laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ლუიზა პრუსიელი (1808-1870)

ლუიზა პრუსიელი (გერმ. Luise von Preußen, ნიდერლ. Louise van Pruisen; დ. 1 თებერვალი, 1808 — გ. 6 დეკემბერი, 1870) — ჰოენცოლერნთა დინასტიის წარმომადგენელი. პრუსიის მეფე ფრიდრიხ ვილჰელმ III-ისა და დედოფალ ლუიზა მეკლენბურგ-შტრელიცელის ქალიშვილი. ნიდერლანდების პრინც ფრედერიკის მეუღლე. შვედეთისა და ნორვეგიის დედოფალ ლუიზა ნიდერლანდელის დედა. ლუიზა დაიბადა 1808 წლის 1 თებერვალს ბერლინში. იგი იყო პრუსიის მეფე ფრიდრიხ ვილჰელმ III-ისა და მისი მეუღლის, დედოფალ ლუიზა მეკლენბურგ-შტრელიცელის უმცროსი ქალიშვილი. მან თავისი ქმარი ჯერ კიდევ ბავშვობაში გაიცნო, ხოლო 1823 წელს უკვე შედგა მისი და პრინცი ფრედერიკ ნიდერლანდელის ნიშნობა, რომელზეც 1825 წლის 21 მაისს იქორწინა ბერლინში. 1838 წლიდან მოყოლებული ფრედერიკი და ლუიზა ჰააგაში, კორტე-ვორუტის სასახლეში ცხოვრობდნენ, რომელიც მალევე იქცა მათ რეზიდენციად. თავისი ოჯახიდან გამომდინარე, ლუიზას ყოველთვის აქტიური მიმოწერა ჰქონდა რუსეთის, შვედეთისა და გერმანიის სამეფო კარებზე. 1870 წელს იგი ნიდერლანდების ჩარევას მოითხოვდა საფრანგეთ-პრუსიის ომში, რასაც კატეგორიულად ეწინააღმდეგებოდა მისი რძალი, დედოფალი სოფია ვიურტემბერგელი, რასაც მათ შორის დიდი კონფლიქტი მოჰყვა. ლუიზა 1870 წლის 6 დეკემბერს გარდაიცვალა ვაზენაარში, 62 წლის ასაკში. მისი ქმარი მეორედ აღარ დაქორწინებულა და გარდაიცვალა 1881 წელს, 84 წლის ასაკში. ლუიზა (1828-1871), ცოლად გაჰყვა შვედეთისა და ნორვეგიის მეფე კარლ XV-ს, რომელთანაც შეეძინა დანიის დედოფალი ლუიზა შვედი; ვილემი (1833-1834), გარდაიცვალა მცირეწლოვანი; ვილემი (1836-1846), გარდაიცვალა მცირეწლოვანი; ვილჰელმინა (1841-1910), ცოლად გაჰყვა ვიედის მთავარ ვილჰელმს, რომელთანაც შეეძინა ალბანეთის მთავარი ვიედ I; Johann Karl Kretzschmer: Friedrich Wilhelm III.: sein Leben, sein Wirken u. seine Zeit, Gerhard, 1841, S. 556 Handbuch über den Königlich Preußischen Hof und Staat. Berlin: Decker. 1821. p. 72.
ჩვეულებრივი უფეხურა

ჩვეულებრივი უფეხურა (ლათ. Caprimulgus europaeus) — ფრინველი უფეხურასებრთა ოჯახისა. მისი სხეულის სიგრძეა 25–28 სმ., მასა 65–100 გრამი. შეფერილია მურა-რუხად, გასდევს გრძივი ჭრელი ლაქები, ყელის გვერდებზე ორი თეთრი ლაქა აქვს. გავრცელებულია ევრაზიასა და აფრიკაში. ბინადრობს ტყის ზონაში — ტყისპირებსა და ნაკაფებში. იზამთრებს სამხრეთ აფრიკასა და ინდოეთში. უპირატესად იკვებება ღამის მწერებით (ძირითადად პეპლებითა და ხოჭოებით), რომლებსაც ჰაერში იჭერს. ბუდეს არ აშენებს; დედალი 2 (იშვიათად 3) კვერცხს პირდაპირ მიწაზე ან ჯირკზე დებს. კრუხობს ორივე მშობელი 17–18 დღის განმავლობაში; 16–17 დღეში ბარტყები ფრენას იწყებენ. არეალის სამხრეთ ნაწილში წელიწადში 2-ჯერ მრავლდება. Лоскот В. М. КОЗОДОИ // Большая российская энциклопедия. т. 14. — М., 2009. — стр. 427. ↑ კუტუბიძე მ., ფრინველების ნომენკლატურული ტერმინოლოგია, თბ.: „მეცნიერება“, 1973. — გვ. 41, 155, 198. ↑ fern-owl — ინგლისურ-ქართული ბიოლოგიური ლექსიკონი.
ჯავახეთის ქედი

ჯავახეთის ქედი (კეჩუთის ქედი, სველი მთები; სომხ. Ջավախքի լեռնաշղթա) — მერიდიანული ვულკანური ქედი საქართველოს სამხრეთ მთიანეთში. ვრცელდება სამცხე-ჯავახეთის მხარის ნინოწმინდის, ქვემო ქართლის მხარის დმანისისა და წალკის მუნიციპალიტეტებში და აგრეთვე სომხეთში, შირაკის პროვინციაში. საქართველოს ფარგლებში ქედის ჩრდილოეთი ნაწილი მდებარეობს, სამხრეთი ნაწილი — სომხეთში. წყალგამყოფია, ერთი მხრივ, ტბა ფარავნისა და მდინარე ფარავნის, მეორე მხრივ ხრამის მარჯვენა შენაკადების აუზებისა. აგებულია უმთავრესად ანდეზიტ-ბაზალტური და ბაზალტური ლავებით. ქედის თხემის რელიეფი ნაზკონტურებიანია. საქართველოში ჯავახეთის ქედის სიგრძე 40 კმ-ზე მეტია, ხოლო სიგანე 25 კმ-ს აღწევს. მაღლობს გეგმაზე ოვალური ფორმა აქვს. საქართველოს ფარგლებში უმაღლესი მწვერვალია ლეილი (3157 მ), სომხეთში — აჩქასარი (3196 მ). მათ გარდა ჩრდილოეთიდან სამხრეთითაა მთები დალიდაღი (2661 მ), ბიქეთი (2277 მ), ჭიქიანი (2417 მ), ქულბაქი (2821 მ), შამბიანი (2882 მ), აღრიქარი (2973 მ), ჩათახი (2628 მ), ემლიქლი (3055 მ), კეჩუთი (2812 მ), დალიდაღი (2914 მ) და უღელტეხილები: თიქმათაში (2168 მ) და გავარი (2712 მ). ქედის დასავლეთი კალთა დამრეცია, აღმოსავლეთი — უფრო ციცაბო. ქედის რელიეფი შედგება ტექტოგენურ-ვულკანური, ვულკანური და ეროზიული გენეზისის, მცირედ — ძველმყინვარული და პერიგლაციალური ფორმებისაგან. ქედისა და ცალკეული მთების ძირში ხშირად ვხვდებით ზოლად განლაგებულ ყინვითი გამოფიტვის პროდუქტებს, ეგრეთ წოდებულ კარკნალებს. ძველი გამყინვარების კვალი მცირე ტროგის სახით არის აღმოსავლეთ კალთაზე. ქედის ქვემო კალთები შემოსილია მდელო-სტეპის ბალახმცენარეულობით. აქვე, ზოგან ხეობებში შემორჩენილია არყისა და ცირცელისაგან შემდგარი ტყის ნაშთები, აქა-იქ მათ მუხაც ურევია. არის დეკიანებიც. ზემო კალთები სუბალპურ და ალპურ მდელოებს უჭირავს, რომელიც საძოვრებადაა გამოყენებული. ქედი მდებარეობს ნოტიო ჰაერის მასების მოძრაობის გზაზე, ამიტომ მის დასავლეთ კალთებზე დიდი ოდენობის ნალექი მოდის. გავრცელებული ლანდშაფტებია: მთის სტეპები, სუბალპური და ალპური მდელოები. საქართველოს ქედების სია დ. უკლება, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 525.
სნობი

სნობი ან სნობიზმი — ტერმინი ადამიანის ან ადამიანთა ჯგუფის აღწერისთვის, რომლებიც ფიქრობენ, რომ ადამიანის ღირებულება კავშირშია მის სოციალურ სტატუსთან, უფრო კონკრეტულად, სნობს უწოდებენ ისეთ ადამიანს, რომელიც გრძნობს უპირატესობას სხვა ადამიანებზე სოციალური კლასით, განათლების დონით ან სხვა სოციალური სფეროებით. ტერმინი სნობი პირველად გამოყენებული იქნა ინგლისში 1820 წელს. სნობი ასევე შეიძლება იყოს ადამიანი, რომელიც დაჟინებით მოითხოვს (ზოგჯერ არარსებული) სიმდიდრის ჩვენებას ძვირადღირებული საქონლის, მაგალითად, ტანსაცმლის, სამკაულების, მანქანების და ა. შ. ჯილდოს ან ნიჭის უხეში ფორმით ჩვენება, ამაყობა, სნობობის ფორმაა ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: სნობი სნობების თავისუფალი ზონა სნობი-სნობიზმი
ნიკოლ ენისტონი

ნიკოლ ენისტონი (ინგლ. Nicole Aniston; დ. 9 სექტემბერი, 1987, კალიფორნია, აშშ) — ამერიკელი პორნომსახიობი. კარიერა დაიწყო 2009 წელს. იგი მუშაობდა სტუდიებისათვის: Pure Play Media, Hustler Video, Brazzers, Wicked Pictures, Adam & Eve, Girlfriends Films, Digital Sin, Twistys, Penthouse და სხვ. მონაწილეობა მიღებული აქვს 224 ფილმში. 2010: Official Californication Parody 2011: Official Bad Teacher Parody 2011: This Ain’t Fox News XXX 2011: CFNM Secret 6 2011: Spandex Loads 2 2012: Men in Black: A Hardcore Parody 2012: My Dad’s Hot Girlfriend 10 2012: OMG... It’s the Flashdance XXX Parody 2012: This Ain’t the Smurfs XXX 2012: Xena XXX: An Exquisite Films Parody 2012: Zorro XXX, Tomb Raider XXX 2012: Spartacus MMXII: The Beginning 2012: Suck It Dry 10 2012: Tug Jobs 27 2012: Big Tits in Sports 11 2013: Thor XXX: An Axel Braun XXX Parody 2013: Big Tits in Uniform 10 2014: Tonight’s Girlfriend 24 2014: Tug Jobs 38 2015: All About That Lace 2015: Tug Jobs 39 2015: American Daydreams 15, 16 2016: Tonight’s Girlfriend 55 2017: Interracial Icon 5 2017: Anal Beauty 8 2017: Brazzers House 2 2018: Black & White 11 2018: Tonight’s Girlfriend 66 2018: Showcases Chapter 1 2019: Black & White 15 2019: Tonight’s Girlfriend Vol. 78 და სხვ. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ნიკოლ ენისტონი ნიკოლ ენისტონი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში
ფილიპ პეტი

ფილიპ პეტი (ფრანგ. Philippe Petit; დ. 13 აგვისტო, 1949) — ფრანგი ბაგირზე მოსიარულე არტისტი, რომელმაც დიდება მოიპოვა პარიზის ღვთისმშობლის ტაძარის კოშკებზე და 1971 წლის 7 აგვისტოს, ნიუ-იორკში, მსოფლიოს სავაჭრო ცენტრებს შორის ბაგირზე სიარულით. ფილიპი ცნობილი გახდა მთელ მსოფლიოში იმით, რომ მან უნებართვოდ გააბა ბაგირი მსოფლიოს სავაჭრო ცენტრის ერთი კოშკიდან მეორეზე, მას ხელში 25 კილიოგრამიანი ბალანსირების ბოძი ეჭირა და მოახერხა, რომ ბაგირზე დაზღვევის გარეშე გასულიყო, მისი პერფორმანსი 45 წუთის განმავლობაში მიმდინარეობდა და ფილიპმა 9-ჯერ შეძლო ბაგირზე გავლა. ამის შემდეგ იგი დააკავეს, მაგრამ მას ყველა ბრალდება მოუხსნეს იმ პირობით, თუ ცენტრალ პარკში ბავშვებისთვის გაივლიდა ბაგირზე. წლების განმავლობაში ფრანგი არტისტი ცხოვრობდა ნიუ-იორკში და მართავდა წარმოდგენებს. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ფილიპ პეტი ფილიპ პიტიტის ინტერვიუ არტ ნამუშევრები ფილიპ პიტიტზე ფილიპ პიტიტის ინტერვიუ 2001 წლის ტერაქტის შემდეგ
უჯრედშიდა რეცეპტორები

უჯრედშიდა რეცეპტორული ცილები ნანახია სამიზნე უჯრედის ციტოპლაზმაში, ან კიდევ ბირთვში. ასეთი რეცეპტორის მისაღწევად, ქიმიური შუამავალი გადალახავს სამიზნე უჯრედის პლაზმურ მემბრანას. მრავალ მნიშვნელოვან სასიგნალო მოლეკულას შეუძლია ამის გაკეთება, რადგან ისინი საკმარისად ჰიდროფობურები არიან, ან საკმარისად პატარები, რათა გადალახონ მემბრანის ფოსფოლიპიდური შიდა ნაწილი. ასეთ ჰიდროფობურ ქიმიურ მესენჯერებს წარმოადგენენ ცხოველთა სტეროიდული და თიროიდული ჰორმონები. სხვა სახის ქიმიურ სიგნალს, რომელსაც უჯრედშიდა რეცეპტორები აქვს, წარმოადგენს აზოტის მონოქსიდი (NO), აირი. მისი ძალიან პატარა მოლეკულა ადვილად ძვრება მემბრანის ფოსფოლიპიდების შორის. ტესტოსტერონის მოქმედება სტეროიდული ჰორმონების ნიმუშს წარმოადგენს. სათესლის უჯრედების მიერ სეკრეტირებული ჰორმონი მოგზაურობს სისხლის მეშვეობით და აღწევს მთელი ორგანიზმის სხვადასხვა უჯრედებამდე. სამიზნე უჯრედების ციტოპლაზმაში, ანუ მხოლოდ იმ უჯრედებში რომლებიც ტესტოსტერონის შესაბამის რეცეპტორულ ცილებს შეიცავენ, ჰორმონი უკავშირდება რეცეპტორულ ცილას და ააქტივებს მას, ჰორმონდაკავშირებული ცილარეცეპტორის აქტიური ფორმა აღწევს ბირთვში და მოქმედებს სპეციფიურ გენებზე, რომლებიც აკონტროლებენ მამრობითი სქესის ნიშან-თვისებებს. უჯრედის დნმ-ში გენების ფუნქციის რეალიზება ხდება ტრანსკრიფციითა და საინფორმაციო (მესენჯერული) რნმ-ის სინთეზით, რომელიც ტოვებს ბირთვს და სპეციფიურ ცილად ტრანსლირდება ციტოპლაზმაში არსებულ რიბოსომებზე. უჯრედშიდა რეცეპტორული ცილების უმეტესობა სტრუქტურულად ერთნაირია, რაც მათ ევოლუციურ ნათესაობაზე მიგვანიშნებს. ნილ კემპბელი, ჯეინ ბ. რისი, ბიოლოგია, VII გამოცემა, გვ. 240. თბ., 2009 წელი.
ემა ცუ ვალდეკ უნდ პირმონტი

ემა ცუ ვალდეკ უნდ პირმონტი (გერმ. Emma zu Waldeck und Pyrmont; დ. 2 აგვისტო, 1858, ვალდეკი, გერმანია — გ. 20 მარტი, 1934, ჰააგა, ნიდერლანდები) — გერმანელი პრინცესა. ნიდერლანდების დედოფალი და ლუქსემბურგის დიდი ჰერცოგინია 1879-1890 წლებში როგორც ვილემ III-ის მეორე მეუღლე. ნიდერლანდების დედოფალ ვილჰელმინას დედა და მისი რეგენტი 1890-1898 წლებში. ემა დაიბადა 1858 წლის 2 აგვისტოს გერმანიაში. იგი იყო ვალდეკ უნდ პირმონტის პატარა სამთავროს მთავარ გეორგ ვიქტორისა და მისი მეუღლის, პრინცესა ელენა ნასაუელის ქალიშვილი. მას შემდეგ, რაც მისი უფროსი და, პრინცესა ელენა ცოლად გაჰყვა დიდი ბრიტანეთის დედოფალ ვიქტორიას უმცროს ვაჟს, ალბანის ჰერცოგ ლეოპოლდს ვალდეკების ოჯახი დაწინაურდა და ემასაც მიეცა შანსი, რომ პრესტიჟულად გათხოვილიყო. ამის გამო მშობლებმა იგი აღსაზრდელად მკაცრ კალვინისტ პასტორს მიაბარეს, რომელმაც ემას ხატვა, ქალის ხელსაქმეები და ფრანგული ლიტერატურა კარგად ასწავლა. 1879 წლის 7 იანვარს, აროლსენში ემა ცოლად გაჰყვა ნიდერლანდების მეფე ვილემ III-ს, რომლის პირველი ცოლი, დედოფალი სოფია ვიურტემბერგელი 1877 წელს გარდაიცვალა. ქორწინებიდან მალევე, 1880 წლის 31 აგვისტოს ემამ თავისი ერთადერთი შვილი, პრინცესა ვილჰელმინა გააჩინა, რომელიც ამ დროს საერთოდ არ მოაზრებოდა მემკვიდრედ, რადგან ვილემ III-ს პირველი ცოლისგან ორი ვაჟი ჰყავდა, თუმცა მათი უშვილოდ და ნაადრევად დაღუპვის გამო ვილჰელმინა მეფის ერთადერთ მემკვიდრედ იქცა. 1890 წლის 23 ნოემბერს ვილემ III გარდაიცვალა, რის გამოც ტახტი მცირეწლოვანმა დედოფალმა ვილჰელმინამ დაიკავა, რომლის რეგენტიც დედოფალი ემა გახდა. სწორედ მის რეგენტობასთანაა დაკავშირებული ლუქსემბურგის დიდი საჰერცოგოს ნიდერლანდებისგან გამოყოფა, რომლის ტახტიც ემას ბიძამ, ადოლფ ნასაუელმა დაიკავა. ემა რეგენტობას სერიოზულად ეკიდებოდა, ამიტომაც ცდილობდა მინისტრებთან კარგი ურთიერთობა შეენარჩუნებინა და ზუსტად მიჰყვებოდა კონსტიტუციური მონარქიის პრინციპებს. პარალელურად, იგი დიდ ყურადღებას უთმობდა თავისი ქალიშვილის განათლებას. აღსანიშნავია, რომ მას შემდეგ, რაც ვილჰელმინას 16 წელი შეუსრულდა ემა მასთან ერთად მართავდა ქვეყანას. 1898 წელს ვილჰელმინა 18 წლის გახდა და ემასაც რეგენტობა ჩამოერთვა, თუმცა მიენიჭა დედა-დედოფლის წოდება. დედა-დედოფალი ემა გარდაიცვალა 1934 წლის 20 მარტს ჰააგას სამეფო სასახლეში, 75 წლის ასაკში. მისი გარდაცვალების მიზეზაც ბრონქიტი დასახელდა. George Edmundson, History of Holland (2013), p. 421 David Williamson, Debrett's Kings and Queens of Europe (1988), p. 101
G-ცილასთან დაკავშირებული რეცეპტორი

G-ცილასთან დაკავშირებული რეცეპტორი არის პლაზმურ მემბრანასთან დაკავშირებული რეცეპტორი, რომელიც G-ცილად წოდებული ცილის დახმარებით მოქმედებს. მრავალი განსხვავებული ცილა იყენებს G-ცილასთან დაკავშირებული რეცეპტორს, მათ შორის საფუარის შეწყვილების ფაქტორები, ეპინეფრინი და სხვა მრავალი ჰორმონი და ნეიროტრანსმიტერი. ეს რეცეპტორები განსხვავდებიან სასიგნალო მოლეკულებისა და უჯრედის შიგნით სხვადასხვა G-ცილების შესაცნობი დაკავშირების საიტებით. რეცეპტორული ცილები საგრძნობლად მსგავსნი არიან. თითოეულ მათგანს აქვს მემბრანის გამჭოლი 7 a სპირალი. ეუკარიოტული რეცეპტორული ცილებისთვის დამახასიათებელია მეორეული სტრუქტურა, სადაც ერთ პოლიპეპტიდს, აქვს შვიდი ტრანსმემბრანული a სპირალი, რომლებიც უფრო მეტი თვალსაჩინოებისთვის, ცილინდრისმაგვარად და ერთ მწკრივშია წარმოდგენილი. G-ცილასთან დაკავშირებული რეცეპტორული სისტემები უკიდურესად ფართოდ გავრცელებული და განსხვავებული ფუნქციების მქონეა, მათ შორისაა მათი როლი ემბრიონულ განვითარებასა და სენსორულ აღქმებში. მაგალითად, ადამიანებში, როგორც მხედველობა, ასევე ყნოსვა დამოკიდებულია ასეთ ცილებზე. G-ცილის სისტემები მონაწილეობს ადამიანის მრავალ დაავადებაში, ბაქტერიული ინფექციების ჩათვლით. დღეს გამოყენებული მედიკამენტების 60%-ზე მეტი თავიანთ ეფექტებს ავლენენ G-ცილის სასიგნალო გზაზე მოქმედებით. მემბრანის ციტოპლაზმურ მხარეზე თავისუფლად მიმაგრებული G-ცილა მოქმედებს როგორც მოლეკულური ჩამრთველი, რომელიც ან ჩართულია, ან კიდევ გამორთული, იმისდა მიხედვით, გუანინის ორი ნუკლეოტიდიდან, რომელი არის მასთან მიმაგრებული, გდფ თუ გტფ. სწორედ ამის გამო ჰქვია G-ცილა. როცა გდფ დაკავშირებულია G-ცილასთან, იგი არააქტიურია. როდესაც შესაბამისი სასიგნალო მოლეკულა უკავშირდება რეცეპტორს უჯრედგარე მხარეზე, რეცეპტორი აქტივდება და ფორმას იცვლის, მისი ციტოპლაზმური მხარე შემდეგ უკავშირდება არააქტიურ G-ცილას და იწვევს გდფ-ის გტფ-ით შეცვლას, რაც G-ცილას ააქტივებს. გააქტივებული G-ცილა რეცეპტორიდან დისოცირდება და მემბრანის გასწვრივ დიფუზირდება, შემდეგ უკავშირდება ფერმენტს და ცვლის მის აქტივობას. როცა ფერმენტი გააქტივდება, მას შეუძლია უჯრედის პასუხის განმაპირობებლი გზის მოდევნო საფეხურის ჩართვა. ცვლილებები ფერმენტსა და G-ცილაში მხოლოდ დროებითია, რადგანაც G-ცილა ასევე მოქმედებს როგორც გტფ-აზური ფერმენტი და მასთან დაკავშირებული გტფ-ის ჰიდროლიზს ახდენს გდფ-ად. შემდეგ ისევ არააქტიური G-ცილა ტოვებს ფერმენტს, რომელიც თავის მხრივ, საწყის მდგომარეობას უბრუნდება. G-ცილის გტფ-აზური ფუნქცია მიმოცვლის გზის სწრაფად შეწყვეყის საშუალებას იძლევა იმ შემთხვევაში, როცა სასიგნალო მოლეკულა აღარ არის წარმოდგენილი. ნილ კემპბელი, ჯეინ ბ. რისი, ბიოლოგია, VII გამოცემა, გვ. 258. თბ., 2009 წელი.
ილია ნაკაიძე

ილია ამბაკოს ძე ნაკაიძე (დ. 4 ოქტომბერი, 1902, ბახვი, რუსეთის იმპერია — გ. უცნობია) — ქართველი აგროქიმიკოსი, სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა დოქტორი (1967), პროფესორი (1968), საქართველოს სსრ მეცნიერებათ დამსახურებული მოღვაწე (1983). 1932 წელს დაამთავრა საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტი, 1932-1945 წლებში მუშაობდა სასოფლო-სამეურნეო პროფილის დაწეებულებებში სხვადასხვა თანამდებობებზე. 1944 წელს გახდა სკკპ წევრი. 1945-1949 წლებში იყო ჩაის და სუბტროპიკული კულტურების საკავშირო სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტის ფიზიოლოგიური განყოფილების გამგე. 1949-1968 წლებში იყო საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტის აგროქიმიური კათედრის დოცენტი, ხოლო 1969 წლიდან — პროფესორი. ნაკაიძემ გამოიკვლია ვაზის ედაფური ქლოროზის გამომწვევი მიზეზები და შეიმუშავა მათ წინააღმდეგ ბრძოლის ღონისძიებები; შეისწავლა გერანის ზეთში მენთოლის ჭარბად დაგროვების მიზეზები და დასახა მათი თავიდან აცილების გზები. დაამუშავა ბოსტნეული კულტურების და სათიბების განოყიერების სისტემა და მათი წარმოებაში დანერგვის ღონისძიებანი. ეკუთვნის 9 მონოგრაფია და 5 სახელმძღვანელო. დაჯილდოებულია საპატიო ნიშნის ორდენით და მედლებით. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 301.
ამბერიე-ან-ბიუჟე

ამბერიე-ან-ბიუჟე (ფრანგ. Ambérieu-en-Bugey) — კომუნა საფრანგეთში. მდებარეობს ოვერნ-რონა-ალპების რეგიონში. შედის ენის დეპარტამენტის ბელეს ოლქის ამბერიე-ან-ბიუჟეს კანტონის შემადგენლობაში. კომუნის კოდი — 01004. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ამბერიე-ან-ბიუჟე Ambérieu-en-Bugey official website (ფრანგული) Community of communes of Plaine de l'Ain website (ფრანგული) ↑ Ministry of the Interior French National Directory of Representatives <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3456281"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1518496"></a> ↑ Annuaire de service-public.fr <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3480047"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q97451652"></a> ↑ Ambérieu-en-Bugey on Lion1906 დაარქივებული 2020-01-15 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური)
ელენე ნაკაშიძე

ელენე ერმილეს ასული ნაკაშიძე (დ. 30 ნოემბერი, 1908, ოზურგეთი, რუსეთის იმპერია — გ. 15 იანვარი, 1968, თბილისი, საქართველოს სსრ) — ქართველი ფსიქიატრი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (1960), პროფესორი (1961), საქართველოს სსრ მეცნიერებათ დამსახურებული მოღვაწე (1966). 1930 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტი. 1950 წლიდან კითხულობდა პათოფსიქოლოგიის კურსს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფსიქოლოგიის ფაკულტეტზე და თბილისის ექიმთა დახელოვნების ინსტიტუტის ნევროპათოლოგიის კათედრაზე. 1959 წლიდან იყო საქართველოს სსრ ჯანმრთელობის დაცვის სამინისტროს მ. ასათიანის სახელობის ფსიქიატრიის სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტის კლინიკური განყოფილების ხელმძღვანელი. სწავლობდა შიზოფრენიის და ინვოლუციური ფსიქოზის კლინიკის საკითხებს. დაჯილდოებულია საპატიო ნიშნის ორდენით და მედლებით. ინვოლუციური მელანქოლია, თბილისი, 1960 ფსიქიატრია (სახელმძღვანელო), თბილისი, 1961 (თანაავტორი: ი. ყუბანეიშვილი) ნანეიშვილი ბ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 301-302.
თიროზინკინაზული რეცეპტორები

თიროზინკინაზულ რეცეპტორებს შეუძლია ერთზე მეტი სასიგნალო გზის მყისვე ჩართვა, ისინი უჯრედს ეხმარებიან ზრდისა და გამრავლების პროცესების მრავალი ასპექტის რეგულაციასა და კოორდინაციაში. ამ რეცეპტორთა კლასი არის პლაზმური მემბრანის რეცეპტორების ერთ-ერთი ძირითადი კლასი, რომლებიც ფერმენტული აქტივობით ხასიათდებიან. კინაზა არის ფერმენტი, რომელიც ფოსფატის ჯგუფების გადატანას ახდენს. რეცეპტორის ციტოპლაზმური ნაწილი მოქმედებს როგორც თიროზინკინაზა, ფერმენტი, რომელსაც ფოსფატის ჯგუფი ატფ-დან გადააქვს სუბსტრატის მოლეკულის ამინომჟავა თიროზინზე. ასე რომ, თიროზინკინაზული რეცეპტორები, მემბრაზნული რეცეპტორებია, რომლებიც ფოსფატს ამაგრებენ თიროზინებზე. ერთ თიროზინკინაზულ რეცეპტორის კომპლექსს შეუძლია გააქტივოს ათი ან მეტი განსხვავებული გადამცემი გზა და უჯრედული პასუხი. ერთი ლიგანდის დაკავშირებით მრავალი გზის ჩართვის უნარი არის არსებითი განსხვავება თიროზინკინაზულ და G-ცილასთან დაკავშირებულ რეცეპტორებს შორის. არანორმული თიროზინკინაზული რეცეპტორები, რომლებიც სასიგნალო მოლეკულის არარსებობის დროსაც კი ფუნქციონირებენ, მონაწილეობას ღებულობენ ზოგიერთი ტიპის კიბოს განვითარებაში. ფოსფატი ატფ თიროზინი სასიგნალო მოლეკულის დაკავშირებამდე, რეცეპტორები არსებობენ როგორც ინდივიდუალური პოლიპეპტიდები, თითოეულ მათგანს აქვს უჯრედგარე სიგნალის დაკავშირების საიტი, მემბრანის გამჭოლი a სპირალი და მრავალი თიროზინის შემცველი უჯრედებშიდა ბოლო. სასიგნალო მოლეკულის დაკავშირება იწვევს ორი რეცეპტორული პოლიპეპტიდის ერთმანეთთან მჭიდროდ დაკავშირებას და წარმოქმნიან დიმერს. დიმერიზაცია ააქტივებს თითოეული პოლიპეპტიდის თიროზინ-კინაზულ რეგიონს, თითოეული თიროზინ-კინაზა ატფ-ის მოლეკულიდან ფოსფატს ამატებს მეორე პოლიპეპტიდის კუდის თიროზინზე. რადგან რეცეპტორული ცილა სრულად გააქტივებულია, იგი შეიცნობა სპეციფიკური გადამტანი ცილის მიერ უჯრედის შიგნით. ყოველი ასეთი ცილა უკავშირდება სპეციფიკურ ფოსფორილირებულ ტიროზინ და გამოწვეული სტრუქტურული ცვლილება ააქტივებს დაკავშირებულ ცილას. ყოველი დაკავშირებული ცილა იწყება ტრანსდუქციის გზას, რომელიც უჯრედული პასუხისკენ მიდის. ნილ კემპბელი, ჯეინ ბ. რისი, ბიოლოგია, VII გამოცემა, გვ. 259. თბ., 2009 წელი.
ამბერიე-ან-დომბი

ამბერიე-ან-ბიუჟე (ფრანგ. Ambérieux-en-Dombes) — კომუნა საფრანგეთში. მდებარეობს ოვერნ-რონა-ალპების რეგიონში. შედის ენის დეპარტამენტის ბურკ-ან-ბრესი ოლქის სენ-ტრივიე-სიურ-მუანიანის კანტონის შემადგენლობაში. კომუნის კოდი — 01005. არქიტექტურული ძეგლებიდან აღსანიშნავია XV საუკუნის ამბერიე-ან-დომბის ციხესიმაგრე, რომელიც 1905 წლიდან ისტორიულ ძეგლად ითვლება. ჰავა ნახევრადკონტინენტურია, ცივი ზამთრითა და თბილის ზაფხულით. წვიმები მოდის არც ისე ხშირად, ძირითადად ზაფხულში. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ამბერიე-ან-დომბი Ambérieux-en-Dombes on the La Dombes website (ფრანგული) Ambérieux-en-Dombes official website (ფრანგული) ↑ Ministry of the Interior French National Directory of Representatives <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3456281"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1518496"></a> ↑ Annuaire de service-public.fr <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3480047"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q97451652"></a> ↑ Ambérieux-en-Dombes on Lion1906 დაარქივებული 2020-01-15 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) ↑ Château (ancien). www.culture.gouv.fr. ციტირების თარიღი: 2014-06-02. ↑ Le climat français (ფრანგული)
ამბლეონი

ამბლეონი (ფრანგ. Ambléon) — კომუნა საფრანგეთში. მდებარეობს ოვერნ-რონა-ალპების რეგიონში. შედის ენის დეპარტამენტის ბელეს ოლქის ბელეს კანტონის შემადგენლობაში. კომუნის კოდი — 01006. ისტორიული ძეგლებიდან აღსანიშნავია XV–XVI საუკუნეების ამბლეონის ციხესიმაგრე, XIII საუკუნის სამლოცველო. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ამბლეონი ↑ https://www.data.gouv.fr/fr/datasets/5c34c4d1634f4173183a64f1/ ↑ Ministry of the Interior French National Directory of Representatives <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3456281"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1518496"></a> ↑ Ambléon on Lion1906 დაარქივებული 2020-01-15 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) ↑ Charles-Laurent Salch, Dictionnaire des châteaux et des fortifications du Moyen Âge en France, 1987, 1304 p. (ISBN 2865350703), p. 28.
ამბრონე

ამბრონე (ფრანგ. Ambronay) — კომუნა საფრანგეთში. მდებარეობს ოვერნ-რონა-ალპების რეგიონში. შედის ენის დეპარტამენტის ბელეს ოლქის ამბერიე-ან-ბიუჟეს კანტონის შემადგენლობაში. კომუნის კოდი — 01007. აქ 1980 წლიდან იმართება ყოველწლიური მუსიკალური ფესტივალი. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ამბრონე ↑ Ministry of the Interior French National Directory of Representatives <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3456281"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1518496"></a> ↑ Annuaire de service-public.fr <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3480047"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q97451652"></a> ↑ Ambronay on Lion1906 დაარქივებული 2020-01-15 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური)
პეტრე ნაკაშიძე

პეტრე გიორგის ძე ნაკაშიძე (დ. 1838, გურიანთა, რუსეთის იმპერია — გ. 10 ივლისი, 1895, ბორჯომი, რუსეთის იმპერია) — ქართველი პუბლიცისტი, ილია ნაკაშიძის მამა. 1857 წელს ილია ჭავჭავაძესთან ერთად შევიდა პეტერბურგის უნივერსიტეტში, სადაც სწავლობდა აღმოსავლურ ფაკულტეტზე. ერთხანს მოსკოვში ლაზარევის აღმოსავლეთმცოდნეობის ინსტიტუტში და მოსკოვის უნივერსიტეტში მსახურობდა ქართული ენის მასწავლებლად. იყო ვარშავაში, საიდანაც ილია ჭავჭავაძეს მიაწვდინა პოლონეთის 1863 წლის აჯანყებისადმი მიძღვნილი „სამგზავრო წერილები“ (დაიბეჭდა „საქართველოს მოამბეში“, N7, 1963 წ.), მასში გამოხატავდა თერგდალეულთა შეხედულებებს. ნაკაშიძეს მიუძღვნა ილია ჭავჭავაძემ პოემები „მეფე დიმიტრი თავდადებული“ და „ქართვლის დედა“. ცოლად ჰყავდა ბარბარე, პოდპოლკოვნიკ სოლომონ ონიკაშვილის ქალიშვილი; მათი შვილი იყო პუბლიცისტი და საზოგადო მოღვაწე ილია ნაკაშიძე. ხუციშვილი ს., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 302. გუგუშვილი პ. „ქართული ჟურნალისტიკა“ ტ. 1 თბილისი, 1941 კალანდაძე ა. „საქართველოს მოამბე“, თბილისი, 1963 ხუციშვილი ს. ტატიშვილი ნ, „საქართველოს მოამბე“ „ბიბლიოგრაფიის მოამბე“ 1948 N4-5 პეტრე ნაკაშიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი