ჯოან ფონტეინი

ჯოან დე ბოვუარ დე ჰევილენდი (ინგლ. Joan de Beauvoir de Havilland; დ. 22 ოქტომბერი, 1917 — გ. 15 დეკემბერი, 2013) ცნობილი, როგორც ჯოან ფონტეინი, ბრიტანელ-ამერიკელი მსახიობი, რომელიც ცნობილი გახდა ჰოლივუდის ფილმებში მონაწილეობით. ფონტეინი თავისი კარიერის განმავლობაში 45-ზე მეტ მხატვრულ ფილმში გამოჩნდა. ის იყო მსახიობ ოლივია დე ჰევილენდის უმცროსი და. ჯოან დე ბოვუარ დე ჰევილენდი დაიბადა 1917 წლის 22 ოქტომბერს ტოკიოში, წარმოშობით ბრიტანელთა ოჯახში. მისი მამა, უოლტერ დე ჰევილენდი (1872-1968), სწავლობდა კემბრიჯის უნივერსიტეტში და მუშაობდა ტოკიოს იმპერიულ უნივერსიტეტში, როგორც ინგლისურის პროფესორი, სანამ პატენტრწმუნებული გახდებოდა. მისი დედა, ლილიან ოგუისტ ფონტეინი (1886-1975), სწავლობდა ლონდონის დრამატულ ხელოვნების სამეფო აკადემიაში და იყო ახალგაზრდა სცენის მსახიობი, რომელმაც კარიერა მიატოვა, როცა მის მეუღლესთან ერთად ტოკიოში გაემგზავრა. ჯოანის ბიძა სერ ჯეფრი დე ჰევილენდი (1882-1965), თვითმფრინავის დიზაინერი იყო, რომელიც ცნობილი გახდა დე-ჰავილიან მოსქუითოს დიზაინით. ასევე მან დააფუძნა საავიაციო კომპანია, რომელიც ატარებდა მის სახელს. მისი ბაბუა, მეუფე ჩარლზ რიჩარდ დე ჰევილენდი, იყო გუერნსეის ოჯახიდან ნორმანდიის კუნძულებიდან. დე ჰევილენდი მშობლები 1914 წელს დაქორწინდნენ და 1919 წელს დაშორდნენ, როცა ლილიანმა აღმოაჩინა, რომ მისი ქმარი გეიშებთან ღალატობდა, გადაწყვიტა განქორწინება, რომელიც ოფიციალურად 1925 წლის თებერვლამდე არ დამთავრებულა. ექიმის რჩევის გათვალისწინებით, ლილიან დე ჰევივილენდმა, ჯოანი, რომელიც ანემიით დაავადდა წითელას და სტრეპტოკოკური ინფექციის კომბინირებული თავდასხმის შემდეგ, თავის უფროს და ოლივიასთან ერთად საცხოვრებლად კალიფორნიაში წაიყვანა. ამ დროს ჯოანი ორი წლის იყო. ოჯახი დასახლდა სარატოგაში, კალიფორნიაში, მალევე ჯოანის ჯანმრთელობა მკვეთრად გაუმჯობესდა. ის სწავლობდა ლოს-გატოს სახელობის საშუალო სკოლაში. როცა ის 16 წლის გახდა იაპონიაში დაბრუნდა და მამასთან ერთად დაიწყო ცხოვრობება. აქ მან სწავლა განაგრძო ტოკიოს სკოლაში, რომელიც განკუთვნილი იყო უცხოელი ბავშვებისათვის (ეს სკოლა იყო ამერიკული), მან ეს სკოლა 1935 წელს დაამთავრა. მისი კარიერა დაიწყო 1935 წელს, სკოლის დამთავრების შემდეგ, თეატრში, ბრიტანელი ნოველისტის და პიესათა მწერალის — დოდი სმიტის პირველი სპეკტაკლით „დარეკეთ დღეს“. მალევე მან ხელი მოაწერა RKO-ს კონტრაქტს. 1935 წელსვე მისი პირველი ფილმის დებიუტი შედგა RKO-სთან შეთახმებით მცირე როლით ფილმში — „ქალების გარეშე“, როგორც ჯოან ბულფილდი, რასაც 1937 წელს მოჰყვა მთელი რიგი სხვა მცირე როლები. მაგ: ფილმი — „მილიონიდან ერთამდე“ და „ღირსეული ქუჩა“, კათრინ ჰეპბერნის წინააღმდეგ. 1937 წელს მიიღო თავისი პირველი მნიშვნელოვანი როლი ფილმში — „კაცი, რომელმაც იპოვა საკუთარი თავი“. ჯოანი შემდეგ გამოჩნდა მთავარი როლით ფრედ ასტერთან ერთად, ჯინჯერ როჯერსის გარეშე RKO-ს ფილმში — „ქალური გასაჭირი“, თუმცა მან ვერ შეძლო აუდიტორიის მოხიბვლა, ამიტომ მან განაგრძო მცირე როლიან ფილმებში მონაწილეობა, მათ შორის იყო ფილმი — „ქალები" (1939), მაგრამ მან ვერ შეძლო მნიშვნელოვანი შთაბეჭდილება მოეხდინა RKO-ზე და ამიტომ მისი კონტრაქტი არ განახლდა, როდესაც იგი 1939 წელს ამოიწურა. ჯოანის უიღბლობა ერთ ღამეში შეიცვალა, როდესაც ერთ-ერთ სადილზე პროდიუსერ დევიდ სელზნიკის გვერდით იყო. სელზნიკმა ჯოანს შესთავაზა დაფნე დე მაურიერის რომანის — „რებეკას“ ეკრანიზებულ ვარიანტში ეთამაშა მთხრობელის როლში. „რებეკა“ — ბრიტანული რეჟისორის ალფრედ ჰიჩკოკის ამერიკული დებიუტი იყო, რომელშიც მონაწილეობას იღებდნენ ლორენს ოლივიემი ჯოან ფონტაინთან ერთად. ფილმის გადაღება 1940 წელს შედგა. ფონტაინი ამ ფილმისთვის ნომინირებული იქნა აკადემიის დაჯილდოებაზე საუკეთესო მსახიობისთვის.ფონტეინმა ვერ გაიმარჯვა ამ წელს, რადგან ჯილდო მიიღო ჯინჯერ როჯერსმა ფილმისთვის — „კიტი ფოილისთვის“, თუმცა ჯოანმა მომდევნო წელს გაიმარჯვა აკადემიის დაჯილდოებაზე საუკეთოსო მსახიობისთვის ფილმისთვის — „ეჭვი“, რომელიც ასევე ჰიჩკოკის რეჟისორობით იყო გადაღებული, ფილმში მონაწილეობას ჯოანთან ერთად კერი გრანტიც იღებდა. 1940-იან წლებში ის მონაწილეობდა რომანტიკული ხასიათის მელოდრამებში, მაგ: 1943 წელს მან შეასრულა ჩარლზ ბოიერთან ერთად ფილმ — „მუდმივ ნიმფაში“, რომლისთვისაც 1943 წელს ნომინირებული იქნა აკადემიის დაჯილდოებაზე საუკეთესო მსახიობისთვის. მან ასევე ამავე წელს ითამაშა ჯეინ ეარის როლი ფილმში „ჯეინ ეარი“. 1944 წელს როლი მიიღო დაფნე დე მაურიერის ნოველის მიხედვით გადაღებულ ფილმში — „ფრანგი კაცის ნაკადში“ (ინგლ. Frenchman's Creek), რომელიც ჯოან ფონტეინის მონაწილეობით ერთ-ერთი ყველაზე პოპულალური გახდა. 1940-იან წლებში მისი მონაწილეობით გადაღებული ყველაზე დასამახსოვრებელი ფილმი იყო შტეფან ცვაიგის ნოველის — „უცნობი ქალის წერილს მიხედვით გადაღებული ამავე სახელწოდების ფილმი (1948), რომელიც მაქს ოფიულსის რეჟისორობით იყო გადაღებული და დღესდღეობით ჯოანის კარიერის ერთ-ერთი საუკეთესო შესრულებად ითვლება. 1942 წლის 26 მაისს გრაუმნის ჩინური თეატრის წინ მან თავისი ხელების და ფეხების ანაბეჭდი დატოვა. მან 1945 წელს ითამაშა კომედიურ ფილმში — „სიუზანის რომანებში“, 1948 წელს მუსიკალურ ფილმში „იმპერიულ ვალსში“ ბილი უაილდერის რეჟისორობით, ჯოზეფ კოტტონთან ერთად. ამავე წელს ბერტ ლანკასტერთან ერთად მონაწილეობა მიიღო ფილმში — „კოცნით წაშალე სისხლი ჩემი ხელებიდან“, და სათავგადასავლო დრამაში „ივანჰოე“ (1952), რომელშივ ითამაშა რობერტ ტეილორთან და ელიზაბეტ ტეილორთან ერთად. მიუხედავად იმისა, რომ ის ხშირად თამაშობდა გულუბრყვილო პერსონაჟებსა და არისტოკრატებს, მან ასევე ითამაშა არასიმპათიური გმირები ფილმებში „აივი“ (1947) და „დაიბადო ცუდი“ (1950). მისი ფილმების წარმატება 1950-იან წლებში ოდნავ შემცირდა. მალევე ის გამოჩნდა სატელევიზიო და სასცენო როლებში. მან 1954 წელს როლი მიიღო ბროდვეიზე პიესაში — „ჩაი და სიმპათია“ როგორც ლაურა, ენტონი პერკინსის წინააღმდეგ. იგი ასევე გამოჩნდა უამრავ რადიოშოუში 1940-იან წლებში, მაგ: ლუქს რადიო თეატრში. 1960-იან წლებში ფონტეინი გამოჩნდა რამდენიმე სპექტაკლში, მათ შორის იყო: „პირადი ცხოვრება“, „კაკტუსის ყვავილი“ (1965 წლის 9 დეკემბერი) და „ლომი ზამთარში“ (1966). 1966 წელს იყო მისი ბოლო თეატრალური ფილმი — „ჯადოქრები“. 1970-იან და 1980-იან წლებში განაგრძო ფილმებსა და სატელევიზიო როლებში გამოჩენა, ხოლო 1980 წელს ნომინირებული იყო ემის ჯილდოზე საპნის ოპერა — „რაიანის იმედებში“ მონაწილეობისთვის. 1977 წელს გამოიცა მისი ავტობიოგრაფია. 1982 წლის თებერვალში იგი ბერლინში გაემგზავრა, სადაც ბერლინის საერთაშორისო კინოფესტივალის ჟიურის პრეზიდენტად მუშაობდა. 1994 წელს იყო ფონტეინის ბოლო სატელევიზიო როლი, სატელევიზიო ფილმში — „კარგი მეფე ვენსელანსი“, ამის შემდეგ ის საცხოვრებლად გადავიდა ვილა ფონტაანაში, კარმელის მაღალმთიანეთში, კალიფორნიაში, სადაც დრო გაჰყავდა თავის ძაღლთან ერთად ბაღში. ამერიკის შეერთებულ შტატებში კინემატოგრაფიაში წვლილისთვის, მას ჰოლივუდის დიდების ხეივანიში გაუხსნეს ვარსკვლავი.. ფონტეინი ოთხჯერ დაქორწინდა და განქორწინდა. მისი პირველი ქორწინება იყო მსახიობ ბრაიან აჰერნთან. ისინი დაქორწინდნენ 1939 წელს დელ მონტეში, კალიფორნია და 1945 წლის აპრილში განქორწინდნენ. 1946 წლის მაისში ის დაქორწინდა მსახიობ და პროდიუსერ უილიამ დოზიერზე, მეხიკოში. მათ 1948 წელს ეყოლათ ქალიშვილი, დებორა ლესლი, რომელიც ფონტაინის ერთადერთი ბიოლოგიური შვილია. ისინი დაშორდნენ 1949 წელს, მომდევნო წელს ფონტეინმა სასამართლოში შეიტანა განცხადება განქორწინების შესახებ, თუმცა მათი განქორწინება 1951 წლის იანვრამდე არ დასრულებულა. 1952 წლის 12 ნოემბერს ფონტეინი მესამედ დაქორწინდა პროდიუსერ და მწერალ კოლიერ იანგზე. 1960 წლის მაისში ისინი დაშორდნენ და ფონტეინმა 1960 წლის ნოემბერში განქორწინება მოითხოვა. მათი ქორწინება დასრულდა 1961 წლის იანვარში. ფონტეინი მეოთხედ და საბოლოოდ 1964 წლის 23 იანვარს დაქორწინდა სპორტული ჟურნალის გოლფის რედაქტორ, ალფრედ რაიტ უმცროსზე, ელკტონში, მერილენდის შტატში; ისინი განქორწინდნენ 1969 წელს. 1951 წელს სამხრეთ ამერიკაში ფილმების ფესტივალზე ყოფნისას ის შეხვდა ოთხი წლის პერუელ გოგონა მარტიტას და არაოფიციალურად იშვილა. ფონტეინი შეხვდა მარტიტას ინკის ნანგრევების მონახულების დროს, სადაც მარტიტას მამა მუშაობდა. მარტიტას მშობლებმა საშუალება მისცეს ფონტეინს გამხდარიყო მარტიტას კანონიერი მეურვე, რათა ბავშვს უკეთესი ცხოვრება ჰქონოდა. ფონტეინი მარტიტას მშობლებს დაჰპირდა, რომ გოგონას პერუში დააბრუნებდა, როცა 16 წლის გახდებოდა. როცა ის 16 წლის გახდა, ფონტეინმა პერუს ტურისტული ბილეთი იყიდა, მაგრამ მარტიტამ უარი თქვა წასვლაზე და გაიქცა, თუმცა დედა-შვილი ერთმანეთს მაინც დაშორდნენ. ჯოან ფონტეინი 2013 წლის 15 დეკემბერს კარმელის მაღალმთიანების სახლში ძილში ბუნებრივი სიკვდილით 96 წლის ასაკში გარდაიცვალა. ჯოან ფონტეინი,— ბროდვეის ინტერნეტ მონაცემთა ბაზაში (IBDb)(ინგლისურ)) ჯოან ფონტეინი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში ჯოან ფონტეინი — TCM-ის კინოფილმების მონაცემთა ბაზაში