laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ამალი

ამალი (არაბ. حركة أمل) — ლიბანის შიიტური პოლიტიკური პარტია. პარტია ჩამოყალიბდა 1975 წლის დასაწყისში, როგორც შეიარაღებული ფრაქცია „ჩაგრულთა მოძრაობა“. მოძრაობის დამაარსებელი და მისი ლიდერი 1978 წლამდე იყო მუსა სადრი. მოძრაობა უფრო მეტად აქტიურია ლიბანის სამხრეთ ნაწილში და ბეირუთის სამხრეთის კვარტალებში, სადაც შიიტური მოსახლეობა უმრავლესობას შეადგენენ. მოძრაობა აქტიურად მონაწილეობდა ლიბანის სამოქალაქო ომის პერიპეტიებში. ისრაელის ლიბანში შეჭრის პერიოდში ამალის მილიცია პალესტინის წინააღმდეგობის მოძრაობასთან ერთად აქტიურად მონაწილებდა ისრაელის თავდაცვის ძალებისა და სამხრეთ ლიბანის არმიის წინააღმდეგ. 1983 წლის 16 სექტემბერს ლიბანის მთავრობის მიერ მიღებული № 153 კანონის თანახმად, რომელიც პოლიტიკურ მოძრაობებს უკრძალავდა გასამხედროებული ფორმირებების ჩამოყალიბებას, ლიბანის არმიაში რამდენიმე შეიარაღებული აჯანყება მოხდა მოძრაობა ამალის მიერ. 1983 წლის 25 სექტემბერს საუდის არაბეთის წარმომადგენლის შუამავლობით ლიბანის მთავრობას, ამალს, ეროვნული ხსნის ფრონტსა და ლიბანის ფრონტს შორის ხელი მოაწერეს შეთანხმებას ცეცხლის შეწყვეტისა და ეროვნული შერიგების საბჭოს ფორმირების შესახებ. მაგრამ 1984 წლის იანვარ-თებერვალში მოხდა ახალი შეტაკება ამალის მოძრაობასა და სამთავრობო ძალებს შორის, რამაც საბრძოლო შეტაკებების სახე მიიღო. 1985 წლის ბოლოს სირიის შუამავლობით დამასკოში მოამზადეს შეთანხმება ქვეყნის სამ წამყვან სამხედრო ძალას (ამალი, ლიბანის პროგრესიულ-სოციალისტური პარტია, ლიბანის ძალები) შორის, მაგრამ გადატრიალებამ ხელი შეუშალა ხელშეკრულების ხელმოწერას. 1987 წლის დასაწყისში ამალი პალესტინის დანაყოფებთან კონფლიქტშია, მოგვიანებით შიიტებზე გავლენის დასამყარებლად ბრძოლა მიმდინარეობს ჰეზბოლასა და ამალის მოძრაობას შორის. 1975 წლის დასაწყისში ამალის მილიციის შემადგენლობაში იყო 1500-3000 მძიმედ შეარაღებული აქტივისტი. 1980-იანი წლების შუა პერიოდში მათი რიცხვი 14 000-მდე გაიზარდა, რომელთაც შეიარაღებაში ჰქონდათ არტილერია და ჯავშანტექნიკა. 1990 წელს, ლიბანის სამოქალაქო ომის დასრულების შემდეგ გასამხედროებული ფორმირება ამალი დაიშალა, მისი VI ბრიგადა დაუბრუნდა ლიბანის არმიის შემადგენლობას. 1991 წლის სექტემბერში კიდევ 2800 წევრი შევიდა შეიარაღებული ძალების შემადგენლობაში. მოძრაობა ამალს 1990 წლიდან მუდმივად ჰყავს წარმომადგენელი ქვეყნის პარლამენტში. 2000 წელს ლიბანის პარლამენტში აირჩიეს ამალის ცხრა წევრი, მათ ჩამოაყალიბეს საკუთარი ფრაქცია, ხოლო მოძრაობის ლიდერი ნაბიჰ ბერი გახდა პარლამენტის თავმჯდომარე. 2004 წელს ამალს უკვე 14 ადგილი, ხოლო 2006 წელს - 15 ადგილი ერგო 128 კაციან პარლამენტში. 2009 წლიდან კი მისი 13 წევრია პარლამენტის რიგებში. ↑ Л. Л. Вольнов. Ливан: эхо агрессии. М., Политиздат, 1984, с. 8. ↑ Е. П. Кожушко. Современный терроризм: анализ основных направлений. / под общ.ред. А. Е. Тараса. Минск, «Харвест», 2000. стр.267. ↑ И. Тимофеев. «Среди серых стен и горячей пыли…» Хроника ливанской трагедии. М., «Молодая гвардия», 1984, с .111. ↑ А. Ф. Феёдоров. За кронами ливанских кедров. М., Мысль, 1988, с. 50-51. ↑ И. Тимофеев. «Среди серых стен и горячей пыли…» Хроника ливанской трагедии. М., «Молодая гвардия», 1984, с. 119-120. ↑ [С. Л. Стоклицкий. Ливан: бремя событий. М., «Мысль», 1990, с. 48.] ↑ Éric Micheletti & Yves Debay, Liban — dix jours aux cœur des combats, RAIDS magazine n.º41, October 1989 issue.(ფრანგული)
რიშათ აბდულინი

რიშათ მუყიმის ძე აბდულინი (თათრ. Ришат Мөкыймь улы Абдуллин; დ. 14 მარტი, 1916, უსტ-კამენოგორსკი — გ. 12 ნოემბერი, 1988, ალმათი, ყაზახეთის სსრ) — ყაზახი საბჭოთა მომღერალი (ბარიტონი). სსრკ სახალხო არტისტი (1967). სკკპ წევრი 1955 წლიდან. 1937 წელს დაამთავრა მოსკოვის კონსერვატორიასთან არსებული ყაზახური სტუდია, 1939 წლიდან ალმა-ათის აბაის სახელობის ოპერისა და ბალეტის თეატრის სოლისტია. აბდულინის რეპერტუარშია სუგურის, არტემისა და ტასტანის (ბრუსილოვსკის ოპერები „ჟალბირი“, „დუდარაი“, „წინ გვარდიავ!“), კოჟაგულის (თულებაევის „ბირჟანი და სარა“), ონეგინის (ჩაიკოვსკის „ევგენი ონეგინი“), დემონის (რუბენშტეინის „დემონი“), ესკამილიოს (ბიზეს „კარმენი“) და სხვა პარტიები. დაჯილდოებულია 2 ორდენითა და მედლით. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 23. ↑ Абдуллин Ришат Мукимович // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969. — Т. 1 : А — Ангоб. — С. 17. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q649"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737"></a> ↑ Большая советская энциклопедия. Гл. ред. А. М. Прохоров, 3-е изд. Т. 1. А — Ангоб. 1969. 608 стр., илл.; 47 л. илл. и карт, 1 отд. л. табл.
აბდულქერიმ ნადირ-ფაშა

აბდულქერიმ ნადირ-ფაშა (თურქ. Çırpanlı Abdülkerim Nadir Paşa; დ. 1807 — გ. 1885) — თურქი მარშალი (1876). სამხედრო განათლება ვენაში მიიღო. მონაილეობდა რუსეთ-ოსმალეთის ომსა (1828-1829) და ყირიმის ომში (1853-1856), სარდლობდა ანატოლიის არმიას. 1853 წელს ბაშ კადიკლარის ბრძოლაში დამარცხებისათვის პასუხისგებაში მისცეს, მაგრამ გაამართლეს. 1862 წელს მონაწილეობდა ჩერნოგორია-ოსმალეთის ომში. 1876 წელს ეკავა სამხედრო მინისტრის პოსტი. იმავე წელს სარდლობდა ოსმალეთის არმიას სერბია-ოსმალეთის ომში და დაამარცხა სერბები. რუსეთ-ოსმალეთის ომის (1877-1878) დასაწყისში სარდლობდა ოსმალთა მთავარ არმიას ბალკანეთში, მაგრამ დამარცხდა და გადააყენეს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 24.
The Heart of Saturday Night

The Heart of Saturday Night — ამერიკელი მომღერალ და სიმღერების ავტორ ტომ უეიტსის მეორე სტუდიური ალბომი, გამოცემული 1974 წლის ოქტომბერში Asylum Records-ზე. მასში შეტანილი სასათაურო სიმღერა ეძღვნება ჯეკ კერუაკს. ალბომის გარეკანი ეფუძნება ფრენკ სინატრას In the Wee Small Hours-ის გარეკანს. მასზე გამოსახულია დაღლილი უეიტსი, რომელიც გადის ნეონის ნათებით განათებული ბარიდან. მოშორებით დგას ქერა მეძავი, რომელიც მას უყურებს. გარეკანის შემუშავებისას მხატვრული ხელმძღვანელი იყო კელ შენკელი, ხოლო თავად ნახატის ავტორია ლინ ლასკარო.. ყველა სიმღერის ავტორი – ტომ უეიტსი. ↑ 1.0 1.1 რულმენი, უილიამ. Review: The Heart of Saturday Night. Allmusic. Retrieved on 2009-08-05. ↑ კრისტგოუ, რობერტ (1981). „Tom Waits: The Heart of a Saturday Night“, Christgau's Record Guide: Rock Albums of the '70s. Da Capo Press. ISBN 0306804093.  ↑ Columnist. "Review: The Heart of Saturday Night დაარქივებული 2009-03-19 საიტზე Wayback Machine. . Q: 100. ოქტომბერი 1992. ↑ Tom Waits: Album Guide. Rolling Stone. დაარქივებულია ორიგინალიდან — სექტემბერი 19, 2011. ↑ კრისტგოუ, რობერტ (ოქტომბერი 24, 1974). „Consumer Guide (49)“. The Village Voice. ციტირების თარიღი: მაისი 14, 2017. ↑ https://www.youtube.com/watch?v=qt5Ecm78hj8&sns=fb ↑ 7.0 7.1 Art Director: Cal Schenkel Cover Art: Napoleon aka Lyn Lascaro 339) The Heart of Saturday Night : Rolling Stone დაარქივებული 2009-08-13 საიტზე Wayback Machine. ↑ Jacobs 2010 ↑ British album certifications – Tom Waits – The Heart of Saturday Night. ბრიტანეთის ფონოგრამების მწარმოებლების ასოციაცია. შეიყვანეთ The Heart of Saturday Night ველში Search. აირჩიეთ Title ველში Search by. შეიყვანეთ album ველში By Format. დააწკაპუნეთ ღილაკზე Go
Animalize

Animalize — ამერიკული მძიმე როკ-ჯგუფ Kiss-ის მეთორმეტე სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 1984 წლის 13 სექტემბერს, Mercury Records-ზე. ეს არის ჯგუფის ერთადერთი ალბომი, რომლის ჩაწერაში მონაწილეობა მიიღო მარკ სენტ ჯონმა, რომელმაც ჩაანაცვლა ვინი ვინსენტი. ↑ Billboard Discography - Kiss Animalize. ციტირების თარიღი: თებერვალი 9, 2009. ↑ http://www.swapacd.com/Kiss-Animalize/cd/13118341/ ↑ დაარქივებული ასლი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2017-07-29. ციტირების თარიღი: 2017-12-20. ↑ http://www.allmusic.com/album/animalize-mw0000194487 ↑ KISS : ANIMALIZE (1984) fr. Metal.nightfall.fr. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 22 ივლისი 2011. ციტირების თარიღი: 2011-08-06. ↑ VISTA RECORDS - KISS - Animalize (1984). Vistarecords.proboards.com (2010-03-08). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 24 ივლისი 2011. ციტირების თარიღი: 2011-08-06. ↑ Animalize AllMusic-ზე ↑ Kiss: Album Guide | Rolling Stone Music. Rollingstone.com. ციტირების თარიღი: 2011-08-06. ↑ Canadian album certifications – Kiss – Animalize. Music Canada. ↑ 10.0 10.1 Finnish album certifications – Kiss – Animalize ფინურად. Musiikkituottajat – IFPI Finland. ↑ American album certifications – Kiss – Animalize. ამერიკის ხმისჩამწერი კომპანიების ასოციაცია. საჭიროების შემთხვევაში, უნდა აირჩიოთ Advanced, შემდეგ Format, შემდეგ Album, და ბოლოს - SEARCH
აბდულჰაქ ჰამიდ თარჰანი

აბდულჰაქ ჰამიდ თარჰანი (თურქ. Abdülhak Hamit Tarhan; დ. 2 იანვარი, 1852, სტამბოლი — გ. 13 აპრილი, 1937, იქვე) — თურქი მწერალი, განმანათლებელი და სახელმწიფო მოღვაწე. დაიბადა არისტოკრატთა ოჯახში. სწავლობდა პარიზში. წლების მანძილზე ეწეოდა დიპლომატიურ მოღვაწეობას, 1928 წელს აირჩიეს დიდი ეროვნული მეჯლისის დეპუტატად. სამწერლო ასპარეზზე გამოვიდა XIX საუკუნის 70-იან წლებიდან. მის ჟანნრობრივად მრავალფეროვან შემოქმედებაში შეიმჩნევა რომანტიკული და რეალისტური ნაკადი, ერთმანეთში ერწყმის პესიმისტური და ოპტიმისტური განწყობილება. აბდულჰაქ ჰამიდ თარჰანი იყო პოეტური მეტრიკის ნოვატორი. თურქულ ლიტერატურაში საფუძველი ჩაუყარა ახალ ჟანრს — დრამატულ პოეზიას. წერდა დრამებს ლექსად („თავისუფლება“, „სარდანაპალი“ და სხვა), პოემებს („საფლავი“, 1885) და პიესებს („ინდოელის ქალიშვილი“, 1875 და სხვა), რომლებშიც ჭარბობს ფსიქოლოგიური ანალიზი. აბდულჰაქ ჰამიდ თარჰანი ეხმაურებოდა ეპოქის მოწინავე მისწრაფებებს. ილაშქრებდა სულთნის ტირანიისა და ინგლისელ კოლონიზატორთა წინააღმდეგ, იცავდა ქალის საზოგადოებრივ ინტერესებს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 24. ↑ 1.0 1.1 Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ 2.0 2.1 2.2 2.3 2.4 Roux P. d. Nouveau Dictionnaire des œuvres de tous les temps et tous les pays — 2 — Éditions Robert Laffont, 1994. — Vol. 1. — P. 2. — ISBN 978-2-221-06888-5 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q28924058"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2696397"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3372503"></a>
Asylum (Kiss-ის ალბომი)

Asylum — ამერიკული მძიმე როკ-ჯგუფ Kiss-ის მეცამეტე სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 1985 წლის 16 სექტემბერს, Mercury Records-ზე. ეს არის ჯგუფის პირველი ალბომი გიტარისტ ბრიუს კულიკის, როგორც ოფიციალური წევრის მონაწილეობით. მან ჩაანაცვლა მარკ სენტ ჯონი წინა ალბომის, Animalize, რამდენიმე სიმღერაში (უკანასკნელის რეიტერის სინდრომის გამო სტუდიაში არყოფნისას). საბოლოოდ, Animalize-ის მხარდამჭერ ტურნეში კულიკმა ჯონი თითქმის სრულად ჩაანაცვლა. 1991 წლამდე, ერიკ კარის გარდაცვალებამდე, ამ შემადგენლობამ, პოლ სტენლის, ჯინ სიმონსის, კარის და კულის სახით, იარსება ცვლილებების გარეშე, თუმცა კულიკი 1996 წელს ჯგუფის გაერთიანებამდე, კვლავ წევრი იყო. ↑ „New Releases“ (PDF). FMQB: 25. September 6, 1985. ციტირების თარიღი: 5 აპრილი, 2023. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |access-date=-ში (დახმარება) ↑ http://www.allmusic.com/album/asylum-mw0000190545 ↑ KISS : ASYLUM (1985) fr. Metal.nightfall.fr. დაარქივებულია ორიგინალიდან — ივლისი 22, 2011. ციტირების თარიღი: აგვისტო 7, 2011. ↑ VISTA RECORDS – KISS – Asylum (1985). Vistarecords.proboards.com (მარტი 28, 2010). დაარქივებულია ორიგინალიდან — ივლისი 24, 2011. ციტირების თარიღი: აგვისტო 7, 2011. ↑ Asylum AllMusic-ზე ↑ Kiss: Album Guide | Rolling Stone Music. Rolling Stone. ციტირების თარიღი: აგვისტო 7, 2011. ↑ Canadian album certifications – Kiss – Asylum. Music Canada. ↑ American album certifications – Kiss – Asylum. ამერიკის ხმისჩამწერი კომპანიების ასოციაცია. საჭიროების შემთხვევაში, უნდა აირჩიოთ Advanced, შემდეგ Format, შემდეგ Album, და ბოლოს - SEARCH
თოქთობოლოთ აბდუმომუნოვი

თოქთობოლოთ აბდუმომუნოვი (ყირგ. Абдумомунов Токтоболот; დ. 15 აგვისტო, 1922, სოფ. ჯანი-ალიში, ქემინის რაიონი, ყირგიზეთის სსრ — გ. 26 დეკემბერი, 1989, ბიშკეკი) — ყირგიზი საბჭოთა მწერალი, დრამატურგი. სკკპ წევრი 1959 წლიდან, სსრკ-ის უმაღლესი საბჭოს VI მოწვევის დეპუტატი. ყირგიზეთის მწერალთა კავშირის მდივანი (1959). მისი პიესებია „ქვიშჲანი ფერდობი“ (1947), „თანამედროვენი“ (1948), „ვიწრო ხეობა“ (1953-1954), „აშირბაი“ (1957), და სხვები. პიესებისათვის „სინდისი არ აპატიებს“ და „სიყვარული და იმედი“ (ორივე 1966) მიენიჭა თოქთოგულ სათილღანოვის სახელობის რესპუბლიკური სახელმწიფო პრემია. აღწერდა ყირგიზელი ხალხის ბრძოლას საბჭოთა ხელისუფლებისათვის, თანამედროვე ყირგიზეთის ცხოვრებას. ავტორია რომანისა „ლურჯი ცის ქვეშ“. წერდა საბავშვო მოთხრობებს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 24. ↑ Абдумомунов Токтоболот // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q649"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737"></a> ↑ NUKAT — 2002. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q11789729"></a> ↑ MAK <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q105192847"></a>
აბდურაჰმანი

აბდურაჰმანი (პუშტუ عبد رحمان خان; დ. 1844, ქაბული — გ. 1 ოქტომბერი, 1901, იქვე) — ავღანეთის ამირა 1880–1901 წლებში. მონაწილეობდა თავისი პაპის დოსთ მუჰამადის გარდაცვალების შემდეგ ტახტისათვის გამართულ შინაფეოდალურ ბრძოლებში. 1869 წელს დამარცხდა და შუა აზიას შეაფარა თავი. 1879 წელს დაბრუნდა სამშობლოში და 1880 წელს გაბატონდა ჩრდილოეთ ავღანეთში. 1880 წლის 31 ივლისს ინგლისმა აბდურაჰმანი მთალი ავღანეთის ამირად ცნო. სამაგიეროდ ავღანეთის საგარეო პოლიტიკა თავის კონტროლს დაუქვემდებარა, ხოლო 1893 წელს ომის მუქარით აიძულა აბდურაჰმანი ავღანეთის აღმოსავლეთ საზღვრად ეგრეთ წოდებული „დიურანდის ხაზი“ ეცნო. ამან ავღანეთს ავღანთა მრავალრიცხოვანი ტომებით დასახლებული ტერიტორია ჩამოაცილა. აბდურაჰმანი ზრუნავდა ქვეყნის ეკონომიკური ძლიერებისათვის, ებრძოდა ფეოდალურ სეპარატიზმს, შემოიღო ერთიანი სამონეტო სისტემა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 24.
ფუად აბდურაჰმანოვი

ფუად ჰასან-ოღლუ აბდურაჰმანოვი (აზერ. Əbdürrəhmanov Fuad Həsən oğlu; დ. 28 აპრილი (11 მაისი), 1915, ნუხა — გ. 15 ივნისი, 1971, ბაქო, აზერბაიჯანის სსრ, სსრკ) — აზერბაიჯანელი საბჭოთა მოქანდაკე-მონუმენტალისტი. აზერბაიჯანის სსრ სახელმწიფო მხატვარი (1955), სსრკ სამხატვრო აკადემიის წევრ-კორესპონდენტი (1949), სკკპ წევრი 1962 წლიდან. 1940 წელს დაამთავრა ლენიგრადის სამხატვრო აკადემია. მთავარი ნამუშევრებია: ნიზამის ძეგლი კიროვანადში (1946; სახელმწიფო პრემია 1947); ნიზამის ძეგლი ბაქოში (1949); „მეცვარე“ (1950; თაბაშირი, სახელმწიფო პრემია, 1951; ბრინჯაო, 1951, ტრეტიაკოვის გალერეა); ჩოიბალსანისა და სუხე-ბატორის ბიუსტები (1954; მარმარილო, აკლდამა ულან-ბატორში); მწერალი ვ. სურღუნის ძეგლი (1961, ბაქო) პოეტი რუდაქის ძეგლი (1964, დუშანბე) ლენინის პორტრეტული ბიუსტი (1955; მარმარილო, ბაქო) და სხვები. დაჯილდოებულია 2 ორდენით. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 24.
აბზაცი

აბზაცი (გერმ. Absatz — „შეწევა“) — ხელნაწერი ან ნაბეჭდი ტექსტის მონაკვეთი, რომელიც შეკრულია აზრობრივი ერთიანობით და იწყება ახალი სტრიქონით (ტრადიციულად — შეწევით, რომელიც ასევე „აბზაცის“ სახელს ატარებს). ვიკიპედიაში რა თქმა უნდა არსებობს ტექსტურის მონაკვეთების აბზაცებად დაყოფის პრინციპი, მაგრამ არ გამოიყენება პირველი სრტიქონის აბზაცი-შეწევა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 28.
აბი (ახალქალაქი)

აბი, აბლარი — ნასოფლარი ახალქალაქის მუნიციპალიტეტში. სოფ. კარტიკამის ახლოს. სოფელი აბი იხსენიება XVI საუკუნის მიწურულს „გურჯისტანის ვილაიეთის დიდ დავთარში“. ოსმალთა მიერ სამცხე-საათაბაგოს აღწერის დროს აბი უკვე დაცარიელებული ყოფილა. სახელწოდება აბი დავთარში ჩაწერილია შეცდომით, მისი ნამდვილი ქართული სახელი ყოფილა „აბლარი“. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 28.
აბკაიკი

აბკაიკი (არაბ. بقيق) — ქალაქი საუდის არაბეთში. ნავთობმოპოვების ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ცენტრი ახლო აღმოსავლეთში (იხ. აბკაიკის საბადო). მაგისტრალური ნავთობსადენების აბკაიკ – საიდის და აბკაიკ – რას-ტანურის საწყისი პუნქტი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 29. ↑ 1.0 1.1 1.2 تعداد السكان والمساكن — General Authority for Statistics. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q20423308"></a>
გომერის ქედი

გომერის ქედი — ქედი საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარის თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში. წარმოადგენს მდინარეების ალგეთისა (მტკვრის მარჯვენა შენაკადი) და ჭივჭავას (ხრამის მარცხენა შენაკადი) წყალგამყოფს, გამოეყოფა ბედენის ქედს სამხრეთი მიმართულებით. აგებულია ცარცული ვულკანოგენური ფაციესის კირქვებით, მერგელებით, იშვიათად — სხვადასხვა შედგენილობის ვულკანოგენური ქანებით. ჩრდილოეთ ნაწილში ქედის კალთები საკმაოდ დახრილი და დასერილია. ქედის სიმაღლე ზღვის დონიდან 1800 მ-ს აღწევს, სამხრეთ-აღმოსავლეთით თანდათან დაბლდება (მთები გომერის მთა – 1458 მ და სამება – 1205 მ). დაფარულია ფართოფოთლოვანი ტყით. უკლება დ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 92.
ვალერიან გომელაური

ვალერიან ბაგრატის ძე გომელაური (დ. 1 იანვარი, 1933, თელავი) — ქართველი საბჭოთა არმიის გენერალ-მაიორი (1982). 1952 წელს დაამთავრა ნოვოჩერკასკის ა. სუვოროვის სამხედრო სასწავლებელი, ხოლო 1954 წელს მოსკოვის რსფსრ უმაღლესი საბჭოს სახელმწიფო უმაღლესი საჯარისოსამეთაურო სასწავლებელი, 1967 წელს კი — ლენინგრადის ზურგისა და ტრანსპორტის სამხედრო აკადემია. 1979–1985 წლებში იყო შორეული აღმოსავლეთის სამხედრო ოლქის სარდლის მოადგილე; 1985-1988 წლებში სამხედრო მრჩეველი ეთიოპიაში; 1988–1991 წლებში ამიერკავკასიის სამხედრო ოლქის სარდლის მოადგილე, 1992–2005 წლებში საქართველოს შეიარაღებული ძალების გენშტაბის მრჩეველი-კონსულტანტი. ამჟამად თადარიგშია. დაჯილდოებულია ვახტანგ გორგასლის III ხარისხის ორდენით (2001). დოლიძე ლ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 90. გოგიტიძე, მ., ბეჟიტაშვილი, გ., „სამხედრო ფიცის ერთგულნი“, თბილისი, 2015. — გვ. 108, ISBN 978-9941-0-7386-1. ვალერიან გომელაური — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ვახტანგ გომელაური (მეცნიერი)

ვახტანგ ივანეს ძე გომელაური (დ. 8 სექტემბერი, 1914, ჭიათურა — გ. 24 დეკემბერი, 1995, თბილისი) — ქართველი მეცნიერი ენერგეტიკისა და ტექნიკური თბური ფიზიკის დარგში. საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი (1979). ტექნიკურ მეცნიერებათა დოქტორი (1964), პროფესორი (1965), საქართველოს მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე (1979). საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის გამოყენებითი მექანიკის და მართვის პროცესების განყოფილებისბის აკადემიკოს-მდივანი (1983–87). 1936 წელს დაამთავრა საქართველოს ინდუსტრიული ინსტიტუტი ინჟინერ-თბოტექნიკოსის კვალიფიკაციით. 1938-1945 წლებში მუშაობდა თბილისის თბოელექტროცენტრალში სხვადასხვა თანამდებობაზე. 1947-1959 იყო საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ენერგეტიკის სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტის თბოტექნიკის განყოფილების გამგე, 1959-1965 წლებში — ამავე ინსტიტუტის თბოგადაცემისა და წვის განყოფილების გამგე, 1965-1970 წლებში — სტაბილური იზოტოპების ინსტიტუტის თბური ფიზიკის განყოფილების გამგე, 1965-1983 წლებში — საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის თეორიული და ზოგადი თბოტექნიკის კათედრის პროფესორი. პარალელურად იყო სოხუმის ფიზიკა-ტექნიკური ინტის უფროსი მეცნიერ თანამშრომელი. გომელაურის ძირითადი შრომები ეხება თბოგაცემის პროცესების ინტენსიფიკაციის ექსპერიმენტულ შესწავლას, თბური ტუმბოს სისტემის გამოყენებას სამრეწველო და კომუნალურ ენერგეტიკაში, ატომური და ჰიდრავლიკური ელექტროსადგურების კომპლექსურ გამოყენებას ენერგოსისტემაში. მონაწილეობდა საქართველოს მეცნიერთა აკადემიის ფიზიკის ინსტიტუტის ატომური ცენტრის შექმნაში, თბილისის თბოელექტროცენტრალის აგებაში. მისი ხელმძღვანელობით ჩამოყალიბდა საქართველოში თბოტექნიკური მიმართულების რამდენიმე კვლევითი ლაბორატორია. 1987-1995 წლებში იყო საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის მართვის სისტემების ინსტიტუტის დირექციის მრჩეველი. სითბოს და მასის გადაცემის თეორიის საფუძვლები (სახელმძღვანელო), თბ., 1974; О применении тепловых насосов на чайных фабриках Грузинской ССР, «ა. დიდებულიძის სახ. ენერგეტიკის ინ-ტის შრომები», 1956, ტ. 10 (თანაავტ. А. И. Мусхелишвили); *Влияние искусственной шероховатости на конвективный теплообмен, «ფიზიკის ინტის შრომები», 1963, ტ. 9. მაგრაქველიძე თ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 90-91. ვახტანგ გომელაური (მეცნიერი) — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ივანე გომელაური

ივანე მიხეილის ძე გომელაური (დ. 10 სექტემბერი, 1867, სოფ. მირზაანი, ახლანდ. დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტი — გ. 8 ნოემბერი, 1951, თბილისი) — ქართველი პედაგოგი, საზოგადო მოღვაწე და მწერალი. ივანე მიხეილის ძე გომელაური დაიბადა 1867 წელს სიღნაღის მაზრის სოფელ მირზაანში. თავდაპირველად დაწყებითი განათლების მისაღებად მშობლებმა ზემო მაჩხაანში გაგზავნეს, მაგრამ მალევე მირზაანის ახალგახსნილ პირველდაწყებით სასწავლებელში გადაიყვანეს. 1879 წელს ივანე სიღნაღის საქალაქო სასწავლებელში ჩაირიცხა, ხოლო 1886 წლიდან თბილისის სამასწავლებლო ინსტიტუტში აგრძელებს სწავლას, რომელიც 1890 წელს დაამთავრა; 1890 წლის სექტემბრიდან ივანე ოზურგეთის საქალაქო სკოლის მასწავლებლის თანაშემწედ დაინიშნა; 1896 წელს გომელაური ზუგდიდის საქალაქო სკოლის შტატის მასწავლებლად დაინიშნა, ხოლო 1898 წლის დასაწყისში თბილისის ქართულ გიმნაზიაში მიიწვიეს აღმზრდელ–მასწავლებლად; 1898-1899 წლებში ივანე გომელაური ძველი სენაკის ქართულ სკოლაში ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას. 1899 წლიდან იგი თბილისში ქართველ კათოლიკეთა ორკლასიან სკოლაში იწყებს მუშაობას; 1900 წელს ივანე გომელაურმა არსენ მამულაიშვილთან ერთად დააარსა კერძო სასწავლებელი. 1905 წლის წლის შემოდგომიდან ივანე გომელაური ჭიათურის შავი ქვის მრეწველთა ექვსკლასიან სასწავლებელში ქართული ენის მასწავლებლად დაინიშნა. იგი აქტიურ მონაწილეობას იღებდა „ქართველთა შორის წერა–კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების“ ჭიათურის ფილიალის, დრამატულ საზოგადოების და სახალხო უნივერსიტეტის მუშაობაში. 1917 წელს მასწავლებელთა ყრილობამ ივანე გომელაური თბილისის გუბერნიის სახალხო სკოლების ინსპექტორად აირჩია. 1920 წელს გომელაურმა თბილისის მე–7 ქალთა გიმნაზიაში ქართული ენის მასწავლებლად დაიწყო მუშაობა, სადაც პედაგოგიურ მოღვაწეობას ეწეოდა 1926 წლამდე. 1906 წელს გომელაურმა შეადგინა და გამოსცა ცნობილი სახელმძღვანელო „სკოლებში შესასწავლი ქართველი მწერლები“, რომელსაც იმთავითვე მაღალი შეფასება მისცეს ნიკო ლომოურმა და ლუარსაბ ბოცვაძემ. მისი თანაავტორობით შედგენილი და გამოცემული იქნა აგრეთვე „სამოუჩიტელ გრუზინსკოგო იაზიკა“, „ქრესტომათია არაქართველთათვის“, „ტალღები“ და სხვა. მის სახელმძღვანელოს „სკოლებში შესასწავლი ქართველი მწერლები“ (წგ. I, 1906; წგ. II, 1911; წგ. III, 1920) იყენებდნენ საშუალო სასწავლებლებში 1906-1926 წლებში. თარგმნა ვლადიმერ კოროლენკოს, ანტონ ჩეხოვისა და გერჰარტ ჰაუპტმანის თხზულებები. ასწავლიდა ქართულ ენას თბილისის ა. პუშკინის სახელობის სახელმწიფო პედაგოგიურ ინსტიტუტში.თანამშრომლობდა ქართულ ჟურნალგაზეთებთან („ივერია“, „კვალი“, „განათლება“ და სხვ.). იყო ჭიათურის დრამატული საზოგადოებისა და ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების ჭიათურის ფილიალის აქტიური წევრი. საქართველოს სსრ ცენტრალური აღმასრულებელი კომიტეტის 1935 წლის 26 ნოემბრის დადგენილებით ივანე გომელაურს მიენიჭა საქართველოს სს რესპუბლიკის შრომის გმირის წოდება. 1944 წელს სახალხო განათლების დარგში თვალსაჩინო დამსახურებისთვის ივანე გომელაურს საქართველოს სსრ სკოლის დამსახურებული მასწავლებლის წოდება მიენიჭა. ალანია ნ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 91. სახალხო განათლების ქართველი მოღვაწეები და სახალხო მასწავლებლები, წგ. 1, თბ., 1953; ქაჯაია ვ., ივანე გომელაური, თბ., 1947. ივანე გომელაური — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ივანე გომელაურის ბიოგრაფია დაარქივებული 2019-03-18 საიტზე Wayback Machine.
ინა გომელაური

ინა გიორგის ასული გომელაური (დ. 2 აპრილი, 1918, თბილისი — გ. 13 დეკემბერი, 2006, თბილისი) — ქართველი არქიტექტორი, ხელოვნებათმცოდნე. 1941 წელს დაამთავრა საქართველოს ინდუსტრიული ინსტიტუტი. 1957 წლიდან მუშაობდა საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის გ. ჩუბინაშვილის სახელობის ქართულ ხელოვნების ისტორიის ინსტიტუტში. იკვლევდა შუა საუკუნეების და თანამედროვე ქართულ ხუროთმოძღვრებას. აზომა და მეცნიერულად შეისწავლა მღვიმევის, ყორანთის, ჩიხის, აბელიისა და სხვა ეკლესიები. „ერთაწმინდის ტაძრის არქიტექტურა“, თბ., 1976; „მღვიმევი – XIII საუკუნის ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი“, თბ., 1982. ბერიძე ვ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 91. ინა გომელაური — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ლია გომელაური

ლია იოსების ასული გომელაური (დ. 8 იანვარი, 1947, თბილისი) — ქართველი პათოფიზიოლოგი. მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1999), პროფესორი (2004). 1972 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტი. 1991–1999 წლებში იყო თბილისის ექიმთა დახელოვნების ინსტიტუტის ცენტრალური სამეცნიერო-კვლევითი ლაბორატორიის უფროსი მეცნიერ მუშაკი. 1999–2005 წლებში — საქართველოს სახელმწიფო სამედიცინო აკადემიის პათოფიზიოლოგიის კათედრის გამგე. 2005–2006 — ამავე აკადემიის ფუნდამენტური მედიცინის კათედრის გამგე. 2009 წლიდან არის პ. შოთაძის სახელობის თბილისის სამედიცინო აკადემიის პათოლოგიის დეპარტამენტის სრული პროფესორი. გომელაურის სამეცნიერო შრომები ეხება — ვეგეტატიური ფუნქციების ცენტრალურ სარეგულაციო მექანიზმებს. გომელაური 1996 წლიდან არის ივ. ბერიტაშვილის სახელობის ფიზიოლოგთა საზოგადოებისბის წევრი. Значение хемосенситивности церебральных структур в регуляции некоторых обменно-вегетативных сдвигов, Тб., 1994. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 91. ლია გომელაური — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი