laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ვილკასუამანი

ვილკასუამანი (ესპ. Vilcashuamán; კეჩ. Willkawaman, წმინდა შევარდენი) — ქალაქი პერუში, ვილკას-უამანის პროვინციის დედაქალაქი. მდებარეობს ანდების აღმოსავლეთ კალთებზე, ზღვის დონიდან 3 490 მეტრზე, უძველესი არქეოლოგიური ძეგლის ტერიტორიაზე. ვილკასუამანი ინკების ადმინისტრაციული ცენტრი იყო, მას შემდეგ, რაც ინკებმა ჩანკასისა და პოკრასის ხალხი დაიპყრეს. ჟამთააღმწერლების ცნობით, ვილკასუამანში 40 000 ადამიანი ცხოვრობდა. ქალაქი გაშენებული იყო დიდი მოედნის გარშემო, სადაც მსხვერპლშეწირვის ცერემონიები იმართებოდა. მოედნის გარშემო აღმართული იყო ქალაქის ორი უმთავრესი შენობა: მზის ტაძარი და უშნუ, რომელიც დღემდე შემორჩა. მიჩნეულია, რომ ქალაქს შევარდნის ფორმა ჰქონდა, რომლის თავის ადგილას უშნუ მდებარეობდა. უშნუ წარმოადგენს წაკვეთილ პირამიდას. მის ზედა პლატფორმა მოზრდილი ქვაა უნიკალური ორნამენტებით, სადაც ინკა (იმპერატორი) ჯდებოდა. ვარაუდობენ, რომ ერთ დროს ის ოქროს ფურცლებით ყოფილა დაფარული. პერუს არქეოლოგიური ძეგლები პერუს ქალაქები La histórica ciudad de Vilcashuamán. Blog PUCP დაარქივებული 2012-10-16 საიტზე Wayback Machine.
ვიტკოსი

ვიტკოსი (Vitcos) — არქეოლოგიური ძეგლი პერუში, კუსკოს რეგიონში. მიჩნეულია, რომ დევნილობის დროს ის იმპერატორმა მანკო ინკა იუპანკიმ ააშენა, ესპანელების მიერ პერუს დაპყრობის დროს. მდებარეობს მთების ჩრდილოეთით, თანამედროვე სოფელ უანკაკალესა და პუკიარას შორის. სამხრეთით მდებარეობს ჩუკიპალტა, ნახატებიანი უზარმაზარი ქვა, რასაც ინკების ორაკულის სახელით იცნობენ. მას მოსდევს ტერასები, სადაც ბაღები ყოფილა გაშენებული. კუსკოდან და ოლიანტაიტამბოდან გაქცევის შემდეგ, მანკო ინკა ამჟამინდელი კუსკოს რეგიონის ტერიტორიაზე დასახლდა, გაუვალი ტყეებით დაფარულ რაიონში, სადაც ასევე მდებარეობს მაჩუ-პიქჩუ, ჩოკეკირაო და ვილკაბამბა. არსებობს თეორია, რომ ვინაიდან ქალაქ ვილკაბამბის კლიმატი ტროპიკული ჯუნგლების ტიპისაა, რაც ძლიერ განსხვავდება ანდების ცივი კლიმატისგან, მანკო ინკა მას ვერ შეეგუა და ვიტკოსის აგება ბრძანა, რათა მას და მის თანმხლებებს დაახლოებით ისეთი კლიმატის თავშესაფარი ჰქონოდათ, როგორსაც მიჩვეულნი იყვნენ. მეორე თეორიის თანახმად, მაჩუ-პიქჩუს ამშენებლად მიჩნეულმა პაჩაკუტიმ ასევე ააგო ვიტკოსი, როგორც საზაფხულო სასახლე. მისი გარდაცვალების შემდეგ ის მამულის შემადგენელი ნაწილი გახდა და მანკო ინკა ვიტკოსს მხოლოდ და მხოლოდ დევნილობის პერიოდში იყენებდა, სწორედ ზემოთ ნახსენები კლიმატური პირობების გამო. თითოეულ ამ თეორიას თავისი დამამტკიცებელი მასალები აქვს, თუმცა მეცნიერთა უმეტესობა თანხმდება, რომ ვიტკოსი იმდენად დახვეწილი ნაგებობაა, როგორიც პერუს დაპყრობის პერიოდში აგებული არცერთი ძეგლი არაა. ცნობილია, რომ მანკო ინკა ვიტკოსში, განდგომილ კონკისტადროთა ჯგუფმა მოკლა. პერუს არქეოლოგიური ძეგლები Hiram Bingham's search for Vitcos Peru Guide images of the area დაარქივებული 2013-11-07 საიტზე Wayback Machine. St. Petersburg Times, "Empires of Mystery" დაარქივებული 2015-01-07 საიტზე Wayback Machine. Images of Vitcos' reconstruction[მკვდარი ბმული]
ჩრდილოეთ მაკედონიის გერბი

ჩრდილოეთ მაკედონიის გერბი — ჩრდილოეთ მაკედონიის რესპუბლიკის ეროვნული სიმბოლო დროშასთან და ჰიმნთან ერთად. მიიღეს 1947 წლის 27 ივლისს. გერბის დიზაინი დაფუძნებულია სსრკ-ის გერბზე. გერბი დაფუძნებულია მხოლოდ პეიზაჟურ მახასიათებლებზე და არ შეიცავს არანაირ ისტორიულ სიმბოლოებს. გერბზე გამოსახულია ჩრდილოეთ მაკედონიის უმაღლესი მწვერვალი – მთა კორაბი, წყალი (მდინარე) და მზე; ასევე ის კულტურები, რომლებიც მაკედონიაში იზრდება (ხორბალი, ყაყაჩო, თამბაქო და ბამბა). ქვედა ნაწილში კი გამოსახულია ლენტი ეროვნული ორნამენტებით. 1991 წელს, მას შემდეგ, რაც ჩრდილოეთ მაკედონიამ დამოუკიდებლობა გამოაცხადა, საუბარი დაიწყეს ახალ გერბზე, მაგრამ ყველა ვარიანტი დაიწუნეს და შეინარჩუნეს სოციალისტური მაკედონიის გერბი. 2009 წელს მიიღეს გადაწყვეტილება გერბიდან მოეშორებინათ ხუთქიმიანი ვარსკვლავი, როგორც კომუნიზმის სიმბოლო. ჩრდილოეთ მაკედონიის დროშა ჩრდილოეთ მაკედონიის ჰიმნი МАКЕДОНСКО ХЕРАЛДИЧКО ЗДРУЖЕНИЕ
სობეხოტეპ II

ხაანხრა სებეხოტეპი (ასევე სებეხოტეპ I, სებეხოტეპ II) — ძველი ეგვიპტის მეფე (ფარაონი) მეცამეტე დინასტიიდან, რომელიც მეფობდა მეორე გარდამავალი პერიოდის დროს. კიმ რაიჰოლტისა და დერელ ბეიკერის მიხედვით ხაანხრა სებეხოტეპი იყო მეცამეტე დინასტიის მეცამეტე ფარაონი, რომელმაც იმეფა მცირე ხნით ძვ.წ. 1735 წლისთვის. თუმცა ფონ ბეკერათის მიხედვით სებეხოტეპი მეცამეტე დინასტიის მეთექვსმეტე ფარაონი იყო. XIII დინასტია ეგვიპტის მეცამეტე დინასტია მეცამეტე დინასტიის ფარაონები დაარქივებული 2015-04-06 საიტზე Wayback Machine.
დემირ-კაპია

დემირ-კაპია (მაკედ. Демир Капија) — ქალაქი ჩრდილოეთ მაკედონიის სამხრეთ ნაწილში ვარდარის რეგიონში. დემირ-კაპიის თემის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2002 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობს 3 275 კაცი. popovakula.com.mk http://www.bhdani.com/arhiva/103/citanka03.htm დაარქივებული 2007-06-27 საიტზე Wayback Machine. http://www.maplandia.com/macedonia/negotino/#link ↑ Попис на Македонија, 2002, Завод за статистика на Македонија
მაკედონსკი-ბროდი

მაკედონსკი-ბროდი (მაკედ. Македонски Брод) — ქალაქი ჩრდილოეთ მაკედონიის დასავლეთში, სამხრეთ-დასავლეთ რეგიონში. მაკედონსკი-ბროდის თემის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქში ცხოვრობს 3 740 კაცი. მოსახლეობის 99,5 % მაკედონელია. მაკედონსკი-ბროდის თემის ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2008-06-28 საიტზე Wayback Machine. ↑ Попис на Македонија, 2002, Завод за статистика на Македонија
კრატოვო

კრატოვო (მაკედ. Кратово) — ქალაქი ჩრდილოეთ მაკედონიის ჩრდილოეთში, ჩრდილო-აღმოსავლეთ რეგიონში. კრატოვოს თემის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს ოსოგოვოს მთიან მასივში. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქში ცხოვრობს 6 924 ადამიანი. კრატოვოს თემის ოფიციალური საიტი[მკვდარი ბმული] ↑ Попис на Македонија, 2002, Завод за статистика на Македонија
ბოგდანცი

ბოგდანცი (მაკედ. Богданци) — ქალაქი ჩრდილოეთ მაკედონიის აღმოსავლეთში, სამხრეთ-აღმოსავლეთ რეგიონში. ბოგდანცის თემის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 6 011 ადამიანს. ბოგდანცის თემის ოფიციალური საიტი ↑ Попис на Македонија, 2002, Завод за статистика на Македонија
ვალანდოვო

ვალანდოვო (მაკედ. Валандово) — ქალაქი ჩრდილოეთ მაკედონიის სამხრეთ-აღმოსავლეთში, სამხრეთ-აღმოსავლეთ რეგიონში. ვალანდოვოს თემის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 4 402 ადამიანს. ისტორიულ დოკუმენტებში პირველად მოიხსენიება სტეფან დუშანის ბოძების სიგელში 1349 წელს, ალავანდოვოს სახელით. ვალანდოვოს თემის ოფიციალური საიტი ↑ Попис на Македонија, 2002, Завод за статистика на Македонија ↑ Турски документи за историјата на македонскиот народ. Опширни пописни дефтери од XVI век за Кустендилскиот санџак, Т.V/3, Скопје, 1982, стр.139.
ბეროვო

ბეროვო (მაკედ. Берово) — ქალაქი ჩრდილოეთ მაკედონიის აღმოსავლეთში, აღმოსავლეთ რეგიონში. ბეროვოს თემის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქში ცხოვრობს 7002 კაცი. ბეროვოს თემის ოფიციალური საიტი ↑ Попис на Македонија, 2002, Завод за статистика на Македонија
მაკედონსკა-კამენიცა

მაკედონსკა-კამენიცა (მაკედ. Македонска Каменица) — ქალაქი ჩრდილოეთ მაკედონიის ჩრდილო-აღმოსავლეთში, აღმოსავლეთ რეგიონში. მაკედონსკა-კამენიცის თემის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქში ცხოვრობს 5 147 კაცი. მაკედონსკა-კამენიცის თემის ოფიციალური საიტი ↑ Попис на Македонија, 2002, Завод за статистика на Македонија
პეხჩევო

პეხჩევო (მაკედ. Пехчево) — ქალაქი ჩრდილოეთ მაკედონიის აღმოსავლეთ ნაწილში, მდინარე პისაზე, ბულგარეთის საზღვართან ახლოს. პეხჩევოს თემის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2002 წლის აღწერის მონაცემების ქალაქში ცხოვრობდა 3237 ადამიანი. გეორგი კიოსევი (? — 1915), ბულგარელი რევოლუციონერი სტოიან კანტუროვი (1884—1959), ბულგარელი რევოლუციონერი ატანას რაზდოლოვი (1872—1931), პოეტი და მაკედონისტი პეხჩევოს თემის ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2008-12-05 საიტზე Wayback Machine. ↑ Министерство за Локална Самоуправа. База на општински урбанистички планови. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2008-09-15. ციტირების თარიღი: 2014-01-11.
პრობიშტიპი

პრობიშტიპი (მაკედ. Пробиштип) — ქალაქი ჩრდილოეთ მაკედონიის აღმოსავლეთში, აღმოსავლეთ რეგიონში. პრობიშტიპის თემის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქში ცხოვრობს 8 714 კაცი. პრობიშტიპის თემის ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2009-07-04 საიტზე Wayback Machine. ↑ Попис на Македонија, 2002, Завод за статистика на Македонија
გარაგაი

გარაგაი (ესპ. Garagay) — ჩავინის კულტურის არქეოლოგიური ძეგლი პერუში. მდებარეობს მდინარე რიმაკის ხეობაში, ლიმის საქალაქო ზონაში. გარაგაის შესწავლაში დიდი წვლილი მიუძღვის არქეოლოგ როჯერ რავინიესს, რომელიც ძეგლს 1975 წელს იკვლევდა. პრობლემას წარმოადგენს ძეგლის დაცვა, რაც შესაბამისი უწყებების მხრიდან უყურადღებობის ბრალია. გარაგაის საფრთხეს უქმნის კლიმატის ცვლილება და ინდივიდუალური ბარბაროსული აქტები. ბოლო პერიოდში მის ტერიტორიაზე მდებარეობდა აგურის ქარხანა, ამის შემდეგ კი უძველესი არქეოლოგიური ძეგლი მაღალი ძაბვის გადამცემი ბოძების საყრდენს წარმოადგენდა. 1985 წლის 12 აგვისტოს, არქეოლოგიურ ზონაში შეიჭრა 850 უსახლკარო ოჯახი და დროებითი საცხოვრებლები მოაწყვეს. იძარცვებოდა მონუმენტიც. მათი გასახლების ყოველი მცდელობა უშედეგოდ დასრულდა. მონუმენტი სამი მთავარი ობიექტისაგან შედგება. ფორმით ისინი ასო P-ს ჰგავს და ჩამწკრივებულია დიდი მოედნის გარშემო. ნაგებობათა ასეთი განლაგება დამახასიათებელი იყო პერუს ცენტრალური სანაპირო ზოლისთვის, ძვ. წ. მეორე ათასწლეულში. ცენტრალურ ტაძარზე შეიმჩნევა მცირე რაოდენობის ბარელიეფი-ნახატები, მათ შორის გამოსახულნი არიან ადამიანები და ცხოველები. პერუს არქეოლოგიური ძეგლები Bonavia, Duccio. Perú: Hombre e Historia, de los orígenes al siglo XV, Lima: EDUBANCO, 1991, p. 197—198. Druc, Isabelle; Burger, Richard; Zamojska, Regina; Magny, Pierre. «Ancón and Garagay ceramic production at the time of Chavín de Huántar». En: Journal of archaeological science, 2001, N° 28, p. 29—43: cartes, ill., tab., graph., bibliogr. p. 42—43. El Comercio, «Entidades públicas apoyan a invasores». Lima, 30 de marzo de 1990. Fuentes Sadowski, José Luis, «Garagay: la sombra del monumento». En: Tukuy Rikuq: boletín informativo. Lima, 2007; Nº 4. Ravines, Rogger, «Garagay como arqueología experimental». En: Matos Mendieta, Ramiro (comp.), Arqueología peruana, Lima, 1979. p. 75—80. ↑ El Comercio, «Entidades públicas apoyan a invasores». ↑ Williams León, Carlos, «Complejos de pirámides con planta en U».
მავროვოს ეროვნული პარკი

მავროვოს ეროვნული პარკი (მაკედ. Национален парк Маврово) — სიდიდით მესამე ეროვნული პარკი ჩრდილოეთ მაკედონიაში. მისი ფართობი — 73 088 ჰა. პარკის ტერიტორია დაცულია 1948 წლის შემდეგ. პარკის საზღვრებში მდებარეობს მთის მასივები: კორაბი (2764 მ), დეშატი (2375 მ), ნახილობრივ პარკში შედის: შარის მთის მასივი (2747 მ), ჩრდილოეთ მაკედონიის კიდევ ერთ-ერთი უმაღლესი — ბისტრის მასივი (2163), ხოლო პარკის ჩრდილოეთ ნაწილში — კრჩინის მასივი. პარკის ცენტრალური ნაწილი მდინარე რადიკის ხეობაშია მოქცეული. ეროვნული პარკის ქვედა ნაწილში მდებარეობს მავროვოს ტბა. პარკის საზღვრებში გვხვდება მრავალი სხვადასხვა მორფოლოგიური წარმონაქმნი და რელიეფის ნაწილი: მდინარის ხეობები, ჩანჩქერები, კარსტული წარმონაქმნები, გამოქვაბულები და სხვა. პარკის ტყეები ძირითადად წიფლისგან შედგება. პარკთან ახლოს მდებარეობს ამავე სახელწოდების სამთო-სათხილამურო კურორტი „მავროვო“. აქ იზრდება 1000-მდე უმაღლესი მცენარის ჯიში, რომლიდანაც 38 ხისებრია, ხოლო 600-მდე — ენდემური, გადაშენების პირას მყოფი ან იშვიათი. მავროვოს ეროვნული პარკი წარმოადგენს მცენარეთა 7 ჯიშის ზრდა-განვითარების კლასიკურ ადგილს. იგი ერთადერთი ადგილია ჩრდილოეთ მაკედონიაში, სადაც შესაძლებელია მცენარეთა 12 იშვიათი ჯიშის ნახვა. ასევე პარკის საზღვრებში გავრცელებულია მცენარეთა 33 ჯიში, რომლებიც იშვიათად გვხვდება მაკედონიის სხვა ადგილებში. მავროვოს ეროვნული პარკის ფაუნა გამოირჩევა თავისი მრავალფეროვნებით. აქ გვხვდება 140-ზე მეტი ჯიშის ფრინველი, მათ შორისაა შავარდენი, ბეგობის არწივი და მთის არწივი, ასევე 11 ჯიშის ამფიბია, 12 ჯიშის ქვეწარმავალი და 38 ჯიშის ძუძუმწოვარი (მათ შორის დათვი, ფოცხვერი, არჩვი და ტყის კატა). მავროვოს ეროვნული პარკი (ინგლისური)
კორაბი

კორაბი (მაკედ. Кораб; ალბ. Korabi) — ქედი ბალკანეთის ნახევარკუნძულზე, ალბანეთსა და ჩრდილოეთ მაკედონიაში. წარმოადგენს მდინარეების რადიკის და შავი დრინის წყალგამყოფს. უმაღლესი წერტილია — მწვერვალი კორაბი (2764 მ). კორაბის მახლობლად, მთათა სისტემაში არის 10 მწვერვალი, რომელთა სიმაღლეც 2000 მეტრს აღემატება. მთის ფერდობებზე მყინვრული ტბებია. კორაბის მთა გამოსახულია მაკედონიის გერბზე. მაკედონიის მთების სია Peakware.com დაარქივებული 2013-05-12 საიტზე Wayback Machine. Summitpost.org ↑ კორაბი — დიდი საბჭოთა ენციკლოპედია ↑ 2007 Trip Report
გალიჩიცის ეროვნული პარკი

გალიჩიცის ეროვნული პარკი (მაკედ. Национален парк Галичица) — ჩრდილოეთ მაკედონიის სამი ეროვნული პარკიდან ერთ-ერთი. მდებარეობს რესენისა და ოჰრიდის თემების ტერიტორიაზე, ჩრდილოეთ მაკედონიის უდიდეს ტბებს — ოჰრიდსა და პრესპას შორის. ეროვნულ პარკთან ახლოს მდებარეობს ქალაქები ოჰრიდი და რესენი. ტერიტორია, რომელზეც პარკი მდებარეობს, დაცულია სახელმწიფოს მიერ 1952 წლის შემდეგ. 1958 წელს მას მიენიჭა ეროვნული პარკის სტატუსი. პარკის ფართობი შეადგენს 22 750 ჰექტარს. პარკის უმაღლესი წერტილია მწვერვალი მაგარო (2254 მ). გალიჩიცის ეროვნული პარკი განსაკუთრებით გამოირჩევა ფლორის სიმდიდრით. ამჟამად მის ტერიტორიაზე ნაპოვნია მცენარის 1000-ზე მეტი ჯიში, რომელთაგან უმეტესობაც ენდემური, გადაშენების პირას მყოფი ან იშვიათია. მათგან 12 იზრდება მხოლოდ პარკის ტერიტორიაზე. პარკის ტერიტორიაზე მდებარეობს 18 სოფელი, რომელთაგან 14 (ელშანი, კონსკო, ტრპეიცა, ლიუბანიშტა, პეშტანი, რაჩა, ველესტვო, რამნე, შიპოკნო, ლაგადინი, დოლნო კონსკო, ისტოკი, ელეშეცი და ჩრდ. სტეფანი) ეკუთვნის ოჰრიდის თემს, ხოლო დანარჩენი 4 (ოტეშევო, ლესკოეცი, სტენიე და კონსკო) რასენისას. მოსახლეობის საერთო რაოდენობა, 2001 წლის აღწერის მონაცემების მიხედვით, შეადგენს დაახლოებით 5400 ადამიანს. ადგილობრივი მცხოვრებლების ძირითადი საქმიანობა მესაქონლეობა და მიწათმოქმედებაა, ასევე ტურისტებისთვის სხვადასხვა მომსახურების გაწევა. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „გალიჩიცის ეროვნული პარკი“ ვიკისაწყობში. გალიჩიცის ეროვნული პარკის ოფიციალური საიტი (მაკედონური)
ჩრდილოეთ მაკედონიის ადმინისტრაციული დაყოფა

ჩრდილოეთ მაკედონიის ადმინისტრაციული დაყოფა მოიცავს 84 თემს და ქალაქ სკოპიეს, როგორც ადგილობრივი თვითმმართველობის დამოუკიდებელ ერთეულს. ამგვარი დაყოფა დაწესებულია ტერიტორიული ორგანიზებისა და ადგილობრივი თვითმმართველობის შესახებ მიღებული კანონით, რომელიც მიიღეს 2004 წელს. დედაქალაქ სკოპიეს აქვს საერთო ადმინისტრაციული ცენტრის სტატუსი. მოიცავს 10 საქალაქო თემს: აეროდრომი, ბუტელი, გაზი-ბაბა, გიორჩე-პეტროვი, კარპოში, კისელა-ვოდა, სარაი, ცენტარი, ჩაირი და შუტო ორიზარი. მოსახლეობის მიხედვით უდიდესია კუმანოვოს თემი — 105 484 ადამიანი, ხოლო უმცირესი — ვრანეშტიცის თემი — 1322 ადამიანი. ფართობის მიხედვით უდიდესია პრილეპის თემი — 1194 კმ², ხოლო უმცირესი — ჩაირის თემი — 3,5 კმ². ჩრდილოეთ მაკედონიის რესპუბლიკა ასევე იყოფა 8 სტატისტიკურ რეგიონად: ვარდარის, აღმოსავლეთი, პელაგონიის, პოლოგის, ჩრდილო-აღმოსავლეთი, სკოპიეს, სამხრეთ-აღმოსავლეთი და სამხრეთ-დასავლეთი რეგიონები.
ნურბანუ სულთანი

აფიფე ნურბანუ სულთანი (დაბადებით. სესილია ვენერ-ბაფო; თურქ. Afife Nûr-Banû Sultan, ოსმ. نور بانو سلطان; დაახლ. 1525 — 7 დეკემბერი, 1583) — ოსმალეთის სულთან სელიმ II-ის ცოლი და მურად III-ის დედა, ჰასეკი, პირველი ვალიდე-სულთანი „ქალთა სულთანატის“ პერიოდში. წარმოშობით ვენეციის რესპუბლიკის ორი გავლენიანი საგვარეულოს წარმომადგენელი იყო. მისი სახელი იყო სესილია, ან ოლივია. მამამისი, როგორც ითვლება, იყო ნიკოლო ვენერი, ვენეციის კუთვნილი ბერძნული კუნძულის, პაროსის გუბერნატორი, ხოლო დედა ვიოლანტა ბაფო. სხვა ვერსიის თანახმად, ძირითდად თურქულ წყაროებზე დაყრდნობით, ნურბანუს ნამდვილი სახელი იყო რაქელი და იგი ვიოლანტა ბაფოს და უცნობი ესპანელი ებრაელის შვილი იყო. თუმცა თანამედროვე ისტორიოგრაფიაში ეს ვერსია სერიოზულად არ განიხილება. 1537 წელს კაპუდან-ფაშა ხაირ ალ-დინ ბარბაროსამ დაიპყრო კუნძული პაროსი. სწორედ ამ დროს 12 წლის სესილია ტყვედ ჩავარდა. შემდეგ გაყიდეს სულთნის ჰარამხანაში და გახდა შეჰზადე სელიმის ფავორიტი. კონიის სანჯაქ-ბეიდ დანიშვნის დროს სელიმმა საკუთარ ჰარამხანაში გაიყოლა სესილია, სადაც მან ჯერ გოგონა, ხოლო 1546 წელს შეჰზადე მურადი გააჩინა. სავარაუდოდ მისი და სელიმის შვილები არიან: შაჰი, ესმეჰანი და ფატმა. სელიმის მიერ ტახტის დაკავების შემდეგ ნურბანუს მდგომარეობა გართულდა. მას მოუწია სულთნის ჰარამხანის ხელმძღვანელობა გავლენიანი მფარველებისა და დამკვიდრებული კავშირების გარეშე. მალე სელიმმა მამას მიბაძა და ნურბანუ კანონიერ ცოლად შეირთო, მაგრამ ისევე როგორც სულეიმანისა და ჰიურემის კანონიერ ქორწინებაზე, სელიმისა და ნურბანუს ქორწინებაზეც ოსმალური წყაროები არაფერს ამბობენ, ალბათ იმიტომ, რომ ეს ეწინააღმდეგებოდა მათ ტრადიციებს. 1574 წელს, სელიმის გარდაცვალების შემდეგ ტახტზე ადის ნურბანუსა და სელიმის 28 წლის შვილი მურადი. ნურბანუ გახდა ვალიდე-სულთანი. ისევე როგორც მამამისმა, სულთან მურადმაც ურთიერთობა დაიჭირა მხოლოდ ერთ ხარჭასთან – საფიესთან. ნურბანუს შვილი ესმეჰანი ცოლად გააყოლეს დიდ ვეზირს მეჰმედ სოკოლუს, ქვეყანაში მეორე პირს, რამაც გაზარდა ვალიდეს გავლენა. პოლიტიკური საქმეების გადაწყვეტისას მურად III ეყრდნობოდა დედის გადაწყვეტილებებს, რომელიც გარდაცვალებამდე დიდი ავტორიტეტით სარგებლობდა. ითვლება, რომ ნურბანუს პოლიტიკა იყო პროვენეციური და აქედან გამომდინარე გენუის საწინააღმდეგო. საუბრობდნენ იმაზეც, რომ მან მოწამლა გენუის ელჩი. დაკრძალულია აია-სოფიაში მეუღლის გვერდით. WOMEN IN POWER 1570-1600 Consort Profile: Nurbanu Sultan, Valide Sultan of Turkey Nurbanu Sultan (1525-1587) დაარქივებული 2013-09-30 საიტზე Wayback Machine. ↑ Peirce L. P. The Imperial Harem: Women and Sovereignty in the Ottoman Empire. — New York: Oxford University Press, 1993. — P. 92. ↑ Фрили Дж. Тайны османского двора. Частная жизнь султанов. — Смоленск: Русич, 2004. — С. 62.
ჩრდილოეთ მაკედონიის ჰიმნი

დღეს მაკედონიის თავზე — ჩრდილოეთ მაკედონიის ოფიციალური ჰიმნი. ტექსტის ავტორი ვლად მალესკი, მუსიკის ავტორი ტოდორ სკალოვსკი. ჰიმნი დაიწერა 1943 წელს. მეორე მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ იგი გამოიყენებოდა, როგორც მაკედონიის სოციალისტური რესპუბლიკის ჰიმნი, ხოლო 1992 წელს, იუგოსლავიის დაშლის შემდეგ დამოუკიდებელი ჩრდილოეთ მაკედონიის რესპუბლიკის ჰიმნად გამოცხადდა. Денес над Македонија се раѓа ново сонце на слободата! Македонците се борат за своите правдини! Македонците се борат за своите правдини! Од сега веќе знамето се вее на Крушевската република! Гоце Делчев, Питу Гули, Даме Груев, Сандански! Гоце Делчев, Питу Гули, Даме Груев, Сандански! Горите шумно пеат нови песни, нови весници! Македонија слободна, слободна живее! Македонија слободна, слободна живее! დღეს მაკედონიის თავზე დღეს მაკედონიის თავზე იბადება თავისუფლების ახალი მზე მაკედონელები იბრძვიან თავიანთი უფლებებისთვის! მაკედონელები იბრძვიან თავიანთი უფლებებისთვის! ამიერიდან ფრიალებს ალამი კრუშევის რესპუბლიკისა! გოცე დელჩევი, პიტუ გული, დამე გრუევი, სანდანსკი! გოცე დელჩევი, პიტუ გული, დამე გრუევი, სანდანსკი! მაკედონიის ტყეები ხმამაღლა მღერიან ახალი სიმღერები, ახალი ამბები! მაკედონია თავისუფალია, თავისუფალი ცხოვრობს! მაკედონია თავისუფალია, თავისუფალი ცხოვრობს! ჰიმნის მუსიკა (სიტყვების გარეშე)
ჯეიმზ აივორი

ჯეიმზ აივორი (ინგლ. James Ivory დ. 7 ივნისი, 1928, ბერკლი) — ამერიკელი რეჟისორი. ცნობილია Merchant Ivory Productions-თან თანამშრომლობით. აივორი მუშაობდა ინდური წარმოშობის პროდიუსერთან, ისმაილ მერჩანტთან და სცენარისტ რუთ პროუერ ჯაბვალასთან. მათმა საერთო ნამუშევრებმა ექვსი ოსკარი მიიღო. 1979 - ევროპელები (The Europeans) 1981 - კვარტეტი (Quartet) 1986 - ოთახი ხედით (A Room with a View) 1992 - ჰოვარდს ენდი (Howards End) 1993 - დღის ნარჩენები (The Remains of the Day) James Ivory კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში IMP Poster Gallery James Ivory at Screen Online Biography from Merchant Ivory Productions Guide to the James Ivory papers at the University of Oregon
ჩრდილოეთ მაკედონიის მდინარეების სია

აქ წარმოდგენილია ჩრდილოეთ მაკედონიის მდინარეების სია. ვარდარი პენა რაკიტა ტრესკა მალა-რეკა ოჩა მარკოვა-რეკა კადინა-რეკა ტოპოლკა ბაბუნა პჩინია ბრეგალნიცა ორიზარსკა-რეკა კოჩანსკა-რეკა ზლეტოვსკა-რეკა ოსოინიცა ზრნოვსკა-რეკა ცრნა-რეკა ბოიშკა-რეკა სტარა-რეკა შემნიცა დრაგორი კრაეშკა-რეკა რეკა-ვირი ლაჟეჩკა-რეკა იელაშკა-რეკა კონიარსკა-რეკა ტრნოვჩიცა გრადეშკა-რეკა ბუტურიცა ბლაშიცა კამენიცა რეკა-ჟაბა ჟურეშნიცა ბლატო კრუშეიჩკა-რეკა დუნიასკა-რეკა რაეჩკა-რეკა შავი დრინი რადიკა რიბნიცა მავროვსკა-რეკა ჟიროვნიჩკა-რეკა მალა-რეკა ლებნიცა სტრუმიცა სამხრეთი მორავა ვარდარი შავი დრინი პენა ტეტოვოსთან მარკოვა-რეკა
ოქროს გლობუსის 55-ე დაჯილდოება

ოქროს გლობუსის 55-ე დაჯილდოება გაიმართა 1998 წლის 18 იანვარს. ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2015-08-01 საიტზე Wayback Machine.
კრუშევოს რესპუბლიკა

კრუშევოს რესპუბლიკა (მაკედ. Крушевска република) — ერთ-ერთი პირველი რესპუბლიკა ბალკანეთში. დაარსდა ილინდენის აჯანყების დროს და იარსება მხოლოდ 10 დღე — 1903 წლის 3 აგვისტოდან 13 აგვისტომდე. აჯანყების დროს, 750 მეამბოხემ ნიკოლა კარევის მეთაურობით, მოახერხა ქალაქ კრუშევოდან თურქების განდევნა. ქალაქში მაშინვე ჩამოყალიბდა თვითმმართველობა და მოიწვიეს რესპუბლიკის საბჭო, რომელიც შედგებოდა 60 წევრისაგან, მათგან 20 იყო ეთნიკური უმცირესობის წარმომადგენელი. რესპუბლიკის დროებითი 6 კაციანი რევოლუციური მთავრობის ხელმძღვანელი გახდა სოციალ-დემოკრატი ნიკოლა კარევი. ყველაზე ცნობილი დოკუმენტი, რომელიც რესპუბლიკის არსებობის პერიოდში მიიღეს არის კრუშევოს მანიფესტი. 6 აგვისტოს მანიფესტმა მაკედონიის მთელ მოსახლეობას მოუწოდა გაერთიანებულიყვნენ ოსმალეთის იმპერიის ბატონობის წინააღმდეგ. 13 აგვისტოს კრუშევო დაიკავა ოსმალეთის შეიარაღებულმა ძალებმა, ქალაქი დაწვეს, ხოლო აჯანყებულები იძულებული გახდნენ გაქცეულიყვნენ. Силянов, Христо. Освободительные борбы Македонии, т. I, София 1933, гл. VI.1 (ბულგარული) Томалевски, Георги. 13 дней Крушевской республики (ბულგარული)
ველესის თემი

ველესის თემი (მაკედ. Општина Велес) — თემი ჩრდილოეთ მაკედონიაში. მდებარეობს ქვეყნის ცენტრალურ ნაწილში. მოსახლეობა შეადგენს 55 108 ადამიანს (2002 წლის აღწერის მონაცემები). თემის ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ველესი. თემის ტერიტორიის ფართობი შეადგენს 427,45 კმ²-ს. ესაზღვრება მაკედონიის შემდეგ თემებს: ჩრდილო-დასავლეთით — პეტროვეცის თემს; ჩრდილო-აღმოსავლეთით — სვეტი-ნიკოლეს თემს; აღმოსავლეთით — ლოზოვოს თემს; სამხრეთ-აღმოსავლეთით — გრადსკოს თემს; სამხრეთ-დასავლეთით — ჩაშკის თემს; დასავლეთით — ზელენიკოვოს თემს. ქალაქ ველესის გარდა თემის შემადგენლობაში შედის კიდევ 29 დასახლება: ბაშინო-სელო, ბელეშტევიცა, ბუზალკოვო, ვეტერსკო, გორნო-კალასლარი, გორნო-ორიზარი, ჯიდიმირცი, დოლნო-კალასლარი, დოლნო-ორიზარი, ივანკოვცი, კარაბუნიშტე, კრუშიე, კუმარინო, ლუგუნცი, მამუტჩევო, ნოვაჩანი, ნოვო-სელო, ორაოვეცი, ოტოვიცა, რაშტანი, რლევცი, რუდნიკი, სლპი, სლივნიკი, სოიაკლარი, სოპოტი, ცრკვინო და ჩალოშევო. თემის მოსახლეობის ეთნიკური სტრუქტურა: მაკედონელები — 84,86 %; ბოსნიელები — 4,37 % ალბანელები — 4,17 %; თურქები — 3,13 % ბოშები — 1,45 % სერბები — 0,98 % არუმინელები — 0,62 % სხვა — 0,42 % თემის ტერიტორიაზე გადის ავტომაგისტრალი E75 და სარკინიგზო გზა სალონიკიში. უდიდესი მდინარე — ვარდარი. ჩრდილოეთ მაკედონიის ადმინისტრაციული დაყოფა Општините во Социалистическа Република Македонија. Скопjе: Мисла, 1983. ველესის თემის ოფიციალური საიტი (მაკედონური), (ინგლისური) ↑ Нови градоначалници во 46 општини (მაკედონური) ↑ ველესის თემი ადგილობრივი თვითმმართველობის სამინისტროს საიტზე დაარქივებული 2007-09-30 საიტზე Wayback Machine. (მაკედონური) ↑ თემის საიტიდან (მაკედონური)
მორინ სტეპლტონი

ლუიზ მორინ სტეპლტონი (ინგლ. Maureen Stapleton დ. 21 ივნისი, 1925 — გ. 13 მარტი, 2006) — ამერიკელი კინოს და თეატრისა და ტელევიზიის მსახიობი. გაიზარდა ირლანდიელი კათოლიკეების ოჯახში.მამა ალკოჰოლიკი იყო და მისი მშობლები ადრე დასცილდნენ ერთმანეთს. მორინ სტეპლტონი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში Maureen Stapleton at the University of Wisconsin's Actors Studio audio collection დაარქივებული 2014-05-02 საიტზე Wayback Machine.
გრადსკოს თემი

გრადსკოს თემი (მაკედ. Општина Градско) — თემი ჩრდილოეთ მაკედონიაში. მდებარეობს ქვეყნის ცენტრალურ ნაწილში. მოსახლეობა შეადგენს 3 760 ადამიანს (2002 წლის აღწერის მონაცემები). მოსახლეობის სიმჭიდროვე — 15.92 კაცი/კმ²-ზე. თემის ადმინისტრაციული ცენტრი — გრადსკო. თემის ტერიტორიის ფართობი შეადგენს 236.19 კმ²-ს. ესაზღვრება მაკედონიის შემდეგ თემებს: ჩრდილო-დასავლეთით — ველესის თემს; ჩრდილო-აღმოსავლეთით — შტიპის თემს; ჩრდილოეთით — ლოზოვოს თემს; სამხრეთ-აღმოსავლეთით — ნეგოტინოს თემს; სამხრეთით — როსომანის თემს; დასავლეთით — ჩაშკის თემს. თემის შემადგენლობაში შედის 16 დასახლება: ვინიჩანი, ვოდოვრატი, გორნო-ჩიჩევო, გრადსკო, გრნჩიშტე, დვორიშტე, დოლნო-ჩიჩევო, ზგროპოლცი, კოჩილარი, კურიდერე, ნოგაევცი, პოდლესი, სვეკიანი, სკაჩინცი, უბოგო და ულანცი. თემის მოსახლეობის ეთნიკური სტრუქტურა: მაკედონელები — 2924 ადამ. (77,77 %); ბოსნიელები — 465 ადამ. (12,37 %); ბოშები — 127 ადამ. (3,38 %); ალბანელები — 125 ადამ. (3,32 %); თურქები — 71 ადამ. (1,89 %); სერბები — 23 ადამ. (0,61 %); სხვა — 25 ადამ. (0,66 %). ჩრდილოეთ მაკედონიის ადმინისტრაციული დაყოფა გრადსკოს თემის ოფიციალური საიტი (მაკედონური) ↑ 2002 წლის აღწერის მონაცემები (მაკედონური)