laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ლიატის რაიონი

ლიატის რაიონი (ესპ. Distrito de Llata) — რაიონი პერუში, უანუკოს რეგიონის უამალიესის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 439 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 14 660 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 36 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 411.35 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
მირაფლორესის რაიონი (უამალიესი)

მირაფლორესის რაიონი (ესპ. Distrito de Miraflores) — რაიონი პერუში, უანუკოს რეგიონის უამალიესის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 667 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 727 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 39 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 96.74 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
მონსონის რაიონი

მონსონის რაიონი (ესპ. Distrito de Monzón) — რაიონი პერუში, უანუკოს რეგიონის უამალიესის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 920 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 18 460 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 12 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 1 521 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
პუნჩაოს რაიონი

პუნჩაოს რაიონი (ესპ. Distrito de Punchao) — რაიონი პერუში, უანუკოს რეგიონის უამალიესის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 534 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 542 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 60 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 42.24 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
პუნიოსის რაიონი

პუნიოსის რაიონი (ესპ. Distrito de Puños) — რაიონი პერუში, უანუკოს რეგიონის უამალიესის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 739 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5 025 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 49 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 101.75 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
სინგის რაიონი

სინგის რაიონი (ესპ. Distrito de Singa) — რაიონი პერუში, უანუკოს რეგიონის უამალიესის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 615 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 395 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 29 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 151.7 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
ტანტამაიოს რაიონი

ტანტამაიოს რაიონი (ესპ. Distrito de Tantamayo) — რაიონი პერუში, უანუკოს რეგიონის უამალიესის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 495 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 780 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 11 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 249.95 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
ბაბეზია

ბაბეზია (ლათ. Babesia), ან პიროპლაზმა (Piroplasma) — უმარტივეს ცხოველთა გვარი სარკოდინების კლასისა. სახელი დაერქვა (1893) რუმინელი მეცნიერის ვ. ბაბეშერის (V. Babeş) პატივისაცემად, რომელმაც პარაზიტები პირველად მსხვილი რქოსანი საქონლის სისხლში აღმოაჩინა (1888). ბაბეზია ცხვრის , თხის, ღორის, ცხენის, ძაღლის, მსხვილ რქოსანი საქონლის და სხვა სისხლის პარაზიტია და იწვევს მძიმე დაავადებას - ბაბეზიოზს. ძუძუმწოვართა სისხლში ბაბეზია უსქესოდ მრავლდება - იყოფა 2-4 ინდივიდად. დაავადება გადააქვს ტკიპას, რომლის ნაწლავის სანათურსა ან უჯრედებში ბაბეზია უკვე სქესობრივად მრავლდება. წარმოქმნილი ფორმები გადადის ტკიპის კვერცხუჯრედში. ტკიპის ასეთი კვერცხიდან იჩეკება დასნებოვნებული ლარვები, რომელთა ყველა ორგანო და სანერწყვე ჯირკვლები შეიცავს ბაბეზიას. სისხლის წოვის დროს ტკიპის ნერწყვთან ერთად ცხოველის სისხლში ხვდებიან ბაბეზიები, რომლებიც ერითროციტებში იჭრებიან. საქართველოში გვხვდება Piroplasma bigeminum, Piroplasma suis, Piroplasma caballis, Piroplasma canis და სხვა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 118.
ჩუკისის რაიონი

ჩუკისის რაიონი (ესპ. Distrito de Chuquis) — რაიონი პერუში, უანუკოს რეგიონის დოს-დე-მაიოს პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 355 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 333 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 29 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 151.25 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
ლა-უნიონის რაიონი (დოს-დე-მაიო)

ლა-უნიონის რაიონი (ესპ. Distrito de La Unión) — რაიონი პერუში, უანუკოს რეგიონის დოს-დე-მაიოს პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 204 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 145 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 37 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 167.1 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
მარიასის რაიონი

მარიასის რაიონი (ესპ. Distrito de Marías) — რაიონი პერუში, უანუკოს რეგიონის დოს-დე-მაიოს პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 484 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 7 017 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 12 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 608.05 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
პაჩასის რაიონი

პაჩასის რაიონი (ესპ. Distrito de Pachas) — რაიონი პერუში, უანუკოს რეგიონის დოს-დე-მაიოს პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 452 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 8 538 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 32 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 264.74 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
კივილიის რაიონი

კივილიის რაიონი (ესპ. Distrito de Quivilla) — რაიონი პერუში, უანუკოს რეგიონის დოს-დე-მაიოს პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 938 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 231 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 37 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 33.6 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
ბაბილონის გოდოლი

ბაბილონის გოდოლი — ძველი ებრაული მითის თანახმად, მსოფლიო წარღვნის შემდეგ ადამიანებმა განიზრახეს სენაარის მიწაზე (მესოპოტამია) ქალაქისა და ისეთი კოშკის აშენება, რომელიც ცას მისწვდებოდა. ადამიანის თავხედობით განრისხებულმა ღმერთმა აურია მათ ენა და გაფანტა მთელ დედამიწაზე. დაუმთავრებელ ქალაქს ეწოდა ბაბილონი (სახელწოდებას ლეგენდა უკავშირებს ძველ ებრაულ სიტყვას ბალალ — არევას). მითში თავისებურად აისახა ბაბილონის ზიქურათების (სატაძრო-რელიგიური დანიშნულების გიგანტური შენობები) მშენებლობა და მასში სხვადასხვა ეთნიკური ჯგუფის მონაწილეობა. გადატანით — უწესრიგოდ მოფუსფუსე ბრბო, აურზაური, არეულობა. პიტერ ბრეიგელ უფროსის ნახატი „ბაბილონის გოდოლი“ ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 121.
რიპანის რაიონი

რიპანის რაიონი (ესპ. Distrito de Ripán) — რაიონი პერუში, უანუკოს რეგიონის დოს-დე-მაიოს პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 204 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 156 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 82 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 75.04 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
შუნკის რაიონი

შუნკის რაიონი (ესპ. Distrito de Shunqui) — რაიონი პერუში, უანუკოს რეგიონის დოს-დე-მაიოს პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 545 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 299 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 71 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 32.26 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
სილიაპატის რაიონი

სილიაპატის რაიონი (ესპ. Distrito de Sillapata) — რაიონი პერუში, უანუკოს რეგიონის დოს-დე-მაიოს პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 438 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 291 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 47 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 70.53 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
იანასის რაიონი

იანასის რაიონი (ესპ. Distrito de Yanas) — რაიონი პერუში, უანუკოს რეგიონის დოს-დე-მაიოს პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 470 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 815 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 110 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 36.31 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
ნოდარ ჯალაღონია

ნოდარ დიმიტრის ძე ჯალაღონია (დ. 16 ივნისი, 1934, ხაბუმე, ჩხოროწყუს რაიონი) — ქართველი პოეტი. დაამთავრა შოთა რუსთაველის სახელობის ბათუმის პედაგოგიური ინსტიტუტი (1960 წ) და მაქსიმ გორკის სახელობის მოსკოვის ლიტერატურის ინსტიტუტთან არსებული მწერალთა უმაღლესი ორწლიანი კურსები (1969). პირველი ლექსი გამოაქვეყნა 1955 წელს. პირველი წიგნი 1959 წ. ძირითადი პოეტური კრებულები: „სიმაღლე“ (1964 წ), „ხმა“ (1972 წ), „ლექსები“ (1974 წ), „ყვავილების მიწა“ (1980 წ), „კამერტონი“ (1983 წ), „გზები და დღეები“ (1984 წ). ჯალაღონიას ლექსები თარგმნილია რუსულ, უკრაინულ, სომხურ და ოსურ ენებზე. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 533.
ბაბირუსა

ბაბირუსა (ლათ. Babyrousa babyrussa) — ძუძუმწოვარი ცხოველი ღორისებრთა ოჯახისა. სხეულის სიგრძე 100 სმ-მდე აღწევს, სიმაღლე — 80 სმ-მდე. იწონის 60–100 კგ-ს. ტახს გრძელი და უკან გადაგრეხილი ეშვები აქვს, ნეზვს — მოკლე. გვხვდება სულავესისა (ინდონეზია) და ზოგიერთ მიმდებარე კუნძულზე. ბაბირუსები კოლტებად ცხოვრობენ ჭაობიან ტყეებსა და სანაპირო ჯაგნარში. მეღამური ცხოველია. იკვებება სხვადასხვაგვარი მცენარეებითა და ცხოველებით. სქესობრივ სიმწიფეს 5–10 თვეში აღწევს. მაკეობა 4 თვე გრძელდება. ყრის 1–3 გოჭს. ისინი რძით იკვებებიან 6,5–8 თვის განმავლობაში. ბაბირუსაზე ნადირობს ადგილობრივი მოსახლეობა. ხორცისა და ტყავის გარდა იყენებენ ეშვებსაც (სხვადასხვა ნაკეთობებისათვის). ცოცხლობენ 10–14 წელი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 123. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 ელდერტონი, დევიდ, „ცხოველების ენციკლოპედია“, მთარგმ. ნ. ბელთაძე, გვ. 87, თბ.: გამომც. „პალიტრა L“, 2018.
მუსა ჯალილი

მუსა მუსტაფას ძე ჯალილი (დ. 15 თებერვალი 1906, მუსტაფინო, ახლანდელი ორენბურგის ოლქი — გ. 25 აგვისტო, 1944, ბერლინი) — თათარი პოეტი. ნაწარმოებებს აქვეყნებდა 1919 წლიდან. პირველი კრებულია „ჩვენ მოვდივართ“ (1925 წ), ავტორია ლიბრეტოებისა ოპერებისათვის „ალთან ჩეჩი“ („ოქროსთმიანი“, 1941 წ; სახელმწიფო პრემია 1948 წ) და „ილდარი“ (1941 წ). ასევე კრებული „მოაბიტის რვეული“. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 533.
რაჰიმ ჯალილი

ჯალილი რაჰიმ (დ. 3 ივნისი, 1909 წ, ხოჯენდი) — ტაჯიკი სახალხო მწერალი. პირველი კრებული „გამარჯვების ტალღები“ გამოაქვეყნა 1933 წ. მოთხრობების კრებული „ოცნება“ – 1936 წ. აღწერდა ტაჯიკი ხალხის წარმომადგენელთა ცხოვრებას მეორე მსოფლიო ომის დროს, ფრონტზე და ზურგში (კრებული „მეორე სიცოცხლე.“ ეკუთვნის რომანები „უკვდავი ადამიანები (1949 წ), შურაბი (წგნ.I, 1959 წ), პიესა „სანავბარი“ და სხვა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 533.
ჯალღუზისებრი სხეული

ჯალღუზისებრი სხეული — ეპიფიზი, ხერხემლიანი ცხოველებისა და ადამიანის ორგანო, რომელიც ვითარდება შუა ტვინის (მეზენცეფალონი) დორსალური ნაწილის გამონაზარდის სახით. ადამიანის ჯალღუზისებრი სხეულის მასაა 0,2 გ, სიგრძე - 8 მმ, სიგანე 6 მმ, სისქე 4 მმ. მდებარეობს ტვინის სახურავის (ოთხგორაკი) ზემო გორაკებს შორის ღარში. მხედველობის ბორცვებთან დაკავშირებულია წვრილი მოთეთრო ზოლების - ფეხების საშუალებით. ჯალღუზისებრი სხეული მოთავსებულია სისხლძარღვოვან გარსში. ფიქსირებულია ტვინზე. დიდი სიფრთხილე და ხელოვნებაა საჭირო იმისთვის, რომ დაუზიანებლად გაათავისუფლოს ამ გარსისგან. ორგანოს ფუნქცია საბოლოოდ დადგენილი არ არის. იგი ინტენსიურად ვითარდება 7 წლამდე, შემდეგ იწყება მისი უკუგანვითარება, რაც გამოიხატება ორგანოში შემაერთებელი ქსოვილის ზრდით და მინერალური მარილების (კარბონატები, ფოსფატები, კალციუმი, მანგანუმი) ჩალაგებით. წიწილებში ჯალღუზისებრი სხეულის მოცილება იწვევს ნაადრევ სქესობრივ მომწიფებას, ხოლო ძუძუმწოვრებში - სასქესო სისტემის აქტივაციას. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 534.
ჯამაათი

ჯამაათი (არაბ. جمعية „საზოგადოება, თემი, კრება“) — სამხრეთ კავკასიაში „სოფლის ყრილობა“, დაღესტანში „თავისუფალი საზოგადოება“, ე.ი. პატრიარქალურ-გვაროვნული (ან პატრიარქალურ-ფეოდალური) თემი. ირანსა და სამხრეთ კავკასიაში ჯამაათი დეჰი (არაბულ-სპარსული) ნიშნავს სასოფლო თემს, სოფლის საზოგადოებას. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 534.
ჯალაღონია

საკუთარი სახელი ჯალაღონია შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ედიშერ ჯალაღონია — ეკონომისტი, პოლიტიკოსი თორნიკე ჯალაღონია — მორაგბე მალხაზ ჯალაღონია — თერაპევტი ნოდარ ჯალაღონია — პოეტი ჯალაღანია
ბაბისმთა

ბაბისმთა, დონღუზორუნი (რუს. Донгузорун-Чегет-Карабаши; Донгуз-Орун) — მთა საქართველოსა და რუსეთის (ყაბარდო-ბალყარეთი) საზღვარზე, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარეში, მესტიის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს კავკასიონის მთავარ წყალგამყოფ ქედზე, მდინარეების ბაქსანის, ნაკრისა და დოლრის წყალგამყოფზე. კლდიან-ყინულიანი მასივია (4454 მ), რომლიდანაც სამხრეთისაკენ გადაჭიმულია ცალგმილის ქედი. ბაბისმთიდან იწყება მყინვარები: ლედეშდვი, დოლრა და ჯვარედინი მყინვარი დონღუზორუნი. ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 30. ↑ ლევან მარუაშვილი, ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 313.
მარუმუკუტრუ

მარუმუკუტრუ (მარუმუკუტრა მალაგ. Maromokotro) — უმაღლესი მთა მადაგასკარში. ჩამქრალი ვულკანი, რომლის სიმაღლეა 2876 მეტრი ზღვის დონიდან. მდებარეობს კუნძულის ჩრდილოეთ ნაწილში, ცარატანანის მთის მასივში. ვულკანის სახელი ნიშნავს „ხეხილის ჭალას“. მარუმუკუტრუს სურათი ↑ „მარუმუკუტრუ, მადაგასკარი“ ↑ მადაგასკარის ეროვნული პარკი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2010-09-16. ციტირების თარიღი: 2015-03-02. ↑ გეოგრაფიული სახელების ლექსიკონი
ჯამალზადე

სეიდ ჯამალზადე მოჰამედ ალი (სპარს. محمد علی جمالزاده اصفهانی; დ. 13 იანვარი, 1892, ისპაჰანი, ირანი — გ. 8 ნოემბერი, 1997, ჟენევა, შვეიცარია) — ირანელი მწერალი. საშუალო განათლება მიიღო ბეირუთში, უმაღლესი — შვეიცარიასა და საფრანგეთში. მოიპოვა სამართლის დოქტორის წოდება. ცხოვრების დიდი ნაწილი საზღვარგარეთ გაატარა. სამწერლო მოღვაწეობა დაიწყო ბერლინში, ჟურნალ „ქავეში“ (1916-22 წწ), 1921 წელს გამოაქვეყნა მოთხრობების პირველი კრებული „იყო და არა იყო რა“, რომლითაც საფუძველი ჩაუყარა ევროპული ყაიდის ეროვნულ ნოველას. ამ კრებულის ავტორისეული წინასიტყვაობა თანამედროვე ირანული პროზის მანიფესტად ითვლება. ჯამალზადე ნაწარმოებებში დასცინის ირანის საზოგადოების მანკიერ მხარეებს, ჩამორჩენილობას. ეკუთვნის პიესები და სტატიები ლიტერატურათმცოდნეობისა და ირანის კულტურის ისტორიულ საკითხებზე; შეადგინა „იდიომებისა და ხალხური სიტყვიერების ლექსიკონი“ (1962 წ). მისი ნაწარმოებები თარგმნილია მსოფლიოს მრავალ ენაზე, მათ შორის ქართულადაც. ჯამალზადე გარდაიცვალა 105 წლის ასაკში, შვეიცარიის ქალაქ ჟენევაში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 534. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ჯამალზადე ჯამალზადე — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური) ჯამალზადე — ბიოგრაფია დაარქივებული 2004-12-20 საიტზე Wayback Machine. ↑ 1.0 1.1 Encyclopædia Britannica <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a>
ალაოტრა

ალაოტრა (ფრანგ. Lac Alaotra) — მადაგასკარის უდიდესი ტბა. მდებარეობს ტუამასინის პროვინციაში, ჩრდილო-ცენტრალურ პლატოზე, ზღვის დონიდან 750 მ სიმაღლეზე. მისი აუზი შედგება წყალმარჩხი მტკნარწყლიანი ტბებისა და მარშებისაგან, რომლებიც გარშემორტყმულია ხშირი მცენარეულობით. ბრინჯის მოყვანის მნიშვნელოვანი ცენტრია. ქმნის ველური ბუნების მდიდარ ჰაბიტატს, რომელიც შეიცავს ზოგიერთ იშვიათ და საფრთხეში მყოფ სახეობებს და აგრეთვე მნიშვნელოვან თევზსაჭერ მიწა-წყლებს. ტბა და მის მიდამოებში არსებული ვეტლენდების ფართობია 7,223 კმ², რომელშიც გაერთიანებულია ჰაბიტატის გავრცელების ადგილები, ღია წყალი, ლია, მარშები და ბრინჯის მდელოები. საკუთრივ ტბის ფართობი 900 კმ² უდრის, მაქსიმალური სიღრმე 1,5 მ. 2003 წლის თებერვალში გამოცხადდა საერთაშორისო მნიშვნელობის ვეტლენდად რამსარის კონვენციის ფარგლებში. თევზის სახეობა Oreochromis macrochir ალაოტრაში ინტროდუცირებული იქნა კონტინენტური ნაწილიდან 1954 წელს და მალევე გავრცელდა. ტბის ირგვლივ არსებული ბორცვები უწინ ტყეებით იყო შემოსილი, რომელიც შემდეგ სამეურნეო ფართების მიზნით გაასუფთავეს. ბორცვების ფერდობებზე მიმდინარე ეროზიული პროცესები იწვევს სედიმენტაციას, რომელიც მალევე ხდება გაქრობადი. მშრალ სეზონში ტბის სიღრმე მხოლოდ 60 სმ-ია. მეტი ბრინჯის მდელოების შესაქმნელად ადგილობრივებმა ტბის ირგვლივ არსებული ლიები დაწვეს. სწორედ ამ ადგილებში ბინადრობს ენდემური ალაოტრის ბაბმუკის ლემური (ლათ. Hapalemur alaotrensis), რომელიც გავრცელებულია 220 კმ² ფართობზე ლიებში და ბოლო წლებში მათი პოპულაცია შემცირდა 60%-ით, 7500 ინდივიდიდან 3000-მდე, რაც განპირობებული იყო ჰაბიტატის დაკარგვითა და აგრეთვე ნადირობით. ბევრია წყლის ფრინველი, რომელთაგან აღსანიშნავია საფრთხეში მყოფი მადაგასკარული გარეული იხვი (ლათ. Anas melleri), მადაგასკარული ყვინთია (ლათ. Aythya innotata) და აწ გადაშენებული ალაოტრის მურტალა (ლათ. Tachybaptus rufolavatus). ალაოტრის ტბაზე გაედინება მდინარე ამბატო, რომელიც ერთვის ინდოეთის ოკეანეს. ↑ Lake Alaotra ↑ 2.0 2.1 2.2 Lake Alaotra. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-05. ციტირების თარიღი: 2015-03-02. ↑ Lac Alaotra, Madagascar
1947

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1947 1947 (ათას ცხრაას ორმოცდაშვიდი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ოთხშაბათი. ეს წელი არის XX საუკუნის მე-5 დეკადის მე-7 წელი. 4 აგვისტო : იაპონიის უზენაესი სასამართლო დაარსდა. 7 აგვისტო : ტურ ჰეიერდალი საკუთარ რაფტზე 101 დღეში ჰკვეთს წყნარ ოკეანეს. დაბად გამოცხადდა ჩოხატაური. 29 ნოემბერი: გაეროს გენერალურმა ასამბლეამ მიიღო 181-ე რეზოლუცია, რომლის თანახმადაც პალესტინაში უნდა ჩამოყალიბებულიყო ორი დამოუკიდებელი სახელმწიფო: ებრაული და არაბულ-პალესტინური. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1947. 1 იანვარი : კახი ასათიანი — ქართველი ფეხბურთელი (გ. 2002) 1 იანვარი  : ლეონიდ ლაკერბაია — სეპარატისტული აფხაზეთის ე. წ. პრემიერ-მინისტრი 1 იანვარი  : მირიან შველიძე — ქართველი მხატვარი 5 იანვარი  : სასკია სასენი — ამერიკელი სოციოლოგი და ეკონომისტი 8 იანვარი  : ლია გომელაური — ქართველი პათოფიზიოლოგი. 8 იანვარი  : დევიდ ბოუი — ინგლისელი მუსიკოსი (გ. 2016) 10 იანვარი  : ტიიტ ვიაჰი — ესტონელი პოლიტიკოსი. 19 იანვარი  : ჯანი კარნევალი — იტალიელი ფეხბურთელი (გ. 2011) 21 იანვარი : ვახტანგ ხმალაძე — ქართველი ფიზიკოსი და პოლიტიკოსი 23 იანვარი  : მეგავატი სუკარნოპუტრი — ინდონეზიის მე-5 პრეზიდენტი (2001–2004) 24 იანვარი  : მიჩიო კაკუ — ამერიკელი ფიზიკოსი. 3 თებერვალი : პოლ ოსტერი — ამერიკელი მწერალი. 4 თებერვალი : დენ ქუეილი — აშშ-ის 44-ე ვიცე-პრეზიდენტი (1989–1993) 7 თებერვალი : ტატიანა ჩერნიგოვსკაია — რუსი მეცნიერი 11 თებერვალი : იუკიო ჰატოიამა — იაპონელი პოლიტიკოსი 18 თებერვალი : გიორგი გავაშელი — ქართველი და საბჭოთა ფეხბურთელი (გ. 1997) 21 თებერვალი : მურმან ჯინორია — ქართველი თეატრისა და კინოს მსახიობი 1 მარტი  : ნაული ჯანაშია — ქართველი პოლიტიკოსი, საქართველოს პარლამენტის წევრი (2008–2015) 2 მარტი  : გურამ გაბესკირია — ქალაქ სოხუმის მერი (1992–1993) (გ. 1993) 2 მარტი : ჰარი რედნაპი — ინგლისელი ფეხბურთელი და მწვრთნელი. 3 მარტი : ოსკარ ტაბარესი — ურუგვაელი მწვრთნელი 6 მარტი  : რობ რაინერი — ამერიკელი მსახიობი, რეჟისორი 8 მარტი  : ფლორენტინო პერესი — ესპანელი ბიზნესმენი 12 მარტი : მიტ რომნი — ამერიკელი ბიზნესმენი და პოლიტიკოსი. 19 მარტი  : გლენ კლოუზი — ამერიკელი მსახიობი. 20 აპრილი : სუვოროვი, ვიქტორ — რუსი მწერალი და ისტორიკოსი 27 ივლისი : ონაშვილი, გივი — ქართველი ძიუდოისტი 21 დეკემბერი: პაკო დე ლუსია — ესპანელი კომპოზიტორი და ვირტუოზი გიტარისტი. მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1947. 28 დეკემბერი : ვიტორიო ემანუელე III — იტალიის მეფე ფიზიკა : ედუარდ ვიქტორ აპლტონი ქიმია : სერ რობერტ რობინსონი ფიზიოლოგია და მედიცინა : კარლ ფერდინანდ კორი, გერტი კორი, ბერნარდო ჰოუსსაი ლიტერატურა : ანდრე ჟიდი მშვიდობა :
ბაბუაწვერა

ბაბუაწვერა (ლათ. Taraxacum) — მრავალწლოვან ბალახოვან მცენარეთა გვარი რთულყვავილოვანთა ოჯახისა. აქვს ფესვის ყელთან შეკრებილი ფრთისებრ დანაკვთული ფოთლები. საყვავილე ღერო უფოთლოა, ღრუიანი, შეიცავს რეწვენს და ბოლოვდება მარტოული კალათა ყვავილებით. ყვავილები ყვითელი ან ვარდისფერია, იშვიათად მეწამული, ნაყოფი — თესლურა. ცნობილია ბაბუაწვერას 100 სახეობა. საქართველოში გვხვდება 9, მათგან 4 კავკასიის ენდემია. ფართოდაა გავრცელებული Taraxacum officinale, რომლის ფესვსა და მიწისზედა ნაწილს იყენებენ მედიცინაში. თაფლოვანი მცენარეა. ბაბუაწვერას ზოგი სახეობის (ქოქ-საღიზი) ფესვები მაღალი ხარისხის კაუჩუკს შეიცავს. მცენარის ფოთლებსა და ფესვებში აღმოჩენილია ინსულინი, მთრიმლავი ნივთიერებები, ასკორბინის მჟავა, კაუჩუკი, ცვილი, რკინა, კალციუმი, ფოსფორი, ფისები და სხვა. ბაბუაწვერა ფართოდ გამოიყენება ხალხურ მედიცინაში ღვიძლის, ნაღვლის ბუშტის კენჭოვანი დაავადებების, სიყვითლისას და გასტრიტების დროს. ნედლი ფოთლებისაგან მომზადებულ სალათას ხმარობენ როგორც შარდმდენ, ამოსახველებელ, სისხლისგამწმენდ, ნაღველმდენ და საფაღარათო საშუალებას. ბაბუაწვერის წვენს სვამენ ღვიძლის, შარდის ბუშტის დაავადებებისა და სიყვითლის დროს. ნედლი ფოთლები და წვენი გამოიყენება ათეროსკლეროზის, ანემიის და კანის დაავადებებისას. სამკურნალო მცენარეები – ბაბუაწვერა[მკვდარი ბმული] ბაბუაწვერა[მკვდარი ბმული] ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 124.
ოვერტონის ფანჯარა

ოვერტონის ფანჯარა — პოლიტიკური თეორია, რომელიც საზოგადოების მიერ იდეების მიმღებლობას „ფანჯრის“ ჭრილში განიხილავს. თეორიის მიხედვით პოლიტიკური იდეის სიცოცხლისუნარიანობა დამოკიდებულია უფრო მეტად იმაზე რამდენად ვარდება ის ამ ჩარჩოში, ვიდრე კონკრეტულად პოლიტიკოსის ქცევაზე. თეორიას სახელი საზოგადოებრივი პოლიტიკის მაკინაკის ცენტრის ყოფილი ხელმძღვანელისა და თეორიის ავტორის ჯოზეფ ოვერტონის (1960–2003) მიხედვით ეწოდება. ნებისმიერ მომენტში ფანჯარა მოიცავს საზოგადოებრივი კლიმატისთვის მისაღები პოლიტიკური თეორიების გარკვეულ რაოდენობას, რომლებიც შეუძლია პოლიტიკოსმა გამოიყონოს რისკის გარეშე, რომ მისი ნათქვამი ან საქციელი აღქმული იქნება როგორც რადიკალური ან რაიმე გამორჩენის მიზნით ჩადენილი. ოვერტონმა მთავრობის ჩარევის "უფრო თავისუფალიდან" – "ნაკლებ თავისუფლამდე" ვერტიკალური სპექტრი აღწერა. იმის მიხედვით სპექტრი მოძრაობს თუ ფართოვდება, იდეა მოცემულ მომენტში შეიძლება გახდეს პოლიტიკურად მეტად ან ნაკლებად მისაღები. საზოგადოების მხრიდან იდეის მიმღებლობა უხეშად შემდეგ ნაირად გამოიყურება: წარმოუდგენელი რადიკალური მისაღები გონივრული პოპულარული პოლიტიკა იმ სამთავრობო პოლიტიკის დამცველები, რომელიც არ ხვდება ჩარჩოში, ცდილობენ საზოგადოების ცნობიერება შეცვალონ ისე, რომ ოვერტონის ფანჯარა გაიზარდოს ან გადაადგილდეს. არსებული ან მსგავსი პოლიტიკის დამცველები ცდილობენ ფანჯრის მიღმა დარჩენილი იდეები იყოს საზოგადოებისთვის მიუღებელი. ოვერტონის გარდაცვალების შემდეგ სცადეს ფანჯრის პრინციპი მოერგოთ წინასწარგანზრახული იდეების პოპულარიზაციაზე, განსაკუთრებით, შედარებით ნაკლებად უცნაური იდეების მისაღებად გარდაქმნაზე. სახეზე-კარის მეთოდით დარწმუნება არის ანალოგიური. ნოველაში ბუმისდღე ოვერტონის ფანჯარა გამოყენებულია როგორც ამერიკაში სოციალური დაცვის რეფორმის საგანი. ტექნიკა გამოყენებულია "მოალისეობრივი გადასვლის" აგიტაციაში, რომელიც გარკვეულ ასაკში ბენეფიტებისთვის თვითმკვლელობას გულისხმობს. შედეგად სახელმწიფოს სოციალურ დაცვაზე ხარჯები შეუმცირდებოდა. 2010 წელს გლენ ბეკმა გამოსცა ნოველა ოვერტონის ფანჯარა. ოვერტონის ფანჯრის მსგავსი იდეა პირველად 1868 წელს გაჟღერდა ნოველაში პინეას ფინელი: Pilgrim, Mark. (23 August 2006) W3C and the Overton window - includes a clear explanation. Dive into Mark. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 18 ივლისი 2011. ციტირების თარიღი: 2 მარტი 2015. Diagram of the Overton Window as described by Joseph Overton ↑ Joseph Lehman. A Brief Explanation of the Overton Window. საზოგადოებრივი პოლიტიკის მაკინაკის ცენტრი. ციტირების თარიღი: 7 July 2012. ↑ NNDB "intelligence aggregator" Web site, "Joseph P. Overton" ↑ Daily Kos story, "Why the Right-Wing Gets It--and Why Dems Don't" ↑ Daily Kos diary, "Morning Feature: Crazy Like a Fox?"
ნინო ჩხეიძე

სახელი და გვარი ნინო ჩხეიძე შეიძლება გულისხმობდეს შემდეგს: ჩხეიძე, ნინო — მომღერალი; ჩხეიძე, ნინო — მსახიობი; ჩხეიძე, ნინო (ნინიკო) — მსახიობი.