laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ირაკლი ჩხიკვიშვილი

ირაკლი ჩხიკვიშვილი (დ. 1920, ჩოხატაური — გ. 1986) — ქართველი მეცნიერი, ჟურნალისტი. ფილოსოფიის მეცნიერებათა კანდიდატი (1950). საქართველოს სსრ დამსახურებული ჟურნალისტი (1959). 1942 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოსოფიის ფაკულტეტი, ხოლო 1946 წელს მოსკოვის უმაღლესი პარტიული სკოლა. 1949-1953 წლებში არჩეული იყო საქართველოს კპ აჭარის საოლქო კომიტეტის მდივნად. 1953-1964 წლებში მუშაობდა გაზეთ „ზარია ვოსტოკას“ რედაქტორად, შემდეგ გადავიდა მოსკოვში, სადაც 1964-1974 წლებში სკკპ ცკ-ის აპარატში ეკავა მთელი რიგი საპასუხისმგებლო თანამდებობები. 1974-1984 წლებში — სსრკ გამომცემლობების, პოლიგრაფიისა და წიგნის ვაჭრობის საქმეთა სახელმწიფო კომიტეტის თავმჯდომარის პირველი მოადგილე. იყო საქართველოს ჟურნალისტთა კავშირის პირველი თავმჯდომარე, სსრკ ჟურნალისტთა კავშირის გამგეობის მდივანი. ეწეოდა საზოგადოებრივ მოღვაწეობას. იყო სსრკ-ესპანეთის, სსრკ-დანიის მეგობრობის საზოგადოებათა ვიცე-პრეზიდენტი; მსოფლიო ლიტერატურის 200-ტომიანი ბიბლიოთეკის გამოცემაში მონაწილეობისათვის მიენიჭა სსრკ სახელმწიფო პრემია (1978). ირაკლი ჩხიკვიშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ირაკლი ჩხიკვიშვილის ბიოგრაფია (IV მოწვევა) ირაკლი ჩხიკვიშვილის ბიოგრაფია (V მოწვევა)
კამბრიული სისტემა

კამბრიული სისტემა (პერიოდი) (< ლათ. Cambria — უელსის ძველი სახელწოდება) — პალეოზოური ჯგუფის პირველი სისტემა (გეოლოგიური წელთაღრიცხვის პალეოზოური ერის პირველი პერიოდი). აბსოლუტური გეოქრონოლოგიით კამბრიული სისტემა დაიწყო 570 მლნ. წლის წინათ და გრძელდებოდა 70 მლნ. წელიწადს. კამბრიული სისტემა დაადგინა ინგლისელმა გეოლოგმა ადამ სეჯუიკმა (1835) უელსში. იყოფა ქვედა, შუა და ზედა სექციად. ამ სისტემას საყოველთაოდ მიღებული სართულებად დანაწილება არ აქვს. ადრინდელ კამბრიულ ეპოქას ახასიათებს ვრცელი ტრანსგრესიები. თანამედროვე კონტინენტების დიდი ნაწილი ამ დროს თბილი ზღვით დაიფარა, რომლის ფსკერზე კარბონატული ქანები და მარილები ილექებოდა. შუაკამბრიულში დაიწყო რეგრესიები, რომლებიც ზედაკამბრიულშიც გაგრძელდა. გაჩნდა ხმელეთის ახალი უბნები, რაც კალედონიურ დანაოჭებასთან იყო დაკავშირებული. ამაზე მიუთითებს გეოსინკკლინურ აუზებში ძლიერი მაგმატიზმის ნიშნები და გვიანდელ კამბრიულ ეპოქაში წარმოქმნილი ლაგუნური წითელი ფერის ნალექები. კამბრიული სისტემაში დიდი რაოდენობით გვხვდება ლურჯ-მწვანე და წითელი წყალმცენარეები. კამბრიული სისტემაში 3 პალეოზოოგეოგრაფიული ოლქი ჩაისახა — ატლანტიკური, წყნაროკეანური და აღმოსავლეთ აზიის. ამ დროს, პირველად დედამიწის გეოლოგიის ისტორიაში, გაჩნდნენ ჩოჩხიანი ორგანიზმები და პერიოდის დასასრულისათვის ცხოველთა სამყაროს თითქმის ყველა ტიპი არსებობდა. ყველაზე მნიშვნელოვანი და გავრცელებული ცხოველები იყვნენ არქეოციათები და ტრილობიტები. გვიანდელ კამბრიულ ეპოქაში ჩნდება ტაბულატები და გრაფტოლითები. კამბრიული სისტემის ქანები ფართოდაა გავრცელებული. მათთანაა დაკავშირებული ფოსოფრიტების, ნავთობის, ტყვიის, მარმარილოს და სხვა საბადოები. ჯანელიძე ა., ისტორიული გეოლოგიის მოკლე კურსი, თბ., 1963; ხუციშვილი ო., ქსე, ტ. 5, გვ. 344-345, თბ., 1980 ↑ ICS Timescale Chart.
საქართველოს სსრ-ის X მოწვევის უმაღლესი საბჭო

საქართველოს სსრ-ის X მოწვევის უმაღლესი საბჭო — საქართველოს სსრ-ის მეათე მოწვევის უმაღლესი წარმომადგენლობითი და საკანონმდებლო ორგანო 1980-1985 წლებში. 1984 წლის 29 დეკემბერს საქართველოს სსრ-ის უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის დადგენილებით ბელა ზაქარიას ასული მაყაშვილი დაინიშნა საქართველოს სსრ-ის მოსახლეობის საყოფაცხოვრებო მომსახურების მინისტრად, ხოლო თენგიზ პავლეს ძე გელეიშვილი — საქართველოს სსრ-ის ადგილობრივი მრეწველობის მნისტრად. ↑ გაზ. „საბჭოთა აფხაზეთი“, №1 (11868), 1 იანვარი, 1985
ნოდარ თოდუა

ნოდარ შოთას ძე თოდუა (დ. 1931, სოფ. ნოჯიხევი, ხობის რაიონი, საქართველოს სსრ — გ. 3 იანვარი, 1985, სოხუმი, აფხაზეთის ასსრ, საქართველოს სსრ) — აფხაზეთის ასსრ-ის სახელმწიფო მოხელე. სკკპ წევრი (1959), აფხაზეთის ასსრ-ის გნათლების მინისტრის მოადგილე. ნოდარ შოთას ძე თოდუა დაიბადა 1931 წელს ხობის რაიონის სოფელ ნოჯიხევში, მოსამსახურის ოჯახში. 1955 წელს, თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ მუშაობა დაიწყო ოჩამჩირის რაიონის №2 საშუალო სკოლაში ფიზიკის მასწავლებლად. 1956 წელს ნ. თოდუა დაინიშნა ოჩამჩირის რაიონის განათლების განყოფილების სასკოლო ინსპექტორად, ხოლო 1958 წელს არჩეულ იქნა საქართველოს ალკკ ოჩამჩირის რაიონული კომიტეტის მეორე მდივნად. 1960 წლიდან მუშაობდა აფხაზეთის ასსრ-ის მასწავლებელთა დახელოვნების ინსტიტუტის ფიზიკის კაბინეტის გამგედ, ასევე სოხუმის მე-7 და მე-16 საშუალო სკოლების დირექტორად. 1978 წელს ნ. თოდუა დაინიშნა აფხაზეთის ასსრ-ის განათლების მინისტრის მოადგილედ, სადაც მუშაობდა სიცოცხლის ბოლომდე. 1982 წელს მიენიჭა „აფხაზეთის ასსრ-ის სკოლის დამსახურებული მასწავლებლის“ წოდება, იყო სსრკ განათლების წარჩინებული, დაჯილდოებული იყო აფხაზეთის ასსრ-ის უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის საპატიო სიგელით. ნოდარ თოდუა გარდაიცვალა 1985 წლის 3 იანვარს. გაზ. „საბჭოთა აფხაზეთი“, №3 (11869), 4 იანვარი, 1985
ორნაწილიანი ფორმა

ორნაწილიანი ფორმა მუსიკაში — სხვადასხვა თემატურ მასალაზე აგებული ორი პერიოდისაგან შემდგარი ფორმა. ორნაწილიანი ფორმის უმარტივესი სახეობა წარმოადგენს 2 განმეორებითი წყობის პერიოდის დაპირისპირებას. მეორე პერიოდი, რომელიც თემატური მასალით პირველის კონტრასტულია, შესაძლოა ავითარებდეს პირველ პერიოდში მოცემულ აზრს, ავსებდეს ან აჯამებდეს მას. ხშირად მეორე პერიოდის მეორე წინადადება შინაარსით პირველი პერიოდის ორივე წინადადების მსგავსია, და ქმნის რეპრიზას, ამ შემთხვევაში ორნაწილიანი ფორმის მესამე კონტრასტული წინადადება (ე. ი. მეორე პერიოდის პირველი წინადადება) წარმოადგენს მის შუა ნაწილს. ორნაწილიანი ფორმის ასეთი რეპრიზული სახესხვაობა არ უნდა იქნეს არეული 3 ნაწილიან ფორმაში იმდენად, რამდენადაც ორნაწილიანი ფორმის შუა ნაწილი და რეპრიზა წარმოადგენენ ერთ მთლიან პერიოდს, რომელიც პირველს უპირისპირდება. ↑ ორნაწილიანი ფორმა // ხელოვნების განმარტებითი ლექსიკონი : რუსულ-ქართული / შემდგ. ა. ყიფშიძე, თბ.: „განათლება“, 1985. — გვ. 196.
პერიოდი (მუსიკა)

პერიოდი — მუსიკალური ნაგებობა, რომელშიც გადმოცემულია მეტნაკლებად დასრულებული მუსიკალური აზრი. პერიოდი ჩვეულებრივ შედგება 2 წინადადებისაგან (4- ან 8-ტაქტიანი), რომლებიც იყოფიან ფრაზებად. განარჩევენ განმეორებადი და არაგანმეორებადი აგებულების პერიოდს; პერიოდი შეიძლება იყოს არასიმეტრიული, გაფართოებული მე-2 წინადადებით; გვხვდება აგრეთვე 3-წინადადებიანი პერიოდი. პერიოდი შეიძლება იყოს ერთტონალური და მოდულირებული (იხ. ტონალობა); პერიოდი შეიძლება წარმოადგენდეს როგორც მუსიკალურ ნაწარმოების მონაკვეთს, ისე ჰომოფონიური მუსიკის დამოუკიდებელ უმარტივეს ფორმას. ↑ პერიოდი // ხელოვნების განმარტებითი ლექსიკონი : რუსულ-ქართული / შემდგ. ა. ყიფშიძე, თბ.: „განათლება“, 1985. — გვ. 521.
უმაღლესი დონის პროგრამირების ენა

უმაღლესი დონის პროგრამირების ენა (VHLL) — პროგრამირების ენა, რომელიც გამოირჩევა მაღალი აბსტრაქციით და გამოიყენება, პირველ რიგში, როგორც პროგრამისტების სამუშაო-პროფესიონალური ინსტრუმენტი. მაღალი დონის პროგრამირების ენისგან განსხვავებით (სადაც მოქმედებს პრინციპი „როგორ უნდა ვაკეთოთ“), VHLL-ში მოქმედებს პრინციპი „რა უნდა ვაკეთოთ“. ამის გამო უმაღლესი დონის პროგრამირების ენას ხშირად უწოდებენ პროგრამირების მიზნობრივ ენას. ტერმინი VHLL პირველად გამოიყენეს 1990-იან წლებში, რასაც დღეს უფრო ხშირად უწოდებენ იმ პროგრამირების ენების დასახასიათებლად, რომლებიც გამოიყენება ერთჯერადი სკრიპტირების და მისი მსგავსი ამოცანების დასაწერად. (როგორიცაა მაგ. Perl, Python, Ruby და Visual Basic) ავტომატური პროგრამირება დაბალი დონის პროგრამირების ენა მაღალი დონის პროგრამირების ენა მესამე თაობის პროგრამირების ენა მეოთხე თაობის პროგრამირების ენა მეხუთე თაობის პროგრამირების ენა ფუნქციებზე ორიენტირებული პროგრამირება https://www.usenix.org/legacy/publications/library/proceedings/vhll/index.html A very high level programming language for data processing applications Are VHLLs Really High-Level?
სანდრა მაგნუსი

სანდრა ჰოლ მაგნუსი (ინგლ. Sandra Hall Magnus, დ.30 ოქტომბერი, 1964, ბელვილი, ილინოისი, აშშ) — ამერიკელი ინჟინერი, ყოფილი NASA-ს ასტრონავტი. სანდრა ჰოლ მაგნუსი დაიბადა 1964 წლის 30 ოქტომბერს, ილინოისის შტატის ქალაქ ბელვილში. 1986 წელს მიიღო ბაკალავრის ხარისხი ფიზიკაში და 1990-ში გახდა ელექტროტექნიკის მაგისტრი მისურისის უნივერსიტეტში. 1996 წელს გახდა ჯორჯიის ტექნოლოგიური უნივერსიტეტის დოქტორი. 2006 წელს ის NASA-ს წყალქვეშა მისიაში მონაწილეობდა. იყო პროგრამა ატლანტის STS-135-ის მონაწილე. 2012 წელს დატოვა NASA და გადავიდა ამერიკის აერონავტიკისა და ასტრონავტიკის ინსტიტუტში, აღმასრულებელ დირექტორად. ბიოგრაფია სანდრა მაგნუსი ↑ [1][მკვდარი ბმული]
ტონდანო

ტონდანო — ტბა ინდონეზიაში. მდებარეობს კუნძულ სულავესიზე, ქალაქ მანადოდან 36 კილომეტრის დაშორებით, ზღვის დონიდან 600 მეტრ სიმაღლეზე და წარმოადგენს ჩრდილოეთ სულავესის პროვინციის უდიდეს ტბას. ბოლო წლებში ტონდანოს ტბაში წყლის დონის მკვეთრი კლება ფიქსირდება. 1934 წელს ეს მაჩვენებელი 40 მეტრს შეადგენდა, 1993 წელს 23 მეტრს, 1996 წელს 18 მეტრს, ხოლო 2010 წელს კრიტიკულ ნიშნულს, 12 მეტრს მიუახლოვდა. ტბაში ბინადრობს თევზის ენდემური სახეობა Tondanichthys kottelati. ↑ Tondano Lake. ↑ Archived copy. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-12-01. ციტირების თარიღი: 2015-10-19. ↑ ტონდანო(ინგლისური) FishBase-ის მონაცემთა ბაზაში
მეჰმეთ ალი ბირანდი

მეჰმეთ ალი ბირანდი (თურქ. Mehmet Ali Birand; დ. 9 დეკემბერი, 1941 — გ. 17 იანვარი, 2013) — თურქი ჟურნალისტი, პოლიტიკური კომენტატორი და მწერალი. ბირანდი დაიბადა 1941 წლის 9 დეკემბერს იზეთ და მიურვეთ ბირანდების ოჯახში, სტამბოლის ბეიოღლუს რაიონში. დაასრულა გალათასარაის უმაღლესი სკოლა. ბირანდმა თავისი ჟურნალისტური კარიერა 1964 წელს დაიწყო, გაზეთ „Milliyet“. 1992 წელს შეუერთდა „Show TV“-ის სარედაქციო გუნდს. მოგვიანებით დააფუძნა პოლიტიკური თოქ-შოუ სახელად „32. Gün“, რომელიც პირველად 1985 წელს TRT-ზე გავიდა, ხოლო შემდეგ CNN Türk-სა და Show TV-ზე. ასევე უძღვებოდა CNN Türk-ზე ყოველდღიურ ამბებს. 2013 წლამდე, ანუ გარდაცვალებამდე, მუშაობდა Kanal D-ში, სადაც უძღვებოდა მთავარ საინფორმაციო გამოშვებას. დაწერილი აქვს რამდენიმე წიგნი, მათ შორის „30 Sıcak Gün“, „Diyet“, „Türkiye'nin Avrupa Macerası“, „12 Eylül 04.00“ და „Emret Komutanım“. ბირანდი ასევე იყო საფეხბურთო კლუბ გალათასარაის გამგეობისა და სამეურვეო საბჭოს წევრი. 2006 წელს მან განაცხადა, რომ „JITEM“-მა სთხოვა მაჰმუთ ილდირიმს (იეშილი) მისი მოკვლა, მაგრამ ოპერაცია მოგვიანებით გაუქმდა, მას შემდეგ რაც ილდირიმმა უკვე გამოიკვლია ბირანდის სახლის დაცვა. ბირანდმა თქვა, რომ MIT-ის ხელმძღვანელმა შენკალ ატასაგუნმა ერთ-ერთი მათგანი იყო, ვინც მას ეს ეპიზოდი უთხრა. ბირანდი 2013 წლის 17 იანვარს სტამბოლის ამერიკულ ჰოსპიტალში ნაღვლის ბუშტის ოპერაციის გართულების გამო გარდაიცვალა. ასევე გარკვეული პერიოდის განმავლობაში მკურნალობდა კიბოს. გარდაცვალების მომენტში 71 წლის იყო. Diyet Türkiye'nin Avrupa Macerası 30 Sıcak Gün 12 Eylül 04.00 Emret Komutanım 32. Gün 10 Yılın Perde Arkası Mehmet Ali Birand Milliyet Yayınları / Aktüel Kitaplar Dizisi Nasreddin Hodja ↑ „Birand: Kürt olmakla gurur duyuyorum“. Haber7 (თურქული). 5 December 2012. ციტირების თარიღი: 10 June 2021. ↑ „Mehmet Ali Birand Biyografisi“. Son dakika (Turkish). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 3 ივნისი 2013. ციტირების თარიღი: 15 დეკემბერი 2012. ↑ Today's Zaman, 14 May 2006, JITEM Wanted to Kill Birand დაარქივებული 30 December 2013 საიტზე Wayback Machine.
მარია ბლანკი

მარია ალექსანდრეს ასული ულიანოვა (რუს. Мари́я Алекса́ндровна Улья́нова; ქალიშვილობის გვარი — ბლანკი, დ. 22 თებერვალი (6 მარტი), 1835, სანქტ-პეტერბურგი, რუსეთის იმპერია — გ. 12 (25) ივლისი, 1916, პეტროგრადი) — ილია ულიანოვის მეუღლე და რევოლუციონერების ვლადიმერ ლენინისა და ალექსანდრე ულიანოვის დედა. მარია ალექსანდრეს ასული ბლანკი დაიბადა პეტერბურგში 1835 წლის 6 მარტს, ექიმის, საიმპერატორო სამედიცინო ქირურგიული აკადემიის კურსდამთავრებულის ალექსანდრე დიმიტრის ძე ბლანკის ოჯახში. მარიამ დაწყებითი განათლება ოჯახში მიიღო. სახლშივე შეისწავლა მეცნიერების საფუძლები და სამი ევროპული ენა: გერმანული, ფრანგული და ინგლისური. მარიამ ყველასაგან დახმარების გარეშე ექსტერნად ჩააბარა გამოცდები სამარის ვაჟთა გიმნაზიაში, მიიღო მსაწავლებლის დიპლომი და უფლება. 1863 წელს მარია ბლანკი დაოჯახდა, გაჰყვა პედაგოგს, ფიზიკის მასწავლებელს ილია ნიკოლოზის ძე ულიანოვს. მეუღლესთან თააცხოვრების პერიოდში შეეძინათ შვილები: ანა, ალექსანდრე, ოლღა, ვლადიმერი, დიმიტრი და მარია. 1886 წლის 12 იანვარს მარიას მეუღლე ილია ულიანოვი 55 წლის ასაკში გარდაეცვალა. 1887 წლის მარტის პირველ რიცხვებში თავის დასთან ანასთან ერთად დააპატიმრეს მარია ბლანკის უფროსი ვაჟი ალექსანდრე, რუსეთის იმპერატორის ალექსანდრე III-ზე თავდასხმაში მონაწილეობისაათვის. მიუხედავად მარიას არაერთგზის მცდელობისა შვილის — ალექსანდრეს გადარჩენა ვერ მოახერხა. 1887 წლის 8 მაისს, 21 წლის ალექსანდრე ულიანოვი სიკვდილით დასაჯეს შლისელბურგის ციხეში. ალექსანდრეს სიკვდილით დასჯის ოთხი წლის შემდეგ პეტერბურგში მუცლის ტიფისაგან გარდაიცვალა მარიას ქალიშვილი — ოლღა. მარია ულიანოვი გარდაიცვალა 82 წლის ასაკში 1916 წელს. დაკრძალულია პეტროგრადში, გოლკოვის სასაფლაოზე, მისი ქალიშვილის ოლღას საფლავის გვერდით. გაზ. „საბჭოთა აფხაზეთი“, №48 (11914), 7 მარტი, 1985
ალიქომექთეფე

ალიქომექთეფე (აზერ. Əliköməktəpə) — ენეოლოთის ეპოქის დროინდელი დასახლება, რომელიც მდებარეობს აზერბაიჯანში, ჯალილაბადის რაიონში, სოფელ უჩთეფესთან. ფ. რ. მაჰმუდოვის კვლევების თანახმად, გათხრებისას ნაპოვნი მრავალრიცხოვანი თიხის ჭურჭელი მეორე დიდი აღმოჩენაა აღნიშნული ძეგლის ტერიტორიაზე. გათხრების დროს საღებავით დაფარული 300-ზე მეტი თიხის ჭურჭლის ნიმუში იპოვეს. ეს ნაკეთობები მონოქრონული ნახატებით იყო დაფარული. ყავისფერი და წითელი ნახატების უმრავლესობა წარმოადგენს სამკუთხედებს, რომბებს, სწორ და მრუდ ხაზებს. მრავალი ნაკეთობა ადგილობრივი წარმოებისაა. ↑ Шалала Багирова. Расписные сосуды из Кюльтепе. Журнал «Azerbaijan Archeology»
ვლადიმერ კვარჭელია

ვლადიმერ ჯგონატის ძე კვარჭელია (დ. 15 ივნისი, 1919, სოფელი აჭანდარა, საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა — გ. 22 აპრილი, 1985, საქართველოს სსრ) — აფხაზეთის ასსრ-ის სახელმწიფო მოხელე, სკპ აფხაზეთის საოლქო კომიტეტის წევრი, აფხაზეთის ასსრ-ის IV-XI მოწვევების უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი. ვლადიმერ ჯგონატის ძე კვარჭელია დაიბადა 1919 წლის 15 ივნისს სოფელ აჭანდარაში, გლეხის ოჯახში. შრომითი საქმიანობა დაიწყო 1938 წელს მასწავლებლად მშობლიურ სოფელში. 1944 წელს შევიდა სკკპ რიგებში. 1940 წელს გაწვეულ იქნა საბჭოთა არმიაში, სავალდებულო სამსახურში. იგი იყო მეორე მსოფლიო ომის, ქალაქ ლენინგრადის დაცვის აქტიური მონაწილე. საბჭოთა არმიიდან დემობილიზაციის შემდეგ, 1945 წელს ვ. კვარჭელია შევიდა სოხუმის ა. გორკის სახელობის სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტის ისტორიის ფაკულტეტზე, რომელიც დაამთავრა 1949 წელს. 1949-1954 წლებში მუშაობდა პარტიის გუდაუთის რაიონული კომიტეტის ინსტრუქტორად, პროპაგანდისა და აგიტაციის განყოფილების გამგის მოადგილედ, პარტკაბინეტის გამგედ, შემდეგ ჯერ პარტიის გუდაუთის, შემდეგ ახალი ათონის რაიონული კომიტეტის პროპაგანდისა და აგიტაციის განყოფილების გამგედ. 1954 წელს ვ. კვარჭელია დაინიშნა აფხაზეთის ასსრ-ის კულტურის მინისტრად. 1967-1973 წლებში ვ. კვარჭელია აფხაზეთის ასსრ-ის შრომითი რესურსების გამოყენების სახელმწიფო კომიტეტის თავჯდომარეა. 1973 წლიდან სიცოცხლის ბოლომდე იყო აფხაზეთის ასსრ-ის მოსახლეობის საყოფაცხოვრებო მომსახურების მინისტრი. ვლადიმერ კვარჭელია 1955 წლიდან იყო აფხაზეთის ასსრ-ის ყველა მოწვევის უმაღლესის აბჭოს დეპუტატი, არჩეული იყო საქართველოს კომპარტიის გუდაუთის და ახალი ათონის რაიონული კომიტეტების წევრად. ვლადიმერ კვარჭელია გარდაიცვალა 1985 წლის 22 აპრილს. დაკრძალულია მშობლიურ სოფელში. დაჯილდოებული იყო: ; ; ; მედალი „მამაცობისათვის“. გაზ. „საბჭოთა აფხაზეთი“, №81 (11947), 25 აპრილი, 1985 Кварчелия Владимир Джгунатович (1919-1985)
ფენომენოლოგია

ფენომენოლოგია — ფილოსოფიური მიმდინარეობა, რომელიც გამოცდილებისა და ცნობიერების სტრუქტურებს სწავლობს. მისი ამოსავალი წერტილია სუბიექტის მიერ ფენომენის ინტუიციური განცდა. ფენომენოლოგია, როგორც ფილოსოფიური მიმდინარეობა, XX საუკუნის დასაწყისში დაფუძნდა ედმუნდ ჰუსერლის მიერ. მოგვიანებით მიმდინარეობა ჰუსერლის მიმდევრების წრემ გერმანიაში, გეტინგენისა და მიუნიხის უნიევრსიტეტებში განავრცო. მომდევნო პერიოდში ფენომენოლოგია გავრცელდა საფრანგეთსა და აშშ-ში და ხშირ შემთხვევაში მნიშვნელოვნად დაშორდა ჰუსერლის ადრეულ ნაშრომებს. ფენომენოლოგიაა არაა ერთიანი მიმდინარეობა, არამედ სხვადასხვა ავტორების საერთო მოსაზრებათა ერთიანობაა, რომლებიც ამასთანავე მნიშვნელოვნად განსხვავდება ერთმანეთისგან. გაბრიელა ფარინა ფენომენოლოგიის შესახებ აღნიშნავს: ფენომენოლოგიის საბოლოო განსაზღვრება სახიფათო და ამასთანავე პარადოქსულიც კია, რადგან მას არ გააჩნია თემატური ფოკუსი. რეალურად, ეს არც დოქტრინაა და არც ფილოსოფიური სკოლა, არამედ ესაა აზროვნების სტილი, ესაა მეთოდი, ესაა ღია და მუდმივად განახლებადი გამოცდილება, რომელიც ყოველ ჯერზე ახალ-ახალ შედეგებს იძლევა, ამან კი შესაძლოა დააბნიოს ისინი, ვინც ფენომენოლოგიის საზრისის განსაზღვრას ეცდება. ფენომენოლოგიის ინტერესის საგანია ცნობიერების არსი, რომელიც კონკრეტული ადამიანის – სუბიექტის – მიერ განიცდება. ჰუსერლის კონცეფციით, ფენომელონოლოგის არსი, ესაა ცნობიერების სტრუქტურებისა და ცნობიერების აქტის დროს გამოვლენილი ფენომენების სისტემური რეფლექსია და შესწავლა. ყველაზე საბაზისო ფორმით, ფენომენოლოგია ცდილობს შექმნას ისეთი საკითხების ობიექტური შესწავლის პირობები, რომლებიც ჩვეულებრივ შემთხვევაში სუბიექტურად მიიჩნევა: ესენია ცნობიერება და ცნობიერი გამოცდილებები, როგორიცაა აღქმა, ემოციები და განსჯა. მიუხედავად იმისა, რომ ფენომენოლოგია მეცნიერულობისკენ მიისწრაფვის, ის არ ცდილობს ცნობიერების შესწავლას კლინიკური ფსიქოლოგიის ან ნევროლოგიის პერსპექტივიდან. ნაცვლად ამისა, იგი სისტემური რესფლექსიის საშუალებით ცდილობს განსაზღვროს გამოცდილების არსებითი თვისებები და სტრუქტურები. What is Phenomenology? About Edmund Husserl Phenomenology – Internet Encyclopedia of Philosophy Cognitive Phenomenology – Internet Encyclopedia of Philosophy Phenomenology – Stanford Encyclopedia of Philosophy Organization of Phenomenology Organizations Romanian Society for Phenomenology Phenomenology Online Dialectical Phenomenology The New Phenomenology Springer's academic Phenomenology program[მკვდარი ბმული] Phenomenology and First Philosophy Meta: Research in Hermeneutics, Phenomenology, and Practical Philosophy Studia Phaenomenologica დაარქივებული 2020-06-09 საიტზე Wayback Machine. Phenomenology Research Center Open Commons of Phenomenology ↑ Zahavi, Dan (2003), Husserl's Phenomenology, Stanford: Stanford University Press ↑ Farina, Gabriella (2014) Dialogues in Philosophy, Mental and Neuro Sciences, 7(2):50-62.Some reflections on the phenomenological method ↑ Menon, Sangeetha (2014) Interdisciplinary Perspectives on Consciousness and the Self. New Youk, Dordrecht, London: Springer, გვ. 172. ISBN 978-81-322-1586-8.
რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის შორეული აღმოსავლეთის ინსტიტუტი

რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის შორეული აღმოსავლეთის ინსტიტუტი (რუს. Институт Дальнего Востока Российской академии наук, ხოლო შემოკლებით რუს. ИДВ РАН) — რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის სათაო სამეცნიერო-კვლევითი დაწესებულება, რომელიც დაკავებულია თანამედროვე ჩინეთის, იაპონიის, ორივე კორეის, ვიეტნამის საერთაშორისო პრობლემებისა და აზია-წყნარი ოკეანის რეგიონის ეკონომიკური ინტეგრაციის პროცესების შეწავლით. რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის შორეული აღმოსავლეთის ინსტიტუტი მდებარეობს მოსკოვში. რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის შორეული აღმოსავლეთის ინსტიტუტი არის რუსული აღმოსავლეთმცოდნეობის მემკვიდრე და 200-ზე მეტწლიანი ტრადიციების გამგრძელებელი, რომლის სათავეებთან იდგნენ ისეთი მეცნიერები, როგორებიც იყვნენ იაკინთე (ბიჩურინი), ვასილი ვასილიევი (რუს. В. П. Васильев), ვასილი ალექსეევი (რუს. В. М. Алексеев) და ნიკოლაი კონრადი (რუს. Н. И. Конрад). რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის შორეული აღმოსავლეთის ინსტიტუტი შეიქმნა საბჭოთა კავშირის მეცნიერებათა აკადემიის 1966 წლის სექტემბერის დადგენილების საფუძველზე. გასული 50 წლის განმავლობაში რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის შორეული აღმოსავლეთის ინსტიტუტი იქცა ერთ-ერთ ყველაზე მსხვილ სამეცნიერო ცენტრად შემდეგ მიმართულებებით კვლევის საქმეში; ჩინეთის პრობლემების მეცნიერული კვლევა-ანალიზი იაპონიის პრობლემების მეცნიერული კვლევა-ანალიზი კორეის ნახევარკუნძულზე არსებული პრობლემების მეცნიერული კვლევა-ანალიზი აზია-წყნარი ოკეანის რეგიონის სხვადასხვა ქვეყნებთან რუსეთის ურთიერთდამოკიდებულების პრობლემათა მეცნიერული კვლევა-ანალიზი. რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის შორეული აღმოსავლეთის ინსტიტუტის შემადგენლობაში ფუნქციონირებს 10 სამეცნიერო-კვლევითი ცენტრი: რუსეთ-ჩინეთის ურთიერთობათა პროგნოზირების შესწავლის ცენტრი (ხელმძღვანელი: ისტორიულ მეცნიერებათა კანდიდატი სერგეი უიანაევი (რუს. С. В. Уянаев). ჩინეთის სოციალურ-ეკონომიკური კვლევების ცენტრი (ხელმძღვანელი: ეკონომიკურ მეცნიერებათა დოქტორი ალექსანდრ ოსტროვსკი (რუს. А. В. Островский). ჩრდილო-აღმოსავლეთ აზიისა და შანხაის თანამშრომლობის ორგანიზაციის სტრატეგიულ პრობლემათა შესწავლის ცენტრი (ხელმძღვანელი: ისტორიულ მეცნიერებათა დოქტორი სერგეი ლუზიანინი (რუს. С. Г. Лузянин). პოლიტიკური კვლევებისა და პროგნოზების ცენტრი (ხელმძღვანელი: პედაგოგიურ მეცნიერებათა დოქტორი ა. ვინოგრადოვი (რუს. А. В. Виноградов). ჩინეთის უახლესი ისტორიისა და რუსეთთან უერთიერთობის შესწავლის ცენტრი (ხელმძღვანელი: ისტორიულ მეცნიერებათა დოქტორი ნატალია მამაევა (რუს. Н. Л. Мамаева). ჩინეთის კულტურის შესწავლის ცენტრი (ხელმძღვანელი: ფილოლოგიურ მეცნიერებათა დოქტორი ანატოლი ლუკიანოვი (რუს. А. Е. Лукьянов). იაპონიის კვლევის ცენტრი (ხელმძღვანელი: ისტორიულ მეცნიერებათა დოქტორი ვალერი კისტანოვი (რუს. В. О. Кистанов). კორეის კვლევის ცენტრი (ხელმძღვანელი: ფსიქოლოგიურ მეცნიერებათა კანდიდატი ალექსანდრ ჟებინი (რუს. А. З. Жебин). ვიეტნამისა და სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის სახელმწიფოთა ასოციაციის შესწავლის ცენტრი (ხელმძღვანელი: ეკონომიკურ მეცნიერებათა კანდიდატი ვლადიმირ მაზირინი (რუს. В. М. Мазырин). სამეცნიერო ინფორმაციისა და დოკუმენტაციის ცენტრი (ხელმძღვანელი: ეკონომიკურ მეცნიერებათა კანდიდატი ტატიანა გორჩაკოვა (რუს. Т. Е. Горчакова). რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის შორეული აღმოსავლეთის ინსტიტუტის ოფიციალური გვერდი დაარქივებული 2022-01-16 საიტზე Wayback Machine.
მარია რესა

მარია ანჯელიტა რესა (ინგლ. Maria Ressa; დ. 2 ოქტომბერი, 1963) — ფილიპინელი-ამერიკელი ავტორი და ჟურნალისტი, ვებ-საიტის „Rappler“-ის თანადამფუძნებელი და აღმასრულებელი დირექტორი, პირველი ფილიპინელი ნობელის პრემიის ლაურეატი, წამყვანი გამომძიებელი რეპორტიორი სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიაში CNN-ისთვის. 2018 წელს ჟურნალმა ტაიმზმა რესა დაასახელა წლის ადამიანად, ყალბი ინფორმაციის გავრცელების წინააღმდეგ ბრძოლისთვის. 2019 წლის 13 თებერვალს, დააკავა ფილიპინების ხელისუფლებამ იმ ბრალდებით, რომ Rappler-მა გამოაქვეყნა ცრუ ინფორმაცია ბიზნესმენ ვილფრედო კენგთან დაკავშირებით. 2020 წლის 15 ივნისს მანილას სასამართლომ ჟურნალისტი დამნაშავედ ცნო. ვინაიდან მარია რესა ფილიპინების პრეზიდენტის როდრიგო დუტერტეს ღია კრიტიკოსია, მისი დაპატიმრება ოპოზიციამ და საერთაშორისო საზოგადოებამ განიხილა, როგორც დუტერტეს მთავრობის პოლიტიკურად მოტივირებული ქმედება. რესას 2021 წელს ნობელის პრემია მიენიჭა მშვიდობის დარგში დიმიტრი მურატოვთან ერთად „გამოხატვის თავისუფლების დასაცავად, რაც დემოკრატიისა და ხანგრძლივი მშვიდობის წინაპირობაა“. ის არის პირველი ნობელის პრემიის ლაურეატი ფილიპინებიდან. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: მარია რესა ოფიციალური საიტი პროფილი Rappler-ზე ↑ Arsenault, Adrienne (April 27, 2017). „'Democracy as we know it is dead': Filipino journalists fight fake news“. CBC News. ↑ Gonzales, Cathrine. (June 15, 2020) Robredo: Ressa's cyber libel conviction a threat to Filipinos' freedom en. ციტირების თარიღი: June 29, 2020 ↑ Dancel, Raul (June 15, 2020). „Court finds prominent Philippine journalist and Duterte critic Maria Ressa guilty of cyber-libel“. The Straits Times (ინგლისური). ციტირების თარიღი: June 29, 2020. ↑ Gavilan, Jodesz (October 9, 2021). „What you need to know: Filipinos and the Nobel Peace Prize“. Rappler.
კამელია

კამელია (Camellia) — მარადმწვანე ხეებისა და ბუჩქების გვარი ჩაისებრთა ოჯახისა. მისი 80-ზე მეტი სახეობა გავრცელებულია აზიის ტროპიკებსა და სუბტროპიკებში. იაპონური კამელია (Camellia japonica) და მისი ჰიბრიდული ფორმები მოჰყავთ ოთახებსა და ორანჟერეებში (კავკასიასა და სამხრეთ ყირიმში — ღია გრუნტში). ჩინური კამელიის ანუ ჩაის ბუჩქის (Camellia sinensis და Camellia assamica) ნორჩი ყლორტებისაგან ამზადებენ ჩაის. ზეთის ანუ ევგენოლის კამელიის (Camellia sasaqua) ფოთლებისაგან იღებენ ეთეროვან ზეთს. დეკორატიული მცენარეებია. მოშენებულია საქართველოს შავი ზღვის სანაპიროზე ბაღებსა და პარკებში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 346.
კამენკა (მრავალმნიშვნელოვანი)

კამენკა შეიძლება აღნიშნავდეს: კამენკა — ქალაქი რუსეთის პენზის ოლქში კამენკა — ქალაქი უკრაინის ჩერკასის ოლქში კამენკა — ქალაქი მოლდოვის დნესტრისპირეთში კამენკა — სოფელი მოლდოვაში