laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
წმინდა კლეონიკე

წმინდა კლეონიკე - მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 3 მარტი, ახალი სტილით - 16 მარტი. იგი წმინდანად აღიარებულია თვის ძმასთნ ევტროპისთან ერთად, რომლებიც ამასიაში 308 წლის 3 მარტს ჯვარს აცვეს. წმინდა მოწამე კლეონიკე დიდმოწამე თეოდორე ტირონის გარდაცვალების შემდეგ ციხეში გამოკეტეს თავის ძმასთან და მეგობარ ვასილისკოსთან ერთად, სადაც მრავალი პატიმარი მოაქციეს ქრისტეს სჯულზე. ამასიის ახალმა მმართველმა ასკლიპიოდოტმა თავისთან დაიბარა ქრისტეს ერთგული აღმსარებლები. მისი ბრძანებით მორწმუნენი სასტიკად სცემეს. წამების დროს წმინდა ევტროპი ხმამაღლა ლოცულობდა, ლოცვის პასუხად წმინდა მოწამეებს თვით უფალი გამოეცხადა ანგელოზებთან და დიდმოწამე თეოდორე ტირონთან ერთად და დახმარება აღუთქვა. ეს გამოცხადება იხილეს წმინდა მოწამეებთან მყოფმა ჯარისკაცებმა და ასკლეპიოდოტს წამების შეწყვეტა სთხოვეს. მმართველი შეშინდა და ქრისტიანთა გაყვანა ბრძანა, შემდეგ ევტროპი მოიხმო და ურჩია, წარმართული ღმერთებისათვის სახალხოდ შეეწირა მსხვერპლი, გულში კი ქრისტიანად დარჩენილიყო, წმინდანმა უარი განაცხადა. მეორე დღეს წმინდა მოწამენი წარმართულ ტაძართან მიიყვანეს და მოსთხოვეს, კერპთმსახურება აღესრულებინათ. ევტროპიმ ლოცვა აღავლინა მაცხოვრის მიმართ: „უფალო, იყავნ ჩვენთან, წარმართთა სიცოფე განაქარვე, რათა ქრისტიანებმა შესწირონ უსისხლო მსხვერპლი შენდა, ჭეშმარიტი ღვთის მიმართ“. ლოცვის დამთავრებისთანავე მიწა იძრა, ტაძრის კერპი დაიმსხვრა, ზეციდან კი გაისმა: „თქვენი ლოცვები შესმენილ იქნა. აქ აშენდება ტაძარი ქრისტიანთა სალოცავად“. მიწისძვრის დამთავრების შემდეგ ასკლეპიოდიტმა ბრძანა, მიწაში სარები ჩაესოთ, მასზე მიებათ წმინდანები და ადუღებული ფისი გადაესხათ. წმინდანებმა ლოცვა დაიწყეს, ევტროპიმ კი მტანჯველებს გასძახა: „უფალმან მოაქციოს საქმენი თქვენნი თქვენდა“. ადუღებული ფისი მოწამეთა სხეულმა სასწაულებრივად აისხლიტა და ჯალათები დაწვა. ამის მნახველებს თავზარი დაეცათ, გამძვინვარებულმა მმართველმა კი ბრძანა, რკინის მარწუხებით დაეგლიჯათ წმიდანთა სხეულები და მარილიანი და ძმრიანი მდოგვი დაეყარათ წყლულებზე. წმინდანებმა ეს ტანჯვაც გასაოცარი სიმშვიდით აიტანეს. „წმიდანთა ცხოვრება“, ტომი I, თბილისი, 2001 წ.
ოპერაცია ეპსილონი

ოპერაცია ეპსილონი იყო კოდური სახელწოდება პროგრამისა, რომელშიც მოკავშირეებმა მეორე მსოფლიო ომის ბოლოსთვის დააკავეს 10 გერმანელი მეცნიერი, რომლებიც მათი მოსაზრებით ნაცისტური გერმანიის ატომური შეიარაღების პროგრამაზე მუშაობდნენ. პროგრამის ცენტრი მდებარეობდა ფარმ-ჰოლთან, მოსასმენი მოწყობილობებით აღჭურვილ შენობაში გოდმანჩესტერში, ინგლისი (კემბრიჯთან), 1945 წლის 1 მაისიდან დეკემბრამდე. პროგრამის მიზანი იყო გამოემჟღავნებინათ თუ რამდენად ახლოს იყვნენ გერმანელები ატომური ბომბის შექმნასთან, მათი საუბრების მოსმენით.
იენ მაკ-კელენი

სერ იენ მარი მაკ-კელენი (ინგლ. Ian Murray McKellen; დ. 25 მაისი 1939, ბერნლი, ლანკაშირი, დიდი ბრიტანეთი) — ბრიტანელი მსახიობი, რომელიც ცნობილი გახდა შექსპირის დადგმებში შესრულებული როლებით. ასევე ცნობილია მის მიერ შესრულებული ორი როლი ჰოლივუდის მსხვილ კინოპროექტებში — მაგნეტო („იქს-ადამიანები“) და განდალფი („ბეჭდების მბრძანებელი“). შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „იენ მაკ-კელენი“ ვიკისაწყობში. ოფიციალური საიტი იენ მაკ-კელენი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში
მარშალის გეგმა

მარშალის გეგმა (ინგლ. Marshall Plan), ოფიციალურად ევროპის რეკონსტრუქციის პროგრამა (European Recovery Program - ERP) — აშშ-ის მთავარი პროგრამა მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ ევროპის აღმშენებლობისთვის. ინიციატივას სახელი ეწოდა აშშ-ის სახელმწიფო მდივნის ჯორჯ მარშალის პატივსაცემად. გეგმა სახელმწიფო დეპარტამენტის თანამშრომლებმა შეიმუშავეს, ძირითადად კი უილიამ კლეიტონმა და ჯორჯ კენანმა. რეკონსტრუქციის გეგმა დამუშავდა მონაწილე ევროპულ სახელმწიფოთა შეხვედრაზე 1947 წლის ივლისში. შეხვედრაზე საბჭოთა კავშირი და აღმოსავლეთ ევროპის ქვეყნებიც იყვნენ მოწვეული, თუმცა სტალინმა ეს გეგმა საბჭოეთისთვის საშიშროებად მიიჩნია, ამერიკის იმპერიალისტური გეგმა უწოდა და ამგვარად, საბჭოთა ბლოკის ქვეყნები შეხვედრაზე არ დაუშვა. გეგმა ხორციელდებოდა 1947 წლის ივლისიდან დაწყებული ოთხი წლის განმავლობაში. ამ პერიოდში გაღებულ იქნა $13 მილიარდი ამერიკული დოლარის ღირებულების ეკონომიკური და ტექნიკური დახმარება − რაც 2006 წლის კურსით $130 მილიარდი ამერიკული დოლარის ექვივალენტურია (ინფლაციის გათვალისწინებით). ეს თანხა მოხმარდა ევროპის ქვეყნებს, რომლებიც ევროპის ეკონომიკური თანამშრომლობის ორგანიზაციაში გაერთიანდნენ. გეგმის განხორციელების დასასრულს, მონაწილე ქვეყნების (გერმანიის გამოკლებით) ეკონომიკამ მათ ომამდელ დონეს გაუსწრო. მომდევნო ორი ათწლეულის განმავლობაში დასავლეთ ევროპა განიცდიდა უპრეცედენტო ეკონომიკურ ზრდას. მარშალის გეგმა მოიაზრება, როგორც ევროპის ინტეგრაციის ერთ-ერთი უპირველესი ელემენტი, ვინაიდან მან მოხსნა ტარიფები და სავაჭრო ბარიერები და შექმნა ინსტიტუტები ეკონომიკის კოორდინაციისთვის კონტინენტურ დონეზე. მარშალის გეგმის შედეგი იყო ამერიკული მმართველობის ტექნიკის სისტემატური დანერგვა. ბოლო წლებში ზოგიერთი ისტორიკოსი ეჭვქვეშ აყენებს მარშალის გეგმის საერთო ეფექტურობას, თუმცა მაინც მოიაზრებს მას, როგორც პოზიტიურ და წარმატებულ სქემას, რომელმაც ევროპა ფეხზე დააყენა. გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკის მთავრობამ მიერ მარშალის გეგმის 25-ე წლისთავზე, 1972 წელს, დაფუძნდა მარშალის ფონდი. ფონდის დაარსებისას ჰარვარდში წარმოთქმულ სიტყვაში გერმანიის კანცლერმა ვილი ბრანდტმა აღნიშნა, რომ „ჩემს მთავრობას სურდა მარშალის გეგმის დაწყების 25-ე წლისთავის აღნივნა უფრო მეტით, ვიდრე სიტყვებით. გერმანიის მთავრობამ, პარლამენტის ნებართვით, გამოყო გარკვეული თანხები მარშალის მემორიალური ფონდის შესაქმნელად. ეს თანხა გამოყოფილია ამერიკა-ევროპის კვლევებისა და საკვლევი პროექტებისთვის.“ ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 472. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „მარშალის გეგმა“ ვიკისაწყობში. მარშალის ფონდი დაარქივებული 2006-06-15 საიტზე Wayback Machine. . ↑ Brandt, Willy (1976), People and Politics. The Years 1960-1975. ("Begegnungen und Einsichten. Die Jahre 1960-1975."), p. 308
გლემ-მეტალი

გლემ-მეტალი (შინაარსით მსუბუქი მეტალი) — მძიმე მეტალის ქვეჟანრი, რომელიც ჩამოყალიბდა გვიანი 70-იანებისა და ადრეული 80-იანების მიჯნაზე აშშ-ში, კერძოდ კი ლოს-ანჯელესში. თავის თავში მოიცავს გლემ როკისა და მძიმე მეტალის ნაზავ მუსიკას. განსაკუთრებით პოპულარული იყო 1980-იან და ადრეულ 1990-იან წლებში. 80-იანების საუკეთესო მელოდიები New York Post 23 ოქტომბერი, 2008
კორდილიერა-დე-ტალამანკა

კორდილიერა-დე-ტალამანკა – მთიანი ქედი სამხრეთ ამერიკაში. მდებარეობს კოსტა-რიკისა და პანამის საზღვარზე. ტერიტორიის უდიდესი ნაწილი შედის ლა-ამისტადის საერთაშორისო პარკში, რომელიც ასევე ზემოთაღნიშნულ ქვეყნების საზღვარზეა განთავსებული. უმაღლესი მწვერვალია სერო-ჩირიპო (3 819 მ.). Talamanca Range-La Amistad Reserves and National Park
სარდინიის მეფეთა სია

აქ წარმოდგენილია სარდინიის მეფეების სია 1720-1861 წლებში. ვიტორიო ამადეო II (1720–1730) კარლო ემანუელე III (1730–1773) ვიტორიო ამადეო III (1773–1796) კარლო ემანუელე IV (1796–1802) ვიტორიო ემანუელე I (1802–1821) კარლო ფელიჩე I (1821–1831) კარლო ალბერტო I (1831–1849) ვიტორიო ემანუელე II (1849–1861) List of Sardinian Monarchs
პორტობელო (პანამა)

პორტობელო (ესპ. Portobelo) — საპორტო ქალაქი პანამაში, კოლონის პროვინციაში. ქალაქი მდებარეობს პანამის ყელის ჩრდილოეთ ნაწილში. ქალაქი დააარსა ესპანელმა მკვლევარმა ფრანსისკო ველარდე ი მერკადომ 1597 წელს. XVI-XVIII საუკუნეებში იყო ვერცხლის მთავარი საექსპორტო პორტი ახალი გრანადიდან ესპანეთში. ამჟამად პორტობელო არის უსიცოცხლო ქალაქი, სადაც 3 000-მდე ადამიანი-ღა ცხოვრობს. 1980 წელს ქალაქის ისტორიული ნაწილი და მის ახლოს მდებარე სან-ლორენსოს ციხესიმაგრე შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ამერიკაში ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: პორტობელო (პანამა) 2009 Festival de Diablos y Congos (in Spanish) დაარქივებული 2017-09-15 საიტზე Wayback Machine. , Portobelo Devils' Dance celebration in Portobelo, Santiago and La Villa de Los Santos (in Spanish) დაარქივებული 2018-08-03 საიტზე Wayback Machine.
ვილემსტადი

ვილემსტადი (ნიდერლ. Willemstad) — ყოფილი ნიდერლანდების ანტილის კუნძულების უმსხვილესი ქალაქი და დედაქალაქი. 2010 წელს ნიდერლანდების ანტილის კუნძულების დაშლის შემდეგ კიურასაოს დედაქალაქი. 2013 წლის მონაცემებით სავარაუდო მოსახლეობა — 150 000 ადამიანი. 1997 წელს ქალაქის ისტორიული ზონა შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ვილემსტადი კიურასაო დაარქივებული 2012-12-23 საიტზე Wayback Machine.
საქართველოს ცურვის ეროვნულ სახეობათა ფედერაცია

ცურვის ეროვნულ სახეობათა ფედერაცია — წარმოადგენს საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის შესაბამისად შექმნილ წევრობაზე დაფუძნებულ არასამეწარმეო (არაკომერციულ) იურიდიულ პირს. - საქართველოში სპორტულ (კროლი, ბრასი, გულაღმა, ბატერფალი) ცურვასთან ერთად, მსოფლიოში გამორჩეული, ქართული სტილით ცურვის (სპორტული ყაიდა – «ლაზური” ანუ «თავისუფალი კოლხური», სამხედრო–საწვრთნელი ყაიდა – მხედრული კოლხური და სავარჯიშო–საწვრთნელი ყაიდები: «ოკრიბულა», «აფხაზური», «იბერიული», «ქიზიყური», «ხაშურული», «თახვია») და ეროვნული საწყლოსნო სპორტული თამაშობების (მენჩურუა ანუ წყალრკინება) განვითარება და პროპაგანდა. - სპორტული ცურვის (კროლი, ბრასი, გულაღმა, ბატერფალი) შემსწავლელი სხვადასხვა ასაკობრივი ჯგუფების ამოქმედება და მათში დამატებით „ლაზურით“და „მხედრული კოლხურით“ ცურვის შესწავლა. - სპორტულ ცურვაში (კროლი, ბრასი, გულაღმა, ბატერფალი, ლაზური) მაღალი რანგის სპორტსმენთა აღზრდის, მომზადების დონისა და ხარისხის სრულყოფის მიზნით, მათი ვარჯიშისა და მომზადების პროცესში ქართული სტილით ცურვის სავარჯიშო–საწვრთნელი ყაიდებისა და სპორტული ტანვარჯიშის კოლხურ–იბერიული კომპლექსის ფართოდ გამოყენება. - სამხედროებსა (ქართულ ძალოვან სტრუქტურებში) და წყალმაშველებში (საგანგებო და გადაუდებელი სიტუაციების სამსახურებში) «მხედრული კოლხურით» ცურვის დანერგვა და გავრცელება. მსოფლიოში «მხედრული კოლხურით» ცურვის პოპულარიზაცია იმ განზრახვით, რომ პერსპექტივაში ჩატარდეს მსოფლიო ჩემპიონატები და საერთაშორისო შეჯიბრებები წყალმაშველებს, სამხედროებს და სხვა სპეცსამსახურების წარმომადგენლებს შორის „მხედრული კოლხურით“ (ოთხგან ხელფეხშეკრულ კოლხურით) ცურვაში. - ეროვნულ პირველობაში, სხვა შეჯიბრებებში, როგორც საქართველოში, ისე მის ფარგლებს გარეთ კლუბის გუნდების მონაწილეობის უზრუნველყოფა. - მწვრთნელთა კვალიფიკაციის ამაღლების კურსების შექმნა, ასევე, მწვრთნელებისთვის პერიოდულად კონფერენციებისა და სემინარების ჩატარება. - სპორტის, ბიომექანიკისა და ჰიდროდინამიკის თეორიის ზოგადი კანონზო-მიერებების შესაბამისად „ლაზურისათვის“ ცურვის ტექნიკის საერთაშორისო სტანდარტების დონეზე დამუშავება და მისი ცურვის საერთაშორისო საზოგადოებებში ლობირება, რათა იგი იქნეს აღიარებული ცურვის საერთაშორისო სპორტულ ყაიდად, იმ განზრახვით, რომ პერსპექტივაში ცურვის ქართული სახეობა ლაზური ჩართული იქნეს კროლის, ბრასის, გულაღმას და ბატერფლაის მსგავსად მსოფლიო ოლიმპიურ თამაშებში. - ლაზურის (თავისუფალი კოლხურის), აგრეთვე მენჩურუას (წყალჭიდის) შემსწა-ვლელი მეთოდური სახელმძღვანელოს შექმნა და გამოცემა ქართულ, ინგლისურ, თურქულ და რუსულ ენებზე. - საქართველოსა (აფხაზეთი, სამეგრელო და სხვ.) და მის ფარგლებს გარეთ, თურქეთში (ლა¬ზეთი), ირანში (ფერეიდანი), აზერბაიჯანში (საინგილო) ცურვისა და სხვა საწყალოსნო ეროვნულ სახეობათა და თამაშობათა გამოვლენა, აღრიცხვა, შესწავლა, აღდგენა, მათი დაცვა და პოპულარიზაცია. - ადამიანის ჯანმრთელობის გაუმჯობესებაში ქართული სტილით ცურვის უდავოდ დადებითად ზემოქმედების პრაქტიკიდან გამომდინარე, გამაჯანსაღებელი და სამკურნალო ჯგუფების შექმნა, მათ შორის შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე პირთათვის. "ჯი-ეიჩ-ენი" - ცურვის ეროვნულ სახეობათა ფედერაციის პრეზიდენტად არჩილ ფრანგიშვილი აირჩიეს "ჯი-ეიჩ-ენი" - საქართველოს ცურვის ეროვნულ სახეობათა ფედერაცია დაფუძნდა ვიდეო - ცურვის ეროვნულ სახეობათა ფედერაციის ყრილობა
ვიტორიო ამადეო II

ვიტორიო ამადეო II ფრანჩესკო (იტალ. Vittorio Amadeo II Francesco; დ. 14 მაისი, 1666, ტურინი, — გ. 31 ოქტომბერი, 1732, რივოლი) — სალუცოს და მონფერატოს მარკიზი, აოსტას, მორიანას და ნიცას გრაფი, პიემონტის პრინჩიპე (თავადი) და სავოიის ჰერცოგი 1675-1720 წლებში,სიცილიის მეფე 1713–1720 წლებში და სარდინიის პირველი მეფე 1720–1730 წლებში. ვიტორიო ამადეო სავოიის ჰერცოგ კარლო ემანუელე II-სა და მისი მეუღლის, მარია ბატისტას ვაჟი იყო. მამის გარდაცვალების შემდეგ 1675 წელს იგი სავოიის ჰერცოგი გახდა. პირველი მმართველობა გაგრძელდა 1720 წლამდე. 1713 წელს იგი სიცილიის მეფედ ეკურთხა, ვინაიდან ესპანეთის მემკვიდრეობისათვის ომის დასრულების შემდეგ უტრეხტის ზავის მიხედვით სიცილია სავოიას გადაეცა. ვიტორიო ამადეომ სიცილიის ტახტზე უარი თქვა, მას შემდეგ რაც იგი კუნძულ სარდინიის სანაცვლოდ გადასცა ჰაბსბურგებს. 1720 წელს ვიტორიო ამადეო სარდინიის პირველ მეფედ ეკურთხა. ვიტორიო ამადეო II დაქორწინებული იყო ანა დ’ორლეანზე, რომელთანაც შეეძინა შვილები: მარია ადელაიდე სავოიელი (დ. 6 დეკემბერი 1685 — გ. 12 თებერვალი 1712), ბრეტანის ჰერცოგინია მარია ანა (დ. 14 აგვისტო 1687 — გ. 5 აგვისტო 1690), სარდინიის პრინცესა მარია ლუიზა სავოიელი (დ. 17 სექტემბერი 1688 — გ. 14 თებერვალი 1714), ესპანეთის დედოფალი, ფელიპე V-ის მეუღლე ვიტორიო ამადეო (დ. 6 მაისი 1699— გ. 22 მარტი 1715), სარდინიის პრინცი კარლო ემანუელე III (დ. 27 აპრილი 1701 —გ. 20 თებერვალი 1773), პიემონტ-სარდინიის მეფე ემანუელე ფილიბერტო (დ. 1 დეკემბერი 1705 — გ. 19 დეკემბერი 1705), ჰერცოგი დე შაბლე გარდა ამისა ვიტორიო ამადეო II-ს 2 უკანონო შვილი ჰყავდა: ვიტორია ფრანჩსკა (დ. 9 თებერვალი 1690 — გ. 8 ივლისი 1766), ჰერცოგინია დე სავოია-კარინიანი ვიტორიო ფრანჩესკო სარდინიის მეფეთა სია Bertolotti D. Istoria della R. Casa di Savoia : [итал.]. — Milano : Antonio Fontana, 1830. — 301 p.
ხახვი

ხახვი (ლათ. Állium) — ორწლოვან და მრავალწლოვან მცენარეთა გვარი, მიეკუთვნება სატაცურისნაირთა (ლათ. Asparagales) რიგის ამარილისისებრთა (ლათ. Amaryllidaceae) ოჯახის ხახვისებრთა (ლათ. Alliaceae) ქვეოჯახს (ადრე მიეკუთვნებოდა შროშანისებრთა ოჯახს). მეცნიერული ლათინური სახელი მისცა კარლ ლინეიმ, — ლათ. allium — წარმოშობილია ლათინული სიტყვა ნიორისაგან, რომელიც თავის მხრივ, ალბათ დაკავშირებულია, კელტურ სიტყვასთან all — მშუშხავი; მეორე ვერსიით — წარმოშობილია ლათ. halare — სურნელება. არსებობს რამდენიმე ასეული სახეობა, რომლებიც ჩვეულებრივ იზრდება ჩრდილოეთ ნახევარსფეროში. ხახვის სამშობლოდ ითვლება — სამხრეთ-დასავლეთი აზია. ამ გვარის სხვადასხვა სახეობები იზრდებიან მინდვრებზე, სტეპებში, ტყეებში. გვარის წარმომადგენლებს აქვთ დიდი, ცოტათი დაპრესილი სფეროსმაგვარი ხახვი, რომელიც დაფარულია მოწითალო, თეთრი ან იისფერი საფარველით. ფოთლები ხაზოვანია ან სარტყელისმაგვარი, ძირისმიერი, მილისებური, ღერო 1 მ-მდე აღწევს. ყვავილები წვრილია, უსახური, განლაგდება გრძელ ღეროზე. ყვავილედის დიამეტრი ზოგ სახეობებში 40 სმ-ს აღწევს. ყვავილობს ივნის-აგვისტოში. ნაყოფს იძლევა აგვისტო-სექტემბერში. მცენარის ყველა ნაწილს აქვს იოლად ცნობადი მკვეთრი «ხახვისებური» ან «ნიორის» სუნი. ბოლქვები შეიცავენ აზოტის შემცველ ნივთიერებებს ( 2,5 %-მდე), სხვა და სხვა შაქრებს (10—11 %) (გლუკოზას, ფრუქტოზას, სახაროზას, მალტოზას), ინულინის პოლისახარიდს, ფიტინს, ფლავონოიდ კვერცეტინი და მისი გლუკოზიდები, ცხიმები, სხვა და სხვა ფერმენტები, კალციუმის, ფოსფორის მარილები, ფიტონციდები, ლიმონისა და ვაშლის მჟავები, ვიტამინები A (3,75 მგ %), B1 (60 მგ %), B2 (50 მგ %), PP (0,20 მგ %), C (10,5—33 მგ%), ასევე ეთერზეთები მკვეთრი განსაკუთრებული სუნით, ცხვირისა და თვალის ლორწოვანი გარსის გამაღიზიანებლებით. ეთერზეთების მთავარ შემადგენელ ნაწილს წარმოადგენს დისულფიდები და სულფიდები. მთავარი სტატია: ხახვისებრთა ოჯახის სახეობები. ხახვისებრთა ოჯახში ასობით სახეობებია. ხახვები პირობითად შეიძლება დაიყოს ორ კატეგორიად: დეკორატიულად და საჭმელად, თუმცა ზოგი მათგანი ორივე კატეგორიას მიეკუთვნება. საჭმელი ხახვების ყველაზე ცნობილ სახეებს წარმოადგენენ: Allium cepa L. ხახვი ჩვეულებრივი Allium fistulosum L. თათარკა Allium hierochuntinum Boiss. Allium ascalonicum L. ხახვი შალოტი Allium nutans L. მჭკნარი ხახვი Allium moly L. ხახვი მოლი Allium porrum L. პრასა Allium ramosum L. ტოტებიანი ხახვი, ჯუსაი, ჩინური ხახვი, ტყიური ხახვი Allium odorum L. სურნელოვანი ხახვი Allium schoenoprasum L. ტაფე ხახვი, ხახვი-შნიტი Allium sibiricum L. ციმბირული ხახვი Allium ursinum L. ჩერემშა, დათვის ხახვი, ტყიური ნიორი Allium sativum L. ნიორი დეკორატიული ხახვებია (ალიუმი): Allium aflatunense აფლატუნერული ხახვი Allium cernuu დახრილი ხახვი Allium cristophii ქრისტოფის ხახვი Allium flavum ყვითელი ხახვი Allium giganteum გიგანტური ხახვი Allium karataviense კარატავური ხახვი Allium macleanii მაკლეანის ხახვი Allium oreophilum მთამოყვარული ხახვი Allium sphaerocephalon მრგვალთავიანი ხახვი Allium siculum სიცილიური ხახვი Allium shubertii შებერტის ხახვი სოროკოლეტოვა ე., სოროკოპუდოვა ო. „დეკორატიული ხახვები“ ჟურნალი „მეყვავილეობა“ N3, მაისი—ივნისი, გვ. 12—14, 2009 ხახვი — სამკურნალო საშუალება დაარქივებული 2010-09-25 საიტზე Wayback Machine. ხახვის ზოგიერთი სახეობები დაარქივებული 2009-05-12 საიტზე Wayback Machine. დეკორატიული ხახვების სახეები (რუსული)
ფილოფე (ბერი)

ფილოფეუსი იგივე ფილოფე (რუს. Филофей Псковский, დ. 1465 — გ. 1542) — იღუმენი, იერლიზაროვის მონასტერში, რომელიც მდებარეობდა ფსოკოვში, XVI საუკუნეში. ფილოფე იყო „მესამე რომის“ იდეის ავტორი. მისი სიტყვებით: ამ იდეას უდიდესი მნიშვნელობა მიენიჭა, ამ დროს რუსეთის მმართველი იყო ვასილი III, რუსეთი ახალი გათავისუფლებული იყო მონღოლთა ბატონობისგან და სულ უფრო ძლიერდებოდა. „მესამე რომი“ ანუ მოსკოვი, თავს ყველა მართლმადიდებლის მფარველად აცხადებდა და ამ უკანასკნელთა იმედებიც გარკვეულწილად მოსკოვს დაუკავშირდა. 2009 წელს გავრცელდა ინფორმაცია, რომ არქეოლოგებმა მიაგნეს ფილოფეს საფლავს. ↑ Псковские археологи обнаружили могилу, предположительно принадлежащую старцу Филофею, автору концепции «Москва — третий Рим»
ფოსა დეი ლეონი

ფოსა დეი ლეონი (იტალ. Fossa dei Leoni „ლომების ბუნაგი“) — მილანური ულტრადაჯგუფება, რომელიც 5000-6000-მდე წევრს ითვლის. იგი საფეხბურთო კლუბ „მილანის“ ფანებითაა დაკომპლექტებული. დაჯგუფება ცნობილია წევრთა თავისუფალი მიღების წესით, — „ხუთ ევროდ შენ „ფოსა დეი ლეონის“ წევრი ხარ“ — ხშირად მღერიან დაჯგუფების წევრები სტადიონზე. „ფოსა დეი ლეონი“ აპოლიტიკური, აპარტიული ორგანიზაციაა, განსხვავებით მილანის მეორე ულტრადაჯგუფება „ბრიგატე როსონერისაგან“, რომელიც მემარჯვენე-რადიკალური იდეების მატარებელია.
ტრიპ-ჰოპი

ტრიპ-ჰოპი (ინგლ. trip hop) — მუსიკალური ჟანრი, აგრეთვე ცნობილი როგორც ბრისტოლური ჟღერადობა. ეს ჟანრი წარმოიშვა 1990-იან წლებში, ელექტრონული მუსიკისგან, როდესაც მოხდა ჰიპ-ჰოპისა და ჰაუსის ჟანრების შეთავსება. ჟანრის მნიშვნელოვანი წარმომადგენლები არიან: Massive Attack, Portishead, DJ Shadow და ტრიკი. ტრიპ-ჰოპი საიტზე Curlie "Trip-Hop" Allmusic guide essay by Sean Cooper
აგარა (ახალციხის მუნიციპალიტეტი)

აგარა — სოფელი ახალციხის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: აგარა, გურკელი, ზიკილია, საყუნეთი, წინუბანი). მდებარეობს მტკვრის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 955 მ. სოფელში არის საბავშვო ბაღი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 348 ადამიანი. სოფელი წყაროებში მოიხსენიება 1595 წლიდან. ის ნახსენებია გურჯისტანის ვილაიეთის დიდ დავთარში. ამ დროს სოფელი გაუკაცრიელებული იყო. 1870 წელს აგარაში სამი კომლი ცხოვრობდა. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 41. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 14. ↑ აგარაში საბავშვო ბაღი გაიხსნა ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
გურკელი

გურკელი — სოფელი ახალციხის მუნიციპალიტეტში, აგარის ადმინისტრაციულ ერთეულში. მდებარეობს მესხეთის ქედის სამხრეთით, მდინარე წინუბნისწყლის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 1020 მ, ახალციხიდან 24 კმ. სოფლიდან 2 კმ-ზე, წინუბნისწყლის მარცხენა ნაპირზე არის მინერალური წყარო. XIII საუკუნეში გურკელი გურკლელების ფეოდალური სახლის საგვარეულო მამული იყო. გურკელის განაპირა ქედი ჩრდილოეთი მხრიდან გორანამოსახლარია, სადაც აღმოჩენილია წინაფეოდალური ხანის შავი და წითელი კერამიკა. გორის თხემი (50 მ × 25 მ ) ნაციხარს უკავია. ჩრდილოეთით, თხემის ბოლოს, მრგვალი კოშკისა თუ გალავნის გადაქცეული კედელია, სამხრეთით კი შემორჩენილია ოთხკუთხა კოშკის (5 მ × 6 მ ) ნანგრევი. გათლილი ლოდების წყობა რეგულარულია, ნაგებია ჰორიზონტალურად სიმაღლეზე დაყენებული ქვებითა და კირხსნარით. კედლის სისქე 2 მ. გალავნის შიგნით ნაგებობათა ბუდეები ჩანს, შესაძლოა აქ ეკლესიაც იყო. გურკლისხევზე გადიოდა ერთ-ერთი გზა იმერეთისკენ, რომელიც ციხისჯვრის გავლით ხანისწყლის ხეობაში მიემართებოდა. გურკელის ციხისა და ხევის მფლობელნი XIII საუკუნეში იყვნენ გურკლელების საგვარეულოს წარმომადგენლები. „გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი დავთრის“ მიხედვით, 1595 წელს სოფელი ახალციხის ლივის აწყურის ნაჰიეში შედიოდა და ცხრა კომლი ქრისტიანი (ღვინია მებოსტნის შვილი და მისი ორ ძმა, გოჩა ელიაძის ძე და მისი შვილი ბადური, მატია ასიმის ძე და მისი ძმა ართაშეზ, აზარგულ და მისი ძმა) ცხოვრობდა. მოჰყავდათ ხორბალი, ქერი, ჭვავი, ფეტვი, მუხუდო, ოსპი, სელის თესლი, კაკალი, ხილი. ჰქონდათ ბოსტნები; ჰყავდათ ცხვარი, ღორი, ფუტკარი; ჰქონიათ ერთი თვალი წისქვილი სრული წლით; იხდიდნენ წლიურ გადასახადს – 5000 ახჩას. გურკელთან დაკავშირებული, ხევში უფრო ქვევით მდებარე წინუბანი, როგორც ჩანს, იყო ხეობის ცენტრის — გურკელის წინა უბანი, რომელიც შემდეგ ცალკე სოფლად იქცა. იქ ახლაც მოქმედი, ცხელი გოგირდოვანი აბანოა და ამჟამადაც ქართველები სახლობენ (უმეტესობა ხაშურიდანაა გადმოსახლებული). სოფლის მახლობლად, დაახლ. 3 კმ-ზე, ბიეთის ეკლესიაა (XIV ს. II ნახ.). 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 155 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 315. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. ბერძენიშვილი დ.. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
ზიკილია

ზიკილია — სოფელი ახალციხის მუნიციპალიტეტში, აგარის თემში. მდებარეობს მესხეთის ქედის სამხრეთ მთისწინეთში, მდინარე მტკვრის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 940 მ, ახალციხიდან 16 კმ. წყაროებში პირველად მოიხსენიება XVI საუკუნეში. სოფელში არის საჯარო სკოლა. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 412 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 520. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
ანდა

ანდა — სოფელი ახალციხის მუნიციპალიტეტში, ანდრიაწმინდის თემში. მდებარეობს შავშეთის ქედის ჩრდილოეთით, მდინარე ლაშისღელის სათავეებთან, ზღვის დონიდან 1460 მ., ანდრიაწმინდიდან 2 კმ. წყაროებში პირველად მოიხსენიება XVI საუკუნის ბოლოდან. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 74 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 440. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 16. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ანდრიაწმინდა

ანდრიაწმინდა — სოფელი ახალციხის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: ანდრიაწმინდა, ანდა). მდებარეობს მდინარე ურაველის მარცხნივ, ზღვის დონიდან 1320 მ. სოფელში დგას შუა საუკუნეების ეკლესია. წყაროებში პირველად მოიხსენიება XVI საუკუნეში. 1948 წლამდე შედიოდა ქისათიბის სასოფლო საბჭოში. 1948 წლიდან სოფელ ქისათიბის გაუქმების შემდეგ გახდა სასოფლო საბჭოს ცენტრი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 295 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 448. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 16. ↑ საქართველოს სსრ უმაღლესი საბჭოს უწყებები, №1-2 (14-15), გვ. 23, თბ., 1948 წ. ISSN 0203-2023 ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.
ანი (ახალციხის მუნიციპალიტეტი)

ანი — სოფელი ახალციხის მუნიციპალიტეტში, ელიაწმინდის თემში. მდებარეობს მდინარე ლერწმანის ზემო დინებაში, ზღვის დონიდან 1480 მ. სოფელი წყაროებში მოიხსენიება XVI საუკუნიდან. 1949 წლის 2 აგვისტოს სოფელ ანის შეუერთდა ანის სასოფლო საბჭოს სოფელი ძირი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 348 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 463. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 16. ↑ საქართველოს სსრ უმაღლესი საბჭოს უწყებები, №10-11 (23-24), გვ. 7, თბ., 1949 წ. ISSN 0203-2023 ↑ მოსახლეობის 2002 წლის აღწერა. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (2002 წელი). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019.