laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
დიმიტრი ფურცელაძე

დიმიტრი პეტრეს ძე ფურცელაძე (დ. 1825, სიღნაღი — გ. 19 მაისი, 1891, თბილისი) — ქართველი ისტორიკოსი. 1849 წელს დაამთავრა კიევის სასულიერო აკადემია და გაანაწილეს თბილისის სასულიერო სასწავლებლის უმაღლესი განყოფილების მასწავლებლად. ორი წლის შემდეგ მიანიჭეს კანდიდატის ხარისხი და გაამწესეს თბილისის სასულიერო სემინარიის პროფესორად. 1853 წელს დ. ფურცელაძე თავისი თხოვნით გაანთავისუფლეს სასულიერო წოდებიდან, დანიშნეს ტიტულოვან მრჩევლად და უბოძეს მაგისტრის ხარისხი. 1860 წლიდან კავკასიისა და ამიერკავკასიის სამოქალაქო მოწყობის მოხელეა. იგი ზედამხედველობას უწევდა ეკლესიებს და სასულიერო საქმიანობას მთიან რეგიონებში. მოგვიანებით შეიყვანეს მთიელთა შორის დამწერლობის შეტანის კომისიის წევრად. 1864 წლიდან მუშაობს კავკასიის მეფისნაცვალთან, სადაც დიდი მთავრის დავალებით განაგებს კავკასიაში ქრისტიანობის გამავრცელებელი საზოგადოების საქმეებს. 1868 წელს დაინიშნა შტატის მრჩევლის თანამდებობაზე განსაკუთრებულ დავალებათა IV კლასის მოხელედ. მოგვიანებით კი კავკასიის საცენზურო კომიტეტის თავჯდომარეა. ამ თანამდებობიდან გადადგომის შემდეგ ინტენსიურად ჩაება მეცნიერულ საქმიანობაში. დიმიტრი ფურცელაძის შრომებიდან აღსანიშნავია: „ქართული საეკლესიო გუჯრები“, „სათავადაზნაურო გუჯრები“, „საგლეხო გუჯრები“, „კახეთის უმთავრესი საჭიროებანი და მოთხოვნილებანი“, „ბოდბის მონასტრის აღწერა“, „დღესასწაულნი საქართველოს ეკლესიისა“, „ანდერძი ანტონ კათალიკოსისა“, „საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსი ვახტანგ მეფის სამართლის მიხედვით“ და სხვა. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ.339, თბ., 1994
ღვინის ეროვნული სააგენტო

ღვინის ეროვნული სააგენტო — საქართველოს სოფლის მეურნეობის სამინისტროს მმართველობის სფეროში შემავალი საჯარო სამართლის იურიდიული პირი, რომელიც შექმნილია „ვაზისა და ღვინის შესახებ“ საქართველოს კანონის საფუძველზე. ღვინის ეროვნული სააგენტო თავის საქმიანობას ახორციელებს სოფლის მეურნეობის სამინისტროსთან მუდმივი კონტაქტისა და საქართველოს შესაბამის სახელმწიფო და მეღვინეობის სფეროში მოქმედ კერძო კომპანიებთან თანამშრომლობის რეჟიმში. 2014 წელს სააგენტომ დაიწყო ქართული ვაზისა და ღვინის კულტურის კვლევისა და პოპულარიზაციის პროგრამის განხორციელება, რაც საქართველოს ღვინის კულტურის უძველეს კერად დადასტურებას, მევენახეობა-მეღვინეობის უწყვეტი ისტორიის რეკონსტრუქციასა და ქართული ღვინის პოპულარიზაციას ისახავს მიზნად. ქართული ღვინის პოპულარიზაციისა და ცნობადობის გაზრდის მიზნით, სააგენტოს ხელშეწყობითა და მხარდაჭერით ქართული ღვინის მწარმოებელი კომპანიები მონაწილეობას იღებენ ღვინის საერთაშორისო გამოფენებში, კონფერენციებში, კონკურსებსა და დეგუსტაციებში. სააგენტო ორგანიზებას უწევს საქართველოში საერთაშორისო მასშტაბის კონფერენციების, ღვინისა და მედია ტურების მოწყობას ღვინის მწერლების, ჟურნალისტების, სომელიეებისა და პროფესიონალებისათვის, ქართული ღვინის დღეების გამართვას, საიმიჯო და სარეკლამო სტატიების განთავსებას მიზნობრივი აუდიტორიისთვის, სოციალური მედიის გამოყენებას, რაოდენობრივ-ხარისხობრივი კვლევების ჩატარებას. ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2015-02-24 საიტზე Wayback Machine. ↑ დაარქივებული ასლი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-04-09. ციტირების თარიღი: 2015-03-12. ↑ დაარქივებული ასლი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-04-09. ციტირების თარიღი: 2015-03-12. ↑ დაარქივებული ასლი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-04. ციტირების თარიღი: 2015-03-12. ↑ დაარქივებული ასლი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-04-09. ციტირების თარიღი: 2015-03-12.
ფრაიგრაფი

ფრაიგრაფი (გერმ.: Freigraf ) შუა საუკუნეების გერმანიაში ეწოდებოდა მოსამართლეთა მიერ არჩეულ ე.წ. ფემე-სასამართლოს თავმჯდომარეს. გრაფი ლანდგრაფი მარკგრაფი პფალცგრაფი ბურგგრაფი რაუგრაფი რაიხსგრაფი
ნათელა ფოცხვერაშვილი

ნათელა კონსტანტინეს ასული ფოცხვერაშვილი (ბერიძე) (დ. 9 სექტემბერი, 1920, თბილისი — გ. 20 იანვარი, 1963, იქვე) — ქართველი ლოტბარი, ქართული ხალხური სიმღერების შემსრულებელი, საქართველოს სსრ დამსახურებული არტისტი (1956). საქართველოს სსრ სახალხო არტისტის — კონსტანტინე ფოცხვერაშვილის ქალიშვილი. 1941 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი, მაგრამ მან, რომ იგი იზრდებოდა მუსიკალურ გარემოში და უსაზღვროდ იყო გატაცებული ხელოვნების ამ დარგით, განსაზღვრა მისი მომავალი. 13 წლის გოგონა უკვე მღეროდა მეჩონგურე ქალთა ანსამბლში, რომელსაც დედამისი, ალექსანდრა ფოცხვერაშვილი ხელმძღვანელობდა, ხოლო 1940 წლიდან უფრო აქტიურად ამოუდგა გვერდში დედას და მოგვიანებით ამ ანსამბლის მხატვრული ხელმძღვანელი და დირექტორიც გახდა. ამ დროისათვის მას უკვე დამთავრებული (1947) ჰქონდა თბილისის ვანო სარაჯიშვილის სახელობის სახელმწიფო კონსერვატორიის ვოკალური განყოფილება პროფესორ ოლღა ბახუტაშვილ-შულგინას კლასით. პარალელურად ეწეოდა ნაყოფიერ პედაგოგიურ მოღვაწეობასაც. იყო I მუსიკალური სასწავლებლის დირექტორი. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 339, თბ., 1994 ნათელა ფოცხვერაშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
სიკო ფაშალიშვილი

სვიმონ (სიკო) ილიას ძე ფაშალიშვილი (დ. 11 დეკემბერი, 1894, მაჩხაანი, ახლანდელი სიღნაღის მუნიციპალიტეტი — გ. 18 მარტი, 1970, თბილისი) — ქართველი მწერალი, ჟურნალისტი და მთარგმნელი. დაიბადა ღარიბი გლეხის ოჯახში. უსახსრობის გამო სკოლას მალე თავი დაანება. მაგრამ განსაკუთრებულმა ბეჯითობამ და წიგნის სიყვარულმა, შეაძლებინა 1919 წელს ჩარიცხულიყო ახლადდაარსებულ თბილისის უნივერსიტეტის სიბრძნისმეტყველების ფაკულტეტზე. ლიტერატურით სიკო ფაშალიშვილი ჯერ კიდევ სიყმაწვილეში დაინტერესდა. პირველი ლექსი 1909 წელს დაბეჭდა „ივერიაში“. მისი პიროვნების ჩამოყალიბებაზე დიდი გავლენა იქონია ისეთმა ადამიანებმა როგორებიც იყვნენ აკაკი წერეთელი, ვაჟა-ფშაველა, იროდიონ ევდოშვილი, შიო მღვიმელი და სხვანი. მათთან ურთიერთობა და შეხვედრები მწერალმა ცოცხლად აღწერა მოგვიანებით თავისი მოგონებების წიგნში. ამასთანავე იგი იყო აღიარებული მოქართულე და შესანიშნავი მთარგმნელი. მან ქართველ საზოგადოებას გააცნო შექსპირის „ჭირვეული ცოლოს მორჯულება“, „მეთორმეტე ღამე“, ლოპე დე ვეგას „ცეკვის მასწავლებელი“, ა. გრიბოედოვის „ვაი ჭკუისაგან“, პუშკინის, ნეკრასოვის, მიცკევიჩის და სხვათა ლექსები და პიესები. მანვე თარგმნა ეჟენ პოტიეს „ინტერნაციონალი“. ქართულ სცენას ამშვენებდა მისი ორიგინალური პიესებიც „საიქიო“, „თავი სიზმარში მგონია“, „ჩაჩანაკი კაკანათში“. სიკო ფაშალიშვილი კინოფილმ „ქეთო და კოტეს“ სცენარის ავტორია. განსაკუთრებით საგულისხმოა მწერლის მოღვაწეობა „ნიანგში“. მან დიდი ამაგი დასდო ქართული იუმორისტული ლიტერატურის განვითარებას. „ფარსადანის“ ფსევდონიმით გამოქვეყნებული მრავალი მისი იუმორისტული თუ სატირული ნაწარმოები დიდი პოპულარობით სარგებლობდა მკითხველში. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 336, თბ., 1994
რაუგრაფი

რაუგრაფი (გერმ.: Raugraf ) და ვილდგრაფი (გერმ.: Wildgraf) იყო შუა საუკუნეებში ნაეგაუს რაიხსგრაფების საგვარეულოს სახელი, რომელიც თავის მხრივ უძველეს გაუგრაფების დინასტიის განშტოება იყო. რაიხსგრაფ ემიხ VI ფონ ნაეგაუს ვაჟებმა კონრადმა და ემიხმა (* 1140; † 1160) მამის მემკვიდრეობა გაიყვეს და ამიერიდან პირველის მემკვიდრეები იწოდებოდნენ "ვილდგრაფებად" (ლათ.: comes silvester) და მეორეს მემკვიდრეები "რაუგრაფებად" (ლათ.: comes hirsutus). ორი საგვარეულს ამოწყვეტის შემდეგ მათი ფეოდები პფალცის კურფიურსტი ხელში გადავიდა. 1667 წელს კურფიურსტმა კარლ I ლუდვიგ ფონ დერ პფალცმა (* 1648; † 1680) მის მეუღლეს მარი ლუიზე დონ დეგენფელს "რაუგრაფინიას" ტიტული უბოძა. რომელიც 13 შვილმა შემდგომში "რაუგრაფების" ახალ დინასტიას დაუდეს სათავე. გრაფი ლანდგრაფი მარკგრაფი პფალცგრაფი ბურგგრაფი ფრაიგრაფი რაიხსგრაფი
ჰემოლიმფა

ჰემოლიმფა (ჰემო... და ლიმფა) — სითხე, რომელიც მიმოიქცევა ისეთ უხერხემლო ცხოველების (ფეხსახსრიანები, მოლუსკები) სისხლძარღვებში რომელთაც აქვთ ღია სისხლის მიმოქცევის სისტემა. ჰემოლიმფა ასრულებს დახშული სისხლის მიმოქცევის სისტემის მქონე ცხოველების სისხლისა და ლიმფის ანალოგიურ ფუნქციებს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 622.
ლიმფა

ლიმფა (ლათ. lympha — წმინდა წყალი, ნამი) — სითხე, რომელიც მოძრაობს ადამიანისა და ხერხემლიანი ცხოველების ლიმფურ სისტემაში. ლიმფის ძირითადი კომპონენტია გამჭვირვალე სითხე, რომელიც ძალიან ჰგავს სისხლის პლაზმას. მისი სიბლანტე სისხლის პლაზმისაზე ნაკლებია, მასში ცილის რაოდენობაც ნაკლებია (3%). ლიმფის შედგენილობა განსხვავებულია სხეულის სხვადასხვა ნაწილში და იცვლება ფუნქციური მდგომარეობის შესაბამისად. ლიმფა შეიცავს ლეიკოციტებს და ერთეულ ერითროციტებს. ლიმფა დედება ოღონდ სისხლზე ნელა. ადამიანის სხეულში 1 — 2 ლიტრია. სისხლის პლაზმა კაპილარებიდან იფილტრება ქსოვილებში, იქ შედგენილობას იცვლის და იქცევა ლიმფად. ლიმფის მთავარი ფუნქციებია: ქსოვილებიდან ნივთიერებათა ცვლის ზოგიერთი პროდუქტის გამოტანა, იქიდანვე სისხლში ცილების დაბრუნება, ორგანიზმში წყლის გადანაწილება და სხვა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 240.
სარალანჯი (შირაკი)

სარალანჯი (სომხ. Սարալանջ) — სოფელი სომხეთში, შირაკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 970 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 192 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 62 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 19.3 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
სარაპატი

სარაპატი (სომხ. Սարապատ) — სოფელი სომხეთში, შირაკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 970 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 119 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 116 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 1.03 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
სარატაკი

სარატაკი (სომხ. Սարատակ) — სოფელი სომხეთში, შირაკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 560 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 416 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 1 375 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 1.03 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
შირაკი (სოფელი)

შირაკი (სომხ. Շիրակ) — სოფელი სომხეთში, შირაკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 650 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 067 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 628 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 1.7 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
სიზავეტი

სიზავეტი (სომხ. Սիզավետ) — სოფელი სომხეთში, შირაკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 075 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 370 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 132 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 2.8 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
სპანდარიანი (შირაკი)

სპანდარიანი (სომხ. Սպանդարյան) — სოფელი სომხეთში, შირაკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 825 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 697 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 197 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 8.6 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
თავშუტი

თავშუტი (სომხ. Թավշուտ) — სოფელი სომხეთში, შირაკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 050 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 431 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 211 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 2.04 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
თოროსგიუღი

თოროსგიუღი (სომხ. Թորոսգյուղ) — სოფელი სომხეთში, შირაკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 950 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 296 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 148 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 2 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
ცოღამარგი

ცოღამარგი (სომხ. Ցողամարգ) — სოფელი სომხეთში, შირაკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 950 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 566 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 298 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 1.9 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
ტუფაშენი

ტუფაშენი (სომხ. Տուֆաշեն) — სოფელი სომხეთში, შირაკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 700 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 546 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 47 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 11.7 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
ძიშრას მაჩიტა

ძიშრას მაჩიტა (ლათ. Campanula dzyschrica) — მრავალწლოვანი ბალახოვანი მცენარე მაჩიტასებრთა ოჯახისა. წარმოდგენილია დატოტვილი ფესვურითა და როზეტად შეკრებილი ფოთლებით. ითვლებოდა აფხაზეთის კირქვიანების ენდემად, მეტად იშვიათი სახეობაა. საქართველოს გარდა გვხვდება აგრეთვე რუსეთის ფედერაციის კრასნოდარის მხარეში, კერძოდ, ტუაფსე-ადლერის ფლორისტიკულ რეგიონში. კრასნოდარის მხარეში მცენარეს ახლახან მიაგნეს. მნიშვნელობა აქვს კოლხეთის კირქვიანების რელიქტური ფლორის ისტორიის შესასწავლად. საყურადღებოა დეკორატიული მებაღეობისთვისაც. იზრდება კირქვიანი კლდეების ნაპრალებში, ალპურ სარტყლეში. გვხვდება მცირე პოპულაციებად. მრავლდება თესლითა და ვეგეტაციურად. შეიძლება განადგურდეს დეკორატიულობის და ადგილსამყოფელის პირობების დარღვევის გამო. ძალზე იშვიათად კულტივირებულია ბოტანიკურ ბაღებში. დაცვის აუცილებელი ღონიეშიძებაა აღკვეთილის გამოყოფა ძიშრის მთაზე და კულტივირება. სახეობა აღწერა რუსმა ბოტანიკოსმა ალფრედ კოლაკოვსკიმ. ძიშრას მაჩიტა შეტანილია საქართველოს „წითელ წიგნში“. ძიშრას მაჩიტა (ინგლისური) ძიშრას მაჩიტა (ინგლისური) საქართველოს სსრ წითელი წიგნი, „საბჭოთა საქართველო“, გვ. 91-92, 1982.
ვაჰრამაბერდი

ვაჰრამაბერდი (სომხ. Վահրամաբերդ) — სოფელი სომხეთში, შირაკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 650 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 888 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 230 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 8.2 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
ვარდაღბიური

ვარდაღბიური (სომხ. Վարդաղբյուր) — სოფელი სომხეთში, შირაკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 040 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 103 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 114 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 0.9 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
ვარდაქარი

ვარდაქარი (სომხ. Վարդաքար) — სოფელი სომხეთში, შირაკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 600 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 690 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 1 380 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 0.5 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
ვოსკეჰასკი

ვოსკეჰასკი (სომხ. Ոսկեհասկ) — სოფელი სომხეთში, შირაკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 500 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 754 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 1 620 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 1.7 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები ↑ http://www.cfoa.am/HTML/option/7.htm
ერაზგავორსი

ერაზგავორსი (სომხ. Երազգավորս) — სოფელი სომხეთში, შირაკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 480 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 640 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 169 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 9.7 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
ზუიგაღბიური

ზუიგაღბიური (სომხ. Զույգաղբյուր) — სოფელი სომხეთში, შირაკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 010 მეტრზე. 2008 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 516 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 430 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 1.2 კმ²-ია. სომხეთის მოსახლეობის 2001 წლის აღწერის მონაცემები
უკანასკნელი ბრძანება (1928 წლის ფილმი)

უკანასკნელი ბრძანება (ინგლ. The Last Command) — 1928 წლის ამერიკული მუნჯი ფილმი. ემილ იანინგსმა მიიღო ოსკარი საუკეთესო მსახიობი კაცისთვის. ყურადღება!  ქვემოთ მოყვანილია სიუჟეტის და/ან დასასრულის დეტალები. რუსეთის იმპერიის დაცემის შემდეგ ცარის გენერალი, არისტოკრატი სერჟ ალექსანდერი რუსეთიდან გარბის. მისი ძველი მეტოქე, ამჟამად ცნობილი რუსი რეჟისორი ჰოლივუდში ფილმს იღებს. ფილმი რუსეთის რევოლუციას ასახავს და მასში გენერლის როლზე რეჟისორი სწორედ ალექსანდერს აიყვანს. ემილ იანინგსი — სერჟ ალექსანდერი ეველინ ბრენტი — ნატალი დაბროვა უილიამ პაუელი — ლეო ანდრევიევი ჯეკ რეიმონდი — რეჟისორის ასისტენტი ნიკოლაი სუსანინი — ადიუტანტი მაიკლ ვისაროვი — მცველი შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „უკანასკნელი ბრძანება (1928 წლის ფილმი)“ ვიკისაწყობში. „უკანასკნელი ბრძანება“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) „უკანასკნელი ბრძანება“ — TCM-ის მონაცემთა ბაზაში
ძალადობა

ძალადობა — ძალის აშკარა ან ფარული გამოყენება ადამიანის ან ადამიანთა ჯგუფისაგან ისეთი რამის მისაღწევად, რაზედაც ისინი თავისი ნებით არ თანხმდებიან. სინონიმებია: აგრესია, სასტიკი მოპყრობა, შეურაცხყოფა, იძულება, ხელყოფა, წამება, მუქარა. ძალადობა არის ყოველგვარი ქმედება ან სიტყვა, რომელსაც შეუძლია ადამიანი შეურაცხჰყოს, ზიანი მოუტანოს მას ან შეულახოს კანონით მინიჭებული უფლებები. ძალადობის დროს ითრგუნება ადამიანის ნება, შელახულია მისი ხელშეუხებლობა, ღირსება და თავისუფლება. ესენი კი ადამიანის განუყოფელი უფლებებია. არსებობს პირდაპირი და არაპირდაპირი (ანუ სტრუქტურული) ძალადობა. პირდაპირი ძალადობა ნიშნავს ფიზიკურ ძალადობას, ფიზიკური ძალის ან ძალაუფლების წინასწარგამიზნულ გამოყენებას მიმართულს საკუთარი თავის, სხვა ადამიანის ან საზოგადოების წინააღმდეგ, რომლის შედეგადაც ადგილი აქვს (ან არსებობს დიდი ალბათობა) სიკვდილს, სხეულის დაზიანებას, ფსიქოლოგიურ ტრავმას, ნორმალური განვითარებიდან გადახრას ან სხვადასხვა სახის ზარალს. არაპირდაპირი ძალადობა კი ნიშნავს სიღატაკეს, ექსპლუატაციას, სოციალურ უსამართლობას, დემოკრატიის უქონლობას და ა.შ. ძალადობა შედგება სამი კომპონენტისაგან: მსხვერპლი, დამნაშავე და თვით ქმედება. თავისი ხასიათისა და შედეგების გათვალისწინებით, იგი ხშირად მოიაზრება როგორც კრიმინალი. ძალადობა მოიცავს უკანონო ქმედებათა ყველა სახეს, გამოხატულს მუქარით ან ქმედებით, რომელსაც შედეგად მოჰყვება ქონების დაზიანება ან განადგურება, ანდა პიროვნების შეურაცხყოფა ან სიკვდილი. ძალადობის ყველაზე ფართოდ გამოხატული ფორმაა ძალადობა ოჯახში. ოჯახში ძალადობის ფორმებია: ფიზიკური ძალადობა (ცემა), სექსუალური ძალადობა, მუქარა, ემოციური ძალადობა (სისტემატური ყვირილი, გინება), საზოგადოებისგან იზოლაცია, რაიმე ქმედების მუქარით აკრძალვა, დაშინება და ა.შ. ოჯახში ძალადობის მსხვერპლი შეიძლება იყოს ქალი, ბავშვი, შშმ პირი, მოხუცი და, იშვიათად, მამაკაცი. ყველაზე გავრცელებული ფორმაა ქმრის ძალადობა ცოლზე და მშობლების — შვილებზე. ↑ Mortality and Burden of Disease Estimates for WHO Member States in 2002 (xls) (2004). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-07-30. ↑ 2.0 2.1 2.2 ძალადობა — ენციკლოპედიური ლექსიკონი
დურ-შარუქინი

დურ-შარუქინი (აქად. სარგონის ციხესიმაგრე) — ასურეთის დედაქალაქი სარგონ II-ის მმართველობის ბოლო პერიოდში. ქალაქი ააშენეს ძვ. წ. 713-707 წლებში. მეფის მოულოდნელი გარდაცვალების გამო მშენებლობა შეჩერდა და დედაქალაქი გადაიტანეს ნინევიაში. ძვ. წ. VII საუკუნის ბოლოს ქალაქი დაანგრიეს მიდიელებმა. ამჟამად ქალაქის ადგილზე მდებარეობს დასახლება ხორსაბადი, სადაც დღემდე ცხოვრობენ ასურელები. ↑ Дур-Шаррукин დსე. ↑ Города Двуречья დაარქივებული 2009-10-30 საიტზე Wayback Machine. .
ორეხოვკის ჩანჩქერი

ორეხოვკის ჩანჩქერი (რუს. Ореховский водопад) — ჩანჩქერი რუსეთში, კრასნოდარის მხარეში. მოქცეულია სოჭის ეროვნული პარკის ფარგლებში. სიმაღლით მეორე ჩანჩქერია სოჭის ტერიტორიაზე. მდებარეობს მდინარე ბეზუმენკაზე. სახელწოდება მომდინარეობს ახლოს მდებარე ორეხოვკის დასახლებიდან. ოქტომბრის რევოლუციამდე ეწოდებოდა მელნიჩნი. სიმაღლე — 27,5 მ. ეროვნული მნიშვნელობის ბუნების ძეგლია. ჩანჩქერის ირგვლივ იზრდება მუხნარ-წაბლნარი, აგრეთვე გვხვდება ბზა, პონტოს როდოდენდრონი, სიახლოვეს კაკლის კორომებია. ფართო საზოგადებისთვის ჩანჩქერი ცნობილი გახდა ადგილობრივი ფოტოგრაფ-მოყვარულის ივანე სუტკოვოის წყალობით, რომელმაც ჩანჩქერის ფოტოგრაფია 1910 წელს გამოაქვეყნა. 1996 წელს ჩანჩქერის ტერიტორია კეთილმოწყობილი იქნა, 2014 წლის ზამთრის ოლიმპიური თამაშების წინადღეს რუსეთში გამოუშვეს მარკა, რომელზედაც ორეხოვკის ჩანჩქერია გამოსახული. ორეხოვკის ჩანჩქერი დაარქივებული 2014-03-09 საიტზე Wayback Machine. (რუსული) ორეხოვკის ჩანჩქერი (რუსული)
ვარსკვლავის წარმოქმნა

ვარსკვლავის წარმოქმნა არის პროცესი, რომლითაც ვარსკვლავთშორის სივრცეში არსებულ მოლეკულურ ღრუბლებში მკვრივი რეგიონები კოლაფსირდება და ვარსკვლავები წარმოიქმნება. ვარსკვლავის წარმოქმნა, როგორც ასტრონომიის განშტოება, მოიცავს ვარსკვლავთშორისი სივრცისა და გიგანტური მოლეკულური ღრუბლების (გმღ) შესწავლას, როგორც ვარსკვლავთწარმომქმნელი პროცესების წინამორბედები, ასევე პროტოვარსკვლავებისა და ახალგაზრდა ვარსკვლავური ობიექტების შესწავლას, როგორც მისი უშუალო შედეგები. ის ძალიან ახლო კავშირშია ასტრონომიის სხვა განშტოებასთან — პლანეტის წარმოქმნასთან. ვარსკვლავის წარმოქმნის თეორია მოიცავს ცალკეული ვარსკვლავის წარმოქმნას, მაგრამ ის უნდა ეწყობოდეს ორმაგი ვარსკვლავებისა და საწყისი მასის ფუნქციების სტატისტიკებს.
მთავარ მიმდევრობამდელი ვარსკვლავი

მთავარ მიმდევრობამდელი ვარსკვლავი (მმვ) იმ ეტაპზე მყოფია, როდესაც ჯერ კიდევ არ მიუღწევია მთავარ მიმდევრობას. პროტოვარსკვლავი აკრეციით იზრდება და მასას მის გარშემო არსებული ვარსკვლავთშორისი გაზისა და მტვრის გარსიდან იღებს. იმ დროს, როდესაც ის ხილული გახდება, მთავარი აკრეციის ფაზა დამთავრებული იქნება და მას უკვე ვირტუალურად მთელი თავისი მასა მოგროვებული აქვს, მაგრამ ჯერ არ დაუწყია წყალბადის წვა (ე.ი. წყალბადის ბირთვული სინთეზი). მთავარი აკრეციის ფაზის დასრულება, რის შემდეგაც წყალბადის წვა იწყება (ე.ი. ნულოვანი ასაკის მთავარი მიმდევრობა), არის მთავარ მიმდევრობამდელი ეტაპი. მმვ ვარსკვლავი შესაძლოა იყოს T Tauri ან FU Orionis ვარსკვლავი (2 მზის მასაზე მცირე) ან ჰერბიგ Ae/Be ვარსკვლავი (2-8 M☉). უფრო მასიური ვარსკვლავები (>8 M☉) მთავარ მიმდევრობამდელ ეტაპზე არ აღმოუჩენიათ, რადგან ისინი ძალიან სწრაფად ვითარდება: როდესაც ისინი ხილული ხდება, წყალბადი ცენტრში უკვე სინთეზირდება და ამიტომ ისინი მთავარი მიმდევრობის ობიექტებია. ↑ Richard B. Larson (10 September 2003). „The physics of star formation“ (PDF). Reports on Progress in Physics. 66 (10): 1669–73. doi:10.1088/0034-4885/66/10/r03. ↑ Neil F. Comins (2011). Discovering the Universe, გვ. 350. ISBN 978-1429255202.  ↑ Derek Ward-Thompson (2011). An Introduction to Star Formation. Cambridge University Press, გვ. 119. ISBN 978-1107627468.
კამილ მიუფა

კამილ მიუფა (ფრანგ. Camille Muffat; დ. 28 ოქტომბერი, 1989 — გ. 9 მარტი, 2015) — ფრანგი მოცურავე და ოლიმპიური ჩემპიონი. 2012 წლის ლონდონის ოლიმპიურ თამაშებზე მოიგო სამივე სინჯის მედალი (ოქროს, ვერცხლისა და ბრინჯაოსი). მსოფლიოსა და 4-გზის ევროპის ჩემპიონი. დაიღუპა 2015 წლის 9 მარტს ავიაკატასროფაში, არგენტინის პროვინცია ლა-რიოხაში. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „კამილ მიუფა“ ვიკისაწყობში. Camille Muffat დაარქივებული 2015-03-12 საიტზე Wayback Machine. . sports-reference.com (ინგლისური) ↑ არგენტინაში ოლიმპიური ჩემპიონი კამილ მიუფა დაიღუპა. „მსოფლიო სპორტი“, 10.03.2015.
აკაკი ფაღავა

აკაკი ნესტორის ძე ფაღავა (დ. 15 თებერვალი, 1887, სოფ. ნახუნავო, ახლანდელი მარტვილის მუნიციპალიტეტი — გ. 27 ივნისი, 1962, თბილისი) — ქართველი რეჟისორი. საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი (1962). დაწყებითი განათლება მიიღო სენაკში და 1899 წელს სწავლა განაგრძო ქუთაისის ქართულ გიმნაზიაში. 1908 წელს შევიდა მოსკოვის უნივერსიტეტის ისტორია-ფილოლოგიის ფაკულტეტის რუსული ენისა და სიტყვიერების განყოფილებაზე, პაალელურად სწავლობდა მოსკოვის სამხატვრო თეატრის სტუდიაში სარეჟისორო განხრით, რომლის კურსის დასრულების შემდეგ მიიღეს სამხატვრო თეატრში რეჟისორის თანაშემწედ. 1913 წელს კ. სტანისლავსკის, ა. ბენუასა და ვლ. ნემიროვიჩ-დანჩენკოსთან ერთად მონაწილეობდა მოლერის „ეჭვით ავადმყოფის“, და „ძალად დაქორწინების“ დადგმაში. მალე სამხატვრო თეატრის კოლეგიის წევრადაც შეიყვანეს. 1915 წელს ა. ფაღავა სამშობლოში დაბრუნდა და მუშაობა დაიწყო ქუთაისის ქართულ გიმნაზიაში რუსული ენისა და ლიტერატურის მასწავლებლად. შემდეგ, რეჟისორულ მოღვაწეობას ეწეოდა ქუთაისის, ბათუმისა და თბილისის თეატრებში, მთელ ენერგიას ახმარდა მისი განვითარების საქმეს. მართალია, ამ დროისათვის საქართველო განიცდიდა პოლიტიკურ და ეკონომიკურ კრიზისს, მაგრამ ახალგაზრდა ხელოვანი არ შეუშინებია სიძნელეებს, 1920 წელს შეაგროვა დაქსაქსული მსახიობები, შეადგინა დასი, სპექტაკლების მოსამზადებლად დაბა სურამში წაიყვანა, იქიდან დაბრუნებულნი ძალით შეიჭრნენ არტისტული საზოგადოების (დღევანდელი რუსთაველის თეატრი) შენობაში და „ტარტოს“ სპექტაკლების პარალელურად შეუდგნენ ქართული წარმოდგენების გამართვას. ასე განაგრძო იმ თეატრმა არსებობა, რომელიც დღეს რუსთაველის სახელით არის ცნობილი. 1922 წელს აკაკი ფაღავამ თბილისში საფუძველი ჩაუყარა თეატრალურ სტუდიას, რომელსაც 1924 წელს თეატრალური ინსტიტუტის უფლებები მიენიჭა, ხოლო 1939 წელს შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალურ ინსტიტუტად გადაკეთდა. ღვაწლმოსილი რეჟისორი წლების მანძილზე იყო ამ ინსტიტუტის პრორექტორი და თეატრის ისტორიის კათედრის გამგე სიცოცხლის ბოლომდე. აღსანიშნავია ისიც, რომ ა. ფაღავამ 1924 წელს თბილისის კონსერვატორიასთან ჩამოაყალიბა საოპერო სტუდია და ხელმძღვანელობდა საოპერო კლასს. მასვე ეკუთვნის საქართველოში თეატრალური საზოგადოების დაარსების პრიორიტეტი. ფასდაუდებელია ა. ფაღავას, როგორც რეჟისორის, თეატრმცოდნეობის ღვაწლი. მან ჯერ კიდევ 21 წლისამ გამოაქვეყნა ბროშურა „ქართული თეატრი“. საინტერესო ნაშრომმა ქართულ საზოგადოებაში ცხოველი ინტერესი გამოიწვია. ქართული თეატრალური ხელოვნების გამოჩენილ მოღვაწეს, 1962 წელს მიენიჭა რესპუბლიკის სახალხო არტისტის საპატიო წოდება, დაჯილდოვებული იყო შრომის წითელი დროშისა და „საპატიო ნიშნის“ ორდენებით. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. მის გვერდით პანთეონში დასაფლავებულია მისი მეუღლე — ტერეზა ფარნაოზის ასული გრიგალაშვილი (დ. 14 მაისი, 1888, ქუთაისი — გ. 5 აპრილი, 1976, თბილისი). ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 335, თბ., 1994 აკაკი ფაღავა — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი