laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ბორას ხალხი

ბორა — ადგილობრივი ტომი ამაზონის ჯუნგლებში, პერუს, კოლუმბიისა და ბრაზილიის ტერიტორიებზე, მდინარე პუტუმაიოსა და ნაპოს შორის. ბორას ხალხის რაოდენობა დაახლოებით 2 000-ს შეადგენს; საუბრობენ ვიტოტოს ენაზე. ბოლო ორმოცი წლის განმავლობაში, მათმა ოდენობამ მოიმატა, ძირითადად სახლობენ მუდმივ ტყეებში. ბორას ანიმისტურ მსოფლმხედველობაში, არ არსებობს განსხვავება ფიზიკურ და სულიერ სამყაროებს შორის და სულები მთელი მსოფლიოს მასშტაბით არიან წარმოდგენილნი. ბორას ოჯახები ეგზოგამიას (ჩვეულება, რომლის მიხედვითაც აკრძალულია ქორწინება ერთი და იმავე გვარის ან თემის წარმომადგენლებს შორის) მისდევენ. გააჩნიათ ცოდნა მიმდებარე ტროპიკულ ტყეში არსებული მრავალი მცენარის შესახებ. ბორას კულტურის ძირითადი საბრძოლო იარაღი მშვილდი და ისარია, რომლებიც პიროვნულ კონფლიქტებში გამოიყენება. ტომი საკმაოდ დაყოფილი და პოლიტიკურად არაორგანიზებულია. ბორას ხალხს საკუთარი მიწის დაცვა უწევს როგორც სხვა ტომებისგან, ისე კოლონისტებისგან. მეოცე საუკუნეში, მათთვის მნიშვნელოვანი საფრთხე აღმოჩნდა კაუჩუკის ბუმი. წინაპრებისგან მიღებულ მათ მიწებს ამჟამად დიდ ზიანს აყენებს ხე-ტყის უკანონო ჩეხვა. The Bora People Putumayo, The Devil's Paradise, by W.E. Hardenburg, 1912. Via Wikisource Harrison, Theresa; Media, Demand. Basic Beliefs of the Bora Indians Classroom Synonym Aces. Feb. 2015
ჟან მაბიონი

ჟან მაბიონი (დ. 23 ნოემბერი, 1632, სენ-პიერმონი — გ. 27 დეკემბერი, 1707, პარიზი) — ფრანგი მეცნიერი, ისტორიკოსი, ბენედიკტის, პალეოგრაფიის და დიპლომატიკის მამა. მაბიონის მიღწევები კრიტიკის სფეროში ითვლება. ეპოქალური მარკ ბლოკის სიტყვებით 1681 წელს: „De Re Diplomatica“-ს გამოყენების წელი ჭეშმარიტად დიდებული წელია საკაცობრიო აზროვნების ისტორიაში. ჟან მაბიონი იყო მავრისტების კონგრეციის და ნაპსიდების აკადემიის წევრი. 1664 წლიდან მუშაობდა აბატების ბიბლიოთეკაში, სერ-ჟენმერ-დე-პრეში", სადაც დააარსა მრავალტომიანი პუბლიკაცია, რომელიც დაფუძნებული იყო ისტორიულ წყაროებსა და ბენედიქტების გვარის კომენტარებზე და შენიშვნებზე. ფლობდა ფართო კორესპონდენციას სხვადასხვა სწავლულებთან, ბოლანდისტებსა და ლაიბნიცის შორის. Jean Mabillon: De re diplomatica (1709) დაარქივებული 2016-04-06 საიტზე Wayback Machine. - Digital Reproduction (website in German) ↑ 1.0 1.1 Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ 2.0 2.1 Encyclopædia Britannica <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a> ↑ 3.0 3.1 SNAC — 2010. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a> ↑ 4.0 4.1 ბროკჰაუზის ენციკლოპედია <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227"></a> ↑ 5.0 5.1 Watson A. G. Mabillon, Jean // Grove Art Online / J. Turner — [Oxford, England], Houndmills, Basingstoke, England, New York: OUP, 2018. — doi:10.1093/GAO/9781884446054.ARTICLE.T052694 <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q217595"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q56691875"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q103953286"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q810196"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q21431157"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1547776"></a> ↑ 6.0 6.1 Gran Enciclopèdia Catalana — Grup Enciclopèdia, 1968. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q18696256"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2664168"></a> ↑ 7.0 7.1 GeneaStar <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q98769076"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3100478"></a> ↑ 8.0 8.1 8.2 8.3 BeWeB <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q77541206"></a> ↑ 9.0 9.1 Annuaire prosopographique : la France savante / B. Delmas — 2009. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q55740543"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2926731"></a> ↑ Library of the World's Best Literature / C. D. Warner — 1897. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q952614"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19098835"></a>
იუგამაში

იუგამაში (რუს. Югамаш; ბაშკ. Йөгәмеш) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება იამადინის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 37 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ იამადიდან 5 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 37 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 273 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ. ↑ Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник / Сост. Р. Ф. Хабиров. — Уфа: Белая Река, 2007. — 416 с. — 10 000 экз. — ISBN 978-5-87691-038-7. ↑ Численность населения по населённым пунктам Республики Башкортостан. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-08-20. ციტირების თარიღი: 2021-01-02.
იუსუკოვო

იუსუკოვო (რუს. Юссуково; ბაშკ. Юсыҡ) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება ასავდიბაშის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 19 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ ასავდიბაშიდან 3 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 19 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 183 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ. ↑ Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник / Сост. Р. Ф. Хабиров. — Уфа: Белая Река, 2007. — 416 с. — 10 000 экз. — ISBN 978-5-87691-038-7. ↑ Численность населения по населённым пунктам Республики Башкортостан. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-08-20. ციტირების თარიღი: 2021-01-02.
იამადი

იამადი (რუს. Ямады; ბაშკ. Ямаҙы) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება იამადინის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 32 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 32 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 49 ადამიანი. 2002 წელს სოფელში ცხოვრობდა 519 ადამიანი. იამადში არის სკოლა, რომელიც 1908 წელს დაარსდა. ↑ Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник / Сост. Р. Ф. Хабиров. — Уфа: Белая Река, 2007. — 416 с. — 10 000 экз. — ISBN 978-5-87691-038-7. ↑ Численность населения по населённым пунктам Республики Башкортостан. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-08-20. ციტირების თარიღი: 2021-01-01.
იამბაევო

იამბაევო (რუს. Ямбаево; ბაშკ. Ямбай) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება ბაიგუზინის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 20 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ ბაიგუზინოდან 8 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 20 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 124 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას მარები შეადგენენ. ↑ Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник / Сост. Р. Ф. Хабиров. — Уфа: Белая Река, 2007. — 416 с. — 10 000 экз. — ISBN 978-5-87691-038-7. ↑ Численность населения по населённым пунктам Республики Башкортостан. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-08-20. ციტირების თარიღი: 2021-01-01.
იამიადი

იამიადი (რუს. Ямьяды; ბაშკ. Ямъяҙы) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება ორლოვის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 32 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ ორლოვკიდან 2 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 32 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 43 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას თათრები და ბაშკირები შეადგენენ. ↑ Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник / Сост. Р. Ф. Хабиров. — Уфа: Белая Река, 2007. — 416 с. — 10 000 экз. — ISBN 978-5-87691-038-7. ↑ Численность населения по населённым пунктам Республики Башкортостан. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-08-20. ციტირების თარიღი: 2021-01-01.
იანბარისი

იანბარისი (რუს. Янбарис; ბაშკ. Янбарис) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება კისაკ-კაინის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 22 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ კისაკ-კაინიდან 3 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 22 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 101 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ. ↑ Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник / Сост. Р. Ф. Хабиров. — Уфа: Белая Река, 2007. — 416 с. — 10 000 экз. — ISBN 978-5-87691-038-7. ↑ Численность населения по населённым пунктам Республики Башкортостан. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-08-20. ციტირების თარიღი: 2021-01-01.
იანგუზ-ნარატი

იანგუზ-ნარატი (რუს. Янгуз-Нарат; ბაშკ. Яңғыҙнарат) — სოფელი რუსეთში, ბაშკირეთში, იანაულის რაიონში. მიეკუთვნება იტკინეევის სოფსაბჭოს. რაიონულ ცენტრ იანაულიდან განლაგებულია 13 კილომეტრში, სოფსაბჭოს ცენტრ იტკინეევოდან 8 კილომეტრში, ხოლო უახლოეს რკინიგზის სადგურ იანაულიდან 13 კილომეტრში. 2010 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, სოფელში ცხოვრობდა 94 ადამიანი. მოსახლეობის უმრავლესობას ბაშკირები შეადგენენ. ↑ Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник / Сост. Р. Ф. Хабиров. — Уфа: Белая Река, 2007. — 416 с. — 10 000 экз. — ISBN 978-5-87691-038-7. ↑ Численность населения по населённым пунктам Республики Башкортостан. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-08-20. ციტირების თარიღი: 2021-01-01.
ქაიხოსრო (მეფე)

ქაიხოსრო — ქართლის მეფე 1709-1711, გიორგი XI-ის ძმისწული. ქაიხოსროს მამა ლევანი სპარსეთის მდივანბეგი იყო. როდესაც ლევანი შაჰმა ქართლში გაგზავნა გიორგი XI-ის ნაიბად (მოადგილედ), ქაიხოსრო დანიშნა სპარსეთის მდივანბეგის ნაიბად. ლევანის სპარსეთში დაბრუნების შემდეგ ქაიხოსრო შაჰის კარზე დარჩა და მის სხვადასხვა დავალებას ასრულებდა. 1707 მან ჩაახშო იაპაანში მომხდარი აჯანყება. 1709 შაჰმა ქაიხოსრო ქართლის მეფედ და სპარსეთის სპასალარად დანიშნა და თავრიზი და ბარდა უბოძა. მას აჯანყებულ ავღანელებთან ბრძოლა დაევალა. ქაიხოსრომ სძლია და გააქცია აჯანყებულთა მეთაური მირ ვეისი, მაგრამ 1711 ერთ-ერთი ბრძოლის დროს ღალატის შედეგად დამარცხდა და დაიღუპა. ხანთაძე შ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 443.
ჰიაცინთ შტრახვიცი

გრაფი ჰიაცინთ შტრახვიც ფონ გროს-ცაუხე უნდ კამინეცი (გერმ.: Hyazinth Graf Strachwitz von Groß-Zauche und Camminetz) (* 30 ივლისი 1893, გროს-შტაინი; † 25 აპრილი 1968, ტროსტბერგი) - იყო გერმანელი სამხედრო მოღვაწე, «ვერმახტის» სატანკო შენაერთების გენერალი. მეტსახელად "ტანკების გრაფს" (გერმ.: Der Panzergraf) ეძახდნენ.
ვიეტნამის გეოგრაფია

ვიეტნამი — სახელმწიფო სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიაში. უჭირავს ინდოჩინეთის ნახევარკუნძულის აღმოსავლეთი სანაპირო. სიგრძე 1650 კილომეტრი (ჩინეთის საზღვრიდან კამაუს კონცხამდე), სიგანე 50-იდან 600 კილომეტრამდე. ჩრდილოეთით ესაზღვრება ჩინეთი, დასავლეთით ლაოსი და კამბოჯა. აღმოსავლეთით აკრავს სამხრეთ ჩინეთის ზღვა ბაკბოს ყურით, სამხრეთ-დასავლეთით სიამის ყურე. ვიეტნამის ფართობი შეადგენს 331 210 კმ²-ს. ვიეტნამის ტერიტორიის დიდი ნაწილი, განსაკუთრებით მის ჩრდილო, ჩრდილო-დასავლეთ და შიგა რაიონებში, უჭირავს საშუალო სიმაღლის მთებს (1500-2000 მ). ქვეყნის ჩრდილო ნახევარში ჭარბობს პარალელური ქედები და სამხრეთ-აღმოსავლეთ მიმართულების მასივები, ყველაზე მაღალია ჰოანგლიენშონის ქედი, რომელზედაც აღმართულია მწვერვალი ფანში, რომლის სიმაღლეა ზღვის დონიდან 3143 მეტრი; სამხრეთ ნახევარში მთები ქმნიან ფართო მასივების, ზეგნებისა და პლატოებისაგან შემდგარ გასწვრივ ამაღლებულ ზოლს, რომლის საშუალო სიმაღლეა 500-1500 მეტრი (უმაღლესი 3280 მეტრი). ჰონგჰის დელტა, მდინარე მეკონგის ქვემოთი და ზღვის სანაპირო დაბლობი ვაკეა. სასარგებლო წიაღისეულიდან არის ქვანახშირი, რკინის მადანი, ოქრო, ტყვია, თუთია, ბოქსიტები, ვოლფრამი, კალა, მოლიბდენი და სხვა. ვიიეტნამის ჰავა სუბეკვატოული მუსონურია, სამხრეთით ცხელი, ჩრდილოეთით გრილი ზამთარი იცის. ატმოსფერული ნალექების მაქსიმუმი მკაფიოდ არის გამოხატული ნოტიო მუსონურ პერიოდში. ქვეყნის დიდ ნაწილში ნალექები მოაქვს ზაფხულის სამხრეთ-დასავლეთ ან სამხრეთ-აღმოსავლეთ მუსონს, მშრალია ზამთრის ჩრდილო-აღმოსავლეთი მუსონი. საშუალო სიმაღლის რაიონებში ყველაზე ცივი თვის (ჩრდილოეთით — იანვარი, სამხრეთით — დეკემბერი) საშუალო ტემპერატურა ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ 15°C-იდან 25,8°C-მდე იზრდება, ყველაზე თბილი თვის (ჩრდილოეთით — ივნისი, სამხრეთით — აპრილი) საშუალო ტემპერატურაა 28°C-29°C. ატმოსფერული ნალექები საშუალოდ 1500-2500 მმ წელიწადში, ზოგან (უმთავრესად მთებში) 3000 მ-ზე მეტი. ატმოსფერული ნალექების წლიური ჯამის დაახლოებით 80 % თითქმის ყველგან მაის-ოქტომბერზე მოდის, აღმოსავლეთ სანაპირო ზოლში კი აგვისტო-იანვარზე. მდინარეთა ქსელი ხშირია. ყველა მდინარე სამხრეთ ჩინეთის ზღვის აუზს განეკუთვნება. მუსონური წვიმების სეზონში მკვეთრად მატულობს მდინარეების დონე (10 მეტრამდე, ზოგჯერ მეტად). მდინარეების უმეტესობა ჭორომიანია. მათ იყენებენ სარწყავად და ტვირთის გადასაზიდად. მთავარი მდინარეებია: ჩრდილოეთით ჰონგჰა (წითელი, ვიეტნამის ფარგლებში სიგრძე 475 კილომეტრი), მისი შენაკადი და (და — შავი); სამხრეთით მეკონგი (ვიეტნამს ეკუთვნის მხოლოდ ქვემო დინება, დაახლოებით 220 კილომეტრი). ჭარბობს მთის ლატერიტული ნიადაგები. სანაპირო ზოლში და დაბალმთიანეთში წითელ-ყვითელი ლატერიტული ნიადაგებია, მდინარეთა დელტაში — ალუვიური. ვიეტნამის ტერიტორიის დაახლოებით 1/3 (უმთავრესად მთები) დაფარულია ტროპიკული და სუბტროპიკული ტყით, მთისწინეთში და მთების ქვემო სარტყელში მარადმწვანე ტროპიკული ტყეა. ჩრდილოეთით 600-700 მეტრზე და სამხრეთით 1000-1200 მეტრზე მაღლა ტროპიკულ ჯიშებში შერეულია სუბტროპიკული და ზომიერი ჰავის მცენარეულობა: მუხა, წიფელი, წაბლი, ფიჭვი. ქვეყნის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, ზეგნებსა და პლატოებზე, სავანური ტყე და სავანაა, სანაპირო ვაკეებზე კულტურული მცენარეულობა. ვაკეების მნიშვნელოვანი ნაწილი, განსაკუთრებით სამხრეთით, დაფარულია ჭაობის მცენარეულობით. ვიეტნამი ვიეტნამის გეოგრაფია — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული)
აჰმეთ თევფიქ-ფაშა

აჰმეთ თევფიქ-ფაშა (თურქ. Ahmet Tevfik Paşa; დ. 11 თებერვალი 1845, სტამბოლი — გ. 8 ოქტომბერი 1936, იქვე) — ოსმალეთის იმპერიის სახელმწიფო მოღვაწე, დიდი ვეზირი 1909, 1918-1919 და 1920-1922 წლებში. აგრეთვე, 1899-1909 წლებში იყო ოსმალეთის საგარეო საქმეთა მინისტრი. აჰმეთ თევფიქ-ფაშა დაიბადა 1845 წლის 11 თებერვალს, სტამბოლში. მამამისი, ფერიქ ისმაილ-ფაშა იყო ყირიმელი თათარი, გირაის დინასტიის შთამომავალი. აჰმეთი შევიდა სამხედრო სამსახურში, მაგრამ ეს საქმიანობა მიატოვა უმცროს ოფიცრად გახდომის შემდეგ. ამის შემდეგ, იგი სხვადასხვა დიპლომატიური მისიით იმყოფებოდა რომში, ვენაში, სანქტ-პეტერბურგში და ათენში. იყო ოსმალეთის ელჩი გერმანიაში 1885-1895 წლებში. სტამბოლში დაბრუნების შემდეგ, ეკავა საგარეო საქმეთა მინისტრის თანამდებობა 1899-1909 წლებში. მეორე კონსტიტუციური ეპოქის დაწყების შემდეგ, 1908 წელს აჰმეთ თევფიქ-ფაშა გახდა ოსმალეთის სენატის წევრი. აჰმეთ თევფიქ-ფაშა პირველად დიდი ვეზირი გახდა 1909 წელს. 31 მარტის ინცინდენტის შემდეგ, როცა სულთანი აიძულეს თანამდებობიდან მოეხსნა ჰუსეინ ჰილმი-ფაშა. მას შემდეგ, რაც ინგლისის არმია შევიდა სტამბოლში და გადააყენეს სულთანი აბდულჰამიდ II, აჰმეთიც გადადგა თანამდებობიდან და დიდი ვეზირის პოსტზე დაბრუნდა ჰუსეინ ჰილმი-ფაშა. მეორედ აჰმედ თევფიქ-ფაშა დიდი ვეზირი გახდა პირველი მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ, რაც აჰმედ იზეთ-ფაშა გადადგა, 1918 წლის 11 ნოემბერს. მოვალეობის შესრულების დაწყებიდან ორ დღეში, მოკავშირე ძალებმა დაიწყეს სტამბოლის ოკუპაცია და აიძულეს მეჰმედ VI პარლამენტი დაეთხოვა. 1919 წლის 12 იანვარს აჰმეთ თევფიქ-ფაშამ თავიდან ჩამოაყალიბა პარლამენტი, თუმცა იგი იძულებული გახდა კიდევ ერთხელ დაეთხოვა პარლამენტი. აჰმეთი 3 მარტს გადადგა დიდი ვეზირის პოსტიდან. დიდი ვეზირის პოსტიდან გადადგომის შემდგომ, აჰმეთ თევფიქ-ფაშა გახდა ოსმალეთის იმპერიის სენატის მეთაური. აგრეთვე, იგი სათავეში ედგა ოსმალეთის დელეგაციას პარიზის მშვიდობის კონფერენციაზე. მისმა დელეგაციამ უარი განაცხადა შემოთავაზებულ ხელშეკრულებაზე, რომელიც ოსმალეთისთვის მძიმე პირობებს შეიცავდა, მაგრამ შემდეგ გაგზავნილმა ოსმალეთის მეორე დელეგაციამ, რომელსაც სათავეში ედგა დიდი ვეზირი დამატი ფერიდ-ფაშა, მიიღო შემოთავაზებული პირობები და ხელი მოაწერეს სევრის სამშვიდობო ხელშეკრულებას. 1920 წლის 21 ოქტომბერს აჰმეთ თევფიქ-ფაშა მესამედ დაინიშნა დიდი ვეზირის პოსტზე და ჩაანაცვლა დამატი ფერიდ-ფაშა. იმავდროულად, თურქეთის ეროვნულმა კონგრესმა ანკარაში გამოაცხადა, რომ რეალურად თვითონ იყო ქვეყნის ერთადერთი მთავრობა და უარყოფდა მონარქიას. აჰმეთ თევფიქ-ფაშამ შესთავაზა კონგრესის წევრებს, რომ შემოერთებოდნენ მონარქიულ მთავრობას და ერთი ორგანო შეექმნათ, მაგრამ კონგრესის ლიდერმა, მუსტაფა ქემალმა უარი განაცხადა ამ შემოთავაზებაზე. 1921 წელს ლონდონში გამართულ კონფერენციაზე ქვეყანას ორი დელეგაცია ჰყავდა — სტამბოლის დელეგაციას აჰმეთი მეთაურობდა, ხოლო ანკარისას — ბექირ სამი კუნდუჰი. ლონდონში აჰმეთ თევფიქ-ფაშამ ყველასათვის გასაკვირად გამოაცხადა, რომ ანკარის მთავრობა მართლაც ერთადერთი კანონიერი მთავრობა იყო თურქეთისთვის და ბექირ სამი იყო ერთადერთი წარმომადგენელი კონფერენციაზე. 1922 წლის 1 ნოემბერს, მონარქიის გაუქმების შემდეგ, აჰმედი მხოლოდ სამი დღე იყო დიდი ვეზირი. 4 ნოემბერს იგი გადადგა. აჰმეთ თევფიქ-ფაშა გარდაიცვალა 1936 წლის 8 ოქტომბერს, 91 წლის ასაკში. Ahmed Tevfik Paşa — Encyclopædia Britannica
ვროცლავი

ვროცლავი (პოლ. Wrocław; [ˈvrɔtswaf], გერმ. Breslau) — ქალაქი პოლონეთის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, მდინარე ოდრის ნაპირებზე. სილეზიის ისტორიული დედაქალაქი, პოლონეთის ერთ-ერთი ყველაზე ძველი ქალაქი. ქალაქში მიედინება 5 მდინარე ოდრა და მისი 4 შენაკადი. მეორე მსოფლიო ომამდე ქალაქში იყო 330 ხიდი, ამჟამად მათი რიცხვი 220-ია. ამჟამად ვროცლავი ქვემო სილეზიის სავოევოდოს და ვროცლავის პოვიატის დედაქალქია. შედგება 9 გმინისაგან. გრუნვალდის ხიდი ვროცლავის უნივერსიტეტი უნივერსიტეტის ბიბლიოთეკა Sky Tower ბრესლაუ Municipal website (პოლონური) (ინგლისური) (გერმანული) (ფრანგული) MPK (Miejskiego Przedsiębiorstwa Komunikacyjnego) Wroclaw City Breaks - Discover Wroclaw with Style! დაარქივებული 2010-12-23 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) Wroclaw Life. Travel, nightlife, photos. (ინგლისური) Sense-of.com/Wroclaw - International Community of Wroclaw დაარქივებული 2011-01-31 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) Wroclaw Weekly (პოლონური) Concentration Camps in the Breslau district - 1940-1945 დაარქივებული 2010-06-09 საიტზე Wayback Machine. Virtual Wrocław დაარქივებული 2006-07-10 საიტზე Wayback Machine. (პოლონური) Wratislaviae Amici (პოლონური) Postindustrial Wroclaw დაარქივებული 2020-05-31 საიტზე Wayback Machine. (პოლონური) Dobre Info.pl - all about Wroclaw. დაარქივებული 2020-11-29 საიტზე Wayback Machine. (პოლონური) Postal History of Wroclaw დაარქივებული 2011-07-16 საიტზე Wayback Machine. Doss.wroclaw.pl დაარქივებული 2014-05-16 საიტზე Wayback Machine. Nasz-wroclaw.pl დაარქივებული 2010-12-27 საიტზე Wayback Machine. (პოლონური) TuWroclaw.com city life in internet (პოლონური)
გიორგი პაპაშვილი

გიორგი პაპაშვილი (დ. 23 აგვისტო, 1898, კობიაანთკარი, დუშეთის რაიონი — გ. 29 მარტი, 1978, კემბრია, კალიფორნია) — ქართველი მწერალი და მოქანდაკე. 1921 წელს, როცა წითელი არმია საქართველოში შემოიჭრა, გიორგი პაპაშვილი ჯარში მსახურობდა და მენშევიკებთან ერთად კონსტანტინოპოლში აღმოჩნდა. ორი წლის მანძილზე კონსტანტინოპოლში ცხოვრობდა. თხუთმეტწლიანი ხეტიალის შემდეგ, გიორგი პაპაშვილმა ცოლად ამერიკელი მწერალი ქალი ჰელენ უაიტი შეირთო. წყვილმა ჰელენის მზითევით პენსილვანიის შტატში პატარა ფერმა იყიდა და გიორგიმ მამა-პაპის ხელობას — ხვნა-თესვას მიჰყო ხელი. განსაკუთრებული წარმატება ხვდა წილად მის წიგნს „Anything Can Happen“ („ყველაფერი შეიძლება მოხდეს“; გამოქვეყნდა 1945 წელს, ხოლო ქართულად თბილისში, 1965 წელს), რომელიც იქცა ბესტსელერად და რომლის 1,5 მილიონზე მეტი ეგზემპლარი გაიყიდა მთელ მსოფლიოში. იგივე ნაწარმოები ჰოლივუდის მიერ კინოდ ქცეული გახდა 1952 წელს, ხოსე ფერერისა და კიმ ჰანტერის მონაწილეობით. პაპაშვილი მოხვედრილია აშშ-ში XX საუკუნის ამერიკული მწერლობისა და ხელოვნების ანთოლოგიებში. 1961 წელს გიორგი პაპაშვილი მეუღლესთან ერთად ეწვია საქართველოს, მოინახულა მშობლიური სოფელი, ახლობლები, შეხვდა ქართველ მწერლებს. გიორგი პაპაშვილი — ქართველები უცხოეთში ↑ 1.0 1.1 SNAC — 2010. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a> ↑ Artists of the World Online, Allgemeines Künstlerlexikon Online, AKL Online / Hrsg.: A. Beyer, B. Savoy — B: K. G. Saur Verlag, Verlag Walter de Gruyter, 2009. — ISSN 2750-6088 — doi:10.1515/AKL <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q64"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q41640909"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q496126"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19276262"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q324303"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q98818"></a>
გირო...

გირო... (ბერძნ. gyros — წრე, gyreuō — ვტრიალებ, ვბრუნავ) — რთული სიტყვის ნაწილი, რომელიც მიუთითებს მათ კავშირზე ბრუნვითს მოძრაობასთან, მაგ., გიროსკოპი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 167.
გიროკოტილიდები

გიროკოტილიდები (Gyrocotyloidea) — პარაზიტული ბრტყელი ჭიების კლასი. გარდამავალი ადგილი უჭირავთ თასმისებრ ჭიებსა და მონოგენეზურ ჭიებს შორის. ჩვეულებრივ მათი სხეულის სირგძეა 2-3 სმ, იშვიათად 10 სმ-მდე. ცნობილია 5 სახეობა. ბინადრობენ ქიმერების სპილარულ სარქველში; გვხვდებიან მსოფლიო ოკეანის სხვადასხვა რიონში. ნაწლავი არა აქვთ. სხეულის ბოლოზე რთული როზეტისებრი მისაწოვარი აქვთ. გიროკოტილიდების კვერცხიდან იჩეკება ლარვა - ე. წ. ლუკოფორა, რომელსაც ბოლოზე ათი თანაბარი კაუჭი აქვს. განვითარების ციკლი პირდაპირია. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 168.
გისტოლა

გისტოლა — მწვერვალი საქართველოსა და რუსეთის (ყაბარდო-ბალყარეთი) საზღვარზე, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარეში, მესტიის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს კავკასიონის მთავარ წყალგამყოფ ქედზე, მდინარეების წანერის (ენგურის აუზი) და ბეზინგის ჩერეკის (თერგის სისტემა) წყალგამყოფზე. სიმაღლე ზღვის დონიდან 4860 მ. აგებულია პალეოზოური გრანიტოიდებით. ახასიათებს ნივალური ლანდშაფტი. 1886 წელს გისტოლაზე პირველად ავიდნენ ინგლისელი ალპინისტები დონკინი და დენტი, შვეიცარიელ მეგზურებთან ბურგენერთან და ანდენმატენთან ერთად. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 36.
გრიგოლისძენი

გრიგოლისძენი, გიშელები — ფეოდალური საგვარეულო XII-XIII საუკუნეებში საქართველოში. ჰერეთის მონაპირე ერისთავები. პირველად იხსენიებიან 1117 წელს, როგორც გიშის ციხის მფლობელები. აქტიურ მონაწილეობას იღებდნენ ქვეყნის პოლიტიკურ ცხოვრებაში. ასამ (ასათ) გრიგოლისძე (ჩანს 1117) გრიგოლ ასათის ძე (გ. 1178) ასათ გრიგოლისძე (ჩანს დაახლ. 1186-1196) გრიგოლ ასათის ძე (ჩანს დაახლ. 1196) მუსხელიშვილი დ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 269. მუსხელიშვილი დ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 150.
პაპიროლოგია

პაპიროლოგია (ინგლ. Papyrology, შეიქმნა ორი ბერძნული სიტყვისგან ბერძ. πάπυρος და ბერძ. λόγος) — სამეცნიერო დისციპლინა, რომელიც პაპირუსზე ძველეგვიპტურ ტექსტებს შეისწავლის. პაპირუსს ამზადებენ ჭაობის მცენარის „Cyperus papyrus“-გან რომელიც წარმოადგენს ისლისებთა ჯიშის ერთლებნიან მცენარეთა ოჯახს. აღსანიშნავია, რომ ამ უძველესი ტექსტების მიმართ ისტორიკოსთა და მეცნიერთა ყურადღება იმთავიდანვე, უდიდესი ინტერესის ობიექტი იყო. აღმოჩენილი პაპირუსის ტექსტები შეიცავდა არა მარტო ძველეგვიპტურ დამწერლობას, არამედ ლათინურსა და ბერძნულსაც. უნიკალური ისტორიული დოკუმენტები (დაწერილია პაპირუსზე), შემონახული და გადარჩენილი იქნა ეგვიპტის ცხელი კლიმატის საშუალებით. ამ უძველესი ისტორიის მქონე ქვეყნებში ასევე აღმოჩენილი იქნა პაპირუსები არამეული, ძველრომაული, სირიული, ლიბიური, ეთიოპიური, კოპტური, ფეჰლევური და არაბული ტექსტებით. თავდაპირველად “პაპიროლოგია”, იკვლევდა ძველბერძნულ და ლათინურ ენაზე შედგენილ პაპირუსის ტაქსტებს, რადგან ძველეგვიპტური იეროგლიფების გაშიფრა ვერ ხერხდებოდა. დიდმა ფრანგმა ეგვიპტოლოგმა და ენათმეცნიერმა ჟან-ფრანსუა შამპლიონმა (ეგვიპტოლოგიის დამაარსებელი 1790-1832 წლები), როზეტის ქვაზე სამენოვანი წარწერის შესწავლის შემდეგ შეიმუშავა ძველეგვიპტური ენის გრამატიკის პირველი სახელმძღვანელო, თუმცა იეროგლიფების გაშიფვრამდე, ასევე ცნობილი ფრანგი მეცნიერი ფრანსუა ჯომარი ღრმად იყო დარწმუნებული, რომ ძველეგვიპტურ პაპირუსზე გამოსახული იეროგლიფები ვერასოდეს გაიშიფრებოდა. მიუხედავად ჯომარის ერთობ სკეპტიკური მოსაზრებისა, ჟან-ფრანსუა შამპლიონმა სათავე დაუდო უნიკალური ძველეგვიპტური ტექსტების გაშიფვრას, რამაც მსოფლიო ისტორიაში გარდატეხა მოახდინა. რადგან უამრავი ინფორმაცია იქნა გაშიფრული ეგვიპტესა და ზოგადად უძველესი სამყაროს შესახებ. თავად “პაპიროლოგია”, კი კიდევ უფრო საინტერესო და დამაინტრიგებელი სამეცნიერო დისციპლინა გახდა. Explanation of Ptolemy's Canon