laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
აკვანების ეკლესია

აკვანება — VI-VII საუკუნეების ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი ქვემო ქართლში, ბოლნისის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ქვეშის მიდამოები. დარბაზული ეკლესია, რომელსაც სამხრეთიდან ეგეტერი აქვს მიშენებული. ნაგებია თლილი ქვის ზუსტი წყობით. შემკულია რელიეფებითა და ჩუქურთმებით. 2016 წელს ძეგლს ჩაუტარდა სარეაბილიტაციო სამუშაოები. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: აკვანების ეკლესია ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 248-249. საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665, 2006 წლის 7 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ დაარქივებული 2019-07-01 საიტზე Wayback Machine. აკვანება | საქართველოს ისტორიულ ძეგლთა ბიბლიოგრაფიული ლექსიკონი აკვანება | ქართველოლოგიური წიგნებისა და კრებულების ფოტომასალის აღწერილობა
პიტონის დაცული ტერიტორია

პიტონის დაცული ტერიტორია (ინგლ. Pitons Management Area) — დაცული ტერიტორია კუნძულ სენტ-ლუსიაზე. მოიცავს ორ ვულკანურ კონუსს:გრო-პიტონი (სიმაღლე 798 მ.) და პტი-პიტონი (734 მ.). კონუსები პრაქტიკულად კუნძულის ყველა წერტილიდან მოჩანს და წარმოადგენს სენტ-ლუსიას სიმბოლოს. დაცული ტერიტორია შედის იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. კონუსისებრი მთები მდებარეობს ქალაქ სუფრიერთან ახლოს, კუნძულის სამხრეთ დასავლეთ ნაწილში. ტერიტორიის ფართობია 2909 ჰა. პტი-პიტონი გრო-პიტონი გრო-პიტონის ხედი ჩრდილოეთიდან
განხეთქილების ვაშლი

განხეთქილების ვაშლი — მითური ოქროს ვაშლი ზედწარწერით „უმშვენიერესს“. განხეთქილების ქალღმერთმა ერიდამ შეაგდო პელევსისა და თეტიდას ქორწილში, განრისხებულმა იმით, რომ თვითონ არ დაპატიჟეს. ქორწილში იმყოფებოდნენ ქალღმერთნი: ჰერა, ათენა, აფროდიტე. მათ შორის ერთ-ერთს უნდა რგებოდა ოქროს ვაშლი. დავის გადასაწყვეტად ტროის მეფისწულს პარისს (ალექსანდროსს) მიმართეს. აფროდიტემ მსაჯული დაიმარტოვა და აღუთქვა: ულამაზეს ქალს შეგრთავ თუ ვაშლს მე მარგებო, რითაც დაისაკუთრა კიდეც ვაშლი და უმშვენიერესის ტიტულიც. სამაგიეროდ პარისს დაეხმარა მენელაოსის მეუღლე მშვენიერი ელენე ტროაში წაეყვანა, რაც დიდი განხეთქილების მიზეზი გახდა. ამას მოჰყვა ტროას ომი, რაც 10 წლის შემდეგ ქალაქის დანგრევით დასრულდა. გადატანით - დავის, უთანხმოების მიზეზი, ომის საბაბი.
ბრიმსტოუნ-ჰილ-ფორტრესი

ბრიმსტოუნ-ჰილ-ფორტრესი (ინგლ. Brimstone Hill Fortress National Park) — ეროვნული პარკი კუნძულ სენტ-კიტსზე (სენტ-კიტსი და ნევისი). მდებარეობს ქვეყნის დედაქალაქ ბასტერიდან ჩრდილო-დასავლეთით 13 კილომეტრზე. პარკში მდებარე ციხესიმაგრე აშენებულია ბრიტანელი სამხედრო ინჟინერების პროექტით და აფრიკელი მონების ძალით. იგი ერთ-ერთი კარგად შემონახული ძეგლია სამხრეთ ამერიკაში. აღნიშნულ ციხესიმაგრეს თავის დროზე „ვესტ-ინდოეთის გიბრალტარს“ უწოდებდნენ. დღესდღეობით ციხესიმაგრის შიგნით კოლონიალიზმის მუზეუმია განთავსებული. 1999 წელს შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. Official website of Brimstone Hill Fortress National Park
ლა-სანტისიმა-ტრინიდად-დე-პარანა

ლა-სანტისიმა-ტრინიდად-დე-პარანა (ესპ. La Santísima Trinidad de Paraná) — ისტორიული ძეგლი, იეზუიტების ბერმონაზონთა ორდენის მისიის ცენტრი პარაგვაიში. 1993 წელს მეორე მისიონერულ ცენტრ ხესუს-დე-ტავარანგესთან ერთად შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. ეს მისია იყო XVII საუკუნეში ერთ-ერთი უმთავრესი სამხრეთ ამერიკაში. ლა-სანტისიმა-ტრინიდად-დე-პარანა დაარსდა 1706 წელს. 1768 წელს, ლათინური ამერიკიდან იაზუიტების გაძევების შემდეგ მისიის მნიშვნელობა დაეცა. მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები პარაგვაიში მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ამერიკაში ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ლა-სანტისიმა-ტრინიდად-დე-პარანა Parana region Jesuit ruins (ესპანური)
ალევი (სოფელი)

ალევი — ძველი სოფელი ქსნის მარცხენა შენაკად ალეურის ქვემოწელზე (ახლანდელი ახალგორის მუნიციპალიტეტი). იყოფოდა ქვემო და შუა უბნებად, რომლებიც შემდეგ ცალ-ცალკე სოფლებად იქცნენ (ახლანდელი ქვემო ალევი და შუა ალევი). ადამიანს ამ მიდამოებში უკვე ბრინჯაოს ხანაში უცხოვრია. გვხვდება ანტიკური პერიოდის სამარხებიც. ფაოდალურ ხანაში ალევი ჯერ ქსნის ხევში შედიოდა, შემდეგ — ქსნის საერისთავოში. ეკუთვნოდა ალევის სამების ეკლესიას (VIII-IX სს.), რომელიც მის სამხრეთ-აღმოსავლეთით 3-4 კმ-ზე უნაგირა მთის თხემზე დგას. ალევის ე. წ. ოქროსკარიანი სამების ეკლესია მდიდარი და განთქმული სალოცავი იყო აღმოსავლეთ საქართველოში. ეკლესია დარბაზულია, სწორკუთხა საკურთხევლითა და ტრომპებზე დაყრდნობილი კონქით. 1804 წელს ალევში 500-ზე მეტი კაცი ცხოვრობდა 33 კომლად. 1865 იგი ქსნის საპოლიციო უბნის ზემო ალევის სასოფლო თემში შედიოდა და 50 კომლს ითვლიდა. ვახუშტი, აღწერა სამეფოსა საქართველოსა, წგნ.: ქართლის ცხოვრება, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ტ. 4, თბ., 1973 გვასალია ჯ., ქსნის ხეობის ისტორიული გეოგრაფიის საკითხები, «საქართველოს ისტორიული გეოგრაფიის კრებული», 1967, [ტ.] 3; მისივე, ქსნის ხეობის ძეგლები, «ძეგლის მეგობარი», 1970, № 21 ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 287.
ხესუს-დე-ტავარანგე

ხესუს-დე-ტავარანგე (ესპ. Jesús de Tavarangué) — ისტორიული ძეგლი, იეზუიტების ბერმონაზონთა ორდენის მისიის ცენტრი პარაგვაიში. 1993 წელს მეორე მისიონერულ ცენტრ ლა-სანტისიმა-ტრინიდად-დე-პარანასთან ერთად შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. მისია დაარსდა 1678 წელს. 1768 წელს, ლათინური ამერიკიდან იაზუიტების გაძევების შემდეგ მისიის მნიშვნელობა დაეცა. მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები პარაგვაიში მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ამერიკაში პროფილი იუნესკოს საიტზე (ინგლისური)
თბილისის გეგმა (ვახუშტისა)

თბილისის ვახუშტისეული გეგმა — ვახუშტი ბატონიშვილის მიერ შედგენილი ქალაქ თბილისის გეგმა. ეს გეგმა მოთავსებულია ვახუშტის 1735 წლის ატლასში ჩანართის სახით ქართლის რუკის ტაბულაზე. თბილისის გეგმათა შორის ვახუშტისეული გეგმა ქრონოლოგიურად პირველია. იგი ასახავს თბილისის მდგომარეობას „ოსმალობის“ წინ, ე.ი. მაქსიმალურ საზღვრებში, რომელსაც მიაღწია დედაქალაქმა XVIII საუკუნის დასაწყისში. გეგმა დაცულია თბილისში, ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრში (ფონდი H, № 2079). გეგმას ერთვის ვახუშტის მიერ შედგენილი ექსპლიკაცია (განმარტება), რომელიც ცხრა სვეტშია მოქცეული და შეიცავს 65 აღნიშვნას არაბული ციფრებით და 16 ნომერს ქართული ასორიცხვებით. მოცემულია აგრეთვე პირობითი ნიშნების განმარტება. გეგმაზე ასევე დატანილია გზებისა და ტბის აღმნიშვნელი 10 წარწერა. ერთადერთი ობიექტი, რომელიც ავტორს უნომროდ დარჩენია, არის განჯისკარი. მის ადგილას გეგმაზე დასმულია წრე, ციფრის ჩასმა კი ვახუშტის გამორჩენია. განჯისკარი გამორჩენილია ექსპლიკაციებშიც. ვახუშტის გეგმაზე საერთოდ არაა დატანილი აბანოს კარი, რომელიც კალას სეიდაბადთან აკავშირებდა. ვახუშტის გეგმას ქრონოლოგიურად მოსდევს პიშჩევიჩის 1785 წლის გეგმა, რომელიც უკვე ოსმალობა-ყიზილბაშობის პერიოდის დასრულების შემდეგ ხელახლა აღდგენილი ქალაქს გამოხატავს. მეფის სასახლე დედოფლის სასახლე კარის საყდარი მეფის მოედანი ბატონიშვილის სასახლე ანჩისხატი ამილახვრის სახლი ბატონიშვილის სახლი ლუარსაბისა მუხრან ბატონისა სიონი თბილელის ქარვასლა მელიქის ქარვასლა მეფის ფუნდუკი ციხის მოედანი ნიკოლოზის საყდარი ციხის საყდარი მაღალი ციხე სტამბოლის გოდოლი შაჰის ტახტი კოჯრის კარი დიღმის კარი მეიდნის კარი ხიდით ქვემო კარი ხიდით ვანქი სასაფლაო სომეხთა მეიდნის სასახლე მეიდანი ანუ ასპარეზი ყაიბულას ბაღი საბაზიერო მეფისა სასაფლაო თათრისა ციციშვილის სახლი ქაშვეთი კალოუბანი არაგვის ერისთავის სახლი სომხის საყდარი ბეჟანის ქარვასლა მამასახლისის ბაღი დედოფლის ბაღი მეფის დიდი ბაღი ამარათი თბილელის ბაღი სალალაკის წყალი იშუტრუქი მთაწმინდა ტფილისის ხიდი ციხიდამ ტფილისის ბაღი სეიდაბადისა ხალანგარი მთაბორი თათართა საფლავი ციხის ბაღი ოქუანთ ხიდი წავკისის წყალი კრწანისის ბაღი მეტეხი ციხით ავლაბარი, ისანი სომხის საყდარი ბერძნის საყდარი მელიქის საყდარი ბებუთას ბაღი სომხის საყდარი ჩუღურეთი კვირაცხოველი ახალსოფელი ახალი ბაღი მეიდნისა ა. კალა ანუ ტფილისი ბ. მამასახლისის საყდარი გ. სომხის საყდარი დ. ლათინთ საყდარი ე. ბეჟანას ბაღი ვ. მოღნისი ზ. კლდის უბნის საყდარი ც. ციხე დაბალი თ. მაღალი ციხე ი. სეიდაბადი ანუ ტბილისი ია. ხიდი ავლაბრისა იბ. გარეთუბანი იგ. ავლაბრის კარი იდ. მდინარე მტკვარი ... გზა III ღელე იე. თხრილი გორა ივ. ფრანგის საფლავი ვახუშტისეული გეგმის ქრომოლითოგრაფია (კ. ტომსონი, ტფილისი), ნაწილი 1 ვახუშტისეული გეგმის ქრომოლითოგრაფია (კ. ტომსონი, ტფილისი), ნაწილი 2 თბილისის ისტორია, ტ. 1: თბილისი უძველესი დროიდან XVIII საუკუნის ბოლომდე, გვ. 317-318, 459 / [შემდგ.: გ. აფრასიძე, მ. ბადრიძე, ელ. ქაჯაია] / საქ. სსრ მეცნ. აკად., ისტორიის, არქეოლოგიისა და ეთნოგრაფიის ინ-ტი ; [სარედ. კოლ.: მ. დუმბაძე (მთ. რედ.) და სხვ.] - თბ.: მეცნიერება, 1990 ძველი თბილისის ინტერაქტიული გეგმა დაარქივებული 2021-01-26 საიტზე Wayback Machine.
აბელია (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი აბელია შეიძლება აღნიშნავდეს: აბელია — მცენარეთა გვარი; აბელია — სოფელი ქვემო ქართლში.
აბელია (სოფელი)

აბელია — არქეოლოგიური, ხუროთმოძღვრებისა და ეპიგრაფიკის ძეგლებით მდიდარი უძველესი ნამოსახლარი ქვემო ქართლში (დღევანდელ სოფელ აბელიანთან, თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტი). პირველად იხსენიება 1580 წლის ერთ საბუთში. XI-XV საუკუნეებში სამეფო დომენი იყო. XVI-XVIII საუკუნეებში კი საბარათიანოში შედიოდა. აბელია დასახლებული ჩანს უძველესი დროიდან. გათხარეს 1954 და 1966 (ხელმძღვანელი გ. ლომთათიძე). აღმოჩენილია გვიანდელი ენეოლითური და ადრინდელი ბრინჯაოს ხანის (ძველი წელთააღრიცხვით IV-III ათასწლეულთა მიჯნა) ნამოსახლარი. ნაპოვნია კერა, თიხის ჭურჭელი, ხელსაფქვავი, ქვის ცული, ობსიდიანის ზოდები და სხვა. აღმოჩენილია ანტიკური ხანის სამაროვანიც (ძველი წელთააღრიცხვით V-III სს.). ფილაქვით ნაშენ მომცრო სამარხებში მოკუნტულად ჩასვენებულ მიცვალებულებს ჩატანებული ჰქონდათ შავი და წითელი თიხის ჭურჭელი, ბრინჯაოსა და რკინის ზურგჩაზნექილი სამაჯურები, ბრინჯაოს ბეჭდები (ერთის ფარაკზე ფასკუნჯია გამოსახული), მინისა და ქვის მძივები (ერთი გიშრისა, ირმის გამოსახულებიანი), ლურჯი მინის მრავალწახნაგა სამი საბეჭდავი, რომლებზეც გამოსახულია მხედრის ნადირობა ლომზე, ხარირმისა და ფურირმის თამაში, კვიციანი ცხენი. ასეთი საბეჭდავები აღმოჩენილია მცხეთაში, შიდა ქართლში, კლდეეთში და სხვა. სოფელში თლილი ქვით შემოსილი დარბაზული ეკლესია დგას. შიგნით ჩანს მოხატულობის კვალი. საყურადღებოა ძეგლის დახვეწილი პროპორციები, სადა, ორიგინალური დეკორი. სამხრეთ ფასადზე დაცული ვრცელი ასომთავრული წარწერიდან ირკვევა, რომ ტაძარი აგებულია 1250-1259 წლებს შორის. წარწერის ავტორი — მანგლელი მთავარეპისკოპოსი არსენ მშვილდაისძე მოგვითხრობს იმ გასაჭირზე, რაც ტაძრის მშენებლებს დაადგათ მონღოლთა ბატონობის დროს. იხსენიება ორი მეფე: დავით-ულუ და დავით ნარინი, აგრეთვე დავით-ულუს მეუღლე თამარ-ხათუნი (ჯიგდა-ხათუნი) და ძე გიორგი. წარწერა გამოიკვლია და პირველად გამოაქვეყნა ექვთიმე თაყაიშვილმა. გომელაური ი., ხუროთმოძღვრული ძელი სოფ. აბელიაში, «მაცნე», 1968, № 1; ლორთქიფანიძე ი., ქვემო ქართლი XVIII საუკუნის I მეოთხედში, ნაწ. 1-2, თბ., 1935; Такайшвили Е. С., Грузинские памятники окрестностей Белого Ключа. «Известия Кавказского отделения Московского археологического общества», 1904, № 6 ბერძენიშვილი დ., ლომთათიძე გ., ციციშვილი ი., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 25-26. არსენ მანგლელი (მოამზადა ვალერი სილოგავამ). ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის პროექტი „ქართველი ისტორიული მოღვაწეები“
რეჯაინა

რეჯაინა (ინგლ. Regina) — ქალაქი კანადაში. ქალაქი მდებარეობს სასკაჩევანის შტატში. რეჯაინის შტატის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2006 წლის აღწერის შედეგად ქალაქში ცხოვრობს 179,246 კაცი. ქალაქს 24-ე ადგილი უკავია მოსახლეობის მიხედვით კანადაში, რეჯაინის აგლომერაციაში ცხოვრობს 206,700 ადამიანი. სიმჭიდროვე - 57.2 კაცი/კმ²-ზე. რეჯაინის ფართობია 118.87 კმ². მოსახლეობის უმრავლესობას შეადგენენ კანადელები, გარდა კანადელების აქ ცხოვრობენ ასევე ადგილობრივი აბორიგენები და ჩინელები. მოქმედებს რეჯაინის უნივერსიტეტი. ქალაქის მერია პეტ ფიაკო. რეჯაინა დაარსდა XIX საუკუნის მიწურულს, 1882 წელს, ინგლისის დედოფალ ვიქტორიას ბრძანებით. ძინანი, ჩინეთი ფუჯიოკა, იაპონია ულსანი, სამხრეთი კორეა ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: რეჯაინა Regina, ტურისტული მეგზური ვიკივოიაჟზე კოორდინატები: 50°27′N 104°37′W﻿ / ﻿50.45° ჩ. გ. 104.61° დ. გ.﻿ / 50.45; -104.61 Bethune weather RADAR station დაარქივებული 2007-02-07 საიტზე Wayback Machine. A gallery of professional quality images of Regina and area from photographer Siamandas დაარქივებული 2007-06-19 საიტზე Wayback Machine. In Regina website City of Regina Property Tax Search დაარქივებული 2020-08-10 საიტზე Wayback Machine. City of Regina Transit Royal South Saskatchewan Mike Badham Park დაარქივებული 2007-10-24 საიტზე Wayback Machine. Tourism Regina Wascana Park ↑ CBC News - Regina's sister city presents gift ↑ Environment Canada. ციტირების თარიღი: 2009-05-24.[მკვდარი ბმული]
ფარშავანგთვალა ატლასი

ფარშავანგთვალა ატლასი (ლათ. Attacus atlas) — პეპელა ფარშავანგთვალასებრთა ოჯახისა. მსოფლიოს ყველაზე დიდი ზომის პეპელა; ფრთების შლილი 25 სმ აღწევს; დედალი უფრო დიდია, ვიდრე მამალი. დედლის უდიდესი ეგზემპლარი, რომლის ფრთების შლილი 262 მმ-ს შეადგენდა, აღმოჩენილია კუნძულ იავაზე. ფარშავანგთვალა ატლასი გავრცელებულია ტროპიკებსა და სამხრეთ-აღმოსავლეთი აზიის ტყეებში (სამხრეთი ჩინეთიდან და ტაილანდიდან ინდონეზიამდე, ბორნეომდე და იავამდე.) დედალი იზიდავს მამალს სეკრეტირებადი ფერომონების მეშვეობით, რომლებიც მუცლის ქვევითაა განლაგებული. მამალი დედალს ეძებს ფერომონების სუნის მიხედვით და ტოვებს კვერცხებს მცენარის ქვედა ნაწილში. საინკუბაციო პერიოდი გრძელდება 8-დან 14 დღემდე. ფარშავანგთვალა ატლასი (ინგლისური) ფარშავანგთვალა ატლასი დაარქივებული 2008-04-10 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) ↑ Watson, A. & Whalley, P.E.S. (1983). The Dictionary of Butterflies and Moths in colour. Peerage Books, London, England. ISBN 0-907408-62-1 ↑ Hugo Kons, Jr.. (1998-05-17) Chapter 32 — Largest Lepidopteran Wing Span. Book of Insect Records. University of Florida. ↑ Holloway, J.D. (1987). The Moths of Borneo, part 3: Lasiocampidae, Eupteroptidae, Bombycidae, Brahmaeidae, Saturniidae, Sphingidae. Southdene Sdn. Bhd., Kuala Lumpur ↑ 4.0 4.1 www.naturia.per.sg დაარქივებული 2008-04-10 საიტზე Wayback Machine. Atlas Moth
კლარა ცეტკინი

კლარა ცეტკინი (გერმ. Clara Zetkin; დ. 5 ივლისი, 1857, ვიდერაუ, გერმანია, — გ. 20 ივნისი, 1933, არხანგელსკოე, მოსკოვის სიახლოვეს, სსრკ) — გერმანელი პოლიტიკური მოღვაწე. გერმანიისა და საერთაშორისო კომუნისტური მოძრაობის მონაწილე. გერმანიის კომუნისტური პარტიის ერთ-ერთი დამაარსებელი, ქალთა უფლებების აქტივისტი. განათლება მიიღო ლაიფციგის კერძო პედაგოგიურ სასწავლო დაწესებულებაში, სადაც დაუახლოვდა რევოლუციონერ სტუდენტ-ემიგრანტებს რუსეთიდან, რომელთა შორის იყო მისი მომავალი მეუღლე ოსიპ ცეტკინი. 1882 წლის ნოემბრიდან კლარამ და ოსიპ ცეტკინმა ერთად დაიწყეს ცხოვრება პარიზში. ამავე დროს შეიცვალა მან თავისი ქალიშვილობის გვარი ცეტკინად. შეეძინათ ორი შვილი: მაქსიმ და კოსტია ცეტკინი. ოსიპ ცეტკინი 1889 წელს გარდაიცვალა ტუბერკულოზით. ცეტკინმა მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მეორე ინტერნაციონალის დაარსებაში და იყო მისი ყველა კონგრესის მონაწილე. 1881 წელს შევიდა გერმანიის სოციალ-დემოკრატიის რიგებში. ემიგრაციაში ყოფნისას მონაწილეობდა საფრანგეთის, ავსტრიისა და იტალიის სოციალისტურ მოძრაობაში. 1890 წელს ემიგრაციიდან დაბრუნების შემდეგ, სათავეში ჩაუდგა გერმანიის სოციალ-დემოკრატიულ ქალთა მოძრაობას. როზა ლუქსემბურგთან, კარლ ლიბკნეხტთან და ფრანც მერინგთან ერთად ებრძოდა რევიზიონიზმს. ცეტკინის ინიციატივით 1907 წელს მოიწვიეს I საერთაშორისო ქალთა კონფერენცია. ცეტკინი აირჩიეს საერთაშორისო ქალთა სამდივნოს მდივნად. 1910 წელს, კოპენჰაგენში სოციალისტ ქალთა საერთაშორისო კონფერენციაზე ცეტკინის წინადადებით მიიღეს გადაწყვეტილება ქალთა საერთაშორისო დღის — 8 მარტის დაწესების შესახებ. ცეტკინს მეგობრული ურთიერთობა ჰქონდა ვლადიმერ ლენინთან და ნადეჟდა კრუპსკაიასთან. რაიხსტაგის დაწვისა და ხელისუფლებაში ადოლფ ჰიტლერის მოსვლის შემდეგ, მემარცხენე პარტიები გერმანიაში აიკრძალა და ცეტკინი უკანასკნელად წავიდა გადასახლებაში, ამჯერად საბჭოთა კავშირში. კლარა ცეტკინი გარდაიცვალა 1933 წლის 20 ივნისს ღამის 2 საათზე არხანგელსკოეში. იგი ყოველთვის იხსენებდა როზა ლუქსემბურგს და მისი უკანასკნელი სიტყვა იყო „როზა…“. დაჯილდოებულია ლენინის ორდენითა და წითელი დროშის ორდენით. კლარა ცეტკინი — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული) კლარა ცეტკინის ბიოგრაფია (ინგლისური) ↑ 1.0 1.1 1.2 ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 204. ↑ Женщина, которая придумала 8 марта
ამამლო

ამამლო, ჰამამლო — სოფელი საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარის დმანისის მუნიციპალიტეტში, მდებარეობს მდინარე ამამლოსწყლის (მოშევანის შენაკადი) მარცხენა ნაპირზე. თემის ცენტრი (სოფლები: ამამლო, ანგრევანი, ბაზაქლო, მამიშლო, საფარლო, ტყისპირი). მდებარეობს ზღვის დონიდან 1160 მეტრზე, დმანისიდან დაშორებულია 9 კილომეტრით. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1596 კაცი. სოფლის სახელწოდება „ბაშ-გამამლი“ დაფიქსირებულია 1898 წლის რუსეთის ერთვერსიან რუკაზე „Башъ-гамамлы“ სახით. სოფლის სამხრეთით, 1 კმ-ზე, ძველი ნამოსახლარია, სადაც დგას გალავანშემორტყმული XII საუკუნის ამამლოს თამარის ეკლესია მცირე სასაფლაოთი. ეკლესია, როგორც კედლის წყობით, ისე მორთულობით, ადგილობრივი სამშენებლო ტრადიციებიის გამომხატველია. იგი წარმოადგენს ერთნავიან დარბაზულ ნაგებობას, აღმოსავლეთ მხრიდან აქვს სწორკუთხედში მოქცეული ნალისებრი აფსიდი, რომლის კედელში სარკმლის ორივე მხარეს თითო ნიშია (წალო). შესასვლელი სამხრეთიდანაა. თითო სარკმელია და დასავლეთ და სამხრეთ კედლებშიც. საკურთხეველში შემორჩენილია ქვის ტრაპეზი, რომელსაც ამკობს დიდი, კვარცხლბეკზე შემდგარი ჯვრის რელიეფური გამოსახულება. ეკლესიის მორთულობა სადაა. დასავლეთ ფასადზე წვრილი მთავრულით ამოკვეთილ სამშენებლო წარწერაში მოხსენიებული არიან მეფეთმეფე თამარი და ერისთავი კახა, მისი დედა კრავაი და ძეგლის აღმშენებელი ბეღელას ძე ოქროპირი. წარწერიანი ქვა დაცულია საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში. ძველ სასაფლაოზე შემონახული იყო დიდი ქვაჯვარი კვარცხლბეკზე ამოკვეთილი ვრცელი ქართული წარწერით, იგი ამ ტიპის ძეგლთა ერთ-ერთ მნიშვნელოვან ნიმუშს წარმოადგენდა. 1964 წლამდე ჯვარი ჯერ კიდევ იდგა. ამჟამად შემორჩენილია მხოლოდ ფოტოსურათი. ჯვარი და მოჩუქურთმებული ქვედა ნაწილი VIII-IX საუკუნეებს მიეკუთვნება. კვარცხლბეკის წარწერა XIII-XIV საუკუნეებით თარიღდება. ამამლოს მახლობლად დგას შუა საუკუნეების მოხატული ეკლესია. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 348. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 117-118. „მეფისაშვილი რ., „კიდევ ერთხელ ბოლნისისა და დმანისის ძეგლების შესახებ““, // ჟურ. ძეგლის მეგობარი, №. 26 თბილისი: საბჭოთა საქართველო, 1971 წელი. — გვ. 17-31 მუსხელიშვილი ლ., „არქეოლოგიური ექსკურსიები მაშავერას ხეობაში“, თბ., 1941 ↑ https://web.archive.org/web/20140826010819/http://census.ge/en/home ↑ http://silknet.com/?module=popup_content&language=ge&product_id=8&type_id=20&attr=city_indexes ↑ http://www.gpost.ge ↑ „საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი“, გვ. 16, თბ. 1987 ↑ „საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი“, გვ. 18, თბ. 2009 ↑ საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები ↑ 2002 წლის მოსახლეობის აღწერის მონაცემები. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-04-19. ციტირების თარიღი: 2011-07-19.
ქვეყნების სია

სია მოიცავს 206 პოლიტიკურ ერთეულს, მათ შორის 193 გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის წევრია, ორი — დაკვირვების ქვეშ მყოფი. ↑ un.org. United Nations Member States. United Nations. ციტირების თარიღი: 14 მაისი, 2021
საფრანგეთის მეორე რესპუბლიკა

საფრანგეთის მეორე რესპუბლიკა (ფრანგ. La Deuxième République) — რესპუბლიკური მთავრობის აღმნიშვნელი ტერმინი, რომელიც არსებობდა საფრანგეთში 1848 წლის 4 ნოემბრიდან 1852 წლის 2 დეკემბრამდე, ნაპოლეონ III-ის გადატრიალებიდან მეორე იმპერიის დაარსებამდე. მეორე რესპუბლიკის პერიოდში დაიძაბა ვითარება „სოციალური და დემოკრატიული რესპუბლიკასა“ და რესპუბლიკის ლიბერალურ ფორმას შორის. ამ დაძაბულობამ 1948 წლის აჯანყებისას იფეთქა.
ამქართა აჯანყება თბილისში

ამქართა აჯანყება თბილისში 1865, თბილისის ამქრების, წვრილი ხელოსნებისა და ვაჭრების გამოსვლა ახალი, დამატებითი გადასახადების წინააღმდეგ. მღელვარების საბაბი გახდა ქალაქის თავის შერმაზან ვართანოვის განკარგულება გადასახადების აკრეფის შესახებ. ამქრებმა ჯერ მშვიდობიანი მოლაპარაკება სცადეს - მეფისნაცვალს განცხადება წარუდგინეს და გადასახადებისაგან განთავისეუფლება სთხოვეს, მაგრამ ამით ვერაფერს გახდნენ. მაშინ 27 ივნისს დილიდან დაიხურა ყველა დუქანი, ათი ათასამდე კაცმა - ხელოსნებმა, მეეტლეებმა, თულუხჩებმა, მეფორნეებმა, შავმა მუშებმა, მემწვანილეებმა და, საერთოდ, ქალაქის ღარიბმა მოსახლეობამ თავი მოიყარა ერევნის (ახლანდელი თავისუფლების) მოედანზე და იერიში მიიტანა საპოლიციო სამმართველოზე. უსტაბაშებმა (ამქართა წინამძღოლებმა) ხალხს სახლში დაბრუნებისკენ მოუწოდეს. მეფისნაცვლის მოვალეობის აღმასრულებელმა გრიგოლ ორბელიანმა და სამოქალაქო გუბერნატორმა ნიკოლოზ ჭავჭავაძემ სცადეს ხალხის დაშოშმინება, მაგრამ უშედეგოდ. ხალხმა აიკლო ქალაქის თავის ბინა, მოკლა გადასახადების ამკრები მელიქოვი. აჯანყებულთა წინააღმდეგ მთავრობამ ჯარი გამოიყვანა და მღელვარება ჩაახშო. რამდენიმე კაცი მოკლეს და დაჭრეს. 80 კაცი სასამართლოს გადასცეს, მათგან 10-ს ციმბირში გადასახლება მიუსაჯეს, 32-ს - სხვადასხვა ვადით პატიმრობა. ამქართა აჯანყება ამქრული წარმოების უკანასკნელი შებრძოლება იყო მსხვილ კაპიტალთან. კიკვიძე, ა., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 415. ხაჭაპურიძე, გ. საქართველოს XIX და XX საუკუნეთა ისტორია გვ. 78-80 — თბილისი, სახელგამი, 1940
ანაგა

ანაგა — სოფელი საქართველოში, სიღნაღის მუნიციპალიტეტში (თემის ცენტრი), ალაზნის ველზე. ზღვის დონიდან 400 მ, სიღნაღიდან 6 კმ, წნორიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 9 კმ. ანაგა მიიჩნევა ქიზიყის „ჭიშკრად“. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 2002 ადამიანი. სოფელ ანაგის მიდამოებში არის შუა საუკუნეების ეკლესია წმ. ელიასი და თამარის ციხე, ასევე წმ. ნინოს ეკლესია, წმ. ბარბარეს ეკლესია, მთავარანგელოზის სახელობის ეკლესია, კვირაცხოველის ეკლესია, დედაღვთისმშობლის ეკლესია, ღვთისმშობლის მიძინების ეკლესია, წმ. გიორგის სახელობის ეკლესია, ფერისცვალების ეკლესია. სულ ანაგაში დაუზუსტებელი ინფორმაციით 17 ეკლესიაა. სოფელში დაიბადნენ ქართველი რეჟისორი სანდრო ახმეტელი და მომღერალი ჰამლეტ გონაშვილი. წარწერა სოფელ ანაგის შესასვლელში წმინდა ნინოს სახელობის ეკლესია ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 419. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს ფოსტა — 1805. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q12869041"></a> ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 16. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ბრაზილიის ატლანტიკური ტყე

ბრაზილიის ატლანტიკური ტყე (პორტ. Mata Atlântica) — ტყის მასივის რეგიონი, რომელიც შედგება ტროპიკული ნესტიანი, ტროპიკული მშრალი, რიზოფორული ტყეებისა და ტროპიკული სავანებისაგან. იგი გადაჭიმულია ბრაზილიის ატლანტის ოკეანის სანაპიროს გასწვრივ, ჩრდილოეთით რიო გრანდე დო ნორტეს შტატიდან სამხრეთით – რიო გრანდე დო სულის შტატამდე. ასევე ვრცელდება პარაგვაისა და არგენტინის ტერიტორიებზეც. ატლანტიკური ტყე შედგება მრავალი ნაირსახეობებისაგან: სანაპირო მხარე შედგება დაბალი ტყეებისაგან, რომლებიც სანაპირო დიუნებზეა აღმოცენებული. სანაპირო ტყეები, რომლებსაც ასევე ატლანტიკურ ნესტიან ტყეებს უწოდებენ, წარმოადგენს მარადმწვანე ატლანტიკურ ტყეებს. შიდა ტყეები ძირითადად ფოთოლმცვენი ხეებისაგან შედგება. უფრო ღრმად, მშრალი ატლანტიკური ტყეებია, რომლებიც გარდამავალია ჩრდილო-აღმოსავლეთით მშრალ კაატინგასა და აღმოსავლეთით სერადო სავანაში. მონტანის ნესტიანი ტყეები იწყება სიერა დო მარიდან და კვეთავს სამხრეთ ბრაზილიის მთებსა და პლატოებს. ეს ტერიტორია მდიდარია დაფნისებრთა და მირტისებრთა ოჯახების წარმომადგენლებით. ყველაზე მაღალი არეალი მოიცავს ბუჩქნარის სავანებს. ატლანტიკური ტყე განსაკუთრებით უჩვეულოა იმით, რომ ის ვრცელდება სამხრეთის 24 გრადუსი განედის ზემოთაც. იგი ამჟამად მიჩნეულია მსოფლიოს ბიოსფეროს რეზერვად, რომელიც მოიცავს მრავალ გადაშენების პირას მყოფ ფლორისა და ფაუნის სახეობას. მათ შორისაა მაიმუნი ანთარი. ატლანტიკური ტყის გაჩეხვა ინტენსიურად დაიწყო კოლონიზაციის შემდეგ. გაჩეხილ ტერიტორიაზე ძირითადად შაქრის ლერწამს აშენებდნენ ან ეს ხდებოდა ურბანული მიზნებისთვის. ამჟამად, ამაზონის ინსტიტუტი განსაკუთრებით აქტიურად ეწევა ტყის ხელახლა განაშენიანებას და შენარჩუნებას ბრაზილიის ჩრდილო-აღმოსავლეთის შტატ პერნამბუკუში. მისი ეგიდით, 2007 წლის განმავლობაში, აქ 5 500 ახალი ხე დაირგო. იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ბრაზილიაში მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ამერიკაში ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ბრაზილიის ატლანტიკური ტყე Amazon Institute Atlantic Forest (Conservation International) Atlantic Forest Foundation, help preserves the Atlantic Forest დაარქივებული 2018-08-19 საიტზე Wayback Machine. Iracambi Atlantic Rainforest Research and Conservation Center დაარქივებული 2011-07-13 საიტზე Wayback Machine. Atlantic forest (World Wildlife Fund) Plant a Billion Trees in the Atlantic Forest Conservation significance of the Atlantic Forest დაარქივებული 2011-05-22 საიტზე Wayback Machine. Embassy of Brazil in London: Atlantic Forest დაარქივებული 2005-03-10 საიტზე Wayback Machine. FirstFlora The Nature Conservancy: Atlantic Forest დაარქივებული 2010-07-02 საიტზე Wayback Machine. (with photo) The Reforestation efforts of 2 individuals in Pernambuco Joanne Stanulonis and João Milanêz UNESCO: Discovery Coast Atlantic Forest Reserves