ჯონ მაკ-კართი

ჯონ მაკ-კართი (ინგლ. John McCarthy; დ. 4 სექტემბერი, 1927, ბოსტონი — გ. 24 ოქტომბერი, 2011, სტენფორდი, კალიფორნია) — ამერიკელი მეცნიერი ინფორმაციული ტექნოლოგიების დარგში, ტერმინის — „ხელოვნური ინტელექტი“ — ავტორი (1956), პროგრამირების ენის — ლისპის შემქმნელი (1958), აშშ-ის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის წევრი (1989). ჯონ მაკ-კართი დაიბადა 1927 წლის 4 სექტემბერს ბოსტონში (მასაჩუსეტსის შტატი), ემიგრანტების — ლიტველი ებრაელი იდას და ირლანდიელი ჯონ პატრიკ მაკ-კართების ოჯახში. დიდი დეპრესიის გამო ოჯახს ხშირად უწევდა საცხოვრებელი ადგილის შეცვლა, სანამ ჯონის მამა ლოს-ანჯელესის ორგანიზაციაში დაიწყებდა მუშაობას. მაკ-კართის მშობლები 1930-იან წლებში კომუნისტური პარტიის აქტიური წევრები იყვნენ. პატარა ჯონს სწავლაში ხელს უწყობდნენ და მან სკოლაში შესვლამდე უკვე ბევრი რამ იცოდა. წაიკითხა რუსული სამეცნიერო-პოპულარული საბავშვო წიგნის „100000 რატომ“ თარგმანი და დაინტერესდა მეცნიერებით. მაკ-კართიმ ბელმონტის საშუალო სკოლა (ლოს-ანჯელესი) ექსტერნად — ორი წლით ადრე დაამთავრა. 1944 წელს მიიღეს კალტექში. იმის გამო, რომ ადრეულ ასაკში მათემატიკას კოლეჯში ასწავლიდა და ბევრი სახელმძღვანელო ჰქონდა შესწავლილი, ინსტიტუტში ორი წელი მათემატიკის კურსის გამოტოვება შეძლო. კალტექიდან ფიზკულტურის კურსებზე დაუსწრებლობის გამო გარიცხეს. შემდეგ 2 წელი აშშ-ს არმიაში მსახურობდა და ინსტიტუტში აღადგინეს. 1948 წელს მან მათემატიკის ბაკალავრის სტატუსი მიიღო. ჯონი თავისუფლად ფლობდა რუსულ ენას და დაუმეგობრდა ბევრ რუს მეცნიერს საბჭოთა კავშირში თავისი მრავალჯერადი ვიზიტების პერიოდში. 1955 წელს მაკ-კართი გახდა დოცენტი დართმუზში, 1962 წელს — სრული პროფესორი სტენფორდში, სადაც ის 2000 წლამდე (პენსიაში გასვლამდე) მუშაობდა. 1956 წლიდან მეცნიერ-თანამშრომლად მუშაობდა მასაჩუსეტსის ტექნოლოგიის ინსტიტუტში, სადაც მოგვიანებით სტუდენტებმა მოფერებით „ძია ჯონი“ შეარქვეს. მაკ-კართი ერთ-ერთია ხელოვნური ინტელექტის „დამფუძნებელ მამათაგან“, ალან ტიურინგთან, მარვინ მინსკთან, ალენ ნიუელთან და ჰერბერტ საიმონთან ერთად. მან ნათანიელ როჩესტერთან და კლოდ შენონთან ერთად მოიფიქრა ტერმინი „ხელოვნური ინტელექტი“ 1956 წლის დართმუზის კონფერენციისთვის მომზადებულ წინადადებაში. ამ კონფერენციამ დაუდო სათავე ხელოვნურ ინტელექტს, როგორც ცალკე სფეროს. 1957-59 — სლოუნის სტიპენდია 1971 — ტიურინგის პრემია 1985 — კომპიუტერული ტექნიკის პიონერი 1988 — კიოტოს პრემია 1990 — აშშ-ის ნაციონალური სამეცნიერო მედალი 2003 — ბენჯამინ ფრანკლინის მედალი(ინგლისური)ქართ. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ჯონ მაკ-კართი Professor John McCarthy დაარქივებული 2023-01-08 საიტზე Wayback Machine. LIBRARIES. digital conservancy Creator Of Lisp, John McCarthy, Dead At 84 ↑ 1.0 1.1 Маккарти Джон // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q649"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737"></a> ↑ 2.00 2.01 2.02 2.03 2.04 2.05 2.06 2.07 2.08 2.09 http://amturing.acm.org/award_winners/mccarthy_0239596.cfm ↑ 3.0 3.1 SNAC — 2010. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a> ↑ 4.0 4.1 Internet Speculative Fiction Database — 1995. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2629164"></a> ↑ Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ http://news.stanford.edu/news/2011/october/john-mccarthy-obit-102511.html ↑ http://www.computerhistory.org/collections/catalog/102658149 ↑ https://www.kyotoprize.org/en/laureates/ ↑ https://aaai.org/about-aaai/aaai-awards/the-aaai-fellows-program/elected-aaai-fellows/ ↑ https://awards.acm.org/fellows/award-recipients ↑ National Academy of Sciences. John McCarthy ↑ McCarthy, John (1960). "Recursive Functions of Symbolic Expressions and Their Computation by Machine". Communications of the ACM. 3 (4): 184–195.