ჩარლზ ჩაპლინის ფილმოგრაფია

ჩარლი ჩაპლინი იყო ბრიტანელი კინომსახიობი, კომიკოსი, რეჟისორი, პროდიუსერი, სცენარის ავტორი, მუსიკოსი და კომპოზიტორი, რომლის კარიერა 1914 წლიდან 1967 წლამდე გაგრძელდა. ჩაპლინი, მისი კინოკარიერის დაწყებისთანავე, ჩამოყალიბდა მსოფლიოს მასშტაბის სინემატიკურ კერპად. ამ დიდი წარმატების საწინდარი იყო პერსონაჟი - მაწანწალა. 1910-იან და 1920-იან წლებში ჩაპლინი იყო მიჩნეული მსოფლიოს ყველაზე ცნობილ ადამიანად. ჩაპლინი დაიბადა ლონდონში და კარიერა დაიწყო ცხრა წლის ასაკში. 1913 წელს, როდესაც ჩაპლინი იმყოფებოდა ტურნეზე ფრედ კარნოს დასთან ერთად აშშ-ში, მიიღო მაკ სენეტის Keystone Studios-სთან თანამშრომლობის შემოთავაზება, რასაც ჩაპლინი დათანხმდა. Keystone-თან თანამშრომლობის დროს, მან დაიწყო რამდენიმე ფილმისთვის სცენარის წერა და რეჟისორობა. 1915 წელს ჩაპლინმა ხელშეკრულება გააფორმა Essanay Studios-სთან, ხოლო ერთი წლის შემდეგ - Mutual Film-თან. 1918 წელს ჩაპლიმა დაიწყო საკუთარი ფილმების გამოცემა. თავდაპირველად, მათ უშვებდა First National-თან თანამშრომლობით, შემდეგ კი United Artists-ის მეშვეობით. ეს უკანასკნელი გაერთიანება დააარსა ჩაპლინმა მერი პიკფორდის, დუგლას ფერბენკსისა და დევიდ გრიფიტისთან ერთად. 1940-იანი წლების ბოლოს და 1950-იანი წლების დასაწყისში ჩაპლინს დააბრალეს კომუნიზმთან თანამშრომლობა, რაც თავად უარყო. მიუხედავად აშშ-ში მრავალწლიანი ცხოვრებისა, ჩაპლინმა უარი განაცხადა ქვეყნის მოქალაქეობის მიღებაზე და კვლავ ბრიტანეთის ქვეშევრდომი რჩებოდა. 1952 წელს, როდესაც ჩაპლინი მიემგზავრებოდა ინგლისში რამპის ჩირაღდნების პერმიერაზე დასასწრებლად, წაერთვა ამერიკაში დაბრუნების უფლება. ჩაპლინი საბოლოოდ დასახლდა შვეიცარიაში, სადაც სიცოცხლის ბოლომდე იცხოვრა. მისი უკანასკნელი ორი ფილმი გადაღებული და გამოშვებულია ინგლისში. ცხოვრების მანძილზე, ჩაპლინმა მიიღო კინომატოგრაფიული ხელოვნებისა და მეცნიერების აკადემიის სამი ჯილდო. კინოაკადემიის პირველ ცერემონიაზე, რომელიც ჩატარდა 1929 წლის 16 მაისს, ჩაპლინმა მიიღო საპატიო ორდენი სცენარის ავტორობის, რეჟისურის, პროდიუსერობისა და მსახიობობისთვის ფილმში ცირკი (1928) 1972 წელს იგი დაბრუნდა აშშ-ში, რათა მიეღო შემდგომი საპატიო წოდება, ამ შემთხვევაში კინოსამყაროში მიღწეული საერთო წარმატებისთვის. მომდევნო წელს ჩაპლინის რამპის ჩირაღდნების მუსიკამ მიიღო კინოაკადემიის ჯილდო ნომინაციაში "საუკეთესო მუსიკა ფილმისთვის". მიუხედავად ოცი წლის გასვლისა, რამპის ჩირაღდნები ლოს-ანჯელესში არ გამოცემულა 1972 წლამდე, შესაბამისად, კინოაკადემიის დაჯილდოებას არ ჰქონდა უფლება აქამდე წარედგინა იგი ცერემონიაზე. 1940 წლის ოსკარის ცერემონიაზე, ჩაპლინი ნომინირებული იყო კატეგორიებში საუკეთესო მსახიობი მამაკაცი და საუკეთესო სცენარი ფილმისთვის დიდი დიქტატორი, ხოლო 1947 წელს მესიე ვერდუს სცენარისთვის. 2009 წლის მონაცემებით, ჩაპლინის ხუთი სრულმეტრაჟიანი ფილმი არის დამატებული ეროვნული ფილმების რეესტრში: ემიგრანტი (1917), ოქროს ციებცხელება (1925), დიდი ქალაქის ჩირაღდნები (1931), ახალი დროება (1936), და დიდი დიქტატორის (1940). ასევე არჩეული იქნა ფილმი აჩვენე ხალხს (1928). ჩაპლინმა, მის მიერ მოძრავ ფილმებში გაწეული სამოშაოსთვის, მიიღო საპატიო ვარსკვლავი ჰოლივუდის დიდების ხეივანში. 1965 წელს ჩაპლინმა დაამტკიცა თავისი ოფიციალური ფილმოგრაფია და წარუდგინა საზოგადოებას თავის წიგნ ჩემ ავტობიოგრაფიასთან ერთად. ფილმოგრაფია შეიცავდა 1914 წლის შემდეგ გამოცემულ 80 კინოფილმს. ახალი დეტალები იქნა წარმოდგენილი დევიდ რობინსონის 1985 წლის ბიოგრაფიაში ჩაპლინი: მისი ცხოვრება და ხელოვნება, რომელიც შეიცავდა ჩაპლინის უკანასკნელ ფილმს გრაფინია ჰონგ-კონგიდან (1967), როგორც 81-ე ჩანწერი. 2010 წელს 82-ე ფილმი დაემატა ჩაპლინის შემოქმედებას. ეს ფილმი იყო ახლადაღმოჩენილი Keystone-ის ქურდის დამჭერი, რომელიც აქამდე ითვლებოდა დაკარგულად. ყველა ჩაპლინის ფილმი ცირკის (1928) ჩათვლით იყო მუნჯი, თუმცა ბევრი მათგანი ხელახლა გამოიცა საუნდტრეკებით. დიდი ქალაქის ჩირაღდნები (1931) და ახალი დროება (1936) არსებითან იყო მუნჯი ფილმები, თუმცა ფილმს თან ახლდა მუსიკა და ხმის ეფექტები, რომელიც შემდგომ ნელ-ნელა გადაიზარდა ლაპარაკში. ჩაპლინის ბოლო ხუთი ფილმი იყო ხმოვანი. გარდა ფილმისა გრაფინია ჰონგ-კონგიდან, ჩაპლინის ყველა ფილმი გადაღებული იყო 35მმ-იან შავ-თეთრ ფორმატში. გარდა მითითებულებისა, გამოცემის თარიღები, პერსონაჟის სახელები და ქვემოთ წარმოდგენილი შენიშვნები გადმოწერილია ჩაპლინის ავტობიოგრაფიიდან, რობინსონის წიგნისა და ჯერალდ. დ. მაკდონალდის, მაიკლ კონუეისა და მარკ რიჩის წიგნიდან ჩარლი ჩაპლინის ფილმები (1965). ჩაპლინმა ითამაშა Keystone Studios-ის 36 ფილმში. ყველა ამ ფილმის პროდიუსერი იყო მაკ სენეტი. გარდა მითითებული ფილმებისა, ყველა ფილმი იყო ერთნაწილიანი. ჩაპლინმა დაწერა, ირეჟისორა და ითამაშა Essanay Studios-ის 15 ფილმში. ყველა ქვემოთდასახელებული ფილმის პროდიუსერი იყო ჯისი ტ. რობინსი. გარდა მითითებული ფილმებისა, ყველა ფილმი იყო ორნაწილიანი. ჩაპლინმა დაწერა, რეჟისორობა და პროდიუსერობა გაწია და ითამაშა Mutual Film Corporation-ის 12 ფილმში. ეს სტუდია ჩამოაყალიბა Lone Star Studios-მა სპეციალურად ჩაპლინის ფილმებისთვის. ყველა Mutual-ის გამოცემები არის 2 ნაწილიანი. ჩაპლინმა დაწერა, ითამაშა და რეჟისორობა და პროდიუსერობა გაწია თავისი საკუთარი საწარმოო კომპანიის 9 ფილმში, 1918 წლიდან 1923 წლამდე. 1923 წელს ჩაპლინმა დაიწყო თავისი ფილმების გამოშვება United Artists-ის მეშვეობით. ყველა ეს ფილმი იყო სრულმეტრაჟიანი. მან დაწერა სცენარი და პროდიუსერობა/რეჟისორობა გაწია რვა ფილმისთვის, ხოლო ყველა ფილმში თავად ითამაშა. დიდი ქალაქის ჩირაღდნებიდან მოყოლებული, ჩაპლინმა ასევე დაიწყო საკუთარის ფილმებისთვის მუსიკალური ნაწარმოებების შექმნა. 1952 წელს, როდესაც ჩაპლინი მიემგზავრებოდა ინგლისში რამპის ჩირაღდნების პერმიერაზე დასასწრებლად, წაერთვა ამერიკაში დაბრუნების უფლება. მისი უკანასკნელი ორი ფილმი გადაღებული და გამოშვებულია ინგლისში. გარდა 82 ოფიციალური ფილმისა, ჩაპლინს შემორჩა რამდენიმე დაუმთავრებელი ნამუშევარი, ასევე ჰქონდა რამდენიმე ეპიზოდურ როლი. იგი იყო მთავარი მსახიობი არაერთ კომპილაციურ ფილმში. Essanay-მ გამოსცა სამი კრებული ჩაპლინის უფლების გარეშე (to which he took legal action). ჩაპლინმა გამოსცა საკუთარი კრებული 1959 წელს, ხოლო 1975 წელს დაიწყო შემდეგზე მუშაობა. გარდა საკუთარი ფილმებისა პარიზელი ქალი (1923) და გრაფინია ჰონგ-კონგიდან (1967), ჩაპლინს ასევე შესრულებული აქვს ეპიზოდური როლები შემდეგ ფილმებში: ჩაპლინი "გამოჩნდა" თავისი თავის როლში შემდეგ მულტიპლიკაციურ ფილმებში: ჩაპლინის ცხოვრება დრამატიზებულია შემდეგ ფილმებში: ჩაპლინი, ჩარლზ (თბილისი, 1978; თარგმანი ვახტანგ ჭელიძის). ჩემი ბიოგრაფია;. "ხელოვნება".  Chaplin, Charlie (2003). My Autobiography. Penguin Classics. ISBN 978-0141011479.  McDonald, Gerald D.; Conway, Michael; Ricci, Mark (1965/1974). The Films of Charlie Chaplin. Secaucus, New Jersey: Citadel Press. ISBN 978-08065-0197-0.  Robinson, David (1985). Chaplin: His Life and Art. New York, St. Louis, San Francisco, Hamburg, Mexico: McGraw-Hill. ISBN 0-07-053181-1.  Vance, Jeffrey; Tony Maietta, Robert Cushman (2008). Douglas Fairbanks. Berkeley and Los Angeles, California; London, England: University of California Press. ISBN 978-09520-25667-5 Invalid ISBN.  ↑ მაკდონალდი et al., p. 12. sfn error: no target: CITEREFმაკდონალდიკონუეირიჩი1965/1974 (help) ↑ რობინსონი 1985, p. 647. sfn error: no target: CITEREFრობინსონი1985 (help) ↑ რობინსონი 1985, p. 267. sfn error: no target: CITEREFრობინსონი1985 (help) ↑ რობინსონი 1985, pp. 544–549. sfn error: no target: CITEREFრობინსონი1985 (help) ↑ რობინსონი 1985, p. 572. sfn error: no target: CITEREFრობინსონი1985 (help) ↑ კინოაკადემიის ჯილდოების ისტორია. კინომატოგრაფიული ხელოვნებისა და მეცნიერების აკადემია (2009). ციტირების თარიღი: 29 სექტემბერი, 2009. ↑ 7.0 7.1 7.2 7.3 7.4 7.5 7.6 კინომატოგრაფიული ხელოვნებისა და მეცნიერების აკადემია. კინომატოგრაფიული ხელოვნებისა და მეცნიერების აკადემია (2009). ციტირების თარიღი: 25 ნეოემბერი, 2009. ↑ Films Selected to The National Film Registry, Library of Congress 1989–2008. კონგრესის ბიბლიოთეკა. ციტირების თარიღი: September 30, 2009. ↑ The Hollywood Walk of Fame. Hollywood Chamber of Commerce, Inc (2009). ციტირების თარიღი: October 18, 2010. Note: Type in "Charlie Chaplin" ↑ 10.0 10.1 Brunsting, Joshua. (June 8, 2010) Charlie Chaplin Film Found At An Antique Sale, Once Thought Lost. The Criterion Cast. ციტირების თარიღი: June 9, 2010. ↑ რობინსონი 1985, p. 122. sfn error: no target: CITEREFრობინსონი1985 (help) ↑ კონგრესის ბიბლიოთეკა (16 ნოემბერი, 1998). "Hooray for Hollywood — Librarian Names 25 More Films to National Registry. პრეს გამოცემა; წაკითხვის თარიღი: 29 სექტემბერი, 2009. ↑ „25 ამერიკული ფილმი დაემატა ეროვნული ფილმების რეესტრში“. The Courier. Associated Press. December 7, 1992. ციტირების თარიღი: September 29, 2009. ↑ Andrews, Roberts M. (October 11, 1991). „25 Films Designated For Preservation“ (Fee required). St. Louis Post-Dispatch. ციტირების თარიღი: July 22, 2009. ↑ Films Selected to The National Film Registry, Library of Congress 1989-2009. Library of Congress. Library of Congress (2010). ციტირების თარიღი: October 18, 2010. ↑ კონგრესის ბიბლიოთეკა (18 ნოემბერი, 1997). Librarian of Congress Names 25 New Films to National Film Registry; პრეს გამოცემა; წაკითხვის თარიღი: 30 სექტემბერი, 2009 ↑ რობინსონი 1985, pp. 519–520. sfn error: no target: CITEREFრობინსონი1985 (help) ↑ რობინსონი 1985, p. 579. sfn error: no target: CITEREFრობინსონი1985 (help) ↑ The film was reconstructed based on the titles and cutting order for a film entitled How Moving Pictures are Made however the Brownlow and Gill versions alters and omits titles and inserts additional scenes not referred to in the script How to Make Movies დაარქივებული 2010-09-19 საიტზე Wayback Machine. from the Charlie Chaplin Encyclopedia ↑ Curran, John. Shot by young Alistair Cooke, home movie of Chaplin emerges after discovery. The Canadian Press (2010). დაარქივებულია ორიგინალიდან — აპრილი 15, 2010. ციტირების თარიღი: April 10, 2010. ↑ Charlotte Higgins. (November 5, 2009) Collector finds unseen Charlie Chaplin film in tin sold for £3.20 on eBay. The Guardian. ციტირების თარიღი: November 10, 2009. ↑ Vance, Maietta, Cushman, p. 91. ↑ Progressive Silent Film List: Hollywood. Silent Era. ციტირების თარიღი: 2010-01-23. ↑ კონგრესის ბიბლიოთეკა (16 დეკემბერი, 2003). 25 Films Added to National Film Registry; პრეს გამოცემა; წაკითხვის თარიღი: 30 სექტემბერი, 2009 Charlie Chaplin: Official Website. Roy Export S.A.S. ციტირების თარიღი: September 27, 2009. Chaplin Film Locations: Then & Now. ©1996–2009 JERRE. დაარქივებულია ორიგინალიდან — აგვისტო 31, 2009. ციტირების თარიღი: September 27, 2009. Internet Archive. ციტირების თარიღი: September 30, 2009. (Features Chaplin films online)