laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
Halcyon (კონსოლი)

RDI Halcyon Laserdisc System (უფრო მეტად ცნობილი როგორც Halcyon) — მესამე თაობის სახლის ვიდეო თამაშების კონსოლი, შექმნილი კომპანია RDI Video Systems-ის მიერ. გამოშვება დაგეგმილი იყო 1985 წლის იანვარში, მაგრამ ინვესტორების მხრიდან დაფინანსების შეწყვეტის გამო გამოცემა არ შედგა. მახასიათებლების დემონსტრაციისთვის სულ გამოვიდა რამდენიმე პროტოტიპი. თავდაპირველი ფასი 2500 აშშ დოლარი უნდა ყოფილიყო.. სათამაშო სისტემა გამოიყენებდა Z80-ის ცენტრალურ პროცესორს, ძირითად მედია საშუალებად მოიხმარდა LaserDisc ფორმატს, ხოლო ინფრომაციის შეტანა შეიძლებოდა როგორც მემბრანული კლავიატურით, აგრეთვე ხმოვანი ბრძანებებით. დეველოპერთა განცხადებით სისტემას ექნებოდა ფილმის „2001: კოსმოსური ოდისეა“ პერსონაჟ HAL 9000-ის მსგავსი ხელოვნური ინტელექტი. Halcyon-ისთვის დაიგეგმა 6 თამაშის გამოშვება, თუმცა გამოვიდა მხოლოდ ორი: „Thayer’s Quest“ და “NFL Footbal“. Mark J P Wolf, Encyclopedia of video games: the culture, technology, and art of gaming, Santa Barbara, CA [etc.], 2012. — 763 გვ, ISBN 9780313379369. RDI Halcyon Giant Bomb-ზე RDI Halcyon ClosingLogos-ზე RDI Halcyon Wikia-ზე RDI Halcyon Ultimate Console Database-ზე Halcyon rdi halcyon ვიდეო თამაშების კონსოლების ბიბლიოთეკაში ↑ RDI Halcyon laserdisc system ↑ The Halcyon Interactive Laser Disc System
ქრომოსომული გარდაქმნები

ქრომოსომების სტრუქტურული გარდაქმნები (იგივეა რაც ქრომოსომების აბერაცია ან ქრომოსომული მუტაციები) — გენეტიკაში ქრომოსომების სწორხაზოვან სტრუქტურაში მომხდარი ცვლილებები, რაც გამოწვეულია მათი გახლეჩითა და ხელახალი განაწილებითმ გენეტიკური მასალის დაკარგვით ან ნაწილობრივი გაორმაგებით. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 26.
აბერაცია (ენტომოლოგია)

აბერაცია ენტომოლოგიაში — სისტემატიკაში ცხოველთა ზოგიერთი ჯგუფის (პეპლები, ხოჭოები, თევზები და სხვა) ტაქსონომიური შიდაქვესახეობრივი კატეგორია. აბერაციის გამოყოფა შეფერილობის, საფარველის სტრუქტურის უმნიშვნელო შემთხვევითი ცვლილებების საფუძველზე. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 26.
აბერაცია (ფიზიოლოგია)

აბერაცია ფიზიოლოგიაში — მორფოლოგიასა და ფიზიოლოგიაში აგებულებისა და ფუნქციის ყოველგვარი გადახრა ტიპობრივი ნიმუშიდან. ჩვეულებრივ იხმარება ნორმისაგან ინდივიდუალური განსხვავებულობის აღსანიშნავად, ზოგჯერ კი როგორც დევიაციის სინდრომი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 26.
აბერაცია (ოპტიკა)

ოპტიკური სისტემის აბერაცია — გამოსახულებათა ცთომილებანი, რომელთაც იძლევა ოპტიკური სისტემები. აბერაციის დროს ოპტიკური გამოსახულება არ არის სავსებით მკაფიო, ზუსტად არ შეესაბამება ობიექტს ან შეფერილია. განსაკუთრებით აღსანიშნავია აბერაციის შემდეგი სახეობები: სფერული აბერაცია, კომა — ოპტიკური გამოსახულების ნაკლი, რომელიც წარმოიშობა ოპტიკურ სისტემაში სინათლის სხივების ირიბად გავლისას. თუ ოპტიკურ სისტემაში გავლისას სფერული ტალღა დეფორმაციას განიცდის და აღარაა სფერული, მაშინ სინათლის რთულ კონას ვღებულობთ. ასეთ კონას ეწოდება ასტიგმატური, თვით მოვლენას კი — ასტიგმატიზმი. დისტორსიად წოდებული აბერაციისათვის დამახასიათებელია გამოსახულების მთელი არის ფარგლებში ხაზოვანი გადიდების არაერთგვაროვნება. ოპტიკურ სისტემას შეიძლება ერთდროულად ჰქონდეს აბერაციის რამდენიმე სახე. აბერაციის გასწორება ხდება რთულ ოპტიკურ სისტემებში ლინზების შერჩევით და ძნელ ამოცანად ითვლება. მთავარი სტატია: ქრომატიული აბერაცია. აბერაციის ზემოჩამოთვლილ სახეებს გეომეტრიული ეწოდება. გარდა ამისა არსებობს აბერაცია ქრომატული. ოპტიკურ სისტემებში გამოსახულების ნაკლოვანება დაკავშირებულია აგრეთვე სინათლის ტალღურ ბუნებასთან და წარმოიშობა დიაფრაგმებზე, ლინზათა ბუდეებზე და ა. შ. სინათლის დიფრაქციის შედეგად. დიფრაქციის გავლენა, აბერაციის სხვა სახეებთან შედარებით, ჩვეულებრივ მცირეა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 26.
სინათლის აბერაცია

სინათლის აბერაცია — ასტრონომიაში, მოცემულ მომენტში ცის სფეროზე ვარსკვლავის ხილული მდებარეობის წანაცვლება დედამიწის მოძრაობის მიმართულებით. აბერაცია გამოწვეულია დედამიწის მოძრაობით და სინათლის სიჩქარის სასრული მნიშვნელობით და პროპორციულია დედამიწის ორბიტალური სიჩქარის (წლიური აბერაცია. აღმოჩენილია 1728 წელს ინგლისელი ასტრონომის ჯ. ბრედლის მიერ) ან დღეღამური ბრუნვის სიჩქარის (დღეღამური აბერაცია) ფარდობისა სინათლის სხივის სიჩქარესთან. ვიდრე ჭეშმარიტ მიმართულებაზე ( B S ) {\displaystyle (BS)} მდებარე ( S ) {\displaystyle (S)} წერტილიდან სინათლის სხივი მიაღწევს დამკვირვებლამდე ( B ) {\displaystyle (B)} , დედამიწა B {\displaystyle B} წერტილიდან გადაადგილდება აპექსის ( A ) {\displaystyle (A)} მიმართულებით ც წერტილში. სიჩქარეების წესის თანახმად, სინათლის სხივის მოძრაობის გზა იქნება S 1 B {\displaystyle S_{1}B} ანუ S 2 C {\displaystyle S_{2}C} . ამიტომ დამკვირვებლის მნათობი მოეჩვენება არა B S | | C S 1 {\displaystyle BS||CS_{1}} , არამედ C S 2 | | B S 1 {\displaystyle CS_{2}||BS_{1}} მიმართულებით, ე. წ. დამკვირვებლისათვის მნათობი გამოჩნდება S 2 {\displaystyle S_{2}} წერტილში. მნათობმა შეიცვალა მიმართულება S B S 1 {\displaystyle SBS1} კუთხით, რომელსაც აბერაციული გადაადგილების კუთხეს ( θ ) {\displaystyle (\theta )} უწოდებენ. Δ B S 1 C {\displaystyle \Delta BS_{1}C} -დან ვღებულობთ: sin ⁡ θ B S = sin ⁡ S 1 B C C S 1 ; B C = v t , {\displaystyle {\frac {\sin \theta }{BS}}={\frac {\sin S_{1}BC}{CS_{1}}};BC=vt,} სადაც v {\displaystyle v} დედამიწის ორბიტალური სიჩქარეა, t {\displaystyle t} — C S 1 {\displaystyle CS_{1}} მანძილის გავლისათვის საჭირო დრო. C S 1 = c t {\displaystyle CS_{1}=ct} ( c {\displaystyle c} სინათლის სიჩქარეა), S 1 B C = B {\displaystyle S_{1}BC=B} კუთხე მნათობის ხილულ მიმართულებასა და ეკლიპტიკას შორის (ეკლიპტიკური განედი). sin ⁡ θ = v t c t sin ⁡ β {\displaystyle \sin \theta ={\frac {vt}{ct}}{\sin \beta }} θ ″ = v c 206265 ″ sin ⁡ β {\displaystyle \theta ''={\frac {v}{c}}206265''\sin \beta } (1) v c 206265 ″ = k ″ {\displaystyle {\frac {v}{c}}206265''=k''} — ეწოდება სინათლის წლიური აბერაციის მუდმივა და ტოლია 20.5 ″ {\displaystyle 20.5''} -ისა. ე. ი. θ ″ = 20.5 ″ sin ⁡ β {\displaystyle \theta ''=20.5''\sin \beta } (1) ფორმულიდან ჩანს რომ აბერაციული გადაადგილება არაა დამოკიდებული ნათობამდე მანძილზე. წლიური აბერაციის გავლენით ვარსკვლავები ცაზე შემოწერს ელიფსებს, რომელთა დიდი ნახევარღერძები ეტოლება k ″ {\displaystyle k''} -ს, მცირე კი k ″ sin ⁡ β {\displaystyle k''\sin \beta } და პერიოდი ერთ წელიწადს. ფარდობითობის თეორიაში აბერაციის ფორმულა მიიღება ლორენცის გარდაქმნებისაგან როგორც ბუნებრივი შედეგი. სინათლის დღეღამური აბერაციის სიდიდე უმნიშვნელოა. მისი უდიდესი ნმნიშვნელობა მოცემულ განედზე ( ϕ ) {\displaystyle (\phi )} ტოლია 0.32 ″ cos ⁡ ϕ {\displaystyle 0.32''\cos \phi } . არსებობს აგრეთვე საუკუნეობრივი აბერაცია, რომელიც გამოწვეულია მზის სისტემის მოძრაობით ვარსკვლავების მიმართ. ამ მოძრაობის სიჩქარე მუდმივია როგორც მიმართულებით, ასევე სიდიდით. საუკუნეობრივი აბერაცია ყველა ვარსკვლავის მდებარეობას ცვლის ერთნაირად და ამდენად მხედველობაში არ მიიღება. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: სინათლის აბერაცია ე. ხარაძე, „ასტრონომიის საფუძვლები“, ტ. 1, თბ., 1971 ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 26-27.
სფერული აბერაცია

სფერული აბერაცია — ოპტიკური სისტემის ცთომილება, როდესაც სისტემის ცალკეული რგოლისებრი ზონები ოპტიკურ ღერძზე მდებარე წერტილის გამოსახულებას ღეძის სხვადასხვა ადგილზე იძლევა. თუ სხვა აბერაციას არ აქვს ადგილი, მაშინ სფერული აბერაციის შედეგად სისტემის ღერძის მართობულ ეკრანზე მიიღება არა წერტილოვანი გამოსახულება, არამედ მკვეთრი ბირთვიანი რგოლი მის ირგვლივ თანდათან შესუსტებული შარავანდედით. ოპტიკურ სისტემებში ოპტიკური აბერაციის შესამცირებლად იყენებენ შემკრები და გამბნევი ლინზების სპეციალურად გაანგარიშებულ კომბინაციებს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 27. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: სფერული აბერაცია
Movement (New Order-ის ალბომი)

Movement — ინგლისური როკ-ჯგუფ New Order-ის სადებიუტო სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 1981 წლის ნოემბერში, ლეიბლზე Factory Records. კრიტიკოსებმა იგი არც თუ დადებითად შეაფასეს, ხოლო ბრიტანეთის ჩარტში დისკის წარმატება შემოიფარგლა #30 პოზიციით. შემდგომში ალბომის მიმოხილვები უფრო დადებითი იყო. 2008 წელს იგი აგრეთვე გამოვიდა საკოლექციო გამოცემის სახით. ყველა სიმღერის ავტორი — ბერნარდ სამნერი, პიტერ ჰუკი, ჯილიან გილბერტი და სტივენ მორისი, გარდა მითითებულისა. ↑ ბუში, ჯონ. Movement – New Order. AllMusic. ციტირების თარიღი: 20 სექტემბერი 2011. ↑ მოდელი, ჯოშ. (10 ნოემბერი 2008) New Order. The A.V. Club. ციტირების თარიღი: 21 აგვისტო 2015. ↑ „Back catalogue: New Order“. Blender. 29 იანვარი 2009. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 11 იანვარი 2013. ციტირების თარიღი: 8 ოქტომბერი 2013. ↑ ჰაუ, შონ (7 ნოემბერი 2008). „New Order: Reissues“. Entertainment Weekly. ციტირების თარიღი: 19 ივნისი 2016. ↑ ევინგი, ტომ. (10 ნოემბერი 2008) New Order: Movement / Power, Corruption and Lies / Low-Life / Brotherhood / Technique [Collector's Editions]. Pitchfork. ციტირების თარიღი: 20 სექტემბერი 2011. ↑ გროსი, ჯო (2004). „New Order“, The New Rolling Stone Album Guide. Simon & Schuster, გვ. 582–83. ISBN 0-7432-0169-8.  ↑ ჰარისონი, ენდრიუ (აგვისტო 1993). „Republish“. Select (38). ↑ Mister Joseph. New Order: Movement. Tiny Mix Tapes. ციტირების თარიღი: 20 სექტემბერი 2011. ↑ კუანტიკი, დევიდ (24 სექტემბერი 2008). „New Order – Reissues“. Uncut. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-07-21. ციტირების თარიღი: 19 ივლისი 2015. ↑ კრისტგოუ, რობერტ (4 მაისი 1982). „Christgau's Consumer Guide“. The Village Voice. ციტირების თარიღი: 21 ივლისი 2015.
Power, Corruption & Lies

Power, Corruption & Lies — ინგლისური როკ-ჯგუფ New Order-ის მეორე სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 1983 წლის მაისში, ლეიბლზე Factory Records. ეს დისკი წინამორბედ Movement-თან შედარებით გამოირჩევა ელექტრონული ჟღერადობით და უფრო მეტი სინთეზატორის გამოყენებით. ყველა სიმღერის ავტორი — New Order, გარდა მითითებულისა. ↑ გუილიმი, კით. (16 ივნისი 2002) New Order: Shot Right Through With a Bolt of Blue. Stylus Magazine. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2010-01-14. ციტირების თარიღი: 19 ივლისი 2015. ↑ ჯექსონი, ჯოშ. (8 სექტემბერი 2016) The 50 Best New Wave Albums. Paste. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 22 სექტემბერი 2017. ციტირების თარიღი: 2 ივლისი 2017. ↑ აზერადი, მაიკლ; დეკერტისი, ენტონი (16 ნოემბერი 1989). „The 100 Best Albums of the Eighties: New Order, 'Power, Corruption & Lies'“. Rolling Stone (565): 53. ციტირება მისამართზე 100 Best Albums of the Eighties: 94 | New Order, 'Power, Corruption & Lies'. Rolling Stone. ციტირების თარიღი: 28 February 2012. ↑ მოდელი, ჯოშ. (3 მაისი 2005) New Order: Waiting For The Sirens' Call. The A.V. Club. ციტირების თარიღი: 19 ივლისი 2015. ↑ 5.0 5.1 ბუში, ჯონ. Power, Corruption & Lies – New Order. AllMusic. ციტირების თარიღი: 23 იანვარი 2013. ↑ მოდელი, ჯოშ. (10 ნოემბერი 2008) New Order. The A.V. Club. ციტირების თარიღი: 21 აგვისტო 2015. ↑ შეფილდი, რობ (9 დეკემბერი 2008). „Let's Dance“. Blender. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 11 იანვარი 2013. ციტირების თარიღი: 8 ოქტომბერი 2013. ↑ ჰაუ, შონ (7 ნოემბერი 2008). „New Order: Reissues“. Entertainment Weekly. ციტირების თარიღი: 19 ივნისი 2016. ↑ ევინგი, ტომ. (10 ნოემბერი 2008) New Order: Movement / Power, Corruption and Lies / Low-Life / Brotherhood / Technique [Collector's Editions]. Pitchfork. ციტირების თარიღი: 20 სექტემბერი 2011.[მკვდარი ბმული] ↑ „New Order: Power, Corruption & Lies“. Q (84): 97. სექტემბერი 1993. ↑ პონდი, სტივ (18 აგვისტო 1983). „New Order: Power, Corruption & Lies“. Rolling Stone (402). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2 ოქტომბერი 2007. ციტირების თარიღი: 8 ოქტომბერი 2013. ↑ გროსი, ჯო (2004). „New Order“, The New Rolling Stone Album Guide. Simon & Schuster, გვ. 582–83. ISBN 0-7432-0169-8.  ↑ ჰარისონი, ენდრიუ (აგვისტო 1993). „Republish“. Select (38). ↑ კრისტგოუ, რობერტ (28 ივნისი 1983). „Christgau's Consumer Guide“. The Village Voice. ციტირების თარიღი: 20 სექტემბერი 2011. ↑ Images for New Order - Power, Corruption & Lies. ციტირების თარიღი: 11 ნოემბერი 2017 ↑ ბუში, ჯონ. Power, Corruption & Lies. AllMusic.
Low-Life

Low-Life — ინგლისური როკ-ჯგუფ New Order-ის მესამე სტუდიური ალბომი. იგი გამოვიდა 1985 წლის მაისში, Factory Records-ზე. ითვლება, რომ ალბომი ჯგუფის საუკეთესო ნამუშევარია, რომელშიც ასახულია პოსტ-პანკიდან საცეკვაო როკზე გადასვლა. გარეკანზე გამოყენებულია ჯგუფის დრამერის და კლავიშისტის, სტივენ მორისის ფოტოსურათი. 2008 წელს გამოვიდა ალბომის რემასტერი. ↑ 1.0 1.1 ევინგი, ტომ. (10 ნოემბერი 2008) New Order: Movement / Power, Corruption and Lies / Low-Life / Brotherhood / Technique [Collector's Editions]. Pitchfork. ციტირების თარიღი: 20 სექტემბერი 2011. ↑ 2.0 2.1 ულაიეტი, ჯონათან. (28 სექტემბერი 2014) Peter Hook & The Light @ Shepherds Bush Empire, London - 27/09/2014. Gigwise. ციტირების თარიღი: 19 ივლისი 2015. ↑ 3.0 3.1 ბუში, ჯონ. Low-Life – New Order. AllMusic. ციტირების თარიღი: 23 იანვარი 2013. ↑ Inventory: 26 Songs that are just as good as short stories. The A.V. Club (26 მარტი 2007). ციტირების თარიღი: 12 აპრილი 2016. ↑ მოდელი, ჯოშ. (10 ნოემბერი 2008) New Order. The A.V. Club. ციტირების თარიღი: 21 აგვისტო 2015. ↑ შეფილდი, რობ (9 დეკემბერი 2008). „Let's Dance“. Blender. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 11 იანვარი 2013. ციტირების თარიღი: 8 ოქტომბერი 2013. ↑ ჰაუ, შონ (7 ნოემბერი 2008). „New Order: Reissues“. Entertainment Weekly. ციტირების თარიღი: 19 ივნისი 2016. ↑ „New Order: Low-Life“. Q (84): 97. სექტემბერი 1993. ↑ გროსი, ჯო (2004). „New Order“, The New Rolling Stone Album Guide. Simon & Schuster, გვ. 582–83. ISBN 0-7432-0169-8.  ↑ ჰარისონი, ენდრიუ (აგვისტო 1993). „Republish“. Select (38). ↑ კუანტიკი, დევიდ (24 სექტემბერი 2008). „New Order – Reissues“. Uncut. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-07-21. ციტირების თარიღი: 19 ივლისი 2015. ↑ კრისტგოუ, რობერტ (24 სექტემბერი 1985). „Christgau's Consumer Guide“. The Village Voice. ციტირების თარიღი: 19 ივლისი 2015.
თეიმურაზ აბაშიძე

თეიმურაზ გიორგის ძე აბაშიძე (დ. 30 აგვისტო, 1937, თბილისი) — ქართველი რეჟისორი. აჭარის (1969), და საქართველოს (1982) ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე. დაამთავრა თვილისის კონსერვატორია. 1961 წელს დაამთავრა საქართველოს შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალური ინსტიტუტის სარეჟისორო ფაკულტეტი. მთავარ რეჟისორად მუშაობდა ბათუმში (1965-1969), თბილისის მოზარდ-მაყურებელთა რუსული (1969-1971, 1979-1983) და თბილისის მუსკომედიის (1971-1975, 1983-1985) თეატრებში. რეჟისორად თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრში (1967-1979). 1985 წლიდან მარჯანისვიულის სახელობის თეატრის რეჟისორია. 1970 წლიდან პედაგოგიურ მოღვაწეობას ეწეოდა საქართველოს რუსთაველის სახელობის თეატრისა და კინოხელოვნების ინსტიტუტში. მისი დადგმებიდან აღსანიშნავია: გ. სუნდუკიანის — „პეპო“; დ. კლდიაშვილის — „ირინეს ბედნიერება“; ნ. დუმბაძის — „მე ვხედავ მზეს“; ს. მარშაკის — „კარუსელი“; ს. ცინცაძის — „სიმღერა ტყეში“; გ. მილიუტინის — „ჩანიტას კოცნა“; ნ. გაბუნიას — „ყვარყვარე თუთაბერი“; ჯ. ვერდის — „რიგოლეტო“; ს. როსინის — „სევილიელი დალაქი“. შ. ცუცქირიძე, ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 22.
პეტრე ჩაადაევი

პეტრე იაკობის ძე ჩაადაევი (რუს. Пётр Я́ковлевич Чаада́ев; დ. 7 ივნისი [ ძვ. სტ. 27 მაისი] , 1794, მოსკოვი — გ. 26 აპრილი [ ძვ. სტ. 14 აპრილი], 1856, მოსკოვი) — რუსი მოაზროვნე და პუბლიცისტი. სწავლობდა მოსკოვის უნივერსიტეტში, მონაწილეობდა 1812 წლის სამამულო ომში და საზღვარგარეთის ლაშქრობებში (1813–1814). პეტრე ჩაადაევი „კეთილდღეობის კავშირის“ წევრი იყო. 1823–1826 წლებში მოგზაურობდა საზღვარგარეთ, სადაც გაეცნო თომას შელინგისა და ფელისტე რობერ დე ლამენეს რელიგიურ-ფილოსოფიურ იდეებს. 1829–1831 წლებში შექმნა თავისი მთავარი ნაწარმოები „წერილები ისტორიის ფილოსოფიის შესახებ“ (ფრანგულ ენაზე), რომელიც ცნობილია „ფილოსოფიური წერილების“ სახელწოდებით. ჟურნალ „ტელესკოპში“ დაბეჭდილ პირველ წერილში გამოთქმულმა გულისწყრომამ „ადამიანთა მოდგმის მსოფლიო აღზრდისაგან“ რუსეთის განზე გადგომის, ეროვნული თვითკმაყოფილების და სულიერი მოდუნების გამო, რაც აფერხებს მისთვის ზეციდან წინასწარდასახული ისტორიული მისიის შეგნებასა და აღსრულებას, ხელისუფლების მკვეთრი უკმაყოფილება გამოიწვია და მეფის ბრძანებით პეტრე ჩაადაევი შეშლილად გამოაცხადეს. „ფილოსოფიურ წერილებში“ პეტრე ჩაადაევმა თავი გამოაცხადა კათოლიციზმის მთელი რიგი პრინციპების მიმდევრად, მაგრამ ალექსანდრე გერცენმა მის მსოფლმხედველობას მაინც რევოლუციური კათოლიციზმი უწოდა. ჩაადაევს აღაფრთოვანებდა კათოლიკურ ორთოდოქსობასთან შეუთავსებელი „სასიამოვნო რწმენა კაცობრიობის მომავალი ბედნიერებისა“, იმედოვნებდა, რომ აღსრულდებოდა მიწიერი მოლოდინი ხალხისა, ვითარცა ზეგონიერი ერთობისა, რომელიც დაძლევს ეგოიზმს და ინდივიდუალიზმს, როგორც ადამიანის საყოველთაო დანიშნულებასთან შეუსაბამოს. პეტრე ჩაადაევი არ თანაუგრძნობდა სოციალიზმს, მაგრამ წინასწარმეტყველებდა მის გამარჯვებას. მისი ფილოსოფიურ-ისტორიული აზრი რუსული ფილოსოფიის განვითარების და თვითგამორკვევის მძლავრ სტიმულად იქცა. მაჭარაძე ვ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 67. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: პეტრე ჩაადაევი ↑ 1.0 1.1 Deutsche Nationalbibliothek Record #118624261 // ინტეგრირებული ნორმატიული ფაილი — 2012—2016. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q27302"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q36578"></a>
ჩაბარუხი

ჩაბარუხი — მდინარე დუშეთის მუნიციპალიტეტში, მთიულეთის არაგვის მარჯვენა შენაკადი, სათავე აქვს ალევის ქედის აღმოსავლეთ კალთაზე 2355 მ სიმაღლეზე. სიგრძე 6,6 კმ, აუზის ფართობი 13,2 კმ². საზრდოობს თოვლის, წვიმისა და მიწისქვეშა წყლით. წყალდიდობა გაზაფხულზეა, წყალმცირობა — ზამთარში, ზაფხულობით და განსაკუთრებით შემოდგომაზე იცის წყალმოვარდნები. საშუალო წლიური ხარჯი შესართავთან 0,38 მ³/წმ. აფხაზავა ი., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 67.
ნიკოლოზ აბაშიძე (არქიტექტორი)

ნიკოლოზ ნესტორის ძე აბაშიძე (დ. 1 ნოემბერი, 1910, ბაქო — გ. 4 იანვარი, 1980, ბათუმი) — ქართველი არქიტექტორი. საქართველოს (1964) და აჭარის (1961) დამსახურებული ინჟინერი. 1937 წელს დაამთავრა საქართველოს ინდუსტრიული ინსტიტუტი, ხოლო 1956 წელს საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტი. 1929 წლიდან მუშაობდა აჭარის მშენებლობებზე. 1949 წლიდან სხვადასხვა მსხვილი სამშენებლო ორგანიზაციის ხელმძღვანელია. 1956 წლიდან აჭარის სამთავრობო ორგანიზაციის ხელმძღვანელი არქიტექტურისა და მშენებლობის დარგში. 1971 წლიდან აჭარის სახმშენის უფროსია. მისი პროექტებით აშენდა ქობულეთში კულტურის სასახლე (1956), ბათუმში — კინოთეატრი „ბათუმი“ (1973), რამდენიმე საცხოვრებელი სახლი და სხვა. 1956 წლიდან ეწეოდა პედაგოგიურ საქმიანობას. იყო აჭარის VI და VII მოწვევების უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი. ნიკოლოზ აბაშიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ს. კინწურაშვილი, მ. მაისურაძე, ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 24.
ეგვიპტე-ოსმალეთის ომი (1831-1833)

ეგვიპტე-ოსმალეთის ომი ან ეგვიპტე-ოსმალეთის პირველი ომი — ომი ოსმალეთის იმპერიასა და ოსმალურ ეგვიპტეს შორის. მუჰამედ ალის მმართველობის პერიოდში ეგვიპტე ფაქტობრივად დამოუკიდებელი იყო ოსმალეთის იმპერიისაგან. ეგვიპტემ ოსმალეთის იმპერიას მხარი დაუჭირა ომში საბერძნეთის დამოუკიდებლობისათვის. ამის გამო მუჰამედ ალიმ ოსმალეთის სულთან მაჰმუდ II-ს სირია სთხოვა, მაგრამ სულთანმა შესთავაზა მას კრეტის გუბერნატორი გამხდარიყო. იცოდა, რომ ამ კუნძულზე წესრიგის შენარჩუნებას მისი ფინანსების გამოფიტვა მოჰყვებოდა, მუჰამედ ალიმ ეს წინადადება უარყო და სირიის დაკავება თავად გადაწყვიტა. 1831 წელს მუჰამედ ალის შვილი იბრაჰიმ-ფაშა სირიაში შეიჭრა არმიასთან ერთად. მიუხედავად იმისა, რომ ჯერ კიდევ ეგვიპტის დატოვებამდე ქოლერისაგან დაკარგა 5000 ჯარსკაცი, იგი მაინც მიუახლოვდა სირიის სანაპიროს, აიღო ღაზა, იაფა, ხაიფა და ამავე წლის ნოემბერში ალყა შემოარტყა ქალაქ აკრას. ორი შეტევა წარუმატებელი გამოდგა. ქალაქის დასახმარებლად მოდიოდა ალეპოს მმართველი, ადმირალი ოსმან-ფაშა, მაგრამ იბრაჰიმ-ფაშა მოულოდნელად თავს დაესხა ოსმან-ფაშას, იგი გააქცია და მთელი თავისი ძალები შეკრიბა ქალაქ აკრასთან და იგი აიღო 1832 წლის 27 მაისს. დაიკავა დამასკო, ოსმალები დაამარცხა ჰომსში. დაიპყრო მთელი სირია. ეგვიპტიდან დამხმარე ძალები მიიღო და დეკემბრის შუა პერიოდში კონიასთან შეხვდა სერასქირ რეშიდ მეჰმედ-ფაშას. მიუხედავად ძალების სიმცირისა იბრაჰიმ-ფაშამ დაამარცხა ოსმალები და სერასქირი ტყვედ ჩაიგდო 9 ათას ჯარისკაცთან ერთად. დაიპყრო მთელი მცირე აზია და კონსტანტინოპოლს ექვსი დღის სავალზე მიუახლოვდა. იბრაჰიმ-ფაშას შეეძლო აეღო კონსტანტინოპოლიც, ეგვიპტიდან რომ არ მოსვლოდა მუჰამედ ალი-ფაშას ბრძანება ბრძოლის შეწყვეტისა და დამხმარე ძალისათვის დალოდების შესახებ. რუსეთის იმპერატორმა ნიკოლოზ I-მა ოსმალების დასახმარებლად გააგზავნა ფლოტი ბოსფორის ექსპედიციის ფარგლებში. დიდმა სახელმწიფოებმა დაიწყეს მოლაპარაკებები და 1833 წლის 4 მაისს ქუთაჰიის ზავის მიხედვით მუჰამედ ალი გახდა სირიისა და ადანის მმართველი. ივლისში რუსეთისა და ოსმალეთის იმპერიებმა ხელი მოაწერეს უნქიარ-ისქელესის შეთანხმებას, რომლის მიხედვითაც ორმა სახელმწიფომ ერთმანეთს დახმარება აღუთქვა ომიანობის ჟამს. დათმობებმა, რომელიც განხორციელდა მშვიდობის შენარჩუნების გამო, უკმაყოფილება გამოიწვია ორივე მოწინააღმდეგის ბანაკში. შედეგად, მუჰამედ ალიმ გადაწყვიტა ეგვიპტის დამოუკიდებლობის გამოცხადება, რამაც ეგვიპტე-ოსმალეთის მეორე ომი გამოიწვია. Кэролайн Финкель. История Османской империи. Видение Османа. — М.: АСТ, 2010. — ISBN 978-5-17-043651-4 Египетско-турецкие конфликты. Большая Российская энциклопедия. Том 9. — М.: Большая Российская энциклопедия, 2007. — ISBN 978-5-85270-339-2 Египетские кризисы დაარქივებული 2017-10-02 საიტზე Wayback Machine. . Дипломатический словарь. — М.: Государственное издательство политической литературы, 1948. Египетские кризисы 1831-33 и 1839-41 დაარქივებული 2017-10-02 საიტზე Wayback Machine. . Советская историческая энциклопедия. — М.: Государственное научное издательство «Советская энциклопедия», 1964.
ჩაბარუხის მთა

ჩაბარუხი — მთა საქართველოში, შიდა ქართლის მხარეში. მდებარეობს გერმუხის ქედის სამხრეთ-აღმოსავლეთ განშტოებაზე, მდინარეების პატარა ლიახვისა და მისი მარჯვენა შენაკადის ჩაბარუხისწყლის წყალგამყოფზე. სიმაღლე ზღვის დონიდან 3150 მ. აგებულია ზედაიურული და ქვედაცარცული ქვიშაქვებით, თიხაფიქლებითა და მერგელებით. კალთებზე შემორჩენილია მყინვარული ფორმები ცირკებისა და ტროგების სახით. შემოსილია ალპური მდელოს ბალახეულობით. აფხაზავა ი., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 68.
ჩაბარუხი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ტერმინი ჩაბარუხი შეიძლება ნიშნავდეს: ჩაბარუხი — მდინარე დუშეთის მუნიციპალიტეტში, მთიულეთის არაგვის მარჯვენა შენაკადი. ჩაბარუხი — მთა შიდა ქართლის მხარეში, გერმუხის ქედის სამხრეთ-აღმოსავლეთ განშტოებაზე. ჩაბარუხის განძი
ჩაბარუხისწყალი

ჩაბარუხისწყალი — მდინარე საქართველოში, ერედვის მუნიციპალიტეტში, პატარა ლიახვის მარჯვენა შენაკადი. სათავე აქვს გერმუხის ქედის სამხრეთ-აღმოსავლეთ კალთაზე, ზღვის დონიდან 2815 მ სიმაღლეზე. სიგრძე 11,6 კმ, აუზის ფართობი 37,3 კმ². საზრდოობს თოვლის, წვიმისა და მიწისქვეშა წყლით. წყალდიდობა იცის გაზაფხულზე, წყალმოვარდნები ზაფხულსა და შემოდგომაზე, წყალმცირობა — ზამთარში. საშუალო წლიური ხარჯი შესართავთან 1,32 მ³/წმ. აფხაზავა ი., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 68.
იაპონიის ხმისჩამწერი ინდუსტრიის ასოციაცია

იაპონიის ხმისჩამწერი ინდუსტრიის ასოციაცია (იაპ. 日本レコード協会 Nippon Rekōdo Kyōkai ანუ შემოკლ. RIAJ, ინგლ. Recording Industry Association of Japan) — ასოციაცია, რომელიც აერთიანებს მუსიკალური ბიზნესის სფეროში მომუშავე მთელ რიგ იაპონურ კომპანიებს, ანუ რომლებიც დაკავებულები არიან მუსიკალური პროდუქციის წარმოებით და დისტრიბუციით. ასოციაცია დაარსდა 1942 წელს. 2013 წლის სექტემბრის მდგომარეობით ნამდვილი წევრია 17 კომპანია. Nippon Columbia Victor Entertainment King Records Teichiku Entertainment Universal Music Group Nippon Crown Tokuma Japan Communications Sony Music Entertainment Japan Pony Canyon Warner Music Group VAP Being Avex Marketing For Life Music Entertainment Yamaha Music Communications Dreamusic Yoshimoto R and C RIAJ DIgital Track Chart (შედიოდა 2009 წლის აპრილიდან 2012 წლის ივლისის ჩათვლით) Recording Industry Association of Japan - in English ↑ (1994) 情報通信年鑑 (ja). 情報通信総合研究所, გვ. 52. ციტირების თარიღი: 2013-12-12.  ↑ 日本レコード協会について. 日本レコード協会. ციტირების თარიღი: 2013-9-13.