურია-სამეგრელოს საეპარქიო საბჭოსაგან, მაცხოვრის ვერცხლის ხატი ფოთის საკათედრო ტაძრის კრებულისაგან. მღვდელ-მთავრის წირვაზე გალობდა მგალობელთა ორი გუნდი: ყოვლად-სამღვდელო ალექსანდრეს (ოქროპირიძე) გურულ-მგალობელთა გუნდი გურულ კილოზე და ალის სამრევლო სკოლის მოწაფეთა გუნდი. სიტყვა წარმოუთქვამს მღვდელ გიორგი გეგეჭკორს, ხოლო ფოთელებმა განსვენებულის ქვრივს 400 მანეთი გადასცეს საყვარელი მოძღვრის საფლავზე მატურის ძეგლის ასაგებად. გრიგოლ მაჭარაშვილი ალელი მაჭარაშვილები – საქართველოს ეკლესიის სადარაჯოზე[მკვდარი ბმული]
პეჩის ალყა

პეჩის ალყა — სამხედრო კონფლიქტი საღვთო რომის იმპერიასა და ოსმალეთს შორის. მიმდინარეობდა 1686 წლის 14-დან 22 ოქტომბრამდე. ბუდის დაპყრობის შემდეგ ავსტრიელებმა გადაწყვიტე შეეტიათ პეჩისთვის. ავსტრიელთა ჯარები იერიშით შეიჭრნენ ქალაქში და დაიწყეს ძარცვა, როდესაც ოსმალებმა დაინახეს, რომ შეუძლებელი იყო ქალაქის დაცვა, დაწვეს იგი და ციხე-სიმაგრეში გამაგრდნენ. ავსტრიელებმა ლუდვიგ ვილჰელმის მეთაურობით ქალაქი 14 ოქტომბერს დაიკავეს და გაანადგურეს ციხესთან მიმავალი აკვედუკები, რათა ოსმალებისთვის წყალი შეეწყვიტათ. მათ სხვა გზა აღარ დარჩათ და 22 ოქტომბერს დანებდნენ. ამ ალყამ გაანადგურა პეჩის მიმდებარე აყვავებული რეგიონები, რომლებიც დაიცალა გლეხი მოსახლეობისაგან. "თურქებზე გამარჯვების შემდეგ" ↑ "After the victory against Turkish". Retrieved 19 July 2011.
პეშტის ალყა

პეშტის ალყა — სამხედრო კონფლიქტი ჰაბსბურგთა მონარქიასა და ოსმალეთის იმპერიას შორის. ფერდინანდ I-მა სცადა დაებრუნებინა ქალაქები ბუდა და პეშტი ოსმალეთისაგან 1542 წელს. ეს იყო რევანშის მცდელობა ბუდის აღების საპირისპიროდ, მაგრამ იგი უშედეგოდ დამთავრდა. ალყას მეთაურობდა იოახიმ ბრანდენბურგი. ალყა მოგერიებული იქნა ოსმალების მიერ, რომლებიც უნგრეთს კიდევ 150 წელი მართავდნენ. Csorba Csaba – Estók János – Salamon Konrád: Magyarország képes története, Magyar Könyvklub, Budapest 1999. ISBN 963-548-961-7 Magyarország hadtörténete 1. Főszerk.: Liptai Ervin, Zrínyi Katonai Kiadó, Budapest 1984. ISBN 963-326-320-4 ↑ E.J. Brill's first encyclopaedia of Islam, 1913-1936, Vol 2 by Martijn Theodoor Houtsma p.524 ↑ 2.0 2.1 Power and culture: identity, ideology, representation by Jonathan Osmond, Ausma Cimdiņa p.20
რიად მაჰრეზი

რიად კარიმ მაჰრეზი (არაბულად رياض محرز, ფრანგულად Riyad Mahrez) — ალჟირელი ფეხბურთელი, „მანჩესტერ სიტის“ ნახევარმცველი. 2016 წელს მოიგო ინგლისის პრემიერ-ლიგა და სეზონის საუკეთესო ფეხბურთელის ტიტული. 2014 წლის 11 იანვარს რიად მაჰრეზი „ლესტერ სიტის" ფეხბურთელი გახდა. კლუბის მწვრთნელმა ნაიჯელ პირსონმა ინტერვიუში განაცხადა,რომ რიადი ძალიან ტექნიკური და ნიჭიერი მოთამაშეა, რაც კიდევ უფრო გაზრდის მისი გუნდის პოტენციალს. ჟურნალისტებმა ტრანსფერის სავარაუდო ღირებულებად 400 000 £ დაასახელეს. ახალ გუნდში პირველი მატჩი მაჰრეზმა ითამაშა გასვლაზე „ნოტინგემის" წინააღმდეგ. რიადი მოედანზე 70-ე წუთზე შემოვიდა, ხოლო 82-ე წუთზე გოლის გატანა მოახერხა, რითაც „ლესტერს" ფრე მოუტანა (2-2). 2015 წელს „ლესტერ სიტიმ" პრემიერ-ლიგაში თამაშის უფლება მოიპოვა. სეზონის პირველივე მატჩში მაჰრეზმა ორი გოლი გაუტანა „სანდერლენდს". მისმა გუნდმა 4-2 გაიმარჯვა. მთლიანი სეზონის განმავლობაში რიად მაჰრეზი მშვენივრად თამაშობდა,ჟურნალისტები განსაკუთრებით აღნიშნავდნენ ალჟირელისა და ჯეიმი ვარდის დუეტის ეფექტურობას. მაჰრეზი ძალიან კარგად წარმოაჩინა მისმა დრიბლინგმა.სეზონის ბოლოს რიადს 17 გოლი დაუგროვდა და 11 საგოლე გადაცემა დაუგროვდა. „ლესტერ სიტიმ" სენსციური ჩემპიონობა მოიპოვა, რაშიც რა თქმა უნდა მაჰრეზმა დიდი როლი ითამაშა. ინგლისის საფეხბურთო ასოციაციამ მაჰრეზი სეზონის საუკეთესო ფეხბურთელად დაასახელა. 2018 წელს დატოვა გუნდი და „მანჩესტერ სიტის“ შეუერთდა ლესტერ სიტი:(2) პრემიერ ლიგა (1): 2015–16 ინგლისის ჩემფიონშიფი (1): 2013–14 მანჩესტერ სიტი:(8) პრემიერ ლიგა (2): 2018–19, 2020–21 ინგლისის ლიგის თასი (3): 2018–19, 2019–20, 2020–21 ინგლისის ასოციაციის თასი (1): 2019 ინგლისის სუპერთასი (2): 2018, 2019 უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის ფინალისტი: 2020–21 ↑ 2017 Africa Cup of Nations Squad List - Algeria (PDF). CAF. ციტირების თარიღი: 2017-01-10. ↑ Leicester City confirms Mahrez transfer. 2014 ↑ Mahrez joins Leicester City დაარქივებული 2015-09-16 საიტზე Wayback Machine. .2014
შამადავლე დადიანი

შამადავლე დადიანი — ოდიშის ერისთავი 1470-1474 წლებში. ატარებდა გურიელის, სვანთა ერისთავისა და მანდატურთუხუცესის ტიტულებსაც. დიდი მონაწილეობა მიიღო მნიშვნელოვანი საეკლესიო დოკუმენტის „მცნებაჲ სასჯულოჲს“ შედგენაში, რომლის ძალითაც დასავლეთ საქართველოს ეკლესია ერთიანი ქართული ეკლესიისაგან დამოუკიდებელი შეიქმნა. ბერაძე თ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 679.