laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ლუი ვან გალი

ალოიზიუს პაულუს მარია ვან გალი, უკეთ ცნობილი, როგორც ლუი ვან გალი (ნიდერლ. Louis van Gaal; luˈwi vɑŋˈxaːɫ; დ. 8 აგვისტო, 1951, ამსტერდამი) — ნიდერლანდელი ფეხბურთის მწვრთნელი და ყოფილი ფეხბურთელი, ნიდერლანდების ეროვნული ნაკრების თავკაცი სამჯერ: 2000–2001, 2012–2014 და 2021–2022 წლებში. წვრთნიდა ამსტერდამის „აიაქსს“, „ბარსელონას“, მიუნხენის „ბაიერნსა“, „მანჩესტერ იუნაიტედსა“ და სხვა გუნდებს. აიაქსი ამსტერდამი: (11) ერედივიზია (3): 1993–94, 1994–95, 1995–96 ნიდერლანდების თასი (1): 1992–93 ნიდერლანდების სუპერთასი (3): 1993, 1994, 1995 უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა (1): 1994–95 უეფა-ს თასი (1): 1991–92 უეფა-ს სუპერთასი (1): 1995 საკონტინენტთაშორისო თასი (1): 1995 ბარსელონა: (4) ლა ლიგა (2): 1997–98, 1998–99 ესპანეთის თასი (1): 1997–98 უეფა-ს სუპერთასი (1): 1997 AZ ალკმარი: (1) ერედივიზია (1): 2008–09 ბაიერნი მიუნხენი:(3) გერმანიის ბუნდესლიგა (1): 2009–10 გერმანიის თასი (1): 2009–10 გერმანიის სუპერთასი (1): 2010 მანჩესტერ იუნაიტედი:(1) ინგლისის ასოციაციის თასი (1): 2015–16 ოფიციალური საიტი (ნიდერლანდური ენა) პროფილი და სტატისტიკა დაარქივებული 2012-08-17 საიტზე Wayback Machine. Voetbal International-ზე (ნიდერლანდური ენა) ლუი ვან გალის CV დაარქივებული 2015-09-23 საიტზე Wayback Machine. (ნიდერლანდური ენა) Van Gaal: My football philosophy დაარქივებული 2010-05-29 საიტზე Wayback Machine. , FIFA.com პროფილი და სტატისტიკა RAFC History-ზე ↑ Ronay, Barney (19 მაისი 2014). „Louis van Gaal: an aristocrat of the game“. Irish Times. ციტირების თარიღი: 20 მაისი 2014.
ეიჩირო ოდა

ეიჩირო ოდა ( იაპონ. 尾田 栄一郎 ოდა ეიჩირო; დ. 1 იანვარი 1975, კუმამოტო, იაპონია) — მანგაკა, One Piece-ის ავტორი. მისი დებიუტი შედგა 17 წლის ასაკში Wanted!-ზე მუშაობის დროს, რომლისთვისაც მიიღო რამდენიმე პრიზი, მათ შორის ტეზუკას პრიზიც. Wanted!-ის წყალობით ოდამ სამსახური მიიღო ჟურნალ შონენ ჯამფში, სინობუ კაიტანის დაეხმარა Suizan Police Gang-ის შექმნაში და შემდეგ მასაია ტოკუჰიროს Jungle King Tar-chan და Mizu no Tomodachi Kappaman მანგების შექმნაში. ორივე მანგამ ოდას დიდი წარმატება მოუტანა. 19 წლის ასაკში ის ნობუჰირო ვაცუკის ასისტენტად მუშოაბდა მანგაზე Rurouni Kenshin. სწორედ ამ დროს დაიწყო მეკობრეებზე პატარა ნაწარმოებების წერა და ხატვა, მათ შორის პატარა ისტორიების კრებულის, სახელწოდებით "Romance Dawn". One Piece შექმნის შემდეგ ოდა გახდა ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული მანგაკა იაპონიაში. დაქორწინებულია ყოფილ მოდელზე ტიაკი ინაბაზე (იაპონ. 稲葉ちあき ). 2006 წელს მათ შეეძინათ გოგონა. One Piece (გამოდის 1997 წლიდან) Wanted! (1998, პატარა ისტორიების კრებული) Wanted! (1992) God’s Gift for the Future (1993) Itsuki yakou (1993) Monsters (1994) Romance Dawn (1996) Dragon Ball x One Piece: Cross Epoch (2007) One Piece x Toriko (2011) Eiichiro Oda Tell me! Oda-sensei
მუსტაფა I

მუსტაფა I (ოსმ. مصطفى اول‎ — Mustafa-i evvel , თურქ. Birinci Mustafa); დ. 1591 — გ.20 იანვარი 1639) — ოსმალეთის იმპერიის სულთანი 1617 - 1618 და 1622 - 1623 წლებში. მეჰმედ III-ისა და აფხაზი ჰალიმე სულთნის შვილი. აჰმედ I-ის ძმა. მუსტაფა I დაიბადა 1591 წელს მანისაში. 1603 წელს მეჰმედ III-ის გარდაცვალების შემდეგ ტახტზე ავიდა მუსტაფას უფროსი ძმა, აჰმედ I. ტრადიციის მიხედვით, მუსტაფა სიკვდილით უნდა დასჯილიყო, თუმცა აჰმედმა ეს ტრადიცია დაარღვია და უარი განაცხადა 12 წლის მუსტაფას მოკვლაზე. აჰმედ I-ის 14-წლიანი მმართველობის დროს მუსტაფა იზოლირებული იყო თოფქაფის სასახლეში, ამის გამო მუსტაფა სულიერად დაავადდა. 1617 წელს აჰმედ I-ის გარდაცვალების შემდეგ ტახტზე უნდა ასულიყო აჰმედის ვაჟი შეჰზადე ოსმანი, რომელიც ჯერ 13 წლისაც არ იყო. ამიტომ შეიჰ-ულ-ისლამის გადაწყვეტილებით, იმპერიის სულთანი მუსტაფა გახდა. დაავადების გამო, მუსტაფა ვერ მართავდა იმპერიას, მხოლოდ სასახლის კარის დაჯგუფებების ბრმა იარაღს წარმოადგენდა. ოსმალეთის იმპერია იმართებოდა მისი დედის, ჰალიმე სულთნის მიერ. 1618 წლის 26 თებერვალს მუსტაფა I მისმა ძმისშვილმა, ოსმან II-მ ტახტიდან ჩამოაგდო. 1622 წლის 19 მაისს იანიჩარების აჯანყების შედეგად ოსმან II-ც ჩამოაგდეს ტახტიდან და ისევ მუსტაფა I აიყვანეს. 1623 წლის 10 სექტემბერს მუსტაფა მისმა მეორე ძმისშვილმა, მურად IV-მ ჩამოაგდო. სიცოცხლის ბოლო წლები მუსტაფა I-მა შინაპატიმრობაში გაატარა. გარდაიცვალა 1639 წლის 20 იანვარს. მისი სიკვდილის მიზეზად ისტორიკოსთა ნაწილი ეპილეფსიას ასახელებს. ოსმალეთის სულთნების სია http://www.osmanli700.gen.tr/english/engindex.html http://www.theottomans.org/english/index.asp
მეჰმედ III

მეჰმედ III (ოსმ. محمد ثالث‎ — Mehmed-i sâlis , თურქ. Üçüncü Mehmet) ( დ. 26 მაისი, 1566 — გ. 22 დეკემბერი, 1603) — ოსმალეთის იმპერიის მე-13 სულთანი. მურად III-ის მემკვიდრე. მეჰმედ III ტახტზე 1595 წელს ავიდა და მაშინვე სიკვდილით დასაჯა თავისი 19 ძმა, რადგან მათი მხრიდან შეთქმულების ეშინოდა. იგივე შიში გახდა იმის მიზეზი, რომ მეჰმედმა შემოიღო დამღუპველი ტრადიცია, რომლის მიხედვითაც უფლისწულებს ეკრძალებოდათ მამის სიცოცხლეში მონაწილეობა მიეღოთ სახელმწიფოს მართვის საქმეებში, რის გამოც ისინი შინა პატიმრობაში ჰყავდათ ჰარამხანაში, სპეციალურ «გისოსებში». მეჰმედ III-ის მმართველობის დასაწყისში კონსტანტინოპოლში დაიჭირეს რუსეთის ელჩი დანილო ისლენიევი, რომელიც მოგვიანებით უკვალოდ გაქრა. ავსტრიელების წარმატებამ დუნაიზე გამოიწვია ხალხისა და იანიჩარების აჯანყება კონსტანტინოპოლში. 1596 წელს დიდი ვეზირისა და შეიჰულ ისლამის რჩევით მეჰმედი ჯარით დაიძრა უნგრეთისაკენ და გაიმარჯვა ამ ბრძოლაში. მაგრამ ამით ვერ ისარგებლა და დაუბრუნდა თავის განებივრებულ ცხოვრებას კონსტანტინოპოში. აზიურ ოლქებში, რომლებიც სპარსეთს ემორჩილეობდა, მიმდინარეობდა აჯანყებები, ამიტომ მის ჩასახშობად შეიჭრნენ სპარსელები. მოიშალა როგორც შიდა მმართველობა, ასევე კონტროლი ჯარზე. მეჰმედ III-ის მმართველობიდან დაიწყო ოსმალეთის იმპერიის დაკნინების ხანა. გარყვნილ და სისხლისმსმელ მეჰმედ III-ს (რომელიც განსაკუთრებული სისასტიკით გამოირჩეოდა ქრისტიანების მიმართ) ყველაფრის მიუხედავად უყვარდა ლიტერატურა, პოეზია და თვითონაც წერდა ლექსებს. გარდაიცვალა 1603 წელს, სტამბოლში. მის შემდეგ იმპერიის ტახტი დაიკავა აჰმედ I-მა. შეჰზადე სულთან მაჰმუდი (1584 — 7 ივნისი, 1603) — ჰალიმე სულთნისგან შეჰზადე სულთან სელიმი (1585 — 20 აპრილი, 1597) შეჰზადე სულთან სულეიმანი (დაიბადა და გარდაიცვალა 1586) აჰმედ I (18 აპრილი, 1590 — 22 ნოემბერი, 1617) — ჰანდან სულთნისგან მუსტაფა I (1591 — 20 იანვარი, 1639) — ჰალიმე სულთნისგან შეჰზადე სულთან ჯიჰანგირი (1599–1602). შეჰზადე სულტან ოსმანი, გარდაიცვალა 3 ან 4 წლის ასაკში. დილრუბა სულთანი (დ. 1594) — ჰალიმე სულთნისგან; დაქორწინდა ქარა დავუდ-ფაშაზე; ესრა სულთანი (დ. 1597) — ჰანდან სულთნისგან; დაქორწინდა დამატ მაჰმუდ-ფაშაზე; სახელი უცნობია — დაქორწინებული იყო დამატ ალი-ფაშაზე. ოსმალეთის სულთნების სია Quataert, Donald. The Ottoman Empire, 1700-1922, p.90. Cambridge University Press, 2000. ISBN 0-521-63328-1 Kinross, John Patrick. Ottoman Centuries, p.288. William Morrow & Co., 1977. ISBN 0-688-03093-9
კაპუდან-ფაშა

კაპუდან-ფაშა (ოსმალურად: کاپیتان پاشا, თურქულად: Kaptan Paşa), აგრეთვე ცნობილი როგორც კაპიტან-ფაშა — სამხედრო წოდება ოსმალეთის იმპერიაში. ეს წოდება ოსმალეთის იმპერიის ფლოტის ადმირალს ენიჭებოდა. წოდება ასევე ცნობილი იყო, როგორც დერია ბეი (ზღვის ბეი) და კაპუდან-ი დერია (ზღვის კაპიტანი). როგორც წესი, ზამთარში კაპუდან-ფაშა გალათაში ან გელიბოლუს ნახევარკუნძულზე იყო, ხოლო ზაფხულის თვეებში სავალდებულო ყოველწლიური საზღვაო ცურვები უნდა განეხორციელებინა. ოსმალეთის სულთნების სია კაპუდან-ფაშების სია კაპუდან-ფაშა (მცირე ინფორმაცია) ბრძოლები და დიპლომატია ომის დროს ↑ სტენფორდ ჯ. შოუ ოსმალეთის იმპერიისა და თანამედროვე თურქეთის ისტორია, კემბრიჯის უნივერსიტეტის გამომცემლობა (კემბრიჯი), 1976. 12 სექტემბერი 2011.
გიორგი ხუციშვილი

გიორგი ხუციშვილი (დ. 15 ნოემბერი 1948, თბილისი — გ. 4 ოქტომბერი, 2013, თბილისი) — ქართველი ფილოსოფოსი, კონფლიქტოლოგი, საზოგადო მოღვაწე. 1971 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მექანიკა-მათემატიკის ფაკულტეტი. 1980–1988 წლებში იყო ფილოსოფიის ინსტიტუტის მეცნიერ-თანამშრომელი; 1982–1992 წლებში თბილისის უცხო ენათა ინსტიტუტის დოცენტი; 1992–1993 წლებში ადამიანის უფლებათა დაცვისა და ეროვნებათაშორისი ურთიერთობის სახელმწიფო კომიტეტის კონფლიქტების ანალიზის ცენტრის ხელმძღვანელი; 1994 წელს დააარსა დამოუკიდებელი ორგანიზაცია კონფლიქტების და მოლაპარაკებების საერთაშორისო კვლევითი ცენტრი (ICCN), 1995–2013 წლებში გამოსცემდა ჟურნალებს: „დრო მშვიდობისა“, „კონფლიქტები და მოლაპარაკებები“, „კონფლიქტის ალტერნატივა“ და სხვა. წლების მანძილზე იგი მიწვეული იყო და პროფესორად მუშაობდა საქართველოსა და მსოფლიოს სხვადასხვა უნივერსიტეტში. გიორგი ხუციშვილმა წვლილი შეიტანა თეორიული აზროვნებისა და უსასრულობის არსის კვლევაში ფილოსოფიისა და მათემატიკის ურთიერთმიმართების საფუძველზე (1970–1980-იანი წლები). კონფლიქტებისა და მშვიდობის მეცნიერების დარგის საქართველოში დამკვიდრებასა და განვითარებას იგი 1990-იანი წლებიდან სიცოცოხლის ბოლომდე ემსახურებოდა. 20 მონოგრაფიის და 72 სამეცნიერო ნაშრომის ავტორია. გამოქვეყნებული აქვს მრავალი პუბლიცისტური წერილი. მისი ბიოგრაფია შეტანილია ცნობარებში: „International Directory of Distinguished Leadership“ და „International Who’s Who of Intellectuals“. გარდაიცვალა 2013 წლის 4 ოქტომბერს, 64 წლის ასაკში. გიორგი ხუციშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ბიბლიოგრაფია დაარქივებული 2014-07-14 საიტზე Wayback Machine. ↑ 1.0 1.1 გიორგი ხუციშვილი | თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი ↑ ვინ ვინაა საქართველოში: ქართული ბიოგრაფიული ცნობარი. 1998–1999. გვ. 424. ↑ კონფლიქტების და მოლაპარაკებების საერთაშორისო კვლევითი ცენტრი
ოსმან II

ოსმან II (ოსმ. عثمان ثانى‎ — Osmân-ı sânî , თურქ. İkinci Osman; დ. 3 ნოემბერი 1604 — გ. 20 მაისი 1622) — ოსმალეთის იმპერიის სულთანი 1618–1622 წლებში. ოსმანი 1604 წელს, სტამბოლში დაიბადა. იგი აჰმედ I-ის უფროსი შვილი იყო. 1617 წელს სულთან აჰმედის გარდაცვალების შემდეგ, ტრადიციისამებრ ტახტზე ოსმანი უნდა ასულიყო, მაგრამ გამომდინარე იქიდან, რომ იგი ჯერ მხოლოდ 12 წლის იყო, შეიჰ-ულ-ისლამის გადაწყვეტილებით ტახტზე აჰმედ I-ის უმცროსი ძმა მუსტაფა I ავიდა. აგრეთვე, ვარაუდობენ, რომ მუსტაფას ტახტზე ასვლაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა აჰმედ I-ის კანონიერმა მეუღლემ, ქიოსემ სულთანმა, რომელსაც ეშინოდა, რომ ოსმანის ტახტზე ასვლის შემთხვევაში, იგი ძმებს სიკვდილით დასჯიდა. მუსტაფა სულიერად დაავადებული იყო, ამიტომ ის ტახტიდან სამ თვეში ჩამოაგდეს და ოსმანი აიყვანეს. ოსმან II-მ მიიღო იმ დროისთვის საუკეთესო განათლება. ოსმანი იყო ძალიან ენერგიული მმართველი და დამოუკიდებლად იღებდა გადაწყვეტილებებს. 1618 წელს თურქეთის არმიის რამდენიმე მარცხის შემდეგ, ოსმალეთის იმპერიამ ზავი დადო სეფიანთა იმპერიასთან, რომელიც იმეორებდა 1612 წლის ხელშეკრულების პირობებს. 1620 წელს ოსმანმა ბრძოლა დაიწყო პოლონეთთან და მოლდოვაში ცეცორსკის ბრძოლაში დაამარცხა ის. შემდეგ წელს ოსმანი თავად ხელმძღვანელობდა ოსმალეთის არმიის შეჭრას პოლონეთში, მაგრამ ხოტინის ბრძოლაში განიცადა მარცხი, რის შემდეგაც დაიდო ხოტინის ხელშეკრულება. ამ დამარცებამ დიდად იმოქმედა ოსმან II-ის ავტორიტეტის დაცემაზე. 1621 წელს სტამბოლში დაბრუნებულმა ოსმანმა დაგეგმა რამდენიმე რეფორმა. ის აპირებდა შეექმნა ახალი არმია ანატოლიის და ჩრდილოეთ სირიის თურქული მოსახლეობისაგან, რათა მათი საშუალებით შეეცვალა აჯანყებისკენ მიმართული იანიჩარების კორპუსი. იგი ასევე აპირებდა დედაქალაქის აზიაში გადატანას. 1622 წლის მაისში მან გადაწყვიტა გადასულიყო კონსტანტინოპოლიდან ანატოლიაში იმ საბაბით, რომ დაემთავრებინა წმინდა ქალაქ მექის მოლოცვა. მაგრამ 19 მაისს დაიწყო იანიჩარების აჯანყება, რომლის დროსაც ოსმანი შეიპყრეს და ედიკულის ციხეში ჩასვეს. მეორე დღეს ის სიკვდილით დასაჯეს. ტახტზე კი ისევ ბიძამისი, მუსტაფა I აიყვანეს. ოსმალეთის სულთნების სია http://www.osmanli700.gen.tr/english/engindex.html http://www.theottomans.org/english/index.asp
ანრი-ჟორჟ კლუზო

ანრი-ჟორჟ კლუზო (ფრანგ. Henri-Georges Clouzot; დ. 20 ნოემბერი, 1907, ნიორი — გ. 12 იანვარი, 1977, პარიზი) — ფრანგი რეჟისორი, სცენარისტი და პროდიუსერი. გადაღებული აქვს 1950-იანი წლების ერთ-ერთი საუკეთესო ფილმები. მეტწილად ცნობილია თრილერის ჟანრის ფილმებით. 1949 - მანონი (Manon) 1953 - შიშის საფასური (Le salaire de la peur) 1955 - ეშმაკები (Les Diaboliques) ანრი-ჟორჟ კლუზო — AllMovie ანრი-ჟორჟ კლუზო კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში Henri-Georges Clouzot at Rotten Tomatoes
ბედის ვარსკვლავის ბრალია (ფილმი)

„ბედის ვარსკვლავის ბრალია“ (ინგლ. The Fault in our stars) — ამერიკული ფილმი-მელოდრამა, რომელიც გადაიღო რეჟისორმა ჯოშ ბუნმა. ის არის ჯონ გრინის ამავე სახელწოდების რომანის ეკრანიზაცია. ფილმი გამოვიდა 2014 წლის 16 მაისს ამერიკის შეერთებულ შტატებში. ყურადღება!  ქვემოთ მოყვანილია სიუჟეტის და/ან დასასრულის დეტალები. ფილმის სიუჟეტი გადმოგვცემს სიმსივნით დაავადებული ჰეიზელის შესახებ. სარეაბილიტაციო ჯგუფის შეხვედრაზე, ის გაიცნობს აუგუსტუს უოტერსს და რამდენიმე ხანში შეუყვარდება ის. წყვილი სამოგზაუროდ წასვლას გადაწყვეტს. შეილინ ვუდლი - ჰეიზელ გრეის ლანკასტერი. ენსელ ელგორტი - ავგუსტუს უოტერსი. ნეტ ვულფი - აიზეკი. ლორა დერნი - ჰეიზელის დედა. სემ ტრემელი - ჰეიზელის მამა. უილემ დეფო - პიტერ ვან ჰაუტენი. ფილმმა ძირითადად მიიღო დადებითი გამოხმაურება. საიტზე Rotten Tomatoes მისი რეიტინგი შეადგენს 82%-ს. ოფიციალური საიტი „ბედის ვარსკვლავის ბრალია“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) „ბედის ვარსკვლავის ბრალია“ — Allmovie-ზე ბედის ვარსკვლავის ბრალია საიტზე History vs. Hollywood „ბედის ვარსკვლავის ბრალია“ — Box Office Mojo-ზე „ბედის ვარსკვლავის ბრალია“ — Rotten Tomatoes ↑ The Fault In Our Stars (2014). Box Office Mojo. IMDB. ციტირების თარიღი: 23 ივლისი, 2017.
სემ ზიმბალისტი

სემ ზიმბალისტი (ინგლ. Sam Zimbalist; დ. 31 მარტი, 1904, ნიუ-იორკი — გ. 4 ნოემბერი, 1958, რომი) — ამერიკელი კინოპროდიუსერი. კარიერა დაიწყო 16 წლის ასაკში, როგორც მემონტაჟემ. 1929 წლიდან მუშაობდა პროდიუსერის სასისტენტად, ხოლო 1936 წლიდან დაიწყო დამოუკიდებლად პროდიუსერობა. სემ ზიმბალისტი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში Allmovie bio[მკვდარი ბმული] სემ ზიმბალისტი — Find a Grave-ზე
ოსკარის 23-ე დაჯილდოება

ოსკარის 23-ე დაჯილდოების ცერემონია — საუკეთესო ფილმებისა და კინოხელოვანების რიგით 23-ე დაჯილდოება კინემატოგრაფიულ ხელოვნებათა და მეცნიერებათა აკადემიის პრემიით.
აჰმედ II

აჰმედ II (თურქ. İkinci Ahmet; დ. 25 თებერვალი, 1643 — გ. 6 თებერვალი, 1695) — ოსმალეთის იმპერიის სულთანი (22 ივნისი 1691 — 1695), იბრაჰიმ I-ისა და ჰატიჯე მუაზეზ სულთნის ვაჟი, მეჰმედ IV-ისა და სულეიმან II-ის უმცროსი ძმა. აჰმედი ტახტზე ასვლამდე 40 წელზე მეტ ხანს (1648 წლიდან) იზოლირებული იყო თოფქაფის სასახლეში. მისი მმართველობის დროს ოსმალთათვის საზიანოდ გრძელდებოდა დიდი თურქული ომი წმინდა ლიგის წევრი ქვეყნების წინააღმდეგ. 1691 წლის აგვისტოს ოსმალეთის არმია განადგურდა სლანკამენის ბრძოლაში ავსტრიის ჯარებთან, რომელსაც ხელმძღვანელობდა ლიუდგვიდ ბილჰელმი. ამ ბრძოლაში დაიღუპა სახელმწიფო საქმეების გამგებელი, დიდი ვეზირი ქოფრიულიუ ფაზილ მუსტაფა-ფაშა. აჰმედ მეორის სულთნობა თითქმის არაფრით გამოირჩეოდა, მას თითქმის არც უმართავს იმპერია. გარდაიცვალა 1695 წლის 6 თებერვალს, ედირნეში. ის შეცვალა მისმა ძმისშვილმა, მუსტაფა II-მ. მოგვიანებით, მისი ვაჟი, შეჰზადე იბრაჰიმი სიკვდილით დასაჯა აჰმედ III-მ. ოსმალეთის სულთნების სია http://www.osmanli700.gen.tr/english/engindex.html http://www.theottomans.org/english/index.asp
რობერტ სარტისი

რობერტ სარტისი (ინგლ. Robert L. Surtees; დ. 9 აგვისტო, 1906, კოვინგტონი — გ. 5 იანვარი, 1985, მონტერეი) — ამერიკელი ოპერატორი. მიღებული აქვს ოსკარის სამი ჯილდო. Robert Surtees კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში Bruce Surtees კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში
ფრანც-იოსების მიწა

ფრანც-იოსების მიწა (რუს. Земля Франца-Иосифа) — არქიპელაგი ბარენცის ზღვის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში, რუსეთის არხანგელსკის ოლქში. მოიცავს 191 კუნძულს. ფართობი 16 134 კმ². იყოფა აღმოსავლეთ, ცენტრალურ და დასავლეთ ნაწილებად. დიდი კუნძულებია: ვილჩეკის მიწა, გრეემ-ბელი, გეორგის მიწა, ალექსანდრეს მიწა, ჰეისის, რუდოლფისა და სხვა. რელიეფი გორაკ-ბორცვიანია. კუნძულების დიდი ნაწილი აგებულია ქვიშაქვებით, ალევროლითებითა და კირქვებით, რომლებზეც გადაფარებულია ბაზალტური საფარი. კუნძულთა უმრავლესობა დაფარულია მყინვარით, რომლის ფართობია 13 735 კმ². ფრანც-იოსების მიწაზე გვხვდება მყინვარების შემდეგი ტიპები: კუნძულა ყინულები, ყინულქუდები, ყინულსაფრები, გამყვანი მყინვარები, რომლებიც გაედინებიან ყინულის გუმბათებს შორის, მთისწინეთის მყინვარები და ნამქერის მყინვარები. გამყინვარების განვითარებას ხელს უწყობს ზაფხულის ძალზე დაბალი ტემპერატურები და შედარებით უხვი ნალექები. ყინულის სისქე 100-300 მ აღწევს. სიმაღლე 620 მ-მდეა. ნაპირებთან წარმოიქმნება აისბერგები. ჰავა არქტიკულია. იცის ძლიერი ქარები. ნალექები 200-300-იდან 500-550 მმ-მდე წელიწადში. კუნძულებზე 1000-მდე ტბა და რამდენიმე მოკლე მდინარეა. ლანდშაფტი არქტიკული უდაბნოსია. ხარობს ხავსები და მღიერები. ძუძუმწოვრებიდან ბინადრობს თეთრი დათვი და ყარსაღი, ზღვაში — ზღვის კურდღელი, სელაპი, გრენლანდიური ვეშაპი, მორჟი, თეთრი დელფინი; ბევრია ფრინველი. 1870-იანი წლების დამლევს და 80-იანი წლების დასაწყისში გეოგრაფიული საზოგადოების მდივანი პეტრე კროპოტკინი წერდა: კროპოტკინის წინასწარმეტყველება გამართლდა; ავსტრია-უნგრეთის ექსპედიციამ იულიუს პაიერისა და კარლ ვაიპრეხტის ხელმძღვანელობით 1873 წლის 31 აგვისტოს აღმოაჩინა ფრანც-იოსების მიწა. სახელი უწოდეს ავსტრიის იმპერატორის ფრანც იოზეფ I-ის პატივსაცემად. ფრანც-იოსების მიწა — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული) ფრანც-იოსების მიწა — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური) ↑ 1.0 1.1 ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 394. ↑ დავიდოვა მ., კამენსკი ა., ნეკლიუკოვა ნ., ტუშინსკი გ.,, სსრკ ფიზიკური გეოგრაფია, განათლება, 1988. — გვ. 227-231.
კარლ ვაიპრეხტი

კარლ ვაიპრეხტი (გერმ. Carl Weyprecht; დ. 8 სექტემბერი, 1838 — გ. 29 მარტი, 1881) — ავსტრიელი პოლარეთის მკვლევარი. 1872-1874 წლებში იულიუს პაიერთან ერთად ხელმძღვანელობდა ექსპედიციას გემზე „ტეგეტჰოფი“, რომელსაც უნდა გაევლო ბარენცის ზღვის ჩრდილო-აღმოსავლეთ გასასვლელიდან ბერინგის სრუტისკენ. ახალ მიწასთან გემი გასელილი იქნა ყინულებით. 372-დღიანი დრეიფის შემდეგ ჩრდილოეთისა და ჩრდილო-აღმოსავლეთისაკენ იქნა აღმოჩენილი მიწა, რომელსაც უწოდეს ავსტრიის იმპერატორის ფრანც-იოზეფ I-ის სახელი. დაზამთრებისას ვაიპრეხტმა განახორციელა ღირებული სამეცნიერო დაკვირვებები გეოფიზიკაში და შეისწავლა პოლარეთის ყინულების ბუნება. 1872 წლის 18 თებერვალს მიიღო ავსტრია-უნგრეთის მოქალაქეობა. გარდაიცვალა 42 წლის ასაკში ტუბერკულოზით. კარლ ვაიპრეხტი — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული) კარლ ვაიპრეხტი — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური)
შოტლანდიის დამოუკიდებლობის რეფერენდუმი (2014)

რეფერენდუმი შოტლანდიის დამოუკიდებლობის შესახებ ჩატარდა 2014 წლის 18 სექტემბერს. შეთანხმებას რეფერენდუმის ჩატარების შესახებ გაერთიანებული სამეფოსა და შოტლანდიის მთავრობებმა მიაღწიეს 2013 წლის 21 მარტს, შოტლანდიის პარლამენტმა დაამტკიცა 2013 წლის 14 ნოემბერს, ხოლო სამეფო სანქცია მიიღო იმაწლის 17 დეკემბერს. რეფერენდუმის შეკითხვა, რომელიც დიდი ბრიტანეთის საარჩევნო კომისიამ მიიღო, იყო ასეთი: „უნდა იყოს შოტლანდია დამოუკიდებელი ქვეყანა?“ (Should Scotland be an independent country?) რეფერენდუმის ელექტორატს შეადგენდა დაახლოებით 4,1 მილიონი ადამიანი (16 წლის ზევით), რომელთაგან მონაწილეობა 3 623 344 ამომრჩეველმა (84.59 %) მიიღო. გაერთიანებული სამეფოს პოლიტიკური მოწყობა შოტლანდიის მთავრობა დაარქივებული 2015-02-14 საიტზე Wayback Machine. შოტლანდიის 2014 წლის დამოუკიდებლობის რეფერენდუმის საიტი შოტლანდიის დამოუკიდებლობის რეფერენდუმის კანონპროექტი შოტლანდიის პარლამენტიდან BBC Q&A ↑ „Scotland to hold independence poll in 2014 – Salmond“. BBC News. BBC. 10 January 2012. ციტირების თარიღი: 15 April 2014. ↑ Agreement between the United Kingdom Government and the Scottish Government on a referendum on independence for Scotland (PDF) (15 October 2012). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 9 იანვარი 2013. ციტირების თარიღი: May 2013. ↑ Response to referendum consultation. Scotland.gov.uk. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 3 ოქტომბერი 2012. ციტირების თარიღი: 11 October 2012. ↑ Scottish Independence Referendum Bill. Scottish.parliament.uk. ციტირების თარიღი: 2014-01-31. ↑ Government accepts all Electoral Commission recommendations დაარქივებული 2014-08-05 საიტზე Wayback Machine. . Scotland.gov.uk (30 January 2013). ↑ Bicker, Laura (2 April 2014). „Scottish independence: Voter registration 'highest ever'“. BBC News. BBC. ციტირების თარიღი: 15 April 2014.
იულიუს პაიერი

იულიუს პაიერი (გერმ. Julius von Payer; დ. 2 სექტემბერი, 1841 — გ. 19 აგვისტო, 1915) — ავსტრიელი არქტიკის მკვლევარი, კარტოგრაფი, მთამსვლელი, მხატვარი. სამხედრო აკადემიის პროფესორი. 1872-1874 წლებში კარლ ვაიპრეხტთან ერთად ხელმძღვანელობდა ექსპედიციას გემზე „ტეგეტჰოფი“, რომლის შედეგად აღმოჩენილი იქნა ფრანც-იოსების მიწა. ეს მოგზაურობა მან აღწერა წიგნში „725 დღე არქტიკის ყინულებში“. დიდი წვლილი შეიტანა ალპური მხარეების შესწავლის საქმეში. 1862 წლიდან გატაცებული იყო ალპინიზმით. მისი სახელობისაა კუნძული, მყინვარი, მთა. იულიუს პაიერი — სტატია დიდი საბჭოთა ენციკლოპედიიდან (რუსული)
საუდის არაბეთის სამხედრო წოდებები

საუდის არაბეთის შეიარაღებული ძალების წოდებებისა და განმასხვავებელი ნიშნების სია. ლეიტენანტი (არაბ. ملازم; მულაზიმ) უფროსი ლეიტენანტი (არაბ. ملازم أول; მულაზიმ ავვალ) კაპიტანი (არაბ. نقيب; ნაყიბ) მაიორი (არაბ. رائد; რა'იდ) ვიცე პოლკოვნიკი (არაბ. مقدم; მუყადდამ) პოლკოვნიკი (არაბ. عقيد; 'აყიდ) ბრიგადის გენერალი (არაბ. عميد; 'ამიდ) გენერალ-მაიორი (არაბ. لواء; ლივა') გენერალ-ლეიტენანტი (არაბ. فريق; ფარიყ) გენერალი (არაბ. فريق أول; ფარიყ ავვალ) რიგითი (არაბ. جندي; ჯუნდი) 1-ლი კლასის რიგითი (ეფრეიტორი) (არაბ. جندي أول; ჯუნდი ავვალ) კაპრალი (არაბ. عريف; 'არიფ) ვიცე-სერჟანტი (არაბ. وكيل رقيب; ვაქილ რაყიბ) სერჟანტი (არაბ. رقيب; რაყიბ) 1-ლი კლასის სერჟანტი (არაბ. رقيب أول; რაყიბ ავვალ) მასტერ-სერჟანტი (არაბ. رئيس رقباء რა'ის რუყაბა')
ყარსაღი

ყარსაღი (ლათ. Alopex lagopus) — მტაცებელი ძუძუმწოვარი ძაღლისებრთა ოჯახისა. მისი სხეულის სიგრძე 46–68 სმ აღწევს, წონა 2,9–9,4 კგ-მდე. კუდის სიგრძე 30 სმ-ია. აქვს მომრგვალებული ყურები, მოკლე დინგი და ბეწვით შემოსილი თათები. შეფერილობა დამოკიდებულია „თეთრი“ ან „ლურჯი“ ფერის ფაზაზე. თეთრი ფაზის ინდივიდი ზაფხულში მონაცრისფრო-ყავისფერია, ხოლო ზამთარში თეთრი, მაშინ როდესაც ლურჯ ფაზაში ყოფნისას ზაფხულში მონაცრისფროა, ხოლო ზამთარში რუხი-ლურჯი. დღის ნებისმიერ დროსაა აქტიური. გავრცელებულია ცირკუმპოლარულად ჩრდილოეთ ევროპაში, ჩრდილოეთ აზიასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში. მისი გავრცელების არეალი მოიცავს: გრენლანდიას, ისლანდიას, ფენოსკანდიას, შპიცბერგენს, იან-მაიენსა (სადაც მასზე ნადირობდნენ გადაშენებამდე) და ბარენცის ზღვის სხვა კუნძულებს, ჩრდილოეთ რუსეთს, ბერინგის ზღვის კუნძულებს, ალასკას და კანადას — შორს სამხრეთით ჰუდსონის ყურემდე. XIX საუკუნის ბოლოს, შეიყვანეს ალეუტის კუნძულებზე. ზოოპარკში ცოცხლობს 10 წლამდე; ველურ ბუნებაში დაახლოებით 3 წელი. ყარსაღის ბუნებრივი მტერია მთის არწივი, თეთრი დათვი, სამურავი, ჩვეულებრივი მელა, მგელი და გრიზლი. ↑ Arctic fox | North American Mammals ↑ The isolated beauty of Jan Mayen ↑ Arctic fox | Encyclopedia Britannica
როსენ პლევნელიევი

როსენ პლევნელიევი (ბულგ. Росен Асенов Плевнелиев დ. 14 მაისი, 1964, ბულგარეთი) — ბულგარელი პოლიტიკოსი, ბულგარეთის პრეზიდენტი 2009 წლის 29 იანვრიდან – დღემდე. ბულგარეთის რეგიონული განვითარებისა და საზოგადოებრივი სამუშაოების მინისტრი, 2009 წლის 25 იანვრიდან — 2011 წლის 25 ნოემბრამდე. 2011 წლის ოქტომბერში ბულგარეთის საპრეზიდენტო არჩევნების მეორე ტურში გამარჯვების შემდეგ გახდა ქვეყნის პრეზიდენტი. მისი ინაუგურაცია გაიმართა 2012 წლის 18 იანვარს. ↑ „Biography of Rosen Plevneliev (Bulgarian)“. Novinite.com (Sofia News Agency). ციტირების თარიღი: 2011-12-02.
ოდრისული სამეფო

ოდრისული სამეფო (ძველი ბერძნული: Βασίλειον Ὀδρυσῶν) — თრაკიული ტომების სახელმწიფოებრივი კავშირი, რომელიც წარმოიშვა ძვ. წ. V-III საუკუნეებში. ის ძირითადად მოიცავდა დღევანდელი ბულგარეთის ტერიტორიას, ასევე ჩრდილოეთი საბერძნეთის, ევროპული თურქეთის და ჩრდილოეთ დობრუჯას ნაწილს. მოგვიანებით მეფე სევთეს III-მ დედაქალაქი გადაიტანა მის მიერ აშენებულ ქალაქ სევთოპოლისში. ოდრისები (ძველ ბერძნულად: „Οδρύσαι“) იყვნენ ყველაზე ძლევამოსილი თრალიული ტომი, რომლებიც სახლობდნენ მდინარე მარიცას დაბლობში. ისინი ძირითადად სახლობდნენ დაახლოებით დღევანდელი ედირნეს შემოგარენში. ასევე მათ მიწებზე მიედინებოდა მდინარე არდაც. ქსენოფონტი წერს, რომ ოდრისები მეომრის დაკრძალვის შემდეგ სვამდნენ დიდ რაოდენობით ღვინოს და დააჭენებდნენ ცხენებს. თუკიდიდე აღწერს სამსახურის გაწევისთვის საჩუქრის გაკეთების ჩვეულებას. ჰეროდოტე იყო პირველი რომელმაც ოდრისები მოიხსენია. თრაკია თრაკიელები თრაკიული ენა ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ოდრისული სამეფო Map of the Odrysian kingdom in 5th century BC - (borders in red). Odrysian Kingdom დაარქივებული 2013-06-14 საიტზე Wayback Machine. ↑ Peregrine, Peter Neal; Ember, Melvin, eds. (October 1, 2001). Encyclopedia of Prehistory. 4 : Europe. New York: Springer. p. 88. ISBN 0-306-46258-3. OCLC 60343445. ციტატა: „(Danov 1969; Hoddinott 1981; Mihailov 1986; Archi- bald 1998).“ აკლია ან იგნორირებულია |title= (დახმარება) ↑ Harry Thurston Peck, Harpers Dictionary of Classical Antiquities (1898),(Odrusai). ↑ The Cambridge Ancient History, volume 3, John Boardman, I. E. S. Edwards, E. Sollberger, N. G. L. Hammond, Cambridge University Press, 1992, ISBN 0521227178,p. 605. ↑ The Thracians 700 BC-AD 46 (Men-at-Arms) by Christopher Webber and Angus McBride,2001,ISBN 1-84176-329-2,page 5 ↑ Herodotus, The Histories (ed. A. D. Godley),4.92.1,XCII. ↑ Xenophon, Hellenica,3.2.1. ↑ The History of the Peloponnesian War.