laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ცალმაგი

ცალმაგი ან ცალგმილი — ხეობის ტიპის მყინვარი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარეში, მესტიის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს ცალგმილის ქედის აღმოსავლეთ კალთაზე, მდინარე ენგურის მარჯვენა შენაკადის — დოლრაჭალის აუზში. სიგრძე 2,5 კმ, ფართობი 2,8 კმ². ცალმაგი საზრდოობს მწვერვალ ცალგმილის კალთებიდან ჩამონადენი მყინვარული ნაკადებით. ცალმაგის მყინვარიდან გამოედინება მდინარე ქვიში. ხაზარაძე რ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 185.
იაგუარი

იაგუარი (ლათ. Panthera onca) — მტაცებელი ძუძუმწოვარი კატისებრთა ოჯახის, პანტერათა გვარის წარმომადგენელი . მისი სხეულის სიგრძე 2 მ, წონა 140 კგ აღწევს. აქვს მასიური, მოქნილი სხეული, მოკლე ფეხები, ფართო, ძლიერბრჭყალებიანი თათები. ფერად მოწითალო-ყვითელია, თან შავი რგოლები და ხალები აქვს, ზოგჯერ შავიც გვხვდება. იაგუარი გავრცელებულია ჩრდილოეთ, ცენტრალურ და სამხრეთ ამერიკაში. ბინადრობს ხშირ, ტენიან ტროპიკულ და სუბტროპიკულ ტყეეებში, უპირატესობას ანიჭებს მდინარეთა სანაპიროებს. კარგად დაცოცავს ხეებზე და ცურავს. იკვებება ჩლიქოსნებით (ტაპირი, ირემი, პეკარი), მღრღნელებით, თევზებით, ჭამს აგრეთვე კუს და მის კვერცხებს, ზოგჯერ თავს ესხმის შინაურ საქონელსაც. მაკეობა 3,5 თვე გრძელდება, შობს 4-მდე ბოკვერს. აქვს მცირე სარეწაო მნიშვნელობა (იყენებენ ტყავს). ავალიანი რ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 36. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: იაგუარი მეტი სურათები და ინფორმაცია დაარქივებული 2010-05-25 საიტზე Wayback Machine. BBC-ს იაგუარის ვიდეოები დაარქივებული 2010-11-06 საიტზე Wayback Machine. ხალხი და იაგუარი დაარქივებული 2011-07-06 საიტზე Wayback Machine. Felidae Conservation Fund
ნორთლენდის რეგიონი

ნორთლანდი (ინგლ. Northland Region; მაორ. Te Tai-tokerau) — ახალი ზელანდიის ერთ-ერთი რეგიონი. როგორც სახელიდან ჩანს, იგი ქვეყნის ადმინისტრაციული რეგიონებიდან ყველაზე ჩრდილოეთით მდებარეობს. ადმინისტრაციული ცენტრია ქალაქი ფანგარეი. იმის გამო, რომ ის ჩრდილოეთით მდებარეობს, კლიმატი რბილია. უჭირავს 285 კმ სიგრძის ოკლენდის ნახევარკუნძულის 80 %. ფართობი 13 940 კმ²-ს შეადგენს, ქვეყნის დაახლოებით 5%-ს. დასავლეთით ესაზღვრება ტასმანის ზღვა, აღმოსავლეთით წყნარი ოკეანე. რელიეფი გორაკ-ბორცვიანია. მიწის დაახლოებით ნახევარი ტყეებსა და სასოფლო-სამეურნეო არეალებს უკავია. მიუხედავად იმისა, რომ XIX საუკუნეში აგათისის ტყეები თითქმის განადგურდა, მცირე რაოდენობით იგი დღესაც გვხვდება. აღმოსავლეთი სანაპირო უფრო უსწორმასწოროა და გამოირჩევა უბეებითა და ნახევარკუნძულებით. მაორის მითოლოგიის თანახმად, ჩრდილოეთ კუნძული უზარმაზარი თევზი ყოფილა, რომელიც გმირ მაუის დაუჭერია. ამის გამო, ნორთლანდს ხშირად ზედმეტსახელად „თევზის კუდს“ უწოდებენ. კუნძულზე ევროპული დასახლებების გაჩენის საწყის წერტილად სწორედ ეს რეგიონი მიიჩნევა. მეტად მნიშვნელოვანია დასახლება ვაიტანგი, სადაც 1840 წლის 6 თებერვალს, მაორის ტომებსა და ბრიტანეთის სამეფო ტახტს შორის ხელი მოეწერა ახალი ზელანდიის დაარსების დოკუმენტს. ნორთლანდი ახალი ზელანდიის ყველაზე ნაკლებურბანიზებული რეგიონია. ურბანულ არეალებში მოსახლეობის მხოლოდ 50 % სახლობს. მათ შორის უდიდესია ქალაქი ფანგარეი 52 200 მცხოვრებით (2011). 2003 წელს, ნორთლანდის მთლიანი შიდა პროდუქტი US$3,243 მლრდ-ს შეადგენდა, ახალი ზელანდიის მშპ-ის 2 %-ს. რეგიონის ეკონომიკა ეფუძნება სოფლის მეურნეობას, მეთევზეობას, ხე-ტყის გადამუშავებასა და მებაღეობას. ახალი ზელანდიის რეგიონები The regional council's site Northland regional information web site. Northland დაარქივებული 2008-10-14 საიტზე Wayback Machine. in Te Ara the Encyclopedia of New Zealand This is the Place დაარქივებული 2008-10-29 საიტზე Wayback Machine. - Northland living history website The NZ Automobile Association დაარქივებული 2012-10-01 საიტზე Wayback Machine. 's 101 Must-Do's for Northland Region ↑ Orange, Claudia. (2 March 2009) Northland region - Geography. Te Ara Encyclopedia of New Zealand. ციტირების თარიღი: 15 February 2010.
აკატარავა

აკატარავა (ინგლ. Akatarawa) — მდინარე ახალ ზელანდიაში, ჩრდილოეთ კუნძულზე. მდინარე საკმაოდ მოკლეა, მხოლოდ 20 კმ. სათავეს იღებს კლდოვან ხეობებში და აკატარავის ხეობის გავლით ერწყმის მდინარე ჰათს. http://www.linz.govt.nz/placenames/find-names/topographic-names-db/database/index.aspx?p=27622[მკვდარი ბმული]
აკიტიო

აკიტიო (ინგლ. Akitio) — მდინარე ახალ ზელანდიაში, ჩრდილოეთ კუნძულზე. მიედინება სამხრეთ-აღმოსავლეთის მიმართულებით, 35 კმ-ზე. აღმოსავლეთ სანაპიროზე, დასახლება აკიკიტოსთან ერთვის წყნარ ოკეანეს. http://www.linz.govt.nz/placenames/find-names/topographic-names-db/database/index.aspx?p=55204[მკვდარი ბმული]
ჟირაფისებრნი

ჟირაფისებრნი (ლათ. Giraffidae) — მცოხნელი ძუძუმწოვრების ოჯახი წყვილჩლიქოსნების რიგისა. აერთიანებს 2 გვარის 2 სახეობას: ჩვეულებრივ ჟირაფსა და ოკაპს. ჩვეულებრივი ჟირაფის (Giraffa camelopardalis) სიმაღლე 5-6 მეტრს, მასა 550-1800 კგ აღწევს. აქვს მოკლე სხეული, გრძელი მაღალი კისერი, პატარა თავი, დიდი თვალები, მოკლე და ვიწრო ყურები, პატარა რქები. არეალის სხვადასხვა საზღვრებში შეფერილობა ცვალებადია და ამის გამო ჟირაფის რამდენიმე ქვესახეობას გამოყოფენ. გავრცელებულია აფრიკაში საჰარის სამხრეთით. ბინადრობს სავანეებში. ქმნის მცირე ჯგუფებს, რომლებიც 12-15 (ზოგჯერ 70-მდე) სულისაგან შედგება. აქტიურია დღისით. იკვებება აკაციის ფოთლებით და ტოტებით. აქვს კარგი მხედველობა და სმენა. მაკეობა 420-450 დღეს გრძელდება. ხორცს საკვებად იყენებენ, ტყავს — სხვადასხვა ნაკეთობისათვის. ჟირაფის რაოდენობა ძალზე შემცირებულია, ხოლო ზოგან სრულიად განადგურებულია. შენარჩუნებულია უმთავრესად ეროვნულ პარკებსა და რეზარვატებში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 252.
შინაური კატა

შინაური კატა (ლათ. Félis silvéstris cátus) — მტაცებელი ძუძუმწოვარი ცხოველი კატისებრთა ოჯახისა. შინაური კატა გამოირჩევა მეგობრობის უნარით. ადამიანისა და კატის მეგობრობა 10 000 წელია გრძელდება, თავიდან მან ადამიანების დაფასება მოიპოვა იმით, რომ ანადგურებდა პარაზიტებს. ის ჭკვიან ძუძუმწოვრებს მიეკუთვნება და ექვემდებარება გაწვრთნას. უბრალო კატამ შეიძლება მოახდინოს მანიპულირება სხვადასხვა საგანზე ან მექანიზმზე. გამოირჩევა მისტიციზმითა და უცნაურობით. მასზე შექმნილი და დაწერილია მრავალი მითი. კატას ინტელექტის თვალსაზრისით შეუძლია სწავლა, ფიქრი, ამა თუ იმ პრობლემის გადაჭრა, მოხერხებულობა და გონიერება. სახლის კატები შეგუების უნარით ხასიათდებიან. ზოგიერთი კატა მტაცებელია (უყვარს ნადირობა), ამიტომ მათ უწევთ ფიქრი, თუ როგორ მოიტაცონ ესა თუ ის ცხოველი, შემდეგ შეკრან მსხვერპლი, როგორც აკეთებენ მგლები. კატები არიან ხორცისმჭამელი ცხოველები. მგლების, ძაღლების, მელიების და სხვა ზოგიერთი მტაცებლებლისგან განსხვავებით კატები არიან ყველაფრის მჭამელები. მიჩვევის შემთხვევაში, კატას შეუძლია გახდეს ვეგეტარიანელი, თუმცა, ჩვეულებრივ მოითხოვენ ხორცს. მათ ბრჭყალებს შეუძლია საჭმლის დაჭრა. კატებს აქვთ მოკლე ნაწლავები (როგორც ყველა ხორცისმჭამელს). ზოგჯერ, ისინი მუცელს ისუფთავებენ რწყევით, თუმცა ეს შეიძლება იყოს დაავადებაზე მომანიშნებელიც. კატის კუჭ-ნაწლავის ჯანმრთელობისთვის სასარგებლოა ხორბლის ყლორტი. კატებს, რომლებსაც შეუძლიათ გარეთ გასვლა, ცდილობენ მოიპოვონ საკვები, როგორიცაა თაგვები და მცირე ფრინველები. ↑ კატების რევოლუცია. http://www.scientificamerican.com/article.cfm?id=the-taming-of-the-cat&page=2 ↑ http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/graphic/2008/03/17/GR2008031700238.html?sid=ST2008031601236 ↑ [1] The Feline Patient
ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის გერბი

ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის გერბი — ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის სახელმწიფო სიმბოლო დროშასთან ერთად. მიღებულია ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს მიერ, 2018 წლის 6 ივლისის, № 64 დადგენილებით. გერბის ფარი ტალღისებურად გადაკვეთილია ორ ნაწილად ლაჟვარდ და ვერცხლის ველებად. ვერცხლის ველი შეადგენს ფარის 1/5 ნაწილს. ფარის ლაჟვარდოვან ველზე გამოსახულია ოქროს საწმისი, რომელზეც მოთავსებულია მეწამული მცირე ფარი ცენტრში ღვთისმშობლის ოქროს კვართით. გერბის ფარს ზემოთ მოთავსებულია საქალაქო ვერცხლის გვირგვინი — სამკოშკიანი ქონგურებიანი გალავანი (ციხე-სიმაგრის ფორმის) ნახევრად ღია ჭიშკრით. ფარს ქვემოთ მოთავსებულია გერბის დევიზის ვერცხლ-ლაჟვარდოვანი ბაფთა, რომლის ვერცხლის ველზე შავით ჩაწერილია გერბის დევიზი — „ზუგდიდი“. გერბის ფარს 4 ნაწილად (ველად) ყოფს ოქროს ჯვარი, რომლის მკლავები ეხება ფარის კიდეებს. I ნაწილი — ძოწის ველზე მოთავსებულია წმინდა მარიამ ღვთისმშობლის ვერცხლის კვართი; II ნაწილი — ლაჟვარდის ველზე ოქროს საწმისი; III ნაწილი — ლაჟვარდის ველზე ვერცხლის ხუთი შემცირებული ტალღოვანი სარტყელი; IV ნაწილი — ძოწის ველზე ყალყზე შემდგარი ვერცხლის ცხენი. გერბის ფარს ზემოთ მოთავსებულია საქალაქო ვერცხლის გვირგვინი — სამკოშკიანი ქონგურებიანი გალავანი (ციხე-სიმაგრის ფორმის) ნახევრად ღია ჭიშკრით. ფარს ქვემოთ მოთავსებულია გერბის დევიზის ვერცხლ-ლაჟვარდოვანი ბაფთა, რომლის ვერცხლის ველზე შავად ჩაწერილია დევიზი — „ზუგდიდი“. ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის დროშა და გერბი ↑ სსიპ „საქართველოს საკანონმდებლო მაცნე“.
ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის დროშა

ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის დროშა — ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის სახელმწიფო სიმბოლო გერბთან ერთად. მიღებულია ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს მიერ, 2018 წლის 6 ივლისის, № 64 დადგენილებით. დროშა წარმოადგენს მართკუთხედის ფორმის ქსოვილს, რომლის ცენტრში მოთავსებულია ოქროს ჯვარი. ჯვრის მკლავები ეხება დროშის კიდეებს და დროშის ველს, 4 არათანაბარ ნაწილად ყოფს: I და III მეოთხედი სიგანით ისე შეეფარდება II და IV მეოთხედების როგორც 3/7. დროშის I და III მეოთხედები ლაჟვარდის ფერია, ხოლო II და IV მეოთხედები — ძოწის. ოქროს ჯვარზე მოთავსებულია ჰერალდიკური ფარი ოქროს მცირე არშიით და ცენტრში ღვთისმშობლის ოქროს კვართით. ჯვრის მკლავების სისქე წარმოადგენს დროშის სიმაღლის 1/5. დროშის პროპორციაა 2:3. დროშის ძოწის ველზე გამოსახულია ოქროს ჯვარი, რომლის მკლავების გადაკვეთა ხდება დროშის მარჯვენა მხარეს, დროშის 1/3-ზე. ჯვრის მკლავების სისქე წარმოადგენს დროშის სიმაღლის 1/5. დროშის პროპორციაა 2:3. ↑ ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს დადგენილება № 64. საქართველოს საკანონმდებლო მაცნე (www.matsne.gov.ge) (ივლისი 6, 2018). ციტირების თარიღი: 11 მაისი 2020. ↑ ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 2012 წლის 17 აგვისტოს №29 დადგენილება. ↑ ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 2018 წლის 3 აგვისტოს №74 დადგენილება. ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის დროშა და გერბი
ოხანა

ოხანა — ჰავაის კულტურაში აღნიშნავს ოჯახს, მისი ფართო მნიშვნელობით. ოხანა მის წევრებს ავალდებულებს, რომ ახსოვდეთ და იზრუნონ ერთმანეთზე. ტერმინი არის ახალ ზელანდიაში მაორული ტერმინის ვახანაუს კოგნატური. ჰავაის კულტურაში ოხანა ყოველთვის აღნიშნავს სისხლით ნათესაობას, სხვა ტიპის კავშირები აღინიშნება ტერმინით „ხუი“. თანამედროვე ჰავაურ ეკონომიკაში ტერმინი - „ერთეული ოხანა“ გამოიყენება ქონების ისეთი ნაწილის აღსანიშნავად რომელიც უცხო პირებზე ვერ გაქირავდება. ახანა არის უოლტ დისნეის კომპანიის მიერ 2002 წელს გამოშვებული ნახატი ფილმის ლილუ და სტიჩი ძირითადი თემა. Wight, K. 1997. Illustrated Hawaiian Dictionary, The Bess Press. City & County of Honolulu 2003. Land Use Ordinance Honolulu Magazine, September, 2001, pp. 42–45 ↑ www.takitaniconstruction.com/ohanazoning.html, honoluludpp.org/downloadpdf/zoning/lupdfaqs.pdf, www.honoluludpp.org/downloadpdf/construction/ohana.pdf
თორელი

საკუთარი სახელი თორელი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: თორელი თორელი, გამრეკელი — დიდგვაროვანი ფეოდალი თორელი, გამრეკელი — დიდგვაროვანი ფეოდალი თორელი, კახა — დიდგვაროვანი ფეოდალი თორელი, კახა — დიდგვაროვანი ფეოდალი თორელები — დიდგვაროვან ფეოდალთა საგვარეულო
ძაღლი

ძაღლი (ლათ. Canis) — ძუძუმწოვრების გვარი ძაღლისებრთა ოჯახისა. მათი სხეულის სიგრძე 50-160 სმ, კუდისა — 20-50 სმ, მასა 6-80 კგ აღწევს. აქვთ რამდენადმე წაწვეტებული დინგი, დაცქვეტილი ყურები, მსხვილი და მძლავრი ეშვები. იკვებებიან ცხოველებით, ზოგი ჭამს მძორს, ბოსტნეულს, ხილს, ყურძენს და სხვა. მრავლდებიან წელიწადში ერთხელ. შობენ 1-19 უსუსურ ლეკვს. გავრცელებული არიან ყველგან გარდა ანტარქტიდისა, ახალი ზელანდიისა, მადაგასკარისა, სულავესისა და სხვა ოკეანური კუნძულისა. გვარში ცხრა სახეობაა, რომელთაგან საქართველოში გვხვდება 2 (მგელი და ტურა). ძაღლის გვარს მიეკუთვნება შინაური ძაღლი (C. familiaris), რომლის წინაპარია მგელი. ჯანაშვილი ა., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 264. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძაღლი
გალაკტიონ და ტიციან ტაბიძეების სახლ-მუზეუმი

გალაკტიონ და ტიციან ტაბიძეების სახლ-მუზეუმი — მუზეუმი ვანის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჭყვიშში. მუზეუმი მოიცავს ორ საგამოფენო შენობასა და გალაკტიონისა და ტიციანის ისტორიულ სახლებს. გალაკტიონ და ტიციან ტაბიძეების სახლ-მუზეუმს 2019 წლის 29 მაისს საქართველოს მთავრობის დადგენილებით მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორია. მუზეუმის მთლიანი ფართობი: 3 ჰა მუდმივი ექსპოზიცია: 450 კვ/მ პერიოდული გამოფენები: 30 კვ/მ საკონფერენციო დარბაზი: 60 კვ/მ საცავი: 30 კვ/მ მუზეუმის მუშაობის ყოველდღე, ორშაბათის გარდა, 10 სთ-დან 17 სთ-მდე მუზეუმში დაცულია გალაკტიონ და ტიციან ტაბიძეების მემორიალური ნივთები, ძველბეჭდური წიგნები გალაკტიონის მამის ბიბლიოთეკიდან, მე -19 ს-ის თიხის ჭურჭელი, ნაქარგობის ნიმუშები, ქართველ მხატვართა გრაფიკოსთა და სკულპტორთა ნამუშევრები. მუზეუმის გამოფენებია: „გალაკტიონი და ტიციანი“, „მეფე - პოეტი“, „მე დავიბადე აპრილის თვეში“, „გალაკტიონის ჩანახატები“, „ტიციანი და ბორის პასტერნაკი“. მოქმედებს საგანმანათლებლო პროგრამები, საქართველოს მუზეუმების ასოციაცია ↑ საქართველოს მთავრობის დადგენილება №254, 2019 წლის 29 მაისი, ქ. თბილისი, კულტურული მემკვიდრეობის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის თაობაზე. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-07-06. ციტირების თარიღი: 2019-07-06.
ფაკაპაპა

ვაკაპაპა (გენეალოგია) — მაორის კულტურის ფუნდამენტური პრინციპი. ის უფრო მეტს ნიშნავს ვიდრე უბრალოდ გენეალოგიურ კავშირს. ის განსაზღვავს ინდივიდებს შორის ურთიეთობის ფორმებს როგორებიცაა: ფანაუ (ოჯახი), ხაპუ (ტომის მცირე ერთეული) და ივი (ტომი). Cleve Barlow. Tikanga whakaaro: key concepts in Māori culture. Oxford University Press. Auckland, 1994. Marewa Glover. Kaupapa Māori health research methodology: a literature review and commentary on the use of a kaupapa Māori approach within a doctoral study of Māori smoking cessation. Scienze del comportamento applicate, Università di Auckland. Auckland, 2002. K. Russell. Hui: A hui to discuss how to create and maintain a relationship with Māori organisations. Dipartimento di studi familiari e comunitari, Università di Otago. Dunedin, 2004.
მელა

მელა (ლათ. Vulpes) — მტაცებელი ძუძუმწოვრების გვარი ძაღლისებრთა ოჯახისა. გავრცელებულია ყველგან, ანტარქტიდის გარდა. ავსტრალიაში შეყვანილია. გვარში 6 სახეობაა. ჩვეულებრივი მელა (Vulpes vulpes) ტანად ყველაზე დიდია. საქართველოში გვხვდება ჩვეულებრივი მელის 3 სახეობა. სამხრეთი რასები უფრო ღია ფერისანი არიან, გვხვდება სრულიად თეთრი (ალბინოსები) ან შავი ინდივიდები (მელანისტები). განსაკუთრებით მრავალრიცხოვანია ველებსა და უდაბნოებში. ბინადრობენ აგრეთვე ტყეში და სხვა ადგილებში. ცხოვრობენ სოროში, რომელსაც თვითონ თხრის, ზოგჯერ მაჩვის ან სხვა ცხოველის სოროს იკავებს. იყენებს ბუნებრივ თავშესაფრებს — მღვიმეებს, კლდის ნაპრალებს, წაქცეული ხეების ფუღუროებს და სხვა ადგილებს. აქტიურია დღისითაც და ღამითაც. მხედველობა შედარებით სუსტი აქვს, სმენა და ყნოსვა — კარგი. გამოირჩევა სიფრთხილით და მოხერხებულობით. იკვებება როგორც ცხოველური, ისე მცენარეული საკვებით, ძირითადად თაგვისებრი მღრღნელებით. წელიწადში ერთხელ მრავლდება. შობს 3-12 ლეკვს, რომელთაც 1,5 თვე რძით კვებავს. სქესობრივ სიმწიფეს აღწევს 10-11 თვისა. ტყვეობაში 15-20 წელი ცოცხლობს, ბუნებაში — სულ რამდენიმე წელი. მელა რეწვის მნიშვნელოვანი ობიექტია (იყენებენ ბეწვს). სარგებლობა მოაქვს მავნე მღრღნელების განადგურებით. ავალიანი რ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 554.
აგნესის ტბა

აგნესის ტბა (ინგლ. Lake Agnes) — პატარა მთის ტბა კანადაში, ალბერტის პროვინციაში. მდებარეობს ბანფის ეროვნული პარკის ტერიტორიაზე, ზღვის დონიდან 2134 მ სიმაღლეზე. სარკის ფართობი 0,52 კმ². სიახლოვეს მდებარეობს ლუიზის ტბა. შემოსაზღვრულია კლდოვანი მთებით. პოპულარული ტურისტული ობიექტია. ლუიზისა და აგნესის ტბები დაარქივებული 2012-09-29 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური)
სან-კრისტობალი

სან-კრისტობალი შეიძლება ნიშნავდეს: სან-კრისტობალი (არგენტინა) — ქალაქი არგენტინაში სან-კრისტობალი (ვენესუელა) — ქალაქი ვენესუელაში სან-კრისტობალი (ვულკანი) — ვულკანი ნიკარაგუაში სან-კრისტობალი (კუბა) — ქალაქი კუბაში სან-კრისტობალ-დე-ლა-ლაგუნა — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ესპანეთში
ტურა

ტურა (ლათ. Canis aureus) — მტაცებელი ძუძუმწოვარი ცხოველი ძაღლისებრთა ოჯახისა. მისი სხეულის სიგრძეა 71-82 სმ, მასა — 7-13 კგ. ზამთრობით ჩალისფრადაა შეფერილი, ზაფხულში ჭუჭყისფერ-ყვითელია და წითურ-მოშავო ელფერი დაკრავს, კუდი წითურ-მურაა, ბოლოში შავდება. გავრცელებულია სამხრეთ-აღმოსავლეთ ევროპაში, ჩრდილოეთ აფრიკაში, სამხრეთ აზიაში და კუნძულ შრი-ლანკაზე. საქართველოში გვხვდება თითქმის ყველგან ზღვის დონიდან 1000 მ სიმაღლემდე. ბინადრობს ჭალისა და მთის ძირების ტყეებში, ბუჩქნარებში და წყალსატევების ახლოს. იკვებება ცხოველური და მცენარული საკვებით, უმეტესად თაგვისებრი მღრღნელებით, კურდღლებით, ფრინველებით, ქვეწარმავლებით, ამფიბიებით, თევზებით, მწერებით და სხვა. ჭამს მძორს, ნაყოფს და სხვა. მაკეობა 63 დღე-ღამე გრძელდება. შობს 4-6 (იშვიათად 8-მდე) უსუსურ და თვალაუხილავ ლეკვს, რომლებიც სქესობრივად მწიფდებიან სიცოცხლის მე-2 წელს. ტურა აქტიურია უმთავრესად ღამით. ერთგვარ ზიანს აყენებს სამონადირეო მეურნეობას და მეფრინველეობას, ზოგჯერ ცოფისა და შავი ჭირის გამომწვევების გადამტანია. ავალიანი რ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 76. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ტურა
ელ-ლიმონი

ელ-ლიმონი შეიძლება ნიშნავდეს: დომინიკელთა რესპუბლიკაში ელ-ლიმონი (ინდეპენდენსია) — მუნიციპალიტეტი ინდეპენდენსიის პროვინციაში ელ-ლიმონი (სამანა) — მუნიციპალიტეტი სამანის პროვინციაში მექსიკაში ელ-ლიმონი (ხალისკო) — მუნიციპალიტეტი ხალისკოს შტატში ვენესუელაში ელ-ლიმონი (ვენესუელა) — ქალაქი ფალკონის შტატში ელ-ლიმონი (მდინარე)
სან-კარლოსი

სან-კარლოსი შეიძლება ნიშნავდეს: სან-კარლოსი (ბრაზილია) — ქალაქი ბრაზილიაში სან-კარლოსი (ვენესუელა) — ქალაქი ჩრდილო-დასავლეთ ვენესუელაში სან-კარლოსის მუნიციპალიტეტი — მუნიციპალიტეტი ვენესუელაში სან-კარლოსი (ანტიოკია) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში. სან-კარლოსი (ნიკარაგუა) — ქალაქი სამხრეთ ნიკარაგუაში სან-კარლოსი (ურუგვაი) — ქალაქი სამხრეთ ურუგვაიში სან-კარლოსი (ჩილე) — ქალაქი ჩილეში სან-კარლოსი (კორდობა) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, კორდობის დეპარტამენტში
სან-ხოაკინი

სან-ხოაკინი შეიძლება ნიშნავდეს: სან-ხოაკინი (ბოლივია) — მუნიციპალიტეტი ბოლივიაში სან-ხოაკინი (კარაბობო) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი ჩრდილოეთ ვენესუელაში სან-ხოაკინი (მექსიკა) — მუნიციპალიტეტი მექსიკაში სან-ხოაკინი (ფილიპინები) — მუნიციპალიტეტი ფილიპინებში სან-ხოაკინი (ჩილე)
ბეი-ოვ-პლენტის რეგიონი

ბეი-ოვ-პლენტი (ინგლ. Bay of Plenty; მაორ. Te Moana-a-Toi) — ახალი ზელანდიის ერთ-ერთი რეგიონი ჩრდილოეთ კუნძულზე. მდებარეობს თავისივე სახელობის ყურის გარშემო. ამ ყურეს სახელი ჯეიმზ კუკმა უწოდა, მას შემდეგ, რაც მიმდებარე მაორის სოფლებში საკვები პროდუქტების სიუხვე შენიშნა. საპირისპიროდ სხვა მოვლენისა, რა დროსაც მან ყურეს პოვერტი-ბეი უწოდა. 2006 წლის აღწერის მონაცემებით, რეგიონის მოსახლეობა 257 379 ადამიანს შეადგენს და ამ მხრივა ის ქვეყანაში სიდიდით მეხუთეა, ფართობის მხრივ კი მე–11. რაც შეეხება მოსახლეობის სიმჭიდროვეს, ამ მხრივ ბეი-ოვ-პლენტი ქვეყანაში მესამეა. უდიდესი ქალაქებია ტაურანგა, როტორუა და ფაკატანე. ამავე დროს, რეგიონი ერთ–ერთი ყველაზე სწრაფადმზარდია ახალ ზელანდიაში: 2001–2006 წლებში მოსახლეობა 7,5 %–ით გაიზარდა. მათ შორის, უფრო დიდი ზრდა შეინიშნებოდა დასავლეთ ნაწილსა და სანაპირო ზოლზე. ყველაზე უკანასკნელი, 2013 წლის აღწერის მონაცემებით, რეგიონის მოსახლეობამ 267 741 ადამიანი შეადგინა. რეგიონში განვითარებულია მებაღეობა, მეტყევეობა და ტურიზმი. რეგიონის ეკომონიკა მესამე ყველაზე განვითარებულია ქვეყანაში. ეკონომიკურად ნაკლებგანვითარებულია რეგიონის აღმოსავლეთი რაიონები. ახალი ზელანდიის რეგიონები Environment Bay of Plenty დაარქივებული 2015-05-17 საიტზე Wayback Machine. Bay of Plenty Times – regional newspaper Bay of Plenty დაარქივებული 2008-08-07 საიტზე Wayback Machine. in Te Ara the Encyclopedia of New Zealand Bay of Plenty Area Information ↑ Environment Bay of Plenty. (September 2004)Bay of Plenty Regional Land Transport Strategy გვ. 15–32. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2008-04-11. ციტირების თარიღი: 2008-02-28.
უაიკატოს რეგიონი

უაიკატო (ინგლ. Waikato) — ახალი ზელანდიის ერთ-ერთი რეგიონი ჩრდილოეთ კუნძულის ზემო ნაწილში. მოიცავს უაიკატოს, ჰაურაკის ვაკეებს, კორომანდელის ნახევარკუნძულს, ტაუპოს რაიონის დიდ ნაწილსა და როტორუის რაიონს. იმართება უაიკატოს რეგიონული საბჭოს მიერ. გადაჭიმულია კორომანდელის ნახევარკუნძულიდან (ჩრდილოეთით) სამხრეთით, რუაპეჰუს მთის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კალთებისაკენ. ვრცელდება ჩრდილოეთ კუნძულის დასავლეთ სანაპირომდე. შეიძლება ითქვას, რომ რეგიონი განფენილია მდინარე უაიკატოს აუზში. ჩრდილოეთით ესაზღვრება ოკლენდის რეგიონი, აღმოსავლეთით — პლენტის ყურე, სამხრეთ-აღმოსავლეთით — ჰოკს-ბეის რეგიონი, სამხრეთით კი მანავატუ-უანგანუისა და ტარანაკის რეგიონები. როგორც ფართობით, ისე მოსახლეობით უაიკატო ქვეყნის სიდიდით მეოთხე რეგიონია. ფართობი 25 598 კმ²-ს შეადგენს, მოსახლეობა 403 638 ადამიანს (2013). სახელწოდება მომდინარეობს მდინარე უაიკატოსგან, რაც მაორის ენაზე „მიმდინარე წყალს“ ნიშნავს. უმსხვილესი ქალაქია ჰამილტონი, 206 400 მოსახლით. აქ ფუნქციონირებს უაიკატოს უნივერსიტეტი. უაიკატოს რეგიონის ეკონომიკა მეოთხე უდიდესია ახალი ზელანდიის რეგიონებს შორის. 2007 წლის მარტში მთლიანი რეგიონული პროდუქტი $15 606 მლნ-ს შეადგენდა. ხელსაყრელი გეოგრაფიული მდებარეობისა და კლიმატის წყალობით, უაიკატოს ეკონომიკა დიდადაა დამოკიდებული სოფლის მეურნეობაზე. ახალი ზელანდიის რეგიონები Waikato Regional Council Hamilton & Waikato Tourism დაარქივებული 2018-03-05 საიტზე Wayback Machine. ↑ Swarbrick, Nancy. (3 June 2010) Waikato region – Overview. Te Ara – the Encyclopedia of New Zealand. ციტირების თარიღი: 10 July 2011. ↑ About the Waikato region. Waikato Regional Council. ციტირების თარიღი: 2011-05-11. ↑ Royal, Te Ahukaramū Charles. (3 May 2010) Waikato tribes – Waikato landmarks. Te Ara – the Encyclopedia of New Zealand. ციტირების თარიღი: 10 July 2011.
შიმშერი

შიმშერი, ხმალა (ლათ. Xiphias gladius) — თევზი შიმშერისებრთა ოჯახისა, მისი ერთადერთი წარმომადგენელი. ზედა ყბა ხმლის მსგავსად აქვს წაგრძელებული, მუცლის ფარფლები არ აქვს. მისი უქერცლო სხეულის სიგრძე 4 მ, მასა — 0,5 ტ აღწევს. სხეულის მაქსიმალური სიგრძე 4,55 მ, ხოლო წონა — 650 კგ-ს აღწევს. გავრცელებულია ყველა ოკეანეში, უმთავრესად ტროპიკებსა და სუბტროპიკებში. იკვებება კალმარებით, თინუსით და ზვიგენით. რეწვის ძვირფასი ობიექტია. კოსმოპოლიტია. ერთეულებად გვხვდება შავ, აზოვის, იაპონიის და სხვა ზღვებში. ხმელთაშუა ზღვაში ქვირითს ყრის ივნის-ივლისში. ხიზილალა პელაგიურია. ადამიანზე თავდასხმის შემთხვევა არ არის რეგისტირებული. ძლიერი თევზია, ძალიან სწრაფად გადაადგილდება. ზედა ყბის ხარჯზე იქმნება „ხმალისებრი“ წარმონაქმნი, რომელიც შეადგენს მისი სხეულის სიგრძის 1/3-ს. შიმშერი — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული) შიმშერი — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური)
ქვიშაქექია (თევზი)

ქვიშაქექია (ლათ. Gymnammodytes cicerelus) — თევზების სახეობა მექვიშიასებრთა ოჯახისა. ამ ოჯახის ერთადერთი წარმომადგენელია ხმელთაშუა ზღვაში. სხეულის მაქსიმალური სიგრძე 17 სმ აღწევს. დღისით ქვიშაში ეფლობა. ზურგი მუქი მომწვანო შეფერილობისაა. გვერდებზე გასდევს ვერცხლისფერი ზოლი. მუცელი მთლიანად ვერცხლისფერი აქვს. გავრცელებულია ატლანტის ოკეანის აუზში, კერძოდ: ადრიატიკის, ეგეოსისა და შავ ზღვებში. დიდი სარეწაო მნიშვნელობის თევზია. ქვიშაქექია – დახასიათება (ინგლისური)
გიზბორნის რეგიონი

გიზბორნის რეგიონი (ინგლ. Gisborne Region) — ახალი ზელანდიის ერთ-ერთი რეგიონი ჩრდილოეთ კუნძულის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. მართავს გიზბორნის რაიონული საბჭო. უდიდესი ქალაქია გიზბორნი, რომელიც აღმოსავლეთ სანაპიროზე, პოვერტის ყურის ჩრდილოეთ კიდეზე მდებარეობს. რეგიონს სახელი ეწოდა კოლონიური მდივნის, უილიამ გიზბორნის პატივსაცემად. გიზბორნი მეჩხერად დასახლებული, იზოლირებული რეგიონია. პატარა დასახლებები ძირითადად თავს იყრის აღმოსავლეთ სანაპიროს უბეების გასწვრივ. 2013 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 43 656 ადამიანს შეადგენს, რომლის სამი მეოთხედიც თავს ქალაქ გიზბორნში იყრის. არცერთ სხვა დასახლებას 1000 მცხოვრებზე მეტი არ ჰყავს. შიდა ნაწილში რელიეფი უსწორმასწოროა, გორაკ-ბორცვიანი, ტყეებით დაფარული. დასავლეთ ნაწილში მდებარეობს ტე-ურევერის ეროვნული პარკი. 2003 წელს, რეგიონის მთლიანი შიდა პროდუქტი US$1,031 მლრდ-ს შეადგენდა, ახალი ზელანდიის მშპ-ის 1 %-ს. Gisborne District Council Tourism Eastland დაარქივებული 2019-12-17 საიტზე Wayback Machine.
საპატიო ლეგიონის ორდენი

საპატიო ლეგიონის ორდენი (ოფიც. ფრანგ. Ordre national de la Légion d'honneur), საფრანგეთის ორდენი დაწესებული ნაპოლეონ ბონაპარტეს, საფრანგეთის რესპუბლიკის პირველი კონსულის, მიერ 1802 წლის 19 მაისს. ეს არის საფრანგეთის უმაღლესი ჯილდო და მას ანიჭებს საფრანგეთის პრეზიდენტი უდიდესი სამხედრო და სამოქალაქო მიღწევებისთვის. ორდენის დევიზია „ღირსება და სამშობლო“ („Honneur et patrie“). ორდენი ოქროს საწმისის ორდენი (ევროპა) ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: საპატიო ლეგიონის ორდენი Legiondhonneur.fr French Embassy in Canada article დაარქივებული 2008-01-23 საიტზე Wayback Machine. , ambafrance-ca.org Base Léonore, recensement des récipiendaires de la Légion d’honneur (décédés avant 1977), on the web site of the French Ministry of Culture (ფრანგული)
ალფრედი (მდინარე)

ალფრედი — მდინარე ახალ ზელანდიაში, ტასმანის რეგიონში. სათავეს იღებს სპენსერის მთებში და მიემართება სამხრეთ-დასავლეთით, სადაც ერწყმის მდინარე მარუიას. მოიპოვება ფიქლები, რომელიც რქატყუარას შეიცავს. ↑ John James Reed (1958). Regional Metamorphism in South-east Nelson. New Zealand Department of Scientific and Industrial Research, გვ. 16–17.