laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
მარტინ შალფი

მარტინ შალფი (ინგლ. Martin Chalfie; დ. 1947) — ამერიკელი მეცნიერი, ფილოსოფიის დოქტორი (ნეირობიოლოგიის განხრით) ჰარვარდის უნივერსიტეტიდან, ბიოლოგიის პროფესორი კოლუმბიის უნივერსიტეტში, ნობელის პრემიის ლაურეატი ოსამა სიმომურასა და როჯერ ციენთან ერთად მწვანე მანათობელი ცილების აღმოჩენისთვის.
დავით გუგუნავა

დავით (დათა) სიმონის ძე გუგუნავა (დ. 1815 — გ. 1885) — თავადი, ქართველი მომღერალი, ლოტბარი, რუსეთის არმიის პრაპორშჩიკი. მონაწილეობდა გურიის 1841 წლის აჯანყებაში, თუმცა შემდეგ მთავრობას შეურიგდა. არჩეული იყო ოზურგეთის მაზრის თავადაზნაურობის წინამძღოლად (დაახლ. 1871). რუსეთ-ოსმალეთის 1877-1878 წწ. ომის დროს წარმატებით მეთაურობდა გურიის დრუჟინას. დათა გუგუნავა, გარდა სამხედრო მოღვაწეობისა, იყო ხალხური სიმღერების შემსრულებელი. მისი მოწაფე იყო სამუელ ჩავლეიშვილი. მისი ვაჟი, სიმონი, იყო ცნობილი პოეტი და მთარგმნელი. არის ავტორი სიმღერისა „შავი შაშვი ჩიოდა“, რომელიც მან შვილის, ტიტიკოს, გარდაცვალების გამო დაწერა. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: დავით გუგუნავა დავით გუგუნავა — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ნიკო ჯავახიშვილი Грузины под Российским Флагом: Грузинские военные и государственные деятели на службе России в 1703-1917, 2003, თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გამომცემლობა, გვ. 99. ახუაშვილი ი. გუგუნავები, თბილისი, 2002 გვ. 290
ჟურნალი

ჟურნალი (ფრანგ. journal), როგორც წესი — ბეჭდური გამოცემა, რომელიც გარკვეული პერიოდულობით იბეჭდება და მოიცავს სტატიებს სხვადასხვა თემაზე. ამგვარი გამოცემის შემოსავლის წყაროს რეკლამა, გასიყიდი ფასი ან ორივე ერთად წარმოადგენს. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ჟურნალი ჟურნალი საიტზე Curlie
მაკა საგაიპოვა

მაკა უმარის ასული საგაიპოვა უმარის-ასული (ჩეჩნ. Макка Сагаипова, ხალხში ცნობილი მაკა ჩეჩენკა; დ. 14 თებერვალი, 1987, გროზნო) — ჩეჩენი მომღერალი და მოცეკვავე. მაკა ჩეჩნეთის ესტრადაზე ერთ-ერთი ყველაზე ახალგაზრდა და პოპულარული მომღერალია. მას ორი სოლო-ალბომი აქვს უკვე გამოშვებული. გარდა ზემოხსენებულისა, ანსამბლ „ლოვზარში“ მოღვაწეობს. აქვე უნდა აღინიშნოს, რომ სხვადასხვა საიტზე ვრცელდება ბუნდოვანი ვიდეორგოლი მინაწერით „როგორ კლავენ ჩეჩნები მაკას“. რგოლის შინაარსის ნამდვილობასა და მაკას დღევანდელი ბედ-იღბლის შესახებ აღარაფერია ცნობილი. ოფიციალური ინფორმაციით, მაკა საგაიპოვა მოსკოვში ცხოვრობს. ბოლო დროს პრესაში გაჩენილი ჭორები მაკას სიკვდილის თაობაზე უარყოფილ იქნა ინტერვიუთი, რომელიც ჩეჩნეთის სილამაზის დედოფალმა რუსულ MTV–ს მისცა. მაკა საგაიპოვას სიმღერები ვიდეო დაარქივებული 2008-02-28 საიტზე Wayback Machine. მაკა საგაიპოვა დაარქივებული 2011-01-30 საიტზე Wayback Machine.
1806

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1806 1806 (ათას რვაას ექვსი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ოთხშაბათი და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ორშაბათი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 12 დღე. ეს წელი არის XIX საუკუნის 1-ლი დეკადის მე-6 წელი. 12 ივლისი — ლიხტენშტაინმა დამოუკიდებლობა მიიღო. 6 აგვისტო — ავსტრიის იმპერატორმა ფრანც II-მ გერმანიის საიმპერატორო გვირგვინზე უარი განაცხადა. საღვთო რომის იმპერია დაიშალა. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1806. 20 იანვარი : ნატანიელ პარკერ უილისი — ამერიკელი ავტორი, პოეტი (გ. 1867) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1806.
ბზიკები (ჯგუფი)

„ბზიკები“ — საბავშვო მუსიკალური ჯგუფი, რომელმაც საქართველო წარმოადგინა 2008 წლის საბავშვო ევროვიზიაზე, კვიპროსის ქალაქ ლიმასოლში. ჯგუფი „ბზიკები“ ამ კონკურსის გამარჯვებული გახდა. ჯგუფის წევრები არიან: გიორგი შიოლაშვილი, მარიამ თათულაშვილი და მარიამ კიკუაშვილი. ევროვიზიის შიდაშესარჩევ კონკურსზე ისინი ცალ-ცალკე მოვიდნენ, მაგრამ ჟიურიმ ისინი ერთ ჯგუფად გააერთიანა. ბზიკები 2008 წლის საბავშვო ევროვიზიის კონკურსში მონაწილეთა შორის ყველაზე პატარები, ათი წლისები იყვნენ. მარიამ კიკუაშვილმა, მარიამ თათულაშვილმა და გიორგი შიოლაშვილმა თითქმის მთელი ევროპა მოხიბლეს და უმაღლესი შეფასებები დაიმსახურეს. 15 ქვეყანას შორის, რომლებმაც ქართულ ჯგუფს უმაღლესი შეფასებები მისცეს, რუსეთი, ბელარუსი და ლიეტუვა იყვნენ. პატარებმა მე-6 ნომრით იმღერეს. 10 წლის „ბზიკებმა“ შიდა შესარჩევი ტური თბილისში დიდი უპირატესობით მოიგეს. სიმღერამ თავისი ორიგინალურობით გაამართლა და კვიპროსზე დიდი მხარდაჭერა მოიპოვა. ქალაქ ლიმასოლის სცენა „ბზიკებისთვის“ პირველი დიდი გამოცდილება იყო. ↑ ჯგუფი „ბზიკები“ საპატიო სტუმრის სტატუსით ერევანში მიიწვიეს[მკვდარი ბმული] ↑ საბავშვო ევროვიზია 2008-ის გამარჯვებული ჯგუფი „ბზიკები“ გახდა
1805

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1805 1805 (ათას რვაას ხუთი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა სამშაბათი და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა კვირა. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 12 დღე. ეს წელი არის XIX საუკუნის 1-ლი დეკადის მე-5 წელი. 21 ოქტომბერი : ტრაფალგარის ბრძოლა ინგლისის ფლოტსა და ფრანგულ-ესპანურ გაერთიანებულ არმადას შილორის. 2 დეკემბერი : აუსტერლიცის ბრძოლა საფრანგეთის არმიასა და ანტიფრანგულ კოალიციას შორის, სადაც ნაპოლეონ ბონაპარტმა სასტიკად დაამარცხა ავსტრიის და რუსეთის არმიები. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1805. 13 თებერვალი : პეტერ გუსტავ ლეჟენ დირიხლე — გერმანელი მათემატიკოსი (გ. 1859) 2 აპრილი : ჰანს კრისტიან ანდერსენი — დანიელი პოეტი და მეზღაპრე (გ. 1875) 4 აგვისტო : ჰამილტონი, უილიამ როუან — ირლანდიელი მათემატიკოსი. მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1805.
სიმონ გუგუნავა

სიმონ გუგუნავა (დ. 30 ივნისი, 1839 — გ. 18 ივლისი, 1909, ქუთაისი) — ქართველი პოეტი, პოემა „თამარიანის“ ავტორი. დაიბადა სოფელ ძიმითში, თავად დავით გუგუნავას ოჯახში. მისი დედა ელისაბედ მიქელაძე წიგნის მოყვარული და განათლებული ქალი იყო. ოჯახში მდიდარი ბიბლიოთეკა ჰქონიათ. სწავლობდა ოზურგეთის სამაზრო სასწავლებელში, რომელიც არ დაუმთავრებია. 1872 წელს დაქორწინდა ნიკოლოზ ლორთქიფანიძის ასულ ფედოსიზე, რომელიც სილამაზით ყოფილა განთქმული. 1884-1888 წლებში იყო ქუთაისის საადგილმამულო ბანკის გამგეობის წევრი. მიაღწია პორუჩიკის ჩინამდე. 1889-1898 წლებში იყო ოზურგეთის მაზრის თავად-აზნაურთა წინამძღოლი, 1892 წელს ფირალობის საკითხზე დაუპირისპირდა მაზრის უფროსს, ოტია დადეშქელიანს. ამის ნიადაგზე დადეშქელიანი მოხსნეს. 1898-1904 წლებში იყო ლეჩხუმის მაზრის მომრიგებელი მოსამართლე. 1888 წ. გამოიცა გუგუნავას პოემა „თამარიანი. ლექსად თქმული“, რომელიც გრიგოლ რჩეულიშვილის ისტორიული რომანის „თამარ ბატონიშვილის“ პოეტური გადამუშავებაა. გადმოცემის თანახმად გურიის სოფელ გორაბერეჟოულში, აკაკი წერეთლის რჩევით, რაფიელ ერისთავი და სიმონ გუგუნავა ერთამენთს გაეჯიბრნენ, რომელი მათგანი გალექსავდა უკეთ გრიგოლ რჩეულიშვილის ისტორიულ რომანს „თამარ ბატონიშვილი“. ორივე ავტორის „თამარიანი“ 1888 წელს გამოიცა. გუგუნავას პოემაში შეინიშნება როგორც შოთა რუსთაველის, ასევე ხალხური ზეპირსიტყვიერების გავლენა. „თამარიანმა“ დიდი პოპულარობა მოიპოვა (1893-1990 წწ. თერთმეტჯერ გამოიცა). მისი მზითევში წაღება პრესტიჟული იყო, ზოგიერთი ადგილი სიმღერად იქცა, განსაკუთრებით პოპულარული გახდა „შალვა, ჩემო სიყვარულო“. თანამშრომლობდა პერიოდულ გამოცემებში „დროება“, „კვალი“, „მწყემსი“, „მოამბე“. 1893-1895 წლებში ამ ჟურნალებში ბეჭდავდა საკუთარ ლექსებს. გუგუნავას ეკუთვნის რამდენიმე ლექსი, მათ შორის „დედაენა“, „მოხუცის ანდერძი“, „ვუძღვნი მოსწავლე ქართველობას“. მას აგრეთვე ეუთვნის სარეცენზიო სტატია „ქართული გალობის გამო“. მისი სხვა ლექსები და პოემა „ტყვე სასტიკი ზამთრისა“ დაკარგულია სოფელ ნაგომარში გუგუნავას საცხოვრებელი სახლის, „პოეზიის სასახლის“ დაწვის გამო. გუგუნავას ჰობი იყო ჭადრაკის თამაში. დაახლოებული იყო აკაკი წერეთელთან, რომელიც ხშირად სტუმრობდა მას ნაგომარში. გარდაიცვალა ქუთაისში. დაკრძალეს ქუთაისში, ბაკისუბნის წმინდა გიორგის ეკლესიასთან. 1956 წელს გადაასვენეს საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში. ალანია, ნ, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 289. სიმონ გუგუნავას ლექსები ↑ „კვალი“, 1893, № 14 ↑ „მოამბე“, №3 გვ. 147-148 — 1895 წ. ↑ „დროება“, N71 გვ. 2-3 — 1884 წ.
1804

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1804 1804 (ათას რვაას ოთხი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის ნაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა კვირა და იულიუსის კალენდრის ნაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა პარასკევი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 12 დღე. ეს წელი არის XIX საუკუნის 1-ლი დეკადის მე-4 წელი. მაისი - ქართლის მთიანეთში რუსეთის აჯანყება დაიწყო. რუსეთის ჯარები იმერეთში შეიჭრნენ. სოლომონ II იძულებით შევიდა რუსეთის მფარველობაში ფოთში ჩნდებიან პირველი რუსი სამხედროები. რუსეთმა გურიის სამთავრო მფარველობაში მიღებულად გამოაცხადა. დაიწყო რუსეთ-ირანის ომი იულონ და ფარნაოზ ბატონიშვილები რუსეთში გადაასახლეს გაიხსნა თბილისის კეთილშობილთა სასწავლებელი. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1804. 14 მარტი  : იოჰან შტრაუსი — ავსტრიელი კომპოზიტორი (გ. 1849) 14 ოქტომბერი : გრიგოლ ორბელიანი — ქართველი პოეტი (გ. 1883) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1804. 6 თებერვალი : ჟოზეფ პრისტლი — ინგლისელი ქიმიკოსი, თეოლოგი, ფილოსოფოსი (დ. 1733)
ვარდან მამიკონიანი

ვარდან მამიკონიანი (სომხ. Վարդան Մամիկոնյան; დ. 388 — გ. 26 მაისი, 451) — სომეხი სარდალი, სომხეთის ერთ-ერთი უწარჩინებულესი გვარის წარმომადგენელი ტარონიდან. მამიკონიანები მემკვიდრეობით სპასპეტები (მხედართმთავრები) იყვნენ. სომეხი ისტორიკოსის, ფავსტოს ბუზანდის ცნობით, მამიკონიანები ჭენთა — ჩინეთის სამეფო გვარის შთამომავლები არიან. სხვა მოსაზრებით, „ჭენ“ აქ „ჭანს“ (ერთ-ერთ ქართველურ ტომს) უნდა ნიშნავდეს (ნიკოლოზ ადონცი, ნიკოლოზ ჯანაშია). მამა ვარდან მამიკონიანისა — სომხეთის სპასპეტი ამაზასპ მამიკონიანი, დედა — საკაჰანუში, სომეხთა კათალიკოსის საჰაკ დიდის ასული იყო. 432 წელს მამიკონიანი სომხეთის სპარაპეტი გახდა. იგი გაიწვიეს ირანში და მიაღებინეს სახელმწიფო რელიგია — ზოროასტრიზმი. მაგრამ სომხეთში დაბრუნების შემდეგ, 450-451 წლებში, სათავეში ჩაუდგა აჯანყებას ირანის წინააღმდეგ. მან რამდენიმეჯერ დაამარცხა ირანელები და აჯანყებულთა მთავრობის მეთაური გახდა. დაიღუპა 451 წლის 26 მაისს ავარაირის ბრძოლაში (მდინარე თხმუტის ნაპირზე, ნახიჩევანის დასავლეთით). მამიკონიანი როგორც ისტორიული პირი იხსენიება იაკობ ცურტაველის „შუშანიკის წამებაში“. მამიკონიანები ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ვარდან მამიკონიანი О Вардане и войне армянской
უთანაზომო მონაკვეთები

თუ ორი წრის a და b მონაკვეთს სიდიდით შევადარებთ, გამორიცხული არ არის, რომ a მონაკვეთი b-მონაკვეთში მოთავსდეს ზუსტად r მთელ რიცხვჯერ. ამ შემთხვევაში b მონაკვეთის სიგრძე ძალიან მარტივად გამოისახება a მონაკვეთის სიგძით: b მონაკვეთის სიგრძე r-ჯერ მეტია a- მონაკვეთის სიგრძეზე, შედძლება ისეც მოხდეს რომ r- რიცხვი, რომელსაც ასეთი თვისება აქ არ არსებობდეს; მაგრამ ამ შემთხვევაში შეიძლება, რომ a მონაკვეთი დავყოთ (გავყოთ) რაიმე რიცხვზე, ვთქვათ, n ტოლ ნაწილად (თითოეული სიგრძე ინება a/n) და ასეთი ნაწილი m მთელ რიცხვჯერ აღებით ზუსთად მივიღოთ b მონაკვეთი b = m / n ∗ a {\displaystyle b=m/n*a} (1) თუ შესაძლებელია (1) სახის თანაფარდობა, ამბობენ, რომ a და b მონაკვეთები თანაზომადნი არიან. რადგან მათ აღმოაჩნდათ რაღაც ”საერთო საზომი” ასეთია a/n სიგძის მონაკვეთი, რომელიც a მონაკვეთში მოთავსდა ზუსტად n-ჯერ, ხოლო b-მონაკვეთში ზუსტად m-ჯერ. რაიმე b-მონაკვეთი a მონაკვეთთან თანაზომადია ან არათანაზომადი იმისდა მიხედვით, არსებობს თუ არა ისეთი m და n (m და n € N) (n≠0) რომ ადგილი ჰქონდეს (1) ტოლობას.
1803

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1803 1803 (ათას რვაას სამი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა შაბათი და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ხუთშაბათი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 12 დღე. ეს წელი არის XIX საუკუნის 1-ლი დეკადის მე-3 წელი. სამეგრელოს სამთავრო რუსეთის მფარველობაში შევიდა დარეჯან დედოფალი რუსეთში გადაასახლეს. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1803. 1 იანვარი : მანუელ ფელიპე დე ტოვარი — ვენესუელელი პოლიტიკური მოღვაწე. (გ. 1866) 28 სექტემბერი : მერიმე, პროსპერ — ფრანგი დრამატურგი, ისტორიკოსი, არქეოლოგი, მწერალი (გ. 1870) 5 დეკემბერი : ტიუტჩევი, თედორე — რუსი პოეტი (გ. 1873) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1803.
საქართველოს თეატრების სია

ამ სიაში მოტანილია საქართველოს თეატრების სია: გორის დრამატული თეატრი ზუგდიდის დრამატული თეატრი აზერბაიჯანული სახელმწიფო თეატრი ალექსანდრე გრიბოედოვის სახელობის სახელმწიფო რუსული დრამატული თეატრი გიორგი მიქელაძის სახელობის თოჯინების სახელმწიფო თეატრი გიორგი შავგულიძის სახელობის თეატრი - სახიობა ვერიკო თავისუფალი თეატრი ზაქარია ფალიაშვილის სახელობის თბილისის ოპერისა და ბალეტის სახელმწიფო თეატრი თბილისის მარიონეტების სახელმწიფო თეატრი თეატრალური სარდაფი ვაკეში თეატრალური სარდაფი რუსთაველზე თეატრი ათონელზე თითების თეატრი იმპრო - მოძრაობისა და მიმიკის თეატრი კახა ბაკურაძის მოძრაობის თეატრი კოტე მარჯანიშვილის სახელობის სახელმწიფო აკადემიური დრამატული თეატრი მეორე სახლი მეტეხი — ქართული ნაციონალური ბალეტის თეატრი მიხეილ თუმანიშვილის სახელობის კინომსახიობთა თეატრი თბილისის მოზარდ მაყურებელთა რუსული თეატრი თბილისის მოზარდ მაყურებელთა ქართული თეატრი მუსიკისა და დრამის სახელმწიფო თეატრი ნაბადი-სტილიზებული ფოლკლორის თეატრი პანტომიმის თეატრი პატარა თეატრი პეტროს ადამიანის სახელობის სახელმწიფო სომხური დრამატული თეატრი რეზო გაბრიაძის თეატრ-სტუდია სამეფო უბნის თეატრი სანდრო ახმეტელის სახელობის სახელმწიფო დრამატული თეატრი ტრაგიკომედიის თეატრი შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო აკადემიური დრამატული თეატრი ძველი სახლი ჯიბის თეატრი თბილისის მუსიკალური კომედიის თეატრი თბილისის მინიატურების თეატრი თბილისის თოჯინების რუსული თეატრი ვერის სახალხო თეატრი თელავის დრამატული თეატრი ოზურგეთის დრამატული თეატრი სენაკის აკაკი ხორავას სახელობის სახელმწიფო დრამატული თეატრი სოხუმის სახელმწიფო დრამატული თეატრი სოხუმის დრამატული თეატრი ფოთის ვალერიან გუნიას სახელობის სახელმწიფო დრამატული თეატრი მესხიშვილის თეატრი ქუთაისის თოჯინების თეატრი ქუთაისის ოპერის თეატრი ჩოხატაურის სახალხო თეატრი ჭიათურის დრამატული თეატრი ზინაიდა კვერენჩხილაძის სახელობის დმანისის პროფესიული სახელმწიფო დრამატული თეატრი
ევრაზიიზმი

ევრაზიიზმი, უფრო იშვიათად ევრაზიატიზმი, ან ევრაზიანიზმი (რუსულად еврази́йство, ქართულად შეიძლება ვთარგმნოთ როგორც ევრაზიელობა, ევრაზიულობა) არის ერთ-ერთი პოლიტიკური მოძრაობა, რომლის ფუძემდებლები შეეცადნენ შეექმნათ და დაემკვიდრებინათ ახალი პოლიტიკური იდეოლოგია. ამ მსოფლმხედველობის შექმნისათვის ამოსავალ წერტილად იქცა ევრაზიის კონტინენტზე რუსეთის გამორჩეული მდებარეობა. ეს მოძრაობა ჩაისახა 1920—1930-იან წლებში რუს ემიგრანტთა გარემოცვაში. რუსეთში მიიჩნევენ, რომ თანამედროვე ამ ქვეყნის ინტელექტუალური წრეები მეტნაკლებად ნასაზრდოვებია ევრაზიიზმის იდეებით, ხოლო თანამედროვე რუსულ პოლიტიკაში კი ამ იდეოლოგიას ნამდვილი რენესანსი უდგას. ნიკოლოზ დანილევსკი, ვასილი კლიუჩევსკი, ნიკოლოზ ტრუბეცკოი, პეტრე სავიცკი – ეს ევრაზიიზმის კონცეფციის განვითარებაზე მომუშავე რიგ ავტორთა მხოლოდ მცირე ჩამონათვალია. რუსეთში ევრაზიიზმს ცივილიზაციურ სამეცნიერო-კვლევით კონცეფციად განიხილავენ და რომ ეს კონცეფცია შეიძლება მომავალში განივრცოს და კვლავაც განვითარდეს. ამ მხრივ აღსანიშნავია ლევ გუმილიოვის მიერ გაწეული შრომა; ის ევრაზიიზმის კონცეფციაზე დაყრდნობით ეთნოგენეზისის პროცესებს იკვლევდა. ევრაზიული კონცეფციის მთავარ პუნქტებია; კულტურულ-ისტორიული ტიპების არსებობა. ბუნებრივ-გეოგრაფიული ფაქტორების გავლენა ადგილობრივ ისტორიაზე (ადგილგანვითარების («месторазвития») ჰიპოთეზა). პროგრესის სპეციფიკური განსაზღვრა. ნიკოლოზ დანილევსკიმ თავის ნაშრომში „რუსეთი და ევროპა“ ნათლად მიუთითა რუსეთსა და ევროპას შორის ურთიერთგაუგებრობის მიზეზთა პრობლემაზე. ამ პრობლემის გადასაწყვეტად დანილევსკიმ დაასახელა მთელი რიგი საკითხებისა, რომელთა შორისაც ერთ-ერთი უმთავრესი „რუსეთისა“ და „ევროპის“ ცნებათა არსის შესახებ არსებული საკითხია. ნ. დანილევსკის აზრით შეუძლებელია საუბარი ამ ორი ცნების გეოგრაფიულ არსზე, რამეთუ ეს ცნებები განსხვავებული ბუნების არის: „მისი (ანუ "ევროპის") აზრი ძალიან დამტევია, ოღონდ არა გეოგრაფიული, არამედ კულტურულ–ისტორიული თვალსაზრისით“. ნ. დანილევსკი ამკვიდრებს კულტურულ-ისტორიულ ტიპის ცნებას. რუსებსა და ევროპელებს შორის ის გამოჰყოფს ორ განმასხვავებელ რომანულ-გერმანულსა და ბერძნულ-ბიზანტიურ ტიპს. ეს ორი ტიპი ისტორიულად ყოველთვის ურთიერთდაპირისპირებული იყო ერთმანეთის მიმართ. ავტორის აზრი იმის შესახებ, რომ "გეოგრაფიას არანაირი მნიშვნელობა არ აქვს", მეტისმეტად კატეგორიულია. ამ შემთხვევაში სრულიად უგულებელყოფილია აზრი ბუნებრივ-გეოგრაფიული ფაქტორის მნიშვნელოვნება ხალხის მენტალიტეტის ჩამოყალიბების საქმეში, რომელიც კულტურულ-ისტორიული ფენომენის უმნიშვნელოვანესი შემადგენლის როლი. პანსლავიზმი პან-მოძრაობები რუს ნაციონალისტთა ორგანიზაციები დიდი რუსული ენციკლოპედია[მკვდარი ბმული]
1802

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1802 1802 (ათას რვაას ორი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა პარასკევი და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ოთხშაბათი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 12 დღე. ეს წელი არის XIX საუკუნის 1-ლი დეკადის მე-2 წელი. 12 აპრილი - თბილისში, სიონის ტაძარში, გამოცხადდა მანიფესტი ქართლ-კახეთის სამეფოს გაუქმების შესახებ. აპრილი-მაისი - გაუქმდა ქართლ-კახეთის დროებითი მმართველობა. მაისი - თბილისში მოქმედება დაიწყო „საქართველოს მმართველობამ“ პოლიტიკური გამოსვლა კახეთში თბილისში დაარსდა რუსული ორკლასიანი დაწტყებითი სასწავლებელი. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1802. 5 თებერვალი : მარი ბროსე — ფრანგი ორიენტალისტი და ქართველოლოგი (გ. 1880) 11 თებერვალი : ლიდია მარია ჩაილდი — ქალების უფლებების დამცველი (გ. 1880) 26 თებერვალი : ვიქტორ ჰიუგო — ფრანგი მწერალი (გ. 1885) 24 ივლისი : დიუმა, ალექსანდრ (უფროსი) — ფრანგი მწერალი 30 სექტემბერი : ბალარი, ანტუან ჟერომ — ფრანგი ქიმიკოსი 29 ნოემბერი : ჰაუფი, ვილჰელმ — გერმანელი მწერალი მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1802.
როჯერ ციენი

როჯერ ციენი (გამარტ. ჩინ. 钱永健, პინ. Qián Yǒngjiàn, დ. 1 თებერვალი, 1952, ნიუ-ჯერსი, აშშ — გ. 24 აგვისტო, 2016) — ჩინელ-ამერიკელი ქიმიკოსი, ქიმიისა და ბიოქიმის კათედრის პროფესორი კალიფორნიის უნივერსიტეტში, სან-დიეგო. 2008 წელს მიენიჭა ნობელის პრემია მწვანე მანათობელი ცილების აღმოჩენისთვის ორ სხვა მეცნიერთან ერთად. ციენი წარმოშობით ვუიუეს სამეფო ოჯახის შთამომავალია. ისტორიული წყაროების მიხედვით, ციენი მეფე ქიან ლიუს 34-ე თაობის შვილთაშვილია. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 https://www.washingtonpost.com/national/health-science/roger-y-tsien-chemist-shared-nobel-for-tool-to-research-alzheimers-dies-at-64/2016/08/31/90ca6de8-6fc9-11e6-8533-6b0b0ded0253_story.html ↑ 2.0 2.1 Encyclopædia Britannica <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a> ↑ 3.0 3.1 ბროკჰაუზის ენციკლოპედია <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227"></a> ↑ Brozović D., Ladan T. Hrvatska enciklopedija — LZMK, 1999. — 9272 გვრ. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1264934"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q429032"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q18446"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1789619"></a> ↑ 5.0 5.1 Munzinger Personen <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107343683"></a> ↑ https://www.britannica.com/biography/Roger-Y-Tsien ↑ https://oac.cdlib.org/findaid/ark:/13030/c88g8sdr/ ↑ https://wolffund.org.il/roger-y-tsien/ ↑ http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/chemistry/laureates/2008/ ↑ https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/about/amounts/ ↑ THE BAILLET LATOUR HEALTH PRIZE - 2019 ↑ https://www.brandeis.edu/rosenstiel/rosenstiel-award/past.html ↑ https://www.ascb.org/award/e-b-wilson-medal/ ↑ https://www.ms-fund.keio.ac.jp/en/prize/list.html ↑ http://www.physoc.org/sites/default/files/page/Lectures%20and%20Prizes%20to%202017_2.pdf ↑ https://www.robarts.ca/taylor_prize/previous_recipients.html ↑ https://web.archive.org/web/20060819181903/http://www.royalsociety.org/page.asp?tip=1&id=4700 ↑ https://www.acs.org/funding/awards/acs-award-for-creative-invention/past-recipients.html ↑ https://clarivate.com/citation-laureates
მხეცი (პერსონაჟი)

დოქტორი ჰენრი ფილიპ ”ჰენკ” მაკ-კოი (მხეცი) — გამოგონილი პერსონაჟი, Marvel Comics-ის სუპერგმირი, იქს-ადამიანების წევრი. შექმნილია მწერალი სტენ ლისა და მწერალი/ილუსტრატორი ჯეკ კირბის მიერ. პირველად გამოჩნდა კომიქსში იქს–ადამიანები (ნაწ. 1) #1 (1963 წლის სექტემბერი). თავდაპირველად, ჰენკ მაკ-კოი იყო მუტანტი, რომელიც ფლობდა მაიმუნის-მსგავს ზეადამიანურ ფიზიკურ ძალას, სიმარდეს, დიდი ზომის ფეხებსა და ხელებს. სხვა მხრივ ჩვეულებრივ ადამიანს ემსგავსებოდა. მხეცად გარდაქმნის შემდგომ კი მუტანტმა შეიძინა ცხოველის-მსგავსი გარეგნობა: ლურჯი ბეწვი, წვეტიანი ყურები, ბასრი კბილები და ბრჭყალები, კატისებრთა თვისებები. მისმა ფიზიკურმა შესაძლებლობებმა და მგრძნობელობამ უმაღლეს დონეს მიაღწია. მიუხედავად მისი გარეგნობისა, იგი არაჩვეულებრივი ხელოვანი და მეცნიერი, ბიოქიმიასა და გენეტიკაში მსოფლიოში აღიარებული მკვლევარი, იქს-ადამიანების მკურნალი ექიმი და მეცნიერებისა და მათემატიკის მასწავლებელია ქსავიეს ინსტიტუტში. ჰენკი აგრეთვე პოლიტიკური ფიგურაა. ცხოველური ინსტინქტების, საზარელი გარეგნობისა და სოციალური გაკიცხვის შიშის გამო, ჰენკმა მთელი სიცოცხლე უკეთესი მსოფლიოს შექმნას მიუძღვნა - ადამიანებისა და მუტანტებისათვის. წლების მანძილზე, მხეცი იქს-ადამიანების ერთ-ერთი ცენტრალური ფიგურა იყო, ასევე შურისმაძიებლებისა და მცველების წევრი. პერსონაჟი პირველად 2003 წელს გამოჩნდა სრულმეტრაჟიან ფილმში იქს-ადამიანები 2 - მცირე ეპიზოდში. 2006 წელს კი ფილმში იქს-ადამიანები, უკანასკნელი ბრძოლა, სადაც მას მსახიობი კელსი გრამერი ანსახიერებს. 2008 წლის მაისში, გაზეთ Wizard-ის ყველა დროის 200 საუკეთესო კომიქსის პერსონაჟს შორის მხეცმა 180-ე ადგილი დაიკავა. ჰენკი დაბადებიდანვე ფლობდა უდიდეს ძალასა და ფიზიკურადაც (გიგანტური სხეული - ხელები, ფეხები) ძლიერ განსხვავდებოდა ჩვეულებრივი ადამიანებისაგან. მისი უცნაური გარეგნობა იყო ის ერთადერთი მიზეზი, რის გამოც დოქტორი ჰენკ მაკ-კოი შეუდგა მუტანტთა გენების შესწავლასა და შეეცადა აღმოეჩინა ის ალტერნატიული გზა, რისი მეშვეობითაც თავად შეძლებდა ”განკურნებას”. დიდხნიანი შრომის შემდგომ ჰენკი იძულებულია საკუთარ თავზე გამოსცადოს ”წამალი”. დოქტორ მაკ-კოის მოლოდინის საწინააღმდეგოდ, იგი უეცრად ემსგავსება ცხოველს და საბოლოოდ რწმუნდება, რომ ”დაავადებისაგან” განკურნება შეუძლებელია (ან ძალზედ რთული). თუმცა ჰენკს, წარუმატებლობის მიუხედავად, არ შეუწყვეტია დაწყებული სამუშაოები და მალე, როგორც დიდმა მეცნიერმა, მსოფლიო მასშტაბით აღიარება მოიპოვა. მხეცი Marvel-ის სამყაროს ვიკიში
1800

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1800 1800 (ათას რვაასი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ოთხშაბათი და იულიუსის კალენდრის ნაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ორშაბათი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 12 დღე. ეს წელი არის XVIII საუკუნის მე-10 დეკადის მე-10 წელი. 7 ნოემბერი — რუსებისა და ქართველების გაერთიანებულმა ლაშქარმა კახეთში, სოფელ კაკაბეთის მახლობლად დაამარცხა ავართა ლაშქარი (ნიახურის ბრძოლა). 18 დეკემბერს პავლე I-მა მოაწერა ხელი მანიფესტს რომლის ძალითაც ქართლ-კახეთის სამეფო უქმდებოდა და ის უშუალოდ რუსეთის შემადგენელი ნაწილი ხდებოდა. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1800. 7 იანვარი : მილარდ ფილმორი — აშშ-ის რიგით მე-13 პრეზიდენტი (გ. 1874) 11 თებერვალი : უილიამ ჰენრი ფოქს ტალბოტი — ინგლისელი ფიზიკოსი და ქიმიკოსი, ფოტოგრაფიის ერთ-ერთი გამომგონებელი (გ. 1877) 13 მარტი : მუსტაფა რეშიდ-ფაშა — ოსმალეთის იმპერიის სახელმწიფო მოღვაწე, (გ. 1858) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1800. 18 მაისი : სუვოროვი, ალექსანდრე — რუსი მხედართმთავარი და სამხედრო თეორეტიკოსი 28 დეკემბერი : გიორგი XII — ქართლ-კახეთის მეფე.
მწვანე მანათობელი ცილები

მწვანე მანათობელი ცილა (ინგლ. green fluorescent protein, GFP) — მედუზა Aequorea victoria-ს მიერ გამოყოფილი ცილა, რომელიც მწვანე დიაპაზონში ფლუორესცირებს ლურჯ განათებაში. ამჟამად ცილის გენი ვრცლად გამოიყენება მანათობელი მომნიშვნელის სახით მოლეკულურ ბიოლოგიაში ქსოვილური ცილების ექსპრესიის შესასწავლად. დამუშავებულია ამ ცილის მოდიფიკაციები ბიოსენსორებში გამოსაყენებლად. ასევე შექმნილია მიზნობრივი მანათობელი ცხოველები (მაგ. ღორები), რომელთათვის მანათობელი ცილები გენებშია შეყვანილი და მემკვიდრეობით გადადის. მანათობელი ცილების შემცველი ვირუსული ვექტორები საშუალებას იძლევა სასურველი გენის ორგანიზმში ლოკალურად შეყვანას და მისი პროგრესირების დაკვირვებას. 2008 წელს ოსამუ სიმომურა, მარტინ შალფი და როჯერ ციანი ნობელის პრემიით დაჯილდოვდნენ მწვანე მანათობელი ცილების აღმოჩენისა და დამუშავებისთვის. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: მწვანე მანათობელი ცილები