laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ბაქსელ არენა

ბაქსელ არენა — საფეხბურთო სტადიონი, რომელიც მდებარეობს აზერბაიჯანის დედაქალაქ ბაქოში. 2013 წლის იანვრამდე სტადიონს ერქვა "მერვე კილომეტრი", თუმცა შემდგომ შეეცვალა სახელი. სტადიონი იტევს 15000-მდე მაყურებელს. სტადიონის საერთო ფართი 22500 კვადრატული მეტრია. მისი მშენებლობა დაიწყო 2010 წლის მაისში. აღნიშნული სტადიონი გაიხსნა 2012 წლის 14 სექტემბერს. გახსნის ცერემონიალს ესწრებოდნენ აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტი ილჰამ ალიევი და მისი მეუღლე მეჰრიბან ალიევა. სტადიონზე გაიმართა 2 ჯგუფური მატჩი, 2 მეოთხედფინალი და 2012 წლის მსოფლიო თასის ნახევარფინალი 17 წლამდელთა ასაკის გოგონებს შორის. მსოფლიო თასის დასრულების შემდეგ კი აქ გაიმართა აზერბაიჯანის პრემიერ ლიგის თამაშები. ასევე, აქ ჩატარდა უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის საკვალიფიკაციო მატჩი 2013 წლის 17 ივლისს, ნეფთჩიმ მიიღო ალბანეთის სკენდერბეუ. 2013 წლის იანვარში, აზერბაიჯანის ფეხბურთის ფედერაცისა და საკომუნიკაციო კომპანია ბაქსელს შორის შეთანხმების საფუძველზე, სტადიონს დაარქვეს ბაქსელ არენა. აღნიშნული კომპანია ჩართულია ფეხბურთის საქმიანობაში და აღსანიშნავია, რომ ბაქსელი 2014-2018 წლებში მანჩესტერ იუნაიტედის ოფიციალურ სპონსორს წარმოადგენდა დსთს ქვეყნებში. 2013 წლის 7 ივნისს სტადიონზე გაიმართა აზერბაიჯანის ნაკრების პირველი ოფიციალური შეხვედრა. გუნდმა ითამაშა მსოფლიო თასის შესარჩევი მატჩი ლუქსემბურგის ეროვნულ ნაკრებთან. 15 ათასს ადამიანზე გათვლილ სტადიონს აქვს სამი შესასვლელი: საერთო, მედიისთვის განკუთვნილი და VIP, სტადიონზე სულ ხუთი სექტორია. ბუნებრივი ბალახის საფარი, უცხოეთიდანაა ჩამოტანილი და აკმაყოფილებს სრულად ფიფა-ს სტანდარტებს. ფეხბურთის მოედანზე დამონტაჟებულია გათბობის სისტემაც. სტადიონის შენობაში არის განთავსებული კაფე-ბარი, მედიის წარმომადგენლებისთვის გამოყოფილია ოთახი გათვლილი დაახლოებით 200 ჟურნალისტზე, დოპინგ ოთახები, საკონფერენციო დარბაზი, სტადიონის ტერიტორიაზე დამონტაჟებულია დიდი მონიტორებიც. სტადიონს აქვს თავისი ავტოსადგომი, გათვლილი დაახლოებით 300 მანქანაზე. სტადიონის გასანათებლად დამონტაჟებულია ოთხი ლამპიონი და თანამედროვე ზოგადი განათების სისტემა. სტადიონის ზედა ნაწილის დახურვაზე, გამოყენებული იქნა სპეციალური სივრცითი სტრუქტურა, რომელზედაც იყო სპეციალური მემბრანული საფარი. ამ ტიპის საფარი რეზისტენტულია ხანძრისა და სხვა გავლენების მიმართ. ბაქსელ არენა
ისმაილი

ისმაილი — აზერბაიჯანის ისმაილის რაიონის ქალაქი და ადმინისტრაციული ცენტრი, მდებარეობს კავკასიონის სამხრეთის ფერდობის ძირში, ქალაქ ბაქოდან 270 კილომეტრში და ქალაქის ჩრდილო-აღმოსავლეთით მდებარეობს მუსუსლის რკინიგზის სადგური. ისმაილის რაიონის ტერიტორია ჯერ კიდევ II საუკუნის დამდეგიდან ან ძვ.წ. I საუკუნის შუა ხანებიდან ალბანეთის ნაწილი იყო. აქ, მდინარე გირდიმანჩის აუზში ჩამოყალიბდა ძლიერი გირდიმანის სახელმწიფო. ქალაქ ისმაილის 50 მკვიდრი ყარაბაღის ომის დროს დაიღუპა, ხოლო მათგან ორს მიენიჭა ეროვნული გმირის წოდება. თავდაპირველად, რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი იყო სოფელ ბასგალაში და მალევე გადავიდა ქალაქ ისმაილში. ქალაქის აღმასრულებელი ხელისუფლება შეიქმნა და ფუნქციონირებს 1991 წლის ნოემბრიდან. 2009 წლის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 1,504,000 ადამიანს. მიუხედავად იმისა, რომ ისმაილის მოსახლეობის უმეტესი ნაწილი აზერბაიჯანელები არიან, აქ სხვა ეთნიკური ჯგუფებიც ცხოვრობენ კერძოდ: ლეზგები, რუსები, თათები, ქურთები და მთიელი ებრაელები. არსებობს მსუბუქი და კვების მრეწველობის საწარმოები, ქალაქში არის ასფალტის ქარხანა, ხოლო გრანიტი იპოვნეს და დანაღმეს ახლომდებარე მთებში. ტერიტორია ძლიერია სოფლის მეურნეობაში. კოლხოსი მათ. კალინინა სოფელ ივანოვკაში განთქმულია მიღწევებით, ფართოდ არის ცნობილი აზერბაიჯანის ფარგლებს გარეთ. ქალაქში მეფრინველეობის ფერმა აშენდა 1978 წელს. ტერიტორია 9.7 ჰექტარია. 1986 წელს მისი საქმიანობა შეჩერდა. 2004 წლიდან ფუნქციონირებს, როგორც კერძო სექტორის საწარმო. ქარხანა აწარმოებს ქათმის ძეხვს. ამჟამად ფრინველთა რაოდენობა 60 ათასია. დასაქმებულია 75 ადამიანი. ქარხანა ფართოვდება და დაგეგმილი, პერსონალისა და თვითონ ფრინველთა რაოდენობის ზრდაც. ქალაქში აშენდა 1989 წელს აგურის ქარხანა, დასაქმებულია 90 ადამიანი. ქარხანა აწარმოებს წელიწადში დაახლოებით 6 მილიონ ერთეულს. ისმაილში არის ასევე ხალიჩის მწარმოებელი კომპანიაც, რომელიც ეკუთვნის აზერბაიჯანის წარმოების ასოციაციას. მისი საქმიანობა დაიწყო 1984 წელს. კომპანიაში დასაქმებულია 103 ადამიანი. გარდა აგურისა და ხალიჩის მწარმოებელი ქარხნისა ქალაქში ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანესს საწარმოს წარმოადგენს ასფალტის ქარხანა. ქალაქში მოქმედებს ასევე ფარმაცევტული კომპანია, ღვინისა და კონიაკის ქარხანა. Исмаиллы в БСЭ Исмаиллы დაარქივებული 2018-12-25 საიტზე Wayback Machine.
ტოფიკ ბახრამოვის სტადიონი

ტოფიკ ბახრამოვის სტადიონი — საფეხბურთო სტადიონი, რომელიც მდებარეობს აზერბაიჯანის დედაქალაქ ბაქოში. თავდაპირველად სტალინის რესპუბლიკური სტადიონი. აღნშნული სტადიონი გაიხსნა 1951 წლის 16 სექტემბერს. დღეს სტადიონი არის აზერბაიჯანული კლუბ ყარაბაღის საშინაო არენა, ასევე იგი წარმოადგენს აზერბაიჯანი ეროვნული ნაკრების სტადიონსაც. აღნშნიშნული სტადიონის მშენებლობა დაიწყო 1939 წელს, მშენებლობა შეჩერებული იყო მეორე მსოფლიო ომის დროს. ომის შემდეგ მშენებლობა გაგრძელდა და საბოლოოდ 1951 წელს სპორტული ნაგებობა გაიხსნა. თავდაპირველად სტალინის რესპუბლიკური სტადიონი შეიქმნა 45 ათასი მაყურებლისთვის. სტადიონი აშენდა გერმანელი სამხედრო ტყვეების მიერ. ზემოდან სტადიონი წააგავს ასო "C" -ს, რომელიც გვირგვინით იყო გადახრილი ორი მაღალი ქვის კოშკით იმ ბაზაზე, სადაც ამჟამად განთავსებულია გასახდელი ოთახები. სტადიონის ეს ფორმა ჩაფიქრებული იყო იმ მიზეზით, რომ სტადიონს თავდაპირველად სტალინის სახელი ერქვა. სტალინის გარდაცვალების შემდეგ, სტადიონი მთლიანად დასრულდა და მიიღო სრულ ფორმა. მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანეს სტადიონის მშენებლობაში: პროექტის ავტორები - არქიტექტორები ლეონარდ გონსორიოვსკი, ოლეგ ისაევი, ჯორჯ სერგეევი; მშენებლობის მენეჯერი იუ. რვინსკი; მცენარეთა წარმოების ინსტიტუტის დირექტორი, ბალახის საფარის სპეციალისტი ახუნდოვი; ინჟინერი ვ. პოლიკარპარვი; მუშები მანაფ სამედოვი, მამამედ მამედოვი, ასლან ჰასანოვი, დურგალი რაგიმ რაგიმოვი; მშენებლები სულეიმან გლიევი, იბრაჰიმ იბრაგიმოვი, ჯაბარ რაგიმოვი და სხვები. 1951 წლის 16 სექტემბერს, 13:30 მოხდა სტადიონის გრანდიოზული გახსნა, რომელშიც მონაწილეობა მიიღო 8 ათასმა სპორტსმენმა, ასევე აზერბაიჯანის კომუნისტური, ცენტრალური კომიტეტის პირველმა მდივანმა მირჯაფარ ბაგიროვმა, გენერლებმა, ადმირალებმა, საბჭოთა კავშირის სხვა რესპუბლიკების დესპანებმა. გარდა სპორტული აქტივობებისა, აღნიშნულ სტადიონზე ხშირად იმართება კონცერტები. აქ ჩატარდა: შაკირას, ელტონ ჯონის, ჯენიფერ ლოპესისა და ტარკანის კონცერტები. 2012 წლის 16 აგვისტოს ტოფიკ ბახრამოვის სტადიონი გაიხსნა რეკონსტრუქციის შემდეგ. გახსნის ცერემონიალს ესწრებოდა პრეზიდენტი ილჰამ ალიევი. სტადიონის სარეაბილიტაციოს სამუშაოები კორეულმა კომპანიამ Samhwa Telecom განახორციელა. რეაბილიტაციის შემდგომ, სტადიონის ადგილების რაოდენობა გაიზარდა 31200-მდე. ამავე წლის სექტემბერ-ოქტომბერში სტადიონმა უმასპინძლა მსოფლიო ჩემპიონატის მატჩებს 17 წლამდე ასაკის გოგონებს შორის, მათ შორისა გახსნის მატჩსა და ფინალური თამაშს. ტოფიკ ბახრამოვის სტადიონი დაარქივებული 2019-11-03 საიტზე Wayback Machine.
მიხეილ თუმანიშვილის ქუჩა

მიხეილ თუმანიშვილის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, მთაწმინდის რაიონში (ვერე); იაკობ ნიკოლაძის ქუჩიდან ვარაზისხევის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნეში. ქუჩის კონტური მონიშნულია თბილისის 1902 წლის გეგმაზე ანანურის შესახვევის პარალელურად (ანანურის შესახვევს შემდეგში შიო მღვიმელის სახელი ეწოდა). ეწოდებოდა ანანურის ქუჩა. 2011 წელს მიხეილ თუმანიშვილის სახელი ეწოდა. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 17, ISBN 978-99928-20-35-3. ↑ „თბილისის შვიდ ქუჩას სახელი გადაერქვა“. ghn.ge. 28 იანვარი, 2011. ციტირების თარიღი: 24 მარტი, 2023. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |access-date= და |date=-ში (დახმარება)
ანაპის 414-ე ქართული დივიზიის ქუჩა

ანაპის 414-ე ქართული დივიზიის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ნაძალადევის რაიონში (ზღვისუბანი); დავით გურამიშვილის გამზირიდან თბილისის ზღვამდე. დასახლების მთავარი მაგისტრალი. თემქის დასახლების ყოფილ „ე“ ქუჩას სახელი ეწოდა 1967 წელს. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 17, ISBN 978-99928-20-35-3.
ელეფთერ ანდრონიკაშვილის ქუჩა

ელეფთერ ანდრონიკაშვილის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, გლდანის რაიონში (ავჭალა); მდინარე გლდანისხევიდან სხვიტორის ქუჩამდე. ადრე ვლადიმერ ლენინის სახელი ერქვა, შემდეგ – ვლადიმერ ულიანოვისა, 1994 წელს — სოლომონ ზალდასტანიშვილის, 1995 წელს ელეფთერ ანდრონიკაშვილის სახელი ეწოდა. ქუჩაზეა სააქციო საზოგადოება „სპეცჰიდრომშენი“. აქვს 1 გასასვლელი, 4 შესახვევი, 8 ჩიხი. ელეფთერ ანდრონიკაშვილის გასასვლელი — გასასვლელი თბილისში, გლდანი რაიონი (ავჭალა); ელეფთერ ანდრონიკაშვილის ქუჩიდან ამავე ქუჩის I შესახვევამდე. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 20, ISBN 978-99928-20-35-3.
ნიკოლოზ ანთელავას ქუჩა

ნიკოლოზ ანთელავას ქუჩა —ქუჩა თბილისში, ჩუღურეთის რაიონში (ჩუღურეთი); კუმისის ქუჩიდან ელენე ახვლედიანის ხევამდე. წარმოიქმნა XIX საუკუნეში. თბილისის ქუჩების 1926 წლის ცნობარში შეტანილია როგორც საპნის ქუჩა. 1960 წელს — პეტრე იბერის, 1994 წელს ნიკოლოზ ანთელავას სახელი ეწოდა. აქვს 1 შესახვევი. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 20, ISBN 978-99928-20-35-3.
ანთიმოზ ივერიელის გასასვლელი

ანთიმოზ ივერიელის გასასვლელი — გასასვლელი თბილისში, კრწანისის რაიონში (ზემო უბანი); ერეკლე II-ის ქუჩიდან ზვიად გამსახურდიას სანაპირომდე. წარმოიქმნა XVII საუკუნის 40-იან წლებში. თბილისის გამგეობის მიერ 1903 წელს შედგენილ ქუჩების სიაში შეტანილია როგორც ეგზარქოსის შესახვევი, 1922 დაერქვა ავგუსტ ბებელის შესახვევი. 1962 მიეკუთვნა ანთიმოზ ივერიელის სახელი. გასასვლელის მახლობლად 1959 წელს, სტამბის დაარსების 250 წლისთავის აღსანიშნავად აღმართული სტელა მიგვანიშნებს, რომ აქ იყო ვახტანგ VI-ის მიერ თბილისში დაარსებული პირველი ქართული სტამბა (1709), სადაც დაიბეჭდა ოცზე მეტი დასახელების ასეულობით წიგნი, მათ შორის შოთა რუსთაველის ვეფხისტყაოსანი. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 20, ISBN 978-99928-20-35-3.
ანა ანტონოვსკაიას ქუჩა

ანა ანტონოვსკაიას ქუჩა — ქუჩა თბილისში, საბურთალოს რაიონში (დელისი); ვაჟა-ფშაველას გამზირიდან იპოდრომამდე, წარმოიქმნა XX საუკუნის 50-იან წლებში. 1974 წლიდან ანა ანტონოვსკაიას სახელი ჰქვია. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 20, ISBN 978-99928-20-35-3.
იური ანუას ქუჩა

იური ანუას ქუჩა — ქუჩა თბილისში, საბურთალოს რაიონში (ვეძისი); დასაწყისი იური გაგარინის ქუჩიდან. შესახვევს იური ანუას სახელი დაერქვა 2006 წელს. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 20, ISBN 978-99928-20-35-3.
ვერიკო ანჯაფარიძის ქუჩა

ვერიკო ანჯაფარიძის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, მთაწმინდის რაიონში (ფიქრის გორა); იაკობ ნიკოლაძის ქუჩიდან ვარაზისხევის ქუჩამდე. თბილისის გამგეობის მიერ 1903 წელს შედგენილ ქუჩების სიაში შეტანილია დუშეთის I ჩიხის სახელით. თბილისის 1934 წლის გეგმაზე დატანილია, როგორც იაკობ ნიკოლაძის I ჩიხი. 1938 წელს — ალექსანდრე სუმბათაშვილ-იუჟინის, 1992 ვერიკო ანჯაფარიძის სახელი ეწოდა. ქუჩაზეა თეატრი „ვერიკო“ (დამაარსებელი კოტე მახარაძე), ვერიკო ანჯაფარიძისა და მიხეილ ჭიაურელის სახლ-მუზეუმი (მისამართი: ვ. ანჯაფარიძის 16). ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 20, ISBN 978-99928-20-35-3.
ეთერ კაკულიას ქუჩა

ეთერ კაკულიას ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ისნის რაიონში (დოლაბაური); ქეთევან დედოფლის გამზირიდან დოლაბაურის III ქუჩამდე. წარმოიქმნა XIX საუკუნეში. აღნიშნულია ქალაქის 1851 წლის გეგმაზე როგორც სალდათის ქუჩა. რევოლუციამდე ამ ქუჩის მახლობლად იდგა ნიჟეგოროდის 44-ე დრაგუნთა პოლკის ყაზარმები. საბჭოთა ხელილისუფლების წლებში აქ წითელარმიელთა ნაწილები განლაგდნენ (აქვე იყო წითელარმიელთა კლუბიც). ამის გამო ქუჩას XX საუკუნის 30-იან წლებში წითელარმიელის ქუჩა დაერქვა. 2007 წელს ზურაბ ანჯაფარიძის სახელი ეწოდა. 2015 წლის 27 ნოემბერს ზურაბ ანჯაფარიძის ქუჩას და მასთან არსებულ პატარძეულის შესახვევს ეთერ კაკულიას სახელი დაერქვა. ზურაბ ანჯაფარიძის ქუჩა ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 20, ISBN 978-99928-20-35-3. ↑ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს განკარგულება №465. საკანონმდებლო მაცნე (27 ნოემბერი, 2015). ციტირების თარიღი: 30 იანვარი, 2023
შიო არაგვისპირელის ქუჩა

შიო არაგვისპირელის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ჩუღურეთის რაიონში (ახალი კუკია); ადიგენის ქუჩიდან დოდო და კოტე ხიმშიაშვილების ქუჩამდე. წარმოიქმნა XIX საუკუნის 70-იან წლებში. 1875 წელს ქუჩას ეწოდა ქალაქისთავის — იაზონ თუმანოვის (თუმანიშვილის) სახელი, რომელიც ამ რაიონში მიწის დიდ ნაკვეთს ფლობდა. მის სახელს ატარებდა რამდენიმე ქუჩა. 1900 წელს თუმანოვის III ქუჩას თამარის ქუჩა დაერქვა. როგორც ჩანს, თამარ მეფის პატივსაცემად. 1922 წელს შიო არაგვისპირელის სახელი ეწოდა. აქვს 1 შესახვევი (ყოფილი თამარის შესახვევი), 1 ჩიხი. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 20, ISBN 978-99928-20-35-3.
არალეთის ქუჩა

არალეთის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ნაძალადევის რაიონში (ღრმაღელე); ვაზიანის ქუჩიდან იფნის ქუჩამდე. უსახელო ქუჩას არალეთის ქუჩა დაერქვა XX საუკუნის 50-იან წლებში. ზოგ ცნობარში არალეთის ნაცვლად მითითებულია არადეთის ქუჩა. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 20, ISBN 978-99928-20-35-3.
არარატის ქუჩა

არარატის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ჩუღურეთის რაიონში (ავლაბარი); გელათის ქუჩიდან არმაზის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XIX საუკუნეში. შეტანილია თბილისის გამგეობის მიერ 1903 წელს შედგენილ ქუჩების სიაში. შემონახულია XIX საუკუნის დასასრულის საცხოვრებელი სახლები. აქვს 1 შესახვევი. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 20, ISBN 978-99928-20-35-3.
დიმიტრი არაყიშვილის ქუჩა

დიმიტრი არაყიშვილის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ვაკის რაიონში (ვაკე); ილია ჭავჭავაძის გამზირიდან ტიციან ტაბიძის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის 40-იან წლებში. მანამდე აქ იდგა აგურის ქარხნები, რაც ასევეა დატანილი თბილისის 1934 წლის გეგმაზეც. შემდეგ სამგორის ქუჩა დაერქვა. 1953 წელს დიმიტრი არაყიშვილის სახელი ეწოდა. აქვს 1 ჩიხი. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 20, ISBN 978-99928-20-35-3.
გიურდასარი

გიურდასარი (აზერ. Gürdəsər) — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის ლერიქის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 857 კაცი. გიურდასარი GEOnet სახელების სერვერზე
რიპსიმე ხურშუდიანი

რიპსიმე ხურშუდიანი (სომხ. Հռիփսիմե Խուրշուդյան; დ. 27 ივლისი, 1987, ქასახი, სომხეთის სსრ, საბჭოთა კავშირი) — სომეხი ძალოსანი. რიპსიმე ხურშუდიანი დაიბადა 1987 წლის 27 ივლისს სოფელ ქასახში, ჰაციკის რეგიონში, სომხეთის სსრ-ში. მან ძალოსნობაში ვარჯიში დაიწყო 15 წლის ასაკში, სომხეთის პატივსაცემი მწვრთნელის, სარმენ ესაიანის ზედამხედველობის ქვეშ. ძალოსნობის 2006 წლის ევროპის ჩემპიონატზე ხურშუდიანმა მოიპოვა ვერცხლის მედალი. ამ გამარჯვებით იგი გახდა პირველი ქალი ძალოსანი რომელმაც სომხეთის დამოუკიდებელი რესპუბლიკის სახელით მოიპოვა მედალი ძალოსნობის ევროპის ჩემპიონატში. მომდევნო წელს, რიპსიმე ხურშუდიანი და მელინე დალუზიანი გახდნენ პირველი სომეხი ქალი ძალოსნები, რომლებმაც ევროპის ჩემპიონატი მოიგეს (იგულისხმება ძალოსანთა 2007 წლის ევროპის ჩემპიონატი). ხურდუშიანი 2007 წელს აგრეთვე გახდა ახალგარდზული მსოფლიო ჩემპიონატის გამარჯვებული. რიპსიმე ხურდუშიანი ასპარეზობდა 2008 წლის ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებში 75 კილოგრამ კატეგორიაში: ოლიმპიადა მან მე-11 ადგილით დაასრულა. იგი ოლიმპიადაზე გასაგზავნ ნაკრებში ტურნირის დაწყებამდე მცირე დროით ადრე მოხვდა (გაიგზავნა მელინა დალუზიანის შემცვლელად რადგან მან ჯანმრთელობის პრობლემის გამო ასპარეზობას ვერ მოახერხებდა). იგი არ იყო მზად ასეთ ტურნირზე ასპარეზობისათვის და ვერ მოახერხა სრული შესაძლებლობების ჩვენება. 2010 წელს ხურშუდიანმა ვერ შეძლო 75 კგ წონით კატეგორიაში მოხვედრა და იძულებული გახდა წონით კატეგორია შეეცვალა. მან მონაწილეობა მიიღო ქალთა +75 კგ წონით კლასში, ლონდონის 2012 წლის ოლიმპიურ თამაშებზე, თუმცა წონაში მხოლოდ 76 კგ იყო. მან ტურნირში ბრინჯაოს მედალი მოიგო (პირველ-მეორე ადგილი ტატიანა კაშირინამ და ზოუ ლულუმ დაიკავა). ატაცში 128 კგ, ხოლო აკვრაში 166 კგ ასწია და ჯამში 294 კგ დაუგროვდა. ხურშუდიანი თავდაპირველად გახდა არა მხოლოდ პირველი სომეხი ქალი, რომელმაც ძალოსნობაში ოლიმპიური მედალი მოიპოვა, არამედ გახდა პირველი სომეხი ქალი, რომელმაც ოლიმპიური მედალი მოიპოვა. 2016 წელს, ძალოსნობის საერთაშორისო ფედერაციამ (IWF) გამოაცხადა, რომ იგი იყო 11 ძალოსანიდან ერთ-ერთი, რომლებმაც ვერ შეძლეს დოპინგის ტესტირების გავლა. 2008 წელს მის სხეულში „სტანოზოლოლოს“ არსებობა გამოვლინდა და იგი ოფიციალურად გახდა დისკვალიფცირებული. 2012 წელს მისი ნიმუშების რეტესტში გამოვლინდა „დეჰიდროქლომეთეთილთესტოსტერონისა“ და „სტანოზოლოლის“ არსებობა. 2016 წლის ნოემბერში მას ჩამოართვეს ოლიმპიური მედალი. 2012 წლის ოლიმპიადის დასრულების შემდეგ, ხურშუდიანი დაქორწინდა. Evans, Hilary; Gjerde, Arild; Heijmans, Jeroen; Mallon, Bill. Hripsime Khurshudyan. Olympics at Sports-Reference.com. Sports Reference LLC. ციტირების თარიღი: 2019-11-03 ↑ Armenia’s Hripsime Khurshudyan dedicates her victory to Armenian people and her boyfriend. sport.news.am. ციტირების თარიღი: 2 January 2013. ↑ დაარქივებული ასლი ru. www.noev-kovcheg.ru. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2 ოქტომბერი 2008. ციტირების თარიღი: 17 July 2009. ↑ London 2012 Olympic Games London 2012 Olympic Games (18 May 2012). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 9 December 2012. ციტირების თარიღი: 18 May 2012. ↑ International Weightlifting Federation. (18 June 2016) PUBLIC DISCLOSURES. ციტირების თარიღი: 2016-10-07. ↑ Valentin eyes London gold after rivals fail retests (28 July 2016). ციტირების თარიღი: 28 July 2016.
თეთრი ქალაქი (ბაქო)

ბაქო თეთრი ქალაქი — აზერბაიჯანის ფართომასშტაბიანი ურბანული განვითარების ერთ-ერთი მთავარი პროექტი, რომელიც განხორციელდა აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის ილჰამ ალიევის ბრძანებულებით. ბაქო, მსოფლიოში ყველაზე ძველი ნავთობისა და გაზის ცენტრია. სწრაფად გახდა ერთ-ერთი უდიდესი ქალაქი და შეიძინა თავისი უნიკალური სურათი. პირველი ნავთობის აღორძინების მემკვიდრეობისა და შორეული წარსულის ურბანული დაგეგმვის მცდელობის შედეგად, შავი ქალაქი დაარსდა XIX საუკუნის ბოლოს, ბაქოს აღმოსავლეთ ნაწილში. მან 100 წელზე მეტი ხნის განმავლობაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა ნავთობის ინდუსტრიაში, ასრულებდა ოპერაციებს „შავი ოქროს“ დამუშავების, შენახვისა და ტრანსპორტირებისთვის. თუმცა ბოლო პერიოდშ გაჩნდა ამ ტერიტორიის ათვისებაზე ბევრი სხვადასხვა მოსაზრება. გაკეთდა პროექტი, რომელიც ითვალისწინებს დედაქალაქის ცენტრის აღმოსავლეთ ნაწილს შავი ქალაქის აღდგენასა და განვითარებას, მოიცავს 621 ჰექტარ ტერიტორიას, ინვესტიციების მოზიდვის მიზნით. ბაქოს თეთრი ქალაქის სამაგისტრო გეგმა ითვალისწინებს 10 უნივერსალური ქალაქური ტიპის უბნის შექმნას. პროექტში ჩართულია როგორც ადგილობრივი, ისე ბრიტანული კომპანიები. ბაქოს თეთრი ქალაქის ძირითადი პრინციპია პროექტის სოციალური, ეკონომიკური და გარემოსდაცვითი მთლიანობა. პროექტის დაახლოებით 75 პროცენტი იქნება საცხოვრებელი სახლი, განკუთვნილი დაახლოებით 50,000 ადამიანისთვის. აგრეთვე კომერციული და დასასვენებელი ერთეულები, რომლებიც უზრუნველყოფენ 48000-მდე სამუშაო ადგილს. პროექტი დასრულდება სრულად 2020 წელს. აღნიშნული პროექტის დაფუძნების ცერემონია გაიმართა 2011 წლის 24 დეკემბერს. მას ესწრებოდნენ პრეზიდენტი ილჰამ ალიევი და მისი მეუღლე მეჰრიბან ალიევა. 2014 წელს, თეთრ ქალაქში მდებარე ბაქოს ფრანგული ლიცეუმში ჩატარდა პრეზიდენტ ილჰამ ალიევის ინაუგურაცია. 2015 წელს ბაქოს ბულვარის აღმოსავლეთ ნაწილში, ქალაქის ზღვისპირა გასასვლელთან, 2 კმ-ით გაგრძელდა თეთრი ქალაქის სანაპირო ნაწილი, სწორედ აქ ახალ ბულვარში აშენდა სასტუმრო ბაქო. 2016 წლის 24 დეკემბერს აღინიშნა ბაქოს თეთრი ქალაქის საძირკვლის დაფუძნების 5 წლისთავი. ბაქოს თეთრი ქალაქის - მწვანე კუნძული პირველი კვარტალია, რომელიც შედგება დაბალი სტილის საცხოვრებელი კორპუსებისგან, სწორედ ამ დროიდან შევიდა ექსპლუატაციაში. 2016 წლის 26 დეკემბერს სახელმწიფოს მეთაურმა და ვიცე-პრეზიდენტმა დაათვალიერეს მწვანე კუნძულის საცხოვრებელი კომპლექსის პირველი დასახლებები. 2015 წელს ბაქოს თეთრი ქალაქის ოფისის შენობა გახდა პირველი საკუთრება აზერბაიჯანში, რომელსაც მიენიჭა BREEAM სერთიფიკაცია საერთაშორისო ეკოლოგიური სტანდარტით, კარგი შეფასებით. ოფიციალური საიტი Map of რუკა დაარქივებული 2019-05-04 საიტზე Wayback Machine.
ჯაფარ ჯაბარლის ძეგლი (ბაქო, ჯაფარ ჯაბარლის მოედანი)

ჯაფარ ჯაბარლის ძეგლი (აზერ. Cəfər Cabbarlının heykəli) — ცნობილი აზერბაიჯანელი პოეტისა და დრამატურგის ჯაფარ ჯაბარლის ძეგლი, აზერბაიჯანის დედაქალაქ ბაქოში მისივე სახელობის მოედანზე, 28 მაისის მეტროსადგურის შესასვლელთან. ქანდაკება გრანიტისგან გაკეთდა მოქანდაკე მირალესქერ მირყასიმოვის მიერ, 1982 წელს. ძეგლის არქიტექტორია იუსიფ გადიმოვი. აზერბაიჯანელი მწერალი და დრამატურგი, პროზაიკოსი, პოეტი, თარჯიმანი და სცენარისტი. ჯაფარ ჯაბარლი დაიბადა ხიზში ღარიბ ოჯახში. დაწყებითი განათლება მან 1907 წელს მიიღო ბაქოს რუსულ-თათრულ სკოლაში, შემდეგ კი 1917-1920 წლებში სწავლობდა ბაქოს პოლიტექნიკურ სკოლაში. 1915 წლიდან ჯაფარ ჯაბარმა დაიწყო ლირიკული და სატირული ლექსების, მოთხრობების და დრამატული ნაწარმოებების გამოქვეყნება. ის მრავალი პიესის ავტორია. 1959 წელს მიიღეს გადაწყვეტილება დრამატურგის ძეგლის განთავსების ბაქოს რკინიგზის სადგურის წინ. გამოცხადდა კონკურსი და შეირჩა მირალესქერ მირყასიმოვის პროექტი. პროექტის მასალებისთვის, თავად მირყასიმოვი და მისი მეუღლე გულტეკინი ჰანიმი გაემგზავრნენ უკრაინაში, ნოვო-დანილოვსკის კარიერზე. იმისდა მიუხედავად, რომ მოქანდაკეს უკვე დაწყებული ჰქონდა ქანდაკებაზე საქმიანობა, პროექტი შეჩერდა გარკვეული ხნით. თუმცა 70-იანი წლების ბოლოს ძეგლი კვლავ გაიხსენეს, მალე ვითარებაში პირადად ჩაერია აზერბაიჯანის კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტის პირველი მდივანი ჰეიდარ ალიევი. იგი პირადად ხელმძღვანელობდა ამ სამუშაოს და ხშირად სტუმრობდა მირყასიმოვის სახელოსნოს. სკულპტურაზე მუშაობის დროს მირყასიმოვი ძალიან შეშფოთებული იყო და ნერვიულობდა. როდესაც ნამუშევარი მზად იყო, მოქანდაკეს სტუდიაში მასიური გულის შეტევა ჰქონდა. ალიევის დავალებით, თავად პირველი მდივნის პირადი ექიმი ზრუნავდა მხატვრის ჯანმრთელობაზე. მალე დასრულდა მუშაობა, რომელიც მირყასიმოვმა მის ცხოვრებაში ერთ-ერთ მნიშვნელოვან ქმნილებად მიიჩნია. ქანდაკება გაიხსნა 1982 წლის 23 მარტს, ჰეიდარ ალიევის მიერ, ცერემონიაზე. ეს ქანდაკება ითვლება ერთ-ერთ პოპულარულ ქანდაკებად. იმავე წელს, 1 დეკემბერს სსრკ უმაღლესი საბჭოს საბჭოთა ბრძანებულების თანახმად, მირყასიმოვი დასახელდა აზერბაიჯანის სსრ სახალხო არტისტად. ქანდაკების საერთო სიმაღლეა 5,5 მეტრი, გრანიტის მასა კი 280 ტონა. 2013 წელს ძეგლს ჩაუტარდა სარესტავრაციო სამუშაოები, რომლის დროსაც მასზე გაკეთდა გრავირება — ჯაფარ ჯაბარლის სახელი, დაბადებისა და გარდაცვალების თარიღებით და მოქანდაკის სახელი. ჯაფარ ჯაბარლის ძეგლი ჯაფარ ჯაბარლი ↑ https://web.archive.org/web/20160812103531/http://news.day.az/society/413323.html
იანტრა

იანტრა (სანსკ. यन्त्र yantra „დაყრდნობა“ ან „სტრუქტურა“) — ინდუისტური სიმბოლო, რიტუალური დიაგრამა. იანტრა მანტრას გრაფიკული გამოხატულებაა და მედიტაციისთვის გამოიყენება. ინდუიზმის მიმდევრები თავიანთ ეზოებში იანტრებს ხატავენ, როდესაც ახლო ნათესავების სახლში დაბრუნებას ელოდებიან. იანტრას ბუდიზმშიც დიდი რიტუალური მნიშვნელობა აქვს. არსებობს იანტრას მრავალი ფორმა: კალი-იანტრა — ქალღმერთ კალის სიმბოლო, დურგა-იანტრა — ქალღმერთ დურგას სიმბოლო, ბჰუვანეშვარი-იანტრა — ქალღმერთ ბჰუვანეშვარის სიმბოლო და ა. შ. თითოეულ ქალღმერთს აქვს საკუთარი იანტრა. მანდალა Rana, Deepak (2012), Yantra, Mantra and Tantrism, USA: Neepradaka Press, ISBN 0-9564928-3-5, http://www.amazon.com/Yantra-Mantra-Tantrism-Complete-Guide/dp/0956492835/ref=sr_1_1?s=books&ie=UTF8&qid=1330701510&sr=1-1 Apte, Vaman Shivram (1965), The Practical Sanskrit Dictionary (Fourth revised and enlarged რედ.), Delhi: Motilal Banarsidass Publishers, ISBN 81-208-0567-4 Bucknell, Roderick; Stuart-Fox, Martin (1986), The Twilight Language: Explorations in Buddhist Meditation and Symbolism, London: Curzon Press, ISBN 0-312-82540-4 შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „იანტრა“ ვიკისაწყობში.