laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
აბაკანი (ქალაქი)

აბაკანი (რუს. Абакан, ხაკ. Ағбан) — ქალაქი რუსეთში, ხაკასეთის დედაქალაქი. 187 239 მცხოვრები (2021). მდებარეობს მინუსინსკის ღრმულში, მდინარე ენისეის მარცხენა ნაპირზე, შენაკად აბაკანის შეერთების ადგილზე. საავტომობილო და სარკინიგზო კვანძი, სამდინარო პორტი. აეროპორტი. ხაკასეთის სამრეწველო, კულტურული და სამეცნიერო ცენტრი. 1780-იან წლებში წარმოიქმნა სოფელი უსტ-აბაკანსკოე, რომელიც 1822 წელს სხვისტომელების მართვა-გამგეობის შესახებ წესდების შემოღების შემდეგ კაჩელების სასტეპო დუმის (Качинская степная дума) ადმინისტრაციული ცენტრი გახდა. 1913 წლიდან იყო ენისეის გუბერნიის მინუსინსკის მაზრის უსტ-აბაკანსკოეს ვოლოსტის ცენტრი. 1925 წელს გაიხსნა აჩინსკი – მინუსინსკის რკინიგზის სადგური „აბაკანი“. 1925 წელს უსტ-აბაკანსკოე გადაკეთდა დაბად და ეწოდა ხაკასკი, რომელიც 1931 წელს ქალაქად გამოცხადდა და აბაკანი დაერქვა. 1930 წლიდან არის ხაკასეთის ცენტრი (1991 წლიდან — დედაქალაქი). ქალაქის დაგეგმარება სწორკუთხოვანია; აგებულია ხისა და ქვის შენობები. აბაკანის ჩრდილოეთ ნაწილში ჭარბობს მრავალსართულიანი ნაგებობები. ტერიტორიის დაახლოებით ⅓-ს ბულვარები, ბაღები და სკვერები იკავებს. ქალაქში არის დიდ სამამულო ომში დაღუპულ მებრძოლთა ძეგლი (1975; მოქანდ. ი. გ. პამერი და მ. ლ. სკოვოროდინი, არქ. ნ. ა. კოვალჩუკი) და სხვ. აბაკანში 11 უმაღლესი სასწავლო დაწესებულებაა (ფილიალების ჩათვლით), მათ შორის ხაკასეთის სახელმწიფო უნივერსიტეტი (1944-დან). 4 ბიბლიოთეკა, მათ შორის რესპუბლიკური ეროვნული ბიბლიოთეკა (დაარსდა 1925 წელს). მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი (1931), ვლადიმერ კაპელკოს მუზეუმი (2001) და სხვ. დრამატული თეატრები (მ.შ. ხაკასეთის ეროვნული თეატრი, 1931-დან; რუსული თეატრი, 1939-დან), თოჯინების თეატრი „ზღაპარი“ (1979-დან), მცირე ფორმების თეატრი „ჩიტიგენი“ (1988-დან). რესპუბლიკური ფილარმონია (1989), მის შემადგენლობაშია სიმღერისა და ცეკვის ანსამბლი „ულგერი“. საგამოფენო დარბაზი. დენდრარიუმი. განვითარებულია მძიმე მანქანათმშენებლობა: „აბაკანის საცდელ-მექანიკური ქარხანა“, „აბაკანვაგონმაშ“ (სარკინიგზო ვაგონმშენებლობა და სხვ.); ქარქნები — საცდელ-მექანიკური, ფოლადსასხმელი, კონტეინერების, ექსპერიმენტულ-მექანიკური და სხვ.; ტყისა და ხის დამუშავების მრეწველობები („ხაკასლეს“, „აბაკანმებელ“), სამშენებლო მასალათა წარმოება („მსხვილპანელიანი სახლთმშენებლობის ქარხანა“, „სამშენებლო მასალათა კომბინატი“), მსუბუქი (სამკერვალო, საფეიქრო, ფეხსაცმლის ფაბრიკები) და კვების („აიან“ — ლუდისა და უალკოჰოლო სასმელების წარმოება, ყველ-კარაქის კომბინატი, ხორცკომბინატი და სხვ) მრეწველობის საწარმოები. სასოფლო-სამეურნეო რაიონის ცენტრია. ქალაქში თავმოყრილია ხაკასეთის მცირე ბიზნესის საწარმოთა დაახლოებით 60%. ↑ http://www.gks.ru/free_doc/doc_2017/bul_dr/mun_obr2017.rar ↑ http://www.geopostcodes.com/Abakan ↑ ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 12. ↑ Численность постоянного населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2021 года. rosstat.gov.ru. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 02-05-2021. ციტირების თარიღი: 19 იანვარი, 2022 ↑ 5.0 5.1 5.2 5.3 5.4 Абакан // Большая российская энциклопедия. т. 1. — М., 2005. — стр. 8.
აბაკანის სტეპი

აბაკანის სტეპი — სტეპი მინუსინსკის ქვაბულის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში (რუსეთის ფედერაცია, კრასნოიარსკის მხარე), მდინარე ენისეის მარცხენა ნაპირზე, რელიეფი ვაკეა, დასავლეთით ბორცვიანი. სიმაღლე ზღვის დონიდან 200-500 მ. წაბლა და შავმიწა ნიადაგზე ჭარბობს ვაციწვერიან-წივანიანი ველები. ბევრია პატარა ტბა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 12.
აბაკანის ქედი

აბაკანის ქედი (რუს. Абаканский хребет) — ქედი დასავლეთ ციმბირის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში, მდინარე ტომის სათავესა და ტელეცკოეს ტბას შორის, სიგრძე დაახლოებით 300 კმ, საშუალო სიმაღლე 1400-1700 მ. (უმაღლესი წერტილი 1984 მ.). აგებულია უმეტესად მეტამორფული ქანებით, რომლებსაც გრანიტების, გაბროსა და დიორიტების ინტრუზიები კვეთს. ქედის ფერდობები 1700 მეტრამდე დაფარულია წიწვიანი ტყით. ზემოთ მთის ტუნდრაა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 12.
Up'n Away - The Album

Up'n Away - The Album — გერმანული ევროდენს-ჯგუფ Mr. President-ის სადებიუტო სტუდიური ალბომი. გამოვიდა 1995 წლის 23 მარტს Warner-ზე. ალბომიდან გამოვიდა ოთხი სინგლი – „Up'n Away“, „I'll Follow the Sun“, „4 On the Floor“ და „Gonna Get Along (Without Ya Now)“. „Intro“ – 1:20 „Up 'N Away“ – 3:53 „4 On the Floor“ – 3:17 „On My Mind“ – 3:55 „I Believe“ – 3:37 „Close to You“ – 3:22 „Never Leave Me“ – 3:48 „I'll Follow The Sun“ – 3:23 „Easy Come, Easy Go“ – 3:13 „Sweet Lies“ – 4:21 „Close to Your Heart“ – 3:14 „Gonna Get Along (Without Ya Now)“ – 2:38 „I Would Die for You“ – 3:12 „Keep It Up!“ – 3:02 „Outro“ – 0:52 „Up 'N Away (Peter's Groove Away Mix)“ – 5:58 ↑ AllMusic-ის მიმოხილვა
მგელაძე

საკუთარი სახელი მგელაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: აკაკი მგელაძე — საბჭოთა პოლიტიკური და სახელმწიფო მოღვაწე აკაკი მგელაძე — მსახიობი არსენ მგელაძე — პოლიტიკოსი, სოფლის მეურნეობის მუშაკი გიორგი მგელაძე — რეჟისორი, სცენარისტი და მსახიობი გუგული მგელაძე — რეჟისორი, სცენარისტი, მსახიობი გურამ მგელაძე — პოლიტიკური და სახელმწიფო მოხელე დიმიტრი მგელაძე — ფილოლოგი ვლასა მგელაძე — რევოლუციონერი, პოლიტიკოსი ილარიონ მგელაძე — ლიტერატორი, საბჭოთა პოლიტიკური და სახელმწიფო მოხელე ილია მგელაძე — ბოლშევიკი რევოლუციონერი კუკური მგელაძე — ქართველი გეოგრაფი და პედაგოგი მიხეილ მგელაძე — დიპლომატი სსრკ და რუსეთის სამსახურში ნარგიზა მგელაძე — ჟურნალისტი ნიკა მგელაძე — ქართველი ფეხბურთელი ნუგზარ მგელაძე — ისტორიკოსი, პოლიტიკოსი საფო მგელაძე — პოეტი
G's Incorporated

G's Incorporated — გერმანული ჰიპ-ჰოპ დუეტი, რომელშიც შედიოდნენ ამერიკელი შემსრულებლები, სედრიკ სმითი და დენიელ დენმარკი. იგი ცნობილი გახდა 1996 წელს გამოცემული სინგლით „Stairway to Heaven“, ლედ ზეპელინის სიმღერის ქავერ-ვერსიით. გამოსცა ერთი ალბომი, A Small Dedication (1997) და 1999 წელს დაგეგმილი იყო მეორე ალბომიც, The Awakening (რაც აღნიშნულია სინგლის „Thank You“ ანოტაციებში). ალბომები A Small Dedication (1997) სინგლები „Stairway to Heaven“ (1997) „Stairway to Heaven (რემიქსი)“ (1997) „Tell Me What A G Is“ (1997) „On the Nightshift“ (1998) „Thank You“ (1999) „Who's Knockin'? (Terri B. Air-თან ერთად)“ (1999) ↑ https://www.discogs.com/Gs-Incorporated-Thank-You/release/1875870
ჩეჩილი ყველი

მესხური ჩეჩილი - ძროხის ყველი მზადდება ძროხის მოხდილი რძისაგან. ორგანოლეპტიკა: ყველის მასა არის ძაფოვანი, შეკრული ან დაწნული ფორმის. ძაფები მკვრივია, საკმაოდ მყარი გაწელვისას. ფერად თეთრია. მასა ­– 0,5-3 კგ დაწნული თოკების სახით. აქვს მსუბუქი რძემჟავური, სასიამოვნო სუნი. გემო _ გამოკვეთილი ცილოვანი, საკმაოდ მარილიანი. მზადდება აგრეთვე „მესხური ჩეჩილის“ შებოლილი ნაირსახეობა. ყველი „მესხური ჩეჩილი“ უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ მოთხოვნებს: ტენიანობა – არაუმეტეს 60% ცხიმიანობა მშრალ ნივთიერებაში – არანაკლებ 2% მარილის შემცველობა – 4-8% წარმოების გეოგრაფიული არეალი „მესხური ჩეჩილის“ დასამზადებლად საჭირო რძის მიღება, გადამუშავება და ყველის წარმოება ხორციელდება სამცხე-ჯავახეთის რეგიონის ტერიტორიაზე. პროდუქტის დამზადების მეთოდების აღწერა რძეს ამწიფებენ 45-50°T-მდე. ჩაკვეთა მიმდინარეობს 5-10 წუთი 38-40° ტემპერატურაზე. ჩანაკვეთს შედედების დაწყებისთანავე აცხელებენ, თან ურევენ 48-54° ტემპერატურამდე, რის შედეგადაც წარმოიქმნება დიდი ფიფქები, რომლებიც ადვილად ეწებება ერთმანეთს და ხელის მანიპულირებით წარმოქმნიან გრძელ 6-8 სმ დიამეტრის თასმას. თასმას ნელ-ნელა იღებენ და აწყობენ მაგიდაზე წრიულად. გაცივებულ მასას შეკრავენ კონებად. საქართველოს სამხრეთ რეგიონში _ მესხეთში უძველესი დროიდან მზადდებოდა ყველი მესხური ჩეჩილი. ი. ჯავახიშვილის[1] გადმოცემით ახალ თბილ დოს `დოჟუჟუნას” ასხამენ ქვაბში, ყველის კვეთს უმატებენ და ცეცხლზე გაათბობენ, გააცხელებენ და ბოლოს ამოიღებენ ხაჭოს და ხელებით აქეთ-იქით სწევენ, აკეთებენ თოკებს, ერთად მოუკრავენ თავს, მარილს დააყრიან და შეინახავენ. მ. მაკალათიას[2], ვ. შამილაძის[3] და სხვათა მონაცემებით ახალი დოდან ამზადებენ ძროხის ჩეჩილ ყველს. ყველი სხვა წათხის ყველისაგან გამოირჩევა თავისებური დამზადების ტექნოლოგიით. მომწი­ფებულ მესხურ ჩეჩილს ახასიათებს სპეციფიკური კონსისტენცია, გემო და სუნი, რაც გამოარჩევს მას სხვა ყველისაგან.
A Small Dedication

A Small Dedication — გერმანული ჰიპ-ჰოპ დუეტ G's Incorporated-ის სადებიუტო და ერთადერთი სტუდიური ალბომი. გამოვიდა 1997 წელს. დისკი გამოსცა ლეიბლმა M.A.X. Music. ალბომიდან გამოვიდა სინგლები „Stairway to Heaven“ (1997) და „Tell Me What A G Is“ (1997). აქედან პირველი არის ინგლისური როკ-ჯგუფ ლედ ზეპელინის ამავე სახელწოდების სიმღერის ვერსია. Twelve Monks - 1:22 Fly in My Civille - 6:03 Uh I Like It - 4:14 Stairway to Heaven (ხანგრძლივი ვერსია) - 4:46 Den of Inquity - 2:49 Symbol - 4:08 Interlude - 1:06 Sittin on the Dock on of the Bay - 3:50 Ghetto Education - 4:12 Heaven or Hell - 3:09 Daydream - 3:42 On the Corner - 3:09 House of G's - 1:23 Tell Me What a G Is - 3:42 Midnight Flower - 4:49 Lost in France (Je Ne Sais Pas) - 4:33 Outro - 1:42 ↑ ინფორმაცია ალბომის შესახებ Discogs-ზე
სელჰერსტ პარკი

სელჰერსტ პარკი (ინგლ. Selhurst Park) — სტადიონი ინგლისის დედაქალაქ ლონდონში. მისი ტევადობა 25 456 კაცს შეადგენს. სტადიონზე იმართება კრისტალ პალასის საშინაო მატჩები. ადგილი ახალი სტადიონისთვის, სადაც მანამდე აგურის ქარხანა მდებარეობდა, კლუბმა ბრაიტონის რკინიგზის კომპანიისგან შეისყიდა 2 570 ფუნტად 1922 წელს. სტადიონის პროექტი შეადგინა ცნობილმა შოტლანდიელმა არქიტექტორმა არჩიბალდ ლიტჩიმ, რომლის რეალიზება მოახდინა სამშენებლო კომპანია Humphreys of Kensington-მა დაახლოებით 30 000 ფუნტად. 1924 წლის 30 აგვისტოს მოედანზე გაიმართა პირველი საფეხბურთო მატჩი „კრისტალ პალასსა“ და „შეფილდ უენსდეის“ მონაწილეობით, 25 ათასი გულშემატკივრის თანდასწრებით. მასპინძლები 0:1 დამარცხდნენ. იმ დროს სტადიონს მხოლოდ ერთი ტრიბუნა ჰქონდა, დანარჩენნი მოედანს მიუშენეს 60-იან წლებში. 1926 წლის 1 მარტს ინგლისის ეროვნულმა ნაკრებმა ითამაშა უელსის წინააღმდეგ „სელჰერსტ პარკზე“. 1948 წელს სტადიონმა უმასპინძლა ორ მატჩს ლონდონის ოლიმპიური თამაშების მიმდინარეობისას. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „სელჰერსტ პარკი“ ვიკისაწყობში. ინფორმაცია სტადიონზე დაარქივებული 2014-11-28 საიტზე Wayback Machine. კრისტალ პალასის საიტზე სტადიონის სურათები ↑ Premier League Handbook Season 2016/17 (PDF). Premier League. ციტირების თარიღი: 18 August 2016. ↑ Selhurst Park : Key facts. ↑ Selhurst Park on Soccerway.
სომხეთის საფეხბურთო თასი

სომხეთის საფეხბურთო თასი ასევე ცნობილია როგორც სომხეთის დამოუკიდებლობის თასი (სომხ. Հայաստանի Անկախության Գավաթ) — ყოველწლიური სათასო შეჯიბრება სომხეთის საფეხბურთო გუნდებს შორის. გათამაშება პირველად 1992 წელს ჩატარდა. მისი გამარჯვებული კვალიფიკაციას გადის სომხეთის სუპერთასზე და უეფა-ს ევროპა ლიგაზე. ტურნირის ისტორიაში ყველაზე წარმატებული კლუბია ერევნის „პიუნიკი“, რომელმაც 8-ჯერ მოიგო თასი. მოქმედი გამარჯვებულია კაპანის „განძასარი“. Armenia - List of Cup Finals
სომხეთის საფეხბურთო სუპერთასი

სომხეთის საფეხბურთო სუპერთასი (სომხ. Սուպերգավաթ) — საფეხბურთო გათამაშება სომხეთში, სადაც პრემიერლიგის და თასის გამარჯვებულები ხვდებიან ერთმანეთს. იმ შემთხვევაში, თუ ქვეყნის ჩემპიონატსაც და თასსაც ერთი გუნდი მოიგებს, მაშინ მას სუპერთასზე თასის ფინალისტი გუნდი დაუპირისპირდება. სუპერთასი თამაშდება 1996 წლიდან. გათამაშების ისტორიაში, ყველაზე წარმატებული კლუბია ერევნის „პიუნიკი“, რომელმაც 9-ჯერ მოიგო ტიტული. მოქმედი გამარჯვებულია ერევნის „ალაშკერტი“. Armenia - List of Super Cup Finals
PNG

PNG (Portable Network Graphics) — ციფრული სურათების ღია ფორმატი, რომელიც შეიქმნა დაპატენტებული GIF ფორმატის შესაცვლელად. PNG არის ფორმატი, რომელიც სპეციალიზებულია მარტივი, ერთგვაროვანი ფერების მქონე სურათების შექმნაზე. PNG წარმატებით გამოიყენება ისეთი სინთეზური სურათების შესაქმნელად როგორიცაა: WEB-ის გრაფიკული გაფორმება, იკონები, ტექსტური სურათები. PNG ფორმატში შექმნილი ფაილი, როგორც წესი, GIF ფორმატში შექმნილ ფაილზე მეტ ადგილს იკავებს მეხსიერებაში, სამაგიეროდ ხარისხით ბევრად აღემატება ამ უკანასკნელს. ეს იმით აიხსნება რომ PNG ფორმატის ფერთა რაოდენობა 256-ით არ შემოიფარგლება. PNG ფორმატში შესაძლებელია ფოტოსურათების უდანაკარგო შეკუმშვა. შედეგად დიდი მოცულობის ფაილი მიიღება. ეს მოცულობა ბევრად აღემატება ისეთი ფორმატების ფაილების ზომებს, როგორებიცაა: JPEG და JPEG2000. PNG საშუალებას იძლევა, მატრიცული სურათები სხვადასხვა ფორმატით შევინახოთ: 1 ბიტი(ანუ იგივე მონოქრომა. არ არის აუცილებელი შავთეთრი იყოს) 2 ბიტი -კარდოქრომული სურათებისთვის 4 ბიტი(16 ფერი) 8 ბიტი ნაცრისფერი სურათებისთვის(256 შესაძლებლობა) 8 ბიტი(256 ფერი, ანუ იგივე რაც GIF) 24 ბიტი (16 777 216 ფერი) 48 ბიტი (248 ანუ 281 976 710 656 ფერი) სპეციალური ფილტრისა და RFC 1951 ალგორითმის გამოყენებით შეკუმშვის მაღალი ხარისხი მიიღწევა. პიქსელების მდგენელთა ერთი ფორმატია: წითელი, მწვანე, ლურჯი. და მეორე: წითელი, მწვანე, ლურჯი და გამჭვირვალობის არხი "ალფა". ამ შემთხვევაში 8 ან 16 დამატებითი ბიტი გამოიყენება და ვღებულობთ 16 ბიტს ნაცრისფერი სურათისთვის, 32 ბიტს ნამდვილი ფერების მქონე სურათებისთვის და 64 ბიტი 4 არხიანი(თითოსთვის 16 ბიტი) სურათისთვის. „ალფა“ არხის არსებობა განსაზღვრავს გამჭვირვალობის სხვადასხვა ხარისხს. ეს თვისება Web -ის გასაფორმებლად ძვირფასი მონაპოვარია. თანამედროვე(2007) ნავიგატორების უმრავლესობა, გარდა Internet Explorer 6 -ისა და მისი წინა ვერსიებისა, ფართოდ იყენებს ამ მიღწევას. თუმცა კი ვებმასტერები სხვადასხვა საშუალებებს მიმართავენ ამ ნაკლის შესავსებად. მაგალითად იყენებენ სკრიპტს PNG biheviour IE7 დაარქივებული 2007-05-20 საიტზე Wayback Machine. ასევე bobosola დაარქივებული 2005-04-21 საიტზე Wayback Machine. . Internet Explorer7 კორექტულად განაგებს ალფა არხს. GIF ფორმატის Web სურათები შეიძლება გადატანილ იქნას PNG ფორმატში ისე რომ თანამედროვე ნავიგატორთა უმრავლესობა მათ შეითავსებენ. PNG -ს (მას მეორენაირად ასეც უწოდებენ: PNG's Not GIF- PNG არ არის GIF) შეუძლია გააკეთოს ყველაფერი, რასაც აკეთებს GIF-ი. მეტიც, იგი გამჭვირვალობის ეფექტსაც ქმნის. მართალია იგი ანიმაციების კეთების საშუალებას არ იძლევა, სამაგიეროდ PNG -ს გან მიღებული MNG ფორმატი ამ ნაკლის აღმოფხვრას ემსახურება. მატრიცული გამოსახულება Format ouvert JPEG GIF TIFF APNG MNG (ფრანგული) ფრანკოფონული გვერდი PNG -ს შესახებ (ფრანგული) გამჭვირვალობა და ნახევარგამჭვირვალობა PNG ფორმატში[მკვდარი ბმული] (ინგლისური) PNG გვერდი, W3C -ს მიერ შემოთავაზებული (ინგლისური) PNG ფორმატის ოფიციალური საიტი, დოკუმენტაცია და პროგრამები (ინგლისური) PNG Optimizer, PNG ფორმატში შეკუმშვის მაოპტიმიზირებელი პროგრამა (ინგლისური) TweakPNG PNG -ს პარამეტრების შესაცვლელი ინსტრუმენტები. (ფრანგული) Microsoft-ის განმარტებითი გვერდი იმის შესახებ თუ როგორ გამოვიყენოთ PNG ფორმატი საიტებზე რომ მისი წაკითხვა შეძლოს Internet Explorer -მა.
აბაკი (არქიტექტურა)

აბაკი (ლათ. abacus — „დაფა“) — არქიტექტურაში, სვეტის ან პილასტრის კაპიტელის ზედა ფილა. კლასიკური არქიტექტურული ორდერების აბაკი ჩვეულებრივ კვადრატული ფორმისაა და აქვს სწორი (დორიული, იონიური ორდერი) ან მრუდხაზოვანი ნაპირები (კორინთული ორდერი). ქართულ ხუროთმოძღვრებაში აბაკი ხშირად მოჩუქურთმებულია. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 13.
აბაკი

აბაკი (ძვ. ბერძნ. ἄβαξ, ἀβάκιον < ლათ. abacus — „დაფა“) — საანგარიშო დაფა არითმეტიკული გამოთვლებისათვის, იხმარებოდა ძველ საბერძნეთში, რომში, შემდეგ — დასავლეთ ევროპაში (XVIII საუკუნემდე). დაყოფილი იყო ზოლებად, ანგარიში ხდებოდა ამ ზოლებში მოთავსებული სათვლელი ქვების (კენჭების, ძვლის კოჭების) გადაადგილებით. შორელ აღმოსავლეთის ქვეყნებში გავრცელებული იყო აბაკის ჩინური ანალოგი — სუან-პანი, რუსეთში — საანგარიშო. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 13.
აბაკი (მრავალმნიშვნელოვნება)

საკუთარი სახელი აბაკი შეიძლება ნიშნავდეს შემდეგს: აბაკი — არქიტექტურული ელემენტი; აბაკი — საანგარიშო დაფა; აბაკი — ნომოგრაფიაში, განსაკუთრებული ნახაზი (ბადური ნომოგრამა) რიცხვითი აღნიშვნებით. განკუთვნილია საინჟინრო გამოთვლებისათვის; აბაკი — სამფეხიანი მაგიდა-სადგამი ძველ რომში.
პავლე აბანკინი

პავლე სერგეის ძე აბანკინი (რუს. Па́вел Серге́евич Аба́нькин; დ. 5 (18) სექტემბერი, 1902, ოგარიოვო-პოჩკოვო — გ. 15 აგვისტო, 1965, ლენინგრადი) — საბჭოთა ადმირალი (1951). სკკპ წევრი 1920 წლიდან. 1927 წელს დაამთავრა მიხეილ ფრუნზეს სამხედრო-საზღვაო სასწავლებელი, ხოლო 1937 წელს სამხედრო-საზღვაო აკადემია. იყო ეისკის სამხედრო-საზღვაო საავიაციო სასწავლებლის სამხედრო კომისარი. 1939 წლის ივნისიდან — წყნარი ოკეანის ფლოტის სამხედრო საბჭოს წევრი. 1940 წლიდან ამურის, ხოლო 1943 წლიდან ონეგის სამხედრო ფლოტილიის სარდალი. 1944 წელს სამხედრო-საზღვაო აკადემიის უფროსი. 1945 წლიდან სამხედრო-საზღვაო ფლოტის მთავარსარდლის მოადგილე, 1952-1958 წლებში სამხედრო საზღვაო ფლოტის ჰიდროგრაფიული სამმართველოს უფროსი. 1960 წლიდან თადარიგშია. დაჯილდოებულია 2 ლენინის ორდენით, 4 სხვა ორდენით და მედლებით. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 13.
ხოჯენდი

ხოჯენდი, ხუჯანდი, ხოჯენტი 1936 წლამდე, ლენინაბადი 1991 წლამდე (ტაჯ. Хуҷанд, სპარს. خجند) — ტაჯიკეთის სიდიდით მეორე ქალაქი. სოღდის ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს ფერღანის ხეობაში, მდინარე სირდარიაზე. დაარსდა დაახლოებით 2500 წლის წინ აქემენიანთა იმპერიაში და აბრეშუმის გზაზე ერთ-ერთ მთავარ ქალაქს წარმოადგენდა. ძვ. წ. 329 წელს ალექსანდრე მაკედონელმა დაპყრობის შემდეგ ალექსანდრია ესხატა დაარქვა. ისტორიის განმავლობაში სხვა და სხვა იმპერიის შემადგენლობაში შედიოდა: VIII საუკუნეში ომაიანთა სახალიფოში, XIII საუკუნეში მონღოლთა იმპერიაში და XIX საუკუნეში რუსეთის იმპერიაში. შიმკენტი, ყაზახეთი ბუხარა, უზბეკეთი სამარყანდი, უზბეკეთი ნიშაბური, ირანი ტაბრიზი, ირანი Hill, John E. 2004. The Peoples of the West from the Weilue 魏略 by Yu Huan 魚豢: A Third Century Chinese Account Composed between 239 and 265. Draft annotated English translation. [1] (See under the heading for "Northern Wuyi"). ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2010-04-21 საიტზე Wayback Machine. პორტალი დაარქივებული 2014-07-19 საიტზე Wayback Machine. ქალაქის გერბი, 1910 წ. დსე: ლენინაბადი ↑ http://www.citypopulation.de/Tajikistan.html ↑ Abdullaev, Kamoludin (2018) „Khujand“, Historical Dictionary of Tajikistan. Rowman & Littlefield, გვ. 241. ISBN 978-1-5381-0252-7.
კულობი

კულობი, ყოფილი კულიაბი (ტაჯ. Кӯлоб; რუს. Куляб) — ქალაქი ტაჯიკეთში, ხატლონის ოლქში. მდებარეობს დუშანბედან 175 კმ-ით სამხრეთ-აღმოსავლეთით, მდინარე იახსუზე. 2016 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა 101 200 კაცს შეადგენს. ქალაქის სტატუსი მიენიჭა 1934 წელს. დუშანბეს უკავშირდება სარკინიგზო და საავტომობილო გზებით. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 573. Habib Borjian, "Kulab," in Encyclopædia Iranica «კულობი — ქალაქი ტაჯიკეთში» ენციკლოპედია AMD ↑ http://stat.ww.tj/publications/July2019/macmuai_sumorai_aholi_to_1_anvari_soli_2019.pdf
კურგონტეპა

კურგონტეპა , ყოფილი ყურღან-ტუბე ან კურგან-ტიუბე (ტაჯ. Қурғонтеппа, უზბეკ. Qurg'onteppa, რუს. Курган-Тюбе) — ქალაქი ტაჯიკეთში. ხატლონის ოლქის ადმინისტრაციული ცენტრი. დუშანბედან 100 კმ-ით სამხრეთით მდებარეობს. 2015 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 102 900 კაცს შეადგენს. ოფიციალური პორტალი დაარქივებული 2016-12-29 საიტზე Wayback Machine. კურგონტეპა Encyclopaedia Iranica Online-ზე ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 https://citypopulation.de/en/tajikistan/cities/
ისტარავშანი

ისტარავშანი (ტაჯ. Истаравшан, რუს. Истаравшан) — ქალაქი ტაჯიკეთში, სოღდის ოლქში. ისტარავშანის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. მოსახლეობის მიხედვით სოღდის ოლქის მეორე ქალაქია. მოსახლეობა 2016 წლის მონაცემებით — 63 500 კაცი. Беленицкий А. М., Бентович И. Б., Большаков О. Г. Средневековый город Средней Азии. — Ленинград: 1973. Веймарн Б. В. Мечеть Кок-Гумбез в Ура-Тюбе // [Москва]. Новые исследования по истории архитектуры. СССР. 1947. Сообщения института истории архитектуры. Выпуск 8. ტაჯიკეთის ქალაქები — ისტარავშანი ოფიციალური ვებ საიტი ისტარავშანი RISOL Internet Learning Center-ზე ისტარავშანი რუკა ↑ https://web.archive.org/web/20221010195817/https://stat.tj/storage//1.01.2022.pdf
ვაჰდატი

ვაჰდატი (2003 წლამდე კოფარნიხოვი, 1992 წლამდე ორჯონიკიძეაბადი, 1936 წლამდე იანგი-ბაზარი; ტაჯ. Ваҳдат, სპარს. وحدت, რუს. Вахдат) — ქალაქი (1965 წლიდან) ტაჯიკეთში, ტაჯიკეთის რესპუბლიკური დაქვემდებარების რაიონებში. ვაჰდატის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2015 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 42 200 კაცს შეადგენს. ↑ Tajikistan Population Census for 2010 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q21653271"></a> ↑ Том I. Численность и размещение населения Республики Таджикистан დაარქივებული 2017-10-11 საიტზე Wayback Machine. // Итоги переписи населения Таджикистана 2010 года
გირვანქა (ერთეული)

გირვანქა, ასევე ფუნტი (ლათ. pondus, ინგლ. pound, ფრანგ. livre, არაბ. رطل) — მასის საზომი ერთეული, რომელიც ფართოდ გამოიყენებოდა ისტორიულ ევროპასა და აღმოსავლეთში. გირვანქის მასა წარმოადგენდა 7000 მარცვლის ერთობლივ წონას. საქართველოში გავრცელდა XVIII საუკუნიდან. იხმარებოდა მეტრული სისტემის შემოღებამდე. გირვანქის მასის ზომა განსხვავდება ქვეყნების მიერ, ასე მაგალითად, საქართველოში გირვანქა წარმოადგენდა ოყის მესამედს და უდრიდა 0,4267 კილოგრამს, მაშინ როცა: ბრიტანული გირვანქა უდრის 0,4536 კგ-ს ავსტრიული გირვანქა უდრის 0,56001 კგ-ს-ს ამსტერდამის გირვანქა უდრის 0,4941 კგ-ს დანიური გირვანქა უდრის 0,496 კგ-ს ძველი რომაული გირვანქა (libra) უდრის 0,32745 კგ-ს ესპანური გირვანქა უდრის 0,451 კგ-ს პორტუგალიური გირვანქა უდრის 0,459 კგ-ს რუსული გირვანქა უდრის 0,4914 კგ-ს ფრანგული ლივრი უდრის 0,489505 კგ-ს შვედური გირვანქა უდრის 0,425076 კგ-ს ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 36. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 166. ჯაფარიძე, გ. ნარკვევი ქართული მეტროლოგიის ისტორიიდან, თბილისი, 1973 ↑ ჯავახური ლექსიკონი / გიორგი ზედგინიძე; რედ. ვლადიმერ ზედგინიძე. - თბილისი: საუნჯე: ვაჟა წოწკოლაური, 2014. - 370 გვ.; 22
კონიბოდომი

კონიბოდომი, (ტაჯ. Конибодом, რუს. Канибадам) — ქალაქი ტაჯიკეთში, სოღდის ოლქში. მდებარეობს ფერღანის ხეობის დასავლეთ ნაწილში. 2016 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 50 400 კაცს შეადგენს. კონიბოდომის ისტორია დაარქივებული 2014-03-17 საიტზე Wayback Machine. ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2016-03-04 საიტზე Wayback Machine. ↑ https://web.archive.org/web/20170810004846/http://www.stat.tj/ru/img/7a20337ca019c92e18235196b4e62aaa_1470198679.pdf ↑ https://web.archive.org/web/20221010195817/https://stat.tj/storage//1.01.2022.pdf ↑ Climate of Konibodom. ციტირების თარიღი: 7 August 2014.
ოყა

ოყა, ასევე ოხა (ოსმ. اوقه, ბერძ. Οκά) — მასის საზომი ერთეული ოსმალეთის იმპერიაში, ერთი ოყა უდრიდა 400 დირჰემს, ანუ 1,2828 კგ-ს. ვრცელდებოდა დასავლეთ და სამხრეთ საქართველოშიც. საქართველოში ოყა იყო წონის ერთეული, უდრიდა სამ გირვანქას, შესაბამისად 1,2828 კგ ÷ 3 = 0,4276 კგ-ს.საქართველოში ოყას იყენებდნენ მარცვლეულის საწყაოდ. საბერძნეთში ოყა უდრიდა 1,282 კგ-ს. ეს ერთეული ფართოდ გამოიყენებოდა 1953 წლის მარტამდე, სანამ აკრძალავდნენ. კვიპროსში ოყას ერთეულს იყენებდნენ 1980-იანების ბოლომდე. ჯაფარიძე გ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 619. ↑ ოქსფორდის ინგლისური ენის ლექსიკონი; თუმცა ავტორს Kélékian-ს მითითებული აქვს 1,285 კგ ↑ ჯავახური ლექსიკონი / გიორგი ზედგინიძე; რედ. ვლადიმერ ზედგინიძე. - თბილისი: საუნჯე: ვაჟა წოწკოლაური, 2014. - 370 გვ.; 22 სმ.
მდივანი (მრავალმნიშვნელოვანი)

მდივანი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან: მდივანი — თანამდებობა რამდენიმე მნიშვნელობით მდივანი — გვარი საქართველოში საკუთარი სახელი მდივანი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ალექსანდრე მდივანი — სამხედრო პირი არჩილ მდივანი — სპორტსმენი (ჩოგბურთი) ბუდუ მდივანი — პოლიტიკური მოღვაწე, ბოლშევიკი გიგი მდივანი — სპორტსმენი (მკლავჭიდი) გიორგი მდივანი — დრამატურგი ზაქარია მდივანი — გენერალი კონსტანტინე მდივანი — სოციალისტური შრომის გმირი მარინა მდივანი — პიანისტი სიმონ მდივანი — პოლიტიკური მოღვაწე, დიპლომატი მდივანი (ოჯახი) — ემიგრაციაში მცხოვრები ქართული ოჯახი დავით მდივანი — ბიზნესმენი, მეწარმე რუსუდან მდივანი — მოქანდაკე სერგი მდივანი — ბიზნესმენი ონანა მდივანი (ქობულაშვილი) — პოეტი, მდივან-მწიგნობარი ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: მდივანი (მრავალმნიშვნელოვანი)