laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
დაიკო კერი

დაიკო კერი (ინგლ. Sister Carrie) — ცნობილი ამერიკელი მწერლის თეოდორ დრაიზერის პირველი და ერთ-ერთი ყველაზე გახმაურებული რომანი. ამ ნაწარმოებით დრაიზერმა მეოცე საუკუნის ამერიკელი მწერლების რეალისტური, თუმცა, დაცემის პირას მყოფი ტრადიცია განაგრძო. რომანს კრიტიკოსთა და საზოგადოების მხრიდან სასტიკი შეფასება მოჰყვა, ნაწარმოებს უზნეოც კი უწოდეს. დრაიზერმა მთავარი მოქმედი პერსონაჟი გოგონა საზოგადოებაში გაბატონებულ ნორმებს დაუპირისპირა. აქვე უნდა ითქვას, რომ საზოგადოებას თითქოს მორგებული მსახიობი ქალი, რომელსაც წარმატებაც მალევე ეწვია, საბოლოოდ მაინც ვერ ეთვისება არსებულ წესებს და შინაგანად მაინც დამოუკიდებელ და ცოტა გაურკვეველ პრინციპებს იზიარებს. ქალს, ერთი შეხედვით, ყველაფერი აქვს რაზეც ოცნებობდა, მაგრამ ბედნიერი მაინც არ არის. სწორედ ასეთი პათოსით დაწერილი წიგნი ვერ მიიღო იმდროის ამერიკულმა საზოგადოებამ და მწერალს ბევრი პრობლემა შეხვდა სამართლის მხრივაც კი. "კერი" დრაიზერმა 1900 წელს გამოსცა. ნაწარმოები ახალგაზრდა სოფლელ გოგონას ეხება, რომელიც დიდ ქალაქში ბედის საძებნელად ჩადის. პირველად კერი უფროს დასთან დაბინავდება, სადაც მისი "ამერიკული ოცნების" გაცნობიერებას ახდენს, შემდგომ გოგონა ბინას იცვლის და დიდებისკენ მიმავალ გზაზე პირველ ნაბიჯებსაც დგამს. კერი რომანის ბოლოს ცნობილი მსახიობი ხდება, თუმცა, მისი შინაგანი სამყარო ვერ ეგუება არსებულ რეალობას და ფუფუნებაში მყოფი ახალგაზრდა ქალი მარტოობას ირჩევს ცხოვრების თანამგზავრად. კაროლინა (კერი) მიბერი (ინგლ. Caroline 'Carrie' Meeber) — რომანის მთავარი გმირი; მინი ჰანსონი (ინგლ. Minnie Hanson) — კერის უფრო და, რომელთანაც ის ცოტა ხანს ცხოვრობდა სანამ დრუესთან გადავიდოდა; სვენ ჰანსონი (ინგლ. Sven Hanson) — მინის ქმარი; ჩარლზ დრუე (ინგლ. Charles H. Drouet) — კომოვოიაჟერი, რომელიც კერის ჩიკაგოსკენ მიმავალ მატარებელში გაეცნო; ჯორჯ ჰარსტვუდი (ინგლ. George W. Hurstwood) — ბარის მმართველი, შემდგომში კერის ქმარი; ჯულია ჰარსტვუდი (ინგლ. Julia Hurstwood) — ჯორჯის ცოლი; ჯესიკა და ჯორჰ უმცროსი (ინგლ. Jessica and George, Jr) — ჯორჯისა და ჯულიას შვილები; მისტერ და მისის ვენსები (ინგლ. Mr. and Mrs. Vance) — კერისა და ჰარსტვუდის მეზობლები ნიუ-იორკში; რობერტს ეიმსი (ინგლ. Robert Ames) — მისის ვენსის ბიძაშვილი; ლოლა ოსბორნი (ინგლ. Lola Osborne) — კერის დაქალი, რომელიც მაშინ გაიცნო, როდესაც თეატრში მოეწყო სამუშაოდ. რომან კერის ქართველი მკითხველი გასული საუკუნის 60-იანი წლებიდან იცნობს. აღსანიშნავია, რომ თეოდორ დრაიზერის შემოქმედების ქართულად თარგმნას ჯერ კიდევ მე-20 საუკუნეში ჩაეყარა საფუძველი. დრაიზერის ნაწარმოებების ქართულ ენაზე ამეტყველებას გარკვეული დატვირთვაც ჰქონდა, კერძოდ, მწერალი მწვავედ აკრიტიკებს ამერიკის (და ზოგადად) კაპიტალისტური სამყაროს წარმომადგენლების არაადამიანურ დამოკიდებულებას დაბალი კლასის ადამიანების მიმართ, რაც ხსენებულ რომანშიც კარგად არის ნაჩვენები.
მიხეილ ხავთასი

მიხეილ ხავთასი (დ. 7 სექტემბერი, 1883, სუფსა, ოზურგეთის მაზრა) — ქართველი ფოლკლორისტი, ლოტბარი. ძუკუ ლოლუას მეცადინეობით გუნდისთვის 80 კაცი შეიკრიბა. გუნდი გარდა კვირისა, ყოველდღე მეცადინეობდა. ამ გუნდში მიხეილ ხავთასთან ერთად აღიზარდნენ კიწი გეგეჭკორი, რომანოზ (რემა) შელეგია, კირილე პაჭკორია, ავქსენტი მეგრელიძე, პორფილე გაბელია, პლატონ ფანცულაია, ვლადიმერ ბაბილუა, ნოკო ხურცია, ვანო კოზმავა, ძრიკი ძიაფშიფა, მაქსიმე ანუა, ანდრი ალანია. გუნდში მონაწილეობდნენ მეგრელი, აფხაზი, გურული, იმერელი, სვანი მომღელები. 1921 წელს, როდესაც ძუკუ ლოლუა დანიშნეს დასავლეთ საქართველოს გუნდების ინსტრუქტორად, მისი წარდგენით, ფოთის მომღერალ ქალ-ვაჟთა სახელმწიფო გუნდის ხელმძღვანელად დაინიშნა მიხეილ ხავთასი, რომელიც XX საუკუნის 40-იან წლებში სახელმწიფო ანსამბლის ხელმძღვანელიც იყო. ლოტბარებისა და გუნდების ფოტო გალერეა, ფოკლორი
ლუნევილის ზავი

ლუნევილის ზავი (ფრანგ. Traité de Lunéville) — დაიდო 1801 წლის 9 თებერვალს ქალაქ ლუნევილში საფრანგეთსა (ნაპოლეონ ბონაპარტი) და ავსტრიას (ფრანც II) შორის. ზავი ეხებოდა აგრეთვე მთელს საღვთო რომის იმპერიას. ლუნევილის ზავით დასრულდა მეორე კოალიციის ომი საფრანგეთის წინააღმდეგ და აღდგა 1797 წლის კამპო-ფორმიოს ზავის პირობები. საფრანგეთმა მიიღო მდ. რაინის მარცხენა მხარეზე მდებარე მიწები და მიაღწია კოალიციის მიერ 3 სატელიტი სახელმწიფოს აღიარებას (ბატავიის, ჰელვეციის და ლიგურიის რესპუბლიკები). გერმანელმა ფიურსტებმა, რომლებმაც მდ. რაინის გადაღმა მიწები დაკარგეს, 1803 წლის იმპერიის დეპუტატთა უზენაესი გადაწყვეტილების თანახმად კომპენსაციები მიიღეს. სამშვიდობო ხელშეკრულებების სია მეორე კოალიციის ომი ნაპოლეონის ომები ცენტრალური ევროპა ლუნევილის მშვიდობიდან საიმპერატორო სეიმის დადგენილებამდე. 1803 წლის რუკა ლუნევილის ზავისა და საგანგებო საიმპერატორო დეპუტაციის საბოლოო რეზოლუციის შემდეგ. მშვიდობის ქალღმერთი ანუგეშებს გერმანიას. ლუნევილის მშვიდობის ალეგორია. ფრიდრიხ გეორგ ვეიჩი, 1801. ევროპის სტრატეგიული მდგომარეობა, 1801. 1869 წლის რუკაზე დატანილი ტერიტორიული ცვლილებები. მე-19 საუკუნის ბოლოსთვის არსებული გერმანიის იმპერიის რუკა. 1801 წლის მედალონი: ბონაპარტი, პირველი კონსული და ლუნევილის მშვიდობა. ლუნევილის ხელშეკრულებისადმი მიძღვნილი XIX საუკუნის დასაწყისის გრავიურა. Gotthard, Axel (2013). Das Alte Reich 1495–1806 (German). Darmstadt: Wissenschaftliche Buchgesellschaft. ISBN 978-3-534-25929-8.  Pellistrandi, Benoît Les relations internationales de 1800 à 1871, Armand Colin, Paris, 2000 ISBN 220-0-252-099. Stollberg-Rilinger, Barbara (2013). Das Heilige Römische Reich Deutscher Nation – Vom Ende des Mittelalters bis 1806 (German). Munich: C.H. Beck. ISBN 978-3-406-72247-9.  Wilson, Peter H. (2017). The Holy Roman Empire – A Thousand Years of Europe's History. London: Penguin Books. ISBN 978-0-141-04747-8.  Michael Hackner: Der Friede von Lunéville - zum 200. Jahrestag des ersten Schritts zum Untergang des Heiligen Römischen Reichs Deutscher Nation. Bd. 33 (2001), S. 813-820 Peter Hersche (Bearb.): Napoleonische Friedensverträge (Quellen zur neueren Geschichte 5), 2. Auflage, Bern 1973 Яковенко, Н. Л. Люневільський мирний договір 1801 // Українська дипломатична енциклопедія: У 2-х т. — К: Знання України, 2004 — Т.1 — 760с. ISBN 966-316-039-X ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ლუნევილის ზავი ხელშეკრულების ტექსტი (ფრანგულად) დაარქივებული 2019-08-06 საიტზე Wayback Machine. ხელშეკრულების ტექსტი (გერმანულად) დაარქივებული 2020-09-19 საიტზე Wayback Machine. Traité de Lunéville (1801) forme courante français ↑ Wilson 2017, p. 649. ↑ Stollberg-Rilinger 2013, p. 113. ↑ Gotthard 2013, pp. 157–159. ↑ რუკაზე წარმოდგენილია ტერიტორიული შენაძენები (ყვითლად) და დანაკარგები (მწვანე, ძირითადად საფრანგეთში), პრუსიის (ლურჯად) ლუნევილის ხელშეკრულების (1801) და 1803 წლის გერმანიის მედიატიზაციის შემდეგ. ↑ მე-19 საუკუნის ბოლოსთვის არსებული გერმანიის იმპერიის რუკა. სამოქალაქო კოდექსის მოქმედების არეზე მეწამული ფერი აღინიშნება, როგორც ლუნევილის ზავის ასწლიანი შედეგი.
სამთავრო

სამთავრო — მონარქიული სახელმწიფოებრივი წარმონაქმნი, რომლის სათავეში დგას მთავარი. განსაკუთრებით დამახასიათებელია ფეოდალური დაქუცმაცებულობის პერიოდისათვის. შუა საუკუნეების საქართველოში, სამთავრო ეწოდებოდა მთავარის საგამგებლო ტერიტორიას. სახელმწიფო მოხელეების (სპასპეტი, ერისთავი, სპასალარი და სხვა) საგამგებლო ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები; მცირე და დიდი სენიორები (VI—VIII საუკუნეებში — ქართველთა საერისთავო; VIII—X საუკუნეებში — კახთა საქორეპისკოპოსო, ჰერთა სამეფო, იბერთა საკურაპალატო, სხვადასხვა საუფლო-სამამფლო-სამეფოები; XIII—XVIII საუკუნეებში — სამცხე-საათაბაგო, გურიის, სამეგრელოს, სვანეთის, აფხაზეთის სამთავროები). საქართველოს მონარქიის სამოხელეო სამთავროები (საერისთავო ქვეყნები), იშვიათად კი სამამულე სამფლობელოებიც XV—XVIII საუკუნეებში გადაიქცნენ სენიორია-სამთავროებად და სახელმწიფო სამთავროებად (ოდიშის, სვანთა, აფხაზთა საერისთავოები, სამცხე-საათაბაგო. ზოგჯერ სამოხელეო სამთავროები სათავადო-სამამულე სამფლობელო ხდებოდა (მაგ., ქსნისა და არაგვის საერისთავოები). შოშიაშვილი ნ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 10.
ჩხერიმელა ხარაგაული (საფეხბურთო კლუბი)

„საფეხბურთო კლუბი ჩხერიმელა“ — საქართველოს საფეხბურთო კლუბი დაბა ხარაგაულიდან. თამაშობს პირველ ლიგაში. საფეხბურთო კლუბი ჩხერიმელა დაარსდა 1982 წელს ძმებ მურთაზ და სოსო აბაშიძეების მიერ. ჩხერიმელა ასპარეზობდა მაშინდელ საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატში, დასავლეთ საქართველოს ზონალურ პირველობაზე. 1987 წლიდან ხელმძღვანელობამ (პრეზიდენტი – თემიკო დევდარიანი) გუნდის შემადგენლობა გააძლიერა, გუნდში მოიყვანა თბილისელი მოთამაშეები და შედეგად გუნდი „ბ“ ლიგიდან „ა“ ლიგაში გადავიდა. საქართველოს საბჭოთა კავშირიდან გამოსვლის შემდეგ 1990 წლის 30 მარტს ჩატარდა საქართველოს ეროვნული ჩემპიონატის პირველი მატჩი. შესაბამისად, ჩხერიმელაც შეუერთდა ახალ ეროვნულ ჩემპიონატს და გამოდიოდა საქართველოს მეორე ლიგის დასავლეთის ზონაში. 1996-97 წლებისთვის გუნდი დაიშალა და 12 წლის მანძილზე ხარაგაულში მხოლოდ ახალგაზრდული გუნდები არსებობდა. 2009 წელს ხარაგაულის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს და გამგეობის ინიციატივით მოხერხდა გუნდის აღდგენა და ჩემპიონატში ჩართვა. ჩხერიმელა საქართველოს ეროვნულ ჩემპიონატში მეორე ლიგიდან ჩაერთო და დასავლეთ ზონაში გამოდიოდა, სადაც პირველსავე წელს მეოთხე ადგილი დაიკავა და საქართველოს ჩემპიონატის პირველი ლიგის საგზური მოიპოვა. 2010-11 წლებში "ჩხერიმელამ" საქართველოს ჩემპიონატის პირველ ლიგაში ითამაშა და სეზონი 35 ქულით 11 ადგილზე დაასრულა, ბურთების შეფარდებით 35-45, 7 მოგება, 14 ფრე და 11 წაგება. 2011-12 წლების სეზონში "ჩხერიმელამ" საქართველოს ჩემპიონატის პირველი ლიგის პირველი ეტაპი ჩემპიონატის "ა" ჯგუფში ჩაატარა. ათ გუნდში 28 ქულით მეოთხე ადგილზე გავიდა 8 მოგება, 4 ფრე და 6 წაგება. ჩემპიონატის მეორე ეტაპზე გუნდი "ბ" ჯგუფში მოხვდა, და 30 ქულით მეხუთე ადგილს დასჯერდა: 6 მოგება, 4 ფრე, 4 წაგება. 2012-13 წლების სეზონში ხარაგაულის "ჩხერიმელა" ასპარეზობს პირველ ლიგაში, "ბ" ზონაში. ხარაგაულის საფეხბურთო მოედანი აშენდა 1981 წელს. 1986 წელს მოედანზე მოეწყო დასაჯდომები. 2010–11 წლებში მოხდა სტადიონის რეაბილიტაცია. შერემონტდა და დაემატა ტრიბუნები, განახლდა მოედნის საფარი. დღეისათვის ტრიბუნა დაახლოებით 400 მაყურებელს იტევს. ამჟამად სტადიონი ატარებს „ჩხერიმელას“ ყოფილი ფეხბურთელის და მისი ერთ–ერთი დამაარსებლის სოსო აბაშიძის სახელს. შენიშვნა: დროშა აღნიშნავს ეროვნულ ნაკრებს რომელიც განსაზღვრულია ფიფა-ს წესებით. მოთამაშეები შესაძლოა რამდენიმე ფიფა-ს არაწევრ ქვეყანას/ტერიტორიას მიეკუთვნებოდნენ. შენიშვნა: დროშა აღნიშნავს ეროვნულ ნაკრებს რომელიც განსაზღვრულია ფიფა-ს წესებით. მოთამაშეები შესაძლოა რამდენიმე ფიფა-ს არაწევრ ქვეყანას/ტერიტორიას მიეკუთვნებოდნენ. soccerway.com კლუბის გვერდი Facebook-ზე
გენო ადამია

გენო აკაკის ძე ადამია (დ. 8 მარტი, 1936, სენაკი — გ. 28 სექტემბერი, 1993, სოხუმი) — ქართველი გენერალ-მაიორი (1993), აფხაზეთის ომის მონაწილე (1992–1993). საქართველოს ეროვნული გმირი (2020), ვახტანგ გორგასლის I ხარისხის ორდენის კავალერი (1994). გენო ადამია დაიბადა სენაკში, სამეგრელოში. სწავლობდა მოსკოვის პოლიგრაფიული ინსტიტუტის ფილიალში, საიდანაც 1956 წლის 9 მარტის მოვლენებთან დაკავშირებით გარიცხეს. 1957–1991 წლებში მუშაობდა ქუთაისში, გაგრაში, კრასნოდარში, სოხუმში სამრეწველო საწარმოებში და სამშენებლო ობიექტებზე. 1991 წლიდან იყო აფხაზეთში ეროვნულ–განმათავისუფლებელი მოძრაობის აქტიური მონაწილე, ხოლო ე. წ. აფხაზეთის კონფლიქტის დაწყების შემდეგ–სახალხო ლაშქრის რაზმების ერთ–ერთი ორგანიზატორი. შეიარაღებული კონფლიქტის დაწყებისთანავე, 1992 წელს, გენო ადამიამ დაიწყო მოხალისეთა შეგროვება ქალაქის მოსალოდნელი აგრესიისაგან დაცვის მიზნით. შემდეგ იყო საქართველოს შეიარაღებული ძალების 23-ე მექანიზებული ბრიგადის მეთაური. მალევე, დაწინაურდა და გენერალ-მაიორი გახდა. ერთ-ერთმა ყველაზე პოპულარულმა გენერალმა, 1993 წლის 27 სექტემბერს, სოხუმის დაცემის შემდეგაც კი უარი თქვა დანებებაზე. მცირე ძალებით იგი განაგრძობდა სეპარატისტებისათვის წინააღმდეგობის გაწევას. დაიღუპა ბრძოლაში, კელასურის ხიდზე, 28 სექტემბერს. 1993 წლის ნოემბერში, მისმა თანამებრძოლებმა მისი ცხედარი თბილისში გადმოასვენეს. დაკრძალულია საბურთალოს სასაფლაოზე. 1993 — ვახტანგ გორგასლის III ხარისხის ორდენი 1994 — ვახტანგ გორგასლის I ხარისხის ორდენი (სიკვდილის შემდეგ) 2020 — ეროვნული გმირის ორდენი (სიკვდილის შემდეგ) ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 48. გენო ადამია — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ერთი ბრძოლის ისტორია 8 მარტს აღინიშნება გენო ადამიას 75-ე წლისთავი (რუსული) ↑ გენო ადამია. ბიოგრაფიული ლექსიკონი. ციტირების თარიღი: 6 მაისი, 2018. ↑ გენერალი გენო ადამია. Iverieli. ციტირების თარიღი: 6 მაისი, 2018. ↑ „გიორგი გახარიამ აფხაზეთის ომში დაღუპული გენერალ-მაიორის, გენო ადამიას შვილებს საქართველოს უმაღლესი სახელმწიფო ჯილდო - ეროვნული გმირის ორდენი გადასცა“. InterPressNews. ციტირების თარიღი: 27 September 2020.
კარლუშ I (პორტუგალია)

კარლუშ I (პორტ. Carlos I o Martirizado; დ.28 სექტემბერი, 1863, ლისაბონი, პორტუგალია — გ. 1 თებერვალი, 1908, ლისაბონი, პორტუგალია) — პორტუგალიის ბოლოსწინა მეფე 1889–1908 წლებში. მიეკუთვნება საქსენ-კობურგ-გოთას დინასტიას, მაგრამ ოფიციალურად ითვლება ბრაგანსის დინასტიის წარმომადგენლად. ლუიშ I-ისა და მარია-პია სავოიელის შვილი. 1908 წლის 1 თებერვალს, როდესაც მეფე მეუღლესთან და ორ შვილთან ერთად დასვენებიდან ბრუნდებოდა ლისაბონში, ტერეირუ-დუ-პასუს მოედანზე, ორმა რესპუბლიკელმა ტერორისტმა ცეცხლი გახსნა მათი მისამართით. ადგილზევე მოკლეს მეფე კარლუში, 20 წუთში ტერორისტების მსხვერპლი გახდა ტახტის მემკვიდრე ლუიშ-ფილიპე, ხოლო ხელში დაიჭრა კარლუშის უმცროსი შვილი მანუელი. ორივე თავდამსხმელი ადგილზევე იქნა დაცხრილული. 1910 წელს პორტუგალიის მონარქია დაემხო.
ლუიშ-ფილიპე (ბრაგანსის ჰერცოგი)

ლუიშ-ფილიპე (პორტ. Infante Luís Filipe; დ. 21 მარტი, 1887 — გ. 1 თებერვალი, 1908) — ჰერცოგი ბრაგანსა, პორტუგალიის მეფის კარლუშ I-ის უფროსი შვილი და მემკვიდრე. 1908 წლის 1 თებერვალს მოკლეს რესპუბლიკელმა ტერორისტებმა ტერეირუ-დუ-პასუს მოედანზე, მამამისის მოკვლიდან 20 წუთში. ზოგიერთი ისტორიკოსი მას მიიჩნევს კარლუშის მემკვიდრედ (ლუიშ II) და ამ მის მეფობას მსოფლიოში ყველაზე ხანმოკლე მეფობის პერიოდად. მაგრამ პორტუგალიის კანონმდებლობის მიხედვით არ ხდება მემკვიდრეობის ავტომატურად გადაცემა. ყოველი ახალი მეფის კურთხევა ხდება სპეციალურ ცერემონიალზე. ამ წესის მიხედვით ლუიშ-ფილიპეს არ უმეფია არასოდეს. მამამისის მემკვიდრე გახდა მისი უმცროსი ძმა მანუელ II, რომელიც ტერაქტის დროს ხელში იქნა დაჭრილი. The Peerage[მკვდარი ბმული] ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ლუიშ-ფილიპე (ბრაგანსის ჰერცოგი)
ამადორა

ამადორა (პორტ. Amadora; [ɐmɐ'doɾɐ]) — ქალაქი პორტუგალიაში. ამადორის მუნიციპალიტეტის ცენტრი, შედის ლისაბონის რეგიონის შემადგენლობაში და დიდი ლისაბონის საქალაქო აგლომერაციაში. მდებარეობს ლისაბონიდან ჩრდილო-დასავლეთით 10 კილომეტრში. ძველი ადმინისტრაციული დაყოფის მიხედვით შედიოდა ეშტრემადურის შემადგენლობაში. ოფიციალური საიტი ამადორის რუკა და ფოტოები დაარქივებული 2014-01-19 საიტზე Wayback Machine. ამადორის ფოტოები
ოჰრიდი

ოჰრიდი (მაკედ. Охрид; ალბ. Ohri) – ქალაქი ჩრდილოეთ მაკედონიის დასავლეთ ნაწილში. დასახლება მდებარეობს ამავე სახელწოდების ტბის სანაპირო ზოლში. ოჰრიდში ცხოვრობს 40 033 ადამიანი, ქალაქს მოსახლეობის მხრივ ჩრდილოეთ მაკედონიაში მერვე ადგილი უკავია. ოჰრიდი წარმოადგენს ოჰრიდის თემის ადმინისტრაციულ ცენტრს. აქ მრავლად არის ეკლესიები და ძველი სასახლეები, სწორედ ამიტომ ამ ადგილს ტურიზმის მხრივ მნიშვნელოვანი ფუნქციები აკისრია. ოჰრიდი მდებარეობს სკოპიედან დასავლეთით, ხოლო ტირანადან აღმოსავლეთით. ქალაქიდან რამდენიმე კილომეტრში არის ოჰრიდის საერთაშორისო აეროპორტი. ქალაქს ეკლესიების სიმრავლის გამო ზოგჯერ „ბალკანეთის იერუსალიმს“ უწოდებენ. 1979 წელს იუნესკომ ეს ტერიტორია მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში შეიყვანა. ოჰრიდი იმ 28 ქალაქიდან ერთ-ერთია, რომელსაც იუნესკომ მიანიჭა როგორც კულტურული ასევე ბუნებრივი ძეგლის სტატუსი.1979 წელს იუნესკომ ეს ტერიტორია მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში შეიყვანა. თანამედროვე ქალაქი აგებულია ძველ ქალაქ ლიჰნიდოსის ადგილზე. უძველეს დროში ამ ტერიტორიაზე ილირიული ტომის წარმომადგენლები ცხოვრობდნენ. უკვე მოგვიანებით ეს ტერიტორია რომის იმპერიის შემადგენელი ნაწილი გახდა, შემდგომ კი ბიზანტიის. 867 წლიდან ოჰრიდი ბულგარეთის სამეფოს შემადგენლობაში ექცევა. XIV საუკუნის ბოლოდან უკვე ბალკანეთის ნახევარკუძულს ოსმალეთის იმპერია იპყრობს, შესაბამისად ეს ქალაქიც ოსმალების გავლენის ქვეშ ექცევა. ოჰრიდში ოსმალების მმართველობა 1912 წლამდე გაგრძელდა. ოჰრიდში მდებარეობს საერთაშორისო აეროპორტი (ამჟამად ცნობილია როგორც „წმინდა პავლე მოციქულის აეროპორტი“), რომელიც ღიაა მთელი წლის განმავლობაში. 1966 წლამდე ოჰრიდი სკოპიესთან დაკავშირებული იყო 167 კმ-იანი ოჰრიდის ვიწროლიანდაგიანი რკინიგზით. ოჰრიდის ანტიკური თეატრი ოჰრიდის წმინდა გიორგის ეკლესია ოჰრიდის წმინდა სოფიას ტაძარი ზეინალ აბიდინის მეჩეთი მუჰამედ წინასწარმეტყველის მეჩეთი ოჰრიდის წმინდა იოანე კანეოს ეკლესია ოჰრიდის წმინდა კლიმენტისა და პანტელეიმონის ეკლესია სამუელის ციხესიმაგრე პლაოშნიკი ოფიციალური საიტი The Pearls of Ohrid e-Ohrid Portal დაარქივებული 2010-09-26 საიტზე Wayback Machine. Ohrid Lake Macedonia 1958 - Kinoteka na Makedonija Ohridsko Ezero Ohrid Saint Paul the Apostole Airport Ohrid News ↑ "The Mirror of the Macedonian Spirit, Zlate Petrovski, Sašo Talevski, Napredok, 2004, ISBN 978-9989-730-38-2, page 72: "... and Macedonia in the Cathedral Church St. Sofia in the Macedonian Jerusalem — Ohrid..." ↑ (2003) Between Past and Future: Civil-military Relations in the Post-communist Balkans. Bloomsbury Academic, გვ. 71. ISBN 978-1-86064-624-9.
ოჰრიდი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ტოპონიმი ოჰრიდი შეიძლება აღნიშნავდეს: ოჰრიდი – ქალაქი მაკედონიაში ოჰრიდი – ტბა ალბანეთსა და მაკედონიაში ოჰრიდი – მუნიციპალიტეტი მაკედონიაში
ისტორიოგრაფია

ისტორიოგრაფია (ბერძნ. ისტორია და ...გრაფია „აღწერა“) — ტერმინი რამდენიმე მნიშვნელობით გამოიყენება: ისტორიული მეცნიერების მთელი ისტორია, აგრეთვე გამოკვლევათა ერთობლიობა, რომელიც შეეხება განსაზღვრულ ეპოქას, თემას, ან ისტორიულ ნაშრომთა ერთობლიობა, რომელთაც აქვთ შინაგანი ერთიანობა სოციალურ-კლასობრივი ან ნაციონალური მახასიათებლების მიხედვით, მაგ. შუა საუკუნეების ისტორიოგრაფია, ფრანგული ისტორიოგრაფია. ისტორიული მეცნიერების დარგი, რომელიც შეისწავლის მის ისტორიას, კერძოდ: ისტორიული ცოდნის დაგროვებას, ისტორიული მოვლენების განმარტებას, ისტორიული მეცნიერების მეთოდოლოგიური მიმართულებების ცვლას და სხვა. ისტორიის, ისტორიული პროცესის აღწერა. აქედან მომდინარეობს პროფესიული ტერმინი ისტორიოგრაფი, რაც ისტორიკოსის სინონიმია. ისტორიოგრაფია არის წარსულის აღწერის მეტა-ანალიზი. ისტორიოგრაფიის შესწავლისას ისწავლება არა წარსულის მოვლენები უშუალოდ, არამედ ამ მოვლენების ინტერპრეტაციების ცვლილებები ცალკეული ისტორიკოსების შრომებში. ზოგიერთი ძირითადი საკითხი, რომელიც განიხილება ისტორიოგრაფიაში: ვინ დაწერა ისტორიული წყარო (პირველადი ან მეორეული); რამდენად სარწმუნოა წყარო; როგორი იყო ისტორიული ცოდნა და წარმოდგენები წყაროს შედგენის პერიოდში; ვინ იყო წყაროს შემკვეთი და მომხმარებელი (აუდიტორია); რომელ წყაროებსა და ფაქტებს ანიჭებდნენ უპირატესობას და რომელს უგულვებელყოფდნენ თხრობისას; რა მეთოდით იყო შეგროვებული ინფორმაცია და სხვა. Barnes, Harry Elmer. A history of historical writing (1962) Barraclough, Geoffrey. History: Main Trends of Research in the Social and Human Sciences, (1978) Bentley, Michael. ed., Companion to Historiography, Routledge, 1997, ISBN 0415285577: 39 chapters by experts Breisach, Ernst. Historiography: Ancient, Medieval and Modern, 3rd edition, 2007, ISBN 0-226-07278-9 Budd, Adam, ed. The Modern Historiography Reader: Western Sources. London: Routledge, 2009. Cohen, H. Floris The Scientific Revolution: A Historiographical Inquiry, Chicago, 1994, ISBN 0-226-11280-2 Conrad, Sebastian. The Quest for the Lost Nation: Writing History in Germany and Japan in the American Century (2010) BBC Historiography Guide დაარქივებული 2012-04-30 საიტზე Wayback Machine. International Commission for the History and Theory of Historiography დაარქივებული 2007-10-18 საიტზე Wayback Machine. Philosophy of History დაარქივებული 2005-09-05 საიტზე Wayback Machine.
ჩრდილოეთ მაკედონიის სტატისტიკური რეგიონები

ჩრდილოეთ მაკედონიის სტატისტიკური რეგიონები – ჩრდილოეთ მაკედონიის რესპუბლიკა იყოფა რვა სტატისტიკურ რეგიონად . ისინი არ წარმოადგენენ ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფის ერთეულებს და მხოლოდ სტატისტიკური მიზნებისათვის გამოიყენება. ჩრდილოეთ მაკედონიის ადმინისტრაციული დაყოფა ↑ ოფიციალური საიტი: Стратегија за регионален развој на Република Македонија 2009-2019
ოსვენციმის საკონცენტრაციო ბანაკი

ოსვენციმის საკონცენტრაციო და სიკვდილის ბანაკი (აუშვიცის საკონცენტრაციო და სიკვდილის ბანაკი: გერმ. Konzentrationslager Auschwitz, პოლ. Obóz Koncentracyjny Auschwitz; საკონცენტრაციო და სიკვდილის ბანაკი ბირკენაუ: გერმ. Konzentrationslager Birkenau, პოლ. Obóz Koncentracyjny Birkenau, საკონცენტრაციო და სიკვდილის ბანაკი აუშვიც-ბირკენაუ: გერმ. Konzentrationslager Auschwitz-Birkenau, პოლ. Obóz Koncentracyjny Auschwitz-Birkenau) — ყოფილი საკონცენტრაციო და სიკვდილის ბანაკი ქსელი პოლონეთის ტერიტორიაზე. ეს დაწესებულება მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში, ნაცისტური გერმანიის მიერ პოლონეთის დაპყრობის შემდეგ აშენდა. ეს იყო გერმანელების მიერ აგებული ყველაზე დიდი საკონცენტრაციო ბანაკი, რომელიც შედგებოდა რამდენიმე ბანაკისგან. ოსვენციმის საკონცენტრაციო ბანაკი ქალაქ ოსვენციმის სიახლოვეს მდებარეობდა. ბანაკი თავდაპირველად პოლიტიკური პატიმრებისთვის იყო გათვლილი, თუმცა შემდგომ საკონცენტრაციო ბანაკის ტერიტორია გაფართოვდა. აქ გერმანელების მიერ დაპყრობილი ტერიტორიებიდან მოჰყავდათ ებრაელები, ბოშები, სამხედრო ტყვეები. 1939 წელს ოსვენციმი გერმანელმა ჯარისკაცებმა დაიკავეს და ქალაქს აუშვიცი დაარქვეს. 1940 წელს ჰაინრიხ ჰიმლერის უშუალო ბრძანებით დაიწყო საკონცენტრაციო ბანაკის მშენებლობა. ამავე წლის ივნისში აქ მიიყვანეს პირველი პოლონელი პოლიტპატიმრები. ბანაკი 1945 წლამდე მოქმედებდა, ამ პერიოდის განმავლობაში აქ უამრავი ადამიანი დახოცეს. 1945 წლის 27 იანვარს საბჭოთა ჯარების მიერ მოხდა ოსვენციმის გათავისუფლება, ეს დღე ჰოლოკოსტის მსხვერპლთა ხსოვნის დღედ ითვლება. ოსვენციმი მსოფლიოში ერთადერთი საკონცენტრაციო ბანაკია, რომელიც იუნესკოს მიერ მსოფლიო მემკვიდრეობადაა აღიარებული. 1947 წელს ოსვენციმის საკონცენტრაციო ბანაკის ტერიტორიაზე გაიხსნა მუზეუმი, ხოლო 1967 წელს კი აქ აღიმართა მონუმენტი. მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ევროპაში ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ოსვენციმის საკონცენტრაციო ბანაკი Escape From Auschwitz ოსვენციმის მემორიალი დაარქივებული 2010-03-04 საიტზე Wayback Machine. Несколько портретов на фоне колючей проволокиდაარქივებული 2011-06-13 საიტზე Wayback Machine. ოსვენციმი. 38 ფოტო. დაარქივებული 2013-11-10 საიტზე Wayback Machine. Освенцим: концлагерь Аушвиц-Биркенау Освенцим: фотоальбом в музее Яд Вашем დაარქივებული 2013-03-14 საიტზე Wayback Machine. Деловая газета Взгляд: Освенцим может исчезнуть. ФСБ обнародовала новые данные о количестве погибших в Освенциме Освенцим глазами Хесса(Гесса) დაარქივებული 2010-04-13 საიტზე Wayback Machine.
ანუბისი

ანუბისი (ბერძნ. Άνουβις; ძველეგვიპტურად „ინპუ“) — ძველეგვიპტური სიკვდილის ღმერთის ბერძნული სახელი. ძველად გაიგივებული იყო ტურასთან და შემდგომშიც ხშირად გამოისახებოდა ტურის ან ძაღლის თავით. მას შემდეგ, რაც რომის იმპერიაში ისიდას კულტი გავრცელდა, ბერძნები და რომაელები ანუბისს ამ ღმერთის მსახურად მიიჩნევდნენ. ამავე პერიოდში მას მის თანამგზავრადაც აღიარებდნენ. ითვლება სეთისა და ნეფტიდას შვილად. საკულტო ცენტრს წარმოადგენდა ქალაქი კასა (ბერძნ. კინოპოლისი – ძაღლის ქალაქი). აქადური ტრანსკრიფციის მიხედვით სახელ ანუბისის ეგვიპტურად ვოკალიზაციება მოხდა როგორც ანაპა. ანუბისის სახელის მოხსენიებით შემორჩენილი ყველაზე ძველი ცნობა მიეკუთვნბა ეგვიპტის ძველი სამეფოს პერიოდს, სადაც ის ფარაონის დაკრძალვის რიტუალში მოიხსენიება. იმ დროისთვის ანუბისი იყო გარდასულა სამეფოს ყველაზე მნიშვნელოვანი ღმერთი, თუმცა მოგვიანებით ის ოსირისმა ჩაანაცვლა. ეგვიპტური რელიგიის განვითარების ადრეულ საფეხურზე ეს ტურისმაგვარი ღვთაება მიცვალებულთა შთანმთქმელი იყო. მოგვიანებით ანუბისმა მისი ცხოველური წარმომავლობის დამადასტურებელი მხოლოდ გარკვეული დეტალებიღა შეინარჩუნა. ნეკოროპოლის სიუტის (ლიკოპოლის) ღმერთობისას ანუბისი ქალაქის მთავარ ღვთაებას — მზის ღმერთს, მგლისსახოვან უპუატუას („გზათა გამხსნელი“) ექვემდებარება. თოტის მსგავსად, ანუბისიც მიცვალებულთა ამენტში („იდუმალი ადგილი“; „დასავლეთი“) მიმცილებელი იყო — ასე ერქვა საიქიო სამყაროს, რომლის გავლითაც ხვდებოდა მიცვალებულის სული ოსირისის სამყოფელში. იქ ორმოცდაორი ღვთაებრივი მსაჯული წყვეტდა გაეგზავნათ სული „იალუს ველად“ თუ საბოლოოდ მოეკვდინათ მოწამეობრივი სიკვდილით. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: Anubis Anubis – Archaeowiki.org დაარქივებული 2008-05-22 საიტზე Wayback Machine. ↑ Charles Russell Coulter, Patricia Turner (2000). Encyclopedia of ancient deities. Mc Farland, გვ. 58.  ↑ The Tell Amarna Tablets. Books.google.ca. ციტირების თარიღი: 2012-06-15.  ↑ Wilkinson, Richard H. (2003). The complete gods and goddesses of ancient Egypt. London: Thames & Hudson, გვ. 188–190. ISBN 0-500-05120-8.  ↑ Freeman, Charles. The Legacy of Ancient Egypt, Facts on File, Inc., 1997, p.91.
აიაზმა (მრავალმნიშვნელოვანი)

აიაზმის ღვთისმშობლის ეკლესია — ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი წალკის მუნიციპალიტეტში; აიაზმა (რელიგია) — წმიდა, განწმედილი წყალი; აიაზმა — სოფელი წალკის მუნიციპალიტეტში.