laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ადამიანის ტრიქოცეფალუსი

ადამიანის ტრიქოცეფალუსი (ლათ. Trichosephalus trichiurus) — პარაზიტული ჭია ნემატოდების კლასისა. დედლის სიგრძე 35-40 მმ-მდეა, ხოლო მამლისა — 30-40 მმ-მდე. სხეულის წინა ნაწილი ძაფისებრია, ბოლო — სპირალურად დახვეული. ბინადრობს ბრმა ნაწლავში, უფრო იშვიათად მსხვილ და სწორ ნაწლავებში, ჭიანაწლავში. ძაფისებრი ნაწილით შეჭრილია ლორწოვან გარსში და იკვებება ადამიანის სისხლით. თითოეული დედალი დღე-ღამეში 1000-3500-მდე კვერცხს დებს, რომელიც ფეკალურ მასასთან ერთად გარეთ გამოიყოფა. ერთი თვის ან თვენახევრის განმავლობაში კვერცხში ყალიბდება ლარვა. ადამიანის ორგანიზმში ლარვა ხვდება დაბინძურებულ წყალთან ერთად. კვერცხიდან გამოჩეკილი ლარვა გადადის მსხვილ ნაწლავში და სქესობრივად მწიფდება. იწვევს დაავდაება ტრიქოცეფალოზს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 81.
ზედგენიძეები

ზედგენიძეები, ზევდგინიძეები — ფეოდალური საგვარეულო აღმოსავლეთ საქართველოში. ზედგენიძეები XIV საუკუნის I ნახევარში დამკვიდრდნენ მდინარეების რეხისა და მეჯუდის სანაპირო ტერიტორიაზე. XIV საუკუნის 80-90-იან წლებში სამეფო კარს ერთგულებისათვის საგვარეულო საძვალედ მიიღეს შიომღვიმე. ალექსანდრე I-მა ზედგენიძეებს დაუმტკიცა გორის მოურაობა, ამილახვრობა და სოფლები — კასპი, გომი, ნადარბაზევი ყმა-მამულებით. პირველი ამილახვარი იყო თაყა ჯანიბეგის ძე ზევდგინიძე, აქედან მომდინარეობს ამილახვართა გვარი და სათავადო საამილახვრო. ზედგენიძეთა საგვარეულოს განშტოებებია ასევე გურამიშვილები, ტუსიშვილები და, შესაძლოა, ემუხვარები. ბერძენიშვილი ნ., ფეოდალური ურთიერთობიდან XV საუკუნეში, მის წგნ.: საქართველოს ისტორიის საკითხები, წგნ. 2, თბ., 1965; გვრიტიშვილი დ., ფეოდალური საქართველოს სოციალური ურთიერთობის ისტორიიდან (ქართლის სათავადოები), თბ., 1955; ქიქოძე მ., ქსე, ტ. 4, გვ. 498, თბ., 1979
კარლსოხშულეს საერთაშორისო უნივერსიტეტი

კარლსოხშულეს საერთაშორისო უნივერსიტეტი — კერძო საკუთრებაში არსებული ფახჰოხშულე და არაკომერციული ორგანიზაცია ქალაქ კარლსრუეში, გერმანია. იგი ყურადღებას ამახვილებს საერთაშორისო ბაზარზე და კულტურათაშორის თანამშრომლობაზე ბიზნესში. 2009 წლიდან კარლსოხშულე ეკუთვნის არაკომერციულ ფონდსა და კარლსრუეს სავაჭრო პალატას (6%). ავსტრალია მაკუორის უნივერსიტეტი ჰონგ-კონგი ლინანის უნივერსიტეტი ჩინეთი შანხაის მეორე პოლიტექნიკური უნივერსიტეტი საქართველო ჰუმანიტარულ-ტექნიკური ისტიტუტი თურქეთი მარმარას უნივერსიტეტი დიდი ბრიტანეთი უელსის უნივერსიტეტი ლინკოლნის უნვიერსიტეტი კარსრუეს საერთაშორისო უნივერსიტეტი ↑ ROR Data — v1.19 — 2023. — doi:10.5281/ZENODO.7644942 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q116976023"></a>
ზედუბანი

ზედუბანი შეიძლება აღნიშნავდეს: ზედუბანი — სოფელი ადიგენის მუნიციპალიტეტში ზედუბანი — სოფელი ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში ზედუბანი — სოფელი ხარაგაულის მუნიციპალიტეტში ზედუბანი — სოფელი ტყიბულის მუნიციპალიტეტში ზედუბანი — სოფელი ჭიათურის მუნიციპალიტეტში
ელიზაბეთ ამალია ჰესენ-დარმშტადტელი

ელიზაბეთ ამალია ჰესენ-დარმშტადტელი (გერმ. Elisabeth Amalie von Hessen-Darmstadt; დ. 20 მარტი, 1635 — გ. 4 აგვისტო, 1709) — ჰესენ-დარმშტადტის პრინცესა. კურპფალცის კურფიურსტის მეუღლე 1685-90 წლებში. პფალცის ორი კურფიურსტის, იოჰან ვილჰელმისა და კარლ III ფილიპის, საღვთო რომის იმპერატრიცა ელეონორ მაგდალენას, პორტუგალიის დედოფალ მარია სოფიას, ესპანეთის დედოფალ მარია ანას და პარმის ჰერცოგინია დოროთეა სოფიას დედა. უამრავი სახელგანთქმული ევროპელი მონარქის ბებია და დიდი-ბებია. ელიზაბეთ ამალია დაიბადა 1635 წლის 20 მარტს ჰესენ-დარმშტადტის ლანდსაგრაფოში. იგი იყო ჰესენ-დარმშტადტის ლანდგრაფ გეორგ II-ისა და მისი ცოლის, ლანდგრაფინია სოფია ელეონორა საქსონიელის ქალიშვილი. ელიზაბეთ ამალიას დედა მკაცრად ზრუნავდა იმაზე, რომ მისი ქალიშვილი ჭეშმარიტი ლუთერანი გამხდარიყო. მას აკმაოდ მიმზიდველი გარეგნობა ჰქონდა, რასაც მისი საოცარი ქერა თმა სძენდა, რომელსაც სიბერემდე არ დაუკარგავს ფერი. ზუსტად ასეთივე თმა ჰქონდათ მის ქალიშვილებს ელეონორ მაგდალენასა და დოროთეა სოფიას. 1653 წლის 3 ოქტომბერს დაქორწინდა ნოიბურგის გრაფ ფილიპ ვილჰელმზე, რომელიც 1685 წელს კურპფალცის კურფიურსტად აირჩიეს. მისი ქმარი მასზე ოცი წლით უფროსი იყო, თუმცა მათი ქორწინებით დანათესავდნენ საღვთო რომის იმპერიის უმნიშვნელოვანესი სახელმწიფოები. 1653 წლის 1 ნოემბერს ელიზაბეთ ამალია კათოლიციზმზე მოექცა. იგი გარდაიცვალა ღრმა სიბერეში, 1709 წლის 4 აგვისტოს, კურპფალცში. ელეონორ მაგდალენა (1655—1720), ცოლად გაჰყვა საღვთო რომის იმპერატორ ლეოპოლდ I-ს და შეეძინა 10 შვილი; მარია ადელჰეიდი (1656), გარდაიცვალა ჩვილობაში; სოფია ელიზაბეთი (1657—1658), გარდაიცვალა ჩვილობაში; იოჰან ვილჰელმი (1658—1716), კურპფალცის კურფიურსტი, ცოლად შეირთო ჯერ მარია ანა იოზეფა ავსტრიელი, ხოლო შემდეგ ანა მარია ლუიზა მედიჩი, თუმცა შვილები არ ჰყოლია; ვოლფგანგ გეორგი (1659—1683), კოლნის ეპისკოპოსი; ლუდვიგ ანტონი (1660—1694), ვორმსის ეპისკოპოსი; კარლ III ფილიპი (1661—1742), კურპფალცის კურფიურსტი, იქორწინა სამჯერ, თუმცა შვილები არ ჰყავდა; ალექსანდერ ზიგმუნდი (1663—1737), აუსბურგის ეპისკოპოსი; ფრანც ლუდვიგი (1664—1732), ვროცლავის არქიეპისკოპოსი; ფრიდრიხ ვილჰელმი (1665—1689), საიმპერატორო გენერალი; მარია სოფია (1666—1699), ცოლად გაჰყვა პორტუგალიის მეფე პედრუ II-ს და შეეძინა 7 შვილი; მარია ანა (1667—1740), ცოლად გაჰყვა ესპანეთის მეფე კარლ II-ს, თუმცა შვილები არ ჰყავდა; ფილიპ ვილჰელმი (1668—1693), ცოლად შეირთო ანა მარია ფრანცისკა საქსენ-ლუნებურგელი და შეეძინა 2 გოგონა; დოროთეა სოფია (1670—1748), ცოლად გაჰყვა პარმის პრინც ოდოარდო ფარნეზეს და შეეძინა 2 გოგონა; იადვიგ ელიზაბეთი (1673—1722), ცოლად გაჰყვა პოლონეთის პრინც იან სობიესკის და შეეძინა 6 შვილი; იოჰანი (1675), გარდაიცვალა ჩვილობაში; ლეოპოლდინა ელეონორა (1679—1693), გარდაიცვალა დაუქორწინებელი და უშვილო. Choker, Peter, Diseases of the kings of Spain: the Austrians. From Madness to impotence Joan of Charles II the Bewitched (Madrid: The Sphere Books Ltd., 2005).
სვიმონ მესვეტის სავანე

სვიმონ მესვეტის სავანე — ეკლესია კასპის მუნიციპალიტეტის ნასოფლარ რკონის მიდამოებში. კასპიდან სამხრეთ-დასავლეთით 20 კილომეტრის მოშორებით, რკონის კომპლექსის სამხრეთ–დასავლეთით, 400 მეტრზე, მთის ფერდობზე. ეკლესია (5,6X3,8 მ) სამსართულიანია, ნაგებია რიყისა და ნატეხი ქვით. პირველი სართულის უმეტესი ნაწილი მიწაშია ჩამჯდარი. ამ სართულის ჩრდილო–აღმოსავლეთ კედლებში ორი პატარა სარკმელია გაჭრილი. სათავსის შუაში წყლის შესაგროვებელი ჭა იყო ამოჭრილი. მეორე სართული საცხოვრებელია. შესასვლელი დასავლეთ კედელშია. აღმოსავლეთ და ჩრდილოეთ კედლებში თითო პატარა სარკმელია, ჩრდილო–აღმოსავლეთ კუთხეში – ბუხარი. დასავლეთ კედელზე მიდგმულია მესამე სართულზე ასასვლელი კიბე. მესამე სართული ცილინდრული კამარითაა გადახურული. იგი სამლოცველოა, რომელსაც აღმოსავლეთით აფსიდი აქვს. ოთხივე კედელში თითო სწორკუთხა სარკმელია. სართულშუა გადახურვა ხის კოჭებს ეყრდნობოდა. სამლოცველოს კედლები მთლიანად შელესილი და მოხატული ყოფილა. მოხატულობა გვიანდელ ფეოდალურ ხანას მიეკუთვნება. ფრაგმენტები შემორჩენილია აფსიდში და დასავლეთ კედელზე. აფსიდში ღვთისმშობლის ნახევარფიგურაა ყრმით ხელში. მის ქვემოთ, მომდევნო რეგისტრში წმინდა მსხვერპლი უნდა იყოს გამოსახული. სვიმონ მესვეტის სავანეს 2006 წლის 7 ნოემბერს საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულებით ძეგლს ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორია განესაზღვრა. საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 5, თბ., 1990. — გვ. 190. სვიმონ მესვეტის სავანე დაარქივებული 2017-01-29 საიტზე Wayback Machine. ↑ საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665, 2006 წლის 7 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ
ანდრეს მანუელ ლოპეს-ობრადორი

ანდრეს მანუელ ლოპეს-ობრადორი (ესპ. Andrés Manuel López Obrador, დ.13 ნოემბერი, 1953, მაკუსპანა, ტაბასკოს შტატი, მექსიკა) — მექსიკელი პოლიტიკოსი. ქვეყნის პრეზიდენტი 2018 წლის 1 დეკემბრიდან 2024 წლის 1 ოქტომბრამდე. 2018 წლის 1 ივლისის არჩევნებზე აირჩიეს მექსიკის პრეზიდენად. ფედერალური ოლქის მთავრობის ყოფილი მეთაური. 2006, 2012, 2018 წლების არჩევნებში პრეზიდენტობის კანდიდატი. დემოკრატიული რევოლუციის პარტიის წევრი. 2006 წლის არჩევნებში ის მინიმალური სხვაობით დამარცხდა, რის შემდეგაც მისმა მომხრეებმა მასობრივი საპროტესტო აქციები გამართეს და ის პრეზიდენტად გამოაცდახდეს. ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2018-07-02 საიტზე Wayback Machine.
ადამიტები

ადამიტები, პიკარდები (ძვ. ბერძნ. ἀδαμιανοὶ, ἀδαμῖται; ლათ. adamiani — „ადამიანი“) — ქრისტიანული სექტების საერთო სახელწოდება II საუკუნიდან. ადამიტები ქადაგებდნენ ადამიანის ბუნებრივი გრძნობების ღვთაებრიობას და გმობდნენ ასკეტიზმს. ადამიტების მოძღვრება განსაკუთრებით გავრცელდა XIV-XV საუკუნეებში ჰუსიტური ომების დროს. ადამიტებმა შექმნეს ჰუსიტების უკიდურესი მემარცხენე გლეხურ-პლებური ქილიასტური მიმდინარეობა. მათი ბელადები იყვნენ მარტინ პუსკა, პეტრე კანიში, იან ბიდლინსკი და სხვები. ადამიტები მოუწოდებდნენ ქრისტიანებს დაბრუნებოდნენ უცოდველ ცხოვრებას, რომელსაც შეცოდებამდე ეწეოდა ადამი. უარყოფდნენ საეკლესიო ორგანიზაციასა და წესებს, ზიარებასა და მღვდლობას: ამტკიცებდნენ, რომ ღმერთიცა და ეშმაკიც მხოლოდ ადამიანთა გულში არსებობს. იესო ქრისტეში მხოლოდ ადამიანურ ბუნებას ხედავდნენ, ფიქრობდნენ, რომ დადგა ჟამი „ღვთის ათასწლიანი მეუფებისა“, როცა აღარ იქნება კერძო საკუთრება და ადამიანები ძმურად იცხოვრებენ. 1421 წლის გაზაფხულზე წმინდა საკურთხევლის შეურაცხყოფის საბაბით და ორი სახის ზიარებაზე უარის თქმის გამო ადამიტები გააძევეს ტაბორიდან, შემდეგ ისინი გაანადგურა ტაბორიტთა მემარჯვენე ფრთამ იან ჟიჟკას მეთაურობით, მათი ბელადები მ. ჰუსკა და პ. კანიში დაწვეს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 82.
მაკუსპანა

მაკუსპანა (ესპ. Macuspana) სრული სახელი სან-ფრანცისკო-მაკუსპანა (ესპ. San Francisco de Macuspana) — ქალაქი მექსიკაში, ტაბასკოს შტატი. ამავე სახელწოდების მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2010 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა 32 225 ადამიანს შეადგენდა. ქალაქი მდებარეობს ვილიაერმოსას შტატის დედაქალაქიდან 45 კილომეტრში, მდინარე პუსკატანის მარცხენა სანაპიროზე. ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2018-08-10 საიტზე Wayback Machine.
ადამსის მეთოდი

ადამსის მეთოდი — ჩვეულებრივი დიფერენციალური განტოლების რიცხვითი ინტეგრირების სხვაობითი მეთოდი, რომელიც საწყის წერტილებში ამონახსნის მიახლოებითი მნიშვნელობების გამოთვლის საშუალებას იძლევა. შეიმუშავა ინგლისელმა ასტრონომმა ჯონ კაუჩ ადამსმა 1855 წელს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 83.
ნისლის ქვეყანა

„ნისლის ქვეყანა“ (ინგლ. The Land of Mist) — ართურ კონან დოილის 1926 წლის სამეცნიერო ფანტასტიკური რომანი. ყურადღება!  ქვემოთ მოყვანილია სიუჟეტის და/ან დასასრულის დეტალები. რომანი კონან დოილის მიერ დაწერილი იქნა დეპრესიის პერიოდში, მისი ახლობლების, შვილის, ძმის, ძმიშვილების გარდაცვალების შემდეგ. მიუხედავად იმისა, რომ ეს ამბავი პროფესორ ჩელენჯერზეა, რომანის მთავარი გმირები არიან მისი ქალიშვილი ენიდი და ენიდის ძველი მეგობარი ედუარდ მელოუნი. ასევე მასში მონაწიელობს კიდევ ერთი პერსონაჟი ლორდი ჯონ როქსტონი, რომელიც ასევე ფიგურირებს ნოველის მეორე ნაწილში. პროფესორი სამერლი კი რომელიც, ხანდაზმულ ასაკში გარდაიცვალა, მოიხსენიება რომანში. „ნისლის ქვეყანა“ — classic-literature.co.uk რომანის მიმოხილვა
მიშელ ადანსონი

მიშელ ადანსონი (დ. 7 აპრილი, 1727 — გ. 3 აგვისტო, 1806) — ფრანგი ბოტანიკოსი, საფრანგეთია აკადემიის წევრი (1759), მცენარეთა ბუნებრივი სისტემის ერთ-ერთი შემქმნელი. პირველმა გამოიყვანა ბიოლოგიაში მათემათიკური მეთოდები. აღიარებდა სახეობათა შეცვლის შესაძლებლობას. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 83. ↑ 1.0 1.1 Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ 2.0 2.1 Michel Adanson — 2010. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a> ↑ Léonore database — ministère de la Culture. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2886420"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q384602"></a> ↑ 4.0 4.1 Encyclopædia Britannica <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a> ↑ 5.0 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 Amigo J. Sciences de la vie et la terre — Publications de l'olivier, 2017. — ტ. 3. — 915 გვრ. — ISBN 978-2-908866-50-6 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q50809534"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q89274775"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q50809498"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q50809494"></a> ↑ GeneaStar <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q98769076"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3100478"></a> ↑ 7.0 7.1 Annuaire prosopographique : la France savante / B. Delmas — 2009. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q55740543"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2926731"></a> ↑ A. Henry Le Père Lachaise historique, monumental et biographique — Paris: chez l'auteur, 1852. — P. 94. — 116 გვრ. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q90"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q15717686"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q15717671"></a> ↑ Czech National Authority Database <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863"></a>
ადაპტაცია (მრავალმნიშვნელოვანი)

ადაპტაცია შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ ერთს: ადაპტაცია — გარემოსთან შეგუების პროცესი; ადაპტაცია — შეგრძნების ორგანოების გრძნობადობის ცვალებადობა; თვალის ადაპტაცია — თვალის შეგუების უნარი; სოციალური ადაპტაცია — ადამიანის ადაპტირება სოციუმში; ფიზიოლოგიური ადაპტაცია —ფიზიოლოგიურ რეაქციათა ერთობლიობა; ადაპტაციის დონე — გამღიაზიანებლის ინტესივობის სკალა; ადაპტაციოგენეზი — ადაპტირების პროცესი; ადაპტრაციომორფოზი — ადაპტირების განვითარების ციკლი; ადაპტაციური სინდრომი — დაცვითი რეაქციების კომპლექსი; ადაპტაციურ-ტროფიკული ფუნქცია — სიმპათიკური ნერვული სისტემის ფუნქცია.
ადაპტერი

ადაპტერი (ინგლ. adapter, < ლათ. adapto — «მოვარგებ») — გადამყვანი რაიმე ტექნიკურ საშუალებისთვის, რომელიც მიმღებ ფორმატიდან გარდაქმნის ინფორმაციას და არგებს დანიშნულების ობიექტს. არსებითი სახელი ადაპტერი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს: ადაპტერი — ობიექტივის გადამყვანი ფოტოგრაფიაში; ქსელური ადაპტერი — გადამყვანი კომპიუტერული ქსელისათვის.
ადგილობრივი დრო

ადგილობრივი დრო — დედამიწის ამა თუ იმ პუნქტის დრო. დამოკიდებულია ადგილის გეოგრაფიულ გრძედზე. ერთსა და იმავე მომენტში ადგილობრივი დრო მით უფრო მეტია, რაც უფრო აღმოსავლეთით მდებარეობს პუნქტი. იგი გრძედის ყოველ 15°-ზე 1 სთ-ით მატულობს. ორი პუნქტის ადგილობრივი დროის სხვაობა დროის ერთეულებით გამოხატულ ამ პუნქტების გეოგრაფიულ გრძედთა სხვაობას უტოლდება. მაგალითად, თბილისის ადგილობრივი დრო უსწრებს გრინვიჩის ადგილობრივი დროს 2 სთ 59 წთ, ხოლო ირკუტსკისას ჩამორჩება 3 სთ 58 წთ. ადგილობრივი დროს განსაზღვრავენ ასტრონომიული დაკვირვებათა მეშვეობით და იყენებენ ზოგიერთი ასტრონომიული ამოცანის გადასაწყვეტად. ზოგჯერ ადგილის ზოლურ დროსაც შეცდომით ადგილობრივი დროს უწოდებენ. დრო ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 86.
ოძრხე (მრავალმნიშვნელოვანი)

ოძრხე შეიძლება აღნიშნავდეს შემდეგს: ოძრხე — ოძრხოსის მიერ დაარსებული ციხე-ქალაქი ოცხისწყალზე; ოძრხე — ისტორიულ-გეოგრაფიული მხარე სამხრეთ-აღმოსავლეთ საქართველოს ტერიტორიაზე; ოძრხე (ოცხე) — მდინარე საქართველოში, ადიგენის მუნიციპალიტეტში.
ზეთავი

ზეთავი — მთა საქართველოში, კახეთის მხარეში, ახმეტის მუნიციპალიტეტისა თელავის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვარზე. მდებარეობს კახეთის კავკასიონის მთავარ წყალგამყოფ ქედზე, მდინარე თუშეთის ალაზნის მარჯვენა შენაკადის — ხისოს ალაზნის სათავესთან. სიმაღლე ზღვის დონიდან 3099 მ. აგებულია ლიასური თიხაფიქლებითა და ქვიშაქვებით. მთის კალთები ციცაბოა, ზოგან ფრიალო კლდოვანი ფლატეებია. შემოსილია მთის მდელოს ნიადაგებზე განვითარებული სუბალპური და ალპური მდელოებით. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. 339.
ზეთით ფერწერა

ზეთით ფერწერა — ფერწერის სახეობა, ზეთის საღებავებით ხატვა. ზეთის საღებავებით ხატავენ უმთავრესად დაგრუნტულ ტილოზე, აგრეთვე მუყაოზე, ხეზე, ლითონზე, საგანგებოდ მომზადებულ შელესილ კედელზე (მონუმენტური ფერწერა ანუ ფრესკა). სხვა საღებავებთან შედარებით ზეთის საღებავები ქმნიან მოცულობისა და პერსპექტივის კარგ ილუზიას, ტონის სიღრმეს, ფერების სიმდიდრეს. მონასმები შეიძლება იყოს გაუმჭვირვალი, გამჭვირვალე, რელიეფური და გლუვი. XIX საუკუნამდე ზეთით ფერწერა ლაქშერეული საღებავის რამდენიმე ფენად დადებისა და შემდეგ სურათის ზედაპირის გალაქების ტექნიკას ემყარებოდა. XIX საუკუნიდან ზეთის საღებავებით ხატავენ უმთავრესად ალა პრიმას ტექნიკით (სურათის ან მისი ფრაგმენტის დახატვა ერთ სეანსზე). XV საუკუნის I მესამედში ზეთით ფერწერა ფართოდ იყო გავრცელებული დაზგულ ფერწერაში. იან ვან ეიკმა დახვეწა ზეთით ფერწერის ტექნიკა, რამაც ხელი შეუწყო მის შემდგომ განვითარებას. XVI საუკუნიდან ეს ტექნიკა წამყვანია ფერწერაში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 502.
ზეთის პალმა

ზეთის პალმა (Elaeis guineensis) — მცენარე პალმების ოჯახისა. აქვს 20-30 მ-მდე სიმაღლის ღერო და 6-7 მ-მდე სიგრძის ფრთისებრი ფოთლები. ერთსახლიანი მცენარეა, ყვავილობს მე-4 მე-5 წელს. ერთსქესიანი ყვავილები შეკრებილია ყვავილედებად. თითო ყვავილედი შედგება 600-800 ბუტკოიანი ყვავილისაგან და ნაყოფის მომწიფებისას იგი 25-50 კგ იწონის. კურკიანა ნაყოფი ქლიავის ოდენაა, რბილობი 70%-მდე პალმის ზეთს შეიცავს, თესლი — 26%-მდე საჭმელ ზეთს, რომელსაც მარგარინის წარმოებაშიც იყენებენ. ველურად იზრდება ეკვატორული აფრიკის დასავლეთ ნაწილში. კულტივირებულია ყველგან ტროპიკებში, უფრო კი ტროპიკულ აფრიკაში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 502. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ზეთის პალმა
ზეთისხილი

ზეთისხილი (ლათ. Olea) — მცენარის გვარი ზეთისხილისებრთა ოჯახისა. ცნობილია 60-მდე სახეობა. სამეურნეო მნიშვნელობა აქვს მხოლოდ ზეთისხილს (ლათ. Olea europea). მარადმწვანე, სუბტროპიკულ ხეხილოვანი მცენარეა, 4-12 მ სიმაღლისა. ფოთლები წვრილი, ლანცეტისებური აქვს, ზემოდან მუქი მწვანე, ქვემოდან — მოვერცხლისფრო-ნაცრისფერი. ნაყოფი კურკიანია, მოგრძო-ოვალური ან მომრგვალო ფორმისა, იწონის 15 გ. თესლიდან გამოზრდილი მცენარე მსხმოიარობას იწყებს 10-12, ხოლო კალმიდან გამოზრდილი — 4-5 წლის შემდეგ. ცოცხლობს 300-400 წელსზე მეტს. ერთი ხიდან 20-40 კგ მოსავალი მოდის. ნაყოფს იყენებენ დასამზადებლად, დასაკონსერვებლად, ზეთის გამოსახდელად (ნაყოფის ნედლი ტნილობი შეიცავს 25-იდან 80%-მდე ზეთს, ე. წ. ზეითუნის ზეთს), მედიცინაში, კოპტონს — ცხოველთა საკვებად, მერქანს — სადურგლო და სახარატო საქმეში. საქართველოში ზეთისხილი გავრცელებულია აფხაზეთში, აგრეთვე კახეთის მშრალ სუბტროპიკულ ზონაში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 502-503.
ადმინისტრაციული გადაცდომა

ადმინისტრაციული გადაცდომა — მართლსაწინააღმდეგო ბრალეული მოქმედება (ან უმოქმედობა), რომელიც არღვევს სათანადო სახელმწიფო ორგანოების მიერ დადგენილ საყოველთაოდ სავალდებულო წესებს და იწვევს ადმინისტრაციულ პასუხისმგებლობას. ადმინისტრაციული გადაცდომა ნაკლებ საზოგადოებრივ საშიშროებას შეიცავს, ვიდრე დანაშაული. ადმინისტრაციული გადაცდომის ჩამდენის მიმართ ადმინისტრაციული სახდელის მაგივრად შეიძლება გამოიყენონ საზოგადოების ზემოქმედების ღონისძიება. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 97.
ედუარდ II

ედუარდ II პლანტაგენეტი (ინგლ. Edward II, ფრანგ. Édouard II Platagenêt; დ. 25 აპრილი, 1284, კერნარფონი, უელსი — გ. 21 სექტემბერი, 1327, ბერკლის ციხესიმაგრე, გლოჩესტერი) — ინგლისის და უელსის მეფე 1307-1327 წლებში, პლანტაგენეტთა დინასტიის წარმომადგენელი. იყო ედუარდ I-ის ძე. ებრძოდა ბარონებს, რაინდებსა და მოქალაქეებზე დაყრდნობით შეზღუდა მათი ძალაუფლება, სამაგიეროდ აიძულეს ეცნო პარლამენტის უფლება უმნიშვნელოვანესი კანონების დამტკიცებისა. 1314 წელს დაამარცხეს შოტლანდიელებმა და იძულებული გახდა შოტლანდიის დამოუკიდებლობა ეცნო. უკმაყოფილო ბარონებმა, რომელთაც სათავეში ჩაუდგა დედოფალი იზაბელა, ტყვედ ჩაიგდეს. უესტმინისტერის პარლამენტმა იგი ტახტიდან გადააყენა. მოკლეს ტყვეობაში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 29.
რიჩარდ II

რიჩარდ II (ინგლ. Richard II; დ. 6 იანვარი, 1367, ბორდო — გ. 14 თებერვალი, 1400, პონტეკრაფტი, იორკშირი) — ინგლისის მეფე 1377–1399 წლებში. პლანტაგენეტების დინასტიის უკანასკნელი წარმომადგენელი, ედუარდ III-ის შვილიშვილი. მისი მცირეწლოვნობის დროს ქვეყანას მართავდა საბჭო, რომელსაც მისი ბიძა ლანკასტერის ჰერცოგი ჯონ გონტი ედგა სათავეში. უშუალოდ მონაწილეობდა უოტ ტაილერის აჯანყების (1381 წ.) ჩახშობაში. 1397 წლიდან ერთპიროვნულად მართავდა, რამაც მსხვილი ფეოდალური აჯანყება გამოიწვია. 1399 წლის 30 სექტემბერს ტახტიდან ჩამოაგდეს. უილიამ შექსპირმა უძღვნა მას ისტორიული დრამა „რიჩარდ II“. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 399.
ჰენრი IV

ჰენრი IV ლანკასტერი (ინგლ. Henry IV Lancaster; დ. 3 აპრილი, 1367, ბოლინბროკის სასახლე, ლინკონშირი — გ. 20 მარტი, 1413, ლონდონი) — ინგლისის მეფე 1399–1413 წლებში. პირველი მეფე ლანკასტერების დინასტიიდან (პლანტაგენეტების შტო). ლანკასტერის ჰერცოგის, ჯონ გონტის ვაჟი. 1397 წელს მხარს უჭერდა რიჩარდ II-ის მიერ მოწყობილ სახელმწიფო გადატრიალებას, თუმცა მალე თავად ჰენრი გააძევა რიჩარდმა ინგლისიდან. 1399 წელს მეთაურობდა ჩრდილოეთ ინგლისის ბარონთა ამბოხებას, ჩამოაგდო რიჩარდ II და თვითონ გახდა მეფე. ჰენრი VI-ის მმართველობას თან ახლდა მსხვილ ფეოდალთა (ჰოლანდები, პერსი და სხვ.) ამბოხებები, აჯანყებები უელსში, შოტლანდიელთა თავდასხმები. უჭერდა რა მხარს კათოლიკურ ეკლესიას, ცდილობდა ამოეძირკვა ადრეული რეფორმაციული მოძრაობები. 1401 წელს მიიღო ლოლარდების წინააღმდეგ მიმართული სტატუტი. Ian Mortimer, The Fears of Henry IV: the Life of England's Self-Made King (Jonathan Cape, 2007). Зверева В. В. Генрих IV // Большая российская энциклопедия. т. 6. — М., 2006. — стр. 569. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ჰენრი IV Henry IV at the official website of the British monarchy Henry IV at BBC History ↑ Mortimer, Ian (2007). „Henry IV's date of birth and the royal Maundy“. Historical Research. University of London. 80 (210): 567–576. doi:10.1111/j.1468-2281.2006.00403.x. ISSN 0950-3471.
ჰენრი V

ჰენრი V ლანკასტერი (ინგლ. Henry V Lancaster) (დ. 16 სექტემბერი, 1387, მონმუთი, უელსი — გ. 31 აგვისტო, 1422, ბუა-დე-ვინსენი) — ინგლისის მეფე 1413-1422 წლებში. ჰენრი მეხუთე, მეორე ლანკასტერი ინგლისის ტახტზე. დაიბადა 1387 წელს. გამეფდა 1413 წელს, მამის, ჰენრი მეოთხის გარდაცვალების შემდეგ. მან განაახლა ასწლიანი ომი 1415 წელს. ამ დროისთვის საფრანგეთში მდებარე ინგლისის მიწებს ემუქრებოდნენ არმანიაკები, მათი მეფის, კარლ მეექვსის წინამძღოლობით. 1410-1411 წლებში არმანიაკებმა ბურგუნდიასაც შეუტიეს. 1415 წელს ჰენრი მეხუთემ კალეში ჯარი გადასხა,ხოლო მოგვიანებით ჰარფლერი დაიპყრო. 25 ოქტომბერს აზენკურთან გამართულ ბრძოლაში მან გაანადგურა არმანიაკთა ძალები. ამის შემდეგ მას გაუადვილდა საფრანგეთის დაპყრობა. ჰენრი მეხუთემ აიღო ქალაქები და დაიპყრო მიწები ლა-მანშიდან მდინარე ლუარამდე, პარიზის ჩათვლით. ალყა შემოარტყა ქალაქ ორლეანს. 1419 წელს ბურგუნდიის ჰერცოგი, ჟანი, თავისი შვილის დავალებით მოკლეს. ამის შემდეგ ბურგუნდია, რომელიც ნეიტრალიტეტს იცავდა, ინგლისის უშუალო მოკავშირე გახდა. 1420 წელს ზავი დადო კარლ მეექვსესთან, რომლის მთავარი პირობა ის იყო რომ საფრანგეთის მეფე გახდებოდა ჰენრი, როგორც კი საფრანგეთის მეფე მოკვდებოდა. მაგრამ 1422 წელს ორივე მათგანი გარდაიცვალა. ნ. გიოშვილი, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 624-625.
ლი ჯუნ კი

ლი ჯუნ-გი (კორ. 이준기, დ.17 აპრილი, 1982, პუსანი, სამხრეთი კორეა) — სამხრეთ კორეელი მსახიობი, მომღერალი, მოდელი. დაკავებულია ტაიკვანდოთი და ცეკვებით. 2006 წელს გამოუშვა მინი-დისკი My Jun-ის სიმღერებით. ჰავაის საერთაშორისო კინოფესტივალზე მიიღო ჯილდო „ამომავალი კინოვარსკვლავი“. ლი ჯუნ-გის სკოლაში პროგრამისტობა უნდოდა. ერთხელ ის მეგობარმა სამოყვარულო სპექტაკლის საყურებლად დაპატიჟა, რომელშიც ის მონაწილეობდა. ახალგაზრდა ჯუნ-გი „ჰამლეტის“ ნახვის შემდეგ მიხვდა, რომ მას რეალურად სურდა მსახიობობა. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „ლი ჯუნ კი“ ვიკისაწყობში. ლი ჯუნ კი Instagram-ზე ოფიციალური საიტი ლი ჯუნ-გი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში ↑ ko:이준기 영화배우 Korean. Naver. ციტირების თარიღი: 6 აგვისტო, 2011. ↑ LEE JOON GI.
პაკ სო ჯუნი

პაკ სო-ჯუნი (კორ. 박서준), ნამდვილი სახელი პაკ იონ-გიუ (კორ. 박용규, დ.16 დეკემბერი, 1988, სეული, სამხრეთი კორეა) — სამხრეთ კორეელი მსახიობი. ცნობილი გახდა შემდეგი კორეული ტელესერიალებიდან:„მომკალი, განმკურნე“ (2015) , „ის იყო ლამაზი“ (2015) და „ჰვარანი“ (2016-2017). პაკ სო-ჯუნი დაიბადა 16 დეკემბერს, 1988 წელს სეულში, სამხრეთი კორეა. ბავშვობაში თამაშობდა ბეისბოლს, თუმცა მის ოცნებას მსახიობის კარიერა წარმოადგენდა. ოფიციალური გვერდი ჩინეთში ოფიციალური გვერდი იაპონიაში დაარქივებული 2018-08-01 საიტზე Wayback Machine.
ჰენრი VI

ჰენრი VI ლანკასტერი (ინგლ.: Henry VI Lancaster) (დ. 6 დეკემბერი, 1421, უინძორი — გ. 21 მაისი, 1471, ლონდონი) — ინგლისის ბოლო ლანკასტერი მეფე 1422–1461 და 1470–1471 წლებში. Duffy, E. (1992). The Stripping of the Altars: Traditional Religion in England 1400–1580. Yale University Press. ISBN 978-0-300-06076-8. Griffiths, R.A. (1981). The Reign of King Henry VI. Berkeley: University of California Press. ISBN 978-0-520-04372-5.
ედუარდ IV

ედუარდ IV იორკი (ინგლ. Edward IV York) (დ. 28 აპრილი, 1442, რუანი — გ. 9 აპრილი, 1483, უესტმინსტერი) — იორკების დინასტიის ინგლისის პირველი მეფე 1461–1470 და 1470–1483 წლებში. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ედუარდ IV Edward IV in the Dictionary of National Biography (1888) Edward IV at BBC History
Ꙉ

Ꙉ, ꙉ — ძველი კირილური ასო. Graphemica (Ꙉ) Graphemica (ꙉ)
Ѽ

Ѽ, ѽ — ძველი კირილური ასო. Graphemica (Ѽ) Graphemica (ѽ)
Ѿ

Ѿ, ѿ — ძველი კირილური ასო. Graphemica (Ѿ) Graphemica (ѿ)
К̆

к̆, к̆ — გაფართოებული კირილური დამწერლობის ასო, წარმოადგენს კირილური ასო „К“-სა და დიაკრიტიკული ნიშანის [[]]ს ერთობლიობას. გამოიყენება კირილური დამწერლობის ზოგიერთ ენაში. აღნიშნული გრაფემა წარმოადგენს, ორი გრაფემის, „К“-სა და „“-ს კოდების ერთობლიობას, რომელიც უნიკოდის სიმბოლოებით შემდეგნაირად ჩაიწერება: