laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
იოანე ანტიოქიელი (ისტორიკოსი)

იოანე ანტიოქიელი (ბერძ. Ιωάννης της Αντιόχειας) — ბიზანტიელი ისტორიკოსი. ეკუთვნის VII საუკუნის სირია-პალესტინის მოღვაწეთა რიცხვს. მისი ბიოგრაფიული ცნობები არ მოგვეპოვება, მაგრამ კონსტანტინე პორფიროგენეტის ექსცერპტებში შენახული შენიშვნების წყალობით შესაძლებელი გახდა იმის გამორკვევა, რომ მისი სამწერლო მოღვაწეობა ირაკლი კეისრის (610-641) ხანას უნდა ეკუთვნოდეს. იოანე ანტიოქიელის პიროვნებისა და ეპოქის შესახებ დესაც არ არის მიღწეული საბოლოო შეთანხმება მეცნიერთა შორის. C. E. Gleye (BZ II, 160) ფიქრობდა, რომ იოანე ანტიოქიელი იყო იოანე მალალას ქრონიკის ავტორი. მეორე მხრით, XII საუკუნის პოეტ-კომპილატორის ცეცეს მიერ მოყვანილი ციტატების საფუძველზე თითქოს შესაძლებელი ხდებოდა იოანე ანტიოქიელის მიკუთვნება XI საუკუნის მეორე ნახევრისათვის. მაგრამ იოანე ანტიოქელის ჩვენამდე მოღწეული ფრაგმენტებიდან და სხვა ისტორიკოსთა და ქრონოგრაფოსთა შედარებიდან ირკვევა, რომ იოანე ანტიოქიელის ნაწარმოები VII საუკუნის თხზულება უნდა იყოს. იოანეს ნაწარმოები წარმოადგენდა მსოფლიო ქრონიკას ადამიდან 610 წლამდე, კეისარ ფოკას გარდაცვალებამდე. კონსტანტინე პორფიროგენეტის ექსცერპტებში ამ ნაწარმოებს ეწოდება „Ιστορία Χρονική“, ზოგჯერ პირდაპირ „Ιστορία“, ხოლო სხვა, ამ ნაშრომის ნაწილების შემცველ, ხელნაწერებში αρχαιολογία. წყაროებად იოანეს გამოუყენებია სექსტე იული აფრიკანე, ევსევი კესარიელი, ევტროპი, იოანე მალალა, პეტრე პატრიკიოსი და სხვები. გეორგიკა 1941 ტ. IV(1)
თომას ბართოლინუსი

თომას ბართოლინუსი (დან. Thomas Bartholin; დ. 20 ოქტომბერი, 1616, კოპენჰაგენი — გ. 4 დეკემბერი, 1680, იქვე) — დანიელი ანატომი. აღმოაჩინა გულმკერდის სადინარი, შეისწავლა ადამიანის ლიმფური სისტემა, უარყო ღვიძლის სისხლის წარმომქმნელ ფუნქციაზე მანამდე არსებული შეხედულება. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 208. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „თომას ბართოლინუსი“ ვიკისაწყობში. თომას ბართოლინუსი „Whonamedit.com“-ზე ↑ 1.0 1.1 Encyclopædia Britannica <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a> ↑ 2.0 2.1 SNAC — 2010. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a> ↑ Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ 4.0 4.1 Dansk Biografisk Lexikon <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1164910"></a> ↑ 5.0 5.1 Base biographique — BIU Santé. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q867925"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q105958830"></a> ↑ 6.0 6.1 Deutsche Nationalbibliothek Record #118652850 // ინტეგრირებული ნორმატიული ფაილი — 2012—2016. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q27302"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q36578"></a> ↑ Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ MacTutor History of Mathematics archive — 1994. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q547473"></a>
პეტსონი და ფინდუსი

პეტსონი და ფინდუსი (შვედ. Pettson och Findus) — სვენ ნურდკვისტის მიერ დაწერილი და დასურათებული საბავშვო წიგნების სერია. სიუჟეტი ვითარდება შვედეთის პატარა, წყნარ სოფელში. ნაწარმოების მთავარი პერსონაჟები არიან მოხუცი კაცი (პეტსონი) და ჭკვიანი კატა (ფინდუსი). წიგნი „პეტსონი და ფინდუსი“ პირველად 1984 წელს გამოქვეყნდა. ↑ Laura A. Wideberg, "Pettson and Findus charm children and adults alike", World Literature Today, September 2005.
ანასტასივკა (კრივი-რიჰის რაიონი)

ანასტასივკა (უკრ. Анастасівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს დნიპროპეტროვსკის ოლქის კრივი-რიჰის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 152 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანასტასივკა (ნოვი-ბუჰის რაიონი)

ანასტასივკა (უკრ. Анастасівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს მიკოლაივის ოლქის ნოვი-ბუჰის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 194 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანასტასივკა (ნოვოჰრად-ვოლინსკის რაიონი)

ანასტასივკა (უკრ. Анастасівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ჟიტომირის ოლქის ნოვოჰრად-ვოლინსკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 62 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანასტასივკა (რომნის რაიონი)

ანასტასივკა (უკრ. Анастасівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს სუმის ოლქის რომნის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 818 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანატოლივკა (ბერეზანკის რაიონი)

ანატოლივკა (უკრ. Анатолівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს მიკოლაივის ოლქის ბერეზანკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 872 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანატოლივკა (ბერეზივკის რაიონი)

ანატოლივკა (უკრ. Анатолівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ოდესის ოლქის ბერეზივკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 581 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანატოლივკა (დობროველიჩკივკის რაიონი)

ანატოლივკა (უკრ. Анатолівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს კიროვოჰრადის ოლქის დობროველიჩკივკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 30 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანატოლივკა (ჰენიჩესკის რაიონი)

ანატოლივკა (უკრ. Анатолівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხერსონის ოლქის ჰენიჩესკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 481 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანჰელივკა (დოლინის რაიონი)

ანჰელივკა (უკრ. Ангелівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ივანო-ფრანკივსკის ოლქის დოლინის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 315 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანჰელივკა (ზალიშჩიკის რაიონი)

ანჰელივკა (უკრ. Ангелівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ტერნოპილის ოლქის ზალიშჩიკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 213 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანჰელივკა (ტერნოპილის რაიონი)

ანჰელივკა (უკრ. Ангелівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ტერნოპილის ოლქის ტერნოპილის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 590 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანჰელინივკა

ანჰელინივკა (უკრ. Ангелінівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ოდესის ოლქის როზდილნის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 271 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრეკივსკე

ანდრეკივსკე (უკრ. Андреківське) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნივცის ოლქის პუტილის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 101 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრენკი

ანდრენკი (უკრ. Андренки) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს პოლტავის ოლქის დიკანკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 19 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრივკა

ანდროვკა (უკრ. Андрівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ზაპოროჟიეს ოლქის ბერდიანსკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 1426 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიევიჩი

ანდრიევიჩი (უკრ. Андрієвичі) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ჟიტომირის ოლქის ემილჩინეს რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 793 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიევო-ზორინე

ანდრიევო-ზორინე (უკრ. Андрієво-Зорине) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს მიკოლაივის ოლქის ბერეზანკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 404 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიევო-ივანივკა

ანდრიევო-ივანივკა (უკრ. Андрієво-Іванівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ოდესის ოლქის მიკოლაივკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 1692 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიევო-ივანოვე

ანდრიევო-ივანოვე (უკრ. Андрієво-Іванове) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ოდესის ოლქის როზდილნის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 184 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიივკა (ბახმუტის რაიონი)

ანდრიივკა (უკრ. Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს დონეცკის ოლქის ბახმუტის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 74 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიივკა (ბერეზანკის რაიონი)

ანდრიივკა (უკრ. Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს მიკოლაივის ოლქის ბერეზანკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 146 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიივკა (ბილჰოროდ-დნისტროვსკის რაიონი)

ანდრიივკა (უკრ. Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ოდესის ოლქის ბილჰოროდ-დნისტროვსკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 1203 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიივკა (ბლიზნიუკის რაიონი)

ანდრიივკა (უკრ. Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხარკივის ოლქის ბლიზნიუკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 137 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიივკა (ბორისპილის რაიონი)

ანდრიივკა (უკრ. Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს კიევის ოლქის ბორისპილის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 169 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიივკა (ბოროვის რაიონი)

ანდრიივკა (უკრ. Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხარკივის ოლქის ბოროვის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 47 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
კასპარუს ბართოლინუსი

კასპარუს ბართოლინუსი (Bartholin, Bartholinus; დ. 10 სექტემბერი, 1655, კოპენჰაგენი — გ. 11 ივნისი, 1738) — მეცნიერ-ენციკლოპედისტი, ანატომი, ფიზიკოსი და ფილოსოფოსი იყო. თომას ბართოლინუსის შვილი. აღმოაჩინა ენისქვეშა სანერწყვე ჯირკვლის სადინარი და საშოს კარიბჭის ჯირკვლები, რომლებსაც მისი სახელი ეწოდება. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 208.
მარმუზოვიჩი

მარმუზოვიჩი (უკრ. Мармузовичі; 2016 წლამდე - ანდრიივკა უკრ. Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ლვივის ოლქის ზოლოჩივის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 1457 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიივკა (სინელნიკოვეს რაიონი, სლავჰოროდის თემი)

ანდრიივკა (უკრ. Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს დნიპროპეტროვსკის ოლქის სინელნიკოვეს რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 342 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიივკა (ველიკი-ბურლუკის რაიონი)

ანდრიივკა (უკრ. Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხარკივის ოლქის ველიკი-ბურლუკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 293 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიივკა (ველიკა-ნოვოსილკის რაიონი)

ანდრიივკა (უკრ. Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს დონეცკის ოლქის ველიკა-ნოვოსილკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 1652 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიივკა (ბერისლავის რაიონი)

ანდრიივკა (უკრ. Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხერსონის ოლქის ბერისლავის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 168 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიივკა (კამიანსკეს რაიონი, ვერხნოდნიპროვსკის თემი)

ანდრიივკა (უკრ. Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს დნიპროპეტროვსკის ოლქის კამიანსკეს რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 443 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიივკა (ვიშჰოროდის რაიონი)

ანდრიივკა (უკრ. Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს კიევის ოლქის ვიშჰოროდის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 95 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიივკა (ვილნიანსკის რაიონი)

ანდრიივკა (უკრ. Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ზაპორიჟიის ოლქის ვილნიანსკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 9 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიივკა (ვოლნოვახის რაიონი, სოფელი)

ანდრიივკა (უკრ. Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს დონეცკის ოლქის ვოლნოვახის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 670 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიივკა (ჰოროდნიის რაიონი)

ანდრიივკა (უკრ. Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქის ჰოროდნიის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 209 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიივკა (ჰოროდოკის რაიონი)

ანდრიივკა (უკრ. Андріївка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხმელნიცკის ოლქის ჰოროდოკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 60 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ივანე ბართოლომეი

ივანე ალექსის ძე ბართოლომეი (დ. 28 ნოემბერი, 1813, პეტერბურგი ― გ. 5 ოქტომბერი, 1870, თბილისი) — რუსი არქეოლოგი და ნუმიზმატი, გენერალ-ლეიტენანტი, პეტერბურგის აკადემიის წევრ-კორესპონდენტი (1856). 1850 წლიდან მსახურობდა ჩაჩნეთში, აფხაზეთსა და თბილისში. ბართოლომეი 1853 წელს დიპლომატიური დავალებით სვანეთში გაიგზავნა. მან გარკვეული როლი ითამაშა სვანეთის რუსეთთან შეერთების საქმეში. შეაგროვა ქართული, ბაქტრიული, პართული და სასანური მონეტების მდიდარი კოლექცია, რომელიც შემდგომ ერმიტაჟს გადასცა. იკვლევდა ნუმიზმატიკას კავკასიის ეთნოგრაფიისა და ეპიგრაფიკის, აგრეთვე კავკასიური ენებისა და მათი ურთიერთდამოკიდებულების საკითხებს. 1855 წელს გაზეთ „კავკაზში“ (№ 70) გამოაქვეყნა ნაშრომი „ეგრეთ წოდებული მიძჯეგური ენების შესახებ, რომლებიც დღემდე ცნობილია მხოლოდ კლაპროთის შედარებების მეოხებით“. ბართოლომეიმ უარყო ტერმინი „მიძჯეგური ენები“ და მის ნაცვლად შემოიღო „ჩაჩნური ენები“. ხანთაძე შ., გაგოშიძე ი., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 208. ↑ AlKindi <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q101207543"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q104244355"></a>
ფარცხანაყანევის სამაროვანი

ფარცხანაყანევის სამაროვანი — ელინისტური ხანის სამაროვანი ქუთაისის სამხრეთ-დასავლეთით 14 კმ-ზე. 1937 წელს მიხეილ ივაშჩეკომ გათხარა ძვ. წ. III საუკუნის 14 ქვევრსამარხი, რომლებიც 3 ჯგუფად იყო განლაგებული. ქვევრსამარხები ჩაფლული იყო ორმოში (1,5×1 მ) და უმეტესად ყელი სამხრეთით ჰქონდა. დასაკრძალავი ქვევრები (სიმაღლე დაახლოებით 1 მ, დიამეტრი 1 მ) სიგრძივ ღერძზე 2 ნაწილად იყო გახერხილი, ერთ-ერთს სახურავად იყენებდნენ. ქვედა ნაწილს 1-3 ნახვრეტი უკეთდებოდა წვიმის წყლის დასაწრეტად, დასამაგრებლად ქვები ჰქონდა შემოწყობილი. ყელი დაცული იყო დიდი რიყის ქვით და ზევიდან მოზრდილი ჭურჭლის (ამფორის ან სახვა) ძირის ნაწილი ეხურა. მიცვალებული ალბათ გვერდზე იწვა, ხელფეხმოკეცილი (ძვლები ცუდადაა დაცული). ჩატანებული ჰქონდათ კოლხური ტიპის ხელადები, კოჭბები და ქუსლიანი ჯამები, ბრინჯაოს რკალშეზნექილი სამაჯურები, ფარაკიანი ბეჭდები, ცილინდრული ზარაკები, ბრინჯაოს და ვერცხლის რგოლ-საყურეები, ვერცხლის მონეტები (კოლხური თეთრი), მინისა და პასტის სხვადასხვა ტიპის მძივები. ადგილ რუხის ტყეში გათხარეს (ა. კალანდაძე) რამდენიმე ქვევრსამარხი, ერთიც შემთხვევით აღმოჩნდა, რომელიც საინტერესო არქეოლოგიურ მასალას შეიცავს. 1929 წელს სოფელ ფარცხანაყანევში აღმოჩნდა ბრინჯაოს კოლხური ცული და 4 სეგმენტისებული იარაღი, რომელსაც განძისეულად თვლიან (დ. ქორიძე). თოლორდაცა ვ., დაკტძალვის წესები ელინისტური ხანის საქართველოში, თბ., 1980; Иващенко М. М., Кувшинный могильник в Западной Грузии, «Советская археология», 1950, № 13 გოგაძე ე., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 235.
ბართქორთი

ბართქორთი — ქედი საქართველოში, ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს მყინვარწვერის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კალთაზე, ყოფს დევდარაკისა და ჩათის მყინვარებს. სიგრძე 3 კმ-მდე, ეშვება ზღვის დონიდან 4000-დან 3000 მ-მდე. წარმოადგენს ანდეზიტის ვულკანურ ნაკადს. თხემი დაფარულია თოვლ-ყინულით და უმთავრესად ნივალურ ზონაშია. ადგილ-ადგილ დამახასიათებელი წვეტიანსვეტებიანი გაშიშვლებული კლდეებია. ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 32. ↑ მელიტონ სანებლიძე, ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 358.
შიოშვილი

საკუთარი სახელი შიოშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ზოსიმე (შიოშვილი) — საეკლესიო პირი თამაზ შიოშვილი — პოლიტიკოსი ლეონტი შიოშვილი — მსახიობი პანტელეიმონ შიოშვილი — საბჭოთა გვარდიის გენერალ-მაიორი შალვა შიოშვილი — კინოოპერატორი
პანტელეიმონ შიოშვილი

პანტელეიმონ შიოს ძე შიოშვილი (დ. 3 ივლისი, 1906, სოფ. ნინოწმინდა, ახლანდელი საგარეჯოს მუნიციპალიტეტი — გ. 2001) — ქართველი, საბჭოთა გვარდიის გენერალ-მაიორი (1953). სკკპ წევრი 1929-დან. დაამთავრა 1927 წელს თბილისის ქართული გაერთიანებული სამხედრო სკოლა, 1937 წელს მ. ფრუნზეს სახელობის სამხედრო აკადემია, 1941 წელს კ. ვოროშილოვის სახელობის გენშტაბის აკადემია. 1941–1945 წლებში დიდი სამამულო ომის დროს სხვადასხვა ფრონტზე არმიების შტაბის დაზვერვის განყოფილების უფროსი იყო. 1945 წელს მონაწილეობდა შორეულ აღმოსავლეთის კამპანიაში იაპონიის კვანტუნის არმიის განადგურებაში. დაჯილდოებულია ლენინის ორდენითა და მედლებით. ჩინჩილაკაშვილი ტ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 6.
შალვა შიოშვილი

შალვა ალექსანდრეს ძე შიოშვილი (დ. 20 სექტემბერი, 1918, თბილისი — გ. 27 ნოემბერი, 2003) — ქართველი საბჭოთა კინოოპერატორი. საქართველოს სსრ ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე (1967). სკკპ-ის წევრი 1965-დან. 1939 წელს დაამთავრა „სახკინმრეწვთან“ არსებული ორწლიანი საოპერატორო კურსები. 1935 წლიდან მუშაობს საქართველოს სამეცნიერო-პოპულარულ და დოკუმენტური ფილმების სტუდიაში. გადაღებული აქვს ფილმები: „აილამა“ (1947), „თუჯი“ (1964), „გარეჯის მღვიმეები“ (1965), „დაბრუნება ბგერათა სამყაროში“ (1965; პრემია და დიპლომი კიევის II საერთაშორისო ფესტივალზე, 1966), „გამოძახილი“ (1966; დიპლომი თბილისში ამიერკავკასიის რესპუბლიკების და უკრაინის I კინოფესტივალზე, 1967), „ნიკორწმინდა“ (1977) და სხვა. ა. გვენცაძე, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 7. შალვა შიოშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
შიპკის უღელტეხილი

შიპკის უღელტეხილი (ბულგ. Шипченски проход) — უღელტეხილი ბულგარეთში, სტარა-პლანინის მთებში. სიმაღლე 1190 მ. შიპკის უღელტეხილზე გადის კაზალნიკ-გაბროვის საავტომობილო გზა. რუსეთ-ოსმალეთის ომის (1877-1878) დროს შიპკის უღელტეხილის ხელში ჩასაგდებად გააფთრებული ბრძოლები მიმდინარეობდა. 1877 წლის 7(19) ივლისს რუსეთის ჯარებმა დაიკავეს შიპკის უღელტეხილი. ოსმალეთის სარდლობამ კონტრშეტევისა და რუსეთის ჯარების დუნაის იქით უკუგდების მიზნით ჩერნოგორიიდან იმიერბალკანეთში გადაისროლა სულეიმან-ფაშას არმია 37500 კაცი. სულეიმან-ფაშამ შიპკაზე რუსეთ-ბულგარეთის არმიის 4800 რაზმის წინააღმდეგ გაგზავნა 27 ათასი კაცი. მალე რუსეთ-ბულგარელებს წამოეშველათ 7500 კაცი რეზერვიდან, რის შედეგადაც მოიგერიეს ოსმალტა შეტევები. 11(23) აგვისტოს ოსმალეთის ჯარმა უღელტეხილს შეუტია სამი მიმართულებით, თუმცაღა რუსულ-ბულგარული არმიის დამარცხება ვერ შეძლეს. 14(26) აგვისტოს კონტრშეტევით რუსეთ-ბულგარელების ჯარმა უკუაგდო ოსმალთა არმია და მტკიცედ დაემკვიდრნენ შიპკის უღელტეხილზე. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 7.
უოლტერ შირა

უოლტერ შირა (ინგლ. Walter Marty Schirra, Jr; დ. 12 მარტი, 1923, ჰეკენსეკი — გ. 2 მაისი, 2007, ლა-ხოლლა) — აშშ-ს კოსმონავტი მფრინავი. სამხედრო-საზღვაო ფლოტის I რანგის კაპიტანი. 1940–1941 წლებში სწავლობდა სამანქანათმშენებლო კოლეჯში ნიუ-იორკში. 1945 წელს დაამთავრა სამხედრო-საზღვაო აკადემია ანაპოლისში, აგრეთვე საზღვაო ავიაციის ოფიცერთა სკოლა და გამომცდელ მფრინავთა სკოლა. 1959 წლიდან კოსმონავტთა რაზმშია. 1962 წლის 3 ოქტომბერს ხომალდ „მერკურით“ 6-ჯერ შემოუფრინა დედამიწას. 1965 წლის 15-16 დეკემბერს ტომას სტეფორდთან (ინგლ. Thomas P. Stafford) ერთად იფრინა კოსმოსში ხომალდ „ჯემინი-6-ით“. 15 დეკემბერს მოხდა შეხვედრა ორბიტაზე ადრე გაყვანილ ხომალდ ჯემინი-7-თან. ერთობლივი ფრენა 5,5 საათი გაგრძელდა. 1968 წლის 11-22 ოქტომბერს უოლტერ კანინგემსა (ინგლ. Walter Cunningham) და დონ აიზელთან (ინგლ. Donn F. Eisele) ერთად იფრინა ხომალდ „აპოლონ-7-ით“, იყო ხომალდის მეთაური. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 7.
ჰოვანეს შირაზი

ჰოვანეს შირაზი ჰოვანეს თათევოსის ძე კარაპეტიანი (სომხ. Հովհաննես Թադևոսի Շիրազ; დ. 27 აპრილი [ ძვ. სტ. 12 აპრილი], 1914, ალექსანდროპოლი — გ. 14 მარტი, 1984, ერევანი) — სომეხი საბჭოთა პოეტი. 1935 წელს გამოვიდა მისი ლექსების პირველი კრებული. ავტორია ლექსების კრებულებისა „სომხეთის სიმღერა“ (1940), „ლირიკა“ (1946) და სხვა. ასევე პოემებისა „ბიბლიური“ (1944), „ჩვენი სოფლის სახელები“ (1950) და სხვა. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ჰოვანეს შირაზი ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 7.
შიფრი

შიფრი (ფრანგ. chiffre, „ციფრი“, არაბ. صِفْر, sifr „ნოლი“) — პირობითი ნიშნების სისტემა, რომელსაც იყენებენ დიპლომატიური წარმომადგენლები თავიანთ სახელმწიფოებთან საიდუმლო მიმოწერისას. გამოიყენება ასევე შეიარაღებულ ძალებში ბრძანების, განკარგულებისა და სხვათა გადასაცემად. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 9.
ფირს შიშიგინი

ფირს ეფიმის ძე შიშიგინი (რუს. Шишигин, Фирс Ефимович; დ. 30 აგვისტო [ძვ. სტ. 17 აგვისტო], 1908, სოფ. ბოროკ-გოროდოკი, არხანგელსკის ოლქი — გ. 29 მაისი, 1985, იაროსლავი) — საბჭოთა თეატრალური რეჟისორი. სსრკ სახალხო არტისტი (1964), სკკპ წევრი 1940-დან. 1929 წელს დაამთავრა ლენინგრადის სასცენო ხელოვნების ტექნიკუმი. 1933–1946 წლებში იყო უსურიისკის, ვლადივასტოკის თეატრების სამხატვრო ხელმძღვანელი; 1946–1947 წლებში სტავროპოლის თეატრის მთავარი რეჟისორი; 1947-1950 წლებში მუშაობდა მოსკოვის დრამისა და კომედიის თეატრში; 1950-1956 წლებში ვოლგოგრადის, 1956-1960 წლებში ვორონეჟის თეატრების მთავარი რეჟისორი იყო. 1960-დან იაროსლავის თ. ვოლკოვის სახელმწიფო თეატრის სამხატვრო ხელმძღვანელი და მთავარი რეჟისორი. შიშნგის საუკეთესო დადგმებია: ფადეევის „განადგურება“ (1933), სიმონოვის „ჭაბუკი ჩვენი ქალაქიდან“ (1942), გორკის „მოხუცი“ (1946), „ფსკერზე“ (1952), დანგულოვის „ელჩის დღიური“ (1970), ანკილოვის „ჯარისკაცის ქვრივი“ (1972) და სხვები. დაჯილდოებულია: ლენინის ორდენით, შრომის წითელი დროშის ორდენითა და მედლებით. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 10.
ვიტრას დიზაინის მუზეუმი

ვიტრას დიზაინის მუზეუმი (Vitra Design Museum) — მდებარეობს ვეილ-ამ-რაინზე, გერმანია. დაარსდა 1989 წელს ვიტრას აღმასრულებელი ხელმძღვანელი როლფ ფელბაუმის მიერ როგორც დამოუკიდებელი კერძო ფონდი. კორპორაცია ვიტრა უზრუნველჰყოფს მას ფინანსური სუბსიდიებით, ვიტრას არქიტექტურით და ორგანიზაციული საკითხების გადაწყვეტით. მუზეუმის ბერლინის განყოფილების გახსნა დაგეგმილია 2007 წელს. მუზეუმის კოლექციის ფოკუსი ავეჯსა და ინტერიერის დიზაინზეა. მის ძირითად ბირთვს შეადგენს აშშ-ის დიზაინერების ჩარლზ და რეი იმსების დანატოვარი, ჯორჯ ნელსონის, ალვარ აალტოს, ვერნერ პანტონის, დიტერ რამსის, ჟან პრუვესა და მიქაელ თონეს მრავალრიცხოვანი ნამუშევრები. აქ თავმოყრილია თანამედროვე ავეჯის დიზაინის მსოფლიოში უდიდესი კოლექცია, რომელიც მოიცავს ნიმუშებს ყველა მნიშვნელოვანი პერიოდიდან და სტილიდან მე-19 საუკუნის დასაწყისიდან დღემდე. ეს ნამუშევრები, რომლებიც თავდაპირველად როლფ ფელბაუმის საკუთრებას წარმოადგენდა, მუდმივად გამოფენილი არ არის, ზოგიერთი რჩეული დიზაინერული სკამის გარდა, რომელთა ნახვა ზაჰა ჰადიდის სახანძროს სადგურში შეიძლება ვიტრას ტერიტორიაზე. მათ ნაცვლად, მუზეუმი დროებით გამოფენებს აწყობს, რომელთა ფოკუსი ერთი რომელიმე დიზაინერია, ხშირად სხვა მუზეუმების კოლექციებიდან ნასესხები ექსპონატებით. შესაბამისად, კოლექციის დანარჩენი ნაწილი სხვა მუზეუმებზეა გასესხებული მსოფლიოს გარშემო დროებითი გამოფენებისთვის.
ბორის შიშკინი

ბორის კონსტანტინეს ძე შიშკინი (რუს. Шишкин, Борис Константинович; დ. 19 აპრილი [ძვ. სტ. 7 აპრილი], 1886, კუკარკა, კიროვის ოლქი — გ. 21 მარტი, 1963, ლენინგრადი) — რუსი საბჭოთა ბოტანიკოსი, სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტი (1943). 1918-1925 წლებში განაგებდა კავკასიის მუზეუმის ბოტანიკის განყოფილებას, 1925-1930 წლებში იყო ტომსკის უნივერსიტეტის პროფესორი, 1938-1949 წლებში სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის ბოტანიკის ინსტიტუტის დირექტორი. 1946-1963 წლებში საკავშირო ბოტანიკური საზოგადოების ვიცე-პრეზიდენტი. შიშკინის ძირითადი შრომები ეხება ციმბირისა და ამიერკავკასიის ყვავილოვან მცენარეთა სისტემატიკისა და ბოტანიკური გეოგრაფიის საკითხებს, მრავალი კოლექტიური ნაშრომის სსრკ ფლორის, ბელორუსიის სსრ ფლორის, და სხვა ორგანიზატორი და რედაქტორი იყო (სახელმწიფო პრემია (1952)). დაჯილდოებულია ლინინის ორდენითა და მედლებით. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 10. ↑ 1.0 1.1 Шишкин Борис Константинович // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q649"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737"></a> ↑ 2.0 2.1 2.2 2.3 Бубырева В. А., Гельтман Д. В. В.Л. Комаров и Санкт-Петербургский университет, Vladimir L. Komarov and St. Petersburg University // Историко-биологические исследования — 2020. — Т. 12, вып. 4. — С. 68–94. — ISSN 2076-8176; 2500-1221 — doi:10.24411/2076-8176-2020-14004 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q130068621"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q126725109"></a>
ივანე შიშკინი

ივანე ივანეს ძე შიშკინი (რუს. Шишкин, Иван Иванович; დ. 13 (25) იანვარი, 1832, ელაბუგა, — გ. 8 (20) მარტი, 1898, პეტერბურგი) — რუსი ფერმწერი, რეალისტური პეიზაჟური ფერწერის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი წარმომადგენელი. 1852-1856 წლებში სწავლობდა მოსკოვის ფერწერის, ძერწვისა და ხუროთმოძღვრების სასწავლებელში ხოლო 1856-1865 წლებში პეტერბურგის სამხატვრო აკადემიაში ს. ვორობიოვთან. 1862-1865 წლებში იყო სამხატვრო აკადემიის პენსიონერი მიუნხენში, პრაღასა და დიუსელდორფში, აკადემიკოსი (1865), პროფესორი (1873), მოძრავი სამხატვრო-საგამოფენო ამხანაგობის დამფუძნებელი წევრი. თავდაპირველად რომანტიკული პეიზაჟური ტრადიციების მიმდევარი („კუნძულ ვალაამის ხედი“, 1858). 1860-იან წლებში უარყო კოლორიტისა და შუქ-ჩრდილის პირობითობა და რეალისტურ პოზიციებზე დადგა. ამ პერიოდიდან ზუსტად გადმოსცემს რუსული ბუნების მრავალფეროვნებას („ტყის კაფვა“, 1867), მის სიდიადეს და სილამაზეს, აღწევს ტონალურ მთლიანობას: „მზით განათებული ფიჭვები“ (1886), „დილა ფიჭვის ტყეში“ (1889, დათვები დახატა ა. სავიცკიმ). დილა ფიჭვის ტყეში ქოხი ტყეში წვიმა მუხის ტყეში სარკის წინ კლდოვანი ლანდშაფტი ტყე ზამთარი ხედი სანქტ-პეტერბურგის მისადგომთან ნისლიანი დილა ივანე კრამსკოი საღამო ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 10. Ф. Булгаков, «Альбом русской живописи. Картины и рисунки И. И. Ш.» (СПб., 1892); А. Пальчиков, «Перечень печатных листов И. И. Ш.» (СПб., 1885) Ровинский Д. А, «Подробный словарь русских граверов XVI—XIX вв.» (т. II, СПб., 1885). ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ივანე შიშკინი ივან შიშკინი. ბიოგრაფია, მიმოწერა, შემოქმედება და სურათები დაარქივებული 2018-07-01 საიტზე Wayback Machine. ივან შიშკინის ყველა სურათი და ესკიზი ივანე შიშკინი — ბიოგრაფია, სტატიები, 346 სურათი დაარქივებული 2016-09-20 საიტზე Wayback Machine. ივან შიშკინის სურათები ივან შიშკინი, სურათების გალერეა WikiPaintings-ზე ივან შიშკინი. მხატვრის სურათების გალერეა, მისი ცხოვრების ქრონოლოგია და შემოქმედება დაარქივებული 2018-07-05 საიტზე Wayback Machine. ივან შიშკინის ბიოგრაფია და 57 სურათი დაარქივებული 2016-09-15 საიტზე Wayback Machine. ↑ Шишкин Иван Иванович — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.