laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
დვალიანთკარი

დვალიანთკარი — სოფელი საქართველოში, ერედვის მუნიციპალიტეტში, ბიყარის თემში. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ. მდებარეობს მდინარეების პატარა ლიახვისა და მეჯუდის წყალგამყოფის სამხრეთ-აღმოსავლეთ კალთაზე, მეჯუდის ხეობაში. ზღვის დონიდან 1360 მეტრი, ცხინვალიდან 55 კილომეტრი. 1991 წლამდე შედიოდა ცხინვალის რაიონში, ხოლო 2006 წლამდე შედიოდა გორის მუნიციპალიტეტში. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ, ხოლო სოფელს დე ფაქტო აკონტროლებს სეპარატისტული სამხრეთ ოსეთის რესპუბლიკა, რომლის ტერიტორიაზე სოფელს მიანიჭეს ოსური სახელწოდება (ოს. Дуалитæ). დვალიანთკარის ეკლესია დვალიანთის ზურგიანი კოშკი ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 491. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 35. ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 56. ↑ საქართველოს საკანონმდებლო მაცნე — საქართველოს კანონი ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ
დიდხევი (ერედვის მუნიციპალიტეტი)

დიდხევი — სოფელი საქართველოში, ერედვის მუნიციპალიტეტში, ვანათის თემში. მდებარეობს მდინარეების დიდი ლიახვისა და პატარა ლიახვის წყალგამყოფი გუდისის ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე პატარა ლიახვის ხეობაში. ზღვის დონიდან 1220 მეტრი, ცხინვალიდან 20 კილომეტრი. 1991 წლამდე შედიოდა ცხინვალის რაიონში, ხოლო 2006 წლამდე შედიოდა გორის მუნიციპალიტეტში. 2008 წლიდან ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ, ხოლო სოფელს დე ფაქტო აკონტროლებს სეპარატისტული სამხრეთ ოსეთის რესპუბლიკა, რომლის ტერიტორიაზე სოფელს მიანიჭეს ოსური სახელწოდება (ოს. Стырком). ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 543. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 37. ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 59. ↑ საქართველოს საკანონმდებლო მაცნე — საქართველოს კანონი ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ
დისევი

დისევი — სოფელი საქართველოში, ერედვის მუნიციპალიტეტში (ქსუისის ადმინისტრაციული ერთეული). მდებარეობს მდინარეების პატარა ლიახვისა და მეჯუდის წყალგამყოფი ქედის დასავლეთ მთისწინეთში, მდინარე ჭარებულის (აძურის მარჯვენა შენაკადი) მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 1000 მეტრი, ერედვიდან 7 კმ-ში, ცხინვალიდან — 15 კმ-ში. ვახუშტი ბატონიშვილი (XVIII ს.) სოფელს დიცევის სახელით მოიხსენიებს. 1922-1990 წლებში შედიოდა სამხრეთო ოსეთის ავტონომიური ოლქის ცხინვალის რაიონში, ოლქის გაუქმების შემდეგ, 1990-2006 წლებში — გორის მუნიციპალიტეტში, 2006 წლიდან — ერედვის მუნიციპალიტეტში. 1990-იან წლებში ცხინვალის რეგიონში კონფლიქტის დაწყების შემდეგ სოფელი დისევი რჩებოდა საქართველოს ხელისუფლების კონტროლის ქვეშ. რუსეთ-საქართველოს 2008 წლის აგვისტოს ომის დროს მოწინააღმდეგის თავდასხმების გამო ადგილობრივი მოსახლეობა იძულებული გახდა დაეტოვებინა სოფელი, რომელიც მოგვიანებით გაძარცვეს და გადაწვეს ოსურმა დაჯგუფებებმა. ამჟამად დისევი ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ და მასზე ვრცელდება საქართველოს შესაბამისი კანონმდებლობით განსაზღვრული სამართლებრივი რეჟიმი. სოფლის აღმოსავლეთ ნაწილში, გორაკზე, დგას ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი — X საუკუნის ძელიცხოვლის დარბაზული ეკლესია. სოფლიდან ჩრდილო-აღმოსავლეთით 3-4 კმ-ზე, მთაში, შემორჩენილია გვიანი შუა საუკუნეების ზურგიანი კოშკი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 569. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. ?. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 37. ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 59. ↑ საქართველოს საკანონმდებლო მაცნე — საქართველოს კანონი ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ
დმენისი

დმენისი — სოფელი საქართველოში, ერედვის მუნიციპალიტეტში (ქსუისის ადმინისტრაციული ერთეული). მდებარეობს შიდა ქართლის ვაკის ჩრდილოეთ ნაწილში, მდინარე პატარა ლიახვის მარცხენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 1000 მ-ის სიმაღლეზე. ერედვიდან დაშორებულია 6 კმ-ით, ცხინვალიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) — 14 კმ-ით. 1989 წლის აღწერით სოფლის მოსახლეობა იყო 1383 მცხოვრები, ეთნიკურად ოსები. 1922-1990 წლებში შედიოდა სამხრეთ ოსეთის ავტონომიური ოლქის ცხინვალის რაიონში, ოლქის გაუქმების შემდეგ, 1990-2006 წლებში — გორის მუნიციპალიტეტში, 2006 წლიდან — ერედვის მუნიციპალიტეტში, თუმცა 1990-იანი წლების კონფლიქტის შედეგად სოფელი არ ექვემდებარებოდა საქართველოს ხელისუფლების კონტროლს. რუსეთ-საქართველოს 2008 წლის ომის პერიოდში, დმენისი მცირე ხნით (8-10 აგვისტო) დაიკავეს საქართველოს შეიარაღებულმა ძალებმა. 2008 წლიდან საქართველოს კანონმდებლობით გამოცხადებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ ოკუპირებულ ტერიტორიად. სოფლის განაპირას დგას შუა საუკუნეების ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი — X საუკუნის I ნახევრის ღვთისმშობლის დარბაზული ეკლესია. სამხრეთიდან და დასავლეთიდან მინაშენები ჰქონდა. ფასადები შემოსილია მუქი წითელი და რუხი ფერის ქვის დიდი კვადრებით. აღმოსავლეთის ფასადის სარკმლის თავზე მოთავსებულ დიდ ფილაზე გამოსახულია ვაზით გარშემოვლებული ჯვარი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 595. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. ?. Меписашвили Р. С., Цинцадзе В. Г., Архитектура нагорной части исторической провинции Грузии – Шида Картли, Тб., 1975. ↑ საქართველოს საკანონმდებლო მაცნე — საქართველოს კანონი ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ
ფარსმან I

ფარსმან I — იბერიის მეფე 35-70 წლებში. მისი მეფობის დროს იბერია ძალიან გაძლიერდა და გაბატონდა სომხეთსა და კავკასიის ალბანეთზე. გამეფდა 35 წელს. ძმის, მითრიდატეს გამეფების მიზნით, რომის მხარდაჭერით სომხეთში ილაშქრა, ხელთ იგდო სომხეთის დედაქალაქი არტაშატი. ამის საპასუხოდ პართიის მეფე არტაბან III-ემ უფლისწული ოროდე გაგზავნა ლაშქრით იბერიელების წინააღმდეგ. ფარსმანმა თავსი ჯარი გააძლიერა დაქირავებული ალბანელებითა და სარმატებით, დაამარცხა პართიელები და მითრიდატე გაამეფა სომხეთში. გაიუს კალიგულას მმართველობის დროს რომაელებმა მითრიდატეს სომხეთის სამეფო ტახტი ჩამოართვეს; იმპერატორმა კლავდიუსმა 47 წელს სომხეთი კვლავ დაუბრუნა მითრიდატეს. სომხეთში მის ხელმეორედ გამეფებაში რომაელებთან ერთად იბერიის ჯარიც იღებდა მონაწილეობას. ფარსმანის ვაჟი რადამისტი ცნობილი იყო მისი ამბიციურობით და ხშირად გამოდიოდა მამის წინააღმდეგ, ამიტომ ფარსმანმა გადაწყვიტა, თავმოყვარე ვაჟი როგორმე თავიდან მოეშორებინა და სომხეთში გაემეფებინა. 51 წელს რომაელთა ინტერესების საწინააღმდეგოდ, ფარსმან I-მა ალყა შემოარტყა გარნისის ციხეში შემწყვდეულ მითრიდატეს და რომაელთა გარნიზონს და ხელთ იგდო გარნისი. ფარსმან I-მა მითრიდატე თავის ძეს რადამისტს მოაკვლევინა და სომხეთში რადამისტი გაამეფა. 52 წელს პართელთა შემოჭრის გამო რადამისტმა სომხეთში ფეხი ვერ მოიკიდა. იბერიელებმა უბრძოლველად მიატოვეს არტაშატი და ტიგრანაკერტი. მკაცრი ზამთრის გამო პართიელები გავიდნენ სომხეთიდან. ფარსმან I-მა სომხეთის დასაპყრობად კვლავ გაგზავნა რადამისტი. დროებითი წარმატების შემდეგ რადამისტი იძულებული გახდა დაეტოვებინა სომხეთი. საბოლოოდ 55 წელს ფარსმან I შეურიგდა პართიის გაბატონებას სომხეთში. სომხეთის დაკარგვის შემდეგ, 59 წელს, ანტირომაული მოღვაწეობის საბაბით ფარსმანმა მოაკვლევინა რადამისტი, რომელიც მას იბერიის სამეფო ტახტს ეცილებოდა. ამის შემდეგ ფარსმანის შესახებ არაფერია ცნობილი. 75 წელს ფარსმანი უკვე ცოცხალი აღარ იყო, რადგან იბერიის მეფედ იხსენიება მისი შვილი მითრიდატე II. ფარსმან I არც ლეონტი მროველთან და არც „მოქცევაჲ ქართლისაჲ“-ს ფარნავაზიან წარმართ მეფეთა სიაში შესული არ არის. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 233. მარიამ ლორთქიფანიძე, როინ მეტრეველი (2007). საქართველოს მეფეები. საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა, წიგნსაცავის განყოფილება, K 281.358/3, თბილისი: გამომცემლობა „ნეკერი“, გვ. 25. ISBN 99928-58-36-2.  გორგაძე ს., წერილები საქართველოს ისტორიიდან // ძველი საქართველო / თაყაიშვილი ე., ტ. II, ტფილისი: ელექტრო მბეჭდავი სტამბა სპირიდონ ლოსაბერიძის, 1913. — გვ. 2-11. ფარსმან I — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ↑ გორგაძე ს. „საქართველოს ისტორია“. გვ. 72. II. არმაზ-მცხეთის მეფეები. ↑ გორგაძე ს. „საქართველოს ისტორია“. გვ. 48. III. საქართველოს ცხოვრება და თავგადასავალი 1–3 საუკუნეში ქრ. შემდეგ. ↑ გორგაძე ს. „საქართველოს ისტორია“. გვ. 53. ↑ Rayfield, Donald (2013). Edge of Empires: A History of Georgia. Reaktion Books, p. 29. ↑ ჯავახიშვილი., ი. ქართველი ერის ისტორია, წიგნი პირველი, თბ., 1979. — თავი IV, გვ.3. ↑ ჯავახიშვილი., ი. ქართველი ერის ისტორია, წიგნი პირველი, თბ., 1979. — თავი IV, გვ.4.
გუდისი

გუდისი — სოფელი ერედვის მუნიციპალიტეტში (გერის ადმინისტრაციული ერთეული), 1991 წლამდე შედიოდა ცხინვალის რაიონში. მდებარეობს გერმუხის ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე გუდისისწყლის (დიდი ლიახვის მარცხენა შენაკადი) მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 1680 მეტრი, ცხინვალიდან 35 კილომეტრი. 1989 წლის აღწერით სოფლის მოსახლეობა შეადგენდა 10 ადამიანს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 295. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012.
გუჩმასთა

გუჩმასთა — სოფელი საქართველოში, ერედვის მუნიციპალიტეტში, ვანათის თემში. მდებარეობს გუდისის ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე წყალწმინდის (პატარა ლიახვის მარჯვენა შენაკადი) მარჯვენა ნაპირას. ზღვის დონიდან 1280 მეტრი, ცხინვალიდან 15 კილომეტრი. 1991 წლამდე შედიოდა ცხინვალის რაიონში, 2006 წლამდე შედიოდა გორის მუნიციპალიტეტში, შემდეგ ერედვის მუნიციპალიტეტში. 2008 წლის 23 ოქტომბრის ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ საქართველოს კანონის საფუძველზე, ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის სამხედრო აგრესიის შედეგად და დადგენილია ამ ტერიტორიების განსაკუთრებული სამართლებრივი რეჟიმი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 321. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 33. ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 50. ↑ საქართველოს საკანონმდებლო მაცნე — საქართველოს კანონი ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ ↑ 4.0 4.1 4.2 4.3 მოსახლეობის სრულიად საკავშირო 1939, 1959, 1970, 1979 და 1989 წლების აღწერების შედეგები სამხრეთ ოსეთის ავტონომიურ ოლქში. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (9 იანვარი, 2020). ციტირების თარიღი: 23 თებერვალი, 2020.
ბრილიანტი ფლორენციელი

ფლორენციელი (იგივე „ტოსკანას დიდი ჰერცოგი“ და „ავსტრიის ყვითელი ბრილიანტი“) — ევროპული ისტორიის უდიდესი ბრილიანტი, ამჟამად დაკარგული. იგი იყო ყვითელი ალმასი მწვანის ელფერით. ზომა — 137,45 კარატი. ბრილიანტის პირველი აღწერილობა ეკუთვნის ჟან ბატისტ ტავერნიეს, რომელმაც 1657 წელს დაინახა იგი ფლორენციაში მედიჩის განძეულის სანახავში.მედიჩის შემდეგ ეკუთვნოდა ჰაბსბურგებს. მათი გადაყენების შემდეგ ქვა დაიკარგა და სავარაუდოდ ამერიკაში იყო გადატანილი, სადაც რამდენიმე ნაწილად გატეხეს. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „ბრილიანტი ფლორენციელი“ ვიკისაწყობში. ↑ Manutchehr-Danai, Mohsen (March 9, 2013) Dictionary of Gems and Gemology. Springer Science & Business Media, გვ. 186. ISBN 3662042886. ციტირების თარიღი: 16 მარტი, 2018.
დრეზდენის მწვანე ბრილიანტი

დრეზდენის მწვანე ბრილიანტი — ქლიავისებრი ალმასი ბუნებრივი მწვანე ფერით. ერთადერთი მსგავსი მრავალკარატიანი (41 კარატიანი.) ბრილიანტი. თავისი უნიკალური ფერი მას მისცა ბუნებრივმა რადიოაქტიურობამ. XVIII საუკუნიდან ინახებოდა დრეზდენის განძეულის სანახავში.
ბარტომ II

ბარტომ II, ბრატმან II, ბარტამი — ქართლის (იბერიის) მეფე მცხეთის ორმეფობის პერიოდში, მის ძმასთან, ქართამთან ერთად. თეიმურაზ ბატონიშვილის მიხედვით, „ბარტომმან იმეფა 28“, 44 წლიდან (44–72). ↑ პავლე ინგოროყვა „ძველი ქართული მატიანე "მოქცევაჲ ქართლისაჲ" და ანტიკური ხანის იბერიის მეფეთა სია“: XI, ქრონოლოგიური ნუსხა იბერიის მეფეთა, III საუკუნიდან ჩვენს ერამდე – ვიდრე IV საუკუნემდე ჩვენი წელთაღრიცხვისა. გვ. 559–562. ↑ ვახუშტი ბატონიშვილი "საქართველოს ისტორია", გამოცემა გ. დ. ქართველიშვილისა. განმარტებული და შევსებული ახლად შეძენილის არხეოლოგიურისა და ისტორიულის ცნობებით დ. ზ. ბაქრაძის მიერ. ტფილისი, 1885. გვ. გ. ↑ თეიმურაზ ბატონიშვილი „ისტორია დაწყებითგან ივერიისა, ესე იგი გიორგიისა, რომელ არს სრულიად საქართველოჲსა“ ქმნილი საქართველოს მეათცამეტის მეფის გიორგის ძის თეიმურაზისაგან სტამბასა შინა სამეცნიერო აკადემიისასა 1848 წელსა. გვ. 214.
კანადიუსი

კანადიუსი (ლათ. Canadius) — რომაელი სარდალი, რომელმაც ძვ. წ. 36 წელს ფარსმან I-ის მეფობის დროს დალაშქრა იბერიის სამეფო და ეს უკანასკნელი რომის „მოკავშირე“ გახადა.
ვაკისა

ვაკისა — სოფელი საქართველოში (იმერეთის მხარე), საჩხერის მუნიციპალიტეტში (ჭალოვნის ადმინისტრაციული ერთეული). მდებარეობს ლიხის ქედის დასავლეთ კალთაზე, მდ. საკბულას (მდ. რიკოთულას მარჯვენა შენაკადი, ძირულის აუზი) სათავეებში, ზღვის დონიდან 900 მ-ზე, საჩხერიდან 47 კმ-ში. სოფლის მახლობლად არის ნასოფლარი წმანი გვიანდელი შუა საუკუნეების ნაეკლესიარითა და შენობის კვალით. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 14 ადამიანი. ვაკისა // ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 275. ვაკისა // ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, თბ., 2014. — გვ. ?. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ზედა ორღული

ზედა ორღული — სოფელი საჩხერის მუნიციპალიტეტში (ჩიხის თემი). მდებარეობს მდინარე ყვირილის მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 560 მეტრი, საჩხერიდან 9 კილომეტრი. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 508 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 496. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის 2014 წლის აღწერა (არქივირებული). საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 30 დეკემბერი 2019. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ზემო ქარზმანი

ზემო ქარზმანი — სოფელი საჩხერის მუნიციპალიტეტში (ჭალის თემში. 1991 წლამდე შედიოდა ჯავის რაიონში, სინაგურის სასოფლო საბჭოში. 1991 წელს გადაეცა საჩხერის რაიონს. მდებარეობს მდინარე ყვირილის ზემო დინების ხეობაში. ზღვის დონიდან 750 მეტრი. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 88 კაცი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 511. ↑ 2002 წლის აღწერის შედეგები ↑ საქართველოს რესპუბლიკის კანონი ცხინვალისა და ყორნისის რაიონების გაუქმების შესახებ, 1991 წლის 27 აპრილი, საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს უწყებები, 4 გვ. 84 1991 წ
თედელეთი

თედელეთი — სოფელი საჩხერის მუნიციპალიტეტში (ჭალის თემში). 1991 წლამდე შედიოდა ჯავის რაიონში, სინაგურის სასოფლო საბჭოში. 1991 წელს შევიდა საჩხერის რაიონში მდებარეობს რაჭის ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე ყვირილის მარჯვენა მხარეს. ზღვის დონიდან 1200 მეტრი. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით, სოფელში ცხოვრობს 32 კაცი. სოფელში დგას ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესია. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 632. ↑ 1.0 1.1 საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II ↑ საქართველოს რესპუბლიკის კანონი ცხინვალისა და ყორნისის რაიონების გაუქმების შესახებ, 1991 წლის 27 აპრილი, საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს უწყებები, 4 გვ. 84 1991 წ ↑ შიდა ქართლი ჯავის რაიონის არქიტექტურული მემკვიდრეობა. ტ. III. თბილისი, 2004 წ., გვ. 37
იტავაზა

იტავაზა, ირტავაზა — სოფელი საჩხერის მუნიციპალიტეტში (არგვეთის თემი). მდებარეობს მდინარე იზვარის (ყვირილის მარცხენა შენაკადი) ნაპირებზე. ზღვის დონიდან 640 მეტრი, საჩხერიდან 10 კილომეტრი. სოფელი ისტორიულ წყაროებში პირველად მოხსენიებულია XVIII საუკუნეში. სოფელში არის კვარციანი ქვიშის კარიერი. მოქმედებს საბაზო სკოლა. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 533 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 226. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 4, თბ., 2018. — გვ. 391. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ ა/ო მწვანე ალერნატივა[მკვდარი ბმული] ↑ სსიპ საგანმანათლებლო და სამეცნიერო ინფრასტრუქტურის განვითარების სააგენტო[მკვდარი ბმული] ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
იცქისი

იცქისი — სოფელი საჩხერის მუნიციპალიტეტში (არგვეთის თემი). მდებარეობს მდინარე იზვარის (ყვირილის მარცხენა შენაკადი) მარჯვენა ნაპირზე. ზღვის დონიდან 660 მეტრი, საჩხერიდან 8 კილომეტრი. სოფელში შემორჩენილია ციხესიმაგრის ნანგრევები. რამდენიმე წლის წინ იმის გამო, რომ სოფელი მდებარეობდა საჩხერის სილის კარიერის მახლობლად და შეუძლებელი იყო სილის მოპოვების გაგრძელება, სოფლის მოსახლეობა მდინარე ყვირილის მარცხენა ნაპირზე, საჩხერე–სავანის საავტომობილო გზაზე, გადასახლდა. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 399 ადამიანი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 4, თბ., 2018. — გვ. 414. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
კორბოული

კორბოული — სოფელი საჩხერის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები: ნიგვზარა, შომახეთი). სოფელში მოიპოვება პემზა. სოფელში არის ორი საჯარო სკოლა და საექიმო ამბულატორია. სოფელში გადის გომი-საჩხერის საავტომობილო გზა. სოფელში ფუნქციონირებს საზოგადოებრივი ცენტრი. მდებარეობს ზღვის დონიდან 790 მეტრი, საჩხერიდან 18 კილომეტრი, თბილისიდან 145 კმ, ხაშურიდან 55 კმ, ჭიათურიდან 25 კმ. კორბოულს ესაზღვრება: ჩრდილოეთიდან გორისა, მოძვი და ჯალაურთა, სამხრეთიდან მდინარე ძირულა, სოფლები ხვანი, ჭალოვანი და ლიჩი. აღმოსავლეთიდან შიდა ქართლის მხარის სოფლები, ხოლო დასავლეთიდან ჭიათურის მუნიციპალიტეტის სოფლები — ბერეთისა და უსახელო. სოფლის ტერიტორიას ჩრდილოეთიდან აკრავს შინმოუსვლელთა გორა და მდინარე ქვედა ფრონე. სამხრეთიდან მდინარე ძირულას ხეობა. აღმოსავლეთიდან ეწრების და ესიების სერები. საშუალო წლიური ტემპერატურაა 10 °C. იანვრის საშუალო ტემპერატურაა 0,3 °C, ივლისისა — 22,5 °C. აბსოლუტური მინიმუმი -31 °C, აბსოლუტური მაქსიმუმი 41 °C. ნალექები 1480 მმ. წელიწადში. არის როგორც ფართო ფოთლოვანი, ასევე წიწვოვანები ტყე. ნიადაგის სახეებიდან წარმოდგენილია: მთის, ეწერი, ტუტე და ალუვიური ნიადაგები. სოფლის ფართობი შეადგენს 7,5 კმ²-ს. სახნავ ფართობებს უკავია 2150 ჰა, საძოვარს 1315 ჰა, მრავალწლიანი ნარგავებს 7 ჰა, სათიბს 40 ჰა, ტყესა და ბუჩქნარს 3098 ჰა. სოფელში მიედინება მცირე მდინარეები გაბანდულა, საკანაფურა, საჩქეფელა და სხვა. მთავარი მდინარეა დუმალა. ის პერიოდულად შრება. კორბოულისა და ბერეთისის საზღვარზე მოწყობილია დიდი წყალსაცავი, საიდანაც წყალი იტუმბება ჭიათურის მუნიციპალიტეტის სოფლებში მოსარწყავად. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 3264 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 662. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
კალვათა

კალვათა — სოფელი საჩხერის მუნიციპალიტეტში (საირხის თემი). მდებარეობს მდინარე ყვირილის მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 500 მეტრი, საჩხერიდან 2 კილომეტრი. 1938 წელს სოფლის ტერიტორიაზე იპოვეს ძვ. წ. X-VIII საუკუნეების განძი – 6 ბრინჯაოს თოხი, 2 კოლხური ცული და ბრინჯაოს ზოდები. განეკუთვნება კოლხურ კულტურას. დაცულია საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 353 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 331. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ლიჩი

ლიჩი — სოფელი საჩხერის მუნიციპალიტეტში, (ჭალოვნის თემი). მდებარეობს მდინარე ძირულის ნაპირებზე. ზღვის დონიდან 850 მეტრი, საჩხერიდან 37 კილომეტრი. წყაროებში პირველად მოხსენიებულია XVI საუკუნეში. სოფელში არის საბაზო სკოლა. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 170 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 270. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ სსიპ საგანმანათლებლო და სამეცნიერო ინფრასტრუქტურის განვითარების სააგენტო[მკვდარი ბმული] ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
მახათაური

მახათაური — სოფელი საჩხერის მუნიციპალიტეტში (არგვეთის თემში). მდებარეობს იმერეთის მაღლობზე, მდინარე ლაშურის (ყვირილის მარცხენა შენაკადი) სათავეში. ზღვის დონიდან 720 მეტრი, საჩხერიდან 11 კილომეტრი. სოფელში არის საბაზო სკოლა. წყაროებში პირველად მოხსენიებულია XVIII საუკუნეში. სოფელში შემორჩენილია შუა ფეოდალური ხანის ეკლესია. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 610 ადამიანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 515. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ სსიპ საგანმანათლებლო და სამეცნიერო ინფრასტრუქტურის განვითარების სააგენტო[მკვდარი ბმული] ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
მერჯევი

მერჯევი — სოფელი საჩხერის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფელი: ივანწმინდა). მდებარეობს ჭიათურის პლატოზე, მდინარე ყვირილის მარცხენა მხარეს. ზღვის დონიდან 560 მეტრი, საჩხერიდან 8 კილომეტრი. მერჯევი სიდიდით მეორე სოფელია საჩხერის მუნიციპალიტეტში. სოფელში არის საჯარო სკოლა. 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1449 ადამიანი. წყაროებში პირველად მოხსენიებულია XVIII საუკუნეში. სოფელში შემორჩენილია შუა ფეოდალური ხანის ეკლესია „ანგაროული“, რომელზედაც ლაპიდარული წარწერაა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 596. ↑ 1.0 1.1 მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური (ნოემბერი 2014). ციტირების თარიღი: 7 ნოემბერი, 2016. ↑ სსიპ საგანმანათლებლო და სამეცნიერო ინფრასტრუქტურის განვითარების სააგენტო[მკვდარი ბმული] ↑ საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II
ფარსმან VI

ფარსმან VI — იბერიის მეფე 535–537 წლებში. მის დროს იბერია სასანიდური ირანის ქვეშევრდომი იყო, მისი სიკვდილის შემდეგ კი ირანის შაჰმა ხოსრო I ანუშირვანმა იბერიაში საბოლოოდ გააუქმა მეფობა და იბერია ირანის რიგითი პროვინცია გახდა. გადმოცემის მიხედვით სწორედ ფარსმან VI-ის დროს ჩამოვიდა საქართველოში ცამეტი ასურელი მამა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, თბ., 1986. — გვ. 233. ფარსმან VI — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი ↑ ვახუშტი ბატონიშვილი "საქართველოს ისტორია", გამოცემა გ. დ. ქართველიშვილისა. განმარტებული და შევსებული ახლად შეძენილის არხეოლოგიურისა და ისტორიულის ცნობებით დ. ზ. ბაქრაძის მიერ. ტფილისი, 1885. გვ. დ. ↑ CYRIL TOUMANOFF: „Chronology of the Early Kings of Iberia“. The Chosroids: 36. Pharasmanes/P'arsman VI. p. 29.
ძაძიკი

ძაძიკი (ბერძნ. τζατζίκι) — ბერძნული კერძი, რომელსაც ასევე სოუსის სახით იყენებენ სუვლაკისა და გიროსათვის. მზადდება გაწურული მაწვნით (საბერძნეთში და თურქეთში ხშირად ცხვრის ან თხის რძის დამზადებული), რომელსაც წვრილად დაჭრილ ან დაქუცმაცებულ კიტრს და ნიორს ურევენ, ასევე ამატებენ მარილს, ზეთისხილის ზეთს, პილპილს, მწვანილს, იშვიათად ლიმონის წვენს და პიტნას.
ნინიგორა

ნინიგორა — მთა საქართველოში, კახეთის მხარეში, ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს კახეთის კავკასიონის სამხრეთ კალთაზე, მდინარეების ლაგოდეხიწყლისა და მაწიმისწყლის (ალაზნის სისტემა) წყალგამყოფზე. სიმაღლე ზღვის დონიდან 2822 მ. აგებულია იურული თიხაფიქლებითა და ქვიშაქვებით. მთის ჩრდილოეთი კალთა დამრეცია, დანარჩენი ციცაბო. ნინიგორა შემოსილია სუბალპური და ალპური მდელოებით. უკლება დ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 438.
ნინიკასციხე

ნინიკასციხე — მთა საქართველოში, კახეთის მხარეში, ყვარლის მუნიციპალიტეტში. მდებარეობს კახეთის კავკასიონის მთავარი ქედის თხემზე, მდინარეების ჩელთისა (ალაზნის მარცხენა შენაკადი) და სამურის (ანდის ყოისუს სისტემა) სათავეებში, საქართველოსა და რუსეთის დაღესტნის საზღვარზე. სიმაღლე ზღვის დონიდან 3117 მ. აგებულია ქვედაიურული თიხაფიქლებითა და ქვიშაქვებით. ნინიკასციხის ჩრდილოეთი და აღმოსავლეთი კალთები ციცაბოდ ეშვება მდინარე სამურისკენ, სამხრეთი და დასავლეთი კი დამრეცად მდინარე ჩელთისაკენ. ნინიკასციხე შემოსილია სუბალპური და ალპური მდელოებით. ჩანგაშვილი გ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 438.
ლანსანა კონტე

ლანსანა კონტე (Lansana Conté, დ. 1934 — გ. 22 დეკემბერი, 2008, კონაკრი, გვინეა) — გვინეის პოლიტიკოსი, სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწე, გენერალი. გვინეის რესპუბლიკის პრეზიდენტი 1984 წლის 5 აპრილიდან 2008 წლის 22 დეკემბრამდე. დაიბადა 1934 წელს სოფელ მუსაიაში, საფრანგეთის გვინეის პროვინცია დუბრეკში სუსუს ტომის ოჯახში. ყურანის შესწავლის შემდეგ დუბრეკის დაწყებით სკოლაში შევიდა. 14 წლის ასაკში კონკურსით სამხედრო-ტექნიკურ სასწავლებელში ჩაირიცხა. შემდგომში სწავლობს ჯერ ბერჟერვილის (კოტ-დ’ივუარი) და შემდეგ სენ-ლუის (სენეგალი) სამხედრო სკოლებში. პირველი სამხედრო დიპლომი 1957 წელს მიიღო. 1955 წლის 1 ივლისს საფრანგეთის არმიაში ჩაირიცხა. იბრძოდა ალჟირში (1957 წლიდან) და სერჟანტის წოდება მიიღო. 1958 წელს გვინეის დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ საფრანგეთის არმიიდან საკუთარი სურვილით დაითხოვეს და სამშობლოში დაბრუნდა. http://www.guinee.gov.gn/ დაარქივებული 2010-01-06 საიტზე Wayback Machine. http://www.guineenews.org/ http://www.newafrica.ru/anonses/070219/gu.htm