laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
უღელი

„უღელი“ — გამწევი ძალის შესაბმელი იარაღი — ხის ძელი. დანიშნულების შესაბამისად იყო მრგვალი და დაკუთხული უღლები. იყენებდნენ უმთავრესად 2 ხარის ან 2 კამეჩის შესაბმელად. ამისათვის უღელს უკეთებდნენ საქედურებსა და სატაბიკე ნაჩვრეტებს. მასალად არჩევდნენ ძარღვიან ხეს (იფანი, თელა, ვაშლი). ჯერ ფორმას მისცემდნენ, გაკოპიტების შემდეგ ბოლში გამოჰყავდათ, მერე თლიდნენ და ხვეწავდნენ. უღლები განსხვავდებოდა სიდიდითა და ფოტმით. გუთნეულში სახმარი უღელი 3 ტიპისა იყო. საქართველოში იხმარებოდა აგრეთვე ცალი ხარის ან ცალი კამეჩის შესაბმელი უღელი, რომელსაც „მარტუღელა“ ან „ცალუღელა“ ერქვა. უღელი მიწის საზომ ერთეულადაც იხმარებოდა და ერთ დღიურ მიწას გულიუსხმობდა. ჩიტაია გ., ქართლის ეთნოგრაფიული ექსპედიცია 1948 წლისა, «მიმომხილველი», 1949, ტ. 1; ჯალაბაძე გ., აღმოსავლეთ საქართველოს სამიწათმოქმედო იარაღების ისტორიიდან, თბ., 1960; მისივე, მიწათმოქმედება ფშავ-ხევსურეთში, თბ., 1963 გ. ჯალაბაძე, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 193.
გალისიის სამეფო

გალისიის სამეფო (ესპ. Reino de Galicia) – სამეფო სამხრეთ–დასავლეთ ევროპისა და ჩრდილოეთ–დასავლეთ პირენეს ნახევარკუნძულის ტერიტორიაზე. არსებობდა 410 – 1833 წლებში. სამეფო დააარსა სვებების მეფე ხერმერიხმა 410 წელს. გალისიამ ესპანურ სამეფოებს შორის პირველმა მიიღო კათოლიკობა და ასევე პირველმა მოჭრა საკუთარი მონეტა. ვესტგოთების ბატონობის შემდეგ (585-711 წწ.) გალისია შევიდა ასტურიისა და ლეონის სამეფოების შემადგენლობაში. Arias, Jorge C. IDENTITY AND INTERACTION: The Suevi and the Hispano-Romans. — University of Virginia, 2007. Isla Frez, Amancio. La sociedad gallega en la Alta Edad Media. — Мадрид: Consejo Superior de Investigaciones Científicas, 1992. — ISBN 8400072154. López Carreira, A. O Reino medieval de Galicia. — A Nosa Terra, 2005. — ISBN 9788483412930. (англ.) Thompson E. A. Romans and barbarians: the decline of the Western Empire. — Univ of Wisconsin Press., 2002. — ISBN 9780299087043. ანონიმი ავტორი. Испанские средневековые хроники: Хроника Карденьи I. Хроника Карденьи II. Анналы Толедо I. Анналы Толедо II. Анналы Толедо III.. www.kuprienko.info (А. Скромницкий). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-12-04. ციტირების თარიღი: 2012-11-17.
ალავა

ალავა — პროვინცია ჩრდილოეთ ესპანეთში, ბასკეთის ავტონომიური რეგიონის სამხრეთ ნაწილში. პროვინციის მოსახლეობა შეადგენს 301,926 კაცს. ფართობი – 2,963 კმ². ალავას დედაქალაქია ვიტორია. ალავის პროვინციას ესაზღვრება ესპანეთის შემდეგი პროვინციები:ბურგოსის პროვინცია, ლა რიოხა, ნავარა, გიპუსკოის პროვინცია და ბისკაიის პროვინცია. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „ალავა“ ვიკისაწყობში. GGatholic ecclesiastical history
რუსეთის მონარქების მეუღლეები

აქ წარმოდგენილია რუსეთის მეფეების და იმპერატორების მეუღლეების სია. რუსეთის მონარქები რუსეთის ისტორია ი.ე ზაბელინი «Домашний быт русских цариц». იენა დეტლეფი. «რუსეთის ცარიცები». М., 2006 ლარისა ვესილევა «Кремлевские жены» — წიგნი გამოიცა XX საუკუნეში. Красная Г.Н., «Тайны кремлевских жен» რუსეთის მეფების და იმპერატორების მეუღლეები. დაარქივებული 2007-10-20 საიტზე Wayback Machine.
ტომი და ჯერი

„ტომი და ჯერი“ (ინგლ. Tom and Jerry) — ამერიკული მედიაფრანშიზა, დაარსებული უილიამ ჰანასა და ჯოსეფ ბარბერას მიერ. იგი ყველაზე მეტად ცნობილია 161 მოკლემეტრაჟიანი ანიმაციური ფილმით, რომელთა მწარმოებელია Metro-Goldwyn-Mayer. ამ სერიალის და, ზოგადად, ფრანშიზის სიუჟეტი, აღწერს შინაური კატისა და თაგვის დაუსრულებელი კონფლიქტის ამბავს. ინფორმაცია საიტზე The Cartoon Scrapbook დაარქივებული 2011-09-26 საიტზე Wayback Machine.
საბრინა სალერნო

საბრინა სალერნო (იტალ. Norma Sabrina Salerno; აგრეთვე ცნობილი როგორც საბრინა დ. 15 მარტი, 1968, გენუა, იტალია) — იტალიელი მომღერალი, მოდელი, პროდიუსერი. სტუდიური ალბომები Sabrina (1987) Super Sabrina (1988) Over the Pop (1991) Maschio dove sei (1996) A Flower's Broken (1999) Erase/Rewind Official Remix (2008) 1986 - „Sexy Girl“ 1987 - „Lady Marmalade“ 1987 - „Boys (Summertime Love)“ 1987 - „Hot Girl“ 1988 - „All of Me (Boy Oh Boy)“ 1988 - „My Chico“ 1988 - „Like a Yo-Yo“ 1988 - „Sex“ 1989 - „Gringo“ 1990 - „Yeah Yeah“ 1991 - „Siamo donne“ 1991 - „Shadows of the Night“ 1991 - „Cover Model“ 1994 - „Rockawillie“ 1994 - „Angel Boy“ 1995 - „Boys '95“ 1996 - „Fatta e rifatta“ 1999 - „I Love You“ 2006 - „I Feel Love (Good Sensation)“ 2008 - „Erase/Rewind“ 2009 - „Erase/Rewind (Remix By Andrea T Mendoza Vs Tibet)“ ↑ Deutsche Nationalbibliothek Record #134505360 // ინტეგრირებული ნორმატიული ფაილი — 2012—2016. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q27302"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q36578"></a> ↑ Twitter — (untranslated), 2006. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q117617480"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q918"></a> ↑ Sabrina Salerno - Biography - IMDb. imdb.com. ციტირების თარიღი: 2012-02-21 დისკოგრაფია საბრინა სალერნოს ფან საიტი დაარქივებული 2017-04-06 საიტზე Wayback Machine.
გეტისბურგის მიმართვა

გეტისბურგის მიმართვა (ინგლ. Gettysburg Address) — აშშ-ის პრეზიდენტი აბრაჰამ ლინკოლნის ყველაზე ცნობილი სიტყვა და ერთ-ერთი ყველაზე ციტირებადი პოლიტიკური გამოსვლა აშშ-ის ისტორიაში. სიტყვა წარმოთქვა 1863 წლის 19 ნოემბერს პენსილვანიის შტატის ქალაქ გეტისბურგში, ჯარისკაცთა ეროვნული მემორიალი-სასაფლაოს გახსნასთან დაკავშირებით, ამერიკის სამოქალაქო ომის დროს, ოთხ-ნახევარ თვეში გეტისბურგის ბრძოლიდან. ლინკოლნის ფრთხილად აწონილი სიტყვა, რომელიც იმ დღის ცერემონიალზე თავდაპირველად მეორეხარისხოვნად ითვლებოდა, მყისვე გახდა ამერიკის ისტორიაში ყველაზე მნიშვნელოვანი მიმართვა. საკმაოდ მცირე, 300 სიტყვიან, მიმართვაში, რომელიც 3 წუთზე ნაკლებ ხანს გაგრძელდა, ლინკოლნმა წამოწია ადამიანთა თანასწორუფლებიანობის პრინციპები, დაუკავშირა რა ის დამოუკიდებლობის დეკლარაციას და განსაზღვრა სამოქალაქო ომი, როგორც არა ბრძოლა ამერიკის გაერთიანებისთვის, არამედ, როგორც „თავისუფლების ხელახალი დაბადება“, რომელიც მის ყოველ მოქალაქეს ნამდვილ თანასწორობას მოუტანდა. დაიწყო რა სიტყვა ფრაზით „ოთხმოცდაშვიდი წლის წინ,“ ლინკოლნმა მიუთითა ამერიკის რევოლუციაზე და გეტისბურგის სასაფლაო განსაზღვრა, როგორც არა მხოლოდ ომში დაღუპულთა დაკრძალვისთვის განკუთვნილი მიწის ნაკვეთი, არამედ წმინდა ამაღლების ადგილი ათასობით ადამიანთა ტანჯული სიცოცხლისა, გაწეული „მთავრობის ხალხის მიერ, ხალხით და ხალხისთვის“ გადასარჩენად. მიუხედავად მიმართვის წარმოთქმის მნიშვნელობისა აშშ-ის ისტორიისა და პოპულარული კულტურისთვის, ამ სიტყვის ზუსტი ვარიანტი ჩვენამდე არ მოღწეულა. გეტისბურგის მიმართვის ჩვენამდე მოღწეული ხუთი მანუსკირპტი განსხვავდება რამდენიმე დეტალში და ასევე მნიშვნელოვნად შორდება ამ სიტყვის თანამდეროვე საგაზეთო გადმოცემებს. გეტისბურგის მიმართვის გამოფენა კონგრესის ბიბლიოთეკაში, ვაშინგტონი, კოლუმბიის ოლქი კარლ კროხის ბიბლიოთეკა მანუსკრიპთა კოლექციის განყოფილება, კორნელის უნივერსიტეტი ითაკა, ნიუ-იორკის შტატი.
კვინკატრია

კვინკატრია ან კვინკატრუსი (ლათ. Quinquatria ან Quinquatrus) ძველი რომაული ტრადიციით იყო მინერავასადმი მიძღვნილი ფესტივალი, რომელიც ყოველი წლის 19 მარტს აღინიშნებოდა. ვაროს თანახმად ფესტივალს ასეთი სახელი ეწოდა იმის გამო, რომ ის იდებიდან მეხუთე დღეს აღინიშნებოდა, იგივე პრინციპით, როგორც ტუსკულანებმა ფესტივალს იდებიდან მეექვსე დღეს სექსტანუსი დაარქვეს, ან მეშვიდე დღეს სეპტიმატრუსი. თუმცა ოვიდიუსის თანახმად ფესტივალს ასე ეწოდებოდა იმის გამო, რომ ხუთი დღე მიმდინარეობდა. პირველ დღეს სისხლი არ იღვრებოდა, დანარჩენ დღეებში კი გლადიატორების შერკინებები იმართებოდა. სავარაუდოდ დამატებითი ოთხი დღე ფესტივალს იულიუს კეისრის პერიოდში დაამატეს, ხალხისთვის სანახაობის გასახანგრძლივებლად და ღრეობის გასახანგრძლივებლად.
ეკლის გვირგვინი

ეკლის გვირგვინი ეს არის დაწნული ეკალი რომელიც ქრისტეს ჯვარცმის წინ თავზე დაადგეს როგორც მეფის გვირგვინი. სანამ ჯვარს გააკრავდნენ ხალხი დასცინოდა და იძახდა აბა თავს უშველე მეუფე ჰურიათაო. თავის დროზე ის ბიზანტიაში ინახებოდა მაგრამ შემდეგ ჯვაროსნული ომების შემდგომ საფრანგეთში გადაინაცვლა. მაშინ ერისაგანთა მათ მთავრისათა წარიყვანეს იესუ ტაძრად და შეკრიბეს მის ზედა ნათესავები იგი ყოველი. და განძარცუეს იგი და ქლამინდი მეწამული შეჰმოსეს მას. და შეთხზეს გჳრგჳნი ეკალთაგან და დაადგეს თავსა მისსა და ლერწამი მისცეს მარჯუენესა ჴელსა მისსა და მუჴლნი დაიდგინეს მის წინაშე, ემღერდეს მას და ეტყოდეს: გიხაროდენ, მეუფეო ჰურიათაო! და ჰნერწყუვიდეს მას და მოიღეს ლერწამი და სცემდეს თავსა მისსა. (მათ. 27:27-30) და შეჰმოსეს მას ძოწეული და დაადგეს შეთხზული ეკალთაგან გჳრგჳნი. და იწყეს მოკითხვად მისა და იტყოდეს: გიხაროდენ, მეუფეო ჰურიათაო! და სცემდეს მას თავსა ლერწმითა და ჰნერწყუვიდეს მას და დაიდგნიან მუჴლნი და თაყუანის-სცემედ მას. (მარ. 9:17-19) რელიქვარიუმი რელიქვარიუმი
აბენსბერგის ბრძოლა

აბენბერგის ბრძოლა გაიმართა 1809 წლის 20 აპრილს, ნაპოლეონის ფრანგების, ვიურტენბერგელების და ბავარიელებისაგან შემდგარ 42 ათასიანსა და ერცჰერცოგ კარლის ავსტრიელთა 55 ათასიან არმიებს შორის. ფრანგთა მარცხენა ფლანგმა, მარშალი ლანის მეთაურობით ავსტრიელებს უკან დახევა აიძულა. ცენტრში ბავარიელები დიდ ზეწოლას განიცდიდნენ, მაგრამ ნაპოლეონმა ავსტრიელთა მეორე ფლანგიც დაამარცხა და ერცჰერცოგს უკუქცევა მოუხდა. მისი ჯარიდან 6,711 კაცი დაიღუპა ან დაიჭრა, 4 ათასი კი ტყვედ ჩავარდა. ფრანგების და მათი მოკავშირეების დანაკარგებმა 1,107 დაღუპული და დაჭრილი შეადგინა. napoleon-series.org Austrian Generals: 1792-1815 by Digby Smith, compiled by Leopold Kudrna ↑ 1.0 1.1 Petre, p 139 ↑ 2.0 2.1 Arnold, p 120
ორანტა

ორანტა ორანტა (ლათ. orans, ნათესაობითი ბრუნვა orantis — „მლოცველი“) — ღვთისმშობლის ერთ-ერთი იკონოგრაფიული ტიპი, რომელიც გამოისახება მთელი ტანით, ხელებაპყრობილი სახემდე, ხელისგულებით მაყურებლისაკენ. ორანტის ტიპი ადრინდელი ქრისტიანული მლოცველი ფიგურების გამოსახულებიდან მომდინარეობს (რომის კატაკომბების მოხატულობა). ორანტის გამოსახულება გვხვდება მონუმენტურ ფერწერაში, ბიზანტიურ, ქართულ, ძველ რუსულ ხატწერაში. გუმბათოვან ტაძრებში ორანტას ცენტრალური აფსიდის კონქზე გამოსახავდნენ. ორანტის პოზაში წმინდანებსაც ხატავდნენ. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 553.
აიათოლა

აიათოლა (არაბ. آية الله, სპარს. آيت‌الله) — უმაღლესი რანგი, რომელსაც შიიტ კლერკებს ანიჭებენ. ტერმინი ნიშნავს „ღვთის ნიშანი“ და ისინი, ვისაც ეს ტიტული ენიჭება, ისლამური სწავლების ექსპერტები არიან იურისპრუდენციაში, ეთიკაში, ფილოსოფიასა და მისტიციზმში. აიათოლები, როგორც წესი, სასწავლო დაწესებულებებში ასწავლიან ისლამურ მეცნიერებებს. რანგით ერთი საფეხურით დაბლა დგას ჰოჯათ-ოლ-ისლამი (ისლამის ავტორიტეტი). აიათოლათა სია ანტი-აიათოლა რუჰოლა ხომეინი Al-Shia დაარქივებული 2006-02-06 საიტზე Wayback Machine. Towards an Understanding of the Shiite Authoritative Sources დაარქივებული 2007-01-05 საიტზე Wayback Machine.
აღმადგინებელი

აღმადგინებელის ხატი, რომელიც წმინდა ნინოს თანამედროვე - IV საუკუნისაა, ქართლში, წილკნის მონასტერშია დაცული. მეორე ასეთივე სახელწოდების ხატი XVIII საუკუნეში განდიდდა სასწაულებით. წმიდა დიმიტრი როსტოველი მოგვითხრობს ამ ხატისადმი მლოცველი მძიმედ დასნეულებული მგალობლის სასწაულებრივი კურნების შესახებ. ღმრთისმშობლის ხატს „აღმადგინებელი“ ხატს ევედრებიან სნეულთა კურნებისათვის.
კიკოთის ღვთისმშობლის ხატი

კიკოთის (Κγκκοτιςςα) ღვთისმშობლის ხატი გადმოცემის თანახმად დაწერილია ლუკა მახარებელის მიერ თავად ღვთისმშობლის თხოვნით ქრისტეს ამაღლებიდან შვიდი წლის შემდეგ. ხატმა სახელწოდება კვიპროსის ქალაქ კიკოსისაგან მიიღო. 980 წელს ქრისტიანთა დევნის გამო კიკოთის ხატი გადაიტანეს ცარგრადში. იმპერატორ ალექსანდრე I კომნინის (Alexios Komnenos) დროს (1048—1118), ეს ხატი დაბრუნებული იქნა კვიპროსზე ერთ-ერთი ბერის ხილვის გამო. კიკოთის ხატის ასლი კიკოთის ხატი ასლი კიკოთის ხატი ასლი კიკოთის ხატი ასლი კიკოთის ხატი ასლი კიკოთის ხატი ასლი კიკოთის ხატი ასლი კანკელის წინ დაბრძანებული ყოვლადწმინდა ღვთისმშობლის სასწაულთმოქმედი ხატი. კიკოსის მონასტერის ვებსაიტი დაარქივებული 2013-04-12 საიტზე Wayback Machine. 34°59′00″ ჩ. გ. 32°44′28″ ა. გ.﻿ / ﻿34.98333° ჩ. გ. 32.74111° ა. გ.﻿ / 34.98333; 32.74111
ხუან მარტინ დელ პოტრო

ხუან მარტინ დელ პოტრო (ესპ. Juan Martín del Potro; დ. 23 სექტემბერი, 1988, ტანდილი, არგენტინა) — არგენტინელი პროფესიონალი ჩოგბურთელი, მსოფლიოს ყოფილი მესამე ჩოგანი. 2009 წელს, 21 წლის დელ პოტრომ კარიერაში ერთადერთი დიდი სლემის ტურნირი მოიგო. ნახევარფინალში რაფაელ ნადალის დამარცხების შემდეგ, ფინალში არგენტინელმა როჯერ ფედერერს სძლია და აშშ-ის ღია პირველობა მოიგო. დელ პოტრო გახდა პირველი ჩოგბურთელი, რომელმაც დიდი სლემის ერთ ტურნირზე ფედერერი და ნადალი დაამარცხა. ასევე 2005 წლის საფრანგეთის ღია პირველობიდან 2013 წლის აშშ-ის ღია პირველობის ჩათვლით, დელ პოტრო დიდი ოთხეულის გარდა იყო ერთადერთი ჩოგბურთელი, რომელმაც დიდი სლემის ტურნირი მოიგო. მან ასევე ერთხელ გაიმარჯვა მასტერსის ტურნირზე. ჯამში დელ პოტროს ATP-ის 22 ტურნირი აქვს ერთეულთა თანრიგში მოგებული. ოლიმპიურ თამაშებზე, დელ პოტრომ ვერცხლის და ბრინჯაოს მედლები მოიპოვა ერთეულებში. სანაკრებო დონეზე, მან არგენტინას 2016 წელს პირველი დეივისის თასი მოუტანა. მთავარი სტატია: ხუან მარტინ დელ პოტროს სტატისტიკა და მიღწევები. (დ) – დახურული კორტი ხუან მარტინ დელ პოტრო Facebook-ზე ხუან მარტინ დელ პოტრო Twitter-ზე დელ პოტრო ATP-ის ოფიციალურ საიტზე დელ პოტრო ITF-ის ოფიციალურ საიტზე დაარქივებული 2016-02-15 საიტზე Wayback Machine. დელ პოტრო დეივისის თასის ოფიციალურ საიტზე ↑ „Men's Tennis ATP Rankings“. atpworldtour.com. ციტირების თარიღი: 11 სექტემბერი, 2018. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |accessdate=-ში (დახმარება) ↑ „Del Potro thrashes Nadal in semis“. bbc.co.uk. ციტირების თარიღი: 19 ოქტომბერი 2017. ↑ „Del Potro dethrones Federer in US“. bbc.co.uk. ციტირების თარიღი: 11 აგვისტო 2017.
ალექსანდრე კოშკაძე

ალექსანდრე კოშკაძე (დ. 4 დეკემბერი, 1981) — ქართველი ფეხბურთელი. საფეხბურთო კლუბ „თელავის“ ნახევარმცველი. უმაღლესი ლიგა მეორე ადგილი (2): 2009/10, 2010/2011 საქართველოს თასის ფინალისტი (1): 2009/2010 საქართველოს სუპერთასის ფინალისტი (2): 2007/2008, 2009/2010 ალექსანდრე კოშკაძე — ეროვნული ლიგა ალექსანდრე კოშკაძე — FootballFacts.ru ალექსანდრე კოშკაძე — Soccerway ალექსანდრე კოშკაძე — Transfermarkt ↑ ალექსანდრე კოშკაძე// ალექსანდრე კოშკაძის პერსონალური გვერდი ეროვნული ლიგის ოფიციალურ საიტზე. დაარქივებულია ორიგინალიდან. დაარქივების თარიღი: 13 ოქტომბერი, 2019. წყარო: ეროვნული ლიგა. წაკითხვის თარიღი: 13 ოქტომბერი, 2019. ↑ საფეხბურთო კლუბ „თელავის“ შემადგენლობა// „თელავის“ 2019 წლის შემადგენლობა ეროვნული ლიგის ოფიციალურ საიტზე. დაარქივებულია ორიგინალიდან. დაარქივების თარიღი: 13 ოქტომბერი, 2019. წყარო: ეროვნული ლიგა. წაკითხვის თარიღი: 13 ოქტომბერი, 2019. ↑ ზურაბ თოიძე (24 იანვარი, 2019). ალექსანდრე კოშკაძე „თელავს“ შეუერთდა// თბილისის „დინამოსა“ და ლანჩხუთის „გურიას“ ყოფილი კაპიტანი, ალექსანდრე კოშკაძე კარიერას „თელავში“ გააგრძელებს. კოშკაძე ბოლოს ბოლნისის „სიონში“ თამაშობდა და კლუბს ეროვნულ ლიგაში დარჩენაში დაეხმარა. 30 მატჩში 3 გოლი გაიტანა. კოშკა უკვე ვარჯიშობს გუნდთან ერთად და 37 წლის ასაკში კვლავ საუცხოოდ კარგ კონდიციებში იმყოფება. აღსანიშნავია, რომ ალექსანდრე ყველა დროის აბსოლუტური რეკორდსმენია 444 მატჩით ეროვნულ ლიგაში. დაარქივებულია ორიგინალიდან. დაარქივების თარიღი: 13 ოქტომბერი, 2019. წყარო: Fanebi.com. წაკითხვის თარიღი: 13 ოქტომბერი, 2019.
სახარება

სახარება, ევანგელიე (ბერძ. εὐαγγέλιον ევანგელიონ — „კეთილი ამბავი“) — იესო ქრისტეს მიერ ქადაგებული ხსნის გზა, ცათა სასუფევლის მოახლოვება და მის მიერ სიკვდილის დამარცხების ამბავი; წმინდა წიგნებად ითვლება ქრისტიანობაში (ნაკლებად ისლამში), რომლებშიც აღწერილია მესიის დაბადება, ცხოვრებაზე, სასწაულებზე, წამებაზე, აღდგომაზე, ამაღლებაზე. მათეს სახარება მარკოზის სახარება ლუკას სახარება იოანეს სახარება ეგვიპტელების სახარება ესეების სახარება ებრაელების სახარება ებიონეტების სახარება ევას სახარება პეტრეს სახარება მარიამ მაგდალინელის სახარება ნიკოდიმეს სახარება ფილიპეს სახარება იუდას სახარება თომას სახარება მარკოზის იდუმალი სახარება ასევე: ბარნაბას სახარება (შუასაუკუნოვანი სახარება, დაწერილი ისლამური პოზიციიდან) თომას ბავშვობის სახარება იაკობის სახარება მაცხოვრის ბავშვობის არაბული სახარება სახარების გარე ყდა. სახარების გარე ყდა. სახარების გარე ყდა. აუდიო–ვერსია ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: სახარება
მარიამის სახარება

„მარიამ მაგდალინელის სახარება“ — აპოკრიფული სახარება კოპტურ ენაზე, ნაპოვნია კაიროში 1896 წელს გერმანელი მკვლევარი კარლ რაინდჰარტის მიერ, მაგრამ პირველად გამოქვეყნებული იყო 1955 წელს. მოცემული ტექსტი ჩნდება ბერლინის კოდექსში (აჰმიმის წიგნი). მარიამის სახარების მანუსკრიპს, რომლის ერთადერთი ვერსია ნაპოვნი იყო აჰმიმის ხელნაწერებში, აკლია გვერდები პირველიდან მეექვსემდე და მე-11 — მე-14-მდე. ”მარიამის სახარება” (რუსული)
ჰოლგერ პედერსენი

ჰოლგერ პედერსენი (დ. 7 აპრილი, 1867, გელბალე, დანია — გ. 25 ოქტომბერი, 1953, კოპენჰაგენი) — დანიელი ენათმეცნიერი, კოპენჰაგენის უნივერსიტეტის პროფესორი (1903–დან). კელტურ ენათა სპეციალისტი. იკვლევდა სხვა ინდოევროპულ ენებსაც, აგრეთვე სემიტურ და ფინურ-უგრულ ენებს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 9.
კოპტური ენა

კოპტური ენა (კოპტ. Ⲙⲉⲧⲣⲉⲙ̀ⲛⲭⲏⲙⲓ) — კოპტების ენა, შედის აფრაზიულ მიკროოჯახში. არის ძველი ეგვიპტური ენის განვითარების ბოლო საფეხური. ენა საკმაოდ ძველია. იყენებს კოპტურ დამწერლობას, რომელიც შექმნილია ბერძნული კოპტური დამწერლობის საფუძველზე. კოპტური ენა ამჟამად მკვდარია. კოპტურ ენაზე დაწერილია და შემორჩენიალია ბევრი რელიგიური წერილობითი ძეგლი. ერთ-ერთი მათგანი მარიამ მაგდალინელის სახარებაა. ანა როგოჟინა: კოპტური ენა კოპტური ლიტერატურა კოპტური დამწერლობა ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 661.
ჰოლგერ პედერსენი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ჰოლგერ პედერსენი შეიძლება აღნიშნავდეს: ჰოლგერ პედერსენი, დანიელი ლინგვისტო (1867-1953) ჰოლგერ პედერსენი, დანიელი ასტრონომი (დ. 1946) ჰოლგერ პედერსენი, კანადელი ბიზნესმენი
თანახი

თანახი (ებრ. תַּנַ"ךְ) — წმინდა წერილების სათაური, მიღებული ებრაულ ენაში (ქრისტიანულ ტრადიციაში პრაქტიკულად სრულიად შეესაბამისება ძველ აღთქმას). სიტყვა ”თანახი” არის აბრევიატურა, შედგენილი თანახის სამი ნაწილის პირველი ასოებიდან: თორა, ებრ. תּוֹרָה ნაბიიმი, ებრ. נביאים ქეთუბიმი, ებრ. כתובים ტერმინი გაჩნდა ებრაელი თეოლოგების შუასაუკუნოვან შრომებში. თანახი — ენციკლოპედიური ლექსიკონი
ევა

ევა (ებრ. חוה, ჰავა — „სიცოცხლის მომცემი“) — აბრაამისეულ რელიგიებში ყველა ადამიანის პირველი წინაპარი, ადამის ცოლი, პირველი ქალი (ზოგ ვერსიაში მეორე ლილითის შემდეგ), კაენის, აბელისა და შეთის დედა. ბიბლიაში მოთხრობილია ადამისა და ევას შექმნაზე, პირველქმნილ ცოდვაზე და სამოთხიდან გაძევებაზე. ვიკიწყაროში? არის ტექსტი 1911 Encyclopædia Britannica-ს სტატიებიდან თემაზე: ევა შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „ევა“ ვიკისაწყობში. ↑ ევა, (ზოგ ვერსიაში მეორე უნივერსალური ენციკლოპედიური ლექსიკონი
კოლუმბიის უნივერსიტეტის არქიტექტურის, ქალაქგეგმარებისა და ძეგლთა დაცვის ფაკულტეტი

არქიტექტურის, ქალაქგეგმარებისა და ძეგლთა დაცვის ფაკულტეტი (ინგლ. The Graduate School of Architecture, Planning and Preservation, ცნობილი აკრონიმით GSAPP), კოლუმბიის უნივერსიტეტში, ნიუ-იორკი (აშშ), ერთ-ერთი წამყვანი და პრესტიჟული არქიტექტურის უმაღლესი სკოლა. მასში გაერთიანებულია რამდენიმე პროგრამა გარდა არქიტექტურისა, მათ შორის: ქალაქგეგმარების, ისტორიულ ძეგლთა დაცვისა და უძრავი ქონების განვითარების პროგრამები. ფაკულტეტი XIX საუკუნის მეორე ნახევარში ჩამოყალიბდა. თავდაპირველად ის კოლუმბიის ნაღმების სკოლის დეპარტამენტი იყო, ხოლო 1881 წელს ის ფორმალურ არქიტექტურის სკოლად ჩამოაყალიბა უილიამ რობერტ ვერმა, გახადა რა ის ერთ-ერთი პირველ ამგვარ პროფესიულ სკოლად ქვეყანაში. მიუხედავად სპეციალიზებული პროგრამების სიმრავლისა, ფაკულტეტის ბირთვს არქიტექტურა წარმოადგენს და სტუდენტებისა და პროფესორ-მასწავლებელთა ნახევარზე მეტი ამ სპეციალობით არის დაკავებული. ყველა პროგრამაში პროფესიული სწავლება გაერთიანებულია კვლევასთან. სკოლის რესურსებში ერთ-ერთი ყველაზე ღირსშესანიშნავია ევერის არქიტექტურული და ნატიფ ხელოვნებათა ბიბლიოთეკა, აშშ-ის უდიდესი არქიტექტურული ბიბლიოთეკა, რომლის კოლექციაში არქიტექტურის თემაზე მსოფლიოში გამოცემული უპირველესი წიგნები და პერიოდული გამოცემები ინახება. ფაკულტეტის ბოლო დეკანთა შორის იყვნენ არქიტექტორი ჯეიმზ სტიუარტ პოლშეკი და გამოჩენილი არქიტექტურული თეორეტიკოსი და დეკონსტრუქტივისტი ბერნარდ ჩუმი. მიმდინარე დეკანია მარკ უიგლი. მაქს აბრამოვიჩი (1931) - დააპროექტა ევერი ფიშერის ჰოლი ლინკოლნის ცენტრში, გაეროს კომპლექსი და ასამბლეის ჰოლი. გროსვენორ ატერბერი (1884) - მუშაობდა კოლუმბიის კამპუსის არქიტექტორებთან McKim, Mead & White; დააპროექტა ფორესტ ჰილს გარდენსი. უილიამ ადამს დელანო (1896) პიტერ აიზენმანი (1960) - დააპროექტა ევროპელ ებრაელთა მემორიალი ბერლინში. ფილიპ გუდუინი (1912) - პროექტის თანაავტორი მომა-ს თავდაპირველი შენობის ნიუ-იორკში. ჰენრი პელტონი (1889) - რივერსაიდის ეკლესიის პროექტის თანაავტორი, ნიუ-იორკი. ჯონ რასელ პოუპი (1894) - ეროვნული არქივის შენობა და ჯეფერსონის მემორიალი ვაშონგტონში. სტენ ალენი - პრინსტონის არქიტექტურის სკოლის დეკანი რობერტ შტერნი - იელის არქიტექტურის სკოლის დეკანი ბერნარდ ჩუმი - ალფრედ ლერნერის ჰოლის ავტორი (კოლუმბიის სტუდენთა ცენტრი) უილიამ რობერტ ვერი - ჰარვარდის უნივერსიტეტის ვენეციური გოტიკის სტილის შენობების ავტორი სტოვენ ჰოლი - არქიტექტორი ბერი ბერგდოლი - მთავარი არქიტექტურული კურატორი მომა-ში. ფრენკ გერი - არქიტექტორი GSAPP Online - ფაკულტეტის ვებსაიტი WikiCU
ადამი

ადამი (ებრ. אָדָם, ადამიანი; ერთფუძიანია სიტყვასთან დედამიწა ებრ. אדמה, მიწა და אדום, წითელი; ბერძ. Ἀδάμ, არაბ. آدم) — თორასა (ქრისტიანობაში ძველი აღთქმა) და ყურანში პირველი ადამიანი, შექმნილი ღმერთის მიერ, ადამიანთა პირველი წინაპარი. ევას ქმარი, კაენის, აბელისა და შეთის მამა. იუდაიზმის თანახმად ადამი და ევა არის ადამიანური ურთიერთობის მაგალითი. ქრისტიანულ თეოლოგიაში ადამი ადამიანის სიმბოლოა თავის ურთიერთობასთან ღმერთთან. თაყვანს სცემენ ისლამში, მანდეიზმსა და ბაჰაიზმში. ძველი აღთქმის მიხედვით, ღმერთმა სამყაროს შექმნა მეექვსე დღეს დაასრულა იმით, რომ ადამი შექმნა თიხისაგან „ხატისაებრ თვისისა“, სიცოცხლის სული შთაბერა და საბრძანებლად დაუმკვიდრა დედამიწა და ყოველი სულიერი. ადამის მითი ყურანშიც აისახა, ამიტომ ადამი მუსლიმანებისთვისაც ადამიანთა წინაპარია. ადამის სახელთან დაკავშირებულია მრავალი ლეგენდა და თქმულება, რაც აპოკრიფულ და ბიბლიის შემდგომ იუდაისტურ ლიტერატურაში გვხვდება. ადამისგან წარმოდგება ქართული სიტყვა „ადამიანი“ — ადამის ჩამომავალი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 78-79.
აგიოსორიტისა

აგიოსორიტისა (ბერძ. ἡ ῾Αϒιοσορήτισσα) ან (ბერძ. დეისუსი) ასევე ბერძ. Параклесис (მვედრებელი) — ხატი იესო ქრისტეს გარეშე, როდესაც ღვთისმშობელს ხელები გაწვდილი აქვს და ევედრება მაცხოვარს. მოიხსენიება ბიზანტიურ წყაროებში IX-X საუკუნეებიდან და გავრცელება პოვა ბიზანტურ ხელოვნებაში XII-XV საუკუნეებში. აგიოსორიტისა
NASM

NASM (Netwide Assembler) — ასემბლის ენა, x86 არქიტექტურისთვის, რომელიც ხმარობს Intel-ის სინტაქსს. მითი შესაძლოა პროგრამების წერა 16 ბიტიანი და 32 ბიტიანი მიკროპროცესორებისთვის (IA-32); 2-რე ვერსიიდან მას აგრეთვე შეუძლია 64 ბიტიანი პროცესორების (X64/AMD64/EM64T/x86-64) მხარდაჭერა. 32 ბიტიანი პროგრამების პორტატურად დაწერა შესაძლოა ვინდოუსის და ლინუქსისთვის, თუ სწორი ბიბლიოთეკები არიან გამოყენებული. NASM-ი შექმნილი იქნა რადგან მისი ავტორების აზრით არ არსებობდა ისეთი ასამბლერი რომელიც იქნებოდა თავისუფალი, ძლიერი და მრავალპლატფორმული. წყარო კოდი რომელიც კომპილირების შემდეგ ეკრანზე აჩვენებს "Hello, world!"-ს, ეს კოდი ლინუქსისთვის არის გამიზნული. SECTION .data ; მონაცემების სექცია msg db "Hello, world!",0xa len equ $ - msg ; ტექსტის სიგრძის გამოთვლა SECTION .text ; ინსტრუქციების სექცია global main ; მთავარი წერტილი სააიდანაც იწყება პროგრამის მოქმედება main: mov eax, 4 ; სისტემური ფუნქციის ნომერი: 4 ნიშნავს sys_write() mov ebx, 1 ; ფაილის დესკრიპტორი: 1 ნიშნავს stdout mov ecx, msg ; ვათავსებთ ტექტს mov edx, len ; ვათავსებთ ტექსტის სიგრძეს int 0x80 ; ბირთვის ფუნქციის დაძახება: sys_write() mov eax, 1 ; სისტემური ფუნქციის ნომერი: 1 ნიშნავს sys_exit() mov ebx, 0 ; ვაბრუნებთ 0 რაც ნიშნავს რომ ყველაფერმა კარგად ჩაიარა int 0x80 ; ბირთვის ფუნქციის დაძახება: sys_exit() .com (DOS) გამშვები ფაილის მაგალითი org 100h ; დამახასიათებელია .com-ისთვის mov ah, 9h ; ტექსტის დაბეჭდვის ფუნქციის კოდი mov dx, text ; მონაცემების(data register) რეგისტში ვინახავთ ცვლადს int 21h ; დოსის სერვისი mov ah, 4ch ; პროგრამის დამთავრების კოდი mov al, 00h ; 0 - აღნიშნავს პროგრამა წარმატებით დაიხურა (Exit Success) int 21h ; დოსის სერვისი text db "hello world","$" ; text ცვლადში ვინახავთ ტექსტს .com ფაილის კომპილაცია command prompt-ის დახმარებით: nasm file.asm -f bin -o hello.com განმარტება: nasm-ის შემდეგ "თავისუფალ" წევრად უნდა მიეთითოს ის ფაილი რომლის კომპილაციაც გვსურს. -f - აღნიშნავს ფორმატს შესაძლებელია იყოს ორობითი, ვინდოვსის ან ლინუქსის, შესაბამისად: bin, win32, elf -o - აღნიშნავს კომპილირებული ფაილის სახელს და გაფართოებას. აღსანიშნავია, რომ დოსის ფაილებს და ორობით ფაილებს შორის განსხვავება მხოლოდ ფაილების ტიპს შორისაა (.com და .bin ) ↑ http://nasm.sourceforge.net/doc/nasmdoc1.html#section-1.1.1 დოკუმენტაცია (ინგლისური) NASM Website (ინგლისური) NASM Manual (ინგლისური) A comparison of GAS and NASM
ლილითი

ლილითი (ებრ. לילית) — ებრაულ მითოლოგიაში ადამის პირველი ცოლი. ნახსენებია მკვდარი ზღვის ხელნაწერებში, ბენ-სირას ანბანში, ზოჰარში. ლეგენდის თანახმად, როდესაც ლილითი დაშორდა ადამს, ის ეშმაკი გახდა, ახლადდაბადებულებს კლავდა (მსგავსი პერსონაჟი არსებობს არაბულ მითებშიც). მესოპოტამიურ მითოლოგიაში მოხსენებულია ასევე ღამის ეშმაკი, რომელიც ახლადდაბადებულებს ხოცავს, მას ლალუ ჰქვია. ↑ Judit M. Blair De-Demonising the Old Testament - An Investigation of Azazel, Lilith, Deber, Qeteb and Reshef in the Hebrew Bible. Forschungen zum Alten Testament 2 Reihe, Mohr Siebeck 2009 ISBN 3-16-150131-4 ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ლილითი