laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ლატვიური საბჭოთა ენციკლოპედია

ლატვიური საბჭოთა ენციკლოპედია (ლსე) (ლატ. Latvijas padomju enciklopēdija) — უნივერსალური ენციკლოპედია 12 ტომად, ლატვიურ ენაზე; გამოიცემოდა 1981-87 წლებში. მთავარი რედაქტორი პ. ერანსი. ენციკლოპედია გამოცემულია ლატვიური საბჭოთა ენციკლოპედიის მთავარი რედაქციის მიერ. (დაარსებულია 1963 წელს რიგაში). ამავე რედაქციამ მოამზადა ლატვიის სსრ-ის მცირე ენციკლოპედია 3 ტომად, გამოიცა 1967-72 წლებში. მთავარი რედაქტორი ვ. სამსონსი. ასევე ერთტომეული „საბჭოთა ლატვია“ . (რუსულ ენაზე 1985 წელს ითარგმნა). ენციკლოპედია შედგება 12 რეალური ტომისაგან. შეიცავს 60 000 სტატიას, 20 000 ფერად და შავ-თეთრ ილუსტრაციას და 600 რუკას. ენციკლოპედია სრულიად უნივერსალურია და გამოცემის პერიოდში არსებული ცოდნის ყველა სფეროს მოიცავს. ენციკლოპედიები ენების მიხედვით Latvijas padomju enciklopēdija. Rīga. Galvenā Enciklopēdiju redakcija. 1. sējums. ლატვიური საბჭოთა ენციკლოპედია
თურქმენული საბჭოთა ენციკლოპედია

თურქმენული საბჭოთა ენციკლოპედია (თურქმ. Түркмен совет энциклопедиясы) — პირველი უნივერსალური ენციკლოპედია თურქმენულ ენაზე. გამოცემულია აშხაბადში 1974-1989 წლებში თურქმენული საბჭოთა ენციკლოპედიის რედაქციის მიერ 10 ტომად. თურქმენული საბჭოთა ენციკლოპედიის მთავარი რედაქტორებია: პ. აზიმოვი (1 ტომი) და ნ. ათამამედოვი (2-10 ტტ.). ათტომეულის საფუძველზე 1983 წელს მომზადდა და გამოიცა ერთტომეული „თურქმენეთის სსრ“, ერთი წლის თავზე კი, 1984 წელს, იგივე გამოცემა რუსულ ენაზეც გამოვიდა. ენციკლოპედია მოიცავს ცოდნის თითქმის ყველა დარგს, თუმცა პოლიტიკური და სოციალური ხასიათის სტატიებს კომუნისტური იდეოლოგიის კვალი ემჩნევა. ენციკლოპედიები ენების მიხედვით თურქმენული საბჭოთა ენციკლოპედია თურქმენული საბჭოთა ენციკლოპედია
ყირგიზული საბჭოთა ენციკლოპედია

ყირგიზული საბჭოთა ენციკლოპედია, ყსე (ყირგ. Кыргыз совет энциклопедиясы) — პირველი უნივერსალური ენციკლოპედია ყირგიზულ ენაზე. გამოიცა ბიშკეკში 1976-1980 წლებში 6 ტომად. გამომცემელია ყირგიზეთის საბჭოთა ენციკლოპედიის მთავარი რედაქცია. პირველი ტომის რედაქტორია ა. ტაბალდიევი, 2-6 ტომებისა ბ. ორუზბაევა. ეს ენციკლოპედია დაედო საფუძვლად 1982 წელს ყირგიზულ და რუსულ ენებზე გამოცემულ ერთტომეულს „ყირგიზეთის სსრ“. ენციკლოპედია ანბანურადაა შედგენილი კირილიცაზე და ცოდნის თითქმის ყველა სფეროს მოიცავს ხსენებულ წლებში მეცნიერების განვითარების დონის მიხედვით. ყირგიზული ენციკლოპედია ფართოდ აშუქებს საბჭოთა ყირგიზეთის ეკონომიკურ და სოციალურ მიღწევებს, ვრცლადაა წარმოდგენილი მოკავშირე რესპუბლიკების ზოგადგეოგრაფიული, ისტორიული, პოლიტიკური და ეთნოგრაფიული სპექტრი. ენციკლოპედიები ენების მიხედვით ყირგიზული საბჭოთა ენციკლოპედია ყირგიზული საბჭოთა ენციკლოპედია
უზბეკური საბჭოთა ენციკლოპედია

უზბეკური საბჭოთა ენციკლოპედია, უზსე (უზბ. Oʻzbek Sovet Ensikopediyasi) — პირველი უნივერსალური ენციკლოპედია უზბეკურ ენაზე. გამოიცა ტაშკენტში 1971-1980 წლებში 14 ტომად უზბეკური საბჭოთა ენციკლოპედიის მთავარი რედაქციის მიერ. 1-9 ტომების მთავარი რედაქტორია ი. მუმინოვი, ხოლო 10-14 ტომებისა კ. ზუფაროვი. ენციკლოპედიის საფუძველზე 1988 წელს გამოიცა ერთტომეული ცნობარი „უზბეკეთის სსრ“ უზბეკურ ენაზე, რომელსაც წინ უსწრებდა 1981 წელს გამოცემული იმავე სახელწოდების რედაქცია რუსულ ენაზე. ენციკლოპედია შედგენილია ტრადიციულად, ანბანურად, და ასახავს ცოდნის ყველა დარგს. იგრძნობა სახელმწიფო იდეოლოგიური გავლენა. ენციკლოპედიები ენების მიხედვით უზბეკური საბჭოთა ენციკლოპედია
ბაჰამური დოლარი

ბაჰამური დოლარი (ინგლ. Bahamian dollar) — ფულის ერთეული ბაჰამის კუნძულებზე, მიმოქცევაში შევიდა 1966 წელს. მიმოქცევაში არის მონეტები ნომინალით 1, 5, 10, 15, 25 ცენტი და ბანკნოტები ნომინალით 1, 5, 10, 20, 50 და 100 ბაჰამური დოლარი. 1966 წლს ბაჰამის ხელისუფლებამ გამოუშვა ბანკნოტები ნომინალით ½, 1, 3, 5, 10, 20, 50 და 100 დოლარი. 1974 წელს ბაჰამის ცენტრალურმა ბანკმა თავის თავზე აიღო ვალუტის გამოშვება. მისი პირველ გამოშვებაში არ შედიოდა ½ და 3 დოლარი, მაგრამ 1984 წელს ის ისევ დაიწყო ამ ნომინალის ბანკნოტების გამოშვება. ბაჰამურმა დოლარმა უკანასკნელი 20 წლის განმავლობაში განიცადა რამდენიმე ცვლილება, მათ შორის შესამჩნევია უკიდურესად ფერადი დიზაინი. ყველა ბანკნოტის გადის დიზაინის ცვლილებას, ბოლო წლებში ვალუტის გაყალბების აღსაკვეთად. აღსანიშნავია, რომ როგორც ამერიკული დოლარი ასევე ბაჰამური დოლარის ყველა ბანკნოტი ერთიდა იმავე ზომისაა. რამდენიმე წლით ადრე ყველა ბანკნოტზე გამოსახული იყო ელისაბედ IIს პორტრეტი, მაგრამ ახალ ბანკნოტებზე გაჩნდა გარდაცვლილი ბაჰამელი პოლიტიკოსების პორტრეტები. ელისაბედ II-ის პორტრეტი გამოსახულია ½, 10 და 100 ბაჰამურ დოლარზე. 2005 წლის სერია 50 ბაჰამური ცენტი 1 ბაჰამური დოლარი 5 ბაჰამური დოლარი 10 ბაჰამური დოლარი 20 ბაჰამური დოლარი 50 ბაჰამური დოლარი 1966 წელს მიმოქცევაში შევიდა მონეტები ნომინალით 1, 5, 10, 15, 25, 50 ცენტი და 1 ბაჰამური დოლარი. 1 ცენტი მოჭრილი იყო ნიკელი-თითბერისგან, 5, 10 და 15 სპილენძისგან, 20 ცენტი ნიკელისგან, 50 ცენტი და 1 დოლარი ვერცხლისგან. 15 ცენტი იყო კვადრატის ფორმის. ვერცხლის მონეტების გამოშვება შეწყდა 1966 წლიდან. 1970 წლს ნიკელი-თითბერის 1 ცენტიანი შეცვალა ბრინჯაომ. საიუბილეო მონეტები 2500 დოლარი 2000 წელი 2500 დოლარი 1985 წელი 2500 დოლარი 1977 წელი 2500 დოლარი 1974 წელი 100 დოლარ 1978 წელი 2 დოლარი 1972 წელი მსოფლიოს ვალუტები ბაჰამის ცენტრალური ბანკი ოქროს და ვერცხლის მონეტები დაარქივებული 2011-12-18 საიტზე Wayback Machine.
ბაჰრეინული დინარი

ბაჰრეინული დინარი — ფულის ერთეული ბაჰრეინის სამეფოში. 1 დინარი = 100 ფილსი. ISO 4217 კოდი — BHD, ასევე გამოიყენება BD. მიმოქცევაში არის ბანკნოტები ნომინალით 0,5, 1, 5, 10 და 20 დინარი, ასევე მონეტები ნომინალით 1, 5, 10, 25, 50 და 100 ფილსი. 1966 წლიდან 1973 წლის ჩათვლით ბაჰრეინული დინარი იყო აბუ-დაბის საემიროს ფულის ერთეული, მისი დირჰამით შეცვლამდე. 1959 წლის 28 აპრილამდე ქვეყანაში მიმოქცევაში იყო ინდური რუპია, სანამ ის არ შეცვალეს სპარსეთის ყურის რუპიით. სპარსეთის ყურის რუპია მიბმული იყო ინდურ რუპიასთან. 1965 წელს როდესაც ინდური რუპია გაუფასურდა, ასევე მსყიდველობითი უნარი დაკარგა სპარსეთის ყურის რუპიამაც, ამის შემდეგ ბაჰრეინის ხელისუფლებამ გადაწყვიტა საკუთარი ფულის ერთეულის გამოშვება. ბაჰრეინული დინარი მიმოქცევაში შევიდა 1965 წლის 11 ოქტომბერს. მომდევნო წელს ბაჰრეინული დინარი გახდა აბუ-დაბის საემიროს ფულის ერთეული. დინარის კურსი მიბმულია ამერიკულ დოლართან. 1965 წელს მიმოქცევაში შევიდა მონეტები ნომინალით 1, 5, 10, 25, 50 და 100 ფილსი. 1964 წლიდან 1973 წლის ჩათვლით ბანკნოტებს უშვებს ბაჰრეინის სავალუტო საბჭო, ხოლო 1973 წლიდან - ბაჰრეინის სავალუტო სააგენტო. 2006 წელს სავალუტო სააგენტო გარდაიქმნა ბაჰრეინის ცენტრალურ ბანკად. ბაჰრეინში მიმოქცევაშია ბანკნოტები ნომინალით 1/2, 1, 5, 10 და 20 დინარი. ბაჰრეინული დინარის არსებობის განმავლობაში მიმოქცევაში იყო ცხრა სახის კუპიურა. რომელთა უმრავლესობა გაფორმებული იყო ისტორიული, შენობებით, ძეგლებით, ორნამენტებით. მთელი ისტორიის განმავლობაში ოთხჯერ შეიცვალა ბანკნოტები. კონსტიტუციის შეცვლის შემდეგ (ბაჰრეინის საემირო გახდა ბაჰრეინის სამეფო), პირველად გამოვიდა ბანკნოტი მეფის პორტრეტით. 1999 წლის სერია 0,5 ბაჰრეინული დინარი 1 ბაჰრეინული დინარი 5 ბაჰრეინული დინარი 10 ბაჰრეინული დინარი 20 ბაჰრეინული დინარი ↑ ბაჰრეინის ფულის ერთეული (BHD). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-01-23. ციტირების თარიღი: 2011-09-29. ↑ Currencies. Bahraini dinar. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-03-01. ციტირების თარიღი: 2011-09-29. ↑ ბაჰრეინული დინარი ↑ ბაჰრეინის სამეფოს ფულის ერთეული ↑ ბაჰრეინის დინარი ↑ ბაჰრეინული დინარის კურსი დაარქივებული 2008-04-28 საიტზე Wayback Machine. } ↑ ბაჰრეინის ვალუტა. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2008-01-11. ციტირების თარიღი: 2011-09-29. ↑ ბაჰრეინის ეკონომიკა. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-10-12. ციტირების თარიღი: 2011-09-29. ↑ ბაჰრეინის ვალუტა. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-10-14. ციტირების თარიღი: 2011-09-29. მსოფლიოს ვალუტები ბაჰრეინის ცენტრალური ბანკი დაარქივებული 2011-09-29 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) (გერმანული) ბაჰრეინული დინარი - ბანკნოტები
ალპანა

ალპანა — სოფელი საქართველოში, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარის ცაგერის მუნიციპალიტეტში. თემის ცენტრი (სოფლები: აჭარა, ზოგიში, ცაგერა). მდებარეობს მდინარე რიონის მარჯვენა ნაპირზე, ლაჯანურის შესართავთან. ზღვის დონიდან 560 მეტრზე, ცაგერიდან დაშორებულია 23 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 180 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 322. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 15. ↑ საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ზედა აღვი

ზედა აღვი — სოფელი საქართველოში, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარის ცაგერის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს მდინარე ცხენისწყლის ხეობაში, ცაგერის ქვაბულის სამხრეთ ნაწილში. აღვის თემის ცენტრი (სოფლები: კენაში, ქვედა აღვი, შუა აღვი). ზღვის დონიდან 660 მეტრზე, ცაგერიდან დაშორებულია 10 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 37 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 494. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ზედა ლუხვანო

ზედა ლუხვანო — სოფელი საქართველოში, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარის ცაგერის მუნიციპალიტეტში, ლუხვანოს თემში. მდებარეობს მდინარე ნამკაშურის (ცხენისწყლის მარჯვენა შენაკადი) ხეობაში, ცაგერის ქვაბულის დასავლეთ ფერდობზე. ზღვის დონიდან 1100 მეტრზე, ცაგერიდან დაშორებულია 7 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 102 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 495. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
გუგუნაყათი (მარნის თემი)

გუგუნაყათი — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის აბაშის მუნიციპალიტეტში, მარნის თემის შემადგენლობაში. მდებარეობს ოდიშის დაბლობზე, მდინარე ცხენისწყლის მარჯვენა ნაპირას. ზღვის დონიდან 25 მეტრზე. ქალაქ აბაშიდან დაშორებულია 8 კილომეტრით. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელ გუგუნაყათის მოსახლეობა შეადგენს 265 ადამიანს. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 0 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 289. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
გუგუნაყათი (ქოლობნის თემი)

გუგუნაყათი — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის აბაშის მუნიციპალიტეტში, ქოლობნის თემში. მდებარეობს ოდიშის დაბლობზე, მდინარე ცხენისწყლის მარჯვენა ნაპირას. ზღვის დონიდან 30 მეტრზე. ქალაქ აბაშიდან დაშორებულია 8 კილომეტრით, ქოლობნიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 3 კილომეტრით. XVI საუკუნემდე შედიოდა ჭილაძეების სათავადოში. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 160 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 289. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ 2.0 2.1 მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ ე. გვენეტაძე, გ. გაგუა „საჯავახოს მხარე“ „პარალელი“ N5, გვ. 217 — თბილისი, 2013 წ. ISSN 0235-8417
თხმელარი

თხმელარი — სოფელი დასავლეთ საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის აბაშის მუნიციპალიტეტში, პირველი მაისის თემში. მდებარეობს ოდიშის დაბლობზე, მდინარე ცხენისწყლის მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 15 მეტრზე. ქალაქ აბაშიდან დაშორებულია 6 კილომეტრით, პირველი მაისიდან 2 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 253 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 33. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ 2.0 2.1 მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
კეთილარი

კეთილარი — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის აბაშის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: კეთილარი, გაღმა კოდორი, გულეიკარი). მდებარეობს ოდიშის დაბლობზე, მდინარე რიონის მარცხენა ნაპირას. ზღვის დონიდან 15 მეტრზე. ქალაქ აბაშიდან დაშორებულია 23 კილომეტრით, ჯაპანიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 6,5 კილომეტრით. სოფელში შემორჩენილია ძველი წელთაღრიცხვით VIII–VII საუკუნეების „ნამარნუს“ ნაქალაქარი. XIX საუკუნის დასაწყისში შედიოდა საჭილაოს სამოურავოში. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 377 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 458. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ გაუწყინარის ისტორია და თანამედროვეობა ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
ნაესაკოვო

ნაესაკოვო, ნაესაკაო — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის აბაშის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: ნაესაკოვო, გამოღმა კოდორი). მდებარეობს ოდიშის დაბლობზე. მდინარე რიონის მარჯვენა ნაპირას. ზღვის დონიდან 15 მეტრზე. ქალაქ აბაშიდან დაშორებულია 4,5 კილომეტრით. სოფელში ნაპოვნია ძვ. წ. V საუკუნის „შუაქალაქის“ ნივთების ფრაგმენტები. ნაესაკოვოს თემი აერთიანებს სოფ. ნაესაკოვოსა და სოფ. კოდორს. სოფ. კოდორი მდებარეობს მდინარე რიონის ორივე (მარჯვენა და მარცხენა) სანაპიროზე. თავდაპირველად მდ. რიონი სოფლის სამხრეთით გაედინებოდა. XVII და XVIII საუკუნეებში მდ. რიონისათვის კალაპოტი ხელოვნურად შეუცვლიათ, ამით სოფ. კოდორი ორად გაიყო. მისი დიდი ნაწილი, რომელიც რიონის ჩრდილოეთის სანაპიროზე მდებარეობს იწოდება პირველ კოდორად და ერთიანდება ნაესაკოვოს თემში, მეორე, სამხრეთი ნაწილი კი კეთილარის თემში. ნაესაკოვოს თემის მოსახლეობა შეადგენს 954 ადამიანს. სოფელ ნაესაკოვოში დაიბადა ცნობილი პოეტი სიმონ ჩიქოვანი (1902-1966 წ.წ.). 2012 წელი, როგორც მწერლის საიუბილეო წელი საზეიმოდ აღინიშნა. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 575 ადამიანი. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ აბაშის მუნიციპალიტეტის ამონაწერი ↑ ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 288. ↑ გაუწყინარის ისტორია და თანამედროვეობა ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
ნორიო (აბაშის მუნიციპალიტეტი)

ნორიო — სოფელი დასავლეთ საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის აბაშის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: მაცხოვრისკარი, ნორიო, საგვაზავო, აბაშისპირი, ძიგური, საბოკუჩავო). მდებარეობს ოდიშის დაბლობზე. მდინარე აბაშის მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 25 მეტრზე. ქალაქ აბაშიდან დაშორებულია 1 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 614 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 476. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ დადგენილება აბაშის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ერთეულების შესახებ ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
პენტაგონი

პენტაგონი (ინგლ. The Pentagon < ძვ. ბერძნ. πεντάγωνον [pentágōnon] — „ხუთკუთხედი“) — აშშ-ის თავდაცვის დეპარტამენტის (სამინისტროს) შტაბ-ბინა, ხუთკუთხედის ფორმის დიდი შენობა. მდებარეობს ვირჯინიის შტატის არლინგტონის ოლქში, ვაშინგტონთან ახლოს. პენტაგონი ააშენეს 1941—1943 წლებში, რათა ერთ შენობაში მოექციათ თავდაცვის უწყების მთელ ვაშინგტონში გაფანტული ცალკეული ობიექტები (სულ 17). თავდაპირველად პრეზიდენტ ფრანკლინ დელანო რუზველტს უფანჯრო შენობის აგება სურდა, რათა ის დაცული ყოფილიყო პოტენციური საჰაერო თავდასხმებისგან, თუმცა ინჟინერ-მშენებლებმა დაარწმუნეს, რომ ასეთი შენობა არაპრაქტიკული იქნებოდა. საბოლოოდ პრეზიდენტმა მხარი დაუჭირა ჯორჯ ედვინ ბერგსტრომის ხუთკუთხა დიზაინის შენობას, თუმცა ნატიფი ხელოვნების კომისიის თავმჯდომარე გილმორ კლარკმა პროექტი გააკრიტიკა დედაქალაქის განაშენიანების გეგმასთან შეუთავსებლობის გამო. არჩეული ადგილი დაჭაობებული ტერიტორია იყო, სადაც მდებარეობდა მცირე ზომის ძველი აეროპორტი. ტერიტორიის სტაბილიზაციისათვის ადგილზე დაყარეს 4,2 მილიონი კვადრატული მეტრი გრუნტი და საძირკვლის გასამაგრებლად ჩასვეს 41 492 ცალი ბეტონის ხიმინჯი. არლინგტონის ეროვნული სასაფლაოს ხედის დასაცავად პენტაგონის სიმაღლე მკაცრად განისაზღვრა — 24 მეტრი. მშენებლობის დაწყებიდან 3 თვეში, 1941 წლის დეკემბერში, აშშ-ის მეორე მსოფლიო ომში ჩართვის გამო პენტაგონის დასრულება ეროვნულ პრიორიტეტად იქცა. 13 000-ზე მეტი მუშა შრომობდა დღისითაც და ღამითაც და საძირკვლის ჩაყრიდან რვა თვის შემდეგ მინისტრმა ჰენრი სტიმსონმა თავისი ოფისი ახალ შენობაში გადაიტანა. მშენებლობა 83 მილიონი დოლარი დაჯდა. დასრულდა 1943 წლის იანვარში. ამ მომენტისათვის პენტაგონი მსოფლიოში უდიდესი საოფისე შენობა იყო, რომლის ფართობი 12 ჰექტარს შეადგენდა (მათ შორის 2 ჰექტარი ცენტრალური ეზო) და ყველა სართული საერთო ჯამში მოიცავდა 344 000 კვადრატულ მეტრ შიდა სივრცეს დაახლოებით 25 000 ადამიანისათვის. ომის დასრულების შემდეგ პენტაგონის საავადმყოფოდ ან მშვიდობიანი დროის რაიმე სხვა დაწესებულებად გადაკეთების გეგმებს უარი ეთქვა, რადგან ცივი ომის დაწყებამ სამხედრო მზადყოფნის მაღალი დონე მოითხოვა. დღემდე რჩება მსოფლიოში ერთ-ერთ უდიდეს საოფისე შენობად. ↑ 1.0 1.1 Bigler, B. Philip. Pentagon en. Encyclopedia Britannica online (2023). ციტირების თარიღი: 20 სექტემბერი, 2023
პატარა გეზათი

პატარა გეზათი — სოფელი დასავლეთ საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის აბაშის მუნიციპალიტეტში, ქოლობნის თემში. მდებარეობს ოდიშის დაბლობზე, მდინარე ცხენისწყლის მარჯვენა ნაპირას. ზღვის დონიდან 30 მეტრზე. ქალაქ აბაშიდან დაშორებულია 7 კილომეტრით, ქოლობნიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 4 კილომეტრით. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელ პატარა გეზათის მოსახლეობა შეადგენს 211 ადამიანს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 707. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
პირველი ეწერი

პირველი ეწერი — სოფელი დასავლეთ საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის აბაშის მუნიციპალიტეტში, სუჯუნის თემში. მდებარეობს ოდიშის დაბლობზე, მდინარე რიონის მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 10 მეტრზე. ქალაქ აბაშიდან დაშორებულია 5 კილომეტრით. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელ პირველი ეწერის მოსახლეობა შეადგენს 480 ადამიანს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 73. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
პირველი მაისი (აბაშის მუნიციპალიტეტი)

პირველი მაისი (ყოფილი საჭილაო) — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის აბაშის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: პირველი მაისი, თხმელარი, გაუწყინარი, ქვიშანჭალა). მდებარეობს ოდიშის დაბლობზე, მდინარე ცხენისწყლის მარჯვენა ნაპირას, ცხენისწყლისა და რიონის შესართავთან, ზღვის დონიდან 13 მეტრზე. ქალაქ აბაშიდან სამხრეთით 9 კილომეტრის მანძილზე, უახლოესი რკინიგზის სადგური სამტრედიიდან დაშორებულია 6,5 კილომეტრით. სოფელში არის საექიმო პუნქტი. სოფლის ძველი სახელწოდებაა საჭილაო. ჭილაძეების სათავადო XIII-XVI საუკუნეებში მოიცავდა დიდ ტერიტორიას მდინარე რიონის ორივე ნაპირზე, XVI საუკუნიდან საჭილაოს სახელწოდება შემორჩა მხოლოდ მდინარე რიონის მარჯვნივ მდებარე ტერიტორიას, რომელიც ოდიშის სამთავროში შედიოდა, ხოლო მდინარე რიონის მარცხენა მხარეს მდებარე ტერიტორიას შემორჩა სახელი საჯავახო და მასზე გამუდმებული დავა ჰქონდათ იმერეთის სამეფოსა და გურიის სამთავროს. XVII საუკუნიდან ჭილაძეები დაქვეითდნენ და საჭილაოში შედიოდა მხოლოდ სოფლები ტყვირი, საჭილაო და გულეიკარი. საჭილაო და სამიქელაძეო ლევან III დადიანმა წაართვა იმერეთის სამეფოს. 1703-1707 წლებში საჭილაო ლიპარტიანმა დაიკავა. XIX საუკუნეში და XX საუკუნის დასაწყისისათვის, ჭილაძეები მხოლოდ სოფელ გულეიკარს შემორჩნენ. XVI საუკუნეში საჭილაოს საზღვარი დასავლეთით ეკის მთამდე აღწევდა, ჩრდილოეთით - ბანძამდე, სამხრეთით - გურიის მთებამდე, ხოლო აღმოსავლეთით მდინარე გუბისწყალამდე. ჭილაძეები იმდენად ძლიერები იყვნენ, რომ მთავრის ტიტულის მოპოვებას ცდილობდნენ. 1613 წლიდან საჭილაოს სადავო სოფლები (სამეგრელოსა და იმერეთს შორის) სამეგრელოს სამთავროში შევიდა. გვიანდელ შუა საუკუნეებში ჭილაძეები დასუსტდნენ, ხოლო საჭილაო ჭყონდიდის ეპარქიაში შევიდა. ამ დროიდან ტერიტორიას საჭილაოს ნაცვლად საჭყონდიდლო ეწოდა და ეს სახელწოდება შენარჩუნდა 1803 წლამდე. XIX საუკუნის დასაწყისში საჭილაოს სამოურავო შედიოდა ოდიშის სამთავროში და მოიცავდა სოფლებს საჭილაო, ქვიშანჭალა, ილორი, ნაფაღაური, სანავარდო, ნაჩხიტაური, ეკალი, გულეიკარი, კეთილარი, ნაფარცხევი, ტყვირი, ცილორი, კოდორი, შუაქალაქი, კვათანა, წალიკარი, სირიაჩქონი, საქოჩაქიო, წყარიძგა, მუხური, საღვამიჩავო, ჭალადიდი, პატარა ფოთი, ე. ი. მდინარე რიონის ხეობის სოფლები ფოთამდე. 1853 წელს აშენდა საჭილაოს მთავარანგელოზის ხის ეკლესია, 1870 წელს კი ნამწარეულის წმინდა გიორგის ხის ეკლესია. 1890-იან წლებში სოფელში მოქმედებდა გურიის სავაჭრო-სამრეწველო ამხანაგობა „შუამავალის“ კანტორა. 1933 წლამდე სოფელი საჭილაო შედიოდა მარნის თემში. 1933 წელს ეწოდა პირველი მაისი და ჩამოყალიბდა, როგორც ცალკე სასოფლო საბჭო. 1936 წელს დაანგრიეს ეკლესია და მისი მასალით ააშენეს სოფლის სკოლა. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 661 ადამიანი. საჭილაოს შეთანხმება ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 73. სოფელი გაუწყინარი ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ ხვადაგიანი ი, „სავაჭრო ამხანაგობა — შუამავალი // „ინიციატივა ცვლილებებისთვის“, ტ. I, თბილისი, 2015. — გვ. 108-117, ISBN 978-9941-0-8204-7. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
პირველი ონტოფო

პირველი ონტოფო (ყოფილი ბარბალესკარი) — სოფელი დასავლეთ საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის აბაშის მუნიციპალიტეტში, ონტოფოს თემში. მდებარეობს ოდიშის დაბლობზე, მდინარე ნოღელის (რიონის მარჯვენა შენაკადი) ნაპირას. ზღვის დონიდან 38 მეტრზე. ქალაქ აბაშიდან დაშორებულია 8 კილომეტრით. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელ პირველი ონტოფოს მოსახლეობა შეადგენს 314 ადამიანს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 77. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
ჯაპანის ტბა

ჯაპანის ტბა — ნამდინარევი ტბა დასავლეთ საქართველოში, ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს ოდიშ-გურიის დაბლობზე, ზღვის დონიდან 13,6 მ სიმაღლეზე. ზედაპირის ფართობი 1,17 კმ², წყალშემკრები აუზის ფართობი 5,2 კმ². საშუალო სიღრმე 3,7 მ. წყლის მოცულობა 4,3 მლნ. მ³. საზრდოობს წვიმისა და მიწისქვეშა წყლით. გაუდინარია, მტკნარი. ჯაპანის ტბა დღეისათვის ტბორად არის გადაკეთებული. იყენებენ თევზის მოსაშენებლად. ზამთარში ამ ტბაზე გადამფრენი ფრინველები ბინადრობენ, ასობით გარეული იხვი და სხვა ტიპის ფრინველები. ↑ აფხაზავა ი., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 541. ↑ ჯაპანის ტბა | Georgian Travel Guide