laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ინასარიძეები

ინასარიძეები — ფეოდალური საგვარეულო რაჭასა და მესხეთში. ინასარიძე ეპონიმური ხასიათის ცნობილი ისტორიული და ძველი გვარია. საკუთარი სახელი ინასარი გვხვდება როგორც „ტბეთის სულთა მატიანეში“ ისე აღაპში. ინასარიძეთა საგვარეულო ქართულ ისტორიულ წყაროებში XIII საუკუნიდან გვხვდება. ლაბეჭინის საყდრისადმი შეწირული გლეხი, გაბრიელ ბერმუჯის ძე, საბუთის მიხედვით, შეწირვამდე „ინასარიძისეული“ ყოფილა. ამავე საბუთით, ინასარიძეს სხვა ყმაც ჰყოლია. ამ დროს ინასარიძეები ლეჩხუმში ცხოვრობდნენ და სოციალურადაც აღზევებულნი ჩანან. ქართული სამართლის ძეგლი „გარიგება ჴელმწიფის კარისა“ (XIV ს) გვამცნობს, რომ მეფის მოხელეთა შორის ყოფილა „საწოლის მწიგნობარი“ ინასარიძე. უკვე XV საუკუნის დასაწყისში, კერძოდ, 1402—1413 წლების ერთ-ერთ საბუთში, რაჭაში ინასარიძეები წარჩინებულ ისტორიულ საგვარეულოდ მოიხსენიება. შედარებით ვრცელ ინფორმაციას გვაწვდის XIV—XV საუკუნეების მიჯნაზე შედგენილი სვანური სამართლის ერთი ძეგლი. იქ სვან აზნაურ ივანე სეტიელთან ერთად „სასარჩელო მოხელის წერილში“ მოწმედ იხსენიება ფურთუხი ინასარიძე. ერთ-ერთი შეწირულობის წიგნის მიხედვით, ინასარიძეები ყმათა მფლობელები არიან, რომელთაც იმერეთის მეფემ, ბაგრატ II-ემ, ჭაშლათელი (ამჟამად ჭაშლეთი, ლეჩხუმ-იმერეთის საზღვარი) გლეხები ჩამოართვა და ეკლესიას შესწირა. 1654 წელს მღვდელ-მონაზონი ევდემონ ინასარიძე იმერეთის მეფეს რუსეთში გაუგზავნია. ევდემონს თან წაუღია ინასარიძეთა საძვალის, ლაბეჭინის მიქაილ და გაბრიელ მთავარანგელოზთა ეკლესიის კუთვნილი, XIII საუკუნის ხელნაწერი წიგნი „თეოდორე სტოლელის სწავლანი“. ამჟამად წიგნი დაცულია თბილისში, მეცნიერებათა აკადემიის ხელნაწერთა ინსტიტუტში. XVII საუკუნეში ლეჩხუმის აღმოსავლეთ ნაწილში ინასარიძეთა მონაგებ თუ ნაბოძები ყმა-მამულის მატებასთან ერთად, თანდათან იქმნება ახალი ფეოდალური სამფლობელო საინასარიძო, რომელიც ბევრ საბუთში მოიხსენიება. ინასარიძეებს ყმა-მამული ჰქონდათ სოფლებში: დოგიში, ჭაშლეთი, საჩხოური, წუცნა, კრიხი და სხვა. ვახუშტი ბაგრატიონმა ინასარიძეთა გვარი რაჭის თავადთა შორის მოიხსენია. გვარის არსებობა დადასტურებულია ზემო ქართლშიც (სოფელი ქინძათი), ისინი ჩანან კახეთშიც 1801—1802 წლებში. საქართველოში 2382 ინასარიძე ცხოვრობს, ძირითადად რაჭაში, თუმცა გვარს ვხვდებით მესხეთშიც: ახალციხე 714 სული, ასპინძა 166 სული, თბილისი 614 სული. იაკობ ახუაშვილი, „ქართული გვარ-სახელები“, მასალები ქართული გვარების ისტორიისათვის, ტ. II, თბ. 2005 წ. გარიგება ჴელმწიფის კარისა ტბეთის სულთა მატიანე
წიწამურის ქუჩა

წიწამურის ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს ნაძალადევის რაიონში (ნაძალადევი); გიორგი ჭყონდიდელის ქუჩიდან ცოტნე დადიანის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის 30-იან წლებში. დატანილია თბილისის 1934 წლის გეგმაზე. წიწამური ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 203, ISBN 978-99928-20-35-3.
ლალიონის შესახვევი

ლალიონის შესახვევი — ქუჩა თბილისში, მდებარეობს ჩუღურეთის რაიონში (ახალი კუკია), სოლომონ ქურდიანის ქუჩიდან გიორგი გურგენიძის შესახვევამდე. ლალიონი ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 104, ISBN 978-99928-20-35-3.
ლამის ქუჩა

ლამის ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს ჩუღურეთის რაიონში (სვანეთისუბანი); დიღომბარის ქუჩიდან პაატა სააკაძის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის დასაწყისში. ჰქონდა 3 შესახვევი (II შესახვევი — ყოფილი ლამის შესახვევი) და 2 ჩიხი. თბილისის 1934 წლის გეგმაზე ქუჩის დასაწყისი, დიღომბარის ქუჩიდან ყოფ. ლამის I შესახვევამდე, დატანილია როგორც ლამის ქუჩა, ხოლო ბოლო მონაკვეთი როგორც ლამის II ქუჩა. 2019 წლის ივლისში ლამის II შესახვევს, II ჩიხსა და ასპინძის შესახვევის ერთ მონაკვეთს დოდო ჭიჭინაძის სახელი ეწოდა. ლამის ქუჩის ბოლო მონაკვეთს კი (ყოფ. ლამის II ქუჩა) ბელა მირიანაშვილის ქუჩა დაერქვა. ამავე წლის აგვისტოში ლამის ქუჩის პირველ მონაკვეთს, I და III შესახვევებს ერთად ეწოდა ლამის ქუჩა. ↑ 1.0 1.1 ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 104, ISBN 978-99928-20-35-3. ↑ ქ. თბილისში, ჩუღურეთის რაიონში, ლამის ქუჩის შესასვევისთვის, ლამის II ჩიხისთვის და ასპინძის ქუჩის შესახვევის მონაკვეთისთვის მსახიობ დოდო ჭიჭინაძის სახელის მინიჭების შესახებ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულო (23 ივლისი, 2019). ციტირების თარიღი: 29 იანვარი, 2024 ↑ ქალაქ თბილისში, ჩუღურეთის რაიონში, ლამის ქუჩის მონაკვეთისთვის მსახიობ ბელა მირიანაშვილის სახელის მინიჭების შესახებ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულო (23 ივლისი, 2019). ციტირების თარიღი: 29 იანვარი, 2024 ↑ ქალაქ თბილისში, ჩუღურეთის რაიონში, ლამის ქუჩის მონაკვეთისთვის, ლამის I შესახვევისთვის და ლამის III შესახვევისთვის ლამის ქუჩის სახელის მინიჭების შესახებ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულო (16 აგვისტო, 2019). ციტირების თარიღი: 29 იანვარი, 2024
ლამისყანის ქუჩა

ლამისყანის ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს ნაძალადევის რაიონში (ლოტკინი); წერონისის ქუჩიდან მთის ფერდობამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნეში. ადრე ლოტკინის დასახლების V ქუჩა ერქვა. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 104, ISBN 978-99928-20-35-3.
თედო რაზიკაშვილის ქუჩა

თედო რაზიკაშვილის ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს ისნის რაიონში (ავლაბარი); სამრეკლოს ქუჩიდან გუმბრის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XIX საუკუნეში. თბილისის გამგეობის მიერ 1903 წელს შედგენილ ქუჩების სიაში შეტანილია როგორც ყარაქლისის ქუჩა, ასევეა თბილისის 1934 წლის გეგმაზე. 60-იან წლებში თედო რაზიკაშვილის სახელი დაერქვა. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 144, ISBN 978-99928-20-35-3.
ნიკოლოზ ლანდიას ქუჩა

ლანდიას ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს სამგორის რაიონში (ვარკეთილი-3); დასაწყისი დიმიტრი ალექსიძის ქუჩიდან (II მიკრორაიონის მე-14 და 29-ე კორპუსებს შორის). 1987 წელს ქუჩას ნიკოლოზ ლანდიას სახელი ეწოდა. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 104, ISBN 978-99928-20-35-3.
დრუიდები

დრუიდები (გალური druidae, ძველირლანდიური druid) — კელტი ხალხის მსახურები და მგოსნები, რომლებიც ფარული კასტის ტიპზე იყვნენ ორგანიზებულნი და საკმაო სიახლოვეს ამჟღავნებდნენ სამეფო ძალაუფლებასთან. გალებში დრუიდები გმირული თქმულებებისა და მითოლოგიური პოემების შემნახველნი იყვნენ, რომელთაც ახალგაზრდობას ზეპირად გადასცემდნენ. დრუიდთა სკოლები კუნძულელ კელტებშიც არსებობდა. მიუხედავად ამისა, ირლანდიელებსა და ბრიტებში დრუიდებმა მგოსნების ფუნქცია მალევე დაკარგეს, IV-V საუკუნეებში კი, ქრისტიანობის გავრცელების შემდეგ, ისინი სოფლის ექიმბაშებად იქცნენ. სავსებით დასაშვებია, რომ დრუიდთა ინსტიტუტი კელტებს პირველყოფილი იაფეტური მოსახლეობიდან გადაეცათ. ახალ დასავლეთ ევროპულ ლიტერატურაში დრუიდის სახე, მეტწილად, რომანტიკული პოეზიის ნიმუშებში გვხვდება როგორც ეროვნული ეგზოტიკისა და ფანტასტიკის მოტივის მქონე. შდრ. ბარდები კლასიკურ ტექსტებში სახელი დრუიდი მხოლოდ მრავლობით რიცხვში გვხვდება დრუიდები (ბერძნულად Δρυίδες, ლათინურად druides) drasidae ან drysidae ფორმები ან გადამწერთა შეცდომად უნდა მივიჩნიოთ ან მანუსკრიპტის დაზიანებად. ფორმა „dryadae“ ბერძნული ძირის უნდა იყოს, რაც ხისა და წყლის ნიმფების სახელს დრიადებს უკავშირდება. ძველირლანდიურში არის სიტყვა „drui“, რომელიც მრავლობითი რიცხვის „druid“-ის მხოლობითი ფორმაა. სიტყვის წარმომავლობის თაობაზე დიდი ხნის განმავლობაში გაცხარებული კამათი და აზრთა სხვადასხვაობა იყო გამართული, თუმცა ბოლო დროს მეცნიერთა ნაწილი ძველ ავტორებს ესესხება სიტყვის დერივაციას, მაგალითად პლინიუსი ამბობს, რომ სიტყვა დრუიდი ძველბერძნული „drus“-დან მოდის, რაც ორიგინალში მუხას ნიშნავს. სიტყვის მეორე მარცვალს ინდოევროპულ წარმომავლობას უძებნიან ძირიდან „wid“, რაც მსგავსია ზმნისა ცოდნა. ასეთ სიტყვებთან სიახლოვე სავსებით ლოგიკურია, რადგან დრუიდთა დიდი ნაწილი ევროპის მუხნარებში სახლობდა, სადაც საგანმანათლებლო ტაძრები ჰქონდათ აგებული. D’Arbois de Jubainville H., Introduction à l’étude de la littérature celtique, tt. I—X, 1883, 1901; Его же, Les druides et les dieux celtiques à forme d’animaux, 1906; Bonwiek I., Irish Druids, 1894; Mac Culloch, The Religion of the Ancient Celts, 1911; Sharp E. A. and Matthay L., ed. Lyra celtica, 1924.
ლანჩხუთის ქუჩა

ლანჩხუთის ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს ჩუღურეთის რაიონში (ახალი კუკია); ხონის ქუჩიდან ლაილაშის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის 20-იან წლებში. ლანჩხუთი ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 104, ISBN 978-99928-20-35-3.
ნორა ჯოუნსი

ნორა ჯოუნსი (ინგლ. Norah Jones) (დაბადების სახელი ჯიტალი ნორა ჯოუნს შანკარი; ინგლ. Geethali Norah Jones Shankar) (დ. 30 მარტი, 1979 ბრუკლინი, ნიუ-იორკი) — ამერიკელი მომღერალი, კომპოზიტორი, მუსიკოსი და მსახიობია. მისი კარიერა 2002 წლის სადებიუტო ალბომის Come Away with Me მასიური წარმატებით დაიწყო, რომელიც თანამედროვე პოპ ჟღერადობასთან ერთად, სევდიანი სოულ/ფოლკ/ქანთრი ელფერი დაკრავს. ის 20 მილიონიანი ტირაჟით გაიყიდა მსოფლიოს მასშტაბით და ექვსი გრემის ჯილდო მიიღო და ნორა ჯოუნს "საუკეთესო ახალი არტისტი"-ს წოდება მოუტანა. მისი მეორე ალბომი, Feels Like Home, 2004 წელს გამოვიდა და აშშ-ს რელიზი მილიონზე მეტი ასლით გაიყიდა პირველ კვირას. 2007-ში, ჯოუნსმა მესამე ალბომი, Not Too Late, გამოუშვა, რომელიც პირველ ადგილზე დებიუტირდა მსოფლიო ჩარტებში. ნორა ჯოუნსი ათწლეულის ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული არტისტია, რომლის ჩანაწერების გაყიდვებიც 39 მილიონს აჭარბებს. დაბადებულმა ჯიტალი ნორა ჯოუნს შანკარად ატლანტაში, ჯორჯია, მოგვიანებით, 16 წლის ასაკში ოფიციალურად შეცვალა თავისი სახელი ნორა ჯოუნსი-თ. მისი მამა ცნობილი სიტარის მაესტრო რავი შანკარია; ბავშვობა ჯოუნსმა დედასთან, სიუ ჯოუნსთან, ერთად გაატარა, რომელიც ტეხასში, გრეიპვაინის გარეუბან ფორტ უორსში გადავიდა როცა იგი 4 წლის იყო. მთავარი სტატია: ნორა ჯოუნსის დისკოგრაფია. Come Away with Me (2002) Feels like Home (2004) Not Too Late (2007) The Fall (2009) Little Broken Hearts (2012) Day Breaks (2016) ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ნორა ჯოუნსი ოფიციალური საიტი ↑ Deutsche Nationalbibliothek Record #129256706 // ინტეგრირებული ნორმატიული ფაილი — 2012—2016. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q27302"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q36578"></a>
ბარდები

ბარდი (კელტური bardos-იდან, შეესიტყვება წინაინდოევროპული gwerh-ს, რაც საქვეყნოდ თქმას, სიმღერით გადმოცემას ნიშნავს. შდრ. სახალხო მთქმელი) იგივეა რაც მგოსანი, სახალხო მთქმელი, მეროჭიკე. კონკრეტული მნიშვნელობა ქვეყანაზე და ეპოქაზეა დამოკიდებული. კელტი ხალხი ბარდებს მგოსან-მემატიანე დრუიდების ერთ ნაწილს უწოდებდა. XV საუკუნის შუა ხანებიდან სიტყვა ბარდი გელური ენიდან ინგლისურის შოტლანდიურ დიალექტში გადავიდა მოხეტიალე მუსიკოსის აღსანიშნად. სიტყვა ბარდის არსებობის ახალი ერა ინგლისურ ლიტერატურაში რომანტიზმის ეპოქის დადგომამ განაპირობა. ბარდობის ინსტიტუტს ბევრი ინგლისელი პოეტი უმღერდა, მათ შორის სერ უოლტერ სკოტი. ბარდის ეპითეტი შექსპირსა და ბერნსს აქვთ მინიჭებული.
მთვლემარე ხეობა

„მთვლემარე ხეობა“ (ინგლ. Sleepy Hollow) — ტიმ ბარტონის 1999 წლის გოთიკური ჰორორი. ფილმი წარმოადგენს ვაშინგტონ ირვინგის ნოველის „მთვლემარე ხეობის ლეგენდები“ ეკრანიზაციას. მთავარ როლებს ასრულებენ ჯონი დეპი და კრისტინა რიჩი. მსოფლიო პრემიერა შედგა 1999 წლის 17 ნოემბერს. ფილმმა მოიპოვა ოსკარი საუკეთესო მხატვრული გაფორმებისთვის. ყურადღება!  ქვემოთ მოყვანილია სიუჟეტის და/ან დასასრულის დეტალები. მოქმედება ხდება 1799 წლის ამერიკაში. ნიუ-ორკელ კონსტებლს, იქაბოდ კრეინს, აგზავნიან სოფელ მთვლემარე ხეობაში მისტიკური მკვლელობათა სერიის გამოსაძიებლად. ადგილობრივების რწმენით დამნაშავე ლეგენდარული უთავო მხედარია. „მთვლემარე ხეობა“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) „მთვლემარე ხეობა“ — TCM-ის მონაცემთა ბაზაში „მთვლემარე ხეობა“ — Rotten Tomatoes „მთვლემარე ხეობა“ — Box Office Mojo-ზე „მთვლემარე ხეობა“ — Metacritic-ზე „მთვლემარე ხეობა“ — Allmovie-ზე ↑ Sleepy Hollow. British Board of Film Classification. დაარქივებულია ორიგინალიდან — ივლისი 1, 2016. ციტირების თარიღი: May 29, 2016. ↑ Sleepy Hollow (1999). The Numbers]. ციტირების თარიღი: June 7, 2018. ↑ Deming, Mark. Sleepy Hollow (1999). AllMovie. ციტირების თარიღი: May 19, 2015.
ელიოტ სმითი

სტივენ პოლ „ელიოტ“ სმითი (ინგლ. Steven Paul „Elliott“ Smith; დ. 6 აგვისტო, 1969 — გ. 21 ოქტომბერი, 2003) — ამერიკელი მომღერალი, სიმღერების ავტორი და მულტი-ინსტრუმენტალისტი. ელიოტ სმითი დაიბადა 1969 წლის 6 აგვისტოს, ომაჰაში, ნებრასკაში. ძირითადად გაიზარდა ტეხასის შტატში, ხოლო ცხოვრების დიდი ნაწილი გაატარა პორტლენდში, ორეგონში, სადაც პირველად მოიპოვა პოპულარობა. სმითის ძირითადი ინსტრუმენტი გიტარა იყო, თუმცა ის ასევე უკრავდა ფორტეპიანოზე, კლარნეტზე, ბას-გიტარაზე, დრამსა და ჰარმონიკაზე და გამოირჩეოდა განსხვავებული ვოკალური სტილით. ჯგუფ Heatmiser-ში რამდენიმეწლიანი მოღვაწეობის შემდეგ, იგი 1994 წლიდან სოლო კარიერას შეუდგა და გამოუშვა სადებიუტო სტუდიური ალბომი Roman Candle (1994) ლეიბლზე Cavity Search. მომდენვნო წელს ამას მოჰყვა მეორე ალბომის Elliott Smith გამოცემა ლეიბლზე Kill Rock Stars. 1997 წელს ორწლიანი კონტრაქტი გააფორმა DreamWorks Records, ვისთვისაც ჩაწერა ორი ალბომი. საყოველთაო აღიარება მოუტანა ფილმ „ნიჭიერი უილ ჰანტინგისთვის“ დაწერილმა საუნდტრეკმა „Miss Misery“, რომელიც ნომინირებული იქნა 1998 წლის ოსკარის ცერემონიალზე. წლების განმავლობაში სმითი იტანჯებოდა ქრონიკული დეპრესიით, ალკოჰოლიზმითა და ნარკომანიით, რაც მრავალგზის აისახა კიდეც მის მუსიკალურ შემოქმედებაში. ელიოტ სმითი 2003 წელს, 33 წლის ასაკში მკერდის არეში დანით მიყენებული ჭრილობით გარდაიცვალა. გამოძიებაზე დაყრდნობით ელიოტ სმითმა სიცოცხლე თვითმკვლელობით დაასრულა, თუმცა გვამის გაკვეთის შემდეგ გაჩნდა ეჭვი, რომ იგი მოკლეს. ოფიციალური საიტი ელიოტ სმითი დაარქივებული 2020-01-11 საიტზე Wayback Machine. — Kill Rock Stars ელიოტ სმითი AllMusic-ზე ელიოტ სმითის კოლექცია — Internet Archive-ის ცოცხალი მუსიკის არქივი Keep the Things You Forgot: An Elliott Smith Oral History დაარქივებული 2015-02-21 საიტზე Wayback Machine. ↑ Deutsche Nationalbibliothek Record #130384542 // ინტეგრირებული ნორმატიული ფაილი — 2012—2016. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q27302"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q36578"></a> ↑ Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ Find a Grave — 1996. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q63056"></a> ↑ Discogs — 2000. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q504063"></a> ↑ „Mr. Misery“. Out. United States: Here Publishing. May 2000. ციტირების თარიღი: 13 აგვისტო, 2016. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |accessdate=-ში (დახმარება) ↑ „CMJ's Top 30 Editorial Picks“. CMJ New Music Report. New York City: CMJ Network, Inc. January 11, 1999. ციტირების თარიღი: 13 აგვისტო, 2016. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |accessdate=-ში (დახმარება) ↑ Hughes, Josiah. (24 მარტი, 2015) Elliott Smith Doc 'Heaven Adores You' Gets Limited Theatrical Release. Ian Danzig. ციტირების თარიღი: 23 აგვისტო, 2016. ↑ Huey, Steve. Elliott Smith – Elliott Smith : Songs, Reviews, Credits, Awards. AllMusic. ციტირების თარიღი: 17 აპრილი, 2013. ↑ Rocker's Autopsy Doesn't Rule Out Homicide (January 8, 2004). ციტირების თარიღი: June 25, 2013.
სვირის ქუჩა

სვირის ქუჩა− ქუჩა თბილისში. მდებარეობს ნაძალადევის რაიონში (ლოტკინი); იაკინთე ლისაშვილის შესახვევდან გეგუთის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის 20-იან წლებში. შეტანილია თბილისის ქუჩების 1926 წლის ცხოვრებაში. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 114, ISBN 978-99928-20-35-3.
სახალხო მთქმელი

სახალხო მთქმელი — ხალხური სიტყვიერი საგანძურის ზეპირად გადმომცემი, ხშირად მელექსე-მომღერალი. ხალხური მთქმელის (სახალხო მთქმელის) ხელობა ძველ საქართველოში თითქმის ყველგან ფართოდ იყო გავრცელებული. ჩვენს დრომდე აღმოსავლეთ მთიანეთში შემორჩა. შეესატყვისება ევროპულ დრუიდებსა და ბარდებს. დრუიდები ბარდები
ხარლამპი სავანელის ქუჩა

ხარლამპი სავანელის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, მდებარეობს მთაწმინდის რაიონში (სოლოლაკი), გერგეტის ქუჩიდან შხეფის ქუჩამდე. ატარებს მუსიკოს ხარლამპი სავანელის სახელს. ქუჩა წარმოიქმნა XIX საუკუნის ბოლოს. თბილისის ქუჩების 1926 წლის ცნობარში შეტანილია როგორც სოფლის შესახვევი, შემდეგ სასოფლო ქუჩა დაერქვა. თბილისის ქუჩების 1960 წლის ცნობარში შეტანილია სავანელის ქუჩის სახელწოდებით. აქვს ერთი ჩიხი. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 153, ISBN 978-99928-20-35-3.
გიორგი ტეტელაშვილის ქუჩა

გიორგი (გია) ტეტელაშვილის ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს ჩუღურეთის რაიონში. დავით აღმაშენებლის გამზირიდან დიმიტრი უზნაძის ქუჩამდე. წარმოიქნა XIX საუკუნეში. თავდაპირველად მიხეილის ქუჩის, 1923 წლიდან პლეხანოვის შესახვევი იყო, 30-იანი წლებიდან — ზაქარია ჩოდრიშვილის, 1991 წელს გიორგი ტეტელაშვილის სახელი ეწოდა. ქუჩას ადრე ძაღლის შესახვევიც ერქვა. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 170, ISBN 978-99928-20-35-3.
ქართლის ქუჩა

ქართლის ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს ნაძალადევის რაიონში (ნაძალადევი, ღრმაღელე); ეკა ბეჟანიშვილის ქუჩიდან ღრმაღელის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის 40-იან წლებში. აქვს 1 შესახვევი და 4 ჩიხი. ადრინდელ ქართლის II შესახვევს 2024 წელს ეწოდა ახალგორის I ჩიხი. ↑ ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 177, ISBN 978-99928-20-35-3. ↑ ქალაქ თბილისში, ნაძალადევის რაიონში, თმოგვის მეორე გასასვლელისთვის, ახალგორის ქუჩისთვის და ქართლის II შესახვევისთვის ახალგორის I ჩიხის სახელის მინიჭების შესახებ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულო (20 თებერვალი, 2024). ციტირების თარიღი: 11 მარტი, 2024
თეოფილე ჩოჩუას ქუჩა

თეოფილე ჩოჩუას ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს ისნის რაიონში (ნავთლუღის პირველი დასახლება) ირაკლი ტატიშვილის ქუჩიდან დიმიტრი უზნაძის ქუჩამდე. ნავთლუღის პირველი დასახლების IX ქუჩას თეოფილე ჩოჩუას სახელი ეწოდა 1983 წელს. ენციკლოპედია „თბილისი“, თბ., 2002. — გვ. 194, ISBN 99928-20-32-2.
ტეხილი შესახვევი

ტეხილი შესახვევი — ყოფილი ქუჩა თბილისში, კრწანისის რაიონში (ხარფუხი). მდებარეობდა იაკობ ცურტაველის ქუჩასა და დურნუკის შესახვევს შორის. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 170, ISBN 978-99928-20-35-3.
ზურაბ ქვლივიძის ქუჩა

ზურაბ ქვლივიძის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ჩუღურეთის რაიონში (ახალი კუკია); არნოლდ ჩაქობავის ქუჩიდან ტერენტი გრანელის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XIX საუკუნის 40-იან წლებში. ადრე ერქვა აგურის ქუჩა (სახელწოდება უკავშირდება ქუჩაზე მდგარ აგურის ქარხანას). 1875 წელს დაერქვა ქალაქისათვის — იასონ თუმანოვის (თუმანიშვილის) სახელი (დატანილია თბილისის 1876 წლის გეგმაზე). 1923 წელს მიხეილ ბოჭორიშვილის (ძვ. რევოლუციონერი), 1958 წელს — მიხეილ ბოჭორიძის, 1922 წელს — ვასილ ჩერქეზიშვილის, 2007 წელს ზურაბ ქვლივიძის სახელი ეწოდა. აქვს 1 შესახვევი. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 178, ISBN 978-99928-20-35-3.
სამთავისის ქუჩა

სამთავისის ქუჩა — ყოფილი ქუჩა თბილისში. მდებარეობდა მთაწმინდის რაიონში (ვერე). ყოფილ სასტუმრო „ივერიასა“ და მაშხალის ქუჩას შორის. ადრე ერქვა მეხანძრეთა ქუჩა. ენციკლოპედია „თბილისი“, თბ., 2002. — გვ. 156, ISBN 99928-20-32-2.
საბატონოს ქუჩა

საბატონოს ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს ისნის რაიონში (ორთაჭალა); გია გულუას ქუჩიდან ხეივნის II ქუჩამდე. თავდაპირველად ხეივნის I ქუჩა ერქვა. 2017 წელს ფილოლოგ რევაზ სირაძის სახელი ეწოდა. 2018 წელს საბატონოს ქუჩა დაერქვა. აქვს 4 ჩიხი (ადრე ჰქონდა 2). ↑ ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 210, ISBN 978-99928-20-35-3. ↑ ქ.თბილისში, კრწანისის რაიონში, ხეივნის I ქუჩისთვის და მასთან არსებული ორი ჩიხისთვის ფილოლოგის, პროფესორ რევაზ სირაძის სახელის მინიჭების შესახებ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულო (6 ივნისი, 2017). ციტირების თარიღი: 22 მარტი, 2024 ↑ ქ.თბილისში, კრწანისის რაიონში, რევაზ სირაძის ქუჩისთვის და მასთან არსებული ოთხი ჩიხისთვის საბატონოს სახელის მინიჭების შესახებ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულო (10 ივლისი, 2018). ციტირების თარიღი: 22 მარტი, 2024
არუთინ საიათნოვას ქუჩა

არუთინ საიათნოვას ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს კრწანისის რაიონში (ქვემო უბანი); გია აბესაძის ქუჩიდან გრიგოლ ხანძთელის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XIX საუკუნის I ნახევარში. 1841 წელს შედგენილ თბილისის ქუჩების სიაში შეტანილია „მეშჩანსკაიას“ ქუჩის სახელწოდებით, თბილისის 1900 წლის გეგმაზე დატანილია როგორც კათოლიკეების შესახვევი. 1923 წელს არუთინ საიათნოვას სახელი ეწოდა. აქვს 2 ჩიხი. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 153, ISBN 978-99928-20-35-3.
ქარელის ქუჩა

ქარელის ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს საბურთალოს რაიონში (საბურთალო); ვიქტორ დოლიძის ქუჩიდან იყალთოს ქუჩამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის 20-იან წლებში. შეტანილია თბილისის ქუჩების 1926 წლის ცნობარში. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 177, ISBN 978-99928-20-35-3.
ტეხურის ქუჩა

ტეხურის ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს საბურთალოს რაიონში (საბურთალო); სიმონ ჩიქოვანის ქუჩიდან იყალთოს ქუჩამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის 20-იან წლებში. თბილისის ქუჩების 1926 წლის ცნობარში შეტანილია 2 ქუჩა, ტეხურისა და ჭაობის. თბილისის 1934 წლის გეგმაზე დატანილია მხოლოდ ჭაობის ქუჩა. 40-იან წლებში ჭაობის ქუჩას ტეხურის ქუჩასთან ერთად ტეხურის ქუჩა დაერქვა. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 170, ISBN 978-99928-20-35-3.
ბესარიონ ქებურიას დასახლება

ბესარიონ ქებურიას დასახლება — მდებარეობს თბილისში, სამგორის რაიონში, თბილისის სამხრეთ აღმოსავლეთ ნაწილში, სამხედრო და აეროპორტის დასახლებას შორის. ადრე ერქვა ქვემო ალექსევსკის დასახლება. 1999 წელს მიენიჭა ბესარიონ ქებურიას სახელი. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 177, ISBN 978-99928-20-35-3.
ოთარ ღუდუშაურის ქუჩა

ოთარ ღუდუშაურის ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს ნაძალადევის რაიონში (ნაძალადევი); გურამ ასათიანის I შესახვევიდან რევაზ ინანიშვილის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის დასაწყისში. თავდაპირველად ძმობის ქუჩა ერქვა. სახელი დაერქვა სხვადასხვა ეროვნების მუშათა ერთობის აღსანიშნავად. 1938 წელს ეწოდა ვალენტინა გრიზოდუბოვას, ხოლო 1993 წელს მიენიჭა ოთარ ღუდუშაურის სახელი. თბილისის 1934 წელს გეგმაზე ქუჩის მონაკვეთი, მიხეილ მესხის II შესახვევიდან გურამ ასათიანის I შესახვევამდე, დატანილია როგორც მორის შესახვევი. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 182, ISBN 978-99928-20-35-3.
კალიუმის ჰიპოქლორიტი

კალიუმის ჰიპოქლორიტი — არაორგანული ნივთიერება, ქიმიური ფორმულით KClO {\displaystyle {\ce {KClO}}} . არის წყალში ხსნადი, ღია ნაცრისფერი ფერისა და ძლიერ დამახასიათებელი ქლორის მსგავსი სუნის მქონე ნივთიერება. გამოიყენება როგორც სადეზინფექციო საშუალება. მიიღება კალიუმის ჰიდროქსიდისა და ქლორის რეაქციით: 2   K O H + C l 2 → K C l O + K C l + H 2 O {\displaystyle \mathrm {2\ KOH+Cl_{2}\rightarrow KClO+KCl+H_{2}O} } ეს არის ტრადიციული მეთოდი, პირველად გამოიყენა კლოდ ლუი ბერთოლემ 1789 წელს. ნატრიუმის ჰიპოქლორიტის მსგავსად, კალიუმის ჰიპოქლორიტიც გამაღიზიანებელია. მან შეიძლება გამოიწვიოს ძლიერი დაზიანება კანთან, თვალებთან და ლორწოვან გარსებთან კონტაქტის დროს. მისი ორთქლის ჩასუნთქვამ შეიძლება გამოიწვიოს ბრონქული გაღიზიანება, სუნთქვის გაძნელება და განსაკუთრებით მძიმე შემთხვევებში ფილტვების შეშუპება. მაღლი კონცენტრაციით მიღება შეიძლება ლეტალური აღმოჩნდეს. კალიუმის ჰიპოქლორიტი არ განიხილება, როგორც ხანძარსაშიში ან ასაფეთქებელი ნივთიერება. თუმცა, მას შეუძლია აფეთქდეს გარკვეულ ქიმიკატთან შერევის დროს როგორებიცაა: შარდოვანა, ამონიუმის მარილები, მეთანოლი, აცეტილენი და ბევრი სხვა ორგანული ნაერთი. გაცხელებისას შეუძლია წარმოქმნას ტოქსიკური ქლორის აირი. ↑ Uri Zoller, Paul Sosis Handbook of Detergents, Part F: Production. CRC Press, გვ. 452. ციტირების თარიღი: 4 May 2016.  ↑ Helmut Vogt; Jan Balej; John E. Bennett; Peter Wintzer (2007), „Chlorine Oxides and Chlorine Oxygen Acids“, Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry (7th რედ.), Wiley, p. 2 ↑ , Environmental Protection Agency.2 March 2011. ↑ 4.0 4.1 Material Safety Data Sheet: Potassium Hypochlorite. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 19 აგვისტო 2014. ციტირების თარიღი: 15 September 2014. ↑ Potassium Hypochlorite. ციტირების თარიღი: 15 September 2014.
ჩოხატაურის ქუჩა

ჩოხატაურის ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს ნაძალადევის რაიონში (ნაძალადევი), ვახტანგ მახალდიანის ქუჩიდან ამავე სახელწოდების შესახვევამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის 20-იან წლებში. შეტანილია თბილისის ქუჩების 1926 წლის ცნობარში. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 194, ISBN 978-99928-20-35-3.
ქინძმარაულის ქუჩა

ქინძმარაულის ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს სამგორის რაიონში (ზემო მეტალურგების დასახლება); პეტრე და იოსებ ოცხელების ქუჩიდან გარდაბნის გზატკეცილამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის 40-იან წლებში. 1967 წელს ქუჩის ერთ მონაკვეთს — კაიროს, 1996 წელს კი — გრიგოლ ლორთქიფანიძის სახელი დაერქვა. ქუჩაზეა თბილისის გრეხილი ავეჯის კომბინატის ბაზაზე შექმნილი სააქციო საზოგადოება „საკარცხული“. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 180, ISBN 978-99928-20-35-3.
დირსიჭალის ქუჩა

დირსიჭალის ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს ისნის რაიონში (დირსიჭალა); ბერი გაბრიელ სალოსის გამზირიდან მანავის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XIX საუკუნის ბოლოს. შეტანილია თბილისის გამგეობის მიერ 1903 წელს შედგენილ ქუჩების სიაში. სახელწოდება დაკავშირებულია ამ მიდამოებში არსებულ დირსიჭალის ბაღებთან. იმავე სიაში და 1925–1926 წლების ცნობათა წიგნში „მთელი ტფილისი“ შეტანილია დირსიჭალის მოედანიც. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 62, ISBN 978-99928-20-35-3.
რომანოზ ხომლელის ქუჩა

რომანოზ ხომლელის ქუჩა — ქუჩა თბილისში. მდებარეობს სამგორის რაიონში (ვარკეთილი); ჯავახეთის ქუჩიდან მიხეილ გახოკიძის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის 50-იან წლებში. ქუჩას რომანოზ ხომლელის სახელი ეწოდა 1962 წელს. აქვს 2 შესახვევი. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 210, ISBN 978-99928-20-35-3.