laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
Metro-Goldwyn-Mayer

Metro-Goldwyn-Mayer Inc. (MGM) — ამერიკული მედია კომპანია, რომელიც ძირითადად ფილმებისა და სატელევიზიო გადაცემების წარმოებითა და დისტრიბუციით არის დაკავებული. MGM დაარსდა 1924 წელს, როდესაც მარკუს ლევმა გააერთიანა Metro Pictures, Goldwyn Pictures Corporation და Louis B. Mayer Pictures. კომპანიის მიერ გამოშვებულ ფილმებს უამრავი ოსკარი აქვთ მიღებული. ოფიციალური საიტი Metro-Goldwyn-Mayer — კინოფილმების ინტერნეტ მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) MGM Digital Media პორტალზე YouTube მუსიკალური ხელოვნებისა და მეცნიერებათა საერთაშორისო აკადემია დაარქივებული 2012-02-24 საიტზე Wayback Machine. MGM-ის ლოგოტიპები დაარქივებული 2010-01-21 საიტზე Wayback Machine. ↑ MGM Studios: Corporate Info. ციტირების თარიღი: April 22, 2010. ↑ MGM Studios: Corporate Info. ციტირების თარიღი: December 20, 2010. ↑ MGM Studios: Corporate Info. ციტირების თარიღი: December 20, 2010. ↑ <> Jonathan Glickman Named MGM Film Prez[მკვდარი ბმული] ↑ Breaking: MGM Names Qualia Capital's Ken Schapiro New COO, deadline.com
კვედაი დენ სინჰი

კვედაი დენ სინჰი (Kwäday Dän Ts'ìnchi, კვედაი დენ სინჰი) — ბუნებრივად მუმიფიცირებული სხეული ნაპოვნი ტაშენშინი-ალსეკის პროვინციული პარკის ტერიტორიაზე (ბრიტანეთის კოლუმბია, კანადა). სხეული გამოჩნდა 1999 წელს მყინვარის დნობის შედეგად. იქვე იყო ციყვის ბეწვისაგან შეკერილი მოსასხამი, ხის ფესვებისაგან დაწნული ქუდი, ხელჯოხი, შუბი და შრომის იარაღები. რადიონახშირბადის დათარიღებამ აჩვენა, რომ ახალგაზრდა კაცის სხეული დაახლოებით 300-550 წლის წინ ცხოვრობდა. სამმა მონადირემ, ბილ ჰენლონმა, უორენ უორდმა და მაიკ როშემ 1999 წლის 14 აგვისტოს, მყინვარის დნობის შედეგად, იპოვეს რიგი არტეფაქტი და ადამიანის სხეული იუკონის საზღვართან. მონადირეები მოძრაობდნენ მყინვარის გასწვრივ, ტყის საზღვრის ზემოთ. მათ შეისწავლეს ტყე და შენიშნეს ორნამენტები და ჭდეები. ყინულში სხეული აღმოაჩინა უორენ უორდმა, რომელიც ბინოკლით ასრულებდა დაკვირვებებს. 16 აგვისტოს მონადირეებმა თავიანთი აღმოჩენების შესახებ უამბეს ბერინგიის ცენტრის საშტატოს. აღმოჩენილ მამაკაცს უწოდეს კვედაი, რომელიც წარმოადგენს ერთ-ერთ უძველეს კარგად შენახულ ადამიანურ რელიქტს ჩრდილოეთ ამერიკაში. ის სავარაუდოდ, 18-19 წლისა იყო როდესაც გარდაიცვალა. სიკვდილის მიზეზი უცნობია. ამასთანავე შეისწავლეს კვედაის საკვები კუჭ-ნაწლავის ტრაქტში და გამოავლინეს, რომ იგი მოგზაურობდა სამი დღის განმავლობაში და გაიარა არა ნაკლებ 100 კილომეტრი. კვედაისთან ერთად აღმოჩნდა არაერთი არტეფაქტი. იგი ცნობილია ასევე როგორც იუკონის ან კანადის ყინულის კაცი. კვედაი დენ სინჰი ადგილობრივთა ენაზე „დღეს ნაპოვნ ძველ ადამიანს“ ნიშნავს. კვედაი დენ სინჰი დაარქივებული 2013-11-12 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) კვედაი დენ სინჰი დაარქივებული 2012-02-04 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) კვედაი დენ სინჰი — წიგნი დაარქივებული 2016-03-04 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) ↑ Pringle, Heather. "The Messenger", Canadian Geographic Magazine, Dec 2008, p. 74.
330

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 330 330 (სამას ოცდაათი) წელი — იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ხუთშაბათი. ეს წელი არის IV საუკუნის მე-3 დეკადის მე-10 წელი. კონსტანტინე დიდმა რომის იმპერატორის ტახტი რომიდან კონსტანტინოპოლში გადაიტანა მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 330. ამიანე მარცელინუსი — ძველი რომაელი ისტორიკოსი (გ. 395) ბასილი დიდი — ქრისტიანული ეკლესიის მოღვაწე (გ. 379) ღირსი მაკრინე — წმინდანი (გ. 380) გრიგოლი ღვთისმეტყველი — ბერძენი საეკლესიო მოღვაწე და მოაზროვნე (გ. 390) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 330. 18 აგვისტო:მოციქულთასწორი ელენე — რომის იმპერატორის კონსტანტინე დიდის დედა (დ. 248/250)
ფიჭვიანი (თიანეთის მუნიციპალიტეტი)

ფიჭვიანი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის თიანეთის მუნიციპალიტეტში (ადმინისტრაციული ერთეული — დაბა სიონი). მდებარეობს მდინარე ივრის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 1000 მეტრზე. თიანეთიდან დაშორებულია 47 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 5 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 339. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
331

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 331 331 (სამას ოცდათერთმეტი) წელი — იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა პარასკევი. ეს წელი არის IV საუკუნის მე-4 დეკადის 1-ლი წელი. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 331. იულიანე განდგომილი — რომის იმპერატორი (გ. 363) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 331.
ქვემო არტანი

ქვემო არტანი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის თიანეთის მუნიციპალიტეტში, არტნის თემში. მდებარეობს მდინარე ივრის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 1170 მეტრზე. თიანეთიდან დაშორებულია 12 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 46 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 513. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ქუშხევი

ქუშხევი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის თიანეთის მუნიციპალიტეტში, არტნის თემში. მდებარეობს მდინარე ივრის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 1480 მეტრზე. თიანეთიდან დაშორებულია 16 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 16 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 578. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
332

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 332 332 (სამას ოცდათორმეტი) წელი — იულიუსის კალენდრის ნაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა შაბათი. ეს წელი არის IV საუკუნის მე-4 დეკადის მე-2 წელი. კონსტანტინეს ბრძანება გლეხობის მიწაზე მიმაგრების შესახებ მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 332. წმინდა მონიკა — წმინდანი (გ. 387) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 332.
ყუდრო (თიანეთის მუნიციპალიტეტი)

ყუდრო (ყოფილი მკერვლიანი) — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის თიანეთის მუნიციპალიტეტში (ადმინისტრაციული ერთეული — დაბა სიონი). მდებარეობს გომბორის ქედის სამხრეთ-დასავლეთ კალთაზე, მდინარე ივრის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 980 მეტრზე. თიანეთიდან დაშორებულია 40 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 75 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 661. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
333

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 333 333 (სამას ოცდაცამეტი) წელი — იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ორშაბათი. ეს წელი არის IV საუკუნის მე-4 დეკადის მე-3 წელი. კონსტანტინე I დიდი თავის შვილს, კონსტანტის კეისრად აცხადებს. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 333. მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 333. ში ლე — გვიანი ჯაოს სახელმწიფოს დამაარსებელი (დ. 274)
მჭედელი

მჭედელი — მუშა, რომელიც ამუშავებს ლითონს. ლითონზე დარტყმით ინსტრუმენტების და იარაღების დაჭედვა ადამიანებმა ჯერ კიდევ ქვის ხანიდან ისწავლეს. მჭედლის ძირითადი მატერიალია ლითონები: რკინა (და მისგან მიღებული ფოლადი), სპილენძი, ტყვია, კეთილშობილი ლითონები და სხვა, თუმცა მჭედლები კიდევ სხვა ბევრ ნივთიერებას იყენებენ. ხანდახან ხმლის გასაციებელ წყალში არის შერეული საღებავები და მცენარეები, თუმცა აქვს თუ არა ამას სარგებელი ძნელი სათქმელია. პირველი ლითონები რომლის დამუშავება ადამიანმა შეძლო იყო ოქრო, ვერცხლი, სპილენძი და მათი შენადნობები. პირველილად ადამიანმა სპილენძი დაამუშავა მისი რბილი ფაქტურის და ადვილად ჭედვადობის გამო. პირველად, სპილენძის დამუშვება დაიწყეს მცირე აზიაში. ნაპოვნია უძველესი სპილეძის მოსართავები, სამკაულები, დანები და სხვა. ცოტახანში ადამიანებმა დაიწყეს სპილენძისგან შენადნობების გაკეთება, ასე შეიქმნა ბრინჯაო და მსგავსი შენადნობები. მოგვიანებით მჭედლებმა შეძლეს რკინის დამუშავება, თუმცა თავიდან ეს იყო მხოლოდ მეტეორიტული რკინა. ხალხი პოულობდა გიგანტურ მეტეორიტებს, ესკიმოსები მეტეორებიდან იღბდნენ ნატეხებს და დანებს აკეთებდნენ, ასე დაიწყო რკინის დამუშავება. ჩვენ წელთა აღრიცხვით დაახლოებით 1200 წლის წინ დაიწყო რკინის ხანა — ადამიანმა გადალახა ტემპერატურის ბარიერი და ისწავლა რკინის დადნობა მადანებიდან. ღია ცეცხლს შეუძლია რკინას მისცეს 600—700˚С, დახურულ ცეცხლს კი 800—1000. მჭედლების შესაძლებობები იცვლებოდა ხანების მიხედვით (როგორიცაა ბრინჯაოს ხანა, რკინის ხანა). Sea Your History — მჭედლები დაარქივებული 2007-03-02 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) საიტი მჭედლობის შესახებ (რუსული) დეკორატიული მჭედლობა (რუსული) სახლის პირობებში მომუშვე მჭედლები ამუშვებენ რკინას, ფორმას აძლევენ მომავალ ხმალს (ინგლისური)
ბერლინის გეოგრაფიული საზოგადოება

ბერლინის გეოგრაფიული საზოგადოება (გერმ. Gesellschaft für Erdkunde zu Berlin) — გეოგრაფიული საზოგადოება, რომელიც დაარსდა 1828 წელს. მსოფლიოს ერთ-ერთი უძველესი გეოგრაფიული საზოგადოება. ჩამოყალიბდა XVIII-XIX საუკუნეში მოღვაწე ცნობილი მოაზროვნეების კარლ რიტერისა და ალექსანდერ ფონ ჰუმბოლდტის მიერ, რომლებიც გარდა ამისა, გვევლინებიან თანამედროვე გეოგრაფიის ფუძემდებლებად. ბერლინის გეოგრაფიული საზოგადოების ძირითადი მიზანია გეოგრაფიული ცოდნის გავრცელება. საზოგადოება გამოსცემს სამეცნიერო ჟურნალს „Die Erde“ (დედამიწა), რომელიც გამოდის შორეული 1853 წლიდან. ამასთანავე საზოგადოება აფინანსებს ახალგაზრდა მეცნიერებს. გეოგრაფიული საზოგადოება საერთაშორისო გეოგრაფიული კავშირი ბერლინის გეოგრაფიული საზოგადოება — ოფიციალური საიტი (გერმანული)
კუკარაჩა

კუკარაჩა — მწერალ ნოდარ დუმბაძის მოთხრობა. ყურადღება!  ქვემოთ მოყვანილია სიუჟეტის და/ან დასასრულის დეტალები. თბილისის ერთ-ერთი უბნის მილიციის რწმუნებული, „მოზარდების რისხვა“, მეტსახელად „კუკარაჩა“, უბნის ბიჭების თითოეულ ნაბიჯს მკაცრად აკონტროლებს. იგი ადგილობრივი მოსახლეების უსაფრთხოებასა და ზნეობაზეც ზრუნავს. კუკარაჩა შავი სამყაროს ავტორიტეტის, რეციდივისტ მურტალოს საყვარელს, ინგას ურჩევს, ბანდიტს ჩამოშორდეს. ინგას ბინაში კუკარაჩა მურტალოს დააკავებს, მაგრამ ქალის თხოვნით გაათავისუფლებს. შემდგომში, ინგას და კუკარაჩას რომანით გაცოფებული მურტალო კუკარაჩას კლავს. სასამართლო პროცესზე ინგა ყოფილ საყვარელს შვიდ ტყვიას დაახლის, მაგრამ შვიდივეს ააცილებს. კუკარაჩა, 1983, სიკო და ქეთი დოლიძეების ფილმი. კუკარაჩა, ტელესპექტაკლი. კუკარაჩას როლში - გოგი ქავთარაძე
ტრიქინელოზი

ტრიქინელოზი (ლათ. trichinellosis; სინონიმი: ტრიქინოზი) — ადამიანისა და ცხოველების მწვავე ჰელმინთური დაავადება, რომელსაც იწვევს პარაზიტული ჭია ხვიაბეწვა Trichinella spiralis (ტრიქინა). დაავადებას ახასიათებს ბუნებრივი კერობრიობა, გავრცელებულია ყველგან, განსაკუთრებით ამერიკაში. ტრიქინელა პარაზიტობს მსხვილ ნაწლავებში, მისი ლარვები — განივზოლიან კუნთებში, სადაც მრავალ წელს ცოცხლობს. ადამიანი ტრიქონელოზით ავადდება დაინვაზიებული ცხოველის თერმულად ცუდად დამუშავებული ხორცის საკვებად გამოყენებისას. დაავადება იწყება უეცრად, ციებცხელებით, მაღალი ტემპერატურით (39°C და მეტი); ახასიათებს ქუთუთოებისა და სახის შეშუპება-შეწითლება, კუნთებისა და თავის ტკივილი, სისხლში – ეოზინოფილია, ზოგჯერ ალერგიული გამონაყარი კანზე. ხანდახან ტრიქონელოზი ძალიან მძიმედ მიმდინარეობს და ავადმყოფის სიკვდილით მთავრდება. საკურნალოდ იყენებენ თიაბენდაზოლს (მინთეზოლი), ალერგიის საწინააღმდეგო პრეპარატებს, ვერმოქსს. ტრიქინელოზით ავადდება 1000-ზე მეტი სახეობის ცხოველი, უმთავრესად ღორი. ცხოველები ავადდებიან დაინვაზიებული ხორცის ნარჩენებისა და ლეშის ჭამის შედეგად. დაავადებულ ცხოველს ეწყება კუჭ-ნაწლავის აშლილობა, კუნთების ტკივილი, შეშუპება, პნევმონია, დამბლა. მკურნალობა ჯერჯერობით დაუმუშავებელია. პროფილაქტიკა: ყველა ღორის ხორცის გულდასმით ვეტსანექსპერტიზა და დაინვაზიებულის უტილიზაცია. თოფურია ი., გოდერძიშვილი გ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 55.
რუბინშტეინი

საკუთარი სახელი რუბინშტეინი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ანტონ რუბინშტეინი - რუსი პიანისტი, კომპოზიტორი, დირიჟორი, პედაგოგი და საზოგადო მოღვაწე არტურ რუბინშტეინი - პოლონელი პიანისტი მარკ რუბინშტეინი - საბჭოთა გეოლოგი ნიკოლოზ რუბინშტეინი - რუსი პიანისტი, დირიჟორი, პედაგოგი და საზოგადო მოღვაწე სერგეი რუბინშტეინი - საბჭოთა ფსიქოლოგი
334

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 334 334 (სამას ოცდათოთხმეტი) წელი — იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა სამშაბათი. ეს წელი არის IV საუკუნის მე-4 დეკადის მე-4 წელი. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 334. მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 334.
335

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 335 335 (სამას ოცდათხუთმეტი) წელი — იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ოთხშაბათი. ეს წელი არის IV საუკუნის მე-4 დეკადის მე-5 წელი. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 335. გრიგოლ ნოსელი — მართლმადიდებელი წმინდანი (დ. 394) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 335. 31 დეკემბერი: სილვესტერ I — რომის პაპი (დ. უცნობია)
სახასო

სახასო — მეფის, მისი ოჯახის წევრებისა და თავადების დომენი ფეოდალურ საქართველოში. ტერმინი ხშირად გვხვდება XVIII საუკუნის ქართული სამართლის ძეგლებსა და ისტორიულ დოკუმენტებში. ნაწარმოებია არაბული სიტყვიდან „ხას“ (კერძო, საკუთარი, გამორჩეული პირი). შოშიაშვილი ნ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 241.
Noel Gallagher's High Flying Birds (ალბომი)

Noel Gallagher's High Flying Birds — ინგლისური როკ-ჯგუფ Noel Gallagher's High Flying Birds-ის სადებიუტო სტუდიური ალბომი, რომელიც გამოიცა 2011 წლის 17 ოქტომბერს. ნოელ გალაგერის ეს სოლო დისკი იწერებოდა მისი ჯგუფ Oasis-იდან წასვლის შემდეგ. დისკს გამოსცა ლეიბლმა Sour Mash. ალბომში ასევე შეტანილია „Stop the Clocks“, Oasis-ის გამოუცემელი კომპოზიცია. ↑ ერლეუაინი, სტივენ თომას. Noel Gallagher's High Flying Birds – Noel Gallagher's High Flying Birds. Allmusic. Rovi Corporation. ციტირების თარიღი: 4 November 2011. ↑ Fraser McAlpine. (7 October 2011) Noel Gallagher’s High Flying Birds Noel Gallagher’s High Flying Birds Review. BBC. ციტირების თარიღი: 17 October 2011. ↑ Adrian Thrills. (14 October 2011) Noel Gallagher's solo flight hits new heights. Daily Mail. ციტირების თარიღი: 17 October 2011. ↑ Neil McCormick. (13 October 2011) Noel Gallagher’s High Flying Birds. The Daily Telegraph. ციტირების თარიღი: 17 October 2011. ↑ Mayer Nissim. (17 October 2011) Noel Gallagher's High Flying Birds - Album review. Digital Spy. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 3 ივნისი 2013. ციტირების თარიღი: 17 October 2011. ↑ Matt Wilkinson. (14 October 2011) Album Review: Noel Gallagher - 'High Flying Birds'. NME. ციტირების თარიღი: 17 October 2011. ↑ Will Hermes. (8 November 2011) Album Review: Noel Gallagher - 'High Flying Birds'. Rolling Stone. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 11 ივლისი 2012. ციტირების თარიღი: 7 February 2012. ↑ http://www.metro.co.uk/music/868472-noel-gallagher-returns-names-solo-album-high-flying-birds-after-himself
336

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 336 336 (სამას ოცდათექვსმეტი) წელი — იულიუსის კალენდრის ნაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ხუთშაბათი. ეს წელი არის IV საუკუნის მე-4 დეკადის მე-6 წელი. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 336. რიტიუ — იაპონიის იმპერატორი (გ. 405) ჰანძეი — იაპონიის იმპერატორი (გ. 410) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 336. 7 ოქტომბერი: მარკუსი — რომის პაპი (გ. უცნობია) წმინდა მარინუსი — ითვლება მსოფლიოში უძველესი რესპუბლიკის სან-მარინოს დამაარსებლად.
337

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 337 337 (სამას ოცდაჩვიდმეტი) წელი — იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა შაბათი. ეს წელი არის IV საუკუნის მე-4 დეკადის მე-7 წელი. 22 მაისი : ტახტზე ადის ბიზანტიის იმპერატორი კონსტანციუს II მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 337. მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 337. 22 მაისი: ბიზანტიის იმპერატორი კონსტანტინე დიდი (დ. 272) ალექსანდრე — კონსტანტინოპოლის არქიეპისკოპოსი (დ. 239)
სახელმძღვანელო ნამარხები

სახელმძღვანელო ნამარხები, სახელმძღვანელო ფორმები — გარკვეული გეოლოგიური ასაკის დანალექი ქყებებისათვის განსაკუთრებით დამახასიათებელი ცოცხალი ორგანიზმების განამარცხებული ნაშთები. სახელმძღვანელო ნამარხებს ახასიათებს გავრცელების ფართო გეოგრაფიული არეალი და მცირე ვერტიკალური (შრიდან შრეში) დიაპაზონი, რადგან ეს ორგანიზმები როგორც ბიოლოგიური სახეობა, არსებობდა გეოლოგიური დროის მცირე მონაკვეთის განმავლობაში. სახელმძღვანელო ნამარხებით შესაძლებელია სხვადასხვა რეგიონის ნალექების კორელაცია. დანალექი წყებების სტრატიგრაფიის დადგენის თანამედროვე პალეონტოლოგიურ მეთოდს საფუძვლად უდევს არა სახელმძღვანელო ნამარხების ცალკეული ფორმების შესწავლა, არამედ — შრეში დაცულ განამარხებულ ორგანიზმთა მთელი კომპლექსისა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 242.
სახელმწიფო გერბი

სახელმწიფო გერბი — სახელმწიფოს ოფიციალური ემბლემა, მისი განმასასხვავებელი ნიშანი. გამოსახულია სახელმწიფო ორგანოთა ბეჭდებსა და ბლამკებზე, მონეტებზე, მთავრობათა შენობებზე და სხვა. სახელმწიფო გერბის ნახატსა და მის აღწერილობას ადგენს კონსტიტუცია ან სპეციალური კანონი. სახელმწიფო წესწყობილების შეცვლის შემდეგ, როგორც წესი, სახელმწიფო გერბს შეცვლიან ან ახალს შემოიღებენ. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 244.
მეერსენის ხელშეკრულება

მეერსენის ხელშეკრულება (გერმ. Vertrag von Meerssen) დაიდო დასავლეთ ფრანკთა მეფე შარლ მელოტსა და აღმოსავლეთ ფრანკთა მეფე ლუდოვიკო გერმანელს შორის 870 წლის 8 აგვისტოს მეერსენში მაასტრიხთან (დღევანდელი ლიმბურგის პროვინცია ნიდერლანდებში). ხელშეკრულება ითვალისწინებდა ლოთარინგიის გაყოფას; ლოთარინგია ლოთარ II-ის კუთვნილი ტერიტორია იყო, რომელიც მისი გარდაცვალების შემდეგ 869 წელს კანონიერი მემკვიდრის გარეშე დარჩა, ამიტომ იგი მეერსენის ხელშეკრულებით ლოთარის ბიძებმა შარლ მელოტმა (ლოთარ II-ის მამის, ლოთარ I-ის ნახევარძმა) და ლუდოვიკო გერმანელმა (ლოთარ I-ის ძმა) გაიყვეს. ლუდოვიკო გერმანელის ვაჟმა ლუდოვიკო III-მ მიიღო ლოთარის სამეფოს აღმოსავლეთი ნაწილი. გამყოფი საზღვარი მიუყვებოდა მდინარე მაასს, ურთს, მოზელს, მარნასა და სონას, შემდეგ კი იურის მთიანეთს (იურა). პოლიტიკურად და ეკონომიკურად ძლიერი რეგიონები, აახენის მიდამოები, ნიდერლანდები და ელზასი აღმოსავლეთ ფრანკთა სამეფოს დარჩა. ხელშეკრულებამ მნიშვნელოვანი როლი შეასრულა საფრანგეთისა და გერმანიის პოლიტიკურად ჩამოყალიბებაში. ლოთარინგია და ელზასი მეორე მსოფლიო ომის დასრულებამდე ამ ორ სახელმწიფოს შორის დავის საგანს წარმოადგენდა. Rudolf Schieffer: Die Karolinger. Stuttgart-Berlin-Köln 1992, ISBN 3-17-010759-3, გვ. 163. Rudolf Schieffer: Die Zeit des karolingischen Großreichs 714-887. 10., ახალი გადამუშავებული გამოცემა. ნაწ. 2, Klett-Cotta, Stuttgart 2005, ISBN 3-608-60002-7, გვ. 146, 148.
338

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 338 338 (სამას ოცდათვრამეტი) წელი — იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა კვირა. ეს წელი არის IV საუკუნის მე-4 დეკადის მე-8 წელი. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 338. მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 338.
339

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 339 339 (სამას ოცდაცხრამეტი) წელი — იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ორშაბათი. ეს წელი არის IV საუკუნის მე-4 დეკადის მე-9 წელი. ევსები ნიკომედიელი კონსტანტინოპოლის არქიეპისკოპოსი ხდება მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 339. ამბროსი მედიოლანელი — მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი (გ. 397) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 339.
340

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 340 340 (სამას ორმოცი) წელი — იულიუსის კალენდრის ნაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა სამშაბათი. ეს წელი არის IV საუკუნის მე-4 დეკადის მე-10 წელი. აგნოსტიკოსების ბრძოლა რომაელებთან ქ. ბაგაიასთან მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 340. ამბროსი მედიოლანელი — მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი (გ. 397) პიმენ დიდი — მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი (გ. 450) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 340. კონსტანტინე II — გალიის მმართველი (დ. 317) ევსები კესარიელი – რომაელი ისტორიკოსი (დ. 263)
ბერნინა

ბერნინა (გერმ. Piz Bernina) — მთა ბერნინის ალპებში (აღმოსავლეთი ალპები). სიმაღლე 4049 მ. აქვს სამი მწვერვალი. აგებულია დიორიტებითა და გაბროთი. მასივის გეოლოგიურ აგებულებაში მონაწილეობენ გრანიტები. მთა აღმართულია ბერნინის ქედზე, რომელიც წარმოადგენს მდინარეების ინისა და ადის ზემო დინებებში მდებარე მთის მასივს. კალთებიდან იწყება მორტერაჩის მყინვარი. მთას სახელი ეწოდა 1850 წელს ბერნინის უღელტეხილის მიხედვით. პირველი ასვლა განხორციელდა 1850 წლის 13 სექტემბერს. ბერნინა აღმართულია შვეიცარიის კურორტის — სანქტ-მორიცის სიახლოვეს. ბერნინის უღელტეხილი ბერნინა (ინგლისური)
კომაიაგუა

კომაიაგუა (ესპ. Ciudad de Comayagua) — ქალაქი ცენტრალურ ჰონდურასში, მდებარეობს დედაქალაქ ტეგუსიგალპიდან ჩრდილო-დასავლეთით 80 კმ-ზე. ამავე სახელწოდების დეპარტამენტის ადმინისტრაციული ცენტრი. ქალაქი 1537-1880 წლებში ჰონდურასის დედაქალაქია. 1821 წელს ფრანსიკსო მორასანის მონაწილეობით ქალაქში გამოცხადდა ჰონდურასის პირველი კონსტიტუცია. Hotel Antigua Comayagua Interactive Map of Comayagua დაარქივებული 2019-03-29 საიტზე Wayback Machine. Official website of Comayagua
341

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 341 341 (სამას ორმოცდაერთი) წელი — იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ხუთშაბათი. ეს წელი არის IV საუკუნის მე-5 დეკადის 1-ლი წელი. რომის იმპერატორმა კონსტანსმა წარმართული ღვთაებებისთვის მსხვერპლის შეწირვა და მაგიური რიტუალების ჩატარება აკრძალა. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 341. მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 341. ევსები ნიკომედიელი — კონსტანტინოპოლის არქიეპისკოპოსი (დ. უცნობია)
ბამბა

ბამბა — ბამბის ბოჭკოსაგან გრილი და ჩასაცმელად სასიამოვნო ქსოვილი მზადდება. ბამბის ქსოვილი ტენს იწოვს და გარეთაც უშვებს, რის გამოც ადამიანის კანს სუნთქვის საშუალება ეძლევა. ბამბის ბოჭკოსაგან ამზადებენ პირსახოცის ქსოვილს, დოლბანდს, საფარდეს, ავეჯის შალითებსა და განსაკუთრებულად მტკიცე ტექნიკურ ქსოვილებს. ბამბა ტროპიკულ და სუბტროპიკულ რაიონებში იზრდება. ყოველ მცენარეზე ჩნდება კოლოფები, რომლებშიც 30-მდე თესლია. კოლოფი მწიფდება, სკდება და ბოჭკოების ფუმფულა მასა გამოჩნდება. შემდეგ ამ მასას თესლისგან გამოაცალკავებენ. ეს უკვე ბამბის ნედლეულია, საიდანაც ქსოვილს ამზადებენ. გამოიყენება ბამბის თესლიც: მისგან საჭმელი ცხიმი - ბამბის ზეთი - იხდება, ხოლო დაწნეხილ თესლს კვლავ გადაამუშავებენ და საქონლის საკვებად და სასუქად მოიხმარენ. ბამბის დიდ პლანაციებში თითქმის ყველა ოპერაცია მექანიზებულია, თესვით დაწყებული და მოსავლის აღებით დამთავრებული. ღარიბ ქვეყნებში მდებარე პატარა პლანტაციებში გლეხები თესვისას პირუტყვს იყენებენ, ხოლო მოსავალს ხელით იღებენ. მართალია, მოსავლის აღება მანქანით გაცილებით სწრაფია თუმცა ხელით აღება ხშირად უმჯობესია, რადგან გლეხები მხოლოდ დამწიფებულ კოლოფებს იღებენ. გლეხი დღეში ხელით 110 კილოგრამამდე ბამბას კრეფს. მანქანას ამავე რაოდენობის ბამბის შესაგროვებლად ერთი საათიც არ სჭირდება. ბამბის ბოჭკოს სიგრძე 2-4 სმ-ია. ბამბის ქსოვილების დაახლოებით 90% მოკლე და საშუალო სიგრძის ბოჭკოსაგან მზადდება. ყველაზე ნაზი ქსოვილებისთვის გრძელი ბოჭკო გამოიყენება. ბამბის ქსოვილი იოლად იღებება და უთოვდება. იგი შეიძლება ისე დამუშავდეს, რომ წყალგამტარი გახდეს. გარდა ამისა, მასზე არ გროვდება ატმოსფეროდან მომდინარე სტატიკური ელექტრობა, ამიტომ ბამბის ქსოვილი სხვა ქსოვილებზე გაცილებით გვიან ისვრება. დღეს ბამბის ბოჭკოს ხშირად პოლეითერსა და აკრილსაც უმატებენ. ბამბის სამრეწველო პლანტაციები 75-ზე მეტ ქვეყანაშია. ბამბის ყველაზე დიდი მწარმოებლები არიან ჩინეთი, ინდოეთი და აშშ, ხოლო მათ შემდეგ - პაკისტანი და ბრაზილია. ოქსფორდის დიდი საბავშვო ენციკლოპედია, ქართული გამოცემა შევსებული და განახლებული 2011 წელს, ISBN 978-99940-34-47-5 Beckert, Sven. Empire of Cotton: A Global History. New York: Knopf, 2014. Brown, D. Clayton. King Cotton: A Cultural, Political, and Economic History since 1945 (University Press of Mississippi, 2011) 440 pp. ISBN 978-1-60473-798-1 Ensminger, Audrey H. and Konlande, James E. Foods and Nutrition Encyclopedia, (2nd ed. CRC Press, 1993). ISBN 0-8493-8980-1 ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ბამბა International Cotton Association National Cotton Council News and Current Events ↑ Statistical data of top cotton producers.
ცხვირის ვიზორი

ცხვირის ვიზორი — ბორნის ასაწევი წყალზედა ნაწილი, რომელიც გემის ცხვირზე მდებარეობს. ვიზორის აწევა სატვირთო გემბანზე სატრანსპორტო საშუალებების შესვლას უზრუნველყოფს. ცხვირის ვიზორის განცალკევება ბორან „ესტონიაზე“ 1994 წლის 28 სექტემბერს ოფიციალური ვერსიით ხომალდის დაღუპვის მიზეზი გახდა, თუმცა სხვა მოსაზრებებიც არსებობს. წყლის ქვეშ[მკვდარი ბმული]
მშვილდ-ისარი

მშვილდ-ისარი — იარაღი რომლითაც ისვრიან ისრებს. მშვილდ-ისრის გამოყენება ხდება ასე: მშვილდოსანი ისრით ჭიმავს მშვილდ-ისრის სიმს, შემდეგ სიმს ხელს აუშვებს და ისარი გავარდება. ისრის ფრენის სიგრძე დამოკიდებული მშვილდ-ისრის კონსტრუქციზე, დაჭიმვის ძალაზე და ამინდზე. დროის გასვლის შემდეგ მშვილდ-ისარისგან წარმოიქმნა არბალეტი. არბალეტში განსხვავება ისაა რომ მის სროლას არ ესაჭიროება განსაკუთრებული უნარები და ძალა. გვიანდელ შუა საუკუნეებში არბალეტი შეცვალა ცეცხლსასროლ იარაღმა. ამ მომენტში მშვილდ-ისრებს იყენებენ სპორტისთვის, ნადირობისთვის და გასართობი ფისკულტურისთვის. მშვილდ-ისრის ისტორია (რუსული) ინფორმაცია მშვილდ-ისრებზე (ინგლისური)