laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
კონსტანტინე ზალდასტანიშვილი

კონსტანტინე ზალდასტანიშვილი (დ. 25 დეკემბერი, 1960, თბილისი — გ. 25 დეკემბერი, 2017) — ქართველი დიპლომატი, თანამდებობის პირი, ინჟინერი, მეცნიერი. 1982 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტი მართვის ავტომატიზებული სისტემების სპეციალობით. 1982-1983 წლებში იყო საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ავტომატიკისა და გამოთვლითი ტექნიკის ფაკულტეტის მართვის ავტომატიზირებული სისტემების კათედრასთან არსებული სამეცნიერო-კვლევითი ცენტრის ინჟინერი. 1983-1984 წლებში საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის მანქანათმშენებლობაში პროგრამული მართვის კათედრის ლაბორანტი. 1984-1987 იყო წლებში დრეზდენის ტექნიკური უნივერსიტეტის ასპირანტი. 1987-1989 წლებში საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის მანქანათმშენებლობის ტექნოლოგიის კათედრის ასისტენტი. 1989-1990 წლებში მუშაობდა გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკის ერლანგენ-ნიურნბერგის უნივერსიტეტის ტექნიკური ფაკულტეტის მკვლევარად. 1990-1992 წლებში იყო საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის მექანიკა მანქანათმშენებლობის ინსტიტუტის დირექტორის მოადგილე სასწავლო დარგში და ამავე უნივერსიტეტის მანქანათმშენებლობის კათედრის დოცენტი. 1992-1993 წლებში საქართველოს საგარეო ეკონომიკური ურთიერთობების სახელმწიფო კომიტეტის სამმართველოს უფროსი. 1993-1994 წლებში იყო თბილისის მერიის საგარეო ურთიერთობათა სამმართველოს უფროსი. 1994-1995 წლებში გერმანიის ფედერაციულ რესპუბლიკაში საქართველოს საელჩოს საგანგებო და სრულუფლებიანი დესპანი. 1995-1998 წლებში იყო საქართველოს ვაჭრობისა და საგარეო ეკონომიკურ ურთიერთობათა მინისტრი. 1998-1999 წლებში ბრიუსელში ევროკავშირთან საქართველოს მუდმივი წარმომადგენელი. 1999-2000 წლებში ბრიუსელში ევროკავშირთან, ევროგაერთიანების კომისიებსა და ევროკავშირის საბჭოში საქართველოს მუდმივი წარმომადგენელი. 2000-2005 წლებში ბენილუქსის ქვეყნებში საქართველოს საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩი და ევროკავშირთან საქართველოს მუდმივი წარმომადგენელი. 2005-2013 წლებში იყო ევროკავშირი-საქართველოს ბიზნესსაბჭოს გენერალური მდივანი. 2013 წლიდან ავსტრიის რესპუბლიკაში საქართველოს საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩი და ევროპის უსაფრთხოებისა და თანამშრომლობის ორგანიზაციასა და ვენაში განლაგებულ სხვა საერთაშორისო ორგანიზაციებთან საქართველოს მუდმივი წარმომადგენლი. 1998 წელს მიენიჭა საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩის დიპლომატიური რანგი. საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „სახარატო დამუშავების დინამიური მოდელირება“, დაიცვა 1987(დრეზდენი). ბრწყინვალების საპრეზიდენტო ორდენი (2017) ვინ ვინაა საქართველოში: ქართული ბიოგრაფიული ცნობარი, თბ., 1998-1999, გვ. 131 კონსტანტინე ზალდასტანიშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
გიორგი ჯავახიშვილი (დიპლომატი)

გიორგი ჯავახიშვილი (დ. 10 ივნისი, 1941, თბილისი) - ქართველი დიპლომატი, 1985 წლის 1 იანვრიდან 1990 წლის 1 იანვრამდე იყო საქართველოს რესპუბლიკის საგარეო საქმეთა მინისტრი. გიორგი ჯავახიშვილი დაიბადა 1941 წლის 10 ივნისს ქალაქ თბილისში. 1965 წელს დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი ჟურნალისტიკის სპეციალობით. 1965 წლის 1 ივლისიდან 1979 წლის 1 იანვრამდე მუშაობდა თსუ-ს ჟურნალისტიკის ფაკულტეტზე. სხვადასხვა დროს ეკავა ლაბორანტის, უფროსი მასწავლებლის, დოცენტისა და პროფესორის თანამდებობები. 1979 წლის 1 იანვრიდან 1982 წლის 1 იანვრამდე იყო საქართველოს კპ ცენტრალური კომიტეტის აგიტაცია და პროპაგანდის განყოფილების გამგის პირველი მოადგილე. 1983 წლის 1 იანვრიდან 1985 წლის 1 იანვრამდე იყო თბილისის უცხო ენათა ინსტიტუტის (ამჟამად - ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტი) რექტორი. 1985 წლის 1 იანვრიდან 1990 წლის 1 იანვრამდე იყო საქართველოს რესპუბლიკის საგარეო საქმეთა მინისტრი. თანამდებობაზე ყოფნის დროს ჯავახიშვილს მიუძღვის განსაკუთრებული წვლილი სსრკ-ის საგარეო უწყებისგან საქართველოს საგარეო უწყების ავტონომიის მოპოვებისთვის ბრძოლაში. მისი თანამდებობაზე ყოფნის დროს გააქტიურდა საქართველოს კავშირი ისრაელთან, თურქეთთან, UNESCO-სა და UNIDO-სთან, გაიხსნა საქართველოს კვაზი-მისიები გერმანიაში, ბელგიაში, შვეიცარიასა და ავსტრიაში. მისი თაოსნობით საქართველო გახდა სსრკ-ის შემადგენლობაში შემავალი პირველი რესპუბლიკა, რომელიც გაწევრიანდა ევროპის რეგიონების ასამბლეაში. სსრკ-ის დაშლისა და საქართველოს დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ მისი შემცვლელი გიორგი ხოშტარია გახდა. აქვს მინიჭებული I კლასის საგანგებო და სრულუფლებიანი დესპანის რანგი. ჰყავს მეუღლე და ერთი შვილი. ფლობს ინგლისურ და რუსულ ენებს. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 1.7 გიორგი ჯავახიშვილი. საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტრო. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2022-03-03. ციტირების თარიღი: 2022-03-03. ↑ Nichol, James P. (1995) Diplomacy in the Former Soviet Republics. Westport, CT: Greenwood Publishing Group, გვ. 140. ISBN 0275951928.
ნაირა ჭაბაშვილი

ნაირა ჭაბაშვილი (დ.12 ნოემბერი, 1949, თბილისი) — ქართველი ექიმი, მეცნიერი და პედაგოგი. 1973 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი. 1973–1975 წლებში იყო თბილისის ონკოლოგიური საავადმყოფოს ექიმი-ინტერნი. 1975–1986 წლებში მე–8 საავადმყოფოს თერაპიული განყოფილების ექიმი-თერაპევტი. 1986–1991 წლებში თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის ზოგადი ქირურგიის კათედრასთან არსებული ლაზერული მედიცინის კურსის ასისტენტი. 1994 წლიდან თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამედიცინო რეაბილიტაციის და სპორტული მედიცინის კათედრის ასისტენტი. სამეცნიერო ნაშრომების ავტორი. თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის პირველი საუნივერსიტეტო კლინიკის სპორტული მედიცინისა და რეაბილიტაციის მიმართულების ხელმძღვანელი, ექიმი-კარდიოლოგი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (2001), პროფესორი (2004). საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „გულის მორფო–ფუნქციური და ორგანიზმის ფიზიკური განვითარების მაჩვენებლების კორელაცია ექოკარდიომეტრიული და ანთროპომეტრიული ანალიზის საფუძველზე ასაკობრივ ასპექტში“, დაიცვა 1994 წელს. სადოქტორო დისერტაციის თემა — „ავადმყოფთა მედიკამენტური და ფიზიკური რეაბილიტაციის თავისებურებანი გართულებული მიოკარდიუმის ინფარქტის სტაციონარულ და ამბულატორიულ ეტაპებზე“, დაიცვა 2001 წელს. თანამედროვე ქართველ მედიკოსთა ბიოგრაფიული ენციკლოპედია, თბ., 2000, გვ. 346 წიგნი ღირსებისა: ტ. 5 შემდგ.: თამაზ ყიფიანი, თენგიზ გაჩეჩილაძე, გურამ სიმონიშვილი, თბ., 2003, გვ.78 საქართველოს მეცნიერებათა დოქტორები, 1992-2006, შემდგ. და რედ.: ირინა ჯაფარიძე, თბ., 2012, გვ. 388. ნაირა ჭაბაშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ჰამიდ ღულადი

ჰამიდ ღულადი (ნამდვილი სახელი და გვარი ჰამიდ უბაიდულას ძე ღულამოვი) (უზბეკ. Hamid G'ulom; დ. 25 აპრილი, 1919, ტაშკენტი — გ. 21 აგვისტო, 2005) — უზბეკი მწერალი. უზბეკეთის სსრ ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე (1969), უზბეკეთის სსრ სახალხო მწერალი (1979), სსრკ სახელმწიფო პრემია (1980), უზბეკეთის სსრ ჰამზას სახელობის სახელმწიფო პრემია (1974). სკკპ წევრი 1955-იდან. ნაწარმოებებს აქვეყნებს 1936-იდან. ავტორია ისტორიულ-რევოლუციური, სოციალურ-ყოფითი და სოციალურ-ფსიქოლოგიური რომანებისა „ჩირაღდანი“ (წიგნი 1-2, 1958–1961), „გზა შენკენ“ (1964), „ტაშკენტელები“ (1967), „მარადისობა“ (1978) და სხვა, აგრეთვე დრამატული ნაწარმოებებისა. 1960 გამოაქვეყნა ინტერნაციონალური შინაარსის ბალადების კრებული „კონტინენტებს არ სძინავთ“. დაჯილდოებულია 2 ორდენით და მედლებით. შრომის წითელი დროშის ორდენი სსრკ-ის სახელმწიფო პრემია ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 598. http://www.pv.uz/society/hamid-gulyam დაარქივებული 2016-07-12 საიტზე Wayback Machine. ნეკროლოგი გაზეთში — აღმოსავლეთის სიმართლე
NOD 32

NOD32 — ანტივირუსული პროგრამა შექმნილი სლოვაკური კომპანია Eset-ის მიერ. პროგრამა თავსებადია Microsoft Windows-ზე, ლინუქსზე, FreeBSD-ზე და სხვა პლატფორმებზე. პროგრამა პირველად გამოჩნდა 1990 წელს, როდესაც საკმაოდ დიდი მოთხოვნა იყო მსგავსი ტიპის პროგრამებზე. თავდაპირველად იგი გაცილებით მეტი პოპულარობით სარგებლობდა აღმოსავლეთ ევროპის ქვეყნებში. დღეისთვის კი ფართოდ გამოიყენება მსოფლიოს ყველა ქვეყანაში. ოფიციალური საიტი (ინგლისური)
დავით არახამია

დავით გიორგის ძე არახამია (უკრ. Давид Георгійович Арахамія; დ. 23 მაისი, 1979, ქ. სოჭი, რსფსრ) — ქართული წარმოშობის უკრაინელი ბიზნესმენი და პოლიტიკოსი. 2019 წლიდან არის უკრაინის უმაღლესი რადის წევრი და ფრაქცია „ხალხის მსახურის“ ლიდერი. ცნობილია ასევე ფსევდონიმით David Braun (დევიდ ბრაუნი). დავით არახამია დაიბადა 1979 წელს ქალაქ სოჭში. შემდეგ ცხოვრობდა აფხაზეთში, ქალაქ გაგრაში. აფხაზეთის ომის პერიოდში, 1992 წელს ოჯახთან ერთად უკრაინაში, ქალაქ მიკოლაივში გადასახლდა. დაამთავრა ევროპული უნივერსიტეტი (კიევი) ეკონომიკის სპეციალობით. 2014 წელს მის მიერ უკრაინის 79-ე სადესანტო ბრიგადისთვის შემოწირულობის შეგროვების მიზნით დაარსებულმა ინტერნეტ-გვერდმა საფუძველი ჩაუყარა მოხალისეთა ფართო ინიციატივას „სახალხო პროექტის“ სახელწოდებით. იმავე წლის ნოემბერში გახდა უკრაინის სახალხო მოხალისეთა ასოციაციის თანადამფუძნებელი. მოხალისეთა ჯგუფებთან ერთად აქტიურად თანამშრომლობდა უკრაინის თავდაცვის სამინისტროსთან. 2019 წლის ივლისში უკრაინის პრეზიდენტმა ვოლოდიმირ ზელენსკიმ სახელმწიფო კონცერნ „უკრობორონპრომის“ („უკრაინის თავდაცვის მრეწველობა“) სამეთვალყურეო საბჭოს წევრად დანიშნა. იმავე წელს აირჩიეს უკრაინის უმაღლესი რადის წევრად და ფრაქცია „ხალხის მსახურის“ თავმჯდომარედ. 2022 წელს რუსეთის უკრაინაზე თავდასხმის პერიოდში მონაწილეობდა მოლაპარაკებებში ცეცხლის შეწყვეტის შესახებ. დაჯილდოებულია უკრაინის სახელმწიფო „ღირსების ორდენით“ (III ხარისხი, 2014). ↑ От бизнесмена до политика: история успеха Давида Арахамии (2021-03-29). ციტირების თარიღი: 2021-03-31 ↑ Указ Президента України № 676/2014 «Про відзначення державними нагородами України з нагоди Дня Незалежності України»
არახამია

საკუთარი სახელი არახამია შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: დავით არახამია — უკრაინაში მოღვაწე ბიზნესმენი და პოლიტიკოსი ქეთევან არახამია-გრანტი — მოჭადრაკე
ვადიმ სააკაძე

ვადიმ სააკაძე (დ. 12 მაისი, 1931, თბილისი) — ქართველი ექიმი და მეცნიერი. 1997 წელს გადაეცა ღირსების ორდენი. დაიბადა 1931 წლის 12 მაისს. 1936 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტში. იყო რუსთავის ქალაქის საავადმყოფოს თერაპიული განყოფილების უფროსი ორდინატორი 1957–1961 წლებში. ასევე 1961–1973 წლებში გახლდათ თბილისის შრომის ჰიგიენისა და პროფესიულ დაავადებათა სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტის პროფესიულ დაავადებათა განყოფილების ხელმძღვანელი; 1973–1982 წლებში შრომის ჰიგიენისა და პროფესიულ დაავადებათა კათედრის დოცენტი თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტში. 1982–1991 წლებში პროფესორი, ხოლო 1991 წლიდან კათედრის გამგე. პროფილაქტიკური მედიცინის ფაკულტეტის დეკანი 1994 წლიდან. 150-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომის ავტორია, რომლებიც ეხება იმუნოლოგიისა და ალერგოლოგიის საფუძვლებს, მათ შორის რამდენიმე მონოგრაფია: „პროფესიული დაავადებები“, სახელმძღვანელო სსი-ს სტუდენტებისათვის. ვადიმ სააკაძის ხელმძღვანელობით დაცულია 10 საკანდიდატო და 2 სადოქტორო დისერტაცია. მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი, თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის შრომის ჰიგიენისა და პროფესიულ დაავადებათა კათედრის გამგე, პროფესორი. საკანდიდატო დისერტაციის თემა - 1967 წელს დაიცვა „ნატურალური აბრეშუმის წარმოების მუშათა სასუნთქი ორგანოების პროფესიული ალერგიული დაავადებები“. სადოქტორო დისერტაციის თემა - 1980 წელს დაიცვა „პროფესიული ბრონქული ასთმის პრობლემების კლინიკურ-ჰიგიენური ასპექტები“. 1997 - ღირსების ორდენი 970 - მედალი „შრომითი მამაცობისთვის“ თანამედროვე ქართველ მედიკოსთა ბიოგრაფიული ენციკლოპედია, თბ., 2000. გვ. 245; წიგნი ღირსებისა: ტ. 2, შემდგ.: თ. ყიფიანი, თ. გაჩეჩილაძე, გ. სიმონიშვილი. თბ., 2001. გვ. 194 ვადიმ სააკაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ფრანჩესკა ანისი

ფრანჩესკა ანისი (ინგლ. Francesca Annis; დ. 1945, 14 მაისი, ლონდონი, ინგლისი) — ინგლისელი მსახიობი. იგი ცნობილია სატელევიზიო როლებით Reckless (1998), ცოლები და ქალიშვილები (1999), მოტყუება (2000) და კრენფორდი (2007). ექვსგზის BAFTA სატელევიზიო ჯილდოს ნომინანტი, მან მოიპოვა 1979 წლის BAFTA TV ჯილდო საუკეთესო მსახიობი ქალის როლისთვის ITV სერიალისთვის Lillie. მისი ფილმებია: Krull (1983), Dune (1984), The Debt Collector (1999) და The Libertine (2004). ანისი დაიბადა ინგლისელი მამის, ლესტერ უილიამ ენტონი ანისის (1914–2001) და ბრაზილიელ-ფრანგი დედის, მარიკიტა (მარა) პერსელის (1913–2009) ოჯახში. ორივე ოდესღაც მსახიობი იყო მარა სევე მომღერალიც იყო. მარიკიტა მდიდარი ბრაზილიელი ოჯახიდან იყო. ანისები გადავიდნენ ბრაზილიაში, როდესაც ფრანჩესკა ერთი წლის იყო და იქ გაატარა ექვსი წელი, ხოლო ინგლისში დაბრუნდნენ, როდესაც ის შვიდი წლის იყო. ბრაზილიაში გატარებული წლების გახსენებისას, მან აღწერა მისი მშობლები, რომლებიც მართავდნენ "ღამის კლუბს კოპაკაბანას სანაპიროზე", ხოლო დედამისი მარა "ასრულებდა ბლუზი მომღერალის როლს". ანისმა მიიღო განათლება მონასტრის სკოლაში და სწავლობდა ადრეულ წლებში, როგორც ბალეტის მოცეკვავე, სწავლობდა რუსულ სტილში კორონას სცენის აკადემიაში. მას პროფესიონალურად მსახიობობა მოზარდობაში დაიწყო და მისი დებიუტი შედგა ფილმში „კატების ბანდა“ (1959). მისი პირველი მთავარი როლი კინოში იყო ელიზაბეტ ტეილორის ხელახალი ფილმში კლეოპატრა (1963), რომელშიც ის 16 წლის ასაკში იყო, როცა ჯერ კიდევ რუსულ ბალეტს სწავლობდა. ანისი იყო ფოტოგრაფ პატრიკ უაიზმენთან ურთიერთობაში, რომელიც დაიწყო 1974 წელს, ზრდიდა სამ შვილს, შარლოტას, ტარანს და ანდრეასს. ანისმა დაიწყო ურთიერთობა ჰამლეტთან, რალფ ფაინსთან 1995 წელს, 1997 წელს დაასრულა 23 წლიანი ურთიერთობა უაიზმენთან; თავის მხრივ, ფაინსი დაშორდა ოთხწლიან მეუღლეს, ალექს კინგსტონს. ამბობენ, რომ ანისმა "ბოდიში მოუხადა ვაისმენს" მათი განშორების გამო. ანისმა და ფაინსმა გამოაცხადეს დაშორება 2006 წლის 7 თებერვალს, 11 წლიანი ერთად ყოფნის შემდეგ, განშორების დროს, რომელიც აღწერილი იყო როგორც "საშინელი", მას შემდეგ რაც ჭორები ჰქონდათ რომანი რუმინელ მომღერალ კორნელია კრიზანთან. 64 წლის ასაკში, 2009 წელს The Telegraph-ის ტიმ ოლდთან ინტერვიუში, ანისმა აღწერა საკუთარი თავი, ვინც მიდრეკილია „დაივიწყოს ცუდი რამ, მე მათზე არ ვჩერდები. ვფიქრობ, „ოჰ, ეს, ცხოვრებაა. ძალიან მოკლე" და მიუხედავად იმისა, რომ მარტოხელა, მას "სჯობს ვინმესთან ყოფნა, ვიდრე მარტო" და თქვა: "ვფიქრობ, რომ უფრო სრულფასოვანი ცხოვრებით ცხოვრობ... სხვისი აზრი რაიმეზე - წიგნზე, კვებაზე, ბავშვები, ცხოვრება, გასეირნებაზე ფანტასტიკურია". ფრანჩესკა ანისი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში ფრანჩესკა ანისი — ბროდვეის ინტერნეტ მონაცემთა ბაზაში (IBDb) (ინგლისური)
არაბიკის კარსტული უფსკრული

არაბიკის კარსტული უფსკრული — მღვიმე საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის გაგრის მუნიციპალიტეტში, არაბიკის კირქვულ მასივზე. ძირითადი ჩასასვლელი ორთაბალაგანის ტროგულ ხეობაშია, ზღვის დონიდან 2180 მეტრის სიმაღლეზე. გამომუშავებულია ზედაიურულ-ქვედაცარცული ძლიერ დამსხვრეული კირქვების წყებაში, ბერჭილის ანტიკლინის თაღურ ზოლში. მღვიმის ზედა ნაწილში (550 მეტრის სიმაღლეზე) კარგად არის გამოსახული ჭები და შახტები, ქვედაში - დახრილფსკერიანი დერეფნები. აღსანიშნავია კოლბისებური ფორმის გიგანტური დარბაზი (სიმაღლე 271 მეტრი - ერთ-ერთი ყველაზე მაღალი მსოფლიოში. მოცულობა 600 ათასი მ³). ეს დარბაზი ნაპრალთა ინტენსიური თავმოყრის უბანს ემთხვევა. 700 მეტრის სიღრმეზე არის მეცნიერებათა აკადემიის სახელობის დარბაზი (მოცულობა 150 მ³). მღვიმის მნიშვნელოვანი სუბჰორიზონტული მონაკვეთები 150 და 570 მეტრის სიღრმეზე იწყება. აქვს მრავალი განშტოება. ერთ-ერთი მათგანია კრუბერის უფსკრული. ინდიკატორული ცდით დადასტურდა, რომ არაბიკის მღვიმურ სისტემაში გამდინარე ნაკადი (დებიტი 20-50 ლ/წმ, ტემპერატურა 1.5-2.5 °C) გამოსავალს პოულობს რეპრუასა და ცივწყალას ვოკლუზურ წყაროებში. იგი ერთ-ერთი უღრმესი კარსტული ჰიდროსისტემაა მსოფლიოში. მღვიმის ბოლო წეტილი (1110 მეტრი) ნაზვავით არის ამოქოლილი, რომელშიც იფილტრება მიწისქვეშა ნაკადი. ტატაშიძე ზ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 178.
ადრენოკორტიკოტროპული ჰორმონი

ადრენოკორტიკოტროპული ჰორმონი (ACTH, ასევე ადრენოკორტიკოტროპინი, კორტიკოტროპინი) — პოლიპეპტიდური, ტროპიკული ჰორმონი, რომელიც წარმოიქმნება და გამოიყოფა წინა ჰიპოფიზის ჯირკვალში. იგი ასევე გამოიყენება, როგორც სამკურნალო და სადიაგნოსტიკო საშუალება. ACTH არის ჰიპოთალამუს-ჰიპოფიზის-თირკმელზედა ჯირკვლის ღერძის მნიშვნელოვანი კომპონენტი და ხშირად წარმოიქმნება ბიოლოგიური სტრესის საპასუხოდ. მისი ძირითდი ეფექტებია თირკმელზედა ჯირკვლის ქერქის მიერ კორტიზოლის წარმოების გაზრდა და გამოყოფა. ACTH ასვე დაკავშირებულია ცირკადულ რითმთან, ბევრ ორგანიზმში. ACTH-ის დეფიციტი არის თირკმელზედა ჯირკვლის მეორადი უკმარისობა (ACTH წარმოების დათრგუნვა ჰიპოფიზის ან ჰიპოთალამუსის დარღვევის გამო) ან თირკმელზედა ჯირკვლის მესამეული უკმარისობა (ჰიპოთალამუსის დაავადება, კორტიკოსტროპული ჰორმონის რეალიზების შემცირება). ხოლო ქრონიკულად მომატებული ACTH არის თირკმელზედა ჯირკვლის პირველადი უკმარისობის დროს (მაგ. ადისონის დაავადება), მაშინ როცა თირკმელზედა ჯირკვლის კორტიზოლის წარმოება ქრონიკული დეფიციტია. კუშინგის დაავადების დროს არის მომატებული ACTH (ჰიპოფიზის წინა ნაწილში) და ჭარბი კორტიზოლი (ჰიპერკორტიზოლიზმი). სიმპტომების ეს ჯგუფი ცნობილია კუშინგის სინდრომის სახელით. ↑ (December 6, 2012) Concise Dictionary of Pharmacological Agents: Properties and Synonyms. Springer Science & Business Media, გვ. 84–. ISBN 978-94-011-4439-1.  ↑ Dibner C, Schibler U, Albrecht U (2010). „The mammalian circadian timing system: organization and coordination of central and peripheral clocks“ (PDF). Annual Review of Physiology. 72: 517–49. doi:10.1146/annurev-physiol-021909-135821. PMID 20148687.
ანგადანანი

ანგადანანი (ოფიციალურად ანგადანანის მუნიციპალიტეტი; ან ანგადანან-ნუევო; ტაგალ. Bayan ng Angadanan) ― მესამე კლასის მუნიციპალიტეტი ისაბელას პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 44 977 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 59 ბარანგაის. Municipal Profile at the National Competitiveness Council of the Philippines Angadanan at the Isabela Government Website Municipality of Angadanan Local Governance Performance Management System Philippine Census Information ↑ 2020 Census of Population and Housing (2020 CPH) Population Counts Declared Official by the President — Philippine Statistics Authority, 2021. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107442757"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17067223"></a> ↑ Angadanan, Isabela: Average Temperatures and Rainfall. World Weather Online. ციტირების თარიღი: 3 November 2015.
აურორა (ისაბელა)

აურორა (ოფიციალურად აურორას მუნიციპალიტეტი; ტაგალ. Bayan ng Aurora) ― მესამე კლასის მუნიციპალიტეტი ისაბელას პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 36 621 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 33 ბარანგაის. Municipal Profile at the National Competitiveness Council of the Philippines Aurora at the Isabela Government Website Local Governance Performance Management System Philippine Census Information Municipality of Aurora ↑ 2020 Census of Population and Housing (2020 CPH) Population Counts Declared Official by the President — Philippine Statistics Authority, 2021. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107442757"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17067223"></a> ↑ Roxas, Isabela: Average Temperatures and Rainfall. World Weather Online. ციტირების თარიღი: 31 October 2015.
ბენიტო-სოლივენი

ბენიტო-სოლივენი (ოფიციალურად ბენიტო-სოლივენი მუნიციპალიტეტი; ტაგალ. Bayan ng Benito Soliven) ― მეოთხე კლასის მუნიციპალიტეტი ისაბელას პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 29 752 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 29 ბარანგაის. Municipal Profile at the National Competitiveness Council of the Philippines Benito Soliven at the Isabela Government Website Local Governance Performance Management System Philippine Census Information Municipality of Benito Soliven ↑ 2020 Census of Population and Housing (2020 CPH) Population Counts Declared Official by the President — Philippine Statistics Authority, 2021. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107442757"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17067223"></a> ↑ Benito Soliven, Isabela: Average Temperatures and Rainfall. World Weather Online. ციტირების თარიღი: 31 October 2015.
ბურგოსი (ისაბელა)

ბურგოსი (ოფიციალურად ბურგოსის მუნიციპალიტეტი; ტაგალ. Bayan ng Burgos) ― მეოთხე კლასის მუნიციპალიტეტი ისაბელას პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 26 040 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 14 ბარანგაის. Municipal Profile at the National Competitiveness Council of the Philippines at the Isabela Government Website Local Governance Performance Management System Philippine Census Information ↑ 2020 Census of Population and Housing (2020 CPH) Population Counts Declared Official by the President — Philippine Statistics Authority, 2021. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107442757"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17067223"></a> ↑ Burgos, Isabela: Average Temperatures and Rainfall. World Weather Online. ციტირების თარიღი: 31 October 2015.
კაბაგანი

კაბაგანი (ოფიციალურად კაბაგანის მუნიციპალიტეტი; ტაგალ. Bayan ng Cabagan) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი ისაბელას პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 53 897 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 26 ბარანგაის. Municipal Profile at the National Competitiveness Council of the Philippines Cabagan at the Isabela Government Website Local Governance Performance Management System Philippine Census Information Municipality of Cabagan ↑ 2020 Census of Population and Housing (2020 CPH) Population Counts Declared Official by the President — Philippine Statistics Authority, 2021. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107442757"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17067223"></a> ↑ Cabagan, Isabela: Average Temperatures and Rainfall. World Weather Online. ციტირების თარიღი: 31 October 2015.
კაბატუანი (ისაბელა)

კაბატუანი (ოფიციალურად კაბატუანის მუნიციპალიტეტი; ტაგალ. Bayan ng Cabatuan) ― მესამე კლასის მუნიციპალიტეტი ისაბელას პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 39 990 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 22 ბარანგაის. Municipal Profile at the National Competitiveness Council of the Philippines Cabatuan at the Isabela Government Website Local Governance Performance Management System Philippine Census Information Municipality of Cabatuan დაარქივებული 2022-02-27 საიტზე Wayback Machine. ↑ 2020 Census of Population and Housing (2020 CPH) Population Counts Declared Official by the President — Philippine Statistics Authority, 2021. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107442757"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17067223"></a> ↑ Cabatuan, Isabela: Average Temperatures and Rainfall. World Weather Online. ციტირების თარიღი: 31 October 2015.
კორდონი (ისაბელა)

კორდონი (ოფიციალურად კორდონის მუნიციპალიტეტი; ტაგალ. Bayan ng Cordon) ― მესამე კლასის მუნიციპალიტეტი ისაბელას პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 46 477 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს ბარანგაის. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: კორდონი (ისაბელა) Local Government Unit of Cordon Municipal Profile at the National Competitiveness Council of the Philippines Cordon at the Isabela Government Website Local Governance Performance Management System Philippine Census Information ↑ 2020 Census of Population and Housing (2020 CPH) Population Counts Declared Official by the President — Philippine Statistics Authority, 2021. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107442757"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17067223"></a>
დელფინ-ალბანო

დელფინ-ალბანო (ოფიციალურად დელფინ-ალბანოს მუნიციპალიტეტი; ტაგალ. Bayan ng Delfin Albano) ― მეოთხე კლასის მუნიციპალიტეტი ისაბელას პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 29 928 ადამიანს შეადგენს. წარსულში მუნიციპალიტეტს მაგსაისაი ეწოდებოდა. სახელი ეწოდა ყოფილი კონგრესმენის, დელფინ ალბანოს საპატივცემულოს. მოიცავს 29 ბარანგაის. Municipal Profile at the National Competitiveness Council of the Philippines Delfin Albano at the Isabela Government Website Local Governance Performance Management System Philippine Census Information Delfin Albano Isabela Website დაარქივებული 2010-10-23 საიტზე Wayback Machine. Municipality of Delfin Albano ↑ 2020 Census of Population and Housing (2020 CPH) Population Counts Declared Official by the President — Philippine Statistics Authority, 2021. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107442757"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17067223"></a> ↑ Delfin Albano, Isabela: Average Temperatures and Rainfall. World Weather Online. ციტირების თარიღი: 31 October 2015.
დინაპიგე

დინაპიგე (ოფიციალურად დინაპიგეს მუნიციპალიტეტი; ტაგალ. Bayan ng Dinapigue) ― პირველი კლასის მუნიციპალიტეტი ისაბელას პროვინციაში, ფილიპინებში. 2020 წლის აღწერით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 5 821 ადამიანს შეადგენს. მოიცავს 6 ბარანგაის. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: დინაპიგე Municipal Profile at the National Competitiveness Council of the Philippines დაარქივებული 2017-07-02 საიტზე Wayback Machine. Dinapigue at the Isabela Government Website Local Governance Performance Management System Philippine Census Information Municipality of Dinapigue ↑ 2020 Census of Population and Housing (2020 CPH) Population Counts Declared Official by the President — Philippine Statistics Authority, 2021. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107442757"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17067223"></a> ↑ Dinapigue, Isabela: Average Temperatures and Rainfall. World Weather Online. ციტირების თარიღი: 3 November 2015.