laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
კარლოს სალინას დე გორტარი

კარლოს სალინას დე გორტარი (ესპ. Carlos Salinas de Gortari, დ.3 აპრილი 1948 , მეხიკო, მექსიკა) — მექსიკელი პოლიტიკური მოღვაწე და ეკონომისტი. მექსიკის პრეზიდენტი 1988-1994 წწ. იყო ინსტიტუციურ-რევოლუციური პარტიის წევრი. Extended biography and presidential tenure by CIDOB Foundation დაარქივებული 2014-08-16 საიტზე Wayback Machine. Response დაარქივებული 2009-04-11 საიტზე Wayback Machine.
მექსიკის ინსტიტუციურ-რევოლუციური პარტია

მექსიკის ინსტიტუციურ-რევოლუციური პარტია (ესპ. Partido Revolucionario Institucional, PRI) - პოლიტიკური პარტია მექსიკაში. მმართველი პარტია 1928-2000 წწ. მისდევს სოციალური დემოკრატიისა და სოციალური ლიბერალიზმის იდეებს. 2000 წელს საპრეზიდენტო არჩევნებში ვისენტე ფოქსის გამარჯვების შედეგად ქვეყანაში დაასრულა ინსტიტუციურ-რევოლუციური პარტიის 72-წლიანი მმართველობა და დაიწყო ეროვნული მოქმედების პარტიის მმართველობის ხანა.
მიგელ დე ლა მადრიდი

მიგელ დე ლა მადრიდ ურტადო (ესპ. Miguel de la Madrid Hurtado, დ.12 დეკემბერი, 1934 , კოლიმა, მექსიკა — გ. 1 აპრილი, 2012, მეხიკო) — მექსიკელი პოლიტიკური მოღვაწე. მექსიკის პრეზიდენტი 1982-1988 წწ. იყო ინსტიტუციურ-რევოლუციური პარტიის წევრი. მიგელ დე ლა მადრიდი — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური)
ხოსე ლოპეს პორტილიო

ხოსე ლოპეს პორტილიო (ესპ. José López Portillo, დ. 16 ივნისი, 1920, მეხიკო, მექსიკა — გ. 17 თებერვალი, 2004, იქვე) — მექსიკელი პოლიტიკური მოღვაწე და იურისტი. მექსიკის პრეზიდენტი 1976-1982 წლებში ინსტიტუციურ-რევოლუციური პარტიის წევრი. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ხოსე ლოპეს პორტილიო GUNSON, P. José López Portillo: Mexico's most reviled president, The Guardian, February 20, 2004. ILIFF, L. Few mourn ex-Mexican leader, Dallas Morning News, February 18, 2004 reproduced here [1] DOYLE, Kate (ed.). Prelude to Disaster: José López Portillo and the Crash of 1976, National Security Archive Electronic Briefing Book No. 115.
ალკოჰოლური სასმელი

ალკოჰოლური სასმელი — ეთანოლის შემცველი სასმელი. ალკოჰოლის გაყიდვა და გამოყენება ქვეყანათა უმრავლესობაში იზღუდება. ეთანოლი (CH3CH2OH) ალკოჰოლურ სასმისებში თითქმის ყოველთვის ფერმენტაციის საშუალებით მიიღება, რაც ჰიდროკარბონატების (როგორც წესი, შაქრის) მეტაბოლიზმია საფუარი სოკოს ზოგიერთი ნაირსახეობის მეშვეობით უჟანგბადო გარემოში. ამ პროცესს გამოხდას უწოდებენ. აღსანიშნავია, რომ ქიმიაში ალკოჰოლი საერთო ტერმინია ნებისმიერი ორგანული შენაერთისა, რომელშიც ჰიდროქსილის ჯგუფი (-OH) ეჯაჭვება კარბონიუმის ატომს, რომელიც თავის მხრივ ებმის სხვა წყალბადისა და/ან კარბონიუმის ატომებს. სხვა ალკოჰოლები, როგორიცაა პროპილენის გლიკოლი და შაქრის ალკოჰოლები შეიძლება აღმოჩნდეს საკვებსა და სხვა სახის სასმელებში, თუმცა ეს ალკოჰოლები მათ ალკოჰოლურს არ ხდის. არსებობს მცდარი შეხედულება, თითქოს ალკოჰოლური სასმელი ტვინის მასტიმულირებელი საშუალებაა, სინამდვილეში კი ის ცენტრალურ ნერვულ სისტემაზე დამთრგუნველად მოქმედებს. რომაელებს ჩვეულებად ჰქონდათ სიკვდილმისჯილ დამნაშავეთათვის ტკივილის შესამსუბუქებლად გამაბრუებელი ღვინის მიცემა. ალკოჰოლი კიდევ ერთ ფარულ საშიშროებას უქმნის ღვიძლს. ღვიძლი ნაკლებად უწევს წინააღმდეგობას კიბოს გამომწვევ უჯრედებს. ალკოჰოლი არა მარტო ღვიძლის კიბოს განვითარებას უწყობს ხელს, არამედ საგრძნობლად ზრდის კიბოს საფრთხეს პირის ღრუში, ხახაში, ხორხსა და საყლაპავ მილზე. გარდა ამისა, ალკოჰოლის მიღებისას პირის ღრუს ლორწოვანი გარსი უფრო ადვილად ატარებს თამბაქოში არსებულ კიბოს გამომწვევ ნივთიერებებს, რაც ზრდის მწეველებში კიბოს განვითარების საფრთხეს. ქალები, რომლებიც ყოველდღე სვამენ, მკერდის კიბოს განვითარების უფრო მეტი საშიშროების წინაშე არიან. ერთი გამოკვლევის თანახმად, სარძევე ჯირკვლის კიბოთი დაავადების რისკი იმ ქალებში, რომლებიც დღეში სამ ან მეტ ჭიქას სვამდნენ, 69 პროცენტით მეტი იყო, ვიდრე მათში, რომლებიც არ სვამდნენ. ალკოჰოლის უზომოდ მიღება განსაკუთრებით ცუდად მოქმედებს ნაყოფზე. „ინტერნეშნლ ჰერალდ ტრიბიუნში“ აღნიშნულია, რომ „ალკოჰოლი უფრო საზიანოდ მოქმედებს ნაყოფზე, ვიდრე რომელიმე ნარკოტიკი“. როდესაც ფეხმძიმე ქალი სვამს, „ნაყოფიც სვამს“. ალკოჰოლი განსაკუთრებით საზიანოდ მოქმედებს ნაყოფზე განვითარების პროცესში. ის შეუქცევადად აზიანებს ბავშვის ცენტრალურ ნერვულ სისტემას. ნეირონები სათანადოდ არ ყალიბდება. ზოგი უჯრედი კვდება, ზოგი კი სხვა ადგილას ვითარდება. ჩანასახოვანი ალკოჰოლური სინდრომი არის იმის უმთავრესი მიზეზი, რომ იბადებიან გონებადაქვეითებული ბავშვები. ისინი გონებრივად განუვითარებლები არიან, კარგად ვერ ლაპარაკობენ, ასაკის შესაბამისად არ ვითარდებიან, ნელა იზრდებიან, ზედმეტად აქტიურები არიან და აღენიშნებათ სმენისა და მხედველობის დარღვევა. ბევრი ბავშვი სახის დეფექტებითაც იბადება. Alcoholic beverages, ტურისტული მეგზური ვიკივოიაჟზე ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ალკოჰოლური სასმელი About 37 percent of college students could now be considered alcoholics, Daily Emerald Alcohol, Health-EU Portal, Health-EU Portal What Is a Standard Drink? დაარქივებული 2023-05-21 საიტზე Wayback Machine. , National Institute on Alcohol Abuse and Alcoholism ალკოჰოლური პოლიტიკის საერთაშორისო ცენტრი დაარქივებული 2013-05-11 საიტზე Wayback Machine.
ლუის ეჩევერია

ლუის ეჩევერია (ესპ. Luis Echeverría, დ. 17 იანვარი 1922, მეხიკო, მექსიკა — გ. 8 ივლისი, 2022, კუერნავაკა, მექსიკა) — მექსიკელი პოლიტიკური მოღვაწე. მექსიკის პრეზიდენტი 1970-1976 წწ. ინსტიტუციურ-რევოლუციური პარტიის წევრი. 2022 წლის 17 იანვარს გახდა 100 წლის და გარდაიცვალა კუერნავაკაში, საკუთარ სახლში 2022 წლის 8 ივლისს. Werner, Michael. (Ed.) (1997). Encyclopedia of Mexico: History, Society, and Culture. Chicago: Fitzroy Dearborn. Schmidt, Samuel. (1972). El deterioro del presidencialismo mexicano. Mexico D.F.: EDAMEX ↑ De joven entusiasta del PRI al "Halconazo": Luis Echeverría Álvarez y sus 100 años de vida es (17 January 2022). ციტირების თარიღი: 17 January 2022 ↑ Kandell, Jonathan (9 July 2022). „Luis Echeverría Alvarez, Former President of Mexico, Dies at 100“. The New York Times. ციტირების თარიღი: 9 July 2022.
მექსიკური პესო

მექსიკური პესო (ესპ. Peso mexicano) – მექსიკის ფულის ერთეული. შედგება 100 სენტავოსაგან. არსებობს 1000, 500, 200, 100, 50 და 20 ნომინალური ღირებულების პესო. გარდა ამისა, მიმოქცევაშია ასევე 100, 50, 20, 10, 5, 2, 1 პესო, 50, 20, 10 და 5 სენტავო. 2008 წლის 27 მაისს მექსიკური პესო შეიყვანეს თავისუფლად კონვერტირებადი ვალუტის სიაში. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: მექსიკური პესო Mexican Paper Money Notes and coins დაარქივებული 2011-07-19 საიტზე Wayback Machine. Images of historic and modern Mexican coins
გუსტავო დიას ორდასი

გუსტავო დიას ორდას ბოლანიოსი (ესპ. Gustavo Díaz Ordaz Bolaños, დ. 12 მარტი, 1911 , სიუდად-სერდანი, მექსიკა — გ. 15 ივლისი, 1979, მეხიკო, მექსიკა) — მექსიკელი პოლიტიკური მოღვაწე. მექსიკის პრეზიდენტი 1964–1970 წლებში ინსტიტუციურ-რევოლუციური პარტიის წევრი. Smith, Peter H., "Mexico Since 1946: Dynamics of an Authoritarian Regime," in Bethell, Leslie, ed., Mexico Since Independence. Cambridge, UK. Cambridge University Press. 1991.
კლავიკორდი

კლავიკორდი — სიმებიან-კლავიშებიანი საკრავი, ფორტეპიანოს ერთ-ერთი წინამორბედი ინსტრუმენტი. შუა საუკუნეებში ევროპაში სიმებიან–კლავიშებიანი საკრავები გამოიგონეს, რომელთა აჟღერება დარტყმის შედეგად იყო შესაძლებელი. ამგვარი საკრავებიდან ყველაზე დიდი პოპულარობით სარგებლობდა კლავიკორდი და კლავესინი. კლავიკორდი ოთხკუთხა ყუთის ფორმის საკრავი იყო, რომლის სიმებსაც ქვემოდან ლითონის თხელი ფირფიტები ურტყამდა. იგი ძალიან დაბალ ხმას გამოსცემდა. კლავესინი საკმაოდ დიდი ინსტრუმენტი იყო, გარეგნულად თანამედროვე როიალს ჰგავდა, რომლის გრძელი სიმების აჟღერება ფრინველის ფრთით იყო შესაძლებელი. კლავიკორდთან შედარებით კლავესინი მაღალ და მკვეთრ, ადვილად გასარჩევ ბგერებს გამოსცემდა. ამ მუსიკალური ინსტრუმენტების გამოგონებას მრავალი ადამიანი იბრალებდა და დღემდე გაურკვეველია, რომელ მათგანს ეკუთვნის კლავესინისა და კლავიკორდის იდეა. ერთი რამ კი ცხადია — ორივე ინსტრუმენტი ერთსა და იმავე დროს შეიქმნა. მე-18 საუკუნეში, როდესაც ახალი სახის (ექსპრესიული) ნაწარმოებები იქმნებოდა, საჭირო გახდა კლავიშებიანი ინსტრუმენტის გამოგონება, რომელსაც კლავესინივით მაღალი და ძლიერი ბგერები ექნებოდა. ახალი დავალების შესრულება იტალიელმა გამომგონებელმა და ოსტატმა ბართლომე კრისტოფორიმ ითავა. მან კლავესინს შეუერთა კლავიკორდის ჩაქუჩიანი მექანიზმი. მიღებულ ახალ ინსტრუმენტში პატარა ხის ჩაქუჩებს ტყავი გადააკრა. კრისტოფორიმ თავის გამოგონებას უწოდა კლავესინი ჩუმი და მაღალი ხმით, შემოკლებით კი ფორტეპიანო (ფორტე – ხმამაღლა, პიანო – ჩუმად). მას, თავისი წინამორბედი საკრავებისაგან განსხვავებით, ძლიერი და სუსტი ბგერების გამოცემა შეეძლო. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: კლავიკორდი Introduction of "The Clavichord" by Bernard Brauchli Clavichord International British Clavichord Society დაარქივებული 2016-02-06 საიტზე Wayback Machine. Boston Clavichord Society
ბოლშევიკი (კუნძული)

ბოლშევიკი (რუს. о́стров Большеви́к) — ყველაზე სამხრეთით მდებარე კუნძული, რომელიც შედის ჩრდილოეთის მიწის შემადგენლობაში, რუსეთი. კუნძული მდებარეობს არქტიკულ ნაწილში და ის მეორე უდიდესი კუნძულია ჩრდილოეთის მიწის კუნძულების ჯგუფში. კუნძულის ფართობია 11 312 კმ². მისი ტერიტორია მთიანია, კუნძულის უმაღლესი მწვერვალის სიმაღლეა 935 მეტრი. კუნძულის 30% ყინულებს უკავია, სანაპირო ზოლი ძირითადად ვაკე ტერიტორიებს უკავია, აქ მეჩხრად არის აღმოცენებული მცენარეულობა ხავსი და ლიქენები. ბოლშევიკის ჩრდილო-დასავლეთ სანაპიროზე არის ფიორდები; აქ მნიშვნელოვანი ადგილი უკავია: ფიორდ ტემანს, ფიორდ სპარტაკს და ფიორდ პარტიზანს. ბოლშევიკის კუნძული მოსაზღვრე კუნძულებისგან სრუტეების მეშვეობითაა გამოყოფილი, ვილკიცკის სრუტის მეშვეობით კუნძული რუსეთის კონტინენტური ნაწილისგანაა გამოყოფილი, ხოლო ჩრდილოეთით მდებარე ოქტომბრის რევოლუციის კუნძულისგან გამოყოფილია შოკალსკის სრუტით. ბოლშევიკის კუნძულის უკიდურესი დასავლეთი წერტილია, ნეუპოკოევოს კონცხი. ბოლშევიკის კუნძულის სანაპიროებს დასავლეთიდან ესაზღვრება კარის ზღვა, ხოლო აღმოსავლეთიდან საზღვრავს ლაპტევების ზღვა. ამ კუნძულის პირველი სახელი იწყო, წმინდა ოლგა. მას შემდეგ რაც ქვეყნის სათავეში ბოლშევიკები მოვიდნენ მას ბოლშევიკი დაერქვა .
კრეტა

კრეტა (ბერძ. Κρήτη) — კუნძული ხმელთაშუა ზღვის აღმოსავლეთ ნაწილში, ეკუთვნის საბერძნეთს. სიგრძე 260 კმ, სიგანე 12-იდან 55 კმ-მდე. ფართობი 8336 კმ². ჩრდილოეთი ნაპირი შეჭრილ-შემოჭრილია, სამხრეთი — ფლატოვანი. რელიეფი მთაგორიანია. მთები უმთავრესად აგებულია კირქვებით. განვითარებულია კარსტი. ხშირია მიწისძვრა. ჰავა ხმელთაშუა ზღვისაა. სანაპიროზე იანვრის საშუალო ტემპერატურა 12 °C, ივლისის 26 °C. ნალექები 600-700 მმ (მთაში 1000-1600 მმ) წელიწადში. განვითარებულია მევენახეობა, მეციტრუსეობა, მესაქონლეობა; თევზჭერა, ზღვის ღრუბლის რეწვა. არის რკინის მადნისა და მურა ნახშირის საბადოები. კრეტაზეა ნავსადგურები ჰერაკლიონი და ხანია. კრეტა ძველი წელთაღრიცხვის III-II ათასწლეულში ეგეოსის კულტურის მნიშვნელოვანი ცენტრი იყო. შუამავლის როლს ასრულებდა დასავლეთი (ბალკანეთის ნახევარკუნძულის) და აღმოსავლეთის ქვეყნების ურთიერთობაში. ძველი წელთაღრიცხვის III ათასწლეულის მიწურულში დაეცა კრეტის ძველი ცენტრები — ლოსი, ფსირა და პალეკასტრა, ძველი წელთაღრიცხვის XXI-XX საუკუნეებში დაწინაურდა ახალი ცენტრები (უძველესი სახელმწიფოები ევროპაში) — კნოსოსი, ფესტოსი და სხვა. კრეტა კნოსოსის მეთაურობით ხმელთაშუა ზღვის აუზის აღმოსავლეთ ნაწილში გაბატონდა, იგი ამ დროს ძლიერი სამხედრო-საზღვაო სახელმწიფო და კულტურულად დაწინაურებული ქვეყანა იყო. ჰომეროსი მას „ასქალაქიანს“ უწოდებდა. ძველი წელთაღრიცხვის XIV საუკუნეში კუნძულის ტერიტორიის ნაწილი აქაველებმა დაიპყრეს. დორიელები აქ პირველად ძველი წელთაღრიცხვის XII საუკუნის დასაწყისში შეიჭრნენ. ძველი წელთაღრიცხვის VIII საუკუნეში მთელ კრეტაზე დორიელები გაბატონდნენ და მრავალი ქალაქი დააარსეს, მათ შორის გორტინაც. კრეტის ისტორიის შესწავლისათვის დიდი მნიშვნელობა აქვს გორტინის კანონებს. კრეტის პოლისები არისტოკრატიული რესპუბლიკები იყო. სათავეში ედგა 9 კაცისაგან შემდგარი კოლეგია და უხუცესთა საბჭო. იწვევდნენ სახალხო კრებას. ძველი წელთაღრიცხვის IV საუკუნიდან მოყოლებული კრეტის პოლისები აქტიურად მონაწილეობდნენ საერთო ელინურ ცხოვრებაში. ძველი წელთაღრიცხვის 67 წელს კრეტა რომმა დაიპყრო. ახალი წელთაღრიცხვის 395 წლიდან შედიოდა ბიზანტიის შემადგენლობაში, 823-961 წლებში არაბების ხელში მოექცა, 961-1204 წლებში კი მას კვლავ ბიზანტია დაეპატრონა. 1204 წელს იგი ჯვაროსნებმა დაიპყრეს და ვენეციას მიჰყიდეს. 1669 წელს, საბოლოოდ კი 1715 წელს, ოსმალთა იმპერიამ დაიმორჩილა. XIX საუკუნეში კრეტაზე თურქების საწინააღმდეგო ეროვნულ-განმათავისუფლებელი ბრძოლა გაიშალა. 1912-1913 წლებში ბალკანეთის ომების შემდეგ ლონდონის საზავო ხელშეკრულებით (1913) და საბერძნეთ-ოსმალეთის ხელშეკრულებით (1913) კრეტა საბერძნეთს შეუერთდა. 1941 წლის 20 მაისს — 1 ივნისს კრეტა დაიკავეს გერმანულმა ფაშისტთა ჯარებმა. 1944 წლის ნოემბერში კრეტა ოკუპანტებისაგან გათავისუფლდა. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „კრეტა“ ვიკისაწყობში. კრეტა — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული) კრეტა — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური)
ხანია (ქალაქი)

ხანია (ბერძ. Χανιά, ვენეციური La Canea — კანეა) – ქალაქი საბერძნეთში, კუნძულ კრეტაზე. იგი მოსახლეობის რიცხვით მეორეა კუნძულზე (ირაკლიონის შემდეგ). ხანიას ნომის ადმინისტრაციული ცენტრი. ეგეოსის ზღვის პორტი. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ხანია (ქალაქი) Municipality of Chania National Research Foundation "Eleftherios K. Venizelos" Hania Prefecture – Tourism Promotion Committee დაარქივებული 2006-10-16 საიტზე Wayback Machine.
ლიგა (მუსიკა)

ლიგა (იტალ. liga – კავშირი) — სანოტო დამწერლობის ნიშანი, რკალი. აერთებს ერთნაირი სიმაღლის ორ ნოტს ორმაგი გრძლივობის ერთ ნოტად. სხვადასხვა სიმაღლის ნოტებთან ლიგა მიუთითებს, რომ ისინი ერთდროულად უნდა შესრულდეს და გამოიყოს მეზობელი ბგერებისა და ჯგუფებისაგან. ვოკალურ მუსიკაში ლიგით გადაბმული ნოტები ერთ მარცვლად იმღერება.
ჰერაკლე (ბიზანტია)

ფლავიუს ჰერაკლე ავგუსტუსი (ბერძ. Φλάβιος Ἡράκλειος, ლათ: Flavius Heraclius Augustus, ქართ: ჰერაკლე, ხშირად ჰერაკლე კეისარი; დ. 575 — გ. 11 თებერვალი, 641) — ბიზანტიის იმპერატორი 610–641. ტახტზე 610 წელს ავიდა. მას დიდი წვილილი მიუძღვის იმპერიის ძლიერების განმტკიცებაში. ჰერაკლე კეისარმა, რომეების იმპერია, როგორც ბიზანტიელები უწოდებდნენ თავიანთ ქვეყანას, ბერძნულ სახელმწიფოდ შეცვალა. ამ პერიოდიდან იმპერატორები ბერძნული ტერმინით, ბასილევსებად იწოდებიან. თანდათან ლათინურის ნაცვლად მკვიდრდებოდა ბერძნული ენა. 614 წელს გაძლიერებულმა ირანელებმა იერუსალიმი აიღეს და სასტიკად დაარბიეს. შაჰმა გაიტაცა ჯვარი, რომელზედაც მაცხოვარი ევნო. ჰერაკლე კეისარმა, რომელსაც დაბეჩავებული იმპერია ერგო სამმართველოდ, დახმარებისთვის ეკლესიას მიმართა. კონსტანტინეპოლის პატრიარქმა ეკლესიიდან საგანძური გამოიტანა და გადასცა ჰერაკლეს. თან დიდი თანადგომა გამოუცხადა ირანელების წინააღმდეგ ბრძოლაში. ჰერაკლემ ეკლესიისგან მიღებული განძით შეკრიბა ჯარი და ირანელების წინააღმდეგ შეტევაზე გადავიდა. მას მოკავშირედ ჰყავდა ხაზარები და აღმოსავლეთის ქრისტიანული ხალხები. ჰერაკლემ ხაზარებთან ერთად 627 წელს ალყა შემოარტყა თბილისს, სადაც გამაგრებული იყო ირანული გარნიზონი. თბილისის მოსახლეობა თავს გმირულად იცავდა და ჰერაკლემ ვერ შეძლო ქალაქის აღება. 627 წელს 12 დეკემბერს ქალაქ ნინევიის ნანგრევებთან ირანელებზე ბრწყინვალე გამარჯვება მოიპოვეს. ეს ბრძოლა ცნობილია ნინევიის ბრძოლის სახელით. ჰერაკლეს სახელთანაა დაკავშირებული ზარათუშტრას დაბადების ადგილზე მარადიული ცეცხლის ჩაქრობა. ჰერაკლემ ირანიდან ჩამოიტანა იქ გატაცებული ჯვარი და 629 წელს დიდი ზარზეიმით თვითონ ჩაიტანა იერუსალიმში. ჰერაკლე კეისარი იყო ჰერაკლე უფროსისა და ეპიფანიას უფროსი ვაჟი. მისი ოჯახი წარმოშობით კაპადოკიიდან იყო და ივარაუდება მათი სომხური წარმომავლობა, სპეკულაციურად — არშაკიდების შთამომავლობა. ამის მიუხედავად, მხოლოდ მცირე ინფორმაცია მოიპოვება ჰერაკლეს წარმომავლობის დასადასტურებლად. მამამისი 590 სასანიდების უზურპატორ მაჰრამ ჩუბინთან ომის დროს იმპერატორ მავრიკიოსის გენერალი იყო. ომის შემდეგ იმპერატორმა იგი აფრიკის ეგზარქოსად დანიშნა. 608 წელს ჰერაკლე უფროსმა უარი განაცხადა იმპერატორ ფოკასადმი ერთგულებაზე, რომელმაც 6 წლით ადრე დაამხო მავრიკის მმართველობა. აჯანყებულებმა გამოუშვეს მონეტები, რომლებზეც ორივე ჰერაკლე იყო გამოსახული კონსულის ტანსაცმელში, თუმცა არც ერთი მათგანი არ ფლობდა რაიმე იმპერიულ ტიტულს ამ პერიოდში. ჰერაკლეს ნათესავმა, ნიკიტამ დაიწყო ეგვიპტის კამპანია, 609 წელს დაამარცხა ფოკას გენერალი ბონოსი და მთლიანად დაიპყრო პროვინცია. ამავდროულად, ახალგაზრდა ჰერაკლე სხვა არმიით აღმოსავლეთისაკენ გაცურა სიცილიისა და კვიპროსის გავლით. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ჰერაკლე (ბიზანტია) De Imperatoribus Romanis -online encyclopedia of Roman Emperors ↑ Treadgold 1997, p. 287. ↑ Sasanian Dynasty. ენციკლოპედია ირანიკა (20 July 2005). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 28 სექტემბერი 2013. ციტირების თარიღი: 17 August 2013. ↑ 3.0 3.1 Kaegi 2003, pp. 24–25. ↑ 4.0 4.1 Mitchell 2007, p. 411.
ადოლფო ლოპეს მატეოსი

ადოლფო ლოპეს მატეოსი (ესპ. Adolfo López Mateos, დ. 26 მაისი 1909, სიუდად-ლოპეს-მატეოსი, მექსიკა — გ. 22 სექტემბერი, 1969, მეხიკო, მექსიკა) — მექსიკელი პოლიტიკური მოღვაწე. მექსიკის პრეზიდენტი 1958–1964 წლებში. ინსტიტუციურ-რევოლუციური პარტიის წევრი. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ადოლფო ლოპეს მატეოსი Biography at Mexico Connect დაარქივებული 2008-12-19 საიტზე Wayback Machine. Biography at Historical Text Archive Biography დაარქივებული 2004-12-31 საიტზე Wayback Machine.
ჯუზეპე გონძაგა

ჯუზეპე გონძაგა (იტალ. Giuseppe Gonzaga; დ. 20 მარტი, 1690 — გ. 16 აგვისტო, 1746) იყო გუასტალას ჰერცოგ ვინჩენცო გონძაგას უმცროსი ვაჟი და ანტონიო ფერანტე გონძაგას ძმა, რომლის მემკვიდრეც ის გახდა 1729 წელს. ჯუზეპე, მიუხედავად იმისა რომ გონძაგას დინასტიის გუასტალას შტოს უკანასკნელი მამრობითი სქესის წარმომადგენელი იყო, გვიან დაქორწინდა. 1731 წლის 29 მარტს მან ელეონორე ფონ ჰოლშტაინზე (დ. 1715— გ. 1760), ვიზენბურგის ჰერცოგ ლეოპოლდის ქალიშვილზე იქორწინა. ჯუზეპე გონძაგას შვილი არ სეძენია და მისი სიკვდილის შემდეგ იმპერატორმა ფრანც I-მა 1748 წელს გუასტალას საჰერცოგო ჰაბსბურგების სამფლობელო პარმას შეუერთა. გონძაგას დინასტია
ადოლფო რუის კორტინესი

ადოლფო რუის კორტინესი (ესპ. Adolfo Ruiz Cortines, დ. 30 დეკემბერი, 1890, ვერაკრუსი, მექსიკა— გ. 3 დეკემბერი, 1973, მეხიკო, მექსიკა) — მექსიკელი პოლიტიკური მოღვაწე. მექსიკის პრეზიდენტი 1952-1958 წწ. ვერაკრუსის შტატის გუბერნატორი 1944-1948 წწ. ინსტიტუციურ-რევოლუციური პარტიის წევრი. ბიოგრაფია
მიგელ ალემან ვალდესი

მიგელ ალემან ვალდესი (ესპ. Miguel Alemán Valdés, დ. 29 სექტემბერი, 1902, საიულა, მექსიკა — გ. 14 მაისი, 1983, მეხიკო, მექსიკა) — მექსიკელი პოლიტიკური მოღვაწე. მექსიკის პრეზიდენტი 1946-1952 წწ. ვერაკრუსის შტატის გუბერნატორი 1936-1939 წწ. ინსტიტუციურ-რევოლუციური პარტიის წევრი. მექსიკის პრეზიდენტების ოფიციალური საიტი
მანუელ ავილა კამაჩო

მანუელ ავილა კამაჩო (ესპ. Manuel Ávila Camacho, დ. 24 აპრილი, 1897, ტესიუტლანი, მექსიკა — გ. 13 ოქტომბერი, 1955, მეხიკო, მექსიკა) — მექსიკელი პოლიტიკური მოღვაწე. მექსიკის პრეზიდენტი 1940–1946 წლებში, სამხედრო მინისტრი 1937–1939 წლებში ინსტიტუციურ-რევოლუციური პარტიის წევრი. Camp, Roderic Ai. Mexican Political Biographies. Tucson, Arizona: University of Arizona, 1982. Krauze, Enrique. Mexico: Biography of Power. New York: Harper Collins 1997, chapter 17: "Manuel Ávila Camacho: The Gentleman President", pp. 491–525. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „მანუელ ავილა კამაჩო“ ვიკისაწყობში. მანუელ ავილა კამაჩოს ბიოგრაფია
მექსიკის საპრეზიდენტო არჩევნები (2000)

მექსიკის საპრეზიდენტო არჩევნები (2000) – საპრეზიდენტო არჩევნები მექსიკაში. გაიმართა 2000 წლის 2 ივლისს. ამ არჩევნებში ვისენტე ფოქსის გამარჯვების შედეგად დასრულდა ინსტიტუციურ-რევოლუციური პარტიის 72-წლიანი მმართველობა.
გულიელმო გონძაგა

გულიელმო გონძაგა (იტალ. Guglielmo Gonzaga; დ. 24 აპრილი, 1538 — გ. 14 აგვისტო, 1587) — მანტუის ჰერცოგი და მონფერატოს მარკიზი 1550—1587 წლებში. გულიელმო ჰერცოგ ფედერიკო II გონძაგას უმცროსი ვაჟი იყო. ძმის, ფრანჩესკო III-ის უშვილოდ გარდაცვალების შემდეგ იგი მანტუის ჰერცოგი და მონფერატოს მარკიზი გახდა. 1561 წლის 26 აპრილს გულიელმომ იქორწინა იმპერატორ ფერდინანდ I ქალიშვილ ელეონორეზე, რომელთანაც შეეძინა შვილები: ვინჩენცო I (1562—1612) — მანტუის ჰერცოგი და მონფერატის მარკიზი 1587—1612 წლებში ∞ 1) 1581 — მარგერიტა ფარნეზე (1567—1643), პარმის ჰერცოგ ალესანდრო ფარნეზეს ასული. ∞ 2) 1584 — ელეონორა დე’ მედიჩი (1566—1611), ტოსკანის ჰერცოგ ფრანჩესკო I დე’ მედიჩის ასული. ელეონორა (1564—1618) ∞ 1579 — ალფონსო II დ’ესტე, ფერარას ჰერცოგი ანა კატერინა (1566—1621) ∞ 1582 — ფერდინანდ II, ტიროლის ერცჰერცოგი. გონძაგას დინასტია
Wise After the Event

Wise After the Event — ინგლისური პროგრესული როკ-ჯგუფ ჯენესისის გიტარისტ ენტონი ფილიპსის მეორე სოლო-ალბომი, გამოცემული 1978 წელს. Wise After the Event არის ფილიპსის ერთადერთი დისკი, რომელზეც მისი ვოკალი ყველა სიმღერაში ჟღერს. დისკის გაფორმებაში გამოყენებულია პიტერ კროსის ნახატები. ამასთან დაკავშირებულია მცირე პრობლემა, რომელიც შეიქმნა სიმღერების ნამდვილი თანმიმდევრობისა და ამ გარეკანზე წარმოდგენილი მათი სიის შორის განსხვავების გამო. 1978 წელს გამოვიდა სინგლი We're All As We Lie, რომელშიც ასევე შევიდა ორი სიმღერა Squirrel და Sitars and Nebulous, ჩაწერილი ამ ალბომის სესიების დროს. დისკის რემასტერინგი 2007 წელს გამოუშვა იაპონურმა ლეიბლმა Arcangelo Records. 2008 წელს იგივე ვერსია გამოვიდა ბრიტანეთში, ლეიბლზე Voiceprint Records, ყველა სიმღერის ავტორი - ფილიპსი, გარდა მითითებულისა: We're All As We Lie – 4:37 Birdsong and Reprise – 6:45 Moonshooter – 5:58 Wise After the Event – 10:28 Pulling Faces – 4:37 Regrets – 6:02 Greenhouse (ფილიპსი / ჯერემი ჯილბერტი) – 3:03 Paperchase – 5:34 Now What (Are They Doing to my Little Friends?) – 8:23 Squirrel – 4:30 (ბონუსი კომპაქტ-დისკზე) We're All As We Lie- 1:23 Sleeping On An Interstellar Plane (Greenhouse - დემო) (ფილიპსი / ჯილბერტი) - 3:04) Paperchase (დემო) - 5:31 Birdsong (დემო) - 5:33 Moonshooter (დემო) - 5:37 We're All As We Lie (დემო) - 3:53 Pulling Faces (დემო) - 4:29 Squirrel (ინსტრუმენტული) - 4:28 Wise After The Event (ინსტრუმენტული) - 8:54 Magic Garden (განსხვავებული მიქსი) - 1:55 We're All As We Lie (7" სინგლის ვერსია) - 3:49 Regrets (განსხვავებული მიქსი) - 6:00 Chinaman (განსხვავებული მიქსი) - 0:44 Now What (Are They Doing To My Little Friends)? (ინსტრუმენტული) - 8:14 ↑ Wise After the Event AllMusic-ზე
გუიდო გონძაგა

გუიდო გონძაგა (იტალ. Guido Gonzaga; დ. 1291 — გ. 22 სექტემბერი, 1369) — მანტუის გრაფი 1362–1369 წლებში. გუიდო მანტუის მბრძანებლის ლუიჯი I-ის ვაჟი იყო და მამის სიკვდილის შემდეგ 1360 წელს მისი მემკვიდრე გახდა. 1362 წელს იმპერატორმა კარლ IV-ემ მას მანტუის გრაფის ტიტული უბოძა. ∞ 1) აგნეს პიკო, ფრანჩესკო პიკო დელა მირანდოლას ასული. ∞ 2) კამილია ბეკარა ∞ 3) ბეატრიჩე დი ბარი, ბარის გრაფის ოდუარდოს ასული. პირველი ქორწინებიდან: ბეატრიჩე ∞ 1335 — ნიკოლო I დ’ესტე, ფერარას ჰერცოგი. მესამე ქორწინებიდან: უგოლინო († მოკლეს 1362) ∞ კატერინა ვისკონტი, მატეო II ვისკონტის ასული. ლუიჯი II (1334—1382) — მანტუის გრაფი 1369—1382 წლებში ∞ ადლა დ’ესტე, ობიცო III დ’ესტეს ასული. ფრანჩესკო († 1369) გონზაგას დინასტია Genealogy.euweb.cz : Gonzaga family დაარქივებული 2013-01-23 საიტზე Wayback Machine.
ელეფ-რინგნესი

ელეფ-რინგნესი (ინგლ. Ellef Ringnes Island, ფრანგ. Île Ellef Ringnes) — ერთ-ერთი კუნძული სვერდრუპის კუნძულების ჯგუფში, ეს კუნძული შედის ქიკიქთაალუკის რეგიონის შემადგენლობაში, ნუნავუტი, კანადა. ელეფ-რინგნესი ასევე შედის დედოფალ ელისაბედის კუნძულების და კანადის არქტიკული არქიპელაგის შემადგენლობაში. ელეფ-რინგნესი გაშენებულია ატლანტის ოკეანის სანაპირო ზოლში, კუნძულის ჩრდილოეთით მდებარეობს კუნძული ბორდენი, ხოლო აღმოსავლეთით მდებარეობს ამუნდ-რინგნესი. ფართობი შეადგენს 11 295 კმ², ელეფ-რინგნესს მსოფლიოს კუნძულებს შორის ფართობის მხრივ 69-ე ადგილი უკავია (ფართობით ოდნავ აღემატება იამაიკას) და კანადაში მე-16 ადგილს იკავებს. კუნძულის უმაღლესი წერტილი შეადგენს 260 მეტრს. ამ კუნძულს სახელი დაარქვა ნორვეგიელმა მკვლევარმა ოტო სვერდრუტიმ, ოსლოური ლუდის მწარმოებლის ელეფ-რინგნესის პატივსაცემად. სწორედ ამ კომპანიამ დაასპონსორა მისი ექსპედიცია. თავდაპირველად ეს კუნძული სწორედ ნორვეგიის შემადგენლობაში შედიოდა, 1930 წლისათვის უკვე ეს ტერიტორია კანადის შემადგენლობაში აღმოჩნდა.
ლუიჯი I გონძაგა

ლუიჯი I გონძაგა (იტალ. Luigi I Gonzaga; დ. 1267 — გ. 18 იანვარი, 1360) — მანტუის მბრძანებელი. 1329 წელს იმპერატორმა ლუდვიგ IV-მ იგი მანტუის შტატჰალტერად დანიშნა. ∞ 1) რიჩილდე ფერარა, რომელთანაც შეეძინა შვილები: გუიდო (1291—1369) ფილიპინო († 1346), რომლის ასული ჯილიოლა ცოლად გაჰყვა მატეო II ვისკონტის. ფელტრინო († 1371) — მისი შთამომავლები იყვნენ ნოველარას გრაფები, რომელთაც არსებობა შეწყვტეს 1728 წელს. ∞ 2) კატერინა მალატესტა ∞ 3) 1340 — ნოველა მალასპინა გონზაგას დინასტია Genealogy of the Gonzaga of Novellara დაარქივებული 2016-03-04 საიტზე Wayback Machine.
ლუიჯი ბოკერინი

ლუიჯი ბოკერინი (იტალ. Luigi Boccherini; 19 თებერვალი 1743, ლუკა — 28 მაისი 1805, მადრიდი) — იტალიელი ვიოლონჩელისტი და კომპოზიტორი. ცამეტი წლისას მშობლიურ ქალაქ ლუკაში გამოდიოდა კონცერტებზე, როგორც ვიოლონჩელისტი. მოგვიანებით უკრავდა ლუკას თეატრის ორკესტრში. თავისი ხელოვნების საჩვენებლად იმოგზაურა ევროპის ქვეყნებში. იყო ვენაში, პარიზში. ამავე დროს დაიწყო თავისი კომპოზიტორული მოღვაწეობა. 1769 წელს ბოკერინი მოხვდა მადრიდში. 1787 წელს პრუსიის მეფის ფრიდრიხ ვილჰელმ II-სგან მიიღო შეკვეთა დაეწერა ნაწარმოებები. მეფისადმი მიძღვნილი ნაწარმოებისათვის გახდა მეფის კარის კომპოზიტორი. ბოკერინის აქვს დიდი შემოქმედება. მათ შორის რამდენიმე ორატორია, კანტატა, მესა და ოპერა. მთავარ ადგილს მის შემოქმედებაში იკავებს ინსტრუმენტალური მუსიკა (450-მდე ნაწარმოები). ბოკერინის ნაწარმოებებმა იმოქმედა ვენის კლასიკოსებზე, მათ შორის მოცარტზე. 20 სიმფონია 7 კონცერტი 100-ზე მეტი ნაწარმოები სიმებიანი კვარტეტისათვის 125 სიმებიანი კვინტეტი 60 სიმებიანი ტრიო 60-მდე კამერული ნაწარმოები სხვადასხვა ინსტრუმენტებისათვის ორატორიები, კანტატები, მესები