laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
აპარატი და ხელი

აპარატი და ხელი — ესპანელი სიურეალისტი მხატვრის, სალვადორ დალის ნახატი. შესრულებული ზეთის საღებავებით მუყაოზე 1927 წელს. ამჟამად ინახება სალვადორ დალის მუზეუმში, ფლორიდაში. ნამუშევარი მუზეუმს მისტერ და მისის მორსებმა პირადი კოლექციიდან გადასცეს. ეს სიურეალისტური ნამუშევარი რამდენიმე გეომეტრიულ მარტივ ფიგურას და მათ თავზე გაშლილ წითელ, დეტალებით დატვირთულ ხელს წარმოადგენს. სურათზე გამოსახულია ერთმანეთზე მოთავსებული პირამიდა და სამკუთხედი. გარემოცული მოჩვენების მსგავსი საგნებით, რომლებშიც შესაძლებელია ლურჯი სიზმრის ბურუსში გამოსახული ქალის შიშველი ფიგურების და სხეულების გარჩევა. დალიმ ნახატს ეს დეტალი მას შემდეგ დაუმატა, რაც ცხრათვიანი სამხედრო სავალდებულო სამსახურიდან დაბრუნდა. ჯარში ყოფნისას მან მრავალი ახალი სიმბოლო და საგანი დაამატა საკუთარ სიურეალისტურ ნამუშევრებს. ნახატის სახელში მოხსენებული „აპარატი“ ფიგურების ერთობლიობაა, რომელიც ადამიანის სხეულს წააგავს. ფიგურას აქვს ადამიანის მსგავსი მკლავები, ფეხები, თვალი, და თავი. სამკუთხედისა და პირამიდის ერთბლიობა დალის ამ პერიოდში შესრულებულ მრავალ ნამუშევარში გვხვდება, რაც გარკვეულწილად მის ძილის პრობლემებთან იყო დაკავშირებული. ფიგურის თავზე გამოსახული ხელი დაკავშირებულია მასტურბაციასთან. ამ თემაზე სალვადორ დალი იმ პერიოდში მრავალ ნამუშევარს ქმნიდა. იმხნად დალი ინსპირირებული იყო ფროიდის შემოქმედებით, რომელიც იმ პერიოდში საკმაოდ პოპულარული იყო. ქალის ფიგურები, რომლებითაც გარშემორტყმულია ფიგურა, ასახავენ აპარატის ფიქრებს. ნამუშევარი ასახავს არტისტის პირად ეროტიულ ილუზიებსა და გრძნობებს, რაც ასევე დალის იმ პერიოდის შემოქმედების გამოკვეთილი თემაა. გეომეტრიული ფიგურის, აპარატის მარცხენა ფონზე გამოსახულია ვირის ფიგურა, რომელიც უკანა ფეხებზე დგას. ვირს თავს ესხმიან და მის მუცელზე პირდაპირი იერიშით შთანთქავენ ბუზები. მარჯვენა ფონზე გამოსახულია ქალის ფიგურა კლასიკურ პოზაში და გეომეტრიულ თანწყობაშია მთავარ ფიგურასთან. სიურრეალიზმი თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი ↑ https://www.salvador-dali.org/en/artwork/catalogue-raisonne-paintings/obra/195/apparatus-and-hand ↑ 2.0 2.1 Apparatus and Hand, 1927 by Salvador Dali - ციტატა: „The Surrealists founded their work on the ideas of Sigmund Freud, the father of psychoanalysis. For Dali, Freud's influence began prior to joining the group in 1929. As students in Madrid, Dali and his friends read Freud's 'The Interpretation of Dreams'. He says he was "seized with a real vice of self-interpretation, not only of my dreams but of everything that happened to me, however accidental it might seem...“. DaliPaintings.com. წაკითხვის თარიღი: 27 მაისი, 2019. ↑ Moorhouse, Paul. Dalí, PRC Publishing, 1990 ↑ Greeley, Robin. Surrealism and the Spanish Civil War, , Yale University Press, 2006
კარლეს ალენია

კარლეს ალენია კასტილიო ესპ. Carles Aleñá Castillo; დ. 5 იანვარი, 1998, მატარო, ესპანეთი) — ესპანელი ფეხბურთელი, საფეხბურთო კლუბ „ხეტაფეს“ ნახევარმცველი (იჯარით ბარსელონიდან). განახლდა: 7 დეკემბერი, 2019 ↑ სეგუნდა დივიზიონი B-ს პლეი-ოფის მატჩები ბარსელონა:(4) ესპანეთის ლა ლიგა: 2018–19 ესპანეთის თასი: 2016–17, 2017–18 ესპანეთის სუპერთასი: 2018 კარლეს ალენია — „ბარსელონას“ ოფიციალური საიტი კარლეს ალენია დაარქივებული 2020-03-03 საიტზე Wayback Machine. — უეფა-ს ჩანაწერი კარლეს ალენია — BDFutbol კარლეს ალენია — FootballDatabase.eu კარლეს ალენია — Soccerway კარლეს ალენია — Transfermarkt კარლეს ალენია — WorldFootball.net ↑ Carles Aleñá · Carles Aleñá has been an FC Barcelona player since the age of eight. His natural ability has seen him rise quickly through the youth teams to reach Barça B. When he was a still officially an U19A player, he was already a fixture in the B squad. On 30 November 2016 he made his debut for Luis Enrique's first team in the Copa del Rey tie away at Hércules which ended 1-1. The midfielder from Matatró scored Barça's only goal of the game with an excellent effort from outside the box. On 6 September 2017, Aleñá signed a contract extension with FC Barcelona for the next three seasons with an option for two more should he reach the first team. For the 2018/19 season, Aleñá was confirmed as part of the FC Barcelona first team squad. წყარო: FC Barcelona Official website. წაკითხვის თარიღი: 8 დეკემბერი, 2019. ↑ კარლეს ალენია — Soccerway
ვეფსები

ვეფსები (ვეფს. vepsläižed ვეფსა, ბეფსა, ლუდინკაუ; ჩუდ — ოფიციალური სახელწოდება 1917 წლამდე) — კარელებთან ახლო მდგომი ფინურ-უნგრული მოდგმის ხალხი. ცხოვრობენ მცირე ჯგუფებად ლენინგრადისა და ვოლოგდის ოლქების რაიონებში რუს მოსახლეობას შორის და კარელიის რესპუბლიკაში. რაოდენობა დაახლოებით 9 ათასი კაცია (1970). ენა — ვეფსური, ლაპარაკობენ რუსულადაც. ვეფსები ძველი ფინური ტომების ვესების შთამომავლები არიან. მოსახლეობის უმრავლესობა სოფლის მეურნეობაშია დასაქმებული. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 386. ↑ Пименов В. В. «Вепсы: очерк этн. истории и генезиса культуры». М.; Л., 1965.
ალექსი ვეფხვაძე

ალექსი ივანეს ძე ვეფხვაძე (დ. 1 ივნისი, 1921, თბილისი — გ. 17 დეკემბერი, 1982, იქვე) — ქართველი საბჭოთა ფერმწერი, საქართველოს სსრ დამსახურებული მხატვარი (1965). ივანე ვეფხვაძის შვილი, ჯოვანი ვეფხვაძის მამა. 1945 წელს დაამთავრა თბილისის სამხატვრო აკადემია (ხელმძღვანელი უ. ჯაფარიძე), ხოლო 1948 წელს ი. რეპინის სახელობის ლენინგრადის სამხატვრო ინსტიტუტი. ვეფხვაძის ფერწერა მონოქრომულია. ნამუშევრები: „ბაგრატიონის დაჭრა ბოროდინოს ბრძოლაში“ (1948); „ი. ბ. სტალინის გადასახლება ბათუმიდან 1903 წელს“ (1949; სსრკ სახელმწიფო პრემია 1951); „კ. მარქსი და ნ. ნიკოლაძე“ (1957); ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 386. ალექსი ვეფხვაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ორმო (სერიალი)

ორმო  (თურქ. çukur) — Ay Yapım-ის წარმოებული თურქული სერიალი. პირველი სერია ეთერში გავიდა 2017 წლის 23 ოქტომბერს, ტელეკომპანია Show TV-ზე. მთავარ როლში არიან ცნობილი თურქი მსახიობები არას ბულუთ იინემლი და დილან ჩიჩეკ დენიზი.  სერიალი მოგვითხრობს სტამბოლის ერთ-ერთი სახიფათო რაიონის "ორმოს" შესახებ, რომელსაც მართავს კუჩევალების ოჯახი. როდესაც ორმოში მდგომარეობა დაიძაბა და კუჩევალებმა იგრძნეს რაიონის დაკარგვის საფრთხე, მიმართეს თავიანთ უმცროს ვაჟს, იამაჩს, რომელიც სახლიდან დიდი ხნის წინ წავიდა. იამაჩი ცდილობს ორმოს გადარჩენას, თუმცა რაიონისგან თავის დაღწევა არც თუ ისე ადვილია. ორმო — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა
სერხი სამპერი

სერხი სამპერ მონტანია ესპ. Sergi Samper Montaña; დ. 20 იანვარი, 1995, ბარსელონა, ესპანეთი) — ესპანელი ფეხბურთელი, იაპონიის საფეხბურთო კლუბ „ვისელ კობეს“ წევრი, პოზიციით საყრდენი ნახევარმცველი. სამპერი „ბარსელონის“ აღზრდილია. 2016 წლიდან 2018 წლამდე იჯარის წესით ასპარეზობდა „გრანადასა“ და „ლას-პალმასში“. ბარსელონა ლა ლიგა: 2015/16 ესპანეთის თასი: 2014/15, 2015/16 ესპანეთის სუპერთსი: 2016, 2018 უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა: 2014/15 ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი: 2015 FC Barcelona official profile სერხი სამპერი – უეფას ჩანაწერი (ინგლისური) ↑ Agreement with Granada for loan of Sergi Samper. FC Barcelona (26 August 2016). ციტირების თარიღი: 26 August 2016. ↑ Las Palmas y Barcelona acuerdan la cesión del centrocampista Samper es. UD Las Palmas (24 August 2017). ციტირების თარიღი: 24 August 2017.
მენლი I გირეი

მენლი I გირეი (ყირიმ. I Meñli Geray, منكلى كراى‎; დ. 1445, ყირიმის სახანო — გ. 4 აპრილი, 1515, ბახჩისარაი, ყირიმის სახანო) — ყირიმის ხანი სამჯერ: 1467, 1469–1475 და 1478–1515 წლებში, ყირიმის სახანოს დამაარსებლის, ჰაჯი I გირეის მეექვსე ვაჟი. მენლი გირეის ყირიმის ტახტისათვის თავის ძმებთან გაუთავებელი ბრძოლების შემდგომ, დასუსტებული და ოსმალების მიერ დამორჩილებული სახანოს მართვა ხვდა წილად, თუმცა მან ამ საქმეს თავი წარმატებით გაართვა. მენლი გირემ ყირიმის სახანო ჩინგიზ-ყაენის შთამომავალთა მიერ შექმნილ სახელმწიფოებში მოწინავედ აქცია. მასზე დიდხანს ყირიმი არავის უმართავს. 1480 წელს მენლიმ კავშირი შეკრა მოსკოვის დიდ მთავარ, ივანე III-სთან. მათი ალიანსი პოლონეთ-ლიტვის, დიდი ურდოსა და ასტრახანის სახანოს წინააღმდეგ იყო შექმნილი. ამ ფაქტმა ხელი შეუწყო დიდი ურდოს შემადგენლობიდან რუსული სახემლწიფოების გამოსვლას. ყირიმის გაძლიერებას ხელი შეუწყო გენუელებთან დამყარებულმა სავაჭრო ურთიერთობამ და ოსმალების მფარველობამ. 1502 წელს ყირიმელმა თათრებმა დაამარცხეს ოქროს ურდოს უკანასკნელი ხანი და დაიპყრეს ურდოს დედაქალაქი – სარაი. მენლი გირეიმ თავის თავს ხაგანი, ანუ უმაღლესი ხანი და ჩინგიზ-ყაენის რეალური მემკვიდრე უწოდა. 1504 წელს დააფუძნა ოჩაკოვის ციხე-ქალაქი. 1512 წელს საკუთარ სიძესა და მომავალ სულთანს, სელიმს დაახმარა ჯარი ოსმალეთის ტახტისათვის გაჩაღებულ ომში. მენლი გარდაიცვალა 1515 წელს, ქალაქ სალაჩიკში, დაკრძალეს იქვე. მის შემდეგ ყირიმის ხანი გახდა მისი უფროსი ვაჟი, მეჰმედი. ყირიმის სახანო გირეის დინასტია ყირიმის ხანების სია Гайворонский Алексей. Созвездие Гераев. — Симферополь, 2003 г. Олекса Гайворонский «Повелители двух материков», том 1, Киев-Бахчисарай, 2007 г. ISBN 978-966-96917-1-2 ↑ Anthony Stokvis, Manuel d'histoire, de généalogie et de chronologie de tous les États du globe, depuis les temps les plus reculés jusqu'à nos jours ↑ The Crimea: Its Ancient and Modern History: the Khans, the Sultans, and the czars by Thomas Milner.
ზურგი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ზურგი შეიძლება აღნიშნავდეს: ზურგი — სხეულის უკანა ნაწილი კისრიდან წელამდე ზურგი — საწყაო და წონის ერთეული ზურგი — მეომარი ქვეყანა (ფართო გაგებით)
კონსილიუმი

კონსილიუმი (ლათინური „consilium“) — საბჭო, რჩევა. გამოიყენება სხვადასვხა მნიშვნელობით. მაგ: ექიმების მოთათბირება მძიმე ან არაცხადი დაავადების გამოსარკვევად და მკურნალობის ხერხების დასადგენად. სხდომა, შეკრება, თათბირი. მნიშვნელობით ახლოს დგას სიტყვა სიმპოზიუმთან. უცხო სიტყვათა ლექსიკონი სიმპოზიუმი. უცხო სიტყვათა ლექსიკონი
იქინჯი-მუღანლი

იქინჯი-მუღანლი (აზერ. İkinci Muğanlı) — სოფელი აზერბაიჯანში, ქალბაჯარ-ლაჩინის რეგიონში, ზანგილანის რაიონში. 1993-2020 წლებში დე-ფაქტოდ კონტროლირდებოდა სეპარატისტული მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკის მიერ. იქინჯი-მუღანლი GEOnet სახელების სერვერზე ↑ Zangilan district – Administrative district in the Republic of Azerbaijan.
ზურგი (ერთეული)

ზურგი — საწყაო და წონის ერთეული. მოხსენებულია XV-XVI საუკუნეების ქართულ ისტორიულ წყაროებში. იხმარებოდა თივის, ფეტვის, კანაფის, სელისა და ღვინის საზომად. იყენებდნენ XVII და XIX საუკუნეებშიც. ზურგი გულისხმობდა ისეთი სიმძიმის ტვირთს (დაახლოებით 32 კგ), რომლის მოკიდება შეეძლო ერთ ადამიანს. ჯაფარიძე გ., ნარკვევი ქართული მეტროლოგიის ისტორიიდან (IX-XIX სს.), თბ., 1973; ჯაფარიძე გ., ქსე, ტ. 4, გვ. 544, თბ., 1979
ადამიანის ჩონჩხი

მოზრდილი ადამიანის ჩონჩხი შედგება 206 ძვლისაგან, რომლებიც ერთმანეთთან არიან შეერთებული. ზოგიერთი ძვალი სრულიად უძრავად არიან შეერთებული, მაგალითად, ქალის ძვლების შეერთება, სხვები მოძრავად ან ნახევრად მოძრავად. დაბადებისას ადამიანს 270 ძვალი აქვს, რომელთა ნაწილიც ზრდა-განვითარებისას ერთიანდება. ძვლების მოძრავ შეერთებას სახსრები ეწოდება. ერთ-ერთ ძვალზე, რომელიც სახსარშია შენაწევრებული, ჩვეულებრივ, მოთავსებულია ღრმული - სახსარსფერო. მასში შედის მეორე შენაწევრებული ძვლის შესაბამისი ფორმის თავი. ფოსო და ძვლის თავი დაფარულია მბრიწყნავი, გლუვი, ხრტილოვანი ფენით. ეს აადვილებს ძვლის თავის ფოსოში სრიალს სახსარში მოძრაობის დროს. სახსრის შემადგენელი ძვლები ძალიან მტკიცე იოგებით ერთდება. სახსარი ზემოდან დაფარულია სასახსრე ჩანთით. მასში მოთავსებულია სასახსრე სითხე. იგი ამცირებს ხახუნს და ხელს უწყობს ძვლის თავისუფალ მოძრაობას. ქალა შედგება ტვინისა და სახის ნაწილებისაგან. ტვინის ქალა ერთმანეთთან მჭიდროდ და უძრავად შეერთებული ძვლებისაგან შედგება.ეს არის წყვილი თხემის და წყვილი საფეთქლის, კენტი შუბლისა და კენტი კეფის ძვალი. სახის ქალა 15 ძვალს შეიცავს. მათგან ყველაზე დიდი ყბის ძვლებია. ქვედა ყბის ძვალი ქალის ერთადერთი მოძრავი ძვალია. ხერხემალი 33-34 მოკლე ძვლისგან - მალისგან შედგება. ყოველ მალას აქვს სხეული და რამდენიმე მორჩი. მალები ერთმანეთზეა დალაგებული. მათ შორის მოთავსებულია მკვრივი ხრტილოვანი ქსოვილის ფენები, რაც ხერხემლის მოქნილობას განაპირობებს. ხერხემლის შიგნით არის ზურგის ტვინი. ადამიანის ხერხემალში განასხვავებენ კისრის, გულმკერდის, წელის, გავის და კუდუსუნის ნაწილებს. გულმკერდი 12 წყვილი ნეკნისა და მკერდის ძვლისაგან შედგება. გულმკერდის ყოველ მალასთან 12 წყვილი ნეკნიდან თითო წყვილი ნეკნია შენაწევრებული. მალებთან შენაწევრება ნეკნებს საშუალებას აძლევს მდებარეობა შეიცვალოს, აიწიოს ჩასუნთქვის დროს და დაიწიოს ამოსუნთქვის დროს. ლავიწის და ბეჭის ძვლები მხრის სარტყლის ჩონჩხს ქმნის. მასთან მოძრავად არის შეერთებული თავისუფალი ზედა კიდურების ჩონჩხი. კიდურების ძვლები მოძრავად არის შეერთებული. კიდურები უზრუნველყობს ადამიანის გადაადგილებას სივრცეში და მოქმედებას, როგორც ბერკეტების რთული სისტემა. მენჯის ორი მასიური ბრტყელი ძვალი უკანა მხრიდან მჭიდროდ არის შეზრდილი გავასთან, წინა მხრიდან კი ერთმანეთს უერთდება. ისინი ქვედა კიდურების სარტყელს ქმნის. მენჯის ძვლის თითოეულ ფოსოში ბარძაყის ძვლის მრგვალი თავი შედის. თავისუფალი ქვედა კიდურების ჩონჩხი შედგება ბარძაყის მასიური ძვლის, წვივისა და ტერფის ძვლებისაგან.
ვეტერნი

ვეტერნი (შვედ. Vättern) — ტბა შვედეთის სამხრეთ ნაწილში, 88.5 მ სიმაღლეზე. სიგრძე 129 კმ, სიგანე 28 კმ-მდე. ფართობი 1900 კმ². მაქსიმალური სიღრმე 119 მ. წყალშემკრები აუზის ფართობი დაახლოებით 6 000 კმ². ტბის სამხრეთ ნაწილში არის კუნძული ვისინგსე. ვეტერნის ღრმა ქვაბული წარმოადგენს პლეისტოცენური მყინვარებით დამუშავებულ გრაბენს. ფსკერი და ნაპირები კლდიანია. განსაკუთრებით მაღალია ციცაბო აღმოსავლეთი ნაპირი. საზრდოობს წყაროებით. წყალი გამჭვირვალეა და ცივი (ივლისის საშ. ტემპერატურა 6-7°C), წყლის დონის მრავალწლიური რყევა 1 მ-ს აღემატება. შეიმჩნევა სეიშები, იცის ძლიერი ღელვა, რის გამოც გვიან იყინება (თებერვალი). ვეტერნის ბალტიის ზღვასთან აკავშირებს მდინარე მოტალა და გეტა-კანალი, ჩრდილოეთის ზღვასთან — ვენერნის ტბა და მდინარე გეტა-ელვი. ვეტერნის ნაპირებზეა ქალაქები: მოტალა, პუსკვარნა, კარლსბორგი და სხვა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 386.
დილან ჩიჩექ დენიზი

დილან ჩიჩექ დენიზი (თურქ. Dilan Çiçek Deniz; დ. 28 თებერვალი, 1995) — თურქი მსახიობი და მოდელი. 2014 წელს იგი წარადგინეს სილამაზის კონკურს „მის სამყაროზე“ თურქეთის სახელით. როგორც მსახიობი, ტელემაყურებლებისთვის ცნობილი გახდა სენა ქოჩოვალის როლით ტელესერიალში „ორმო“. დილანი დაიბადა 1995 წელს სივასში, პედაგოგების ოჯახში. 15 წლის ასაკში მან დაწერა წიგნი სახელწოდებით „მეგონა, რომ მზე დედაჩემი იყო“.. 17 წლის ასაკში კი სასკოლო თეატრალურ კონკურსში გაიმარჯვა. დილანი 2014 წელს მონაწილეობდა სილამაზის კონკურსში „მის თურქეთი“, სადაც დაიკავა მეორე ადგილი.   დილან ჩიჩექ დენიზი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში ↑ Dilan Çiçek Deniz bilinmeyenlerini anlattı. ↑ Dilan Çiçek Deniz.
ნერჟედინი

ნერჟედინი (ძვ. ნერჟეტინ, (ჩეხ. Neředín, გერმ. Neretein) — ისტორიული უბანი ჩეხეთის ქალაქ ოლომოუცში და საკადასტრო ერთეული ქალაქის დასავლეთ ნაწილში. ნერჟედინში გადის ტრასა II/448 და ასევე აქ მდებარეობს პალაცკის უნივერსიტეტის ფიზკულტურის ფაკულტეტი და უნივერსიტეტის საერთო საცხოვრებლების დიდი ნაწილი. ბელიდლა • ჩერნოვირ • დროჟდინ • ჰეჲჩინ • ჰოდოლანი • ჰოლიცე • ხომუტოვ • ხვალკოვიცე • კლაშტერნი ჰრადისკო • ლაზცე • ლოშოვ • ნედჳეზი • ნემილანი • ნერჟედინ • ნოვა ულიცე • ნოვე სადი • ნოვი სჳეტ • ოლომოუც • პავლოჳიჩკი • პოველ • რადიკოვ • რჟეპჩინ • სლავოჳინ • სვატი კოპეჩეკ • ტოპოლანი • ტინეჩეკ Jiří Rusínský. Po stopách minulosti olomoucké městské části Neředín. Olomouc: Votobia, 2004, 167 s. ISBN 80-7220-196-4 ŠVEC, Vilém. Obnova lidových tradic a vesnice ve starém Neředíně u Olomouce. In Vlastivědný věstník moravský 2/2005. 2005. s. 177–183. KUX, Johann a Vilém ŠVEC. Neředín: český překlad stati Johanna Kuxe z r. 1943 vydaný u příležitosti 777 let od první písemné zmínky o Neředíně (1234-2011). 1. vyd. Olomouc: Statutární město Olomouc, 2011. 39 s. ISBN 978-80-87602-24-9
ნახიჩევანის ღირსშესანიშნაობები

ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკა — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ავტონომიური რესპუბლიკა. რეგიონის ადმინისტრაციული ცენტრი ქალაქი ნახიჩევანია, დაარსდა დაახლოებით 1500 წ. ავტონომიური რესპუბლიკის ტერიტორიაზე არსებობს ისტორიული ძეგლები, მავზოლეუმები, მუზეუმები, რომელთა უმრავლესობა ახლა გახდა ღირშესანიშნაობები. İslam Mədəniyyətinin Paytaxtı Naxçıvan (აზერბაიჯანული) ↑ Monuments of Nakhchivan. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-06-20. ციტირების თარიღი: 2018-09-04. ↑ Nakhchivan - Alinjagala ↑ В Нахичевани будет отреставрирован мавзолей пророка Ноя. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2018-01-22. ციტირების თარიღი: 2018-09-04. ↑ 4.0 4.1 ETHNIC AND POLITICAL HISTORY OF AZERBAIJAN ↑ Historical monuments ↑ Нахичеванская Автономная Советская Социалистическая республика
ქარვასლა

ქარვასლა (სპარს. كاروان [ქარევან] და თურქ. Saray [სარაი] სასახლე) — თურქულ ენებზე ქარავნის სახლს ნიშნავს — დიდი სახალხო დაწესებულება აზიის ქალაქებში, გზებზე და დაუსახლებელ პუნქტებში, რომელიც მოგზაურთა, როგორც წესი, სავაჭრო ქარავნების ღამის გასათენებელი და გასაჩერებელი ადგილის ფუნქციას ატარებდა. ქარვასლები ზოგჯერ საკმაოდ ფუფუნებით მოწყობილი, თუმცა უფრო ხშირად ძალიან მარტივი და მოუწყობელი შენობები იყო, სადაც მოგზაურებს თავად უნდა ჰქონოდათ საწოლი ხალიჩები და სურსათი თავიანთთვის და მათი პირუტყვისთვის. ხშირად ამ დაწესებულებაში მხოლოდ წყალი იყო, რომელიც შორიდან მოჰქონდათ და დიდი შეფერხებებით. ქარვასლას აუცილებლად ჰქონდა პირუტყვის დასაბმელი თავლა. მსხვილ ქალაქებში ქარვასლა სრულფასოვან თანამედროვე სასტუმროს ჰგავდა, დამატებითი მომსახურებით — კვებით,აბანოებით და ფულის გაცვლის პუნქტებით.სავაჭრო გზებზე კი ეს იყო მარტივი კონსტრუქციის ოთხკუთხა ნაგებობა შუაში ეზოთი და მის ცენტრში კი ჭით. შენობის გარე კედლები როგორც წესი გამაგრებული იყო ავაზაკთა თავდასხმის ან ალყის მოკლე ხნით მოგერიებისთვის. ტერმინი „ქარვასლა“ საქართველოში გაბატონებულია უკვე XVII—XVIII საუკუნეებში. უფრო ადრე სასტუმრო სახლის აღმნიშვნელ ტერმინად იხმარებოდა ფუნდუკი. შენდებოდა ორ-, სამ- და ოთხსართულიანი ქარვასლები, ძირითადად კი გავრცელებული იყო შიგაეზოიანი და დარბაზული. ქარვასლას ჰქონდა საცხოვრებელი ოთახები, სავაჭრო დუქნები, საქონლის შესანახი სარდაფები, საჯინიბოები და ეზოები პირუტყვის გასაჩერებლად. XIX საუკუნეში თბილისში 13 დიდი ქარვასლა იყო. თბილისის ქარვასლებში ინახებოდა და მერე ნაწილდებოდა მთელ ამიერკავკასიაში უცხოეთიდან შემოტანილი საქონელი. ქარვასლაში გაჩერებული ვაჭარი იხდიდა ბაჟს — საქონლის ფასის 1/4-ს. გარდა სავაჭრო ოპერაციებისა, აქ ხდებოდა სავაჭრო გარიგებები, დგებოდა კომერციული ხასიათის საქმეები და სხვა. XIX საუკუნის 70-იან წლებში, სარკინიგზო ხაზის გაყვანის შემდეგ ქარვასლამ დაკარგა მნიშვნელობა. სა'დ ალ-სალთანეს ქარვასლას ინტერიერი, ქაზვინი. შაჰ-აბაზის ქარვასლა, ამჟამად სასტუმრო ისპაჰანში, ხედი ეზოდან. ქარვასლა ყარაჯში, ირანი თბილისი თბილისი თბილისის ქარვასლები სპარსული არქიტექტურა ისლამური არქიტექტურა ვახუშტი, აღწერა სამეფო საქართველოსა, წგნ.: ქართული ცხოვრება, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ტ. 4, თბ.1973 გუგუშვილი პ., საქართველოსა და ამიერკავკასიის ეკონომიკური განვითარება XIX—XX საუკუნეებში, ტ. 6, თბ., 1979; Месхиа Ш.А., Города и городской строй феодальной Грузии (ХVII—XVIIIвв,), Тб., 1959; Чхетия Ш.К., Тбилиси в ХИХ столетии, Тб., 1942; გ. ჭყონია, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 458.
ნასიძე

საკუთარი სახელი ნასიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ივანე ნასიძე — გენეტიკოსი, ანთროპოლოგი მიხეილ ნასიძე — პედაგოგი, მკვლევარი, კრიტიკოსი სულხან ნასიძე — კომპოზიტორი
ივანე ნასიძე

ივანე (ვანო) სულხანის ძე ნასიძე (დ. 26 მაისი, 1964, თბილისი — გ. 2012, ლაიფციგი) — ქართველი მეცნიერი, გენეტიკოსი, ანთროპოლოგი. ნასიძე იყო კავკასიის რეგიონში ადამიანთა პოპულაციების მოლეკულური ანთროპოლოგიის მკვლევარი. კომპოზიტორ სულხან ნასიძის შვილი. ივანე ნასიძე დაიბადა 1964 წელს. სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ბიოლოგიის ფაკულტეტზე. 1984-1986 წლებში სწავლა განაგრძო მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტში. 1991–1995 წლებში იყო საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის მცენარეთა ბიოქიმიის ინსტიტუტის მეცნიერ-თანამშრომელი, შემდეგ სამეცნიერო სამუშაოზე იმყოფებოდა იტალიასა და ამერიკის შეერთებულ შტატებში. თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში სადოქტორო დისერტაცია დაიცვა თემაზე: „ადამიანის კავკასიური პოპულაციების გენეტიკური მრავალფეროვნება“. 1998 წლიდან გარდაცვალებამდე მოღვაწეობდა მაქს პლანკის ევოლუციური ანთროპოლოგიის ინსტიტუტის გენეტიკის დეპარტამენტში (ლაიფციგი, გერმანია). 2008 წელს იყო ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის მოწვეული პროფესორი. გარდაიცვალა 2012 წელს ლაიფციგში, საკუთარ სამუშაო ოთახში, 47 წლის ასაკში. იგი იყო კავკასიის პოპულაციების გენეტიკური ისტორიის შესახებ არაერთი ნაშრომის ავტორი. Kayser, Manfred (2012). „Editors' Pick: A real Caucasian and the genetic investigation of Caucasus peoples“. Investigative Genetics. 3 (1): 15. doi:10.1186/2041-2223-3-15. პროფესორ ვანო ნასიძის 50 წლისთავს სხდომა მიეძღვნა. 2014. kvira.ge. ივანე ნასიძის ნაშრომები ↑ „15 მაისს პროფესორ ვანო ნასიძის ხსოვნისადმი მიძღვნილი კონფრენცია გაიმართება“. საქართველოს აგრარული უნივერსიტეტი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-10-26. ციტირების თარიღი: 5 სექქტემბერი, 2018.
ნათან ალტმანი

ნათან ალტმანი (რუს. Натан Исаевич Альтман; 1889 — 1970) — რუსი და საბჭოთა მხატვარი, მოქანდაკე და თეატრალური დეკორატორი, რუსეთის ფედერაციის დამსახურებული მხატვარი (1968), პორტრეტის ოსტატი. ნათან ალტმანი. ბიოგრაფია და შემოქმედება დაარქივებული 2007-11-05 საიტზე Wayback Machine. ბიოგრაფია ნამუშევრები ↑ Альтман Натан Исаевич // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q649"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737"></a> ↑ 2.0 2.1 2.2 Catalog of the German National Library <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q23833686"></a> ↑ 3.0 3.1 3.2 Museum of Family History <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q76179772"></a> ↑ Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ Natan Isaevich Altman <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17299517"></a> ↑ ბროკჰაუზის ენციკლოპედია <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227"></a> ↑ http://www.rusartnet.com/biographies/russian-artists/20th-century/avant-garde/cubist/nathan-altman ↑ http://www.antonia.lv/en/artwork/belcova-aleksandra/ ↑ German biography at 007-berlin.de
სამედ ბეი მეჰმანდაროვი

სამედ ბეი მეჰმანდაროვი (აზერ. Səməd bəy Sadıx bəy oğlu Mehmandarov; სამედ ბეი სადიკ ბეის ძე მეჰმანდაროვი; დ. 16 ოქტომბერი, 1855, ლენქორანი, რუსეთის იმპერია — გ. 12 თებერვალი, 1931, ბაქო, აზერბაიჯანის სსრ) — რუსეთის იმპერიის არმიის არტილერიის სრული გენერალი, აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის პარლამენტის დამოუკიდებელი ფრაქციის წევრი. აზერბაიჯანის დრ-ის სამხედრო მინისტრი, აზერბაიჯანის სსრ-ის სამხედრო მოღვაწე. სამედ ბეი მეჰმანდაროვი დაიბადა 1855 წლის 16 ოქტომბერს, ქალაქ ლენქორანში. სწავლობდა ბაქოს გიმნაზიაში, ხოლო 16 წლის ასაკში, იგი სანქტ-პეტერბურგის II კონსტანტინოვკის საარტილერიო სკოლაში შევიდა. 1875 წლის დეკემბერში, მას მიენიჭა პოდპორუჩიკის წოდება და მესამე ხარისხის „წმინდა სტანისლავის“ ორდენი. 1890 წელს მიიღო კაპიტნის, 1898 წელს პოდპოლკოვნიკის, 1901 წელს პოლკოვნიკის და 1904 წელს გენერალ-მაიორის წოდება. მეჰმანდაროვს, რომელიც რუსეთ-იაპონიის ომში უდიდესი სიმამაცით გამოირჩეოდა, 1908 წელს მიენიჭა არტილერიის სრული გენერალის წოდება. ↑ "Мехмандаров Самед-Бек-Садык-Бек-оглы" დაარქივებული 2016-09-17 საიტზე Wayback Machine. — regiment.ru . Retrieved 24 July 2013.
ზურგისძვალი

ზურგისძვალი — მთა საქართველოში, კახეთის მხარეში, ყვარლის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს კახეთის კავკასიონის მთავარ წყალგამყოფ ქედზე, მდინარე ალაზნის მარცხენა შენაკადის — დურუჯის სათავეებში, საქართველოსა და რუსეთის დაღესტნის საზღვარზე. სიმაღლე ზღვის დონიდან 2766 მ. აგებულია ქვედაიურული თიხაფიქლებითა და ქვიშაქვებით. ზურგისძვლის ჩრდილოეთი და დასავლეთი კალთები ციცაბოა, აღმოსავლეთი — დამრეცი. მდინარე შავი დურუჯისაკენ (დურუჯის ერთ-ერთი სათავე) მიმართული კალთა გაშიშვლებულია, დანარჩენი შემოსილია სუბალპური და ალპური მდელოებით. ჩანგაშვილი გ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. 404.
ანივარდ მასოიანი

ანივარდ (ანი) მასოიანი (დ. 9 მაისი, 1974, ნინოწმინდა) — ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტის მერი. 1991 წელს დაამთავრა ქ. ნინოწმინდის #2 საჯარო სკოლა, 1996 წელს ერევნის ეკონომიკურ-იურიდიული უნივერსიტეტის ფსიქოლოგიის ფაკულტეტი. 2000 წელს დაამთავრა თბილისის საერო ინსტიტუტი გაენათი-ს ფსიქოლოგიისა და ქართული ენის ფაკულტეტი - მასწავლებლის სპეციალობით. 1994 წლიდან მუშაობდა ქ. ნინოწმინდის საჯარო სკოლაში ქართული ენის მასწავლებლად. 2008-2009 წლებში მუშაობდა ქ. ნინოწმინდის #3 საჯარო სკოლის დირექტორად. 2009-2013 წლებში ეკავა ქ. ნინოწმინდის საგანმანათლებლო რესურსცენტრის უფროსის თანამდებობა. 2014 წლიდან იყო ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს წევრი. 2017 წლის 14 ნოემბრიდან ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტის მერი. ჰყავს მეუღლე და ორი შვილი. გაზეთი „ლიტერატურული მესხეთი“, #8 (236), აგვისტო, 2018. ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტის მერი დაარქივებული 2020-08-05 საიტზე Wayback Machine.