laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ემელიან ცინცაბაძე

ემელიან ალექსანდრეს ძე ცინცაბაძე (დ. 8 მარტი, 1903, ზომლეთი, ახლანდელი ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტი — გ. 22 ნოემბერი, 1978, თბილისი) — ქართველი ეკონომისტი, საქართველოს სსრ დამსახურებული ეკონომისტი (1968). ხუთი წლის ასაკიდან იზრდებოდა ქობულეთში, იქ ოჯახის გადასვლის გამო. დაწყებითი სასწავლებლის დამთავრების შემდეგ სწავლა განაგრძო ბათუმის ქართულ გიმნაზიაში, რომელიც შემდგომ ჰუმანიტარულ ტექნიკუმად გადაკეთდა. 1923 წელს ტექნიკუმის დამთავრებისთანავე აჭარის ასსრ სახალხო კომისართა საბჭომ გაგზავნა ქ. თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში უმაღლესი განათლების მისაღებად და დაენიშნა გაძლიერებული სტიპენდია. 1927 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სოც-ეკონომიკური ფაკულტეტი და დაბრუნდა ბათუმში. 1928 წლიდან აჭარის მიწსანკომის საბჭოთა მეურნეობის სამმართველოს პირველი საბჭოთა მეურნეობის (შემდგომში ახალშენის ციტრუსების საბჭოთა მეურნეობა) გამგეა. 1930 წლიდან აჭარის ადგილობრივი მრეწველობის კომისარიატის საგეგმო განყოფილებაში ეკონომისტის თანამდებობაზეა. 1930–1959 წლებში გაიარა გზა რიგითი მგეგმავი ეკონომისტიდან საგეგმოგანყოფილების გამგემდე. 1959 წლიდან აჭარის ყრუ-მუნჯთა საზოგადოებაში მუშაობდა უფროს ეკონომისტად. ადგილობრივი მრეწველობის სამინისტროს დავალებით მსახურობდა ქობულეთის, ხულოს, შუახევის, ქედის რაიონებში. 1964 წლიდან მუშაობდა უფროს ეკონომისტად საქართველოს სამხატვრო ფონდის აჭარის სამხატვრო საწარმოო განყოფილებაში. გარდაიცვალა 1978 წელს თბილისში, დასაფლავებულია ბათუმში ფერიის სასაფლაოზე. ნეკროლოგი, გაზ. „საბჭოთა აჭარა“, 1978 წ, # 228
ენდი უორჰოლი

ენდი უორჰოლი (ინგლ. Andy Warhol; დ. 6 აგვისტო, 1928 — გ. 22 თებერვალი, 1987) — ამერიკელი მხატვარი, ავანგარდისტი კინოხელოვანი, მწერალი და საზოგადო მოღვაწე. ასევე მოღვაწეობდა როგორც გამომცემელი, მუსიკის პროდიუსერი და მსახიობი. პოპ-არტის მიმდინარეობის ერთ-ერთი დამფუძნებელი აშშ-ში 1950-იან წლებში. ენდი უორჰოლი იყო პირველი მხატვარი, რომელმაც აღიარა ტრაფარეტული ბეჭდვის შემოქმედებითი პოტენციალი, რომელიც ადრე მხოლოდ სამრეწველო შეფუთვებზე გამოიყენებოდა. უორჰოლი ყველაზე უკეთ ცნობილია მისი სავაჭრო პროდუქტების შეფუთვების გაფორმებით, ყოველდღიური ობიექტების, როგორიცაა კემპბელის სუპის ქილების, ყაყაჩოს ყვავილების გამოსახულებებით და ბანანით ჯგუფ ველვეტ ანდეგრაუნდის როკ-ალბომზე, ასევე XX საუკუნის პოპულარული ვარსკვლავების მერილინ მონროს, ელვის პრესლის, ჟაკლინ კენედის, ჯუდი გარლანდისა და ელისაბედ ტეილორი მისი სტილიზებული პორტრეტებით. უორჰოლის ეკუთვნის აგრეთვე ცნობილი სასმელის Coca-Cola-ს ეტიკეტის დიზაინი. ხელოვნების სამყაროს გარეთ უორჰოლი ცნობილია ციტატით „მომავალში ყველა გახდება მსოფლიოში ცნობილი 15 წუთით“. მოგვიანებით რეპორტიორებს მან განუცხადა: „ჩემი ახალი ფრაზაა: თხუთმეტ წუთში ყველა ცნობილი გახდება“. ენდი უორჰოლი არა მარტო თავისი ნახატებით და ფილმებით არის ცნობილი, არამედ თავისი სტუდიით „Factory“, რომელიც ნიუ-იორკის ბომონდის თავშეყრის ადგილი და 70-იანი წლების ცხოვრების სტილის განსახიერება გახდა. თვითმარქვია&გენიოსი დაარქივებული 2012-02-19 საიტზე Wayback Machine. ↑ 1.0 1.1 Union List of Artist Names <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q110250907"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2494649"></a> ↑ 2.0 2.1 2.2 RKDartists <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17299517"></a>
ირაკლი თოიძე

ირაკლი მოსეს ძე თოიძე (დ. 14 მარტი, 1902, თბილისი — გ. 1 აპრილი, 1985, იქვე) — ქართველი მხატვარი, ფერმწერი, გრაფიკოსი, წიგნის ილუსტრატორი, სსრკ სახელმწიფო პრემიის ოთხგზის ლაურეატი (1941, 1948, 1949, 1951), რსფსრ-ის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე (1951), საქართველოს სსრ-ის სახალხო მხატვარი (1970), თბილისის საპატიო მოქალაქე (1982). დაიბადა ცნობილი მხატვრის მოსე თოიძის ოჯახში. მამამ ითამაშა დიდი როლის მის მხატვრად ჩამოყალიბებაში. 1919-1920 წლებში 17 წლის ასაკში მონაწილეობა მიიღო მამასთან ერთად არტისტული კაფე „ქიმერიონის“ მოხატვაში. იყო რუსეთის მხატვართა ასოციაციის საქართველოშ ფილიალის, შემდეგ კი „სარმას“ თავმჯდომარე. 1925-1930 წლებში სწავლობდა თბილისის სამხატვრო აკადემიაში. 1931 წელს მოსკოვში გადავიდა საცხოვრებლად. ზაჰესის მშენებლობის დროს შექმნა ნახატი „ილიჩის ნათურა“. მისი კიდევ ერთი ნახატია „ახალგაზრდა სტალინი კითხულობს შოთა რუსთაველის ვეფხისტყაოსანს“. 1937 წელს გააფორმა ვეფხისტყაოსანი“. ეს ილუსტრაციები დღესაც ერთ-ერთი საუკეთესოდ მიიჩნევა ქართული წიგნის გრაფიკაში. გამოირჩეოდა საბჭოთა პოლიტიკური პლაკატების შექმნით. პოპულარობა მოუტანა პლაკატმა „დედა-სამშობლო გვეძახის!“ (1941), რომელიც მოიწონა სტალინმა და გამოფენილი იყო მთელი საბჭოთა კავშირის მასშტაბით საჯარო სივრცეებში. მეორე მსოფლიო ომის დროს თოიძემ შექმნა ასევე პლაკატები „წინ დასავლეთისკენ!“, „დედასამშობლოსათვის“, „სამშობლოს სახელით წინ, დევგმირებო!“, „ვფიცავ, დავამარცხებ მტერს!“, „ყველანი ფაშიზმის წინააღმდეგ საბრძოლველად!“, „გავათავისუფლებთ ევროპას ფაშისტური მონობის უღლისგან“ და სხვა. პოლიტიკურ პლაკატებზე მუშაობას აგრძელებდა ომის შემდგომაც. შემდგომი პერიოდის პლაკატებია „ოქტომბრის 50-ე წლისთავი ჩვენი საერთო დღესასწაულია“, „ჩვენი ერთობა ურღვევია“, „მძიმე ინდუსტრია ჩვენი სამშობლოს ძლიერების საფუძველია“. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. მისი ნამუშევრები დაცულია საქართველოსა და რუსეთის სხვადასხვა მუზეუმებში. მოსე თოიძე ციციშვილი, მ., საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა (1918–1921) : ენციკლოპედია-ლექსიკონი, თბ.: უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 2018. — გვ. 196-197. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 4, თბ., 2018. — გვ. 83-84. ენციკლოპედია „თბილისი“, თბ., 2002. — გვ. 548, ISBN 99928-20-32-2. კალანდია, გ. „ქართველი მხატვრები და თბილისი“, თბილისი, 2014, გვ. 66 ბაბუნაშვილი, ზ. ნოზაძე, თ. „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 175, თბილისი, 1994 ჩხიკვიშვილი, მ. „ირაკლი თოიძის სახელოსნოში“; „საბჭოთა ხელოვნება“, N5 1968 „მხატვარი მამა-შვილი — მოსე თოიძე და შვილი მისი ერეკლე“, ჟურნალი „თეატრი და ცხოვრება“ N25, 1915 ირაკლი თოიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ლარაოსის რაიონი

ლარაოსის რაიონი (ესპ. Distrito de Laraos) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 563 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 855 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 2.1 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 403.76 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
ლინჩის რაიონი

ლინჩის რაიონი (ესპ. Distrito de Lincha) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 458 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 896 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 4.1 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 221.22 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
მადეანის რაიონი

მადეანის რაიონი (ესპ. Distrito de Madean) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 300 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 846 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 3.8 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 220.72 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
მირაფლორესის რაიონი (იაუიოსი)

მირაფლორესის რაიონი (ესპ. Distrito de Miraflores) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 660 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 355 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 1.6 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 226.24 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
ომასის რაიონი

ომასის რაიონი (ესპ. Distrito de Omas) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 539 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 686 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 2.3 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 295.35 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
პუტინსის რაიონი

პუტინსის რაიონი (ესპ. Distrito de Putinza) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 977 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 481 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 7.2 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 66.44 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
კინჩესის რაიონი

კინჩესის რაიონი (ესპ. Distrito de Quinches) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 962 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 026 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 9.1 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 113.33 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
კინოკაის რაიონი

კინოკაის რაიონი (ესპ. Distrito de Quinocay) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 652 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 542 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 3.5 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 153.13 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
სან-ხოაკინის რაიონი (იაუიოსი)

სან-ხოაკინის რაიონი (ესპ. Distrito de San Joaquín) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 947 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 243 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 5.9 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 41.24 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
სან-პედრო-დე-პილასის რაიონი

სან-პედრო-დე-პილასის რაიონი (ესპ. Distrito de San Pedro de Pilas) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 656 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 453 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 4.7 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 97.39 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
ტანტის რაიონი

ტანტის რაიონი (ესპ. Distrito de Tanta) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 4 278 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 530 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 1.5 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 347.15 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
ტაურიპამპის რაიონი

ტაურიპამპის რაიონი (ესპ. Distrito de Tauripampa) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 519 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 648 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 1.2 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 530.86 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
ტომასის რაიონი

ტომასის რაიონი (ესპ. Distrito de Tomas) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 540 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 596 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 2 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 299.27 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
ტუპეს რაიონი

ტუპეს რაიონი (ესპ. Distrito de Tupe) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 836 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 723 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 2.3 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 321.15 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
ვიტისის რაიონი

ვიტისის რაიონი (ესპ. Distrito de Vitis) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 616 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 515 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 5.1 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 101.79 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
ვინიაკის რაიონი

ვინიაკის რაიონი (ესპ. Distrito de Viñac) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 3 315 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 914 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 12 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 165.23 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
იაუიოსის რაიონი (იაუიოსი)

იაუიოსის რაიონი (ესპ. Distrito de Yauyos) — რაიონი პერუში, ლიმის რეგიონის იაუიოსის პროვინციაში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 2 874 მეტრზე. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 1 892 ადამიანს შეადგენდა, სიმჭიდროვე 5.8 ადამიანი კმ²-ზე. ფართობი 327.17 კმ²-ია. პერუს რაიონები 2007 წლის აღწერის მონაცემები დაარქივებული 2013-01-27 საიტზე Wayback Machine. პერუს სტატისტიკისა და ინფორმაციის ეროვნული ინსტიტუტი დაარქივებული 1997-04-12 საიტზე Wayback Machine.
ალექსანდრა თოიძე

ალექსანდრა (შურა) მოსეს ასული თოიძე (დ. 11 მარტი, 1907, თბილისი, — გ. 30 მაისი, 1985, იქვე) — ქართველი მსახიობი, საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი (1950). დაიბადა ცნობილი მხატვრის მოსე თოიძის ოჯახში. 1924 წელს დაამთავრა თბილისის ქალთა გიმნაზია და სწავლა განაგრძო გ. პერინის საბალეტო სტუდიაში. ნ. შენგელაიას რეკომენდაციით 1929 წელს მიიწვიეს რეჟისორ ი. ჟელიაბუჟსკის ფილმ დინა-ზაზუში მთავარი როლის შემსრულებლად. 28 წლის მანძილზე რუსთაველის თეატრის სცენაზე მსახიობმა 40-მდე როლი განასახიერა. მათ შორის აღსანიშნავია კნეინა ჩიტუნია შ. დადიანის „გუშინდელნი“, გაიანე ა. სუმბათაშვილის „ღალატი“, ირინე გოდუნოვა ვ. სოლოვიოვის „დიდი ხელმწიფე“, ოტრადინა ა. ოსტროვსკის „უდანაშაულო დამნაშავე“, ეკატერინე ჭავჭავაძე მ. მრევლიშვილის „ბარათაშვილი“, დეზდემონა უ. შექსპირის „ოტელო“ და სხვა. ა. თოიძის მიერ შესრულებული დეზდემონა სამართლიანადაა მიჩნეული მის შემოქმედებით მწვერვალად. იგი ღირსეულ პარტნიორობას უწევდა სცენის ისეთ დიდოსტატებს, როგორებიც იყვნენ ა. ხორავა და ა. ვასაძე. ალექსანდრა თოიძემ დასამახსოვრებელი სახეები შექმნა ქართულ კინოშიც. აღსანიშნავია მთავარი როლი მიხეილ ჭიაურელის „უკანასკნელ წუთს“, ირინა „ქალაქში შესვლა აკრძალულია“, ჟუჟუნა „ჟუჟუნას მზითევი“, ნინო ჭავჭავაძე „მოგზაურობა არზრუმში“, მარო „გაყრა“, ნატო „ჭრიჭინა“, დედა „დღე უკანასკნელი, დღე პირველი“ და სხვა. კინოსა და თეატრში მის მიერ შექმნილი როლებისათვის აღსანიშნავია ფილმში „ქეთო და კოტე“ ილიკო სუხიშვილთან ერთად უზადოდ შესრულებული ცეკვა „ქართული“. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 173, თბ., 1994 ალექსანდრა თოიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
პლაცენტა

პლაცენტა (ლათ. placenta — კვერი) — ძუძუმწოვრების, აგრეთვე ზოგიერთი ქორდიანის და უხერხემლოების რთული წარმონაქმნი, რომელიც აკავშირებს ნაყოფსა და დედის ორგნიზმს ორსულობისა ან მაკეობის დროს. პლაცენტით ნაყოფი დედის ორგანიზმიდან იღებს ჟანგბადს, საკვებსა და სხვა საჭირო ნივთიერებებს, მას კი გადასცემს ნახშირორჟანგს, დაშლის პროდუქტებსა და მისთ. თვით პლაცენტაში ხდება იმ ნივთიერებათა სინთეზი, რომლებიც აუცილებელია როგორც ნაყოფისათვის, ისე დედის ორგანიზმისათვის. პლაცენტა არეგულირებს ნივთიერებათა შეღწევას ნაყოფში; მაგრამ ნაყოფისა და დედის სისხლი არასოდეს ერევა. პლაცენტას შეადგენს ნაყოფის გარსის (ქორიონი) უბანი და საშვილოსნოს კედლის გარსის (ენდომეტრიუმი) უბანი, რომელიც ჰორმონების გავლენით ძლიერაა შეცვლილი. რაკი პლაცენტას ორი სხვადასხვა ორგანიზმის ნაწილები ქმნიან, მას ორგანო არ შეიძლება ეწოდოს. ადამიანის პლაცენტა წარმოიქმნება ქორიონის — ხაოიანი და მასთან შეზრდილი საშვილოსნოს მოსავარდნი გარსებისაგან. დღესრული ნაყოფის პლაცენტა ბრტყელი მომრგვალო სხეული. პლაცენტა თითქოს ერთდროულად ასრულებს ფილტვების, ნაწლავების, ღვიძლის, თირკმლებისა და შინაგანი სეკრეციის ჯირკვლების ფუნქციას. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 105.
ანდრო თევზაძე

ანდრო რაჟდენის ძე თევზაძე (დ. 3 იანვარი, 1912, გომი, ახლანდელი სამტრედიის მუნიციპალიტეტი — გ. 6 აპრილი, 1967, თბილისი) — ქართველი პოეტი, პუბლიცისტი, ჟურნალისტი. 1930 წელს დაამთვარა სამტრედიის პედაგოგიური ტექნიკუმი და მუშაობა დაიწყო მშობლიური სოფლის სკოლაში მასწავლებლად. შემდეგ შევიდა თბილისის უნივერსიტეტში ფილოლოგიურ ფაკულტეტზე, რომელიც დაამთავრა 1940 წელს და დაინიშნა ჟურნალ ოქტომბრელის პასუხისმგებელ მდივნად. სხვადასხვა პერიოდში მუშაობდა საარქივო სამმართველოში, გაზეთ „კომუნისტში“, საქართველოს რადიო კომიტეტში, იყო მწერალთა კავშირის აჭარის განყოფილების მდივანი, გამომცემლობა „საბჭოთა მწერლის“ დირექტორი და სხვა. ანდრო თევზაძემ ლიტერატურული მოღვაწეობა დაიწყო 1936 წელს. ქართულ მწერლობაში მისი ლირიკული ლექსების კრებულებმა „ვარსკვლავების ღიმილი“, „დიდება გმირებს“, „განახლდა გული“, და სხვა. პოპულარობა მოიპოვეს მკითხველთა ფართო წრეებში. საყურადრებოა ანდრო თევზაძის მონოგრაფია „უშანგი ჩხეიძე“, კრებული „ლიტერატურული წერილები და ნარკვევები“, რომანი „ორლესული“ და მრავალი სხვა. პოეტის ლექსები თარგმნილია რუსულ, ინგლისურ, ფრანგულ, სომხურ, უკრაინულ და სხვა ენებზე. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 173, თბ., 1994
ალექსანდრე თაყაიშვილი

ალექსანდრე ალექსანდრე ძე თაყაიშვილი (დ. 29 სექტემბერი, 1895, დაბა აღბულაღი, ახლანდელი თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტი — გ. 30 ოქტომბერი, 1958, თბილისი) — ქართველი რეჟისორი და მსახიობი, თბილისის მოზარდ მაყურებელთა ქართული თეატრის დამაარსებელი, საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი (1941). 1914 წელს დაამთავრა თბილისის პირველი გიმნაზია და შევიდა კიევის უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე, ერთი წლის შემდეგ სწავლა განაგრძო მოსკოვის უნივერსიტეტში. ომის შემდეგ სწავლა თბილისის რუსულ თეატრთან არსებულ სტუდიაში პროფესორ გ. გლავაცკისთან განაგრძო. 1924 წელს ა. თაყაიშვილი კოტე მარჯანიშვილმა მიიწვია რუსთაველის თეატრში მსახიობად, სადაც შეასრულა რამდენიმე საინტერესო როლი მათ შორის პოლონიუსი „ჰამლეტში“, რუსი ჩინოვნიკი ზ. ანტონოვის „მზის დაბნელება საქართველოში“, სენატორი ნ. აზიანის „დეზერტირკაში“ და სხვა. 1926 წლიდან სახკიმრეწვის რეჟისორი და მსახიობია. აქ მან დადგა კინო-ფილმი „მოზარდი ენთუზიასტები“, ითამაშა ერთ დროს გახმაურებულ ფიმებში: „ბელა“, „ბოშური სახლი“, „გიული“ და სხვა. 1928–1945 ა. თაყაიშვილი ხელმძღვანელობს მოზარდ მაყურებელთა ქართულ თეატრს, სადაც დაინიშნა კ. მარჯანიშვილის რეკომენდაციით. ამ თეატრში დადგა 25 სპექტაკლი. მათ შორის ნ. საცის „ფრიც ბაუერი“, ს. მთვარაძის „სურამის ციხე“, გ. ნახუცვრიშვილის „პატარა მეგობრები“ და „ცეცხლის ხაზზე“, აკაკი წერეთლის „პატარა კახი“, შ. დადიანის „ბოთე და კუსპარა“, მოლიერის „სკაპენის ოინები“, ე. შვარცის „წითელქუდა“, ს. ზაიაცკის „რობინ ჰუდი“, შექსპირის „რომეო და ჯულიეტა“ და სხვა. 1945–1956 წლებში ა. თაყაიშვილი თბილისის გრიბოედოვის სახელობის რუსული თეატრის სამხატვრო ხელმძღვანელია. ამ თეატრის სცენაზე დადგა ი. მოსაშვილის „ძაძირული ქვები“, ნ. გოგოლის „რევიზორი“, ა. შტეინის „პერსონალური საქმე“, გრიბოედოვის „ვაი ჭკუისაგან“ და სხვა. 1945 წლიდან ღვაწლმოსილი რეჟისორი საქართველოს თეატრალური საზოგადოების პრეზიდიუმის წევრი იყო. მისი ღვაწლი აღინიშნა ლენინის, შრომის წითელი დროშის, „საპატიო ნიშნის“ ორდენებითა და მედლებით. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. მის გვერდით პანთეონში დასაფლავებულია მისი მეუღლე — ვლადისლავა კონსტანტინეს ასული ბუშინსკაია (1907—1975). ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 170, თბ., 1994 ალექსანდრე თაყაიშვილი — ეროვნული ფილმოგრაფია
შალვა თაქთაქიშვილი

შალვა მიხეილის ძე თაქთაქიშვილი (დ. 27 აგვისტო, 1900, სოფ. ქვემო ხვითი, ახლანდელი გორის მუნიციპალიტეტი — გ. 18 ივლისი, 1965, თბილისი) — ქართველი კომპოზიტორი, საქართველოს ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე (1949). დაიბადა ცნობილი პედაგოგისა და საზოგადო მოღვაწის მიხეილ თაქათაქიშვილის ოჯახში. 1928 წელს დაამთავრა თბილისის კონსერვატორია, პროფესორ ს. ბარხუდარიანის საფორტეპიანო კლასი. 1928 წლიდან იწყებს პედაგოგიურ მოღვაწეობას — ჯერ ბათუმში, შემდეგ თბილისის კონსერვატორიაში, რომლის პროფესორიც იყო 1941 წლიდან. აქ იგი ხელმძღვანელობდა საოპერო კლასის და დირიჟორობდა საოპერო სტუდიის ორკესტრს. შალვა თაქთაქიშვილმა საკომპოზიციო მოღვაწეობა ჯერ კიდევ 1922 წლიდან დაიწყო. იგი იყო საქართველოში კამერულ-ინსტრუმენტული ჟანრის ერთ-ერთი პიონერი. მან შექმნა 2 სიმებიანი კვარტეტი, ორი საფორტეპიანო ტრიო, სავიოლონჩელო სიმღერები „ურმული“ და „იავნანა“. კომპოზიტორის ნაწარმოებებიდან აღსანიშნავია ოპერები „დეპუტატი“, „ოთარაანთ ქვრივი“, საბავშვო ოპერები „ყვავილთა სამყარო“, „პირველი მაისი“, „შემოდგომა, განთიადი“, ბალეტი „მალთაყვა“, „სიმფონიეტა“, „საზეიმო უვერტიურა“ რომანსები, სიმღერები და მრავალი სხვა. შალვა თაქთაქიშვილს დიდი წვლილი მიუძღვის „საქართველოს ახალგაზრდა მუსიკოსთა საზოგადოების“ დაარსებასა და ქართული სიმფონიური ორკესტრის შექმნაში. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 169, თბ., 1994 შალვა თაქთაქიშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ივან ელგერა

ივან ელგერა (ესპ. Iván Helguera); დ. 28 მარტი, 1975, სანტანდერი, ესპანეთი) — ესპანელი ფეხბურთელი. ასპარეზობდა ესპანეთის ეროვნულ ნაკრებსა და „რეალ მადრიდში“. მონაწილეობა მიიღო მსოფლიოსა (2002) და ევროპის (2000, 2004) ჩემპიონატებზე. ივან ელგერა — ფიფას ჩანაწერი[დაარქივებული] BDFutbol profile http://www.bdfutbol.com/en/p/j1144.html?cat=SEL National team data]
შეშონქ II

შეშონქ II — ძველი ეგვიპტის მეფე (ფარაონი) ოცდამეორე დინასტიიდან, რომელიც მეფობდა მესამე გარდამავალი პერიოდის დროს. მისი მმართველობა დაიწყო ძვ.წ. 887 წელს და დასრულდა ძვ.წ. 885 წელს. შეშონქ II ტახტზე ოსორკონ I-ის შემდეგ ავიდა, ძვ.წ. 885 წელს კი შეშონქ II-ის გარდაცვალების შემდეგ, ეგვიპტის სამეფო ტახტზე ტაკელოტ I ავიდა, თუმცა არსებობს მოსაზრება, რომ ტაკელოტ I-ის მაგივრად ტახტზე ტუხჰეპერა შოშენქი. ოცდამეორე დინასტია დაარქივებული 2015-03-11 საიტზე Wayback Machine. ეგვიპტის ოცდამეორე დინასტია ოცდამეორე დინასტიის ფარაონები დაარქივებული 2015-04-07 საიტზე Wayback Machine.
ტაკელოტ I

ტაკელოტ I — ძველი ეგვიპტის მეფე (ფარაონი) ოცდამეორე დინასტიიდან, რომელიც მეფობდა მესამე გარდამავალი პერიოდის დროს. მისი მმართველობა დაიწყო ძვ.წ. 885 წელს და დასრულდა ძვ.წ. 872 წელს. ტაკელოტი ტახტზე შეშონქ II-ის ან შოშენქის შემდეგ ავიდა, ძვ.წ. 872 წელს კი მისი გარდაცვალების შემდეგ, ეგვიპტის სამეფო ტახტზე ოსორკონ II ავიდა. ოცდამეორე დინასტია დაარქივებული 2015-03-11 საიტზე Wayback Machine. ეგვიპტის ოცდამეორე დინასტია ოცდამეორე დინასტიის ფარაონები დაარქივებული 2015-04-07 საიტზე Wayback Machine.
ოსორკონ II

ოსორკონ II — ძველი ეგვიპტის მეფე (ფარაონი) ოცდამეორე დინასტიიდან, რომელიც მეფობდა მესამე გარდამავალი პერიოდის დროს. მისი მმართველობა დაიწყო ძვ.წ. 872 წელს და დასრულდა ძვ.წ. 837 წელს. ოსორკონ II ტახტზე ტაკელოტ I-ის შემდეგ ავიდა, ძვ.წ. 837 წელს კი მისი გარდაცვალების შემდეგ, ეგვიპტის სამეფო ტახტზე შეშონქ III ავიდა. ოცდამეორე დინასტია დაარქივებული 2015-03-11 საიტზე Wayback Machine. ეგვიპტის ოცდამეორე დინასტია ოცდამეორე დინასტიის ფარაონები დაარქივებული 2015-04-07 საიტზე Wayback Machine.
შეშონქ III

შეშონქ III — ძველი ეგვიპტის მეფე (ფარაონი) ოცდამეორე დინასტიიდან, რომელიც მეფობდა მესამე გარდამავალი პერიოდის დროს. მისი მმართველობა დაიწყო ძვ.წ. 837 წელს და დასრულდა ძვ.წ. 798 წელს. შეშონქ III ტახტზე ოსორკონ II-ის შემდეგ ავიდა, ძვ.წ. 798 წელს კი მისი გარდაცვალების შემდეგ, ეგვიპტის სამეფო ტახტზე შეშონქ IV ავიდა. ოცდამეორე დინასტია დაარქივებული 2015-03-11 საიტზე Wayback Machine. ეგვიპტის ოცდამეორე დინასტია ოცდამეორე დინასტიის ფარაონები დაარქივებული 2015-04-07 საიტზე Wayback Machine.
შეშონქ IV

შეშონქ IV — ძველი ეგვიპტის მეფე (ფარაონი) ოცდამეორე დინასტიიდან, რომელიც მეფობდა მესამე გარდამავალი პერიოდის დროს. მისი მმართველობა დაიწყო ძვ.წ. 798 წელს და დასრულდა ძვ.წ. 785 წელს. შეშონქ IV ტახტზე შეშონქ III-ის შემდეგ ავიდა, ძვ.წ. 785 წელს კი მისი გარდაცვალების შემდეგ, ეგვიპტის სამეფო ტახტზე პამი ავიდა. ოცდამეორე დინასტია დაარქივებული 2015-03-11 საიტზე Wayback Machine. ეგვიპტის ოცდამეორე დინასტია ოცდამეორე დინასტიის ფარაონები დაარქივებული 2015-04-07 საიტზე Wayback Machine.
პამი

პამი — ძველი ეგვიპტის მეფე (ფარაონი) ოცდამეორე დინასტიიდან, რომელიც მეფობდა მესამე გარდამავალი პერიოდის დროს. მისი მმართველობა დაიწყო ძვ.წ. 785 წელს და დასრულდა ძვ.წ. 778 წელს. პამი ტახტზე შეშონქ IV-ის შემდეგ ავიდა, ძვ.წ. 778 წელს კი მისი გარდაცვალების შემდეგ, ეგვიპტის სამეფო ტახტზე შეშონქ V ავიდა. ოცდამეორე დინასტია დაარქივებული 2015-03-11 საიტზე Wayback Machine. ეგვიპტის ოცდამეორე დინასტია ოცდამეორე დინასტიის ფარაონები დაარქივებული 2015-04-07 საიტზე Wayback Machine.