laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ფეხბურთი სომხეთში

ფეხბურთი სომხეთში (სომხ. ֆուտբոլ futbol or votnagndak სომხ. ոտնագնդակ) ყველაზე პოპულარული სპორტის სახეობაა. 2014 წლის აგვისტოს მდგომარეობით, სომხეთის საფეხბურთო ნაკრები ფიფას მსოფლიო რეიტინგში 36-ე ადგილზე იმყოფებოდა. 1991 წელს, დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ, სომხეთს ჰყავს საკუთარი ეროვნული ასოციაცია, რომელიც მონაწილეობს ფიფას ყველა შეჯიბრში (უფროსი, ახალგაზრდული და ქალთა ფეხბურთი). FC არარატი ერევანი საბჭოთა კავშირის უმაღლესი ლიგის ერთ-ერთი წამყვანი გუნდი იყო, რომელიც ხშირად თამაშობდა ევროპულ საკლუბო შეჯიბრებებში. უამრავმა სომეხმა მოთამაშემ ითამაშა სსრკ-ის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში; მათ შორის არიან ხორენ ოგანესიანი რომელმაც 1982 წლის ფიფას მსოფლიო ჩემპიონატზე ითამაშა და, 1960-იან წლებში, ედუარდ მარკაროვი. მოგვიანებით მარკაროვი საბჭოთა კავშირის ახალგაზრდული გუნდის მწვრთნელის ასისტენტი გახდა. აგრეთვე აღსანიშნავია ის, რომ იგი 1991 წლის ფიფას მსოფლიო ახალგაზრდულ ჩემპიონატზე პორტუგალიის სამწვრთნელო შტაბის ნაწილს წარმოადგენდა (პორტუგალიამ ეს ჩემპიონატი მე-3 ადგილით დაასრულა). XX საუკუნის დასაწყისში დაარსდა პირველი სომხური საფეხბურთო კლუბები კონსტანტინოპოლში, სმირნაში და ოსმალეთის იმპერიის ბევრ სხვა ქალაქში. პირველი თამაში სომეხ და თურქულ გუნდებს შორის 1906 წელს დაფიქსირდა. სომხური კლუბი, სახელწოდებით Balta-Liman შემდეგ გალათასარაის შეხვდა. მოგვიანებით, Balta-Liman დაიშალა და შეიქმნა ორი ახალი კლუბი: არაქსი და ტორკი. საბჭოთა სომხეთის საფეხბურთო გუნდების უძველესი ჩანაწერები ჩნდება 1926-1927 წლებში, თბილისში ტრანსკავკასიური ჩემპიონატის მოწყობის პერიოდში. ჩემპიონატში სამხრეთ კავკასიის სამი ქვეყანა მონაწილეობდა: სომხეთი, აზერბაიჯანი და საქართველო. სომხეთში პირველი პროფესიონალური კლუბი 1935 წელს დააარსა სახელად სპარტაკი და მოგვიანებით მას არარატი ეწოდა. აღსანიშნავია FC არარატი ერევანის მიერ მოგებული 1973 წლის საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატი და თასი. FC არარატმა აგრეთვე მიაღწია 1974–75 წლების ევროპის თასის მეოთხედფინალს, თუმცა საბოლოოდ ჩემპიონთან, ფრანც ბეკენბაუერის მიუნხენის ბაიერნთან დამარცხა. სომხეთში პირველ სტადიონს კლუბის მსგავსად სპარტაკი დაარქვეს. იგი შენდა 1920-იანი წლების ბოლოს, ახლანდელი ერევნის ცირკის წინ. 1958 წელს, ქალაქ გიუმრიში (იმჟამად ლენინაკანი) დაარსდა კლუბი FC შირაკი რომელიც 1991 წლამდე, ანუ სომხეთის დამოუკიდებლობის მოპოვებამდე, საბჭოთა პირველ ლიგაშI ასპარეზობდა. ↑ Goal supporting Armenia. FIFA.com (2014-02-06). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-03-03. ციტირების თარიღი: 2014-03-07. ↑ Genocide Museum | The Armenian Genocide Museum-institute. Genocide-museum.am. ციტირების თარიღი: 2014-03-07. ↑ Armenia matches, ratings and points exchanged. Eloratings.net. ციტირების თარიღი: 2014-03-07.
გულუა

საკუთარი სახელი გულუა შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ბაკურ გულუა — ქართველი პოლიტიკოსი გია გულუა — ქართველი პოლიციის გენერალ-მაიორი დავით გულუა — ქართველი სამხედრო ოფიცერი მიხეილ გულუა — ქართველი ინჟინერ-არქიტექტორი
Genesis Archive 1967–75

Genesis Archive 1967–75 — ინგლისური პროგრესული როკ-ჯგუფ ჯენესისის ბოქს-სეტი, რომელიც გამოიცა 1998 წელს. გამოცემაში შეტანილია ჯგუფის იმ პერიოდის ჩანაწერები, როდესაც პიტერ გებრიელი მისი ლიდერი იყო. პირველი ორი დისკი შედგება ალბომის The Lamb Lies Down on Broadway მთლიანი საკონცერტო შესრულებისგან. პიტერმა სპეციალურად ჩაწერა თავისი ვოკალის რამდენიმე განახლებული პარტია, რადგან ორიგინალურ ჩანაწერებზე სხვადასხვა ხარვეზი იყო. სტივ ჰეკეტმა ასევე ახლებურად ჩაწერა რამდენიმე პარტია გიტარაზე. დანარჩენ ორ დისკზე შეტანილია: 1973 წლის კონცერტი ლონდონში, დემო სიმღერები, იშვიათი ვერსიები სინგლებიდან და 1970 წლის ჩანაწერები, რომლებიც კომპანიისათვის BBC გაკეთდა. ყველა სიმღერის ავტორები არიან ტონი ბენქსი, ფილ კოლინზი, მაიკ რეზერფორდი, პიტერ გებრიელი, სტივ ჰეკეტი, გარდა აღნიშნულისა ინფორმაცია საიტზე Discogs ↑ Erlewine, Stephen Thomas. Archive, Vol. 1: 1967-1975 - Genesis. AllMusic. ციტირების თარიღი: 11 ივლისი, 2022 ↑ „Genesis Archives 1967–75 Review“. Entertainment Weekly: 75. 19 ივნისი 1998. ↑ Cross, Charles R. (2004). „Genesis“, The New Rolling Stone Album Guide, 4th, Simon & Schuster, გვ. 328. ISBN 0-7432-0169-8.
თავისუფალი მუსიკა

თავისუფალი მუსიკა, ისევე როგორც თავისუფალი პროგრამა (Free Software), არის მუსიკა რომლის კოპირება, დისტრიბიუცია და მოდიფიცირება ნებისმიერი მიზნებისთვისაა შესაძლებელი. ასე რომ, თავისუფალი მუსიკა ან საზოგადოებრივ დომენშია განთავსებული, ან ლიცენზირებულია საზოგადოებრივი ლიცენზიის ქვეშ. ეს არ ნიშნავს იმას, რომ არანაირი გასამრჯელო არ არის საჭირო. სიტყვა Free მიემართება Freedom-ს (თავისუფლებას), ისევე როგორც თავისუფალი პროგრამის შემთხვევაში, და არა ფასს.
Muse

Muse (ქართ. მუზა) — ინგლისური როკ ჯგუფი დევონის საგრაფოს ქალაქ ტინმუთიდან. ჩამოყალიბდა 1994 წელს. მისი წევრები არიან მეთიუ ბელამი (ვოკალი, გიტარა, კლავიშებიანები), კრის უოლსტენჰოლმი (ბას-გიტარა, კლავიშებიანები, ვოკალი), და დომინიკ ჰოვარდი (დასარტყმელი საკრავები და პერკუსია). ჯგუფმა სადებიუტო ალბომი Showbiz 1999 წელს გამოსცა. იგი გამოირჩეოდა ბელამის ფალცეტო ვოკალით და მელანქოლიური ალტერნატიული როკით. მეორე ალბომი, Origin of Symmetry (2001) უფრო აფართოებს მათ ჟღერადობას - მასში შეიმჩნევა მეტი ინსტრუმენტული დამუშავება და რომანტიკული კლასიკის გავლენა. ჯგუფმა მოიპოვა ენერგიული სასცენო გამოსვლების მქონე კოლექტივის სახელიც. Absolution-ში (2003) კლასიკური მუსიკის გავლენა კვლავ გაიზარდა. რამდენიმე სიმღერაში (მაგ. „Butterflies and Hurricanes“ გამოიყენებოდა ორკესტრიც). ეს დისკი იქცა Muse-ის პირველ ალბომად მთელი რიგი დისკებიდან, რომლებიც შემდგომში ხვდებოდნენ ბრიტანეთის ჩარტის პირველ პოზიციაზე. Black Holes and Revelations (2006) გამოირჩევა ელექტრონულ მუსიკაზე და პოპზე გადასვლით, რაც უფრო შთაგონებული იყო 1980-იანების შემსრულებლების, მაგალითად, Depeche Mode-ის შემოქმედებით - ეს კარგად შეიმჩნევა „Supermassive Black Hole“-ში. ამ ალბომის Muse-მა საერთაშორისო წარმატებასაც მიაღწია. The Resistance (2009) და The 2nd Law (2012) უფრო მთავრობების მხრიდან ადამიანებზე ზემოქმედების და პროტესტის თემებს განიხილავენ. Muse ამ პერიოდში იქცა ერთ-ერთ მნიშვნელოვან სასტადიონო ჯგუფად. მათი მეშვიდე ალბომი, Drones (2015), კონცეპტუალურია და ეხება დრონული იარაღის გამოყენებას. ამ ალბომით Muse მძიმე ჟღერადობას დაუბრუნდა. ჯგუფი ფლობს მრავალ, მათ შორის - გრემის ჯილდოს საუკეთესო როკ-ალბომისთვის (The Resistance და Drones), ორ Brit-ს (ორჯერ - საუკეთესო საკონცერტო შემსრულებლისთვის), MTV-ის მუსიკალური ვიდეოების ხუთ ჯილდოს და NME-ს რვა ჯილდოს. მსოფლიო მასშტაბით გაყიდულია მისი 20 მილიონზე მეტი ალბომი. მთავარი სტატია: Muse-ის დისკოგრაფია. სტუდიური ალბომები Showbiz (1999) Origin of Symmetry (2001) Absolution (2003) Black Holes and Revelations (2006) The Resistance (2009) The 2nd Law (2012) Drones (2015) Simulation Theory (2018) Will of the People (2022) შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „Muse“ ვიკისაწყობში. ოფიციალური საიტი ↑ Muse, Glastonbury, review: they are, at heart, an old fashioned heavy rock band who can really really play (25 June 2016). ციტირების თარიღი: 27 June 2016.
ალმუ (მრავალმნიშვნელოვანი)

ალმუ შეიძლება აღნიშნავდეს: ალმუ — სოფელი აზერბაიჯანში, ლერიქის რაიონი ალმუ — ქალაქი ეთიოპიაში
ართა (მრავალმნიშვნელოვანი)

ართა შეიძლება აღნიშნავდეს: ართა — სოფელი აზერბაიჯანში, ლერიქის რაიონი ართა —ცნება ინდუიზმში
კრისტინა დე სალმი

კრისტინა დე სალმი (ფრანგ. Cristine de Salm; დ. 1575 — გ. 31 დეკემბერი, 1627) — ლოთარინგიის ჰერცოგინია 1625 წლის ნოემბრიდან დეკემბრამდე როგორც ფრანსუა II-ის მეუღლე. ლოთარინგიის ორი ჰერცოგის: შარლ IV-ისა და ნიკოლა II-ის დედა. კრისტინა დაიბადა 1575 წელს. იგი იყო სალმის გრაფ პოლ დე სალმისა და მისი მეუღლის, გრაფინია მარი დე ტილიერის ქალიშვილი. აღსანიშნავია, რომ მისი მშობლები ერთმანეთისათვის მეორე თაობის ბიძაშვილები იყვნენ. 1597 წელს კრისტინა დააქორწინეს ლოთარინგიის ჰერცოგ შარლ III-ის უმცროს ვაჟ ფრანსუაზე. ვინაიდან ფრანსუა არ იყო ტახტის მემკვიდრე, შარლ III-მ მისი კრისტინას მსგავსი, შედარებით დაბალი წარმომავლობის ქალზე დაქორწინება დასაშვებად მიიჩნია. ფრანსუასა და კრისტინას ბედნიერი ქორწინება ჰქონდათ, რომელშიც მათ ექვსი შვილი შეეძინათ, რომელთაგან ოთხმა მიაღწია სრულწლოვანებამდე. კრისტინას მაზლს, ლოთარინგიის ჰერცოგ ანრი II-ს ვაჟები არ ჰყავდა, თუმცა ცოლთან, მარგერიტა გონძაგასთან ორი ჯანმრთელი გოგონა შეეძინა. იმისათვის, რომ ლოთარინგიის დინასტიის ძირითადი ხაზი გაგრძელებულიყო ტახტი ფრანსუას ვაჟებს უნდა დაეკავებინათ, მაგრამ ანრის სურდა, რომ ტახტზე მისი ქალიშვილები ასულიყვნენ. სწორედ ამიტომ, მათ შუალედური გამოსავალი მოძებნეს და კრისტინას ვაჟები ანრის ქალიშვილებზე დააქორწინეს. 1625 წლის 25 ნოემბერს, ანრი II-ის გარდაცვალების შემდეგ ტახტზე ფრანსუა II ავიდა, რითაც კრისტინა ლოთარინგიის ჰერცოგინია გახდა. აბსოლუტურად უამბიციო ფრანსუა ამავე წლის 1 დეკემბერს გადადგა ტახტიდან თავისი ვაჟის, შარლ IV-ის სასარგებლოდ. ამის შემდეგ მათ დაიბრუნეს ვერმონტის გრაფისა და გრაფინიის წოდება და უკანასკნელი წლები სიმშვიდეში გაატარეს. კრისტინა გარდაიცვალა 1627 წლის 31 დეკემბერს. ამის შემდეგ ფრანსუას ახალი ცოლი აღარ შეურთავს და იგი 1632 წელს გარდაიცვალა. ანრი (1602-1611), გარდაიცვალა მცირეწლოვანი; შარლ IV (1604-1675), ლოთარინგიის ჰერცოგი 1625-1634 და 1661-1675 წლებში. პირველად იქორწინა ნიკოლ ლოთარინგიელზე, რომელიც მალევე უშვილოდ გარდაიცვალა, რის გამოც მეორედ დაქორწინდა ბეატრიქს დე კუზანსზე, რომელთანაც შეეძინა შვილები, თუმცა მისი გარდაცვალების შემდეგ იგი მესამედ დაქორწინდა მარი ლუიზ დ’ასპრემონზე; ანრიეტა (1605-1660), ცოლად გაჰყვა ლექსინის მთავარ ლუი დე გიზს, მაგრამ შვილები არ ჰყოლია; ნიკოლა (1609-1670), ლოთარინგიის ჰერცოგი 1634 წელს. ცოლად შეირთო კლოდ ფრანსუაზ ლოთარინგიელი, რომელთანაც შეეძინა მომავალი ჰერცოგი შარლ V; მარგარიტა (1615-1672), ცოლად გაჰყვა საფრანგეთის მეფე ანრი IV-ის ვაჟს, ორლეანის ჰერცოგ გასტონ დე ბურბონს, რომელთანაც შეეძინა შვილები; კრისტინა (1621-1622), გარდაიცვალა მცირეწლოვანი; ნიკოლა ფრანსუა ლოთარინგიელი მარგარიტა ლოთარინგიელი Saint-Mauris, Victor de (1861). Etude historiques sur l'ancienne Lorraine (in French). 2. Vagner. p. 76. De la Chesnaye des Bois, François-Alexandre Aubert (1775). Dictionnaire de la noblesse (in French). 9 (2nd ed.). Paris: Antoine Boudet. p. 142. Carl Eduard Vehse, Memoirs of the Court, Aristocracy, and Diplomacy of Austria, Vol. 2, (Longman, Brown, Green and Longmans, 1856), 40.
ბაბაქიუჯა (მრავალმნიშვნელოვანი)

ბაბაქიუჩა შეიძლება აღნიშნავდეს: ბაბაქიუჯა — სოფელი აზერბაიჯანში, ლერიქის რაიონი ბაბაქიუჯა — სოფელი აზერბაიჯანში, მასალის რაიონი
ალექსი ლეონოვი

ალექსი არხიპის ძე ლეონოვი (რუს. Алексей Архипович Леонов; დ. 30 მაისი, 1934, ლისტვიანკა, ტისულის რაიონი, დღევანდელი კემეროვოს ოლქი — გ. 11 ოქტომბერი, 2019, მოსკოვი) — საბჭოთა კოსმონავტი მფრინავი, ორგზის საბჭოთა კავშირის გმირი (1965 და 1975). ჩუგუევის სამხედრო საავიაციო სასწავლებლის დამთავრების შემდეგ (1957) მფრინავად მსახურობდა სამხედრო-საჰაერო ძალების ნაწილებში. 1968 წელს დაამთავრა ნ. ჟუკოვსკის სახელობის სამხედრო-საჰაერო საინჟინრო აკადემია. კოსმოსში პირველი გაფრენა 1965 წლის 18 მარტს მეორე პილოტის რანგში განახორციელა პავლე ბელიაევთან ერთად კოსმუსური ხომალდით „ვოსხოდ-2“. მსოფლიოში პირველი ადამიანი გახდა, რომელიც ღია კოსმოსში ხომალდიდან გავიდა, 5 მეტრით დაშორდა ხომალდს და იქ 12 წუთი დაჰყო. ფრენის მთლიანი დრო — 1 დღე 2 სთ 2 წთ. მეორე ფრენა, რომელიც 5 დღე 22 სთ 30 წთ გაგრძელდა, 1975 წლის 15–21 ივლისს შედგა ხომალდით „სოიუზ-19“; ამ დროს ალექსი ლეონოვი კოსმოსში ხომალდის მეთაურის რანგში იმყოფებოდა ვალერი კუბასოვთან ერთად. 17 და 19 ივლისს ხომალდი შეუპირაპირდა ამერიკულ კოსმოსურ ხომალდ „აპოლონს“, რომელში იმყოფებოდნენ კოსმონავტები — ტომას სტეფორდი, ვენს ბრენდი და დონალდ სლეიტონი. მოხდა ეკიპაჟთა გაცვლა, ჩაატარეს ერთობლივი სამეცნიერო ექსპერიმენტები. 1982–1991 წლებში იყო იური გაგარინის სახელობის რუსეთის კოსმონავტთა მოსამზადებელი სახელმწიფო სამეცნიერო-კვლევითი ცენტრის უფროსის პირველი მოადგილე. მიღებული აქვს სსრკ სახელმწიფო პრემია (1981); დაჯილდოებულია ლენინის ორდენებით (1965, 1975), წითელი ვარსკვლავის ორდენით (1961), კონსტანტინე ციოლკოვსკის სახელობის სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის ოქროს მედლით და სხვა ორდენებითა და მედლებით. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 194. Леонов Алексей Архипович // Большая российская энциклопедия. т. 17. — М., 2011. — стр. 281. ↑ Умер космонавт Алексей Леонов. РИА Новости (2019-10-11). ციტირების თარიღი: 2019-10-11.
ნიკოლ ლოთარინგიელი

ნიკოლ ლოთარინგიელი (ფრანგ. Nicole de Lorraine; დ. 3 ოქტომბერი, 1608 — გ. 2 თებერვალი, 1657) — ლოთარინგიის ჰერცოგ ანრი II-ისა და მარგერიტა გონძაგას უფროსი ასული. ლოთარინგიის ჰერცოგინია 1624-1625 წლებში. ლოთარინგიის კონსორტ-ჰერცოგინია 1625-1634 წლებში როგორც შარლ IV-ის მეუღლე. განქორწინების შემდეგ მან დატოვა ლოთარინგია და საფრანგეთში გადასახლდა, სადაც გარდაიცვალა კიდეც. ნიკოლი დაიბადა 1608 წლის 3 ოქტომბერს ნანსში. იგი იყო ლოთარინგიის ჰერცოგ ანრი II-ისა და მისი მეორე ცოლის, ჰერცოგინია მარგერიტა გონძაგას უფროსი ქალიშვილი. იგი თავის უმცროს დასთან, კლოდ ფრანსუაზთან ერთად იზრდებოდა ფუფუნებაში. ვინაიდან მის მშობლებს ვაჟი არ ჰყავდათ ნიკოლი მათ მემკვიდრედ მოიაზრებოდა. ლოთარინგიული დინასტიის ძირითადი ხაზის შესანარჩუნებლად, 1621 წლის 23 მაისს ნიკოლი დააქორწინეს მის ღვიძლ ბიძაშვილზე, ვედემონის გრაფ ფრანსუა ლოთარინგიელის ვაჟ შარლზე. იმავდროულად, ნიკოლის და დააქორწინეს შარლის ძმაზე. 1624 წლის 31 ივლისს ანრი II გარდაიცვალა. როგორც მისი უფროსი ასული, ნიკოლი ლოთარინგიის ჰერცოგინია გახდა. 1625 წლის ნოემბერში მისმა ბიძა-მამამთილმა ფრანსუამ, როგორც რენე II-ის შთამომავალმა, მოითხოვა საჰერცოგოს ტახტი. იმავე წლის 25 ნოემბერს ჩამოაგდეს ნიკოლი და ფრანსუა II ლოთარინგიის ჰერცოგი გახდა. როგორც აღმოჩნდა, მას საერთოდ არ მოეწონა მონარქობა, რის გამოც რამდენიმე დღეში, 1625 წლის 1 დეკემბერს გადადგა ტახტიდან თავისი ვაჟის, შარლ IV-ის სასარგებლოდ. ამის გამო ნიკოლი ლოთარინგიის ჰერცოგინია გახდა, თუმცა ამჯერად მხოლოდ კონსორტის რანკში. იმის გარდა, რომ მათი ქორწინება მხოლოდ დინასტიური ინტერესებით იყო განპირობებული, 1625 წელს განვითარებული მოვლენების გამო ცოლ-ქმარს შორის არსებული უფსკრული კიდევ უფრო გაიზარდა. შარლს მისი მიტოვება სურდა, თუმცა განქორწინებას მნიშვნელოვანი მიზეზის გარეშე ვერ მიაღწევდა. ამის გამო, 1631 წელს შარლმა ნიკოლს ჯადოქრობაში დასდო ბრალი, რის გამოც მას სიკვდილით დასჯა მოელოდა, თუმცა ბრალი ვერ დაუმტკიცეს. განქორწინება ნიკოლსაც უნდოდა, მაგრამ ეკლესია მათ ამის ნებას არ რთავდათ. 1634 წელს შარლმა პაპს დაუმტიკცა, რომ ნიკოლი უნაყოფო იყო და დინასტიის გაგრძელების მიზნით მასთან განქორწინება ითხოვა. ყოველივე ამის შემდეგ, ამავე წლის 19 იანვარს პაპმა მათი ქორწინება გააუქმა, რის შემდეგაც შარლი სასწრაფოდ დაქორწინდა მეორედ. განქორწინებული ნიკოლი სამუდამოდ წავიდა მშობლიური ლოთარინგიიდან და საფრანგეთში, პარიზში დასახლდა, სადაც გაატარა უკანასკნელი ოცი წელი. იგი პარიზში, 1657 წლის 2 თებერვალს გარდაიცვალა 48 წლის ასაკში, უშვილოდ. Henry Bogdan: La Lorraine de ducs, sept siècles d’histoire. 2005 Georges Poull: La maison ducale de Lorraine. 1991
ორ-ენა და ქუჩე

„ორ-ენა და ქუჩე“ — ქართველი მწერლის, ეკატერინე გაბაშვილის მოთხრობა. გამოქვეყნდა 1883 წელს, ჟურნალ „ივერიაში“ (მე-2 ნომერში). ყურადღება!  ქვემოთ მოყვანილია სიუჟეტის და/ან დასასრულის დეტალები. სოფელ ვარდისუბანში მდიდარ გლეხთან მოჯამაგირედ მდგარ თედოს, მეტსახელად „ორ-ენას“ გულში ჩაუვარდება თავისი პატრონის ძმისწული ქუჩე, რომელიც სოფელში სილამაზითაა განთქმული. ორ-ენა ახალგაზრდა, მოხდენილი ვაჟია, კარგი ჩაცმა-დახურვის, გართობისა და დროსტარების დიდი მოყვარულიცაა, მაგრამ, სოფელში მაინც ალმაცერად უცქერენ, როგორც უთვისტომო მოჯამაგირეს. ქუჩეს სიამოვნებს მისი ყურადღება, მაგრამ, სერიოზულად მაინც არ აღიქვამს, რადგან, კარგად იცის თავისი სილამაზის ფასი, მდიდარი მამის ერთადერთი ქალიშვილობა კი მას კარგ მზითევს და უფრო მაღალი წოდების ოჯახის შვილზე გათხოვებას უქადის. ვაჟი მაინც მოახერხებს გამოუცდელი ქუჩეს დამარტოხელებას და შეცდენას. მათი ურთიერთობა სოფელს შეუმჩნეველი არ რჩება და იწყება მითქმა-მოთქმა. ორ-ენა შუაკაცს უგზავნის ქუჩეს მამას, გოგიას და სთხოვს, ქალიშვილი ცოლად მიათხოვოს, მაგრამ, გოგია საპასუხოდ მოკვლას დაუპირებს. თედო სოფლიდან ქრება. სოფელში ხმა ვრცელდება — სახალხო მილიციაში ჩაწერილა და ომში წასულაო. ქუჩეს მამა სასტიკად სცემს, ერთხანს შინ ჰყავთ გამოკეტილი მშობლებს, შემდეგ კი, ჩუმად ათხოვებენ შორეულ სოფელში მცხოვრებ ხანშიშესულ ოთხშვილიან ქვრივზე. რამდენიმე თვის შემდეგ სიძე უკან უბრუნებს მშობლებს ქუჩეს, მზითევთან ერთად, იმ მიზეზით, რომ ქალი ქორწინებისას უკვე ორსულად იყო. განრისხებული გოგია და მისი ცოლი დაუნდობლად უსწორდებიან შვილს და ნაცემს ბოსელში კეტავენ. ხმაურზე მეზობლებიც მოდიან, მაგრამ, ყველას მხოლოდ ოჯახის „შერცხვენა“ ანაღვლებს, ქუჩეს მდგომარეობა კი მის მშობლებსაც კი აღარ ახსოვთ. სასტიკად ნაცემ-ნაწამებ ქალს ნაადრევი მშობიარობა ეწყება და აჩენს ბავშვს, რომელსაც გაჩენისთანავე ძირს ახეთქებს და კლავს. სცენის მოწმე აღმოჩნდება შემთხვევით შემოსწრებული მეზობელი, რის შედეგადაც, საბოლოოდ, ეს ამბავი ხელისუფლების ყურამდე მიდის. იწყება გამოძიება. ქუჩეს ბრალს დებენ ახალშობილი შვილის მკვლელობაში. იგი აღიარებს დანაშაულს და აცხადებს, რომ უნდოდა, შვილისათვის ის ტანჯვა აეცილებინა, რაც თავად მას შეემთხვა, საკუთარი თავი კი-დაესაჯა. ის ითხოვს, რომ თავადაც სიკვდილი მიუსაჯონ. მშობლები უკვე ხვდებიან თავიანთ დანაშაულს, მაგრამ, გვიანღაა. სასამართლო ქუჩეს ციმბირის კატორღაში 10 წლით გადასახლებას გადაუწყვეტს. როცა შეიარაღებულ მცველებს გარეთ გაჰყავთ, ქალი ანაზდად დაინახავს იქვე მდგომ მოწყალების მთხოვნელ ცალხელა ყმაწვილ კაცს, რომელშიც თედოს ამოიცნობს და ცრემლი მოერევა. თედო მისკენ გაიწევს, მაგრამ შემდეგ მოკვეთილ ხელზე დაიხედავს და საყვედურის გამომხატველ მზერას მიაპყრობს ზეცას. „ორ-ენა და ქუჩეს“ მაღალი შეფასება მისცა დავით კეზელმა („დავით სოსლანის“ ფსევდონიმით) გაზეთ „დროებაში“ (1883 წ. №97). კრიტიკოსმა ხაზი გაუსვა მოთხრობის მაღალმხატვრულ დონესა და ენობრივ გამართულობას. მისი შეხედულებით, მოთხრობაში ავტორმა თავი სხვათა გავლენისაგან თავისუფალ, თვითმყოფად მწერლად წარმოაჩინა. ↑ http://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/1494/1/Iveria_1883_N02.pdf ↑ ორ-ენა და ქუჩე — ვიკიწყარო ↑ http://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/169058/1/Droeba_1883_N97.pdf
მნაცაკან ისკანდარიანი

მნაცაკან ისკანდარიანი (სომხ. Մնացական Իսկանդարյան, რუს. Мнацакан Фрунзевич Искандарян; დ. 17 მაისი, 1967, გიუმრი, სომხეთი) — სომეხი ბერძნულ-რომაული სტილით მოჭიდავე სპორტსმენი, რომელიც საბჭოთა კავშირსა და რუსეთში ასპარეზობდა. ისკანდარიანი არის ოლიმპიური ჩემპიონი, მსოფლიოს სამგზის ჩემპიონი და ორგზის ევროპის ჩემპიონი. მან 1991 წელს მიენიჭა საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატის წოდება. 2000 წელს დასახელდა რუსეთის დამსახურებულ მწვრთნელად. არმენ ნაზარიანის შემდეგ მნაცაკან ისკანდარიანი მეორე სომეხია, რომელიც დიდების დარბაზში შეიყვანეს. მნაცაკან ისკანდარიანმა ბერძნულ-რომაული ჭიდაობა 1978 წელს დაიწყო. მას კორიუნ მოვსესიანი ხელმძღვანელობდა. 1987 წელს იგი გახდა „Espoir“-ის მსოფლიო ჩემპიონი. 1988 წელს ისკანდარიანი გახდა სსრ კავშირის ბერძნულ-რომაული ჭიდაობის ეროვნული გუნდის წევრი. იმავე წელს მან მოიპოვა ოქროს მედალი ჭიდაობის მსოფლიო თასის გუნდურ შეჯიბრებაში. ისკანდარიანი საბჭოთა კავშირის ეროვნული გუნდის წევრად საბჭოთა კავშირის დაშლამდე (1991) რჩებოდა. მან 1989 წლის ჭიდაობის ევროპის ჩემპიონატში მოიგო ვერცხლის მედალი. 1990 წელს, იგი 68-კილოგრამ კატეგორიიდან 74-კილოგრამ კატეგორიაში გადავიდა და ამავე წლის მსოფლიო ჩემპიონატი ოქროს მედლით დაასრულა. 1991 წელს ისკანდარიანი გახდა ევროპის ჩემპიონი და ზედიზედ მეორედ მოიგო მსოფლიო ჩემპიონობა. 1992 წელს მან ზედიზედ მეორედ მოიგო ევროპის ჩემპიონატი. ბოლო რამდენიმე წლის განმავლობაში თავის დივიზიონში იგი ნომერ პირველ მოჭიდავედ სახელდებოდა. ისკანდარიანი 1992 წლის ზაფხულის ოლიმპიადაში ოქროს მედლის მოგების მთავარი კანდიდატის სტატუსით შევიდა. მიუხედავად იმისა, რომ ისკანდარიანის სომხეთის ახლა დამოუკიდებელი იყო, ყოფილი საბჭოთა ოლიმპიელები მაინც ერთად თამაშობდნენ 1992 წლის ბარსელონაში გამართულ ოლიმპიურ თამაშებზე (მათ ერთიანი გუნდი ეწოდათ). ისკანდრიანმა ოლიმპიადაზე ყველა თავისი მოწინააღმდეგე დაამარცხა და დამსახურებული ოლიმპიური ოქროს მედალიც მიიღო. ოლიმპიადაზე გამარჯვების შემდეგ, ისკანდრიანმა ორი წელი უმოქმედობაში გაატარა (იგულისხმება სპორტის მხრივ). იგი საბოლოოდ 1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე დაბრუნდა და მესამე მსოფლიო ჩემპიონობაც მოიპოვა. იგი ასპარეზობდა ატლანტაში გამართულ 1996 წლის ზაფხულის ოლიმპიადაზე. ამ ტურნირში მან მედლის მოპოვება ევრ შეძლო და ტურნირი მე-5 ადგილით დაასრულა. მან მოჭიდავის კარიერას თავი 1996 წელს დაანება და შემდეგ მწვრთნელობა დაიწყო. 1996 წლის მდგომარეობით იგი იყო რუსეთის ბერძნულ-რომაული ჭიდაობის ახალგაზრდული ნაკრების მთავარი მწვრთნელი. Evans, Hilary; Gjerde, Arild; Heijmans, Jeroen; Mallon, Bill. "Mnatsakan Iskandaryan" დაარქივებული 2020-04-17 საიტზე Wayback Machine. . Olympics at Sports-Reference.com. Sports Reference LLC. Interview (in Russian) ↑ Sports-Reference.com <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q18002875"></a> ↑ Lutte Gréco-Romaine. www.fila-official.com. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 15 დეკემბერი 2012. ციტირების თარიღი: 7 January 2013.
ნიუ-იორკ სიტი ბალეტი

ნიუ-იორკ სიტი ბალეტი (New York City Ballet) — საბალეტო კომპანია დაფუძნებული 1948 წელს ქორეოგრაფების ჯორჯ ბალანჩინისა და ლინკოლნ კირსტეინის მიერ მუსიკალურ დირექტორ ლეონ ბარზინთან ერთად. კომპანია ადრე არსებული დასისგან "ბალეტის საზოგადოება" გაიზარდა. სახელწოდება შეიცვალა ქალაქის მუსიკისა და დრამის ცენტრის რეზიდენტ კომპანიად ქცევის გამო 1948 წელს. 1964 წლის 20 აპრილს კომპანიამ გადაინაცვლა ნიუ-იორკის სახელმწიფო თეატრში, რომელიც ფილიპ ჯონსონმა დააპროექტა ბ-ნი ბალანჩინის მითითებებით. ნიუ-იორკ სიტი ბალეტი პირველი საბალეტო კომპანია გახდა აშშ-ში, რომელსაც ორი მუდმივი საკონცერტო დარბაზი ჰქონდა: ერთი ლინკოლნის ცენტრის ნიუ-იორკის სახელმწიფო თეატრში 63-ე ქუჩაზე მანჰეტენზე და მეორე სარატაოგას საშემსრულებლო ხელოვნების ცენტრში, სარატოგა სპრინგსი, ნიუ-იორკის შტატი. ამერიკული ბალეტის სკოლა ნიუ-იორკ სიტი ბალეტთან ასოცირებული სკოლაა. სახელმწიფო თეატრში გადასვლის შემდეგ დასის რეპერტუარში ბალანჩინის ნამუშევრები დომინირებს, რომელიც ბალეტის ხელმძღვანელი დარჩა მის გარდაცვალებამდე 1983 წელს. თუმცა მათ ასევე ავსებდა ქორეოგრაფი ჯეორმ რობინსის ნაწარმოებები, რომელიც კომპანიას 1969 წელს დაუბრუნდა. სიტი ბალეტს, როგორც მას შემოკლებით უწოდებენ, დღემდე ყველაზე ვრცელი რეპერტუარი აქვს ამერიკულ საბალეტო კომპანიებს შორის და ხშირად 60-მდე ბალეტს დგამს ყოველწლიურად ზამთარ-გაზაფხულის სეზონზე ლინკოლნ ცენტრში და 20 ბალეტზე მეტს ზაფხულის სეზონზე სარატოგა სპრინგსში. ბალეტის ამჟამინდელი ხელმძღვანელია პიტერ მარტინსი (რომელმაც კომპანიაში პირველად 1967 წელს იცეკვა).
ჟალა პირიიევა

ჟალა პირიიევა (აზერ. Jalə Azad qızı Piriyeva; დ. 10 მაისი, 2000, ბაქო, აზერბაიჯანი) — აზერბაიჯანელი რიტმული ტანმოვარჯიშე. ის არის 2016 წლის აზერბაიჯანის ეროვნული ჩემპიონი და სამგზის (2013-2015) უმცროსი აზერბაიჯანის ეროვნული ჩემპიონი. ჟალა პირიიევამ თანვარჯიშში ვარჯიში 4 წლის ასაკში დაიწყო. იგი საერთაშორისო კონკურსებში 2012 წელს გამოჩნდა; ამ პერიოდში მან უნგრეთის საერთაშორისო ტურნირში ოქროს მედალი მოიპოვა. 2013 წელს პირიივამ ესტონეთში, ვალენტინობის თასზე, 3 ოქროს მედალი მოიპოვა (ჰოოპში, ბურთსა და კლუბებში). იგი 2013 წლის მოსკოვის გრანდ პრიქსში ახალგაზრდულ დივიზიონში ასპარეზობდა; ტურნირში მან ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. იგი აგრეთვე ასპარეზობდა 2013 წლის თასის სერიებში. 2014 წლის სეზონი პირიიევამ ტარტუში ჩატარებული გრანდ პრიქსით დაიწყო; ნახსენებ ტურნირზე მან „ჰოოპ“-ში ოქროს მედალი მოიპოვა. იგი აზერბაიჯანის გუნდთან ერთად ასპარეზობდა 2014 წლის მსოფლიო თასის სერიაში: დებრეცენში მან გუნდთან ერთად ვერცხლი, ხოლო ლისაბონში 2 ოქრო მოიპოვა; აგრეთვე მინსკში ლენტით ტანვარჯიშში მე-5 ადგილი დაიკავა. ამავე წლის 10-16 ივნისში, პირიიევამ 2014 წლის ევროპის ახალგაზრდულ ჩემპიონატში ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა. 17-19 ოქტომბერს პირიიევა ტოკიოში, „2014 წლის Aeon თასის“ ტურნიტში მონაწილეობის მისაღებად გაემგზავრა. იგი ამ შეჯიბრებაში ოსაკის კლუბის სახელით გამოდიოდა (მასთან ერთად იყვნენ მარინა დურუნდა და გულსამ შაფიზადა). საბოლოოდ მან ტურნირი მე-5 ადგილით დაასრულა. 2015 წლის 3 აპრილს, პირიიევამ ირინა დელანუუს საერთაშორისო ტურნირზე უმცროსი დივიზიონში ვერცხლის მედალი მოიპოვა (მის წინ რუსი დარია პრიდანიკოვა იყო). ამავე წლის 2-4 ოქტომბერს პირიიევა კვლავ გაემგზარა ტორიოში „აეონის თასზე“ მონაწილეობის მისაღებად. იგი კვლავ ოსაქის სპორტული კლუბის გუნდის წარმომადგენელი იყო (მარინა დურუნდასა და აიშან ბაიარამოვასთან ერთად). მან ამჯერად ახალგაზრდულ ჯგუფში ბრინჯაოს მედალი მოიპოვა, ხოლო გუნდი მე-5 ადგილზე გავიდა. 2016 წლის სეზონში, ჟალა პირიიევას პოფესიონალური კარიერის დებიუტი 2016 წლის ტარტუს ვალენტინობის თასზე შედგა. დებიუტის შემდეგ, იგი 2016 წლის მოსკოვის გრანდ პრიქსზე ასპარეზობდა; ამ კონკურსში მან 30-ე ადგილი დაიკავა (საერთაშორისოდ). 26-28 თებერვალის პერიოდში იგი ასპარეზობდა 2016 წლის Espoo-ს მსოფლი თასში; ტურნირი 32-ე ადგილზე დაასრულა. მისი შემდეგი ასპარეზობა 17-20 მარტს, ლისბოას მსოფლიო თასზე შედგა და მან შეჯიბრება მე-19 ადგილით დაასრულა. 1-3 აპრილს მონაწილეობდა 2016 წლის პესაროს მსოფლიო თასში (მან 35-ე ადგილი დაიკავა). ამავე წლის შემდეგ პერიოდში, ჟალა პირიიევამ 2016 წლის აზერბაიჯანის ეროვნულ ჩემპიონატში ოქროს მედალი მოიპოვა; აღსანიშნავია, რომ ამავე ტურნირში აზერბაიჯანის სამგზის ჩემპიონი, მარინა დურუნდა მონაწილეობდა. Zhala Piriyeva at the International Federation of Gymnastics Piriyeva Azerbaijan Gymnastics Federation Profile Rhythmic Gymnastics Results დაარქივებული 2014-03-25 საიტზე Wayback Machine. ↑ Twelve medals from Tartu. Baku2014. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-09-17. ციტირების თარიღი: 2019-10-12. ↑ Anna Rizatdinova dominated "Miss Valentine 2016" (14 February 2016). ↑ Rhythmic Gymnastics Grand Prix starts into Olympic Season. Gymmedia (21 February 2016)..