laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
მორუ-დუ-შაპეუ-დუ-პიაუი

მორუ-დუ-შაპეუ-დუ-პიაუი (პორტ. Morro do Chapéu do Piauí) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პიაუის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 99 მეტრზე. მიეკუთვნება პიაუის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ბაიშუ-პარნაიბა-პიაუიენსის შემადგენლობაში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 499 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 19.8 კმ²-ზე. ფართობი 328 289 კმ²-ია. პიაუი ბრაზილიის შტატები ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil
ნოსა-სენიორა-დუს-რემედიუსი

ნოსა-სენიორა-დუს-რემედიუსი (პორტ. Nossa Senhora dos Remédios) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პიაუის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 53 მეტრზე. მიეკუთვნება პიაუის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ბაიშუ-პარნაიბა-პიაუიენსის შემადგენლობაში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 8 206 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 22.89 კმ²-ზე. ფართობი 358 492 კმ²-ია. პიაუი ბრაზილიის შტატები ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil
პირიპირი (პიაუი)

პირიპირი (პორტ. Piripiri) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პიაუის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 170 მეტრზე. მიეკუთვნება პიაუის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ბაიშუ-პარნაიბა-პიაუიენსის შემადგენლობაში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 61 834 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 43.89 კმ²-ზე. ფართობი 1 408 934 კმ²-ია. პიაუი ბრაზილიის შტატები ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil
პორტუ (პიაუი)

პორტუ (პორტ. Porto) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პიაუის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 38 მეტრზე. მიეკუთვნება პიაუის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ბაიშუ-პარნაიბა-პიაუიენსის შემადგენლობაში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 11 897 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 47.08 კმ²-ზე. ფართობი 252 716 კმ²-ია. პიაუი ბრაზილიის შტატები ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil
სან-ჟუან-დუ-არაიალი

სან-ჟუან-დუ-არაიალი (პორტ. São João do Arraial) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, პიაუის შტატში; მიეკუთვნება პიაუის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ბაიშუ-პარნაიბა-პიაუიენსის შემადგენლობაში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 7 336 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 34.38 კმ²-ზე. ფართობი 213 355 კმ²-ია. პიაუი ბრაზილიის შტატები ბრაზილიის სტატისტიკის ეროვნული ინსტიტუტი, 2010 წლის აღწერის მონაცემები Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil
დამსჯელი

დამსჯელი (ინგლ. Punisher; ნამდვილი სახელი ფრენკ კასლი) — „Marvel Comics“-ის ერთ-ერთი პერსონაჟი, ნიუ-იორკში (ჯოჯოხეთის სამზარეულოში) მცხოვრები ფრენკ კასლი. დამსჯელის შესახებ გადაღებულია ორი ფილმი. 2017 წელს გამოვიდა ტელესერიალი „დამსჯელი“, რომელიც ეკუთნის Marvel-ის კინოსამყაროს. მანამდე ეს პერსონაჟი გამოჩნდა სერიალ „თავზეხელაღებულში“. ფრენკი თავდაპირველად იბრძოდა ერაყში. იქიდან დაბრუნებული, დახვეწილი იყო ბრძოლაში. ფრენკს ოჯახი დაუხოცეს, ამიტომ დაიწყო მკვლელის ძებნა. ამასობაში ის ნიუ-იორკის ბანდიტების კლანებს ებრძვის (ჩინელებს, ადგილობრივ ამერიკელებს, რუსებს, იაპონელებს და ირლანდიელებს). ბანტიტებმა ფრენკს შეარქვეს დამსჯელი. გაიცნო რა თავზეხელაღებული, მასთან გაერთიანდა ბანდიტებთან ბრძოლაში. არის სამხედრო ექსპერტი და პარტიზანული ტაქტიკოსი, შეუძლია შეღწევა ნებისმიერ ვითარებაში, ნგრევა და სპეციალური ოპერაციების მომზადება ისე რომ ყოველთვის გაიმარჯვოს. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: დამსჯელი დამსჯელი დამსჯელი საიტზე Comic Book DB (არქივირებულია ორიგინალიდან)
ლიპარიტ I დადიანი

ლიპარიტ I დადიანი — ოდიშის ერისთავი 1414-1470, მამია II დადიანის ძე. ერისთავობა მიიღო საქართველოს მეფის ალექსანდრე I-სგან. ლიპარიტ I დადიანის დროს მნიშვნელოვანი ნაბიჯი გადაიდგა ოდიშის დამოუკიდებელ სამთავროდ ჩამოყალიბების საქმეში. იგი იმერეთის მეფეს ბაგრატ VI-ს დაეხმარა ჩიხორის ბრძოლაში ქართლის მეფის გიორგი VIII-ის წინააღმდეგ, რისთვისაც დასავლეთ საქართველოს სხვა ერისთავებთან ერთად განთავისუფლდა ყოველგვარი სამეფო ვალდებულებისაგან წვევისა და ლაშქრობა-ნადირობის გარდა. ბერაძე თ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 248.
იემენის დროშა

იემენის დროშა (არაბ. علم اليمن)) — იემენის ეროვნული დროშა, რომელიც შემოიღეს ჩრდილოეთ და სამხრეთ იემენის გაერთიანების შემდეგ, 1990 წლის 22 მაისს. ეს დროშა არსებითად იყო არაბთა განმათავისუფლებელი დროშა 1952 წელს და შემდეგ შემოღებული იქნა ეგვიპტის რევოლუციის დროს 1952 წელს, როდესაც არაბული ნაციონალიზმი იყო დომინანტური თემა. იემენის დროშა ძალიან ჰგავს ეგვიპტის, სუდანის, ერაყის და სირიის დროშებს. იემენის დროშა Flags of the World-ზე
დარვინი (კომიქსები)

დარვინი (ინგლ. Darwin; ნამდვილი სახელი: არმანდო მუნიოსი) — „Marvel Comics“-ის ერთ-ერთი პერსონაჟი. დარვინის პერსონაჟი მონაწილეობს ფილმში „იქს-ადამიანები: პირველი კლასი“. მის სხეულს გააჩნია გარემო პირობებთან სწრაფი ადაპტაციის უნარი, რაც მუტანტს საშუალებას აძლევს, იარსებოს ნებისმიერ გარემოში. მაგალითად, სიბნელეში ყოფნისას მას უვითარდება ღამის მხედველობა, წყალში ყოფნისას — ლაყუჩები, კოსმოსში ყოფნისას არ საჭიროებს ჟანგბადს, ცეცხლში მოხვედრისას ცეცხლგამძლე ხდება. მას აგრეთვე შეუძლია საკუთარი სხეულის ენერგიად გარდაქმნა. დარვინის ბიოგრაფია დარვინი Marvel.com-ზე
ეგვიპტური პირამიდა (ძეგლი)

ეგვიპტური პირამიდა (რუს. Египетская пирамида) — სკულპტურული კომპოზიცია ტაგანროგში. კომპოზიცია შექმნა დიმიტრი ლინდინმა ანტონ ჩეხოვის ნაწარმოების „კაშტანკას“ მოტივებზე. სკულპტურული კომპოზიცია ჩამოსხმულია ბრინჯაოსაგან მრგვალი ფორმით. წარმოადგენს ანტონ ჩეხოვის ნაწარმოების „კაშტანკას“ ერთ-ერთ ეპიზოდს — საცირკო ნომერს „ეგვიპტური პირამიდა“: ღორი ხავრონია ივანეს ასული, ბატი ივან ივანეს ძე, კატა ფიოდორ ტიმოთეს ძე და თავად კაშტანკა (წაბლა) - ძაღლი. კომპოზიცია დამაზდებული ბრინჯაოსაგან. კომპოზიცია დგას დაბალ მრგვალ პოსტამენტზე, რომლის გარშემოც დაგებულია ფერადი ფილები, რომელიც განასახიერებს ცირკის მრგვალ არენას. სულპტურულ კომპოზიციაში დაცულია უსაფრთხოების მაქსიმალური ზომები, რათა ბავშვებმა მასზე თამაშის დროს არაფერი დაიზიანონ. კომპოზიცია დგას კიროვის სახელობის კულტურისა და დასვენების პარკის შესასვლელთან მდებარე მოედანზე. კომპოზიციის შესაქმნელად დაიხარჯა 150 კგ. ცვილი (ცვილის მოდელისთვის) და 1 000 კგ. ბრინჯაო. ძეგლის საერთო ხარჯებმა შეადგინეს 1 061 000 რუბლი. სკულპტურული კომპოზიციის „ეგვიპტური პირამიდა“ გახსნა მოხდა 2008 წლის 1 სექტემბერს ცოდნის დღესთან დაკავშირებით. კომპოზიციის ავტორია როსტოველი მოქანდაკე დიმიტრი ლინდინი. ტაგანროგელები იმხელა ინტერესს გამოხატავდნენ დიმიტრი ლინდინის ნამუშევართან დაკავშირებით, რომ თავად ქალაქის მერი ნიკოლაი ფედიანინი ეწვია ლინდინის სახელოსნოს, დაათვალიერა თუ როგორ მიმდინარეობდა მუშაობა პროექტზე, რომელშიც მან გაიმარჯვა. კომპოზიციის დადგმის დღესვე ტაგანროგელებში დაიბადა ტრადიცია: „სურვილებს ასრულებისათვის“ ღორის ღია დრუნჩში ყრიდნენ მონეტებს. მოგვიანებით პატარა ვანდალებმა მავთულითა და სახვადასხვა საშუალებებით მოახდინეს მცდელობა ღორის დრუნჩიდან ამოეღოთ მონეტები. ↑ 1.0 1.1 Пилипенко Г. О финансовых вливаниях // www.rostovnews.net. — 2009. — 16 июля. ↑ 2.0 2.1 Ренжигло А. Жемчужины Таганрога // Таганрогская правда. — 2012. — 10 апр. ↑ Собств. корр. Скульптурная композиция «Египетская пирамида» დაარქივებული 2016-03-05 საიტზე Wayback Machine. // www.mintrud.donland.ru. — 2010. — 18 сент. ↑ Каминская М. И сейчас, и потом Коробейник с Котом დაარქივებული 2013-03-10 საიტზე Wayback Machine. // Наше время. — 2011. — 11 февр.
კაცი ფუტლარში (ძეგლი)

კაცი ფუტლარში (რუს. Человек в футляре) — სკულპტურული კომპოზიცია ტაგანროგში. კომპოზიცია შექმნა დავიდ ბეგალოვმა ანტონ ჩეხოვის ამავე სახელწოდების ნაწარმოების მოტივების მიხედვით. სკულპტურული კომპოზიცია ასახავს ანტონ ჩეხოვის ამავე სახელწოდების მოთხრობას და გამოსახავს ადამიანს (მასწავლებელი ბელიკოვი), რომელიც ცდილობს გაექცეს წვიმასა და ქარს, ასევე საკუთარ ტანჯვასა და შიშს. კომპოზიცია დგას ტაგანროგის ვაჟთა კლასიკური გიმნაზიის შენობის მარცხენა მხარეს კუთხის ფასადის წინ, სწორედ იმ სკოლის წინ, სადაც სწავლობდა ანტონ ჩეხოვი და სადაც მუშაობდა ნაწარმოების „კაცი ფუტლარში“ მთავარი მოქმედი გმირის, ბელიკოვის პროტოტიპი. ბელიკოვის ზუსტი პროტოტიპი უცნობია. რამდენიმე თანამედროვე ადამიანი (მათ შორის ვლადიმირ ბოგორაზი და მიხეილ ჩეხოვი) თვლიდა, რომ ნაწარმოების „კაცი ფუტლარში“ მთავარი გმირის, ბელიაკოვის პროტოტიპი იყო ტაგანროგის ვაჟთა გიმნაზიის ინსპექტორი და ძველი ბერძნული ენის მასწავლებელი ალექსანდრე დიაკონოვი. ზოგიერთი აღწერს დიაკონოვის თვისებებს, რათა გააქარწყლონ პირველთა ნააზრევი. პავლე ფილევსკი წერდა: ბიუჯეტის ხარჯებიდან ძეგლის დასამზადებლად და დასამონტაჟებლად გამოიყო 723 802 რუბლი. ძეგლი წარმოადგენს მუნიციპალიტეტის საკუთრებას. ქალაქ ტაგანროგის ადმინისტრაციამ ჩეხოვის იუბილესთან დაკავშირებით გამოაცხადა კონკურსი კომპოზიციის შესაქმნელად, რომელშიც გაიმარჯვა დავიდ ბეგალოვმა. ძეგლი საზეიმოდ გაიხსნა 2010 წლის 27 იანვარს, ა. ჩეხოვის 150 წლის იუბილესთან დაკავშირებული ღონისძიებების ფარგლებში. ↑ 1.0 1.1 Головко В. Чеховские дни в разгар крещенских морозов დაარქივებული 2014-12-05 საიტზე Wayback Machine. // Аргументы и Факты на Дону. — 2010. — 27 янв. ↑ Человек в футляре. Примечания ↑ Собств. корр. Скульптурная композиция «Человек в футляре» // www.donland.ru. — 2010. — 18 сент. ↑ Бровкина М. Человек в футляре // Российская газета. — 2009. — 6 авг.
გალაქტიკის მცველები (2008 წლის გუნდი)

გალაქტიკის მცველების 2008 წლის გუნდი — Marvel Comics-ის პერსონაჟების გაერთიანება, რომელთა დებიუტი შედგა კომიქსით „Annihilation: Conquest #6“ (აპრილი, 2008). გუნდის შესახებ აგრეთვე გამოსულია Marvel-ის კინოსამყაროს სერიის ფილმები „გალაქტიკის მცველები“ და „გალაქტიკის მცველები: ნაწილი 2“ გალაქტიკის მცველები გალაქტიკის მცველები (2008) საიტზე Comic Book DB (არქივირებულია ორიგინალიდან)
ალექსანდრეს სამლოცველო

ალექსანდრეს სამლოცველო (რუს. Александровская кампличка) — ყოფილი მართლმადიდებლური სამლოცველო ტაგანროგში. ააგეს რუსეთის იმპერატორ ალექსანდრე II-ზე 1866 წლის 4 აპრილის თავდასხმის შემდეგ მისი გადარჩენის აღსანიშნავად. მდებარეობდა ბერძნების ქუჩისა და ვორონცოვის აღმართის გადაკვეთაზე. პირველი თავდასხმა რუსეთის იმპერატორ ალექსანდრე II-ზე (1818-1881 წწ.) მოხდა 1866 წლის 4 აპრილს ქალაქ სანქტ-პეტერბურგში. ტავდასხმა განახორციელა რუსმა რევოლუციონერ-ტერორისტმა დიმიტრი კარაკოზოვმა (1840-1866 წწ.). კარაკოზოვს მიაჩნდა, რომ მეფის მკვლელობით მოსახლეობას სოციალურ რევოლუციამდე მიიყვანდა. 1866 წელს ტაგანროგის ქალაქისთავის გადაწყვეტილებით წინამძღვარმა თევდორე პოკროვსკიმ, ისე, რომ სასულიერო ზემდგოი ორგანოებიდან არ მიუღია ბრძანება, აკურთხა ეკლესიის მშენებლობის სავარაუდო ადგილი. ამის გამო წინამძღვარი პოკროვსკი გადააყენეს მიძინების ტაძრის წინამძღვრის თანამდებობიდან, მაგრამ 1867 წელს მას დანაშაული მოუხსნეს და დააბრუნეს მიძინების ტაძარში. ტაგანროგის მოსახლეობამ ალექსანდრე II-ის სიცოცხლის გადარჩენის აღსანიშნავად 1866 წელს დაიწყეს ვორონცოვის აღმართის მარჯვენა მხარეს დაიწყეს ქვის სამლოცველოს მშენებლობა. წინამძღვარმა თევდორე პოკროვსკიმ აკურთხა მშენებლობის ადგილი. ტაძარი იყო გუმბათიანი და მასზე გამოსახული იყო ჯვრები. ყოველი წლის 4 აპრილს, ალექსანდრე II-ის სიცოცხლის გადარცენის აღსანიშნავად იმართებოდა ფართო მასების საზეიმო მსვლელობა. სამლოცველოში აღევლინებოდა ლოცვა. 1881 წელს ტერორისტული აქტის შედეგად იმპერატორ ალექსანდრე II-ის მკვლელობის შემდეგ ტაძარში ღვთისმსახურება შეწყდა. დროტა განმავლობაში შენობა მიატოვეს და მასში დასახლდნენ უსახლკაროები. ტაგანროგელებმა არაერთხელ სცადეს მიექციათ ზემდგომთა ყურადღება და გადაერჩინათ ეკლესია, მაგრამ უშედეგოდ. 1929 წელს ადგილობრივ ვაჭრებს შესთავაზეს ალექსანდრეს სამლოცველო გაეხსნათ წიგნების მაღაზია, მაგრამ მოუვლელობისაგან ეკლესიის შენობის მდგომარეობა გაუარესდა. 1929 წელს ეკლესია დაანგრიეს. ეკლესიის ადგილზე კი ააშენეს ათსართულიანი საცხოვრებელი სახლი. Орлов Г.Н. Памятники архитектуры, истории и культуры Таганрога на старых открытках и фотографиях / Орлов Г.Н., Найговзин Л.И., Цымбал А.А. – Таганрог: «Лукоморье», 2004. – 192 с. ISBN 5-901565-11-8 Энциклопедия Таганрога. Гл. ред. В. И. Тимошенко, 1998. Изд.: Антон. ISBN: 588040174 Александровская кампличка დაარქივებული 2014-03-25 საიტზე Wayback Machine. Памятники архитектуры, истории и культуры Таганрога на старых открытках и фотографиях დაარქივებული 2017-01-02 საიტზე Wayback Machine. Таганрог. Часовня Александра Невского ↑ Покушения на Александра II
ბოეთანის ეკლესია

ბოეთანის დარბაზული ეკლესია — ქართული ტაძარი და ხუროთმოძღვრების ძეგლის კახეთის გაღმა მხარეში, ისტორიულ ქალაქი ბოეთანში (დღევანდელი ბოსტან-ქალაქის ნაქალაქარი). ტერიტორია დღესდღეობით აზერბაიჯანის რესპუბლიკის შემადგენლობაშია. ბოეთანში, რომელიც საფიქრებელია, რომ ჯერ კიდევ ადრინდელ ფეოდალურ ხანაში სამეფო ქალაქი იყო, გვხვდება ნაეკლესიარი. იგი ნაშენები იყო აგურით. ეკლესიას გარედან მთელ პერიმეტრზე თაღები გასდევდა. ძეგლის პირველი მკვლევრის ლ. ჭილაშვილის ვარაუდით, ეკლესია XVI საუკუნეში უნდა ყოფილიყო აგებული, მაგრამ არქიტექტურული დეტალები, სარკმლის ფორმა და დეკორი საშუალებას იძლევა, ძეგლი VIII-IX საუკუნეებით დათარიღდეს. ბოეთანი ყიზილბაშთა შემოსევების დროს განადგურდა. შენობიდან დღეისთვის მხოლოდ საკურთხეველია გადარჩენილი. ბოეთანი საინგილოს ხუროთმოძღვრული ძეგლები. ამბიონი. ციტირების თარიღი: 2017-03-01.
ვიტამინი F

ვიტამინი F — ცხიმში ხსნადი ვიტამინი, რომელიც საკვებიდან მიიღება. პოლიუჯერი ცხიმოვანი მჟავების ამ ჯგუფს მიეკუთვნება არაქიდონის, ლინოლენისა და ლინოლის მჟავები. F ვიტამინის ძირითადი წყაროა ზეითუნის, სელის, კანაფისა და ყაყაჩოს ზეთები, თევზის ქონი, ზოგიერთი მცენარის თესლი, ხმელი ხილი, მიწის თხილი, სოია, ნუში, ავოკადო. F ვიტამინის დაცვისა და მისი მოქმედების გასაძლიერებლად ის ანტიოქსიდანტებთან, B6 ვიტამინსა და თუთიასთან ერთად მიიღება. თავად F ვიტამინი აძლიერებს A, B, D, E ვიტამინების მოქმედებას. ნახშირწყლების ჭარბი მიღება ხელს უშლის F ვიტამინის ათვისებას. 1928 წელს ამერიკელმა ბიოლოგმა ჰერბერტ ევანზმა „ვიტამინი F“ აღმოაჩინა.. ვიტამინი F – არეგულირებს კანის ჯანმრთელობას. მას აქვს უამრავი დადებითი მოქმედება: სისხლის მიმოქცევის გაუმჯობესება, უჯრედების მდგომარეობის ნორმალიზება, მათი სწრაფი რეგენერაცია, ხელს უწყობს წონის დაკლებას, წვავს ნაჯერ ცხიმებს. კანი იძენს ჯანმრთელ იერსახეს და ხდება უფრო ელასტიური. F ვიტამინის ნაკლებობა იწვევს იმუნური სისტემის დარღვევას, მხედველობის პრობლემას, ქოლესტერინის დონის აწევას, გულის დაავადებებს, თმების და კანის ხარისხის გაფუჭებას, გამონაყარის და ალერგიული რეაქციების გამოვლენას. ↑ (2008) Understanding Nutrition, 11th, California: Thomson Wadsworth, გვ. 154.  ↑ Handbook of Essential Fatty Acid Biology Biochemistry, Physiology, and Behavioral Neurobiology // Mostofsky, David I.; Yehuda, Shlomo (Eds.) // 1st ed. Softcover of orig. ed. 1997, 1997, 480 p. // A product of Humana Press ISBN 978-0-89603-365-8 ↑ Burr, G.O., Burr, M.M. and Miller, E. (1930). „On the nature and role of the fatty acids essential in nutrition“ (PDF). J. Biol. Chem. 86 (587). დაარქივებულია ორიგინალიდან (PDF) — 2007-02-21. ციტირების თარიღი: 2007-01-17.CS1-ის მხარდაჭერა: მრავალი სახელი: ავტორების სია (link) ↑ FAO/WHO Fats and fatty acids in human nutrition. Report of an expert consultation. FAO Food and Nutrition Paper 91, Rome 2011. ISSN 0254-4725
იემენის გერბი

იემენის ეროვნული გერბი — იემენის სახელმწიფო გერბი, რომელიც გამოსახავს ოქროს არწივს ბრჭყალებს შორის გრაგნილით. გრაგნილზე დაწერილია ქვეყნის სახელი არაბულ ენაზე: الجمهورية اليمنية‎‎ ან Al-Jumhuriyyah Al-Yamaniyah („იემენის რესპუბლიკა“). არწივს მკერდზე მიმაგრებული აქვს ფარი, რომელსეც გამოსახულია ყავის ქარხანა და მარიბის კაშხალი შვიდი ლურჯი კლაკნილი ზოლით ქვემოთ. ფლაგშტოკებს არწივის მარჯვნიდან და მარცხნიდან უჭირავთ იემენის დროშა. 1945 წლიდან 1990 წლამდე იემენი გაყოფილი იყო ჩრილოეთად და სამხრეთად. ჩრდილოეთს ჰქონდა დაახლოებით ამჟამინდელის მსგავსი გერბი, ხოლო თანამედროვე გერბზე გამოსახულ ფარს აქვს მსგავსება იემენის მუტავაკილის სამეფოს ფართან. იემენის მუტავაკილის სამეფოს გერბი (1918–1962) იემენის არაბთა რესპუბლიკის გერბი (1962–1966) იემენის არაბთა რესპუბლიკის გერბი (1966–1974) იემენის არაბთა რესპუბლიკის გერბი (1974–1990) სამხრეთს ჰქონდა გერბი პან-არაბული „სალადინის არწივით“ (მსგავისი ეგვიპტის, ერაყის გებებისა და ლიბიისა და სირიის ყოფილი გერბების). სამხრეთ არაბეთის ფედერაციის გერბი 1967 წლამდე სამხრეთ იემენის სახალხო რესპუბლიკის გერბი (1967–1970) იემენის სახალხო დემოკრატიული რესპუბლიკის გერბი (1970–1990) იემენის გერბი
კატეხის ეკლესია

კატეხის ეკლესია (აზერ. Katex kilsəsi) — ისტორიული ეკლესია საინგილოში, თანამედროვე აზერბაიჯანის ტერიტორიაზე, ბელაქნის რაიონის სოფელ კატეხში, მდინარე მაწეხის ხეობაში. აშენებული უნდა იყოს 697 წლამდე. უცნობია ქტიტორის ვინაობა. სავარაუდებელია, რომ აგებული იყოს ერისმთავარისა და მოწამის, არჩილის მიერ და მიმდებარე მამულებითურთ შეწირული მცხეთის ეკლესიისადმი. X საუკუნეში, ჰერეთის სამეფოს გაძლიერების შემდგომ, ეს პუნქტი მხარის სხვა ზოგიერთ ადგილთან ერთად წაერთვა კახეთის საქორეპისკოპოს და ჰერეთს მიუერთდა. კატეხი აოხრებული იყო 697 წლის არაბი ალი ამირის შემოსევის შემდეგ, ვიდრე 1040 წლამდე, მანამ სანამ იგი განაახლა და აღადგინა კათოლიკოსმა მელქისედეკმა და სთხოვა მეფე ბაგრატ IV-ს მისი ეკლესიის საკუთრებად დამტკიცება: კატეხის ტაძარი - ვიდეო დიმიტრი ჯანაშვილი (ინგილო ჯანაშვილი) — გეოგრაფიული და ისტორიული აღწერა ჰერეთისა // მოგზაური. - 1901. - N10. - გვ.937-945 ↑ ანანია ჯაფარიძე, საქართველოს ისტორიის ატლასი, გგ. 16-19.
ალექსანდრეს სავაჭრო რიგი

ალექსანდრეს სავაჭრო რიგი (რუს. Александровские торговые ряды) — XIX საუკუნის არქიტექტურის ძეგლი ტაგანროგში. მისი მშენებლობა მიმდინარეობდა 1840-იან წლებში და პროექტის ავტორი იყო იტალიელი არქიტექტორი მ. კამპინიონი. თავდაპირველად ეს არქიტექტურული ძეგლი შედგებოდა ორი ერთნაირი ერთსართულიანი შენობისაგან, რომელიც ნახევრად ერტყა ალექსანდრეს მოედანს (ამჟამად წითელი მეოდანი). ამჟამად მათ ყოფს ჩეხოვის ქუჩა. ალექსანდრეს სავაჭრო რიგის ფასადი ეს არის თაღების ერთობლიობა, რომელსაც ამშვენებს მკაცრი დორიული კოლონები. თაღებს შორის ღრმა ღიობებში განტავსებული იყო მაღაზიები, რომელთაგანაც თითოეულს ჰქონდა ერთი კარი და ორი ფანჯარა. უკანა კარი გადიოდა ეზოში. მაღალ ცოკოლში დატანებული იყო ღრმა სარდაფში ჩასასვლელი. ნაგებობის სტრუქტურა მოგვაგონებს ანტიკურ ტაძარს და არა სავაჭრო ცენტრს. მარჯვენა მხარეს პირველი სავაჭრო ფართი ნაქირავები ჰქონდა ანტონ ჩეხოვის მამას 1874-1876 წლებში. მისი ბიძა ივან ლობოდა, ასევე ფლობდა სავაჭრო ფართს ალექსანდრეს სავაჭრო რიგში. რამდენიმე სავაჭრო ფართი არ ქირავდებოდა და ისინი გამოყენებული იყო საცხოვრებლად. 1911 წელს სავაჭი რიგის მთლიანობა დაირღვა ჩეხოვის ქუჩის № 98-ში ორსართულიანი სახლის მშენებლობის გამო. 1921 წელს პავლე ჩეხოვის ყოფილ მაღაზიის თავზე დააყენეს სკულპტურული კომპოზიცია, რომელიც განასახიერებდა მუშისა და გლეხის სიმბოლურ კავშირს. 1966 წელს სარემონტო სამუშაოების დროს აღნიშნული სიმბოლო მოხსნეს შენობიდან. 1935 წელს, ანტონ ჩეხოვის 75 წლის იუბილესთან დაკავშირებით სავაჭრო რიგი გადაკეთდა საზგადოებრივ მოედნად. მეორე მსოფლიო ომის დროს შენობა ბომბმა დააზარალა. დაუზიანებელი ადგილები დღესაც გამოიყენება. 1960 წელს მწერლის 100 წლის იუბილეზე, ტაგანროგში პირდაპირ წითელ მოედანზე დადგეს მწერლის ძეგლი. ალექსანდრეს სავაჭრო რიგის სარესტავრაციო სამუშაოები დასრულდა 2007 წელს. А. Цымбал, «Торговые ряды» // Таганрогская правда 06.02.1992; А. Щербина, «Оптимальный вариант» // Таганрогская правда, 28.03.1985; В. Решетников, «Торговые ряды» // Таганрогская правда, 25.01.1986. ↑ Чеховские места в Таганроге. Путеводитель. Таганрог, 2004
შტრიმერის აფთიაქი

შტრიმერის აფთიაქი (რუს. Аптека Штримера) — უძველესი სახლი ტაგანროგში. მდებარეობს პეტროვსკაიის ქუჩა № 61-ში. შტრიმერის სართულნახევრიანი სახლი ქალაქების სხვა სახლებისაგან გამოირჩევა ნეობარაკოს დეკორით. სახლში გარკვეული პერიოდი ცხოვრობდა აფთიაქის მფლობელი, საქალაქო საბჭოს წევრი და ტაგანროგის საპატიო მოქალაქე იაკობ პარნოხი. აგურის ერთსართულიანი სახლის აგება დაიწყეს 1871 წელს სააფთიაქო პრვიზორის მოსე (მიხეილ) ოსიპის ძე შტირმერისათვის. 1870-იანი წლებიდან მის სარდაფში იყიდებოდა კავკასიური მინერალური წყლები. 1880 წლის თებერვალში პროვიზორ მოსე შტრიმერის გარდაცვალების შემდეგ, მისი ქონება გადავიდა მისი მეუღლის ნადეჟდა დავითის ასულის ხელში, სადაც თავის შვილებთან ალექსანდრესთან (1866 წ.) და პელენთან (1868 წ.) ერთად ცხოვრობდა 1925 წლამდე. სააფთიაქო მაღაზია განაგრძობდა მოქმედებას. ეს იყო ტაგანროგისათვის იშვითი შემთხვევა, როდესაც აშენების დღიდან (1872 წ.) 1925 წლამდე, როდესაც შენობა უკვე მუნიციპალიტეტის კუთვნილება იყო, ბინის მფლობელი იყო ერთი ოჯახი. 1912 წელს შენობაში ფუნქციონირებდა „ნ. შტრიმერის დიდი პეტროვსკის აფთიაქი“, რომელშიც არენდის საფუძველზე მუშაობდა პროვიზორი მ. ვარინბერგი. აფთიაქი მოსახლეობას სთავაზობდა გამაყუჩებელ პრეპარატებსა და ნატურალურ, ბუნებრივ, მინერალურ წყალს. 1912 წელს შტრიმერის აფთიაქის სარდაფში გაიხსნა სამწვადე „არარატი“. გერმანული ოკუპაციის პერიოდში (1941-1943 წწ.) შენობაში განთავსებული იყო სამოქალაქო რეგისტრაციის ორგანო, რომლებშიც გერმანელები ახდენდნენ ყველა მოქალაქის რეგისტრაციას ქორწინების, დასაფლავების, გარდაცვალებისა თუ ნათლობის შემთხვევაში. ამჟამად შენობაში განთავსებულია როსტოვის ოლქის ფედერალური ხაზინის განყოფილება № 15. ↑ Григорян М. Е., Решетников В. К. Таганрог. История архитектуры и градостроительства конца XVII — начала XX века. — Ростов н/Д: Омега-Принт, 2013. — С. 183. ↑ Парнах А. В. Заметки о моём отце // «Серебряный век» в Крыму: взгляд из XXI столетия: Материалы Четвёртых Герцыковских чтений в г. Судаке 6—10 июня 2005 года. — М.—Симферополь—Судак: Дом-музей Марины Цветаевой, КЦГУ, 2007. — 304 с. — ISBN 5-93015-032-X. ↑ 3.0 3.1 3.2 3.3 3.4 Гаврюшкин О. П. Вдоль по Питерской (Хроника обывательской жизни). — Таганрог: БАННЭРплюс, 2000. — 436 с.
ნოვოჩერკასკის სამების ეკლესია

სამების ეკლესია (რუს. Троицкая церковь) — ყოფილი მართლმადიდებლური ტაძარი ნოვოჩერკასკში. ასევე ცნობილია, როგორც მაცოცხლებელი სამების ტაძარი. ტაძარი, 1810 წელს, აღმართული იყო ამავე სახელწოდების მოედანზე, თავდაპირველად იგი ხის იყო. ათწლეულების მანძილზე ეკლესია იშლებოდა, 1830 წელს კი ჩამოინგრა მისი გალავანი. 1835 წელს, კრებაზე განიხილეს ქვის ტაძრის აშენების აუცილებლობა. 1845 წლის იანვარში, არქიტექტორ სედოვის მიერ შესრულდა ორსართულიანი, ქვის ტაძრის პროექტი, მაგრამ სანქტ-პეტერბურგის გზებისა და საჯარო შენობების მთავარმა სამმართველომ, ნოვოჩერკასკში გამოგზავნა სამების ეკლესიის საკუთარი პროექტი. ქალაქის მმართველობამ უარი თქვა ორივე პროექტზე ტერიტორიის სიმცირის გამო და გადაწყვიტა ახლის შექმნა. მის შემუშავებას შეუდგა არქიტექტორი ფომინი, რომელმაც შექმნა სამსაკურთხევლიანი, ხუთგუმბათოვანი, ბიზანტიური სტილის ეკლესიის პროექტი. ახალი პროექტი, 1845 წლის 2 აგვისტოს აღიარეს და დაამტკიცეს. მხოლოდ 5 წლის შემდეგ, 1850 წლის 24 ივნისს, დონისა და ნოვოჩერკასკის მტავარეპისკოპოსის, იოანა დობროზრაკოვის კურთხევით, შესრულდა ქვის ტაძრის საზეიმო სანიშნები. 1856 წელს, დონის ჯარების ოლქის მეთაურის, მ. გ. ხომუტოვის დროს ეკლესია უკვე აშენებული იყო. ხატებს, კანკელებისთვის წერდნენ ადგილობრივი მხატვრები: არდალიონ ზოლოტარევი და მიხაილ გოლმოვი. 1859 წლის 30 მაისს, სამების ტაძარი აკურთხეს. 1869 წლის ივნისში, დაიწყო სამების ეკლესიისთვის აგურის სამრეკლოსა და ქვის სატრაპეზოს მიშენება. 1896 წლამდე ტაძარში ორი ტახტი იდგა - მთავარი (სამების ) და სამხრეთის. 1896 წელს შეიქმნა მესამე, ჩრდილოეთის ტახტი. 1897 წელს, სამების ეკლესიის ორსართულიანი ფასადის შენობაში, რომელიც გადის სანქტ-პეტერბურგის პროსპექტზე (ახლანდელი გერცენის დაღმართი) გახსნეს სკოლა გოგონებისთვის, ხოლო ერთსართულიანი ფასადის შენობაში, მოსკოვის ქუჩაზე - საეკლესიო, სამრევლო სკოლა. 1915 წლის მდგომარეობით, ნოვოჩერკასკის სამების ტაძარი იყო ხუთგუმბათოვანი, ქვის სამრეკლოთი, სამი საკურთხევლით და შედგებოდა ორი სართულისგან. მთავარ გუმბათს ჰქონდა კონუსებური ფორმა, რვა ფანჯრით. ტაძრის თავზე რკინის მოოქროვილი ჯვრები იყო. სამების ეკლესიას სამი შესასვლელი კარი ჰქონდა, სამრეკლოს ქვედა იარუსს კი - 10 ზარი. სამების ეკლესიის სატაპეზო საკმაოდ ფართო, სიგრძით 12, სიგანით 8,5, ხოლო სიმაღლით 9,6 მეტრი იყო. ტაძრის შესასვლელის ორივე, როგორც მარჯვენა, ისე მარცხენა მხარეს იყო ადგილი გუნდებისთვის. სამების ეკლესიის დახურვა მოხდა 1930-იან წლებში, ნოვოჩერკასკში მართლმადიდებლური ტაძრების მასობრივი დახურვის დროს. მეორე მსოფლიო ომი დაწყებამდე იგი განადგურებული იყო. Новочеркасск. Церковь Троицы Живоначальной. ↑ 1.0 1.1 Троицкая церковь