laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ფუენფერადა

ფუენფერადა (ესპ. Fuenferrada, არაგ. Fuent Ferrada) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის კუენკას-მინერასის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 24,525307 კმ². მოსახლეობა — 36 კაცი (2020 წ.). ტერუელის მუნიციპალიტეტები Gran Enciclopedia Aragonesa - ფუენფერადა დაარქივებული 2021-04-25 საიტზე Wayback Machine. ↑ National Statistics Institute Municipal Register of Spain of 2023 — 2023. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q845937"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q123821811"></a>
ინოხოსა-დე-ხარკე

ინოხოსა-დე-ხარკე (ესპ. Hinojosa de Jarque, არაგ. Finollosa d'Exarc) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის კუენკას-მინერასის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 36,472646 კმ². მოსახლეობა — 112 კაცი (2020 წ.). ტერუელის მუნიციპალიტეტები Gran Enciclopedia Aragonesa - ინოხოსა-დე-ხარკე დაარქივებული 2021-04-25 საიტზე Wayback Machine. ↑ National Statistics Institute Municipal Register of Spain of 2023 — 2023. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q845937"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q123821811"></a>
უესა-დელ-კომუნი

უესა-დელ-კომუნი (ესპ. Huesa del Común, არაგ. Uesa) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის კუენკას-მინერასის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 61,688398 კმ². მოსახლეობა — 69 კაცი (2020 წ.). ტერუელის მუნიციპალიტეტები უესა-დელ-კომუნის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი Gran Enciclopedia Aragonesa - უესა-დელ-კომუნი დაარქივებული 2021-04-25 საიტზე Wayback Machine. ↑ National Statistics Institute Municipal Register of Spain of 2023 — 2023. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q845937"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q123821811"></a>
ხარკე-დე-ლა-ვალი

ხარკე-დე-ლა-ვალი (ესპ. Jarque de la Val, არაგ. Exarc de la Val) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის კუენკას-მინერასის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 29,230659 კმ². მოსახლეობა — 62 კაცი (2020 წ.). ტერუელის მუნიციპალიტეტები ხარკე-დე-ლა-ვალის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2021-01-22 საიტზე Wayback Machine. Gran Enciclopedia Aragonesa - ხარკე-დე-ლა-ვალი დაარქივებული 2018-10-21 საიტზე Wayback Machine. ↑ National Statistics Institute Municipal Register of Spain of 2023 — 2023. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q845937"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q123821811"></a>
ხოსა

ხოსა (ესპ. Josa, არაგ. Chosa) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის კუენკას-მინერასის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 28,228849 კმ². მოსახლეობა — 34 კაცი (2020 წ.). ტერუელის მუნიციპალიტეტები Gran Enciclopedia Aragonesa - ხოსა დაარქივებული 2021-04-28 საიტზე Wayback Machine. ↑ National Statistics Institute Municipal Register of Spain of 2023 — 2023. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q845937"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q123821811"></a>
ლა-ოს-დე-ლა-ვიეხა

ლა-ოს-დე-ლა-ვიეხა (ესპ. La Hoz de La Vieja, არაგ. La Foz de la Viella) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის კუენკას-მინერასის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 43,728659 კმ². მოსახლეობა — 81 კაცი (2020 წ.). ტერუელის მუნიციპალიტეტები Gran Enciclopedia Aragonesa - ლა-ოს-დე-ლა-ვიეხა დაარქივებული 2021-11-28 საიტზე Wayback Machine. ↑ National Statistics Institute Municipal Register of Spain of 2023 — 2023. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q845937"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q123821811"></a>
ლა-სომა

ლა-სომა (ესპ. და არაგ. La Zoma) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის კუენკას-მინერასის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 14,502276 კმ². მოსახლეობა — 32 კაცი (2020 წ.). ტერუელის მუნიციპალიტეტები Gran Enciclopedia Aragonesa - ლა-სომა დაარქივებული 2021-12-03 საიტზე Wayback Machine. ↑ National Statistics Institute Municipal Register of Spain of 2023 — 2023. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q845937"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q123821811"></a>
მაიკასი

მაიკასი (ესპ. და არაგ. Maicas) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის კუენკას-მინერასის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 24,742112 კმ². მოსახლეობა — 31 კაცი (2020 წ.). ტერუელის მუნიციპალიტეტები Gran Enciclopedia Aragonesa - მაიკასი დაარქივებული 2021-04-25 საიტზე Wayback Machine. ↑ National Statistics Institute Municipal Register of Spain of 2023 — 2023. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q845937"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q123821811"></a>
მარტინ-დელ-რიო

მარტინ-დელ-რიო (ესპ. Martín del Río, არაგ. Martín) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის კუენკას-მინერასის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 54,883976 კმ². მოსახლეობა — 387 კაცი (2020 წ.). ტერუელის მუნიციპალიტეტები ალიაგის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი Gran Enciclopedia Aragonesa - მარტინ-დელ-რიო დაარქივებული 2021-04-28 საიტზე Wayback Machine. ↑ National Statistics Institute Municipal Register of Spain of 2023 — 2023. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q845937"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q123821811"></a>
მესკიტა-დე-ხარკე

მესკიტა-დე-ხარკე (ესპ. Mezquita de Jarque, არაგ. Mezquita d'Exarc) — მუნიციპალიტეტი ესპანეთში, შედის არაგონის ავტონომიური გაერთიანების ტერუელის პროვინციის კუენკას-მინერასის კომარკის შემადგენლობაში. ფართობი — 31,144344 კმ². მოსახლეობა — 89 კაცი (2020 წ.). ტერუელის მუნიციპალიტეტები Gran Enciclopedia Aragonesa - მესკიტა-დე-ხარკე დაარქივებული 2021-12-03 საიტზე Wayback Machine. ↑ National Statistics Institute Municipal Register of Spain of 2023 — 2023. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q845937"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q123821811"></a>
ოროვანდი

ოროვანდი (ლათ. Arctium) — მრავალწლოვანი ბალახოვანი მცენარეების გვარი რთულყვავილოვანთა ოჯახისა. ღერო სწორმდგომია, სიმაღლე 1–3 მეტრამდე, უხვად დატოტვილი, სქელი ხორცოვანი ფესვით. ფოთლები დიდია, მორიგეობით განლაგებული. ყვავილები იისფერ-მეწამული, შეკრებილია ბურთისებრ კალათებში, საბურველის ფოთოლაკები კაუჭისებურადაა წამახვილებული და ადვილად ეკვრება სხვადასხვა ზედაპირს; ბურთისებრი კალათები შეკრებილია საერთო ფარისებრ ყვავილედში. ცნობილია 10-მდე სახეობა. ჩვეულებრივ, რუდერული და სარეველა მცენარეებია. გავრცელებული არიან ევრაზიისა და აფრიკის (განსაკუთრებით ხმელთაშუაზღვისპირეთის ქვეყნების) ზომიერად თბილ და სუბტროპიკულ ოლქებში; რიგი სახეობები შეტანილია სხვა არატროპიკულ ქვეყნებში, სადაც ველურ ბუნებაში გავრცელდნენ. ოროვანდი გვხვდება მთების ტყიან ფერდობებზე, მდინარეთა ხეობებში, ნაკადულების ნაპირებზე, ნათესებში, ანეულებში, ნაგვიან ადგილებში, საცხოვრებელთან ახლოს, გზების გასწვრივ, ბაღებში. ყველაზე მეტად ცნობილია აბლაბუდისებრი (A. tomentosum) და დიდი ოროვანდი (A. lappa). ყველა სახეობა ადვილად წარმოქმნის ჰიბრიდებს, კარგი თაფლოვანი მცენარეებია და საკმაოდ ძველი დროიდან სამკურნალო მცენარეებად იყენებენ ხალხურ მედიცინაში. ფესვები შეიცავს ინულინს და სხვა ბიოლოგიურად აქტიურ ნივთიერებებს, მისი ნაყენი თმების გამაგრებისათვის გარეგანი მოხმარების საშუალებაა; წყლიანი ნაყენი და ნახარში გამოირჩევა თმის ცვენის საწინააღმდეგო, შარდ- და ოფლსადენი მოქმედებით. ოროვანდის ახალგაზრდა ფესვები და ყლორტები საკვებად ვარგისია. ↑ burdock — ინგლისურ-ქართული ბიოლოგიური ლექსიკონი. ↑ Чернева О. В. Лопух // Большая российская энциклопедия. т. 18. — М., 2011. — стр. 36.
სხივების ტყორცნა (გრაფიკულად)

სხივების ტყორცნა — უამრავ ციფრული გამოსახულების დამუშავების ალგორითმებსა, თუ სამ განზომილებიან კომპიუტერულ გრაფიკებში გამოყენებადი ტექნიკა, რომელიც რეალისტურად გადმოსცემს სინათლის გადაადგილებას. სხივის აღქმის დამუშავების ტექნიკები: სხივის წარმოქმნა, მსუბუქი ჩრდილების ტექნიკა, ფოტონთა მდებარეობისა და მათი მიმართულების გამოთვლა, შედარებით ნელი და მეტად რეალისტურია ვიდრე ხაზობრივი დამუშავების მეთოდი. ამიტომაც, ისინი თავდაპირველად უძრავი, ციფრულად დამუშავებული გამოსახულებისთვისა და ფილმის ვიზუალური ეფექტებისთვის უფრო გამოიყენებოდა, ვიდრე ვიდეოთამაშებსა თუ სხვა რეალურ დროში კადრობრივად დასამუშავებელ საკითხებში. 2018 წლიდან, კომპიუტერული მოწყობილობების გაძლიერებასთან ერთად, რეალურ დროში სხივთა ტყორცნის დამუშავება ახალი ვიდეოდაფებისათვის ჩვეული გახდა. რამაც, თითოეული კადრის სწრაფი დამუშავების მიზეზით, დეველოპერებს შესაძლებლობა მისცა გამოეყენებინათ ჰიბრიდული სხივთა ტყორცნისა და ვექტორებზე დაფუძვნებული დამუშავების ტექნიკები. სხივების ტყორცნის ტექნიკას შეუძლია სხვადასხვა ოპტიკური ეფექტების მოდელირება, როგორიცაა: არეკვლა, გარდატეხა, მსუბუქი ჩრდილები, გაბნევა, მოძრაობით გამოწვეული დაბინდვა, სინათლის დისპერსია და სხვა. მის შესაძლებლობებში აგრეთვე ხმის ტალღების დამუშავებაც შედის, რაც ვიდეოთამაშების მწარმოებლებს უადვილებს ექოსა და სხვა ხმოვანი ეფექტების რეალისტურად დამუშავებას. სინამდვილეში, ამ ტექნიკით შეგვიძლია განვასახიეროთ ნებისმიერი ფიზიკური ტალღა, ან ნაწილაკის მიახლოებით წრფივი მოძრაობა. ↑ Shirley, Peter (July 9, 2003). Realistic Ray Tracing. A K Peters/CRC Press; 2nd edition. ISBN 978-1568814612.  ↑ Sponsored Feature: Changing the Game - Experimental Cloud-Based Ray Tracing en. ციტირების თარიღი: 2021-03-18 ↑ Hybrid rendering for real-time lighting: ray tracing vs rasterization - Imagination. ↑ Implementing hybrid ray tracing in a rasterized game engine - Imagination. ↑ Disney explains why its 3D animation looks so realistic en-US. ციტირების თარიღი: 2021-03-18 ↑ The Next Big Steps In Game Sound Design en (January 28, 2010). ციტირების თარიღი: 2021-03-18
ათონის ივერთა მონასტერში ლათინებისაგან მოწყვეტილი ღირსმოწამეები

წმინდა ღირსმოწამენი, ათონის ივერთა მონასტერში ლათინთაგან მოწყვეტილნი — ქართველი წმინდანები, რომლებიც ლათინებმა ამოწყვიტეს XIII საუკუნეში ათონის ივერთა მონასტერში. ხსენების დღე 13 (ახ. სტ. 26) მაისი. ქართველი ბერები ათონის მთაზე X საუკუნის ორმოცდაათიანი წლებიდან იწყებენ დასახლებას, XIII საუკუნეში კი იგი ჯვაროსანთა სათარეშო ასპარეზად იქცა. პაპისტმა მხედრებმა 1259-1306 წლებში რამდენჯერმე მოაოხრეს იქაურობა. მართლმადიდებლური მრწამსის ერთგულებისთვის ამოწყვიტეს ზოგრაფის, ვათოპედის, პროტატის და სხვა სავანეთა ბერები. მათ რისხვას ვერც ივერთა მონასტერი გადაურჩა. მხედრებმა ივერონელ ბერებს კათოლიკური სარწმუნოების მიღება და პაპის უზენაესობის აღიარება მოსთხოვეს, ბერებმა კი ეს მოთხოვნა უარყვეს. როგორც ათონური პატერიკი გვაუწყებს, პაპისტებმა ივერონელი ბერები ძალით გამოყარეს სავანიდან, მონასტრის გემზე დასხეს და ზღვაში ჩაძირეს, უფრო ახალგაზრდა და ჯან-ღონით სავსე ბერები კი, რომელთა უმეტესობაც ქართველი იყო, სამონასტრო ქონებასთან ერთად იტალიაში გაგზავნეს და იუდეველებს მიჰყიდეს მონებად. ეს ამბავი ივერთა ლავრაში, ერთი ცნობით, 1259 წელს მომხდარა, სხვა წყაროების მოწმობით კი — სავარაუდოდ, 1276-1280 წლებში. წმინდანთა ცხოვრება, ტომი II, თბ., 2003, გვ. 149 წმიდა ღირსმოწამენი, ათონის ივერთა მონასტერში ლათინთაგან მოწყვეტილნი (XIII)
ტყეპარკი

ტყეპარკი ― საბჭოთა კავშირში სარეკრეაციო დანიშნულების ზონა, ბუნებრივი ტყის მასივი, რომელიც განლაგებული იყო ქალაქების, დაბების, სამრეწველო ცენტრების მიმდებარედ. ტყეპარკის მოსაწყობად იყენებდნენ ქალაქის საზღვრების გარეთ მდებარე ტყეებს. ტყეპარკში, განსხვავებით ჩვეულებრივი პარკებისგან დასაშვები იყო ხილ-კენკრის, სოკოს და სხვათა შეგროვება, დაუშვებელი იყო ნადირობა, თივის შეგროვება და საქონლის ძოვება. ცნობილი ტყეპარკებია რჟევის ტყეპარკი სანქტ-პეტერბურგში, სინიუშინის ტყეპარკი ირკუტსკში და სხვა. გიგაური გ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 86.
ნიკოლოზ ტყეშელაშვილი

ნიკოლოზ ტყეშელაშვილი (დ. 20 მაისი, 1910, ქუთაისი — გ. 25 ივლისი, 1982) — ქართველი ეკონომისტი, ეკონომიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1952), პროფესორი (1954), საქართველოს სსრ-ის მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე (1977). 1932 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო საფინანსო-ეკონომიკის ინსტიტუტი. 1937 წლიდან თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში კითხულობდა ლექციებს მრეწველობის სტატისტიკაში, ხოლო 1939 წლიდან პოლიტეკონომიაში. 1961 წლიდან იყო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ჰუმანიტარული ფაკულტეტების პოლიტეკონომიური კათედრის გამგე. მისი შრომები ეხება სტატისტიკის ზოგადი თეორიის სახალხო მეურნეობის ისტორიის, მრეწველობის, ეკონომიკის და პოლიტეკონომიის პრობლემებს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 86. ნიკოლოზ ტყეშელაშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ურიელ აკოსტა

ურიელ აკოსტა ან ურიელ და კოსტა (Uriel da Costa; დ. დაახ. 1585 – გ. აპრილი, 1640) — პორტუგალიელი ებრაელი ფილოსოფოსი და სკეპტიკოსი. აკოსტას დაბადების სახელი იყო გაბრიელ და კოსტა. დაიბადა პორტოში. მისი ოჯახი იუდაიზმიდან კათოლიკობაზე მოექცა ებრაელთა დევნის თავიდან ასაცილებლად. მამამისი ღრმად მორწმუნე კათოლიკე გახდა და მღვდლად მსახურობდა. თავად ურიელ აკოსტაც თავდაპირველად სამღვდელოებას მისდევდა. თუმცა მან იცოდა საკუთარი ებრაული წარმომავლობის შესახებ და სტუდენტობის პერიოდში იუდაიზმზე დაბრუნებას ფიქრობდა. მამის გარდაცვალების შემდეგ, მან ფრთხილად დაიწყო მისი მიზნის ოჯახისთვის განდობა. შედეგად, 1617 წელს მთელმა ოჯახმა იუდაიზმზე მოქცევა გადაწყვიტა და პორტუგალიიდან ამსტერდამში გადაიხვეწა, რომელიც იმხანად სეფარდული დიასპორის ცენტრი ხდებოდა. თუმცა ნიდერლანდებში ჩასვლისთანავე აკოსტას გული აუცრუვდა იქ გავრცელებული იუდაიზმის პრაქტიკაზე. მისი აზრით, რაბინთა მმართველობა ზედმიწევნით იყო ჩაფლული რიტუალიზმში და კანონების მიმდევრობაში. 1624 წელს გამოქვეყნებულ წიგნში "ფარისეველთა ტრადიციების კვლევა", მან სულის უკვდავობის ფუნდამენტური იდეა კითხვის ნიშნის ქვეშ დააყენა. აკოსტას რწმენით, ეს იდეა ბიბლიურ იუდაიზმში არ იყო ხაზგასმული, არამედ უფრო რაბინების ფორმულირებას ჰგავდა. ამ ნაშრომში ასევე მითითებული იყო რაბინისტული იუდაიზმის ბიბლიური იუდაიზმიდან გადახრები. მისი აზრით, რაბინისტული იუდაიზმი მექანიკური ცერემონიებისა და პრაქტიკის ნაკრები იყო და სულიერი და ფილოსოფიური კონცეფციები სრულიად გამოსცლოდა. ამ წიგნმა საზოგადოებაში დიდი წინააღმდეგობა გამოიწვია. ის სახალხოდ დაწვეს. აკოსტა ამსტერდამის რაბინისტული მმართველობის სხდომაზე დაიბარეს იუდაიზმისა და ქრისტიანობის მკრეხელობისთვის განსასჯელად. მას მნიშვნელოვანი ჯარიმა დაეწესა იუდაიზმიდან განდევნასთან ერთად. ურიელ აკოსტას ტრაგიკული ცხოვრება დაარქივებული 2005-11-05 საიტზე Wayback Machine.
ტობის I მღვიმე

ტობის I მღვიმე, თურჩუ-ტობის მღვიმე, ონიორეს მღვიმე — კარსტული მღვიმე საქართველოში, მარტვილის მუნიციპალიტეტში, სოფელ პირველი ბალდის აღმოსავლეთით 5 კმ-ზე. მდებარეობს ასხის მასივის სამხრეთ ნაწილში, მდინარე ტობის აუზში, ზღვის დონიდან 670 მ სიმაღლეზე. გამომუშავებულია ზედაცარცულ შრეებრივ კირქვებში. შესასვლელი ქარაფის გასწვრივ იხსნება. მიემართება ჩრდილო-აღმოსავლეთისაკენ სწორხაზოვნად. შესასვლელიდან 50–55 მ-ზე უხვევს აღმოსავლეთისაკენ და აწყდება 21 მ სიმაღლის ჩანჩქერს. აქ დარბაზის სიმაღლე 30 მ აღწევს. მღვიმის ჯამური სიგრძე 750 მ-ია. ქიმიური ნალქებიდან გვხვდება ზრდაშეჩერებული სტალაქტიტები; მექანიკურიდან — ნგრევის ადგილობრივი მასალა. ჰავა დინამიკურია. ჰაერის ტემპერატურა შესასვლელთან 14,5 °C, ხოლო ჩანჩქერთან 12,5 °C. შეფართებითი სინოტივე სიღრმეში 100 %-ს აღწევს. მღვიმეში გაედინება ნაკადი, რომლის დებიტი 1,43 მ³/წმ, ხოლო წყლის ტემპერატურა 10,2 °C შეადგენს. იგი მდინარე თურჩუს მიწისქვეშა გაგრძელებას წარმოადგენს. მღვიმიდან გამომავალი ნაკადი შესასვლელთან ეფექტური ფორმის — ონიორეს ჩანჩქერს წარმოშობს. წყლიან დერეფნებში ოთხი სიფონური ტბაა, ერთ-ერთი მათგანის სიგრძე 60 მ-ზე მეტია. მღვიმე ძნელი მისადგომია. შედგენილია გეგმა და ჭრილი. ბუნების ძეგლია. საქართველოს ბუნების ძეგლები ↑ 1.0 1.1 კუკური წიქარიშვილი. საქართველოს კარსტული მღვიმეები, თბ., 2013, გვ. 98 ↑ ავტორთა კოლექტივი. საქართველოს კარსტული მღვიმეების კადასტრი, თბ., 1966, გვ. 79. ↑ დაცული ტერიტორიების სააგენტო | ონიორის ჩანჩქერისა და ტობის პირველი მღვიმის ბუნები ძეგლები
ონიორეს ჩანჩქერი

ონიორეს ჩანჩქერი — ჩანჩქერი საქართველოში, მარტვილის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს სოფელ მეორე ბალდის ჩრდილო-აღმოსავლეთით 5 კმ-ზე, ასხის მასივის სამხრეთ ნაწილში, მდინარე ტობის აუზში. სიმაღლე 67 მ. ონიორეს ჩანჩქერს წარმოქმნის ტობის I მღვიმიდან გამომავალი მიწისქვეშა ნაკადი. ონიორეს ჩანჩქერი ბუნების ძეგლია. საქართველოს ბუნების ძეგლები ↑ დაცული ტერიტორიების სააგენტო | ონიორის ჩანჩქერისა და ტობის პირველი მღვიმის ბუნები ძეგლები
წყალწითელას ხეობა

წყალწითელას ხეობა — მდინარე წყალწითელას ხეობის მონაკვეთი საქართველოში, ტყიბულისა და თერჯოლის მუნიციპალიტეტებში. იქმნება სოფელ გოდოგნის ხიდსა და გელათს შორის მონაკვეთის 7,5 კმ-იან ზოლში, ზღვის დონიდან 130–200 მ სიმაღლეზე. წარმოადგენს კოლხური ტყით დაფარულ, განსაკუთრებული სილამაზით გამორჩეულ მდინარე წყალწითელას კანიონისებურ ხეობას, სადაც ხმელეთსა და წყალქვეშ მრავალი მინერალური წყარო მდინარეს სამკურნალო თვისებებს სძენს. წყალწითელაში მრავლადაა კალმახი, წვერა, ჭანარი, მურწა, ქაშაპი, ტობი, შამაია და სხვა; მდინარის ნაპირებზე კი წავი და ნუტრია ბინადრობს. ზამთარში შესაძლებელია წყალმცურავი ფრინველების ნახვა, ძუძუმწოვრებიდან კი ტურა, მელა და მაჩვი გვხვდება. ხეობას განსაკუთრებულ ხიბლს სძენს ისტორიული კულტურის ძეგლები: გელათის სამონასტრო კომპლექსი და წმინდა მოწამეების დავითისა და კონსტანტინეს სახელობის მონასტერი. წყალწითელას ხეობა ბუნების ძეგლია. წყალწითელა საქართველოს ბუნების ძეგლები ↑ იმერეთის მღვიმეების დაცული ტერიტორიების შექმნისა და მართვის შესახებ. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2021-09-20. ციტირების თარიღი: 2021-09-20. ↑ დაცული ტერიტორიების სააგენტო | წყალწითელას ხეობის ბუნების ძეგლი
ავგუსტ ვილჰელმ ჰოფმანი

ავგუსტ ვილჰელმ ჰოფმანი (გერმ. August Wilhelm von Hofmann; დ. 8 აპრილი, 1818, ჰისენი — გ. 5 მაისი, 1892, ბერლინი) — გერმანელი ქიმიკოსი. დაამთავრა ჰისენის უნივერსიტეტი. იყო ი. ლიბიხის მოწაფე. 1845–1865 ლონდონის სამეფო ქიმიის კოლეჯის დირექტორი, 1861-იდან ლონდონის ქიმიის საზოგადოების პრეზიდენტი. 1865–1892 ბერლინის უნივერსიტეტის ქიმიის კათედრის გამგე. 1868 დააარსა გერმანიის ქიმიის საზოგადოება, რომლის თავმჯდომარეც იყო 1892 წლამდე. ჰოფმანი და მისი სკოლის შრომებს დიდი მნიშვნელობა ჰქონდა ქვანახშირის ფისის სამრეწველო გადამუSავებისა და სინთეზური საღებრების წარმოების შექმნაში. 1871 ჰოფმანმა კ. მარციუსთან ერთად აღმოაჩინა C6H5 — NH — CN3 —› CH3 — C6H4 — NH2 ტიპის გადაჯგუფება. 1881 ჰოფმანმა აღმოაჩინა კარბომჟავების ამიდებისაგან ამინების მიღება. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 691. ↑ 1.0 1.1 Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ Encyclopædia Britannica <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a> ↑ 3.0 3.1 SNAC — 2010. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a> ↑ 4.0 4.1 KNAW Past Members <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q21491701"></a> ↑ 5.0 5.1 ბროკჰაუზის ენციკლოპედია <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227"></a> ↑ 6.0 6.1 Gran Enciclopèdia Catalana — Grup Enciclopèdia, 1968. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q18696256"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2664168"></a> ↑ 7.0 7.1 7.2 7.3 www.accademiadellescienze.it <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107212659"></a> ↑ 8.0 8.1 Proleksis enciklopedija, Opća i nacionalna enciklopedija — 2009. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3407324"></a> ↑ 9.0 9.1 Brozović D., Ladan T. Hrvatska enciklopedija — LZMK, 1999. — 9272 გვრ. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1264934"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q429032"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q18446"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1789619"></a> ↑ Find a Grave — 1996. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q63056"></a> ↑ Гофман Август Вильгельм // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q649"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737"></a> ↑ Der Dorotheenstädtische Friedhof: die Begräbnisstätten an der Berliner Chausseestrasse — Ch. Links Verlag, 2002. — გვ. 26, 74–75. — ISBN 3-86153-261-1 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1058080"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q91808012"></a> ↑ Deutsche Nationalbibliothek Record #118552627 // ინტეგრირებული ნორმატიული ფაილი — 2012—2016. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q27302"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q36578"></a> ↑ Mathematics Genealogy Project — 1997. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q829984"></a> ↑ Award winners : Copley Medal — Royal Society. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q123885"></a>
სტაროიხსანოვო

სტაროიხსანოვო (ბაშკ. Иҫке Ихсан; რუს. Староихсаново) — სოფელი რუსეთის ფედერაციაში, ბაშკირეთის რესპუბლიკის ჩეკმაგუშის რაიონში. 2010 წლის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 216 ადამიანი. რაიონულ ცენტრ ჩეკმაგუშიდან დაშორებულია 29 კილომეტრით. უახლოესი რკინიგზის სადგურია უფა, რომელიც დაშორებულია 81 კმ-ით. 2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას თათრები (54%) და ბაშკირები (39%) შეადგენენ. Совет муниципальных образований Республики Башкортостан. ↑ http://www.webcitation.org/6Rxi3K6iw ↑ 2.0 2.1 Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан ВПН-2002 и 2009 ↑ Численность населения по населённым пунктам Республики Башкортостан. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-08-20. ციტირების თარიღი: 2020-12-31. ↑ Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник / Сост. Р. Ф. Хабиров. — Уфа: Белая Река, 2007. — 416 с. ISBN 978-5-87691-038-7 ↑ Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — приложение в формате Excel დაარქივებული 2016-03-04 საიტზე Wayback Machine. .
საქართველოს ბუნების ძეგლები

საქართველოს ბუნების ძეგლები — საქართველოს დაცული ტერიტორიები — ეროვნული მნიშვნელობის მქონე შედარებით მცირე ტერიტორიები, სადაც წარმოდგენილია იშვიათი, უნიკალური და მაღალი ესთეტიკური მახასიათებლების მქონე კომპაქტური ეკოსისტემები, ცალკეული გეომორფოლოგიური და ჰიდროლოგიური წარმონაქმნები, მცენარეთა ცალკეული ეგზემპლარები ან ცოცხალ ორგანიზმთა ნამარხი ობიექტები. ბუნების ძეგლი შეიძლება იყოს მღვიმე, ხეობა, მდინარის დელტა სხვა. პირველი სამი ბუნების ძეგლი საქართველოში დაარსდა 2003 წელს ვაშლოვანის დაცულ ტერიტორიებზე. დღეს მათი საერთო ფართობი 309 ჰა-ს შეადგენს. ესენია: ალაზნის ჭალის (201 ჰა), არწივის ხეობისა (98 ჰა) და ტახტითეფას (10 ჰა) ბუნების ძეგლები. დღეისათვის საქართველოში უკვე 41 ბუნების ძეგლს აქვს მინიჭებული ეს სტატუსი, მათ შორის: 3 ვაშლოვანის დაცულ ტერიტორიებზე მდებარეობს, 5 ყაზბეგის ეროვნულ პარკში, 10 მათგანს მარტვილისა და ოკაცეს ბუნების ძეგლების ადმინისტრაცია მართავს, 16 ბუნების ძეგლი კი იმერეთის მღვიმეების დაცული ტერიტორიების შემადგენილობაშია. 3 ბუნების ძეგლი ალგეთის ეროვნული პარკის, თითო-თითო კი თბილისის, ფშავ-ხევსურეთისა და ბორჯომ-ხარაგაულის ეროვნული პარკების დაქვემდებარებაშია. 2020 წლის მდგომარეობით, სულ ბუნების ძეგლების საერთო ფართობი 2748.99 ჰა-ს შეადგენს. საქართველოს დაცული ტერიტორიები ↑ 1.0 1.1 1.2 დაცული ტერიტორიების სააგენტო | საქართველოს ბუნების ძეგლები
სხვილისის წმინდა გიორგის ეკლესია

სხვილისის წმინდა გიორგის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი ახალციხის მუნიციპალიტეტის სოფელ სხვილისში. ტაძარი დარბაზული ტიპისაა, მართკუთხა გეგმაში ჩაწერილი ნახევარწრიული აფსიდით. კედლები აგებულია ნატეხი რიყის ქვით, უხეშად დამუშავებული კირქვის და ბაზალტის კვადრებით. ფასადები ნაწილობრივ შელესილია კირის და ქვიშა-ცემენტის ხსნარით. ეკლესიის ფასადებზე ვხვდებით ლითონის ანტისეისმურ კონსტრუქციას. ტაძარს აღმოსავლეთის, ჩრდილოეთის და სამხრეთის კედლებში მართკუთხა მოყვანილობის მცირე ზომის სარკმელი აქვს დატანებული. დასავლეთის კედელში მოქცეულია 1 მეტრის სიგანის სწორკუთხა კარი, რომლის თავზე დადებულია არქიტრავის ქვა. ზედ ამოკვეთილია სამსტრიქონიანი მხედრული წარწერა: კარის სიახლოვეს, ფასადზე მიდგმულია საფლავის ქვის ფრაგმენტი, რომლის წინა პირზე გრაფიკულად გამოსახულია ჯვარი, ხოლო გვერდებზე წარმოდგენილია ჩაკვეთილი სამკუთხედი სახეებით შედგენილი ფრიზული ორნამენტი და თაღების რიგი. ტაძრის საძირკვლის დონეზე, სამი მხრიდან კედლებს მიუყვება ბეტონის საფეხური. ინტერიერში კედლები შელესილია. ტაძარი გადახურულია ორქანობა თუნუქის სახურავით. აღმოსავლეთის ფრონტონი შეფიცრულია, დასავლეთის ფრონტონზე კი აკრულია თუნუქის ფურცლები. ტაძრის დასავლეთის კედლის წინ მოწყობილია ლითონის ძელებზე დაფუძნებული ცალქანობიანი თუნუქის გადახურვა. ეკლესიის ეზო შემოზღუდულია დაბალ, ქვითკირის გალავანში ჩაბეტონებული ლითონის ძელებით და ბადით, რომლის დასავლეთის მონაკვეთში მოქცეულია ლითონის კარები.  კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 35057