laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
Pheidologeton

Pheidologeton — საშუალო და მომცრო ზომის ჭიანჭველათა გვარი Myrmicinae-ს ქვეოჯახიდან. 30-ზე მეტი სახეობა. გავრცელებულია ძველი სამყაროს ტროპიკებში: აფრიკა, აზია (ინდოეთიდან ახალ გვინეამდე), ავსტრალია. გვარი მიეკუთვნება ტრიბა Solenopsidini-ს (Myrmicinae) და მასში შედის 30-ზე მეტი სახეობა. Pheidologeton aberrans Santschi, 1937 Pheidologeton affinis Jerdon, 1851 Pheidologeton affinis javana Emery, 1893 Pheidologeton affinis minor Emery, 1900 Pheidologeton affinis spinosior Forel, 1911 Pheidologeton affinis sumatrensis Forel, 1913 Pheidologeton ceylonensis Forel, 1911 Pheidologeton dentiviris Forel, 1913 Pheidologeton diversus Jerdon, 1851 Pheidologeton diversus draco Santschi, 1920 Pheidologeton diversus fictus Forel, 1911 Pheidologeton diversus laotinus Santschi, 1920 Pheidologeton diversus macgregori Wheeler, 1929 Pheidologeton diversus philippinus Wheeler, 1929 Pheidologeton diversus standfussi Forel, 1911 Pheidologeton diversus taprobanae Smith, 1858 Pheidologeton diversus tenuirugosus Wheeler, 1929 Pheidologeton diversus williamsi Wheeler, 1929 Pheidologeton hammoniae Stitz, 1923 Pheidologeton hostilis Smith, 1858 Pheidologeton kunensis Ettershank, 1966 Pheidologeton latinodus Zhou & Zheng, 1997 Pheidologeton maccus Wheeler, 1929 Pheidologeton mayri Santschi, 1928 Pheidologeton melanocephalus Donisthorpe, 1948 Pheidologeton melasolenus Zhou Zheng, 1997 Pheidologeton nanningensis Li & Tang, 1986 Pheidologeton nanus Roger, 1863 Pheidologeton obscurus Viehmeyer, 1914 Pheidologeton petulens Santschi, 1920 Pheidologeton pullatus Santschi, 1920 Pheidologeton pungens Smith, 1861 Pheidologeton pygmaeus Emery, 1887 Pheidologeton pygmaeus albipes Emery, 1893 Pheidologeton pygmaeus bugnioni Forel, 1915 Pheidologeton pygmaeus densistriatus Stitz, 1925 Pheidologeton ruber Smith, 1860 Pheidologeton rugiceps Heer, 1849 † Pheidologeton rugosus Karavaiev, 1935 Pheidologeton schossnicensis Assmann, 1870 † Pheidologeton silenus Smith, 1858 Pheidologeton silvestrii Wheeler, 1929 Pheidologeton solitarius Stitz, 1910 Pheidologeton transversalis Smith, 1860 Pheidologeton trechideros Zhou & Zheng, 1997 Pheidologeton undet Pheidologeton varius Santschi, 1920 Pheidologeton vespillo Wheeler, 1921 Pheidologeton volsellata Santschi, 1937 Pheidologeton yanoi Forel, 1912 Pheidologeton zengchengensis Zhou, Zhao & Jia, 2006 Ettershank, G. (1966). A generic revision of the world Myrmicinae related to Solenopsis and Pheidologeton (Hymenoptera: Formicidae). Australian Journal of Zoology. 14 : 73-171 შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „Carebara“ ვიკისაწყობში. http://www.tolweb.org/Pheidologeton/22543 დაარქივებული 2019-06-01 საიტზე Wayback Machine. ↑ Pheidologeton-ს გვარის ჭიანჭველები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-04. ციტირების თარიღი: 2017-12-24.
აგათონი

აგათონი (ბერძ. Ἀγάθων; დ. ძვ. წ. 448 — გ. ძვ. წ. 401) — ძველი ბერძენი დრამატურგი. ცხოვრობდა ათენში. ჩვენამდე მოაღწია აგათონის ზოგიერთი ტრაგედიის სატაურმა და მცირე ფრაგმენტებმა. მის შესახებ ცნობებს გვაწვდიან არისტოფანე („ბაყაყები“, „თესმოფორიაზუსები“), არისტოტელე („პოეტიკა“). პლატონი „ნადიმში“ აგვიწერს იმ წვეულებას აგათონის სახლში, რომლითაც მეგობრებმა აღნიშნეს მისი გამარჯვება ტრაგიკოსთა შეჯიბრებაზე ძვ. წ. 416 წელს. არისტოტელეს მიაჩნია, რომ აგათონმა გუნდის სიმღერები ტრაგედიის სიუჟეტისაგან დამოუკიდებელ ინტერმედიებად აქცია. ტრაგედია „ყვავილში“ აგათონმა პირველმა დაარღვია ტრადიცია: მითოლოგიური პერსონაჟები და სიუჟეტი შეცვალა ავტორისეული პერსონაჟებითა და სიუჟეტით. არისტოფანე და არისტოტელე აგათონეს ევრიპიდეს მიმდევრად თვლიდნენ. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 51. ↑ 1.0 1.1 Bell A. Agathon — Encyclopædia Britannica, Inc., 1768. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q455"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2846567"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2743906"></a> ↑ Liddell H., Scott R., Stuart-Jones H. A Greek-English Lexicon — OUP, 1819. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q217595"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q747540"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q649971"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1607288"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q300426"></a> ↑ Library of the World's Best Literature / C. D. Warner — 1897. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q952614"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19098835"></a>
ფილიპე აგალცოვი

ფილიპე ალექსანდრეს ძე აგალცოვი (რუს. Филипп Александрович Агальцов; დ. 20 იანვარი, 1900, ტულის გუბერნია — გ. 29 ივნისი, 1980, მოსკოვი) — რუსი ავიაციის მარშალი (1962), სკკპ წევრი 1919 წლიდან. 1915–1919 წლებში იყო ობუხოვის ქარხნის მუშა, 1919 წლიდან საბჭოთა არმიაშია. მონაწილეობდა სამოქალაქო ომში. 1925 წელს დაამთავრა სამხედრო-პოლიტიკური სკოლა, 1932 წლიდან — ვ. ი. ლენინის სახელობის სამხედრო-პოლიტიკური აკადემია, 1934 წლიდან — მფრინავთა კურსები. 1937–1938 წლებში მონაწილეობდა მოხალისედ ესპანელი ხალხის ეროვნულ-რევოლუციურ ომში, სამამულო ომის დასაწყისში მეთაურობდა საავიაციო ბომბდამშენ პოლკს. 1941–1943 წლებში იყო მფრინავთა სამხედრო-საავიაციო სკოლის უფროსი. 1943–1945 წლებში მოიერიშე ავიადივიზიისა და პოლონური პირველი შერეული საავიაციო კურპუსის სარდალია. 1949–1962 წლებში ფილიპე აგალცოვი უმაღლეს სამეთაურო თანამედებობებზე იყო სამხედრო ავიაციაში, 1962 წლიდან შორსმოქმედი ავიაციის სარდალია. დაჯილდოებულია 3 ლენინის ორდენით, 11 სხვა ორდენითა და მედლებით. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 51.
Orectognathus

Orectognathus — ტროპიკულ ჭიანჭველათა გვარი Myrmicinae-ს ქვეოჯახიდან. გავრცელებულია ავსტრალიაში, ახალ ზელანდიაში, ახალ კალედონიაში. გვარი მიეკუთვნება ტრიბა Dacetini-ს და მასში შედის დაახლოებით 30 სახეობა. Orectognathus alligator Taylor, 1980 Orectognathus antennatus Smith, F. 1853 Orectognathus biroi Szabo, 1926 Orectognathus chyzeri Emery, 1897 Orectognathus clarki Brown, 1953 Orectognathus coccinatus Taylor, 1980 Orectognathus csikii Szabo, 1926 Orectognathus darlingtoni Taylor, 1977 Orectognathus echinus Taylor & Lowery, 1972 Orectognathus elegantulus Taylor, 1977 Orectognathus horvathi Szabo, 1926 Orectognathus howensis Wheeler, 1927 Orectognathus hystrix Taylor & Lowery, 1972 Orectognathus kanangra Taylor, 1980 Orectognathus longispinosus Donisthorpe, 1941 Orectognathus mjobergi Forel, 1915 Orectognathus nanus Taylor, 1977 Orectognathus nigriventris Mercovich, 1958 Orectognathus parvispinus Taylor, 1977 Orectognathus phyllobates Brown, 1958 Orectognathus robustus Taylor, 1977 Orectognathus roomi Taylor, 1977 Orectognathus rostratus Lowery, 1967 Orectognathus sarasini Emery, 1914 Orectognathus satan Brown, 1953 Orectognathus sexspinosus Forel, 1915 Orectognathus szentivanyi (Brown, 1958) Orectognathus velutinus Taylor, 1977 Orectognathus versicolor Donisthorpe, 1940 შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „Orectognathus“ ვიკისაწყობში. Orectognathus. Encyclopedia of Life. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-05-12. ციტირების თარიღი: 2011-03-18. ↑ Genus: Orectognathus. AntWeb. ციტირების თარიღი: 23 September 2013. ↑ 2.0 2.1 Bolton, B., Ant genera of the tribe Dacetonini (Hymenoptera: Formicidae). // J. Nat. Hist., 1999, ტ. 3, № 33.
აგანი

აგანი — მდინარე რუსეთის ფედერაციაში, ტიუმენის ოლქში. მდინარე ტრომიეგანის მარცხენა შენაკადი (ობის სისიტემა). სიგრძე 544 კმ, აუზის ფართობი დაახლოებით 32.2 ათ. კმ². გამოედინება მდინარების პურისა და ობის მარჯვენა შენაკადების აუზების ჭაობიანი მაღლობი წყალგამყოფიდან. მიედინება დასავლეთ ციმბირის დაბლობზე. საზრდოობს თოვლისა და წვიმის წყლით. იყინება ოქტომბერში, ყინულძვრა — მაისში. საშუალო წლიური ხარჯი დაახლოებით 260 მ³/წმ. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 51.
Opisthopsis

Opisthopsis — ჭიანჭველათა გვარი Formicinae-ს ქვეოჯახიდან. გავრცელებულია ავსტრალიაში და მელანეზიაში. გვარი მიეკუთვნება ტრიბა Camponotini-ს და მასში შედის დაახლოებით 15 სახეობა. Opisthopsis diadematus Wheeler, 1918 Opisthopsis haddoni Emery, 1893 Opisthopsis halmaherae Karavaiev, 1930 Opisthopsis jocosus Wheeler, 1918 Opisthopsis lienosus Wheeler, 1918 Opisthopsis linnaei Forel, 1901 Opisthopsis major Forel, 1902 Opisthopsis manni Wheeler, 1918 Opisthopsis maurus Wheeler, 1918 Opisthopsis panops Bolton, 1995 Opisthopsis pictus Emery, 1895 Opisthopsis respiciens (Smith, 1865) Opisthopsis rufithorax Emery, 1895 Bolton B. (2003). Synopsis and classification of Formicidae. Mem. Am. Entomol. Inst. 71: 1-370. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „Opisthopsis“ ვიკისაწყობში. ↑ Genus: Opisthopsis. AntWeb. ციტირების თარიღი: 23 September 2013. ↑ Wild, Alex. 2010. Opisthopsis. Strobe Ants. Version 23 September 2010. http://tolweb.org/Opisthopsis/22320/2010.09.23 დაარქივებული 2017.07.30, საიტზე Wayback Machine. in The Tree of Life Web Project, http://tolweb.org/
ბორის აგაპოვი

ბორის ნიკოლოზის ძე აგაპოვი (რუს. Бори́с Никола́евич Ага́пов; დ. 19 თებერვალი (3 მარტი), 1899, თბილისი — გ. 6 ოქტომბერი, 1973) — რუსი საბჭოთა მწერალი და პუბლიცისტი. 1922 წელს დაამთავრა თსუ-ს სიბრძნისმეტყველების ფაკულტეტი. ლიტერატურული მოღვაწეობა დაიწყო 20-იანი წლების დამდეგს თბილისში. 1922 წლიდან ცხოვრობს მოსკოვში. შედიოდა პოეტ-კონსტრუქტივისტების ჯგუფში. წერდა ნარკვევებს საწარმოო თემაზე (წიგნები: „მასალა სამყაროს შესაქმნელად“, 1933; „ტექნიკური მოტხრობები“, 1936; „ნოვატორების გმირობა“, 1950 და სხვა). ავტორია დოკუმენტური და სამეცნიერო-პოპულარული ფილმების სცენარებისა: „სტალინგრადის აღორძინება“ (1944; სსრკ სახელმწიფო პრემია, 1946), „გამარჯვებული ქვეყნის დღე“ (1947; სსრკ სახელმწიფო პრემია, 1948), «ყინულმჭრელი „ლენინი“» (1964, ლომონოსოვის სახელმწიფო პრემია) და სხვა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 51. ↑ 1.0 1.1 Czech National Authority Database <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863"></a>
Oecophylla

Oecophylla — ჭიანჭველათა გვარი Formicinae-ს ქვეოჯახიდან, მოიცავენ ხეებზე ბინადრობას შეგუებულ ტროპიკულ და სუბტროპიკულ სახეობებს. გავრცელებულია ტროპიკებში და სუბტროპიკებში (პანტროპიკული არეალი): ავსტრალია, აფრიკა, სამხრეთი აზია. არ არსებობენ ევროპაში და ამერიკაში. გვარი მიეკუთვნება ტრიბა Oecophyllini-ს. მსოფლიო ფაუნაში არსებობს 2 თანამედროვე სახეობა და არსებობდა 15 გადაშენებული სახეობა (მიოცენი, ეოცენი). თანამედროვე სახეობები Oecophylla longinoda — ტროპიკული აფრიკა Oecophylla smaragdina — ინდოეთის სამხრეთი, სამხრეთ-აღმოსავლეთი აზია, ავსტრალია გადაშენებული სახეობები †Oecophylla atavina †Oecophylla bartoniana †Oecophylla brischkei †Oecophylla crassinoda †Oecophylla eckfeldiana †Oecophylla grandimandibula †Oecophylla leakeyi †Oecophylla longiceps †Oecophylla megarche †Oecophylla obesa †Oecophylla perdita †Oecophylla praeclara †Oecophylla sicula †Oecophylla superba †Oecophylla undet †Oecophylla xiejiaheensis Bolton B. (1992). A new general catalogue of the ants of the world, Harvard University Press, Cambridge, MA. Hölldober, B. & Wilson, E.O. (1977). Weaver ants — social establishment and maintenance of territory. Science 195: 900—902. Lioni, A., Sauwens, C., Theraulaz, G. & Deneubourg, J. L. (2001). Chain formation in Oecophylla longinoda. Journal of Insect Behavior 14: 679—696. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: Oecophylla Weaver ants constructing a leaf nest YouTube-ზე Weaver ant harvest in Thailand YouTube-ზე Weaver Ants - National Geographic, May 2011 დაარქივებული 2017-12-24 საიტზე Wayback Machine. AntWeb - Ants of the world Tree Of Life - Oecophylla დაარქივებული 2021-01-25 საიტზე Wayback Machine. Green tree ants Ants as friends. Insect Pest Management on Tree Crops with Weaver Ants by Paul Van Mele and Nguyen Thi Thu Cuc Tree Of Life — Oecophylla დაარქივებული 2021-01-25 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) ჭიანჭველა-მქსოველი Alex Wild-ის ფოტო დაარქივებული 2011-05-19 საიტზე Wayback Machine. ↑ 1.0 1.1 Dlussky Gennady M., Torsten Wappler, Sonja Wedmann. (2008). „New middle Eocene formicid species from Germany and the evolution of weaver ants“ (PDF). Acta Palaeontologica Polonica. 53 (4): 615–626. doi:10.4202/app.2008.0406.CS1-ის მხარდაჭერა: მრავალი სახელი: ავტორების სია (link)[მკვდარი ბმული] ↑ Tree of Life Web Project. 2004. Oecophylla. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2021-01-25. ციტირების თარიღი: 2017-12-24. ↑ Ant Web. 2008. Search Oecophylla ↑ Azuma, N., Kikuchi, T., Ogata, K. & Higashi, S. 2002. Molecular phylogeny among local populations of weaver ant Oecophylla smaragdina. Zoological Science 19: 1321—1328. ↑ Dlussky, G. M. et al., New middle Eocene formicid species from Germany and the evolution of weaver ants. Acta Palaeontol. Pol. 53 (4): 615—626, 2008
ერკემალი

ერკემალი — ვერძი, მწარმოებელი ცხვარი. მწარმოებლად იყენებენ წლინახევრიდან 7-8 წლამდე. მწარმოებელი უნდა იყოს ჯიშისათვის ტიპური, მაგარი კონსტიტუციის კარგი აგებულებია, ჯანმრთელი, ენერგიული, შეეძლოს შთამომავლობისათვის ძვირფას თვისებათა გადაცემა. მწარმოებლის გამოსაზრდელად არჩევენ საუკეთესო მშობლების ნაშიერს. ინდივიდუალური ბონიტირების საშუალებით გადარჩევას ატარებენ დაბადებიდანვე, 3½-4 თვისა და 1 წლის ასაკში. წლინახევრის ერკემალს აწყვილებენ 50-100 ნერბს და ამის შემდეგ აფასებენ შთამომავლობის ხარისხის მიხედვით. თითოეული ერკემლის დატვირთვა დღეში 3-4 გოლვაა. ხელოვნური დათესლვისას დაგრიალების სეზონზე (დაახლოებით 45 დღე) ერთი მწარმოებლის სპერმით ანაყოფიერებენ 200-500, ხოლო მოწინავე მეურნეობაში — 3 ათასამდე ნერბს. ერკემალი უნდა შევინახოთ სანაშენე კონდიციაში, დაგრილების სეზონზე ჩვეულებრივზე უკეთ უნდა ვკვებოთ. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 196.
Ochetellus

Ochetellus — ჭიანჭველათა გვარი Dolichoderinae-ს ქვეოჯახიდან. გავრცელების არეალებია სამხრეთ-აღმოსავლეთი აზია, ავსტრალია და ახალი გვინეა. ცნობილია დაახლოებით 10 სახეობა. Ochetellus democles (Walker, 1839) Ochetellus epinotalis (Viehmeyer, 1914) Ochetellus flavipes (Kirby, 1896) Ochetellus glaber (Mayr, 1862) Ochetellus itoi (Forel, 1900) Ochetellus ochetellus Ochetellus punctatissimus (Emery, 1887) Ochetellus sororis (Mann, 1921) Ochetellus vinsoni (Donisthorpe, 1946) Braby, Michael F. (2004) The complete field guide to butterflies of Australia. Collingwood, Vic.: CSIRO Publishing. ISBN 978-0-643-09027-9.  Heatwole, H.; Done, T.; Cameron, E. (1981) Community ecology of a coral cay.. The Hague: Junk. ISBN 978-90-6193-096-9.  შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „Ochetellus“ ვიკისაწყობში. ↑ 1.0 1.1 Shattuck, S. O. 1992a. Review of the dolichoderine ant genus Iridomyrmex Mayr with descriptions of three new genera (Hymenoptera: Formicidae). Journal of the Australian Entomological Society 31:13-18
Notoncus

Notoncus — ჭიანჭველათა გვარი Formicinae-ს ქვეოჯახიდან. გავრცელების არეალებია ავსტრალია, ახალი გვინეა. Notoncus capitatus Forel, 1915 Notoncus ectatommoides (Forel, 1892) Notoncus enormis Szabo, 1910 Notoncus Eucalyptus Notoncus gilberti Forel, 1895 Notoncus hickmani Clark, 1930 Notoncus spinisquamis (Andre, 1896) Formicinae ↑ Emery, C. 1895. Descriptions de quelques fourmis nouvelles d'Australie. Annales de la Société Entomologique de Belgique 39:345-358. ↑ Agosti, D., Revision of the oriental ant genus Cladomyrma, with an outline of the higher classification of the Formicinae (Hymenoptera: Formicidae)(ინგლისური) // Systematic Entomology, 1991, Vol. 16, P. 293-310.
ქართული (ალბომი)

ქართული — 33ა-ს სტუდიური ალბომი, რომელიც გამოვიდა 2017 წელს. „სოხუმი“ - 6:15 „და ცხოვრება იგი“ - 5:35 „რქაწითელი“ - 3:18 „ქართველი“ - 5:25 „სიტყვა“ - 3:10 „მუჯურეთული“ - 4:46 „თბილისი“ - 4:18 „თავისუფალი“ - 4:08 „ხორუმი“ - 5:07 „დრომალე“ - 5:47 ალბომი YouTube-ზე (ოფიციალური არხი)
ალექსეი კუროპატკინი

ალექსეი ნიკოლოზის ძე კუროპატკინი (რუს. Алексе́й Никола́евич Куропа́ткин დ. 1848 — გ. 1925) — რუსი სამხედრო მოღვაწე, რუსეთ-ოსმალეთის (1877-78), რუსეთ-იაპონიის და პირველი მსოფლიო ომის მონაწილე. დაამთავრა კადეტთა კორპუსი. 1866 წელს ამთავრებს სამხედრო სასწავლებელს და იღებს პორუჩიკის წოდებას. იმავე წლის 8 აგვისტოდან სამსახურს იწყებს თურქესტანის პირველ მსროლელ პოლში. 1870 წლიდან შტაბს კაპიტანია. 1871 წელს ამთავრებს გენშტაბის აკადემიას. 1874 წელს იმყოფებოდა სამსახურებრივ მივლინებაში გერმანიაში, საფრანგეთსა და ალჟირში. ფრანგული კორპუსის შემადგენლობაში მონაწილეობდა საჰარის ექსპედიციაში. რუსეთში დაბრუნების შემდეგ 1875 წლის ბოლოდან სამსახურს აგრძელებს თურქესტანის სამხედრო ოლქის შტაბში. მონაწილეობდა კოკანდის აღების ოპერაციაში. 1877-78 წლების რუსეთ-ოსმალეთის ომში მსახურობდა მე-16 ქვეითი დივიზიის შტაბის ოფიცრად. 1879 წლის 14 აგვისტოდან თურქესტანის მსროლელი ბრიგადის მეთაურია. 1882 წლის 29 იანვარს ენიჭება გენერალ-მაიორი, ხოლო 1890 წელს გენერალ-ლეიტენანტის წოდება. 1890-98 წლებში იმიერკასპიისპირეთის სამხედრო ოლქის უფროსია. 1898-1904 წლებში იმპერიის სამხედრო მინისტრია. 1900 წელს ენიჭება ინფანტერიის გენერლის წოდება. 1902 წლიდან გენერალ-ადიუტანტია. რუსეთ-იაპონიის ომში, 1904 წლის 7 თებერვლიდან 13 ოქტომბრამდე მანჯურიის არმიის სარდალია, შემდეგ კი იაპონიის წინააღმდეგ მოქმედი რუსული არმიების მთავარსარდალი. 1906 წლიდან რუსეთის სახელმწიფო საბჭოს წევრია. პირველი მსოფლიო ომის დაწყებასთან დაკავშირებით 1915 წლის 12 სექტემბერს ინიშნება გრენადერთა კორპუსის სარდლად. 1916 წლის იანვრის ბოლოს ჩრდილოეთის ფრონტის მე-5 არმიის, შემდეგ კი ჩრდილოეთის ფრონტის სარდლად. 1916 წლის 22 ივლისს ინიშნება თურქესტანის გენერალ-გუბერნატორად და თურქესტანის სამხედრო ოლქის სარდლად, ამავე დროს სემირეჩინსკის კაზაკთა ჯარების ატამანად. 1917 წლის თებერვლის რევოლუციის შემდეგ დააპატიმრა ტაშკენტის მუშათა და ჯარისკაცთა საბჭომ და გაგზავნა პეტროგრადში, სადაც გაათავისუფლა დროებითმა მთავრობამ. 1917 წლის 5 ივნისს ინიშნება დაჭრილთა კომიტეტის წევრად. ოქტომბრის რევოლუციის შემდეგ ჩამოშორდა აქტიურ საზოგადოებრივ ცხოვრებას. მუშაობდა მასწავლებლად ტვერის ოლქის მის მიერ დაარსებულ სოფლის სკოლაში. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ალექსეი კუროპატკინი "General Kuropatkin Ready for Anything Awaits the Coming of the Japanese" is an artwork, from 1904, by Kobayashi Kiyochika
ფიოდორ კოლესოვი

ფიოდორ კოლესოვი (დ. 1891 — გ. 29 ივლისი, 1940, მოსკოვი) — რუსი ბოლშევიკი, რევოლუციონერი, თურქესტანის გასაბჭოების ერთ-ერთი ორგანიზატორი. რევოლუციური მოღვაწეობა დაიწყო ორენბურგის რკინიგზის დეპოს მუშის რანგში. 1916 წლიდან სამუშაოდ გადადის ტაშკენტის რკინიგზაზე. იმავე წელს ხდება რკპ(ბ) წევრი. 1917 წლის სექტემბრიდან ტაშკენტის საბჭოს აღმასკომის თავმჯდომარეა და ტაშკენტის საყოველთაო გაფიცვის მთავარი ორგანიზატორია. იმავე წლის ოქტომბერში აირჩიეს სრულიად რუსეთის ცაკ-ის წევრად. თურქესტანის გასაბჭოების შემდეგ, 1917 წლის ნოემბრიდან 1918 წლის ნოემბრამდე თურქესტანის ასსრ-ს სახალხო კომისართა საბჭოს თავმჯდომარეა. იყო კოკანდის ავტონომიის წინააღმდეგ განხორციელებული ბოლშევიკური სამხედრო აგრესიის ერთ-ერთი იდეოლოგი და წითელგვარდიელთა რაზმის მეთაური. 1919 წელს იყო რკპ(ბ) ყრილობის დელეგატი. 1923–1938 წლებში სახალხო მეურნეობის შორეული აღმოსავლეთის საოლქო საბჭოს თავმჯდომარე და რევკომის წევრი, შემდეგ გომელის საგუბერნიო კომიტეტის აღმასკომის წევრი. მალე თავს ანებებს პოლიტიკურ ცხოვრებას. 1929–1933 წლებში სწავლობს მოსკოვის არქიტექტურის ინსტიტუტში და არქიტექტურის აკადემიის ასპირანტურაში. შემდგომ წლებში მუშაობდა არქიტექტორად. ჩაჩხიანი, არჩილ, „რუსეთი და თურქეთი: ბოლშევიკურ-იტიჰადისტური ენიგმა (1920-1922)“ გვ. 285-286 — საქართველოს ეროვნული თავდაცვის აკადემია, თბილისი, 2015, ISBN 978-9941-0-7497-4
ვალერიან კუიბიშევი

ვალერიან ვლადიმერის ძე კუიბიშევი (რუს. Валериа́н Влади́мирович Ку́йбышев დ. 6 ივნისი [ძვ. სტ. 25 მაისი], 1888, ომსკი — გ. 25 იანვარი, 1935, მოსკოვი) — რუსი რევოლუციონერი და პარტიული მოღვაწე. 1898 წელს ჩაირიცხა ომსკის კადეტთა კორპუსში. მალევე ჩაება რევოლუციურ საქმიანობაში. 1904 წლიდან იყო რსდმპ წევრი. 1905 წელს ჩააბარა მისაღები გამოცდები პეტერბურგის სამხედრო-სამედიცინო აკადემიაში. რევოლუციური მოღვაწეობის გამო მალე გარიცხეს აკადემიიდან. 1906 წელს აპატიმრებენ და მალევე ათავისუფლებენ. 1906-07 წლებში ეწეოდა პარტიულ აგიტაციას. 1908 წელს ისევ აპატიმრებენ. სასჯელის მოხდის შემდეგ, 1913-14 წლებში ეწეოდა პარტიულ აგიტაციას პეტერბურგში, ვოლოგდაში, ხარკოვში. 1914 წელს აპატიმრებენ და ასახლებენ ირკუტსკის გუბერნიაში. 1917 წლის თებერვლის რევოლუციის შემდეგ ჩადის სამარაში, სადაც ირჩევენ სამარის რსდმპ ორგანიზაციის თავმჯდომარედ. რუსეთის სამოქალაქო ომის დროს იყო წითელი არმიის პირველი და მეოთხე არმიების სამხედრო რევოლუციური საბჭოების წევრი. 1919-20 წლებში იბრძოდა ადმირალ კოლჩაკის წინააღმდეგ, ხელმძღვანელობდა ასტრახანის დაცვას, იყო თურქესტანის ფრონტისა და თურქკომისიის წევრი, მონაწილეობდა შუა აზიის გასაბჭოების ოპერაციებში. 1920 წლის ბოლოს აირჩიეს პროფკავშირების ცენტრალური საბჭოს თავმჯდომარედ, 1921 წელს სახალხო მეურნეობის საკავშირო საბჭოს პრეზიდიუმის წევრად. 1923-26 წლებში იყო მუშურ-გლეხური ინსპექციის სახალხო კომისარი. 1927 წელს ირჩევენ საკავშირო კომუნისტური პარტიის ცკ-ის წევრობის კანდიდატად. 1930 წლიდან სსრკ-ს სახელმწიფო საგეგმო კომიტეტის თავმჯდომარეა. 1934 წლიდან უზბეკეთში მოქმედი პარტიის ცეკა-ს პოლიტკომისიის წევრია. მის პატივსაცემად ქალაქ სამარას 1935-91 წლებში ეწოდებოდა კუიბიშევი. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ვალერიან კუიბიშევი Biography (ინგლისური) page დაარქივებული 2009-06-04 საიტზე Wayback Machine. (რუსული) page დაარქივებული 09.11.2007, საიტზე Archive.isCategory:Webarchive template archiveis links (რუსული) page დაარქივებული 2011-09-28 საიტზე Wayback Machine. (რუსული)
სერგეი კამენევი

სერგეი სერგეის ძე კამენევი (რუს. Серге́й Серге́евич Ка́менев დ. 1881 — გ. 1936) — რუსი სამხედრო მოღვაწე, რუსეთ-იაპონიის ომის, პირველი მსოფლიო ომისა და რუსეთის სამოქალაქო ომის მონაწილე. პირველ მსოფლიო ომში, 1914 წლის სექტემბრიდან იყო პირველი დასავლეთის ფრონტის არმიის შტაბის კვარტერმეისტერის უფროსი ადიუტანტი, შემდეგ არმიის ოპერატიული განყოფილების უფროსი. 1917 წლის აპრილიდან პოლკოვნიკი, პოლტავის 30-ე პოლკის მეთაური. 1917 წლის ნოემბრიდან მე-15 საარმიო კორპუსის შტაბის უფროსი. ოქტომბრის რევოლუციის შემდეგ ემხრობა ბოლშევიკებს. 1918 წლის აპრილიდან წითელი არმიის შემადგენლობაშია. 1918 წლის ივლისიდან ვიტებსკის ქვეითი პოლკის მეთაური, 1918 წლის აგვისტოდან სმოლენსკის რაიონის სამხედრო ხელმძღვანელი, 1919 წლის აგვისტოდან აღმოსავლეთის ფრონტის სარდალი და წითელი არმიის მთავარსარდალი. 1920 წელს მონაწილეობდა ვარშავის ბრძოლაში. 1924 წლის აპრილიდან წითელი არმიის მთავარი სამხედრო ინსპექტორი, 1925 წლიდან შტაბის უფროსი, 1926 წლის აგვისტოდან მთავარი სამმართველოს უფროსი, ამავე დროს სამხედრო აკადემიის ტაქტიკის ციკლის უფროსი. 1927 წლიდან სსრკ-ს სამხედრო და საზღვაო საქმეთა სახალხო კომისრის მოადგილე და სამხედრო-რევოლუციური კომიტეტის თავმჯდომარე. 1935 წლიდან ენიჭება პირველი რანგის კომანდარმის სამხედრო წოდება, მაშინ, როცა სამოქალაქო ომში მისდამი დაქვემდებარებულ ხუთ მხედართმთავარს (კ ვოროშილოვი, მიხეილ ტუხაჩევსკი, სემიონ ბუდიონი, ვ. ბლიუხერი, ალექსანდრ ეგოროვი) მიენიჭა უმაღლესი, მარშლის წოდება. გარდაიცვალა 1936 წელს გულის შეტევით. 1937-39 წლებში დიდი რეპრესიების დროს გამოცხადდა სამხედრო-ფაშისტური შეთქმულების მონაწილედ. მისი სახელი ამოშალეს სამოქალაქო ომის ოფიციალური ისტორიიდან, მისი სამხედრო ხასიათის შრომები კი დავიწყებას მიეცა. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: სერგეი კამენევი Ганин А. В.. Каменев Сергей Сергеевич. Проект РВИО и ВГТРК «100 великих полководцев». დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-06-24.
მაჰმუდ თარზი

მაჰმუდ თარზი (პუშტუ محمود طرزۍ‎ დ. 1865 — გ. 1933) — ავღანელი განმანათლებელი, ფილოსოფოსი, საზოგადო მოღვაწე, ახალგაზრდა ავღანელების ლიდერი, პოლიგლოტი, ფლობდა პუშტუს, ფარსის, თურქულ, არაბულ, ურდუსა და ფრანგულ ენებს. დაიბადა პუშტუნი სარდლის ოჯახში. ანტიმონარქსიტული შეხედულებების გამო ავღანეთიდან გააძევა ამირა აბდურახმანმა. თავი შეაფარა ოსმალეთის იმპერიას, სადაც ცხოვრობდა 1901 წლამდე. ამირას გარდაცვალების შემდეგ, 1902 წელს ბრუნდება ავღანეთში და აგრძელებს პუბლიცისტურ და ჟურნალისტურ მოღვაწეობას. 1908 წელს ოსმალეთში მომხდარი ახალგაზრდა თურქების რევოლუციის შემდეგ იზიარებს იტიჰადისტების იდეოლოგიაას. ახლოს იყო ამირა ჰაბიბულას კართან. მისი ქალიშვილი ცოლად მოიყვანა ამირას მემკვიდრე ამანულამ. მისი რედაქტორობით დაიწყო გაზეთ „ახალი ამბების“ გამოცემა, რომელიც „ახალგაზრდა ავღანელების“ იდეების პროპაგანდას ეწეოდა. 1919 წელს ხელისუფლებაში მოდის ამანულა ხანი. თარზი იკავებს საგარეო საქმეთა მინისტრის თანამდებობას. ეს პოსტი მას ეკავა 1919-21 და 1924-27 წლებში. მისი მინისტრობისას რსფსრ-მ სცნო ავღანეთის დამოუკიდებლობა. 1921 წლის თებერვალში. ხელმძღვანელობდა ავღანეთის სამშვიდობო დელეგაციას 1920 წელს მისურიში და 1921 წელს ქაბულში ბრიტანეთთან მოლაპარაკებებზე. მისი თაოსნობით გაიხსნა ავღანეთის საელჩოები ლონდონში, პარიზსა და ევროპის სხვა ქვეყნებში. 1922-24 წლებში იყო ავღანეთის ელჩი საფრანგეთში. ამანულა ხანის ტახტიდან ჩამოგდების შემდეგ იძულებული იყო ხანის ოჯახთან ერთად დაეტოვებინა ქვეყანა. თავს აფარებდა თურქეთს. გარდაიცვალა 1933 წელს. დაკრძალულია სტამბოლში. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: მაჰმუდ თარზი ვიკიციტატაში არის გვერდი თემაზე: მაჰმუდ თარზი Official website The Mahmud Tarzi Cultural Foundation (MTCF) Old Photo Book – by Mahmud Tarzi დაარქივებული 2007-05-05 საიტზე Wayback Machine. The Foundation
აგარანი (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი აგარანი შეიძლება აღნიშნავდეს: აგარანი — თბილისის სამხრეთით მდებარე ტერიტორიის საერთო სახელწოდება; აგარანი — ციხე ქვემო ქართლში, აგარანზე გამავალ დიდ საქარავნო გზაზე.