laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
Octopus: The Best of Syd Barrett

Octopus: The Best of Syd Barrett — სიდ ბარეტის სიმღერების კომპილაციური ალბომი, გამოცემული 1992 წელს. მასში შეტანილია სიმღერები ალბომებიდან The Madcap Laughs, Barrett და Opel. დისკი გამოსცა ლეიბლმა Cleopatra Records. Octopus – 3:48 Swan Lee (Silas Lang) – 3:14 Baby Lemonade – 4:10 Late Night – 3:14 Wined and Dined – 2:56 Golden Hair – 2:00 Gigolo Aunt – 5:45 Wolfpack – 3:45 It is Obvious – 2:56 Lanky (Part 1) – 5:32 No Good Trying – 3:25 Clowns and Jugglers – 3:27 Waving My Arms in the Air – 2:07 Opel – 6:26 ↑ Planer, Lindsay. Octopus: The Best of Syd Barrett - Syd Barrett : სიმღერები, მიმოხილვები, ავტორობა, ჯილდოები. AllMusic. ციტირების თარიღი: 12 August 2012.
Octopus (სიმღერა)

„Octopus“, აგრეთვე ცნობილი მეორე სახელწოდებით „Clowns and Jugglers“ — სიდ ბარეტის სიმღერა და მისი ერთადერთი ოფიციალური სინგლი, გამოცემული 1969 წლის 14 ნოემბერს. იგი შეტანილია მის სადებიუტო სოლო-ალბომში The Madcap Laughs. სინგლის B-მხარეზე წარმოდგენილია „Golden Hair“. ალბომში „Opel“ წარმოდგენილია ამ სიმღერის ვერსია სახელწოდებით „Clowns and Jugglers“. პრომო-სინგლების გამოკლებით, „Octopus“ ასევე სიდის ერთადერთი კომერციულად გამოშვებული სინგლი. საფრანგეთში იგი იყიდებოდა გარეკანით, რომელზეც რვაფეხა იყო გამოსახული. 2011 წელს, გრამფირფიტების მაღაზიების დღეს, გამოვიდა სინგლის შეზღუდული გამოცემა. იგი თან ახლდა მიკ როკის წიგნს, რომელშიც სიდის ფოტოსურათები შეიტანეს. მალკოლმ ჯოუნსი, ალბომის პროდიუსერი: „Clowns and Jugglers“-ს უწოდებდა, „Octopus“ მოგვიანებით დაარქვა. „Clowns and Jugglers“-ს უფრო ავირჩევდი, უფრო კარგი სახელწოდებაა. სიმღერაში, გარდა უბრალოდ რფაფეხისა, საუბარია კარუსელური ატრაქციონის შესახებ. ↑ მენინგი, ტობი (2006). „Set the Controls“, The Rough Guide to Pink Floyd, პირველი, ლონდონი: Rough Guides, გვ. 70. ISBN 1-84353-575-0.  ↑ მენინგი, ტობი (2006). „Set the Controls“, The Rough Guide to Pink Floyd, პირველი, ლონდონი: Rough Guides, გვ. 70–71. ISBN 1-84353-575-0.
Stars (ბრიტანული ჯგუფი)

Stars — ბრიტანული ჯგუფი, რომელშიც შედიოდა სამი მუსიკოსი - სიდ ბარეტი, ჯონ ტვინკ ელდერი და ჯეკ მონკი. ტრიომ მხოლოდ 1972 წელს იარსება.. მას ჰქონდა სულ რამდენიმე საკონცერტო გამოსვლა. ჯგუფის სტუდიური ჩანაწერები არ არსებობს. ოფიციალურად არის გამოცემული 1972 წლის გამოსვლა კემბრიჯში, ალბომის Six Hour Technicolour Dream Cambridge 1972 სახით. ↑ Staff. *Stars* At Cambridge. Terrapin (January 1973) ჯგუფთან დაკავშირებული ერთადერთი ცნობილი ფოტოსურათი, დაბეჭდილი კემბრიჯულ გაზეთში დაარქივებული 2013-01-05 საიტზე Archive.isCategory:Webarchive template archiveis links 1972 წლის პოსტერი ჯეკ მონკი/The Relatives საიტზე YouTube
დიმიტრი აბულაძე

დიმიტრი ანტონის ძე აბულაძე (დ. 1861 ― გ. 1938) — ქართველი მეან-გინეკოლოგი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი. დაიბადა სახელმწიფო მოხელის ოჯახში. ქუთაისის გიმნაზიის დამთავრების შემდეგ 1884 წელს ჩაირიცხა კიევის უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტზე. იმავე წელს სტუდენტურ საპროტესტო გამოსვლებში მონაწილეობის გამო გარიცხეს. პოლიციის ზედამხედველობის ქვეშ ცხოვრობდა ქუთაისში. 1891 წელს დაასრულა სამედიცინო განათლება. მუშაობდა კიევში. იყო კიევის სამედიცინო ინსტიტუტის მეანობა-გინეკოლოგიის კათედრის პროფესორი. აბულაძემ პირველმა უარყო თვალსაზრისი ეკლამფსიის კონტაგიოზურობის შესახებ და დაადგინა, რომ ეკლამფსიის პათოგენეზში გადამწყვეტი მნიშვნელობა თირკმლის ფუნქციის დარღვევას ენიჭება (1901). განსაკუთრებული პოპულარობა მოიპოვა საშვილოსნოს კედლებს მოცილებული მომყოლის გამოძევების აბულაძის მეთოდმა (1907), რომელსაც აბულაძის ხერხი ეწოდება. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 35. Деятели революционного движения в России : Био-библиографический словарь : От предшественников декабристов до падения царизма. - Т. 3 : Восьмидесятые годы : Вып. 1 : А - В / Составлен М. М. Клевенским, Е. Н. Кушевой, А. А. Шиловым. - 1933. - с. 7.
შოჰრე აგდაშლუ

შოჰრე აგდაშლუ (ინგლ. Shohreh Aghdashloo; სპარს. شهره آغداشلو ; დ. 11 მაისი 1952, თეირანი, ირანი) — ამერიკელი კინომსახიობი. წარმოშობით ირანელი. 2004 წელს იგი ნომინირებული იყო ოსკარის პრემიაზე ქალის მეორეხარისხოვანი როლის შესრულებისათვის ფილმში „სახლი ქვიშისა და ბურუსისგან“. 2009 წელს მიიღო ემის პრემია შესრულებული როლისთვის სერიალში „სადამის სახლი“. შოჰრე პარი ვეზირი-ტაბარი დაიბადა ირანის დედაქალაქ თეირანში. დაქორწინების შემდეგ შეიცვალა გვარი აგდაშლუზე. შოჰრე აგდაშლუმ მსახიობობა 18 წლის ასაკიდან დაიწყო. თეატრში ასრულებდა მრავალრიცხოვან მთავარ როლებს. შემდეგ მიიწვის კინოში. პირველი როლი კინოში მიიღო 1977 წელს. 1979 წელს განვითარებული რევოლუციის შემდეგ მან დატოვა ირანი და საცხოვრებლად ინგლისში გადავიდა. იქვე დასრულა განათლების მიღება. აშშ-ში მისი კინოდებიუტი 1989 წელს შედგა. ამავე პერიოდიდან იწყება მისი ტელევიზიაში გამოჩენა. მრავალი წლის მანძილზე იგი მაყურებლისთვის შეუმჩნეველი რჩებოდა. 1990 წლებში უმეტესად მცირე როლებს იღებდა. 2003 წლიდან კარდინალურად შეიცვალა მისი კინოკარიერა. ამ პერიოდიდან იგი ცნობილი მსახიობი ხდება. 2003 წელს აგდაშლუმ მიიღო თავისი ერთ-ერთი ყველაზე დასამახსოვრებელი როლი ფილმში „სახლი ქვიშისა და ბურუსისგან“, სადაც მასთან ერთად ითამაშა ბენ კინგსლიმ და ჯენიფერ კონელიმ. როგორც მსახიობი შოჰრე აგდაშლუ აღიარებულ იქნა კინოკრიტიკოსებისა და მაყურებელთა მხრიდან. ამ როლისთვის არაერთი ჯილდო მოიგო და ოსკარზეც კი იყო ნომინირებული. შემდეგ ითამაშა სერიალში „24 საათი“. სხვადასხვა დროს მონაწილეობა მიიღო ფილმებში: „ეშმაკის განდევნა ემილი როუზისგან“, „იქს-ადამიანები, უკანასკნელი ბრძოლა“, „ამერიკული ოცნება“, „ქვებით ჩაქოლვა“ და სხვა. შოჰრე აგდაშლუ კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში შოჰრე აგდაშლუ – AllRovi[მკვდარი ბმული]
სკაგერაკი

სკაგერაკი — სრუტე ნორვეგიას, შვედეთის სამხრეთ-დასავლეთ სანაპიროსა და დანიის ნახევარკუნძულ იუტლანდიას შორის, რომელიც ჩრდილოეთის ზღვას აკავშირებს კატეგატის სრუტესთან და ბალტიის ზღვასთან. სახელწოდებები სკაგერაკი და კატეგატი ორივე დანიური წარმოშობისაა. სკაგერაკი დანიურად დაახლოებით სკაგენის არხს ნიშნავს. დანიური ქალაქ სკაგენის მიხედვით, რომელიც დანიის ტერიტორიის უკიდურეს ჩრდილოეთში მდებარეობს. რაკ ნიშნავს სრუტეს, სანაოსნო გზას. სკაგერაკი არს 240 კილომეტრის სიგრძის და 80-140 კილომეტრის სიგანის. ის ღრმავდება ნორვეგიის სანაპიროს გასწვრივ და ნორვეგიის ტრანშთან 700 მეტრს აღწევს. სკაგერაკის გასწვრივ მდებარეობს რამდენიმე ნორვეგიული და შვედური პორტი: ოსლო, კრისტიანსენი, უდევალა, შტრომშტადი. საერთაშორისო ჰიდროგრაფიული ორგანიზაციამ სკაგერაკის საზღვრები შემდეგნაირად განსაზღვრა: სამხრეთით. ხაზი გრძელდება ჰანსტოლმამდე (57°07′ ჩ. გ. 83°06′ ა. გ.﻿ / ﻿57.117° ჩ. გ. 83.100° ა. გ.﻿ / 57.117; 83.100) და ლინდესნესამდე 58° ჩ. გ. 7° ა. გ.﻿ / ﻿58° ჩ. გ. 7° ა. გ.﻿ / 58; 7). სამხრეთ-აღმოსავლეთით. კატეგატის ჩრდილოეთ საზღვარი (სკაგენთან, დანიის უკიდურესი ჩრდილოეთი 57°54′ ჩ. გ. 11°27′ ა. გ.﻿ / ﻿57.900° ჩ. გ. 11.450° ა. გ.﻿ / 57.900; 11.450). სკაგერაკის ღრმა წყლების თევზები დაარქივებული 2006-03-26 საიტზე Wayback Machine. ↑ Nudansk Ordbog (1993), 15th edition, 2nd reprint, Copenhagen: Politikens Forlag, entry Skagerrak. ↑ Den Store Danske Encyklopædi (2004), CD-ROM edition, Copenhagen: Gyldendal, entry Skagerrak. ↑ Limits of Oceans and Seas, 3rd edition. International Hydrographic Organization (1953). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 8 ოქტომბერი 2011. ციტირების თარიღი: 6 February 2010.
მაცივარ აგენტი

მაცივარ აგენტი (რეფრაგენტი) — სამაცივრო მანქანების მუშა ნივთიერება, რომელიც დუღილისას და იზოთერმული გაფართოებისას ართმევს სითბოს გასაცივებელ ობიექტს და შემდეგ შეკუმშვისას გადასცემს მას გასაცივებელ გარემოს კონდენსაციის ხარჯზე (წყალს, ჰაერს და ა. შ.). მაცივარ აგენტი წარმოადგენს თბომატარებლის კერძო შემთხვევას. მნიშვნელოვანი განსხვავება არის ის რომ თბომატარებელს გამოიყენებენ ერთი და იგივე აგრეგატულ მდგომარეობაში, ხოლო მაცივარ აგენტის გამოიყენებენ - ფაზურ გადასვლებს (დუღილი და კონდენსაცია). ძირითად მაცივარ აგენტებს წარმოადგენენ ამიაკი, ფრეონი, გოგირდის ჰექსაფთორიდი და ზოგი ნახშირწყალბადები. განარჩევენ მაცივარ აგენტებს და კრიოაგენტებს. კრიოაგენტებს აქვთ დაბალი დუღილის ტემპერატურა. ეს არ ეხება ბოლო დროს გამოჩენილ კომპრესიულ კრიოსტატებს, რომლებსაც შეუძლიათ გაცივება −120 °C უფრო დაბლა, თხევადი აზოტის გამოყენების გარეშე, როგორც ეს იყო მიღებული ბოლო 100 წლის განმავლობაში. ოქსილიკვიტის შექმნისას მაცივარ აგენტად გამოიყენება ჟანგბადი. სადაც დამჟანგავადაც მოქმედებს. პრინციპულ სხვაობას ისეთი მაცივარ აგენტების გამოყენებისას როგორიცაა აზოტი, ჰელიუმი და ა.შ. წარმოადგენს ის რომ, სითხე იხარჯება და ორთქლდება (როგორც წესი, ატმოსფეროში). სამაცივრო მანქანებში ფრეონი ან ანალოგიური აირი მოძრაობს წრეზე, კომპრესორის დახმარებით, სითხედ კონდენსატორში, ორთქლი კი ამმორთქლებელში. მაცივარ აგენტების აღნიშვნები R-# ფორმით შემოთავაზებული იქნა ფირმა DuPont მიერ. რიცხვები და ასოები, რომლებიც დგანან საიდენტიფიკაციო ნომერის ადგილას, აღნიშნავენ მაცივარ აგენტის მოლეკულურ სტრუქტურას. ზღვრული ნახშირწყალბადები და მათი ჰალოგენური წარმოებულები აღინიშნებიან ასო R-ით და სამი ციფრით მის შემდეგ, ანუ შემდეგი სახით Rxyz, სადაც: x (ასეულები) ტოლია ნახშირბადის ატომების რაოდენობას გამოკლებული ერთი; y (ათეულები) ტოლია წყალბადის ატომების რაოდენობას, მიმატებული ერთი; z (ერთეულები) ტოლია ფთორის ატომების რაოდენობისა. მაგალითად: მაცივარ აგენტს R-134a გააჩნია ნახშირბადის 2 ატომი, წყალბადის 2 ატომი, ფტორის 4 ატომი, ხოლო სუფიქსი «a» აჩვენებს,რომ იზომერია — ტეტრაფტორეთანი. სერია R-400, R-500 აღნიშნავს მაცივარ აგენტების ნარევებს. იზობუტანი აღინიშნება - მაცივარ აგენტი R-600a და გააჩნია ფტორის 0 ატომი, წყალბადის 10 ატომი, ნახშირბადის 4 ატომს, ხოლო სუფიქსი «a» აჩვენებს, რომ ეს იზომერია. სხვადასხვაგვარ არაორგანულ ნაერთებს მიენიჭათ სერია 700, ხოლო მაცივარ აგენტების საიდენტიფიკაციო ნომერი, რომელიც მიეკუთვნება ამ სერიას, განისაზღვრება როგორც რიცხვების 700 და მაცივარ აგენტის მოლეკულური მასის ჯამი. მაგალითად, ამიაკისათვის, რომლის ქიმიური ფორმულაა NH3, არის 1x14+3x1+700=717. ასე რომ მას აღნიშნავენ — R717.
ოქსილიკვიტი

ოქსილიკვიტი ან თხევადი ჟანგბადის ასაფეთქებელი — ასაფეთქებელი ნივთიერებაა, რომელიც მიიღება საწვავი ფოროვანი მასალების (ნახშირის, ტორფის, ხავსის, თივის, შეშის) თხევადი ჟანგბადის გაჟღენთვით. გამოიყენებენ აფეთქებით სამუშაოებში, უმთავრესად სამთო საქმეში. გამოიყენებოდა ავიაბომბებში მეორე მსოფლიო ომის დროს. ხის ნახერხს ჟღენთავდნენ თხევადი ჟანგბადით და თვითმფრინავი მიფრინავდა. ოქსილიკვიტი ბერილიუმის საფუძველზე — ერთ ერთი უძლიერესი ასაფეთქებელი ნივთიერებაა, რაც კი ცნობილია დღეს. ოქსილიკვიტებს შეიძლება მივაკუთვნოთ ასაფეთქებელი ნივთიერებები თხევადი ოზონის საფუძველზე ან მისი ნარევებითხევად ჟანგბადთან, თუმცა პრაქტიკულად ასეთი ნარევები არ გამოყენება თავისი სიძვირისა და ოზონის არამდგრადობის გამო, თუმცა, საჭიროების შემთხვევაში ზეძლიერი ასაფეთქებელი ნივთიერების შესაქმნელად, არსებობს შესაძლებლობა ამ ვარიანტის გამოყენებისა. მოცემული ნარევების ასაფეთქებელი ნივთიერებები აღმოჩენილი იქნა გერმანიაში 1895 წელს პროფესორ კარლ ფონ ლინდეს მიერ, თხევადი აირების დანადგარების შემქნელი. მან უწოდა მათ „ოქსილიკვიტი“. ოქსილიკვიტი — უცხო სიტყვათა ლექსიკონი Google Groups, alt.engr.explosives old literature on Oxyliquit[მკვდარი ბმული] - Bureau of Mines, Bulletin 349. Liquid-Oxygen Explosives, Perrot, Tolch, 1932
ქართული ენა (ენციკლოპედია)

ენციკლოპედია „ქართული ენა“ — ქართული ენციკლოპედიის ირაკლი აბაშიძის სახელობის მთავარი სამეცნიერო რედაქციისა და არნოლდ ჩიქობავას სახელობის ენათმეცნიერების ინსტიტუტის ერთობლივი გამოცემა. მთავარი რედაქტორი გუჩა კვარაცხელია. იგი პირველი ქართული სამეცნიერო-დარგობრივი ენციკლოპედიაა. ამ ენციკლოპედიით შეუძლიათ ისარგებლონ როგორც სპეციალისტებს, ასევე ქართველოლოგიის საკითხებით დაინტერსებული მკითხველების ფართო წრეს. ამ გამოცემის მომზადებაში, ენათმეცნიერების ინსტიტუტთან ერთად, მონაწილეობა მიიღო თითქმის ყველა ჰუმანიტარულმა დაწესებულებამ (ხელნაწერთა ეროვნულმა ცენტრმა, ისტორიის ინსტიტუტმა, ი. ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტმა), მეცნიერთა ფართო წრემ. ენციკლოპედია „ქართული ენის“ შექმნის იდეა აკადემიკოს ბ. ჯორბენაძეს ეკუთვნის. {{ექე}} ქართული ენა (ენციკლოპედია) 2008.
13 აპრილი

13 აპრილი — გრიგორიანული კალენდრის 103-ე დღე (ნაკიან წლებში - 104–ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 262 დღე. 1204 : ჯვაროსნებმა აიღეს კონსტანტინოპოლი 1559 : ხელი მოეწერა კატო-კამბრეზიის სამშვიდობო ხელშეკრულებას. დასრულდა იტალიის ომები. 1598 : საფრანგეთის მეფემ ანრი IV-მ ხელი მოაწერა ნანტის ედიქტს, რომლითაც ფრანგ ჰუგენოტებს რწმენის თავისუფლება მიენიჭათ. 1829 : ინგლისის პარლამენტმა მიიღო ემანსიპაციის აქტი, რომლითაც ინგლისელ კათოლიკეებს რწმენის თავისუფლება მიენიჭათ. 1919 : მიუნხენში კონტრ-რევოლუციური აჯანყება ჩაახშვეს. ბავარიის საბჭოთა რესპუბლიკა ჩამოყალიბდა. 1923 : ლონდონში გაიხსნა უემბლის სტადიონი. 1941 : საბჭოთა კავშირმა და იაპონიამ ხელი მოეწერეს თავდაუსხმელობის პაქტს. 1943 : ვაშინგტონში გაიხსნა ტომას ჯეფერსონის მემორიალი. 1943 : ბერლინის რადიომ გამოაცხადა, რომ კატინის ტყეში აღმოაჩინა პოლონელი სამხედროების გვამები, რომლებიც ნკვდს მიერ 1940 წელს იყვნენ დახვრეტილნი. 1960 : საფრანგეთმა საჰარაში გამოსცადა ატომური ბომბი. 1962 : The Beatles-ის პირველი გამოსვლა. 1990 : საბჭოთა კავშირმა ოფიციალურად სცნო ნკვდს ბრალი კატინის ტყის ტრაგედიაში. 2010 : ბირთვული უსაფრთხოების სამიტი შედგა ქალაქ ვაშინგტონში, რომელზეც მიღებულ იქნა ბირთვულ ტერორიზმთან ბრძოლის გეგმა. 2014 : ჰოვიკ აბრაჰამიანი სომხეთის პრემიერ-მინისტრად დანიშნეს. 1743 : ტომას ჯეფერსონი — აშშ-ს პრეზიდენტი 1887 : გიორგი ახვლედიანი — ქართველი ენათმეცნიერი 1904 : ალექსანდრე ჟაროვი — რუსი პოეტი 1906 : ბეკეტი, სემიუელ — ირლანდიელი მწერალი 1963 : გარი კასპაროვი — რუსი მოჭადრაკე 1695: ჟან ლაფონტენი — ფრანგი პოეტი 1898: გიორგი ჭალადიდელი — პოეტი 1946: სერგო ამაღლობელი — ქართველი თეატრალური მოღვაწე, კრიტიკოსი, დრამატურგი. 1959: გიორგი შავგულიძე — ქართველი მსახიობი 1971: სერგო ზაქარიაძე — ქართველი მსახიობი 2010: ნიკო გომელაური — ქართველი მსახიობი და პოეტი მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს: იპატი ღანგრელი ღირსი აპოლონი აბდია ეპისკოპოსი და ბენიამის დიაკონი იპატი რუთინელი აგრეთვე: ტაილანდი : სონგკრანი - ახალი წელი სხვა თვეები
კრიოაგენტი

კრიოაგენტი — ნივთიერება, რომელიც გამოიყენება როგორც მუშა სხეული კრიოგენულ სისტემებში. კრიოაგენტებს დუღილის ტემპერატურა აქვთ −120 ˚C-ზე დაბალი. ჩვეულებრივ კრიოაგენტებად გამოიყენება სუფთა აირები: ჰელიუმი, აზოტი, ჟანგბადი, არგონი და ზოგი ნახშირწყალბადები (მეთანი, ეთანი). კრიოგენულ ტექნიკაში გამოყოფენ დუღილის ტემპერატურის მიხედვით 1 ატმ. წნევის პირობებში სხვადასხვაგვარ ტემპერატურულ დონეს. მათ სახელწოდება მისცეს ელემენტების შესაბამისი დუღილის ტემპერატურის მიხედვით. 90 ˚K დონის ტემპერატურას ეწოდება ჟანგბადის, 77 ˚K - აზოტის, 35 ˚K ნეონის, 25 ˚K წყალბადის და 4,2 ˚K ჰელიუმის. ამა თუ იმ ნივთიერების გამოყენების ზღვარი კრიოგენულ ტექნიკაში განისაზღვრება მისი სამმაგი წერტილის მიხედვით. გამონაკლისს წარმოადგენს ჰელიუმი, რომელსაც არ გააჩნია სამმაგი წერტილი. ის არსებობს რამდენიმე ფაზაში და მდგომარეობაში. კრიოგენიკა ↑ КРИОАГЕНТ - Большой энциклопедический политехнический словарь. 2004. ↑ Valery V. Kostionk, A Text Book Of Cryogenics / Discovery Publishing House, 2003, ISBN 9788171416424, page 22 "1.2 Use of cryogenic products" "...when used as cryogenic agents .. at present, the substances methane, argon, oxygen, nitrogen, hydrogen and helium, are used at cryogenic temperatures on an industrial scale"
სარაზმი

სარაზმი — ძვ. წ. IV-II ათასწლეულების დასახლებული პუნქტი ტაჯიკეთში. მდებარეობს მდინარე ზარავშანის მარცხენა ნაპირზე. 2010 წელს გახდა ტაჯიკეთის პირველი ძეგლი, რომელიც იუნესკომ შეიტანა მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აზიასა და ოკეანეთში МТРК «Мир»: Городище Саразм в Таджикистане объявлено историко-археологическим заповедником[მკვდარი ბმული] ↑ Древнее поселение Саразм попало в список памятников Всемирного наследия ЮНЕСКО | Культура | Новости Таджикистана — ИА «ASIA-Plus». დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-01-17. ციტირების თარიღი: 2011-04-04.
თბომატარებელი

თბომატარებელი — თხევადი ან აიროვანი ნივთიერებაა, რომელიც გამოიყენება სითბული ენერგიის გადასაცემად. პრაქტიკაში ყველაზე ხშირად გამოიყენებენ წყალს (სითხის ან აირის სახით}, გლიცერინს, ნავთობის ზეთებს, ლითონთა ნადნობები (Sn, Pb, Na, К), ჰაერს, აზოტს (მათ შორის თხევადს), ფრეონებს და სხვა. ყველანაირ ხელსაწყოებში/ინჟინერულ სისტემებში/და სხვა, რომლებშიც ხდება სითბოს გადაცემა/განაწილება თბომატარებლის დახმარებით, მაგალითად: შენობის გათბობის სისტება, მაცივარი, კონდიციონერი, ზეთის გამათბობელი, საქვაბე, მზის კოლექტორი, მზის წყლისგამაცხელებელი და სხვა. მზის წყლისგამაცხელებელ სისტემებში გამოიყენება სპეციალური თბოგამტარები. ძირითადი მოთხოვნები ასეთი თბომატარებლებისათვის შემდეგია: ყინვაგამძლეობა −30 °С-მდე და მდგრადობა გადახურებაზე +200 °С-მდე. ყველაზე ხშირად გამოიყენება თბომატარებლები პროპილენგლიკოლის საფუძველზე. ეს განპირობებულია პროპილენგლიკოლის არატოქსიკურობით (წარმოადგენს საკვებ დანამატს E1520). მაღალტემპერატურული ჰელიოსისტემებისათვის (300С-ზე მაღლა) გამოიყენება სპეციალური ტიპის თბომატარებლები მარილების ხსნარების, სილიკონის და ზეთის საფუძველზე. ტემპერატურის სამუშაო დიაპაზონი არ არსებობს თბომატარებელი რომელიც დაფარავდა მთლიან დიაპაზონს 0-დან, ვთქვათ, 3000 კელვინამდე. ყველა სახის თბომატრებელს აქვს საკუთარი სამუშაო დიაპაზონი, რომელშიც თბომატარებელი შეიძლება იყოს ცოტა ხნის განმავლობაში მნიშვნელოვანი დეგრადაციის გარეშე. მაგრამ არსებობს ცპეციალურად შემუშავებული თერმოსითხეები გაფართოებული სამუშაო დიაპაზონით, რომელიც მიუღწევადია წყლისათვის, სილიკონური ზეთების და სხვა კლასიკური თბომატარებლისათვის. თბოტევადობა განსაზღვრავს თბომატარებლის რაოდენობას, რომლის გადაქაჩვაა საჭიროა დროის ერთეულში, განსაზღვრული სითბოს გადასატანად. კოროზიული აქტიურობა ზღუდავს ზოგიერთი თბომატარებლის გამოყენებას, აიძულებს კოროზიის ინგიბიტორის დამატებას (კლასიკური მაგალითი - გლიკოლური ანტიფრიზები ავტომანქანებისათვის), აწესებს შეზღუდვას კონსტრუქციის მასალაზე. სიბლანტე ირიბად ახდენს გავლენას გადატუმბვის სიჩქარეზე, მილსადენებში დანაკარგებზე, თბოგადაცემის კოეფიციენტზე სითბოს გამცვლელებში. შეუძლია იცვლებოდეს ძალიან ფართო საზღვრებში ტემპერატურის ცვლილებების დროს. წაცხების უნარი აწესებს შეზღუდვას კონსტრუქციაზე, ცირკულაციური ტუმბოს და სხვა მექანიზმების მასალაზე, რომლებიც ეხებიან თბომატარებელს. უსაფრთხოება სითხისა და მისი ორთქლის აფეთქების ტემპერატურა, აალების ტემპერატურა, ტოქსიკურობა. დამწვრობის ალბათობა, როგორც ცხელი ისე კრიოდამწვრობა. ჩეჩეტკინი ა. ვ.. მაღალტემპერატურული თბომატარებლები, 3 გამოც., მ.. 1971. ბირთვული რეაქტორის თბომატარებელი თბოტრასა მაცივარ აგენტი
მი-სონი

მი-სონი — ტაძრების კომპლექსი, რომელიც ეკუთვნის ყოფილ ჩამპას სახელმწიფოს. ამჟამად მდებარეობს ვიეტნამის ცენტრალურ ნაწილში. ტაძრები ამ დროისთვის ნახევრად დანგრეულია. თავის დროზე, ისინი ღმერთ შივას სადიდებლად ააგეს. 1999 წელს, ის იუნესკომ მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიყვანა. მი-სონი იუნესკოს სხვა ძეგლის, ქალაქ ჰოი-ანიდან 50 კმ-ით სამხრეთ აღმოსავლეთით მდებარეობს. ჩვ.წ. IV-XII საუკუნეებში, მი-სონი ჩამპას იმპერიის დედაქალაქი იყო. ჩამპას კულტურა ინდური კულტურის დიდ გავლენას განიცდიდა. 2002 წელს, კომპლექსის ტერიტორიაზე გათხრები დაიწყო, რომელიც იუნესკომ 70,000 $-ით დააფინანსა. ყველაზე მაღალი, 24 მეტრიანი კოშკზე ამოკვეთილი ყოფილა ლომებისა და სპილოების გამოსახულებები. იგი 1969 წელს, ვიეტნამის ომის მიმდინარეობისას, დაბომბვებისას დაინგრა. საბოლოო ჯამში, დაბომბვების შედეგად, მეოცე საუკუნის პირველ ნახევარში აღრიცხული კომპლექსის 70 ტაძრიდან 50 მთლიანად ან ნაწილობრივ დაინგრა. მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აზიასა და ოკეანეთში ომის შედეგად დანგრეული ტაძარი ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: მი-სონი Bulletin de l'Ecole française d'Extrême-Orient My Son preservation project summary at Global Heritage Fund დაარქივებული 2013-10-05 საიტზე Wayback Machine. Explore My Son with Google Earth on Global Heritage Network დაარქივებული 2011-08-17 საიტზე Wayback Machine. UNESCO decree UNESCO page on My Son დაარქივებული 2006-10-13 საიტზე Wayback Machine. Mỹ Sơn დაარქივებული 2012-02-04 საიტზე Wayback Machine.
ფონგ-ნჰა-კე-ბანგის ეროვნული პარკი

ფონგ-ნჰა-კე-ბანგის ეროვნული პარკი (ვიეტ. Vườn quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng) — ეროვნული პარკი და იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი ვიეტნამის ჩრდილო-ცენტრალურ ტერიტორიაზე, დედაქალაქ ჰანოიდან დაახლოებით 500 კმ-ით სამხრეთით. დასავლეთით ესაზღვრება ლაოსი, ხოლო აღმოსავლეთ საზღვრიდან 42 კმ-ში მდებარეობს სამხრეთ ჩინეთის ზღვა. პარკის ფართობი დაახლოებით 857.54 კმ²-ია. პარკი შეიქმნა მსოფლიოში უდიდესი ორი კარსტული რეგიონის, 300 მღვიმისა და გროტის, ასევე კირქვების ტყის ეკოსისტემის დაცვის მიზნით. აღნიშნული 300 გამოქვაბული და გროტი განლაგებულის 70 კმ სიგრძეზე. მათგან მხოლოდ 20-ია შესწავლილი და გამოკვლეული ბრიტანელი და ვიეტნამელი მეცნიერების მიერ. ერთ-ერთ მღვიმეში მდებარეობს მსოფლიოში უგრძესი მიწისქვეშა მდინარე. მაღლობი, რომელზეც პარკი მდებარეობს, მთელს სამხრეთ აზიაში უდავოდ ყველაზე დახვეწილ, შთამბეჭდავ და მიმზიდველ კარსტულ ლანდშაფტს წარმოადგენს. 2003 წელს, პარკი თავის გეოლოგიური ღირებულების გამო, იუნესკომ მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიყვანა. 2009 წლის აპრილში, პარკის ტერიტორიაზე, ბრიტანეთის მღვიმეების ასოციაციამ მსოფლიოში უდიდესი მღვიმე — შონდონგი აღმოაჩინა. მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აზიასა და ოკეანეთში Vietnam National Parks & Reserves დაარქივებული 2009-11-26 საიტზე Wayback Machine. UNESCO World Heritage page for Phong Nha-Ke Bang Phong Nha-Ke Bang დაარქივებული 2010-12-23 საიტზე Wayback Machine. - More information. "Amazing natural beauty of Phong Nha-Ke Bang", Vietnamnet News დაარქივებული 2008-03-18 საიტზე Wayback Machine.
თანგ-ლონგის სამეფო ქალაქი

თანგ-ლონგის სამეფო ქალაქი (ვიეტ. Hoàng thành Thăng Long) — ძეგლი ვიეტნამის დედაქალაქ ჰანოის ცენტრალირ ნაწილში. კომპლექსი მოიცავს შენობებს და სამარხებს. დღეს მას ჰანოის ციტადელის სახელით იცნობენ. ყოფილ იმპერიულ ქალაქ თანგ-ლონგს მრავალი საუკუნის არსებობის ისტორია აქვს, რომელიც ლის დინასტიით იწყება (1010-1225). კომპლექსის სამეფო სასახლე სხვადასხვა სტრუქტურებით XIX საუკუნეში დაინგრა, ხოლო დარჩენილ ნაწილებზე ამჟამად გათხრები მიმდინარეობს. ციტადელის ცენტრალური სექტორი, იუნესკომ, 2010 წლის 31 ივლისს, რიო-დე-ჟანეიროს სესიაზე, მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიყვანა. მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აზიასა და ოკეანეთში UNESCO World Heritage Site
ჰორიუ-ძი

ჰორიუ-ძის ბუდისტური მონუმენტები — იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი იაპონიაში, ნარას პრეფექტურაში. მოიცავს მრავალფეროვან შენობებს. იუნესკომ მსოფლიო მემკვიდრებად ისინი, შემოგარენ ლანდშაფტთან ერთად, მრავალი კრიტერიუმის გამო, 1993 წელს გააფორმა. ძეგლი მოიცავს მსოფლიოში უძველეს, VII-VIII საუკუნის ხის შენობებს. ბევრი მათგანი იაპონიის ეროვნულ საგანძურადაა გაფორმებული და ასახავს იაპონიაზე ბუდიზმის გავლენის საკმაოდ დიდ ისტორიას. კომპლექსი მოიცავს 21 შენობას და ჰორიუ-ძის აღმოსავლეთ ტაძარში, 9-ს დასავლეთ ტაძარში, ასევე 17 მონასტერს, ჰოკი-ძის პაგოდას და სხვა შენობებს. იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები იაპონიაში მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აზიასა და ოკეანეთში Buddhist Monuments in the Hōryū-ji Area at UNESCO
კარლ ბილდტი

ნილს დანიელ კარლ ბილდტი (შვედ. Nils Daniel Carl Bildt გამოთქმა (?·i) დ. 15 ივლისი, 1949) — შვედი პოლიტიკოსი, დიპლომატი და საზოგადო მოღვაწე. იგი 1991-1994 წლებში იყო შვედეთის პრემიერ-მინისტრი. ხოლო 1986 წლიდან 1999 წლამდე ეკავა ლიბერალურ კონსერვატიული პარტიის ლიდერის პოსტი. 2006 წლის 6 ოქტომბრის შემდეგ არის შვედეთის საგარეო საქმეთა მინისტრი. საერთაშორისო დონეზე ბილდტი ცნობილია როგორც მედიატორი იუგოსლავიის კონფლიქტში, სადაც იგი სამშვიდობო მოლაპარაკებებში ევროკავშირის დესპანის სტატუსით მოქმედებდა. კარლ ბილდტი დაიბადა ჰალმშტადტში, ჰალლანდში და არის ბოჰუსის ოლქში მცხოვრები ძველი ნორვეგიელების, დანიელებისა და შვედების შთამომავალი. ბილდტი სწავლობდა სტოკჰოლმის უნივერსიტეტში, მაგრამ ის არასდროს დაუმთავრებია. ბილდტის დიდი პაპის მამა, ბარონ გილის ბილდტიც შვედეთის პრემიერ-მინისტრი იყო დაახლოებით ერთი საუკუნით ადრე. ხოლო დიდი პაპა კნუტ ბილდტი — შვედეთის შეიარაღებული ძალების გაერთიანებული შტაბის უფროსი. კარლ ბილდტი 1974-75 წლებში დაქორწინებული იყო კერსტინ ზატერბერგზე, 1984-97 წლებში მია ბომანზე, ამჟამად კი ცოლად ჰყავს ანა მარია კორაცა ბილდტი, რომელზეც 1998 წელს იქორწინა. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: კარლ ბილდტი ოფიციალური საიტი ბილდტის შვედურ ენოვანი ბლოგი ბილდტის ინგლისურ ენოვანი ბლოგი (არააქტიური) youtube.com/utrikesdepartementet - ბილდტისა და შვედეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს არხი საიტზე YouTube.