laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
დელტა (მრავალმნიშვნელოვანი)

სახელწოდება დელტა შესაძლოა აღნიშნავდეს: დელტა — მდინარის განშტოებული შესართავი; სსსტც „დელტა“ — სახელმწიფო სამხედრო სამეცნიერო-ტექნიკური ცენტრი; დელტა — ბერძნული ანბანის მეოთხე ასო; დელტა — შტატი ნიგერიაში; დელტა — მდინარე აშშ-ში. დელტა — კოსმოსური სასტარტო სისტემა; დელტა ფუნქცია — ფიზიკურ-მათემატიკური ფუნქცია
თაყირი

თაყირი (თურქ. – გლუვი, სწორი, შიშველი) — 1). რელიეფის ფორმა, რომელიც წარმოიქმნება მლაშობი ნიადაგის გამოშრობის შედეგად უდაბნოებსა და ნახევრადუდაბნოებში. წარმოადგენს დახეთქილი თიხნარის ბრტყელძირიან დახშულ ტაფობს. დატბორვის შემდეგ ფსკერზე დალექილი თიხნარი შრება, მკვრივდება და მრავალკუთხედებად სკდება. ზედაპირი ისეა გაქვავებული, რომ ცხენის ნალიც კი არ ტოვებს კვალს. თაყირი დამახასიათებელია უპირველეს ყოვლისა აზიის სუბბორეალური სარტყლის უდაბნოებისათვის. ცალკეული თაყირების ფართობი განისაზღვრება გაუდინარი ქვაბულების ფართობით, სადაც სორები გვხვდება. აშშ-ის უდაბურ რაიონებში აღნიშნული სტრუქტურები ცნობილია პლაიას, ხოლო არაბულ სამყაროში საბჰას სახელწოდებით. 2). უდაბნოსა და ნახევრადუდაბნოს პირობებში წარმოქმნილი ნიადაგის ტიპი. ნიადაგის პროფილში გამოიყოფა ორი ჰორიზონტი: ზედა (8-10 სმ) — მკვრივი, დახეთქილ-ქერქიანი თიხოვანი ჰორიზონტი და მის ქვეშ ნაკლებად შეცვლილი დამლაშებული დედაქანი. თაყირზე თითქმის არ ხარობს მცენარეულობა. მათზე წარმოდგენილია მხოლოდ წყალმცენარეები და ლიქენები. ძირეული გაუმჯობესების გარეშე გამოუსადეგარია მიწათმოქმედებისათვის. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 594. თაყირი – დიდი საბჭოთა ენციკლოპედია[მკვდარი ბმული] (რუსული) თაყირი – სსრკ ფიზიკური გეოგრაფია (რუსული)
სარიყამიშის ტბა

სარიყამიშის ტბა (თურქმ. Sarygamyş köli; უზბეკ. Sariqamish ko‘li) — გაუდინარი მწარე-მლაშე ტბა თურქმენეთსა და უზბეკეთში. მდებარეობს სარიყამიშის ქვაბულის ცენტრალურ ნაწილში, ზღვის დონიდან 5 მ-ზე, დაახლოებით კასპიისა და არალის ზღვებს შორის. ტბის ჩრდილო-დასავლეთი ნაწილი უზბეკეთს ეკუთვნის, ხოლო დანარჩენი თურქმენეთშია. ტბის ფართობი ცვალებადია და დამოკიდებულია ხორეზმის ოაზისიდან მომდინარე კოლექტორულ წყლებზე. 1977 წლისთვის ტბის ზედაპირის ფართობი შეადგენდა დაახლოებით 1500 კმ²-ს, მარილიანობა დაახლოებით 7 ‰-ს, ყოველწლიურად ტბაში ჩადიოდა 4 კმ³-მდე წყალი. 1985 წლისთვის ტბის ზედაპირის ფართობი გაიზარდა 3200 კმ²-მდე. როდესაც დამყარდა შედარებით მუდმივი წყლის დონე, მარილიანობა გაიზარდა და მიაღწია 15–20 ‰-ს. ტბა გადაჭიმულია ჩრდილოეთიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთისაკენ. სიგრძე 100–120 კმ, ხოლო სიგანე 30–40 კმ აღწევს. საშუალო სიღრმეა 8,2 მ. სიღრმე მატულობს აღმოსავლეთ ნაპირისაკენ. ტბას აქვს ციცაბო დასავლეთი ნაპირი. აღმოსავლეთიდან ერთვის არხი-კოლექტორი. აღმოსავლეთ ნაპირზეა მინერალური თერმული წყლების წყარო. ტბაში არის თევზი, მათ შორის კობრი, ლოქო და გველთავა. განვითარებულია თევზჭერა. სახელწოდება „სარიყამიში“ თურქული წარმოშობისაა და აღნიშნავს „ყვითელ ლელქაშს, ლერწამს“. უზბოი ↑ 1.0 1.1 1.2 Сариқамиш кўли — Национальная энциклопедия Узбекистана (узб.). — Ташкент, 2000—2005. ↑ Григорович Н. Солнце и вода, земля и соль // Наука и жизнь. — 1977. — № 8. — С. 68—69. ↑ Мурзаев Э. М. Средняя Азия. — Москва: Государственное издательство географической литературы, 1957. — С. 252.
სარიყამიშის ქვაბული

სარიყამიშის ქვაბული (თურქმ. Sarygamyş çöketligi; უზბეკ. Sariqamish botig`i) — ოვალური ფორმის გაუდინარი უდაბნო ქვაბული შუა აზიაში, თურქმენეთსა და უზბეკეთში. მდებარეობს ყარაყუმის უდაბნოსა და უსტიურთის პლატოს საზღვარზე. სიგრძე დაახლოებით 150 კმ, სიგანე 90 კმ. ფსკერის ყველაზე დაბალი ნაწილი ზღვის დონეზე 38 მეტრით დაბლაა. ქვაბულის ცენტრალური ნაწილი უკავია სარიყამიშის ტბას. სარიყამიშის ქვაბული აგებულია ტბიური ნალექებით. ზედაპირი დაფარულია მლაშობებითა და ქვიშებით. მდინარე ამუდარიის წყალმა უკანასკნელად ქვაბულის ტერიტორიას 1878 წლის ზაფხულში მიაღწია. სახელწოდება თურქულია და ნიშნავს „ყვითელ ლელქაშს“. სარიყამიშის ტბა ↑ Географические названия мира: Топонимический словарь. — М: АСТ. Поспелов Е.М. 2001. ↑ Средняя Азия: Физико-географическая характеристика. М. 1958.
დინკა

დინკა (საკ. სახელი ჯენგი) — სამხრეთ სუდანში, ბაჰრ-ელ-ღაზალის რეგიონში თეთრი ნილოსის ორივე ნაპირზე მცხოვრები ხალხი. საუბრობენ საკუთარ ენაზე, რომელიც განეკუთვნება ნილოტური ენების ჩრდილო-დასავლეთ ჯგუფს. რაოდენობა დაახლოებით 5 მლნ. ნაწილი აღიარებს ისლამს, უმრავლესობა ქრისტიანია (კათოლიციზმი, პროტესტანტიზმი, ანგლიკანიზმი). ჯონ გარანგი - სამხრეთ სუდანის პირველი პრეზიდენტი სალვა კიირი - დამოუკიდებელი სამხრეთ სუდანის პირველი პრეზიდენტი ალეკ ვეკი - სუპერმოდელი ლუოლ დენგი - კალათბურთელი მანუტე ბოლი - კალათბურთელი ნუერი ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 558. Garang de Mabior, John (June 2011). The Undiscovered Stories About Man Behind South Sudanese' Freedom. ISBN 978-0-9837134-1-8.  (1940) The Western Dinkas: Their Land and Their Agriculture. Sudan Notes and Records XXI, გვ. 251–266.  ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: დინკა http://www.africaworldbooks.com.au დაარქივებული 2014-05-28 საიტზე Wayback Machine. ცნობები დინკას ეთნიკურ ჯგუფზე დაარქივებული 2008-05-16 საიტზე Wayback Machine. ფოტოგალერეა
პორტო-ფრანკო ბათუმში

პორტო-ფრანკო ბათუმში გამოცხადდა ბრიტანელთა ინიციატივით და უბაჟო (თავისუფალი) საგარეო-ეკონომიკური ურთიერთობების აღნიშნული რეჟიმი ფუნქციონირებდა 1878-1886 წლებში. ხსენებული მაქსიმალურად ლიბერალური საგადასახადო რეჟიმის წყალობით, მაშინდელი რუსეთის იმპერიის ამ ნაკლებდასახლებული განაპირა პროვინციით დაინტერესდნენ ცნობილი ნავთობმრეწველი ინვესტორები - ლუდვიგ ნობელი, ალექსანდრე მანთაშევი, როთშილდების დინასტია და სხვ. მნიშვნელოვანწილად აღნიშნულის შედეგად, გაჩნდა მაშინდელ მსოფლიოში ყველაზე გრძელი ბაქო-ბათუმის ნავთობსადენიც. ფრანკო რეჟიმის მოქმედების მცირე ინტერვალის მიუხედავად, ბათუმი სწრაფადმზარდი ევროპული ტიპის ქალაქად იქცა, თუმცა ახალ პირობებში მოქმედების გამოუცდელობის გამო, ადგილობრივმა ხელისუფლებამ ვერ უზრუნველყო ადგილობრივი მოსახლეობის გაღარიბების პროცესების შეჩერება და იმრავლა კორუფციამ და კონტრაბანდამ, რის შესახებაც გულისტკივილით წერდა გამოჩენილი მწერალი და საზოგადო მოღვაწე - ილია ჭავჭავაძე. 1920 წელს, ბრიტანელთა ინიციატივით ისევ დაიწყო ბათუმში ფრანკო რეჟიმის პროექტზე მუშაობა, რასაც, მოსახლეობის ცხოვრების დონის გაუმჯობესების მიზნით, აქტიურად უჭერდა მხარს მაშინდელი ერთა ლიგა (ინგლ. League of Nations), მაგრამ 1921 წელს კომუნისტური ხელისუფლების მოსვლამ საქართველოში შეაჩერა აღნიშნული პროექტის რეალიზება. ბათუმის პორტო-ფრანკოს გამოცდილების გათვალისწინებით, თანამედროვე პირობებში თავისუფალი ზონალური პოლიტიკის ოპტიმალური გავრცელების მიზანშეწონილობას ასაბუთებს ქართველი ეკონომისტი - რევაზ ლორთქიფანიძე. ლორთქიფანიძე რ, თავისუფალი ზონალური პოლიტიკით ეკონომიკის სტრუქტურის სრულყოფის თეორიული საფუძვლები. - თბ., საქართველო, 1997. ლორთქიფანიძე რ. ეკონომიკური ზრდის ქრისტიანული, პოლიტიკური და თეორიული საფუძვლების შესახებ. - თბ., ქვაშვეთის ტაძარში კურთხევით, 2005.
ძვ. წ. 223

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 223 ძვ. წ. 223 — წლების რაოდენობა ქრისტესშობამდე.
ძვ. წ. 224

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 224 ძლიერმა მიწისძვრამ დაანგრია მსოფლიოს შვიდი საოცრებათაგან ერთ-ერთი — როდოსის კოლოსი
კონსტანტინე II (იმერეთის მეფე)

კონსტანტინე II (გ. 1401) — ლიხთიმერეთის მეფე 1396–1401 წლებში. კონსტანტინე დაიბადა 1358 წლის შემდეგ, ლიხთიმერეთის მაშინდელი ერისთავის (და ყოფილი მეფის) — ბაგრატ I-ისა (დავით ნარინის შთამომავალი) და მისი მეუღლის, ყვარყვარე I ჯაყელის ქალიშვილის ოჯახში. იყო ლიხთიმერეთის ორი მეფის, ალექსანდრე I-ისა და გიორგი I-ის უმცროსი ძმა. ძმები საქართველოს სამეფოს განუდგნენ თემურლენგის შემოსევების დროს. 1392 წელს გიორგი I დაიღუპა სამეგრელოს მთავარ ვამეყ I დადიანთან ბრძოლაში, კონსტანტინე და მისი ძმისშვილი დემეტრე (ალექსანდრე I-ის ძე) კი გაიქცნენ კავკასიის მთებში, ხოლო იმერეთი გიორგი VII-მ კვლავ საქართველოს შემადგენლობაში დააბრუნა. 1396 წელს კონსტანტინემ ისარგებლა გიორგი VII-ის გამუდმებული ომებით თემურლენგთან, რომლის დროსაც მრავალი იმერელი დაიღუპა, და ასევე ვამეყ დადიანის სიკვდილით და დაბრუნდა იმერეთში. დაიპყრო მრავალი ციხე და თავი მეფედ გამოაცხადა. შემდგომში სცადა სამეგრელოს, გურიის და სვანეთის მთავრების მიმხრობა, მაგრამ 1401 წელს მოკლეს. ვინაიდან კონსტანტინე უშვილო იყო, იმერეთის გვირგვინი მის ახალგაზრდა ძმისშვილზე, დემეტრეზე გადავიდოდა, რომ არა გიორგი VII-ის მიერ იმერეთის კვლავ შემოერთება. ↑ 1.0 1.1 Багратиони Вахушти История царства Грузинского / ред. Н. Т. Накашидзе. — Тб.: «Мецниереба». — стр. 41–42. ↑ საქართველოს ისტორიის ნარკვევები, ტ. 3, თბ., 1979.
ძვ. წ. 225

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 225 ძვ. წ. 225 — წლების რაოდენობა ქრისტესშობამდე.
ლაუტარო (ვულკანი)

ლაუტარო (ესპ. Volcán Lautaro) — მოქმედი სტრატოვულკანი ჩილეში. სიმაღლე 3623 მ. მწვერვალი 1000 მ-ზე მაღლა არის ამოწეულია პლატოს მყინვარული გუმბათიდან. მოქცეულია ბერნარდო ო'ჰიგინსის ეროვნული პარკის ტერიტორიაზე და წარმოადგენს ამ უკანასკნელის უმაღლეს პუნქტს. სიახლოვეს მდებარეობს ბრუგენის მყინვარი. ვულკანს სახელი ეწოდა 1952 წელს მაპუჩეს სამხედრო ლიდერის ლაუტაროს პატივსაცემად. პირველი ასვლა განხორციელდა 1964 წლის 29 იანვარს სამხრეთ-აღმოსავლეთი მხრიდან. მთამსვლელებს მძიმე პირობებში მოუწიათ სვლა, გზა და გზა გადალახეს ნაპრალები, ყინულის ციცაბო ფერდობები და სხვ. ამასთანავე გამოავლინეს მოქმედი ვულკანური კრატერი და გოგირდოვანი ამონთხევები მწვერვალის სიახლოვეს. ვულკანზე მეორეჯერ ავიდნენ 1973 წლის 2 მარტს. უკანასკნელი ამოფრქვევა დაფიქსირდა 1979 წელს. ↑ MOTOKI, Akihisa, ORIHASHI, Yuji, NARANJO, José A; et al. (ene. 2006). „Geologic reconnaissance of Lautaro Volcano, Chilean Patagonia“. Revista geológica de Chile. Rev. geol. Chile. [online]. 33 (1): pp. 177–187. doi:10.4067/S0716-02082006000100008. ISSN:0716-0208. ციტირების თარიღი: 2006-09-08. et al.-ის დაწვრილებითი გამოყენება |author=-ში (დახმარება); შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |date=-ში (დახმარება)CS1-ის მხარდაჭერა: მრავალი სახელი: ავტორების სია (link) CS1-ის მხარდაჭერა: დამატებითი ტექსტი (link) ↑ USGS. P 1386-I - Chile and Argentina - Wet Andes: Expeditions. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2008-05-10. ციტირების თარიღი: 2007-03-17. ↑ Vojslav Arko and Peter Skvarca, "Cerro Gorra Blanca and Volcán Lautaro", American Alpine Journal, 1964, p. 223. ↑ Leo Dickinson, "Lautaro", American Alpine Journal, 1974, p. 200-201. Available at AAJ Online დაარქივებული 2007-09-27 საიტზე Wayback Machine. (PDF). See the accompanying note by H. Adams Carter.
ებონიის შტატი

ებონიის შტატი (ინგლ. Ebonyi State) — შტატი ნიგერიის სამხრეთ-აღმოსავლეთით. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი აბაკალიკი. ფართობი — 5670 კმ², მოსახლეობა — 2 176 947 ადამიანი (2006). ადმინისტრაციული თვალსაზრისით შტატი დაყოფილია 13 თვითმმართველობის რაიონად. ებონიი — აგრარული შტატია, რომელიც სპეციალიზებულია კაკაოს და ბრინჯის მოყვანაზე. შტატი ასევე მდიდარია მარილის საბადოებით. შტატის ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2009-03-26 საიტზე Wayback Machine. ↑ 1.00 1.01 1.02 1.03 1.04 1.05 1.06 1.07 1.08 1.09 1.10 1.11 1.12 https://ebonyistate.gov.ng/lga.aspx ↑ 2.00 2.01 2.02 2.03 2.04 2.05 2.06 2.07 2.08 2.09 2.10 2.11 2.12 https://nigerianfinder.com/local-governments-in-nigeria-the-full-list/ ↑ Population by State and Sex. population.gov.ng
ედოს შტატი

ედოს შტატი (ინგლ. Edo State) — შტატი ნიგერიის სამხრეთით. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ბენინ-სითი. ფართობი — 17 802 კმ², მოსახლეობა — 3 233 366 ადამიანი (2006). ედოს შტატი შეიქმნა 1991 წლის 27 აგვისტოს, როდესაც ბენდელის შტატი გაიყო ედოს და დელტის შტატებად. 1992 წელს შტატში ჩატარდა გუბერნატორის არჩევნები, რომელშიც ერთმანეთს ებრძოდნენ შტატის მოქმედი ხელმძღვანელი ჯონ ოდიჯიე ოიეგუნი (ნიგერიის სოციალ-დემოკრატიული პარტია) და მისი მოწინააღმდეგე ლაკი იგბინედიონი (ეროვნული რესპუბლიკური კონვენცია). ამავე წლის 4 თებერვალს არჩევნების შედეგები ანულირებული იქნა საარჩევნო ტრიბუნალის მიერ ოიეგუნის მიმართ ხელისუფლების არაკანონიერი მხარდაჭერის ბრალდებით. 1992 წლის 18 მარტს ოიეგუნი გამარჯვებულად გამოცხადდა. 2008 წლის 20 მარტს საარჩევნო ტრიბუნალმა გააუქმა არჩევნებზე ნიგერიის სახალხო დემოკრატიული პარტიის კანდიდატის გამარჯვება და გამარჯვებულად გამოაცხადა მისი მოწინააღმდეგე ადამს ოშიომჰოლე პარტია მოქმედების კონგრესიდან. შტატის მოსახლეობის ძირითადი ეთნიკური ჯგუფებია: ედო, იშანი. ედოს შტატი დაყოფილია 18 თვითმმართველობის რაიონად შტატის ოფიციალური საიტი ↑ 1.00 1.01 1.02 1.03 1.04 1.05 1.06 1.07 1.08 1.09 1.10 1.11 1.12 1.13 1.14 1.15 1.16 1.17 https://www.naijahomebased.com/list-18-local-government-areas-edo-state/ ↑ 2.00 2.01 2.02 2.03 2.04 2.05 2.06 2.07 2.08 2.09 2.10 2.11 2.12 2.13 2.14 2.15 2.16 2.17 https://nigerianfinder.com/local-governments-in-nigeria-the-full-list/ ↑ Population by State and Sex. population.gov.ng ↑ Osaghae, Eghosa E (1998). The Crippled Giant: Nigeria Since Independence. Indiana University Press, გვ. 236. ISBN 0253334101.  ↑ „Governor's Election Nullified“. Africa Research Bulletin; Political, Social, and Cultural series. Blackwell. 45 (3): 17419C.
ძვ. წ. 226

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 226 მიწისძვრა ანადგურებს ქალაქ კამეიროსს კუნძულ როდოსზე და როდოსის კოლოსს.
რეკლიუ

რეკლიუ (ესპ. Reclus) — მოქმედი ვულკანი ჩილეში. სიმაღლე 1000 მ. აქვს კრატერი, რომლის დიამეტრია 1 კმ. ამჟამად განიცდის ჩამოყალიბებას მყინვარული ეროზიის შედეგად. სიახლოვეს მდებარეობს მყინვარი ამალია. 1987 წლამდე რეკლიუს აიგივენდნენ სერო-მანო-დელ-დიაბლოსთან. ↑ Stern, Charles R (December 2004). „Active Andean volcanism: its geologic and tectonic setting“. Rev. geol. Chile. [online]. 31 (2): 161–206. doi:10.4067/S0716-02082004000200001. ISSN:0716-0208. ციტირების თარიღი: 2008-11-14.
რიჩარდ ნორლანდი

რიჩარდ ბოის ნორლანდი (ინგლ. Richard Norland; დ. 1955) — ამერიკელი დიპლომატი, რომელიც ბარაკ ობამამ წარადგინა ელჩად საქართველოში, ხოლო სენატმა დაამტკიცა ამ პოსტზე 2012 წლის 29 მარტს. რიჩარდ ნორლანდი ამ დრომდე ვაშინგტონის ეროვნულ სამხედრო კოლეჯში საერთაშორისო ურთიერთობებში მრჩეველი და ხელმძღვანელის მოადგილე იყო. იგი ასევე იყო აშშ-ის ელჩი უზბეკეთში, 2007-2010 წლებში. ნორლანდმა აშშ-ის ყოფილი ელჩი საქართველოში ჯონ ბასი შეცვალა (2009-2012). საუბრობს რუსულ, ფრანგულ და ნორვეგიულ ენებზე. ჰყავს მეუღლე მერი ჰარტნეტი და ორი შვილი. ამჟამად არის აშშ-ს ელჩი ლიბიაში. ↑ U.S. Senate Confirms 16 New Ambassadors. Radio Free Europe/Radio Liberty. March 30, 2012. ↑ „Ambassador Biography“. Embassy of the United States of America in Tblisi. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-09-16. ციტირების თარიღი: 2011. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |accessdate=-ში (დახმარება) ↑ Biography of Richard Norland at National War College web site დაარქივებული 2012-05-15 საიტზე Wayback Machine. . ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: რიჩარდ ნორლანდი
ბერნი (ვულკანი)

ბერნი (ესპ. Monte Burney) — მყინვარებით დაფარული სტრატოვულკანი ჩილეში, მუნიოს-გამეროს ნახევარკუნძულზე, კორდილიერა-სარმიენტოს ქედის სამხრეთით. სიმაღლე 1520 მ. ქალაქ პუნტა-არენასიდან ჩრდილო-დასავლეთით მდებარეობს 200 კმ-ში. სახელი ეწოდა ინგლისელი კონტრ-ადმირალის ჯეიმზ ბერნის (1750-1821) პატივსაცემად. პირველი ასვლა განხორციელდა 1973 წელს. უკანასკნელი ამოფრქვევა მოხდა 1910 წელს. გლობალური ვულკანიზმის პროგრამა დაარქივებული 2012-08-20 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) ↑ Darwin Online
ლასლო ჩატარი

ლასლო ჩატარი — ნაცისტური რეჟიმის სასტიკი დამნაშავე. ჩატარი ასრულებდა სლოვაკურ ქალაქ კოშიცას პოლიციის უფროსის მოვალეობებს. სიმონ ვიზენტალის ცენტრის მონაცემებით, ჩატარის მიუძღვის მთავარი წვლილი 1944 წელს ოსვენციმში სულ მცირე 15,7 ათასი ებრაელის გაგზავნაში. ომის შემდეგ დამნაშავე გადავიდა კანადაში, სადაც მშვიდობიანად ცხოვრობდა და თავს ხელოვნების ნიმუშების ყიდვა-გაყიდვით ირჩენდა, თუმცა 1995 წელს, ვინაობის გარკვევის შემდეგ, კანადამ ჩამოართვა მას მოქალაქეობა სამხედრო დანაშაულებში მონაწილეობისთვის. კანადიდან დეპორტაციის შემდეგ ჩატარი აგრძელებდა ცხოვრებას ბუდაპეშტში 2012 წლამდე, სანამ სიმონ ვიზენტალის ცენტრმა იგი არ აღმოაჩინა ინფორმატორის დახმარებით. ჩეხოსლოვაკიის სასამართლომ ჩატარის სიკვდილით დასჯა მიუსაჯა. ↑ 1.0 1.1 http://ghn.ge/news-70718.html
ორიოლ რომეუ

ორიოლ რომეუ ვიდალი (დ. 24 სექტემბერი, 1991) — ესპანელი ფეხბურთელი, „საუთჰემპტონის“ დაცვითი ნახევარმცველი. თამაში შეუძლია ასევე ცენტრალური მცველის პოზიციაზე. რომეუ „ბარსელონას“ ახალგაზრდულ აკადემიაში ჩაირიცხა 2004 წელს. 2011 წლის 22 ივლისიდან 2015 წლამდე თამაშობდა ლონდონის „ჩელსიში“. 04:51, 30 იანვარი 2012 (UTC) 1შეიცავს ინგლისის თასს, საფეხბურთო ლიგის თასს, ესპანეთის სუპერთასს, უეფა-ს სუპერთასს, მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატს ბარსელონა ესპანეთის სუპერთასი: 2010 ჩელსი ინგლისის თასი: 2011–12 უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა: 2011–12 ესპანეთი U17 ევროპის 17-წლამდე ფეხბურთელთა ჩემპიონატი: 2008 Official Chelsea profile FC Barcelona profile დაარქივებული 2011-07-10 საიტზე Wayback Machine. BDFutbol profile Futbolme profile (ესპანური) ორიოლ რომეუ — ფიფას ჩანაწერი[დაარქივებული] Transfermarkt profile ↑ Villas-Boas: Why i want Oriol; Chelsea official website, 23 July 2011 ↑ Chelsea close in on Barcelona midfielder Oriol Romeu; The Daily Telegraph, 22 July 2011 ↑ Transfermarkt player statistics ↑ ESPN Soccernet stats. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-10-25. ციტირების თარიღი: 2012-07-18.
კირიბატის კუნძულების სია

ქვემოთ ჩამოთვლილია კირიბატის კუნძულები, რომლებიც შედგება ოცდათორმეტი ატოლისა და ერთი მარჯნის ატოლისგან. კუნძულები დაყოფილია სამ ჯგუფად: გილბერტი , ფენიქსი და ლაინი. ამათგან ყველაზე უკაცრიელია ფენიქსის ჯგუფი, სადაც მხოლოდ კანტონია (იგივე აბარირინგა) დასახლებული – 31 კაცი (2010). ისინი ყველა განლაგებულია წყნარ ოკეანეში. ხმელეთის საერთო ფართობი შეადგენს 812,34 კმ²-ს, ლაგუნების — 2412,5 კმ²-ს. მანძილი ქვეყნის ყველაზე დასავლეთით მდებარე კუნძულსა და ყველაზე აღმოსავლეთით მდებარე კუნძულს შორის შეადგენს დაახლოებით 4000 კმ-ს. მოსახლეობის საერთო რაოდენობაა — 103 058 ადამიანი (2010, აღწერა). კირიბატის მოსახლეობის აღწერა (2005 წ.). ↑ Kiribati Census Report 2010 Volume 1. National Statistics Office, Ministry of Finance and Economic Development, Government of Kiribati. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-30. ციტირების თარიღი: 2014-09-26.
ძვ. წ. 227

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 227 კართაგენელმა სარდალმა ჰასდრუბალმა დააარსა კარტახენა. ეფორების კოლეგია გაუქმდა მეფე კლეომენე III-ის რეფორმატორული საქმიანობის შედეგად.
პაამიუტი

პაამიუტი (გრენლ. Paamiut) ყოფილი ფრედერიქსჰობი (დან. Frederikshåb) — ქალაქი სამხრეთ-დასავლეთ გრენლანდიაში, სემერსოოკის მუნიციპალიტეტში. 2010 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 1,619 კაცს. ის მოსახლეობის რაოდენობით მერვე ქალაქია გრენლანდიაში. ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2006-10-24 საიტზე Wayback Machine.
ნარსაკი

ნარსაკი (გრენლ. Narsaq) — ქალაქი სამხრეთ გრენლანდიაში, კუიალეკის მუნიციპალიტეტში. 2010 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 1,613 კაცს. პირველი მაცხოვრებლები აქ ათასწლეულების წინ გამოჩნდნენ, მაგრამ მუდმივი დასახლებები არ არსებობდა. სახელწოდება „ნარსაკი“ კალაალისუტიდან ითარგმნება, როგორც „ვაკე“. გლადსაკსე, დანია ნარსაკის ფოტოები დაარქივებული 2008-12-05 საიტზე Wayback Machine.
ბენიერი

ბენიერი — სოფელი დასავლეთ საქართველოში, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარის ლენტეხის მუნიციპალიტეტში, ჩიხარეშის თემში. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 2 ადამიანი. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ 2.0 2.1 საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ლამფალაში

ლამფალაში — ნასოფლარი დასავლეთ საქართველოში, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარს ლენტეხის მუნიციპალიტეტში, ჟახუნდრის თემში. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში არავინ ცხოვრობს. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ 2.0 2.1 საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ლაშხარაში

ლაშხარაში — სოფელი დასავლეთ საქართველოში, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარის ლენტეხის მუნიციპალიტეტში, ჩიხარეშის თემში. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 17 ადამიანი. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ 2.0 2.1 საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
მაცხვარლამეზური

მაცხვარლამეზური — სოფელი დასავლეთ საქართველოში, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარის ლენტეხის მუნიციპალიტეტში, დაბა ლენტეხის თემში. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 37 ადამიანი. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ 2.0 2.1 საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ძვ. წ. 228

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 228 პირველი ილირიული ომი დასრულდა.
აა-ლავა

აა-ლავა (ჰავ. ʻAʻā) — ლავური ნაკადი, რომელიც გახლეჩილია ცალკეულ ნაწილებად ე.ი. ნატეხებად უსწორმასწორო შლაკურ ზედაპირთან ერთად. აა-ს ლავები ტიპურია საშუალო და მცირე ბლანტი ბაზალტებისთვის და ხშირად წარმოდგენილია მღელვარე ლავურ ნაკადებთან ერთად, რომელიც მასთან შედარებით განირჩევა შედარებით სწრაფი დინებითა და დიდი სიმძლავრით (4,5-6 მ). ტიპური ლოდა ლავებისაგან იგი განსხვავდება ნატეხების მცირე ზომითა (ჩვეულებრივ დიამეტრი 1 მ-ზე ნაკლები, იშვიათად 1,5 მ-მდე) და უსწორმასწორო ზედაპირით. აა-ლავა დამახასიათებელია ჰავაის კუნძულებისა და ისლანდიის ვულკანებისთვის. შეინიშნება აგრეთვე კამჩატკის ნახევარკუნძულის ვულკანზე, ვეზუვიზე და სხვა. ისლანდიაში აა-ლავებს „აპალჰრაუნს“ უწოდებენ. ალფრედ რიტმანი ასეთ ნაკადებს შლაკურ-ლოდა ნაკადს უწოდებს (1960), ხოლო თომას ჯაგარი — აფროლითებს (1917). აა-ლავა – სამთო ენციკლოპედია (რუსული) ↑ მეტალურგიული ტერმინების ლექსიკონი (ქართული ენა) ↑ геологический словарь. Том I А-Л. Государственное научно-техническое издательство литературы по геологии и охране недр. Москва 1955. ↑ ყველაფერი გეოლოგიის შესახებ (რუსული)
ჯუმბერ დოჭვირი

ჯუმბერ ნიკოლოზის ძე დოჭვირი (დ. 25 ივლისი, 1946, ქუთაისი) — ქართველი ენერგეტიკოსი. ტექნიკურ მეცნიერებათა დოქტორი (2002), პროფესორი (2002). 2017 წლიდან არის საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის დამსახურებული პროფესორი (ემერიტუსი). 2002–2017 წლებში იყო სტუ-ის ენერგეტიკისა და ტელეკომუნიკაციის ფაკულტეტის სრული პროფესორი. 1969 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ენერგეტიკის ფაკულტეტი. სამუშაოდ დატოვეს იქვე, სამრეწველო საწარმოთა ელექტრომოწყობილობების კათედრაზე. 1970 წლიდან ეწევა პედაგოგიურ საქმიანობას. 1974–1977 წლებში სწავლობდა ასპირანტურაში ლენინგრადის ელექტროტექნიკურ ინსტიტუტში. 1978 წლიდან დაბრუნდა მშობლიურ კათედრაზე დოცენტის თანამდებობაზე. საკანდიდატო დისერტაცია დაიცვა 1977 წელს ლენინგრადის ელექტროტექნიკურ ინსტიტუტში, ხოლო სადოქტორო დისერტაცია 2002 წელს საქართველოს ტექნიკურ უნივერსიტეტში. ჯუმბერ დოჭვირის სამეცნიერო კვლევის თემაა: მრავალლილვიანი მექანიზმებისთვის შედგენილი მრავალძრავიან ამძრავთა სისტემების შესწავლა, დანერგვა და გამოყენება. გამოქვეყნებული აქვს 110-მდე სამეცნიერო ნაშრომი, მათ შორის 2 მონოგრაფია და 10 სახელმძღვნელო. საქართველოს სახალხო მეურნეობათა გამოფენაზე მიღებული აქვს პირველი ხარისხის სიგელი (1984). ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 490. ჯუმბერ დოჭვირი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი Jumber Dochviri ↑ http://gtu.ge/pet/Faculty/Staff/AcademicStaff.php?sphrase_id=155974
ძვ. წ. 229

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 229 პირველი ილირიული ომი დაიწყო.
ძველი ეგვიპტის არქიტექტურა

ძველი ეგვიპტის არქიტექტურა — არქიტექტურული სტილი, რომელიც გავრცელებული იყო ძველ ეგვიპტეში. ეგვიპტელები განთქმულნი იყვნენ არქიტექტურით მთელს იმდროინდელ მსოფლიოში. მათი ნაგებობები გეომეტრიული სიზუსტით იყო აშენებული, რაც იმის მიმანიშნებელია, რომ ძველი ეგვიპტელები კარგად იცნობდნენ როგორც არქიტექტურას, ასევე მათემატიკას. ეგვიპტელთა მიერ აშენებული ნაგებობების აგება ძნელად მისაღწევია დღევანდელი ტექნოლოგიებითაც კი. ეგვიპტელებს ჰქონდათ ქვის სამტეხლოები, სადაც მზადდებოდა სკულპტურული ნაკეთობები. ზოგჯერ მთლიანად კლდეში აქანდაკებდნენ ფარაონებისა და ღმერთების გამოსახულებებს. ამის კარგი მაგალითია დიდი სფინქსი, რომლის სიმაღლე 20 მეტრია, ხოლო სიგრძე 60 მეტრს აღემატება. ეგვიპტელები ხშირად აშენებდნენ ქვის მაღალ სვეტებს — ობელისკებს. ობელისკების სიმაღლე ზოგჯერ 20 მეტრამდეც აღწევდა. ეგვიპტური არქირექტურის ნიმუშია პირამიდები. გიზის სამახსოვრო ობელისკი ეგვიპტის პირამიდები იმჰოტეპი Arnold, Dieter. The encyclopedia of ancient Egyptian architecture. Cairo: American University in Cairo Press, 2003. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძველი ეგვიპტის არქიტექტურა AEgArOn - Ancient Egyptian Architecture Online, open source project დაარქივებული 2013-06-08 საიტზე Wayback Machine. Ancient Egyptian Architecture - Aldokkan დაარქივებული 2021-02-13 საიტზე Wayback Machine. Ancient Egypt Houses
ძვ. წ. 230

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 230 ძვ. წ. 230 — წლების რაოდენობა ქრისტესშობამდე.