laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
აგნია ქალწული

წმინდა მოწამე აგნია — წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 21 იანვარი, ახალი სტილით — 3 თებერვალი. კეთილმსახური რომაელების ოჯახში დაიბადა III საუკუნეში. წმინდანი სიყრმიდანვე მიენდო უფალს და გადაწყვიტა, მის სადიდებლად ქალწულობა დაემარხა. როდესაც აგნიამ ქალაქის თავის, სიმფრონის ვაჟის ცოლობაზე უარი განაცხადა, ერთმა ახლობელმა ამცნო მმართველს, რომ ქალწული ქრისტიანი იყო. გაავებულმა სიმფრონიმ ბრძანა, გაეშიშვლებინათ იგი და საროსკიპოში ჩაეგდოთ. უფალმა არ დაუშვა თავისი რჩეულის შეურაცხყოფა — უეცრად აგნიას სქელი და გრძელი თმები ჩამოეზარდა თავზე და სხეული დაუფარა. საროსკიპოში მიყვანილი ქალწული ზეციური შუქით იყო გარემოცული, რომელიც ყველა შემოსულს თვალებს უბინდავდა. ქალაქის თავის ვაჟი, რომელიც გაკადნიერდა, ხელი შეეხო აგნიასთვის, იმავ წამს მკვდარი დაეცა მიწაზე, მაგრამ წმინდანის მხურვალე ლოცვით გაცოცხლდა და საკუთარი მამისა და შეკრული ხალხის წინაშე განაცხადა: „მხოლოდ ქრისტიანთა ღმერთია ცისა და ქვეყნის ჭეშმარიტი უფალი. სხვა ღმერთები მტვერია და ნაცარი!“ ამ სასწაულის მხილველმა 160 ადამიანმა ირწმუნა ქრისტე, მოინათლა და მოწამეობრივად აღესრულა წარმართთა ხელით. წმინდა აგნია ქურუმების მოთხოვნით სასტიკად აწამეს — კოცონში ჩააგდეს, შემდეგ კი, ცეცხლიდან უვნებლად გამოსულს, მახვილით მოჰკვეთეს თავი (დაახლ. 304). წმინდა მოწამე მშობლებმა ქალაქ რომის მახლობლად დაკრძალეს. მის საფლავზე მრავალი სასწაული აღესრულებოდა. „წმინდანთა ცხოვრება“, ტ. 1, გვ. 101-102, თბ., 2001 წმიდა მოწამე აგნია ქალწული
ბარლაამ კრეტელი

ღირსი ბარლაამ კრეტელი — მართლმადიდებელი წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 15 იანვარი, ახალი სტილით - 28 იანვარი. XVI საუკუნეში მღვდელმსახურებდა თეთრი ზღვის სანაპიროზე. მის სულიერ და ფიზიკურ ღვაწლს შორის განსაკუთრებული იყო მეზღვაურებსა და ზღვასთან დაკავშირებულ მრეწველებზე ლოცვითი ზრუნვა. მისი თანამედროვენი ხშირად გადარჩენილან აშკარა დაღუპვას წმიდანის ლოცვითა და მისი სახელის მოხმობით. წმინდა ბარლაამმა სახელი გაითქვა სიკვდილისშემდგომი სასწაულებითაც. მისდამი აღვლენილი ლოცვებით მრავალი განწირული გადარჩენილა დახრჩობას. წმიდანთა ცხოვრება, ტომი I, თბილისი, 2001 წ. გვ. 68
სალომე უჯარმელი

წმიდა სალომე უჯარმელი (წყაროებში ასევე "სალომე უჟარმელი") — საქართველოს ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე (პეროჟავრი სივნიელთან ერთად) – ძველი სტილით 15 იანვარი, ახალი სტილით - 28 იანვარი. ქართველთა განმანათლებლის, წმინდა ნინოს (ხს. 27 იანვარს და 1 ივნისს) ერთ-ერთი უახლოესი თანაშემწე. სალომე უჯარმელი მირიან მეფის (ხს. ძვ. სტილით 1 ოქტომბერს, ახ. სტილით 14 ოქტომბერს) ვაჟის, რევის ცოლი და სომხეთის მეფე თრდატის ასული იყო. ქართლის მოქცევის შემდეგ, წმიდა ნინოს შთაგონებითა და წმიდა მეფე მირიანის ბრძანებით, წმიდა სალომემ უჯარმაში პატიოსანი ჯვარი აღმართა. წმიდა სალომე უჯარმელმა და პეროჟავრი სივნიელმა ჩაწერეს ქართველთა განმანათლებლის წმიდა მოციქულთასწორი ნინოს ცხოვრება. წმიდანთა ცხოვრება, ტომი I, თბილისი, 2001 წ. გვ. 65-66
პეროჟავრი სივნიელი

პეროჟავრი სივნიელი - საქართველოს ეკლესიის წმინდანი. ხსენების დღე (სალომე უჯარმელთან ერთად) – ძველი სტილით 15 იანვარი, ახალი სტილით - 28 იანვარი. ქართველთა განმანათლებლის, წმინდა ნინოს (ხს. ძვ. სტილით 14 იანვარს და 19 ივნისს; ახ. სტილით 27 იანვარს და 1 ივნისს) ერთ-ერთი უახლოესი თანაშემწე. პეროჟავრი ქართლის ერისთავის დედა იყო. წმიდა ნინო დაბა ბოდში დასნეულდა. ავადმყოფთან სასწრაფოდ შეიკრიბნენ სამეფო ოჯახის წევრები და ქართლის სამეფოს დიდებულები, რომელთა შორის იყვნენ სალომე უჯარმელი და პეროჟავრი სივნიელიც. დედოფლებს "დამოსდიოდეს ნაკადულნი ცრემლთანი თუალთაგან მათთა განშოვრებისათჳს მოძღურისა, მოღუ[ა]წისა და სნეულთა მკურნალისა ჴელოვნისა". მათ სასიკვდილო სარეცელს მიჯაჭვულ წმიდანს ჰკითხეს: "ვინაჲ ანუ ვითარ მოშუერ შენ ქუეყანასა ჩუენსა მაცხოვრად ჩუენდა, ანუ სადა-მე იყო აღზრდაჲ შენი, დედოფალო? მაუწყე ჩუენ საქმე შენი! რაჲსა იტყჳ ტყუეობასა, ტყუეთა მჴსნელო, სანატრელო!". წმიდა სალომე უჯარმელმა და პეროჟავრი სივნიელმა ჩაიწერეს ქართველთა განმანათლებლის, წმიდა მოციქულთასწორი ნინოს ცხოვრება. მათ ხსნებას საქართველოს სამოციქულო ეკლესია აღნიშნავს ძვ. სტილით 15 იანვარს, ახ. სიტილით 28 იანვარს, წმიდა ნინოს ხსენების მომდევნო დღეს. „წმიდანთა ცხოვრება“, ტომი I, თბილისი, 2001 წ. გვ. 65-66 ლ. პატარიძე, პეროჟავრ სივნიელის ვინაობისათვის, ქართული წყაროთმცოდნეობა XII, თბ., 2010, გვ . 139–143 ↑ "მოქცევაჲ ქართლისაჲ", შატბერდის კრებული X საუკუნისა, ბ. გიგინეიშვილისა და ელ. გიუნაშვილის გამოც., თბ., 1979; ↑ ძველი ქართული აგიოგრაფიული ლიტერატურის ძეგლები, ილ. აბულაძის რედ., წგნ. 1, თბ., 1963.
ღირსი ონოფრე

ღირსმოწამე ონოფრე (ერისკაცობაში მათე; გ. 4 (17) იანვარი, 1818) — ბულგარელი წმინდანი. ხსენების დღეა 4 (17) იანვარი. დაიბადა ბულგარეთის სოფელ გაბროვოში. მან კარგი განათლება მიიღო და ბრწყინვალე მომავალიც ელოდა, მაგრამ ღვთისმოყვარე ჭაბუკმა ათონის მთას მიაშურა და ხილენდარის მონასტერში მანასეს სახელით აღიკვეცა ბერად. თურმე ერთხელ, ბავშვობაში, მამას მათე ანცობისათვის დაუსჯია და გაბრაზებულ ბავშვს უაზროდ დაუყვირნია: „გავთურქდები!” ქრისტიანობის ამ უნებლიე, სიტყვიერი გმობის გამო სინანულმა მიიყვანა იგი წმიდა მთაზე, მაგრამ ათონელ ბერთა ცხოვრების მკაცრმა წესმაც ვერ დააკმაყოფილა, ქრისტესათვის წამების სურვილი აღეძრა და თავისი გულისნადები გამოცდილ მოძღვარს, ნიკიფორეს გაუმხილა. ნიკიფორემ სქემით შემოსა მოშურნე ბერი, ონოფრე უწოდა და თურქების კუთვნილ კუნძულ ხიოსზე გაგზავნა, სადაც წმიდანმა გმო ყურანი და აშკარად აღიარა ქრისტე. ამისთვის იგი შეიპყრეს და სასტიკად აწამეს, შემდეგ კი თავი მოჰკვეთეს და ზღვაში ჩააგდეს. წმიდანთა ცხოვრება, ტომი I, გვ. 22-23, თბ., 2001
კრემენჩუკი

კრემენჩუკი (უკრ. Кременчу́к) — ქალაქი უკრაინაში, პოლტავის ოლქში. კრემენჩუგის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. შედგება ავტოქარხნისა და კრიუკოვის რაიონებისაგან, მდებარეობს მდინარე დნეპრზე.  უკრაინა, ბილა ცერკვა  ჩრდილოეთი მაკედონია, ბიტოლა  პოლონეთი, ბოდგიშჩი  რუსეთი, ნოვომოსკოვსკი  აშშ, პროვიდენსი  ბულგარეთი, სვიშტოვი ოფიციალური საიტი ფოტოსურათები ძველი კრემენჩუკი
ავთანდილ შულავრელი

ავთანდილ შულავრელი — XVIII საუკუნის ქართველი ხუროთმოძღვარი. ააშენა ბარაკონის ღვთისმშობლის ტაძარი სოფ. წესთან (ამბროლაურის მუნიციპალიტეტი). მისი სახელი მოხსენიებულია აღმოსავლეთის ფასადის წარწერაში:"ამისი ოსტატი შულავრელი ავთანდილ, ვინც ნახოთ, შენდობა ბძანეთ". მეორე წარწერის მიხედვით, ძეგლი 1753 წელს აუგიათ. ტაძარი ძველი ქართული გუმბათოვანი ხუროთმოძღვრების ერთ-ერთი უკანასკნელი ნიმუშია. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 23. ვ. ბერიძე, ძველი ქართველი ოსტატები, თბ., 1967
სინკლიტიკია ალექსანდრიელი

ღირსი სინკლიტიკია — ალექსანდრიელი წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 5 იანვარი, ახალი სტილით - 18 იანვარი. იგი შეძლებული ოჯახის ასული იყო. მომხიბლავი ქალწული სიყრმიდანვე მხოლოდ უფლის სათნოყოფაზე ფიქრობდა. მან გათხოვებაზე უარი განაცხადა და მარხვასა და ლოცვაში ატარებდა დღეებს. მშობლების სიკვდილის შემდეგ მან მთელი ქონება გლახაკებს დაურიგა, მონაზვნად აღიკვეცა და უსინათლო დასთან ერთად ერთი ნათესავის კუთვნილ აკლდამაში დაემკვიდრა. როდესაც წმიდანის მოღვაწეობის ამბავი გახმიანდა, იქაურობას მრავალმა დედამ და ქალწულმა მიაშურა. ღირსი სინკლიტიკიაც მთელი ცხოვრების მანძილზე მოძღვრავდა დებს. 80 წლის წმიდანს მძიმე სენი შეეყარა. ახოვანმა მოსაგრემ ჭეშმარიტი ქრისტიანული მოთმინებით გაუძლო განსაცდელს და გარდაიცვალა 350 წელს, 83 წლის ასაკში. „წმიდანთა ცხოვრება“, ტომი I, თბილისი, 2001 წ. გვ.24
თენგიზ გოგოლაძე

თანგიზ გიორგის ძე გოგოლაძე (დ. 9 აგვისტო, 1926, ახალქალაქი, კასპის მუნიციპალიტეტი — გ. 19 დეკემბერი, 1996, თბილისი) — ქართველი მწერალი. პირველი მოთხრობა „გარიყულას განთიადი“ გამოაქვეყნა 1949 წელს ცალკე წიგნად. მას ეკუთვნის მოთხრობების კრებულები „კარგი დღე“, „ჩვენს ქუჩაზე“, „მოთხრობები“, „მარადიული წყაროს სიმღერა“; რომანები „ნიაღვარი“, „კაცი კაცითა“, „ჟამი ჩვენი“, წერილები და ნარკვევები, რუსი, უკრაინელი, აზერბაიჯანელი, ბერძენი მწერლების თხზულებათა თარგმანები და სხვა. თენგიზ გოგოლაძის თხზულებანი თარგმნილია რუსულ, უკრაინულ, სომხურ, ჩინურ, პოლონურ ენებზე. თითმერია ჯ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 69. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 200.
ჟიტომირი

ჟიტომირი (უკრ. Житомир) — კიევის რუსეთის ერთ-ერთი უძველესი ქალაქი, თანამედროვე ადმინისტრაციული დაყოფით ქალაქი ჩრდილოეთ უკრაინაში, ჟიტომირის ოლქის და ჟიტომირის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი.  ბულგარეთი, მონტანა ჟიტომირის რუკა დაარქივებული 2009-03-30 საიტზე Wayback Machine. ჟიტომირის ისტორია
ათანასე თბილელი

ათანასე თბილელი, ამილახვარი (გ. 9 ივნისი, 1774, მოსკოვი) — ქართველი საეკლესიო და პოლიტიკური მოღვაწე, რუსეთთან კავშირის აქტიური მომხრე. 1724 წელს დაბრუნდა საქართველოში და მიიღო მროველობა (რუისის ეპისკოპოსობა). 1740 წელს — თბილისის მიტროპოლიტობა. 1752 წელს თეიმურაზ II-მ და ერეკლე II-მ ათანასე თბილელი სიმონ მაყაშვილთან ერთად გაგზავნეს მოსკოვში სამხედრო დახმარებისა და მფარველობის სათხოვნელად. ათანასე თბილელმა სიბერე და ავადმყოფობა მოიმიზეზა და სამუდამოდ დარჩა რუსეთში. 1762 წელს მოსკოვში დააარსა ქართული სტამბა. ბეჭდავდა უმთავრესად სასულიერო-საეკლესიო წიგნებს. თბილელი მღვდელთმთავრები ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 223.
ალექსანდრე ალექსიძე

ალექსანდრე გიორგის ძე ალექსიძე (ნამდვილი გვარი სონღულაშვილი) (დ. 1874, თბილისი ― გ. 27 დეკემბერი, 1934, იქვე) — პირველი ქართველი პროფესიონალი მოცეკვავე. 1895 წელს პარიზში, რუსულ ეთნოგრაფიულ გამოფენაზე ქართული ცეკვების შესრულებისათვის ოქროს დიდი მედლით დააჯოლდოვეს. 1896–1924 წლებში იყო თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის მოცეკვავე. 1902 წელს თბილისში დააარსა ქართული ცეკვის პირველი სტუდია, რომელსაც სათავეში ედგა 1934 წლამდე. მისი მოწაფეები იყვნენ ილიკო სუხიშვილი, მიხეილ სულხანიშვილი, ანტონ ჩიხლაძე, რუბენ ჭოხონელიძე და სხვები. გვარამაძე ლ., მთაწმინდელი მოცეკვავე, «საბჭოთა ხელოვნება», 1962, № 2 გვარამაძე ლ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 303.
ჰოვარდ ბლეიკი

ჰოვარდ ბლეიკი (ინგლ. Howard Blake; დ. 28 ოქტომბერი, 1938, ლონდონი, ინგლისი) — ინგლისელი კომპოზიტორი, რომელიც წერს კლასიკურ და მსუბუქ მუსიკას. ბლეიკის ოჯახი პროფესიონალი მუსიკოსებისგან შედგებოდა და ამ ტრადიციისთვის არც მას უღალატია. მისი დედა პიანინოზე უკრავდა, მამა კი ეკლესიის მგალობელთა გუნდის ტენორი იყო. დაწყებით სკოლაში მღეროდა გილბერტისა და სალივანის ოპერების წამყვან ნაწილებს, მოისაზრებოდა კარგ პიანისტად, თუმცა შემდგომ კომპოზიტორის გზას გაჰყვა. ჰოვარდ ბლეიკის ოფიციალური საიტი Howard Blake — კინოფილმების ინტერნეტ მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) ↑ „ჰოვარდ ბლეიკის ავტობიოგრაფია“. http://www.howardblake.com/music/Verse-Prose/662/Snowman-autobiography-Walking-In-The-Air-Can-Be-Dangerous.htm. ↑ „Midweek“. Midweek. 2007-12-05. BBC. Radio 4.
საიან-შუშენსკოეს ჰიდროელექტროსადგური

საიანო-შუშენსკაიას ჰიდროელექტროსადგური (რუს. Сая́но-Шу́шенская гидроэлектроста́нция) — ჰიდროელექტროსადგური რუსეთში. მდებარეობს მდინარე ენისეიზე, საიანოგორსკთან, ხაკასეთში. რუსეთის უდიდესი და მსოფლიოს სიდიდით მეექვსე ჰიდროელექტროსადგური ენერგიის წარმოებით. სადგურის დადგმული სიმძლავრე 6400 მეგვტ. ჰიდროკვანძში შედის: თაღოვან-გრავიტაციული კაშხალი (მაქსიმ. სიმაღლე 242 მ., სიგრძე — 1066 მ.); ჰესის შენობა 10 აგრეგატითურთ (თითოეულის სიმძლავრეა 640 მეგვტ., დაწნევა 194 მ.). კაშხალი ქმნის სეზონური რეგულირების წყალსაცავს. ჰესის მიერ გამომუშავებული ელექტროენერგია მაღალი ძაბვის (500 კვ) ხაზებით გადაეცემა ციმბირის გაერთიანებულ ენერგოსისტემას. სადგური 10, 640 მეგავატიან ტურბინას მოიცავს და ყოველწლიურად 23,5 ტერავატ/სთ ენერგიას გამოიმუშავებს, რომელთა 70 % ციმბირში მყოფ ალუმინის გადამამუშავებად ქარხანაში გამოიყენება. სადგურის მშენებლობა 1968 წელს დაიწყო და ათი წელი გასტანა. პირველი ჰიდროაგრეგატი გაიხსნა 1978 წელს. 1987 წელს ნაწილობრივი რეკონსტრუქცია ჩაუტარდა. სადგური დააპროექტა ჰიდროპროექტის ინსტიტუტის ლენინგრადის განყოფილებამ (ლენჰიდროპროექტი). 1993 წელს სადგურს პრივატიზება ჩაუტარდა და მისი ერთადერთი მფლობელი რაო უესი გახდა. 2003 წლის აპრილში ხაკასეთის მთავრობამ, გუბერნატორ ალექსეი ლებედის ინიციატივით, სასამართლოში სარჩელი შეიტანა გარიგების ანულირების მიზნით. 2004 წლის აპრილში აღმოსავლეთ ციმბირის საარბიტრაჟო სასამართლომ პრივატიზების გარიგება უკანონოდ ცნო, თუმცა ეს გადაწყვეტილება გააუქმა უზენაესმა საარბიტრაჟო სასამართლომ. 2009 წელს 9 ტურბინა უბედური შემთხვევის გამო დაზიანდა და ჰესი დაიხურა. თუმცა 2010 წელს ისევ გაიხსნა. მომავალში იგეგმება დამატებითი 10 ტურბინის დამატება, რაც გამომუშავებულ ენერგიას 96% -ით გაზრდის. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 660.
კროპივნიცკი

კროპივნიცკი (უკრ. Кропивницький; 2016 წლამდე — კიროვოჰრადი (უკრ. Кіровоград) — ქალაქი უკრაინაში, კიროვოჰრადის ოლქისა და კიროვოჰრადის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს დნეპრისპირეთის მაღლობზე, მდინარე ინგულის (სამხრეთი ბუგის შენაკადი) ხეობაში.  ბულგარეთი, დობრიჩი
ამირინდო ამილახვარი

ამირინდო ავთანდილის ძე ამილახვარი(გ. თებერვალი, 1772) — ქართლ-კახეთის სამეფოს პოლიტიკური მოღვაწე. 1735 წლიდან იყო ამილახორი. მხარს უჭერდა თეიმურაზისა და ერეკლე II-ის ქართლში გამეფებას. რამდენიმეჯერ დაკარგა ამილახორობა, მაგრამ საბოლოოდ დაიბრუნა იგი 1765 წლის შემდეგ. იყო ზემო ქართლის სადროშოს სარდალი და გორის მოურავი. კარბელაშვილი პ., ამილახვართა საგვარეულოს ისტორიული გუჯრები, კრ.: ძველი საქართველო, ტ. 2, ტფ., 1913 ტუხაშვილი ლ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 391.
დნეპრისპირეთის მაღლობი

დნეპრისპირეთის მაღლობი — მაღლობი უკრაინაში, მდინარეების დნეპრისა და სამხრეთი ბუგის დინებებს შორის. საშუალო სიმაღლე ჩრდილოეთით 220-240 მ, ხოლო სამხრეთით 150-180 მ. მაქსიმალური სიმაღლე 323 მეტრი ზღვის დონიდან. მაღლობის ჩრდილოეთი ნაწილი მოქცეულია ტყესტეპის ზონაში, სამხრეთი კი სტეპის ზონაში. განვითარებულია სოფლის მეურნეობა. მოიპოვება რკინა და მარგანეცი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 596.
ვოლინსკის მაღლობი

ვოლინსკის მაღლობი — მაღლობი დასავლეთ უკრაინაში ვოლინსკის მაღლობი პოდოლსკის მაღლობთან ერთად ქმნის ვოლინსკ-პოდოლსკის მაღლობს. საშუალო სიმაღლე 220-250 მ, მაქსიმალური სიმაღლე 341 მ. ვოლინსკის მაღლობი მდებარეობს უკრაინის ვოლინისა და როვენის ოლქების ტერიტორიაზე და გადაჭიმულია მდინარე სამხრეთი ბუგიდან მდინარე კორჩიკამდე. მაღლობის სიგრძეა დაახლოებით 200 კმ, სიგანე 40-50 კმ. Волинська височина // Українська Радянська Енциклопедія. — 2-е видання. — Т. 2. — Київ, 1978. — С. 367. Коротун І. М., Фремд Г. М. Волинська височна // Географічна енциклопедія України. — Том 1. / Редколегія: О. М. Маринич (відпов. ред.) та ін. — К.: «Українська Радянська Енциклопедія» ім. М. П. Бажана, 1989. — С. 209.
პოდოლსკის მაღლობი

პოდოლსკის მაღლობი, პოდოლსკის პლატო (უკრ. Подільська височина) — მაღლობი სამხრეთ-დასავლეთ უკრაინაში. გადაჭიმულია ჩრდილო-დასავლეთიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთისაკენ. სიმაღლე ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში 380–320 მ, ხოლო სამღრეთ-აღმოსავლეთში 220–130 მ. უმაღლესი მწვერვალია მთა კამპულა (471 მ). ვოლინსკის მაღლობთან ერთად ქმნის ვოლინ-პოდოლსკის მაღლობს. პოდოლსკის მაღლობი მდებარეობს მდინარე დნესტრის მარცხენა სანაპიროზე: ლვოვის, ტერნოპოლის, ხმელნიცკის, ივანო-ფრანკოვსკის, ვინიცისა და ნაწილობრივ ოდესის ოლქებში. ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან ესაზღვრება დნეპრისპირეთის მაღლობი, საზღვარი გადის მდინარე სამხრეთი ბუგის ხეობაზე. Podolian Upland at the Encyclopedia of Ukraine.
ბრიუსის მედალი

კეტრინ ვოლფ ბრიუსის ოქროს მედალი (ინგლ. Catherine Wolfe Bruce Gold Medal) — ერთ-ერთი ყველაზე პრესტიჟული ჯილდო ასტრონომებისა და ასტროფიზიკებისთვის, დაწესებული წყნარი ოკეანის ასტრონომიული საზოგადოების მიერ (ინგლ. Astronomical Society of the Pacific) გამორჩეული ცხოვრებისული ღვაწლისთვის ასტრონომიაში 1898 წელს. სახელი დაერქვა ამერიკელი ფილანტროპი კეტრინ ვოლფ ბრიუსის პატივსაცემად. ასტრონომების ბიოგრაფიული ცნობარი The Bruce Medalists — ბრიუსის მედალის ლაურეატები
ხუთკუთხედი

ხუთკუთხედი ან პენტაგონი გეომეტრიაში ხუთგვერდა მრავალკუთხედს ჰქვია. სწორი ხუთკუთხედის შიდა კუთხეების ჯამი 540°-ია. ∑ α = ( n − 2 ) ⋅ 180 ∘ = 3 ⋅ 180 ∘ = 540 ∘ {\displaystyle \sum {\alpha =}(n-2)\cdot 180^{\circ }=3\cdot 180^{\circ }=540^{\circ }} წესიერი ხუთკუთხედის აგება შესაძლებელია ფარგლითა და სახაზავით წრეწირში ან მისი მხები. პროცესი აღწერა ევკლიდემ მის „ელემენტებში“ დაახ. ძვ. წ. 300 წელს. წესიერი ხუთკუთხედის აგების ერთი მეთოდი მოცემულ წრეწირში შემდგია: ალტერნატიული მეთოდია: დახაზეთ წრეწირი, რომელშიც ხუთკუთხედს ჩახაზავთ და მონიშნეთ ცენტრი "O". (მწვანე წერტილი დიაგრამაში მარჯვნივ). აირჩიეთ წერტილი A წრეწირზე, რომელიც ხუთკუთხედის ერთ-ერთი კუთხე გახდება. გაავლეთ ხაზი O და A-ს შორის. გაავლეთ ხაზი პერპენდიკულარული OA ხაზისა, რომელიც O-გადის. მონიშნეთ გადაკვეთა წრეწირის ერთ გვერდზე წერტილით B. მონიშნეთ შუაწერტილი C წერტილებს O და B-ს შორის. დახაზეთ წრეწირი ცენტრით C, რომელიც გადის A წერტილზე. მონიშნეთ გადაკვეთა OB ხაზთან (საწყისი წრეწირის შიგნით) წერტილით D. გაავლეთ წრეწირი A ცენტრით D წერტილზე. მონიშნეთ მისი გადაკვეთა საწყის (მწვანე) წრეწირთან E და F წერტილების სახით. გაავლეთ წრეწირი ცენტრით E გამავალი A წერტილზე. მონიშნეთ მისი სხვა გადაკვეა საწყის წრეწირთან G წერტილით. გაავლეთ წრეწირი ცენტრით F გამავალი A წერტილზე. მონიშნეთ მისი გადაკვეთა საწყის წრეწირთან H წერტილით. ააგეთ წესიერი ხუთკუთხედი AEGHF.
დონეცის ჭიუხი

დონეცის ჭიუხი (უკრ. Донецький кряж; რუს. Донецкий кряж) — მაღლობი აღმოსავლეთ ევროპის დაბლობის სამხრეთით, უკრაინისა და რუსეთის საზღვარზე. სიგრძე 370 კმ, სიგანე 160 კმ. საშუალო სიმაღლე 200-დან 300 მეტრამდე, უმაღლესი წერტილია მთა მოგილა მეჩეტნაია, 367 მეტრი ზღვის დონიდან (მდებარეობს ლუგანსკის ოლქში). ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 620.
გორინი (მდინარე)

გორინი — მდინარე უკრაინასა და ბელარუსში. მდინარე პრიპიატის მარჯვენა შენაკადი. სიგრძე 659 კმ. აუზის ფართობი 27 000 კმ2. სათავე აქვს კრემენეცკის მაღლობზე, შემდეგ მიედინება ვოლინსკის მაღლობზე. ქვემო დინებაში მიედინება პინსკის ჭაობში. წყლის ხარჯი შესართავთან 90 მ3/წმ. უდიდესი შენაკადია სლუჩი. მდინარე გორინზე მდებარეობს ქალაქები: უკრაინა: იზიასლავი, სლავუტა, ნეტეშინი, ოსტროჰი, დუბროვიცია. ბელარუსი:დავიდ-გოროდოკი, სტოლინი. Романчук О. Річка Горинь: минуле і сьогодення დაარქივებული 2012-01-30 საიტზე Wayback Machine. Національний природний парк "Подільські Товтри" დაარქივებული 2008-03-10 საიტზე Wayback Machine. Внутрішні води Тернопільської області დაარქივებული 2007-03-11 საიტზე Wayback Machine. Рибалка в Рівненській обл. დაარქივებული 2008-03-03 საიტზე Wayback Machine.
ანდუყაფარ ამილახვარი

ანდუყაფარ გივის ძე ამილახვარი (გ. 1626) — ქართლის მსხვილი ფეოდალი, ირანული ორიენტაციის ფეოდალთა ლიდერი, თავადური რეაქციის ტიპობრივი წარმომადგენელი XVII საუკუნის I მეოთხედის ქართლში. ირანის წინააღმდეგ გიორგი სააკაძის მეთაურობით მოწყობილი აჯანყების დროს (1625) ქართველებმა შეიპყრეს და არშის ციხეში დაამწყვდიეს. მარაბდის ბრძოლაში გამარჯვებულმა ირანელებმა ამილახვარი გაათავისუფლეს და მამული დაუბრუნეს. ამილახვარი ზედიზედ აწყობდა ლაშქრობებს მეზობელი ფეოდალების წინააღმდეგ. ამოწყვიტა ღაზნელთა საგვარეულო, ააოხრა მცხეთა და გაძარცვა ეკლესია-მონასტრები. ამილახვარის დაღუპვის შემდეგ მოწინააღმდეგებმა ამოწყვიტეს მისი ოჯახი. ბერძენიშვილი, ნ., ფეოდალური ურთიერთობებიდან XV საუკუნეში, მის წგნ.: საქართველოს ოსტორიის საკითხები, წგნ. 2, თბ., 1965; გვრიტიშვილი, დ., ფეოდალური საქართველოს სოციალური ურთიერთობის ისტორიიდან (ქართლის სათავადოები), თბ., 1955; ქიქოძე მ., ქართლის სათავადოების ისტორიიდან XV-XVIII სს. (საამილახორო), „მასალები საქართველოსა და კავკასიის ისტორიისათვის“, 1963, ნაკვ. 35 ტუხაშვილი ლ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 391.
პრიპიატი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ტოპონიმი პრიპიატი შეიძლება აღნიშნავდეს: პრიპიატი – მიტოვებული ქალაქი უკრაინის კიევის ოლქში. პრიპიატი – მდინარე ბელარუსში და უკრაინაში.
რაგბის მსოფლიო ჩემპიონატის კვალიფიკაცია 1995

1995 წლის ჩემპიონატისათვის სამხრეთ აფრიკაში წარმატებით დასრულდა ნელსონ მანდელას ბრძოლა აპარტეიდის წინააღმდეგ და სამხრეთ აფრიკა ყველა ორგანიზაციაში, მათ შორის სპორტულშიც აღდგინეს. 1995 წლის ჩემპიონატის გამართვის უფლება რაგბის საერთაშორისო საბჭომ სწორედ აფრიკელებს მიანიჭა და ამით შესარჩევ ტურნირში გასათამაშებელი საგზურები კიდევ ერთით შემცირდა. ირბ-მ პირდაპირ ფინალში წინა ჩემპიონატის ყველა მერვედფინალისტი (ახალი ზელანდია, საფრანგეთი, სამოა, ავსტრალია, ინგლისი, კანადა, შოტლანდია, ირლანდია) და რაღა თქმა უნდა მასპინძელი სამხრეთ აფრიკა დაუშვა. დანარჩენი 7 ადგილი კი კონტინენტების მიხედვით ასე გაანაწილა: ევროპა - 3, ამერიკა, აზია, ოკეანეთი და აფრიკა - 1 ადგილი. ევროპული შესარჩევი ტურნირი ოთხ ეტაპიანი იყო. პირველ ეტაპზე 5 გუნდი ჩაება ბრძოლაში. მეორე ეტაპზე პირველი ეტაპის ორ გამარჯვებულს 12 შედარებით პრივილიგირებული გუნდი დაემატა. შეიქმნა 4 ქვეჯგუფი, რომლის ექვს გამარჯვებულს იტალია, რუმინეთი და უელსი დაემატნენ. აქ უკვე სამ ქვეჯგუში გაგრძელდა ბრძოლა. ქვეჯგუფებში გამარჯვებულები უკვე ფინალისტები იყვნენ, მაგრამ მათ მაინც ითმაშეს მეოთხე ეტაპი, რათა გაერკვიათ თუ რომელი გუნდი რომელ ფინალურ ქვეჯგუფში მოხვდებოდა. პირველი ეტაპი პირველი ქვეჯგუფი. ანდორა  ლუქსემბურგი - უარი მეორე ქვეჯგუფი  იუგოსლავია - უარი მეორე ეტაპი პირველი ქვეჯგუფი მიმოსვლით მეორე ქვეჯგუფი სოპოტი, პოლონეთი მესამე ქვეჯგუფი მადრიდი, ესპანეთი მეოთხე ქვეჯგუფი ჰააგა, ამსტერდამი, ნიდერლანდები მესამე ეტაპი პირველი ქვეჯგუფი ბუქარესტი, რუმინეთი მეორე ქვეჯგუფი მიმოსვლით მესამე ქვეჯგუფი ბრეშია, იტალია მეოთხე ეტაპი მიმოსვლით ამერიკაში ორი ზონა შეიქმნა: ჩრდილოეთი და სამხრეთი. ჩრდილოეთში, რადგან კანადელები პირდაპირ იყვნენ ფინალურ სტადიაზე დაშვებული აშშ-ს ნაკრები ფაქტობრივად უმეტოქეოდ იყო. ბერმუდის კუნძულების გუნდი დიდი ვერაფერი შვილი იყო. როგორც სამხრეთ ზონაში, ასევე ზონების გამარჯვებულთ დავაშიც არგენტინელთა უპირატესობა უდავო იყო. ისინი ფინალში გავიდნენ. ჩრდილოეთის ზონა სამხრეთის ზონა ჯგუფის ფინალი აფრიკაში შვიდი გუნდი იბრძოდა ფინალის ერთადერთი საგზურისათვის. ირბ-მ აფრიკელებთან ჩასვა ოქროს ყურის (არაბების საერთო გუნდი) ნაკრებიც (ალბათ მაინც გეოგრაფიული პრინციპით). ქვეჯგუფებში გამარჯვებულმა ორ-ორმა გუნდმა შემდეგ ფინალში გაარკვია ფინალისტის ვინაობა. პირველი ქვეჯგუფი ნაირობი, კენია მეორე ქვეჯგუფი ტუნისი, ტუნისი ჯგუფის ფინალი კასაბლანკა, მაროკო აზიელებმა თავიანთი საგზური აზიის ჩემპიონატში გაითმაშეს. ქვეჯგუფებში გამოავლინდნენ ორი საუკეთესო, იაპონიის და კორეის გუნდები. სწორედ მათ გაითმაშეს საგზური. აზიის ჩემპიონატი, ჰონკონგი პირველი ჯგუფი მეორე ჯგუფი მატჩი III ადგილისათვის  ჰონგ-კონგი -  ჩინეთის ტაიბეი 80-26 ფინალი აქ სულ ორად ორმა გუნდმა გამოთქვა თამაშის სურვილი (ავსტრალია, ზელანდია, სამოა უკვე ფინალისტები იყვნენ). სათამაშო ქულების უკეთესი სხვაობის წყალობით გაიმარჯვა ტონგამ. ა. ქურდობაძე. უილიამ უებ ელისის თასი. თბილისი. 1999 Potsuit of Bill - a comprehensive history of Ruhby World Cup. London. 2007 Ruhby World Cup - the oficial pivlication. London. 1999 Ruhby World Cup - Londob. 2003 Rugbyworldcup.com შედეგების არქივი
ძიგორო კანო

ჯიგორო კანო (იაპონ. 嘉納 治五郎; დ. 28 ოქტომბერი, 1860 — გ. 4 მაისი, 1938) — ძიუდოს დამფუძნებელი. ძიუდო პირველი იაპონური ორთაბრძოლის სახეობა იყო, რომელმაც საერთაშორისო აღიარება მოიპოვა, და პირველი, რომელიც ოფიციალური ოლიმპიური სპორტი გახდა. პედაგოგიურ ინოვაციებს შორის, რომელსაც კანოს მიაკუთვნებენ, იყო შავ-თეთრი ქამრების გამოყენება, დანების რანგების შემოღება ამ სტილის ორთაბრძოლის წევრთა შორის შედარებითი რანგის საჩვენებლად. კანო პროფესიული კარიერის განმავლობაში პედაგოგი იყო. მის მნიშვნელოვან პოსტებს შორის იყო განათლების სამინისტროს დაწყებითი განათლების დირექტორი 1898-1901 წლებში, ტოკიოს მაღალი ნორმალური სკოლის პრეზიდენტი 1901-1920 წლებში. მას გადამწყვეტი როლი მიუძღვის ძიუდოსა და კენდოს იაპონური საზოგადოებრივი სკოლების პროგრამაში შეყვანაში 1910-იანებში. კენო ასევე საერთაშორისო სპორტის პიონერი იყო. ის იყო პირველი აზიელი წევრი საერთაშორისო ოლიმპიურ კომიტეტში (1909-1938 წწ.); ოფიციალურად წარმოადგენდა რა იაპონიას თითქმის ყველა ოლიმპიურ თამაშებზე 1912-36 წლებში; და წამყვანი ლობისტი იყო იაპონიის 1940 წლის ილიმპიურ თამაშების გამართვის ადგილის შერჩევის კონკურსში.
სანტა-მონიკა (მრავალმნიშვნელოვანი)

სანტა-მონიკა ან სანტა მონიკა შეიძლება აღნიშნავდეს: სანტა-მონიკა — ქალაქი აშშ-ში, კალიფორნიის შტატში სანტა-მონიკა — ქალაქი აშშ-ში, ფლორიდის შტატში სანტა-მონიკა — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პარანის შტატში „სანტა მონიკა“ — ბენდ „ევერკლერის“ სიმღერა