laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ლუი IX

ლუი IX წმინდა (ფრანგ. Louis IX; დ. 25 აპრილი,1214 — გ. 25 აგვისტო, 1270) — საფრანგეთის მეფე 1226–1270 წლებში. კაპეტინგების დინასტიის წარმომადგენელი. ლუი VIII-სა (1187–1226) და ბლანკა კასტილიელის შვილი. დედამისის ბლანკა კასტილიელის რეგენტობის (1226–1236) დროს ჩააქრეს დიდკაცობის ჯანყი, წარმატებით დასრულდა ალბიგოელების წინააღმდეგ ლაშქრობა. 1248 წლის აგვისტოში ლუი IX-მ წამოიწყო მეშვიდე ჯვაროსნული ლაშქრობა. 1250 წელს მეფე დამარცხდა ელ-მანსურის ბრძოლაში და ტყვედ ჩაუვარდა ეგვიპტის სულთანს. 1250 წლის აპრილში დიდი გამოსასყიდით დაიხსნა თავი ტყვეობიდან. გაამაგრა ჯვაროსანთა ხელში მყოფი ქალაქები სირიაში და გამოისყიდა დიდძალი ქრისტიანი ტყვე. 1259 წლის პარიზის ზავით ინგლისს გიენი დაუტოვა. ინგლისის მეფემ საფრანგეთის ვასალად სცნო თავი და უარი განაცხადა პლანტაგენეტთა დანარჩენ ფრანგულ სამფლობელოებზე. გაატარა მნიშვნელოვანი სახელმწიფო რეფორმები. შეკვეცა სენიორთა სასამართლო უფლებები, პარიზში შექმნა უზენაესი სასამართლო პალატა (მოგვიანებით ეწოდა პარლამენტი) და უმაღლესი ფინანსური ორგანო - საანგარიშო პალატა. 1258 წელს აკრძალა სასამართლო დუელი, სამეფო დომენში - ფეოდალური „კერძო ომები“; დანარჩენ მიწა-წყალზე შემოიღო „მეფის ორმოცი დღე“, რომლის განმავლობაში მოდავეებს შეეძლოთ სამეფო სასამართლოში საქმის გასაჩივრება. სისხლის სამართლის საქმეები, ე. წ. „მეფის შემთხვევები“, დაექვემდებარა მხოლოდ სამეფო სასამართლოს. 1263 და 1265 წლების ორდონანსებით სავალდებულო გახდა სამეფო მონეტის მიღება მთელს სამეფოში. 1270 წლის 1 აგვისტოს ლუი IX-მ წამოიწყო მერვე ჯვაროსნული ლაშქრობა (ტუნისზე), რომლის დროსაც დაიღუპა შავი ჭირით. 1297 წელს პაპმა ბონიფაციუს VIII-მ ლუი IX წმინდანად გამოაცხადა. ბლანკა (1240–1243) იზაბელა (1241–1271) გაყვა თეობალდ V შამპანელს ლუი (1244–1260) ფილიპ III (1245–1285) ჟან დაიბადა და მოკვდა (1248) ჟან-ტრისტანი (1250–1270) პიერი (1251–1284) ბლანკა (1252–1323) გაყვა ფერდინანდ დე ლა სერდას მარგარიტა (1254–1271) გაყვა იოანე I ბრაბანტის ჰერცოგს რობერ კლერმონელი (1256–1317) ანრი IV-ს წინაპარი, ბურბონების გვარის ფუძემდებელი. აგნესა ფრანგი (1260–1327) გაყვა რობერ II ბურგუნდიის ჰერცოგს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 306.
იუკიო ჰატოიამა

იუკიო ჰატოიამა (იაპ. 鳩山由紀夫; დ. 11 თებერვალი, 1947, ტოკიო) — იაპონელი პოლიტიკოსი, იაპონიის დემოკრატიული პარტიის ლიდერი 2010 წლამდე და წარმომადგენელთა პალატაში ჰოკაიდოს IX ოლქის წარმომადგენელი. 2009 წლის სექტემბერიდან 2010 წლის ივნისამდე ეჭირა იაპონიის პრემიერ-მინისტრის პოსტი. ჰატოიამა ყოფილი პრემიერ-მინისტრი იტირო ჰატოიამას შვილიშვილი და ყოფილი საგარეო მინისტრი ლიჩირო ჰატოიამას ვაჟია. დედამისი ჰასუკო არის შოძირო იშიბაშის, ბრიჯსტოუნის კორპორაციის დამფუძნებლის, ქალიშვილი. ის და მისი ძმა კუნიო ჰატოიამა მეოთხე თაობის პოლიტიკოსები არიან ჰატოიამას ოჯახში. დამთავრებული აქვს ტოკიოს უნივერსიტეტი. ფილოსოფიის დოქტორის ხარისხი საინჟინრო მართვაში სტენფორდის უნივერსისტეტში მიიღო. ჰატოიამა კენჭს ჰოკაიდოს 38-ე ოლქში იყრიდა და წარმომადგენელთა პალატაში მოხვდა 1986 წელს მმართველი ლიბერალურ-დემოკრატიული პარტიის მანდატით. 1993 წელს მან ლდპ დატოვა და ახალი პარტია საკიგაკე ჩამოაყალიბა ნაოტო კანთან, მასაიოში ტაკემურასა და შუჰეი ტანაკასთან ერთად. ის და კანი შემდეგ ახლადშექნილ იაპონიის დემოკრატიულ პარტიაში გადავიდნენ. მოგვიანებით ის იდპ-ს მეთაური გახდა და ოპოზიციის ლიდერი იყო 1999-2002 წლებში. 2002 წელს გადადგა იჩირო ოზავას ლიბერალურ პარტიასთან გაერთიანებით გამოწვეული გაუგებრობის გამო. ის იდპ-ს გენერალური მდივანი იყო, სანამ ოზავას შეცვლიდა პარტიის ლიდერის პოსტზე, ამ უკანასკნელის 2009 წლის 11 მაისს გადადგომის შემდეგ. პარტიის წარმომადგენლებმა ის 2009 წლის 16 მაისს აირჩიეს 124 ხმით (სულ 219 ხმიდან), რომლის დროსაც მისი მთავარი მოწინააღმდეგე კაცუია ოკადა იყო. Itoh, Mayumi (2003). The Hatoyama Dynasty: Japanese Political Leadership through the Generations. New York: Palgrave Macmillan. ISBN 1-403-96331-2, ISBN 978-1-403-96331-4. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: იუკიო ჰატოიამა Official website (იაპონური) Official Twitter account (იაპონური) Yuai Youth Association Official website: "Yuai" for Understanding; Origin of Yuai idea (ინგლისური), (იაპონური)
NHK

NHK (იაპ. 日本放送協会, Nippon Hōsō Kyōkai, ოფიც. ინგლ. სახელი: Japan Broadcasting Corporation) — იაპონიის ნაციონალური სამაუწყებლო ორგანიზაცია. NHK საკუთარ აუდიენციას მუდმივად მისი ინიციალების ინგლისური გამოთქმით წარუდგენს. ის საზოგადოებრივი ორგანიზაციაა და მაყურებელთა მიერ სატელევიციო ლიცენზიის მოსაკრებლით ფინანსდება. NHK განაგებს ორ სახმელეთო სატელევიზიო სამაუწყებლო სერვისს (NHK ზოგადი ტელევიცია და NHK საგანმანათლებლო ტელევიზია), სამ სატელიტურ სატელევიზიო სერვისს (NHK BS-1, NHK BS-2, და NHK Hi-Vision, HD სატელევიზიო სერვისი), და სამ რადიო არხს (NHK Radio 1, NHK Radio 2, და NHK FM). NHK ასევე აქვს საერთაშორისო სამაუწყებლო სერვისი, ცნობილი როგორც NHK World. NHK World შედგება NHK World TV, NHK World Premium, და მოკლეტალღოვანი რადიო სერვისი NHK World Radio Japan-სგან. World Radio Japan-ის ზოგიერთი პროგრამა ასევე ხელმისაწვდომია ინტერნეტით. Johnston, Eric. (July 7, 2009). Japan Times: NHK a fount of info, a lot of it from the government Japan Times, p. 3. Seidensticker, Edward. (1990). ’‘Tokyo Rising: The City Since the Great Earthquake.’’[მკვდარი ბმული] New York: Knopf. ISBN 0-394-54360-2 ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: NHK ოფიციალური საიტი (იაპონური) NHK official Youtube channel (იაპონური) NHK official Youtube channel (ინგლისური)
ბონაპარტების დინასტია

ბონაპარტეების დინასტია (ფრანგ. Famille Bonaparte), არის ევროპის საიმპერატორო და სამეფო დინასტია, დაარსებული ნაპოლეონ ბონაპარტის მიერ 1804 წელს, კორსიკელი სამხედრო ლიდერი, რომელმაც გადამწყვეტი როლი ითამაშა საფრანგეთის რევოლუციაში და გადააქცია საფრანგეთის რესპუბლიკა იმპერიად.
მოქალაქეთა პალატა

მოქალაქეთა პალატა (ინგლ. House of Burgesses) — ვირჯინიის კოლონიის საკანონმდებლო ორგანოს ქვედა პალატა. ის იყო პირველი არჩეული საკანონმდებლო ორგანო ახალ მიწაზე. მოქალაქეთა პალატა ჩამოყალიბდა ჯეიმზტაუნის სამთავრობო რეფორმების დროს. ჯეიმსთაუნთან მდებარე კოლონიაში, რომელსაც ფლობდა „ლონდონის ვირჯინიული კომპანია“ (ინგლ. Virginia Company of London) პირველივე 12 თვის განმავლობაში დაახლოებით 1 000-ზე მეტი კოლონისტი დასახლდა, ამიტომ მფლობელმა კომპანიამ შემოსავლების გაზრდის მიზნით გადაწყვიტა ცვლილებების შეტანა. მოსახლეებს მიწის პირვატიზაციის უფლება მიეცათ. შეიქმნა საკანონმდებლო ორგანო რომელიც ბრიტანეთის პარლამენტის ანალოგი იყო და მისი შეკრება მხოლოდ წელიწადში ერთხელ ხდებოდა. არჩევნების ჩატარდა კოლონიის მმართველის, ჯორჯ იარდლის მეთვალყურეობთ. მოქალაქეთა პალატის პირველი შეხვედრა გაიმართა 1619 წლის 30 ივლისს, ჯეიმსტაუნში.
ღმერთის ქუხილი

Le Tonnerre de Dieu 1965 წლის ფრანგული ფილმი ჟან გაბენის, მიშელ მერსიეს, რობერ ოსეინის მონაწილეობით.
მათხოჯი

მათხოჯი — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის ხონის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: ლეფილიე, სუხჩა, ხიდი). მდებარეობს იმერეთის დაბლობზე, მდინარე ცხენისწყლის მარცხენა ნაპირას. ხონი-მარტვილის სახელმწიფოებრივი მნიშვნელობის საავტომობილო გზაზე. ზღვის დონიდან 170 მეტრი, ხონიდან 7 კილომეტრი. სოფელში არის საჯარო სკოლა. სოფლის მიდამოებშია ჭირკარის მღვიმე. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1389 ადამიანი. სოფელი ისტორიულ წყაროებში პირველად მოხსენიებულია XVI საუკუნის I ნახევარში. სოფლის მახლობლად 1789 წელს გაიმართა მათხოჯის ბრძოლა. მათხოჯში შემორჩენილია ადრეფეოდალური ხანის ორი ციხის ნანგრევები. ერთი ციხესიმაგრიდან მხოლოდ საძირკველია დარჩენილი, მეორე, ოთხკუთხა კოშკითა და გალავნით, შედარებით უკეთაა შემონახული. XIX საუკუნეში მათხოჯში იდგა შუაფეოდალური ხანის ეკლესია. ერთი ცნობით, იგი 1209 წელს იყო აგებული. სოფელში აგრეთვე დგას წმინდა ბასილის გუმბათოვანი ეკლესია, რომლის დასავლეთ ფასადზე ჩასმულ ფილაზე ამოკვეთილია მხედრული დამწერლობით შესრულებული სამშენებლო წარწერა. მასში მოცემულია ეკლესიის აგების თარიღი (1864 წელი) და მოხსენიებულნი არიან ეკლესიის მაშენებელი მღვდლები — იოანე მელაძე და გიორგი ჩიმაკაძე. სოფელში არის ასევე წმინდა ნინოს დედათა მონასტერი (1874–1915), რომლის კედლებში ჩატანებულია XIII საუკუნის ეკლესიის ჩუქურთმებიანი ქვები. სოფელში დაიბადა ენათმეცნიერი შოთა ძიძიგური და სამსონ ფირცხალავა. ბოჭორაძე გ., იმერეთი, თბ., 1995; ფაილოძე ა.,„სოფელ მათხოჯის სიძველენი“, // ჟურ. ძეგლის მეგობარი, №. [83] თბილისი: საბჭოთა საქართველო, 1989 წელი. — გვ. 88 ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 357. თ. ბერაძე, ენციკლოპედია „საქართველო“ ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ სსიპ საგანმანათლებლო და სამეცნიერო ინფრასტრუქტურის განვითარების სააგენტო[მკვდარი ბმული] ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ლეხიდრისთავი

ლეხიდრისთავი — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის წყალტუბოს მუნიციპალიტეტში (დღნორისის თემი), მდებარეობს მდინარე ლეხიდრის (რიონის მარცხენა შენაკადი) მარჯვენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 420 მეტრი, წყალტუბოდან 74 კილომეტრი. სოფელი ისტორიულ წყაროებში პირველად მოხსენიებულია (ლეხიდარი) XVII საუკუნეში. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 55 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 209. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
მაღლაკი

მაღლაკი — სოფელი საქართველოში, წყალტუბოს მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: მაღლაკი, მიწაწითელი). მდებარეობს იმერეთის დაბლობზე, მდინარე გუბისწყლის მარცხენა მხარეს. ქუთაისი-ხონის საავტომობილო გზაზე. ზღვის დონიდან 90 მეტრი, წყალტუბოდან 7 კილომეტრი. სოფელი ისტორიულ წყაროებში პირველად მოხსენიებულია XIII საუკუნეში. სოფელში დგას XIX საუკუნის ეკლესია. 1926 წლისთვის მაღლაკის მოსახლეობა შეადგენდა 5138 ადამიანს, ხოლო ფართობი 63,9 კმ²-ს. მიქაელ მაღლაკელი – ქართველი მხატვარი ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 506. ↑ მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ ქუთაისის მაზრის ადმინისტრაციული რუკა[მკვდარი ბმული] საქართველოს ეროვნული არქივი
ნიკარაგუის ტბა

ტბა ნიკარაგუა იგივე კოკიბოლკა ან გრანადა (ესპ. Lago de Nicaragua, Lago Cocibolca, Mar Dulce, Gran Lago, Gran Lago Dulce, ან Lago de Granada) — ტექტონიკური წარმოშობის ვრცელი მლაშე ტბა ნიკარაგუის ტერიტორიაზე. თავისი 8,264 კმ²-იანი ფართობით იგი, როგორც ნიკარაგუის, ისე ცენტრალური ამერიკის უდიდესი ტბაა. ხოლო მსოფლიოში სისიდით 21-ე. ზღვის დონიდან 32 მეტრ სიმაღლეზე მდებარე ტბა სიღრმით 28 მეტრისაა და მდინარე ტიპიტაპას საშუალებით ტბა მანაგუას უკავშირდება. მდინარე რიო-სან-ხუანით ნიკარაგუის ტბა უკავშირდება კარიბის ზღვას. ტბის ნაპირებთან გაშენებულია ქალაქი გრანადა და წყნარ ოკეანესთან იმდენად ახლოსაა, რომ მისი სანაპიროებიდან ჩანს კუნძულ ომეტეპეს (ნიკარაგუის ტბის კუნძული) ვულკანური მთები. ნიკარაგუის ტბას აქვს კარიბის ზღვის მეკობრეთა თავდასხმის გამოცდილებაც, როდესაც ისინი თავს დაესხნენ ქალაქ გრანადას. ნიკარაგუის ტბა სტრატეგიული მნიშვნელობისაა. პანამის არხის გაჭრამდე იგეგმებოდა ნიკარაგუის არხის მშენებლობა. მდინარე რიო-სან-ხუანის, ნიკარაგუის ტბისა და რივასის გეოგრაფიული ყელის გავლით ატლანტისა და წყნარი ოკეანეები დაუკავშირდებოდნენ ერთმანეთს. მაშინ ამ არხის მშენებლობის გეგმები ჩაიშალა, თუმცა დღემდე პერიოდულად წამოიჭრება ხოლმე აღნიშნული არხის გაყვანის საკითხი. ნიკარაგუის ტბა, გარდა იმისა, რომ მტკნარი წყლის ტბაა, მასში ბინადრობენ ხერხთევზა, ტარპონი და ზვიგენი. მეცნიერები ფიქრობენ, რომ ნიკარაგუის ტბის ზვიგენი ენდემურ სახეობას მიეკუთვნება. 1960-იან წლებში, მეცნიერები ვარაუდობდნენ, რომ ზვიგენები ხელოვნურად შეიყვანეს ტბაში. თუმცა, მოგვიანებით, ეს მოსაზრება უკუაგდეს, დადასტურდა რა, რომ ზვიგენებს შეეძლოთ რიო-სან-ხუანის (მდინარე, რომელიც ტბას მსოფლიო ოკეანესთან აკავშირებს) დინებაში ცურვა კალმახების მსგავსად. გარდა ამისა, ნიკარაგუის ტბაში კიდევ არაერთი სახეობის თევზი ბინადრობს. ნიკარაგუელები ტბას Lago Cocibolca ან Mar Dulce-ს უწოდებენ (ლიტერატურულად ტკბილი ტბა. ესპანურად მტკნარი წყალი არის agua dulce). ტბას აქვს მოზრდილი ტალღები წყნარი ოკეანიდან მობერილი ქარის წყალობით. ტბაში არის ორი კუნძული - ომეტეპე და საპატერა, რომლებიც ვულკანური წარმოშობისაა ისევე, როგორც სოლენტინამეს არქიპელაგი. ტბაზე პერიოდულად მძლავრი შტორმები ხდება. ბოლო 37 წლის განმავლობაში, აქტიურად შეისწავლიან და აკვირდებიან ნიკარაგუის ტბის ეკოლოგიურ მდგომარეობას. 1981 წელს, ნიკარაგუის ბუნებრივი რესურსებისა და გარემოს ეროვნულმა ინსტიტუტმა შეისწავლა და დაასკვნა, რომ წყლის რესურსების ნახევარი დაბინძურებული იყო ჩამდინარე წყლით. ყოველდღიურად, 32 ტონა დაბინძურებული მასა ჩადიოდა ტბაში, რადგანაც მის ირგვლივ თავმოყრილია სამრეწველო საწარმოები. ვულკანური წარმოშობის კუნძული ტბის შუაგულში მსოფლიოს უდიდესი ტბების სია ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ნიკარაგუის ტბა JPL NASA: ნიკარაგუისა და მანაგუის ტბების პერსპექტივა
მანაგუა (ტბა)

ტბა მანაგუა (ესპ. Lago de Managua), იგივე ტბა ხოლოტლანი (ესპ. Xolotlán) — ტბა ნიკარაგუაში, კოორდინატები — 12°20′ ჩ. გ. 86°25′ დ. გ.﻿ / ﻿12.333° ჩ. გ. 86.417° დ. გ.﻿ / 12.333; -86.417. მისი ზედაპირის ფართობია 1.042 კმ², სიგრძე 65 კმ, ხოლო სიგანე — 25 კმ. მანაგუის ტბას, ნიკარაგუის ტბის მსგავსად სახელი უწოდეს ესპანელმა კონკისტადორებმა სახელისგან მანგუე ("Mangue") (ერთ-ერთი ტომის სახელი იყო) და agua (წყალი). ნიკარაგუის დედაქალაქი მანაგუა ტბის სამხრეთ დასავლეთ ნაპირზეა გაშენებული. მანაგუის ტბა ძლიერ დაბინძურდა 1950-იან წლებში კოდაკის საწარმოს მიერ ვერცხლისწყლის ჩაღვრის გამო. მიუხედავად ამისა, არაერთი ნიკარაგუელი მაინც სახლობს მის სანაპიროზე და ტბაში დაჭერილი თევზით იკვებება. 1998 წელს ქარიშხლის გამო მანაგუის ტბა სამი მეტრით გადმოვიდა ხუთი დღის განმავლობაში. მანაგუის ტბა მდინარე ტიპიტაპათი უკავშირდება ნიკარაგუის ტბას. 2007 წელს ტბის ტერიტორია დაასუფთავეს და ნალექები ამოხაპეს კატარღებით. მძაფრი უსიამოვნო სუნი გაქრა. აშენდა ბეტონის ნავმისადგომები, საიდანაც შესაძლებელია ერთსაათიანი ტურის საშუალებით ღირსშესანიშნაობების დათვალიერება. ხედი ტიპიტაპადან, 2003 ვულკანი მომოტომბო ვულკანი მომოტომბო მსოფლიოს უდიდესი ტბების სია JPL NASA: PIA03365: Perspective View with Landsat Overlay, Lakes Managua (foreground) and Nicaragua (background) http://www.epn.com.ni/Puerto-Salvador-Allende.aspx# დაარქივებული 2012-11-17 საიტზე Wayback Machine.
იაპონიის დემოკრატიული პარტია

იაპონიის დემოკრატიული პარტია (民主党 Minshutō?), პოლიტიკური პარტია იაპონიაში დაარსებული 1998 წელს რამდენიმე ოპოზიციური პარტიის შერწყმით. ის ამჟამად უდიდესი პარტიაა, როგორც წარმომადგენელთა პალატაში, ასევე ზედა პალატაში. 2009 წლის არჩევნების შემდეგ იდპ წარმომადგენელთა პალატაში მმართველი პარტია გახდა, დაამარცხა რა თითქმის ნახევარი საუკუნის განმავლობაში მმართველი ლიბერალურ-დემოკრატიული პარტია. ეს პარტია არ არის სამართალმემკვიდრე აწ არარსებული იაპონიის დემოკრატიული პარტიის, რომელიც ლიბერალურ პარტიასთან გაერთიანდა 1955 წელს და ლიბერალურ-დემოკრატიული პარტია შექმნა.
მექვენა

მექვენა — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის წყალტუბოს მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფელი: ბენთქოულა, დერჩი, ვანისჭალა, ზედა ონჭეიში, ქვედა ონჭეიში). მდებარეობს იმერეთის დაბლობზე, მდინარე რიონის მარჯვენა მხარეს. ქუთაისი-ამბროლაურის საავტომობილო გზაზე. ზღვის დონიდან 550 მეტრი, წყალტუბოდან 52 კილომეტრი. სოფელი ისტორიულ წყაროებში პირველად მოხსენიებულია XVIII საუკუნეში. ეთნოგრაფიულად მიეკუთვნება ლეჩხუმს. სოფელში შემორჩენილია ფეოდალური ციხე-კოშკი და ეკლესია. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 134 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 628. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
მეჩხერი

მეჩხერი — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის წყალტუბოს მუნიციპალიტეტში (რიონის თემი), მდებარეობს მდინარე რიონის ხეობაში. ზღვის დონიდან 420 მეტრი, წყალტუბოდან 35 კილომეტრი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 81 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 638. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
მაჩიტაური

მაჩიტაური — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის თერჯოლის მუნიცპალიტეტში (ალისუბნის თემში), მდებარეობს მდინარე ჩხარის ხეობაში. ზღვის დონიდან 320 მეტრი. თერჯოლიდან 10 კილომეტრი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 52 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 510. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
მაჩადო ი რუისი (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი მაჩადო ი რუისი შეიძლება აღნიშნავდეს: მაჩადო ი რუისი, ანტონიო — ესპანელი პოეტი მაჩადო ი რუისი, მანუელ — ესპანელი პოეტი
მაჩეტე

მაჩეტე (ესპ. machete) - გრძელი დანა (50 სმ-ზე მეტი). იყენებდნენ ლათინური ამერიკის ქვეყნებში ლერწმის ასაღებად. (აქედან "მაჩეტერო" ლერწმის ამღები), ხშირი შამბნარის გასაკაფავად და სხვა. რუანდის გენოციდის დროს მკვლელობის ძირითადი იარაღი იყო. სხვადასხვა ტროპიკულ და სუბტროპიკულ ქვეყნებში, მაჩეტეს იყენებენ ხის მოსაჭრელად და სხვადასხვა სასოფლო-სამეურნეო მიზნებისთვის. გარდა ამისა, აღნიშნული გამოიყენება პროდუქტის დამუშავებასა და უხეში საგნების დამზადებაშიც. ხშირად შეიმჩნევა, რომ ადამიანები მაჩეტეს იყენებენ, მაგალითად ქოქოსის გასაჭრელად, ცხოველთა საკვების დასანაწევრებლად; ასევე, ეზოს სამუშაოებისთვისა და მცენარეების მოსაშორებლად. მაჩეტეს ძირითადად განიხილავენ, როგორც იარაღს ზრდასრულებისთვის, მაგრამ იმ ქვეყნებში, სადაც მონადირეობა და შემგროვებლობა უმაღლესი კულტურაა, ბავშვებს მცირე ასაკიდანაც ასწავლიან მაჩეტეს გამოყენებას. მაჩეტე
მანუელ მაჩადო ი რუისი

მანუელ მაჩადო ი რუისი (დ. 29 აგვისტო, 1874, სევილია, ესპანეთი — გ. 19 იანვარი, 1947, მადრიდი, ესპანეთი) — ესპანელი პოეტი, აკადემიკოსი 1938 წლიდან. ანტონიო მაჩადო ი რუისის ძმა. 1898-1901 წლებში პარიზში დაუახლოვდა ფრანგ პარნასელებსა და სიმბოლისტებს. თავისი შემოქმედებით ზომიერი მოდერნისტის სახელი დაიმკვიდრა. 1926-1933 წლებში მადრიდის თეატრებში იდგმებოდა ძმასთან ერთად დაწერილი პიესები: „ბედის უკუღმართობა ანუ ხუალინილო ვალკარსელი“, „ხუან დე მანიარა“ და სხვა. „სული“ (1902) „კაპრიჩო“ (1905) „სიკვდილის ხელოვნება“ (1922) Manuel Machado, Find A Grave ↑ Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ 2.0 2.1 Encyclopædia Britannica <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a> ↑ SNAC — 2010. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a> ↑ 4.0 4.1 Discogs — 2000. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q504063"></a> ↑ 5.0 5.1 ბროკჰაუზის ენციკლოპედია <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227"></a> ↑ 6.0 6.1 Gran Enciclopèdia Catalana — Grup Enciclopèdia, 1968. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q18696256"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2664168"></a> ↑ 7.0 7.1 Diccionario biográfico español — Real Academia de la Historia, 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q41705771"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2720582"></a> ↑ 8.0 8.1 Dictionary of the Literature of the Iberian Peninsula — Greenwood Publishing Group, 1993. — Vol. 2. — P. 983. — ISBN 978-0-313-28732-9 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q16878876"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q16878812"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3116159"></a> ↑ d'Ors M. Manuel Machado y el catolicismo: trayectoria de una conversión // RILCE: Revista de filología hispánica / Universidad de Navarra — 2002. — Vol. 18, გამ. 1. — P. 81. — ISSN 0213-2370; 2174-0917 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q15766268"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q926068"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q6015319"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q16879343"></a> ↑ d'Ors M. Manuel Machado y el catolicismo: trayectoria de una conversión // RILCE: Revista de filología hispánica / Universidad de Navarra — 2002. — Vol. 18, გამ. 1. — P. 63. — ISSN 0213-2370; 2174-0917 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q15766268"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q926068"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q6015319"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q16879343"></a> ↑ Find a Grave — 1996. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q63056"></a> ↑ d'Ors M. Manuel Machado y el catolicismo: trayectoria de una conversión // RILCE: Revista de filología hispánica / Universidad de Navarra — 2002. — Vol. 18, გამ. 1. — P. 64,69,81. — ISSN 0213-2370; 2174-0917 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q15766268"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q926068"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q6015319"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q16879343"></a>
ფილიპ III (საფრანგეთი)

ფილიპ III (ფრანგ. Philippe III; დ. 3 აპრილი, 1245 — გ. 5 ოქტომბერი, 1285) — საფრანგეთის მეფე 1270-დან. კაპეტინგების დინასტიის წარმომადგენელი. ლუი IX-ს (1214–1270) და მარგარიტა პროვანსელის შვილი. 1262 წლის 28 მაისს ფილიპემ ცოლად ისაბელა არაგონელი მოიყვანა. მათი შვილები იყვნენ: ლუი (1266-1276) ფილიპ IV (1268–1314) შარლ ვალუა (1270–1325) იზაბელას გარდაცვალების შემდეგ, ფილიპემ 1274 წელს ცოლად მარია ბრაბანტელი მოიყვანა. მათი შვილები იყვნენ: ლუი დ`ევრე (1276–1319) ცოლად მარგარიტა არტუა მოიყვანა ბლანკა (1278–1305) ცოლად ავსტრიის ჰერცოგ, რუდოლფ III-ს გაყვა მარგარიტა (1282–1317) ცოლად ინგლისის მეფე ედუარდ I-ს გაყვა Bradbury, Jim (2007). The Capetians: The History of a Dynasty. Continuum.
მოსკოვის ბავშვთა სახლი

მოსკოვის ბავშვთა სახლი ან სააღმზრდელო სახლი (რუს. Воспитательный дом в Москве) იყო ეკატერინე დიდისა და ივან ბეცკოის ამბიციური პროექტი 1760-იან წლებში. განმანათლებლობის ხანის ამ იდეალისტური ცდას მიზანი რუსული სახელმწიფოსთვის "იდეალური მოქალაქეების" გამოზრდა იყო ათასობით უპატრონო ბავშვთათვის უმაღლესი ხარიხსის აღზრდის, განათლებისა და პროფესიული კვალიფიკაციის მიცემით. მიუხედავად უხვი დაფინანსებისა და საუკეთესო პედაგოგებისა, ბავშვთა სახლში ჩვილთა მაღალი სიკვდილიანობა ვერ აღმოიფხვრა და მან, როგორც სოციალურმა ინსტიტუტმა, ვერ გაამართლა. მთავარ შენობას, ქალაქის ერთ-ერთი უპირველეს და უდიდეს ნეოკლასიკურ ნაგებობას, კრემლსა და იაუზას მდინარეს შორის მოსკვორეცკაიას სანაპიროს დიდი ნაწილი უჭირავს — მდ. მოსკოვის სანაპიროს 379 მეტრი. კომპლექსი სამ ეტაპად შენდებოდა ორი საუკუნის განმავლობაში, კარლ ბლანკის გენ. გეგმიდან (1767) მის სრულ განხორციელებამდე 1940-იანებში. ამჟამად ყოფილი ბავშვთა სახლის კომპლექსში სარაკეტო ძალების აკადემია და რუსეთის სამედიცინო აკადემია არის განთავსებული.
ფილიპ IV (საფრანგეთი)

ფილიპ IV ლამაზი (ფრანგ. Philippe IV le Bel; დ. 1268, ფონტენბლო — გ. 29 ნოემბერი, 1314, ფონტენბლო) — საფრანგეთის მეფე 1285-1314 წლებში. ნავარის დედოფალზე ქორწინების შედეგად ნავარის მეფე 1284-1314 წლებში. კაპეტინგების დინასტიის წარმომადგენელი. ფილიპ III-სა (1245-1285) და იზაბელა არაგონელის შვილი. ფილიპე ლამაზი შეარქვეს, მომხიბლავი გარეგნობის გამო. 1305 წელს ფილიპ მეოთხის მორჩილმა კარდინალთა კოლეგიამ პაპად ფრანგი კლემენტ V აირჩია, რომლის რეზიდენციას რომის ნაცვლად ფრანგული ქალაქი ავინიონი გახდა. ასე გაგრძელდა 1377 წლამდე. ფილიპ IV-ს და ჟანა ნავარის დედოფლის შვილები: მარგარიტა (1288-1300) ლუი X (1289-1316) ფილიპ V (1291-1322) იზაბელა (1292-1358) კარლოს IV (1294-1328) რობერი (1297-1308) საფრანგეთის მეფეების სია ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ფილიპ IV (საფრანგეთი) ფილიპ IV - კათოლიკური ენციკლოპედია Philippe IV le Bel in Medieval History of Navarre Philip IV – 1268 – 1314 – templarhistory.com დაარქივებული 2011-06-23 საიტზე Wayback Machine. The Great Depression of the 14th Century – Murray N. Rothbard დაარქივებული 2011-09-26 საიტზე Wayback Machine.
რიპოლი (მდინარე)

რიპოლი (ესპ. Río Ripoll, კატ. Riu Ripoll) — მდინარე კატალონიის რეგიონში, ესპანეთში, ბარსელონასთან ახლოს. მდინარე სათავეს იღებს სერა-დე-გრანერასთან, ზღვის დონიდან 640 მეტრ სიმაღლეზე და ჩაედინება მონკადა-ი-რეშაკთან, 35 მეტრ სიმაღლეზე.
ავია

ავია (ესპ. Río Avia) — მდინარე მინოს შენაკადი, სიგრძე 36.7 კმ. მასთან ერთდა ჩაედინება ატლანტის ოკეანეში. იგი სათავეს იღებს ავიონის მუნიციპალიტეტში, მიედინება ლეიროს ბობორასისა და ავიონის მუნიციპალიტეტებს შორის. ერთადერთ ქალაქს, რომელსაც იგი გაივლის, არის რიბადავია. Rivers of Spain დაარქივებული 2010-11-13 საიტზე Wayback Machine.
ესპანეთის სოციალისტური მუშათა პარტია

ესპანეთის სოციალისტური მუშათა პარტია (ესპ. Partido Socialista Obrero Español) — პოლიტიკური პარტია ესპანეთში, დააარსა პაბლო იგლესიასმა 1879 წელს. არის ევროპის საციალისტური პარტიისა და სოციალისტური ინტერნაციონალის წევრი. მმართველი პარტიაა 1982-1996 წწ. (პრემიერ-მინისტრი იყო ფელიპე გონსალეს მარკესი) და 2004 წლიდან (პრემიერ-მინისტრია ხოსე ლუის საპატერო). ოფიციალური ვებგვერდი