laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ელგუჯა მაკარაძე

ელგუჯა მაკარაძე (დ. 30 იანვარი, 1963, სოფელი ოლადაური, შუახევის რაიონი — გ. 6 იანვარი, 2022) — ქართველი პოლიტიკოსი, ფილოლოგი. 1986 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი. 2004–2008 წლებში იყო საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი (შუახევის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ნაციონალური მოძრაობა — დემოკრატები“. 2008–2012 წლებში — საქართველოს მე-7 მოწვევის პარლამენტის წევრი (შუახევის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — გამარჯვებული საქართველოსთვის“. ელგუჯა მაკარაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ელგუჯა მაკარაძე — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი (მოძველებული / არქივი / ახალი არქივი)
ყაზანის საკათედრო ტაძარი (სტავროპოლი)

ყაზანის საკათედრო ტაძარი — რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის სტავროპოლისა და ნევინომისკის ეპარქიის საკათედრო ტაძარი. იგი თავდაპირველად აშენდა 1843-1847 წლებში, მაგრამ განადგურდა 1930-იან წლებში. გადაკეთდა 2004-2012 წლებში ძველ საძირკველზე. აშენდა სტავროპოლის ყველაზე მაღალ წერტილზე. ტაძრის სიმაღლე გუმბათთან ერთად 76 მეტრი . ეს არის ყველაზე მაღალი შენობა სტავროპოლის მხარეში. 1843 წლის 22 ივნისს, გოსტინი რიადსა და კომისარიატის შენობებს შორის, ციხის მთის აღმოსავლეთ ნაწილში, ადგილი დაეთმო ახალი ეკლესიის დასაარსებლად; 1843 წლის 8 ივლისს, უამრავი ხალხით, გაიმართა ეკლესიის საძირკვლის ჩაყრის საზეიმო ცერემონია, რომელიც აკურთხა კავკასიისა და შავი ზღვის ეპისკოპოსმა იერემიამ (სოლოვიოვმა). 1847 წელს დასრულდა ტაძრის მშენებლობა, წმინდა სინოდის განკარგულებით მას ტაძრის სტატუსი მიენიჭა, ხოლო 22 ოქტომბერს აკურთხეს. 1858-1873 წლებში სტავროპოლის არქიტექტორ პაველ ვოსკრესენსკის ინდივიდუალური პროექტის თანახმად, ტაძრის დასავლეთით აშენდა 98-მეტრიანი ოთხშრიანი სამრეკლო. მიუხედავად იმისა, რომ ყაზანის ტაძარი და სამრეკლო ექვემდებარებოდა დაცვას, როგორც ანტიკურ ხუროთმოძღვრულ ღირებულებას, XX საუკუნის 30-იან წლებში ტაძარი განადგურდა. სამრეკლოდან ჯერ გააკეთეს რადიო ანძა, შემდეგ კი პარაშუტის კოშკი. ერთ დროს მათ სურდათ მისი აღდგენა, გააკეთეს ძეგლი სამოქალაქო ომის გმირებისთვის, მაგრამ 1943 წლის მაისში იგი ააფეთქეს გერმანიის საჰაერო თავდასხმებისგან დაცვის საბაბით. გადაწყდა ტაძრის კომპლექსის აღდგენა XX საუკუნის ბოლოს. სტავროპოლის სახალხო დეპუტატების საკრებულოს პრეზიდიუმის 1991 წლის 31 იანვრის განკარგულებით, ახლანდელი ციხის მთის ტერიტორია გამოცხადდა ნაკრძალად. განადგურებული საკათედრო ტაძრის ადგილზე ჩატარდა არქეოლოგიური გათხრები, რის შედეგადაც დადგინდა მისი ზუსტი ადგილმდებარეობა. 1992 წელს მიიღეს გადაწყვეტილება ყაზანის საკათედრო ტაძრისა და საკათედრო ტაძრის სამრეკლოს ხელახლა შექმნის აუცილებლობის შესახებ. 2004 წლის დასაწყისში სტავროპოლის ეპისკოპოს თეოფანეს (აშურკოვის) კურთხევით დაიწყო მოსამზადებელი სამუშაოები ყაზანის საკათედრო ტაძრის კომპლექსის რეკონსტრუქციაზე. 2010 წლის 4 აპრილს, აღდგომის დღეს, პირველი წირვა ჩატარდა ყაზანის საკათედრო ტაძარში. 2012 წლის 13 დეკემბერს მოსკოვისა და სრულიად რუსეთის პატრიარქმა კირილმა აღასრულა ყაზანის საკათედრო ტაძრის დიდი კურთხევის რიტუალი და ახლად ნაკურთხ ტაძარში საღმრთო ლიტურგია. ლიტურგიის ბოლოს პატრიარქმა გამოაცხადა საკათედრო ტაძრისთვის საკათედრო სტატუსის მინიჭების შესახებ. 2015 წლის ივლისში, ტახტზე ასვლის 190 წლისთავის პატივსაცემად, ტაძრის გვერდით დაიდგა ნიკოლოზ I-ის ბრინჯაოს ძეგლი. ავტორია რუსი მოქანდაკე პოლონოვი. 2019 წლის 25 აპრილს დასრულდა ტაძრის სამრეკლოს მშენებლობა. შენობის სიმაღლე ჯვართან ერთად 78 მეტრია. Казанский кафедральный собор г. Ставрополя на сайте Русской православной церкви Казанский кафедральный собор в Ставрополе: фасад утверждал лично император Казанский собор Кафедральный собор во имя Казанской иконы Божией Матери: возвращение в жизнь Ставрополя ↑ На Ставрополье завершилась установка главного купола самого высокого храма Юга России. დაარქივებული 2013-10-29 საიტზე Wayback Machine. РИА Новости-Юг.
კრავცოვოს ტბა

კრავცოვოს ტბა (რუს. Кравцово) — რელიქტური ტბა რუსეთში, სტავროპოლის მხარეში. მდებარეობს ქალაქ სტავროპოლის სამხრეთ-დასავლეთით 9 კმ-ში, მდინარეების ეგორლიკისა და კალაუსის მდინარეთაშუეთში, ზღვის დონიდან 554 მ სიმაღლეზე. ზედაპირის ფართობი 0,75 კმ². მაქსიმალური სიღრმე 2,5 მ. უკავია 1,5 კმ სიგრძისა და 500–600 მ სიგანის ოვალური ქვაბული. საზრდოობს ატმოსფერული ნალექებითა და გრუნტის წყლებით. კრავცოვის ტბა ერთ-ერთი უძველესი წყლის ობიექტია სტავროპოლის მხარის ტერიტორიაზე, რომელიც ჩამოყალიბდა გამყინვარების პერიოდში. მისი გეოლოგიური წარმოშობა ჯერ კიდევ გაურკვეველია. არსებობს მოსაზრება, რომ ტბა შეიძლება იყოს უძველესი მდინარე კოსიაკინსკაიას (სავარაუდოდ, სტავროპოლის ტერიტორიის პირველი მდინარე) ერთ-ერთი ნაშთი. ამას ირიბად მიუთითებს მისი ქვაბულის ჩრდილოეთ ნაწილის ფორმა, რომელიც მდინარის მოსახვევს ჰგავს. ამ დროისთვის ზუსტი განმარტება არ არსებობს ტბის სახელწოდების წარმოშობის შესახებ. ერთი ვერსიით, იგი ასოცირდება ამ ტერიტორიის ყოფილი მფლობელის — კრავცოვის სახელთან. სხვა შეხედულებით, ტბას შესაძლოა სახელი ეწოდა გეოდეზისტ ი. კრავცევის პატივსაცემად, რომელიც XX საუკუნის 40-იან წლებში აქ საძიებო სამუშაოებს ატარებდა. ↑ Савельева В. В. Природа города Ставрополя. — Ставрополь: Ставропольсервисшкола, 2002. ↑ Гаазов В. Л. Кравцово озеро-болото // Ставропольеведение. — М.: Изд. Надыршин, 2010. ↑ Гаазов В. Л., Лец М. Л. Ставрополь и его окрестности. — 2-е изд., доп. и перераб. — М.: Изд. Надыршин А. Г., 2015. ↑ Метёлкина О. «Другое» название Кравцова озера // Вечерний Ставрополь. — 2007
ქორიძე

საკუთარი სახელი ქორიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ავთანდილ ქორიძე — სპორტსმენი (ბერძნულ-რომაული ჭიდაობა) ამირან ქორიძე — მეან-გინეკოლოგი დომენტი ქორიძე — არქეოლოგი ვაჟა ქორიძე — სპორტსმენი (ფეხბურთელი) ვახტანგ ქორიძე — სპორტსმენი (ფეხბურთელი) ზვიად ქორიძე — ჟურნალისტი ზურაბ ქორიძე — ბიზნესმენი, ეკონომისტი, პოლიტიკოსი თეიმურაზ (თემურ) ქორიძე — ლიტერატურათმცოდნე, პოლიტიკოსი კახა ქორიძე — არქიტექტორი, მხატვარი, მსახიობი მიხეილ ქორელი (ქორიძე) — რეჟისორი ფილიმონ ქორიძე — მომღერალი
სტავროპოლის თოჯინების რეგიონული თეატრი

სტავროპოლის თოჯინების რეგიონული თეატრი — თეატრი სტავროპოლში. თეატრი ჩამოყალიბდა 1936 წელს, როგორც ჩრდილოეთ კავკასიის მშრომელთა, გლეხთა და წითელი არმიის დეპუტატების აღმასრულებელი კომიტეტის სამხატვრო განყოფილების თოჯინების თეატრი. თავდაპირველად მდებარეობდა ქალაქ პიატიგორსკში. ამ წლებში რეჟისორი და სამხატვრო ხელმძღვანელი იყო გრიგოროვიჩი. 1939 წლის გაზაფხულზე სამხარეო სამხატვრო განყოფილების დაკვეთით რეგიონული თოჯინების თეატრის ბაზა გადავიდა ქალაქ ვოროშილოვსკში (სტავროპოლი). საბავშვო თეატრის პირველი სპექტაკლები იყო „კაშტანკა“, „ივან ცარევიჩი“, „მხიარული მკერავი“, „მკვდარი პრინცესის ზღაპარი“, „ტერემ-ტერემოკი“. 1938-1950 წლებში თეატრის სამხატვრო ხელმძღვანელი, ევგენი კუზნეცოვი იყო. დიდი სამამულო ომის დროს თეატრი არ წყვეტდა თავის საქმიანობას. 1949 წლის 10 აგვისტოს სტავროპოლის სამხარეო აღმასრულებელი კომიტეტის გადაწყვეტილებით, რთული ეკონომიკური ვითარების გამო თოჯინების თეატრი ლიკვიდირებული იქნა. მაგრამ მარიონეტების გუნდი მუშაობას აგრძელებდა სტავროპოლის სახელმწიფო ფილარმონიაში. 1965 წლის 30 ივნისს თოჯინების თეატრმა განაგრძო მუშაობა და გახდა სტავროპოლის რეგიონული აღმასრულებელი კომიტეტის კულტურის განყოფილების ნაწილი. დასი შედგებოდა სერტიფიცირებული მსახიობებისგან, გორკის თეატრალური სკოლის კურსდამთავრებულებისაგან. მას ხელმძღვანელობდა დირექტორის კურსების კურსდამთავრებული - საველი ურალოვი. 1970-1980 წლებში თეატრის მთავარი რეჟისორი იყო რუდოლფ სვირიდოვი. მან განახორციელა შემდეგი დადგმები: „სემბო“, „ბაყაყის პრინცესა“, „ივანე გლეხის შვილი“, „ალისფერი ყვავილი“, „ფრონტი ღრუბლების ზემოთ“, სტავროპოლის პოეტის ეკიმცევის ლექსის მიხედვით. ამ წარმოდგენის შემქმნელები გახდნენ სტავროპოლის რეგიონის კომსომოლის ლაურეატები. საბჭოთა კავშირის გმირი სკოკოვი. 2001 წლიდან 2009 წლამდე იყო თეატრის მთავარი რეჟისორი გრიგორი გოლდმანი. თეატრის სპექტაკლებზე შემდეგი მხატვრები მუშაობდნენ: იგორ ვავილინი, სერგეი ჟუკოვი, ტატიანა ჟუკოვა, ირინა უვაროვა, სვეტლანა შვეცი. მსახიობებს ჰქონდათ შანსი ემუშავათ ისეთ რეჟისორებთან, როგორებიც იყვნენ გალინა ვერჟაკი, კონსტანტინე მოხოვი, ანდრეი ოქუნკოვი, იური ოსტრომუხოვი, იური ფრიდმანი და ა.შ. 2013 წელს თეატრმა 77-ე თეატრალური სეზონი გახსნა: სტაბილური და საინტერესო გუნდი, ახალი სპექტაკლები, ღირსეული სამსახიობო ნამუშევარი, დასი ახალგაზრდა მსახიობებით ივსება. 2015 წელს ოცნებები პატარა დარბაზს რესტავრაცია ჩაუტარდა. სტავროპოლის თოჯინების რეგიონულ თეატრში სხვადასხვა წლებში მუშაობდნენ მსახიობები: ლუდმილა დროზმანი ვლადიმერ დუდკინი ალა კუზნეცოვა მიხეილ მიხაილოვი ანატოლი ნემანოვი თამარა ნემანოვა რუდოლფ სვირიდოვი Официальный сайт театра Государственные театры Ставропольского края
ალბური-ლამი

ალბური-ლამი (რუს. Албури-Лам, ჩეჩ. Албар-Лам) — მთა დაღესტნის ყაზბეკოვის რაიონში, ჩეჩნეთის რესპუბლიკის საზღვარზე. სიმაღლე ზღვის დონიდან — 2177 მეტრი, უახლოესი დასახლებები: ალმაკი, ბურტუნაი, კალინინაული და ახლა უკვე გაუკაცრიელებელი აულები: ალბური-ოთარი და ხანი-დუკი. ალბური-ლამის აღმოსავლეთით მდებარეობს ცანტის მთა, რომლის სიმაღლეა 2294 მეტრი, ამრიგად, ალბური-ლამი ცანტის ქედის მეორე უმაღლესი მწვერვალია. ↑ 1.0 1.1 1.2 Гора Албури-Лам. Зелимхан Мусаев (Грозный) — ИА "Чеченинфо" (2017-01-22). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2017-12-10. ციტირების თარიღი: 2017-12-10. ↑ 2.0 2.1 Подробная топографическая карта юга России. etomesto.ru (1999). ციტირების თარიღი: 2017-12-10. ↑ Сайт «RuTraveller».
Ocean View

Ocean View — „ბეიტსის მოტელის“ პირველი სეზონის მეხუთე ეპიზოდი, რომელიც ეთერში 2013 წლის 15 აპრილს გავიდა. ნორმა მისთვის საჭირო დახმარებას მიიღებს, ხოლო ნორმანი მოუთმენლად ელის დედამისის სახლში დაბრუნებას. ემა და ნორმანი მინიშნებებს გაჰყვებიან და დიდ აღმოჩენას გააკეთებენ. ნორმანი ბრედლისთან ერთად ღამის გატარების შემდეგ დილით სახლში ბრუნდება და იგებს, რომ ნორმა დააკავეს და მისი გირაო 100,000 დოლარია. ნორმანი ემას უყვება იმ გოგოს შესახებ, რომელიც შელბის სარდაფში იპოვა. მოგვიანებით ნორმანი და ნორმა ადვოკატს შეხვდებიან, ვისთანაც იგი აცხადებს, რომ არაფერი ჩაუდენია და უარს ამბობს იმის აღიარებაზე, რომ ეს თავდაცვა იყო. სახლში დაბრუნებისას ნორმა ნორმანს ადანაშაულებს იმისთვის, რომ გასულ ღამეს სახლში არ იყო და სჯერა, რომ ნორმანი მასზე აღარ ღელავს. ნორმა იმდენად განრისხდება, რომ ნორმანს მანქანიდან აგდებს. ფეხით მიმავალ ნორმანს დილანი შეხვდება და მას სახლში მოტოციკლით წაიყვანს. მოგვიანებით დილანი ნორმანს ეუბნება, რომ ახალ სახლში გადადის და ისიც მასთან ერთად უნდა წავიდეს საცხოვრებლად. ამასობაში, ნორმა მოადგილე შელბის ხვდება, რომელიც ეუბნება, რომ ის უყვარს და პრობლემას მოაგვარებს. პოლიციის განყოფილებაში შელბი ნორმას საწინააღმდეგო მტკიცებულებას მოიპარავს. ეთანი, დილანის პარტნიორი ახალ სამსახურში, მას 5,000 დოლარს ასესხებს. უეცრად, ნარკომანი მათთან მიდის და ეთანს ცეცხლსასროლი იარაღით დაჭრის. დილანი ეთანს საავადმყოფოში წაიყვანს. იმავე ღამეს ნორმას ადვოკატი ურეკავს და ეუბნება, რომ მტკიცებულება იდუმალ ვითარებაში გაქრა, რის შედეგადაც ბრალდებები მოეხსნა. მან იცის, რომ ეს შელბის ნამოქმედარია. ნორმანი ემას ეუბნება, რომ ის და ბრედლი ერთად არიან. ემა ცდილობს ნორმანი დაარწმუნოს, რომ ბრედლიმ ის მხოლოდ სექსისთვის გამოიყენა და ეს არაფერს ნიშნავს. ემა მას ეუბნება, რომ შელბის სარდაფში მყოფი გოგონას ადგილმდებარეობა დაადგინა. ისინი კით სამერსის მიტოვებულ ნავს გაჩხრეკენ და წიგნაკში ასახულ გოგონას საბოლოოდ მიაგნებენ. სახლში დაბრუნებისას დილანი დაინახავს კაცს, რომელმაც ეთანი დაჭრა და გადაწყვეტს, მას მანქანით თავზე გადაუაროს და მოკლას. მოტელში დაბრუნებული ნორმანი და ემა ცდილობენ ნორმა დაარწმუნონ, რომ ეს გოგო მოადგილე შელბის სარდაფში იყო გამოკეტილი. ნორმა მათ საბოლოოდ დაუჯერებს და შელბის მიმართ ზიზღის გრძნობა უჩნდება. ვერა ფარმიგა — ნორმა ბეიტსი ფრედი ჰაიმორი — ნორმან ბეიტსი მაქს ტირიოტი — დილან მასეტი ოლივია კუკი — ემა დეკოდი ნიკოლა პელცი — ბრედლი მარტინი დიანა ბანგი — ჯიაო ტერი ჩენი — ეთან ჩანგი მაიკ ფოგელი — ზაკ შელბი ლარა გილკრისტი — რებეკა კრეგი ლინდსი კოლინსი — ასისტენტი ტოფერ ალენი — ნარკომანი ალიია ო'ბრაიენი — რეჯინა ჰინდე რაბაჯი — საავადმყოფოს ექთანი ამ ეპიზოდს 2,66 მლნ-მა ადამიანმა უყურა. Ocean View — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) ↑ სარა ბიბელი. (16 აპრილი, 2013 წ.) Monday Cable Ratings: 'WWE Raw' Wins Night, 'Defiance', 'Bates Motel', 'Dallas', 'Teen Mom 2' & More. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-10-13. ციტირების თარიღი: 16 აპრილი, 2013 წ..
სტრიპტიზიორი

სტრიპტიზიორი ან ეროტიკული მოცეკვავე — ადამიანი რომელიც ცეკვავს სტრიპტიზს სტრიპტიზ კლუბებსა და ზრდასრულების გასართობ ადგილებში. თანამედროვე ამერიკიზირებული სტრიპტიზის ფორმა მოიაზრებს იმას, რომ მოცეკვავე ცეკვავს კაბის გარეშე, მაგრამ ის არ შიშვლდება, აშშ-ში ეს კანონით აკრძალულია. არსებობენ როგორც ქალი, ასევე მამაკაცი სტრიპტიზიორები. ტერმინი „სტრიპტიზიორი კაცი“ წიგნებში 21-ე საუკუნიდან ჩნდება. სტრიპტიზიორები ხშირად ჩნდებიან ეროტიკულ და პორნოგრაფიულ ფილმებში. კაცი სტრიპტიზიორები 1970-იანი წლებიდან ჩნდებიან. ქალი და მამაკაცი სტრიპტიზიორები ცეკვავენ არამარტო საპირისპირო სქესის წარმომადგენლებისათვის, არამედ საკუთარი სქესის წარმომადგენებლისათვისაც და პანსექსუალებისთვისაც. ↑ Roach, Catherine M. (2007), "The work of a stripper: six-inch heels and pole tricks", in Roach, Catherine M. (ed.), Stripping, sex, and popular culture, New York: Berg, p. 37, ISBN 9781845201296. ↑ Graph of these comma-separated phrases: 'male stripper' between 1946 and 2008 from the corpus 'English'".
ქრისტიანული ნატურიზმი

ქრისტიანული ნატურიზმი — ნატურიზმის (ნუდიზმის) პრაქტიკა ქრისტიანულ რელიგიაში. მისი მიმდევრები თვლიან, რომ ადამიანის სხეული არის საუკეთესო რამ, რაც კი ღმერთს შეუქმნია, და სწორედ ამიტომ ისინი არიან შიშვლები. მათთვის მიუღებელი და სასირცხვილოა სხეულის ტანისამოსით დაფარვა. ქრისტიან ნატურისტებს შევხვდებით ქრისტიანობის ყველა განშტოებაში. ნატურისტი ქრისტიანების ოფიციალური საიტი
მიხეილ მალანია

მიხეილ (ზაზა) მალანია (დ. 18 აპრილი, 1964 — გ. 15 მარტი, 2007) — ქართველი ეკონომისტი, პოლიტიკოსი. დაამთავრა ქუთაისის აკაკი წერეთლის სახელმწიფო უნივერსიტეტი და თბილისის პოლიტიკური აკადემია. 2004-2007 წლებში იყო საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ნაციონალური მოძრაობა — დემოკრატები “. უფლებამოსილება შეუწყდა გარდაცვალების გამო. მიხეილ მალანია — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი მიხეილ (ზაზა) მალანია — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი
გიორგი ონიანი (მრავალმნიშვნელოვანი)

გიორგი ონიანი შეიძლება აღნიშნავდეს: გიორგი ონიანი — ქუთაისის აკაკი წერეთლის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტის რექტორი გიორგი ონიანი — ქართველი ფეხბურთელი
სტავროპოლის დრამატული თეატრი

სტავროპოლის დრამატული თეატრი — დრამატული თეატრი სტავროპოლში, ყველაზე ძველი რუსული თეატრი კავკასიაში, დაარსდა 1845 წელს. თეატრი 1845 წლის მაისში გაიხსნა ქვის ახალ შენობაში, სადაც ორი იარუსი და გალერეა იყო განთავსებული მესამე იარუსზე. 1846-1849 წლებში კარლ ზელინსკის დასი მუშაობდა თეატრში, რომელშიც ნიკოლაი რიბაკოვი თამაშობდა. ამ პერიოდში მაყურებელმა სცენაზე დაინახა საშინაო და უცხოური დრამატურგიის საუკეთესო ნამუშევრები, რომელთა შესანიშნავი შესრულება სრულად აკმაყოფილებდა საზოგადოების კულტურული ნაწილის მოთხოვნებს და ნაკლებად მომზადებულ მაყურებელს უნერგავდა სერიოზული თეატრის გემოვნებას. თამამად შეიძლება ითქვას, რომ რიბაკოვის სეზონებმა სტავროპოლის მოსახლეობას ასწავლა თეატრალური ხელოვნების საუკეთესო ნიმუშები და შექმნა ის ხელსაყრელი პირობები მომავალში, რომელთა წყალობით სტავროპოლის თეატრმა მოიპოვა ერთ – ერთი საუკეთესო რეპუტაცია თეატრის პროვინციაში. 1872-1875 წლებში ნემოვის ჯგუფი დადგა თეატრის სცენაზე, ხოლო 1878-1880 წლებში - პესოცკის დასი, რომელშიც მუშაობდა რუსი მსახიობი და რეჟისორი ნიკოლაი სინელნიკოვი. 1910-1914 წლებში აშენდა პასაჟის თეატრის ახალი შენობა, ივან სუდინინის დასი მუშაობდა ახალ სცენაზე. 1918 წელს რეჟისორმა ტუნელმა სტავროპოლში შექმნა პირველი საბჭოთა თეატრი. 1920 წელს თეატრს მიენიჭა სტავროპოლის პირველი თეატრის წოდება, ხოლო 1937 წელს თეატრი გაფართოვდა და რეგიონულ თეატრად იქცა. გერმანიის ჯარების მიერ სტავროპოლის ოკუპაციის დროს თეატრი ევაკუირებული იქნა მინუსინსკში. სტავროპოლის მოსახლეობის ინტერესი თეატრის მიმართ მუდმივად იზრდებოდა. 1964 წელს სტავროპოლის რეგიონულ დრამატულ თეატრს ეწოდა ლერმონტოვის სახელობის თეატრი გადავიდა ახალ შენობაში, სადაც ამჟამად მდებარეობს. 1994 წელს, სტავროპოლის სამხატვრო სკოლის Savage-ის სამსახიობო განყოფილების კურსდამთავრებულების დამთავრების შემდეგ, კასონის პიესის მიხედვით, მთელი კურსი გადავიდა თეატრალურ ჯგუფში. 1995 წელს თეატრს მიენიჭა წოდება აკადემიკოსი. მრავალი წლის განმავლობაში თეატრის მუდმივი რეჟისორი იყო რუსეთის ფედერაციის კულტურის დამსახურებული მუშაკი ევგენი ლუგანსკი. გონიერი და სამართლიანი ადამიანი, რომელსაც უყვარდა თეატრი და ზოგადად ხელოვნება. მას არ ეშინდოდა ექსპერიმენტების და გაბედული პროექტების. მხარს უჭერდა ახალგაზრდებს და ამბობდა, რომ ახალგაზრდა მხატვრები თეატრის მომავალია. სხვადასხვა დროს, თეატრში სსრკ-ს სახალხო არტისტები მოღვაწეობდნენ, მათ შორის: მიხეილ კუზნეცოვი, რუსეთის სახალხო არტისტები ბორის დანილჩენკო, მიხეილ კაპლანი, ვლადიმერ მენშოვი, მიხეილ ნიკოლსკი, რაბოვსკაია, ვიქტორ ფომენკო, რუსეთის დამსახურებული არტისტები ბოკოვა, ვერეთელნიკოვა, გურიევი, დიმჩენკო, ზუბარევა, მალჩენკო, მიხაილიჩენკო, მიხეილ მიხაილოვი, იაკოვენკო და სხვები, მხატვრები ბარტაშოვა, კატკოვა, კოტელნიკოვა, ლიდია შაპორენკო დღემდე, თეატრის დასში შედიან რუსეთის სახალხო არტისტი ზუბკოვა, რუსეთის დამსახურებული არტისტები ალახვერდოვი, ჟუკოვი, კოლგანოვა, ნოვაკოვი, როსტოვი, შჩერბაკოვი, ბარანნიკოვა, რუსეთის ფედერაციის დამსახურებული მოღვაწე ბიირუკოვი. დღეისათვის თეატრის დასი 35 მსახიობისგან შედგება. Официальный сайт театра Ставропольский театр драмы на сайте Кино-Театр
ალექსანდრე თევზაძე

ალექსანდრე თევზაძე (დ. 2 იანვარი, 1903, თბილისი — გ. 28 მარტი, 1967) — ქართველი არქიტექტორი, ინჟინერი. საქართველოს არქიტექტორთა კავშირის თავმჯდომარე (1959-1960), საქართველოს დამსახურებული ინჟინერი (1964). 1930 წელს დაამთავრა საქართველოს საინჟინრო-სამშენებლო ინსტიტუტი. ჯერ კიდევ სტუდენტობის დროიდან მუშაობდა სხვადასხვა სამშენებლო და საპროექტო ორგანიზაციებში: 1941–1954 წლებში იყო საპროექტო ინსტიტუტის „თბილქალაქპროექტის“ მმართველი, 1954–1959 წლებში — თბილისის მთავარი არქიტექტორი, 1960–1967 წლებში ხელმძრვანელობდა საპროექტო ინსტიტუტის „საქგიპროტორგის“ არქიტექტურული სახელოსნოს. ძირითადი ნამუშევრები: საცხოვრებელი სახლები თბილისში (1950, თამარ ჭოველიძისა და მერაბ კოსტავას ქუჩების გადაკვეთა, არქიტექტორ ქუჩუ დგებუაძესთან ერთად. 1950 წელს — პეტრე მელიქიშვილის ქუჩა № 8, არქიტექტორ იური კასრაძესთან ერთად. 1953 წელს — თამარ მეფის გამზირი № 23/25, არქიტექტორ იური კასრაძესთან ერთად), დასასვენებელი სახლის რეკონსტრუქცია წყნეთში (XX საუკუნის 50-იანი წლების დასაწყისი). გერსამია თ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. 644. ალექსანდრე თევზაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ნოდარ მგალობლიშვილი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ნოდარ მგალობლიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს: ნოდარ მგალობლიშვილი — მსახიობი ნოდარ მგალობლიშვილი — არქიტექტორი
ნარდარანის ციხე

ნარდარანის ციხე (აზერბ. Nardaran qalası) — ციხე აზერბაიჯანის სოფელ ნარდარანში, აშენებულია 1301 წელს არქიტექტორ მაჰმუდ სადის ძის მიერ აფშერონის ნახევარკუნძულის ჩრდილოეთით. კოშკის სიმაღლეა 12,5 მეტრი ის მდებარეობს კვადრატული ეზოს ცენტრში, გარშემორტყმული 6 მეტრი სიმაღლის ქვის კედლებით, რომელსაც აქვს კუთხის კოშკები ბარიერითა და ხვრელებით. შენობის თარიღი (ახ.წ.700 წელი) და არქიტექტორის სახელი მითითებულია მის ფასადზე ორი წარწერით. კოშკის ფასადის ორი წარწერა მოთხრობილია ახ.წ 700 წელს (1301 წელი) და არქიტექტორის სახელი - მაჰმუდი, სადის შვილი (ან მაჰმუდი, სეიდის ძე) ). ბოლო წარწერა გვაძლევს ოსტატის სახელს, რომელმაც ასევე XIV საუკუნეში ააგო ძველი მეჩეთი და მინარეთი სოფელ შიხოვოში და ბაქოს ციხე-სიმაგრის მეჩეთი სახელწოდებით მოლა-აჰმედ-მეჩეთი, სადაც მითითებულია 1300 წლის თარიღი და ოსტატის სახელი . სამივე ნაგებობა მეტყველებს ოსტატის არაჩვეულებრივ შესაძლებლობებზე, რომელიც კარგად იცნობდა სიმაგრეების ბუნებას და ფლობდა მხატვრულ ნიჭს, რაც აშკარად ჩანს შიხოვის მინარეთიდან, რომელიც გამოირჩეოდა ცალკეული ნაწილების შესანიშნავი პროპორციებით, მკაფიო მოხდენილი სილუეტითა და ლამაზი გისოსებით გამოკვეთილი ორნამენტით, რომელიც ამშვენებდა მინარეთის აივნის საყრდენს . ციხე არის 12,5 მეტრი სიმაღლე და მდებარეობს კვადრატული ეზოს ცენტრში, რომელიც გარშემორტყმულია 6 მეტრი სიმაღლის ქვის კედლებით. ამ ქვის კედელს აქვს კუთხის კოშკები ბარიერითა და ხვრელებით. სიმაღლით, კოშკი შედგება სამი იარუსისგან, დაფარულია ბრტყელი ქვის გუმბათოვანი სარდაფებით და ურთიერთდაკავშირებულია ქვის კიბეებით. კოშკი აგებულია ადგილობრივი ქვით . მაგრამ თავად ნარდარანის კოშკის გეოგრაფიული მდებარეობა მიანიშნებს იმაზე, რომ აქ არ შეიძლებოდა მოწინავე გამაგრება. ასეთი საფორტიფიკაციო ნაგებობები აშენდა მხოლოდ იქ, სადაც შეტევა იყო მოსალოდნელი, რადგან აფშერონის ასეთი ადგილები იყო მისი დასავლეთი საზღვრები და ზღვის სანაპირო. ნარდარანის კოშკი მდებარეობს საკმაოდ შორს, როგორც აფშერონის დასავლეთი საზღვრებიდან, ასევე მისი სანაპიროებიდან. დღეს, ნარდარანის ციხე აზერბაიჯანში ჩამოსული ტურისტებისთვის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან ტურისტულ ღირსშესანიშნაობას წარმოადგენს. ის მოქცეულია ბაქოს ტურისტული მარშუტების სიაში. Ашурбейли С. Б. История города Баку. Период средневековья. — Б.: Азернешр, 1992. — 408 с. — ISBN 5-552-00479-5. Бретаницкий Л. С. Баку. — Ленинград-Москва: Искусство, 1970. — 245 с. Мамед-заде К. М. Строительное искусство Азербайджана (с древнейших времён до XIX века) / Научный редактор aкадемик АН Азерб. ССР А. В. Саламзаде. — Баку: Элм, 1983. Щеблыкин И. П. Памятники азербайджанского зодчества эпохи Низами (материалы) / Под ред. И. Джафарзаде. — Б.: Издательство АзФАН, 1943. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 Щеблыкин 1943. sfn error: no target: CITEREFЩеблыкин1943 (help) ↑ 2.0 2.1 Мамед-заде 1983. sfn error: no target: CITEREFМамед-заде1983 (help) ↑ Эта мечеть была разрушена в 1936 году, вновь восстановлена в 1999.
იაჰია იბნ მუჰამედ ალ-ჰაჯის მავზოლეუმი

იაჰია იბნ მუჰამედ ალ-ჰაჯის მავზოლეუმი (აზერბ. Məmmədbəyli türbəsi) — XIV საუკუნის მავზოლეუმი, რომელიც მდებარეობს ამიერკავკასიის სამხრეთით, მდინარე არაქსის მახლობლად, გორაკზე. იურიდიულად, ისტორიული ძეგლი მდებარეობს აზერბაიჯანის ზანგელანის რაიონის სოფელ მამედბეილში, სინამდვილეში, იმ ტერიტორიაზე, სადაც მავზოლეუმი მდებარეობს, კონტროლირდება არაღიარებული მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკა და შედის ყაშათაღის რეგიონში (სოფელი ვარდანანცი). მავზოლეუმი 1305 წელს ააშენა არქიტექტორმა ალი მაჯდ ალ-დინმა აბრეშუმის გზაზე. 1975 წელს მავზოლეუმში ჩატარდა მიწისქვეშა დასუფთავების სამუშაოები, რის შედეგადაც აღმოაჩინეს საფლავი. მას აქვს მართკუთხა გეგმა, ზომები 2,95 მეტრი x 3,30 მეტრი. საფლავის შესასვლელი მდებარეობს დასავლეთ მხარეს. კარის სიგანე 76 სანტიმეტრი, ხოლო სიმაღლე 88 სანტიმეტრი. ისლამის წესების თანახმად, მავზოლეუმში შესასვლელი არ უნდა აღემატებოდეს 120 სანტიმეტრს, ისე რომ პირი, ვინც შემოვიდა, თაყვანს სცემდა პატივს მიცვალებულის ხსოვნას. შუა საუკუნეებში ფეოდალური თავადაზნაურობის, ცნობილი ადამიანების საფლავებზე აშენდა ასეთი მავზოლეუმები. მავზოლეუმის ზედა ნაწილი ახლა ოდნავ განადგურებულია. რვაკუთხა პრიზმის სახით აშენებული მავზოლეუმის ზედა ნაწილს ავსებს პირამიდის ფორმის სახურავი. მისი კედლები გარედან და შიგნიდან ძალიან დალაგებულია ქვაფენილიანი ქვებით, ხოლო საფლავი შიგნით არის კვადრატი. მავზოლეუმის კარი მდებარეობს 1.8 მეტრ სიმაღლეზე. შიდა სარდაფი არის სფერული, ხოლო გარედან არის პირამიდული. აგებულია მოსაპირკეთებელი ქვებისგან შიგნით და გარეთ. მათ შორის სივრცე დაცლილი იყო ცარიელი და შემდეგ შეავსეს ნაღმტყორცნებიდან. ასეთი კონსტრუქცია გვხვდება აზერბაიჯანის სხვა სამარხებშიც. ეს ტექნიკა ასევე გამოიყენეს საფლავის ზედა გუმბათის აშენებისას. გუმბათს აქაც აქვს ორი ფენა. შიდა გუმბათი სფერულია, ხოლო გარე გუმბათი პირამიდულია. ისინი ასევე ივსება ნაღმტყორცნებიდან. სოფლის უხუცესების თქმით, ამ ძეგლიდან სოფელ შარიფანამდე მიწისქვეშა გვირაბი იყო, რომელიც მდინარე არაქსის მეორე ნაპირზე მდებარეობს. 1975 წელს პირველად გაწმინდეს მიწისქვეშა ტერიტორია და აღმოაჩინეს საფლავი. მის შესასვლელ კართან არაბული წარწერაა. მასში ნათქვამია: „მე ვარ ამ სტრუქტურის მეპატრონე, სუსტი მონა, რომელსაც სჭირდება ალაჰის, უზენაესის, იაჰია იბნ მუჰამედ ალ-ჰაჯის წყალობა, რომელიც ალი მაჯდ ად-დინმა ააშენა რამადანის 704 წელს“. (28.III-27.IV.1305) წარწერის დასაწყისში და ჩარჩოში ყურანის ლექსებია. მის ინტერიერში მხოლოდ დეკორაციებია ოთხი მრგვალი მედალიონი, რომლებიც დაფარულია წარწერებით და ორნამენტებით. ეს მედალიონები მოთავსებულია მავზოლეუმის სფერული გუმბათის შიდა ზედაპირზე და შეიცავს წინასწარმეტყველ მუჰამედის, ოთხი მართალი ხალიფას სახელებს: აბუ ბაქრი, ომარი, ოსმან ალი და შიიტი იმამები ჰასანი და ჰუსეინი. Мавзолей К. М. Мамед-заде. Строительное искусство Азербайджана. Стр. 40-41