laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ჯეიმზ ფრანკო

ჯეიმზ ედვარდ ფრანკო (ინგლ. James Franco; დ. 19 აპრილი, 1978) — ამერიკელი მსახიობი, რეჟისორი, სცენარისტი, პროდიუსერი, მხატვარი. სამსახიობო მოღვაწეობა დაიწყო გვიან 90-იან წლებში, როდესაც მონაწილეობა მიიღო სატელევიზიო სერიალში Freaks and Geeks და რამდენიმე ახალგაზრდულ ფილმში. 2001 წელს ფრანკომ შეასრულა მთავარი როლი მარკ რიდელის მიერ გადაღებულ სატელევიზიო ბიოგრაფიულ ფილმში ჯეიმზ დინი, რითიც მან დაიმსახურა ოქროს გლობუსი ნომინაციაში საუკეთესო მსახიობი მინისერიალში ან სატელევიზიო ფილმში. ფრანკომ მოიპოვა საერთაშორისო აღიარება მარველის კომიქსების პერსონაჟ ადამიანი-ობობას შესახებ გადაღებულ ტრილოგიაში ჰარი ოსბორნის როლის შესრულებით. ამის შემდეგ, მან მონაწილეობა მიიღო სამხედრო ფილმში დიდი რეიდი (2005), რომანტიკულ დრამაში ტრისტანი & იზოლდა, და ჯასტინ ლინის დრამაში ანაპოლისი (2006). 2008 წელს მან ითამაშა კომედიაში ანანასის ექსპრესი და დაიმსახურა მეორე ოქროს გლობუსი, ამჯერად ნომინაციაში - საუკეთესო მამაკაცი მსახიობი მიუზიკლსა ან კომედიაში. ამავე წელს მან ითამაშა დენი ელფმენი ბიოპიკში მილკი, რომელიც მოგვითხრობს პოლიტიკოსისა და აქტივისტის ჰარვი მილკის შესახებ. 2010 წელს ფრანკომ მთავარი როლი შეასრულა ფილმში 127 საათი, რომელიც დაფუძნებულია ნამდვილ ამბავზე, ამერიკელი მთამსვლელი აარონ რელსტონის შესახებ. ამ როლის შესრულებისთვის მან დაიმსახურა ოსკარისა და ოქროს გლობუსის ნომინაციები. 2011 წელს ფრანკომ უმასპინძლა ოსკარის 83-ე დაჯილდოებას ენ ჰეთეუეისთან ერთად. აღსანიშნავია, რომ ამავე დროს ის ნომინირებული იყო ოსკარზე საუკეთესო მსახიობი მამაკაცისთვის. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ჯეიმზ ფრანკო ჯეიმზ ფრანკო — კინოფილმების ინტერნეტ მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) ↑ 1.0 1.1 Nominations by Category - 83rd Awards. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-03-04. ციტირების თარიღი: 2011-01-25.
სული რომ ამომდიოდა

სული რომ ამომდიოდა (ინგლ. As I Lay Dying) — ამერიკელი მწერალის, უილიამ ფოლკნერის ნოველა, რომელიც გამოიცა 1930 წელს. მასში მოთხრობილია ბანდრენების ოჯახის ისტორია. ენს ბანდრენი, თავის 5 შვილთან ერთად, ნიუ ჰოუპიდან მიემართება, ცოლის – ედი ბანდრენის დასამარხად, ჯეფერსონში. მოგზაურობა გრძელდება 10 დღე და სავსეა თავგადასავლებით. წიგნის თითოეული თავი – თითოეული გმირის მონათხრობია. უამრავი გასაჭირის გადატანის შემდეგ, ბოლოს მაინც ადამიანი იმარჯვებს. მოთხრობის სრული ტექსტი Internet Archive-ზე. (ინგლისური)
მემენტო (ფილმი)

მემენტო — კრისტოფერ ნოლანის 2000 წლის ამერიკული ფსიქოლოგიური თრილერი. მისი სცენარი, რომელიც ასევე კრისტოფერ ნოლანმა დაწერა, ადაპტირებულია მისი უმცროსი ძმის, ჯონათან ნოლანის, მოთხრობიდან „Memento Mori“. მთავარ როლს ასრულებს გაი პირსი, რომელიც თამაშობს ლეონარდ შელბის, ანტეროგრადიული ამნეზიით დაავადებულ ადამიანს. საწყის სცენებში, რომელიც სიუჟეტის დასასრულს გვიჩვენებს, ნაჩვენებია თუ როგორ კლავს ლეონარდი ტედს (ჯო პანტოლიანო). მემენტო არის მაგალითი ისეთი ფილმებისა, რომელთა სიუჟეტი და თხრობის მსვლელობა განსხვავებულია. მოთხრობილი ისტორია იყოფა ორ ნაწილად, რომელთაგან ერთი ნაჩვენებია ფერადი გამოსახულებით, ხოლო მეორე შავ-თეთრით. ეს უკანასკნელი დალაგებულია ქრონოლოგიურად და ასახავს ლეონარდს, რომელიც ესაუბრება უცნობ გმირს ტელეფონით სასტუმროს ოთახში. ლეონარდის გამოძიება ცოლის მკვლელობის შესახებ კი მოთხრობილია ფერად ნაწილში უკუქრონოლოგიურად. ყოველი ფრაგმენტის დაწყების დროს, მაყურებელმა არ იცის წინამდებარე მოვლენების შესახებ, რაც მათ ლეონარდის მსგავს გაურკვევლობაში აგდებს. სრული სიუჟეტი აშკარავდება მხოლოდ ფილმის ბოლოს, როდესაც სიუჟეტის ორივე ნაწილი ერთიანდება. მემენტოს პრემიერა გაიმართა 5 სექტემბერს ვენეციის საერთაშორისო კინოფესტივალზე. მან კინოკრიტიკოსების მოწონება დაიმსახურა. მსგავსი გამოხმაურება მიიღო მან ოქტომბერში ევროპის თეატრებში გამოჩენის შემდეგ. კრიტიკოსებმა განსაკუთრებით მოიწონეს მისი უნიკალური, არასწორხაზოვანი თხრობის სტილი და მეხსიერების, გარემოს აღქმის შურისძიების თემა. ფილმმა წარმატებას მიაღწია კინოგაქირავებაში. მან დაიმსახურა მრავალი ჯილდო, მათ შორის აკადემიის ჯილდო ორიგინალური სცენარისა და მონტაჟისთვის. „მემენტო“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) „მემენტო“ — Rotten Tomatoes ოფიციალური საიტი
Don't Tread on Me (მეტალიკის სიმღერა)

Don't Tread on Me — ამერიკული მძიმე მეტალ ჯგუფ მეტალიკის სიმღერა. გამოიცა, როგორც მეორე სინგლი ჯგუფის მეხუთე სტუდიური ალბომიდან Metallica. სიმღერის სახელწოდება დაკავშირებულია ამერიკის რევოლუციურ ომთან. ფრაზა „Don't Tread On Me“ ამერიკის ისტორიული, გადსდენის დროშის კონსტიტუციური დევიზი იყო. ალბომის გარეკანზე გამოსახული დახვეული გველიც ამ დროშიდან არის აღებული. ინსტრუმენტული შესავალი იყენებს ცნობილ რვა ბარიან ფაზას სიმღერიდან „America“, რომელიც პოპულარული გახდა ფილმისა და მიუზიკლის „დასავლეთის მხარის ისტორია“ გამოსვლის შემდეგ. ტექსტის პირველივე ხაზი „liberty or death, what we so proudly hail“ მინიშნებაა ამერიკელი რევოლუციონერის, პატრიკ ჰენრის ცნობილ ფრაზაზე: „მომეცი თავისუფლება ან სიკვდილი“. სიმღერა ცოცხლად არასოდეს შესრულებულა მეტალიკის მიერ. ამის ერთ-ერთი შესაძლო მიზეზია ის ფაქტი, რომ ჯეიმზს არ მოსწონს იგი. 2001 წლის აპრილის ინტერვიუში ჟურნალ პლეიბოისთან ჯეიმზმა განაცხადა: სიმღერამ აშშ-ში ბილბორდის ჩარტში ცხელი მეინსტრიმული როკ ტრეკები მიაღწია 21-ე ადგილს, მიუხედავად იმისა, აქ იგი გამოშვებული იქნა მხოლოდ პრომო სინგლის სახით. ↑ ინფორმაცია სიმღერაზე. ციტირების თარიღი: 2007-02-25. ↑ 2001 წლის აპრილის ინტერვიუ ჯეიმზ ჰეტფილდთან. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-12-05. ციტირების თარიღი: 2009-11-02.
მაღლა ცაში (ფილმი)

მაღლა ცაში (ინგლ. Up in the Air) — 2009 წლის ამერიკული კომედიური დრამა, რომლის რეჟისორია ჯეისონ რაიტმანი. სცენარი ეკუთვნის რეიტმანსა და შელდონ ტერნერი. ფილმი დაფუძნებულია ვალტერ კირნის ამავე სახელწოდების რომანზე. ფილმი მოგვითხრობს რაიან ბინემის (ჯორჯ კლუნი) შესახებ. სიუჟეტი მოგვითხრობს მის მარტოსულ ცხოვრებაზე თვითმფრინავით მოგზაურობისას და მისი ფილოსოფიური აზრების შესახებ. ძირითადი გადაღება მიმდინარეობდა სენტ-ლუისში, მისური. ასევე სხვადასხვა სცენები გადაიღეს დეტროიტში, ომაჰაში, ლას ვეგასში და მაიამიში. რაიტმანმა თავადაც მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა ფილმის რეკლამირებაში, რაც გამოიხატებოდა პრესის წინაშე გამოჩენით კინოფესტივალებსა და სხვა მოვლენებზე. ლოს-ანჯელესში პრემიერა გაიმართა 30 ნოემბერს, 2009, „Mann Village Theater“-ში. დეკემბერში ფილმი ამერიკაში გამოვიდა კინოგაქირავებაში. National Board of Review-მა და Washington D.C. Area Film Critics Association-მა „მაღლა ცაში“ 2009 წლის საუკეთესო ფილმად დაასახელა. მან Broadcast Film Critics Association-ის დაიმსახურებული ნომინაციებიდან მიიღო ჯილდო ადაპტირებული სცენარისთვის, ასევე ოქროს გლობუსის 6 ნომინაციდან საუკეთესო სცენარისთვის და BAFTA საუკეთესო ადაპტირებული სცენარისთვის. ოსკარის 82-ე დაჯილდოებაზე მან მიიღო 6 ნომინაცია, თუმცა ვერცერთი ჯილდოს აღება ვერ შეძლო. კინოკრიტიკოსებმა ფილმი დადებითად შეაფასეს. ↑ Abramowitz, Rachel (November 29, 2009). „Jason Reitman firmly at the controls in 'Up in the Air'“. Los Angeles Times. ციტირების თარიღი: November 29, 2009. ↑ Schuker, Lauren A.E. (November 27, 2009). „Director Jason Reitman on 'Up in the Air'“. Wall Street Journal. ციტირების თარიღი: November 29, 2009.
დვინი

დვინი დვინი, ვოსტან დვინი (სომხ. Դվին, ბერძ. Δουσιος, Τισιον, არაბ. ارمينيّة (დაბილი), სპარს. دوين) — მსხვილი სავაჭრო ცენტრი, შუა საუკუნეების სომხეთის დედაქალაქი. აშენებული დიდი სომხეთის მეფის ხოსროვ III კოტაკის მიერ 335 წელს. ამავე წლიდან არშაკიანების სამეფო რეზიდენცია სწორედ ამ ქალაქში გადავიდა. დვინი მდებარეობდა არტაშატის ჩრდილოეთით, მდინარე მეწამორის ზემო წელზე, 35 კმ-ში ერავნიდან. 428 წელს სომხური სამეფოს ლიკვიდაციის შემდეგ დვინი გადაიქცა სომხეთის სპარსი მმართველების რეზიდენციად. 640 წელს სომხეთი არაბებმა დალაშქრეს და იმავე წლიდან სომხეთის ყოფილი დედაქალაქი გახდა ოლქ არმინიას (არაბ. ارمينيّة) ცენტრი. 1064 წელს სომხეთი სელჩუკებმა დაიპყრეს. საქართველოს მეფემ გიორგი III-მ 1161—1162 წწ. აიღო დვინი. 1201—1203 წწ., თამარის მმართველობის დროს დვინი კვლავ შემოუერთდა საქართველოს. 1226 წელს ქალაქი აიღო ჯალალედინმა, 1236 წელს კი განადგურებული იყო მონღოლთა მიერ. არუთინიანი ვ., «Архитектурные памятники Двина», «Известия Академии наук Армянской ССР», 1947, № 8. რუკა, ავტორი რობერტ ჰიუსენი(ინგლისური)
იონიელების აჯანყება

იონიელების ჯანყება და მასთან ასოცირებული აჯანყებები ეოლისში, დორისში, კვიპროსში და კარიაში იყო მცირე აზიის ბერძნული ქალაქ-სახელმწიფოების სამხედრო აჯანყება აქემენიდების სპარსეთის წინააღმდეგ, რომელიც გრძელდებოდა ძვ. წ. 499 წლიდან ძვ. წ. 493 წლამდე. აჯანყება გამოიწვია სპარსეთის იმპერიის მიერ ბერძნული ქალაქების მმართველად სპარსელების დანიშვნამ, რამაც ბერძნების უკმაყოფილება გამოიწვია. იონიის ქალაქები სპარსეთმა ძვ. წ. 540 წელს დაიპყრო და მას შემდეგ ქალაქს ადგილობრივი მმართველები განაგებდნენ, რომელსაც ნიშნავდა სარდისის სპარსელი სატრაპი. ძვ. წ. 499 წელს მილეტის ტირანმა, არისტაგორასმა წამოიწყო სამხედრო ექსპედიცია სპარსელ სატრაპ არტაფერნესთან ერთად ნაქსოსის დასაპყრობად. ექსპედიცია კრახით დასრულდა, რასაც არისტაგორასის გადაყენება მოჰყვა. მან კი გადაწყვიტა, რომ მთელი იონია აემხედრებინა სპარსელების წინააღმდეგ და სათავეში ჩაუდგა აჯანყებას დარიოს I-ის წინააღმდეგ. ძვ. წ. 498 წელს ათენელი და ერეთრიელი მეომრების დახმარებით იონიელებმა აიღეს და გადაწვეს სარდისი. უკან დაბრუნებისას მათ დაედევნა სპარსეთის არმია და დაამარცხა კიდეც ეფესოს ბრძოლაში. ძვ. წ. 497 წელს მიმდინარეობდა ბრძოლები მოწინააღმდეგე მხარეებს შორის, სადაც იონილებს ძირითადად თავის დაცვა უხდებოდათ. აჯანყების კარიაში გავრცელების შემდეგ სპარსელებს შეუერთდა დაურისეს არმია, რომელიც შემდეგ პედასუსის ბრძოლაში განადგურდა. ძვ. წ. 494 წლისთვის სპარსელთა არმია და ფლოტი გადაჯგუფდნენ და მთელი ძალა პირდაპირ აჯანყების ეპიცენტრში, მილეტში მიმართეს. იონიელთა ფლოტი განადგურგა ლადეს ბრძოლაში სპარსელთა წინააღმდეგ ბრძოლაში. ამას მოჰყვა მილეტის ალყა, აღება და მისი მოსახლეობის დამონება. ამ ორმხრივმა დამარცხებამ ჩააცხრო აჯანყება, რასაც შემდეგ კარიელების დანებებაც მოჰყვა. შემდეგ წელს სპარსელებმა დაიმორჩილეს კიდევ რამდენიმე ქალაქი, რომლების ჯერ კიდევ მათ წინააღმდეგ იყვნენ. იონიელების ჯანყება ითვლება პირველ მნიშვნელოვან კონფლიქტად ბერძნებსა და სპარსეთის იმპერიას შორის და წარმოადგენს ბერძენ-სპარსელთა ომების პირველ ფაზას. მას შემდეგ, რაც დარიოსმა მცირე აზია დაიბრუნა, მან დაგაწყვიტა რომ დაესაჯა ათენი და ერეთრია, რომლებიც აჯანყებულებს ეხმარებოდნენ. ძვ. წ. 492 წელს ის შეიჭრა ბალკანეთის ნახევარკუნძულზე. Boardman J, Bury JB, Cook SA, Adcock FA, Hammond NGL, Charlesworth MP, Lewis DM, Baynes NH, Ostwald M & Seltman CT (1988). The Cambridge Ancient History, vol. 5. Cambridge University Press. ISBN 0-521-22804-2.  Fehling, D. (1989). Herodotus and His "Sources": Citation, Invention, and Narrative Art (Translated by J.G. Howie). Francis Cairns.  Fine, JVA (1983). The Ancient Greeks: A Critical History. Harvard University Press. ISBN 0-674-03314-0.  Finley, Moses (1972). „Introduction“, Thucydides – History of the Peloponnesian War (translated by Rex Warner). Penguin.  Holland, Tom (2006). Persian Fire: The First World Empire and the Battle for the West. Doubleday. ISBN 0-385-51311-9.  Lazenby, JF (1993). The Defence of Greece 490–479 BC. Aris & Phillips Ltd.. ISBN 0-85668-591-7.
საქსონია (მრავალმნიშვნელოვანი)

საქსონიას თავისი ისტორიის განმავლობაში გააჩნდა სხვადასხვანაირი სტატუსიდა გეოგრაფიული მდებარეობა. ზედა საქსონია საქსონიის სამეფო — 1806—1918 წწ. თავისუფალი სახელმწიფო საქსონია (Freistaat Sachsen) — 1918 წ-დან 1952 წლამდე და 1990-დან ამ დრომდე. ქვემო საქსონია საქსონიის საჰერცოგო — 1180 წლამდე. საქსონიის საპფალცგრაფო — 1356 წლამდე. ქვემო საქსონია — გერმანიის ფედერალური მიწა 1947 წლიდან ამ დრომდე. საქსონია-ანჰალტი საქსონიის პროვინცია — პრუსიის პროვინცია 1816—1945 წწ. საქსონია-ანჰალტი — გერმანიის ფედერალური მიწა 1990 წლიდან ამ დრომდე. საქსონია, ტურინგია, საქსონია-ანჰალტი საქსონიის საკურფიურსტო — 1356-დან 1806 წლამდე. საქსონია-ვაიმარ-აიზენახი — საჰერცოგო გერმანიაში — 1809 წ. „საქსონია“ უწოდეს: საქსონია (ორთქლმავალი) — პირველი გერმანული ორთქლმავალი. საქსონია (ხომალდი) — სამხედრო ხომალდი. საქსონია (ალეგორია) — საქსონიის ალეგორიული სახე საქსენი
ჯონ პეტრუჩი

ჯონ პიტერ პეტრუჩი (ინგლ. John Peter Petrucci; დ. 12 ივლისი, 1967) — ამერიკელი გიტარისტი და სიმღერების ავტორი. უკეთ ცნობილია, როგორც პროგრესული მეტალ ჯგუფის Dream Theater დამაარსებელი წევრი. მისი ჯგუფის ყოფილ წევრ მაიკ პორტნოისთან ერთად, იგი ასევე ეწევა საპროდიუსერო საქმიანობას: Dream Theater-ის ყველა ალბომის პროდიუსერია 2000 წლის ალბომის Metropolis Pt. 2: Scenes from a Memory გამოსვლის შემდეგ. იგი წარმოადგენს ასევე შემცვლელ ვოკალისტს აღნიშნულ ჯგუფში. პეტრუჩის მონაწილეობა აქვს მიღებული ჯო სატრიანის პროექტში G3 ექვსჯერ, ყველაზე მეტჯერ, ვიდრე ნებისმიერ სხვა მოწვეულ გიტარისტს. 2009 წელს იგი დასახელებული იქნა მეორე უდიდეს გიტარისტად ჯოელ მაკლვერის წიგნში „ასი უდიდესი მეტალ გიტარისტი.“ იგი დასახელდა ასევე „ყველა დროის გიტარის ათ უდიდეს შრედერს“ შორის ჟურნლის GuitarOne მიერ. თავის ერთ-ერთ საგიტარო გაკვეთილში პეტრუჩი აღნიშნავს, რომ მასზე უდიდესი გავლენა მოახდინა ჯეიმზ ჰეტფილდმა მეტალიკიდან. იგი სტივ მორსსაც ასახელებს მის გავლენიან გიტარისტებს შორის ერთ-ერთ უდიდესად. კიდევ ერთი გიტარისტი, რომელმაც პეტრუჩიზე გავლენა იქონია, ალექს ლაიფსონია ჯგუფ რაშიდან. პეტრუჩიმ მისგან აითვისა უფრო სრული აკორდებისა და უფრო მძიმე მისამღერის დაკვრის ტექნიკა და ეფექტები. ამასთან ერთად, იგი დევიდ გილმორის გიტარის ემოციური დაკვრის დიდი გავლენის ქვეშაც იმყოფება. ↑ დეივ მასტეინი განიხილავს „ას უდიდეს გიტარისტს“ ↑ ყველა დროის საუკეთესო შრედერები. RandyCiak.com. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2008-03-09. ციტირების თარიღი: 2008-02-26. ↑ ჟურნალი Total Guitar, გაერთიანებული სამეფო, 2007 წლის დეკემბერი, გვ.45 ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ჯონ პეტრუჩი ოფიციალური საიტი ჯონ პეტრუჩი საიტზე Twitter ჯონ პეტრუჩის ოფიციალური საიტი საიტზე Facebook
ნეობაროკო

ნეობაროკო — ხელოვნების ქმნილებები, რომელშიც გამოყენებულია ბაროკოს სტილის მნიშვნელოვანი ასპექტები, თუმცა ბაროკოს პერიოდს არ განეკუთვნება. ეს ეხება მუსიკას, არქიტექტურას, მხატვრობასა და დეკორატიულ ხელოვნებას, თუმცა ყველაზე ხშირად მუსიკასა და არქიტექტურაში გამოიყენება. ნეო-ბაროკოს არქიტექტურის რამდენიმე თვალსაჩინო ნიმუშია: აშტონის მემორიალი, ლანკასტერი, ინგლისი ბელოსელსკი-ბელოზერსკის სასახლე, სანქტ-პეტერბურგი, რუსეთი კრისტიანსბორგის სასახლე, კოპენჰაგენი, დანია ორთაქის მეჩეთი, სტამბოლი, თურქეთი გარნიეს სასახლე (პარიზის ოპერა), პარიზი, საფრანგეთი ზემპერის ოპერა, დრეზდენი, გერმანია სცეჩენის სამკურნალო აბანო, ბუდაპეშტი, უნგრეთი არსებობს ასევე რამდენიმე პოსტ-მოდერნისტული შენობა, რომელიც ბაროკოს სტილშია ნაგები, მაგ. მოცეკვავე სახლი (პრაღა) ვალდო მილუნიჩისა და ფრენკ გერის მიერ. იხ. აგრეთვე ნეოკლასიციზმი მუსიკაში ქვემოთ მოყვანილია ზოგიერთი კომპოზიტორი, რომელიც საკუთარ ნაწარმოებებში ბაროკოს იდიომებსა და ფორმებს იყებდა ბაროკოს პერიოდის შემდეგ: ბეთჰოვენი, ლუდვიგ ვან (1770–1827), გერმანელი ბურმანი, ჰენდრიკ (1951–), ნიდერლანდელი ჰინდერმიტი, პოლ (1895–1963), გერმანელი ლუტენი, ელოდი (1950–), დაბ. ფრანგი, შემდეგ აშშ-ის მოქალაქე ლუტოსლავსკი, ვიტოლდ (1913–1994), პოლონელი მოია, მარკ (1980–), ამერიკელი მოცარტი, ვოლფგანგ ამადეუს (1756–1791), ავსტრიელი სტრავინსკი, იგორ (1882–1971), რუსი
პინჩეირის ციხესიმაგრე

პინჩეირის ციხესიმაგრე და ნაკრძალი წარმოადგენს დაცულ ბუნებრივ ტერიტორიას არგენტინაში. მდებარეობს მენდოსის პროვინციაში, ქალაქ მალარგუედან 27 კმ-ით დასავლეთით. აქ მდებარეობს ეროზიისა და მყინვარების მოქმედებით წარმოქმნილი ბუნებრივი მონუმენტი, რომელიც ძალიან ჰგქვა უზარმაზარ ციხესიმაგრეს. მდებარეობს მდინარე მალარგუეს ნაპირთან. ამ არეალის გარშემო აღმოჩენილია წარსულში აქ მცხოვრები უარპეს ეთნიკური ჯგუფის კუთვნილი ისრის წვერები. არსებობს გადმოცემა, რომ XX საუკუნის დასაწყისში ეს ციხესიმაგრე ჩილელი ყაჩაღების თავშესაფარი იყო, რომლებსაც პინჩეირის ძმებს ეძახდნენ. (ესპანური) პინჩეირის ციხესიმაგრსი კომპლექსი დაარქივებული 2011-01-09 საიტზე Wayback Machine. (ესპანური) პინჩეირის ციხესიმაგრის აღწერა და ვიდეო დაარქივებული 2007-07-29 საიტზე Wayback Machine.
მუსიკალური ინსტრუმენტი

მუსიკალური ინსტრუმენტი — მოწყობილობა, რომელიც შექმნილი ან/და გამოყენებულია მუსიკალური ხმის მისაღებად. ამ თვალსაზრისით, ყველაფერი შეიძლება მუსიკალურ ინსტრუმენტს მივაკუთვნიოთ, რაც მუსიკალურ ხმას გამოსცემს. ესაა ის მიზეზი, რის გამოც სხვადასხვა ობიექტი მუსიკალურ ინსტრუმენტად იქცევა. მუსიკალური ინსტრუმენტების ისტორია იწყება კაცობრიობის კულტურულ ცხოვრების დაწყებასთან ერთად. მუსიკალური ინსტრუმენტების სწავლების აკადემიურ დისციპლინას ორგანოლოგია ჰქვია. სადავო სტატუსის პირველი მუსიკალური ინსტრუმენტის წარმოშობა თარიღდება ქრისტეს შობამდე 65 000 წლით. არტიფაქტების მიხედვით, რომელიც საყოველთაოდ აღიარებულია, პირველი ადრეული ფლეიტა თარიღდება ქრისტეს შობადე 35 000 წლით. თუმცა, ზოგიერთი ისტორიკოსი თვლის, რომ მუსიკალური ინსტრუმენტების წარმოშობის სპეციფიკური დროის განსაზღვრა შეუძლებელია, თავად ამ ტერმინის სუბიექტური განსაზღვრების გამო. მუსიკალური ინსტრუმენტები ვითარდებოდა დამოუკიდებლად მსოფლიოს სხვადასხვა დასახლებულ რეგიონში. თუმცა, ცივილიზაციების კონტაქტმა გამოიწვია მუსიკალური ინსტრუმენტების სწრაფი გავრცელება და ადაპტირება ისეთ რეგიონებშიც, რომელიც შორსაა კონკრეტული საკრავის წარმოშობის ადგილიდან. შუა საუკუნეებში ინსტრუმენტებს მესოპოტამიიიდან აღმოვაჩენდით მალაის არქიპელაგზე, ხოლო ევროპელები უკრავდნენ ჩრდილო-აფრიკული წარმოშობის ინსტრუმენტებზე. განვითარება ამერიკაში შედარებით ნელი ტემპებით ხასიათდება, მაგრამ უნდა აღინიშნოს, რომ აქ დივერსიფიკაციას ადგილი არ აქვს: ჩრდილოეთი, ცენტრალური და სამხრეთი ამერიკა ხასიათდება ერთი და იმავე მუსიკალური ინსტრუმენტებით. Baines, Anthony (1993), Brass Instruments: Their History and Development, Dover Publications, ISBN 0486275744 Blades, James (1992), Percussion Instruments and Their History, Bold Strummer Ltd, ISBN 0933224613 Brown, Howard Mayer (2008). Sachs, Curt. Grove Dictionary of Music and Musicians.  Campbell, Murray; Greated, Clive A.; Myers, Arnold (2004), Musical Instruments: History, Technology, and Performance of Instruments of Western Music, Oxford University Press, ISBN 0198165048 ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: მუსიკალური ინსტრუმენტი მუსიკალური ინსტრუმენტები. Furniture. ვიქტორიისა და ალბერტის მუზეუმი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2010-04-14. ციტირების თარიღი: 1 ივლისი, 2008. მუსიკა და მუსიკალური ინსტრუმენტები. ამერიკის ისტორიის ეროვნული მუზეუმი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2008-09-17. ციტირების თარიღი: 30 სექტემბერი, 2008.
ალუმინეს ტბა

ალუმინეს ტბა — ტბა არგენტინაში, ნეუკენის პროვინციის ალუმინეს დეპარტამენტში, არგენტინის პატაგონიაში. მდებარეობს ლანინის ეროვნული პარკიდან 25 კმ-ით ჩრდილოეთით, ზღვის დონიდან 1 260 მეტრზე. ტბის ფართობი შეადგენს 57 კმ²-ს, საშუალოს სიღრმე 69,4 მ, მაქსიმალური სიღრმე 165 მ. არგენტინის ტბების სია ალუმინეს ტბა დაარქივებული 2011-09-02 საიტზე Wayback Machine. ნეუკენის პროვინციის რუკა დაარქივებული 2011-01-20 საიტზე Wayback Machine.
ეგზორციზმი

ეგზორციზმი (ბერძ. εξορκισμός) — დემონის ან სულის განდევნა ადამიანისგან ან რაიმე ადგილიდან. ტერმინი გახდა ცნობილი ადრეულ ქრისტიანობაში მეორე საუკუნიდან. მიუხედავად ამისა მისი გამოყენება საკმაოდ ძველი დროით თარიღდება და არის ბევრი კულტურისა და რელიგიის რწმენის ნაწილი. ქრისტიანობაში, ადამიანს, რომელიც ახორციელებს ეგზორციზმს, ეწოდება ეგზორცისტი და ხშირად არის ეკლესიის წევრი, ან დაჯილდოებულია სპეციალური თვისებებითა და ძალით. ეგზორცისტი ბოროტი ძალის განდევნისთვის იყენებს ლოცვებს, რელიგიურ მასალებს, როგორიცაა ხატები, სიმბოლოები, ჟესტიკულაცია, თილისმა და ა.შ. ამ დროს იგი მოუწოდებს დახმარებისთვის ღმერთს, იესოს ან რამდენიმე ანგელოზს ან მთავარანგელოზს. ეგზორციზმი მართლმადიდებლობაში კათოლიკური ეგზორციზმი დაარქივებული 2010-11-19 საიტზე Wayback Machine. ებრაული ენციკლოპედია - ეგზორციზმი
პარმენიონი

პარმენიონი (ბერძნ. Παρμενίων) (დ. ძვ. წ. 400 - გ. ძვ. წ. 330) — მაკედონელი გენერალი, რომელიც მსახურობდა ფილიპე II-ის და ალექსანდრე დიდის მმართველობის ხანაში. მან ორივე მეფის კარზე წარმატებით შეძლო დაემკვიდრებინა თავი, როგორც მეფის მარჯვენა ხელად სამხედრო საქმეში. წარმოშობით ის იყო მაკედონელი დიდებულის, ფილოტას შვილი. ფილიპე II-ის დაქვემდებარებაში ძვ. წ. 356 წელს მან დაამარცხა ილირიელები დიდ ბრძოლაში. ათი წლის შემდეგ გაანადგურა სტრატეგიული ქალაქი თესალიაში, ჰალოსი. ძვ. წ. 336 წელს ფილიპემ პარმენიონი გააგზავნა მცირე აზიაში 10,000 მეომრით. ამ არმიის დანიშნულება იყო მოემზადებინა პლაცდარმი მთავარი არმიისთვის, რომლითაც ფილიპე თავად აპირებდა აზიაში შეჭრას. თავდაპირველად ყველაფერი კარგად წარიმართა, თუმცა იმავე წელს ფილიპე II-ის სიკვდილის შემდეგ მაკედონელები მემნონ როდოსელმა მაგნეზიასთან დაამარცხა, შემდეგ კი უკან დაახევინა. ამის მიუხედავად არმია შეძლო აზიაში დარჩენა. ძვ. წ. 334 წელს ფილიპეს მემკვიდრემ, ალექსანდრე დიდმა წამოიწუო მამამისის მიერ დაგეგმილი ლაშქრობა აქემენიდების სპარსეთის წინააღმდეგ, რითიც დაიწყო ალექსანდრეს სპარსეთის კამპანია. პარმენიონს კვლავ მნიშვნელოვანი როლი ეჭირა მაკედონელთა სამხედრო ძალაში. გრანიკოსის, ისოსის და გავგამელის ბრძოლების დროს ის არმიის მარცხენა ფლანგს მეთაურობდა. ძვ. წ. 330 წელს პარმენიონის შვილი, ფილოტა, რომელიც არმიის ელიტარულ რაზმს, ჰეტაირებს მეთაურობდა, ალექსანდრეს წინააღმდეგ შეთქმულებაში მონაწილეობდა. შეთქმულება გამოაშკარავდა და ალექსანდრემ ფილოტა მოაკვლევინა. ამასთან ხალხი გაგზავნა ეკტაბანაში, სადაც პარმენიონი იმყოფებოდა, რომელმაც არაფერი იცოდა თავისი შვილის შესახებ და მათ დაავალა მოეკლათ ის იქამდე, საცამ ფილოტას შესახებ შეიტყობდა. გაურკვეველია მიუძღვოდა თუ არა ბრალი პარმენიონს ალექსანდრეს წინააღმდეგ შეთქმულებაში. Livius.org - პარმენიონი დაარქივებული 2013-10-19 საიტზე Wayback Machine.
ქვემო რიეთის ეკლესია

ქვემო რიეთის ეკლესია – ეკლესია გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ქვემო რიეთის ჩრდილოეთით, ბორცვზე შემორჩენილია დარბაზული ეკლესიის ნანგრევები (6,3 X 4,4 მ). ეკლესია ნაგებია დიდი ზომის ლოდებისაგან. 1920 წლის მიწისძვრამ შენობა ძლიერ დააზიანა. შესასვლელი სამხრეთითაა, ნახევარწრიულ აფსიდში ერთი სარკმელია. დარბაზი გადახურულია კამარით. საქართველოს ისტორიის და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 5, თბ., 1990 წ.
ქვემო რიეთის ნათლისმცემლის ეკლესია

ქვემო რიეთის ნათლისმცემლის ეკლესია – ეკლესია გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ ქვემო რიეთის ქვემოთ, სკრის ხეობის მარჯვენა ნაპირზე. ე.თაყაიშვილის ცნობით, ეკლესიის დასავლეთ ფასადიდან ჩამოვარდნილი ქვის (დაკარგულია) მხედრულ წარწერაში მოხსენიებულია კტიტორი შალიკაშვილი. ამ ცნობის საფუძველზე ნაგებობა XVIII საუკუნის დასაწყისით თარიღდება. ეკლესია დარბაზულია (8,65 X 7,75 მ), ნაგებია აგურით. შენობა 1920 წლის მიწისძვრის დროს ძლიერ დაზიანდა. შემორჩენილია ჩრდილოეთის, აღმოსავლეთისა და სამხრეთ კედლების ქვედა ნაწილები და აფსიდი. შესასვლელები სამხრეთით და დასავლეთითაა. შეისრული ფორმის სარკმელი მხოლოდ საკურთხეველშია შემორჩენილი. ქარუმიძე თ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 5, თბ., 1990. — გვ. 115.
ოსროჰენა

ოსროჰენა, ოსროენა, ოსროენი (ძვ. ბერძნ. Ὁσροηνή; სირ. ܡܵܠܟܘܼܬܵܐ ܕܒܹܝܬ ܥܸܣܪܵܐ ܥܝܼܢܹܐ Malkuṯā d-Bēt ʿŌsrā ʿĪnē) — ასურელთა ისტორიული სახელმწიფო შუამდინარეთის ტერიტორიაზე ძვ. წ. 132–244 წლებში, მდებარეობდა ტიგროსის ზემო წელზე. ოსროეჰენის დედაქალაქი იყო ქალაქი ედესა, ამიტომ ხშირად ედესის სამეფოდაც არის მოხსენებული. ალექსანდრე მაკედონელის გარდაცვალების შემდეგ მესოპოტამიის ეს ოლქი სელევკიდების იმპერიის შემადგენლობაში შევიდა. აქ ძვ. წ. 120-იანებისთვის დამკვიდრდნენ არაბული ტომები ოროი. სახელწოდება ოსროჰენა კი წარმოიშვა ოსროჰეს ორჰაელისაგან, რომელიც ძვ. წ. 120 წელს სელვეკიდთა იმპერიის ერთ-ერთი ოლქის, სირიის მმართველად იყო დაყენებული. ქრისტიანობის მიღებას უკავშირდება აბგარ V-ისა და იესო ნაზარეველის ურთიერთმიმოწერის აპოკრაფიული ფაქტი, თუმცა ქრისტიანობის ოფიციალურ რელიგიად გამოცხადება უკავშეირდება აბგარ VIII-ისა (177-212) და აბგარ IX-ის (212 - 216) სახელებს. შემდგომ წლებშ ედესა ქრისტიანობის მნიშვნელოვან ცენტრად გადაიქცა. ოსროჰენა გახდა პირველი სახელმწიფო მსოფლიოში, რომელმაც ქრისტიანობა ოფიციალურ რელიგიად ცნო. არიუ (ძვ. წ. 132-127) აბდუ ბარ მაზური (ძვ. წ. 127-120) ფრადჰაშტ ბატ ჯებარი (ძვ. წ. 120-115) ბაქრუ I (ძვ. წ. 115-112) ბაქრუ II (ძვ. წ. 112-92) მანუ I (ძვ. წ. 94) აბგარ I (94-68) აბგარ II (ძვ. წ. 68-52) მანუ II (ძვ. წ. 52-34) პაქორი(ძვ. წ. 34-29) აბგარ III (ძვ. წ. 29-26) აბგარ IV (ძვ. წ. 26-23) მანუ III (ძვ. წ. 23-4) აბგარ V უქქამა (ძვ. წ. 4 - 7, 13-50 წწ.) მანუ IV (7-13 წწ.) მანუ V (50-57 წწ.) მანუ VI (57-71 წწ.) აბგარ VI (71-91 წწ.) სანატრუკ I (91-109 წწ.) აბგარ VII (109-116 წწ.) იალური (118-122 წწ.) პარფამასპატი (118-123 წწ.) მანუ VII (123-139 წწ.) მანუ VIII (139-163, 165-177 წწ.) ვაილ (163-165 წწ.) აბგარ VIII (177-212 წწ.) აბგარ IX დიდი (212-216 წწ.) მანუ IX (217-240 წწ.) აბგარ Х (240-242 წწ.) აბგარ XI (242-244 წწ.) ↑ "The Ancient Name of Edessa," Amir Harrak, Journal of Near Eastern Studies, Vol. 51, No. 3 (July 1992): 209-214 [1] ↑ Alexander Roberts & James Donaldson (eds.), The Writings of the Fathers Down to AD 325: Ante-Nicene Fathers vol. 8 (Peabody, Massachusetts: Hendrickson Publishers, 1994), 657-672. [2] დაარქივებული 2008-02-27 საიტზე Wayback Machine. ↑ Adrian Fortescue, The Lesser Eastern Churches, pp. 22. Published by Catholic Truth Society, 1913. Original from the University of Michigan.[3][მკვდარი ბმული] ↑ C. Anthon, A System of Ancient and Medieval Geography for the Use of Schools and Colleges, Harper Publishers, 1850, Digitized 2007, p.681 ↑ Osroene (ინგლისური)