laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
საშა პიტერსი

საშა პიტერსი (ინგლ. Sasha Pieterse; დ. 17 თებერვალი, 1996) — სამხრეთ აფრიკაში დაბადებული ამერიკელი მსახიობი, მომღერალი და სიმღერების ავტორი. ცნობილია „Freeform“-ის სერიალის, „პატარა საყვარელ მატყუარებში“ ელისონ დილაურენთის შესრულებული როლით. 2011 წელს მონაწილეობა მიიღო „Disney Channel“-ის „მშვენიერ პრინცში“. 2013 წელს გადაიღეს თინეიჯერულ კომედიაში, „G.B.F“-ში, ხოლო 2017 წელს, მან მონაწილეობა მიიღო „Dancing with the Stars“-ის 25-ე სეზონში, სადაც იგი მე-10 ადგილზე გავიდა. საშა პიტერსი დაიბადა 1996 წლის 17 თებერვალს, იოჰანესბურგში, სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკაში. 2001 წელს საცხოვრებლად გადავიდა აშშ-ში. ლოს-ანჯელესში გადასვლამდე იზრდებოდა ლას-ვეგასში. 2018 წლის 27 მაისს პიტერსი დაქორწინდა ჰადსონ შიფერზე, რომელთანაც მას დიდი ხნის ურთიერთობა აკავშირებდა. ↑ 1.0 1.1 Sweet Sixteen: Happy Birthday Wishes for Pretty Little Liars Star Sasha Pieterse. Alloy Entertainment (March 2, 2017). დაარქივებულია ორიგინალიდან — February 25, 2012. ↑ Team, myFanbase. Interview with Sasha Pieterse de. ციტირების თარიღი: 2019-10-06 ↑ Nast, Condé. Sasha Pieterse on Why "The Perfectionists" Need Alison's Help en. ციტირების თარიღი: 2019-10-06 ↑ Sasha Pieterse Stands Up to Bullies After Horrific Fat-Shaming Experience en. ციტირების თარიღი: 2019-10-06 ↑ ‘Old Married Couple’ Energy to The Perfectionists. Sasha Pieterse and Janel Parrish Are Bringing. ციტირების თარიღი: 2019-10-06 ↑ Weakland, Avery Thompson,Russ. (2019-04-03) ‘PLL: The Perfectionists’: Sasha Pieterse Reveals Finding Nolan’s Killer Is Alison’s #1 Priority ‘For Now’ en. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-10-06. ციტირების თარიღი: 2019-10-06 ↑ PLL: The Perfectionists: Sasha Pieterse on Why This Is A New, Changed Alison en-US (2019-03-19). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-10-06. ციტირების თარიღი: 2019-10-06 ↑ TheSashaPietersePage/info. ციტირების თარიღი: March 23, 2013. ↑ Alison Dilaurentis by Sasha Pieterse. ABC Family. დაარქივებულია ორიგინალიდან — March 20, 2014. ციტირების თარიღი: March 20, 2014. ↑ Corriston, Michele. (May 27, 2018) Pretty Little Liars Star Sasha Pieterse Marries Hudson Sheaffer at Irish Castle. ციტირების თარიღი: May 27, 2018.
ნახშირბადის ტეტროქსიდი

ნახშირბადის ტეტროქსიდი — ნახშირბადის ოქსიდი, ქიმიური ფორმულით CO4. არის ინტერმედიატი, რომელიც წარმოიქმნება მაღალ ტემპერატურაზე. პირველად აღმოაჩინეს ინფრაწითელი სპექტროსკოპის მეშვეობით. ↑ Yeung, L. Y.; Okumura, M.; Paci, J. T.; Schatz, G. C.; Zhang, J.; Minton, T. K. (2009). „Hyperthermal O-Atom Exchange Reaction O2 + CO2 through a CO4 Intermediate“ (PDF). Journal of the American Chemical Society. 131 (39): 13940–13942. doi:10.1021/ja903944k. PMID 19743846. ↑ Jamieson, Mebel, & Kaiser. "Novel Detection of the C2v isomer of carbon tetraoxide (CO4", Chemical Physics Letters, 440 (2007) 105.
1,3,5-ტრიოქსანტრინონი

1,3,5-ტრიოქსანტრინონი ან 1,3,5-ტრიოქსაციკლოჰექსან-2,4,6-ტრიონი — ნახშირბადის ოქსიდი, ქიმიური ფორმულით C3O6. არის არასტაბილური ნივთიერება და წარმოადგენს ნახშირბადის დიოქსიდის ტრიმერს. მისი სინთეზი შესაძლებელია, თუმცა ძლიერ არასტაბილურობის გამო მისი ნახევარდაშლის პერიოდია 40 წუთი −40 °C-ზე, დაშლისას კი წარმოიქმნება ნახშირორჟანგი. ↑ Rodig, Michael J.; Snow, Arthur W.; Scholl, Paul; Rea, Simon (12 June 2016). „Synthesis and Low Temperature Spectroscopic Observation of 1,3,5-Trioxane-2,4,6-Trione: The Cyclic Trimer of Carbon Dioxide“. The Journal of Organic Chemistry. 81 (13): 5354–5361. doi:10.1021/acs.joc.6b00647.
ოტო გიუნტერ ფონ ვეზენდონკი

ოტო გიუნტერ ფონ ვეზენდონკი (გერმ. Otto Günther von Wesendonk; დ. 3 ოქტომბერი, 1885, ბერლინი, — გ. 27 ივნისი, 1933, სანქტ-მარგარეთენი, შლეზვიგ-ჰოლშტაინი) — გერმანელი დიპლომატი, ორიენტალისტი და მწერალი; გერმანიის გენერალური კონსული თბილისში (1922–1925). დაიბადა ფიზიკის პროფესორ კარლ ვეზენდონკისა და გრაფინია ეველინ ფონ ჰესენშტაინის ოჯახში. 1903-1908 წლებში სწავლობდა ფრიდრიხ-ვილჰელმის (ბერლინი), რაინის ფრიდრიხ-ვილჰელმის (ბონი) და რუპრეხტ-კარლის (ჰაიდელბერგი) უნივერსიტეტებში. ჰაიდელბერგში მიენიჭა იურისპრუდენციის დოქტორის ხარისხი (1908) და მალევე შეუდგა დიპლომატის კარიერას. 1913–1914 იყო გერმანიის კონსული ტანჟერში. პირველი მსოფლიო ომის წლებში მუშაობდა გერმანიის საგარეო საქმეთა სამინისტროში, მაქს ფონ ოპენჰაიმის მიერ ჩამოყალიბებულ „აღმოსავლეთის ბიუროში“, რომლის მიზანი იყო ახლო აღმოსავლეთის, ცენტრალური აზიისა და ინდოეთის მოსახლეობაში ანტანტის საწინააღმდეგო განწყობების შექმნა. ომის დასასრულს იმყოფებოდა თბილისში და მონაწილეობდა ამიერკავკასიის წარმომადგენლებსა და ოსმალეთს შორის ბათუმში მიმდინარე სამშვიდობო მოლაპარაკებებში (1918 წლის მაისი). თბილისში განიხილებოდა გერმანიის გენერალური კონსულის თანამდებობაზე, თუმცა საბოლოოდ ამ პოსტზე გრაფი ფრიდრიხ ვერნერ ფონ დერ შულენბურგი დაამტკიცეს. 1922 წლის 27 დეკემბრიდან 1925 წლის 20 მაისამდე ვეზენდონკი იყო გერმანიის გენერალური კონსული თბილისში. საბჭოთა ხელისუფლების მიერ გერმანელი დიპლომატების შპიონაჟის ბრალდებით დევნის გამო შვებულებაში მყოფი ვეზენდონკი თბილისში აღარ დაბრუნდა (მომდევნო კონსული, კარლ პრიუფერი 1926 წელს დაინიშნა). ამ პერიოდში აქტიურად იკვლევდა კავკასიისა და ახლო აღმოსავლეთის ისტორიასა და კულტურას. ამ საკითხების ირგვლივ გამოქვეყნებული აქვს არაერთი ნაშრომი, მათ შორის, ქართული წარმართული რელიგიური წარმოდგენების (Über georgisches Heidentum, 1924; Nachträge zum georgischen Heidentum, 1925), საქართველოს ისტორიის (Zur georgischen Geschichte, 1927), კავკასიის ხალხების წეს-ჩვეულებების (Aus der kaukasischen Welt, 1927) შესახებ. გარდაიცვალა 1933 წელს. მამულია გ., ასტამაძე გ., საქართველოს განთავისუფლების კომიტეტი : 1914-1918 : დოკუმენტები და მასალები. თბილისი : საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა, 2019, ISBN 978-9941-9652-5-8; ბაქრაძე ლ., გერმანულ-ქართული ურთიერთობები პირველი მსოფლიო ომის დროს=ქართული ეროვნული კომიტეტის საქმიანობა 1914-1918 წწ. თბილისი : პეგასი, 2009, ISBN 978-9941-9113-1-6.
კარლ პრიუფერი

კარლ-მაქს პრიუფერი (გერმ. Curt Max Prüfer; დ. 26 ივლისი, 1881, ბერლინ-ფრაიდენაუ, — გ. 30 იანვარი, 1959, ბადენ-ბადენი) — გერმანელი დიპლომატი, არაბისტი. 1906 წელს დაამთავრა ერლანგენ-ნურემბერგის უნივერსიტეტი, სადაც სემიტურ ენებს სწავლობდა. არაბულის სრულყოფილად ფლობის გამო 1907 წლიდან კაიროში გერმანიის დიპლომატიურ წარმომადგენლობაში მიავლინეს. იქ მომუშავე დიპლომატის და არქეოლოგის მაქს ფონ ოპენჰაიმის ზეგავლენით ჩამოუყალიბდა გამოკვეთილი ანტი-ბრიტანული შეხედულებები. პირველი მსოფლიო ომის წლებში იყო ახლო აღმოსავლეთში გერმანიის სადაზვერვო და დივერსიული საქმიანობის ერთ-ერთი ხელმძღვანელი. 1926 წლის 27 თებერვლიდან 1927 წლის 26 ნოემბრამდე იყო გერმანიის გენერალური კონსული თბილისში. მისი აქ ყოფნა დაემთხვა საბჭოთა კავშირსა და გერმანიას შორის დიპლომატიურ სკანდალს, რომელიც გამოიწვია 1925 წლის დეკემბერში საკონსულოს თანამშრომლების დაპატიმრებამ ჯაშუშობის ბრალდებით და ბათუმის ვიცე-საკონსულოდან დოკუმენტების კონფისკაციამ. პრიუფერი ცდილობდა ადგილობრივ საბჭოთა ხელისუფლებასთან საქმიანი ურთიერთობების დამყარებას და ამავდროულად გერმანული ეკონომიკური ინტერესების დაცვას კავკასიის რეგიონში. შემდეგ პრიუგერი მუშაობდა გერმანიის დიპლომატიურ წარმომადგენლად ეთიოპიაში (1927-1930), საგარეო საქმეთა სამინისტროში ახლო აღმოსავლეთის დეპარტამენტის ხელმძღვანელად (1930-1936) და კადრების გენერალურ დირექტორად (1936-1939). 1937 წლიდან იყო ნაცისტური პარტიის წევრი; გამოირჩეოდა ანტისემიტიზმით, თუმცა თვლიდა, რომ ჰოლოკოსტი გერმანიის ინტერესებს აზიანებდა. 1939 წელს დაინიშნა ელჩად ბრაზილიაში, საიდანაც 1942 წელს გააძევეს და მასზე საქმე აღძრეს ჯაშუშობის ბრალდებით. გერმანიაში დაბრუნების შემდეგ კვლავ საგარეო საქმეთა სამინისტროს აღმოსავლეთის დეპარტამენტში მუშაობდა. 1943 წლის სექტემბერში პენსიაზე გავიდა და ოჯახთან ერთად შვეიცარიაში გადასახლდა. McKale, Donald M. (1987) Curt Prüfer, German diplomat from the Kaiser to Hitler. Kent State University Press. ISBN 978-0-87338-345-5. ; McKale, Donald M. (1988) Rewriting history: the original and revised World War II diaries of Curt Prüfer, Nazi diplomat. Kent State University Press. ISBN 0873383648.
კონსტანტინე მეგრელიძე

კონსტანტინე (კიტა) რომანოზის ძე მეგრელიძე (დ. 9 აპრილი, 1900, ხრიალეთი — გ. 1944) — ქართველი ფილოსოფოსი. თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის დასრულების შემდეგ სწავლობდა გერმანიაში. 1927-1939 წლებში მოღვაწეობდა თბილისში, 1939-1940 წლებში — ლენინგრადში. მისი ძირითადი ნაშრომი „აზროვნების სოციოლოგიის ძირითადი პრობლემები“ გამოქვეყნდა ადწერიდან თითქმის 30 წლის შემდეგ, 1965 წელს. ოზურგეთში არის მისი სახელობის ქუჩა. ჯიოევი, ო., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 536. კონსტანტინე მეგრელიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
გრატა

გრატა (ლათ. Emberiza) — მცირე ზომის ფრინველთა გვარი გრატასებრთა ოჯახისა. მათი სხეულის სიგრძეა 12–18 სმ. შეხედულებითა და აგებულებით ბეღურებსა და მთიულებს ჰგვანან, თუმცა მათგან შედარებით მცირე და კონუსის ფორმის ნისკარტით განსხვავდებიან, რომელსაც ძირში „ტეხილი“ ახასიათებს. სახეობების უმრავლესობას სასაზე განვითარებული აქვთ რქოვანი ბორცვი, იყენებენ თესლისთვის ჩენჩოს შემოსაცლელად. კუდი მცირედაა ამოკვეთილი, საჭის ბუმბულის კიდეებზე დიდი თეთრი ლაქები აქვთ (არსებობს გამონაკლისი შემთხვევები). შეფერილობაში შერწყმულია წითურ-ჟანგმიწოვანი, შავი, წაბლისფერი, მურა, რუხი ელფერი; რიგ სახეობებში ვხვდებით ყვითელ ფერსაც. ზრდასრული მამრები საქორწინო მოკაზმულობით, როგორც წესი, დედლებისაგან ბევრად კაშკაშა ფერებითა და შებუმბვლის ნახატებით (კაპიუშონი, ულვაშები, ქუდი, გულისპირი) გამოირჩევიან. შემოდგომით სქესობრივი დიმორფიზმი სუსტადაა გამოხატული, მამლის კაშკაშა ტონები შენიღბულია ახალი შებუმბვლის რუხ-ჟანგმიწოვანი არშიებით. ახალგაზრდა გრატები დედალს ჰგვანან. უმეტესობის გალობა მოკლე და წკრიალა, რაკრაკის გამეორებით. მამლები ჩვეულებრივ ღეროებისა და ბუჩქის წვერებზე, ქვებზე და ნაგებობებზე გალობენ. იკვებებიან თესლებით (უპირატესად ბალახოვანი მცენარეების), ბუდობის პერიოდში — მწერებით. აქტიურები არიან დღის ნათელ პერიოდში, საკვებს მიწაზე ან მიწისპირა იარუსზე მოიპოვებენ. ცნობილია 50-მდე სახეობა. გავრცელებული არიან ევრაზიასა (ტროპიკების ჩათვლით) და აფრიკაში; გვხვდებიან ტუნდრიდან ნახევარუდაბნოსა და მთებამდე. როგორც წესი, უპირატესობას ანიჭებენ ნახევრად ღია მოზაიკურ ლანდშაფტებს — მეჩხერ ტყეს, ტყესტეპს, სავანას. საქართველოში გვხვდება მეფეტვია, ჩვეულებრივი გრატა, შავთავა გრატა, ბაღის გრატა, მთის გრატა. ისინი მიეკუთვნებიან მობინადრე და მობუდარ გადამფრენ ფორმებს. ლერწმის გრატა აქ მხოლოდ მიმოფრენისას გვხვდება. ბუდობენ ცალკეულ წყვილებად; ჯამისებურ ბუდეს მიწაზე აკეთებენ, იშვიათად ბუჩქებზე ან დაფარულ ადგილებში. დედალი დებს 5–7 ჭრელნაჭუჭიან კვერცხს, კრუხობს თვითონ, ამ პერიოდში მას მამალი კვებავს, ზოგჯერ მამალიც მონაწილეობს კრუხობაში. ინკუბაცია 8–14 დღე გრძელდება. შემოდგომისთვის ახალი თაობა გუნდებში ერთიანდება. წელიწადში ზოგჯერ ორჯერაც მრავლდებიან. მიგრაციისა და გამოზამთრების დროს გუნდებად არიან, რომელშიც 100-მდე წევრია. არის როგორც გადამფრენი, ისე მომთაბარე სახეობები. ცნობილია ფართო სახეობათაშორისი ჰიბრიდიზაციის შემთხვევები. ↑ კუტუბიძე მ., ფრინველების ნომენკლატურული ტერმინოლოგია, თბ.: „მეცნიერება“, 1973. — გვ. 58, 111, 197. ↑ bunting — ინგლისურ-ქართული ბიოლოგიური ლექსიკონი. ↑ 3.0 3.1 3.2 3.3 Коблик Е. А. ОВСЯНКИ // Большая российская энциклопедия. т. 23. — М., 2013. — стр. 637. ↑ ჟორდანია რ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 142.
გაბრიელ მეგრელიშვილი

გაბრიელ ივანეს ძე მეგრელიძე (დ. 1 იანვარი, 1906, ზემო ფარცხმა — გ. 7 ნოემბერი, 1978) — ქართველი ეკონომისტი, ეკონომიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1962), პროფესორი (1964), საქართველოს სსრ მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე (1967) 1930 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ეკონომიკური ფაკულტეტი. 1940-1945 წლებში იყო საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტის პოლიტიკური ეკონომიის კათედრის გამგე. 1945-1956 წლებში ხელმძღვანელობდა ასპირანტურის განყოფილებას სსრკ მეცნირებათა აკადემიის ეკონომიკის ინსტიტუტში. 1968 წლიდან იყო თსუ-ს ეკონომიკის ფაკულტეტის პოლიტეკონომიის კათედრის პროფესორი. მისი ნაშრომები ეძვნება ქართული ეკონომიკური აზრის ისტორიის საკითხებს და პოლიტეკონომიის პრობლემებს. ვ.ი. ლენინი და თანამედროვე იმპერიალიზმის ეკონომიკური პრობლემები, თბილისი, 1970 კახნიაშვილი, ჯ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 536.
ნოე მეგრელიშვილი

ნოე გიორგის ძე მეგრელიძე (დ. 6 ნოემბერი, 1898, შუა ფარცხმა — გ. ?) — ქართველი თერაპევტი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1954), პროფესორი (1956), საქართველოს სსრ მეცნიერების დამსახურებული მოღვაწე (1964) 1924 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამკურნალო ფაკულტეტი. 1935 წლიდან მუშაობდა თბილისის ექიმთა დახელოვნების ინსტიტუტის თერაპიის კათედრაზე, 1959-1969 წლებში იყო კათედრის პროფესორი, 1969-1974 წლებში კათედრის გამგე. სწავლობდა რევმატიზმისა და გულ-სისხლძარღვთა სისტემის დაავადებებს. დაჯილდოებულია შრომის წითელი დროშის ორდენით და მედლებით. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 536.
ზურაბ ერბოწონაშვილი

ზურაბ ერბოწონაშვილი (დ. 28 დეკემბერი, 1992, საგარეჯო) — ქართველი სპორტსმენი (თავისუფალი ჭიდაობა), საქართველოს ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი (2019, 74 კგ), 23-წლამდელთა შორის ევროპის ჩემპიონი (2015, 74 კგ), სხვადასხვა საერთაშორისო ტურნირის პრიზიორი. ზურაბ ერბოწონაშვილი[მკვდარი ბმული] — ქართული სპორტი
სერგო მეგრელიშვილი

სერგო სილიბისტროს ძე მეგრელიშვილი (დ. 12 ოქტომბერი, 1884, ფარცხმა — გ. 1938) — ქართველი ბოლშევიკი რევოლუციონერი. 1902 წლიდან ჩაება რევოლუციურ მოძრაობაში. 1905-1907 წლებში მონაწილეობდა შეიარაღებულ გამოსვლებში გურიაში. რეაქციის წლებში აგრძელებდა არალეგალურ საქმიანობას აფხაზეთსა და გურიაში. 1918-1920 წლებში საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის მთავრობამ რამდენჯერმე დააპატიმრა ანტისახელმწიფოებრივი საქმიანობის გამო. 1920 წლის მაისიდან მუშაობდა თიანეთის მაზრაში პატრიულ ორგანიზატორად. აქ ის კვლავ დააპატიმრეს და გადაასახლეს აზერბაიჯანში, სადაც მუშაობდა განჯის სამაზრო კომიტეტის მდივნად. საქართველოს საბჭოთა ოკუპაციის შემდეგ მუშაობდა სხვადასხვა თანამდებობებზე. კვაჭაძე, ს., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 536.
ალექსანდრე დოხტურიშვილი

ალექსანდრე ქიშვარდის ძე დოხტურიშვილი (დ. 22 მარტი, 1980, სართიჭალა, ახლანდ. გარდაბნის მუნიციპალიტეტი) — ქართველი სპორტსმენი (ბერძნულ-რომაული ჭიდაობა). XXVIII ოლიმპიური თამაშების ჩემპიონი (2004, ათენი), აზიის თამაშების ჩემპიონი (2003), ევროპის ჩემპიონი (2001, სტამბოლი, თურქეთი), აგრეთვე ევროპის ჩემპიონი ახალგაზრდებს შორის (2000). მსოფლიოს (2000) და ევროპის (1999) ჩემპიონატების მესამე პრიზიორი. 2003 წლიდან გამოდის უზბეკეთის სახელით. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 490. ალექსანდრე დოხტურიშვილი[მკვდარი ბმული] — ქართული სპორტი
ლაშა დუდაშვილი

ლაშა დუდაშვილი (დ. 6 ოქტომბერი, 1998, თბილისი) — ქართველი სპორტსმენი (ძიუდო), ჭაბუკებს შორის ევროპის ჩემპიონი (2015, 73 კგ), ჭაბუკებს შორის ევროპის თასის ტურნირების ვერცხლის და ბრინჯაოს პრიზიორი. ლაშა დუდაშვილი[მკვდარი ბმული] — ქართული სპორტი
ქრისტინე ესებუა

ქრისტინე ესებუა (დ. 19 მარტი, 1985) — ქართველი სპორტსმენი (მშვილდოსნობა), გუნდურში ზამთრის ევროპის ჩემპიონატების (2004, 2010) ბრინჯაოს მედლის მფლობელი, 2008 წლის მსოფლიო თასის (გუნდური) მესამე ადგილის პრიზიორი , ევროპის ჩემპიონატი დარბაზებისთვის გამარჯვებული (2011, კამბრისი, ესპანეთი). ქრისტინე ესებუა[მკვდარი ბმული] — ქართული სპორტი
წინაალპები

წინაალპები (გერმ. Voralpen; ფრანგ. Préalpes; იტალ. Prealpi) — ალპების პერიფერიული ზონა — ქედებისა და მასივების ჯგუფი, რომელიც სამხრეთიდან, დასავლეთიდან და ჩრდილოეთიდან შემოსაზღვრავს მაღალ, უმეტესწილად ღერძული ზონის კრისტალურ მასივებს, რომლებიდანც ისინი ჩვეულებრივ გამოყოფილია გასწვრივი ტექტონიკური და ეროზიული ხეობებით. აგებულია ძირითადად კირქვებით, მერგელებით, ქვიშაქვებითა და ფიქლებით. სიმაღლე 2000-3000 მ. დამახასიათებელია მაგიდა მასივების, ფართო მთათაშორისი ხეობებისა და ქვაბულების მონაცვლეობა, რომლებიც ზოგჯერ ტბებითაა დაკავებული. აღსანიშნავია ბოდენის ტბა, ლაგო-მაჯორე, გარდა და სხვა. თანამედროვე მყინვარები გვხვდება მხოლოდ უმაღლეს მასივებზე. ჩრდილოეთით ფოთლოვანი შერეული და წიწვოვანი ტყეა, სამხრეთით, ქვედა სარტყელში, — წაბლის ტყეა და გარიგა, უფრო მაღლა ფოთლოვანი და წიწვოვანი ტყე. გამოიყოფა სამხრეთით — ვენეციის წინაალპები, ლომბარდიის წინაალპები, დასავლეთით — საფრანგეთის წინაალპები და ჩრდილოეთით — შვეიცარიის წინაალპები, ბავარიის წინაალპები და ავსტრიის წინაალპები. წინაალპები — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული)
ლომია თებიძე

ლომია თებიძე (დ. 22 დეკემბერი, 2001, აჭარა) — ქართველი სპორტსმენი (ძალოსნობა), ჭაბუკებს შორის ევროპის ჩემპიონატის მეორე ადგილის პრიზიორი, ჭაბუკებს შორის ევროპის ჩემპიონი (2018, მილანი, იტალია). ლომია თებიძე[მკვდარი ბმული] — ქართული სპორტი
წილდათანაღი

წილდათანაღი — უღელტეხილი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მესტიისა და რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარის ლენტეხის მუნიციპალიტეტებში. მდებარეობს სვანეთის ქედის ცენტრალურ ნაწილში. სიმაღლე ზღვის დონიდან 3122 მ. აგებულია პალეოზოური კვარციანი ქვიშაქვებითა და ტუფებით. თოვლ-ყინულიანია. კალთები 2100-2200 მ-მდე მუქწიწვიანი ტყითაა შემოსილი, მის ზევით სუბალპური და ალპური მდელოებია. აკავშირებს მდინარეების ლაყურისა (ცხენისწყლის აუზი) და წილდრის (ენგურის აუზი) ხეობებს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 323-324.
კალანდა

კალანდა — ახალი წლის დღესასწაული გურიასა და სამეგრელოში, ხოლო სვანეთსა და ლეჩხუმში ახალი წლის წინა დღე. სახელწოდება მომდინარეობს ლათინური Calendae-დან, რაც ნიშნავს თვის პირველ დღეს. კალანდას ხვდებოდნენ საკალანდო პურ-ღვინით, კალანდის ღორის ყბით (სვანეთში ლეკალანდ — საკალანდო ღორი), რომელსაც გურიაში ხაჭაპურებს და ანთებულ სანთლებს შემოუწყობდნენ და წმინდა ბასილს ოჯახის ბედნირებასა და ბარაქიანობას შესთხოვნდენ. კალანდა აღინიშნება 14 იანვარს. სოხაძე, ა., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 326. ბარდაველიძე, ვ. „ქართული საწესო გრაფიკული ხელოვნების ნიმუშები“, თბილისი 1953 მაკალათია, ს. „ახალწელიწადი საქართველოში“, ტფილისი, 1927
წინაველა

წინაველა — ქედი საქართველოში, შუახევისა და ქედის მუნიციპალიტეტში. წარმოადგენს შავშეთის ქედის ჩრდილო ეროზიულ-დენუდაციურ მერიდიანულ შტოქედს, მდინარეების მერისისა (აჭარისწყლის მარჯვენა შენაკადი) და ტბეთის (ჩირუხისწყლის მარცხენა შენაკადი) ხეობებს შორის. სიგრძე 15 კმ. სიმაღლე მთა წინაველასთან — 2194 მ, გომასთან — 2360 მ. აგებულია მესამეულის დროინდელი ვულკანოგენური ქანებით. კალთები შემოსილია კოლხური შერეული ტყით, თხემური ნაწილი — სუბალპური მდელოს ბალახეულით. ჯაყელი ქ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 326.
ალექსანდრე კალანდაძე (არქეოლოგი)

ალექსანდრე ნესტორის ძე კალანდაძე (დ. 2 აპრილი, 1909, ხიდისთავი — გ. 16 ნოემბერი, 1976, თბილისი) — ქართველი არქეოლოგი, ისტორიის მეცნიერებათა დაოქტორი (1970). 1936 წელს მონაწილეობდა სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის აფხაზეთის ექსპედიციის მუშაობაში. 1937-1941 წლებში მუშაობდა ენის, ისტორიის და მატერიალური კულტურის ინსტიტუტში, ამავე პერიოდში ხელმძრვანელობდა არქეოლოგიურ გათხრებს მცხეთაში. 1939 წლიდან მუშაობდა საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში, შემდეგ ივანე ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიის, არქეოლოგიის და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტში ჯერ უფროს მეცნიერ მუშაკად, შემდეგ ქვის ხანის არქეოლოგიური განყოფილების ხელმძღვანელად. სისტემატურად იკვლევდა ქვის ხანის ნამოსახლარებს. 1946-1976 წლებში ხელმძღვანელობდა მცხეთის, 1951-1953 წლებში სოხუმის, 1963-1972 წლებში წონის არქეოლოგიურ გათხრებს. გამოიკვლია და შეისწავლა ძველი ქალაქები და საქალაქო ცხოვრება და მდაბიოთა საცხოვრებელი სახლები სამტავროსა და ნარეკვავზე.დაჯილდოებულია საპატიო ნიშნის ორდენით და მედლებით. აფაქიძე, ა., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 326. ალექსანდრე კალანდაძე (არქეოლოგი) — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ნოდარ გიორგაძე (მრავალმნიშვნელოვანი)

ნოდარ გიორგაძე შეიძლება აღნიშნავდეს: ნოდარ გიორგაძე — ქართველი უროლოგი ნოდარ გიორგაძე — საქართველოს პარლამენტის მესამე მოწვევის დეპუტატი
გუანდრა

გუანდრა — ძვ. წ. IV ათასწლეულის II ნახ. და III ათასწლეულის ნასახლარი ახალ ათონთან, ზღვასა და აჯიკაფსარის ბორცვიან მასივებს შორის, დაბალ ტერასაზე. 1971–1974 წლებში გაითხარა დაახლ. 170 მ2 ფართობი. გამოვლინდა 3 კულტურული ფენა: ქვედა ენეოლითის ფენაში აღმოჩნდა ქვიშაში ჩაჭრილი მრგვალი და ოთხკუთხა მიწურები, რომელთა მოწნული კედლები ფაცხის ტიპისა იყო, გადახურვა კი — კონუსური, ქვის იარაღი (თოხები, პიკის ტიპის იარაღი, კაჟის ანატკეცები), აგრეთვე ხელით ნაძერწი მურა-მოვარდისფრო და მსხვილმინარევიანი მოშავო თიხის ჭურჭელი (ქილები, ქოთნები, ჯამები და სხვ.), შემკული ღარული, წიწვისებური, წერტილოვანი და ხაზოვანი ორნამენტით. ადრინდელ ბრინჯაოს ხანის ფენაში გამოვლინდა მრგვალი და ოთხკუთხა ფორმის ნაგებობათა თიხატკეპნილი მოედნები, სამეურნეო ორმოები და ნაცროვანი კერები. ქვის იარაღი, ისეთივეა, როგორიც ენეოლითურ ფენაში; ჭარბობს კაჟის იარაღი (საფხეკები, საჭრისები, ტრაპეცია და სხვ.). კერამიკული ნაწარმთაგან გვხვდება ე. წ. ხილის ვაზები, მაღალფეხიანი სასმისები და ჭურჭელი, რომელიც ფორმით ენეოლითურ ფენაში გამოვლენილის მსგავსია. ისინი შემკულია დაჭდეული სარტყლებით, სავარცხლისებური სახეებით და სხვ. ორივე ფენაში აღმოჩნდა თიხის რქიანი სვეტები, რომლებიც კულტთან და ზღვისპირა ნასახლარების მეურნეობასთანაა დაკავშირებული. ზედა ფენა ძლიერ იყო დაზიანებული ყოველწლიური მიწის სამუშაოებისაგან. საქართველოს არქეოლოგია, ტ. 2, თბ., 1992; ფხაკაძე გ., დასავლეთ ამიერკავკასია ძვ. წ. III ათასწლეულში, თბ., 1993. ფხაკაძე გ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012.
წინუბნისწყალი

წინუბნისწყალი — მდინარე საქართველოში, ახალციხის მუნიციპალიტეტში. სათავე აქვს მესხეთის ქედის სამხრეთ კალთაზე, ზღვის დონიდან 2400 მ სიმაღლეზე. ერთვის მტკვარს მარცხენა მხრიდან სოფელ აგარასთან. სიგრძე 24 კმ. გაედინება ახალციხის ქვაბულის ტერიტორიაზე. მარცხენა მხრიდან ერთვის მდინარე ლეკნარისღელე და ალვანისღელე. საზრდოობს თოვლის, წვიმისა და მიწისქვეშა წყლით. საშუალო წლიური ხარჯი 1,4 მ³/წმ. გიგინეიშვილი გ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 330.
ალექსანდრე კალანდაძე (მწერალი)

ალექსანდრე პავლეს ძე კალანდაძე (დ. 1 ივნისი, 1916, ხიდისთავი — გ. ?) — ქართველი მწერალი, ლიტერატურათმცოდნე, ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი (1966). მონაწილეობდა მეორე მსოფლიო ომში, იბრძოდა ბრესტის ციხესიმაგრეში. მონაწილეობდა წინააღმდეგობის მოძრაობაში საფრანგეთსა და პოლონეთში. 1975 წლიდან იყო ქართული ლიტერატურის ისტორიის ინსტიტუტის ჟურნალისტიკის განყოფილების ხელმძღვანელი. მისი თხზულებანი თარგმნილია რუსულ, უკრაინულ და ბელორუსულ ენებზე. „პიასტის ნამუხლარზე“, 1967 „მაკიზარებთან“, 1969 „მწვანე შტო“, 1974 „ნეიშნის ფიცი“, 1977 "გაყინული მზე" „ივანე კერესელიძე“, 1959 „საქართველოს მოამბე“, 1963 „დღეები ბრესტის სიმაგრეში“, 1968 „გემოვნების კრიტიკა“, 1976 „ქართული ჟურნალისტიკის ისტორია“, ტ. 1. 1978 ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 326-327. ალექსანდრე კალანდაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ედმუნდ კალანდაძე

ედმუნდ ლავროსის ძე კალანდაძე (დ. 4 მაისი, 1923, ხიდისთავი — გ. 13 აგვისტო, 2014) — ქართველი ფერმწერი, საქართველოს სსრ დამსახურებული მხატვარი (1964), საქართველოს კულტურის მინისტრი 1991-1992 წლებში 1956 წელს დაამთავრა თბილისის სამხატვრო აკადემია. 1972-1986 წლებში იყო თბილისის სამხატვრო აკადემიის პროფესორი. 1986 წლიდან იყო საქართველოს სამუზეუმეო გაერთიანებასთან არსებული სახვითი ხელოვნების თეორიისა და პრაქტიკის სინთეზის სახელოსნოს ხელმძღვანელი. 1991 წლის 9 ივლისიდან 1992 წლის 24 ნოემბრამდე იკავებდა საქართველოს კულტურის მინისტრის თანამდებობას. მისი ადრეული პორტრეტები ლირიკული ხასიათისაა. შემდეგ შექმნა პუანტილისტური პორტრეტები და პეიზაჟები. მომდევნო ნამუშევრებში უარყო პუანტილიზმი, მაგრამ შეინარჩუნა კოლორიტის სიმდიდრე. გამოფენები ჰქონდა გერმანიაში, ავსტრიაში, საფრანგეთში, ლუქსემბურგში, ბრაზილიაში, თურქეთში, რუსეთსა და საქართველოში. მოსკოვის საერთაშორისო ფესტივალის ლაურეატი. მისი ნამუშევრები დაცულია: საქართველოს საპატრიარქოში, ეროვნულ მუზეუმში, ტრეტიაკოვის გალერეაში (მოსკოვი, რუსეთი), აღმოსავლეთის ხალხთა ხელოვნების მუზეუმში (მოსკოვი, რუსეთი), ხელოვნების ნაციონალური მუზეუმი (ბუენოს-აირესი, არგენტინა), ხელოვნების მუზეუმი (სტამბული, თურქეთი); კერძო კოლექციები - საქართველო, ავსტრია, ახალი ზელანდია, აშშ, გერმანია, საფრანგეთი, საბერძნეთი, რუსეთი, ესპანეთი, უკრაინა, დიდი ბრიტანეთი, შვეიცარია. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 327. ედმუნდ კალანდაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
წებელდის ტაფობი

წებელდის ტაფობი — პლატო-ქვაბული საქართველოში, გულრიფშის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს ამტყელ-ჯამპალისა და მაჭარის ხეობებს შორის. აგებულია ცარცულ-პალეოგენური კირქვებით. ქვაბულის ფსკერი სოფელ წებელდის მიდამოებში 400-500 მ სიმაღლეზეა, გარს შემორტყმული მთები 1000-1200 მ აღწევს. კალთები შემოსილია ფოთლოვანი ტყით, თვით ქვაბულში ნათეს-ნარგავებია. წებელდის ტაფობი მდიდარია კარსტული წარმონაქმნებით. აღსანიშნავია გერგემიშის მშრალი ხეობა და მრავალი მღვიმე, რომელთა უმრავლესობა ხეობების გვერდებში იხსნება. ამ მხრივ აღსანიშნავია ქვაჭარა და შაქურიანი. მარუაშვილი ლ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 302.