laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
BBC

BBC (ინგლ. The British Broadcasting Corporation; ბრიტანეთის სამაუწყებლო კორპორაცია) — მსოფლიოში უმსხვილესი სამაუწყებლო კორპორაცია 20,950-მდე თანამშრომლით მსოფლიოში და 4 მილიარდი გირვანქა სტერლინგი წლიური ბიუჯეტით. შტაბ-ბინა მდებარეობს ლონდონში, დიდი ბრიტანეთი. დაარსდა 1922 წელს, როგორც შპს ბრიტანული სამაუწყებლო კომპანია. 1927 წელს ის სახელმწიფოს საკუთრებაში არსებული, მაგრამ დამოუკიდებელი კორპორაცია გახდა. კორპორაცია ქმნის პროგრამებს, ამზადებს საინფორმაციო გამოშვებებს და გადასცემს მათ ტელევიზიის, რადიოსა და ინტერნეტის საშუალებით. BBC-ის თავისი მისია შემდეგნაირად აქვს ჩამოყალიბებული: „ინფორმაციის მიწოდება, განათლება და გართობა“. ↑ BBC Full Financial Statements 2015/16. BBC Annual Report and Accounts 2015/16. BBC (July 2016). ციტირების თარიღი: 25 მაისი, 2017. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: BBC BBC-ის ოფიციალური საიტი
ტოლსტოი

ტოლსტოი შეიძლება აღნიშნავდეს: ალექსეი ტოლსტოი — რუსი მწერალი ალექსეი ტოლსტოი — რუსი საბჭოთა მწერალი თედორე ტოლსტოი — რუსი მოქანდაკე ლევ ტოლსტოი —რუსი მწერალი
არჩევნები (1999 წლის ფილმი)

არჩევნები (ინგლ. Election) — ალექსანდრ პეინის 1999 წლის ფილმი. ყურადღება!  ქვემოთ მოყვანილია სიუჟეტის და/ან დასასრულის დეტალები. ქალაქ ომაჰას ერთ-ერთ სკოლაში ნამდვილი ომი იმართება მოსწავლეთა თვითმმართველობის პრეზიდენტად არჩევისთვის. აქტიური და თავხედი მოსწავლე გოგონა ტრეისი ფლიკს უპირისპირდება მასწავლებელი ჯიმი მაკალისტერი, რომელიც ყველაფერს აკეთებს იმისთვის, რომ ფლიკს არჩევნებში ხელი შეუშალოს. მაკალისტერი ამისთვის დაუშვებელ მეთოდებსაც არ ერიდება. „Election“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) „Election“ — Allmovie-ზე „Election“ — Box Office Mojo-ზე
ტოლფეხიანები

ტოლფეხიანები (ლათ. Isopoda) — უმაღლესი კიბოსნაირების რიგი. მათი სხეულის სიგრძე 0,1—27 სმ აღწევს, ზურგ-მუცლის მიმართულებით შებრტყელებულია. აქვთ მჯდომარე თვალები. მკერდის კიდურების პირველი წყვილი ყბაფეხებადაა გარდაქმნილი, დანარჩენი 7 — დაახლოებით ერთნაირია. მუცლის კიდურები ფირფიტოვანია და ნაწილობრივ ლაყუჩებადაა ქცეული. გული მუცლის განყოფილებაშია. განვითარება ძირითადად პირდაპირია. რიგში 4500-მდე სახეობაა, უმთავრესად გავრცელებულია ზღვაში, აგრეთვე მტკნარ წყალსა და ხმელეთზე. ზოგი სახეობით თევზები იკვებებიან, ზოგი — მავნებელია, აზიანებს ბადეებსა და შიგ გაბმულ თევზებს, ხრავს ნავსადგურის ხის ნაგებობებს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 15.
იმერეთი ხონი (საფეხბურთო კლუბი)

იმერეთი ხონი — საქართველოს საფეხბურთო კლუბი ქალაქ ხონიდან. თამაშობს ხონის „ცენტრალურ სტადიონზე“. პროფილი Soccerway–ზე (ინგლისური) პროფილი Transfermarkt–ზე (ინგლისური) პროფილი Soccevista–ზე დაარქივებული 2014-03-13 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) პროფილი Futbol24.com–ზე (ინგლისური)
ეიდურ გუდიონსენი

ეიდურ გუდიონსენი (ისლ. Eiður Guðjohnsen) — ისლანდიელი ფეხბურთელი, ისლანდიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირი. გუდიონსენის საკლუბო კარიერა მშობლიურ ისლანდიაში დაიწყო და ჰოლანდიაში, ერედივიზიაში გაგრძელდა. ამის შემდეგ გუდიონსენი გადავიდა ინგლისში, სადაც მისი პირველი კლუბი იყო „ბოლტონი“, შემდეგ კი „ჩელსი“. სწორედ „ჩელსიში“ გახდა გუდიონსენი სახელგანთქმული ფეხბურთელი. მან 186 მატჩში გაიტანა 54 გოლი და კლუბტან ერთად ორჯერ მოიგო პრემიერლიგა, 2005 და 2006 წლებში. სამი სეზონი გაატარა გუდიონსნემა „ბარსელონაში“, რომელთან ერთადაც 2009 წელს შეასრულა ჰეთ-თრიკი, მოიგო რა ესპანეთის ჩემპიონატი, ესპანეთის თსი და ჩემპიონთა ლიგა. გუდიონსენმა პირველად 17 წლისამ ითამაშა ეროვნულ ნაკრებში ესტონეთის წინააღმდეგ, ტალინში, 1996 წლის 24 აპრილს, შეცვალა რა მისი მამა არნორი. გუდიონსენს მამასთან ერთად თამაშის საშუალება არ მიეცა, რადგან ფეხი მოიტეხა და სანამ გამოჯანმრთელდებოდა, არნორმა კარიერა დაასრულა. მისი უკანასკნელი სანაკრებო სეზონი იყო 2014 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი ციკლი, რომელიც ისლანდიამ წარმატებით ჩაატარა, გავიდა საკვალიფიკაციო ჯგუფში მეორე ადგილზე და პლეი-ოფში დამარცხდა ხორვატიის ნაკრებთან. გუდიონსნენი ეროვნულ ნაკრებში ჩატარებული მატჩების რაოდენობით მეოთხეა საუკეთესოთა შორის, ხოლო გატანილი გოლების მიხედვით კი - საუკეთესო. 78 მატჩში მან 24 გოლი გაიტანა. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „ეიდურ გუდიონსენი“ ვიკისაწყობში. Eidur Gudjohnsen — სტატისტიკა საიტზე Soccerbase.com (ინგლისური) BBC profile Premier League profile დაარქივებული 2013-03-31 საიტზე Wayback Machine. KSÍ profile detailing caps and games in the Icelandic League
ამერიკული ბულდოგი

ამერიკული ბულდოგი (ინგლ. American Bulldog) — ძაღლის ჯიში. XIX საუკუნეში ევროპიდან აშშ-ში ჩასულ ემიგრანტებს თან თავისი ძაღლები ჩაჰყავდათ. ამერიკული ბულდოგი ამ ძაღლების შთამომავალია. იგი სხვადასხვა ზომისა და შეფერილობისაა და თავის წინაპარს — ინგლისურ ბულდოგს ჰგავს. არის ძლიერი და დაკუნთული. ამერიკული ბულდოგის ბეწვი მოკლე, ხშირი, მბზინავია. იგი შეიძლება იყოს სხვადასხვა შეფერილობის და განსაკუთრებული მოვლა არ სჭირდება. ბულდოგის თავის ქალა ოთხკუთხედია, მხრები დაკუნთული და განიერია. ამერიკული ბულდოგი კარგად ეგუება როგორც ცივ, ასევე ცხელ კლიმატს, ძნელად იწვრთნება, სჭირდება დიდი ფიზიკური დატვირთვა, კარგი მოდარაჯეა. ამერიკული ბულდოგი საიტზე Curlie
თივის გადატანა

ტრიპტიქი თივის გადატანა ჰიერონიმუს ბოსხმა სავარაუდოდ 1500 წლისთვის დახატა. ტრიპტიქის მარცხენა პანალზე ასახულია ამბოხებული ანგელოზების განდევნა, ადამიანის შექმნა და მისი დაცემა. მარჯვენა პანელი გვიჩვენებს ჯოჯოხეთის სურათს. სურათის ცენტრალურ ნაწილზე ასახულია კაცობრიობა, რომელსაც დავიწყდა ღვთის კანონები და ჩაძირულია ცოდვებში. დარაბები — ცხოვრების გზა მარცხენა პანელი: სამოთხე ცენტრალური პანელი: თივის გადატანა მარჯვენა პანელი: ჯოჯოხეთი სურათი შესრულებულია ზეთის საღებავებით ხის პანელზე. ცენტრალური ნაწილის ზომებია 100x140 სმ, ხოლო გვერდითა ნაწილების — 66x140 სმ. ჰიერონიმუს ბოსხი – თივის გადატანა
არდენი

არდენი, არდენული ცხენი — ტვირთმზიდი ცხენის ჯიში, რომლის მოშენებას საუკუნეების განმავლობაში მისდევდნენ ბელგიაში. გამოყვანილია არდენებში. თანამედროვე ტიპის არდენი მიღებულია ბელგიაში მოშენებული არდენის ბრაბანტულ ცხენთან შეჯვარებით. მას აშენებენ საფრანგეთსა და შვედეთში. არდენი მასიური ცხენია, აქვს კარგად განვითარებული მუსკულატურა, მოკლე და მსხვილი ფეხები. ფერად თაფლა, ქურანა, ლურჯა ან სისვია. განაზომი (სმ); აჯილღისა — სიმაღლე მინდაოში 148-160, ტანის ირიბი სიგრძე 160-170, გულმკერდის ირგვლივი 190-220, ნების ირგვლივი 23-25; ცოცხალი მასა 700-800 კგ. ლეონიძე მ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 559.
რომულო გალიეგოსი

რომულო გალიეგოსი (ესპ. Rómulo Ángel del Monte Carmelo Gallegos Freire) (დ. 2 აგვისტო, 1884 — გ. 7 აპრილი, 1969) — ვენესუელელი მწერალი და პოლიტიკოსი. 1948 წელს იგი გახდა პირველი არჩეული პრეზიდენტი მისი ქვეყნის ისტორიაში. გალიეგოსი დაიბადა კარაკასში, მოკრძალებულ ოჯახში. მუშაობა დაიწყო მასწავლებლად, მწერლად და ჟურნალისტად 1963 წელს. მისი პირველი წიგნი „დონა ბარბარა“ გამოიცა 1929 წელს (ქართული თარგმანი 1974). ამ წიგნს იმდროინდელი დიქტატორი ხუან ვისენტე გომესი აკრიტიკებდა, რის გამოც გალიეგოსი იძულებილი გახდა დაეტოვებინა ვენესუელა. მან თავი შეაფარა ესპანეთს, სადაც განაგრძო მისი ცნობილი ნოველების „კანტაკლერო“ (1934) და „კანაიმა“ (1935) წერა. 1936 წელს იგი დაბრუნდა ვენესუელაში და დაინიშნა განათლების მინისტრად. 1945 წელს იგი ჩართული იყო სახელმწიფო გადატრიალებაში. 1948 წელს გალიეგოსმა პირველ დემოკრატიოულ არჩევნებში გაიმარჯვა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 639.
აბდულა იამინი

აბდულა იამინ აბდულ გაიუმი (მალდ. އަބްދުﷲ ޔާމީން އަބްދުލް ގައްޔޫމް; დ. 21 აპრილი 1959, მალე, მალდივი) — მალდივის პრეზიდენტი 2013 წლის 17 ნოემბრიდან. აბდულა იამინ აბდულ გაიუმი დაიბადა 1959 წლის 21 აპრილს მალდივზე. იგი ქვეყნის მესამე პრეზიდენტის მომუნ აბდულ გაიუმის ნახევარძმაა. სწავლობდა ბეირუთის ამერიკულ უნივერსიტეტში. შემდეგ სწავლა გააგრძელა აშშ-ში. 2013 წლის 16 ნოემბერს საპრეზიდენტო არჩევნებში მიიღო ხმების 51 % და მეორე დღეს დაიკავა პრეზიდენტის თანამდებობა. მალდივის პრეზიდენტი ↑ В выборах президента Мальдив побеждает Абдула Ямин Абдул Гаюм.. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-06-10. ციტირების თარიღი: 2013-11-21. ↑ Ямин Абдул Гаюм вступил в должность президента Мальдив.
მუსასირი

მუსასირი (ასურულად - მუცაცირი, ურარტულად - არდინი) — ქალაქ-სახელმწიფო ძვ. წ. IX-VIII საუკუნეებში ურარტუსა და ასურეთს შორის. მოსახლეობა, სავარაუდებელია, შერეული - ასურულ-ურარტული იყო. IX საუკუნის მიწურულში ურარტუს მეფეებმა იშფუინიმ და მენუამ შეიერთეს მუსასირი. აქ იყო ურარტუს მთავარი ღმერთის ხალდის საკულტო ცენტრი. ძვ. წ. 714 წელს მუსასირის მეფე ურზანა დაამარცხა ასურეთის მეფემ სარგონ II-მ გაძარცვული მუსასირის ქონების აღწერილობა ურარტუს მატერიალური კულტურის ისტორიის მნიშვნელოვანი წყაროა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 203.
ტოლწამწამიანები

ტოლწამწამიანები (ლათ. Holotricha) — უმარტივესთა რიგი (ან ქვეკლასი) ინფუზორიების კლასისა. ტოლწამწამიანების სხეული დაფარულია წამწამებით; ხახაში ზოგჯერ უვითარდებათ ტალღისებრი აპკი. აერთიანებს 3 ათასამდე სახეობას. ბინადრობენ მტკნარ წყალსა და ზღვაში. ტიპობრივი წარმომადგენელია ლათ. Paramecium-ის გვარის სახეობა — ქალამანა (ლათ. Paramecium caudatum). არიან როგორც მტაცებლები, ისე პარაზიტები. თევზის პარაზიტია იქთიოფთირიუსი — ლათ. Ichthyopthirius multiffiliis. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 15.
სქური წალენჯიხა (საფეხბურთო კლუბი)

სქური წალენჯიხა – საქართველოს საფეხბურთო კლუბი ქალაქ წალენჯიხიდან. საშინაო მატჩებს ატარებს საშა კვარეცხელიას სახელობის სტადიონზე. პროფილი Soccerway–ზე (ინგლისური) პროფილი Transfermarkt–ზე (ინგლისური) პროფილი Soccevista–ზე დაარქივებული 2014-03-13 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) პროფილი Worldfootball.net–ზე (ინგლისური)
შუქურა ქობულეთი (საფეხბურთო კლუბი)

„შუქურა“ ქობულეთი – საქართველოს საფეხბურთო კლუბი ქალაქ ქობულეთიდან. თამაშობს რევაზ ჩელებაძის სახელობის ჩელე არენაზე. კლუბი დაარსდა 1968 წელს. კლუბი შეიქმნა 1968 წელს. თავდაპირველად ქობულეთის „ქობულეთი“ ერქვა. 2003-04 წლების სეზონში გახდა პირველი ლიგის ჩემპიონი გახდა და აღზევდა უმაღეს ლიგაში, სადაც მხოლოდ 1 სეზონი გაატარა. შემდგომ წლებში გუნდი დაიშალა და 2011 წელს განახლდა, მთავარი მწვრთნელის ასლან ბალაძის დახმარებით რეგიონ ლიგაში წარმატებით ასპარეზობის შემდეგ პირველ ლიგაში დაბრუნდა. მალევე ასლან ბალაძემ დატოვა კლუბი და მის ნაცვლად ვალერი ჩხარტიშვილი მოვიდა. 2012-13 წლების სეზონში „შუქურა“ პირველი ლიგის B ჯგუფში მესამე ადგილს დასჯდერდა. 2013-14 წლების სეზონში ასპარეზობა ამჯერად პირველი ლიგის A ჯგუფში განაგრძო და ჩემპიონიც გახდა. სეზონის პირველი ნახევრის შემდეგ ვალერი ჩხარტიშვილის ჯანმრთელობასთან დაკავშირებული პრობლემების გამო იგი ბესიკ შეროზიამ ჩაანაცვლა, აგვისტოდან მთავარი მწვრთნელის პოსტი ამირან გოგიტიძემ ჩაიბარა, თუმცა ნოემბერში კლუბი დატოვა, მისი ადგილი უკრაინელმა კონსტანტინ ფროლოვმა დაიკავა. სწორედ 2013-14 წლების სეზონში შეძლო „შუქურამ“ ისტორიაში პირველად საქართველოს თასის ნახევარფინალში გასვლა, სადაც საჩხერის „ჩიხურასთან“ დამარცხდა. ყველაზე დიდი ანგარიშით „შუქურამ“ ბათუმის „ადელის“ დამარცხება შეძლო (6-0), „შუქურას“ ნახევარმცველმა და კაპიტანმა გიორგი ჩელებაძემ დუბლი გაიფორმა, ამავე ანგარიშით დაამარცხა ოზურგეთის „მერცხალი“, სადაც გიორგი ჩელებაძემ პოკერი შეასრულა. ყველაზე დიდი ანგარიშით მარცხი „ჩიხურასთან“ განიცადა (0-8). მთავარი სტატია: ჩელე არენა. მას შემდეგ, რაც ქობულეთში საფეხბურთო კლუბი აღარ არსებობდა, სტადიონი სავალალო მდგომარეობაში აღმოჩნდა და საფეხბურთო მატჩებისთვის აღარ გამოიყენებოდა. 2012 წელს ქობულეთის ცენტრალურ სტადიონს ჩაუტარდა რეკონსტრუქცია, გამოიცვალა სკამები, რეაბიულიტაცია ჩაუტარდა ლოჟას, მინდვრის საფარის ნაცვლად დაიგო ხელოვნური საფარი. ლეგენდარული ქობულეთელი ფეხბურთელის, რევაზ ჩელებაძის პატივსაცემად სტადიონს ეწოდა „ჩელე არენა“. პირველი ლიგა ჩემპიონი (2): 2003/2004, 2013/2014 - ჯგუფი A მონაცემები ზამთრის სატრანსფერო ფანჯრის დახურვის შემდეგ. შენიშვნა: დროშა აღნიშნავს ეროვნულ ნაკრებს რომელიც განსაზღვრულია ფიფა-ს წესებით. მოთამაშეები შესაძლოა რამდენიმე ფიფა-ს არაწევრ ქვეყანას/ტერიტორიას მიეკუთვნებოდნენ. * — იჯარით ** — იჯარიდან * — იჯარით ** — იჯარიდან ცხრილში გოლთა რაოდენობა მოცემულია მხოლოდ ადგილობრივი ჩემპიონატის (ეროვნული ლიგა, ეროვნული ლიგა 2) მონაცემებით. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: შუქურა ქობულეთი (საფეხბურთო კლუბი) ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2017-10-20 საიტზე Wayback Machine. (ქართული ენა) გულშემატკივართა გვერდი Facebook-ზე (ქართული ენა) პროფილი Soccerway-ზე (ინგლისური) პროფილი Transfermarkt-ზე (ინგლისური) პროფილი Soccevista-ზე დაარქივებული 2014-03-20 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) პროფილი Footlive (ინგლისური) ↑ ინფორმაცია მატჩის შესახებ Soccerway-ზე, ადელი ბათუმი 0:6 შუქურა ქობულეთი ↑ ინფორმაცია მატჩის შესახებ Soccerway-ზე, შუქურა ქობულეთი 6:0 მერცხალი ოზურგეთი ↑ ინფორმაცია მატჩის შესახებ Soccerway-ზე, ჩიხურა საჩხერე 8:0 შუქურა ქობულეთი
ადელი ბათუმი (საფეხბურთო კლუბი)

„ადელი“ ბათუმი – საქართველოს საფეხბურთო კლუბი ქალაქ ბათუმიდან. თამაშობს „ადელის“ სტადიონზე. საქართველოს ჩემპიონატის მეორე ლიგის დასავლეთ ზონის 2009-10 წლების სეზონის გათამაშებაში,სადაც 15 გუნდი მონაწილეობდა, გამარჯვება ბათუმის საფეხბურთო კლუბმა ადელმა მოიპოვა,ბათუმელები მთელი სეზონის მანძილზე ერთპიროვნულად ლიდერობდნენ. დამსახურებულად მოიპოვეს მეორე ლიგის ჩემპიონის ტიტული და პირველი ლიგის საგზური. 2010-11 წლების სეზონიდან გუნდი პირველ ლიგაში გამოდის. პროფილი Soccerway–ზე (ინგლისური) პროფილი Transfermarkt–ზე (ინგლისური) პროფილი Soccevista–ზე დაარქივებული 2014-03-22 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური)
აბუ ომარ ალ-შიშანი

აბუ ომარ ალ-შიშანი (არაბ. أبو عمر الشيشاني), ნამდვილი სახელი თარხან ბათირაშვილი — ჯიჰადისტი საქართველოდან და ჯეიშ-ალ-მუჰაჯირინ ვალ-ანსარის (არაბ. جيش المهاجرين والأنصار; ინგლ. Jaish al-Muhajireen wal-Ansar) ლიდერი, რომელიც სირიის სამოქალაქო ომში ასადის რეჟიმის წინააღმდეგ იბრძოდა. დაიბადა 1986 წელს პანკისის ხეობის სოფელ ბირკიანში. ბათირაშვილს ჰყავს ქრისტიანი მამა და მუსლიმი დედა. თარხანი მძიმე პირობებში იზრდებოდა და ბავშვობაში ჩეჩენ ბოევიკებს რუსეთის საზღვრის გადაკვეთაში ეხმარებოდა. სკოლის დამთავრების შემდეგ ქართულ არმიას შეუერთდა. იგი მსახურობდა ქართულ ჯარში დაზვერვის სერჟანტად. მონაწილეობა აქვს მიღებული ჩეჩნეთის მეორე ომსა და 2008 წლის რუსეთ-საქართველოს ომში რუსეთის წინააღმდეგ. 2014 წლის სექტემბერში აშშ-ის ხელისუფლებამ აბუ ომარ ალ-შიშანი „შავ სიაში“ შეიყვანა. თარხან ბათირაშვილი გარდაიცვალა 2016 წლის 14 მარტს, ის ამერიკული ავიაციის იერიშს ემსხვერპლა. 2013 წლის 28 სექტემბერს ზოგიერთმა ქურთულმა წყარომ გაავრცელა ხმა მისი და კიდევ 15 თანამებრძოლის დაღუპვის შესახებ, რაც სიცრუე აღმოჩნდა. 2014 წლის ნოემბერში ჩეჩნეთის პრეზიდენტმა რამზან კადიროვმა Instagram-ში გამოაქვეყნა დაუდასტურებელი ინფორმაცია იმის შესახებ, რომ ალ-შიშანი ლიკვიდირებული იქნა. პანკისელი „მამლუქი“ LiveLeak (ინგლისური) ფოტოსურათები (ინგლისური) „ჟღალი გენერლის“ აღსასრული ↑ Abdul-Ahad, Ghaith (23 September 2012). „Syria: the foreign fighters joining the war against Bashar al-Assad“. The Guardian. ციტირების თარიღი: 23 September 2012. ↑ Thomas Grove and Mariam Karouny. (March 6, 2013) Militants from Russia's North Caucasus join "jihad" in Syria. REUTERS. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 12 ოქტომბერი 2013. ციტირების თარიღი: 7 October 2013. ↑ Syria crisis: Omar Shishani, Chechen jihadist leader. BBC. ციტირების თარიღი: 2014-08-30. ↑ ვაშინგტონმა "შავ სიაში" შეიყვანა თარხან ბათირაშვილი. „რადიო თავისუფლება“, „ამერიკის ხმის“ პუბლიკაცია, 25.09.2014. ↑ U.S. assesses ISIS operative Omar al-Shishani is dead. CNN ↑ ISIS commander killed in fighting, YPG. ANF - Efrin (September 28, 2013). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 13 ოქტომბერი 2013. ციტირების თარიღი: 7 October 2013. ↑ http://instagram.com/p/vVu8__CRh8
5 დეკემბერი

5 დეკემბერი — გრიგორიანული კალენდრის 339-ე დღე (ნაკიან წლებში – 340-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 26 დღე. 1492 : ქრისტეფორე კოლუმბი პირველი ევროპელია, რომელმაც ფეხი დადგა კუნძულ ესპანიოლაზე (ამჟ. კუნძული ჰაიტი,რომელზეც დომინიკელთა რესპუბლიკა და ჰაიტი მდებარეობს). 1766 : ლონდონში, ჯეიმზ კრისტი პირველ აუქციონს მართავს. 1848 : კალიფორნიის ოქროს ციებ-ცხელება — აშშ-ის კონგრესის წინაში სიტყვით გამოსული პრეზიდენტი ჯეიმზ პოლკი ადასტურებს ცნობას, რომ კალიფორნიაში დიდი რაოდენობით ოქრო იქნა აღმოჩენილი. 1926 : სერგეი ეიზენშტეინის სამხედრო-საზღვაო ხომალდ „პოტიომკინის“ პრეზენტაცია მოეწყო. 1931 : კომუნისტემბა მაცხოვრის ეკლესია ააფეთქეს მოსკოვში. 1936 : საბჭოთა კავშირი ახალ კონსტიტუციას იღებს და ყირგიზეთის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა სსრკ-ის სრულუფლებიანი წევრი ხდება. 1978 : სსრკ მეგობრობის ხელშეკრულებას აწერს ხელს ავღანეთის დემოკრატიულ რესპუბლიკასთან. 2008 : პრემიერ-მინისტრმა გრიგოლ მგალობლიშვილმა ქვეყნის თავდაცვისა და საგარეო საქმეთა მინისტრები დაითხოვა (აგვისტოს ომთან დაკავშირებული კრიტიკის გამო). 1443 : იულიუს II — რომის პაპი 1503-1513 წლებში 1537 : აშიკაგა იოშიაკი — იაპონიის სიოგუნი 1781 : ვან ბურენი, მარტინ — აშშ-ის პრეზიდენტი 1803 : ტიუტჩევი, თედორე — რუსი პოეტი 1820 : ფეტი, აფანასი — რუსი პოეტი 1830 : როსეტი, ქრისტინა — ინგლისელი პოეტი (გ.1894) 1861 : კოროვინი, კონსტანტინე — რუსი მხატვარი 1867 : აარნე, ანტი — ფინელი ფოლკლორისტი (გ.1925) 1901 : ჰაიზენბერგი, ვერნერ — გერმანელი ფიზიკოსი (გ.1976) 1901 : დისნეი, უოლტ — ამერიკელი ანიმაციური ფილმების რეჟისორი (გ.1966) 1932 : რიჩარდი, ლიტლ — ამერიკელი მომღერალი და პიანისტი 1945 : კაცავი, მოშე — ისრაელის პრეზიდენტი 1946 : კარერასი, ხოსე — ესპანელი ტენორი 1956 : ციმერმანი, კრისტიან — პოლონელი პიანისტი 1966 : კაასი, პატრისია — ფრანგი მომღერალი და მსახიობი 1560 : ფრანსუა II (საფრანგეთი) — საფრანგეთის მეფე 1770 : სტირლინგი, ჯეიმზ — შოტლანდიელი მათემატიკოსი 1791 : მოცარტი, ვოლფგანგ ამადეუს — ავსტრიელი კომპოზიტორი (დ.1756) 1870 : დიუმა, ალექსანდრ (უფროსი) — ფრანგი მწერალი (დ.1802) 1925 : რეიმონტი, ვლადისლავ — პოლონელი მწერალი 1926 : მონე, კლოდ — ფრანგი ფერმწერი, იმპრესიონისტი (დ.1840) 1950 : შრი აურობინდო — ინდოელი ფილოსოფოსი და ეროვნული მოძრაობის ლიდერი 1974 : ჯერმი, პიეტრო — იტალიელი მსახიობი, სცენარისტი და კინორეჟისორი 1977 : ვასილევსკი, ალექსანდრე — რუსი სამხედრო მოღვაწე (დ.1895) 2008 : ალექსი II — მოსკოვის პატრიარქი 2012 : დეივ ბრუბეკი — ამერიკელი ჯაზ-პიანისტი (დ. 1920) 2012 : ოსკარ ნიმეიერი — ბრაზილიელი არქიტექტორი (დ. 1907) 2013 : მანდელა, ნელსონ — სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის პრეზიდენტი 1994-1999 (დ. 1918) მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს: ფილიმონი და არქიფო - სამოცდაათთაგანნი და წმიდა მოწამე, მოციქულთასწორი აპფია კიკილია (ცეცილია) და მასთან ერთად ვალერიანე, ტიბურტი და მაქსიმე პროკოფი წიგნისმკითხველი წმინდა მენიგნი აგაბო ისმაიტელი მიქაელ მხედარი მიხეილ ტვერელი სხვა თვეები:
ანტიკური ლიბია

ლიბია (ტერმინი ლათინური წარმოშობისაა და მოდის ბერძნული სიტყვიდან Λιβύη, ლიბიე) — ანტიკურ ხანაში აღნიშნავდა ნილოსის დასავლეთით არსებულ რეგიონს რაც დღევანდელი მაღრიბის ტერიტორიას შეესაბამება. რეგიონის მოსახლეობა იყო დღევანდელი ბერბერების წინაპრები. უფრო ვიწრო გაგებით ლიბია მიესადაგეოდა ეგვიპტის დასავლეთით არსებულ ქვეყანას, მათ შორის მარმარიკას (Libya Inferior) და კირენაიკას (Libya Superior). ლიბიის ზღვა (Mare Libycum) ეწოდებოდა (ტერმინი დღემდე გამოიყენება) ხმელთაშუა ზღვის ნაწილს, კუნძულ კრეტის სანაპიროდან სამხრეთით კირენასა და ალექსანდრიას შორის. ელინიზმის პერიოდში ბერბერებს ასევე იცნობდნენ როგორც ლიბიელებს, ბერძნები ლიბიელებად მოიხსენიებდნენ ზოგადად ჩრდილოეთ აფრიკის მოსახლეობას, ხოლო მათ მიწას უწოდებდნენ ლიბიას რომელიც მოიცავდა ტერიტორიას დღევანდელი მაროკოდან ძველი ეგვიპტის საზღვრამდე. დღევანდელი ეგვიპტის ტერიტორიაში შედის სივა რომელიც წარმოადგენდა ანტიკური ლიბიის ნაწილს, იქ დღემდე საუბრობენ ბერბერულ სივას ენაზე. მაღრიბი ბერბერები What Happened to the Ancient Libyans? Bunson, Margaret. "Libya." Encyclopedia of Ancient Egypt. New York: Facts on File, Inc., 1991 Who Lived in Africa before the Roman Conquest? ↑ Gabriel Camps, L'origin des berbères. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-01-29. ციტირების თარიღი: 2013-11-22. ↑ Oliver, Roland & Fagan, Brian M. (1975) Africa in the Iron Age: c. 500 B.C. to A.D. 1400. Cambridge: Cambridge University Press; p. 47
არდოტისთავი

არდოტისთავი — მწვერვალი საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარეში, დუშეთის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს პირიქით ხევსურეთში, მდინარეების ანდაქისა და არღუნის წყალგამყოფ მერიდიანულ ქხომაგის ქედზე. სიმაღლე ზღვის დონიდან 3357 მ. არდოტისთავი აგებულია ქვედაიურული ფიქლებით. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 1, თბ., 1997. — გვ. 193. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 17.
არენგა

არენგა (Arenga) — ხისებრი პალმების გვარი. ტანადი მცენარეებია (15 მ), აქვთ ფართო ვარჯი და მუქი მწვანე (ქვემოდან მოვერცხლისფრო) ფრთისებრი ფოთლები. ცნობილია 11 სახეობა. გვხვდება ინდოეთში, სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიაში, მალაის არქიპელაგზე, ფილიპინების, კაროლინისა და სხვა კუნძულებზე. პრაქტიკულად მნიშვნელობა აქვს შაქრის პალმას. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 560.
ტორფის ხავსები

ტორფის ხავსები სფაგნუმი (ლათ. Sphagnum) — ღეროფოთლოვანი ხავსების კლასის სფაგნიდების (Sphagnidae) ქვეკლასის ერთადერთი გვარი. აერთიანებს 320 სახეობას. საქართველოში გვხვდება 26 სახეობა. უმთავრესად ჭაობის ხავსებია, დიდი ზომის, მოთეთრო-მომწვანო, რუხი ან მოწითალო. ღეროს არ აქვს რიზოიდები, ტოტისა და ღეროს ფოთლები უძარღვოა, შეიცავს ქლოროფილიან და წყლის შემცველ (ჰიალინურ) უჯრედებს. იზრდება ხშირი და მკვრივი კორდების სახით. ქმნის სფაგნუმიან ჭაობებს, რომელთაც განსაკუთრებით დიდი ფართობი უკავიათ ჩრდილოეთ ნახევარსფეროს ზომიერ სარტყელში. საქართველოში გვხვდება კოლხეთსა და მთიანეთში (ძირითადად Sphagnum cuspidatum, Sphagnum centrale, Sphagnum palustre და სხვა). ჩიქოვანი ნ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 26.
ტრაგაკანტი

ტრაგაკანტი, ტრაგანტი, ტრაგაკანტული ასტრაგალუსი (Tragacantha) — მცენარეთა ქვეგვარი პარკოსანთა ოჯახის ასტრაგალუსის გვარისა. ძლიერ დატოტვილი და ეკლიანი ბუჩქია, რომლის სიმაღლე 20—50 (100) სმ აღწევს. 250-მდე სახეობა უმთავრესად გავრცელებულია წინა და შუა აზიასა და კავკასიაში, რამდენიმე — ხმელთაშუაზღვისპირეთში. საქართველოსათვის ცნობილი 6 სახეობიდან 1 საქართველოს ენდემია: (Tragacantha atenicus) და 1 კავკასიონისა (Tragacantha denudatus). ტრაგაკანტის სახეობათა უმეტესობა იზრდება უდაბნოს, ველისა და ტყე-ბუჩქნარის სარტყლებში — მშრალ, როჭკიან, ზოგან წვრილმიწიან ადგილებზე. ქსეროფილური მცენარეულობის ერთ-ერთი მთავარი კომპონენტია, ხშირად ქმნის ტრაგაკანტიანებს. მათი ღეროსა და ტოტების დასერვით იღებენ გუმფისს — გუმიტრაგაკანტს, რომელსაც საფეიქრო მრეწველობაში, ფარმაკოლოგიასა და პარფიუმერიაში იყენებენ. ტრაგაკანტებს ჭამს აქლემი, თხა და ცხვარი. წინა აზიაში ზოგან მისგან მიღებულ შაქარსაც ხმარობენ. ტრაგაკანტები ამაგრებენ სუბსტრატს და ანტიეროზიული მნიშვნელობა აქვთ. სახოკია მ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 28—29.
ალექსანდრე ჭიკაიძე

ალექსანდრე ჭიკაიძე (დ. 6 ივნისი, 1985, თბილისი) — საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრი 2013 წლის 20 ნოემბრიდან 2015 წლის 23 იანვრამდე. პოლიციის პოლკოვნიკი. 2007 წელს დაასრულა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ისტორიის ფაკულტეტი დიპლომატიის სპეციალობით. 2008-2009 წლებში მუშაობდა თბილისის მთავარი სამმართველოს გლდანი-ნაძალადევის და ვაკე-საბურთალოს რაიონის სხვადასხვა განყოფილებაში. 2009 წელს დაინიშნა შსს-ს თბილისის მთავარი სამმართველოს გლდანი-ნაძალადევის სამმართველოს დეტექტივის თანაშემწე-გამომძიებელად. 2010-2011 წლებში დაწინაურდა და გახდა შსს-ს თბილისის მთავარი სამმართველოს გლდანი-ნაძალადევის სამმართველოს დეტექტივ-გამომძიებელი. 2011-2012 წლებში მუშაობა განაგრძო შსს-ს თბილისის მთავარი სამმართველოს გლდანი-ნაძალადევის სამმართველოს პოლიციის განყოფილების უფროსის თანამდებობაზე. 2012-2013 წლებში მსახურობდა შსს-ს კახეთის სამხარეო მთავარი სამმართველოს უფროსი. 2013 წლის მარტიდან ნოემბრამდე იკავებდა შსს-ს თბილისის მთავარი სამმართველოს უფროსის თანამდებობას. 2013 წლის 20 ნოემბერს, მას შემდეგ რაც ირაკლი ღარიბაშვილმა პრემიერ-მინისტრის პოსტზე გადაინაცვლა, ალექსანდრე ჭიკაიძე შინაგან საქმეთა მინისტრად იქნა დამტკიცებული. თანამდებობა 2015 წლის 23 იანვარს დატოვა. ჰყავს მეუღლე და ორი შვილი. ფლობს ინგლისურ და რუსულ ენებს. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს ოფიციალური საიტი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-01-05. ციტირების თარიღი: 2013-11-22. ↑ ახალმა პრემიერ-მინისტრმა პარლამენტის ნდობა მიიღო. „Civil.ge“ 20 ნოე.'13 ↑ ალექსანდრე ჭიკაიძე გადადგა. „რადიო თავისუფლება“. 23.01.2015
არენდ-როლანის კომეტა

არენდ-როლანის კომეტა (კომეტა 1957 III) აღმოაჩინეს სილვენ არენდმა და ჟორჟ როლანმა 1956 წლის 8 ნოემბერს უკლის ობსერვატორიაში (ბელგია). 1957 წლის 8 აპრილს კომეტამ პერიჰელიუმი გაიარა. ბრწყინვალების მაქსიმუმში პირველი ვარსკვლავიური სიდიდისა იყო, კარგად ჩანდა შეუიარაღებელი თვალით, ჰქონდა 2 კუდი, რომელთაგან უგრძესი 60 მლნ. კმ-ზე იყო გაჭიმული. სპექტრში ნახშირბადის, ციანისა და ნატრიუმის ზოლები ჩანდა. არენდ-როლანის კომეტა პირველი კომეტაა, რომელშიც შეინიშნა რადიოგასხივები. კომეტა არაპერიოდულია. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 560.