8 ნოემბერი

8 ნოემბერი — გრიგორიანული კალენდრის 312-ე დღე (ნაკიან წლებში – 313-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 53 დღე. 1519 : ჰერნან კორტესი ტენოჩტიტლანში შედის; აცტეკთა მმართველი მონტესუმა მას დიდი პომპეზურობით ხვდება როგორც დაბრუნებულ ღმერთს. 1793 : პარიზში საფრანგეთის რევოლუციური მთავრობა ლუვრს საზოგადოებისთვის ღიად აცხადებს, როგორც მუზეუმს. 1864 : აშშ საპრეზიდენტო არჩევნები - აბრაჰამ ლინკოლნი აბსოლუტური უპირატესობით იმარჯვებს ჯორჯ მაკლელანზე. 1889 : მონტანა აშშ-ის 41-ე შტატი ხდება. 1895 : ვილჰელმ რენტგენი ელექტრობაზე ექსპერიმენტებისას შემთხვევით აღმოაჩენს იქს-სხივებს (შემდგომში წოდებული როგორც რენტგენის სხივები. 1923 : ლუდის პუტჩი: მიუნხენში ნაცისტების მიერ მთავრობის გადატრიალების წარუმატებელი მცდელობა ადოლფ ჰიტლერის მეთაურობით. 1932 : აშშ საპრეზიდენტო არჩევნები - ფრანკლინ დელანო რუზველტი გადამჭრელი უპირატესობით ამარცხებს ჰერბეტ ჰუვერს. 1933 : დიდი დეპრესია - ახალი გარიგება - პრეზიდენტი ფრანკლინ რუზველტი ქმნის საზოგადოებრივ საქმეთა ადმინისტრაციას, რომლის დანიშნულება 4 მილიონზე მეტი უმუშევრის დასაქმებაა. 1935 : ბერნარ ბუისონი საფრანგეთის პრემიერ-მინისტრი ხდება. 1937 : ნაცისტების გამოფენა „მარადი ებრაელი“ (Der ewige Jude) გაიხსნა მიუნხენში. 1941 : ალბანეთის კომუნისტური პარია დაარსდა. 1942 : ჰოლოკოსტი - ტერნოპოლში, დასავლეთ უკრაინა, გერმანიის სს-ის ჯარისკაცებმა 2400-მდე ებრაელი ბელზეკის სიკვდილის ბანაკში გაამგზავრეს, ე. წ. მეორე აქციით. ტერნოპოლში გერმანელთა შესვლამდე 18000 ებრაელი ცხოვრობდა. 1960 : აშშ საპრეზიდენტო არჩევნები - ჯონ ფ. კენედი ამარცხებს რიჩარდ ნიქსონს და ხდება ყველაზე ახალგაზრდა მამაკაცი ამერიკის ისტორიაში პრეზიდენტის პოსტზე. 1971 : ბრიტანული როკ-ჯგუფის ლედ ზეპელინის მე-4 ალბომი (Led Zeppelin IV) გამოდის, მასში შედის ჯგუფის ყველაზე ცნობილი სიმღერა „Stairway to Heaven“ (კიბე სამოთხისკენ). 1973 : ჯონ პოლ გეტი III-ის მარჯვენა ყური მიგზავნილ იქნა გაზეთის გამომცემლობაში 2,9 მილიონი აშშ დოლარის გამოსასყიდის მოთხოვნით. 1979 : ჩილეს კომუნისტური პარტია (პროლეტარული მოძრაობა) დაარსდა. 1988 : აშშ საპრეზიდენტო არჩევნები - ჯორჯ ბუში (უფროსი) ამარცხებს მაიკლ დუკაკისს. 2009 : ნობელის პრემიის ლაურეატი და საბჭოთა წყალბადის ბომბის ერთ-ერთი შემქმნელი რუსი ფიზიკოსი ვიტალი გინზბურგი გარდაიცვალა მოსკოვში 93 წლის ასაკში. 2011 : 6.8 M w {\displaystyle M_{\mathrm {w} }} სიმძლავრის მიწისძვრა მოხდა იაპონიაში, კუნძულ ოკინავას სანაპიროსთან. 2012 : ინტერპოლის ისტორიაში პირველად, პრეზიდენტად ქალი — მირეი ბალესტრაზი აირჩიეს. მიანმარის საპარლამენტო არჩევნებში აუნ სან სუ ჩის ეროვნული ლიგა იმარჯვებს. 2016 : დონალდ ტრამპი აშშ-ის 45-ე პრეზიდენტად აირჩიეს. 2023 : ევროკომისიამ რეკომენდაციით მიმართა ევროპულ საბჭოს, საქართველოს ევროკავშირის კანდიდატი ქვეყნის სტატუსი მიენიჭოს. 35 : ნერვა — რომის იმპერატორი (გ. 98) 1622 : ჩარლზ X — შვედეთის მეფე (გ. 1660) 1837 : ილია ჭავჭავაძე — ქართველი მწერალი, საზოგადო მოღვაწე 1868 : ჰაუსდორფი, ფელიქს — გერმანელი მათემატიკოსი (გ. 1942) 1876 : ქორელი, მიხეილ — ქართველი რეჟისორი (გ. 1949) 1888 : ჯუღელი, სიმონ — რევოლუციონერი 1900 : მიჩელი, მარგარეტ — ამერიკელი მწერალი (გ. 1949) 1918 : წეროძე, დუდუხანა — ქართველი კინომსახიობი (გ. 2000) 1927 : ფელიქს ღლონტი — ქართველი კომპოზიტორი და პედაგოგი (გ. 2012) 1932 : სტეფანი ოდრანი — ფრანგი მსახიობი (გ. 2018) 1935 : ალენ დელონი — ფრანგი მსახიობი (გ. 2024) 1936 : ვირნა ლიზი — იტალიელი მსახიობი (გ. 2014) 1954 : იშიგურო კაძუო — წარმოშობით იაპონელი, ბრიტანელი მწერალი. ნობელის პრემიის მფლობელი ლიტერატურის დარგში. 1968 : პოსი, პარკერ — ამერიკელი მსახიობი 1968 : ვაითსი, ზარა — ჰოლანდიელი მსახიობი 1226 : ლუი VIII — საფრანგეთის მეფე (დ. 1187) 1234 : იბნ შადადი — არაბი ისტორიკოსი და მწერალი 1674 : მილტონი, ჯონ — ინგლისელი პოეტი (დ. 1608) 1719 : როლი, მიშელ — ფრანგი მათემატიკოსი (დ. 1652) 1864 : ჰალენი, ვან დონ ჟან — ესპანეთის გენერალი. 1945 : ფონ მაკენსენი, აუგუსტ — გერმანელი ფელდ-მარშალი (დ. 1849) 1947 : დიმიტრი (ლაზარიშვილი) — საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის მღვდელთმთავარი (დ. 1870) 1953 : ივანე ბუნინი — რუსი მწერალი, ნობელის პრემიის ლაურეატი (დ. 1870) 1974 : ვოლფ მესინგი — საბჭოთა მენტალისტი 1983 : დავით თორაძე — ქართველი კომპოზიტორი, პროფესორი 1986 : მოლოტოვი, ვიაჩესლავ — რუსი პოლიტიკოსი 1997 : ჯამალზადე — ირანელი მწერალი (დ. 1892) 1998 : ქარჩხაძე, ჯემალ — ქართველი მწერალი, დრამატურგი და ესეისტი (დ. 1936) 1998 : მარე, ჟან — ფრანგი მსახიობი (დ. 1913) 2018 : ჯუმბერ ებრალიძე — ქართველი რეჟისორი, სცენარისტი, პროდიუსერი მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს: ალექსანდრე – გურიისა და სამეგრელოს ეპისკოპოსი დიმიტრი თესალონიკელი წმინდა ლუპე ათანასე მიდიკიელი დიმიტრი ბესარაბიელი სხვა თვეები: