აზერბაიჯანის დემოგრაფია

აზერბაიჯანის დემოგრაფია (აზერ. Azərbaycan əhalisi) — მოიცავს ქვეყნის დემოგრაფიულ მახასიათებლებს, მათ შორის მოსახლეობის სიმჭიდროვეს, ეთნიკურობას, განათლების დონეს, მოსახლეობის ჯანმრთელობას, ეკონომიკურ მდგომარეობას, რელიგიურ კუთვნილებასა და მოსახლეობის სხვა ასპექტებს. XX საუკუნის შუა რიცხვებში აზერბაიჯანის მოსახლეობამ სწრაფი ზრდის ეტაპი გაიარა, რაც, ძირითადად, სოფლად მცხოვრებ ეთნიკურ აზერბაიჯანელებს შორის მაღალი ბუნებრივი ზრდა იყო. შედეგად, რესპუბლიკის მოსახლეობა საუკუნეში 4-ჯერ გაიზარდა, ხოლო აზერბაიჯანელების წილი 58%-დან 90%-მდე გაიზარდა. XXI საუკუნის დასაწყისში აზერბაიჯანი კვლავაც ჩრდილოეთ ნახევარსფეროში მოსახლეობის ზრდის ერთ-ერთი ლიდერია. 2014 წელს აზერბაიჯანის სახელმწიფო სტატისტიკის კომიტეტმა შეაფასა ქვეყნის მოსახლეობა 9 მილიონ 477 ათასად. მილიონზე მეტი ადამიანი ცხოვრობდა ქვეყნის ფარგლებს გარეთ. დაახლოებით 120 ათასი ადამიანი ცხოვრობდა ე.წ. მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკის ტერიტორიაზე და დაახლოებით 240 ათასი უცხოელი ცხოვრობდა აზერბაიჯანში. ქალაქის მოსახლეობა 2013 წლის 1 ივლისის მდგომარეობით შეადგენდა 53,1%-ს და სოფლის მოსახლეობა - 46,9%. მამაკაცები მთლიანი მოსახლეობის 49,7%-ს შეადგენს, ქალები - 50,3%, ანუ 1000 მამაკაცზე 1013 ქალი მოდიოდა. სიცოცხლის ხანგრძლივობა 72,6 წელია, მათ შორის მამაკაცების 69,9 წელი, ხოლო ქალების 75,4 წელი. (2008 წლის მონაცემები). 2010 წელს აზერბაიჯანში 165,6 ათასი ბავშვი დაიბადა, ხოლო მშობიარობის მაჩვენებელი 1000 ადამიანიზე 18,5 იყო. საშუალოდ, ყოველ ქალს თავისი ცხოვრების განმავლობაში ორი შვილი ჰყავს. 2010 წელს 53,6 ათასი ადამიანი გარდაიცვალა. 2010 წლის მონაცემებით, სიკვდილიანობის მაჩვენებელი 1000 ადამიანზე 6,0 სიკვდილია. 2017 წლის მონაცემებით მოსახლეობის მაჩვენებელი გაიზრდა 0,7%-ით ან 73,66 ათასი ადამიანით. 2018 წლის 1 მარტის მდგომარეობით რესპუბლიკის მოსახლეობამ 9 მილიონ 911,472 ადამიანს მიაღწია. 2006 წელს გაიზარდა აზერბაიჯანის მოსახლეობის სიმჭიდროვე  89,2 ადამიანი / კმ²-დან  97,4 ადამიანი / კმ²-მდე. რესპუბლიკაში არსებობს მოსახლეობის სიმკვრივის უთანასწორობის ზრდა: აფშერონის ნახევარკუნძული აჩვენებს ჭარბი მოსახლეობის ნიშნებს, ხოლო მთიან რეგიონებში მოსახლეობის გადინების პროცესი მიმდინარეობს. XXI საუკუნის დასაწყისში არ იყო მნიშვნელოვანი გადინება ან მოსახლეობის შემოდინება, როგორც 1990-იან წლებში. ამრიგად, 2004 წელს 2,8 ათასი ადამიანმა დატოვა აზერბაიჯანი, თუმცა ამავე დროს 2,4 ათასი ადამიანი გადმოვიდა ქვეყანაში მუდმივად საცხოვრებლად, შესაბამისად მოსახლეობა მნიშვნელოვნად არ შეცვლილა. აზერბაიჯანის მოსახლეობამ 2019 წლის 1 იანვრის მდგომარეობით 9,981,457 ადამიანს მიაღწია. ინფორმაციის თანახმად, მოსახლეობის კვადრატულ კილომეტრზე 115 ადამიანი მოდის. მთლიანი მოსახლეობის 52,8% ცხოვრობს ქალაქებში, 47,2% - სოფლებში. ანგარიშის თანახმად, მოსახლეობის 49,9% მამაკაცია, 50,1% კი ქალია. 2019 წლის 1 იანვრის მდგომარეობით, აზერბაიჯანის სახელმწიფო სტატისტიკის კომიტეტმა ქვეყნის მოსახლეობა 9,981,457 ადამიანით შეაფასა. 2019 წლის 6 აპრილს სახელმწიფო სტატისტიკის კომიტეტის მონაცემებით, ქვეყნის მე-10 მილიონიანი მოქალაქე დაიბადა. მოსახლეობის სტრუქტურა (01/07/2012) ქალაქებსა და რეგიონებში ნედლი შობადობის მაჩვენებელი აზერბაიჯანში. მოსახლეობის ენობრივი სტატისტიკა (2009 წლის მიხედვით). Численность населения Азербайджана на 1 июля 2006 года World Population Review ↑ Численность населения Азербайджана превысила 9,477 млн. человек. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2018-07-19. ციტირების თარიღი: 2018-07-28. ↑ Промежуточный доклад No. 2 БДИПЧ ОБСЕ относительно президентских выборов в Азербайджане 9 октября 2013 года. Страница 4, примечание 13. ↑ Население Азербайджана превысило 9,4 млн человек ↑ Прирост населения Азербайджана за 10 месяцев 2017 года составил 73 тыс. человека ↑ Население Азербайджана в январе-феврале увеличилось почти на 13,5 тыс. человек - Госкомстат ↑ Сотрудничество для решения проблемы отходов ↑ Евроазийская Панорама ↑ Доклад Госкомстата Азербайджанской Республики на семинаре по статистике жизненных условий и измерения бедности. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-08-26. ციტირების თარიღი: 2011-08-26. ↑ Госкомстат назвал численность населения Азербайджана ↑ Azərbaycanda demoqrafik vəziyyət ↑ Госкомстат назвал численность населения Азербайджана ↑ Azərbaycan Respublikası Səhiyyə Nazirliyi və Dövlət Statistika Komitəsinin birgə məlumatı. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2020-08-15. ციტირების თარიღი: 2019-04-19. ↑ POPULATION SITUATION ANALYSIS: Beyond the Demographic Transition in Azerbaijan ↑ Международная миграция ↑ Population by language, sex and urban/rural residence