laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ძვ. წ. IX ათასწლეული

ათასწლეული მოიცავს პერიოდს ძვ. წ. 9000 წლიდან ძვ. წ. 8001 წლამდე. იწყება ნეოლითი პერიოდის ჰოლოცენის ეპოქა. შეიქმნა შიგირის იდოლი (მეზოლითი) ძვ. წ. 8500 წელი — მონადირეების ნეოლითური სადგომი კრამონდე (შოტლანდია) ძვ. წ. 8350 წელი — ნეოლითური სადგომი ქალაქ იერიქონში. ღორი მოიშინაურეს ჩინეთში. ცხვარი, თხა და ღორი მოიშინაურეს ახლო აღმოსავლეთში. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. IX ათასწლეული
ივრეის მარკა

ივრეის მარკა — მარკა, რომელიც არსებობდა X საუკუნეში თანამედროვე იტალიისა და საფრანგეთის საზღვარზე. მისი დედაქალაქი იყო ქალაქი ივრეა. ივრეის მარკას მართავდნენ ივრეის დინასტიის წარმომადგენლები. მარკა შეიქმნა 888 წელს იტალიის მეფე გვიდოს მიერ ანსკარისთვის, რომელიც მას მხარს უჭერდა საფრანგეთის ტახტისთვის ბრძოლაში, რომელიც წარუმატებელი აღმოჩნდა. ანსკარის შთამომავლები მარკას მართავდნენ მთელი X საუკუნე, ზოგიერთი მათგანი იტალიის მეფეც ხდებოდა, თუმცა XI საუკუნის დასაწყისში ივრეის მარკგრაფის ტიტული ვაკანტური გახდა და იმპერატორმა კონრად II-მ აღარ დანიშნა ახალი მარკგრაფი. ანსკარი (888—902) ადალბერტი I (902—924) ბერენგარი II (924—950) გი (950—965) ადალბერტ II (965—970) კონრადი (970 — დაახლ. 990) არდუინი (დაახლ. 990—1015) Wickham, Chris. Early Medieval Italy: Central Power and Local Society 400-1000. MacMillan Press: 1981. MARCHESI d'IVREA (ინგლისური)
ვერონის მარკა

ვერონის მარკა — შუა საუკუნეების მარკა საღვთო რომის იმპერიის შემადგენლობაში, ჩრდილო-აღმოსავლეთ იტალიის ტერიტორიაზე. მარკის ცენტრი იყო ქალაქები ვერონა და აკვილია. მარკა შექმნა უნროშიდების დინასტიის წარმომადგენელმა ბერენგარ I-მა, რომელიც მოგვიანებიათ, 890 წელს, იტალიის მეფე გახდა. მარკა გაუქმდა ლომბარდიის ლიგის შექმნის შემდეგ. Katrin Baaken: „Elisina curtis nobilissima“. Welfischer Besitz in der Markgrafschaft Verona und die Datierung der Historia Welforum. In: Deutsches Archiv für Erforschung des Mittelalters Bd. 55 (1999) S. 63-94 online Archäologie online: Marca Veronensis დაარქივებული 2007-09-27 საიტზე Wayback Machine. Veröffentlichungen zur Mark Verona im Opac der Regesta Imperii
ლუქსემბურგები

ლუქსემბურგები — დინასტია, რომელიც მართავდა საღვთო რომის იმპერიას (1308—1313, 1346—1400, 1410—1437), ჩეხეთს (1310—1437), უნგრეთსა (1387—1437) და ლუქსემბურგს, ლიმბურგიული სახლის შტო. დინასტიას სათავე დაუდო ლიმბურგის ჰერცოგმა, ვალერან III-მ (1170—1226), რომელმაც, ლუქსემბურგის გრაფის ასულთან, ერმეზიდა I-თან (1186—1247) ქორწინების წყალობით, მოიპოვა უფლებები ლუქსემბურგზე. მისი შვილიშვილებიდან, ჰაინრიხ V ლუქსემბურგელის (1216—1271; 1247 წლიდან ლუქსემბურგის გრაფი) ვაჟებიდან დაიწყო ორი შტო — საიმპერიო და ფრანგული. მნიშვნელოვანი წარმომადგენლები: ჰაინრიხ VII იოჰან ლუქსემბურგელი კარლ IV სიგიზმუნდ I ლუქსემბურგი. Jörg K. Hoensch: Die Luxemburger. Eine spätmittelalterliche Dynastie gesamteuropäischer Bedeutung 1308–1437. Kohlhammer, Stuttgart 2000. ISBN 3-17-015159-2 (Gut lesbare Gesamtdarstellung mit weiteren Literaturhinweisen)
ოქროს ბულა (1356)

1356 წლის ოქროს ბულა (ლათ. Bulla Aurea) — საღვთო რომის იმპერიის საკანონმდებლო აქტი, რომელიც მიიღო იმპერიის რაიხსტაგმა 1356 წელს. ყველაზე ცნობილი იმ დოკუმენტებიდან, რომელთაც ეწოდებოდა „ოქროს ბულა“. დოკუმენტის ლათინურ ენაზე შედგენილი ტექსტი დამტკიცდა იმპერატორ კარლ IV ლუქსემბურგის მიერ. ოქროს ბულის მოქმედებები შეწყდა იმპერიის არსებობის დასასრულთან ერთად (1806 წელი). კარლ IV ყველაზე მეტად დაკავებული იყო ჩეხეთის სამეფოში თავისი ძალაუფლების გამტკიცებითა და პირადი სამფლობელოების გაფართოებით. მან განამტკიცა იმპერიის პოლიტიკური დაშლა, როდესაც 1356 წელს გამოსცა „ოქროს ბულა“. ბულა აღიარებდა მთავრების სრულ სუვერენიტეტს თავიანთ სამფლობელოებში, კანონიერს ხდიდა ფეოდალებს შორის ომს, კრძალავდა ქალაქთა კავშირების შექმნას. ბულა რეგლამენტირებდა შვიდი საიმპერიო კურფიურსტის კოლეგიის (მაინცის, ტრირისა და კელნის არქიეპისკოპოსები, ჩეხეთის მეფე, რაინის პფალცგრაფი, საქსონიის ჰერცოგი და ბრანდენბურგის მარკგრაფი) მიერ გერმანიის მეფის (იმპერატორის) არჩევას და განსაზღვრავდა ამ კურფიურსტების უფლებებს. რაიხსტაგში წამყვანი როლი ჰქონდა მაინცის არქიეპისკოპოსს. გარდა ამისა, ბულა კრძალავდა საკურფიურსტოების ტერიტორიების გაყოფას. ამავე დოკუმენტით მტკიცდებოთა კურფიურსტების უფლება საკუთარი მონეტების განუსაზღვრელი რაოდენობით მოჭრაზე. (1993) Словарь нумизмата, 2-е изд., перераб. и доп., М.: Радио и связь. ISBN 5-256-00317-8.  ↑ СН 1993, „ოქროს ბულა“.
სილეზიის ომები

სილეზიის ომები — სამი სამხედრო კონფლიქტი ავსტრიასა და პრუსიას შორის, რომელსაც ფრიდრიხ II დიდი მეთაურობდა. კონფლიქტების მსვლელობისას 1740 წლიდან 1763 წლამდე სილეზიის პროვინცია გლაცის საგრაფოსთან ერთად პრუსიის შემადგენლობაში გადავიდა. ინგლისი, საფრანგეთი, რუსეთი და უფრო პატარა ევროპული სახელმწიფოები არაპირდაპირ მონაწილეობდნენ სილეზიის ომებში, მხარს უჭერდნენ ჯერ ერთ, შემდეგ მეორე მხარეს, შექმნილი სიტუაციის მიხედვით. საერთო ჯამში ინგლისი იყო ავსტრიის მხარეზე, ხოლო საფრანგეთი — პრუსიის. პირველი ორი ომი — სილეზიის პირველი ომი (1740—1742 წწ.) და სილეზიის მეორე ომი (1744—1745 წწ.) მოიცავს პრუსიის მონაწილეობას ავსტრიული მემკვიდრეობისათვის ომში (1740—1748 წწ.). სილეზიის მესამე ომი უფრო მეტად ცნობილი იყო, როგორც შვიდწლიანი ომი (1756—1763 წწ.) Война за Австрийское наследство Семилетняя война[მკვდარი ბმული] Династические войны в Европе XVIII века დაარქივებული 2014-02-12 საიტზე Wayback Machine. Участие России в войне за Австрийское Наследство Польша. Легница დაარქივებული 2013-01-02 საიტზე Wayback Machine. Семилетняя война Бытом- город в Польше დაარქივებული 2014-05-17 საიტზე Wayback Machine. Австрийское Наследство. БСЭ
ლესლი ჰოვარდი (მსახიობი)

ლესლი ჰოვარდი (ინგლ. Leslie Howard დ. 3 აპრილი, 1893 — გ. 1 ივნისი, 1943) — ინგლისელი კინოსა და თეატრის მსახიობი. ყველაზე ცნობილი როლები 1940-იან წლებში აქვს შესრულებული. აქტიურად მონაწილეობდა ანტინაცისტურ პროპაგანდაში. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ლესლი ჰოვარდი (მსახიობი) ლესლი ჰოვარდი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში ლესლი ჰოვარდი TCM-ის კინოფილმების მონაცემთა ბაზაში ლესლი ჰოვარდი Virtual History-ზე
ძვ. წ. X ათასწლეული

X ათასწლეულში სრულდება პალეოლითის ხანა. კაცობრიობის რაოდენობა სავარაუდოდ 5 მილიონ ადამიანამდეა. საჰარაში ბუბალური პერიოდი იაპონიაში იომონის ხანის დასაწყისი მოხდა ძაღლის მოშინაურება ამოწყდა Homo floresiensis - ადამიანის უკანასკნელი ნათესავი თურქეთის ტერიტორიაზე აღმოჩენილი უძველესი ქანდაკებები იყო გაკეთებული დაახ. ძვ. წ. 9600 - გამყინვარების დასასრული. ტრადიციულად პალეოლითსა და მეზოლითის შორის საზღვარი დაახ. ძვ. წ. 9500 - თანამედროვე ბალტიის ზღვა ანცილუსის ტბის სტადიაში შევიდა 9000 წლის შემდეგ - იერექონში პირველი ქვის ნაგებობები სპარსეთში მოხდა თხის მოშინაურება. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. X ათასწლეული
ემილ კონსტანტინესკუ

ემილ კონსტანტინესკუ (რუმ. Emil Constantinescu, 19 ნოემბერი 1939, ბენდერი, მოლდოვა) – რუმინელი პოლიტიკოსი, ქვეყნის პრეზიდენტი 1996–2000 წლებში. პროფესიიით გეოლოგი. 1966 წლიდან ასწავლიდა ბუქარესტის უნივერსიტეტის გეოლოგიურ ფაკულტეტზე. 1989 წლის რუმინეთის რევოლუციის შემდეგ ჩამოაყალიბა პოლიტიკური გაერთიანება – მოქალაქეთა კავშირი. 1992 წელს აირჩიეს ბუქარესტის უნივერსიტეტის პრეზიდენტად. 1996-2000 წლებში კი რუმინეთის პრეზიდენტია. ოფიციალური ვებსაიტი გარეგნობა C-SPAN-ზე
რუმინეთის დროშა

რუმინეთის დროშა — რუმინეთის რესპუბლიკის ეროვნული სიმბოლო გერბთან და ჰიმნთან ერთად. დროშა წარმოადგენს მართკუთხედის ფორმის ველს, რომელიც შედგება სამი ვერტიკალური ზოლისაგან: ლურჯი – დროშის ტარის მხარეს, ყვითელი – შუაში და წითელი – განაპირას. დროშა მიღებულია საფრანგეთის დროშის აშკარა გავლენით 1840-იან წლებში, თუმცა დროშის ფერები უფრო ადრე დასტურდება, კერძოდ ის გვხვდება ვლახეთის გოსპოდარის მიჰაი გულადის პერიოდში (1593–1601 წწ.). 2013 წელს მიიღეს გადაწყვეტილება, რომლის მიხედვითაც რუმინეთის დროშას ცენტრში დაემატება გერბი. 26 ივნისს ყოველწლიურად აღინიშნება დროშის დღე. რუმინეთის გერბი რუმინეთის ჰიმნი Закон № 75 от 16 июля 1994 დაარქივებული 2011-07-15 საიტზე Wayback Machine. (რუმინული): определяет размеры и цвета флага, а также правила его использования Закон № 96 от 20 мая 1998 დაარქივებული 2008-10-03 საიტზე Wayback Machine. (რუმინული): установил День Флага ↑ Флаг Румынии будет изменен. Появится свой герб. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-06-08. ციტირების თარიღი: 2014-02-06.
ვიქტორიასა და ალბერტის მუზეუმი

ვიქტორიასა და ალბერტის მუზეუმი (ინგლ. Victoria and Albert Museum) — დეკორატიულ-გამოყენებითი ხელოვნებისა და დიზაინის უმსხვილესი მუზეუმი მსოფლიოში; მდებარეობს სამხრეთ კენსინგტონში, დასავლეთ ლონდონი; დაფუძნდა 1852 წელს. შესვლა 2001 წლიდან უფასოა. მუზეუმი თავდაპირველად დაარსდა, როგორც სამხრეთ კენსინგტონის მუზეუმი 1851 წლის დიდი გამოფენის წარმატებით ჩატარების შემდეგ, ბუნების ისტორიის მუზეუმის, როიალ ალბერტ ჰოლის, ალბერტის მემორიალისა და მეცნიერების მუზეუმთან ერთად. ერთობლიობაში ისინი ქმნიან კულტურულ დაწესებულებათა კომპლექსს, ცნობილს სახელით ალბერტოპოლისი. პირველი ხელმძღვანელი იყო სერ ჰენრი კოული, რომელიც ასევე ორგანიზატორი იყო დიდი გამოფენის და, რომელმაც მუზეუმის კოლექციისთვის რამდენიმე ობიექტი ამ გამოფენაზე შეიძინა. წლების განმავლობაში მუზეუმმა მრავალი მნიშვნელოვანი ნივთი შემატა საკუთარ კოლექციას. თავდაპირველად მუზეუმში გამოფენილი იყო ხელოვნებისა და მეცნიერების ექსპონატები, რათა მნახველი ამ დარგებში მიღწევების ნიმუშებით დაეინტერესებინა. ამ პერიოდში ითვლებოდა, რომ ეს მომხმარებელთა, მწარმოებელთა და დიზაინერთა გემოვნებას გააუმჯობესებდა, რაც ზოგადად კულტურასა და ეკონომიკასაც აამაღლებდა. მუზეუმის ოფიციალური საიტი
კახა კუკავა

კახა კუკავა (დ. 12 ივლისი, 1976, თბილისი) — ქართველი პოლიტიკოსი, პარტია „თავისუფალი საქართველოს“ თავმჯდომარე, საქართველოს პარლამენტის წევრი (2004–2008) და თბილისის საკრებულოს წევრი (2010–2014). დაიბადა 1976 წლის 12 ივლისს თბილისში. 1993 წელს დაამთავრა 171-ე საშუალო სკოლა, 1998 წელს — თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი. 1997-1999 მუშაობდა საქართველოს იუსტიციის საბჭოში კონსულტანტად, შემდგომში – სექტორის უფროსად. 1999-2001 წლებში მუშაობდა საქართველოს სახელმწიფო დაცვის სპეციალურ სამსახურში. 2001 წლიდან სახელმწიფო სამსახურიდან გადადგომის შემდეგ დაკავებული იყო კერძო საადვოკატო პრაქტიკით. 2004-2008 წლებში იყო საქართველოს მე-6 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ნაციონალური მოძრაობა - დემოკრატები“, კონსერვატიული პარტიის ქვოტით. პრაქტიკულად არჩევისთანავე მიხეილ სააკაშვილის პოლიტიკის წინააღმდეგ პროტესტის ნიშნად დატოვა საპარლამენტო უმრავლესობა. 2007 წლის შემოდგომაზე არჩეულ იქნა ფრაქცია „დემოკრატიული ფრონტის“ თავმჯდომარედ. პარლამენტში კუკავა იყო რამდენიმე გახმაურებული საკანონმდებლო ინიციატივის ავტორი, მ. შ. „საქართველოს დსთ-დან გასვლის შესახებ“, „ლუსტრაციის შესახებ“ და „1992-1993 წლებში რეპრესირებული პირველი პრეზიდენტის მომხრეების რეაბილიტაციის შესახებ“. ეს უკანასკნელი ინიციატივა პარლამენტმა დაამტკიცა. გამოდიოდა პრეზიდენტ სააკაშვილის, შინაგან საქმეთა მინისტრ მერაბიშვილის და გენერალური პროკურორის ზურაბ ადეიშვილის მწვავე კრიტიკით. 2007-2009 წლებში იყო „გაერთიანებული ოპოზიციის“ ერთ-ერთი ლიდერი და სააკაშვილის მთავრობის წინააღმდეგ საპროტესტო აქციების ერთ-ერთი ორგანიზატორი. 2010 წლის ადგილობრივ არჩევნებში საარჩევნო ბლოკ ეროვნული საბჭოს სიით არჩეულ იქნა თბილისის საკრებულოს წევრად. 2010 წელს თანამოაზრეებთან ერთად დააფუძნა კონსერვატიული მიმართულების პოლიტიკური პარტია „თავისუფალი საქართველო“. 2011 წელს პარტიის პირველ ყრილობაზე არჩეულ იქნა პარტიის თავმჯდომარედ. კუკავა მონაწილეობდა 2012 წლის საპარლამენტო არჩევნებში როგორც ვაკის ოლქის მაჟორიტარი დეპუტატობის კანდიდატი. მან მიიღო ხმათა 1,31%. ამის შემდეგ მონაწილეობდა 2013 წლის 27 აპრილს გამართულ შუალედურ საპარლამენტო არჩევნებში ნაძალადევის ოლქში, სადაც დაიკავა მეორე ადრილი (17,26%). ჰყავს მეუღლე თეა ოქროპირიძე და 4 შვილი. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: კახა კუკავა კახა კუკავა — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი კახა კუკავა — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი (მოძველებული / არქივი / ახალი არქივი) კახა კუკავა ჟურნალ „ტაბულაზე“
ბუქარესტის უნივერსიტეტი

ბუქარესტის უნივერსიტეტი (რუმინ. Universitatea din București) — რუმინეთის უმსხვილესი უნივერსიტეტი. დაარსებულია 1864 წელს პრინც ალექსანდრ იოან კუზეს დეკრეტით. ოფიციალური საიტი Goliat — უნივერსიტეტში შემუშავებული პირველი რუმინული დხთ. ↑ https://eua.eu/about/member-directory.html ↑ https://web.archive.org/web/20221123144401/https://www.auf.org/les_membres/nos-membres/ ↑ https://web.archive.org/web/20231109092552/https://coara.eu/coalition/membership/
ოსკარის მე-9 დაჯილდოება

ოსკარის მე-9 დაჯილდოების ცერემონია — საუკეთესო ფილმებისა და კინოხელოვანების რიგით მე-9 დაჯილდოება კინემატოგრაფიულ ხელოვნებათა და მეცნიერებათა აკადემიის პრემიით.
დასავლეთ ფრანკთა სამეფო

დასავლეთ ფრანკთა სამეფო (ფრანგ. Francie occidentale) — სახელმწიფო ამჟამინდელი საფრანგეთის ტერიტორიაზე, წარმოიქმნა ფრანკთა იმპერიის გაყოფის შედეგად. 843 წელს კარლოს დიდის შვილიშვილებმა, ლოთარ I-მა, ლუდვიგ II გერმანელნმა და შარლ II მელოტმა დადეს ვერდენის ხელშეკრულება ფრანკთა იმპერიის გაყოფის შესახებ. ლოთარმა შეინარჩუნა იმპერატორის ტიტული და მიიღო იტალია და რაინისა და რონის მიმდებარე ზოლის ვრცელი მიწები (შუა ფრანკთა სამეფო), ლუდოვიკო გერმანელმა — რაინის აღმოსავლეთით მდებარე მიწები (აღმოსავლეთ ფრანკთა სამეფო), კარლოს მელოტმა — რაინის დასავლეთით მდებარე მიწები (დასავლეთ ფრანკთა სამეფო). Carlrichard Brühl: Die Geburt zweier Völker. Deutsche und Franzosen (9.–11. Jahrhundert). Böhlau Verlag, Köln u. a. 2001.
ენოს საგრაფო

ენოს საგრაფო ან ჰენეგაუს საგრაფო — შუა საუკუნეების საგრაფო, რომელიც მდებარეობდა თანამედროვე ბელგიის ტერიტორიაზე. ფრანგულად ეწოდებოდა ენოს საგრაფო (ფრანგ. comte de Hainaut), გერმანულად — ჰენეგაუს საგრაფო (გერმ. Grafschaft Hennegau). სახელწოდება მომდინარეობს დასახლებული პუქნტის სახელიდან, რომელიც მდებარეობდა საგრაფოს სამხრეთში, ან მდინარე ენისგან (ფრანგ. Haine), რომელიც ამ რეგიონს კვეთდა. თავდაპირველად საგრაფო შედიოდა ლოთარინგიის საჰერცოგოში, ხოლო 959 წელს ამ უკანასკნელის გაყოფის შემდეგ — ქვემო ლოთარინგიის საჰერცოგოში. 925 წლიდან ენოს გრაფები იყვნენ აღმოსავლეთ ფრანკთა სამეფოს ვასალები, მოგვიანებით — საღვთო რომის იმპერიის ვასალები. საგრაფოს დედაქალაქი იყო მონსი, გარდა ამისა, მასში შედიოდა ქალაქები ვალანსიენი და კამბრე. საიტი MEDIEVAL LANDs (ინგლისური) მიროსლავ მარეკის საიტი, რენიეს სახლი (ინგლისური) მიროსლავ მარეკის საიტი, ფლანდრიული სახლი (ინგლისური) მიროსლავ მარეკის საიტი, ავენები (ინგლისური) მიროსლავ მარეკის საიტი, ბავარიული სახლი (ინგლისური) Chronicle of Hainaut by Gilbert of Mons. დაარქივებული 2009-11-02 საიტზე Wayback Machine. Charles Duvivier: Recherches sur le Hainaut ancien („pagus hainoensis“) du VIIe au XIIe siècles. Fr. J. Olivier, Brüssel 1865. online Léo Verriest: Le régime seigneurial dans le comté de Hainaut du XIe siècle à la Révolution. Impr. P. Smeesters (Louvain) 1956. Jean-Marie Cauchies: La législation princière pour le comté de Hainaut: ducs de Bourgogne et premiers Habsbourg 1427-1506. Publications des Fac. St Louis, 1982. ISBN 2-8028-0025-6, 782802800255.
ვიტელსბახები

ვიტელსბახები (გერმ. Wittelsbach) — გერმანული ფეოდალური გვარი, რომელიც XII საუკუნის დასაწყისიდან პირველი მსოფლიო ომის დასრულებამდე მართავდა ბავარიას, კურპფალცს, ასევე რამდენიმე სხვა ახლომდებარე მიწას. გვარმა სახელწოდება მიიღო ვიტელსბახის ციხე-სიმაგრისგან, რომელიც XIII საუკუნის დასაწყისში მდინარე ზალეზე იდგა, ზემო ბავარიაში. პირველი ვიტელსბახები იყვნენ მეისენის მარკგრაფები და თიურინგიის ლანდგრაფები. ჰაინრიხ ლომის დაცემის შემდეგ (1180) განმტკიცდნენ ბავარიისა საჰერცოგოში. Семёнов И. Христианские династии Европы. — М., 2002. Döring О. Das Haus Witteisbach. — Münch., 1924. Häutle C. Genealogie des erlauchten Stammhauses Wittelsbach, von dessen Wiedereinsetzung in das Herzogthum Bayern (11. September 1180) bis herab auf unsere Tage. — Münch., 1870. Isenburg W. К. v. Stammtafeln zur Geschichte der europeischen Staaten, Bd 2. — B., 1936.
ქვემო ლოთარინგია

ქვემო ლოთარინგია (ლათ. Lotharingia Mosana, გერმ. Niederlothringen, ფრანგ. Basse-Lotharingie) — შუა საუკუნეების საჰერცოგო საღვთო რომის იმპერიის შემადგენლობაში. ამჟამად მისი ტერიტორია შედის ნიდერლანდებში, ბელგიასა და საფრანგეთში. 959 წელს ლოთარინგიის საჰერცოგოში იფეთქა ლოთარინგიის წარჩინებულთა მსხვილმა აჯანყებამ. ისინი უკმაყოფილონი იყვნენ ლოთარინგიის ჰერცოგისა და არექიეპისკოპოს ბრუნოს პოლიტიკით. ამ უკანასკნელებმა გასცეს სენიორების ციხე-სიმაგრეების განადგურების ბრძანება, ასევე წარჩინებულებს დიდი გადასახადები დააკისრეს. აჯანყებას მეთაურობდა ყოფილი მრჩეველი ბრუნო იმონი, შევრემონის სენიორი. აჯანყების ჩასახშობად და სამომავლოთ ლოთარინგიელების შესაჩერებლად, ბრუნომ საჰერცოგო ორ ნაწილად გაყო: ზემო ლოთარინგიად (L. Mosellana) და ქვემო ლოთარინგიად (L. Mosana). ტრირის, მეცის, ტულისა და ვერდენის რეგიონები უშუალოდ იყო დამოკიდებული იმპერატორზე. ყოველი საჰერცოგოს სათავეში ბრუნომ დასვა წარმომადგენელი, რომელსაც ჰქონდა ტიტული „ვიცე-ჰერცოგი“. ზემო ლოთარინგიის ვიცე-ჰერცოგი გახდა ბარისა და მეცის გრაფი ფრიდრიხ (ფერი) I (დაახლ. 942—984), რომელიც დაქორწინებული იყო ჰუგო დიდის ასულზე, ბრუნოს ძმიშვილზე. ქვემო ლოთარინგიის ჰერცოგი გახდა ენოს გრაფი გოტფრიდი. ლოთარინგიის საჰერცოგო DUKES of LOWER LOTHARINGIA Herzöge des herzogtums Nieder-Lothringen. Genealogie Mittelalter: Mittelalterliche Genealogie im Deutschen Reich bis zum Ende der Staufer. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-05-09. ციტირების თარიღი: 2011-12-17.
რაშტატი

რაშტატი (გერმ. Rastatt) — ქალაქი ბადენ-ვიურტემბერგის გერმანულ მიწაზე. მდებარეობს ბადენ-ბადენიდან ჩრდილოეთით 10 კმ-ში და კარლსრუედან სამხრეთით 22 კმ-ში. რაშტატის დასავლეთით მიედინება მდინარე რაინი და გადის საზღვარი საფრანგეთთან. მოსახლეობა შეადგენს დაახლოებით 50 ათას მცხოვრებს. 1992 წელს რაშტატში გაიხსნა კომპანია „დაიმლერ-ბენცის“ (ამჟამად „დაიმლერი“) ქარხანა, რომელიც ამჟამად უშვებს A-კლასისა და B-კლასის ავტომობილ „მერსედეს-ბენცს“. ქარხანაში მუშაობს 5000-ზე მეტი ადამიანი, ავტომობილების ყოველწლიური წარმოება — დაახლოებით 250 ათასი, სულ წარმოებულია 2 მილიონზე მეტი ავტომობილი. რაშტატში დაიდო რაშტატის ზავი (1714 წელი). რაშტატში დაიბადა და თავისი ადრეული წლები გაატარა გერმანელმა მწერალმა, ბოდო უზემ. ქალაქის ოფიციალური საიტი (გერმანული) ↑ Alle politisch selbständigen Gemeinden mit ausgewählten Merkmalen am 31.12.2022 — DESTATIS, 2023. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q122987347"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q764739"></a> ↑ Rastatt, Mercedes-Benz Plant. Daimler AG. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-12-10. ციტირების თარიღი: 2009-12-17.
ოსკარის მე-40 დაჯილდოება

ოსკარის 40-ე დაჯილდოების ცერემონია — საუკეთესო ფილმებისა და კინოხელოვანების რიგით მე-40 დაჯილდოება კინემატოგრაფიულ ხელოვნებათა და მეცნიერებათა აკადემიის პრემიით. ცერემონია გაიმართა 1968 წლის 10 აპრილს ლოს-ანჯელესში, კალიფორნია და მასში მონაწილეობა მიიღეს 1967 წელს გამოსულმა ფილმებმა. ოსკარის დაჯილდოებას აშშ-ში გადასცემდა ABC. დაჯილდოებაზე ყველაზე მეტი, 5 ჯილდო მიიღო ფილმმა „შუაღამის მხურვალება“.
დიდი გამოფენა (ლონდონი)

დიდი გამოფენა (Great Exhibition, აგრეთვე ცნობილი როგორც Crystal Palace Exhibition) იყო საერთაშორისო გამოფენა, რომელიც ჩატარდა ჰაიდ-პარკში, ლონდონი, 1851 წლის 1 მაისიდან 15 ოქტომბრამდე და პირველი იყო მსოფლიო კულტურული და ინდუსტრიული მიღწევების ექსპოზიციათა სერიაში — ერთობ პოპულარული ღონისძიება მე-19 საუკუნის მეორე ნახევარში. საერთაშორისო ინდუსტრის მიღწევათა დიდი გამოფენის ორგანიზატორები იყვნენ პრინცი ალბერტი, ჰენრი კოული, ფრენსის ფულერი და სამეფო აკადემიის სხვა წევრები, ხელოვნების, წარმოებისა და კომერციის წახალისების მიზნით, და თანამედროვე ინდუსტრიული ტექნოლოგიისა და დიზაინის მიღწევების აღსანიშნავად. კრიტიკოსთა შეხედულებით დიდი გამოფენა 1844 წელს საფრანგეთის ინდუსტრიული ექსპოზიციის უაღრესად დიდი წარმატების გამოძახილი იყო. გამოფენის მოსაწყობად სპეციალური შენობა, მეტსახელით "ბროლის სასახლე", დააპროექტა ჯოზეფ პაქსტონმა (სტრუქტურული ინჟინერი ჩარლზ ფოქსის დახმარებით). არქიტექტურულად საკმაოდ გაბედული შენობა პაქსტონის მიერ დევონშირის გრაფისთვის ზამთრის ბაღის პროექტის გამოცდილებით შეიქმნა ლითონის ჩონჩხითა და მინით, რომელიც ბირმინგემსა და სმეტნიკში დამზადდა, რასაც უდიდესი წარმატება ხვდა წილად. მასიური მინის შენობა 563 მ იყო სიგრძეში და 138 მ სიგანეში და სულ რაღაც ცხრა თვეში დასრულდა. შენობა მოგვიანებით გადაიტანეს სიდენჰემში, სამხრეთ ლონდონი. დიდი გამოფენა ფინანსურად მომგებიანი აღმოჩნდა, ამონაგებმა £186,000 შეადგინა, რაც ვიქტორიისა და ალბერტის მუზეუმის, მეცნიერების მუზეუმისა და ბუნების ისტორიის მუზეუმების დაარსებისთვის გამოიყენეს. ეს მუზეუმები გამოფენის სამხრეთით ააგეს, იმპერიული ინსტიტუტის გვერდით - ამ ადგილს შემდეგ ალბერტოპოლისი დაერქვა. გამოფენას ურთიერთწინააღმდეგობრივი რეაქცია ჰქონდა საზოგადოებაში. ზოგი შიშობდა, რომ დამთვალიერებელთა დიდი მასა შეიძლება რევოლუციურ ბრბოში გადაზრდილიყო, მაშინ როდესაც ისეთი რადიკალები, როგორც კარლ მარქსი, მას ნივთების მიმართ კაპიტალისტური ფეტიშიზმის განსახიერებად თვლიდნენ. დღეს დიდი გამოფენა ვიქტორიანული ერის სიმბოლოდ ითვლება და მისი სქელტანიანი კატალოგი მაღალი ვიქტორიანული დიზაინის პირველადი წყაროა. 1851 map Map of London showing the site of the Great Exhibition in Hyde Park. MAPCO "Memorials of the Great Exhibition" (cartoon) Cartoon series from Punch Magazine Charlotte Bronte's account of a visit to the Great Exhibition დაარქივებული 2009-01-24 საიტზე Wayback Machine. mytimemachine.co.uk Great Exhibition of 1851 and its legacy. Architecture and history. Royal Institute of British Architects. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 7 აპრილი 2012. ციტირების თარიღი: 14 December 2010. Great Exhibition Collection in the National Art Library დაარქივებული 2009-05-14 საიტზე Wayback Machine. Victoria and Albert Museum "In Our Time" BBC radio programme discussing the Great Exhibition and its impact. Originally broadcast 27 Apr 2006 Royal Engineers Museum დაარქივებული 2010-07-30 საიტზე Wayback Machine. Royal Engineers and the Great Exhibition Watercolours of the Great Exhibition. Paintings and Drawings. Victoria and Albert Museum. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2008-06-20. ციტირების თარიღი: 2007-11-13.
შუგარლენდის ექსპრესი

შუგარლენდის ექსპრესი (ინგლ. The Sugarland Express) — სტივენ სპილბერგის 1974 წლის ფილმი. დაფუძნებულია რეალურ ისტორიაზე. სტივენ სპილბერგმა მიიღო კანის კინოფესტივალის ჯილდო საუკეთესო სცენარისთვის. ყურადღება!  ქვემოთ მოყვანილია სიუჟეტის და/ან დასასრულის დეტალები. ახალგაზრდა ცოლ-ქმარი, რომელსაც წარსულში წვრილმანი დანაშაულები აქვს ჩადენილი, პრობლემის წინაშე დგება. სოციალური სამსახური მათ შვილს ართმევს და პატარას მინდობით აღზრდაში ამწესებს. ცოლი ქმარს დაარწმუნებს, რომ სასწრაფოდ ციხიდან უნდა გაიპაროს, მიუხედავად იმისა, რომ მხოლოდ 4 თვე დარჩა მოსახდელი, და ბავშვის გასატაცებლად უნდა გაემგზავრნონ პატარა ქალაქ შუგარლენდში. წყვილი გაიტაცებს პოლიციის მანქანასა და პოლიციელს. ტეხასის პოლიცია მათზე თავდასხმას თავს არიდებს მძევალის უსაფრთხოებიდან გამომდინარე და გამტაცებლებს დიდი კოლონით მიჰყვება უკან, შუგარლენდამდე. პოლიციის უფროსს გადამწყვეტი ზომების მიღება არ სურს, მაგრამ როცა კოლონა შუგარლენდში ჩავა, იძულებულია, გამტაცებლების ლიკვიდაციის ბრძანება გასცეს. „შუგარლენდის ექსპრესი“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) „შუგარლენდის ექსპრესი“ — Allmovie-ზე
ვერა ხოლოდნაია

ვერა ვასილის ასული ხოლოდნაია (რუს. Холодная, Вера Васильевна; დ. 5 აგვისტო, 1893 — გ. 16 თებერვალი, 1919) — რუსული მუნჯი კინოს ცნობილი მსახიობი. დღემდე მისი მონაწილეობით მხოლოდ ხუთი ფილმია შემორჩენილი და უცნობია სულ რამდენ ფილმშია გადაღებული, რაც მიახლოებით 50-დან 70-მდე სრული თუ მოკლემეტრაჟიანი ნამუშევარი უნდა იყოს. ვერა ხოლოდნაია კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში ხოლოდნაია — ეკრანის დედოფალი[მკვდარი ბმული] ვერა ხოლოდნაია. ბიოგრაფია, ფოტოსურათები და ცხოვრება
ბენ ჯონსონი (მსახიობი)

ბენ ჯონსონი (ინგლ. Ben Johnson დ. 13 ივნისი, 1918 — გ. 18 აპრილი, 1996) — ამერიკელი კინომსახიობი. 1940-იან და 50-იან წლებში ხშირად მონაწილეობდა ვესტერნებში. აგრეთვე იყო მსოფლიო ჩემპიონი როდეოში. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ბენ ჯონსონი (მსახიობი) Ben Johnson კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში Ben Johnson — Find a Grave-ზე
ოსკარის 49-ე დაჯილდოება

ოსკარის 49-ე დაჯილდოების ცერემონია — საუკეთესო ფილმებისა და კინოხელოვანების რიგით 51-ე დაჯილდოება კინემატოგრაფიულ ხელოვნებათა და მეცნიერებათა აკადემიის პრემიით. ცერემონია გაიმართა 1977 წლის 28 მარტს ლოს-ანჯელესში, კალიფორნია და მასში მონაწილეობა მიიღეს 1976 წელს გამოსულმა ფილმებმა. ოსკარის დაჯილდოებას აშშ-ში გადასცემდა ABC.
ჯო ლინ ტერნერი

ჯო ლინ ტერნერი (დ. 1951 წლის 2 აგვისტოს ნიუ ჯერსიში) — ამერიკელი როკ-მომღერალი. მისი ნამდვილი სახელი და გვარია ჯოზეფ ლინკუიტო. ტერნერი მღეროდა ჯგუფ Fandango-ში, შემდეგ ბრიტანულ როკ-ჯგუფებში რეინბოუ (1980-1984) და Deep Purple (1989-1992). ის სიმღერებსაც წერდა და მუშაობდა ისეთ ცნობილ ცნობილ გიტარისტებთან, როგორიცაა ინგვი მალმსტინი და რიჩი ბლეკმორი. Deep Purple-დან წასვლის შემდეგ ტერნერმა დაიწყო სოლო კარიერა. ის მუშაობდა გლენ ჰიუზთან და ბულგარელ გიტარისტ ნიკო კოტცევსა მის ჯგუფ Brazen Abbot-თან ერთად. Difficult to Cure (1981) Straight Between the Eyes (1982) Bent Out of Shape (1983) Odyssey (1986) Slaves And Masters (1990) Hughes Turner Project (2002) Hughes Turner Project: Live In Tokyo (2002) Hughes Turner Project 2 (2003) Rescue You (1985) Nothing's Changed (1995) Under Cover (1997) Hurry Up & Wait (1998) Under Cover, Vol. 2 (1999) Holy Man (2000) Slam (2001) JLT (2003) The Usual Suspects (2005) Akira Kajiyama / Joe Lynn Turner - Fire Without Flame (2006) Sunstorm (2006) ჯო ლინ ტერნერის ოფიციალური საიტი