laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
თამაზ ექვთიმიშვილი

თამაზ აკაკის ძე ექვთიმიშვილი (დ. 12 იანვარი, 1956, თბილისი, — გ. 28 ივლისი, 2015) — ქართველი მწერალი, დრამატურგი. დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი ქიმიის ფაკულტეტი (1977). მუშაობდა ქიმიის ინსტიტუტში. პირველი მოთხრობა „ამპუტაცია“ გამოაქვეყნა 1985 წელს, პირველი კრებული „ჟირაფები ზამთარში“ — 1995 წელს. ავტორია მოთხრობათა კრებულისა „მოწმე“ (1999), რომანისა „აქ, იმ ქალაქში“ (2010), ნოველებისა [მ.შ. „ერთხელ დავკალი მამალი“, შესულია კრებულში „15 საუკეთესო ქართული მოთხრობა“ (2004)] და პიესებისა. 2011 წელს პიესისათვის „პუანტები“ (2009) მიენიჭა ლიტერატურული პრემია „საბა“. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. 115. თამაზ ექვთიმიშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ბოლივარის კანტონი (მანაბი)

ბოლივარის კანტონი (ესპ. Cantón Bolívar) — კანტონი ეკვადორში, მანაბის პროვინციის ჩრდილო-აღმოსავლეთში. აღმოსავლეთით ესაზღვრება პიჩინჩის კანტონი, სამხრეთით პორტოვეიხოსა და ხუნინის კანტონები, ხოლო ჩრდილოეთით ჩონესა და ტოსაგუის კანტონები. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი კალსეტა. კანტონის ფართობია 524 კმ², ხოლო მოსახლეობა, 2022 წლის მონაცემებით, 41 827 ადამიანია. ↑ Estos son los 221 alcaldes en Ecuador para el período 2023-2027 ↑ Citypopulation.de Population and area of Bolívar Canton
კანონი კანონია

კანონი კანონია (ფრანგ. La loi c'est la loi; იტალ. La legge è legge) — 1958 წლის ფრანგულ-იტალიური ფილმი, რომლის რეჟისორია კრისტიან-ჟაკი. ფილმში მოქმედება ხდება საფრანგეთ-იტალიის სასაზღვრო ერთ პატარა ქალაქში. საბაჟოს თანამშრომელი ფერდინანდ პასტორელი, რომელიც საფრანგეთის მოქალაქეა, შემთხვევით დაადგენს, რომ არა საფრანგეთის მოქალაქედ, არამედ იტალიის მოქალაქედ დაიბადა, რადგან ტრაქტირის სამზარეულო, სადაც მისი დაბადება დაფიქსირდა, იტალიის მხარეს ეკუთვნის. ეს შემთხვევა მის ცხოვრებას კოშმარად აქცევს, რადგან იტალიის მოქალაქედ გახდომის შემდგომ აღმოჩნდება, რომ კანონის დამცველ მებაჟეს უამრავი კანონის დარღვევა აქვს ჩადენილი — დეზერტირობიდან დაწყებული, უკანონო ქორწინებებით დამთავრებული. ფერნანდელი — ფერდინანდ პასტორელი ტოტო — ჯუზეპე ლა პალია ნოელ როკვერი — ჟანდარმი მალანდენი ნატალი ნერვალი — ელენ პასტორელი, ფერდინანდის ცოლი ლედა გლორია — ანტუანეტა, ჯუზეპეს ცოლი „კანონი კანონია“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)
არკოლეს ბრძოლა

არკოლეს ბრძოლა — ნაპოლეონ ბონაპარტის მეთაურობით, იტალიის პირველი კამპანიის ფარგლებში, საფრანგეთის პირველ რესპუბლიკასა და ავსტრიის ჯარებს შორის გამართული ბრძოლა (1796 წლის 15–17 ნოემბერი). დაპირისპირება მოხდა ქალაქ ვერონას სამხრეთ-აღმოსავლეთით, 25 კილომეტრის დაშორებით. ავსტრიელთა არმიას იოზეფ ალვინცი მეთაურობდა. იგი გეგმავდა ორმხრივი შეტევის განხორციელებას ბონაპარტის არმიის წინააღმდეგ. ამ დროს ავსტრიელთა მიზანი იყო არა მხოლოდ აღნიშნულ დაპირისპირებაში ფრანგების დამარცხება, არამედ დახმარების გაწევა მანტუაში გამაგრებული ავსტრიული საჯარისო ნაწილებისთვის, რომლებიც მარშალ ვურმსერთან ერთად ფრანგებს ალყაში ჰყავდათ მოქცეული. ალვინცმა თავის ერთ-ერთ სარდალს პოლ დავიდოვიჩს უბრძანა ერთი კორპუსით მდინარე ადიჯეს ხეობის გასწვრივ სამხრეთით წინ წასულიყო, ხოლო თვითონ ხელმძღვანელობდა მთავარი ჯარის აღმოსავლეთისკენ წინსვლას. თუკი ეს ორი ავსტრიული კორპუსი შეძლებდა ერთმანეთთან დაკავშირებას, ხოლო მარშალი ვურმსერი ალყისგან თავს გაითავისუფლებდა, ფრანგების მდგომარეობა ძალიან გართულდებოდა. პირველ ეტაპზე, პოლ დავიდოვიჩმა მოიპოვა გამარჯვება და ჩრდილოეთიდან ვერონას დაემუქრა, ალვინციმ კი მოიგერია ბონაპარტის ერთი შეტევა და თითქმის ვერონას კარიბჭემდე მიაღწია, აქ მან ფრანგების მეორე შეტევის მოგერიებაც შეძლო. ნაპოლეონი კი თავის მეომრებთან ერთად ცდილობდა, მდინარე ადიჯეს გადაკვეთით, ალვინცის მარცხენა ფლანგი შემოებრუნებინა. არკოლეში გამაგრებულ ავსტრიელებს ფრანგები ორი დღის განმავლობაში ესხმოდნენ თავს, თუმცა მოწინააღმდეგე კარგად იცავდა თავს და ნაპოლეონმა ვერ შეძლო წარმატების მიღწევა. ფრანგებმა მესამე დღესაც გააგრძელეს შეტევა და საბოლოოდ აიძულეს ალვინცი დაეტოვენინა პოზიციები. მისმა წარუმატებლობამ ბონაპარტს საშუალება მისცა კონცენტრირებულიყო მეორე, პოლ დავიდოვიჩის არმიის დამარცხებაზე და დაედევნა მას მდინარე ადიჯეს ხეობაში. ამასობაში მარტოდ დარჩენილი ალვინცი შეეცადა ვერონაზე იერიშის მიტანას, მაგრამ უშედეგოდ. თავის მხრივ, მანტუაში გამოკეტილი ვურმსერიც ცდილობდა ალყის გარღვევას და თანამემამულეთა დახმარებას, მაგრამ მისი მცდელობა დაგვიანებული იყო და წარმატების მიღწევაში ვეღარ დაეხმარებოდა ავსტრიელებს. არკოლეს ბრძოლა ნაპოლეონ ბონაპარტის გამარჯვებით დასრულდა და ეს იყო მისი მორიგი მნიშვნელოვანი წარმატება იტალიის პირველი კამპანიის ფარგლებში. Kryn, J. (1987). Le petit tambour d'Arcole (fr). Cadenet.  Bonaparte, Napoleon (1858–1869). Correspondence de Napoléon Ier publiée par ordre de l'empereur Napoléon III (fr).  Reinhard, M. (1946). Avec Bonaparte en Italie; d'après les lettres inédites de son aide de camp Joseph Sulkowski (fr).  Rothenberg, Gunther E. (2001). The Napoleonic Wars. Cassell.  Schels, J. B. (1829). Die Schlacht bei Arcole, am 15, 16 und 17 November 1796 (de). Oesterreichische Militärische Zeitschrift, no. Bd. 2.  Anders Fager's short story "Under the bridge at Arcole" published 2014 by Paradox Entertainment. An alternative history-story about what would have happened had Napoleon been killed at Arcole.
ექიმბაშობა

ექიმბაშობა — კანონით აკრძალული სამედიცინო საქმიანობა — ექიმობა, როდესაც მკურნალს არა აქვს ოფიციალური სამედიცინო განათლება და სამკურნალოდ იყენებს მეცნიერულ საფუძველს მოკლებულ საშუალებებსა და ხერხებს, რასაც ხშირად თან ახლავს სხვადასხვა შელოცვა და რიტუალი. ექიმბაშობას დიდი ხნის ისტორია აქვს. ექიმბაშები დაავადების გამომწვევ მიზეზად ავ სულებს მიიჩნევდნენ. დროთა განმავლობაში ექიმბაშობა გამოეყო ხალხურ მედიცინას. იგი ხელობად, ექიმბაშის გამდიდრების წყაროდ იქცა, რომელიც მეცნიერული და ხალხური მედიცინისაგან ნასესხები მკურნალობის სხვადასხვა ხერხსა და პრიმიტიული წესით დამზადებულ წამლებს ეფუძნება და უსარგებლო, ხშირად კი მავნე და დანაშაულებრივ თაღლითობად იქცევა. თანამედროვეობაში ექიმბაშობა სხვადასხვა სახით კვლავ იჩენს ხოლმე თავს. იგი უაღრესად უარყოფითი და არქაული მოვლენაა. საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსი უკანონო საექიმო ან ფარმაცევტული საქმიანობისათვის ითვალისწინებს სისხლის სამართლებრივ პასუხისმგებლობას. ქურჩიშვილი ი., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. ?. ექიმბაშობა — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური)
საქართველოს ექიმთა ასოციაცია

საქართველოს ექიმთა ასოციაცია — პირველი არასამთავრობო, პროფესიული ორგანიზაცია საქართველოში. დაფუძნდა 1989 წელს. იგი აერთიანებს საქართველოს ყველა პროფილის ექიმს. მისი ამოცანებია: ჯანდაცვის სისტემის დეცენტრალიზაციის ხელშეწყობა, ექიმთა უფლებების დაცვა, ექიმთა პროფესიული სრულყოფის მხარდაჭერა, სამედიცინო მიღწევების პოპულარიზაცია, ეკოლოგიური და დემოგრაფიული პრობლემების გაშუქება, ბიოსამედიცინო ეთიკა, ახალგაზრდა ექიმთა დახმარება, სასწავლო, სამეცნიერო და პრაქტიკული ღონისძიებების ორგანიზაცია და წარმართვა, ექიმთა და სამედიცინო დაწესებულებების ლიცენზირება — აკრედიტაცია, უწყვეტი სამედიცინო განათლება და უწყვეტი პროფესიული განვითარება; საკანონმდებლო ორგანოსთან, უცხოურ პროფესიულ ორგანიზაციებთან მჭიდრო ურთიერთობა. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. ?.
ელეონორა ექსანიშვილი

ელეონორა (ნორა) გრიგოლის ასული ექსანიშვილი (დ. 11 თებერვალი, 1919, თბილისი, — გ. 5 იანვარი, 2003, იქვე) — კომპოზიტორი, პედაგოგი. საქართველოს ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე (1967). დაამთავრა ვანო სარაჯიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია ფორტეპიანოსა (ხელმძღვ. ა. თულაშვილი) და კომპოზიციის (ხელმძღვ. პ. რიაზანოვი და ა. ბალანჩივაძე) განხრით (1940). 1944 წლიდან ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიაში, 1973 წლიდან — პროფესორი (სპეც. ფორტეპიანოს კათედრა). მისი მეთოდიკა საფუძვლად დაედო 1973 წელს საქართველოში გახსნილ პირველ ექსპერიმენტულ სამუსიკო სკოლა-სტუდიის მუშაობას. გარკვეული დროის განმავლობაში საქართველოს სახელმწიფო ფილარმონიის სოლისტი იყო. მისი მუსიკალური ნაწარმოებებიდან აღსანიშნავია: „გასეირნება” („ტყის მეგობრები”, ერთაქტიანი საბავშვო ოპერა, 1961), პრელუდია და ეტიუდი ფორტეპიანოსათვის (1939), კონცერტი ფორტეპიანოსა და სიმფ. ორკესტრისათვის N1 (1944), N2 (1955), სიმებიანი კვარტეტი N1 (1944), N2 (1942), საფორტეპიანო კვინტეტი (1945), სონატინა ვიოლინოსა და ფორტეპიანოსათვის (1981), სიმღერები, თეატრის მუსიკა და სხვ. ექსანიშვილი ავტორია მეთოდური ნაშრომებისა, აგრეთვე სამუსიკო ხელოვნების სხვადასხვა საკითხისადმი მიძღვნილი სტატიებისა. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. ელეონორა ექსანიშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ახალი ზირბითის ღვთისმშობლის ეკლესია

ახალი ზირბითის ღვთისმშობლის ეკელსია — არქიტექტურული ძეგლი თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის სოფელ ახალ ზირბითში. მცირე ზომის დარბაზული ეკლესია დგას სასაფლაოს ტერიტორიაზე. შიგნიდანაც და გარედანაც შელესილია, რის გამოც სამშენებლო მასალის დაზუსტება არ ხერხდება. ადგილ-ადგილ აცვენილი ნალესობის შიგნით გამოჩენილი ქვების მიხედვით, ნაგები უნდა ყოფილიყო თლილი ქვით. ამასვე მეტყველებს ამჟამად ტრაპეზის ქვად გამოყენებული ტრიუმფალური თაღის თლილი ქვა. შესასვლელი დასავლეთ კედელშია. სარკმელი ერთია - აღმოსავლეთის, რომელიც ამჟამად შიგნიდანაც და გარედანაც ოთხკუთხედია. ნახევარწრიული აფსიდა მხრითაა გამოყოფილი და დასრულებული იყო კონქით. ამჟამად კამარა და კონქი აწეულია, რითიც ტაძრის პროპორციულობაც დარღვეულია. საკურთხეველში ნიშები არ არის. გადახურულია თუნუქით. კედლებში ნალექის შეჟონვის გამო სველია. დარბაზში დაცულია ხელსაფქვავი დედალ-მამალი ქვა.  კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 45685
Open Your Mind and Your Trousers

Open Your Mind and Your Trousers — გერმანული ჰარდ-დენს ჯგუფ სკუტერის ოცდამეერთე სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 22 მარში 2024 სექტემბერს. დისკი გამოსცეს ლეიბლებმა Sheffield Tunes, Kontor Records და Virgin Records. ↑ Fromm, Dani. Bumm-bumm for those about to rave. de. laut.de. ციტირების თარიღი: 20 ივლისი 2024 ↑ Spilker, Rebecca. Scooter :: OPEN YOUR MIND AND YOUR TROUSERS de-DE. Musikexpress (22 მარტი 2024). ციტირების თარიღი: 20 ივლისი 2024 ↑ Bewährtes Rezept: Scooter bringen "Open your Mind and your Trousers" heraus German. RedaktionsNetzwerk Deutschland (19 მარში 2024). ციტირების თარიღი: 23 მარში 2024
ყურუთი

ყურუთი — ნადუღის, მჭადის ფქვილის, რძისა და ყაიმაღის ნარევით მიღებული საკვები, მკვრივი და მოგრძო ფორმის კვერი. ყურუთისათვის თავდაპირველად მშრალ, კარგად გაწურულ ნადუღს ამზადებდნენ. ამისათვის ჩვეულებრივ ნადუღს ცხელ შრატში ჩაყრიდნენ, ნადუღის გასაწურ „ჩახვში“ ჩაასხამდნენ და ჩამოკიდებდნენ, რათა კარგად გაწურულიყო. რამდენიმე დღის შემდეგ კი კარგად დაწურვის მიზნით ზემოდან რაიმე სიმძიმესაც დაადებდნენ. როცა ნადუღი მზად იქნებოდა მშრალ ნადუღს გობებზე გაანაწილებდნენ, ცხელ „ქაქიას“ დაუმატებდნენ, როცა შეგრილდებოდა ერთმანეთს კარგად შეაზელდნენ. საყურუთე ფაფას წინდის ჩხირს სხვადასხვა მიმართულებით რამდენჯერმე გაატარებდნენ, თუ ბეწვი იქნებოდა შეყოლილი მას წინდის ჩხირი გამოიტანდა. დაბეწვა აუცილებელი იყო, თუნდაც დარწმუნებული ყოფილიყვნენ, რომ ბეწვი არ იქნებოდა ჩავარდნილი. ამის შემდგომ თითო გობს თითო მუჭა კარაქში შეხრაკულ მჭადის ფქვილს ანდა ხავიწს დაამატებდნენ. ყურუთი მთაში ყოფნისას, გადმობარგვის წინა პერიოდში კეთდებოდა ამ დროს „ყურუთობასაც” უწოდებდნენ. ვისაც ცხიმიანი ყურუთი უყვარდა იგი ბევრ ყაიმაღს ურთავდა. საყურუთედ მომზადებული სქელი ფაფისაგან ხელით მოგრძო ფორმის კვერებს აკეთებდნენ და ყავარზე აწყობდნენ. ყურუთის ყავარი ყველა ოჯახს ჰქონდა, იგი ფართო და სუფთა იყო. მას მხოლოდ ყურუთისათვის იყენებდნენ. ყავარზე დალაგებულ ყურუთს მზეზე აშრობდნენ და შემდგომ გვარდაში ინახავდნენ. ქართველი ხალხის ეთნოლოგიური ლექსიკონი, აჭარა, ბათუმი, 2018
ბორანო

ბორანო, ბორაო — ყველითა და დამწვარი კარაქით დამზადებული ტრადიციული აჭარული კერძი. იგი ცხიმიანობითა და სწრაფი მომზადებით ხასიათდებოდა. აჭარულ მოხდილ-დაპწნილ ყველს დაჭრიდნენ, ზემოდან დამწვარ კარაქს (იაღს) დაასხამდნენ და ბორანიც მზად იყო. მას მჭადთან ერთად მიირთმევდნენ. ყველი უმჯობესი იყო ახალი ყოფილიყო. სხვა შემთხვევაში დაჭრილ ყველს ცხელ წყალს დაასხამდნენ, ცოტა ხანს გააჩერებდნენ, ყველი დარბილდებოდა და დამწვარ იაღს შემდგომ დაასხამდნენ. ქართველი ხალხის ეთნოლოგიური ლექსიკონი, აჭარა, ბათუმი, 2018
ექსლიბრისი

ექსლიბრისი (ლათ. ex libris – წიგნებიდან) — გრაფიკულად შესრულებული წიგნის ნიშანი, იარლიყი, რომელიც მიკრულია წიგნის ყდის შიგნითა მხარეს, ზემო მარცხენა კუთხეში და მიუთითებს წიგნის მფლობელის ვინაობას — ორგანიზაციას, მ. შ. ბიბლიოთეკას, ან კერძო პირს. ექსლიბრისზე შეიძლება გამოსახული იყოს ემბლემა, დევიზი, მფლობელის პროფესიის ამსახველი სიმბოლური ნახატი ან ჰქონდეს სიუჟეტურ-თემატური ხასიათი. ნიშანი სრულდება კალმით, ტუშით, აკვარელით, ნაბეჭდი ექსლიბრისი კი — ცინკოგრაფიული, ქსილოგრაფიული, ოფორტის, ლითოგრაფიული და ლინოგრავიურის ტექნიკით. ექსლიბრისის პირველი ნიმუშები ჩნდება გერმანიაში XVI საუკუნიდან. ცნობილია ალბრეხტ დიურერის, ჰანს ჰოლბაინ უმცროსის, ლუკას კრანახის ექსლიბრისები. ექსლიბრისის პირველი ქართული ნიმუში XVII საუკუნის ქართულ ხელნაწერშია შემონახული. ექსლიბრისზე ნაყოფიერად მუშაობდნენ მხატვრები (ვ. წილოსანი, ვ. გრიგოლია, ვ. ქუთათელაძე, დ. ციციშვილი, გ. ლეჟავა, ვ. თოფურიძე, ნ. ჩერნიშკოვი, დ. გაბაშვილი, ს. კეცხოველი, ლ. გუდიაშვილი) და სხვ. 1934 წელს ქ. ლოს-ანჯელესში (აშშ) ექსლიბრისების საერთაშორისო გამოფენაზე, მონაწილეობდნენ: ვ. წილოსანი, ვ. ქუთათელაძე, ვ. გრიგოლია (პირველი პრემია), დ. ციციშვილი (ვერცხლის მედალი). ექსლიბრისების გამოფენები მოეწყო თბილისში 1972, 1982, 1985, 2001, 2002 და 2009 წლებში. გაჩეჩილაძე მ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. ?.
ოლმედოს კანტონი (მანაბი)

ოლმედოს კანტონი (ესპ. Cantón Olmedo) — კანტონი ეკვადორში, მანაბის პროვინციაში. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ოლმედო. კანტონის ფართობია 257 კმ2, ხოლო მოსახლეობა, 2022 წლის მონაცემებით, 10 090 ადამიანია. ↑ Estos son los 221 alcaldes en Ecuador para el período 2023-2027 ↑ Citypopulation.de Population and area of Olmedo Canton
ექსპრომტი

ექსპრომტი (ლათ. exprom(p)tus – მზა, სწრაფი) — სახელდახელოდ შეთხზული მუსიკალური ან ლიტერატურული ნაწარმოები. ექსპრომტი (დასავლეთევროპულ ლიტერატურაში გამოიყენება ტერმინი impromptu) — ყოველგვარი მომზადების გარეშე სახელდახელოდ შეთხზული მუსიკალური ნაწარმოები, მაგ., საფორტეპიანო პიესა. მისთვის დამახასიათებელია უშუალო ლირიზმი, აღფრთოვანება. ცნობილია შუბერტის, შოპენის, სკრიაბინის, ქართულ მუსიკაში — ა. მაჭავარიანის, ბ. კვერნაძის ექსპრომტები. ექსპრომტი — რომელიმე მოვლენის ან მისგან მიღებული შთაბეჭდილების გამო სახელდახელოდ შეთხზული (იმპროვიზაციული) ლექსი, უმეტესად სახუმარო, სატირული ან საზეიმო და სახოტბო ხასიათისა. ქართულ მწერლობაში განსაკუთრებით გავრცელებული იყო XVIII–XIX საუკუნეებში. ძველ ქართულ მწერლობაში ექსპრომტი მუნასიბის სახელით იყო ცნობილი, ქართულ ხალხურ სიტყვიერებაში მას კაფია ეწოდება. ↑ მუსიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი (შემდგ. ანზორ თამარაშვილი), თბ., 2020. — გვ. 106. ↑ ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. ?.
ექსცენტრიკა

ექსცენტრიკა (ლათ. excentricus — ცენტრის მიღმა) — საცირკო და საესტრადო ხელოვნების ჟანრი, მსახიობის (კლოუნი, გიმნასტი) საშემსრულებლო ხერხი, რომლის დროსაც დარღვეულია ჩვეულებრივი, საყოველთაოდ მიღებული მოქმედების ნორმები. ექსცენტრიკისთვის დამახასიათებელია ალოგიკურობა, მოულოდნელობა, შეუსაბამობა, იუმორი. ექსცენტრიკის ხერხებს იყენებენ საცირკო ხელოვნების ყველა ჟანრში (აკრობატიკა, გიმნასტიკა, მუსიკალური ნომრები). მის ელემენტებს შეიცავდა მოხეტიალე მსახიობთა, ჯამბაზთა, მასხარათა გამოსვლები. საცირკო ექსცენტრიკის ოსტატები იყვნენ კლოუნები გროფი, ბიმ-ბომი და სხვ. ცხოველების მწვრთნელი ა. ცხომელიძე, გიმნასტი ა. დონატო. ექსცენტრიკას მიმართავენ მუსიკალური ნომრის შესრულების დროსაც — მუსიკალურ საკრავებად იყენებენ ქვებს, ტაფებს და სხვ. ცუცქირიძე შ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. ?.
ეღიშე

ეღიშე (ძვ. სომხ. – ელიშე, სომხ. Եղիշէ [Ełišē]) — ადრეული შუა საუკუნეების სომეხი ისტორიკოსი, ავტორი ისტორიული თხზულებისა „ვარდანისა და სომეხთა ომის შესახებ“. მასში გადმოცემულია სომხეთის ისტორია V საუკუნის 20-იანი წლებიდან 60-იანი წლების შუახანამდე. წიგნში მთავარი ადგილი ეთმობა სომეხთა 450–451 წლების აჯანყებას სასანიანთა ირანისა და მისი რელიგიური პოლიტიკის წინააღმდეგ. ეღიშეს შესახებ არაფერია დანამდვილებით ცნობილი. ტრადიციის თანახმად, ეღიშე სააკ პართევისა და მესროპ მაშტოცის მოსწავლე იყო, თავადაც მონაწილეობდა სომხების აჯანყებაში და მისი მეთაურის — ვარდან მამიკონიანის მდივანი იყო. იმავე ტრადიციით, აჯანყების დამთავრების შემდეგ იგი ბერად აღიკვეცა რშტუნიკის პროვინციაში (ვანის ტბის სამხრეთით) და ხელი მოჰკიდა ლიტერატურულ მოღვაწეობას. ეღიშეს მიეწერება ასევე რამდენიმე ჰომილია და „დაბადების“ კომენტარი. ეღიშეს „ვარდანისა და სომეხთა ომის შესახებ“ მნიშვნელოვანი წყაროა V საუკუნის სომხეთის ისტორიისათვის. მასში საყურადღებო ცნობებია იმდროინდელ ქართლსა და ალბანეთზე, სამხრეთ კავკასიის ხალხთა ბრძოლაზე სასანიანთა ბატონობის წინააღმდეგ. ნაშრომი დაწერილია დახვეწილი ეპიკური სტილით. თანამედროვე ისტორიკოსების ნაწილის (მ. შ. რობერტ თომსონის) აზრით, ეღიშეს წიგნი ლაზარ ფარპეცის ისტორიული თხზულების VI საუკუნეში შექმნილ ადაპტაციას წარმოადგენს და მასში აღწერილ მოვლენებში ეღიშეს უშუალო მონაწილეობა საეჭვოა. თხზულების სრული სახით შემორჩენილი უძველესი ხელნაწერი 1174 წლით თარიღდება (ცნობილია VII-VIII საუკუნის ფრაგმენტული ხელნაწერებიც). თხზულება პირველად დაიბეჭდა 1826 წელს ვენეციაში, მხითარისტების სტამბაში. თარგმნილია რუსულ, ინგლისურ, იტალიურ და ფრანგულ ენებზე. პირველი რუსული თარგმანი (პეტრე შანშიევისა) გამოქვეყნდა თბილისში 1853 წელს. მელიქსეთ-ბეგი ლ., ძველი სომხური ლიტერატურის ისტორია, თბ., 1941. ჯანაშია ლ.-ნ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. ?. History of Vardan and the Armenian War. Translation and Commentary by R. W. Thomson. Cambridge, MA: Harvard University Press, 1982. Thomson, Robert W., Ełišē. Encyclopædia Iranica, Vol. VIII, Fasc. 4, pp. 365–366 (ვერსია ინტერნეტში). Абегян М. Х., История древнеармянской литературы, Ер., 1975.
ბაქირლი (ბოლუს რაიონი)

ბაქირლი (თურქ.Bakırlı) — სოფელი თურქეთში, ბოლუს პროვინციაში, ბოლუს რაიონში. 1928 წლის ჩანაწერებში სოფლის ძველი სახელი მოიხსენიება, როგორც ბაქირლი ჩანშა. სოფელი ქალაქის ცენტრიდან 7 კმ დაშორებულია. რუკა[მკვდარი ბმული] თურქული ვიკიპედია ↑ https://web.archive.org/web/20151209191455/http://www.nisanyanmap.com/?yer=7113&haritasi=bak%C4%B1rl%C4%B1 ↑ 2.0 2.1 https://web.archive.org/web/20150609025800/http://www.yerelnet.org.tr/koyler/koy.php?koyid=239316 ↑ 3.00 3.01 3.02 3.03 3.04 3.05 3.06 3.07 3.08 3.09 3.10 3.11 3.12 3.13 3.14 3.15 https://www.nufusune.com/6567-bolu-merkez-bakirli-koy-nufusu ↑ https://web.archive.org/web/20200219071932/https://www.sehirhafizasi.sakarya.edu.tr/wp-content/uploads/2018/05/1990-n%C3%BCfus-say%C3%ACm%C3%AC.pdf ↑ https://web.archive.org/web/20200219072012/https://www.sehirhafizasi.sakarya.edu.tr/wp-content/uploads/2018/05/1985-n%C3%BCfus-say%C3%ACm%C3%AC.pdf ↑ https://web.archive.org/web/20200219072333/https://kutuphane.tuik.gov.tr/pdf/0015840.pdf ↑ https://web.archive.org/web/20200219072300/https://www.sehirhafizasi.sakarya.edu.tr/wp-content/uploads/2018/05/1975-n%C3%BCfus-say%C3%ACm%C3%AC.pdf ↑ https://web.archive.org/web/20200218084704/https://www.sehirhafizasi.sakarya.edu.tr/wp-content/uploads/2018/05/1970-n%C3%BCfus-say%C3%ACm%C3%AC.pdf ↑ https://web.archive.org/web/20200218085143/https://kutuphane.tuik.gov.tr/pdf/0015227.pdf
ჰუსეინ ახვერდიევი

ჰუსეინ ჰასან ოღლი ახვერდიევი (აზერ. Hüseyn Həsən oğlu Haqverdiyev; დ. 3 მარტი , 1956 , უჯარი, აზერბაიჯანი) — აზერბაიჯანელი მოქანდაკე და მხატვარი. აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახალხო არტისტი (2021). ჰუსეინ ახვერდიევი დაიბადა 1956 წელს უჯარში მხატვარ ჰასან ახვერდიევის ოჯახში. 1958 წელს ოჯახი საცხოვრებლად ბაქოში გადავიდა. 1971 წელს ჩაირიცხა აზერბაიჯანის აზიმ აზიმზადეს სახელობის ფერწერის სახელმწიფო ინსტიტუტში. 1975-1980 წლებში სწავლობდა ლენინგრადის ვერა მუხინას სახელობის სახვითი ხელოვნების უმაღლეს აკადემიაში. ის არის აზერბაიჯანის სამოციქულო პრეფექტურის მთავარ საკათედრო ტაძარში, ყოვლადწმიდა ღვთისმშობლის ტაძარში სკულპტურა „ღვთისმშობლის“ ავტორი. ჰუსეინ ახვერდიევის გამოფენები და სიმპოზიუმები გაიმართა სხვადასხვა ქვეყანაში, როგორიცაა ინდოეთი, აშშ, გერმანია, საქართველო და არაბეთის გაერთიანებული საემიროები. 2014 წელს მისი პერსონალური გამოფენა უზბეკეთში მოეწყო. https://www.anl.az/down/meqale/kaspi/2019/aprel/646259.htm https://web.archive.org/web/20160304103547/http://www.yarat.az/en/discover/artists/huseyn-haqverdiyev/biography
ნაზიმ ბეიკიშიევი

ნაზიმ ზოჰრაბ ოღლი ბეიკიშიევი (აზერ. Nazim Bəykişiyev დ. 29 ივნისი, 1948, ბაქო) — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახალხო არტისტი (2006), თეატრისა და კინოს მხატვარი. ნაზიმ ბეიკიშიევი მუშაობდა ბაქოს სახელმწიფო სამხატვრო გალერეაში. 1970-1975 წლებში ჩაირიცხა მოსკოვის თეატრალური ხელოვნების სახელმწიფო ინსტიტუტის თეატრალური ხელოვნების ფაკულტეტზე და სწავლობდა სსრკ სახალხო არტისტის სერგეი ობრაზცოვის კლასში. ამ საგანმანათლებლო დაწესებულების დამთავრების შემდეგ მუშაობდა ქალაქ ორჯონიკიძეში თოჯინების თეატრსა და რუსულ დრამატულ თეატრში რეჟისორად. მოგვიანებით მუშაობდა პროდიუსერად და მთავარ მხატვრად გ. არაბლინსკის სახელობის სუმგაითის მუსიკისა და დრამის სახელმწიფო თეატრში, აზერბაიჯანის სახელმწიფო აკადემიურ მუსიკალურ და აზერბაიჯანის მოზარდ მაყურებელთა თეატრში. 2001-ლი წლიდან აზერბაიჯანის სახელმწიფო აკადემიური ეროვნული დრამატული თეატრის მთავარი მხატვარი. სპექტაკლების დიზაინერიც გახლდათ, მათ შორის ო. იოსელიანის „ურემი გადაბრუნებამდე“. ↑ Nazim Bəykişiyev. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2018-09-11. ციტირების თარიღი: 2021-01-21 ↑ BƏYKİŞİYEV Nazim Zöhrab oğlu. ციტირების თარიღი: 2018-07-06 https://web.archive.org/web/20180911043200/http://azdrama.az/yaradici-hey%C9%99t/nazim-b%C9%99ykisiyev http://ensiklopediya.gov.az/az/terms/9850/cild/15
ლაგაის მთა

ლაგაის მთა, საქისტოსწვერი, ლაღის მთა — მთა საქართველოში, კახეთის მხარის ახმეტის მუნიციპალიტეტისა და მცხეთა-მთიანეთის მხარის თიანეთის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვარზე. მდებარეობს კახეთის ქედზე, მდინარეების ივრისა და ილტოს სათავეებში. სიმაღლე ზღვის დონიდან 2595 მ. აგებულია ზედაიურული ფლიშური ნალექებით. თხემური ნაწილი შემოსილია სუბალპური და ალპური მდელოებით, კალთები — ფოთლოვანი ტყით. მარუაშვილი ლ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 96.
აღმოსავლეთ სასექსი

აღმოსავლეთ სასექსი არის ტერიტორიული ერთეული სამხრეთ-აღმოსავლეთ ინგლისში . მას ესაზღვრება კენტი ჩრდილო-აღმოსავლეთით, დასავლეთ სასექსი დასავლეთით, სურეი ჩრდილო-დასავლეთით და ლა-მანშის სრუტე სამხრეთით. ყველაზე დიდი დასახლებაა ქალაქი ბრაიტონი და ჰოუვია, ხოლო მთავარი საგრაფო ქალაქი არის ლუესი . საგრაფოს ფართობია 1,792 კვადრატული კილომეტრი და მოსახლეობა შეადგენს 822 947 კაცს. ადგილობრივი ხელისუფლება აღმოსავლეთ სასექსს აღიარებს არამიტროპოლიტულ საგრაფოდ, ხუთი ოლქითა და ბრაიტონისა და ჰოვის თვითმმართველი ქალაქებით . აღმოსავლეთ სასექსი და დასავლეთ სასექსი ისტორიულად ქმნიდნენ ერთიან საგრაფოს, სასექსს . მთავარი სტატია: History of Sussex. აღმოსავლეთ სასექსი არის სასექსის ისტორიული საგრაფოს ნაწილი, რომელსაც ფესვები აქვს სამხრეთ საქსების ძველ სამეფოდან, რომლებიც იქ დამკვიდრდნენ ქრისტეს შობიდან V საუკუნეში, რომაელთა წასვლის შემდეგ. არქეოლოგიური ნაშთები მრავლადაა, განსაკუთრებით მაღალმთიან რაიონებში. ვინაიდან ბრიტანეთი კუნძულია, მტერს პირველი იერიშები სასექსზე მიჰქონდათ, მათ შორის რომაელები და მოგვიანებით ნორმანები იყვნენ, უილიამ დამპყრობლის მიერ ინგლისის არმიის დამარცხების შემდეგ ჰასტინგსის ბრძოლაში 1066 წელს. გეოლოგიურად, აღმოსავლეთ სასექსი არის უილდის სამხრეთ ანტიკლინის ნაწილი. ჩრდილოეთით არის პარალელური ხეობები და ქედები, რომელთაგან ყველაზე მაღალია თავად უელდი (ჰასტინგსის ზეგანი და ველდენ კლეი). ტერიტორია შეიცავს ფიქლის ნავთობის მნიშვნელოვან მარაგს, საერთო ჯამში 4,4 მილიარდ ბარელ ნავთობს. აღმოსავლეთ სასექსს, ისევე როგორც სამხრეთ სანაპიროს ოლქების უმეტესობას მზის ნათების საშუალო 1750 საათია. ეს გაცილებით მაღალია, ვიდრე დანარჩენი საშუალო რიცხვი 1340 საათი. აღმოსავლეთ სასექსში მრავლადაა თეატრები, მათ შორის სამეფო თეატრი ბრაიტონში , ბრაიტონის გუმბათი, სასექსის უნივერსიტეტის კრეატიული ხელოვნების ცენტრი ატენბორო, სამეფო იპოდრომის თეატრი,დევონშირის პარკის თეატრი ისტბორნში და თეთრი როკის თეატრი ჰასტინგსი. გლინდბურნის ფესტივალის ოპერა ყოველწლიურად ტარდება გლინდბურნში, ლუესის მახლობლად. ბრაიტონის ფესტივალი არის დიდი მრავალმხრივი ფესტივალი, რომელიც ტარდება ყოველ მაისს სასექსში ყოველწლიურად აღნიშნავენ "კოცონის ზეიმი", რომელიც იმართება გაი ფოქსის ღამეს, რომელიც აღნიშნავს 1605 წელს დენთის შეთქმულების აღმოჩენას და იხსენებს მეიფილდიდან ჩვიდმეტი პროტესტანტი მოწამის ხსოვნას, რომლებიც დაწვეს კოცონზე 1555-1557 წლებში. მას აქვს რელიგიური ანტაგონიზმისა და ანტიპოპერიის ისტორია, მათ შორის რომის პაპის ფიგურის დაწვა. ღონისძიება ყოველწლიურად ათიათასობით მაყურებელს იზიდავს. ასევე არსებობს მრავალი სხვა კოცონის საზოგადოება აღმოსავლეთ სასექსში. ↑ East Sussex County. ციტირების თარიღი: 4 December 2023 ↑ Brighton and Hove Local Authority. ციტირების თარიღი: 4 December 2023 ↑ შეცდომა თარგის გამოძახებისას: cite web: პარამეტრები url და title აუცილებელად უნდა მიეთითოს.. ↑ შეცდომა თარგის გამოძახებისას: cite web: პარამეტრები url და title აუცილებელად უნდა მიეთითოს..
ეშბა

საკუთარი სახელი ეშბა შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან: ეფრემ ეშბა — ბოლშევიკი რევოლუციონერი, საბჭოთა პოლიტიკური მოღვაწე ვიაჩესლავ ეშბა — აფხაზი სეპარატისტების სამხედრო მეთაური თარასხან ეშბა — ანტისაბჭოთა რაზმის მეთაური თომა ეშბა — პედაგოგი მარინა ეშბა — მოქანდაკე ნელი ეშბა — რეჟისორი რაულ ეშბა — პოლიტიკური მოხელე