laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ქაფშიასებრნი

ქაფშიასებრნი (ლათ. Engraulidae) — თევზების ოჯახი ქაშაყისნაირთა რიგისა. მათი სხეულის სიგრძე 2-40 სმ ფარგლებშია. შეიცავს 17 გვარს და 140-ზე მეტ სახეობას. ფართოდაა გავრცელებული. ქაფშიასებრთა უმრავლესობა ზღვის ბინადარია, ქარავნული თევზებია, დიდი სარეწაო მნიშვნელობა აქვთ საზღვაო თევზჭერაში. მისი მსოფლიო ნათევზავები წელიწადში 6.5 მილიონ ტონას ცდება. იყენებენ დამარილებულს, შებოლილს და დაკონსერვებულს. დემეტრაშვილი მ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 493.
კახაბერ ანჯაფარიძე

კახაბერ ანჯაფარიძე (დ. 9 აპრილი, 1970, თბილისი) — ქართველი პოლიტიკოსი და იურისტი. 1998 წელს დაამთავრა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი. 2001–2004 წლებში იყო კომპანია „სანდოს“ ადვოკატი. 2004–2005 წლებში იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს მდივნის თანაშემწე. 2005–2006 წლებში საქართველოს პრეზიდენტის საპარლამენტო მდივნის სამსახურის კანონშემოქმედებითი და სამართლებრივი ექსპერტიზის სამმართველოს უფროსი. 2008-2012 წლებში იყო საქართველოს მე-7 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა — გამარჯვებული საქართველოსთვის“. კახაბერ ანჯაფარიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი კახაბერ ანჯაფარიძე — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი (მოძველებული / არქივი / ახალი არქივი)
თამარ ცხორაგაული

თამარ ცხორაგაული (დ. 4 ნოემბერი, 1966, დუშეთი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი პოლიტიკოსი. 1983 წელს დაამთავრა ქ. დუშეთის მე-3 საშუალო სკოლა. 1986 წელს ჩაირიცხა ქ. ვორონეჟის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ბიოლოგიურ ფაკულტეტზე. დაამთავრა 1993 წელს, სპეციალობით მიკრობიოლოგია, გენური ინჟინერია. 1993–1995 წლებში გაიარა ნარკოლოგიური კვალიფიკაცია და 1995–2000 წლამდე იყო რეგიონული ნარკოლოგიური ცენტრის ლაბორატორიის გამგე. 2000–2005 წლებში იმუშავა ვეტ-სამმართველოსთან არსებულ ვეტ-ინსპექციაში. იყო ხორც-პროდუქტების ექსპერტი. 2007 წლიდან აქვს კერძო ბიზნესი და არის საშუალო ბიზნესის წარმომადგენელი. მონაწილეობდა საქართველოს 2018 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში. მიიღო 4004 ხმა და დაიკავა მე-10 ადგილი. ჰყავს მეუღლე, ორი ვაჟიშვილი და ერთი შვილიშვილი. თამარ ცხორაგაული — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი საპრეზიდენტო კანდიდატი: თამარ ცხორაგაული დაარქივებული 2019-03-06 საიტზე Wayback Machine.
წითელი ღვია

წითელი ღვია, ფანქრის ხე (ლათ. Juniperus oxycedrus) — პატარა ხე ან ბუჩქი კვიპაროზისებრთა ოჯახისა. გავრცელებულია ხმელთაშუაზღვისპირეთში, გვხვდება კავკასიასა (ძირითადად აღმოსავლეთ ამიერკავკასიაში) და ყირიმში. იზრდება მშრალ და კლდოვან ფერდობებზე, ქსეროფიტულ მეჩხერ ტყესა და ბუჩქნარში მთის შუა სარტყელამდე. აქვს მოწითალო, მაგარი, მკვრივი მერქანი, რომელსაც სახარატო და სადურგლო საქმეში, ფანქრის დასამზადებლად იყენებენ. მერქნიდან მიღებულ ზეთს საქონლის სამკურნალოდ ხმარობენ. წიწვი შეიცავს ვიტამინებს და ეთეროვან ზეთს. გამოიყენება მშრალი ადგილების გასამწვანებლად. ივანიშვილი მ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 319.
აკვატორია

აკვატორია (ლათ. aqua — „წყალი“, territorium — „ტერიტორია“) — დადგენილ საზღვრებში მოქცეული ზღვის ან პორტის სივრცე, ჩვეულებრივ საზღვაო პორტის ნაწილი — ნავსაყუდელი. პორტის აკვატორიის შემადგენლობაში შედის წყლის მისადგომები, რეიდი და შიდა ნავსაყუდელი ან აუზები, რომლის ფარგლებშიც განლაგებულია მისადგომი ნაგებობა და მიმდინარეობს გემის განტვირთვა და დატვირთვა. ზოგჯერ პორტის აკვატორია მოიცავს სპეციალურ აუზებს გემების გადატვირთისათვის (ზღვის გემებიდან სამდინაროზე ან პირიქით), აგრეთვე სადგომებს საბრძოლო ხომალდებისათვის. ↑ ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 249. ↑ 2.0 2.1 „აკვატორია“. დიდი საბჭოთა ენციკლოპედია. ციტირების თარიღი: 2 მარტი, 2019. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |accessdate=-ში (დახმარება)
შტანდარტი

შტანდარტი (გერმ. Standarte): რუსეთისა (1731–1917) და ზოგიერთი სხვა ქვეყნის არმიაში (XVIII–XX საუკუნეები) კავალერიის ნაწილების დროშა; XIX–XX საუკუნეებში ზოგიერთი სახელმწიფოს მეთაურის (მონარქის, პრეზიდენტის) ალამი, რომელსაც აღმართავენ მისი არყოფნის ადგილზე (სასახლეში, ხომალდზე და სხვ.). ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 44.
ცათამბჯენი

ცათამბჯენი (ინგლისურიდან სიტყვასიტყვით skyscraper) — ძალიან მაღალი შენობა. ცათამბჯენი ეწოდება თავისუფლად მდგომ ნაგებობას, ერთზომიერად განაწილებული სართულებით ვერტიკალურად, რომელიც ადამიანთა საცხოვრებლად და/ან სამუშაოდ არის გათვალისწინებული, და მისი ბოლო სართულის სიმაღლე არა ნაკლებ 500 ფუტია (152 მ). 1000 ფუტზე მაღალ (300 მ) ცათამბჯენს ზემაღალს უწოდებენ. ქართულ ენაში ასევე იყენებენ გამოთქმას „მაღლივი შენობა“. XIX ს-მდე 6 სართულზე მაღალ შენობებს არ აგებდნენ კიდეებზე ასვლის მოუხერხებლობის გამო. ამის გარდა წყალსაქაჩებს არ შეეძლო წყლის 15 მ-ზე მაღლა აქაჩვა. ფოლადის, რკინა-ბეტონისა და წყალსაქაჩების ტექნოლოგიის განვითარებამ, ასევე ლიფტების გამოგონებამ საშუალება მისცა ადამიანებს შენობების სიმაღლე ათჯერ გაეზარდათ, რაზეც განსაკუთრებული მოთხოვნა მეგაპოლისებში იყო. ცათამბჯენი – ენციკლოპედია ბრიტანიკა (ინგლისური) ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ცათამბჯენი
კლასობრივი ბრძოლა

კლასობრივი ბრძოლა — თეორია კლასობრივი საზოგადოების კონფლიქტური შინაგანი ბუნების შესახებ. მარქსისტულ დისკურსში კლასობრივი ბრძოლა გამოხატულებაა იმ ანტაგონიზმის, რომელიც წარმოიშვება, ერთი მხრივ, კლასობრივი ექსპლუატაციის, ხოლო, მეორე მხრივ, საწარმოო ძალებისა და საწარმოო ურთიერთობის არათანაბარი განვითარების შედეგად. მე-19 საუკუნის ფილოსოფოსებმა კარლ მარქსმა და ფრიდრიხ ენგელსმა განავრცეს კლასობრივი ბრძოლის თეორია. მათ გააანალიზეს კაპიტალისტური საზოგადოების სტრატიფიკაცია კლასებად წარმოების საშუალებებთან დამოკიდებულების მიხედვით: გაბატონებული კლასს, ბურჟუაზიას, კერძო საკუთრებაში აქვს წარმოების საშუალებები და ეწევა დაქირავებული შრომის ექსპლუატაციას. ჩაგრული კლასი, პროლეტარიატი, მოკლებულია წარმოების საშუალებებს და იძულებულია თავისი სამუშაო ძალა ბურჟუაზიას მიჰყიდოს. ინტერესთა სხვადასხვაობა კლასებს შორის ხდება კლასობრივი ბრძოლის მიზეზი, რომელიც იძენს პოლიტიკურ, თეორიულ და ეკონომიკურ ხასიათს. ბურჟუაზია ცდილობს შეინარჩუნოს არსებული ფორმაცია, რაც მშრომელი მასების შეუზღუდავი ექსპლუატაციის საშუალებას იძლევა. პროლეტარატი ესწრაფვის არსებული წყობის მოშლას და უკლასო საზოგადოების შექმნას. კარლ მარქსის აზრით, კლასობრივი ბრძოლა სოციალური დინამიკის უმთავრესი განმსაზღვრელი ფაქტორია. მარქსისტული თეორიის მიხედვით, კლასობრივი ბრძოლის პროდუქტია სახელმწიფო — რეპრესიული მანქანა, რომელიც ემსახურება გაბატონებული კლასის ინტერესების დაცვას და ჩაგრული კლასის წინააღმდეგობის ჩახშობას. ენგელსი ფ., სამოქალაქო ომი საფრანგეთში, გამოც. მე-3; ლენინი ვ., თხზულებათა სრული კრებული, ტ. 23; მარქსი კ., ენგელსი ფ., კომუნისტური პარტიის მანიფესტი, თბ., 1954;
წუთი

წუთი (შემოკლ. წთ, საერთაშორისო min) — დროის საზომი ერთეული; საათის 1/60-ისა და 60 წამის ეკვივალენტი. წუთი არ წარმოადგენს სი-ს ნაწილს, მაგრამ მიღებულია სი-სთან გამოსაყენებლად.
თურქეთის დიდი ეროვნული ასამბლეა

თურქეთის დიდი ეროვნული ასამბლეა (თურქ. Türkiye Büyük Millet Meclisi - TBMM, ხშირად უწოდებენ შემოკლებით „მეჯლისს“ - „პარლამენტს“) — თურქეთის ერთპალატიანი პარლამენტი, უზენაესი საკანონმდებლო ორგანო თურქეთის კონსტიტუციის მიხედვით. დაფუძნდა ანკარაში 1920 წლის 23 აპრილს თურქეთის დამოუკიდებლობისთვის ომის პერიოდში. პარლამენტს გადამწყვეტი როლი ჰქონდა მუსტაფა ქემალ ათათურქის მცდელობისას დაეფუძნებინა ახალი სახელმწიფო ოსმალეთის იმპერიის ნარჩენებისგან პირველი მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ. Kinross, Patrick (1977). The Ottoman Centuries: The Rise and Fall of the Turkish Empire. Morrow. ISBN 0-688-03093-9.  Jay Shaw, Stanford; Kural Shaw, Ezel (1977). History of the Ottoman Empire and Modern Turkey. Cambridge University Press. ISBN 0-521-29163-1.  The official site of the Grand National Assembly დაარქივებული 2018-08-18 საიტზე Wayback Machine. Photo of TBMM (High-Resolution) დაარქივებული 2008-06-26 საიტზე Wayback Machine.
გელა ხუციშვილი

გელა ხუციშვილი (დ. 19 სექტემბერი, 1954, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი პოლიტიკოსი. 1971 წელს დაამთავრა თბილისის მე-16 საშუალო სკოლა. სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტის ისტორიის ფაკულტეტზე რომელიც დაამთავრა წითელ დიპლომზე. აგრეთვე სწავლობდა სსრკ-ის შინაგან საქმეთა სამინისტროს მოსკოვის მილიციის უმაღლესი სკოლაში, იურისტის კვალიფიკაციით. მოგვიანებით კი რუსეთის ფედერაციის მოსკოვის სამხედრო-სასაზღვრო აკადემიაში სამხედრო შენაერთების ოპერატიულ-ტაქტიკური მართვის კვალიფიკაციით, რომელიც დაამთავრა ოქროს მედალზე. იყო კპ ამბროლაურის რაიკომის პირველი მდივანი, გარდა ამისა სასაზღვრო ჯარების სარდლის მოადგილე; საზღვრის დაცვის სახელმწიფო დეპარტამენტის თავმჯდომარის მოადგილე; ივანე ჯავახიშვილის სახელმწფიო უნივერსიტეტის დოცენტი, კულტურის და ხელოვნების უნივერსიტეტის ადმინისტრაციის ხელმძღვანელი; სხვადასხვა სასწავლო უნივერსიტეტების პროფესორი; გარდაბნის მუნიციპალიტეტის გამგებელი და გარდაბნის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს წევრი. ამჟამად არის თელავის სახელმწიფო პედაგოგიური უნივერსიტეტის მოწვეული დოქტორი. 2018 წელს იყო „საქართველოს ძალოვან ვეტერანთა და პატრიოტთა პოლიტიკური კავშირის“ საპრეზიდენტო კანდიდატი. ჰყავს მეუღლე, ორი შვილი და შვიდი შვილიშვილი. გელა ხუციშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი საპრეზიდენტო კანდიდატი: გელა ხუციშვილი[მკვდარი ბმული]
კონტროლის ხაზი

კონტროლის ხაზი (ინგლ. Line of Control, LOC) — სადემარკაციო ხაზი ინდოეთსა და პაკისტანს შორის, გავლებულია ყოფილ სამთავრო ჯამუ და ქაშმირში. იურიდიულად არაღიარებულია, მაგრამ წარმოადგენს დე ფაქტო საზღვარს ამ ორ ქვეყანას შორის. თავდაპირველად „ცეცხლის შეწყვეტის ხაზი“ ერქვა, თუმცა 1972 წლის 3 ივლისის სიმლის შეთანხმებით სახელწოდება შეეცვალა და დღევანდელი სახელი მიიღო. ინდური მხარის ტერიტორიაზე ჯამუს და ქაშმირის შტატია განლაგებული. პაკისტანში ჩამოყალიბდა გილგიტ-ბალტისტანი და აზად-ქაშმირი. ხაზის ჩრდილოეთ წერტილს NJ9842 ეწოდება. აგრეთვე არსებობს ფაქტობრივი კონტროლის ხაზი (LAC), რომელიც ითვალისწინებს ჩინეთის პრეტენზიებს აქსაი-ჩინზე. Ranjan Kumar Singh, Sarhad: Zero Mile, (Hindi), Parijat Prakashan, ISBN 81-903561-0-0
მინი-ფურგონი (ავტომობილი)

მინი-ფურგონი (ამერ. minivan — მინივენი; ინგლ. MPV შემოკ. multi-purpose vehicle — მრავალმხრივი დანიშნულების ავტომობილი) — მსუბუქი ავტომობილის სახეობა, რომელსაც გააჩნია მაღალი ჭერი, დიდი სივრცე, მგზავრებისთვის ან ტვირთისთვის ადვილად გადაწყობის შესაძლებლობით და ხშირ შემთხვევაში, მცირე ზომის წინა კაპოტი. მინი-ფურგონი სიმაღლით და ტევადობით აღემატება უნივერსალისა და ჰეტჩბეკის ტიპის მსუბუქ ავტომობილებს. აღჭურვილია ერთიანი ძარათი, წინა ან ოთხი წამყვანი თვლით. ხშირ შემთხვევაში ორგანყოფილებიანი აგებულებისაა, წინ მცირედით გამოწეული ძრავას სათავსით, თუმცა შეიძლება იყოს ერთგანყოფილებიანიც, ვაგონის ფორმით. გამომდინარე იქიდან, რომ ძრავას სათავსი ნაწილობრივ სალონშია მოქცეული, დასაჯდომი ადგილები შედარებით მაღლა აქვს განთავსებული. დიდი ზომის გვერდითი სრიალა კარებით და ასევე ფართო უკანა კარით მეტად გაადვილებულია მგზავრების ჩასხდომა ან ტვირთის განთავსება და მარტივადაა შესაძლებელი სავარძლების ჩამატება, გადაწყობა და მოხსნა, რაც საშუალებას იძლევა სივრცის სურვილისამებრ გადანაწილების, მგზავრებისთვის ან ტვირთისთვის. იგი შუალედურ ადგილს იკავებს ჩვეულებრივ ავტომობილებსა და სამგზავრო-სატვირთო ფურგონებს შორის. ამ ტიპის მანქანებში 8-9 მგზავრი შეიძლება დაეტიოს, უფრო მაღალი ტევადობის ავტომობილები კი მიკროავტობუსის კლასს განეკუთვნება. შედარებით მცირე ზომისაა იაპონიის შიდა ავტობაზარზე (ინგლ. JDM შემოკ. Japanese Domestic Market) წარმოდგენილი მინი-ფურგონები, რომლებსაც MPV-ით მოიხსენიებენ, რადგან ისინი უფრო მეტად მსგავსია უნივერსალის ტიპის ავტომობილების, თუმცა მათთან შედარებით ოდნავ დიდი ზომისაა. იაპონიაში, აგრეთვე გავრცელებულია მიკრო-ფურგონები, კიდევ უფრო შემჭიდროებული ვერსიები. 1990-იანების ბოლოს და 2000-იანების დასაწყისში, ევროპული ავტომწარმოებლების დიდმა ნაწილმა დაიწყო კომპაქტური კლასის მინი-ფურგონების გამოშვება, რომლებიც ჩვეულებრივზე მეტად შემცირებულ ვარიანტს წარმოადგენდა. აგრეთვე ძალზე პოპულარულია მინი-MPV იაპონიაში, სადაც გავრცელებულია ამგვარი ზომის მანქანები. ჩრდილოეთ ამერიკაში კი პირიქით, გამომდინარე განაშენიანების თავისებურებებიდან, ქალაქებს შორის ფართო და გრძელი ტრასების არსებობიდან, იქ უპირატესობას დიდი ზომის მანქანებს ანიჭებენ, როგორიცაა სპორტული უნივერსალი და კროსოვერი. კომპაქტური მინი-ფურგონები კი ძალიან მცირე რაოდენობითაა წარმოდგენილი. აღსანიშნავია, რომ ბოლო წლებში, SUV-ებისა და კროსოვერების პოპულარობის ზრდა, უკვე ევროპაშიც შეიმჩნევა, გამომდინარე იქიდან, რომ მცირე ზომის მანქანებთან შედარებით ბევრი უპირატესობა გააჩნია, მათი ხელმისაწვდომობა და საწვავის ხარჯვის ეფექტიანობა კი დროთა განმავლობაში უფრო და უფრო უმჯობესდება, შედეგად, კომპაქტური და მინი-MPV ტიპის მანქანების წილი ბაზაზრზე, თანდათან უფრო მცირდება. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 W. Haajanen, Lennart (2017). Illustrated Dictionary of Automobile Body Styles, II, გვ. 107. ISBN 978-0-7864-9918-2. ციტირების თარიღი: 2019-3-2.  ↑ 2.0 2.1 Sorokanich, Bob. (2013-11-03) 30 Years Ago Today, Chrysler Invented the Minivan, And Changed History. Gizmodo.com. ციტირების თარიღი: 2019-3-3. ↑ 3.0 3.1 Cropley, Steve. (2013-10-21) Why the boxy micro cars of Japan could work over here. autocar.co.uk. ციტირების თარიღი: 2019-3-3. ↑ Cain, Timothy. (2017-5-9) You Know The Future For Mini MPVs Is Bleak When Even The Europeans Don’t Want Small Vans. thetruthaboutcars.com. ციტირების თარიღი: 2019-3-3.
პინიატა

პინიატა (ესპ. Piñata) — მექსიკური წარმოშობის ღრუ სათამაშო. საკმაოდ მსხვილი ზომისაა. ამზადებენ პაპიე-მაშესაგან ან რბილი შემოსახვევი ქაღალდისაგან. აფორმებენ ორნამენტებითა და მორთულობებით. თავისი ფორმით პინიატა გამოსახავს ცხოველს (ძირითადად ცხენს) ან გეომეტრიულ ფიგურას. ავსებენ სხვადასხვა ტკბილეულითა და სიურპრიზებით ბავშვებისათვის (კანფეტი, ტკაცუნა, სათამაშო, კონფეტი, კაკალი და სხვ.). პინიატას იყენებენ თამაშის ერთ-ერთ სახეობაში, რა დროსაც თვალახვეული ადამიანი ჯოხით მის გატეხვას ცდილობს რათა გატეხოს იგი და შიგნეულობა თამაშის მონაწილეთათვის გამოათავისუფლოს. ↑ Las piñatas. Guía de San Miguel de Allende. ციტირების თარიღი: 20 de abril de 2010.
ალექსანდრ ზელენკო

ალექსანდრ ზელენკო (Александр Устинович Зеленко; 1871 - 1953) — რუსი, საბჭოთა არქიტექტორი და პედაგოგი. აგებდა სამარაში და მოსკოვში მოდერნის სტილში. თანამშრომლობდა ს. შაცკისთან მოზარდთა კლუბების ორგანიზაციაში. 1917 წლის შემდეგ მუზეუმების ორგანიზატორი, განმანათლებელი.
სერგეი ანდრიანოვი

სერგეი ნიკოფორეს ძე ანდრიანოვი (რუს. Сергей Никифорович Андриянов; დ. 13 თებერვალი, 1925, მოსკოვის ოლქი — გ. 17 აპრილი, 1980, მოსკოვი) — საბჭოთა ჯარისკაცი, საბჭოთა არმიის პოდპოლკოვნიკი, დიდი სამამულო ომის მონაწილე . დიდების ორდენის კავალერი. ომის წლებში ის ბალტიისპირეთის II ფრონტის მე-3 დამრტყმელი არმიის 207-ე მსროლელი დივიზიის 598-ე მსროლელი პოლკის მეტყვიამფრქვევე იყო. დიდების I ხარისხის ორდენი, — 1950 წლის 22 ივლისი (ბრძანება № 1683); დიდების II ხარისხის ორდენი — 1945 წლის 16 მაისი (ბრძანება № 2993); დიდების III ხარისხის ორდენი — 1944 წლის 17 ივლისი (ბრძანება № 84603); წითელი დროშის ორდენი; მედალი „სიმამაცისათვის“; მედალი „სამხედრო დამსახურებისათვის“. Андриянов Сергей Никифорович დაარქივებული 2021-05-28 საიტზე Wayback Machine. // Кавалеры ордена Славы трёх степеней: Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии Д. С. Сухоруков. — М.: Воениздат, 2000. — С. 31. — 703 с. — 10 000 экз. — ISBN 5-203-01883-9. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 Александр Березин. Сергей Никифорович Андриянов. warheroes.ru. Проверено 1 июня 2015. http://web.archive.org/web/20150330071558/http://warheroes.ru/hero/hero.asp?Hero_id=4189 Архивировано] 30 марта 2015 года. ↑ Наградной лист в электронном банке документов «Подвиг народа» (архивные материалы ЦАМО, ф. 33, оп. 717037, д. 112, л. 1). ↑ Наградной лист в электронном банке документов «Подвиг народа» (архивные материалы ЦАМО, ф. 33, оп. 690155, д. 6210, л. 64).
ნიკოლოზ ბელიაევი (რაიხსტაგის შტურმის მონაწილე)

ნიკოლოზ მიხეილის ძე ბელიაევი (რუს. Никола́й Миха́йлович Беля́ев; დ. 22 ოქტომბერი, 1922, კობენევო, რსფსრ — გ. 8 დეკემბერი, 2015, სანქტ-პეტერბურგი, რუსეთი) — საბჭოთა საზღვაო ფლოტის ოფიცერი, დიდი სამამულო ომის მონაწილე, მე-2 რანგის კაპიტანი. რაიხსტაგის შტურმის ერთ-ერთი უკანასკნელი მონაწილე. ომის შემდეგ აქტიური ცხოვრების წესით დაკავდა, ჩაერთო საერთო-საგანმანათლებლო და პატრიოტულ საქმიანობაში ახალგაზრდებს შორის. სიცოცხლის ბოლომდე დარჩა მტკიცე კომუნისტად. სამამულო ომის ორდენი, 1 ხარისხი (1945); სამამულო ომის ორდენი, 2 ხარისხი (1944); 2 წითელი ვარსკვლავის ორდენი (პირველი — 1945); 2 მედალი „სამხედრო დამსახურებისათვის“ (პირველი — 1943); „შრომის ვეტერანის“ მედალი; მედალი „საბჭოთა იმიერპოლარეთის დაცვისათვის“; მედალი „ბერლინის აღებისათვის“; საიუბილეო მედლები; კომუნისტური პარტიის ჯილდოები. Субботин В. Е. Как кончаются войны. — М.: Советский писатель, 1975. — 318 с. ↑ Наградной лист დაარქივებული 2012-03-15 საიტზე Wayback Machine. в электронном банке документов «Подвиг народа». ↑ Наградной лист დაარქივებული 2012-03-15 საიტზე Wayback Machine. в электронном банке документов «Подвиг народа». ↑ Наградной лист в электронном банке документов «Подвиг народа». ↑ 4.0 4.1 4.2 4.3 4.4 Redakteur (2015-12-09). „Умер участник штурма Рейхстага“. oper.ru. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-05-16. ციტირების თარიღი: 2016-05-16. ↑ Наградной лист დაარქივებული 2012-03-15 საიტზე Wayback Machine. в электронном банке документов «Подвиг народа».
თალი-ბარზუ

თალი-ბარზუ — ძვ. წ. ბოლო საუკუნეებისა და ახ. წ. VIII საუკუნის ნაქალაქარი (ფართობი დაახლ. 5 ჰა) სამარყანდის სამხრეთით 6 კმ-ზე (უზბეკეთი). აქვს ოთხკუთხა ფორმა, შუაში კოშკებითა და სათოფურებიანი კედლებით გამაგრებული 18 მ სიმაღლის გორაა. გაითხარა 1936–1940 წლებში, გ. გრიგორიევის ხელმძღვანელობით. მოსახლეობა ძირითადად მისდევდა მიწათმოქმედებას, მეცხოველებობას და აგრეთვე ხელოსნობას (კერამიკის წარმოება და სხვ.). ახ. წ. დასაწყისში თალი-ბარზუ გამაგრებულ დასახლებად იქცა, ხოლო III–IV საუკუნეებში დაცარიელდა. V–VI საუკუნეებში აშენდა ციხესიმაგრე, რომლის ცენტრში ციტადელი იყო. ვარაუდობენ, რომ V–VII საუკუნეების თალი-ბარზუ იგივეა, რაც წერილობით წყაროებში მოხსენიებული ქალაქი რივდადი. თალი-ბარზუში აღმოჩენილი ადრინდელი მასალიდან აღსანიშნავია წითლად შეღებილი ქუსლიანი სასმისები, ორთავიანი ცხვრის ფორმის სადგარები, ორნამენტით შემკული ჭურჭელი, სოღდური დამწერლობის ნიმუშები და ქანდაკებანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 576.
ვახტანგ გაბუნია

ვახტანგ გაბუნია (დ. 28 სექტემბერი, 1958, ვანი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი პოლიტიკოსი. 1975 წელს დაამთავრა ისრეთის საშუალო სკოლა. 1977–1981 წლებში სწავლობდა ლენინგრადის ტექნოლოგიურ ინსტიტუტში, ხოლო 1981–1985 წლებში საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტში. 1988 წელს დააარსა მოძრაობა „სამართლიანობა-სოლიდარობის“ (ერთ-ერთი დამფუძნებელი), რომელიც მიმართული იყო კომუნისტური რეჟიმის წინააღმდეგ. 1990 წელს იყო საქართველოს თავისუფალი პროფკავშირების საორგანიზაციო განყოფილების დასავლეთ საქართველოს ინსტრუქტორი. 1992 წელს კი თავისუფალი პროფკავშირების თავმჯდომარის მოადგილე. ზვიად გამსახურდიას განდევნის შემდეგ დავტოვა ქვეყანა. 1996 წელს დაბრუნდა შევარდნაძის რეჟიმის წინააღმდეგ საბრძოლველად. 2008 წლიდან არის „ქრისტიან-დემოკრატიული მოძრაობის“ დასავლეთ საქართველოს კოორდინატორი. 2017 წლიდან „ქრისტიან-დემოკრატიული მოძრაობის“ მთავარი კომიტეტის წევრი და რეგიონული მდივანი. 2018 წელს იგი იყო „ქრისტიან-დემოკრატიული მოძრაობის“ მოძრაობის საპრეზიდენტო კანდიდატი. ჰყავს მეუღლე და ორი შვილი. საპრეზიდენტო კანდიდატი: ვახტანგ გაბუნია[მკვდარი ბმული]
მიხეილ-გელა სალუაშვილი

მიხეილ სალუაშვილი (დ. 16 ივლისი, 1958, თბილისი — გ. 1 აპრილი, 2021, თბილისი) — ქართველი პოლიტიკოსი. 1980–1982 წლებში მუშაობდა საქართველოს კოსმოსურ ნაგებობათა ინსტიტუტში; 1983–1989 წლებში სპი-ს „ლითონის კონსტრუქციების“ კათედრაში; 1990–1991 წლებში სპი-ს „სამოქალაქო თავდაცვის ციკლის“ უფროსად; 1991–1995 წლებში სპი-ს „სამშენებლო კონსტრუქციების“ კათედრის გამგის მოადგილედ — „დაცვითი ნაგებობების“ უფროსად; 1991 წელს იყო საბურთალოს საკრებულოს თავმჯდომარე; 1992 წლის იანვარიდან გარდაცვალებამდე იყო „სამართლიანობის აღდგენის კავშირი ხმა ერისა: უფალია ჩვენი სიმართლე“-ის ლასკარის თავმჯდომარე. 133 კრებულისა და 3000-მდე საგაზეთო პუბლიკაციის ავტორი და თადარიგის უფროსი ლეიტენანტი. 2018 წელს იყო საპრეზიდენტო კანდიდატი. მონაწილეობა ჰქონდა საპრეზიდენტო (2013, 2018) და თბილისის მერის არჩევნებში (2014). 2013 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში მიიღო 1376 (0,08%) ხმა. 2018 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში მიიღო 2970 (0,19%) ხმა. 2018 წლიდან იყო „თეოლოგიისა და პოლიტიკის აკადემიის“ პრეზიდენტი. მიხეილ-გელა სალუაშვილი გარდაიცვალა 2021 წლის 1 აპრილს, თბილისში. ჰყავს ორი შვილი და ორი შვილიშვილი. საპრეზიდენტო კანდიდატი: მიხეილ სალუაშვილი დაარქივებული 2020-08-12 საიტზე Wayback Machine. Ufali.ge დაარქივებული 2021-04-18 საიტზე Wayback Machine. ↑ „მიხეილ-გელა სალუაშვილი გარდაიცვალა“. რადიო თავისუფლება. ციტირების თარიღი: 16 აპრილი, 2021. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |access-date=-ში (დახმარება)
მინარქიზმი

მინარქიზმი (ინგლ. minarchism; ლათ. minimus — მინიმალური + ძვ. ბერძნ. ἄρχη — ძალაუფლება) — პოლიტიკური ფილოსოფია, რომლის მიხედვით სახელმწიფოს ფუნქციები უნდა შემოიფარგლებოდეს მოქალაქეების თავისუფლებისა და საკუთრების დაცვით. მინარქიზმი ლიბერტარიანიზმის განშტოებაა, რომელიც ემხრობა მინიმალური ძალაუფლების მქონე სახელმწიფოს არსებობას. ტერმინი „მინარქიზმი“ პირველად გამოიყენა სამუელ კონკინმა 1980 წელს. მინიმალური სახელმწიფოს საუკეთესო ისტორიულ მაგალითებად XIX საუკუნის ბოლოს ადრეული ინდუსტრიალიზაციის პერიოდის დიდი ბრიტანეთი და ამერიკის შეერთებული შტატები ითვლება. თავის ნაშრომში „ანარქია, სახელმწიფო და უტოპია“ რობერტ ნოზიკმა (1938-2002 წწ) განავითარა ჯონ ლოკის იდეებთან მიახლოებული ლიბერტარიანიზმის მოდელი, სადაც ასევე აისახა XIX საუკუნის ინდივიდუალისტების: ჰერბერტ სპენსერისა (1808-1887 წწ) და ბენჟამინ ტაკერის (1854-1939 წწ) გავლენა. მისი თქმით, სახელმწიფოს ფუნქციები მკაცრად უნდა იყოს შეზღუდული და დაყვანილი მოქალაქეების ქურდობის, თაღლითობისა და ძალადობისგან დაცვაზე, ხოლო იძულება გამოყენებული უნდა იყოს მხოლოდ იმ პირებისადმი, რომლებიც არღვევენ სხვის თავისუფლებას. ყველა დანარჩენი ფუნქცია, მისი აზრით, ადრე თუ გვიან პიროვნების უფლებების ხელყოფა გახდება. ამიტომ ასეთი ფუნქციების გამართლება არ შეიძლება. ↑ ევოლუციური სახელმწიფო. ციტირების თარიღი: 3 მარტი, 2019 ↑ ბალარჯიშვილი, ინგა. ახალი პოლიტიკური ეკონომია. ციტირების თარიღი: 3 მარტი, 2019 ↑ Feser, Edward. Robert Nozick (1938—2002). ციტირების თარიღი: 13 მარტი, 2017
ჰარანი

ჰარანი (არაბ. حرّان [Ḥarrān]; თურქ. Harran; ოსმ. حران; აქად. Ḫarrānu; ებრ. חָרָן [Ḥārān]; სომხ. Խարան [Xaran]; ლათ. Carrhae; ძვ. ბერძნ. Ελληνὀπολις, Κάρραι [Kárrhai]) — ძველი ქალაქი ჩრდილოეთ მესოპოტამიაში. შედის თურქეთის შემადგენლობაში. პირველად იხსენიება ხეთურ დოკუმენტებში ხათუსადან. გვხვდება ძველ აღთქმაში და ასირიულ სამეფო წარწერებში. თანამედროვე დროში ამავე სახელობის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრია, შედის შანლიურფის პროვინციაში. რაიონის ოფიციალური საიტი ქალაქის ოფიციალური საიტი ↑ David Noel Freedman et al., Eerdmans dictionary of the Bible s.v. Haran ↑ Encyclopedia of Islam, s.v. Ḥarrān ↑ Tahir Sezen, Osmanlı Yer Adları (Alfabetik Sırayla), T.C. Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü, Yayın Nu 21, Ankara, p. 223. ↑ Maspero, Gaston. History of the Ancient Peoples of the Classic East, Volume 2.  ↑ Bauscher, Rev. David (April 19, 2015). The First Century Aramaic Bible in Plain English (The Torah-The Five Books of Moses). Lulu.com, გვ. 26. ISBN 978-1304919434.  ↑ Abramovitch, Henry Hanoch (December 22, 1993). The First Father: Abraham : the Psychology and Culture of a Spiritual Revolutionary. UPA, გვ. 50. ISBN 978-0819190277.  ↑ The First Book of Moses, Called Genesis. Cassell & Company, გვ. 169.  ↑ L. Visotzky, Rabbi Burton (1997). The Genesis of Ethics: How the Tormented Family of Genesis Leads Us to Moral Development.
ლალი დოლიძე

ლალი დოლიძე (დ. 25 სექტემბერი, 1958, თბილისი, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი სპორტსმენი (მხატვრული ტანვარჯიში). მსოფლიოს ჩემპიონი ჯგუფურ ვარჯიშში და გუნდურ შეჯიბრებაში (1979). სსრკ ჩემპიონატის მესამე პრიზიორი თავისუფალ ვარჯიშში (1976). საერთაშორისო ტურნირებში არაერთგზის გამარჯვებული. 1992 წლიდან ავარჯიშებს იტალიელ სპორტსმენებს. მისი აღზრდილია იტალიის მრავალგზის ჩემპიონი ლაურა ძაკილი. იტალიის ტანვარჯიშის ფედერაციამ აღიარა წლის საუკეთესო მწვრთნელად (1997). ტანვარჯიშის საერთაშორისო ფედერაციამ კი წლის ათ საუკეთესო მწვრთნელს შორის დაასახელა (1998). საერთაშორისო კლასის სპორტის ოსტატი (1979). ენციკლოპედია „თბილისი“, გვ. 427, თბ., 2002. ლალი დოლიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ლალი დოლიძე — ქართული სპორტის სტატისტიკა.
მუხრან ვახტანგაძე

მუხრან ვახტანგაძე (დ. 22 იანვარი, 1973, ბათუმი, აჭარის ასსრ, საქართველოს სსრ, სსრკ) — ქართველი სპორტსმენი (ბერძნულ-რომაული ჭიდაობა). მსოფლიოს თასის მფლობელი პირად პირველობასა (2003) და გუნდურ ჩათვლაში (2004). ღირსების ორდენისა და ვახტანგ გორგასლის III ხარისხის ორდენის (ორგზის) კავალერი. დაამთავრა საქართველოს ფიზიკური აღზრდისა და სპორტის აკადემია 1999 წელს; საქართველოს სახელმწიფო აგრარული უნივერსიტეტის ბათუმის სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტი ეკონომისტ-იურისტის კვალიფიკაციით 2004 წელს. 2006–2015 წლებში ბათუმის სასპორტო სკოლის დირექტორი; 2015 წლიდან აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის სპორტისა და ახალგაზრდობის საქმეთა დეპარტამენტის უფროსი. 2016-2020 წლებში იყო საქართველოს მე-9 მოწვევის პარლამენტის წევრი (მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“. მუხრან ვახტანგაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი მუხრან ვახტანგაძე — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი (მოძველებული / არქივი / ახალი არქივი) მუხრან ვახტანგაძე[მკვდარი ბმული] — ქართული სპორტის სტატისტიკა.