laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
კანიადის რეგიონი

კანიადა (ესპ. Cañada) ― რეგიონი ოახაკის შტატში, მექსიკაში. რეგიონის ფართობი დაახლოებით 4 300 კმ²-ია. მოიცავს ორ რაიონს: ტეოტიტლანსა და კუიკატლანს. მთავარი ადმინისტრაციული ცენტრია ტეოტიტლან-დე-ფლორეს-მაგონი, მაგრამ ყველაზე მნიშვნელოვან კულტურულ ცენტრად უაუტლა-დე-ხიმენესი მიიჩნევა. რეგიონს სახელი ეწოდა კანიადა-დე-კუიკატლანის, ცხელი კანიონის შესაბამისად, რომელიც სამხრეთით მდებარე ოახაკის ხეობას ჩრდილოეთით პუებლის შტატის ტეუაკანის ხეობასთან აკავშირებს. კანიადა ორი ხეობის დამაკავშირებელი მთავარი მარშრუტი იყო კოლუმბამდელ ხანაში. დაახლოებით ძვ.წ. 300 წელს რეგიონი საპოტეკებმა დაიპყრეს. რეგიონში რბილი და თბილი კლიმატია. კანიადაში ნაყოფიერი ნიადაგია მანგოს, ნესვისა და ავოკადოს მოყვანისთვის. მეტწილად დაბლობებს მოიცავს. მთავარი მდინარეებია სალადო და ტომელინი. ↑ Región Cañada. Enciclopedia de los Municipios de México. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2010-07-10. ციტირების თარიღი: 2010-07-05. ↑ Charles S. Spencer; Elsa M. Redmond. Archaeology of the Cañada de Cuicatlán, Mexico. American Museum of Natural History. ციტირების თარიღი: 2010-07-13. ↑ Oaxaca regions. Go-Oaxaca. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-12-30. ციტირების თარიღი: 2014-12-09.
ტეოტიტლანის რაიონი

ტეოტიტლანის რაიონი (ესპ. Distrito de Teotitlán) ― რაიონი კანიადის რეგიონის ჩრდილოეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში, მექსიკაში. რაიონში შედის შემდეგი მუნიციპალიტეტები: ელოსოჩიტლან-დე-ფლორეს-მაგონი უაუტეპეკი უაუტლა-დე-ხიმენესი მასატლან-დე-ვილია-დე-ფლორესი სან-ანტონიო-ნანაუატიპამი სან-ბარტოლომე-აიაუტლა სან-ფრანსისკო-უეუეტლანი სან-ხერონიმო-ტეკოატლი სან-ხოსე-ტენანგო სან-ხუან-კოაცოსპამი სან-ხუან-დე-ლოს-კუესი სან-ლორენსო-კუაუნეკუილტიტლა სან-ლუკას-სოკიაპამი სან-მარტინ-ტოსპალანი სან-მატეო-იოლოსოჩიტლანი სან-პედრო-ოკოპეტატილიო სანტა-ანა-ატეისტლაუაკა სანტა-კრუს-აკატეპეკი სანტა-მარია-ჩილჩოტლა სანტა-მარია-ისკატლანი სანტა-მარია-ლა-ასუნსიონი სანტა-მარია-ტეკომავაკა სანტა-მარია-ტეოპოსკო სანტიაგო-ტესკალსინგო ტეოტიტლან-დე-ფლორეს-მაგონი ↑ 1.0 1.1 Enciclopedia de los Municipios de México: Estado de Oaxaca. ციტირების თარიღი: 2010-07-08.
კუიკატლანის რაიონი

კუიკატლანის რაიონი (ესპ. Distrito de Cuicatlán) ― რაიონი კანიადის რეგიონის სამხრეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში, მექსიკაში. რაიონში შედის 20 მუნიციპალიტეტი და ჯამში 233 დასახლებას მოიცავს. კუიკატლანის რაიონი მოიცავს შემდეგ მუნიციპალიტეტებს: ჩიკიუიტლან-დე-ბენიტო-ხუარესი კონსეპსიონ-პაპალო კუიამეკალკო-ვილია-დე-სარაგოსა სან-ანდრეს-ტეოტილალპამი სან-ფრანსისკო-ჩაპულაპა სან-ხუან-ბაუტისტა-კუიკატლანი სან-ხუან-ბაუტისტა-ტლაკოაცინტეპეკი სან-ხუან-ტეპეუსილა სან-მიგელ-სანტა-ფლორი სან-პედრო-ხალტეპეტონგო სან-პედრო-ხოკოტიპაკი სან-პედრო-ტეუტილა სანტა-ანა-კუაუტემოკი სანტა-მარია-პაპალო სანტა-მარია-ტესკატიტლანი სანტა-მარია-ტლალისტაკი სანტიაგო-ნაკალტეპეკი სანტოს-რეიეს-პაპალო ვალერიო-ტრუხანო ↑ Enciclopedia de los Municipios de México: Estado de Oaxaca. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2010-07-10. ციტირების თარიღი: 2010-07-08 ↑ INAFED. (2012) Estado de Oaxaca. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 4 დეკემბერი 2013. ციტირების თარიღი: 30 August 2015
მისტეკის რეგიონი

მისტეკის რეგიონი (ესპ. Región mixteca oaxaqueña) ― რეგიონი ოახაკის შტატში, მექსიკაში. შედის უფრო ფართო რეგიონის, ლა-მისტეკის შემადგენლობაში, რომელიც მოიცავს პუებლის, გერეროსა და ოახაკის შტატის ნაწილებს. რეგიონი მოიცავს შვიდ რაიონს: ხუსტლაუაკას, სილაკაიოაპამს, უახუაპანს, კოისტლაუაკას, ტეპოსკოლულას, ტლასიაკოსა და ნოჩისტლანს. უდიდესი ქალაქებია უახუაპან-დე-ლეონი და ტლასიაკო. ↑ Región Mixteca. Enciclopedia de los Municipios de México. ციტირების თარიღი: 2010-07-06
პაპალოაპანის რეგიონი

პაპლოაპანის რეგიონი (ესპ. Región de la Cuenca del Papaloapan) ― რეგიონი ოახაკის შტატის ჩრდილოეთ ნაწილში, მექსიკაში. მდებარეობს სიერა-მადრე-დე-ოახაკის მთისწინეთებისა და ვერაკრუსის შტატის სანაპირო ვაკის მიმდებარედ. მთავარი ქალაქია სან-ხუან-ბაუტისტა-ტუსტეპეკი, რომელიც სიდიდთ მეორე ქალაქია შტატის მასშტაბით. ↑ Región Papaloapam. Enciclopedia de los Municipios de México. ციტირების თარიღი: 2010-07-05 ↑ Historia. Gobierno de San Juan Bautista Tuxtepec, Oax.. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-07-22. ციტირების თარიღი: 2010-07-05
ალმანდინი

ალმანდინი (ფრანგ. Almandin), ალაბანდინი, ალმანტინი — მინერალი გრანატების ჯგუფისა. ქიმიური შედგენილობა Fe 3 Al 2 [ SiO 4 ] 3 {\displaystyle {\ce {Fe3Al2[SiO4]3}}} . ხშირად შეიცავს Mn {\displaystyle {\ce {Mn}}} და სხვა მინარევებს. კრისტალდება კუბურ სინგონიაში. ალმანდინის კრისტალები დოდეკაედრებია. აქვს წითელი, მურა-წითელი ან მოიისფრო-წითელი ფერი. სიმაგრე მინერალოგიური სკალით — 7-7.5, სიმკვრივე — 4100-4300 კგ/მ³. არ იტკეჩება. გვხვდება მეტამორფულ ქანებსა და პეგმატიტებში. იყენებენ სანახელავო ქვად და აბრაზიულ მასალად. მინერალების სია ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 317-318.
უკანასკნელი მასკარადი

„უკანასკნელი მასკარადი“ — 1934 წლის ისტორიული ფილმი, რომლის რეჟისორია მიხეილ ჭიაურელი. ფილმის პრემიერა შედგა 1934 წლის 25 ოქტომბერს. ფილმი პირველი მსოფლიო ომის, საქართველოში აჯანყების, მენშევიკური ხელისუფლების გაქცევისა და ბოლშევიკების შემოსვლის პერიოდს ეხება. ალექსანდრე ჯალიაშვილი — მიტო დუდუხანა წეროძე — მარო ნატო ვაჩნაძე — თამარი ოლღა ლეჟავა — მიტოს დედა გიორგი ქუჩიშვილი — მიტოს მამა სერგო ზავრიევი — დიომიდე მიხეილ გელოვანი — როსტომი აბო ზარდიაშვილი — ნიკო ვიქტორ გამყრელიძე — მიხო შალვა გედევანიშვილი — ვოვა ალექსანდრე (სანდრო) ჟორჟოლიანი — მდივანი კოტე მიქაბერიძე — გალიფელი გიორგი გაბელაშვილი — ვარდენი შალვა ღამბაშიძე — მდიდარი ვაჭარი ლევან ხოტივარი — მენშევიკი ოფიცერი არკადი ხინთიბიძე — ენაბლუ ტუსაღი პეტრე მორსკოი — ბოლდირევი „უკანასკნელი მასკარადი“ [დაარქივებული] — ეროვნული ფილმოგრაფია „უკანასკნელი მასკარადი“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)
თამაზ ბოხუა

თამაზ ბოხუა (დ. 14 ივლისი, 1937, თბილისი — გ. 10 აპრილი, 2001) — ქართველი ინჟინერი, მეცნიერი დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის სამშენებლო ფაკულტეტი 1960 წელს; 1962-1965 წლებში იყო ენერგეტიკის სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტის ასპირანტი "სამშენებლო მექანიკისა და დრეკადობის თეორიის" სპეციალობით. 1966-1978 წლებში უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი; 1978-1986 წლებში მუშაობდა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის თეორიული მექანიკის კათედრაზე; 1986 წლიდან - თბილჰიდროპროექტში, სადაც 1991 წლიდან ხელმძღვანელობდა პერსპექტიული დაგეგმარების განყოფილებას. მისი ნაშრომები უმთავრესად მიძღვნილია თაღოვანი კაშხალების სიმტკიცისა და საიმედოობის საკითხებისადმი; მან შეიმუშავა და დანერგა თაღოვანი კაშხალების საიმედოობის შეფასების მეთოდი სეისმური ზემოქმედების გათვალისწინებით, რომელიც დაფუძნებულია გარსთა თეორიის სტოქასტიკურ სასაზღვრო ამოცანის ამოხსნის ბუბნოვ-გალიორკინის მეთოდზე. მოღვაწეობდა სამეცნიერო-პოპულარული ლიტერატურის ჟანრში. საქართველო: ენციკლოპედია: ტ. I. თბ., 1997, გვ. 476; საქართველოს მათემატიკოსები და მექანიკოსები: ბიოგრაფიული ცნობარი/ნოდარ მახვილაძე, თბ., 2016. გვ. 192-193 თამაზ ბოხუა — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ↑ 1.0 1.1 1.2 http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00002828/ ↑ თამაზ ბოხუა
ეშერის არქეოლოგიური ძეგლები

ეშერის არქეოლოგიური ძეგლები — სხვადასხვა დროის არქეოლოგიური ძეგლები სოფელ ეშერის (სოხუმის მუნიციპალიტეტი) ტერიტორიაზე და მის მიდამოებში. 1934 და 1957 წლებში გათხარეს ძვ. წ. III–II ათასწლეულის დოლმენების ჯგუფი (ხელმძღვ. ბ. კუფტინი, ო. ჯაფარიძე), რომელბშიც აღმოჩნდა კოლექტიური სამარხები (ერთ-ერთ დოლმენში 30 ჩონჩხი იყო). ნაპოვნია ბრინჯაოს ყუადაქანებული ცულები, სატევრები, კავები, თიხის ჭურჭელი, მძივები და სხვ. 1969 წელს გაითხარა ძვ. წ. II ათასწლეულის დასაწყისის (ხელმძღვ. გ. შამბა) 2 კრომლეხი. თითოეული მათგანი შედგება ვერტიკალურად ჩასმული 25–100 სმ სიმაღლის ქვების ოთხ-ოთხი კონცენტრული რგოლისგან. კრომლეხების გარე რგოლის დიამეტრია 41 მ. მათ ცენტრში კოლექტიური სამარხები იყო. აღმოჩენილია ბრინჯაოს სატევრები, თიხის ჭურჭელი, მძივები და სხვა მასალა, რომლებიც დოლმენებში აღმოჩენილი არქეოლოგიური მასალის მსგავსია. „ვერეშჩაგინის გორაზე“ გაითხარა საქართველოში უძველესი ქვევრსამარხები. ქვევრები მიწაში ვერტიკალურად პირქვე იყო ჩასმული. შიგ ჩაწყობილი იყო მიცვალებულის ძვლები (მეორეული დაკრძალვა), ბრინჯაოს კოლხური ცულები, შუბისპირები, სატევრები, სარდიონის მძივები და სხვ. ანტიკური ხანის ძეგლებიდან აღსანიშნავია ძვ. წ. I ათასწლეულის II ნახევრის ნაქალაქარი, რომელსაც 3 ჰა ფართობი უკავია. გათხრილია საფორტიფიკაციო (კედლები-კოშკები) და საცხოვრებელი ნაგებობები, წყალსადენი, აგრეთვე სამაროვანი. აღმოჩნდა ძველბერძნული ნივთები (შავლაკიანი და წითელფიგურული კერამიკა, სინოპური დამღიანი კრამიტი, კოსის ამფორები და სხვ.). შამბა გ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. 121. Куфтин Б. А., Материалы к археологии Колхиды, [т.] 2, Тб., 1950. Очерки истории Абхазской АССР, ч.1, Сух., 1960. Шамба Г. К., Эшерские кромлехи, Сух., 1974.
ეშთეჰა მირზა

ეშთეჰა (იშტა) მირზა (ნამდვ. სახელი — მირზა აბდ ალ-ლაჰ იბნ ფერიდუნ გორჯი) (დ. 1829, ისპაჰანი, — გ. 1872) — სპარსელი პოეტი, წარმოშობით ქართველი. აღა-მაჰმად-ხანის მმართველობის დროს ირანში წაყვანილი ქართული ოჯახის შთამომავალი. მიიღო ფილოლოგიური და ფილოსოფიური განათლება. იყო კალიგრაფი და ამ საქმიანობით ირჩენდა თავს. ავტორია ღაზალებისა (ორტაეპიანი სტროფით დაწერილი ლექსი). მის პოეტურ ნაწარმოებებში დიდი ადგილი ეთმობა ხილთა და კერძთა ქებას. ისპაანელმა კალიგრაფმა მირზა ნასრ ალ-ლაჰ იბნ მოჰამად შაფიმ ეშთეჰას გაფანტული ლექსები შეკრიბა, წინასიტყვაობა დაურთო და დივანი გააწყო. დივანის ხელნაწერი ინახება თეირანში, ირანის მეჯლისის ბიბლიოთეკაში. ეშთეჰა წერდა სარგაშთეს ფსევდონიმითაც. აბაშიძე ი., მირზა ეშთეჰა გორჯის დივანი, კრ.: სპარსულ-ქართული ცდანი, თბ., 1983. თოდუა მ., ქართულ-სპარსული ეტიუდები, თბ., 1971. შონია მ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. ?.
კოიკოიან-დე-ლას-ფლორესი

კოიკოიან-დე-ლას-ფლორესი (ესპ. Municipio de Coicoyán de las Flores) ― ქალაქი და მუნიციპალიტეტი მექსიკის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში. შედის ხუსტლაუაკის რაიონში, მისტეკის რეგიონში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 9 563 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 12.1%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 126.1 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 75.8 ადამიანი კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტი ოახაკის შტატის შემადგენლობაში 1825 წლის 15 მარტს შევიდა. ↑ http://www.cuentame.inegi.org.mx/monografias/informacion/oax/territorio/div_municipal.aspx ↑ Censo de Población y Vivienda 2020 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: February 26, 2021 ↑ Censo de Población y Vivienda 2010 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: January 27, 2021 ↑ México en cifras - Medio Ambiente - Nayarit es. INEGI (January 2016). ციტირების თარიღი: February 12, 2021 ↑ (1996) Estado de Oaxaca División Territorial de 1810 a 1995. (es). Mexico: INEGI. ISBN 970-13-1507-3.
სან-ხუან-მისტეპეკი (მისტეკა)

სან-ხუან-მისტეპეკი (ესპ. Municipio de San Juan Mixtepec) ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში. შედის ხუსტლაუაკის რაიონში, მისტეკის რეგიონში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 607 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 14.6-ით ნაკლებია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 75.5 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 8 ადამიანი კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტი ოახაკის შტატის შემადგენლობაში 1825 წლის 15 მარტს შევიდა. ↑ http://www.cuentame.inegi.org.mx/monografias/informacion/oax/territorio/div_municipal.aspx ↑ Censo de Población y Vivienda 2020 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: February 26, 2021 ↑ Censo de Población y Vivienda 2010 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: January 27, 2021 ↑ México en cifras - Medio Ambiente - Nayarit es. INEGI (January 2016). ციტირების თარიღი: February 12, 2021 ↑ (1996) Estado de Oaxaca División Territorial de 1810 a 1995. (es). Mexico: INEGI. ISBN 970-13-1507-3.
სან-მარტინ-პერასი

სან-მარტინ-პერასი (ესპ. Municipio de San Martín Peras) ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში. შედის ხუსტლაუაკის რაიონში, მისტეკის რეგიონში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 12 436 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 9.5%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 242.7 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 51.2 ადამიანი კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტი ოახაკის შტატის შემადგენლობაში 1826 წლის 6 მაისს შევიდა. ↑ http://www.cuentame.inegi.org.mx/monografias/informacion/oax/territorio/div_municipal.aspx ↑ Censo de Población y Vivienda 2020 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: February 26, 2021 ↑ Censo de Población y Vivienda 2010 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: January 27, 2021 ↑ México en cifras - Medio Ambiente - Nayarit es. INEGI (January 2016). ციტირების თარიღი: February 12, 2021 ↑ (1996) Estado de Oaxaca División Territorial de 1810 a 1995. (es). Mexico: INEGI. ISBN 970-13-1507-3.
სან-მიგელ-ტლაკოტეპეკი

სან-მიგელ-ტლაკოტეპეკი (ესპ. Municipio de San Miguel Tlacotepec) ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში. შედის ხუსტლაუაკის რაიონში, მისტეკის რეგიონში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 3 100 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 3.7%-ით ნაკლებია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 55.6 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 55.8 ადამიანი კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტი ოახაკის შტატის შემადგენლობაში 1826 წლის 6 მაისს შევიდა. ↑ http://www.cuentame.inegi.org.mx/monografias/informacion/oax/territorio/div_municipal.aspx ↑ Censo de Población y Vivienda 2020 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: February 26, 2021 ↑ Censo de Población y Vivienda 2010 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: January 27, 2021 ↑ México en cifras - Medio Ambiente - Nayarit es. INEGI (January 2016). ციტირების თარიღი: February 12, 2021 ↑ (1996) Estado de Oaxaca División Territorial de 1810 a 1995. (es). Mexico: INEGI. ISBN 970-13-1507-3.
სან-სებასტიან-ტეკომასტლაუაკა

სან-სებასტიან-ტეკომასტლაუაკა (ესპ. Municipio de San Sebastián Tecomaxtlahuaca) ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში. შედის ხუსტლაუაკის რაიონში, მისტეკის რეგიონში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 8 192 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 0.7%-ით ნაკლებია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 230.9 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 35.5 ადამიანი კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტი ოახაკის შტატის შემადგენლობაში 1826 წლის 6 მაისს შევიდა. ↑ http://www.cuentame.inegi.org.mx/monografias/informacion/oax/territorio/div_municipal.aspx ↑ Censo de Población y Vivienda 2020 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: February 26, 2021 ↑ Censo de Población y Vivienda 2010 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: January 27, 2021 ↑ México en cifras - Medio Ambiente - Nayarit es. INEGI (January 2016). ციტირების თარიღი: February 12, 2021 ↑ (1996) Estado de Oaxaca División Territorial de 1810 a 1995. (es). Mexico: INEGI. ISBN 970-13-1507-3.
სანტიაგო-ხუსტლაუაკა

სანტიაგო-ხუსტლაუაკა (ესპ. Municipio de Santiago Juxtlahuaca) ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში. შედის ხუსტლაუაკის რაიონში, მისტეკის რეგიონში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 34 735 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 5.5%-ით მეტია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 774.1 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 44.9 ადამიანი კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტი ოახაკის შტატის შემადგენლობაში 1823 წლის 28 ივლისს შევიდა. ↑ http://www.cuentame.inegi.org.mx/monografias/informacion/oax/territorio/div_municipal.aspx ↑ Censo de Población y Vivienda 2020 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: February 26, 2021 ↑ Censo de Población y Vivienda 2010 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: January 27, 2021 ↑ México en cifras - Medio Ambiente - Nayarit es. INEGI (January 2016). ციტირების თარიღი: February 12, 2021 ↑ (1996) Estado de Oaxaca División Territorial de 1810 a 1995. (es). Mexico: INEGI. ISBN 970-13-1507-3.
სანტოს-რეიეს-ტეპეხილიო

სანტოს-რეიეს-ტეპეხილიო (ესპ. Municipio de Santos Reyes Tepejillo) ― მუნიციპალიტეტი მექსიკის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში. შედის ხუსტლაუაკის რაიონში, მისტეკის რეგიონში. 2020 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 904 ადამიანს შეადგენს, რაც 2010 წლის მაჩვენებელთან შედარებით 25.5%-ით ნაკლებია. მუნიციპალიტეტის ფართობია 53 კმ². მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 17.1 ადამიანი კმ²-ზე. მუნიციპალიტეტი ოახაკის შტატის შემადგენლობაში 1826 წლის 6 მაისს შევიდა. ↑ http://www.cuentame.inegi.org.mx/monografias/informacion/oax/territorio/div_municipal.aspx ↑ Censo de Población y Vivienda 2020 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: February 26, 2021 ↑ Censo de Población y Vivienda 2010 - SCITEL es. INEGI. ციტირების თარიღი: January 27, 2021 ↑ México en cifras - Medio Ambiente - Nayarit es. INEGI (January 2016). ციტირების თარიღი: February 12, 2021 ↑ (1996) Estado de Oaxaca División Territorial de 1810 a 1995. (es). Mexico: INEGI. ISBN 970-13-1507-3.
ხუსტლაუაკის რაიონი

ხუსტლაუაკის რაიონი (ესპ. Distrito de Juxtlahuaca) ― რაიონი მისტეკის რეგიონის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, ოახაკის შტატში, მექსიკაში. უდიდესი ქალაქია სანტიაგო-ხუსტლაუაკა. რაიონის საშუალო სიმაღლე ზღვის დონიდან 1 690 მეტრია. ფართობი 1 848 კმ²-ია. მოიცავს შვიდ მუნიციპალიტეტს. რაიონში შედის შემდეგი მუნიციპალიტეტები: კოიკოიან-დე-ლას-ფლორესი სან-ხუან-მისტეპეკი სან-მარტინ-პერასი სან-მიგელ-ტლაკოტეპეკი სან-სებასტიან-ტეკომასტლაუაკა სანტიაგო-ხუსტლაუაკა სანტოს-რეიეს-ტეპეხილიო ↑ Estado de Oaxaca. Enciclopedia de los Municipios de México. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2010-07-10. ციტირების თარიღი: 2010-07-08.
დავით ცხაკაია

დავით ცხაკაია (დ. 8 სექტემბერი, 1912, წყალტუბო — გ. 1971) — ქართველი თეატრის მსახიობი. საქართველოს სსრ დამსახურებული არტისტი (1955). 1927 წელს მოღვაწეობდა დუშეთის თეატრალურ დასში. 1929 წელს სწავლობდა თბილისის მესამე საცდელ-საჩვენებელ სკოლასა და თბილისის მუშა-ახალგაზრდობის თეატრის „ტრამის“ სტუდიაში. 1931 წელს მსახიობად დაიწყო მუშაობა „ტრამში“, იმავე პერიოდში მონაწილეობას იღებდა მოზარდმაყურებელთა ქართული თეატრის სპექტაკლში. 1933-34 წლების სეზონში ზუგდიდის თეატრში მუშაობდა. 1934-1936 წლების სეზონში თბილისის მოზარდმაყურებელთა ქართულ თეატრში. 1941 წლიდან გარდაცვალებამდე კვლავ მოზარდმაყურებელთა ქართულ თეატრშია, სადაც იგი ერთ-ერთ წამყვან მსახიობად ითვლებოდა. შესრულებული აქვს 80-ზე მეტი როლი. მათ შორის აღსანიშნავია: ნუგზარ ბატონი (ს. თვარაძის „სურამის ციხე“), ჯანდიერი (ა. წერეთლის „ბაში-აჩუკი“), ლადო კეცხოველი (გ. ნახუცრიშვილის „ლადო კეცხოველი“), ჟადოვი (ა. ოსტროვსკის „შემოსავლიანი ადგილი“), გიორგი (შ. დადიანის „ჩატეხილი ხიდი“), გიორგი (ვ. კანდელაკის „ორი სპეციალისტი“), მერკუციო და ლორენციო (უ. შექსპირის „რომეო და ჯულიეტა“), შტრაუზახერი (შილერის „ვილჰელმ ტელი“) და სხვა. მოღვაწეობდა საქართველოს რადიოკომიტეტში, როგორც მსახიობი და რეჟისორი. წერდა სცენარებს რადიოგადაცემებისთვის. განხორციელებული აქვს 100-მდე რადიოგადაცემა: ჯ. სვიფტის „გულივერის მოგზაურობა“, ე. შვარცის „წითელქუდა“, ვ. ჰიუგოს „კოზეტა“ და სხვა. 1955 — საქართველოს სსრ დამსახურებული არტისტი ხელოვნების კალენდარი თეატრი, მუსიკა, კინო. თბილისი. 1992. გვ.99-100 დავით ცხაკაია — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ↑ საქართველოს სსრ-ის უმაღლესი საბჭოს უწყებები. 1955. № 1. გვ. 24.
პიროპი

პიროპი (ძვ. ბერძნ. πυρωπός — „ცეცხლის მსგავსი“) — მინერალი გრანატების ჯგუფისა. ქიმიური შედგენილობა Mg 3 Al 2 [ SiO 4 ] 3 {\displaystyle {\ce {Mg3Al2[SiO4]3}}} . ხშირად შეიცავს Fe , Mn , Cr {\displaystyle {\ce {Fe, Mn, Cr}}} და სხვა მინარევებს. კრისტალდება კუბურ სინგონიაში. პიროპის კრისტალები დოდეკაედრებია. აქვს წითელი-სისხლისფერი, ნარინჯისფერი-წითელი, იასამნისფერი, ვარდისფერი ან მუქი-წითელი ფერი. სიმაგრე მინერალოგიური სკალით — 7-7.5, სიმკვრივე — 3650-3840 კგ/მ³. არ იტკეჩება. გვხვდება მეტამორფულ ქანებსა და პეგმატიტებში. იყენებენ სანახელავო ქვად და აბრაზიულ მასალად. მინერალების სია ↑ ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 252.
სპესარტინი

სპესარტინი (გერმ. Spessart < შპესარტის პლატო გერმანიაში) — მინერალი გრანატების ჯგუფისა. ქიმიური შედგენილობა Mn 3 Al 2 [ SiO 4 ] 3 {\displaystyle {\ce {Mn3Al2[SiO4]3}}} . ხშირად შეიცავს Fe , Mn , Cr {\displaystyle {\ce {Fe, Mn, Cr}}} და სხვა მინარევებს. კრისტალდება კუბურ სინგონიაში. სპესარტინის კრისტალები დოდეკაედრებია. აქვს ვარდისფერი, რუხი, წითელი, მოწითალო-ნარინჯისფერი, ნარინჯისფრო-ყვითელი ან მოყვითალო-ყავისფერი ფერი. სიმაგრე მინერალოგიური სკალით — 7-7.5, სიმკვრივე — 3800-4300 კგ/მ³. არ იტკეჩება. გვხვდება მეტამორფულ ქანებსა და პეგმატიტებში. იყენებენ სანახელავო ქვად და აბრაზიულ მასალად. მინერალების სია ↑ ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 252.
გროსულარი

გროსულარი (ლათ. grossularium — „ხურტკმელი“) — მინერალი გრანატების ჯგუფისა. ქიმიური შედგენილობა Ca 3 Al 2 [ SiO 4 ] 3 {\displaystyle {\ce {Ca3Al2[SiO4]3}}} . ხშირად შეიცავს Fe , Mn , Cr {\displaystyle {\ce {Fe, Mn, Cr}}} და სხვა მინარევებს. კრისტალდება კუბურ სინგონიაში. გროსულარის კრისტალები დოდეკაედრებია. აქვს უფერული, მოოქროსფრო-ყვითელი, ყავისფერი ან მწვანე ფერის. სიმაგრე მინერალოგიური სკალით — 6.5-7.5, სიმკვრივე — 3530 კგ/მ³. არ იტკეჩება. გვხვდება მეტამორფულ ქანებსა და პეგმატიტებში. იყენებენ სანახელავო ქვად და აბრაზიულ მასალად. მინერალების სია ↑ ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 252.
ანდრადიტი

ანდრადიტი (ინგლ. Androdite < პორტ. Andrade) — მინერალი გრანატების ჯგუფისა. ქიმიური შედგენილობა Ca 3 Fe 2 [ SiO 4 ] 3 {\displaystyle {\ce {Ca3Fe2[SiO4]3}}} . ხშირად შეიცავს Fe , Mn , Cr {\displaystyle {\ce {Fe, Mn, Cr}}} და სხვა მინარევებს. კრისტალდება კუბურ სინგონიაში. ანდრადიტის კრისტალები დოდეკაედრებია. აქვს შავი, მოყვითალო-ყავისფერი, წითელი, მომწვანო-ყვითელი ან ნაცრისფერი ფერი. სიმაგრე მინერალოგიური სკალით — 6.5-7, სიმკვრივე — 3700-4100 კგ/მ³. არ იტკეჩება. გვხვდება მეტამორფულ ქანებსა და პეგმატიტებში. იყენებენ სანახელავო ქვად და აბრაზიულ მასალად. მინერალების სია ↑ ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 252.
უვაროვიტი

უვაროვიტი [რუსი გრაფის ს. ს. უვაროვის (რუს. С. С. Уваров) გვარის მიხედვით] — მინერალი გრანატების ჯგუფისა. ქიმიური შედგენილობა Ca 3 Cr 2 [ SiO 4 ] 3 {\displaystyle {\ce {Ca3Cr2[SiO4]3}}} . კრისტალდება კუბურ სინგონიაში. უვაროვიტის კრისტალები დოდეკაედრებია. აქვს მწვანე ფერი. სიმაგრე მინერალოგიური სკალით — 6.5-7, სიმკვრივე — 3400-3800 კგ/მ³. არ იტკეჩება. გვხვდება მეტამორფულ ქანებსა და პეგმატიტებში. იყენებენ სანახელავო ქვად და აბრაზიულ მასალად. მინერალების სია ↑ ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 252.
დემენცია

დემენცია (ლათ. dementia < de — „წინდებული, რომელიც აღნიშნავს არქონას, დაკარგვას“ და mens, ნათესაობითი ბრუნვა ლათ. mentis — „ჭკუა“) — შემეცნებითი უნარის მყარი დაქვეითება; ავადმყოფს ავიწყდება ადრე მიღებული ცოდნა და პრაქტიკული ჩვევები, ახლის შეთვისება კი უჭირს ან არ შეუძლია; იგივეა, რაც ჭკუასუსტობა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 458.
ეჩო

ეჩო — ხის დასამუშავებელი (სათლელი, სატეხი, საჭრელი) რკინის იარაღი. დანიშნულებისა და სამუშაო პირის მოყვანილობის მიხედვით ცნობილია სხვადასხვა სახის ეჩო (ღორეჩო, ხელეჩო, თოხეჩო და სხვ.). მისი სათლელი პირი თავისკენ მიითლის ნაფოტს და მთლელისკენ ისვრის, რაც თავისებურადაა ასახული ხალხურ სიტყვიერებაში „განა კაცი ეჩო არის, სულ თავისკენ მიითლიდეს?“ ღორეჩო პირმოხრილი სატეხი ეჩოა, რომელსაც აქვს მაღალი ტანი და მოხრილი პირი. მისი ნაირსახეობაა „ხელეჩო“ და „ფეხეჩო“. ხელეჩო უფრო პატარა ზომის იარაღია. აქვს პირი — წინა და უკანა, და ხის ტარი. იყენებენ ჯამების, ხონჩების, გობებისა და სხვადასხვა რიგის ხის ჭურჭელთა სახვეწად, ამოსათლელად, „სადაც ცული ვერ უდგება, იქ ხელეჩო მუშაობს“. თოხეჩო დიდი ზომის სათლელი იარაღია. შედგება პირის, ტანის, ყუისა და ხელტარისაგან. ტრაპეციის ფორმის რკინის გალესილ პირს მარჯვნივ და მარცხნივ „ნიღრები“ აქვს. პირის შუა ნაწილში „ყელია“ მოთავსებული, რომელშიც ჯდება ეჩოს ხელტარი. ეჩოს ტარი ყელთან სქელია, შემდეგ ვიწროვდება და ბოლოში მოხრილია. მისი რეგიონული სახესხვაობებია: ფეხეჩო (ქართლ-კახეთი, მესხეთ-ჯავახეთი), მძიმე ეჩო (ქართლი), დიდი ეჩო (ქსნის ხეობა). თოხეჩოთი სრულდებოდა „მსხვილი სათლელი სამუშაოები“, თლიდნენ სახვნელი იარაღების რვილებს, კევრის ფიცრებს, ურმის დედნებს და ა. შ. გასიტაშვილი გ., ხის დამუშავების ხალხური წესები, თბ., 1962. ქართული მატერიალური კულტურის ეთნოგრაფიული ლექსიკონი (პროექტის ავტ. და სამეცნ. ხელმძღვ. ელდარ ნადირაძე ; რედ. როინ მეტრეველი ; ავტ.-შემდგ.: გვანცა არჩვაძე, მარინა ბოკუჩავა, თამარ გელაძე და სხვ.), თბ., 2011. ↑ ეჩო — ქართული მატერიალური კულტურის ეთნოგრაფიული ლექსიკონი (ონლაინ-ვერსია, საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა). ↑ ღორეჩო — ქართული მატერიალური კულტურის ეთნოგრაფიული ლექსიკონი (ონლაინ-ვერსია, საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა). ↑ ხელეჩო — ქართული მატერიალური კულტურის ეთნოგრაფიული ლექსიკონი (ონლაინ-ვერსია, საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა). ↑ თოხეჩო — ქართული მატერიალური კულტურის ეთნოგრაფიული ლექსიკონი (ონლაინ-ვერსია, საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა). ↑ გასიტაშვილი გ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 4, თბ., 2018. — გვ. ?.
ჩართოლანი

საკუთარი სახელი ჩართოლანი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან: შოთა ჩართოლანი — არქეოლოგი, მთასვლელი ჭიჭიკო ჩართოლანი — მთამსვლელი, მეგზური