laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ჯოზეფ ესტრადა

ჯოზეფ „ერაპ“ ეხერსიტო ესტრადა (დ. 19 აპრილი 1937) — ფილიპინების მე-13 პრეზიდენტი, 1998—2001 წლებში. ესტრადამ პოპულარობა როგორც კინომსახიობმა მოიპოვა. 33 წლიანი სამსახიობო კარიერის მანძილზე მთავარი როლი აქვს ნათამაშები 100-ზე მეტ ფილმში. ხელოვნებაში მოპოვებული პოპულარობა მან პოლიტიკური მიზნებისთვის გამოიყენა და 17 წლის მანძილზე ასრულებდა ქალაქ სან-ხუანის მერის მოვალეობას, ერთი ვადით არჩეულ იქნა სენატში, პრეზიდენტ ფიდელ რამოსის მმართველობის დროს კი ვიცე-პრეზიდენტი იყო. 1998 წელს ხმათა დიდი უპირატესობით ესტრადა ფილიპინების პრეზიდენტად აირჩიეს, თანამდებობის შესრულებას ამავე წლის 30 ივლისიდან შეუდგა. 2000 წელს მან მოროს ისლამურ განმათავისუფლებელ ფრონტს საყოველთაო ომი გამოუცხადა, აიღო მისი შტაბ-ბინა და ოფისები. თუმცა, კორუფციაში ბრალდების საფუძველზე სენატმა იმპიჩმენტი მოუწყო და 2001 წელს თანამდებობიდან გადააყენა. მისი მმართველობით ასევე უკმაყოფილო იყო ბიზნესი, სამხედროები და ეკლესიის ელიტა. 2007 წელს სასამართლომ სახელმწიფო თანხების მიტაცების გამო ესტრადა დამნაშავედ სცნო, მაგრამ მოგვიანებით, იგი პრეზიდენტმა გლორია მაკაპაგალ-აროიომ შეიწყალა. 2010 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში ესტრადამ კვლავ იყარა კენჭი, მაგრამ სენატორ ბენინიო აკინოსთან დამარცხდა. 2013 წლიდან ფილიპინების დედაქალაქის მანილას მერი. ფილიპინების პრეზიდენტი ოფიციალური საიტი Office of the President (Archived-Estrada Administration) Joseph Estrada Curriculum Vitae დაარქივებული 2015-02-09 საიტზე Wayback Machine. Malacañang Museum Official Biography დაარქივებული 2009-03-01 საიტზე Wayback Machine. Official Youtube Channel of Joseph Estrada Joseph Estrada კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში ↑ Philippine Military Takes Moro Headquarters. People's Daily (July 10, 2000). ციტირების თარიღი: October 12, 2011. ↑ Speech of Former President Estrada on the GRP-MORO Conflict – Philippine Human Development Network. Hdn.org.ph. ციტირების თარიღი: October 12, 2011. ↑ President Joseph Ejercito Estrada. A Biography. Joseph Ejercito Estrada Site. http://erap.ph/speakson/erap_bio.htm დაარქივებული 2009-07-28 საიტზე Archive.isCategory:Webarchive template archiveis links
ძვ. წ. 15

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 15 რომის კონსულები მარკუს ლივიუს დრუზუს ლიბო და ლუციუს კალპურნიუს პიზონი. ტიბერიუსისა და ნერონ კლავდიუს დრუზუსის ლაშქრობა ალპების მთიელთა წინააღმდეგ. რეტია და ნორიკი შეუერთდა რომის იმპერიას. დაარსდა ქალაქი ვინდელიკორუმი (აუგსბურგი). ოქტავიანე ავგუსტუსი აარსებს ქალაქ ტრირს. დაარსდა რომის პროვინცია ბეტიკა. პირველად იხსენიება რომაელთა სამხედრო ბანაკი ლუზანა, რომელიც ითვლება შვეიცარიის ქალაქ ლოზანის დაარსების თარიღად. დრუზუს უმცროსი - ტიბერიუსის შვილი. მარკუს იუნიუს სილანი 19 წლის კონსული და აფრიკის პროკონსული 29-35 წწ.
ისპაანის დიდი მეჩეთი

ისპაანის დიდი მეჩეთი (სპარს. مسجد جامع اصفهان) — მეჩეთი ირანის ქალაქ ისპაანში. მეჩეთის დღევანდელი სახე არის შედეგი მუდმივი მშენებლობის, რეკონსტრუქციების, მიშენებებისა და სარემონტო სამუშაოებისა, რომელიც აქ მიმდინარეობდა 771 წლიდან მოყოლებული XX საუკუნის ბოლომდე. 2012 წელს იუნესკომ მეჩეთი შეიყვანა მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ირანში მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აზიასა და ოკეანეთში ისპაანის დიდი მეჩეთი იუნესკოს საიტზე
უნიანგის ტბები

უნიანგის ტბები (ფრანგ. Lacs d'Ounianga) — ტბების მთელი რიგი საჰარის უდაბნოში, ჩადის ჩრდილოეთ ნაწილში. უნიანგის ტბები მაღალი მარილიანობის მქონე 50 ტბის კრებულს წარმოადგენს, რომელთა აუზიც ტიბესტისა (დასავლეთით) და ენედის (აღმოსავლეთით) მთებს შორის მდებარეობს. უფრო დაზუსტებით, ამ შემთხვევაში საქმე ეხება ტბათა ორ ჯგუფს — უნიანგა-კებირსა და უნიანგა-სერირს. უნიანგის ტბები იმ დიდი ტბის ნარჩენია, რომელიც ამ ადგილას 5000 — 15 000 წლის წინ არსებობდა. დღეისათვის მათი საერთო ფართობი 20 კმ²-ს შეადგენს. ტბებიდან აორთქლების მაჩვენებელი ერთ-ერთი ყველაზე მაღალია მთელ მსოფლიოში და ამას ემატება ის ფაქტი, რომ რეგიონში ნალექი თითქმის საერთოდ არ მოდის. ისინი ძირითადად იმ მიწისქვეშა წყლებით იკვებებიან, რომლებიც ამ არეალის გაუდაბნოებამდე წარმოიქმნენ. 2012 წელს უნიანგის ტბები იუნესკომ შეიტანა მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში. იოის ტბა იოის ტბა კატამის ტბა უნიანგა-სერირის ტბა მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აფრიკაში უნიანგის ტბები იუნესკოს საიტზე ↑ Four natural and four cultural properties added to UNESCO’s World Heritage List on Sunday
ძვ. წ. 16

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 16 რომის კონსულები ლუციუს დომიციუს აგენობარბი და პუბლიუს კორნელიუს სციპიონი. აგრიპამ ააგო ტაძარი მეზონ-კარე ნიმაში.
ძვ. წ. 17

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 17 რომის კონსულები გაიუს ფურნიუსი და გაიუს იულიუს სილანუსი. ჩრდილოეთ ესპანეთის საბოლოო შეერთება რომის იმპერიასთან. უმსხვილესი აჯანყება გუანხანში. ჩაახშეს 10 თვის შემდეგ. 11 დეკემბერი : გნეუს დომიციუს აგენობარბუსი - ნერონის მამა.
ელვაშის ციხესიმაგრე

ელვაშის ციხესიმაგრე (პორტ. Castelo de Elvas) — ციხესიმაგრე პორტუგალის ქალაქ ელვაშში. 2012 წელს იუნესკომ ციხესიმაგრე ქალაქ ელვაშშთან ერთად შეიყვანა მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები პორტუგალიაში მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ევროპაში ელვაშის ციხესიმაგრე იუნესკოს საიტზე
ქოფეთდაღი

ქოფეთდაღი (სპარს. کپه‌داغ; თურქმ. Köpetdag) — მთათა სისტემა ირანის მთიანეთის ჩრდილოეთ ნაწილში. მდებარეობს ირანსა და თურქმენეთში. ქოფეთდაღი თურქმენეთ-ხორასანის მთების ნაწილია. სიგრძე დაახლოებით 650 კმ, სიგანე ჩრდილო-დასავლეთით 200 კმ-მდე, შუა ნაწილში 80-95 კმ, სამხრეთ-აღმოსავლეთით 40 კმ. მაქსიმალური სიმაღლე 3191 მ. აგებულია მეზოზოური, პალეოგენური, ნეოგენური და ნაწილობრივ იურული ასაკის დანალექი ქანებით — კირქვებით, მერგელებით, ქვიშაქვებით, თიხებით. დამახასიათებელია მიწისძვრები. განსაკუთრებით ძლიერი მიწისძვრები დაფიქსირდა 1869, 1893, 1895, 1929, 1948 წლებში. ქოფეთდაღი ალპური დანაოჭების მთებია. მასში ერთმანეთს ცვლის ანტიკლინური და სინკლინური ქედები და სინკლინური ხეობები. რელიეფის ფორმებიდან მნიშვნელოვნაია ასიმეტრიული კუესტური სერები და მაგიდა პლატო. არის კარსტული მღვიმეებიც, რომელთაგან მნიშვნელოვანია ბაჰარდენის მღვიმე. კალთები დანაწევრებულია ხევებით. წიაღისეულებიდან მოიპოვება ვერცხლისწყალი, დარიშხანი და ბარიტი. განვითარებულია მშრალი სუბტროპიკული ჰავა, აღმოსავლეთით — ხმელთაშუაზღვის ტიპისაა. ატმოსფერული ნალექების რაოდენობა 150-იდან 500 მმ-მდე წელიწადში. მდინარეთა უმრავლესობა ზაფხულობით შრება. ქოფეთდაღის მთისწინეთი 300 მ სიმაღლემდე უკავია აბზინდიან-ეფემერულ უდაბნოს. ჩრდილოეთ-აღმოსავლეთ მთისძირზე გვხვდება ოაზისები. 300-იდან 600 მ სიმაღლემდე მთის უდაბნო და ნახევარუდაბნოა, 600-იდან 1000 მ-მდე, ნალექების მატებასთან დაკავშირებით, ღია წაბლა ნაიდაგზე ხარობს სუბტროპიკული მთის სტეპი. ხეობებში ბუჩქნარია, სადაც თავს აფარებს ტახი, ლეოპარდი; 1000-1500 მ სიმაღლემდე მთის სტეპი და ღვიის ნათელი ტყეა, 2200 მ-ზე მაღლა — მთის მდელოები. დასავლეთ ქოფეთდაღის ნოტიო ხეობებში გაბატონებულია ჰირკანული ფლორა. თურქმენეთის დედაქალაქი აშხაბადი მდებარეობს ქოფეთდაღის მთისწინეთში. 1976 წელს ქედის ფარგლებში დაარსდა ქოფეთდაღის ნაკრძალი (ფართობი 49 800 ჰა). ქოფეთდაღი — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული) ქოფეთდაღი — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური) Вальбе С. П., Основные черты тектоники Копетдага, "Изв. АН СССР. Серия геологическая", 1970, № 6; Ефремов Ю. К., О рельефе Копетдага, в кн.: Вопросы географии, сб. 40, М., 1957; Резанов И. А., Тектоника и сейсмичность Туркмено-Хорасанских гор, М., 1959;
ელვაში

ელვაში (პორტ. Elvas) — ქალაქი პორტუგალის სამხრეთ-აღმოსავლეთში. ამავე სახელწოდების მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრი. მოსახლეობა 15 500 კაცი (ქალაქის) და 22 500 (მუნიციპალიტეტის). ქალაქი და მუნიციპალიტეტი შედის ალენტეჟუს რეგიონში და ალტუ-ალენტეჟუს სუბრეგიონში. ქალაქი დაარსდა 1229 წელს. 2012 წელს იუნესკომ ქალაქი ციხესიმაგრესთან ერთად შეიყვანა მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. პორტუგალიის ქალაქების სია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები პორტუგალიაში მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ევროპაში ელვაში იუნესკოს საიტზე ქალაქის ოფიციალური საიტი
ძვ. წ. 18

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 18 რომის კონსულები პუბლიუს კორნელიუს ლენტულის მარცელინუსი და გნეიუს კორნელიუს ლენტულუსი. კორეული სახელმწიფოს, პექჩეს ჩამოყალიბება.
ქოქ-საღიზი

ქოქ-საღიზი (ლათ. Taraxacum kok-saghyz) — მრავალწლოვანი ბალახოვანი, კაუჩუკის შემცველი მცენარე რთულყვავილოვანთა ოჯახისა. ბაბუაწვერას სახეობაა. გავრცელებულია აღმოსავლეთ ტიან-სანში. კაუჩუკი ძირითადად ფესვის ქერქის რძეწვენშია. სინთეზური კაუჩუკის წარმოების შემდეგ მას აღარ ამრავლებენ. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 552.
ძვ. წ. 19

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 19 21 სექტემბერი : პუბლიუს ვერგილიუს მარონი - რომაელი პოეტი. ჟუმონგი - კოგურიოს მეფე.
ძვ. წ. 21

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 21 რომის კონსულები მარკუს ლოლიუსი და კვინტუს ემილიუს ლეპიდი აგრიპას ბრძოლა ასტურიელებთან და კანტაბრიელებთან. მათი საბოლოო დამორჩილება. კვინტუს ნევიუს კორდუს სუტორიუს მაკრო — ძველი რომაელი პოლიტიკოსი.
ჩათალჰოიუქი

ჩათალჰოიუქი (თურქ. Çatalhöyük) — ყველაზე დიდი და საუკეთესოდ შემონახული ნეოლითისა და ენეოლითის ეპოქის დასახლება ანატოლიაში. მდებარეობს ქალაქ კონიადან სამხრეთით 50 კმ-ში. 1961-1965 წწ. ჩატარებულმა არქეოლოგიურმა გათხრებმა, რომელსაც ხელმძღვანელობდა ბრიტანელი არქეოლოგი ჯეიმზ მელაარტი დაადასტურა, რომ აღნიშნული დასახლება წარმოადგენდა ნეოლითური კულტურის უმსხვილეს დასახლებას. 1993 წელს განახლდა გათხრები, რომელიც ამჟამადაც მიმდინარეობს. 2012 წელს ჩათალჰოიუქის არქეოლოგიური ძეგლი შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები თურქეთში მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ევროპაში მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აზიასა და ოკეანეთში ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ჩათალჰოიუქი ჩათალჰოიუქის გათხრების ოფიციალური საიტი ჩათალჰოიუქი იუნესკოს საიტზე ↑ Kleiner, Fred S.; Mamiya, Christin J. (2006). Gardner's Art Through the Ages: The Western Perspective: Volume 1, Twelfth, Belmont, California: Wadsworth Publishing, გვ. 12–4. ISBN 0-495-00479-0.
პოლ უესლი

პოლ თომას უესლი (ინგლ. Paul Thomas Wesley, დაბადებისას პოლ თომას ვასილევსკი; დ. 23 ივლისი, 1982, ნიუ-ჯერსი, აშშ) — პოლონური წარმოშობის ამერიკელი მსახიობი, რეჟისორი და პროდიუსერი. მისი მშობლები აგნეშკა და თომას ვასილევსკები პოლონელი ემიგრანტები არიან. ჰყავს ერთი უფროსი და მონიკა და ორი უმცროსი და ჯულია და ლეა. 2005 წლიდან საკუთარ თავს მოიხსენიებს, როგორც პოლ უესლი. როდესაც მას ჰკითხეს მიზეზი, მან თქვა: „ვასილევსკი რთული წარმოსათქმელია, მე ნებართვა ავიღე ოჯახის წევრებისგან და ისინი არ შემეწინააღმდეგნენ“. პოლმა მონაწილეობა მიიღო ტელესერიალებში „24“, „8 მარტივი წესი“, „ამერიკული ოცნებები“, „ცოლები არმიიდან“, „კეინი“, „ევერვუდი“, „Fallen“, „მეგზური ნათება“, „სმოლვილი“, „The O.C.“და „მგლების ტბა“. ყველაზე მეტად ცნობილია სტეფან სალვატორეს როლის შესრულებით ტელესერიალში ვამპირის დღიურები. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „პოლ უესლი“ ვიკისაწყობში. პოლ უესლი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში ↑ Paul Wesley's 31st Birthday — 'Vampire Diaries' Tribute To Stefan. Hollywood Life (23 ივლისი, 2013). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-07-11. ციტირების თარიღი: 2019-10-11. ↑ Wieselman, Jarrett (7 თებერვალი, 2014). „Paul Wesley will make his directorial debut on "The Vampire Diaries"“. Buzzfeed.com. ციტირების თარიღი: 13 თებერვალი, 2014. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |accessdate= და |date=-ში (დახმარება) ↑ Yamato, Jen (17 ნომბერირუს. , 2014). „'Vampire Diaries' Star Paul Wesley Set For Sci-Fier 'Convergence'“. Deadline Hollywood. ციტირების თარიღი: 17 ნომბერი, 2014. შეამოწმეთ თარიღის პარამეტრი |accessdate= და |date=-ში (დახმარება) ]
ძვ. წ. 22

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 22 მარკუს კლავდიუს მარცელიუს ესერნინუსი და ლუციუს არუნციუსი რომის კონსულები გახდნენ. ლუციუს ლიცინიუს ვარო მურენა - რომაელი პოლიტიკოსი.
სტეფან ანდერსენი

სტეფან მაიგაარდ ანდერსენი (დან. Stephan Maigaard Andersen; დ. 26 ნოემბერი, 1981, კოპენჰაგენი, დანია) — დანიელი ფეხბურთელი, საფრანგეთის ლიგა 1-ის კლუბ „ევიანის“ და დანიის ეროვნული ნაკრების მეკარე. ანდერსენი ნაკრების შემადგებლობაში იყო გამოძახებული ევროპის 2004 წლის, მსოფლიოს 2010 წლის და ევროპის 2012 წლის ჩემპიონატისთვის. ახალგაზრდული კარიერა დაიწყო „ბრონდბიუში“, შემდეგ გადავიდა „ჰვიდოვრეში“. 2011 წლიდან ასპარეზობს „ევიანში“. Danish national team profile დაარქივებული 2010-07-01 საიტზე Wayback Machine. Brøndby IF profile დაარქივებული 2007-09-29 საიტზე Wayback Machine. დანიური Career statistics დაარქივებული 2007-03-14 საიტზე Wayback Machine. Danmarks Radio-ზე სტეფან ანდერსენი — სტატისტიკა საიტზე Soccerbase.com (ინგლისური)
სიმონ პოულსენი

სიმონ ბუსკ პოულსენი (დან. Simon Busk Poulsen; დ. 7 ოქტომბერი, 1984, სონდერბორგი, დანია) — წარმოშობით ნიგერიელი დანიელი ფეხბურთელი. თამაშობს უკანა მცველის პოზიციაზე. დანიის ეროვნულ ნაკრებში ასპარეზობს 2007 წლიდან და მას შემდეგ მონაწილეობა აქვს მიღებული 21 მატჩში. AZ Alkmaar profile დაარქივებული 2012-02-09 საიტზე Wayback Machine. Voetbal International profile დაარქივებული 2012-07-15 საიტზე Wayback Machine. Danish national team profile დაარქივებული 2021-01-22 საიტზე Wayback Machine. FC Midtjylland profile Danish Superliga statistics National Football Teams
ლარს იაკობსენი

ლარს კრისტიან იაკობსენი (დან. Lars Christian Jacobsen; დ. 20 სექტემბერი, 1979, ოდენსე, დანია) — დანიელი ფეხბურთელი. ამჟამად თამაშობს დანიურ კლუბ „კოპენჰაგენში“. 2006 წლიდან ასპარეზობს დანიის ეროვნულ ნაკრებში. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ლარს იაკობსენი Danish national team profile დაარქივებული 2012-07-20 საიტზე Wayback Machine. Lars Jacobsen at Soccerbase დაარქივებული 2009-09-26 საიტზე Wayback Machine. Lars Jacobsen's Premier League profile დაარქივებული 2012-10-04 საიტზე Wayback Machine.
ძვ. წ. 23

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 23 დუნ სიანი — ხანის დინასტიის ჩინელი ჩინოვნიკი. მარკუს კლავდიუს მარცელიუსი — იულია უფროსის პირველი ქმარი.
უილიამ კვისტი

უილიამ კვისტ იორგენსენი (დ. 24 თებერვალი, 1985) — დანიელი ფეხბურთელი, დანიის სუპერლიგის კლუბ „კოპენჰაგენის“ და დანიის ეროვნული ნაკრების ნახევარმცველი. კარიერა დაიწყო „ტორსაგერ რონდეში“, შემდეგ გადავიდა „კოპენჰაგენი კბ-ში“. 2007 წლიდან ასპარეზობს დანიის ეროვნულ ნაკრებში, სადაც მონაწილეობა მიიღო 77 მატჩში. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „უილიამ კვისტი“ ვიკისაწყობში. სუპერლიგის სტატისტიკა (დანიური) დანიის ნაკრების პროფილი დაარქივებული 2012-10-06 საიტზე Wayback Machine. (დანიური) უილიამ კვისტი — Fussballdaten
ტაჯიკური საბჭოთა ენციკლოპედია

ტაჯიკური საბჭოთა ენციკლოპედია (ტაჯიკ. Энциклопедияи советии тоҷик) — პირველი უნივერსალური ენციკლოპედიური გამოცემა ტაჯიკურ ენაზე. ტექსტები დაბეჭდილია კირილიცის გამოყენებით. 1974 წელს შეიქმნა „ტაჯიკური საბჭოთა ენციკლოპედიის მთავარი რედაქცია“, რომელმაც იმავე წელს გამოსცა ერთტომეული „ტაჯიკეთის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა“; მეორე, დამატებითი, გამოცემა კი 1984 წელს დაიბეჭდა რუსულ ენაზე. ორივე ტომის მთავარი რედაქტორია მ. ს. ასიმოვი. ძირითად ტომებს საგანგებოდ შექმნილი რედაქცია 1978-1988 წლებში გამოსცემდა. სულ რვა ტომი გამოიცა. მთავარი რედაქტორი იყო ტაჯიკეთის სსრ მეცნიერებათა აკადემიის პრეზიდენტი მუჰამედ საიფიდრინის-ძე ასიმოვი. ენციკლოპედიაში იმხანად არსებული მეცნიერების თითქმის ყველა დარგია განხილული, თუმცა სტატიებზე კომუნისტური იდეოლოგიის დიდი გავლენა შეიმჩნევა. ენციკლოპედიები ენების მიხედვით ტაჯიკური საბჭოთა ენციკლოპედია
დინარის მთიანეთი

დინარის მთიანეთი — მთიანეთი ბალკანეთის ნახევარკუნძულის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. გადაჭიმულია იულიუსის ალპებიდან (ჩრდილოეთით) მდინარე დრინამდე (სამხრეთით) 650 კმ-ზე. სიგანე 60-იდან 230 კმ-მდე. აღმოსავლეთით ესაზღვრება შუა დუნაის ვაკე და იბარის ხეობა, დასავლეთით ადრიატიკის ზღვა. მთიანეთის სანაპიროს ყველაზე მაღალი ნაწილი აგებულია მეზოზოური კირქვებით. გავრცელებულია რელიეფის კარსტული ფორმები. შედგება ქედებითა და ხეობებით გაყოფილი ზეგნებისაგან. შედარებით მაღალი ქედები და მასივებია: სნეჟნიკი (1796 მ), ველებიტი (1757 მ), დინარა (1913 მ), დურმიტორი (2522 მ), პროკლეტიე (2694 მ) და სხვა. მთებში 2000 მ ზევით შეიმჩნევა ძველი გამყინვარების კვალი. მთიანეთის აღმოსავლეთ ნაწილში გავრცელებულია პალეოზოური ფიქლები და ქვიშაქვები, ვულკანური და მეტამორფული ქანები. ქედები (რომანია — 1629 მ, იავორი — 1537 მ, ზლატიბორი — 1496 მ და სხვა) გაყოფილია განიერი ხეობებით. სანაპირო რაიონებში განვითარებულია სუბტროპიკული ხმელთაშუა ზღვის ჰავა, აღმოსავლეთ რაიონებში — ზომიერი კონტინენტურიდან ხმელთაშუა ზღვის ჰავისკენ გარდამავალი. ნალექები 1000-3000 მმ (ზღვისპირა კალთებზე, 4000 მმ კოტორის უბეში) და 900-1000 მმ (მთიანეთის აღმოსავლეთ კალთებზე, 500-700 მმ ქვაბულებში) წელიწადში. ზღვისპირა კალთების ქვედა ნაწილში გვხვდება ბუჩქნარი და ტყეები ხეშეშფოთლიანი მარადმწვანე სახეობებით, ზედა ნაწილსა და მწვერვალებზე უტყეო კარსტული სივრცეებია. აღმოსავლეთით მთები შემოსილია წიფლის, მუხისა და წიწვოვანი ტყეებით. დინარის მთიანეთის ზოგიერთი ადგილი გამოცხადებულია სახელმწიფო ნაკრძალად და სახალხო პარკად. მოსახლეობის ძირითადი საქმიანობაა მეცხოველეობა და მიწათმოქმედება. მოჰყავთ ჭვავი, ხორბალი, სიმინდი და თამბაქო. მთიანეთის დასავლეთ ნაწილში ამუშავებენ ბოქსიტებისა და მურა ნახშირის, ხოლო აღმოსავლეთ ნაწილში — რკინის მადნის, სპილენძის, კალის, მანგანუმის, ანტიმონიუმისა და სხვ. საბადოებს. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „დინარის მთიანეთი“ ვიკისაწყობში. დინარის მთიანეთი — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული) დინარის მთიანეთი — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური) Грацианский А. Н., Природа Югославии, М., 1955; Enciklopedija Jugoslavije, t. 2, Zagreb, 1956; Rogic V., Zuljic S., Geografija Jugoslavije, 2 izd., Zagreb, 1961.
ძვ. წ. 24

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 24 რომის კონსულები: ოქტავიანე ავგუსტუსი (მეცხრედ) და გაიუს ნორბანუს ფლაკუსი გაიმართა 189-ე ოლიმპიადა. გამარჯვებულად გამოაცხადეს სიდონელი ასკლეპიადი. ხანის დინასტიის იმპერატორმა ჩენ-დიმ გამოაცხადა იანშოს ეპოქა.
ორჰუსი

ორჰუსი (დან. Aarhus) — მეორე უმსხვილესი ქალაქი დანიაში. ქვეყნის უმთავრესი ნავსადგური მდებარეობს იუტლანდიის ნახევარკუნძულის აღმოსავლეთ მხარეს, დანიის გეოგრაფიულ ცენტრში. ქალაქი ორჰუსის მუნიციპალიტეტის ცენტრია და მისი მოსახლეობა 315 193 ადამიანია, ცენტრალური ურბანული არეალის კი 252 213 (2012 წ). „დიდი ორჰუსის“ აგლომერაციის მოსახლეობა 1,2 ადამიანს აღწევს, რაც დანიის მთლიანი მოსახლეობის 23%-ია. ორჰუსს არაოფიციალურად „იუტლანდიის დედაქალაქს“ უწოდებენ. ორჰუსი აღმოსავლეთ იუტლანდიის მეტროპოლიური არეალის მთავარი და უდიდესი ქალაქია, აღმოსავლეთ იუტლანდიის სხვა 17 მუნიციპალიტეტს შორის. ორჰუსი მეორე დანიაში უმსხვილესი ურბანული არეალია კოპენჰაგენის შემდეგ. ორჰუსის ეპარქია ახ. წ. 951 წლით თარღდება, აღმოჩენილი არქეოლოგიური მასალა კი 1300 წლით, ვიკინეგბის ხანით. თავად ქალაქი კი სავარაუდოდ ახ. წ. 770 წელზე უფრო ადრე უნდა იყოს დაარსებული, რის შედეგადაც ის სკანდინავიის უძველესი დიდი ქალაქია. გერმანიასა ბალტიის ქვეყნებს შორის სავაჭრო გზებზე ხელსაყრელი მდებარეობის წყალობით, ამ ქალაქს განსაკუთრებული როლი ჰქონდა, რაც დღემდე გრძელდება. დანიის ქალაქების სია Aarhus Kommune[მკვდარი ბმული], official city portal in English Visit Aarhus დაარქივებული 2012-02-06 საიტზე Wayback Machine. Aarhus City Info დაარქივებული 2011-04-29 საიტზე Wayback Machine. Virtual Aarhus (newer) დაარქივებული 2012-07-16 საიტზე Wayback Machine. Virtual Aarhus (older) დაარქივებული 2012-08-25 საიტზე Wayback Machine. ↑ დაარქივებული ასლი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-06-24. ციტირების თარიღი: 2012-07-04. ↑ დაარქივებული ასლი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-09-28. ციტირების თარიღი: 2012-07-04. ↑ http://www.businessaarhus.dk/~/media/Subsites/Business-Aarhus/Powerpoint-praesentationer/Aarhus-som-vkstby-english-new.ashx[მკვდარი ბმული] ↑ Bridgwater, W. & Beatrice Aldrich. (1966) The Columbia-Viking Desk Encyclopædia. Columbia University. p. 11. ↑ "Vision Østjylland" დაარქივებული 2008-10-03 საიტზე Wayback Machine. , Miljøministeriet, 20. august 2008 ↑ "Danish Befolkningsforhold i Østjylland დაარქივებული 2011-07-19 საიტზე Wayback Machine. , Miljøministeriet, august 2008
ძვ. წ. 26

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 26 ოსროჰენას მეფე გახდა აბგარ IV. გაიუს კორნელიუს გალუსი — რომაელი პოლიტიკოსი და პოეტი. მარკუს ვალერიუს მესალა რუფუსი — რომაელი პოლიტიკოსი.
Sibbalda procumbens

Sibbalda procumbens — ყვავილოვანი მცენარე ვარდისებრთა ოჯახისა. იზრდება ჩრდილოეთ ნახევარსფეროს ზომიერ სარტყლებში. გვხვდება ალპური კლიმატის ფარგლებში, ტუნდრაში, მთების სუბალპურ ფერდობებზე, იქ სადაც თოვლი მთელი წლის განმავლობაში დევს. გავრცელების არეალია: ჩრდილოეთი ამერიკა, აზია და ევროპა. Sibbalda procumbens
ოდენსე

ოდენსე (დან. Odense) — დანიის მესამე უმსხვილესი ქალაქი. 2012 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 168 798 ადამიანს შეადგენს. მდებარეობს კუნძულ ფიუნზე. წარმოადგენს ოდენსეს მუნიციპალიტეტის ცენტრს, რომლის მოსახლეობაც 191 610 კაცია (2012). 1970 წლამდე იყო ოდენსეს ოლქის ცენტრი, 1970 წლიდან 2007 წლის 1 იანვრამდე კი ფიუნის ოლქის ცენტრი, როდესაც ფიუნის ოლქი სამხრეთ დანიის რეგიონის ნაწილი გახდა. ოდენსე დანიის ერთ-ერთი უძველესი ქალაქია; 1000 წლის იუბილე მან 1988 წელს აღნიშნა. კაუნასი, ლიეტუვა კლაქსვიკი, ფარერის კუნძულები, კიევი, უკრაინა, სისიმიუტი, გრენლანდია ფუნაბასი, იაპონია დანიის ქალაქების სია Odense – City of Hans Christian Andersen დაარქივებული 2007-09-13 საიტზე Wayback Machine. The City of Odense დაარქივებული 2015-10-23 საიტზე Wayback Machine. FynBus – Municipal and regional bus operator დაარქივებული 2015-10-27 საიტზე Wayback Machine. ↑ Population 1st January, by urban areas database from Statistics Denmark ↑ Statistics Denmark tabel BEF4A 1976–2004 ↑ Statistics Denmark tabel BEF44 2006– ↑ Kaunas. International Relations. Partnership. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-03-15. ციტირების თარიღი: 2011-11-18.
ალპური ბაია

ალპური ბაია (ლათ. Ranunculus alpestris) — ორლებლიანი მცენარე ბაიასებრთა ოჯახისა. ფართოდ არის გავრცელებული ევროპის მთებში. მრავალწლოვანი ბალახოვანი მცენარეა. სიმაღლე 5, იშივათად 20 სმ-მდე. ყვავილობის პერიოდი ივნისიდან სექტემბრის ჩათვლითაა. ღერო ხნულისებრია და შიშველი. გვხვდება ალპებში, კარპატებში, პირენეებსა და აპენინებში, ზღვის დონიდან 1300-3000 მ სიმაღლეზე. უპირატესობას ანიჭებს კირქვიან ნიადაგს. Ranunculus alpestris დაარქივებული 2015-12-03 საიტზე Wayback Machine. (გერმანული)
ოლბორგი

ოლბორგი (დან. Aalborg) — სამრეწველო და საუნივერსიტეტი ქალაქი დანიაში, ჩრდილოეთ იუტლანდიის რეგიონში. მოსახლეობა 2012 წლის მონაცემებით 104 885 ადამიანია და ამ მხრივ ოლბორგი დანიის მეოთხე უდიდესი ქალაქია. ოლბორგის მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 201 142 კაცს აღწევს (2012), რის შედეგადაც ის ქვეყნის მესამე ყველაზე ხალხმრავალი მუნიციპალიტეტია კოპენჰაგენისა და ორჰუსის შემდეგ. უძველესი დასახლებები ახ. წ. 700 წლით თარიღდება. ლიმ-ფიორდის ნაპირებზე მდებარეობის გამო, შუა საუკუნეებში მნიშვნელოვანი ნავსადგური იყო, მოგვიანებით კი სამრეწველო ცენტრი. ამჟამად ოლბორგი გარდამავალია მუშათა კლასის ქალაქიდან ცოდნის ეკონომიკის ქალაქში. ოლბორგის ისტორია 1000 წელზე მეტი ხნის წინ დაიწყო. თავდაპირველად ის სავაჭრო დასახლებას წარმოადგენდა. 1940 წელს, დანიაში ნაციხტური გერმანიის შეჭრის დროს, ოლბორგი აეროდრომი გერმანელმა პარაშუტისტებმა აიღეს და მიიჩნევა, რომ ოლბორგი პირველი ქალაქია, რომელიც ოდესმე პარაშუტისტებს აუღიათ. ეს აეროდრომი უმნიშვნელოვანესი იყო გერმანიის ავიაციისათვის ნორვეგიამდე მისაღწევად. დანიის ქალაქების სია Satellite image from Google Maps About Aalborg from Nordjyske Medier (A local Media Group) დაარქივებული 2009-04-10 საიტზე Wayback Machine. Aalborg Kommune (Aalborg Municipality's official website) VisitAalborg (Aalborg Tourist Office) Aalborg University in English Aalborg University in Danish Aalborg Cricket Club დაარქივებული 2021-05-14 საიტზე Wayback Machine. ↑ Hypergenic WebNize Virtual Signpost - Hele Kommunen - 1 års aldersklasser. Aalborgkommune.dk. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-04-15. ციტირების თარიღი: 2012-06-11.
ძვ. წ. 28

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 28 რომის სენატის წმენდა. სენატორთა რიცხვის შემცირება 600-მდე. ალექსანდრა მაკაბელი — იუდეის მეფე ჰირკან II-ის ასული მარიამნა I — ჰეროდე I დიდის მეორე ცოლი.
ალპური ქვის ჟასმინი

ალპური ქვის ჟასმინი (ლათ. Androsace alpina) — მაღალ მთებში გავრცელებული ალპების ენდემური მცენარე ტკაცუნასებრთა ოჯახისა. მრავალწლოვანი 1-იდან 3 სმ-მდე სიმაღლის ბალახებია. გვხვდება ალპის მთებში. გვირგვინი 7-8 მმ სიგანისაა, ფერად მოვარდისფრო ან თეთრია. გავრცელებულია მორენებს შორის, ზოგჯერ თოვლის საზღვრის ზევით, ზღვის დონიდან 2200-4200 მ სიმაღლეზე. ალპური ქვის ჟასმინი (ინგლისური)
ალპური ჯუჯა ორქიდეა

ალპური ჯუჯა ორქიდეა (ლათ. Chamorchis alpina) — მცენარე ორქიდეასებრთა ოჯახისა. მრავალწლოვანი ბალახოვანი მცენარეებია. გავრცელებულია ევროპაში, ალპების, კარპატებისა და სკანდინავიის მთების მაღალმთიან ადგილებში, ზღვის დონიდან 2000-2700 მ სიმაღლეზე, სუბალპურ და ალპურ სარტყლებში. ალპური ჯუჯა ორქიდეა დაარქივებული 2015-11-25 საიტზე Wayback Machine. (გერმანული)
ძვ. წ. 29

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. 29 რომის კონსულები: ოქტავიანე ავგუსტუსი და სექსტუს აპულეიუსი მარიამნა I — იუდეის მეფე ჰეროდე I დიდის მეორე ცოლი.
შეცოცება

შეცოცება — ქანების დიზუნქტიური დისლოკაციის ერთ-ერთი სახეობა, რომელიც წარმოიქმნება დედამიწის ქერქის რღვევის დახრილი სიბრტყის (45°-ზე ნაკლები კუთხით) გასწვრივ ქანების გადაადგილებით. ამ სიბრტყის დახრის კუთხის მიხედვით შეცოცება დაყოფილია ბრტყელ-ზედაპირულად და ციცაბოდ. შეცოცება — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული) ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 727.