laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
Elements of Life

Elements of Life — ჰოლანდიელი დიჯეი ტიესტოს მესამე სოლო ალბომი, რომელიც გამოუშვა 2007 წლის 16 აპრილს. ამ ალბომში მეტი ვოკალია გამოყენებული წინა ალბომებთან შედარებით. ალბომი იყო ნომინირებული გრემის დაჯილდოების კატეგორიაში: საუკეთესო ელექტრონული/საცეკვავო ალბომი. Notes ^[a]  აღნიშნავს ვოკალის პროდიუსერს ^[b]  აღნიშნავს დამატებით პროდიუსერს ^[c]  აღნიშნავს რემიქსის ავტორს კომპოზიტორ(ებ)ი, პროდიუსერ(ებ)ი: ტიესტო & D.J. Waakop Reijers-Fraaij ფოტოგრაფი: სტეფან პისტელი სიმღერები: Everything - კომპოზიტორ(ებ)ი: დანიელ სტევარტი & JES Sweet Things - კომპოზიტორ(ებ)ი: BT Bright Morningstar - კომპოზიტორ(ებ)ი: BT Break My Fall - კომპოზიტორ(ებ)ი: BT Elements of Life - კომპოზიტორ(ებ)ი: გირტ ჰუინინკი He's A Pirate (Tiësto Remix) - პროდიუსერ(ებ)ი: ჯეოფრი ზანელი, ჰენს ციმერი & კლაუს ბადელტი He's A Pirate (Tiësto Remix) Dance4life In the Dark Break My Fall Elements of Life World Tour Copenhagen: Elements of Life World Tour Elements of Life: Remixed ↑ Tiesto - Elements of Life CD Review. About.com. დაარქივებულია ორიგინალიდან — ივლისი 10, 2014. ციტირების თარიღი: სექტემბერი 7, 2009. ↑ Prato, Greg. Elements of Life: Overview. Allmusic. ციტირების თარიღი: სექტემბერი 7, 2009. ↑ Sullivan, Paul. (მაისი 10, 2007) BBC - Music Reivew of Tiësto - Elements of Life. BBC. ციტირების თარიღი: სექტემბერი 7, 2009. ↑ Vozick-Levinson, Simon. (აპრილი 6, 2007) Elements of Life: Music Review: Entertainment Weekly. Entertainment Weekly. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-04-29. ციტირების თარიღი: სექტემბერი 7, 2009. ↑ Schiller, Mike. (ივლისი 6, 2007) PopMatters review. PopMatters. ციტირების თარიღი: სექტემბერი 7, 2009. ↑ Stahl, Jasper. (მაისი 29, 2007) URB Magazine :: Reviews :: Tiësto. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-08-10. ციტირების თარიღი: სექტემბერი 7, 2009. ↑ 50-ე გრემის დაჯილდოების ნომინაციების სია. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2008-04-04. ციტირების თარიღი: 2008-06-01. ↑ 8.0 8.1 8.2 8.3 8.4 8.5 8.6 8.7 ultratop.be - Tiësto - Elements Of Life. Hung Medien. ციტირების თარიღი: ივლისი 28, 2014. ↑ irishcharts.com - Discography Tiësto. Hung Medien. ციტირების თარიღი: ივლისი 28, 2014. ↑ The ოფიციალური ჩარტების კომპანია - Elements Of Life by Tiesto Search. The ოფიციალური ჩარტების კომპანია (2 აგვისტო 2014). ↑ 11.0 11.1 11.2 Tiesto | Awards | AllMusic. AllMusic. ციტირების თარიღი: ივლისი 28, 2014. ↑ DJ Tiësto - Chart history | Billboard. Billboard. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-08-13. ციტირების თარიღი: ივლისი 28, 2014. ↑ Ultratop − ოქრო და პლატინა – 2007. Ultratop & Hung Medien / hitparade.ch. ↑ Canadian album certifications – Tiesto – Elements of Life. Music Canada. ↑ Adatbázis – Arany- és platinalemezek – 2007 უნგრულად. Mahasz. ↑ Dutch album certifications – Tiësto – Elements of Life ჰოლანდიურად. ჰოლანდიის გამოსახულების და მუსიკალური მატარებლების პროდიუსერების და იმპორტიორების ასოციაცია. ↑ Polish album certifications – Tiësto – Elements of Life პოლონურად. პოლონეთის აუდიოს და ვიდეოს მწარმოებლები (ZPAV). ↑ British album certifications – Tiesto – Elements of Life. ბრიტანეთის ფონოგრამების მწარმოებლების ასოციაცია. შეიყვანეთ Elements of Life ველში Search. აირჩიეთ Title ველში Search by. შეიყვანეთ album ველში By Format. დააწკაპუნეთ ღილაკზე Go Elements of Life - CDUniverse.com-ზე
მთათა კვანძი

მთათა კვანძი, ორი ან რამდენიმე ქედის შესაყარი. ჩვეულებრივ, მაღალი და ძნელად მისადგომია. მაგ., მატჩა შუა აზიაში — თურქესტანის, ზარაფშანისა და ალაის ქედების შესაყარი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 664.
მთათუშეთის სახელმწიფო ნაკრძალი

მთათუშეთის სახელმწიფო ნაკრძალი — ნაკრძალი ახმეტის მუნიციპალიტეტში, კავკასიონის მთავარი წყალგამყოფი ქედის ფერდობებზე, მდინარეების პირიქითი ალაზნისა და თუშეთის ალაზნის აუზში. დაარსდა 1980 წელს. საერთო ფართობი 12505 ჰა. ტყით დაფარულია 9952 ჰა. ზღვის დონიდან 1600-2100 მ-მდე — სუბალპური სარტყელი, 2600 მ-იდან — ალპური სარტყელი. ნაკრძალში ძირითადად ფიჭვისა და არყის ტყეებია. ფიჭვი აქ ჩრდილოეთ ფერდობებზეც იზრდება და მაღალი ბონიტეტის კორომებს ქმნის. აქვეა ვერხვი, თხმელა, დეკა, ასკილი და სხვა მცენარეები. ძუძუმწოვრებიდან გვხვდება ნიამორი, გავრცელებულია ჯიხვი, არჩვი, დათვი, ფრინველებიდან — როჭო, შურთხი და სხვა ცხოველები. ნაკრძალი მდიდარია მინერალური წყლებით. ახრახაძე დ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 664.
მთა-მდელოს ნიადაგები

მთა-მდელოს ნიადაგები — ნიადაგების ტიპების ჯგუფი. გავრცელებულია სუბალპური და ალპურ ზონაში მდელოს მცენარეულობის ქვეშ. მთა-მდელოს ნიადაგებს განეკუთვნება მთა-მდელოს კორდიანი, შავმიწისებრი, კორდიან-ტორფიანი, ტორფიანი და სხვა. მისთვის დამახასიათებელია საშუალო და მცირე სისქის პროფილი, მსუბუქი მექანიკური შედგენილობა, ხირხატიანობის სხვადასხვა ხარისხი, ზედა ფენაში გაკორდება (ზოგჯერ გატორფება) და ორგანული ნივთიერების მაღალი შემცველობა. საქართველოში მთა-მდელოს ნიადაგები წარმოდგენილია კავკასიონის მთიანი სისტემის ვერტიკალური ზონალობის შესაბამისად, გავრცელებულია აგრეთვე სამხრეთ მთიანეთში (ჯავახეთში), სადაც უფრო მთის შავმიწებსა და კლდოვან გაშიშვლებებს შორის გვხვდება. იყენებენ საძოვრებად და სათიბებად. გოგატიშვილი ა., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 664-665.
მთა-ტყის ნიადაგი

მთა-ტყის ნიადაგი, ნიადაგის ტიპების ჯგუფი, რომელთა სხვადასხვაობას განაპირობებს რელიეფის მდებარეობა, სიმაღლე, დაქანება, მცენარეულო საფარი, ქანები და სხვა. სხვადასხვაობა უფრო ძლიერ ვლინდება ნიადაგის დენუდაცია-ეროზიის დროს და დამოკიდებულია მთის გეოგრაფიულ მდებარეობაზე. ტიპური მთა-ტყის ნიადაგია ტყის ყავისფერი და ყომრალი ნიადაგები, რომლებიც ერთმანეთისაგან განსხვავდებიან ჰუმუსიანობით, სისქით, გაეწრებით და სხვა.ტყის ყომრალი ნიადაგი გავრცელებულია დასავლეთ საქართველოს მთა-ტყეთა ქვედა და შუა, ხოლო აღმოსავლეთ საქართველოში - შუა ნაწილში; აღმოსავლეთ საქართველოს მთა-ტყეთა ქონის ქვედა ნაწილში ტყიე ყავისფერი ნიადაგია. მთა-ტყის ზედა სარტყელში ჭარბობს გაეწრებული ყომრალი ნიადაგი. შევარდნაძე მ, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 665.
1895

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1895 1895 (ათას რვაას ოთხმოცდათხუთმეტი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა სამშაბათი და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა კვირა. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 12 დღე. ეს წელი არის XIX საუკუნის მე-10 დეკადის მე-5 წელი. 22 მარტი : ძმებმა ლუმიერებმა მოახდინეს თავისი პირველი ფილმის პრეზენტაცია. 26 მაისი : ტახტზე ავიდა რუსეთის უკანასკნელი იმპერატორი ნიკოლოზ II. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1895. 1 იანვარი : ედგარ ჰუვერი — ამერიკელი სახელმწიფო მოღვაწე (გ. 1972) 9 იანვარი : ნიკოლოზ ბერძენიშვილი — ქართველი ისტორიკოსი (გ. 1965) 8 თებერვალი  : ხორლოგიინ ჩოიბალსანი — მონღოლეთის პოლიტიკური და სახელმწიფო მოღვაწე. (გ. 1952) 11 თებერვალი  : ალექსანდრა ჯაფარიძე — პირველი ქართველი მთამსვლელი ქალი (გ. 1974) 18 თებერვალი  : სემიონ ტიმოშენკო — საბჭოთა კავშირის მარშალი, ორგზის საბჭოთა კავშირის გმირი (გ. 1970) 23 თებერვალი : ვლადიმერ ერქომაიშვილი — ქართველი მომღერალი (გ. 1982) 3 მარტი  : რაგნარ ფრიში — ნორვეგიელი ეკონომისტი (გ. 1973) 8 მარტი : კოლაუ ნადირაძე — ქართველი პოეტი (გ. 1990) 14 მარტი  : ბესარიონ ყავრიშვილი — ქართველი გეოგრაფი. (გ. 1943) 19 მარტი  : ვასო პატარაია — ქართველი მწერალი (გ. 1969) 2 აპრილი : ტიციან ტაბიძე — ქართველი და საბჭოთა პოეტი, პროზაიკოსი და მთარგმნელი (გ. 1937) 18 მაისი : ასათიანი, ანთეოს — ქართველი ჰიგიენისტი 4 ივნისი : ჟღენტი, ანა — ქართველი თერაპევტი (გ. 1976) 11 ივნისი : ბულგანინი, ნიკოლაი — სსრ კავშირის პოლიტიკური მოღვაწე (გ. 1975) 19 ივნისი : ასათიანი, გრამიტონ — ქართველი გინეკოლოგი 30 სექტემბერი : ვასილევსკი, ალექსანდრე — სსრ კავშირის სამხედრო მოღვაწე (გ. 1977) 13 ოქტომბერი : ჯემალ გიურსელი — თურქეთის საზოგადო მოღვაწე, რესპუბლიკის პრეზიდენტი, გენერალი (გ. 1966) 16 ნოემბერი : პაულ ჰინდემითი — გერმანელი კომპოზიტორი, მუსიკის თეორეტიკოსი (გ. 1963) 14 დეკემბერი : ჯორჯ VI — დიდი ბრიტანეთის მეფე (გ. 1952) 14 დეკემბერი : ელუარი, პოლ — ფრანგი პოეტი. (გ. 1952) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1895. 10 მარტი : მუხრანბატონი, ივანე — მსხვილი ქართველი მემამულე (დ. 1809) 29 ივნისი : ჰაქსლი, ტომას ჰენრი — ინგლისელი ბუნებისმეტყველი (დ. 1825) 18 ივლისი: სტეფან სტამბოლოვი — ბულგარელი რევოლუციონერი, პოლიტიკური მოღვაწე, პოეტი და მწერალი. (დ. 1854) 5 აგვისტო : ენგელსი, ფრიდრიხ — გერმანელი ფილოსოფოსი (დ. 1820)
მთელძვლოვანნი

მთელძვლოვანნი, ძვლიანი განოიდები (ლათ. Holostei) — თევზების ინფრაკლასი სხივფარფლიანების კლასისა. გარდამავალი ადგილი უკავიათ ხრტილიან განოიდებსა და ძვლიან თევზებს შორის. მთელძვლოვანნი პირველად გვიან პერმულ პერიოდში გაჩნდნენ. მეზოზოურში არსებობდა მთელძვლოვანთა 7 რიგი, პალეოგენის დასაწყისში კი თითქმის მთლიანად ამოწყდნენ. თანამედროვე ფაუნაში შემორჩენილია შლამის თევზებისა (1 სახეობა — შლამის თევზი ანუ ამია) და კაიმანისებრი თევზების (რამდენიმე სახეობა) რიგი. მთელძვლოვანნი გავრცელებული არიან ჩრდილოეთ და ცენტრალურ ამერიკაში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 665.
Elements of Life: Remixed

Elements of Life: Remixed — ტიესტოს 2008 წლის ალბომი. სიმღერები არის გარემიქსებული მისი წინა ორიგინალური ალბომიდან Elements of Life. თავიდან გამოშვებას გეგმავდნენ 2008 წლის 29 იანვარს, შემდეგ გადაიდო 11 მარტამდე, საბოლოოდ კი გამოიცა 28 აპრილს. Ten Seconds Before Sunrise (First State Remix) - 7:44 Everything (Cosmic Gate Remix) - 7:53 Do You Feel Me (Roger Martinez Remix) - 5:08 Carpe Noctum (Fire Element Mix) - 5:48 Driving To Heaven (Mat Zo Remix) - 7:10 Sweet Things (Tom Cloud Remix) - 6:26 Bright Morningstar (Andy Duguid Remix) - 7:36 Break My Fall (Richard Durand Remix) - 5:23 In The Dark (Dirty South Remix) - 5:49 Dance4Life (Fonzerelli Remix) - 6:18 Elements of Life (Alex Kunnari Remix) - 6:36 No More Heroes - 6:23 Ten Seconds Before Sunrise (First State's A Global Taste Remix) - 9:32 Carpe Noctum (DJ Preach Remix) - 7:50 Dance4Life (Sander van Doorn Remix) - 7:32 Elements of Life (Airbase Remix) - 8:12 No More Heroes - პროდიუსერი: Blue Man Group Elements of Life Elements of Life World Tour Copenhagen: Elements of Life World Tour ↑ http://www.allmusic.com/album/elements-of-life-remixed-mw0000795292
Elements of Life World Tour

Elements of Life World Tour — ტიესტოს მიერ გამართული ტურნე მისი მესამე სტუდიური ალბომის, Elements of Life-ის მხარდასაჭერად. ტურნე დაიწყო 2007 წლის 26 მარტს და გაგრძელდა 2008 წლის 30 ივნისამდე. სულ ჩატარდა 108 კონცერტი, მათგან 41 ევროპაში, 39 ამერიკაში, დანარჩენი კი აზიაში, აფრიკაში, ოკეანიაში და სხვაგან. Elements of Life World Tour-ის DVD ვერსია გამოიცა 2008 წლის 7 მარტს, კოპენჰაგენში გამართული კონცერტის სახით. Elements of Life Elements of Life: Remixed Elements of Life World Tour (DVD)
მთიბავები

მთიბავები (Opiliones ან Phalangida) — ფეხსახსრიანი ცხოველების რიგი ობობასნაირთა კლასისა. მათი სხეულის სიგრძე 1-22 მმ-ია. ცნობილია 2400-ზე მეტი სახეობა, რომელთაგან 22 გავრცელებულია საქართველოში. ბინადრობენ ტყის საფენში, ხის ქერქვეშ, ხშირად ღობეებსა და შენობებზე. მტაცებლები არიან. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 671.
მთიბლური

მთიბლური — ქართული ხალხური შრომის ლექს-სიმღერა. სრულდება თიბვის დროს. გავრცელებულია აღმოსავლეთ საქართველოში. თუშურ-ფშაურ-ხევსურული მთიბლური ერთხმიანია, ქართლური და კახური — სამხმიანი. სიმღერის მოტივს გვრინს უწოდებენ. მთიბლურის ცხრამარცვლიანი ტაეპი 2 მუხლისაგან (5-4) შედგება. ეს საზომი დამახასიათებელია უძველეს წარმართულ ხუცობა-ქადაგებათა და ხმითნატირალითა ტექსტებისათვს, ამიტომ მთიბლურის წარმოშობაც წინაქრისტიანულ ხანას მიეწერება. მთიბლური პირველად დიმიტრი არაყიშვილმა ჩაიწერა ხევსურეთში და გამოაქვეყნა კრებულში «Грузинское народное музыкальное творчество» (М., 1916). გოგოჭური დ., მელექსეობა ხევსურეთში, თბ., 1974; ოჩიაური თ., ხევსურული მთიბლური სიმღერა-გვრინი, «მიმომხილველი», 1951, ტ. 2; გოგოჭური დ., ჩხიკვაძე გ., ქსე, ტ. 6, გვ. 671
1894

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1894 1894 (ათას რვაას ოთხმოცდათოთხმეტი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ორშაბათი და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა შაბათი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 12 დღე. ეს წელი არის XIX საუკუნის მე-10 დეკადის მე-4 წელი. 12 მარტი : პირველად გაყიდეს ბოთლში ჩამოსხმული კოკა-კოლა. 23 ივნისი : პარიზში დაარსდა საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტი. 1 აგვისტო : დაიწყო ჩინეთ-იაპონიის ომი. 15 ოქტომბერი : საფრანგეთში დაჭერილ იქნა ალფრედ დრეიფუსი. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1894. 1 იანვარი : როდიონ ქორქია — ქართველი მწერალი (გ. 1984) 4 იანვარი  :თამარ ვახვახიშვილი — ქართველი კომპოზიტორი (გ. 1976) 9 იანვარი : სევერიან ბუაძე — ქართველი ფიზიოლოგი (გ. 1934) 17 იანვარი  :დავით ჯავრიშვილი — ქართველი ქორეოგრაფი (გ. 1971) 24 იანვარი  : რობერტ იაფე — გერმანელი პოლიტიკური მოღვაწე. (გ. 1968) 25 იანვარი  : მიხეილ ჭიაურელი — ქართველი კინორეჟისორი. (გ. 1974) 1 თებერვალი : ჯონ ფორდი — ამერიკელი კინორეჟისორი. (გ. 1973) 2 თებერვალი : საფიე ალი — თურქი ექიმი. (გ. 1952) 6 თებერვალი : მიხეილ ჭიაურელი — ქართველი მსახიობი და კინორეჟისორი (გ. 1974) 10 თებერვალი : ჰაროლდ მაკმილანი — დიდი ბრიტანეთის სახელმწიფო მოღვაწე. (გ. 1986) 11 თებერვალი  : ვიტალი ბიანკი — რუსი მწერალი (გ. 1959) 14 თებერვალი : ვაღარშ ვაღარშიანი — სომეხი მსახიობი (გ. 1959) 15 თებერვალი  : სუხბაატარინ იანჟმაა — მონღოლეთის სახალხო რესპუბლიკის სახელმწიფო და პარტიული მოღვაწე (გ. 1962) 2 მარტი: ალექსანდრე ოპარინი — საბჭოთა ბიოკიმიკოსი (გ. 1980) 8 მარტი : ვიაინიო აალტონენი — ფინელი მოქანდაკე. (გ. 1966) 11 მარტი : ოტო გროტევოლი — გერმანელი პოლიტიკოსი (გ. 1964) 13 მარტი : ბენო გორდეზიანი — ქართველი მხატვარი და ხელოვნებათმცოდნე (გ. 1975) 17 აპრილი : ხრუშჩოვი, ნიკიტა - საბჭოთა სახელმწიფო მოღვაწე (გ. 1971) 7 მაისი : ყუშიტაშვილი, ვასილ - ქართველი რეჟისორი და პედაგოგი 17 მაისი : გამრეკელი, ირაკლი - ქართველი მხატვარი 18 მაისი : ქიქოძე, შალვა - ქართველი ფერმწერი, გრაფიკოსი 23 ივნისი : ედუარდ VIII - დიდი ბრიტანეთის მეფე (გ. 1972) 29 ივნისი : იაშვილი, პაოლო - ქართველი პოეტი 18 ივლისი : ბაბელი, ისააკ - უკრაინელი მწერალი (გ. 1940) 20 ივლისი : აფხაიძე, შალვა - ქართველი პოეტი და ლიტერატურათმცოდნე 13 სექტემბერი : ტუვიმი, იულიან - პოლონელი მწერალი მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1894. 1 იანვარი : ჰაინრიხ რუდოლფ ჰერცი — გერმანელი ფიზიკოსი (დ. 1857) 12 მაისი : ეგნატე ნინოშვილი — ქართველი მწერალი-რევოლუციონერი 24 ოქტომბერი : ალექსანდრე III — რუსეთის იმპერატორი (დ. 1845) 20 ნოემბერი : ანტონ რუბინშტეინი — რუსი პიანისტი, კომპოზიტორი (დ. 1829) 8 დეკემბერი : საბალა - იან კრზეპტოვსკი პოლონელი მთიელი, მოყვარული მუსიკოსი, ტატრების გიდი, ამბების მთხრობელი და მომღერალი.
მთის ბოყვი

მთის ბოყვი, მთის ნეკერჩხალი (ლათ. Acer pseudoplatanus) — ხე ნეკერჩხლისებრთა ოჯახისა. მისი სიმაღლე 40 მ აღწევს. მეტად ლამაზი გუმბათისებრი ვარჯი აქვს. გავრცელებულია ხმელთაშუაზღვისპირეთსა, მცირე აზიაში, კავკასიასა და დასავლეთ უკრაინაში. ჩვენში ძირითადად დასავლეთ, იშვიათად აღმოსავლეთ საქართველოს შერეულფოთლოვან და მუქწიწვოვან ტყეებში, მდინარისპირა ტერასებზე, ხეობებში, ხრამებსა და ხევებში იზრდება. ჩრდილის ამტანი და სწრაფმზარდია. აშენებენ ბაღ-პარკებსა და ქუჩებში. აქვს მაგარი და მკვრივი თეთრი მერქანი. კარგი თაფლოვანი მცენარეა. გაგნიძე რ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 671-672.
მთისკალთის მღვიმეები

მთისკალთის მღვიმეები — მღვიმეთა კომპლექსი საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში,სოხუმის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს სოფელ მთისკალთის მიდამოებში. ზღვის დონიდან 570 მ სიმაღლეზე. გამომუშავებულია ქვედაცარცულ კირქვებში. შედგება სამი მღვიმისაგან. პირველი მღვიმის ჯამური სიგრძეა 335 მ, მეორის — 75 მ, მესამის — 42 მ. პირველში გადის ნაკადული, ორი დანარჩენი მშრალია. მღვიმეებში უხვადაა სხვადასხვაგვარი ნაღვენთ-ნაწვეთი კალციტური წარმონაქმნები, მათ შორის მღვიმური მარგალიტები. გვხვდება მღვიმური ცხოველები. ტინტილოზოვი ზ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 672.
მთისუბანი (მრავალმნიშვნელოვანი)

მთისუბანი შეიძლება აღნიშნავდეს: მთისუბანი — სოფელი სოხუმის მუნიციპალიტეტში; მთისუბანი — სოფელი ხულოს მუნიციპალიტეტში.
მთის ფაუნა

მთის ფაუნა — ცხოველთა ერთობლიობა, რომელიც მთამაღალზე მოსახლეობს. მთის ფაუნის ჩამოყალიბებისათვის დიდი მნიშვნელობა ჰქონდა გამყინვარების პერიოდში ჰავის ცვალებადობას. აცივების დროს სიცივის მოყვარული ცხოველები იჭრებოდნენ სამხრეთში, ხოლო კლიმატის გათბობისთანავე ნაწილი მთებზე სახლდებოდა, ნაწილი კი ისევ ჩრდილოეთისკენ იხევდა. ამით აიხსნება, რომ ზოგი ჩრდილოეთი ევროპული ცხოველი ეთიოპიის მთებში გვხვდება, ხოლო ციმბირული სახეობების მსგავსი ფორმები კი — კუნძულ იავაზე და ა. შ. საქართველოში მთის ფაუნა კარგადაა წარმოდგენილი კავკასიონის მთამაღალზე და ალაგ-ალაგ — მცირე კავკასიონზე; ესენია ჯიხვი, ნიამორი, არჩვი, პრომეთეს მემინდვრია, თოვლა მემინდვრია, შურთხი, მაღრანი, ალპური ჭვინტა, მთის ტოროლა, რქოსანი ტოროლა, მთის მწყერჩიტა, ბატკანძერი, ორბი, სვავი, მთის არწივი, შავარდენი. ამავე ადგილს აღწევენ კავკასიური გრძელკუდა კბილთეთრა, დიდი ცხვირნალა, ყურდიდა მღამიობი, გუდაურის მემინდვრია, მელა, მგელი, თეთრყელა კვერნა, დედოფალა, კაკაბი, მებორნე, შავულა და სხვა ცხოველი. ქვეწარმავლებიდან მთამაღალს აღწევს გველისა და ხვლიკის ზოგიერთი სახეობა. ამავე ადგილების მდინარეებში იცის კალმახი. მთამაღალზე ბევრია ნაირგვარი მწერი, ზოგიერთი მოლუსკი და სხვა. ჯანაშვილი ა., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 672.
მთის ღანძილი

მთის ღანძილი (ლათ. Allium victorialis) — მრავალწლოვანი ბოლქვიანი ბალახოვანი მცენარე ამარილისისებრთა ოჯახისა. მისი ღეროს სიგრძე 30-70 სმ აღწევს. ბოლქვი ირიბ ფესურაზე ზის და შემოხვეული აქვს რუხმურა ბადისებრი გარსი. გავრცელებულია ევროპაში, ხმელთაშუაზღვისპირეთსა და ჩრდილოეთ ამერიკაში. საქართველოში იზრდება ტყეებსა და ტყისპირებზე, მდელოებზე, ძირითადად მთის ზედა სარტყელში. იჭმევა მოხარშული და დამწნილებული, გამოიყენება სურავანდის საწინააღმდეგოდ. ხინთიბიძე ლ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 672. ↑ სუხიტაშვილი კახაბერ, საქართველოს ყვავილოვანი მცენარეები, თბ.: კავკასიის გარემოსდაცვითი არასამთავრობო ორგანიზაციების ქსელი, 2018. — გვ. 26.
მთის შროშანი

მთის შროშანი (ლათ. Lilium szovitsianum) — მრავალწლოვანი ბოლქვიანი ბალახოვანი მცენარე შროშანისებრთა ოჯახისა. მისი ღერო ხშირფოთლიანია, სიმაღლე 1 მ აღწევს. აქვს ფართო ლანცეტა ფოთლები, მტევნებად შეკრებილი ან უფრო იშვიათად მარტოული ყვავილები. ყვავილსაფრის ფოთლები გოგირდისფერია, შიგნითა მხრიდან მოფენილია მუქი მეწამული წინწკლებით. გავრცელებულია საქართველოს ყველა მაღალმთიან რაიონში, გვხვდება აგრეთვე ჩრდილოეთ და აღმოსავლეთ ანატოლიაში. იზრდება ტყისპირებზე, ნაკაფებსა და ბუჩქნარებში, მთის შუა და ზედა სარტყელში; გვხვდება აგრეთვე სუბალპურ მაღალბალახეულობაში. მეტად ლამაზი დეკორატიული მცენარეა. მთარაჭაში მთის შროშანს იყენებენ საკვებად. მაისის მე-2-3 დეკადაში ნორჩ ღეროებს აგროვებენ, წნავენ, ახმობენ და მისგან ამზადებენ შეჭამადს — დაჭრილას (ბუღლავას). წვრილად დაჭრილ მასაში ურევენ მცირე რაოდეონობით ხორბლის ფქვილს, ყრიან მდუღარე წყლიან ქვაბში, სადაც წინასწარ მოთავსებულია დაქუცმაცებული ტყემლის ტყლაპი ან შეკმაზული ტყემალი. მასას ხარშვის დროს სისტემატურად ურევენ ლაფერთხათი. ბოლოს დაუმატებენ გემოვნების მიხედვით დანაყილ ნიორს, მარილს და მცირეხანს კიდევ ადუღებენ. დაჭრილა ყუათიანი, სასიამოვნო საჭმელია.საჭიროებს წყაროს მითითებას - თარიღი არ არის მითითებული! გამოიყენებთ {{subst:ფაქტიჩა}} ! ხინთიბიძე ლ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 672.
1893

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1893 1893 (ათას რვაას ოთხმოცდაცამეტი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა კვირა და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა პარასკევი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 12 დღე. ეს წელი არის XIX საუკუნის მე-10 დეკადის მე-3 წელი. 17 იანვარი : ჰავაიში შეიჭრნენ აშშ-ის ჯარები. გადაყენებულ იქნა ჰავაის სამეფოს უკანასკნელი დედოფალი ლილიუოკალანი. 10 მარტი : კოტ-დ’ივუარი საფრანგეთის კოლონია გახდა. 21 ივნისი : პირველი სათვალთვალო ბორბალი "ეშმაკის ბორბალი" გაჩნდა ჩიკაგოში, მსოფლიო ექსპოზიციაზე. 11 ივლისი : იაპონელმა მიკიმოტო კოკიჩიმ პირველად მოახერხა მარგალიტის ხელოვნურად მოყვანა. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1893. 1 იანვარი  : პავლე ინგოროყვა — ქართველი ლიტერატურათმცოდნე (გ. 1983) 6 იანვარი : მიხეილ გელოვანი — ქართველი მსახიობი, რეჟისორი (გ. 1956) 7 იანვარი  : აპოლინარ ჭეიშვილი — ქართველი ქირურგი (გ. 1975) 12 იანვარი : ჰერმან გერინგი — გერმანელი პოლიტიკური და სამხედრო მოღვაწე (გ. 1946) 7 თებერვალი  : სუძუკი მოსაბურო — იაპონიის საზოგადო მოღვაწე. (გ. 1970) 8 თებერვალი  : ფრანც ჰანჩარი — ავსტრიელი არქეოლოგი (გ. 1968) 15 თებერვალი : გიორგი დავითაშვილი — ქართველი მსახიობი (გ. 1966) 16 თებერვალი  : მიხეილ ტუხაჩევსკი — საბჭოთა კავშირის მარშალი (გ. 1937) 21 თებერვალი : ანდრეს სეგოვია — ესპანელი გიტარისტი (გ. 1987) 3 მარტი : ალექსი შიუკაშვილი — პირველი ქართველი მფრინავი (გ. 1985) 7 მარტი : პოლიკარპე კაკაბაძე — ქართველი დრამატურგი (გ. 1972) 30 აპრილი : რიბენტროპი, იოახიმ ფონ - ნაცისტური გერმანიის პოლიტიკური მოღვაწე (გ.1946) 15 მაისი : გამსახურდია, კონსტანტინე - ქართველი მწერალი (გ.1975) 19 ივლისი : მაიაკოვსკი, ვლადიმირ - პოეტი (გ.1930) 24 სექტემბერი : ანთელავა, ნიკოლოზ - ქართველი ქირურგი მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1893. 6 ივლისი : მოპასანი, გი დე - ფრანგი მწერალი (დ.1850) 17 ოქტომბერი : პატრიკ მაკ-მაჰონი - საფრანგეთის პრეზიდენტი 22 დეკემბერი : ყაზბეგი, ალექსანდრე - ქართველი მწერალი (გ.1848)
მთისძირი

მთისძირი შეიძლება აღნიშნავდეს: მთისძირი - სოფელი გარდაბნის მუნიციპალიტეტში მთისძირი - სოფელი დმანისის მუნიციპალიტეტში მთისძირი - სოფელი ვანის მუნიციპალიტეტში მთისძირი - სოფელი სამტრედიის მუნიციპალიტეტში მთისძირი - სოფელი ყვარლის მუნიციპალიტეტში
მთისძირის არქეოლოგიური ძეგლები

მთისძირის არქეოლოგიური ძეგლები, მრავალფენიანი არქეოლოგიური ძეგლები (ძვ. წ. VI ს. – ახ. წ. VII ს.) მდინარე რიონის მარცხენა ნაპირას სოფ. მთისძირის სამხრეთ ნაწილში, ქალაქ ვანიდან 8 კმ-ზე. ნამოსახლარები დადატურებულია რამდენიმე გორაზე და მათ შორის მდებარე დაბლობზე. აღმოჩენილია მრავალნაირი კერამიკის ნაწარმი, აგრეთვე კრამიტი და აგური. ნაპოვნია იმპორტული (ატიკური, ქიოსური, სინოპური) კერამიკის ნაწარმიც. აღმოჩნდა ქვევრსამარხების ნაშთებიც. განსაკუთრებით საყურადღებოა ადგილობრივი წაბლაღელეში 1952 წელს შემთხვევით აღმოჩენილი (ნ. ხოშტარია) მდიდრული სამარხის ნაშთი (ძვ. წ. V ს. ბოლო - IV ს.), რომელშიც ნაპოვნია სამკაული — (ოქროს „სხივანა საყურე“, საკისრე რგოლი), ჭურჭელი (ვერცხლის რიტონი, ბრინჯაოს და კერამიკის ჭურჭელი), რკინის ლურსმანი და სხვა ნივთები. აღსანიშნავია აგრეთვე ადეიშვილების გორა, სადაც 1974 წელს აღმოჩნდა (გ. გამყრელიძე) ძვ. წ. V-IV საუკუნეები სასიმაგრო ნაგებობების ნაშთი. მშენებლობაში გამოყენებული ყოფილა ქვა, ხის (თლა) ძელები და თიხა-მიწა. ნაგებობა ოთხკუთხაა და შედგება 2 სხვადასხვა ზომის (26, 88 მ2 და 13,44 მ2) სათავსისგან. გარე კედლების სიგანეა 2,80-2,60 მ, ხოლო შიდა კედლისა — 1 მ. ნაპოვნია ძვ. წ. V-IV საუკუნეების ადგილობრივი კერამიკის ნაშთები (კოლხური ქვევრები, დერგები, სასმისები), იმპორტული კერამიკის ნაშთები, აგრეთვე ბრინჯაოს ზანზალაკი, ისრისპირი, 3 სალესი ქვა და ოსტეოლოგიური მასალა (ღორის ეშვი, ძროხისა და ცხენის ძვლები). ამგვარი ძვლებიანი ნაგებობა დამახასიათებელია ძვ. წ. V-IV საუკუნეების კოლხეთისათვის. მისი დანერგვის დროს განსაზღვრულია რადიოაქტიური ნახშირბადის დაშლის მეთოდით — ძვ. წ. 330 ± 40 წ. ადეიშვილების გორის თავზე აღმოჩნდა IV-III საუკუნეების ნაგებობა (საერთო ფართობი 145,75 მ2). საშენ მასალად გამოყენებულია ქვა, აგური, კრამიტი. კირხსნარს ხმარობდნენ კედლის შესალესად, იატაკის გასაკეთებლად და შემაკავშირებლად. ნანგრევებში ნაპოვნია ამავე დროის კერამიკა. მთისძირის არქეოლოგიური ძეგლების მასალა ახლოს დგას ვანის, დაბლაგომის, დაფნარისა და კოლხეთის სხვა სინქრონულ არქეოლოგიურ ძეგლებთან. გამყრელიძე გ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 672. გამყრელიძე გ., ცენტრალური კოლხეთის ძველი ნამოსახლარები (სოფ. მთისძირი), თბ., 1982; „საქართველოს არქეოლოგია“ / რედ: აფაქიძე ა., თბილისი: თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 1959. — გვ. 237-238. Хоштариа Н. В., Археологические исследования в Вани и Ванском районе в 1982 году, «მასალები საქართველოს და კავკასიის არქეოლოგიისათვის», 1959, ტ. 2;  კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 24303