laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
აიდა თაღიზადე

აიდა თაღიზადე (აზერ. Aida Zeynal qızı Tağızadə; 5 თებერვალი, 1934, შუშა, ყარაბაღი, აზერბაიჯანი)  — აზერბაიჯანელი მუსიკათმცოდნე, აზერბაიჯანის დამსახურებული არტისტი, ხელოვნებათმცოდნეობის კანდიდატი, პროფესორი. აიდა თაღიზადე დაიბადა 1934 წლის 5 თებერვალს ქალაქ შუშაში. ის ინტელექტუალურ ოჯახში დაიბადა და ძალიან კარგი განათლება მიიღო, მოგვიანებით კი ხელოვნებათმცოდნეობის მეცნიერებათა კანდიდატის, პროფესორისა და დამსახურებული მხატვრის დონემდე ავიდა. მამამისი ზეინალ თაღიზადე ენათმეცნიერი და ფილოლოგიურ მეცნიერებათა დოქტორი იყო, დედამისმა საიალი ჰაჯიევამ პედაგოგიური და სამედიცინო ინსტიტუტები დაამთავრა. თაღიზადეს ხელოვნების ყველა სახეობის სიყვარულს საფუძველი მის ოჯახში ჩაეყარა. თუმცა პროფესიად მუსიკათმცოდნეობა აირჩია. ასაფ ზეინალის მუსიკალური კოლეჯის დამთავრების შემდეგ ჯერ უზეირ ჰაჯიბეკოვის სახელობის კონსერვატორიაში სწავლობდა ფორტეპიანოს შესრულებას, ხოლო ორი წლის შემდეგ, უპირატესობა მუსიკისმცოდნეობას მიანიჭა, რაზეც სწავლა განაგრძო და წარმატებით დაასრულა. აიდა თაღიზადე 1958 წლიდან მუშაობს ბაქოს მუსიკალურ აკადემიაში. ის ასევე წიგნებს წერს. ცნობილ კომპოზიტორ ჯოვდატ ჰაჯიევისადმი მიძღვნილ მონოგრაფიაში („სინათლე“, 1979 წ.) ავტორი იკვლევს კომპოზიტორის უნიკალურ სტილს აზერბაიჯანული სიმფონიური მუსიკის ზოგადი განვითარების ფონზე. მისი შემდეგი წიგნი, რომელიც 1985 წელს გამოსცა გამომცემლობა „იაზიჩიმ“ კომპოზიტორ სოლტან ჰაჯიბეკოვის შემოქმედებას მიეძღვნა. თაღიზადე არის 100-მდე სტატიის ავტორი, რომელიც გამოქვეყნებულია სხვადასხვა გაზეთებსა და ჟურნალებში. სტატიების ძირითადი თემები მიძღვნილია უზეირ ჰაჯიბეილის, ყარა ყარაევის, ფიქრეთ ამიროვის, არიფ მალიკოვისა და სხვებისადმი. ამ სტატიებში განხილულია დიდი ხელოვანების შემოქმედება, მხატვრული სტილის თავისებურებები, ახალი ნამუშევრების ანალიზი. აიდა თაღიზადემ, რომელიც ყურადღებას აქცევს და აფასებს პროფესიონალური შესრულების ხელოვნებას, თავის ნაწერებში შეიტანა ისეთი მხატვრების შემოქმედებითი პორტრეტები, როგორებიც არიან მუსლიმ მაგომაევი, სარვარ განიევი, ელმირა საფაროვა, ფარიდა გულიევა, აიდა აბდულაევა. მუსიკათმცოდნე იყო სტატიების კრებულის „მე-20 საუკუნის აზერბაიჯანული მუსიკის“ შემდგენელი და სამეცნიერო რედაქტორი. კრებულის პირველ ტომში, რომელიც გამოქვეყნდა 1994 წელს, იქნა შესწავლილი ეროვნული მუსიკალური კულტურის ისტორიული ეტაპები მხატვრულ ესთეტიკურ გეგმაში, სადაც აზერბაიჯანელი კომპოზიტორების სტილისტურ პრობლემებს მიეცა ანალიტიკური ახსნა. 1996-2007 წლებში აიდა თაღიზადე აგრძელებდა მოღვაწეობას თურქეთში, ანკარაში, ბილქენთის უნივერსიტეტში. ამ წლებში მან არ გაწყვიტა კავშირი აზერბაიჯანთან და მის მუსიკალურ ცხოვრებასთან და მოამზადა სტატიების კრებულის II ტომი „მეოცე საუკუნის აზერბაიჯანული მუსიკა“. უზეირ ჰაჯიბეკოვის 110 წლისთავისადმი მიძღვნილი წიგნი კი 1997 წელს გამოიცა. აიდა თაღიზადეს ორი შვილი - ვაჟი ფუად ალიევი და ქალიშვილი ნიგარ ალიევა, სამი შვილიშვილი და ერთი შვილთაშვილი ჰყავს. Биография Тагизаде Аида Зейналовна MƏ­NA­LI ALİM ÖM­RÜ ↑ 1.0 1.1 Azərbaycan musiqişünası, Azərbaycanın əməkdar incəsənət xadimi - Aida Tağızadə (1934). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2023-03-05. ციტირების თარიღი: 2023-03-05. ↑ Professor Aida Tağızadənin 80 illik yubileyi qeyd edildi ↑ Üzeyir Hacıbəylinin zəngin elmi irsinin yeni nəşri. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2023-03-05. ციტირების თარიღი: 2023-03-05.
I Wish It Would Rain Down

„I Wish It Would Rain Down“ — ინგლისელი მომღერალ და სიმღერების ავტორ ფილ კოლინზის სიმღერა და სინგლი ალბომიდან ...But Seriously. იგი აღსანიშნავია ერიკ კლეპტონის გიტარის სოლო პარტიით. სიმღერას 1990 წელს დიდი წარმატება ხვდა წილად, როდესაც ის მოხვდა ბილბორდის ცხელი 100-ეულის პირველ პოზიციაზე. CD maxi I Wish It Would Rain Down Homeless (Another Day in Paradise-ის დემო) You've Been in Love (That Little Bit Too Long) 7" I Wish It Would Rain Down Homeless (Another Day in Paradise-ის დემო) 12" I Wish It Would Rain Down Homeless (Another Day in Paradise-ის დემო) You've Been in Love (That Little Bit Too Long) ↑ http://www.chartwatch.co.uk/TopTen/acts/act01616.htm
კენკროვანი კულტურები

კენკროვანი კულტურები — ჯგუფი ველური და კულტურული მრავალწლოვანი მცენარეებისა (ბუჩქები, ნახევარბუჩქები, ბალახები), რომელთაც საჭმელად ვარგისი ნაყოფი ე. წ. კენკრა აქვთ. ევროპის ქვეყნებში კულტურაში უმეტესად გავრცელებულია მარწყვი, ხურტკმელი, მოცხარი, ჟოლო. საქართველოში უმეტესად მოჰყავთ მარწყვი. კენკრა შეიცავს ადამიანის კვებისათვის მნიშვნელოვან ორგანულ მჟავებს, შაქარს, მინერალურ მარილებს, ვიტამინებსა და არომატულ ნივთიერებებს. იხმარება ნედლად, გაყინული, გამხმარი. ამზადებენ მურაბას, ჯემს, კომპოტს, სასმელს, მარმელადსა და სხვა. ზოგი კენკროვანი კულტურების ნაყოფს (მოცვი, ჟოლო, შავი ცირცელი) სამკურნალოდ იყენებენ. კენკროვანი კულტურები ადვილად მრავლდება, ადრე იწყებს მსხმოიარობას (მარწყვი მე-2 წელს, ჟოლო — მე-3, მოცხარი და ხურტკმელი მე-3 — მე-4 წელს) და ყოველწლიურად იძლევა მაღალ მოსავალს. მრავლდება ვეგეტატიურად — კალმით, გადაწიდვნით, ბუჩქის დაყოფით, ამონაყრითა და პწკალით. საწარმოო პლანტაციებს აშენებენ ისეთ ნაკვეთებზე, რომლებიც დაცულია ქარისაგან, სწორია ან ოდნავ დაფერდებული. საქართველოში მარწყვის პლანტაციებს აშენებენ ადრე გაზაფხულზე და შემოდგომაზე (როცა ნიადაგის ტემპერატურა 0-20 სმ სიღრმეზე 8°C-ზე მეტია). კენკროვანი კულტურების პლანტაციების მოვლა ითვალისწინებს ნიადაგის დამუშავებას, მცენარეთა დაცვას მავნებლებ-დაავადებებისაგან, გასხვლას, პწკალის შეცვლას და სხვა. კენკროვანი კულტურების ასორტიმენტი დიდია. მთაში, ტყეში, ჭაობსა და ველზე უხვადაა ველურად მოზარდი კენკროვნები, რომელთა ნაყოფს აგროვებენ და ხმარობენ საჭმელად. მათ კულტურულ ფორმებთან შესაჯვარებლადაც იყენებენ. ლასარეიშვილი ლ, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 468-469.
კენკროვანნი

კენკროვანნი (ლათ. Thymelaeaceae) — ფურცლებგანცალკევებულ ორლებნიან მცენარეთა ოჯახი. უმრავლესობა ბუჩქი ან ტანდაბალი ხეა, მცირე ნაწილი კი — ბალახი. აქვთ კიდემთლიანი პატარა და ვიწრო ფოთლები, ორსქესიანი აქტინომორფული ყვავილები, კაშკაშა ჯამი და ყვავილსაჯდომი გვირგვინის ფურცელი ან არა აქვთ ან ძალზე პატარა და ქერქლისებრი. ნაყოფი კაკლუჭა ან კურკიანაა. ოჯახში 50-მდე გვარი და 600-მდე სახეობაა. ძირითადად გავრცელებულია ავსტრალიასა და სამხრეთ აფრიკაში. ბევრი სახეობის ქერქში არის ლაფნის ბოჭკო. საქართველოში 3 გვარის 8 სახეობაა, მათ შორის მაჯაღვერიც. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 469. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „კენკროვანნი“ ვიკისაწყობში.
რონეს შელფური მყინვარი

რონეს შელფური მყინვარი — შელფური მყინვარი დასავლეთ ანტარქტიდაში. მდებარეობს დასავლეთით პალმერის და ელსუორთის მიწასა და აღმოსავლეთით ბერკნერის კუნძულსა და პენსაკოლის მთებს შორის. გაწოლილია უედელის ზღვის პირას. დასავლეთიდან აღმოსავლეთისაკენ გადაჭიმულია 600 კმ-ზე, ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ 500 კმ-მდე. სიმაღლე ზღვის დონიდან კიდურ მხარეში დაახლოებით 30 მ, ცენტრალურში 120 მ-მდე. ყინულის სისქე შესაბამისად 200–700 მ. დასავლეთით უშუალოდ ებჯინება ფილხნერის შელფური მყინვარი, რომლისგანაც ნაწილობრივ გამოყოფილია ბერკნერის კუნძულით. ხშირად ეს ორი შელფური მყინვარი ცნობილია ფილხნერ-რონეს შელფური მყინვარის სახელწოდებით, რომლის ერთობლივი ფართობია 422 ათ. კმ². დაახლოებით 20 წელიწადში ერთხელ რონეს შელფურ მყინვარს წყდება გიგანტური აისბერგი. აღსანიშნავია 2021 წლის მაისში მოწყვეტილი უზარმაზარი აისბერგი A-76, რომლის ფართობმა შეადგინა 4320 კმ². რონეს შელფური მყინვარი აღმოაჩინა მოგზაურმა ფინ რონემ, რომელმაც 1947 წლის ნოემბერ–დეკემბერში საფრენი აპარატით შესრულებული ორი ფრენის შემდეგ გადაიღო შელფური მყინვარის ჩრდილოეთი ნაწილი, რომელსაც მფრინავ ჯეიმზ ლასიტერის პატივსაცემად „ლასიტერის შელფური მყინვარი“ უწოდა, ხოლო მყინვარის აღმოსავლეთ ნაპირს საკუთარი მეუღლის ედით რონეს პატივსაცემად „ედით რონეს მიწა“, რომელიც სავარაუდოდ მყინვარის სამხრეთით მდებარეობს. ვინაიდან, კაპიტან ჯეიმზ ლასიტერის სახელი მიენიჭა პალმერის მიწის ნაპირს, ანტარქტიდულ სახელწოდებათა საკონსულტაციო კომიტეტმა (ACAN) ამ დიდი შელფური მყინვარისთვის ოფიციალურად დაამტკიცა სახელწოდება „რონეს შელფური მყინვარი“ 1968 წელს. რონეს შელფური მყინვარის ტერიტორიაზე სხვადასხვა დროს პრეტენზია გამოაცხადეს დიდმა ბრიტანეთმა (1908), ჩილემ (1940) და არგენტინამ (1942). ↑ 1.0 1.1 Ronne Ice Shelf | SCAR Composite Antarctic Gazetteer data.aad.gov.au ↑ 2.0 2.1 2.2 2.3 Ronne Ice Shelf | Encyclopedia Britannica www.britannica.com ↑ Словарь современных географических названий. Екатеринбург: 2006. ↑ Iceberg A-76A in the Drake Passage www.earthobservatory.nasa.gov ↑ A-76: The world's largest iceberg has broken off in Antarctica ↑ Fred G. Alberts. Geographic Names of the Antarctic. Second Edition, 1995
ანგოლის პორტების სია

სტატიაში მოცემულია ანგოლის პორტებისა და ნავსადგურების სია. ↑ Port of Luanda. ციტირების თარიღი: 2 March 2023 ↑ Ports.com. Port of Luanda. ციტირების თარიღი: 6 December 2012. ↑ Porto de Luanda. Movimentos. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 19 ნოემბერი 2017. ციტირების თარიღი: 6 December 2012. ↑ Port of Namibe. ციტირების თარიღი: 2 March 2023 ↑ Portal Angop. (12 April 2017) Namibe: Segunda fase do Porto do Namibe arranca este ano. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 11 დეკემბერი 2018. ციტირების თარიღი: 10 December 2018. ↑ Soyo Port. ციტირების თარიღი: 2 March 2023 ↑ Lobito Port. ციტირების თარიღი: 2 March 2023 ↑ Cabinda Port. ციტირების თარიღი: 2 March 2023
ფიმბულის შელფური მყინვარი

ფიმბულის შელფური მყინვარი — შელფური მყინვარი აღმოსავლეთ ანტარქტიდაში. მდებარეობს მეფე ჰოკონ VII-ის ზღვის პირას, დედოფალ მოდის მიწასთან. სიგრძე 200 კმ, სიგანე 100 კმ, ფართობი ~ 39400 კმ². ცენტრალურ ნაწილს კვებავს იუტულსტრაუმენის გამომყვანი მყინვარი. დასავლეთი ნაწილი მოიცავს ნაპრალებისა და რიფტების ვეებერთელა მინდორს. მყინვარი უნიკალურია, ვინაიდან გადაჭიმულია შორს ჩრდილოეთისაკენ, სადაც ჩამოწოლილია კონტინენტურ კალთაზე. ფიმბულის შელფური მყინვარი აგრეთვე ცნობილია როგორც ფიმბულისენი. მყინვარის ენა ტროლტუნგა 1967 წლამდე მკვეთრად იყო გამოშვერილი თითქმის 100 კმ-მდე, რომელიც სავარაუდოდ ეიმერის შელფური მყინვარიდან წამოსულ დიდ აისბერგს შეეჯახა. ფიმბულის შელფური მყინვარის აეროფოტოსურათები გადაიღო გერმანიის ანტარქტიდულმა ექსპედიციამ (1938–39), ხოლო ნორვეგია-ბრიტანეთ-შვედეთის ანტარქტიდული ექსპედიციისა (1949–52) და ნორვეგიის ექსპედიციის (1958–59) ფარგლებში მოპოვებული აეროფოტოსურათების ხარჯზე ნორვეგიელმა კარტოგრაფებმა შელფური მყინვარი რუკაზე დაიტანეს და ფიმბულისენი უწოდეს, რომელიც ნორვეგიული ენიდან ითარგმნება როგორც „უზარმაზარი ყინული“. ↑ Fimbul Ice Shelf | United States Geological Survey ↑ 2.0 2.1 Swithinbank, C., P. McClain, and P. Little. Drift tracks of Antarctic icebergs. Polar Record, 18(116):495–501, 1977. doi:10.1017/S0032247400000991 ↑ Fred G. Alberts. Geographic Names of the Antarctic. Second Edition, 1995
სეიმურ ედუინ ჰარისი

სეიმურ ედუინ ჰარისი ჰერისი (Seymour E. Harris) (დ. 8 სექტემბერი, 1897, ნიუ-იორკი) — ამერიკელი ეკონომისტი. დაამთავრა ჰარვარდის უნივერსიტეტი (1920). აქვე ეწეოდა პედაგოგიურ მუშაობას 1922-1964 წლებში (1945-იდან პროფესორი), 1964-1972 პროფესორი კალიფორნიის უნივერსიტეტში. ჰარისი კეინზიანელობის თვალსაჩინო წარმომადგენელია. მისი შრომები ეხება აშშ-ის თანამედროვე ეკონომიური განვითარების, განათლების ეკონ. და მომსახურების სფეროს პრობლემებს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 603.
კენტჩლიქოსნები

კენტჩლიქოსნები (ლათ. Perissodactyla), ძუძუმწოვრების რიგი. ტანად დიდი, იშვიათად საშუალო ზომის ცხოველებია. კიდურების მთავარი ღერძი ყოველთვის მე-3 თითზე გადის, რომელიც სხვებზე მეტადაა განვითარებული და სხეულის ძირითად საყრდენს წარმოადგენს. თითის ბოლო ფალანგები ჩლიქიტაა დაფარული. აქვთ ზედა საჭმელი კბილები, მარტივი კუჭი, ბარძაყის ძვალზე მე-3 ციბრუტი (წყვილჩლიქოსანტაგან განსხვავებით). ლავიწი და ნაღვლის ბუშტი არ გააჩნიათ, გავრცელებული არიან აზიაში, აფრიკაში, სამხრეთ და ცენტრალურ ამერიკაში. ბინადრობენ უდაბნოში, ტყე-ველზე და სხვა. ცხოვრობონ ერთეულებად, ზოგჯერ მცირე ჯგუფებსაც ქმნიან. სწრაფად დარბიან, იკვებებიან მცენარეულობით. განგური - წელიწადში 2-ჯერ. პოლიგამიური ცხოველებია. შობენ კარგად განვითარებულ 1 ნაშიერს. ცნობილია თანამედროვე კენტჩლიქოსნების 3 ოჯახი: ცხენისებრნი, მარტორქისებრნი და ტაპირისებრნი. კენტჩლიქოსნების მოშინაურებული ფორმები (ცხენი, ვირი) მთელ მსოფლიოშია გავრცელებული. სარეწაო ცხოველებია. ყველგან იცავენ. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 469.
ლიბიის პორტების სია

სტატიაში მოცემულია ლიბიის პორტებისა და ნავსადგურების სია. ↑ Tripoli Port. ციტირების თარიღი: 6 March 2023 ↑ Benghazi Port. ციტირების თარიღი: 6 March 2023 ↑ Misurata Port. ციტირების თარიღი: 6 March 2023 ↑ Khoms Port. ციტირების თარიღი: 6 March 2023 ↑ Tobruk Port. ციტირების თარიღი: 6 March 2023 ↑ Ras Lanuf Port. ციტირების თარიღი: 6 March 2023
სეხნიაშვილი

საკუთარი სახელი სეხნიაშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან: ვახტანგ სეხნიაშვილი — პარტიზანული მოძრაობის მონაწილე საფრანგეთში II მსოფლიო ომის დროს ზურაბ სეხნიაშვილი — არქიტექტორი, მხატვარი-რეტავრატორი ნიკოლოზ სეხნიაშვილი — მოკრივე
ბულგარეთის პორტების სია

სტატიაში მოცემულია ბულგარეთის პორტებისა და ნავსადგურების სია. ↑ Port of Varna. ციტირების თარიღი: 6 March 2023 ↑ Port of Burgas. ციტირების თარიღი: 6 March 2023 ↑ Port of Balchik. ციტირების თარიღი: 6 March 2023 ↑ Port of Ruse. ციტირების თარიღი: 6 March 2023 ↑ Port of Sozopol. ციტირების თარიღი: 6 March 2023 ↑ Port of Pomorie. ციტირების თარიღი: 6 March 2023
კენჭიყარა

კენჭიყარა — მთა საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარეში, ბორჯომის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს თრიალეთის ქედის დასავლეთ ნაწილში, ციხისჯვრის შტოქედზე, მდინარეების ქციის ზემო დინებისა და გუჯარეთისწყლის (მტკვრის მარჯვენა შენაკადი) წყალგამყოფზე. სიმაღლე ზღვის დონიდან 2349 მ. კენჭიყარა აგებულია კაინოზოური თიხებით, ქვიშაქვებითა და მერგელებით. შემოსილია მეორეული სუბალპური მდელოებით. მარუაშვილი ლ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 4, თბ., 2018. — გვ. 621.
კერა (მრავალმნიშვნელოვანი)

კერა შეიძლება აღნიშნავდეს: კერა — ცეცხლის დასანთები და შესანახი ადგილი საცხოვრებელში; კერა — გადატანითი მნიშვნელობით ოჯახი, სახლი, სახლ-კარი (გამოთქმები კერის დავსება, კერის გაცივება, კერის დანგრევა და სხვა); კერა — ადგილი, სადაც რაიმე მოვლენა ან მოძრაობა იწყება და ვრცელდება.
ვლადიმერ ლენინის ქუჩა

ვლადიმერ ლენინის ქუჩა ან ლენინის ქუჩა (რუსი რევოლუციონერის, ვლადიმერ ილიას ძე ლენინის პატივსაცემად) შეიძლება აღნიშნავდეს: ყოფილი ლენინის ქუჩები: თბილისი ელეფთერ ანდრონიკაშვილის ქუჩა მერაბ კოსტავას ქუჩა სერგეი ესენინის ქუჩა ია ეკალაძის ქუჩა (ყოფ. ლენინის შესახვევი) ზაქარია მაისურაძის ქუჩა გორი სამეფო ქუჩა თბილისი სანქტ-პეტერბურგის ქუჩა (ყოფ. ლენინგრადის ქუჩა) კოლაუ ნადირაძის ქუჩა (ყოფ. ლენინაშენის ქუჩა)
კერა

კერა — ცეცხლის დასანთები და შესანახი ადგილი საცხოვრებელში. მისი გამოყენება ადამიანმა ისწავლა განვითარების ადრინდელ საფეხურზე. ფიქრობენ, რომ 2 000 000 — 1 800 000 წლის წინ ცეცხლს იყენებდა უძველესი ადამიანი ე. წ. ზინჯანთროპი, რომლის ნაშთები აღმოჩენილია ტანზანიაში, ოლდოვაის ხეობაში (ლუის ლიკის გათხრები), ჩინეთში, ჯოუ-ქოუტიანის მღვიმეში, აშელური ხანის ადამიანის — სინანთროპის ნამოსახლარში აღმოჩნდა ხანგრძლივი დროის განმავლობაში მუდმივი ცეცხლის კვალი და ქვებისაგან მოწყობილი კერის ნაშთები. აშელური ხანის კერის ნაშთები მიკვლეულია დასავლეთ ევროპაშიც. მუსტიეს ხანიდან კერა გვხვდება ადამიანის ყველა ნამოსახლარში. ცნობილია კერასთან მიცვალებულთა დაკრძალვის შემთხვევებიც. საქართველოში უძველესი კერა (გარკვეულად განლაგებული ქვები, ორმო, რომელსაც ცეცხლის კვალი ეტყობა) გვხვდება ადრინდელი მუსტიეს ხანაში (წოფი, ბრინჯაოს მღვიმე), გვიანდელი მუსტიეს ხანაში (ჯრუჭულის მღვიმე) და ზედა პალეოლითის მთელ რიგ ძეგლებში (დევისხვრელი და სხვა). შელავერში, იმირში და ხრამის დიდ გორაზე (ძვ. წ. VI—V ათასწლეული) ნაგებობებში და ზოგჯერ მის გარეთაც გვხვდება თიხის კერები. ხრამის დიდ გორაზე კერებში ნაპოვნი თიხის ანთროპომორფული ქანდაკებანი (ერთ მათგანში 17). გამომწვარი თიხის კერები გვხვდება მტკვარ-არაქსის კულტურის (ძვ. წ. IV ათასწლეულის დასასრული—ძვ. წ. III ათასწლეულის დასაწყისი) ძეგლებში (ოზნი, ქვარაცხელები, გუდაბერტყა, ამირანის გორა და სხვა). წრიული ფორმის თიხის გამომწვარ კერას შიგა მხარეს აქვს რამდენიმე შვერილი. კერებს იყენებდნენ გასათბობად, საჭმლის მოსამზადებლად. ამავე დროს ის ოჯახის წმინდა, საკულტო ადგილიც იყო. იქ სრულდებოდა სხვადასხვა რელიგიური რიტუალი, ცდილობდნენ მასში ცეცხლი არ გამქრალიყო. კერები გვხვდება გვიანდელი ბრინჯაოს ხანის (ძვ. წ. II ათასწლეულის დასასწისი — I ათასწლეულის დასაწყისი) ნამოსახლარებში (ხოვლეგორა, დიღომი). ფეოდალური ხანის თიხის კერებია ურბნისში (IV—VIII სს.), დმანისში (XI—XII სს.) და სხვა. ავით ნაგები კერები — არახლოზე (XII—XIII სს.), ქოჩულოში (XII—XIII სს.) და სხვა. გვიანდელ ფეოდალურ ხანაში მას ზოგჯერ თონე ცვლიდა. საქართველოში თონის მსგავსი უძველესი კერები აღმოჩენილია სამადლოსა და ციხეგორაზე (ძვ. წ. IV—III). დროთა ვითარებაში ჩამოყალიბდა კერის სხვადასხვა ფორმა — მრგვალი, სწორკუთხედი, ორმოსებრი, მიწის ზედაპირზე გამართული და ა. შ. მრგვალ საცხოვრებელში კერა ჩვეულებრივ შუა ადგილზე იყო (ნენები, ევენკები და ჩრდილოეთის სხვა ხალხები), სწორკუთხედებში — კედლის ახლოს, ზოგჯერ შესასვლელის პირდაპირ (დაღესტნელი ხალხები), გარდამავალ ტიპადაა მიჩნეული კედლისპირა კერა, რომლისგანაც შემდგომში ბუხარი განვითარდა. ქართველი ხალხის ძველ საცხოვრებელ ნაგებობებში (მთის სახლი, დასავლეთ საქართველოს ოდა, დარბაზული სახლი) კერა საცხოვრებლის ცენტრში იყო გამართული. აქ შედიოდა ცეცხლის დასანთები და შესანახი ადგილი — ყვერბი, პურის გამოსაცხობი ოთხფეხა კერა (სვანეთი), ჯაჭვის ჩამოსაკიდებელი — აყარი და სასანთლე — საკვარე. კერებთან სრულდებოდა სხვადასხვა საწესო ჩვევები, მაგ., პატარძლის წაღმა დაბრუნება, მესისხლეთა შერიგება და სხვა. ჭედვა სამზარეულო ვაჩეიშვილი ნ., ჩართოლანი მ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 470-471. კიკნაძე ზ., ქართული მითოლოგია, თბილისი: ბაკმი, 2007. — გვ. 100-101, ISBN 978-99940-27-10-1. ჩართოლანი მ., ქართველი ხალხის მატერიალური კულტურის ისტორიიდან, თბ., 1961; ჩიტაია გ., გლეხის სახლი ქვაბლიანის ხეობაში, «მიმომხილველი», 1926, ტ. 1;
სიუზან ბერტი

სიუზან ბერტი (ინგლ. Susan Bertie; დ. 1554 - გ. უცნობია, სავარუდოდ 1596 წლის შემდეგ) — ინგლისელი არისტოკრატი, კეტრინ უილოუბის ტიუდორების კარზე მყოფი ფროილინას ქალიშვილი, კენტის გრაფინია. სიუზან ბერტი დაიბადა 1554 წელს კათოლიციზმის აღდგენის დროს, რომელიც დაიწყო მერი ტიუდორის მეფობის დროს, რომელიც გამოირჩეოდა სისასტიკით პროტესტანტების მიმართ. სიუზანის მშობლები კი პროტესტანტები იყვნენ. მათ ეშინოდათ რელიგიური რწმენის გამო დევნის, რის გამოც ბერტის ოჯახი 1555 წელს გაიქცა კონტინენტურ ევროპაში და 1559 წელს შეძლო დაბრუნება სამშობლოში, როდესაც ელისაბედ I უკვე დედოფალი იყო. ინგლისში დაბრუნების შემდეგ ბერტის ოჯახი ცხოვრობდა გრიმსთორპის ციხესიმაგრეში, რომელსაც ფლობდა სიზანის დედა კეტრინი, საფოლკის ჰერცოგინია. სიუზანი უმცროს ძმასთან, პერეგრინ ბერტისთან ერთად გაიზარდა. 1570 წელს, 16 წლის ასაკში, სიუზან ბერტი დაქორწინდა რეჯინალდ გრეიზე, სერ ჰენრი გრეისა და მარგარეტ სენტ ჯონის ვაჟზე. გრეის ოჯახს არც სიმდიდრე ჰქონდა და არც სახარბიელო კავშირები. სერ ჰენრის ბიძამ, რიჩარდ გრეიმ, კენტის მე-3 გრაფმა, გაფლანგა ოჯახის ქონება და იძულებული გახდა ქონების უმეტესი ნაწილი გაეყიდა ვალების გამო. 1572 წლისთვის, სიუზანის დედის კეტრინ უილოუბის დახმარებით, რეჯინალდ გრეის დაუბრუნდა კენტის გრაფის ტიტული. 1573 წლის 17 მარტს გრაფი მოულოდნელად გარდაიცვალა. სიკვდილის მიზეზი დღემდე უცნობია. მას მემკვიდრე არ ჰყოლია. მისი გარდაცვალების შემდეგ ტიტული გარდაცვლილის უმცროს ძმას, ლორდ ჰენრი გრეის გადაეცა. სიუზანმა, როგორც ქვრივმა მემკვიდრეობით მიიღო ქონების მინიმუმ მესამედი. იგი გარდაცვალებამდე ატარებდა კენტის გრაფის ცოლის ტიტულს. გარდა ამისა მას ჰქონდა უფლებამოსილება, რომ ხელი მოეწერა დოკუმენტებისთვის. ამისთვის მას არ სჭირდებოდა მამაკაცი რწმუნებული. იგი თავად იცავდა საკუთარ ინტერესებს იურიდიულ საკითხებში. დედოფალმა მას დაუნიშნა სამუდამო ყოველწლიური გადასახადი 100 ფუნტის სახით. დედოფლის მოწვევით სიზან ბერტმა რამდენიმე წელი გაატარა ელისაბედის კარზე. სიუზანის მეორე ქმარი იყო სერ ჯონ უინგფილდი, ბეს ჰარდვიკის ძმისშვილი. ისინი დაქორწინდნენ 1581 წლის 30 სექტემბერს. დაახლოებით 1589 წელს შეეძინათ პირველი შვილი, რომელსაც სიუზანის უმცროსი ძმის პატივსაცემად პერეგრინი დაარქვეს. 1591 წელს წყვილს ვაჟი რობერტი შეეძინა, რომელიც ერთი წლის შემდეგ 1592 წლის 18 აგვისტოს გარდაიცვალა. გარკვეული პერიოდის განმავლობაში ბერტი და უინგფილდი ცხოვრობდნენ ნიდერლანდებში, სადაც სერ ჯონი მსახურობდა ჯარში და კაპიტნის წოდებას ატარებდა. მოგვიანებით ის ჩრდილოეთ ბრაბანტის პროვინციის ქალაქ გერტრუდენბერგის გუბერნატორად დაინიშნა. ისინი იქ 1588 წლამდე დარჩნენ. 1596 წელს სუზანი მეორედ დაქვრივდა. ბერტის გარდაცვალების ზუსტი თარიღი უცნობია. ↑ Susan Bertie, Countess of Kent ↑ 2.0 2.1 2.2 Susan BERTIE (C. Kent) ↑ MY LADY SUFFOLK ↑ Sir John Wingfield1
ქეთევან თურაზაშვილი

ქეთევან თურაზაშვილი — ქართველი იურისტი. პარტია „მოქალაქეების“ წევრი. 1997-2002 წლებში სწავლობდა თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამართალმცოდნეობის ფაკულტეტზე. 2007 წელს დაასრულა GIPA-ს PR ტექნოლოგიების კურსი. 2002-2004 წლებში საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო და ადმინისტრაციულ პალატებში ასრულებდა მოსამართლის თანაშემწის მოვალეობას. 2005-2008 წლებში საქართველოს ადვოკატთა ასოციაციის დაფუძნების დღიდან, იყო აღმასრულებელი საბჭოს კოორდინატორი. 2005-2018 წლებში ქეთევან თურაზაშვილის სამუშაო გამოცდილება უკავშირდებოდა როგორც კერძო, ასევე საჯარო სექტორს. 2018-2020 წლებში ხელმძღვანელობდა საქართველოს ადვოკატთა ასოციაციის სასწავლო ცენტრს. ამავე დროს არის ადვოკატთა ასოციაციის წევრი საერთო სპეციალიზაციით. 2020 წლის თებერვლიდან ხელმძღვანელობს საქართველოს პარლამენტის ვიცე-სპიკერის აპარატს. 2023 წლის 7 მარტს სახალხო დამცველად პარტია „მოქალაქეების“ წარმომადგენლის ლევან იოსელიანის არჩევის შემდეგ მეათე მოწვევის პარლამენტში გახდება მისი ადგილმონაცვლე. მშობლიური ქართულის გარდა ფლობს ინგლისურ და რუსულ ენებს. ქეთევან თურაზაშვილი ↑ ალეკო ელისაშვილმა პარტიული სიის ათეული წარადგინა ↑ 2.0 2.1 2.2 ქეთევან თურაზაშვილი ↑ ლევან იოსელიანს პარლამენტში „მოქალაქეების“ პარტიული სიის მესამე ნომერი, ქეთევან თურაზაშვილი შეცვლის. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2023-03-07. ციტირების თარიღი: 2023-03-07.
მაკ-მერდოს შელფური მყინვარი

მაკ-მერდოს შელფური მყინვარი — შელფური მყინვარი ანტარქტიდაში. წარმოადგენს როსის შელფური მყინვარის ნაწილს. ჩრდილოეთით ესაზღვრება მაკ-მერდოს ზუნდი, როსის კუნძული, ხოლო სამხრეთით მინა-ბლაფი. არსებული კვლევებით, მაკ-მერდოს შელფური მყინვარი როსის შელფური მყინარისგან სრულიად განსხვავდება და საკუთარ სახელწოდებას იმსახურებს. 1962–63 წლებში მაკ-მერდოს შელფური მყინვარი გამოიკვლია არტურ ჰაინემ, რომელმაც შემოგვთავაზა როსის კუნძულით, ბრაუნის ნახევარკუნძულით, შავი კუნძულითა და თეთრი კუნძულით შემოზღუდული ტერიტორიის ცალკე გამოყოფა. ანტარქტიდულ სახელწოდებათა საკონსულტაციო კომიტეტმა გაავრცელა არეალი სამხრეთით მინა-ბლაფამდე. 1965–66 წლებში ზედაპირქვეშა ტემპერატურის, სიმჭიდროვისა და ელექტროწინაღობადობის გასაზომად ყინულში სამი ხვრელი გაბურღეს; ამას გარდა, შეგროვდა ფირნის ნიმუშები. 2010 წლის მარტში შელფური მყინვარის ქვედა ნაწილში აღმოაჩინეს ცოცხალი Lysianassidae. ↑ 1.0 1.1 Fred G. Alberts. Geographic Names of the Antarctic. Second Edition, 1995 ↑ New Zealand Journal of Geology and Geophysics ↑ NASA discovers life hidden 600 feet below Antarctic ice
იულიან ბუცმანიუკი

იულიან ბუცმანიუკი (დ. 3 ივლისი, 1885, სოფ. სმორჟივი, ახლანდ. ლვივის ოლქი — გ. 30 დეკემბერი, 1967, ედმონტონი) — უკრაინელი ფერმწერი, საზოგადო და პოლიტიკური მოღვაწე. დაამთავრა ლვივის გიმნაზია და სამხატვრო-სამრეწველო სკოლა, კრაკოვის ხელოვნების აკადემია (1914; ხელმძღვანელები ტ. აქსენტოვიჩი, ლ. ვიჩულკოვსკი). როგორც მოდესტ სოსენკოს ასისტენტმა, შეასრულა გალიჩინის ეკლესიების მოხატულობები, რისთვისაც დაჯილდოვდა მიტროპოლიტ ანდრეი შეპტიცკის სტიპენდიით (1911), იმყოფებოდა მიუნხენში, რომში, მილანში, ფლორენციაში. პირველი მსოფლიო ომის დროს იყო უკრაინელი სიჩის მსროლელთა ფორმირების მხატვარი (შეასრულა ბატალისტური ესკიზები), მსროლელთა აღმზრდელობითი და კულტურულ-განმათავისუფლებელი მუშაობის ცენტრის — პრესის ბინის ერთ-ერთი დამაარსებელი და აქტიური მუშაკი. მონაწილეობდა ლვივის აჯანყებაში (1918 წლის 1 ნოემბერი) და პოლონეთ-უკრაინის 1918–1919 წლის ომში, იყო უკრაინის გალიჩის არმიის (უგა) ზემდეგი, სარკინიგზო ჯარების გამგეობის უფროსი და სამხედრო საქმეთა სახელმწიფო სამდივნოს რეფერენტი. ომის შემდეგ სწავლობდა პრაღაში, 1927 წლიდან ხატვას ასწავლიდა ლვივის ამხანაგობაში „მშობლიური სკოლა“ («Рідна школа»). მოხატა ქალაქ ჟოვკვის ბასილიელი ძმების ეკლესია. 1950 წელს ემიგრაციაში წავიდა კანადაში, დააარსა ედმონტონის ფერწერის სკოლა-სტუდია (1956), მოხატა წმინდა იოსების უკრაინული საკათედრო ტაძარი (მასზე 5 წელს მუშაობდა). მისი რელიგიური ფერწერული ნამუშევრები შესრულებულია ტრადიციულ სტილში, თუმცა აქვს თანამედროვე სტილთა ელემენტებიც, კერძოდ სამხედრო სეცესიისა. ავტორია სტატიებისა ხელოვნების შესახებ. სურათი „გრიგალის წინ“ (დაახლ. 1905) ინახება ლვოვის ხელოვნების გალერეაში. Выставка изобразительного искусства западных областей Украины и народного творчества гуцулов: Каталог. Москва, 1946; Книга мистців і діячів української культури. Торонто, 1954; Виставка українського мистецтва // Вейн Стейт ун-т. Детройт, 1960; Юліан Буцманюк. Едмонтон, 1979. ↑ Науменко, К. Є.. Буцманюк Юліан uk. Енциклопедія Сучасної України [Електронний ресурс] (2004). ციტირების თარიღი: 7 მარტი, 2023