laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ყიზილქილისა

ყიზილქილისა — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარის დმანისის მუნიციპალიტეტში. თემის ცენტრი. სოფლის სახელწოდება „ყიზილ-ქილისა“ დაფიქსირებულია 1898 წლის რუსეთის ერთვერსიან რუკაზე „Кизилъ-Килиса“ სახით. სოფელი „ყიზილქილისა“ — „ქე“-ში (2014) ↑ http://census.ge/en/home ↑ http://silknet.com/?module=popup_content&language=ge&product_id=8&type_id=20&attr=city_indexes ↑ http://www.gpost.ge ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 189. ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 114. ↑ საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
შახმარლო

შახმარლო — სოფელი საქართველოში, დმანისის მუნიციპალიტეტში, კამარლოს თემში. მდებარეობს დმანისის პლატოზე, მდინარე მაშავრის ხეობაში, ზღვის დონიდან 1400 მ., დმანისიდან 8 კმ., კაზრეთის რკნიგზის სადგურიდან 38 კმ. სოფლის სახელწოდება „პატარა კამარლო“ დაფიქსირებულია 1898 წლის რუსეთის ერთვერსიან რუკაზე „М. Камарло“ სახით. საბჭოთა პერიოდში განვითარებული იყო მეცხვარეობა. 1981 წლამდე შედიოდა დმანისის სადაბო საბჭოში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 696. ↑ http://census.ge/en/home ↑ http://silknet.com/?module=popup_content&language=ge&product_id=8&type_id=20&attr=city_indexes ↑ http://www.gpost.ge ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 193. ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 116. ↑ საქართველოს სსრ უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის საინფორმაციო-სტატისტიკური განყოფილება, „საქართველოს სსრ ადმინისტრაციულ ტერიტორიული დაყოფა 1949 წლის 1 სექტემბრისათვის“, თბ., 1949 ↑ საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
შინდლარი

შინდლარი, შინდილიარი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარის დმანისის მუნიციპალიტეტში, დმანისის თემში, ლუკუნის მთის ძირას. ზღვის დონიდან 1380 მ, მანძილი დმანისიდან — 6 კმ, კაზრეთიდან — 28 კმ. სოფლის მახლობლად, სასაფლაოზე, დგას ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი — შუა საუკუნეების დარბაზული ეკლესია. ნაგებია მუქი რუხი, მაგარი ჯიშის ბაზალტით. სუფთად გათლილი კვადრები ძირითადად შენობის კუთხეებს მიჰყვება, თვით კედლები კი შემოსილია წვრილი, უხეშად გათლილი ერთი ზომის ქვით, რომლის წყობა შეხამებულია კუთხის თლილ ქვებთან და კედლის ზედაპირს თავისებურ მხატვრულ სახეს ანიჭებს. სოფელი განლაგებულია ლუკუნის მთის (აზერბაიჯანული წარმოთქმით, ლიუკუნ-შინდის) მთის ფერდობზე, რაიონული ცენტრის, დმანისისგან ჩრდილო-დასავლეთით 6 კილომეტრში, ზღვის დონიდან 1380 მეტრ სიმაღლეზე. სოფელი იმყოფება ისტორიული ბორჩალოს მაზრის ტერიტორიაზე. პირველად მოხსენიებულია ბარათაშვილების საგვარეულო წიგნში 1536 წელს, ასევე 1701 წლის დოკუმენტებში, რეგიონში იმ დროს ჩატარებული აღწერის მონაცემებში. ქართული მოსახლეობის გაქრობა და თურქმანულით შეცვლა, როგორც ჩანს, განხორციელდა შაჰ აბას პირველის შემოსევების პერიოდში. სოფლის სახელწოდება „შინდლიარი“ დაფიქსირებულია 1898 წლის რუსეთის ერთვერსიან რუკაზე „Шиндляръ“ სახით. ↑ http://census.ge/en/home ↑ http://silknet.com/?module=popup_content&language=ge&product_id=8&type_id=20&attr=city_indexes ↑ http://www.gpost.ge ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 194. ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 116. ↑ ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 5. ↑ საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
ქცია (დმანისის მუნიციპალიტეტი)

ქცია (ყოფილი ჩათახი) — სოფელი საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარის დმანისის მუნიციპალიტეტში, გომარეთის თემში (ადრე შედიოდა წალკის რაიონში, იგი წალკიდან 39 კმ დშორებით მდებარეობს). მდებარეობს მდინარე ხრამის ნაპირებზე, ზღვის დონიდან 760 მ სიმაღლეზე. 2013 წლის 19 აპრილამდე ეწოდებოდა ჩათახი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 70. ↑ http://census.ge/en/home ↑ http://silknet.com/?module=popup_content&language=ge&product_id=8&type_id=20&attr=city_indexes ↑ http://www.gpost.ge ↑ საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05. ↑ დმანისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს დადგენილება №16, 2013 წლის 19 აპრილი, ქ. დმანისი, ,,დმანისის მუნიციპალიტეტის გამგეობის დებულების დამტკიცების შესახებ’’ დმანისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 2010 წლის 9 ივლისის №9-22 დადგენილებაში ცვლილების შეტანის თაობაზე
ძვ. წ. 108

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 108 ლუციუს სერგიუს კატილინა — ძველი რომის პოლიტიკური მოღვაწე (გ. ძვ. წ. 62) მარკუს ლივიუს დრუსუსი — ძველი რომის კონსული
ჭოჭიანი (დმანისის მუნიციპალიტეტი)

ჭოჭიანი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარის დმანისის მუნიციპალიტეტში, გომარეთის თემში. ↑ საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
ჯავახი (დმანისის მუნიციპალიტეტი)

ჯავახი (1949 წლის 12 ივლისამდე — „მიჯა“) — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარის დმანისის მუნიციპალიტეტში, განთიადის თემში. სოფლის სახელწოდება „მიჯა“ დაფიქსირებულია 1898 წლის რუსეთის ერთვერსიან რუკაზე „Миджа“ სახით. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 525. ↑ http://census.ge/en/home ↑ http://silknet.com/?module=popup_content&language=ge&product_id=8&type_id=20&attr=city_indexes ↑ http://www.gpost.ge ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 231. ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 139. ↑ საქართველოს სსრ უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის საინფორმაციო-სტატისტიკური განყოფილება, „საქართველოს სსრ ადმინისტრაციულ ტერიტორიული დაყოფა 1949 წლის 1 სექტემბრისათვის“, თბ., 1949 ↑ საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
იმერთუბანი

იმერთუბანი — სოფელი სამხრეთ საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარის ადიგენის მუნიციპალიტეტში, გორგულის თემში. მდებარეობს ახალციხის ქვაბულის დასავლეთ ნაწილში, მდინარე ქვაბლიანის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 1250 მეტრზე. დაბა ადიგენიდან დაშორებულია 1 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 210 ადამიანი. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
ფარეხა

ფარეხა — სოფელი სამხრეთ აღმოსავლეთ საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარის ადიგენის მუნიციპალიტეტში, ვარხანის თემში. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 17 ადამიანი. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
ცერცვეკალა

ცერცვეკალა (ლათ. Alhagi) — მცენარეთა გვარი პარკოსანთა ოჯახისა. ეკლიანი ბუჩქ-ბალახები ან მრავალწლოვანი ბალახებია. მათი სიმაღლე 30-80 სმ აღწევს. წვრილი მარტივი ფოთლები აქვთ. 7 სახეობა გავრცელებულია ევრაზიასა და ჩრდილოეთ აფრიკაში. საქართველოში ცნობილია 2 სახეობა. იზრდება ბარისა და მთისწინეთის უდაბნოებში, ნახევრად უდაბნოებში და სტეპებზე, ქვიშიან, თიხიან, ქვიან და სუსტად დამლაშებულ ადგილებზე, ზღვის დონიდან 700 მ-მდე. მნიშვნელოვანი საძოვრის მცენარეა. განსაკუთრებით ეტანება აქლემი. ზოგი სახეობა გამოყოფს ტკბილ წვენს — მანანას, რომელსაც წინა აზიის მოსახლეობა ტკბილეულად იყენებს. სახოკია მ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 204.
გულსუნდა

გულსუნდა, გელსუნდა — სოფელი სამხრეთ საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარის ასპინძის მუნიციპალიტეტში, ტოლოშის ადმინისტრაციულ ერთეულში. მდებარეობს მდინარე მტკვრის ნაპირებზე, ზღვის დონიდან 1300 მეტრზე. ასპინძიდან დაშორებულია 17 კილომეტრით. სოფლის მიდამოებშია კლდეში ნაკვეთი კომპლექსი — გელსუნდის ქვაბები. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 63 კაცი. დასახლებულია 1982 წელს ხულოდან გადმოსახლებული ეკომიგრანტებით. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
ივერია (ასპინძის მუნიციპალიტეტი)

ივერია — სოფელი სამხრეთ საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარის ასპინძის მუნიციპალიტეტში, დაბა ასპინძის თემში. მდებარეობს ახალციხის ქვაბულის აღმოსავლეთ ნაწილში, მდინარე მტკვრის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 1200 მეტრზე. ასპინძიდან დაშორებულია 3 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 356 კაცი. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
მირაშხანი

მირაშხანი — სოფელი სამხრეთ საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარის ასპინძის მუნიციპალიტეტში, ნაქალაქევის თემში. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 312 კაცი. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
ნიჯგორი

ნიჯგორი — სოფელი სამხრეთ საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარის ასპინძის მუნიციპალიტეტში, ხიზაბავრის თემში. მდებარეობს მდინარე მტკვრის ხეობაში, ზღვის დონიდან 1450 მეტრზე. ასპინძიდან დაშორებულია 9 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 294 კაცი. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
ფია

ფია — სოფელი საქართველოში, ასპინძის მუნიციპალიტეტში, ნაქალაქევის თემში. მდებარეობს მდინარე მტკვრის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 1400 მეტრზე. ასპინძიდან დაშორებულია 19 კილომეტრით, ხერთვისიდან 4-5 კმ. შემორჩენილია IX-X საუკუნეების წმინდა გიორგის ეკლესია, აგრეთვე 995 წელს აგებული წმინდა თევდორეს ეკლესია მოხატულობის ფრაგმენტებით. სოფლის მახლობლად გამოქვაბულთა დიდი ჯგუფია. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 97 კაცი. ფიის წმინდა თევდორეს ეკლესიის წარწერა ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 283. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
ძვ. წ. 109

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 109 მირიან I — ქართლის მეფე
აზმანა

აზმანა — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარის ახალქალაქის მუნიციპალიტეტში, ოკმის თემში. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 205 ადამიანი. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 14. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
სირქვა

სირქვა, სირგვა — სოფელი საქართველოში, ახალქალაქის მუნიციპალიტეტში, კოჭიოს თემში. მდებარეობს ახალქალაქის პლატოზე, ზღვის დონიდან 1750 მ., ახალქალაქიდან 23 კმ, კოჭიოდან 1 კმ. საბჭოთა პერიოდში განვითარებული იყო მეცხოველეობა. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 110 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 381. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
დიატომიტი (ახალციხის მუნიციპალიტეტი)

დიატომიტი — ყოფილი სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარის ახალციხის მუნიციპალიტეტში (ანდრიაწმინდის თემი). მდებარეობს ერუშეთის მთიანეთის აღმოსავლეთ ფერდობზე, მდ. ურავლის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 1060-1110 მ სიმაღლეზე, ქ. ახალციხიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთით. მიდამოები უტყეოა. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობდა 72 ადამიანი. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ ნიკოლაიშვილი დ. და სხვ., სამცხე-ჯავახეთი: ცნობარი. თბ., 2016, გვ. 85.
დიდი პამაჯი

დიდი პამაჯი — სოფელი საქართველოში, ახალციხის მუნიციპალიტეტში (ადმინისტრაციული ერთეული პამაჯი). მდებარეობს ახალციხის ქვაბულში, ზღვის დონიდან 1180 მ-ზე, ახალციხიდან 11 კმ-ის დაშორებით, ვალედან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 5,5 კმ-ში. საბჭოთა პერიოდში მოქმედებდა მეკარტოფილეობის მეურნეობა. სოფლიდან 3 კმ-ზე არის აქატის საბადო. სოფლის ცენტრში დგას დარბაზული ტიპის სომხური ეკლესია, რომელიც აგებულია 1908 წელს. შესასვლელ კართან, დასავლეთის მხრიდან მიდგმული აქვს სამსართულიანი კოშკურა სამრეკლო. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 405 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 531. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. ?.  კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 16295 ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
თორი (ბორჯომის მუნიციპალიტეტი)

თორი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარის ბორჯომის მუნიციპალიტეტში, ბაკურიანის თემში. მდებარეობს მდინარე მტკვრის აუზში, თრიალეთის ქედის ჩრდილოეთ კალთაზე. სიახლოვეს ვრცელდება დაბა ბაკურიანი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 17 ადამიანი. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
საკოჭავი

საკოჭავი — ნასოფლარი აღმოსავლეთ საქართველოში, ბორჯომის მუნიციპალიტეტში. შედიოდა ბაკურიანის თემში. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 16 აგვისტო 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-07.
ცერცვი

ცერცვი (ლათ. Vicia faba) — ერთწლოვანი მცენარე პარკოსანთა ოჯახისა. აქვს მთავარღერძიანი ფესვი, 100-150 სმ სიმაღლის ოთხკუთხა ღრუ ღერო, წვილფრთართული უულვაშო ფოთოლი. ყვავილები თეთრი ან ვარდისფერია, ნაყოფი პარკია, 2-4 თესლიანი. ველურად არ გვხვდება. ცნობილია ცერცვის 100-ზე მეტი ჯიში, რომლებიც სამეურნეო დანიშნულების მიხედვით 2 ჯგუფად იყოფა: საკვები და სასურსათო. საკვები ცერცვი უხვად ივითარებს მწვანე მასას, წვრილთესლიანია, მდიდარია ცილით, ნახშირწყლებით, ვიტამინებით. იყენებენ სასოფლო-სამეურნეო ცხოველთა საკვებად. სასურსათო ცერცვი მსხვილნაყოფიანია, იყენებენ წვნიანი კერძების, სალათისა და სხვადასხვა საკაზმის დასამზადებლად. თედორაძე ს., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 204.
ფხოველი

ფხოველი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, კახეთის მხარის გურჯაანის მუნიციპალიტეტში, არაშენდას თემში, ზღვის დონიდან 820 მეტრ სიმაღლეზე. 2014 წლის საყოვალთაო აღწერის მიხედვით მოსახლეობა შეადგენს 5 კაცს. სოფელში მდებარეობს მდინარე ლაკბეს წყალსაცავი, რომლის მაქსიმალური სიღრმეა 30 მეტრი. წყალსაცავი მოიცავს 22 ჰექტარ ფართობს. ტბაში ბინადრობს კობრი, სქელშუბლა და ქაშაყი. ფხოველის, ისევე როგორც ბევრი სხვა სოფლის წარმოქმნა, მოსახლეობის მთიდან ბარში ჩამოსახლების შედეგია. ტოპონიმი ფხოველი სოფლის მცხოვრებთა წარმომავლობაზე მიუთთებს. სოფლის დაფუძნების შემდეგ იგი ჭერემის ეპარქიის შემადგნელობაში შედის. ჭერემის საეპისკოპოსოს გაუქმების შემდეგ, 1757 წელიდან, თეიმურაზ II-ის განწესების თანახმად, ფსოველი ბოდბელი მიტროპოლიტის იოანეს ეპარქიას ერგო. სოფელში ადგილ-მამულსა და ყმათა დიდ ნაწილს ანდრონიკაშვილები ფლობდნენ. ტრადიციულად მარტყოფის მოურავად სწორედ ფხოვლის სათავადო სახლიდან გამოსული ანდრონიკაშვილების წარმომადგენელი ინიშნებოდა. ფხოვლის მიწათმფლობელთა შორის შედიოდნენ შოურავიშვილები, ზურაბიშვილები და გობიტაშვილები. სამხრეთ-ადმინისტრაციული დაყოფით, ფხოველები ბოდბელი ეპისკოპოსის დროშის ქვეშ უნდა მდგარიყვნენ და ამ საქმის გამრიგე მოურავს დამორჩილებოდნენ. 1722 წელს ლეკებმა „წარსტყვევნეს სოფელი ფხოველი“ (ააოხრეს). მათ ტყვედ წაიყვანეს პაატა მოურავის ვაჟის მეუღლე, რომელიც შემდეგ ჰუსეინ ხანმა შეირთო ცოლად. სოფელი მდიდარია არქეოლოგიური და ისტორიული ძეგლებით. განსაკუთრბით აღსანიშნავია ქვედა პალეოლითის (ძველი ქვის ხანის) ნამოსახლარი მთის ფერდობზე, რომელიც მეცნიერთა ვარაუდით ნახევარი მილიონი წლისაა. სოფელი ფხოველი ამჟამად თითქმის დაცარიელებულია. ასონიანთ ეკლესია ფხოველის ეკლესია ფხოველის ელიას ეკლესია ფხოველის კვირიკეს ეკლესია ფხოველის ლომისის ეკლესია ფხოველის ნათლისმცემლის ეკლესია ფხოველის ცხენიჭამიას ეკლესია ფხოველის წამებულის ეკლესია ფხოველის წმინდა ბარბარეს ეკლესია ფხოველის წმინდა ელიას ეკლესია ფხოველის წმინდა მარინეს ეკლესია ფხოვლის ქვაშვეთის ეკლესია ფხოვლის ყველაწმინდის ეკლესია ფხოვლის ციხე კახიძე კ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 198-199. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 26 ივლისი 2016. ↑ საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-07. ↑ ლაკბეს წყალსაცავი - Georgian Travel Guide
ძვ. წ. 110

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 110 გაიუს მარიუსი დაქორწინდა იულიაზე. კლიტომაქუსის გარდაცვალების შემდეგ პლატონის აკადემიის ხელმძღვანელი გახდა ფილონ ლარისელი. სკვითები თავს დაესხნენ ქერსონესს. კლეოპატრა პონტოელი — მითრიდატე VI ევპატორის შვილი. პანეტუიუს როდოსელი — ბერძენი ფილოსოფოსი, სტოიციზმის ფუძემდებელი. კლიტომაქუსი — პლატონის აკადემიის ხელმძღვანელი.
ცერცველა

ცერცველა (ლათ. Vicia) — ერთ- და მრავალწლოვან ბალახოვან მცენარეთა გვარი პარკოსანთა ოჯახისა. კულტურაში ცნობილია 12 სახეობა, უფრო გავრცელებულია 2. სათესი ანუ საგაზაფხულო ცერცველა (ლათ. Vicia sativa) და ბანჯგვლიანი ანუ საშემოდგომო ცერცველა (ლათ. Vicia villosa). ცერცველა საქართველოში ყველგანაა გავრცელებული. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 204.
ძიძო

ძიძო (ლათ. Melilotus) — ორ-, იშვიათად ერთწლოვანი მცენარის გვარი პარკოსანთა ოჯახისა. აქვს სწორმდგომი, დატოტვილი, 3 მ-მდე სიმაღლის ღერო, სამყურა ფოთოლი, ყვავილედი — მტევანი, ნაყოფი — პარკი, რომელშიც 2-3 თესლია. ფესვი მთავარღეძიანია, ნიადაგში 2 მ-მდე სიღრმეს აღწევს. კულტურაში გავრცელებულია თეთრი ძიძო (ლათ. Melilotus albus) და ყვითელი ანუ სამკურნალო ძიძო (ლათ. Melilotus officinalis). ყრუაშვილი გ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 278-279.
ლიტრიმის საგრაფო

ლიტრიმის საგრაფო (ინგლ. County Leitrim, ირლ. Contae Liatroma) — საგრაფო ირლანდიაში, კონაქტის პროვინციაში. საგრაფომ სახელი მიიღო სოფელ ლიტრიმისაგან . ლიტრიმის საგრაფოს ფართობი არის 1 588 კმ². იგი ამ მაჩვენებლით ბოლო ადგილზეა კონაქტის პროვინციაში, ხოლო 26-ეზე (32-დან) ირლანდიაში. ლიტრიმს ჩრდილოეთიდან ესაზღვრება დონეგალის საგრაფო, ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან ფერმანა, აღმოსავლეთიდან — კავანი, სამხრეთიდან — ლონგფორდი, სამხრეთ-დასავლეთიდან — როსკომონი და სლაიგო — დასავლეთიდან. ლიტრიმის უკიდურეს ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილს აქვს გასასვლელი ატლანტის ოკეანეზე. ბალინამორი კერიკ-ონ-შენონი დრამშანბო მანორჰამილტონი მოჰილი საგრაფოს ჩრდილო-დასავლეთი ნაწილი გამოირჩევა მთიანი ლანდშაფტით, შედარებით მოსწორებულია მისი სამხრეთ-აღმოსავლეთი მხარე. მათ ერთმანეთისგან ლოხ-ალენის ტბა ჰყოფთ. ეს ტერიტორია გამორჩეულია ბუნებრივი სილამაზით: მაღალი მთებით, ღრმა ველებით, მდელოებით, ტბებითა და მდინარეებით. ლიტრიმს აქვს ყველაზე მოკლე სანაპირო ზოლი იმ ირლანდიური საგრაფოებიდან, რომეთაც აქვთ ზღვაზე გასასვლელი. ტულახანში სანაპირო ხაზის სიგრძე მხოლოდ 2.5 კილომეტრია. ლიტრიმში შესაძლებელია ნახვა პანორამული ხედების ლოხ-ალენზე და მდინარე შენონზე. ლიტრიმი როგორც კონაქტში, ისე მთლიანად ირლანდიაში ყველაზე ნაკლებად დასახლებული საგრაფოა. ლიტრიმის მოსახლეობა ყველაზე მზარდია კონაქტის პროვინციაში. 2002-დან 2006 წლამდე მისმა მოსახლეობამ 12.2 %-ით მოიმატა. 2005 წლის სტატისტიკის მიხედვით ლიტრიმში არის ყველაზე მაღალი მაჩვენებელი უმაღლესი განათლების. 75 % 17-დან 19 წლამდე ახალგაზრდების სწავლობს უმაღლეს სასწავლებელში. საგრაფოს ადმინისტრაციული ცენტრი არის კერიკ-ონ-შენონი (3,505 მოსახლე). ეს არის მაღალგანვითარებული სამდინარო-პორტი მდინარე შენონზე. ტურისტებისთვის განსაკუთრებით პოპულარულია საკრუიზო გემებით გასეირნება მდინარეების: შენონისა და ერნის დამაკავშირებელ 63 კილომეტრიან არხზე. კერიკ-ონ-შენონი ერთ-ერთი ყველაზე ზრდადი ქალაქია ირლანდიაში, მან ბოლო რამდენიმე წელიწადში 25 %-ით მოიმატა. 2008 წლის მონაცემების მიხედვით, ლიტრიმს აქვს მესამე ყველაზე მაღალი თვითმკვლელობის მაჩვენებელი ირლანდიაში და მამაკაცთა საშუალო ასაკის ყველაზე დაბალი ნიშნული — 72.8 წელი (საშუალო არის 75.6). Statusireland.com Leitrim Population Chart (1841 - 2006) დაარქივებული 2008-12-25 საიტზე Wayback Machine. ↑ IDA Population information on Carrick-on-Shannon. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2008-11-13. ციტირების თარიღი: 2012-07-07.
ძვ. წ. 113

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 113 მდინარე ევფრატზე მდებარე ქალაქი დურა-ევროპესი პართილებმა დაიპყრეს. ჩეუ მინ-ვიონგი — ნამვეტის სამეფოს მესამე მმართველი.
ცეცე

ცეცე, ტიკ-ტიკი (ლათ. Glossina) — მწერების გვარი Glossinidae-ს ოჯახისა. მათი სხეულის სიგრძე 6–16 მმ აღწევს. აქვთ გრძელი და ფართო ყბის საცეცები და გრძელი, მჩხვლეტავი ხორთუმი. ოჯახში 22 სახეობაა. გავრცელებულია ტროპიკულ და სუბტროპიკულ აფრიკაში. ცეცეს ყველა სახეობა ცოცხლადმშობია, ამასთანავე ერთიმეორეს ჰქვანან. ბინადრობენ ტენიან ადგილებში, უმთავრესად ნესტიან ტყეებში, თუმცა ზოგჯერ ღია ადგილებშიც გვხვდება. გადააქვთ ძილის დაავადების, აგრეთვე შინაური ცხოველების დაავადების ნაგანას გამომწვევი. ძირითადად იკვებება ძუძუმწოვრების სისხლით. ცეცე თავის სიცოცხლის მანძილზე სულ 8–10-ჯერ დებს ლარვას. მკერდი ფერად მონაცრისფრო-მოყვითალოა და ოთხი მოგრძო ყავისფერი ზოლი დაჰკრავს, მუცელი კი მოყვითალო-მონაცისფრო აქვს. ცეცეს მიერ გადამტანი აფრიკული ტრიპანოსომოზით წელიწადში დაახლოებით 250,000–300,000 ადამიანი ავადდება. საშიშროების გამო საგანგებოდ იყვნენ შესწავლილები. სამედიცინო თვალსაზრისით, ცეცეს სახეობებიდან აღსანიშნავია Glossina palpalis და Glossina morsitans. პირველი უპირატესობას ანიჭებს ხშირ მცენარეულობას, ხოლო მეორე გაშლილ, ტყიან ადგილებს. ორივე სქესის წარმომადგენელი სისხლით თითქმის ყოველდღიურად იკვებება, განსაკუთრებით დღის ცხელ პერიოდში. მზის ჩასვლასთან ერთად, ცეცე როგორც წესი, კარგავს აქტიურობას, აგრეთვე პასიური ხდება 15.5 °C ნაკლებ ტემპერატურაზე. ადამიანებს კბენს უმეტესწილად მამალი, ხოლო დედალი ბუზი ცხოველებს ეტანება. ცეცე — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური)
თორი (მრავალმნიშვნელოვანი)

თორი შესაძლოა აღნიშნავდეს: თორი — საქართველოს ისტორიულ-გეოგრაფიული მხარე, ისტორიული მესხეთის ნაწილი. თორი — სოფელი ბორჯომის მუნიციპალიტეტში თორი — სხვადასხვა პერსონაჟი. თორი — Marvel Comics-ის პერსონაჟი. თორი — 2011 წლის ამერიკული სუპერგმირული ფილმი Marvel Comics-ის პერსონაჟის შესახებ. თორი, 2011 წლის ფილმის საუნდტრეკი. თორი: ბნელი სამყარო, 2013 წლის ამერიკული სუპერგმირული ფილმი Marvel Comics-ის პერსონაჟის შესახებ. თორი: ბნელი სამყარო, 2013 წლის ფილმის საუნდტრეკი. თორი: რაგნაროკი, 2013 წლის ამერიკული სუპერგმირული ფილმი Marvel Comics-ის პერსონაჟის შესახებ. თორი: რაგნაროკი, 2017 წლის ფილმის საუნდტრეკი. თორი: ასგარდის ისტორიები, 2011 წლის ამერიკული ანიმაციური ფილმი Marvel Comics-ის პერსონაჟის შესახებ. თორი — პერსონაჟი ვარსკვლავთკარიბჭის სამყაროდან. თორი — აბჯრის ერთ-ერთი სახე. თორი — ელვის და ქუხილის ღმერთი სკანდინავიურ მითოლოგიაში. თორია — სოფელი ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტში. თორისმონდი — ვესტგუთების მეფე.