სიუნიქის აეროპორტი

სიუნიქის აეროპორტი (სომხ. Սյունիքի Oդանավակայան, სიუნიქი ოდანავაკაიან) — აეროპორტი სომხეთის სიდიდით მეექვსე ქალაქში, კაპანიდან 4 კილომეტრით აღმოსავლეთით. კაპანი სიუნიქის პროვინციის უდიდესი ქალაქია. აეროპორტის მშენებლობა ამჟამად მიმდინარეობს და 2020 წელსაა მისი გახსნა დაგეგმილი. აეროპორტი საშუალებას იძლევა, რომ კაპანსა და ერევანს შორის 40 წუთში იმოგზაურონ. ეს ხუთ საათიანი მოგზაურობის დროს მკვეთრად ამცირებს. ის ასევე მოემსახურება სამხრეთ სომხეთისა და არჩაკის სხვა თემებს. თავდაპირველად აეროპორტმა ფუნქციონირება დაიწყო როგორც საჰაერო ხომალდებისთვის მე -20 საუკუნის 40-იან წლებში, სადაც ზოგჯერ ფრენები ხდებოდა საბჭოთა ანტონოვის 2 თვითმფრინავით. ის ოფიციალურად გაიხსნა 1972 წელს, როდესაც დაიწყო დაგეგმილი საჰაერო გადაზიდვები. 1971 წლის ივლისში გადაწყდა, რომ ქალაქ კაპანს სჭირდებოდა დედაქალაქ ერევანთან საჰაერო კავშირი. ამასთან, კაპანის რთული ტოპოგრაფიული მდებარეობის გამო, ადგილმდებარეობა ძალზე საშიშად იქნა მიჩნეული და მთელი გეგმა გაუქმდა. საბჭოთა ხელისუფლებასთან და კომუნისტურ პარტიასთან მოლაპარაკებების შემდეგ შეთანხმდნენ, რომ აეროდრომის შესამოწმებლად ილიუშინი ილ -14 თვითმფრინავი გაიგზავნებოდა. მომდევნო თვეებში განხორციელდა ასაფრენი ბილიკის მცირე შეცვლა და რადიოკომპანიის დამონტაჟება, რაც აეროდრომს უსაფრთხოების მაღალი სტანდარტებით მუშაობის საშუალებას აძლევს. 1972 წლის შუა რიცხვებში დაიწყო დაგეგმილი კავშირი ერევანსა და კაპანს შორის. ყველა ფრენას ახორციელებდა Yak-40 თვითმფრინავი. ოპერაციები კაპანის აეროპორტში საკმაოდ რთული იყო. ამასთან, ეს ხელს არ უშლიდა ოპერაციებს და კაპანის აეროპორტში ზოგჯერ 10-12 ფრენაც ხდებოდა ხოლმე. გასული საუკუნის 90-იანი წლების დასაწყისში საბჭოთა კავშირის დაშლისა და მთიანი ყარაბაღის შემდგომი ომის შემდეგ, კაპანის აეროპორტი ავარიული გახდა და დაიხურა. 2017 წლის სექტემბერში 25-წლიანი კონცესია გადაეცა შპს "სიუნიკის აეროპორტს", რომელიც დაფუძნებულია სახელმწიფო საკუთრებაში მყოფი სიუნიკის რეგიონული განვითარების ფონდის მიერ. 2018 წლის მაისში მისი აქციების 50% გადაირიცხა ზანგრელის სპილენძისა და მოლიბდენის კომბინატის საძირკველის ჩასაყრელად. 2013 წელს დაიწყო აეროპორტის გახსნის შესახებ საუბარი სიუნიკის გუბერნატორსა და სომეხ და უცხოელ ბიზნესმენებს შორის. მაშინდელი გუბერნატორის თანამდებობიდან გათავისუფლების გამო, მოლაპარაკებები შეწყდა და მხოლოდ 2016 წელს განახლდა. მოლაპარაკებები დასრულდა 2017 წელს, და უახლოეს პერიოდშივე დაიწყო მშენებლობა. დაახლოებით 2 კმ სიგრძის ასაფრენი ბილიკი გაფართოვდა 40 მ-მდე და აშენდა ახალი სამგზავრო ტერმინალი. 2019 წლის მაისისთვის პროექტში უკვე ჩადებული იყო 800 მილიონზე მეტი დრამი, საერთო ბიუჯეტით კი განისაზღვრა დაახლოებით 2.3 მილიარდი დრამით ($ 5 მილიონი დოლარი). 2020 წლის აპრილისთვის პროექტში ჩადებული იყო დაახლოებით 2 მილიარდი დრამი, ბიუჯეტი - კი საერთო ჯამში 2,8 მილიარდ დრამამდე (5,8 მილიონი დოლარი) გაიზარდა. Atlantis Armenian Airlines- ის ფრენები ერევნის მიმართულებით, სავარაუდოდ, დაიწყება 2020 წლიდან აღდგება. ფრენები განხორციელდება L-410 UVP-E20 თვითმფრინავით სომხეთის სამხრეთი რეგიონების მიმართულებით და აზერბაიჯანის ავტონომიური რესპუბლიკის, ყარაბაღის მთიანეთის მიმართულებით. ↑ "Armenia's Kapan Airport: Challenging Topography and Local Politics Work Against Its Reopening". Retrieved 22 October 2017. ↑ "Կապանի օդանավակայանը 25 տարով անհատույց հանձնվել է կոնցեսիոն կառավարման". Hetq.am (in Armenian). Retrieved 2020-04-26. ↑ "Armenia's Kapan Airport: $2 Million Project Will Let Passengers Fly to Yerevan for Around $42". Retrieved 22 October 2017. ↑ "Սյունիքի օդանավակայանը 2020-ին շահագործման կհանձնվի". PanARMENIAN.Net. Retrieved 2019-11-20. ↑ Կապանի ինքնաթիռի սեփականատերը ԶՊՄԿ-ին առնչվող ընկերություն է". Hetq.am (in Armenian). Retrieved 2020-04-26. ↑ "2,3 billion dram investment project to re-commission Kapan Airport with int'l standards in Armenia". armenpress.am. Retrieved 2019-11-20.