laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ელექტრონიკა

ელექტრონიკა — მეცნიერება ელექტრონული მოწყობილობების გამოყენების შესახებ, რომელიც ელექტრონების და სხვა დამუხტული ნაწილაკების დინების მართვას ეფუძნება. ასეთი მოწყობილობებია, მაგალითად, ელექტრონული მილაკები ან ნახევრადგამტარი ელემენტები. ზოგადად, ელექტრონიკაში სისტემები იყოფა ორ, ანალოგიურ და ციფრულ ნაწილებად. ანალოგური ელექტრონიკა შეისწავლის დროში უწყვეტ ელექტრულ პროცესებს და იმ ელექტრულ მოწყობილობებს, რომლებიც ასეთ პროცესებში გამოიყენება. ციფრული ელექტრონიკა დისკრეტული ელექტრული სიგნალების დამუშავებისას გამოყენებულ ელექტრულ მოწყობილობებს შეისწავლის. The Art of Electronics ISBN 978-0-521-37095-0 ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ელექტრონიკა ელექტრონიკა — უცხო სიტყვათა ლექსიკონი ელექტრონიკა საიტზე Curlie Navy 1998 Navy Electricity and Electronics Training Series (NEETS) დაარქივებული 2004-11-02 საიტზე Wayback Machine. DOE 1998 Electrical Science, Fundamentals Handbook, 4 vols. Vol. 1, Basic Electrical Theory, Basic DC Theory დაარქივებული 2017-06-22 საიტზე Wayback Machine. Vol. 2, DC Circuits, Batteries, Generators, Motors დაარქივებული 2017-06-22 საიტზე Wayback Machine. Vol. 3, Basic AC Theory, Basic AC Reactive Components, Basic AC Power, Basic AC Generators დაარქივებული 2017-06-21 საიტზე Wayback Machine. Vol. 4, AC Motors, Transformers, Test Instruments & Measuring Devices, Electrical Distribution Systems დაარქივებული 2017-06-21 საიტზე Wayback Machine.
უადანი (ლიბია)

უადანი (არაბ. ودان‎) — ოაზისი-ქალაქი საჰარის უდაბნოში, ლიბიის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, ფეცანის რეგიონში. შედის ელ-ჯუფრის რაიონის შემადგენლობაში. უადანი ელ-ჯუფრის რაიონის უძველესი ქალაქია. მდებარეობს სურთიდან 230 კმ-ით სამხრეთით და ჰუნიდან 19 კმ-ით ჩრდილო-აღმოსავლეთით. გაშენებულია სურთი-უადანისა და ფეცანის გზების გადაკვეთაზე. ბუნებრივი წყაროების წყალობით იზრდება ფინიკის პალმა. ლიბიის სამოქალაქო ომის დროს, ნატოს ძალები ქალაქში არსებულ საბრძოლო მასალის საწყობს ბომბავდნენ. 2011 წლის 8 სექტემბერს უადანი ეროვნული გარდამავალი საბჭოს მოკავშირე ძალების ხელში გადავიდა. ლიბიის ქალაქების სია ↑ Wolfram Alpha ↑ „Libyan rebels take new villages in Western Mountains“. Reuters. 15 June 2011. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2 სექტემბერი 2011. ციტირების თარიღი: 5 ნოემბერი 2012. ↑ Alexander, Caroline; Stephen, Chris (2011-09-08). „Libya Fighters Tighten Noose Around Holdouts“. Bloomberg. www.bloomberg.com. ციტირების თარიღი: 8 სექტემბერი, 2011. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |accessdate=-ში (დახმარება)
მიზდა

მიზდა (არაბ. مزدة‎) — ქალაქი ჩრდილო-დასავლეთ ლიბიაში, ელ-ჯაბალ-ელ-ღარბის რაიონში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 23 216 ადამიანს შეადგენს. 2007 წლამდე იყო ყოფილი მიზდის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. ქალაქის დასავლეთით განთავსებულია მიზდის სამხედრო ბაზა. ლიბიის ქალაქების სია "Mizda Map — Satellite Images of Mizda" ↑ Wolfram Alpha ↑ World Gazetteer. Libya: largest cities and towns and statistics of their population. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 4 დეკემბერი 2012. ციტირების თარიღი: 15 October 2011.
ღათი

ღათი (არაბ. غات‎) — ქალაქი სამხრეთ-დასავლეთ ლიბიაში, ღათის რაიონში, ფეცანის რეგიონში. წარსულში, ღათი ტრანს-საჰარული ვაჭრობის მთავარი ტერმინალი და ფეცანის მთავარი ადმინისტრაციული ცენტრი იყო. ამავე დროს წარმოადგენდა ტუარეგთა კელ-აჯერის კონფედერაციის საყრდენს, რომლის ტერიტორიაც მოიცავდა სამხრეთ-დასავლეთ ლიბიის უდიდეს ნაწილს, მათ შორის უბარის, საბჰასა და ღადამესს, ასევე სამხრეთ-აღმოსავლეთ ალჟირს. 1911 წლის დასაწყისში, ფეცანის რეგიონი და მათ შორის ღათიც იტალიამ დაიპყრო. ბერბერებისა და არაბების წინააღმდეგობის გამო, იტალიის კონტროლი რეგიონზე 1923 წლამდე გაურკვეველი იყო. პოზიციების გასამყარებლად იტალიელებმა კუკემენის ბორცვზე ციხესიმაგრე ააშენეს. იგი დღემდე შემორჩენილია და ქალაქის ტურისტულ ღირსშესანიშნაობადაა ქცეული. მეორე მსოფლიო ომის დროს, 1943 წელს ღათის ოკუპაცია საფრანგეთმა მოახდინა. 1949 წლის 21 ნოემბერს, გაეროს გენერალურმა ასამბლეამ გამოსცა რეზოლუცია, სადაც ნათქვამი იყო, რომ 1952 წლის 1 იანვრამდე ლიბია დამოუკიდებელი უნდა გამხდარიყო. ამის შემდეგ, ლიბიის სამეფოს შემადგენლობაში ფეცანის პროვინცია გაუქმდა. 2000-იან წლებში, ღათში, როგორც საგარნიზონო ქალაქში, მიმდინარეობდა ბრძოლები ლიბიის უსაფრთხოების ძალებსა და ალ-კაიდასთან დაკავშირებულ მებრძოლებს შორის. ლიბიის სამოქალაქო ომის დროს, 2011 წლის 25 სექტემბერს ბრძოლებმა ღათში გადაინაცვლა, რომელიც ფეცანის რეგიონში კადაფისადმი ლოიალურად განწყობილ ბოლო დასახლებად რჩებოდა. ამბოხებულებმა ჯერ აეროპორტი აიღეს, მეორე დღეს კი მთლიან ქალაქზე დაამყარეს კონტროლი. ღათი მნიშვნელოვანი ტურისტული ღირსშესანიშნაობაა, რისი უპირველესი მიზეზიც პრეისტორიული კლდის მხატვრობისა და პეტროგლიფების ნიმუშებია, რომლებიც მეზობელ ტადრატ-აკაკუსის მთებსა და ტასილინ-აჯერშია შემონახული. ტურისტებს ასევე იზიდავს გასშემორტყმული უდაბნოს ლანდშაფტი. ბევრი მნახველი ჰყავს ღათის ციხეს. ლიბიის ქალაქების სია ↑ Der Spiegel დაარქივებული 2014-10-06 საიტზე Wayback Machine. , 2011 Aug 23 ↑ Warren, Alex (24 August 2011). „Libya: what about the south?“. The Guardian. ციტირების თარიღი: 11 September 2011. ↑ Spencer, Richard (25 September 2011). „Dumped in the desert ... Gaddafi’s yellowcake stockpile“. The Telegraph. ციტირების თარიღი: 9 October 2011. ↑ „فيديو: السيطرة على مطار غات الدولي“. Libya TV. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-10-07. ციტირების თარიღი: 2012-11-05.
კარლო გოცი

კარლო გოცი (იტალ. Carlo Gozzi; დ. 1720, ვენეცია, იტალია — გ. 1806, ვენეცია, იტალია) — იტალიელი დრამატურგი, ავტორი ზღაპრული პიესების (fiabe), რომელშიც გამოყენებული იყო სიუჟეტის ფოლკლორული ელემენტები და კომედია დელ არტეს პრინციპები პერსონაჟების შერჩევაში. ძმა მწერალ გასპარო გოცისა. სიყვარული სამი ფორთოხლისადმი (L’amore delle tre melarance, 1761) ყორანი ტურანდოტი (Turandot, 1762) მეფე–ირემი (Il re cervo, 1762) ქალი–გველი (La donna serpente, 1762) მწვანე ჩიტი. L’augellino bel verde. Fabia filosofica (1765) ზობეიდა. ლურჯი ურჩხული. უაზრო მოგონებები კარლო გოცის ცხოვრების შესახებ, დაწერილი მის მიერ და მის მიერვე გამოქვეყნებული(Memorie inutili della vita die Carlo Gozzi, scritte da lui medesimo, e da lui publicate per umilita, 1797)
ჰაიტის რევოლუცია

ჰაიტის რევოლუცია (1791-1804) დასავლეთ ნახევარსფეროში აფრიკელ მონათა აჯანყებების სერიაში ყველაზე წარმატებული იყო, რის შედეგადაც შეიქმნა ქვეყანა ჰაიტი - ისტორიაში პირველი თავისუფალი შავკანიანების რესპუბლიკა. კუნძულის აფრიკულმა და აფრიკული წარმოშობის მოსახლეობამ, იხელთა რა თეთრკანიანთა შორის გაჩენილი უთანხმოებით იმაზე თუ როგორ უნდა განეხორციელებინათ საფრანგეთის რევოლუციის რეფორმა კოლონიურ საზოგადოებაში, მონობისა და კოლონიზაციისგან თავისუფლება მოიპოვა. ისტორიკოსები ტრადიციულად აჯანყების კატალისტად ერთ ვუდუ ცერემონიას მოიხსიენიებენ, რომელიც 1781 წლის აგვისტოში მღვდელმა დუტი ბუკმანმა ბუა-კაიმანში გამართა. მოვლენათა სერიამ, რომელიც მას შემდეგ განვითარდა დასაბამი მისცა უმნიშვნელოვანეს რევოლუციას აფრიკელთა მონობის ისტორიაში. Haiti: Revolutionary War 1791 – 1803 დაარქივებული 2007-10-11 საიტზე Wayback Machine. The Louverture Project დაარქივებული 2005-11-03 საიტზე Wayback Machine. Timeline of Events in Haitian Revolutionary History დაარქივებული 2006-08-27 საიტზე Wayback Machine. Portals to the World – Haiti Haitian Constitution of 1801 (English) Haiti Archives Haiti – The First Black Republic in the World დაარქივებული 2010-01-19 საიტზე Wayback Machine. "Égalité for All: Toussaint Louverture and the Haitian Revolution" დაარქივებული 2009-10-05 საიტზე Wayback Machine. . France Urged to Pay $40 Billion to Haiti in Reparations for "Independence Debt"
შუგეიზინგი

შუგეიზინგი (ინგლ. Shoegazing) — ალტერნატიული როკის ქვეჟანრი, რომელიც წარმოიშვა დიდ ბრიტანეთში 1980-იანი წლების დასასრულს. ის გრძელდებოდა დაახლოებით 1990-იანი წლების შუა პერიოდამდე, ხოლო თავის კრიტიკულ ზენიტს მიაღწია 1990 და 1991 წლებში. ჟანრის სახელი მომდინარეობს ბრიტანული მუსიკალური პრესის მიერ გამოყენებული ინგლისური სიტყვებიდან „shoe“ (ფეხსაცმელი) და „gazing“ (ცქერა), რაც ამ სტილში მოღვაწე მუსიკოსების სხვა როკ-მუსიკოსებთან შედარებით წყნარი და უმოძრაო შესრულების სტილიდან იყო გამომდინარე. მუსიკალურად სტილისთვის დამახასიათებელია გიტარული ეფექტების ფართო გამოყენება, ხმაურის და მაღალი სიხშირის ბგერების ხარჯზე მელოდიების შექმნა. ხშირია (მაგრამ, არა-ექსკლუზიური) ხმადაბალი ვოკალი გაურკვეველი ტექსტით, რომელიც განზრახ რთულად გასარჩევია ინსტრუმენტების ხმამაღალი შესრულების ფონზე. musicOMH.com Shoegaze revival feature დაარქივებული 2012-08-18 საიტზე Wayback Machine. Shoegaze examples at Earbits.com დაარქივებული 2012-03-12 საიტზე Wayback Machine. ↑ 1.0 1.1 All Music: Genre: Shoegaze. Retrieved 6 Feb 2010.
თბილავიამშენი (საკალათბურთო კლუბი)

საკალათბურთო კლუბი თბილავიამშენი — ყოფილი პროფესიონალური საკალათბურთო კლუბი ქალაქ თბილსიდან, საქართველო. კლუბი შეიქმნა 2004 წელს. გუნდის დამფინანსებელი მანქანანათმშენებლობის კომპანია „თბილავიამშენის“ იყო. თავის სადებიუტო სეზონში მოიგო რეგულარული ჩემპიონატი, და ფლეი-ოფების ფინალში გავიდა, სადაც სტუ-სთან დამარცხდა. 2006 წელს, გუნდმა პირველად მოიპოვა ჩემპიონობა. ფინალში მან რუსთავის „აზოტი“ დაამარცხა. ამ გუნდების დაპირისპირება მომდევნო 2 სეზონის ფინალებშიც გამეორდა, რუსთაველთა გამარჯვებით. „ავიამშენი“ ხუთჯერ გავიდა ეროვნული თასის ფინალში, და ორჯერ იმარჯვა (2007, 2008). ფინანსური პრობლემების მიუხედავად, გუნდმა 2009/10 წ. სეზონშიც დაიწყო ჩემპიონატში ასპარეზობა, მაგრამ პირველი წრის მერე დაიშალა. საქართველოს სუპერლიგა გამარჯვებული (1): 2006 ვიცე-ჩემპიონი (3): 2005, 2007, 2008 საქართველოს თასი გამარჯვებული (2): 2007, 2008 საქართველოს სუპერთასი გამარჯვებული (1): 2009 ვახტანგ ნაცვლიშვილი ირაკლი ხოშტარია კოტე ტუღუში ანატოლი ბოისა ზვიად ბაბიაშვილი რიჩარდ მათიაშვილი პლასიდე როდუმტა
ბარკა

ბარკა (ბერძ. Βάρκη, არაბ. برقة, ბერბერული: Berqa) — ანტიკური ბერძნული კოლონია, მოგვიანებით რომაული და ბიზანტიური ქალაქი ჩრდილოეთ აფრიკაში. დღეისთვის შედის ლიბიის კირენაიკას რეგიონის შემადგენლობაში. იმეტესი არქეოლოგის აზრით ის მდებარეობდა დღევანდელი ელ-მარჯის ტერიტორიაზე, ხოლო ზოგიერთის მოსაზრებით ის იყო ტოლმეიტას მახლობლად. ქალაქის სახელი არაბულის ბგვლენით გახდა - ბარქა, Butler, The Arab Conquest of Egypt, p. 430 (ინგლისური) Heinrich Gelzer, Patrum Nicaenorum nomina, p. 231 (ინგლისური) Marquardt, Staatsverwaltung, I, p. 459 (ინგლისური) Westermann, Großer Atlas zur Weltgeschichte (გერმანული) GigaCatholic – Titular sees ↑ Graham, Alexander (1902) Roman Africa: an outline of the history of the Roman occupation of North Africa, based chiefly upon inscriptions and monumental remains in that country Longmans, Green, and Co., London, p. 312, OCLC 2735641
ტოლმეიტა

ტოლმეიტა ან ტოლომეტა (არაბ. طلميثة) — პატარა სოფელი ჩრდილოეთ კირენაიკას რეგიონში, აღმოსავლეთი ლიბია. ბენღაზიდან 110 კილომეტრში აღმოსავლეთით. მისი სახელი მომდინარეობს ლათინური ტოლმეტა-დან, რომელიც წარმოადგენდა ბერძნულ კლასიკურ ქალაქ: პტოლემაისს და მისი ნანგრევები დღემდეა შემორჩენილი. ლიბიის ქალაქების სია
ელ-ზავიის უნივერსიტეტი

ელ-ზავიის უნივერსიტეტი (არაბ. جامعة الزاوية) — უნივერსიტეტი ლიბიაში, ქალაქ ელ-ზავიაში. დაფუძნდა 1988 წელს როგორც დამოუკიდებელი უნივერსიტეტი. ამავე წლიდან აქვს ცალკე მმართველობა და ფინანსები. კამპუსი ქალაქის ცენტრიდან მდებარეობს სამხრეთით 6 კილომეტრში და ემსახურება ელ-ზავიისა და ენ-ნუგატ-ელ-ხუმსის რაიონებს. ↑ https://www.4icu.org/reviews/16482.htm ↑ https://web.archive.org/web/20221215121521/https://www.aau.org/subs/membership/ ↑ https://web.archive.org/web/20191116212626/https://zu.edu.ly/en/university/ ↑ "Seventh of April University". დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2009-08-16. ციტირების თარიღი: 2012-11-06. ↑ 5.0 5.1 "An Overview of The University" დაარქივებული 2008-07-29 საიტზე Wayback Machine. Seventh of April University
აგარა (ამბროლაურის მუნიციპალიტეტი)

აგარა — სოფელი საქართველოში, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარის ამბროლაურის მუნიციპალიტეტში, ჭელიაღელის თემში. მდებარეობს მდინარე ხოტეურას სათავეში. ტყიბული-ამბროლაურის გზატკეცილზე, ზღვის დონიდან 1040 მეტრზე. ამბროლაურიდან დაშორებულია 10 კილომეტრით, ჭელიაღელიდან 1 კმ. სოფელში ორი ეკლესიაა — აგარის წმინდა გიორგის, აგრეთვე ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესიები. აგარაში ძირითადად შემდეგი გვარის წარმომადგენლებები სახლობენ აბუთიძეები, ბიბილაშვილები, მესხები, მომცელიძეები, ტურძილაძეები. მოსაზღვრე სოფლებია: ჭელიაღელე, უყეში, თლუღი და ხოტევი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 101 ადამიანი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 41. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 14. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
ფოთის საქალაქო სასამართლო

ფოთის საქალაქო სასამართლო — პირველი ინსტანციის სასამართლო საქართველოს საერთო სასამართლოების სისტემაში, რომელიც ფოთის მასშტაბით განიხილავს სამოქალაქო, სისხლისა და ადმინისტრაციული კატეგორიის დავებს. საქართველოს პრეზიდენტის 1997 წლის 14 ნოემბრის № 649 ბრძანებულებით გაუქმდა ფოთი ქალაქის სასამართლო და შეიქმნა ფოთის საქალაქო სასამართლო, რომლის სამოქმედო ტერიტორია განისაზღვრა ქალაქ ფოთის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული საზღვრებით. სასამართლო სისტემის რეფორმის ფარგლებში, სპეციალურად სასამართლოსათვის, 2001 წელს აშენდა ახალი სამსართულიანი შენობა. 2007 წელს, განხორციელდა შენობის რეკონსტრუქცია. რეკონსტრუქციის შედეგად გაიზარდა დარბაზების რაოდენობა, მოსამართლეებისა და სასამართლო აპარატის კაბინეტები. შენობის პირველ სართულზე განთავსებულია მისაღები, სადაც ხდება მოქალაქეთა განცხადების მიღება. ფოთის საქალაქო სასამართლოს დარბაზები აღჭურვილია თანამედროვე აპარატურით. სამი დარბაზი განკუთვნილია სისხლის სამართლის საქმეთა განსახილველად, ორი სამოქალაქო და ადმინისტრაციული საქმეებისათვის. ფოთის საქალქო სასამართლოს არქივი 2007 წლის ჩათლით გადაეცა სსიპ საერთო სასამართლოების დეპარტამენტის არქივს. 2008 წლიდან დღემდე ყველა საქმე (მასალა) ინახება ცალკე არქივის ოთახში. დაგეგმილია ფოთის გამსხვილებული საქალაქო სასამართლოს შექმნა, რომლის იურისდიქციაც გავრცელდება ხობის რაიონზე. ამ რაიონში იმოქმედებს მაგისტრატი მოსამართლე, რომელიც პირველი ინსტანციის წესით განიხილავს მის განსჯადობას მიკუთვნებულ სისხლის, სამოქალაქო და ადმინისტრაციული კატეგორიის საქმეებს. იმავდროულად, მაგისტრატ მოსამართლეებს უფლება ექნებათ, საჭიროების შემთხვევაში, განიხილონ ფოთის საქალაქო სასამართლოს განსჯადი საქმეებიც. ფოთის საქალაქო სასამართლოს სტრუქტურას ადგენს საქართველოს იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს გადაწყვეტილება „თბილისისა და ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოების, რაიონული (საქალაქო) სასამართლოების აპარატების სტრუქტურისა და საშტატო ნუსხის დამტკიცების შესახებ“. ფოთის საქალაქო სასამართლო დაარქივებული 2016-04-06 საიტზე Wayback Machine.
ლიბიის საერთაშორისო სამედიცინო უნივერსიტეტი

ლიბიის საერთაშორისო სამედიცინო უნივერსიტეტი (არაბ. الجامعة الليبية الدولية للعلوم الطبية) — კერძო უნივერსიტეტი ლიბიაში, ქალაქ ბენღაზიში. წარმოადგენს ლიბიის პირველ კერძო სამედიცინო უნივერსიტეტს. დაფუძნდა 2007 წლის 15 ოქტომბერს. 2010 წლისათვის ჰყავდა 540-მდე სტუდენტი. აქვს შემდეგი ფაკულტეტები: ფუნდამენტური სამედიცინო დარგების ფაკულტეტი სამედიცინო ფაკულტეტი სტომატოლოგიის ფაკულტეტი ფარმაციის ფაკულტეტი სამედიცინო საინფორმაციო ტექნოლოგიის ფაკულტეტი საექთნო საქმის ფაკულტეტი ლიბიის საერთაშორისო სამედიცინო უნივერსიტეტი დაარქივებული 2012-12-05 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) ↑ https://www.4icu.org/reviews/12338.htm
საბჰის უნივერსიტეტი

საბჰის უნივერსიტეტი (არაბ. جامعة سبها) — საჯარო უნივერსიტეტი ლიბიაში, ქალაქ საბჰაში. დაფუძნდა 1983 წელს. კამპუსები აქვს ქალაქებს: მარზუკში, ბრაქსა და ღათიში. უნივერსიტეტი ანიჭებს მხოლოდ ბაკალავრის ხარისხს. აქვს 9 ფაკულტეტი: სოფლის მეურნეობის ფაკულტეტი ხელოვნების ფაკულტეტი ხელოვნებისა და მეცნიერების ფაკულტეტი ეკონომიკისა და ბუღალტერიის ფაკულტეტი საინჟინრო ფაკულტეტი სამართლის ფაკულტეტი სამედიცინო ფაკულტეტი ფიზიკური განათლების ფაკულტეტი სამეცნიერო ფაკულტეტი საბჰის უნივერსიტეტი ↑ https://web.archive.org/web/20221215121521/https://www.aau.org/subs/membership/
ელ-არაბის სამედიცინო უნივერსიტეტი

ელ-არაბის სამედიცინო უნივერსიტეტი (არაბ. جامعة العرب الطبية) — უნივერსიტეტი ლიბიაში, ქალაქ ბენღაზიში. საჯარო ტიპისაა. დაფუძნდა 1984 წელს. აქვს შემდეგი ფაკულტეტები: სამედიცინო ფაკულტეტი ფარმაციის ფაკულტეტი სტომატოლოგიის ფაკულტეტი საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ფაკულტეტი ↑ Al-Arab Medical University[მკვდარი ბმული] Michigan State University
გაუმატა

გაუმატა (გ. 29 სექტემბერი, ძვ. წ. 522) — მიდიელი მოგვი, რომელმაც ბეჰისთუნის წარწერის მიხედვით, ძვ. წ. 522 წლის 11 მარტს სახელმწიფო გადატრიალება მოაწყო, დაამხო სპარსეთის მეფე კამბისე II და გამეფდა მისი ძმის, კამბისეს მიერ საიდუმლოდ მოკლული ბარდიას სახელით; გაუმატამ 3 წლით გაათავისუფლა გადასახადებისაგან სპარსეთის სახელმწიფოში შემავალი ქვეყნები. სცადა აგრეთვე ჩაეტარებინა რელიგიური რეფორმა, დაანგრია ძველი ტაძრები და ახალი კულტის შემოღება დააპირა. მის წინააღმდეგ შეთქმულება მოაწყო აქემენიდთა საგვარეულოს გვერდითი შტოს ერთ-ერთმა უფლისწულმა დარიოს I-მა და გაუმატა და მისი თანამდგომნი დაახოცვინა. ბარდია ბეჰისთუნის წარწერა ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 14. დარიოს I-ის ბეჰისთუნის წარწერა დაარქივებული 2013-09-29 საიტზე Wayback Machine. ჰეროდოტე. ისტორია. წიგნი III, თავი 61-79
გაჯა მადა

გაჯა მადა (გ. 1364) — მაჯაპაჰიტის (ინდონეზია) სახელმწიფო მოღვაწე და მხედართმთავარი. თავდაპირველად სასახლის დაცვის უფროსი იყო, ფეოდალ კუტის 1319 წლის ამბოხების ჩახშობის შემდეგ დაწინაურდა. 1331 წელს ხელთ იგდო მთელი სახელმწიფო ძალაუფლება. იყო უმაღლესი მოსამართლე, მის სახელს უკავშირდება ჩვენამდე მოღწეული სამართლის წიგნი. გაჯა მადამ განამტკიცა ცენტრალური ცენტრალური და აღმოსავლეთ იავის ეკონომიკური და პოლიტიკური ერთიანობა და მაჯაპაჰიტის გავლენა გაავრცელა ინდონეზიის ტერიტორიის მნიშვნელოვან ნაწილზე ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 28.
გველეთის ციხე

გველეთის ციხე — ფეოდალური ხანის საფორტიფიკაციო ნაგებობა ყაზბეგის მუნიციპალიტეტის სოფელ გველეთში. ციხესიმაგრეს იხსენიებს ჟამთააღმწერელი და „ძეგლი ერისთავთას“ ავტორი. მონღოლების წინააღმდეგ აჯანყებულმა მეფე დავით VIII-მ 1301 წელს თავი გველეთის ციხეს შეაფარა. გველეთის საფორტიფიკაციო ნაგებობათაგან შემორჩენილია ნატეხი ქვით ნაგები ოთხკუთხა კოშკი, რომელსაც დატანებული აქვს საისრეები. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 138.
ზუმი

ზუმი — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის ჩხოროწყუს მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი. მდებარეობს მდინარე ხობისწყლის მარჯვენა სანაპიროზე, სენაკი-წალენჯიხის გზატკეცილის 52-ე კმ-ის გადასახვევზე სოფ. ხაბუმედან ხუთ კმ-ში; ზღვის დონიდან 342 მ სიმაღლის გავაკებულ ზეგანზე. მუნიციპალიტეტის ცენტრი — დაბა ჩხოროწყუდან დაშორებულია 9 კმ-ით. ზუმი შედარებით ახალგაზრდა სოფელია, სადაც ძირითადად იმერეთიდან და ქვემო სამეგრელოდან განკულაკებას გამოქცეულ მემამულეთა გვარის მემკვიდრეები სახლობენ. აქ წარმოდგენილი ძირითადი გვარებია ფირცხალავები (ფირცხელავები), ლემონჯავები, სიჭინავები, შოგირაძეები, ბერაძეები, დადიანები (სია დასასრულებელია). მოსაზღვრე სოფლებია: ხაბუმე, მუხური, ნაკიფუ, ულურია. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 995 ადამიანი. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
გიორგი პაქიმერე

გიორგი პაქიმერე (ბერძ. Γεώργιος Παχυμέρης; დ. 1242, ნიკეა — გ. დაახლ 1310, კონსტანტინოპოლი) — ბიზანტიელი ისტორიკოსი, ფილოსოფოსი და პოეტი. განათლება მიიღო ნიკეაში. 1261 წელს საცხოვრებლად და სამუშაოდ გადავიდა კონსტანტინოპოლში, სადაც ეჭირა მაღალი საერო და საეკლესიო თანამდებობები. ავტორია რიტორიკული და ფილოსოფიური თხზულებებისა. მისი მთავარი ნაშრომია „ისტორია“, რომელშიც მოთხრობილია ბიზანტიის ისტორია 1259-1308 წლებში, ანუ მიხეილ VIII-სა და ანდრონიკე II-ს მეფობის ხანას. პაქიმერეს თხზულება არის გაგრძელება გიორგი აკროპოლიტის ნაშრომისა. გიორგი პაქიმერე აღწერილი მოვლენების უშუალო მომსწრე და თვითმხილველი იყო. თხზულებაში დიდი ადგილი უჭირავს თეოლოგიურ საკითხებს. პაქიმერეს აქვს ცნობები ტრაპიზონის იმპერიაზე, რომელსაც ლაზურად თვლის, მეფე დავით ნარინზე, რომელსაც ცოლად ჰყავდა იოანე დესპოტის (პალეოლოგოსის) ქალიშვილი; კონსტანტინოპოლის პატრიარქ გერმანეზე, წარმოშობით ლაზზე; შავი ზღვის სანაპიროზე მონღოლთა ლაშქრობის შესახებ. გიორგი პაქიმერეს თხზულება ამ პერიოდის ტრაპიზონის იმპერიის ისტორიის ძირითად წყაროს წარმოადგენს. ლომოური ნ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 31-32. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 165. ყაუხჩიშვილი, ს., გიორგი პახიმერე // ბიზანტიელი მწერლების ცნობები საქართველოს შესახებ, ტ. VII, თბილისი: მეცნიერება, 1967. — გვ. 48-88.
გიორგი ფრანძესი

გიორგი ფრანძესი (ბერძ. Γεώργιος Φραντζής; დ. 1401, კონსტანტინოპოლი – გ. 1478 წლის შემდეგ, კორფუ) — ბიზანტიელი ისტორიკოსი და სახელმწიფო მოღვაწე. სხვადასხვა დროს ეკავა მაღალი თანამდებობები. 1449 წელს დესპანად იყო ქართლში და ტრაპიზონში, იმპერატორ კონსტანტინე XI-ისათვის საცოლის შესარჩევად. 1451 წლიდან დიდი ლოგოთეტია. 1453 წელს, კონსტანტინოპოლის აღებისას, ტყვედ ჩავარდა, ერთი წლის შემდეგ გაიქცა ჯერ პელოპონესში, მერე იტალიაში და იქ კ. კორფუზე ბერად აღიკვეცა. მისი საისტორიო ნაშრომი, „მცირე ქრონიკა”, აგვიწერს 1413–77 წლების ამბებს. აქ მოთხრობილია აღნიშნული ელჩობის ამბავი. მასში მრავალი მნიშვნელოვანი ცნობაა გიორგი VIII-ის მეფობის დროინდელი (1446–66) ქართლის საშინაო ვითარების, ოსმალებსა და ტრაპიზონის იმპერიასთან ურთიერთობის შესახებ. მეორე ნაშრომი „ვრცელი ქრონიკა,” რომელიც გიორგი ფრანძესის სახელით იყო ცნობილი, როგორც გაირკვა, მას არ ეკუთვნის. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 165. ლომოური ნ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 32.
8 მაისი

8 მაისი — გრიგორიანული კალენდრის 128-ე დღე (ნაკიან წლებში - 129-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 237 დღე. 1429 : ფრანგებმა გაათავისუფლეს ახალი ორლეანი ინგლისელებთან ასწლიან ომში, ჟანა დ'არკის მეთაურობით. (ჟანა დ'არკის ხსენების დღე; საფრანგეთის ეროვნული დღესასწაული) 1713 : რუსეთის დედაქალაქი მოსკოვიდან სანქტ-პეტერბურგში გადაიტანეს. 1802 : თბილისში საზეიმოდ იხსნება რუსული მმართველობა. პირველი მთავარმართებელი გახდა კნორინგი. 1821 : საბერძნეთის ბრძოლა დამოუკიდებლობისთვის: ბერძნებმა გრავიასთან თურქები დაამარცხეს. 1902 : მარტინიკაში მთა პელეს ვულკანის ამოფრქვევამ ქალაქი სენ-პიერი და მისი 30.000 მცხოვრები გაანადგურა. მხოლოდ თითო-ოროლა მცხოვრები გადარჩა. 1914 : პარამაუნტ პიქჩერზი დაარსდა. 1920 : პოლონელთა ჯარმა აიღო კიევი. 1933 : მოჰანდას განდი იწყებს 21-დღიან შიმშილობას ბრიტანეთის მიერ ინდოეთის ჩაგვრის წინააღმდეგობის ნიშნად. 1945 : კარლჰორსტში გერმანიამ უსიტყვო კაპიტულაცია გამოაცხადა. 1984 : სსრ კავშირმა ოფიციალური უარი განაცხადა ლოს-ანჯელესის ოლიმპიურ თამაშებში მონაწილეობაზე. 2009 : პრაღაში ევროკავშირმა აზერბაიჯანთან, საქართველოსთან, თურქეთთან და ეგვიპტესთან სამხრეთის კორიდორის განვითარების ხელშეკრულებას მოაწერა ხელი. 2011 : „მილანმა“, იტალიის სერია A-ს 2010–11 სეზონის გათამაშებაში გაიმარჯვა და ჩემპიონის ტიტული მეთვრამეტედ მოიპოვა. სინგაპურის საპარლამენტო არჩევნებში სახალხო მოქმედების პარტიამ უმრავლესობით გაიმარჯვა და ხელისუფლებაში დაბრუნდა. 2013 : ბრაზილიელი რობერტო ასევედო მსოფლიო სავაჭრო ორგანიზაციის მომავალ გენერალურ მდივნად გამოაცხადეს. 2014 : ლუის გილიერმო სოლისი კოსტა-რიკის პრეზიდენტი გახდა. 2018 : სომხეთის პრემიერ-მინისტრად ნიკოლ ფაშინიანი აირჩიეს. 2019 : სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის საყოველთაო არჩევნებში აფრიკის ეროვნულმა კონგრესმა გაიმარჯვა და პრეზიდენტის თანამდებობა სირილ რამაფოსამ შეინარჩუნა. 1753 : იდალგო, მიგელ — მექსიკის ეროვნული გმირი 1828 : დიუნანი, ანრი — შვეიცარიელი საზოგადო მოღვაწე, „წითელი ჯვრის“ დამაარსებელი. 1884 : ტრუმენი, ჰარი — აშშ-ს 33-ე პრეზიდენტი. 1884 : ალექსი-მესხიშვილი, შალვა — ქართველი ადვოკატი და პოლიტიკური მოღვაწე 1899 : ჰაიეკი, ფრიდრიხ — ავსტრიელი ბურჟუაზიული ეკონომისტი. 1903 : ფერნანდელი — ფრანგი მსახიობი. 1905 : როსელინი, რობერტო — იტალიელი კინორეჟისორი. 1939: ჯანრი კაშია — ქართველი ფილოსოფოსი, მწერალი, ჟურნალისტი და საზოგადო მოღვაწე. 1975 : ენრიკე იგლესიასი — ესპანელი მომღერალი. 1794 : ლავუაზიე, ანტუან — ფრანგი ქიმიკოსი 1880 : ფლობერი, გუსტავ — ფრანგი მწერალი. 1885 : ბოსლეველი, ესტატე — ქართველი პუბლიცისტი, კრიტიკოსი. 1913 : ჯაბადარი, ივანე — ქართველი რევოლუციონერ-ხალხოსანი. 2019 : დორის დეი — ამერიკელი მსახიობი და მომღერალი. მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს: მარკოზ მახარებელი მაკედონი II აგრეთვე: წითელი ჯვრისა და წითელი ნახევარმთვარის მსოფლიო დღე გამარჯვების დღე - მეორე მსოფლიო ომში გამარჯვების დღე, აღინიშნება საფრანგეთში, აშშ-ში, საბერძნეთში, ნორვეგიაში და სხვაგან. სხვა თვეები
ლეონ III (ბიზანტია)

ლეონ III ისავრიელი (დ. 675 — გ. 741) — ბიზანტიის იმპერატორი 717-741 წლებში. ისავრიელთა დინასტიის დამაარსებელი. დაწინაურდა იმპერატორი იუსტინიანე II-ის დროს. გამოხატავდა პროვინციული არისტოკრატიის ინტერესებს და მმართველობის ცენტრალიზაციისათვის იბრძოდა. მოიგერია არაბთა შემოტევები (717-718 კონსტანტინოპოლთან, 740 აკროინოსთან). 726 წელს გამოსცა კანონთა კრებული ეკლოგა. 730 წლის ედიქტით აკრძალა ხატთაყვანისმცემლობა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 192.