laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ნილს გუსტავ დალენი

ნილს გუსტავ დალენი (დ. 30 ნოემბერი, 1869, სტენსტორპი — გ. 9 დეკემბერი, 1937, ლიდინგე) — შვედი ინჟინერ-გამომგონებელი. დაამთავრა ციურიხის პოლიტექნიკური ინსტიტუტი. 1906 წლიდან კომპანია „გაზ-აკუმულატორის“ მთავარი ინჟინერი, ხოლო 1909 წლიდან ხელმძღვანელი. დალენმა გააუმჯობესა აირის ტურბინების და სხვა მანქანების კონსტრუქცია. გამოიგონა ალის ასანთები და ჩასაქრობი ავტომატური მოწყობილობა, რომელსაც იყენებენ, მაგალითად, შუქურებზე. 1912 წელს ნილს დალენი გახდა ნობელის პრემიის ლაურეატი ფიზიკაში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 349. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 Sveriges dödbok 1830–2020 — 8 — Sveriges Släktforskarförbund, 2021. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q110037048"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q10685961"></a> ↑ 2.0 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 N. Gustaf Dalén — 1917. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q379406"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1724971"></a> ↑ 3.0 3.1 Encyclopædia Britannica <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a> ↑ 4.0 4.1 Nationalencyklopedin — 1999. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1165538"></a> ↑ 5.0 5.1 ბროკჰაუზის ენციკლოპედია <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227"></a> ↑ 6.0 6.1 Gran Enciclopèdia Catalana — Grup Enciclopèdia, 1968. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q18696256"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2664168"></a> ↑ 7.0 7.1 Roglo — 1997. — 10000000 ეგზ. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q83365652"></a> ↑ 8.0 8.1 Proleksis enciklopedija, Opća i nacionalna enciklopedija — 2009. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3407324"></a> ↑ 9.0 9.1 Brozović D., Ladan T. Hrvatska enciklopedija — LZMK, 1999. — 9272 გვრ. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1264934"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q429032"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q18446"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1789619"></a> ↑ Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ Nils Gustaf Dalén — FinnGraven.se. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q28009604"></a> ↑ Find a Grave — 1996. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q63056"></a> ↑ 13.0 13.1 Czech National Authority Database <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863"></a> ↑ The Nobel Prize in Physics 1912 — Nobel Foundation. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1781959"></a> ↑ https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/about/amounts/
შარლ ედუარდ გიიომი

შარლ ედუარდ გიიომი (გილიომი) (ფრანგ. Charles Édouard Guillaume; დ. 15 თებერვალი, 1861, ფლერიე — გ. 13 მაისი, 1938, პარიზი) — შვეიცარიელი ფიზიკოსი და მეტროლოგი. 1883 წელს დაამთავრა ციურიხის უნივერსიტეტი და მუშაობა დაიწყო სევრში, ზომისა და წონის საერთაშორისო ბიუროში (1915 წლიდან დირექტორი). 1883-1889 წლებში მონაწილეობდა წირითი გაფართოების კოეფიციენტის განსაზღვრისა და მეტრის პლატინა-ირიდიუმის ეტალონების ერთმანეთთან შედარების სამუშაოებში. მიიღო ინვარის ტიპის შენადნობთა სერიები, რომლებსაც დიდი მნიშვნელობა ჰქონდათ პრეციზიული ფიზიკის განვითარებისათვის. შარლ გიიომმა მიიღო ნობელის პრემია ფიზიკაში 1920 წელს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 155. ↑ Find a Grave — 1996. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q63056"></a> ↑ The Nobel Prize in Physics 1920 — Nobel Foundation. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1781959"></a> ↑ Table showing prize amounts — Nobel Foundation, 2019. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1781959"></a> ↑ 4.0 4.1 Léonore database — ministère de la Culture. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2886420"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q384602"></a> ↑ https://www.scientificlib.com/en/Physics/Info/GuthrieMedalAndPrize.html ↑ https://www.iop.org/about/awards/silver-subject-medals/dennis-gabor-medal-and-prize-recipients ↑ https://thejohnscottaward.github.io/jsc/1901-1950.html ↑ https://books.google.fr/books?id=_lLqDwAAQBAJ&pg=PA1906&lpg=PA1906
Gizmondo

Gizmondo — მეშვიდე თაობის პორტატიული ვიდეო თამაშების კონსოლი, შექმნილი და გამოცემული შვედური კომპანია Tiger Telematics-ის მიერ 2005 წელს გაერთაინებულ სამეფოში, შვედეთსა და აშშ-ში. კონსოლის შექმნის მიზანს წარმოადგენდა Nintendo-სა და Sony-ის პორტატიული კონსოლებისთვის კონკურენციის გაწევა; ბრიტანეთში, კონსოლის გამოსვლისთანავე ხელმისაწვდომი იყო მხოლოდ ერთი თამაში — „Trailblazer“, აშშ-ში — რვა, ხოლო ევროპაში — თოთხმეტი თამაში. მალე Tiger Telematics-მა დაანონსა კონსოლის განახლებული მოდელი. დეველოპერთა განცხადებით, ახალ მოდელს გააჩნდა ფართოკუთხოვანი ეკრანი, Wi-Fi-სა და ტელევიზიის მხარდაჭერა, 2-მეგაპიქსელიანი კამერა და 500 მჰც-მდე გაზრდილი პროცესორი, აგრეთვე ემატებოდა მობილური ტელეფონის ფუნქციაც. საბოლოოდ კონსოლზე მუშაობა შეწყდა. 2005 წელს შვედურმა პრესამ, კომპანიის რამდენიმე ხელმძღვანელის კრიმინალურ წარსულს ფარდა ახადა, რამაც გამოიწვია გენერალური დირექტორისა და რამდენიმე თანამშრომლის თანამდებობიდან განთავისუფლება. კომპანია Gizmondo Europe-ის დირექტორს სტეფან ერიკსონს ბრალი დასდეს შვედურ კრიმინალურ დაჯგუფება „უფსალამაფიანის“ წევრობაში. 2006 წელს კომპანია Tiger Telematics მეტად რთული ფინანსური პრობლემების წინაშე დადგა, რომლის ვალი 300 მილიონ დოლარს შეადგენდა. იმავე წლის თებერვალში კომპანია გაკოტრდა, ხოლო კონსოლის წარმოება შეწყდა. რეკლამირებაში დახარჯული მილიონობით დოლარის მიუხედავად, სისტემა მომხმარებელთა ყურადღების მიღმა დარჩა. საერთო ჯამში გაიყიდა 25,000-ზე ნაკლები ასლი და ისტორიაში შევიდა როგორც ერთ-ერთი ყველაზე ცუდად გაყიდვადი სათამაშო კონსოლი. 2007 წელს GameTrailers-მა Gizmondo დაასახელა ყველაზე ცუდ კონსოლად ისტორიაში. 2008 წელს, Tiger Telematics-ის თანადამაარსებელმა, კარლ ფრირმა განაცხადა, Gizmondo ხელახლად გამოცემის შესახებ. მისი გამოშვება დაგეგმილი იყო იმავე წლის მაისში, თუმცა გამოშვება ნოებრისთვის გადაიდო, საბოლოოდ კონსოლზე მუშაობა შეწყდა. მთავარი სტატია: Gizmondo-ს თამაშების სია. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „Gizmondo“ ვიკისაწყობში. Gizmondo საიტზე Curlie Gizmondo — Giant Bomb Gizmondo — Video Game Kraken Gizmondo — Computing History ↑ Snow, Blake. (2007-07-30) The 10 Worst-Selling Handhelds of All Time. GamePro.com. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-10-12. ციტირების თარიღი: 2008-01-17. ↑ „Gizmondo gadget hits the shelves“. BBC News Online. 2005-03-19. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2008-02-15. ციტირების თარიღი: 2007-11-23. ↑ CEBIT 2005: Gizmondo out this week - Hardware - News. HEXUS.net (2005-03-16). ციტირების თარიღი: 2013-01-14. ↑ Sullivan, Randall. Gizmondo’s Spectacular Crack-up. ციტირების თარიღი: 22 January 2017. ↑ Gizmondo Europe goes into liquidation. Pocket-Lint (2006-02-07). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-09-13. ციტირების თარიღი: 2013-01-14. ↑ Snow, Blake. (2011-06-07) The 10 Worst Selling Handhelds Of All Time. Web.archive.org. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-06-07. ციტირების თარიღი: 2013-01-14. ↑ GT Countdown - Top Ten Worst Consoles. ↑ Carl Freer:"I m going to resurrect Gizmondo" -- indeed he is. Engadget (2008-01-24). ციტირების თარიღი: 2009-07-09. ↑ Carl Freer: Gizmondo Arrives Late 2008 (2008-02-18). ციტირების თარიღი: 2009-07-09. ↑ Joseph Flatley. (2008-12-20) Surprise! No new Gizmondo for 2008. Engadget. ციტირების თარიღი: 2008-12-02.
მანე სიგბანი

კარლ მანე გეორგ სიგბანი (შვედ. Karl Manne Georg Siegbahn; დ. 3 დეკემბერი, 1886 – გ. 26 სექტემბერი, 1978) — შვედი ფიზიკოსი, შვედური სამეფო მეცნიერებათა აკადემიის წევრი (1922). ლუნდის უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ (1911) იყო იოჰანეს რიდბერგის ასისტენტი, 1920-1923 წლებში ამ უნივერსიტეტის პროფესორი. 1923-1937 წლებში უფსალის უნივერსიტეტის პროფესორი. 1937 წლიდან შვეიცარიის სამეფო მეცნიერებათა აკადემიის ნობელის ფიზიკის ინსტიტუტის დირექტორი. უმთავრესად, მისი შრომები ეხება რენტგენის სხივების სპექტროსკოპიას (1912-1937) და ბირთვულ სპექტროსკოპიას (1937 წლიდან). დაამზადა მცირე სიგანის დიფრაქციული მესერი (1 მმ-ზე 1800 დანაყოფი), რომლის მეშვეობით გაზომა რბილი რენტგენის სხივების ტალღის სიგრძეები. სიგბანი ბირთვული სპექტროსკოპიის ფუძემდებელია. 1924 წელს მიიღო ნობელის პრემია ფიზიკაში. 1933 წელს გახდა ლონდონის სამეფო საზოგადოების წევრი, ხოლო 1958 წელს სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის უცხოელი წევრი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 322. ↑ Manne Siegbahn ↑ Find a Grave — 1996. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q63056"></a> ↑ LIBRIS — 2018. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1798125"></a> ↑ 4.0 4.1 4.2 4.3 K Manne G Siegbahn — 1917. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q379406"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1724971"></a> ↑ http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/physics/laureates/1924/ ↑ https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/about/amounts/ ↑ https://royalsociety.org/grants-schemes-awards/awards/rumford-medal/ ↑ https://www.scientificlib.com/en/Physics/Info/GuthrieMedalAndPrize.html ↑ List of Royal Society Fellows 1660-2007 — ლონდონის სამეფო საზოგადოება. — გვ. 325. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q111806251"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q123885"></a> ↑ https://www.iop.org/about/awards/silver-subject-medals/dennis-gabor-medal-and-prize-recipients ↑ https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k93899n/f14.item
ფოცხვერია

საკუთარი სახელი ფოცხვერია შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: გია ფოცხვერია — ქართველი მწერალი ივან ფოცხვერია — ქართველი ფეხბურთელი ჯემალ ფოცხვერია — ქართველი მწერალი
იოჰანეს შტარკი

იოჰანეს შტარკი (გერმ. Johannes Nikolaus Stark; დ. 15 აპრილი, 1874, ფრაიუნგი – გ. 21 ივნისი, 1957, [ტრაუნშტაინი]]) — გერმანელი ფიზიკოსი. ჰანოვერისა (1906 წლიდან) და აახენის (1909 წლიდან) უმაღლესი სკოლების, გრაიფსვალდისა (1917 წლიდან) და ვიურცბურგის (1920 წლიდან) უნივერსიტეტების პროფესორი. ბერლინის ფიზიკა-ტექნოლოგიური სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტისა (1933-1939) და გერმანიის სამეცნიერო საზოგადოების პრეზიდენტი (1934-1936). 1919 წელს მიენიჭა ნობელის პრემია არხულ სხივებში დოპლერის ეფექტისა და ელექტრულ ველებში სპექტრული ხაზების გახლეჩის აღმოჩენისათვის. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 44. ↑ 1.0 1.1 Encyclopædia Britannica <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a> ↑ 2.0 2.1 SNAC — 2010. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a> ↑ 3.0 3.1 ბროკჰაუზის ენციკლოპედია <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227"></a> ↑ 4.0 4.1 Gran Enciclopèdia Catalana — Grup Enciclopèdia, 1968. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q18696256"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2664168"></a> ↑ 5.0 5.1 Brozović D., Ladan T. Hrvatska enciklopedija — LZMK, 1999. — 9272 გვრ. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1264934"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q429032"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q18446"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1789619"></a> ↑ 6.0 6.1 Munzinger Personen <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107343683"></a> ↑ Штарк Йоханнес // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q649"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737"></a> ↑ LIBRIS — 2012. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1798125"></a> ↑ The Nobel Prize in Physics 1919 — Nobel Foundation. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1781959"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q23684016"></a> ↑ Table showing prize amounts — Nobel Foundation, 2019. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1781959"></a> ↑ Physics 1919, Johannes Stark <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q69986810"></a>
გრიგოლ ჭანტურია

გრიგოლ (გიორგი) ჭანტურია (დ. 25 სექტემბერი 1973, სამტრედია, საქართველოს სსრ) — ვეტერანი ქართველი ფეხბურთელი, პოზიციით მეკარე. კარიერა დაიწყო ქართულ საფეხბურთო კლუბ „გორის დილაში“. 1999-2006 წლებში თამაშობდა საქართველოს ეროვნულ ნაკრებში, სადაც ჩაატარა 6 შეხვედრა. იყო ნაკრების სათადარიგო მეკარე. თამაშობდა ქართულ, რუსულ და უკრაინულ კლუბებში. მუშაობდა მეკარეების მწვრთნელად საქართველოს 19-წლამდელთა ნაკრებში. ამჟმად მუშაობს თბილისის „დინამოში“. გრიგოლ ჭანტურია — National-Football-Teams.com
ტრიპიტაკა

ტრიპიტაკა (Sanskrit: [trɪˈpɪʈɐkɐ]) ა ტიპიტაკა (Pali: [tɪˈpɪʈɐkɐ]) — ბუდისტური წერილების ტრადიციული ტერმინი თჰერავადას ბერებმა ის პალმის ფოთლებზე ჩაწერეს. ტექსტი პალიზე (ძველ ინდურ სალაპარაკო ენაზე) დაიწერა, ამიტომ მას ხშირად პალის კანონის სახელითაც მოიხსენიებენ. ტრიპიტაკა (სანსკრიტულად: त्रिपिटक), სიტყვასიტყვით ნიშნავს სამ კალათას. ეს არის ტრი (त्रि), რაც ნიშნავს სამს, პიტაკა (पिटक), რაც ნიშნავს კალათას. სახელი შეესაბამება ტექსტის დაყოფის ნაწილებს: ვინაია-პიტაკა(დისციპლინა) — შესულია მითითებები ბერებისა და მონაზვნებისთვის, მონასტრული ცხოვრების მომაწესრიგებელი ნორმები და სხვა. სუტა-პიტაკა (მოძღვრება) — გადმოგვცემს ბუდისტურ მოძღვრებას. აბჰიდჰამა-პიტაკა (მეტაფიზიკა) ამ მოძღვრების ფილოსოფიურ დამუშავებას წარმოადგენს სიდჰართა გაუტამას იგივე ბუდას, ქრისტეს მსგავსად არაფერი დაუწერია რამაც მისი მოძღვრების ირგვლივ დავა გამოიწვია. ჭეშმარიტების დასადგენად კრებებს იწვევდნენ, რომელთა შორისაც უმთავრესია ძვ. წ. 250 წ. პაშალიპუტრაში მეფე აშოკას დროს ჩატარებული კრება, რომლის დადგენილების ძალით ბუდიზმი, რომელიც მანამდე იდევნებოდა, სახელმწიფო რელიგია გახდა. ამ დროისათვის მოხდა ბუდას მოძღვრების წერილეობითი ფიქსაცია ტიპიტაკას მიხედვით, ბუდისტური რელი­გიის დამფუძნებელი იყო ჩრდილო-ინდური სახელმწიფოს მეფის შვილი. იგი მიეკუთვნებოდა ჰიმალაის მთების ძირში მცხოვრებ შაკიას ტომს. მეფისწულს ეძახდნენ სიდჰარტჰას, მოგვიანებით კი ცნობილი გახდა როგორც გაუტამა და შაკიამუნი. თუმცა, გადმოცემანი სხვადასხვა სახელითაც მოიხსენიებს: ტაჰტაგატა, ბჰაგავატა, ჯინა და ა.შ ↑ https://www.britannica.com/topic/Tipitaka ↑ https://glosbe.com/sa/ka/%E0%A4%AA%E0%A4%BF%E0%A4%9F ↑ დაარქივებული ასლი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-10-09. ციტირების თარიღი: 2020-08-29. ↑ https://www.slideshare.net/donaxb/buddishm-religon ↑ http://www.orthodoxy.ge/apologetika/religiebi/budizmi.htm ↑ https://www.kvirispalitra.ge/istoriani/36468-budizmi.html
ქურდაძე

საკუთარი სახელი ქურდაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ალექსანდრე ქურდაძე — ქართველი ინჟინერი, მექანიკოსი, მეწარმე ბექა ქურდაძე — ქართველი ფეხბურთელი გოჩა ქურდაძე — ქართველი ეკონომისტი, პოლიტიკოსი თორნიკე ქურდაძე — ქართველი სამხედრო პირი ირინე ქურდაძე — ქართველი იურისტი, პოლიტიკოსი მიხეილ ქურდაძე — ქართველი იურისტი პაატა ქურდაძე — ქართველი მწერალი ქურდაძეები — გვარი საქართველოში
ზემო ვედი

ზემო ვედი — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მესტიის მუნიციპალიტეტში, ხაიშის თემში (სოფლები: ბარჯაში, გაღმა ხაიში, ზედა ვედი, ზედა წვირმინდი, ზედა ხაიში, ზემო ვედი, თოთანი, ლალხორალი, ლახანი, ლუხი, მუხაშურა, ნაკი, ნალქორვალი, ნანყბული, სკორძეთი, ტობარი, ქედანი, ქვედა ვედი, ქვედა წვირმინდი, შგედი, ციცხვარი, ჭერი, ხაიში, ჯორკვალი). 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 11 ადამიანი. ↑ მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ფერაძე

საკუთარი სახელი ფერაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: გია ფერაძე — ქართველი მსახიობი გრიგოლ ფერაძე — ქართველი თეოლოგი, ისტორიკოსი და არქიმანდრიტი ეკა ფერაძე — ქართველი მხატვარი-დიზაინერი ვაჟა ფერაძე — ინჟინერი, მუსიკოსი ზაზა ფერაძე — ქართველი სამხედრო პირი ილია ფერაძე — ქართველი პედაგოგი და პოეტი ნატა ფერაძე — ქართველი მხატვარი და სამოქალაქო უფლებებისა და გარემოს დამცველი რატი ფერაძე — ქართველი სპორტსმენი (სამბო) ტრისტან ფერაძე — ქართველი ქირურგი
მუხურის თაფლი

მუხურის თაფლი კავკასიური მთის რუხი ფუტკრის მეგრული პოპულაცია - აბორიგენული ჯიში - კარგად არის შემონახული სოფელ მუხურში. ფუტკარი შეგუებულია სკაში ცხოვრებას საკმაოდ დაბალ ტემპერატურაზე. ამასთან, მას აქვს მსოფლიოში ყველაზე გრძელი ხორთუმი და შეუძლია იმუშაოს მაშინაც, როდესაც ნექტარი მეტად მცირე რაოდენობით მოიპოვება. . სკები მდინარე ხობის აუზშია განთავსებული. აქ ძირითადად იწარმოება ცაცხვის და წაბლის თაფლი. როგორც ადგილობრივი მოსახლეობა ამბობს, მუხურის თაფლს შოკოლადის არომატი დაჰკრავს.. ↑ 1.0 1.1 საქართველოს ადგილწარმოშობასთან დაკავშირებული სასურსათო პროდუქტების ატლასი, რომი, 2019 გვ., 92
გერი-ტაუერი

გერი-ტაუერი (Gehry Tower - გერის კოშკი) — ცხრასართულიანი შენობა აგებული არქიტექტორი ფრენკ გერის მიერ გოეთეშტრასეს 13ა-ში, ჰანოვერი, გერმანია, ჰანოვერის სატრანსპორტო სამსახურის (üstra) დაკვეთით. უჟანგავი ფოლადით ნაგები კოშკი გამოირჩევა შესამჩნევი გადახრით მის გარე ფასადზე რკინაბეტონის კარკასიდან, რითაც ის უფრო ოპტიმალურად იყენებს მცირე ზომის მიწის ნაკვეთს, რომელზეც ის დგას. გერის მრავალი სხვა შენობის მსგავსად, კოშკი თანამედროვე ტექნოლოგიების ბოლოს მიღწევებით არის აგებული. მშენებლობა 1999 წელს დაიყოს და 8,5 მილიონი დოიჩმარკა დარჯა. შენობა ოფიციალურად 2001 წლის 28 ივნისს გაიხსნა. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: გერი-ტაუერი
ოტო შტერნი

ოტო შტერნი (დ. 17 თებერვალი, 1888, სილეზია – გ. 17 აგვისტო, 1969, ბერკლი (კალიფორნია) — ფიზიკოსი. 1912 წელს დაამთავრა ბრესლაუს უნივერსიტეტი. 1920 წელს გახდა მაინის ფრანკფურტის უნივერსიტეტის დოცენტი, შემდეგ კი პროფესორი. 1922 წლიდან როსტოკის უნივერსიტეტის პროფესორი. 1923-1933 წლებში ჰამბურგის უნივერსიტეტის ფიზიკა-ქიმიის ლაბორატორიის პროფესორი და დირექტორი. 1933 წლიდან ემიგრაციაში იყო ამერიკის შეერთებულ შტატებში. 1933-1945 წლებში კარნეგის ტექნოლოგიური ინსტიტუტის პროფესორი. შტერნის ძირითადი შრომები ეხება ბირთვულ ფიზიკას, კვანტურ ფიზიკას, თერმოდინამიკას. პირველმა უშუალოდ გაზომა (1920) მოლეკულათა სიჩქარე, დაამტკიცა (1922) ატომის მაგნიტური მომენტის სივრცული დაკვანტვა, გაზომა (1933) პროტონის მაგნიტური მომენტი. 1943 წელს მიიღო ნობელის პრემია ფიზიკაში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 45. ↑ Deutsche Nationalbibliothek Record #119320665 // ინტეგრირებული ნორმატიული ფაილი — 2012—2016. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q27302"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q36578"></a> ↑ 2.0 2.1 SNAC — 2010. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a> ↑ 3.0 3.1 Find a Grave — 1996. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q63056"></a> ↑ 4.0 4.1 Frankfurter Personenlexikon — 2014. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q39845173"></a> ↑ 5.0 5.1 ბროკჰაუზის ენციკლოპედია <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227"></a> ↑ 6.0 6.1 Gran Enciclopèdia Catalana — Grup Enciclopèdia, 1968. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q18696256"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2664168"></a> ↑ 7.0 7.1 Munzinger Personen <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107343683"></a> ↑ Штерн Отто // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q649"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737"></a> ↑ 9.0 9.1 LIBRIS — 2012. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1798125"></a> ↑ The Nobel Prize in Physics 1943 — Nobel Foundation. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1781959"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q23684016"></a> ↑ Table showing prize amounts — Nobel Foundation, 2019. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1781959"></a>
ბესიკ ლაგვილავა

ბესიკ ლაგვილავა (დ. 19 მარტი, 1963, სოფელი ბულიწყუ, ხობის რაიონი) — ქართველი ეკონომისტი, თანამდებობის პირი, პოლიტიკოსი. 1984 წელს დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მექანიკა-მათემატიკის, ხოლო 1989 წელს ეკონომიკის ფაკულტეტები. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი “. 1999 -2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი “. ბესიკ ლაგვილავა — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ბესიკ ლაგვილავა — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი (მოძველებული / არქივი / ახალი არქივი)
გიორგი ლაზარაშვილი (მრავალმნიშვნელოვანი)

გიორგი ლაზარაშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს: გიორგი ლაზარაშვილი — ქართველი სპორტსმენი გიორგი ლაზარაშვილი — ქართველი პოლიტიკოსი
გიორგი ლაზარაშვილი (პოლიტიკოსი)

გიორგი ლაზარაშვილი (დ. 10 იანვარი, 1943, სოფელი ზემო ხვითი, გორის რაიონი) — ქართველი პოლიტიკოსი. 1964 წელს ცხინვალის სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტი. 1995 წელს იყო შიდა ქართლში სახელმწიფო მეთაურის რწმუნებულის მოადგილე. 1995-1999 წლებში იყო საქართველოს მე-4 მოწვევის პარლამენტის წევრი (გორის მაჟორიტარი). 1999 -2004 წლებში იყო საქართველოს მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს მოქალაქეთა კავშირი “. გიორგი ლაზარაშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი გიორგი ლაზარაშვილი — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი (მოძველებული / არქივი / ახალი არქივი)
შტერნის ცდა

შტერნის ცდა — აირის მოლეკულების სითბური მოძრაობის სიჩქარეთა ექსპერიმენტული განსაზღვრა; განახორციელა ოტო შტერნმა 1920 წელს. შტერნის ცდით დამტკიცდა აირთა კინეტიკური თეორიის საფუძვლების სისწორე. ამ ცდაში საკვლევ აირად იყენებდნენ ვერცხლის გაუხშოებულ ორთქლს, რომელსაც ღებულობდნენ პლატინის მავთულში ელექტრული დენის გატარებისას მასზე დაფენილი ვერცხლის შრის აორთქლებით. მავთულს ათავსებდნენ ჭურჭელში, საიდანაც ჰაერი ამოტუმბული იყო. ამ ატომების ვიწრო კონის მისაღებად მათ გზაზე დადგმული იყო ზღუდე ჭვრიტეთი. ვერცხლის ატომები ეფინებოდა თითბრის ფირფიტაზე ვიწრო ზოლის სახით და ქმნიდა ჭვრიტეს ვერცხლის გამოსახულებას. სპეციალური მოწყობილობის საშუალებით მთელ ხელსაწყოს აბრუნებდნენ ფირფიტის სიბრტყის პარალელური ღერძის ირგვლივ. ხელსაწყოს ბრუნვის შედეგად, ატომები ფირფიტას სხვა ადგილზე ეცემოდა. ვიდრე ისინი გაივლიდნენ მანძილს ჭვრიტედან ფირფიტამდე, თვითონ ფირფიტა გადაინაცვლებდა, რის შედეგადაც მიიღებოდა ჭვრიტეს წანაცვლებული გამოსახულება. გადანაცვლება იზრდებოდა ხელსაწყოს ω კუთხურ სიჩქარესთან ერთად და მცირდებოდა ვერცხლის ატომთა v სიჩქარის ზრდასთან ერთად.რადგან ატომები სხვადასხვა სიჩქარით მოძრაობენ, ხელსაწყოს ბრუნვისას ზოლი წაირეცხება, გაგანიერდება. ზოლის მოცემულ ადგილას ნალექის სიმკვრივე განსაზღვრული სიჩქარით მოძრავი ატომების რიცხვის პროპორციულია. უდიდესი სიმკვრივე შეესაბამება ატომთა უდიდეს ალბათურ სიჩქარეს. შტერნის ცდით მიღებული ყველაზე უფრო ალბათური სიჩქარის მნიშვნელობები კარგად თანხვდება თეორიულ მნიშვნელობებს, რომლებიც მიღებულია სიჩქარეების მიხედვით მოლეკულათა მაქსველის განაწილების საფუძველზე. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 45.
ზედა ხაიში

ზედა ხაიში — სოფელი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მესტიის მუნიციპალიტეტში, ხაიშის თემი (სოფლები: ბარჯაში, გაღმა ხაიში, ზედა ვედი, ზედა წვირმინდი, ზედა ხაიში, ზემო ვედი, თოთანი, ლალხორალი, ლახანი, ლუხი, მუხაშურა, ნაკი, ნალქორვალი, ნანყბული, სკორძეთი, ტობარი, ქედანი, ქვედა ვედი, ქვედა წვირმინდი, შგედი, ციცხვარი, ჭერი, ხაიში, ჯორკვალი). 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 94 ადამიანი. ↑ მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016.
შტერნ-გერლახის ცდა

შტერნ-გერლახის ცდა — ცდა, რომელიც ექპერიმენტულად ამტკიცებს, რომ ატომის მაგნიტური პროექცია გარე მაგნიტური ველის მიმართულებაზე ღებულობს მხოლოდ განსაზღვრულ მნიშვნელობებს (იგი სივრცულად დაკვანტულია). შტერნ-გერლახის ცდა განახორციელეს ოტო შტერნმა და გერმანელმა ფიზიკოსმა უოლტერ გერლახმა, რომლებმაც გამოიკვლიეს Ag (შემდეგ კი სხვა ელემენტებისაც) ატომთა კონების გავლა ძლიერად არაერთგვაროვან მაგნიტურ ველში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 45.