laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
მუნიციპიუმი

მუნიციპიუმი (ლათ. municipium < munus — „ვალდებულება“ და capio — „ვიღებ“) — ძველ რომში საქალაქო სტრუქტურა, სტატუტი, რომელიც რესპუბლიკის პერიოდში რომთან დაკავშირებული იყო ხელშეკრულებით, რითაც მისი თავისუფალი მოსახლეობა იღებდნენ რომის მოქალაქეობის უფლებებს სრული ან შეზღუდული სახით. რომთან ხელშეკრულების ხასიათის მიხედვით მუნიციპიუმი არსებობდა ორი კატეგორიისა. პირველი კატეგორიის მუნიციპიუმი, ე.წ. რომაული მუნიციპიუმი (municipium civium Romanorum) სარგებლობდა, როგორც წესი, თვითმმართველობით, ხოლო მის მაცხოვრებლებს ჰქონდათ რომის ყველა სამოქალაქო და პოლიტიკური უფლება. ძვ. წ. IV საუკუნეში პირველი რომაული მუნიციპიუმები გახდნენ ქალაქები არიცია, ლანუვიუმი, პედუმი და სხვ. მეორე კატეგორიის მუნიციპიუმის მოსახლეობას (aerarii) არ ჰქონდა პოლიტიკური უფლებები რომში, მაგრამ რომაელი მოქალაქეების ვალდებულებებს ასრულებდა (მსახურობდა რომაულ ლეგიონებში, ითვლებოდნენ რომაულ ცენზში და სხვ.). ამ მუნიციპიუმებს შორის ზოგიერთ, ე.წ. ცერეული უფლების მქონე ქალაქს (ეტრუსკული ცერე, ვოლსკური ველიტრე, სატრიკუმი და სხვ.) შენარჩუნებული ჰქონდა სრული თვითმმართველობა; სხვებს შიდა საქმეებში ავტონომია ჩამორთმეული ჰქონდათ და იმართებოდნენ რომიდან გამოგზავნილი პრეფექტების მიერ, აქედან მათი სახელწოდება — პრეფექტურა. მუნიციპიუმის სტატუტი არ იყო მუდმივი. მოკავშირეთა ომის (ძვ. წ. 91/90–88 წწ.) შედეგად იტალიის მთელმა თავისუფალმა მოსახლეობამ რომის მოქალაქეობის უფლებები მიიღო, რაც პრაქტიკულად ნიშნავდა იტალიის ყველა ქალაქისა და კოლონიის რომაული მუნიციპიუმის კატეგორიაში გადასვლას. ეს მდგომარეობა განმტკიცდა იულიუს კეისრის კანონით (ძვ. წ. 45–44 წწ.), რომლის მიხედვით, ყველა მუნიციპალი (მუნიციპიუმის მცხოვრები) უფლებებით რომაელებს გაუთანაბრდა, მუნიციპიუმის მართვის სისტემა კი გადავიდა რომაულ ნორმაზე (მის სათავეში იდგა კურია, დუუმვირები, ედილი, კვესტორი და სხვა თანამდებობის პირები). იმპერიის პერიოდში მუნიციპიუმის სტატუტი პრივილეგიის სახით პროვინციის ზოგიერთ ქალაქს ენიჭებოდა. იმპერატორ კარაკალას ედიქტით (212), მთელი იმპერიის თავისუფალ მოსახლეობას რომის მოქალაქეობა მიენიჭა, ხოლო ყველა ქალაქმა მუნიციპიუმი მიიღო. ↑ 1.0 1.1 მუნიციპიუმი // ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 196–197. ↑ 2.0 2.1 Маяк И. Л. Муниципий // Большая российская энциклопедия. т. 21. — М., 2013. — стр. 441.
გეიდარ ფალავანდიშვილი

გეიდარ ფალავანდიშვილი (დ.1 ივლისი, 1937, თბილისი — გ.6 მაისი, 2012) — ქართველი ინჟინერი და მსახიობი. 1963 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ჰიდროტექნიკურ ნაგებობათა მშენებლობის ფაკულტეტი. 1970 წლიდან მუშაობდა „საქსახწყალპროექტში“. 1980 წლიდან ინსტიტუტის დირექტორად, მისი ხელმძღვანელობით დაამუშავეს ისეთი მნიშვნელოვანი ობიექტების პროექტები, როგორიცაა „ზემო ალაზნის სარწყავი სისტემა“ და სხვა. მიღებული აქვს სახელმწიფო ჯილდოები. მან შეასრულა როლები ფილმებში: „ალავერდობა“ (გურამი, 1962), „ვედრება“ (მუცალი, 1967), „ფერისცვალება“ (გივი, 1968), „ჯვარცმული კუნძული“ (სოსო, 1968), „მთვარის მოტაცება“ (თარაშ ემხვარი, 1973). მიღებული აქვს საქართველოს სსრ უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის სიგელი. ინჟინერ-ჰიდროტექნიკოსი. გეიდარ ფალავანდიშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ლუიზა ფაჩულია

ლუიზა ფაჩულია (დ. 31 იანვარი, 1944, თბილისი) — ქართველი ექიმი. 1970 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი. 1970–1971 წლებში მუშაობდა რესპუბლიკურ ცენტრალურ კლინიკურ საავადმყოფოში. 1971-1974 წლებში იყო თერაპიის სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტის ასპირანტი. 1974-1982 წლებში უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი. 1982-1987 წლებში უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი. 1987 წლიდან ენდოკრინოლოგიის განყოფილების ხელმძღვანელი. არის 38-მდე სამეცნიერო ნაშრომის ავტორი. ენდოკრინოლოგი, მედიცინის მეცნიერებათა კანდიდატი. საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „შაქრიანი დიაბეტის ზოგიერთი გენეტიკური ასპექტის შესწავლისათვის“, დაიცვა 1979 წელს. ლუიზა ფაჩულია — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ოთარ შამუგია

ოთარ შამუგია (დ. 30 მაისი, 1976, სოხუმი) — ქართველი ეკონომისტი. საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრი 2022 წლის 9 თებერვლიდან. 1992 წლის სექტემბრიდან 1998 წლის ივნისამდე სწავლობდა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სოხუმის ფილიალში (მაგისტრთან გათანაბრებული). 1998–1999 წლებში იყო საქართველოს მიწის მართვის სახელმწიფო დეპარტამენტის მთავარი სპეციალისტი. 1999–2004 წლებში — ამავე დაწესებულების ცენტრალური ბუღალტერიის უფროსი (მთავარი ბუღალტერი). 2004–2005 წლებში — შპს „საქართველოს რკინიგზის“ ქონების მართვის სამსახურის უფროსი. 2005–2006 წლებში შპს „საკონსულტაციო ჯგუფის“ ფინანსური დირექტორი. 2006 წლის თებერვლიდან ივლისამდე — შპს „რეალ ქონსალტინგის“ ფინანსური დირექტორი. 2006–2007 წლებში — საქართველოს სოფლის მეურნეობის სამინისტროს საბუღალტრო სამსახურის უფროსი (მთავარი ბუღალტერი). 2007–2011 წლებში — ამავე სამინისტროს საფინასო-საბუღალტრო სამსახურის უფროსი. 2011–2017 წლებში — საქართველოს სოფლის მეურნეობის სამინისტრო საფინანსო-ეკონომიკური დეპარტამენტის უფროსის მოვალეობის შემსრულებელი. 2017 წლის იანვრიდან ივნისამდე — საქართველოს სოფლის მეურნეობის სამინისტროს საფინანსო-ეკონომიკური დეპარტამენტის უფროსი. 2017–2018 წლებში — სოფლის მეურნეობის პროექტების მართვის სააგენტოს დირექტორის მოადგილე. 2018–2019 წლებში — საქართველოს მელიორაციის გენერალური დირექტორი. 2019 წლის აგვისტოდან ნოემბრამდე — სოფლისა და სოფლის მეურნეობის განვითარების სააგენტოს დირექტორი. 2019–2020 წლებში — სოფლის განვითარების სააგენტოს დირექტორის პირველი მოადგილე. 2020 წლის 25 დეკემბრიდან 2022 წლის 9 თებერვლამდე იყო საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრის მოადგილე. 2022 წლის 9 თებერვალს დაინიშნა საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრად. ქართულის გარდა, ფლობს რუსულ ენას. ჰყავს მეუღლე და სამი შვილი. ოთარ შამუგია — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ოთარ შამუგია — გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს საიტი ↑ თანამდებობის პირის ქონებრივი მდგომარეობის დეკლარაცია: ოთარ შამუგია. declaration.gov.ge (27 მაისი, 2020). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 09.02.2022. ციტირების თარიღი: 9 თებერვალი, 2022 ↑ „მინისტრთა კაბინეტში ცვლილებებია“. Civil.ge. 9 თებერვალი, 2022. ციტირების თარიღი: 9 თებერვალი, 2022. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |access-date= და |date=-ში (დახმარება)
ზაზა სხირტლაძე

ზაზა სხირტლაძე (დ. 7 სექტემბერი, 1957, თბილისი) — ქართველი მეცნიერი, პედაგოგი, ხელოვნებათმცოდნე, ხელოვნებათმცოდნეობის მეცნიერებათა დოქტორი (2003), პროფესორი. 1979 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი, ხელოვნებათმცოდნეობის სპეციალობით. 1979-2004 წლებში იყო ქართული ხელოვნების ისტორიის ინსტიტუტის თანამშრომელი. 1985-1997 წლებში თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის საზოგადოებრივ პროფესიათა ფაკულტეტის ლექტორი. 1987-1998 წლებში იყო თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის დოცენტი, აღმოსავლეთმცოდნეობის ფაკულტეტის კავკასიოლოგიის კაბინეტის გამგე. 1988-1998 წლებში მუშაობდა თბილისის სასულიერო აკადემიის პედაგოგად. 1998-2009 წლეებში იყო თბილისის სასულიერო აკადემიის ქრისტიანული ხელოვნების კათედრის გამგე. 2003 წლიდან — თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ხელოვნების ისტორიისა და თეორიის ინსტიტუტის პროფესორი. 2006 წლიდან — ამავე უნივერსიტეტის ხელოვნების ისტორიისა და თეორიის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი. 1996 წლიდან იყო გარეჯის კვლევის ცენტრის თავმჯდომარე. 2003 წლიდან — საქართველოს საპატრიარქოს საეკლესიო ხელოვნების კვლევის ცენტრის ხელმძღვანელი. 2006 წლიდან — საეკლესიო-საენციკლოპედიო ცენტრის ერთ-ერთი დამფუძნებელი, საქართველოს ეკლესიის ენციკლოპედიის რედაქტორი (ხელოვნების მიმართულება). ოცი წიგნის, მათ შორის თოთხმეტი მონოგრაფია (1985-2020 წლებში), ორასამდე სტატიის, რეცენზიის, თეზისის ავტორი. საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „ბერთუბნის მონასტრის მთავარი ტაძრის მოხატულობა“, დაიცვა 1987 წელს. სადოქტორო დისერტაციის თემა — „VIII-IX საუკუნეების ქართული მონუმენტური ფერწერის ძირითადი საკითხები. თელოვანის ჯვარპატიოსანი და გარდამავალი ხანის მხატვრული ტენდენციები“, დაიცვა 2003 წელს. ზაზა სხირტლაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
მარინა ციმაკურიძე

მარინა ციმაკურიძე (დ. 19 მარტი, 1956, თბილისი) — ქართველი ექიმი, პროფესიული პათოლოგიის სპეციალისტი, მედიცინის მეცნიერებათა კანდიდატი, დოცენტი. 1979 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი. 1982 წელს იყო თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის შრომის ჰიგიენისა და პროფესიულ დაავადებათა კათედრის ასისტენტი. 1998 წლიდან ამავე კათედრის დოცენტი. ავტორია 35 სამეცნიერო ნაშრომის, რომლებიც ეხება პროფესიული პათოლოგიის აქტუალურ, მათ შორის იმუნოგენეტიკის საკითხებს. საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „პროფესიული ბრონქული ასთმის განვითარების ზოგიერთი რისკფაქტორის ანალიზი“ (აბრეშუმისმიერი და მანგანუმისმიერი პროფესიული ბრონქული ასთმის მაგალითზე), დაიცვა 1997 წელს. მარინა ციმაკურიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
მარინა ჯანგიძე

მარინა ჯანგიძე (დ. 1954) — ქართველი მეცნიერი, ექიმი-გინეკოლოგი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (2004), პროფესორი. 1977 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი, მეან-გინეკოლოგიის კვალიფიკაციით. ავტორია 154 სამეცნიერო ნაშრომის, 2 მონოგრაფიის და 1 გამოგონების. სადოქტორო დისერტაციის თემა — „ჰორმონული კონტრაცეპციის დანიშვნისადმი ახალი ეფექტური და უსაფრთხო მიდგომები“ (ანტიფოსფოლიპიდური ანტისხეულებისა და ჰემოსტაზის სისტემის გენეტიკური დეფექტების როლი თრომბოზის განვითარებაში), დაიცვა 2004 წელს. მარინა ჯანგიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ავსტრიული სკოლა

ავსტრიული სკოლა (იგივე „ვენის სკოლა“ ან „ფსიქოლოგიური სკოლა“) — ეკონომიკური თეორიების ერთობლიობა, რომელიც განვითარდა მე-19 საუკუნის ბოლოს ავსტრიელი ეკონომისტების მიერ. იგი მხარს უჭერს მკაცრი მეთოდოლოგიური ინდივიდუალიზმის დაცვას. შედეგად, ავსტრიელები თვლიან, რომ ერთადერთი მოქმედი ეკონომიკური თეორია ლოგიკურად გამომდინარეობს ადამიანის მოქმედების ძირითადი პრინციპებიდან. თეორიისადმი ფორმალური მიდგომის გარდა, რომელსაც ხშირად პრაქსეოლოგიას უწოდებენ, სკოლა ტრადიციულად მხარს უჭერს ისტორიის ინტერპრეტაციულ მიდგომას. მიუხედავად იმისა, რომ პრაქსეოლოგიური მეთოდი განსხვავდება თანამედროვე ეკონომისტების უმრავლესობის მიერ მიღებული მეთოდისგან, ავსტრიული მეთოდი მომდინარეობს დედუქციური ეკონომიკური აზროვნების გრძელი ხაზიდან, რომელიც გადაჭიმულია მეთხუთმეტე საუკუნიდან თანამედროვე ეპოქამდე და მოიცავს ისეთ მნიშვნელოვან ეკონომისტებს, როგორებიც არიან: რიჩარდ კანტიონი, დევიდ ჰიუმი, ა.რ.ჯ. ტურგო, ადამ სმიტი, ჟან-ბატისტ სეი, დევიდ რიკარდო, ნასაუ სენიორი, ჯონ ელიოტ კერნესი და კლოდ ფრედერიკ ბასტია. ავსტრიული სკოლა შეიძლება მივიჩნიოთ, როგორც „სუბიექტივიზმის მიდგომა მარგინალური ეკონომიკისადმი“ და ფოკუსირება იმ აზრზე, რომ თეორიის ლოგიკური თანმიმდევრულობა უფრო მნიშვნელოვანია, ვიდრე ემპირიული დაკვირვებების ნებისმიერი ინტერპრეტაცია. სკოლა ხაზს უსვამს პროდუქტის სარგებლიანობის მნიშვნელობას მომხმარებლისთვის. თუ პროდუქტი უხვად იქნება გავრცელებული იგი გამოყენებული იქნება ნაკლებად მნიშვნელოვანი გზებით, ხოლო იმ შემთხვევაში, როდესაც პროდუქტი მცირეა და მისი გამოყენებაც ნაკლებად მნიშვნელოვანი, წარმოება მიტოვებული იქნება. მათი მოსაზრება, რომ ღირებულება გამომდინარეობს სარგებლიანობიდან და არა მის წარმოებაში ჩადებული შრომიდან, ეწინააღმდეგებოდა კარლ მარქსის შრომის თეორიას, რომელიც უგულებელყოფდა ნივთის სარგებლიანობას, როგორც მისი ღირებულების საზომს. ყველაზე ცნობილი ავსტრიელი მიმდევრები არიან კარლ მენგერი, ევგენ ფონ ბომ-ბავერკი, ფრიდრიხ ფონ ვისერი, ლუდვიგ ფონ მიზესი, ფრიდრიხ ჰაიეკი, გოტფრიდ ფონ ჰაბერლერი, მიურეი როტბარდი, ისრაელ კირზნერი, ჯორჯ რაისმანი, ჰენრი ჰაზლიტი და ჰანს-ჰერმან ჰოპი. მიუხედავად იმისა, რომ იგი გარკვეულწილად განსხვავდება ნეოკლასიკური თეორიის ძირითადი ნაწილისაგან — ისევე როგორც კეინსის თეორიის მტკიცე მოწინააღმდეგე — ავსტრიული სკოლა საკმაოდ გავლენიანი იყო შემოქმედებით ფაზაზე მისი აქცენტის გამო. https://www.newworldencyclopedia.org/entry/Austrian_school_of_economics#Disorganized_competitive_market_processes https://www.britannica.com/topic/Austrian-school-of-economics
ჰიერონ I

ჰიერონ სირაკუსელი უფროსი, ჰიერონ I (დ. ძვ. წ. 540/525 – გ. ძვ. წ. 467/466) — სირაკუსეს ტირანი. წარმოშობით სიცილიის ქალაქ გელიდან (დღ. ჯელა). მისმა უფროსმა ძმამ გელონმა ძვ. წ. 491 წელს გელაში ძალაუფება აიღო ხელში, შემდგომ დამკვიდრდა სირაკუსეშიც (ძვ. წ. 485) და გელის მართვა ძმას ჩააბარა. გელონის სიკვდილის შემდეგ (ძვ. წ. 478) ჰიერონ I გახდა სირაკუსეს მმართველი (პირველი არქონტი). დაიმორჩილა სიცილიის დიდი ნაწილი, ატარებდა აქტიურ საგარეო პოლიტიკას. დიდ წარმატებას მიაღწია სამხრეთ იტალიაში: დაამარცხა რეგიუმის ტირანი ანაქსილაე, ძვ. წ. 474 წელს ქალაქ კუმეს დასახმარებლად გაემართა და საზღვაო ბრძოლაში გაანადგურა ეტრუსკები, რამაც ბოლო მოუღო მათ პრეტენზიას აღმოსავლეთ ხმელთაშუაზღვისპირეთში ბატონობაზე. ჰიერონ I-ის დროს სირაკუსეს ტირანიამ ძლიერების მწვერვალს მიაღწია. ამან ასახვა ჰპოვა პანელინურ პრეტენზიებში: ის ხშირად მონაწილეობდა და იმარჯვება ცხენებითა და ეტლებით დოღებში დელფოსა და ოლიმპიაში. მფარველობდა მხატვრებსა და მწერლებს, მისი კარი ბერძნული დასავლეთის კულტურული ცხოვრების ცენტრი გახდა. აქ თავშესაფარი ჰპოვეს ცნობილმა პოეტებმა სიმონიდემ, პინდარემ, ბაკქილიდემ, ესქილემ. ↑ ბერძნული და რომაული საკუთარი სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1985. — გვ. 107. ↑ Фролов Э. Д. Гиерон // Большая российская энциклопедия. т. 7. — М., 2007. — стр. 118.
ლაშა კანდელაკიშვილი

ლაშა კანდელაკიშვილი (დ. 2 ივნისი, 1984) ― ქართველი გეოლოგი, ევროპის უნივერსიტეტის დამფუძნებელი. ლაშა კანდელაკიშვილი 1984 წლის 2 ივნისს სიღნაღში დაიბადა. 2007 წელს საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის სამთო-გეოლოგიური ფაკულტეტი დაამთავრა, ხოლო 2017 წელს ― პოლონეთის ლეგნიცის უმაღლესი მენეჯმენტის სკოლაში მაგისტრის ხარისხი მიიღო. 2007-2008 წლებში თბილისის საერო უნივერსიტეტის გენერალური დირექტორის, ხოლო 2008-2009 წლებში თბილისის საერთაშორისო უნივერსიტეტის დირექტორის თანამდებობა ეკავა. 2012-2019 წლებში ევროპის უნივერსიტეტის რექტორი იყო. წლების განმავლობაში ეწეოდა პედაგოგიურ საქმიანობას. მუშაობდა სხვადასხვა არასამთავრობო ორგანიზაციაში. არის 5 სახელმძღვანელოს, სამეცნიერო ნაშრომებისა და პუბლიკაციების ავტორი. „ბიზნესმარკეტინგი“ (თანაავტორი). თბილისი: მწიგნობარის გამ-ბა და სტ. 2011. ISBN 9789941424151. „საბანკო საქმე: სახელმძღვანელო“ (თანაავტორი). თბილისი: შპს "კალიგრაფი". 2010. ISBN 9789941020186. „თანამედროვე ეკონომიკა: ლექციების კურსი“ (თანაავტორი). თბილისი: მწიგნობარის გამ-ბა და სტ. 2010. ISBN 978-9941-424-10-6. „თანამედროვე ფული და ფულის მიმოქცევა: სახელმძღვანელო“ (თანაავტორი). თბილისი. 2010. ISBN 9789941011917. ლაშა კანდელაკიშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ლაშა კანდელაკიშვილი ევროპის უნივერსიტეტის ოფიციალურ საიტზე
ანგონო

ანგონო (ოფიციალურად ანგონოს მუნიციპალიტეტი; ტაგალ. Bayan ng Angono) ― პირვეელი კლასის მუნიციპალიტეტი რისალის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 130 494 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 10 ბარანგაის. Philippine Census Information Local Governance Performance Management System https://web.archive.org/web/20131029195219/http://www.tourism.gov.ph/sitepages/FestivitiesList.aspx?festivityCode=205&monthCode=04 ↑ 1.00 1.01 1.02 1.03 1.04 1.05 1.06 1.07 1.08 1.09 https://psa.gov.ph/classification/psgc/?q=psgc/barangays/045801000 ↑ http://rizalangono.weebly.com/historical-formation.html ↑ 2020 Census of Population and Housing (2020 CPH) Population Counts Declared Official by the President — Philippine Statistics Authority, 2021. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107442757"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17067223"></a> ↑ Angono: Average Temperatures and Rainfall. Meteoblue. ციტირების თარიღი: 11 May 2020
ბარასი (რისალი)

ბარასი (ოფიციალურად ბარასის მუნიციპალიტეტი; ტაგალ. Bayan ng Baras) ― მეოთხე კლასის მუნიციპალიტეტი რისალის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 87 637 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 10 ბარანგაის. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ბარასი (რისალი) Baras Profile at PhilAtlas.com Baras Rizal Online - Community website of the People of Baras, Rizal Official Website of the Municipal Government of Baras, Rizal Philippine Census Information Local Governance Performance Management System ↑ 2020 Census of Population and Housing (2020 CPH) Population Counts Declared Official by the President — Philippine Statistics Authority, 2021. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107442757"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17067223"></a> ↑ Baras: Average Temperatures and Rainfall. Meteoblue. ციტირების თარიღი: 11 May 2020
კარდონა (რისალი)

კარდონა (ოფიციალურად კარდონის მუნიციპალიტეტი; ტაგალ. Bayan ng Cardona) ― მესამე კლასის მუნიციპალიტეტი რისალის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 50 143 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 18 ბარანგაის. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: კარდონა (რისალი) ოფიციალური საიტი Cardona Profile at PhilAtlas.com Philippine Census Information Local Governance Performance Management System ↑ 2020 Census of Population and Housing (2020 CPH) Population Counts Declared Official by the President — Philippine Statistics Authority, 2021. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107442757"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17067223"></a> ↑ Cardona: Average Temperatures and Rainfall. Meteoblue. ციტირების თარიღი: 11 May 2020.
ხალახალა

ხალახალა (ოფიციალურად ხალახალის მუნიციპალიტეტი; ტაგალ. Bayan ng Jalajala) ― მეოთხე კლასის მუნიციპალიტეტი რისალის პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 34 017 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 11 ბარანგაის. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ხალახალა Jalajala Profile at PhilAtlas.com Jalajala official website Philippine Census Information Local Governance Performance Management System დაარქივებული 2016-03-04 საიტზე Wayback Machine. ↑ 2020 Census of Population and Housing (2020 CPH) Population Counts Declared Official by the President — Philippine Statistics Authority, 2021. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107442757"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17067223"></a> ↑ Jalajala: Average Temperatures and Rainfall. Meteoblue. ციტირების თარიღი: 11 May 2020
ჰელმინთოლოგია

ჰელმინთოლოგია — მეცნიერება, რომელიც შეისწავლის ადამიანის, ცხოველთა და მცენარეთა პარაზიტულ ჭიებს, ანუ ჰელმინთებს და მათ წინააღმდეგ ბრძოლის ღონისძიებებს. ამავე დროს, ჰელმინთოლოგია იკვლევს იმ რთულ ურთიერთდამოკიდებულებას, რომელიც მყარდება ჰელმინთსა და მასპინძელს შორის.
კახაბერ ასათიანი

კახაბერ ასათიანი (დ.10 თებერვალი, 1961, ქუთაისი) — ქართველი ექიმი და მეცნიერი. 1984 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი. 1984–1986 წლებში კლინიკური ორდინატურა გაიარა ქირურგიის ინსტიტუტში. 1986 წლიდან იყო ქირურგიის ინსტიტუტის კარდიო–ქირურგიული განყოფილების მეცნიერ–თანამშრომელი. 1997 წლიდან ხელმძღვანელობს სამედიცინო დაზღვევის სახელმწიფო კომპანიის აღრიცხვა–რეგისტრაციის განყოფილებას. არის 4-მდე სამეცნიერო ნაშრომის ავტორი საკანდიდატო დისერტაციის პრობლემებზე. ქირურგი, მედიცინის მეცნიერებათა კანდიდატი. საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „აორტოკორონალური შუნტირების ოპერაციის რისკ–ფაქტორები კორონალური არტერიების მრავლობითი დაზიანების მქონე ავადმყოფებისათვის“, დაიცვა 1990 წელს. კახაბერ ასათიანი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ნუგზარ უბერი

ნუგზარ უბერი (დ.10 სექტემბერი, 1946, თბილისი) — ქართველი პედიატრი. მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი. თბილისის საპატიო მოქალაქე (2023). 1969 დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის პედიატრიული ფაკულტეტი. 1969–1972 წლებში იყო ზუგდიდის საკონსულტაციო პოლიკლინიკის ექიმი–პედიატრი. 1972–1974 წლებში თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის ჰოსპიტალური პედიატრიის კათედრის ორდინატორი. 1975–1978 წლებში ასპირანტი. 1978 წელს ასისტენტი. 1989 წელს დოცენტი. 1998 წლიდან კათედრის პროფესორი. არის 58-მდე სამეცნიერო ნაშრომის, რომლებიც ეხება გულის უკმარისობასა და კარდიტებს, ათეროსკლეროზის პრედიქტორებს ბავშვებში. გამოცემული აქვს მონოგრაფია რუსულ ენაზე. არის 2 საკანდიდატო დისერტაციის სამეცნიერო ხელმძღვანელი. საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „გულის უკმარისობის დახასიათება კარდიტების დროს ადრეული ასაკის ბავშვებში“, დაიცვა 1983 წელს. სადოქტორო დისერტაციის თემა — „გულის იშემიური დაავადების რისკ ფაქტორები და მათი კორექციის გზები ამ დაავადებით დამძიმებული მემკვიდრეობის მქონე ქართველ ბავშვებში“, დაიცვა 1997 წელს. ნუგზარ უბერი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ↑ „თბილისის საპატიო მოქალაქის წოდება წელს 26-მა მოქალაქემ მიიღო“. interpressnews.ge. 30 სექტემბერი, 2023. ციტირების თარიღი: 24 დეკემბერი, 2023. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |access-date= და |date=-ში (დახმარება)
არუნა ასაფ ალი

არუნა ასაფ ალი (ჰინ. অরুণা আসফ আলী, დ.16 ივლისი, 1909 — გ.29 ივლისი, 1996, ნიუ-დელი, ინდოეთი) — ინდოელი პედაგოგი, პოლიტიკური აქტივისტი, ეროვნულ-განმანთავისუფლებელი მოძრაობის აქტიური წევრი. საყოველთაოდ ცნობილია ის ფაქტი, რომ არუნამ 1942 წლის აგვისტოს მოძრაობის დროს, ინდოეთის კონგრესის დროშა მუმბაიში, გოვალია ტანკის მოედანზე აღმართა. ინდოეთის მიერ დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ ის გახდა დელის პირველი მერი. არუნა ასაფი დაიბადა პენჯაბში, ახლანდელლი ჰარიანას შტატში, ბენგალელი ბრაჰმანების ოჯახში. დაწყებითი განათლება მიიღო ლაჰორის მონასტერში, შემდეგ სწავლობდა ნაინიტალში და ასწავლიდან კოლკატას სკოლაში. 1928 წელს არუნამ იქორწინა ალი ასაფზე, ალაჰაბადში კონგრესის პარტიის ლიდერზე. ამ ურთიერთობას არუნას მშობლები წყვილს შორის ოცწლიანი სხვაობისა და განსხვავებული რელიგიის გამო არ ემხრობოდნენ. ქმრის გავლენით არუნა გახდა ინდოეთის ნაციონალური კონგრესის აქტივისტი. იგი აქტიურად მონაწილეობდა მარილის მარშშიც. 1931 და 1932 წლებში დაკავებული იყო მაწანწალობის ბრალდებით, რის გამოც 1931 წელს განდი-ირვინის პაქტმა პოლიტიკურ პატიმართა გათავისუფლების შესახებ, მასზე არ იმოქმედა. სხვა პატიმარი ქალები უარს აცხადებნენ არუნას გარეშე ციხის დატოვებაზე, სანამ აღნიშნულში მაჰათმა განდი არ ჩაერია. საბოლოოდ კი საზოგადოების პროტესტმა შედეგი გამოიღო და არინაც გათავისუფლებულ იქნა. 1942 წელს ის მონაწილეობას იღებდა აგვისტოს მარშში. 9 აგვისტოს ის ხელმძღვანელობდა ხალხის ჯგუფს, რომელმაც ბომბეის მოედანზე კონგრესის დროშა აღმართეს და „აგვისტოს მოძრაობას“ ჩაუყარეს საფუძველი. ბრიტანელებმა მას ჩამოართვეს ქონება და გამოსცეს არუნას დაპატიმრების ორდერი. ამის თავიდან ასაცილებლად მან მიწისქვეშ გადაინაცვლა და იქიდან საქმიანობდა. 1944 წელს მანდ გამოაქვეყნა სტატია, რომელშიც ახალგაზრდებს მოუწოდებდა უარი ეთქვათ არაძალადობრივ წინააღმდეგობაზე და შეერთებოდნენ რევოლუციას. მთავრობას მისი დაჭერისთვის ჯილდოდ ხუთი ათასი რუპია ჰქონდა დაწესებული. მიწისქვეშეთიდან არუნას გამოსვლა, 1946 წელს, მის მიმართ დევნის შეწყვეტას უკავშირდება. ინდოეთის მიერ დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ იგი იყო კონგრესის სოციალისტური პარტიის წევრი. 1948 წელს შეუერთდა სოციალისტურ პარტიას, ხოლო 1950-იანი წლების დასაწყისში ინდოეთის კომუნისტურ პარტიას. 1954 წელს გახდა ინდოელი ქალების ეროვნული ფედერაციის ერთ-ერთი დამფუძნებელი. 1958 წელს არჩეულ იქნა დელის მერად. 1964 წელს იგი დაჯილდოვებულ იქნა საერთაშორისო ლენინური პრემიით „ხალხთა შორის მშვიდობის განმტკიცებისთვის“; 1984-ში მიიღო საბჭოთა, ხალხთა მეგობრობის ორდენი; 1991 წელს მიიღო ჯავაჰარლალ ნერუს პრემია; 1997 წელს მიიღო ქვეყანაში მნიშვნელობით მეორე სამოქალაქო ორდენი, ხოლო 1997 წელს, გარდაცვალების შემდეგ, ინდოეთის რიგით პირველი სახელმწიფო ორდენი. Radha Kumar (1993). The History of Doing: An Illustrated Account of Movements for Women's Rights and Feminism in India, 1800–1990. Zubaan. p. 68. არუნა ასაფ ალი დაარქივებული 2014-11-08 საიტზე Wayback Machine. ინფორმაცია არუნა ასაფზე არუნა ასაფი ↑ [1]ჯავაჰარლალ ნეჰრუს ჯილდოს მიმღებთა სია ↑ თავისუფლებისთვის მებრძოლი ქალები