laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის სოფლების სია

თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტი შედის ქვემო ქართლის მხარეს შემადგენლობაში. საქართველოს ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსის მიხედვით მუნიციპალიტეტი არის თვითმმართველი ერთეული, რომელსაც აქვს ადმინისტრაციული საზღვრები და ადმინისტრაციული ცენტრი. მუნიციპალიტეტს გააჩნია არჩევითი წარმომადგენლობითი და აღმასრულებელი ორგანოები, რეგისტრირებული მოსახლეობა და აქვს საკუთარი ქონება, ბიუჯეტი, შემოსულობები. მუნიციპალიტეტი საჯარო სამართლის იურიდიული პირია. მუნიციპალიტეტს ხელმძღვანელობს მერი. მუნიციპალიტეტი მართვის ოპტიმიზაციისათვის დაყოფილია ადმინისტრაციულ ერთეულებად. თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის შემადგენლობაში შედის 1 ქალაქი, 1 დაბა 19 თემი და 90 სოფელი. თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის სოფლები ერთიანდებიან მანგლისის, ასურეთის, ახალსოფლის, ბორბალოს, გოლთეთის, დაღეთის, დურნუკის, თონეთის, ირაგის, კლდეისის, კოდის, მარაბდის, ორბეთის, შეხვეტილის, ჩხიკვთის, წინწყაროს, ჭივჭავის, ხაიშის და ჯორჯიაშვილის, ადმინისტრაციულ ერთეულებში. თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის ფართობია 1 174.5 კმ² და 2014 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 21 127 კაცს, ხოლო სიმჭიდროვეა 18.0 კაცი. მუნიციპალიტეტის ცენტრია ქალაქი თეთრიწყარო. 2014 წლის აღწერის მიხედვით მუნიციპალიტეტის ყველაზე დიდი სოფელი მოსახლეობის მიხედვით არის კოდა (3 062 ადამიანი), თეთრიწყაროდან ყველაზე დიდი მანძილით დაშორებულია სოფელი ვანეთი (72 კმ.). თეთრიწყარო აბელიანი აბრამეთი ალგეთი ალექსეევკა ამლევი არდისუბანი არხოტი ასურეთი ახალი ზირბითი ახალი მარაბდა ახალსოფელი ბოგვი ბორბალო გოლთეთი გოხნარი გუდარეხი დაღეთი დიდგორი დიდი დურნუკი დიდი თონეთი დიდი ირაგა დიდი კლდეისი დრე ენაგეთი ერტისი ვაკე ვანეთი ვაშლოვანი ვიზიროვკა ზემო ახალშენი ზემო ახკალაფა ზირბითი ივანოვკა იფნარი კოდა კოდისწყარო ლიპი მაწევანი მენქალისი მესამე შამთა მოხისი მუხათი ნავთიანი ნამტვრიანი ნაოსარი ნაპილნარი ორბეთი პანტიანი პატარა დურნუკი პატარა თონეთი პატარა ირაგა პატარა კლდეისი სამღერეთი სამშვილდე საფუძვრები საღრაშენი ტბისი ფარცხისი ფიტარეთი ქოთიში ქოსალარი ქსოვრეთი ღვევი ღოლოვანი ღოუბანი შავსაყდარი შამთა შეხვეტილა შიხილო ჩხიკვთა ძველი მარაბდა წინწყარო წყნარი აბანო ჭივჭავი ჭინჭრიანი ხაიში ხოპისი ჯვარა ჯვრისხევი ჯიგრაშენი ჯორჯიაშვილი ↑ საქართველოს ორგანული კანონი, ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსი, მუხლი 2.2. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2024-02-26. ციტირების თარიღი: 2024-02-19. ↑ საქართველოს ორგანული კანონი, ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსი, მუხლი 4.4. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2024-02-26. ციტირების თარიღი: 2024-02-19. ↑ 3.0 3.1 3.2 2014 წლის აღწერის ძირითადი შედეგები
დასავლეთი ჯანღა

დასავლეთი ჯანღა, დასავლეთი ჯანგითაუ — მწვერვალი საქართველოს მესტიის მუნიციპალიტეტისა და რუსეთის ყაბარდო-ბალყარეთის სახელმწიფო საზღვარზე. მდებარეობს სვანეთის კავკასიონზე, კათინთაუსა და ჯანღას შორის. სიმაღლე ზღვის დონიდან 5059 მ. კავკასიონის ერთ-ერთი უმაღლესი მწვერვალი. აგებულია პალეოზოური გრანიტოიდებით. დამახასიათებელია ნივალური ლანდშაფტი. განვითარებულია ალპინიზმი. ↑ 1.0 1.1 Jangi-Tau - West Peak, Russia/Georgia Peakbagger.com ↑ სტატიიდან ჯანღა, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 540.
ჟანი (ლუქსემბურგი)

ბენუა გიიომ რობერ ანტუან ლუი მარი ადოლფ მარკ დ’ავიანო ჟანი (ფრანგ. და ლუქს. Jean Benoît Guillaume Robert Antoine Louis Marie Adolphe Marc d’Aviano) (დ. 5 იანვარი, 1921, ლუქსემბურგი — გ. 23 აპრილი, 2019) — ლუქსემბურგის სახელმწიფოს მეთაური, ლუქსემბურგის დიდი ჰერცოგი (1964-იდან 2000 წლამდე), ნასაუს დინასტიიდან, ბურბონ-პარმის პრინცი. 1938 დაამთავრა კოლეჯი ინგლისში. ნაცისტური გერმანიის მიერ ლუქსემბურგის ოკუპაციის დროს (1940 წლის 10 მაისი) ემიგრაციაში იყო. ლუქსემბურგის ახალგაზრდობის ფაშისტურ ვერმახტში იძულებითი გაწვევის პროტესტის ნიშნად 1942 შევიდა ინგლისის შეიარაღებული ძალების რიგებში. მონაწილეობდა ბრძოლებში ნიდერლანდებსა და ჩრდილოეთ გერმანიაში. ლუქსემბურგის არმიის პოლკოვნიკის ჩინი აქვს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 243.
კოშენილი

კოშენილი (ფრანგ. cochenille) — კოქციდების ქვერიგის რამდენიმე სახეობის მწერის ზოგადი სახელწოდება. იგივეა, რაც ჭიაფერი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 6.
ანჟუს კუნძულები

ანჟუს კუნძულები (რუს. Острова Анжу) — ახალი ციმბირის კუნძულების არქიპელაგის ყველაზე დიდ კუნძულთა ჯგუფი (რუსეთის ტერიტორია). მდებარეობს არქიპელაგის ცენტრალურ ნაწილში, ლაპტევებისა და აღმოსავლეთ ციმბირის ზღვებში. ანჟუს კუნძულებში შედის: კოტელნი (23,2 ათ. კმ²), ახალი ციმბირი (6,2 ათ. კმ²) და ბელკოვის (500 კმ²). რელიეფში ჭარბობს დაჭაობებული ვაკეები, სიმაღლით 62 მეტრიდან (კ. ახალი ციმბირი) 361 მეტრამდე (კ. კოტელნი). დაფარულია არქტიკული ხავს-მღიერიანი ტუნდრით. ადგილ-ადგილ თერმოკარსტული ტბები და პატარა მდინარეებია. ნაპირებზე — ფრინველთა ბაზრები. სახელი ეწოდება პეტრე ანჟუს პატივსაცემად. ↑ საბჭოთა კავშირის გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 21. ↑ Генкал, С. И.; Габышев, В. А. (2020). „ДИАТОМОВЫЕ (BACILLARIOPHYTA) ВОДОЕМОВ И ВОДОТОКОВ ОСТРОВА КОТЕЛЬНЫЙ (НОВОСИБИРСКИЕ ОСТРОВА)“. Ботанический журнал (რუსული). 105 (8): 750–761. doi:10.31857/S0006813620080049. ციტირების თარიღი: 19 თებერვალი, 2024. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |access-date=-ში (დახმარება) ↑ Анжу Острова // Большая российская энциклопедия. т. 1. — М., 2005. — стр. 749.
ფედოტ ბობილიოვი

ფედოტ ფედოტის ძე ბობილიოვი (რუს. Федот Федотович Бобылёв) (დ. 1819, მოსკოვი, — გ. 1863) — რუსი ჟურნალისტი, პოეტი, კრიტიკოსი. დაიბადა მოსკოველი ვაჭრის ოჯახში. ლექსებს 1830-იანი წლებიდან აქვეყნებდა. ხშირად იყენებდა სხვადასხვა ფსევდონიმს (დორმიდონ ზევაკინი, ნიკანორ პუსტოხლოპალოვი, ავაკუმ ვავაკილოვი და სხვ.). 1847 წელს სავაჭრო მისიით მიავლინეს კავკასიაში. ცხოვრობდა და მუშაობდა თბილისში. თანამშრომლობდა ადგილობრივ პრესაში. აქვეყნებდა წერილებს ქართულ ლიტერატურაზე, თეატრზე (ეს სტატიები ცალკე ბროშურადაც გამოიცა). ალმანახ „ზურნაში“ (1855) დაბეჭდა ლექსების ციკლი „იმერეთის მელოდიები“. 1857 წელს თბილისში გამოსცა ლიტერატურული ალმანახი „ფეშქეში“, რომელიც მისივე ლექსით, „წმინდა გიორგის მთით“, იწყება. 1857-1863 წლებში რედაქტორობდა გაზეთ „კავკაზს“, რომელიც რუსეთის იმპერიაში ერთ-ერთი საუკეთესო პროვინციულ პერიოდულ გამოცემად იქცა. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. Русский биографический словарь: В 25 т. / под наблюдением А. А. Половцова. 1896—1918.
პეტრე ანჟუ

პეტრე ანჟუ (15 (26) თებერვალი, 1796, ვიშნი-ვოლოჩოკი — გ. 12 (24) ოქტომბერი, 1869, სანქტ-პეტერბურგი) — არქტიკის რუსი მკვლევარი, ფლოტის ადმირალი. 1820 წელს ლეიტენანტის ჩინით დაევალა ციმბირის ჩრდილოეთ ნაპირის აღწერა. 1821–1823 წლებში დამხმარეებთან ერთად (პ. ილინი, ი. ბერეჟნიხი, ა. ფიგურინი) აღწერა ნაპირები და კუნძულები მდინარეებს ოლენიოკსა და ინდიგირკას შორის. შეადგინა ახალი ციმბირის კუნძულების რუკა. 1825–1826 წლებში მონაწილეობდა კასპიის ზღვის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაპირისა და არალის ზღვის დასავლეთ ნაპირის აღწერაში. თავი გამოიჩინა 1827 წლის ნავარინოს ბრძოლაში, იყო ლეიტენანტი სახაზო გემ „განგუტზე“. შემდგომში მსახურობდა საზღვაო უწყების დაწესებულებებში. პეტრე ანჟუს სახელს ატარებს ახალი ციმბირის კუნძულების ერთ-ერთი ჯგუფი (იხ. ანჟუს კუნძულები). ↑ Анжу Пётр Фёдорович // Большая российская энциклопедия. т. 1. — М., 2005. — стр. 749.
ჰელენა ბობინსკა

ჰელენა ბობინსკა (პოლ. Helena Bobińska) (დ. 9 მაისი, 1887, ვარშავა, — გ. 9 ივნისი, 1968, იქვე) — პოლონელი მწერალი, ჟურნალისტი. 1905 წლიდან იყო პოლონეთის სამეფოსა და ლიტვის სოცალი-დემოკრატიული პარტიის წევრი. მონაწილეობდა რევოლუციურ გამოსვლებში. მისი ძმა იყო პოლონელი მწერალი და პოლონეთის კომუნისტური პარტიის ერთ-ერთი ლიდერი იულიან ბრუნი, პირველი ქმარი კი — პოლონელი კომუნისტი სტანისლავ ბობინსკი (დახვრიტეს 1937 წელს). 1917 წლის ოქტომბრის გადატრიალების შემდეგ, 1917 წელს გადასახლდა საბჭოთა რუსეთში. თანამშრომლობდა საბჭოთა პოლონურ- და რუსულენოვან ლიტერატურულ და საზოგადოებრივ ჟურნალებში. ერთხანს იყო კიევის პოლონური სახელმწიფო თეატრის ლიტერატურული ხელმძღვანელი. ასევე იყო საბჭოთა კავშირის მწერალთა კავშირის წევრი (1934-1938). მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ, 1945 წელს დაბრუნდა პოლონეთში და განაგრძო ლიტერატურული მოღვაწეობა. ავტორია საყმაწვილო მოთხრობებისა, რამდენიმე რომანისა, ლიტერატურული თარგმანებისა, მოგონებებისა. ბობინსკას ყველაზე ცნობილ ნაწარმოებთა შორისაა რომანი „ქაბუნაურთა შთამომავლის შურისძიება“ (1930), რომელიც ავტორის ხევსურეთში მოგზაურობის საფუძველზეა დაწერილი. მასში აღწერილია ხევსურეთის პეიზაჟები, ზნე-ჩვეულებები, აგრეთევ თბილისი, მისი ძველი უბნების კოლორიტული სურათები. ნაწარმოები მსოფლიოს მრავალ ენაზეა თარგმნილი. II მსოფლიო ომის დროს რომანი, ბობინსკას სხვა გამოცემების მსგავსად, იკრძალებოდა ნაცისტურ გერმანიაში. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. Литературная энциклопедия. — В 11 т.; М.: издательство Коммунистической академии, Советская энциклопедия, Художественная литература. Под редакцией В. М. Фриче, А. В. Луначарского. 1929—1939.
ბოდაყ ყაზვინი

ბოდაყ მუნში ყაზვინი (სპარს. دال منشی قزوینی) (დ. დაახლ. 1510/1511, ქ. ყაზვინი, ირანი) — სპარსელი ისტორიკოსი, სახელმწიფო მოხელე. ბოდაყ ყაზვინი ცნობილია ისტორიული თხზულებით „ცნობათა მარგალიტები“ („ჯავაჰირ ალ-ახბარ“), რომელიც მიუძღვნა შაჰ ისმაილ II-ს. მასში მოთხრობილია ირანის როგორც ისლამამდელი, ისე შემდგომი დროის მმართველი დინასტიების ისტორია შაჰ ისმაილ II-ის ტახტზე ასვლამდე (1576 წლამდე). თხზულებაში საინტერესო და ორიგინალური ცნობებია ირან-საქართველოს ურთიერთობაზე ირან-ოსმალეთის პირველი ომის (1514–1555) დროს, საქართველოში ყიზილბაშთა ლაშქრობების შესახებ შაჰ ისმაილ I-ისა და შაჰ თამაზ I-ის დროს. საყურადღებოა მისი ცნობა ქართველ მეფე-მთავრების ყოფნის შესახებ სეფიანთა ბანაკში ჯერ კიდევ შაჰ ისმაილ I-ის დროს, რასაც ისტორიკოსი 1519 წლით ათარიღებს, კახთა მეფის ლევანის ძის იესეს გამუსლიმანებასთან დაკავშირებული ცნობები და სხვ. თხზულების ხელნაწერი ინახება სანქტ-პეტერბურგის საჯარო ბიბლიოთეკის ხელნაწერთა განყოფილებაში. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. კაციტაძე, დ. - ირან-საქართველოს ურთიერთობის ისტორიიდან - კრებულში: 1964 - თსუ შრომები - ტ. 108. Trausch, Tilmann (2015). "Budāq Monši Qazvini". Encyclopaedia Iranica.
პელაგია შაინი

პელაგია შაინი ( ქორწინებამდე სანიკოვა) ( დ. 19 აპრილი, 1894, სოფელი პოპოვო-ოსტანინო, სოლიკამსკის რაიონი, პერმის პროვინცია, რუსეთის იმპერია — გ. 27 აგვისტო, 1956, მოსკოვი, საბჭოთა კავშირი) — საბჭოთა ასტრონომი, მასწავლებელი. პელაგია სანიკოვა დაიბადა 1894 წელს სოლიკამსკის რაიონის სოფელ პოპოვო-ოსტანინოში. დაამთავრა პოლოვოდოვსკაიას დაწყებითი სკოლა, სოლიკამსკის გიმნაზია, შემდეგ ჩაირიცხა სანქტ-პეტერბურგის ქალთა უმარლესი (ბესტუჟევების) კურსების ფიზიკა-მათემატიკის განყოფილებაზე. 1918 წელს იგი დაბრუნდა სოლიკამსკის რაიონში, სადაც ასწავლიდა მათემატიკას ქარხნის სკოლაში. შემდეგ იგი გადავიდა ტომსკში, სადაც გაიცნო მისი მომავალი მეუღლე, ასტრონომი გრიგორი შაინი. 1921 წლიდან მუშაობდა პულკოვოს ობსერვატორიაში, 1925 წელს გადაიყვანეს ლაბორატორიის სიმეიზის ფილიალში, რომელიც შემდეგ გახდა ყირიმის ასტროფიზიკური ობსერვატორიის ნაწილი, სადაც პელაგია მუშაობდა სიცოცხლის ბოლომდე. პელაგია შაინი პირველი ქალია მსოფლიოში, რომელმაც აღმოაჩინა მცირე პლანეტა ((1112) პოლონია. აღმოჩენილი 1928 წლის 15 აგვისტოს ), პელაგიამ აღმოაჩინა სულ 19 მცირე პლანეტა. 1949 წელს მან აღმოაჩინა მოკლე პერიოდის კომეტა შაინ-შალდე. მან ასევე აღმოაჩინა 150-ზე მეტი ახალი ცვლადი ვარსკვლავი. ჩაატარა სამუშაოები ვარსკვლავების ფოტომეტრიასა და კოლორიმეტრიაზე.თუმცა, არაპერიოდული კომეტა C/1925 F1 (Shajn-Comas Solá; ასევე ცნობილი როგორც კომეტა 1925 VI ან კომეტა 1925a) აღმოაჩინა მისმა მეუღლემ, ასტრონომმა გრიგორი შაინმა და არა მან. პელაგია შაინი დაჯილდოებულია ლენინის ორდენით (1953). მეუღლე — ასტრონომი გრიგორი შაინი. წყვილს საკუთარი შვილი არ ჰყავდა. მათ იშვილეს პელაგიას დისშვილი გოგონა ვერა კლოჩიხინა, რომელიც მოგვიანებით გახდა ასტროფიზიკოსის ვ.ა. ამბარცუმიანის ცოლი. პელაგია შაინის საპატივსაცემოდ მისი სახელი პელაგია უწოდეს მცირე პლანეტას, რომელიც აღმოაჩინა გ. ნეუიმინმა 1930 წლის 20 სექტემბერს სიმეიზის ობსერვატორიაში. გარდა ამისა, ასტეროიდ 1648 შაჯნას დაარქვეს სახელი პელაგიას და მისი მეუღლის გრიგორი შაინის ხსოვნის საპატივსაცემოდ. ხოლო მთვარის კრატერ შაინს სახელი მხოლოდ მისი მეუღლის საპატივსაცემოდ უწოდეს. პელაგია შაინი გარდაიცვალა 1956 წლის 27 აგვისტოს 61 წლის ასაკში, მისი მეუღლის გარდაცვალებიდან (გარდაიცვალა იმავე წლის 4 აგვისტოს) სამი კვირის შემდეგ. ↑ "Shain [Shayn, Shajn], Grigory Abramovich". Biographical Encyclopedia of Astronomers. New York, NY: Springer. 2007. p. 1046. ISBN 978-0-387-30400-7. Retrieved 29 May 2018. ↑ Dobronravin, P. P. (1950). Krymskaia astrofizicheskaia observatoriia (Crimean Astrophysical Observatory) (in Russian). University of California. p. 46. ↑ Cанникова-Шайн Пелагея Федоровна, астроном" [Sannikova-Shajn, Pelageya Fedorovna, astronomer] (რუს.). Пермская крае (Perm Krai). Retrieved 29 May 2018. ↑ "Lunar crater Shayn". Gazetteer of Planetary Nomenclature. USGS Astrogeology Research Program. Retrieved 29 May 2018.
ჟან პაული

ჟან პაული (ნამდვილი სახელი და გვარი იოჰან პაულ ფრიდრიხ რიხტერი; დ. 21 მარტი, 1763, ვუნზიდელი — გ. 14 ნოემბერი, 1825, ბაიროითი) — გერმანელი მწერალი, პუბლიცისტი და პედაგოგი. მის შემოქმედებაში აღსანიშნავია რომანები „ჰესპერუსი...“ (1795), „კვინტუს ფიქსლაინის ცხოვრება“ (1796), „ზიბენკეზი...“ (1796-1797), „ტიტანი“ (ტ. 1-4, 1800-1803), „ცელქობის წლები“ (1804-1805). მნიშვნელოვანია აგრეთვე იდილია „ცხოვრება კმაყოფილი მსაწავლებლისა აუენთალელი მარიავუცისა“ (1793), პედაგოგიური რომანი „ლევანი ანუ მოძღვრება აღზრდაზე“ (ტ. 1-3, 1805) და „ესთეტიკის შესავალი“ (ტ. 1-3, 1804). ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 243. ↑ 1.0 1.1 Encyclopædia Britannica <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a> ↑ 2.0 2.1 SNAC — 2010. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a> ↑ 3.0 3.1 IMSLP — 2006. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q523660"></a> ↑ 4.0 4.1 Internet Speculative Fiction Database — 1995. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2629164"></a> ↑ 5.0 5.1 Babelio — 2007. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2877812"></a> ↑ 6.0 6.1 Discogs — 2000. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q504063"></a> ↑ 7.0 7.1 Frankfurter Personenlexikon — 2014. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q39845173"></a> ↑ 8.0 8.1 ბროკჰაუზის ენციკლოპედია <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227"></a> ↑ 9.0 9.1 9.2 9.3 WeChangEd <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q86999151"></a> ↑ 10.0 10.1 Proleksis enciklopedija, Opća i nacionalna enciklopedija — 2009. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3407324"></a> ↑ 11.0 11.1 11.2 11.3 The Fine Art Archive — 2003. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q10855166"></a> ↑ 12.0 12.1 Педагоги и психологи мира — 2012. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q126722605"></a> ↑ Жан Поль // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q649"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737"></a> ↑ Deutsche Nationalbibliothek Record #118557211 // ინტეგრირებული ნორმატიული ფაილი — 2012—2016. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q27302"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q36578"></a> ↑ 15.0 15.1 Czech National Authority Database <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863"></a> ↑ Library of the World's Best Literature / C. D. Warner — 1897. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q952614"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19098835"></a>
კონსტანტინე ბაგრატიონ-მუხრანელი

თავადი კონსტანტინე ბაგრატიონ-მუხრანელი (დ. 1889 — გ. 1915) — ქართველი სამხედრო პირი. რუსეთის იმპერიის არმიის პორუჩიკი, ნიკოლოზ II-ის ფლიგელ-ადიუტანტი. წმინდა გიორგის ორდენის კავალერი. იყო სახელმწიფო მრჩევლის, კამერჰერისა და კავკასიის მეფისნაცვლის განსაკუთრებულ საქმეთა მოხელის — ალექსანდრე მიხეილის ძე ბაგრატიონ-მუხრანელის და ნინო იოსების ასულ თარხან-მოურავის უმცროსი ვაჟი. 1901 წელს 11 წლის კონსტანტინემ ექსტერნად ჩააბარა პაჟთა კორპუსში. 1907 წელს სასწავლებელი დაამთავრა და უფროს ოფიცრად-კორნეტად ჩაირიცხა იმპერატორის დაცვისთვის შექმნილ ცხენოსანთა კავალერგარდის პოლკში. პოლკში ის ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული და იმედისმომცემი ახალგაზრდა იყო, რომელსაც დიდ სამხედრო კარიერას უწინასწარმეტყველებდნენ. 1913 წელს კონსტანტინე პორუჩიკი გახდა, იმავე წელს კი იმპერატორ ნიკოლოზ II-ის ფლიგელ-ადიუტანტი. 1910 წელს 21 წლის კორნეტმა გაიცნო იმპერატორ ნიკოლოზ I-ის შვილთაშვილი, დიდი მთავრის, კონსტანტინე კონსტანტინეს ძის 19 წლის ქალიშვილი ტატიანა რომანოვა. ახალგაზრდებს ერთმანეთი შეუყვარდათ და დაქორწინება გადაწყვიტეს, მაგრამ რომანოვების დინასტიის წევრებს მხოლოდ მოქმედი დინასტიების წევრებზე ჰქონდათ ქორწინების უფლება. ამიტომ 1911 წელს გამოქვეყნდა იმპერატორის ბრძანება, რომლის მიხედვითაც საიმპერატორო სისხლის პირებს არადინასტიური ქორწინების უფლება პირველად ეძლეოდათ. თუმცა, ამ ქორწინებათა შედეგად დაბადებულ ბავშვებს ტახტის მემკვიდრეობის უფლება ერთმეოდათ. ტატიანამ წერილობით თქვა უარი თავისი და მომავალი შვილების სახელით ტახტის მემკვიდრეობაზე. შედეგად, კონსტანტინე და ტატიანა 1911 წლის 24 აგვისტოს დაქორწინდნენ და შეეძინათ ორი შვილი: 1912 წელს თეიმურაზი, 1914 წელს — ნატალია. პირველი მსოფლიო ომის დაწყებისთანავე, 1914 წელს, კონსტანტინე თავის ხუთ ცოლისძმასთან ერთად ომში წავიდა. მეთაურობდა მე-13 ლეიბ-გვარდიის ერევნის პოლკს. იბრძოდა სამხრეთ-დასავლეთ ფრონტზე. გახდა წმინდა გიორგის ორდენის კავალერი. კონსტანტინე ბაგრატიონ-მუხრანელი 1915 წლის 19 მაისს სამხრეთ-დასავლეთ ფრონტზე, გალიციაში დაიღუპა. კონსტანტინე ბაგრატიონ-მუხრანელი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ↑ 1.0 1.1 Lundy D. R. The Peerage <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q67129259"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q21401824"></a> ↑ რუსუდან დაუშვილი, გრიგოლ კალანდაძე, რუსუდან კობახიძე, გოჩა ჯაფარიძე, თემურ ტარტარაშვილ (2012). „ბაგრატიონ-მუხრანელი კონსტანტინე“, ქართველები უცხოეთში.  ↑ Захаров (2005). Gabriel Konstantinovich of Russia. В Мраморном дворце: воспоминания [In the Marble Palace: Memories], გვ. 104.
ინდუქციურობა

ინდუქციურობა (აღნიშვნა: L {\displaystyle L} ) — ფიზიკური სიდიდე, რომელიც ახასიათებს ელექტრული წრედის მაგნიტურ თვისებას. გამტარ კონტურებში გამავალი დენი გარემომცველ სივრცეში ქმნის მაგნიტურ ველს. ამასთან, კონტურის გამსჭვალავი Φ {\displaystyle \Phi } მაგნიტური ნაკადი I {\displaystyle I} დენის ძალის პირდაპირპროპორციულია: Φ = L I {\displaystyle \Phi =LI} . პროპორციულობის კოეფიციენტს ეწოდება ინდუქციურობა ან კონტურის თვითინდუქციის კოეფიციენტი. ინდუქციურობა დამოკიდებულია კონტურის ფორმასა და ზომაზე, აგრეთვე გარემომცველი გარემოს მაგნიტურ შეღწევადობაზე. განათებულობის საზომი ერთეულებია: ერთეულთა SI სისტემაში — ჰენრი (ჰნ); ერთეულთა CGS სისტემაში — სანტიმეტრი (სმ). 1 ჰნ = 10 9 სმ {\displaystyle 1{\text{ჰნ}}=10^{9}{\text{სმ}}} . ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 161.
VH1

VH1 (Video Hits One) — აშშ-ის მუსიკალური არხი, რომელიც დაფუძნდა 1985 წელს და 2003 წლამდე ერქვა Video Hits One. მისი მფლობელია ViacomCBS. ტელეარხი აღსანიშნავია მუსიკასთან დაკავშირებული შემეცნებითი გადაცემებითა და იმით, რომ მასზე არ არის ჟანრობრივი შეზღუდვა. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „VH1“ ვიკისაწყობში. ოფიციალური საიტი
კოშენილის კაქტუსი

კოშენილის კაქტუსი (ლათ. Nopalea cochenillifera) — ხისებრი ან ბუჩქისებრი კაქტუსი, რომელზედაც ბინადრობს და იკვებება მწერი კოშენილი. კოშენილის კაქტუსის სიმაღლე 3-4 მ აღწევს, ბრტყელი, დანაწევრებულ ღეროებით ოპუნციას წააგავს. მისი სამშობლოა მექსიკა და ტროპიკული ცენტრალური ამერიკა. XIX საუკუნის დასაწყისში კულტივირებული იყო ესპანეთში, ალჟირში, ინდოეთსა და სამხრეთ აფრიკაში კოშენილის მოშენების მიზნით, რომელსაც კარმინის მისაღებად იყენებდნენ, ამჟამად კოშენილის კაქტუსის პლანტაციები ძირითადად ტროპიკულ ამერიკასა და კანარის კუნძულებზეა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 6.
მირაშხანის ეკლესია

მირაშხანის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ასპინძის მუნიციპალიტეტის სოფელ მირაშხანში. მდებარეობს სოფლის ცოტა მოშორებით, კლდოვანი მთებით გარემოცულ ხეობაში. მირაშხნის ეკლესია დარბაზული ტიპის ტაძარია. დღეს კამარაჩაქცეული და თითქმის მთლიანად დანგრეულია. შემორჩენილია საკურთხევლის კიდურა ნაწილები, შუა წელში კი სარკმლის აყოლებაზე ქვები ამორღვეულია. საკურთხეველს ნახევარწრიული მოხაზულობა აქვს. მის კედელში სამხრეთ-აღმოსავლეთით განირჩევა ნიშა. ნახევრამდეა შემორჩენილი ჩრდილოეთის კედელი, რომელიც ჩრდილოეთის მხრიდან მიწაშია ჩაფლული. აღნიშნულ კედელზე ინტერიერში შუა ადგილას დარჩენილია ერთსაფეხუროვანი პილასტრის ფრაგმენტი, რაც იმაზე მიუთითებს, რომ ეკლესიის სივრცე ერთი წყვილი პილასტრისა და მათზე გადასროლილი დეკორატიული თაღების მეშვეობით იყო დანაწევრებული. კედლის პერანგი სამხრეთ-აღმოსავლეთ კუთხეზე დიდი ზომის ქვებითაა ამოყვანილი.  კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 8285
ფრიდრიხ ფონ ბოდენშტედტი

ფრიდრიხ მარტინ ფონ ბოდენშტედტი (გერმ. Friedrich Martin von Bodenstedt) (დ. 22 აპრილი, 1819, პაინე, გერმანია, — გ. 18 აპრილი, 1892, ვისბადენი, გერმანია) — გერმანელი მწერალი. გვიანდელი ეპიგონური რომანტიზმის წარმომადგენელი. 1841 წელს თავადმა გოლიცინმა თავისი შვილების აღსაზრდელად ჩამოიყვანა მოსკოვში, ხოლო 1844 წელს კავკასიის მთავარმართებელმა ალექსანდრე ნეიდგარტმა მოიწვია თბილისის გიმნაზიაში ფრანგული ენის მასწავლებლად. ბოდენშტედტი ბევრს მოგზაურობდა საქართველოს სხვადასხვა კუთხეში; აგროვებდა მასალას წიგნისათვის „კავკასიის ხალხები და მათი ბრძოლა თავისუფლებისათვის რუსეთის წინააღმდეგ“, რომელიც გამოსცა გერმანიაში 1848 წელს. ამ წიგნში ავტორი მიმოიხილავს საქართველოს წარსულს, გადმოსცემს ცნობებს თამარ მეფის შესახებ. საქართველოში მოგზაურობის შედეგი იყო აგრეთვე მისი წიგნი „ათას ერთი დღე აღმოსავლეთში“ (ტ. 1-2, 1849-1850). დაინტერესებული იყო სპარსული ლიტერატურით. 1851 წელს ბოდენშტედტმა გამოსცა „მირზა შაფის სიმღერები“, აღმოსავლურ სტილში დაწერილი ლექსების ციკლი, რომელიც ევროპის თითქმის ყველა ენაზე ითარგმნა და დიდი პოპულარობა მოიპოვა. ამასთანავე, ის ერთ-ერთი გახმაურებული ლიტერატურული დავის საგანიც გახდა; წიგნის გამოქვეყნების შემდეგ ბოდენშტედტმა მირზა შაფის ლექსები თავის ორიგინალურ ნაწარმოებად გამოაცხადა, მაგრამ გავრცელდა სხვა მოსაზრებებიც. ეს ლექსები ისეთივე ბრწყინვალე თარგმანი იყო რეალურად არსებული სპარსულენოვანი აზერბაიჯანელი პოეტის თხზულებებისა, როგორც ადრე ბოდენშტედტის მიერ გერმანულ ენაზე გადმოღებული ჰაფეზისა და ხაიამის ლექსები. ამავე დროს ბოდენშტედტმა შექმნა ორიგინალური ლექსების ციკლი თბილისზე: „დილა თბილისში“, „თბილისის ვარდი“, „საქართველო“, „არ გამიწყრე“, „მხოლოდ შენ ერთს“, „ნინო“ და სხვ. მასვე ეკუთვნის პოემა „ლეკის ქალი ადა“ (1853), „ლექსები“ (1852–1859), მოგონებები (1888–1890), ტრაგედია „დიმიტრი“ (1856) და სხვ. 1854 წელს ბოდენშტადტი მიუნხენის უნივერსიტეტის სლავური ენების პროფესორი გახდა. თარგმნიდა რუსი მწერლების, კერძოდ, ალექსანდრე პუშკინის, ივანე ტურგენევის და მიხეილ ლერმონტოვის შემოქმედებას. 1858 წელს გახდა ძველი ინგლისური ლიტერატურის პროფესორი; სხვებთან ერთად გერმანულად თარგმნა უილიამ შექსპირის თხზულებები (1866-1872). 1866 წლიდან ხელმძღვანელობდა მაინინგენის კარის თეატრს. გელოვანი ა., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 453. ათას ერთი დღე აღმოსავლეთში : საქართველოში მოგზაურობის შთაბეჭდილებანი-ლექსები (ავტორი). - თბილისი, საბჭ. საქართველო, 1965. ფრიდრიხ ფონ ბოდენშტედტი — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური)
ფრანც ბოპი

ფრანც ბოპი (გერმ. Franz Bopp) (დ. 14 სექტემბერი, 1791, მაინცი, — გ. 23 ოქტომბერი, 1867, ბერლინი) — გერმანელი ენათმეცნიერი, ისტორიულ-შედარებითი ენათმეცნიერების ერთ-ერთი ფუძემდებელი. ბერლინის უნივერსიტეტის პროფესორი (1821–1864), პრუსიის მეცნიერებათა აკადემიის წევრი (1822). ბოპის ფუნდამენტური გამოკვლევაა „შედარებითი გრამატიკა სანკრიტისა, ზენდისა, სომხურისა, ბერძნულისა, ლათინურისა, ლიტვურისა, ძველი სლავურისა, გუთურისა და გერმანულისა“ (ტ. 1–3, 1833–1852), სადაც შედარებითი მეთოდი გამოყენებულია ინდოევროპულ ენათა მთელი გრამატიკული წყობის მიმართ. ბოპი შეეცადა დაემტკიცებინა ინდოევროპულ ენებთან მალაიურ-პოლინეზიური (1840), აგრეთვე ქართველური ენების ნათესაობა („ქართულის შესახებ ენათა ნათესაობის თვალსაზრისით“, 1846; 1847 გამოსცა წიგნად — „ინდოევროპულ ენათა ოჯახის კავკასიური წევრები“). Die kaukasischen Glieder des indoeuropäischen Sprachstammes, B., 1847. Vergleichende Grammatik des Sanskrit, Zend, Armenischen, Griechischen, Lateinischen, Litauischen, Altslavischen, Gothischen und Deutschen, 3. Ausg., Bd. 1–3 B.–P., 1868–71. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. ფრანც ბოპი — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური)