laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
გერმანიის ჩემპიონები ფეხბურთში

გერმანიის ჩემპიონები ფეხბურთში — გერმანიის უმაღლესი საფეხბურთო ლიგის გამარჯვებულები, რომელსაც 1963 წლიდან ბუნდესლიგა ეწოდება. პირველი გათამაშება ჩატარდა 1903 წელს. ჩემპიონატი ორჯერ შეწყდა — პირველად 1915–1919 წლებში, ხოლო მეორედ 1945–1947 წლებში. მეორე მსოფლიო ომში დამარცხების შემდეგ, გამარჯვებულმა სახელმწიფოებმა მოახდინეს გერმანიის ოკუპაცია, რის შედეგად წარმოიშვა ორი გერმანული სახელმწიფო. შეიქმნა ორი საფეხბურთო ჩემპიონატი. 1945 წლამდე ჩატარებული ჩემპიონატების ტრადიცია გაგრძელდა გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკაში, რომლის ჩემპიონატი 1963 წელს გადაკეთდა ბუნდესლიგად, ხოლო გერმანიის დემოკრატიულმა რესპუბლიკამ საკუთარი ჩემპიონატის ჩატარება დაიწყო. 1990 წელს გერმანიის გაერთიანების შემდეგ, ორი საფეხბურთო ჩემპიონატი გაერთიანდა და გდრ-ის კლუბებმა ბუნდესლიგაში განაგრძეს ასპარეზობა. ყველაზე მეტჯერ ჩემპიონატი მოგებული აქვს მიუნხენის ბაიერნს, რომელიც 28-ჯერ გახდა ქვეყნის ჩემპიონი. მას 9 ტიტულით ნიურნბერგი მოსდევს, მესამე ადგილზე კი ბორუსია დორტმუნდია 8 ტიტულით. გერმანიის დემოკრატიული რესპუბლიკის საფეხბურთო ჩემპიონატი (West) Germany - List of Champions.
ესპანეთის ჩემპიონები ფეხბურთში

ესპანეთის ჩემპიონები ფეხბურთში არიან ესპანეთის უმაღლესი საფეხბურთო ლიგის გამარჯვებულები, რომელსაც ეწოდება პრიმერა დივიზიონი. ჩემპიონატი 1929 წლიდან ტარდება. ყველაზე მეტჯერ ჩემპიონატი მოგებული აქვს „რეალ მადრიდს“, რომელიც 33-ჯერ გახდა ქვეყნის ჩემპიონი. მას 25 ტიტულით „ბარსელონა“ მოყვება. Spain - List of Champions
კოსტეშტი (იალოვენის რაიონი)

კოსტეშტი (რუმ. Costeşti) — სოფელი მოლდოვაში, იალოვენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 154 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 11 128 ადამიანს შეადგენდა. მოლდოვის ადმინისტრაციული დაყოფა იალოვენის რაიონი მოლდოვის მოსახლეობის 2004 წლის აღწერის მონაცემები
კერბუნა

კერბუნა (რუმ. Cărbuna) — სოფელი მოლდოვაში, იალოვენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 96 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 140 ადამიანს შეადგენდა. მოლდოვის ადმინისტრაციული დაყოფა იალოვენის რაიონი მოლდოვის მოსახლეობის 2004 წლის აღწერის მონაცემები
მალკოჩი (იალოვენის რაიონი)

მალკოჩი (რუმ. Malcoci) — სოფელი მოლდოვაში, იალოვენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 178 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 2 448 ადამიანს შეადგენდა. მოლდოვის ადმინისტრაციული დაყოფა იალოვენის რაიონი მოლდოვის მოსახლეობის 2004 წლის აღწერის მონაცემები
მილეშტი-მიჩი

მილეშტი-მიჩი (რუმ. Mileştii Mici) — სოფელი მოლდოვაში, იალოვენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 140 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 693 ადამიანს შეადგენდა. მოლდოვის ადმინისტრაციული დაყოფა იალოვენის რაიონი მოლდოვის მოსახლეობის 2004 წლის აღწერის მონაცემები
მილეშტი-ნოი

მილეშტი-ნოი (რუმ. Mileștii Noi) — სოფელი მოლდოვაში, იალოვენის რაიონში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 48 მეტრზე. 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 546 ადამიანს შეადგენდა. მოლდოვის ადმინისტრაციული დაყოფა იალოვენის რაიონი მოლდოვის მოსახლეობის 2004 წლის აღწერის მონაცემები
ნიდერლანდების ჩემპიონები ფეხბურთში

ნიდერლანდების ჩემპიონები ფეხბურთში არიან ნიდერლანდების უმაღლესი საფეხბურთო ლიგის გამარჯვებულები.
პორტუგალიის ჩემპიონები ფეხბურთში

პორტუგალიის ჩემპიონები ფეხბურთში არიან პორტუგალიის უმაღლესი საფეხბურთო ლიგის გამარჯვებულები. პორტუგალიის ყველა ჩემპიონი ქვეყნის ორი უდიდესი ქალაქის ლისაბონის და პორტუს წარმომადგენელია, ამ ორი ქალაქის საფეხბურთო გუნდები — პორტუული პორტუ და ლისაბონური ბენფიკა და სპორტინგი არიან ისტორიული კონკურენტები და ძირითადად სწორედ ამ გუნდებს შორის თამაშდება ჩემპიონის ტიტული, მათ გარდა კი ჩემპიონის ტიტული ასევე პორტუულ ბოავიშტას და ლისაბონურ ბელენენსეშს აქვთ მოპოვებული. ჩემპიონატის ისტორიის განმავლობაში მხოლოდ სამჯერ მოხდა შემთხვევა, როდესაც ამ ხუთეულის გარდა სხვა გუნდმა მოახერხა ორ საუკეთესოს შორის მოხვედრა. პორტუგალიის პრიმეირა ლიგა
ნიკოლოზ მეხუზლა

ნიკოლოზ მეხუზლა (დ. 1855, გურიანთა — გ. 15 იანვარი, 1892, უჩხუბი) — ქართველი ფირალი. დაიბადა ღარიბი ყმა-გლეხის ოჯახში დაახლოებით 1855-56 წლებში. იყო საშუალო სიმაღლის სქელი კაცი. იცვამდა ჩაქურასა და წუღა-მესტს, იხურავდა ყაბალახს, ატარებდა წვერს. იარაღად ხმარობდა ბერდენას, ორპირიან თოფს და სატევარს. სხვადასხვა დროს მუშაობდა ვაჭართან შეკვეთილში, 1886 წლიდან მუშაობდა მანთაშევის ქარხანაში ბათუმში. შემდეგ მიატოვა სამუშაო და კონტრაბანდისტობას მიჰყო ხელი, დადიოდა ოსმალეთში, კარგად ისწავლა თურქული ენა. კონტრაბანდისტობისთვის დაიჭირეს, მაგრამ გაიქცა, გვარი შეიცვალა, გუჯაბიძე დაირქვა და გურიაში დაბრუნდა და სოფლის საქმიანობაში ჩაება, მაგრამ ოჯახის სამყოფს მაინც ვერ შოულობდა. ციხეში ცილისწამების შედეგად მოხვდა 1884 წელს. იჯდა ბათუმის ციხეში სისონა დარჩიასთან ერთად. ბათუმიდან გადაიყვანეს ოზურგეთში, შემდეგ კი ქუთაისის ციხეში, სადაც წელიწადნახევარი დაჰყო. 1888 წლის თებერვალსა თუ მარტში მეხუზლა ციხიდან გაიქცა. 1892 წლის იანვარში მეხუზლა და ტარიელ დათუნაიშვილი აცანაში თავს დაესხნენ მღვდელ სილიბისტრო ჩხაიძეს და გაძარცვეს, გადაკვეთეს მდინარე სუფსა ნაგომართან და მიიმალნენ. 1892 წლის 15 იანვარს პოლიციის ბოქაულის თანაშემწე მგელაძე და დრუჟინის ოფიცერი გარდაფხაძე რამდენიმე ჯარისკაცით გავიდნენ ოზურგეთიდან. პირველი წავიდა უჩხუბში, ხოლო მეორე მელექედურში, სადაც ფირალების მოხმარებაში შემჩნეული სახლები უნდა გაეჩხრკათ. უჩხუბში მგელაძე დათა მაუჭაძის სახლში გადააწყდა დათუნაიშვილსა და მეხუზლას. ატყდა სროლა. მგელაძეს მიეშველა გარდაფხაძე მელექედურიდან, გამოიძახეს რაზმი ოზურგეთიდანაც. მეხუზლამ გაქცევა სცადა და ორი ადგილობრივი, მენაბდე და შაფაქიძე მოკლა. შაფაქიძე სოფლის ყოფილი მამასახლისი იყო, რომელმაც მეხუზლას შეპყრობა და თავის გამოჩენა გადაწყვიტა. მეხუზლამ ასევე დაჭრა დრუჟინის სამი ჯარისკაცი. მეხუზლამ გაიარა ორი-სამი ვერსი, მაგრამ დიდი თოვლის გამო გაქცევა მაინც ვერ მოახერხა და ის მოკლეს. მეხუზლა ცხემლისხიდში დაკრძალეს, თუმცა ნათესავებდმა ფარულად გადაასვენეს ბაილეთში. ნიკოლოზ მეხუზლას თავგადასავალი აისახა ხალხურ სიმღერაში „ფირალ ნიკოლოზ მეხუზლაზე“, სადაც პირველ პირშია მოთხრობილი მისი ცხოვრებისა და დაღუპვის შესახებ. ფირალი მახარაძე, ი. (2008). „გურული ფირალები“. თბილისი: „ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა“, გვ. 69-72. ISBN 978-9941-403-95-8.  ხინთიბიძე, ა. (1938). „გურული ფირალები“. თბილისი: საქართველოს სამხარეთმცოდნეო საზოგადოება, გვ. 39-51.  ↑ გაზეთი „ივერია“ N10 გვ. 1 1892 წ. ↑ გაზეთი „ივერია“ N16 გვ. 3 — 1892 წ.
ლუი მაიერი

ლუი ბარტ მაიერი (Louis Burt Mayer, დაბადებით ელიეზერ მაიერი; 4 ივლისი, 1882 - 29 ოქტომბერი, 1957) — ადრეული კინო-პროდიუსერი, ჰოლივუდის კინოსტუდია მეტრო-გოლდვინ-მაიერის თანადამფუძნებელი. მას მიაწერენ "ვარსკვლავთა სისტემის" შექმნას მეტრო-გოლდვინ-მაიერში სტუდიის ოქროს ხანის პერიოდში. მისი თქმით მისი მიზანი უფრო მეტი ვარსკვლავის მოკრება იყო ვიდრე ზეცაში არსებობდა. დაიბადა ებრაულ ოჯახში მინსკში, რუსეთის იმპერიაში (ამჟამად ბელარუსი). მისი ოჯახი გადასახლდა ნიუ-ბრუნსუიკში, კანადა, როდესაც ის სულ მცირე ასაკის იყო და მაიერმა სკოლა ამ ქალაქში დაამთავრა. მამამისს ჯართის ბიზნესი ჰქონდა და ლუი მამასთან მუშაობდა ვიდრე სრულწლოვანი გახდებოდა და ბოსტონში გადასახლდებოდა. 1907 წლის 28 ნოემბერს ჰავერჰილში, მასაჩუსეტსი, ლუი მაიერმა მისი პირველი კინოთეატრი გახსნა. რამდენიმე წელიწადში მას უკვე უდიდესი კინოთეატრების ქსელი ჰქონდა ახალ ინგლისში. 1916 წელს მაიერი რიჩარდ როულანდთან ერთად აფუძნებს მეტრო პიკჩერზ კორპორეიშენს ნიუ-იორკში. ჰოლივუდის ოფისი მოგვიანებით 1918 წელს გაიხსნა. მცირე ხანში მაიერმა პარტნიორი მიატოვა საკუთარი პროდიუსერული კომპანიის დასაწყებად, რომელსაც ლუი ბ. მაიერ პიკჩერზი დაარქვა. მოგვიანებით ბ. შულბერგს შეუამხანაგდა და კომპანიას მაიერ-შულბერგ სტუდიო დაერქვა. 1924 წელს მარკუს ლოუმ შეისყიდა მაიერს პიკჩერზი და გარიგების თანახმად მაიერი ახალი მეტრო-გოლდვინ-მაიერის მმართველი გახდა.
ვიტო ნიკოლიჩი

ვიტო ნიკოლიჩი (დ. 27 აპრილი, 1934, მოსტარი, იუგოსლავიის სამეფო — გ. 10 სექტემბერი, 1994, პოდგორიცა, მონტენეგრო) — მონტენეგროელი პოეტი და ჟურნალისტი. დაიბადა 1934 წელს მოსტარში (ამჟამად ბოსნია და ჰერცეგოვინა). მისი ოჯახი წარმოშობით ნიკშიჩიდან იყო, მოსტარში კი მამამისი მსახურობდა არმიაში. 1941 წელს დაბრუნდა ნიკშიჩში ოჯახთან ერთად. მეორე მსოფლიო ომის დროს დაეღუპა მამა და ძმა და 18 წლის შესრულებდამდე ცხოვრობდა ობოლთა თავშესაფარში. მან ტავისი ცხოვრება ნიკშიჩში, სიღარიბეში გაატარა და ცნობილია თავისი ბოჰემური ცხოვრების სტილით. მოგვიანებით გადასახლდა ტიტოგრადში, სადაც მუშაობდა ჟურნალისტად გაზეთ Pobjeda-ში. გარდაიცვალა 1994 წელს. Vitomir Vito Nikolić (1934—1994) დაარქივებული 2016-04-22 საიტზე Wayback Machine.
რევაზ მირზაშვილი

რევაზ ივანეს ძე მირზაშვილი (დ. 1 დეკემბერი, 1901, გორი — გ. 7 მაისი, 1988, თბილისი) — ქართველი მხატვარი, საქართველოს სსრ-ის სახალხო მხატვარი (1979), საქართველოს კინემატოგრაფისტთა შემოქმედებითი კავშირის წევრი. დაამთავრა თბილისის სამხატვრო აკადემია 1931 წელს. 1930-იან წლების დასაწყისში ერთხანს თეატრში მუშაობდა, მაგრამ ბოლოს კინომხატვრობა აირჩია. იგი ერთ-ერთი პირველი ქართველი კინომხატვარია, რომელმაც დიდი როლი ითამაშა ქართული კინომხატვრობის განვითარებაში. თბილისში მოღვაწეობის დროს მისი გაფორმებულია: „ქაჯეთი“ (1932), „ქაჯანა“ (1941), „გიორგი სააკაძე“ (1943), „შერეკილები“ (1973), „ნატვრის ხე“ (1976) და სხვა. გ. კალანდია, „ქართველი მხატვრები და თბილისი“, თბ., 2014, გვ. 164 ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 11. რევაზ მირზაშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი რევაზ მირზაშვილი [დაარქივებული] — ეროვნული ფილმოგრაფია რევაზ მირზაშვილი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში ↑ რევაზ მირზაშვილი. ციტირების თარიღი: 13 ივნისი, 2019.
ირინა შტენბერგი

ირინა შტენბერგი (დ. 1903 — გ. 1985) — თბილისელი გერმანელი მხატვარი. 1921 წლიდან სწავლობდა ნატიფი ხელოვნების კავკასიური საზოგადოების სკოლაში. 1923 წელს გააგრძელა სწავლა თბილისის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემიაში, გ. გაბაშვილის, ი. შარლემანის, ბ. ფოგელის, და ე. ლანსერეს ხელმძღვანელობით. 1929 წელს გაემგზავრა მოსკოვში, გაეცნო რუსულ მხატვრულ ელიტას, 1930 წლების დასაწყისში დაბრუნდა თბილისში და შექმნა სერიები: „ჩემი აჭარა“, „საქართველოს ქალები“. ძირითადად მოღვაწეობდა თბილისში, გრიბოედოვის სახელობის დრამატულ თეატრში. 1966 წელს დედაქალაქში გაიმართა მისი პერსონალური გამოფენა. გ. კალანდია, „ქართველი მხატვრები და თბილისი“, თბ., 2014, გვ. 68
კარნატაკა

კარნატაკა (Karnataka, ka) — შტატი სამხრეთ-დასავლეთ ინდოეთში. 1973 წლამდე მაისორის სახელი ერქვა. მოსახლეობა - 54.809 ათასი; ფართობი - 192 ათასი; ქალაქები (ათ.) – ბენგალურუ (C, 4.376), ჰუბლი (801), მაისურუ (757), გულბარგა (436). ენა – კანარა. ცნობილი ადამიანები - ჰიდერ ალი, ტიპუ სულთანი. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: კარნატაკა Official website of the Government of Karnataka დაარქივებული 2010-12-19 საიტზე Wayback Machine. Karnataka Government Information Department
ნიკოლოზ (ნიკა) ყაზბეგი

ნიკოლოზ (ნიკა) ყაზბეგი (დ. 26 დეკემბერი, 1910, თბილისი — გ. 30 ივლისი, 1983, იქვე) — ქართველი მხატვარი. 1926 წელს ჩააბარა თბილისის სამხატვრო აკადემიაში, სადაც მას გიგო გაბაშვილი და ევგენი ლანსერე ასწავლიდნენ. 1930 წელს ის იძულებული გახდა დაეტოვებინა აკადემია, რადგანაც იყო ემიგრანტისა და „ხალხის მტრის“ შვილი. ამ წლიდან მოყოლებული, ყაზბეგი აქტიურად თანამშრომლობდა საქართველოს თითქმის ყველა წამყვან თეატრთან. 1940-1943 წლებში იყო თბილისის მოზარდ მაყურებელთა ქართული თეატრის მთავარი მხატვარი. 1959 წლიდან ნიკა ყაზბეგი დამდგმელ მხატვრად მუშაობდა თბილისში, კინოსტუდია „ქართულ ფილმში“, სადაც გააფორმა 17-მდე ფილმი, მათ შორის: „ნინო“ (1959), „ჯარისკაცის მამა“, „შეხვედრა წარსულთან“, „სამკაულები ჩემი სატრფოსათვის“, „ჩარირამა“ და სხვ. გ. კალანდია, „ქართველი მხატვრები და თბილისი“, თბ., 2014, გვ. 94. ნიკა ყაზბეგი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
გუდაური

გუდაური — სოფელი და სამთო-სათხილამურო კურორტი საქართველოში, ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, ადმინისტრაციული ერთეულის გუდაურის ცენტრი (სოფლები: განისი, გუდაური, ერეთო, სოკურიანი, ფალაგყაუ, ქუმლისციხე). გუდაური მდებარეობს ცენტრალური კავკასიონის სამხრეთ ფერდობებზე, ზღვის დონიდან 2196 მ სიმაღლეზე, სტეფანწმინდიდან 33, ხოლო თბილისიდან 120 კმ-ში“. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 54 ადამიანი. გუდაური ახალი სამთო-სათხილამურო ცენტრია ცენტრალურ კავკასიონზე. მისი კლიმატი ძალზე ხელსაყრელია აქტიური დასვენებისა და სპორტისათვის. მყარი თოვლის საფარი ექვსი თვეა წელიწადში. თოვლის საშუალო სიმაღლე სათხილამურო ფერდობებზე 190 სმ-ს აღწევს. მზის ნათების ხანგრძლივობა 2 100 სთ წელიწადში, ძლიერი ქარები იშვიათია. დასახლება გაჩნდა XIX საუკუნის 60-იან წლებში. 1887 წელს გაიხსნა მეტეოროლიგური სადგური. კურორტის პოპულარობა ახლომდებარე საქართველოს სამხედრო გზამ განაპირობა. ამ უკანასკნელის გუდაური-მლეთის მონაკვეთი (მლეთის დაღმართი, ინჟინერი — ბ. სტატკოვსკი, 1855-1861) ერთ-ერთ ყველაზე შთამბეჭდავ სამთო გზად ითვლებოდა. კურორტის პირველი მოთხილამურეები ხელოვნურად შექმნილი საწეველებით სარგებლობდნენ და მთაზე ჩამოსასრიალებლად ავტომობილის ჯალამბარის („ლებიოდკის“) მეშვეობით ადიოდნენ. პირველი კეთილმოწყობილი სასტუმრო გუდაურში 1988 წელს აშენდა (თავდაპირველად სასტუმრო „მარკო პოლო“, ამჟამად „გუდაური“). ამავე პერიოდში ავსტრიული კომპანია Doppelmayr-ის მიერ აშენდა საბაგირო გზა, რამაც განაპირობა კურორტის შემდგომი განვითარება. დღესდღეობით მოქმედ სამ და ოთხ ადგილიან საწეველებს მოთხილამურეები 2000 მეტრიდან 3006 მ. სიმაღლეზე (მთა კუდებზე) და 3270 მ. სიმაღლეზე (მთა საძელეზე) აჰყავს. ამჟამად სულ 5 საწეველა ფუნქციონირებს. სათხილამურო ტრასების საერთო სიგრძე 16 კმ-ს შეადგენს. სათხილამურო სეზონი დეკემბრიდან აპრილამდე გრძელდება. ბალიაური მ., მიქელაძე ვ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. Geotourism დაარქივებული 2010-12-30 საიტზე Wayback Machine. , შეიცანი საქართველო და მისი კუთხეები; გუდაური დაარქივებული 2013-10-01 საიტზე Wayback Machine. , ტურისტული კომპანია „ჰარმონია“; გუდაური ვიკიმაპიაზე; ამინდის პროგნოზი გუდაურისთვის, amindi.ge-ზე ჰელისკი გუდაურში დაარქივებული 2013-10-16 საიტზე Wayback Machine. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 27 ივლისი 2016. ↑ საქართველოს ფოსტა — 1805. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q12869041"></a> ↑ 2002 წლის აღწერის მონაცემები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-04-19. ციტირების თარიღი: 2016-07-28.
ნიკოლოზ იგნატოვი

ნიკოლოზ (კოკა) იგნატოვი (დ. 29 ივლისი, 1937, თბილისი — გ. 6 აგვისტო, 2002, იქვე) — ქართველი მხატვარი, საქართველოს სახალხო მხატვარი და საქართველოს სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი. იყო საქართველოს კინემატოგრაფისტთა შემოქმედებითი კავშირისა და საქართველოს მხატვართა კავშირის წევრი. 1956 წელს ჩაირიცხა თბილისის სამხატვრო აკადემიაში გრაფიკის ფაკულტეტზე. მესამე კურსიდან გადადის ფერწერის ფაკულტეტის თეატრალურ-დეკორაციულ განყოფილებაზე. განსაკუთრებული წვლილი შეიტანა დედაქალაქის კულტურულ ცხოვრებაში: მოხატა რესტორანი „იორი“ (1962), საქართველოს ენციკლოპედიის მთავარი რედაქციის შენობა (1971), „ფიროსმანისადმი მიძღვნა“ მთაწმინდაზე საქალაქო საბჭოს დეპუტატთა მიღების დარბაზში (1972), ფრესკა შ. რუსთაველის სახელობის თეატრის ვესტიბიულში (1987). იყო დამდგმელი მხატვარი ფილმისა „თბილისი — 1500“. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. გ. კალანდია, „ქართველი მხატვრები და თბილისი“, თბ., 2014, გვ. 104 ვინ ვინაა საქართველოში: ქართული ბიოგრაფიული ცნობარი, გვ. 155 თბ., — 1998-1999 ნიკოლოზ იგნატოვი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ნიკოლოზ იგნატოვი [დაარქივებული] — ეროვნული ფილმოგრაფია
ბალენის კუნძულები

ბალენის კუნძულები (ინგლ. Balleny Islands) — სამი დიდი და რამდენიმე პატარა დაუსახლებელი ვულკანური წარმოშობის კუნძულებისგან შემდგარი არქიპელაგი სამხრეთის ოკეანეში (სომოვის ზღვა), ახალი ზელანდიიდან სამხრეთით. არქიპელაგში შედის სამი დიდი კუნძული — იანგი, ბაკლი და სტერჟი, ასევე ბევრი მომცრო კუნძულები და კლდეები. კუნძულების სიმაღლე აღწევს ზღვის დონიდან 1524 მეტრს, ტერიტორიის დიდი ნაწილი დაფარულია მყინვარებით. სიგრძეში არქიპელაგი გაჭიმულია დაახლოებით 160 კმ-ზე. კუნძულებზე არსებობს ადელის პინგვინის და ანტარქტიდული პინგვინის დიდი კოლონიები. კუნძულები შედის ანტარქტიდის შესახებ შეთანხმების მოქმედების ზონაში, მაგრამ, ახალ ზელანდიას კუნძულები შეჰყავს საკუთარი ანტარქტიკის ტერიტორიების შემადგენლობაში (როსის ტერიტორია). კუნძულები 1839 წელს აღმოაჩინა ინგლისელმა მეზღვაურმა ჯონ ბალენმა და სახელიც მის პატივსაცემად დაერქვა.
ჯორჯონე

ჯორჯო ბარბარელი და კასტელფრანკო, უფრო მეტად ცნობილი როგორც ჯორჯონე (დ. 1477/8 – გ. 1510, ვენეცია) — იტალიელი მხატვარი. მიუხედავად იმისა რომ დადასტურებულად ცნობილი მხოლოდ ექვსი ნახატია ჯორჯონეს მიერ შესრულებული მისი იდენტობის გაურკვევლობისდა გამო იგი დღემდე რჩება ევროპული მხატვრობის ერთ-ერთ ყველაზე შეუცნობად პიროვნებად. ჯორჯონე არის ერთ-ერთი დამფუძნებელი ვენეციური მხატვრული სკოლის მხატვარ ტიციანთან ერთად. ჯორჯონეს ცხოვრების შესახებ ძალიან მწირი ინფორმაცია არსებობს. ცნობილია რომ იგი წარმოშობით სოფელ კასტელფრანკო ვენოტოდან იყო, რომელიც ვენეციიდან 40 კმ-ში მდებარეობს. მისი სახელი ჯორჯონე ითარგმნება როგორც „დიდი ჯორჯო ანუ გიორგი“. გარდაიცვალა 32 ან 33 წლის ასაკში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 574-575. The Complete Paintings of Giorgione. Introduction by Cecil Gould. Notes by Pietro Zampetti. NY: Harry N. Abrams. 1968. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 http://www.getty.edu/vow/ULANFullDisplay?find=Giorgione&role=&nation=&prev_page=1&subjectid=500028290 ↑ 2.0 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7 RKDartists <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17299517"></a> ↑ 3.0 3.1 The Fine Art Archive <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107456632"></a> ↑ Lord Byron and his Times <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q25935022"></a> ↑ Archivio di Autorità del Museo Galileo <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q105263158"></a> ↑ https://www.museabrugge.be/collection/work/id/2014_GRO1811_III
სტერჟის კუნძული

სტერჟის კუნძული (ინგლ. Sturge Island) — ყველაზე დიდი კუნძული დაუსახლებელი ბალენის კუნძულების სამი მთავარი კუნძულიდან, რომელიც მდებარეობს სამხრეთის ოკეანეში (სომოვის ზღვა), ახალი ზელანდიიდან სამხრეთით. ის იმყოფება 25 კმ-ით სამხრეთ-აღმოსავლეთში ბაკლის კუნძულიდან და 95 კმ-ით ჩრდილო-აღმოსავლეთში ანტარქტიდის მატერიკიდან. კუნძულს დაახლოებით აქვს პარალელოგრამის ფორმა, უფრო გრძელია აღმოსავლეთ და დასავლეთ სანაპიროებისკენ და მოკლეა ჩრდილო-დასავლეთ და სამხრეთ-აღმოსავლეთი სანაპიროებისკენ. მისი მაქსიმალური სიგრძე შეადგენს 37 კმ-ს, ჩრდილოეთით ფრიმენის კონცხსა და სამხრეთით კეიპ-სმიტის კონცხს შორის, ხოლო სიგანე დაახლოებით 9 კმ-ია. კუნძულის ყველაზე მაღალი წერტილი ზღვის დონიდან არის 1705 მეტრი ან 1524 მეტრი (პიკი ბრაუნი). ეს ასევე ბალენის კუნძულების ყველაზე მაღალი წერტილია. კუნძულები შედის ანტარქტიდის შესახებ შეთანხმების მოქმედების ზონაში, მაგრამ, ახალ ზელანდიას კუნძულები შეჰყავს საკუთარი ანტარქტიკის ტერიტორიების შემადგენლობაში (როსის ტერიტორია). კუნძულები 1839 წელს აღმოაჩინა ინგლისელმა მეზღვაურმა ჯონ ბალენმა და სახელიც მის პატივსაცემად დაერქვა. ↑ U.S. Geological Survey Geographic Names Information System: Sturge Island[მკვდარი ბმული] ↑ Brown Peak, Composite Gazetteer of Antarctica, Scientific Committee on Antarctic Research. US source. ↑ Brown Peak, Composite Gazetteer of Antarctica, Scientific Committee on Antarctic Research. NZ source.
ცოცხმაგარა

ცოცხმაგარა (ლათ. Lythrum) — მცენარეთა გვარი ცოცხმაგარასებრთა ოჯახისა. ერთ- ან მრავალწლოვანი ბალახები, იშვიათად დაბალი ბუჩქებია. 30-მდე სახეობა გავრცელებულია მთელ დედამიწაზე, კავკასიაში გვხვდება 7 (2 ენდემი), საქართველოში 3. მეწამული ან ვარდისფერი ყვავილები აქვთ. ნაყოფი მშრალი კოლოფია. იზრდებიან ტენიან მდელოებზე, მდინარეების, ჭაობებისა და თხრილების ნაპირებზე, ნესტიან ბუჩქნარებში, სარეველად ბრინჯის პლანტაციებში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 242.
ცოცხმაგარასებრნი

ცოცხმაგარასებრნი (ლათ. Lythraceae) — ორლებნიან მცენარეთა ოჯახი. ბალახები, იშვიათად ხეები და ბუჩქებია. 25 გვარის 500-მდე სახეობა ძირითადად გავრცელებულია ტროპიკებსა და სუბტროპიკებში. კავკასიაში გვხვდება 4 გვარის 14 სახეობა, საქართველოში 3 გვარის 6 სახეობა. როტალის და ამანიის გვარების სახეობები ბრინჯის ნათესების სარეველებია. ბრაზილიური ვარდისფერი ხე ძვირფას მერქანს იძლევა. ზოგიერთი საღებავი მცენარეა, ზოგი თაფლოვანი და დეკორატიულია. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 242.
საიპლი

საიპლი (ინგლ. Siple Island) — კუნძული სამხრეთის ოკეანეში, ამუნდსენის და როსის ზღვებს შორის საზღვართან. საიპლის კუნძული მდებარეობს მერი ბერდის მიწის ჩრდილოეთით, მისი გეოგრაფიული კოორდინატები ხვდება ანტარქტიდის შესახებ შეთანხმების მოქმედების ზონაში. კუნძული პრაქტიკულად მთლიანად დაფარულია მყინვარებით და თოვლით, სიგრძე აღწევს 110 კმ-ს, უმაღლესი წერტილი ზღვის დონიდან — ფარისებრი ვულკანი მონტ-საიპლი (3110 მეტრი). აბსოლუტური სიმაღლის მიხედვით ეს 17-ე კუნძულია მსოფლიოში. კუნძულმა თავისი სახელი მიიღო ამერიკელი ანტარქტიკის მკვლევარის, გეოგრაფის — პოლ საიპლის პატივსაცემად. საიპლი დაარქივებული 2020-06-14 საიტზე Wayback Machine. — გეოგრაფიულ სახელთა საინფორმაციო სისტემა (ინგლისური)
რუზველტის კუნძული

რუზველტის კუნძული (ინგლ. Roosevelt Island) — კუნძული ანტარქტიდაში, როსის ზღვაში. მიუხედავად იმისა, რომ ის შედის ანტარქტიდის შესახებ შეთანხმების მოქმედების ზონაში, კუნძული მაინც მიეკუთვნება როსის ტერიტორიას, რომელზეც პრეტენზიას აცხადებს ახალი ზელანდია. დღეისათვის რუზველტის კუნძული ფაქტობრივად აღარ არის ხმელეთის იზოლირებული ნაწილი, რადგანაც ის მთელი წელი იმყოფება როსის შელფური მყინვარის შიგნით. კუნძული წარმოადგენს დიდ, ყინულით დაფარულ ამაღლებულ ტერიტორიას, რომელიც ადვილად შეიმჩნევა მყინვარის ზედაპირზე. პირველად რუზველტის კუნძული 1929 წლის ნოემბრის დასაწყისში შეამჩნია ჯგუფმა, რომელსაც მეთაურობდა გეოლოგი ლოურენს გულდი. იგი ძაღლების შებმული მწკრივით გაემართა ადრე რუალ ამუნდსენის მიერ აღმოჩენილი დედოფალ მოდის მიწის გამოსაკვლევად, გულდის ჯგუფმა აღმოაჩინა საკმაოდ დიდი ამოწეული ადგილი, რომელიც როსის მყინვარებიდან გამოდიოდა. ოფიციალურად კუნძული აღმოაჩინეს 1934 წელს, როდესაც ამერიკელმა კონტრ-ადმირალმა რიჩარდ ბერდმა დაადგინა, რომ ეს ამაღლებული ადგილი სინამდვილეში კუნძულია და მას მაშინდელი მმართველი პრეზიდენტის პატივსაცემად ფრანკლინ დელანო რუზველტის სახელი დაარქვა. რუზველტის კუნძული ბრიტანიკაში (ინგლ.)
ვაზგენ I

ვაზგენ I (სომხ. Վազգէն Ա., რუმ. Vazken Balgian, ერისკაცობაში ლევონ პალჩიანი, დ. 20 სექტემბერი, 1908 — გ. 18 აგვისტო, 1994) — სრულიად სომეხთა კათოლიკოს პატრიარქი 1955—1994 წლებში. სომხური სამოციქულო ეკლესიის მეთაურებს შორის ერთ-ერთია, რომელიც ხანგრძლივი დროის განმავლობაში სათავეში ედგა ეკლესიას. რუმინეთში დაბადებულმა, მან თავისი კარიერა დაიწყო როგორც ფილოსოფოსმა, შემდეგ გახდა თეოლოგიის დოქტორი და ადგილობრივი სომხური სამღვდელოების წევრი. ვაზგენი დაიბადა ბუქარესტში სომხურ ოჯახში. მამამისი მეწაღე, ხოლო დედა სკოლის მასწავლებელი იყო. სწავლობდა სომხურ სკოლაში ოდესაში, სადაც პირველი მსოფლიო ომის დროს მისი მშოვლები ევაკუირებულნი იყვნენ ქვეყნიდან. შემდეგ — ბუქარესტის მისაკიან-კესიმიანის ლიცეუმში, 1924—1926 წლებში კი ბუქარესტის უმაღლეს სავაჭრო სასწავლებელში. 1929—1943 წლებში განათლება მიიღო ბუქარესტის სომხურ სკოლებში. ის თეოლოგიით მაშინ დაინტერესდა, როცა პალჩიანი სომხურ სამოციქულო თეოლოგიას და ღვთისმეტყველებას სწავლობდა ათენში, საბერძნეთში. საბოლოოდ მან მიიღო ვარტაპედის წოდება (საეკლესიო ტიტული სომხურ სამოციქულო ეკლესიის მოქადაგეებისთვის და მასწავლებლებისთვის, მათთვის ვისაც სურდა მიეღო დოქტორის ხარისხი თეოლოგიაში). 1940-იანებში ის გახდა ეპისკოპოსი, მოგვიანებით კი სომხეთის სამოციქულო ეკლესსის არაჯნორდი (ლიდერი) რუმინეთში. მან უდიდეს წარმატებას მიაღწია 1955 წელს, როცა აირჩიეს კათოლიკოს-პატრიარქად, რის შედეგადაც, გახდა სომხური სამოციქულო ეკლესიის ისტორიაში ერთ-ერთი ყველაზე ახალგაზრდა პატრიარქი. მან ეს წოდება სიცოცხლის ბოლომდე შეინარჩუნა. მისი ხანგრძლივი პატრიარქობის დროს, ის ცდილობდა განემტკიცებინა მისი ეკლესიის დამოუკიდებლობა საბჭოთა ტოტალიტარული მმართველობის წინაშე სომხეთის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკაში და აღედგინა რელიგიური თანასწორობა სომხეთის ნაციონალურ მთავრობასთან 1991 წელს. იქიდან მოყოლებული, ის დაკავებული იყო ძველი სომხური ეკლესიების აღდგენით და მათი რესტავრაციით. მან გადაარჩინა რამდენიმე ეკლესიის საგანძური დედათა მონასტრის ალექს მანუკიანის მუზეუმის შექმნით. ვაზგენმა გააძლიერა კონტაქტები სომხურ კათოლიკურ ეკლესიასთან. 1994 წლის 18 აგვისტოს ვაზგენ I ხანგრძლივი ავადმყოფობის შედეგად გარდაიცვალა. ↑ Vazgen I. Encyclopaedia Britannica. ↑ Wolfgang Saxon. (1994-08-19) Vazgen I, Head of Armenian Church, Dies at 85. The New York Times.
ამარალინა

ამარალინა (პორტ. Amaralina) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, გოიასის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 485 მეტრზე. მიეკუთვნება გოიასის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ პორანგატუს შემადგენლობაში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 3 434 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 2.56 კმ²-ზე. ფართობი 1 343 კმ²-ია. გოიასი ბრაზილიის შტატები ბრაზილიის 2010 წლის აღწერის მონაცემები გოიასის შტატში [დაარქივებული] Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil დაარქივებული 2013-08-06 საიტზე Wayback Machine.
ალტუ-ორიზონტი

ალტუ-ორიზონტი (პორტ. Alto Horizonte) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, გოიასის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 375 მეტრზე. მიეკუთვნება გოიასის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ პორანგატუს შემადგენლობაში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 4 505 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 8.94 კმ²-ზე. ფართობი 503 764 კმ²-ია. გოიასი ბრაზილიის შტატები ბრაზილიის 2010 წლის აღწერის მონაცემები გოიასის შტატში [დაარქივებული] Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil დაარქივებული 2013-08-06 საიტზე Wayback Machine.