laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
მონტანა

მონტანა (ინგლ. Montana) — შტატი აშშ-ში. მდებარეობს მთიან რეგიონში. სახელი ესპანურად „მთიანს“ ნიშნავს. მონატანა 1740 წელს გამოკვლეულ იქნა ფრანგი ვერენდრიეს მიერ. 1809 – შეიქმნა პირველი დასახლებები. მე-19 ს-ში მონტანას ოქროს მაძიებლები მოაწყდნენ. 1864 – აშშ-ს ტერიტორია. 1867-1877 – ომები ინდიელებთან. 1889-დან შტატი. მონტანას ესაზღვრება კანადის პროვინცია ალბერტა და სასკაჩევანი, ჩრდილოეთ დაკოტა, სამხრეთ დაკოტა, უაიომინგი და აიდაჰო. მოქმედებს უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულებები: მონტანას უნივერსიტეტი (დაარსებულია 1893 წ.) და მონტანას სახელმწიფო უნივერსიტეტი (1893). ფართობი – 377 ათასი. მოსახლეობა – 909 ათასი (თეთრი 92,4 %, აფროამერიკელი 0,3 %, ინდიელი 5,8 %, ლათინურამერიკელი 1,5 %). ქალაქის მოსახლეობა - 52,9 %. ქალაქები – ჰელენა (დედაქალაქი), 28 ათასი, ბილინგსი, 91 ათასი, გრეით-ფოლსი, 58 ათასი. თავისებურებები – იელოუსტონის ეროვნული პარკი, ინდიელთა ველის მუზეუმი, სამთო-სათხილამურო კურორტები. ↑ 2020 United States Census / აშშ-ის სტატისტიკური აღწერის ბიურო <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q637413"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q23766566"></a>
ბოილი

ბოილი (ინგლ. Boyle; ირლ. Mainistir na Búille) — ქალაქი ირლანდიაში, როსკომონის საგრაფოში, კონაქტის პროვინციაში. ადგილობრივი სარკინიგზო სადგური გაიხსნა 1862 წლის 3 დეკემბერს. მოსახლეობა — 2 522 ადამიანი (2006 წლის მონაცემებით). 2002 წელს მოსახლეობა შეადგენდა 2 205 ადამიანს. 2006 წლის აღწერის მონაცემები: ქვემოთმოყვანილ დაფებში ყველა პასუხის ჯამი (სვეტი „ჯამი“), როგორც წესი, დასახლებული პუნქტის სრულ მოსახლეობაზე ნაკლებია (სვეტი „2006“). 1 — ენასთან დაკავშირებით დასმულ კითხვაზე პასუხის გამცემთა წილი მტელ მოსახლეობასთან შეფარდებით. 1 — ენასთან დაკავშირებით დასმულ კითხვაზე მოპასუხეთა წილი მთელ მოსახლეობასთან შეფარდებით. ↑ Boyle station. Railscot - Irish Railways. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-02-17. ციტირების თარიღი: 2007-09-07. ↑ Theme 2 — 5 : Number of persons by religion, 2006. Central Statistics Office Ireland. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-07-20. ციტირების თარიღი: 2010-02-02. ↑ Ethnicity. Theme 2 - 3 : Usually resident population by ethnic or cultural background, 2006. Central Statistics Office Ireland. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-07-20. ციტირების თარიღი: 2010-02-02. ↑ Theme 3 — 1 : Number of persons aged 3 or over by ability to speak Irish, 2006. Central Statistics Office Ireland. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-07-20. ციტირების თარიღი: 2010-02-02. ↑ Theme 3 - 2 : Irish speakers aged 3 or over by frequency of speaking Irish, 2006. Central Statistics Office Ireland. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-07-21. ციტირების თარიღი: 2010-02-02. ↑ Theme 6 - 1(a) : Number of private households by type of accommodation, 2006. Central Statistics Office Ireland. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-07-20. ციტირების თარიღი: 2010-02-02.
ბოილი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ტერმინით ბოილი შეიძლება აღნიშნული იყოს: ბოილი — ქალაქი ირლანდიაში ბოილი — სარკინიგზო სადგური ქალაქ ბოილში ბოილი — კრატერი მთვარეზე ბოილი, რობერტ — ინგლისელი ქიმიკოსი და ფიზიკოსი ბოილი, სიუზენ — შოტლანდიელი თვითნასწავლი მომღერალი
არჩილ კერესელიძე

არჩილ პავლეს ძე კერესელიძე (დ. 24 დეკემბერი, 1912, დაბა. ღუნიბი, დაღესტანი — გ. 21 დეკემბერი, 1971, თბილისი) — ქართველი კომპოზიტორი, საქართველოს სახალხო არტისტი. დაიბადა 1912 წლის 24 დეკემბერს დაღესტანში, დაბა ღუნიბში. მის სახელს უკავშირებენ ქართული საკომპოზიტორო სკოლას. მისი მუსიკა მოიცავს სხვადასხვა ჟანრებს, რომელთა შორის არის: ქართული ესტრადა, ოპერეტა, დრამატული თეატრი, კინომუსიკა. არჩილის მამა, პავლე კერესელიძე, უკრავდა გიტარაზე და გააჩნდა იშვიათი ბარიტონი, ხოლო არჩილის დედა — ნინო ივანეს ასული ჯაფარიძე-კერესელიძე — მუსიკასთან ნაზიარები ქალბატონი იყო. მშობლების სურვილითვე პატარა არჩილმა დაიწყო მეცადინეობა ფორტეპიანოზე დაკვრაში. სახელოვანმა კომპოზიტორმა ზაქარია ფალიაშვილმა თავად გამოთქვა სურვილი მონაწილეობა მიეღო არჩილის მუსიკალურ აღზრდაში. ქართველი მოცეკვავე ილიკო სუხიშვილი იხსენებდა, რომ ზაქარია ფალიაშვილი არაერთხელ აღნიშნავდა, რომ არჩილ კერესელიძე მისი ყველაზე საყვარელი და ნიჭიერი მოწაფე იყო. 1922 წელს არჩილ კერესელიძე თბილისის კონსერვატორიაში ჩაირიცხა პროფესორ ანასტასია ვირსალაძის კლასში, სადაც იგი დაეუფლა განსაკუთრებულ პიანისტურ ტექნიკას და ჩამოუყალიბდა დახვეწილი მუსიკალური გემოვნება. არჩილ კერესელიძეს მუსიკალურ ცოდნას სხვადასხვა დროს ასევე უზიარებდნენ პროფესორები: ლ. ტრუსკოვსკი, ლ. ქუთათელაძე, ა. სვანიძე და თ. ჩხარტიშვილი. 16-17 წლის ასაკში კერესელიძემ უკვე შექმნა ორი ცეკვა — „ფარიკაობა“ და „მთიულური“, რაზეც მან მაღალი შეფასება მიიღო თვით ზაქარია ფალიაშვილისაგან. ფალიაშვილმა კერესელიძე საკუთარ ბინაში წაიყვანა და ორკესტრობის პირველი გაკვეთილებიც თავად ჩაუტარა. მეორე კურსზე ყოფნისას კერესელიძე საკომპოზიტორო ფაკულტეტზე გადაიყვანეს, რაც აღმოჩნდა ახალი ეტაპი მისი პროფესიული ცოდნის გაღრმავების და დაუფლების გზაზე. იგი სულ რაღაც 17 წლის სტუდენტი იყო, როცა საოპერო თეატრის კონცერტმაისტერი გახდა. 1935 წელს კერესელიძე მოსკოვის კონსერვატორიაში ჩაირიცხა. გამოცდებზე აჩვენა რა კერესელიძემ ბრწყინვალე შედეგები იგი პირდაპირ მეორე კურსზე პროფესორ ნიკოლოზ მიასკოვსკის კლასში დასვეს. კერესელიძემ კონსერვატორიაში სწავლისას დაწერა „ტოკატა“, რომელმაც წარმატება ჰპოვა და სრულდებოდა მოსკოვში, ლენინგრადში (ახლანდელი სანქტ-პეტერბურგი) და თბილისში. 1942 წელს კერესელიძე კოტე მარჯანიშვილის სახელობის თეატრში მუსიკალური ნაწილის გამგედ მიიწვიეს. მისი მოღვაწეობით და მონაწილეობით სხვადასხვა დროს (1942-1954 წლებში) თეატრის სცენაზე დაიდგა: „დავით აღმაშენებელი“, „მეფე ერეკლე“, „რომეო და ჯულიეტა“, „კაცია ადამიანი?!“, „მაია წყნეთელი“ და სხვა. არჩილ კერესელიძე აქტიურად მოღვაწეობდა ქართულ კინოში. მისი მუსიკა ჟღერს ფილმებში „მაგდანას ლურჯა“, „ჩვენი ეზო“, „სხვისი შვილები“, „ფატიმა“, „მე, ბებია, ილიკოა და ილარიონი“, „ბიჭი და ძაღლი“, „დიდოსტატის მარჯვენა“ და სხვ. თბილისში, კერძოდ კი დიდუბეში არის არჩილ კერესელიძის ქუჩა. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. ტორაძე გ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 475. ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 212, თბ., 1994 იაშვილი მ, არჩილ კერესელიძე, თბილისი, 1977 არჩილ კერესელიძე: ბიოგრაფია არჩილ კერესელიძე: ეროვნული ფილმოგრაფია დაარქივებული 2012-03-12 საიტზე Wayback Machine.
სადგურის მოედანი

სადგურის მოედანი, 2024 წლამდე — ვაგზლის მოედანი — მოედანი ჩუღურეთის რაიონში (ახალი კუკია), თამარ მეფის გამზირსა და ნიკოლოზ გოგოლის, ნიკო ფიროსმანისა და აბასთუმნის ქუჩებს შორის. წარმოიქმნა XIX საუკუნეში, 1872 ფოთი-თბილისის რკინიგზის გაყვანასთან დაკავშირებით. რკინიგზის ვაგზლის შენობა და საბაჟო დატანილია თბილისის 1876 წლის გეგმაზე, მოედანი შეტანილია თბილისის 1900 წლის მაგიდის კალენდარში განთავსებულ ქუჩებისა და მოედნების სიაში. ვაგზლის მოედნის მიმდებარე ქუჩების რეკონსტრუქცია ჯერ კიდევ სსრკ-გერმანიის (1941-1945) ომამდე დაიწყო. აიღეს მთელი კვარტალი და საგრძნობლად გააფართოვეს მოედანი. ჩრდილოეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში აღმართულია რკინიგზის ვაგზლის შენობა (1988, არქიტექტორები რევაზ ბაირამაშვილი, შოთა ყავლაშვილი, გივი შავდია, ალექსანდრე (ჯონდო) ჯიბლაძე. ინჟინერი შალვა (მეიერი) გაზაშვილი), ჩრდილოეთ-დასავლეთ ნაწილში — მეტროპოლიტენის ადმინისტრაციული შენობა (1969, არქიტექტორები: ე. კვერნაძე, გივი მელქაძე), რომელშიც ჩაშენებულია მეტრო „სადგურის მოედანი 1“-ის ზედა სადგური. აქვეა შპს თბილისის სატრანსპორტო კომპანია. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 69, ISBN 978-99928-20-35-3. ↑ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს განკარგულება №272 — ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულო, 24 მაისი 2024.
ლილი კოული

ლილი კოული (ინგლ. Lily Cole; დ. 27 დეკემბერი 1987) — ინგლისელი მოდელი და კინომსახიობი. ლილი კოული დაიბადა ინგლისურ ქალაქ ტორკში, მაგრამ თავის დასთან, ელვისთან ერთად ლონდონში გადავიდა საცხოვრებლად. იქ, კოულიმ მერილებონის ქალთა სკოლა (ინგლ. St Marylebone School) და დამოუკიდებელის სკოლა Latymer Upper School-ი დაამთავრა. რჩევი სამოდელო სფეროზე, ლილიმ ცნობილი ინგლისელი მოდელისა და მსახიობის, ბენჟამინ ჰარტისგან, ჯერ ჯიდევ 13 წლის ასაკში მიიღო. კოულიმ მოგვიანებით სამოდელო სააგენტოსთან Storm Models გააფორმა კონტრაქტი. კოულის პირველი აღიარება ჟურნალ Vogue-ის იტალიური ვერსიისთვის ჩატარებულმა ფოტოსესიამ მოუტანა. ჟურნალს ფურცლებზე ლილი ცნობილმა ამერიკელი ფოტოგრაფის სტივენ მეისელის დახმარებით მოხვდა. ამის შემდეგ კოული არაერთხელ გამოჩნდა ყველაზე ცნობილ მოდის ჟურნალების ყდებზე: Vogue (აშშ, იტალია, დიდი ბრიტანეთი, იაპონია, კორეის რესპუბლიკა), Citizen K, Numéro, V. 2004 წლის ნოემბერში British Fashion Awards-ის ცერემონიაზე ლილი კოული „წლის მოდელად” დაასახელეს. ლილი ცნობილი ისეთი ცნობილი ბრენდების სარეკლამო კამპანიებში მიიღო მონაწილეობა, როგორებიცაა: Chanel, Christian Lacroix, Hermès, Longchamp, Cacharel, Topshop და Anna Sui Cosmetics, I Love Love by Moschino. დიზაინრებს შორის, რომლების ტანსაცმლის სერიებიც მან პოდიუმზე წარადგინა, არიან: Chanel, DKNY, Jean Paul Gaultier, Versace, Alexander McQueen, John Galliano, Louis Vuitton და სხვა მრავალი. მისი მეგობრები არიან — დიზაინერი და и ჟურნალისტი ფილიპ კოლბერტი (ინგლ. Philip Colbert) და მოდელები ჯემა ვორდი და ერინ ო’კონორი (ინგლ. Erin O'Connor). 2006 წლის თებერვალში ცნობილი გახდა, რომ მუსიკოსი მერილინ მენსონმა გადაწყვიტა ლილი კოული ფილმში „ფანტასმაგორია: ლუის კეროლის ხილვა” ეთამაშებინა. ლილიმ „ალისას” როლი მიიღო. 2010 წელს ფილმის წარმოება შეწყდა. 2007 წელს ლილიმ ფილმში თანაკლასელები „პოლის” როლი მიიღო. ამ ფილმში მონაწილეობდნენ აგრეთვე ჯემა არტერტონი , ევერეტ რუპერტი, კოლინ ფერტი, ჯოდი უიტეკერი და სტივენ ფრეი. რეჟისორ ტერი გილიამის ერთ-ერთ ბოლო ფილმში „ექიმ პარნასის წარმოსახვარიუმი” ლილიმ „ვალენტინას”, მთავარი გმირის ქალიშვილის როლი შეასრულა. ხოლო 2009 წელს ფილმში «სიბრაზე», მოდელის როლი ითამაშა. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ლილი კოული ლილი კოული კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში ლილი კოული Fashion Model Directory-ის საიტზე (ინგლისური) ↑ «Lily Cole: Beauty and brains», The Independent ↑ «Mansion with Lily Cole in Phantasmagoria» Fashionindie.com ↑ Model Cole joins Trinian’s film BBC News
იასონ კერესელიძე

იასონ მათეს ძე კერესელიძე (დ. 1891 — გ. 20 მაისი, 1923) — აზნაური, გენერალ ლეო კერესელიძის უმცროსი ძმა. საბჭოთა ოკუპაციის შემდეგ 1922–1923 წლებში საქართველოს ეროვნულ-დემოკრატიული პარტიისა და საქართველოს დამოუკიდებლობის კომიტეტის სამხედრო ცენტრის წევრი. ანტი-საბჭოთა ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობის თვალსაჩინო მოღვაწე. ბოლშევიკმა ჩეკისტებმა დააპატიმრეს და დახვრიტეს 1923 წლის 20 მაისს თბილისში, დღევანდელი ვაკის პარკის ტერიტორიაზე. იასონ კერესელიძესთან ერთად ასევე დახვრიტეს ალექსანდრე ანდრონიკაშვილი, ვარდენ წულუკიძე, კონსტანტინე აფხაზი, როსტომ მუსხელიშვილი, გიორგი ხიმშიაშვილი, ალექსანდრე მაჭავარიანი, ელიზბარ გულისაშვილი, დიმიტრი ჩრდილელი, სიმონ ბაგრატიონ-მუხრანელი, ფარნაოზ ყარალაშვილი, ლევან კლიმიაშვილი, ნიკოლოზ ზანდუკელი, სიმონ ჭიაბრიშვილი და ივანე ქუთათელაძე. „გაუმარჯოს ჩემს სამშობლოს, მშვიდობით, ძმებო! გვხვრეტენ ამაღამ“, — ყვიროდა სიმონ ბაგრატიონ-მუხრანელი, რაზეც მის სიტყვებს მოჰყვა იასონ კერესელიძის მძლავრი ხმით ნამღერი ეროვნული ჰიმნი „დიდება“, რომელსაც აჰყვნენ სხვებიც. ეს იყო მათი უკანასკნელი სიტყვები. 2023 წელს მიენიჭა საქართველოს ეროვნული გმირის ორდენი. იასონ კერესელიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი იასონ კერესელიძის ბიოგრაფია — Burusi ↑ იასონ კერესელიძე. Iverieli. ციტირების თარიღი: 11 აგვისტო, 2018. ↑ საქართველოს პრეზიდენტის განკარგულება N04/07/02 2023 წლის 4 ივლისი საქართველოს ეროვნული გმირის ორდენით დაჯილდოების შესახებ [1]
იუვენტუსის სტადიონი

იუვენტუსის სტადიონი (იტალ. Juventus Stadium) — საფეხბურთო სტადიონი ტურინში, რომელიც აშენდა დელე ალპის ადგილას. მას შემდეგ რაც იუვენტუსმა გამოისყიდა დელე ალპის ფართობი ტურინის მერიისგან, დაიწყეს სტადიონის დემონტაჟი და შეუდგნენ ახალი სტადიონის მშენებლობას. იუვენტუსი პირველია, და 2016 წლამდე ერთადერთი კლუბი იყო სერია A-ს და ზოგადად იტალიურ საფეხბურთო კლუბებს შორის, რომელიც საკუთარ მფლობელობაში არსებულ სტადიონზე მართავს შეხვედრებს. ახალი სტადიონის მშენებლობის ძირითადი მიზეზი იყო ის რომ დელე ალპის ჰქონდა სარბენი ბილიკები, რაც თავის დროზე გათვალისწინებული იყო ოლიმპიური თამაშების ჩასატარებლად, შედეგად მოედანი გულშემატკივრების ტრიბუნებამდე დაშორებული იყო 49 მეტრით, რაც გულშემატკივრებშიც დისკომფორტს იწვევდა. ახალ, იუვენტუსის სტადიონზე გულშემატკივართა ტრიბუნა 7.5 მეტრით არის დაშორებული მოედნამდე. სტადიონი გაიხსნა 2011 წლის 8 სექტემბერს და ამავე დღეს ჩატარდა ამხანაგური მატჩი ნოთს ქაუნთისთან რომელიც დასრულდა ანგარიშით 1-1, პირველი გოლი კი მაშინდელმა იუვენტუსის თავდამსხმელმა ლუკა ტონიმ გაიტანა. პირველი ოფიციალური მატჩი რომელიც იუვენტუსის სტადიონზე გაიმართა, ეს იყო სერია A-ს შეხვედრა, 2011 წლის 11 სექტემბერს პარმას წინააღმდეგ, სადაც იუვენტუსმა გაიმარჯვა ანგარიშით 4-1. პირველი ოფიციალური გოლი შტეფან ლიხტშტაინერის ანგარიშსზეა, მან მატჩის მე-17 წუთზე ანდრეა პირლოს პასით გაიტანა გოლი. 2012 წლის მარტში უეფამ განაცხადა, რომ 2014 წლის უეფას ევროპის ლიგის ფინალური მატჩი გაიმართება იუვენტუსის სტადიონზე. ფინალური მატჩი ჩატარდა 2014 წლის 14 მაისს, სევილიამ პენალტების სერიაში დაამარცხა ბენფიკა და იმ დროისთვის მე-3-დ გახდა თასის მფლობელი. იუვენტუსის სტადიონის ოფიციალური საიტი
სე-აკატლ-ტოპილცინი

ტოპილცინ-სე-აკატლ-კეცალკოატლი (პირველი ლერწამი ჩვენი მეფე მფრინავი გველი) — ტოლტეკი რელიგიური და პოლიტიკური მოღვაწე, ღმერთ კეცალკოატლის უმაღლესი ქურუმი, კულუაკანისა და ტოლანის მმართველი. სიკვდილის შემდეგ მექსიკის ხალხების ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი ფოლკლორული გმირი გახდა, რითიც გამოწვეულია აცტეკებსა და მაიაში კეცალკოატლის კულტის პოპულარობა. მისი ბიოგრაფია საბოლოოდ შეერწყა ღვთაებისას. Хосе Лопес Портильо. Сказание о Кецалькоатле / Пер. с исп. М. И. Былинкиной. — М., 1980 Кинжалов Р. В. Орёл, Кецаль и Крест. Очерки по культуре Мезоамерики. — М., 1991 ფერნანდო დე ალვა იჰტლიჰოჩიტლი.. ჩიჩმეკების ისტორია. www.bloknot.info. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-08-23. ციტირების თარიღი: 2010-03-23.
გრძელი ნათელი დღეები

„გრძელი ნათელი დღეები“ — 2013 წლის ფილმი, რომლის რეჟისორები არიან ნანა ექვთიმიშვილი და სიმონ გროსი. ფილმის პრემიერა გაიმართა 2013 წელს, ბერლინის 63-ე საერთაშორისო კინოფესტივალზე, ფორუმის პროგრამაში და საავტორო კინოს საერთაშორისო ასოციაციის პრიზით აღინიშნა. ბერლინის საერთაშორისო კინოფესტივალზე „გრძელი ნათელი დღეები“ ახალი ქართული ტალღის მომასწავებლად მიიჩნიეს, ხოლო ჰონკონგის ფესტივალზე ფილმს ქართული კინოს გაზაფხული უწოდეს. კინოკრიტიკოსთა საერთაშორისო გაერთიანება FIPRESCI-მ კი ფილმს ქართული კინემატოგრაფიის ხელახლა აღორძინების ნიმუში უწოდა. ფილმში მთავარ როლებს ასრულებენ ლიკა ბაბლუანი და მარიამ ბოკერია. ეს არის ფილმი ორ გოგონაზე, ეკაზე და ნათიაზე, რომლებიც 1990-იანი წლების თბილისში ცხოვრობენ. ფილმი საქართველომ წარადგინა ოსკარის საუკეთესო უცხოენოვანი ფილმის კატეგორიისათვის, მაგრამ ნომინაცია ვერ მიიღო. ფილმი ემყარება ნანა ექვთიმიშვილის პირად მოგონებებს და მოგვითხრობს ორი მოზარდი გოგონას მეგობრობაზე. ნათიას მშობლების კონფლიქტი ფარულად ასახავს სამოქალაქო ომს, რომელიც მიმდინარეობს ახლად-დამოუკიდებელი საქართველოს დედაქალაქ თბილისში. ეკას მამა ციხეშია, დედა კი მალავს მამის დაპატიმრების მიზეზს. ფილმი ასევე ეხება შემდეგ თემებს: იძულებითი ქორწინება, პურის რიგები და ძალაუფლების მქონე ადამიანების ტირანია. „გრძელი ნათელი დღეები“ [დაარქივებული] — ეროვნული ფილმოგრაფია „In Bloom“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) Grzeli nateli dgeebi[მკვდარი ბმული]. ბერლინალე. In Bloom. cineuropa. ნანა ექვთიმიშვილი: „ერთი სული გვაქვს, ჩვენი ფილმი ქართველ მაყურებელს წარვუდგინოთ“. „რადიო თავისუფლება“, 22.02.2013. ‘In Bloom’ movie review (ინგლისური) ქართული ფილმები ბერლინის კინოფესტივალზე. გიორგი გვახარია „რადიო თავისუფლება“, 14.02.2013. ↑ ბერლინალე დასრულდა. გიორგი გვახარია, „რადიო თავისუფლება“, 17.02.2013. ↑ დაარქივებული ასლი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-12-22. ციტირების თარიღი: 2016-09-30. ↑ Oscars: Georgia Nominates 'In Bloom' for Foreign-Language Category ↑ http://allmovies.ge/qartuli-kino-yofili-sabchota-qveyana-axla-kinematografis-cxeli-wertilia-cnobili-britanuli-gamocema-the-independent-qartuli-kinos-shesaxeb/
ხერონიმო დე აგილარი

ხერონიმო დე აგილარი (ესპ. Gerónimo ან Jerónimo de Aguilar; დ. 1489, ესიხა, ესპანეთი — გ. დაახ. 1531 წელს) — ესპანელი მღვდელთმსახური, კონკისტის მონაწილე, ერნან კორტესის თარჯიმანი. მისი ადრეული ბიოგრაფიის შესახებ ცნობები არ გვაქვს. სხვადასხვა წყაროები მას უწოდებენ დიაკვანს ან ბერს. 1511 წელს მონაწილეობდა მექსიკის ყურეში ცურვაში, თუმცა ხომალდი იუკატანის სანაპიროებთან ჩაიძირა. გადარჩა, დაახლოებით, 20 ადამიანი, მათ შორის კაპიტანი პედრო დე ვალდივია, აგილარი და მატროსი გონსალო გერერო. ესპანელები დაიპყრო კანკუნის მმართველმა და მათი მსხვერპლად შეწირვა გადაწყვიტა. აგილარმა და გერერომ გაქცევა სცადეს, მაგრამ სხვა სახელმწიფოს მებრძოლებს ჩაუვარდნენ ტყვედ და მონებად იქცნენ. კორტესის ჩამოსვლის შემდეგ, 1519 წელს, ესპანელი მონები გათავისუფლდნენ (ამის შესახებ ცნობებს გვაწვდის დიეგო ლოპეს დე კოგოლუდო). თუმცა, ბერნალ დიასი ამტკიცებს, რომ ესპანელებს მხოლოდ აგილარი შეუერთდა, გერერო კი ინდიური სახელმწიფოს ელიტურ შემადგენლობაში შევიდა და მოგვიანებით კონკისტის წინააღმდეგ იბრძოდა. აგილარი თან ახლდა კორტესს თარჯიმნის როლში და, როგორც ჩანს, იყო მალინჩეს მასწავლებელი. მის შემდგომ ბედზე არაფერია ცნობილი. როგორც ჩანს, გარდაიცვალა 1531 წელს პანუკოში, დასაფლავების ადგილი უცნობია. М. Стингла. Тайны индейских пирамид. — 1977. ხერონიმო დე აგილარი (ბერი, რომელმაც დააჩქარა კონკისტა (1489? — 1531?))
მაჰალანგურ-ჰიმალი

მაჰალანგურ-ჰიმალი (ნეპ. महालङ्गूर हिमाल​) — დედამიწის უმაღლესი მთათა სისტემა, ჰიმალაიში. ვრცელდება ნეპალისა და ჩინეთის საზღვარზე. გადაჭიმულია ნანგპა-ლას უღელტეხილიდან მდინარე არუნის ხეობამდე 80 კმ სიგრძეზე, სიგანე 65 კმ. ფართობი 5200 კმ². მის შემადგენლობაშია რვაათასიანი მწვერვალები: ევერესტი (8848 მ), ლჰოძე (8516 მ), მაკალუ (8481 მ) და ჩო-ოიუი (8201 მ). ჩინეთის მხარეზე ეშვება მყინვარები რონგბუკი და კანგშუნგი, ხოლო ნეპალის მხარეზე — ბარუნი, ქუმბუ და სხვა. მაჰალანგურ-ჰიმალი იყოფა 3 ნაწილად: მაკალუ, ბარუნ-ჰიმალი და ქუმბუ-ჰიმალი. ჰიმალაის კლასიფიკაცია (ინგლისური)
ბალტორო-მუზტაგი

ბალტორო-მუზტაგი — ქედი ყარაყორუმში, პაკისტანსა და ჩინეთში. მაქსიმალური სიმაღლე 8611 მ (ჩოგორი, მსოფლიოში სიმაღლით მეორე მწვერვალი ევერესტის შემდეგ). ქედის შემადგენლობაშია აგრეთვე 3 რვაათასიანი მწვერვალი. ბალტორო-მუზტაგსა და მაშერბრუმის ქედებს შორის ვრცელდება ვრცელი ბალტოროს მყინვარი. ჩოგორის რაიონი აგებულია გრანიტებითა და გნაისებით. განვითარებულია ალპინიზმი. ბალტორო-მუზტაგი. რუკა
კერესელიძეები

კერესელიძე — რაჭული წარმოშობის ქართული გვარი. გვარის წარმოშობის ფუძედ მიჩნეულია კერა ან კერე და სელი, რაც შემდგომ საკუთარ სახელადაცაა ქცეული როგორც „კერესელი“. 1840 წლის აღწერით, კერესელიძეები რაჭაში მოიხსენიებიან შემდეგ სოფლებში: ბარი, ბოყვა, გორი, კრიხი, პიპილეთი, სადბელი, ფარავნე, ქვედა შავრა, ღადიში, ბარდომეთი და წესი. 1995 წლის ვაუჩერის მიხედვით, საქართველოში ცხოვრობდა 3 053 კერესელიძე: თბილისში – 1501, ამბროლაურში – 237, გორში – 166 და იყვნენ სხვაგანაც. ამჟამად კი საქართველოში რეგისტრირებულია კერესელიძეების 2699 გვარი, აქედან 1261 კაცია ხოლო 1438 ქალი. ი. მაისურაძე, ქართული გვარ-სახელები, თბილისი. 1990 ი. ახუაშვილი, ქართული გვარ-სახელები, მასალები ქართული გვარების ისტორიისათვის, ტ. II, თბილისი. 2005
მუხიანი (თბილისი)

მუხიანი — უბანი თბილისში, გლდანის რაიონში. ამჟამინდელი მუხიანის ტერიტორია დაფარული იყო მუხის ხეებით. სწორედ აქედან მომდინარეობს სახელი. 70-იან წლებში მუხის ტყე გაიჩეხა და დაიწყო ტერიტორიის განაშენიანება. თავდაპირველად ტერიტორიაზე განთავსდა საბჭოთა კავშირის შეიარაღებული ძალების სატანკო ნაწილი. შემდეგ გაჩნდა დასახლებაც. 80-იანი წლებიდან დაიწყო საცხოვრებელი კორპუსების მშენებლობა, შეიქმნა ახალი მიკრორაიონები. გაჩნდა ნ. დუმბაძის, ი. ნონეშვილის და ალ. გობრონიძის პროსპექტები. აშენდა რადიო ქარხანა. დასახლებაში მოქმედებს ბანკების ფილიალები, სავაჭრო დაწესებულებები და აშენდა მეფე მირიანის და ნანა დედოფლის სახელობის ეკლესია. მუხიანში ფუნქციონირებს სამი საჯარო სკოლა, ესენია: 175-ე, 174-ე და 181-ე. წარმოშობის ისტორია[მკვდარი ბმული]
სარდინიის სამეფო

სარდინიის სამეფო — სახელმწიფო იტალიაში 1720-1861 წლებში. შეიქმნა სავოიის საჰერცოგოსთან კ. სარდინიის შეერთებით. ბირთვი პიემონტი. დე-იურე დედაქალაქი კალიარი, დე-ფაქტო – ტურინი. 1792 წელს ფრანგებმა დაიკავეს და საფრანგეთს შეუერთეს ნიცა და სავოია, 1798 წელს – პიემონტი. ნაპოლეონის იმპერიის დაცემის შემდეგ ვენის კონგრესმა (1814-1815 წწ.) სარდინიის სამეფო ძველ საზღვრებში აღადგინა, მასვე გადაეცა ლიგურია (გენუით). მონარქიის რეაქციულმა პოლიტიკამ გამოიწვია პიემონტის რევოლუცია 1821 წელს. ჯუზეპე მაძინის მომხრეთა ცდა მოეწყოთ 1834 წლის აჯანყება მარცხით დამთავრდა. XIX საუკუნის 40-იან წლებში პიემონტში მომხდარი სამრეწველო გადატრიალების შედეგად სარდინიის სამეფო იტალიის ერთ-ერთ ყველაზე განვითარებულ და ძლიერ სახელმწიფოდ იქცა. 1848 წლის რევოლუციამ მეფე კარლო ალბერტო აიძულა გამოეცა კონსტიტუცია და სათავეში ჩასდგომოდა ეროვნულ-განმათავისუფლებელ მოძრაობას ავსტრიის ჰაბსბურგთა წინააღმდეგ. მაგრამ ავსტრია-იტალიის ომში (1848-1849 წწ.) იტალიის არმია დამარცხდა. კარლო ალბერტო გადადგა. მისი შვილი ვიტორიო ემანუელე II კამილიო კავურის მთავრობასთან ერთად დინასტიური ომებისა და დიპლომატიურ გარიგებათა მეოხებით სარდინიის სამეფოს ტერიტორიის გაფართოებას ცდილობდა. 1855 წელს სარდინიის სამეფო ჩაება ყირიმის ომში (1853-1856 წწ.) საფრანგეთისა და დიდი ბრიტანეთის მხარეზე. შემდეგ საფრანგეთთან ერთად კვლავ იბრძოდა ავსტრიის წინააღმდეგ. 1859 წლის ციურიხის ხელშეკრულებებით სარდინიის სამეფომ შეიერთა ლომბარდია, 1860 წლის ტურინის ხელშეკრულებით კი საფრანგეთს გადასცა ნიცა და სავოია. იტალიის რევოლუციის შედეგად (1859-1860 წწ.) სარდინიის სამეფოს შეუერთდა იტალიის თითქმის ყველა სახელმწიფო და ოლქი. 1861 წლის 17 მარტს სარდინიის სამეფომ მიიღო ოფიციალური სახელწოდება – იტალიის სამეფო. სარდინიის მეფეთა სია ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 102-103.
პედრო დე ალვარადო

პედრო დე ალვარადო-ი-კონტრერასი (ესპ. Pedro de Alvarado y Contreras; დ. დაახ. 1485, ბადახოსი, ესტრემადურა, ესპანეთი — გ. 4 ივლისი, 1541, გვადალახარის მახლობლად, ახალი ესპანეთის ვიცე-სამეფო) — ესპანელი კონკისტადორი, რომელიც პასუხისმგებელი იყო ცენტრალური ამერიკის დაპყრობაზე, გვატემალის პირველი გუბერნატორი. ნათელი-ნარინჯისფერი თმების გამო ინდიელები მას უწოდებდნენ „ტონატიუს“ (ნაუატ. Tonatiuh — მზე). გამოირჩეოდა უკიდურესი სიმკაცრით, რისი მეშვეობითაც „შავი ლეგენდის“ ერთ-ერთი მთავარი პერსონაჟი გახდა. ბერნალ დიასი. ახალი ესპანეთის დაპყრობის რეალური ისტორია Gustavo González Villanueva, El testamento del Adelantado Don Pedro de Alvarado. El hombre y el mito, San José, C.R.: Promesa, 2007 Díaz del Castillo, Bernal (1632) Historia verdadera de la conquista de la Nueva España. Р. 266. Vázquez Chamorro, Germán (2003) «La conquista de Tenochtitlan» colección «Crónicas de América», compilación de los cronistas J.Díaz, A.de Tapia, B.Vázquez, F. de Aguilar; «Relación de méritos y servicios» pp. 121–147. Dastil, S.L. ISBN 84-492-0367-8
ბანფი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ბანფი შეიძლება აღნიშნავდეს: ბანფი — ქალაქი კანადაში, ალბერტის პროვინციაში. ბანფი — აეროპორტი ქალაქ ბანფის მახლობლად. ბანფი — ეროვნული პარკი ალბერტის პროვინციაში.
აიდაჰო

აიდაჰო (ინგლ. Idaho) — შტატი აშშ-ში, მდებარეობს მთიან რეგიონში. სახელი ეწოდა ორაგულზე (Ida) მოთევზავე ინდიელთა ტომისაგან (Ho). 1803 წელს ლუიზიანასთან ერთად შევიდა აშშ-ს შემადგენლობაში. 1860 – შეიქმნა პირველი დასახლებები მას შემდეგ, რაც აღმოაჩინეს ოქრო. 1863 - ტერიტორია; 1890-დან აშშ-ს შტატია. ფართობი - 214 ათასი. მოსახლეობა - 1,376 ათასი (თეთრი 94,4 %, აფროამერიკელი 0,3 %, ლათინურამერიკელი 5,3). ქალაქის მოსახლეობა - 54 %. ქალაქები – ბოისე (დედაქალაქი), 153 ათასი, პოკატელი, 51 ათასი, აიდაჰო ფოლსი, 48 ათასი. ↑ Флаг штата Айдахо | Геральдика.ру ↑ Государственная печать штата Айдахо | Геральдика.ру ↑ 2020 United States Census / აშშ-ის სტატისტიკური აღწერის ბიურო <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q637413"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q23766566"></a>
სარდისი

სარდისი — ლიდიის სახელმწიფოს დედაქალაქი ძვ. წ. VII საუკუნე—ძვ. წ. 546 წელი. განსაკუთრებულ აყვავებას მიაღწია კრეზის მეფობის დროს. ძვ. წ. 546 წელს სპარსელებმა დაიპყრეს. XV საუკუნემდე სხვადასხვა სახელმწიფოს შემადგენლობაში შედიოდა. 1402 წელს თემურლენგმა დაანგრია. არქეოლოგიური კვლევის (1910-1914 და 1922 წწ.) შედეგად გამოვლინდა ტაძარი (არტემისიონი), ნეკროპოლი, წარწერები მიდიურ ენაზე. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 103. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: სარდისი The Archaeological Exploration of Sardis The Search for Sardis, history of the archaeological excavations in Sardis, in the Harvard Magazine Sardis, at the Metropolitan Museum of Art, New York Sardis Turkey, a comprehensive photographic tour of the site The Princeton Encyclopedia of Classical Sites - Sardis Livius.org: Sardes - pictures
ხუან-ბაუტისტა-ალბერდის დეპარტამენტი

ხუან-ბაუტისტა-ალბერდის დეპარტამენტი (ესპ. Departamento Juan Bautista Alberdi) — დეპარტამენტი არგენტინაში, ტუკუმანის პროვინციაში. არგენტინის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტის მონაცემებით, 2001 წელს დეპარტამენტის მოსახლეობა 28 206 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 730 კმ²-ია. დეპარტამენტის ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ხუან-ბაუტისტა-ალბერდი. არგენტინის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები Provincia según localidad. Población censada en 1991 y población por sexo en 2001