laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ტერტულიანე

ფაილი:Tertullian 2.jpg კვინტუს სეპტიმუს ფლორენს ტერტულიანე (ლათ. Quintus Septimius Florens Tertullianus; დ. 160, კართაგენი, — გ. 225, იქვე) — ქრისტიანი ღვთისმეტყველი და მწერალი. მიიღო იურიდიული და რიტორიკული განათლება. 195 წელს ეზიარა ქრისტეს სჯულს და დაბრუნდა კართაგენში. ბოლოს ეკლესიას გაემიჯნა. ვარაუდობენ, რომ ცხოვრების უკანასკნელ წლებში დააარსა „ტერტულიანისტების“ განსაკუთრებული სექტა. ტერტულიანე ცოდნას უპირისპირებდა რწმენას. გამოთქმა „მწამს, რადგან აბსურდია“, რომელიც ტრადიციულად ტერტულიანეს მიეწერება, მის შრომებში არ გვხვდება. ტერტულიანემ შემოიღო მრავალი მნიშვნელოვანი თეოლოგიური ტერმინი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 699.
არამე

არამე — ურარტუს ერთ-ერთი პირველი მეფეთაგანი (ძვ. წ. 858 - ძვ.წ. 844). მოხსენებულია ასურეთის მეფის, სალმანასარ III-ის, წარწერებში. ძვ. წ. 857 სალმანასარ III-მ აიღო ნაირის სამეფო ქალაქი არზაშკუნი და დაამარცხა ადურუს მთებში გახიზნული მეფე. მანვე ძვ. წ. 845 წელს დაიპყრო არამეს სამფლობელო ქალაქები ტიგროსის სათავეებიდან ევფრატის სათავეებამდე. მელიქიშვილი გ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 537. History in Africa, Volume 2, p. 93. African Studies Association., 1975
დასავლეთი შპიცბერგენი

დასავლეთი შპიცბერგენი — კუნძული ჩრდილოეთ ყინულოვან ოკეანეში, შპიცბერგენის არქიპელაგის ყველაზე დიდი კუნძული. ეკუთვნის ნორვეგიას. ფართობი 39 ათასი კმ². მოსახლეობა 2 733 (2009). ადმინისტრაციული ცენტრი ქალაქი ლონგირი. ნაპირები დანაწევრებულიია ფიორდებით. აგებულია სხვადასხვა ასაკის მეტამორფული და დანალექი ქანებით. გვხვდება ამონთხეული ქანებიც. კუნძულის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში არის ბევრი ჩამქრალი ვულკანი და თერმული წყარო. ზედაპირზე ჭარბობს ქედები, მაღალი ზეგნები და განიერი ხეობები. რელიეფის ჩამოყალიბებაში დიდ როლს ასრულებს გამყინვარება. მყინვარების ფართობია 21,2 ათასი კმ². ჰავა არქტიკულია, კუნძულის დასავლეთ ნაწილში, შპიცბერგენის თბილი დინების გავლენით ჰავა უფრო რბილია. სანაპიროებზე საშუალო ტემპერატურა ივლისში დაახლოებით 5 °C, იანვარში -10-დან -13 °C-მდე. ნალექები კუნძულის დასავლეთ სანაპიროზე 300-400 მმ წელიწადში, ცენტრალურ რაიონებში 200 მმ. მყინვარების ზედაპირზე 800-დან 1200 მმ-მდე. ნალექები ძირითადად თოვლის სახით მოდის. მცენარეული საფარი ღარიბია, ჭარბობს ხავსი და ლიქენი. არის ჯუჯა პოლარული არყი და ტირიფი. ცხოველებიდან გვხვდება თეთრი დათვი, ჩრდილოეთის ირემი, ყარსაღი და გრენლანდიიდან შემოყვანილი ცხვარხარი. სანაპირო წყლებში ბევრია გრენლანდიის სელაპი, ბინადრობს 90-მდე სახეობის გარეული ფრინველი. იღებენ ქვანახშირს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 392. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: Svalbard Sysselmannen.no დაარქივებული 2011-07-23 საიტზე Wayback Machine. – website of the Governor of Svalbard Svalbard Tourism დაარქივებული 2006-01-14 საიტზე Wayback Machine. – website of the official tourist board TopoSvalbard – Interactive Svalbard map by the Norwegian Polar Institute
ლუიშ ფიგუ

ლუიშ ფიგუ (პორტ. Luís Figo; დ. 4 ნოემბერი, 1972; ლისაბონი, პორტუგალია) — ყოფილი პორტუგალიელი ფეხბურთელი. პორტუგალიის ყველა დროის ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ფეხბურთელი, მან ეროვნულ ნაკრებში 127 მატჩი გამართა და 32 გოლი გაიტანა. ფიგუმ საფეხბურთო კარიერა ლისაბონის სპორტინგში დაიწყო, სადაც 1995 წელს ამავე კლუბის ახალგაზრდული აკადემიიდან მოხვდა. სპორტინგიდან ფიგუ კატალონიურ გრანდ ბარსელონაში გადავიდა, სადაც გუნდის ერთ-ერთ ლიდერად ჩამოყალიბდა და კარგი თამაშით იმ პერიოდის გამორჩეულ ფეხბურთელთა რიგებში დაიმკვიდრა ადგილი. 2000 წელს, ეგრეთ წოდებული გალაქტიკოსის პროექტის ფარგლებში, ფიგუ მეორე ესპანურმა გრანდმა, რეალ მადრიდმა შეიძინა 60 მილიონი ევროს სანაცვლოდ. აღნიშნული კლუბების ისტორიული დაპირისპირების და მტრული დამოკიდებულების გამო, ბარსელონელმა გულშემატკივარმა ფიგუს რეალში გადასვლა ღალატად მიიჩნია, რის გამოც რეალ მადრიდის რიგებში ბარსელონას წინააღმდეგ მატჩების ჩატარება ფეხბურთელს ნამდვილ ჯოჯოხეთში უწევდა. მადრიდში გატარებული ხუთი წლისა და ძალიან ბევრი მოგებული ტიტულის შემდეგ ფიგუ იტალიურ ინტერში გადაბარგდა, სადაც კარიერის ბოლომდე დაჰყო და თანამემამულე ჟოზე მოურინიუს თავკაცობით უამრავი ტიტულიც მოიგო. 2000 წელს ჟურნალმა France Football-მა, ფიგუ დაასახელა ევროპის საუკეთესო ფეხბურთელად და გადასცა ოქროს ბურთი, ის მესამე პორტუგალიელია ვინც ეს ჯილდო მოიპოვა. 2001 წელს ფიფამ დაასახელა წლის საუკეთესო ფეხბურთელად. ლუიშ ფიგუ — ფიფას ჩანაწერი[დაარქივებული] ლუიშ ფიგუ – უეფას ჩანაწერი (ინგლისური) ლუიშ ფიგუ — სტატისტიკა საიტზე Soccerbase.com (ინგლისური)
რუი კოშტა

რუი კოშტა (პორტ. Rui Costa; დ. 29 მარტი, 1972; ლისაბონი, პორტუგალია) — ყოფილი პორტუგალიელი ფეხბურთელი, ამჟამად საფეხბურთო კლუბ ბენფიკას სპორტული დირექტორი. კარიერა დაიწყო ლისაბონის ბენფიკაში. დიდი დრო გაატარა იტალიურ კლუბებში მილანში და ფიორენტინაში. პორტუგალიის ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ფეხბურთელი, მან ეროვნულ ნაკრებში 94 მატჩი გამართა და 26 გოლი გაიტანა. რუი კოშტა — ფიფას ჩანაწერი[დაარქივებული] რუი კოშტა — სტატისტიკა საიტზე Soccerbase.com (ინგლისური)
ფო-ტანი (სადგური)

ფო-ტანი — სადგური ჰონგ-კონგში, ისტ-რეილის ხაზზე. მდებარეობს ფო-ტანში, შა-ტინის რაიონში, შა-ტინისა და უნივერსიტეტის სადგურებს შორის. სადგური ემსახურება რამდენიმე მრავალსართულიან შენობას, სოფლებსა და მცირე სამრეწველო ზონებს. MTR Corporation - Fo Tan Station Street map დაარქივებული 2009-06-11 საიტზე Wayback Machine. MTR Corporation - Fo Tan Station train service time დაარქივებული 2009-05-21 საიტზე Wayback Machine.
რეისკურსი (სადგური)

რეისკურსი — სადგური ჰონგ-კონგში, ისტ-რეილის ხაზზე. მდებარეობს ფო-ტანში, შა-ტინის რაიონში, შა-ტინისა და უნივერსიტეტის სადგურებს შორის. სადგური გაიხსნა 1985 წელს და გამოიყენება მხოლოდ რბოლის პერიოდსა და სპეციალურ დღეებში. MTR Corporation - Racecourse Street map დაარქივებული 2009-06-11 საიტზე Wayback Machine.
არამი

არამი (სომხ. Արամ) — სომეხი ხალხის ლეგენდარული გმირი. ძველი სომეხი ისტორიკოსის მოვსეს ხორენაცის გადმოცემით, სომხების ლეგენდარული მამამთავრის, ჰაიკის შთამომავალი, რომლის სახელითაც ქვეყანას არმენია ეწოდა. ზოგიერთ მკვლევარს მიაჩნია, რომ ამ გადმოცემაში შემონახულია ურარტუს პირველი მეფის, არამეს ხსენება. ჯანაშია ლ., ქსე, ტ. 1, გვ. 538, თბ., 1975
აბაღა-ხანი

აბაღა-ხანი (მონღ. Абаха/Абага хан (ხალხა კირილიცა), ᠠᠪᠠᠬᠠ ᠬᠠᠭᠠᠨ (მონღოლური ტრადიციული დამწერლობა); დ. 1234, მონღოლეთი — გ. 1 აპრილი, 1282, ჰამადანი, ირანი) — ჰულაგუიანთა სახელმწიფოს მეორე ილხანი (1265-1282 წწ.), ჰულაგუს უფროსი ვაჟი. 1256 წელს სალაშქროდ გაემგზავრა ირანში მამასთან, ჰულაგუსთან ერთად. უკანასკნელის გარდაცვალების შემდეგ აირჩიეს ილხანად 1265 წელს. იმავე წელს აბაღამ იქორწინა მიხეილ VIII პალეოლოგოსის ქალიშვილ მარია დესპინაზე. აბაღა-ხანს თავისი ზეობის პერიოდში სისხლისმღვრელი კონფლიქტები ჰქონდა ნათესავების მფლობებლობაში მყოფ ოქროს ურდოსა და მამლუქთა სასულთნოს მმართველებთან. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 17. კიკნაძე რ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 17. Abaqa – Encyclopædia Iranica
კურდღლის თანავარსკვლავედი

კურდღლის თანავარსკვლავედი (ლათ. Lepus) — ცის სამხრეთ ნახევარსფეროს თანავარსკვლავედი. მასში ორი ყველაზე ბრწყივნალე ვარსკვლავი შესაბამისად 2,6 დას 2,8 ვიზუალური ვარსკვლავიერი სიდიდისაა. დამზერისათვის საუკეთესო პირობებია ნოემბერ-დეკემბერში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 80. Star Tales- lepus
მაგიდა მთის თანავარსკვლავედი

მაგიდა მთის თანავარსკვლავედი (ლათ. Mensa) — ცის სამხრეთ ნახევარსფეროს პოლუსის ახლო თანავარსკვლავედი. ყველაზე ბრწყინვალე ვარსკვლავის ვიზუალური ვარსკვლავიერი სიდიდე არ აღემატება 4,0-ს. თანავარსკვლავედი აღმოაჩინა ნიკოლა ლუი დე ლაკაილმა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 324. Star Tales -Mensa
მგლის თანავარსკვლავედი

მგლის თანავარსკვლავედი (ლათ. Lupus) — ცის სამხრეთ ნახევარსფეროს თანავარსკვლავედი. მასში ყველაზე ბრწყინვალე ვარსკვლავი 2,3 ვიზუალური ვარსკვლავიერი სიდიდისაა. ხილვადობის საუკეთესო პირობებია აპრილ-მაისში. ჩანს საქართველოდანაც. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 527. Star Tales - Lupus
არამსუსხავნი

არამსუსხავნი (ლათ. Acnidaria) — უხერხემლო ცხოველების ქვეტიპი ნაწლავღრუიანების ტიპისა, წარმოდგენილია ერთადერთი კლასით — სავარცხლურებით. არამსუსხავნთ მსუსხავი უჯრედები არა აქვთ. საკვებს ზოგი საცეცების წებოვანი უჯრედების საშუალებით იჭერს, ზოგი — პირის ირგვლივ განვითარებული ორი ლაპოტით, ზოგი კი პირდაპირ ყლაპავს მსხვერპლს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 538.
გვადალუპე (უილა)

გვადალუპე (ესპ. Guadalupe) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, უილის დეპარტამენტში. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 18.149 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 254 კმ²-ია. უილის დეპარტამენტი statoids.com-ის მონაცემები კოლუმბიის სტატისტიკის ეროვნული დეპარტამენტის 2005 წლის მონაცემები დაარქივებული 2008-06-11 საიტზე Wayback Machine.
ობო (უილა)

ობო (უილა) (ესპ. Hobo) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, უილის დეპარტამენტში. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6.521 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 217 კმ²-ია. უილის დეპარტამენტი statoids.com-ის მონაცემები კოლუმბიის სტატისტიკის ეროვნული დეპარტამენტის 2005 წლის მონაცემები დაარქივებული 2008-06-11 საიტზე Wayback Machine.
იკირა

იკირა (ესპ. Iquira) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, უილის დეპარტამენტში. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10.627 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 532 კმ²-ია. უილის დეპარტამენტი statoids.com-ის მონაცემები კოლუმბიის სტატისტიკის ეროვნული დეპარტამენტის 2005 წლის მონაცემები დაარქივებული 2008-06-11 საიტზე Wayback Machine.
ისნოსი

ისნოსი (ესპ. Isnos) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, უილის დეპარტამენტში. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 23.756 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 697 კმ²-ია. უილის დეპარტამენტი statoids.com-ის მონაცემები კოლუმბიის სტატისტიკის ეროვნული დეპარტამენტის 2005 წლის მონაცემები დაარქივებული 2008-06-11 საიტზე Wayback Machine.
ლა-არხენტინა (უილა)

ლა-არხენტინა (ესპ. La Argentina) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, უილის დეპარტამენტში. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 11.674 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 626 კმ²-ია. უილის დეპარტამენტი statoids.com-ის მონაცემები კოლუმბიის სტატისტიკის ეროვნული დეპარტამენტის 2005 წლის მონაცემები დაარქივებული 2008-06-11 საიტზე Wayback Machine.
ლა-პლატა (უილა)

ლა-პლატა (ესპ. La Plata) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, უილის დეპარტამენტში. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 57.381 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 1.271 კმ²-ია. უილის დეპარტამენტი statoids.com-ის მონაცემები კოლუმბიის სტატისტიკის ეროვნული დეპარტამენტის 2005 წლის მონაცემები დაარქივებული 2008-06-11 საიტზე Wayback Machine.
ნატაგა

ნატაგა (ესპ. Nataga) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, უილის დეპარტამენტში. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5.807 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 133 კმ²-ია. უილის დეპარტამენტი statoids.com-ის მონაცემები კოლუმბიის სტატისტიკის ეროვნული დეპარტამენტის 2005 წლის მონაცემები დაარქივებული 2008-06-11 საიტზე Wayback Machine.
არამ-ხუტუ

არამ-ხუტუ — ამირანის ორეული ამირანიანის მეგრული ვერსიით. ზოგიერთი მეცნიერის (ივ. ჯავახიშვილი) აზრით, „ამირანი“ „არამიდან“ მომდინარეობს. არამ-ხუტუს ხური-ურარტულ ონომასტიკასთან უნდა ჰქონდეს კავშირი (გ. ჟორდანია). მამაკაცის მეგრულ საკუთარ სახელს ხუტუ (ხუტა)-ხუთას-ს მოეპოვება შესატყვისი ხური-ურარტულ ტექსტებში) (ნუზის არქივი) და დასაშვებად არის მიჩნეული, რომ სახელი „ხუტუ“ ურარტელთა დედამიწის ღვთაება - ხუტუინისაგან წარმოდგება. რაც შეეხება „არამს“, იგი უკავშირდება ურარტელთა პირველი მეფის - არამეს სახელს. დასაშვებია იცის, რომ ურარტელმა ხალხმა თავისი გმირი მეფის სახელს დაუმატა „ხუტუ“ და ამით ღვთაებრივ სამყაროს დაუკავშირა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 538. კიკნაძე ზ., ქართული მითოლოგია, თბილისი: ბაკმი, 2007. — გვ. 27-28, ISBN 978-99940-27-10-1. ჟორდანია გ., მეხურელთა და არამ ხუტუს ვინაობის შესახებ, თბ., 1956; ჯავახიშვილი ივ., ქართველი ერის ისტორია, წგნ. 1, თბ., 1951; ჩიქოვანი მ., მიჯაჭვული ამირანი, თბ., 1947;
ოპორაპა

ოპორაპა (ესპ. Oporapa) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, უილის დეპარტამენტში. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10139 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 188 კმ²-ია. უილის დეპარტამენტი statoids.com-ის მონაცემები კოლუმბიის სტატისტიკის ეროვნული დეპარტამენტის 2005 წლის მონაცემები დაარქივებული 2008-06-11 საიტზე Wayback Machine.
პაიკოლი

პაიკოლი (ესპ. Paicol) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, უილის დეპარტამენტში. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 5.186 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 298 კმ²-ია. უილის დეპარტამენტი statoids.com-ის მონაცემები კოლუმბიის სტატისტიკის ეროვნული დეპარტამენტის 2005 წლის მონაცემები დაარქივებული 2008-06-11 საიტზე Wayback Machine.
პალერმო (უილა)

პალერმო (ესპ. Palermo) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, უილის დეპარტამენტში. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 27.217 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 695 კმ²-ია. უილის დეპარტამენტი statoids.com-ის მონაცემები კოლუმბიის სტატისტიკის ეროვნული დეპარტამენტის 2005 წლის მონაცემები დაარქივებული 2008-06-11 საიტზე Wayback Machine.
პალესტინა (უილა)

პალესტინა (ესპ. Palestina) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, უილის დეპარტამენტში. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10.268 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 220 კმ²-ია. უილის დეპარტამენტი
პიტალი

პიტალი (ესპ. Pital) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, უილის დეპარტამენტში. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 14.670 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 203 კმ²-ია. უილის დეპარტამენტი
პიტალიტო

პიტალიტო (ესპ. Pitalito) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, უილის დეპარტამენტში. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 118 677 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 591 კმ²-ია. უილის დეპარტამენტი
რივერა (უილა)

რივერა (ესპ. Rivera) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, უილის დეპარტამენტში. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 14.082 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 435 კმ²-ია. უილის დეპარტამენტი
სალადობლანკო

სალადობლანკო (ესპ. Saladoblanco) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, უილის დეპარტამენტში. 2005 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10.262 ადამიანს შეადგენდა. ფართობი 290 კმ²-ია. უილის დეპარტამენტი
აჰმედ თოგუდანი

აჰმედ თოგუდანი (მონღ. Ахмед Тэкүдэр; დ. დაახლ. 1247 — გ. 10 აგვისტო, 1284) — ჰულაგუიანთა სახელმწიფოს მესამე ილხანი (1282-1284 წწ.). ჰულაგუს მეშვიდე შვილი, აბაღა-ხანის ძმა. ახალგაზრდობაში მონათლეს და უწოდეს ნიკოლოზი, ტახტზე ასვლის შემდეგ, ილხანებს შორის პირველმა მიიღო ისლამი. გავრცელებული ინფორმაციით, აჰმედ თოგუდანმა ეკლესიები და წარმართული ტაძრები მეჩეთებად გადააკეთა, ხოლო სირიელი ისტორიკოსისა და ენციკლოპედისტის, ბარჰებრაიას ცნობით, იყო ტოლერანტი მმართველი ყველა სარწმუნოების და განსაკუთრებით ქრისტიანობის მიმართ. მან ილხანთა საყაენო სასულთნოდ გარდაქმნა. ამის გამო 1284 წელს აჰმედს აუჯანყდა საკუთარი ძმისშვილი, არღუნი, რომელმაც ის ტახტიდან ჩამოაგდო და სიკვდილით დასაჯა. AḤMAD TAKŪDĀR - Encyclopædia Iranica
პალერმო (მრავალმნიშვნელოვანი)

პალერმო შეიძება აღნიშნავდეს: პალერმო — სიცილიის ქალაქი პალერმოს პროვინცია — პროვინცია იტალიაში პალერმო (საფეხბურთო კლუბი) — ქ. პალერმოს საფეხბურთო კლუბი პალერმო (უილა) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში
პალესტინა (მრავალმნიშვნელოვანი)

პალესტინა შეიძლება აღნიშნავდეს: პალესტინა — რეგიონი ახლო აღმოსავლეთში პალესტინის სახელმწიფო — ნახევრადაღიარებული სახელმწიფო ახლო აღმოსავლეთში პალესტინა (უილა) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, უილის დეპარტამენტში პალესტინა (კალდასი) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კოლუმბიაში, კალდასის დეპარტამენტში პალესტინის კანტონი — კანტონი ეკვადორში
არანი

არანი, არ-რანი (ქართული წყაროებით — რანი, არანი; აზერ. Arran, სპარს. اران, სომხ. Ռան რანი, არამ. ܐܪܶܢ, ძვ. ბერძნ. Αρηανηα) — კავკასიის ალბანეთის ტერიტორიის აღმნიშვნელი არაბიზებული სახელწოდება. IX-X საუკუნეების და მომდევნო საუკუნეების წყაროების მიხედვით არანი მოიცავდა მდ. მტკვრისა და მდ. არაქსის შუამდინარეთის ველის რაიონს (ახლანდელი მილის ველი), ქალაქებით: ბარდა, განჯა, ბეილაგანი (ფაიტაკარანი). „არანიდან“ წარმოდგება ადგილობრივი მმართველთა დინასტიური ტიტული „არანშაჰი“. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 539.
ძონგხაგი

ძონგხაგი (ძონგკხა: རྫོང་ཁག་) — ბჰუტანის ადმინისტრაციული და იურიდიული ერთეულები. ბჰუტანში არის 20 ძონგხაგი რომლებიც თავის მხრივ იყოფა 205 გევოგად. ზოგიერთ დიდ ძონგხაგს აქვს რამდენიმე დუნგხაგი (ქვე-ოლქი) რომლებიც შემდეგ იყოფიან გევოგებად. ბჰუტანის პარლამენტმა 2002 და 2007 წლებში მიიღო კანონმდებლობები, რომელიც განსაზღვრავს ადგილობრივი მმართველობების სტატუსს სტრუქტურას და მოვალეობებს. უახლესი კანონი ძონგხაგის მმართველობის შესახებ არის - 2009 წლის ადგილობრივი მთავრობის აქტი. ბჰუტანის ადმინისტრაციული დაყოფა ↑ Local Government Act of Bhutan 2007 (PDF). ბჰუტანის მთავრობა (2007-07-31). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-07-16. ციტირების თარიღი: 2011-01-20. ↑ Local Government Act of Bhutan 2009 (PDF). ბჰუტანის მთავრობა (2009-09-11). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-07-06. ციტირების თარიღი: 2011-01-20.
არღუნ-ხანი

არღუნ-ხანი (მონღ. Аргун; დ. 1258, ბაილაკანი — გ. 10 მარტი, 1291, ბაგჩე, არანი) — ჰულაგუიანთა სახელმწიფოს მეოთხე ილხანი (1284-1291 წწ.). ჰულაგუს შვილიშვილი, აბაღა-ხანის უფროსი შვილი. აბაღა-ხანის გარდაცვალების შემდეგ ტახტზე ავიდა მისი უმცროსი გამაჰმადიანებული ძმა — აჰმედ თოგუდანი, მაგრამ ორიოდე წლის შემდეგ არღუნ-ხანმა მონღოლი წარჩინებულების მხარდაჭერით დაამარცხა და სიკვდილით დასაჯა საკუთარი ბიძა. დაიწყო რეპრესიები. არღუნმა მამამისის მთავარი ვეზირი შამს ად-დინ ჯუვეინი მოაკვლევინა 1284 წლის 16 ოქტომბერს. მის მაგივრად დანიშნა ემირი ბუღა ჯალაირი, რომლის ხელშიც კონცეტრირებული აღმოჩნდა მთელი ხელისუფლება. იგი გახდა ვეზირი, ხოლო თანამდებობების უმეტესობა მიიღეს მისმა ბიძაშვილებმა და მომხრეებმა. ამავე დროს ბუღას ჰყავდა ბევრი მტერი, რომლებმაც შეარყიეს მისი ავტორიტეტი. ხელისუფლების შენარჩუნების მიზნით დაიწყო არღუნის საწინააღმდეგო პროპაგანდა, მაგრამ უღალატეს თავისმა მომხრეებმა და სიკვდილით დასაჯეს 1289 წელს. ამის შემდეგ არღუნი აღარ ენდობოდა მუსლიმ დიდგვაროვნებს და გადაწყვიტა ისინი ჩაენაცვლებინა ებრაელებითა და ქრისტიანებით. ბუღას სიკვდილით დასჯის შემდეგ ვაზირად დანიშნა ებრაელი ვაჭარი სა’დ ად-დავლა, რომელიც შეეეცადა სამართლებრივი ურთიერთობების მოწესრიგებას საყაენოში. არღუნის მმართველობისას ჰულაგუიანები იბრძოდნენ ეგვიპტის მამლუქთა სასულთნოს წინააღმდეგ სირიის ხელში ჩასაგდებად. 1291 წლის 10 მარტს არღუნ-ხანი გარდაიცვალა დამბლის დაცემის შედეგად. დემეტრე II თავდადებული ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: არღუნ-ხანი პ. ჯექსონი. Arḡūn khan.. ენციკლოპედია ირანიკა. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-03-17. ციტირების თარიღი: 2010-08-17. Mehmet Eti.. Arghun en. Anatolian Coins. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-03-17. ციტირების თარიღი: 13-04-2010.
ოჰრიდის შეთანხმება

ოჰრიდის შეთანხმება — დოკუმენტი, რომელსაც ხელი მოაწერეს მაკედონიის მთავრობამ და ალბანურმა პოლიტიკურმა ძალებმა 2001 წლის 13 აგვისტოს საერთაშორისო საზოგადოების ზეგავლენით. ხელშეკრულების თანახმად შეწყდა 2001 წლის კონფლიქტი. მოლაპარაკებაში მონაწილეობდნენ: მაკედონიის მხრიდან — მაკედონიის შიდა რევოლუციური ორგანიზაცია — დემოკრატიული პარტია მაკედონიის ეროვნული ერთიანობისათვის, მაკედონიის სოციალ-დემოკრატიული კავშირი. ალბანელების მხრიდან — ალბანელების დემოკრატიული პარტია და დემოკრატიული აყვავების პარტია. ამბოხებულების მხრიდან — ეროვნულ-გამათავისუფლებელი არმია ოფიციალურ მოლაპარაკებებში არ მონაწილეობდა. ხელშეკრულებას ხელი მოაწერეს: ბორის ტრაიკოვსკი — მაკედონიის პრეზიდენტი. ლიუბკო გეორგიევსკი — მაკედონიის პრემიერ-მინისტრი. ბრანკო ცრვენკოვსკი — მაკედონიის პრეზიდენტი, იმჟამად მაკედონიის სოციალ-დემოკრატიული კავშირის ლიდერი. არბენ ჯაფერი — ალბანელების დემოკრატიული პარტიის ლიდერი. იმერ იმერი — დემოკრატიული აყვავების პარტიის ლიდერი ფრანსუა ლეოტარდი — ევროპის კავშირის მედიატორი. ჯეიმზ პედრეუ — აშშ-ის წარმომადგენელი, მედიატორი. დაუშვებელია ძალადობა პოლიტიკური მიზნებისთვის; დაცულია სახელმწიფოს ტერიტორიული მთლიანობა და სუვერენიტეტი; სახელმწიფოს დემოკრატიული კურსი; ადამიანის უფლებების საერთაშორისო სტანდარტი; განვითარება ადგილობრივი თვითმმართველობის. შეთანხმების სრული ტექსტი
28 აგვისტო

28 აგვისტო — გრიგორიანული კალენდრის 240-ე დღე (ნაკიან წლებში – 241-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 125 დღე. 475 : რომაელი გენერალი ორესტის ძალები დასავლეთ რომის იმპერატორი იულიუს ნეპოს დედაქალაქი რავენადან აძევებს და მის ადგილას საკუთარ ვაჟს რომულუს ავგუსტუსს ნიშნავს. 888 : ეს იყო ბოლო დღე 2000 წლის 2 თებერვლამდე, როცა ყველა ციფრი თარიღში ლუწი იყო. 1521 : ოსმალებმა ბელგრადი აიღეს. 1565 : სენტ-აუგუსტინი, ფლორიდა, დაარსდა - უძველესი დღემდეგ მოღწეული ევროპული დასახლება აშშ-ში. 1619 : ფერდინანდ II საღვთო რომის იმპერიის იმპერატორიად აირჩიეს. 1845 : ჟურნალი Scientific American-ის პირველი გამოცემა გამოვიდა. 1849 : ერთთვიანი ალყის შემდეგ ვენეცია, რომელმაც დამოუკიდებლობა გამოაცხადა, ავსტრიას ნებდება. 1879 : კეჩვაიო, ზულუს ბოლო მეფე, შეიპყრეს ბრიტანელებმა. 1898 : კალებ ბრადჰამი საკუთარ გაზიან წყალს „პეპსი-კოლას“ არქმევს. 1907 : UPS დააფუძნა ჯეიმზ კეისიმ სიეტლში, ვაშინგტონი. 1916 : გერმანიამ რუმინეთს ომი გამოუცხადა. 1916 : იტალიამ გერმანიას გამოუცხადა ომი. 1923 : მყინვარწვერი დალაშქრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სტუდენტთა და მასწავლებელთა 18-კაციანმა ჯგუფმა გიორგი ნიკოლაძის ხელმძღვანელობით. ამით სათავე დაედო ქართული ალპინიზმის ისტორიას. 1937 : ტოიოტა მოტორსი დამოუკიდებელი კომპანია გახდა. 1944 : მარსელი და ტულონი განთავისუფლდა ნაცისტებისგან. 1963 : 200.000-იან სამოქალაქო უფლებათა მსვლელობისას ლინკოლნის მემორიალთან ვაშინგტონში, მარტილ ლუთერ კინგი გამოდის მისი განთქმული სიტყვით „მე მაქვს ერთი ოცნება“ (I have a dream). 1964 : ფილადელფიაში რასობრივი არეულობები იწყება. 1981 : ეროვნული სნეულებათა კონტროლის ცენტრის განცხადებით ჰომოსექსუალ მამაკაცებს პნეუმოცისტიტისა და კაპოსის სარკომას მაღალი რისკი აღმოაჩნდათ. ეს სიმპტომები მოგვიანებით იმუნური დაღვევა აღმოჩნდა, რომელსაც მოგვიანებით შიდსი დაერქვა. 1988 : აეროშოუზე რამშტაინში, დასავლეთი გერმანია, სამი ავიამოიერიშე ერთმანეთს ეჯახება, შედეგად 28 ადამიანი დაიღუპა. 1990 : ერაყი ქუვეითს საკუთარ პროვინციად აცხადებს. 1994 : პირველი გეი-პრაიდის პარადი ჩატარდა ტოკიოში. 1996 : უელსის პრინცი ჩარლზი და უელსის პრინცესა დაიანა განქორწინდნენ. 2005 : ახალი ორლეანის მოსახლეობის იძულებითი ევაკუაცია ურაგანი კატრინას მოახლოების გამო. 2007 : აბდულა გიული თურქეთის რესპუბლიკის პრეზიდენტი გახდა. 2013 : აშშ-ის ოფიცერ ნიდალ მალიკ ჰასანს მიესაჯა სიკვდილი ფორტ-ჰუდში 13 ადამიანის მოკვლისთვის. საუდის არაბეთში შემოღებული იქნა კანონი ოჯახური ძალადობის შესახებ. 2020 : იაპონიის პრემიერ-მინისტრი სინძო აბე ჯანმრთელობის მდგომარეობის გაუარესების გამო თანამდებობიდან გადადგა. 1749 : იოჰან ვოლფგანგ გოეთე — გერმანელი მწერალი და მოაზროვნე 1481 : აფონსუ V — პორტუგალიის მეფე. 2020 : ჩედუიკ ბოუზმენი — ამერიკელი მსახიობი. მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს: მარიამობას, ღვთისმშობლის მიძინებას სხვა თვეები:
ანგუნი

ანგუნი (სრული სახელი ანგუნ ჩიპტა სასმი; ინგლ. Anggun Cipta Sasmi; დ. 29 აპრილი, 1974) — ეროვნებით ინდონეზიელი მომღერალი, რომელიც ამჟამად საფრანგეთის მოქალაქეა. მშობლიური ინდონეზიურის გარდა მღერის ფრანგულ და ინგლისურ ენებზე. ევროვიზიის 2012 წლის კონკურსზე ბაქოში წარმოადგენდა საფრანგეთს. ფინალში დაიკავა 22-ე ადგილი. Dunia Aku Punya (1986) Anak Putih Abu Abu (1991) Nocturno (1992) Anggun C. Sasmi... Lah!!! (1993) Snow on the Sahara (1997) Chrysalis (2000) Luminescence (2005) Elevation (2008) Echoes (2011) ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ანგუნი ოფიციალური საიტი ანგგუნ კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში
ქეღათუ-ყაენი

ქეღათუ-ყაენი (მონღ. Гайхату; დ. ? — გ. 24 მარტი, 1295) — ჰულაგუიანთა სახელმწიფოს მეხუთე ილხანი (1291-1295 წწ.). ჰულაგუს შვილიშვილი, აბაღა-ხანისა და ნუკდან-ხათუნის შვილი. არღუნ-ხანის სიკვდილის შემდეგ ილხანის ტახტზე მონღოლური არისტოკრატია ქეღათუს კანდიდატურას განიხილავდა ყაზანთან და ბაიდუსთან ერთად, რომლებიც სარგებლობდნენ უმრავლესობის მხარდაჭერით. საბოლოო არჩევანი შეჩერდა ქეღათუზე, რომელიც ილხანად გამოაცხადეს ქალაქ ხლათში 1291 წლის 23 ივლისს. 1295 წელს ქეღათუ მისმა ბიძაშვილმა ბაიდუმ ტახტიდან ჩამოაგდო და 24 მარტს სიკვდილით დასაჯა. ჯექსონი პ.. Gayḵātū khan. ენციკლოპედია ირანიკა. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-04-14. ციტირების თარიღი: 2010-05-23. Mehmet Eti.. Gaykhatu en. Anatolian Coins. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-04-14. ციტირების თარიღი: 2010-05-23.
რუა-აუგუსტას თაღი

რუა-აუგუსტას თაღი — ტრიუმფალური თაღის მსგავსი ქვის ისტორიული ნაგებობა და ლისაბონის სავაჭრო მოედნის ღირსშესანიშნაობა, რომელიც 1755 წლის ლისაბონის მიწისძვრის შემდეგ ქალაქის აღდგენის საზეიმოდ აშენდა. მას ექვსი სვეტი აქვს (დაახლოებით 11 მ სიმაღლის), რომელთაგან თითოეული, სხვადასხვა ისტორიული პირის ქანდაკებებით არის დამშვენებული. თაღის გვრგვინიდან მის კარნიზამდე არსებული დიდი სიმაღლე, ნაგებობას მასიურობას ჰძენს. თაღის შუაგულში არსებულ თავისუფალ ადგილს პორტუგალიის გერბი ავსებს. ნაგებობის თავზე არსებული, ფრანგი მოქანდაკის სელესტენ ანატოლ კალმელის მიერ შექმნილი ალეგორიული ჯგუფი კი წარმოადგენს საზეიმოდ დაჯილდოებულ ქველობასა და სულიერებას. თავდაპირველად სამრეკლოდ დაპროექტებული ნაგებობა, საბოლოო ჯამში დეტალურად გათვლილ თაღში გარდაიქმნა და ეს ყველაფერი ერთ საუკუნეზე მეტი დროის შეყოვნებით. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: რუა-აუგუსტას თაღი ↑ De Macedo, Joaquim (2010). A Guide to Lisbon and Its Environs Including Cintra and Mafra with a Large Plan of Lisbon. Read Books, გვ. passim. ISBN 1-4455-5194-2.