laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
იმპრესიონიზმი

იმპრესიონიზმი (ფრანგ. impressionisme, Impression — შთაბეჭდილება) — მიმდინარეობა მხატვრობაში, ჩაისახა და განვითარდა საფრანგეთში. 1874-1886 წლებში პარიზში შვიდი იმპრესიონისტული გამოფენა მოეწყო, რაც გახდა აკადემიზმისგან თანამედროვე ხელოვნების გამყოფი ზღვარი. იმპრესიონიზმის ზოგადი ტენდენციაა წარმავალი შთაბეჭდილების, მოვლენათა ცვლის და არა საგანთა სტაბილური და კონცეპტუალური მხარის ასახვა. იმპრესიონიზმის ჩამოყალიბებაში მნიშვნელოვან როლს თამაშობს მონე. ამ მიმდინარეობამ სახელწოდება მიიღო სწორედ მისი ნახატისგან - შთაბეჭდილება, მზის ამოსვლა (Impression, soleil levant). XIX საუკუნეში ღრმავდება და სრულდება ფერწერისა და გრაფიკის გამიჯვნის პროცესი, რომლის ნიშნები ადრევე შეიმჩნეოდა გრაფიკის სპეციფიკა - ხაზების შეფერილობაში. ის გამოსახავს ფორმებს, გადმოსცემს მათ განათებულობას, სინათლისა და ჩრდილის შეფერადებას და ა.შ. ფერწერა აღბეჭდავს სამყაროს ფერთა რეალურ ურთიერთმიმართებას, ფერში და ფერის საშუალებით ის გამოხატავს საგნების არსს, მათ ესთეტიკურ ღირებულებას, გარემოსადმი მათ შესაბამისობას ან შეუსაბამობას. გრაფიკისაგან პრინციპული განსხვავება ნათლად ჩანს იმპრესიონისტების ფერწერაში. იგი არაფერს გადმოსცემს ფერის გარეშე. ფერწერამ აითვისა სინათლე. ის გამოსახავს სინათლის, ბინდის, ნისლის ფერს. კლოდ მონეს სურათებში, რომლებშიც ლონდონის ნისლია გამოსახული, დაჭერილი და აღბეჭდილია სინათლის უმცირესი ცვალებადობა. თანამედროვე ფერწერაში - ამბობს პაბლო პიკასო ფუნჯის თითოეული მოსმა ზუსტ ოპერაციად იქცა, რომელიც მესაათის მოქმედებას ჰგავს. იმპრესიონისტი მხატვრები თავიანთი ნაწარმოებებისთვის სიუჟეტებს თანამედროვე, ყოველდღიურ ცხოვრებაში ეძებდნენ. რეალობას ისინი საკუთარი, პირადი ხედვის მიხედვით აძლევდნენ ინტერპრეტაციას. უმეტეს შემთხვევაში იმპრესიონისტები სუფთა ჰაერზე, ბუნებაში ხატავდნენ, სინათლე მათთვის ნახატის ძირითადი ელემენტი იყო. ისინი უარს ამბობდნენ ბნელ ფერებზე, იყენებდნენ ნათელ, წმინდა ფერებს და ცალკეულ ფენებად დებდნენ ტილოზე. იმპრესიონისტების ტილოები ცვალებად ბუნებას, წამიერ სილამაზეს გადმოსცემენ. ისინი არ ეძებენ იდეალურ სილამაზეს, მარადიულობას, რაც კლასიკურ ხელოვნებაში მთავარი იყო. ფრედერიკ ბაზილი გუსტავ კაიებოტი მარი კასატი პოლ სეზანი ედგარ დეგა არმან გიიომენი ედუარ მანე კლოდ მონე ბერტა მორიზო კამილ პისარო პიერ-ოგიუსტ რენუარი ალფრედ სისლეი კლოდ დებიუსი ვინსენტ ვან გოგი პაბლო პიკასო ამედეო მოდილიანი ეჟენ ბუდენი ფრედერიკ ბაზილი ალფრედ სისლეი ბერტა მორიზო არმან გიიომენი ედუარ მანე ედუარ მანე ედუარ მანე ედგარ დეგა ედგარ დეგა ედგარ დეგა ედგარ დეგა გუსტავ კაიებოტი პიერ ოგიუსტ რენუარი პიერ ოგიუსტ რენუარი კლოდ მონე მარი კასატი იმპრესიონიზმის განვითარება ნორმანდიაში დაარქივებული 2007-06-26 საიტზე Wayback Machine. იმპრესიონისტული მიმდინარეობა და მისი წარმომადგენლები იმპრესიონიზმი WIkimedia Commons-ზე
ფაიაუს პროვინცია

ფაიაუს პროვინცია (ტაი. พะเยา) — ტაილანდის ჩრდილოეთი პროვინცია. მეზობელი პროვინციებია: ნანი, ფრე, ლამპანგი და ჩიანგრაი. ჩრდილოეთით ესაზღვრება ლაოსი. ფაიაუს პროვინცია, ისევე, როგორც მთელი ჩრდილოეთი ტაილანდი, მნიშვნელოვნად განსხვავდება დანარჩენი სამეფოს ტერიტორიიდან, იმიტომ, რომ ტაილანდური კულტურა წარმოიშვა აქ. ფაიაუს პროვინცია მდებარეობს 619 კმ ბანგკოკიდან ჩრდილოეთით. Phi Pan Nam Range-ის მთათა სისტემა გადის პროვინციის ჩრდილოეთიდან სამხრეთით. სამი დიდი მთა გარს ეხვევა ხეობას: Doi Luang (1,694 მ), Doi Khun Mae Fat (1,550 მ) და Doi Khun Mae Tam (1,330 მ). ტაილანდიელები, როგორც ეთნიკური ჯგუფის შთამომავლები არიან ემიგრანტები ცენტრალური ჩინეთიდან. ტაილანდიელები თანდათან მოახდინეს მიგრაცია თანამედროვე ჩრდილოეთ ტაილანდის ტერიტორიაზე და ფაიაუს პროვინციაში, 1096 წელს საფუძველი ჩაუყარეს ტაილანდურ სახელმწიფოს. ფაიაუს პროვინციის ტერიტორიაზე ცხოვრობენ დიდი რაოდენობით უძველესი ტომები, რომლებიც შეინარჩუნეს თავიანთი გამორჩეული ცხოვრების წესი. ამ დღეისთვის, ისინი ცხოვრობენ მთების ფერდობებზე, დაფარული გაუვალი ჯუნგლებით. ზოგიერთ თემში შეუძლებელია მიაღწიო მანქანით. თითოეულ ტომს აქვს უნიკალური თვისებები, ენობრივი და რელიგიური მახასიათებლები. ფაიაუს პროვინცია დაყოფილია 9 რაიონად (ამფხე), რომლებიც, თავის მხრივ, შედგება 68 ქვეზონისგან (ტამბონ) და 632 სოფლისგან (მუბანი). ↑ Population of the Kingdom Thai (2014-12-31). ციტირების თარიღი: 19 Mar 2015. ↑ Doi Luang, Phi Pan Nam Range – Climbing, Hiking & Mountaineering
ირინა ვლახი

ირინა ვლახი (დ. 26 თებერვალი, 1974, კომრატი, მოლდავეთის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა, სსრკ) — მოლდოვის სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე. გაგაუზიის ავტონომიური რესპუბლიკის მეთაური (ბაშკანი) .  ირინა ვლახის ბიოგრაფია მოლდოვს პარლამენტის ვებგვერდზე ↑ Ирина Влах победила на выборах главы молдавской Гагаузии. «Российская газета» // rg.ru (23 марта 2015 года) ↑ Ирину Влах избрали башканом Гагаузии в первом туре. «Лента.ру» // lenta.ru (23 марта 2015 года) ↑ Действующий башкан Гагаузии поздравил Ирину Влах с победой на выборах. «РИА Новости» // ria.ru (23 марта 2015 года) ↑ ЦИК Гагаузии утвердил результаты выборов башкана. დაარქივებული 2015-04-02 საიტზე Wayback Machine. Новостной портал АТО Гагаузия // gagauzinfo.md (25 марта 2015 года)
ჟანა დ’ალბრე

ჟანა დ’ალბრე (ფრანგ. Jeanne d'Albret); დ. 7 იანვარი, 1528 — გ. 9 ივნისი, 1572) — 1555 წლიდან ნავარის მეფე. ანტუან ბურბონის მეუღლე, ვანდომის ჰერცოგი და ანრი IV-ის, საფრანგეთის მეფის დედა. Bainton, Roland H. (1973). Women of the Reformation in France and England. Minneapolis: Ausburg Publishing House.  Bryson, David (1999). Queen Jeanne and the Promised Land: Dynasty, Homeland, Religion, and Violence in Sixteenth-Century France.  შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „ჟანა დ’ალბრე“ ვიკისაწყობში. ჟანა დ’ალბრეს ბიოგრაფია
ფრეს პროვინცია

ფრეს პროვინცია (ტაი. แพร่) — ტაილანდის ერთ-ერთი ჩრდილოეთი პროვინცია (ჩანგვათი). მეზობელი პროვინციებია: ფაიაუ, ნანი, უტარადიტი, სუქოტაი და ლამპანგი. მდებარეობს 551 კმ-ით ჩრდილოეთით ქვეყნის დედაქალაქ ბანგკოკიდან. ფრეს პროვინცია მდებარეობს მდინარე იომის ხეობაში. Phi Pan Nam Range-ის მთათა სისტემა გადის პროვინციის ჩრდილოეთიდან სამხრეთით დასავლეთში. ფრეს პროვინციას აქვს ტროპიკული სავანის კლიმატი. ზამთარი მშრალი და თბილია. ტემპერატურა იმატებს აპრილამდე, რომელიც არის ძალიან ცხელი, საშუალო დღიური ტემპერატურაა 37.6 ° C (99.7 ° F). წვიმების სეზონი გრძელდება მაისიდან ოქტომბრამდე. ფრეს პროვინციის ისტორია თარიღდება სამეფოს მონტის დასაბამიდან. 1443 წელს, რეგიონი გახდა ლანატაის სამეფოს ნაწილი. ერთ-ერთი ვერსიით, ფრეს და ნანის ქალაქებს ერთდროს მართავდა ორი ძმა. როდესაც ისინი ერთხელ შეხვდნენ ერთმანეთს, მიწების დაყოფის თაობაზე, ერთ-ერთი მათგანი იყო ცხენზე ამხედრებული, ხოლო მეორე - კამეჩზე. ამ ვერსიით ფრეს მმართველი იყო ცხენზე, და მას შემდეგ ცხენი გახდა პროვინციის სიმბოლო. 1940 წელს ცხენთან ერთად პროვინციის გერბზე აისახა Phra Tat Cho Hae-ის ტაძარიც. ეს ტაძარი დაახლოებით 9 კმ-ით სამხრეთითაა ფრეს პროვინციიდან. ფრეს პროვინცია დაყოფილია 8 რაიონად (ამფხე), რომლებიც, თავის მხრივ, შედგება 78 ქვეზონისგან (ტამბონ) და 645 სოფლისგან (მუბანი). ↑ Phrae. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 26 აპრილი 2015. ციტირების თარიღი: 18 May 2015. ↑ General Information. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 18 ივნისი 2013. ციტირების თარიღი: 18 May 2015.
ჰემიანოფსია

ჰემიანოფსია (ბერძ. an — უარყოფითი ნაწილაკი და opis — მხედველობა) — მხედველობის არის ერთი ნახევრის გამოვარდნა, ნახევრად სიბრმავე. განარჩევენ ჰემიანოფსია, რომელსაც ახასიეთებს მხედვველობის არის გარეთა ან შიგნითა ნახევრების გამოვარდნა, და ცალმხრივს, როდესაც გამოვარდნილია მხედველობის არის ერთ-ერთი ნახევარი (მარჯვენა ან მარცხენა). ჰემიანოფსია ვითარდება ტვინში სისხლჩაქცევის, თავის ტვინის ტრავმის, ტვინის სიმსივნისა და სხვათა დროს. თუ ტვინის ქსოვილი მთლიანად დარღვეული არ არის, ჰემინოფსია შექცევადია. გამოვარდნილი მხედველობის არე ჩეულებრივ ვერ აღიქვამს მხედველობითი შეგრძნების ვერც ერთ სახეს; ზოგჯერ ადამიანი საგნის ფორმას ვერ არჩევს, მაგრამ შენარჩუნებული აქვს ფერის, სინათლისა და მოძრაობის აღქმა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 621. Rudolf Sachsenweger: Neuroophthalmologie. Thieme Verlag, Stuttgart; 3. Auflage, (Januar 1983) ISBN 978-3-13-531003-9 (გერმანული) ჰემიანოფსია - hemianopsia - ენციკლოპედია - მკურნალი.გე
ბულავაიო

ბულავაიო (ინგლ. Bulawayo) — დედაქალაქ ჰარარეს შემდეგ მოსახლეობის რაოდენობით მეორე ქალაქი ზიმბაბვეში. ქალაქი ბულავაიო დააარსეს ინგლისელებმა 1893 წელს, მათ მიერ მატებელეს დაკავების შემდეგ, ადგილობრივი ბელადის ლო-ბენგულას რეზიდენციასთან ახლოს. ქალაქი მდებარეობს ზიმბაბვეს ცენტრალური ნაწილის სამხრეთ-დასავლეთში, 439 კმ-ით სამხრეთ-დასავლეთით ქვეყნის დედაქალაქიდან — ჰარარედან. ამავე სახელწოდების პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. აბსოლუტური სიმაღლე — 1351 მეტრი ზღვის დონიდან 2012 წლის აღწერით მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს — 653 337 ადამიანს. ქალაქის მოსახლეობის რაოდენობის დინამიკა წლების მიხედვით: აბერდინი, დიდი ბრიტანეთი (1986 წლიდან) დურბანი, სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა პოლოკვანე, სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა ბულავაიოს რუკა ↑ Bulawayo, Zimbabwe Page. Fallingrain Global Gazetteer. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-02-26. ციტირების თარიღი: 2013-02-19. ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Geohive ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Citypopulation ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Statoids ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Zimstat
უტარადიტის პროვინცია

უტარადიტის პროვინცია (ტაი. อุตรดิตถ์) — ტაილანდის ერთ-ერთი ჩრდილოეთ პროვინცია (ჩანგვათი). მეზობელი პროვინციებია: ფიტსანულოკი, სუქოტაი, ფრე და ნანი. აღმოსავლეთით მას ესაზღვრება ლაოსი. უტარადიტი მდებარეობს 488 კმ-ით ჩრდილოეთით ქვეყნის დედაქალაქ ბანგკოკიდან და 238 კმ-ით სამხრეთით ჩიანგმაიდან. უტარადიტის პროვინცია არის ერთ-ერთი ყველაზე ლამაზი პროვინცია მთელი ტაილანდის ტერიტორიაზე მისი ბუნების გამო. მის ტერიტორიაზე არსებობს ბევრი ბრინჯის მინდორი, ჩაის პლანტაციები, უძველესი სალოცავები, ჩანჩქერები და მთის ნაკადულები. უტარადიტი ნიშნავს "ჩრდილოეთის პორტს" ან "ჩრდილოეთის სადესანტოს". უტარადიტი ადრე იყო სავაჭრო ცენტრი მდინარე ნანზე. პროვინცია მდებარეობს მდინარე ნანის ხეობაში. დაახლოებით 45 კილომეტრში, ქალაქ უტარადიტის დედოფალი სირიქითის დამბისგან, რომელიც განთავსებულია 250 კმ²-იან ხელოვნურ ტბაზე. Phi Pan Nam Range-ის მთათა სისტემა გადის პროვინციის ჩრდილოეთიდან დასავლეთით. პროვინცია ყველაზე მეტად დაფარულია ტექის ხით, რომელიც პროვინციის ძირითადი პროდუქტიც არის. აქ არის ნაპოვნი მსოფლიოში უდიდესი ტექის ხე. 1500 წლის ხის ზომებია: გარშემოწერილობა - 9,87 მ და 37 მ სიმაღლეში. თავდაპირველად ხე იყო 48.5 მეტრი სიმაღლეში, მაგრამ ქარიშხალის დროს დაზიანდა. კლიმატი ამ რეგიონში არ არის ცხელი, ქვეყნის სამხრეთან შედარებით. ზამთარში ტემპერატურა შეიძლება ჩამოვარდეს 10°C-მდე. ამ რეგიონში ცხოვრობენ სხვადასხვა უძველესი ტომები, კერძოდ: Meo, Akha, Mon, Lisu, Lahu, Karen. უტარადიტის პროვინცია დაყოფილია 9 რაიონად (ამფხე), რომლებიც, თავის მხრივ, შედგება 67 ქვეზონისგან (ტამბონ) და 562 სოფლისგან (მუბანი). პროვინციის ყველაზე ცნობილი პარკია ფჰუსაიდო. კიდევ ერთი პარკია კლონგ ტრონი (Klong Tron), რომლის ფართობია დაახლოებით 518 კმ² და მდებარეობს მთიანი რელიეფის მქონე ხეობაში. დურიანი ეროვნული კერძი ბრინჯაოს ბუდდა უტარადიტში სირიქითის დამბა მდინერე ნანი უტარადიტთან უტარადიტის ბუნება ↑ Uttaradit. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 1 მაისი 2015. ციტირების თარიღი: 20 Apr 2015. ↑ ดร.กระมล ทองธรรมชาติ และคณะ, สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ม.1, สำนักพิมพ์ อักษรเจริญทัศน์ อจท. จำกัด, 2548, หน้า 24-25 ↑ Khlong Tron National Park. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-04-27. ციტირების თარიღი: 2016-02-17.
ჩიტუნგვიზა

ჩიტუნგვიზა (ინგლ. Chitungwiza) — ქალაქი ზიმბაბვეში, ადმინისტრაციულად შედის აღმოსავლეთ მაშონალენდის პროვინციაში. ჩიტუნგვიზას დასახლება შეიქმნა 1978 წელს სამი დასახლებისაგან: სეკე, ზენგეზა და სეინტ-მერისი. 1981 წელს დასახლებამ მიიღო ქალაქის სტატუსი. ჩიტუნგვიზა ყველაზე უფრო დინამიურად განვითარებადი ქალაქია ზიმბაბვეში. რადგანაც ჩიტუნგვიზა მდებარეობს ჰარარესთან ახლოს, ბევრი ადამიანი სამუშაოდ მიემგზავრება დედაქალაქში. ქალაქი მდებარეობს დაახლოებით 30 კმ-ით სამხრეთით ჰარარედან. ქალაქის ცენტრის სიმაღლე შეადგენს 1448 მეტრს ზღვის დონიდან. ქალაქის მოსახლეობის რაოდენობა წლების მიხედვით: ↑ The secret about Chitungwiza. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-01-19. ციტირების თარიღი: 2012-12-19. ↑ Chitungwiza, Zimbabwe Page. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-01-19. ციტირების თარიღი: 2012-12-19. ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Geohive ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Citypopulation ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Statoids ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Zimstat
გიორგი ანდღულაძე (მომღერალი)

გიორგი ანდღულაძე (დ. 6 აგვისტო, 1984) — ქართველი ოპერის მომღერალი (ბანი). ზოგიერთი მისი საოპერო სპექტაკლები: Буонафеде, Лунный мир - თეატრი Комунале ди Феррара (იტალია), დირიჟორი Рокко Чианчиотта 2009 Буонафеде, Лунный мир - თეატრი Каппаро (იტალია), დირიჟორი Рокко Чианчиотта 2009 Уберто, Служанка-госпожа - თეატრი არიოსთო (იტალია), დირიჟორი Марко Фиорини 2011 ფერნანდო, ტრუბადური - თეატრი ვერდის ბუსეტო (იტალია), დირიჟორი Микеле Мариотти 2011 ფერნანდო, ტრუბადური - თეატრი  Магнани в Фиденцы (იტალია), დირიჟორი Микеле Мариотти 2011 რამფისი, აიდა - თეატრი პარმაში(იტალია), დირიჟორი Антонио Фоглиани 2012 იორგი, სტიფელიო -თეატრი პარმაში (იტალია), დირიჟორი Андреа Баттистони 2012 გრაფი მონტერონე, რიგოლეტო -თეატრი პარმაში (იტალია), ვერდის ფესტივალის, დირიჟორი Даниэль Орен 2012 ბანი, რეკვიემი - Фонд Перголези Спонтини ди Йези (იტალია) 2013 ესკამილიო, კარმენი - Июль Музикале Трапанесе (იტალია), დირიჟორი Иво Липанович 2014 Мажордом, Каприччио (ამონაწერი) - Аудитория Райнер III, Монте-Карло, დირიჟორი Джеффри Тейт 2015 ესკამილიო, კარმენი - ცენტრის გალინა ვიშნევსკაია ოპერისა (Москва), დირიჟორი Вальтер Аттанаси 2015 Фараон, აიდა - თეატრი სოციალური დი როვიგოში, დირიჟორი Марко Боэми 2015 ესკამილიო, კარმენი - Седжонг Центр, Корея, დირიჟორი Гаэтано Солиман 2015 Фараон, აიდა -  თეატრი ვერდის პიზაში, დირიჟორი Марко Боэми 2016 (ინგლისური) www.georgeandguladze.com ოფიციალურ ვებგვერდზე გიორგი ანდღულაძე ↑ George Andguladze. (2011-11-06) George Andguladze festival Verdi 2011 parma il trovatore. ციტირების თარიღი: 2016-02-17. ↑ Stagione lirica al Teatro Regio si parte il 27 con l'Aida - Parma - Repubblica.it. Parma - La Repubblica. ციტირების თარიღი: 2016-02-17. ↑ Colorful, Unimaginative Aida from Parma - Classics Today. www.classicstoday.com. ციტირების თარიღი: 2016-02-17. ↑ VERDI, G.: Aida (Teatro Regio di Parma, 2012) (NTSC) - 724808. www.naxos.com. ციტირების თარიღი: 2016-02-17. ↑ Tiziano Mancini. ; Roberto Aronica, Yu Guanqun, Roberto Frontali, Gabriele Magnione (2013-08-15) Stiffelio. ციტირების თარიღი: 2016-02-17. ↑ VERDI, G.: Stiffelio (Teatro Regio di Parma, 2012) (NTSC) - 723008. www.naxos.com. ციტირების თარიღი: 2016-02-17.
ციხისყელის ციხე

ციხისყელის ციხე — ციხესიმაგრე მდებარეობს ხულოს მუნიციპალიტეტის სოფელ ხიხაძირში, ცენტრიდან სამხრეთ-დასავლეთით ერთ კილომეტრზე, იქ, სადაც კალოთისა და ხიხანის წყალი ერთმანეთს ერთვის. ციხისყელის არქიტექტურული მონაცემების მიხედვით XII-XIII საუკუნეებით თარიღდება. ციხისყელის საფორტეფიკაციო ნაგებობათა კომპლექსი ფუნქციონირებდა საკმაოდ დიდხანს, მათი დანგრევა უშუალოდ ოსმალო დამპყრობელთა შემოსევასთანაა დაკავშირებული. ციხეს უძველესი დროიდან ჰქონდა სტრატეგიული მნიშვნელობა, რადგან ციხიდან კარგად მოჩანს სხალთისწყლის ხეობა , არსიანისა და შავშეთის მთები თავისი კალთებითა და მასზედ შეფენილი სოფლებით. ციხე პირდაპირ გასცქერის აბუსერიძეთა ციხე-ქალაქ ხიხანს და, მეორე მხვრივ, სხვა ციხე-კოშკებს, რომლითაც ერთვებიან აჭარისწყლის აუზის ერთიანი თავდაცვითი სისტემის რგოლში. ციხისყელის გეგმის კომპოზიციას, ფაქტობრივად, გალავნის მოხაზულობა განსაზღვრავს, გალავნის კედლები გორაკის წვერით მოსწორებული ადგილის შესაბამისად მისი გარე მოხაზულობის გაყოლებაზეა ირგვლივ შემოხაზული. არეოლოგიური შესაწვლით დადასტურდა, რომ ციხის აღნაგობაში შედის როგორც თავდაცვითი, ისე საცხოვრებელი თუ სამეურნეო ნაგებობანი. მამულაძე შ., კახიძე ა., აჭარის არქეოლოგიური ძეგლები, თბ. 2016, გვ., 87-88 თ. კომახიძე, ხულოს რაიონი, ბათუმი, 2006
მანიკალენდი

მანიკალენდი (ინგლ. Manicaland Province) — პროვინცია ზიმბაბვეში. მისი ადმინისტრაციული ცენტრია — ქალაქი მუტარე. მანიკალენდის პროვინცია მდებარეობს ზიმბაბვეს უკიდურეს აღმოსავლეთში, მოზამბიკის საზღვრის გასწვრივ. პროვინციის ფართობი შეადგენს 36 459 კმ²-ს. პროვინციის ტერიტორიაზე მდებარეობს ზიმბაბვეს ყველაზე უფრო მაღალი მთა — ნიანგანი (სიმაღლე ზღვის დონიდან 2592 მეტრი). XIX საუკუნეში თანამედროვე მანიკალენდის ტერიტორიაზე მდებარეობდა დიდი ბრიტანეთის კოლონია მანიკალენდი. 2012 წლის აღწერის მონაცემებით პროვინციის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 1 752 698 ადამიანს; ისინი უმეტესად შონას ხალხს წარმოადგენენ. პროვინციის მოსახლეობის რაოდენობის დინამიკა წლების მიხედვით: პროვინცია დაყოფილია 7 რაიონად: ბუჰერა ჩიმანიმანი ჩიპინგე მაკონი მუტარე მუტასა ნიანგა ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Geohive ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Citypopulation ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Statoids ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Zimstat
მასვინგოს პროვინცია

მასვინგოს პროვინცია (ინგლ. Masvingo Province) — პროვინცია ზიმბაბვეში. 1980 წლამდე მისი სახელი იყო ვიქტორია. ადმინისტრაციული ცენტრია — ქალაქი მასვინგო. მასვინგოს პროვინცია მდებარეობს ზიმბაბვეს სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. მისი ფართობი შეადგენს 56 566 კმ²-ს. პროვინციის ბუნებრივი ლანდშაფტი უპირატესად წარმოადგენს ბალახოვან სტეპების დაბლობს, ტყეებით და გრანიტული ბორცვების წყებით. კლიმატი მშრალია, ნალექი მოდის მხოლოდ წვიმებიან პერიოდში. მასვინგოს პროვინციის სამხრეთში, სამხრეთ-აღმოსავლეთში და აღმოსავლეთში გადის ზიმბაბვეს სახელმწიფო საზღვარი მოზამბიკთან და სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკასთან. 2012 წლის აღწერის მონაცემებით პროვინციის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 1 485 090 ადამიანს; ისინი უმეტესად შონას ხალხს წარმოადგენენ. პროვინციის მოსახლეობის რაოდენობის დინამიკა წლების მიხედვით: პროვინცია დაყოფილია 7 რაიონად: ბიკიტა ჩივი ზაკა მასვინგო გუტუ მვენეზი ჩირედზი პროვინციაში მსხვილი რქოსანი საქონლის მოსავლელად კარგი პირობებია. მესაქონლეობის გარდა, პროვინციაში ვითარდება სასარგებლო წიაღისეულის მოპოვება და შაქრის ლერწმის მოყვანა იმ პლანტაციებში, რომლის მიწებიც ირწყვება მდინარე მუკურიკვის წყლის საშუალებით. მასვინგოს პროვინციის აღმოსავლეთით, მოზამბიკის საზღვრის გასწვრივ, მდებარეობს გონარეზუს ეროვნული პარკი. დასავლეთით მდებარეობს შუა საუკუნეების ქალაქის — დიდი ზიმბაბვეს ნანგრევები, იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ობიექტი. ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Geohive ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Citypopulation ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Statoids ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Zimstat
რეტბა

რეტბა ან ვარდისფერი ტბა (ფრანგ. Lac Rose; ინგლ. Retba) — მლაშე ტბა სენეგალში, მწვანე კონცხის ნახევარკუნძულის ჩრდილოეთით, დაკარის ჩრდილო-აღმოსავლეთით. მისი ფართობი 3კმ²-ს შეადგენს, ხოლო მაქსიმალური სიღრმე 3 მეტრია. ტბას ეს სახელი წყლის ვარდისფერი შეფერილობის გამო ეწოდა, რაც წყალმცენარე მლაშე დუნალიელას და ჰალოფილური არქეების არსებობითაა განპირობებული. წყალმცენარე მლაშე დუნალიელა გამოყოფს წითელ პიგმენტს, რადგან იგი სინათლის შთანთქმაში ეხმარება და აწვდის ენერგიას, რომ წარმოქმნას ადენოზინტრიფოსფორმჟავა . წყლის ფერი მკვეთრად შეიმჩნევა მშრალი სეზონის განმავლობაში (ნოემბრიდან ივნისამდე), ხოლო ნაკლებად ხილულია წვიმიანი სეზონის დროს — ივლისიდან ოქტომბრამდე. რეტბა ცნობილია მარილის დიდი მარაგით, ვინაიდან წყალში მარილის შემცველობა ზოგიერთ ადგილას 40 პრომილეს აღემატება. ეს ფაქტი გამოწვეულია იმით, რომ ტბაში აღწევს დიდი რაოდენობით ზღვის წყალი, რომელიც შემდეგ ორთქლდება, რის შედეგადაც რჩება მარილი. მკვდარი ზღვის მსგავსად, რეტბა ტივტივადობით გამოირჩევა და ადამიანებს შეუძლიათ ტივტივი. რეტბიდან მოპოვებული მარილი ექსპორტზე გადის მთელს რეგიონში. მას იყენებენ სენეგალელი მეთევზეები, იმისთვის, რომ თევზი უკეთესად იყოს შენახული. ასევე, იგი მრავალი ეროვნული კერძის კომპონენტს წარმოადგენს. რეტბაში არსებული თევზები ადაპტირებულნი არიან წყლის მარილიანობაზე , მაგრამ წყალში მარილის დიდი რაოდენობით შემცველობის გამო, ისინი ნორმალურ პირობებში მცხოვრებ თევზებთან შედარებით ზომით 4-ჯერ მცირენი არიან. რეტბაში ბანაობა 10 წუთზე მეტი ხნის განმავლობაში არ არის ნებადართული, ვინაიდან იგი იწვევს კანის დამწვრობას. იმის გამო, რომ სენეგალელებს მარილის მოპოვებისთვის წყალში 6-7 საათით ყოფნა სჭირდებათ, ისინი თხილის კარაქს ამზადებენ, რადგან მისი საშუალებით თავიდან იცილებენ დამწვრობის საშიშროებას. იუნესკო რეტბას განიხილავს, როგორც მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი. ჰილიერის ტბა რეტბა. ↑ 1.0 1.1 http://www.bbc.com/news/world-africa-23759547 ↑ 05/06/2012 11:08 Updated: 05/06/2012 11:10  . Lake Retba In Senegal Looks Like A Giant Strawberry Milkshake. Huffingtonpost.co.uk. ციტირების თარიღი: 2013-05-23. ↑ http://www.lakeretba.com/ ↑ 4.0 4.1 Handayani, Wuri; Tasya Paramitha. Danau Pink, Sensasi Wisata Apung di Senegal Indonesian. VIVAnews. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 14 აგვისტო 2012. ციტირების თარიღი: 19 June 2012. ↑ Lake Retba. Atlas Obscura. ციტირების თარიღი: 2013-05-23. ↑ http://online.wsj.com/news/articles/SB10001424052702303824204579423691350888338 ↑ http://www.amnh.org/exhibitions/past-exhibitions/water-h2o-life/life-in-water/surviving-in-salt-water ↑ http://www.sciencephoto.com/media/409080/view
მიდლენდსი (ზიმბაბვე)

მიდლენდსი (ინგლ. Midlands) — პროვინცია ზიმბაბვეში. მისი ადმინისტრაციული ცენტრია — გვერუ, ქვეყნის ერთ-ერთი დიდი ქალაქი. მიდლენდსის პროვინცია მდებარეობს ზიმბაბვეს ცენტრალურ ნაწილში. მისი ფართობი შეადგენს 49 166 კმ²-ს. 2012 წლის აღწერის მონაცემებით პროვინციის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 1 614 941 ადამიანს. მიდლენდსის პროვინციაში ცხოვრობენ ზიმბაბვეს ყველა მსხვილი ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენლები — შონა, მატაბელე, ტსვანა, ბასუტო. პროვინციის მოსახლეობის რაოდენობის დინამიკა წლების მიხედვით: პროვინცია დაყოფილია 8 რაიონად: მბერენგვა ზვიშავანე ჩრდილოეთი გოკვე სამხრეთი გოკვე გვერუ ჩირუმჰანზუ შურუგვი კვეკვე პროვინციის ტერიტორიაზე გადაჭიმულია მადნის საბადოებით მდიდარი გრეიტ-დაიკის გეოლოგიური რეგიონი. აქ მდებარეობს ზიმბაბვეში უმდიდრესი ოქროს საბადო. პროვინციის უდიდესი სამრეწველო ცენტრია ქალაქი კვეკვე, სადაც თავმოყრილია სამთო-მეტალურგიული, ლითონგადამამუშავებელი და ქიმიური საწარმოები. მიდლენდსის რაიონებში, რომლებიც არ შედიან გრეიტ-დაიკის რეგიონში, განვითარებულია სოფლის მეურნეობა; გოკვეს რაიონში მოჰყავთ ბამბა. ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Geohive ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Citypopulation ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Statoids ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Zimstat
ლადო ჩიხლაძე

ლადო ჩიხლაძე (დ. 15 ივნისი, 1985, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი ყოფილი პროფესიონალი ჩოგბურთელი, მსოფლიოს ყოფილი 350-ე ჩოგანი, საქართველოს დეივისის თასის ნაკრების ყოფილი წევრი. (დ) – დახურული კორტი საქართველოს დეივისის თასის ნაკრები ჩიხლაძე ATP-ის ოფიციალურ საიტზე ჩიხლაძე ITF-ის ოფიციალურ საიტზე[მკვდარი ბმული] ჩიხლაძე დეივისის თასის ოფიციალურ საიტზე
ცენტრალური მაშონალენდი

ცენტრალური მაშონალენდი (ინგლ. Mashonaland Central Province) — პროვინცია ზიმბაბვეში. პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრია — ქალაქი ბინდურა. ცენტრალური მაშონალენდის პროვინცია მდებარეობს ზიმბაბვეს ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში. მისი ფართობი შეადგენს 28 374 კმ²-ს. ცენტრალური მაშონალენდის პროვინციის ჩრდილოეთით გადის ზიმბაბვეს სახელმწიფო საზღვარი მოზამბიკთან. 2012 წლის აღწერის მონაცემებით პროვინციის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 1 152 520 ადამიანს. ისინი უმეტესად შონას ხალხს წარმოადგენენ. პროვინციის მოსახლეობის რაოდენობის დინამიკა წლების მიხედვით: ადმინისტრაციული თვალსაზრისით ცენტრალური მაშონალენდის პროვინცია დაყოფილია 7 რაიონად: ბინდურა ცენტენერი გურუვე მაუნტ-დარვინი რუშინგა შამვა მაზოვე ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Geohive ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Citypopulation ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Statoids ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა-Zimstat
ივანე იაკოვლევი

ივანე იაკოვლევი რუს. Яковлев, Иван Яковлевич(დ. 25 აპრილი, 1848, კოშკი-ნოვოტიმბაევო, ბუინის მაზრა, ციმბირის გუბერნია, — გ. 23 ოქტომბერი, 1930, მოსკოვი) — ჩუვაში განმანათლებელი, მართლმადიდებელი მისიონერი, პედაგოგი, სახალხო სკოლების ორგანიზატორი. დაიბადა ღარიბი გლეხის ოჯახში. მიუხედავად უსახსრობისა, დიდი ნიჭის წყალობით მან შეძლო ჯერ გიმნაზიის, შემდეგ კი ყაზანის უნივერსიტეტის დამთავრება. ჯერ კიდევ გიმნაზიაში სწავლისას მშობლიური სოფლებიდან გამოიძახა ოთხი ჩუვაში მოზარდი და თავის ხარჯზე ასწავლა მათ. უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ ივანე იაკოვლევი დაინიშნა ყაზანის სასწავლო ოლქის ჩუვაშური სკოლების ინსპექტორად, პარალელურად კი მის მიერვე სიმბირსკში დაარსებული ჩუვაშური სამასწავლებლო სკოლის ინსპექტორად. ამ სკოლის ძირითად ბირთვს სწორედ ის ოთხი ახალგაზრდა შეადგენდა, რომლებსაც ივანე იაკოვლეკმა საკუთარ ხარჯზე ასწავლა. ივანე იაკოვლეკმა შექმნა ჩუვაშური დამწერლობა ჩუვაშური ლიტერატურული ენა, გამოსცა ჩუვაშური ანბანი და შეიმუშავა ჩუვასურ სკოლაში მშობლიური და რუსული ენების სწავლების მეთოდიკა. გარდა ამისა, ის ეწეოდა დიდ მთარგმნელობით მოღვაწეობას, რითაც ჩუვაშ ხალხს აცნობდა რუსული ლიტერატურისა და მეცნიერების კლასიკოსებს. დიდ წარმატებას მიაღწია იაკოვლეკმა როგორც პედაგოგიკისა და ლოგიკის მასწავლებელმა. მთავარ ყურადრებას ის უთმობდა მოსწავლეთა შეიარაღებას სწორი, ლოგიკური მსჯელობის ხელმძღვანელობით, ამ საქმეში მას მხარს უჭერდა პირადი მეგობარი, სიმბირსკის გუბერნიის სახალხო სკოლის დირექტორი ი.ნ. ულიანოვი. პედაგოგიკის ისტორია თბ, 1988.