laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ხაიდაყელები

ხაიდაყელები — დაღესტნის იმ ეთნოსთა შორის არიან, რომლებიც საბჭოთა ხელისუფლებამ სხვა ეთნოსებს მიაკუთვნა. ხაიდაყელებს დარგუელებად წერდნენ. ხაიდაყელების თვითსახელწოდებაა ხაიდაყანტი, ხაიდაყან. რუსები მათ კაიტაგებს უწოდებენ. ისინი დაღესტნის ხაიდაყის რაიონის ძირძველი მკვიდრნი არიან. უნდა აღინიშნოს, რომ ძველი დროიდან ხაიდაყელთა ტრადიციული საქმიანობა მიწათმოქმედება და მესაქონლეობა იყო, მთისწინეთსა და ბარში კი მებაღეობა და მევენახეობა წარმაოდგენდა მათ მთავარ საქმიანობას. მთაში მეცხოველეობიდან უპირატესობა მეცხვარეობას ჰქონდა მოპოვებული. ხაიდაყელებში დამხმარე დარგებიდან განვითარებული იყო ნადირობა. ხაიდაყელებში დეკემბრიდან მაისამდე მამაკაცების უმეტესობა დერბენტის რაიონში სარეწებზე გარესამუშაოზე მიდიოდა. XIX საუკუნის დასაწყისში ყუბაჩელ ოსტატებს საზღვარგარეთ გასაყიდად გაჰქონდათ ხაიდაყური ნაქარგი ბალიშები. ხაიდაყურ ნაქარგთა ორნამენტში ასახულია ზოროასტრიზმის, მუსლიმობის, ქრისტიანობის, იუდაიზმის და წარმართობის სიმბოლოები. ხაიდაყური ორნამენტის ბევრ ელემენტს ანალოგია აქვს ბიზანტიის, მონღოლების, ჩინელების, თურქების, კელტების ორნამენტულ ხელოვნებასთან. ზემო ხაიდაყის ნაგებობებიდან საბრძოლო და სათვალთვალო კოშკები და სოფლის ირგვლივ შემოვლებული კედლები შეიძლება დავასახელოთ. ხაიდაყი პირველად IX საუკუნის არაბულ წყაროშია მოხსენიებული. არაბთა ლაშქრობებამდე ხაიდაყელებს საკუთარი მმართველები ჰყვადათ. აღსანიშნავია, რომ ხაიდაყის უკანასკნელი მმართველი, რომელიც სარწმუნოებით ქრისტიანი იყო, არაბებთან ბრძოლაში დაიღუპა. რაც შეეხება მაჰმადიანობას, ხაიდაყელებმა ის XIV საუკუნეში მიიღეს. ხაიდაყის რაიონში, ხაიდაყელთა გარდა, ცხოვრობენ აგრეთვე დარგუელები, ყუმუხები, მთის ებრაელები. ხაიდაყელები გეოგრაფიულად შუა დაღესტნის მთისწინეთის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში ცხოვრობენ. ხაიდაყელების მეზობლები არიან ყუმუხები (ჩრდილოეთით), დარგუელები (დასავლეთით), თაბასარანელები (სამხრეთ-დასავლეთით). XIX საუკუნეში ხაიდაყელებში დასახლება ტერიტორიულ-გვაროვნული ხასიათის იყო. ყოველი აული სასოფლო თემს წარმოადგენდა, რომელშიც დიდი და პატარა ნათესაური ჯგუფები თუხუმები (ჟინ სები) შედიოდა. საძოვარი, ტყე და წყალი საერთო სათემო საკუთრებაში იყო. ხაიდაყელებს სპეციალური საქორწილო და სამგლოვიარო ტანსაცმელი არ ჰქონდათ. გლოვის დროს ქალები სამკაულს იხსნიდნენ. XIX საუკუნესა და XX საუკუნის დასაწყისში ოჯახის ძირითადი ფორმა პატარა ოჯახი იყო. ხაიდაყელები ერთმანეთს ეხმარებოდნენ სახლის მშენებლობისას, მინდვრის დამუშავების დროს, ქორწილში და სხვადასხვა საქმეებში. ხაიდაყელებშიქორწინება ენდოგამიური იყო ის თუხუმისა და სოფლის შიგნით ხდებოდა. როლანდ თოფჩიშვილი კავკასიის ხალხთა ეთნოლოგია, თბ.,2012
რუთულები

რუთულები — სამხრეთ დაღესტანში მდ. სამურის ზემო წელში ცხოვრობენ. ეთნონიმი რუთული, მათი ყველაზე დიდი და მთავარი სოფლის, რუთულის სახელწოდებიდან მომდინარეობს. რუთულური (მუხიდური) ენა დაღესტნური ჯგუფის ლეზგიურ ქვეჯგუფში შედის. რუთულური ენა უმწერლობო ენა იყო. რუთულური ანბანი მხოლოდ 1993 წელს შეიქმნა რუსული გრაფიკის საფუძველზე. ამავე წლიდან რუთულის რაიონში მცხოვრებ რუთულელ ბავშვებს სკოლებში მშობლიურ ენასაც ასწავლიან. რუთულები ორენოვანი არიან. ზოგიერთი მათგანი ორ ენაზე მეტს ფლობს. რუთულურ ენას აქვს შემდეგი დიალექტები: საკუთრივ რუთ ულური ( მუხადური ), შინაზური, მუხ რეკული, იხრეკული, ბორჩულ - ხინავური. რუთულური ენისათვის დამახასიათებელია ხმოვანთა (14) და თანხმოვანთა (38) რთული სისტემა. რუთულების ძირითადი სამეურნეო საქმიანობა მეცხოველეობა იყო (მსხვილფეხა რქოსანი საქონელი, მეცხვარეობა). ცხვარს ამთაბარებდნენ. საზამთრო საძოვრებს ისინი ლეზგებისაგან, ხუნძებისა და აზერბაიჯანელებისაგან ქირაობდნენ. შედარებით ნაკლებ მნიშვნელოვანი იყო მიწათმოქმედება. სახვნელი მიწები, სათიბებისა და საძოვრებისაგან განსხვავებით, რუთულელებს პირად საკუთრებაში ჰქონდათ. შინამრეწველობიდან და ხელოსნობიდან კერამიკული ჭურჭლის დამზადება, ტყავის ფეხსაცმლის კერვა, მატყლის ნაწარმის წარმოება (მაუდი, თექა, ნაბადი, ხალიჩა, წინდები, ნაქსოვი ფეხსაცმელი) იყო განვითარებული. კერამიკულ ნივთებს სამეთუნეო ჩარხის გარეშე აკეთებდნენ. იცოდნენ ქვის, სპილენძის, ვერცხლის დამუშავება. რუთულები ნუხის, ახტახის, ყა ზიყუმუხის ბაზრებში მეცხოველეობის პროდუქტების ნამეტს ყიდდნენ. სამაგიეროდ აქვე იძენდნენ პურს და ფაბრიკულ ნაწარმს. რუთულელთა სოფლები ძნელად მისადგომ ადგილებში იყო აშენებული; ისინი შემოზღუდული იყო თავდაცვითი კედლებით, სასიგნალო და თავდასაცავი კოშკებით. ყოველი სოფელი უბნებად იყოფოდა, რომლებშიც თოხუმები იყვნენ განსახლებულნი. მეჩეთი ყველა უბანში ჰქონდათ. რუთულები სუნიტი მუსლიმები არიან. ეს რელიგია მათ შორის X-XI საუკუნეებში გავრცელდა. შემორჩენილი იყო წარმართული რწმენა-წარმოდგენებიც (წინაპართა თაყვანისცემა, მაგიური ქმედებები). როდესაც რუთულელს კრძალავდნენ, მას საფლავში წმინდანთა საფლავების თავზე აღმართული ნეგებობებიდან მოტანილ ქვას ატანდნენ. დღესასწაულებს შორის ყველაზე აღსანიშნავია კალენდარული წლისა და გაზაფხულის აღმნიშვნელი დღესასწაული ერ ი. ეს იყო საერთო-სასოფლო დღესასწაული, რომელიც თეატრალიზებული ნიღბიანი წარმოდგენით მთავრდებოდა. აღნიშნავდნენ მამაკაცთა გაერთიანებების სეზონის დამთავრებას. ძირითადად გარიგებითი ქორწინება იცოდნენ. თუმცა იშვიათი არ იყო აკვანში დანიშვნა, მოტაცება, ლევირატი და სორორატი. შემორჩენილი იყო პატრიარქალური ურთიერთობები: ქალები ემორჩილებოდნენ მამაკაცებს, უმცროსები უფროსებს. როლანდ თოფჩიშვილი კავკასიის ხალხთა ეთნოლოგია, თბ.,2012
გია აბესაძის ქუჩა

გია აბესაძის ქუჩა — ქუჩა კრწანისის რაიონში (ქვემო უბანი), კოტე (კონსტანტინე) აფხაზის ქუჩიდან აბო თბილელის ქუჩამდე. წარმოიქმნა XIX საუკუნის დასაწყისში. ამ ქუჩაზე იდგა კათოლიკეთა ეკლესია, ამავე უბანში ჰქონდა სახლი ამ ეკლესიის მოძღვარ ფილიპეს, რის გამოც ქუჩას ჯერ ფრანგების (ქართველები კათოლიკეებს ფრანგებს უწოდებდნენ), შემდეგ კათოლიკეების ქუჩა ერქვა (ამ სახელითაა შეტანილი 1841 წელს შედგენილ თბილისის ქუჩების სიაში). XX საუკუნის 20-იან წლებში — არუთიუნ საიათნოვას, შემდეგ პირველი მაისის ქუჩა დაერქვა, 1991 კი გია აბესაძის სახელი ეწოდა. ქუჩაზე არის წმინდა მარიამ ღვთისმშობლის ამაღლების კათოლიკური ტაძარი (1804), სამეფო უბნის თეატრი, XIX საუკუნის II ნახევრის საცხოვრებელი სახლები. აქვს 2 ჩიხი (I ჩიხი — არუთიუნ საიათნოვას შესახვევი, II ჩიხი — ი. ივანიძის ჩიხი). ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 12, ISBN 978-99928-20-35-3. ქუჩის ისტორიები: გია აბესაძის ქუჩა დაარქივებული 2018-12-14 საიტზე Wayback Machine.
ვლადიმერ მაკოგონოვი

ვლადიმერ ანდრეის ძე მაკოგონოვი (რუს. Влади́мир Андре́евич Макого́нов; დ. 27 აგვისტო, 1905, აზერბაიჯანის სსრ, სსრკ — გ. 2 იანვარი, 1993, ბაქო) — აზერბაიჯანელი მოჭადრაკე. საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი (1943). დაიბადა ნახიჩევანში, მაგრამ ცხოვრების უმეტესი ნაწილი ბაქოში აქვს გატარებული. იგი 1950 წელს გახდა საერთაშორისო ოსტატი, ხოლო 1987 წელს მისდამი პატივსაცემად მიენიჭა გრანდმასტერის ტიტული. მაკოგონოვი საბჭოთა კავშირის საზღვრებს გარეთ პოპულარული არასოდეს ყოფილა, თუმცა საკუთარ ქვეყანაში დიდად დაფასებული მოთამაშე და მწვრთნელი იყო. იგი 1940-იან წლებში ერთ-ერთი ყველაზე ძლიერი მოთამაშე იყო: მისი საუკეთესო რეიტინგი 1945 წლის ოქტომბერში დაფიქსირდა და რიცხობრივად 2735 იყო, ხოლო მისი უმაღლეს ისტორიულ რეიტინგად 1945 წელს დაფიქსირებული მეხუთე ადგილი სახელდება. ვლადიმერ მაკოგონოვი აზერბაიჯანის ხუთგზის ჩემპიონია (1947-1952 წლებში). მონაწილეობა მიღებული აქვს სსრკ-ის 8 ჩემპიონატში, 1927-47 წლებში. ამ ჩემპიონატებს შორის საუკეთესო იყო 1937 წლის ტურნირი, რომელშიც მან მეოთხე ადგილი დაიკავა. მაკოგონოვის მოღვაწეობიდან აღსანიშნავია შემდეგი ტურნირის შედეგები: მესამე ადგილი ლენინგრად-მოსკოვში 1939 წელს (პირველ-მეორე ადგილი სალო ფლოჰრიმ და რეშევსკიმ დაიკავა), მეორე ადგილი 1943 წელს სვერდლოვსკიში (პირველ ადგილზე მიხეილ ბოტვინიკი გავიდა); აღსანიშნავია, რომ ბოლოს ნახსენებ ტურნირში მან ვასილი სმისლოვზე და ისააკ ბოლესლავკიზე წინამდებარე ადგილი დაიკავა. 1942 წელს, მან ბაქოში გამართულ თორმეტ-თამაშიან მატჩში დაამარცხა სალო ფლორი 7½–4½ ანგარიშით. მაკოგონოვი ასევე კარგად იყო ცნობილი როგორც ჭადრაკის მწვრთნელი. იგი 1957 წლის მსოფლიო საჭადრაკო ტურნირზე ვასილი სმისმოვს დაეხმარა მომზადებულიყო მიხაელ ბოტვინიკის წინააღმდეგ გასამართ შეხვედრისათვის. ვლადიმირ მაკოგონოვი წვრთინა ვლადიმირ ბაგიროვსა და გენრიხ ჩეპუკაიტის და ბოტვინიკის რეკომენდაციით იგი ასევე გახდა გარი გასპაროვის პირველი პედაგოგი. მისი ძმა, მიხეილ მაკოგონოვი (1900–43) აგრეთვე ჭადრაკის მასტერი იყო. ძმები ერთმანეთს პირველად 1923 წელს ბაქოს საჭადრაკო ჩემპიონატში შეხვდნენ. მაკოგონოვი გარდაიცვალა 1993 წლის 2 იანვარს, 88 წლის ასაკში, ბაქოში. როგორც მოთამაშე, მაკოგონოვი პოზიციური სტილით გამოირჩეოდა. მაკოგონოვის ვარიაცია მეფის ინდურ დაცვაში შემდეგნაირია: 1.d4 Nf6 2.c4 g6 3.Nc3 Bg7 4.e4 d6 5.h3. ვლადიმერ მაკოგონოვი — თამაშების არქივი Chessgames.com-ზე (ინგლისური) ↑ 1.0 1.1 1.2 Vladimir Andreevich Makogonov Chessgames.com Retrieved November 30, 2006. ↑ Jeff Sonas, "Chessmetrics Player Profile: Vladimir Makogonov." Chessmetrics Retrieved November 30, 2006. ↑ Championships of Republics Yahoo! GeoCities Retrieved November 30, 2006. ↑ Matches Yahoo! GeoCities. Retrieved November 30, 2006. ↑ Misha Savinov, "Interview with Valeri Tsaturian." (PDF) ChessCafe.com. Retrieved November 30, 2006. ↑ Stephen Ham, "The Young King." (PDF) ChessCafe.com. Retrieved November 30, 2006 ↑ Bill Wall, "Chess During World War II." Yahoo! GeoCities. Retrieved November 30, 2006. ↑ Bill Wall, "Russian Chess History." Yahoo! GeoCities. Retrieved November 30, 2006. ↑ NICBase Online დაარქივებული 2006-11-16 საიტზე Wayback Machine. Retrieved November 30, 2006.
კოტე აფხაზის ქუჩა (თბილისი)

კოტე (კონსტანტინე) აფხაზის ქუჩა — ქუჩა კრწანისის რაიონში (კალა, ზემო უბნისა და ქვემო უბნის საზღვარი); თავისუფლების მოედნიდან ვახტანგ გორგასლის მოედნამდე. წარმოიქმნა შუა საუკუნეებში. „კოჯრის კარიდან ჩამოსული დიდი ქუჩა“ იმთავითვე ცნობილი იყო შუა ბაზრის სახელით. ეს სახელი შეერქვა იმიტომ, რომ იგი ქალაქის (კალის) ორ უბანს – ზემო და ქვემო უბანს შუა მდებარეობდა. 1841 წელს შედგენილ თბილისის ქუჩების სიაში შეტანილია როგორც სომხის ქუჩა და პავლე ციციანოვის ქუჩა (ვერცხლის ქუჩასთან ერთად). თბილისის 1867 წლის გეგმაზე დატანილია როგორც პავლე ციციანოვის ქუჩა (სომხის ბაზარი, ქურქისა და იარაღის რიგები), 1876 და შემდგომი წლების გეგმებზე — როგორც სომხის ბაზარი. XX საუკუნის 30-იან წლებში სარეწაო კოოპერაციის საბჭო („სარეწაო საბჭო“) გამო. 1938 — სილიბისტრო თოდრიას, 1944 — კონსტანტინე ლესელიძის, 2006 კოტე აფხაზის სახელი ეწოდა. ისტორიულად ეს იყო უძველესი საქარავნო გზის მონაკვეთი, რომელიც კოჯრის კართან იწყებოდა, დღევანდელი კოტე აფხაზის ქუჩია ხაზს გასდევდა და აკავშირებდა ქალაქის ცენტრს აბანოთუბანთან. შემდგომში იგი თანდათან იქცა ქალაქის ძირძველი ნაწილის — კალის სავაჭრო ცენტრად. კლაკნილი, ვიწრო, მაგრამ საკმაოდ გრძელი ქუჩის ორივე მხარე მჭიდროდ იყო განაშენიანებული სავაჭრო დუქნებით, სახელოსნოებით, საკულტო ნაგებობებით და, ფაქტობრივად, ქალაქის სავაწღო-სახელოსნო ცენტრს, თავისებურ ბირჟას წარმოადგენდა. პირველი რეკონსტრუქცია ქუჩას 1924–1926 წლებში ჩაუტარდა (ინჟინერი გრიგოლ ქურდიანის პროექტი), მეორე — 1986–1988 (არქიტექტორთა ჯგუფი გიორგი ბათიაშვილის ხელმძღვანელობით), რის შედეგადაც ქუჩა გადაიქცა მნიშვნელოვან სატრანსპორტო მაგისტრალად, რომელიც აერთებს ქალაქის ცენტრს მის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილთან და, ამავე დროს, რჩება კულტურულ-სავაჭრო ცენტრად. ძველ, ისტორიულად ჩამოყალიბებულ გარემოში მრავალი თანამედროვე ნაგებობა აღიმართა, მოძველებულ ამორტიზებულ სახლებს კი ჩაუტარდა ძირეული რეკონსტრუქცია, რამაც მრავალსახა ქალაქისათვის დამახასიათებელი იერის ამ უძველეს ქუჩას თანამედროვე სახე მისცა. იგი ერთნაირად იზიდავს როგორც თბილისელებს, ასევე ქალაქის სტუმრებსაც. ნაგებობათაგან აღსანიშნავია: უნივერმაღის შენობის კომპლექსი [XX საუკუნის 80-იან წლებში, არქიტექტორები: გიორგი ბათიაშვილი (ხელმძღვანელი), მ. ლეკვეიშვილი, დ. ჟღენტი, ი. ხელაია; გრან-პრი I საერთაშორისო არქიტექტორთა ბიენალეზე, თბილისი], რომლის ხუროთმოძღვრება „პოსტმოდერნისტული “ სტილის თავისებური ინტეპრეტაციაა; სტომატოლოგიური პოლიკლინიკა (1988; არქიტექტორი ნ. ქვათელაძე, გ. თაყაიშვილი), რომელიც ორიგინალური, ფორმით არაორდინარული შენობაა. კოტე აფხაზის ქუჩაზე არის თეკლეს ქარვასლა (ახლანდელი სასულიერო აკადემია და სემინარია; XIX საუკუნის შუა წლები), ნორაშენის ღვთისმშობლის და ჯვარის მამის ეკლესიები, სინაგოგა. ვერცხლის ქუჩის კუთხეში, სკვერში, დგას კონსტანტინე ლესელიძის ძეგლი (მოქანდაკე იაკობ ნიკოლაძე). აქვს 3 ჩიხი (თბილისის 1934 წლის გეგმაზე II ჩიხი დატანილია როგორც ქოშის ჩიხი). ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 24, ISBN 978-99928-20-35-3.
ელენა კულჩიცკაია

ელენა ლევის ასული კულჩიცკაია (უკრ. Олена Львівна Кульчицька; დ. 15 სექტემბერი, 1877, ქ. ბერეჟანი, დღ. ტერნოპოლის ოლქი — გ. 8 მარტი, 1967, ლვოვი) — უკრაინელი საბჭოთა გრაფიკოსი და ფერმწერი, უკრაინის სსრ სახალხო მხატვარი (1956). სწავლობდა ლვოვის რ. ბრატკოვსკისა და ს. კაჩორა-ბატოვსკის სტუდიაში (1901–1903) და ვენის სამხატვრო-სამრეწველო სკოლაში (1903–1908). ასწავლიდა უკრაინის პოლიგრაფიულ ინსტიტუტში ქალაქ ლვოვში (1945–1951; 1948 წლიდან პროფესორი). თავის ნახატებში, აკვარელისა და გრაფიკულ ციკლებში, და აგრეთვე ილუსტრაციებში ელენა განზოგადოებულ, დეკორატიულობისკენ მისწრაფებულ ფორმებში გამოსახავდა გუცულშჩინის ბუნებისა და არქიტექტურის თავისებურებებს, მის გმირულ წარსულს და ხალხის თანამედროვე ცხოვრებას. მისი შემოქმედება დეკორატიულ-გამოყენებითი ხელოვნების დარგში დამყარებულია უკრაინული სახალხო შემოქმედების ღრმად შესწავლაზე. მიღებული აქვს ტარას შევჩენკოს სახელობის უკრაინის სსრ სახელმწიფო პრემია (1967, სიკვდილის შემდეგ). დაჯილდოებულია 2 ორდენითა და მედლებით. Народний одяг захiдних областей УРСР, Київ, 1969. (Вюник А. О.), О. Кульчицька. (Альбом), Київ, 1969. Кульчицкая Елена Львовна // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
სატენიკი

სატენიკი (სომხ. Սաթենիկ), მეტსახელად სატანა (სომხ. Սատանան) — ალანელი პრინცესა, რომელიც იყო სომხეთის დედოფალი, როგორც მეფე არტაშეს I-ის მეუღლე. მათი სასიყვარულო ისტორიის შესახებ სომეხი ისტორიკოსი მოვსეს ხორენაცი მოგვითხრობს თავის „სომხეთის ისტორიაში“. მოვსესი თავის ისტორიაში პირდაპირ ციტირებს სატენიკის სიტყვებს, რამაც ეს ნაწარმოები ხალხში უფრო პოპულარული გახადა და მის შესახებ ერთ-ერთ ყველაზე ავტორიტეტულ წყაროდაც იქცა. დღეისათვის დედოფალი სატენიკი საკმაოდ დიდი პოპულარობით სარგებლობს სომხებში. Movses Khorenatsi. History of Armenia, 5th Century (Հայոց Պատմություն, Ե Դար). Annotated translation and commentary by Stepan Malkhasyants. Gagik Sargsyan (ed.) Yerevan: Hayastan Publishing, 1997, 2.50, p. 165. ISBN 5-540-01192-9. Bournoutian, George A. (2006). A Concise History of the Armenian People: From Ancient Times to the Present. Costa Mesa, CA: Mazda, pp. 27-28. ISBN 1-56859-141-1.
მარინა დურუნდა

მარინა დურუნდა (აზერ. Marina Sergey qızı Durunda; რუს. Марина Сергеевна Дурунда; დ. 12 ივნისი, 1997, სევასტოპოლი, უკრაინა) — წარმოშობით უკრაინელი, კარიერა დასრულებული აზერბაიჯანელი რიტმული ტანმოვარჯიშე. დურუნდამ პროფესიონალური კარიერა 2013 წელს დაიწყო და მალევე გახდა აზერბაიჯანული ტანვარჯიშის ლიდერი და სამგზის (2013-2015) ეროვნული ჩემპიონი. 2015 წლის ევროპის ჩემპიონატი (მინსკში) ბრინჯაოს მედლით, ხოლო ამავე წლის ევროპული თამაშები (ბაქოში) ვერცხლის მედლით დაასრულა. მარინა დურუნდა 2016 წლის რიოს ზაფხულის ოლიმპიადაზე აზერბაიჯანს წარმოადგენდა; ოლიმპიადა მე-9 ადგილით დაასრულა. დურუნდამ რიტმულ ტანვარჯიშში ვარჯიში 2001 წელს, სევასტოპოლში ოთხი წლის ასაკში დაიწყო. 6 წლის ასაკში ის და მისი ოჯახი საცხოვრებლად კვიპროსში გადავიდა. 2012 წელს, 7 წლის დურუნდამ კვიპროსის ეროვნული ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა და ყველა სხვა ტურნირშიც გაიმარჯვა. კვიპროსის პასპორტის ვერმიღების შემდეგ, დურუნდა აზერბაიჯანის შემოთავაზებას დათანხმდა (შემოთავაზების თანახმად, აზერბაიჯანის ტანვარჯიშის ეროვნული გუნდების ფედერაცია მას აზერბაიჯანის ჩემპიონატში მონაწილეობას სთავაზობდა). დურუნდას პროფესიონალური კარიერის დებიუტი 2013 წლის მის ვალენტინის თასზე (ტარტუში, ესტონეთში) შედგა. ტურნირში მან მესამე ადგილი დაიკავა და ბრინჯაოს მედალი დაისაკუთრა (პირველ-მეორე ადგილებზე უკრაინელი ჩემპიონი განა რიზატდინოვა და ვერცხლისმედალისტი მელიტინა სტანიოუტა გავიდა). 2013 წლის პესაროს მსოფლიო თასი მან მე-5 ადგილით დაასრულა. 2013 წლის სოფიას მსოფლიო თასი მე-6 ადგილით დახურა. 2013 წლის მინსკის მსოფლიო თასზე მან კვლავ მე-6 ადგილი დაიკავა. 2013 წლის ვენაში (ავსტრიაში) გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატზე დურუნდა და მისმა მეწყვილე, ლალა იუსიფოვა აზერბაიჯანის სახელით წარსდგნენ. მათ ჩემპიონატი მე-4 ადგილით დაასრულეს. მარინა დურუნდამ აზერბაიჯანის ეროვნული ჩემპიონობა პირველად 2013 წელს მოიპოვა. იგი აგრეთვე მონაწილეობა 2013 კიევში ჩატარებულ მსოფლიო ჩემპიონატში; ჩემპიონატი მე-5 ადგილით დაასრულა. მარინა დურუნდამ 2017 წლის სეზონის დასაწყისი ხელის ტრავმის გამო გამოტოვა. 2017 წლის მაისში, იგი ასპარეზობას დაუბრუნდა და ჯამში ხუთი მედალი მოიგო: მედლებს შორის იყო 2017 წლის ისლამის სოლიდარობის თამაშებზე მოპოვებული 3 ოქრო. იგი აგრეთვე ასპარეზობდა 2017 წლის ბუდაპეშტში გამართულ მსოფლიო ჩემპიონატში. ამავე წლის 6 ივნისს, ევროპული ტურნირის დაწყებამდე ექვსი დღით ადრე, დურუნდამ გამოაცხადა, რომ პროფესიონალურ რიტმულ ტანვარჯიშში კარიერა დაასრულა; მიზეზად მან წინა წელს მიღებული ხელის ტრავმა დაასახელა. დურუნდა 5 ენაზე საუბრობს. ესენია:რუსული, აზერბაიჯანული, ინგლისური, ფრანგული და ბერძნული. Marina Durunda at the International Gymnastics Federation Durunda Azerbaijan Gymnastics Federation Profile დაარქივებული 2014-07-01 საიტზე Wayback Machine. Rhythmic Gymnastics Results საიტზე Wayback Machine (archived 2014-03-25) მარინა დურუნდა Instagram-ზე
თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები (ენციკლოპედია)

ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“ — ქართულ ენაზე შექმნილი ენციკლოპედია. გამოიცა 2008 წელს ქართული ენციკლოპედიის ირაკლი აბაშიძის სახელობის მთავარი სამეცნიერო რედაქციის მიერ. გამოცემაში დეტალურადაა ასახული თბილისის ქუჩების ადგილმდებარეობა, ისტორია, არქიტექტურული სახე და ღირსშესანიშნაობანი; მოცემულია ცნობები ტოპონიმთა და იმ პირთა შესახებ, ვისი სახელობისაც იყო და არის ესა თუ ის ქუჩა. წიგნს თან ახლავს სახელშეცვლილი ობიექტების სია, 117 სქემატური რუკა თავისი საძიებლით, სადაც მითითებულია 2500-ზე მეტი ობიექტის კოორდინატი და 260-მდე ფოტოილუსტრაცია. გამოცემის სრულყოფისათვის დამუშავდა სხვადასხვა წლებში შედგენილი კავკასიის კალენდრები (თანდართული თბილისის გეგმებით), ქუჩების ცნობარები, თბილისის ცენტრალურ სახელმწიფო არქივში დაცული მასალა და საქართველოს პარლამენტისილია ჭავჭავაძის სახელობის ეროვნულ ბიბლიოთეკაში არსებული შესაბამისი ლიტერატურა. ენციკლოპედიის გამოცემა შესაძლებელი გახდა თბილისის მერიის თანადგომითა და მხადრაჭერით. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“ ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“ — ქართული ენციკლოპედია
კოტე აფხაზის ქუჩა (მრავალმნიშვნელოვანი)

კოტე აფხაზის ქუჩა შეიძლება აღნიშნავდეს: კოტე აფხაზის ქუჩა — ქუჩა გორში კოტე აფხაზის ქუჩა — ქუჩა თბილისში.
ვადიმ სმირი

ვადიმ ალიკსას ძე სმირი (აფხ. Вадим Алықьса-иԥа Смыр) — აფხაზი პოლიტიკოსი. 2019 წლის აფხაზეთის ე. წ. საპრეზიდენტო არჩევნების დროს იყო პრეზიდენტობის კანდიდატ ალმას ჯაფუას პრემიერ-მინისტრობის კანდიდატი. პირველ ტურში ჯაფუამ 1755 (2,12%) მიიღო. ინტერვიუ ვადიმ სმირთან
ალხას კვიცინია

ალხას ალიკსას ძე კვიცინია (აფხ. Алхас Алықьса-иԥа Кәыҵниа, რუს. Алхас Алексеевич Квициниа; დ. 23 ივნისი, 1969, კუტოლი, აფხაზეთის ასსრ, საქართველოს სსრ) — აფხაზი პოლიტიკოსი. 2019 წლის აფხაზეთის ე. წ. საპრეზიდენტო არჩევნების დროს იყო პრეზიდენტობის კანდიდატი, პირველ ტურში მიიღო 18 955 ხმა (22,91%), მეორეში — 38 766 (46,17%) და მეორე ადგილი დაიკავა. ინტერვიუ ალხას კვიცინიასთან
პოსტსტრუქტურალიზმი

პოსტსტრუქტურალიზმი — ინტელექტუალური მიმართულება ევროპულ ფილოსოფიასა და კრიტიკულ თეორიაში, რომელიც მე-20 საუკუნის ფრანგული ფილოსოფიის წიაღში აღმოცენდა. პრეფიქსი ”პოსტ” მიუთითებს იმაზე, რომ მისი წარმომადგენლები (ჟაკ დერიდა, მიშელ ფუკო და იულია კრისტევა) წინათ სტრუქტურალისტები იყვნენ, რომელთაც შემდეგ სტრუქტურალიზმის მიმართ დამოკიდებულება შეიცვალეს. სტრუქტურალიზმის საპირისპიროდ, რომელიც კულტურას და მნიშვნელობას ერთმანეთისგან მიჯნავდა, პოსტრუქტურალისტები თვლიდნენ, რომ კულტურა მნიშვნელობისგან განუყოფელია. უპირველეს ყოვლისა, პოსტსტრუქტურალიზმი აბსოლუტურ ”ჭეშმარიტებებს” უარყოფს. პოსტსტრუქტურალიზმი 1960-იან წლებში, საფრანგეთში ჩაისახა. ამ პერიოდისთვის ნიშანდობლივი იყო პოლიტიკური მღელვარებები, როდესაც 1968 წლის მაისში სტუდენტები და მშრომელები მთავრობას დაუპირისპირდნენ, რამაც კინაღამ საფრანგეთის მთავრობის დაშლა გამოიწვია. იმავდროულად, საფრანგეთის კომუნისტური პარტია მხარს უჭერდა საბჭოთა კავშირის პოლიტიკას, რამაც ორთოდოქსული მარქსიზმის მიმართ იმედგაცრუება გამოიწვია. ამიტომაც გამძაფრდა ინტერესი ისეთი ალტერნატიული, რადიკალური ფილოსოფიური შეხედულებების მიმართ, როგორიცაა ფემინიზმი, დასავლური მარქსიზმი, ფენომენოლოგია და ნიჰილიზმი. ამგვარი განსხვავებული პოზიციები, რასაც ფუკომ მოგვიანებით ”დამორჩილებული ცოდნა” უწოდა, გაბატონებულ ფილოსოფიასა და კულტურას უპირისპირდებოდა. ამგვარ დამოკიდებულებას ამართლებდნენ იმით, რომ ბევრი დასავლური ნორმის მიღმა დაფარულ სიმახინჯეებს ამხელდნენ. პოსტსტრუქტურალიზმის ორი უმნიშვნელოვანესი წარმომადგენელია ჟაკ დერიდა და როლან ბარტი. Barry, P. Beginning theory: an introduction to literary and cultural theory. Manchester University Press, Manchester, 2002. Barthes, Roland. Elements of Semiology. New York: Hill and Wang, 1967. Cuddon, J. A. Dictionary of Literary Terms & Literary Theory. London: Penguin, 1998. Eagleton, T. Literary theory: an introduction Basil Blackwell, Oxford,1983. Matthews, E. Twentieth-Century French Philosophy. Oxford University Press, Oxford, 1996. Ryan, M. Literary theory: a practical introduction. Blackwell Publishers Inc, Massachusetts,1999. Wolfreys, J & Baker, W (eds). Literary theories: a case study in critical performance. Macmillan Press, Hong Kong,1996. Structure, Sign, and Play in the Discourse of the Human Sciences - Jacques Derrida The Baudrillard Dictionary "Some Post-Structural Assumptions" - John Lye Talking pomo: An analysis of the post-modern movement, by Steve Mizrach Information on Michel Foucault, including an archive of writings and lectures poststructuralism.info დაარქივებული 2009-12-06 საიტზე Wayback Machine.
პუშკინის ქუჩა (მრავალმნიშვნელოვანი)

პუშკინის ქუჩა შეიძლება აღნიშნავდეს: პუშკინის ქუჩა — ქუჩა გორში პუშკინის ქუჩა — ქუჩა თბილისში.
პუშკინის ქუჩა (თბილისი)

ალექსანდრე პუშკინის ქუჩა — ქუჩა თბილისში, მთაწმინდისა და კრწანისის რაიონებში (გარეთუბანი), კოტე (კონსტანტინე) აფხაზის ქუჩიდან ნიკოლოზ ბარათაშვილის ქუჩამდე. ეს სახელი ქუჩას ეწოდა 1880 წელს თბილისის თვითმმართველობის ხმოსნის, ნიკო ნიკოლაძის წინადადებით. ალექსანდრე პუშკინი 1829 წელს, თბილისში ყოფნის დროს, ახლანდელი №5 შენობის ადგილას მდგარ ორსართულიან, ხის მოჩუქურთმებულაივნიან ტრაქტირში ცხოვრობდა. ადრე აქ ავანაანთხევი ჩაედინებოდა, რომლის აღმოსავლეთ ნაპირს ქალაქის კედელი გასდევდა (შემონახულია ფრაგმენტები). XIX საუკუნის 20-30-იან წლებში დაიწყო ხევის ამოვსება და ქუჩის განაშენიანება. ქუჩაზე მრავლად იყო ჩაიხანები და სამიკიტნოები. შემდეგ (ახლანდელი საქართველოს ბანკი). 1885 საკვირაო ბაზრობის ტრადიციულ ადგილზე გაშენდა სკვერი, სადაც 1892 დაიდგა ალექსანდრე პუშკინის ბიუსტი (მოქანდაკე ფ. ხოდოროვიჩი). ალექსანდრე პუშკინისა და ლადო გუდიაშვილის ქუჩების კუთხეში დგას შალვა ამირანაშვილის სახელობის ხელოვნების სახელმწიფო მუზეუმის შენობა (ყოფილი სასულიერო სემინარია. XIX საუკუნის 30-იანი წლები; არქიტექტორი ჯ. ბერნარდაცი). შემონახულია XIX საუკუნის და XX საუკუნის დასაწყისის საცხოვრებელი სახლები. ენციკლოპედია „თბილისი. ქუჩები, გამზირები, მოედნები“, თბ., 2008. — გვ. 140, ISBN 978-99928-20-35-3.
თბილისის 174-ე საჯარო სკოლა

თბილისის 174-ე საჯარო სკოლა (სრული სახელწოდება — სსიპ - ქალაქ თბილისის 174-ე საჯარო სკოლა) — ქალაქ თბილისის ზოგადსაგანმანათლებლო დაწესებულება. სკოლაში სწავლობს 869 მოსწავლე და მუშაობს 60 მასწავლებელი. yell.ge 174-ე საჯარო სკოლა დაარქივებული 2019-10-22 საიტზე Wayback Machine. ↑ edu.aris.ge
მარკ რებესი

მარკ რებესი (დ. 3 ივლისი, 1994, სანტა კოლომა, ანდორა) — ანდორელი ფეხბურთელი, რომელიც თამაშობს ანდორულ „სანტა კოლომასა“ და ანდორის ნაკრებში. მისი დებიუტი ნაკრებში შედგა 2015 წლის 6 ივნისს, ეკვატორული გვინეის ნაკრების წინააღმდეგ. 2017 წლის 9 ივნისს გაიტანა თავისი პირველი სანაკრებო გოლი, უნგრეთის წინააღმდეგ, ანდორამ შეხვედრა 1-0 მოიგო. გუნდმა პირველად გაიმარჯვა ბოლო 13 წლის მანძილზე. სანტა კოლომა ანდორის პირველი დივიზიონი (6): 2013–14, 2014–15, 2015–16, 2016–17, 2017–18, 2018–19; მეორე ადგილი: 2012–13 ანდორის საფეხბურთო თასი (1): 2017–18; ფინალისტი: 2014–15, 2016–17, 2019–20 ანდორის სუპერთასი (3): 2015–16, 2017–18, 2019–20; ფინალისტი: 2012–13, 2014–15, 2016–17, 2018–19 ↑ 1.0 1.1 NFT profile. National Football Teams. ციტირების თარიღი: 10 June 2017. ↑ Andorra stun Hungary to end 66-match winless run despite completing just 44 passes. The Telegraph (10 June 2017). ციტირების თარიღი: 10 June 2017. ↑ Rebés, Marc. National Football Teams. ციტირების თარიღი: 13 June 2017. მარკ რებესი — Soccerway