laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ოქსანა კალაშნიკოვა

ოქსანა კალაშნიკოვა (დ. 5 სექტემბერი, 1990) — რუსული ფესვების ქართველი ჩოგბურთელი. არის საქართველოს ფედერაციის თასის ნაკრების წევრი, ტურნირზე გამართული 33 შეხვედრიდან ცხრამეტი მოიგო. ერთეულებში მისი საუკეთესო შედეგი იყო 156-ე ადგილი (ივლინი, 2010). ამჟამად წყვილებში არის მსოფლიოს 62-ე ჩოგანი, კარიერაში საუკეთესო მაჩვენებელი კი დააფიქსირა 2016 წლის ივნისში (43-ე ჩოგანი მსოფლიო რეიტინგში). ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ოქსანა კალაშნიკოვა ბიოგრაფია ქალთა ჩოგბურთის ასოციაციის საიტზე
საბინა ალიევა

საბინა იაშარ-ყიზი ალიევა (აზერ. Səbinə Yaşar qızı Əliyeva; დ. 7 მაისი, 1980, ბაქო) — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ადამიანის უფლებათა დაცვის კომისარი (ომბუდსმენი), მე-3 კლასის სახელმწიფო მრჩეველი. საბინა ალიევა დაიბადა 1980 წლის 7 მაისს, ექიმის (შემდოგში მილი მეჯლისის დეპუტატის და დიპლომატის) იაშარ ალიევის ოჯახში. 1996 წელს ბაქოში წარჩინებით დაამთავრა №8 საშუალო სკოლა. 1996–2000 წლებში სწავლობდა ბაქოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე და წარჩინებით დაამთავრა უნივერსიტეტი. 2002 წელს წარჩინებით დაასრულა ბსუ-ს იურიდიული ფაკულტეტის მაგისტრატურა მაგისტრის ხარისხით სახელმწიფო სამართლის სფეროში. 2009–2012 წლებში მიიღო უმაღლესი განათლება საერთაშორისო ურთიერთობების სფეროში აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტთან არსებულ სახელმწიფოს მართვის აკადემიაში. 2016 წელს „საერთაშორისო სამართლის; ადამიანის უფლებების დაცვის“ სპეციალობით დაიცვა დისერტაცია და მიიღო უფლებათა დაცვის ფილოსოფიის დოქტორის ხარისხი. 2000 წლიდან დაკავებული ჰქონდა სხვადასხვა თანამდებობები აზერბაიჯანის რესპუბლიკის კონსტიტუციურ სასამართლოში. 2015 წელს სახელმწიფო აპარატის ხელმძღვანელის მოადგილედ დაინიშნა. მონაწილეობა აქვს მიღებული მთელ რიგ საერთაშორისო კონფერენციებში, ჩინეთში, ავსტრიაში, დიდ ბრიტანეთში და საბერძნეთში ჩატარებული სიმპოზიუმების ჩათვლით. დაამთავრა სნგ-ს პარლამენტთაშორისი ასამბლეის სპეციალური კურსები. თურქეთის რესპუბლიკის საკონსტიტუციო სასამართლოს მიერ ორგანიზებულ შეკრებებზე მონაწილეობას ღებულობდა აზიური ასოციაციის საკონსტიტუციო სასამართლოების საზაფხულო სკოლაში და ეკვივალენტურ დაწესებულებებში „სიტყვისა და შეკრების თავისუფლების“ თემაზე. აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის 2016 წლის 21 ივნისის განკარგულებით, მიენიჭა სახელმწიფო მრჩეველის მე-3 კლასის საკვალიფიკაციო ხარისხი. 2019 წლის 29 ნოემბერს, პრეზიდენტის მიერ წამოყენებული სამი კანდიდატიდან მილი მეჯლისის მიერ საბინა ალიევა იქნა არჩეული აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ადამიანთა უფლებათა დაცვის უფლებამოსილ თანამდებობაზე (ომბუდსმენად). ↑ Милли Меджлис Азербайджана избрал нового омбудсмена. Oxu.Az (2019-11-29). ციტირების თარიღი: 2019-12-01. ↑ Яшар Алиев: Когда мою дочь избрали омбудсменом, не смог сдержать слёз радости. Modern.az. 2.12.2019. ↑ Новый омбудсмен Азербайджана: кто она? - ДОСЬЕ. Oxu.Az (2019-11-29). ციტირების თარიღი: 2019-12-01.
მუხთარ ბაბაევი

მუხთარ ბაჰადურ-ოღლუ ბაბაევი (აზერ. Muxtar Babayev; დ. 16 ოქტომბერი, 1967, ბაქო) — აზერბაიჯანელი სახელმწიფო მოღვაწე, აზერბაიჯანის ეკოლოგიისა და ბუნებრივი რესურსების მინისტრი (2018 წლის 23 აპრილიდან). მუხთარ ბაბაევი დაიბადა ბაქოში, 1967 წლის 16 ოქტომბერს. იქვე 1984 წელს დაამთავრა საშუალო სკოლა. 1991 წელს დაამთავრა მსუ-ს ფილოსოფიის ფაკულტეტი „პოლიტოლოგიის“ სპეციალობით. 1994 წელს დაამთავრა აზერბაიჯანის სახელმწიფო ეკონომიური უნივერსიტეტი „საგარეო ეკონომიკური კავშირების“ სპეციალობით. 1991–1992 წლებში აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო კომიტეტში ეკონომიკისა და დაგეგმარების განხრით მუშაობდა. 1986—1988 წლებში მსახურობდა ჯარში. 1992-1993 წლებში აზერბაიჯანის რესპუბლიკის საგარეო ეკონომიკური კავშირების სამინისტროში მუშაობდა. 1994-2003 წლებში მუშაობდა საგარეო ეკონომიკური კავშირების სამმართველოში, SOCAR – აზერბაიჯანის ნავთობის სახელმწიფო კომპანიაში, 2003-2007 წლებში - SOCAR-ის მარკეტინგისა და ეკონომიკური ოპერაციების მართვაში. 2000 წელს დაამთავრა სრულიად რუსეთის საგარეო სავაჭრო აკადემია „მსოფლიო ეკონომიკის“ სპეციალობით. 2007-2010 წლებში იკავებდა SOCAR-ის ვიცე-პრეზიდენის თანამდებობას ეკონომიკის საკითხებში. 2010-2018 წლებში კი — საწარმოო გაერთიანება Azerkimya-ის სამეთვალყურეო საბჭოს თავმჯდომარის თანამდებობას. 2010-2015 წლებში იყო აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მილი მეჯლისის დეპუტატი. 2018 წლის 23 აპრილიდან არის აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ეკოლოგიისა და ბუნებრივი რესურსების მინისტრის თანამდებობაზე. ↑ 1.0 1.1 Бабаев, Мухтар - Официальный сайт Министерства Экологии и Природных Ресурсов Азербайджанской Республики — 20.10.2019.
ბეტა-ნაწილაკი

ბეტა-ნაწილაკი (β-ნაწილაკი) — ბეტა-დაშლის დროს ატომთა ბირთვის მიერ გამოტყორცნილი ელექტრონი და პოზიტრონი. რადიოაქტიური სხივების ფიზიკური ბუნების, წარმოშობის, აგრეთვე, ატომის აგებულების შესწავლაში უდიდესი როლი შეასრულა ინგლისელმა მეცნიერმა ე. რეზერფორდმა. 1903 წელს ე. რეზერფორდმა და ფ. სოდმა გამოთქვეს ჰიპოთეზა, რომ რადიოაქტიური გამოსხივება გამოწვეული იყო რადიოაქტიური ნივთიერების ატომების თავისთავადი დაშლით. ამ ჰიპოთზის თანახმად რადიოაქტიური ელემენტის ატომები, ჩვეულებრივი სხვა ელემენტების ატომებისაგან განსხვავებით, არამდგრადია და დროთა განმავლობაში თავისთავად იშლება. შემდგომმა გამოკვლევებმა ეს ჰიპოთეზა დაადასტურა. ე. რეზერფორდმა რადიუმის მცირე ნაჭერი მოათავსა ტყვიის სხეულის ვიწრო ხვრელის ფსკერზე. ხვრელიდან გამოსული სხივები გაატარა B ინდუქციის ერთგვაროვან მაგნიტურ ველში, ხოლო ველიდან გასულ სხივებს დაუხვედრა C ფოტოფირფიტა. ფოტოფირფიტის გამჟღავნებისას აღმოჩნდა, რომ რადიუმი ასხივებდა სამ სხვადასხვა ბუნების სხივებს. ამ სხივებს α- (ალფა), β- (ბეტა) და γ- (გამა) სხივები უწოდეს. α- და β-სხივები მაგნიტურ და ელექტრულ ველში იხრება ურთიერთსაწინააღმდეგო მიმართულებით, რაც იმის მაჩვენებელია, რომ ამ სხივების მატარებელ ნაწილაკებს აქვთ სხვადასხვა ნიშნის მუხტები. γ-სხივები მაგნიტურ და ელექტრულ ველში არ გადაიხრება, ამიტომ, ამ სხივებს მატარებელ ნაწილაკებს მუხტი არ გააჩნია. β-ნაწილაკებისათვის რეზერფორდმა დაადგინა, რომ ისინი წარმოადგენენ ელექტრონების ნაკადს: m β = m e = 9.1 ⋅ 10 − 31 {\displaystyle m_{\text{β}}=m_{e}=9.1\cdot 10^{-31}} კგ, ხოლო q β = q e = 1.6 ⋅ 10 − 19 {\displaystyle q_{\text{β}}=q_{e}=1.6\cdot 10^{-19}} კ. β-ნაწილაკები რადიუმიდან ამოდიან დაახლოებით 270 000 კმ/წმ სიჩქარით, ამიტომ, მათ აქვთ დიდი კინეტიკური ენერგია. α-ნაწილაკებთან შედარებით β-ნაწილაკები ნაკლებად შთაინთქმება ნივთიერებაში გავლისას. მათ შეუძლიათ 3 მმ სისქის ალუმინის ფირფიტის განჭოლვა, რადგან ისინი ადვილად ძვრებიან ატომურ ფენებში. ალფა-ნაწილაკი ალფა-დაშლა ბეტა-დაშლა გამა-გამოსხივება ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 343. Tomonaga, S.-I. (1997). The Story of Spin. University of Chicago Press.  Tuli, J. K. (2011). Nuclear Wallet Cards, 8th, Brookhaven National Laboratory.  The Live Chart of Nuclides - IAEA with filter on decay type Beta decay simulation
ლუკა სინიორელი

ლუკა სინიორელი, (დ. 1444-1450 წლებს შორის, კორტონა, უმბრია — გ. 16 ოქტომბერი, 1523) — იტალიელი ფერმწერი, პიერო დელა ფრანჩესკას მოწაფე. მხატვრული გამოსახვის ფორმებით სინიორელი იყო მიქელანჯელოს უშუალო წინნამორბედი. მისი ნამუშევრებიდან გამორჩეულია ფრესკები სიქსტეს კაპელაში (1481-1483), ფრესკები მონტეოლივეტო მაჯორეს მონასტერში ტოსკანაში (1497). სინიორელის დაზგური ნიმუშების დიდი ნაწილი დაცულია პერუჯის, ფლორენციისა და მიუნხენის მუზეუმებში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 373.
რამინ გულუზადე

რამინ ნამიქ-ოღლუ გულუზადე (აზერ. Ramin Namiq oğlu Quluzadə; დ. 1 თებერვალი, 1977) — აზერბაიჯანელი სახელმწიფო მოღვაწე, კავშირგაბმულობისა და მაღალი ტექნოლოგიების (2016—2017) და ტრანსპორტის, კავშირგაბმულობისა და მაღალი ტექნოლოგიების მინისტრი (2017-დან). რამინ გულუზადე დაიბადა ბაქოში 1977 წლის 1 თებერვალს. 1993 წელს იასამალის რაიონში მდებარე №167 საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ, აზერბაიჯანის სახელმწიფო ეკონომიკურ ინსტიტუტში (ამჟამად უნივერსიტეტში) ჩააბარა, სადაც 1997 წელს მიიღო ბაკალავრის ხარისხი, ხოლო 1999 წელს — მაგისტრისა. 2004 წლიდან გულუზადე ჰეიდარ ალიევის ფონდში (თავმჯდომარე — პრეზიდენტის მეუღლე მეჰრიბან ალიევა) მუშაობდა და ფონდის საქმიანობის დეპარტამენტს ხელმძღვანელობდა. 2015 წელს კავშირგაბმულობისა და მაღალი ტექნოლოგიების სამინისტროში დაიწყო კადრების გაცხრილვა. ამ დაწესებულების ბევრი მაღალჩინოსანი დაკავშირებული იყო ბიზნესზე ზეწოლის საქმესთან, უკანონო „მოსმენებთან“ და ა. შ. ბევრმა მათგანმა დაკარგა თავიანთი თანამდებობა. 12 ნოემბერს პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა თანამდებობიდან გაათავისუფლა კავშირგაბმულობისა და მაღალი ტექნოლოგიების იმდროინდელი მინისტრი ალი აბასოვი. რამდენიმე დღის შემდეგ კი, 25 ნოემბერს, თავისი განკარგულებით რამინ გულუზადე კავშირგაბმულობისა და მაღალი ტექნოლოგიების მინისტრის მოადგილედ დანიშნა. პარალელურად გულუზადე დროებით მინისტრის მოვალეობასაც ასრულებდა. 2016 წლის 15 იანვარს რამინ გულუზადე ილჰამ ალიევის ბრძანებულებით კავშირგაბმულობისა და მაღალი ტექნოლოგიების სამინისტროს ახალი მინისტრი გახდა. შემდეგი წლის 13 თებერვალს ალიევმა ხელი მოაწერა კავშირგაბმულობისა და მაღალი ტექნოლოგიების სამინისტროსა და ტრანსპორტის სამინისტროს გაერთიანების განკარგულებას ერთიან — ტრანსპორტის, კავშირგაბმულობისა და მაღალი ტექნოლოგიების სამინისტროდ, ასევე ამ ახალი სამინისტროს მინისტრად რამინ გულუზადეს დანიშვნის შესახებ დადგენილებას. ↑ 1.0 1.1 „Рамин Гулузаде - министр транспорта, связи и высоких технологий Азербайджанской Республики“ (რუსული). report.az. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-02-25. ციტირების თარიღი: 2020-11-16. ↑ „Рамин Гулузаде назначен первым замминистра связи и высоких технологий Азербайджана“ (რუსული). trend.az. 25 ноября 2015. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |date=-ში (დახმარება) ↑ „Назначен новый министр связи Азербайджана“ (რუსული). Sputnik. 15.01.2016. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |date=-ში (დახმარება)
ტელემაკო სინიორინი

ტელემაკო სინიორინი (იტალ. Telemaco Signorini; დ. 18 აგვისტო, 1835, ფლორენცია — გ. 10 თებერვალი, 1901) — იტალიელი ფერმწერი და გრაფიკოსი, მაკიაიოლის ლიდერი. სწავლობდა ფლორენციაში, სამხატვრო აკადემიასთან არსებულ სკოლაში. 1853 წლიდან იყო ჯუზეპე მაძინის რევოლუციური წრის წევრი. 1859 წელს მონაწილეობდა ჯუზეპე გარიბალდის აჯანყებაში. მისი ფერწერული ტილოები ასახავენ მხატვრის თანამედროვე ცხოვრებას, ბრძოლებს, ქალაქების ყოფას, პეიზაჟებს. მისი ცნობილი ნამუშევარია „სან ბონიფაციოს საგიჟეთი“ (1865, თანამედროვე ხელოვნების გალერეა, რომი). ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 373.
ართური და ორი სამყაროს ომი

ართური და ორი სამყაროს ომი (ინგლ. Arthur 3: The War of the Two Worlds, ფრანგ. Arthur et la guerre des deux mondes) — 2010 წლის ინგლისურენოვანი ფრანგული ანიმაციური/მოქმედებითი ფილმი, რომლის სცენარის ავტორი, პროდიუსერი და რეჟისორია ლიუკ ბესონი, ხოლო დაფუძნებულია თავისივე რომანზე იმავე სახელწოდებით. მთავარ როლში მონაწილეობს ფრედი ჰაიმორი. ფილმი აწარმოა EuropaCorp-მა და წარმოადგენს ბესონის რომანების საბოლოო ეკრანიზაციას. მისი წინამორბედი ფილმებია: „ართური და უჩინმაჩინები“ (ინგლ. Arthur and the Invisibles) და „ართური და მალთაზარის შურისძიება“ (ინგლ. Arthur and the Revenge of Maltazard). სიუჟეტის დასაწყისში ართურმა, რომელსაც დასაკარგი არაფერი აქვს, ნორმალურ ზომამდე გაზრდა უნდა მოახერხოს და დაუპირისპირდეს მალთაზარს, რომელიც მთელი სამყაროს დაპყრობით იმუქრება. სიუჟეტში გრძელდება მეორე ფილმის ბოლოს ნაჩვენები მოვლენები. მალთაზარი ადამიანის ზომამდე გაიზარდა და ართური მინიატურულ ფორმაში მოიტოვა. სელენიასა და ბეტამეჩის თანხლებით, ართური თავისი სახლიდან გამადიდებელი ელექსირის მოპოვებას შეეცდება, რასაც მალთაზარი თავისი მიმდევრების გასაძლიერებლად ჩაიგდებს ხელში. ართური ადამიანურ ზომას დედოფალი ფუტკრის მიერ მიცემული ელექსირით იბრუნებს. არჩიბალდი დარკოსს, მალთაზარის შვილს მხარეების შეცვლაში დაარწმუნებს და მას მეორე ელექსირით ადიდებს. ართური და დარკოსი მალთაზარს უპირისპირდებიან, სელენია და ბეტამეჩი მალთაზარს მინიპუტის ზომამდე აპატარავებენ, რის შემდეგაც მას ართური იჭერს, ხოლო აშშ-ის არმია მალთაზარის მიმდევრებს დაამარცხებს. ამის შემდეგ მალთაზარი ართურის ოჯახში ტყვედ რჩება. ფრედი ჰაიმორი — ართურ მონტგომერი ლუ რიდი — იმპერატორი მალთაზარი სელენა გომესი — პრინცესა სელენია. ფრანგულ ვერსიაში პერსონაჟი მილენ ფარმერმა გაახმოვანა. დაგ რენდი — პრინცი ბეტამეჩი და კლერკი მია ფეროუ — დეიზი სუშე რონ კროუფორდი — არჩიბალდი იგი პოპი — დარკოსი; მან ჩაანაცვლა ჯეისონ ბეიტმანი, რომელმაც პერსონაჟი პირველ ფილმში გაახმოვანა. რობერტ სტენტონი — არმანდ მონტგომერი პენი ბალფური — როზეტა „როუზ“ სუშე მონტგომერი რიჩარდ უილიამ დეივისი — ემი ჯინ ბეტოტე ნამბია — ბოგო სტივ როუტმანი — ექიმი სტიტჩი დევიდ გასმანი — მეფე, ბოგო და სხვა პერსონაჟები კუპერ დანიელსი — ჯორჯ ლუკასი ნორმანი სტოკლი — მერი დაშიელ ჰერმან ივესი — მოადგილე საიმონ სუშე ჯოსეფ რეზვინი — ბრედი სტივენ შაგოვი — კაპიტანი ბელრაივი სტივენ კროსი — მეხანძრე ენტონი ჰიკლინგი — დაგლასი მაიკ პაუვერსი — გრაფიტის ხელოვანი Rotten Tomatoes-ზე ფილმს 20%-იანი დადებითი შეფასება აქვს ხუთ კრიტიკოსზე დაყრდნობით, საშუალოდ 4.8/10 ქულით. დევიდ ნუსიარმა Reelfilm.com-ზე ფილმს „მისი ორი წინამორბედის მცირეოდენი გაუმჯობესება“ უწოდა და ხუთიდან 2 ქულით შეაფასა. „ართური და ორი სამყაროს ომი“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) ↑ ჯორდან მინცერი. (14 ოქტომბერი, 2010 წ.) მიმოხილვა: „ართური და ორი სამყაროს ომი“. Variety. ციტირების თარიღი: 14 მაისი, 2016 წ. ↑ ართური და ორი სამყაროს ომი. ციტირების თარიღი: 14 მაისი, 2016 წ. ↑ Arthur and the Invisibles 3: Arthur and the War of Two Worlds (2011). Fandango Media (2011). ციტირების თარიღი: 12 July 2011 ↑ Nusair, David. (24 March 2011) The Films of Luc Besson. Reel Film Reviews. ციტირების თარიღი: 12 July 2020
პურამი

პურამი — ყოველწლიური ფესტივალი, რომელიც აღინიშნება ტაძრებში, ეძღვნება ქალღმერთ დურგას ან კალის. იმართება ვალუვანადუში და მის მიმდებარე ნაწილებში ჩრდილო-ცენტრალურ კერალაში (დღევანდელი პალაკადის, თრისურის და მალაპურამის რაიონებში ) ზაფხულის მოსავლის აღების შემდეგ. მელამი არის კლასიკური შესრულება სხვადასხვა სახის მუსიკალური ინსტრუმენტების გამოყენებით, რომელიც უნიკალურია კერალაში და ჰგავს აკინს ჯაზიდან. ყველა მელამს შორის ყველაზე ტრადიციულია პანდი მელამი, რომელსაც ჩვეულებრივ ასრულებენ ტაძრის გარეთ ფესტივალის დროს. მელამის სხვა სახეობას პანჩარი მელამს უწოდებენ, რაც პანდის მელამის მსგავსი ტიპის ინსტრუმენტებით მიმდინარეობს, მაგრამ მას უკრავენ ტაძარში და განსხვავებული რიტმული დარტყმით მიმდინარეობს. პანჩავადიამი ( პანჩა სანსკრიტზე ნიშნავს ხუთს) კიდევ ერთი კლასიკური მუსიკალური ანსამბლია, რომელსაც კერალაში ასრულებენ, მიმდინარეობს ხუთი სხვადასხვა სახის ინსტრუმენტის გამოყენებით და ქმნის განსაცვიფრებელ და სწრაფი მოძრაობის პერკუსიის შესრულებას. გამოყენებული ხუთი ინსტრუმენტია მადალამი, კომბუ, ედაკკა, ელათალამი და ტიმილა . თაიამბაკა არის ჩენდას სპექტაკლის სოლო სახეობა, რომელიც განვითარდა სამხრეთ ინდოეთის შტატ კერალაში, რომელშიც მთავარი მოთამაშე ცენტრში იმპროვიზაციას ახორციელებს რიტმულად და მას გარს აკრავს ათზე მეტი ჩენდა და ილათალამი. პურამის საინტერესო ღირსშესანიშნაობები ძირითადად იმართება ვალუვანადის და ტალაპილის რეგიონში. აქ იმართება ჩრდილების თოჯინების შოუ. ფესტივალის მთავარი ღირსშესანიშნაობაა ჰარიმატომის ფორუმი, რომელიც ფესტივალის მე-7 დღეს არის. ჰარიმატომის ტაძარი მდებარეობს ტრიპუნითურას მახლობლად. ასევე, ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი რამ არის ჰარიმატომის პურამი და ფესტივალი, რომელიც ტარდება კერალას ტრადიციის, რწმენისა და კულტურის შესაბამისად. ვიშუს ფესტივალი აღინიშნება მალაიალამურ თვეებში მინამი და მედამი (აპრილი). ამ ფესტივალს აღნიშნავენ ასტამუდის ტბის სანაპიროზე მდებარე ტაძარში, რომლის მთავარი ღვთაებაა ლორდ სრი კრიშნა და არის ასლამამ სრი კრიშნას სვიის ტაძარი კოლამში. ამ ტაძრის ყოველწლიური კოლამ პურამი არის მთავარი მოვლენა ყოველწლიურ ვიშუს ფესტივალთან დაკავშირებით და იმართება ასრამამ მეიდანზე ბოლო დღეს. რიტუალები, რომლებიც პურამული მოვლენის წინა დღეს არის, მოიცავს: ჩერუპუარამ ეჟუნალლათუს 14 ტაძრიდან, ანა ნეერატუს (სპილოების დაბანა), ანაიოტუს (სპილოების დღესასწაული) და პურა სადია. პურამის ფარგლებში ტარდება კუდამათამის რიტუალი და ტრადიციული ორკესტრის (მელამის) წარმოდგენები. ფესტივალის დღეებში, ტაძრის შენობაში არის ხელოვნების სხვადასხვა ფორმის წარმოდგენა, მაგალითად, კატაკალი და ქუტუ. სპილოები კერალას კულტურისა და ყოველდღიური ცხოვრების განუყოფელი ნაწილია. სპილოებს პრესტიჟული ადგილი ენიჭებათ სახელმწიფო კულტურაში, სწორედ ამიტომ ფესტივალების მთავარ შემადგენელ ნაწილს წარმოადგენს სპილო. აშტამი როჰინი, ფესტივალი, რომელიც ღვთაება კრიშნას დაბადების დღეა, აღინიშნება როჰინის ასტერიზმზე მალაიალამის თვეში, ჩინგამი. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: პურამი 5 Year Festival Calendar Thrissur Pooram 2009 - photos
თორნიკე გორდაძე

თორნიკე გორგაძე (დ. 10 ნოემბერი, 1975, ქუთაისი) — ქართველები პოლიტიკოსი. 2012 წლის 24 აგვისტოდან 25 ოქტომბრამდე იყო საქართველოს სახელმწიფო მინისტრი ევროპულ და ევროატლანტიკურ სტრუქტურებში ინტეგრაციის საკითხებში. 2010-2012 წლებში იყო საქართველოს საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილე ევროკავშირთან ურთიერთობის საკითხებში. 1996 წელს გორდაძემ დაამთავრა ბორდოს პოლიტიკური ინსტიტუტი. 2005 წელს გახდა პარიზის პოლიტიკური ინსტიტუტის (Sciences Po) დოქტორი. ↑ თორნიკე გორდაძის ქონებრივი დეკლარაცია. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-11-30. ციტირების თარიღი: 2020-11-16.
არ დაიდარდო (რადიოსადგური)

არ დაიდარდო — ქართული მუსიკალური რადიოსადგური FM-დიაპაზონზე, რომელიც 2004 წლის 1 ივნისს გავიდა ეთერში. რადიო “არ დაიდარდომ” პირველმა შეთავაზა მსმენელს ერთიან სისტემაში მოყვანილი ყველა დროის საუკეთესო ქართული მუსიკა 24 საათის განმავლობაში. გახსნის დღიდან ის უდიდესი პოპულარობით სარგებლობს როგორც ახალგაზრდა, ისე უფროსი ასაკის მსმენელთა შორის. “არ დაიდარდოს” ეთერში ჟღერს რეტროდან დაწყებული უახლესი მუსიკალური მიმდინარეობებით დამთავრებული ყველა პოპულარული ქართული მელოდია. თბილისი - FM 96.7 ბათუმი, ოზურგეთი - FM 101.9 გორი - FM 102.0 დმანისი - FM 103.0 ზუგდიდი - FM 107.7 ახალციხე - FM 106.1 თელავი - FM 105.7 ქუთაისი - FM 102.7 რადიოსადგურის ოფიციალური საიტი რადიოსადგურის ოფიციალური Facebook-ის გვერდი ფორტუნა ფორტუნა+
არჩილ სოლოღაშვილი

არჩილ სოლოღაშვილი (დ. 13 ნოემბერი, 1979) — ქართველი მსახიობი, ტელეწამყვანი და რეჟისორი. არის გადაცემა „სხვა შუა დღე“-ისა და პროექტ „არ გაჩერდე“-ს წამყვანი. მონაწილეობდა სერიალ „ჩემი ცოლის დაქალებში“. დაიბადა 1979 წლის 13 ნოემბერს. 1995-2000 წლებში სწავლობდა თეატრალურ სკოლა-სტუდია „ბერიკებში“. 1999 წელს დაამთავრა შოთა მილორავას სახელობის საესტრადო სასწავლებელი ქართული ქორეოგრაფიის განხრით. 2005 წელს დაამთავრა შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრისა და კინოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამსახიობო ფაკულტეტი. 2006 წელს დაამთავრა შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრისა და კინოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის ასპირანტურა, მეტყველების კულტურის ფაკულტეტი. 2003–2006 წლებში იყო თეატრალური სარდაფის მსახიობი. 2006 წლიდან არის თბილისის მუსიკისა და დრამის სახელმწიფო თეატრის მსახიობი. 2010 წელს შეასრულა „სანდროს“ როლი, ფილმში „ოცნების ქალაქი“. 2013 წელს მიიღპ თეატრალური პრემია „დურუჯი“, ნომინაციაში „საუკეთესო მსახიობი მამაკაცი“, სპექტაკლში „(შუა) ზაფხულის ღამის სიზმარი“. არჩილ სოლოღაშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი არჩილ სოლოღაშვილი — ეროვნული ფილმოგრაფია მუსიკისა და დრამის თეატრი დაარქივებული 2020-11-28 საიტზე Wayback Machine.
ჭეიშვილი

საკუთარი სახელი ჭეიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ალექსანდრე ჭეიშვილი — კრიტიკოსი აპოლინარ ჭეიშვილი — ქირურგი გიგა ჭეიშვილი — ფეხბურთელი გოვენ ჭეიშვილი — მსახიობი დავით ჭეიშვილი — პოლიტიკოსი, ფიზიკოსი ვლადიმერ ჭეიშვილი — პოლიციის გენერალ-მაიორი თეიმურაზ ჭეიშვილი — ექიმი, პოლიტიკოსი თეიმურაზ ჭეიშვილი — ინჟინერი ლეონიდ ჭეიშვილი — ქიმიკოსი მალხაზ ჭეიშვილი — მორაგბე, მწვრთნელი რეზო ჭეიშვილი — მწერალი სოლომონ ჭეიშვილი — მეღვინე
გაიუს იულიუს კეისარი (უფროსი)

გაიუს იულიუს კეისარი (ძვ. წ. 140 - ძვ. წ. 85) — რომაელი სენატორი, გაიუს მარიუსის მხარდამჭერი, გაიუს იულიუს კეისარის მამა. Livius.org: გაიუს იულიუს კეისარი (უფროსი) დაარქივებული 2013-10-11 საიტზე Wayback Machine.
სინოდური თვე

სინოდური თვე (ძვ. ბერძნ. σύνοδος [synodos] — „შეერთება“, „დაახლოება“) — დროის შუალედი მთვარის ორ ერთნაირ ფაზას შორის. მთვარის სინოდური თვის საშუალო სიდიდეა 29.530 588 12 საშუალო მზისიერი დღე-ღამე (29დღ-ღ, 12სთ, 44წთ, 2.78წმ). სინამდვილეში სინოდური თვის ხანგრძლივობა, მთვარის ორბიტის ეკლიპტიკურობიდან გამომდინარე იცვლება 29.25 დღე-ღამიდან (29დღ-ღ, 6სთ, 15წთ) — 29.83 დღე-ღამემდე (29დღ-ღ, 19სთ, 12წთ), ანუ ≈13 საათით. სინოდური პერიოდი სიდერული თვე ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 373. Астрономический Календарь. Постоянная часть / Редактор Абалакин В. К.. — М.: Наука, главная редакция физико-математической литературы, 1981, ст. 555 დაარქივებული 2022-02-19 საიტზე Wayback Machine.
წაბლნარი

წაბლნარი — წაბლის ტყე. საქართველოში წაბლის ტყის მასივებია დასავლეთ საქართველოში, აჭარა-იმერეთის ქედების კალთებზე, ზღვის დონიდან 200-1100 მეტრზე. აღმოსავლეთ საქართველოში ლიხის ქედზე, ბორჯომის ხეობაში, კახეთის კავკასიონზე მეტწილად მუხნართან, რცხილნართან და წიფლნართან შერეული კორომებია. წაბლნარი განვითარებულია ყველა ექსპოზიციის საშუალო და ძლიერ დაქანებულ ფერდობებზე, მეტწილად საშუალო სიღრმის ტყის ყომრალ ნიადაგებზე. საქართველოს წაბლნარები ტიპოლოგიურად მრავალფეროვანია. გაბატონებულია ასოციაციაციებია წყავიანი, შქერიანი, იელიანი, მთისწივანიანი წაბლნარები. შედარებით იშვიათად, მომცრო ნაკვეთების სახით არსებობს თხილიანი, კავკასიურმოცვიანი, მეჩხერბალახიანი, ტრაქისტემონიანი, გვიმრიანი წაბლნარები. მთის კალთებზე წაბლნარი ნიადაგდაცვით და წყალშენახვით ფუნქციებს ასრულებს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 285.
ინგა გრიგოლია

ინგა გრიგოლია (დ. 8 მარტი, 1971, თბილისი) — ქართველი ჟურნალისტი. დაიბადა 1971 წლის 8 მარტს. დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. მუშაობდა ტელევიზიებში: „რუსთავი 2“, „მზე“, „იმედი“. იყო ტელეგადაცემების – „პირველების“, „რეაქციისა“ და თოქ-შოუ „იმედის კვირის“ ავტორი და წამყვანი. ამჟამად არის „TV პირველის“ გენერალური პროდიუსერი. 2016 წლიდან ამავე ტელეკომპანიის გადაცემა „დღის ამბები“-სა და გადაცემა „რეაქციის“ წამყვანი. დაჯილდოებულია თამარ მეფის ორდენით. ინგა გრიგოლია — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
თეა ადეიშვილი

თეა ადეიშვილი (დ. 22 იანვარი, 1974) — ქართველი ჟურნალისტი. დაიბადა 1974 წლის 22 იანვარს. 1991-1996 წლებში სწავლობდა ქუთაისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ჟურნალისტიკის ფაკულტეტზე. 1996-1998 წლებში სწავლობდა საქართველოს დიპლომატიური აკადემიაში, საერთაშორისო ურთიერთობების ფაკულტეტზე. მიღებული აქვს ფონდ „ინტერნიუსის“ სერთიფიკატები ადამიანის უფლებების და არჩევნების გაშუქების სფეროში. 1999-2003 წლებში მუშაობდა „პირველ არხზე“. იყო გადაცემების „აუდიენციისა“ და „ალიონის“ კორესპონდენტი. 2003-2007 წლებში იყო ტელეკომპანია „იმედი“-ს გადაცემა „დროება“-ს კორესპონდენტი. 1996-1998 წლებში მუშაობდა საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს საერთაშორისო ურთიერთობების დეპარტამენტში. ამჟამად მუშაობს ტელეკომპანია „მთავარ არხზე“. media.ge დაარქივებული 2020-09-29 საიტზე Wayback Machine.
არტაბაზე I

არტაბაზე I — აქემენიანთა იმპერიის არმიის სარდალი ქსერქსე I-ის დროს. იყო ბერძენ-სპარსელთა ომების მონაწილე. ძვ. წ. 480 წელს სალამინთან ბრძოლაში დამარცხების შემდეგ გაქცეული ქსერქსე აზიამდე მიაცილა, შემდეგ საბერძნეთში მიბრუნდა და აიღო ქალაქი ოლინთოსი, ხოლო ქალაქ პოტიდეის უშედეგო ალყის შემდეგ გადავიდა ბეოტიაში, სადაც ძვ. წ. 479 წელს მონაწილეობა მიიღო პლატეის ბრძოლაში. აქ სპარსელთა მარცხის შემდეგ უკან დაიხია და 40 ათას მეომართან ერთად თავი შეაფარა ბიზანტიონს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 587.
არტაბაზე II

არტაბაზე II — აქემენიანთა იმპერიის არმიის სარდალი არტაქსერქსე II-ის დროს. იყო მცირე აზიის სატრაპი. არტაქსერქსე III-ის გამეფების შემდეგ ბერძენთა დახმარებით რამდენჯერმე აჯანყდა. მარცხის და ტყვეობიდან გათავისუფლების შემდეგ გაიქცა ფილიპე II მაკედონელთან. შემდეგ ისევ სპარსეთში დაბრუნდა და დარიოს III-ის ერთგული გახდა. დარიოსის დაღუპვის შემდეგ დამორჩილდა ალექსანდრე მაკედონელს, რომელმაც ის ბაქტრიის მმართველად დანიშნა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 587.
კოლკის მყინვარი

კოლკის მყინვარი (რუს. Колка) — კარულ-ხეობის ტიპის მყინვარი რუსეთში, ჩრდილოეთ ოსეთში, ქალაქ ვლადიკავკაზის სიახლოვეს. მდებარეობს კავკასიონზე, ყაზბეგ-ჯიმარის მასივის ჩრდილო კალთაზე, გენალდონის ხეობაში. სიგრძე დაახლოებით 3 კმ, ფართობი 2.5 კმ². XIX საუკუნის ბოლოს კოლკა ერწყმოდა მაილის მყინვარს (სიგრძე დაახლოებით 6 კმ, ფართობი დაახლოებით 7 კმ²), რომელიც აგრეთვე მიეკუთვნება მდინარე გენალდონის აუზს, მაგრამ შემდგომში განცალკევდა. კოლკა მიეკუთვნება პულსაციური მყინვარების ტიპს, რომელთათვის დამახასიათებელია მყინვარის სხეულის მკვეთრი წინსვლა, რომელსაც თან სდევს ყინულის ჩამოქცევა და გლაციალური ღვარცოფის წარმოქმნა. დაახლოებით 70 წელიწადში ერთხელ ფიქსირდება მყინვარის კატასტროფული გადანაცვლება, რომელიც ცნობილია 1835 წლიდან. 1902 წელს მდინარე გენალდონის ხეობაში 11 კმ-ზე შეიჭრა დაახლოებით 100 მ სიმაღლის წყალყინულოვანი ნაკადი, რომელსაც მოჰყვა დიდი ნგრევა და მსხვერპლი. ცნობილია კოლკის მყინვარის გადაადგილება 1969–70 წლის შემოდგომასა და ზამთარში. 2002 წლის სექტემბერში მოხდა რუსეთში უდიდესი გლაციალური კატასტროფა — კარმადონის ხეობაში ჩამოწვა ულტრასელური წყალყინულოვან-ქვიანი ღვარცოფი, რომელმაც დაანგრია დასახლებული პუნქტები, დასასვენებელი ბაზები, ელექტროგადაცემის ხაზები და შეიწირა 135 ადამიანის სიცოცხლე. ↑ Словарь современных географических названий. Екатеринбург, 2006. ↑ 2.0 2.1 2.2 Г. Д. Климова. Колка | Большая российская энциклопедия