laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
იდიოტი (რომანი)

„იდიოტი“ (რუს. Идиот) — რუსი მწერლის ფიოდორ დოსტოევსკის რომანი, რომელიც გამოიცემოდა 1868-1869 წლებში, ჟურნალ „რუსეთის მაცნეში“. წიგნი თარგმნილია მრავალ ენაზე, მათ შორის ქართულადაც, რუსუდან ქებულაძის მიერ. რომანის მთავარი გმირი, ოცდაექვსი წლის თავადი ლევ მიშკინი შვეიცარიის ერთ-ერთ სანატორიუმში გატარებული რამდენიმე წლის შემდეგ რუსეთში ბრუნდება. გულუბრყვილობისა და ბუნებრივი ხასიათის გამო სანქტ-პეტერბურგის საზოგადოება მას შეიძულებს. მოულოდნელად იგი აღმოჩნდება კოხტად შენახული ქალისა (ნასტასია) და სათნო, კოხტა ახალგაზრდა გოგოს (აგლაია) ბრძოლის ცენტრში; ბრძოლა მისი სიყვარულის მოსაპოვებლად მიმდინარეობს. საუბედუროდ, მიშკინის ზედმეტი გულკეთილობა აჩქარებს უბედურებას; რჩება ისეთი შთაბეჭდილება, რომ მსოფლიოს ფული, ძალაუფლება, და სექსუალური დამორჩილება განაგებს, სანატორიუმი ალბათ ერთადერთ ადგილად რჩება, სადაც სიწმინდის შენარჩუნებაა შესაძლებელი. მიშკინი განასახიერებს „შედარებით მშვენიერ კაცს“, სახელდობრ ქრისტეს. „ზემოდან მოვლენილი“, შვეიცარიის მთებიდან რუსეთში, ის ფიზიკურად ქრისტეს წააგავს: საშუალოზე ოდნავ მაღალი, ძალიან ქერა, თხელი თმა, ჩაცვენილი ლოყები და თხელი, თითქმის მთლად თეთრი წვერი. გარდა იმისა, რომ ქრისტეს ჰგავს, მიშკინი მასწავლებელია, ცოდვათა მომნანიებელი და უცნაური უცხო ადამიანია. მისთვის უცხოა ისეთი თვისებები, როგორებიცაა სიხარბე და შური. იმ გარემოსგან განსხვავებით, რომელშიც ცხოვრობს, მისთვის არანაირი ღირებულება არ გააჩნია მის უფლებას ფულსა და ძალაუფლებაზე. თანაგრძნობას ის სიძულვილის, სიყვარულის ან სისასტიკის გარეშე განიცდის. მისი ურთიერთობა ცოდვილ მარიასთან ცხადადაა შთაგონებული ქრისტესა და მარია მაგდალინელის ურთიერთობით. ყოველივე ამ განსხვავებული თვისების გამო, მას „იდიოტს“ ეძახიან. „იდიოტი“ — Project Gutenberg-ზე (ევა მარტინის თარგმანი) „იდიოტი“ რუსულად ↑ Frank 1997, pp. 241–363. sfn error: no target: CITEREFFrank1997 (help) ↑ Kjetsaa 1989, pp. 274–309. sfn error: no target: CITEREFKjetsaa1989 (help)
პრესპა

პრესპა — ორი მტკნარი ტბის სახელწოდება ევროპის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. პრესპა მდებარეობს ბალკანეთის ნახევარკუნძულის დასავლეთ ნაწილში, ალბანეთის, საბერძნეთისა და მაკედონიის სახელმწიფოების საზღვარზე. მოქცეულია მთათაშორის ქვაბულში, 853 მ სიმაღლეზე. ტბის საერთო ფართობია 273 კმ². აქედან მაკედონიაზე მოდის 84.8 კმ², საბერძნეთსა და ალბანეთზე 38.8 კმ². ტბაში მდებარეობს კუნძული გოლემ-გრადი. აღნიშნული ტბები ტექტონიკურ ტბებს შორის ზღვის დონიდან ბალკანეთში ყველაზე მაღლა ვრცელდებიან. სიღრმე 54 მ-მდე. ჩრდილოეთ და აღმოსავლეთ ნაპირები დამრეცია და სუსტადაა დანაწევრებული, სამხრეთი და დასავლეთი — ციცაბო, ღრმადაა შეჭრილი ყურეები. დაახლოებით 1 მ სიგრძის ფშანით დაკავშირებულია მიკრი-პრესპის წყალმარჩხ ტბასთან, მიწისქვეშა ნაკადებით — ოჰრიდის ტბასთან, რომელიც პრესპაზე 158 მეტრით დაბლა მდებარეობს. დონეების წლიური რყევა 1,5-2 მ. განვითარებულია თევზჭერა. გამოიყოფა ორი ტბა: დიდი პრესპა — გაყოფილია ალბანეთს, საბერძნეთსა და მაკედონიას შორის და პატარა პრესპა, რომელიც თავის მხრივ, გაყოფილია საბერძნეთსა (43.5 კმ²) და ალბანეთს (3.9 კმ²) შორის. საბერძნეთის ტბების სია შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „პრესპა“ ვიკისაწყობში. პრესპა — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული) ↑ Thomas Wilke, Risto Väinolä, Frank Riedel (2009), Patterns and Processes of Speciation in Ancient Lakes: Proceedings of the Fourth Symposium on Speciation in Ancient Lakes, Berlin, Germany, September 4-8, 2006 (Developments in Hydrobiology), p. 107, Springer, ISBN 1402095813
გოლემ-გრადი

გოლემ-გრადი (მაკედ. Голем Град; ცნობილია ასევე როგორც გველის კუნძული) — პატარა კუნძული მაკედონიის რესუბლიკაში. ფართობი 18 ჰა. გოლემ-გრადი მდებარეობს პრესპის ტბაში, საბერძნეთისა და ალბანეთის სახელმწიფო საზღვრებიდან რამდენიმე კილომეტრში. გოლემ-გრადი რამდინიმე უძველესი ნანგრევისა და ეკლესიის კერაა. კუნძულზე გვხვდება ცხოველთა სხვადასხვა სახეობა, მათ შორის გველები. 2008 წლის აგვისტოში კუნძული გაიხსნა ტურისტებისთვის. კუნძულის ფართობი შეადგენს სულ რაღაც 18 ჰა-ს. სიგრძე 600 მ, ხოლო სიგანე 350 მ. XX საუკუნის შუა წლების შემდეგ კუნძული დაუსახლებელია, მას შემდეგ რაც კუნძული საბოლოოდ დატოვეს ბერ-მონაზვნებმა. კუნძულზე მისვლა მხოლოდ ნავებითაა შესაძლებელი. გოლემ-გრადთან ყველაზე ახლოს დასახლებული პუნქტია სოფელი კონსკო. პრესპა გოლემ-გრადი დაარქივებული 2011-07-07 საიტზე Wayback Machine. ↑ 1.0 1.1 1.2 Macedonian Information Centre ↑ Culture in MK ↑ Balkan Travellers. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2008-09-01. ციტირების თარიღი: 2011-09-21.
დემპო

დემპო (ინდონ. Gunung Dempo) — მოქმედი ვულკანი ინდონეზიაში, კუნძულ სუმატრის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, ბარისანის ქედზე. სიმაღლე 3173 მ. ძლიერი ამოფრქვევა მოხდა 1908 და 1994 წლებში. უკანასკნელი ამოფრქვევა კი 2009 წლის იანვარში დაფიქსირდა. დემპო სტრატოვულკანია. გააჩნია 7 ვულკანური კრატერი, რომელთა შორის ტბებია გაბნეული. ყველაზე დიდი ტბის დიამეტრი შეადგენს 400 მეტრს. ინდონეზიის ვულკანების სია დემპო — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური) ↑ Global Volcanism Program, Smithsonian Institution. Retrieved 2006-12-28.. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2009-01-26. ციტირების თარიღი: 2011-09-21.
სეუტა

სეუტა (ესპ. Ceuta) — ესპანეთის ავტონომიური ქალაქი ჩრდილოეთ აფრიკაში, ნახევარანკლავი მაროკოს ხმელთაშუა ზღვის სანაპიროზე, გიბრალტარის სრუტის აღმოსავლეთ ნაწილში. მაროკო ქალაქს თავის ტერიტორიად თვლის და ითხოვს მის დაბრუნებას. ფართობი — 19 კმ². მოსახლეობა 85 ათასი, ძირითადად არაბები, ბერბერები, ესპანელები, ფრანგები. ქალაქში მოქმედებს სამხედრო და თევზსაჭერი ნავსადგურები. ქალაქი დაარსდა ძვ. წ. VI საუკუნეში. ფინიკიელთა კოლონია შემდგომში დაიკავეს კართაგენელებმა, ბერძნებმა, რომაელებმა, პორტუგალიელებმა (1415), ესპანელებმა (1580). 1663 წელს პორტუგალია-ესპანეთის კავშირის დაშლის შემდეგ მოსახლეობის იდენტიფიკაციის საფუძველზე ქალაქი ესპანეთს დარჩა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 304. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: სეუტა Ceuta, ტურისტული მეგზური ვიკივოიაჟზე სუეტის მთავრობის ოფიციალური საიტი (ესპანური) ↑ National Statistics Institute Municipal Register of Spain of 2023 — 2023. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q845937"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q123821811"></a> ↑ https://github.com/eggert/tz/blob/4de3033da52270e149de85d2256bdb9ca3b9fc92/zone1970.tab#L146
ბურჰანუდინ რაბანი

ბურჰანუდინ რაბანი (დარი: برهان الدين رباني — Burhânuddîn Rabbânî; 1940 — 20 სექტემბერი 2011) — ავღანეთის პრეზიდენტი 1992- 2001 წლებში. 1996 წელს თალიბების მიერ ქაბულის აღების შემდეგ რეალურად აღარ ასრულებდა პრეზიდენტის უფლებამოსილებას, თუმცა საერთაშორისო თანამეგობრობის მიერ აღიარებული იყო ქვეყნის კანონიერ მმართველად. სიკვდილამდე ასრულებდა ავღანეთის მშვიდობის უმაღლესი საბჭოს თავმჯდომარის მოვალეობას. მოკლეს 2011 წლის 20 სექტემბერს საკუთარ სახლთან. ავღანეთის პრეზიდენტი Burhanuddin Rabbani, President of the Islamic State of Afghanistan Biography დაარქივებული 2011-08-23 საიტზე Wayback Machine. Afghanistan's Powerbrokers: Burhanuddin Rabbani Ex-Afghan President Burhanuddin Rabbani Killed In Suicide Attack დაარქივებული 2011-09-24 საიტზე Wayback Machine. ↑ მოკლულია ავღანეთის მშვიდობის უმაღლესი საბჭოს თავმჯდომარე ↑ ავღანეთის ექს-პრეზიდენტი ბურხანუდინ რაბანი საკუთარ სახლთან მოკლეს
ვარლამ ვაშალომიძე

ვარლამ ვაშალომიძე (დ. 1896, ვანისქედი — გ. 5 სექტემბერი, 1987 იქვე) — ქართველი მომღერალი, გურული ხალხური სიმღერების შემსრულებელი, აქართველოს კულტურის დამსახურებული მოღვაწე. ვარლამ ვაშალომიძემ სიმღერა ოჯახში ისწავლა. მისი მშობლები, არტემი და პელაკი მომღერლები იყვნენ და სხვადასახვა ინსტრუმენტებზეც უკრავდნენ. ოჯახში ჰქონდათ ჩონგური, ქართული გარმონი და დაირა. 1916 წელს გაიწვიეს ჯარში. 1925 წლიდან ამეცადინებდა სასოფლო გუნდს. 1928 წელს ვარლამ სიმონიშვილმა ის ეთნოგრაფიულ ანსამბლში მიიწვია. ეს ანსამბლი წარმატებით გამოვიდა 1934 წელს თბილისში გამართულ ამიერკავკასიის ხალხთა ოლიმპიადაზე. 1934 წლიდან ვარლამ ვაშალომიძე სათავეში ედგა სოფელ მთისპირის საკოლმეურნეო გუნდს. 1937 წელს მან მონაწილეობა მიიღო მოსკოვში გამართულ ქართული ლიტერატურისა და ხელოვნების დეკადაზე კირილე პაჭკორიას გუნდში. 1957 წლიდან მღეროდა ვლადიმერ ერქომაიშვილის „შვიდკაცაში“. 1963 წლიდან კი მისი ინიციატივით ჩამოყალიბდა უხუცეს გურულ მომღერალთა ანსამბლი „დილა“, რომელსაც თავადვე ჩაუდგა სათავეში. ეს იყო ვარლამ სიმონიშვილის საუკეთესო მოწაფეთა ახალი გაერთიანება. ვარლამ ვაშალომიძე მაღალ ხმას მღეროდა, როგორც ანსამბლურ, ასევე ტრიოთი შესასრულებელ სიმღერებში. 1980 წელს სოფელში აღინიშნა მისი იუბილე და მიენიჭა საქართველოს კულტურის დამსახურებული მოღვაწის წოდება. ვარლამ ვაშალომიძე დაკრძალულია ვანისქეში, ეკლესიის სასაფლაოზე. ხასანბეგურა ვარლამ ვაშალომიძის გუნდის შესრულებით საბჭოთა პრესა ვარლამ ვაშალომიძის შესახებ
მიხეილ ვაშაკიძე

მიხეილ ალექსანდრეს ძე ვაშაკიძე (დ. 15 აგვისტო [ახ. სტ. 28 აგვისტო], 1909, დიდი ჯიხაიში, ახლანდ. სამტრედიის მუნიციპალიტეტი, — გ. 27 ნოემბერი, 1956, აბასთუმანი) — ქართველი ასტროფიზიკოსი. ფიზიკა-მათემატიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1951), პროფესორი (1954). დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფიზიკა-მათემატიკის ფაკულტეტი (1932). 1936–1956 წლებში მუშაობდა საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის აბასთუმნის ასტროფიზიკურ ობსერვატორიაში. წამოაყენა ვარსკვლავთა სივრცული განაწილების შესწავლის ახალი მოხერხებული მეთოდი, რომელიც ცნობილია ვაშაკიძე-ოორტის მეთოდის სახელწოდებით. შეადგინა გარეგალაქტიკური ნისლეულებისა და გრძელპერიოდიანი ცეფეიდების ფერის მაჩვენებელთა კატალოგი, რის საფუძველზეც გამოიკვლია სინათლის ვარსკვლავთშორისი შთანთქმა. შეისწავლა მზის გვირგვინისა და ნისლეულების გამოსხივების პოლარიზაცია, აღმოაჩინა კიბორჩხალსახის ნისლეულის გამოსხივების ძლიერი არასითბური ბუნება. დაჯილდოებულია „საპატიო ნიშნის“ ორდენითა და მედლებით. მისი სახელი მიაკუთვნეს მთვარის ჩრდილოეთ ნახევარსფეროს უკანა მხარის ერთ-ერთ კრატერს. ვაშაკიძე-ოორტის მეთოდი დოლიძე ნ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. 198.
Medium, Rare & Remastered

Medium, Rare & Remastered — ირლანდიური როკ-ჯგუფ U2-ს კომპილაციური ალბომი, გამოცემული 2009 წელს. გამოცემა დამზადდა სპეციალურად ჯგუფის ოფიციალური საიტის რეგისტრირებული მომხმარებლებისათვის. ალბომში შეტანილია სხვადასხვა იშვიათი სიმღერა და b-გვერდი ჯგუფის სინგლებიდან. ალბომის გარეკანზე გამოყენებულია პროექტის Passengers პერიოდის ფოტოსურათი. ორიგინალურ სურათზე ასევე გამოსახული იყო პროდიუსერი ბრაიან ინო, მაგრამ მისი გამოსახულება ამ გარეკნისათვის ამოიღეს. ყველა სიმღერის ავტორი — U2. სიმღერის Smile ავტორები - U2 და საიმონ კერმოდი; Beautiful Ghost/Introduction to Songs of Experience, ტექსტი - უილიამ ბლეიკი; Jesus Christ - ვუდი გათრი. ყველა სიმღერის ავტორი — U2. Neon Lights - კარლ ბარტოსი, რალფ ჰიუტერი და ფლორიან შნაიდერი. ბონო – ვოკალი The Edge – გიტარა, ვოკალი ადამ კლეიტონი – ბას გიტარა ლარი მალენი – დასარტყმელი საკრავები, პერკუსია ↑ http://www.allmusic.com/album/medium-rare-remastered-mw0001753569
ეთვალისი

ეთვალისი — სოფელი საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის დუშეთის მუნიციპალიტეტში (ადმინისტრაციული ერთეული ჟინვალი). მდებარეობს მდინარე არაგვის მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 1115 მ სიმაღლეზე. ქალაქ დუშეთიდან დაშორებულია 17 კილომეტრით. ეთვალისი მოიხსენიება ვახუშტი ბატონიშვილის (XVIII ს.) ბაზალეთის მხარის სოფელთა სიაში. 1865 წელს ეთვალისი შედიოდა დუშეთის უბნის არანისის სასოფლო თემში და ცხოვრობდა 17 კომლი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 10 ადამიანი. გვასალია ჯ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. ?. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 6 სექტემბერი 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
ზემო ხორხი

ზემო ხორხი — სოფელი საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის დუშეთის მუნიციპალიტეტში. ჟინვალის სადაბო თემი. მდებარეობს გუდამაყრის ქედის აღმოსავლეთ კალთაზე, მდინარე ხორხის (მთიულეთის არაგვის მარცხენა შენაკადი) ზემოთში. ზღვის დონიდან 1440 მ სიმაღლეზე. ქალაქ დუშეთიდან დაშორებულია 30 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 22 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 512. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 6 სექტემბერი 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
სამკურნალო რეცეპტები

„სამკურნალო რეცეპტები“, XVIII—XIX საუკუნეების სამედიცინო ძეგლი, რომლის ავტორია დავით ბაგრატიონი (გიორგი XIII-ის უფროსი ვაჟი). ძეგლი შედგენილია რუსულ, ქართულ და ლათინური წყაროების საფუძველზე. ტექსტი დაყოფილია თავებად და დალაგებულია ანბანზე დაავადებების მიხედვით (მაგ., ანტონის ცეცხლისათვის..., ბუასილისათვის... და ა. შ.). თითოეულ დაავადებას ახლავს სათანადო რეცეპტი. „სამკურნალო რეცეპტები“ გავრცელებული იყო საქართველოში ხელნაწერების სახით; დღემდე შემონახულია 7 ხელნაწერი ვარიანტი, მათ შორის 4 ინახება საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის ხელნაწერთა ინსტიტუტში, 2 — თელავში; 1 — სანქტ-პეტერბურგში მ. სალტიკოვ-შჩედრინის სახელობის ბიბლიოთეკაში. შენგელია მ., დავით ბაგრატიონი და გარდამავალი ხანის ქართული მედიცინა, მის წგნ.: ეტიუდები ქართული მედიცინის ისტორიიდან, თბ., 1963; შენგელია მ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 18.
ქვემო ხორხი

ქვემო ხორხი — სოფელი საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის დუშეთის მუნიციპალიტეტში. ჟინვალის სადაბო თემში. მდებარეობს გუდამაყრის ქედის აღმოსავლეთ კალთაზე, მდინარე ხორხის ხეობაში, ზღვის დონიდან 1200 მ სიმაღლეზე. ქალაქ დუშეთიდან დაშორებულია 52 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 13 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 517. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 6 სექტემბერი 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
სონდისველა

სონდისველა — სოფელი საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის დუშეთის მუნიციპალიტეტში. ჟინვალის სადაბო თემში. მდებარეობს მდინარე ხორხის (მთიულეთის არაგვის მარცხენა შენაკადი) ხეობაში, ზღვის დონიდან 1000 მ სიმაღლეზე. ქალაქ დუშეთიდან დაშორებულია 27 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 16 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 473-474. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 6 სექტემბერი 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2016-09-30.
ჯორდანო ბრუნოს ქანდაკება

ჯორდანო ბრუნოს ქანდაკება — გამოჩენილი იტალიელი ასტრონომის, ფილოსოფოსისა და პოეტის – ჯორდანო ბრუნოს – ქანდაკება იტალიაში, ქალაქ რომში, რომელიც აღმართულია იმავე ადგილზე, სადაც ჯორდანო ბრუნო დაწვეს. ქანდაკების აღმართვამ გამოიწვია დაპირისპირება რომის კათოლიკურ ეკლესიასა და თავისუფალ მასონებს შორის. 1884 წლის 20 აპრილს რომის პაპმა ლეო XIII-ემ გამოაქვეყნა ენციკლიკა Humanum Genus, რომელშიც დაგმო თავისუფალი მასონები და მათი იდეოლოგია. ამის საპასუხოდ მასონებმა გადაწყვიტეს კათოლიკური ეკლესიის მიერ ერეტიკოსად გამოცხადებული ჯორდანო ბრუნოს ძეგლის აღმართვა იმავე ადგილას, სადაც იტალიელი მოაზროვნე სიკვდილით დასაჯეს 1600 წელს. ქანდაკების შექმნა შესთავაზეს ეტორე ფერარას, რომელსაც ამავე დროს ეკავა აპენინის ნახევარკუნძულზე ერთადერთი მოქმედი მასონური ლოჟის — „იტალიის დიდი აღმოსავლეთის“ მაგისტრის თანამდებობა. ქანდაკების აღმართვას მოჰყვა დაპირისპირება მის მომხრეებსა და მოწინააღმდეგეებს შორის — რომის მუნიციპალური საბჭოს წევრთა უმრავლესობა ეწინააღმდეგებოდა ჯორდანო ბრუნოს ქანდაკების აღმართვას, თუმცა აღმართვის წინააღმდეგ მიმართულმა წარუმატებელმა ინტრიგებმა გამოიწვიეს იტალიის მოსახლეობისა და რამდენიმე ევროპელი საზოგადო მოღვაწის უკმაყოფილებლობა და აღშფოთება. რომის უნივერსიტეტში, რომლის პროფესორთა უმრავლესობა მხარს უჭერდა ქანდაკების აღმართვას, შეწყდა ლექციები და სტუდენტებს მიეცათ საშუალება ღიად გამოეხატათ უკმაყოფილება იმ პროფესორებით, რომლებიც შედიოდნენ მუნიციპალურ საბჭოში და ხელს უშლიდნენ ქანდაკების აღმართვას. მიუხედავად იმისა, რომ ეტორე ფერარამ ქანდაკება უსასყიდლოდ შექმნა, კამპო დელ ფიორიზე მისი აღმართვა მხოლოდ შექმნიდან ათი წლის შემდეგ მოხერხდა. ქანდაკება ოფიციალურად გაიხსნა 1889 წლის 9 ივნისს, მასონური, სამეცნიერო, საზოგადო და სხვა ორგანიზაციების წარმომადგენლების თანდასწრებით. აღმართვიდან ერთი წლის შემდეგ, 1890 წელს, პაპმა ლეო XIII-ემ გამოაქვეყნა ახალი ენციკლიკა - Ab Apostolici, რომელშიც გააფრთხილა იტალია მასონების ზეგავლენაზე და მოუწოდა მათ დაშლისკენ.. დღეისათვის კამპო დელ ფიორიზე აღმართული ქანდაკება არის ათეისტებისა და „Libero pensatore“-თა შეკრების ადგილი. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „კამპო დეი ფიორი“ ვიკისაწყობში. ↑ ევროპული ალმანაქი, მოსკოვი: გამომცემლობა, 1990. ↑ 2.0 2.1 იულიუს ანტონოვსლკი, თავი 6 // ჯორდანო ბრუმი: მისი ცხოვრება და ფილოსოფიური მოღვაწეობა, 1891. — გვ. 80 ((რუსული)Жизнь замечательных людей (1890—1924)). ↑ Eugen Lennhoff, Oskar Posner, Dieter A. Binder: Internationales Freimaurer-Lexikon. 5. überarbeitete Auflage. Herbig Verlag. ISBN 978-3-7766-2478-6 ↑ Paula Findlen, «A Hungry Mind: Giordano Bruno, Philosopher and Heretic» დაარქივებული 2008-12-04 საიტზე Wayback Machine. , The Nation, September 10, 2008. «Campo de' Fiori was festooned with flags bearing Masonic symbols. Fiery speeches were made by politicians, scholars and atheists about the importance of commemorating Bruno as one of the most original and oppressed freethinkers of his age.» Accessed on 19 September 2008
სწროფავი

სწროფავი — სოფელი საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის დუშეთის მუნიციპალიტეტში. ჟინვალის სადაბო თემში. მდებარეობს ხორხის ქედის აღმოსავლეთ კალთაზე, მდინარე ფშავის არაგვის მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 1000 მ სიმაღლეზე. ქალაქ დუშეთიდან დაშორებულია 20 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 2 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 628. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 6 სექტემბერი 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2016-09-30.
უბანი (დუშეთის მუნიციპალიტეტი)

უბანი — ნასოფლარი საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის დუშეთის მუნიციპალიტეტში. ჟინვალის სადაბო თემში. მდებარეობს გუდამაყრის ქედის აღმოსავლეთ კალთაზე, მდინარე ხორხის (ჩაედინება ჟინვალის წყალსაცავში) ნაპირებზე, ზღვის დონიდან 1200 მ სიმაღლეზე. ქალაქ დუშეთიდან დაშორებულია 50 კილომეტრით. 1 კილომეტრში მდებარეობს სოფელი სონდისველა. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში არავინ ცხოვრობს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 96. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 6 სექტემბერი 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2016-09-30.
ფუძნარი

ფუძნარი — სოფელი საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის დუშეთის მუნიციპალიტეტში. ჟინვალის სადაბო თემში. მდებარეობს ქართლის ქედის დასავლეთ კალთაზე, მდინარე ბოდავისხევის (არაგვის სისტემა) ზემოთში. ზღვის დონიდან 1200 მ სიმაღლეზე. ქალაქ დუშეთიდან დაშორებულია 20 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 3 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 436. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 6 სექტემბერი 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2016-09-07.
უბანი

უბანი შესაძლოა აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ქვემოთ ჩამოთვლილთაგან: უბანი — ქალაქის, დაბის ან სოფლის ნაწილი; უბანი (დუშეთის მუნიციპალიტეტი) — სოფელი დუშეთის მუნიციპალიტეტში, ჟინვალის თემში. უბანი (ხევსურეთის თემი) — სოფელი დუშეთის მუნიციპალიტეტში, ხევსურეთის თემში. იხილეთ აგრეთვე უ-ბანი — მეტროპოლიტენების სახელწოდება გერმანიასა და ავსტრიაში.
უ-ბანი

უნტერგრუნდბანი (გერმ. Untergrundbahn, მიწისქვეშა გზა), შემოკლებით უ-ბანი (გერმ. U-Bahn) — ექვსი მეტროპოლიტენის სახელწოდება გერმანულენოვან ქვეყნებში: ბერლინის მეტროპოლიტენი ფრანკფურტის მეტროპოლიტენი ჰამბურგის მეტროპოლიტენი მიუნხენის მეტროპოლიტენი ნიურნბერგის მეტროპოლიტენი ვენის მეტროპოლიტენი
ხარტიშო

ხარტიშო — სოფელი საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის დუშეთის მუნიციპალიტეტში. ჟინვალის სადაბო თემი. მდებარეობს ქართლის ქედის დასავლეთ კალთაზე. ზღვის დონიდან 1360 მ სიმაღლეზე. ქალაქ დუშეთიდან დაშორებულია 36 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 16 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 440. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 6 სექტემბერი 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
ხირაუშა

ხირაუშა — ნასოფლარი საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის დუშეთის მუნიციპალიტეტში. ჟინვალის სადაბო თემი. მდებარეობს გუდამაყრის ქედის აღმოსავლეთ კალთაზე, მდინარე ხორხის (ერთვის ჟინვალის წყალსაცავს) ნაპირას. ზღვის დონიდან 1400 მ სიმაღლეზე. ქალაქ დუშეთიდან დაშორებულია 50 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში არავინ ცხოვრობს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 484. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 6 სექტემბერი 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-09-19. ციტირების თარიღი: 2012-07-05.
სამკურნალო წიგნი - კარაბადინი

„სამკურნალო წიგნი — კარაბადინი“ — XV საუკუნის სამედიცინო ძეგლი, რომლის ავტორია ზაზა ფანასკერტელ-ციციშვილი. წიგნი 2 ტომად არის შედგენილი და მასში საკმაო სიზუსტითაა განხილული მედიცინის თეორიული და პრაქტიკული საკითხები, აღწერილია დაავადებათა გამოცნობის ხერხები, ობიექტური გასინჯვის მეთოდები, ავადმყოფთა გამოკვლევის უაღრესად რაციონალური სქემა. კარგად არის გაშუქებული სამკურნალო საშუალებათა სხვადასხვა ფორმა, მკურნალობის მრავალნაირი მეთოდი. განხილულია ადამიანის ანატომიის და ფიზიოლოგიის ძირითადი საკითხები, მოცემულია ფსიქიკის მატერიალური გაგების ელემენტები, ტვინი აღიარებულია გარემოს შეცნობის ორგანოდ. ავტორი უარყოფს ფსიქიკურ დაავადების მისტიკური ბუნებას და მიიჩნევს მას ტვინის ორგანულ დაავედებად, რომელიც საჭიროებს მკურნალობას წამლებით და არა მაგიურ-რელიგიური რიტუალებით. „სამკურნალო წიგნი — კარაბადინი“ შუა საუკუნეების ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი წყაროა როგორც სამედიცინო-ბიოლოგიურ, ისე ქართული საზოგადოებრივი და ფილოსოფიური აზროვნების ისტორიისათვის. შენგელია მ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 18.
მიხეილ ამირაჯიბი

მიხეილ ქაიხოსროს ძე ამირაჯიბი (დ. 2 სექტემბერი, 1833 ― გ. 25 ნოემბერი, 1903, თბილისი) — რუსეთის არმიის გენერალ-ლეიტენანტი (1899). სამხედრო სამსახური დაიწყო თბილისის გრენადერთა პოლკში რიგით ჯარისკაცად (1851). ყირიმის ომის (1853–1856) დროს კავკასიის ფრონტზე ოსმალეთის წინააღმდეგ მონქწილეობდა ს. ბაიანდურის, ბაშკადიკლარისა და ყარსის ბრძოლებში. 1877 წელს ამირაჯიბი დაინიშნა ელიზავეტპოლის (ახლანდელი განჯა) 156-ე პოლკის მეთაურად. ამირაჯიბმა განსაკუთრებით გამოიჩინა თავი რუსეთ-ოსმალეთის 1877–1878 ომის დროს, იერიშით აიღო გელიავერდის სიმაღლეები, რამაც განაპირობა არდაჰანის დაცემა. თავი ისახელა დევე-ბოინუსთან ბრძოლაში. 1877 ამირაჯიბმა გენერალ-მაიორის ჩინი მიიღო. 1893 წელს იგი 39-ე ქვეითი დივიზიის უფროსად დაინიშნა, 1899 წლიდან, გენერალ-ლეიტენანტის ჩინით - კავკასიის I საარმიო კორპუსის მეთაურად. ამირაჯიბი დაჯილდოებული იყო მრავალი საბრძოლო ორდენითა და მედლით. მაგრაქველიძე რ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 397.