laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
არაქსის რესპუბლიკა

არაქსის რესპუბლიკა (ასევე არასის რესპუბლიკა, აზერ. Araz Türk Cümhuriyyəti, სომხ. Արաքս Հանրապետություն) — არაღიარებული სახელმწიფო სამხრეთ კავკასიაში, რომელიც მოიცავდა დღევანდელი ნახჭევნის ტერიტორიას და 1918 წელს ნახჭევანის ეროვნული (ისლამური) საბჭოს მიერ გამოცხადდა. რესპუბლიკის სათავეში გენერალ-გუბერნატორი ჯაფარგული-ხან ნახიჩევანსკი დადგა. 1919 წლის ივნისში სომხეთის ჯარმა ბრიტანეთის სააკუპაციო ჯარებთან ერთად ქალაქი ნახჭევანი აიღო და არაქსის რესპუბლიკა ლიკვიდირებულ იქნა. ამ ფაქტმა შეიარაღებული კონფლიქტი გამოიწვია სომხეთსა და აზერბაიჯანს შორის. ერთ თვეში აზერბაიჯანულმა ჯარმა სომხეთის ჯარი ნახჭევანის ტერიტორიიდან გააძევა. სომხეთ-აზერბაიჯანის ომი (1918-1920) Гаджиев А. Из истории Карсской и Аразско-Тюркской Республик. Баку, 1994 Dr. Andrew Andersen, Ph.D. Atlas of Conflicts: Armenia: Nation Building and Territorial Disputes: 1918-1920 Армяно-Азербайджанские вооруженные конфликты 1919-1920 гг.
სანქტ-პეტერბურგის ტრამვაი

სანქტ-პეტერბურგის ტრამვაი (რუს. Санкт-петербу́ргский трамва́й) — სახმელეთო ტრამვაის მოძრაობის სისტემა სანქტ-პეტერბურგში; მსოფლიოში მეორე ყველაზე დიდი ტრამვაის სისტემა (მელბურნის ტრამვაის შემდეგ). გაიხსნა 1907 წლის 29 სექტემბერს. 1980-იანი წლების ბოლოსთვის უდიდეს მასშტაბს მიაღწია და მსოფლიოში უდიდესი ტრამვაის ქსელი გახდა, რისთვისაც გინესის რეკორდების წიგნში შეიტანეს. 1990-იანი წლების დასაწყისიდან მოძრაობის მოცულობის შემცირება დაიწყეს, ხოლო რამდენიმე მაგისტრალზე ტრამვაის ხაზები სრულიად მოიხსნა, მიუხედავად ამისა. 2017 წლის მარტის მდგომარეობით მოქმედებს 39 ტრამვაის მარშრუტი, ექსპლუატაციაშია შედის 788 ვაგონი, ხოლო ხაზების სიგრძე 228 კმ-ია. ოფიციალური საიტი (რუსული) St. პეტერბურგის ტრამვაი UrbanRail.net-ზე პეტერბურგის ტრამვაის ისტორია და სურათები (გერმანული) ↑ Investing in Transport (PDF). Victorian Department of Transport. ციტირების თარიღი: 2008-12-22.[მკვდარი ბმული] ↑ „Ветеранские будни трамвая“. «Известия». 2007. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-07-16. ↑ По информации с сайта TransPhoto ↑ Городской электротранспорт. Реестр подвижного состава электротранспорта Петербурга. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-01-09. ციტირების თარიღი: 2013-11-17. ↑ „До 2012 г. петербургский электротранспорт сокращать не планируется“. „REGNUM“. 15:55 22.07.2008. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |year=-ში (დახმარება)
All This Time

„All This Time“ — ინგლისელი მომღერალ და მუსიკოს სტინგის სიმღერა და სინგლი, გამოცემული 1990 წლის იანვარში. იგი შეტანილია მუსიკოსის მესამე სტუდიურ სოლო-ალბომში The Soul Cages. სიმღერის ტექსტში საუბარია სტინგის მამაზე. სიუჟეტით ბიჭუნა ბილი, მამის გარდაცვალების შემდეგ მის დამარხვას ზღვასთან აპირებს. ტექსტი ბნელ ტონალობას ატარებს, მაგრამ სიმღერის მელოდიური მხარე უფრო მხიარულია. პერსონაჟი ბილი მანამდე ჩნდება იგივე ალბომის სიმღერაში „Island Of Souls“. სიმღერა ხშირად საკონცერტო ტურნეს Soul Cages მსვლელობისას. ამის შემდეგ იგი რამდენიმეჯერ შეასრულეს ტურნეს Brand New Day Tour პერიოდში. რეჟისორ ალექს პროიასის გადაღებული იქნა სიმღერის მუსიკალური ვიდეო, სადაც მონაწილეობა მიიღეს მსახიობმა მელანი გრიფიტმა და სტინგის მეუღლემ, ტრუდი სტაილერმა. იგი შეტანილია ვიდეო კომპილაციაში Fields of Gold: The Best of Sting 1984–1994. 7" სინგლი/კასეტა All This Time — 3:59 I Miss You Kate — 3:48 12" მაქსი სინგლი All This Time King of Pain (საკონცერტო) CD-მაქსი All This Time — 4:02 I Miss You Kate — 3:44 King of Pain (საკონცერტო) — 7:14 ↑ 1.0 1.1 Sting.com: Song details for All This Time: Description. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2008-12-24. ციტირების თარიღი: 2014-12-27. ↑ Sting.com: Song details for Island Of Souls: Lyrics. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2009-03-02. ციტირების თარიღი: 2014-12-27.
Children's Crusade

Children's Crusade (ინგლ. ბავშვთა ჯვაროსნული ლაშქრობა) — ინგლისელი მომღერალ და მუსიკოს სტინგის სიმღერა ალბომიდან The Dream of the Blue Turtles. სიმღერაში საუბარია ბავშვთა ჯვაროსნული ლაშქრობის მოვლენებზე. სიმღერა ხშირად სრულდებოდა მუსიკოსის პირველი საკონცერტო ტურნეს მსვლელობისას. 1993 წელს სტინგმა იგი მოულოდნელად შეასრულა, როდესაც ჯგუფის Grateful Dead კონცერტების წინ საკუთარი პროგრამით გამოდიოდა. კომპოზიციის საკონცერტო ვერსია ჩაწერილია ალბომზე Bring On the Night. სტინგის კომენტარი სიმღერაზე: ↑ დაარქივებული ასლი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-04. ციტირების თარიღი: 2013-02-24.
დიდი ირანი

დიდი ირანი (სპარს. ایران بزرگ — Iran-e bozorg ან ایرانزمین‎ — Iranzamin), «ირანული კულტურული კონტინენტი» — ისტორიული რეგიონი, რომელიც იმყოფებოდა ან იმყოფება ირანის კულტურის მნიშვნელოვანი გავლენის ქვეშ. დიდი ირანი მოიცავს თანამედროვე ირანის, ამიერკავკასიის ქვეყნების, ცენტრალური აზიის, ავღანეთის, პაკისტანისა და ქურთისტანის ტერიტორიებს. დიდი ირანის კონცეფცია მხოლოდ კულტურულ-ისტორიულ ხასიათს ატარებს და რაიმე პოლიტიკურ მნიშვნელობას არ იძენს. დიდი ირანი ჩვ. წ. III საუკუნეში ჩაისახა სპარსეთის სასანიდების იმპერიის კულტურულ ექსპანსიასთან ერთად. მიდია ირანელი ხალხები ირანისტიკა ↑ Marcinkowski, Christoph (2010). Shi'ite Identities: Community and Culture in Changing Social Contexts. LIT Verlag Münster, გვ. 83. ISBN 978-3-643-80049-7. „The 'historical lands of Iran' – 'Greater Iran'.“  ↑ Richard N. Frye, interview by Asieh Namdar, CNN, 20 October 2007. [1] დაარქივებული 2016-04-23 საიტზე Wayback Machine. [2] დაარქივებული 2011-06-02 საიტზე Wayback Machine. ↑ Richard Nelson Frye, The Harvard Theological Review, Vol. 55, No. 4 (Oct., 1962), pp. 261-268 http://www.jstor.org/pss/1508723 I use the term Iran in an historical context[...]
დათუნა ფეიქარი

დათუნა ფეიქარი — ერეკლე II-ის წინააღმდეგ მიმართული შეთქმულების გამცემი (პაატა ბატონიშვილის შეთქმულება 1765). დათუნა ფეიქარს, რომლის ცოლი ძიძად იყო მეფის სასახლეში, დავალებული ჰქონდა მეფისა და სამეფო ოჯახის ამოწყვეტის მიზნით შეთქმულნი სასახლეში შეეყვანა. შეთქმულთა განზრახვა დათუნა ფეიქარმა მეფის კარის ეკლესიის მღვდელს გაანდო აღსარებაში, რომელმაც შეთქმულების ამბავი მეფეს შეატყობინა. გადმოცემით, გაწეული სამსახურისათვის ერეკლე II-მ დათუნა ფეიქარს აზნაურობა და ყორჩის (მცველის) სახელო უბოძა. აკოფაშვილი, გ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 344.
You Are the Quarry

You Are the Quarry — ინგლისელი ალტერნატიული როკ-მომღერალ და მუსიკოს მორისის მეშვიდე სტუდიური ალბომი, გამოცემული 2004 წლის 17 მაისს, ლეიბლზე Attack. მსოფლიოში გაიყიდა ალბომის მილიონზე მეტი ასლი. 2004 წლის ოქტომბერში გამოვიდა მისი ორდისკიანი ვერსია, B-მხარეებით და დამატებითი ვიდეოებით. გარეკანზე მორისი გამოსახულია თომპსონის ტყვიამფრქვევით. You Are the Quarry მორისის პირველი ალბომია, რომელზეც სახელწოდება არ არის ჩასმული ბრჭყალებში. დელუქს გამოცემის დამატებითი DVD Irish Blood, English Heart (მუსიკალური ვიდეო) First of the Gang to Die (მუსიკალური ვიდეო) First of the Gang to Die (22 ივლისი, 2004, The Late Late Show-დან) I Have Forgiven Jesus (22 ივლისი, 2004, The Late Late Show) Let Me Kiss You (22 ივლისი, 2004, The Late Late Show) მორისი - ვოკალი ალეინ უაიტი - გიტარა, ბეკ-ვოკალი ბოზ ბურერი - გიტარა გერი დეი - ბას გიტარა დინ ბატერუორთი - დასარტყმელი საკრავები როჯერ მენინგი - კლავიშები ჯერი ფინი - პროდიუსერი ↑ სტეფენ ჰანგი. Morrissey - You Are The Quarry - austriancharts.at. austriancharts.at. ციტირების თარიღი: 28 July 2016. ↑ ultratop.be - Morrissey - You Are The Quarry. ultratop.be. ციტირების თარიღი: 28 July 2016. ↑ ultratop.be - Morrissey - You Are The Quarry. ultratop.be. ციტირების თარიღი: 28 July 2016. ↑ სტეფენ ჰანგი. danishcharts.com - Morrissey - You Are The Quarry. danishcharts.com. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 10 ოქტომბერი 2012. ციტირების თარიღი: 28 July 2016. ↑ სტეფენ ჰანგი. Morrissey - You Are The Quarry - dutchcharts.nl. dutchcharts.nl. ციტირების თარიღი: 28 July 2016. ↑ სტეფენ ჰანგი. finnishcharts.com - Morrissey - You Are The Quarry. finnishcharts.com. ციტირების თარიღი: 28 July 2016. ↑ სტეფენ ჰანგი. lescharts.com - Morrissey - You Are The Quarry. lescharts.com. ციტირების თარიღი: 28 July 2016. ↑ Offizielle Deutsche Charts. offiziellecharts.de. ↑ სტეფენ ჰანგი. italiancharts.com - Morrissey - You Are The Quarry. italiancharts.com. ციტირების თარიღი: 28 July 2016. ↑ სტეფენ ჰანგი. charts.org.nz - Morrissey - You Are The Quarry. charts.org.nz. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 9 მაისი 2014. ციტირების თარიღი: 28 July 2016. ↑ სტეფენ ჰანგი. norwegiancharts.com - Morrissey - You Are The Quarry. norwegiancharts.com. ციტირების თარიღი: 28 July 2016. ↑ სტეფენ ჰანგი. portuguesecharts.com - Morrissey - You Are The Quarry. portuguesecharts.com. ციტირების თარიღი: 28 July 2016. ↑ სტეფენ ჰანგი. swedishcharts.com - Morrissey - You Are The Quarry. swedishcharts.com. ციტირების თარიღი: 28 July 2016. ↑ სტეფენ ჰანგი. Morrissey - You Are The Quarry - hitparade.ch. hitparade.ch. ციტირების თარიღი: 28 July 2016. ↑ you+are+the+quarry - full Official Chart History - Official Charts Company. officialcharts.com. ↑ Morrissey. billboard.com. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2017-02-16. ციტირების თარიღი: 2017-06-02.
დათუნა ქსნის ერისთავი

დათუნა (დავით) ქსნის ერისთავი (გ. 1717) — ერისთავი 1675-1696, 1700-1717, შალვა ქსნის ერისთავის ძე. ცოლად ჰყავდა ქართლის მეფის გიორგი XI-ის ასული. 1675 წელს გიორგი XI-მ, რომელიც იმ დროს ქართლის გამგებლად იყო, გააძევა აჯანყებული იესე ქსნის ერისთავი და ერისთავად დათუნა დანიშნა. 1688 დათუნა ქსნის ერისთავი არ დაეხმარა გიორგი XI-ს აჯანყებული გიორგი არაგვის ერისთავის წინააღმდეგ ბრძოლაში. არაგვის ერისთავი მაინც დამარცხდა და მეფის კარზე მივიდა პატიების სათხოვნელად, მაგრამ დათუნა ქსნის ერისთავის წაქეზებით მეფესთან არ შესულა, ისე გაიპარა. ქართლში ერეკლე I-ის გამეფებიდან (1688) დათუნა ქსნის ერისთავი ხან ერეკლე I-ს ემხრობოდა და ხან გიორგი XI-ს. 1696 ერეკლე I-მა დათუნა ქსნის ერისთავი გადააყენა და გიორგი XI-ის სხვა მომხრეებთან ერთად ირანში გაგზავნა. ერისთავად დათუნა ქსნის ერისთავის ბიძაშვილი დავითი დანიშნა. 1700 წელს დათუნას დედის წაქეზებით ქსნისხეველები აჯანყდნენ და დავით ქსნის ერისთავი მოკლეს. ერეკლე I-მა აჯანყება ჩააქრო, ირანიდან გამოიწვია დათუნა და კვლავ ერისთავად დასვა (1700), ვახტანგ VI-ის ქართლის გამგებლად დანიშვნის შემდეგ, როგორც ჩანს, დათუნა ქსნის ერისთავი ერთხანს ვახტანგის ერთგული იყო, შემდეგ მასაც გადაუდგა და გიორგი არაგვის ერისთავთან ერთად შაჰს ვახტანგის გადაყენება და იესე მეფედ დანიშვნა სთხოვა. იესეს მეფობაში (1714-1716) იგი ქართლის მეფის სახლთუხუცესი იყო. 1717 წელს მეფე ბაქარმა სახლთუხუცესობა ჩამოართვა. დათუნა ქსნის ერისთავი მეფეს გადაუდგა. ბაქარმა თავისი ძმა ვახუშტი ბატონიშვილი გაგზავნა ჯარით დათუნას წინააღმდეგ, მაგრამ ერისთავის ბრძოლის დაწყებამდე გარდაიცვალა, მისი შვილები გადაიხვეწნენ, ვახუშტიმ ქსნის საერისთავო დაიკავა. ჯამბურია გ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 344-345. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 297.
Puss Gets the Boot

Puss Gets the Boot — ანიმაციური სერიალ „ტომი და ჯერის“ პირველი ეპიზოდი. იგი გამოვიდა 1940 წელს. გადაღებულია უილიამ ჰანასა და ჯოზეფ ბარბერას მიერ. „Puss Gets the Boot“ — ანიმაციური ფილმების მონაცემთა დიდ ბაზაში „Puss Gets the Boot“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)
MediaWiki

MediaWiki (ქართულად: მედიავიკი) — პროგრამული მექანიზმი ვებ-გვერდებისათვის, რომელიც მუშაობს Wiki-ს ტექნოლოგიაზე. ის დაწერილია სპეციალურად ვიკიპედიისთვის და გამოიყენება ფონდი ვიკიმედიის სხვა პროექტებშიც. მას აგრეთვე იყენებენ კერძო და სახელმწიფო ორგანიზაციებიც. MediaWiki თავისუფალ პროგრამას წარმოადგენს და ვრცელდება GNU General Public License-ის პირობებით. MediaWiki დაწერილია PHP-ზე და მონაცემთა შენახვისათვის იყენებს მონაცემთა რელაციურ ბაზას (შეიძლება MySQL-ის, PostgreSQL-ის, SQLite-ისა და Oracle-ის გამოყენება); აქვს პროგრამების — memcached-ის და Squid-ის მხარდაჭერა. MediaWiki წარმოადგენს გვერდების ბაზებთან მუშაობის ინტერფეისს, სისტემის ადმინისტრირებასთან წვდომის უფლებების გამიჯვნის შესაძლებლობას, ტექსტის დამუშავების საშუალებას როგორც ვიკი-ტექსტის საკუთარ ფორმატში, ისე HTML-ისა და TeX-ის ფორმატებში (ფორმულებისთვის), გამოსახულებებისა და სხვა ფაილების ატვირთვის შესაძლებლობას. გაფართოების მოქნილი სისტემა მომხმარებლებს აძლევს საშუალებას დაამატოს საკუთარი ახალი შესაძლებლობები და პროგრამული ინტერფეისები. MediaWiki-ის ლოგოტიპი არის სიმბოლო გამოყენებული მარკირების ენისა, რომელშიც ბმულების შექმნისათვის გამოიყენება კვადრატული ფრჩხილები ([[]]), რაც გაცილებით უფრო ადვილია HTML-ის ტრადიციულ სინტაქსისთან შედარებით. MediaWiki იყო შემუშავებული სპეციალურად ვიკიპედიისთვის გერმანელი სტუდენტის მაგნუს მანსკეს მიერ. თავდაპირველად გამოიყენებოდა UseModWiki-ი (აგრეთვე ცნობილი როგორც „ფაზა I“ — „Phase I“), დაწერილი Perl-ზე. შემდეგ, 2002 წლის 25 იანვარს ახალი ვერსია („ფაზა II“ — „Phase II“) გადავიდა PHP-ის გამოყენებაზე. ვიკიპედიელთა შორის ეს დღე ცნობილია როგორც „მაგნუს მანსკეს დღე“. შემდეგი, გაფართოებული და დამატებული ვერსია ერთ დროს ატარებდა სახელწოდებას „ფაზა III“ („Phase III“), თუმცა შემდგომ გადაერქვა და ეწოდა MediaWiki, რამეთუ პროგრამული უზრუნველყოფის მონაცემების გამოყენება გახდა შესაძლებელი არა მხოლოდ ვიკიპედიაში, არამედ სხვა პროექტებშიც, და შეიქმნა აუცილებლობა ვერსიის დახვეწილი ნუმერაციისათვის. სახელწოდება „MediaWiki“ — სიტყვების თამაშია, იგი ხმას აწვდის სახელწოდება „ვიკიმედიას“ — ვიკიპედიის მშობლიურ ორგანიზაციას. ამ სახელწოდებას ხშირად აკრიტიკებენ „Wikimedia“-ს სახელწოდებასთან არევის გამო. ვიკიწიგნებში არის სტატია: MediaWiki მედიავიკის მთავარი გვერდი მედიავიკის ისტორია მედიავიკიზე ↑ Supported languages. translatewiki.net. ↑ Copyright. mediawiki.org.
დარეჯან ბატონიშვილი

დარეჯან ბატონიშვილი, ბაგრატიონი (რუს. Дарья Арчиловна; დ. 1670 — გ. 1740) — მწიგნობარი, დიპლომატი, კახეთის და იმერეთის მეფის, არჩილ II-ის ასული, ქართლის მეფე ვახტანგ V-ს შვილიშვილი. 1685-იდან მამასთან და ძმებთან ერთად საქართველოდან საცხოვრებლად გადავიდა მოსკოვში. მისი ძმა ალექსანდრე ჩრდილოეთის ომის დროს შვედებს ტყვედ ჩაუვარდა და 1711 წელს სტოკჰოლმში გარდაიცვალა. დარეჯანს ძმისგან სამემკვიდრეოდ მისი მოსკოვთან მდებარე მამული - სოფელი ვსესვიატსკოე დარჩა, სადაც ის თითქმის მთელი წლის განმავლობაში ცხოვრობდა. არჩილ II-ის გარდაცვალების შემდეგ ქართული ახალშენის მეთაური გახდა. ეწეოდა ნახევრადჩაკეტილ ცხოვრებას, არასდროს ჰყოლია საკუთარი ოჯახი. ამჯობინებდა არ მიეღო მონაწილეობა სამეფო კარის ცხოვრებაში, არც სანქტ-პეტერბურგში გადასულა საცხოვრებლად, მიუხედავად იმისა, რომ საკმაო ფინანსური სახსრები ჰქონდა. 1722 წელს, როდესაც პეტრე I ჩრდილოეთის ომში გამარჯვების შემდეგ ნიშტადის ზავს ზეიმობდა, თავის ამალასთან ერთად დარეჯანის მამულში შეჩერდა. მეორე დღისთვის დაგეგმილი იყო სამასკარადო მსვლელობა ვსეხსვიატსკოედან მოსკოვამდე. იმპერატორის დაჟინებული თხოვნის მიუხედავად, დარეჯანმა ამ ზეიმში მონაწილეობა არ მიიღო. 1728 წელს მის სახლში გარდაიცვალა წითელათი დაავადებული ალექსი ბატონიშვილის (პეტრე I-ის უფროსი ვაჟი) 14 წლის ასული ნატალია ალექსეევნა, რამაც სხვადასხვა ჭორები გამოიწვია. 1730 წელს დარეჯანის სასახლეში რამდენიმე დღით გაჩერდა ტახტზე არჩეული ანა იოანოვნა, სადაც იგი ემზადებოდა მოსკოვში საზეიმოდ შესვლისთვის და ხვდებოდა უმაღლეს საიდუმლო საბჭოს წევრებს. დარეჯანი ეწეოდა საქველმოქმედო საქმიანობას და თავის შემოსავლებს სწირავდა მონასტრებსა და ტაძრებს. იგი მონაწილეობდა მოსკოვის დონის მონასტრის კეთილმოწყობაში, სადაც მისი უახლოესი ნათესავები იყვნენ დაკრძალულნი. მისი ინიციატივით 1733-1736 სოფ. ვსესვიატსკოეში ძველი კარის ეკლესიის ნაცვლად ააგეს ახალი ტაძარი, რომელიც ქართველთა თავშეყრის ცენტრი გახდა. დარეჯან ბატონიშვილმა დიდი როლი ითამაშა რუსეთ-საქართველოს 1721-1723 სამხედრო-პოლიტიკური კავშირის შექმნაში, იღვწოდა რუსეთ-საქართველოს ურთიერთობის განვითარებისათვის. გარდაიცვალა 1740 წელს, დაკრძალულია დონის მონასტრის დიდ ტაძარში. სიხარულიძე ფ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 322. ↑ И. Ф. Токмаков Историко-статистическое и археологическое описание села Всехсвятского Московской губернии и уезда 1398—1898 гг. — М., 1898, ст. 14 ↑ Н. М. Молева Древняя быль новых кварталов — М.: Моск. рабочий, 1982, ст. 200 ↑ Елена Лебедева Храм Всех Святых в селе Всехсвятском. Православие.Ru. ↑ Н. М. Молева Древняя быль новых кварталов — М.: Моск. рабочий, 1982, ст. 201 ↑ Н. М. Молева Древняя быль новых кварталов — М.: Моск. рабочий, 1982, ст. 201 ↑ Н. М. Молева Древняя быль новых кварталов — М.: Моск. рабочий, 1982, ст. 201 ↑ История московских районов. Энциклопедия / Под редакцией К. А. Аверьянова — М.: Астрель, 2005, ст. 306 — ISBN 5-271-11122-9. ↑ А. Н. Казакевич Донской монастырь. sedmitza.ru. ↑ Елена Лебедева, [www.pravoslavie.ru/jurnal/060616130331.htm Храм Всех Святых в селе Всехсвятском]. Православие.Ru. ↑ Артамонов М. Д. Московский некрополь — М.: Столица, 1995. — С. 281. — 432 с. — ISBN 5-7055-1162-0.
შალვა კარმელი

შალვა კარმელი (გოგიაშვილი) (დ. 1899, ქუთაისი – გ. 19 იანვარი, 1923, თბილისი) — ქართვლი პოეტი, ცისფერყანწელთა წევრი. მამა - პავლე გოგიაშვილი, ავეჯის ოსტატი, ზემო სიმონეთიდან ჩასახლებულა ქუთაისში. დედა - მატრონე კუტალაძე, დიასახლისი. შალვა ქუთაისის გიმნაზიაში შესულა სასწავლებლად. მისი გიმნაზიელი მეგობარი იოსებ ბარათაშვილი იგონებს: შალვა კარმელის გიმნაზიაში სწავლის დროს შექმნილი ნაწარმოებები სასწაულებრივად გადაურჩა ხანძარს. შალვა გოგიაშვილმა ფსევდონიმად "კარმელი" აირჩია. კარმელი ბიბლიური მთაგრეხილია პალესტინაში და ქალაქი ხაიფა კარმელის მთის ძირში მდებარეობს. ჯვაროსნული ლაშქრობების დროს იეზუიტმა ბერებმა ამ მთაზე 1156 წელს დააარსეს მონასტერი და დასაბამი მისცეს "კარმელისტების" ორდენს. კარმელისტები ფეხშიშველნი დადიოდნენ, ქრისტესავით უქონელნი იყვნენ და მხოლოდ ღმერთს ემსახურებოდნენ. 1918-19 წლებში თბილისში ცხოვრობდა. 1920 წელს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სიტყვიერების ფაკულტეტის სტუდენტი გახდა. ცხოვრობდა ამჟამინდელ გრიბოედოვის ქუჩაზე, ტიციან ტაბიძის მახლობლად. 1921 წელს შალვა კარმელი აირჩიეს სრულიად საქართველოს მწერალთა კავშირის წევრად და ამავე წელს იგი ოფიციალურად შედის "ცისფერყანწელთა" ორდენში, როგორც ნამდვილი წევრი. იგი ყველაზე ახალგაზრდა იყო მათ შორის. თანამშრომლობდა ჟურნალ-გაზეთებში: "საქართველო", "სამშობლო", "მეოცნებე ნიამორები", "ბარიკადი" "რუბიკონი" და ა.შ. 1921 გამოვიდა შალვა კარმელის პირველი წიგნი "ბაბილონი", გამოსაცემად გამზადებული ჰქონდა ორი ახალი კრებული: "აპოკალიფსის ცხენები" და "თეთრი გიორგი". ეს ორი გამოსაცემად გამზადებული წიგნი შალვა კარმელის გარდაცვალების შედეგად გამოუცემელი დარჩა და ინახებოდა რაჟდენ გვეტაძესთან. გვეტაძის გარდაცვალების შემდეგ წიგნები უგზო-უკვლოდ დაიკარგა. შალვა კარმელის ლექსების წიგნი საბჭოთა პერიოდში პირველად უნდა გამოსულიყო 1959 წელს, მაგრამ კომუნისტური იდეოლოგიის "ფხიზელმა" მუშაკებმა წიგნის ტირაჟი გაანადგურეს, როგორც იდეოლოგიურად მიუღებელი. 1970 წელს პოეტ შალვა კარმელის უმცროსი ძმის - მწერალ კუკური გოგიაშვილის ძალისხმევით, მაინც გამოვიდა შალვა კარმელის ლექსების მცირე კრებული "ლექსები", ბატონ კოლაუ ნადირაძის შესავალი წერილით. 1982 წელს შოთა რუსთაველის სახელობის ქართული ლიტერატურის ინსტიტუტის დირექტორისა და საქართველოს მწერალთა კავშირის ხელმძღვანელობის დახმარებით ხელმეორედ გამოვიდა შალვა კარმელის ლექსების წიგნი "ბაბილონი". წიგნის შესავალი ეკუთვნის ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორს, პროფესორ გურამ ბენაშვილს. შალვა კარმელს მკურნალობის კურსი ჩაუტარებია აბასთუმანში, რასაც ადასტურებს მის პირად არქივში არსებული სამედიცინო ცნობა, გაცემული აბასთუმნის საკურორტო მმართველობის მიერ 1922 წლის 10 სექტემბერს. 1922 წლის 13 სექტემბერს შალვა აბასთუმნიდან ჩამოდის ქუთაისში და შემდეგ თბილისში, მაგრამ შერყეული ჯანმრთელობა საშუალებას არ აძლევს, გააგრძელოს აქტიური ლიტერატურული მოღვაწეობა. 1923 წლის 19 იანვარს ენა ჩაუვარდა და 25 იანვარს, ღამის პირველ საათზე, გარდაიცვალა, სიკვდილის წინ შეძლო რამდენიმე სიტყვის თქმა: უკანასკნელი სურვილი იყო, რომ მის დასაფლავებას დასწრებოდნენ მეგობრები ახალი მწერლობის კავშირიდან. შემოქმედება lib.ge-ზე[მკვდარი ბმული] ↑ ბიოგრაფიული ცნობები[მკვდარი ბმული]
დარეჯანი (იმერეთის დედოფალი)

დარეჯანი (გ. 1668) — მეფე თეიმურაზ I-ის ასული, ზურაბ არაგვის ერისთავის მეუღლე. ზურაბის გარდაცვალების შემდეგ თეიმურაზ I-მა დარეჯანი იმერეთის მეფე ალექსანდრე III-ს მიათხოვა. ამ უკანასკნელის გარდაცვალების შემდეგ (1660) დარეჯანმა შეთქმულება მოაწყო, ტახტიდან ჩამოაგდო ბაგრატ IV, ქმრად შეირთო ბაგრატიონთა შორეული ნათესავი ვახტანგი (ჭუჭუნასშვილად წოდებული) და იგი მეფედ გამოაცხადა. მის დროს დარეჯანი სამეფოს ფაქტობრივი გამგებელი იყო. მოკლეს ფეოდალებმა. ანანურის ციხის ღვთაების ეკლესიის წარწერიდან ირკვევა, რომ თეიმურაზს ჰყავდა ქალიშვილი, რომლის ძე ედიშერი იყო მდივანბეგი, ხოლო ოთარი კი — არაგვის ერისთავი. აკოფაშვილი გ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 383.
დემავენდი

დემავენდი (სპარს. دماوند) — პოტენციურად მოქმედი ვულკანი ირანში, ელბურსის ქედზე. ადმინისტრაციულად მოქცეულია მაზანდარანის ოსტანის ტერიტორიაზე. სიმღლე 5610 მ. წარმოადგენს ირანის უმაღლეს წერტილს. დემავენდის დამრეცი კონუსის სიმაღლე ქედის თხემიდან 1,5 კმ. აგებულია ძირითადად ანდეზიტური ლავებით. არის თანამედროვე მყინვარები. კალთებზე ცხელი აირებისა და გოგირდოვანი წყაროების გამოსასვლელებია. 1944 წელს დემავენდზე ჩატარდა პირველი საბჭოთა მასობრივი ასვლა, რომელსაც ქართველი მთასვლელები კონსტანტინე ჯავრიშვილი (საერთო ხელმძღვანელი), კ. ასტახიშვილი, ი. ივანიშვილი და რ. ჩხეიძე ხელმძღვანელობდნენ. მითოსის თანახმად, თრაეტონამ აქ მიაჯაჭვა აჟიდაჰაკა, რომელიც აქ, ცეცხლისმფრქვეველ ღრმულში ამაოდ ღრღნის ბორკილებს. ↑ World Peaks with 4000 meters of Prominence ↑ ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 372. ↑ დემავენდი — მითოლოგიური ენციკლოპედია ყმაწვილთათვის ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: დემავენდი
სამხრეთი ვაზირისტანი

სამხრეთ ვაზირისტანი (ურდუ/პუშტუ جنوبی وزیرستان) (აჰგმაძაი) - პაკისტანის ტერიტორიაზე თვითაღიარებული სახელმწიფოს ვაზირისტანის სამხრეთ რეგიონი, რომლის მოსახლეობის უმეტესი ნაწილი მეჰსუდები არიან. სამხრეთ ვაზირისტანის დედაქალაქია ქალაქი ვანა.
დაჩი (ქართლის მეფე)

დაჩი (გ. 506) — ქართლის მეფე VI საუკუნის დამდეგს, ვახტანგ I გორგასლის ძე პირველი ცოლის, ირანელი ქალის ბალენდუხტისაგან. დაჩი უჯარმაში იზრდებოდა და ცნობილია უჯარმელის ზედწოდებით. ჯუანშერის ცნობით, დაჩიმ დაასრულა ვახტანგ გორგასლის დროს დაწყებული თბილისის ზღუდის მშენებლობა და მამის ანდერძის თანახმად სატახტო ქალაქი მცხეთიდან თბილისში გადაიტანა, მცხეთა დარჩა საკათალიკოსო ცენტრად. მის დროს თბილისში მოსახლეობა მომრავლდა, აშენდა მარიამწმიდის ეკლესია. ფარცხალაძე ლ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 342. დაჩი (ქართლის მეფე) — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
პელაგია ტარსელი

პელაგია ტარსელი – მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 7 ოქტომბერი, ახალი სტილით - 20 ოქტომბერი. წმინდა მოწამე პელაგია ტარსელი იმპერატორ დიოკლეტიანეს (284-305) დროს ეწამა ქრისტესთვის. იგი წარმართი დიდებულების შვილი იყო. როცა მოისმინა ქადაგება იესო ქრისტეზე, მან ირწმუნა ჭეშმარიტი ღმერთი და ქალწულების აღთქმა დადო. იმპერატორ დიოკლეტიანეს მემკვიდრემ - შვილობილმა ნახა ქალწული, მოიხიბლა მისი სილამაზით და გადაწყვიტა, შეერთო იგი. წმინდა ქალწულმა ჭაბუკს უთხრა, რომ ის დაწინდულია უკვდავ სასიძოზე - ძე ღვთისაზე და უარს ამბობს მიწიერ ქორწინებაზე. პელაგიას ასეთმა პასუხმა განარისხა იმპერატორის მემკვიდრე, მაგრამ გადაწყვიტა, არაფერი ევნო ქალწულისთვის. წმინდა პელაგიამ დედას სთხოვა, გაეშვა თავის გამზრდელთან, გულში კი ფიქრობდა, მოეძებნა ქრისტიანთა დევნის გამო მთებს შეხიზნული ტარსის ეპისკოპოსი კლინონი და ნათელ-ეღო. წმიდა პელაგიას ძილში გამოეცხადა ეპისკოპოსი და ქალწულმა ზედმიწევნით დაიმახსოვრა მისი სახე. ერთხელ წმინდა ქალწული დედის ბრძანებით ძიძასთან წავიდა მდიდრული ეტლით და მრავალრიცხოვანი ამალით. ღვთის ნებით მის შესახვედრად გამოვიდა ეპისკოპოსი კლინონი. პელაგიამ უმალ იცნო იგი, ფეხებში ჩაუვარდა და მონათვლა სთხოვა. ეპისკოპოსის ლოცვით მიწიდან წყარომ ამოხეთქა. კლინონმა მონათლა წმინდა პელაგია. საიდუმლოს აღსრულებისას ანგელოზებმა ნათელი შესამოსელით დაფარეს ღვთის რჩეული. წმიდა ზიარების მიღების შემდეგ ეპისკოპოსმა წმიდა პელაგიასთან ერთად ილოცა და განუტევა იგი. გზად მომლოდინე მსახურებთან დაბრუნებულმა პელაგიამ მაცხოვარზე იქადაგა და ბევრი მათგანი მოაქცია ქრისტეს სჯულზე. წმინდა ქალწულს სურდა, სახარების მადლით გაეთბო თავისი დედაც, მაგრამ განრისხებულმა ქალმა იმპერატორის შვილობილს აუწყა, რომ პელაგია ქრისტიანია და არ სურს მასზე დაქორწინდეს. ჭაბუკი მიხვდა, რომ პელაგია მისთვის დაკარგული იყო, არ ისურვა მისი მომავალი წამება ეხილა და მახვილით განიგმირა თავი. პელაგიას დედას შეეშინდა იმპერატორის რისხვისა, თავისი ქალიშვილი შეკრა და დიოკლეტიანეს მიჰგვარა, როგორც ქრისტიანი და დამნაშავე მისი შვილის სიკვდილში. იმპერატორი მოიხიბლა ქალიშვილის სილამაზით და ათასგვარი დაპირებით ეცადა წარმართობისაკენ მის მოქცევას. წმინდა ქალწულმა უარყო იმპერატორის წინადადება და უპასუხა: მე არ შევასრულებ შენს ბრძანებას, რამეთუ მყავს ზეციური სასიძო - ქრისტე, არ მსურს ამაო გვირგვინოსნობა, რადგან უფალმა სასუფეველში სამი გვირგვინი მომიმზადა: რწმენისათვის, ქალწულობისათვის და მოწამეობისათვის. დიოკლეტიანემ ბრძანა, პელაგია გახურებულ სპილენძის ხარში შეეგდოთ. წმინდა ქალწულმა ჯალათებს უფლება არ მისცა, შეხებოდნენ, პირჯვარი გადაისახა და თვითონ შევიდა გავარვარებულ ღუმელში. ცეცხლში მისი სხეული ცვილივით გალღვა და კეთილსურნელებით აავსო მთელი ქალაქი, ძვლები კი უვნებლად იქნა დაცული. წარმართებმა წმინდა ნაწილები ქალაქგარეთ გადაყარეს. მას უდაბნოდან გამოსული ლომები იცავდნენ ეპისკოპოს კლინონის მოსვლამდე. მღვდელმთავარმა შეაგროვა ძვლები და პატივით დამარხა. იმპერატორ კონსტანტინეს დროს (306-337), როცა ქრისტიანთა დევნა შეწყდა, წმინდა პელაგიას საფლავზე ეკლესია ააშენეს. „წმიდანთა ცხოვრება“, ტომი II, თბილისი, 2001 წელი.