laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ავალონის ნახევარკუნძული

ავალონი – ნახევარკუნძული ჩრდილოეთ ამერიკაში, კუნძულ ნიუფაუნდლენდის აღმოსავლეთი ნაწილი. შედის კანადის პროვინცია ნიუფაუნდლენდი და ლაბრადორის შემადგენლობაში, მოსახლეობა 248 418 (2006). კუნძულზე მდებარეობს პროვინციის დედაქალაქი სენტ-ჯონსი. Heritage of Newfoundland - Colony of Avalon კანადური ენციკლოპედია – ავალონი დაარქივებული 2008-03-07 საიტზე Wayback Machine.
ალასკის ნახევარკუნძული

ალასკა (ინგლ. Alaska) — ნახევარკუნძული ჩრდილოეთ ამერიკის ჩრდილო-დასავლეთით. მიეკუთვნება აშშ-ის ალასკის შტატს. ნახევარკუნძულს გარს აკრავს წყნარი ოკეანე, ბრისტოლის ყურე და ბერინგის ზღვა Ugashik Area website Lake & Peninsula Borough დაარქივებული 2005-11-07 საიტზე Wayback Machine. Lake and Peninsula School District Alaska Peninsula Trek
კარლ ადოლფ გელერუპი

კარლ ადოლფ გელერუპი (დან. Karl Adolph Gjellerup; დ. 2 ივნისი, 1857 — გ. 11 ოქტომბერი, 1919) — დანიელი პოეტი და მწერალი. ზოგიერთი ნაწარმოები ეპიგონოსის ფსევდონიმით გამოაქვეყნა (ინგლ. Epigonos). 1917 წლის ნობელის პრემიის ლაურეატი „მრავალფეროვანი პოეტური შემოქმედებისა და ამაღლებული იდეალებისათვის“. Ein Idealist (1878) Minna (1889) Der Pilger Kamanita (1906) კარლ ადოლფის — ნამუშევრები პროექტ „გუტენბერგზე“ ↑ Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ Deutsche Nationalbibliothek Record #116618868 // ინტეგრირებული ნორმატიული ფაილი — 2012—2016. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q27302"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q36578"></a> ↑ IMSLP — 2006. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q523660"></a> ↑ Internet Speculative Fiction Database — 1995. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2629164"></a> ↑ Discogs — 2000. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q504063"></a> ↑ filmportal.de — 2005. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q15706812"></a> ↑ ბროკჰაუზის ენციკლოპედია <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227"></a> ↑ Gran Enciclopèdia Catalana — Grup Enciclopèdia, 1968. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q18696256"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2664168"></a> ↑ Babelio — 2007. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2877812"></a> ↑ Proleksis enciklopedija, Opća i nacionalna enciklopedija — 2009. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3407324"></a> ↑ 11.0 11.1 11.2 Find a Grave — 1996. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q63056"></a> ↑ 12.0 12.1 12.2 12.3 საფლავი <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q173387"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q39614"></a> ↑ Arkiv for Dansk Litteratur - Karl Gjellerup ↑ Karl Adolph Gjellerup — Nobel Foundation. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1781959"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q23684016"></a> ↑ gravsted.dk <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q12314236"></a> ↑ Library of the World's Best Literature / C. D. Warner — 1897. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q952614"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19098835"></a> ↑ https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/literature/laureates/1917/ ↑ https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/about/amounts/
ქვეყნების სია ერთ სულ მოსახლეზე მშპ-ის (მუპ) მიხედვით

მოცემულ სტატიაში მოყვანილია მსოფლიოს ქვეყნების ჩამონათვალი მათი ერთობლივი შიდა პროდუქტის მიხედვით მსყიდველობითუნარიანობის პარიტეტის მიხედვით ერთ სულ მოსახლეზე — მთლიანი საბოლოო პროდუქტისა და მომსახურების ღირებულება წარმოებული ქვეყნის მოსახლეობის მიერ მოცემულ წელიწადში გაყოფილი ამავე წლის მოსახლეობის საშუალო რაოდენობაზე. ეშპ-ის ზომა დოლარში მოღებულია მსყიდველობითუნარიანობის პარიტეტის გათვლით. ეს გამოთვლები ემყარება სხვადასხვა ორგანიზაციების მონაცემებს, მათ შორის საერთაშორისო სავალუტო ფონდს, პენსილვანიის უნივერსიტეტსა და მსოფლიო ბანკს. ეს გათვლები მიახლოებითია და არა მყარი ფაქტები და ამგვარად მათი გამოყენება ან მათზე დაყრდნობა გარკვეულ სიფრთხილეს საჭიროებს. ეროვნული სიმდიდრის შედარებისას ხშირად იყენებენ ნომინალურ ეშპ-ს, რაც არ ითვალისწინებს სხვადასხვა ქვეყანაში არსებულ ცხოვრების ღირებულებებს შორის განსხვავებას. თუმცა ნომინალური ეშპ-ს მონაცემთა გამოყენების უპირატესობა იმაში მდგომარეობს, რომ ის ნაკლებად ემყარება ვარაუდს, და რომ ის უფრო ზუსტად ასახავს ამა თუ იმ ქვეყნის მოსახლეობის წვლილს გლობალურ ეკონომიკაში. ქვემოთ მოყვანილ ცხრილში გამოყენებულია მონაცემები საერთაშორისო სავალუტო ფონდის 180 წევრი ქვეყნისთვის 2015 წელს. მონაცემები მოყვანილია საერთაშორისო დოლარში. მთლიანი შიდა პროდუქტი ქვეყნების სია მშპ-ის (მუპ) მიხედვით ქვეყნების სია მშპ-ის (ნომინალი) მიხედვით ქვეყნების სია ერთ სულ მოსახლეზე მშპ-ის (ნომინალი) მიხედვით ქვეყნების სია ადამიანის განვითარების ინდექსის მიხედვით მსყიდველობითი უნარის პარიტეტი საერთაშორისო სავალუტო ფონდი, მსოფლიო ეკონომიკური მდგომარეობის მონაცემთა ბაზა, აპრილი, 2006 [1] ↑ World Economic Outlook Database, April 2016, International Monetary Fund. Database updated on 12 April 2016. Accessed on 14 April 2016. ↑ World Economic Outlook Database, October 2016, International Monetary Fund. Database updated on 4 October 2016. Accessed on 6 October 2016. ↑ The World's total GDP (PPP) figure from the IMF's World Economic Outlook Database, October 2016. Database updated on 4 October 2016. Accessed on 6 October 2016. ↑ The World's population figure from the World Bank's World Development Indicators database. Database updated on 3 October 2016. Accessed on 6 October 2016. ↑ Kosovo's total GDP (PPP) figure from the IMF's World Economic Outlook Database, October 2016. Database updated on 4 October 2016. Accessed on 6 October 2016. ↑ Kosovo's population figure from the World Bank's World Development Indicators database. Accessed on 6 October 2016.
კარლ შპიტელერი

კარლ ფრიდრიხ გეორგ შპიტელერი (გერმ. Carl Friedrich Georg Spitteler; დ. 24 აპრილი, 1845, ლისტალი — გ. 29 დეკემბერი, 1924, ლიუცერნი) — შვეიცარიელი პოეტი, ცნობილია კარლ-ფელიქს ტანდემის ფსევდონიმით, ნობელის პრემიის ლაურეატი ლიტერატურის დარგში „შეუდარებელი ეპოსის — ოლიმპიური გაზაფხულისათვის“. ↑ 1.0 1.1 Deutsche Nationalbibliothek Record #118616277 // ინტეგრირებული ნორმატიული ფაილი — 2012—2016. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q27302"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q36578"></a> ↑ 2.0 2.1 Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ 3.0 3.1 SNAC — 2010. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a> ↑ 4.0 4.1 IMSLP — 2006. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q523660"></a> ↑ 5.0 5.1 Discogs — 2000. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q504063"></a> ↑ 6.0 6.1 ბროკჰაუზის ენციკლოპედია <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227"></a> ↑ 7.0 7.1 Gran Enciclopèdia Catalana — Grup Enciclopèdia, 1968. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q18696256"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2664168"></a> ↑ Babelio — 2007. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2877812"></a> ↑ 9.0 9.1 9.2 The Fine Art Archive — 2003. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q10855166"></a> ↑ 10.0 10.1 10.2 Шпиттелер Карл // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q649"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737"></a> ↑ 11.0 11.1 Czech National Authority Database <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863"></a> ↑ https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/literature/laureates/1919/ ↑ https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/about/amounts/
ალიაუდის ნახევარკუნძული

ალიაუდის ნახევარკუნძული (უკრ. Аляуди) — ნახევარკუნძული უკრაინაში. მდებარეობს ქალაქ მიკოლაევის ჩრდილო-აღმოსავლეთით. წარმოქმნილია მდინარე ინგულის ციცაბო მობრუნების შედეგად. სიგრძე დაახლოებით 5 კმ, სიგანე არაუმეტეს 500 მ-ისა. ნახევარკუნძულის ტერიტორიაზე მდებარეობს ბავშვთა სახლი-ინტერნატი. ↑ Энциклопедический словарь «Николаевцы, 1789—1999 г.г.», г. Николаев, «Возможности Киммерии», 1999
კვარცი

კვარცი (გერმ. Quarz) — ჟანგეულთა კლასის მინერალი. არსებობს ორი კრისტალური მოდიფიკაციის კვარცი: ჰექსაგონური კვარცი (a-კვარცი), რომელიც მდგრადია 1 ატმ. წნევისას 870-573 °C ტემპერატურულ ინტერვალში, და ტრიგონური კვარცი (ანუ b-კვარცი), რომელიც მდგრადია 573 °C-ზე დაბალ ტემპერატურაზე. ბუნებაში გავრცელებულია b-კვარცი. კვარცის კრისტალებს, ჩვეულებრივ, პრიზმული იერი აქვს, იშვიათად — ბიპირამიდული. კვარცის კრისტალების, მარცვლებისა და აგრეგატების ფერი მეტად ცვალებადია. ჩვეულებრივ, უფერო და გამჭვირვალე, თეთრი ან ნაცრისფერია. კრისტალების ფერის მიხედვით კვარცს სხვადასხვა სახელი აქვს: უფეროსა და გამჭირვალეს ჰქვია — მთისბროლი, იისფერს — ამეთვისტო, ბოლის ფერს — რაუხტოპაზი, შავს — მორიონი, ყვითელს — ციტრინი. აქტინოლინისა და ქლორიტის ჩანართები იძლევა მწვანე ფერის სახესხვაობას — პრაზემს, ქარსისა და ჰემატიტისა — ოქროსფრად მოციმციმე ავანტიურინს. კვარცის ფარულკრისტალური სახესხვაობანი — აქატი და ქალცედონი — ბოჭკოვანი აგებულებისაა. კვარცს აქვს პიეზოელექტრული თვისებები. სიმაგრე მინერალოგიური სკალით 7, სიმკვრივე 2650 კგ/მ³. კვარცი მეტად გავრცელებული მინერალია. წარმოიქმნება მაგმური, პეგმატიტური, ჰიდროთერმული და დანალექი გზით. დამუშავებულია კვარცის ხელოვნურად მიღების სამრეწველო ტექნოლოგია. კვარცის ქვიშა და კვარციტი კერამიკისა და მინის წარმოების ძირითადი ნედლეულია, მონოკრისტალური კვარცს იყენებენ რადიოტექნიკაში, ოპტიკურ ხელსაწყოთმშენებლობაში; ნალღობ კვარცს ქიმიური ჭურჭლის დასამზადებლად. კვარცისგან იღებენ si-ის. კვარცის გამჭვირვალე ფერადი სახეობანი, აგრეთვე აქატი, ონიქსი, სარდიონი და სხვა ნახევრადძვირფასი ქვებია. კვარცის დიდი საბადოებია ურალზე, უკრაინაში, პამირსა და მდინარე ალდანის აუზში, ასევე ბრაზილიასა და მადაგასკარზე. საქართველოში მთის ბროლი არის ხდის ხეობაში (ყაზბეგის მუნიციპალიტეტი) და შოდა-კედელას ქედზე (ონის მუნიციპალიტეტი), კვარცის ქვიშა — სურამის, ჭიათურის, ხარაგაულის მიდამოებში, კვარციტები — ბოლნისის მუნიციპალიტეტში, ქალცედონი და აქატი — ახალციხისა და კასპის მუნიციპალიტეტებში. მინერალების სია ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 490.
ინვესტიტურა

ინვესტიტურა (ლათ. investio, ვმოსავ) – შუა საუკუნეების ევროპაში სენიორის მიერ თავისი ვასალისთვის მიწის ან რაიმე თანამდებობის გადაცემა სათანადო ცერემონიის შესრულებით. ძველ გერმანულ საზოგადოებაში უძრავი ქონების გადასვლა ერთი მფლობელიდან მეორესთან სიმბოლურად განმტკიცებული იყო რაიმე საგნის, მაგალითად, ბალახის ღეროს სიმბოლური გადაცემით. X-XI საუკუნეებში ამ ჩვეულებიდან ახალი წესი განვითარდა – განსაზღვრული სიმბოლიზებული საგნის საჯაროდ გადაცემა ერთი პირიდან მეორე, მასზე იერარქიულად დაბლა მდგომ პირზე. ეს მოქმედება ნიშნავდა ძალაუფლების, უფლებამოსილების ნაწილისა და აგრეთვე მასთან დაკავშირებული მიწის, შემოსავლისა და უფლებების გადაცემას. ამ აქტმა მიიღო ინვესტიტურის სახელწოდება. გერმანიის იმპერატორი საერო მთავრებს ინვესტირებდა (გადასცემდა) ჩვეულებრივ, დროშებს, საეკლესიო მთავრებს კი ბეჭედსა და კვერთხს. ყოველ ახალ დანიშნულ ეპისკოპოსს ეს საგნები აუცილებლად მეფის ხელიდან უნდა მიეღო ან მისი წარმომადგენლისგან. შემდეგ მათ საეკლესიო კურთხევის მსვლელობის დროს ხელახლა გადასცემდნენ. XI საუკუნის ბოლოსა და XII საუკუნის დასაწყისში ურთიერთობა პაპებსა და იმპერატორებს შორის გამწვავდა და ინვესტიტურის საკითხთან დაკავშირებულ კონფლიქტში გადაიზარდა. შუა საუკუნეების ისტორია (გურამ კუტალიას რედაქციით), თბ., 2004, გვ. 115
სპარტელები

სპარტა დააარსეს დორიელებმა ძვ. წ. IX საუკუნეში პელოპონესის დიდი ნაწილის დაპყრობის შედეგად. მათ აქ დაიმორჩილეს ჯერ ლაკონიკის, შემდეგ კი მესენიის ოლქიც (ძვ. წ. VIII–VII საუკუნეები) იგი საბერძნეთის ყველაზე დიდი პოლისი გახდა. სპარტელები (ძვ. ბერძნ. Σπαρτιᾶται; დაახლ. 10 000 კაცი) სამხედრო ელიტად ჩამოყალიბდნენ. მათ „თანასწრებს“ უწოდებდნენ, რადგან ყველას ერთი ზომის მიწის ნაკვეთი ჰქონდა. ამ მიწებს ამუშავებდნენ სპარტელთა მიერ დამორჩილებული ადგილობრივები — ჰილოტები (დაახლ. 200 000) კაცი. მათ სპარტის მოქალაქეებად არ თვლიდნენ. იყვნენ სრულიად უუფლებონი, მაგრამ სპარტელებს მათი მოკვლის ან გაყიდვის უფლება არ ჰქონდათ. ისინი სპარტელებს უხდიდნენ მოსავლის ნახევარს. მეორე ჯგუფი ადგილობრივებისა — პერიეკები (დაახლ. 60 000 კაცი) ქალაქის განაპირას მცხოვრები ვაჭარ-ხელოსნები, თავისუფლები იყვნენ, მაგრამ არ ჰქონდათ პოლიტიკური უფლებები. სპარტელთა საზოგადოებრივი წყობილების ჩამოყალიბება და კანონების შექმნა უკავშირდება მათი ლეგენდარული მეფის — ლიკურგოსის სახელს. ქსენოფონტე, სპარტელთა კონსტიტუცია.
სპინალური ანესთეზია

სპინალური ანესთეზია- ამ დროს ანესთეტიკი შედის ზურგის ტვინის მახლობელ სივრცეში. შედეგად ტკივილის აღმქმელი იმპულსები მანამდე ითრგუნება, ვიდრე თავის ტვინს მიაღწევს. ზურგის ტვინი, ერთ-ერთი უმთავრესი ინსტანციაა, რომლის საშუალებითაც სხეულის სხვადასხვა ნაწილზე განლაგებული ნერვული დაბოლოებებიდან ტკივილის იმპულსები თავის ტვინს გადაეცემა, სადაც ფორმირდება კიდეც ტკივილის შეგრძნება. სწორედ ამიტომ სპინალური ანესთეზიისას ზურგის ტვინის გარემომცველ სივრცეში, კერძოდ, იმ ზონაში, საიდანაც ოპერაციის ზომის შესაბამისი ნერვული წნული გამოდის, თხევადი ანესთეტიკი შეჰყავთ. პრეპარატი აღწევს ნერვულ ბოჭკოებში და ბლოკავს ნერვული იმპულსის გადაცემას. გაუტკივარების ეს სახე ყველაზე ხშირად მენჯის ღრუს ორგანოებისა და ქვედა კიდურების ოპერაციისას გამოიყენება. ანესთეზიისას პაციენტი გვერდზე წევს ან ზის. ნემსის შეყვანა აბსოლუტურად უმტკივნეულია, რადგან კანში წინასწარ შეჰყავთ ადგილობრივი ანესთეტიკი. ოპერაციისას პაციენტს, სურვილისამებრ, შეუძლია იყოს გონზე და არ განიცდიდეს არავითარ ტკივილს ან დაიძინოს. ↑ (2011) Pharmacology for Health Professionals. Elsevier Australia, გვ. 273–. ISBN 978-0-7295-3929-6.
ჰორმუზის სრუტე

ჰორმუზის სრუტე (არაბ.مضيق هرمز‎—) — ვიწრო, სტრატეგიულად მნიშვნელოვანი სრუტე ომანისა და სპარსეთის ყურეებს შორის. სრუტის ჩრდილოეთ ნაპირზე მდებარეობს ირანი, სამხრეთ ნაპირზე კი არაბთა გაერთიანებული საამიროები და ომანის ანკლავი მუსანდამი. სრუტის ყველაზე ვიწრო ადგილი სიგანეში 54 კმ-ია. ამ სრუტის მნიშვნელობა მართლაც უდიდესია, ის უზრუნველყოფს სპარსეთის ყურის ნავთობის ექსპორტს დანარჩენ მსოფლიოში. აშშ-ის ენერგეტიკის საინფორმაციო სააგენტოს ცნობით, აქ ყოველდღიურად 15 ტანკერი გაივლის, რომლებსაც 16.5-17 მლნ ტონა ნავთობი გადააქვთ, რაც სრუტეს მსოფლიოს ერთ-ერთ ყველაზე გეოსტრატეგიულ წერტილად აქცევს. ამჟამად, ჰორმუზის სრუტეზე მოდის მსოფლიოში ნავთობის საზღვაო გადაზიდვების 40% და მთლიანი გადაზიდვების 20%. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 690. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ჰორმუზის სრუტე ჰორმუზის სრუტის საიტი დაარქივებული 2020-08-07 საიტზე Wayback Machine. დედამიწის ენციკლოპედია
ომანის ყურე

ომანის ყურე (არაბ. خليج عُمان) წარმოადგენს ერთგვარ სრუტეს, რომელიც ჰორმუზის სრუტესთან ერთად, სპარსეთის ყურეს აერთებს არაბეთის ზღვასთან. როგორც წესი, მას უფრო სპარსეთის ყურის ნაწილად მოიაზრებენ, ვიდრე არაბეთის ზღვისა. ყურის ჩრდილო-აღმოსავლეთ სანაპიროზე მდებარეობს პაკისტანი და ირანი, სამხრეთ სანაპიროზე კი ომანი — აღმოსავლეთით და არაბთა გაერთიანებული საამიროები დასავლეთით. ომანის საგარეო საქმეთა სამინისტრო [1] დაარქივებული 2011-10-08 საიტზე Wayback Machine.
აკაბის ყურე

აკაბის ყურე (არაბ. خليج العقبة‎) — წითელი ზღვის საკმაოდ ფართო ყურე. ყურე მოქცეულია სინაის ნახევარკუნძულის აღმოსავლეთ და არაბეთის ნახევარკუნძულის ჩრდილოეთ ნაწილის დასავლეთ სანაპიროებს შორის. სრუტის სანაპიორზე მდებარეობს სახელმწიფოები: ეგვიპტე, ისრაელი, იორდანია და საუდის არაბეთი. მაქსიმალური სიღრმეა 1 850 მ; სიგანე 24 კმ; სიგრძე 160 კმ. აკაბის ყურე, როგორც წითელი ზღვის განაპირა ნაწილი, წარმოადგენს მსოფლიოში ერთ-ერთ ყველაზე მიმზიდველ ადგილს დაივინგის მოყვარულთათვის. განსაკუთრებით მდიდარია მარჯნით და სხვა წყალქვეშა ორგანიზმებით. ასევე მრავლადაა ჩაძირული გემები. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „აკაბის ყურე“ ვიკისაწყობში. წითელი ზღვის მშვიდობის პარკი - ისრაელის საგარეო საქმეთა სამინისტრო
ჭრილობა

ჭრილობა — კანის, ლორწოვანი გარსისა და ღრმად მდებარე ქსოვილების დაზიანებაა. ჭრილობას ყოველთვის მექანიკური დაზიანება იწვევს და დეფექტთან ერთად მის გარშემო არსებული ქსოვილების მეტ-ნაკლები დაზიანებაც აღინიშნება. ჭრილობას ახასიათებს სამი ძირითადი ნიშანი: პირღიაობა, ტკივილი და სისხლდენა. სისხლდენა დამოკიდებულია დაზიანებული სისხლძარღვების რაოდენობასა და სახეობაზე. ქსოვილთა დაზიანების ხასიათის მიხედვით არჩევენ ნაჩხვლეტ, ნაკვეთ, დაჟეჟილ, ცეცხლნასროლ, ნაკბენ, მოწამლულ, დაჩეჩქვილ, და სხვა ჭრილობებს. ჭრილობა შეიძლება იყოს შემავალი და არაშემავალი. ნაჩხვლეტ ჭრილობას იწვევს წვეტიანი იარაღი: ნემსი, ლურსმანი, ხიშტი, სადგისი, ხანჯლის წვერი, ლითონის ჩხირი და სხვა. ასეთი ჭრილობა მეტად სახიფათოა ქსოვილების სიღრმესა და ღრუებში (გულმკერდის, მუცლის ღრუს) მდებარე ორგანოების დაზიანების თვალსაზრისით. ასეთი სახის ჭრილობის გარეგნული სახე ხშირად არ იძლევა საჭირო მონაცემებს დიაგნოზის დასადგენად. ასეთი ავადმყოფები დაუყოვნებლივ უნდა გადაიგზავნონ საავადმყოფოში. გაპობილ ჭრილობას იწვევს გამპობი იარაღი, ნაჯახი, ხმალი და სხვა. ასეთი სახის ჭრილობები მეტად პირღიაა და ზოგჯერ ძვლამდეც აღწევს. ჭრილობის კიდეების არეში ქსოვილები დაჟეჟილი და დაჩეჩქვილია, რის გამოც მისი მკურნალობა საკმაოდ რთულია. ცეცხლნასროლ ჭრილობებს ცეცხლსასროლი იარაღი იწვევს. ასეთ ჭრილობებს ტყვიით მიყენებული ჭრილობების გარდა მიეკუთვნება ყუმბარისა და ნაღმის ნამსხვრევებით გამოწვეული ჭრილობები. მოწამლულ ჭრილობას იწვევს ჭრილობაში მოხვედრილი გველის, მორიელის, ფუტკრის, კრაზანას შხამი და სხვა მომწამვლელი ნივთიერებები). ნაკბენი ჭრილობა გამოწვეულია ცხოველისა (ძაღლის, მგლის, ცხენის და სხვა) და ადამიანის კბილებით. მძიმე დაზიანებას იწვევს ცხოველის ეშვები. ნაკბენი ჭრილობა ყოველთვის ინფიცირებულია ნერწყვით. სწრაფად ვითარდება ანთებითი რეაქცია. ჭრილობის შეხორცება ყოველთვის ჭიანურდება. ცოფიანი ძაღლის ნაკბენი იწვევს მძიმე დაავადებას — ცოფს, ვირთაგვას ნაკბენი — ზოგჯერ სოდოკუს დაავადებას და სხვა. დღეს პირველ პლანზე ჭრილობის ქირურგიული (ოპერაციული) მკურნალობა დგას, მედიკამენტური მკურნალობა დამხმარე მეთოდად გადაიქცა. მომავალში კი ჭრილობის მკურნალობა უფრო სრულყოფილი გახდება — ოპერაციული მკურნალობის სისტემა ხელმეორედ გადაინაცვლებს უკანა პლანზე და ადგილს დაუთმობს მედიკამენტური მკურნალობის სისტემას. მედიცინისა და ბიოლოგიის განვითარების მონაცემები აშკარად მიუთითებს, რომ ჭრილობის მკურნალობის მომავალი სწორედ ამ გზით წარიმართება Liliane Juchli, M. v. Mügler, Dudli u. a.: Pflege. Praxis und Theorie der Gesundheits- und Krankenpflege. 7. Auflage. Thieme, Stuttgart 1994, S. 1065 ff. V. Kozon, N. Fortner, E. Donaty, Th. Wild: Standard zur Durchführung eines Wundverbandes. In: Österreichische Pflegezeitschrift. 11, 2003, S. 25–28. P. Mahrhofer, A. Mayer: Verbinden oder nicht verbinden. Postoperatives Wundmanagement in Zeiten ausgeprägter Sparsamkeit im Gesundheitswesen. In: Speculum - Zeitschrift für Gynäkologie und Geburtshilfe. 24, 2, 2006, S. 8–11. (PDF-Datei-Download) Universitätskrankenhaus Eppendorf: Standard zum Verbandswechsel. (PDF-Datei-Download დაარქივებული 2007-06-12 საიტზე Wayback Machine. ) ვიქსიკონში განმარტებულია სიტყვა: ჭრილობა შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „ჭრილობა“ ვიკისაწყობში.
დიტერ აკერი

დიტერ აკერი (გერმ. Dieter Acker; დ. 3 ნოემბერი, 1940, სიბიუ, რუმინეთი — გ. 27 მაისი, 2006, მიუნხენი, გერმანია) — გერმანელი კომპოზიტორი. ↑ 1.0 1.1 1.2 Deutsche Nationalbibliothek Record #128633654 // ინტეგრირებული ნორმატიული ფაილი — 2012—2016. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q27302"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q36578"></a> ↑ 2.0 2.1 ბროკჰაუზის ენციკლოპედია <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227"></a> ↑ 3.0 3.1 Musicalics <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q63484499"></a> ↑ Biography of Dieter Acker at www.siebenbuerger.de
ადენის ყურე

ადენის ყურე (არაბ. خليج عدن‎) — ყურე არაბეთის ზღვაში, იემენს (არაბეთის ნახევარკუნძულის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილს) და სომალის (აფრიკის რქას) შორის. ჩრდილო-დასავლეთით, ბაბ-ელ-მანდების სრუტის საშუალებით უკავშირდება წითელ ზღვას. ხმელთაშუა ზღვიდან, სუეცის არხისა და წითელი ზღვის გამოვლით, ყურეში ყოველწლიურად 21 000 გემი გაივლის. არსებული მეკობრული საქმიანობის საკმაოდ მაღალი მაჩვენებლის გამო, ადენის ყურეს ხშირად „მეკობრეთა ხეივანსაც“ უწოდებენ. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 88. მეკობრული საქმიანობის მიმოხილვა 2009 დაარქივებული 2012-03-08 საიტზე Wayback Machine.
არაბეთის ზღვა

არაბეთის ზღვა (არაბ. بحر العرب‎) წარმოადგენს ინდოეთის ოკეანის ნაწილს. ესაზღვრება: აღმოსავლეთით — ინდოეთი, ჩრდილოეთით — პაკისტანი და ირანი, დასავლეთით — არაბეთის ნახევარკუნძული. ზღვის ძველი სახელწოდებებია სინდჰის ზღვა და ერიტრეის ზღვა. არაბეთის ზღვის ზედაპირის ფართობია 3 862 000 კმ² მაქსიმალური სიგანე შეადგენს 2 400 კმ-ს, მაქსიმალური სიღრმე — 4 652 მეტრს. ყველაზე დიდი მდინარე, რომელიც ამ ზღვაში ჩაედინება, არის ინდი. სხვა მდინარეთაგან აღსანიშნავია: ნეტრავატჰი, შარავატჰი, ნარმადა, ტაპტი, მაჰი და ინდოეთის შტატ კერალას სხვა მრავალი მდინარე. არაბეთის ზღვა მოიცავს ორ მნიშვნელოვან განშტოებას — ჩრდილო-დასავლეთით ადენის ყურეს, რომელიც თავის მხრივ ბაბ-ელ-მანდების სრუტით დაკავშირებულია წითელ ზღვასთან და ჩრდილო აღმოსავლეთით — ომანის ყურეს, რომელიც თავის მხრივ დაკავშირებულია სპარსეთის ყურესთან. არაბეთის ზღვის უდიდესი კუნძულებია სოკოტრა (აფრიკის რქასთან), მასირა (ომანის სანაპიროსთან), ასევე ლაქშადვიპის არქიპელაგი ინდოეთის სანაპიროსთან. ზღვის სანაპირო ზოლზე მდებარეობს სახელმწიფოები: სომალი, ჯიბუტი, იემენი, ომანი, ირანი, პაკისტანი, ინდოეთი და მალდივის კუნძულები. არაბეთის ზღვა - მსოფლიო ველური ბუნების ფონდი არაბეთის ზღვა - ბრიტანიკა
სომალის ნახევარკუნძული

სომალის ნახევარკუნძული იგივე აფრიკის რქა — ნახევარკუნძული აღმოსავლეთ აფრიკაში, რომელიც რამდენიმე ასეულ კილომეტრზეა შეჭრილი არაბეთის ზღვაში, ხოლო მისი ჩრდილოეთი სანაპირო ადენის ყურის სამხრეთ სანაპირო ზოლს წარმოადგენს. აფრიკის რქა მთლიანად აფრიკის კონტინენტის ყველაზე აღმოსავლეთი პორციაა. მოიცავს ერიტრეას, ჯიბუტის, ეთიოპიას და სომალის. მისი ფართობი შეადგენს დაახლოებით 2 000 000 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა 100,2 მლნ-ს (ეთიოპია 75 მლნ, სომალი 10 მლნ, ერითრეა 4,5 მლნ, ჯიბუტი 0,7 მლნ). ნახევარკუნძული თანაბარი მანძილითაა დაშორებული როგორც ეკვატორისგან, ისე კიბოს ტროპიკისაგან. რეგიონი საკმაოდ მთაგორიანია. სომალის ნახევარკუნძულის ისტორია
Take That: Look Back, Don't Stare

Take That: Look Back, Don't Stare — ჯგუფ Take That-ის დოკუმენტური ფილმი, გამოცემული 2010 წელს. მასში ყურადღება ძირითადად გამახვილებულია ჯგუფში რობი უილიამსის დაბრუნებასა და ალბომის Progress ჩაწერაზე. ფილმის ტელეეთერით წარდგენის ექსკლუზიური უფლება მიენიჭა ITV1-ს. „Take That: Look Back, Don't Stare“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)
Hold My Hand (მაიკლ ჯექსონის სიმღერა)

„Hold My Hand“ — ამერიკელი მომღერალ მაიკლ ჯექსონის სიმღერა, ჩაწერილი ეიკონის მონაწილეობით. იგი შეტანილია მომღერლის ალბომში Michael , რომელიც მისი გარდაცვალების შემდეგ გამოიცა. სიმღერა ჩაწერილია 2007 წელს. თავდაპირველად იგი უნდა შეეტანათ ეიკონის ალბომში Freedom. მოგვიანებით ეიკონმა თავად დაასრულა ჩანაწერი. ევროპული გამოცემა "Hold My Hand" - 3:32 "Hold My Hand" (ვოკალი, ორკესტრი) - 3:45 "Hold My Hand" (ალტერნატიული მიქსი) - 3:40 "Hold My Hand" (ინსტრუმენტული) - 3:31 პრომო დისკი "Hold My Hand" - 3:32 ↑ (მაიკლ ჯექსონის ალბომი)|Michael[მკვდარი ბმული]
საზარდულის თიაქარი

საზარდულის თიაქრებს ყოფენ ირიბ (თიაქრის პარკი მდებარეობს საზარდულის არხში სათესლის ბაგირაკის ელემენტებს შორის) და სწორ (თიაქრის პარკი მდებარეობს სათესლე ბაგირაკიდან შიგნით) თიაქრებად. ირიბი და სწორი თიაქრების დიფერენცირება ხდება შემდეგი ნიშნებით: ირიბი თიაქრები განსაკუთრებით ხშირია ახალგაზრდებში, უფრო ხშირად ცალმხრივია, დროთა განმავლობაში შესაძლებელია ჩამოვიდნენ სათესლე პარკში. სწორი თიაქრები ხშირად წარმოიქმნება ხანდაზმულებში, არის ორმხრივი, სათესლე პარკში არ ეშვებიან. ირიბი თიაქრები შესაძლებელია იყოს თანდაყოლილი. იგი შეიძლება წარმოიქმნას ნებისმიერ ასაკში. საზარდულის თიაქრის დროს დიფერენციალური დიაგნოზი ტარდება სათესლისა და სათესლე ბაგირაკის წყალმანკთან, ბარძაყის თიაქართან. საზარდული თიაქრის მკურნალობა ოპერაციულია. საზარდულის თიაქრის ნებისმიერი სახის დროს უპირველეს ყოვლისა ზიანდება საზარდულის არხის უკანა კედელი. თიაქრის სახეობისა და საზარდულის არხის ფურცლის ხასიათის მიხედვით რეციდივები 4-20%-ს შეადგენს. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „საზარდულის თიაქარი“ ვიკისაწყობში.
სოჰეი იმამურა

სოჰეი იმამურა (იაპონ. 今村 昌平; დ. 15 სექტემბერი, 1926, ტოკიო — გ. 30 მაისი, 2006, იქვე) — იაპონელი რეჟისორი და სცენარის ავტორი. პირველი იაპონელი რეჟისორი, რომელმაც ოქროს პალმის რტო მოიგო. სოჰეი იმამურა კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში სოჰეი იმამურა — იაპონური კინოფილმების მონაცემთა ბაზაში
ჰიდროქარსი

ჰიდროქარსები (ბერძ. hydor — წყალი და ქარსები) — სილიკატების კლასის ქარსების მსგავსი მინერალების ჯგუფი; წარმოადგენს ფენობრივი აგებულების ალუმინსილიკატებს. რომლებიც ქარსებთან შედარებით შეიცავს მეტ წყალს და შესაძლებელია, ოქსონიუმსაც (Н3 O1). ჩვეულებრივ, ჰიდროქარსი წარმოადგენს ქარსების კაოლინად, მონტმორილონიტად, ვერმიკულიტად და ქლორიტად ბუნებრივი სტადიური გარდაქმნის შუალედ პროდუქტს. გავრცელებული ჰიდროქარსებია: ჰიდრომუსკოვიტი, რექტორიტი, გლაუკონიტი, ჰიდრობიოტიტი. ჰიდროქარსი წარმოიქმნება ენდოგენური (მადნეულ ძარღვთა შემცველი ქანების ჰიდროთერმული შეცვლა) და ეგზოგენური (გამოფიტვა და სხვა) პროცესების დროს. მინერალების სია ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 657.