laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ვლადიმერ ჯანიბეკოვი

ვლადიმერ ალექსანდრეს ძე ჯანიბეკოვი (დ. 1942, დაბა ისქანდარი, ბოსთანლიქის რ-ნი, ტაშკენტის ოლქი, უზბეკეთი) — საბჭოთა კოსმონავტი მფრინავი, ორგზის საბჭოთა კავშირის გმირი (16. III. 1978 წ, 30. III. 1981 წ), მონღოლეთის გმირი (1981 წ), რუსი მფრინავი-კოსმონავტი, ხუთი კოსმოსური ფრენის მონაწილე. ავიაციის გენერალ-მაიორი (1985 წ). 1965 წელს დაამთავრა ეისკის მფრინავთა უმაღლესი სამხედრო-საავიაციო სასწავლებელი (შემდგომ ვ. კომაროვის სახელობის). მუშაობდა სამხედრო-საჰაერო ძალებში. 1970 წლიდან კოსმონავტთა რაზმშია. პირველად კოსმოსში იფრინა 1978 წ. 10-16 იანვარს ო. მაკარობთან ერთად ხომალდ „სოიუზ-27-ით“ (განახორციელა შეპირაპირება პილოტირებულ „სალუტ-6“ –„სოიუზ-26“-ის კომპლექსთან). მეორედ - 1981 წლის 22-30 მარტს, მონღოლეთის სოციალისტური რესპუბლიკის მკვლევარ კოსმონავტ ჟ. გურაგჩასთან ერთად „სოიუზ 39-ით“ (შეპირაპირება პილოტირებულ „სალუტ-6“-„სოიუზ ტ-4-ის“ კომპლექსთან. მესამედ - 1982 წლის 24 იანვარი-2 ივლისი ა. ივანჩენკოვსა და ფრანგ მკვლევარ კოსმონავტ ჟ. კრეტიენთან ერთად „სოიუზ ტ-6-ით“ (შეპირაპირება პილოტირებულ „სალუტ-7“-„სოიუზ ტ-5-ის“ კომპლექსთან). მეოთხედ - 1984 წლის 17-29 ივლისს ს. სავიცკაიას და ი. ვოლკთან ერთად „სოიუზ ტ-12-ით“ (შეპირაპირება პილოტირებულ ორბიტულ კომპლექსთან „სალუტ-7“-„სოიუზ ტ-11“. ამ ფრენის დროს სავიცკაიასთან ერთად ღია კოსმოსში დაჰყო 3 სთ, 35 წთ). მეხუთედ - 1985 წლის 8 იანვარი-26 სექტემბერს, ვ. სავინიხთან ერთად „სოიუზ ტ-13-ით“ (შეპირაპირება სადგურ „სალუტ-7-თან“ ერთად. დაჯილდოებულია 5 ლენინის ორდენით. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 539.
ანოსის ტბა

ანოსი (ფრანგ. Lac Anosy) — ხელოვნური ტბა მადაგასკარში, დედაქალაქ ანტანანარივუში. თავდაპირველად მის ადგილზე ჭაობი იყო, თუმცა რადამა I-ის მმართველობის პერიოდში ტბით ჩანაცვლდა. ანოსი ააშენა მისიონერმა ჯეიმზ კემერონმა, რომელმაც ტბას გულის ფორმა მისცა. ტბის შუაგულში არის კუნძული, რომელიც ქალაქთან ყელით არის შეერთებული. კუნძულზე არის პირველ მსოფლიო ომში დაცემულთა მემორიალი — ოქს-მორტის მონუმენტი, რომელიც დაამზადეს მოქანდაკე ბარბერისმა და არქიტექტორმა პერინმა 1927 წელს. რადამა I-ის დროს კუნძულზე არსებობდა დენთის ქარხანა. მოგვიანებით იქ დედოფალ რავანამოლა I-ისთვის საზაფხულო რეზიდენცია აშენდა. ტბის ნაპირებთან იზრდება ჟაკარანდა, რომელიც ყვავილობს ოქტომბერ-ნოემბერში. გვხვდება დიდი თეთრი ყანჩა. 26 ივნისს ტბაზე აღინიშნება ეროვნული დღესასწაული — მადაგასკარის დამოუკიდებლობის დღე. ↑ virtualglobetrotting.com ↑ internaute.com. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2008-10-06. ციტირების თარიღი: 2015-03-03. ↑ Lonely Planet
მონპარნასი

14e Arrt. მონპარნასი (Montparnasse), უბანი პარიზის სამხრეთში, სენის მარცხენა სანაპიროზე. იგი მდებარეობს რასპაისა და მონპარნასის ბულვარების გადაკვეთაზე, XIV ოლქში. სახელწოდება მომდინარეობს პარნასის მთიდან, რომელიც ბერძნულ მითოლოგიაში მუზების სამყოფელი იყო. თავიდან ეს იყო შემაღლებული გორაკი, სადაც სტუდენტები ლექსებს კითხულობდნენ. XVIII საუკუნეში კი ადგილი გაასწორეს და სასეირნო ბულვარად გადააკეთეს. საფრანგეთის რევოლუციის შემდეგ აქ განთავსდა უამრავი საცეკვაო დარბაზი და კაბარე. მონპარნასის უბნის სახელი დაერქვა მატარებლების სადგურს, სასაფლაოსა და კოშკს: მონპარნასის სადგური, საიდანაც მატარებლები გადის საფრანგეთის დასავლეთსა და სამხრეთ-დასავლეთისკენ, გრანვილიდან ტულუზამდე. მონპარნასის სასაფლაო, ანუ სამხრეთის სასაფლაო, სადაც დაკრძალულია შარლ ბოდლერი, სარტრი, სიმონა დე ბოვუარი, სამუელ ბეკეტი, გი დე მოპასანი, სენტ-ბევი, სერჟ გენსბურგი და სხვ. მონპარნასის კოშკი, რომელიც აიგო ოფისებისათვის 1969 - 1972 წლებში და არის 210 მეტრის სიმაღლის. მონპარნასის ისტორია დაარქივებული 2006-10-23 საიტზე Wayback Machine. XIV ოლქის მერია მონპარნასის უბანი. ფოტოები
ნიჟინი

ნიჟინი (უკრ. Ніжин) — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 74058 კაცს შეადგენდა. ↑ უკრაინის სტატისტიკის ეროვნული კომიტეტი
პრილუკი

პრილუკი (უკრ. Прилуки) — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 58456 კაცს შეადგენდა. ↑ უკრაინის სტატისტიკის ეროვნული კომიტეტი
ბახმაჩი

ბახმაჩი (უკრ. Бахмач) — ქალაქი უკრაინაში, რაიონული ცენტრი. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქში, მდინარე ბორზენკაზე (დნეპრის აუზი), საოლქო ცენტრიდან 145 კმ-ით სამხრეთ-აღმოსავლეთით. რკინიგზის სადგური (ბახმაჩ-კიევსკი და ბახმაჩი-სატვირთო). ფართობი 18,2 კმ². 18 798 მცხოვრები (2013). პირველად იხსენიება 1147 წელს. სახელწოდება „ბახმაჩ“ თათრულ ენაში აღნიშნავს „ჭაობს“. თანამედროვე ქალაქი წარმოიქმნა XIX საუკუნის 60–70-იან წლებში როგორც მუშათა სოფელი, ძველი ბახმაჩის ადგილზე. 1919 წლის იანვარში აქ გაიმართა ბრძოლა რუსეთის შავი ზღვის დივიზიასა და ბოლშევიკებს შორის. 1923 წლიდან რაიონული ცენტრია, 1938 წლიდან — ქალაქი. 1941 წლის 9 სექტემბერს დაიკავეს ნაცისტური გერმანიის მებრძოლებმა. ოკუპაციის დროს მოქმედებდა პარტიზანული მოძრაობა. გათავისუფლდა 1943 წლის 9 სექტემბერს. 30-იან წლებში განვითარდა როგორც სამრეწველო ქალაქი — ამოქმედდა ერბო-კარაქის ქარხანა, მაუდის ფაბრიკა, მეფრინველეობის ფაბრიკა და სხვ. ↑ 1.0 1.1 1.2 Чуйко, В. М.. Бахмач უკრაინული. Енциклопедія Сучасної України (2003). ციტირების თარიღი: 12 დეკემბერი, 2021 ↑ 2.0 2.1 უკრაინის სტატისტიკის ეროვნული კომიტეტი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-10-10. ციტირების თარიღი: 2015-03-03.
ბატურინი

ბატურინი (უკრ. Батурин) — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 2758 კაცს შეადგენდა. ↑ http://w1.c1.rada.gov.ua/pls/z7503/A005?rdat1=20.10.2003&rf7571=39493 ↑ უკრაინის სტატისტიკის ეროვნული კომიტეტი
ბობროვიცია

ბობროვიცია (უკრ. Бобровиця) — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 11244 კაცს შეადგენდა. ↑ უკრაინის სტატისტიკის ეროვნული კომიტეტი
ბორზნა

ბორზნა (უკრ. Борзна) — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 10535 კაცს შეადგენდა. ↑ უკრაინის სტატისტიკის ეროვნული კომიტეტი
ჰოროდნია

ჰოროდნია (უკრ. Городня) — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 12766 კაცს შეადგენდა. ↑ უკრაინის სტატისტიკის ეროვნული კომიტეტი
იჩნია

იჩნია (უკრ. Ічня) — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 11781 კაცს შეადგენდა. ↑ უკრაინის სტატისტიკის ეროვნული კომიტეტი
კორიუკივკა

კორიუკივკა (უკრ. Корюківка) — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 14805 კაცს შეადგენდა. ↑ უკრაინის სტატისტიკის ეროვნული კომიტეტი
მენა (უკრაინა)

მენა (უკრ. Мена) — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 11525 კაცს შეადგენდა. ↑ უკრაინის სტატისტიკის ეროვნული კომიტეტი
ნოსივკა

ნოსივკა (უკრ. Носівка) — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 14185 კაცს შეადგენდა. ↑ უკრაინის სტატისტიკის ეროვნული კომიტეტი
ნოვჰოროდ-სივერსკი

ნოვჰოროდ-სივერსკი (უკრ. Новгород-Сіверський) — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 14025 კაცს შეადგენდა. ↑ უკრაინის სტატისტიკის ეროვნული კომიტეტი
ოსტერი

ოსტერი (უკრ. Остер) — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 6335 კაცს შეადგენდა. ↑ უკრაინის სტატისტიკის ეროვნული კომიტეტი
სნოვსკი

სნოვსკი (უკრ. Сновськ; 2016 წლამდე - შჩორსი უკრ. Щорс) — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 11393 კაცს შეადგენდა. ↑ უკრაინის სტატისტიკის ეროვნული კომიტეტი
სემენივკა (ქალაქი)

სემენივკა (უკრ. Семенівка) — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ჩერნიჰივის ოლქში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 8450 კაცს შეადგენდა. ↑ უკრაინის სტატისტიკის ეროვნული კომიტეტი
ფიანარანცუის პროვინცია

ფიანარანცუის პროვინცია (მალაგ. Fianarantsoa) — მადაგასკარის 6 პროვინციიდან ერთ-ერთი. პროვინციის შემოკლებული დასახელებაა — «ფიანარი». ფართობი — 102 080 კმ². მოსახლეობა — 4 541 678 ადამიანი (2013 წელი). ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ფიანარანცუა. პროვინცია მდებარეობს ქვეყნის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. პროვინციას ჩრდილო-აღმოსავლეთით ესაზღვრება ტუამასინის პროვინცია, ჩრდილო-დასავლეთით — ანტანანარივუს პროვინცია, სამხრეთითა და დასავლეთით კი — ტულიარის პროვინცია. პროვინციის ტერიტორიაზე მდებარეობს 4 მთავარი ეროვნული პარკი: რანომაფანა, მიდონდი დუ სუდი, ისალო და ანდრინგიტრა. პროვინცია ადმინისტრაციულად იყოფა 5 რეგიონად და 23 დეპარტამენტად. ↑ მადაგასკარის 2013 წლის მოსახლეობა
ტულიარის პროვინცია

ტულიარის პროვინცია (მალაგ. Toliara) — ერთ-ერთი მადაგასკარის 6 პროვინციიდან. ფართობი — 157 405 კმ². მოსახლეობა — 3 314 607 ადამიანი (2013 წელი). ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ტულიარა. პროვინციას უკავია ქვეყნის სამხრეთი და სამხრეთ-დასავლეთი ნაწილი. პროვინციას აღმოსავლეთით ესაზღვრება ფიანარანცუის პროვინცია, ჩრდილო-აღმოსავლეთით — ანტანანარივუს პროვინცია, ჩრდილოეთით კი — მაჰაძანგის პროვინცია. პროვინცია ადმინისტრაციულად იყოფა 4 რეგიონად და 21 დეპარტამენტად. Collins, N. Mark; Morris, Michael G. (1985) Threatened Swallowtail Butterflies of the World: The IUCN Red Data Book. IUCN. ISBN 978-2-88032-603-6.  Cook, Jonathan A. (2010). Vulnerable Places, Vulnerable People: Trade Liberalization, Rural Poverty and the Environment. Edward Elgar Publishing. ISBN 978-1-84980-519-3.  Europa Publications (2003). Political Chronology of Africa. Routledge. ISBN 978-1-135-35666-8.  Frawley, William (2003). International Encyclopedia of Linguistics. Oxford University Press, გვ. 205. ISBN 978-0-19-513977-8.  International Monetary Fund (1997). Madagascar - Recent Economic Developments and Selected Issues. International Monetary Fund. ISBN 978-1-4519-9201-4.  International Monetary Fund (2003). Madagascar: Poverty Reduction Strategy Paper. International Monetary Fund. GGKEY:WBCZZ86945A.  Lemmens, R.H.M.J.; Louppe, D.; Oteng-Amoako, A.A. Timbers 2. PROTA. ISBN 978-92-9081-495-5.  Lovatelli, Alessandro; Conand, C. (2004) Advances in Sea Cucumber Aquaculture and Management. Food & Agriculture Org.. ISBN 978-92-5-105163-4.  Milisenda, Claudio C.; Henn, U. (1996). „Compositional characteristics of sapphires from a new find in Madagascar“. The Journal of Gemmology. Great Britain: Gemmological Association of Great Britain. 25.CS1-ის მხარდაჭერა: ref=harv (link) van der Vossen, H.A.M.; Mkamilo, G.S. (2007) Vegetable oils. PROTA. ISBN 978-90-5782-191-2.  (2002) Education and Training in Madagascar: Toward a Policy Agenda for Economic Growth and Poverty Reduction. World Bank Publications. ISBN 978-0-8213-5164-2.  ↑ მადაგასკარის 2013 წლის მოსახლეობა
ჯან სიანჯუნი

ჯან სიანჯუნი (დ. 18 სექტემბერი, 1606 — გ. 2 იანვარი, 1647) — გლეხთა ომის ერთ-ერთი ხელმძღვანელი ჩინეთში (1628-45). 1630 წელს სათავეში ჩაუდგა აჯანყებულთა რაზმს შენსის პროვინციაში, 1635 წელს ლი ძიჩენთან ერთად ილაშქრა ანხოის პროვინციაში. აქ 1636 წლიდან დაიწყო დამოუკიდებელი მოქმედება. 1638 წელს ჩაბარდა მთავრობას და დაინიშნა გარნიზონის მეთაურად გუჩენში (ხუბეი). 1639 წელს კვლავ დაიწყო აჯანყება, იბრძოდა ხუნანსა და ხუბეიში. 1644 წელს დაიკავა ქალაქ ჩენდუ-სიჩუანის ადმისნისტრაციული ცენტრი, სადაც თავი გამოაცხადა „დასავლეთის დიდი სახელმწიფოს ხელმწიფედ“. 1647 წლის იანვარში დაამარცხეს მანჯურიისა და ჩინეთის ფეოდალების ჯარებმა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 540.
ილიას ჯანსუგუროვი

ილიას ჯანსუგუროვი (დ. 1 მაისი, 1894, აული 4, ახლანდელი დასახლება ჯანსუგუროვი, თალდი-ყორღანის ოლქი, ყაზახეთი, — გ. 26 თებერვალი 1938) — ყაზახი პოეტი. 1925–1927 წლებში სწავლობდა ჟურნალისტიკის მოსკოვის კომუნისტურ ინსტიტუტში. მისი ადრეული პერიოდის ლექსები „რა შეემთხვათ მათ“ (1919) გამსჭვალულია უბრალო ხალხისადმი თანაგრძნობით. პოემაში „სტეპი“ (1930) ასახულია ყაზახი ხალხის ისტორიული წარსული, იმდროინდელი ყაზახეთის მიღწევები. პოემაში „კულაგერი“ (1936), ასახულია ყაზახური აულის ცხოვრება. წერდა პიესებს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 540. ↑ 1.0 1.1 Identifiants et Référentiels — ABES, 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q47757534"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2826570"></a>
ბრიუსელის კომბოსტო

ბრიუსელის კომბოსტო (ლათ. Brassica oleracea var. gemmifera) — მომცრო ფორმის კომბოსტოს (ლათ. Brassicaceae) ოჯახის „ბოსტნის კომბოსტოს“ ნაირსახეობა. არის მნიშვნელოვანი ზამთრის ბოსტნეული. ბუნებაში იზრდება ხმელთაშუა ზღვის არეალში. სადაც ადამიანი მის კულტივირებას უკვე ათასი წლებია ახდენს. ანტიკური ხანიდან იწყება მისი მოშენება ჩრდილოეთ ევროპაშიც, თუმცა ზუსტი პერიოდი უცნობია. ზოგიერთი ისტორიკოსის მტკიცებით, ეს მე -5 საუკუნეში მოხდა. სხვა ისტორიკოსები კი წერენ, რომ ბრიუსელის კომბოსტო ჩრდილოეთ ევროპაში და კერძოდ ბელგიის დედაქალაქის შემოგარენში მხოლოდ მე-13 საუკუნეში ან კიდევ უფრო გვიან გამოჩნდა. ფრანგმა კოლონიზატორებმა ბოსტნეული ამერიკაში, ლუიზიანაში ჩაიტანეს. ორიგინალური ფრანგული სახელია „Choux de Bruxelles“. ბევრ ენაზე, მათ შორის ქართულში, ინგლისურში (Brussels sprouts), შვედურში (Brysselkål), აფრიკაანსულში (Brusselspruit) მინიშნება ბრიუსელისკენ არის. არსებობს როგორც მწვანე და იასამნისფერი სახეობა. ბრიუსელის კომბოსტო ევროპაში ძირითადად მოყავთ ნიდერლანდებში, საფრანგეთსა და დიდ ბრიტანეთში. ბრიუსელის კომბოსტოს თესავენ თებერვლიდან აპრილის შუა რიცხვებამდე. მოსავლის აღება იწყება აგვისტოში და გრძელდება მარტამდე . მოსავალს იღებენ ერთჯერადად, იყენებენ სპეციალურ მოსავლის ასაღებ მანქანას. არსებობს ბრიუსელის კომბოსტოს სხავადასხვა ჯიშები, ადრეულიდან დაწყებული და ძალიან გვიანი ჯიშებით დამთავრებული. ადრეული ჯიშის ნაყოფი მოდის აგვისტოში, ხოლო ძალიან გვიანი ჯიშების, თუ მკაცრი ზამთრი არ იქნა, უკვე მარტში. დღეს ხშირად იყენებენ ასევე ჰიბრიდულ ჯიშებსაც. ტრადიციულ ჯიშებს უფრო გამოხატული გემო აქვთ, ვიდრე თანამედროვე ჯიშებს. ბრიუსელის კომბოსტო საკმაოდ ადვილად უძლებს მკაცრ ზამთარს, -15 °C პირობებშიც ინარჩუნებს კვებით ღირებულებას. ამ დროს სახამებელი გარდაიქმნება შაქრად, რომელიც უჯრედებს გაყინვისგან იცავს. ბევრი ადამიანი საკვებად ამჯობინებს ე. წ. „ზამთრის სუსხ გამოვლილ“ ნაყოფს. თუმცა ძალიან მძიმე ზამთრის პირობებში ბოსტნეულის ნაყოფი შეიძლება მწარე გახდეს. სახლში სადაც საკვებად ბრიუსელის კომბოსტო მზადდება, ბოსტნეულის დიდხანს ხარშვის შედეგად დგება დამახასიათებელი სუნი. კომბოსტოს ჯიშის მცენარეები ნიადაგიდან დიდი რაოდენობით ითვისებენ გოგირდს. ხანგრძლივი დუღილის დროს გამოთავისუფლდება გოგირდოვანი ნაერთები, როგორიცაა H2S, რის გამოც არასასიამოვნო სუნი დგება. ქვეყნებში, სადაც გავრცელებულია ბრიუსელის კომბოსტო, „ბრიუსელის კომბოსტოს სუნი“ გადატანითი მნიშვნელობით ნიშნავს „პროვინციულ-ბურჟუაზიულ ატმოსფეროს“. ბრიუსელის კომბოსტო მდიდარია C ვიტამინით და (შესაძლოა) დადებითი ეფექტი ჰქონდეს კიბოს პრევენციისთვის, რადგან შეიცავს გლუკოზინოლატს (glucosinolate). 100 გრამი ახალი (უმი) ბრიუსელის კომბოსტო შეიცავს შემდეგ ნივთიერებებს: საკვები ნივთიერებები (ნუტრიენტები) ნახშირწყლები: 5 გ პროტეინი: 4 გ ცხიმი: 0.5 გ მინერალები კალციუმი: 30 მგ რკინა: 1 მგ ვიტამინები კაროტინი: 1 მგ B1: 0.12 მგ B2: 0.12 მგ C: 150 მგ ↑ http://www.mkurnali.ge/pediatria/rchevebi-mshoblebs/3726-shemodgomis-delikatesebi.html ↑ http://www.nplg.gov.ge/gwdict/index.php?a=term&d=13&t=9235
ანცირანანა

ანცირანანა — ქალაქი მადაგასკარში, დიანის რეგიონში. ანცირანანის პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2008 წლის მონაცემებით მოსახლეობა შეადგენდა 105 000 ადამიანს. მადაგასკარის ქალაქების სია ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ანცირანანა Office du Tourisme de Diégo-Suarez Site web officiel de la Commune Urbaine de Diégo-Suarez დაარქივებული 2010-11-15 საიტზე Wayback Machine. Site d'informations générales et touristiques sur le nord de Madagascar Université d'Antsiranana დაარქივებული 2015-02-27 საიტზე Wayback Machine.
ჯან ტაილეი

ჯან ტაილეი (დ. 1898, ჩანჯოუ — გ. 12 დეკემბერი, 1927, გუანჯოუ) — ჩინეთის კომპარტიის მოღვაწე. 1919 წელს დაამთავრა ბეიანის უნივერსიტეტი ტიანძინში. აქტიურად მონაწილეობდა „4 მაისის“ ანტიიმპერიალისტურ მოძრაობაში (1919). 1920 წელს შევიდა კომუნისტურ წრეში. იყო ჩინეთის ახალგაზრდობის სოციალიტური კავშირის ერთ-ერთი დამაარსებელი (1920). ჩინეთის კომუნისტური პარტიის წევრი 1921 წლიდან. 1927 წლის დეკემბერში გუანჯოუში შეიარაღებული აჯანყების მთავარი ორგანიზატორი და ხელმძღვანელი იყო. მოკლეს კონტრრევოლუციონერებმა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 540.
მადაგასკარის შეიარაღებული ძალები

მადაგასკარის შეიარაღებული ძალები (მალაგ. Tafika Malagasy) — მადაგასკარის რესპუბლიკის სამხედრო ორგანიზაცია, რომელიც შედგება სახალხო შეიარაღებული ძალებისა და ეროვნული ჟანდარმერიისგან. განკუთვნილია სახელმწიფოს ტერიორიალური მთლიანობის, დამოუკიდებლობისა და თავისუფლების დასაცავად. სრატეგიული კვლევების საერთაშორისო ინსტიტუტის მიერ 2012 წელს გამოქვეყნებული ანგარიშის მიხედვით მადაგასკარის არმია ითვლის 12,500+ პირად შემადგენლობას, ხოლო საზღვაო და საჰაერო ძალები 500-500 ადამიანს. სხვა წყაროების მიხედვით, სახალხო შეიარაღებული ძალები შედგებიან ინტერვენციული ძალებისგან, განვითარების ძალებისგან და საჰაერო და საზღვაო ძალებისგან. მადაგასკარის შეიარაღებული ძალები მონაწილეობდნენ 2009 წლის გადატრიალებაში; მეორე მსოფლიო ომის დროს მადაგასკარის ჯარები იბრძოდნენ საფრანგეთში, მაროკოსა და სირიაში. 12 მსუბუქი ტანკი-ამფიბია პტ-76 ~35 სადაზვერვო საბრძოლო მანქანა ბრდმ-2 20 სადაზვერვო ჯავშანმანქანა M3 10 მსუბუქი ჯავშანმანქანა FV701 Ferret 8 მსუბუქი ჯავშანმანქანა M8 30 ნახევრად მუხლუხა ჯავშანტრანსპორტიორი M3A1 12 122-მმ ჰაუბიცა დ-30 5 105-მმ ჰაუბიცა M101 8 120-მმ ნაღმმტყორცნი პმ-43 8+ 82-მმ ნაღმმტყორცნი პმ-41 50 14.5-მმ საზენიტო ტყვიამფრქვევი ზპუ-4 20 37-მმ ავტომატური საზენიტო ქვემეხი 61-კ 89-მმ ტანკსაწინააღმდეგო ყუმბარმტყორცნი LRAC F1 106-მმ არაუკუმგორავი ქვემეხი M40 40-მმ ყუმბარმტყორცნი რპგ-7 პისტოლეტი ტტ-33 Walther PP MAB PA15 პისტოლეტ-ტყვიამფრქვევი MAT-49 სიმონოვის თვითდამტენი კარაბინი სკს აკ-47 აკმ ტიპი 56 ტყვიამფრქვევი AA-52 12.7-მმ დაზგის მსვილკალიბრიანი ტყვიამფრქვევი დშკ ტყვიამფრქვევი M2 ბრაუნინგი MAS-36 უზი 1 შამუას (ფრანგ. Chamois) კლასის საპატრულო კატარღა 6 სხვა საპატრულო ხომალდი 1 ტაქტიკური-სადესანტო გემი LCT (ფრანგული წარმოების) მადაგასკარს ჰყავს მცირე საჰაერო ძალები (Armée de l'Air Malgache), უმეტესად შედგენილი მიგ-17-ებით. გარკვეული რაოდენობის მიგ-17 და სატრანსპორტო თვითმფრინავები იმყოფებიან „ღია შენახვაზე“ ივატოს აეროპორტში, ანტანანარივუს შემოგარენში. მადაგასკარის პოლიტიკური სისტემა მადაგასკარის თავდაცვის სამინისტრო. ოფიციალური ვებ-გვერდი დაარქივებული 2015-03-10 საიტზე Wayback Machine. Consulate General of Madagascar. Government დაარქივებული 2014-10-22 საიტზე Wayback Machine. ↑ 1.00 1.01 1.02 1.03 1.04 1.05 1.06 1.07 1.08 1.09 1.10 1.11 1.12 1.13 1.14 1.15 1.16 1.17 1.18 1.19 1.20 1.21 1.22 1.23 1.24 1.25 ყოველწლიური ანგარიში IISS 2012. გვ. 442 ↑ "Madagascar". The World Factbook. Central Intelligence Agency. 29.10.2012 დაარქივებული 17.08.2011, საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) ↑ 3.00 3.01 3.02 3.03 3.04 3.05 3.06 3.07 3.08 3.09 3.10 3.11 Jane's World Armies online edition (19.05.2011)
ჯან ძოლინი

ჯან ძოლინი (დ. 1876 — გ. 21 ივნისი, 1928, მუკდენი) — ჩინელი გენერალი, რუსეთ-იაპონიის ომის (1904–1905) დროს იყო ხუნხუზების შეიარაღებული ბანდის მეთაური, რომელიც იაპონელების მხარეზე მოქმედებდა მანჯურიაში. 1906 წელს თავისი ბანდით ჩარიცხეს ჩინეთის არმიაში და დანიშნეს დივიზიის მეთაურად. სინხაის რევოლუციის (1911–1913 ) დროს გახდა მანჯურიის ფაქტობრივი, ხოლო იუან ში-კაის გარდაცვალების შემდეგ (1916) — შეუზღუდავი დიქტატორი. 1926–1927 წლებში იყო ცენტრალური და ჩრდილოეთ ჩინეთის მილიტარისტული ჯარების მთავარსარდალი. იბრძოდა ეროვნული მთავრობის რევოლუციური არმიის წინააღმდეგ. 1927 წლის აპრილში ჯან ძოლინის ბრძანებით პოლიცია თავს დაესხა საბჭოთა კავშირის საელჩოს პეკინში, დააპატიმრეს და სიკვდილით დასაჯეს 25 ჩინელი კომუნისტი. ჯან ძოლინი დაიღუპა მატარებლის მოწყობილი აფეთქების შედეგად. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 540.
მადაგასკარის ბეჭედი

მადაგასკარის ბეჭედი (ფრანგ. Sceau de Madagascar) — მადაგასკარის რესპუბლიკის სახელმწიფო სიმბოლო დამტკიცებული 1992 წელს, სოციალისტური რეჟიმის დაცემის შემდეგ. წარმოადგენს კუნძულის კონტურულ რუკას ბეჭდის ცენტრში (ორ მცირე კუნძულთან ერთად; აღწერის თანახმად ეს მცირე კუნძულები არის გლორიოზი და ტრომლენი), რომლის ქვემოთ გამოსახულია ზებუს თავი. ბეჭედში გამოყენებულია წითელი, მწვანე, ყვითელი, შავი და თეთრი ფერები. მწვანე და წითელი სხივები გამოსხივებული სახელმწიფოს რუკიდან ქმნიან მზის შთაბეჭდილებას, ასევე იგი ქმნის მოგზაურთა ხის სიმბოლოს, რომელიც მადაგასკარისთვის ტიპური მცენარეა. ემბლემა გარსშემორტყმულია მალაგასიურ ენაზე შესრულებული წარწერით "REPOBLIKAN'I MADAGASIKARA", რაც ნიშნავს „მადაგასკარის რესპუბლიკას“. ბეჭდის ძირში დატანილია წარწერა "TANINDRAZANA - FAHAFAHANA - FANDROSOANA", რაც ითარგმნება როგორც „სამშობლო - თავისუფლება - განვითარება“. დედოფალი რანავალუნა II-ს გერბი იმერინის სამეფოს გერბი. 1896 წელი მალაგასიური რესპუბლიკის ემბლემა მალაგასიური რესპუბლიკის ბეჭედი მადაგასკარის დემოკრატიული რესპუბლიკის ემბლემა მადაგასკარის მესამე რესპუბლიკის ბეჭედი 1993 – 1998 წლების შუალედში FOTW page about Madagascar's coat of arms დაარქივებული 2007-02-19 საიტზე Wayback Machine. National Arms and Emblems Past and Present Annex of the constitution დაარქივებული 2015-09-24 საიტზე Wayback Machine. COA of the Kingdom of Merina
მადაგასკარის ჰიმნი

Ry Tanindrazanay malala ô — მადაგასკარის ოფიციალური ჰიმნი. ჰიმნის ტექსტი ეკუთვნის პასტერ რახაჯასონს, მუსიკის კომპოზიტორია ნორბერტ რაჰარისუა. მუსიკა დაწერილია მარშის სტილში და განიცდის ევროპულ გავლენას. ხშირად ჰიმნის მუსიკას მადაგასკარელი მუსიკოსები აკორდეონზე ასრულებენ. ჰიმნი ოფიციალურად მიღებულ იქნა მადაგასკარის პარლამენტის მიერ 1959 წლის 27 აპრილს და არსებობს მალაგასიურ და ფრანგულ ენებზე. ↑ 1.0 1.1 1.2 Wesleyan University Press. p. 85. ISBN 978-0-8195-6500-6. Retrieved 2010-05-25. ↑ Nationalanthems. David Kendall. 20.09.2012
იუტაკა ოძაკი

იუტაკა ოძაკი (尾崎 豊 yutaka ozaki; დ. 29 ნოემბერი, 1965 — გ. 25 აპრილი, 1992) — იაპონელი მუსიკოსი. იუტაკა ოძაკი დაიბადა ტოკიოში, სეტაგაიაში, კინუე და კენიჩი ოძაკების ოჯახში. 1973 წელს მან დაიწყო საბრძოლო ხელოვნებების შესწავლა და განაგრძობდა ვარჯიშს მთელი ცხოვრება. 1975 წლის იანვარში მან დაიწყო პიანინოზე დაკვრა და ამავე წლის მარტში დაწერა თავისი პირველი სიმღერა. 1978 წელს მონაწილეობა მიიღო თავისი სკოლის კულტურულ ფესტივალში, სადაც იგი შეამჩნია პროდიუსერმა აკირა სუდომ. აღსანიშნავია, რომ ოძაკი თავისი სიმღერებისთვის ტექსტსაც და მუსიკასაც თავად წერდა. 1992 წლის 25 აპრილს ოძაკი იპოვნეს ტოკიოში ნასვამი, უგონო მდგომარეობაში. იგი გადაიყვანეს საავადმყოფოში, მაგრამ რამდენიმე საათში გარდაიცვალა. სიკვდილის მიზეზად დასახელდა ფილტვების შეშუპება, თუმცა გავრცელდა უამრავი სხვა ვერსიაც, მათ შორის მკვლელობა. მას დარჩა მეუღლე შიგემი და შვილი ჰიროია. ოფიციალური საიტი (იაპონური) იუტაკა ოძაკი — Sony Music Records (იაპონური) იუტაკა ოძაკის ინგლისურენოვანი საიტი დაარქივებული 2016-09-18 საიტზე Wayback Machine.
გაბრიელ რამანანცუა

გაბრიელ რამანანცუა (მალაგ. Gabriel Ramanantsoa; დ. 13 აპრილი, 1906, ანტანანარივუ, მადაგასკარი — გ. 9 მაისი, 1978, პარიზი, საფრანგეთი) — მადაგასკარელი პოლიტიკური, სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწე. 1972-1975 წლებში პრეზიდენტი ამავე დროს პრემიერ-მინისტრი. დივიზიის გენერალი. მადაგასკარის პრეზიდენტი Досье личности: Рамананцуа Габриэль. persons-info.com. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-05-17. ციტირების თარიღი: 2011-11-08. Robert ANDRIANTSOA. Général Gabriel Ramanantsoa. Madagascar l'Île Empreinte. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-03-12. ციტირების თარიღი: 2014-04-20.
მადაგასკარის ეკონომიკა

მადაგასკარი უმეტესად აგრო-კულტურული ქვეყანაა. აქ კარგად არის დამკვიდრებული სოფლის მეურნეობის ინდუსტრია. ასევე ვითარდება ტურიზმის, ტექსტილის და სამთომომპოვებითი მრეწველობებიც. მადაგასკარის სოფლის მეურნეობა აწარმოებს ისეთ ძირითად ტროპიკულ მარცვლეულ კულტურებს, როგორებიცაა ბრინჯი და მანიოკი, ასევე ყავა და ვანილი. მადაგასკარის მდიდარი ბუნებრივი რესურსები სამთომომპოვებითი მრეწველობის განვითარებას უწყობენ ხელს. ↑ Madagascar Trade, Exports and Imports. EconomyWatch.com
აპარისიოს რაიონი

აპარისიოს რაიონი (ესპ. Distrito de Aparicio) — რაიონი პერუში, უანუკოს რეგიონის იაროვილკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 416 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 8 993 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 49 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 183.14 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
კაუაკის რაიონი

კაუაკის რაიონი (ესპ. Distrito de Cahuac) — რაიონი პერუში, უანუკოს რეგიონის იაროვილკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 371 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 915 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 65 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 29.5 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
ჩაკაბამბის რაიონი

ჩაკაბამბის რაიონი (ესპ. Distrito de Chacabamba) — რაიონი პერუში, უანუკოს რეგიონის იაროვილკის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 200 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 837 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 110 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 16.53 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.