laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ლაი ცინგ დე

ლაი ცინგ დე (ჩინ.: 賴清德; დ. 6 ოქტომბერი, 1959, ასევე ცნობილი უილიამ ლაის სახელით) — ტაივანელი პოლიტიკოსი და ექიმი, ტაივანის ვიცე-პრეზიდენტი და არჩეული პრეზიდენტი 2024 წლის ტაივანის საპრეზიდენტო არჩევნებში გამარჯვების შემდეგ. ლაი დაიბადა ტაიპეის ვანლის უბანში. თავდაპირველად სწავლობდა რეაბილიტაციასა და საზოგადო ჯანდაცვას ტაიპეიში, შემდეგ, 2003 წელს, მიიღო ჰარვარდის უნივერსიტეტის მაგისტრის ხარისხი. ექიმების მხარდაჭერის ეროვნული ასოციაციის პრეზიდენტობის შემდეგ, ლაი 1996 წლის არჩევნებში გაიმარჯვა თაინანის მაჟორიტარულ ოლქში. მომდევნო წლებში ოლქში რამდენიმე გამარჯვების შემდეგ, 2010 წელს ლაი ქალაქ თაინანის მერი გახდა. 2014 წელს განმეორებით არჩევის შემდეგ, პრეზიდენტმა ცაი ინ-ვენმა ლაი 2020 წელს პრემიერ-მინისტრად დანიშნა. 2018 წლის 24 ნოემბერს ლაი გადადგა პრემიერის პოსტიდან 2018 წლის ადგილობრივი არჩევნების შემდეგ, რომელშიც მისი პარტია, დემოკრატიული პროგრესული პარტია (DPP), სასტიკად დამარცხდა. 2019 წელს მან წამოაყენა საკუთარი კანდიდატურა შიდაპარტიულ არჩევნებში, თუმცა ცაი ინ-ვენის გამარჯვების შემდეგ გახდა მისი პარტნიორი 2020 წლის არჩევნებში. ცაი ინ-ვენის გამარჯვების შემდეგ ლაი ტაივანის ვიცე-პრეზიდენტად დაინიშა. 2023 წლის აპრილში DPP-იმ ლაი 2024 წლის არჩევნებში საკუთარ კანდიდატად წამოაყენა, რომელშიც მან 40.05%-ით გაიმარჯვა. ლაი მხარს უჭერს ტაივანის საკითხში სტატუს-კვოს შენარჩუნებას, ამერიკის შეერთებულ შტატებთან ურთიერთობების გაღრმავებას და სხვა ლიბერალურ დემოკრატიებთან კავშირების დამყარებას. „ომი თუ მშვიდობა“, „დემოკრატია თუ ავტოკრატია“? - რა არჩევანი აქვს ტაივანს, ლუკა პერტაია, იანვარი 05, 2024 ↑ Taiwan premier, cabinet to quit after local election trouncing en. Channel NewsAsia (10 January 2019). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 10 იანვარი 2019. ციტირების თარიღი: 11 January 2019 ↑ 林佳龍掌交部、陳良基接教長 蘇內閣下周一上工 zh. United Daily News (12 January 2019). ციტირების თარიღი: 12 January 2019 ↑ 陪同高雄立委聯合登記 賴清德：國會過半 蔡總統更有實力守護台灣 卓榮泰：再次八仙過海，贏下高雄戰場 zh-tw (19 November 2019). ციტატა: „民主進步黨主席卓榮泰今（19）日早前往高雄，與副總統參選人賴清德，出席「八仙過海、高雄大贏」民進黨高雄市8席立委聯合登記記者會，與民進黨8位高雄市立委參選人邱議瑩、邱志偉、劉世芳、林岱樺、李昆澤、趙天麟、許智傑和賴瑞隆登記參選。“ ციტირების თარიღი: 21 November 2019 ↑ Beijing 'interferes daily' in Taiwan's election, says Tsai Ing-wen (19 November 2019). ციტატა: „China sailed an aircraft carrier group through the sensitive Taiwan Strait on Sunday, the same day Tsai announced her running mate, former premier Lai Ching-te, who has angered Beijing with his pro-independence comments.“ ციტირების თარიღი: 21 November 2019
ჰაჯი I გირეი

ჰაჯი I გირეი (ყირიმ. I Haci Geray, ۱خاجى كراى‎‎; დ. ტრაკაი, ლიეტუვა, 1397 — გ. 1466) ყირიმის ხანი 1441–1466 წლებში, ყირიმის სახანოს დამაარსებელი, გირეის დინასტიის ფუძემდებელი, ჩინგიზ-ყაენის შთამომავალი ჯუჩის შტოდან. 1434 წელს ჰაჯი გირეიმ დაამარცხა გენუელი ვაჭრების ჯარი, მაგრამ შინაბრძოლების შედეგად ყირიმიდან განდევნილი ლიეტუვაში გაიქცა. ლიეტუვის დიდი მთავრის, კაზიმირ IV-ისა და თათარ წარჩინებულთა მხარდაჭერით ჰაჯი-გირეი 1441 წელს ყირიმის ხანად გამოაცხადეს. საგარეო პოლიტიკის საკითხებში ლიეტუვის ორიენტაციისა იყო. ჰაჯი გირეის მმართველობის პერიოდში ყირიმის სახანოში სუფევდა სიმშვიდე, რაც მისი მემკვიდრეების დროს შეუძლებლად ითვლებოდა. გარდაიცვალა 1466 წელს. ჰაჯის შემდეგ ხანი გახდა მისი უფროსი ვაჟი, ნურ-დევლეთ გირეი. ყირიმის სახანო გირეის დინასტია ყირიმის ხანების სია ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 610. ↑ Istvan Vasary in The Crimean Khanate between East and West, 2012, p15
The Mind's Eye

The Mind's Eye — ჯგუფ სტილტსკინის პირველი სტუდიური ალბომი, რომელიც გამოვიდა 1994 წელს. მისი წარმატება უზრუნველყო სინგლმა Inside, რომელიც მოხვდა ინგლისური ჩარტების #1 ადგილზე. შემდეგი სინგლი Footsteps მოხვდა ჩარტის #34 ადგილზე. ალბომის სიმღერების ავტორია პიტერ ლოულორი. ყველა სიმღერის ავტორი — პიტერ ლოულორი. რეი უილსონი - ვოკალი პიტერ ლოულორი - აკუსტიკური და ელექტრონული გიტარა, მანდოლინა, ბას გიტარა, დასარტყამი და პერკუსიული ინსტრუმენტები, ფორტეპიანო, ორგანი, დამატებითი ვოკალი ჯეიმზ ფინიგანი - ბას გიტარა, ორგანი, ფორტეპიანო როს მაკფერლეინი - დასარტყამი და პერკუსიული ინსტრუმენტები საიან ბელი - ჩელო ტესა სტერიჯი - დამატებითი ვოკალი ↑ https://www.allmusic.com/album/r212574
გრანიტოიდი

გრანიტოიდი — მჟავე შემადგენლობის (62 %-ზე მეტი SiO2) მაგმური, იშვიათად მეტასომატოზური წარმოშობის ქანების ჯგუფის საერთო სახელი. ტერმინი გამოიყენება გრანიტის მსგავსი ქანების, ასევე გრანიტის მსგავსი შეუსწავლელი კომპლექსების საველე აღწერისათვის. წარმოშობის მიხედვით, გრანიტოიდები იყოფა: ავტოქტონური — პირდაპირ ადგილზე მდებარე გამაგრებული ნადნობი; ალოქტონური — კრისტალიზაციის შემდეგ გადაადგილებული; მეტასომატოზური — დნობის გარეშე წარმოქმნილი. ქიმიური და მინერალური შემადგენლობის მიხედვით განასხვავებენ: ტუტე გრანიტოიდები შეიცავს მხოლოდ ტუტე მინდვრის შპატები; სუბტუტე გრანიტოიდები (სიენოგრანიტები და გრანოსიენიტები) ახლოსაა სიენიტებთან.
არკადი სვიდრაგაილოვი

არკადი ივანეს ძე სვიდრაგაილოვი (რუს. Аркадий Иванович Свидригайлов) — ფიოდორ დოსტოევსკის 1866 წელს გამოქვეყნებული რომანის, „დანაშაული და სასჯელის“ ერთ-ერთი პერსონაჟი. ცოლის საეჭვო ვითარებაში გარდაცვალების შემდგომ დაქვრივებული სვიდრაგაილოვი სანქტ-პეტერბურგში ჩადის, სადაც ცდილობს მოაწყოს შეხვედრა რასკოლნიკოვის დასთან, დუნიასთან, რომელიც მანამდე მისი ცოლის, მარფა პეტროვნას შინამოსამსახურე იყო და რომლისგანაც სვიდრაგაილოვმა სასიყვარულო გრძნობებზე უარი მიიღო. სვიდრაგაილოვი ხვდება რასკოლნიკოვს და სთხოვს შეხვედრას დუნიასთან, რაზეც უარს იღებს. სვიდრაგაილოვი ბინას სონია მარმელადოვას მეზობლად იქირავებს, სადაც როდიონ რასკოლნიკოვის „აღსარებას“ მოისმენს, რომელშიც რასკოლნიკოვი მოხუცი მევახშის, ალიონა ივანოვნას და მისი ნახევარდის მკვლელობას აღიარებს. სვიდრაგაილოვი დუნიას ფარულ წერილს გაუგზავნის და შეხვედრას დაუნიშნავს. სვიდრაგაილოვი დუნიას საკუთარ სახლში წაიყვანს და კიდევ ერთხელ გამოუტყდება სასიყვარულო გრძნობებში, რის შემდეგაც დუნია მის მოკვლას შეეცდება (პისტოლეტიდან რამდენიმე გასროლით, რომელთაგანაც ერთ-ერთი არკადის საფეთქელს გაუკაწრავს). სვიდრაგაილოვი სიცოცხლეს თვითმკვლელობით ასრულებს და ტოვებს წერილს, რომლის მიხედვითაც მის სიკვდილში ბრალი არავის მიუძღვის, როდიონ რასკოლნიკოვი კი მისი გარდაცვალების ამბავს განყოფილებაში გაიგებს. „დანაშაული და სასჯელი“ – ფიოდორ დოსტოევსკი - [პალიტრა L, 2017]. - ISBN 9789941325816;
She (სტილტსკინის ალბომი)

She — ჯგუფ სტილტსკინის მეორე სტუდიური ალბომი, რომელიც გამოვიდა 2006 წელს. ეს პროექტი აგრეთვე ცნობილია სახელით Ray Wilson & Stiltskin. მუსიკალურად ალბომი არის სხვადასხვა ჟანრის ნარევი. იგი უფრო ახლოს არის Daft Punk-ის, ფილ ლინოტის, Audioslave-ის, მეტალიკის, დეივიდ ბოუისა და Radiohead-ის ჟღერადობასთან. ალბომის პირველი გამოცემები გამოჩნდა 2006 წლის გაზაფხულზე, ხოლო ინტერნეტის მეშვეობით შესაძლებელი იყო სიმღერების Lemon Yellow Sun და She გადმოტვირთვა. ალბომის საბოლოო გამოცემა გამოვიდა 2006 წლის ოქტომბერში, ხოლო 2007 წლისათვის დაიგეგმა მისი გამოცემა ბრიტანეთში. Fly High Taking Time She Lemon Yellow Sun Wake Up Your Mind Sick And Tired Constantly Reminded Show Me The Way Fame Some Of All My Fears Summer Days Better Luck Next Time She She (რადიოს ვერსია) She (Bentztown Mixdown) She (ალბომის ვერსია) Wake Up Your Mind (ალბომის ვერსია) Lemon Yellow Sun Lemon Yellow Sun (რადიოს ვერსია) Lemon Yellow Sun (მსუბუქი რადიოს ვერსია) Lemon Yellow Sun (ალბომის ვერსია) Keep On Believing (არ არის შეტანილი ალბომში) ↑ Ray Wilson & Stiltskin – She (2006, CD). ციტირების თარიღი: 1 იანვარი, 2022 ↑ https://www.allmusic.com/album/mw0001050326
ემანუელ გოლდსტეინი

ემანუელ გოლდსტეინი — ჯორჯ ორუელის ანტიუტოპიური (დისტოპიური) რომანის, „1984“-ის პერსონაჟი. გოლდსტეინი ოკეანიის მმართველი სისტემის, ინგსოცისა და „დიდი ძმის“ მთავარ მტრად ითვლება. გოლდსტეინს რომელსაც ადანაშაულებენ საძმოს მართვაში, რომელიც კონტრ-რელოვუციურ აგენტურულ საქმიანობას ეწევა და პარტიას უპირისპირდება. გოლდსტეინი შიდა პარტიის ყოფილი წევრია, რომელიც მონაწილეობა პარტიის ხელისუფლებაში მოსვლასა და რევოლუციურ პროცესებში, თუმცა მზარდი ავტორიტარიზმის გამო დატოვა პარტია და ჩამოაყალიბა საძმო, რომელიც რეჟიმს დაუპირისპირდებოდა. სამთავრო პროპაგანდის თანახმად ის სახელმწიფოს მტერია. ყოველდღიურად მოქალაქეებისთვის გამოყოფილა „სიძულვილის ორი წუთი“, რა დროსაც ისინი იკრიბებიან ტელეეკრანთან რომელზეც გამოსახულია გოლდსტეინი, გარკვეულ შემთხვევებში ევრაზიელ და აღმოსავლეთაზიელ მეომრებთან ერთად (სამთავრო პროპაგანდის თანახმად ოკეანია ამ ორიდან ერთ-ერთ სახელმწიფოსთან მუდმივ ომშია, თუმცა დროის სხვადასხვა მონაკვეთში მტრად ორივე სახელმწიფო მონაცვლეობით ირიცხება). „სიძულვილის ორი წუთის“ მიზანია ადამიანებმა გამოხატონ განრისხება გოლდსტეინის მიმართ და მოიხსენიონ იგი შეურაცხმყოფელი ეპითეტებით. „1984“
ხანიშვილი

საკუთარი სახელი ხანიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: აკაკი ხანიშვილი — სპორტსმენი (სამბო) ტრისტან ხანიშვილი — სოფლის მეურნეობის მუშაკი, პოლიტიკოსი
ხარაზიშვილი

საკუთარი სახელი ხარაზიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: გიორგი ხარაზიშვილი — იურისტი ნიკა ხარაზიშვილი — სპორტსმენი (ძიუდო)
ხატისკაცი

საკუთარი სახელი ხატისკაცი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ბადრი ხატისკაცი — სპორტსმენი (სუმო) ნანა ხატისკაცი — რეჟისორი, პოეტი, მთარგმნელი
გაბიძაშვილი

საკუთარი სახელი გაბიძაშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ბიკენტი გაბიძაშვილი — ეკონომისტი ენრიკო გაბიძაშვილი — ფილოლოგი ოთარ გაბიძაშვილი — ფილოსოფოსი
ნიზამი ჰუსეინოვი

ნიზამი ჰუსეინოვი (Nizami Hüseynov, სრული სახელი: Nizami Polad oglu Huseynov; დ. 1 აპრილი, 1957, მინქენდი, ლაჩინის რაიონი, აზერბაიჯანის სსრ, სსრკ — გ. 20 იანვარი, 1990, ბაქო, აზერბაიჯანის სსრ, სსრკ) — ბაქოს შავი იანვრის ტრაგედიის მსხვერპლი. დაიბადა 1957 წლის 1 აპრილს ლაჩინის რაიონის სოფელ მინქენდიში. 1975-1977 წლებში სამხედრო სამსახურს იხდიდა რუსეთში. შემდეგ ბაქოში ცხოვრობდა. 1977 წელს დაოჯახდა. 1990 წლის 19–20 იანვრის ღამეს საბჭოთა არმიის მხრიდან სროლის შედეგად დაშავებულებს თავისი მანქანით აქტიურად ეხმარებოდა. მეორე დღეს სამსახურიდან სახლში მანქანით დაბრუნებისას ტანკმა გააჩერა და სასტიკად მოკლეს. დაკრძალულია შეჰიდთა ხეივანში . ↑ "20 Yanvar Şəhidi" fəxri adının verilməsi haqqında Azərbaycan Respublikasının Prezidentinin 17 yanvar 2000-ci il tarixli 259 saylı Fərmanı. ციტირების თარიღი: 2015-07-17
სოჭის ოკრუგი

სოჭის ოკრუგი (რუს. Сочинский округ; 23 მაისი (4 ივნისი), 1896 — 11 მაისი, 1920) — ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული რუსეთის იმპერიის შავი ზღვის გუბერნიაში. მდებარეობდა გუბერნიის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში, მოქცეულს კავკასიონის მთავარი ქედსა და შავ ზღვას შორის. ჩრდილოეთიდან ესაზღვრებოდა ტუაფსეს ოკრუგი, სამხრეთით — სოხუმის ოკრუგი, აღმოსავლეთით — ყუბანის ოლქის მაიკოპის განყოფილება. ფართობი — 4 478 კმ². ადმინისტრაციული ცენტრი — სოჭი. 1896 წლის 23 მაისს (4 ივნისს) უმაღლესი ბრძანებულებით შავი ზღვის ოკრუგის ბაზაზე შეიქმნა შავი ზღვის გუბერნია და მის შემადგენლობაში სოჭის ოკრუგი — სოჭის განყოფილების ბაზაზე. 1904 წელს სამხრეთ-აღმოსავლეთიდან შეუერთეს სოხუმის ოკრუგისთვის ჩამოჭრილი შავი ზღვის სანაპირო გაგრამდე. 1918 წელს სოჭის კონფლიქტის დროს მოხდა სოხუმის ოკრუგისთვის, როგორც ჩამორთმეული ტერიტორიის დაბრუნება, ისე დამატებით საზღვრის მდინარე ფსოუმდე გადატანა. 1920 წლის 11 მაისს, თავისი ოკრუგებით ლიკვიდირებულ იქნა შავი ზღვის გუბერნია, ხოლო სოჭის უკრუგის ტერიტორიაზე წარმოიქმნა ადლერის, ლაზარევსკისა და სოჭის თემები. Основные административно-территориальные преобразования на Кубани (1793—1985 гг.) / Сост.: А. С. Азаренкова, И. Ю. Бондарь, Н.С. Вертышева. — Краснодар: Краснодарское кн. изд-во, 1986. — 394 с. Сочинский округ // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907. ↑ Полное собрание законов Российской империи, собрание 3-ое (1881-1913), т. XVI, указ 12995, ст. 486-490 ↑ Основные административно-территориальные преобразования на Кубани (1793—1985 гг.) / Сост.: А. С. Азаренкова, И. Ю. Бондарь, Н.С. Вертышева. — Краснодар: Краснодарское кн. изд-во, 1986. — 394 с.
Stiltskin Live

Stiltskin Live, იგივე She Live — ჯგუფ სტილტსკინის 2007 წლის საკონცერტო ალბომი . მასში შეტანილია 16 სიმღერა ჯგუფის კონცერტიდან, რომელიც გაიმართა ბონში (გერმანია) 2006 წლის წლის 25 ოქტომბერს. უმეტესწილად აქ არის სიმღერები სტილტსკინის ორი სტუდიური და რეი უილსონის სოლო ალბომებიდან. Sunshine and Butterflies Sarah Fly High Constantly Reminded Gypsy Another Day Lemon Yellow Sun Taking Time She Adolescent Breakdown Some of All My Fears Footsteps Inside Fame Wake Up Your Mind Ghost ↑ http://www.discogs.com/Ray-Wilson-Stiltskin-Live/release/1828085
პორფირიტი

პორფირიტი — სუბვულკანური მაგმური ქანები პორფირის სტრუქტურით, რომელიც არ შეიცავს კალიუმიან მინდვრის შპატებს ქანწარმომქმნელ მინერალებს შორის. XX საუკუნეში ეს ტერმინი ხშირად გამოიყენებოდა საშუალო და ძირითადი შემადგენლობის პალეოტიპური ვულკანური მთის ქანების მიმართ, მაგრამ კაინოტიპური და პალეოტიპური მთის ქანების აღნიშვნისას ორმაგობის თავიდან აცილების მიზნით რეკომენდებულია ამ ტერმინის მიღება მხოლოდ სუბვულკანური ქანებთან მიმართებაში. მსხვილი კრისტალები — ანდეზინის, იშვიათად პიროქსენის ჩანართები — ჩაძირულია ძირითად მასაში, რომელიც შედგება მინისაგან. ისინი ქმნიან დაიკებს, შტოკებს, სილებს და სხვ. სამთო ქანებისგან განსხვავებით, პორფირიტები ატარებენ ინტენსიური პოსტ-მაგმატური ცვლილებების კვალს (ქლორიტიზაციის, ეპიდოტიზაციის, კარბონატიზაციის სახით და სხვ.) თავდაპირველად მინისებრ ძირითად მასაში და ჩანართების ნაწილობრივ ან სრულ ჩანაცვლებას მეორადი მინერალებით. შემადგენლობიდან გამომდინარე გამოიყოფა პორფირიტების ნაირსახეობები: პლაგიოკლაზური, პიროქსენური პორფირიტები და სხვ. ფართედაა გავრცელებული სხვადასხვა გეოლოგიური ასაკის დანალექების დანაკეც და პლატფორმულ რაიონებში. მსგავსი კაინოტიპური ქანების შემადგენლობის გათვალისწინებით, არსებობს ანდეზიტური და ბაზალტური პორფირიტი. ბაზალტური პორფირიტი — განსხვავება დოლერიტისა და პორფირის სტრუქტურას შორის დიორიტული პორფირიტი — ქვის ფერი მუქი ნაცრისფერია, შესაძლოა მწვანე ან წითელ-ყავისფერი ელფერით, მინერალების ძირითადი შემადგენელი კომპონენტებია ბიოტიტი, პლაგიოკლაზი, პიროქსენი, ამფიბოლი გაბრული პორფირიტი — მუქი ნაცრისფერი, ნაცრისფერ-შავი, შავ-მწვანე ან შავი ფერის ქანი. ძირითადი მინერალებია პიროქსენი და პლაგიოკლაზა დიაბაზური პორფირიტი — წარმოადგენს წვრილმარცვლოვან ქანს, რომელიც შეიცავს პლაგიოკლაზის იშვიათ პორფირულ გამონაყოფს, ქვების ფერი მუქი მწვანე და მუქი ნაცრისფერია. პიროქსენური პორფირიტი — გამაგრებული ქანი, რომელიც შედგება ფიზიკური და ქიმიური შეტევისადმი მდგრადი ზემოქმედების მინერალებისგან. ქანს ახასიათებს სილიციუმის, მაგნიუმის და კალციუმის ოქსიდების ქიმიური შემადგენლობის ჭარბი რაოდენობა. ამასთან რადიონუკლიდები ან მავნე ნაერთები აბსოლუტურად არ არსებობენ. პორფირიტმა ფართე გამოყენება ჰპოვა საკუთარი ფიზიკურ-მექანიკური თვისებების გამო, კერძოდ სიმკვრივე. ამის გამო ქვა ფართედ გამოიყენება მშენებლობის სვადასვა სფეროებში: აშენებენ ხიდებს, აგებენ ტროტუარის ფენილებს, აპირკეთებენ ღობის ფასადებს და სახლის პლინტუსებს. მას იყენებენ, როგორც მრეწველობაში, ასევე სამოქალაქო მშენებლობაში. ქვის ერთ-ერთი უნიკალური თვისებაა მისი თვითწმენდა. ამ თვისების დასაკვირვებლად ქვას სპეციალურად ზეთავენ მანქანის ზეთით და ტოვებენ ამ მდგომარეობაში 2-3 კვირა. დროის გასვლის შემდეგ ქვაზე ნავთობპროდუქტების კვალი არ ჩანს. ამ თვისების გათვალისწინებით, ქვა წარმატებით გამოიყენება ბენზინგასამართი სადგურებისა და ნავთობპროდუქტების შესანახი ტერიტორიების მოსაპირკეთებლად. თუმცა, მშენებლობა არ არის ერთადერთი მხარე, სადაც ქანი გამოიყენება. ქვა საუკეთესო ვარიანტია საუნასა და აბაზანის ბუხრებში გამოსაყენებლად. ქვის თვისებები საშუალებას აძლევს მას გაუძლოს განმეორებით დიდ ტემპერატურულ ცვლილებებს. ამას გარდა, მას არ ეშინია ცეცხლის, ხოლო წყლის მოხვედრის შემთხვევაში, რაც ყველაზე უფრო მთავარია საუნების და აბანოების შემთხვევაში, არ სკდება და არ იშლება. ↑ ქვის ენციკლოპედია. ციტირების თარიღი: 2015-08-17
ბაბა ხამედოვი

ბაბა ხამედოვი (სრული სახელი: ბაბა მაჰამად-ოღლუ ხამედოვი; დ. 1 ივლისი, 1939, ბილიასუვარი — გ. 20 იანვარი, 1990, ბაქო) — ბაქოს სისხლიანი იანვრის ტრაგედიის მსხვერპლი. დაიბადა 1939 წლის 1 ივლისს ქ. პუშკინში (ახლანდელი ბილასუვარი). მუშაობდა 84-ე ტექნიკურ-პროფესიულ სასწავლებელში ფიზიკის მასწავლებლად. ჰყავდა ცოლი და ორი შვილი ღამის 12 საათზე სროლის ხმაზე ქუჩაში გავიდა. მთელი ღამე სახლში არ მოსულა. 20 იანვარს ის რკინიგზის საავადმყოფოში გადაიყვანეს. ტყვია ყელის მარჯვენა მხარეს მოხვდა. მიუხედავად იმისა, რომ ოპერაცია ჩაუტარდა, მისი გადარჩენა ვერ მოხერხდა. 21 იანვარს გარდაიცვალა. დაკრძალეს შეჰიდთა ხეივანში. "20 იანვარი", ბაქოს ხოცვა-ჟლეტა: ფაქტები, მოწმეების ჩვენებები, დაკრძალვის ცერემონია მთელი ქვეყნის მასშტაბით. ↑ "20 Yanvar Şəhidi" fəxri adının verilməsi haqqında Azərbaycan Respublikasının Prezidentinin 17 yanvar 2000-ci il tarixli 259 saylı Fərmanı. ციტირების თარიღი: 2015-07-17 ↑ Şəhidlər. ციტირების თარიღი: 2022-10-05 ↑ Qara Yanvar şəhidləri. ციტირების თარიღი: 2015-07-17
ჯაბრაილ ხანმამედოვი

ჯაბრაილ ხანმამედოვი (სრული სახელი: Cəbrayıl Hüseynxan oğlu Xanməmmədov; დ. 1939, ორჯონიკიძის რაიონი, ბაქო, აზერბაიჯანის სსრ, სსრკ — გ. 21 იანვარი, 1990, ორჯონიკიძის რაიონი|ორჯონიკიძის რაიონი, ბაქო, აზერბაიჯანის სსრ, სსრკ). გარდაცვალების შემდეგ მიენიჭა „20 იანვრის მოწამის“ საპატიო წოდება. დაიბადა სურახანში 1939 წელს. იმ ღამეს, 00:00 საათზე, ის ქუჩაში გასროლის ხმაზე გავიდა. მთელი ღამე სახლში არ მისულა. 20 იანვარს ჯაფარიძის სახელობის საავადმყოფოში გადაიყვანეს. მიუხედავად იმისა, რომ დახმარება გაუწიეს, ის 21 იანვრის ღამის 4 საათზე დაიღუპა. დაკრძალეს იენი-სურახანის სასაფლაოზე. Qulu Kəngərli, Qara Yanvar şəhidləri. [Məlumat kitabı]. B; Gənclik, 1992. დაარქივებული 2012-10-15 საიტზე Wayback Machine.
შაკირ ათაქიშიევი

შაკირ ათაქიშიევი (აზერ. Şakir Ağakişiyev, სრული სახელი:Şakir Xandadaş oğlu Ağakişiyev; დ. 31 იანვარი, 1961, სითალჩაი — გ. 19 იანვარი, 1990, ბაქო) — ბაქოს შავი იანვრის ტრაგედიის მსხვერპლი. დაიბადა 1961 წლის 31 იანვარს აფშერონის რაიონის სოფელ სითალჩაიში. შავი იანვრის ტრაგედიის დღეს ცეცხლსასროლი იარაღიდან ესროლეს მეგობრის – მოვლამვერდის მანქანაში მჯდომს, ხირდალანის ლუდსახარშთან. მას გულ-მკერდის არეში ხუთი ტყვია ჰქონდა მოხვედრილი. მოვლამვერდი დაშავდა. 21 იანვარს, შუადღის 3 საათზე, შაკირის ცხედარი სემაშკოს სახელობის საავადმყოფოში იპოვეს. 22 იანვარს დაკრძალეს შეჰიდთა ხეივანში. ↑ "20 Yanvar Şəhidi" fəxri adının verilməsi haqqında Azərbaycan Respublikasının Prezidentinin 17 yanvar 2000-ci il tarixli 259 saylı Fərmanı. ციტირების თარიღი: 2015-07-17(აზერბაიჯანული) ↑ Qara Yanvar şəhidləri. ციტირების თარიღი: 2015-07-17(აზერბაიჯანული)
ჭაგნის მთავარანგელოზთა ტაძარი

ჭაგნის მთავარანგელოზთა ტაძარი — დარბაზული ტიპის ხის ეკლესია საქართველოში, სამტრედიის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჭაგანში. ჭაგნის მთავარანგელოზთა ტაძარი აგებულია 1880 წელს. XX საუკუნის 20 - იან წლებში ტაძარი კომუნისტებს დაუნგრევიათ, მისი აღდგენა სოფლის მოსახლეობამ მოახერხა. აღდგენილი ტაძარი 2003 წელს აკურთხა ხონისა და სამტრედიის მიტროპოლიტმა საბამ. ტაძარს აქვს ბეტონის გალავანი. ტაძარში დაცულია დავითის ფსალმუნი, რომელიც 1800 წელსაა შექმნილი. უნიკალური ღვთისმშობლის ხატი, რომელიც 100 წელზე მეტს ითვლის. ხონისა და სამტრედიის ეპარქიის ისტორია 1996-2011წწ. ISBN 9 789941 036231
კულაშის წმინდა მღვდელმოწამე ნაზარი ლეჟავას ტაძარი

კულაშის წმინდა მღვდელმოწამე ნაზარი ლეჟავას ტაძარი — ჯვარგუმბათოვანი ეკლესია საქართველოში, სამტრედიის მუნიციპალიტეტის დაბა კულაშში. ნაშენებია ადგილობრივი და ბოლნური ქვით, ორნამენტები და სხვა დეტალები შესრულებულია ადგილობრივი ხელოსნების მიერ. ხონისა და სამტრედიის ეპარქიის ისტორია 1996-2011 წწ. ISBN 9 789941 036231
შოვქათ აღაევი

შოვქათ აღაევი (აზერ. Şövkət Ağayev, სრული სახელი:Şövkət Həsənoviç Ağayev; დ. 14 დეკემბერი, 1936, ბაქო — გ. 20 იანვარი, 1990, ბაქო) — ბაქოს შავი იანვრის ტრაგედიის მსხვერპლი. დაიბადა 1936 წლის 14 დექემბერს ბაქოში. წარმოშობით ყარაბაღიდან იყო. დედამისი რაჰიმა ოსი იყო, მამამისი ჰასანი კი იჩერი-შეჰერიდან. 70-იან წლებში მუშაობდა აზერბაიჯანის სამედიცინო უნივერსიტეტის თვალის დაავადებათა კათედრის გამგედ.. შოვქათ აყაევმა დაამთავრა ბაქოს მე-18 სკოლა, შემდეგ სწავლობდა ბაქოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე. სწავლის დასრულების შემდეგ მუშაობდა ჯერ ადვოკატად, შემდეგ ყოფილ ორჯონიკიძის რაიონში (ახლანდელი სურახანის რაიონი) სახალხო მსაჯულად, შემდეგ კი ფოლადის ქარხანაში ადვოკატად. 19 იანვარს დაახლოებით 22:00 საათზე ის სახლიდან XI წითელი არმიის მოედანზე გავიდა და აღარ დაბრუნებულა. ოჯახმა მისი გაუჩინარების გამო ბინაგადის რაიონულ სასამართლოს მიმართა, რომელმაც 1996 წლის 22 მაისის გადაწყვეტილებით შოვქათ აგაევი დაკარგულად გამოაცხადა. მისი ოჯახის მიმართვები „მოწამის“ სტატუსის თაობაზე წარმატებით დაგვირგვინდა მისი გაუჩინარების დღიდან მხოლოდ 27 წლის შემდეგ — აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის 2017 წლის 2 აგვისტოს №3140 ბრძანებულებით „შავი იანვრის ტრაგედიის მოწამის“ საპატიო წოდების მინიჭების შესახებ. ↑ "20 Yanvar Şəhidi" fəxri adının verilməsi haqqında Azərbaycan Respublikasının Prezidentinin 2 avqust 2017-ci il tarixli 3140 saylı Sərəncamı. ციტირების თარიღი: 2022-09-02(აზერბაიჯანული) ↑ Məzarsız şəhid, yaxud itkin düşmüş arzular…. ციტირების თარიღი: 2022-09-02(აზერბაიჯანული) ↑ 27 ildən sonra Şəhid statusu alan Şövkət Ağayevin ailə dramı — FOTO. ციტირების თარიღი: 2022-09-02(აზერბაიჯანული) ↑ 20 yanvar hadisələrində itkin düşən Bakı sakini — Ailəsi ona ŞƏHİD statusu istəyir. ციტირების თარიღი: 2022-09-02(აზერბაიჯანული)
და იქმნა ნათელი

„და იქმნა ნათელი“ (ფრანგ. Et la lumière fut) — ოთარ იოსელიანის 1990 წლის ფილმი, რომელიც საფრანგეთში ცხოვრების დროს გადაიღო. ფილმი საფრანგეთის, იტალიისა და გერმანიის ერთობლივი ნამუშევარია. მასში ერთ-ერთი აფრიკული ტომის ყოფა თითქმის დოკუმენტურ რეჟიმშია ასახული. პირველყოფილი ხალხის ცხოვრებაში ნელ-ნელა იჭრება ცივილიზაცია. მათი დამოკიდებულება უცხო და გამოუსადეგარი საგნების მიმართ დროთა განმავლობაში იცვლება. ფილმმა ვენეციის 46-ე კინოფესტივალზე ჟიურის სპეციალური პრიზი დაიმსახურა. „და იქმნა ნათელი“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური)
ტუაფსეს ოკრუგი

ტუაფსეს ოკრუგი (რუს. Туапсинский округ; 23 მაისი (4 ივნისი), 1896 — 11 მაისი, 1920) — ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული რუსეთის იმპერიის შავი ზღვის გუბერნიაში. მდებარეობდა გუბერნიის ცენტრალურ ნაწილში, მოქცეულს კავკასიონის მთავარი ქედსა და შავ ზღვას შორის. ჩრდილოეთიდან ესაზღვრებოდა ნოვოროსიისკის ოკრუგი, სამხრეთით — სოჭის ოკრუგი, აღმოსავლეთით — ყუბანის ოლქის ეკატერინოდარისა და მაიკოპის განყოფილებები. ფართობი — 1 638 კმ². ადმინისტრაციული ცენტრი — ტუაფსე. 1896 წლის 23 მაისს (4 ივნისს) უმაღლესი ბრძანებულებით შავი ზღვის ოკრუგის ბაზაზე შეიქმნა შავი ზღვის გუბერნია და მის შემადგენლობაში ტუაფსეს ოკრუგი — სოჭის განყოფილების ბაზაზე. 1920 წლის 11 მაისს, თავისი ოკრუგებით ლიკვიდირებულ იქნა შავი ზღვის გუბერნია, ხოლო ტუაფსეს უკრუგის ტერიტორიაზე წარმოიქმნა ჯუბღის და ტუაფსეს თემები. Основные административно-территориальные преобразования на Кубани (1793—1985 гг.) / Сост.: А. С. Азаренкова, И. Ю. Бондарь, Н.С. Вертышева. — Краснодар: Краснодарское кн. изд-во, 1986. — 394 с. Туапсе // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907. ↑ Полное собрание законов Российской империи, собрание 3-ое (1881-1913), т. XVI, указ 12995, ст. 486-490 ↑ Основные административно-территориальные преобразования на Кубани (1793—1985 гг.) / Сост.: А. С. Азаренкова, И. Ю. Бондарь, Н.С. Вертышева. — Краснодар: Краснодарское кн. изд-во, 1986. — 394 с.
ცოტნე დადიანის ქუჩა

ცოტნე დადიანის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, ნაძალადევის რაიონში (ნაძალადევი); გიორგი ჩიტაიას ქუჩიდან დავით გურამიშვილის გამზირამდე. თბილისის 1851 და 1900 წლების გეგმებზე დატანიალია ავჭალის ქუჩის სახელით. 1910 წელს ეწოდა ვარლამ ჩერქეზიშვილის სახელი, 1922 წელს — საბჭოს ქუჩა, 1930 წელს — კარლ მარქსის, 1938 წელს — კვლავ საბჭოს ქუჩა ეწოდა, რომლის ერთ მონაკვეთს 1957 წელს ოქტომბრის ქუჩა დაერქვა, 1990 წელს კი ცოტნე დადიანის სახელი ეწოდა. ქუჩაზე არის ღვთისმშობლის ტაძრად მიყვანების ეკლესია, სააქციო საზოგადოება „ელექტროვაგონშემკეთებელი ქარხანა“. დგას პორფირე ჩანჩიბაძის ბიუსტი. გამოდის მეტროს სადგური „ნაძალადევი“ (ყოფილი „ოქტომბერი“). აქვს 2 შესახვევი. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 55, ISBN 978-99928-20-35-3.
ხიზანეიშვილი

საკუთარი სახელი ხიზანეიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: დიმიტრი ხიზანეიშვილი — კოლმეურნე, II მსოფლიო ომის მონაწილე კონსტანტინე ხიზანეიშვილი — ფეხბურთელი ოთარ ხიზანეიშვილი — ფეხბურთელი
ხმიადაშვილი

საკუთარი სახელი ხმიადაშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ანზორ ხმიადაშვილი — სპორტსმენი (ძიუდო) დიმიტრი ხმიადაშვილი — ინჟინერი თამარ ხმიადაშვილი — მოჭადრაკე
ხორგუაშვილი

საკუთარი სახელი ხორგუაშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ვალტერ ხორგუაშვილი — ფეხბურთელი პავლე ხორგუაშვილი — ფეხბურთელი