laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
მაგნოლიასებრნი

მაგნოლისებრნი (ლათ. Magnoliaceae) — ორლებნიანი მცენარეთა ოჯახი. მარადმწვანე ან ფოთოლმცვივანი ხეებია, იშვიათად ბუჩქები.აქვთ მთლიანი ან დანაკვთული, ხშირად თანაფოთლებიანი ფოთლები, ორსქესიანი (იშვიათად ერთსქესიანი) ყვავილები, მრავალი მტვრიანა. ოჯახში 12 გვარის 220-მდე სახეობაა, რომელიც გავრცელებულია აღმოსავლეთ და სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიაში, ჩრდილოეთ ამერიკის სამხრეთ-აღმოსავლეთში და ცენტრალურ ამერიკაში, აგრეთვე ვესტინდოეთსა და სამხრეთ ამერიკის ჩრდილოეთში. ყოფილ სსრკ-ში, კერძოდ, კურილის კუნძულებზე ამ ოჯახიდან ბუნებრივად იზრდება მაგნოლიის გვარის მხოლოდ 1 სახეობა; სამხრეთ რაიონებში დეკორატიულ მცენარედ კულტივირებულია 20-მდე სახეობა ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 328.
გამყიდველის ბაზარი

გამყიდველის ბაზარი არის ბაზარი, რომლის დროსაც მეტი ძალაუფლება ეკუთვნით გამყიდველებს. ეს არის საქონლისა და მომსახურების დეფიციტის ბაზარი. ტიპური ბაზარია განვითარებადი ქვეყნების ეკონომიკისათვის.
ბაზარი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ბაზარი შეიძლება აღნიშნავდეს: ბაზარი — საქონელგაცვლის სფერო; ბაზარი — ისტორიული ქალაქი ფეოდალურ საქართველოში; ბაზარი — საგნებით, პროდუქტებით ვაჭრობისათვის განკუთვნილი ადგილი; ბაზარი — სოფელი აზერბაიჯანში, ზაქათალის რაიონში. ბაზარი, სენტ-ამან — ფრანგი უტოპისტი.
Red Rain (სიმღერა)

Red Rain — პიტერ გებრიელის სიმღერა და სინგლი ალბომიდან So. ჩაიწერა სტიუარტ კოუპლენდის (The Police) მონაწილეობით. სინგლის სახით 1987 წელს გამოიცა. მიუხედავად თავად ალბომის წარმატებისა, სინგლი ნაკლებად წარმატებული გამოდგა. ცნობილია, რომ სიმღერის ტექსტი დაიწერა, როდესაც გებრიელი თავის აუზში იმყოფებოდა და წითელ ღვინოს სვამდა. „Red Rain“ დღემდე სრულდება პიტერის კონცერტებზე, თუმცა, უფრო შენელებული ტემპით. Red Rain In Your Eyes (სპეციალური მიქსი) [მხოლოდ 12" სინგლზე] Gaga შენიშვნა: Gaga არის სიმღერის I Go Swimming ინსტრუმენტული ვერსია. ↑ Peter Gabriel. allmusic.com. ციტირების თარიღი: 2013-02-28.
მაგრანეთი

მაგრანეთი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის თიანეთის მუნიციპალიტეტში, ნაქალაქარის თემში. მდებარეობს ერწოს ქვაბულის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში, ზღვის დონიდან 1100 მეტრზე. თიანეთიდან დაშორებულია 30 კილომეტრით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 224 ადამიანი. ისტორიული ძეგლებიდან საყურადღებოა: დარბაზული ტიპის საყდარის ეკლესია მაგრანეთისხევის ნაპირზე. დასავლეთ კედლის ერთ ქვაზე X საუკუნის ორსტრიქონიანი ასომთავრული (ნუსხურნარევი) წარწერაა. ეკლესიასთან შუა საუკუნის ქვის სამარხებია, ხოლო შორიახლოს — ნასოფლარი; გეგმით სწორკუთხრა ციხე-კოშკი - მაგრანეთისხევის მარჯვენა ნაპირზე; კვრიას ხატი — შუა საუკუეების პატარა ეკლესია საცხვრეგორაზე; დარბაზული ტიპის, ადგილის დედის ეკლესია მაგრანეთისხევის მარჯვენა ნაპირზე. 1963-1969 წლებში სოფლის ტერიტორიაზე გათხარეს (ხელმძღვანელი რ. რამიშვილი) სხვადასხვა პერიოდის ძეგლები. სოფლის ჩრდილო-დასავლეთით, მდინარე თრანულის მარჯვენა ნაპირზე, ქუშანაანთ გორაზე, გათხრილია III-IV საუკუნეების სამაროვანი, რომლის უშუალოდ სამხრეთით გამოვლინდა ადრინდელი შუა საუკუნეების ნამოსახლარი. კომპლექსი შედგება მოზრდილი შენობის ნაშთისაგან. შემორჩენილია საძირკველი, რომელიც ნაგებია რიყის ქვის ერთი ან ორპირი წყობით. მათზე ამოყვანილი ყოფილა ალიზის კედლები, გადახურული ღარიანი კრამიტით. არქეოლოგიური მასალის (განსაკუთრებით სასანურ-ბიზანტური მონეტების) მიხედვით ნაგებობა VII საუკუნის II ნახევარში დანგრეულა. ნამოსახლარის სამხრეთით შემორჩენილია ძველი გზის ნაშთი. მის სამხრეთით გათხარეს (ბ. ჯორბენაძე) ადრინდელი შუა საუკუნეების სამაროვანი. გამოვლინდა V-VIII საუკუნეების 7 ორმოსამარხი და ქვის სამარხი. მათში იპოვეს ბრინჯაოსა და რკინისღეროიანი საკინძები, ბრინჯაოს მშვილდსაკინძი, ვერცხლისა და ბრინჯაოს ბეჭდები, რკინის სამაჯური და სხვა ნივთები. ჭიჩსულების უბანში გამოვლენილია ადრინდელი შუა საუკუნეების (VI-VIII სს.) ნამოსახლარი. საცხვრეგორის სამაროვანზე გათხრილია (ბ. ჯორბენაძე) V-VIII საუკუნეების 4 ქვის სამარხი, რომლებშიც აღმოჩნდა ბრინჯაოსა და რკინის საკინძები, ბრინჯაოს საყურეები და მშვილდსაკინძი, სარდიონის საბეჭდავი და სხვა. ამავე გორის დასავლეთ ფერდობზე შესწავლილია XI-XIII საუკუნეების სამარხები, რომლებშიც იყო მინის, ბრინჯაოსა და რკინის სამაჯურები და ბრინჯაოს 3 ბეჭედი. ერწოს ველის არქეოლოგიური ძეგლები რამიშვილი რ.,„ერწოს ველი ანტიკურ ხანაში“, // ჟურ. ძეგლის მეგობარი, №. 27-28 თბილისი: საბჭოთა საქართველო, 1971 წელი. — გვ. 57-62; რამიშვილი რ., ჯორბენაძე ბ., ერწო-თიანეთის არქეოლოგიური ექსპედიციის სადაზვერვო მუშაობის შედეგები, «მაცნე. ისტორიის, არქეოლოგიის, ეთნოგრაფიისა და ხელოვნების ისტორიის სერია», 1978, № 1; ჯორბენაძე ბ., ფეოდალური ხანის არქეოლოგიური ძეგლები ერწოს ველზე, იქვე, 1968, № 2; რამიშვილი რ, ჯორბენაძე ბ, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 338-339. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 107. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 65. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
მადა (მრავალმნიშვნელოვანი)

მადა შეიძლება აღნიშნავდეს: მადა — კვების მოთხოვნილებასთან დაკავშირებული სასიამოვნო შეგრძნება; მადა — მთა საქართველოში.
მადა (მთა)

მადა — მთა სამხრეთ საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარეში, ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს საქართველოს სამხრეთ მთიანეთში, ჯავახეთის ქედის დასავლეთ კალთის ძირში, მადათაფის ტბის ჩრდილოეთით. სიმაღლე ზღვის დონიდან — 2713 მ. გუმბათისებრი ფორმისაა, აგებულია ნეოგენური ანდეზიტ-დაციტებით, დაფარულია ლოდნარით. ლოდებს შორის მდელოებია. მარუაშვილი ლ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 339. ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 107. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 65.
მადათაფა

მადათაფა, მადა — ტბა საქართველოში, ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს ჯავახეთის ვულკანური მთიანეთის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში, ზღვის დონიდან 2108 მ სიმაღლეზე. ფართობი 8,78 კმ², აუზის ფართობი 136 კმ², უდიდესი სიღრმე 1,7 მ, წყლის მოცულობა 9,7 მლნ მ³. ქვაბული წარმოქმნილია ლავის ნაკადით ხეობის გადაკეტვის შედეგად. ტბის წყალშემკრები აუზი ძირითადად აგებულია ჯავახეთის ქედის დანაპრალიანებული ვულკანური ქანებით, რომლებიც გადაფარულია მთა-მდელოს შავმიწა ნიადაგებით. ტბის წყალშემკრები აუზის მცენარეული საფარი ძირითადად წარმოდგენილია ალპური და სუბალპური ბალახეული ფორმაციებით. ტბა საზრდოობს თოვლის, წვიმისა და მიწისქვეშა წყლით. დონე მაღალია გაზაფხულზე, დაბალია ზამთარში. ტბიდან გაედინება მდინარე მადათაფა, რომელიც ერთვის მდინარე ბუღდაშენს მარჯვენა მხრიდან. აქვს მიწისქვეშა განადენიც, რის გამოც დონე მკვეთრად ირყევა. წყლის ტემპერატურა ზაფხულში 17-18 °C, ზამთრობით თითქმის ფსკერამდე იყინება. ტბის შენაკადებიდან ყველაზე დიდია კიურიანჩაი. წყალი სუსტად მინერალიზებულია. ტბას მცირე სამეურნეო მნიშვნელობა აქვს. ტბაში თევზი არ არის. ზაფხულობით მრავლადაა წყლის ფრინველი. ტბის ნაპირები დაბალია და დაფარულია წყლის მოყვარული მცენარეულობით. მადათაფა შედის მადათაფის ტბის აღკვეთილის შემადგენლობაში, რომლის საერთო ფართობია 320 ჰექტარი. წლის თბილ პერიოდში ტბაზე დიდი რაოდენობით იყრის თავს წყალხმელეთა გადამფრენი ფრინველები. მადათაფის ირგვლივ გაშენებულია სოფლები: ეფრემოვკა, ჟდანოვი და სამება. 2020 წლის 8 ივლისს საქართველოს წარდგინებით, ჭარბტენიანი ტერიტორიების შესახებ რამსარის კონვენციის სამდივნომ მადათაფის ტბა საერთაშორისო მნიშვნელობის ჭარბტენიანი ტერიტორიების სიაში შეიტანა. საქართველოს ტბები ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 107. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 65. ↑ 3.0 3.1 ილია აფხაზავა, ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 340-341. ↑ 4.0 4.1 4.2 4.3 ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტის საბაზისო კვლევა. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2018-11-12. ციტირების თარიღი: 2017-07-12. ↑ ფარავნის ტბა ჯავახეთის დაცულ ტერიტორიაში არ შევა ↑ Madatapa Lake. ციტირების თარიღი: 5 ოქტომბერი 2020.
მადათოვის კუნძული

მადათოვის კუნძული — ყოფილი კუნძული მდინარე მტკვარზე, თბილისში, იქ, სადაც ახლანდელ მშრალ ხიდებს შორის მოქცეულ ტერიტორიაზე მდინარე მტკვარი 2 განშტოებას ქმნიდა. მადათოვის კუნძულის ძველი სახელწოდებებია „ახალი ბაღი მეიდნისა“ (ვახუშტი, XVIII ს.) და ორბელიანების კუნძული. XIX საუკუნეში კუნძული გენერალ ვ. მადათოვმა შეიძინა, ამიტომ ეწოდა მადათოვის კუნძული. XX საუკუნის 20-30-იან წლებში, მტკვრის მარჯვენა ნაპირის საყრდენი კედლის ამოყვანის შემდეგ, მადათოვის კუნძული ქალაქის სახმელეთო ნაწილს შეუერთდა. ბერიძე თ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 341.
Live Bites

Live Bites — გერმანული როკ ჯგუფ სკორპიონსის რიგით მესამე საკონცერტო ალბომი, რომელიც გამოვიდა 1995 წლის აპრილში. ალბომი ჩაწერილი სხვადასხვა ქალაქებში: სანქტ-პეტერბურგი (რუსეთი), სან-ფრანცისკო (აშშ), მეხიკო (მეხიკო), ბერლინი (გერმანია) და მიუნხენი (გერმანია). Tease Me Please Me – (საკონცერტო ჩანაწერი, მეხიკო) (მათიას იაბსი, კლაუს მაინე, ჰერმან რარებელი, ჯიმ ველენსი) – 4:52 Is There Anybody There? – (საკონცერტო ჩანაწერი, მეხიკო) (რუდოლფ შენკერი, მაინე, რარებელი) – 4:08 Rhythm of Love – (საკონცერტო ჩანაწერი, ბერლინი) (შენკერი, მაინე) – 3:45 In Trance(საკონცერტო ჩანაწერი, მეხიკო) (შენკერი, მაინე) – 4:06 No Pain No Gain – (საკონცერტო ჩანაწერი, მეხიკო) (შენკერი, მაინე, მარკ ჰადსონი) – 4:06 When the Smoke Is Going Down (საკონცერტო ჩანაწერი, მეხიკო) (შენკერი, მაინე) – 2:37 Ave Maria No Morro – (საკონცერტო ჩანაწერი, მეხიკო) (ჰერიველტო მარტინსი, მანუელ სალინასი) – 3:15 Living for Tomorrow – (საკონცერტო ჩანაწერი, ლენინგრადი) (შენკერი, მაინე) – 6:55 Concerto in V – (საკონცერტო ჩანაწერი, ბერლინი ან სან-ფრანცისკო) (შენკერი) – 3:00 Alien Nation – (საკონცერტო ჩანაწერი, მეხიკო) (შენკერი, მაინე) – 5:29 Hit Between the Eyes (საკონცერტო ჩანაწერი, მეხიკო) (შენკერი, მაინე, რარებელი, ველენსი) – 4:08 Crazy World – (საკონცერტო ჩანაწერი, სან-ფრანცისკო) (შენკერი, მაინე, რარებელი, ველენსი) – 5:33 Wind of Change – (საკონცერტო ჩანაწერი, მიუნხენი) (მაინე) – 5:46 Heroes Don't Cry (შენკერი, მაინე) – 4:32 (ახალი სტუდიური ჩანაწერი) White Dove (Gábor Presser, Anna Adamis, შენკერი, მაინე) – 4:18 (ახალი სტუდიური ჩანაწერი; Omega-ს სიმღერის „Gyöngyhajú lány“ ვერსია) Tease Me Please Me – (საკონცერტო ჩანაწერი, მეხიკო) – 4:51 Is There Anybody There? – (საკონცერტო ჩანაწერი, მეხიკო) – 4:08 Rhythm of Love – (საკონცერტო ჩანაწერი, ბერლინი) – 3:45 In Trance – (საკონცერტო ჩანაწერი, მეხიკო) – 4:06 No Pain No Gain – (საკონცერტო ჩანაწერი, მეხიკო) – 4:06 When the Smoke Is Going Down – (საკონცერტო ჩანაწერი, მეხიკო) – 2:36 Living for Tomorrow – (საკონცერტო ჩანაწერი, ლენინგრადი) – 6:55 Concerto in V – (საკონცერტო ჩანაწერი, ბერლინი ან სან-ფრანცისკო) – 3:00 Alien Nation – (საკონცერტო ჩანაწერი, მეხიკო) – 5:28 Crazy World – (საკონცერტო ჩანაწერი, სან-ფრანცისკო) – 5:33 Wind of Change – (საკონცერტო ჩანაწერი, მიუნხენი) – 5:46 Edge of Time (შენკერი, მაინე) – 4:07 (ახალი სტუდიური ჩანაწერი; მხოლოდ აშშ გამოცემაში) Heroes Don't Cry – (სტუდიური ჩანაწერი) – 4:32 White Dove – (სტუდიური ჩანაწერი) – 4:19 კლაუს მაინე - ვოკალი რუდოლფ შენკერი - გიტარა მათიას იაბსი - გიტარა ჰერმან რარებელი - დრამი რალფ რიკერმანი - ბასი ფრანსის ბუხჰოლცი - ბასი (სიმღერა: ”Ave Maria No Morro”) ↑ ერლეუაინი, სტივენ თომას. Scorpions Live Bites review. AllMusic. Rovi Corporation. ციტირების თარიღი: 29 ნოემბერი 2012. ↑ პოპოვი, მარტინ (1 აგვისტო 2007) The Collector's Guide to Heavy Metal: Volume 3: The Nineties. Burlington, Ontario, Canada: Collector's Guide Publishing, გვ. 387. ISBN 978-1-894959-62-9.  ↑ Scöwe, Andreas. (აპრილი 1995) Scorpions – Live Bites გერმანული. Metal Hammer. ციტირების თარიღი: 20 ივნისი 2017. ↑ Kupfer, Thomas (1995). „Review Album: Scorpions - Live Bites“. Rock Hard (გერმანული) (96). ციტირების თარიღი: 20 ივნისი 2017.
მადევარი ძაღლები

მადევარი (მდევარი) ძაღლები — სხვადასხვა ჯიშის სანადირო ძაღლები. მადევარი ძაღლები ალღოთი აგნებენ ნადირის კვალს და ხმამაღლა ყეფით დევნიან მათ (აქედან წარმოდგება სახელწოდება). მსოფლიოში ცნობილია 40-მდე ჯიში. ყოფილ სსრკ-ში მოშენებულია 3: რუსული მადევარი, რუსული ჭრელი, ესტონური მადევარი. ყველაზე გავრცელებულია რუსული ჭრელი მადევარი, როგორც ჯიში რეგისტრირებულია 1925 წელს. სიმაღლით, კონსტიტუციით და შრომისუნარიანობით რუსულ მადევარს არ ჩამოუვარდება. საქართველოში ძველთაგანვე ცნობილია იმერული მადევარი. ყოფილ სსრკ-ში აღრიცხული იყო დაახლოებით 80 ათასამდე მადევარი ძაღლი. მონადირე ძაღლები ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 341.
მადეირა (მრავალმნიშვნელოვანი)

მადეირა შეიძლება აღნიშნავდეს: მადეირა — კუნძულთა ჯგუფი ატლანტის ოკეანეში; მადეირა — მდინარე ბოლივიასა და ბრაზილიაში.
მადერა

მადერა, ყურძნის მაგარი ღვინო (სპირტის შემცველობა 15-20% მოცულობითი და შაქრის 4-9%) აქვს დამახასიათებელი გემო, ბუკეტი და ფერი. ღვინის დავარგებისათვის ასხამენ კასრებში, რომლებსაც ხელოვნურად გამთბარ სათავსებში დგამენ. ორდინარული მადერას დავარგებისათვის საჭირო ტემპერატურა 60-65 °C, დროის ხანგრძლივობა 3 თვე. საშუალო ხარისხის მადერასთვის ტემპერატურა 50-55 °C, დრო 4-6 თვე, მარალი ხარისხის მადერასთვის ტემპერატურა — 40-50 °C, დავარგების დრო — 6 თვე. სამარკო მადერის დავარგების ხანგრძლივობა 3 წელია. თბური დამუშავების შემდეგ ღვინოს აკუპაჟებენ. მადერას წარმოება პირველად კუნძულ მადეირაზე დაიწყეს (აქედან სახელწოდებაც). საქართველოში ამზადებენ მადეირას ტიპის ღვინოს „ანაგას“. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 341.
მადნეულის სპილენძ-ტყვია-თუთიის საბადო

მადნეულის სპილენძ-ტყვია-თუთიის საბადო, საშუალო სიღრმის დაბალტემპერატურული, ჰიდროთერმულ-მეტასომატური საბადო. მდებარეობს ბოლნისის რაიონის დაბა კაზრეთის მახლობლად. საბადო განლაგებულია ზედაცარცულ ვულკანოგენურ წყებაში (ძირითადად საშუალო და მჟავა შედგენილობის ტუფები, ტუფბრექჩიები, ტიფიტები და მათი გამკვეთი სხვადასხვა ტიპის ლიპარიტები და დაციტები). საბადოს რაიონში გავრცელებულია ჰიდროთერმული მეტასომატიტები — პროპილიტები და მეორეული კვარციტები. ამ უკანასკნელთანაა დაკავშირებული ბარიტ-პოლიმეტალური და სპილენძ-სულფიდური მინერალიზაცია. გამადნება წარმოადგენს ძირითადად ლინძისებრ სხეულებს, რომლებიც სიღრმეში ძარღვისებრ სხეულებში გადადის. მადანთა ტიპების განაწილებაში დადგენილია ვერტიკალური ზონალურობა, ზევიდან ქვევით ერთმანეთს ენაცვლება: ბარიტის, ბარიტ-ტყვიის, ბარიტ-პოლიმეტალური, ბარიტ-სპილენძ-თუთიის, სპილენძ-თუთიის და სპილენძ-კოლჩედანური მადნები. ძირითადი მადნეული მინერალებია: ქალკოპოროტი, პირიტი, სფალერიტი, გალენიტი და ბარიტი. მადნეულის სპილენძ-ტყვია-თუთიის საბადოს ბაზაზე მუშაობს მადნეულის სამთო-გამამდიდრებელი კომბინატი. საბადოს პირველაღმომჩენი: კონსტანტინე აბაშიძე. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 342.
მადრეპოროვნები

მადრეპოროვნები (ლათ. Madreporaria) — ნაწლავღრუიანების რიგი მარჯნის პოლიპების კლასისა. უმთავრესად ზღვის ფსკერზე მიმაგრებული კოლონიური ფორმებია. ზოგი ცალადი ფორმის (Fungia) დიამეტრი 25 სმ აღწევს, კოლონიის ცალკეული ინდივიდისა კი — 1 მმ-იდან 3 სმ-მდე. მადრეპოროვნების ძირითადი ნაწილია კირის ჩონჩხი, მოიცავს 2500-მდე სახეობას. ცხოვრობენ ძირითადად სუფთა, ჟანგბადითმდიდარ ნორმალურად მარილიან წყალში, არანაკლებ 20,5 °C ტემპერატურის პირობებში. ამის გამო მადრეპოროვნები ფართოდ არიან გავრცელებული წყნარი და ინდოეთის ოკეანის, აგრეთვე კარიბის ზღვის ტროპიკულ წყლებში არა უღრმეს 50მ-ისა. აქ მადრეპოროვნები ზღვის სხვა ორგანიზმებთან ერთად ქმნიან მარჯნის რიფებს, რომელთა ნაპრალებში ბინადრობენ სხვადასხვა უხერხემლოები და თევზები. ზღვის სიღრმეში (6000 მ-მდე) ბინადრობენ მხოლოდ პატარ-პატარა ცალადი ფორმები. ყოფილ სსრკ-ში მხოლოდ ცალადი ფორმები გვხვდება: ბარენცის ზღვაში — Flabellum-ი და შორეულ აღმოსავლეთ ზღვებში — Caryophyllia. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 343.
მადრიგალი

მადრიგალი (იტალ. madrigale) — აღორძინების ეპოქაში გავრცელებული საერო მუსიკალურ-პოეტური ჟანრი. მისი საწყისები ძველი იტალიური მწყემსური სიმღერებიდან მოდის. გაჩნდა XIV საუკუნეში პროფესიულ იტალიურ მუსიკაში როგორც იდილიური შინაარსის სასიმღერო ლირიკული სახე. ადრინდელი მუსიკალური პოეტური მადრიგალი იყო კუპლეტური ფორმის 2-3 ხმიანი ხმიერ-საკრავიერი ნაწარმოები ლირიკულ-სატრფიალო, სახუმარო-ყოფითი ან მითოლოგიური ხასიათის რეფრენით (ჯ. და ფირენცო, ფ. ლანდინო). XVI საუკუნეში მადრიგალი აღორძინდა ლირიკული 4-5 ხმიანი სიმღერის სახით (ა. ვილარტი, კ. ფესტა, პალესტრინა, ო. ლასო) პეტრარკას, ბოკაჩოს, ტასოს ლექსებზე. სრულდებოდა საკრავიერი თანხლების გარეშე. იტალიის გარდა მადრიგალმა პოპულარობა მოიპოვა ინგლისსა და გერმანიაში. სრულყოფილ მადრიგალს ახასიათებს აზრისა და გრძნობის თავისუფლება, გამომსახველობითი ხერხების სიუხვე, თამამი დისონანსები, ქრომატიზმები, რიტმისა და ფაქტურის მკვეთრი კონტრასტები. XVI-XVII საუკუნეების მიჯნაზე მადრიგალი დაუახლოვდა საკონცერტო და დრამატულ ჟანრებს,საფუძვლად დაედო მადრიგალურ კომედიას. XVII საუკუნიდან მადრიგალს ჩამოსცილდა მუსიკა. იგი ქალისადმი მიძღვნილ მცირე ზომის ლექს-ქათინაურად იქცა. ქართულ ლიტერატურაში მადრიგალის ნიმუშია ნიკოლოზ ბარათაშვილის „საყურე“, იოსებ გრიშაშვილის „ელისაბედ ჩერქეზიშვილის საღამო“, „რა კარგი ხარ, რა კარგი“ და სხვა. იდილია ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 343.
კახური დიალექტი

კახური კილო — ქართული ენის კახური კილო. კახური ქართული ენის ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული დიალექტთაგანია და სხვა კილოებთან შედარებით ყველაზე უფრო ახლოს დგას ქართლურთან. იგი ქართლურთან ერთად საფუძვლად დაედო ახალ ქართულ სალიტერატურო ენას. კახური მეტყველება არსებითად ერთგვაროვანია, მაგრამ მასში მაინც გამოიყოფა სამი დიალექტური ერთეული: გარეკახური, შიდაკახური და ქიზიყური. ქიზიყური რამდენადმე განსხვავდება კახურისაგან: მასში შემორჩენილია ფონეტიკური და მორფოლოგიური ხასიათის ზოგიერთი არქაული მოვლენა, რის გამოც ზოგჯერ ქიზიყურს ქართული ენის დამოუკიდებელ დიალექტადაც მიიჩნევენ. კახური დიალექტი კახეთის ძირითადი მოსახლეობის მეტყველებას წარმოადგენს და გავრცელებულია თბილისის გარეუბნის, საგარეჯოს, კაჭრეთის, გურჯაანის, თელავის, ახმეტის, ყვარლის, სიღნაღის, ლაგოდეხისა და დედოფლისწყაროს რაიონებში, ნაწილობრივ თიანეთის რაიონში. არნ. ჩიქობავა, გარე კახეთი დიალექტოლოგიურად (უშუალო დაკვირვებანი), კრებული "არილი", მიძღვნილი ივ. ჯავახიშვილისადმი, ტფილისი, 1925. არნ. ჩიქობავა, ს ბგერის დასუსტება ქიზიყურში, ენიმკის მოამბე, I, ტფილისი, 1937. არ. მარტიროსოვი, გრ. იმნაიშვილი, ქართული ენის კახური დიალექტი (გამოკვლევა და ტექსტი ლექსიკონითურთ), თბილისი, 1956. არ. მარტიროსოვი, დიალექტიზმები XV-XVIII სს. კახურ ისტორიულ საბუთებში, იკე, ტ. IV, თბილისი, 1953. გ. შალამბერიძე, კახური დიალექტის თავისებურებანი ყვარლის რაიონის მეტყველების მიხედვით, იკე, ტ. VII, თბილისი, 1955. ქ. ძოწენიძე, ქართლურ-კახური ფონეტიკურ-გრამატიკული თავისებურებანი ილია ჭავჭავაძის ენაში, ალ. წულუკიძის სახ. ქუთაისის სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტის შრომები, XIII, ქუთაისი, 1955. დ. ჭანტურია, სიტყვათა და წინადადებათა შემოკლების შემთხვევები გარეკახურში, სტალინის სახ. თსუ სტუდენტთა სამეცნიერო შრომების კრებული, I, თბილისი, 1941. პ. ხუბუტია, მოკლე ანგარიში თელავის რაიონში ჩატარებული სალექსიკონო მუშაობის შესახებ, ენიმკის მოამბე, IV, 3, ტფილისი, 1939. ს. მენთეშაშვილი, ქიზიყური ლექსიკონი, ვ. თოფურიას რედაქციით, თბილისი, 1943. ა. შანიძე, სუბიექტური პრეფიქსი მეორე პირისა და ობიექტური პრეფიქსი მესამე პირისა ქართულ ზმნებში, კრებულში: ქართული ენის სტრუქტურისა და ისტორიის საკითხები, I, თბილისი, 1957. ი. გიგინეიშვილი, ვ. თოფურია, ი. ქავთარაძე, ქართული დიალექტოლოგია, I., თბილისი, 1961. ქართველური ენები – ქართული ენის კახური კილო დაარქივებული 2008-02-12 საიტზე Wayback Machine.
მაეჟანი

მაეჟან სპასპეტი — ლეონტი მროველის თანახმად, ქართლის სპასპეტი IV საუკუნეში. მოღვაწეობდა ასფაგურ მეფის დროს, რომლის გარდაცვალებითაც დასრულდა ფარნავაზიანთა მეფობა ქართლში. ასფაგურს მხოლოდ ასული დარჩა, რომლისთვისაც ქმრად ქართლის ერისთავებმა მაეჟანის თაოსნობით ირანის შაჰის ძე მირიანი მოიწვიეს. ლეონტი მროველის აზრით, ამით დაედო ქართლში საფუძველი ხოსროიანთა დინასტიას. ბოგვერაძე ა., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 344. თეიმურაზ ბატონიშვილი, „ისტორია დაწყებითგან ივერიისა, ესე იგი გიორგისა, რომელ არს სრულიად საქართველოისა“, გვ. 33
მავრიკიული პალმა

მავრიკიული პალმა, მაურიცია (ლათ. Mauritia) — პალმების გვარი. აქვთ სვეტისებური ტანი (სიმაღლე 30 მ-მდე და მეტი), ბლაგვი ან ბასრი ეკლებით. ფოთლები მარაოსებრია (3 მ-მდე დიამეტრით), გრძელი (3 მ-მდე) ყუნწებით. ნაყოფი კენკრისებურია, დაფარულია მაგარი ქერცლით. გვარში შედის ამერიკის ტროპიკებში გავრცელებული 2 სახეობა: M. flexuosa და M. carana. უფრო მეტად ცნობილია Mauritia flexuosa (სინ. Mauritia vinifera), რომელიც ამაზონისა და ორინოკოს აუზებში, აღმოსავლეთ ანდების მთისწინეთებსა და კუნძულ ტრინიდადის დატბორილ სავანებში იზრდება. ნაყოფს ნარინჯისფეერი ზეთოვანი რბილობი აქვს, იჭმევა, გამოიყენება კაროტინოიდებით მდიდარი საჭმელი ზეთის მისაღებად. ახალგაზრდა ყვავილედებს ჭამენ როგორც ბოსტნეულს, წვენისგან კი ღვინოს ამზადებენ. ღეროს სახამებლიანი გულგულისაგან მიიღება საგოს მსგავი ბურღული. ფოთლებს იყენებენ გადასახურ მასალად და დაწნული ნაკეთობების დასამზადებლად; ახალგაზრდა ფოთლების ეპიდერმისისაგან იღებენ თოკებისა და გემსართავების ბოჭკოს. ხის ტანი საშენ მასალად იხმარება. აქვთ დეკორატიული დანიშნულებაც. ↑ 1.0 1.1 მავრიკიული პალმა // ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 345. ↑ 2.0 2.1 2.2 Татанов И. В. Маврикиева пальма // Большая российская энциклопедия. т. 18. — М., 2011. — стр. 302. ↑ Henderson, Andrew (1995). Field Guide to the Palms of the Americas. Princeton, New Jersey: Princeton University Press. ISBN 0-691-08537-4.
მაზერის ქედი

მაზერის ქედი – ქედი საქართველოში, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის მესტიის მუნიციპალიტეტში. წარმოადგენს სვანეთის კავკასიონის მთავარი წყალგამყოფი ქედის სამხრეთ განშტოების უშბის მასივის დასავლეთ დაბოლოებას, მდინარეების დოლრაჭალისა და გულიჭალის (ენგურის აუზი) წყალგამყოფს. ქედის უმაღლესი მწვერვალია მაზერი (სიმაღლე ზღვის დონიდან 3900 მ). აგებულია პალეოზოური გრანიტოიდებითა და კრისტალური ფიქლებით. ქედის ჩრდილოეთ კალთაზე არის პატარა მყინვარი, რომელიც უშბის მყინვარს ასაზრდოებს. მაზერის ქედის სამხრეთი კალთის ქვემო ნაწილში ალპური მდელოებია, თხემზე — სუბნივალური ლანდშაფტი. უთმელიძე მ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 348. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 65. ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 107.
Acoustica

Acoustica — გერმანული როკ ჯგუფი Scorpions-ის საკონცერტო ალბომი, რომელიც გამოიცა 2001 წელს. ალბომი იწერებოდა 3 კონცერტის განმავლობაში, პორტუგალიაში. The Zoo - 5:49 Always Somewhere - 4:10 Life Is Too Short - 5:18 Holiday - 5:55 You and I - 5:19 When Love Kills Love - 4:53 Dust in the Wind - 3:49 Send Me an Angel - 5:24 Catch Your Train - 3:36 I Wanted to Cry (But the Tears Wouldn't Come) - 3:47 Wind of Change - 5:34 Love of My Life - 2:26 Drive - 4:00 Still Loving You - 5:45 Hurricane 2000 - 4:35 Loving You Sunday Morning - 5:24 Is There Anybody There - 4:39 Still Loving You – 7:30 The Zoo – 7:15 Always Somewhere – 5:26 Life Is Too Short – 6:32 Holiday – 6:02 You and I – 5:23 When Love Kills Love – 5:10 Tease Me Please Me - 5:21 Dust in the Wind – 4:01 Send Me an Angel – 5:55 Under The Same Sun - 5:25 Rhythm Of Love - 5:22 Back To You - 4:57 Catch Your Train – 3:50 I Wanted to Cry (But the Tears Wouldn't Come) – 4:07 Hurricane 2001 – 4:39 Wind of Change – 6:56 Love of My Life - 3:00 Drive - 4:10 Still Loving You – 5:45 სკორპიონსი კლაუს მაინე – ვოკალი რუდოლფ შენკერი – გიტარა მათიას იაბსი – გიტარა ჯეიმზ კოტაკი – დასარტყმელი საკრავები რალფ რიკერმანი – ბას-გიტარა, კონტრაბასი მიწვეული შემსრულებლები კრისტიან კოლონოვიცი – პიანინო იოჰან დანსენი – აკუსტიკური გიტარა მარიო არგანდონა – პერკუსია არიანა არკუ – ჩელო ჰილე ბემელმანსი, ლივ ვან ეილსტი, კრისტელ ვან კრეინი – ბეკ-ვოკალი ალბომი ჯგუფის ოფიციალურ საიტზე ↑ Matthew, Leslie. (2011 [უკანასკნელი განახლება])Acoustica - Scorpions | AllMusic. allmusic.com. ციტირების თარიღი: 2 ივლისი 2011.
ჯეიმზ კოტაკი

ჯეიმზ კოტაკი (James Kottak, დ. 26 დეკემბერი, 1962, ლუისვილი, კენტუკი — გ. 9 იანვარი, 2024, იქვე) — ამერიკელი დრამერი. მოღვაწეობდა გერმანულ როკ ჯგუფ Scorpions-ში. იგი ჯგუფს შეუერთდა 1996 წელს. Sign Of Victory (1985) Mean (1987) Kingdom Come (1988) In Your Face (1989) Michael Lee Firkins (1990) Bareback (1991) Dead Ahead (2003) M.S.G. (1992) Ultraphobic (1995) Addiction To The Friction (1996) Eye II Eye (1999) Moment of Glory (2000) Acoustica (2001) Unbreakable (2004) Humanity - Hour 1(2007) ჯეიმზ კოტაკი Scorpions-ის ოფიციალურ საიტზე დაარქივებული 2011-07-11 საიტზე Wayback Machine.