laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაციის მოთამაშეების სია (პ-ჟ)

ეს არის იმ ნაციონალური საკალათბურთო მოთამაშეების სია, რომლის გვარებიც „პ“-ზე და „ჟ“-ზე იწყება. სიაში შესულია ასევე ნაციონალური საკალათბურთო ლიგის (NBL), ამერიკის საკალათბურთო ასოციაციის (BAA) და ამერიკის საკალათბურთო ასოციაციის (ABA). ყველა ეს ლიგები არის შედეგი დღევანდელი ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაციის (NBA). პოლ პირსი სკოტი პიპენი ა | ბ | გ | დ | ე-ვ | ზ-თ | ი-კ | ლ | მ | ნ-ო | პ-ჟ | რ | ს | ტ-უ | ფ-ქ-ღ-ყ | შ-ჩ | ც-ძ-წ | ჭ-ხ | ჯ | ჰ |
ტე-ურევერის ეროვნული პარკი

ტე-ურევერა — ეროვნული პარკი ახალ ზელანდიაში, უდიდესი ჩრდილოეთ კუნძულზე. მოიცავს დაახლოებით 2127 კმ² ტერიტორიას და მდებარეობს ჩრდილოეთის კუნძულის ჰოკს-ბეის რეგიონის ჩრდილო-აღმოსავლეთით. 1954 წლის 28 ივლისს, უაიკარემოანისა, უაიკარეიტისა და სხვა ტბების აუზები ეროვნულ პარკად გამოცხადდა. 1957 წელს მას დაემატა ქალაქ რუატაჰუნის ჩრდილოეთით მდებარე ტერიტორიებიც, სულ 1350 კმ². შემდგომი, მცირე ტერიტორიების დამატება მოხდა 1962, 1975 და 1979 წლებშიც. ტე-ურევერა ნგაი-ტუჰოეს ხალხის ტრადიციული საცხოვრებელია. გეოგრაფიული იზოლირებულობიდან გამომდინარე, ის ერთ-ერთი ბოლო რეგიონი იყო, რომელიც ბრიტანელებმა აითვისეს XIX საუკუნის კოლონიზაციის დროს. პარკის სახელი მაორის სიტყვიდან მომდინარეობს, ურე ნიშნავს პენისს, ვერა კი დამწვარს. ამ სახელის წარმოშობას საფუძველი დაუდო თქმულებამ, რომ თითქოს ერთხელ ბელადი, რომელიც თანამედროვე პარკის ტერიტორიაზე სანადიროდ იყო წასული, ჩაეძინა და ცეცხლზე საზარდული დაეწვა, რის შედეგადაც გარდაიცვალა. პარკში ბინადრობს კუნძულის ტყეებში გავრცელებული ყველა სახის ფრინველი, გარდა უეკასი. ტე-ურევერის ეროვნული პარკი, ახალი ზელანდიის კონსერვაციის დეპარტამენტი ↑ Te Urewera National Park. Department of Conservation. ციტირების თარიღი: 26 March 2012.
ზასტრუგა

ზასტრუგა — უძრავი, ქარის მიმართულებით გადაჭიმული ვიწრო და მყარი თოვლის თხემის სახელწოდება. სიგრძე რამდენიმე მეტრამდე, სიმაღლე 1,5 მ (ჩვეულებრივ 20-30 სმ). წარმოიქმნება თოვლის ზედაპირზე ქარისმიერი ეროზიისა და აკუმულაციის შედეგად. გვხვდება პოლარულ და ზომიერ სარტყლებში. ქვიშის დიუნებისგან განსხვავდება იმით, რომ შესამჩნევად არის გაბატონებული ქარის მიმართულებით. აქვს მომრგვალო ქარპირა და ციცაბო ქარზურგა კალთები. ზასტრუგა — ზედაპირის უსწორმასწორობათა ერთობლიობაა, წარმოქმნილი ქარისმიერი ეროზიის, თოვლის ნაწილაკების სალტაციისა და აკუმულაციის ხარჯზე. ქარპირა მხარეს ხშირად წარმოქმნის კარნიზებს — ეგრეთ წოდებულ ზასტრუგის „ნისკარტს“. დიდი ველები იქმნება ფართო ქარიან მოსწორებულ ზედაპირებზე, განსაკუთრებით მსხვილი მყინვარული საფრების ფერდობებზე, სადაც დამახასიათებელია კატაბიტიკური ქარი. ზასტრუგის სახელწოდებით ზოგჯერ აღნიშნავენ ქვიშაქვის ან კენჭნარის წყალქვეშა ცელას. „ზასტრუგა“ საერთაშორისო მნიშვნელობის ტერმინია. ზასტრუგა — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული)
ეგმონტის ეროვნული პარკი

ეგმონტის ეროვნული პარკი — ეროვნული პარკი ახალ ზელანდიაში, ქალაქ ნიუ-პლიმუთის სამხრეთით, ჩრდილოეთ კუნძულის დასავლეთ სანაპიროზე. სახელი ეწოდა მთისგან, რომელიც მის გარემოში დომინირებს და რომელსაც თავის მხრივ სახელი კაპიტანმა კუკმა უწოდა. მაორის ენაზე ამ მთას ტარანაკი ჰქვია. იგი ჩამქრალ ვულკანს წარმოადგენს. ეროვნული პარკი 1900 წელს შეიქმნა. იგი მასიურ ატმოსფერულ ნალექებს იღებს, რომლებიც ოროგრაფიული წარმოშობისაა. იქიდან გამომდინარე, რომ ამ არეალს ნალექების მაღალი წლიური მაჩვენებელი და რბილი სანაპირო კლიმატი გააჩნია, მთისწინეთი დაფარულია წვიმის ტყეებით, რომლებიც უმნიშვნელოვანესია ქვეყნის მასშტაბით. პარკის ეკოსისტემა წარმოაჩენს მცენარეულობის ზონალურობას. NASA Earth Observatory page on Egmont National Park (1) დაარქივებული 2008-09-24 საიტზე Wayback Machine. NASA Earth Observatory page on Egmont National Park (2) დაარქივებული 2008-09-23 საიტზე Wayback Machine. Department of Conservation information on Egmont National Park
უონგანუის ეროვნული პარკი

უონგანუის ეროვნული პარკი — ეროვნული პარკი ახალ ზელანდიაში, ჩრდილოეთ კუნძულზე. შეიქმნა 1986 წელს, ფართობი 742 კმ²-ს შეადგენს; ესაზღვრება მდინარე უოანგანუის. Department of Conservation information on Whanganui National Park
აბელ ტასმანის ეროვნული პარკი

აბელ ტასმანის ეროვნული პარკი — ეროვნული პარკი ახალ ზელანდიაში, სამხრეთის კუნძულის ჩრდილოეთ დაბოლოებაზე. შეიქმნა 1942 წელს, ორნითოლოგებისა და მწერალ პერინ მონკრიეფის დიდი ძალისხმევის შედეგად. 225,3 კმ² ფართობით იგი ახალი ზელანდიის უმცირესი ეროვნული პარკია. შედგება ტყიანი, ბორცვიანი ლანდშაფტისგან, რომელიც გადაშლილია მდინარე ტაკაკისა და რიუაკის ჩრდილოეთით. ჩრდილოეთიდან ესაზღვრება გოლდენ-ბეი და ტასმანის უბე. სახელი ეწოდა აბელ ტასმანის პატივსაცემად, რომელიც 1642 წელს პირველი ევროპელი მკვლევარი გახდა, ვინც ახალ ზელანდიას ეწვია. ეროვნული პარკი არ ვრცელდება სანაპირო წყლებზე, სადაც ცალკე ნაკრძალია შექმნილი. Department of Conservation information on Abel Tasman National Park Images from the Abel Tasman National Park (ინგლისური) (გერმანული)
კამპოს-დელ-ტუიუს ეროვნული პარკი

კამპოს-დელ-ტუიუს ეროვნული პარკი (ესპ. Parque nacional Campos del Tuyú) — ეროვნული პარკი არგენტინაში, ბუენოს-აირესის პროვინციაში. შეიქმნა 2009 წელს. ფართობი 3040 ჰა. მთავარი ღირსშესანიშნაობებიდან მნიშვნელოვანია პამპასის ირემი (ეროვნული პარკი პამპასის ერთ-ერთი იშვიათი ადგილია, სადაც იგი ბინადრობს), კაპიბარა და ჟოფრუას კატა. გვხვდება 100-მდე სახეობის ფრინველი. სიახლოვეს არის ქალაქი სან-კლემენტე-დელ-ტუიუ. არგენტინის ეროვნული პარკების სია კამპოს-დელ-ტუიუს ეროვნული პარკი დაარქივებული 2009-11-27 საიტზე Wayback Machine. (ესპანური)
კაჰურანგის ეროვნული პარკი

კაჰურანგის ეროვნული პარკი — ეროვნული პარკი ახალ ზელანდიაში, სამხრეთ კუნძულის ჩრდილო-დასავლეთში. შეიქმნა 1996 წელს და მოიცავს 4520 კმ² ტერიტორიას. ფართობის მხრივ, ქვეყანაში მეორე უდიდესია. პარკის ტერიტორიაზე მდებარეობს კაჰურანგის წერტილი, რომელიც უესტ-კოსტისა და ტასმანის რეგიონებს შორის საზღვრად მოისაზრება. პარკს მართავს ახალი ზელანდიის კონსერვაციის დეპარტამენტი. პოპულარული საქმიანობებია ხეტიალი, რაფტინგი და გამოქვაბულებებში მოგზაურობა. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: კაჰურანგის ეროვნული პარკი Department of Conservation information - Kahurangi National Park
ისლას-დე-სანტა-ფეს ეროვნული პარკი

ისლას-დე-სანტა-ფეს ეროვნული პარკი (ესპ. Parque nacional Islas de Santa Fe) — ეროვნული პარკი არგენტინაში, სანტა-ფეს პროვინციაში. შეიქმნა 2010 წელს. ფართობი 2 900 ჰა. მდიდარი შიდა წყლებით (მდინარეები, ნაკადულები, ტბები, ჭაობები და სხვ.). დიდი მდინარეა პარანა. მდიდარია ფლორითა და ფაუნით. ბევრია წყლის მცენარეულობა. ფაუნა შედგება ფრინველების, ქვეწარმავლების, თევზების და სხვა წარმომადგენლებისაგან. არგენტინის ეროვნული პარკების სია ისლას-დე-სანტა-ფეს ეროვნული პარკი დაარქივებული 2012-10-03 საიტზე Wayback Machine. (ესპანური)
ნელსონის ტბების ეროვნული პარკი

ნელსონის ტბების ეროვნული პარკი — ეროვნული პარკი ახალ ზელანდიაში, სამხრეთ კუნძულზე. დაარსდა 1956 წელს და მოიცავს 1 020 კმ² ტერიტორიას. პარკის ცენტრში მდებარეობს ორი დიდი ტბა — როტოიტი და როტორუა. ასევე მოიცავს გარსშემორტყმულ ხეობებსა და ქედებს. პოპულარულია კემპინგის, ხეტიალისა და თევზაობის მოყვარულთა შორის. პარკს მართავს ახალი ზელანდიის კონსერვაციის დეპარტამენტი, რომლის ვიზიტორთა ცენტრიც სოფელ სენ-არნოშია განთავსებული. Department of Conservation information on Nelson Lakes National Park Rotoiti Mainland Island Skylark Productions' photographic tour of Nelson Lakes National Park დაარქივებული 2011-07-24 საიტზე Wayback Machine.
ტეტ-დე-ფერე

ტეტ-დე-ფერე (ფრანგ. Tête de Ferret) — მთა პენინის ალპებში, შვეიცარია-იტალიის საზღვარზე. მდებარეობს მონბლანის მასივის გვერდით, აღმოსავლეთით. სიმაღლე 2 714 მეტრი. Tête de Ferret on Hikr
მონ-გონი

მონ-გონი (ფრანგ. Mont Gond) — მთა ბერნის ალპებში, შვეიცარიაში. მდებარეობს ვალეს კანტონში. აღმართულია დიალბერეტის მთასა და მდინარე რონის ხეობას შორის. Mont Gond on Hikr
შიაჰორნი

შიაჰორნი (გერმ. Schiahorn) — მთა პლესურის ალპებში, შვეიცარიაში. მდებარეობს გრაუბიუნდენის კანტონში; გადაჰყურებს დავოსს. აღმართულია შტრელის უღელტეხილის გვერდით, აღმოსავლეთიდან, სადაც მწვერვალისკენ მიმავალი ბილიკები იწყება. Schiahorn on Hikr
ფონტანაბრანი

ფონტანაბრანი — მთა შაბლეს ალპებში, შვეიცარიაში. მდებარეობს ვალეს კანტონში. სიმაღლე 2 703 მეტრი. Fontanabran on Hikr
ფაულჰორნი

ფაულჰორნი (გერმ. Faulhorn) — მთა ბერნის ალპებში, შვეიცარიაში. მდებარეობს ბრიენცის ტბასა და გრინდელვალდის მუნიციპალიტეტს შორის. მწვერვალის სიმაღლე 2 681 მეტრია; ასვლა შესაძლებელია რამდენიმე ბილიკით. 1830 წლიდან, მთის მწვერვალზე ფუნქციონირებს სასტუმრო. Faulhorn on Hikr Berghotel Faulhorn დაარქივებული 2012-04-23 საიტზე Wayback Machine.
ლე-გრანდზ-ოტანი

ლე-გრანდზ-ოტანი (ფრანგ. Les Grandes Otanes) — მთა მონბლანის მასივში, შვეიცარია-საფრანგეთის საზღვარზე. სიმაღლე 2680 მეტრი. List of mountains above 2000 m in Switzerland with coordinates დაარქივებული 2009-01-29 საიტზე Wayback Machine.
ლე-პერონი

ლე-პერონი (ფრანგ. Les Perrons) — მთა შაბლეს ალპებში, შვეიცარია-საფრანგეთის საზღვარზე. სიმაღლე 2671 მეტრი. List of mountains above 2000 m in Switzerland with coordinates დაარქივებული 2009-01-29 საიტზე Wayback Machine.
Live at Knebworth

Live at Knebworth — რობი უილიამსის საკონცერტო ალბომი. გამოიცა 2003 წლის 29 სექტემბერს. მასში შეტანილია მუსიკოსის მიერ 2003 წელს ნებუორთში ჩატარებული კონცერტების ჩანაწერები. Let Me Entertain You – 5:55 Let Love Be Your Energy – 4:45 We Will Rock You – 1:19 Monsoon – 5:10 Come Undone – 5:34 Me and My Monkey – 7:20 Hot Fudge – 5:45 Mr. Bojangles – 5:25 She's the One – 5:43 Kids – 7:21 Better Man – 2:11 Nan's Song – 4:51 Feel – 5:17 Angels – 5:55 ↑ Allmusic review
ავგია (ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტი)

ავგია — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში, ჭარნალის თემში. მდებარეობს მდინარე ჭოროხის მარცხენა მხარეს, შავი ზღვის სანაპიროს სიახლოვეს. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 846 კაცი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 41. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 14. ↑ სოფელი ავგია. აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკა. ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტი ↑ pop-stat.mashke.org — საქართველოს დასახლებული პუნქტების მოსახლეობა. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-04-19. ციტირების თარიღი: 2012-10-06. ↑ საქართველოს სტატისტიკის სახელმწიფო დეპარტამენტი — სოფლების მოსახლეობა 2002 წელი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
განახლება (ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტი)

განახლება (ყოფილი იჯადიე — გადაერქვა 1948 წლის 3 სექტემბერს) — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში, ახალშენის თემში. მდებარეობს მესხეთის ქედის დასავლეთ კალთაზე, მდინარე ბარცხანის მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 140 მ სიმაღლეზე. ქალაქ ბათუმიდან დაშორებულია 7 კილომეტრით, ზედა ახალშენიდან 2 კმ. საბჭოთა პერიოდში განვითარებული იყო მეჩაიეობა და მეციტრუსეობა. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 2009 კაცი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 549. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 675. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ საქართველოს სსრ უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის საინფორმაციო-სტატისტიკური განყოფილება, „საქართველოს სსრ ადმინისტრაციულ ტერიტორიული დაყოფა 1949 წლის 1 სექტემბრისათვის“, თბ., 1949 ↑ ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტის თემები და სოფლები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-04. ციტირების თარიღი: 2012-10-08. ↑ pop-stat.mashke.org — საქართველოს დასახლებული პუნქტების მოსახლეობა. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-04-19. ციტირების თარიღი: 2012-10-06. ↑ საქართველოს სტატისტიკის სახელმწიფო დეპარტამენტი — სოფლების მოსახლეობა 2002 წელი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
გვარა (ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტი)

გვარა — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში, კირნათის თემში. მდებარეობს მდინარე მაჭახელისწყლის მარცხენა მხარეს. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 145 კაცი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 603. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05. ↑ სოფელი გვარა. აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკა. ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტი ↑ pop-stat.mashke.org — საქართველოს დასახლებული პუნქტების მოსახლეობა. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-04-19. ციტირების თარიღი: 2012-10-06. ↑ საქართველოს სტატისტიკის სახელმწიფო დეპარტამენტი — სოფლების მოსახლეობა 2002 წელი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
ზანაქიძეები (ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტი)

ზანაქიძეები — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში, შარაბიძეების თემში. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1873 კაცი. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05. ↑ pop-stat.mashke.org — საქართველოს დასახლებული პუნქტების მოსახლეობა. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-04-19. ციტირების თარიღი: 2012-10-06. ↑ საქართველოს სტატისტიკის სახელმწიფო დეპარტამენტი — სოფლების მოსახლეობა 2002 წელი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
ზედა ახალშენი

ზედა ახალშენი — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში, ახალშენის თემში. მდებარეობს მესხეთის ქედის დასავლეთ მთისწინეთში, ზღვის დონიდან 200 მ სიმაღლეზე, ბათუმიდან დაშორებულია 9 კილომეტრით, ხელვაჩაურიდან 19 კმ. საბჭოთა პერიოდში განვითარებული იყო მეჩაიეობა და მეციტრუსეობა. სოფელში არის ზედა ახალშენის საჯარო სკოლა. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1474 კაცი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. 330. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 494. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტის თემები და სოფლები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-04. ციტირების თარიღი: 2012-10-08. ↑ ზედა ახალშენის საჯარო სკოლა ↑ pop-stat.mashke.org — საქართველოს დასახლებული პუნქტების მოსახლეობა. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-04-19. ციტირების თარიღი: 2012-10-06. ↑ საქართველოს სტატისტიკის სახელმწიფო დეპარტამენტი — სოფლების მოსახლეობა 2002 წელი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
ზედა კირნათი

ზედა კირნათი — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში, კირნათის თემში. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 128 კაცი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. 332. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05. ↑ pop-stat.mashke.org — საქართველოს დასახლებული პუნქტების მოსახლეობა. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-04-19. ციტირების თარიღი: 2012-10-06. ↑ საქართველოს სტატისტიკის სახელმწიფო დეპარტამენტი — სოფლების მოსახლეობა 2002 წელი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
ზედა ღელე

ზედა ღელე — დასახლება ქალაქ ბათუმში, კახაბრის უბანში. 2011 წლამდე წარმოადგენდა სოფელს და შედიოდა ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტის შემადგენლობაში. მდებარეობს კახაბრის ვაკეზე, ზღვის დონიდან 80 მ სიმაღლეზე. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 498. ↑ თვითმმართველი ქალაქის - ბათუმის საკრებულო დადგენილება №37 ბათუმის უბნების შექმნისა და მათი საზღვრების დადგენის თაობაზე 2011 წლის 15 ივლისი
ზედა ჩხუტუნეთი

ზედა ჩხუტუნეთი (ყოფ. კახიეთი, ნაგერვეთი) — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში, მაჭახელას თემში. მდებარეობს მდინარე მაჭახლისწყლის (ჭოროხის მარჯვენა შენაკადი) ხეობაში, ზღვის დონიდან 600 მ სიმაღლეზე, ხელვაჩაურიდან 21 კმ. სოფელში მდებარეობს მაჭახლის ისტორიულ-ეთნოგრაფიული მუზეუმი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 322 კაცი. საბჭოთა პერიოდში განვითარებული იყო მეთამბაქოეობა, მესიმინდეობა, მევენახეობა, მეცხოველეობა. ზედა ჩხუტუნეთის ღირსშესანიშნაობებიდან აღსანიშნავია: ჩხერის ხიდი და ჩხერის ჩანჩქერი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. 334. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 498. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05. ↑ pop-stat.mashke.org — საქართველოს დასახლებული პუნქტების მოსახლეობა. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-04-19. ციტირების თარიღი: 2012-10-06. ↑ საქართველოს სტატისტიკის სახელმწიფო დეპარტამენტი — სოფლების მოსახლეობა 2002 წელი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
ზედა ჭარნალი

ზედა ჭარნალი — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში, ჭარნალის თემში. მდებარეობს მდინარე ჭოროხის მარცხენა მხარეს. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 686 კაცი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. 335. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05. ↑ სოფელი ზედა ჭარნალი. აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკა. ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტი ↑ pop-stat.mashke.org — საქართველოს დასახლებული პუნქტების მოსახლეობა. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-04-19. ციტირების თარიღი: 2012-10-06. ↑ საქართველოს სტატისტიკის სახელმწიფო დეპარტამენტი — სოფლების მოსახლეობა 2002 წელი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
ზედა ერგე

ზედა ერგე — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში, შარაბიძეების თემში. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1276 კაცი. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტის თემები და სოფლები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-04. ციტირების თარიღი: 2012-10-08. ↑ pop-stat.mashke.org — საქართველოს დასახლებული პუნქტების მოსახლეობა. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-04-19. ციტირების თარიღი: 2012-10-06. ↑ საქართველოს სტატისტიკის სახელმწიფო დეპარტამენტი — სოფლების მოსახლეობა 2002 წელი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
ზემო ჯოჭო

ზემო ჯოჭო — სოფელი საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში, შარაბიძეების თემში. მდებარეობს მდინარე ჯოჯოსწყლის (ჭოროხის მარჯვენა შენაკადი) მარცხენა ნაპირზე, ზღვის დონიდან 160 მ სიმაღლეზე. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 876 კაცი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. 355. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტის თემები და სოფლები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-04. ციტირების თარიღი: 2012-10-08. ↑ pop-stat.mashke.org — საქართველოს დასახლებული პუნქტების მოსახლეობა. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-04-19. ციტირების თარიღი: 2012-10-06. ↑ საქართველოს სტატისტიკის სახელმწიფო დეპარტამენტი — სოფლების მოსახლეობა 2002 წელი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
თოდოგაური

თოდოგაური — დასახლება ქალაქ ბათუმის შემადგენლობაში. 2011 წლამდე იყო სოფელი ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს ქობულეთ-ჩაქვის ქედის სამხრეთ-დასავლეთ კალთის ძირას, ზღვის დონიდან 320 მ სიმაღლეზე. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით ცხოვრობს 709 ადამიანი.მახინჯაურის რკინიგზის სადგურიდან დაშორებულია 7 კილომეტრით. დასახლებაში არის საჯარო სკოლა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 688. ↑ ბათუმის საკრებულოს დადგენილება ბათუმის უბნების შექმნისა და მათი საზღვრების დადგენის თაობაზე[მკვდარი ბმული] ↑ 2002 წლის მოსახლეობის აღწერის მონაცემები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-04-19. ციტირების თარიღი: 2012-10-06.
პაპაროის ეროვნული პარკი

პაპაროის ეროვნული პარკი — ეროვნული პარკი ახალ ზელანდიაში, სამხრეთ კუნძულზე. დაარსდა 1987 წელს და მოიცავს 306 კმ² ტერიტორიას. მდებარეობს სანაპირო ზოლზე, პაპაროის ქედის მწვერვალის სიახლოვეს. პარკში დაცულია კირქვული კარსტის არეალი. მოიცავს რამდენიმე მღვიმეს, რომელთაგან ერთ–ერთი კომერციულ ტურისტულ ღირსშესანიშნაობას წარმოადგენს. პარკის უდიდესი ნაწილი ტყიანია, მრავალგვარი მცენარეულობით. 1995 წელს, მღვიმეში უბედური შემთხვევა მოხდა, ჩაინგრა გადასახედი პლატფორმა, რა დროსაც 40 ადამიანი დაიღუპა. პარკის კიდეზე მდებარეობს ტურისტებს შორის პოპულარული პატარა დასახლება პუნაკაიკი. ეროვნული პარკის ტერიტორია გეოლოგიურად მრავალფეროვანია და მოიცავს სხვადასხვა სახის რელიეფს — მთებს, დაბლობებსა და სანაპირო ზოლს. Punakaiki, ტურისტული მეგზური ვიკივოიაჟზე ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: პაპაროის ეროვნული პარკი Paparoa National Park Short Walks დაარქივებული 2014-10-20 საიტზე Wayback Machine. Inland Pack Track დაარქივებული 2015-01-24 საიტზე Wayback Machine. March Against Mining in Paparoa National Park დაარქივებული 2018-09-02 საიტზე Wayback Machine. ↑ Paparoa National Park. Department of Conservation Te Papa Atawhai.
თვალჭრელიძე

საკუთარი სახელი თვალჭრელიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ალექსანდრე თვალჭრელიძე — ქართველი გეოლოგი გიორგი თვალჭრელიძე — ქართველი გეოლოგი გიორგი თვალჭრელიძე — რევოლუციური მოძრაობის მოღვაწე საქართველოში პარმენ თვალჭრელიძე — ქართველი საზოგადო მოღვაწე
ნურიე

ნურიე (ყოფ. პიონერთა ტბა; სხვა სახელწოდებებია: ნურის ტბა, ნური-გელი ან გელ-ბაში) — ოვალური ფორმის ბუნებრივი წარმოშობის ტბა საქართველოში, აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ქალაქ ბათუმის ტერიტორიაზე, შავი ზღვის სანაპიროს სიახლოვეს. მდებარეობს ზღვის დონიდან –0,2 მ სიმაღლეზე. ზედაპირის ფართობი 0,07 კმ², აუზის ფართობი 0,10 კმ², მაქსიმალური სიღრმე 5,1 მ, საშუალო სიღრმე 3,42 მ. წყლის მოცულობა 0,24 მლნ მ³. ზღვის ნაპირიდან განლაგებულია 130-140 მეტრის დაშორებით. უმეტესწილად საზრდოობს მიწისქვეშა წყლით. ლაგუნური წარმოშობისაა. წარსულში ტბაში პატარა მდინარე „ანგისა“ ჩაედინებოდა. XIX საუკუნეში ჭაობიან ტერიტორიასა და მალარიის გამავრცელებელი კოღოების ბუდეს წარმოადგენდა. 1933 წელს ქალაქის ბაღი ბავშვთა პარკად გადაკეთდა. მოხდა პარკისა და ტბის ნაპირების კეთილმოწყობა. არხით უკავშირდებოდა შავ ზღვას. 1947 წელს ტბაში პირველი გემი „პიონერი“ ჩაუშვეს, ხოლო 1988 წლის 28 ოქტომბერს გემი „აისი“. აღსანიშნავია, რომ 2016 წელს ნურიე გაიყინა. ტბის ზედაპირზე რამდენიმე სანტიმეტრიანი ყინულის ფენა წარმოიქმნა. მეტეოროლოგების ცნობით, ტბის გაყინვის ფაქტი მხოლოდ გასულ საუკუნეებში დაფიქსირდა, როცა ჰაერის ტემპერატურა ბათუმში — მინუს 5–7 გრადუსამდე დაეცა. ეს არის ბუნებრივი წარმოშობის ტბა და მისი გაყინვის ფაქტი იშვიათობაა. ძლიერი ყინვის შედეგად ტბა ოთხჯერ 1911, 1928, 1949, 1985 წლებში გაიყინა. ტბის გათევზიანებისთვის ჭრელი სქელშუბლის, თეთრი ამურისა და კობრის ლიფსიტების შესაძენად ბათუმის ტურისტულმა ობიექტების მართვის სააგენტომ 20 ათასი ლარი გამოყო. ტბაში გაუშვეს ჭრელი სქელშუბლა, თეთრი ამური და კობრი. 2018 წელს ნურიეში ასი წლის შემდეგ პირველად, წავის ქვესახეობა გამოჩნდა, რომელიც ტბაში ფიქსირდებოდა XX საუკუნის 30-იან წლებამდე, ხოლო შემდგომ წლებში მისი ნურიეს ტბაში პოვნის შესახებ ცნობები არ მოიპოვებოდა. ტბა მოქცეულია ბათუმის ცენტრალური პარკის ტერიტორიაზე. მას არაერთი ლეგენდა და ისტორიული ფაქტი უკავშირდება. ↑ ნურიე | უნივერსალური ენციკლოპედიური ლექსიკონი ↑ Апхазава И. С. Озера Грузии. Тбилиси: Мецниереба, 1975. 181 с. ↑ 3.0 3.1 3.2 6 მაისის პარკი და ნური-გელის ტბა. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-28. ციტირების თარიღი: 2020-12-21. ↑ ბათუმში ნურიგელის ტბა გაიყინა[მკვდარი ბმული] ↑ ნურიგელის ტბაში ჭრელი სქელშუბლას, თეთრი ამურისა და კობრის 1,5 ტონა ლიფსიტებს გაუშვებენ ↑ ბათუმში, ნურიგელის ტბაში ასი წლის შემდეგ პირველად, წავი გამოჩნდა