laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ჩრდილოეთი მაგნიტური პოლუსი

ჩრდილოეთი მაგნიტური პოლუსი — დედამიწის ზედაპირზე არსებული პირობითი წერტილი, სადაც დედამიწის მაგნიტური ველი მკაცრად ქვემოთ არის მიმართულია. აღსანიშნავია, რომ ფიზიკური თვალსაზრისით, ჩრდილოეთი მაგნიტური პოლუსი „სამხრეთულია“. ჩრდილოეთი მაგნიტური პოლუსის განლაგება არ ემთხვევა გეოგრაფიულ ჩრდილოეთ პოლუსს. დაახლოებით XVII საუკუნის დასაწყისიდან პოლუსი განლაგებულია ამჟამინდელი კანადის არქტიკის ფარგლებში, პაკური ყინულების ქვეშ. ამას მოჰყვება ის, რომ კომპასის ისარი ჩრდილოეთს მიახლოებით უჩვენებს. ყოველდღე პოლუსი მოძრაობს ელიფსური ტრაექტორიით, გარდა ამისა, გადაადგილდება ჩრდილოეთ და ჩრდილო-დასავლეთ მიმართულებით დაახლოებით 10 კმ სიჩქარით წელიწადში, რის გამოც, მისი ნებისმიერი კოორდინატი დროებითია და არაზუსტი. XX საუკუნის მეორე ნახევრიდან პოლუსი საკმაოდ სწრაფად მოძრაობს ტაიმირის მიმართულებით. 2009 წელს ჩრდილოეთი მაგნიტური პოლუსის მოძრაობის სიჩქარემ შეადგინა 64 კმ წელიწადში. ჩრდილოეთი მაგნიტური პოლუსის საწინააღმდეგოა სამხრეთი მაგნიტური პოლუსი, რომელიც განლაგებულია ანტარქტიკაში. დედამიწის მაგნიტური ველის ასიმეტრიულობასთან დაკავშირებით, მაგნიტური პოლუსები არ წარმოადგენენ ანტიპოდურ წერტილებს. ჩრდილოეთი მაგნიტური პოლუსი 1831 წელს აღმოაჩინა ჯეიმზ კლარკ როსმა ჩ.გ. 70°05' 17" და დ.გ. 96°’46'45"-ზე. ↑ Geomagnetism — North Magnetic Pole, Canada Natural Resources website, retrieved May 2007 ↑ 2.0 2.1 Десятичные данные месторасположения в источниках отличаются от обычных координат, так как десятичные данные в, например, 81.3N, -110.8W, соответствуют координатам в 81°18′0″ N, 110°48′0″ W, где минуты′ и секунды″ в десятичных данных составляют десятые доли от 60 минут или секунд (то есть, например, 81.3°N это 81 градус и 0,3 от 60 минут (30% от 60 минут составляет 18 секунд, значит 81 град. 18 минут 00 секунд с.ш.); ср. 81°18′ ჩ. გ. 110°48′ დ. გ.﻿ / ﻿81.300° ჩ. გ. 110.800° დ. გ.﻿ / 81.300; -110.800) ↑ 3.0 3.1 3.2 3.3 Data Analysis Center for Geomagnetism and Space Magnetism Graduate School of Science, Kyoto University ↑ South Magnetic Pole დაარქივებული 2004-09-05 საიტზე Wayback Machine. . Commonwealth of Australia, Australian Antarctic Division, 2002.
იულიუს ნეპოტიანუსი

იულიუს ნეპოტიანუსი (ლათ. Iulius Nepotianus; დ. უცნობია — გ. 30 ივნისი, 350) — რომის უზურპატორი იმპერატორი 350 წლის 3 ივნისიდან 30 ივნისამდე. კონსტანტინიანების დინასტიის წარმომადგენელი. მართავდა ქალაქ რომს 28 დღის განმავლობაში, რის შემდეგაც მოკლა მეორე უზურპატორმა მაგნეციუსმა. ნეპოტიანუსი იყო იმპერატორი კონსტანციუს I ქლორუსის შვილის, ეუტროპიას და ვირიუს ნეპოტიანუსის შვილი. ნეპოტიანუსის დაბადების თარიღი უცნობია. DiMaio, Michael, «Nepotian (350 A.D.)», DIR
უზურპაცია

უზურპაცია — ხელისუფლების მითვისება კანონის დარღვევით, ძალადობრივი გზით, განხორციელებული ერთი პირის ან ჯგუფის მიერ. უზურპაცია ასევე ხდება არჩევნების უხეში დარღვევით და გაყალბებით. ზოგიერთ შემთხვევაში უზურპაცია ხდება ძალაუფლების გადამეტების გზით. იულიუს კეისარი ოქტავიანე ავგუსტუსი რადამისტი ვან მანი პროკოპიუსი ფლავიუს ევგენიუსი პიპინ მოკლე ჰენრი VII ეკატერინე II ნაპოლეონ I გეორგიოს პაპადოპულოსი აუგუსტო პინოჩეტი Алексеев С. С., Архипов С. И., Корельский В. М. и др. Теория государства и права. Учебник / Под ред. С. С. Алексеева. — М., 1998.
ფუტკარი მეთაფლია

მეთაფლია ფუტკარი, შინაური ფუტკარი (ლათ. Apis mellifera) — მწერი ფუტკრის გვარისა, ბინადრობს ოჯახებად. მისი სამშობლოა სამხრეთი აზია, საიდანაც მთელ მსოფლიოში გავრცელდა. მრავლდება ნაყარით. სხვადასხვა ბუნებრივ-ეკოლოგიურ პირობებში ჩამოყალიბდა ფუტკრის სხვადასხვა ჯიში: იტალიური, შუა რუსული, კარპატის, უკრაინული, კავკასიური და სხვა. კავკასიის ფუტკრებში გაერთიანებულია დაბლობის ყვითელი და ქართული ფუტკარი. ამ უკანასკნელმა პოპულარობა მოიპოვა თვინიერებით, პროდუქტიულობითა და ხორთუმის სიგრძით (6-8-7,2 მმ). ფუტკრის ოჯახი შედგება ერთი დედის, მრავალი ათასი მუშა და რამდენიმე ათასი მამალი ფუტკრისაგან. დედა ფუტკარს აქვს დიდი ტანი (20-25 მმ, მასა 200-250 მგ), მოკლე ხორთუმი, მკვეთრად განვითარებული სასქესო ორგანოები; არ აქვს ცვილის გამომყოფი ჯირკვლები და მტვრის შემგროვებელი აპარატი, დაკარგული აქვს ფიჭის შენების ინსტინქტი. ის ერთადერთი სრულყოფილი დედალია, რომელიც ნაყოფიერდება მამლისაგან და განაყოფიერებელ კვერცხს დებს. კვერცხის რაოდენობა სეზონის აქტიურ პერიოდში დღე-ღამეში 1500-2000 ც აღწევს. დედა ფუტკრის სიცოცხლის ხანგრძლივობა 4-5 წლამდე გრძელდება, თუმცა მისი პროდუქტიული ნაყოფიერება 1-2 წლით განისაზღვრება. მუშა ფუტკარი სქესობრივად მდედრია; აქვს განუვითარებელი სასქესო ორგანოები, გრძელი ხორთუმი, სამტვრე კალთები, გამომყოფი ჯირკვლები. მისი ტანის სიგრძე 12-14 მმ, მასა 100 მგ აღწევს. აქვს ფიჭის შენების ინსტინქტი და სხვა. ასრულებს ბევრნაირ ფუნქციას: აგროვებს და გადაამუშავებს საკვებს, ზრდის ახალ თაობას, იცავს ბუდეს და სხვა. მისი სიცოცხლის ხანგრძლივობა გაზაფხულ-ზაფხულის აქტიურ პერიოდში 1-1,5 თვით განისაზღვრება, ხოლო შემოდგომა-ზამთარში — 4-6 თვით. მამალი ფუტკარი გაზაფხულზე ჩნდება და ზაფხულის ბოლომდე ოჯახშია. ღალიანობის დამთავრების შემდეგ მამალ ფუტკრებს ოჯახიდან აძევებენ და ხოცავენ. მათ მხოლოდ გამანაყოფიერებელი ფუნქცია აქვთ. ტანად დიდები არიან, მოკლეხორთუმიანები. არა აქვთ მუშაობის უნარი, სამტვრე კალათები, ცვილის გამომყოფი ჯირკვლები და სხვა. ვითარდებიან პართენოგენეზურად, გაუნაყოფიერებელი კვერცხიდან. დედა, მუშა და მამალი ფუტკრების თანაცხოვრება წარმოქმნის ბიოლოგიურად ერთ მთლიან ოჯახს, რომლისთვისაც დამახასიათებელია საკვების დაგროვების, ფიჭის შენების, გამრავლებისა და გარემოსთან ურთიერთკავშირის რთული ინსტინქტები. მეთაფლია ფუტკარი ბინადრობს პრიმიტიულ ან სტანდარტულ სკებში, ვერტიკალურად განლაგებულ ფიჭებზე. წლის სხვადასხვა პერიოდში ფუტკრის ოჯახი სხვადასხვა სიძლიერისაა. ამ პერიოდებში შესაბამისად თაფლის, ბარტყისა და ჭეოს რაოდენობაც სხვადასხვა აქვს. ხიდეშელი ა., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 432. ჟღენტი ს., ჟღენტი გ., ფუტკრის მოვლა-მოშენება, თბ., 1951.
უჩა სოსიაშვილი

უჩა სოსიაშვილი (დ.26 ივლისი, 1989) — ქართველი მწვრთნელი, ამჟამად გორის „დილას“ თავკაცი. სოსიაშვილმა სამწვრთნელო კარიერა ქუთაისის საფეხბურთო სკოლა „ავაზაში“ დაიწყო, 2013 წლის ივლისში „სამტრედიის“ მწვრთნელად დაინიშნა, სადაც იმავე წლის დეკემბრამდე იმუშავა. თბილისის „დინამოს“ მეორე გუნდის მწვრთნელად მას შემდეგ დაუძახეს, რაც დუშან უჰრინის გუნდიდა წასვლის შემდეგ მალხაზ ჟვანია გახდა მთავარი გუნდის მწვრთნელი, ხოლო მალხაზის ადგილი უჩამ დაიკავა. „დინამოს“ მეორე გუნდთან ერთად პირველი ლიგის ა ჯგუფში მესამე ადგილის დაკავება შეძლო. 2014 წლის მაისიდან გორის „დილას“ მწვრთნელის პოსტი დაიკავა, მან გია გიგატაძე ჩაანაცვლა. მისი მასმედიისა და გულშემატკივრის წინაშე წარდგენა მოხდა 18 ივნისს, თენგიზ ბურჯანაძის სტადიონის საპრესკონფერენციო დარბაზში. პროფილი Soccerway-ზე (ინგლისური) ↑ გორის „დილა“ 24 წლის მწვრთნელს ჩააბარეს [მკვდარი ბმული], საინფორმაციო სააგენტო „http://sportall.ge/“[მკვდარი ბმული], 27 მაისი, 2014. ↑ ,,დილას" უჩა სოსიაშვილი გაწვრთნის , გორის „დილას“ ოფიციალური საიტი, 2 ივნისი, 2014. ↑ ,დილამ" უჩა სოსიაშვილი წარადგინა, გორის „დილას“ ოფიციალური საიტი, 18 ივნისი, 2014.
სემიუელ პიპსი

სემიუელ პიპსი (ინგლ. Samuel Pepys, წარმოითქმის /ˈpiːps/; 23 თებერვალი, 1633, ლონდონი – 26 მაისი, 1703, კლეპემი, ლონდონიდან სამხრეთით) — ინგლისელი საზღვაო მეთაური, სამეფო საზოგადოების პრეზიდენტი, მსოფლიო მოსამართლე, და პარლამენტის წევრი, რომელიც ცნობილია თავისი დღიურის გამო, რომელსაც იგი ინახავდა ათწლეულის განმავლობაში, როდესაც ჯერ კიდევ შედარებით ახალგაზრდა იყო. მიუხედავად იმისა, რომ პიპსს არ ჰქონდა საზღვაო გამოცდილება, ის გაიზარდა ორივე მეფე ჩარლზ II-ის და შემდგომში მეფე ჯეიმზ II-ის პატრონაჟით, შრომისმოყვარეობის და ტალანტის გამოსამუშავებლად ადმინისტრირებისთვის, რათა გამხდარიყო საადმირალოს მთავარი მდივანი. პიპსის რეფორმები და გავლენა საადმორალოზე მნიშვნელოვანი იყო სამეფო ფლოტის პროფესიონალიზაციის დასაწყისში. პიპსი თავის დეტალურ პირად დღიურს ინახავდა 1660 წლიდან 1669 წლამდე, ხოლო პირველად მე-19 საუკუნეში დაიბეჭდა და ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი პირველადი წყაროა სტიუარტების რესტავრაციის პერიოდიდან. იგი იძლევა ერთმანეთს უთავსებს პირად გულახდილობასა და ისეთი დიდი მოვლენების თვითმხილველთა ჩვენებებს, როგორებიცაა დიდი ჭირიანობა ლონდონში, ჰოლანდიის მეორე ომი და დიდი ხანძარი ლონდონში. დღიურში უკანასკნელი ჩანაწერი 1669 წლის 31 მაისს გაკეთდა. Ollard, Richard (1984). Pepys: a biography, First published 1974, Oxford: Oxford University Press. ISBN 0-19-281466-4.  დღიური. ტომი I. შესავალი და 1660. ISBN 0-7135-1551-1 ტომი II. 1661. ISBN 0-7135-1552-X ტომი III. 1662. ISBN 0-7135-1553-8 ტომი IV. 1663. ISBN 0-7135-1554-6 ტომი V. 1664. ISBN 0-7135-1555-4 ტომი VI. 1665. ISBN 0-7135-1556-2 ტომი VII. 1666. ISBN 0-7135-1557-0 ტომი VIII. 1667. ISBN 0-7135-1558-9 ტომი IX. 1668–9. ISBN 0-7135-1559-7 ტომი X. კომპანიონი. ISBN 0-7135-1993-2 ტომი XI. საძიებელი. ISBN 0-7135-1994-0 James Long და Ben Long, The Plot Against Pepys (Woodstock, NY and New York: Overlook Press, 2007). ISBN 978-1-59020-069-8. C. Driver და M. Berridale-Johnson, Pepys at Table (London: Bell & Hyman, 1984). ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: სემიუელ პიპსი სემიუელ პიპსი — ნამუშევრები პროექტ „გუტენბერგზე“ ფილ ჯიფორდი: სემიუელ პიპსის დღიური დუნკან გრეის გვერდი პიპსის შესახებ ↑ Surname Pronunciation: Naesmyth to Petre. Debrett's. ციტირების თარიღი: 09.11.2011. ↑ Ollard (1984), თავი 16
გიორგი ნადირაძე

გიორგი ნადირაძე (დ. 14 მარტი, 1992, თბილისი) — ქართველი ფეხბურთელი, საფეხბურთო კლუბ ცხინვალის „სპარტაკისა“ და საქართველოს ეროვნული ნაკრების მეკარე. გიორგი ნადირაძე თბილისის „დინამოში“ 2006 წელს ჩაირიცხა. „დინამოს“ აკადემიაში ერთი წლით უფროს ასაკში სინჯებზე მისულმა მეკარემ ჯერ აკადემიის პერიოდი გაირა, შემდეგ დუბლებში გამოდიოდა, 2011-12 წლების სეზონისთვის კი ძირითადი შემადგენლობის განაცხადში გამოჩნდა. მისი დებიუტი შედგა საქართველოს ჩემპიონატის მე-15 ტურის გადადებულ მატჩში, სადაც „დინამო“ ქვეყნის მოქმედ ჩემპიონ „ზესტაფონთან“ 5:1 დამარცხა. 2012 წელს ცხინვალის „სპარტაკში“ გადავიდა და ძირითადში ადგილი დაიმკვირდა. საქართველოს თასის 2012-13 წლების გათამაშების მერვედფინალში, „სპარტაკი“ ვიტ ჯორჯიას შეხვდა, განმეორებით შეხვედრაში საქმე პენალტებამდე მივიდა, სადაც გიორგი ნადირაძემ ზედიზედ სამი 11-მეტრიანი მოიგერია და გუნდს მეოთხედფინალში გასვლაში დაეხმარა. გამოდიოდა საქართველოს 19 და 21 წლამდელთა ნაკრებებში. 2014 წელს საუდის არაბეთის წინააღმდეგ გასამართი ამხანაგური მატჩისთვის იძულებითი ცვლილება განხორციელდა, თემურ ქეცბაიამ ნუკრი რევიშვილის მაგივრად გიორგი ნადირაძე გამოიძახა. უმაღლესი ლიგა მეორე ადგილი: 2010/2011 პროფილი Transfermarkt-ზე (ინგლისური) პროფილი Soccerway-ზე (ინგლისური) ↑ ინფორმაცია მატჩის შესახებ Soccerway-ზე, ზესტაფონი 5:0 დინამო თბილისი ↑ გიორგი ნადირაძე: ვცდილობდი ზედმეტად არ მენერვიულა ,საინფორმაციო სააგენტო „http://sportall.ge“[მკვდარი ბმული], 16 დეკემბერი, 2011. ↑ გიორგი ნადირაძე: ასეთ რამეს არ გავაკეთებდი, მე ჩემი საქმე მაქვს ,საინფორმაციო სააგენტო „http://sportall.ge“[მკვდარი ბმული], 5 მარტი, 2013. ↑ ეროვნული ნაკრების სამზადისი ანდალუზიაში [მკვდარი ბმული], „სფფ-ს“ ოფიციალური საიტი, 27 მაისი, 2014.
მარჩელო ლიპი

მარჩელო ლიპი (იტალ. Marcello Lippi; დ. 12 აპრილი, 1948, ვიარეჯო) — მსოფლიო ჩემპიონი იტალიელი მწვრთნელი და ყოფილი ფეხბურთელი. ამჟამად ჩინეთის კლუბ „გუანჯოუ ევერგრანდის“ მთავარი მწვრთნელი. განახლდა: 26 მაისი, 2014 იუვენტუსი სერია A (5): 1994-95, 1996-97, 1997-98, 2001-02, 2002-03 იტალიის თასი: 1994-95 იტალიის სუპერთასი (4): 1995, 1997, 2002, 2003 უეფას ჩემპიონთა ლიგა: 1995-96 უეფას სუპერთასი: 1996 საკონტინენტთაშორისო თასი: 1996 გუანჯოუ ევერგრანდი ჩინეთის სუპერ ლიგა (2): 2012, 2013 ჩინეთის თასი: 2012 აზიის ჩემპიონთა ლიგა: 2013 იტალია მსოფლიო ჩემპიონატი: 2006 სერია A-ს წლის საუკეთესო მწვრთნელი: 1997, 1998, 2003 IFFHS მსოფლიოს საუკეთესო სანაკრებო მწვრთნელი: 2006 IFFHS მსოფლიოს საუკეთესო საკლუბო მწვრთნელი: 1996, 1998 Onze d'Or წლის საუკეთესო მწვრთნელი: 1997 იტალიის ფეხბურთის დიდების დარბაზი: 2011 ჩინეთის ჩემპიონატის წლის საუკეთესო მწვრთნელი: 2013
უკრაინის საპრეზიდენტო არჩევნები (2014)

უკრაინის საპრეზიდენტო არჩევნები — უკრაინის პრეზიდენტის არჩევნები თავდაპირველად დაგეგმილი იყო 2015 წელს, მაგრამ ქვეყანაში მიმდინარე პოლიტიკური კრიზისის გამო პრეზიდენტ ვიქტორ იანუკოვიჩს უზენაესმა რადამ მოუხსნა უფლებამოსილება და საპრეზიდენტო არჩევნებიც 2014 წლის 25 მაისისთვის დაინიშნა. უკრაინის ცენტრალურმა საარჩევნო კომისიამ რეგისტრაციაში მიიღო 46 განცხადება, რომელთაგან 23-ს უარი უთხრეს არჩევნებში მონაწილეობაზე. შედეგები ხმების 100% დათვლის შემდეგ: Карты результатов выборов 2014 по участкам დაარქივებული 2014-05-27 საიტზე Wayback Machine. Кандидати на пост Президента України
Canadian Pacific Railway

Canadian Pacific Railway, კანადის წყნაროკეანური რკინიგზა — სარკინიგზო ქსელი, 1968-1996 წლებში ცნობილი იყო Canadian Pacific-ის სახელით. გადაჭიმულია ვანკუვერიდან მონრეალამდე. მასში ასევე ჩართულია ამერიკის უდიდესი ქალაქები, როგორიცაა: მინეაპოლისი, ჩიკაგო და ნიუ-იორკი. შტაბ-ბინა მდებარეობს ალბერტას პროვინციის ქალაქ კალგარიში. ეს პროექტი არის კანადის პირველი ტრანსკონტინენტური რკინიგზა. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: Canadian Pacific Railway Canadian Pacific Railway official website Canadian Railway history and stories Official CPR brief history Teamsters Canada Rail Conference
ძმები მონგოლფიეები

ჟოზეფ-მიშელ მონგოლფიე (დ. 26 აგვისტო, 1740 — გ. 26 ივნისი, 1810) და ჟაკ-ეტიენ მონგოლფიე (დ. 6 იანვარი, 1745 — გ. 2 აგვისტო, 1799) — საჰაერო ბუშტის გამომგონებელი ფრანგი ძმები. საჰაერო ბუშტის პირველი საჯარო ჩვენება მოხდა 1783 წელს, იგი დამზადებული იყო ტილოსაგან და ქაღალდისაგან. 1883 წელს, ძმების მშობლიურ ქალაქ ანონეში მათი ძეგლი აღმართეს. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „ძმები მონგოლფიეები“ ვიკისაწყობში. "Lighter than air: the Montgolfier brothers" "Balloons and the Montgolfier brothers" კატეგორია:დაბადებული 1745
ქალთა უფლებები

ტერმინი ქალთა უფლებები დაკავშირებულია ყველა ასაკის ქალთა და გოგონათა უფლებებთან და თავისუფლებებთან. ქალის უფლებების ცალკე გამოყოფა ნაკარნახევი იყო ქალისადმი ისტორიულად ჩამოყალიბებული სტერეოტიპული დამოკიდებულებით, გენდერული ასიმეტრიისა და გენდერული უთანასწორობის დაძლევის სურვილით. ქალთა უფლებები ითვალისწინებს ქალის რეპროდუქციულ, პოლიტიკურ-ეკონომიკურ-სოციალური გადაწყვეტილებების მიმღებ სტრუქტურებში მონაწილეობის, განათლების, დასაქმების, სუფთა გარემოს, სამშვიდობო პროცესში ჩართვის უფლებებს. საერთაშორისო სამართალში მიღებულია რამდენიმე საერთაშორისო აქტი, რომლებიც განსაზღვრავენ ქალთა სტატუსს. ქალთა უფლებების დასკვნასთან დაკავშირებით ფუნდამენტური პრინციპია ქალთა დისკრიმინაციის აკრძალვის პრინციპი, რომელიც განმტკიცებულია ადამიანის უფლებათა თითქმის ყველა საერთაშორისო ხელშეკრულებით. სხვა საერთაშორისოსამართლებრივ აქტებთან ერთად ქალთა და მამაკაცთა თანასწორობის პრინციპი გათვალისწინებულია: ადამიანის უფლებათა საყოველთაო დეკლარაციაში (1948 წ.), საერთაშორისო პაქტში სამოქალაქო და პოლიტიკური უფლებების შესახებ (1966 წ.), საერთაშორისო პაქტში ეკონომიკური, სოციალური და კულტურული უფლებების შესახებ (1966 წ.), აგრეთვე შრომის საერთაშორისო ორგანიზაციის კონვენციაში შრომისა და დასაქმების სფეროში დისკრიმინაციის შესახებ (1958 წ.), იუნესკოს კონვენციაში განათლების სფეროში დისკრიმინაციის წინააღმდეგ ბრძოლის შესახებ (1960 წ.), კონვენციაში მამაკაცთა და ქალთა მიერ თანაბარი სამუშაოს შესრულებისათვის თანაბარი ანაზღაურების შესახებ (1951 წ.). ქალთა სტატუსს აწესრიგებს ისეთი მნიშვნელოვანი ხელშეკრულებებიც, როგორებიცაა: კონვენცია ქალთა პოლიტიკური უფლებების შესახებ (1952 წ.) და კონვენცია გათხოვილ ქალთა მოქალაქეობის შესახებ (1957 წ.). განსაკუთრებული მნიშვნელობა აქვს 1979 წლის 19 ნოემბრის კონვენციას ქალთა დისკრიმინაციის ყველა ფორმის აღმოფხვრის შესახებ: იგი ითვალისწინებს ქალთა ფუნდამენტურ უფლებებს და ქმნის სახელმწიფოს მიერ ამ უფლებათა შესრულების ზედამხედველობის მექანიზმს. გაეროს ფარგლებში მოქმედებს კომისია ქალთა მდგომარეობის შესახებ, რომელიც გაეროს ეკონომიკური და სოციალური საბჭოს დამხმარე ორგანოა. ადამიანის უფლებათა საერთაშორისო სამართალი, თბ., 2005, ISBN 99940-0-877-3 ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ქალთა უფლებები UN Convention on the Elimination of All Forms of Discrimination Against Women Human Rights Watch: Women's Rights World Organization Against Torture: No Violence Against Women Women's History Month by History.com Women's Human Rights Resources Programme დაარქივებული 2002-08-08 საიტზე Library of CongressCategory:Webarchive template other archives News, views and resources on Women's Rights
ინდოეთის პარლამენტი

ინდოეთის პარლამენტი — ინდოეთის უმაღლესი ფედერალური საკანონმდებლო ორგანო. შედგება პრეზიდენტისა და ორი პალატისაგან: ქვედა პალატა - ლოკ-საბჰა (სახალხო პალატა) და ზედა პალატა - რაჯია-საბჰა (შტატების საბჭო). პარლამენტის რეზიდენცია სანსად-ბჰავანი მდებარეობს ნიუ-დელიში. კანონპროექტებს იღებენ პარლამენტის ორივე პალატის დამტკიცებისა და პრეზიდენტის მოწონების შემდეგ. ლოკ-საბჰა შედგება 552, ხოლო რაჯია-საბჰა 250 დეპუტატისაგან. ინდოეთის პარლამენტის ოფიციალური საიტი ↑ Indian Parliament. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2009-02-03. ციტირების თარიღი: 2014-05-27.
სამოქალაქო დაუმორჩილებლობა

სამოქალაქო დაუმორჩილებლობა — პოლიტიკური ხასიათის მოძრაობა და ადამიანის უფლებათა დაცვის ერთ-ერთი ალტერნატიული საშუალება. სამოქალაქო დაუმორჩილებლობა არის პროტესტის გამოხატვის არაძალადობრივი ფორმა, როდესაც მოქალაქეთა ერთი ნაწილი ან მთელი მოსახლეობა არ ემორჩილება ხელისუფლებას, მოქმედ კანონმდებლობას (მათ შორის, გადასახადების გადახდას), ახდენს სხვადასხვა დაწესებულებისა ან უწყების მუშაობის პარალიზებას. სამოქალაქო დაუმორჩილებლობის იდეა მუშავდებოდა და გამოიყენებოდა ანტიკური დროიდან, იმ პერიოდში, როდესაც ეროვნული თუ საერთაშორისო საშუალებები არ არსებობდა. თუმცა XIX საუკუნემდე იგი აღიქმებოდა, როგორც კანონისადმი უბრალო დაუმორჩილებლობა. დღეს სამოქალაქო დაუმორჩილებლობას ოდნავ განსხვავებული კვალიფიკაცია მიენიჭა. კანონისადმი დაუმორჩილებლობა ჯერ კიდევ ძველი საბერძნეთის დროიდან აღვივებდა ფართო ინტერესს. დაუმორჩილებლობის დილემა აღწერილია მითოლოგიაში, ტრაგედიებსა და რელიგიურ მოძღვრებებში. იურიდიული და პოლიტიკური თეორიების თვალსაზრისით, ეს საკითხი მჭიდროდაა დაკავშირებული ბუნებითი სამართლის ფილოსოფიასთან. არისტოტელე, სოკრატე, წმინდა თომა აკვინელი და წმინდა ავგუსტინი ამართლებდნენ დაუმორჩილებლობას, თუკი დაწერილი კანონი არ შეესაბამებოდა ბუნებით სამართალს. ჯონ ლოკი აღიარებს დაუმორჩილებლობის შესაძლებლობას, თუკი სახელმწიფო არღვევს სოციალური კონტრაქტით გათვალისწინებულ ვალდებულებებს. XIX საუკუნეში ჰენრი დევიდ ტორომ ერთ-ერთი ეპოქალური ნამუშევარი შექმნა დაუმორჩილებლობის დარგში და შემოიტანა ტერმინი „სამოქალაქო“. XX საუკუნეში დაუმორჩილებლობის იდეა ფართოვდება და აქტიურად ინერგება. მაჰათმა განდისა და მარტინ ლუთერ კინგის ნამუშევრებმა დიდი წვლილი შეიტანა იდეის განვითარებაში. გარდა ამისა, რამდენიმე სხვა გამოჩენილმა ფილოსოფოსმა, როგორებიც არიან ჯონ როულზი, რონალდ დვორკინი, ჰუგო ადამ ბედო და ჰანა არენდტი, წარმოადგინა თავისი მოსაზრება ამ საკითხთან დაკავშირებით. სამოქალაქო დაუმორჩილებლობის იდეის მომხრეები ამტკიცებენ, რომ სამოქალაქო დაუმორჩილებლობა, გარკვეული კვალიფიკაციით, შეიძლება ხელს უწყობდეს დემოკრატიულ პროცესებს, თუმცა ოპონენტები მისი უარყოფისას ძირითადად არგუმენტად ასახელებენ მასობრივი უკანონობის საშიშროებას. უკანასკნელი დროის მოვლენებმა სერბეთში, საქართველოში და მიმდინარე პროცესებმა უკრაინაში კიდევ უფრო ინტენსიური გახადა ეს დებატები პოლიტიკურ წრეებშიც. სამოქალაქო დაუმორჩილებლობა შეიძლება გამართლებული იყოს ყველანაირი პოლიტიკური წყობის პირობებში, თუ მას სისხლისღვრა არ მოჰყვება. აქტიური მოქალაქეობის სახელმძღვანელო, თბ., 2005
რეი უილსონი

რეიმონდ უილსონი (დ. 8 სექტემბერი, 1968, დამფრიზი, შოტლანდია) — შოტლანდიელი მუსიკოსი. იგი უფრო მეტად ცნობილია, როგორც პოსტ-გრანჟ ჯგუფ სტილტსკინის ვოკალისტი და მუსიკოსი. 1996-1998 წლებში უილსონი იყო ჯგუფ ჯენესისის ვოკალისტიც. გამოცემული აქვს რვა სოლო (მათ შორის, საკონცერტო) ალბომი. ოფიციალური საიტი რეი უილსონი საიტზე MySpace ↑ დაარქივებული ასლი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2018-10-04. ციტირების თარიღი: 2014-05-27. ↑ John Sakamoto (6 June 1997). „Genesis names new singer“. Canoe. ციტირების თარიღი: 24 January 2011.
ჩარლზ ლოტონი

ჩარლზ ლოტონი (ინგლ. Charles Laughton; დ. 1 ივლისი, 1899, სკარბორო — გ. 5 დეკემბერი, 1962, ჰოლივუდი) — ინგლისელი თეატრისა და კინოს მსახიობიდა რეჟისორი. 1927 წელს მიიღო მონაწილეობა პიესაში ელზა ლანჩესტერთან ერთად, რომელიც შემდგომში მისი ცოლი გახდა და რომელთანაც ერთად მთელი ცხოვრების მანძილზე თანამშრომლობდა. კინოკარიერის გამო საცხოვრებლად გადავიდა ჰოლივუდში. არის სამი ფილმის სცენარის ავტორი და ორის რეჟისორი. 1955 წელს გადაიღო კრიტიკოსთა მიერ მოწონებული ფილმი „მონადირის ღამე“. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ჩარლზ ლოტონი ოფიციალური საიტი ჩარლზ ლოტონი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში ჩარლზ ლოტონი TCM-ის კინოფილმების მონაცემთა ბაზაში
ფრიც ლანგი

ფრედერიკ კრისტიან ანტონ „ფრიც“ ლანგი (დ. 5 დეკემბერი, 1890 — გ. 2 აგვისტო, 1976) — გერმანელ-ავსტრიელი კინორეჟისორი. სწავლობდა საინჟინრო სასწავლებელში და ხელოვნების აკადემიაში. 1918 წლიდან მუშაობდა რეჟისორად. თავდაპირველად დგამდა დეტექტიურ ფილმებს: „დოქტორი მაბუზე, მოთამაშე“ (1922), „მ“ (1931, გერმ. Mörder — მკვლელი) და სხვა. 1927 წელს ლანგმა გადაიღო ცნობილი კინოფილმი „მეტროპოლისი“, რომელიც იქცა მუნჯი კინოს ისტორიაში ყველაზე მსხვილბიუჯეტიან ფილმად. ლანგი ავტორია ფილმისა „ნიბელუნგები“ (1924), რომელშიც გერმანელები უმაღლეს რასად არიან წარმოდგენილი. ფაშისტური რეჟიმის დამყარების შემდეგ ემიგრაციაში იყო ჯერ საფრანგეთში, შემდეგ — აშშ-ში. ლანგის სხვა მნიშვნელოვანი ფილმებია ლინჩის კანონის წინააღმდეგ მიმართული სურათი „მძვინვარება“ (1936), ანტიფაშისტური ფილმი „ჯალათებიც კვდებიან“ (1942). 1958 წელს გადაიღო ფილმი „ინდოეთის აკლდამა“. ფრიც ლანგი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში ფრიც ლანგი — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული) ფრიც ლანგი — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური)
სპარსელები

სპარსელები, ფარსები — ხალხი ირანში. ირანის ძირითადი მოსახლეობა. ცხოვრობენ ძირითადად ცენტრალურ და აღმოსავლეთ ირანში. ეკუთვნიან ევროპეიდული რასის ინდო-მედიტერანეულ შტოს. სპარსელების საერთო რაოდენობა ირანში დაახლოებით 50 მილიონია. საუბრობენ სპარსულ ენაზე. რელიგიით მუსლიმან-შიიტები არიან; ეთნოკონფესიური ჯგუფები გებრები და პარსები ზოროასტრიზმის მიმდევრები არიან. ↑ Persian, Iranian. ციტირების თარიღი: 11 December 2018 Total Iranian Persian users in all countries. ↑ Uzbekistan. United States Central Intelligence Agency (December 13, 2007). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-07-09. ციტირების თარიღი: 2007-12-26. ↑ Persian in Turkey. Joshua Project. ციტირების თარიღი: 26 August 2014.
ანტიოქიის ბრძოლა

ანტიოქიის ბრძოლა — ბრძოლა რომის იმპერიის დაპირისპირებულ მხარეებს შორის. გაიმართა ანტიოქიასთან ახლოს 218 წლის 8 ივნისს. ერთ-ერთ მხარეს მეთაურობდა იმპერატორი მაკრინუსი, ხოლო მეორე მხარეს ჰელიოგაბალუსის მხედართმთავარი განისი. ბრძოლაში გაიმარჯვა ჰელიოგაბალუსმა და თავი რომის იმპერატორად გამოაცხადა. Ando, Clifford (2012) Imperial Rome AD 193 to 284: The Critical Century. Edinburgh University Press. ISBN 0-7486-5534-4.  Roman Empire Net article on Macrinus
სიენის საკათედრო ტაძარი

სიენის საკათედრო ტაძარი (იტალ. Duomo di Siena) — ღვთისმშობლის მიძინების სახელობის ტაძარი ქალაქ სიენაში. ტაძარი შენდებოდა 1215-1263 წლებში. ტაძარს აქვს ლათინური ჯვრის ფორმა, ასევე გააჩნია გუმბათი და სამრეკლოები. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „სიენის საკათედრო ტაძარი“ ვიკისაწყობში. სიენის ეკლესია დაარქივებული 2014-04-01 საიტზე Wayback Machine. allcastle.info-ზე.
შელი უინტერსი

შელი უინტერსი (ინგლ. Shelley Winters; დ. 18 აგვისტო, 1920, სენტ-ლუისი — გ. 14 იანვარი, 2006, ბევერლი-ჰილზი) — ამერიკელი თეატრის, ტელევიზიისა და კინოს მსახიობი. მისი კარიერა გრძელდებოდა 50 წელზე მეტ ხანს. მიღებული აქვს ორი ოსკარი. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: შელი უინტერსი შელი უინტერსი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში შელი უინტერსი TCM-ის კინოფილმების მონაცემთა ბაზაში
ემბერ ჰერდი

ემბერ ჰერდი (ინგლ. Amber Heard დ. 22 აპრილი, 1986, ოსტინი) — ამერიკელი მსახიობი და მოდელი. კარიერა დაიწყო ეპიზოდური როლების შესრულებით. სახელი გაითქვა 2008 წლის შემდეგ. აღიარებულია სექსსიმბოლოდ. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ემბერ ჰერდი ოფიციალური საიტი ემბერ ჰერდი Facebook-ზე ემბერ ჰერდი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში ემბერ ჰერდი TCM-ის კინოფილმების მონაცემთა ბაზაში
ყალმუხები

ყალმუხები (ყალ. хальмг, хальмгуд, მონღ. халимаг) — დასავლეთმონღოლური ერი, ეთნოსი, მცხოვრები ძირითადად ყალმუხეთის რესპუბლიკის ტერიტორიაზე. საუბრობენ ყალმუხურ და რუსულ ენებზე. არიან ოირატების ტომის შთამომავლები, რომლებიც XVII საუკუნის დასასრულსა და XVIII საუკუნის დასაწყისში ცენტრალური აზიიდან ვოლგისპირეთსა და ჩრდილოეთ კასპიისპირეთში გადასახლდნენ. 2010 წლის მონაცემებით ყალმუხების საერთო რაოდენობა დაახლოებით 184 ათასს შეადგენდა. მათი ძირითიდი რელიგია გელუგპის სკოლის ტიბეტური ბუდიზმია. ↑ Итоги ВПН 2010 ↑ Агентство Республики Казахстан по статистике. Перепись 2009. (Национальный состав населения.rar) ↑ По переписи 1989 года в Казахстане было 1 127 калмыков (Демоскоп Weekly. № 433—434).
დუჩო დი ბუონინსენია

დუჩო დი ბუონინსენია (იტალ. Duccio di Buoninsegna, დაახლ. 1255—1319) — იტალიელი მხატვარი, სიენის სკოლის წარმომადგენელი. მისი ცნობილი ნაშრომია „მაესტა“, რომელიც დამზადებულია 1308-1311 წლებში. მასზე გამოსახულია ღვთისმშობელი, გარშემო წმინდანებისა და ანგელოზების გამოსახულებებით. დუჩო დი ბუონინსენია დაარქივებული 2007-09-27 საიტზე Wayback Machine. დუჩო დი ბუონინსენია Галерея on line Джорджо Вазари о Дуччо