laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
კუბური ქორი

კუბური ქორი (ლათ. Accipiter gundlachi) — მტაცებელი ფრინველი ქორისებრთა ოჯახისა. წარმოადგენს კუბის ენდემურ სახეობას. მისი სხეულის სიგრძე 43-დან 51 სმ-მდეა. ფრთები მოკლე და მომრგვალებული ფორმისაა. მკერდი მონაცრისფრო-ყავისფერი აქვს, იშვიათი შავი ზოლებით. მამრებს ბოლოები თეთრი აქვთ. სახეობის ძირითად ნაწილს მდედრი ქორები წარმოადგენენ, რომელთა რაოდენობაც მნიშვნელოვნად აღემატება მამრებისას. კუბური ქორის ბინადრობის ძირითადი ადგილებია - კუბის დასავლეთი ნაწილის და კუნძულ ხუვენტუდის ხელუხლებელი ტროპიკული ტყეები. ტროპიკული ტყეების განადგურების შედეგად სახეობა მნიშვნელოვნად დაზარალდა. ზოგიერთი სპეციალისტის მოსაზრებით შეიძლება კუბური ქორი საერთოდ გადაშენდა კიდეც. Винокуров А. А. Редкие птицы мира. — М.: Агропромиздат, 1987.
გუირა-დე-მელენა

გუირა-დე-მელენა (ესპ. Güira de Melena) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კუბაში, არტემისის პროვინციაში, ზღვის დონიდან 20 მ სიმაღლეზე. მდებარეობს კუბის სამხრეთ ნაწილში, ბატაბანოს ყურის სიახლოვეს. ქალაქი დაარსდა 1779 წელს. ვრცელდება სან-ანტონიო-დე-ლოს-ბანიოსიდან სამხრეთით და ალკისარიდან აღმოსავლეთით. ეკონომიკის საფუძველია სოფლის მეურნეობა. განვითარებულია კარტოფილის, ბანანის, ანანასისა და სხვ. კულტურები. წამყვანი როლი ენიჭება თამბაქოს მოყვანას. მუნიციპალიტეტის ფართობია 178 კმ². 2004 წლის აღწერის მონაცემებით მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 37.838 ადამიანი. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 212,6 ადამიანი კმ²-ზე. რაიონის რელიეფი თანაბარია, არ გვხვდება მაღალი მთები. სანაპირო ზოლი მტვრიანია, ნაყოფიერ ნიადაგს მოაქვს ბანანის, ჟოლოს და სხვა მცირე ზომის ხილის მოსავალი. კუბის მუნიციპალიტეტები კუბის ქალაქების სია ↑ Guije.com. Güira de Melena. ციტირების თარიღი: 2007-10-07. (ესპანური) ↑ Statoids. (July 2003)Municipios of Cuba. ციტირების თარიღი: 2007-10-07. ↑ Atenas.cu. (2004)2004 Population trends, by Province and Municipality. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-09-27. ციტირების თარიღი: 2007-10-07. (ესპანური)
ძვ. წ. I ათასწლეული

რკინის ხანა ძველი ეგვიპტე ჩამოყალიბდა, როგორც უმთავრესი სახელმწიფო. ნეო-ასურული იმპერია დაარსდა რომი (ძვ. წ. 753) კიროს II-მ დაიპყრო ბაბილონი (ძვ. წ. 539) დაარსდა რომის რესპუბლიკა. დარიოს I-მა მაქსიმალურად გაფართოვა სპარსეთის იმპერიის საზღვრები. ალექსანდრე მაკედონელი იპყრობს სპარსეთის იმპერიას. ჩანდრაგუპტა მაურია აარსებს მაურიების იმპერიას. მიმდინარეობს პუნიკური ომები დავითი — ისრაელ-იუდეის მეფე სოლომონ მეფე — ისრაელ-იუდეის მეფე სიდჰართა გაუტამა — ინდოელი თავადი კიროს II — აქემენიანთა სპარსეთის მეფე დარიოს I — აქემენიანთა სპარსეთის მეფე პერიკლე — ათენელი სახელმწიფო მოღვაწე სოკრატე — ძველი ბერძენი ფილოსოფოსი პლატონი — ძველი ბერძენი ფილოსოფოსი ალექსანდრე მაკედონელი — მაკედონელი დამპყრობელი ჩანდრაგუპტა მაურია — მაურიის იმპერიის დამაარსებელი ცინ შიხუანდი — ჩინეთის იმპერატორი იულიუს კეისარი — რომის მმართველი ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ძვ. წ. I ათასწლეული
რამონ გრაუ

რამონ გრაუ სან-მარტინი (ესპ. Ramón Grau San Martín; დ. 13 სექტემბერი, 1887, ლა-პამპა, კუბა — გ. 28 ივლისი, 1969, ჰავანა, კუბა) — კუბელი სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე. კუბის პრეზიდენტი 1933-1934 და 1944-1948 წწ. დაიბადა კომერსანტის ოჯახში, განათლებით ფიზიოლოგი, დაამთავრა ჰავანის უნივერსიტეტის მედიცინის ფაკულტეტი. 1921 წლიდან ამავე უნივერსიტეტის ფიზიოლოგიის პროფესორი. კუბის პრეზიდენტი Otero, Juan Joaquin (1954). Libro De Cuba, Una Enciclopedia Ilustrada Que Abarca Las Artes, Las Letras, Las Ciencias, La Economia, La Politica, La Historia, La Docencia, Y El Progreso General De La Nación Cubana - Edicion Conmemorative del Cincuentenario de la Republica de Cuba, 1902–1952.  (Spanish) Argote-Freyre, Frank. Fulgencio Batista: Volume 1, From Revolutionary to Strongman. Rutgers University Press, Rutgers, New Jersey. ISBN 0-8135-3701-0. 2006. The Cuban Democratic Experience:The Autentico Years 1944–1952,University Press of Florida, 2000. Dr.Charles D.Ameringer. ISBN# 0813026679 / 978-0813026671 "En Defensa Del Autenticismo"- Aracelio Azcuy Y Cruz, Julio 1950,La Habana, 135pages, P. Fernandez Y Cia.
სიენფუეგოსის პროვინცია

სიენფუეგოსის პროვინცია — კუბის ერთ-ერთი პროვინცია. დედაქალაქია სიენფუეგოსი, რომელიც 1819 წელს ფრანგმა მოსახლეებმა დააარსეს. პროვინცია ყველაზე დაბალი ეკონომიკური მაჩვენებელი აქვს მთელს კუბაში და ის ძირითდად შაქრის მოყვანასა და წარმოებას ეფუძნება. ლანდშაფტშიც სწორედ შაქრის ლერწამი და გადამამუშავებელი ფაბრიკები სჭარბობს. სიერაში გავრცელებულია ჩანჩქერები. პროვინციაში უკიდურესად პოპულარულია დაივინგი, როგორც ტურისტებს, ისე ადგილობრივებს შორის. მრავლადაა წყალქვეშა მღვიმე. სინფუეგოსის, სანკტი-სპირიტუსისა და ვილია-კლარას პროვინციები ერთ დროს აწ უკვე აღარ არსებული სანტა-კლარას პროვინციის ნაწილი იყო. Source: მოსახლეობის 2004 წლის აღწერა. Area from 1976 municipal re-distribution. კუბის პროვინციები Cienfuegos დაარქივებული 2012-04-02 საიტზე Wayback Machine. (ესპანური) ↑ Atenas.cu. (2004)2004 Population trends, by Province and Municipality. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-09-27. ციტირების თარიღი: 2007-10-06. (ესპანური) ↑ Statoids. (July 2003)Municipios of Cuba. ციტირების თარიღი: 2007-10-06.
ვილია-კლარას პროვინცია

ვილია-კლარას პროვინცია — კუბის ერთ-ერთი პროვინცია. მდებარეობს კუნძულის ცენტრალურ ნაწილში. ჩრდილოეთით ესაზღვრება ატლანტის ოკეანე, დასავლეთით — მატანსასის პროვინცია, აღმოსავლეთით — სანკტი-სპირიტუსის პროვინცია, სამხრეთით კი სიენფუეგოსის პროვინცია. სანკტი-სპირიტუსი, სიენფუეგოსი და ვილია-კლარა ერთ დროს აწ უკვე აღარ არსებული ლას-ვილიასის პროვინციის ნაწილები იყო, მაგრამ ვილია-კლარას ახლაც ხშირად მოიხსენიებენ როგორც „ლას-ვილიასს“. ისტორიული პროვინციის დედაქალაქი იყო სანტა-კლარა, რომელიც დღემდე რჩება ვილია-კლარას დედაქალაქად. ერთ დროს პროვინციის ეკონომიკის მთავარი დასაყრდენია იყო შაქარი. მის წარმოებაში ჩართული იყო მრავალი ადამიანი, ძირითადად პროვინციის ჩრდილოეთ ნაწილში. ამჟამად, საწარმოები მიტოვებულია და ეკონომიკა ფოკუსირდება ახლად გახსნილ სანაპირო კურორტებზე. შაქარი და თამბაქო კი რჩება პროვინციის სასოფლო სამეურნეო საქმიანობის მთავარ ნაწილად. წყარო: მოსახლეობის 2004 წლის აღწერა. Area from 1976 municipal re-distribution. ლას-ბრუხასის პლაჟი სანტა-მარიას პლაჟი ენსენაჩოსის პლაჟი ენსენაჩოსის კურორტი კუბის პროვინციები ვილია-კლარას პორტალი დაარქივებული 2005-10-29 საიტზე Wayback Machine. (ესპანური) Cayo Santa Maria, Villa Clara, Cuba (ინგლისური) (ფრანგული) Cayo Ensenachos, Villa CLara, Cuba (ინგლისური) (ფრანგული) ↑ Atenas.cu. (2004)2004 Population trends, by Province and Municipality. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-09-27. ციტირების თარიღი: 2007-10-06. (ესპანური) ↑ Statoids. (July 2003)Municipios of Cuba. ციტირების თარიღი: 2007-10-06.
საფართესლოვანები

საფართესლოვანები (ლათ. Gnetophyta) — შიშველთესლოვან მცენარეთა განყოფილება. შეიცავს მხოლოდ ერთ კლასს, რომელიც 3 რიგში ერთიანდება: ეფედრასნაირნი (Ephedrales), ველვიჩიასნაირნი (Welwitschiales) და გნეტუმისნაირნი (Gnetales). თითოეულ რიგში თითო ოჯახი და თითო გვარია (შესაბამისად გვარები ეფედრა, ველვიჩია და გნეტუმი). სამივე გვარი საერთო ნიშნებით ხასიათდება: მეორეულ ქსილემაში ჭურჭლების არსებობით, სტრობილების კრებულია დიქაზიური დატოტვით, სტრობილების ირგვლივ ყვავილსაფრის მსგავსი საფრის არსებობით, გრძელი მიკროპილური მილებით, ორლებნიანი ჩანასახით, მოპირისპირედ განწყობილი ფოთლებით. საფართესლოვანები განსხვავდება ყველა სხვა შიშველთესლოვანი მცენარისაგან. მკვლევართა ნაწილი სამი გვარის საერთო წინაპრად ბენეტიტალეებს მიიჩნევს. ნაწილი კი საფართესლოვანების გეოგრაფიული გავრცელების მიხედვით ფიქრობს, რომ ეს გვარები ახლო ნათესაობით არ უნდა ხასიათდებოდნენ. მიკროსპორების გარსების ელექტრომიკროსკოპული შესწავლა ადასტურებს ამ გვარების ნათესაობას. ღვინიანიძე ზ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 149.
სანქტი-სპირიტუსის პროვინცია

სანქტი-სპირიტუსის პროვინცია — კუბის ერთ-ერთი პროვინცია. მდებარეობს კუნძულის ცენტრალურ ნაწილში. დედაქალაქია ამავე სახელწოდების, სანქტი-სპირიტუსი. სხვა მნიშვნელოვანი ქალაქია ტრინიდადი. პროვინციის სამხრეთი სანაპირო ბრტყელია, მაგრამ დასავლეთი ნაწილი მთიანია. სამხრეთ-აღმოსავლეთში მრავლადაა მანგროს ტყე და ჭაობი. ჩრდილოეთი სანაპირო მოიცავს მნიშვნელოვან ვეთლენდებს და დაცულ ტერიტორიებს, მაგალითად ბუენა-ვისტას ყურესა და კაგუანესის ეროვნულ პარკს. პროვინციაში მდებარეობს კუბის ტერიტორიაზე უდიდესი ხელოვნური წყალსაცავი სასა. XVII საუკუნეში, თანამედროვე სანქტი-სპირიტუსის პროვინციის ტერიტორიაზე კონტროლის ასაღებად ერთამანეთს ეჯახებდონენ ჰოლანდიელი და ბრიტანელი მეკობრეები, მაგრამ მცირე წარმატებით, რადგან მათ ეფექტურად იგერიებდა ესპანური გარნიზონი. 1660-დან 1680 წალმდე, ქალაქი ტრინიდადი იამაიკელ მეკობრეებს ეპყრათ, რომელმაც ის ორგზის დაანგრიეს. სიენფუეგოსის, სანკტი-სპირიტუსისა და ვილია-კლარას პროვინციები ერთ დროს აწ უკვე აღარ არსებული ლას-ვილიასის პროვინციის ნაწილი იყო. პროვინციის ყველაზე შემოსავლიანი სექტორია ტურიზმი, რაც ძირითადად კონცენტრირებულია ქალაქ ტრინიდადის გარშემო, რომელიც იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაშია შეტანილი და გამოირჩევა დიდი რაოდენობით კოლონიური ნაგებობებით, რომლებიც XVI საუკუნით თარიღდება. ისევე როგორც დანარჩენ კუბაში, ამ არეალშიც მნიშვნელოვანია შაქრის ლერწამი და მესაქონლეობა. ასევე მოყავთ თამბაქო და ბრინჯი. წყარო: მოსახლეობის 2004 წლის აღწერა. Area from 1976 municipal re-distribution. კუბის პროვინციები (ესპანური) სანქტი-სპირიტუსის პირტალი დაარქივებული 2021-01-12 საიტზე Wayback Machine. ↑ Atenas.cu. (2004)2004 Population trends, by Province and Municipality. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-09-27. ციტირების თარიღი: 2007-10-06. (ესპანური) ↑ Statoids. (July 2003)Municipios of Cuba. ციტირების თარიღი: 2007-10-06.
შაქრის ლერწამი

შაქრის ლერწამი (Saccharum officinarum) — მრავალწლოვანი, ბალახოვანი, ტროპიკული მცენარე მარცვლოვანი ოჯახისა. 4—6 მ-მდე იზრდება. აქვს დამუხლული ღერო, ლანცენტა საგველა ყვავილედი, ორსქესიანი ყვავილი. ნაყოფს მხოლოდ ტროპიკებში ივითარებს. ღეროს წვენი 18%-მდე შაქარს შეიცავს. წვენის მიღების შემდეგ ღეროსა და ფოთლებს პირუტყვის საკვებად იყენებენ. შაქრის ლერწმის სამშობლოს სამხრეთ აზია, კულტურაში ცნობილი იყო 5 ათასი წლის წინათ ინდოეთში. მსოფლიოში შაქრის ლერწმის ფართობი 12 მლნ. ჰა-ს აღემატება. მისი ძირითადი მწარმოებელი ქვეყნებია ინდოეთი, ინდონეზია, ბრაზილია, კუბა. მოსავლიანობა ჰა-ზე 400—2000 ც აღწევს. მრავლდება ამონაყრებით (კალმებით). ერთ ადგილზე ძლებს 10 წლამდე. ყოფილ სსრკ-ში ტაჯიკეთსა და უზბეკეთში 30-იანი წლებიდან მოჰყავთ როგორც ერთწლოვანი მცენარე. ყინვებს ვერ უძლებს. —3°C-ზე ფოთლები იღუპება. ამონაყრებს შემოდგომაზე და ზამთარში ინახავენ დახურულ თხრილებში. რგავენ მარტში, მწკრივად (1×1,5 მ). მოსავალს იღებენ ოქტომბერში, ყინვების დაწყებამდე. XIX საუკუნეში საქართველოში იყო ცდები ალაზნის ველზე მის გასაშენებლად, მაგრამ შედეგები საიმედო არ აღმოჩნდა. ბადრიშვილი გ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 695.
ფულხენსიო ბატისტა

ფულხენსიო ბატისტა ი სალდივარი (ესპ. Fulgencio Batista y Zaldívar; დ. 16 იანვარი, 1901, ბანესი, კუბა — გ. 6 აგვისტო, 1973, გუადალმინა, ესპანეთი) — კუბის მმართველი. კუბის ლეგიტიმური პრეზიდენტი 1940–1944 წლებში და დიქტატორი 1952–1959 წწ. მეორედ ხელისუფლებაში მოვიდა სახელმწიფო გადატრიალების გზით. დაამხეს კუბის რევოლუციის შედეგად 1959 წლის 1 იანვარს. დაიბადა 1901 წლის 16 იანვარს ოლგინის პროვინციის ქალაქ ბანესში. მამა - ბელისარიო ბატისტა პალერმო, დედა - კარმელა სალდივარ გონსალესი მონაწილეობდნენ კუბის ესპანეთისაგან დამოუკიდებლობისათვის ბრძოლაში. დაბადებისას დედამისმა უწოდა რუბენი და მისცა თავისი გვარი სალდივარი, მაგრამ მამამისს არ სურდა ამ სახელით დაერეგისტრირებინა თავისი შვილი. 1939 წლამდე ქალაქ ბანესის ყველა მონაცემში ბატისტა მოხსენიებულია, როგორც რუბენ სალდივარი, მაგრამ 1939 წელს საპრეზიდენტო არჩევნებზე კანდიდატურა წააყენა ფულხენსიო ბატისტას სახელითა და გვარით, თუმცა აღმოჩნდა, რომ ასეთი პირი იურიდიულად არ არსებობდა, ამისათვის სასამართლოს გადაუხადა 15 000 კუბური პესო, რათა იურიდიულად დარეგისტრირებულიყო ფულხენსიო ბატისტას სახელწოდებით. 1933 წელს სათავეში ჩაუდგა სახელმწიფო გადატრიალებას. გახდა ქვეყნის დე-ფაქტო მმართველი 1940 წელს კი ქვეყნის მეთაურის თანამდებობა დე-იურედაც დაიკავა. 1944 წელს დამარცხდა საპრეზიდენტო არჩევნებში რამონ გრაუსთან და თანამდებობას დაემშვიდობა 8 წლით. 1952 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში სამი კანდიდატურა იყო რობერტო აგრამონტე, კარლოს ევია და ფულხენსიო ბატისტა, რომელსაც გამარჯვების ყველაზე ნაკლები შანსი ჰქონდა. როდესაც საბოლოოდ ცხადი გახდა, რომ არჩევნების მოგების არანაირი შანსი არ იყო, ბატისტამ 1952 წლის 10 მარტს ორგანიზება გაუკეთა სახელმწიფო გადატრიალებას. ხელისუფლებას ჩამოაშორა პრეზიდენტი კარლოს პრიო სოკარასი და 2 წლით თავი გამოაცხადა დროებით პრეზიდენტად. მისი ხელისუფლებაში მოსვლიდან მალევე დაიწყო ბრძოლა მისი მმართველობის წინააღმდეგ. საბოლოოდ მისი მმართველობა დამხობილ იქნა 1959 წელს კუბის რევოლუციის შედეგად. ბატისტა კუბიდან სანტო-დომინგოში გაიქცა, საიდანაც პორტუგალიაში, შემდეგ კი ესპანეთში გადავიდა, სადაც გარდაიცვალა კიდეც 1973 წელს გულის შეტევით. დაკრძალულია მადრიდში სან-ისიდოროს სასაფლაოზე. კუბის პრეზიდენტი კუბის რევოლუცია ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ფულხენსიო ბატისტა Fulgencio Batista დაარქივებული 2022-01-27 საიტზე Wayback Machine. Fulgencio Batista What Castro Found January 1, 1959: "Cuban Dictator Batista Falls From Power" Fulgencio Batista Zaldívar Collection[მკვდარი ბმული] ↑ His given name was Rubén Zaldivar. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-11-30. ციტირების თარიღი: 2011-12-04. ↑ „Batista Dies in Spain at 72“. New York Times. August 7, 1973.
ხერარდო მაჩადო

ხერარდო მაჩადო (ესპ. Gerardo Machado y Morales; დ. 28 სექტემბერი, 1871, კამახუანი, კუბა — გ. 29 მარტი, 1939, მაიამი, აშშ) — კუბელი პოლიტიკოსი. კუბის პრეზიდენტი 1925 წლის 20 მაისიდან 1933 წლის 24 აგვისტომდე (თუმცა ჯერ კიდევ 12 აგვისტოს გაიქცა კუბიდან). მონაწილეობდა კუბის დამოუკიდებლობისათვის ბრძოლაში. პოლიტიკური კარიერა დაიწყო ქალაქ სანატა-ანას მერობიდან. 1924 წელს გაიმარჯვა საპრეზიდენტო არჩევნებში და 1925 წლის 20 მაისს დაიკავა თანამდებობა. კუბის პრეზიდენტი ხერარდო მაჩადო ი მორალესი
Candy

Candy — ქართული მუსიკალური გუნდი, შედგება 5 მონაწილისაგან: მარიამ ღვალაძე, ირა კოვალენკო, გვანცა სანებლიძე, ირინა ხეჩანოვი და ანა ხანჩალიანი. მონაწილეობდნენ სომხეთის დედაქლაქ ერევანში გამართულ 2011 წლის საბავშვო ევროვიზიის ფინალურ ეტაპზე. შეასრულეს სიმღერა „Candy Music“, დააგროვეს 108 ქულა და დაიკავეს პირველი ადგილი. ↑ Candy. Junioreurovision.tv. ციტირების თარიღი: 3 December 2011. ↑ საბავშვო „ევროვიზიის“ გამარჯვებული ქართული ჯგუფი „Candy“ გახდა ↑ Candy from Georgia win Junior 2011!. junioreurovision.tv (December 03, 2011).
კარლოს სესპედესი

კარლოს მანუელ დე სესპედეს ი კესადა (ესპ. Carlos Manuel de Céspedes y Quesada; დ. 12 აგვისტო, 1871, ნიუ-იორკი, აშშ — გ. 28 მარტი, 1939, ჰავანა, კუბა) — კუბელი მწერალი, დიპლომატი და პოლიტიკოსი. კუბის პრეზიდენტი 1933 წელს. ქვეყანას განაგებდა ხერარდო მაჩადოს ხელისუფლების დამხობის შემდეგ დაახლოებით ერთი თვის განმავლობაში. იგი არის ათწლიანი ომის ერთ-ერთი ხელმძღვანელის კარლოს მანუელ დე სესპედესის შვილი. 1885 წლამდე სწავლობდა ნიუ-იორკში. შემდეგ დედამისმა კარლოსი და მისი ტყუპისცალი და წაიყვანა გერმანიაში. 1895 წელს დაბრუნდა კუბაში და 1895-1898 წლებში მონაწილეობდა კუბის დამოუკიდებლობისათვის ბრძოლაში. 1902-1908 წწ. კუბის წარმომადგენელთა პალატის ვიცე-პრეზიდენტია. შემდეგ ის შეუერთდა კუბის დიპლომატიურ სამსახურს და სხვადასხვა დროს წარმოადგენდა თავის ქვეყანას იტალიაში, არგენტინაში, საბერძნეთში, აშშ-ში, მექსიკაში, ესპანეთში. გარდაიცვალა 1939 წლის 28 მარტს გულის შეტევით დაკრძალულია ჰავანაში, კოლონის სასაფლაოზე. კუბის პრეზიდენტი კარლოს მანუელ დე სესპედესი The Perucho Figueredo Page bio დაარქივებული 2007-07-02 საიტზე Wayback Machine.
რიგი (ბიოლოგია)

რიგი (ლათ. ordo) — ტაქსონომიური კატეგორია მცენარეთა და ცხოველთა სისტემატიკაში. აერთიანებს რამდენიმე ოჯახს (მაგ. ჭინჭრისნაირთა რიგში თავმოყრილია თელისებრთა, თუთისებრთა, კანაფისებრთა და ჭინჭრისებრთა ოჯახები), ზოგჯერ მხოლოდ ერთს (მაგ., ტირიფისნაირთა რიგში ტირიფისებრთა ოჯახია). მონათესავე რიგები ქმნიან კლასს. რიგ შემთხვევაში რიგი კლასში ერთიანდება ზერიგის, ქვეკლასისა და სხვათა მეშვეობით. დიდი რიგები ზოგჯერ იყოფა ქვერიგებად (subordo), რომლის მოცულობის შესახებ მეცნიერთა შორის არ არის ერთიანი აზრი. ზოგჯერ ამა თუ იმ რიგს ორად ყოფენ. მაგ., მღრღნელების რიგი ამჟამად ორ რიგადაა გაყოფილი: საკუთრივ მღრნელები და კურდღლისნაირნი. ზოგჯერ კი, პირიქით 2 რიგს-ს აერთიანებენ ერთ რიგში. მაგ., ნახევრად მაიმუნებისა და მაიმუნებს რიგებს ერთ (პრიმატების) რიგში აერთიანებენ. ჯანაშვილი ა., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 386.
ეგევსი

ეგევსი (ბერძნ. Αἰγεύς) — ძველ ბერძნულ მითოლოგიაში ათენის მეფე, თესევსის მამა. კუნძულ კრეტაზე ურჩხულ მინოტავრის მოსაკლავად გამგზავრებისას თესევსს ეგევსმა სთხოვა, თუ მშვიდობით დაბრუნდებოდა, გემზე შავის ნაცვლად თეთრი იალქანი გაეშალა. გამარჯვებულ თესევსს დაავიწყდა პირობა. შავი იალქნის დანახვაზე ეგევსმა იფიქრა, შვილი დამეღუპაო და ზღვაში დაიხრჩო თავი. ასე დაერქვა ამ ზღვას ეგეოსის ზღვა. ეგევსი პოსეიდონის ერთ-ერთი სახელიც იყო. ათენში არსებობდა ეგევსის კულტი და ტაძარი, რომელსაც ეგეიონი ეწოდებოდა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 5.
საფეიქრო

საფეიქრო — ქართული ხალხური შრომის პოეზიის სახეობა, ფეიქართა შრომასთან დაკავშირებული ლექს-სიმღერები. ასახავს ჩეჩვისა და ქსოვის პროცესს. უპირატესად ქალთა რეპერტუარს განეკუთვნება. შესრულების მიხედვით განასხვავებენ ინდივიდუალურ და კოლექტიურ ნიმუშებს. საფეიქროს ცნობილი ნიმუშია „ძილო, რასა მეძინები”. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 150.
ლაზიკა (ქალაქი)

ლაზიკა — ქალაქი, რომელიც უნდა გაშენებულიყო დასავლეთ საქართველოში, შავი ზღვის სანაპიროზე. იგი საქართველოში სიდიდით მეორე ქალაქი უნდა ყოფილიყო თბილისის შემდეგ. ქალაქის მშენებლობის დაწყება დაგეგმილი იყო 2012 წლიდან. სავარაუდოდ იგი უნდა გაშენებულიყო კოლხეთის ეროვნული პარკის ანაკლია-ჭურიის უბანზე, რომელიც ფრინველთა ყველაზე დიდი მიგრაციის მარშრუტია. ↑ მიხეილ სააკაშვილი ანაკლიასა და ყულევს შორის ახალი ქალაქის აშენებას აპირებს ↑ Ramsar Sites Information Service. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2010-03-10. ციტირების თარიღი: 2011-12-07.
საქართველოს დავით აღმაშენებლის სახელობის უნივერსიტეტი

საქართველოს დავით აღმაშენებლის სახელობის უნივერსიტეტი (სდასუ) — უნივერსიტეტი საქართველოში. დაარსდა 1991 წელს, სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქის, უწმინდესისა და უნეტარესის ილია II-ის ლოცვა-კურთხევით. აქტიური და მიზანმიმართული საქმიანობით, სდასუმ უკვე შექმნა გარკვეული ტრადიცია, მოიპოვა მაღალი რეიტინგი, მიაღწია აღიარებას ევროპულ სივრცეში, რითაც გამორჩეული ადგილი დაიმკვიდრა ჩვენი ქვეყნის უმაღლეს სასწავლებლებს შორის. სდასუ-ს საიტი
ბაია-ონდა (კუბა)

ბაია-ონდა (ესპ. Bahía Honda) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კუბაში, არტემისის პროვინციაში. 2010 წლის 31 დეკემბრამდე ეკუთვნოდა პინარ-დელ-რიოს პროვინციას. მდებარეობს კუნძულის ჩრდილოეთ ნაწილში, ზღვის დონიდან 25 მ სიმაღლეზე, ფლორიდის სრუტის შესასვლელთან, ქალაქ ჰავანიდან დასავლეთით 70 კილომეტრში. მუნიციპალიტეტის ფართობია 784 კმ². 2004 წლის აღწერის მონაცემებით მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 45.968 ადამიანი. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 58,6 ადამიანი კმ²-ზე. კუბის მუნიციპალიტეტები კუბის ქალაქების სია ↑ Statoids. (July 2003)Municipios of Cuba. ციტირების თარიღი: 2007-10-07. ↑ Atenas.cu. (2004)2004 Population trends, by Province and Municipality. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-09-27. ციტირების თარიღი: 2007-10-07. (ესპანური)
არტემისა

არტემისა (ესპ. Artemisa) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი კუბაში. 2010 წლის აგვისტოში ქალაქი არტემისა გახდა ახლად დაარსებული არტემისის პროვინციის დედაქალაქი, რომლის შემადგენლობაშია აგრეთვე ყოფილი ჰავანის პროვინციის 8 მუნიციპალიტეტი და პინარ-დელ-რიოს 3 მუნიციპალიტეტი. არტემისის მუნიციპალიტეტის ფართობია 690 კმ². 2004 წლის აღწერის მონაცემებით მუნიციპალიტეტში ცხოვრობდა 81 209 ადამიანი. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 117,7 ადამიანი კმ²-ზე. წარმოადგენს რეგიონის კომერციულ ცენტრს. მოჰყავთ შაქრის ლერწამი, თამბაქო, ანანასი და სხვ. ქალაქში მიმდინარეობს სპირტისა და საპნის წარმოება, ქალაქის სიახლოვესაა შაქრის ქარხნები. კუბის მუნიციპალიტეტები კუბის ქალაქების სია არტემისა — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური) ↑ Statoids. (July 2003)Municipios of Cuba. ციტირების თარიღი: 2007-10-07. ↑ Atenas.cu. (2004)2004 Population trends, by Province and Municipality. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-09-27. ციტირების თარიღი: 2007-10-07. (ესპანური)
ჰესენი

ჰესენი (გერმ. Hessen) — მხარე გერმანიაში. ფართობი — 21,1 ათასი კმ2, მოსახლეობა — 6.045 ათასი, პროტესტანტი 61 %, კათოლიკე 33 %. ქალაქები (ათ.) — მაინის ფრანკფურტი (656), ვისბადენი (დედაქალაქი, 267), კასელი (202), დარმშტადტი (139). თავისებურებები — რაინისა და მაინის ხეობები, ტაუნუსის მთები, რომელიც მდიდარია მინერალური წყლებით (ჰომბურგი, ვისბადენი). ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ჰესენი
სიეგო-დე-ავილის პროვინცია

სიეგო-დე-ავილის პროვინცია — კუბის ერთ-ერთი პროვინცია, რომელიც ძველად კამაგუეის პროვინციის ნაწილი იყო. დედაქალაქია სიეგო-დე-ავილა, რომელიც გაშენებულია კარეტერა-სენტრალის ავტომაგისტრალზე, სიდიდით მეორე ქალაქია მის ჩრდილოეთით მდებარე მორონი. კამაგუეის პროვინციისგან გამოყოფილ იქნა 1975 წელს. პროვინციის ჩრდილოეთ სანაპიროს სიახლოვეს, განლაგებულია ხარდინეს-დელ-რეის-არქიპელაგის რამდენიმე მცირე კუნძული, სადაც განვითარებულია საკურორტო ტურიზმი, მათ შორის უმთავრესებია კაიო-კოკო და კაიო-გილერმო. ქალაქ მორონსა და ჩრდილოეთ სანაპიროს შორის მდებარეობს რამდენიმე ტბა, მათ შორის ლაგუნა-დე-ლეჩე (რძის ტბა, ეწოდა წყლის თეთრი ფერის გამო, რაც გამოწვეულია კალციუმის ოქსიდის მაღალი შემცველობით), რომელიც უდიდესი ბუნებრივი ტბაა კუბაში. პროვინციის ცენტრალურ ნაწილში მისდევენ მესაქონლეობას, მთელი პროვინციის მასშტაბით კი შაქრის ლერწმის, ანანასისა და ციტრუსების მოყვანას. სიეგო-დე-ავილის პროვინცია 10 მუნიციპალიტეტისგან შედგება: წყარო: მოსახლეობის 2004 წლის აღწერა. Area from 1976 municipal re-distribution. კუბის პროვინციები Ciego de Ávila დაარქივებული 2007-04-04 საიტზე Wayback Machine. ↑ Atenas.cu. (2004)2004 Population trends, by Province and Municipality. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-09-27. ციტირების თარიღი: 2007-10-06. (ესპანური) ↑ Statoids. (July 2003)Municipios of Cuba. ციტირების თარიღი: 2007-10-06.
საფეხვნო

საფეხვნო, საფიხვნო (ხევსურეთი), საანჯმნო (თუშეთი), ერობა (ხევი), სანახშო (რაჭა) — მამაკაცთა თავშესაყრელად განკუთვნილი ნაგებობა ან ადგილი, საფეხვნოში მყოფთ ფეხონი ერქვა, ხოლო ერთად სხდომასა და ბაასს — ფეხნობა. საფეხვნოს ნაგებობა ხევსურეთში მხოლოდ შატილშია შემონახული. ეს არის ღია შენობა, რომელშიც დგას ქვის სკამები. საფეხვნო მთის თითქმის ყველა სოფელში იყო და მის ძირითად დანიშნულებას შეადგენდა მეზობლების შეხვედრა, სჯა-ბაასი, დასვენება-გართობა. აქ ზელდნენ ტყავს, გრეხდნენ თოკს, ამოასხამდნენ ქალამნებს, თლიდნენ თითისტარებს და ა. შ. საფეხვნოში საუბარი იყო საგმირო საქმეებზე, მტერ-მოყვარეზე, ქცევის ნორმებზე, წეს-ჩვეულებებზე, აგვარებდნენ პატარ-პატარა სასოფლო საქმეებს (სათიბზე გასვლის ვადების განსაზღვრა, მწყემსობის რიგის დადგენა, დაზიანებული ხიდის შეკეთება და სხვა). უფრო მნიშვნელოვანი საქმეები წყდებოდა საგანგებოდ დადგენილ სოფლის საყრილობო ადგილებში, რომლის ფუნქცია და ორგანიზაცია საფეხვნოსგან განსხვავდებოდა. ოჩიაური თ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 152.
საფიქლე

საფიქლე — ორი ისტორიული სოფელი: ისტორიული სოფელი ქვემო ქართლში, ახლანდელი წალკის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე, საფიქლისხევის მარცხენა მხარეს. ისტორიული სოფელი ქვემო ქართლში, ახლანდელი წალკის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე, მეორე საფიქლისხევის მარცხენა მხარეს. ორივე სოფელი წყაროებში პირველად მოხსენიებულია XVIII საუკუნეში. ლორთქიფანიძე ი., ქვემო ქართლი XVIII საუკუნის პირველ მეოთხედში, ნაწ. 1—2, ტფ., 1935 ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 9, თბ., 1985. — გვ. 152-153.
კამაგუეის პროვინცია

კამაგუეის პროვინცია — კუბის ერთ-ერთი პროვინცია, უდიდესი ქვეყნის სხვა პროვინციებს შორის. დედაქალაქია კამაგუეი. სხვა მნიშვნელოვანი ქალაქები — ფლორიდა და ნუევიტასი. კამაგუეის რელიეფი ძირითადად დაბლობია, მის ტერიტორიას არ კვეთს მნიშვნელოვანო გორაკები და მთის მასივები. სამხრეთი სანაპირო ხასიათდება მრავალი პატარა კუნძულით (კაი), ჩრდილოეთ სანაპიროს გასწვრივ კი მდებარეობს ხარდინეს-დელ-რეისა და საბანა-კამაგუეის არქიპელაგები. ორივე სანაპირო მდიდარია ქვიშიანი პლაჟებით. მიუხედავად დიდი ტურისტული პოტენციალისა, იგი საკმაოდ სუსტადაა განვითარებული, გარდა ჩრდილოეთით მდებარე სანტა-ლუსიას პლაჟისა. კამაგუეის ეკონომიკა ძირითადად მესაქონლეობასა და შაქრის ლერწამს ეფუძნება. პროვინცია ცნობილია მისი კოვბოის კულტურითა და ხშირი როდეოებით. მოყავთ ბრინჯი და მისდევენ მექათემობასაც, ასევე არსებობს ციტრუსების ინდუსტრია. დედაქალაქში მდებარეობს კუნძულზე არსებული სულ რამდენიმე ლუდსახარშების მნიშვნელოვანი ნაწილი. პროვინცია შედგება 13 მუნიციპალიტეტისაგან: წყარო: მოსახლეობის 2004 წლის აღწერა. Area from 1976 municipal re-distribution. კუბის პროვინციები (ესპანური) კამაგუეის პორტალი დაარქივებული 2007-03-13 საიტზე Wayback Machine. ↑ Atenas.cu. (2004)2004 Population trends, by Province and Municipality. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-09-27. ციტირების თარიღი: 2007-10-06. (ესპანური) ↑ Statoids. (July 2003)Municipios of Cuba. ციტირების თარიღი: 2007-10-06.
კარლოს პრიო სოკარასი

კარლოს პრიო სოკარასი (ესპ. Carlos Prío Socarrás; დ. 14 ივლისი, 1903, ბაია-ონდა, კუბა — გ. 5 აპრილი, 1977, მაიამი, აშშ) — კუბელი პოლიტიკოსი. კუბის პრეზიდენტი 1948-1952 წწ. მისი ხელისუფლება არჩევნებამდე რამდენიმე თვით ადრე დაამხო ფულხენსიო ბატისტამ სახელმწიფო გადატრიალების შედეგად. 1945-1947 წწ. ქვეყნის პრემიერ-მინისტრია. კუბის პრეზიდენტი ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: კარლოს პრიო სოკარასი Carlos Prio Socarrás' Photo & Gravesite