laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
მოსკოვის სერგი რადონეჟელის ტაძარი (ბუსინოვო)

მოსკოვის სერგი რადონეჟელის ტაძარი (რუს. Храм Сергия Радонежского) — მართლმადიდებლური ეკლესია მოსკოვში. ეკლესია დაარსებულია XIX საუკუნეში. მდებარეობს მოსკოვის ჩრდილოეთის ადმინისტრაციული ოლქის დასავლეთ დეგუნინოს რაიონში. მისამართი: იჟორსკის ქუჩა № 1․ ტაძრის არქიტექტორია ვლადისლავ გრუძინი. მთავარი საკურთხეველი ნაკურთხია სერგი რადონეჟელის სახელზე. ეგვტერები კი ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის სახელზე. ეკლესია მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს მოსკოვის ეპარქიას. ხის ტაძარი სოფელ ბუსინოვოში, ისტორიულ წყაროებში მოიხსენიება XVI საუკუნის მეორე ნახევარში. 1770 წელს როდესაც სოფელი ბუსინოვო გახდა სახელმწიფო, ეკლესია ხელახლა ააშენეს, სოფლის მოსახლეობის შემოწირულობებით. 1854 წელს ხის ეკლესია ძლიერ დაძველდა, მის ადგილზე ააშენეს ახალი ქვის ეკლესია გლეხის ივანე ბუსურინის ფინანსებით. ტაძრის მშენებლობის შესახებ ლოცვა-კურთხევა გასცა მოსკოვის მიტროპოლიტმა ფილარეტმა. ორეგვტერიანი ტაძრის პროექტი გადაამუშავა სახელმწიფო პალატის არქიტექტორმა ვლადისლავ გრუძინმა. ტაძრის მშენებლობა დაიწყეს სასაფლაოზე, არსებული ეკლესიის გევრდით. ძირითადი სამუშაოები დასრულდა 1857 წელს. ტაძრის აგების ზუსტი თარიღი უცნობია, სხვადასხვა წყარო სხვადასხვა თარიღს მიუთითებს. კერძოდ 1858, 1859, 1860 წლები. არსებობს მოსაზრება, რომ ეს თარიღები არის ეგვტერების კურთხევის წლები. ძველი ხის ეკლესია დაშალეს ვა მის ადგილზე ააგეს სამლოცველო. საბჭოთა ხელისუფლებამ ეკლესია დახურა 1940 წელს, თუმცა 1937 წლიდან უკვე არ ფუნქციონირებდა. სამრეკლო მოანგრიეს მეორე იარუსამდე. ეკლესიის შენობა მნიშვნელოვნად გადააკეთეს და მასში განათავსეს მცირე ქარხანა. 1980 წლიდან შენობა მიატოვეს და თანდათან მოძველდა. პირველი მცდელობა გაეხსნათ ტაძარი მოხდა 1988 წელს, მაგრამ უარი მიიღეს. თანხმობა მიიღეს მხოლოდ 1990 წელს. ტაძარი რუსეთის მართლმადიდებელ ეკლესიას გადაეცა 1992 წელს. Паламарчук П. Г. Окраины Москвы. Инославие // Сорок сороков Краткая иллюстрированная история всех Московских храмов. — Москва: Астраль, 2004. — Т. 4. — С. 70 — 74. — 696 с. — 7000 экз. — ISBN 978-5-271-07711-X.
ეწრის გვიმრა

ეწერის გვიმრა (ლათ. Pteridium aquilinum) — მრავალწლოვანი სპოროვანი, ფესურიანი მცენარე გვიმრისებრთა ოჯახისა. მისი სიმაღლე 2 მ აღემატება. ფოთოლი ფრთისებრ დანაკვთული აქვს, მრავლდება ფესურითა და სპორებით. გავრცელებულია უმეტესად დასავლეთ საქართველოს ტყის ზონაში, ზღვის დონიდან 1800 მ-მდე. ჭარბტენიან ადგილებს ვერ ეგუება. ძნელად მოსასპობი სარეველაა, ასარევლიანებს პლანტაციებსა და ნათესებს. მის წინააღმდეგ ბრძოლის საუკეთესო საშუალებაა ნიადაგის ღრმად დამუშავება და ფესურების ამოკრეფა. იყენებენ ქიმიურ მეთოდსაც. ქეშელაშვილი გ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 260.
ეჯი (მრავალმნიშვნელოვანი)

სახელი ეჯი შეიძლება აღნიშნავდეს: ეჯი — საზომი ერთეული ეჯი (The Edge) — ჯგუფ U2-ს გიტარისტი
ექინოკოკი

ექინოკოკი (Echinococcus granulosus), ცხოველი თასმისებური ჭიების კლასისა. სქესმწიფე ექინოკოკის სიგრძეა 2-8 მმ. თავზე ორი წყება კაუჭებით შეიარაღებული ხორთუმი აქვს. სხეული შედგება 3-4 პროგლოტიდისაგან. ლარვას ბუშტის ფორმა აქვს და ამოვსებულია შუამავალი მასპინძლის სისხლიდან გამოყოფილი სითხით. ექინოკოკი სქესმწიფე სტადიის დროს პარაზიტობს მტაცებლების (ძაღლი, მგელი, ტურა) წვრილ ნაწლავში, ლარვული სტადიის დროს ძირითადად შუამავალი მასპინძლის (ჩლიქოსნები და ადამიანი) ღვიძლსა და ფილტვებში, შესაძლებელია ყველა შინაგან ორგანოსა და ქსოვილში, გარდა საჭმლის მომნელებელი ტრაქტისა. დეფინიტური (ძირითადი) მასპინძლის ექსკრემენტთან ერთად ექინოკოკის კვერცხებით ბინძურდება ნიადაგი, წყალი, მცენარეულობა და თვით ცხოველიც. კვერცხი სხვადასხვა გზით ხვდება შუამავალი მასპინძლის პირში და შემდეგ კუჭში, სადაც თავისუფლდება გარსისაგან. კვერცხიდან გამოსული ჩანასახი (ონკოსფერა) გადადის ნაწლავში, აქედან სისხლში ან ლიმფურ სისტემაში და სისხლის ნაკადით ამა თუ იმ ორგანოში ხვდება. ექინოკოკი იწვევს ექინიკოკოზს, რომელიც შუამავალ მასპინძელს უმთავრესად ძაღლისაგან, იშვიათად კი მგლისაგან შეეყრება. ქსე, ტ. 4, გვ. 250, თბ., 1979
მოსკოვის წმინდა სოფიას ტაძარი

მოსკოვის წმინდა სოფიას ტაძარი (რუს. Храм Софии Премудрости Божией) — მართლმადიდებლური ეკლესია მოსკოვში. ეკლესია დაარსებულია XV საუკუნეში. მდებარეობს მოსკოვის ცენტრალური ადმინისტრაციული ოლქის მეშჩანს რაიონში, მისამართზე პუშეჩნაიის ქუჩა სახლი 15. ტაძრის მთავარი საკურთხეველი ნაკურთხია ყაზანის ღვთისმშობლის ხატის სახელზე. ეგვტერი კი ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის სახელზე. ტაძარი მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს მოსკოვის ეპარქიას. ხის ეკლესია დღევანდელი ტაძრის ადგილზე ცნობილია 1480 წლიდან. 1650 წელს ააგეს ახალი ხის ეკლესია, რომელიც უკვე 1685 წელს ხანძარმა გაანადგურა. ამწვარი ხის ეკლესიის ადგილზე ქვის ახალ ტაძარს საფუძველი ჩაუყარეს 1692 წელს. ეკლესიის მშენებლობის პერიოდში ღვთისმსხურება მიმდინარეობდა რამდენიმე ხნით ადრე აშენებულ ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის ეგვტერში. ტაძარი გადააკეთეს XVIII საუკუნის მეორე ნახევარში: განაახლეს ფასადი, შეცვალეს გუმბათის გადახურვა. 1816 წელს ტაძარს დააშენეს სამრეკლო, ხოლო 1842 წელს მიაშენეს სატრაპეზო და ეგვტერები. 1913 წელს ეკლესია კიდევ ერთხელ განაახლეს. 1932 წელს საბჭოთა ხელისუფლებამ ეკლესია დახურა. მოანგრიეს სამრეკლოს ზედა ნაწილი. ტაძრის შენობაში განათავსეს ექსპერიმენტალური სპორტული ტანსაცმლის „დინამოს“ ფაბრიკა. 1990 წელს ტაძარი და მისი მიმდებარე ტერიტორია გადაეცა უსაფრთხოების ფედერალურ სამსახურს. 2001 წელს უსაფრთხოების ფედერალური სამსახურის თანამშრომლებმა გადაწყვიტეს ჩამოეყალიბებინათ საკუთარი სამრევლო საზოგადოება, სამსახურის ხელმძღვანელობა მხარი დაუჭირა აღნიშნულ ინიციატივას. ტაძარი 2001 წლის 6 მარტს აკურთხა მოსკოვისა და სრულიად რუსეთის პატრიარქმა ალექსი II-მ. კურთხევის ცერემონის შემდეგ უსაფრთხოების ფედერალური სამსახურის დირექტორმა ნიკოლაი პატრუშევმა პატრიარქს სიმბოლურად გადასცა ტაძრის გასაღები. Паламарчук П. Г. Москва в границах Садового кольца // Сорок сороков. Краткая иллюстрированная история всех Московских храмов. — М.: Астрель, 2004. — Т. 2. — С. 160—162. — 744 с. — 7000 экз. — ISBN 978-5-271-07711-1. Забелин И. Е. Материалы для истории, археологии и статистики города Москвы. — М.: издательство Московской Городской думы, 1884. — Т. 1. — С. 462. П. Н. Шармин. Церковь Софии на Софийке у Пушечного двора // Москва. Энциклопедический справочник. — М.: Большая Российская Энциклопедия, 1992. Сытин П. В. Откуда произошли названия улиц Москвы. — М., 1959. — С. 237, 248, 247.
იერგ იმენდორფი

იერგ იმენდორფი (გერმ. Jörg Immendorff; დ. 14 ივნისი, 1945, ბლეკედე — გ. 28 მაისი, 2007, დიუსელდორფი) — გერმანელი მხატვარი და მოქანდაკე, ხელოვნებათმცოდნეობის პროფესორი დიუსელდორფის დიუმონ-ლინდემანის სახელობის ხელოვნების ინსტიტუტში. „ელბის სათავე“, 1999 „Affentor I“, 2007 „ჰანს ალბერსის ქანდაკება“, 1986 შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „იერგ იმენდორფი“ ვიკისაწყობში. Ich bin zu sehr noch hier Jörg Immendorff დაარქივებული 2011-02-14 საიტზე Wayback Machine. Jörg Immendorff gestorben Biografie zu Jörg Immendorff, Essl Museum დაარქივებული 2012-03-26 საიტზე Wayback Machine. ↑ 1.0 1.1 1.2 Deutsche Nationalbibliothek Record #118555537 // ინტეგრირებული ნორმატიული ფაილი — 2012—2016. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q27302"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q36578"></a> ↑ 2.0 2.1 Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ 3.0 3.1 Jörg Immendorff <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17299517"></a> ↑ 4.0 4.1 Jörg Immendorf — OUP, 2006. — ISBN 978-0-19-977378-7 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q217595"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q24255573"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1547776"></a> ↑ 5.0 5.1 Discogs — 2000. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q504063"></a> ↑ 6.0 6.1 filmportal.de — 2005. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q15706812"></a> ↑ 7.0 7.1 ბროკჰაუზის ენციკლოპედია <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227"></a> ↑ Delarge J. Le Delarge — Paris: Gründ, Jean-Pierre Delarge, 2001. — ISBN 978-2-7000-3055-6 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3118641"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q11305732"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q90"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q20056651"></a> ↑ 9.0 9.1 Franzke A. Immendorff, Jörg // Grove Art Online / J. Turner — [Oxford, England], Houndmills, Basingstoke, England, New York: OUP, 2018. — doi:10.1093/GAO/9781884446054.ARTICLE.T040000 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q217595"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q56691875"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q103935294"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q810196"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q21431157"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1547776"></a> ↑ 10.0 10.1 The Fine Art Archive — 2003. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q10855166"></a> ↑ 11.0 11.1 Munzinger Personen <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107343683"></a> ↑ http://www.dw-world.de/dw/article/0,2144,2560139,00.html
მოსკოვის სულიწმინდის ტაძარი

მოსკოვის სულიწმინდის ტაძარი (რუს. Храм Сошествия Духа Святого) — მართლმადიდებლური ტაძარი მოსკოვში. ეკლესია დაარსებულია XVIII საუკუნეში. მდებარეობს მოსკოვის სამხრეთის ადმინისტრაციული ოლქის დონის რაიონში, დანილოვის სასაფლაოს ტერიტორიაზე. ტაძრის წინამძღვარია დიაკვანი გენადი ბოროზდინი (2012 წლის 1 აგვისტოდან). ტაძარში მოქმედებ სამი საკურთხეველი: მთავარი საკურთხეველი ნაკურთხია სულთმოფენობის სახელზე. ეგვტერები კი წმინდა ანას (ღვთისმშობლის დედა) და ხერსონელი მღვდელმოწამეების (წმინდა მღვდელმოწამენი, ხერსონესის ეპისკოპოსები: ბასილი, ეფრემი, კაპიტონი, ევგენი, ეთერიოსი, ელპიდე, აღათოდორე) სახელზე. ტაძარი მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს მოსკოვის ეპარქიას. დანილოვის სასაფლაო გაიხსნა 1771 წელს, შავი ჭირის ეპიდემიის დროს დანილოვის მონასტრის სლობოდაში, ხოლო ერთი წლის შემდეგ ააგეს ხის ეკლესია ხერსონელი წამებულების სახელზე. ახლად აგებული ტაძარი აკურთხეს 1772 წლის 31 დეკემბერს. ქვის ეკლესია ააგეს მოძველებული ხის ეკლესიის ადგილზე 1829 და 1838 წლებს შორის ს. ლ. ლეპეშკინის ფინანსებითა და არქიტექტორ ფიოდორ მიხეილის ძე შესტაკოვის პროექტის მიხედვით. ტაძარი აკურთხეს 1838 წლის 25 სექტემბერს. ახალი ტაძრის მთავარი საკურთხეველი აკურთხეს სულიწმინდის გარდამოსვლის - სულთმოფენობის სახელზე, ხოლო ეგვტერები ხერსონელი წამებულებისა და წმინდა ანას მიძინების სახელზე. 1832 წელს შედგენილი ტაძრის კანკელი შემონახულია დღევანდელ დღემდე. 1922 წელს ეკლესიიდან დაიტაცეს 7 ფუთი ოქროსა და ვერცხლის საეკლესიო ფასეულობები. 1929 წელს, სიმონოვის მონასტრის დახურვის შემდეგ სულიწმინდის ეკლესიაში გადაიტანეს მონასტრის სიწმინდეები: ივერიის ღვთისმშობლის ხატი, ღვთისმშობლის ხატი „მსწრაფლშემსმენელი“, სერაფიმ საროველის ხატი. საბჭოთა ხელისუფლების დროს, 1930-იანი წლების რელიგიური დევნის პერიოდში ეკლესია არ დახურულა და იყო ერთადერთი სასაფლაოს ეკლესია მოსკოვში, რომელიც არ ჩავარდა ობნოვლენცების ხელში. 1941 წლის 13 ოქტომბერს მოსკოვიდან ევაკუაციის წინ პატრიარქის თანამოსაყდრემ მიტრპოლიტმა სერგი სტრაგოროდსკიმ ტაძრის საპატიო წინამძღვრად დანიშნა მთავარეპისკოპოსი ალექსი პალიცინი და მიანიჭა ვოლოკამსკის მთავარეპისკოპოსის ტიტული. Храм Сошествия Святого Духа на Даниловском кладбище на сайте Донского благочиния Храм Сошествия Святого Духа на Даниловском кладбище на сайте «Храмы России» ↑ Храм Сошествия Святого Духа на Даниловском кладбищена сайте Донского благочиния (см. раздел «История и святыни Храма»); ↑ წმიდა მღვდელმოწამენი, ხერსონესის ეპისკოპოსები: ბასილი, ეფრემი, კაპიტონი, ევგენი, ეთერიოსი, ელპიდე, აღათოდორე ↑ 3.0 3.1 3.2 3.3 3.4 Храм Сошествия Святого Духа на Даниловском кладбище. Путеводитель по Москве и Московской области. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2017-02-05. ციტირების თარიღი: 2017-02-05.
სიუზან კაჰრამანერი

სიუზან კაფრამანერი (თურქ. Suzan Kahramaner; დ. 21 მაისი, 1913 – გ. 22 თებერვალი, 2006) — თურქეთის აკადემიის ერთ-ერთი პირველი ქალი მათემატიკოსი. 9th International Symposium on Geometric Function Theory and Applications Symposium, GFTA2013 (Dedicated to Suzan Kahramaner) Abstract Book. Suzan Kahramaner - The Mathematics Genealogy Project
ყვითლოდის უღელტეხილი

ყვითლოდის უღელტეხილი (რუს. Китлод) — უღელტეხილი საქართველოსა და რუსეთის (ყაბარდო-ბალყარეთი) საზღვარზე, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარეში, მესტიის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს სვანეთის კავკასიონის მთავარ ქედზე, ტიხტენგენისა და კულაკთაუს მწვერვალებს შორის. სიმაღლე ზღვის დონიდან 3629 მ. აკავშირებს ჩრდილოეთით, — მდინარე ჩეგემის ხეობისა და სამხრეთით, — ენგურის მარჯვენა შენაკადის — მულხრის ზემოთებს. ↑ უნივერსალური ენციკლოპედიური ლექსიკონი ↑ კავკასიის ტოპონიმიკური ლექსიკონი
მოსკოვის მაცხოვრის ხელთუქმნელი ხატის ტაძარი (სეტუნი)

მოსკოვის მაცხოვრის ხელთუქმნელი ხატის ტაძარი (რუს. Храм Спаса Нерукотворного Образа) — მართლმადიდებლური ტაძარი მოსკოვში. ეკლესია დაარსებულია XVII საუკუნეში. მდებარეობს მოსკოვის დასავლეთის ადმინისტრაციული ოლქის მოჟაისკის რაიონში, კუნცევოს სასაფლაოზე. ტაძარს გააჩნია რეგიონალური მნიშვნელობის კულტურულ მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი. ტაძარი მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს მოსკოვის ეპარქიას. ტაძარი ააგეს 1673-1676 წლებში მამულში, რომელსაც ეწოდებოდა სპასკოე-მანუხინო და რომელიც ეკუთვნოდა, ბოიარ არტამონ სერგის ძე მატვეევს. 1809 წელს ტაძარი გადააკეთეს, ააგეს სამრეკლო და სატრაპეზო. ასევე გ. ა. კირიანოვის ფინანსებით ააგეს საკურთხეველი წმინდა გრიგოლ დეკაპოლელის სახელზე. 1833 წელს მაცხოვრის ეკლესიის გარშემო ააგეს ქვის გალავანი, 1844 წლიდან ა. გ. დობროვოლსკაიას ფინანსებით დაიწყო ახალი ეგვტერის მშენებლობა სატრაპეზოში, წმინდა ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის სახელზე. ახალი ეგვტერი აკურთხეს 1850 წელს. 1905 წელს წარიმართა ეგვტერების რეკნსტრუქცია არქიტექტორ ვიაჩესლავ ფრანცის ძე ჟიგარდლოვიჩის პროექტის მიხედვით. 1941 წელს ტაძარი საბჭოთა ხელისუფლებამ დახურა. 1970-იან წლებში დაწყებული სარესტავრაციო სამუშაოების შემდეგ, 1989 წელს ღვთისმსახურება აღსდგა. 1996 წლის 16 ივლისს ტაძარი აკურთხა მოსკოვისა და სრულიად რუსეთის პატრიარქმა ალექსი II-მ. ტაძრის საკურთხევლის გარეთ მდებარეობს მოსკოვის დამსახურებული მღვდლების განსასვენებელი. აქვეა 2009 წელს მოკლული დანიელ სისოევის განსასვენებელიც. უახლოესი მეტროსადგურია კუნცევსკაია. მეტროსადგურიდან მაცხოვრის ეკლესიამდე დადის ავტობუსი ნომერი 610. კუნცევოს სასაფლაო Спаса Нерукотворного Образа на Сетуни при Кунцевском кладбище храм დაარქივებული 2016-03-04 საიტზე Wayback Machine. . // Патриархия.Ru Сайт храма Спаса Нерукотворного Образа на Сетуни. ↑ Церковь Спаса на Сетуни, 1676 г.. Реестр объектов культурного наследия. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-04. ციტირების თარიღი: 2015-08-07.
მოსკოვის სამების ტაძარი (ვიშნიაკი)

მოსკოვის სამების ტაძარი (რუს. Храм Живоначальной Троицы) — მართლმადიდებლური ტაძარი მოსკოვში. ეკლესია დაარსებულია XVII საუკუნეში. მდებარეობს მოსკოვის ცენტრალური ადმინისტრაციული ოლქის ზამოსკვორეჩიეს რაიონში. ტაძრის მშენებლობა დაიწყო 1804 წელს და გაგრძელდ რამდენიმე ეტაპად: 1804-1811, 1815-1824, 1826-? წლებში. ტაძარს აქვს არქიტექტურული ძეგლის სტატუსი. ტაძრის მთავარი საკურთხეველი აკურთხეს სამების სახელზე. ტაძარი მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს მოსკოვის ეპარქიას. პირველი ეკლესია აღნიშნულ ადგილზე ააგეს სავარაუდოდ 1630-იან წლებში, მას შემდეგ, რაც ქალაქის სამხრეთ ნაწილებში დასახლდნენ სტრელცები. ახალ ეკლესიაზე პირველი დოკუმენტური მტკიცებულება თარიღდება 1642 წლით. პირველი ქვის ეკლესია ააგეს ჩიგირინის ბრძოლის აღსანიშნავად. მშენებლობაზე თანხმობა მიიღეს 1678 წელს, მაგრამ იგი დაიწყო არაუგვიანეს 1686 წლისა. აღნიშნული ეკლესია გააფართოეს ეგვტერების ხარჯზე 1706, 1734 და 1788 წელს. XIX საუკუნის დასაწყისში დაიწყო ძველი ტაძრის ნაგებობის შეცვლა ახალი ქვის ტაძრით. 1804 წელს კლვლავ მიაშენეს სატრაპეზო, ამავე წელს საფუძველი ჩაუყარეს ახალ ძირითად, ერთგუმბათიან ეკლესიას, რომლის შავი სამუშაოები დასრულდა 1812 წლამდე. 1812 წლის მოსკოვის დიდი ხანძრის დროს ეკლესია დაიწვა და აღადგინეს 1815 წლისთვის, ხოლო სრულიად აღდგენა მოხდა 1824 წლისთვის. 1826 წელს პიატნიცკის ქუჩის გაფართოების გამო ძველი სამრეკლო დაანგრიეს, ხოლო ახალი ააშენეს ფიოდორ მიხეილის ძე შესტაკოვისა და ნიკოლოზ ილიას ძე კოზლოვსკის პროექტის მიხედვით. გალავანი და საეკლესიო მსახურთა სახლი დაასრულეს 1838 წელს. საბჭოთა ხელისუფლებამ ეკლესია დახურა არაუადრეს 1929 წლისა, ხოლო გაიხსნა 1994 წელს. ტაძარში გაიხსნა ასევე წმინდა-ტიხონის მართლმადიდებლური ინსტიტუტი. ღვთისმსახურებას ასრულბს ინსტიტუტის რექტორი ვლადიმირ ვორობიოვი, ასევე ინსტიტუტის მღვდელი მასწავლებლები. Памятники архитектуры Москвы. Замоскворечье. М., «Искусство», 1994, ISBN 5-210-02548-9, c. 263—264 Троицкая церковь на temples.ru ↑ 1.0 1.1 Храм Троицы Живоначальной в Вешняках (в б. Лужниках) при Православном Свято-Тихоновском Богословском институте
მოსკოვის სამების ტაძარი (კარაჩაროვო)

მოსკოვის სამების ტაძარი (რუს. Храм Живоначальной Троицы) — მართლმადიდებლური ტაძარი მოსკოვში. ეკლესია დაარსებულია XVII საუკუნეში. მდებარეობს მოსკოვის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ადმინისტრაციული ოლქის ნიჟეგოროდის რაიონში. ტაძარს აქვს არქიტექტურის ძეგლის სტატუსი. ტაძრის მთავარი საკურთხეველი აკურთხეს სამების სახელზე. ეგვტერები ღვთისმშობლის ხატის „ზეციური სასწაულისა“ დანიკოლოზ საკვირველთმოქმედის სახელზე. ტაძარი მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს მოსკოვის ეპარქიას. ტაძარმა სახელწოდება მიიღო ყოფილ სოფელ კარაჩაროვოდან, რომელიც ცნობილია XVI საუკუნიდან, სოფელმა კი თავის მხრივ სახელი მიიღო მისი პირველი მფლობელების გვარის მიხედვით. სოფლის მფლობელები იყვნენ თავადი კარაჩაროვები. არეულობის ხანის შემდეგ სოფელი მიატოვეს და მიწის მფლობელი გახდა ვ. ი. სტრეშნევი. სოფელი კვლავ დასახლებული გახდა. სოფლის ტერიტორიაზე ამ პერიოდში ააშენეს ორი კოშკური ეკლესია სამი მამამთავრის სახელზე და ღვთისმშობლის ხატის „ზეციური სასწაულის“ სახელზე. 1661 წელს კარაჩაროვოს მიწის მფლობელი გახდა ანდრონიკოვის მონასტერი. 1774 წელს ღვთისმშობლის ხატის ეკლესიის ადგილზე ააგეს ქვის ეკლესია, მაგრამ მთავარი საკურთხეველი ახლა უკვე აკურთხეს ყოვლადწმინდა სამების სახელზე. სამი მამამთავრის სახელობის ეკლესია 1773 წლისათვის უკვე აღარ მოქმედებდა. 1782 წელს ტაძარს მიაშენეს ეგვტერი ღვთისმშობლის ხატის „ზეციური სასწაულის“ სახელზე. ეკლესია განაახლეს და გადაკეთეს 1904-1905 წლებში. 1917 წლის ოქტომბრის რევოლუციის შემდეგ ეკლესია დახურეს. ეკლესიას მოხსნეს გუმბათი, დაშალეს სამრეკლო. ტაძრის შენობაში განათავსეს ექსპერიმენტლურ-მექანიკური საამქრო. საამქრო 1978 წელს უკვე აღარ მუშაობდა, ტაძრის შენობა მიატოვეს და ნელ-ნელა იშლებოდა. 1980 წელს ტაძრის შენობაში განათავსეს მოქანდაკის სახელოსნო, რამაც გამოიწვია შენობის ინტერიერის რემონტი. ტაძარი რუსეთის მართლმადიდებელ ეკლესიას დაუბრუნდა 1992 წელს. Паламарчук П. Г. Окраины Москвы. Инославие // Сорок сороков Краткая иллюстрированная история всех Московских храмов. — Москва: Астраль, 2004. — Т. 4. — С. 316 — 318. — 696 с. — 7000 экз. — ISBN 978-5-271-07711-X. ↑ Решение Президиума Моссовета от 30.07.1992 № 84 «О ПАМЯТНИКАХ ИСТОРИИ И КУЛЬТУРЫ Г. МОСКВЫ»
მოსკოვის სამების ტაძარი (ლისტა)

მოსკოვის სამების ტაძარი (რუს. Храм Живоначальной Троицы) — მართლმადიდებლური ტაძარი მოსკოვში. ეკლესია დაარსებულია XVII საუკუნეში. მდებარეობს მოსკოვის ცენტრალური ადმინისტრაციული ოლქის მეშჩანის რაიონში. ტაძარი მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს მოსკოვის ეპარქიას. ხის ეკლესიის პირველი დოკუმენტალური მოხსენიება ამ ტერიტორიაზე მიეკუთვნება 1632 წელს. თავდაპირველად ეკლესია იყო სასაფლაოს ტერიტორიაზე, XVII საუკუნის შუა წლებიდან გახდა სტრელცების პოლკის ეკლესია, რომლებმაც ვასილი პეშეჩნიკოვის ინიციატივით დაიწყეს ახალი ეკლესიის მშენებლობა. ქვის ეკლესიის მშენებლობის დაწყების ზუსტი თარიღი ცნობილი არ არის, მაგრამ უკვე 1657 წელს ხის ეკლესიის გვერდით უკვე მიმდინარეობს ქვის ეკლესიის მშენებლობა. ტაძრის კურთხევა შედგა 1661 წელს. 1667 წელს სტრელცების პოლკი ვასილი პეშეჩნიკოვის მეთაურობით გააგზავნეს ასტრახანში სტეფანე რაზინის აჯანყების ჩასახშობად. დაბრუნების შემვეგ მეფე ალექსი მიხეილის ძემ პოლკის მეთაურს გადასცა 150 000 აგური პოლკის ეკლესიის მშენებლობის დასასრულებლად. 1680 წელს ეკლესიას მიაშენეს სატრაპეზო და ეგვტერი ღვთისმშობლის კვართის სახელზე ჩიგირინის ლაშქრობის აღსანიშნავად. 1689 წელს შენობაში გაჩნდა ხანძარი, დაიბზარა გუმბათი. 1770 წელს დაშალეს მოძველებული სამრეკლო, ხოლო 1774 წელს სატრაპეზო და ეგვტერი. ახალი სატრაპეზო და ეგვტერი ააშენეს ამავე 1774 წელს, ხოლო გალავანი და სამრეკლო - 1788 წელს. ამის შემდეგ ტაძარი გახდა მოსკოვის ერთადერთი მონასტერი, რომელსაც სამრეკლო ჰქონდა აღმოსავლეთის მხარეს. 1773-1774 წლებში ვაჭარ პ. კოლოსოვის ფინანსებით ააგეს ახალი ეგვტერი კვლავ ღვთისმშობლის კვართის სახელზე. 1796 წელს ააშენეს ეგვტერი იოანე დამასკელის სახელზე. 1805 წელს ის აკურთხეს მოსკოვის მიტროპოლიტის ალექსის სახელზე. 1878 წელს გამოცვალეს კანკელი. 1930 წელს ტაძრის წინამძღვარი ვ. სტრახოვი დააკავეს და 1938 წელს დახვრიტეს. 1939 წელს ეკლესია საბჭოთა ხელისუფლებამ დახურა, მოანგრიეს გუმბათი და სატრაპეზოზე დაადგეს კიდევ ერთი სართული. თავდაპირველად შენობაში განათავსეს ტრამვაის დეპოს მუშათა საერთო საცხოვრებელი, შემდეგ მოქანდაკის სახელოსნო. 1957 წელს საბოლოოდ დაანგრიეს სამრეკლო. 1990 წელს ტაძარი დაუბრუნეს რუსეთის მართლმადიდებელ ეკლესიას. 1991 წელს იგი კვლავ აკურთხეს და დაიწყო რეგულარული ღვთისმსახურება. 1998 წელს კეთილმოაწყეს ტაძრის მიმდებარე ტერიტორია. 2004 წელს ააშენეს ახალი სამრეკლო. სამრეკლოზე დაკიდეს ათი ზარი. Паламарчук П. Г. Москва в границах Садового кольца // Сорок сороков Краткая иллюстрированная история всех Московских храмов. — Москва: Астрель, 2004. — Т. 2. — С. 393—396. — 744 с. — 7000 экз. — ISBN 978-5-271-07711-1. Забелин И. Е. Материалы для истории, археологии и статистики города Москвы. — Москва: издательство Московской Городской думы, 1884. — Т. 1. — С. 679. П.Н. Шармин Церковь Троицы в Листах // Москва. Энциклопедический справочник : Москва. — Большая Российская Энциклопедия, 1992. Москва, которая есть / Сост. А. Алексеев. — М.: Департамент культурного наследия г. Москвы, 2013. — С. 179. — 238 с. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 Москва, которая есть / Сост. А. Алексеев. — М.: Департамент культурного наследия г. Москвы, 2013. — С. 179. — 238 с. ↑ Бабулин И.Б. Московские стрельцы: Боевой путь приказа Василия Пушечникова, 1650-1700 гг. // Армии и битвы. — 2005. — № 4. — С. 10-18.
კარლო ემანუელე III (სარდინია)

კარლო ემანუელე III (იტალ.: Carlo Emanuelle III) (დ. 27 აპრილი, 1701, ტურინი — გ. 20 თებერვალი, 1760, ტურინი) — სარდინიის მეფე, სალუცოს და მონფერატოს მარკიზი, აოსტას, მორიანას და ნიცას გრაფი, პიემონტის პრინჩიპე (თავადი) და სავოიის ჰერცოგი 1730–1773 წლებში. ენციკლოპედია „ბრიტანიკა“
კარლო ემანუელე IV (სარდინია)

კარლო ემანუელე IV ფერნანდო მარია (იტალ. Carlo Emanuele IV Fernando Maria) (დ. 24 მაისი, 1751, ტურინი — გ. 6 ოქტომბერი, 1819, რომი) — სარდინიის მეფე, სალუცოს და მონფერატოს მარკიზი, აოსტას, მორიანას და ნიცას გრაფი, პიემონტის პრინჩიპე (თავადი) და სავოიის ჰერცოგი 1796–1802 წლებში.
იგორ ბაბანოვი

იგორ ბაბანოვი (რუს. Игорь Евгеньевич Бабанов) დ. 15 ოქტომბერი, 1936, თბილისში — გ. 24 იანვარი, 1994 სანქტ-პეტერბურგში) — რუსი მთარგმნელი, ხელოვნებათმცოდნე, ისტორიკოსი, მწერალი, მასწავლებელი, საზოგადო მოღვაწე. იგორ ბაბანოვი დაიბადა საქართველოში, თბილისში. დაამთავრა თბილისის პედაგოგიური ინსტიტუტის ისტორიულ-ფილოლოგიური განყოფილება. 1960-იანი წლებიდან მოყოლებული ცხოვრობდა ქალაქ ლენინგრადში. გერმანიკული, სლავური და რომანული ენების ცოდნა მას საშუალებას აძლევდა ეთარგმნა სხვადასხვა ენიდან (გერმანული, ფრანგული, ინგლისური, იტალიური, ჩეხური) და ცნობილია ასევე მისი კომენტარები წიგნისათვის «მსოფლიო კულტურის ძეგლები». იგორ ბაბანოვი იყო ანტიკური ხანის სპეციალისტი. გარდაიცვალა 1994 წლის 24 იანვარს სანქტ-პეტერბურგში. Тень предмета стремлений : С. Лурье // Нева. 2001. - № 3. — გვ. 213—215. Человек и город : штрихи к портр. И. Бабанова / Е. Дунаевская // Звезда. — 2001. — № 10. — გვ. 199—201 ISSN 0321-1878 БАБАНОВ, Игорь Евгеньевич : / А.Арьев // Литературный Санкт-Петербург, XX век: энциклопедический словарь в 3 т.- СПб., 2015 - ტომი 1. გვ. 147 - 148 ISBN 978-5-8465-1388-4 Журнал Звезда 2001 N10 Презентация книг из библиографии Лермонтов, Бабанов, Вергилий http://lermontovka-spb.ru/events/4508