laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ადენინი

ადენინი — აზოტოვანი ფუძე, პურინის ამინონაწარმი (6-ამინოპურინი). წარმოქმნის ორ წყალბადურ ბმას ურაცილსა და თიმინთან (კომპლემენტარობა). ადენინი არის უფერო კრისტალები, რომლებიც დნება 360—365 °C ტემპერატურაზე. ქიმიური ფორმულა — С5H5N5. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 88. Кнунянц И. Л. Краткая химическая энциклопедия т.1, М.: Советская энциклопедия, 1967
თამაშგარე

თამაშგარე — მდგომარეობა სპორტის ზოგიერთ სახეობაში, როცა მოთამაშე წესების დარღვევით იკავებს პოზიციას მეტოქის კარის ასაღებად. მაგ., ფეხბურთში მოთამაშე თამაშგარე მდგომარეობაში ითვლება, თუ მეტოქის პირით ხაზთან, ის უფრო ახლოსაა, ვიდრე ბურთი და მოწინააღმდეგე გუნდის ბოლოსწინა მოთამაშე. ეს წესი არ მოქმედებს კარიდან ბურთის დარტყმის, აუტისა და კუთხურის დროს, აგრეთვე იმ შემთხვევაში, როცა ფეხბურთელი ბურთს მეტოქისგან იღებს ან პასიურ მდგომარეობაშია და პოზიციურ უპირატესობას არ ფლობს. გადაწტვეტილებას დარღვევის შესახებ იღებს არბიტრის გვერდითი ასისტენტი. თამაშგარე დაარქივებული 2013-10-27 საიტზე Wayback Machine. — საქართველოს ოლიმპიელთა კლუბი
თიმინი

თიმინი (5-მეთილურაცილი) — პირიმიდინის ნაწარმი, ხუთი აზოტოვანი ფუძიდან ერთ-ერთი. არსებობს ყველა ცოცხალ ორგანიზმში, სადაც დეზოქსირიბოზასთან ერთად შედის ნუკლეოზიდ თიმიდინის შემადგენლობაში, რომელსაც შეუძლია ფოსფორმჟავის 1—3 ნაშთებთან ფოსფოლირება და ნუკლეოტიდების თიმიდინ მონო-, დი- ან ტრიფოსფორული მჟავის წარმოქმნა (ტმფ, ტდფ და ტტფ). თიმინის დეზოქსირიბონუკლეოტიდები შედის დნმ-ის შემადგენლობაში, ხოლო რნმ-ში მის ნაცვლად არის ურაცილის რიბონუკლეოტიდი. თიმინი ადენინის კომპლემენტარულია და მასთან ორ წყალბადურ ბმას ქმნის. ორგანიზმის გარდაცვალების შემდეგ დროთა განმავლობაში თიმინის ფუძე ხშირად ჟანგდება ჰიდანტოინამდე. ↑ Hofreiter M., Serre D., Poinar H.N., Kuch M., and Paabo S. Nature Reviews Genetics (2001) 2:353.
ციტოზინი

ციტოზინი — აზოტოვანი ფუძე, პირიმიდინის ნაწარმი. რიბოზასთან ქმნის ნუკლეოზიდ ციტიდინს, შედის დნმ-ისა და რნმ-ის ნუკლეოტიდების რიცხვში. რეპლიკაციისა და ტრანსკრიფციის დროს კომპლემენტარობის პრინციპის მიხედვით წარმოქმნის სამ წყალბადურ ბმას გუანინთან. Кнунянц И. Л. Краткая химическая энциклопедия т.5, М.: Советская энциклопедия, 1967
ნიუტონის აკვანი

ნიუტონის აკვანი — მოწყობილობა, რომელიც იმპულსისა და ენერგიის შენახვის თვალსაჩინო დემონსტრაციას ახდენს. ის შედგება ერთმანეთის მიყოლებით დაკიდული ბურთების სერიისგან (როგორც წესი 5). ყოველი ბურთულა ქანქარაზე დამაგრებულია ერთმანეთისგან გარკვეული კუთხით დაშორებული ორი მავთულით. ბურთებს მოძრაობა მხოლოდ ერთ სიბრტყეზე შეუძლიათ. ერთი ბურთი მოჰყავთ მოძრაობაში, რომელიც მალევე ეჯახება დანარჩენებს, გადასცემს ენერგიას მათი გავლით ბოლო ბურთულას, რომელიც თავის მხრივ მოძრაობაში მოდის. ნიუტონის აკვანი პოპულარული სამაგიდო სათამოშო იყო მისი გამოგონების დღიდან. გამოუშვა და სახელი შეურჩია 1967 წელს ინგლისელმა მსახიობმა საიმონ პრებლმა. თავდაპირველად ჰაროდში, ლონდონი, ხის ვერსია იყიდებოდა, შემდეგ ქრომის დიზაინი შექმნა მოქანდაკემ და კინორეჟისორმა რიჩარდ ლონკრენმა. საგანმანათლებლო მიზნებით ნიუტონის აკვანს ხშირად წარმოადგენენ "ქმედება–უკუქმედების" კონცეფციის დემონსტრაციისთვის (ნიუტონის მესამე კანონი). ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ნიუტონის აკვანი ვრცელი განმარტება დაარქივებული 2004-10-09 საიტზე Wayback Machine.
წყალბადური ბმა

წყალბადური ბმა — ასოციაციის ფორმა ელექტროუარყოფით ატომსა და წყალბადის ატომ H-ს შორის, რომელიც კოვალენტურადაა დაკავშირებული სხვა ელექტროუარყოფით ატომთან. ელექტროუარყოფითი ატომების როლში შეიძლება მოგვევლინოს N, O ან F. წყალბადური ბმები შეიძლება იყოს მოლეკულათაშორისი ან შიგამოლეკულური. Химическая Энциклопедия. Советская Энциклопедия, М., 1988 В. В. Москва. Водородная связь в органической химии. Соросовский образовательный журнал, 11999,N 2, с.58-64 [1] ↑ Определение по IUPAC
ჯონ ჩარლზ ფილდზი

ჯონ ჩარლზ ფილდზი (ინგლ. John Charles Fields; დ. 14 მაისი, 1863 — გ. 9 აგვისტო, 1932) — კანადელი მათემატიკოსი. 1884 წელს დაამთავრა ტორონტოს უნივერსიტეტი, რის შემდეგაც აშშ-ში გააგრძელა სწავლა. მისი შრომები მიეძღვნა ალგებრულ ფუნქციათა თეორიის საკითხებს; შექმნა ფონდი, საიდანაც მათემატიკური საერთაშორისო კავშირი ახალგაზრდა მათემატიკოსებს ანიჭებს პრემიებს. აღსანიშნავია ფილდზის მედალი, რომელიც ენიჭებათ მათემატიკოსებს ყოველ ოთხ წელიწადში ერთხელ. იყო კანადის სამეფო საზოგადოებისა და ლონდონის სამეფო საზოგადოების წევრი. ჯონ ჩარლზ ფილდზი (ინგლისური) ↑ 1.0 1.1 Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ 2.0 2.1 MacTutor History of Mathematics archive — 1994. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q547473"></a> ↑ University of Toronto, Laval University Dictionary of Canadian Biography, Dictionnaire biographique du Canada / G. Brown, D. Hayne, F. Halpenny et al. — UTP, Presses de l'Université Laval, 1959. — ISSN 0420-0446; 0070-4717 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1067935"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q180865"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3101851"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q7896496"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5546378"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q55723359"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3402572"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5479642"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q838302"></a> ↑ Find a Grave — 1996. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q63056"></a>
კონსტანტინოპოლის ხელშეკრულება (1533)

კონსტანტინოპოლის ხელშეკრულება (თურქ. İstanbul antlaşması) — ხელშეკრულება ოსმალეთის იმპერიასა და ავსტრიის საჰერცოგოს შორის. ხელი მოაწერეს 1533 წლის 22 ივლისს კონსტანტინოპოლში. მოჰაჩის ბრძოლის დროს 1526 წელს უნგრეთის მეფე ლუის II გარდაიცვალა ტახტის მემკვიდრის გარეშე, მიუხედავად ამისა, ოსმალეთს ბრძოლის შემდეგ უნგრეთი არ დაუპყრია და ტახტი რამდენიმე თვის განმავლობაში ვაკანტური რჩებოდა. გამოჩნდა ორი პრეტენდენტი: ფერდინანდ I, ავსტრიის ერცჰერცოგი და იანოშ I ზაპოლია ტრანსილვანიის ვოევოდა. მიუხედავად იმისა, რომ ზაპოლიას უნგრეთის ელიტა უჭერდა მხარს, ფერდინანდ I-მა უნგრეთის ლეგალურ მეფედ გამოაცხადა თავისი უფროსი ძმა კარლ V. ოსმალეთის იმპერია მხარს იანოშ ზაპოლიას უჭერდა და სულთან სულეიმან I-მა ავსტრიის წინააღმდეგ ორი ლაშქრობა მოაწყო (1529 და 1532 წწ.). ფერდინანდი მიხვდა, რომ მისი მმართველობა უნგრეთში შეუძლებელი იყო. ამასობაში სეფიანთა ირანის შაჰმა თამაზ I-მა გაააქტიურა შეტევა ოსმალეთის იმპერიის აღმოსავლეთ საზღვრებთან. სულეიმან I-მა გადაწყვიტა ძირითAდი ძალები აღმოსავლეთის საზღვრისკენ მიემართა და დასავლელ მეზობლებთან ხელშეკრულება გაეფორმებინა. ხელშეკრულების პირობები შემდეგნაირად ჩამოყალიბდა: ფერდინანდ I-მა უკან წაიღო თავისი პრეტენზიები უნგრეთზე. იანუშ ზაპოლია გახდა უნგრეთის ლეგალური მეფე ოსმალეთის სიუზერენიტეტის ქვეშ. ავსტრია დათანხმდა გადაიხადოს წლიური ხარკის 30 000 გულდენი. ფერდინანდი განიხილებოდა, როგორც გერმანიის მეფე, ხოლო კარლ V, როგორც ესპანეთის მეფე და ისინი წოდებრივად გაუტოლდნენ ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირის თანამდებობას. გარდა ამისა, მათ ეკრძალებოდათ ეწოდებინათ ვინმესთვის იმპერატორი, ოსმალეთის სულთნის გარდა. სამშვიდობო ხელშეკრულებების სია ოსმალეთის იმპერიის ხელშეკრულებების სია Prof.Dr Yaşar Yücel-Prof.Dr Ali Sevim:Türkiye tarihi II, AKDTYK Yayınları, İstanbul,1990 pp 268-274 Lord Kinross :The Ottoman centuries, (Trans.Meral Gaspıralı) Altın Kitaplar, İstanbul, 2008, ISBN 978-975-21-0955-1, p.193 Nicolae Jorga: Gescchiste des Osmanichen, (trans: Nilüfer Epçeli) Yeditepe Yayınları, 2009, ISBN 975-6840-19-X volII,p.350-351 ↑ Prof.Dr Yaşar Yücel-Prof.Dr Ali Sevim:Türkiye tarihi II, AKDTYK Yayınları, İstanbul,1990 pp 268-274 ↑ Lord Kinross :The Ottoman centuries, (Trans.Meral Gaspıralı) Altın Kitaplar, İstanbul, 2008, ISBN 978-975-21-0955-1, p.193
ადრიანოპოლის დროებითი ზავი (1547)

ადრიანოპოლის დროებითი ზავი — ხელშეკრულება, რომელიც გაფორმდა საღვთო რომის იმპერატორ კარლ V-ესა და სულეიმან დიდებულის შორის. ამ ხელშეკრულების თანახმად, ფერდინანდ I-მა და კარლ V-მ აღიარეს ოსმალეთის იმპერიის სრული კონტორლი უნგრეთზე და ამასთანავე დათანხმდნენ გადაეხადათ ოსმალეთისთვის ყოველწლიურად 30 000 ოქრო ხარკის სახით, იმისთვის, რომ გაემყარებინათ ჰაბსბურგების პოზიცია ჩრდილოეთ და დასავლეთ უნგრეთში . ეს ხელშეკრულება მოჰყვა ისეთ მნიშვნელოვან გამარჯვებას უნგრეთზე, როგორიც იყო ესტერგომის ალყა. სამშვიდობო ხელშეკრულებების სია ოსმალეთის იმპერიის ხელშეკრულებების სია ↑ Cartography in the traditional Islamic and South Asian societies by John Brian Harley p.245 [1] ↑ Ground warfare: an international encyclopedia by Stanley Sandler p.387 [2] ↑ The Cambridge history of Islam by Peter Malcolm Holt p.328 [3]
კომპლემენტარობა (ბიოლოგია)

კომპლემენტარობა (ქიმიაში, მოლეკულურ ბიოლოგიასა და გენეტიკაში) — ბიოპოლიმერების მოლეკულების ან მათი ფრაგმენტების ორმხრივი შესაბამისობა, რომელიც უზრუნველყოფს მოლეკულების სივრცობრივად ურთიერთშემავსებელ (კომპლემენტარულ) ფრაგმენტებს ან მათ სტრუქტურულ ფრაგმენტებს შორის ბმის წარმოქმნას. კომპლემენტარობის პრინციპი გამოიყენება დნმ-ის სინთეზის დროს. ეს არის წყალბადური ბმებით შეერთები აზოტოვანი ფუძეების შეკავშირების მყარი შესაბამისობა, რომელშიც: A-T (ადენინი უკავშირდება თიმინს) G-C (გუანინი უკავშირდება ციტოზინს). Reverse complement tool Reverse Complement App @ DNA.UTAH.EDU დაარქივებული 2014-05-22 საიტზე Wayback Machine.
ბანგორ-ერისი

ბანგორ-ერისი (ინგლ. Bangor Erris; ირლ. Beannchar) — პატარა ქალაქი ირლანდიაში, მდებარეობს მეიოს საგრაფოს ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში, კონაქტის პროვინციაში. ბანგორ-ერისი არის ჩრდილოეთის ორაგულისა და ყავისფერი კალმახის თევზჭერის ცენტრი. მეიოს საგრაფო
ინფორმაციული რიბონუკლეინის მჟავა

ინფორმაციული რიბონუკლეინის მჟავა (ი-რნმ, სინონიმი — მატრიცული რიბონუკლეინის მჟავა, მ-რნმ) — რნმ, რომელიც შეიცავს ინფორმაციას ცილების პირველადი სტრუქტურის (ამინომჟავური თანმიმდევრობის) შესახებ. ი-რნმ სინთეზირდება ტრანსკრიფციის დროს დნმ-ზე დაყრდნობით, რის შემდეგაც, თავის მხრივ, გამოიყენება ტრანსლაციის პროცესში ცილების სინთეზისთვის, როგორც მატრიცა. ამგვარად მ-რნმ მნიშვნელოვან როლს თამაშობს გენების „გამოვლენაში“ (ექსპრესიაში). ი-რნმ-ის სიცოცხლის ციკლი დაარქივებული 2007-09-27 საიტზე Wayback Machine. ფლეშ ანიმაცია რნმ-ის მოდიფიკაციების მონაცემთა ბაზა დაარქივებული 2008-02-19 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) არატრანსლირებადი მიმდინარეობების, სტარტ- და სტოპ-კოდონების მონაცემთა ბაზა დაარქივებული 2007-06-21 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) ↑ Bruce Alberts, Alexander Johnson, Julian Lewis, Martin Raff, Keith Roberts, Peter Walter, Molecular Biology of the Cell, 5, Garland Science, 2008, ISBN 0815341059.
რიბოსომული რიბონუკლეინის მჟავები

რიბოსომული რიბონუკლეინის მჟავები (რ-რნმ) — რნმ-ის რამდენიმე მოლეკულა, რომლებიც წარმოადგენენ რიბოსომის საფუძველს. რ-რნმ-ის მთავარი ფუნქცია არის ტრანსლაციის პროცესის განხორციელება — ი-რნმ-დან ტ-რნმ-ის ადაპტორული მოლეკულების მეშვეობით ინფორმაციის წაკითხვა და ტ-რნმ-ზე მიერთებულ ამინომჟავებს შორის პეპტიდური ბმების წარმოქმნის კატალიზი. Ribosomal RNA დაარქივებული 2007-09-27 საიტზე Wayback Machine. by Denis LJ Lafontaine and David Tollervey (ინგლისური) Ribosomal RNA Gene Families // WWW.Molecular-Plant-Biotechnology.info დაარქივებული 2007-09-29 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური)
ომდურმანი

ომდურმანი (არაბ. أم درمان) — ქალაქი სუდანში, მდინარე თეთრი ნილოსის მარცხენა ნაპირზე, ცისფერი ნილოსის შესართავთან. მდებარეობს ზღვის დონიდან 178 მ სიმაღლეზე. 2008 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 2,395,159 ადამიანი. ქალაქებთან ხარტუმსა და ჩრდილოეთ ხარტუმთან ერთად ქმნის ერთიან „სამმაგ ქალაქსა“ და ქვეყნის მთავარ კულტურულ და ინდუსტრიულ ცენტრს. 1912 წელს ომდურმანში დაარსდა ისლამური უნივერსიტეტი, რომელსაც საუნივერსიტეტო სტატუსი 1965 წლიდან აქვს. ქალაქში არის დიდი ბაზარი. ომდურმანი სატრანსპორტო ცენტრია. განვითარებულია უდაბნო ტიპის კლიმატი. ივლისი და აგვისტო ნალექიანია. ომდურმანი — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური)
GDS TV

GDS TV — ტელეკომპანია, რომელიც დაარსდა 2012 წელს, პირველად ეთერში კი იმავე წლის ნოემბრის ბოლოს გავიდა. მისი დამფუძნებელია ბერა ივანიშვილი. სახელი GDS აბრევიატურაა, — Georgian Dream Studios. ტელეკომპანიის გადაცემები უმეტესად გათვლილია ახალგაზრდებზე. GDS TV გასართობ-შემეცნებით-მუსიკალური ტელევიზია იყო, მაგრამ 2015 წლის 4 მარტიდან შეიცვალა ფორმატი და საერთო მაუწყებლობაზე გადავიდა, რის შემდეგაც არხის საეთერო ბადეს დაემატა რამდენიმე პოლიტიკური გადაცემა. 2015 წლის ახალი სეზონიდან GDS-მა სრულიად შეიცვალა ტაქტიკა და გახდა ქართულ სერიალებზე ორიენტირებული ტელევიზია. 2016 წლის ბოლოს GDS შეისყიდა „იმედის“ მფლობელმა კომპანია ჯორჯიან მედია პროდაქშენ გრუპმა და გაერთიანდა მედია ჰოლდინგში: იმედი, მაესტრო, GDS. GDS TV Facebook-ზე ოფიციალური საიტი ↑ იმედმა GDS-ის 100–პროცენტიანი წილი იყიდა. On.ge. ციტირების თარიღი: 13 სექტემბერი, 2020.
ოსმალეთ-საფრანგეთის ალიანსი

ოსმალეთ-საფრანგეთის ალიანსი (თურქ. Fransa-Osmanlı ittifakı) — ოსმალეთის სულთან სულეიმან I-ისა და საფრანგეთის მეფე ფრანსუა I-ის ალიანსი. ხელი მოაწერეს 1528 წელს ერთობლივი ინტერესების გამო, რათა დაესუსტებინათ კარლ V-ის სახელმწიფო. „შროშანისა და ნახევარმთვარის მკრეხელურმა კავშირმა“ სკანდალი გამოიწვია ქრისტიანულ ევროპაში, სადაც ჯერ კიდევ მუსირებდა ჯვაროსნული ლაშქრობის იდეა ოსმალების წინააღმდეგ. ოსმალები ფრანგებს დახმარებას უწევდნენ ჰაბსბურგების საწინააღმდეგოდ და ერთობლივად მოქმედებდნენ მათ წინააღმდეგ. მაგალითად, 1543 წელს ფრანსუა დე ბურბონ-კონდეა და ხაირ ალ-დინ ბარბაროსას ძალებმა ალყა შემოარტყეს ნიცას. საფრანგეთის ელჩი, რომელიც სტამბოლში ცხოვრობდა დიდი პატივით სარგებლობდა სულთნის კარზე. XVI-XVII საუკუნეების მიჯნაზე ოსმალეთმა ყურადღების ცენტრი ევროპიდან სეფიანთა იმპერიაზე გადაიტანა. საფრანგეთის მეფე ანრი IV-ს ოსმალებმა რამდენიმეჯერ გაუგზავნეს ელჩი დიპლომატიური დახმარების სათხოვნელად. ლუი XIV-მ განაახლა ურთიერთობები ოსმალეთთან, ვერსალში რეგულარულად იღებდა ოსმალეთის ელჩებს. ამ პერიოდში ოსმალეთის ერთ-ერთი ყველაზე მეტად წარმატებული სამხედრო მოღვაწე იყო ფრანგი ბონევალ-ფაშა. საფრანგეთ-ოსმალეთის ალიანსი ასევე მყარი იყო ყირიმის ომის პერიოდში. ამ დროს გავრცელდა ლეგენდა თითქოსდა სულთანი ნათესაური კავშირითაა დაკავშირებული ბონაპარტებთან, ფრანგული წარმოშობის ბებიის ემე დე რივერის მეშვეობით. სამშვიდობო ხელშეკრულებების სია ოსმალეთის იმპერიის ხელშეკრულებების სია ნაქშიდილ სულთანი Robert A. Kann A History of the Habsburg Empire, 1526—1918 University of California Press, 1980 ISBN 0520042069 William Miller The Ottoman Empire and Its Successors, 1801—1927 Routledge, 1966 ISBN 0714619744 Roger Bigelow Merriman Suleiman the Magnificent 1520—1566 READ BOOKS, 2007 ISBN 1406772720 Kenneth M. Setton The Papacy and the Levant (1204—1571) DIANE Publishing, 1984 ISBN 0871691620 Fatma Müge Göçek East Encounters West: France and the Ottoman Empire in the Eighteenth Century Oxford University Press US, 1987 ISBN 0195048261 Jack Goody Islam in Europe Wiley-Blackwell, 2004 ISBN 0745631932
ჩრდილოეთი ხარტუმი

ჩრდილოეთი ხარტუმი — ქალაქი სუდანში, მდინარე ცისფერი ნილოსის მარჯვენა ნაპირზე. 2012 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 936 349 ადამიანი. ქალაქებთან ხარტუმთან და ომდურმანთან ერთად ქმნის ერთიან „სამმაგ ქალაქს“, რომლებთანაც ხიდებითაა დაკავშირებული. ჩრდილოეთი ხარტუმი ქვეყნის ერთ-ერთი მთავარი ინდუსტრიული ცენტრია. არის რკინიგზის სადგური. გემთსაშენი. მოსახლეობის დიდი ნაწილი არაბულად ლაპარაკობს. ჩრდილოეთი ხარტუმი — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური)
ბელმალეტი

ბელმალეტი (ინგლ. Belmullet; ირლ. Béal an Mhuirthead) — გელტახტი ქალაქი ირლანდიაში, მდებარეობს მეიოს საგრაფოს ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში, კონაქტის პროვინციაში. მეიოს საგრაფო 'Pipe Down' Winner of Best Feature Documentary: Waterford Film Festival 2009. ↑ Census 2006 – Volume 1 – Population Classified by Area (PDF). Central Statistics Office Census 2006 Reports. Central Statistics Office Ireland (April 2007). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-06-07. ციტირების თარიღი: 2011-06-19. Total population of electoral area.
თეონა ქუმსიაშვილი

თეონა ქუმსიაშვილი (დ. 27 იანვარი, 1984, სიონი — გ. 22 ივლისი, 2010, მუცოს ხეობა, ხევსურეთი) — ქართველი მომღერალი. ქართული ხალხური სიმღერების, საკუთარი ფოლკლორული კომპოზიციების შემსრულებელი. იყო ანსამბლ „სიონის ზარების“ სოლისტი. თეონა ქუმსიაშვილი დაიბადა დაბა სიონში, 1984 წლის, 27 იანვარს. 2007–2010 წლებში მონაწილეობდა ქართული ხალხური სიმღერის ფესტივლებზე: „ხევსურული საღამო“ და „არტგენი“. აღსანიშნავია, რომ 2007 წელს, თეონა ქუმსიაშვილი, ანსამბლ „შავნაბადა“-სთან ერთად იმყოფებოდა ფესტივალზე თურქეთში. სახელი გაითქვა თავისი უნიკალური ხმითა და მუსიკალური კომპოზიციების შესრულებით. გამოცემული აქვს სოლოალბომები: 2005 წელს — „პირიმზე“, 2009 წელს — „მარტო სიმღერით გითხარ ამდენი სიყვარული“. 2010 წლის 22 ივლისს, ათენგენობიდან (მთიელთა უძველესი დღესასწაული, რომელიც გაიმართა სოფელ მუცოში), მომავალი ავტომობილი, რომელშიც იჯდა თეონა ქუმსიაშვილი 2 მცირეწლოვან ვაჟთან, დასთან და კიდევ 3 ადამიანთან ერთად, ავტოკატასტროფაში მოჰყვა. ავტომობილი მდინარე არღუნის ხეობაში გადაიჩეხა. კატასტროფის შედეგად დაიღუპა თეონა ქუმსიაშვილი თავის ორ მცირეწლოვან ვაჟთან ერთად. კატასტროფის შედეგად დაიღუპა თეონას დაც. მეუღლე, ხევსური პოეტი - გელა დაიაური. მათ შეეძინათ ორი ვაჟი — დემეტრე (08.07.2008) და ჯარჯი (30.09.2009). ყოველი წლის 27 იანვარს იმართება თეონა ქუმსიაშვილისადმი მიძღვნილი საღამო. თეონა ქუმსიაშვილი
სანტიაგო ბერნაბეუ

სანტიაგო ბერნაბეუ იესტე (ესპ. Santiago Bernabéu de Yeste; დ. 8 ივნისი 1895, ალბასეტე — გ. 2 ივნისი 1978, მადრიდი) — „მადრიდის რეალის“ ესპანელი ფეხბურთელი (1912—1927), მწვრთნელი (1926—1927) და პრეზიდენტი (1943—1978). მის სახელს ატარებს „მადრიდის რეალის“ საშინაო არენა. „რეალში“ თავის 18 წლიან საფეხბურთო კარიერაში (მათ შორის ახალგაზრდულ გუნდებშიც) მან გაიტანა არანაკლებ 1200 გოლი. 1927 წელს დაასრულა კარიერა და მუშაობა დაიწყო კლუბის მწვრთნელად. 1936 წელს დაიწყო სამოქალაქო ომი და ბერნაბეუ წავიდა ფრონტზე. 1943 წელს კი აირჩიეს „რეალის“ პრეზიდენტად. 2002 წელს კი ფიფამ ის დააჯილდოვა საპატიო ორდენით, ფეხბურთში შეტანილი წვლილისთვის. სანტიაგო ბერნაბეუს ინტერვიუ მადრიდის რეალზე 1977 წელს http://www.sports.ru/ დაარქივებული 2012-11-21 საიტზე Wayback Machine. ↑ დაარქივებული ასლი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-11-17. ციტირების თარიღი: 2014-08-15. ↑ http://www.goal.com/en/news/1717/editorial/2009/02/18/1115272/one-club-men-eleven-of-the-best
ფილონ ალექსანდრიელი

ფილონ ალექსანდრიელი — ებრაული ელინიზმის გამოჩენილი წარმომადგენელი, ღვთისმეტყველი, მწერალი, იუდაიზმის აპოლოგეტი (დამცველი) და რელიგიური მოაზროვნე. დაიბადა ალექსანდრიაში, მდიდარ და გავლენიან ოჯახში. მის ოჯახს ახლო კავშირები ჰქონდა მეფე იროდთან. რომის სახელმწიფო უწყებებში მის ძმასა და ნათესავებს მაღალი თანამდებობები ეკავათ. ერთადერთი წყარო, რომელიც მასზე ინფორმაციას გვაწვდის, ეს მისივე დაწერილი ნაშრომია. ფილონის მნიშვნელოვან საზოგადაოებრივ სტატუსზე მეტყველებს ისიც, რომ იგი ალექსანდრიის იუდეისტური საზოგადოების მიერ იერუსალიმის ტაძარში გაგზავნილ საჩუქრებს აცილებდა. ახ. წ. 40 წელს კი რომში, იმპერატორ კალიგულას კარზე ალექსანდრიელ იუდაისტთა ელჩობის ერთ-ერთი წევრი იყო, რომლებმაც მეფეს იუდაისტთა უფლებების დაცვა სთხოვეს. ამ ფაქტთან დაკავშირებით დაწერა ფილონმა საგანგებო თხზულება, რომელიც კალიგულას სიკვდილის შემდეგ წაიკითხეს რომის სენატში. ორიგინალი ტექსტები (ბერძ.) ფილონის ნაწარმოებების ინგლისური თარგმანი ↑ Store norske leksikon — 1978. — ISSN 2464-1480 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q746368"></a> ↑ (unspecified title) — ISBN 84-460-0782-7 ↑ Library of the World's Best Literature / C. D. Warner — 1897. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q952614"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19098835"></a> ↑ https://www.bksh.al/details/79882 ↑ იერონიმეს მიხედვით, ფილონ ალექსანდრიელი წარმოშობით მღვდლის ოჯახიდან იყო. Vir. ill. 11 ↑ Prov. II, 107 ↑ რუსო ჟან ჟაკ. საზოგადოებრივი ხელშეკრულება / ფრანგ. თარგმნა და შენიშვნები დაურთო დოდო ლაბუჩიძე-ხოფერიამ ; [რედ.: ვახტანგ როდონაია]; მშვიდობის, დემოკრ. და განვით. კავკას. ინ-ტი - თბ.: CIPDD, 1997
ჰამად იბნ ისა ალ-ჰალიფა

ჰამად იბნ ისა ალ-ჰალიფა (არაბ. حمد بن عيسى آل خليفة; დ. 28 იანვარი, 1950) — ბაჰრეინის ამირა 1999 წლიდან და მეფე 2002 წლიდან. მეფე დაიბადა 1950 წლის 28 იანვარს რიფაში, ბაჰრეინში. 1964 წელს, საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ გამოცხადდა ტახტის უშუალო მემკვიდრედ. შემდეგ სწავლა გააგრძელა ლის სკოლაში, კემბრიჯში. სამხედრო განათლებას დაეუფლა დიდ ბრიტანეთსა და აშშ-ში. ჰყავს სამი მეუღლე. მისი პირველი მეუღლეა შეიჰა საბიკა ბინთ იბრაჰიმ ალ-ჰალიფა, რომელზეც 1968 წლის 9 ოქტომბერს დაქორწინდა. მეფეს ჰყავს ოთხი ვაჟი და ქალიშვილი, მათ შორის ტახტის პირდაპირი მემკვიდრე სალმან იბნ ჰამადი, რომელიც 1969 წელს დაიბადა. მონარქის უმცროსი ვაჟი ფეიასლი ავტოკატასტროფაში დაიღუპა 2006 წლის 12 იანვარს ბაჰრეინში, ზალაქთან ახლოს. 2002 წლიდან ამირა ატარებს მეფის ტიტულს. ის ცნობილია არაერთი დემოკრატიული რეფორმით, მაგალითად, მან გამოაცხადა პოლიტიკური ამნისტია და გაათავისუფლა მრავალი პოლიტპატიმარი, ქალებს ხმის მიცემის უფლება უბოძა და 2002 წელს ჩაატარა (თითქმის 20 წლიანი შესვენების შემდეგ) დემოკრატიული საპარლამენტო არჩევნები. მონარქის საგარეო პოლიტიკა პროდასავლურია, განსაკუთრებით ახლო ურთიერთობა აქვს აშშ-სა დაგაერთიანებულ სამეფოსთან. მეფე განსაკუთრებულ ინტერესს იჩენს ქვეყნის კულტურული მემკვიდრეობისა და სპორტისადმი. 1978 წელს, მისი ბრძანებით, დაარსდა ისტორიული დოკუმენტაციის ცენტრი, რომელიც მდებარეობს მეფის სასახლეში და უშუალოდ მონარქის განსაკუთრებული მეთვალყურეობით ფუნქციონირებს. მონარქს იტაცებს შევარდნებით ნადირობა, თევზაობა, ჩოგბურთი და ფეხბურთი. იგი განსაკუთრებით დაინტერესებულია არაბული ცხენების მოშენებით, მან ამ მიზნით შექმნა კიდეც არაბული ცხენების საჯინიბო 1977 წელს. მომავალი მონარქი ბავშვობიდანვე იჩენდა ინტერესს ავიაციისადმი. 1975 წელს დაიწყო როგორც თეორიული, ისე პრაქტიკული მეცადინეობები ავიაციაში და დაეუფლა კიდეც ვერტმფრენის მართვის ოსტატობას და საფუძველი ჩაუყარა ქვეყნის საჰაერო ძალების შექმნას. გ. ჭანტურია, ს. ჭანტურია - მსოფლიოს მონარქები, თბ., 2008 წ.
ადრიანოპოლის ხელშეკრულება (1568)

ადრიანოპოლის 1568 წლის ხელშეკრულება გაფორმდა 1568 წლის 21 თებერვალს საღვთო რომის იმპერატორ მაქსიმილიან II-სა და ოსმალეთის სულთან სელიმ II-ს შორის. ამ ხელშეკრულების თანახმად დასრულდა ავსტრია-ოსმალეთის ომი (1566-1568 წწ.), რომელიც დაიწყო სიგეტვარის ბრძოლით. ხელშეკრულებამ დაამყარა 25-წლიანი მშვიდობა ორივე იმპერიას შორის. მაქსიმილიანის ელჩები ხორვატიელი ანტუნ ვრანჩიჩი და შტირიელი კრისტოფ ტოიფენბახი სტამბოლში 1576 წლის 26 აგვისტოს ჩავიდნენ. ელჩებმა დისკუსია გამართეს სოკოლუ მეჰმედ-ფაშასთან. ხუთთვიანი მოლაპარაკებების შემდეგ შეთანხმებას მიაღწიეს 1568 წლის 17 თებერვალს, ხოლო ხელი მოაწერეს 21 თებერვალს. დასრულდა ავსტრია-ოსმალეთის ომი. მაქსიმილიან II დასთანხმდა ყოველწლიურად გადაეხადა 30 000 დუკატი „საჩუქრად“ და არსებითად ოსმალეთის იმპერიას აჩუქა მოლდოვა და ვალახია. სამშვიდობო ხელშეკრულებების სია ოსმალეთის იმპერიის ხელშეკრულებების სია Setton, Kenneth Meyer (1984). The Papacy and the Levant, 1204–1571: The Sixteenth Century. Philadelphia: The American Philosophical Society. ISBN 0-87169-162-0.
ეპილოგი

ეპილოგი (ბერძ. epilogos) — ლიტერატურული ან თეატრალური ნაწარმოების დასკვნითი ნაწილი, სადაც მოკლედ გადმოცემულია მოქმედ პირთა შემდგომი ბედი ან განხილულია ნაწარმოების ზნეობრივი და ფილოსოფიური ასპექტები. თეატრალურ დრამაში ეს არის დასკვნითი მონოლოგი – მიმართვა მაყურებლისადმი ნაწარმოების შინაარსის შეჯამების, ახსნის, სწავლების მიზნით. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 168.
კონსტანტინოპოლის ხელშეკრულება (1590)

კონსტანტინოპოლის 1590 წლის ხელშეკრულება — გაფორმდა 1590 წელს სეფიანთა ირანსა და ოსმალეთის იმპერიას შორის. ამ ხელშეკრულების თანახმად დასრულდა ირან-ოსმალეთის ომი (1578-1590 წწ.). ხელშეკრულების თანახმად მთელი ამიერკავკასია გადავიდა ოსმალეთის მფლობელობაში. დაღესტნის საშამხლო გადავიდა სულთნის მფარველობაში. ხელშეკრულების პირობები მოგვიანებით დადასტურდა 1612 და 1619 წლებში. სამშვიდობო ხელშეკრულებების სია ოსმალეთის იმპერიის ხელშეკრულებების სია Alexander Mikaberidze, Conflict and Conquest in the Islamic World: A Historical Encyclopedia, ABC-CLIO, 2011 Prof. Yaşar Yücel-Prof. Ali Sevim:Türkiye Tarihi III, AKDTYKTTK Yayınları, 1991 Nicolae Iorga: Geschichte des Osmanischen Reichs Vol. III, (trans: Nilüfer Epçeli) Yeditepe Yayınları, 2009, ISBN 975-6480-20-3
ბუშის ზავი

ბუშის ზავი, ასევე ნობილია, როგორც იარუგის ზავი — გაფორმდა 1617 წლის 23 სექტემბერს რეჩ-პოსპოლიტასა და ოსმალეთის იმპერიას შორის, თანამედროვე უკრაინის სოფელ ბუშაში. რეჩ-პოსპოლიტას მხრიდან ხელს აწერდა სტანისლავ ჟელკევსკი, ხოლო ოსმალეთის მხრიდან ისკანდერ-ფაშა. პოლონეთისა და ოსმალეთის ჯარები ერთმანეთის საბრძოლველად გაემზადნენ, მაგრამ გადაწყვიტეს ბრძოლამდე მოლაპარაკება. ხელშეკრულება დაიდო 1617 წელს, მის მიხედვით გადაწყდა, რომ პოლონეთი არ ჩაერეოდა ოსმალეთის ვასალების ტრანსილვანიის, მოლდოვისა და ვლახეთის საშინაო საქმეებში. თავის მხრივ ოსმალეთმა პირობა დადო, რომ შეწყვეტდა თათრების დარბევას. ოსმალეთის იმპერიას ეძლეოდა უფლება ჩარეულიყო ვასალების მეთაურების არჩევის საქმეში. ხელშეკრულება დაარღვია ორივე მხარემ, რამაც გამოიწვია პოლონეთ-ოსმალეთის ომი (1620-1621 წწ.), რომელიც დარეგულირდა ხოტინის ხელშეკრულებით. სამშვიდობო ხელშეკრულებების სია ოსმალეთის იმპერიის ხელშეკრულებების სია Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom I