laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
კეზენოიამი

კეზენოიამი (რუს. Кезенойам) — ტბა რუსეთში, ჩეჩნეთის ვედენოს რაიონის და დაღესტნის ბოთლიხის რაიონის საზღვარზე. მიეკუთვნება მდინარე სულაკის აუზს. წარმოადგენს რეგიონული მნიშვნელობის ჰიდროლოგიურ ბუნების ძეგლს. მდებარეობს სუბალპური მდელოების სარტყელში. ზაფხულში ტბაში წყალი 17-18 გრადუსამდე თბება. ზამთარში კი ყინულის საფრის სისქე აღწევს 60–80 სმ-ს. წყლის მოცულობა 62 მილიონი მ³ შეადგენს. ზღვის დონიდან სიმაღლე 1854 მეტრია. ბუნებრივი კაშხალი, რომელიც მდებარეობს ტბის დასავლეთ ნაწილში, 100 მეტრზე მეტ სიმაღლეს აღწევს. ტბის ქვაბულს ციცაბო ფერდობები და ბრტყელი ფსკერი აქვს. მაქსიმალური სიღრმე 74 მ. ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ გადაჭიმულია 2 კმ-ზე, ხოლო დასავლეთიდან აღმოსავლეთისაკენ 2,7 კმ-ზე. მაქსიმალური სიგანე 735 მ. სანაპირო ზოლის სიგრძეა 10 კმ. ტბა იკვებება მდინარეებითა და მასში ჩამდინარე ნაკადულებით. წყლის დონე წლიდან წლამდე იცვლება. არქეოლოგიური ძეგლებიდან მნიშვნელოვანია ნახის (ჩეჩნური) საბრძოლო და საცხოვრებელი კოშკები, შუა საუკუნეების ნახის ციხე, უძველესი სამარხები და ასევე ჩეჩნეთის ზოგიერთი ადრეული მეჩეთი. 2015 წლის 18 აპრილს ტბის სანაპიროზე გაიხსნა ტურისტულ-გამაჯანსაღებელი კომპლექსი „კეზენოი-ამი“. სპორტულ და ტურისტულ კომპლექსში შედის სასტუმრო, რომელსაც აქვს 58 ოთახი. ასევე ცალკეა განთავსებული კოტეჯები, სპორტული კომპლექსი ფართობით 1200 მ², სპორტული მოედანი, ნავსადგური, კაფე-ბარი, რესტორანი და სხვა ობიექტები. 1970-1980 წლებში ტბაზე განთავსებული იყო სსრკ ოლიმპიური სანაოსნო გუნდის ბაზა, თუმცა რესპუბლიკაში საომარი მოქმედებების დროს ბაზა მთლიანად განადგურდა. 2015 წელს, რუსეთის ნიჩბოსნობის ფედერაციის პრეზიდენტმა ვენიამინ ბუტმა განაცხადა, რომ აპირებს კეზენოიამზე განაახლოს რუსეთის ეროვნული ნაკრების ვარჯიშები ნიჩნოსნობაში. 2017 წლის ივლისში ტბაზე შედგა პირველი შეჯიბრება „კეზენოი-თასი 2017“, რომელშიც მონაწილეობდნენ 8 ქვეყნის სპორტსმენები. ტბას რამდენიმე სახელი აქვს, მათგან გამოსარჩევია: კეზენოი-ამი, კაზენოი-ამი, კაზენოიამი, ეიზენამი, გოლუბოე და რეტლო. Экологический десант на озере Кезеной-Ам | Грозный Информ ОЗЕРО КЕЗЕНОЙ-АМ დაარქივებული 2021-08-01 საიტზე Wayback Machine.
Volare (სიმღერა)

"Volare" (იტალ. ზმნის "ფრენა" საწყისი ფორმა) დომენიკო მოდუგნოს სიმღერის "Nel blu dipinto di blu" (იტალ. "ლურჯი შეღებილი ლურჯად"), მეორე პოპულარული სახელია.
გმირთა მოედანი

გმირთა მოედანი (ყოფ. საბჭოთა კავშირის გმირთა მოედანი) — მოედანი თბილისში, მთაწმინდის რაიონსა და საბურთალოს რაიონში (ვერე, საბურთალო). თამარ მეფისა და კონსტანტინე გამსახურდიას გამზირებს, ვარაზისხევისა და მერაბ კოსტავას ქუჩებს შორის. 1935 წლის 23 დეკემბერს ტფილისის საბჭოს გადაწყვეტილებით, თბილისის ზოოპარკის მიმდებარე ახალ მოედანს, რომელიც წარმოიქმნა სანაპირო ახალი გზის, ჩელიუსკინელების ქუჩისა და ვარაზისხევის ქუჩების შეერთების შედეგად — „საბჭოთა კავშირის გმირების მოედანი“ ეწოდა. სახელი დაერქვა საბჭოთა კავშირის პირველი გმირების (წოდება შემოიღეს 1934 წელს), გემ „ჩელიუსკინის“ ეკიპაჟის გადამრჩენი მფრინავების პატივსაცემად. მდებარეობს მდინარე ვერის ხეობაში, იქ, სადაც ადრე ცნობილი ვერის ბაღები იყო. ძველი ნაგებობებიდან მოედნის ფარგლებში შემორჩენილი იყო XVII საუკუნის ბრტყელი, ე. წ. ქართული აგურით ნაშენი ხიდის ნაშთი. XIX საუკუნის ბოლოს აქ თავდებოდა ქალაქი და იწყებოდა საქართველოს სამხედრო გზა. XIX-XX საუკუნეების მიჯნაზე გმირთა მოედნის ტერიტორია ითვლებოდა თბილისელ მოქეიფეთა საყვარელ ადგილად, სადაც მრავლად იყო პატარა სამიკიტნოები სახელებით: „ფანტაზია“, „ედემი“, „რასსვეტი“, „ნუ უეზჟაი, გოლუბჩიკ მოი“. გმირთა მოედანი ქალაქის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი სატრანსპორტო კვანძია. 1935 წელს, მოედნის ჩრდილოეთ-აღმოსავლეთით არსებული კლდოვანი ბორცვის გაჭრის შემდეგ, წარმოიქმნა ჩელიუსკინელების ქუჩა (ახლანდელი თამარ მეფის გამზირი) და მის გაგრძელებაზე აიგო ხიდი (ახლანდელი თამარ მეფის ხიდი). 1957 წელს მოედნის სამხრეთ მონაკვეთში ვარაზისხევის ქვედა ნაწილის ამოვსების შედეგად წარმოიქმნა ვარაზისხევის ქუჩა, კიდევ ერთი მძლავრი განივი სატრანსპორტო მაგისტრალი, რომელიც ჩამოდის გმირთა მოედანზე და თამარ მეფის ხიდითა და გამზირით უკავშირდება მტკვრის მარცხენა სანაპიროს, დავით აღმაშენებლის გამზირსა და ვაგზლის მოედანს. 1927 წელს მოედნის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში განთავსდა ზოოლოგიური პარკი. მოედანზე გამოდის ასბინიანი საცხოვრებელი სახლის 11-სართულიანი კოშკურა (1939, არქიტექტორი მ. კალაშნიკოვი), ხოლო ბორცვზე აღმართულია ცირკის შენობა (1942, არქიტექტორები: ნ. ნეპრინცევი, ს. სატუნცი, ვ. ურუშაძე). 70-იან წლებში, განტვირთვის მიზნით, მოხდა მოედნის რეკონსტრუქცია (არქიტექტორი კ. ნახუცრიშვილი), აშენდა საკმაოდ მოზრდილი კომპლექსის ნაწილი — მიწისქვეშა სატრანსპორტო გვირაბი და გადასასვლელი ფეხით მოსიარულეთათვის. 2003 წლის 27 სექტემბერს მოედანზე გაიხსნა საქართველოს ერთიანობისათვის ბრძოლაში დაღუპულ გმირთა მემორიალი. დაღუპულთა ხსოვნას ეძღვნება ქანდაკება „ამაღლება“ (მოქანდაკე გ. შხვაცაბაია). ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 43, ISBN 978-99928-20-35-3. ↑ გაზ. „კომუნისტი“, №296 (4452), 23 დეკემბერი, 1935
ყარაყოისუ

ყარაყოისუ — მდინარე რუსეთში დაღესტანში, მდინარე ავარსკის ყოზუს მარჯვენა შენაკადი. ის მიედინება შაროდინის, გუნიბსის და გერგელსის რაიონებში. მდინარე ყარაყოისუ წარმოიქმნება დიულტი-დაგის ქედის ფერდობზე, ხალახურკაცის უღელტეხილის ჩრდილო-დასავლეთით 0.9 კილომეტრში. მიედინება ჩრდილო-აღმოსავლეთის მიმართულებით. მდინარის სიგრძე 93 კილომეტრია, წყალშემკრები ფართობი 3720 კმ², მისი საშუალო სიმაღლე 2260 მ. მდინარის აუზის უმეტესი ნაწილი (80%) მდებარეობს 1500 მეტრზე მაღლა. მდინარის ზედა ნაწილში მდებარეობს დაღესტნის ბუნებრივი ძეგლი - ჩირქალიუს ჩანჩქერი. მთლიანი სიმაღლე 30 მეტრამდეა. ძირითადად წვიმის წყალი მონაწილეობას იღებს მდინარის კვებაში. მდინარის ძირითადი ეტაპებია გაზაფხული-ზაფხული წყალდიდობა და ზამთრის დაბალი წყლის სეზონი. რიზორის შესართავიდან წითელ ხიდამდე (სოფელ გუნიბიდან 5 კილომეტრით), მდინარე ქმნის ღრმა ვიწრო ხეობებსა და კანიონებს, ამ მონაკვეთში მდინარის მთლიანი ვარდნა 80 მეტრამდეა. წყალშემკრებლის მნიშვნელოვანი ნაწილი შედგება თიხის ნაშალისგან, ქვიშისაგან და კირქვისგან. აუზის სიგრძე ხალახურკატის უღელტეხილიდან პირდაპირ ხაზში 75 კილომეტრია, საშუალო სიგანე კი 45 კილომეტრი. ამ ადგილას წყალშემკრები მკვეთრად ასიმეტრიულია. წალიწადის განმავლობაში ჩამონადენი წლის განაწილება ძალიან არათანაბარია. წლიური ნაკადის მოცულობიდან დაახლოებით 50-60% მოდის ზაფხულ-შემოდგომაზე, დაახლოებით 5-6% - ზამთარში. წყლის მაქსიმალური გამონადენი ყველაზე ხშირად იქმნება ივნისს-აგვისტოში, როდესაც ძლიერი ნალექი მოდის. ბოლო პერიოდში მდინარეზე შეინიშნება საშიში ჰიდროლოგიური მოვლენები, ხშირია მდინარისგან გამოწვეული წყალდიდობები. მისი მარჯვენა მხარე მთლიანი ფართობის 70%-ს შეადგენს. მდინარის ყველაზე მნიშვნელოვან შენაკადებს შორის შეგვიძლია განვასხვაოთ შემდეგი მდინარეები: რისორი (38 კმ), ყარა-ლაზურგუერი (32 კმ), ბეტსორი (29 კმ), ცამითაი (28 კმ) და ყოზიუ ყაზიყუმოხი (81 კმ). სახელი „კოისუ“ მიიღო თურქულიდან (კუმიკი) „კოი სუვ“ - ცხვრის წყალი და „კარა“ კი ნიშნავს შავ ფერს. მდინარის წყალი გამოიყენება სოფლებისა და მინდვრების წყალმომარაგებისა და სარწყავად. მდინარეზე აშენდა 2 ჰიდროელექტროსადგური: გერგებსკაია (დაღესტნის ჰიდროელექტროსადგური, 1940 წელს) და გუნიბსკაია (2005 წელს). რუსეთის გარემოს დაცვის სამინისტროს მიხედვით, იგი მიეკუთვნება დასავლეთ კასპიის აუზის ოლქს. Каракойсу на сайте «Скиталец». დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-04-01. ციტირების თარიღი: 2019-04-01. В Дагестане будет перекрыта река Каракойсу.[მკვდარი ბმული] Бассейн Каракойсу. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-04-01. ციტირების თარიღი: 2019-04-01. На Гунибской ГЭС завершён пропуск экстремального паводка. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-04. фото места слияния рек Аварского Койсу и Каракойсу. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-12-25. Кто поедет в Гергебиль?. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-05.
კალას სახელმწიფო ისტორიულ-ეთნოგრაფიული კომპლექსი

კალას სახელმწიფო ისტორიულ-ეთნოგრაფიული კომპლექსი (აზერ. "Qala" Dövlət Tarix-Etnoqrafiya Qoruğu) — მუზეუმების კომპლექსი ბაქოში, აზერბაიჯანში. კომპლექსი აერთიანებს სამ სხვადასხვა ტიპის მუზეუმს: არქეოლოგიისა და ეთნოგრაფიის, სასახლის მუზეუმსა და სიძველეთა მუზეუმს. იმის გამო, რომ მუზეუმები ფართო ტერიტორიას მოიცავს, ადმინისტრაცია მნახველებს ტრანსპორტით მომსახურებას სთავაზობს. მუზეუმების მოსანახულებლადაზერბაიჯანულენოვანი, რუსულენოვანი, ინგლისურენოვაი, გერმანულენოვანი და ფრანგულენოვანი ტურები ეწყობა. კომპლექსი 1,5 ჰექტარზეა განლაგებული და ძველი აზერბაიჯანის კედლის მხატვრობის ნიმუშებს, სამეთუნეო ნაწარმის, საყოფაცხოვრებო მოხმარების საგენბის, ძვირფასეულობის, იარაღებისსა და მონეტების კოლექციებს მოიცავს. კომპლექსში ათასობით წლის წინ აგებული 2000-ზე მეტი არქეოლოგიური და არქიტექტურული ძეგლია. კომპლექსი 2008 წელს ჰეიდარ ალიევის ფონდის ეგიდით დაარსდა. კომპლექსი მდებარეობს კალაში, ბაქოდან 40 კმ-ის მოშორებით და რაიონის სახელს ატარებს. კალას სახელმწიფო ისტორიულ-ეთნოგრაფიული კომპლექსი აფშერონის ნახევარკუნძულის ისტორიას ეძღვნება. არქეოლოგიური გათხრების შედეგად კომპლექსში ანტიკური ხანიდან მოყოლებული შუა საუკუნეებამდე ხანაში აზერბაიჯანელი ხალხის ცხოვრების სურატის დანახვაა შესაძლებელი. კომპლექსში აღმოჩენილია XVIII საუკუნით დათარიღებული თონე, ორი მიწისქვეშა გასასვლელი, რომელიც X და XV საუკუნეებს მიეკუთვნება. გარდა ამისა, ნაპოვნია ძველი სახლები, ცხოველთა ტყავისგან დამზადებული მოძრავი კარვები, ქვისა და ჩალის გუმბათიანი სახლები და სამეთუნეო ნაწარმი. კომპლექსში მისულ მნახველებს ზემოთ ჩამოთვლილ ნიმუშებისთვის ფოტოების გადაღება და შეხებაც შეუძლიათ. კომპლექსში 243 ისტორიულ-არქიტექტურული ძეგლი (მეჩეთი, ანტიკური ხანის საცხოვრებელი სახლები, აბანოები) არის დაცული. აღმოჩენილია 400 წლის ფისტაშკის ხეები, ლეღვისა და ზეთისხილის ხეები. 2008 წელს ჰეიდარ ალიევის ფონდის ინიციატივით, არქეოლოგიური და ეთნოგრაფიული მუზეუმების კომპლექსი ღია ცის ქვეშ გაიხსნა. აფშერონის ნახევარკუნძულზე აღმოჩენილი არქეოლოგიური და არქიტექტურული ძეგლები შეაგროვეს და კომპლექსში მოუყარეს თავი. კომპლექსში შესაძლებელია ცხვრის ძვლისა და ქვისგან დამზადებული ხელსაწყოების, ანტიური ხალიჩებისა და ხალიჩების დასამზადებლად გამოყენებული ძველი ხელსაწყოების, წინსაფრების, ტანსაცმლის, მაკრატლებისა და დანების დათვალიერებაც. აფშერონის ნახეარკუნძულის აღმოსავლეთით არქეოლოგიური გათხრებისას აღმოაჩინეს ბრინჯაოს ხანის კლდის მხატვრობის ნიმუშები. კალას სოფელში სამი აბანოა: შორის, გუმისა და ბაირამალის აბანო. შორის აბანო სოფლის სამხრეთ ნაწილში მდებარეობდა, მარილიანი ტბის მახლობლად. დოქი, ანტიკური პერიოდი დოქი, ძვ. წ. II–I ათასწლეული ↑ 1.0 1.1 1.2 [[#CITEREF|]] ↑ Gala State Historical and Ethnographic Preserve. Carp Guide. ციტირების თარიღი: 18 June 2017. ↑ EXCURSION TO GALA RESERVE. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2019-09-29. ციტირების თარიღი: 2019-10-26. ↑ Ethnic tour in "Gala" museum. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-05-16. ციტირების თარიღი: 2019-10-26.
ჰუსეინ ჯავიდის სახლ-მუზეუმი და მემორიალური კომპლექსი

ჰუსეინ ჯავიდის სახლ-მუზეუმი და მემორიალური კომპლექსი (აზერ. Hüseyn Cavidin ev-muzeyi və xatirə kompleksi) — აზერბაიჯანელი პოეტისა და დრამატურგის, ჰუსეინ ჯავიდისადმი მიძღვნილი მემორიალური მუზეუმი. მდებარეობს ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის დედაქალაქ ნახიხჩევანში, ჰუსეინ ჯავიდის მავზოლეუმის მახლობლად. მუზეუმი 1981 წლის 12 ივლისს, აზერბაიჯანის მთავრობის გადაწყვეტილებით აზერბაიჯანული ლიტერატურის გამოჩენილი ფიგურის, ჰუსეინ ჯავიდის პატივსაცემად დაარსდა და ჰუსეინ ჯავიდის 100 წლისთავის იუბილეს მიეძღვნა. მუზეუმის გახსნის ცერემონია 1984 წლის 9 ივნისს გაიმართა. მუზეუმის შექმნაში აქტიურად მონაწილეობდა ჰუსეინ ჯავიდის ქალიშვილი, თურან ჯავიდი. დიდი ხნის მანძილზე „მუზეუმს ჰუსეინ ჯავიდის მუზეუმი“ ეწოდებოდა. 2015 წელს მუზეუმს სახელი შეუცვალეს და „ჰუსეინ ჯავიდის სახლ-მუზეუმი და მემორიალური კომპლექსი“ უწოდეს. სამუზეუმო ფონდში 9200-ზე მეტი ექსპონატია დაცული. მათ შორისაა ჰუსეინ ჯავიდის ცხოვრების ამსახველი სურათები, მისი შრომების პირველი გამოცემები, 1926 წელს დაბეჭდილი, ავტორის ხელმოწერიანი „ეშმაკი“, 1934 წელს გამოცემული ნაწარმოების - "Sayavush" - იშვიათი ეგზემპლარები, გამოჩენილი მსახიობების პოსტერები და პროგრამები, თეატრალური დრამები და სხვადასხვა საყოფაცხოვრებო თუ სამახსოვრო ექსპონატი. მუზეუმში ასევე გამოფენილი ჰუსეინ ჯავიდის ქალიშვილის მიერ შეწირული წიგნი „კნიაზი“, რომელიც წერილებისგან შედგება. თურან ჯავიდმა მუზეუმს ჰუსეინ ჯავიდის ცხოვრების ნახიჩევანის პერიოდის დოკუმენტებიც შესწირა. მუზეუმში გამოფენილია მამად ჯაფარ ჯაფაროვის, აბას ზამანოვის, მეჰდი მამადოვის, იაშირ გარაიევის, რაფაელ ჰუსეინოვის, იავუზ ახუნდლუს, ისა ჰაბიბეილის, ზაჰიდ აკბაროვის, აჯდარ ისმაილოვის, ჰუსეინ ჰაშიმლისა და სხვათა მიერ გადაცემული წიგნებიც. გარდა გამოფენებისა, მუზეუმი ჰუსეინ ჯავიდის შემოქმედებასაც იკვლევს. მუზეუმის ძალისხმევით შეიქმნა ჰუსეინ ჯავიდის შრომების კრებული, რომელშიც მის სახელთან დაკავშირებული ორგანიზაციების, ინსტიტუტებისა და ადგილების შესახებაცაა ინფორმაცია თავმოყრილი. ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის კულტურულ და საგანმანათლებლო დაწესებულებებში სადემონსტრაციოდ რამდენიმე მოძრავი გამოფენა შეიქმნა: „ჰუსეინ ჯავიდი და თეატრი“, „ჰუსეინ ჯავიდი და ნახიჩევანის თეატრი“, „ჰუსეინ ჯავიდის დრამატული კომპოზიცია“, „ჰუსეინ ჯავიდის სიცოცხლე და კრეატიულობა“. ჰუსეინ ჯავიდი და თეატრი“ მინსკშიც იყო გამოფენილი. მუზეუმის პერსონალი ჰუსეინ ჯავიდის მოღვაწეობისა და შემოქმედების შესახებ ლექციებს კითხულობს და მისი ლიტერატურული მემკვიდრეობის პოპულარიზაციას უწყობს ხელს. მუზეუმში ჩამოყალიბდა „ჰუსეინ ჯავიდის პოეტური კლუბი“, რომელიც არაერთ პოეტთან, მწერალთან და მეცნეირთან აწყობს შეხვედრებს. ჰუსეინ ჯავიდის სახლ-მუზეუმი ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 Hüseyn Cavidin ev muzeyi az. yasamal.cls.az. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 10 მარტი 2018. ციტირების თარიღი: 10 March 2018. ↑ 2.0 2.1 Hüseyn Cavidin Ev Muzeyi və Xatirə Kompleksinin yaradılmasının 35 illiyi qeyd olunub az. kaspi.az. ციტირების თარიღი: 10 March 2018.
აბდულხალიქ ახუნდოვი

აბდულხალიქ ჰუსეინ-ოღლუ ახუნდოვი (აზერ. Axundov Əbdülxalıq Hüseyn oğlu; დ. 1863 — გ. 1950) — აზერბაიჯანელი ექიმი, პუბლიცისტი და მთარგმნელი. დაიბადა 1863 წელს ქალაქ ბაქოში. 1888 წელს დაამთავრა გერმანიაში ერლანგენის უნივერსიტეტი. 1893 წელს დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია დერპტის (დღ. ტარტუ) უნივერსიტეტში. იყო ბაქოში ექიმთა საზოგადოების ერთ-ერთი ფუძემდებელი. 1892 წელს აბდულხალიქ ახუნდოვმა აზერბაიჯანში სამედიცინო ისტორიის შესწავლას ჩაუყარა საფუძველი. თარგმნა აბუ მანსურ ჰარავის XI საუკუნის ცნობილი ფარმაცევტული ენციკლოპედია სპარსულიდან გერმანულად. იყო ჟურნალის „ზანბურის“ დამფუძნებელი და გამომცემელი. გარდაიცვალა 1950 წელს. İLK AZƏRBAYCANLI OFTALMOLOQ — ƏBDÜLXALİQ AXUNDOV დაარქივებული 2021-05-13 საიტზე Wayback Machine.
96 (რიცხვი)

ოთხმოცდათექვსმეტი — ოთხმოცდამეთექვსმეტე ნატურალური რიცხვი. არის ოთხმოცდათხუთმეტის მომდევნო და ოთხმოცდაჩვიდმეტის წინამდგომი. აღინიშნება სიმბოლოთი 96. 96 არის ლუწი და შედგენილი რიცხვი. სიტყვა „ოთხმოცდათექვსმეტი“ რთული შედგენილობისაა და მისი პირვანდელი ვარიანტია ოთხი ოცი და თექვსმეტი (იგულისხმება ოთხმოცდაათზე ექვსი ერთეულით მეტი). Prime Curios! 96 from the Prime Pages
ლამანი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ლამანი შეიძლება აღნიშნავდეს: ლამანი — სოფელი აზერბაიჯანში, ლერიქის რაიონი ლამანი — სოფელი აზერბაიჯანში, ხაჩმაზის რაიონი
მოლალანი (მრავალმნიშვნელოვანი)

მოლალანი შეიძლება აღნიშნავდეს: მოლალანი — სოფელი აზერბაიჯანში, ლერიქის რაიონი მოლალანი — სოფელი აზერბაიჯანში, მასალის რაიონი
ნისლი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ნისლი შეიძლება აღნიშნავდეს: ნისლი — ატმოსფეროში წყლის ორთქლი ნისლი — სოფელი აზერბაიჯანში, ლერიქის რაიონი
ნოდა (მრავალმნიშვნელოვანი)

ნოდა შეიძლება აღნიშნავდეს: ნოდა — სოფელი აზერბაიჯანში, ლერიქის რაიონი ნოდა — სოფელი იაპონიაში, ივატეს პრეფექტურა
დიგორა

დიგორა (რუს. Дигора, ოს. Дыгурæ) — ქალაქი რუსეთში, ჩრდილოეთ ოსეთის ჩრდილოეთ ნაწილში, დიგორის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. 10 089 მცხოვრები (2020). მდებარეობს ოსეთის ვაკეზე, მდინარე ურსდონზე, რკინიგზის სადგურ არდონიდან 12 კმ-ში. დაარსდა 1852 წელს როგორც აული ვოლნო-ხრისტიანოვსკი (მოგვიანებით სოფ. ნოვოხრისტიანოვსკოე, ხრისტიანოვსკოე). 1924 წლიდან რაიონული ცენტრია; 1934 წლიდან ატარებს ახლანდელ სახელს. ქალაქის სტატუსი 1964 წელს მიენიჭა. გამორჩეული არქიტექტურული ძეგლებია ყოვლადწმინდა ღვთისმშობლის შობის ეკლესია (2002), დრამატული თეატრი (1996). მოქმედებს გოფრირებული მუყაოს ტარის ქარხანა, სასურსათო კომბინატი; მიმდინარეობს ალკოჰოლური სასმელების წარმოება (რუსულ-ირლანდიური საწარმო „ბერდ-ლავერა“, მ.შ. ღვინო, ლიქიორ-არაყისა და კონიაკის პროდუქცია) და სხვ. ქალაქის შემოგარენში ბევრი ტურისტული ობიექტია, მათ შორის, დიგორის ხეობა. ↑ 1.0 1.1 Численность постоянного населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2020 года. krsdstat.gks.ru. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-04-24. ციტირების თარიღი: 8 სექტემბერი, 2020. ↑ საბჭოთა კავშირის გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 52. ↑ ელერდაშვილი ა., დიგორა // უნივერსალური ენციკლოპედიური ლექსიკონი : [3 ტომად], 1-ლი გამოც., თბ.: ფანტაზია, 2006. ↑ 4.0 4.1 4.2 Замятина Н. Ю. ДИГОРА // Большая российская энциклопедия. т. 8. — М., 2007. — стр. 729.
ვაჟა-ფშაველას გამზირი

ვაჟა-ფშაველას გამზირი — გამზირი თბილისში, საბურთალოსა და ვაკის რაიონებში (საბურთალო). პეკინის გამზირიდან ზურაბ ანჯაფარიძის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XX საუკუნის 50-იან წლებში. ადრე კომინტერნის ქუჩა ერქვა.1961 წელს ვაჟა-ფშაველას სახელი ეწოდა. წარმოადგენს საბურთალოს ცენტრალურ მაგისტრალს. ოთხკილომეტრიანი გამზირი განაშენიანებულია საცხოვრებელი და საზოგადოებრივი-საყოფაცხოვრებო დანიშნულების შენობებით: საქართველოს საისტორიო არქივი, ნ. ყიშიძის სახელობის ცენტრალური საუნივერსიტეტო კლინიკა, თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის სასწავლო-სამეცნიერო კომპლექსი, მრავალსართულიანი საცხოვრებლები სახლები. გამზირი დასრულებულია ბუნებრივ ამფითეატრზე შეფენილი სამეცნიერო ქალაქით, რომელიც მოიცავს მრავალ სამეცნიერო-კვლევითი დაწესებულებას, ინსტიტუტს, ლაბორატორიას. გამზირის ორივე მხარეს, სიღრმეში, განლაგებულია საცხოვრებელი კვარტლები. გამზირზე დგას წმინდა მარიამ ღვთისმშობლის ტაძრად მიყვანების, წმინდა ნინოსა და წმინდა ბარბარეს ეკლესიები. 1973 წელს დაიდგა ვაჟა-ფშაველას ძეგლი (მოქანდაკე გიორგი ოჩიაური, არქიტექტორები: რ. კიკნაძე, თ. მიქაშავიძე), რამაც ახალი საცხოვრებელი რაიონის განაშენიანებას თავისებური იერი მიანიჭა. გამზირზე დგას ივანე თარხნიშვილის (მოქანდაკე კონსტანტინე მერაბიშვილი) ძეგლი, დავით ბოლქვაძის (მოქანდაკე ბ. სულხანიშვილი) და არჩილ გელოვანის (მოქანდაკე მერაბ ბერძენიშვილი, არქიტექტორი გ. მოწონელიძე) ბიუსტები. გამოდის მეტროს სადგურები: „სამედიცინო უნივერსიტეტი“, „დელისი“, „ვაჟა-ფშაველა“ და „სახელმწიფო უნივერსიტეტი“. შესახვევებით უშუალოდ უკავშირდება შალვა ნუცუბიძისა და სიმონ კანდელაკის ქუჩებს. აქვს 3 შესახვევი, I ჩიხი (ყოფილი განივი ქუჩა). ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 69, 72, ISBN 978-99928-20-35-3.
ჯულფა

ჯულფა (აზერ. Culfa, სომხ. Ջուղա ) — ქალაქი აზერბაიჯანში და ჯულფის რაიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს ნახიჩევანის ავტონომიურ რესპუბლიკაში. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ჯულფა Azerbaijani vandalism against Armenian cultural monuments in Old Julfa Djulfa Virtual Memorial and Museum Documenting Cultural Destruction in Nakhichevan Destruction of Jugha khachkars by Azeri soldiers captured in photos and movie clips. Regnum News Agency report. დაარქივებული 2014-07-18 საიტზე Wayback Machine. giving response of Azerbaijan to reports of the destruction of the cemetery. IWPR report by a reporter who did not actually visit the graveyard site. The New Tears of Araxes Documents the destruction of thousands of ancient Armenian headstones by the Azerbaijani authorities in Julfa (Jugha), Nakhchivan.
ალექსანდრე კარაპეტიანი

ალექსანდრე კარაპეტიანი (სომხ. Ալեքսանդր Կարապետյան; დ. 23 დეკემბერი, 1987, თბილისი, საბჭოთა კავშირი) — სომეხი ფეხბურთელი. პოზიციით ფორვარდი. იგი ამჟამად თამაშობს რუსეთის კლუბ სოჭისა და სომხეთის ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებში. კარაპეტიანმა ფეხბურთის თამაში გერმანიის რეგიონალურლიგაში (მეოთხე საფეხური) დაიწყო. იგი თამაშობდა: ვეენ ვეისბადენი-2-ში, ობერნეუკაბდში, ელვესბერგსა და ჰომბორგში. 2013 წელს იგი გადავიდა ჯერ ლუქსემბურგის ეროვნული დივიზიონის კლუბ ფ-91 დიუდელანჟში, ხოლო შემდგომ გრევენმაჩერში; თუმცა საბოლოოდ კვლავ ფ-91 დიუდელანჟში დაბრუნდა. მან კლუბთან 2014-15 წლის სეზონი გაატრა და ამ დროში 23 თამაშში მიიღო მონაწილეობა (გაიტანა 15 გოლი). 2014-2015 წლების ლუქსემბურგის ეროვნული დივიზიონის დასრულებისას, მისი კონტრაქტი ამოიწურა; მაშ შემოთავაზებები მოუვიდა ჩინეთიდან, ჰონგ-კონგიდან და სომხეთიდან, თუმცა მან კარიერის გაგრძელება დასავლეთ ევროპაში გადაწყვიტა. მან კონტრაქტი ლუქსემბურგის გუნდ ვიქტორია როსპორტთან გააფორმა. იგი კლუბში 2 სეზონი თამაშობდა: ამ დროში მან მონაწილეობა მიიღო 35 თამაშში და გაიტანა 25 გოლი. 2017 წლის მაისში კარაპეტიანმა 2-წლიანი კონტრაქტი გააფორმა კლუბ პროგრესთან. მან გუნდში 2 წელი გაატარა; ამ დროში მონაწილეობა მიიღო 47 თამაშში და გაიტანა 40 გოლი. 2019 წლის 12 ივლისს, კონტრაქტი გააფორმა რუსეთის საფეხბურთო პრემიერლიგის გუნდ სოჭისთან. ალექსანდრე კარაპეტიანის დებიუტი სომხეთის ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებში შედგა 2014 წლის 11 ოქტომბერს, უეფას ეურო 2016-ის საკვალიფიკაციო ეტაპის ეგიდით გამართულ სერბეთის ნაკრების წინააღმდეგ გამართულ შეხვედრაში (ერევნის რესპუბლიკური სტადიონი, ერევანი). იგი თამაშში უკანასკენელი 6 წუთი, მარკოს პიელის შეცვლით, ჩაერთო. შემდეგი წლები კარაპეტიანს ნაკრებში არ უთამაშია, თუმცა 2018 წლის ნოემბერში იგი კვლავ იხმეს ნაკრებში სათამაშოდ. შეხვედრები 2018 წლის უეფას ეროვნული ლიგის ეგიდით შედა; ისინი გიბრალტარსა და ლიხტენშტაინს დაუპირისპირდნენ. ალექსანდრე კარაპეტიანმა სადებიუტო საერთაშორისო გოლი გაიტანა უეფას ეროვნული ლიგის ეგიდით გამართულ შეხვედრაში, 11 ნოემბერს. 2019 წლის ივნისში მან ზედიზედ 2 თამაშში მოახერხა გოლის გატანა; ეს თამაშები შედგა უეფას ეურო 2020ის საკვალიფიკაციო ეტაპის ეგიდით, ლიხტენშტაინისა და საბერძნეთის ნაკრებების წინააღმდეგ. UEFA profile ალექსანდრე კარაპეტიანი — Soccerway European Football profile ↑ Jochum, Henning (19 February 2016). „Karapetian, du cauchemar au nouvel espoir“ [Karapetian, from nightmare to new hope]. L'essentiel (French). ციტირების თარიღი: 29 January 2019. ↑ „Alexander Karapetian enfin officialisé du côté du Progrès“ [Alexander Karapetian finally officially signed for Progrès]. Le Quotidien (French). 6 May 2017. ციტირების თარიღი: 29 January 2019. ↑ Федор Кудряшов и Александр Карапетян стали игроками «Сочи» Russian. PFC Sochi (12 July 2019). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 19 ოქტომბერი 2019. ციტირების თარიღი: 26 ოქტომბერი 2019. ↑ „Timely Tošić gives Serbia point in Armenia“. UEFA. 11 October 2014. ციტირების თარიღი: 10 April 2015. ↑ Nadin, Christophe (13 November 2018). „Karapetian de retour dans la sélection arménienne“ [Karapetian back in Armenian national team]. Luxemburger Wort (French). ციტირების თარიღი: 29 January 2019. ↑ „Movsisyan scores four as Armenia beat Gibraltar 6-2“. Public Radio of Armenia. 17 November 2018. ციტირების თარიღი: 29 January 2019.
ევროპის ცენტრალური ბანკი

ევროპის ცენტრალური ბანკი (ინგლ. European Central Bank) — ევროკავშირისა და ევროზონის ცენტრალური ბანკი. დაფუძნდა 1998 წლის 1 ივნისს. შტაბ-ბინა მდებარეობს გერმანიის ქალაქ მაინის ფრანკფურტში. მის შტატში შეყვანილია ევროკავშირის ყველა წევრი ქვეყნის წარმომადგენელი. ბანკი სრულიად დამოუკიდებელია ევროკავშირის ყველა დანარჩენ ორგანოსგან. ბანკის მთავარი ფუნქციებია: ევროზონის სავალუტო პოლიტიკის შემუშავება და განხორციელება; ევროზონის ქვეყნების ოფიციალური გაცვლითი რეზერვების შენახვა და მართვა; ევრო ბანკნოტების ემისია; მთავარი საპროცენტო განაკვეთების დადგენა; ეცბ ევროპის ფულად-საკრედიტო ინსტიტუტის (EMI) სამართალმემკვიდრეა, რომელიც წამყვან როლს თამაშობდა 1999 წელს ევროს შემოღების მომზადებაში. ევროპის ცენტრალური ბანკი — ოფიციალური საიტი The origins and development of the European organisations: The European Central Bank, CVCE.eu website. European Central Bank: history, role and functions, ECB website. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ევროპის ცენტრალური ბანკი
ჰარანი (ლერიქი)

ჰარანი (აზერ. Haran) — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის ლერიქის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 85 კაცი. ჰარანი GEOnet სახელების სერვერზე
ჰილადერა

ჰილადერა (აზერ. Hilədərə) — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის ლერიქის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 68 კაცი. ↑ Azərbaycan Respublikasının inzibati - erazi bölgüsü. Məlumat toplusu. Bakı - 2013. 488 səh. ↑ Azərbaycan Respublikası əhalisinin siyahıyaalınması 2009-cu il. I cild. Bakı - 2010.
ჰირამო

ჰირამო (აზერ. Hıramo) — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის ლერიქის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 154 კაცი. ჰირამო GEOnet სახელების სერვერზე
ჰივერი

ჰივერი (აზერ. Hiveri) — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის ლერიქის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 257კაცი. ჰივერი GEOnet სახელების სერვერზე
ჰოვერი

ჰოვერი (აზერ. Hoveri) — სოფელი აზერბაიჯანში, ლენქორანის რეგიონის ლერიქის რაიონში. ჰოვერი GEOnet სახელების სერვერზე