laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
მეიარაღეთა რიგი

მეიარაღეთა რიგი, მესაჭურვლეთა რიგი — ძველ თბილისში, ერთ რიგზე განლაგებული მეიარაღეთა სახელოსნოები, სადაც ყველა სახის იარაღს ამზადებდნენ და ვაჭრობდნენ. რუსეთის იმპერიის პერიოდში, რუსულ წყაროებში რუს. Оружейный ряд-ს უწოდებდნენ. მეიარაღეთა რიგის ფორმირება როსტომ მეფის მიერ გატარებულ ეკონომიკურ და ადმინისტრაციულ რეფორმებს უნდა უკავშირდებოდეს, რომელმაც ნარიყალას ციხიდან სამეფო სასახლე გადმოიტანა და სიონის ტაძარსა და ანჩისხატის ეკლესიას შორის მდებარე ტერიტორიაზე სპარსული გემოვნების შენობა აიშენა. ქალაქის დაგეგმარებაში მთავარი ფუნქცია მიენიჭა სამეფო სასახლის წინ მდებარე მეფის (იგივე ბატონის) მოედანს, რომელსაც დასავლეთის მხრიდან მეიარაღეთა დუქნები ერტყა და საიდანაც იწყებოდა სხვადასხვა ხელოსანთა სავაჭრო რიგები. მეიარაღეთა რიგი 1782 წლისა და 1785 წლის თბილისის გეგმებზეც არის აღნიშნული — „Boutiques d'armuriers et seruriers“. ასევე პორუჩიკ ვ. ჩუიკოს მიერ 1800 წელს შედგენილი გეგმაზეც და ქალაქის სხვა შედარებით გვიანდელ გეგმებზე. მეიარაღეთა რიგი, რომელიც როსტომ მეფის რეფორმების დროს ფორმირდა, მდებარეობდა იმ ადგილზე, სადაც დღევანდელი ანტონ კათალიკოსის ქუჩის დასაწყისი, კოტე აბხაზის N22-19-ში მდებარე შენობა და მისი ეზოა განლაგებული (ე.წ. მანთაშევის ქარვასლა). ამ მიდამოებში ხელოსანთა დუქნებმა უცვლელად მოაღწიეს 1795 წლამდე, სანამ თბილისს ირანის შაჰი აღა-მაჰმად-ხანი არ დაესხა თავს და მეიარაღეთა რიგები მთლიანად არ გაანადგურა. მას შემდეგ, რაც ერეკლე დანგრეული ქალაქის აღდგენას შეუდგა, მეიარაღეებს საგანგებო ყურადღება მიაქცია, მის ერთ ბრძანებაში ჩანს, რომ მეფე მოითხოვს მეიარაღე ხელოსნები დაუბრუნდნენ მეფის მოედნის პირას არსებულ ტერიტორიებს და კვლავ ააშენონ შესაბამისი დუქნები. ქართლ-კახეთის სამეფოს რუსეთის იმპერიის მიერ ანექსიის შემდეგ, XIX საუკუნის პირველივე ათწლედში მეფის მოედნის ირგვლივ შენდება მთავრობის დაწესებულებათა შენობები. სავარაუდოდ, ამ მიზეზით უნდა მომხდარიყო მეიარაღეთა დუქნების გადატანა ოდნავ მოშორებით, ასიოდე მეტრში სამხრეთით, სიონის ქუჩაზე — თბილისის მთავარი ტაძრის — სიონის ღვთისმშობლის სახელობის ტაძრის სიახლოვეს და მის პარალელურ ქუჩაზე, რომელსაც „შუა ბაზარი“ ერქვა (თანამედროვე კოტე აბხაზის ქუჩა, მე-19 საუკუნეში „სომხის ბაზარს“ უწოდებდნენ). მეიარაღეთა დუქნები ძირითადად თავმოყრილი იყვნენ „შუა ბაზრის“ იმ მონაკვეთზე, რომელიც სიონის ქუჩის პარალელურად მდებარეობდა. ამ ადგილებში მეიარაღეთა დუქნებმა XX საუკუნის პირველ მესამედამდე მოაღწიეს. Двалишвили Л.Б. Оружейный ряд в Тифлисе в 30-х годах XVII — 20-х годах XX века // Историческое оружиеведение. 2023. — № 12. გვ. 4 -55. დვალიშვილი ლ., თბილისური ფოლადი და ელიარაშვილები. თბ. 2023, 256 გვ. ბერძნიშვილი მ. თბილისის გარეგანი სახე XVIII საუკუნეში. თბ. 1965. Квирквелия Т.Р. Архитектура Тбилиси . Тб. 1982. ბერიძე ვ. თბილისის ხუროთმოძღვრება, 1801-1917 წლები. ტ.1. თბ. 1960. ჟორჟოლიანი გ. საქართველო XVII საუკუნის 30-50-იან წლებში (ქართლ-კახეთი). თბ. 1987.
Status quo ante bellum

Status quo ante bellum — ლათინური გამოთქმა, რომელიც ითარგმნება როგორც „ომის დაწყების წინ არსებული მდგომარეობა“. ტერმინი თავდაპირველად გამოიყენებოდა ხელშეკრულებებში მტრის ჯარების გაყვანისა და ომამდელი ვითარების აღსადგენად. ამ ფრაზის გამოყენება გულისმობს იმას, რომ არც ერთი მხარე არ მოიპოვებს ან კარგავს რაიმე ტერიტორიულ, ეკონომიკურ ან პოლიტიკურ უფლებებს. საწინააღმდეგოა ტერმინი uti possidetis, რომელიც აღნიშნავს იმას რომ თითოეული მხარე ინარჩუნებს ნებისმიერ ტერიტორიას და სხვა ქონებას, რომელსაც ომის შეწყვეტის მომენტში აკონტროლებს. ↑ კაპანაძე, ნუნუ, კვაჭაძე, მარინა. ლათინურ-ქართული იურიდიული ლექსიკონი = Latin-georgian legal dictionary / ნუნუ კაპანაძე, მარინა კვაჭაძე; [რედ.: ლადო ჭანტურია, მანანა ტაბიძე] - თბ., 2008: სტ. “სეზანი” - 86გვ. ; 21სმ. - (სახალხო დამცველის ბიბ-კა). - ISBN 978-9941-0-0665-4: [ფ.ა.][MFN: 133710]
თამაზ აგლაძე

თამაზ აგლაძე (დ. 12 აგვისტო, 1940 — გ. 27 იანვარი, 2019) — ქართველი მეცნიერი, პედაგოგი და ქიმიკოსი. დაიბადა ქალაქ თბილისში. მუშაობდა მოსკოვში ლ. კარპოვის სახელობის ფიზიკური ქიმიის ინსტიტუტში 1964 წლიდან, 1980–1985 წლებში კი დ. მენდელეევის სახელობის ქიმიური ტექნოლოგიის ინსტიტუტში. იყო საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის ელექტროქიმიურ წარმოებათა ტექნოლოგიის წარმოებათა გამგე 1985 წლიდან. მისი შრომები ეძღვნება ლითონთა ელექტროქიმიისა და კოროზიის შესწავლას, არაორგანული და ლითონთა ორგანული ნაერთთა ელექტროსინთეზის საკითხებს, ელექტროქიმიურ ხელსაწყოთმშენებლობას. ელექტროლიტური მანგანუმის დიოქსიდის წარმოებაში დანერგვა ტიტან–მანგანუმის შენადნობის შემცველი ელექტროქიმიურად აქტიური ანოდები. გომელის ხელსაწყოთსაშენებელ ქარხანაში დანერგა იმპულსური პოტენციოსტატიკური კომპლექსი ელექტროქიმიური კვლევისათვის. 1984 წელს იყო ქიმიის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი კი 1987 წელს, ამასთან ერთად თამაზ აგლაძე იყო ტექნოლოგი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 44. თამაზ აგლაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ილია ბარათაშვილი

ილია ბარათაშვილი (დ. 27 ივლისი, 1933, სიმონეთი, ახლანდ. თერჯოლის მუნიციპალიტეტი — გ. 11 აგვისტო, 2010, თბილისი) — ქართველი მეტალურგი, ტექნიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1985), პროფესორი (1987). საქართველოს სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი (1993). დაიბადა თერჯოლის რაიონის სოფელ სიმონეთში. 1956 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტი. მუშაობდა „ავტომატმრეწვში“ ინჟინრად 1956–1957 წლებში. 1957–1980 წლებში იყო საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის მეტალურგიის ინსტიტუტის მეცნიერ-თანამშრომელი. ხელმძღვანელობდა ამავე ინსტიტუტის მეტალურგიული პროცესების ფიზიკისა და ქიმიის ლაბორატორიას 1980 წლიდან. 1990 წელს იყო მეტალურგიის ინსტიტუტის დირექტორი. ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის შავი ლითონების მეტალურგიის კათედრაზე 1985 წლიდან. მისი სამეცნიერო შრომები ეხება მეტალურგიული პროცესების თეორიულ საფუძვლებს. დაამუშავა და დანერგა ელექტროლიტური მანგანუმის დააზოტებისა და რაფინირების ტექნოლოგია. 1984 — გიორგი ნიკოლაძის სახელობის პრემია 1990 — პეტრე მელიქიშვილის სახელობის პრემია 1993 — საქართველოს სახელმწიფო პრემია, მეცნიერებისა და ტექნიკის დარგში ნადირაძე ე., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 352. ილია ბარათაშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ალექსი დონაური

ალექსი პეტრეს ძე დონაური (რუს. Алексей Петрович Донауров; დ. 12 თებერვალი, 1830, სანქტ-პეტერბურგი — გ. 3 აპრილი, 1897, სანქტ-პეტერბურგი) — წარმოშობით ქართველი რუსი სამხედრო მოღვაწე, რუსეთის იმპერიის არმიის გენერალ-ლეიტენანტი. დონაურები, კახეთის ფეოდალური საგვარეულოს წარმომადგენლები, ვახტანგ VI-ის ამალასთან ერთად წავიდნენ რუსეთში. მათი გვარი - დონაუროვები - შეტანილია ყაზანისა და სანკტ-პეტერბურგის გუბერნიების დიდგვაროვანი ოჯახების გენეალოგიურ წიგნში. ალექსი დონაური დაიბადა 1830 წლის 12 თებერვალს, სანკტ-პეტერბურგში. ის იყო სახელმწიფო მოხელის, ვლადიმირისა და სანკტ-პეტერბურგის სამოქალაქო გუბერნატორის, პეტრე მიხეილის ძე დონაურის ვაჟი. ალექსი დონაურმა 1848 წელს დაამთავრა ნიკოლაევის საკავალერიო სასწავლებელი. ოფიცრის პირველი წოდება მიიღო 1848 წლის 13 ივლისს. 1849 წელს დააწინაურეს პოდპორუჩიკად. 1850 წლის 28 მაისიდან იყო იზმაილის პოლკის ლაიბ-გვარდიის ოფიცერი. მონაწილეობდა 1853-1856 წლების ყირიმის ომსა და 1858-1864 წლების ლაშქრობებში. 1861 წლის 23 აპრილიდან იყო ფლიგელ-ადიუტანტი იმპერატორ ალექსანდრე II-ის კარზე. 1864 წლის 1 იანვარს ლაიბ-გვარდიის იზმაილის პოლკში მიანიჭეს პოლკოვნიკის ჩინი. 1867 წლის 12 თებერვლიდან დაინიშნა 91- ქვეითი დვინის პოლკის მეთაურად. 1872 წლის 16 აპრილს მიიღო გენერალ-მაიორის წოდება. ამ დროისთვის მას ეკავა 24-ე ქვეითი დივიზიის მეთაურის პოსტი. 1876 წლის 1 მაისიდან იყო მე-18 ქვეითი დივიზიის მე-2 ბრიგადის ხელმძღვანელი. მონაწილეობადა რუსეთ-ოსმალეთის 1877-1878 წლების ომში. ომში გამოჩენილი სიმამაცისთვის წმინდა სტანისლავის 1-ლი ხარისხის ორდენთან ერთად, დააჯილდოვეს მახვილებით (1878) და ოქროს ხმლით წარწერით „სიმამაცისთვის“ (1879). 1877 წლის სექტემბრიდან - 1878 წლის იანვრამდე იყო რუმინეთის ქალაქ კონსტანცას სამხედრო მეთაური და კომენდანტი. 1879-1881 წლებში ხელნძღვანელობდა მე-17 ქვეითი დივიზიის 1-ლ ბრიგადას. 1885 წელს იყო მე-13 ქვეითი დივიზიის პირველი ბრიგადის მეთაური; სამხედრო სამსახურიდან გადადგა რუსეთის იმპერიის არმიის გენერალ-ლეიტენანტის ჩინით (1888). გადადგომის შემდეგ ცხოვრობდა სანკტ-პეტერბურგში. გარდაიცვალა 1897 წლის 3 აპრილს. დაკრძალულია იქვე, ვოლკოვოს მართლმადიდებლურ სასაფლაოზე. 1856 წელს დააჯილდოვეს წმინდა სტანისლავის მე-3 ხარისხის ორდენით 1859 წელს დაიმსახურა წმინდა ანას მე-3 ხარისხის ორდენი 1868 წელს დაჯილდოვდა წმინდა ანას მე-2 ხარისხის ორდენი 1874 წელს მიენიჭა წმინდა ვლადიმერის მე-3 ხარისხის ორდენი 1878 წელს დაიმსახურა წმ. წმინდა სტანისლავის 1-ლი ხარისხის ორდენი 1883 წელს დაჯილდოვდა წმინდა ანას 1-ლი ხარისხის ორდენით საქართველო: ენციკლოპედია: ტ.2. – თბ., 2012. – გვ.480. Кульбака Н., История дворянского рода Донауровых. – М., 2013. сс. 54–57. ალექსი დონაური — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ალექსი დონაური — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ↑ http://www.nplg.gov.ge/emigrants/ka/00001201/ ↑ http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00005984/
ნელი კაკულია

ნელი კაკულია (დ. 11 ივლისი, 1951, თბილისი) — ქართველი ექიმი, მეცნიერი, ექიმი–ფიზიოთერაპევტი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი. 1974 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის სამკურნალო ფაკულტეტი. 1974–1975 წლებში იყო თბილისის რესპუბლიკური საავადმყოფოს ნევროლოგიური განყოფილების ექიმი–ინტერნი. 1975–1978 წლებში კურორტ მენჯის ექიმი–ნევროპათოლოგი. 1980–1987 წლებში თბილისის ექიმთა დახელოვნების ინსტიტუტის კურორტოლოგიისა და ფიზიოთერაპიის კათედრის ლაბორანტი. 1987–1995 წლებში ასისტენტი. 1995 წლიდან კათედრის პროფესორი. ავტორია 21 სამეცნიერო ნაშრომის. ეკუთვნის 9 რაციონალიზატორული წინადადება და ერთი გამოგონება. გამოქვეყნებული აქვს მონოგრაფია. საკანდიდატრო დისერტაციის თემა — „ნევრასტენიის სამკურნალოდ ზოგიერთი ფიზიოთერაპიული მეთოდის გამოყენების კლინიკურ–ფიზიოლოგიური დახასიათება“, დაიცვა 1988 წელს. სადოქტორო დისერტაციის თმა — „მიკროელემენტების ელექტროფარეზით და მაგნიტური ველით ნევრასთენიით დაავადებულთა დიფერენცირებული მკურნალობა და ამ ელემენტების როლი დაავადების პათოგენეზში“, დაიცვა 1995 წელს. ვინ ვინაა თანამედროვე ქართულ სამედიცინო მეცნიერებაში: თანამედროვე ქართველ მედიკოსთა ბიოგრაფიული ენციკლოპედია, თბ., 2000, გვ. 135 ნელი კაკულია — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ↑ 1.0 1.1 http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00005036
ბეთანელი

საკუთარი სახელი ბეთანელი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: არჩილ ბეთანელი — მეცნიერი მანქანათმშენებლობის დარგში კონსტანტინე ბეთანელი — მეცნიერი სასარგებლო წიაღისეულის საბადოთა დამუშავების დარგში მიხეილ ბეთანელი — მეწარმე, პუბლიცისტი, საზოგადო მოღვაწე
ბეჟაშვილი

საკუთარი სახელი ბეჟაშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ზუზუ ბეჟაშვილი — მსახიობი თენგიზ ბეჟაშვილი — იურისტი, პოლიტიკოსი ლევან ბეჟაშვილი — იურისტი, პოლიტიკოსი
M864

M864 — ამერიკული წარმოების 155 მმ-იანი კასეტური საარტილერიო ჭურვი. სროლის დიაპაზონის გასაზრდელად, ჭურვის დიზაინში ფუძეზე დამონტაჟებულია გაზოგენერატორი. M864 ჭურვი გამოიყენება ორმაგი დანიშნულების ჯავშანტექნიკისა და ქვეითსაწინააღმდეგო რაზმის გასანადგურებლად, მაშინ როდესაც მოცემულობა აღემატება M483A1 ჭურვის შესაძლებლობებს, ან როდესაც ეს უკანასკნელი არ არის ხელმისაწვდომი. ჭურვი M864 წარმოადგენს ცალკე დატვირთვის ტიპის. ამფეთქებელი, მეტალის ჭურვი და კაფსულა იტვირთება ცალ-ცალკე. ჭურვი შედგება 72 ორმაგი დანიშნულების (48 ცალი M42 — ქვეითსაწინააღმდეგო და 24 ცალი M46 — ტანკსაწინააღმდეგო) მცირე ნაღმისგან. ფუძის სანთურის კვანძი, რომელიც შეიცავს 2,6 გირვანქა HTPB-P საწვავს, აწყობილია ჭურვის ძირზე. საარტილერიო დანადგარიდან ჭურვის გასროლისას ეს საწვავი აალდება მამოძრავებელი მუხტით. სროლის დიაპაზონი შეადგენს 29 კილომეტრს. ფუძის გაზოგენერატორის ტექნოლოგია შემუშავდა ჭურვზე ფუძის ნაწილში წარმოქმნილი ტურბულენტობის შესამცირებლად, რითაც გაზრდილია სროლის დიაპაზონი. ტურბულენტობა მცირდება გაზის გენერატორით, რომელიც მდებარეობს ჭურვის ბაზაზე. მას შემდეგ, რაც აალდება, გაზის გენერატორი ცხელ გაზს აფრქვევს ჭურვის უკანა ნაკადში, რითაც მიიღწევა ჰაერის ნაკადის ტურბულენტობის შემცირება. ტურბულენტობის შემცირება ამცირებს ბაზის წინააღმდეგობას, რაც ჩვეულებრივ შეადგენს მთლიანი წევის 50 პროცენტს. M864 ჭურვი ბალისტიკურად არ ემთხვევა არცერთ ჭურვს, რომელიც ამჟამად ინვენტარშია, მაგრამ ტრაექტორიების მსგავსების გამო, M864-ის სროლის მონაცემები შეიძლება განისაზღვროს M549A1 სროლის მონაცემებით. სიგრძე ამფეთქი: 899 მმ წონა ამფეთქის გარეშე: 46,3 კგ მარგი დატვირთვა: 72 მცირე ბომბი; 48 ცალი M42, 24 ცალი M46 სროლის სიშორე: 28,4 კმ — 39 მმ კალიბრის ქვემეხიდან გასროლის შემთხვევაში. 1987 წელს დაიწყო M864 ჭურვების წარმოება. M864 წარმოადგენს „Chamberlain Manufacturing Corporation“-სა და „Talley Defense Systems“-ს კომპანიების ერთობლივ პროექტს. „Chamberlain Manufacturing Corporation“ დაკავებულია ლითონის კომპონენტების, ხოლო „Talley Defense Systems“ — გაზის გენერატორების წარმოებით. თავდაპირველად გაზის გენერატორების წარმოება დაბალი ტემპით განხორციელდა მესაში (არიზონა). 1991 წლიდან წარმოება გადაეცა არმიის საბრძოლო ქარხანას ჯოლიეტში (ილინოისი). ჯოლიეტის ქარხანას შეუძლია თვეში 15000 გაზის გენერატორის წარმოება. თუმცა, კასეტური საბრძოლო ჭურვის ყველა წარმოება შეერთებულ შტატებში 2002 წლისთვის შეჩერდა. იმ დროისთვის, როდესაც წარმოება შეჩერდა, „Talley Defense Systems“-ს თითქმის მილიონი გაზის გენერატორი ჰქონდა მიწოდებული. სპარსეთის ყურის მეორე ომის მსველეობისას, დაახლოებით 30 000 ჭურვი გაიგზავნა „უდაბნოს ფარისა“ და „უდაბნოს ქარიშხალის“ ოპერაციებში გამოსაყენებლად, მაგრამ ისინი საბრძოლო მოქმედებებში არ იქნენ გამოყენებული, აშშ-ს არმიის ბატარეის კომპიუტერულ სისტემაში (BCS, ცეცხლის კონტროლის კომპიუტერი) შესაბამისი პროგრამული უზრუნველყოფის არარსებობის გამო. M864 Base Burn DPICM US Projectile, 155mm HE, M864 ↑ M864 Base Burn DPICM. ციტირების თარიღი: 2023-02-23 ↑ Jane's Ammunition Handbook გვ. 2323
კასეტური ჭურვი

კასეტური ჭურვი, კასეტური საარტილერიო ჭურვი — საარტილერიო გასროლის ძირითადი ელემენტი, რომელიც ქვემეხის ლულის არხიდან ვარდება. იტენება უმართავი, თვითდამიზნებადი ან მიზანზე თავისით გამავალი კასეტური საბრძოლო ელემენტებით (მსხვრევადი, კუმულაციური, ან ჯავშანგამტანი მოქმედების), ან ნაღმებით (ქვეითი ჯარის საწინააღმდეგო, ან ტანკსაწინააღმდეგო). 203 მმ ჭურვი შეიძლება შეიცავდეს 200-მდე საბრძოლო ელემენტს, 40 ქვეით საწინააღმდეგო ან 10 ტანკსაწინააღმდეგო ნაღმს. მეძმარიაშვილი ე., „ქართული სამხედრო ენციკლოპედიური ლექსიკონი“, თბ., 2017, გვ. 358
ლალი კაკულია

ლალი კაკულია (დ. 28 სექტემბერი, 1948) — ქართველი მუსიკოსი, პედაგოგი და ფილოლოგი. დაიბადა ქალაქ თბილისში. 1969 წელს დაამთავრა თბილისის III მუსიკალური სასწავლებელი, 1972 წელს ი. ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი, 1972 წელს კი ვ. სარაჯიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორია. 1975-1979 წლებში იყო საქართველოს კომპოზიტორთა კავშირის უფროსი რეფერენტი და უფროსი კონსულტანტი. 1979-1991 წლებში კი ვ. სარაჯიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის სამეცნიერო საბჭოს და მუსიკალური ისტორიის კათედრის ლაბორანტი. 1987-1994 წლებში გრამფირფიტების ფირმა „მელოდიას“ სამხატვრო საბჭოს წევრი. 1987 წლიდან ჟურნალ „Советская музыка“-ს მიწვევით გაიარა საკვალიფიკაციო კურსი. 1974-2006 წლებში იყო თბილისის III მუსიაკლური სასწავლებლის პედაგოგი. 1993-2005 წლებში ვ. სარაჯიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის უფროსი მასწავლებელი. 1991-2006 წლებში მუშაობდა თბილისის კონსერვატორიის მეცნიერ თანამშრომლად. 2005-2006 წლებში კი ასისტენტ-პროფესორად. კონსერვატორიის დოქტორანტი, 2013 იყო წლიდან მუსიკის ისტორიის მიმართულების მასწავლებელი. 2006-2009 წლებში კი მუსიკალური კოლეჯის პედაგოგი. ლალი კაკულია იყო მუსიკისმცოდნე-ისტორიკოსი. 2003 - წლის საუკეთესო მუსიკისმცოდნე საქართველოს კომპოზიტორთა კავშირის პრემია უმაღლესი კატეგორიის პედაგოგი ქართული მუსიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი., თბ., 2015., გვ. 234 ლალი კაკულია — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ელგუჯა ბუბუტეიშვილი

ელგუჯა ბუბუტეიშვილი (დ. 13 მაისი, 1947) — ქართველი ბიზნესმენი და მეწარმე. 1972 წელს დაამთავრა საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ქიმიური ფაკულტეტი. 1989–1991 წლებში იყო მრავალდარგობრივი ფირმა „ოქროს საწმისის“ პრეზიდენტი. 1992 წელს საქართველოს არქიტექტურისა და მშენებლობის სამინისტროს ტრესტის „საქკომუნრემმშენის“ ტრესტის მმართველი. 1992–1995 წლებში საწარმო გაერთიანების „თბილთამბაქოს“ გენერალური დირექტორი. 1995 წლიდან შპს „ბემბის“ გენერალური დირექტორი, ხოლო ამავე წლიდან „ბემბის“ სამართალმემკვიდრის შპს „დავით სარაჯიშვილი და კომპანიის“ პრეზიდენტი. 1996 წელს ელგუჯა ბუბუტეიშვილმა გამორჩეული ქართველი სტუდენტებისათვის დააწესა დავით სარაჯიშვილის სახელობის სტიპენდია. იგი დასახელებული იყო საქართველოს ათ საუკეთესო ბიზნესმენს შორის. ელგუჯა ბუბუტეიშვილი არის 30–იან წლებში ჭიათურის შავი ქვის ცნობილი მრეწველის ნესტორ ბუბუტეიშვილის მემკვიდრე. ენციკლოპედია „თბილისი“, თბ., 2002. — გვ. 411, ISBN 99928-20-32-2. ელგუჯა ბუბუტეიშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
გაიოზ ბერელაშვილი

გაიოზ ადამის ძე ბერელაშვილი (დ. 1892 — გ. 1 ოქტომბერი, 1937) — ქართველი ტანმოვარჯიშე, საქართველოში სპორტული ტანვარჯიშის ერთ-ერთი ფუძემდებელი. სწავლობდა მოსკოვის უნივერსიტეტის ქიმიურ ფაკულტეტზე. 1912 წელს თბილისის ტანმოვარჯიშეთა ნაკრები გუნდის შემადგენლობაში მიიღო მონაწილეობა „სოკოლის“ (პრაღა) მე-6 საიუბილეო შეკრებაში („მოფრენში“), სადაც პირველი ადგილი დაიკავა. 1917 წელს დათო ჯავრიშვილთან ერთად შექმნა ტანვარჯიშული საზოგადოება „ამირანი“, რომლის ბაზაზე („სოკოლის“ საზოგადოებასთან ერთად) 1918 წლის 25 აგვისტოს ჩამოყალიბდა ქართული ტანვარჯიშული საზოგადოება „შევარდენი“. 1921 წლიდან გარდაცვალებამდე იყო ჯერ მე-11 წითელი არმიის, შემდეგ კი — ამიერკავკასიის სამხედრო ოლქის ფიზიკური მომზადების ინსპექტორი. 1937 წლის 2 ივლისს დააპატიმრეს და 1 ოქტომბერს „კონტრრევოლუციური სამხედრო ნაციონალისტური ორგანიზაციის“ წევრობის ბრალდებით დახვრიტეს. რეაბილიტირებულია 1956 წელს დანაშაულის შემადგენლის არარსებობის გამო. ციბაძე ა., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 400. ბერელაშვილი გაიოზ ადამის ძე. სტალინური სიები საქართველოდან [ელექტრონული მონაცემთა ბაზა].
ბერიაშვილი

საკუთარი სახელი ბერიაშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ბერდია ბერიაშვილი — პოეტი, ჟურნალისტი გიორგი ბერიაშვილი — ფეხბურთელი გიორგი ბერიევი (ბერიაშვილი) — ავიაკონსტრუქტორი ზარბეგ ბერიაშვილი — სპორტსმენი (თავისუფალი ჭიდაობა) ლიანა ბერიაშვილი — ეთნოლოგი ნოდარ ბერიაშვილი — სპორტსმენი (ძიუდო, სამბო)
ბეროშვილი

საკუთარი სახელი ბეროშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ალექსანდერ ბეროშვილი — მოკრივე ვლადიმერ ბეროშვილი — საბჭოთა კავშირის გმირი, უმცროსი ლეიტენანტი ილო ბეროშვილი — ფეხბურთელი, მსახიობი
ბობღიაშვილი

საკუთარი სახელი ბობღიაშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ადამ ბობღიაშვილი — მწერალი მინდია ბობღიაშვილი — ფეხბურთელი
ჩაისუბნის სამების ეკლესია

ჩაისუბნის სამების ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ქობულეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩაისუბანში. ტაძარი გეგმის მიხედვით დარბაზული ტიპის აფსიდიან ნაგებობას წარმოადგენს. აგებულია XIX საუკუნის მეორე ნახევარში. ტაძარი XIX საუკუნის მეორე ნახევარში ააგო სოფელში მცხოვრები ბერძნულმა თემმა, 1874-1956 წლებში. 1981 წლის სააღრიცხვო ბარათის მიხედვით, ეკლესია მიტოვებული და დანგრეული იდგა. ამჟამად აღდგენილია და მასში განახლდა ღვთისმსახურება. ტაძარი ემსახურება ქართულ ქრისტიანულ მრევლს. ტაძარი გეგმის მიხედვით დარბაზული ტიპის აფსიდიან ნაგებობას წარმოადგენს, რომელსაც დარბაზის კამარაზე ცრუ გუმბათი აქვს დაშენებული. ეს იმით არის გამოწვეული, რომ ტაძარში აღდგენისა და განახლების შემდეგ გარკვეულ ცვლილებე შეიტანეს. ინტერიერის კედლები განახლების დროს ხელახლა გადალესეს და გადაღებეს, ასევე მიმდინარეობს კონქის მოხატვა. განახლების დროს გამოიცვალა ქვის კვადრებიანი იატაკი და მის ნაცვლად დაგებულია თანამედროვე ქვის მონაცრისფრო ფილები. ასევე გამოცვალეს რკინის შესასვლელი კარი და თაღოვანი სარკმლები. კამარასთან ერთად, აღდგენილია ცრუ გუმბათიც, რომელიც შემოსილია თუნუქის ფურცლებით. ტაძრის ფასადებზე ფლეთილი ქვების სწორხაზოვანი წყობა ცემენტის სქელი ფენით გადალესეს. ტაძრის ზომებია 16,7X10,7 მ. ტაძრის ერთადერთი შესასვლელი - მაღალი თაღოვანი კარია, რომელიც დასავლეთის კედელშია გაჭრილი. ტაძრის შესასვლელს ღია კარიბჭე უძღვება წინ, რომლის ბრტყელი გადახურვა ორ დამოუკიდებელ და ორსაც ტაძრის კედელთან მიდგმულ კვადრატულ სვეტს უჭირავს. ტაძრის საფასადო კომპოზიცია სადა და მოკლებულია ავთენტურობას. აფსიდში სამი მომცრო ზომის ვიწრო სარკმელია, რომელთა თავზე, კონქის არეში, ერთი წრიული სარკმელია დამატებით ჩასმული. სამ-სამი მაღალი თაღოვანი სარკმლითვე სიმეტრიულად დანაწევრებულია ჩრდილოეთისა და სამხრეთის კედლები. ტაძარი გარედან ცემენტით არის შელესილი. გადახურულია თუნუქით. თუნუქის ფირფიტებითვე აკრულია თაღოვანი სარკმლებით დანაწევრებული მაღალი, ცრუ გუმბათი. ტააძრის ინტერიერი, ექსტერიერის მსგავსად სადა და განახლებულია. შიდა სივრცე კამარით არის გადახურული, რომელსაც აღმოსავლეთით, სატრიუმფო თაღისა და ორსაფეხურიანი სოლეის მეშვეობით გამოეყოფა კონქით გადახურული საკურთხეველი.  კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 11717
ადამ ბობღიაშვილი

ადამ იასონის ძე ბობღიაშვილი (ფსევდონიმი — ალვანელი) (დ. 22 მაისი, 1912, სოფ. ზემო ალვანი, ახლანდ. ახმეტის მუნიციპალიტეტი, — გ. 18 მარტი, 1943, იქვე) — ქართველი მწერალი, ანტისაბჭოთა პოლიტიკური აქტივისტი, ეთნიკურად წოვა-თუში. დაამთავრა ერევნის ვეტერინარული ინსტიტუტი (1935). საქართველოში დაბრუნების შემდეგ მუშაობდა ხევსურეთში (ბარისახო), ზემო სვანეთში, შემდეგ კი შირაქის მომთაბარე ვეტპუნქტში ექიმის თანამდებობაზე. 1938 წელს ჩაირიცხა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტზე. II მსოფლიო ომის დაწყების შემდეგ დაუკავშირდა საიდუმლო პოლიტიკურ ორგანიზაციას, რომლის მიზანი საქართველოს დამოუკიდებლობის აღდგენა იყო. შეთქმულების გაცემის შემდეგ ბობღიაშვილმა თუშეთს შეაფარა თავი, სადაც სათავეში ჩაუდგა „სამანელთა“ ადგილობრივ იატაკქვეშა დაჯგუფებას. მოკლეს თორღვის ხეობაში. ბობღიაშვილის პირველი ლექსი „დედის ბარათი“ დაიბეჭდა ჟურნალ „ჩვენს თაობაში“ (1940, № 1). მისი ლექსები პოპულარული იყო თუშეთში. 1976 წელს მისი შემორჩენილი ლექსები თვითგამოცემით ჟურნალ „ოქროს საწმისში“ (№ 4) დაიბეჭდა, 1989 წლიდან კი ოფიციალურად დაუბრუნდა ქართულ მწერლობას. გრიგალო იყუჩე... : ლექსები, მოთხრობები (ავტორი). - თბილისი, ლომისი, 1993. - 144გვ. ჩხეიძე რ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 450.
ქეთევან კინწურაშვილი

ქეთევან კინწურაშვილი (დ. 16 მაისი, 1956, თბილისი) — ქართველი ხელოვნებათმცოდნე, მეცნიერი და პედაგოგი. 1978 წელს ქეთევან კინწურაშვილმა დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემიის ხელოვნების, ისტორიისა და თეორიის ფაკულტეტი. 1978–2006 წლებში იყო გ. ჩუბინაშვილის სახელობის ქართული ხელოვნების ისტორიის ინსტიტუტის უმცროსი, შემდეგ უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი. 1998–2004 წლებში სახელმწიფო სამხატვრო აკადემიის პედაგოგი. 2005-2011 წლებში შ.რუსთაველის სახელობის თეატრისა და კინოს უნივერსიტეტის პროფესორი. 1995, 2004 და 2007 წლებში მაუნთ ჰოლიოკის კოლეჯის (აშშ, მასაჩუსეტსი) მიწვეული პროფესორი. პრაღის ღია საზოგადოების ინსტიტუტის სამეცნიერო კვლევის ხელშეწყობის (1995, 1996), საერთაშორისო სამეცნიერო გაცვლის (ვაშინგტონი, 1998), ზალცბურგის გლობალური სემინარების (1999, 2006), ოქსფორდის კოლეჯთა სამასპინძლო პროგრამის (2001), ფულბრაიტის მეცნიერთა გაცვლის (2003, 2004), კრაკოვის საერთაშორისო კულტურის ცენტრის (2022), ჰარვარდის მოწვეული მეცნიერის (2023), პოლონური ინსტიტუტის (2020, 2022) და სხვა პროგრამების თუ ორგანიზაციების სტიპენდიატი. 2012 წელს იყო ეროვნული კურატორი პრაღის მე-12 კვადრიენალეზე. დავით კაკაბაძის მონოგრაფიული გამოფენის სამეცნიერო კონსულტანტი (დ. შევარდნაძის საქართველოს ეროვნული გალერეა, 2013). გოეთეს ინსტიტუტის ხელშეწყობით განახორციელა საგამოფენო პროექტი — „მალშტრემი: ფრანც მარკი, გერმანული ექსპრესიონიზმი და მოდერნიზმი საქართველოში“. 2023 წელს პოლონეთის კულტურისა და ეროვნული მემკვიდრეობის სამინისტრომ მიანიჭა მედალი „Gloria Artis“. ამერიკის საგანმანათლებლო პროგრამების მონაწილეთა ასოციაცია, წევრი (1999) მუზეუმების საერთაშორისო კავშირი, წევრი (2008) საქართველოს მხატვართა კავშირი, წევრი (1981) თამარ მეფის ორდენი (2021) დავით კაკაბაძის ნამუშევრები „ანონიმური საზოგადოების“ კოლექციის ფონზე, საუკუნის ხელოვნება (ავანგარდი) : თბ., 2005, გვ. 167-198 საუკუნის ხელოვნება, თბ., 2005, გვ. 199 ქეთევან კინწურაშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ↑ 1.0 1.1 http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00001341/