laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ჩინური სინდრომი

ჩინური სინდრომი (ინგლ. The China Syndrome) — 1979 წლის ამერიკული თრილერი. მთავარ როლს ასრულებს ჯეინ ფონდა, რომელმაც ფილმში შესრულებული როლისთვის მიიღო BAFTA საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის მთავარ როლში. ყურადღება!  ქვემოთ მოყვანილია სიუჟეტის და/ან დასასრულის დეტალები. ბირთვულ ელექტროსადგურზე შეფერხება ხდება. ხელისუფლება ფაქტის მიჩქმალვითაა დაინტერესებული. ტელეჟურნალისტი კიმბერლი უელსი, რომელიც ბირთვული ენერგიის შესახებ რეპორტაჟს ამზადებს, ოპერატორთან ერთად შემთხვევით შეესწრება მომხდარს. ოპერატორი ფარულად ჩაიწერს მასალას. ჯეკ გოდელი, სადგურის თანამშრომელი ახერხებს ავარიის თავიდან აცილებას. ტელევიზიის ხელმძღვანელობა ფარული ჩანაწერის ეთერში გაშვებაზე უარს ამბობს. კიმბერლი უელსი, რომელიც აქამდე მხოლოდ გასართობ თემებზე მუშაობდა, დამოუკიდებლად მოქმედებას იწყებს და ცდილობს, სიმართლე დაადგინოს: ხომ არ ემუქრება სადგურს ავარია? გოდელი აღმოაჩენს შეფერხების მიზეზს, შეცდომას აღჭურვილობაში, რაც შესაძლოა დიდი ავარიის მიზეზი გახდეს და ერთ-ერთ ჟურნალისტს ამის შესახებ ატყობინებს. ჟურნალისტი იღუპება. გოდელი ხვდება, რომ ხელისუფლება ჯიუტად აპირებს ფაქტის დამალვას და ამიტომ კიმბერლი უელსს უკავშირდება. ჯეინ ფონდა — კიმბერლი უელსი ჯეკ ლემონი — ჯეკ გოდელი მაიკლ დუგლასი — რიჩარდ ადამსი პიტერ დონატი — დონ იაკოვიჩი სკოტ ბრედი — ჰერმან დეიანგი უილფრიდ ბრიმლი — ტედ სპინდლერი რიჩარდ ჰერდი — ივან მაკ-კორმაკი ჯეიმზ ჰემპტონი — ბილ გიბსონი Movie trailer YouTube-ზე „The China Syndrome“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) „The China Syndrome“ — Rotten Tomatoes
კუკუ-იამანი

კუკუ-იამანი, ნახური (ლათ. Pseudois nayaur) — წყვილჩლიქოსანი ცხოველი ძროხისებრთა ოჯახისა. ახასიათებს თხისა და ცხვრის ნიშნები. მისი სხეულის სიგრძე 140 სმ აღწევს, სიმაღლე მინდაოში 90 სმ-მდე, წონა 73 კგ-მდე. მამლებს მოხრილი, გვერდით გადახრილი რქები აქვს, რომელთა სიგრძეა 80 სმ. დედლებს პატარა რქები აქვს. მურა-რუხი შეფერილობისაა, დაჰკრავს მოცისფრო ელფერი. მუცელი და ფეხები ნაწილობრივ თეთრია. გავრცელებულია ცენტრალური აზიის მაღალმთიანეთებში, ადის ზღვის დონიდან 3500-5000 მ სიმაღლეზე. გვხვდება ჩინეთში, მონღოლეთში, ნეპალსა და ქაშმირში. უპირატესობას ანიჭებს მთათა ციცაბო კლდოვან მონაკვეთებს. ცხოვრობს ჯოგებად. იკვებება ბალახით. შეწყვილება ხდება სექტემბერში. ნაშიერს შობს გაზაფხულზე. ნადირობის ობიექტია. იყენებენ მის ტყავს, ხორცს. კუკუ-იამანი — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული)
ოქროს გლობუსის 32-ე დაჯილდოება

ოქროს გლობუსის 32-ე დაჯილდოება გაიმართა 1975 წლის 25 იანვარს. მასში მონაწილეობა მიიღო 1974 წელს გამოსულმა კინო და ტელენამუშევრებმა. ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2015-08-01 საიტზე Wayback Machine.
ოქროს გლობუსის 37-ე დაჯილდოება

ოქროს გლობუსის 37-ე დაჯილდოება გაიმართა 1980 წლის 26 იანვარს. მასში მონაწილეობა მიიღო 1979 წელს გამოსულმა კინო და ტელენამუშევრებმა. ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2015-08-01 საიტზე Wayback Machine.
მარლენ ხუციევი

მარლენ ხუციევი (რუს. Хуциев, Марлен Мартынович; დ. 4 ოქტომბერი, 1925, თბილისი — გ. 19 მარტი, 2019, მოსკოვი, რუსეთის ფედერაცია) — ქართული წარმოშობის საბჭოთა და რუსი კინორეჟისორი და სცენარისტი. სსრკ სახალხო არტისტი (1986). პროფესორი. 1950 წელს დაამთავრა საკავშირო კინემატოგრაფიის სახელმწიფო ინსტიტუტის სარეჟისორო ფაკულტეტი (ი. სავჩენკოს სახელოსნო). ხუციევმა ფელიქს მირონერთან ერთად გადაიღო სადიპლომო ფილმი „ქალაქთმშენებლები“, შემდეგ კი — „გაზაფხული ზარეჩნაიას ქუჩაზე“, რომელსაც მიენიჭა ბრინჯაოს მედალი მოსკოვის ახალგაზრდობისა და სტუდენტთა მსოფლიო ფესტივალზე 1967 წელს. სხვა ფილმებიდან აღსანიშნავია: „ორი თედორე“ (1958), „მე ოცი წლისა ვარ“ (1964), „ივლისის წვიმა“ (1966), „ბოლოსიტყვაობა“ (1983). 1970 წელს გადაიღო მხატვრული ტელეფილმი „მაისის თვე იყო“, რომელსაც მიენიჭა პრემია პრაღის ტელეფილმების VII საერთაშორისო კინოფესტივალზე. მისმა ფილმმა „მე ოცი წლისა ვარ“ მიიღო პრიზები ვენეციისა და რომის საერთაშორისო კინოფესტივალებზე 1965 წელს. 2019 წლის მარტში, ბოტკინის სახელობის საავადმყოფოში ჰოსპიტალიზაციის შემდეგ, გარდაიცვალა 94 წლის ასაკში. მარლენ ხუციევი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი მარლენ ხუციევი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში მარლენ ხუციევი — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული) Зоркая Н., Марлен Хуциев, в её кн.: Портреты, М., 1965. ↑ 1.0 1.1 ბორის შიბანოვი. (19 მარტი, 2019) გარდაიცვალა მარლენ ხუციევი. Газета.Ru. ციტირების თარიღი: 19 მარტი, 2019
გიორგი VI მცირე

გიორგი VI მცირე — საქართველოს მეფე 1308-1318 წლებში, დავით VIII-ის ძე. მისი მეფობა ფიქტიური იყო. ამ პერიოდში, მონღოლთა გამთიშველი პოლიტიკის წყალობით, საქართველოში დამკვიდრდა მრავალმეფობა: 1298 წელს მონღოლებმა დავით VIII-ის საწინააღმდეგოდ გაამეფეს მისი უმცროსი ძმა ვახტანგ III, ხოლო შემდეგ – მისი მეორე ძმა გიორგი V. ვახტანგის გარდაცვალების (1308) შემდეგ მონღოლებმა გაამეფეს გიორგი VI მცირე, გიორგი V კი მეურვედ დაუნიშნეს. 1311 წლის დასაწყისში გარდაიცვალა დავით VIII. აღმოსავლეთ საქართველოს ტახტზე, ერთდროულად, ორი მეფე დარჩა — გიორგი V და გიორგი VI. ოლჯაითუ-ყაენმა არჩევანი გიორგი VI-ის სასარგებლოდ გააკეთა. მემატიანის გადმოცემით, „ოლჯათ სულტანმან წარმოავლინა მცირე გიორგი (გიორგი VI) მეფედ, და ზაალ მელიქი, ვინმე სპარსი ხუარასნელი, და ახრუჩი, მამისძმა ჩოფანისა, თანა წარამოიტანა, რათა ყოველი საქართველო ერთად შეკრიბონ მეფობასა შინა გიორგისსა“. ყაენმა გიორგი VI-ს დამხმარეებად ამირსპასალარი შანშე II და ზაქარია მხარგრძელები მიუჩინა. საქართველოში გაჩნდნენ აგრეთვე პროვინციის მეფეები – მელქისედეკი, ანდრონიკე და დიმიტრი. დასავლეთ საქართველოში კონსტანტინე მეფობდა. ასეთ ვითარებაში გიორგი VI-ის ხელისუფლების განმტკიცების მიზნით 1314 წელს მონღოლებმა იგი ხელმეორედ დასვეს ტახტზე. როგორც ჩანს, 1318 წლამდე იგი ერთპიროვნული მმართველია. ჩხატარიაშვილი ქ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 161. ოდიშელი ჯ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 21. მ. ლორთქიფანიძე, რ. მეტრეველი - საქართველოს მეფეები, 2007 წ. ვახუშტი, აღწერა სამეფოსა საქართველოსა, წგ.: ქართლის ცხოვრება, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ტ. 4, თბ., 1973; ჟამთააღმწერელი, ასწლოვანი მატიანე, რ. კიკნაძის გამოც., თბ., 1987. კიკნაძე ვ., საქართველო XIV საუკუნეში, თბ., 1989; კლდიაშვილი დ., XIV ს. დამდეგის საქართველოს ისტორიიდან, «მაცნე». ისტ., არქეოლ., ეთნოგრ. და ხელოვნ. ისტორიის სერია, 1982, #1; ოდიშელი ჯ., აღმოსავლეთ საქართველოს პოლიტიკური ისტორიისათვის (XIV–XVII სს.), XIV–XVIII სს. რამდენიმე ქართული ისტორიული დოკუმენტი, თბ., 1964. ↑ 1.0 1.1 ვლადიმერ კეკელია – გიორგი ბრწყინვალე, 2015, გვ. 16 ↑ „ასწლოვანი მატიანე“, 2012, გვ. 311
რენდი კუეიდი

რენდი კუეიდი (ინგლ. Randy Quaid; დ. 1 ოქტომბერი, 1950, ჰიუსტონი) — ამერიკელი მსახიობი. არის მსახიობ დენის კუეიდის ძმა. მიღებული აქვს ოსკარის, ოქროს გლობუსისა და BAFTA-ს ნომინაციები ფილმში „უკანასკნელი რაზმი“ შესრულებული როლისთვის. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: რენდი კუეიდი რენდი კუეიდი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში
ლოიდ შეპლი

ლოიდ შეპლი (ინგლ. Lloyd Stowell Shapley; დ. 2 ივნისი, 1923, კემბრიჯი, მასაჩუსეტსი, აშშ — გ. 12 მარტი, 2016, ტუსონი, აშშ) — ამერიკელი ეკონომისტი და მათემატიკოსი. 2012 წელს მიენიჭა ნობელის პრემია ეკონომიკის დარგში. დაიბადა ასტრონომ ჰარლოუ შეპლისა და მარტა ბეც შეპლის ოჯახში. მსახურობდა აშშ-ის სამხედრო-საჰაერო ძალებში (1943—1945). ჰარვარდის უნივერსიტეტის ბაკალავრი (1948), პრინსტონის უნივერსიტეტის ფილოსოფიის დოქტორი (1953). მუშაობდა კორპორაცია RAND-ში (1948—1949; 1954—1981), 1981 წლიდან, გარდაცვალებამდე, კალიფორნიის უნივესიტეტში (ლოს-ანჯელესი) მოღვაწეობდა . დაჯილდოებულია ბრინჯაოს ვარსკვლავის სამხედრო მედლით. ხელოვნებისა და მეცნიერების ამერიკული აკადემიისა (1974-დან) და აშშ-ის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის (1979-დან) აკადემიკოსი. ამერიკული ეკონომიკური ასოციაციის საპატიო წევრი (2007-დან). 2012-2016 წლებში ამერიკული მათემატიკური საზოგადოების ნამდვილი წევრი იყო. ნობელის პრემიის ლაურეატი ეკონომიკაში ელვინ როთთან ერთად (2012). გარდაიცვალა 2016 წლის 12 მარტს, 92 წლის ასაკში, ტუსონში, ბარძაყის ძვლის მოტეხილობით. The Shapley Value დაარქივებული 2006-10-01 საიტზე Wayback Machine. Citation of von Neumann Theory Prize on L.S.Shapley's work დაარქივებული 2012-12-03 საიტზე Wayback Machine. : "Lloyd Shapley has dominated game theory for the thirty-seven years since von Neumann and Morgenstern published their path-breaking book, The Theory of Games and Economic Behavior." Albert Tucker's comment on L.S.Shapley's work[მკვდარი ბმული]. In 1995, Albert W. Tucker mentioned in his passing that Shapley was second only to Von Neumann as the most important researcher in theory of games so far. Robert Aumann's Nobel lecture, also see here. ↑ SNAC — 2010. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a> ↑ 2.0 2.1 Find a Grave — 1996. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q63056"></a> ↑ 3.0 3.1 ბროკჰაუზის ენციკლოპედია <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227"></a> ↑ Brozović D., Ladan T. Hrvatska enciklopedija — LZMK, 1999. — 9272 გვრ. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1264934"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q429032"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q18446"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1789619"></a> ↑ 5.0 5.1 Munzinger Personen <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107343683"></a> ↑ Lloyd S. Shapley 1923- 2016 — 2016. ↑ 7.0 7.1 7.2 7.3 Czech National Authority Database <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863"></a> ↑ 8.0 8.1 https://www.econometricsociety.org/society/organization-and-governance/fellows/memoriam ↑ 9.0 9.1 http://www.ams.org/fellows_by_year.cgi?year=2013 ↑ 10.0 10.1 http://www.ams.org/news?news_id=1680 ↑ The Sveriges Riksbank Prize in Economic Sciences in Memory of Alfred Nobel 2012 — Nobel Foundation. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1781959"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q23684016"></a> ↑ 12.0 12.1 12.2 12.3 12.4 12.5 12.6 12.7 Mathematics Genealogy Project — 1997. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q829984"></a> ↑ MARTHA BETZ SHAPLEY - NYTimes.com ↑ Shapley, a Nobel laureate in economics, has died[მკვდარი ბმული]
ხუტიის მყინვარი

ხუტიის მყინვარი — ხეობის ტიპის მყინვარი საქართველოში, აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, გულრიფშის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს აფხაზეთის კავკასიონზე, ხუტიის ქედის დასავლეთ კალთაზე, მდინარე კოდორის მარჯვენა შენაკადი — ხეცკვარის აუზში. სიგრძე 2,2 კმ, ფართობი 1,5 კმ². მყინვარის ენა მთავრდება ზღვის დონიდან 2000 მ სიმაღლეზე. ხუტიის მყინვარის ფირნის ხაზის სიმაღლე ზღვის დონიდან 3050 მ-ია. გობეჯიშვილი რ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 519.
ჯიმარის მყინვარი

ჯიმარის მყინვარი — კარულ-ხეობის ტიპის მყინვარი საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარეში, ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს ხოხის ქედის ჩრდილოეთ კალთაზე, მდინარე გენალდონის (გიზელდონის მარჯვენა შენაკადი) სათავეში. სიგრძე 3,2 კმ, ფართობი 2,5 კმ². დამახასიათებელია წინსვლითი გადაადგილება. საზრდოობს მწვერვალ ჯიმარის კალთაზე ჩამონადენი მყინვარული ნაკადებით. მყინვარიდან გამოედინება მდინარე გიზელდონის მარჯვენა შენაკადი — გენალდონი. ჯიმარის მყინვარზე მისასვლელი გზა ადის სოფელ კარმადონიდან. ხაზარაძე რ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 565.
ხილპერიკ I

ხილპერიკ I (დ. დაახლ. 537 — გ. 27 სექტემბერი, 584) — ფრანკების მეფე მეროვინგების დინასტიიდან. 561 წლიდან სუასონის მეფე, 567 წლიდან პარიზის მეფე. ხლოტარ I-სა და არნეგუნდას ვაჟი. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ხილპერიკ I ↑ გრიგოლ ტურელი, ფრანკების ისტორია, ტ. IV, ნაწილი 3
საფრანგეთის მონარქების სია

მთავარი სტატია: ფრანკთა მეფეების სია. მთავარი სტატია: კაპეტინგები. კაპეტების დინასტია, ჰუგო კაპეტის შთამომავლები, მართავდა საფრანგეთს 987 წლიდან 1792 წლამდე და კიდევ 1814 წლიდან 1848 წლამდე. 1328 წლის შემდეგ ამ დინასტიიდან გამომავალი მონარქები, იწოდებოდნენ, როგორც ვალუას და ბურბონების სამეფო გვარების წევრები. მთავარი სტატია: ლანკასტერები. 1422 წლიდან ჰენრი VI აკონტროლებდა ჩრდილოეთ საფრანგეთის დიდ ნაწილს. ჩრდილოეთ საფრანგეთს განაგებდა ინგლისური ლანკასტერის სახლი. ამ ტერიტორიების დასაბრუნებლად საფრანგეთმა წამოიწყო ომი რომელიც ასწლიანი ომის სახელითაა ცნობილი მთავარი სტატია: საფრანგეთის პირველი რესპუბლიკა. საფრანგეთის პირველი რესპუბლიკა არსებობდა 1792 წლიდან 1804 წლამდე, როდესაც ნაპოლეონ ბონაპარტე, რესპუბლიკის პირველი კონსული, საფრანგეთის იმპერატორად გამოცხადდა. მთავარი სტატია: ბონაპარტების დინასტია და საფრანგეთის პირველი იმპერია. მთავარი სტატია: ასი დღე. მთავარი სტატია: ორლეანელთა დინასტია და ივლისის მონარქია. მთავარი სტატია: საფრანგეთის მეორე რესპუბლიკა. საფრანგეთის მეორე რესპუბლიკა არსებობდა 1848 წლის 4 ნოემბრიდან 1852 წლის 2 დეკემბრამდე, როდესაც მისმა პრეზიდენტმა, ლუი–ნაპოლეონ ბონაპარტმა თავი საფრანგეთის იმპერატორად გამოაცხადა. მთავარი სტატია: ბონაპარტების დინასტია და საფრანგეთის მეორე იმპერია. souverains et chefs d'Etat français : les lieux d'inhumation Généalogie des dynasties des rois de France ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 (1967) Kings, Rulers, and Statesmen. NY, USA: Sterling Publising Co., Inc., გვ. 103–107.  ↑ 2.0 2.1 Knecht, Robert (2004). The Valois: Kings of France 1328–1422. NY, USA: Hambledon Continuum, გვ. ix–xii. ISBN 1852854200.
ამაზონია (სტადიონი)

ამაზონია (პორტ. Arena da Amazônia) — საფეხბურთო სტადიონი ამაზონასის შტატის ქალაქ მანაუსში, ბრაზილიაში. აშენებულია ძველი ვივალდანის სტადიონის ადგილას, რომელიც 2011 წელს დაანგრიეს. მისი მშენებლობა 2011-2014 წლებში მიმდინარეობდა. სტადიონის ტევადობაა 39,118. სტადიონის გახსნითი მატჩი 2014 წლის 9 მარტს შედგა, ადგილობრივ „ნასიონალსა“ და „კლუბ რემოს“ შორის (2-2). „ამაზონიაზე“ გაიმართება 2014 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის მატჩები. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „ამაზონია (სტადიონი)“ ვიკისაწყობში. ოფიციალური საიტი. ↑ Arena Amazonia, Manaus. FIFA.com. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-06-19.
ახალი მოდელის არმია

ახალი მოდელის არმია (ინგლ. New Model Army) — მრგვალთავიანების შეიარაღებული ძალები, შეიქმნა 1644 წელს ინგლისის რევოლუციის პერიოდში ოლივერ კრომველის ინიციატივით. არმიის შემადგენლობაში იყო 22 ათასი ჯარისკაცი და ოფიცერი. მასში გაერთიანებული იყო 23 პოლკი (ქვეითი ჯარი -12 პოლკი, დრაგუნები - 1 პოლკი, ცხენოსანი არმია - 10 პოლკი). ახალი მოდელის არმიაში გაბატონებული იყო მკაცრი დისციპლინა და მაღალი რელიგიური (პროტესტანტიზმი) სულისკვეთება. Falls, Cyril [1964] (1969). Great Military Battles. London: Spring Books.  Firth, C.H. [1902] (1972). Cromwell's Army – A history of the English soldier during the civil wars, the Commonwealth and the Protectorate, 1st, London: Methuen & Co Ltd.  O'Siochru, Michael (2008). God's Executioner – Oliver Cromwell and the Conquest of Ireland. London: Faber & Faber.  Roberts, Keith (2005). Cromwell's War Machine. Pen and Sword Military. ISBN 1-84415-094-1.
ირაკლი ანდრონიკოვი

ირაკლი ანდრონიკოვი (ირაკლი ლუარსაბის ძე ანდრონიკაშვილი; რუს. Андроников, Ираклий Луарсабович; დ. 28 სექტემბერი 1908, სანქტ-პეტერბურგი — გ. 13 ივნისი, 1990, მოსკოვი) — რუსი მწერალი და ლიტერატურათმცოდნე. საბჭოთა კავშირის სახალხო არტისტი (1982). ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი (1956), რსფსრ (1959) და საქართველოს სსრ (1961) ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე. სსრკ სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი (1967). სკკპ წევრი 1949 წლიდან. ირაკლი ანდრონიკოვი დაიბადა ცნობილი იურისტის, საქართველოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტის ერთ-ერთი ფუძემდებლის ლუარსაბ ანდრონიკაშვილის ოჯახში. 1930 წელს დაამთავრა ლენინგრადის უნივერსიტეტის ისტორიულ-ფილოლოგიური ფაკულტეტი. ნაწარმოებების გამოქვეყნება დაიწყო 1929 წლიდან (რუსულ ენაზე). 1935 წლიდან გამოდიოდა ესტრადაზე თავისივე ზეპირი მოთხრობებით, რომლებშიც განასახიერებდა რეალური გმირების — მწერლების, მეცნიერების, მსახიობების და სხვა მოღვაწეების „პორტრეტებს“. 1941 წლიდან მონაწილეობდა მეორე მსოფილო ომში როგორც სამხედრო კორესპონდენტი (კალინინის ფრონტი, სმოლენსკის პარტიზანული რაზმები, ამიერკავკასიის ფრონტი). ანდრონიკოვის იუმორით შეფერილი ზოგიერთი მოთხრობა მხოლოდ ზეპირ ვარიანტებში არსებობს („ვარვარა ზახაროვნა“, „სტუმრად ბიძასთან“, „პირველად ესტრადაზე“), სხვები კი შემდგომ დაიბეჭდა („მოთხრობები-საუბრები“, 1935; „გენერალ ჩანჩიბაძის საუბარი ახალწვეულებთან“, 1942; „ლერმონტოვის თანამემამულე“, 1952; „შალიაპინის ყელი“, 1959; „სალვინის შეცდომა“, 1959 და სხვა). ანდრონიკოვი მიხეილ ლერმონტოვის შემოქმედების მკვლევარი, ლერმონტოვის ენციკლოპედიის თანაავტორი და სარედაქციო კოლეგიის წევრი იყო. ეკუთვნის აგრეთვე პუშკინის დუელის და სიკვდილის შესახებ ახალ მასალებზე აგებული ნარკვევები. იყო რედაქტორი ლერმონტოვის თხზულებათა ოთხტომეულისა (1953). საქართველოს საგანგებო ადგილი უკავია ანდრონიკოვის შემოქმედებაში. გამოკვლევაში „ლერმონტოვი საქართველოში“ ყურადღება გამახვილებულია ლერმონტოვის საქართველოსთან კონტაქტებზე 1837 წელს. მის წერილებსა და ესეებში ქართველ მოღვაწეებზე ხშირად ვხედავთ ობიექტის ღრმა წვდომას (ილია ჭავჭავაძის შემოქმედებაში სოციალური მოტივების შეფასება, გიორგი ლეონიძისა და სიმონ ჩიქოვანის პოეზიის ნიშან-თვისებათა ზუსტი მოხაზვა, ვახტანგ ჭაბუკიანისეული დადგმის — ბალეტ „დემონის“ ბრწყინვალე შეფასება და ა.შ.). ანდრონიკოვი ეწეოდა დიდ საზოგადო, ორგანიზაციულ-შემოქმედებით მუშაობას, სხვადასხვა დროს იყო სსრკ მწერალთა კავშირის გამგეობის, ლენინური და სახელმწიფო პრემიების კომიტეტის, მთელი რიგი სამეცნიერო საბჭოებისა და სარედაქციო კოლეგიების წევრი. ანდრონიკოვის ზეპირი მოთხრობები საფუძვლად დაედო რამდენიმე კინოფილმს, რომლებშიც ის თვითონვე მონაწილეობდა. ლიტერატურათმცოდნის მოთხრობები, თბ., 1962; საქართველო მ. ლერმონტოვის შემოქმედებაში, თბ., 1953. Я хочу рассказать вам..., 2 изд., М., 1965; Лермонтов. Исследования и находки, 2 изд., М., 1967. ირაკლი ანდრონიკოვი — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული) ირაკლი ანდრონიკოვი — ბიოგრაფიული ცნობები (რუსული) მარგველაშვილი გ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 153–154. Александров В., Ираклий Андроников, в его кн.: Люди и книги, М., 1956; Жданов В., В поисках нового, "Новый мир", 1964, № 10; Дейч А., Творческий облик поэта, "Театр", 1965, № 1.
ასირი

ასირი (არაბ. عسير) — საუდის არაბეთის რეგიონი, მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთ-დასავლეთში. სახელი ჰქვია რეგიონში მცხოვრები კლანების კონფედერაციის მიხედვით. მისი ფართობი შეადგენს 81 000 კმ²-ს, ხოლო მოსახლეობა დაახლოებით 2 190 000 ადამიანს. მისი დედაქალაქია აბჰა, სხვა მსხვილი ქალაქებია: ხამის-მუშაიტი, ბიშა და ბარიქი. 2007 წლის 16 მაისიდან რეგიონის მმართველი არის ფაისალ ბინ ხალიდი, მეფის ხალიდ იბნ აბდელ აზიზ ალ საუდის შვილი. მან ამ პოზიციაზე შეცვალა თავისი ბიძაშვილი ხალიდ ალ ფაისალი. ასირის რეგიონი იყოფა 6 გუბერნიად (მოსახლეობის რაოდენობა მოცემულია 2010 წლის აღწერის მიხედვით): აბჰა (+600,000) ალ-ნამასი (+105,000) ბარიქი (+50,000) ბიშა (+325,800) ხამის-მუშაიტი (+835,000) ტანომა (+65,000) დარან-ალჯანუბი (+55,000) ისტორიულად ასირში აწარმოებდნენ: ყავას, ხორბალს, იონჯას, ქერს, სინამაქის ფოთოლს და საკმეველს. რეგიონის შედარებით ნესტიან ადგილებში იზრდება ქუნჯუთი. ჩალა გამოიყენებოდა ჭილობის, ჩალის ქუდების და კალათების დასამზადებლად, ზოგიერთი ტომი მისგან კარვებსაც წნავდა. ხალიდ ალ ფაისალი (1971–2007) ფაისალ ბინ ხალიდი (2007–დღემდე) Mackey, Sandra. The Saudis: Inside the Desert Kingdom. Updated Edition. Norton Paperback. W.W. Norton and Company, New York. 2002 (first edition: 1987). ISBN 0-393-32417-6 pbk. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ასირი "Asir" in the Encyclopædia Britannica, 11th ed. (1911) Asir National Park დაარქივებული 2013-04-03 საიტზე Wayback Machine. ↑ Prothero, G.W. (1920). Arabia. London: H.M. Stationery Office, გვ. 83.  ↑ 2.0 2.1 Prothero, G.W. (1920). Arabia. London: H.M. Stationery Office, გვ. 84.  დაარქივებული 2016-12-27 საიტზე Wayback Machine. ↑ Prothero, G.W. (1920). Arabia. London: H.M. Stationery Office, გვ. 86.  ↑ Prothero, G.W. (1920). Arabia. London: H.M. Stationery Office, გვ. 85.
ჯორჯ სტივენზი

ჯორჯ სტივენზი (ინგლ. George Stevens; დ. 18 დეკემბერი, 1904, ოკლენდი — გ. 8 მარტი, 1975, ლანკასტერი) — ამერიკელი რეჟისორი, პროდიუსერი, სცენარისტი, ოპერატორი და მსახიობი. იყო 1950-იანი წლების ერთ-ერთი გამორჩეული რეჟისორი. 1935 - ელის ადამსი (Alice Adams) 1943 - რაც მეტია უფრო მხიარულია (The More the Merrier) 1951 - ადგილი მზეზე (A Place in the Sun) 1953 - შეინი (Shane) 1956 - გიგანტი (Giant) 1959 - ანა ფრანკის დღიური (The Diary of Anne Frank) ჯორჯ სტივენზი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში
შენ გაიცნობ მაღალ შავგრემან უცნობს

შენ გაიცნობ მაღალ შავგრემან უცნობს (ინგლ. You Will Meet a Tall Dark Stranger) — ვუდი ალენის 2010 წლის კომედიურ-დრამატული ფილმი. ფილმის პრემიერა გაიმართა 2010 წლის კანის კინოფესტივალზე. ფილმში ერთ-ერთ როლზე მოიაზრებოდა ნიკოლ კიდმანი, თუმცა საბოლოოდ ის ლუსი პანჩმა შეცვალა. ანტონიო ბანდერასი - გრეგ კლემენტი ჯოშ ბროლინი - როი ჩენინგი ენტონი ჰოპკინზი - ელფი შეფრიჯი გემა ჯონსი - ელენა შეფრიჯი ფრეიდა პინტო - დია ლუსი პანჩი - შერმენ ფოქსი ნაომი უოტსი - სალი ჩენინგი ოფიციალური საიტი „შენ გაიცნობ მაღალ შავგრემან უცნობს“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) „შენ გაიცნობ მაღალ შავგრემან უცნობს“ — Rotten Tomatoes
ჯოზეფ შილდკრაუტი

ჯოზეფ შილდკრაუტი (გერმ. Joseph Schildkraut; დ. 22 მარტი, 1896, ვენა — გ. 21 იანვარი, 1964, ნიუ-იორკი) — ავსტრიაში დაბადებული ამერიკელი თეატრისა და კინო მსახიობი. შილდკრაუტი ებრაული წარმოშობის იყო. მისი ოჯახი აშშ-ში XX საუკუნის დასაწყისში გადასახლდა. მიღებული აქვს ოსკარის ჯილდო. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ჯოზეფ შილდკრაუტი ჯოზეფ შილდკრაუტი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში ჯოზეფ შილდკრაუტი — Find a Grave-ზე
მაგნოლია (ფილმი)

მაგნოლია (ინგლ. Magnolia) — 1999 წლის ამერიკული დრამატული ფილმი. ფილმის რეჟისორი, პროდიუსერი და სცენარისტია პოლ ტომას ანდერსონი. ფილმის მოქმედება ვითარდება სან-ფერნანდოს დაბლობზე, ერთ წვიმიან დღეს. სიუჟეტი მოზაიკურია და შედგება ერთმანეთისგან დამოუკიდებელი რამდენიმე ამბისაგან. ფილმი გახდა ოქროს დათვის მფლობელი ბერლინის კინოფესტივალზე. ჯერემი ბლეკმენი - სტენლი სპექტორი ტომ კრუზი - ფრენკ მეკი მელინდა დილონი - როუზ გეიტორი ტომას ჯეინი - ახალგაზრდა ჯიმი ჯულიანა მური - ლინდა პერტრიჯი უილიამ მეისი - დონი სმითი ჯონ კრისტოფერ რაილი - ოფიცერი ჯიმ კერინგი ფილიპ ბეიკერ ჰოლი - ჯიმი გეიტორი ფილიპ სეიმურ ჰოფმანი - ფილ პარმა ჯეისონ რობარდსი - ერლ პერტრიჯი მელორა უოლტერსი - კლაუდია უილსონ გეიტორი მაიკლ მერფი - ალან კინგმენი ფელისიტი ჰაფმენი - სინტია რიკი ჯეი - ბარტ რემზი მაიკლ ბოუენი - რიკ სპექტორი ლუის გუსმანი - ლუისი ალფრედ მოლინა - სოლომონი „მაგნოლია“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) „მაგნოლია“ — Box Office Mojo-ზე „მაგნოლია“ — Rotten Tomatoes „მაგნოლია“ — Metacritic-ზე
რობერტ ელსვიტი

რობერტ ელსვიტი (ინგლ. Robert Elswit; დ. 22 აპრილი, 1950) — ამერიკელი ოპერატორი. მიღებული აქვს ოსკარისა და BAFTA-ს რამდენიმე ნომინაცია, ოსკარის ერთი ჯილდო. თანამშრომლობს რეჟისორ პოლ ტომას ანდერსონთან. რობერტ ელსვიტი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში
სატოში კონი

კონ სატოში (今敏, დ. კუშირო, იაპონია (12 ოქტომბერი, 1963 - 24 აგვისტო, 2010) — იაპონელი კინორეჟისორი, ავტორი ანიმეს ფილმების "სრულყოფილი ლურჯი" (Perfect Blue, 1997), "ათასწლეულის მსახიობი ქალი" (Millennium Actress, 2001), "ტოკიოს ნათლიმამები" (Tokyo Godfathers, 2003) და "პაპრიკა" (Paprika, 2006). მისი ფილმებისთვის დამახასიათებელია ფსიქოლოგიური კომპლექსურობა და გმირებისა და გარემოს ზედმიწევნით რეალისტური დიზაინი. კონი თავდაპირველად მუსაშინოს ხელოვნების კოლეჯში სწავლობდა მხატვრობის განხრით. სკოლიდან წამოსვლის შემდეგ ოტომო კაცუჰიროსთან მუშაობდა მანგაზე "მსოფლიო საბინაო ძრწოლა". ანიმეს პროფესიას სცენური დეკორატორის სახით იწყებს ოტომოს სცენარით დადგმულ ფილმზე "რუძინ Z" (1991). ამგვარად კონის ადრეულ ნამუშევრებზე ოტომოს ძლიერი გავლენა შეიმჩნევა. ოშიისთან მცირეხნიან მანგას სერიაზე "სერაფიმი: 266613336 ფრთა" თანამშრომლობის შემდეგ, კონი უკვე თავად წერს სცენარს მორიმოტო კოძისა და ძოძოს სათავგადასავლო ნამუშევრებისთვის. მისი სარეჟისორო დებიუტი შედგა ფილმით "სრულყოფილი ლურჯი" (Perfect Blue, 1997), ჰიჩკოკის სტილის საიდუმლო მკვლელობის ისტორია. მისი ერთ-ერთი ბოლოდროინდელი ნამუშევარია "პარანოიკი აგენტი" (Paranoia Agent, 2004), სატელევიზიო სერია ფილმებისა, სადაც ავტორი იკვლევს ადამიანის ფსიქოლოგიასა და არქეტიპებს თანამედროვე იაპონური პოპულარული კულტურის კონტექსტში, პირადი და კულტურული თვითმყოფადობის საკითხების პარალელურად. მისი სხვა ნამუშევრების მსგავსად "პარანოიას აგენტში" ძლიერი ქვეტექსტია ომისშემდგომი იაპონური კულტურის სოციალური კომენტარით. ამავე თემის გავლენით შექმნილი მისი ბოლო ნამუშევრის "პაპრიკა" პრემიერა ნიუ-იორკის კინოფესტივალზე 2006 წლის ოქტომბერს შედგა, ფართო ეკრანებზე კი 2007 წელს გამოვა. კონის ნამუშევრებში ზღვარი ფანტაზიასა და რეალობასთან ხშირად ბუნდოვანია, და მისი ფილმების მთავარი თემები როგორც წესი სცილდება ტრადიციული ანიმეს ფარგლებს. ფილმში "ტოკიოს ნათლიმამები" (2003) კონი აღწერს ქალაქური მიუსაფრობის თემას, რაც იშვიათად ჩნდება იაპონურ მძაფრ სიუჟეტიან ფილმებში.
ჟან-ბატისტ დენი

ჟან-ბატისტ დენი (დ. 1643 — 3 ოქტომბერი, 1704) — ფრანგი ექიმი, ცნობილია იმით, რომ ადამიანის სისხლის გადასხმა პირველად დოკუმენტურად აღწერა. სწავლობდა მონპელიეში, იყო ლუი XIV-ის პირადი ექიმი. წყაროების თანახმად, სისხლის გადასხმა 1667 წლის 15 ივნისს მოხდა: დენიმ ცხვრის სისხლი გადაუსხა 15 წლის ბიჭს, რომელიც ამის შემდეგ ცოცხალი გადარჩა. დენის ექსპერიმენტებმა საფრანგეთში დიდი პოლემიკა გამოიწვია, რასაც ოფიციალურად 1670 წელს მოჰყვა სისხლის გადასხმის აკრძალვა. სისხლის შემდეგი გადასხმა მოხდა მხოლოდ 1902 წელს, როდესაც ადამიანის მეოთხე ჯგუფის სისხლი აღმოაჩინეს. Red Gold - Innovators & Pioneers: Jean-Baptiste Denis ↑ The First Blood Transfusion?. Heart-valve-surgery.com (2009-01-03). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-06-15. ციტირების თარიღი: 2010-02-09.