laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
მხითარ ამბარცუმიანი

მხითარ ადამის ძე ამბარცუმიანი (სომხ. Մխիթար Հաթամի Համբարձումյան; დ. 29 დეკემბერი, 1921, სოფ. ჩაკატენი, სომხეთის სსრ — გ. 8 ნოემბერი, 1986, მოსკოვი, რსფსრ, სსრკ) — სომეხი საბჭოთა სამეურნეო მოღვაწე, ძერჟინსკის ხილისა და ბოსტნეულის ბაზის დირექტორი, სახელმწიფო ქონების გაფლანგვისა და ქრთამის აღების გახმაურებული საქმის ერთ-ერთი მთავარი ფიგურანტი. იური ანდროპოვის მიერ მოსკოვის ვაჭრობაში წამოწყებული „წმენდების“ დროს ამბარცუმიანი დააკავეს სახელმწიფო ქონების გაფლანგვისა და თანამდებობის პირებისთვის ქრთამის მიცემის ბრალდებით. სასამართლომ, რომელიც გაიმართა 1985 წელს, ამბარცუმიანს სიკვდილით დასჯა მიუსაჯა, აგრეთვე მას ჩამოერთვა ყველა ტიტული და ჯილდო. სასამართლომ არ გაითვალისწინა არც გულწრფელი აღიარება, მონანიება და ყველა ღირებულების ნებაყოფლობითი დათმობა და არც დიდ სამამულო ომში მონაწილეობა. სასჯელი აღსრულდა 1986 წლის 8 ნოემბერს. პატრიოტული ომის ორდენის ორდენი წითელი ვარსკვლავის ორდენი დიდების III ხარისხის ორდენი შრომის წითელი ფირმის ორდენი მედალი „გამბედაობისთვის“ მედალი „კავკასიის თავდაცვისთვის“ მედალი „ვარშავის გათავისუფლებისთვის“ მედალი „ბერლინის აღებისათვის“ მედალი „1941-1945 წლების დიდ სამამულო ომში გერმანიაზე გამარჯვებისათვის“ მედალი „შრომითი წარჩინებისათვის“ „შესანიშნავი მეტყვიამფრქვევის“ ნიშანი „პატივისცემის“ ნიშანი „ხალხთა მეგობრობის“ ნიშანი ↑ Сокирко В. В. Сумма голосов присяжных в поиске граней экономической свободы: Учебное пособие. — М.: РосКонсульт, 2000. — 640 с.
ლვოვის სასახლე

ლვოვის სასახლე (რუს. Львовский дворец) — ფსევდოგოთიკურ სტილში აგებული სასახლე დასახლება სტრელნაში, სანქტ-პეტერბურგის პეტროდვორცოვის რაიონში. არის იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი, როგორც სანქტ-პეტერბურგის ისტორიული ცენტრი და მასთან დაკავშირებული ძეგლთა კომპლექსების ერთ-ერთი ნაგებობა. სასახლე ააშენეს 1838-1839 წლებში ვიქტორიანული გოთიკის არქიტექტურულ სტილში არქიტექტორ ა. კ. კოლმანის პროექტის მიხედვით, გენერალ-მაიორ პ. კ. ალექსანდროვ-უფროსისათვის, რომელიც იყო დიდი თავადის კონსტანტინე პავლეს ძის უკანონო შვილი. მისი გვარის მიხედვით კარ-მიდამომ მიიღო სახელწოდება ალექსანდროვკა. XX საუკუნის დასაწყისში სასახლე ეკუთვნოდა პირველი მფლობელის შვილიშვილს, თავად ა. დ. ლვოვს, სახანძრ საქმის ენთუზიასტს, რომელმაც ააგო სახანძრო დეპოს შენობა. მეორე მსოფლიო ომის დროს სასახლე მვებარეობდა ოკუპირებულ მიწაზე და ნაწილობრივ დაინგრა. სასახლის შენობის რესტავრაცია გაიმართა 1950-იან წლებში. 2013-2015 წლებში გაიმართა სასახლის განმეორებითი რესტავრაცია, რომლისთვისაც ქალაქის ბიუჯეტიდან გამოიყო 12 მლნ რუბლზე მეტი თანხა. 2013 წლის 17 აგვისტოს ლვოვის სასახლის წინ გაიხსნა თავად ალექსანდრე ლვოვის ძეგლი (მოქანდაკე ანატოლი ბლონსკი, არქიტექტორი ოლეგ ბუმაჟენკო) ამჟამად სასახლეში განთავსებულია: დასახლება სტრელნის მუნიციპალური განათლების მუნიციპალური საბჭო. დასახლება სტრელნის მუნიციპალური განათლების ადგილობრივი ადმინისტრაცია. № 42 საბავშვო მუსიკალური სკოლა. სასახლე შედგება ორი კორპუსისაგან, რომელიც დაკავშირებულია დახურული გალერეით. Зодчие Санкт-Петербурга. XIX — начало XX века / сост. В. Г. Исаченко; ред. Ю. Артемьева, С. Прохватилова. — СПб.: Лениздат, 1998. — 1070 с. — ISBN 5-289-01586-8. Усадьба П. К. Александрова — Усадьба Львова დაარქივებული 2019-03-08 საიტზე Wayback Machine. Дворец князя А. Д. Львова в Стрельне
თეიმურაზ აფხაზავა

თეიმურაზ აფხაზავა (დ. 21 აპრილი, 1955, ქუთაისი, საქართველოს სსრ, სსრ კავშირი) — ქართველი და საბჭოთა სპორტსმენი, ბერძნულ-რომაული სტილის მოჭიდავე. საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი (1982), საქართველოს წლის საუკეთესო სპორტსმენი (1983). დაიბადა ქუთაისში 1955 წლის 21 აპრილს. ჭიდაობა დაიწყო 1969 წელს. მსოფლიოს ორგზის ჩემპიონი (1982, 1983), ევროპის ორგზის ჩემპიონი (1983, 1984) და ორგზის მესამე პრიზიორი (1979, 1986), მსოფლიო თასის და მსოფლიო „სუპერთასის“ მფლობელი (1985), მსოფლიოს ჩემპიონი ახალგაზრდებს შორის (1975), მსოფლიო უნივერსიადის მეორე პრიზიორი (1981), საბჭოთა კავშირის ჩემპიონი (1984), საბჭოთა კავშირის ხალხთა VII და VIII სპარტაკიადების მეორე (1979) და მესამე (1983) პრიზიორი. 1980 წელს დაამთავრა ქუთაისის ა. წულუკიძის სახელობის პედაგოგიური ინსტიტუტის ფიზიკური აღზრდის ფაკულტეტი. წყარო: Fila's official championship website დაარქივებული 2021-08-12 საიტზე Wayback Machine. მსოფლიო ჩემპიონი 01 ﻿ 1982 (82 კგ; კატოვიცე) 01 ﻿ 1983 (82 კგ; კიევი) ევროპის ჩემპიონი 01 ﻿ 1983 (82 კგ; ბუდაპეშტი) 01 ﻿ 1984 (82 კგ; იონჩოპინგი) ევროპის ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი 03 ﻿ 1979 (82 კგ; ბუქარესტი) 03 ﻿ 1986 (82 კგ; პირეოსი) საბჭოთა კავშირის ხალხთა VII სპარტაკიადის ვიცე-ჩემპიონი 02 ﻿ 1979 (82 კგ; მოსკოვი) საბჭოთა კავშირის ხალხთა VIII სპარტაკიადის ბრინჯაოს პრიზიორი 03 ﻿ 1983 (82 კგ; მოსკოვი) საბჭოთა კავშირის ჩემპიონი 01 ﻿ 1984 (82 კგ; მინსკი) საბჭოთა კავშირის ვიცე-ჩემპიონი 02 ﻿ 1980 (82 კგ; მოსკოვი) 02 ﻿ 1986 (82 კგ; დონის როსტოვი) საბჭოთა კავშირის ჩემპინატის ბრინჯაოს პრიზიორი 03 ﻿ 1979 (82 კგ; მოსკოვი) 03 ﻿ 1982 (82 კგ; ზაპოროჟიე) საერთაშორისო ტურნირების ჩემპიონი 01 ﻿ 1984 (82 კგ; მეგობრობა 84; ბუდაპეშტი) მსოფლიო ჩემპიონი (ახალგაზრდები) 01 ﻿ 1975 1982 წლის დეკემბერში სპორტულმა ჟურნალისტებმა და სპეციალისტებმა თეიმურაზ აფხაზავა საქართველოს მეოთხე საუკეთესო სპორტსმენად დაასახელეს. 1983 წლის დეკემბერში საქართველოს სპორტულ ჟურნალისტთა ფედერაციამ წინასაახალწლო ტრადიციული გამოკითხვის შედეგების მიხედვით დაადგინა საქართველოს 1983 წლის 10 საუკეთესო სპორტსმენი. საქართველოს № 1 სპორტსმენად ერთხმად (190 ქულა) დასახელდა მსოფლიო და ევროპის ჩემპიონი კლასიკურ ჭიდაობაში თეიმურაზ აფხაზავა („დინამო“, მწვრთნელი ი. ბობოხიძე). ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 248. დიმოვი, იან, საქართველოს ფალავნები, თბ.: საბჭ. საქართველო, 1987. — გვ. 240–248. 268 გვ. ევროპაში უძლიერესი ფალავანი გახდა თეიმურაზ აფხაზავა // „ლელო“, 26 აპრილი, 1983, № 80 (7391), გვ. 1. ბერიშვილი, ე. პროგნოზები მართლდება // „ლელო“, 24 სექტემბერი, 1983, № 183 (7494), გვ. 1, 4. ბერიშვილი, ე. თეიმურაზ აფხაზავა მსოფლიო ჩემპიონია // „ლელო“, 25 სექტემბერი, 1983, № 184 (7495), გვ. 1, 3. ბერიშვილი, ე., კვარცხლბეკის უმაღლეს საფეხურზე // „ლელო“, 27 სექტემბერი, 1983, № 185 (7496), გვ. 2. თეიმურაზ აფხაზავა — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი თეიმურაზ აფხაზავა — ბიოგრაფიული ლექსიკონი თეიმურაზ აფხაზავა — ქართული სპორტი თეიმურაზ აფხაზავა — ციფრული ფოტომატიანე „ივერიელი“ ↑ საქართველოს 10 საუკეთესო // „ლელო“, 29 დეკემბერი, 1982, № 249 (7310), გვ. 1. ↑ 10 საუკეთესო // „ლელო“, 31 დეკემბერი, 1983, № 250 (7561), გვ. 1.
იოსებ ახალბედაშვილი

იოსებ ახალბედაშვილი (დ. 29 მარტი, 1974, გორი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი სამბისტი. ძიუდოში საქართველოს ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (1996, -95 კგ). სამბოში მსოფლიო ჩემპიონი (1997, -100 კგ, თბილისი). ღირსების მედლის კავალერი. 1995 წელს დაამთავრა ცხინვალის პედაგოგიური ინსტიტუტის (მდებარეობდა გორში) ფიზიკური აღზრდის ფაკულტეტი, 1998 წელს — შინაგან საქმეთა სამინისტროს აკადემია. ვინ ვინაა საქართველოში: ქართული ბიოგრაფიული ცნობარი, გვ. 26, თბ., 1998–1999; ელგუჯა ბერიშვილი, ქართული სპორტის ოქროს წიგნი, გვ. 13, 294, თბ.: პალიტრა L, 2013. იოსებ ახალბედაშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი იოსებ ახალბედაშვილი — ბიოგრაფიული ლექსიკონი იოსებ ახალბედაშვილი — ქართული სპორტი იოსებ ახალბედაშვილი — საქართველოს სპორტისა და ახალგაზრდობის საქმეთა სამინისტრო
გივი ახვლედიანი

გივი ახვლედიანი (დ. 17 ივლისი, 1918, ტფილისი, საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა — გ. 29 აგვისტო, 2003, მოსკოვი, რუსეთი) — ქართველი ფრენბურთელი და კალათბურთელი, მწვრთნელი. ფრენბურთს თამაშობდა თბილისის „ნაუკასა“ და „ლოკომოტივში“, მოსკოვის ცსკა-ში (1952–1955) და სსრკ ნაკრებში (1951–1952). 1960–70-იან წლებში იყო სსრკ ვაჟთა და ქალთა ნაკრებების, ასევე მოსკოვის ცსკა-ს ვაჟთა და მოსკოვის „დინამოს“ ქალთა გუნდების მთავარი მწვრთნელი. მსოფლიოსა (1952) და ევროპის (1951) ჩემპიონი, სსრკ ოთხგზის ჩემპიონი (1952–1955). მისი ხელმძღვანელობით სსრკ ქალთა ნაკრები გახდა XIX და XX ოლიმპიური თამაშების ჩემპიონი (1968, მეხიკო და 1972, მიუნხენი), მსოფლიოს ჩემპიონი (1970), ევროპის სამგზის ჩემპიონი (1967, 1971, 1975). სსრკ ვაჟთა ნაკრები მისი თავკაცობით ორჯერ გახდა მსოფლიოს ჩემპიონი (1960, 1962). მისივე ხელმძღვანელობით ცსკა-მ (1960, 1962) და „დინამომ“ (1968, 1972) ორ-ორჯერ მოიგეს ევროპის ქვეყნების ჩემპიონთა თასი. ფრენბურთის საერთაშორისო ფედერაციამ აღიარა მსოფლიოს XX საუკუნის საუკეთესო მწვრთნელად. შეყვანილია ქალაქ ჰოლიოკში (აშშ) მდებარე ფრენბურთის დიდების დარბაზში. საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი (1951), საბჭოთა კავშირის დამსახურებული მწვრთნელი (1960). კალათბურთს თამაშობდა თბილისის ოფიცერთა სახლის გუნდის გუნდში, [წყარო არ არის მითითებული 817 დღე] რომლის შემადგენლობაში 1946 წელს სსრ კავშირის ჩემპიონი გახდა. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 297. ელგუჯა ბერიშვილი, ქართული სპორტის ოქროს წიგნი, გვ. 327, თბ.: პალიტრა L, 2013. გივი ახვლედიანი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი გივი ახვლედიანი — ბიოგრაფიული ლექსიკონი გივი ახვლედიანი — ქართული სპორტი
ემსახურე საქართველოს

ემსახურე საქართველოს — პოლიტიკური პარტია საქართველოში, რომელიც 2016 წლის 25 ივლისს აჭარაში დაფუძნდა. პარტიის ლიდერია მურმან დუმბაძე. 2018 წლის ზაფხულში პარტია შეუერთდა კოალიციას „ძალა ერთობაშია“. პარტიის დევიზია: „ძლიერი აჭარა, ძლიერი საქართველო!“, საარჩევნო ნომერი — 32. დამაარსებლები არიან მურმან დუმბაძე და მედეა ვასაძე. საზოგადოებრივი ორგანიზაცია „ემსახურე საქართველოს!“ 2011 წლის 15 აპრილს შეიქმნა. პარტიაში თავიდან შექმნილი იყო „დამფუძნებელთა დარბაზი“ 17 კაცის შემადგენლობით. ორგანიზაციის წევრია 300-ზე მეტი ადამიანი. ემსახურე საქართველოს Facebook-ზე 10 ოპოზიციური პარტია გაერთიანდა და მოძრაობა „ძალა ერთობაშია“ დააფუძნა
გრიგოლ ბაინდურაშვილი

გრიგოლ ბაინდურაშვილი (ბაინდუროვი) (დ. 19 თებერვალი, 1985) — ქართველი ძიუდოისტი. საქართველოს ორგზის ჩემპიონი (2006, 2010; -81კგ) და ვერცხლის პრიზიორი (2011, -81კგ). მსოფლიო თასის ორგზის გამარჯვებული (2008 -81კგ), სამგზის ვერცხლისა (2006, 2007, 2008; -81კგ) და ორგზის ბრინჯაოს პრიზიორი (2007, -81კგ). ევროპის თასის ბრინჯაოს პრიზიორი (2008, -81კგ). გრიგოლ ბაინდურაშვილი (ბაინდუროვი) — ქართული სპორტის სტატისტიკა
ბაშკირეთის უკიდურესი წერტილები

ბაშკირეთის უკიდურესი წერტილები (ბაშკ. Башҡортостандың сик нөктәләре [Bashkortostanstanden Sik Nokktllehr]) — წერტილები, რომლებიც განსაზღვრავენ რუსეთის ფედერაციის სუბიექტის, ბაშკირეთის რესპუბლიკის მდებარეობას გეოგრაფიული კოორდინატების სისტემაში და აღნიშნავენ მის განფენილობას ჩრდილოეთიდან სამხრეთისკენ და აღმოსავლეთიდან დასავლეთისკენ. უმაღლესი მწვერვალი — მთა იამანთაუ (1640 მ). 57°15′18″ ჩ. გ. 58°06′07″ ა. გ.﻿ / ﻿57.25500° ჩ. გ. 58.10194° ა. გ.﻿ / 57.25500; 58.10194 უკიდურესი სამხრეთი წერტილი უკიდურესი სამხრეთი წერტილი უკიდურესი აღმოსავლეთი წერტილი უკიდურესი აღმოსავლეთი წერტილი უკიდურესი დასავლეთი წერტილი ↑ В Башкирии установили пограничную стелу в самой северной географической точке региона ↑ В Башкирии установили стелу в самой восточной географической точке республики ↑ В самой южной точке Башкирии установили пограничную стелу ↑ В самой западной географической точке Башкирии установили пограничную стелу
მურმან დუმბაძე

მურმან დუმბაძე (დ. 1 იანვარი, 1960, ხელვაჩაური, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი მათემატიკოსი, მეცნიერი, პედაგოგი, პოლიტიკოსი. 1982 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი და 1990 წელს მართვის პრობლემების ინსტიტუტის ასპირანტურა. 2004–2006 წლებში იყო აჭარის უმაღლესი საბჭოს წევრი. 2004 წელს — აჭარის დროებითი საპრეზიდენტო საბჭოს წევრი, აგრეთვე იყო ბათუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მასწავლებელი, დოცენტი (1991–2008), აჭარის ჰიდრომეტეოროლოგიის ცენტრის ინჟინერ-პროგრამისტი (1990–1991), მართვის პრობლემების ინსტიტუტის ასპირანტი (1987–1990) და სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტი მიონი (1982–1986). იყო პარტია „ქართული ოცნების“ წევრი. 2012-2016 წლებში იყო საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრი (ბათუმის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ბიძინა ივანიშვილი — ქართული ოცნება“. 2016 წლის ივლისში მედეა ვასაძესთან ერთად დააფუძნა პარტია „ემსახურე საქართველოს“. ჰყავს მეუღლე, ქეთევან სურმანიძე და ორი შვილი: მუხრანი და რუსუდანი. მურმან დუმბაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი მურმან დუმბაძე — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი (მოძველებული / არქივი / ახალი არქივი)
დავით ბედინაძე

დავით ბედინაძე (დ. 5 თებერვალი, 1985, ბათუმი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი სპორტსმენი (ბერძნულ-რომაული ჭიდაობა). მსოფლიო თასის ორგზის გამარჯვებული (2007, 2008). ზაფხულის XXIX ოლიმპიური თამაშების მონაწილე (პეკინი 2008). მსოფლიოს ჩემპიონატის მესამე პრიზიორი ახალგაზრდებს შორის (2003). 2015 წლის 10 ოქტომბერს, ბათუმის სასპორტო სკოლის წინ, 30 წლის ასაკში, მოჭიდავეს ვარსკვლავი გაუხსეს. დავით ბედინაძე — ბიოგრაფიული ლექსიკონი დავით ბედინაძე — ქართული სპორტის სტატისტიკა. დავით ბედინაძე დაარქივებული 2017-05-04 საიტზე Wayback Machine. — საქართველოს ჭიდაობის ეროვნული ფედერაცია.
მალხაზ ბერუაშვილი

მალხაზ ბერუაშვილი (დ. 14 ოქტომბერი, 1961, ქარელი) — ქართველი და საბჭოთა მოჭიდავე და სამბისტი. საბჭოთა კავშირის ჩემპიონი (1990) და საბჭოთა კავშირის ორგზის აბსოლუტური ჩემპიონი (1987, 1989). ძიუდოში საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატსა (1984) და საბჭოთა კავშირის ხალხთა VIII სპარტაკიადაში გამარჯვებული (1983). საქართველოს ხუთგზის აბსოლუტური ფალავანი ქართულ ჭიდაობაში (1979, 1982, 1984, 1987, 1989). საბჭოთა კავშირის საერთაშორისო კლასის სპორტის ოსტატი (1990). 1982 წლის დეკემბერში სპორტულმა ჟურნალისტებმა და სპეციალისტებმა მალხაზ ბერუაშვილი საქართველოს მეათე საუკეთესო სპორტსმენად დაასახელეს. 1983 წლის დეკემბერში საქართველოს სპორტულ ჟურნალისტთა ფედერაციამ წინასაახალწლო ტრადიციული გამოკითხვის შედეგების მიხედვით დაადგინა საქართველოს 1983 წლის 10 საუკეთესო სპორტსმენი. საქართველოს № 8 სპორტსმენად (39 ქულა) დასახელდა მალხაზ ბერუაშვილი („დინამო“, მწვრთნელი ბ. მაზიაშვილი). 1990 წლის დეკემბერში სპორტულმა ჟურნალისტებმა მალხაზ ბერუაშვილი საქართველოს მერვე საუკეთესო სპორტსმენად დაასახელეს. ენციკლოპედია „თბილისი“, თბ., 2002. — გვ. 342, ISBN 99928-20-32-2. ელგუჯა ბერიშვილი, ქართული სპორტის ოქროს წიგნი, თბ.: პალიტრა L, 2013. — გვ. 13. 293 გვ. ბერიაშვილი. ირაკლი. მალხაზ ბერუაშვილი // „ლელო“, 26 დეკემბერი, 1984, № 247 (7808), გვ. 1. მალხაზ ბერუაშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი მალხაზ ბერუაშვილი — ბიოგრაფიული ლექსიკონი მალხაზ ბერუაშვილი — ქართული სპორტი ↑ საქართველოს 10 საუკეთესო // „ლელო“, 29 დეკემბერი, 1982, № 249 (7310), გვ. 1. ↑ 10 საუკეთესო // „ლელო“, 31 დეკემბერი, 1983, № 250 (7561), გვ. 1. ↑ დავით გობეჯიშვილი — საქართველოს საუკეთესო სპორტსმენი // „ლელო“, 1 იანვარი, 1991, № 1 (10414), გვ. 1.
მინდია ბოდაველი

მინდია ბოდაველი (დ. 28 აპრილი, 1983, თბილისი) — ქართველი ძიუდოისტი და სამბისტი. ძიუდოში საქართველოს ჩემპიონი (2008) და ბრინჯაოს პრიზიორი (2007). ძიუდოში 20 წლამდელებს შორის ევროპის ჩემპიონი (2002). ძიუდოში მსოფლიო თასის გამარჯვებული (2010) და სამგზის ბრინჯაოს პრიზიორი (2005, 2006, 2009). ღირსების ორდენის კავალერი. ელგუჯა ბერიშვილი, ქართული სპორტის ოქროს წიგნი, გვ. 295, თბ.: პალიტრა L, 2013. მინდია ბოდაველი — ბიოგრაფიული ლექსიკონი მინდია ბოდაველი — ქართული სპორტი
ირინე გაბაშვილი

ირინე გაბაშვილი (დ. 15 აგვისტო, 1960, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ — გ. 23 მარტი, 2009, აშშ) — ქართველი სპორტსმენი (მხატვრული ტანვარჯიში). სსრკ ჩემპიონი ლენტით და ბურთით ვარჯიშში (1979). სსრკ ხალხთა VII სპარტაკიადის ჩემპიონი ბურთით ვარჯიშში (1979) და მესამე პრიზიორი მრავალჭიდში (1979). საერთაშორისო კლასის სპორტის ოსტატი (1979). 1993 წლიდან წვრთნიდა მალაიზიის ნაკრებს. 2000–2008 წლებში მუშაობდა აშშ-ში, ორეგონის შტატის ტანვარჯიშის აკადემიაში მწვრთნელად. გარდაიცვალა აშშ-ში, 48 წლის ასაკში. ენციკლოპედია „თბილისი“, გვ. 355, თბ., 2002; ელგუჯა ბერიშვილი, ქართული სპორტის ოქროს წიგნი, გვ. 157, თბ.: პალიტრა L, 2013. ირინე გაბაშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ირინე გაბაშვილი — ბიოგრაფიული ლექსიკონი ირინე გაბაშვილი — ქართული სპორტი
გურამ გედეხაური

გურამ გედეხაური (დ. 23 იანვარი, 1962, სართიჭალა, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი სპორტსმენი (ბერძნულ-რომაული ჭიდაობა). მსოფლიოს თასის მფლობელი (1987). სსრკ ჩემპიონი (1989) და სამგზის მეორე პრიზიორი (1987, 1988, 1990). ივან პოდდუბნის სახელობის საერთაშორისო ტურნირში ორგზის გამარჯვებული (1986, 1988). სეულის ოლიმპიური თამაშების მონაწილე (1988, VII ადგილი). საქართველოს ჭიდაობის ეროვნული ფედერაციის პრეზიდენტი (1993–1994). საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი (1987). ენციკლოპედია „თბილისი“, გვ. 371, თბ., 2002. გურამ გედეხაური — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი გურამ გედეხაური — ქართული სპორტი გურამ გედეხაური — მემატიანე საქართველოს ჭიდაობის ეროვნული ფედერაცია დაარქივებული 2021-10-21 საიტზე Wayback Machine.
ლაშა გუჯეჯიანი

ლაშა გუჯეჯიანი (დ. 12 აგვისტო, 1985, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი ძიუდოისტი. ათენის (2004) და პეკინის (2008) ოლიმპიადების მონაწილე. საქართველოს ჩემპიონი (2006). მსოფლიო თასის A კატეგორიის ტურნირების გამარჯვებული (2009), ხუთგზის ვერცხლისა (2002, 2003, 2005 (2), 2009) და შვიდგზის ბრინჯაოს პრიზიორი (2004 (2), 2006 (3), 2007 (2)). 23 წლამდელებს შორის ევროპის ჩემპიონი (2005) და ვერცხლის პრიზიორი (2003). 20 წლამდელებს შორის მსოფლიო ჩემპიონი (2004). 20 წლამდელებს შორის ევროპის ჩემპიონი (2003) და ვერცხლის პრიზიორი (2004). საქართველოს აბსოლუტური ფალავანი (2007, თბილისი) 2021 წელს ევროპის ძიუდოს კავშირმა გადასცა წლის საუკეთესო მწვრთნელის საპატიო ჯილდო. ელგუჯა ბერიშვილი, ქართული სპორტის ოქროს წიგნი, გვ, 241, თბ.: პალიტრა L, 2013. ლაშა გუჯეჯიანი — ბიოგრაფიული ლექსიკონი ლაშა გუჯეჯიანი — ქართული სპორტის სტატისტიკა. ↑ JudoInside.com — 2002. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q11226978"></a> ↑ „VIDEO | EJU-მ ლაშა გუჯეჯიანი წლის საუკეთესო მწვრთნელად დაასახელა“. europop. 19 მაისი, 2022. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2024-02-19. ციტირების თარიღი: 19 თებერვალი, 2024. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |access-date= და |date=-ში (დახმარება)
ლავრენტი ცანავა

ლავრენტი თომას ძე ცანავა (ნამდ. გვარი: ჯანჯღავა, 1900-1938 წწ.; დ. 9 აგვისტო, 1900 — გ. 12 ოქტომბერი, 1955) — საბჭოთა პოლიტიკოსი. 1946-1951 წლებში ბელარუსიის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის სახელმწიფო უშიშროების მინისტრი. იყო ლავრენტი ბერიას ახლო ნათესავი, მეგრელი აფხაზეთიდან. დააპატიმრეს იოსებ სტალინის გარდაცვალების შემდეგ. გარდაიცვალა ციხეში. Knight, Amy W. (1993), Beria: Stalin's First Lieutenant, Princeton, New Jersey: Princeton University Press, ISBN 0-691-01093-5 Rayfield, Donald (2012), Edge of Empires: A History of Georgia, London: Reaktion Books, ISBN 978-1-78-023030-6 ლავრენტი ცანავა — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ცანავა (ჯანჯღავა) ლავრენტი თომას ძე (1902-55) დაარქივებული 2020-07-02 საიტზე Wayback Machine.
ბისტი ბოიზი

ბისტი ბოიზი (ინგლ. The Beastie Boys) — ამერიკული ჰიპ ჰოპ-ჯგუფი ნიუ-იორკიდან. მასში ძირითადად შედიოდნენ Mike D, Ad-Rock და Mix Master Mike. ჯგუფის ისტორია დაიწყო ჰარდკორ პანკ კოლექტივის სახით, 1979 წელს, აუდიოკრებულზე New York Thrash კომპოზიციებით "Riot Fight" და "Beastie", მოგვიანებით გამოვიდა მათი პირველი EP, Polly Wog Stew. 1983 წელს მათ ძალები ექსპერიმენტულ ჰიპ-ჰოპში სცადეს, 12" სინგლით Cooky Puss. 1984 წელს ისინი მუშაობდნენ უფრო მეტად ჰიპ ჰოპის განხრით, ხოლო 1986 წელს გამოსცეს პირველი სრულყოფილი ალბომი Licensed to Ill, რომელმაც კრიტიკოსთა დადებითი შეფასება და კომერციული წარმატება დაიმსახურა. 2010 წლისათვის აშშ-ში გაყიდულია ტრიოს 40 მილიონი დისკი. ბისტი ბოიზი არის ერთ-ერთი ყველაზე ძველი ჰიპ ჰოპ კოლექტივი. 2007 წლის 27 სექტემბერს იგი ნომინირებული იქნა როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზში შეყვანაზე.. 2012 წლის 4 მაისს კიბოთი გარდაიცვალა ჯგუფის წევრი, MCA. 2014 წლის ივნისში ჯგუფმა ოფიციალურად განაცხადა დაშლის შესახებ. მთავარი სტატია: ბისტი ბოიზის დისკოგრაფია. სტუდიური ალბომები Licensed to Ill (1986) Paul's Boutique (1989) Check Your Head (1992) Ill Communication (1994) Hello Nasty (1998) To the 5 Boroughs (2004) The Mix-Up (2007) Hot Sauce Committee, Pt. 2 (2011) ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ბისტი ბოიზი ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2004-06-27 საიტზე Wayback Machine. Beastiemania Beastie Museum დაარქივებული 2010-03-29 საიტზე Wayback Machine. ↑ Jeremy Gordon. (June 2, 2014) Mike D Says Beastie Boys Won't Be Making Any More Music. Pitchfork.com. ციტირების თარიღი: June 2, 2014. ↑ The Honorees (Biography). www.vh1.com. MTV Networks (2006). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2008-04-08. ციტირების თარიღი: 2011-03-03. \ ↑ დაარქივებული ასლი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-11-24. ციტირების თარიღი: 2012-05-04.
თეთრი

თეთრი — ყველაზე ღია ფერი. ამ ფერისაა რძე, თოვლი, ყინული და ა. შ. მის მოწინააღმდეგე ფერად ითვლება შავი. კომპიუტერებსა და ტელევიზორებში ის შედგენილია ლურჯი, წითელი და ღია მწვანე ფერების შერევის შედეგად. დაბერებისას ადამიანის თმა თეთრდება. აღსანიშნავია ისიც, რომ რომის პაპის ტრადიციული სამოსელი თეთრი ფერისაა. დაოსიზმში თეთრი და შავი ითვლება ერთმანეთის მოწინააღმდეგედ, მაგრამ ისეთ ფერებად, რომელთაც ერთად ყოფნა (კავშირი) შეუძლიათ. თეთრი დროშა ითვლება დანებებისა და იარაღის დაყრის სიმბოლოდ. თეთრი და შავი ფერი ხშირად მოიხსენიება ერთმანეთის მოწინააღმდეგე ფერებად, მათ ადარებენ ნათელსა და ბნელს, დღესა და ღამეს, კარგსა და ცუდს. ძველ ქრისტიანულ ხანაში რომის ეკლესია აქტიურად იყენებდა თეთრ ფერს, ეს ფერი ითვლებოდა სათნოების ფრად, ამ ფერის სამოსელი ჰქონდათ მღდვლებს, თუმცა მოგვიანებით იგი შავმა ჩაანაცვლა. XVIII და XIX საუკუნეებში (ბაროკოს ეპოქა) ეს ფერი იყო დომინანტი. საფრანგეთის რევოლუციის შემდეგ ეს ფერი იქცა მეტად მოდურად ფრანგი ქალებისათვის. ამავე საუკუნეებში კაცისა და ქალისათვის ამ ფერის ტანსაცმელი იყო სრულიად ნეიტრალური. XX საუკუნეში თეთრი მოძრაობა იყო ბოლშევიკების მთავარი მოწინააღმდეგე. პოლიტიკაში თეთრი ფერი ძირითად ასოცირდება მონარქიასთან. თეთრი აგრეთვე მნიშვნელოვანი ფერია არქიტექტურაში. ეს ფერი ითვლება სისუფთავის სიმბოლოდ. http://www.webexhibits.org/pigments/indiv/overview/limewhite.html დაარქივებული 2018-08-02 საიტზე Wayback Machine.
ჰეტჩბეკი (ავტომობილი)

ჰეტჩბეკი (ინგლ. hatchback — უკანა ასახდელი ლიუკი) — მსუბუქი ავტომობილის სახეობა, რომელსაც საბარგულის უკანა კარი, სრულად ეხდება ქვემოდან ზემოთ და ჩვეულებრივ, გააჩნია ერთიანი სივრცე, მგზავრებისა და ბარგის განსათავსებლად. უმეტეს შემთხვევაში, ჰეტჩბეკით მოიხსენიებენ მცირე ზომის მანქანებს, საყოფაცხოვრებო მიზნებისთვის განკუთვნილს, თუმცა ჰეტჩბეკის ტიპის კარი აგრეთვე მრავალი სხვა სახეობის მანქანებშიც გამოიყენება, მათ შორის სპორტულ ავტომობილებში, ყველგანმავალ უნივერსალებსა და დიდი ზომის მდიდრულ ავტომობილებშიც. ჰეტჩბეკს სედანის ტიპის მანქანებისგან გამოარჩევს უკან მდებარე ასახდელი კარი, რომლის ანჯამებიც განთავსებულია ზემოთ, ჭერის დონეზე, მაშინ როცა სედანის შემთხვევაში, ისინი ფანჯრის ქვემოთ მდებარეობს. ჰეტჩბეკების უმეტესობას გააჩნია ორგანყოფილებიანი აგებულება, სადაც სამგზავრო და საბარგო სივრცეები გაერთიანებულია. უკანა სავარძელი, ხშირ შემთხვევაში იკეცება, ბარგისთვის მეტი ადგილის გამოსათავისუფლებლად. ჩვეულებრივ, ჰეტჩბეკის საბარგულის ლიუკს, ცალკე კარად თვლიან. თუ ამგვარ მანქანას გვერდებზე ორი კარი აქვს, ეს ნიშნავს რომ იგი სამკარიანი მოდელია, ხოლო თუ მგზავრების ჩასასხდომად გვერდებზე ოთხი კარი აქვს, ე.ი. ხუთკარიანი მოდელია. ჰეტჩბეკი მეტად ჰგავს უნივერსალის ტიპის მანქანებს, როგორც ორგანყოფილებიანი აგებულებით, აგრეთვე სამგზავრო-საბარგო ერთიანი სირვცით და ჭერის დონეზე დაკიდებული საბარგულის კარით (რომელსაც უნივერსალის შემთხვევაში „უკანა გადასახსნელი ბორტი“ ეწოდება). თუმცა, მისგან განსხვავებით უკანა განაკიდი შედარებით მოკლე აქვს და არც უკანა (D) დგარი არ გააჩნია. შედეგად, ჰეტჩბეკის საბარგულის კარი უფრო მეტადაა დახრილი და სალონის სივრცეც ნაკლებია, მაშინ როცა უნივერსალში, მესამე რიგის სავარძლის დატევის შესაძლებლობაც კი არის, მგზავრთა რაოდენობის გასაზრდელად. ↑ ჰეტჩბეკის განმარტება ინგლისურად, Thesaurus and Encyclopedia. Thefreedictionary.com. ციტირების თარიღი: 2019-3-1. ↑ ჰეტჩბეკის განმარტება ინგლისურად ლექსიკონში Merriam-Webster Dictionary. Merriam-webster.com (2012-8-30). ციტირების თარიღი: 2019-3-1. ↑ 3.0 3.1 Erjavec, Jack (2005). Automotive Technology: a Systems Approach Volume 2. Thomposon Delmar Learning, გვ. 55. ISBN 978-1-4018-4831-6. ციტირების თარიღი: 2019-3-1.  ↑ Hatchback vs Wagon: What’s the Difference Here?. ციტირების თარიღი: 2019-3-1. ↑ 5.0 5.1 Hillier, Victor; Coombes, Peter (2004). Hillier's Fundamentals of Motor Vehicle Technology: Volume 1, Fifth, Nelson Thornes, გვ. 11. ISBN 978-0-7487-8082-2. ციტირების თარიღი: 2019-3-1.  ↑ Car Design Glossary – Part 2: One-Box (Monospace or Monovolume). Car Design News. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 3 December 2013. ციტირების თარიღი: 2019-3-1.
მარქსისტული ფემინიზმი

მარქსისტული ფემინიზმი — ფემინიზმის მიმდინარეობა, რომელიც ქალთა ჩაგვრის საკითხს კლასობრივი უთანასწორობის ჭრილში განიხილავს და ამ პროცესებს მარქსისტულ თეორიაზე დაყრდნობით ხსნის. მარქსისტული ფემინიზმი ქალთა ჩაგვრის ახსნას კაპიტალისტური საზოგადოების შინაგანი ბუნებიდან ცდილობს. იგი ემიჯნება ბურჟუაზიულ ფემინიზმს. მარქსისტულ ფემინიზმის ფუძემდებლებად ითვლებიან კარლ მარქსი და ფრიდრიხ ენგელსი. ნაწარმოებში „ოჯახის, კერძო საკუთრებისა და სახელმწიფოს წარმოშობა“ ფრიდრიხ ენგელსმა განიხილა ქალთა ჩაგვრის ისტორიული საფუძველი, გააკრიტიკა ოჯახის ინსტიტუტი და ეჭვქვეშ დააყენა ნუკლეარული ოჯახის მარადიული არსებობა, რომლის წარმოშობა კერძო საკუთრების გაჩენამ განაპირობა და მიზნად ისახავდა კაცის მიერ ქალის სექსუალობის კონტროლს, რადგან მემკვიდრეობა არ გადასულიყო სხვის ხელში. ამან ქალი მიაჯაჭვა ოჯახს. შრომის ამდაგვარი გადანაწილება კარგად ემსახურება ინდუსტრიულ კაპიტალიზმს, რადგან კერძო ანუ ოჯახის სფეროში ქალის აუნაზღაურებელი შრომის ხარჯზე ხდება კაპიტალის დაზოგვა, მუშახელის შენახვა და გამრავლება. მარქსისტული ფემინიზმი მარქსისტული ფემინიზმი ნუკლეარული ოჯახი შრომის სქესობრივი გადანაწილება მეინსტრიმფემინიზმის კრიტიკა