laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ხუნუ

ხუნუ (ჩინური: 匈奴, ფინინი: Xiōngnú) — მომთაბარე ტომების გაერთიანება, რომლებიც დომინირებდნენ აზიის მდელოზე ძვ. წ. III საუკუნიდან I საუკუნემდე. ჩინურ წყაროების მიხედვით მათ ძვ. წ. 209 წელს, მოდუ შანიუს ხელმძღვანელობით იმპერია შექმნეს. იმპერიამ იარსება დაახლოებით სამი საუკუნე (ძვ. წ. 209 — 93) და აღემატებოდა დღევანდელი მონღოლეთის საზღვრებს. ძვ. წ. II საუკუნეში იუეჩჟების დამარცხების შემდეგ ისინი ცენტრაური და სამხრეთი აზიის მდელოზე მთავარ ძალად იქცნენ. მათი გავლენის ქვეშ იყო მოქცეული: სამხრეთი ციმბირი, დღევანდელი მონღოლეთი, შიდა მონღოლეთი, განსუ, სინძიანი. მათ რთული ურთიერთობა ჰქონდათ სამხრეთით არსებულ ჩინურ დინასტიებთან, რომელიც ხშირად საომარ მოქმედებებშიც გადადიოდა. ზოგიერთი მეცნიერი მათ ევრაზიულ ველზე დასავლეთით მაცხოვრებელ ხალხებთან აიგივებს. ხუნუს ჯგუფის ეთნიკურ კუთვნილების დადგენას ართულებს ჩინურ წყაროებში შემორჩენილი სიტყვების მცირე რაოდენობა, რომლებიც ძირითადად ადგილების ან ადამიანების სახელებს წარმოადგენენ. მეცნიერები დასაშვებად მიიჩნევენ მათ: ირანულ, მონღოლურ, ტოხარულ, თურქულ, ურალურ, ენისეიურ ან შერეულ ეთნიკურ წარმომავლობას. სიტყვა ხუნუ შეიძლება წარმოადგენდეს ჰუნის მონათესავე სიტყვას. (რუსული) Потапов, Л. П. 1966. Этнионим Теле и Алтайцы. Тюркологический сборник, 1966: 233-240. Мoscow: Nauka. (Potapov L.P., The ethnonym "Tele" and the Altaians. Turcologica 1966: 233-240). (ინგლისური) Houle, J. and L.G. Broderick 2011 "Settlement Patterns and Domestic Economy of the Xiongnu in Khanui Valley, Mongolia", 137-152. In Xiongnu Archaeology: Multidisciplinary Perspectives of the First Steppe Empire in Inner Asia. Material Culture presented by University of Washington Encyclopedic Archive on Xiongnu The Xiongnu Empire დაარქივებული 2015-03-19 საიტზე Wayback Machine. The Silk Road Volume 4 Number 1 The Silk Road Volume 9 Gold Headdress from Aluchaideng Belt buckle, Xiongnu type, 3rd–2nd century B.C. Videodocumentation: Xiongnu – the burial site of the Hun prince (Mongolia) The National Museum of Mongolian History :: Xiongnu ↑ Martini, Martino (2002) Opera omnia. ISBN 9788884430281.  ↑ Xiongnu People. Encyclopædia Britannica. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 11 მარტი 2020. ციტირების თარიღი: 25 July 2015 ↑ Harmatta 1994, p. 488: "Their royal tribes and kings (shan-yii) bore Iranian names and all the Hsiung-nu words noted by the Chinese can be explained from an Iranian language of Saka type. It is therefore clear that the majority of Hsiung-nu tribes spoke an Eastern Iranian language." ↑ Beckwith 2009, p. 71-73 ↑ Bailey 1985, p. 21-45 ↑ Jankowski 2006, p. 26-27 ↑ А.Шабалов "Об этнической принадлежности хунну". 2009 (Russian). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2018-09-14. ციტირების თარიღი: 2015-06-16. ↑ Gedikli, Yusuf (2009). Hun Türkçesi Üzerine Araştırma ve İncelemeler - 8: Hun Türklerindeki Hu-Chie ~ Wu-Chie, İ-Ch’ü Jung, Ta-Li Jung Kavim Adlarının Etimolojisi ve Çok Önemli Üç Sonuç; Türk Dilinin ve Türk Tarihinin MÖ 659 Yılında Başladığının Belgelenmesi დაარქივებული 2012-12-02 საიტზე Wayback Machine. . YOM Türk Dünyası Kültür Dergisi, Bahar 2009 ↑ Di Cosmo, 2004, pg 166 ↑ Adolphe Bloch De l'origine des turcs en particuliers des osmanlis, გვ. 158–168.  ↑ Adas 2001: 88 ↑ 12.0 12.1 Beckwith 2009, p. 51-52, 404-405 ↑ Geng 2005 ↑ Vaissière 2006
გიორგი (დავით VII-ის ძე)

გიორგი ბატონიშვილი (გ. 1270, თბილისი) — დავით ულუს ძე. XIII საუკუნის 70-იან წლებში სიბაზე გაჩენილა მუცლის ავადმყოფობა. ამ ავადმყოფობას ჟამთაამწერელი „მუცლის სალმობას“ უწოდებს. მეფე ულუ დავითი და მისი შვილი გიორგი ამ ავადმყოფობის მსხვერპლნი გამხდარან. გიორგი ბატონიშვილს „მუცლის სალმობა“ თბილისში შეჰყრია. შ. მესხია, დ. გვრიტიშვილი, მ. დუმბაძე, ა. სურგულაძე, „თბილისის ისტორია“, თბ., 1958 წ.
მოზაფარ ალ-დინ შაჰი

მოზაფარ ალ-დინ შაჰ ყაჯარი (სპარს. Mozafar Ŝāhe Qājār‎; დ. 23 მარტი, 1853 — გ. 3 იანვარი, 1907) — ირანის მეხუთე შაჰი ყაჯართა დინასტიიდან, 1896-1907 წლებში. მუჰამედ-შაჰ ყაჯარის მემკვიდრის, ნასერ ალ-დინ შაჰის ვაჟი. დაიბადა 1853 წელს, თეირანში, მამამისის, ნასერ ალ-დინ შაჰის მმართველობის პერიოდში. 1861 წელს, 8 წლის ასაკში, მამამისმა იგი გააგზავნა აზერბაიჯანის ჩრდილოეთ პროვინციაში, რათა ემართა ის და მიეღო მმართველობის კარგი გამოცდილება. მან აზერბაიჯანში, სანამ ტახტზე ასვლის ბედნიერება ხვდებოდა წილად, გაატარა 35 წელი. ამ პერიოდში მას ნასერ ალ-დინ შაჰთან სახარბიელო ურთიერთობა არ ჰქონია. ის ტახტზე ავიდა 1896 წლის 1 მაისს, მამის გარდაცვალების შემდეგ. მისი ტახტზე ასვლის დროს, ირანს ჰქონდა ფინანსური კრიზისი. წლიური ხარჯები, ბევრად აღემატებოდა ხაზინის შემოსავალს, რადგან მის წინამორბედს ჰქონდა აღებული ვალები რუსეთისა და ინგლისისგან. სწორედ ამიტომ, მას არც ის შეეძლო, რომ ხაზინის რეფორმა გაეტარებინა და იძულებული გახდა, რუსეთთან წასულიყო პოლიტიკურ დათმობაზე, რათა შემსუბუქებულიყო მისი ვალი. 1906 წელს, მან შექმნა „ეროვნული საკონსულტაციო ასამბლეა“, რასაც მოჰყვა ხალხისა და მაღალი წოდების პირების პროტესტი. „ეროვნული საკონსლუტაციო ასამბლეის“ მიღების შედეგად, მოზაფარ ალ-დინ შაჰმა, ძალიან შეამცირა შაჰის ძალა და დიდი უფლებები აღმოჩნდა პარლამენტის ხელში. სწორედ ამან გამოიწვია ხალხის პროტესტი და აჯანყება მოზაფარ ალ-დინ შაჰის კარზე. მოზაფარ ალ-დინ შაჰი გარდაიცვალა 1907 წლის 3 იანვარს გულის შეტევით. მას ჰყავდა 6 ვაჟი და 8 ქალიშვილი. მისი გარდაცვალების შემდეგ, ტახტზე ავიდა მისი 1-ლი ვაჟი მუჰამედ ალი მირზა (მუჰამედ ალი შაჰი). Mozaffar-ed-Din Shah Qajar (Kadjar)
ფერხისა

ფერხისა — უძველესი ქართული ხალხური ცეკვა. სრულდებოდა ახალი წლის პირველ დღეს. დაკავშირებული იყო „მფერხავობასთან“. მუსიკალური ზომა 6/8. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 275.
ნიბორგის მუნიციპალიტეტი

ნიბორგის მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი (დანიურად კომუნა) დანიაში, სამხრეთ დანიის რეგიონში. კუნძულ ფიუნზე. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 278 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 31 607 ადამიანს (2008). ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ნიბორგი. ოფიციალური საიტი Nyborg city portal (Danish only) დაარქივებული 2005-10-01 საიტზე Wayback Machine. Nyborg tourist bureau დაარქივებული 2004-03-25 საიტზე Wayback Machine.
ნორფინის მუნიციპალიტეტი

ნორფინის მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი (დანიურად კომუნა) დანიაში, სამხრეთ დანიის რეგიონში. კუნძულ ფიუნზე. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 451,57 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 29 651 ადამიანს (2009). ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ბოგენსე. ოფიციალური საიტი (დანიური) ↑ https://www.tv2fyn.dk/nordfyn/nordfyns-nye-borgmester-faar-borgmesterkaeden-paa
მიდელფარტის მუნიციპალიტეტი

მიდელფარტის მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი (დანიურად კომუნა) დანიაში, სამხრეთ დანიის რეგიონში, კუნძულ ფიუნის დასავლეთ სანაპიროზე. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 299,51 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 37 857 ადამიანს (2015). ოფიციალური საიტი (დანიური)
ლანგელანის მუნიციპალიტეტი

ლანგელანის მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი (დანიურად კომუნა) დანიაში, სამხრეთ დანიის რეგიონში. კუნძულ ლანგელანზე. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 291,07 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 12 647 ადამიანს (2015). შეიქმნა 2007 წლის 1 იანვარს. ოფიციალური საიტი (დანიური)
გიორგი ხუციშვილი (მრავალმნიშვნელოვანი)

გიორგი ხუციშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს: გიორგი ხუციშვილი — მეცნიერი, ფილოსოფოსი გიორგი ხუციშვილი — მსახიობი
ფერხული

ფერხული — უძველესი ქართული ხალხური (უპირატესად მამაკაცთა) ცეკვა. აღბეჭდილია თრიალეთის გათხრების შედეგად ნაპოვნ ვერცხლის სასმისზე (ძვ. წ. II ათასწლეული). შინაარსის მიხედვით არსებობს პატრიოტული, საბრძოლო (მეომრულ-ლაშქრული) და საყოფახოვრებო ფერხულები. ფორმის მიხედვით — წრიული, წრე წრეში ჩასმული და სართულიანი (ორსართულა ან ზემყრელო). მუსიკალური ზომა 3/4. დღეისათვის საფერხული რეპერტუარით ყველაზე მდიდარია სვანეთი. აქ შემონახულია უძველესი წარმართული ფერხულები. ფერხული გავრცელებულია აგრეთვე რაჭაში, გურიაში, სამეგრელოსა და მესხეთში. ზოგიერთი ფერხული შედგება ნელი და ჩქარი ნაწილებისაგან. მუსიკალური ზომა 4/4. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 275.
ჯარხანდი

ჯარხანდი (ჰინ. झारखंड Jharkhand, jh) — ინდოეთის შტატი. 2000 წელს გამოეყო ბიჰარის შტატს. სახელწოდება ნიშნავს „ტყეების ქვეყანას“. ჯარხანში თავმოყრილია ინდოეთის მინერალური რესურსების 40%. მოსახლეობა - 27.968 ათასი; ფართობი - 75 ათასი; ქალაქები (ათ.) - რანჩი (C, 863), ჯამშედპური (581), ბოკარო (402), ჯჰანბადი (203). ↑ Jharkhand – At a Glance. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-05-05. ციტირების თარიღი: 2014-11-30. ↑ შეცდომა თარგის გამოძახებისას: cite web: პარამეტრები url და title აუცილებელად უნდა მიეთითოს.. mongabay.com. ციტირების თარიღი: 10 October 2013.
ყელის ტბა

ყელის ტბა — ვულკანურ-მყინვარული გენეზისის ტბა საქართველოში, ახალგორის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს ყელის ვულკანურ ზეგანზე, ზღვის დონიდან 2914 მ სიმაღლეზე. სარკის ფართობი 1,28 კმ², საშუალო სიღრმე 24,7 მ, მაქსიმალური სიღრმე 63 მ, წყლის მოცულობა 31,6 მლნ მ³. წყალშემკრები აუზის ფართობი 7,8 კმ². მერიდიანულად გადაჭიმული ტბის ქვაბული შექმნილია დიდი მყინვარული ცირკის ლავური ნაკადის შეგუბებით, რომელიც შემდეგში მყინვარმა გადაამუშავა. უკავია ორი ქვაბული. ტბა საზრდოობს წვიმის, თოვლისა და მიწისქვეშა წყლით. მაქსიმალური დონე ივნისშია, მინიმალური — თებერვალში. ტბიდან გამოედინება მდინარე ქსანი. ტბა 7–8 თვე ყინულითაა დაფარული. წყალი მტკნარია. თევზი არ არის. ტბა და მისი მიდამოები პერსპექტიულია ტურიზმისათვის. ↑ ლევან მარუაშვილი, საქართველოს ფიზიკური გეოგრაფია, თბილისი, საქართველო, გვ. 64, წელი 1964. ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 188. ↑ Озера Кельского нагорья, А. В. Зимницкий // ყელის ვულკანური ზეგნის ტბები ↑ Апхазава И. С. Озера Грузии. Тбилиси: Мецниереба, 1975. 181 с.
ფორ-როუდსი

ფორ-როუდსი (ინგლ. Four Roads; ირლ. Tigh Srathra) — სოფელი ირლანდიაში, მდებარეობს როსკომონის საგრაფოში, კონაქტის პროვინციაში. ქალაქ როსკომონიდამ დაშორებულია 16 კმ-ით. ფორ-როუდსში არის ეკლესია, სკოლა, ლუდხანა და გელური თამაშების მოედანი. სოფელში მოქმედებს ჰარლინგის კლუბი. როსკომონის საგრაფო. ↑ Census 2006 – Volume 1 – Population Classified by Area (PDF). Central Statistics Office Census 2006 Reports. Central Statistics Office Ireland (April 2007). ციტირების თარიღი: 2011-06-10.
Irmandades da Fala

ენის საძმო (გალისიური: Irmandades da Fala) — 1916-1936 წლებში მოქმედი გალისიური ნაციონალისტური ორგანიზაცია. ის ყო პირველი პოლიტიკური ორგანიზაცია გალისიაში, რომელიც მხოლოდ გალისურ ენას იყენებდა. 1915 წელს, მადრიდში მცხოვრები გალისიელი მწერალი აურიელო რიბალტა გალისიური ენის დაცვის მოწოდებით გამოვიდა. 1916 წლის 5 იანვარს, გაზეთში La Voz de Galicia, ანტონ ვილარ პონტემ დაიწყო გალისიური ენის მეგობრების ლიგის დაფუძნების კამპანია. 1916 წლის მარტში მან გამოსცა: გალისიური ნაციონალიზმი: ჩვენი რეგიონალური აღიარება, სადაც ის გამოდიოდა გალისიური ენის დაცვის აღიარების და გამოყენების მოთხოვნით. 1918 წლის ნოემბრის ლუგოს კონგრესზე მათ მიიღეს პროგრამა: ძირითადი მიზნები: გალისიის სრული ავტონომია. მუნიციპალური ავტონომია. გალისიის ერთა ლიგაში შესვლა. პორტუგალიასთან ფედერაციული კავშირის შექმნა. გალისიის მიზნები: საკანონმდებლო ხელისუფლება ხალხის მიერ არჩეულ გალისიის პარლამენტს. საკანონმდებლო სამართალი ყოველთვის სრულდებოდეს გალისიელების მიერ. გალისიის საგადასახადო კანონმდებლობაში არ ერეოდეს ცენტრალური მთავრობა. გალისიაში გალისიური და ესპანური იყოს ოფიციალური ენები. ქალისა და კაცის ერთნაირი უფლებები. პროვინციული დეპუტაციის აკრძალვა. Beramendi, X.G. and Núñez Seixas, X.M. (1996): O nacionalismo galego. A Nosa Terra, Vigo Beramendi, X.G. (2007): De provincia a nación. Historia do galeguismo político. Xerais, Vigo
ბარიტონი (საკრავი)

ბარიტონი — სიმებიან-ხემიანი მუსიკალური საკრავი. ხემით დასაკრავი 6-7 სიმის გარდა ჟღერადობის გასაძლიერებლად ჰქონდა 7-20 და მეტი სარეზონანსო სიმი. სარეზონანსო სიმებს აჟღერებდნენ აგრეთვე მარცხენა ხელის შუა თითის გამოკვრით. გავრცელებული იყო XVIII საუკუნის გერმანიასა და ავსტრიაში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 210.
მოდუ

მოდუ შანიუ ან მოდე (ჩინ.: 冒頓單于; დ. დაახლ. ძვ.წ. 234 — გ. ძვ. წ. 174) — ხუნების მეოთხე მმართველი და ხუნუს იმპერიის დამაარსებელი. ის ხუნუს მმართველი ძვ. წ. 209 წელს მამამისის მკვლელობის შემდეგ გახდა. მოდეს მმართველობა გრძელდებოდა ძვ. წ. 209-დან ძვ. წ. 174-მდე. თავიდან ის მამამისის ტოუმანის ჯარის ხელმძღვანელი იყო, ხოლო მამის მკვლელობის შემდეგ გახდა შანიუ და ხუნუს მეფე. მისი სამფლობელო დღევანდელი მონღოლეთის ტერიტორიის გარშემო იყო გაერთიანებული. მან გააერთიანა მონღოლეთის ველების მომთაბარე ტომები და გადაიქცა მეზობელი ცინის დინასტიის მნიშვნელოვან საფრთხედ. ხუნის იმპერია წარმოადგენდა თავისი დროის უდიდეს გაერთიანებას. მისი აღმოსავლეთ საზღვარი იყო მდინარე ლიაოხზე, დასავლეთი საზღვარი პამირის მთიანეთი, ხოლო ჩრდილოეთით ბაიკალამდე აღწევდა. ის მისმა შვილმა ლაოშანმა შეცვალა. Baidu Entry on Batur Tengriqut All Empires: The Xiongnu Empire დაარქივებული 2015-03-19 საიტზე Wayback Machine. The Xiongnu – China Knowledge site Essay on the Xiongnu ↑ Bambooweb Dictionary: Huns. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-09-26. ციტირების თარიღი: 2015-06-17. ↑ Batur Tengriqut
ბარიტონი (სასულე)

ბარიტონი — ამბუშიურული (უმეტესად სპილენძის) მუსიკალური საკრავი, რომელიც საყვირზე ოქტავით დაბლა ჟღერს. გამოიყენება სასულე ორკესტრში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 210. United States Marine Band Euphonium-Tuba (სამხედრო-საზღვაო ძალები ჯგუფის) დაარქივებული 2011-01-05 საიტზე Wayback Machine. .
ძაბრიანი ობობები

ძაბრიანი ობობები (ლათ. Agelenidae) — ფეხსახსრიან ცხოველთა ოჯახი ობობასნაირთა კლასისა. საშუალო ან პატარა ცხოველები არიან, სხეული დაფარული აქვთ ფრთისებრი ბეწვებით. ცნობილია 500 სახეობა, საქართველოში რეგისტრირებულია 14, მათ შორის ორსქესიანი, ლაბირინთის ობობა, საქართველოში ნაპოვნია თ. მხეიძის მიერ. მეორე სახეობა — Agelena taurica — საქართველოში ყველგან გვხვდება ჩაისა და ციტრუსოვან ბუჩქებზე, დიდი რაოდენობით ანადგურებს მავნე მწერებს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 261.
ერნესტ სოლვე

ერნესტ გასტონ იოსეფ სოლვე (დ. 16 აპრილი, 1838 — გ. 26 მაისი, 1922) — ბელგიელი ქიმიკოსი და ფილანთროპი. 21 წლამდე ის მუშაობდა ბიძის ქიმიურ საწარმოში. 1861 წელს მან აღმოაჩინა ე.წ. სოლვეს პროცესი, რომელიც სოდის მიღების ერთ-ერთ მთავარ პროცესად იქცა. მან დააარსა კომპანია Solvay S.A. და 1972 წელს კიდევ უფრო გააუმჯობესა მეთოდი და დააპატენტა. 1903 წელს მან დააარსა ფიზიკის და ქიმიის სოლვეს საერთაშორისო ინსტიტუტი, ხოლო 1911 წელს, მისი დაფინანსებით გაიმართა სოლვეს პირველი კონფერენცია, რომელშიც მონაწილეობას იღებდნენ მაქს პლანკი, ერნესტ რეზერფორდი, მარი სკლოდოვსკა-კიური, ანრი პუანკარე და ალბერტ აინშტაინი, ხოლო თავმჯდომარე იყო ჰენდრიკ ლორენცი. მას შემდეგ სოლვეს კონფერენცია პერიოდულად იმართება. ის ორჯერ იქნა არჩეული ბელგიის სენატში ლიბერალური პარტიის სიით. გარდაიცვალა 1922 წელს, 84 წლის ასაკში. ერნესტ სოლვე — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან ↑ 1.0 1.1 Encyclopædia Britannica <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a> ↑ 2.0 2.1 SNAC — 2010. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a> ↑ 3.0 3.1 Biographie Nationale de Belgique / Académie royale des sciences, des lettres et des beaux-arts de Belgique — BXL. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q239"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q337580"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2728291"></a> ↑ 4.0 4.1 Dictionnaire des Wallons — Fédération Wallonie-Bruxelles, Institut Jules Destrée. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q30494971"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q89959"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3151757"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q30494718"></a> ↑ 5.0 5.1 ბროკჰაუზის ენციკლოპედია <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227"></a> ↑ 6.0 6.1 Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ 7.0 7.1 Gran Enciclopèdia Catalana — Grup Enciclopèdia, 1968. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q18696256"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2664168"></a> ↑ 8.0 8.1 GeneaStar <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q98769076"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3100478"></a> ↑ 9.0 9.1 Roglo — 1997. — 10000000 ეგზ. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q83365652"></a> ↑ 10.0 10.1 10.2 10.3 10.4 10.5 10.6 https://www.senate.be/www/?MIval=/index_senate&MENUID=59000&LANG=fr&PAGE=/groote_oorlog/Solvay/Solvay_fr.html ↑ 11.0 11.1 Сольве Эрнест Гастон // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q649"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737"></a> ↑ Find a Grave — 1996. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q63056"></a> ↑ https://brupedia.brussels/notice/place-solvay-ernest-solvay/ ↑ https://www.unige.ch/archives/adm/documents-en-ligne/listes-docteurs-honoris-causa/
სენერბორგის მუნიციპალიტეტი

სენერბორგის მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი (დანიურად კომუნა) დანიაში, სამხრეთ დანიის რეგიონში. ესაზღვრება გერმანიას. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 496 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 75 264 ადამიანს (2014). ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი სენერბორგი. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: სენერბორგის მუნიციპალიტეტი ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2021-12-03 საიტზე Wayback Machine. (დანიური) Joint webportal for public offices, business and non-profit organisations დაარქივებული 2010-12-30 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) Tourist attractions in Sønderborg დაარქივებული 2012-10-14 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) Video showing the town of Sønderborg Student association in Sønderborg დაარქივებული 2015-09-27 საიტზე Wayback Machine.
სვენბორგის მუნიციპალიტეტი

სვენბორგის მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი (დანიურად კომუნა) დანიაში, სამხრეთ დანიის რეგიონში, კუნძულ ფიუნზე. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 417 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 58 612 ადამიანს (2012). ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი სვენბორგი. ოფიციალური საიტი (დანიური)
მიხეილ ბარკლაი-დე-ტოლი

მიხეილ ბოგდანის ძე ბარკლაი-დე-ტოლი (რუს. Михаил Богданович (Михаил Андреас) Барклай-де-Толли)(დ. 24 დეკემბერი, 1761, პამუშისე, ლიფლანდიის გუბერნია — გ. 14 მაისი, 1818, ინსტერბურგი, აღმოსავლეთი პრუსია) — რუსი გენერალ-ფელდმარშალი (1814), თავადი (1815), საფრანგეთ-რუსეთის ომის (1812) გმირი. წარმოშობით XVII საუკუნის რიგაში გადმოსახლებული ძველი შოტლანდიელი ოჯახიდან იყო. მონაწილეობდა რუსეთ-ოსმალეთის ომში 1787-1791, რუსეთ-შვედეთის ომში 1788-1790 წლებში. თავი გამოიჩინა საფრანგეთთან ომში 1806-1807 წლებში პროისიშ-აილაუსთან. 1807 წლიდან მეთაურობდა დივიზიას. რუსეთ-შვედეთის 1808-1809 წლებში ომის დროს - კორპუსს. 1810 წლის იანვარიდან - 1812 წლის სექტემბრამდე იყო სამხედრო მინისტრი და დიდი მუშაობა გასწია რუსეთის არმიის გასაძლიერებლად. 1812 წლის სამამულო ომში სარდლობდა დასავლეთის I არმიას, მასვე, როგორც სამხედრო მინისტრს, ემორჩილებოდა დასავლეთის II არმია. მოწინააღმდეგის ჭარბ ძალებთან ბრძოლაში ბარკლაი-დე-ტოლიმ მინიმალური დანაკარგებით დაიხია უკან და შეაერთა ორივე არმია, მაგრამ უკან დახევამ თავადაზნაურთა წრეებისა და არმიის უკმაყოფილება გამოიწვია და 17 აგვისტოს ბარკლაი-დე-ტოლიმ არმიების სარდლობა მიხეილ კუტუზოვს გადააბარა. ბოროდინოს ბრძოლაში იგი მეთაურობდა რუსეთის არმიის მარჯვენა ფრთას, გამოიჩინა შეუპოვრობა და თავდაცვითი ბრძოლის წარმოების დიდხელოვნება. ბარკლაი-დე-ტოლიმ უვარგისად ცნო ლეონტი ბენიგსენის მიერ მოსკოვის დასაცავად არჩეული პოზიცია და ფილის სამხედრო საბჭოზე მხარი დაუჭირა კუტუზოვის წინადადებას მოსკოვის დატოვების შესახებ. 1813 წელს იგი დაინიშნა III არმიის, შემდეგ კი რუსეთ-პრუსიის არმიის სარდლად, წარმატებით ხელმძღვანელობდა მას რუსეთის არმიის საზღვარგარეთულ ლაშქრობაში 1813-1814 წლებში (კულმი, ლაიფციგი, პარიზი). დაკრძალულია ლიფლანდიაში, ბეკლორში (ამჟამად იიგევესტე, ესტონეთი). ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 211.
ოდენსეს მუნიციპალიტეტი

ოდენსეს მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი (დანიურად კომუნა) დანიაში, სამხრეთ დანიის რეგიონში, კუნძულ ფიუნზე. მუნიციპალიტეტის ფართობი შეადგენს 304,34 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა — 197 480 ადამიანს (2015). ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ოდენსე. ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2015-10-23 საიტზე Wayback Machine. Odense tourism bureau დაარქივებული 2012-11-03 საიტზე Wayback Machine. (დანიური) List of twin cities and towns დაარქივებული 2016-03-04 საიტზე Wayback Machine. (დანიური) Krak searchable/printable map დაარქივებული 2007-10-05 საიტზე Wayback Machine. (outline of municipality does not print out!)
თესლი (მრავალმნიშვნელოვანი)

თესლი შეიძლება აღნიშნავდეს: თესლი — ცხოველისა და ადამიანის სქესობრივი აქტის დროს გამოყოფილი სითხე თესლი — მცენარის ორგანო
შეჰზადეს მეჩეთი

შეჰზადეს მეჩეთი (თურქ. Şehzade Camii) — ოსმალეთის იმპერიის სულთნის, სულეიმან I-ის მიერ, მისი გარდაცვლილი შვილის, მეჰმედის პატივსაცემად აშენებული მეჩეთი. იგი შენდებოდა 1543-1548 წლებში. მეჰმედი იყო სულეიმანის მეორე ვაჟი მუსტაფას შემდეგ. სწორედ მუსტაფა მართავდა მეჰმედამდე მანისას. როგორც ცნობილია, მეჰმედი იყო სულეიმანის საყვარელი შვილი და იგი თავის ყველაზე ღირსეულ მემკვიდრედ სწორედ მას თვლიდა. მეჰმედი მსახურობდა მანისაში 1541-1543 წლებში, სანჯაყში, რომელსაც მომავალი სულთნები მართავდნენ. 1543 წელს, მანისაში გავრცელდა ყვავილის ეპიდემია. შეჰზადე მეჰმედის სიცოცხლეც სწორედ ამ გავრცელებულმა ეპიდემიამ იმსხვერპლა. საყვარელი შვილის დაკარგვა სულეიმანმა ძალიან განიცადა. ცოტა ხნის შემდეგ, სულეიმანმა, სასახლის მთავარ არქიტექტორს, მაიმარ სინანს დაავალა, რომ სტამბოლში აეგო შეჰზადეს მეჩეთი. 1548 წელს, როცა მეჩეთის მშენებლობა დასრულდა, მეჰმედი იქ გადაასვენეს. მეჰმედთან ერთად, შეჰზადეს მეჩეთში განისვენებს მისი ქალიშვილი — ჰუმაშაჰი, რომელიც შეჰზადეს გარდაცვალებამდე ცოტა ხნით ადრე ეყოლა. ჰუმაშაჰი გარდაიცვალა 52 წლის ასაკში. მიუხედავად იმისა, რომ შეჰზადეს მეჩეთის აშენებიდან გავიდა 460 წელზე მეტი, იგი ახერხებს პირვანდელი სახის შენარჩუნებას და დღემდე ჩვეულებრივად განაგრძობს ფუნქციონირებას. Şehzade Külliyesi, Archnet. Turkish Museum of Architecture დაარქივებული 2007-09-27 საიტზე Wayback Machine. Photographs by Dick Osseman
ჰანიფიზმი

ჰანიფიზმი (არაბ. حنيف, Ḥanīf; მრავლობითი: حنفاء, ḥunafā') — რელიგიურ მონოთეისტური მოძრაობის ერთ-ერთი ფორმა, რომელიც აღმოცენდა ისლამდელ არაბეთში და განიცადა იუდაიზმისა და ქრისტიანობის გავლენა. ჰანიფიზმის მიმდევრები (ჰანიფები) ქადაგებდნენ მონოთეიზმსა და ასკეტიზმს. მოუწოდებდნენ ტომისა და ადგილობრივი ღმერთების გაუქმებას, მაგრამ მთლიანად არ იღებდნენ არც ქრისტიანობას და არც იუდაიზმს. სურდათ, შეექმნათ შედარებით მარტივი, VI საუკუნისა და VIII საუკუნის დასაწყისის არაბეთისთვის მისაწვდომი რელიგიური სისტემა. ჰანიფიზმა მნიშვნელოვანი გავლენა მოახდინა თავდაპირველ ისლამზე. ჰანიფიზმის ყველაზე აქტიური და თანმიმდევრული წარმომადგენელი იყო მქადაგებელი მუსეილიმა (გ. 633). ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 600.
პედრო პარდო დე კელა

პედრო პარდო დე კელა (ესპ. Pedro Pardo de Cela Rodríguez de Aguiar e Ribadeneyra); (გ. 3 ოქტომბერი, 1483) — გალისიის XV საუკუნის მარშალი. ხუან ნუნეს პარდოს შვილი. პედრო პარდო დე კელა იყო ფეოდალი რომელიც 1474 წელს ვივეროს მერი და მარშალი გახდა. ენრიკე IV-ს გარდაცვალების შემდეგ ტახტისთვის ატეხილ ომში მხარს კასტილიისა და ლეონის სამეფოს კანონიერ მემკვიდრეს ხუანა ბელტრანეხას დაუჭირა. სამოქალაქო ომში ისაბელ I კასტილიელის გამარჯვების შემდეგ მას და მის შვილს პეტერს მონარქის ბრძანებით 1483 წლის 3 ოქტომბერს მონდონედოს კათედრის წინ თავი მოკვეთეს. La verdad de Pardo de Cela დაარქივებული 2015-06-22 საიტზე Wayback Machine. ABC.es (ესპანური) El Mariscal Pero Pardo de Cela Britonia (ესპანური) Pedro Pardo de Cela, el mariscal de Mondoñedo Espana Fasciente (ესპანური) ↑ Mayán Fernandez, Francisco: The Marshal Pardo de Cela and the church of Mondoñedo in the light of new historical documents. Santiago: Charts A. 1.962.
ჰანს ჰუბერი

ჰანს ჰუბერი (დ. 28 ივნისი, 1852, ეპენბერგი, ზოლოტურნის კანტონი — გ. 25 დეკემბერი, 1921, ლოკარნო) — შვეიცარიელი კომპოზიტორი და პედაგოგი. 1870-1874 წლებში სწავლობდა ლაიფციგის კონსერვატორიაში (კ. რაინიკესა და ე. რიხტერთან). 1877 წლიდან მუშაობდა ბაზელში. 1889 წლიდან ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას საყოველთაო სამუსიკო სკოლაში (1896-1918 წლებში დირექტორი). საფუძველი ჩაუყარა შვეიცარულ სიმფონიურ მუსიკას. აღსანიშნავია მისი პროგრამული სიმფონიები (I — „ტელი“, II „ა. ბეკლინის სიუჟეტებზე“, III — „ჰეროიდიკული“ და სხვა). ჰუბერს ეკუთვნის 5 ოპერა (მ. შ. „მსოფლიოს გაზაფხული“, 1894; „ზღვის ნობათი“, 1918 და სხვა); ორი ორატორია, კონტატები, სიმფონიები და სხვა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 693.
Barclays

Barclays (ბარკლეიზ; ინგლ. Barclays) — ინგლისის უდიდესი კომერციული ბანკი. შედიოდა დიდ ხუთეულში. შეიქმნა 1896 წელს „ბარკლეი ენდ კომპანის“ სახელწოდებით XVII საუკუნეში დაარსებული საბანკირო სახლის ბაზაზე. ბანკის დაახლოებით 67% ეკუთვნის ინსტიტუციონალურ ინვესტორებს. Barclays-ი პრემიერ ლიგის გენერალური სპონსორია. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 211.