laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ქოდალო

ქოდალო — სოფელი საქართველოში, გურჯაანის მუნიციპალიტეტში, (არაშენდის თემი), გომბორის ქედის სამხრეთ-დასავლეთ კალთაზე. ზღვის დონიდან 800 მეტრი, გურჯაანიდან 37 კილომეტრი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 346 ადამიანი. სოფელი ისტორიულ წყაროებში ასევე მოიხსენიება როგორც ქოდალად. მასზე გადიოდა ქოდალო-ზიარი-გურჯაანის სამხრეთ-სამეურნეო მნიშვნელობის გზა. შუა საუკუნეების განმავლობაში სოფელში განვითარებული იყო მეურნეობის მრავალი დარგი და ვაჭრობა. 1940 წელს ქოდალოში აღმოჩენილი ილხანების სახელმწიფოს ვერცხლის მონეტების განძი (იხ. ქოდალოს განძი) ნათელს ფენს ქოდალოელთა ეკონომიკური ურთიერთობების გეოგრაფიას. XVII საუკუნის შუა ნაწილში სოფლისა და სოფელზე გამავალი გზის დასაცავად მოურავიშვილების საგვარეულომ ციხესიმაგრე ააგო. სოფლის ყმა-მამულებზე ვრცელდებოდა ანდრონიკაშვილების, მოურავიშვილების და ზურაბიშვილების გავლენა. კახეთის სამეფოს წარმოქმნიდან ქოდალო ჭერემის ეპარქიაში შედიოდა. ამ საეპისკოპოსოს გაუქმების შემდეგ, 1757 წლიდან თეიმურაზ II-ის განწესებით ქოდალო ბოდბელ მიტროპოლიტს ერგო. სათავადო მფლობელობასთან ერთად ქოდალოში დავით გარეჯის სამონასტრო კომპლექსის კუთვნილი ყმა-მამულიც იყო. 1812 წელს, კახეთის აჯანყებისას ქოდალოელები მხარს ალექსანდრე ბატონიშვილს უჭერდნენ, რომელმაც ქოდალოში რუსების დამარცხება შესძლო. სოფელ ქოდალოში დაიბადა ივანე მალხაზის-ძე ანდრონიკაშვილი (1798-1868), ქართველი თავადიშვილი და რუსეთის არმიის კავალერიის გენერალი. ივანე ანდრონიკაშვილის დედა, მარიამი, ერეკლე II-ის დისშვილი იყო. ქოდალოს ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესია ქოდალოს წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესია ქოდალოს ღვთისმშობლის ეკლესია ქოდალოს წმინდა გიორგის ეკლესია ქოდალოს განძი ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 545. კახიძე კ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 203. ↑ მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 26 ივლისი 2016.
ყიტაანი

ყიტაანი — სოფელი საქართველოში, გურჯაანის მუნიციპალიტეტში, (ჩუმლაყის თემი). მდებარეობს გომბორის ქედის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კალთაზე. ზღვის დონიდან 300 მეტრი, გურჯაანიდან 12 კილომეტრი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 271 ადამიანი. ნიში სოფელ ყიტაანში ყიტაანის მოდველაურის ეკლესია ყიტაანის ღვთისმშობლის ეკლესია ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 654. ↑ მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 26 ივლისი 2016.
შაშიანი

შაშიანი — სოფელი საქართველოში, გურჯაანის მუნიციპალიტეტში, მდებარეობს გომბორის ქედის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კალთაზე. გურჯაანი-თელავის საავტომობილო გზაზე, ზღვის დონიდან 530 მეტრი, გურჯაანიდან 16 კილომეტრი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 2342 ადამიანი. სოფელში ფუნქციონირებს საზოგადოებრივი ცენტრი. საისტორიო წყაროებში შაშიანი შანშიანადაც მოიხსენიება და მეზობელ სოფელ კალაურთან ერთად, შაშიან-კალაურის თემადაც. სოფლის სახელის წარმომავლობის შესახებ, სხვადასხვა ვერსიები არსებობს. ერთ-ერთი ვერსიის მიხედვით, სოფლის ტყეებში მრავლად ყოფილა შაშვი და სოფლის სახელიც შაშიანი (შაშვიანი) აქედან მომდინარეობს. სოფლის მოსახლეობა უძველესი დროიდან მისდევს მევენახეობას და მემინდვრეობას. XI-XV საუკუნეებში შაშიანი საკათალიკოსო სოფელი იყო. ასეთად ჩანს იგი ალექსანდრე დიდის მიერ დამტკიცებულ 1392 წლის საკათალიკოსო მამულების შეწირვისა და სითარხნის განახლების გუჯარში. კახეთის სამეფოს წარმოქმნის შემდეგ, შაშიანი ძირითადად საკათალიკოსო სოფლად რჩება, თუმცა მის ყმა-მამულზე წილი სამეფო კარმაც დადო. XVII-XVIII საუკუნიდან ცალკეული ფეოდალებიც აცხადებენ პრეტენზიას სოფლის ყმა-მამულებზე. სოფელი შაშიანი 1772 წელს მოხსენიებული აქვს თავის ჩანაწერებში ცნობილ გერმანელ მეცნიერს და მოგზაურს, იოჰან ანტონ გიულდენშტედტს. 1886 წელს სოფლის მღვდლის ილია შიუკაშვილის მცდელობით, გახსნილა სამრევლო სკოლა. იგი ყოფილა სკოლის გამგეც და მასწავლებელიც. სამხრეთ-ადმინისტრაციული დაყოფის თანახმად, შაშიანი სარუსთველო დროშაზე იყო მიწერილი. სოფელში გავრცელბული გვარებია: ბიწკინაშვილი, ჩეკურიშვილი, ხოტენაშვილი, გამხიტაშვილი, ჯაჭვაძე, ქევხიშვილი და სხვა. შაშიანის კვირაცხოვლის ეკლესია შაშიანის მთავარანგელოზთა ეკლესია შაშიანის სამების ეკლესია შაშიანის ღვთისმშობლის მეორე ეკლესია შაშიანის ღვთისმშობლის პირველი ეკლესია შაშიანის წმინდა გიორგის ეკლესია ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 695. კახიძე კ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 215. ↑ მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 26 ივლისი 2016. ↑ გიულდენშტედტის მოგზაურობა საქართველოში ↑ გვარები საქართველოში. ციტირების თარიღი: 2024-07-08.
ძირკოკი

ძირკოკი — სოფელი საქართველოში, გურჯაანის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი. მდებარეობს გომბორის ქედის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კალთაზე. ზღვის დონიდან 450 მეტრი, გურჯაანიდან 4 კილომეტრი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1120 ადამიანი. ძირკოკის იოანე ღვთისმეტყველის ეკლესია ძირკოკის მთავარანგელოზთა ეკლესია ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 276. ↑ მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 26 ივლისი 2016.
ჭერმისხევი

ჭერმისხევი — მდინარე საქართველოში, კახეთის მხარეში, გურჯაანის მუნიციპალიტეტში. მდინარე ალაზნის მარჯვენა შენაკადი. სათავე აქვს გომბორის ქედის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კალთაზე, ზღვის დონიდან 1118 მ სიმაღლეზე. სიგრძე 35 კილომეტრი, აუზის ფართობი 154 კმ². საზრდოობს თოვლის, წვიმისა და მიწისქვეშა წყლით. წყალდიდობა იცის გაზაფხულზე, მდგრადი წყალმცირობა ზამთარში. მარჯვნიდან იერთებს მდინარე ფაფრისხევსა და პატარავეთს. საშუალო წლიური ხარჯი შესართავთან 1,8 მ³/წმ. მდინარის ნაპირას გაშენებულია სოფლები: ჭერემი, ველისციხე და ზეგაანი. აფხაზავა ი., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 391.
ახურიანი (შირაკი)

ახურიანი (სომხ. Ախուրյան; ყოფილი დუზკენდი) — სოფელი სომხეთში, შირაკის პროვინციაში. 1995 წლამდე, ადმინისტრაციული რეფორმის გატარებამდე ჰქონდა ქალაქის სტატუსი და იყო ახურიანის რაიონის ცენტრი. 1995 წლიდან სოფლის სტატუსი აქვს. შირაკის პროვინციის ვებგვერდი დაარქივებული 2014-05-27 საიტზე Wayback Machine.
ნალბანდიანი

ნალბანდიანი (სომხ. Նալբանդյան) — სოფელი სომხეთში, არმავირის პროვინციაში. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5 465 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 272 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 20.09 კმ²-ია. ადმინისტრაციულ რეფორმამდე ატარებდა ქალაქის სტატუსს. სახელი მწერალ მიხეილ ნალბანდიანის პატივსაცემად ჰქვია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
პემზაშენი

პემზაშენი (სომხ. Պեմզաշեն) — სოფელი სომხეთში, შირაკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 790 მეტრზე. მოსახლეობა 3 322 კაცი (2012). ფართობი 23 კმ². დასახლება დაარსდა 1915 წელს გენოციდის შედეგად ქალაქ მუშიდან და ბასენიდან გადმოსახლებულების მიერ. Article: Pemzashen[მკვდარი ბმული] ↑ http://www.cfoa.am/HTML/option/7.htm
ნორ-ხარბერდი

ნორ-ხარბერდი (სომხ. Նոր Խարբերդ; ყოფილი ნორ კიანკი) — სოფელი სომხეთში, არარატის პროვინციაში. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 059 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 790 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 7.67 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
სევჯური

სევჯური, ან მეწამორი (სომხ. Սևջուր, Մեծամոր) — მდინარე სომხეთში. სხვა სომხური მდინარეებთან შედარებით, სევჯურს აქვს ერთ-ერთი ყველაზე სტაბილური რეჟიმი. სათავეს იღებს არაგაწის მთიდან. მდინარის დინება არის ძალიან მდორე. ↑ Госкомитет кадастра недвижимости при правительстве Республики Армения, Краткий справочник-словарь физиогеографических объектов Республики Армения, Центр геодезии и картографии, 2007. — გვ. 83.
არფილჭის წყალსაცავი

არფილჭის წყალსაცავი (სომხ. Արփի լճի ջրամբար) — წყალსაცავი სომხეთის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. აშენდა 1946-1951 წლებში არფის ტბის ადგილზე (სომხ. Արփի լիճ, არფი ლიჭ). წყალსაცავის აშენების შემდეგ მისი სიღრმეა 1,6 მ, ზედაპირის ფართობი - 4,5 კმ², მოცულობა - 5 მლნ. მ³. ჯებირის სიმაღლე 11,2 მეტრია, სიგრძე - 123,5 მ. წყალსაცავი გამოყენებულია სარწყავად და ელექტროენერგიის მისაღებად. ასევე სათევზაოდ. Состояние поверхностных и подземных вод დაარქივებული 2017-07-12 საიტზე Wayback Machine.
Ա

Ա, ա (სომხ. այբ [aɪb] — „აჲბ“) — სომხური ანბანის პირველი ასო. ასოს ტრანსკრიფციაა — [a]; გამოითქმის, როგორც ქართული „ა“; რიცხვითი მნიშვნელობაა — 1 (ერთი). Graphemica (Ա) Graphemica (ա)
Բ

Բ, բ (სომხ. բեն [bɛn] — „ბენ“) — სომხური ანბანის მეორე ასო. ასოს ტრანსკრიფციაა — [b]; გამოითქმის, როგორც ქართული „ბ“; რიცხვითი მნიშვნელობაა — 2 (ორი). Graphemica (Բ) Graphemica (բ)
Գ

Գ, գ (სომხ. գիմ [gim] — „გიმ“) — სომხური ანბანის მესამე ასო. ასოს ტრანსკრიფციაა — [g]; გამოითქმის, როგორც ქართული „გ“; რიცხვითი მნიშვნელობაა — 3 (სამი). Graphemica (Գ) Graphemica (գ)
Դ

Դ, դ (სომხ. դա [dɑ] — „და“) — სომხური ანბანის მეოთხე ასო. ტრანსკრიფციაა — [d]; გამოითქმის, როგორც ქართული „დ“; რიცხვითი მნიშვნელობაა — 4 (ოთხი). Graphemica (Դ) Graphemica (դ)
Ե

Ե, ե (სომხ. եջ [jɛtʃʰ] — „ეჩ“) — სომხური ანბანის მეხუთე ასო. ტრანსკრიფციაა — [e]; გამოითქმის, როგორც ქართული „ე“; რიცხვითი მნიშვნელობაა — 5 (ხუთი). Graphemica (Ե) Graphemica (ե)
ISO 3166-2:DE

ISO 3166-2:DE — ISO 3166-2-ის ნაწილი, რომელიც წარმოადგენს კოდების კრებულს გერმანიის ფედერაციული მხარეებისთვის. ზოგიერთი მხარის აღსანიშნავად ტრადიციულად გამოიყენება აბრივეატურა (ძირითადად შედგენილი სახელებისთვის) და დღეს ისინი უფრო ფართოდ გამოიყენება. მათი უმრავლესობა ორის ნაცვლად სამი ასოთი აღინიშნება. ISO 3166-2 — ყველა ქვეყნის რეგიონის კოდების სია. ISO 3166-1 — ყველა ქვეყნის კოდებისა და ინტერნეტ დომენების სია.
ამაოების ბაზარი (2004 წლის ფილმი)

„ამაოების ბაზარი“ (ინგლ. Vanity Fair) — 2004 წლის ფილმი, რომანტიკული დრამა, რომელიც გადაღებულია მირა ნაირის მიერ, უილიამ მეიკპის ტაკერეის რომანის „ამაოების ბაზარი“ (1847—1848) მიხედვით. თუმცა ამ ეკრანულ ვერსიაში რომანისგან შესამჩნევი ცვლილებებია, მაგალითად — ბედნიერი დასასრული. მთავარ როლს ასრულებს რიზ უიზერსპუნი. ყურადღება!  ქვემოთ მოყვანილია სიუჟეტის და/ან დასასრულის დეტალები. ბრიტანული იმპერიის ყვავილები, ეგზოტიკური ინდოეთის ფერები, ინგლისური ფანტაზიები. ბეკი შარფი — მხატვრისა და მომღერლის დაობლებული ქალიშვილი ტოვებს საკუთარ სახლს, რათა გოგონების აღმზრდელი გახდეს. ის არის სიმამაცით სავსე, ძლიერ მახვილგონიერი, კარგი გარეგნობის, ფრანგულად თავისუფლად მოსაუბრე და თვალი სოციალურ პროგრესისკენ აქვს. საზოგადოება ცდილობს ყველაფერს, რათა აარიდოს იგი წარმატებას. ეპიზოდური მოთხრობა მიჰყვება მის კვალს 20 წლის განმავლობაში, სადაც არის ქორწინება, ნაპოლეონისმაგვარი ომები, ბავშვი, ერთგულება სკოლის მეგობრის მიმართ, იმ ოჯახის ცვალებადობები, რომლის ქალიშვილებსაც ის ღზრდიდა და ყურადღება მოწყენილი მარკისისაგან, რომელიც მისი მამის ნახატებს აგროვებდა. პატიოსნება აბალანსებს მის გეგმებს, ის არ არის არისტოკრატი და არც ბურჟუა, არამედ უბრალოდ გაბედული, გონიერი და დაუოკებელი. რიზ უიზერსპუნი – რებეკა 'ბეკი' შარფ კრავლი ანჟელიკა მენდი – ახალგაზრდა რებეკა 'ბეკი' შარფი რომოლა გარი – ამელია სედლი ოსბორნი ჯეიმზ პურეფოი – კოლონელ როდონ კრავლი ჯონატან რაის მეიერსი – ჯორჯ ჰენრი ოსბორნი რაის იფანსი – მაიორი უილიამ დობინი ეილინ ატკინსი – მის მატილდა კრავლი ჯერალდინ მაკევანი – ლედი საუტდაუნი გაბრიელ ბაირნი – სტეინის მარკისი კელი ჰანტერი – ლედი სტეინი ბობ ჰოსკინსი – სერ პიტ კრავლი დუგლას ჰოჯი – პიტ კრავლი უმცროსი ნატაშა ლიტლი – ლედი ჯეინ შიპშენკს კრავლი ჯიმ ბროუდბენტი – მისტერ ოსბორნი ტონი მაუდსლი – ჯოზეფ 'ჯოს' სედლი ჯონ ფრანკლინ–რობინსი – მისტერ სედლი დებორა ფაინდლეი – მისის მერი სედლი ბარბარა ლი–ჰანტი – ლედი ბერიკრესი ტომ სტარიჯი – ახალგაზრდა ჯორჯი კეტრინ დრისდეილი – როდა შვარტსი ანჟელაკა მეისი – მონიკა შვარტსი რობერტ პეტინსონი – როდი კრავლი კრიტიკოსებმა სხვა და სხვა ტიპის გამოხმაურებები დაუთმეს ფილმს. Metacritic-მა განაცხადა, რომ ფილმის საშუალო ქულა იყო 100–დან 53, რაც 41 კრიტიკული მიმოხილვიდან გამომდინარეობდა. სტეფენ ჰანტერმა The Washington Post–დან პოზიტიური მიმოხილვა დაუთმო ფილმს, რომელზეც აღნიშნა: "მირა ნაირის მშვენიერი ეკრანული ვერსია 1848 წლის წიგნისა, თავისი ყოველგვარი დიდებით, თვალთახედვითა და გონივრულობით. The Charlotte Observer–ში ლორენს ტოპმენმა აღნიშნა: "ფილმის შემქმნელებმა ბრძნულად დაიცვეს წიგნის მთავარი სტრუქტურა" და რომ "მსახიობთა შემადგენლობა ერთსახოვნად კარგია, მაშინაც კი როცა საქმე ეხება უეცარ ხასიათობრივ ცვლილებებს, რომლებიც გაკეთებულია სცენარისტების მოთხოვნილებით, რათა წინ წავიდნენ." ამასობაში, ლიზა შვარზბაუმმა თავის რივიუში Entertainment Weekly-დან შეაფასა ფილმი, როგორც B- და დაამატა, რომ ეს არის "უსაფრთხო, ტონალური არჩევანი ნებაზე მიშვებული ფხიანი საქმოსნის ამბავისა, რომლის დაცემა ისეთივე ციცაბოა როგორც აღმავლობა." ოფიციალური საიტი ამაოების ბაზარი — კინოფილმების ინტერნეტ მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) გახსნითი წარწერები დიზაინირებული Trollback + Company-ის მიერ
აღმოსავლეთის ასურული ეკლესია

სირიულ-სპარსული (ასურული) ეკლესია, აღმოსავლეთის ასურული ეკლესია (არამ. ܥܕܬܐ ܩܕܝܫܬܐ ܘܫܠܝܚܝܬܐ ܩܬܘܠܝܩܝ ܕܡܕܢܚܐ ܕܐܬܘܪ̈ܝܐ) (აღმოსავლეთის წმინდა სამოციქულო (კაფალიკური) ასურული ეკლესია) — ქრისტიანული ეკლესია, რომელიც I საუკუნეში დაარსდა. ლიტერატურაში აგრეთვე გვხვდება სახელები: ნესტორიანული ეკლესია, სპარსული ეკლესია — ქრისტიანული ეკლესია, დაარსდა არამეული ხალხთა შორის პირველ საუკუნეში. აღმოსავლეთის ასურული ეკლესია — მოსკოვის თემის საიტი დაარქივებული 2020-09-26 საიტზე Wayback Machine. აღმოსავლეთის ასურული ეკლესიის არაოფიციალური გვერდი (ინგლისური) Encyclopedia LookLex: Nestorian Church დაარქივებული 2010-12-05 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) The Chaldean church of the East დაარქივებული 2006-04-04 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) აღმოსავლეთის ასურული ეკლესია საიტზე "ეკლესიათა იერარქია" პროტესტანტიზმი რესტავრაციონიზმი ბაპტიზმი კალვინიზმი ანგლიკანობა ლუთერანობა რომის კათოლიკური ეკლესია აღმოსავლეთის კათოლიკური ეკლესიები მართლმადიდებლობა არაქალკედონური ეკლესიები ასურეთის ეკლესია პროტესტანტული რეფორმაცია (XVI საუკუნე) დიდი სქიზმა (XI საუკუნე) ეფესოს კრება 431 ქალკედონის კრება 451 ადრეული ქრისტიანობა უნია
მენაის დაკიდებული ხიდი

მენაის დაკიდული ხიდი (ინგლ. Menai Suspension Bridge, უელს. Pont Grog y Borth), დაკიდული ხიდი, რომელიც კუნძულ ანგლესის უელსის სანაპიროსთან აკავშირებს. თომას ტელფორდის პროექტის ხიდი 1826 წელს აშენდა და ერთ-ერთი პირველი თანამედროვე ტიპის დაკიდული ხიდია მსოფლიოში. ხიდის აგებამდე კუნძულს მთავარ მიწასთან ფიქსირებული დამაკავშირებელი საშუალება არ ჰქონდა. კუნძულთან დაკავშირება მხოლოდ ბორნით შეიძლებოდა (ან დიდი გაჭირვებით ფეხით, მიქცევისას). 1800 წლის კავშირის ედიქტით ირლანდიაში ტრანსპორტის საჭიროება უფრო აქტუალური გახდა, და ვინაიდან ჰოლიჰედი ერთ-ერთი მთავარი ტერმინალი იყო დუბლინისთვის, გადაწყდა, რომ ხიდი აუცილებელი იყო. ლონდონიდან ჰოლიჰედამდე სატრანსპორტო მიმართულების გაუმჯობესება თომას ტელფორდს დაევალა. მისი პროექტის მთავარი ასპექტი მენაის სრუტეზე დაკიდული ხიდის მშენებლობა იყო. ხიდის დიზაინი მოქცევისას სრუტეზე 100 ფუტი სიმაღლის გემების გატარების საშუალებას იძლეოდა. ხიდის მშენებლობა 1819 წელს დაიწყო სრუტის ორივე მხარეს კოშკების დადგმით. ახლომდებარე პენმონის კირქვით ნაგები კოშკები შიგნით ფუტურო იყო და სიმაგრისთვის დიაგონალური კედლები ჰქონდა დამატებული. შემდეგ დამზადდა თექვსმეტი უზარმაზარი ჯაჭვური კაბელი. თითოეული მათგანი 935 ტონა რკინის ზოდებისგან შედგებოდა, და მათ 176 მეტრის გაშლა უნდა გაემაგრებინათ. დაჟანგვის თავიდან ასაცილებლად, ყოველი კაბელი თავდაპირველად სელის ზეთში ამოავლეს. ხიდი დიდი ზარზეიმით გახსნეს 1826 წლის 30 იანვარს. მან ლონდონიდან ჰოლიჰედამდე 36-საათიანი მგზავრობა 9 საათამდე შეამცირა.
სარდარაპატი

სარდარაპატი (სომხ. Սարդարապատ) — სოფელი სომხეთში, არმავირის პროვინციაში. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 275 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 398 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 15.76 კმ²-ია. სოფელთან ახლოს მდებარეობს მნიშვნელოვანი სპარსული ციხესიმაგრე სარდარი-ბერდი. ის ააგო სარდარი ირავანმა 1810 წელს ბრიტანელების ტექნიკური ასისტირებით. ის გამოიყენებოდა, როგორც სარდარაპატის ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრი და ერევნის ხანის საზაფხულო რეზიდენცია. 1935 წლიდან 2009 წლამდე ერქვა ჰოქტემბერი. ადმინისტრაციული რეფორმის გატარებამდე ჰქონდა ქალაქის სტატუსი. სოფელტან ახლოს მდებარეობს სარდარაპატის ბრძოლის მოსაგონარი მემორიალი. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
51-ე შტატი

ორმოცდამეთერთმეტე შტატი — ტერმინი, რომელიც გამოიყენება იმ ტერიტორიების მიმართ, რომლებიც შტატის სტატუსის პრეტენდენტები არიან. 1959 წლამდე, როდესაც კავშირში ალასკა და ჰავაი შევიდა, გამოიყენებოდა ტერმინი «ორმოცდამეცხრე შტატი». 51-ე შტატებს ეძახიან სახელმწიფოებს, სადაც აშშ დიდი გავლენით სარგებლობს ან მისი ზეწოლის ქვეშაა. ამ შემთხვევაში ტერმინი ავსტრალიასთან, მექსიკასთან, ერაყთან, დიდ ბრიტანეთთან გამოიყენება. ერთ-ერთი ყველაზე მთავარი კანდიდატები არიან: კოლუმბიის ოლქი, ჩრდილოეთი ვირჯინია და პუერტო-რიკო. მეორე დონის კანდიდატები არიან: შტატი ლინკოლნი, ნიუ იორკ სიტი, აღმოსავლეთი ორეგონი, სუპერიორი, სამხრეთი იუტა. „ფორმულა 51“ ფილმის პირველი სათაური — „51–ე შტატი“. ფილმში აღწერილია ამერიკულ–ბრიტანული ურთიერთობები. ბრიტანელმა მწერალმა პიტერ პრესტონმა 1998 წელს გამოსცა რომანი „ორმოცდამეთერთმეტე შტატი“. სიუჟეტის თანახმად დიდი ბრიტანეთი ტოვებს ევროკავშირს და აშშ–ს 51–ე შტატი ხდება. ჯგუფი „New Model Army“–ის სიმღერა „51st State“ მარგარეტ ტეტჩერის პროამერიკულ პოლიტიკას აკრიტიკებს. აშშ-ის ადმინისტრაციული დაყოფა Will Puerto Rico Finally Become Our 51st State? tvtropes - The United Fifty-One States Of America for examples in fiction Carol Orsag - The People's Almanac, 1975 - The United Thirty-Eight States of America დაარქივებული 2017-11-04 საიტზე Wayback Machine.
გერჰარდ შრედერი

გერჰარდ ფრიც კურტ შრედერი (გერმ. Gerhard Fritz Kurt Schröder; დ. 7 აპრილი 1944, მოსენბერგ-ვიორენი (დღ. ბლომბერგი), ჩრდილოეთი რაინ-ვესტფალია) — გერმანელი იურისტი და პოლიტიკური მოღვაწე, გერმანიის ბუნდესკანცლერი 1998-2005 წლებში. 1990-1998 წლებში იყო ქვემო საქსონიის მინისტრ-პრეზიდენტი. სოციალ-დემოკრატიული პარტიის თავმჯდომარე 1999-2004 წლებში. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „გერჰარდ შრედერი“ ვიკისაწყობში. ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2021-03-06 საიტზე Wayback Machine.
ვერა მენჩიკი

ვერა მენჩიკი (ჩეხ. Věra Menčíková; რუს. Ве́ра Фра́нцевна Ме́нчик მეუღლის გვარით სტივენსონი; დ. 16 თებერვალი 1906, მოსკოვი — გ. 27 ივნისი 1944, ლონდონი) — მსოფლიოს პირველი ჩემპიონი (1927–1944). ეროვნებით ჩეხი. ცხოვრობდა რუსეთში, 1921 წლიდან დიდ ბრიტანეთში. 1923 წლიდან არის ჰასტინგსის საჭადრაკო კლუბის წევრი. 1925 წელს ორჯერ დაამარცხა დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონი ედიტ პრაისი (+2=2-1 და +3=0-2). სხვა ძირითდი მიღწევები (ქალთა შორის): 1926 დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი — I ადგილი 1927 დიდი ბრიტანეთის ჩემპიონატი — I ადგილი 1927 ლონდონი მსოფლიოს ჩემპიონატი — I ადგილი 10,5 ქულა 11-დან 1930 ჰამბურგი მსოფლიოს ჩემპიონატი — I ადგილი 6,5 ქულა 8-დან 1931 პრაღა მსოფლიოს ჩემპიონატი — I ადგილი 8 ქულა 8-დან 1933 ფოლკსტონი მსოფლიოს ჩემპიონატი — I ადგილი 14 ქულა 14-დან 1934 ამსტერდამი ამხანაგური მატჩი: ვერა მენჩიკი — სონია გრაფი 3-1 (+3=0-1) 1935 ვარშავა მსოფლიოს ჩემპიონატი — I ადგილი 9 ქულა 9-დან 1937 სტოკჰოლმი მსოფლიოს ჩემპიონატი — I ადგილი 14 ქულა 14-დან 1937 ზემერინგი [[მატჩები მსოფლიოს პირველობაზე ჭადრაკში ქალთა შორის|მატჩი მსოფლიოს პირველობაზე: ვერა მენჩიკი — სონია გრაფი 11,5-4,5 (+9=5-2) 1939 ბუენოს-აირესი მსოფლიოს ჩემპიონატი — I ადგილი 18 ქულა 19-დან სულ მსოფლიოს ჩემპიონატებზე ვერა მენჩიკმა ჩაატარა 99 პარტია (+87=9-3) 1923–1939 წლებში ხშირად თამაშობდა ვაჟთა ტურნირებში. საუკეთესო შედეგები: 1926/1927 ჰასტინგსი (სარეზერვო)— I ადგილი 1928 ჩელტნემი(საერთო ტურნირი) — I ადგილი 1929 რანსტინგი — II ადგილი (აკიბა რუბინშტეინთნ) ერთად. ნახევარი ქულით ჩამორჩა ხოსე რაულ კაპაბლანკას 1931 ვუსტერი (საერთო ტურნირი) — I ადგილი 1932 ლონდონი — VIII ადგილი 1934 მარიბორი — III ადგილი 1935 გრეიტ-იარმუტი — III ადგილი 1939 მონტევიდეო — III ადგილი მამაკაცებთან ითამაშა რამდენიმე მატჩი 1937 ე.ზნოსკო-ბოროვსკისთან 1-3(+0=2-2) 1942 ჟ.მიზესი 6,5-3,5 (+4=5-1) სატურნირო პარტიების დადებითი ბალანსი ჰქონდა სამუელ რეშევსკისთნ (+1=2-0) და მაქს ეივესთნ (+2=1-1). დაიღუპა დედასთნ და დასთან ერთდ ლონდონის საჰაერო დაბომბვის დროს. ვერა მენჩიკის სახელობის თასი გადაეცემა ქალთა საჭადრაკო ოლიმპიადების გამარჯვებულ გუნდს. მის პატივსაცემად ინგლისის ქალაქ ბოგნორ-რიჯისში 1954–1969 წლებში ტარდებოდა ვაჟთა საერთაშორისო ტურნირი — ვერა მენჩიკის მემორიალი. 365chess ენციკლოპედია „ბრიტანიკა“ ↑ Encyclopædia Britannica <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a> ↑ Czech National Authority Database <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863"></a> ↑ 3.0 3.1 Oxford Dictionary of National Biography / C. Matthew — Oxford: OUP, 2004. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17565097"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5145336"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q34217"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q217595"></a> ↑ Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a>
რიგის წმინდა პეტრეს ეკლესია

რიგის წმინდა პეტრეს ეკლესია — ეკლესია ლატვიის დედაქალაქ რიგაში. რიგის ერთ-ერთი უძველესი ნაგებობა. პირველადი კონსტრუქცია აიგო 1209 წელს, როგორც საზოგადოების ეკლესია. როსტოკელმა მშენებელმა იოჰან რუმეშოტელმა XV საუკუნის დასაწყისში ეკლესია მნიშვნელოვნად განავრცო. ამჟამინდელი გუმბათის კოშკი 1746 წელს დასრულდა. მისი ბოლო რესტავრაცია 1973 წელს ჩატარდა. გუმბათს არსებობის განმავლობაში მეხი ექვსჯერ დაეცა და აქედან ორჯერ (1666 და 1721 წლებში) ჩამოიქცა. მეორე მსოფლიო ომამდე ეს იყო ყველაზე მაღალი ხის კონსტრუქცია ევროპაში. მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში შენობის სახურავი და კოშკი ხანძარმა დააზიანა. საბჭოთა ინჟინრებმა ეკლესია 1970-იან წლებში აღადგინეს. ეკლესიაში დამონტაჟდა ლიფტი, რომელსაც დამთვალიერებლები მის კოშკში 70 მეტრი სიმაღლეზე აჰყავდა. Зирнис, Гунар. Pētera baznīca — Рига, 1984. Холцманис А. О чём рассказывает церковь Петра (буклет). — Рига: Авотс, 1980.
ჟან-მატიე-ფილიბერ სერიურიე

ჟან-მატიე-ფილიბერ სერიურიე (ფრანგ. Jean Mathieu Philibert Sérurier; დ. 8 დეკემბერი, 1742, ლანი, ილ-დე-ფრანსი — გ. 21 დეკემბერი, 1819, პარიზი) — ფრანგი მხედართმთავარი, 1808 წლის 3 იცნისიდან გრაფი, საფრანგეთის საპატიო მარშალი 1804 წლის 19 მაისიდან. სერიურიე დაიბადა ლანში, სამეფო თავლაში თხუნელების შენახვაზე პასუხისმგებელი მოჯამაგირეს ოჯახში. 1755 წელს გამოიძახეს ჯარში (ფრანგ. milice provinciale), 1759 წლის ოქტომბრიდან — სამეფო ჯარის ომონის საქვეითო რაზმის პრაპორშიკი. 1760 წელს ვარბურგის ბრძოლაში დაიჭრა. 1762 წელს სერიურიემ მიიღო ლეიტენანტის წოდება და გაიგზავნა პორტუგალიაში. Boycott-Brown, Martin (2001). The Road to Rivoli: Napoleon's First Campaign. London, UK: Cassell & Co.. ISBN 0-304-35305-1.  Chandler, David G. (1966). The Campaigns of Napoleon. New York, N.Y.: Macmillan.  Chandler, David G. (1987). Napoleon's Marshals. New York, N.Y.: Macmillan. ISBN 0-02-905930-5.  შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „ჟან-მატიე-ფილიბერ სერიურიე“ ვიკისაწყობში. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 J.-B. Richard Le véritable conducteur aux Cimetières du Père La Chaise, Montmartre, Mont-Parnasse et Vaugirard — Paris: 1836. — P. 148. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q13415288"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q90"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q15629761"></a> ↑ Léonore database — ministère de la Culture. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2886420"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q384602"></a> ↑ 3.0 3.1 SNAC — 2010. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a> ↑ 4.0 4.1 GeneaStar <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q98769076"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3100478"></a> ↑ 5.0 5.1 Roglo — 1997. — 10000000 ეგზ. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q83365652"></a>
ნაწნავი

ნაწნავი — თმის ვარცხნილობა, როდესაც ადამიანის თმის რამდენიმე ღერი ერთმანეთს ეუღლება. უბრალო ნაწნავის დროს თმის ღერების რაოდენობა სამი ან ოთხია. ძველ მსოფლიოში ნაწნავს არა მარტო ქალები იკეთებდნენ. ეგვიპტეს ფარაონები წვერისგან ნაწნავს აკეთებდნენ, სამსონს თავზე 7 ნაწნავი ჰქონდა, ამ ნაწნავებში მისი ძალა ინახებოდა.
მიგ-29

მიგ-29 (რუს. Микоян МиГ-29) (ნატოს კლასიფიკაციით Fulcrum) არის მე-4 თაობის რეაქტიული თვითმფრინავი, შექმნილი სსრკ-ში საჰაერო უპირატესობის მოსაპოვებლად. თვითმფრინავი შეიქმნა ახალ ამერიკულ გამანადგურებლებთან F-16-თან და F-15-თან დასაპირისპირებლად. მიგ-29 დღეისათვისაც მრავალი ქვეყნის სამხედრო-საჰაერო ძალების აქტიურ შეიარაღებაზეა. 1972 წელს სსრკ-ში დაისვა საკითხი შეექმნათ დასავლური გამანადგურებლების F-15-ის და F16-ის კონკურენტუნარიანი გამანადგურებელი MiG 29 SMT - ერთადგილიანი მრავალდანიშნულებიანი საბრძოლო ვარიანტი MiG 29 UB - ორადგილიანი სავარჯიშო MiG 29 K - ავიამზიდებისთვის ადაპტირებული. დღეისათვის ბაზირებულნი არიან რუსეთის ერთადერთ ავიამზიდ ადმირალ კუზნეცოვზე MiG 29 M - გააჩნია ცეცხლის, საჭის მართვის და აღმოჩენის თანამედროვე სისტემები. აღწურვილია ორმაგი ფაზირებული ბორტრადარით, ინფრაწითელი/TV/ლაზერული სისტემებით. მისი ორადგილიანი ვარიანტია MiG 29 M2 MiG 29M OVT - საერთაშორისო ავიაშოუებზე მისი პირველი ჩვენება 2006 წელს გაიმართა. მეორენაირად მას MiG 33-საც ეძახიან