laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ვერონა (საგარეჯოს მუნიციპალიტეტი)

ვერონა — სოფელი საქართველოში (კახეთის მხარე), საგარეჯოს მუნიციპალიტეტში (გომბორის ადმინისტრაციული ერთეული). მდებარეობს გომბორის ქედის სამხრეთ-დასავლეთ კალთაზე, მდინარე გომბორის (ივრის მარცხენა შენაკადი) მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 1200 მ-ზე, საგარეჯოდან 53 კმ-ის დაშორებით. სოფელ ვერონის ტერიტორია უძველესი დროიდან იყო დასახლებული. 1950 წელს სოფლის ერთ-ერთ ყანაში აღმოჩნდა დანგრეული ქვის სამარხი, რომელშიც იყო გვიანდელი ბრინჯაოს – ადრინდელი რკინის ხანის ე. წ. კახური ტიპის ბრინჯაოს მახვილი (ძვ. წ. XII ს. II ნახ. – X ს.). 1974 წელს კახეთის არქეოლოგიურმა ექსპედიციამ (ხელმძღვ. კ. ფიცხელაური) სოფლის დასაწყისში გათხარა ძვ. წ. VIII–VI საუკუნეების ვერონის სამაროვანი. სოფელი ვერონა (ვერენა) მოხსენიებულია კახთა მეფე ალექსანდრე I-ის 1579 წლის შეწირულობის სიგელში. სოფლის მახლობლად, მაღალ კლდოვან მთაზე, ადგილობრივი კლდის ქვით ნაგები IX–X საუკუნეების ციხის ნანგრევებია. ციხეს ვახუშტი ბატონიშვილიც იხსენიებს: „ციხე ვერენისა, მაგარი“. შემორჩენილია ქვითკირის კედლები, მრგვალი ბურჯები და კოშკები. ციხის ქვედა ტერასაზე დგას გვიანდელი შუა საუკუნეების კოშკი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 57 ადამიანი. ვერონა // ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. მაისურაძე ბ., ვერონის არქეოლოგიური ძეგლები // ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. ქართლის ცხოვრების ტოპოარქეოლოგიური ლექსიკონი, გვ. 218-219, თბ., 2013 წელი. აფრასიძე გ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-III, თბ., 2019. — გვ. 101. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს საფოსტო ინდექსები — „საქართველოს ფოსტა“ ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ვერხვიანი

ვერხვიანი — სოფელი საქართველოში (კახეთის მხარე), საგარეჯოს მუნიციპალიტეტში (კაკაბეთის ადმინისტრაციული ერთეული). მდებარეობს გომბორის ქედის სამხრეთ-დასავლეთ კალთაზე, ზღვის დონიდან 700 მ-ზე, საგარეჯოდან 25 კმ-ის დაშორებით. სოფლის სამხრეთით შემორჩენილია სავარაუდოდ XVI საუკუნის წმინდა გიორგის ეკლესიის ნანგრევები. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 495 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 380. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. 257. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს საფოსტო ინდექსები — „საქართველოს ფოსტა“ ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ზემო ყანდაურა

ზემო ყანდაურა — სოფელი საქართველოში, საგარეჯოს მუნიციპალიტეტში, ყანდაურას თემში. მდებარეობს გომბორის ქედის სამხრეთ-დასავლეთ კალთაზე. ზღვის დონიდან 850 მეტრი საგარეჯოდან 36 კილომეტრი. მთავარი სტატია: ყანდაურა. სოფლის ძველი სახელწოდებაა ყანდიაური. ყანდიაური განადგურდა შაჰ-აბასის ლაშქრობების დროს 1614-1617 წლებში. 1790-იან წლებში სოფელი აღადგინა ერეკლე II-მ. 1801-1930 წლებში შედიოდა სიღნაღის მაზრაში. 1930 წლიდან დაიყო ზემო და ქვემო ყანდაურად და შევიდა საგარეჯოს რაიონში. სხვადასხვა დროს სოფელში შიდა ქართლიდან, იმერეთიდან, რაჭიდან, სამეგრელოდან და კახეთის ცალკეული სოფლებიდან წამოსულები დასახლდნენ. მოგვიანებით, სოფლის მოსახლეობის ნაწილი ბადიაურში ჩაასახლეს, ნაწილი კი ქვემო ყანდაურაში დასახლდა. სოფელს „ნაცვალი“ მართავდა. სოფლის მოსახლეობის 1804 წლის აღწერის მიხედვით, ყანდაურის ნაცვალი აზნაური ბერი (ბერო) გამყრელიძე იყო. 1812 წლის კახეთის აჯანყებაში ყანდაურელებმა აქტიური მონაწილეობა მიიღეს. რუსეთის ადგილობრივი ხელისუფლების წარმომადგენელს, თავად იოსებ ანდრონიკაშვილს, მისი მოთხოვნის საპასუხოდ, წარედგინა მოხსენება, რომელშიც ლაპარაკი იყო სოფლის აჯანყებაში ჩაბმის მიზეზებზე: „ასე გაგვიჭირდა საქმე ჩვენ ამ დრაგუნებისაგან, ღმერთიც დაგვავიწყეს, ხელმწიფეც და ჩვენი სიცოცხლეცა... გვცარცვავდნენ... მოგეხსენებათ, ახალი მოსახლე არის სოფელი... ამთენი მწუხარება დრაგუნის მაიორისაგან და იარანალი პორტნეგირის ჯარისაგან გვჭირდა... და ეს ბუნტიც მოხდა“. ყანდაურელი იყო, აქ მცხოვრები მედავითნის გიორგი დიმიტრის ძე ფხალაძის ოჯახში დაბადებული, სრულიად საქართველოს კათალიკოს-პატრიარქი, უწმინდესი და უნეტარესი მელქისედეკ III (1872-1960 წწ.). სოფელში კარგად იყო განვითარებული მესაქონლეობა. უპირატესობა მსხვილფეხა რქოსან საქონელს ენიჭებოდა. ზაფხულში ცხვარს თრიალეთში მიერეკებოდნენ, ზამთარში კი ივრის პირებზე რჩებოდა. სოფელში განვითარებული იყო მეჭურჭლეობა. აქაური კერამიკული ნაწარმი მთელ გარეკახეთში იყო განთქმული. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 26 ადამიანი. ზემო ყანდაურის ეკლესია ზემო ყანდაურის კოშკი ზემო ყანდაურის სამარხი ზემო ყანდაურის ღვთისმშობლის ეკლესია ზემო ყანდაურის ყველაწმინდის ეკლესია ზემო ყანდაურის წმინდა გიორგის ეკლესია ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 511. ელერდაშვილი ალ., ჯავახიშვლი ნ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-III, თბ., 2019. — გვ. 103. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
თოხლიაური

თოხლიაური — სოფელი საქართველოში, საგარეჯოს მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს გომბორის ქედის სამხრეთ-დასავლეთ კალთის ძირას. თბილისი–გურჯაანის საავტომობილო და სარკინიგზო გზაზე. ზღვის დონიდან 700 მეტრი. საგარეჯოდან 10 კილომეტრი. თოხლიაური თავად ჩერქეზიშვილების კუთვნილი სოფელი იყო. აქ მდებარეობდა მათი სასახლე და საგვარეულო სასაფლაო. სოფლის ძირითადი უბნებია:ყიასაანთ უბანი, მათიაანთ უბანი, ვაკე უბანი. თოხლიაურში ადრე მესაქონლეობას უფრო მისდევდნენ, ვიდრე მიწათმოქმედებას. მესაქონლეობაში კი უპირატესობა მსხვილფეხა, რქოსან საქონელს ენიჭებოდა. სოფლის კუთვნილი ცხვრის ფარის ნაწილი ზაფხულში თოხლიაურის ცივზე აჰყავდათ. უმეტეს ნაწილს კი ჯავახეთში მიერეკებოდნენ. სოფლის ჩრდილო-აღმოსავლეთით, სამიოდე კილომეტრზე, შავქედის ნასოფლარია. საბჭოთა პერიოდში ნასოფლარის ტერიტორიაზე პიონერთა ბანაკი იყო გაშენებული, რომლის ერთ-ერთი ობიექტი განთავსებული იყო „საციო მარანში“, რომელიც ადრე თავად ჩერქეზიშვილებს ეკუთვნოდა. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 983 ადამიანი. თოხლიაურის პირველი ეკლესია თოხლიაურის მეორე ეკლესია თოხლიაურის მესამე ეკლესია თოხლიაურის მეხუთე ეკლესია თოხლიაურის მთავარმოწამეს ეკლესია თოხლიაურის სამების ეკლესია თოხლიაურის ღვთისმშობლის ეკლესია კალობნის ღვთისმშობლის ეკლესია კალობნის წმინდა გიორგის ეკლესია ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 698. ელერდაშვილი ალ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-III, თბ., 2019. — გვ. 107. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს საფოსტო ინდექსები — „საქართველოს ფოსტა“ ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ვაზისუბანი (გურჯაანის მუნიციპალიტეტი)

ვაზისუბანი (1951 წლამდე ურიათუბანი) — სოფელი საქართველოში, კახეთის მხარის გურჯაანის მუნიციპალიტეტში (ადმინისტრაციული ერთეული ვაზისუბანი). სოფელი მდებარეობს გომბორის ქედის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კალთის ძირას, თელავი–ბაკურციხის საავტომობილო გზაზე, ზღვის დონიდან 500 მ-ზე, გურჯაანიდან 13 კმ-ში. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 2 862 ადამიანი. დღევანდელი ვაზისუბნის ტერიტორია ადრეფეოდალურ ხანაში მჭიდროდ დასახლებული მნიშვნელოვანი საეკლესიო და სავაჭრო ცენტრი ყოფილა, იგი მდიდარია ბრინჯაოს, ანტიკური და ფეოდალური ხანის არქეოლოგიური ძეგლებით. სოფლის ისტორიული სახელწოდებაა ურიათუბანი. ის მოხსენიებული აქვთ ვახუშტი ბატონიშვილს, იოჰან გიულდენშტედტს, იოანე ბატონიშვილს. 1664 წელს ქართლის მეფე ვახტანგ V-ს ურიათუბანთან შეებრძოლა ბატონიშვილი ერეკლე (შემდგომში ერეკლე I), რომელიც დამარცხდა და თორღას ციხეს შეაფარა თავი. XVIII საუკუნეში ურიათუბანი ჯერ საჭერემლოს, მისი მოშლის შემდეგ კი ნინოწმინდელი ეპისკოპოსის სამწყსოში შედიოდა. მოგვიანებით ურიათუბნის ყმა-მამულის ნაწილს ფეოდალები — მამუჩაშვილები (წინანდლელი ჭავჭავაძეების შტო) და ნაზარიშვილები ფლობდნენ. ამ სოფლის მკვიდრთ სავარგულების გამო, ხშირად ჰქონდათ უთანხმოება მეზობელი სოფლების — შაშიანისა და მუკუზნის თემებთან. სოფელში განვითარებული იყო მევენახეობა, მემინდვრეობა. 1951 წელს საბჭოთა ხელისუფლებამ ურიათუბანს სახელი გადაარქვა და ვაზისუბანი უწოდა. სოფელში დგას VI საუკუნის II ნახევრის ხუროთმოძღვრების ძეგლი, ვაზისუბნის ღვთისმშობლის მიძინების ეკლესია. სოფლის მახლობლად დგას X–XI საუკუნეების დიდი სამნავიანი ბაზილიკა სანაგირე. ვაზისუბნის მახლობლადაა აგრეთვე დავითიანად წოდებულ ადგილზე მდგარი VII საუკუნეების გუმბათოვანი ეკლესია, რომელიც ორმოცი მოწამის სახელზეა აგებული. სოფელში გავრცელებული გვარებია: სოლომნიშვილი, ღარიბაშვილი, ხეჩოშვილი, დათუნაშვილი, ახალმოსულიშვილი და სხვ. ბებრიჭამია საყდარი ვაზისუბნის თამარის ეკლესია ვაზისუბნის კვირაცხოვლის ეკლესია ვაზისუბნის კოჭლიაანთ კოშკი ვაზისუბნის მეოთხე ნამოსახლარი ვაზისუბნის მეოთხე სამაროვანი ვაზისუბნის მეორე ეკლესია ვაზისუბნის მეორე ნამოსახლარი ვაზისუბნის მეორე სამაროვანი ვაზისუბნის მეორე სამარხი ვაზისუბნის მესამე ეკლესია ვაზისუბნის მესამე ნამოსახლარი ვაზისუბნის მესამე სამაროვანი ვაზისუბნის მეხუთე ნამოსახლარი ვაზისუბნის მეხუთე სამაროვანი ვაზისუბნის მთავარანგელოზის ეკლესია ვაზისუბნის მიჯნის საყდარი ვაზისუბნის ნაციხარი ვაზისუბნის პირველი ნამოსახლარი ვაზისუბნის პირველი სამაროვანი ვაზისუბნის პირველი სამარხი ვაზისუბნის სამების ეკლესია ვაზისუბნის ღვთისმშობლის ეკლესია ვაზისუბნის ღვთისმშობლის მეორე ეკლესია ვაზისუბნის ყველაწმინდის ეკლესია ვაზისუბნის წმინდა გიორგის ეკლესია ვაზისუბნის წმინდა გიორგის ეკლესია (VI საუკუნე) ვაზისუბნის ეკლესია დავითიანი სანაგირე კახაძე კ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 74. ქართლის ცხოვრების ტოპოარქეოლოგიური ლექსიკონი, გვ. 509, თბ., 2013 წელი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 270. მუსხელიშვილი დ., ვაზისუბანი // ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. ?. სოფელი ვაზისუბანი დაარქივებული 2016-03-03 საიტზე Wayback Machine. ↑ მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 26 ივლისი 2016. ↑ საქართველოს სსრ უმაღლესი საბჭოს უწყებები, 1951, № 3 (36). — გვ. 4. ↑ გვარები საქართველოში
ზიარი

ზიარი — სოფელი საქართველოში, გურჯაანის მუნიციპალიტეტში (არაშენდის თემი), მდებარეობს გომბორის ქედის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კალთაზე. ზღვის დონიდან 820 მეტრი, გურჯაანიდან 7 კილომეტრი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 44 კაცი. ზიარის ტერიტორიაზე ადამიანის დასახლების კვალი ქვედა პალეოლითიდან არსებობს. ამას მოწმობს სოფლის ტერიტორიაზე და მის შემოგარენში აღმოჩენილი ქვის ხანის არაერთი ძეგლი. წერილობით წყაროებში ზიარი XI საუკუნიდან იხსენიება, როგორც სვეტიცხოვლის კუთვნილი დიდი სოფელი. ზიარი ეპარქიულად ჭერემის საეპისკოპოსოში შედიოდა, საეპისკოპოსოს გაუქმების შემდეგ, 1757 წლიდან იგი ბოდბელ მიტროპოლიტს დაუქვემდებარეს. დაყოფის მიხედვითაც ზიარელნი ბოდბელი ეპისკოპოსის მეწინავე დროშის ქვეშ დგებოდნენ. სოფელზე გადიოდა ქიზიყიდან გადმომავალი გზა, რომელიც შემდეგ ივრის მარცხენა ნაპირს მიუყვებოდა და ჩადიოდა სოფელ ჩუმლაყში. ამ გზამ განსაკუთრებული მნიშვნელობა გვიანდელ შუა საუკუნეებში შეიძინა, როდესაც ერთიანი ქართული სახელმწიფო ცალკეულ სამეფოებად დაიშალა. სოფელი ზიარი ძირითადად სახასო კუთვნილება იყო, თუმცა მოგვიანებით სოფლის ყმა-მამულები ანდრონიკაშვილებმა, ერასტიშვილებმა (მათი განაყოფია) აბაშიძეებმა, ზურაბიშვილებმა დაინაწილეს. დავით იმამყული-ხანმა ზიარში სახასო, სამონასტრო და სათავადო მფლობელობის მიჯნები დააწესა, რომელსაც ერეკლე ll-ც დაეთანხმა. 1842 წლის 13 დეკემბერს, ზიარის საბატონო გლეხები აჯანყდნენ. აჯანყების უშუალო საბაბი გახდა ის, რომ მემამულეებმა აღებული ფულადი ვალის გადახდა ყმა-გლეხებს დააკისრეს. გლეხებმა უარი თქვეს მემამულეების ვალის გადახდაზე. მთავრობამ გლეხთა მღელვარება რეგულარული ჯარის ნაწილების გამოყენებით ჩაახშო. სოფელში, დურგლიაანთ ისტორიულ უბანში, გამოვლინდა ქვედა და შუა პალეოლითის პერიოდის ღია სადგომები. „ზიარი 1“, რომელიც ნაწილობრივ გათხრილი და შესწავლილ იქნა (თ. ბუგიანიშვილი) 1960-1970-იან წლებში ღია ტიპის პალეოლითური ძეგლია. „ზიარი 2“ ძველი ქვის ხანის პერიოდის, სავარაუდოდ ჰომო ერქტუსებისა და ნეანდერტალელების ნამოსახლარს წარმოადგენს, რომლის ფენებში ქვის უძველესი არტეფქტები, ცხოველების ნაშთები და ცეცხლის გამოყენების უძველესი კვალი ფიქსირდება. ზიარის უსანეთის ეკელსია ზიარის ტბა დიდი ლაკბე ზიარის სადგომი ზიარის უსანეთის ეკელსია ზიარის ღვთისმშობლის ეკლესია დიდი ტინები ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 519. კახაძე კ., მოწონელიძე ლ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 142-143. ↑ მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 26 ივლისი 2016. ↑ აღმოჩენა ზიარში
ზემო მაჩხაანი

ზემო მაჩხაანი — სოფელი საქართველოში, დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს გომბორის ქედის სამხრეთ-აღმოსავლეთ დაბოლოებაზე, ზღვის დონიდან 700 მეტრზე. დედოფლისწყაროდან დაშორებულია 22 კილომეტრით. სოფელი მდებარეობს დედოფლისწყარო-სიღნაღის გზატკეცილზე. სოფელში დგას XVIII საუკუნის ბოლოს აშენებული მთავარანგელოზთა ეკლესია. 1955 წელს სოფელში აშენდა კულტურის სახლი. სოფელში მოქმედებს ბიბლიოთეკა. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1826 ადამიანი. სოფლის ტერიტორიაზე მდებარეობს არაერთი არქიტექტურული და არქეოლოგიური ძეგლი: ზემო მაჩხაანის აკაკიანთხევის ნამოსახლარი — არქეოლოგიური ძეგლი; ზემო მაჩხაანის აკაკიანთხევის სამაროვანი — არქეოლოგიური ძეგლი; არმათიონი — არქიტექტურული ძეგლი; ზემო მაჩხაანის კოშკი — არქიტექტურული ძეგლი; ზემო მაჩხაანის მთავარანგელოზთა ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი; მწარეწყლის სამაროვანი — არქეოლოგიური ძეგლი; ზემო მაჩხაანის ნამოსახლარები — არქეოლოგიური ძეგლი; ოლეს სამაროვანი — არქეოლოგიური ძეგლი; საჯოგეხევის ნამოსახლარი — არქეოლოგიური ძეგლი; ფურცელწყლის ნამოსახლარი — არქეოლოგიური ძეგლი; ფურცელწყლის სამაროვანი — არქეოლოგიური ძეგლი; ზემო მაჩხაანის ყველაწმინდის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი; ზემო მაჩხაანის წმინდა გიორგის ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი; ზემო მაჩხაანის წმინდა ელიას ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი; ზემო მაჩხაანის წმინდა ნინოს ეკლესია — არქიტექტურული ძეგლი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 509. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ http://georgianpost.ge/ ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 73. ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 45. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II ↑ საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 276-289.
ზემო ქედი

ზემო ქედი — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, კახეთის მხარის დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტში. თემის ცენტრი. მდებარეობს შირაქის ვაკეზე, ზღვის დონიდან 700 მეტრზე. დედოფლისწყაროდან დაშორებულია 30 კილომეტრით. 1889 წელს მეფის მთავრობამ გადაწყვიტა შირაქში გადმოესახლებინა რუსები. განზრახვამ ქართველ მთიელთა დიდი გულისწყრომა გამოიწვია. საპასუხოდ მათ ყოველგვარი ნებართვის გარეშე დაიწყეს შირაქში ჩამოსახლება და დამკვიდრება. ამ გაბედული გადაწყვეტილების ინიციატორი და ორგანიზატორი იყო ვაჟა-ფშაველა, რომლის ძალისხმევითაც აღმოსავლეთ საქართველოს მთიანეთის მოსახლეობა ჯერ კიდევ 1917 წლის ოქტომბრის რევოლუციამდე სამუდამოდ დასახლდა შირაქში. შეიქმნა სოფლები: ზემო ქედი, ქვემო ქედი და არხილოსკალო. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1826 ადამიანი. სოფლის ტერიტორიაზე მდებარეობს არაერთი არქიტექტურული და არქეოლოგიური ძეგლი: ლომისის წმინდა გიორგის ნიში — არქიტექტურული ძეგლი; ზემო ქედის ნამოსახლარები — არქეოლოგიური ძეგლი; ზემო ქედის ნამოსახლარი — არქეოლოგიური ძეგლი; ზემო ქედის სამარხი — არქეოლოგიური ძეგლი; ზემო ქედის უსახელო გორის ნამოსახლარი — არქეოლოგიური ძეგლი; ზემო ქედის ცისკარაანთ გორის ნამოსახლარი — არქეოლოგიური ძეგლი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 511. ↑ 1.0 1.1 1.2 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს ფოსტა — 1805. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q12869041"></a> ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 74. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 15. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II ↑ საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-I, თბ., 2013. — გვ. 289-292.
ხუკარი

ხუკარი (ესპ. Júcar; კატ. Xúquer) — მდინარე ესპანეთის აღმოსავლეთ ნაწილში. სიგრძე 498 კილომეტრი. აუზის ფართობი 22,4 ათასი კმ². სათავე აქვს იბერიის მთების სამხრეთ–დასავლეთ შტოქედებზე. მიედინება ლა-მანჩის პლატოსა და ვალენსიის დაბლობზე. ერთვის ხმელთაშუა ზღვის ვალენსიის ყურეს. წყალუხვია ზამთარსა და გაზაფხულზე. წყლის საშუალო ხარჯი დაახლოებით 40 ათასი მ³/წმ. ხუკარსა და მის შენაკად კაბრიელზე არის წყალსაცავი, ქვემოთში – ჰესი. იყენებენ სარწყავად. ხუკარის ნაპირებზეა ქალაქები: კუენკა, ალსირა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 513.
ოლიმპიური მედალოსნების სია

გვერდი ეთმობა ოპლიმპური მედალოსნების სიას, მოყოლობული 1896 წლიდან. ↑ ოქროს მედლების ერთნაირი ოდენობის შემთხვევაში, ლიდერატ ითვლება ის გუნდი, რომელსაც აქვს ყველაზე მეტი ვერცხლის მედალი (შემდგომ — ბრინჯაო)
ვალენსიის ყურე

ვალენსიის ყურე (ესპ. Golfo de Valencia) — ხმელთაშუა ზღვის ყურე ესპანეთის აღმოსავლეთ ნაპირთან. სიღრმე 500 მეტრამდე. წყლის საშუალო ტემპერატურა 18°C, მარილიანობა 37 ‰. მოქცევა შერეული, სიმაღლე 0,1 მეტრი. ყურის ნაპირზეა დიდი ნავსადგური ვალენსია. Академик БСЭ[მკვდარი ბმული]
Judas Priest

Judas Priest (ქართ. მღვდელი იუდა) — ინგლისური მძიმე მეტალ ჯგუფი, ჩამოყალიბებული ბირმინგემში, 1969 წლის წელს. მსოფლიო მასშტაბით დღემდე გაყიდულია მისი 50 მილიონი ალბომი. Judas Priest-ს ხშირად უწოდებენ ყველა დროის ერთ-ერთ უდიდეს მეტალ-ჯგუფს. მიუხედავად იმისა, რომ 1970-იანების მეორე ნახევარში მისი მუსიკა გამოირჩეოდა ნოვატორული და სიახლეებით სავსე მეთოდებით, ჯგუფის ისტორიას თან ახლდა ჩანაწერების წარმოების არაერთგვაროვანი სტილი, ცვალებადი დრამერები და 1980 წლამდე მნიშვნელოვანი კომერციული წარმატების არარსებობა – გამარტივებული და უფრო კომერციული ჟღერადობა მან მხოლოდ ალბომ British Steel-ზე მიიღო და იქცა როკ-სუპერვარსკვლავად. 1989 წელს ისინი აგრეთვე გახდნენ უსიამოვნების მონაწილეები, როდესაც მათ სიმღერას „Better by You, Better than Me“ მოჰყვა ორი ადამიანის თვითმკვლელობა. ჯგუფის წევრების სია მუდმივად იცვლებოდა. 1990-იანების დასაწყისში იგი აგრეთვე დროებით დატოვა წამყვანმა ვოკალისტმა რობ ჰელფორდმა. ამჟამად კოლექტივში შედიან: ჰელფორდი, გიტარისტები გლენ ტიპტონი და რიჩი ფოლკნერი, ბასისტი იენ ჰილი და დრამერი სკოტ ტრეივისი. ჯგუფის ყველაზე გაყიდვადი ალბომია 1982 წლის Screaming for Vengeance, ჩაწერილი კომერციულად ყველაზე წარმატებული შემადგენლობის მიერ, რომელშიც შედიოდნენ ჰელფორდი, ტიპტონი, ჰილი, გიტარისტი კ.კ. დაუნინგი და დრამერი დეივ ჰოლანდი. მხოლოდ ტიპტონს და ჰილს მიუღიათ მონაწილეობა ჯგუფის ყველა ალბომის ჩაწერაში. მთავარი სტატია: Judas Priest-ის წევრების სია. ამჟამინდელი წევრები იენ ჰილი – ბასი, ბეკ-ვოკალი (1969–დღემდე) გლენ ტიპტონი – წამყვანი გიტარა, კლავიშებიანი საკრავები, ბეკ-ვოკალი (1974–დღემდე) რობ ჰელფორდი – წამყვანი ვოკალი (1973–1992, 2003–დღემდე) სკოტ ტრეივისი – დასარტყმელი საკრავები (1989–დღემდე) რიჩი ფოლკნერი – რიტმული გიტარა, ბეკ-ვოკალი (2011–დღემდე) მთავარი სტატია: Judas Priest-ის დისკოგრაფია. Rocka Rolla (1974) Sad Wings of Destiny (1976) Sin After Sin (1977) Stained Class (1978) Killing Machine (1978) British Steel (1980) Point of Entry (1981) Screaming for Vengeance (1982) Defenders of the Faith (1984) Turbo (1986) Ram It Down (1988) Painkiller (1990) Jugulator (1997) Demolition (2001) Angel of Retribution (2005) Nostradamus (2008) Redeemer of Souls (2014) Firepower (2018) Invincible Shield (2024) შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „Judas Priest“ ვიკისაწყობში. ოფიციალური საიტი Judas Priest საიტზე Curlie ↑ Story Original Judas Priest. ციტირების თარიღი: 11 January 2017.
აპრილი 2009

აპრილი 2009 წლის მეოთხე თვეა. დაიწყო ოთხშაბათს და დამთავრდა 30 დღის შემდეგ ხუთშაბათს.
ერეთა

ერეთა — სოფელი საქართველოში, იმერეთის მხარის ხარაგაულის მუნიციპალიტეტში (ბორითის ადმინისტრაციული ერთეული). მდებარეობს მდინარე დუმალის (ძირულის მარჯვენა შენაკადი) ნაპირზე, ზღვის დონიდან 520 მეტრზე, ხარაგაულიდან 35 კმ-ის, ხოლო ძირულიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 24 კმ-ის დაშორებით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 81 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 180. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ვაშლევი

ვაშლევი — სოფელი საქართველოში (იმერეთის მხარე), ხარაგაულის მუნიციპალიტეტში (ბორითის ადმინისტრაციული ერთეული). მდებარეობს მდინარე ძირულის (ყვირილის მარცხენა შენაკადი) ნაპირზე, ზღვის დონიდან 480 მ-ზე, ხარაგაულიდან 36 კმ-ში. სოფლის სასაფლაოზე არის XIX საუკუნის ნაეკლესიარი. სოფელში დგას 2014 წელს აგებული ღვთისმშობლის დარბაზული ეკლესია. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 209 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 331. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ვარძია (ხარაგაულის მუნიციპალიტეტი)

ვარძია — სოფელი საქართველოში (იმერეთის მხარე) ხარაგაულის მუნიციპალიტეტში (ვარძიის ადმინისტრაციული ერთეული). მდებარეობს იმერეთის მთისწინეთში მდინარე მდ. ბორიმელის (ძირულის მარცხნაე შენაკადი) მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 400 მეტრზე, ხარაგაულიდან 15 კმ-ში. სოფელში, მდ. ვარძეულის (მდ. ბორიმელის მარცხენა შენაკადი) მარცხენა ნაპირზე მდებარეობს გვიანდელი შუა საუკუნეების ვარძიის დედაღვთისას ტაძარი („კიკოს მონასტერი“). 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 959 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 316. ვარძია // ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. ?. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ვახანი

ვახანი — სოფელი საქართველოში (იმერეთის მხარე), ხარაგაულის მუნიციპალიტეტში, ადმინისტრაციული ერთეულის ცენტრი (სოფლები: ვახანი, ზედუბანი, სერბაისი). მდებარეობს მესხეთის ქედის ჩრდილოეთი განშტოების — საბუღრაოს ქედის ჩრდილო–დასავლეთ კალთაზე, მდინარე ვახანისწყლის (ჩხერიმელის მარცხენა შენაკადი) მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 620 მ-ზე, ხარაგაულიდან 14 კმ-ში. სოფელში არის საჯარო სკოლა და ბაღი. მთავარი სტატია: ვახანის ციხე. ვახანი წყაროებში პირველად იხსენიება XVII საუკუნეში. აქ მდგარი ციხე (შემორჩენილია სოფლის ზემოთ, მთის წვერზე) მნიშვნელოვან როლს ასრულებდა იმერეთის სამეფოს სამხედრო-პოლიტიკურ ისტორიაში. XVII-XVIII საუკუნეებში ქართლ-იმერეთს შორის პოლიტიკური საზღვრის ხშირი ცვალებადობის გამო ზოგჯერ ქართლის სამეფოს შემადგენლობაში ექცეოდა. ამ პერიოდში აბაშიძეთა მფლობელობაში იყო. 1785 წელს ვახანის ციხე აიღო ხუნძახის გამგებელმა ომარ-ხანმა. 1804 წელს ციხის მიმდებარე ტერიტორიაზე, ელაზნაურში, ხელი მოეწერა შეთანხმებას იმერეთის მეფე სოლომონ II-სა და რუსეთის იმპერიის წარმომადგენლებს შორის. სოფ. ვახანის მიდამოებში, ძველ სასაფლაოზე მდგარა ეკლესია, რომლის საძირკველზე 2002-2004 წლებში ააგეს ახალი ელაზნაურის წმ. გიორგის სახელობის დარბაზული ეკლესია. სოფლის ტერიტორიაზე, ადგილ „ნალაგირევზე“ აღმოჩენილია ბრინჯაოს ჭვირული ბალთა და კოლხური ცული (ინახება ხარაგაულის მუზეუმში). 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 381 ადამიანი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. ?. ქართლის ცხოვრების ტოპოარქეოლოგიური ლექსიკონი, გვ. 216-217, თბ., 2013 წელი.  კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 16172  კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 8726  კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი, № 14230 ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II