laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
იორამ მამალაძე

იორამ არსენის ძე მამალაძე (დ. 15 დეკემბერი, 1911, ზესტაფონი, ქუთაისის გუბერნია, რუსეთის იმპერია — გ. 4 ივლისი, 1966, თბილისი, საქართველოს სსრ) — ქართველი ფერმწერი, პეიზაჟისტი. საქართველოს დამსახურებული მხატვარი (1957). 1926-1928 წლებში სწავლობდა მ. თოიძის სამხატვრო სტუდიაში, 1928-1932 წლებში — თბილისის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემიაში. იყო გ. გაბაშვილისა და ე. ლანსერეს მოწაფე. პედაგოგიურ მოღვაწეობას ეწეოდა თბილისის სამხატვრო (1940-1945) და სამხატვრო-სამრეწველო (1945-1948) სასწავლებლებში, თბილისის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემიაში (1959-1966). მონაწილეობას იღებდა გამოფენებში. აკვარელისა და ზეთის საღებავებით ხატავდა საქართველოს სხვადასხვა კუთხის პეიზაჟებს. ყურადღებას უთმობდა „ინდუსტრიულ პეიზაჟსაც“. მისი ძირითადი ნამუშევრებია: „ფერომანგანუმის ქარხანა“ (1937), „პიონერები იმერეთის სოფელში“ (1947, ორივე დ. შევარდნაძის სახელობის საქართველოს ეროვნული გალერეა) და სხვა. ი. მამალაძე ფერწერისა და პერსპექტივის რამდენიმე სახელმძღვანელოს ავტორია. ენციკლოპედია „საქართველო“
ჩაირლი (ქალქანდერეს რაიონი)

ჩაირლი (თურქ. Çayırlı) — სოფელი ქალქანდერეს რაიონში, რიზეს პროვინცია, თურქეთი. მდებარეობს რიზედან 30 კილომეტრში, ხოლო რაიონის ცენტრ ქალქანდერედან 10 კილომეტრში. 2020 წლის მონაცემებით სოფელში 404 ადამიანი ცხოვრობს. ↑ Çayırlı Köyü (თურქული). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 5 Mart 2015. ციტირების თარიღი: 4 Haziran 2014. ↑ Rize Kalkandere Çayırlı Köy Nüfusu (თურქული). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 7 Ağustos 2019. ციტირების თარიღი: 5 Şubat 2020.
ლაბა (მდინარე)

ლაბა (რუს. Лаба) — მდინარე რუსეთში კრასნოდარის მხარეში, მდინარე ყუბანის მარცხენა შენაკადი. წარმოიქმნება დიდი ლაბისა და პატარა ლაბის შეერთებით, რომელთაც სათავე აქვთ კავკასიონის მთავარი ქედის ჩრდილოეთ კალთაზე. სიგრძე დიდი ლაბასთან ერთად 347 კმ, საკუთრივ ლაბისა 214 კმ. აუზის ფართობი 12,5 ათასი კმ². ზემოთ მთის მდინარეა. საზრდოობა შერეული აქვს. წყლის საშუალო წლიური ხარჯი შესართავთან ახლოს 95,7 მ³/წმ. იყინება (არა ყოველ წელს) დეკემბრის ბოლოს, ყინულძვრაა თებერვლის ბოლოს. იყენებენ სარწყავად, ხე-ტყის დასაცურებლად. ლაბის ნაპირზეა ქ. ლაბინსკი. შესართავის მახლობლად, მდინარე ყუბანის მარჯვენა ნაპირზე — ქ. უსტ-ლაბინსკი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 96.
იური მამალაძე

იური გიორგის ძე მამალაძე (დ. 26 ივნისი, 1929, თბილისი, საქართველოს სსრ — გ. 16 ივნისი, 2009, მოსკოვი, რუსეთის ფედერაცია) — ქართველი ფიზიკოსი. ფიზიკა-მათემატიკურ მეცნიერებათა დოქტორი (1984). 1952 წელს დაამთავრა თსუ-ის ფიზიკის ფაკულტეტი, მუშაობდა იქვე ექსპერიმენტული ფიზიკის კათედრაზე (1952-1958), შემდგომ — საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ფიზიკისა (1958-1966, 1969-2009) და ლ. ლანდაუს სახელობის თეორიული ფიზიკის (ჩერნოგოლოვკა, მოსკოვის ოლქი, 1966-1969) ინსტიტუტებში. ი. მამალაძის სამეცნიერო კვლევები ძირითადად ეხება კონდენსირებულ გარემოთა ფიზიკას. მან მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანა საქართველოში დაბალი ტემპერატურის ფიზიკის კვლევების განვითარებაში. ი. მამალაძე არის მრავალი სამეცნიერო ნაშრომის, მ. შ. 5 მონოგრაფიის თანაავტორი, ეწეოდა ნაყოფიერ პედაგოგიურ მოღვაწეობას. Квантование макроскопичеких двИжений и гидродинамика вращающегося гелия II, Тб.,1966 (თანაავტ. Э.Л. Андроникашвили); Физика сверхтекучего гелия. Квантованные вихри и вращение сверхтекучей жидкости, Тб., 1978 (თანაავტ. Э. Л. Андроникашвили, Дж.С. Цакадзе). ენციკლოპედია „საქართველო“
დიულგერლი (ქალქანდერეს რაიონი)

დიულგერლი (თურქ. Dülgerli) — სოფელი ქალქანდერეს რაიონში, რიზეს პროვინცია, თურქეთი. მდებარეობს რიზედან 38 კილომეტრში, ხოლო რაიონის ცენტრ ქალქანდერედან 4 კილომეტრში. 2020 წლის მონაცემებით სოფელში 384 ადამიანი ცხოვრობს. ↑ Dülgerli Köyü (თურქული). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 5 Mart 2015. ციტირების თარიღი: 4 Haziran 2014. ↑ Rize Kalkandere Dülgerli Köy Nüfusu (თურქული). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 7 Ağustos 2019. ციტირების თარიღი: 5 Şubat 2020.
მარინა მამალაძე

მარინა მამალაძე (დ. 22 ნოემბერი, 1957, თბილისი) — ქართველი სტომატოლოგი. მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1999), პროფესორი (2002), საქართველოს ეროვნული პრემიის ლაურეატი (2012). 1979 წელს დაამთავრა თსსი. 1984-1995 იყო ამავე ინსტიტუტის თერაპიული სტომატოლოგიის კათედრის ასისტენტი, 1995-2002 წლებში — დოცენტი, 2002-2009 წლებში — პროფესორი. 2009 წლიდან ხელმძღვანელობს თსსუ-ის ოდონტოლოგიის დეპარტამენტს. 1994 წლიდან — სტომატოლოგიური კლინიკისა და სასწავლო-კვლევით ცენტრის „უნიდენტის“ დირექტორია. 2007 წლიდან — საქართველოს ჯანდაცვის სამინისტროს ექსპერტ-სტომატოლოგი, საქართველოს სტომატოლოგთა პროფესიული ასოციაციის პრეზიდენტი, საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტროს სარეზიდენტო პროგრამის ხელმძღვანელი. 2010 წლიდან არის თსსუ-ის აკადემიური საბჭოს, 2013 წლიდან — ჟურნალ „Dent Art“-ის სარედაქციო საბჭოს, 2017 წლიდან კი — საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის ექსპერტი. 2013 წელს აირჩიეს „სტომატოლოგთა საერთაშორისო კოლეგიის“ წევრად. 2020 წლიდან კოლეგიის ევროპის სექციის ერთ-ერთი ვიცე-რეგენტია. მ. მამალაძე არის მრავალი სამეცნიერო ნაშრომის, მ. შ. 1 ძირითადი და 5 დამხმარე სახელმძღვანელოს, დაავადებათა მართვის ეროვნული პროტოკოლებისა და სამედიცინო განათლების ავტორი და განმახორციელებელი. მ. მამალაძის სამეცნიერო კვლევის სფეროა: კბილთა რესტავრაცია და ენდოდონტური მკურნალობა, სტომატოლოგიური მასალათწარმოება, გაუტკივარებისა და სედაციის პრობლემები სტომატოლოგიაში, კბილთა და სარესტავრაციო მასალების ელექტრონულ-მიკროსკოპული კვლევა და სხვ. მ. მამალაძე არის მრავალი საერთაშორისო სამეცნიერო კონფერენციის, სემინარის, კონგრესის მონაწილე, მომხსენებელი, ორგანიზატორი და განმახორციელებელი. ენციკლოპედია „საქართველო“
ესენდერე (ქალქანდერეს რაიონი)

ესენდერე (თურქ. Esendere) — სოფელი ქალქანდერეს რაიონში, რიზეს პროვინცია, თურქეთი. მდებარეობს რიზედან 40 კილომეტრში, ხოლო რაიონის ცენტრ ქალქანდერედან 13 კილომეტრში. 2020 წლის მონაცემებით სოფელში 170 ადამიანი ცხოვრობს. ↑ Esendere Köyü (თურქული). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 5 Mart 2015. ციტირების თარიღი: 4 Haziran 2014. ↑ Rize Kalkandere Esendere Köy Nüfusu (თურქული). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 7 Ağustos 2019. ციტირების თარიღი: 5 Şubat 2020.
ესენთეფე (ქალქანდერეს რაიონი)

ესენთეფე (თურქ. Esentepe) — სოფელი ქალქანდერეს რაიონში, რიზეს პროვინცია, თურქეთი. მდებარეობს რიზედან 45 კილომეტრში, ხოლო რაიონის ცენტრ ქალქანდერედან 15 კილომეტრში. 2020 წლის მონაცემებით სოფელში 44 ადამიანი ცხოვრობს. ↑ Esentepe Köyü (თურქული). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 5 Mart 2015. ციტირების თარიღი: 4 Haziran 2014. ↑ Rize Kalkandere Esentepe Köy Nüfusu (თურქული). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 7 Ağustos 2019. ციტირების თარიღი: 5 Şubat 2020.
ჯანგირ მამალაძე

ჯანგირ ალექსანდრეს ძე მამალაძე (დ. 23 ნოემბერი, 1935, ლანჩხუთი — გ. 18 დეკემბერი, 2009, თბილისი) — ქართველი ექიმი, მედიცინის ისტორიკოსი, ჯანდაცვის ორგანიზატორი. მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1995), პროფესორი (1992), საქართველოს დამსახურებული ექიმი (1984). 1959 წელს დაამთავრა თსსი. 1970-1972 წლებში იყო გამომცემლობა „საბჭოთა საქართველოს“ სამედიცინო ლიტერატურის რედაქციის გამგე, 1973 წლიდან — ჟურნალ „საქართველოს სამედიცინო მოამბის“, 1996 წლიდან — გაზეთ „მედიცინის“ მთავარი რედაქტორი. ჯ. მამალაძე ავტორია სამეცნიერო პუბლიცისტური ნაშრომების, რომლებიც ეხება მედიცინის აქტუალურ საკითხებს. მიღებული აქვს ზაზა ფანასკერტელ-ციციშვილის სახელობის პრემია (1990) და ღირსების ორდენი (1997). საზოგადოებრივი ჯანდაცვა და მენეჯმენტი, სახელმძღვანელო სტუდენტებისა და ექიმებისათვის, თბ., 2012. ენციკლოპედია „საქართველო“
ფინდიქლი (ქალქანდერეს რაიონი)

ფინდიქლი (თურქ. Fındıklı) — სოფელი ქალქანდერეს რაიონში, რიზეს პროვინცია, თურქეთი. მდებარეობს რიზედან 35 კილომეტრში, ხოლო რაიონის ცენტრ ქალქანდერედან 8 კილომეტრში. 2020 წლის მონაცემებით სოფელში 343 ადამიანი ცხოვრობს. ↑ Fındıklı Köyü (თურქული). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 5 Mart 2015. ციტირების თარიღი: 4 Haziran 2014. ↑ Rize Kalkandere Fındıklı Köy Nüfusu (თურქული). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 7 Ağustos 2019. ციტირების თარიღი: 5 Şubat 2020.
ირაკლი მამამთავრიშვილი

ირაკლი მამამთავრიშვილი (დ. 26 აგვისტო, 1940, თბილისი — გ. 18 ივნისი, 2016, იქვე) — ქართველი მეან-გინეკოლოგი. მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1996), პროფესორი (2006), კავკასიის ხალხთა სამეცნიერების აკადემიის ნამდვილი წევრი (2002). 1964 წელს დაამთავრა თსსი. 1964-1967 წლებში იყო ლენინგრადის რაიონული საავადმყოფოს მეან-გინეკოლოგი; 1969 წელს მეანობა-გინეკოლოგიის სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტის უმცროსი, შემდეგ უფროსი (1972-1973) მეცნიერი მუშაკი; 1973-1977 წლებში — სამედიცინო სისტემოტექნიკის ლაბორატორიის ხელმძღვანელი; 1977-1979 წლებში — გურჯაანის სამშობიარო სახლის მთავარი ექიმი; 1979-1989] წლებში — კ. ჩაჩავას სახელობის პერინატალური მედიცინის და მეანობა-გინეკოლოგიის სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტის განყოფილების უფროსი მეცნიერი თანამშრომელი, შემდეგ — ინსტიტუტის სწავლული მდივანი, გამგე; 1989-2006 წლებში — ორსულთა პათოლოგიის განყოფილების გამგე; 2006 წლიდან — რეპროდუქციული მედიცინის ცენტრ „უნივერსის“ გენერალური დირექტორის მოადგილე. ი. მამამთავრიშვილი არის სამეცნიერო ნაშრომების, მონოგრაფიების, გამოგონების და რაციონალიზატორული წინადადებების ავტორი, რომლებიც ეხება დედისა და ნაყოფის ფიზიოლოგიისა და პათოლოგიის პრობლემებს, საშვილოსნოს კუმშვადი აქტივობის რეგულაციის მექანიზმებს, პროფილაქტიკისა და მკურნალობის საკითხებს. სისხლდენა მეანობაში, სახელმძღვანელო, თბ., 2000 (თანაავტ.: პ. კინტრაია, გ. გოცაძე). ენციკლოპედია „საქართველო“
ოთარ მამამთავრიშვილი

ოთარ გრიგოლის ძე მამამთავრიშვილი (დ. 11 ოქტომბერი, 1924, თბილისი — გ. 16 თებერვალი, 1996, იქვე) — ქართველი ქირურგი. მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1969), პროფესორი (1973), საქართველოს მეცნიერებათა დამსახურებული მოღვაწე (1986), საქართველოს სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი (1984), სამედიცინო-ბიოლოგიური აკადემიის ნამდვილი წევრი (1994). 1948 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტი. იყო საქართველოს ჯანდაცვის სამინისტროს მთავარი ქირურგი (1976–1979), თბილისის ექიმთა დახელოვნების ინსტიტუტის ქირურგიის I კათედრის გამგე (1980–1996). ოთარ მამამთავრიშვილმა კლინიკურ პრაქტიკაში დანერგა ორიგინალური ოპერაციული მეთოდები კუჭ-ნაწლავის ტრაქტზე, ღვიძლსა და ელენთაზე. აღსანიშნავია ექსტრაპერიტონიზაციის მეთოდი, რომლითაც ხდება ინფექციის შესაძლო კერის იზოლაცია პერიტონეუმის ღრუდან, რაც პერიტონიტის პრევენციის ძირითადი პირობაა და სხვ. ოთარ მამამთავრიშვილი იყო საქართველოს ქირურგიის სამეცნიერო საზოგადოების გამგეობისა (1976–1979) და ბელორუსის სამეცნიერო ქირურგიის საზოგადოების საპატიო (1978) წევრი. აკადემიკოს გ. მუხაძის სახელობის ქირურგიის საზოგადობის თავმჯდომარე (1994–1996). ოთარ მამამთავრიშვილი არის სამეცნიერო ნაშრომების, მათ შორის — გამოგონებებისა და რაციონალიზატორული წინადადების ავტორი. მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები. ენციკლოპედია „საქართველო“
სანტო-დომინგოს კანტონი

სანტო-დომინგო-დე-ლოს-კოლორადოსის კანტონი (ესპ. Cantón Santo Domingo) — კანტონი ეკვადორში, იგი უდიდესი კანტონია სანტო-დომინგო-დე-ლოს-ტსაჩილასის პროვინციაში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი სანტო-დომინგო, რომლისგანაც მომდინარეობს კანტონის სახელი. კანტონის ფართობია 3 454 კმ², ხოლო მოსახლეობა, 2022 წლის მონაცემებით, 441 583 ადამიანს შეადგენს. ↑ Estos son los 221 alcaldes en Ecuador para el período 2023-2027 ↑ Population and area of Santo Domingo Canton
ვახტანგ ესვანჯია

ვახტანგ პართენის ძე ესვანჯია (დ. 4 მარტი, 1931, სოფ. ნიგოითი, ახლანდ. ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტი, — გ. 23 თებერვალი, 1998, თბილისი) — ქართველი ჟურნალისტი. საქართველოს დამსახურებული ჟურნალისტი (1985). დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოსოფიის ფაკულტეტი (1952), მოსკოვის უმაღლესი პარტსკოლა ჟურნალისტიკის განხრით (1961), შემდეგ — ეკონომიკის ფაკულტეტი (1967). 1967-1971 წლებში რედაქტორობდა გაზეთ „სამშობლოს“ — უცხოეთში მცხოვრებ თანამემამულეებთან კულტურული კავშირის საქართველოს საზოგადოების ორგანოს. 1973 წლიდან იყო საქართველო კომპარტიის ცხაკაიას რაიკომის პირველი მდივანი. 1983-1991 წლებში მუშაობდა საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტის გამომცემლობის დირექტორად. ესვანჯია ასევე იყო საქართველოს ჟურნალისტთა შემოქმედებითი კავშირის (ფედერაციის) წევრი (1959), საქართველოს ჟურნალისტთა კავშირის მდივანი, უცხოეთში მცხოვრებ თანამემამულეებთან კულტურული კავშირის საქართველოს საზოგადოების პრეზიდიუმის წევრი (1983), 9 აპრილის გარემოებათა შემსწავლელი კომისიის წევრი (1989), 1990 წლიდან სიცოცხლის ბოლომდე იყო საზოგადოება „საქართველო-იტალიის“ პრეზიდენტი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. 101.
პალმერის მიწა

◯ პალმერის მიწა (ინგლ. Palmer Land) — ანტარქტიკის ნახევარკუნძულის სამხრეთი მონაკვეთი, გრეიამისა და ელსუორთის მიწებს შორის. Palmer Land
გრეიამის მიწა

◯ გრეიამის მიწა (ინგლ. Graham Land) — ანტარქტიკის ნახევარკუნძულის უკიდურესი ნაწილი, მდებარე პალმერის მიწის ჩრდილოეთით. Graham Land: Antarctica // geographic.org
ესტაფეტა

ესტაფეტა (ფრანგ. estafette, იტალ. staffa – უზანგი, ავჟანდი) — სპორტში, გუნდური შეჯიბრება სხვადასხვა სპორტულ დისციპლინაში; გუნდის წევრები ერთიმეორის მიყოლებით გადიან დისტანციის ეტაპებს და გადასცემენ თანაგუნდელს დისტანციაზე გადაადგილების რიგს. მძლეოსნობაში ესტაფეტა გადაეცემა ჯოხით, სათხილამურო სპორტში — თანაგუნდელის ხელის შეხებით, ცურვაში — აუზის ბორტზე შეხებით. წარსულში ესტაფეტა ეწოდებოდა საგანგებო ფოსტას, რომელიც დაჰქონდათ შიკრიკებს, ჩვეულებრივ, ცხენოსნებს. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. 104.
სან-ხუან-აცომპა

სან-ხუან-აცომპის მუნიციპალიტეტი (ესპ. Municipio de San Juan Atzompa) ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის შტატ პუებლაში. 2015 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 856 ადამიანს შეადგენს. მუნიციპალიტეტის ფართობია 24.76 კმ². ↑ http://www.cuentame.inegi.org.mx/monografias/informacion/pue/territorio/div_municipal.aspx ↑ -. Enciclopedia de los Municipios de México. Instituto Nacional para el Federalismo y el Desarrollo Municipal. ციტირების თარიღი: January 4, 2010
სან-მარტინ-ტესმელუკანი

სან-მარტინ-ტესმელუკანის მუნიციპალიტეტი (ესპ. Municipio de San Martín Texmelucan) ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის შტატ პუებლაში. 2015 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 163 922 ადამიანს შეადგენს. მუნიციპალიტეტის ფართობია 71.45 კმ². ↑ http://www.cuentame.inegi.org.mx/monografias/informacion/pue/territorio/div_municipal.aspx ↑ -. Enciclopedia de los Municipios de México. Instituto Nacional para el Federalismo y el Desarrollo Municipal. ციტირების თარიღი: January 4, 2010
სან-მარტინ-ტოტოლტეპეკი

სან-მარტინ ტოტოლტეპეკის მუნიციპალიტეტი (ესპ. Municipio de San Martín Totoltepec) ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის შტატ პუებლაში. 2015 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 699 ადამიანს შეადგენს. მუნიციპალიტეტის ფართობია 7.27 კმ². ↑ http://www.cuentame.inegi.org.mx/monografias/informacion/pue/territorio/div_municipal.aspx ↑ -. Enciclopedia de los Municipios de México. Instituto Nacional para el Federalismo y el Desarrollo Municipal. ციტირების თარიღი: January 4, 2010
სან-მატიას-ტლალანკალეკა

სან-მატიას-ტლალანკალეკის მუნიციპალიტეტი (ესპ. Municipio de San Matías Tlalancaleca) ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის შტატ პუებლაში. 2015 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 20 175 ადამიანს შეადგენს. მუნიციპალიტეტის ფართობია 50.69 კმ². ↑ http://www.cuentame.inegi.org.mx/monografias/informacion/pue/territorio/div_municipal.aspx ↑ -. Enciclopedia de los Municipios de México. Instituto Nacional para el Federalismo y el Desarrollo Municipal. ციტირების თარიღი: January 4, 2010
სან-ხერონიმო-ტეკუანიპანი

სან-ხერონიმო-ტეკუანიპანის მუნიციპალიტეტი (ესპ. Municipio de San Jerónimo Tecuanipan) ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის შტატ პუებლაში. 2015 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 6 265 ადამიანს შეადგენს. მუნიციპალიტეტის ფართობია 39.72 კმ². ↑ http://www.cuentame.inegi.org.mx/monografias/informacion/pue/territorio/div_municipal.aspx ↑ -. Enciclopedia de los Municipios de México. Instituto Nacional para el Federalismo y el Desarrollo Municipal. ციტირების თარიღი: January 4, 2010
სან-ხერონიმო-საიაკატლანი

სან-ხერონიმო-საიაკატლანის მუნიციპალიტეტი (ესპ. Municipio de San Jerónimo Xayacatlán) ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის შტატ პუებლაში. 2015 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 3 441 ადამიანს შეადგენს. მუნიციპალიტეტის ფართობია 229.62 კმ². ↑ http://www.cuentame.inegi.org.mx/monografias/informacion/pue/territorio/div_municipal.aspx ↑ -. Enciclopedia de los Municipios de México. Instituto Nacional para el Federalismo y el Desarrollo Municipal. ციტირების თარიღი: January 4, 2010
სან-ხოსე-ჩიაპა

სან-ხოსე-ჩიაპის მუნიციპალიტეტი (ესპ. Municipio de San José Chiapa) ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის შტატ პუებლაში. მუნიციპალიტეტის ფართობია 177.551 კმ². ქალაქის მახლობლად აუდის ქარხანა მდებარეობს, რომელიც წელიწადში 150 000 ერთეულს უშვებს. ძრავები გერმანიიდანაა იმპორტირებული. ↑ -. Enciclopedia de los Municipios de México. Instituto Nacional para el Federalismo y el Desarrollo Municipal. ციტირების თარიღი: January 4, 2010 ↑ Ludwig, Christopher. (14 July 2016) Volkswagen & Audi in Mexico part 1: Sharing logistics in a state of expansion. Automotive Logistics. ციტირების თარიღი: 13 May 2017
სან-ხოსე-მიაუატლანი

სან-ხოსე-მიაუატლანის მუნიციპალიტეტი (ესპ. Municipio de San José Miahuatlán) ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის შტატ პუებლაში. 2015 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 13 159 ადამიანს შეადგენს. მუნიციპალიტეტის ფართობია 336.385 კმ². ↑ http://www.cuentame.inegi.org.mx/monografias/informacion/pue/territorio/div_municipal.aspx ↑ -. Enciclopedia de los Municipios de México. Instituto Nacional para el Federalismo y el Desarrollo Municipal. ციტირების თარიღი: January 4, 2010
სან-ხუან-ატენკო

სან-ხუან-ატენკოს მუნიციპალიტეტი (ესპ. Municipio de San Juan Atenco) ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის შტატ პუებლაში. 2015 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 3 362 ადამიანს შეადგენს. მუნიციპალიტეტის ფართობია 96.36 კმ². ↑ http://www.cuentame.inegi.org.mx/monografias/informacion/pue/territorio/div_municipal.aspx ↑ -. Enciclopedia de los Municipios de México. Instituto Nacional para el Federalismo y el Desarrollo Municipal. ციტირების თარიღი: January 4, 2010
ესტრადა

ესტრადა (ფრანგ. estrade < ლათ. stratum – ფიცარნაგი) — სასცენო მოედანი, ფიცარნაგი (სახელდახელო ან ფუნდამენტური) მსახიობთა საკონცერტო გამოსვლებისათვის. ესტრადა წარმოადგენს ამაღლებულ ადგილს საკონცერტო დარბაზში ან ღია ცის ქვეშ. სცენისგან განსხვავებით ესტრადას არ აქვს წინა და უკანა ფარდა, კულისები, სასცენო მანქანები. უფრო ვიწრო მნიშვნელობით ესტრადა არის მუსიკალური გამოსვლებისთვის განკუთვნილი ფანჩატურის ტიპის ნაგებობა (ინგლ. bandstand, ასევე music kiosk – სამუსიკო კიოსკი), რომელიც პოპულარული იყო ვიქტორიანული ეპოქის (1837-1901) დიდ ბრიტანეთში და აქედან ევროპის სხვა ქვეყნებშიც გავრცელდა. მას წრიული, ნახევრადწრიული ან მრავალკუთხა ფორმა აქვს და ხშირად ბაღებსა და პარკებშია განთავსებული. ფართო გაგებით ესტრადა იგივეა, რაც საესტრადო ხელოვნება — დრამატული და ვოკალური ხელოვნების, მუსიკალური, ქორეოგრაფიის, ცირკის და სხვა ნომრები, რომლებიც კონცერტში გაერთიანებულია თემატურად კონფერანსის მიერ. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 240. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. ?.
ეტიუდი

ეტიუდი (ფრანგ. étude, სიტყვასიტყვით – შესწავლა, ვარჯიში) შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან: ეტიუდი — ნაწარმოები, რომელსაც ხატავენ ნატურიდან ან ნატურის შესასწავლად. ეტიუდი — მზარდი ტექნიკური სირთულის მუსიკალური პიესა. ეტიუდი — იმპროვიზაციული ხასიათის სავარჯიშო მსახიობებისთვის. ეტიუდი — მცირე ფორმის მხატვრული ან არამხატვრული თხზულება, რომელიც ერთ რომელიმე საკითხს ეძღვნება. ეტიუდი — საჭადრაკო კომპოზიციის ერთ-ერთი სახე.
ლაბადა

ლაბადა — მოკლე, წელში გამოყვანილი სამოსელი ქალისა (კახეთი). იგივეა, რაც ყაბაჩა ანუ ყაბარჩა, რომელსაც რუსთაველის ეპოქაში საქართველოში მამაკაციც ხმარობდა და ქალიც. ლაბადა ფერადი ქსოვილისაგან იკერებოდა, ზოგს სარჩულად თახვის ბეწვი ჰქონდა დადებული და ზამთარშიც ეცვათ. ქალის ლაბადა საინგილოში XX საუკუნის დასაწყისამდე იხმარებოდა. მას ყოშებთან ახალუხზე იცვამდნენ. კერავდნენ სხვადასხვა ქსოვილისაგან. გვერდებზე ჩაქები ჰქონდა, ირგვლივ კი ფერადი არშია და ქობა, გულისპირებზე ღილი. აგრეთვე ლაბადა ეწოდება წვიმის დროს წამოსასხამს, საწვიმარს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 94.
სან-ხუან-რაბოსო

სან-ხუან-რაბონსოს მუნიციპალიტეტი (ესპ. Municipio de San Juan Raboso) ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის შტატ პუებლაში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 4 241 ადამიანს შეადგენს. 2017 წლის პუებლის მიწისძვრის ეპიცენტრი სან-ხუან-რაბოსოდან 4.5 კმ-ის დაშორებით მდებარეობდა. ↑ -. Enciclopedia de los Municipios de México. Instituto Nacional para el Federalismo y el Desarrollo Municipal. ციტირების თარიღი: January 4, 2010 ↑ Central Mexico earthquake kills scores, topples buildings (19 September 2017). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 24 იანვარი 2018. ციტირების თარიღი: 22 April 2018
მონტენოტის ბრძოლა

მონტენოტის ბრძოლა — საფრანგეთის პირველი რესპუბლიკის არმიასა და სარდინია-ავსტრიის კოალიციას შორის, 1796 წლის 12 აპრილს, მომხდარი ბრძოლა. დაპირისპირება მოხდა პიემონტ-სარდინიის სამეფოს სოფელ კაირო-მონტენოტესთან ახლოს, სადაც ფრანგულმა ჯარმა ავსტრიელების წინააღმდეგ მნიშვნელოვანი გამარჯვება მოიპოვა, გენერალ ნაპოლეონ ბონაპარტის მეთაურობით. 1796 წელს საფრანგეთის დირექტორიამ ნაპოლეონ ბონაპარტი გენერლად დაინიშნა იმ ფრანგული საჯარისო ნაწილებისა, რომელსაც სამხედრო კამპანია უნდა ეწარმოებინა ჩრდილო იტალიის ტერიტორიაზე. ამავე წლის 27 მარტს, ახალგაზრდა გენერალი ჩავიდა ქალაქ ნიცაში, სადაც იმყოფებოდა მის დაქვემდებარებაში მყოფი არმია, 63 000 ჯარისკაცის ოდენობით. აღსანიშნავია, რომ მათგან მხოლოდ 37 600 კაცის გაშვება შეიძლებოდა ბრძოლის ველზე. ამის მიზეზი არმიისთვის გამოყოფილი მცირე ფინანსები იყო, რის გამოც ჯარისკაცები ცუდად იკვებებოდნენ, თვეობით ელოდნენ ანაზღაურებას და არასათანადოდ იყვნენ აღჭურვილნი. შესაბამისად, აქ გავრცელებული იყო ქურდობა, უდისციპლინობა და ქაოსი. არსებული პრობლემების მიუხედავად, ნაპოლეონი ძალიან ფრთხილად გეგმავდა ყოველ მომდევნო ნაბიჯს, იცოდა, რომ ეს სამხედრო კამპანია დიდ როლს ითამაშებდა მის შემდგომ წინსვლასა და სამხედრო კარიერაზე. იტალიური კამპანიის ფარგლებში, ნაპოლეონის უშუალო კონკურენტები ავსტრილები და სარდინიის სამეფოს ჯარები იყვნენ. ავსტრიელებს ჩრდილო იტალიის ტერიტორიაზე მობილიზებული ჰყავდათ 19 500 მეომარი იოჰან პეტერ ბოულიეს მთაურობით, ძირითად ძალებს ემატებოდა კიდევ 11 500 ავსტრიელი. პიემონტ-სარდინის სამეფოს არმია ავსტრიელთა კორპუსის ოდნავ დასავლეთით იმყოფებოდა და იგი დაახლოებით 20 000 კაცს ითვლიდა. ბევრი სირთულისა და ხელისშემშლელი ფაქტორის მიუხედვად, ეს ბრძოლა ფრანგების გამარჯვებით დასრულდა და ეს იყო გენერალ ბონაპარტის პირველი წარმატება იტალიური კამპანიის ფარგლებში. Boycott-Brown, Martin (2001). The Road to Rivoli. London: Cassell & Co. ISBN 0-304-35305-1.  Chandler, David G. (1979). Dictionary of the Napoleonic Wars. New York: Macmillan. ISBN 0-02-523670-9.  Chandler, David G (1966). The Campaigns of Napoleon. New York: Macmillan.  Fiebeger, G. J. (1911). The Campaigns of Napoleon Bonaparte of 1796–1797. West Point, New York: US Military Academy Printing Office.  Rothenberg, Gunther E (1980). The Art of Warfare in the Age of Napoleon. Bloomington, Ind: Indiana University Press. ISBN 0-253-31076-8.  Smith, Digby (1998). The Napoleonic Wars Data Book. London: Greenhill. ISBN 1-85367-276-9.
ეტიუდი (სახვითი ხელოვნება)

ეტიუდი (ფრანგ. étude, სიტყვასიტყვით – შესწავლა, ვარჯიში) — ნაწარმოები, რომელსაც ხატავენ ნატურიდან ან ნატურის შესასწავლად. ეტიუდი, ჩვეულებრივ, გამოირჩევა შთაბეჭდილების ცოცხალი გადმოცემით, უშუალობით. ფერწერული, სკულპტურული და გრაფიკული ეტიუდი ნაწარმოებზე მუშაობის მოსამზადებელი მასალის როლს ასრულებს. მაღალხარისხოვანი ეტიუდი ხშირად დასრულებული მხატვრული ნაწარმოებია. ასეთ ეტიუდებს ქმნიდნენ პეტერ პაულ რუბენსი, პოლ სეზანი, ვინსენტ ვან-გოგი და სხვ. საინტერესოა ქართველი მხატვრების: გიგო გაბაშვილის, რომანოზ გველესიანის, ვალერიან სიდამონ-ერისთავის, კორნელი სანაძის, ედმუნდ კალანდაძის, ზურაბ ნიჟარაძისა და სხვათა ეტიუდები. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. ?. ესკიზი — მხატვრული ნაწარმოების ან მისი რომელიმე ნაწილის ჩანახატი.
ეტიუდი (მუსიკა)

ეტიუდი (ფრანგ. étude, სიტყვასიტყვით – შესწავლა, ვარჯიში) — მზარდი ტექნიკური სირთულის, ჩვეულებრივ მცირე ზომის მუსიკალური ნაწარმოები (პიესა), რომელიც ავითარებს დაკვრის ტექნიკის რომელიმე ელემენტს (ტერცია, ოქტავა, გამა, არპეჯო, ოქტავა, ნახტომი, ტრელი, სტაკატო, ლეგატო, პოლიფონიური თანახმიერება და სხვ.). პედაგოგიურ პრაქტიკაში გავრცელებულია კლემენტის, ჩერნის, კრამერის საფორტეპიანო, კრეიცერის და როდის სავიოლინო ეტიუდები. დიდი მხატვრული ღირებულება აქვთ შოპენის, შუმანის („სიმფონიური ეტიუდები“), ლისტის („ტრანსცენდენტური შესრულების ეტიუდები“, „პაგანინის დიდი ეტიუდები“), დებიუსის, რახმანინოვის, სკრიაბინის და სხვათა ეტიუდებს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 242. ეტიუდი (მუსიკა) — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური)
ეტიუდი (თეატრალური ხელოვნება)

ეტიუდი (ფრანგ. étude, სიტყვასიტყვით – შესწავლა, ვარჯიში) — იმპროვიზაციული ხასიათის სავარჯიშო სამსახიობო ხელოვნების ტექნიკის განვითარებისა და სრულყოფის მიზნით. ეტიუდი შეიცავს პედაგოგის ან რეჟისორის მიერ შემსრულებლისათვის შერჩეულ მარტივ ან რთულ სცენურ მოქმედებას. ეტიუდი შეიძლება იყო ინდივიდუალური ან ჯგუფური. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 242.