laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
10 აპრილი

10 აპრილი — გრიგორიანული კალენდრის მე-100 დღე (ნაკიან წლებში – 101-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 265 დღე. 1861 : შეიქმნა მასაჩუსეტსის ტექნოლოგიის ინსტიტუტი. 1912 : ბრიტანული გემი „ტიტანიკი“ საუთჰემპტონის ნავსადგურიდან გადის პირველ და უკანასკნელ მოგზაურობაში. 1959 : იაპონიის უფლისწული აკიჰიტო დაქორწინდა სიოდა მიტიკოზე. 1970 : პოლ მაკარტნიმ ოფიციალურად განაცხადა The Beatles-ის დაშლა. 2010 : შეტაკებებმა ტაილანდის სამთავრობო ძალებსა და პროტესტანტებს შორის, 20 ადამიანი იმსხვერპლა. სმოლენსკთან მომხდარი ავიაკატასტროფის შედეგად, 96 მგზავრი დაიღუპა, მათ შორის პოლონეთის პრეზიდენტი ლეხ კაჩინსკი (სურათზე) და პოლონეთის 42 ოფიციალური პირი; ბრონისლავ კომოროვსკი გახდა პოლონეთის პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელი. 2016 : აზალი ასუმანი კომორის პრეზიდენტად აირჩიეს. იდრის დები მეხუთე ვადით ჩადის პრეზიდენტად აირჩიეს. 2019 : პირველად ისტორიაში, ასტრონომებმა შავი ხვრელისთვის ფოტოს გადაღება შეძლეს. 2021 : 7 აპრილს აფხაზეთიდან საქართველოს ხელისუფლების კონტროლირებად ტერიტორიაზე გადმოსვლისას 4 პირი მდინარე ენგურის გადმოცურვის დროს დაიხრჩო, დაღუპულთა ხსოვნის პატივსაცემად 10 აპრილი საქართველოში გლოვის დღედ გამოცხადდა. 401: თეოდოსიუს II — ბიზანტიის იმპერატორი; 1847 : ჯოზეფ პულიცერი — უნგრელ-ამერიკელი ჟურნალისტი 1867 : ჯორჯ რასელი — ირლანდიელი პოეტი 1889 : ალექსანდრე ასათიანი — ქართველი პოლიტიკური და საზოგადო მოღვაწე 1904 : იასონ აბაშიძე — ქართველი მეტყევე 1913 : შტეფან ჰაიმი — გერმანელი მწერალი 1927 : გიორგი წერეთელი — ქართველი პოეტი 1932 : ომარ შარიფი — ეგვიპტელი კინომსახიობი 1937 : ბელა ახმადულინა — რუსი პოეტი 1943 : არტურ ეში — ავსტრალიელი ჩოგბურთელი 1948 : მაკა ჯოხაძე — ქართველი პროზაიკოსი 1585 : გრიგოლ XIII — რომის პაპი 1813 : ჟოზეფ-ლუი ლაგრანჟი — ფრანგი მათემატიკოსი 1904 : ისაბელ II — ესპანეთის დედოფალი 1919 : ემილიანო ზაპატა — მექსიკელი რევოლუიციონერი 1931 : ჯუბრან ხალილ ჯუბრანი — არაბი მწერალი და მხატვარი. 1954 : აუგუსტ ლუმიერი — ფრანგი გამომგონებელი 1993 : რახმონ ნაბიევი — ტაჯიკეთის პირველი პრეზიდენტი 2010 : ლეხ კაჩინსკი — პოლონეთის მე-11 პრეზიდენტი 2017 : გივი ბერიკაშვილი — ქართველი მსახიობი (დ. 1933) მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს: იოანე მანგლელი ილარიონ ახალი სტეფანე აღმსარებელი იონა და ბარაქისი ბოიან ბულგარეთის მთავარი სხვა თვეები ↑ მთავრობის განკარგულებით, 10 აპრილი გლოვის დღედ გამოცხადდა
ნორვეგიის მონარქების სია

ქვემოთ მოცემულია დანიის, შვედეთის და ნორვეგიის სამეფო ოჯახის წევრები რომლებიც იყვნენ ნორვეგიის მონარქები. Official site of the Royal Norwegian House დაარქივებული 2002-08-02 საიტზე Wayback Machine. The Royals – Regularly updated news coverage of the Norwegian royal family (Aftenposten) Much material on early kings (in Norwegian)
ამიატა

ამიატა (იტალ. Monte Amiata) — უდიდესი ვულკანური გუმბათი ამიატის ვულკანურ გუმბათთა კომპლექსში. მდებარეობს იტალიაში, ბოლსენის ტბიდან 20 კმ-ით ჩრდილო-დასავლეთით, ტოსკანის რეგიონის სამხრეთ ნაწილში, სიენის პროვინციაში. ამიატის მთა შედგება ლავის გუმბათებისა და ტრაქიტული ლავის ნაკადებისგან, რომლებიც აღმოსავლეთით ეშვება. მისი სიმაღლე ზღვის დონიდან 1 738 მეტრია. მასიური ამოფრქვევები მიმდინარეობდა 300 000 წლის წინ, მაგრამ ჰოლოცენის პერიოდში, არანაირი ამოფრქვევა არ დაფიქსირებულა. ამჟამად მხოლოდ თერმული აქტივობები მიმდინარეობს. Global Volcanism Program, Smithsonian Institution. დაარქივებული 2011-05-14 საიტზე Wayback Machine. Monte Amiata
კოლიმა (ვულკანი)

კოლიმა — დღესდღეობით ერთ-ერთი ყველაზე აქტიური ვულკანი ჩრდილოეთ ამერიკაში. მდებარეობს მექსიკაში. 1576 წლიდან დღემდე, 40-ზე მეტჯერ ამოიფრქვა. ვულკანის ერთი ნაწილი მდებარეობს მექსიკის კოლიმას შტატში, ხოლო მეორე ნაწილი ხალისკოს შტატში, ტრანს-მექსიკური ვულკანური სარტყელის დასავლეთ ნაწილში, ქალაქ მეხიკოდან 485 კმ-ით დასავლეთით და გვადალახარიდან 125 კმ-ით სამხრეთით. ვულკანური კომპლექსი ორ მწვერვალს მოიცავს: ნევადო-დე-კოლიმას (4330 მ) რომელიც ჩამქრალია და ვოლკან-კოლიმას (3860 მ). ისინი ერთმანეთისგან 5 კმ-თ არიან დაშორებულნი. ბოლო მნიშვნელოვანი ამოფრქვევა, რომელიც უდიდესი იყო უკანასკნელი წლების განმავლობაში, დაფიქსირდა 2005 წლის 8 ივნისს. Universidad de Colima, Observatorio Vulcanológico დაარქივებული 2004-02-12 საიტზე Wayback Machine. (ესპანური) Universidad de Colima, Centro de Intercambio e Investigación en Vulcanología დაარქივებული 2006-02-24 საიტზე Wayback Machine. (in English and Spanish) Experiments at Colima by the Alaska Volcano Observatory დაარქივებული 2005-02-22 საიტზე Wayback Machine.
აპო (ვულკანი)

აპო — გოგირდოვანი აქტივობების აქტიური სტრატოვულკანი ფილიპინების კუნძულ მინდანაოზე. მისი სიმაღლე ზღვის დონიდან 2 954 მეტრია და წარმოადგენს ფილიპინების უმაღლეს მწვერვალს. მთა საფეხურებიანია და მოიცავს სამ მწვერვალს. კრატერის სიგანე, სადაც პატარა, კრატერის ტბაც მდებარეობს, 500 მეტრია. დღეისათვის ვულკანი გეოთერმული ენერგიის წყაროა, მაგრამ მისი ბოლო მასშტაბური ამოფრქვევის თარიღი უცნობია. არაფერს გვეუბნება ისტორიაც. აპოს მთა ფილიპინების ყველაზე პოპულარულ ალპინისტურ დესტინაციას წარმოადგენს, მისი დალაშქვრა საკმაოდ იოლია. პირველი ასვლა განხორციელდა 1880 წელს. Mount Apo on Summitpost Philippine Institute of Volcanology and Seismology (PHIVOLCS) Mount Apo Page დაარქივებული 2012-02-18 საიტზე Wayback Machine. PinoyMountaineer: Mt. Apo Kidapawan-Magpet Trail[მკვდარი ბმული] PinoyMountaineer: Mt. Apo Kapatagan-Kidapawan Traverse Trail[მკვდარი ბმული] Global Volcanism Program: Apo დაარქივებული 2020-11-14 საიტზე Wayback Machine. UNESCO Tentative World Heritage List PinoyMountaineer: Mt. Apo[მკვდარი ბმული]
ნიკა კვეკვესკირი

ნიკა კვეკვესკირი (დ. 29 მაისი, 1992, ზუგდიდი, საქართველო) — ქართველი ფეხბურთელი. საქართველოს ეროვნული ნაკრებისა და უნგრული „ნირედჰაზას“ ნახევარმცველი. 2024 წლის ევროპის ჩემპიონატის მონაწილე საქართველოს ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში. გამოდიოდა საქართველოს 17-წლამდე და 19-წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრებებში, 2010–2013 წლებში საქართველოს 21-წლამდე ფეხბურთელთა ნაკრების საყრდენი ნახევარმცველი იყო. 2015 წლიდან საქართველოს ეროვნულ ნაკრებშია. 2024 წლის 26 მარტს, ევრო 2024-ის საკვალიფიკაციო ეტაპის პლეი-ოფის ფინალში, საქართველოს ნაკრებმა საბერძნეთს მოუგო და ევროპის ჩემპიონატზე ისტორიაში პირველად გავიდა. მატჩის ძირითადი და დამატებითი დრო უგოლოდ, 0–0 დასრულდა. მატჩისშემდგომი პენალტების სერიაში საქართველოს ნაკრებმა მეტოქე 4–2 დაამარცხა. გადამწყვეტი პენალტი კი ნიკა კვეკვესკირმა გაიტანა. განახლდა: 30 ივნისი, 2024 დინამო თბილისი საქართველოს ჩემპიონი: 2012–13 საქართველოს ვიცე-ჩემპიონი: 2010–11 საქართველოს თასის მფლობელი: 2012–13 დილა გორი საქართველოს ჩემპიონი: 2014–15 გაბალა აზერბაიჯანის ჩემპიონი: 2017 ტობოლი ყაზახეთის ვიცე-ჩემპიონი: 2020 ლეხი პოზნანი პოლონეთის ჩემპიონი: 2021–22 ღირსების ორდენი: 2024 ↑ MARCA: „კვეკვესკირი ისტორიაში დარჩება“ ↑ ნიკა კვეკვესკირი: თანამედროვე ფეხბურთში ქართველებსაც გვეთქმის სიტყვა ↑ ნიკა კვეკვესკირი: „უბედნიერესები ვართ, რომ ქართველ ხალხს ასეთი სიხარული ვაჩუქეთ“ ↑ Georgia seal first major tournament place // UEFA ↑ ფეხბურთის ეროვნული ნაკრები და ფედერაციის წარმომადგენლები ღირსების ორდენებით დაჯილდოვდნენ
UFO (კლუბი)

UFO — ცნობილი ანდერგრაუნდული კლუბი, რომელიც ლონდონში 1960-იან წლებში მოქმედებდა. იმ დროისთვის ეს იყო შემდგომში უფრო ფართო მუსიკალურ სცენაზე მოხვედრილ შემსრულებელთა სასტარტო წერტილი. სხვადასხვა დროს მასში გამოდიოდნენ: პინკ ფლოიდი, Soft Machine, Bonzo Dog Doo Dah Band, Crazy World of Arthur Brown, Procol Harum და სხვები. Шэффнер, Николас, Блюдце, полное чудес. Одиссея Pink Floyd = Saucerful of Secrets. The Pink Floyd Odyssey, М.: Издательство Сергея Козлова, 1998, ISBN 5-901013-01-8. Mason, Nick., Вдоль и поперёк: Личная история Pink Floyd = Inside Out: A Personal History of Pink Floyd გამომცემლობა = 3-е изд., испр, СПб., 2009, ISBN 978-5-367-00721-3. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: UFO (კლუბი) დამაარსებელი ჯონ ჰოპკინზი დაარქივებული 2011-03-05 საიტზე Wayback Machine. დამაარსებელი ჯო ბოიდი დაარქივებული 2008-12-12 საიტზე Wayback Machine. კლუბის ფან-კლუბი ↑ Шэффнер 1998. sfn error: no target: CITEREFШэффнер1998 (help) ↑ Мейсон 2009. sfn error: no target: CITEREFМейсон2009 (help)
აზიმუთ კოორდინატორი

აზიმუთ კოორდინატორი (ინგლ. Azimuth Co-ordinator) — ხმის კვადროფონული სისტემის პირველი საკონტროლო საშუალება. პინკ ფლოიდი იყო პირველი ჯგუფი, რომელმაც მისი გამოყენება დაიწყო. აზიმუთ კოორდინატორი წარმოადგენდა ოთხ რეოსტატს, რომელიც მოთავსებული იყო გრძელ ყუთში. თითოეული მათგანი 90 გრადუსზე ტრიალდებოდა. სისტემა იმართებოდა სპეციალური პულტით, რომლითაც აუდიოსიგნალი მოქცეული იყო დარბაზში დამონტაჟებულ ერთ ან მეტ რეპროდუქტორს შორის. აზიმუთ კოორდინატორს კონცერტების დროს მართავდა პინკ ფლოიდის წევრი რიჩარდ რაიტი. მოწყობილობა ლეიბლის EMI კუთვნილ ები-როუდის სტუდიებში შექმნა ტექნიკურმა ინჟინერმა ბერნარდ სპითმა. დედოფალ ელისაბედის სახელობის დარბაზში ჯგუფის მიერ გამართული პირველი კონცერტის შემდეგ ეს მანიპულატორი მოპარული იქნა. მეორე ააგეს 1969 წლის 14 აპრილს სამეფო საფესტივალო დარბაზში გამართული კონცერტისათვის. მას ჰქონდა ორი რეოსტატი და ოთხი არხის მართვის საშუალება. ამჟამად მოწყობილობა დაცულია ლონდონში, ვიქტორიასა და ალბერტის მუზეუმში. ↑ pink floyd. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2009-03-18. ციტირების თარიღი: 2009-08-14. მოწყობილობის სურათები დაარქივებული 2009-04-21 საიტზე Wayback Machine.
ატიშადუ

ატიშადუ, ატიშა-დუ (ყოფ. ვარდისუბანი) — სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში, მდინარე ღალიძგის მარცხენა მხარეს, ქალაქ ტყვარჩელის სამხრეთ-დასავლეთით. ტყვარჩელის თემის ცენტრი (სოფლები:აყვარჩაფანი, აძხიდა). ზღვის დონიდან 210 მ, შავი ზღვიდან 22 კმ, ოჩამჩირიდან 26 კმ. 2008 წლის 23 ოქტომბრის ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ საქართველოს კანონის საფუძველზე, ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის სამხედრო აგრესიის შედეგად და დადგენილია ამ ტერიტორიების განსაკუთრებული სამართლებრივი რეჟიმი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 244. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 18.
აგუბედია

აგუბედია (აფხ. Агәы-Бедиа) — სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში, მდინარე ოხოჯის მარცხენა ნაპირზე. თემის ცენტრი (სოფლები:აძხიდა, ახეცარა, აჯრა, მეორე კოპიტი, მიშველი, ნარჯხეუ, ოხოჯა, პატრახუწა, პირველი კოპიტი, ქვალონი). ზღვის დონიდან 120 მ, შავი ზღვიდან 20 კმ, ოჩამჩირიდან 21 კმ. 2008 წლის 23 ოქტომბრის ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ საქართველოს კანონის საფუძველზე, ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის სამხედრო აგრესიის შედეგად და დადგენილია ამ ტერიტორიების განსაკუთრებული სამართლებრივი რეჟიმი. აგუბედიას გვიანდელ ფეოდალურ ხანაში გულიბედია, ასევე შუაბედია ეწოდებოდა. XVIII საუკუნის დასაწყისში ახალმა, აფხაზურმა მოსახლეობამ სოფლის სახელის პირველი ნაწილი — „გული“, „შუა“ აფხაზურად თარგმნა („აგუ“). აგუბედიას მიდამოებშია ბედიის მონასტერი ეკლესიით (X-XI საუკუნეები), სამრეკლოთი და სასახლით, შუა საუკუნეების ციხე „ტყაური“. 1989 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობდა 282 ადამიანი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 46. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 14.
ათარა

ათარა (ყოფ. ნაბჟოუ — გადაერქვა 1948 წლის 3 სექტემბერს) — სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში, მდინარე კოდორის ორივე ნაპირზე. თემის ცენტრი (სოფლები:ათარბა-იხუსთა, ნახურზოუ). ზღვის დონიდან 100 მ, შავი ზღვიდან 10 კმ, ოჩამჩირიდან 31 კმ. 2008 წლის 23 ოქტომბრის ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ საქართველოს კანონის საფუძველზე, ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის სამხედრო აგრესიის შედეგად და დადგენილია ამ ტერიტორიების განსაკუთრებული სამართლებრივი რეჟიმი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 74. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 14. ↑ საქართველოს სსრ უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის საინფორმაციო-სტატისტიკური განყოფილება, „საქართველოს სსრ ადმინისტრაციულ ტერიტორიული დაყოფა 1949 წლის 1 სექტემბრისათვის“, თბ., 1949
ათარბა-იხუსთა

ათარბა-იხუსთა — სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში (ათარის თემი), მდინარე თოუმიშის მარჯვენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 120 მ, შავი ზღვიდან 8 კმ, ოჩამჩირიდან 21 კმ. 2008 წლის 23 ოქტომბრის ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ საქართველოს კანონის საფუძველზე, ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის სამხედრო აგრესიის შედეგად და დადგენილია ამ ტერიტორიების განსაკუთრებული სამართლებრივი რეჟიმი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 74. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 14.
არაკიჩი

არაკიჩი, არაკვიჩი (ყოფ. დიდი აგარაკი) — სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში, სამურზაყანოს დაბლობზე. თემის ცენტრი (სოფლები:დაჩა). ზღვის დონიდან 80 მ, შავი ზღვიდან 6 კმ, ოჩამჩირიდან 31 კმ. 2008 წლის 23 ოქტომბრის ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ საქართველოს კანონის საფუძველზე, ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის სამხედრო აგრესიის შედეგად და დადგენილია ამ ტერიტორიების განსაკუთრებული სამართლებრივი რეჟიმი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 184. ↑ სომხური საბჭოთა ენციკლოპედია / Վ. Համբարձումյան, Կ. Խուդավերդյան — Հայկական հանրագիտարան հրատարակչություն, 1974. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q164396"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q124405912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q6429958"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2657718"></a> ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 20. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 17.
მაკატურინგი

მაკატურინგი — სტრატოვულკანი ფილიპინების კუნძულ მინდანაოზე. მისი სიმაღლე ზღვის დონიდან 1 940 მეტრია, ფუძის დიამეტრი 29 კმ. წარმოადგენს ცენტრალური მინდანაოს ვულკანური სარტყელის ნაწილს. იმის თაობაზე, თუ როდის ამოიფრქვა ბოლოს ვულკანი, მეცნიერებს შორის დავა მიმდინარეობს. ფილიპინების ვულკანოლოგიისა და სეისმოლოგიის ინსტიტუტმა ქამოაქვეყნა ბოლო 10 ამოფრევევის სია, სადაც ბოლო ამოფრქვევა 1882 წლის 18 მაისსაა დაფიქსირებული. მაგრამ სმიტსონიანის მსოფლიო ვულკანიზმის პროგრამა მის მიერ გამოქვეყნებულ მსოფლიოს აქტიური ვულკანების კატალოგში ზოგიერთი ამოფრქვევას არა მაკატურინგის, არამედ მისი მეზობელი ვულკანი რაგანგის მიაწერს. მაკატურინგი ფილიპინების ერთ-ერთი ვულკანია. მეზობელ ვულკანებთან ერთად წყნაროკეანურ ცეცხლოვან ვულკანურ სარტყელს მიეკუთვნება. Philippine Institute of Volcanology and Seismology (PHIVOLCS) Makaturing Volcano Page დაარქივებული 2012-02-18 საიტზე Wayback Machine. Global Volcanism Program, Smithsonian Institution. დაარქივებული 2013-03-26 საიტზე Wayback Machine.
მუსუანი

მუსუანის პიკი — აქტიური ვულკანი ფილიპინების კუნძულ მინდანაოზე. მისი სიმაღლე ზღვის დონიდან 646 მეტრია, ფუძის დიამეტრი 3 კმ-ია. მდებარეობს ქალაქ ვალენსიადან 4.5 კმ-ით სამხრეთით. გეოლოგიურად, მუსუანი ვულკანურ გუმბათს წარმოადგენს. ფილიპინების ვულკანოლოგიისა და სეისმოლოგიის ინსტიტუტი იუწყება, რომ ვულკანი ბოლოს 1866 - 1867 წლებში ამოიფრქვა, მაგრამ მას არ ეთანხმება სმტსონიანის მსოფლიო ვულკანიზმის პროგრამა. 1888 წელს, იეზუიტი მღვდელი იუწყებოდა, რომ ვულკანზე მიმდინარეობდა დიდი გოგირდოვანი აქტივობები. მუსუანი ფილიპინების ერთ-ერთი ყველაზე აქტიური ვულკანია და დანარჩენებთან ერთად მიეკუთვნება წყნარი ოკეანის ცეცხლოვან ვულკანურ სარტყელს. Global Volcanism Program, Smithsonian Institution. დაარქივებული 2011-06-06 საიტზე Wayback Machine. Philippine Institute of Volcanology and Seismology (PHIVOLCS) Musuan Volcano page დაარქივებული 2008-12-17 საიტზე Wayback Machine.
აბუ დულაფი

აბუ დულაფი, მისარ იბნ მუჰალგილ ალ-ხაზრაჯი ალ-იანბუი (არაბ. أبو دُلف الخزرجي) — X საუკუნის არაბი პოეტი, მოგზაური და მეცნიერი. იმოგზაურა ჩინეთში, ინდოეთში, ირანსა და ამიერკავკასიაში. X საუკუნის 50-იან წლებში იყო თბილისში. ცნობილია აბუ დულაფის ორი „რისალა“ (წერილი, დღიური). პირველი აღწერს აბუ დულაფის მოგზაურობას ჩინეთში, მეორე — ირანსა და ამიერკავკასიაში. საინტერესოა აბუ დულაფის ცნობები ძვირფასი წიაღისეული სიმდიდრეების, მინერალური წყაროებისა და სამკურნალო მცენარეების შესახებ. მეორე „რისალაში“ აღწერილია X საუკუნის თბილისი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 43. ↑ 1.0 1.1 Virtual International Authority File — [Dublin, Ohio]: OCLC, 2003. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54919"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q988937"></a> ↑ CERL Thesaurus — Consortium of European Research Libraries. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q60909659"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1127581"></a>
ბანაჰაო

ბანაჰაო — ფილიპინების ერთ-ერთი ყველაზე აქტიური ვულკანი კუნძულ ლუსონზე. მისი სიმაღლე ზღვის დონიდან 2 158 მეტრია. მთა ხასიათდება კლდეებით, გამოქვაბულებით და გამომდინარე წყაროებით. ადგილობრივების მიერ, მთა და მისი შემოგარენი წმინდა ადგილად მიიჩნევა, რადგან აქედან გამოედინება „წმინდა წყალი“, რომელსაც სასარგებლო თვისებები გააჩნია და პილიგრიმების თავშეყრის ადგილს წარმოადგენს. ბანაჰაო საკმაოდ პოლუპარულია მთამსვლელებსა და მოყვარულებში. Global Volcanism Program, Smithsonian Institution. დაარქივებული 2011-05-14 საიტზე Wayback Machine. Philippine Institute of Volcanology and Seismology, Mt Banahaw page დაარქივებული 2008-09-10 საიტზე Wayback Machine.
აბუკურა

„აბუკურა“ — ძველი ქართული მწერლობის ძეგლი. ამ სახელმწოდების მქონე ნაწარმოების არსებობა მეცნიერებისათვის ცნობილი გახდა „იოანესა და ექვთიმეს ცხოვრებიდან“, სადაც იხსენიება მხოლოდ ძეგლის სათაური „აბუკურა“. XIX საუკუნის 80-იან წლებში გამოითქვა ვარაუდი, რომ ამ სახელში „ცხოვრების“ ავტორი შეიძლება გულისხმობდეს რომელიმე აპოკრიფს (ძველ ქართულში დამოწმებული აბუკოროფა — აპუკოროფას ანალოგიით) ან ხარანის რომელიმე თხულებას. 1918 კ. კეკელიძემ გამოსცა „წამებაჲ წმიდისა მიქაელისი“... (კიმენი, ტ. 1). ამ ძეგლში აღწერილია საბაწმინდის მოღვაწის მიქაელის ამბავი, რომელიც თავის მოწაფეთათვის თეოდორე აბუკურას უამბია. მთხრობელის სახელი „აბუკურა“ შემდეგ თხზულებას შერქმევია. თხზულება დაწერილია არაბულ ენაზე ვინმე ბასილის მიერ (IX ს.). „აბუკურა“ X საუკუნის დამდეგს ქართულად უთარგმნია უცნობ პირს. ძველი ცნობის მიხედვით, ქართული ტექსტი ბერძნულად უთარგმნია ექვთიმე მთაწმიდელს. „აბუკურას“ მეორე რედაქცია შეტანილია თეოდორე ედესელის „ცხოვრებაში“, რომელიც ბერძნულიდან ქართულად თარგმნა ეფრემ მცირემ. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 43.
ეირიკ I

ეირიკ I (სისხლიანი ჩუგლუგუ) (ნორვ. Eirik Haraldsson; 885—954) — ნორვეგიის მეფე (კონუნგი) 930-934- წლებში. ჰარალდ I-ს შვილი და ჰარალდ II-ს მამა. ინგლინგოების დინასტიის წარმომადგენელი. ჩამოგდებული იქნა 934 წელს ძმის ჰაკონ I-ს მიერ. თავისი მეტსახელი (სისხლიანი ჩუგლუგუ) შეარქვეს მის მიერ ჩადენილი უამრავი სისასტიკისათვის. ერთ-ერთ ლათინურ ხელნაწერში ის მოხსენიებულია-«ძმისმკვლელად». ჰარალდ I-ს განსაკუთრებით უყვარდა ეირიკი და არ მალავდა, რომ ის თავის მემკვიდრედ უნდოდა. ეირიკი იყო მაღალი,ლამაზი და ნამდვილი მეომარი, მაგრამ ძალიან სასტიკი, არამეგობრული და უთქმელი. დაახლოებით 920 წელს ეირიკმა გაილაშქრა პომერანიაზე. იქიდან დაბრუნებისას ეახლა თავის ძმას ბიორნს და მოსთხოვა მისთვის გადაეხადა ხარკი, რომელსაც ის უხდიდა ჰარალდ I-ს. ბიორნს თავად მიჰქონდა მეფესთან ხარკი ან თავის ხალხს ატანდა, ამჯერადაც ასე უნდოდა მოქცეულიყო და თავის ძმას უარი უთხრა ხარკზე. როდესაც ეირიკმა თავისას ვერ მიაღწია თავს დაესხა ძმას და მოკლა. 930 წელს ეირიკმა მიიღო ძალაუფლება მამისგან. http://www.allmonarchs.net/norway/eirik_i.html დაარქივებული 2012-04-06 საიტზე Wayback Machine.
Fearless (სიმღერა)

„Fearless“ — მესამე სიმღერა ინგლისური პროგრესული როკ-ჯგუფ პინკ ფლოიდის ალბომზე Meddle. გამოირჩევა ნელი ტემპითა და აკუსტიკური შესრულებით. მისი ავტორები არიან დეივიდ გილმორი და როჯერ უოტერსი. სიმღერის ბოლოს ჟღერს საფეხბურთო კლუბ „ლივერპულის“ ფანების ჰიმნი „You'll Never Walk Alone“, რომლის ავტორები არიან როჯერსი და ჰამერსტაინი. ↑ სტრონგი, მარტინ ჩ. (2004). The Great Rock Discography, მეშვიდე, ედინბურგი: Canongate Books, გვ. 1177. ISBN 1-84195-551-5.  ↑ მებეტი, ენდი (1995). The Complete Guide to the Music of Pink Floyd. ლონდონი: Omnibus Press. ISBN 0-7119-4301-X.
11 აპრილი

11 აპრილი — გრიგორიანული კალენდრის 101-ე დღე (ნაკიან წლებში — 102–ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 264 დღე. 1241 : მონღოლების შემოსევა ევროპაში: მონღოლები ბათუ ყაენისა (სურათზე) და სუბთაის ხელმძღვანელობით ანადგურებენ უნგრელთა არმიას მოჰის ბრძოლაში მდინარე საჟოსთან. 1512 : ბრძოლა რავენასთან 1713 : უტრეხტის ხელშეკრულების მთავარ შეთანხმებებს მოეწერა ხელი, რამაც ხელი შეუწყო ესპანეთისგან გამოყოფისთვის ომის დასრულებას. 1814 : ნაპოლეონის გადადგომა და გადასახლება კუნძულ ელბაზე 1968 : აშშ-ს პრეზიდენტმა ლინდონ ჯონსონმა ხელი მოაწერა აქტს სამოქალაქო უფლებების შესახებ 1899 : ესპანეთმა პუერტო რიკო აშშ-ს დაუთმო. 1945 : ამერიკულმა ჯარებმა ბუხენვალდის საკონცენტრაციო ბანაკი გაათავისუფლეს ვაიმართან, გერმანიაში. 2002 : სამხედრო გადატრიალების მცდელობაში ვენესუელის შეიარაღებული ძალების წევრებმა პრეზიდენტი უგო ჩავესი შეიპყრეს და გადადგომა მოსთხოვეს. 2006 : ირანმა ურანის გამდიდრება მოახერხა. 2012 : პარტია სენურიმ პაკ კინ ჰეს ხელმძღვანელობით სამხრეთ კორეის საპარლამენტო არჩევნებში გაიმარჯვა. 2019 : დიდი ბრიტანეთის პოლიციამ ვიკილიქსის დამაარსებელი ჯულიან ასანჟი ლონდონში ეკვადორის საელჩოში დააპატიმრა. სუდანის პრეზიდენტი ომარ ალ-ბაშირი სახელმწიფო გადატრიალების შედეგად დაამხეს. 2021 : გილერმო ლასო ეკვადორის პრეზიდენტად აირჩიეს. 2022 : შეჰბაზ შარიფი პაკისტანის პრემიერ-მინისტრად აირჩიეს, მას შემდეგ რაც იმრან ხანს პარლამენტმა უნდობლობა გამოუცხადა. საქართველოს ევროკავშირში წევრობის განაცხადზე კითხვარი გადაეცა. 1769 : ლანი, ჟან — ფრანგი სამხედრო მოღვაწე 1825 : ლასალი, ფერდინანდ — გერმანელი პოლიტიკოსი 1916 : ბაბლიძე, ეკატერინე — ქართველი მხატვარ-კერამიკოსი. 1727 : ჯორჯ I — დიდი ბრიტანეთის მეფე 1977 : პრევერი, ჟაკ — ფრანგი პოეტი 2015 : კოტე თოლორდავა - ქართველი კონო და თატრის მსახიობი მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს: მარკოზ არეთუსელი იოანე მეუდაბნოე ევსტათი ბითვინიელი სხვა თვეები
ურნესეს ეკლესია

ურნესეს ხის ეკლესია – ყველაზე ძველი ხის ეკლესია ნორვეგიაში. აგებულია დაახლოებით 1130 წელს. ეკლესია ცნობილია თავისი ხის ჩუქურთმებით. ეკლესია 1979 წელს შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ნორვეგიაში შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „ურნესეს ეკლესია“ ვიკისაწყობში. Urnes stave church in Stavkirke.org დაარქივებული 2005-06-28 საიტზე Wayback Machine. (ნორვეგიულად) Urnes stave church in Fortidsminneforeningen დაარქივებული 2005-10-29 საიტზე Wayback Machine. (ნორვეგიულად) Fortidsminneforeningens stave church pages (ნორვეგიულად) Description and pictures of Urnes stave church დაარქივებული 2007-09-30 საიტზე Wayback Machine. ეკლესიის ხედები ეკლესია XIX საუკუნეში თანამედროვე ხედი XI საუკუნის ჩრდილოეთის კედელი ხის ჩუქურთმა XIX საუკუნის დროინდელი ინტერიერი Pilgrim at a capital on top of a stave ღვთისმშობლის ფიგურა ფარი დეტალი დეტალი დეტალი დეტალი დეტალი დეტალი დეტალი
ბარხატნაია-სოპკა

ბარხატნაია-სოპკა (რუს. Бархатная сопка) — ჩამქრალი ვულკანი რუსეთში, კამჩატკის ნახევარკუნძულის სამხრეთ ნაწილში. წარმოადგენს ანდეზიტისაგან შემდგარ ვულკანური გუმბათების კომპლექსს, რომელიც მდინარე პარატუნკის გასწვრივ მდებარეობს. უმაღლესი მწვერვალი ზღვის დონიდან 870 მეტრზე მდებარეობს. კომპლექსი ჰოლოცენის ხანას მიეკუთვნება. ბოლო ამოფრქვევა მოხდა ძვ.წ. 3 550 წელს. ვულკანის ასეთი სახელი იმითაა განპირობებული, რომ მწვერვალების კალთები დაფარულია ვულკანური ტუფითა და წიდით, რომლებიც მას წითელ შეფერილობას აძლევენ და ხავერდს მოგვაგონებენ. "Barkhatnaya Sopka". Global Volcanism Program, Smithsonian Institution დაარქივებული 2011-05-14 საიტზე Wayback Machine.
აკადემია-ნაუკი

აკადემია-ნაუკი (რუს. Академия Наук) — მოქმედი ვულკანი რუსეთში, კამჩატკის ნახევარკუნძულის სამხრეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის პატივსაცემად. ეს სახელი 1939 წელს ვულკანოლოგმა ვლადიმერ ვლოდავეცმა უწოდა. მისი სიმაღლე ზღვის დონიდან 1 180 მეტრია. ვულკანი მოიცავს რამდენიმე კალდერას, რომელთაგან ერთ-ერთში მდებარეობს კრატერული ტბა კარიმსკოე. ვულკანმა აქტიურობა დაიწყო 50 ათასი წლის წინ, მაგრამ მისი ერთადერთი, ისტორიულად ცნობილი ამოფრქვევა მოხდა 1996 წლის 2 იანვარს. აფეთქებების შედეგად 40 მლნ მ³ ნივთიერება იქნა ამოფრქვეული. Akademia Nauk". Global Volcanism Program, Smithsonian Institution
San Tropez (სიმღერა)

„San Tropez“ — მეოთხე სიმღერა ჯგუფ პინკ ფლოიდის ალბომზე Meddle. მისი ავტორია როჯერ უოტერსი. სიმღერაში სლაიდ-გიტარაზე უკრავს დევიდ გილმორი. კომპოზიციის სახელწოდება მომდინარეობს სენ-ტროპესგან. ნიკ მეისონი: დევიდი მოდის სიმღერით A, რომელიც სახლში მოამზადა. გიტარა, დასარტყმელი საკრავების შესაძლო ვერსია და ვოკალი უკვე მოტანილი აქვს. „San Tropez“-ის შემთხვევაში, როჯერმა სიმღერა უკვე დასრულებული მოგვიტანა. არანჟირება აღარ დასჭირდა. უბრალოდ აკორდები უნდა გვესწავლა. სიმღერა უნდა შეეტანათ კომპილაციურ ალბომში Echoes: The Best of Pink Floyd, მაგრამ იგი მასში ვერ მოხვდა. სიმღერა კონცერტებზე არასოდეს შესრულებულა. Meddle — Trivia and Quotes დაარქივებული 2003-12-12 საიტზე Wayback Machine. ↑ სტრონგი, მარტინ ჩ. (2004). The Great Rock Discography, მეშვიდე, ედინბურგი: Canongate Books, გვ. 1177. ISBN 1-84195-551-5.  ↑ მებეტი, ენდი (1995). The Complete Guide to the Music of Pink Floyd. ლონდონი: Omnibus Press. ISBN 0-7119-4301-X.  ↑ გათრი, ჯეიმზ. James Guthrie: Audio: Building A Compilation Album. Pink Floyd. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2 ივნისი 2010. ციტირების თარიღი: 17 ივნისი 2013.