laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
აგიტბრიგადა

აგიტბრიგადა, აგიტთეატრი, აგიტკოლექტივი — მცირე პროფესიული ან თვითმოქმედი თეატრალური კოლექტივი სსრკ-ში. შეიქმნა სამოქალაქო ომის წლებში ფრონტის მომსახურების მიზნით. 1920-იან წლებში ფართოდ გავრცელდა მშენებლობებსა და საწარმოებში, მოგვიანებით — უმაღლეს სასწავლებლებში. აგიტბრიგადა ეწეოდა მოწინავე გამოცდილების პროპაგანდას და ამხელდა ნაკლოვანებებს. 1967 წელს მოსკოვში მოეწყო საუკეთესო აგიტბრიგადების დათვალიერება. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 58.
აგიტფილმი

აგიტფილმი — მოკლემეტრაჟიანი ფილმი-პლაკატი, მახვილი პუბლიცისტური ხასიათის კინონაწარმოები. სსრკ-ში გაჩნდა სამოქალაქო ომისა და უცხოეთის სამხედრო ინტერვენციის პერიოდში. აგიტფილმებში აისახა ახალგაზრდა საბჭოთა რესპუბლიკის ჩამოყალიბების მნიშვნელოვანი მომენტები. 1918-1921 წლებში გამოვიდა 80 აგიტფილმი. აღსანიშნავია: „შემჭიდროვება“ (1918, რეჟისორები ა. პანტელეევი, დ. პაშკოვსკი, ა. დოლინოვი), „წითელ ფრონტზე“ (1920, რეჟისორი ლ. კულეშოვი), „ნამგალი და ურო“ (1921, რეჟისორი ვ. გარდინი). ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 58.
გიორგი ხარაიშვილი (მორაგბე)

გიორგი ხარაიშვილი (დ. 7 დეკემბერი 1999) — ქართველი მორაგბე. თამაშობს სარაგბო კლუბ არმაზისს შემადგენლობაში ბურჯის პოზიციაზე. 2018 წლიდან არის საქართველოს 20 წლამდელთა ეროვნული ნაკრების წევრი. ↑ www.worldrugby.org. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2018-06-21. ციტირების თარიღი: 2018-07-19. ↑ site.rugby.ge. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2018-11-30. ციტირების თარიღი: 2018-07-19.
აზერბაიჯანის პირადობის მოწმობა

აზერბაიჯანის მოქალაქის პირადობის მოწმობა ( აზერ. Аzərbaycan Respubli̇kası Vətəndaşının Şəxsi̇yyət Vəsi̇qəsi̇) —  დოკუმენტი, რომელიც ადასტურებს პიროვნებისა და მფლობელის ძირითად საანკეტო მონაცემებს, რომელიც აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ტერიტორიაზე აზერბაიჯანის მოქალაქეა. აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მოქალაქის პირადობის მოწმობის შესახებ კანონი მიღებულია 1994 წლის 14 ივნისს ექსპ-პრეზიდენტ ჰეიდარ ალიევის მიერ. 2012 წლის 7 თებერვლის საპრეზიდენტო დადგენილებით დამტკიცებულია აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მოქალაქის პირადობის მოწმობის აღწერა. პირადობის მოწმობის ზომებია 85.6 მმ x 54 მმ. ზედა მარცხენა კუთხეში გამოსახულია აზერბაიჯანის სახელმწიფო ემბლემა. წინა მარცხენა მხარეს არის ფოტოს ადგილი, რომლის ზომაა 26 მმ x 35 მმ. პირადობის მოწმობა გაიცემა აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მოქალაქეზე მისი განცხადების, დაბადების მოწმობის, ფოტოსურათის, სახელმწიფო საფასურის გადახდის საფუძველზე. მოქალაქემ უნდა მიიღოს ახალი პირადობის მოწმობა შემდეგ შემთხვევებში: 16, 25, 35, 50 წლამდე მიღწევისას; გვარის, სახელის, მამის სახელის, საცხოვრებელი ადგილის, ოჯახური მდგომარეობის, სამხედრო გაწვევის შეცვლის შემთხვევაში; დოკუმენტის დაკარგვისას ან დოკუმენტის გამოუსადეგრობისას; აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მოქალაქის დაღუპვის დროს, პირადობის დამადასტურებელი დოკუმენტი გადაეცემა სამოქალაქო რეესტრის ოფისს. აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მოქალაქის პირადობის მოწმობა შეიძლება იყოს 2 ტიპის: მოქალაქისთვის გაცემული მოწმობა 16 წლამდე; მოქალაქისთვის გაცემული მოწმობა 16 წლის ასაკის  შემდეგ. პირადობის მოწმობა, რომელიც გაიცემა აზერბაიჯანის მოქალაქეებზე უნდა შეიცავლდე შემდეგ ინფორმაცას: პ/მ სერია და ნომერი; გვარი, სახელი, მამის სახელი; დაბადების თარიღი და ადგილი; ფოტოსურათი; ინფორმაცია ეროვნების შესახებ; ოჯახური მდგომარეობა; სამხედრო მოვალეობა; სქესი; სისხლის ჯგუფი; საცხოვრებელი ადგილი; სიმაღლე; თვალის ფერი; ხელმოწერა; იმ ორგანოს სახელწოდება, რომელმაც გასცა დაკუმენტი; პ/მ გაცემის თარიღი. 16 წლამდე პირთათვის გაიცემა უფასოდ იძულებულით გადაადგილებულ პირთათვისა და ლტოლვილთათვის გაიცემა უფასოდ უფასოდ გაიცემა თუ დაიკარგა ან გამოუსადეგარია მფლობელისგან დამოუკიდებლად 16 წელს მიღწეულ პირთათვის: 5 მანათი - 10 დღის განმავლობაში 25 მანათი - 3 სამუშაო დღის განმავლობაში 35 მანათი - 1 სამუშაო დღის განმავლობაში თუ დაიკარგა ან გამოუსადეგარია მფლობელისგან დამოკიდებულად; 15 მანათი - 10 დღის განმავლობაში 35 მანათი - 3 სამუშაო დღის განმავლობაში 45 მანათი -1 სამუშაო დღის განმავლობაში აზერბაიჯანის მოქალაქეობა მართვის მოწმობა აზერბაიჯანში ↑ 1.0 1.1 Закон Азербайджанской Республики об удостоверении личности гражданина Азербайджанской Республики - mia.gov.az ↑ ОПИСАНИЕ удостоверения личности гражданина Азербайджанской Республики - president.az ↑ “Azərbaycan Respublikası vətəndaşının şəxsiyyət vəsiqəsi haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun tətbiqi barədə Əsasnamə - president.az
ვრაც-დაშტი

ვრაც-დაშტი (სომხ. ქართველთა ველი) — გეოგრაფიული ტერმინი, რომლითაც ძველი სომეხი ისტორიკოსები აღნიშნავდნენ ქვემო ქართლის (სომხ. წყაროების გუგარქის) ერთ მხარეს, კერძოდ, მდინარე დებედის, ხრამისა და მისი შენაკადების (ბოლნისისწყალი, მაშავერა, შულავერი) ქვემოთ. სომეხი ისტორიკოსის უხტანესის (X ს.) მიხედვით, ვრაც-დაშტში იყო ქვემო ქართლის პიტიახშის — ვარსქენის (V ს.) რეზიდენცია — ცურტავი. აქვე იყო ქართულ წყაროებში მოხსენიებული გაგის ციხე. მუსხელიშვილი დ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 460-461.
აზიის გზატკეცილი 82

აზიის გზატკეცილი 82 (აგ82) — აზიის სატრანსპორტო ბადის შემადგენელი ნაწილი. ითვლის 1265 კილომეტრს ლესელიძედან (საქართველო) ირანის ქალაქ ივუღლიმდე. გზა შეგვიძლია აღვწეროთ შემდეგნაირად: A147 გზა: სოჭი ს1: ლესელიძე - სოხუმი - გალი ს1: ზუგდიდი - სენაკი - ხაშური ს8: ხაშური - ახალციხე ს11: ახალციხე -ნინოწმინდა : ბავრა - გიუმრი : გიუმრი - ახურიკი ( ) : გიუმრი - აშტარაკი - ერევანი : ერევანი - ერასხი - გორისი - კაპანი - მეღრი - აგარაკი გზა 12: ნურდუზი - ჯოლფა გზა 11: ჯოლფა -ივუღლი www.unescap.org
ავერსი (კომპანია)

ავერსი (ლათ. avers) — ქართული სააფთიაქო და ფარმაცევტული კომპანია. დაარსდა 1994 წლის 14 ნოემბერს. 2002 წელს „ავერსმა“ შექმნა კომპანია „ავერსი-რაციონალი“, ფარმაცევტული საწარმო. კომპანია „ავერსს“ ეკუთვნის „ავერსის კლინიკების“ ქსელიც. კომპანია „ავერსი ფარმა“ 1994 წლის 14 ნოემბერს, პაატა კურტანიძის მიერ დაარსდა. დაარსებისთანავე, კომპანიამ დაიწყო საქართველოში მედიკამენტების პირდაპირი კონტაქტებით შემოტანა. 2002 წელს „ავერსმა“ შექმნა ფარმაცევტული საწარმო – „ავერსი-რაციონალი“. 2004 წელს, კომპანიამ თავისი სახელწოდების ჟურნალი „ავერსი“ დააარსა, რომელიც ჯანმრთელობისა და მედიცინის შესახებ ინფორმაციას აწვდის. 2009 წელს, „ავერსმა“ სადაზღვევო კომპანია „ალფა“ დააარსა. 2011 წელს, კომპანიამ შეიძინა კონსტანტინე ერისთავის სახელობის კლინიკური და ექსპერიმენტული ქირურგიის ეროვნული ცენტრი. 2011 წლის 23 აგვისტოს დაარსდა ჰოსპიტალური ქსელი „მედალფა“. 2014 წლიდან კომპანია „ავერსის“ მფლობელობაში გადავიდა ყოფილი სეფსისის საწინააღმდეგო ცენტრი. 2014 წელს, „ავერსის კლინიკამ“ თბილისის ინფექციური საავადმყოფოს ტერიტორიაზე ბირთვული მედიცინის ცენტრი გახსნა. 2023 წელს საქართველოს კონკურენციის ეროვნულმა სააგენტომ „ავერსი“ სამ სხვა ფარმაცევტულ კომპანიასთან (მ.შ. „პე-ეს-პესთან“) ერთად დააჯარიმა 14,4 მილიონი ლარით, სახელმწიფო დაფინანსების პროგრამის ფარგლებში ონკოლოგიურ მედიკამენტებზე ფასების შეთანხმების გამო. მანამდე ჯანდაცვის სამინისტროს მიერ გასაჯაროებული ინფორმაციის თანახმად, ონკოლოგიური მედიკამენტების იმპორტიორმა და რეალიზატორმა კომპანიებმა მედიკამენტებზე ფასები ხელოვნურად გაზარდეს და ერთი და იგივე დასახელების მედიკამენტებზე იდენტური ფასები განსაზღვრეს (რიგ შემთხვევებში გააოთხმაგეს). 2003-2008: „ჯორჯიან თაიმსის“ ბიზნესრეიტინგის მიხედვით, „ავერსმა“ ზედიზედ დაიმსახურა წლის საუკეთესო კომპანიის წოდება. 2004: მადრიდში ასოციაცია BID-მა „ავერსი-ფარმას“ ოქროს ვარსკვლავის ხარისხის საერთაშორისო სერტიფიკატი მიანიჭა. 2004: ქართული ხარისხის ნიშანი მიენიჭა შპს „ავერსს“, შპს „ავერსი-ფარმას“ და შპს „ავერსი გეოფარმს“. 2005: „ავერსმა“ მიიღო ალმანახ „სახე(ლ)ების“ ჯილდო ნომინაციაში „მაღალი სოციალური პასუხისმგებლობის მქონე კომპანია“. ↑ „ავერსის“ კომპანიებმა „ქართულ ოცნებას“ 188 000 ლარი ჩაურიცხეს ↑ კომპანიის შესახებ[მკვდარი ბმული] ↑ „კონკურენციის სააგენტომ "ავერსი", "პსპ", "გეფა" და "მერმისი" ჯამში 53 მილიონამდე ლარით დააჯარიმა“. რადიო თავისუფლება. 29 დეკემბერი, 2023. ციტირების თარიღი: 29 დეკემბერი, 2023. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |access-date= და |date=-ში (დახმარება)
ვსევოლოდსკის ელჩობა

ვსევოლოდსკის ელჩობა — 1593-1594 წლებში, რუსეთის სამეფოს ელჩობა კახეთში. მოეწყო იორამისა და კირილეს ელჩობის საპასუხოდ, როდესაც კახეთის მეფემ ალექსანდრე II-მა რუსეთის ხელმწიფეს სთხოვა დაეცვა კახეთი საშამხლოს თავდასხმებისაგან. ვსევოლოდსკის ელჩობამ ალექსანდრე I-ს ბორის გოდუნოვის წერილი და საჩუქრები გადასცა. წერილში ნათქვამი იყო, რომ რუსეთის ხელმწიფემ ჯარი გაგზავნა საშამხლოში. გოდუნოვი კახეთის მეფეს სთხოვდა, მასაც გაეგზავნა ჯარი ტარკში და რუსეთის ჯარის სარდალთან შეთანხმებით ემოქმედა. ვსევოლოდსკის ელჩობას სამშობლოში დაბრუნებისას გაჰყვნენ კახეთის სამეფოს ელჩები ხურშიტა და იორამი. ბერძენიშვილი ნ., საქართველოს ისტორიის საკითხები, წგნ., 4 თბ., 1967 მაჭარაძე ვ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 462.
რობერტო დინამიტი

კარლოს რობერტო დე ოლივეირა (პორტ. Carlos Roberto de Oliveira; დ. 13 აპრილი, 1954, დუკი-დი-კაშიასი, რიო-დე-ჟანეირო, ბრაზილია — გ. 8 იანვარი, 2023, რიო-დე-ჟანეირო, ბრაზილია) — ბრაზილიელი ფეხბურთელი, თავდამსხმელი. ფეხბურთის გულშემატკივრებში უფრო ცნობილია როგორც რობერტო დინამიტი (პორტ. Roberto Dinamite). 1978 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების შემადგენლობაში. 1982 წლის ესპანეთის მსოფლიო ჩემპიონატის მონაწილე. საფეხბურთო კარიერის დასრულების შემდეგ პოლიტიკურ საქმიანობას აგრძელებდა. 1994, 1998, 2002, 2006 და 2010 წლებში არჩეული იყო რიო-დე-ჟანეიროს შტატის წარმომადგენლობითი და საკანონმდებლო ორგანოს წევრად ბრაზილიის დემოკრატიული მოძრაობის პარტიიდან. 2008–2014 წლებში იყო საფეხბურთო კლუბ „ვასკო და გამას“ პრეზიდენტი. 1975–1984 წლებში იყო ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების წევრი, რომლის შემადგენლობაში 47 მატჩი ითამაშა და 26 ბურთი გაიტანა. რობერტო დინამიტმა მსოფლიო ჩემპიონატების 5 შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და სამი ბურთი გაიტანა. ვასკო და გამა ბრაზილიის ჩემპიონატი (სერია A): 1974 კარიოკას ჩემპიონატი (5): 1977, 1982, 1987, 1988, 1992 ბრაზილია მსოფლიო ჩემპიონატი ბრინჯაო: 1978 კოპა ამერიკა ბრინჯაო (2): 1975, 1979 ვერცხლი: 1983 ბრაზილიის ჩემპიონატი (სერია A) საუკეთესო ბომბარდირი (2): 1974, 1984 ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი: 190 გოლი კარიოკას ჩემპიონატი საუკეთესო ბომბარდირი (3): 1978, 1981, 1985 ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი: 270 გოლი სამხრეთ ამერიკის წლის საუკეთესო ფეხბურთელი ვერცხლის ბურთის მფლობელი: 1979, 1981, 1984 კოპა ამერიკა საუკეთესო ბომბარდირი: 1983 გოდუაძე, ლაშა (2010). მსოფლიო თასის ისტორია (1930–2010). თბილისი: გაზეთი „მსოფლიო სპორტი“.  კაკაბაძე, მიხეილ (1979). არგენტინის ცის ქვეშ. თბილისი: საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა.  კაკაბაძე, მიხეილ (1981). ოქროს ქალღმერთიდან ფიფა-ს თასამდე. თბილისი: საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა.  ფანჯიკიძე, გურამ (1979). არგენტინა, არგენტინა!. თბილისი: გამ-ბა საბჭ. საქართველო.  ფანჯიკიძე, გურამ (1982). ფორცა, იტალია!. თბილისი: გამ-ბა საბჭ. საქართველო.  Glanville, Brian (2018). The Story of the World Cup. London: Faber.  ISBN 9780571325566 Holt, Nick (2014). The Mammoth Book of the World Cup. London: Running Press Adult.  ISBN 0762452242 თორელი, გ., რობერტო — სნაიპერი // „ლელო“, 26 იანვარი, 1978, № 19 (6084), გვ. 4, ISSN 2233-3827. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: რობერტო დინამიტი ↑ Marcio Braga e Roberto Dinamite assistem ao jogo lado a lado ↑ Carlos Roberto Dinamite de Oliveira – PMDB – RJ ↑ Seleção Brasileira (Brazilian National Team) 1974–1975 ↑ Seleção Brasileira (Brazilian National Team) 1976–1977 ↑ Seleção Brasileira (Brazilian National Team) 1978–1979 ↑ Roberto Dinamite in the World Cups
ზა

ზა — ისტორიული სოფელი ქვემო ქართლში, ალგეთის ხეობაში (ახლანდელი ახალსოფელი, თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტი). ვახუშტი ბაგრატიონის (XVIII ს. რუკებზე აღნიშნულია როგორც ზა, ზასი. ისტორიულ წყაროებში მოხსენიებულია XVI საუკუნიდან, როგორც საბარათიანოს სოფელი. შემორჩენილია სამი ეკლესია - ღვთისმშობლის, წმ. გიორგისა და კვარაცხოვლის (X-XI სს.). XIX საუკუნეების 70-იან წლებში აქ მთიელი მოახალშენენი დასახლდნენ. თოდრია თ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 466.
ივრეა

ივრეა (იტალ. Ivrea) — ქალაქი და კომუნა ტურინის პროვინციაში, პიემონტის რეგიონი, იტალია. მდებარეოობს ვალე-დ’აოსტასაკენ მიმავალ გზაზე. ივრეა მდებარეობს ადგილზე, სადაც ისტორიამდელ პერიოდში მდებარეობდა დიდი ტბა, ახლა იქ ბევრი მცირე ტბაა: სირიო, სან-მიკელე და სხვა. XX საუკუნის განმავლობაში ქალაქი ცნობილი იყო როგორც კომპანია Olivetti-ის ცენტრალური ოფისის განთავსების ადგილი, მაგრამ უფრო მეტად ცნობილი გახდა საბეჭდი მანქანების, კალკულატორებისა და მოგვიანებით კომპიუტერების წარმოებით. 2018 წლის 1 ივლისს ქალაქი იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში შეიყვანეს. ქალაქი დაარსდა როგორც რომის იმპერიის პოსტი ძვ. წ. 100 წელს. იცავდა სავაჭრო გზას, რომელიც იტალიიდან გადადიოდა ალპებში. რომის იმპერიის დაცემის შემდეგ ივრეა შევიდა ლანგობარდების სამეფოს შემადგენლობაში (VI-VII საუკუნეები). IX საუკუნეში ივრეა გახდა ამავე სახელწოდების ფრანკების მარკის დედაქალაქი. ივრეის დინასტიიდან იღებს სათავეს კასტილიისა და ლეონის სამეფო დინასტიები, ასევე ამ დინასტიას მიეკუთვნებოდნენ იტალიის მეფეები: ბერენგარ II (950-961 წწ.) და არდუინი (1002-1014 წწ.). მას შემდეგ, რაც არდუინის წინააღმდეგობა დაძლია საღვთო რომის იმპერატორმა ჰაინრიხ II-მ, ივრეა გახდა საეპისკოპოსო სამფლობელო. XII საუკუნეში კი თავისუფალი კომუნაა. 1238 წელს იმპერატორმა ფრიდრიხ II-მ თავის კონტროლს დაუქვემდებარა. მოგვიანებით ივრეა გახდა დავის საგანი ეპისკოპოსს, მონფერატის სამარკგრაფოსა და სავოიის დინასტიას შორის. 1356 წელს ივრეას ფლობს სავოიის გრაფი ამადეუს VI. ივრეას სავოიის დინასტია ფლობს 1800 წლამდე გარდა იტალიური ომების პერიოდში ფრანგების ოკუპაციის პერიოდისა. 1800 წლის 26 მაისს ნაპოლეონი შევიდა ქალაქში. ნაპოლეონის დამხობის შემდეგ, 1814 წელს ქალაქი დაუბრუნდა სავოიელებს. ივრეის ციხესიმაგრე — აგებულია აგურისაგან 1357 წელს ამადეუს VI-ის მიერ. ერთ-ერთ კოშკს, რომლშიც სამხედრო ნივთიერებები ინახებოდა, 1676 წელს დაეცა მეხი და აფეთქდა. იგი ამის შემდეგ არც აღუდგენიათ. ეკლესია, რომელიც სავარაუდოდ აგებულია IV საუკუნეში, როგორც წარმართული სალოცავი. მისი რეკონსტრუქცია რომანულ სტილში მოხდა 1000 წელს ეპისკოპოს ვარმონდის მიერ. ახალი შენობა ბაროკოს სტილში ააგეს 1785 წელს. ამჟამინდელი ფასადი, რომელიც გადაწყვეტილია კლასიციზმის სტილში, შეასრულეს XIX საუკუნეში. ბიბლიოთეკა, რომელიც ეკლესიის ახლოს მდებარეობს. მასში ინახება VII-XV საუკუნეების უმნიშვნელოვანესი კოდექსების კოლექცია. მცირე გოთიკური ეკლესია სან-ბერნარდინო. აგებულია ფრანცისკანელი ბერების მიერ 1455 წელს. პიერალესანდრო გარდის მუზეუმი, რომელშიც ინახება მნიშვნელოვანი არქეოლოგიური მონაპოვრები და იაპონური კულტურის კრებული. მდებარეობს ოტინეტის მოედანზე. თანამედროვე არქიტექტურის მუზეუმი ღია ცის ქვეშ, რომელიც გაიხსნა 2011 წელს. ახ. წ. I საუკუნის რომაული თეატრის ნანგრევები, რომელიც იტევდა 10 000 მაყურებელს. ძველი ხიდი აგებულია ახ. წ. 100 წელს. თავიდან ააგეს ხისგან, ხოლო ქვის ხიდი ააგეს 1716 წელს. რატუშა, რომელიც ააგეს 1758 წელს. XI საუკუნის წმინდა სტეფანეს კოშკი. ოფიციალური ვებგვერდი (იტალიური) ფესტივალის საიტი (იტალიური) ქალაქის თანამედროვე არქიტექტურის ოფიციალური ვებგვერდი (იტალიური) ↑ https://demo.istat.it/?l=it ↑ Two sites added to UNESCO’s World Heritage List
ვალერიანე გაფრინდაშვილი

ვალერიანე გაფრინდაშვილი (დ. 16 იანვარი, 1982) — ქართველი მოჭადრაკე, ჭადრაკის დიდოსტატი 2002 წლიდან. 2005 წელს გახდა საქართველოს ჩემპიონი ჭადრაკში. 1993 და 1994 წლებში მოიგო ევროპის 12 წლამდე ახალგაზრდების ჭადრაკის ჩემპიონატი. 1995 წელს გახდა მსოფლიოს თოთხმეტ წლამდე ახალგაზრდების ჭადრაკის ჩემპიონატის გამარჯვებული. 1999 წელს თამაშობდა საქართველოს გუნდში ევროპის გუნდურ საჭადრაკო ჩემპიონატზე. 2010 წლის მაისში მისი ფიდეს რეიტინგი იყო 2415. თამაშობს ინტერნეტ საჭადრაკო კლუბში „PapaJB-ის“ ფსევდონიმით. ვალერიანე გაფრინდაშვილი — თამაშების არქივი Chessgames.com-ზე (ინგლისური) ↑ Tournament report July 2005: GEO 64 Champ. - Georgia. World Chess Federation. ციტირების თარიღი: 3 June 2010. ↑ Bartelski, Wojciech. OlimpBase European Men's Team Chess Championship. OlimpBase. ციტირების თარიღი: 3 June 2010.
ადელაიდა აკვიტანიელი

ადელაიდა აკვიტანიელი (ფრანგ. Adélaïde d'Aquitaine; დ. 952 - გ. 1004) — საფრანგეთის დედოფალი 987-996 წლებში, როგორც ჰუგო კაპეტის მეუღლე. საფრანგეთის მეფე რობერ II-ის დედა. ადელაიდა იყო აკვიტანიის ჰერცოგ უილიამ III-ისა და მისი ცოლის, ნორმანდიის ჰერცოგ როლოს ასულ, ჰერცოგინია ადელ ნორმანდიელის ქალიშვილი. 969 წელს თავისი მდგომარეობის გასამყარებლად, მამამისმა ადელაიდა იმ დროის უძლიერეს ფრანგ დიდგვაროვან ჰუგო კაპეტს მიათხოვა. 987 წელს გარდაიცვალა საფრანგეთის მეფე ლუი V, რომელიც საფრანგეთის ტახტზე კაროლინგების დინასტიის უკანასკნელი წარმომადგენელი იყო. ტახტზე ადელაიდას ქმარი ჰუგო ავიდა და ადელაიდაც დედოფალი გახდა. ისინი მეფე დედოფლად ნოიონში ეკურთხნენ და სწორედ ისინი გახდნენ საფრანგეთში კაპეტინგების დინასტიის დამფუძნებლები. ჰუგოს უყვარდა თავისი მეუღლე და ყოველთვის იზიარებდა მის აზრს. სწორედ ადელაიდას მოწოდებით დაამყარა მშვიდობა ჰუგომ მეზობელ გერმანიასთან. ჰუგო 996 წელს გარდაიცვალა, ტახტზე კი მათი ვაჟი რობერ II ავიდა. ამ ამბიდან 8 წელიწადში გარდაიცვალა ადელაიდაც, 1004 წელს. იადვიგა (დ. 969 - გ. 1013), მიათხოვეს მონის გრაფ რეჟინარ IV-ს; რობერ II (დ. 972 - გ. 1031), საფრანგეთის მეფე 996 წლიდან გარდაცვალებამდე, იქორწინა სამჯერ, პირველად როზალა იტალიელზე, მეორედ ბერთა ბურგუნდიელზე და მესამედ კონსტანსია არლზე. შვილები მხოლოდ მესამე ცოლთან შეეძინა; გიზელა (დ. 973 - გ. 1002), მიათხოვეს პონტოს გრაფ ჰუგო I-ს; "Women's Biography: Adelaide of Aquitaine, queen of the Franks". Epistolae: Medieval Women's Latin Letters. Retrieved 7 December 2011. "Adelaide of Aquitaine (wife of Hugh Capet, King of France)". RoyaList Online. Archived from the original on 12 June 2012. Retrieved 7 December 2011.
ბლანკა კასტილიელი

ბლანკა კასტილიელი (ესპ. Blanca de Castila, ფრანგ. Blanche de Castile; დ. 4 მარტი, 1188 — გ. 27 ნოემბერი, 1252) — ივრეას დინასტიის წარმომადგენელი. კასტილიის მეფე ალფონსო VIII-ისა და მისი ცოლის, დედოფალ ელეონორ ინგლისელის მესამე ქალიშვილი. საფრანგეთის დედოფალი 1223-26 წლებში როგორც ლუი VIII-ის მეუღლე. საფრანგეთის მეფე ლუი IX წმინდას დედა და მისი რეგენტი 1226-1248 წლებში. იგი იყო ასევე წმინდა იზაბელასა და ანჟუს დინასტიის დამაარსებლის, ნეაპოლის მეფე შარლ I-ის დედა. ინფანტა ბლანკა დაიბადა 1188 წლის 4 მარტს კასტილიაში. იგი იყო კასტილიისა და ლეონის მეფე ალფონსო VIII-ისა და მისი ცოლის, დედოფალ ელეონორ ინგლისელის მეოთხე ქალიშვილი. ბლანკას და, ურაკა დანიშნული იყო საფრანგეთის პრინც ლუიზე. თუმცა ყველაფერი პირიქით შემოტრიალდა და ლუი თავად ბლანკაზე დაინიშნა. მას და ლუის დიდი ბებია, ელეონორ აკვიტანიელი საერთო ჰყავდათ. 1200 წლის გაზაფხულზე 12 წლის ბლანკამ გადაკვეთა პირენეები და საფრანგეთში გადავიდა. 1200 წლის 22 მაისს ბლანკა და საფრანგეთის პრინცი ლუი კაპეტი დაქორწინდნენ. ბლანკა (დ./გ. 1205); ფილიპი (დ. 1209 - გ. 1218); ალფონსი (დ/გ. 1213), ჟანის ტყუპისცალი; ჟანი (დ/გ. 1213), ალფონსის ტყუპისცალი; ლუი IX (დ. 1214 - გ. 1270), საფრანგეთის მეფე, მოაწყო ორი ჯვაროსნული ლაშქრობა რომელსაც თავადვე შეეწირა, იქორწინა მარგარიტა პროვანსელზე; რობერი (დ. 1216 - გ. 1250), არტუას გრაფი, მოკლეს მეშვიდე ჯვაროსნული ლაშქრობისას; ფილიპი (დ. 1218 - გ. 1220); ჟანი (დ. 1219 - გ. 1232), არტუასა და მეინის გრაფი, ცოლად შეირთო იოლანდა ბრეტონელზე; ალფონსი (დ. 1220 - გ. 1271), პუატიესა და ოვერნის გრაფი, ცოლად შეირთო ჟანა ტულუზელი; ფილიპი (დ. 1222 - გ. 1232); იზაბელა (დ. 1224 - გ. 1270), შერაცხულია წმინდანად; ეტიენი (დ. 1225 - გ. 1227); შარლ I (დ. 1226 - გ. 1285), პროვანსის, ანჟუსა და მეინის გრაფი, ნეაპოლისა და სიცილიის მეფე, ანჟუელთა დინასტიის დამაარსებელი, ცოლად შეირთო ჯერ ბეატრის პროვანსელი, შემდეგ კი მარგარიტა ბურგუნდიელი;
ზაანური თხა

ზაანური თხა — სარძევე ჯიშის თხა. გამოყვანილია XIX საუკუნის შუა წლებში შვეიცარიაში, მდინარე ზაანეს ხეობაში. ზაანური თხა დიდია, მკვრივი აგებულების, უპირატესად დოლა (ურქო), ფერად თეთრი. ცოცხალი მასა ბოტისა 70-80 კგ, დედალი თხისა 50-60 კგ. ნაყოფიერება 100 დედა თხაზე 180-250 თიკანი. ლაქტაცია 8-10, ზოგჯერ 12 თვეც გრძელდება. საშუალო ნაწველი 600-700 კგ რძე, რეკორდული - 2482 კგ. გავრცელებულია დასავლეთ და ცენტრალურ ევროპაში, ამერიკასა და აზიაში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 468.
ბექა ახალაია

ბექა ახალაია (დ. 9 იანვარი, 1986) — ქართველი პოეტი და მწერალი. დაიბადა 1986 წლის 9 იანვარს, ჩხოროწყუში. დაამთავრა სოხუმის უნივერსიტეტი. 2007 წლიდან აქვეყნებს ლექსებს, ლირიკულ პოემებსა და მოთხრობებს. იგი სხვადასხვა კონკურსის ფინალისტი და გამარჯვებულია. 2016 წელს გამომცემლობა „ინტელექტმა გამოსცა ბექა ახალაიას სადებიუტო პოეტური კრებული — „ამ ვალმოხდილი ფოთლებისთვის“. 2017 წელს მიიღო ლიტერატურული პრემია „საბა“ (ნომინაციაში „წლის საუკეთესო დებიუტი“). მისი მეორე კრებული, „მტრედების იონა“, პრემია „ლიტერას“ 2019 წლის ლაურეატია ნომინაციაში „საუკეთესო პოეტური კრებული“. 2016 წლიდან არის ინტერნეტგაზეთ mastsavlebeli.ge-ს ბლოგერი. მისი ლექსები თარგმნილია გერმანულ, ბერძნულ, ლიეტუვურ და იტალიურ ენებზე. ბექა ახალაია — გამომცემლობა ინტელექტი ↑ ბექა ახალაია. გამომცემლობა „ინტელექტი“. ციტირების თარიღი: 20 ივლისი, 2018. ↑ „საბას" ნომინაციაში საუკეთესო დებიუტი, ჟიურის რჩეული ბექა ახალაია გახდა“. ipress.ge (1 ოქტომბერი, 2017). ციტირების თარიღი: 21 ივლისი, 2018.[მკვდარი ბმული] ↑ ლიტერატურული პრემია „ლიტერას“ გამარჯვებულები ცნობილია. „რადიო თავისუფლება“. radiotavisupleba.ge (2019-10-21). ციტირების თარიღი: 7 ოქტომბერი, 2020.
ზაგორსკის ქათამი

ზაგორსკის ქათამი — სახორცე-საკვერცხე მიმართულების ჯიშური ჯგუფი. გამოყვანილია მეფრინველეობის სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტში, ქ. ზაგორსკში, იურლოვური მყივანა ქათმების შეჯვარებით რუსულ თეთრთან, ნიუ-ჰემფშირსა და როდ-აილანდთან. დედლის მასა დაახლოებით 3 კგ, მამლისა 3,5 კგ. ზაგორსკის ქათამი წელიწადში დებს 150-165 კვერცხს. საუკეთესო მეურნეობებში 180-200-ს. კვერცხის მასა 62-65 გ. საადრეო ჯიშია და მაღალი ხარისხის ხორცი აქვს (ნაკლავის გამოსავალი 88%). ზაგორსკის ქათამს იყენებენ ბროილერების წარმოებაში სადედე ფორმად, აგრეთვე მეხორცული მიმართულების ხაზების შესაქმნელად. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 469.
EP

Extended play (EP) ან მინიონი (ფრანგ. mignon — პატარა) — ტერმინი, რომლითაც ძირითადად მოიხსენიებენ გრამფირფიტას ან CD-ს, რომელიც ერთ სინგლზე მეტს შეიცავს, თუმცა ალბომისთვის ზედმეტად პატარაა. ჩვეულებრივ, ალბომში რვა ან მეტი სიმღერაა (25-80 წუთის ხანგრძლივობით), სინგლი ერთიდან სამ სიმღერამდე შეიცავს (10 წუთამდე ხანგრძლივობით),ხოლო EP – ოთხიდან შვიდ სიმღერამდე (10-25 წუთი). სხვადასხვა დროს EP სხვადასხვა ზომის გამოიცემოდა. 1950-იან და 1960-იან წლებში, EP ჩვეულებრივ 7" (18 სმ) დისკებზე გამოდიოდა 45 RPM-ით და ერთი სიმღერით თითო მხარეს. ფორმატმა პოპულარობა ელვის პრესლის აღმასვლასთან ერთად მოიპოვა და ხანდახან ირონიულად აღინიშნება, რომ EP მისი ინიციალებია. სტუდიური ალბომი საკონცერტო ალბომი სინგლი ↑ Official UK Charts Singles Rules. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-10-02. ციტირების თარიღი: 2014-06-14. ↑ Official Rules For Chart Eligibility — Albums. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-08-01. ციტირების თარიღი: 2014-06-14.
აგროქიმიური ლაბორატორია

აგროქიმიური ლაბორატორია — დაწესებულება ან დაწესებულების დამოუკიდებელი განყოფილება, რომელიც საგანგებო აგროქიმურ გამოკვლევებს ატარებს. აგროქიური ლაბორატორიის სახეებია: სასწავლო, სამეცნიერო-კვლევითი და საწარმოო, რომელსაც მიეკუთვნება აგროქიმიური სამსახურის სისტემაში შემავალი ზონალური და ცალკეულ მოწინავე მეურნეობასთან არსებული აგროქიმიური ლაბორატორია. 1972 წელს სსრკ-ში იყო 197 ზონალური აგროქიმიური ლაბორატორია, აქედან საქართველოში — 3. საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტთან; საკავშირო ჩაისა და სუბტროპიკული კულტურების სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტთან; საქართველოს ნიადაგმცოდნეობის, აგროქიმიურ და მელიორაციის სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტთან. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 75.