laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
სალონიკის ადრექრისტიანული და ბიზანტიური მონუმენტები

სალონიკის ადრექრისტიანული და ბიზანტიური მონუმენტები — იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი სალონიკში, საბერძნეთი. ქალაქი სალონიკი რამდენიმე საუკუნის განმავლობაში ბიზანტიის იმპერიის მეორე ყველაზე მნიშვნელოვანი ქალაქი იყო. შუა საუკუნეებში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა ქრისტიანობის ისტორიაში და შთამბეჭდავი შენობებით იყო შემკული. ადრეულ ქრისტიანულ და ბიზანტიურ პერიოდებში სალონიკის სტრატეგიული მნიშვნელობის გამო, ქალაქში რამდენიმე ადრექრისტიანული ძეგლია, რომლებმაც მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანეს ბიზანტიური ხელოვნებისა და არქიტექტურის განვითარებაში როგორც ბიზანტიის იმპერიაში, ასევე სერბეთში. ბიზანტიური საიმპერატორო არქიტექტურისა და სალონიკის აყვავება ერთმანეთს ემთხვევა, განსაკუთრებით იმპერიის არსებობის პირველ წლებში. 1430 წელს ოსმალეთის იმპერიამ აიღო სალონიკი და ქალაქის ეკლესიების უმეტესობა გადაკეთდა მეჩეთებად. თუმცა იმ პერიოდის მოგზაურები აღნიშნავენ ეკლესიების სიმარავლეს ოსმალურ სალონიკშიც. 1988 წელს სალონიკის 15 ძეგლი შეიტანეს იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. სალონიკის კედლები (IV-V საუკუნეები) გალერიუსის თაღი და საფლავი (IV საუკუნე) ახეიროპოიეტოს ეკლესია (V საუკუნე) სალონიკის წმინდა დემეტრეს ბაზილიკა (VII საუკუნე) ლატომოს მონასტერი (VI საუკუნე) აია-სოფია (VIII საუკუნე) პანაგია-ხალკეონის ეკლესია (XI საუკუნე) სალონიკის წმინდა პანტელეიმონის ეკლესია (XIV საუკუნე) სალონიკის წმინდა მოციქულთა ეკლესია (XIV საუკუნე) სალონიკის წმინდა ნიკოლოზ ორფანოსის ეკლესია (XIV საუკუნე) სალონიკის წმინდა ეკატერინეს ეკლესია (XIII საუკუნე) სალონიკის მხსნელის ეკლესია (XIV საუკუნე) ვლატადონის მონასტერი (XIV საუკუნე) სალონიკის ელია წინასწარმეტყველის ეკლესია (XIV საუკუნე) ბიზანტიური აბანო (XIV საუკუნე) სალონიკის კედლები გალერიუსის თაღი და საფლავი ახეიროპოეტიოს ეკლესია სალონიკის წმინდა დემეტრეს ბაზილიკა ლატომოს მონასტერი აია-სოფია პანაგია-ხალკეონის ეკლესია სალონიკის წმინდა პანტელეიმონის ეკლესია სალონიკის წმინდა მოციქულთა ეკლესია სალონიკის წმინდა ნიკოლოზ ორფანოსის ეკლესია სალონიკის წმინდა ეკატერინეს ეკლესია სალონიკის მხსნელის ეკლესია ვლატადონის მონასტერი სალონიკის ელია წინასწარმეტყველის ეკლესია ბიზანტიური აბანო ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 Paleochristian and Byzantine Monuments of Thessalonika. UNESCO. ციტირების თარიღი: 30 July 2012 ↑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ UNESCO: Παλαιοχριστιανικά και Βυζαντινά μνημεία Θεσσαλονίκης el. Hellenic National Commission for UNESCO. ციტირების თარიღი: 30 July 2012
გვენცაძე

საკუთარი სახელი გვენცაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ალექსანდრე გვენცაძე — ფილოლოგი, პედაგოგი გერმან გვენცაძე — დიპლომატი (სსრკ, რუსეთი), პოეტი ვალერიან გვენცაძე — მსახიობი ივანე გვენცაძე — ინჟინერი, საბჭოთა კავშირის გმირი რომან გვენცაძე — პოლიციის გენერალ-მაიორი
ლიანა ბითაძე

ლიანა ბითაძე (დ. 11 ივნისი, 1951) — ქართველი ანთროპოლოგი, ბიოლოგი, მეცნიერი, პედაგოგი. 1976 წელს დაამთავრა კემეროვოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის ბიოლოგიის ფაკულტეტი. 1970-1968 წლებში ტომსკის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტის ჰემატოლოგიის ლაბორატორიის პრეპარატორი. 1978-1976 წლებში კემეროვოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის ადამიანის გენეტიკის ლაბორატორიის ლაბორანტი. 1981-1978 წლებში კემეროვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის უმცროსი მეცნიერ-თნამშრომელი. 1978-1982 წლებში კემეროვოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის ადამიანის გენეტიკის ლაბორატორიის უფროსი მეცნიერ-თნამშრომელი. 1987-1988 წლებში კემეროვოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის ზოოლოგიის კათედრის უფროსი მასწავლებელი. 1988-1991 წლებში არქეოლოგიური კვლევის ცენტრის გვიანბრინჯაოს ადრერკინის ხანის არქეოლოგიის განყოფილების უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი. 1991-1998 წლებში დემოგრაფიისა და სოციოლოგიური კვლევის ინსტიტუტის აღწარმოების განყოფილების უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი. 1998-2000 წლებში საქართველოს ჯანდაცვისა და სოციალური უზრუნველყოფის სამინისტროს დემოგრაფიის დაპარტამენტის ოჯახის დაგეგმარებისა და სამედიცინო დემოგრაფიის სამმართველოს უფროსი. 1998 წლიდან ივანე ჯავახიშვილის ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტის ანთროპოლოგიური კვლევის ლაბორატორიის ხელმძღვანელი. სამეცნიერო ნაშრომების ავტორი, ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი . 1986 წელს დაიცვა საკანდიდატო დისერტაციის თემა — „Антропология и популяционная генетика шорцев.“ 2006 წელს დაიცვა სადოქტორო დისერტაციის თემა — „კავკასიონის ტიპის გენეზისი ანთროპოლოგიური მონაცემების მიხედვით.“ კოლხური გვარსახელის გენეზისი მრუდე სარკეში (რედაქტორი) თბილისი, 2020 გვ. 304 ISBN: 9789941822100 პრაქტიკული ანთროპოლოგია : (სახელმძღვ.) (თანაავტორი). - თბილისი, თბილ. უნ-ტის გამ-ბა, 2014 გვ. 360 ISBN: 9789941133596 ქართლის მოსახლეობის ეთნიკური ვინაობის საკითხები და ანთროპოლოგიური ტიპის ცვალებადობა ძვ.წ. III ათასწლეულიდან XX საუკუნის ჩათვლით = Questions of ethnic entity of the population of Kartli Region and changes of anthropological type from III millennium B.C. through XX A.D. : [მონოგრაფია] (თანაავტორი). - თბილისი, მერიდიანი, 2011. - გვ. 856 ISBN: 9789941104435 ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანი სამხრეთ კავკასიის მილსადენი და არქეოლოგია საქართველოში = Rescue archaeology in Georgia: The Baku-Tbilisi-Ceyhan and South Caucasian pipelines (თანაავტორი). - თბილისი, საქ. ეროვნ. მუზეუმი, 2010 გვ. 624 ISBN: 9789994098040 აფხაზების ანთროპოლოგიური ისტორია : [მონოგრაფია] (თანაავტორი). - თბილისი, უნივერსალი, 2008 გვ. 312 ISBN: 9789941124006 საქართველოს მეცნიერებათა დოქტორები, 1992-2006/შემდგ. და რედ.: ირინა ჯაფარიძე. თბ., 2012 გვ.403. ლიანა ბითაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ილია მახარაძე

ილია იგორის ძე მახარაძე (დ. 1900? — გ. 1 სექტემბერი, 1924, თბილისი) — ქართველი სამხედრო პირი, არტილერისტი. დაამთავრა კონსტანტინეს საარტილერიო სასწავლებელი (1914), საიდანაც პოდპორუჩიკად ჩაირიცხა 1-ლ კავკასიურ მსროლელ საარტილერიო დივიზიონში. მონაწილეობდა I მსოფლიო ომში (1914-1918). დასავლეთის და სამხრეთ-დასავლეთის ფრონტებზე ბრძოლის ველზე თავის გამოჩენისთვის მიღებული ჰქონდა წმ. ანას IV (მახვილებით და ბაბთით, 1914), III (მახვილებით და ბაბთით, 1915) და II (მახვილებით, 1915), წმ. სტანისლავის II (მახვილებით, 1915), წმ. ვლადიმერის IV (მახვილებით და ბაბთით, 1916), წმ. გიორგის IV ხარისხის (1917) ორდენები. 1918-1921 წლებში მსახურობდა საქართველოს რესპუბლიკის ჯარში, მაიორის წოდებით მეთაურობდა საარტილერიო ბატარეას. მონაწილეობდა ყველა მნიშვნელოვან ბრძოლაში, განსაკუთრებით გამოიჩინა თავი ფოილოს ფრონტზე (1920). გასაბჭოების შემდეგ დახვრიტეს 1924 წლის აგვისტოს აჯანყების დღეებში. ↑ Наградной лист 1-го Кавказского стрелкового артиллерийского дивизиона на поручика Махарадзе, 1917-07-14. «Памяти героев Великой войны 1914–1918». ↑ Квинитадзе Г. И. Мои воспоминания в годы независимости Грузии, 1917-1921 / Г. И. Квинитадзе. — Paris : YMCA-press, 1985. — с. 181.
გიორგი ალექსი-მესხიშვილი (ოფიცერი)

გიორგი (გოგი) სარდიონის ძე ალექსი-მესხიშვილი (დ. 1896, ქ. ალექსანდროპოლი, ახლანდ. გიუმრი, სომხეთი, — გ. 13 აგვისტო, 1937) — ქართველი სამხედრო პირი. დაიბადა სამხედრო ექიმის — სარდიონ სარდიონის ძე ალექსი-მესხიშვილის (1863—1940) და ალექსანდრა ჭავჭავაძის (1864—1940) ოჯახში. დაამთავრა ტფილისის სათავადაზნაურო ქართული გიმნაზია, შემდეგ — პეტერბურგის საარტილერიო სასწავლებელი. მონაწილეობდა პირველ მსოფლიო ომში კავკასიის 1-ლი მსროლელი საარტილერიო დივიზიონის შემადგენლობაში. 1918 წლიდან მსახურობდა საქართველოს რესპუბლიკის არმიაში, ჰქონდა ლეიტენანტის წოდება. 1921 წლის თებერვალში ლეიტენანტი ალექსი-მესხიშვილი მეთაურობდა მაიორ ილია მახარაძის ბატარეის ერთ ნაწილს ტაბახმელას ფრონტზე. 24 თებერვალს საბჭოთა რუსეთის ჯარებმა ტაბახმელასთან გაარღვიეს საქართველოს არმიის თავდაცვის ხაზი და შეიჭრნენ მესხიშვილის საარტილერიო ბატარეის პოზიციებზე. გოგი ალექსი-მესხიშვილმა შემოიკრიბა არტილერისტები და ხელჩართულ ბრძოლაში დაიცვა ბატარეა დამხმარე ძალის მოსვლამდე. გასაბჭოების შემდეგ მსახურობდა წითელ არმიაში. მონაწილეობდა იატაკქვეშა წინააღმდეგობის მოძრაობაში. ორჯერ იყო დაპატიმრებული — 1921 წელს საბოტაჟის ბრალდებით და 1923 წელს „სამხედრო ცენტრის“ საქმესთან დაკავშირებით. მომდევნო წლებში იყო საქართველოს ინდუსტრიული ინსტიტუტის სამხედრო საქმის პედაგოგი. 1937 წლის რეპრესიების დროს კვლავ დააპტიმრეს, გორში საველე მეცადინეობისას (9 ივნისი). 11 აგვისტოს საქართველოს სსრ შინსახკომის განსაკუთრებულმა სამეულმა „მენშევიკური და ტროცკისტული-მემარჯვენე ცენტრების სამხედრო ორგანიზაციის“ წევრობის ბრალდებით სიკვდილით დასჯა მიუსაჯა. 13 აგვისტოს ღამით დახვრიტეს. ალექსი-მესხიშვილი გიორგი სარდიონის ძე. „საზოგადოებრივი არქივი“. ალექსი-მესხიშვილი გიორგი სარდიონის ძე. სტალინური სიები საქართველოდან [ელექტრონული მონაცემთა ბაზა]. — 2013.
გოგავა

საკუთარი სახელი გოგავა შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: გრიგოლ გოგავა — ინჟინერი, სახელმწიფო მოხელე ზაზა გოგავა — გენერალ-მაიორი ირაკლი გოგავა — იურისტი, პოლიტიკოსი
გოგალაძე

საკუთარი სახელი გოგალაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: გოგა გოგალაძე — სპორტსმენი (მკლავჭიდი) ხათუნა გოგალაძე — ბიოლოგი, თანამდებობის პირი
გოგატიშვილი

საკუთარი სახელი გოგატიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: გოგიტა გოგატიშვილი — ფეხბურთელი მამუკა გოგატიშვილი — სახელმწიფო მოხელე, პოლიტიკოსი
გოგაძე

საკუთარი სახელი გოგაძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: დავით გოგაძე — ისტორიკოსი, პედაგოგი, პოლიტიკოსი ელგუჯა გოგაძე — არქეოლოგი, ისტორიკოსი
პოლიკარპე გოგიაშვილი

პოლიკარპე დავითის ძე გოგიაშვილი — რევოლუციური მოძრაობის მონაწილე საქართველოში, სოციალ-დემოკრატი. დაიბადა სოფ. რუფოთში. 1900-იანი წლებიდან, შორაპნის მაზრის სოფელ ალისუბანში მასწავლებლობის დროს, აწარმოებდა პარტიულ არალეგალურ მუშაობას. რუსეთის 1905 წლის რევოლუციის დროს ხელმძღვანელობდა ჩხარის რაიონის რევოლუციურ მოძრაობას, იყო ქუთაისის გუბერნიის მასწავლებელთა გაფიცვის ერთ-ერთი ორგანიზატორი. 1906 წელს დააპატიმრეს და გადასახლება მიუსაჯეს, მაგრამ ქუთაისის ციხეში საიდუმლოდ გათხრილი გვირაბიდან გაქცევა მოახერხა და შვეიცარიაში გაიქცა, საიდანაც 1917 წელს დაბრუნდა ე. წ. პლომბირებული რეისით. პირველი რესპუბლიკის წლებში იყო პარტიულ სამუშაოებზე, შემდეგ — ზესტაფონის სამაზრო კომიტეტის თავმჯდომარე და მაზრის „ეპოს“ თავმჯდომარე. იყო ყოფილი მენშევიკების იმ ჯგუფის ერთ-ერთი წარმომადგენელი, რომელმაც საბჭოთა მთავრობასთან კოლაბორაცია არჩია, საქართველოს ემიგრირებული ხელისუფლების მაკრიტიკებელ წერილებს აქვეყნებდა იმდროინდელ პრესაში (მაგ., გაზეთ „ახალ გზაში“). ქართველ მოღვაწეთა ლექსიკონი, 1801-1952: ტ. I ა-დ / იოსებ იმედაშვილი.-თბ.,2018.- გვ.629. პოლიკარპე გოგიაშვილი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
კვირტი

კვირტი (ლათ. gemma) — უმაღლესი მცენარეების ყლორტის ჩანასახი. განარჩევენ ვეგეტატიურ და გენერაციულ ანუ საყვავილე კვირტებს. ვეგეტატიული კვირტი შედგება მოკლე ჩანასახოვანი ღეროსა (წვერზე ზრდის კონუსით) და ღეროზე განლაგებული განსხვავებული ასაკის ფოთლების ჩანასახისაგან, რომლებიც მჭიდროდ ეკვრიან ღეროსა და ერთმანეთს. გენერაციულ კვირტში ფოთლების ჩანასახთან ერთად ყვავილების და ყვავილედების ჩანასახიცაა. კვირტის გარეთა ფოთლები ან მათი ნაწილები (თანაფოთლები, ფოთლის ფუძე, ყუნწის ნაწილი) ზოგჯერ მფარავ ქერქლებად გადაიქცევა. ასეთ კვირტს დახურული ეწოდება და ციცი და ზომიერი სარტყლის მცენარეთა უმეტესობას აქვს. ღია ანუ შიშველი კვირტი (ქერქლების გარეშე) მეტწილად ტენიანი ტროპიკული ტყის ხეებისათვის არის დამახასიათებელი, თუმცა ხშირად გვხვდება ზომიერ სარტყელშიც არამოზამთრე, ხან კი მოზამთრე ყლორტებზე. მდებარეობის მიხედვით განასხვავებენ კენწრულ ანუ ტერმინალურ და გევრდით კვირტებს. კენწრული კვირტი უზრუნველყოფს ყლორტის სიმაღლეზე ზრდას, გვერდითი კი — გვერდითი ყლორტების წარმოქმნის გზით მცენარის დატოტვას. გვერდითი კვირტი ფოთლების ითლიაში ვითარდება და უბის ანუ აქსიალური კვირტი ეწოდება. კვირტის განლაგება ღეროზე ფოთოლთგანლაგების კანონს ექვემდებარება. კვირტი ჩვეულებრივ მჯდომარეა ან იშვიათად ყუნწზე ზის. კვირტში ერთმანეთის მიმართ ფოთლების განლაგებას კვირტწყობა ან კვირტთშეკერა ეწოდება. ცალკეული ფოთლის ფირფიტის მოკეცვის მიხედვით კვირტში არჩევენ ფოთოლთწყობის რამდენიმე ტიპს. კვირთწყობა და ფოთოლწყობა მემკვიდრეობითი ხასიათის ნიშნებია და გამოიყენება მცენარეთა სისტემატიკაში. ზრდასრული ღეროს, ფესვის ან ზოგჯერ ფოთლის ქსოვილების შიგა ფენებში წარმოიქმნება დამატებითი ანუ ადვენტური კვირტი. უფრო ხშირად ასეთი კვირტი ვითარდება ფესვზე (ნუში, ჟოლო, ხვართქლა და სხვა) და მისგან მიწისზედა შეფოთლილი ყლორტები — ფესვის ამონაყრები წარმოიქმნება. დამატებითი კვირტი წარმოიქმნება ფესვის კალმებზეც. ფოთლებზე ადვენტური კვირტი უვითარდება ბეგონიას, სუმბულს, შროშანას და სხვა მცენარეებს, თუ მათ ფოთლებს მოვათავსებთ ნესტიან ქვიშაში. ზოგჯერ ფოთლებზე დამატებითი კვირტი ვითარდება დედა მცენარისაგან მოუშორებლად. მაგ., ბრიოფილუმის ფოთლის კიდეებზე წარმოიქმნება კვირტები, რომლებიც ოდნავი შეხებით შორდება დედა მცენარეს და დამოუკიდებელ ორგანიზმად ვითარდება, ასეთი ჩეკია კვირტი ხშირად ფოთლის უბეში და ყვავილებზეც ვითარდება. ყველა კვირტი ერთდროულად არ იშლება, ზოგს მოსვენების საკმაოდ გრძელი პერიოდი ახასიათებს და მძინარე კვირტი ეწოდება. ისინი იშლება მათ ზევით მდებარე ღეროების და ყლორტების დაზიანებისას. მძინარე კვირტს ფართოდ იყენებენ მეხილეობასა და დეკორატიულ მებაღეობაში. კვირტს დიდი მნიშვნელობა აქვს მცენარეთა ვეგეტატიური გამრავლებისათვის. ღვინიანიძე ზ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 500.
მაკედონიისა და თრაკიის დეცენტრალიზებული ადმინისტრაცია

მაკედონიისა და თრაკიის დეცენტრალიზებული ადმინისტრაცია (ბერძ. Αποκεντρωμένη Διοίκηση Μακεδονίας–Θράκης) — საბერძნეთის შვიდიდან ერთი დეცენტრალიზებული ადმინისტრაცია. შედგება აღმოსავლეთი მაკედონია და თრაკიისაგან და ცენტრალური მაკედონიისაგან. რეგიონის ცენტრი ცენტრალური მაკედონიის ქალაქ სალონიკშია განთავსებული. დეცენტრალიზებული ადმინისტრაცია შეიქმნა 2011 წლის იანვარში კალიკრატისის რეფორმების შედეგად. ↑ Απογραφή Πληθυσμού - Κατοικιών 2011 — Ελληνική Στατιστική Αρχή, 2011. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1275124"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5601909"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q698848"></a>
თერმაიკოსის ყურე

თერმაიკოსის ყურე (ბერძ. Θερμαϊκός Κόλπος), ასევე ცნობილი, როგორც სალონიკის ყურე ან მაკედონიის ყურე — ყურე ეგეოსის ზღვის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ქალაქი სალონიკი მდებარეობს ყურის ჩრდილო-აღმოსავლეთით. ყურეს ესაზღვრება პიერია-იმათია და ქალაქი ლარისა დასავლეთით, ხოლო აღმოსავლეთით ქალკედონის ნახევარკუნძული, სამხრეთ-აღმოსავლეთით კასანდრა. სახელი ეწოდა უძველესი ქალაქი თერმის (თანამედროვე სალონიკი) მიხედვით. ყურე დაახლოებით 100 კმ სიგრძისაა. ↑ საზღვარგარეთის ქვეყნების გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1989, გვ. 74 ↑ თუკიდიდე, ისტორია, I. 61; II. 29 ↑ ჰეროდოტე, ისტორია, VII. 121, 123, 124, 127, 128, 130, 179, 183
მიხეილ ძამანაშვილი

მიხეილ (მიშა) ანდრიას ძე ძამანაშვილი (დ. 1888, სოფ. ხცისი, ახლანდ. ხაშურის მუნიციპალიტეტი, — გ. 1 აპრილი, 1938) — რევოლუციური მოძრაობის მონაწილე საქართველოში, სოციალ-დემოკრატი. ჰქონდა დაწყებითი განათლება. პროფესიით ზეინკალი, რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტიის წევრი იყო 1904 წლიდან. ეკუთვნოდა მენშევიკების ფრაქციას. რუსეთის 1905 წლის რევოლუციის დროს იყო თბილისის მექანიკური სახელოსნოების მუშების საგაფიცვო მოძრაობის ლიდერი, შემდეგ მუშაობდა ბათუმში, ნავთობსადენის სადგურზე. 1909 წელს სპარსეთის რევოლუციის მხარდასაჭერად გამგავრების მცდელობისას დააპატიმრეს და ტობოლის გუბერნიაში გადაასახლეს. 1912 წელს არალეგალურად დაბრუნდა საქართველოში და დაუბრუნდა პარტიულ საქმიანობას. მომდევნო წლებში მუშაობდა ბაქოში, პეტერბურგში და თბილისის რკინიგზის სახელოსნოებში. 1917 წლის რევოლუციის შემდეგ საპასუხისმგებლო თანამდებობები ეკავა პროფესიულ ორგანიზაციებში. 1919 წელს აირჩიეს საქართველოს სახალხო გვარდიის მთავარი შტაბის წევრად. საქართველოს საბჭოთა ოკუპაციის (1921) შემდეგ ემიგრაციაში არ წასულა. თანამშრომლობდა ბოლშევიკურ მთავრობასთან. 1924 წლის აგვისტოს აჯანყების შემდეგ მისი თაოსნობით შეიქმნა „მუშათა კომისია“, რომლის მიზანი იყო საქართველოს სოციალ-დემოკრატიული პარტიის მუშური ნაწილის საბჭოთა ხელისუფლებასთან დაახლოება. 1924-1927 წლებში რედაქტორობდა კოლაბორაციონისტულ გაზეთს — „ახალ გზას“. 1926 წლიდან იყო საბჭოთა კავშირის კომუნისტური (ბოლშევიკების) პარტიის წევრი. მუშაობდა სხვადასხვა სამეურნეო თანამდებობაზე (საქართველოს სსრ მიწათმოქმედების სახალხო კომისრის მოადგილე, სასკოლო საკანცელარიო საკუთრების დირექტორი). 1937 წლის რეპრესიების დროს დააპატიმრეს და კონტრრევოლუციური საქმიანობის ბრალდებით დახვრიტეს. ამხანაგი ძამანაშვილი : [მიხეილ ანდრიას ძის მოკლე ბიოგრაფია] // კომუნისტი. - 1925. - 10 ნოემბერი. - №258. - გვ.4. ძამანაშვილი მიხეილ ანდროს ძე. სტალინური სიები საქართველოდან [ელექტრონული მონაცემთა ბაზა]. – 2013.
გოგიძე

საკუთარი სახელი გოგიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: თეიმურაზ გოგიძე — ექიმი კახა გოგიძე — მსახიობი შალვა გოგიძე — ისტორიკოსი გოგიძეები — გვარი საქართველოში
ქართველები რუსეთში

ქართველები რუსეთში – ქართული დიასპორა რუსეთში. 2021 წლის აღწერით რუსეთში ცხოვრობდა 112 765 ეთნიკურად ქართველი. ასტრახანი. ქართული კულტურის საოლქო საზოგადოება „ივერია“ დონის როსტოვი. საქართველოს ხალხების დონის სათვისტომო „ვარძია“ ეკატერინბურგი. კულტურის საზოგადოება „რუსთაველი“ ვლადიკავკაზი. ქართული ეროვნულ-კულტურული ცენტრი „ერთობა“ კალინინგრადი. კალინინგრადის ოლქის ქართული მოსახლეობის რეგიონული საზოგადოებრივი ორგანიზაცია „ივერია“ კისლოვოდსკი. კისლოვოდსკის რეგიონული ეროვნულ-კულტურული ორგანიზაცია „ივერია“ კრასნოდარი. კრასნოდარის რეგიონული ქართული სათვისტომო „ივერია კრასნოიარსკი. კრასნოიარსკის მხარის ქართული ეროვნულ-კულტურული ავტონომია „ერთობა“ მოსკოვი. საზოგადოება „ქართველები რუსეთში“ მოსკოვი. „მოსკოვის ქართული სათვისტომო“ ნაბერეჟნიე ჩელნი. ქართული სათვისტომო „ივერია“ ნიჟნი-ნოვგოროდი. ნიჟნი-ნოვგოროდის სოციალური დაწესებულება „ქართული თანამეგობრობა“ ნოვოროსიისკი. ქართული კულტურულ-საგანმანათლებლო საზოგადოება „საქართველო“ პეტროზავოდსკი. კარელიის რესპუბლიკური ორგანიზაცია „ქართული კულტურის საზოგადოება“ სანქტ-პეტერბურგი. რეგიონული საზოგადოებრივი ორგანიზაცია სანქტ-პეტერბურგის ქართული სათვისტომო „ივერია“ სანქტ-პეტერბურგი. სანქტ-პეტერბურგის კოლხური დიასპორა სანქტ-პეტერბურგი. სანქტ-პეტერბურგის საზოგადოება „თბილისი“ სარატოვი. ქართული სათვისტომო „ივერია“ სოჭი. კრასნოდარის სამხარეო ქართული კულტურის ცენტრი „ივერია“ სტავროპოლი. „სტავროპოლის მხარის ქართული დიასპორა“ ტულა. საქალაქო საზოგადოებრივი ორგანიზაცია „საქართველოს სათვისტომო“ ლეფსი, გრიგორი სოტკილავა, ზურაბ წერეთელი, ზურაბ კანდელაკი, თიკა ფირცხალავა, ირაკლი ქასრაშვილი, მაყვალა პავლიაშვილი, სოსო თოფურია, ქეთა ↑ Национальный состав населения. ციტირების თარიღი: 6 ივლისი 2024.
აია-სოფია (სალონიკი)

აია-სოფია (ბერძ. Ἁγία Σοφία) — იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი სალონიკში, საბერძნეთი. შედის სალონიკის ადრექრისტიანული და ბიზანტიური მონუმენტების შემადგენლობაში. მისი ამჟამინდელი სტრუქტურა დათარიღებულია VII საუკუნით და ამ თვალსაზრისით ქალაქში ყველაზე ძველი ნაგებობაა. ვინაიდან გამორჩეულია თავისი ბიზანტიური არქიტექტურით და ხელოვნებით, 1988 წელს იუნესკომ სალონიკის სხვა ძეგლებთან ერთად შეიყვანა მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში. III საუკუნიდან ახლანდელი აია-სოფიას ადგილას არსებობდა ეკლესია. 620 წელს ეს ეკლესია, სავარაუდოდ, მიწისძვრის გამო დაინგრა. 1205 წელს მეოთხე ჯვაროსნულმა ლაშქრობის დროს ქალაქი დაიპყრეს და აია-სოფია გადაკეთდა სალონიკის საკათედრო ტაძრად. აღნიშნული მდგომარეობა გაგრძელდა 1224 წლამდე, ამ დროს ეპიროსის დესპოტატის ბატალიონებმა თეოდორე კომნენოს დუკას მეთაურობით ქალაქი გაათავისუფლეს. 1430 წლის 29 მარტს, ოსმალეთის სულთან მურად II-ის მიერ სალონიკის აღების შემდეგ, ეკლესია მეჩეთად გადააკეთეს, და უწოდეს აია-სოფიას მეჩეთი. 1912 წელს სალონიკის განთავისუფლების შემდეგ იგი კვლავ ეკლესიად გადაკეთდა. ტაძარი არის ბერძნული სახის ჯვარგუმბათოვანი ტაძარი. სტამბოლში მდებარე გიულისა და ქალენდერჰანეს მეჩეთებთან და ნიკეის დანგრეულ მიძინების ეკლესიასთან ერთად, იგი წარმოადგენს ამ ტიპის ერთ-ერთ მთავარ არქიტექტურულ ნიმუშს. ხატმებრძოლობის ეპოქაში ეკლესიის აფსიდი მორთული იყო უბრალო ოქროს მოზაიკებით და მხოლოდ ერთი დიდი ჯვრით, ისევე როგორც კონსტანტინოპოლის აგია-ირინე და ნიკეის მიძინების ეკლესიას. 787-797 წლებში ხატთაყვანისმცემლების გამარჯვების შემდეგ ჯვარი შეცვალეს ღვთისმშობლის გამოსახულებით. გუმბათს აკრავს თორმეტივე მოციქულის, ღვთისმშობლისა და ორი ანგელოზის ფიგურები. სალონიკის ადრექრისტიანული და ბიზანტიური მონუმენტები იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები საბერძნეთში ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: აია-სოფია (სალონიკი) Agia Sofia of Thessaloniki Hellenic Ministry of Culture დაარქივებული 2012-02-07 საიტზე Wayback Machine. ↑ Paleochristian and Byzantine monuments of Thessaloniki. United Nations Educational, Scientific, and Cultural Organization. ციტირების თარიღი: 5 November 2022 ↑ Ministry of Culture — Hagia Sophia Church (Original: Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού | Ναός Αγίας Σοφίας) Greek. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2021-08-17. ციტირების თარიღი: 2021-08-17 ↑ UNESCO, Advisory Body Evaluation, World Heritage List No. 456 ↑ Ιερός Ναός της του Θεού Σοφίας Greek. ციტირების თარიღი: November 2, 2022 ↑ Krautheimer, Richard (1986). Architettura paleocristiana e bizantina (it). Einaudi, Turin.  p. 317
გოგლიჩიძე

საკუთარი სახელი გოგლიჩიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: გიორგი გოგლიჩიძე — იურისტი, პოლიტიკოსი ლამარა გოგლიჩიძე — მომღერალი, მუსიკოსი, პედაგოგი სიმონ გოგლიჩიძე — მომღერალი, პედაგოგი, ფოლკლორისტი
გოგობერიშვილი

საკუთარი სახელი გოგობერიშვილი შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ალექსანდრე გოგობერიშვილი — ფეხბურთელი ვაჟა გოგობერიშვილი — ფილოსოფოსი დავით გოგობერიშვილი — საბჭოთა სამეურნეო მოხელე, სოციალისტური შრომის გმირი
დათეშიძე

საკუთარი სახელი დათეშიძე შეიძლება აღნიშნავდეს ერთ-ერთ შემდეგ პიროვნებათაგანს: ელისაბედ დათეშიძე — პედიატრი მეგი დათეშიძე — ფიზიოლოგი რაჟდენ დათეშიძე — მეწარმე, მეცენატი სამსონ დათეშიძე — პედაგოგი, პუბლიცისტი
ელისაბედ დათეშიძე

ელისაბედ (ლიზა) ყარამანის ასული დათეშიძე (დ. 19 აგვისტო, 1890, ქუთაისი, — გ. 17 ივლისი, 1966, თბილისი, დაკრძალულია ვაკის სასაფლაოზე) — ქართველი პედიატრი. დაიბადა შეძლებული მეწარმის — ყარამან დათეშიძის ოჯახში. მისი ერთ-ერთი ძმა იყო ცნობილი მეცენატი რაჟდენ დათეშიძე. ლიზა დათეშიძე დაამთავრა ქუთაისის წმინდა ნინოს სახელობის გიმნაზია, შემდეგ ჟენევაში პედაგოგიური კურსები. ერთხანს ქუთაისში ფრანგული ენის პედაგოგად მუშაობდა, 1916 წელს კი ჩააბარა ლაიფციგის უნივერსიტეტის სამედიცინო ფაკულტეტზე. 1929 წელს დაბრუნდა საქართველოში და დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამკურნალო ფაკულტეტი პედიატრის სპეციალობით. 1931 წელს ქუთაისში „დათეშიძის გორაზე“ მზრუნველობამოკლებული ბავშვებისათვის დააარსა 25 ადგილიანი პირველი სანიმუშო სახლი, რომელზეც მზრუნველობა მოგვიანებით სახელმწიფომ აიღო. მსგავი სახლები მისი ინიციატივით დაარსდა სვანეთსა და ლეჩხუმშიც. პოპულარიზაციას უწევდა ბავშვების აეროთერაპიით მკურნალობის მეთოდს, შემოიღო ბავშვთა „მინდობით აღზრდის“ მეთოდი. ბოლო წლებში მეთოდისტად მუშაობდა თბილისში დედათა და ბავშვთა დაცვის სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტში. ბავშვის ბუნებრივი კვება და მისი უპირატესობა (ავტორი). - თბილისი, საქმედგამი, 1948. - 16გვ. ელისაბედ (ლიზა) დათეშიძე ცხოვრება და მოღვაწეობა / საქართველოს სამედიცინო კალენდარი, 2010 წელი / ჯ. ქორჩილავა.-თბ., 2010.-გვ.515. პატარების დიდი ქომაგი : პედიატრ ელისაბედ დათეშიძის გახსენება / ჯუმბერ ქორჩილავა // საქართველოს ქალი. - თბილისი, 1971. - N6. - გვ.10-14. ელისაბედ დათეშიძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი