laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
არხისპირა

არხისპირა (ლათ. Oenánthe) — ბალახოვან მცენარეთა გვარი ქოლგოსანთა ოჯახისა. მოიცავს რამდენიმე სახეობას, რომელიც ძლიერ ნეიროტოქსინებს შეიცავს და რამდენიმე ისეთ სახეობას, რომელიც სუნელის სახით გამოიყენება. წყლის ან ჭაობის მცენარეებია. ღერო ხშირად წყალშია მოქცეული, რომელსაც ხშირად აქვს გაბერილი კვანძთშორისები. ფესვი ამობერილებით ან ბოლქვიანია. ფოთლები 1–3-ჯერაა თათისებრ დანაკვთული, ზოგჯერ, წყალქვეშ განვითარებული ფოთლები უფრო მეტადაა დანაკვთული. რთული ქოლგები თეთრ ყვავილებიანია, შეკრებილია კენწრულ ან უბის ყვავილედებად. შესაძლებელია საბურველის არსებობაც. ჯამი მწარე ჯამის ფოთლებისგან შედგება, მსხმოიარობის დროს ჩვეულებრივ არ სცვივა. ნაყოფი ცილინდრისებური, უკუკონუსისებურ-კვერცხისებრი ფორმისა ან მრგვალია, ბოლოში შევიწროებული ან მიჭყლეტილი. იავური არხისპირა აზიის ხალხებს სამზარეულოში გამოიყენება, როგორც ბოსტნეული და სუნელი სხვადასხვა საკვებში. შესაძლებელია მისი ცოცხლად და დამზადებული სახით გამოყენება, ზოგჯერ აკონსერვებენ. ძველ ჩინეთში ითვლებოდა დელიკატესად. იაპონიაში VIII საუკუნის შუა ხანებიდანაა ცნობილი. 1975 წლიდან მოყავთ აშშ-ის ონტარიოს შტატში. გამოყვანილია რამდენიმე ჯიში მისაღები ფოთლის ფორმებითა და ყუნწის შეფერილობით. მდიდარია A ვიტამინით, კალციუმითა და რკინით, აგრეთვე შეიცავს აშკარა რაოდენობის რიბოფლავინს. გამოიყენება როგორც ფუნგიციდური და ბაქტერიციდული ნივთიერება. სახეობათა უდიდესი ნაწილი ცნობილია ძველი სამყაროს (ევრაზია, ჩრდილოეთი აფრიკა) სხვადასხვა რეგიონებიდან, Oenanthe sarmentosa ჩრდილოეთ ამერიკის ჩრდილო-დასავლეთ მხარეში აღმოცენდა, Oenanthe pringle — მექსიკაში. EOenanthe // Ботанический словарь / сост. Н. И. Анненков. — СПб.: Тип. Имп. АН, 1878. — XXI + 645 с. Омежник // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907. ↑ არხისპირა. ბოტანიკური ლექსიკონი. საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა. ციტირების თარიღი: 25 თებერვალი, 2019. ↑ Hanelt, P. Mansfeld's Encyclopedia of Agricultural and Horticultural Crops. — Berlin, 2001. — P. 1297—1298. — ISBN 3-540-41017-1. ↑ Simoons, F. J. Food in China, a Cultural and Historical Inquiry. — Boca Raton, 1990. — P. 167. — 559 p. — ISBN 0-8493-8804-X. ↑ Abrams, L.; Ferris, R.S. An Illustrated Flora of the Pacific States. — 1951. — Vol. III. — P. 238. — 874 p. — ISBN 0-8047-0005-2.
ორლოვა-ჩუკა

ორლოვა-ჩუკა (ბულგ. Орлова чука) — კარსტული მღვიმე ჩრდილო-აღმოსავლეთ ბულგარეთში. გაწოლილია დუნაის დაბლობზე, 45 მ სიმაღლეზე. სიგრძე 13.437 მ, რითაც დუხლატის მღვიმის შემდეგ სიგრძით მეორეა ქვეყანაში. აღმოაჩინეს 1941 წელს, ხოლო ტურისტებისთვის გაიხსნა 1957 წელს. მღვიმე ხელფრთიანების 14 სახეობის ადგილსამყოფელია. ორლოვა-ჩუკა განლაგებულია მდინარე ჩერნი-ლომის ხეობის მარცხენა ნაპირზე, ქალაქ დვე-მოგილიდან აღმოსავლეთით 11 კმ-ში, სოფელ პეპელინიდან ჩრდილოეთით 3 კმ-ში, ხოლო ქალაქ რუსედან სამხრეთით 45 კმ-ში. მღვიმის შესასვლელი მდინარის დონიდან 45 მ სიმაღლეზეა და ხელმისაწვდომია ციცაბო ბილიკის გავლით. ჰაერის ტემპერატურა უდრის 14°C-ს. მღვიმე ჩამოყალიბდა გვიანდელ პლიოცენსა და ადრეულ მეოთხეულში. შედგება გვირაბებისა და დარბაზების რთული კომპლექსური სისტემისაგან. ჭერი უმთავრესად გლუვია. საჩვენებელი მღვიმის მთავარი ღირსშესანიშნაობაა საკონცერტო დარბაზი, დიდი სტალაგნატი (სიმაღლე 3.5 მ, დიამეტრი 0.5 მ), მცირე უფსკრული და დიდი კლდეების დარბაზი. აღსანიშნავია აგრეთვე ტბა იზვორჩეტო და მისი თეთრი სტალაგმიტი. ორლოვა-ჩუკა აღმოაჩინა მწყემსმა სტოიან სპასოვმა 1941 წელს. 1963 წელს მღვიმე და მისი მომიჯნავე 7.5 ჰა ტერიტორია გამოაცხადეს ბუნებრივ ღირსშესანიშნაობად, ხოლო 1978 წელს მღვიმე ეროვნული მნიშვნელობის არქეოლოგიურ ძეგლად გამოცხადდა. 200 000-40 000 წლის წინ მღვიმე დროდადრო ადამიანებით იყო დასახლებული შედარებით მაღალი და მუდმივი ტემპერატურის გამო. მღვიმეში აღმოჩენილია ენეოლითის ხანის შუბის წვერები, კაჟის ხელსაწყოები, ცული და თიხის ნაკეთობები. ბინადრობდა მღვიმური დათვი. მღვიმეში მობინადრე ხელფრთიანების 14 სახეობიდან 3 ბუნების დაცვის საერთაშორისო კავშირის წითელ სიაშია შეყვანილი: Myotis capaccinii, Rhinolophus euryale და Rhinolophus mehelyi. ↑ 1.0 1.1 Orlova Chuka cave // Bulgarian sights ↑ 2.0 2.1 2.2 2.3 Orlova Chuka Cave. Official Site of Dve Mogili Municipality. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-06-25. ციტირების თარიღი: 2019-02-25. ↑ Cave Orlova Chuka ↑ 4.0 4.1 Orlova Chuka Cave. Caves of Bulgaria ↑ Bat Research And Conservation Centre
პულკოვოს სმოლენსკის ღვთისმშობლის ხატის ეკლესია

პულკოვოს სმოლენსკის ღვთისმშობლის ხატის ეკლესია (რუს. Церковь Смоленской иконы Божией Матери) — მართლმადიდებლური ეკლესია ქალაქ სანქტ-პეტერბურგში. აგებულია 2011-2016 წლებში. ძველი შენობა განთავსებული იყო სოფელ პულკოვოში და დაანგრიეს დიდი სამამულო ომის დროს 1943 წელს. ეკლესია მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს სანქტ-პეტერბურგის ეპარქიას. ტაძარი პირველად მოხსენიებულია 1500 წელს. აღწერის წიგნის მონაცემებით აქ მდებარეობდა ყოვლადწმინდა ღვთისმშობლის შობის ეკლესია, რომელიც განადგურებულა XVII საუკუნეში, შვედების მმართველობის პერიოდში. 1749 წლის 25 ოქტომბერს სლობოდა ბოლშოე-პულკოვოში მთავარეპისკოპოსმა თეოდოსი იანკოვსკიმ აკურთხა ხის ეკლესია. 1755-1757 წლებში ტაძარი განაახლეს ხანძრის შემდეგ და აკურთხეს 1757 წლის 8 აგვისტოს. კურთხევის ცერემონია შეასრულა ეპისკოპოსმა სილვესტერ კულიაბკომ. ახალ ტაძარში გადაიტანეს ხატების ნაწილი და კანკელი ზეციური სასწაულის ეკლესიის ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის ეგვტერიდან. ტაძარი დაშალეს 1793 წელს. ახალი ტაძრის აშენების შესახებ გადაწყვეტილება დაიბადა, სავარაუდოდ, 1782 წელს. 1783 წლის 10 ივნისს იმპერატორმა ეკატერინე II-მ გამოყო მიწის ნაკვეთი ახალი ტაძრის ასაშენებლად, 11 ივნისს კი აკურთხეს ტაძრის მშენებლობა. ტაძარი ააგეს არქიტექტორ ჯაკომო კვარნეგის პროექტის მიხედვითა და ხაზინის ფინანსებით, რომელიც გამოჰყო იმპერატორმა. ტაძარი საზეიმოდ აკურთხეს 1785 წელს. 1831 წელს ეკლესიის გალავანთან ააშენეს ქვის სამრეკლო. 1908 წელს ტაძარში მიმდინარეობდა რემონტი. საბჭოთა პერიოდში ტაძარი დახურეს 1938 წელს. სამრეკლოც და ტაძრის შენობაც საფუძვლამდე დაანგრიეს დიდი სამამულო ომის დროს საბჭოთა არმიის კონტრშეტევის დროს. 2009 წელს ტაძრის ფუნდამენტზე დაამონტაჟეს ხის ჯვარი. 2011 წლის 10 აგვისტოს ტაძრის ადგილზე პირველად აღევლინა ლოცვა. Народный каталог православной архитектуры Разрушенные храмы Петербурга О восстановлении церкви
პაგანის სამეფო

პაგანის სამეფო — ბირმელების პირველი სახელმწიფო XI-XIII საუკუნეებში. დააარსა ანორათამ, რომელმაც გააერთიანა, ახლანდელი მიანმარის თითქმის მთელი ტერიტორია. 1057 წლიდან პაგანებმა შემოიერთეს მონების სახელმწიფოები (სამხრეთ ბირმა) და გახდნენ ერთ-ერთი უდიდესი სახელმწიფო სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიაში. ადმინისტარციულ-ეკონომიური ცენტრი იყო ჩაუნეს ოლქი - ბრინჯის ბეღელი. ვაჭრობდა ჩინეთთან, ციელონთან და ინდოეთთან. სახელმწიფო რელიგია იყო ბუდიზმი. ქვეყანაში ინტენსიურად აშენებდნენ ტაძრებს (დაახლოებით 5 ათასი ტაძარი და პაგოდა), განსაკუთრებით ჩანზიტის გამგებლობის (1084-1112 წწ.) დროს. XIII საუკუნეში პანდების სახელმწიფოს ჩამოშორდა მონათა ქვეყნის სამხრეთი ნაწილი. 1283 წელს, მონღოლთა ცხენოსანი ჯარის მიერ კაუნგსინესთან განადგურების შემდეგ პაგანებმა შეწყვიტეს არსებობა. აბსანძე. თ, კელაპტრიშვილი. ო, აბსანძე. გ, მსოფლიოს სამეფო დინასტიები ლექსიკონი, თბ., 2018, გვ. 175
პუშკინის სოფიას ტაძარი

პუშკინის სოფიას ტაძარი (რუს. Софийский собор) — მართლმადიდებლური ეკლესია ქალაქ პუშკინში. აგებულია 1782-1788 წლებში. ეკლესია მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს სანქტ-პეტერბურგის ეპარქიას. 1779 წელს სამაზრო ქალაქ სოფიას დაარსების შემდეგ ეკატერინე II-მ წამოაყენა წინადადება აეშენებინათ ეკლესია-ძეგლი რუსეთ-ოსმალეთს ომების დასრულების აღსანიშნავად. ერთ-ერთი პროექტის ჩანაფიქრით იგი კონსტანტინოპოლის სოფიას ტაძრის ანალოგი უნდა ყოფილიყო. 1782 წლის 10 აგვისტოს, იმპერატორის ოჯახის მონაწილეობით, სოფიას ხის წმინდა კონსტანტინესა და ელენეს სახელობის ეკლესიაში აღესრულა ლიტურგია. საპროექტო და სამშენებლო სამუშაოებს ხელმძღვანელობდა არქიტექტორი ჩარლზ კამერონი. ტაძრის კურთხევა გაიმართა 1788 წლის 31 მაისს ეკატერინე II-ის, მემკვიდრისა და სასახლის დიდებულების მონაწილეობით. კურთხევივან 1845 წლამდე ეკლესია ეკუთვნოდა წმინდა ვლადიმირის ორდენს. 1903 წელს იმპერატორმა ნიკოლოზ II-მ ეკლესიას შესწირა ჯვარი და საეკლესიო ჭურჭელი, რომელიც იყო ეკატერინეს მიერ ტაძრისათვის ნაჩუქარი ჭურჭლის ზუსტი ანალოგი. აღნიშნული პირველი ჭურჭელი 1812 წელს ნაპოლეონის ლაშქრობის საშიშროების გამო გაიტანეს ჯერ ეკატერინეს სასახლის აღდგომის ეკლესიაში, ხოლო შემდეგ ეკატერინეს საკათედრო ტაძარში. 1918 წლიდა სოფიას ტაძარი სამრევლო ეკლესიაა. 1933 წლის 6 ნოემბრის ლენინგრადის რაიონული აღმასკომის დადგენილების მიხედვით ტაძარი დახურეს. შენობა გადაეცა 32-ე მექანიზირებულ ბრიგადას, რომელიც საწყობად გამოიყენებდა. 1995 წლის 20 მარტს სოფის ტაძარი შეიტანეს ფედერალური მნიშვნელობის არქიტექტურული ძეგლების სიაში. 1999 წელს მოხდა ტაძრის სრული კურთხევა. Вильчковский С. Н. Царское Село:. — Репринт. воспроизведение изд. 1911 г. — СПб.: Рекл.-изд. предприятие "Титул-СПб.", 1992. — С. 230-236. Ласточкин С. Я., Рубежанский Ю. Ф. Царское Село - резиденция российских монархов: Архит. и воен.-ист. очерк. — 2-е изд., доп. и перераб. — СПб.: Тип. "Правда", 2000. — ISBN 5-85991-043-6. Мещанинов М. Ю. Храмы Царского Села, Павловска и их ближайших окрестностей: Краткий исторический справочник. — 2-е изд., испр. и доп. — СПб.: Genio Loci, 2007. — С. 40—49. — ISBN 5-9900655-3-1. Васильев В. В. Царскосельская София. — СПб.: АНО "Санкт-Петербургский центр гуманитарных программ", 2008. — 32 с. — ISBN 978-5903097-66-1. Народный каталог православной архитектуры Фото собора Фото собора[მკვდარი ბმული] Сайт «Русские церкви» Энциклопедия Санкт-Петербурга დაარქივებული 2017-12-28 საიტზე Wayback Machine.
თბილისასწვერი

თბილისასწვერი — მთა საქართველოსა და რუსეთის (ჩრდილოეთი ოსეთი) საზღვარზე, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარეში, ონის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს რაჭა-ლეჩხუმის კავკასიონის მთავარ წყალგამყოფ ქედზე, მდინარე ჭანჭახის მარჯვენა შენაკადის — ბუბისწყლის სათავეებში, სიმაღლე ზღვის დონიდან 4429 მ. თბილისასწვერი აგებულია პალეოზოური გრანიტოიდებით. რელიეფი მკვეთრად დანაწევრებულია, ახასიათებს თანამედროვე გამყინვარება. მათზე თითქმის არ არის მცენარეული საფარი. ნემანიშვილი ს., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. 494.
ტემენიდების დინასტია

ტემენიდების დინასტია — ბერძნული წყაროების მიხედვით კარანე ჰერაკლეს შთამომავალია (ე. წ. ტემენიდთა) მეთექვსმეტე თაობას ეკუთნოდა. კარანემ მიატოვა სამშობლო არგოსი, მხედრობით გაემართა მაკედონიაში და დაიპყრო იქაური ქალაქი ედესა და საფუძველი ჩაუყარა მაკედონიის სამეფოს. ამის გამო ტემენიდები მაკედონის მეფეთა, მათ შორის ალექსანდრეს მამის ფილიპე მაკედონელის და რა თქმაუნდა თვით ალექსანდრე დიდის წინაპრებად ითვლებოდნენ. აბსანძე. თ, კელაპტრიშვილი. ო, აბსანძე. გ, მსოფლიოს სამეფო დინასტიები ლექსიკონი, თბ., 2018, გვ. 183
ეგოროვის სახლი

ეგოროვის სახლი (რუს. Доходный дом Егорова) — XIX საუკუნის არქიტექტურის ძეგლი. აგებულია ეკლექტიკის არქიტექტურულ სტილში. მდებარეობს სანქტ-პეტერბურგის ცენტრალურ რაიონში. მისამართი აჯანყების ქუჩა, სახლი № 35. არის სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის გამოვლენილი ობიექტი. 1800-იან წლებში მიწის ნაკვეთი ეკუთვნოდა საიდუმლო მრჩეველს ვლადიმერ სერგის ძე გრუშეცკის, ხოლო 1820-იან წლებში დაბალი რანგის ჩინოვნიკს, სასახლის მრცეველს ანტონ ანდრეის ძე ავრეჟიოს. შემვეგ იგი გახდა მეტრდოტელ ვასილევის კუთვნილება, რომლისგანაც 1840-იან წლებში მიწის ნაკვეთზე შემორჩენილი იყო ერთსართულიანი ხის სახლი, ორი ერთსართულიანი ფლიგელი. 1860-იან წლებში აქ მდებარე სახლი ეკუთვნოდა სასახლის მრჩეველს ალექსანდრე ალექსანდროვს. 1873 წლის 24 მარტს მიწის ნაკვეთი ერთსართულიანი სახლით იყიდა საპატიო მოქალაქემ ეფიმ ეგოროვმა. მან გააქირავა სახლი 2100 რუბლად წელიწადში. 1882 წელს სახლში გაჩნდა ხანძარი და ეგოროვმა მიიღო დაზღვევა დამწვარი სახლის გამო და დაიწყო ახალი სახლის შენებლობა. 1885 წლის 30 ნოემბრისათვის სახლის ფართობი შეადგენდა 867,4 კვ. საჟენს (ანუ 4 000 კვ. მ.). სახლის საშუალო სიმაღლე იყო 25 მეტრი. კედლები ააშენეს აგურით. სახლის ფასადები მდიდრულადაა შემკული, რაც დამახასიათებელია ეკლექტიკის არქიტექტურული სტილისათვის. მესამე სართულის ფანჯრები ვაზებითაა შემკული. Бройтман Л. И., Дубин А. С. Улица Восстания. — М.: ЗАО Центрполиграф, 2005
ღაჟო

ღაჟო (ლათ. Lanius) — ფრინველთა გვარი ღაჟოსებრთა ოჯახისა. თავი დიდი აქვთ. ნისკარტი ბოლოში მოკაუჭებულია, ხოლო მანამდე აქვს კბილები. კუდი გრძელია. ფერად ძირითადად რუხები არიან, თეთრის ან შავის შეხამებით, იშვიათად წითურის. დედალი და მამალი სხვადასხვაგვარად არიან შეფერილნი. ცნობილია 30-მდე სახეობა. გავრცელებული არიან ევროპაში, აზიაში, აფრიკასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში. ერთიან (უწყვეტ) ტყეებს მორიდებულნი, ღაჟოები ძირითადად ტყეტუნდრაში, ტყისპირებში, ველობებზე, სტეპებში ან ისეთ უდაბნოებში გვხვდება, სადაც ბუჩქნარი ან ცალკეული ხეებია გაზრდილი. ბუდეს ბუჩქებში, ხშირად ეკლებში ან ხეებზე იკეთებს. დედალი დებს 4–6 კვერცხს. იკვებებიან მწერებით, მღრღნელებით, წვრილ ფრინველთა ბარტყებითაც კი. საქართველოში ბუდობს 3 (კავკასიური ღაჟო, შავშუბლა ღაჟო და წითელთავა ღაჟო) და ზამთრობს ერთი (რუხი ღაჟო) სახეობა. ღაჟო — სტატია დიდი საბჭოთა ენციკლოპედიიდან (რუსული) ↑ კუტუბიძე მ., ფრინველების ნომენკლატურული ტერმინოლოგია, თბ.: „მეცნიერება“, 1973. — გვ. 160, 208. ↑ ჟორდანია რ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 583.
პუტილოვის სახლი

პუტილოვის სახლი (რუს. Доходный дом Путиловой) — XX საუკუნის არქიტექტურის ძეგლი. აგებულია ჩრდილოეთის მოდერნის არქიტექტურულ სტილში. მდებარეობს სანქტ-პეტერბურგის პეტროგრადის რაიონში. დიდი პროსპექტი, სახლი № 44. აგებულია 1906-1907 წლებში. არის სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის გამოვლენილი ობიექტი. სახლი წარმოადგენს ჩრდილოეთის მოდერნის, მოდერნის რუსული მიმდინარეობის, ერთ-ერთ თვალსაჩინო ნიმუშს. აღნიშნულმა მიმდინარეობამ განვითარება ჰპოვა XX საუკუნის სანქტ-პეტერბურგში, შვედური და განსაკუთრებით ფინური არქიტექტურის გავლენით. ვაჭრის ქვრივი ტ. ნ. პუტილოვა, რომლისთვისაც ააგეს სახლი, ფლობდა მანუფაქტურულ მაღაზიას ვასლევსკის კუნძულის შუა პროსპექტზე. მიწის ნაკვეთი მან 1905 წელს მიიღო პირველი რანგის კაპიტან პ. პ. გერინგისაგან. მალევე სახლის აშენებისთანავე შენობა გადაეცა ამხანაგობას და მასში განათავსეს ამხანაგობის ერთ-ერთი მაღაზია. გარდა ამისა, რევოლუციამდე შენობაში განთავსებული იყო რუსეთის სავაჭრო-სამრეწველო ბანკის განყოფილება, ასევე დ. გ. ორფენოვის სტენოგრაფიის კურსები. სახლის უკანასკნელი მფლობელი იყო კომერციული მრჩეველი მ. ლ. ბალაბანოვი, ჩრდილოეთის მინის მრეწველობის საზოგადოების სამმართველოს თავმჯდომარე. ომის შემდეგ 1990-იან წლებამდე სახლში განთავსებული იყო ქალაქში ცნობილი საკომისიო მაღაზია. მომდევნო წლებში სახლში განათავსეს სხვადასხვა ოფისები და მაღაზიები. 2011-2012 წლებში სახლის კედლებს ჩაუტარდათ კოსმეტიკური რემონტი. მოხდა ფასადის კომპლექსური რესტავრაცია. 2001 წელს სანქტ-პეტერბურგის ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა სახელმწიფო კონტროლის, გამოყენებისა და დაცვის სახელმწიფო კომიტეტმა შეიტანა ხელახლა გამოვლენილი კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. Доходный дом Т. Н. Путиловой на архитектурном сайте Санкт-Петербурга (начало) დაარქივებული 2019-02-11 საიტზე Wayback Machine. Доходный дом Т. Н. Путиловой на архитектурном сайте Санкт-Петербурга (продолжение) დაარქივებული 2019-03-03 საიტზე Wayback Machine. «На Большом проспекте отреставрировали дом Путиловой». Интернет-газета «Карповка», 22.03.2012. Исторический облик доходного дома Т. Н. Путиловой на сайте «Фотографии старого Санкт-Петербурга» დაარქივებული 2013-06-10 საიტზე Wayback Machine.
კოჟევნიკოვის სახლი

კოჟევნიკოვის სახლი (რუს. Дом Кожевникова) — XIX საუკუნის არქიტექტურის ძეგლი. აგებულია რუსული კლასიციზმის არქიტეტურულ სტილში, პავლე თედორეს ძე ვოცკის პროექტის მიხედვით. მდებარეობს სანქტ-პეტერბურგის ცენტრალურ რაიონში. ნევის პროსპექტი, სახლი № 51. აგებულია 1834-1835 წლებში. სახლმა ჩვენს ეპოქამდე მოაღწია თითქმის უცვლელი სახით. არის სანქტ-პეტერბურგის კულტურული მემკვიდრეობის გამოვლენილი ობიექტი. სახლის მშენებლობა მიმდინარეობდა 1834 წლიდან 1835 წლამდე და იგი ააშენეს გვარდიის პორუჩიკის კოჟევნიკოვისათვის. პროექტის ავტორი იყო პ. ფ. ვოცკი. 1855-1856 წლებში სახლის ერთ-ერთ ბინაში, რომელიც გადიოდა ეზოში, ცხოვრობდა ივანე ალექსანდრეს ძე გონჩარევი. სწორედ აქ მუშაობდა მწერალი თავის რომანზე „ობლომოვი“. XX საუკუნის დასაწყისში სახლი შეიძინა პირველი გილდიის ვაჭარმა სოლოვიოვმა, რომელიც ამ დროისათვის ფლობდა რამდენიმე შენობას ნევის პროსპექტის ამავე რაიონში. სახლში გახსნა სასტუმრო „Большая Северная“-ს ფილიალი და სენემატოგრაფი (კინოთეატრი) „მულენ რუჟი“. კოჟევნიკოვის ყოფილ სახლში სხვადასხვა დროს ასევე მდებარეობდა პ. ეფიმოვის საბანკო სახლი და ამხანაგობა „Скороход“-ის ფეხსაცმლის მაღაზია. 1928 წლის მდგომარეობით სახლში განთავსებული იყო პეტერბურგელი მხატვრის იური მიხეილის ძე ხიდეკელის ფოტო და სამხატვრო სტუდია „Красная светопись“. ამჟამად კოჟევნიკოვის სახლში განთავსებულია სამხატვრო გალერეა „Дельта“. Кириков Б. М., Кирикова Л. А., Петрова О. В. Невский проспект. — М.—СПб.: ЦЕНТРПОЛИГРАФ, МиМ-Дельта, 2004. — С. 268—270. — 378 с. Дом Кожевникова. Citywalls.ru. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-07-23. Дом Кожевникова (Невский пр. 51). Прогулки по Петербургу.
ელმან ჰუსეინოვი

ელმან სულეიმან ოღლუ ჰუსეინოვი (აზერ. Hüseynov Elman Süleyman oğlu; დ. 28 თებერვალი, 1952 — გ. 14 იანვარი, 1993) — აზერბაიჯანის ეროვნული გმირი; ყარაბაღის ომის მონაწილე. ელმან სულეიმან ოღლუ ჰუსეინოვი დაიბადა 1952 წლის 28 თებერვალს ტერტერის რაიონის სოფელ აზად გარაგოიუნლუშუ (ილხიჩილარ). 1958-1968 წლებში სწავლობდა და მიიღოს საშუალო განათლება სოფელ აზად გარაგოიუნლუში. 1968 წელს შევიდა აზერბაიჯანის სახელმწიფო პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში, ჰიდრო-მელიორაციის ფაკულტეტზე, 1973 წელს მიიღო ინჟინრის სპეციალობა და დაამთავრა სწავლა. 1973-1975 წლებში მსახურობდა ლეიტენანტის წოდებით საქართველოში, ქალაქ ახალქალაქში. 1980-1982 წლებში სწავლობდა და მიიღო განათლება ბაქოს პარტიის უმაღლეს სკოლაში. 1982-1985 წლებში მუშაობდა ტერტერის რაიონის სახალხო კონტროლის კომიტეტის თავმჯდომარედ, 1985-1988 წლებში იყო ტერტერის რაიონის სახალხო დეპუტატების აღმასრულებელი კომიტეტის თავმჯდომარის პირველი მოადგილე, 1988-1990 წლებში ტერტერჩაის ჰიდრო-კომუნიკაციის ექსპლუატაციის სამმართველოს უფროსი, შემდეგ კი მუშაობდა პარტიის კომიტეტში ინსტრუქტორის თანამდებობაზე. მრავალჯერ იყო რაიონის საბჭოს დეპუტატი. წარჩინებით დაამთავრა მინისტრთა კაბინეტთან არსებული სახალხო მეურნეობის მართვის ინსტიტუტი. 1991 წელს მუშაობდა მაღალ სახელმწიფო თანამდებობებზე, ამისდა მიუხედავად ტერტერის დაცვისთვის ტაბორის დაარსებასთან დაკავშირებით ნებაყოფლობით თავდაცვის სამინისტროს მიმართა, 1991 წლის სექტემბერში ტერტერის თავდაცვის შტაბის უფროსი, 1991 წლის ნოემბერში დაინიშნა ტერტერის ტერიტორიული თავდაცვის ბატალიონის მეთაურად. აქტიურად მონაწილეობდა აღდარის რაიონისა და სამეზობლო საცხოვრებელი პუნქტების სომხური მებრძოლებისგან გათავისუფლებაში. მისი პირადი ხელმძღვანელობის ქვეშ ჩატარებული საბრძოლო ოპერაციების შედეგად მოხდა მრავალი სომხური ცოცხალი ძალებისა და ტექნიკის განადგურება. ბრძოლების დროს ორჯერ იყო დაჭრილი. დაიღუპა 1993 წლის 14 იანვარს ბრძოლაში ვანგის მაღლობისთვის. იყო დაოჯახებული. ჰყავს სამი შვილი. 1995 წლის 15 იანვარს რესპუბლიკის პრეზიდენტის ბრძანებულებით ელმან სულეიმან ოღლუ ჰუსეინოვს მიენიჭა „აზერბაიჯანის ეროვნული გმირის“ წოდება. დაკრძალულია ტერტერის რაიონის სოფელ გარაგოიუნლიში, მის სახელს ატარებს ერთ-ერთი ქუჩა. ტერტერის რაიონში დადგმულია მისი ბიუსტი. არსებობს მისი სახელობის მუზეუმი. ↑ 1.0 1.1 National heroes English. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 18 February 2019. ციტირების თარიღი: 18 February 2019. ↑ 2.0 2.1 2.2 Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı Elman Hüseynovun 65 illik yubileyi qeyd olundu English. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 18 February 2019. ციტირების თარიღი: 18 February 2019. ↑ 3.0 3.1 Hüseynov Elman Süleyman oğlu English. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 18 February 2019. ციტირების თარიღი: 18 February 2019. ↑ Tərtərdə Milli Qəhrəman Elman Hüseynovun xatirəsi anılıb English. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 18 February 2019. ციტირების თარიღი: 18 February 2019.
მწვანე წიგნი (ფილმი)

„მწვანე წიგნი“ (ინგლ. Green Book) — რეჟისორ პიტერ ფარელის 2018 წლის ამერიკული ბიოგრაფიული დრამა. ფილმის მოქმედება ვითარდება 1962 წელს და მოგვითხრობს ცნობილი ჯაზპიანისტის დონ შირლისა და მისი მძღოლის ტონი ლიპის მოგზაურობის რეალურ ისტორიას სამხრეთ აშშ-ში, რომელთა შორის დროთა განმავლობაში მეგობრობა გაჩნდება. მთავარ როლებში მონაწილეობენ: მაჰერშალა ალი, რომელმაც შეასრულა დონ შირლის როლი და ვიგო მორტენსენი, რომელმაც ითამაშა ტონი ლიპის როლი. ფილმისთვის სცენარი დაწერეს პიტერ ფარელიმ, ბრაიან ჰეიეზ კარიმ და ტონი ლიპის შვილმა — ნიკ ვალელონგამ; სცენარი დაფუძნებულია ნიკ ვალელონგას მამისა და შირლის ინტერვიუზე და აგრეთვე მამამისისა და დედამისის წერილებზე. ფილმის სახელწოდება მომდინარეობს ვიქტორ ჰიუგო გრინის მიერ დაწერილ გზამკვლევ „მწვანე წიგნიდან“, რომელიც განკუთვნილი იყო შავკანიანი ავტომობილისტებისათვის და რომელიც აშშ-ში გამოდიოდა 1936-1966 წლებში. „მწვანე წიგნის“ მსოფლიო პრემიერა გაიმართა ტორონტოს საერთაშორისო კინოფესტივალზე 2018 წლის 11 სექტემბერს, სადაც მოიგო მთავარი ჯილდო „სახალხო არჩევანი“. აშშ-ში ფილმი ორიგინალურ გაქირავებაში გამოვიდა 2018 წლის 16 ნოემბერს, სადაც დისტრიბუცია გაუწია „Universal Pictures“-მა და მსოფლიო მასშტაბით ფილმმა მოაგროვა 144 მილიონი აშშ დოლარი. ფილმმა მიიღო კრიტიკოსების დადებითი შეფასება, მაღალი შეფასება მიიღეს აგრეთვე ვიგო მორტენსენმა და მაჰერშალა ალიმ, თუმცა ისტორიული უზუსტობების გამო ფილმმა რამდენადმე კრიტიკაც დაიმსახურა. „მწვანე წიგნმა“ მოიპოვა კინოკრიტიკოსების ეროვნული საბჭოს ჯილდო 2018 წლის საუკეთესო ფილმისთვის და ასევე ამერიკის კინოინსტიტუტის მიერ შეყვანილი იქნა 2018 წლის საუკეთესო ფილმთა 10-ეულში. „მწვანე წიგნმა“ მოიპოვა ოსკარი საუკეთესო სურათისთვის და ოსკარი საუკეთესო ორიგინალური სცენარისთვის; გარდა ამისა, მსახიობი მაჰერშალა ალი გახდა ოსკარის გამარჯვებული საუკეთესო მსახიობი კაცისთვის მეორეხარისხოვან როლში, ხოლო ვიგო მორტენსენი ნომინირებული იყო ოსკარზე საუკეთესო მსახიობი კაცისთვის. „მწვანე წიგნი“ ნომინირებული იყო აგრეთვე ოსკარზე საუკეთესო მონტაჟისთვის და გახდა ოქროს გლობუსის გამარჯვებული კატეგორიაში საუკეთესო მიუზიკლისა ან კომედიისთვის და მოიგო აშშ-ის პროდიუსერების გილდიის ჯილდო საუკეთესო ფილმისთვის. „მწვანე წიგნი“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) „მწვანე წიგნი“ — Rotten Tomatoes „მწვანე წიგნი“ — Metacritic-ზე „მწვანე წიგნი“ — Allmovie-ზე „მწვანე წიგნი“ — Box Office Mojo-ზე ↑ He, Laura (25 თებერვალი, 2019). „Alibaba Pictures shares rise after striking gold with Green Book’s best picture win at the Oscars“. South China Morning Post. ციტირების თარიღი: February 26, 2019. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |date=-ში (დახმარება) ↑ Green Book. ციტირების თარიღი: 14 აგვისტო, 2018. ↑ Tatiana Siegel. (13 ნოემბერი, 2018) Making of 'Green Book': A Farrelly Brother Drops the Grossout Jokes for a Dramatic Road Trip in the 1960s Deep South. ციტირების თარიღი: 15 ნოემბერი, 2018. ↑ Green Book (2018). Box Office Mojo. ციტირების თარიღი: 6 მარტი, 2019. ↑ Diamond, Anna. The True Story of the ‘Green Book’ Movie. ↑ Mahershala Ali Wins First Golden Globe for 'Green Book'.
ნატალია ანისიმოვა

ნატალია ანისიმოვა (დ. 2 მარტი, 1968, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი აკრობატი. სსრკ სამგზის ჩემპიონი (1985, 1987, 1990) და მეორე პრიზიორი (1986). სსრკ თასის ორგზის მფლობელი (1988, 1990). სსრკ ხალხთა IX სპარტაკიადის მესამე პრიზიორი (1986). I საკავშირო ახალგაზრდული თამაშების ჩემპიონი (1985). სსრკ სპორტის დამსახურებული ოსტატი. ნატალია ანისიმოვა — ბიოგრაფიული ლექსიკონი ნატალია ანისიმოვა — ქართული სპორტის სტატისტიკა.