laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
რეტნო მარსუდი

რეტნო ლესტარი პრიანსარი მარსუდი (ინდონ. Retno Lestari Priansari Marsudi), უმეტესად ცნობილია, როგორც რეტნო მარსუდი (ინდონ. Retno Marsudi) (დ. 27 ნოემბერი, 1962, სამარანგი, ცენტრალური იავა, ინდონეზია) — ინდონეზიელი დიპლომატი, საგარეო საქმეთა მინისტრი 2014 წლიდან. პირველი ქალი საგარეო საქმეთა მინისტრი ინდონეზიის ისტორიაში. რეტნო მარსუდი დაიბადა 1962 წლის 27 ნოემბერს სამარანგში. დაამთავრა სამარანგის № 3 საშუალო სკოლა. 1985 წელს დაასრულა ჯოკიაკარტაში მდებარე გაჯა-მადის უნივერსიტეტი. სწავლა განაგრძო ჰააგის გამოყენებითი მეცნიერებების უნივერსიტეტში ევროკავშირის სამართლის სპეციალობით. 1990-იან წლებში მუშაობდა ინდონეზიის საგარეო საქმეთა სამინისტროში. 1997-2001 წლებში მარსუდი ჰააგაში ინდონეზიის საელჩოში ეკონომიკის სფეროს მდივნად მუშაობდა. 2001 წელს დანიშნეს საგარეო საქმეთა სამინისტროს ევროპისა და ამერიკის დეპარტამენტის დირექტორად, 2003 წელს დასავლეთ ევროპის დეპარტამენტის დირექტორად. 2005 წელს მარსუდი ვანიშნეს ინდონეზიის ელჩად ნორვეგიასა და ისლანდიაში. 2011 წლის დეკემბერში ნორვეგიის მეფემ დააჯილდოვა დამსახურების ორდენით. იგი გახდა ამ ორდენის პირველი ინდონეზიელი მფლობელი. ოსლოდან დაბრუნების შემდეგ მარსუდი მცირე დროით კვლავ ევროპისა და ამერიკის დეპარტამენტის დირექტორად მუშაობდა. 2012 წელს იგი ნიდერლანდებში ინდონეზიის ელჩად დანიშნეს. 2014 წლის 27 ოქტომბრიდან პრეზიდენტმა ჯოკო ვიდოდომ საგარეო საქმეთა მინისტრად დანიშნა. რეტნო მარსუდის ქმარია არქიტექტორი აგუს მარსუდი. მათ ჰყავთ ორი გოგო დოტა და ბაგასი. ↑ 1.0 1.1 Retno Marsudi, Menlu Perempuan Pertama Indonesia Indonesia. Bisnis.com (26 Oktober 2014). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-01-11. ციტირების თარიღი: 26 Oktober 2014. ↑ Profil Singkat Menteri Luar Negeri Retno Marsudi ↑ 3.0 3.1 3.2 3.3 3.4 Retno Marsudi named foreign affairs minister Retno Marsudi named foreign affairs minister Indonesia. Antara (26 Oktober 2014). ციტირების თარიღი: 26 Oktober 2014. ↑ 4.0 4.1 Mengenal Retno Marsudi, menlu perempuan pertama Indonesia Indonesia. Merdeka.com (26 Oktober 2014). ციტირების თარიღი: 26 Oktober 2014. ↑ Menlu Retno Marsudi Sudah Siapkan Program Kerja Indonesia. Kompas (26 Oktober 2014). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-01-20. ციტირების თარიღი: 26 Oktober 2014. ↑ Joko Widodo appoints Indonesia's first female foreign minister, Retno Marsudi | World news | The Guardian
სავკა დაბჩევიჩ-კუჩარი

სავკა დაბჩევიჩ-კუჩარი (დ. 6 დეკემბერი, 1923, კორჩულა, იუგოსლავიის სამეფო — გ. 6 აგვისტო, 2009, ზაგრები, ხორვატია) — ხორვატი პოლიტიკური მოღვაწე, ხორვატიის აღმასრულებელი ვეჩეს თავმჯდომარე (პრემიერ-მინისტრი) 1967-1969 წლებში, ხორვატიის კომუნისტთა კავშირის პირველი მდივანი 1969-1971 წლებში. პირველი ევროპელი ქალბატონი, რომელმაც დაიკავა ფედერაციული რესპუბლიკის პრემიერ-მინისტრის თანამდებობა. დაბჩევიჩ-კუჩარი ხორვატიის რესპუბლიკის პოლიტიკაში მივიდა XX საუკუნის 60-იან წლებში, როგორც ხორვატიის კომუნისტთა კავშირის რეფორმისტული ფრთის წარმომადგენელი. 1941 წელს დაასრულა სპლიტის ქალთა რეალური გიმნაზია. მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში არ შეუწყვეტია სწავლა, მუდმივდ ემალებოდა იტალიელ ფაშისტებს, მაგრამ მას შემდეგ, რაც მისი ძმა ტყვედ ჩაუვარდა იტალიელებს, 1943 წელს გაწევრიანდა პარტიზანთა რიგებში. ომამდე მცირე ხნით ადრე დაასრულა უმაღლესი ეკონომიკური სკოლა, სწავლა კი გააგრძელა ლენინგრადის სახელმწიფო უნივერსიტეტში, სადაც სწავლობდა ორი წელი. სსრკ-იუგოსლავიის ურთიერთობების გაცივების შემდეგ დაბრუნდა სამშობლოში და 1949 წელს დაასრულა ზაგრების უნივერსიტეტი. 1967-1969 წლებში ხორვატიის აღმასრულებელი ვეჩეს თავმჯდომარეა ანუ პრემიერ-მინისტრია. აღნიშნულ თანამდებობაზე მოსვლის შემდეგ იგი აღმოჩნდა ორი მოვლენის ზღვარზე. ერთი მხრივ იგი მღელვარე სტუდენტების წინაშე აღმოჩნდა, რომლებიც ითხოვდნენ ქვეყნის დემოკრატიულ ცვლილებებს, მეორე მხრივ იდგა იუგოსლავიის სახალხო არმიის კონსერვატიული საზოგადოება, რომელსაც ქვეყანაში პოლიტიკური ცვლილებების ეშინოდა. აღნიშნული მოვლენები ისტორიაში შევიდა ხორვატიის გაზაფხულის სახელწოდებით. 1969-1971 წლებში ხორვატიის კომუნისტთა კავშირის პირველი მდივანია. 1971 წელს იოსიპ ბროზ ტიტომ გააკრიტიკა და იძულებული გახდა წასულიყო ცენტრალური კომიტეტიდან და ხორვატიის პოლიტიკური ცხოვრებიდან. ქვეყნის პოლიტიკურ ცხოვრებას დაუბრუნდა ქვეყანაში მრავალპარტიული მმართველობის სისტემის დამყარების შემდეგ. 1990 წელს მიკო ტრიპალოსთან ერთად შექმნა ხორვატიის სახალხო პარტია, რომელიც მთავარი ოპოზიციური ძალა გახდა ქვეყანაში. 1995 წელს წარუმატებელი არჩევნების შემდეგ სავკა დაბჩევიჩ-კუჩარი გადადგა სახალხო პარტიის თავჯდომარის თანამდებობიდან. Heroina Hrvatskog proljeća(ხორვატული) U 86. godini umrla Savka Dabčević-Kučarდაარქივებული 2012-07-26 საიტზე Wayback Machine. (ხორვატული)
ქჰიეუ პონარი

ქჰიეუ პონარი (ქმერ. ខៀវ ពណ្ណារី; დ. 3 თებერვალი, 1920 — გ. 1 ივლისი, 2003) — კამბოჯელი პოლიტიკოსი და საზოგადო მოღვაწე, კამპუჩიის კომუნისტური პარტიის წევრი, წითელი ქმერების ლიდერის პოლ პოტის ყოფილი ცოლი და იენგ სარის ცოლის, ქჰიეუ ტირიტის და. კამბოჯელთა გენოციდის ერთ-ერთი ორგანიზატორი. გენოციდისა, რომელმაც იმსხვერპლა 1,7-დან 3 მილიონამდე კამბოჯელი. ცნობილი იყო სახელით „და ნომერი პირველი“. ქჰიეუ პონარი დაიბადა 1920 წელს ბატამბანგის პროვინციაში. თავს დაზე, ქჰიეუ ტირიტიზე, 12 წლით ადრე. მათი მამა იყო მოსამართლე, მან მეორე მსოფლიო ომის დროს მიატოვა ოჯახი და გაიქცა კამბოჯის პრინცესასთან ერთად. ქჰიეუ პონარიმ განათლება მიიღო სისოვატის ლიცეუმში. ლიცეუმი დაასრულა 1940 წელს და გახდა პირველი კამბოჯელი ქალი, რომელმაც მიიღო ბაკალავრის ხარისხი. 1949 წელს თავის უმცროს დასთან ერთად დატოვა კამბოჯა და გაემგზავრა პარიზში, სადაც სწავლობდა ქმერულ ენათმეცნიერებას. აქვე მისი და, 1951 წელს ცოლად გაჰყვა იენგ სარის და შეიცვალა სახელი, ამის შემდეგ მას ეწოდება იენგ ტირიტი. 1956 წელს ცოლად გაჰყვა სალოტ სარს, მათ ქორინების დღედ შეარჩიეს 14 ივლისი - ბასტილიის აღების დღე. ორივე და თავის ქმრებთან ერთად შემდეგში ცნობილი გახდნენ „ოთხთა ბანდის“ სახელით. პონარი დაუბრუნდა სისოვატის ლიცეუმს მასწავლებლის სახით. 1960-იან წლებში მისი პარტიული მოღვაწეობის შესახებ მცირე ინფორმაციაა შემონახული. თუმცა ცნობილია, რომ 1973 წელს იგი იყი კამპუჩიის კომუნისტური პარტიის მდივანი კამპონგთჰომის პროვინციაში. 1970 წელს, სახელმწიფო გადატრილაების შემდეგ ქმართან ერთად გაიქცა ჯუნგლებში. სწორედ ამ პერიოდში მას დაეწყო შიზოფრენია: იგი შეპყრობილი იყო განცდით, თითქოს ვიეტნამელები ცდილობდნენ მისი და მისი ქმრის მოკვლას. წითელი ქმერების მიერ ხელისუფლებაში მოსვლის დროისათვის ფსიქიკური მდგომარეობა იმდენად გაუუარესდა, რომ რაიმე სამსახურის დაკავების საშუალება არ ჰქონია, თუმცა 1976 წელს მაინც დაიკავა კამპუჩიის ქალთა ეროვნული ასოციაციის თავჯდომარის თანამდებობა, ხოლო 1978 წელს იგი წარმოგვიდგება, როგორც „წითელი ქმერების რევოლუციის დედა“. პოლ პოტთან განქორწინება მაოხდინა 1979 წელს ვიეტნამელების ინტერვენციის დაწყების შემდეგ. 1996 წელს თავის დასთან და სიძესთან ერთად კამბოჯის მთავრობისაგან მიიღო ამნისტია. მას არ გაუგია პოლ პოტის გარდაცვალების შესახებ, არ იცოდა ისიც, რომ იგი მეორედ დაქორწინდა 1985 წელს და, რომ მას ამ ქორწინებიდან ჰყავდა შვილები. გარდაიცვალა სიმსივნით 2003 წლის 1 ივლისს 83 წლის ასაკში. Elizabeth Becker : Khieu Ponnary, 83, First Wife Of Pol Pot, Cambodian Despot, in New York Times, July 3, 2003, pA20 Khieu Ponnary; Obituary, in The Times, London, July 8, 2003 p31 Philip Short. Pol Pot: Anatomy of a Nightmare. Henry Hot and Company, 2005. ↑ David P. Chandler (1999). Brother Number One: A Political Biography of Pol Pot. Westview Press, გვ. 32. ციტირების თარიღი: 2007-11-15.  ↑ 2.0 2.1 Thet Sambath (October 20, 2001). „Sister No. 1 The Story of Khieu Ponnary, Revolutionary and First Wife of Pol Pot“. The Cambodia Daily, WEEKEND. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-09-02. ციტირების თარიღი: 2007-11-15.
ნათია ლაბაძე

ნათია ლაბაძე (დ. 26 ოქტომბერი, 1992) — ქართველი მეზღვაური, რომელიც ერთადერთი მოქმედი ქართველი მეზღვაური ქალია, ვინც შორეულ ნაოსნობაში მსახურობს. დაიბადა მეზღვაურების ოჯახში: მისი მამა და ბიძები ასევე მეზღვაურები იყვნენ. ნათია ლაბაძის ბიძა, ჯემალ ლაბაძე 1994 წელს ჩინეთთან ქართული ფლოტის ერთ-ერთი უკანასკნელი გემის, „მემედ აბაშიძის“ ჩაძირვის დროს დაიღუპა. სკოლის დამთავრების შემდეგ, 18 წლის ნათია ლაბაძე ბათუმის სახელმწიფო საზღვაო აკადემიაში ჩაირიცხა, სადაც აკადემიის 121 კურსანტს შორის ერთადერთი გოგო იყო. საქართველოს ისტორიაში 40-წლიანი ინტერვალის შემდეგ ეს იყო პირველი შემთხვევა, როცა საზღვაო აკადემიაში გემთწამყვანის სპეციალობაზე გოგომ ჩააბარა. 2015 წელს (18 ივლისი) 22 წლის ასაკში, ჰონგ-კონგის პორტში, ნათია ლაბაძე პირველად წავიდა შორეულ ნაოსნობაში და ავიდა გემზე, რომელზე სამუშაოდაც აიყვანეს. გემი იყო „ენვაეკე ლიბრა“, პანამის დროშის ქვეშ მცურავი კონტეინერმზიდი. 26-წევრიან ეკიპაჟში ნათია ერთადერთი გოგო იყო. ამ გემზე მან 8 თვე იმუშავა. 2015 წლის 18 აგვისტოს ნათია ლაბაძემ გადაკვეთა ეკვატორი, რის შემდეგაც ის მონათლეს „ნამდვილ მეზღვაურად“. ნათია ლაბაძის შთაგონებაა XX საუკუნის პირველ ნახევარში მოღვაწე პირველი ქართველი მეზღვაური ქალი, ბათუმელი იულია ფაილოძე. იულია ფაილოძე იმ სახლში ცხოვრობდა, რომელშიც მოგვიანებით ნათია ლაბაძე. „გარკვეული ბარიერების გამო იულიამ კაპიტნის რანგამდე ვერ მიაღწია. ზუსტად 1 საუკუნის შემდეგ, მე ვიყავი მეორე ქართველი ქალი, რომელიც გემზე წავიდა და ვიქნები პირველი ქართველი ქალი, რომელიც კაპიტანის რანგს მიაღწევს“. ქალები საქართველოდან ჟურნალი „ანაკლია“, #2, 2016 ↑ ჟურნალი "ანაკლია", #2, 2016 ↑ ქალები საქართველოდან
მაკა ბატიაშვილი

მაკა ბატიაშვილი (დ. 1975, თბილისი) — ქართველი მხატვარი. 1992-1997 წლებში სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემიაში. ძირითადად მუშაობს გრაფიკასა და ფერწერაში, არის არაერთი პერსონალური გამოფენის ავტორი როგორც საქართველოში, ისე მის საზღვრებს გარეთ. ჰქონდა პერსონალური გამოფენები ნიდერლანდებში, ჩეხეთში, საფრანგეთში, ლიტვასა და გერმანიაში. თბილისში მის პერსონალურ გამოფენებს სხვადასხვა დროს სხვადასხვა გალერეები მასპინძლობდნენ. მაკა ბატიაშვილი მუშაობს ფერწერის, გრაფიკის, წიგნის ილუსტრაციების, ვიდეო არტის, დოკუმენტური კინოს სფეროში. პერსონალური და ჯგუფური გამოფენები: 2015 – სათამაშო მოედანი, TBC გალერეა, თბილისი, საქართველო; 2015 - ქართველი მხატვრების გამოფენა, თანამედროვე ხელოვნების ცენტრი, თელ-ავივი, ისრაელი; 2013 - არუნდელის თანამედროვე ხელოვნების გალერეა, არუნდელი, დიდი ბრიტანეთი; 2012 - ინდუსტრიული გალერეა, ოსტრავა, ჩეხეთის რესპუბლიკა; 2011 - შავი და თეთრი, თბილისის ისტორიის მუზეუმი, თბილისი, საქართველო; 2008 - OFF EUROPA Festival, ლაიფციგი, გერმანია; 2014-2016 - Contemporary Istanbul Art Fair, სტამბოლი, თურქეთი; 2016 - Kyiv Art Week, კიევი, უკრაინა; 2015 - START Art Fair, Saatchi Gallery, ლონდონი, დიდი ბრიტანეთი. ვებ-საიტი[მკვდარი ბმული] Facebook-ის ოფიციალური გვერდი მაკა ბატიაშვილის ნამუშევრები[მკვდარი ბმული] ბატიაშვილის გამოფენა: "სათამაშო მოედანი მაკა ბატიაშვილის შავ-თეთრი ფერწერა[მკვდარი ბმული] მაკა ბატიაშვილი თანამედროვე მხატვრების პრობლემებზე[მკვდარი ბმული]
ნათელა გრიგალაშვილი

ნათელა გრიგალაშვილი (დ. 9 დეკემბერი, 1965, ხაშური, საქართველო) — თანამედროვე ქართველი ფოტოგრაფი. ნათელა გრიგალაშვილი 1965 წელს ხაშურში დაიბადა. სკოლის დასრულების შემდეგ, სწავლობდა მ. თოიძის სახელობის სამხატვრო სასწავლებელში (1982-1984) და მუშაობდა მხატვარ-დეკორატორად მინიატურების სახელმწიფო თეატრში. ამავე პერიოდში დაიწყო ფოტოგრაფიის შესწავლა დამოუკიდებლად, რის შემდეგაც იგი წლების მანძილზე, სხვადასხვა მედიაგამოცემისთვის ფოტოპროექტებს იღებდა. დღეისათვის ის დამოუკიდებელი ფოტოგრაფია და სხვადასხვა სოციალურ თემაზე მუშაობს. 2007 წელს მას ქართულ ფოტოგრაფიაში შეტანილი წვლილისთვის ალექსანდრე როინიშვილის პრემია გადაეცა. 2015 წლეს დააარსა პირველი ფოტო სააგენტო საქართველოში — Kontakt Photos. გრიგალაშვილმა ჯავახეთში (2014), პანკისის ხეობაში (2015) და აჭარაში (2016) დააფუძნა ფოტო კლუბები. მისი ცნობილი ფოტოსერიებია: „დედაჩემის წიგნი“, „დუხობორების მიწა“, „თაგვების სოფელი“, „ცხოველების მარკეტი“, „ეთნიკური უმცირესობები საქართველოში“ და „პანკისის ხეობის ქალები“. სტატია ფეისბუქ გვერდი
იულია ფაილოძე

იულია ფაილოძე (დ. 1919, დიდღვაბუნა — გ. 2000, ბათუმი) — შორეული ნაოსნობის პირველი ქართველი მეზღვაური ქალი, მეორე მსოფლიო ომის მონაწილე. იულია ფაილოძე 1919 წელს, ხონის რაიონის სოფელ დიდღვაბუნაში დაიბადა. მალე მისი ოჯახი საცხოვრებლად აფხაზეთში, აგუძერაში გადავიდა. 7 კლასის დასრულების შემდეგ იულია ბათუმის საზღვაო ტექნიკუმში, ჰიდროტექნიკურ ფაკულტეტზე ჩაირიცხა. მასთან ერთად კიდევ 3 გოგო სწავლობდა: ნინო კალანდაძე, შუშანა თუმანიშვილი და ვაიდე გვარიშვილი. იულიას სწავლა თავიდანვე გემთწამყვანობაზე უნდოდათ, მაგრამ გოგოობის გამო არ მიიღეს, თუმცა მოგვიანებით მან თავისი სურვილის ასრულება მაინც მოინდომა და გემთწამყვანობაზე გადავიდა. გემთწამყვანობის ფაკულტეტზე კარგად სწავლობდა. დირექციის პატივისცემაც დაიმსახურა, თუმცა როცა პრაქტიკის დრო დადგა, მას კიდევ ერთი წინააღმდეგობის გადალახვა მოუხდა. ტექნიკუმის ხელმძღვანელობამ გემზე გაშვებამდე მის მშობლებთან პირისპირ შეხვედრა მოისურვა, თუმცა გამოსავალს მალევე მიაგნო: ნაცნობ-მეზობლებს მოელაპარაკა და დედ-მამის ნაცვლად ტექნიკუმის ხელმძღვანელობას ისინი შეახვედრა. იულია ფაილოძემ სწავლა 1940 წელს დაასრულა. სწავლის დასრულების შემდეგ იულია ფაილოძე შორეული ნაოსნობის შტურმანი გახდა. თუ წასვლაა, წასვლა იყოს. მე შორეულ აღმოსავლეთში წავიდოდი, ქვეყანას ვნახავდი, საზღვარგარეთ ვიცურავებდი. მთელი ქვეყანა უნდა მოვიაროთ , — ამბობდა იულია. იულია ვლადივასტოკის სანაოსნოში გაანაწილეს. ოჯახმაც მაშინ გაიგო, რომ ის სინამდვილეში გემთწამყვანობაზე სწავლობდა. იულიამ თბომავალ „არქტიკაზე“ კაპიტნის მეოთხე თანაშემწედ დაიწყო მუშაობა. მალე უფრო დიდ გემზე „მინსკზე“ გადაიყვანეს. სწორედ მის საჭესთან იდგა და ამერიკისკენ მიემართებოდა, როცა რადისტმა მეორე მსოფლიო ომის დაწყების ამბავი ამცნო. მიუხედავად იმისა, რომ „მინსკი“ სავაჭრო გემი იყო, ამიერიდან მისი ეკიპაჟიც საომარ რეჟიმზე გადავიდა. 1945 წელს იულია უდიდეს გემ „ვოიკოვზე“, კაპიტნის მეორე თანაშემწად დაინიშნა. საბოლოოდ იულია ოდესის სანაოსნოში გადავიდა. 1948 წელი საბჭოთა კავშირში ხელისუფლების განკარგულებით, ქალ მეზღვაურებს ფლოტში სამსახური აეკრძალათ. იულია საქართველოში ისე დაბრუნდა, რომ კაპიტანი ვერ გახდა. იულია ფაილოძეს პროფესიასთან კავშირი ბოლომდე მაინც არ გაუწყვეტია. 1949 წლიდან ბათუმის საზღვაო სასწავლებელში, ხელმძღვანელის მოადგილედ მუშაობდა. იულია ფაილოძე ბათუმში 2000 წელს გარდაიცვალა. მარგარიტა კიკაბიძე, "ვაჟკაცების მხარდამხარ", ქუთაისი, 1984 წელი ალექსანდრე ჩიკვაიძე, "ზღვა და ოთხი ქალიშვილი", 1987 წელი ↑ ალექსანდრე ჩიკვაიძე, "ზღვა და ოთხი ქალიშვილი", 1987 წელი
FGM-148 Javelin

FGM-148 Javelin (IPA:/ˈdʒævlɪn/, იკითხება: ჯევლინ — „სასროლი შუბი“, ჯაველინი) — ამერიკული გადასატანი ტანკსაწინააღმდეგო მართვადი სარაკეტო კომპლექსი ტანდემური კუმულაციური ქობინით. რაკეტის მიზანზე გაყვანა ხორციელდება ავტომატურ რეჟიმში ინფრაწითელი გამიზვნის სისტემით, რითაც კომპლექსში უზრუნველყოფილია „გაისროლე-დაივიწყეს“ პრინციპი. სხვა სახეობის ტსმრ-ებისგან განსხვავებით, გასროლის შემდეგ „ჯაველინი“ სრულად ავტონომიურ მართვაზე გადადის, რაც საშუალებას იძლევა მსროლელემა დაუყონებლივ შეიცვალოს პოზიცია საპასუხო ცეცხლის ასარიდებლად. ჯაველინის რაკეტას აქვს გასროლის ორი რეჟიმი: შეტევა კიდური ტრაექტორიით, როდესაც რაკეტა მიზანს ხვდება ზემოდან, და პირდაპირი შეტევა. რაკეტის კიდური ტრაექტორია განსაკუთრებულად ეფექტიანია ტანკების წინააღმდეგ სახურავის თხელ და ნაკლებად დაცულ ჯავშანში მოხვედრისას და უზრუნველყოფს ყველა თანამედროვე და პერსპექტიული ტანკების მწყობრიდან გამოყვანას მაღალი ალბათობით. პირდაპირი შეტევის რეჟიმი გამოიყენება როგორც ტექნიკის, ასევე გამაგრებული პოზიციების და პორტიფიკაციური ნაგებობების გასანადგურებლად. ბოლო მოდიფიკაციის „ჯაველინის“ სროლის ეფექტიანი მანძილი 4 750 მეტრია.  აშშ — სტანდარტული ტანკ-საწინააღმდეგო გამშვები აშშ-ს შეიარაღებულ ძალებში.  ავსტრალია — 92 გამშვები შეიარაღებაში.  ახალი ზელანდია — 24 გამშვები  ბაჰრეინი — 13 გამშვები.  ესტონეთი — 120 გამშვები და 350 რაკეტა შეიარაღებაში.  იორდანია — 30 გამშვები და 116 რაკეტა.  ლიტვა — 40 გამშვები.  უკრაინა — 35 გამშვები და 210 რაკეტა.  საფრანგეთი — 76 გამშვები და 260 რაკეტა.  საქართველო — შეიარაღებაში მიღებული იქნება 72 გამშვები, 410 რაკეტა, ჯაველინის სისტემები უკვე შეიარაღებაშია მე-4 მექანიზირებულ ბრიგადაში.  საუდის არაბეთი — 20 გამშვები  ჩეხეთი — მცირე რაოდენობა შეიარაღებაში, გამოიყენება სპეციალური ოპერაციის ძალების მიერ. ↑ Javelin Portable Anti-Tank Missile. დაარქივებული ასლი, სტატიის ორიგინალი, წაკითხვის თარიღი: 08.03.2018
თამიმ ბინ ჰამად ბინ ხალიფა ალ-თანი

შეიხი თამიმ ბინ ჰამად ბინ ხალიფა ალ-თანი (არაბ. الشيخ تميم بن حمد آل ثاني; დ. 3 ივნისი 1980, დოჰა, კატარი) — კატარის მეოთხე ამირა 2013 წლის 25 ივნისიდან. სამეფო ტახტზე ავიდა მამამისის გადადგომის შემდეგ. ამჟამად მოქმედ მონარქებს შორის იგი ყველაზე ახალგაზრდაა. ↑ His Highness the Heir Apparent. Qatar News Agency. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-07-01. ციტირების თარიღი: 2013-06-27.
ზედაპირული კოლონური სადგური

ზედაპირული კოლონური სადგური — ზედაპირთან ახლოს მდებარე მეტროსადგური, რომლის მთავარ თავისებურებას წარმოადგენს გადახურვის გამაგრება ბურჯების საშუალებით. ბურჯები შესაძლოა დამზადებული იყოს ლითონისგან ან რკინაბეტონისგან. განასხვავებენ ორმალიან (ერთრიგიანი სვეტებით), სამმალიან (ორრიგიანი სვეტებით) და მრავალმალიან სადგურებს. თბილისის მეტროპოლიტენის ზედაპირული კოლონური სადგურები ჩვეულებრივ სამმალიანია და გამაგრებულია რკინაბეტონის სვეტებით. ზედაპირული კოლონური სადგური შენდება ღია წესით, წინასწარ ჩამოსხმული ანაკრები რკინაბეტონის კონსტრუქციების მეშვეობით. ასეთ სადგურს, უმეტეს შემთხვევაში, გააჩნია ორი ვესტიბიული თითოეულ მხარეს, რომლებიც ხშირად მიწისქვეშა გადასასვლელის ფუნქციასაც ითავსებს. გარდა სტანდარტულისა, აღსანიშნავია განსხვავებული პროექტით აშენებული სადგურებიც. მაგალითად მეტროსადგურ „ვაჟა-ფშაველაზე“ ვესტიბიულთან დაკავშირება ხდება სადგურის შუაში განთავსებული კიბის საშუალებით, რაც ქმნის დამატებითი სივრცის განცდას. თბილისის მეტროპოლიტენში ზედაპირული კოლონური სადგურებია: „სამგორი“, „სამედიცინო უნივერსიტეტი“ და „ვაჟა-ფშაველა“. ზედაპირული სადგურები ↑ http://nashemetro.ru/s_melk.shtml ↑ http://www.tramvai.ge/en/metro-gallery/
ნატა ფერაძე

ნატა ფერაძე (დ. 28 მარტი, 1968, თბილისი) — ქართველი მხატვარი და სამოქალაქო უფლებებისა და გარემოს დამცველი. ნატა ფერაძე განცხადებების გაკეთებისას, ხშირად მწვავე ან არანორმატიულ ლექსიკას იყენებს. აღსანიშნავია ნატა ფერაძის გაჟღერებული არანორმატიული ლექსიკა 2016 წელს ტელეკომპანია „იბერიას“ ეთერში. ნატა ფერაძემ დაამთავრა თბილისის იაკობ ნიკოლაძის სახელობის სახელმწიფო სამხატვრო სასწავლებლის ფერწერის ფაკულტეტი; მაასტრიხტის (ნიდერლანდები) ბონიფანტენ-მუზეუმისა და ჰააგის (ჰოლანდია) მუზეუმ მაურიცჰეისის ორდინატურები სპეციალობით-დაზგური ფერწერის რესტავრაცია. მუშაობდა საქართველოს ძეგლთა დაცვის სახელმწიფო ინსტიტუტში მონუმენტური ფერწერის რესტავრაციის მიმართულებით; თბილისის მხატვრის სახლსა და საქართველოს სახელმწიფო ხელოვნების მუზეუმში დაზგური ფერწერის რესტავრაციის განხრით. იყო ჟურნალ „ინტერესის“ მხატვარი, სტუდია „1,2,3“-ის გარფიკული დიზაინერი. დააარსა ფირმა „პლანტი“, რომლის საქმიანობის სფერო იყო მცენარეების გამოყვანა, რეალიზაცია, ეზოებისა და აივნების მოწყობა-გამწვანება. 2008–2009 წლებში მუშაობდა კომპანია „გრინსერვისის“ მენეჯერად; 2010 წლიდან საქმიანობდა ფირმა „ეკოდესანტში“, ხოლო 2013 წელს დააფუძნა „პარტიზანული მებაღეობა თბილისში“. „პარტიზანული მებაღეობა“ არის მოძრაობა, რომელიც ქალაქის გამწვანების იდეას უჭერს მხარს. პარტიზანი მებაღეები საქართველოს მასშტაბით დასუფთავების აქციებისა და ხეების დარგვის გარდა, სხვადასხვა პროექტების დაწყებასაც აპროტესტებენ, რომელთა განხორციელებაც მათი აზრით ქვეყნის ეკოლოგიურ მდგომარეობას დაამძიმებს. ერთ-ერთი ასეთია „პანორამა თბილისის პროექტი“. მოძრაობა 2013 წლის ივლისში დაიწყო, რომლის იდეის ავტორია ნატა ფერაძე. ნატა ფერაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ↑ ნატა ფერაძე „იბერიას“ ეთერში ↑ 2.0 2.1 ნატა ფერაძე - ბიოგრაფიული ლექსიკონი ↑ პარტიზანული მებაღეობა
კესარია აბრამიძე

კესარია აბრამიძე (დ. 18 აგვისტო, 1987 — გ. 18 სექტემბერი, 2024) — ქართველი ბლოგერი, მსახიობი და მოდელი. იგი პირველი ქართველია, რომელმაც საჯაროდ აღიარა, რომ ტრანსსექსუალია. კესარია აბრამიძე დაიბადა 1987 წლის 18 აგვისტოს ქალაქ თბილისში. ხშირად იწვევდნენ სხვადასხვა გადაცემაში. პირველად გადაიღეს სერიალში „ფსიქოპატთა თამაშები“. 2018 წელს კესარია აბრამიძემ მის ტრანს მსოფლიოს სილამაზის კონკურსში მიიღო მონაწილეობა და საქართველო წარადგინა. 2015 წელს იგი საცვლების რეკლამაში გადაიღეს. სანამ კესარია საბოლოოდ ქალი გახდებოდა, საზღვარგარეთ გენეტიკური მასალის გაყინვა ჩაუტარდა, რისი საშუალებითაც მას შეეძლო ბიოლოგიური შვილის ყოლა. 2015 წელს მოწვეული იყო დავით კოვზირიძის საავტორო გადაცემაში „მძიმე კაცთან“. გაკეთებული ჰქონდა რამდენიმე პლასტიკური ოპერაცია. 2014 წელს კესარია აბრამიძემ განაცხადა, რომ სასქესო ორგანოს ოპერაცია გაიკეთა, რითაც ნამდვილ ქალი გახდა. ჰობი — ხატვა, მაკიაჟის კეთება და ტრანსფორმაცია. იგი მოკლული იპოვეს 2024 წლის 18 სექტემბერს საკუთარ სახლში. კესარია აბრამიძე Instagram-ზე ↑ კესარია აბრამიძე მოკლეს - სავარაუდო ეჭვმიტანილი მისი მეგობარი მამაკაცია ↑ კესარია-კესო აბრამიძე ↑ კესარია აბრამიძე მის ტრანს მსოფლიოზე საქართველოს წარადგენს ↑ კესარია საცვლების რეკლამაში გადაიღეს ↑ კესარია აბრამიძე — „როცა დედობისთვის მზად ვიქნები, დავრეკავ, 9 თვეში შვილი მეყოლება და ჩამომიყვანენ“ ↑ მძიმე კაცთან - კესარია აბრამიძე ↑ „სასქესო ორგანოს ოპერაცია გავიკეთე“ – კესარია აბრამიძეს პასპორტში „ქალი“ უწერია
ქვეყნების სია ერთ სულ მოსახლეზე ჩაის მოხმარების მიხედვით

ქვემოთ მოცემულია იმ ქვეყნების სია, სადაც 2014 წლის მონაცემებით, განსაზღვრულია ჩაის მოხმარების ოდენობა ყოველწლიურად ერთ სულ მოსახლეზე. ↑ Faostat. Faostat.fao.org (26 September 2011). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 14 ივლისი 2007. ციტირების თარიღი: 3 August 2012. ↑ Faostat. Faostat.fao.org (23 February 2012). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 14 January 2013. ციტირების თარიღი: 3 August 2012. ↑ Where the world's biggest tea drinkers are. QUARTZ (20 January 2014). ციტირების თარიღი: 4 January 2015. ↑ http://www.visions.az/en/news/196/8872cf85/
დავით მესხი

დავით სიმონის ძე მესხი (დ. 26 იანვარი, 1860, ქ. ქუთაისი — გ. 26 დეკემბერი, 1943, სოფ. რიონი, ახლანდელი წყალტუბოს მუნიციპალიტეტი) — ქართველი მთარგმნელი, ჟურნალისტი, დრამატურგი. დავითმა ლათინური ენის პედაგოგთან უსიამოვნების გამო ქუთაისის გიმნაზია ვერ დაამთავრა. 1880 წლიდან მუშაობდა თბილისში, გაზეთ „დროების“ რედაქციაში თავის ძმასთან სერგეი მესხთან. 1908 წელს რედაქტორობდა გაზეთ „შრომას“, თანამშრომლობდა სხვა ქართულ ჟურნალ-გაზეთებთან. 1879 წლიდან დაუკავშირდა ქართულ თეატრს, რომლის სცენაზეც დაიდგა მის მიერ გადმოკეთებული პიესები: „სიკოია დენშჩიკი“, „სუსტი მხარე“, „მედეა“, ორგინალური კომედია „გემრიელი ლუკმა“ და სხვა. იგი იყო აგრეთვე მსახიობი, თეატრის დეკორატორი და რეკვიზიტორი. 1935 წელს ჟურნალ „მნათობში“ დაბეჭდილი მისი „მოგონებანი“ ცალკე წიგნად გამოიცა 1940 წელს. იმერული სცენები „გასართობი“ : პროზა და ლექსი. - ქუთაისი, ვ. ბეჟანეიშვილის გამოცემა, 1902. - 54გვ. გასართობი იმერული სცენები პროზათ და ლექსათ. - ქუთაისი, ი. კილაძის და ი. ხელაძის სტ., 1900. - 44გვ. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 602. ეფემია მესხი: მოგონებები, სტატიები და წერილები მსახიობისა / შემდგ. შეს. სტატია და შენიშვნები მაყვალა ცხომარიასი. - თბ. : ხელოვნება, 1957 დავით მესხი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი დავით მესხის მოგონებანი
ფირანგიზ ალიზადე

ფირანგიზ ალიაღა კიზი ალიზადე (აზერ. Firəngiz Əliağa qızı Əlizadə; დ. 28 მაისი, 1947, ბაქო, აზერბაიჯანი) — აზერბაიჯანელი კომპოზიტორი, პიანისტი ქალი, მუსიკათმცოდნე და პედაგოგი, აზერბაიჯანის სახალხო არტისტი ქალი (2000). 1970 წელს დაამთავრა ურფანა ჰალილოვას ფორტეპიანოს და ყარა ყარაევის (1972) კომპოზიციების კლასები ბაქოს კონსერვატორიაში. აზერბაიჯანში გახდა XX საუკუნის ავანგარდული მუსიკის კლასიკური საფორტეპიანო ნაწარმოებების (არნოლდ შიონბერგის, ანტონ ვებერნის, ალბანა ბერგას, ოლივიე მესიანას, ჯონ კეიჯის, ჯორჯ კრამას) პირველი შემსრულებელი. 1976 წლიდან ასწავლიდა ბაქოს კონსერვატორიაში, 1990 წლიდან — პროფესორი. 1993-1996 წლებში ასწავლიდა თურქულ ქალაქ მერსინში, იყო საოპერო გუნდის ხელმძღვანელი. 1999 წლიდან ცხოვრობდა გერმანიაში. 2007 წელს დაბრუნდა სამშობლოში, სადაც არჩეულ იქნა აზერბაიჯანის კომპოზიტორთა კავშირის ხელმძღვანელად. როგორც კომპოზიტორი ალიზადე თანამშრომლობდა მსოფლიოს წამყვან შემსრულებელთან — განსაკუთრებით მევიოლინოებთან. მან სავიოლინო კონცერტი მიუძღვნა ივან მონიგეტის, რომელიც თვითონ მონიგეტიმ შეასრულა, პიესა „დერვიში“ დაწერა იო-ოი-მასთვის და ჩართო იგი მსოფლიო ტურნეში, პიესა „ოიანი!“ დაწერა მსტისლავ როსტროპოვიჩის დაკვეთით, როგორც მსტისლავ როსტროპოვიჩის საერთაშორისო კონკურსში მონაწილეობის მისაღებად სავალდებულო შესრულებისათვის. ალიზადეს ნაწარმოებების დისკო ჩაწერილი იქნა კრონო-კვარტეტის მიერ. ამის გარდა ალიზადეს ნაწარმოებებს ასევე დავიდ გერინგასი, ალექსანდრე ივაშკინი და მრავალი სხვა ცნობილი მუსიკალური შემსრულებლები ასრულებენ. მუსიკალური ნაწარმოებების გარდა, ფირანგიზ ალიზადეს ასევე ეკუთვნის სტატიების ნაკრები „აზერბაიჯანის სიმფონიური მუსიკა“ (აზერ. Azərbaycanın simfonik musiqisi; 1998) და სტატია ყარა ყარაევზე, რომელიც გამოქვეყნებული იქნა ყარა ყარაევის 80-წლის თავთან დაკავშირებით ფოტოალბომში (1997). აზერბაიჯანის სახალხო არტისტი ქალი (2000). 2008 წელს იუნესკომ ფირანგიზ ალიზადეს მიანიჭა „იუნესკოს არტისტი მშვიდობისათვის“ საპატიო წოდება. Franghiz Ali-Zadeh. Classical Composers Database. ციტირების თარიღი: 2014-03-22. ↑ О. Савицкая. Апрельские премьеры // «День» (Киев), № 71, 17 апреля 2008. ↑ В Лондоне прозвучала музыка азербайджанского композитора დაარქივებული 2005-02-21 საიტზე Wayback Machine. // Day.az, 2 февраля 2005. ↑ Музыкант и педагог из Азербайджана Франгиз Али-заде удостоена звания «Артист ЮНЕСКО за мир» // Центр новостей ООН