laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
Light + Shade

Light & Shade — მაიკ ოლდფილდის ორმაგი სტუდიური ალბომი. გამოვიდა 2005 წელს. ალბომში გამოყენებულია მუსიკალური ფრაგმენტები მაიკ ოლდფილდის ვირტუალური თამაშებიდან Tr3s Lunas და Maestro. საკუთარ საიტზე ოლდფილდმა განაცხადა, რომ აგრეთვე დამზადდა ალბომის 5.1 ჟღერადობის მქონე ვერსია. აგრეთვე, ალბომს თან ახლავს ოთხი სიმღერის U-MYX ვერსია, რათა მოყვარულებს შესაძლებლობა ჰქონდეთ, სიმღერების საკუთარი მიქსები დაამზადონ. პროექტ ბუდა ბარის გავლენით ოლდფილდმა ალბომი დაყო ორ დისკად და ჟანრობრივად. პირველი ცხრა კომპოზიცია არის ნათება და სტილისტურად უფრო მშვიდ ხასიათს ატარებს, დანარჩენი სიმღერები ჩრდილის კატეგორიიდანაა და განსხვავებულ ხასიათს ატარებს. ალბომზე გამოყენებულია ვირტუალური ვოკალები, რომლებიც შეიქმნა პროგრამის Vocaloid მეშვეობით - ერთ-ერთი სიმღერაა Surfing. კომპოზიციების First Steps და Ringscape არანჟირების ავტორია რობინ სმიტი. კრისტოფერ ფონ დეილენი მონაწილეობდა Nightshade-ის ჩაწერაში. ამის სანაცვლოდ ოლდფილდმა დაუკრა გიტარაზე, კომპოზიციაში Morgentau (შილერის ალბომიდან Tag Und Nacht). Angelique – 4:40 Blackbird – 4:39 The Gate – 4:14 First Steps – 10:02 Closer – 2:51 Our Father – 6:50 Rocky – 3:19 Sunset – 4:47 Près de Toi (დამატებითი სიმღერა) Quicksilver – 5:55 Resolution – 4:33 Slipstream – 5:15 Surfing – 5:36 Tears of an Angel – 5:38 Romance – 4:00 Ringscape – 4:22 Nightshade – 5:11 Lakme (Fruity Loops) (დამატებითი სიმღერა) Quicksilver (U-MYX ვერსია) Our Father (U-MYX ვერსია) Slipstream (U-MYX ვერსია) Angelique (U-MYX ვერსია) ინფორმაცია საიტზე Tubular.net
ფრანკა ვალერი

ფრანკა ვალერი (იტალ. Franca Valeri, ფსევდონიმი — ფრანკა ნორსა; დ. 31 ივლისი, 1920, მილანი – გ. 9 აგვისტო 2020, რომი) — იტალიელი მსახიობი, კომიკოსი, სცენარისტი, დრამატურგი და თეატრალური რეჟისორი, ცნობილი თავისი ხანგრძლივი სახასიათო თარჯიმნის კარიერით. ფრანკა ვალერი დაიბადა 1920 წლის 31 ივლისს მილანში. მისი ნამდვილი სახელია ალმა ფრანკა მარია ნორსა. მამა — ლუიჯი ნორსა იუდაიზმის მიმდევარი იყო, რის გამოც მას და მის უფროს ვაჟს მეორე მსოფლიო ომის დროს შვეიცარიაში გაქცევა მოუწიათ. დედა — სესილია კათოლიკე იყო და ქალიშვილთან ერთად იტალიაში დარჩა. გოგონასთვის ყალბი საბუთი გააკეთა, თითქოს ის ლომბარდიელი კათოლიკეს უკანონო შვილი იყო. მამას არ სურდა, რომ მისი ქალიშვილი მსახიობი გამოსულიყო. ამის გამო ნორსამ 50-იან წლებში სასცენო ფსევდონიმად „ვალერი“ აირჩია. სახელი მისმა მეგობარმა ურჩია, რომელიც იმ პერიოდში ფრანგი კრიტიკოსის პოლ ვალერის წიგნს კითხულობდა. ფრანკამ თავისი სასცენო კარიერა 1947 წელს დაიწყო. 1949 წელს გახდა ლუჩანო სალჩესთან და მომავალ მეუღლესთან — ვიტორიო კაპრიოლისთან ერთად გახდა Teatro dei Gobbi-ს დამფუძნებელი. რადიოში შექმნა პერსონაჟები სინიორა სნობი, Cesira la manicure და Sora Cecioni. 1950-იანი წლებიდან ფრანკა ვალერიმ დაიწყო კინოკარიერა. ის თამაშობდა კომედიებში და ხშირად მისი პარტნიორები იყვნენ ალბერტო სორდი და ტოტო. ვალერი ფილმში გადაღების გარდა ხშირად თავად წერდა მოთხრობებს და სცენარებს ფილმებისთვის, რომლებშიც თამაშობდა თუნდაც ეპიზოდურ როლს. XX საუკუნის 60-იან, 70-იან და 80-იან წლებში ვალერი ასევე ხშირად მუშაობდა იტალიურ ტელევიზიაში. რეჟისორმა ანტონელი ფალკიმ ის გადაიღო „Studio Uno“, „Le divine“ და Sabato Sera“-ში. 80-იან და 90-იანი წლების დასაწყისში მონაწილეობდა სარეკლამო რგოლების გადაღებებში, რომელიც საზოგადოების მხრიდან კარგად იქნა მიღებული და რეკლამა რამდენიმე წლის განმავლობაში გადიოდა. 1994 წელს ფრანკა ვალერიმ თავისი კარიერული დამსახურებისთვის ყოველწლიური, ენიო ფლაიანოს პრემია მოიპოვა. 2005-2006 თეატრალურ სეზონზე შეასრულა საკუთარი მონოლოგი „La Vedova di Socrate“ და ჟან ჟენეს „Les Bonnes“. 2008 წლის იანვარში ითამაშა სოლანჟის როლი სერიალში „Les Bonnes“ მილანის „Piccolo Teatro“-ში. გატაცებული იყო მუსიკალური თეატრით, თავის კარიერაში ასევე თავი მიუძღვნა საოპერო რეჟისურას. 2019 წელს მიიღო იტალიის ლიტერატურული პრემია — პიერო ჩიარას სახელობის პრემია 2020 წლის 8 მაისს ფრანკა ვალერიმ მიიღო საპატიო პრემია დავიდ დი დონატელო. მას 31 ივლისს 100 წელი შეუსრულდა და 9 დღის შემდეგ, 2020 წლის 9 აგვისტოს, გარდაიცვალა. 1955 — „ვენერას ნიშანი“ — ჩეზირა 1955 — „ჩვენი დროის გმირი“ — ქვრივი დე რიტისი 1959 — „მორალისტი“ — ვირჯინია 1960 — „დანაშაული“ — ჯოვანა ფილონცი 1960 — „როკო და მისი ძმები“ — ეპიზოდი 1961 — „ლომები მზეზე“ — ჯულია 1994 — ენიო ფლაიანოს პრემია (კარიერისთვის) 2011 — ორდენი „იტალიის რესპუბლიკის წინაშე დამსახურებისთვის“ 2019 — პიერო ჩიარას სახელობის პრემია 2020 — დავიდ დი დონატელო ფრანკა ვალერი — კინოფილმების ინტერნეტ მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) ↑ ფრანკა ვალერის ბიოგრაფია ↑ Franca Valeri. Il rimpianto di non aver mai visto Israele ↑ Laura Peja (2009). Strategie del comico. Le Lettere, 2009. ISBN 978-8860872128. ↑ Franca Valeri: «Sono arrivata 99 anni perché non ho mai messo l’amore al primo posto» ↑ https://www.quirinale.it/onorificenze/insigniti/314512
ჯეიმზ ჰარინგტონი

ჯეიმზ ჰარინგტონი (დ. 3 იანვარი, 1611, აპტონი — გ. 11 სექტემბერი, 1677, ლონდონი) — ინგლისელი პუბლიცისტი, ახალი თავადაზნაურობისა და ბურჟუაზიის იდეოლოგი. თავის ნაწარმოებებში გამოდიოდა ინგლისში ფეოდალური მონარქიის აღდგენის საშიშროების წინააღმდეგ. შეიმუშავა ბურჟუაზიული თავადაზნაურული რესპუბლიკის კონსტიტუცია. ასეთი რესპუბლიკა მას მიაჩნდა სახელმწიფოს საუკეთესო ფორმად, რომელიც დაიცავდა ინგლისის XVII საუკუნის ბურჟუაზიული რევოლუციის მონაპოვარს როგორც ფეოდალური არისტოკრატიისა და სტიუარტების, ისე ფართო სახალხო მასების თავდასხმებისაგან. 1658–1660 წლებში ხელმძღვანელობდა იმ რესპუბლიკურ ჯგუფს, რომელიც მისი კონსტიტუციის გატარებას ცდილობდა. იყენებდა ფრანსის ბეკონის ინდუქციურ მეთოდს, ამტკიცებდა, რომ სახელმწიფოს და მისი დაწესებულებების ფორმები დამოკიდებულია საზოგადოებაში საკუთრების განაწილებაზე. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 603. ↑ 1.0 1.1 SNAC — 2010. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a> ↑ Internet Speculative Fiction Database — 1995. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2629164"></a> ↑ 3.0 3.1 Babelio — 2007. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2877812"></a> ↑ 4.0 4.1 Lundy D. R. The Peerage <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q67129259"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q21401824"></a> ↑ Internet Philosophy Ontology project <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q6023365"></a> ↑ Kindred Britain <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q75653886"></a>
კანტოს ვაკე

კანტოს ვაკე, ტოკიოს ვაკე (იაპონ. 関東平野) — ვრცელი ვაკე იაპონიაში, კუნძულ ჰონსიუს აღმოსავლეთ ნაწილში. აღმოსავლეთიდან დასავლეთისაკენ გადაჭიმულია 140 კმ-ზე, ხოლო ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ 110 კმ-ზე. ფართობი 16,172 კმ². გეგმაში თითქმის კვადრატულია. კანტოს ვაკე ჩრდილოეთიდან და დასავლეთიდან გარშემორტყმულია მთებით, სამხრეთიდან ბორცვებით. წარმოადგენს ზღვიური და მდინარეული ფხვიერი ნატანებით ამოვსებულ ტექტონიკურ ღრმულს. კანტოს ვაკის ნაწილი ახლო გეოლოგიურ წარსულში დაძირული იყო ტოკიოს ყურის წყლებით. ახალგაზრდა ქანების ფორმაციების გეოლოგიური სტრუქტურა თანხვედრილია მის ზედაპირთან და ხშირად მოიხსენიება როგორც კანტოს სტრუქტურული აუზი. ბრტყელმწვერვალიან ზეგნებზე გავრცელებულია გამოფიტული წითელ-ყავისფერი ვულკანური ფერფლის ნიადაგი, რომელიც ცნობილია კანტოს თიხნარის სახელწოდებით. განვითარებულია მდინარეებისა და არხების ხშირი ქსელი. მნიშვნელოვანია მდინარე ტონეს სისტემა. ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან სამხრეთ-დასავლეთისაკენ დრენირებულია მდინარეების ნაკის, ტონესა და საგამის სისტემით. სანაოსნო მდინარეებია ტონე და სუმიდა. ტბებიდან მნიშვნელოვანია კასუმიგაურა და კიტაურა. მიწათმოქმედების აქტიური ქიმიზაციის გამო ხდება პატარა მდინარეებისა და ტბების ევტროფიკაცია. დამახასიათებელია ნოტიო, ზომიერი კლიმატი. ატმოსფერული ნალექების წლიური რაოდენობა 2000 მმ. ტერიტორია მჭიდროდაა დასახლებული. გამოიყოფა 3 სახის ფიზიკურ-გეოგრაფიული თავისებურება. დასავლეთით მდებარე ტამის ბორცვები აერთიანებს ძველ მეოთხეულ დანალექებს. ვაკის დიდი ნაწილი გაუმაგრებელი კონგლომერატებითა და მარჩხი ზღვიური დანალექებით აგებულ ზეგნებს უკავია. ბორცვებსა და ზეგნებს დამოუკიდებელ ნაწილებად ყოფს მდინარეთა ხეობები. ტერიტორია ინტენსიურად მუშავდება. ხშირია მიწისძვრა. 1923 წლის კატასროფულმა მიწისძვრამ დაანგრია ქალაქი ტოკიო. ↑ Kantō Plain | Encyclopedia Nipponica www.kotobank.jp ↑ 2.0 2.1 2.2 Kantō Plain | Encyclopedia Britannica www.britannica.com ↑ Канто | Большая российская энциклопедия www.bigenc.ru ↑ Краткая географическая энциклопедия. Том 2. М., 1961 ↑ The Great Japan Earthquake of 1923 www.smithsonianmag.com
ბელი (ფილმი, 2013)

ბელი (ინგლ. Belle) — რეჟისორ ამა ასანტეს 2013 წლის ბრიტანული ბიოგრაფიული დრამა. ფილმში გადმოცემულია XVIII საუკუნის პერიოდის ინგლისელი ადმირალის ჯონ ლინდსის და ზანგი ქალის მარია ბელის უკანონო ქალიშვილის — მულატი დაიდუ ელიზაბეტ ბელის ცხოვრება. დედის გარდაცვალების შემდეგ მამა გოგონას თავის ნათესავებთან დატოვებს აღსაზრდელად. თავად შორეულ ნაოსნობაში მიემგზავრება, საიდანაც ვეღარ ბრუნდება. პატარა დაიდუ ბიძის ოჯახში იზრდება. მან ღირსეული აღზრდა-განათლება მიიღო თავის ბიძაშვილ ელიზაბეტთან ერთად, მაგრამ ინგლისის მაღალი საზოგადოება არ არის მზად მის მისაღებად კანის ფერის გამო. დაიდუ ბევრ წინააღმდეგობას და დამცირებას აწყდება. გუგულეტუ სოფია — ბელი ტომ ვილკინსონი — უილიამ მიურეი მირანდა რიჩარდსონი — ლედი ეშფორდი პენელოპა უილტონი — ლედი მერი მიურეი მეტიუ გუდი — სერ ჯონ ლინდსი ემილი უოტსონი — ლედი მენსფილდი სარა გადონი — ლედი ელიზაბეტ მიურეი „ბელი“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) „ბელი“ allmovie-ზე „ბელი“ — Rotten Tomatoes „ბელი“ — Metacritic-ზე „ბელი“ — Box Office Mojo-ზე
კემი (მრავალმნიშვნელოვანი)

კემი შეიძლება აღნიშნავდეს: კემი — ქალაქი ფინეთში; კემი — ქალაქი რუსეთში; კემი — მდინარე რუსეთში.
ხიფსთა (მრავალმნიშვნელოვანი)

ხიფსთა შეიძლება აღნიშნავდეს: ხიფსთა — მთა აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის გუდაუთის მუნიციპალიტეტში; ხიფსთა — მდინარე აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის გუდაუთის მუნიციპალიტეტში.
ლეონარდ ბალბაშევსკი

ლეონარდ ივანოვიჩ ბალბაშევსკი (რუს. Леонард Иванович Балбашевский; დ. 6 ნოემბერი, 1840 — გ. 18 მარტი, 1913) — რუსეთის იმპერიის არმიის გენერალ-ლეიტენანტი (1910), სამხედრო ინჟინერი; წარმოშობით პოლონელი. დაამთავრა ნიკოლოზის საინჟინრო სასწავლებელი (1858) და ნიკოლოზის საინჟინრო აკადემია I თანრიგით (1863). წლების მანძილზე მსახურობდა კავკასიის არმიის სამხედრო-საინჟინრო სამმართველოში. 1883 წელს დაინიშნა კავკასიის სამხედრო ოლქის საინჟინრო სამმართველოს სამუშაოების ინსპექტორად, 1907 წელს — კავკასიის სამხედრო ოლქის ინჟინერთა უფროსის მოადგილედ (ხშირად ასრულებდა უფროსის მოვალეობასაც). 1880 წელს მიიღო პოლკოვნიკის, 1904 წელს — გენერალ-მაიორის წოდება. ხელმძღვანელობდა თბილისსა და ჯულფას შორის გზის მშენებლობას, ასევე თბილისსა და ფოთს შორის კავკასიაში პირველი რკინიგზის გაყვანას. 1909 წელს იყო ყაზანის სამხედრო ოლქის ინჟინერთა უფროსი. 1910 წელს გადადგა სამხედრო სამსახურიდან გენერალ-ლეიტენანტის წოდებით. Волков С.В. Генералитет Российской Империи: энциклопедический словарь генералов и адмиралов от Петра I до Николая II. В 2 т. – М.: «Центрополиграф», 2009. - გვ. 101.
მერფის კანონი (მრავალმნიშვნელოვანი)

მერფის კანონი შეიძლება აღნიშნავდეს: მერფის კანონი — ედუარდ მერფის სახუმარო ფილოსოფიური პრინციპი მერფის კანონი (ტელესერიალი) — ბრიტანული დეტექტიური ტელესერიალი მერფის კანონი (მულტსერიალი) — კომედიური მულტსერიალი
დავით დადიანი (პორუჩიკი)

დავით პლატონის ძე დადიანი (დ. 1894 — გ. 12 ივნისი, 1917) — ქართველი თავადი, რუსეთის იმპერიის არმიის ოფიცერი. I მსოფლიო ომის (1914-1915) დაწყების შემდეგ არმიაში გაიწვიეს სენაკის მაზრიდან. დაამთავრა თბილისის მე-4 პრაპორშჩიკთა სკოლა და ჩაირიცხა პოდოლსკის 55-ე ქვეით პოლკში (1915). 1917 წლის მარტში მიიღო პორუჩიკის წოდება. იმაე წლის ივნისში თავი გამოიჩინა სოფ. ტულბურისთან ბრძოლაში, როდესაც თავისი ასეულით იერიშით აიღო გერმანული ბატარეა. იმავე ბრძოლაში სასიკვდილოდ დაიჭრა. სიკვდილის შემდეგ დაჯილდოვდა წმინდა გიორგის IV ხარისხის ორდენით (11 ივლისი, 1917). ასევე დაჯილდოებული იყო წმ. ანას IV, წმ. სტანისლავის II და წმ. ვლადიმირის IV (ხმლებით და ბაბთით) ხარისხის ორდენებით (ყველა 1916). Дадиани Давид Платонович, «Офицеры русской императорской армии»
თალაკვაძე

საკუთარი სახელი თალაკვაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთს ჩამოთვლილთაგან: არჩილ თალაკვაძე — პოლიტიკოსი გივი თალაკვაძე — ფიზიკოსი, პოლიტიკოსი გრიგოლ თალაკვაძე — მსახიობი ევტროფი თალაკვაძე — მსახიობი, რეჟისორი ვლადიმერ თალაკვაძე — პარტიზანული რაზმის მეთაური II მსოფლიო ომში ისიდორე თალაკვაძე — რევოლუციური მოძრაობის მონაწილე ლეონიდე თალაკვაძე — სამხედრო ინჟინერი მარიამ თალაკვაძე — პედაგოგი მორის თალაკვაძე — მოქანდაკე, მხატვარი ნიკიტა თალაკვაძე — სასულიერო პირი სევასტი თალაკვაძე — რევოლუციური მოძრაობის მონაწილე, მწერალი
ბზარი (ფილმი)

ყურადღება!  ქვემოთ მოყვანილია სიუჟეტის და/ან დასასრულის დეტალები. სადიპლომო ნაშრომი, ნამდვილი ქართული თბილისური სცენები 26 წუთში. გია ლეჟავა თამთა ნიჟარაძე ნინო თარხან-მოურავი დავით როინიშვილი ↑ ეროვნული ფილმოგრაფია
დასავლეთი შელფური მყინვარი

დასავლეთი შელფური მყინვარი (ინგლ. West Ice Shelf) — ერთ-ერთი ყველაზე დიდი შელფური მყინვარი აღმოსავლეთ ანტარქტიდაში. ჩრდილოეთით და აღმოსავლეთით ესაზღვრება დეივისის ზღვა, დასავლეთით თანამეგობრობის ზღვა, ხოლო სამხრეთით ლეოპოლდისა და ასტრიდის ნაპირი და პრავდის ნაპირი. სიმაღლე ზღვის დონიდან 25–100 მ. დასავლეთიდან აღმოსავლეთისაკენ გადაჭიმულია 580 კმ-ზე, ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ 65–95 კმ-ზე. ყინულის სისქე 100–580 მ. ფართობი 36 ათ კმ². მრავალ ადგილას დასერილია ნაპრალებითა და ჩანაქცევებით. ცენტრალურ ნაწილში აღმართულია ყინულქუდები, რომელთა სიმაღლე ზღვის დონიდან 200 მ აღწევს. მოხაზულობა შეცვლილია ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. 1901–03 წლებში დასავლეთი შელფური მყინვარი აღმოაჩინა და სახელი უწოდა ერიხ დრიგალსკის გერმანულმა ანტარქტიდულმა ექსპედიციამ. 1957–60 წლებში დეტალურად გამოიკვლია საბჭოთა ანტარქტიდულმა ექსპედიციამ. 1960 წლის მაის-ივლისში მყინვარის ცენტრალურ ნაწილში მუშაობდა საბჭოთა მეტეოროლოგიური სადგური „დრუჟბა“. 1964–91 წლებში აისბერგების მოწყვეტის გამო მყინვარის ფართობი არსებითად შემცირდა, შემდგომ კვლავ აღდგა. ↑ 1.0 1.1 1.2 Западный шельфовый ледник | Большая российская энциклопедия ↑ Труды Советской антарктической экспедиции. Том 36, Морской транспорт, 1965 ↑ მყინვარის მორფომეტრიული მონაცემები ახალი კვლევების შესაბამისად, შესაძლოა განსხვავებულ სურათს იძლეოდეს.
ბატიარები

ბატიარები (უკრ. батяри) — ლვივის სუბკულტურის (ბატიარობის) წარმომადგენლები. სუბკულტურა არსებობდა XIX საუკუნის შუა ხანებიდან XX საუკუნის შუა ხანებამდე. სუბკულტურას სახელი ეწოდა უნგრული სიტყვის — betyár-ის მიხედვით, რაც ნიშნავს „ყაჩაღს“, „ავანტიურისტს“ და მოდის ირანული ენებიდან. ლვივში ბატიარი იყო თავზეხელაღებული, რომელსაც შეეძლო სხვადასხვა ოინები და სარისკო ხუმრობები. ბატიარების უმეტესობა გარეუბნების (განსაკუთრებით ლიჩაკივისა და პიდზამჩეს) მაცხოვრებლები იყვნენ, რომლებიც იკრიბებოდნენ დუქნებში და „ბაღებში“ — პლებეურ დასალევ დაწესებულებებში სხვადასხვა გასართობისთვის. ბატიარები იყენებდნენ განსაკუთრებულ ჟარგონს (ე.წ. ლვოვური „ბალაკი“), რომელიც წარმოადგენდა პოლონური, უკრაინული, გერმანული და ებრაული სიტყვების ნაზავს, რომელთაგან ზოგიერთი დღესაც გამოიყენება ლვივში: гальба „ლუდის კათხა“, мент „მილიციელი“, рандка „პაემანი“, спацькати „გაფუჭება“, шкраби „ყელიანი ფეხსაცმელი“. 1933 წელს ლვივში გამოჩნდა რადიოპროგრამა „ლვივის მხიარული ტალღა“, რის წყალობითაც პოლონეთის სხვა რეგიონებმა (ლვივი ამ დროს პოლონეთს ეკუთვნოდა) უკეთ გაიცნეს ბატიარობის სუბკულტურა. ბატიარების ჰიმნად ითვლებოდა კომპოზიტორ ჰენრიკ ვარსის მიერ ემანუელ შლეხტერის სიტყვებზე დაწერილი სიმღერა „Тылько ве Львове“, ანუ „მხოლოდ ლვივში“, რომელიც მოგვიანებით ქალაქის არაოფიციალური ჰიმნი გახდა. ბატიარობა ძირითადად პოლონელებში იყო გავრცელებული, ამას მოწმობს ლვივის მხოლოდ პოლონური ბატიარული ფოლკლორი. ლვივის საქალაქო საბჭოს 2008 წლის 1 მაისის გადაწყვეტილებით, ქალაქში შემოიღეს ბატიარის დღე (ყოველწლიური). ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 Ярина Капітан. (2008-05-01) День Батяра у Львові стане щорічним. BBCUkrainian.com. ციტირების თარიღი: 2021-06-14. ↑ Betyár. Encyclopedia Britannica (2006-10-23). ციტირების თარიღი: 2021-06-14. ↑ Космолінська Н., Охріменко Ю., Homo leopolensis ecce(უკრ.) // Мікроскоп пана Юрка, 2007, № 48, დაარქივებულია ორიგინალიდან (8 ნოემბერი, 2007) ↑ Харчишин О., Батяри українського Львова(უკრ.) // Поступ, 2001, № 32 (690), დაარქივებულია ორიგინალიდან (25 ივლისი, 2008) ↑ Лемко, І.. (2008-02-01) Національна мозаїчність Львова. ZAXID.NET. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2021-06-14. ციტირების თარიღი: 2021-06-14. ↑ Вместо Дня солидарности трудящихся во Львове отметят День батяра. Корреспондент.net (2008-04-10). ციტირების თარიღი: 2021-06-14.
ვოლოდიმირ ბარვინოკი

ვოლოდიმირ ივანეს ძე ბარვინოკი (უკრ. Володимир Іванович Барвінок; დ. 22 ივლისი, 1879, სოფ. ოხრამიევიჩი — გ. 1943, კიევი) — უკრაინელი საეკლესიო ისტორიკოს-ბიზანტოლოგი, ბიბლიოგრაფი. 1905 წელს დაამთავრა კიევის სასულიერო აკადემია, 1908 წელს — პეტერბურგის არქეოლოგიის ინსტიტუტი. 1908–1911 წლებში სწავლობდა პეტერბურგის უნივერსიტეტის ისტორია-ფილოლოგიის ფაკულტეტზე. 1911 წელს მიიღო ღვთისმეტყველების მაგისტრის ხარისხი. 1917 წლის ბოლოსთვის მუშაობდა სინოდის ცენტრალურ დაწესებულებებში. ამავდროულად (1912–1917) ისტორიას ასწავლიდა პეტერბურგის ა. გელდის რეალურ სასწავლებელში. 1918 წლიდან მუშაობდა უკრაინაში. 1919–1928 წლებში იყო სრულიად უკრაინის მეცნიერებათა აკადემიის ისტორია-ფილოლოგიის განყოფილების თანამშრომელი. 1924–1933 წლებში მუშაობდა სრულიად უკრაინის არქეოლოგიურ კომიტეტში: 1928–1930 წლებში იყო სოფიას კომისიის და სამხატვრო განყოფილების მდივანი, 1930–1933 წლებში — თვითონ არქეოლოგიური კომიტეტის მდივანი. ავტორია შრომებისა მართლმადიდებლური ეკლესიისა და მისი მოღვაწეების ისტორიის შესახებ, ისტორიულ-იურიდიული შინაარსის სტატიებისა. აღწერა კიევის ბიბლიოთეკების ძველი ნაბეჭდი გამოცემები, შეკავიცის ეკლესიები, ანდრიას ეკლესია, ლათინური და პოლონური ძველი ნაბეჭდი გამოცემები მოსკოვისა და ლენინგრადის (ახლანდ. სანქტ-პეტერბურგის) არქივებსა და ბიბლიოთეკებში. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 Czech National Authority Database <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863"></a> ↑ 2.0 2.1 2.2 Юркова О. В., Барвінок Володимир Іванович // Енциклопедія історії України, т. 1, К.: В-во «Наукова думка», 2003.
ტანზანიის პორტების სია

სტატიაში მოცემულია ტანზანიის პორტებისა და ნავსადგურების სია. ↑ Profile: Dar es Salaam Port. Tanzania Ports Authority. ციტირების თარიღი: 5 February 2014 ↑ The race to become East Africa's biggest port ↑ Annual Statistics Report 2012 - 2013. Tanzania Port Authority. ციტირების თარიღი: 22 December 2015 ↑ Home. ციტირების თარიღი: 2019-06-12
ოლენა აპანოვიჩი

ელენა მიხაილის ასული აპანოვიჩი (დ. 9 სექტემბერი, 1919, ქ. მელეკესი, ახლანდ. დიმიტროვგრადი — გ. 21 თებერვალი, 2000, კიევი) — უკრაინელი ისტორიკოს-მედიევისტი, მწერალი. 1937 წელს ხარკივში საშუალო სკოლის დასრულების შემდეგ ჩააბარა ჟურნალისტიკის სრულიად საკავშირო კომუნისტურ ინსტიტუტში (მოსკოვი). მისი ლიკვიდაციის შემდეგ სწავლა ხარკივის პედაგოგიურ ინსტიტუტში გააგრძელა (ფილოლოგიის ფაკულტეტი), დაამთავრა 1941 წელს. საბჭოთა კავშირის დიდი სამამულო ომის დაწყების შემდეგ ევაკუირებულ იქნა სამხრეთ ყაზახეთში, შემდეგ გადავიდა უფაში (დღეს ბაშკირეთის დედაქალაქი), 1942–1944 წლებში მუშაობდა ბაშკირეთის რადიოკომიტეტის საკვანძო რადიომაუწყებლობის კორესპონდენტად და ინსტრუქტორად. 1944 წელს დაბრუნდა უკრაინაში, კიევში. 1944–1950 წლებში იყო უკრაინის სსრ-ის ცენტრალური სახელმწიფო ისტორიის არქივის თანამშრომელი, უფროსი მეცნიერი თანამშრომელი. 1945–1948 წლებში — არქივის ასპირანტი. 1950 წელს დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია თემაზე „ზაპორიჟიის ჯარი, მისი მოწყობა და სამხედრო მოქმედებები რუსეთის არმიის შემადგენლობაში რუსეთ-თურქეთის 1768–1774 წლების ომის დროს“. იყო უკრაინის სსრ-ის მეცნირებათა აკადემიის ისტორიის ინსტიტუტის უმცროსი მეცნიერი თანამშრომელი (1950–1952) და უფროსი მეცნიერი თანამშრომელი (1956 წლიდან). 1972 წელს ინსტიტუტიდან გაათავისუფლეს „შტატების შემცირების“ საბაბით. 22 წლის შემდეგ აღადგინეს, როგორც „პოლიტიკური მოტივებით“ გათავისუფლებული. 1973–1986 წლებში მუშაობდა უკრაინის სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიის ცენტრალური სამეცნიერო ბიბლიოთეკის ხელნაწერების განყოფილებაში (ახლანდ. ცენტრალური სამეცნიერო ბიბლიოთეკის ხელნაწერთა ინსტიტუტი) უფროს მეცნიერ თანამშრომლად. ამ წლების განმავლობაში დაკავებული იყო XV–XVIII საუკუნეების უკრაინული ხელნაწერი ისტორიული წიგნების შესწავლით. რადგანაც მის შრომებს უკრაინაში არ ბეჭდავდნენ, მათ მოსკოვში, ლენინგრადში (ახლანდ. სანქტ-პეტერბურგი), ვილნიუსში, ტალინში აქვეყნებდა. ბიბლიოთეკის ფონდებში აღმოაჩინა სრულიად უკრაინის მეცნიერებათა აკადემიის პირველი პრეზიდენტის, აკადემიკოს ვოლოდიმირ ვერნადსკის მასალები, რომელთა საფუძველზეც დაწერა და გამოაქვეყნა 20 სტატია და მონოგრაფია. 1987–1991 წლებში იყო უკრაინის სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიის ვერნადსკის სამეცნიერო მემკვიდრეობის დამუშავების კომისიის სამეცნიერო მდივნის მოადგილე. 1988 წელს დაჯილდოვდა სახალხო მეურნეობის მიღწევათა გამოფენის ვერცხლის მედლით ვერნადსკის საიუბილეო ექსპოზიციათა გამოფენის მომზადებისათვის მოსკოვსა და კიევში. 1986 წლიდან პენსიაზე გავიდა, თუმცა აგრძელებდა მუშაობას, აქტიურად მონაწილეობდა უკრაინის სამეცნიერო, საზოგადოებრივ და კულტურულ ცხოვრებაში. უკრაინის ტარას შევჩენკოს სახელობის სახელმწიფო პრემიისა (1994) და ემელიანა და ტატიანა ანტონოვიჩების ფონდის პრემიის (აშშ, 1995) ლაურეატი. ↑ Czech National Authority Database <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863"></a> ↑ https://journals.indexcopernicus.com/search/article?articleId=3288458 ↑ 3.0 3.1 Дмитрієнко М. Ф., Апанович Олена Михайлівна // Енциклопедія історії України, т. 1, К.: В-во «Наукова думка», 2003.
ალფა-დაშლა

ალფა-დაშლა (α-დაშლა) — ატომის ბირთვიდან ალფა-ნაწილაკის გამოტყორცნა თავისთავადი (სპონტანური) რადიოაქტიური დაშლის პროცესში. ამ დროს Z რიგითი ნომრის და A მასური რიცხვის მქონე რადიოაქტიური ბირთვიდან გამოიტყორცნება ჰელიუმის He 2 4 {\displaystyle {\ce {^4_2He}}} ბირთვი (α-ნაწილაკი), რის შედეგადაც ჩნდება ახალი ბირთვი, რომლის რიგითი ნომერია Z-2 და მასური რიცხვი A-4 (მაგალითად, U 92 238 → Th 90 234 + He 2 4 {\displaystyle {\ce {{^{238}_{92}U}\to {^{234}_{90}Th}+{^{4}_{2}He}}}} ). ცნობილია ორასამდე ბუნებრივი და ხელოვნური α-რადიოაქტიური ბირთვი. მათი უმეტესობა ტყვიაზე მძიმეა (Z>82), მხოლოდ მცირე გამონაკლისია ტყვიაზე მსუბუქი (Z<82). ესენი ისეთი ბირთვებია, რომლებშიც ნეიტრონების ნაკლებობაა. α-რადიოაქტიური იზოტოპიდან გამოსხივებულ ნაწილაკებს უმთავრესად ერთი და იგივე ენერგია აქვთ. რაც ნაკლებია მოცემული იზოტოპის ნახევრად დაშლის პერიოდი (T1/2), მით მეტია α-ნაწილაკის ენერგია. სხვადასხვა რადიოაქტიური ბირთვების α-ნაწილაკების ენერგია მერყეობს 2 მეგევ და 9 მეგევ შორის, ხოლო მათი სიცოცხლის ხანგრძლივობა ძლიან ფართო ინტერვალში იცვლება, მაგალითად ( Po 84 212 {\displaystyle {\ce {^{212}_{84}Po}}} — 6993300000000000000♠3×10−7 წამი; Ce 58 142 {\displaystyle {\ce {^{142}_{58}Ce}}} — 7015500000000000000♠5×1015 წელი) α-ნაწილაკი ნივთიერებაში გასვლისას კარგავს ენერგიას, რომელიც უმთავრესად იონიზაციაზე იხარჯება. α-ნაწილაკის ენერგიის სრული დაკარგვა ატომებთან ან მოლეკულებთან მრავალჯერ (104-105) დაჯახების შედეგია, ამიტომ მოცემული ენერგიის ყველა α-ნაწილაკი ნივთიერებაში საშუალოდ ერთნაირ მანძილებს გადის. ამასთან მათი კვალი წრფივია, რაც α-ნაწილაკისა და ელექტრონის მასებს შორის დიდი განსხვავებით აიხსნება. ბირთვიდან გამოტყორცნისას α-ნაწილაკზე ორი ძალა მოქმედებს: ბირთვული (მიზიდვის), რომლის გავლენა მხოლოდ ახლო მანძილზე ვრცელდება და რომელიც ცდილობს ნაწილაკი ბირთვში დატოვოს, და კულონურ-ელექტრული განზიდვის ძალა, რომელიც α-ნაწილაკისა და ბირთვის ერთნაირი ნიშნის მუხტითაა გამოწვეული. სანამ α-ნაწილაკი ბირთვს დატოვებდეს, მანამდე იგი იქ უნდა ჩამოყალიბდეს. α-ნაწილაკმა ბირთვიდან გამოტყორცნისას უნდა გადალახოს გარკვეული ენერგეტიკული პოტენციური ბარიერი, რომელიც α-ნაწილაკისა და მისი გამოტყორცნის შემდეგ მიღებული ახალი ბირთვის ურთიერთქმედების ენერგიით განისაზღვრება. სხვანაირად ეს იმას ნიშნავს, რომ ბირთვიდან გამოსატყორცნ α-ნაწილაკს გარკვეულ სიდიდეზე მეტი ენერგია უნდა ჰქონდეს (მოცემული იზოტოპის ბირთვისათვის). კლასიკური მექანიკის თვალსაზრისით შეუძლებელია ბირთვიდან α-ნაწილაკის გამოტყორცნა, თუ ნაწილაკის ენერგია პოტენციური ბარიერის შესაბამის ენერგიაზე ნაკლებია. ამის მიხედვით ალფა-დაშლა შეუძლებელი იქნებოდა ცნობილი α-აქტიური ბირთვების უმრავლესობისათვის. კვანტური მექანიკის თვალსაზრისით კი არსებობს გარკვეული ალბათობა იმისა, რომ მაშინაც კი, როცა α-ნაწილაკის ენერგია ნაკლებია პოტენციური ბარიერის ენერგიაზე, შესაძლებელია α-ნაწილაკის „გამოჟონვა“ ბირთვიდან. ამ მოვლენას გვირაბული ეფექტი ეწოდება. ალფა-ნაწილაკი ბეტა-ნაწილაკი ბეტა-დაშლა გამა-გამოსხივება ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 342-343.
კა-ჩატაცება

კა-ჩატაცება (K-ჩატაცება) — ატომთა ბირთვების რადიოაქტიური დაშლის ერთ-ერთი სახე, როლის დროსაც ბირთვი K-გარსიდან ელექტრონს ჩაიჭერს და ამავე დროს ნეიტრინოს გამოასხივებს. კა-ჩატაცების დროს ბირთვის ერთ-ერთი p {\displaystyle p} პროტონი შთანთქავს e − {\displaystyle e^{-}} ელექტრონს და გარდაიქმნება n {\displaystyle n} ნეიტრონად. ამ დროს წარმოიქმნება ν {\displaystyle \nu } ნეიტრინო, რომელიც გამოსხივდება ატომიდან: p + e − → n + ν {\displaystyle p+e^{-}\to n+\nu } . კა-ჩატაცება, ისევე, როგორც სხვა ელექტრონული ჩატაცება (ელექტრონის ჩატაცება L, M და ა. შ. გარსებიდან), მიეკუთვნება ბეტა-დაშლას. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 444.