laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
წალენჯიხის მუნიციპალიტეტის დროშა

წალენჯიხის მუნიციპალიტეტის დროშა - წალენჯიხის მუნიციპალიტეტის სახელმწიფო სიმბოლო გერბთან ერთად. მიღებულია წალენჯიხის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს მიერ. წალენჯიხის დროშის ლაჟვარდის ველზე ცენტრში მოთავსებულია წალენჯიხის გერბის მცირე ფარი - მეწამულ ველს გადაკვეთავს ტალღოვანი სამი ვერცხლის სარტყელი, სარტყლის ზემოთ მოთავსებულია ოქროს ხუთქიმიანი გვირგვინი, ქვევით ქონგურებიანი ოქროს ციხე-სიმაგრე ორი კოშკითა და ნახევრად ღია ჭიშკრით. წალენჯიხის დროშის პროპორცია არის 2:3. წალენჯიხის მუნიციპალიტეტის დროშა და გერბი
ნიკოლოზ რუსთველი

ნიკოლოზ რუსთველი — XVIII საუკუნის I ნახევრის ქართველი საეკლესიო მოღვაწე, მწერალი. რუსთავის მიტროპოლიტი (დაახლოებით 1700-1720), გვარად ჩერქეზიშვილი (ზოგი მკვლევრის აზრით — ორბელიანი, რაც მცდარი ჩანს). 1724 წელს რუსეთს მიმავალ ვახტანგ VI-თან ერთად გადავიდა დასავლეთ საქართველოში, სადაც დარჩა და მოღვაწეობდა გარდაცვალებამდე. თანამედროვეთა შორის ცნობილი იყო როგორც ჰიმნოგრაფი, ღვთისმეტყველი და მქადაგებელი. შემორჩენილია მის მიერ შეთხუზული რამდენიმე საგალობელი, იამბიკო-აკროსტიქები და ა.შ. დახელოვნებული ყოფილა სიგელ-გუჯრების შედგენაშიც. ცნობილია მისი შედგენილი კახეთის მეფის დავით იმამყული-ხანის დის ხვარაშნის „მზითვის წიგნი“ (1717), მასვე შეუდგენია ალავერდის ტაძრის სიგელი (1721) და სხვა. ცაიშვილი ს., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 434.
წალკის მუნიციპალიტეტის გერბი

წალკის მუნიციპალიტეტის გერბი — წალკის მუნიციპალიტეტის სახელმწიფო სიმბოლო დროშასთან. მიღებულია წალკის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს მიერ. გერბის ფარი გაყოფილია 3 ნაწილად. I ნაწილი — ლაჟვარდოვან ველზე ვერცხლის სამი ოთხქონგურიანი ციხე-კოშკი; ველს ზემოთ გასდევს სამი ტალღოვანი ვერცხლის შემცირებული სარტყელი. II ნაწილი — ვერცხლის ველზე მეწამული ჯვარი. III ნაწილი — მეწამულ ველზე ოქროს ლომის მსგავსი ლეოპარდი, რომელიც უკან იყურება და ხელში ოქროს შუბი უპყრია. გერბის ფარს ზემოთ მოთავსებულია საქალაქო ვერცხლის გვირგვინი — სამკოშკიანი ქონგურებიანი გალავანი (ციხე-სიმაგრის ფორმის) ნახევრად ღია კარიბჭით. ფარს ქვემოთ მოთავსებულია გერბის დევიზის ვერცხლ-ლაჟვარდის ბაფთა, რომლის ვერცხლის ველზე შავით ჩაწერილია გერბის დევიზი — „წალკა“. წალკის მუნიციპალიტეტის დროშა და გერბი[მკვდარი ბმული]
წალკის მუნიციპალიტეტის დროშა

წალკის მუნიციპალიტეტის დროშა — წალკის მუნიციპალიტეტის სახელმწიფო სიმბოლო გერბთან ერთად. მიღებულია წალკის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს მიერ. წალკის დროშის ველი გაყოფილია ჰორიზონტალურად ორ ნაწილად. პირველი ნაწილი - ვერცხლის (თეთრ) ველზე მარჯვნივ მეწამული ჯვარი. მეორე ნაწილი წარმოადგენს ლაჟვარდოვან ველს. წალკის დროშის პროპორცია არის 2:3. წალკის მუნიციპალიტეტის დროშა და გერბი[მკვდარი ბმული]
ჰოდეიდის მუჰაფაზა

ჰოდეიდის მუჰაფაზა (არაბ. الحديدة) — იემენის მუჰაფაზა. მდებარეობს იემენის დასავლეთ ნაწილში, წითელი ზღვის ნაპირებზე. ესაზღვრება 7 მუჰაფაზა: ჰაჯა, ელ-მაჰვიტი, სანა, რაიმა, დამარი, იბი და თაიზი. ჰოდეიდის მუჰაფაზის ადმინისტრაციული ცენტრია ჰოდეიდა. ფართობი შეადგენს 17,509 კმ²-ს. 2011 წლის მონაცემებით მოსახლეობის რაოდენობა უდრიდა 2,621,000 ადამიანს. მუჰაფაზაში ყველაზე გავრცელებული ენაა არაბული. იემენის ადმინისტრაციული დაყოფა ↑ 1.00 1.01 1.02 1.03 1.04 1.05 1.06 1.07 1.08 1.09 1.10 1.11 1.12 1.13 1.14 1.15 1.16 1.17 1.18 1.19 1.20 1.21 1.22 1.23 1.24 1.25 الإطار العام للنتائج النهائية للسكان 2004م - محافظة الحديدة — الجهاز المركزي للإحصاء اليمني, 2007. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q12185787"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q116980768"></a> ↑ სტატისტიკური წელიწდეული, 2011. ცენტრალური სტატისტიკური ორგანიზაცია. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-10-09. ციტირების თარიღი: 24 თებერვალი 2013.
ნიკრაი

ნიკრაი — XII ან XIII საუკუნის ქართველი კალიგრაფი. გადაუწერია იოანე სინელის ე.წ. კლემაქსი, რომელიც XI საუკუნეში ბერძნულიდან თარგმნა ექვთიმე მთაწმიდელმა. ხელნაწერი ნუსხურია, წერს ყავისფერი მელნით, ორ სვეტად, ნაწერია მოუსვენარი ხელით, ძნელი საკითხავია: საზედაო ასოები ორნამენტითაა შემკული, კიდურები წვეტიანი აქვს, ზოგ ასოს ფოთოლი ებმის, ზოგან ადამიანის სახეა ჩართული, ისინი ხშირად ტექსტშიაც იჭრებიან. შთაბეჭდილება ისეთია, თითქოს ამ უცნაური წიგნის ფურცლებზე ზღაპრების ფანტაზია და ხალხური იუმორიც კი შემოჭრილა. იშვიათია ხელნაწერი, სადაც კალიგრაფის ინდივიდუალობა ასე უშუალოდ და გულუბრყვილოდ იჩენდეს თავს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 435-436.
FarmVille

FarmVille — რეალური დროის ფერმის სიმულატორი, რომელიც შექმნა Zynga-მ. მისი თამაში შესაძლებელია სოციალური ქსელ Facebook-ის საიტზე. თამაში აძლევს საშუალებას Facebook-ის წევრებს, რომ მოაწყონ თავიანთი ვირტუალი ფერმა თავისი გემოვნებით: დარგან სხვადასხვა ნარგავები, გაზარდონ და შემდეგ აიღონ მოსავალი, იყიდონ/გაზარდონ ცხოველები, ნაგებობები, ხეები და მრავალი სხვა. მას შემდეგ, რაც იგი გამოჩნდა Facebook-ზე 2009 წლის ივნისს, FarmVille გახდა Facebook-ის ყველაზე პოპულარული თამაში. 2010 წლის იანვარს, თამაშს ჰყავდა 73.8 მილიონი აქტიური მოთამაშე. FarmVille-ის გამოსცეს, როგორც Facebook-ის ასევე პუპულარული თამაშის, Farm Town-ის დუბლიკატი. თამაშში მეგობრების სახით შეგიძლიათ დაიმატოთ ფერმის მეზობლები. თამაშის დაწყებისას, უპირველეს ყოვლისა, უნდა აირჩიეთ ავატარი და თქვენი სურვილის მიხედვით გაალამაზოთ. შემდეგ უნდა დარგოთ მარცვლეულობა, ხეები, იყიდოთ და გაზარდოთ ცხოველები, ააშენოთ სხვადასხვა დანიშნულების სახლები. ასევე იმისთვის, რომ გაგიადვილდეთ თესვა და მოსავლის აღება, შესაძლებელია სპეციალური მანქანის ყიდვა. შესაძლებელია მრავალი დეკორაციის გაკეთებაც. თამაშის მთავარი მიზანი XP-ის მომატებაა, რომლის მეშვეობით გემატებათ LVL და გადადიხართ შემდეგ ეტაპზე. ყოველ ახალ ეტეპზე, საშუალება გეძლევათ იყიდოთ ახალი მარცვლეულობა, ხეები და სხვა. ასევე მნიშვნელოვანია მონეტები (თამაშში coin), რომლის მეშვეობითაც ხდება ვაჭრობა. ↑ Facebook farmers want India flag. BBC (October 9, 2009). ციტირების თარიღი: October 11, 2009. ↑ Gardner, Jasmine. (September 29, 2009) Futurology: FarmVille on Facebook. London Today. ციტირების თარიღი: October 11, 2009. ↑ Facebook's Farmville Application Page. Facebook (January 4th, 2010). ციტირების თარიღი: January 4th, 2010. ↑ Zynga Launches "FarmVille". Does it Look Familiar?. All Facebook (June 22, 2009). დაარქივებულია ორიგინალიდან — ივლისი 28, 2010. ციტირების თარიღი: November 3, 2009. ↑ Dexter, Jamie. (October 9, 2009) Facebook's 'Farmville' not a laughing matter. The Leaf-Chronicle. ციტირების თარიღი: October 11, 2009.[მკვდარი ბმული] FarmVille Facebook-ზე
ნუგზარ არაგვის ერისთავი

ნუგზარ არაგვის ერისთავი (გ. დაახლოებით 1618) — არაგვის ერისთავი XVII საუკუნის I მეოთხედში. მისი ასული რუსუდანი ცოლად ჰყავდა გიორგი სააკაძეს. 1603 აუჯანყდა კახეთის მეფეს და ქართლის მეფის გიორგი X-ს ქვეშევრდომი გახდა. 1612 წელს გიორგი სააკაძესთან ერთად ირანში გაიქცა, მაგრამ მალე შაჰის ნებართვით სამშობლოში დაბრუნდა. იგი მკაცრი მეთოდებით ცდილობდა ბატონყმურ ურთიერთობათა დანერგვას მთაში. ნუგზარ ერისთავი გამოირჩეოდა სისასტიკით, რის გამოც ის ხალხურ ზეპირმეტყველებაში შემდეგნაირად შემორჩა: ნუგზარ ერისთჳს დროსაო, სისხლის წჳმების დროსაო... გვრიტიშვილი დ., ფეოდალური საქართველოს სოციალური ურთიერთობის ისტორიიდან (ქართლის სათავადოები), თბ., 1955; საქართველოს ისტორიის ნარკვევები, ტ. 4, თბ., 1973; ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 484.
შავკანიანი აფხაზები

აფრო-აფხაზები, შავკანიანი აფხაზები ან შავკანიანი კავკასიელები, ასევე ხალხში მიღებულია შავი კაცი — აფხაზების პატარა ეთნო-რასული ნეგროიდული ჯგუფი, რომელიც ძირითადად სოფელ აძუბჟაში და მდინარე კოდორის მიმდებარე სოფლებში ცხოვრობს (ჭლოუ, ფოქვეში, აგდარა, მერკულა და სხვა). რამდენიმე ჰიპოთეზა არსებობს, თუ როგორ მოხვდნენ აფრიკელები აფხაზეთში. ისტორიკოსთა ერთი ნაწილი ვარაუდობს, რომ ისინი XVII საუკუნეში მთავარმა შერვაშიძემ იყიდა სტამბოლის მონათა ბაზარზე ციტრუსების პლანტაციებში სამუშაოდ. სავარაუდოდ, ეს იყო შავკანიანი მონების კავკასიაში ჩამოყვანის ერთადერთი და საკმაოდ უიღბლო ცდა. 1927 წელს პრობლემით დაინტერესებულმა მაქსიმ გორკიმ აფხაზ მწერალთან, სამსონ ჩანბასთან ერთად მოინახულა სოფელი აძიუბჟა, სადაც შეხვდა შავკანიანებს. თავისი მოგზაურობისა და არსებული ლიტერატურის მიხედვით, ავტორმა წარმოშობის ეთიოპური ვერსია ყველაზე სწორი მიაჩნია. არსებობს რამდენიმე „ხალხური“ ლეგენდა, რომელთაც შესაძლოა აქვთ რეალური ფესვები. ივანე ისაკოვის წერილში ნიკიტა ხრუშჩოვისადმი აღნიშნულია, რომ აფხაზეთის საზღვაო წყლებში ჩაიძირა ოსმალური გემი, რომელზეც მონები მიჰყავდათ გასაყიდად. და დღევანდელი შავკანიანი აფხაზები ჩაძირვისას გადარჩენილი აფრიკელების შთამომავლები არიან. მართალი ეს ლეგენდა ვერ ხსნის, თუ როგორ მოხდა მონებით დატვირთული გემი შავ ზღვაში, ასე შორს მონათვაჭრობის ძირითადი გზებიდან. დღეს აფრო-აფხაზები ცხოვრობენ, როგორც აფხაზეთში, ასევე რუსეთში და ევროპაში. ისინი ლაპარაკობენ ძირითადად რუსულ ენაზე. არიან ქრისტიანები, მაჰმადიანები და იუდეველები. კტოროვა ა. პუშკინის ამოცანა დაარქივებული 2011-05-24 საიტზე Wayback Machine. — , 15 сентября 2002 года. რიხტერი ზ. ხევსურეთსა და აფხაზეთში— М.-Л.: «Физкультура и туризм», — 1930. Blakely, A. Russia and the Negro: Blacks in Russian History and Thought — Howard University Press. — 1989. — P. 201. — ISBN 978-0-88258-175-0(ინგლისური) ↑ ზინაიდა რიხტერის (1930) მიხედვის სახელწოდება იკითხება, როგორც აძიუბისა ↑ 2.0 2.1 Негры в Кодорском ущелье ჟურნალი "როდინა" (რუსული) ↑ Кторова, А. Загадка национальных корней Пушкина დაარქივებული 2011-05-24 საიტზე Wayback Machine.  — «რუსკი ჟურნალი», 15 სექტემბერი, 2002. ↑ Анненков, В. Сны об Апсны. Абхазия в снах и фотографиях დაარქივებული 2011-03-26 საიტზე Wayback Machine.  — «Известия науки», 25 июля 2003 года. ეკა ლომიძე, ამბავი ზანგი აფხაზებისა. გაზეთი კვირის პალიტრა
ანტიპატრე

ანტიპატრე — მაკედონელი გენერალი ფილიპე II-სა და ალექსანდრე დიდის ზეობის ხანაში, მისი სიკვდილის შემდეგ კი ერთ-ერთი დიადოხი. ის იყო მაკედონიის სამეფოს მომავალი მეფის კასანდრეს მამა. ანტიპატრე დაიბადა ძვ. წ. 399 წელს წარჩინებული მაკედონელის, იოლაუსის ოჯახში. მისი ადრეული სამხედრო კარიერის შესახებ ცნობები არ არსებობს. ძვ. წ. 342 წლიდან სამი წლის განმავლობაში ის იყო სამეფოს რეგენტი, ჩრდილოეთ ბალკანეთში ფილიპეს ლაშქრობის განმავლობაში. ძვ. წ. 338 წელს, ქერონეიის ბრძოლის შემდეგ ის მშვიდობის დასამყარებლად ათენში გაიგზავნა ელჩად. ფილიპეს სიკვდილეს შემდეგ, ალექსანდრეს სპარსეთის კამპანიამდე ის და პარმენიონი ცდილობდნენ დაერწმუნედინათ მეფე, რომ მანამდე არ გაელაშქრა აღმოსავლეთით, სანამ მემკვიდრე არ ეყოლებოდა, თუმცა უარის შემდეგ ის თავად დარჩა ბალკანეთში 12,000 ქვეითით და 1,500 კავალერისტით, მაკედონიის რეგენტად. ამ პერიოდში, ძვ. წ. 332-331 წლებში ანტიპატრემ ჩაახშო თრაკიაში აჯანყება, რომელსაც მემნონი მეთაურობდა. ამას მოჰყვა სპარტის მეფის აგის III-ის წინააღმდეგ ომი. გადამწყვეტი შეტაკება მეგალოპოლისთან გაიმართა და ანტიპატრეს გამარჯვებით დამთავრდა. ზოგიერთი ვერსიით ალექსანდრე მის გამარჯვებას შურით უყურებდა. ფაქტია, რომ ძვ. წ. 324 წელს მან ანტიპატრეს მცირე აზიაში გადასვლა უბრძანა, მის ადგილას კი კრატერუსი დანიშნა. თუმცა ამის შემდეგ ალექსანდრე ბაბილონში გარდაიცვალა და ანტიპატრე ისევ მაკედონიის რეგენრი გახდა. ზოგიერთი ვერსიით ალექსანდრე სწორედ ანტიპატრეს დავალებით მოწამლა კასანდრემ. შემდეგ წელს აჯანყებულ ათენელებთან წამოწყებულ ომში მარცხდებოდა კიდეც, თუმცა ამ დროს მაკედონიაში ჩამოვიდა ალექსანდრეს მიერ სიკვდილამდე გამოგზავნილი კრატერუსი. მათ გაერთიანებული ძალებით მტერი კნანონის ბრძოლაში დაამარცხეს. ამავე წელს ოლიმპიამ პერდიკასს შესთავაზა თავისი ქალიშვილი კლეოპატრას ხელი. მიუხედავად იმისა, რომ იმ დროს პერდიკასი ანტიპატრეს ქალიშვილზე იყო დანიშნული, მან თანხმობა განაცხადა. ამან და ასევე პერდიკასის ძალაუფლების განმტკიცებამ შეაფიქნიანა დანარჩენი ლიდერები და დაიწყო დიადოხის პირველი ომი, რომელშიც პერდიკასის წინააღმდეგ ანტიპატრე, კრატერუსი და პტოლემე გაერთიანდნენ. თუმცა მალევე პერდიკასი თავისივე ჯარისკაცებმა მოკლეს, კრატერუსი კი ეუმენესის წინააღმდეგ ბრძოლაში დაეცა. ამის შემდეგ ანტიპატრემ თავი მთელი იმპერიის მბრძანებლად გამოაცხადა, თუმცა მხოლოდ ბალკანეთს აკონტროლებდა. ძვ. წ. 319 წელს ანტიპატრე გარდაიცვალა. ის ჯერ პოლიფერკონმა შეცვალა, თუმცა მან მალევე გაკარგა ძალაუფლება, რის შემდეგაც მაკედონიის მეფე, ანტიპატრეს ვაჟი, კასანდრე გახდა. ლივიუსი - სტატიები ანტიკურ ისტორიაზე, ანტიპატრე დაარქივებული 2015-04-27 საიტზე Wayback Machine. უილიამ სმიტი - ბერძნულ-რომაული ბიოგრაფიის და მითოლოგიის ლექსიკონი დაარქივებული 2006-01-01 საიტზე Wayback Machine. ↑ ლევან სანიკიძე - ალექსანდრე მაკედონელი, თბილისი, 1985, გვ. 60 ↑ დიოდორე სიცილიელი, ისტორიული ბიბლიოთეკა, VIII ნაწილი (XVII წიგნი), გვ.167
აპიუსის გზა

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: აპიუსის გზა აპიუსის გზა, აპიუსის ძველი გზა (ლათ. Via Appia, Via Appia antica) — პირველი რომაული მოკირწყლული გზა. საერთო სიგრძე — 580 კმ. მშენებლობა დაიწყო ცენზორ აპიუს კლავდიუსის დროს (აქედან სახელწოდება) ძვ. წ. 312 წელს. რომაელები მას „ყველა გზის დედოფალს“ უწოდებდნენ, რითაც ხაზს უსვამდნენ მის განსაკუთრებულ მნიშვნელობას, რადგან რომისა და სამხრეთ აპენინის დამაკავშირებელი მნიშვნელოვანი სავაჭრო და სტრატეგიული გზა იყო. თავდაპირველად მიდიოდა კაპუამდე (212 კმ), ძვ. წ. 244 წლიდან — პორტ ბრუნდიზიუმამდე (ახლანდ. ბრინდიზი). სიგანეში 4–4,5 მეტრს აღწევდა. გრუნტში ამოჭრილი ტრანშეა შევსებული იყო ქვიშის, ხრეშის, თიხისა და ღორღის რამდენიმე ფენით, რომელიც იფარებოდა გათლილი ქვიშაქვისა და გრანიტის ფილებით. აპიუსის გზის უძველესი მონაკვეთის (რომთან ახლოს) გარშემო ვილები ააგეს რომაელმა პატრიციებმა (კვინტილიუსების ვილა, II საუკუნე, და სხვ.); გზის გასწვრივ მდებარეობდა წარჩინებული მოქალაქეების საფლავის ძეგლები, საკურთხევლები და აკლდამები, მ.შ. ცეცილიუს მეტელუსის მავზოლეუმი (ძვ. წ. I საუკუნის ბოლო, მონუმენტური ცილინდრული ნაგებობა, დიამეტრით 20 მ, 1302 წელს გადაკეთდა თავდაცვით კოშკად), ვალერიუს კოტას მავზოლეუმი (ახ. წ. I საუკუნის დასაწყისი). წმინდა პეტრესა და იესო ქრისტეს შეხვედრის ადგილზე (აპოკრიფული ტექსტი „პეტრეს საქმენი“) აღმართულია ადრექრისტიანული ბაზილიკა „Domine Quo Vadis?“ („უფალო, ვიდრე ჰხვალ?“); ქვა, რომელზეც აღბეჭდილია ქრისტეს ნატერფალი — მდებარეობს სან-სებასტიანოს ეკლესიასთან (IV ს.; აქ დაკრძალულია წმინდა სებასტიანე; ორივე ეკლესია გადაკეთებულია XVII საუკუნეში) ახლოს. აპიუსის გზის მიმდებარე ტერიტორიაზეა მაქსენციუსის ცირკი (306–312) და ადრექრისტიანული კატაკომბები: სან-კალისტო (II–III სს., III და VII–VIII სს.-ების მოხატულობის ფრაგმენტები), სან-სებასტიანო და სხვ. კვინტილიუსების ვილა ცეცილიუს მეტელუსის მავზოლეუმი ვალერიუს კოტას მავზოლეუმი ბაზილიკა „უფალო, ვიდრე ჰხვალ?“ სან-სებასტიანოს ეკლესია მაქსენციუსის ცირკი აპიუსის გზა კოტას მავზოლეუმთან აპიუსის გზა ქ. მინტურნეში რუკა ↑ Аппиева дорога // Большая российская энциклопедия. т. 2. — М., 2005. — стр. 126.
ეტიენ ჟოფრუა სენტ-ილერი

ეტიენ ჟოფრუა სენტ-ილერი (ფრანგ. Étienne Geoffroy Saint-Hilaire; დ. 15 აპრილი, 1772, ეტამპი — გ. 19 ივნისი, 1844, პარიზი) — ფრანგი ზოოლოგი, ევოლუციონისტი, ჩარლზ დარვინის ერთ-ერთი წინამორბედი, საფრანგეთის ინსტიტუტის წევრი (1807). 1791–1801 წლებში მონაწილეობდა ეგვიპტის ექსპედიციაში, რის შედეგადაც აღწერა ძუძუმწოვრების, ამფიბიების, ქვეწარმავლებისა და თევზების მრავალი ახალი გვარი და სახეობა. ხერხემლიან ცხოველთა ცალკეული კლასების შიგნით შედარებით-ანატომიური გამოკვლევების საფუძველზე ამტკიცებდა ორგანიზმთა აღნაგობის ერთიანობას. ხერხემლიანთა სხვადასხვა კლასს შორის მორფოლოგიური ერთიანობის დასადგენად სწავლობდა ჩანასახების შედარებით მორფოლოგიას, რითაც საფუძველი ჩაუყარა ევოლუციურ ემბრიოლების მტკიცებებს, ბიოგენეზურ კანონს, „ანალოგების თეორიას“. შეიმუშავა ე. წ. სინთეზური მორფოლოგია, რომელიც გამოიყენა თავის „ანატომიის ფილოსოფიაში“ (ტ. 1, 1818); ცდილობდა რა ცხოველთა აღნაგობის ერთიანი გეგმის მოძღვრების დასაბუთებას, ჟოფრუა სენტ-ილერმა დაუშვა მთელი რიგი სერიოზული შეცდომები (მაგ., ფეხსახსრიანთა გარეგანი ქიტოვანი ჩონჩხი გააიგივა ხერხემლიანი ცხოველების შინაგან ძვლოვან ჩონჩხთან). ჟოფრუა სენტ-ილერის მოძღვრება ცხოველთა სამყაროს ყველა ტიპის ორგანიზაციის ერთიანი გეგმის შესახებ მეტაფიზიკური იყო, მაგრამ ხელი შეუწყო წარმოშობის ერთიანობის იდეის განმტკიცებას. 1830 წელს გაილაშქრა ჟორჟ კიუვიეს მოძღვრების წინააღმდეგ სახეობათა უცვლელობის შესახებ. მკაცრად გააკრიტიკა კიუვიეს თეორია ცხოველთა სამყაროს აგებულების 4 იზოლირებული ტიპის შესახებ. 1831 წელს ჟოფრუა სენტ-ილერი გამოვიდა ევოლუციური იდეის დასაცავად, რისთვისაც გამოიყენა ემბრიოლები, პალეონტოლები, შედარებითი ანატომიური და სისტემატიკის მონაცემები. მას შექმნა თეორია სიმახინჯეებზე, როგორც ბუნებრივ მოვლენებზე („ანატომიის ფილოსოფია“, ტ. II, 1822). საფუძველი ჩაუყარა ტერატოლოგიას, ცხოველთა აკლიმატიზაციას. ო. ჟორდანია, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 257. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ეტიენ ჟოფრუა სენტ-ილერი
საროსკიპო

საროსკიპო ან ბორდელი — დაწესებულება, სადაც პროსტიტუციული მომსახურება ხორციელდება. ბევრ ქვეყანაში, მათ შორის საქართველოშიც, ბორდელის არსებობა უკანონოდ ითვლება და სუტინიორების წინააღმდეგ სისხლის სამართლის საქმე იღვძრება, რაც არ ნიშნავს მათ არ არსებობას. სამაგიეროდ ქვეყანათა მთელ რიგში საროსკიპოებს ოფიციალური სტატუსი აქვს. საროსკიპოები ორ ათას წელზე მეტია არსებობენ. 1862 წ. პომპეის გათხრებისას იყო აღმოჩენილი ძველ რომაული ლუნაპარი (ითარგმნება ლათ. lupa — ძუ მგელი, ხალხში ძუკნა > როსკიპი). 2006 წელს ამონათხარს გაუკეთეს რესტავრაცია და იგი მუზეუმად იქცა. XVII-XX სს. ბევრ პრესტიჟულ დაწესებულებას ჰქონდა თავისი ბორდელი. ზუსტად ამიტომ გახდა საქვეყნოდ ცნობილი კაბარე მულენ რუჟი. მეცნიერების ვარაუდობით, როგორც ყველგან ასევე საქართველოშიც ელინისტურ ხანაში არაერთი ბორდელი იყო, მიუხედავად ამისა არ იყო ნაპოვნი არანაირი არქეოლოგიური მტკიცება. თუმცა ცნობილია, რომ საქართველოს ტერიტორიაზე V საუკუნეში უკვე არსებობდნენ ”სპარსული ბორდელები”, ასევე არის ვარაუდი, რომ ერთ-ერთი ყველაზე დიდი საროსკიპო არსებობდა თამარის დროს ქ. გორთან, სადაც ძირითადად მუშაობდნენ ბიზანტიელი, რომაელი, სომეხი და სპარსი ქალები. ამჟამად პროსტიტუცია საქართველოში არის უკანონო. ლე შაბანე (პარიზი) პროსტიტუცია სექსი ↑ Italia.ru დაარქივებული 2011-09-09 საიტზე Wayback Machine. (რუსული) ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: საროსკიპო
ლუი ჟუვე

ლუი ჟუვე (დ. 24 დეკემბერი, 1887, კროზონი — გ. 16 აგვისტო, 1951, პარიზი) — ფრანგი რეჟისორი, მსახიობი, პედაგოგი. სასცენო მოღვაწეობა დაიწყო 1911 წელს. 1913 წლიდან მუშაობდა თეატრ „ვიე კოლომბიეში“, 1922-34 წლებში — „ელისეს მინდვრების კომედიაში“ (1924 წლიდან თეატრის ხელმძღვანელი), ხოლო 1934 წლიდან გარდაცვალებამდე (1941-45 წლების გამოკლებით) — თეატრ „ათენეიში“. ფრანგული თეატრის ისტორიაში ჟუვე შევიდა, როგორც კნოკის როლის (რომენის „კნოკი“) უბადლო შემსრულებელი. წარმატებით ასრულებდა აგრეთვე დონ ჟუანის, ტარტიუფის (მოლიერის „დონ ჟუანი“, „ტარტიუფი“), მერკურის ჰექტორის (ჟიროდუს „ამფიტრიონი 38“, „ტროის ომი არ შედგება“) და სხვა როლებს. განსაკუთრებულ ყურადღებას უთმობდა თანამედროვეობის ამსახველ დრამატურგიას. 1913 წლიდან მოღვაწეობდა კინოში. იყო პარიზის კონსერვატულ-დრამატული კლასის პროფესორი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 257. ლუი ჟუვე კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში
ანჩის ოთხთავი

ანჩის ოთხთავი, ანჩის სახარება — სახარების ხელნაწერი, რომელიც XII—XIII საუკუნეებითაა დათარიღებული და საქართველოს ეროვნული არქივში ინახება. ანჩის სახარება შესრულებულია ეტრატზე, ნუსხური დამწერლობით. სახარება წინა მხრიდან შეჭედილია ვერცხლით, შემკულია მწვანე მინით. წმინდა წიგნს ახლავს მათე მახარებლის ფერადი მინიატურა. თავდაპირველი ყდა, რომელიც დაკარგულია, მოჭედილი ყოფილა ბექა ოპიზრის მიერ. სახარება 269 გვერდისგან შედგება, მათ შორის 3 გვერდი დაუწერელია. ხელნაწერს ბოლოში აქვს მინაწერი, სადაც სახარების გადამწერი ანჩელი მთავარეპისკოპოსი თევდორე მოიხსენიებს დავით სოსლანს, თამარ მეფეს, ლაშა-გიორგისა და ოქროსმქანდაკებელ ბექას. ხელნაწერი წყაროსთავის ეკლესიიდან (კლარჯეთი) ჩამოუტანიათ თამარ მეფის ბრძანებით და ანჩისხატის ტაძარში დაუსვენებიათ. უნიკალური ისტორიული ძეგლის რესტავრაცია სულიერების, მეცნიერებისა და კულტურის აღორძინებისა და განვითარების სრულიად საქართველოს კათალიკოს-პატრიარქის საერთაშორისო საქველმოქმედო ფონდმა დააფინანსა 2008 წელს. ამავე დროს, საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნულ ბიუროში ანჩის სახარებას გამოკვლევა ჩაუტარდა. ექსპერტიზის შედეგად დაზუსტდა სახარების გადაწერის პერიოდი და ტყავის გარეკანზე არსებული მწვანე თვალის სახეობა. ანჩის სახარება 1923 წელს საისტორიო არქივისთვის წალკაში მცხოვრებ მოქალაქეს გადაუცია.
კატო სვანიძე

ეკატერინა (კატო) სვიმონის ასული სვანიძე-ჯუღაშვილი (დ. 14 აპრილი, [ძვ. სტ. 2 აპრილი], 1885 — გ. 5 დეკემბერი [ძვ. სტ. 22 ნოემბერი], 1907) — იოსებ სტალინის პირველი მეუღლე და მისი ვაჟის, იაკობ ჯუღაშვილის დედა. დიდგვაროვნის სვიმონ სვანიძისა და სეპორა დვალის ასული. ჰყავდა ძმა ალიოშა (1986) და ორი და საშიკო (1978) და მარიკო (1989). მუშაობდა მედღეურედ: მრეცხავად და მკერავად. 1904 წელს ცოლად გაჰყვა იოსებ ჯუღაშვილს. ჯვრისწერა ჩატარდა წმ. დავითის ტაძარში. გარდაიცვალა 22 წლის ასაკში მუცლის ტიფისაგან. დაკრძალულია თბილისის კუკიის სასაფლაოზე. საიმონ სებაგ-მონტეფიორე (2007). Young Stalin, ePub, Weidenfeld & Nicolson.  სტეფან კოტკინი (2014). Stalin: Volume I: Paradoxes of Power, 1878-1928, ePub, Penguin Press. ISBN 978-1594203794.  Екатерина Сванидзе: Судьба Красоты YouTube-ზე (ეკატერინე სვანიძე: ლამაზმანის ბედი) (რუსული) კატო სვანიძე — rodovid.org
გლაუკიას ტაულანტიელი

გლაუკიასი (ძვ. ბერძნ. Γλαυκίας) — ილირიული ტომის, ტაულანტიელების მეფე. ძვ. წ. 335 წელს ის და დარდანელების მეფე კლიტოს ილირიელი აპირებდნენ შეჭრას მაკედონიის სამეფოს ტერიტორიაზე, თუმცა დამარცხდნენ ალექსანდრე დიდთან ბრძოლაში, რომელიც გაიმართა ციხესიმაგრე პელიუმთან. პლუტარქეს მიხედვით, 20 წლის შემდეგ, როდესაც ეპიროსის მეფე აეკიდესი გააძევეს ქვეყნიდან, გლაუკიასმა თავშესაფარი მისცა მის შვილს, პიროს ეპიროსელს, რომელსაც შემდეგ მისი ცოლი ბეროა ზრდიდა. მაკედონიის მეფემ კასანდრემ გლაუკიასს მოსთხოვა პიროსის გადაცემა 200 ტალენტის სანაცვლოდ. უარის მიღების შემდეგ ის შეიჭრა ილირიაში და დაამარცხა გლაუკიასი, თუმცა შემდეგ მათ შორის ზავი დაიდო და პიროსი ისევ გლაუკიასთან დარჩა. ძვ. წ. 307 წელს ეპიროსში აჯანყება დაიწყო. აჯანყებულებმა მეფე ალკატეს II მოკლეს. ამით ისარგებლა გლაუკიასმა და 12 წლის პიროსს მისი კუთვნილი ტახტი დაუბრუნა. ამის შემდეგ გლაუკიასის სამეფოს ტერიტორიები აპოლონიამდე გაფართოვდა. მისი სიკვდილის შესახებ ცნობები არ მოიპოვება, თუმცა პლუტარქეს პარალელური ბიოგრაფიების მიხედვით, ძვ. წ. 302 წელს ის ჯერ კიდევ მეფობდა. ჯონ უილკესი — ილირიელები, გვ. 124 პლუტარქე — პარალელური ბიოგრაფიები უილიამ სმიტი — ბერძნულ-რომაული ბიოგრაფიის და მითოლოგიის ლექსიკონი დაარქივებული 2010-12-22 საიტზე Wayback Machine.
ონანა მდივანი

ონანა მდივანი (ნამდვილი სახელი და გვარი ონანა გიორგის ძე ქობულაშვილი) (დ. 1757/1758 — გ. 1728, მოსკოვი) — ქართველი პოეტი, მდივან-მწიგნობარი ერეკლე I-ისა და მისი შვილების კარზე. აქტიურად მონაწილეობდა ვახტანგ VI-ის თაოსნობით გაჩაღებულ კულტურულ-ლიტერატურულ საქმიანობაში. 1724 წელს ვახტანგ VI-ს გაჰყვა რუსეთში. ასტრახანში გალექსა პოემა „ბარამგულიჯანიანი“, დაწერა ანბანთქებანი, რომლებშიც გადმოსცემდა ეკლესიურ-სარწმუნოებრივ მოტივებს, სატრფიალო განწყობილებებს, XVIII საუკუნის ქართველ ემიგრანტთათვის დამახასიათებელ შეხედულებებს წუთისოფლის დაუნდობლობაზე. ონანა მდივანმა გადმოიღო ვახტანგ VI-ის მიერ პროზაულად თარგმნილი „ქილილა და დამანას“ პოეტური ფრაგმენტები. 1726-იდან მოსკოვში ცხოვრობდა. მიქაძე გ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 531.