laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
Brother (Boyzone-ის ალბომი)

Brother — ირლანდიური ბოიბენდ Boyzone-ის რიგით მეოთხე და 12 წლის შემდეგ პირველი სტუდიური ალბომი, გამოცემული 2010 წლის მარტში. დისკმა სახელწოდება შეიძინა ჯგუფის დაღუპული წევრის, სტივენ გეიტლის პატივსაცემად. ალბომი ჩაწერილია 2009 წელს. მასში შეტანილია ცალკე სინგლად გამოცემული სიმღერა Gave It All Away. სტივენ გეიტლის ვოკალი ჟღერს სიმღერაში 'Stronger'. დისკმა რამდენიმე ქვეყნის (მათ შორის - გაერთიანებული სამეფოს და ირლანდიის) ჩარტში #1 ადგილი დაიკავა - ისევე როგორც ჯგუფის ყველა წინა სტუდიურმა დისკმა. Gave It All Away (მიკა) – 4:27 Love Is a Hurricane (დენიელ ბრისბუა, გრეგ ალექსანდრი) – 3:30 Ruby (შელი პული, ტერი მარტინი, ენდი ჰილი) – 4:27 Too Late for Hallelujah (კარლ ფალკი, დონ მესკელი, შერონ ვონი) – 3:38 Separate Cars (ჯეკ მაკ-მანუსი, ჯონ გრინი, ჯიმ ირვინი, ჯულიან ემერი) – 3:11 One More Song (გრეგ უელსი, ნასრი ატვე) – 3:33 Right Here Waiting (კრის ბრეიდი, ენდი ჰილი) – 3:38 Nothing Without You (კეტ გრევიტი, ტომ შაპირო, მაიკლ ბასბი) – 3:20 'Til the Sun Goes Down (ემა როენი, ჯეზ ეზჰერსტი) – 3:45 Time (მეტ ჰეილსი, გრეგ უელსი, კიმ ოლივერი) – 4:10 Let Your Wall Fall Down (პიტერ ვეტესი, შონ კონლონი) – 5:11 Stronger (სტივენ ლიპსონი, კრეგ უაიზმენი, კერენ პული) – 3:50 ↑ Allmusic review. ↑ BBC review. ↑ Daily Express review. ↑ Entertainment.ie review. ↑ Funky.co.uk review. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-03-04. ციტირების თარიღი: 2012-02-15. ↑ Virgin Media review. ↑ Australian Album Chart ↑ "Boyzone – BZ20" (ფრანგულად). Ultratop.be. Hung Medien. ↑ ჰოლანდიის ალბომების ჩარტი ↑ „European Top 100 Albums for the 4/3/2010 issue“. Reuters. 2 აპრილი 2010. ↑ http://swisscharts.com/album/Boyzone/Brother-127259 ↑ greekcharts.com - Boyzone - Brother. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-08-15. ციტირების თარიღი: 2017-06-20. ↑ Boyzone album tops Irish chart. Digital Spy. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2010-03-15. ციტირების თარიღი: 2017-06-20. ↑ ახალი ზელანდიის ალბომების ჩარტი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2010-05-24. ციტირების თარიღი: 2017-06-20. ↑ Archive Chart. შოტლანდიის ალბომების ჩარტი. ოფიციალური ჩარტების კომპანია. ციტირების თარიღი: 14 იანვარი 2010. ↑ :: 가온차트와 함께하세요 ::. Gaonchart.co.kr. ციტირების თარიღი: 15 იანვარი 2012. ↑ შვეიცარიის ალბომები Chart ↑ Western Weekly Top 20, Week 11, 2010 Chinese. G-Music.com. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-08-05. ციტირების თარიღი: 12 ივნისი 2016. ↑ Chart Stats – Boyzone, Brother. chartstats.com. ↑ http://www.ukchartsplus.co.uk/UKChartsPlusEOY2010.pdf ↑ Irish album certifications – Boyzone – Brother. ირლანდიის ჩანაწერების ასოციაცია. ↑ New Zealand album certifications – Boyzone – Brother. ახალი ზელანდიის ხმისჩამწერი კომპანიების ასოციაცია. ↑ Official Charts analysis: Olly Murs becomes second... - mediaor. mediaor.com. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-04. ციტირების თარიღი: 2017-06-20. ↑ British album certifications – Boyzone – Brother. ბრიტანეთის ფონოგრამების მწარმოებლების ასოციაცია. შეიყვანეთ Brother ველში Search. აირჩიეთ Title ველში Search by. შეიყვანეთ album ველში By Format. დააწკაპუნეთ ღილაკზე Go
საქართველოს საავტომობილო მაგისტრალი ს6

საქართველოს საავტომობილო მაგისტრალი - [ს 6] - საქართველოს ერთ–ერთი საერთაშორისო ავტომაგისტრალი, რომელიც იწყება თბილისში და მიემართება ჯერ სამხრეთით მარნეულში და შემდეგ სამხრეთ–დასავლეთით. ბოლნისისა და კიდევ რამდენიმე მნიშვნელოვანი დასახლებული პუნქტის გავლის შემდეგ გადადის სომხეთში.
საქართველოს საავტომობილო მაგისტრალი ს9

საქართველოს საავტომობილო მაგისტრალი - [ს 9] - საქართველოს ერთ–ერთი საერთაშორისო ავტომაგისტრალი, რომელიც წარმოადგენს თბილისის შემოვლით გზას დაბა ზაჰესიდან ქალაქ რუსთავამდე.
საქართველოს საავტომობილო მაგისტრალი ს7

საქართველოს საავტომობილო მაგისტრალი - [ს 7] - საქართველოს ერთ–ერთი საერთაშორისო ავტომაგისტრალი, რომელიც იწყება მარნეულში და მიემართება სამხრეთით. შულავერისა და სადახლოს გავლით გადადის სომხეთში.
საქართველოს საავტომობილო მაგისტრალი ს8

საქართველოს საავტომობილო მაგისტრალი - [ს 8] - საქართველოს ერთ–ერთი საერთაშორისო ავტომაგისტრალი, რომელიც იწყება ხაშურში და მიემართება სამხრეთ–დასავლეთით. ბორჯომის, ახალციხის და ვალეს გავლით გადადის თურქეთში.
საქართველოს საავტომობილო მაგისტრალი ს11

საქართველოს საავტომობილო მაგისტრალი [ს 11] — საქართველოს ერთ–ერთი საერთაშორისო ავტომაგისტრალი, რომელიც იწყება ახალციხეში და მიემართება სამხრეთ–აღმოსავლეთით. ახალქალაქისა და ნინოწმინდის გავლით გადადის სომხეთში. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: საქართველოს საავტომობილო მაგისტრალი ს11
საქართველოს საავტომობილო მაგისტრალი ს12

საქართველოს საავტომობილო მაგისტრალი - [ს 12] — საქართველოს ერთ–ერთი საერთაშორისო ავტომაგისტრალი, რომელიც იწყება სამტრედიაში და მიემართება სამხრეთ–დასავლეთით. ლანჩხუთის გავლის შემდეგ სუფსაში უერთდება საქართველოს საავტომობილო მაგისტრალ [ს 2]ს.
საისტორიო მოამბე

„საისტორიო მოამბე“ — სამეცნიერო ჟურნალი, რომელსაც 1924-1925 წლებში გამოსცემდა საქართველოს სსრ ცენტრალური არქივი, ხოლო 1945 წლიდან დღემდე ახალი ნუმერაციით გამოსცემდა საქართველოს სსრ მინისტრთა საბჭოსთან არსებული მთავარი საარქივო სამმრთველო. 1924-1925 წლებში გამოვიდა 4 წიგნი (1924 - I და II, 1925 - I და II წიგნი, რედაქტორ-გამომცემელი სარგის კაკაბაძე). მათში გამოქვეყნებულია მასალები და გამოკვლევები საქართველოს ისტორიის საკითხებზე. 1945 წლიდან დღემდე (როდის შეწყდა???) გამოვიდა ამ ჟურნალის 46 ნომერი (28 წიგნად, XI ტომიდან გამოდის დაწყვილებული ნომრით). ჟურნალში გამოქვეყნებულია საინტერესო და მდიდარი საარქივო მასალა (მოკლე გამოკვლევები) რუსეთ-საქართველოს ისტორიული ურთიერთობის, XIX-XX საუკუნეებში საქართველოს სოციალურ-ეკონომიკური განვითარების, ბურჟუაზიული და ადმინისტრაციული რეფორმების, მუშათა და გლეხთა რევოლუციური მოძრაობის, ქართული კულტურულ-საგანმანათლებლო საზოგადოებების და კულტურის მოღვაწეთა საქმიანობის შესახებ; აგრეთვე დიდძალი მასალა საბჭოთა საქართველოს სახალხო მეურნეობისა და კულტურის ცალკეულ დარგთა განვითარების და სხვათა შესახებ. ხანთაძე შ., ქსე, ტ. 8, გვ. 666, თბ., 1984
საიხვე

საიხვე — ისტორიული სოფელი სამხრეთ საქართველოში, შავშეთის საზღვარზე (ახლანდელი თურქეთის ტერიტორია). იყოფოდა ზემო საიხვედ ფა ქვემო საიხვედ. ისტორიულ წყაროებში პირველად მოხსენებულია „გურჯისტანის ვილაიეთის დიდ დავთარში“ (XVI საუკუნე). ჯიქია ს., გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი დავთარი, წგნ. 3, თბ., 1958; ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 667.
ნიკოლა კარაბატიჩი

ნიკოლა კარაბატიჩი (დ. 11 აპრილი, 1984) — ფრანგი ხელბურთელი. დაიბადა ქალაქ ნიშში, სერბი დედისა და ხორვატი მამის ოჯახში, “ნიკო”-ს მამა ბრანკო კარაბატიჩი ასევე იყო ხელბურთელი, ოჯახი საფრანგეთში საცხოვრებლად გადავიდა როდესაც ნიკო 3 წლის იყო, მამამისმა კი დაიწყო მისი ხელბურთში მომზადება ნიკოლა კარაბატიჩის პირველი პროფესიონალური გუნდი იყო “მონპელიე” , სადაც მოიპოვა უამრავი პრიზი როგორც საკლუბო ასევე ინდივიდუალური, კერძოდ: საფრანგეთის ჩემპიონი 2002,2003,2004,2005 წლებში, ჩემპიონთა ლიგის მფლობელი 2003 წლის საუკეთესო მარცხენა საყრდენი 2004 და 2005 წლებში. 2005 წლიდან მის კარიერაში დაიწყო ახალი ეტაპი, როდესაც ,ის ევროპის მასშტაბით ერთ-ერთ საუკეთესო გუნდ “კილ”-ში გადავიდა, თავისი თამაშის სტილითა და ექსტრავაგანტულობით უმალ მოიპოვა გერმანელ ქომაგთა სიმპატიები, 2007 წელი მის კარიერაში შეიძლება საუკეთესოდ მივიჩნიოდ, რადგან გახდა გერმანიის ჩემპიონი, მოიგო ჩემპიონტა ლიგა, გახდა ჩემპიონტა ლიგის საუკეთესო ბომბარდირი 89 გატანილი გოლით, ასევე გერმანიის ჩემპიონატის MVP 2009 წელს გერმანული კილიდან გამოისყიდა 1.5 მილიონ ევროდ ფრანგულმა “მონპელიემ” , სადაც თამშობს მისი უმცროსი ძმა ლუკა კარაბატიჩი მისი პირველი სანაკრებო დებიუტი შედგა 2002 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე რუსეთის წინააღმდეგ, მას შემდეგ “ნიკო” არის საფრანგეთის უცვლელი და ამავე დროს წამყვანი მოთამაშე, სანაკრებო დონეზე ევროპის ჩემპიონატზე მოპოვებული აქ ბრინჯაოს( 2008) და ოქროს( 2006) მედლები, მსოფლიო ჩემპიონატი: ბრინჯაო( 2003 და 2005) და ოქრო (2009), ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე ოქრო (2008) 2008 წლის ევროპის ჩემპიონატზე გახდა საუკეთესო ბომბარდირი ხორვატ ივანო ბალიჩათან და დანიელ ლარს კრისტიანსენთან ერთად 44-44 გოლით, კარაბატიჩი არის ამავე ტურნირის “ყველაზე ღირებულ მოთამაშედ” დასახელებული. საფრანგთის ოლიმპიური კომიტეტი დაარქივებული 2021-05-08 საიტზე Wayback Machine. ნიკოლა კარაბატიჩი ევროპის ხელბურთის ფედერაციის საიტზე ↑ https://www.legifrance.gouv.fr/jorf/jo/1994/03/17/
საკანაფე

საკანაფე — ისტორიული ციხესიმაგრე სამხრეთ საქართველოში, ახლანდელი ახალციხის მუნიციპალიტეტში, აწყურის მიდამოებში. მოღწეულია ნანგრევების სახით. პირველად იხსენიება XVI საუკუნის ისტორიულ წყაროებში. ჯიქია ს., გურჯისტანის ვილაეთის დიდი დავთარი, წგნ. 3, თბ., 1958 ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 668.
პოლ ალენი

პოლ გარდნერ ალენი (ინგლ. Paul Gardner Allen; დ. 21 იანვარი, 1953, სიეტლი, აშშ — გ. 15 ოქტომბერი, 2018, იქვე) — ამერიკელი მეწარმე, ფილანტროპი და მსოფლიოს ერთ-ერთი უმდიდრესი ადამიანი, რომელმაც 1975 წელს ბილ გეიტსთან ერთად დააარსა კორპორაცია Microsoft. ალენი დაიბადა ქალაქ სიეტლში, აშშ. კერძო სკოლაში სწავლისას დაუმეგობრდა ბილ გეიტსს, რომელიც მასზე ორი წლით უმცროსი იყო და იზიარებდა მის ინტერესს კომპუტერებში. ვაშინგტონის უნივერსიტეტში ორწლიანი სწავლის შემდეგ თავი დაანება უნივერსიტეტს და პროგრამისტად დაიწყო მუშაობა ბოსტონში. 1975 წელს ქალაქ ალბუკერკეში გეიტსთან ერთად მაიკრსოფტი (ინგლ. Microsoft) დააარსა. გადამწყვეტი როლი ითამაშა 1980 წელს IBM-თან დისკური ოპერაციული სისტემის (DOS) შექმნასთან დაკავშირებით კონტრაქტის დადებაში, რითაც მაიკრსოფტის ფინანსურად წარმატებულ მომავალს დაუდო საფუძველი. 1983 წელს ალენს კიბოს დიაგნოზი დაუსვეს, იგი იძულებული გახდა მაიკრსოფტის მმართველობა დაეტოვებინა, მაგრამ შეინარჩუნა აქციათა ნაწილი და ადგილი დირექტორთა საბჭოში. კიბოსგან რამდენიმეთვიანი სხივური თერაპიის სეანსების შემდეგ განიკურნა. Microsoft-იდან წამოსვლის შემდეგ ინვესტორის ბიზნეს-კარიერა გააკეთა, წილს ფლობდა ორმოცამდე სხვადასხვა კომპიუტერულ, სამშენებლო და საინვესტიციო ფირმაში. ფლობდა სამ ამერიკულ ფეხბურთის, კალათბურთისა და სოკერის კლუბებსაც. 2009 წელს ჟურნალ „Forbes“-ის მიხედვით მსოფლიოს სიმდიდრით 37-ე ადამიანი იყო. 2009 წელს დაუდგინდა არაჰოჯკინის ლიმფომის დიაგნოზი, გარდაიცვალა 2018 წლის 15 ოქტომბერს, 65 წლის ასაკში. ↑ 1.0 1.1 Paul Allen. The History of Computing Project. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-06-06. ციტირების თარიღი: 2008-03-31. ↑ #32 Paul Allen. Forbes (2010-03-10). ციტირების თარიღი: 2010-03-10. ↑ Henderson, Brady (1 October 2018). „Paul Allen says non-Hodgkin lymphoma has returned“. ESPN. ციტირების თარიღი: 2 October 2018. ↑ Microsoft co-founder Paul Allen dies at 65. ციტირების თარიღი: October 15, 2018 ↑ Microsoft co-founder Paul Allen dies at 65. ↑ Wang, Christine (2018-10-15). „Microsoft co-founder Paul Allen dies of cancer at age 65“. CNBC. ციტირების თარიღი: 2018-10-15.
მაისი

მაისი (ლათ. Maius) — გრიგორიანული კალენდრის მეხუთე თვე. მასში 31 დღეა. სახელი ეწოდა ნაყოფიერების რომაული ღვთაების, მერკურის დედის, მაიას მიხედვით. მაისის ძველქართული სახელწოდებაა ვარდობისა, ვარდობისთვე. მაისი არის გაზაფხულის თვე ჩრდილოეთ ნახევარსფეროში და შემოდგომისა — სამხრეთ ნახევარსფეროში. მაისის ზოდიაქოს ნიშნებია კურო და მარჩბივი. არცერთი თვე არ იწყება კვირის იმ დღით, რითაც მაისი. მთავარი სტატია: ძველი ქართული წარმართული კალენდარი. კორნელი კეკელიძე ვარდობისას 3 აპრილი — 2 მაისით საზღვრავდა. კ. კეკელიძის აზრით „ვარდობისაჲ“ (თთუე) წმინდა ქართული სახელია, რომელიც აღნიშნავს ვარდის ან ზოგადად ყვავილის გაშლის სეზონს. ამიტომაცაა რომ მას ბიბლიის ძველ ვერსიებში ეწოდება აგრეთვე „თვე ყვავილობისაჲ“. ვარდობისა და ყვავილობის თვის შესატყვისად ბიბლიის სხვა ადგილებში გამოიყენება თთუე ახალთაჲ ანუ ახლისაჲ, რაც უდრის ბერძნული ბიბლიის — „έν μηνί τών“, სლავურის — „месяц новых плодов“, ხოლო ებრაულ ბიბლიაში, აქედან რუსულშიც, ამ სახელებს უდრის თვის სახელი „ავივ“. საყურადღებოა, რომ ებრაელების მეორე თვეს, რომელიც დაახლოებით იმავე სეზონში მოდიოდა, ეწოდება „ზიფ“, რაც ყვავილთა თვეს ნიშნავს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 367. ↑ კ. კეკელიძე, „ეტიუდები ძველი ქართული ლიტერატურის ისტორიიდან“, ტ. 1, გვ. 116 ↑ კ. კეკელიძე, „ეტიუდები ძველი ქართული ლიტერატურის ისტორიიდან“, ტ. 1, გვ. 101 ↑ გამოსვლ. 34, 18 ↑ ბაქარის გამოც. გამოსვლ. 13, 4; 23, 15; 34, 18; მეორე შჯ. 16, 1 ↑ გამოსვლ. 34, 18. ხელნაწ. №1207 ↑ „შუშანიკის მარტვილობა“, ი. აბულაძის გამოცემა, გვ. 46 ↑ ხელნაწ. ათონ. № 57, გვ. 29, სინას მთის № 83, ფ. 174 ↑ 3 მეფ. 6, 37
საკანაფო

საკანაფო — მთა საქართველოში, კახეთის მხარეში, ახმეტის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს კახეთის ქედის განშტოებაზე, მდინარეების ილტოსა და ალაზნის წყალგამყოფზე. სიმაღლე ზღვის დონიდან 1856 მ. აგებულია ზედაიურული თიხაფიქლებით, კალთები დამრეცია. შემოსილია წიფლნარით, თხემი — სუბალპური მდელოებით. უთმელიძე მ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 668.
საკანონო

საკანონო (სამართლის ისტორია), საეკლესიო სასჯელი ძველ საქართველოში. სულხან-საბა ორბელიანის განმარტებით, საკანონო „ცოდვის“ („ავის ქნის“, „ბოროტის, გინა უშჯულოების“) „საზღაურს“, „ცოდვისათვის გარდასაჴადს“ ერქვა. საკანონო მონანიებითი სასჯელი იყო და იგი შემცოდეს განკანონების წესით დაედებოდა. მისი ოდენობა შეცოდების სიმძიმით განისაზღვრებოდა. მაგ., წილკნის ღვთისმშობლის სამწყსოს სიგელის მიხედვით (1669), უზიარებლად ან მოუნათლავად გარდაცვლილის ჭირისუფალს საკანონოდ ერთიხარი, ჯვარდაუწერელად შეუღლებულებს - 2 ცხვარი და 2 ხარი, კაცისმკვლელს კი 5 ხარი უნდა გადაეხადა. კანონით განსაზღვრულ (კერძოდ კაცის მკვლელობის) შემთხვევებში საკანონო დამნაშავეს საერთო სასჯელის დამატებით ეკისრებოდა. ფუტკარაძე ი., ქსე, ტ. 8, გვ. 669, თბ., 1984
მუხტის შენახვის კანონი

ფიზიკაში მუხტის შენახვის კანონი ამტკიცებს, რომ ელექტრული მუხტი არ შეიძლება გაქრეს ან გაჩნდეს. სხვა სიტყვებით, ბუნებაში (ან ნებისმიერ ჩაკეტილ სისტემაში) დადებითი მუხტის ოდენობას გამოკლებული უარყოფითი მუხტის ოდენობა შენახვადი სიდიდეა. ეს კანონი აღმოჩენილი იქნა ბენჯამინ ფრანკლინის მიერ. მუხტის შენახვის კანონის (ექვივალენტური) ალტერნატიული ფორმულირება ამტკიცებს, რომ რაიმე მოცულობაში მუხტის რაოდენობის ცვლილება ტოლია ამ მოცულობის ზედაპირის გამჭოლი მუხტის ნაკადისა. მათემატიკურად კანონს აქვს სახე: Q ( t 2 )   =   Q ( t 1 ) + Q I N − Q O U T . {\displaystyle Q(t_{2})\ =\ Q(t_{1})+Q_{IN}-Q_{OUT}.} Q(t) არის მუხტი რაიმე მოცულობაში დროის t მომენტში, QIN არის t1 და t2 მომენტებს შორის ამ მოცლობაში შემოდინებული მუხტი, ხოლო QOUT არის იგივე მოცულობიდან იგივე დროის განმავლობაში გადინებული მუხტი. მუხტის შენახვის კანონი შეიძლება ჩამოყალიბდეს აგრეთვე დიფერენციალური განტოლების სახით, რომელსაც უწყვეტობის განტოლება ეწოდება: ∂ ρ ∂ t + ∇ ⋅ J = 0. {\displaystyle {\frac {\partial \rho }{\partial t}}+\nabla \cdot \mathbf {J} =0.} სადაც ρ არის მუხტის სიმკვრივე (კულონებში კუბურ მეტრზე); და J არის დენის სიმკვრივე (ამპერებში კვადრატულ მეტრზე). მეცხრამეტე საუკუნის შუაში ჯეიმზ კლარკ მაქსველმა აღმოაჩინა, რომ ამპერის კანონი მუხტის შენახვის კანონს ეწინააღმდეგებოდა. ამპერის კანონის კორექტირების შემდეგ (რომელსაც მან დაუმატე ე.წ. წანაცვლების დენი) მან იწინასწარმეტყველა ელექტრომაგნიტური ტალღის არსებობა, რომლის გავცელების სიჩქარე სინათლის სიჩქარის ტოლი უნდა ყოფილიყო. აქედან მაქსველმა გამოთქვა ვარაუდი, რომ სინათლე ელექტრომაგნიტური ტალღა უნდა ყოფილიყო. ამპერის კანონი შენახვის კანონი უწყვეტობის განტოლება მუხტი მაქსველის განტოლებები ლემაი, ლეო (2008). „Chapter 2: Electricity“, The Life of Benjamin Franklin, Volume 3: Soldier, Scientist, and Politician. University of Pennsylvania Press. ISBN 978-0-8122-4121-1.
ყაზანი

ყაზანი (თათრ. Qazan; რუს. Казань) — თათრეთის დედაქალაქი და რუსეთის ერთ-ერთი უდიდესი ქალაქთაგანია. ის რეგიონის მთავარი ინდუსტრიული, კომერციული და კულტურული ცენტრია და რჩება თათართა კულტურის უმნიშვნელოვანეს წყაროდ. ყაზანი მდებარეობს მდ. ვოლგასა და კაზანკას შესართავთან რუსეთის ცენტრალურ ევროპულ ნაწილში. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ყაზანი Official website of Kazan დაარქივებული 2009-06-24 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) Official website of Kazan დაარქივებული 2011-02-25 საიტზე Wayback Machine. (რუსული) Virtual Guide around Kazan (ინგლისური) The Kazan Herald: Tatarstan's English language newspaper დაარქივებული 2014-07-15 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) The Kazan Times: Business and political news from Kazan, Tatarstan, Russia and all over the World დაარქივებული 2019-06-26 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) Kazan city tourist portal დაარქივებული 2009-11-25 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) Kazan millenium (ინგლისური) Universiade Kazan 2013 დაარქივებული 2008-06-03 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) Kazan 1000 years old დაარქივებული 2007-10-08 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) The history of Islamic religion in Kazan (ინგლისური) Kazan - Global Stroll დაარქივებული 2006-05-16 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური)
კუბური მეტრი

კუბური მეტრი (აღნიშვნა: მ³, m³) — მოცულობის (წარმოებული) ერთეული SI სისტემაში. 1 კუბური მეტრი არის კუბის მოცულობა, რომლის გვერდი 1 მეტრია. 1 კუბური მეტრი ექვივალენტურია: 1,000 ლიტრის (ზუსტად); 35.3 კუბური ფუტი (დაახლოებით); 1.31 კუბური იარდი (დაახლოებით); 6.29 ბარელი (დაახლოებით). 1 კუბურ მეტრი წყალი მაქსიმალური სიმკვრივის ტემპერატურაზე (3.98 °C) და სტანდარტულ ატმოსფერულ წნევაზე (101.325 kPa) 1000 კგ (ანუ 1 ტონა) მასა აქვს. 0 °C ტემპერატურაზე კი 999.972 კილოგრამი. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: კუბური მეტრი ↑ 1901-დან 1964 წლამდე 1 ლიტრი განიმარტებოდა როგორც 1 კილოგრამი წყლის მოცულობა 4°C ტემპერატურაზე და 760 მმ. ვერცხლისწყლის სვეტი წნევაზე. ამ პერიოდის განმავლობაში 1 ლიტრი იყო 1.000028 დმ3.
შენახვადი სიდიდე

ფიზიკაში და მათემატიკაში რაიმე ფიზიკური სისტემის (ან მათემატიკური მოდელის) შენახვადი სიდიდე ეწოდება ისეთ H სიდიდეს (ფუნქციას) რომელიც რჩება მუდმივი (ანუ ინახება) სისტემის ევოლუციის დროს.. ვინაიდან ფიზიკის კანონების უმეტესობა რაიმე ფიზიკური სიდიდის შენახვას ასახავს, შენახვადი სიდიდეები ხშირად გვხვდება რეალური სისტემების მათემატიკურ მოდელებში. მაგალითად, კლასიკურ მექანიკაში თუ სხეულებს შორის ურთიერთქმედების ძალები კონსერვატიულია, მაშინ ენერგია, იმპულსი და იმპულსის მომენტი შენახვადი სიდიდეებია. დიფერენციალურ განტოლებათა წრფივი სისტემისთვის d r d t = f ( r , t ) {\displaystyle {\frac {d\mathbf {r} }{dt}}=\mathbf {f} (\mathbf {r} ,t)} სადაც მუქი ტექსტი ვექტორულ სიდიდეს აღნიშნავს, რაიმე სკალარული ფუნქცია H(r) არის შენახვადი სიდიდე, თუ ნებისმიერი საწყისი პირობებისთვის, დროის ნებისმიერ მომენტში d H d t = 0. {\displaystyle {\frac {dH}{dt}}=0.} რთული ფუნქციის გაწარმოების წესის გამოყენებით ეს განტოლება შეიძლება ასე გადაიწეროს d H d t = ∇ H ⋅ d r d t = ∇ H ⋅ f ( r , t ) {\displaystyle {\frac {dH}{dt}}=\nabla H\cdot {\frac {d\mathbf {r} }{dt}}=\nabla H\cdot \mathbf {f} (\mathbf {r} ,t)} და მაშასადამე ნებისმიერი შენახვადი სიდიდისთვის ∇ H ⋅ f ( r , t ) = 0 {\displaystyle \nabla H\cdot \mathbf {f} (\mathbf {r} ,t)=0} ეს განტოლება შეიცავს მნიშვნელოვან ინფორმაციას სისტემის შესახებ და ხშირად ძალიან სასარგებლოა სისტემის დინამიკის ანალიზისთვის. შენახვის კანონი ↑ Blanchard, Devaney, Hall (2005). Differential Equations. Brooks/Cole Publishing Co, გვ. 486. ISBN 0495012653.
შენახვის კანონი

ფიზიკაში შენახვის კანონი ეწოდება მტკიცებას, რომ იზოლირებული სისტემის რაიმე ფიზიკური სიდიდე არ იცვლება სისტემის ევოლუციის დროს. შენახვის კანონებთან დაკავშირებული ფუნდამენტური შედეგი, რომელიც ნიოტერის თეორემის სახელწოდებით არის ცნობილი ამტკიცებს, რომ ყველა შენახვის კანონი დაკავშირებულია რაიმე (უწყვეტი) ფიზიკური სიმეტრიის არსებობასთან. მაგალითად, ენერგიის შენახვის კანონი დაკავშირებულია (ან გამომდინარეობს) ფიზიკური სისტემების დროითი წანაცვლების მიმართ ინვარიანტობასთან, ანუ ნიოტერის თეორემა ამტკიცებს, რომ თუ ენერგია ინახება, მაშინ ეთიდაიგივე პირობებში მყოფი ნებისმიერი ფიზიკური სისტემა ერთნაირად ევოლუცირებს მოუხედავად დროის ათვლის საწყისი მომენტისა. იმ შენახვის კანონების ჩამონათვალი, რომლებიც არიან ზუსტი კანონები, ანუ არ არსებობს მათი დარღვევის რაიმე დადასტურება, ასეთია ენერგიის შენახვის კანონი; იმპულსის შენახვის კანონი; იმპულსის მომენტის შენახვის კანონი; მუხტის შენახვის კანონი; ფერადი მუხტის შენახვის კანონი; სუსტი იზოსპინის შენახვის კანონი; ალბათობის შენახვის კანონი კვანტურ მექანიკაში. ასევე არსებობს მიახლოებითი შენახვის კანონები. ასეთი კანონები სამართლიანია მხოლოდ გარკვეულ პირობებში (მაგალითად დაბალ სიჩქარეებზე, დროის მცირე მონაკვეთში, გარკვეული სახის ურთიერთქმედებისთვის და ა. შ.). ასეთებია მაგალითად მასის შენახვის კანონი (სამართლიანია დაბალ, ანუ სინათლის სიჩქარეზე გაცილებით პატარა სიჩქარეებზე); ბარიონული რიცხვის შენახვის კანონი; ლეპტონური რიცხვის შენახვის კანონი; მუხტის შენახვის კანონი შენახვადი სიდიდე უწყვეტობის განტოლება Philipson, Schuster, Modeling by Nonlinear Differential Equations: Dissipative and Conservative Processes, World Scientific Publishing Company 2009. Victor J. Stenger, 2000. Timeless Reality: Symmetry, Simplicity, and Multiple Universes. Buffalo NY: Prometheus Books. Chpt. 12 is a gentle introduction to symmetry, invariance, and conservation laws. Toro, E.F. (1999). „Chapter 2. Notions on Hyperbolic PDEs“, Riemann Solvers and Numerical Methods for Fluid Dynamics. Springer-Verlag. ISBN 3-540-65966-8.  E. Godlewski and P.A. Raviart, Hyperbolic systems of conservation laws, Ellipses, 1991. შენახვის კანონები დაარქივებული 2020-06-01 საიტზე Wayback Machine. — ინტერნეტ სახელმძღვანელო (ინგლისურ ენაზე).
ვაღარშაპატი

ვაღარშაპატი (სომხ. Վաղարշապատ; 1945 წლიდან 1992 წლამდე ეჩმიაძინი, სომხ. Էջմիածին) — ქალაქი სომხეთში, სომხური სამოციქულო ეკლესიის კათალიკოსის რეზიდენცია. მდებარეობს არმავირის პროვინციაში, ერევნიდან დასავლეთით 20 კმ-ში. დასახლება არსებობდა უძველესი დროიდან, რაც დადასტურებულია ქვის, ბრინჯაოსა და რკინის ხანის არქეოლოგიური ძეგლებით, რომლებიც აღმოჩენილია ქალაშია და მის შემოგარენში. უძველესი წერილობითი ცნობა განეკუთვნება ურარტუს მეფე რუსა II-ის პერიოდს. ამ დროის ლურსმული წარწერაში ნახსენებია დასახლება კუარლინი. მოვსეს ხორენაცის ცნობით ერვანდუნის მმართველობის დროს ქალაქს ეწოდა არტიმედი შემდეგ კი ვარკესავანი. მეფე ვაღარშ I-მა მას სახელი შეუცვალა და ვაღარშაპატი დაარქვა. ქრისტიანობის მიღების შემდეგ გამოიყენებოდა სახელი ეჩმიაძინიც. რამდენიმე ათწლეულში იგი სომხეთის დედაქალაქი გახდა და IV საუკუნემდე ქვეყნის უმნიშვნელოვანეს ქალაქს წარმოადგენდა. ქალაქის მთავარი ღირსშესანიშნაობაა ეჩმიაძინის ტაძარი. გადმოცემის თანახმად, იგი თავადპირველად ააგო წმინდა გრიგოლ განმანათლებელმა 301–303 წლებში. V საუკუნის სომხური წერილობითი წყაროების მიხედვით, წმ. გრიგოლს გამოეცხადა ქრისტე, რომელმაც ტაძრის ასაშენებელი ადგილის მისათითებლად მიწას მეხი სტყორცნა ოქროს ჩაქუჩით. შესაბამისად, პატრიარქმა ეკლესიასა და თვით ქალაქსაც ეჩმიაძინი დაარქვა, რაც დაახლოებით ნიშნავს: „ადგილი სადაც მხოლოდშობილი დაეშვა“. 480 წელს ვაჰან მამიკონიანის ბრძანებით ნანგრევებად ქცეული ბაზილიკა შეიცვალა ახალი ჯვრის ფორმის ეკლესიით. 618 წელს ხის გუმბათი შეცვალა ქვისამ, რომელიც ოთხ მასიურ საყრდენზე იდგა, რომელიც თავის მხრივ კონსტრუქციის გარე კედლებს აერთიანებდა არკადიებით. ტაძარმა დღემდე სწორედ ამ ფორმით მოაღწია. ეჩმიაძინის სამონასტრო კომპლექსში ინახებოდა შუა საუკუნეების სომხურ ხელნაწერთა უდიდესი კოლექცია, რომელიც მოგვიანებით მატენადარანს გადაეცა. მთავარი საკათედრო ტაძრის გარდა ქალაქში კიდევ ორი მნიშვნელოვანი ეკლესიაა. წმინდა გაიანეს ეკლესია გამოირჩევა მისი ჰარმონიული პროპორციებით. აგებულ იქნა 630 წელს, ხოლო XVII საუკუნეში საუკუნეში კი მნიშვნელოვნად გაფართოვდა. წმინდა რიფსიმეს ეკლესია 618 წელს აიგო და დღემდე უცვლელის სახით შემორჩა. ეს ორი ეკლესია, საკათედრო ტაძარი და ახლომდებარე არქეოლოგიური ზონა ზვართნოცი იუნესკოს მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაშია შეტანილი. ეჩმიაძინის ტაძარი წმ. გაიანეს ეკლესია წმ. რიფსიმეს ეკლესია Armenia Photos: The Holy City of Etchmiadzin დაარქივებული 2009-10-02 საიტზე Wayback Machine. Etchmiadzin Old Photos დაარქივებული 2014-08-16 საიტზე Wayback Machine.
მარკ ოუენი

მარკ ოუენი (დ. 1972 წლის 27 იანვარს) — ინგლისელი მუსიკოსი. იგი არის ჯგუფ Take That-ის ერთ-ერთი ვოკალისტი და თანადამაარსებელი. კოლექტივთან ერთად მან დიდი პოპულარობა მოიპოვა, რომელიც გაიზარდა 2005 წელს, მას შემდეგ რაც ჯგუფის წევრები კვლავ გაერთიანდნენ და დაბრუნდნენ მუსიკალურ სცენაზე. მარკს აგრეთვე გამოცემული აქვს საკუთარი სოლო-ჩანაწერები. 1996 Green Man ბრიტანეთი - #33 2003 In Your Own Time ბრიტანეთი - #59 2005 How the Mighty Fall 2013 The Art of Doing Nothing ოფიციალური საიტი