laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
სებასტიან I

სებასტიან I სანატრელი (პორტ. Sebastião „o Desejado“; დ. 20 იანვარი, 1554, ლისაბონი, პორტუგალია — გ. 4 აგვისტო, 1578, ელ-ქსარ-ელ-ქებირე, მაროკო) — პორტუგალიის მეფე ავისის დინასტიიდან 1557–1578 წლებში. პორტუგალიის პრინცის, ჟუან მანუელისა (ჟუან III-ის შვილი) და ხუანა ავსტრიელის შვილი. ტახტი მიიღო პაპის გარდაცვალების შემდეგ, რადგან ტახტის მემკვიდრე, სებასტიანის მამა, დაიღუპა 1554 წელს ტუბერკულოზით, მის დაბადებამდე ცოტა ხნით ადრე. როდესაც ჟუან III გარდაიცვალა, სებასტიანი 3 წლის იყო, ამიტომ მისი რეგენტობა იკისრა ბებიამ, ეკატერინე კასტილიელმა, ხოლო შემდეგ არქიეპისკოპოსმა ენრიკემ, ჟუანის ძმამ. მისი მმართველობა პორტუგალიისათვის კატასტროფული იყო. იგი გამოგონილ სამყაროში ცხოვრობდა, თავს ჯვაროსნების მემკვიდრედ თვლიდა, მისი მთავარი მიზანი იყო დაეპყრო მიწები ჩრდილოეთ აფრიკაში და უნდოდა გაეთავისუფლებინა მაროკო არაბებისაგან. 1574 წელს განახორციელა ექსპედიცია ტანჟერში და წარუმატებლად შეებრძოლა მავრებს. 1578 წელს ელ-ქსარ-ელ-ქებირესთან ბრძოლის დროს დაიღუპა, მაგრამ მისი ცხედარი ვერ ნახეს. მისი აღმოჩენა მხოლოდ 20 წლის შემდეგ მოხერხდა. სებასტიანიზმი História e histórias - Castro Verde, Joaquim Boiça/Rui Mateus, Artinvento, Região de Turismo da Planicie Dourada/Câmara Municipal de Castro Verde; ISBN 978-972-97418-9-0 Antas, Miguel Martins de (1988). Os Falsos Dom Sebastião, 2a. Edição, tr. Maria de Fátima Boavida, coment. Francisco Sales de Mascarenhas Loureiro. Lisboa: Europress. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „სებასტიან I“ ვიკისაწყობში. Sebastian, König von Portugal auf „Genealogie Mittelalter“
ნიკოლაი რტიშჩევი

ნიკოლაი თედორეს ძე რტიშჩევი — რუსი სამხედრო და სახელმწიფო მოღვაწე, საქართველოს მთავარმართებელი 1812–1816 წლებში. მისი მთავარი დამსახურება საიმპერატორო კარის წინაშე კახეთის აჯანყების ჩახშობა და ირანთან დადებული გულისტანის ზავი იყო. რტიშჩევმა ნაწილობრივ განახორციელა ფილიპ პაულუჩის რეფორმების პროექტი, კერძოდ, გაააუქმა მაზრის კაპიტან-ისპრავნიკის თანამდებობა, სანაცვლოდ ზედამხედველის თანამდებობა შემოიღო და ამ თანამდებობაზე სახელმწიფო მოხელედ ქცეული ქართველი თავადები დანიშნა. საქართველოს მთავარმართებლად დაინიშნა 1812 წლის 16 თებერვალს, ხოლო 1816 წლის 12 სექტემბერს მან თანამდებობიდან გადადგომა ითხოვა, რაც დაკმაყოფილდა კიდეც. საქართველოს ისტორია – XIX საუკუნე, „არტანუჯი“, თბ., 2004, გვ. 12–13
ფლორიდა (მრავალმნიშვნელოვანი)

საკუთარი სახელი ფლორიდა შეიძლება აღნიშნავდეს: ფლორიდა — შტატი აშშ-ში ფლორიდა — ნახევარკუნძული აშშ-ში ფლორიდა — ქალაქი კუბაში
ენრიკე I (პორტუგალია)

ენრიკე I სუფთა (პორტ. Henrique I de Portugal\Henrique "o Castro"; დ. 31 იანვარი, 1512, ლისაბონი, პორტუგალია — გ. 31 იანვარი, 1580, ალმეირინი, პორტუგალია) — პორტუგალიის მეფე-კარდინალი 1578–1580 წლებში, ავისის დინასტიის უკანასკნელი წარმომადგენელი. მანუელ I და მისი მეორე ცოლის მარია არაგონელის მეხუთე შვილი. ენრიკე მანუელ I ყველაზე პატარა ძმა იყო,ამიტომ ფიქრობდნენ, რომ მას არ ჰქონდა სამეფო ტახტზე ასვლის შანსი. ამიტომ მან სასულიერო კარიერა აირჩია, რათა დაეცვა პორტუგალიის ინტერესები კათოლიკურ ეკლესიაში. იგი მალევე გახდა ბრაგის არქიეპიკოპოსი (1538), ევორის არქიეპიკოპოსი (1545) და მიიღო კიდეც კარდინალის თანამდებობა. 1564 წელს ენრიკე გახდა ლისაბონის არქიეპისკოპოსი და პორტუგალიის პრიმასი. ძმის გარდაცვალების შემდეგ 1557 წელს გახდა თავისი ძმის შვილიშვილის სებასტიან I რეგენტი. სებასტიანის დაღუპვის შემდეგ კი, როგორც დინასტიის უკანასკნელი წარმომადგენელი ავიდა პორტუგალიის სამეფო ტახტზე. მან დინასტიის გაგრძელების მიზნით უარი თქვა სასულიერო წოდებებზე და დაქორწინდა კიდეც, მაგრამ რომის პაპმა გრიგოლ XIII მხარი ჰაბსბურგებს დაუჭირა და არ გაათავისუფლა იგი სამღვდელო ფიცისაგან. ენრიკე მალევე გარდაიცვალა. რეგენტთა საბჭომ ახალი მეფის ასარჩევად დანიშნა კრება. ამ სიტუაციით ისარგებლა ესპანეთის მეფემ ფილიპე II, რომელიც ყველაზე სასურველი კანდიდატი იყო პორტუგალიის სამეფო ტახტზე. 1580 წელს მან ჰერცოგი ალბა გაგაზავნა პორტუგალიაში, რათა ხელში ჩაეგდო სამეფო ტახტი. მან მალევე დაიპყრო ლისაბონი და ფილიპე II აირჩიეს პორტუგალიის მეფედ, იმ პირობით რომ იგი უზრუნველყოფდა პორტუგალიის სამეფოსა და მისი საზღვრების დაცვას და არ შეუერთებდა მას ესპანეთს. ფილიპე II პორტუგალიის სამეფო ტახტზე ეწოდა ფილიპე I. ↑ Cardinals of the Holy Roman Church: Enrique de Portugal; Henry's brother Alonso had also been made a Cardinal, in 1517 at the age of eight. (Cardinals of the Holy Roman Church: Alonso de Portugal დაარქივებული 2018-01-02 საიტზე Wayback Machine. ).
Cemeteries of London

Cemeteries of London (ინგლ. ლონდონის სასაფლაოები) - ჯგუფ Coldplay-ს რიგით მეორე სიმღერა 2008 წლის ალბომიდან Viva la Vida or Death and All His Friends. სიმღერა თავისი განწყობით ჯგუფის სხვა კომპოზიციებთან შედარებით საკმაოდ ბნელია. სიმღერა დაიწერა სხვადასხვა ამბის, ძირითადად - მოჩვენებების, შუასაკუნოვანი კუდიანების ლეგენდებისა და კომიქსების გავლენით. ძირითადად, გადაწყდა სიმღერაში ძველი ლონდონის ატმოსფეროს გადმოცემა. "Cemeteries of London" დაიწერა ხალხური და ესპანური მუსიკის გავლენით. უილ ჩემპიონი ამას ერთ-ერთ ინტერვიუში ადასტურებდა: "ჩემთვის ეს არის ხალხური სიმღერა...სტრუქტურულად". სიმღერა დაიწერა მას შემდეგ, რაც პროდიუსერმა მარკუს დრავსმა ჯგუფი დაადანაშაულა იმაში, რომ ახალი სიმღერები არის “კარგი, მაგრამ ჯერ არის დიდებული“. კრის მარტინი: "ჯანდაბას. და მეორე დღეს მოვიტანე და დავუკარი Cemeteries Of London.” Entertainment Weekly-ში გამოქვეყნდა სტატია ახალი ალბომის შესახებ, სადაც გაი ბერიმენის სიტყვები იქნა მოყვანილი: "როდესაც წარმოვიდგენ რამე სიმღერას, მე წარმოვიდგენ 1850 წლის ლონდონს, ბევრ წვიმას და მამაკაცებს ცილინდრებით". ↑ http://www.youtube.com/watch?v=DAf1vhyVZME&feature=related ↑ „Summer Music Preview: 14 Hot CDs“. Entertainment Weekly. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 22 ნოემბერი 2010. ციტირების თარიღი: 26 July 2010.
ევგენი გოლოვინი

ევგენი ალექსანდრეს ძე გოლოვინი (რუს. Евге́ний Алекса́ндрович Голови́н; დ. 1782 — გ. 27 ივნისი, 1858) — რუსეთის სამხედრო და სახელმწიფო მოღვაწე, კავკასიის მთავარმართებელი 1837–1842, რუსეთის იმპერიის არმიის ინფანტერიის გენერალი (1839). დაამთავრა მოსკოვის უნივერსიტეტი. 1797 წლიდან იყო სამხედრო სამსახურში. მონაწილეობდა საფრანგეთ-რუსეთის (1812), რუსეთ-ოსმალეთის ომებში (1806-1812; 1828-1829). 1838-1842 წლებში მეთაურობდა ცალკეულ კავკასიის კორპუსს. ატარებდა რუსიფიკატორულ პოლიტიკას. განამტკიცა რუსული გავლენა კავკასიაზე. აქტიურ საომარ ოპერაციებს მართავდა შამილის წინააღმდეგ. ხელმძღვანელობდა გზათა მშენებლობასა და სიმაგრეთა აგებას შავი ზღვის სანაპიროზე, საქართველოს სამხედრო გზაზე, ჩაჩნეთსა და დაღესტანში. 1838 წლის მაისში საძირკველი ჩაუყარა ნოვოროსიისკის ნავსადგურის მშენებლობას. მისი მმართველობის დროს, 1841 წელს, იფეთქა გურიის გლეხთა აჯანყებამ, რომელიც სასტიკად ჩაახშეს. აჯანყების მეთაურების მიმართ მთავარმართებლის დაკავმიერ გამოტანილი განაჩენი იმდენად მკაცრი იყო, რომ ნიკოლოზ I-მა იგი საგრძნობლად შეარბილა. 1845-1848 წლებში ბალტიისპირეთის გენერალ-გუბერნატორი იყო. 1917 წლის ოქტომბრის რევოლუციამდე მისი სახელი ერქვა ახლანდელი რუსთაველის გამზირს. Очерк положения военных дел на Кавказе с нач. 1838 г. по конец 1842 г., Рига, 1847. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 85. საქართველოს ისტორია – XIX საუკუნე (რედაქტორები ვახტანგ გურული და ბონდო კუპატაძე), „არტანუჯი“, თბ., 2004, გვ. 15–16 Толстой Ю. В., Очерк жизни и службы Е. А. Головина, კრ.: Девятнадцатый век, изд. П. Бартеневым, кн.1, М., 1872.
ალექსანდრ ნეიდგარდტი

ალექსანდრ ივანეს ძე ნეიდგარდტი (დ. 25 ოქტომბერი, 1784, – გ. 27 აგვისტო, 1845, მოსკოვი) – რუსეთის სამხედრო და სახელმწიფო მოღვაწე, საქართველოს მთავარმართებელი 1842–1844 წლებში. მისი ორწლიანი მოღვაწეობა კავკასიაში სამარცხვინო შედეგით დასრულდა. შამილი წარმატებას წარმატებაზე აღწევდა, ამიტომაც ნეიდგარდტმა გადადგომა ითხოვა, რაც დაკმაყოფილდა კიდეც. საქართველოს ისტორია – XIX საუკუნე (რედაქტორები ვახტანგ გურული და ბონდო კუპატაძე), „არტანუჯი“, თბ., 2004, გვ. 15–16
ანტონიუ I (პორტუგალია)

ანტონიუ I (პორტ. António I;დ. 1531, ლისაბონი, პორტუგალია — გ. 26 აგვისტო, 1595, პარიზი, საფრანგეთი) — მალტის ორდენის პრიორი პორტუგალიაში. პორტუგალიის ტახტის პრეტენდენტი ავისის დინასტიის დასრულების შემდეგ. იგი იყო მანუელ I 13 შვილიდან ერთ-ერთის უკანონო შვილი შავოი წარსულის მქონე ქალისაგან (მისი მტრების მტკიცებით ეს ქალი ებრაელი იყო). პორტუგალიელებმა, 1580 წლის დინასტიური კრიზისის დროს, რათა თავიდან აეცილებინათ ესპანეთის მეფის ფილიპე II ხელში სამეფო ტახტის გადასვლა, ანტონიუ მეფედ გამოაცხადეს, მაგრამ 20 დღის შემდეგ ჰერცოგმა ალბამ იგი დაამხო ალკანტარასთან ბრძოლის დროს. კონტინენტური პორტუგალია უნიით შეუერთდა ესპანეთს. ანტონიუ კი ცდილობდა დამკვიდრებულიყო აზორის კუნძულებზე. რამდენიმე წლის განმავლობაში იგი მართავდა კუნძულ ტერსეირას და საკუთარი მონეტაც კი გამოუშვა. სიცოცხლის ბოლო წლებში ცხოვრობდა პარიზში. უკანონო ქორწინებიდან დარცა 6 შვილი. ენრიკე I
იბერიის უნია

იბერიის უნია — ესპანეთისა და პორტუგალიის სამეფო ტახტების დინასტიური უნია 1580-1640 წწ. ამ პერიოდში ესპანეთის ჰაბსბურგი მეფეების: ფილიპე II, ფილიპე III და ფილიპე IV („ფილიპეების დინასტია“, როგორც მას პორტუგალიელები უწოდებდნენ) მმართველობა ვრცელდებოდა მთელს იბერიის ნახევარკუნძულზე. პორტუგალიის სახელმწიფოს დასუსტებამ უნიის პერიოდში გამოიწვია პორტუგალიის კოლონიური იმპერიის დაშლა. მას შემდეგ რაც პორტუგალიის ახალგაზრდა მეფე სებასტიან I გარდაიცვალა აფრიკის ჩრდილოეთში წარმოებული ომის დროს, ავისის დინასტია გაქრობის საფრთხის წინაშე დადგა. მეფედ გამოაცხადეს ღრმად მოხუცებული, უშვილო კარდინალი ენრიკე I. ორი წლის შემდეგ მისმა გარდაცვალებამ გამოიწვია დინასტიური კრიზისი. პორტუგალიის სამეფო ტახტზე პრეტენზიას აცხადებდა მანუელ I შვილიშვილი ესპანეთის მეფე ფილიპე II, ასევე მანუელ I უკანონო შვილიშვილი ანტონიუ I და ჰერცოგინია ეკატერინე ბრაგანსელი – ბრაგანსის სახლის წარმომადგენელი, ინგლისის, შოტლანდიისა და ირლანდიის დედოფალი, ჩარლზ II მეუღლე. ომი პორტუგალიის მემკვიდრეობისათვის მოიგო ესპანეთის არმიამ ჰერცოგ ალბას ხელმძღვანელობით, ანტონიუ I მომხრეების განადგურების შედეგად ალკანტარასთან. 1581 წელს ფილიპე II ჩავიდა პორტუგალიაში და მეფედ ეკურთხა ფილიპე I სახელწოდებით. იგი დაპირდა პორტუგალიელებს რომ ქვეყანა შეინარჩუნებდა საკუთარ კანონებს და ფულად ერთეულს. ერთ პერიოდში განიხილებოდა გაერთიანებული ესპანეთ-პორტუგალიის დედაქალაქის გადატანაც ლისაბონში. XVII საუკუნის პორტუგალიის ელიტარული წრეები მიხვდნენ, რომ იბერიის უნიამ მათ ქვეყანას მეტი ზიანი მოუტანა, ვიდრე სარგებელი. პორტუგალია კარგავდა კოლონიებს. განსაკუთრებით მწვავედ იგრძნობოდა კავშირის გაწყვეტა ინგლისთან, რომელიც მხარს უჭერდა პორტუგალიას ჯერ კიდევ 1386 წელს დადებული უინძორის ხელშეკრულებით. ნიდერლანდების რევოლუციის პერიოდში ჰოლანდიელებმა დაიპყრეს პორტუგალიის ყოფილი კოლონიები:ცეილონი, ბრაზილია, ლუანდა ანგოლაში და სხვ. კოლონიების დაკარგვის სერიამ აავსო პორტუგალიის არისტოკრატიის მოთმინების ფიალა. დაიწყო დამოუკიდებლობის აღდგენის მოძრაობა. ჰერცოგ ბრაგანსას შვილიშვილი გამოაცხადეს მეფედ ჟუან IV სახელწოდებით. ომი დამოუკიდებლობის აღდგეენისათვისათვის პორტუგალიაში დამთავრდა ესპანელთა მარცხით. უნია დაიშალა და პორტუგალიის სამეფო ტახტი დაიკავეს ბრაგანსის დინასტიის წარმომადგენლებმა. ენრიკე I ანტონიუ I Leslie Bethell, The Cambridge history of Latin America, Cambridge University Press (1984) Jean-Frédéric Schaub, Le Portugal Au Temps Du Conde-duc D'olivares , Casa de Velázquez (2001) Luis Suárez Fernández, José Andrés Gallego, La Crisis de la hegemonía española, siglo XVII, Ediciones Rialp (1986) დაარქივებული 2011-12-05 საიტზე Wayback Machine.
ფლური (მრავალმნიშვნელოვანი)

ფლური შეიძლება აღნიშნავდეს: ლეა ფლური - შვეიცარიელი ქართველოლოგი ფლური (მონეტა) - ფლორენციაში მოჭრილი ოქროს მონეტა
Yesterday

Yesterday ან Yesterdays შეიძლება ნიშნავდეს: „Yesterday“ (The Beatles-ის სიმღერა), The Beatles-ის 1965 წლის სიმღერა და სინგლი Yesterday (EP), The Beatles Yesterdays (Yes-ის ალბომი)
ერნესტ რენანი

ჟოზეფ ერნესტ რენანი (ფრანგ. Joseph Ernest Renan; დ. 28 თებერვალი, 1823, ტრეგიე, კოტ-დ’არმორის დეპარტამენტი – გ. 2 ოქტომბერი, 1892, პარიზი) — ფრანგი მწერალი, ფილოლოგი და აღმოსავლეთმცოდნე. ფრანგული აკადემიის წევრი 1878 წლიდან. რენანის შრომები გამსჭვალულია უნივერსალური სკეფსისით, ობიექტური ჭეშმარიტების შეცნობის შეუძლებლობის რწმენით, რელატივიზმით. მისი შეხედულებები გადმოცემულია თხზულებაში „ფილოსოფიური დიალოგები და ფრაგმენტები“ (1876) და მასთან დაკავშირებულ „ფილოსოფიურ დრამებში“: „კალიბანი“ (1878), „ნემიელი მღვდელი“ (1885) და სხვა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 354. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ 2.0 2.1 Internet Speculative Fiction Database — 1995. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2629164"></a> ↑ Gran Enciclopèdia Catalana — Grup Enciclopèdia, 1968. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q18696256"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2664168"></a> ↑ GeneaStar <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q98769076"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3100478"></a> ↑ AlKindi <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q101207543"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q104244355"></a> ↑ 6.0 6.1 6.2 Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a> ↑ 7.0 7.1 18 // birth certificate — გვ. 10. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q83900"></a> ↑ 8.0 8.1 Find a Grave — 1996. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q63056"></a> ↑ 9.0 9.1 www.accademiadellescienze.it <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q107212659"></a> ↑ Wardman H. W. Encyclopædia Britannica <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a> ↑ SNAC — 2010. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a> ↑ The Fine Art Archive — 2003. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q10855166"></a> ↑ 13.0 13.1 death certificate — გვ. 26. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q708653"></a> ↑ Library of the World's Best Literature / C. D. Warner — 1897. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q952614"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19098835"></a> ↑ კოლეჟ-დე-ფრანსის პროფესორების სია <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3253460"></a>
2012

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 2012 2012 (ორი ათას თორმეტი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის ნაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა კვირა. ეს წელი არის XXI საუკუნის მე-2 დეკადის მე-2 წელი. მთავარი სტატია: იანვარი 2012. 1 იანვარი ევროკავშირის თავმჯდომარე ქვეყანა გახდა დანია[1]. ირლანდია გახდა ეუთოს თავმჯდომარე. ძალაში შევიდა ახალი კონსტიტუცია უნგრეთში[2]. 13 იანვარი —საკრუიზო ლაინერმა „Costa Concordia“, რომელშიც იმყოფებოდა 4234 ადამიანი, განიცადა ავარია იტალიის სანაპიროსთან . დაიღუპა 16 ადამიანი, 16 დაკარგულად ითვლება. 13—22 იანვარი — I ზამთრის ოლიმპიური თამაშები ახალგაზდებს შორის (ინსბრუკი, ავსტრია). 4 მარტი — საპრეზიდენტო არჩევნები რუსეთში. 15 აპრილი – მართლმადიდებლური სამყარო აღდგომას აღნიშნავს. (ძველი სტილით 2 აპრილი) 5 ივნისი : XXI საუკუნეში უკანასკნელად განხორციელდა პლანეტა ვენერას ტრანზიტი. 8 ივნისი — 1 ივლისი — პოლონეთში და უკრაინაში ჩატარდება ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2012. 1 ივლისი -ევროკავშირის თავმჯდომარე ქვეყანა გახდება კვიპროსი. 2 ივლისი — საპრეზიდენტო არჩევნები მექსიკაში. საპარლამენტო არჩევნები საქართველოში. საპარლამენტო არჩევნები უკრაინაში. 6 ნოემბერი —საპრეზიდენტო არჩევნები ამერიკის შეერთებულ შტატებში. 6 ნოემბერი —საპრეზიდენტო არჩევნები პუერტო-რიკოში მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 2012. მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 2012. 4 იანვარი : მერაბ ელიოზიშვილი — ქართველი მწერალი, სცენარისტი, მსახიობი. 11 თებერვალი : უიტნი ჰიუსტონი —ამერიკელი მომღერალი 17 მარტი : შენუდა III — კოპტური მართლმადიდებელი ეკლესიის 117-ე პაპი და პატრიარქი. 29 მაისი : სინდო კანეტო — იაპონელი კინორეჟისორი (დ. 1912) 21 ივნისი : შენგელია, რამაზ — ქართველი ფეხბურთელი (დ. 1957) 16 ივლისი : ლორდი, ჯონ — ინგლისელი მუსიკოსი (დ. 1941) 24 ივლისი : ჯონ ატა მილსი— განის პრეზიდენტი (დ. 1944) 3 სექტემბერი : დუნკანი, მაიკლ კლარკ — ამერიკელი მსახიობი (დ. 1957) 6 ნოემბერი : მაქსიმე — ბულგარეთის მართლმადედებელი ეკლესიის პატრიარქი (დ. 1914) 3 დეკემბერი : ხიტრუკი, თედორე— რუსი ანიმატორი (დ. 1937) 5 დეკემბერი : ბრუბეკი, დეივ —ამერიკელი ჯაზ-პიანისტი (დ. 1920) 5 დეკემბერი: ნიმეიერი, ოსკარ — ბრაზილიელი არქიტექტორი (დ. 1907) 11 დეკემბერი : რავი შანკარი — ინდოელი მუსიკოსი (დ. 1920) ფიზიკა : სერჟ აროში (საფრანგეთი) და დევიდ უაინლენდი (აშშ) ქიმია : რობერტ ლეფკოვიცი და ბრაიან კოლბიკი (ორივე აშშ) ფიზიოლოგია და მედიცინა : სინია იამანაკა (იაპონია) და ჯონ გურდონი (დიდი ბრიტანეთი) ლიტერატურა : მო იანი (ჩინეთი) მშვიდობა : ევროპის კავშირი ეკონომიკა : ელვინ როთი და ლოიდ შეპლი (ორივე აშშ)
ბრაგანსის დინასტია

ბრაგანსის დინასტია — სამეფო დინასტია პორტუგალიაში 1640—1853 წწ. და ბრაზილიაში 1822—1889 წწ.. ავისის დინასტიის და, შესაბამისად, კაპეტინგების დინასტიის შტო. ჟუან IV (1604—1656) (პორტ. João IV o Restaurador) — 1640—1656 აფონსუ VI (1643—1683) (პორტ. Afonso VI o Vitorioso) — 1656—1683 პედრუ II (1648—1706) (პორტ. Pedro II o Pacífico) — რეგენტი 1667—1683, მეფე 1683—1706 ჟუან V (1689—1750) (პორტ. João V o Magnânimo) — 1706—1750 ჟუზე I (1714—1777) (პორტ. José I o Reformador) — 1750—1777 მარია I (1734—1816) (პორტ. Maria I a Piedosa) — 1777—1816 ჟუან VI (1767—1826) (პორტ. João VI o Clemente) — რგენტი 1799—1816, მეფე 1816—1826 პედრუ IV (1798—1834) (პორტ. Pedro IV o Rei-soldado) — 1826, ასევე ბრაზილიის იმპერატორი პედრუ I სახელით (1822—1831) მარია II (1819—1853) (პორტ. Maria II a Educadora) — 1826—1828 მიგელი (1802—1866) (პორტ. Miguel I o Absolutista, o Tradicionalista) — 1828—1834 მარია II (1819—1853) (პორტ. Maria II a Educadora) — 1834—1853 პედრუ V (1837—1861) (პორტ. Pedro V o Esperançoso) — 1853—1861 ლუიშ I (1838—1889) (პორტ. Luís I o Popular) — 1861—1889 კარლუშ I (1863—1908) (პორტ. Carlos I o Diplomata, o Martirizado) — 1889—1908 მანუელ II (1889—1932) (პორტ. Manuel II o Patriota, o Desventurado) — 1908—1910 პედრუ I პედრუ II პორტუგალიის მეფეების სია ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 497.
ბატაკი (დამწერლობა)

ბატაკი — მარცვლოვანი დამწერლობა, რომელიც გავრცელებულია კუნძულ სუმატრაზე და გამოიყენება ბატაკების ტომის სხვადასხვა ენების ჩასაწერად. ენათესავება "ბალავასა" და "კავი" დამწერლობებს. იწერება მარცხნიდან მარჯვნივ. არსებობს ბატაკი დამწერლობის რამდენიმე ვარიანტი: კარო, სიმალუნგუნი, პაკპაკი, ტობა და მანდაილინგი. ბატაკი შეიცავს ნიშნებს, რომლებიც გადმოსცემენ თანხმოვნისა და ხმოვნის ორბგერიან კომბინაციებს. გარდა ამისა, ინდური წარმოშობის სხვა დამწერლობების მსგავსად, ბატაკსაც გააჩნია დამახასიათებელი /a/ ხმოვანი, რომელიც გამოიყენება, როგორც ხმოვნის ნიშანი, ანუ "ვირამა". არსებობს განსაკუთრებული წესები ხმოვნის პოზიციისათვის სიტყვაში, როდესაც სიტყვა თანხმოვანზე ბოლოვდება. Batak alphabet Proposal for encoding the Batak script in the UCS დაარქივებული 2022-01-19 საიტზე Wayback Machine. (PDF-Datei; 970 kB) Transtoba2 - Transliterations-Software (Latein zu Toba Batak), GNU GPL (von Uli Kozok und Leander Seige)
Faithless

Faithless — ბრიტანული ელექტრონული ჯგუფი, რომელშიც შედიან სისტერ ბლისი და როლო არმსტრონგი. იგი ცნობილია კომპოზიციებით „Insomnia“, „God Is a DJ“ და „We Come 1“. ჯგუფის პირველი ექვსი ალბომი გაყიდულია 15 მილიონზე მეტი ეგზემპლარის სახით. მთავარი სტატია: Faithless-ის დისკოგრაფია. Reverence (1996) Sunday 8PM (1998) Outrospective (2001) No Roots (2004) To All New Arrivals (2006) The Dance (2010) Faithless 2.0 (2015) All Blessed (2020) WeDisappear (R Plus-თან და ამელია ფოქსთან ერთად) (2022) For Lovers, Not Killers (R Plus-თან და ამელია ფოქსთან ერთად) (2023) ოფიციალური ბრიტანული საიტი Faithless – დისკოგრაფია საიტზე MusicBrainz ↑ Faithless – The Dance album review. musicOMH. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 29 ივნისი 2011. ციტირების თარიღი: 13 September 2010
ალექსანდრე ცომაია

ალექსანდრე ვასილის ძე ცომაია (დ. 1907, ქუთაისი, — გ. 1956, ნიუ იორკი) — ქართველი პუბლიცისტი, ანტი-საბჭოთა პოლიტიკური ემიგრაციის მოღვაწე. სწავლობდა ხაშურის გიმნაზიასა და თბილისის უნივერსიტეტში. 1922 წ. თებერვალში მონაწილეობდა საქართველოს გასაბჭოების წლისთავთან დაკავშირებულ საპროტესტო გამოსვლებში, რის გამოც დაპატიმრებული იყო. 1924 წ. აგვისტოში შეუერთდა აჯანყებულებს სენაკში. აჯანყების დამარცხების შემდეგ ემიგრაციაში გაემგზავრა. ცხოვრობდა საფრანგეთსა და გერმანიაში, სადაც თანამშრომლობდა ეროვნულ-დემოკრატიული მიმართულების ქართულ ემიგრანტულ პრესაში („ახალი ივერია“, „ქართველი ერი“). ბერლინში გამომავალ ჟურნალ „ქართველი ერში“ დაიბეჭდა მისი ნაშრომი „დიდი ილია“. მეორე მსოფლიო ომის დროს ვერმახტის ქართული ლეგიონის შემადგენლობაში იბრძოდა კავკასიის მისადგომებთან. ომის შემდეგ ამერიკის შეერთებულ შტატებში გადასახლდა. აქვე მისი რედაქტორობით გამოდიოდა ჟურნალი „თავისუფალი საქართველოს ხმა“. მისი პუბლიცისტური წერილების ძირითადი ნაწილი რუსულ-ქართულ ურთიერთობებსა და საბჭოთა რეჟიმის მიერ საქართველოში განხორციელებულ რეპრესიებს ეხება. ცოლად ჰყავდა ქართველი პოლიტიკური მოღვაწის, სიმონ მდივანის ასული ელისაბედი. გარდაიცვალა ნიუ-იორკში. ცომაია, გურამ. "ჩეკისტებმა თოფის კონდახებით იქამდე მირტყეს, სანამ გრძნობა არ დავკარგე": ვინ იყო ალექსანდრე ცომაია: ინტერვიუ / გურამ ცომაია ; ესაუბრა არჩილ ნოზაძე // გუმბათი. - თბილისი, 2009. - 22-28 ივნისი. - N24(88). - გვ.41-42 ელ. ვერსია[მკვდარი ბმული]
Underworld

Underworld — ბრიტანული ელექტრონული პროექტი, რომელშიც ამჟამად შედიან კარლ ჰაიდი და რიკ სმითი. ჯგუფი ასრულებს ელექტრონული მუსიკის ჟანრის კომპოზიციებს. მას გამოცემული აქვს 8 სტუდიური, 17 საკონცერტო, 2 კომპილაციური და 4 EP დისკი. მთავარი სტატია: Underworld-ის დისკოგრაფია. სტუდიური ალბომები Underneath the Radar (1988) Change the Weather (1989) dubnobasswithmyheadman (1994) Second Toughest in the Infants (1996) Beaucoup Fish (1999) A Hundred Days Off (2002) Oblivion with Bells (2007) Barking (2010) Barbara Barbara, We Face a Shining Future (2016) Drift Series 1 (2019) Underworld Live Underworld Athens დაარქივებული 2009-09-28 საიტზე Wayback Machine. ჯგუფის ისტორია დაარქივებული 2008-05-27 საიტზე Wayback Machine. ჯგუფის კონცერტების ისტორია
Everything but the Girl

Everything but the Girl — ბრიტანული ელექტრონული დუეტი, რომელშიც შედიან ტრეისი თორნი და ბენ უოტი. დუეტი ჩამოყალიბდა 1982 წელს. მონაწილეები აგრეთვე წყვილს წარმოადგენენ, რომელიც პირად ცხოვრებაზე არსად საუბრობს. საგულისხმოა, რომ ისინი საკუთარი შვილების ვინაობასაც მალავენ. მთავარი სტატია: Everything but the Girl -ის დისკოგრაფია. Eden (1984) Everything but the Girl (მხოლოდ აშშ) (1984) Love Not Money (1985) Baby the Stars Shine Bright (1986) Idlewild (1988) The Language of Life (1990) Worldwide (1991) Acoustic (1992) Amplified Heart (1994) Walking Wounded (1996) Temperamental (1999) Fuse (2023) ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2018-02-06 საიტზე Wayback Machine.
ნიკოლოზ ჭავჭავაძე (გენერალ-მაიორი)

ნიკოლოზ (ნიკო) მელქისედეკის (მიხეილის) ძე ჭავჭავაძე (დ. 5 იანვარი, 1867 — გ. 23 მაისი, 1920) — რუსეთის არმიის გენერალ-მაიორი (1914). კავალერიის გენერალ ნიკოლოზ ჭავჭავაძისგან („დიდი ნიკო“) განსასხვავებლად „პატარა ნიკოს“ უწოდებდნენ. დაამთავრა თბილისის კადეტთა კორპუსი და ნიკოლოზის საკავალერიო სასწავლებელი. მსახურობდა ტვერის დრაგუნთა 43-ე პოლკში, რომელსაც მოგვიანებით მეთაურობდა პოლკოვნიკის წოდებით. ცნობილი იყო, როგორც ჩინებული მხედარი. მოპოვებული ჰქონდა არაერთი პრიზი ოფიცერთა საცხენოსნო შეჯიბრებებში. მონაწილეობდა რუსეთ-იაპონიის ომში (1904–1905). შემდეგ ცხოვრობდა თბილისში. პირველი მსოფლიო ომის დროს იბრძოდა კავკასიის ფრონტზე. მონაწილეობდა ყარსის ბრძოლაში (1914). მიღებული ჰქონდა არაერთი საბრძოლო ჯილდო. გარდაიცვალა ომში მიღებული ჭრილობებისგან. დაკრძალულია ყვარელში. ცოლად ჰყავდა ეკატერინე მიხეილის ასული ციციშვილი. ჩიქოვანი, იური. თავადი ჭავჭავაძეები. თბ.: არტანუჯი, 2002 ნიკოლოზ ჭავჭავაძე (გენერალ-მაიორი) — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ბასილა

ტერმინით ბასილა შეიძლება აღნიშნული იყოს: ბასილა — ღვთაება ბასილა — ქალაქი ბენინში