17 ოქტომბერი

17 ოქტომბერი — გრიგორიანული კალენდრის 290-ე დღე (ნაკიან წლებში – 291-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 75 დღე. ძვ. წ. 538 : სპარსეთის მეფე კიროსი ბაბილონს იღებს; 70 წლის განმავლობაში მონობაში მყოფ ებრაელებს ათავისუფლებს და ისტორიაში პირველ ადამიანთა უფლებების დეკლარაციას აკეთებს. 1244 : ფორბიის ბრძოლა - ხორეზმელებმა და ეგვიპტელებმა ჯვაროსნები დაამარცხეს. 1604 : კეპლერის ვარსკვლავი - გერმანელი ასტრონომი იაჰანეს კეპლერი აკვირდება განსაკუთრებით კაშკაშა ვარსკვლავის გაჩენას ოფიუხუსის თანავარსკვლავედის არეში. ეს მოვლენა მიჩნეულია ჩვენს გალაქტიკაში ( ირმის ნახტომი) ზეახალი ვარსკვლავის ბოლო მოვლენად. 1777 : სარატოგას ბრძოლა - ამერიკელებმა დიდი ბრიტანეთის ჯარები დაამარცხეს. 1781 : გენერალი ჩარლზ კორნუილისი ამერიკის რევოლუციურ არმიას დანებდა იორკტაუნთან, ვირჯინია. 1888 : თომას ედისონი აპატენტებს ოპტიკურ ფონოგრაფს (პირველი კინოფილმი). 1912 : ოსმალეთს ომი გამოუცხადეს ბულგარეთმა, საბერძნეთმა და სერბეთმა, რითაც შეუერთდნენ მონტენეგროს ბალკანეთის პირველ ომში. 1931 : ალ კაპონე დააპატიმრეს საშემოსავლო გადასახადისგან თავის არიდების გამო. 1933 : ალბერტ აინშტაინი ნაცისტური გერმანიისგან აშშ-ს აფარებს თავს. 1945 : ზღვა ხალხი შეიკრიბა მაიოს მოედანზე ბუენოს-აირესში ხუან პერონის გათავისუფლების მოთხოვნით. ამ დღეს პერონის მომხრეები მოიხსენიებენ, როგორც სან-პერონს. ეს დღე პერიონიზმის დაბადების დღედ ითვლება. 1957 : ალბერ კამი ნობელის პრემიით დაჯილდოვდა ლიტერატურის დარგში. 1961 : დაახლოებით 200 (ზოგიერთი მონაცემებით 400) მშვიდობიანი ალჟირელი მომიტინგე დახვრიტა პარიზის პოლიციამ. 1961 : გაიხსნა სკკპ XXII ყრილობა, რომელზეც მიიღეს სკკპ-ის მესამე პროგრამა და მიზნად დაისახა 1980 წლისთვის კომუნისტური საზოგადოების აშენება. 1965 : ნიუ-იორკის მსოფლიო გამოფენა დაიხურა ორწლიანი ფუნქციონირების შემდეგ. იგი 51 მილიონზე მეტმა ადამიანმა დაათვალიერა. 1973 : ოპეკი აცხადებს ნავთობის ემბარგოს ზოგიერთი დასავლური ქვეყნისთვის, რომლებიც მხილებულ იქნენ ისრაელისთვის სირიასთან ომში დახმარებისთვის. 1976 : დინხა IV აკურთხეს აღმოსავლეთის ასურული ეკლესიის კათოლიკოს-პატრიარქად. 1979 : დედა ტერეზას მიენიჭა ნობელის მშვიდობის პრემია. 2009 : ჯენსონ ბატონი და ჯგუფი Brawn GP 2009 წლის ფორმულა 1-ის მსოფლიო ჩემპიონები გახდნენ. პაკისტანის არმიამ თალიბანის წინააღმდეგ სამხრეთ ვაზირისტანში სამხედრო ოპერაცია დაიწყო. ოპერაციას წინ უძღოდა ორი კვირის მანძილზე თავდასხმები თალიბანის მხრიდან, რასაც 160-მდე ადამიანი ემსხვერპლა. 2013 : ჩადი, ნიგერია, ჩილე, ლიეტუვა და საუდის არაბეთი გაეროს უშიშროების საბჭოს წევრებად აირჩიეს, თუმცა საუდის არაბეთმა უარი თქვა კუთვნილი ადგილის დაკავებაზე. 2021 : ჟოზე მარია ნევეში კაბო-ვერდეს პრეზიდენტად აირჩიეს. 1838 : უმიკაშვილი, პეტრე — ქართველი საზოგადო მოღვაწე და ფოლკლორისტი 1912 : იოანე-პავლე I — რომის პაპი (გ.1978) 1915 : მილერი, ართურ — ამერიკელი დრამატურგი (გ. 2005) 1972 : ემინემი — ამერიკელი რეპერი 1979 : რაიკონენი, კიმი — ფინელი ავტომრბოლელი 1849 : შოპენი, ფრედერიკ — პოლონელი პიანისტი, კომპოზიტორი (დ. 1810) 1887 : კირხჰოფი, გუსტავ — გერმანალი ფიზიკოსი (დ. 1824) 1893 : პატრიკ მაკ-მაჰონი — საფრანგეთის პრეზიდენტი 2011 : რამაზ ჩხიკვაძე — ქართველი მსახიობი (დ. 1928) მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს: ევდემოზ I კათოლიკოსი იეროთეოს ათენელი გაიოზი, ფავსტო, ევსები და ქერიმონი პეტრე კაპეტოლიელი წმინდა დომნინა და ორნი ასულნი მისნი - ვირინეა (ვერონიკა) და პროსკუდია (პროსდოკა) ღირსი ამონი ღირსი პავლე წმინდა დავიქტი (ავდაქტი) და ასული მისი კალისთენია სტეფანე შალიანოვიჩი აგრეთვე: ქართული მართლმადიდებლური ეკლესია და სომხური სამოციქულო ეკლესია წმ. შუშანიკ წამებულის ხსენების დღეს აღნიშნავს. გაერო : სიღარიბის მოსპობის საერთაშორისო დღე სხვა თვეები: