laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
Centromyrmex

Centromyrmex (ძვ. ბერძნ. κεντρο- +μύρμηξ „ჭიანჭველა ნესტარით“) — ჭიანჭველათა გვარი Ponerinae-ს ქვეოჯახიდან. გამოკვეთილი ტერმიტოფაგები. გავრცელების არეალებია აფროტროპიკის ოლქი. ნეოტროპიკის ოლქი. ინდომალაის ოლქი. გვარი მოიცავს დაახლოებით 20 სახეობას და იგი პირველად 1866 წელს გამოყო ავსტრიელმა მირმეკოლოგმა გუსტავ მაირმა (გერმ. Gustav Mayr, 1830—1908). დასავლეთი აფრიკის ტროპიკული რაიონების Feroponera Bolton & Fisher, 2008-ის და Promyopias-ის გვარებთან ერთად შეყვანილია Ponerinae-ის ქვეოჯახის Centromyrmex genus group-ის გვარის ჯგუფის შემადგენლობაში. Centromyrmex alfaroi Emery, 1890 Centromyrmex bequaerti (Forel, 1913) Centromyrmex bequaertii Centromyrmex brachycola (Roger, 1861) Centromyrmex congolensis Weber, 1949 Centromyrmex constanciae Arnold, 1915 Centromyrmex constanciae angolensis — Santschi, 1937 Centromyrmex constanciae constanciae — Santschi, 1915 Centromyrmex constanciae guineensis — Bernard, 1953 Centromyrmex decessor Bolton& Fisher, 2008 Centromyrmex ereptor Bolton& Fisher, 2008 Centromyrmex feae (Emery, 1889) Centromyrmex feae ceylonicus — Forel, 1900 Centromyrmex feae feae — (Emery, 1889) Centromyrmex feae greeni — Forel, 1901 Centromyrmex fugator Bolton& Fisher, 2008 Centromyrmex gigas Forel, 1911 Centromyrmex gilva Centromyrmex hamulatus (Karavaiev, 1925) Centromyrmex praedator Bolton& Fisher, 2008 Centromyrmex raptor Bolton& Fisher, 2008 Centromyrmex secutor Bolton& Fisher, 2008 Centromyrmex sellaris Mayr, 1896 Centromyrmex sellaris longiventris — Santschi, 1919 Centromyrmex sellaris sellaris — Mayr, 1896 Centromyrmex silvestrii (Santschi, 1914) Centromyrmex undet Bolton B. (2003). Synopsis and classification of Formicidae. Mem. Am. Entomol. Inst. 71: 1-370. Brown, W. L., Jr. (1955). The ant Centromyrmex donisthorpei Menozzi, a synonym. Psyche, 62, 103. Dejean, A., Durand, J. L. & Bolton, B. (1996). Ants inhabiting Cubitermes termitaries in African rain forest. Biotropica, 28, 701–713 Dejean, A. & Fénéron, R. (1996). Polymorphism and oligogyny in the ponerine ant Centromyrmex bequaerti. Insectes Sociaux, 43, 87–99. Dejean, A. & Fénéron, R. (1999). Predatory behavour in the ponerine ant Centromyrmex bequaerti: a case of termitolesty. Behavioural Processes, 47, 125–133. Delabie, J. H. C. (1995). Inquilinismo simultaneo de duas especies de Centromyrmex em cupinzeiros de Syntermes sp. Revista Brasileira de Entomologia, 39, 605–609. ↑ Mayr, G. (1866). Diagnosen neuer und wenig gekannter Formiciden. Verhandlungen der k.k. Zoologisch-Botanischen Gesellschaft in Wien, 16, 885–908. ↑ 2.0 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7 2.8 Barry Bolton & Brian L. Fisher (2008). „Afrotropical ants of the ponerine genera Centromyrmex Mayr, Promyopias Santschi gen. rev. and Feroponera gen. n., with a revised key to genera of African Ponerinae (Hymenoptera: Formicidae)“. Zootaxa. 1929: 1–37. ↑ Kempf, W. W. (1967). A synopsis of the Neotropical ants of the genus Centromyrmex Mayr. Studia Entomologica (N.S.), 9 (1966), 401–410.
თედორე რასკოლნიკოვი

თედორე თედორეს ძე რასკოლნიკოვი (რუს. Фёдор Фёдорович Раскольников; დ. 9 თებერვალი [ძვ. სტ. 28 იანვარი], 1892 — გ. 12 სექტემბერი, 1939, ნიცა) — რუსი სამხედრო მოღვაწე, დიპლომატი, ბოლშევიკი და რევოლუციონერი. რსდმპ წევრი 1910 წლიდან, ბოლშევიკი. 1912–1914 წლებში გაზეთების „ზვეზდასა“ და „პრავდას“ ლიტერატურული თანამშრომელი. პირველი მსოფლიო ომის პერიოდში გარდემარინების კლასების მსმენელი. იბრძოდა ბალტიის ზღვაზე. თებერვლის რევოლუციის შემდეგ კრონშტადტის ჯარისკაცთა საბჭოს თავმჯდომარე. ოქტომბრის რევოლუციის აქტიური მონაწილე. 1917 წლის ბოლოდან საზღვაო გენერალური შტაბის კომისარი, 1918 წლის გაზაფხულიდან სამხედრო საქმეთა სახალხო კომისრის, ლევ ტროცკის, მოადგილე. 1918 წლის 23 აგვისტოდან ვოლგის სამხედრო ფლოტილიის სარდალი, 1918 წლის შემოდგომიდან რესპუბლიკის სამხედრო-რევოლუციური საბჭოს წევრი. 1919 წლის 10 ივნისიდან ასტრახანი კასპიის ზღვის ფლოტილიის სარდალი, იმავე წლის ივლისიდან ვოლგა-კასპიის ზღვის ფლოტილიის სარდალი. 1920 წლის 28 აპრილს მონაწილეობდა ბაქოს ოკუპაციაში, ასევე ცარიცინის დაცვასა და ენზელის საზღვაო დესანტის ორგანიზებაში. 1920 წლის ივნისიდან 1921 წლის მარტამდე ბალტიის ფრონტის სარდალი. 1921 წლიდან დიპლომატიურ სამსახურშია. 1921–1923 წლებში იყო რსფსრ-ს სრულუფლებიანი წარმომადგენელი ავღანეთში, 1923–1930 წლებში ესტონეთში, 1930–1934 წლებში დანიაში, 1934–1938 წლებში ბულგარეთში. საგარეო საქმეთა სამინისტროს მიერ უკან გამოწვევის მიუხედავად უარს ამბობს საბჭოთა კავშირში დაბრუნებაზე და საცხოვრებლად გადადის პარიზში. შერაცხეს ქვეყნის მოღალატედ და გამყიდველად. 1939 წლის 17 ივნისს სსრკ-ს უმაღლესი სასამართლოს კოლეგიამ სასიკვდილო განაჩენი გამოუტანა. გარდაიცვალა გაურკვეველ ვითარებაში ნიცაში 1939 წლის 12 სექტემბერს. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: თედორე რასკოლნიკოვი Tales of Sub-Lieutenant Ilyin.
ნიკოლაი კაკურინი

ნიკოლაი ევგენის ძე კაკურინი (რუს. Никола́й Евге́ньевич Каку́рин დ. 1883 — გ. ივლისი, 1936) — რუსი სამხედრო მოღვაწე. იყო პირველი მსოფლიო ომის მონაწილე. 1914 წლიდან კიევის სამხედრო ოლქის მე-10 საარმიო კორპუსის შტაბის ობერ-ოფიცერი. 1915 წელს მე-5 ქვეითი დივიზიის შტაბის უფროსი ადიუტანტი, შემდეგ ბაიკალისპირეთის კაზაკთა მე-3 ბრიგადის ქვეითი დივიზიის შტაბის უფროსი. 1917 წლიდან პოლკოვნიკი, კავკასიის მე-7 ქვეითი პოლკის მეთაური. 1918 წლიდან უკრაინის სახალხო რესპუბლიკის არმიის შემადგენლობაშია. 1920 წლიდან წითელ არმიაშია. პოლონეთ-საბჭოთა რუსეთის ომის დროს იყო ტამბოვის მსროლელი დივიზიის შტაბის უფროსი, მე-4 არმიის სარდლის მოვალეობის შემსრულებელი, მე-3 არმიის სარდალი და დასავლეთის ფრონტის სარდლის თანაშემწე. 1921 წლიდან ტამბოვის დაჯგუფების ჯარების შტაბის უფროსი, შემდეგ შერეული საკავალერიო ჯგუფის უფროსი. 1922 წელს ბუხარა-ფერღანის რაიონის ჯარების სარდალი. 1922 წლის ბოლოდან მუშურ-გლეხური წითელი არმიის სამხედრო აკადემიის მასწავლებელი, სამხედრო-სამეცნიერო ჯგუფის უფროსი. 1925-30 წლებში ფრუნზეს სახელობის სამხედრო აკადემიის პედაგოგი. სამხედრო სტრატეგიის, ოპერატიული ხელოვნებისა და ტაქტიკის საკითხებზე შექმნილი სხვადასხვა სამეცნიერო შრომების ავტორი. რუსეთის სამოქალაქო ომის ისტორიის სამტომეულის გამოცემის ერთ-ერთი ინიციატორი და ავტორი. ანტისაბჭოთა შეთქმულებაში მონაწილეობის ბრალდებით დააპატიმრეს 1936 წელს და დახვრიტეს იმავე წლის ივლისში. Биография Какурина Николая Евгеньевича დაარქივებული 2016-03-05 საიტზე Wayback Machine.
აგლომერატი

საკუთარი სახელი აგლომერატი შეიძლება აღნიშნავდეს: აგლომერატი — მეტალურგიაში; აგლომერატი — პეტროგრაფიაში; აგლომერატი — ქიმიაში.
აგლომერატი (პეტროგრაფია)

აგლომერატი (ლათ. agglomero) — პეტროგრაფიაში, სხვადასხვა, უმთავრესად ვულკანური წარმოშობის ქანებისა და მინერალთა მსხვილი ნატეხების ფაშარი გროვა. აგლომერატის შეცემენტების შედეგად წარმოიქმნება ბრექჩიები, ტუფები და სხვა. აგლომერატი გავრცელებულია თანამედროვე ვულკანურ მხარეებში (კამჩატკა), საქართველოში გვხვდება ახალგაზრდა ვულკანიზმის რაიონებში (სამსრის ქედი და სხვ.). ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 59.
აგლომერატი (მეტალურგია)

აგლომერატი (ლათ. agglomero) — მეტალურგიაში, 5-100 მმ ზომის ნაჭრებად შეცხობილი წვრილი (ხშირად მტვრისებრი) მადანი (მისი კონცენტრატი) და კაზმის სხვა კომპონენტები. აგლომერაცია ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 59.
აგლომერაცია (მეტალურგია)

მეტალურგიული აგლომერაცია — წვრილი მასალების (მადნის, მადნის კონცენტრატის, ლითონშემცველი ნარჩენებისა და სხვა) ნაჭრებად შეცხობის თერმული პროცესი. აგლომერაცია კაზმის დნობისათვის შემზადების ერთ-ერთი ძირითადი ხერხია. აგლომერაციის მიზანია წვრილი მადნისა და საკერძის მთვრის შეცხობა (დანაჭროვნება), კაზმში ფლუსის შეტანა (დაფლუსული აგლომელატი) და მისგან მავნე მინარევების მოცილება. აგლომერატს ძირითადად (95%-ზე მეტს) იყენებენ შავ მეტალურგიაში. გარდა ამისა, ფერად მეტალურგიაში — ნიკელის, ალუმინისა და ტყვიის წარმოებაში. აგლომერატი მიიღება კაზმის გახურებისას დარბილებული ნაწილაკების ზედაპირთა ურთიერთშეწებებით ან იმ მაკავშირებელი ადვილდნობადი ნაერთი წარმოქმნით, რომელიც გაცივებისას ნაწილაკებს აერთებს. შეცხობისათვის საჭირო სითბო წარმოიქმნება სააგლომერაციო კაზმში შეტანილი ნახშირბადიანი სათბობის წვის შედეგად, ხოლო გოგირდოვანი მადნის კონცენტრატების აგლომერაციის დროს — სულფიდების დაჟანგვის შედეგად. რკინის დაფლუსული აგლომერატი მიიღება წვრილი მადნის (8-10 მმ), საკერძის მტვრის, დასაბრუნებლის, კირქვისა (3 მმ) და კოქსწვრილას (3 მმ) დანამული ნარევისაგან. აგლომერაცია ითვალისწინებს კაზმის მომზადებას (ცალკე კომპონენტების დოზირება, შერევა, დანამვა და დაგუნდავება), მომზადებული კაზმის შეცხობას სააგლომერაციო მანქნაზე, ცხელი შეხობილი მასის დამუშავებას (დამტვრევა, გაცრა 5-10 მმ ზომის ნაჭრების მოსაცილებლად, 100°C-მდე გაცივება და დახარისხება). შეცხობის პროცესი მჭიდროდ არის დაკავშირებული ნედლი მასალის მომზადებასთან. დიდი მნიშვნელობა აქვს პროცესის ძირითადი პარამეტრების სტაბილიზაციას (მასალების დოზირება და გასაშუალება, ტენიანობა, ქიმიური შედგენილობა და სხვა), რაც სააგლომერაციო პროცესების კომპლექსური ავტომატიზაციის საშუალებას იძლევა. აგლომერაცია ხორციელდება სააგლომერაციო ფაბრიკებში, რომელთა კომპლექსში შედის საწყობები (საკაზმე მასალების შესანახად და გასაშუალებლად), მიმღები ხვიმირები, კოქსისა და კირქვის დასამტვრევი განყოფილება (საკაზმე), სააგლომერაციო და მზა აგლომერატის დასამუშავებელი განყოფილება. თანამედროვე სააგლომერაციო ფაბრიკებში მთლიანად მექანიზებული და ძირითადად ავტომატიზებულია ნედლეულის მიღების, დოზირების, კაზმის მომზადების, სააგლომერაციო მანქანისათვის მისი მიწოდების და მზა აგლომერატის დამუშავების პროცესები. სააგლომერაციო მანქანები შეიძლება იყოს პერიოდული ან უწყვეტი ქმედებისა. ძირითადად გავრცელებულია უწყვეტი ქმედების ლენტური ტიპის მანქანა, რომლის მთავარი ნაწილია პალეტებისაგან შედგენილი ლენტური ტრანსპორტიორი. მომზადებული კაზმი ჩასატვირთი ხვიმიერებიდან სააგლომერაციო ლენტზე იყრება, გაივლის ამნთებ ქურას, აინთება და გადაუვლის ვაკუუმ კამერებს, საიდანაც კაზმის ზედა ფენის ანთებისა და პალეტების ქვეში ექსპაუსტერით ჰაერის ენერგიული გაწოვის შედეგად ალი კაზმის ზედა ფენებიდან თანდათან ქვედაში გადაინაცვლებს, კაზმი შეცხვება და სამსხვრეველში ჩაიყრება. მ. კეკელიძე, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 59.
ჩაის დაგრეხილი ფოთლის მახარისხებელი ქარხანა

ჩაის დაგრეხილი ფოთლის მახარისხებელი ქარხანა შედგება მადოზირებელი და მახარისხებელი კვანძების, წინა და უკანა დგარებზე აწყობილი გამომტანი ტრანსპორტიორისა და ელექტრომოწყობილობისაგან. მადოზირებელ კვანძში შედის ბუნკერი, რომლის ქვედა ნაწილში დაყენებულია დაღარული მადოზირებელი ლილვაკები და ამძრავი. მახარისხებელი კვანძი შენადუღი ჩარჩოა. მასზე დამაგრებულია მავთულის დახრილი ბადეები, გამომტანი ბუნკერი და ინერციული დებალანსური ვიბრატორი თვითმასინქრონებელი ლილვითურთ. დაგრეხილ ჩაის ფოთოლს ჩატვირთავენ მადოზირებელი კვანძის ბუნკერში, საიდანაც იგი განსაზღვრული დოზებით გადაეცემა მახარისხებელ კვანძს. ჩაის ფოთლის ნაზი, კარგად დაგრეხილი ფრაქცია ბადეში გაიცრება და გამომტანი ტრანსპორტიორი გადაიტანს შემდეგი ტექნოლოგიური ოპერაციის — ღნობის — ჩასატარებლად, ხოლო უხეში, დაუგრეხი ფრაქცია, გადაეცემა მეორეული გრეხის როლერებს ან ჩაის საჭრელ მანქანას. ჩაის დაგრეხილი ფოთლის მახარისხებელი ქარხანას აყენებენ პირველადი გადამუშავების ჩაის ფაბრიკების საროლერო საამქროში ფოთლის საგრეხ, მახარისხებელ და საჭრელ უწყვეტ ნაკადურ ჯაჭვში. დომიანიძე კ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 72-73.
ჩაის დუყი

ჩაის დუყი — ჩაის ყლორტის 2-3 ფოთლიანი წვერო. ჩაის დუყი შეიძლება იყოს ნორმალური და ყრუ. პირველს აქვს მზარდი წვერის კვირტი, რომელზეც მჭიდროდ აქვს ფოთოლი შემოხვეული და ნემსისებურად არის წაგრძელებული; მეორეს არც კვირტი ეზრდება და არც ფოთოლი აქვს შემოხვეული, ღიაა და ოდნავ გვერდზეა გადახრილი. 2-3 ფოთლიანი დუყები ნაზია და მათ ჩაის ხარისხოვანი ფოთლის დასამზადებლად იყენებენ. ზოგიერთი 3-ფოთლიანი ყრუ დუყი მოუხეშოა და მათგან დაბალი ხარისხის ჩაი გამოდის. დუყის საშუალო მასა მერყეობს დუყის ტიპის, ჩაის ჯიშისა და კრეფის სეზონის მიხედვით. ყრუ დუყი 30%-ით უფრო მსუბუქია, ვიდრე ნორმალური. უხეში დუყის მასა 20%-ით მეტია, ვიდრე ნაზი დუყისა. კრეფის სეზონის დასაწყისში (აპრილი-მაისი) დუყის მასა უფრო მეტია, ვიდრე სეზონის ბოლოს. ყველაზე მაღალხარისხოვანი ჩაი მზადდება შუა სეზონში მოკრეფილი კვირტისა და 1-2 ფოთლიანი დუყებისაგან. ფირცხალაიშვილი ს., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 73.
აგლომერაცია (მრავალმნიშვნელოვნება)

საკუთარი სახელი აგლომერაცია შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს: აგლომერაცია — აგლომერაცია მეტალურგიაში; აგლომერაცია — საქალაქო აგლომერაცია.
აგლუტინატი

აგლუტინატი (ლათ. agglutino) — მკვრივ მასად შეცხობილი აგურისფერი პიროკლასტური მასალა (ვულკანური ყუმბარები, წიდა, ლაპილები, ფერფლი). შედგენილობით ან ბაზალტურია ან ანდეზიტ-ბაზალტური. ავსებს ვულკანის ყელს და წიდური კონუსების შიგა ნაწილებს. ზედაპირზე გამოჩნდება ვულკანური კონუსის დანგრევის შემდეგ. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 60.
ჩაისებრნი

ჩაისებრნი (ლათ. Theaceae) — ორლებნიან მცენარეთა ოჯახი. მარადმწვანე, იშვიათად ფოთოლმცვივანი, მცირე ან საშუალო ზომის ხეები და ბუჩქებია. მთლიანი, ჩვეულებრივ ტყავისებრი, მორიგეობით განლაგებული ფოთლები აქვთ. მათი ორსქესიანი ყვავილები (თეთრი, ვარდისფერი, წითელი, ყვითელი) უმეტესად მარტოული და დიდია. სხვადასხვა მონაცემებით ოჯახში განსხვავებული რაოდენობის გვარი და სახეობა შედის (30-მდე გვარის 550-ზე მეტი სახეობა, 15 გვარის 370 სახეობა, 9 გვარი და სხვ.). გავრცელებულია ტროპიკულ, სუბტროპიკულ და ნაწილობრივ ზომიერ სარტყელში (ჩრდილოეთი ამერიკა, აღმოსავლეთი აზია). გეოლოგიურ წარსულში ჩაისებრთა არეალი კოლხეთსაც მოიცავდა. იმერეთის მიოცენურ, ასევე აფხაზეთისა და გურიის პლიოცენურ ნალექებში ნაპოვნია ჩაისებრთა ფოთლის ანაბეჭდები (Camellia, Franklinia, Schima, Ternstroemia). დასავლეთ საქართველოში გაშენებულია ჩაი, ბათუმისა და სოხუმის ბოტანიკურ ბაღებში ხარობს კამელია, Sturtia, Eurya, Ternstroemia. ჩოჩიევა კ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 73. ↑ ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 73. ↑ Theaceae on The Plant List ↑ Stevens, P.F., „Theaceae“, Angiosperm Phylogeny Website, http://www.mobot.org/MOBOT/research/APweb/orders/ericalesweb.htm#Theaceae. წაკითხვის თარიღი: 2014-09-18
აგოგიკა

აგოგიკა (ძვ. ბერძნ. ἀγωγή — „წაყვანა“, „წაღება“) — მუსიკალური ნაწარმოების შესრულების დროს მხატვრული გამომსახველობის გაძლიერების მიზნით ტემპის ან მეტრის მცირე შეცვლა (აჩქარება ან შენელება). ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 61.
აგონისტიკოსები

აგონისტიკოსები (ბერძ. αγωνιστικοί — „ბრძოლისუნარიანი“), ცირკუმცელიონები (ლათ. Circumcelliones — „საკუჭნაოს გარშემო მოხეტიალენი“) — დემოკრატიული ქრისტიანული სექტა რომის აფრიკაში IV-V საუკუნეებში, დონატისტების მემარცხენე ფრთა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 61.
აგრახანის ნახევარკუნძული

აგრახანის ნახევარკუნძული — ნახევარკუნძული კასპიის ზღვის დასავლეთ სანაპიროზე. ფართობი 212 კმ², სიგრძე დაახლოებით 50 კმ, სიგანე 8 კმ-მდე, შეფარდებითი სიმაღლე 20 მ-მდე. ნახევარუდაბნოა. აგრახანის ნახევარკუნძულს ეკვრის ამავე სახელწოდების ყურე, რომელსაც მდინარე თერგი ერთვის. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 67.
აგნატები (რომი)

აგნატები (ლათ. agnatus — „მამით ნათესავი“) — რომის სამართალში ოჯახის ყველა თავისუფალი წევრი, მამის მხრივ ერთი წინაპრის ჩამომავალნი და ისინიც, ვინც ქორწინების ან შვილად აყვანის შედეგად შეემატნენ ოჯახს (ცოლი, ვაჟიშვილები და შვილიშვილები ცოლებითურთ, გაუთხოვარი ქალიშვილები და შვილიშვილები). აგნატები ემორჩილებოდნენ ოჯახის უფროსს (ლათ. familia). თორმეტი ტაბულის კანონების მიხედვით, გარდაცვლილთა ქონება აგნატებს რჩებოდათ. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 60.
აგნატები (გერმანია)

აგნატები (ლათ. agnatus — „მამით ნათესავი“) — გერმანელ ხალხთა სამართალში — მამის მხრივ სისხლით ნათესავი მამაკაცები. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 60.
აგნოზია

აგნოზია (ძვ. ბერძნ. ἀ [a] — „უარყოფითი ნაწილაკი“ და γνῶσις — „შემეცნება“, „ცოდნა“) — საგანთა პირთა და მოვლენათა ცნობის უნარის ნაწილობრივი ან სრული დაკარგვა, რომლის დროსაც ცნობიერება შენარჩუნებულია, ხოლო ელემენტარული მგრძნობელობა შეიძლება უმნიშვნელოდ იყოს დაქვეითებული. იწვევს თავის ტვინის ქერქის მარცხენა (ცაციებისათვის მარჯვენა) ჰემისფეროს ორგანოს დაზიანება. განარჩევენ აგნოზიის სახეობათა ორ ჯგუფს: აგნოზია გარე გამღიზიანებლისა და აგნოზია საკუთარი სხეულის მიმართ. პირველ ჯგუფში შედის: მხედველობითი ანუ ოპტიკური აგნოზია — ავადმყოფი ვერ ცნობს საგანს, თუმცა ხედავს მას, არჩევს მის ფორმასა და ფერს. ზოგჯერ ცნობს ცალკეულ საგანს, მაგრამ ვერ განსაზღვრავს მის დანიშნულებას (აპერცეფციული აგნოზია). ვერ ახერხებს სურათების სერიაზე ასახული მოვლენების თანამიმდევრულად აღქმას (სიმულტანური აგნოზია). კარგავს ორიენტაციას სივრცეში, ვერ არჩევს მარჯვენა და მარცხენა მხარეებს, ვერ ერკვევა ნაცნობ სიტუაციაში, ებნევა გზა (აპრაქტოგნოზია) და ა. შ. სმენითი ანუ აკუსტიკური აგნოზია — ავადმყოფი ვერ არჩევს საგნებს ხმაურის (საათს — წიკწიკის, წყალს — ჩხრიალის და სხვა) მიხედვით. ვერ ცნობს ნაცნობ მელოდიას (ამუზია). ტაქტილური ანუ შეხებითი აგნოზია — ავადმყოფი ვერ ცნობს საგნებს შეხებით (ასტერეოზია). მეორე ჯგუფში შედის: ავტო პოგნოზია — ავადმყოფი ვერ ცნობს საკუთარი სხეულის ნაწილებს. პოლიმელია — ავადმყოფს ეჩვენება, რომ აქვს რამდენიმე ხელი ან ფეხი, ამავე დროს ესმის თავისი შეგრძნების სრული უაზრობა. ფანტომური შეგრძნება — ტკივილი მოკვეთილი კიდურისა. ბავშვობის ასაკში აგნოზიით გამოწვეული დეფექტების კომპენსაცია შეიძლება სწავლების საგანგებო ხერხების გამოყენებით სპეციალურ სკოლებში. აბაშიძე ვ., ბჟალავა ი., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 60.
აგონია

აგონია (ძვ. ბერძნ. ἀγωνία — „ბრძოლა“) — სულთმობრძაობა, სიკვდილისწინა მდგომარეობა. ორგანიზმის რეაქციული და შეგუებითი ფუნქციების უკანასკნელი გამოვლენა. აგონიის ნიშნებია: გონების დაკარგვა, გრძნობის ორგანოთა მოქმედების შეწყვეტა, გაძნელებული სუნთქვა, ხროტინი, კრუნჩხვა, თვალის რქოვანას შემღვრევა, გულის მუშაობის მკვეთრი დარღვევა და სხვა. აგონია შეიძლება გაგრძელდეს რამდენიმე წუთს ან საათს. გარეგნულად მისი დასასრულია უკანასკნელი ამოსუნთქვა (კლინიკური სიკვდილი), თუმცა გული ამის შემდეგ ერთხანს კიდევ იკუმშება. ბიოლოგიური სიკვდილი გულის უკანასკნელ შეკუმშვას მოსდევს. აგონია არ არის შეუქცევადი მდგომარეობა, ზოგჯერ ე. წ. მწვავე სიკვდილის შემთხვევაში, რაც გამოწვეულია დიდძალი სისხლის დაკარგვით, შოკით ან ასფიქსიით, დროულმა მიღებულმა ზომებმა შეიძლება გადარჩნინოს ავადმყოფი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 61.
უჰაერო სივრცე

უჰაერო სივრცე — ქართული დრამატული ტელესერიალი, რომელიც ტელეკომპანია მომავალი TV-მა და მოTV Project-მა გადაიღო 2016 წელს. სერიალი ახალგაზრდა წყვილის ურთიერთობას მოგვითხრობს, რომელსაც მშობლეთა ეწინააღმდეგებიან, მეგობრები კი ცდილობენ დაეხმარონ. რატი კობეშავიძე ლევან ბირკაძე ცირა კობეშავიძე ვალერი ფიფია - ოპერატორი გიორგი მოსიაშვილი მარეხ კვიჟინაძე გიორგი ყაულაშვილი ნანა ინჟგია საბა იოვანელი - ოპერატორი ლევან ბირკაძე - მონტაჟი
ბობერი

ბობერი (ინგლ. Bobber — სიტყვასიტყვით „გაკრეჭილი“) — აშშ-ში 1930-იანი წლებიდან მოყოლებული დღემდე მოდიფიცირებული მოტოციკლის სახეობა, რომელიც ხასიათდება მისი ნაწილების მოცილებით, განსაკუთრებით მცველი გისოსი ფრთების, მისი წონის შესამცირებლად. მსგავსი შედეგი მიიღწევა მისი ე.წ. „გაკრეჭვით“. D'Orleans, Paul (2014). Café racers : Speed, Style, and Ton-Up Culture. Minneapolis, Minnesota: Motorbooks. p. 15. ISBN 9780760345825.
Calyptomyrmex

Calyptomyrmex — მომცრო ჭიანჭველასებრნთა გვარი Myrmicinae-ს ქვეოჯახიდან. გავრცელების არეალია სამხრეთ-აღმოსავლეთი აზია (14 სახეობა), აფროტროპიკის ოლქი (16 სახეობა), ავსტრალია და ოკეანეთი (9 სახეობა).. ცნობილია 30 სახეობაზე მეტი. Calyptomyrmex-ს გვარი სხვადასხვა ავტორებს შეჰყავდათ Cataulacinae-ს (Cryptoceridae), Meranoplini-ს, Stenammini-ს და Crematogastrini-ს სხვადასხვა ტრიბებში და ქვეოჯახებში. Calyptomyrmex arnoldi (Forel, 1913) Calyptomyrmex asper Shattuck, 2011 Calyptomyrmex barak Bolton, 1981 Calyptomyrmex beccarii Emery, 1887 Calyptomyrmex brevis Weber, 1943 Calyptomyrmex brunneus Arnold, 1948 Calyptomyrmex caledonicus Shattuck, 2011 Calyptomyrmex clavatus Weber, 1952 Calyptomyrmex claviseta (Santschi, 1914) Calyptomyrmex danum Shattuck, 2011 Calyptomyrmex duhun Bolton, 1981 Calyptomyrmex foreli Emery, 1915 Calyptomyrmex fragarus Shattuck, 2011 Calyptomyrmex friederikae Kutter, 1976 Calyptomyrmex fritillus Shattuck, 2011 Calyptomyrmex grammus Shattuck, 2011 Calyptomyrmex kaurus Bolton, 1981 Calyptomyrmex lineolus Shattuck, 2011 Calyptomyrmex loweryi Shattuck, 2011 Calyptomyrmex nedjem Bolton, 1981 Calyptomyrmex nummuliticus Santschi, 1914 Calyptomyrmex ocullatus Shattuck, 2011 Calyptomyrmex piripilis Santschi, 1923 Calyptomyrmex rectopilosus Dlussky & Radchenko, 1990 Calyptomyrmex rennefer Bolton, 1981 Calyptomyrmex retrostriatus Shattuck, 2011 Calyptomyrmex ryderae Shattuck, 2011 Calyptomyrmex sabahensis Shattuck, 2011 Calyptomyrmex shasu Bolton, 1981 Calyptomyrmex singalensis Baroni Urbani, 1975 Calyptomyrmex sparsus Shattuck, 2011 Calyptomyrmex stellatus Santschi, 1915 Calyptomyrmex tamil Baroni Urbani, 1975 Calyptomyrmex taylori Shattuck, 2011 Calyptomyrmex tensus Bolton, 1981 Calyptomyrmex vedda Baroni Urbani, 1975 Calyptomyrmex wittmeri Baroni Urbani, 1975 Bolton B. (2003). Synopsis and classification of Formicidae. Mem. Am. Entomol. Inst. 71: 1-370. Schrempf Alexandra. (2005). Alternative reproductive tactics and their consequences in the ant genus Cardiocondyla დაარქივებული 2007-10-28 საიტზე Wayback Machine. . Dissertation zur erlangung des Doktorgrades der naturwissenschaften (Dr. rer. nat.) der naturwissenschaftlichen fakultät iii – biologie und vorklinische medizin der Universität Regensburg: 1-132. Seifert, B. (2003). The ant genus Cardiocondyla (Insecta: Hymenoptera: Formicidae) - a taxonomic revision of the C. elegans, C. bulgarica, C. batesii, C. nuda, C. shuckardi, C. stambuloffii, C. wroughtonii, C. emeryi and C. minutior species groups. Annalen des Naturhistorischen Museums in Wien, 104B: 203-338. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „Cardiocondyla“ ვიკისაწყობში. Cardiocondyla-ს გვარის ჭიანჭველები ↑ Shattuck, S.O., Revision of the ant genus Calyptomyrmex (Hymenoptera: Formicidae) in South-east Asia and Oceania(ინგლისური) // Zootaxa, Magnolia Press, 2011, Vol. 2743, P. 1-26, ISSN 1175-5326.
Calomyrmex

Calomyrmex — ჭიანჭველასებრნთა გვარი Formicinae-ს ქვეოჯახიდან. გავრცელების არეალებია ავსტრალია და სამხრეთ-აღმოსავლეთი აზია. Calomyrmex albertisi (Emery, 1887) Calomyrmex albopilosus (Mayr, 1876) Calomyrmex glauerti Clark, 1930 Calomyrmex impavidus (Forel, 1893) Calomyrmex laevissimus (Smith, 1859) Calomyrmex purpureus (Mayr, 1876) Calomyrmex similis (Mayr, 1876) Calomyrmex splendidus (Mayr, 1876) Calomyrmex tropicus (Smith, 1861) შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „Calomyrmex“ ვიკისაწყობში. Formicinae ↑ Emery, C. 1895. Die Gattung Dorylus Fab. und die systematische Eintheilung der Formiciden. Zoologische Jahrbücher. Abteilung für Systematik, Geographie und Biologie der Tiere 8:685-778. (page 772, Calomyrmex in Camponotinae, Camponotini) ↑ Agosti, D., Revision of the oriental ant genus Cladomyrma, with an outline of the higher classification of the Formicinae (Hymenoptera: Formicidae)(ინგლისური) // Systematic Entomology, 1991, Vol. 16, P. 293-310.
Anoplolepis

Calomyrmex — ჭიანჭველასებრნთა გვარი Formicinae-ს ქვეოჯახიდან. გავრცელების არეალებია სამხრეთ-აღმოსავლეთი აზია, ავსტრალია, ოკეანეთი, აფროტროპიკის ოლქი. ცნობილია დაახლოებით 20 სახეობა. Anoplolepis bothae (Forel, 1907) Anoplolepis candida Santschi, 1928 Anoplolepis carinata (Emery, 1899) Anoplolepis custodiens (Smith, 1858) Anoplolepis deceptor (Arnold, 1922) Anoplolepis decolor (Emery, 1895) Anoplolepis fallax (Mayr, 1865) Anoplolepis gracilipes (Smith, 1857) Anoplolepis litoralis Arnold, 1958 Anoplolepis macgregori (Arnold, 1922) Anoplolepis macrophthalma Arnold, 1962 Anoplolepis mediterranea (Mayr, 1866) Anoplolepis melanaria (Arnold, 1922) Anoplolepis nuptialis (Santschi, 1917) Anoplolepis opaciventris (Emery, 1899) Anoplolepis pernix (Viehmeyer, 1923) Anoplolepis rufescens (Santschi, 1917) Anoplolepis simulans (Santschi, 1908) Anoplolepis steingroeveri (Forel, 1894) Anoplolepis tenella (Santschi, 1911) Anoplolepis trimenii (Forel, 1895) Anoplolepis tumidula (Emery, 1915) Anoplolepis undet შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „Anoplolepis“ ვიკისაწყობში. Formicinae ↑ Santschi, F. 1914. Voyage de Ch. Alluaud et R. Jeannel en Afrique Orientale, 1911-1912. Résultats scientifiques. Insectes Hyménoptères. II. Formicidae. Paris: Libr. A. Schulz, pp. 41-148. [as subgenus of Plagiolepis] ↑ Agosti, D. 1991. Revision of the oriental ant genus Cladomyrma, with an outline of the higher classification of the Formicinae (Hymenoptera: Formicidae). Systematic Entomology 16:293-310.