laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ანტონიო ნუნიეს ხიმენესი

ანტონიო ნუნიეს ხიმენესი (ესპ. Antonio Núñez Jiménez; დ. 20 აპრილი 1923, ალკისარი, ჰავანის პროვინცია — გ. 13 სექტემბერი 1998) — კუბელი მეცნიერი, გეოგრაფი და ისტორიკოსი. სახელმწიფო და საზოგადო მოღვაწე. რევოლუციონერი, დიპლომატი. დაიბადა გლეხის ოჯახში. 1950 წელს დაამთავრა ჰავანის უნივერსიტეტი ისტორიისა და გეოგრაფიის სპეციალობით. 1940-1950 წლებში მის მიერვე დაარსებული კუბის სპელეოლოგიური საზოგადოების პრეზიდენტი; 1955-1957 წლებში ქალაქ სანტა-კლარას ცენტრალური უნივერსიტეტის გეოგრაფიის პროფესორი; 1957 წლიდან მონაწილეობდა ბატისტას დიქტატურის წინააღმდეგ ბრძოლაში. 1959-1961 წლებში აგრარული რეფორმის ეროვნული ინსტიტუტის ვიცე-პრეზიდენტი, 1962-1972 წლებში კუბის მეცნიერებათა აკადემიის პრეზიდენტი, 1972-1977 წლებში ელჩი პერუში, 1978 წლიდან კუბის კულტურის მინისტრის მოადგილე. მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გეოგრაფიის მეცნიერებათა დოქტორი (honoris causa; 1960). სსრკ გეოგრაფიული საზოგადოების უცხოელი წევრ-კორესპონდენტი (1963). კუბის ეროვნული ატლასის (ჰავანა, 1970) შექმნაში მონაწილეობისათვის მიენიჭა სსრკ სახელმწიფო პრემია (1973). Аграрная реформа на Кубе. Краткий исторический очерк. М., 1960; Республика Куба. Исторический очерк, М., 1963. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, თბ., 1984. — გვ. 487. ↑ 1.0 1.1 Нуньес Хименес Антонио // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q649"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737"></a> ↑ 2.0 2.1 2.2 2.3 2.4 The Fine Art Archive — 2003. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q10855166"></a>
პოლიტიკური გეოგრაფია

პოლიტიკური გეოგრაფია — გეოგრაფიის დარგი, რომელიც შეისწავლის პოლიტიკური ძალების ტერიტორიულ განაწილებას და შეფარდებას როგორც ქვეყნის შიგნით, ისე ცალკეულ ქვეყნებსა და ქვეყნების ჯგუფებს შორის მათ სოციალულ-ეკონომიკურ სტრუქტურასთან დაკავშირებით; ქვეყნების და სახელმწიფოების ტერიტორიული ფორმირების, მათი სახელმწიფო საზღვრების, ისტორიული ოლქების, ადმინისტრაციული წყობის საკითხებს. გასულ საუკუნეში ზოგი მეცნიერი მას ეკონომიკური გეოგრაფიის განუყოფელ ნაწილად მიიჩნევდა, ზოგიც კი მას ეკონომიკურ გეოგრაფისთან დაკავშირებულ ცალკე გეოგრაფიულ დისციპლინად თვლიდა. პოლიტიკური გეოგრაფია, უპირველეს ყოვლისა, იყენებს გეოგრაფიულ მეთოდებს, მათ შორის კარტოგრაფიულს. მისი თეორიული საფუძვლების ფორმირებაში დიდი როლი ითამაშა გერმანელმა გეოგრაფმა კარლ რიტერმა, რომელმაც საბოლოოდ მიიღო პოლიტიკურ-გეოგრაფიული აზრის პრინციპი. შემდგომში, ეს იდეა გახდა ანთროპოგეოგრაფიის საფუძველი, რომლის დიდი წარმომადგენელი იყო ფრიდრიხ რატცელი. ამ უკანასკნელმა არაერთი საფუძვლიანი თეორიული ნაშრომი შექმნა, რომლებმაც კიდევ უფრო განამტკიცეს ამ დარგის იდეური პრინციპები. პოლიტიკურ-გეოგრაფიული კვლევების გაგრძელებისათვის დიდი მნიშვენლობა ჰქონდა ასევე ფრანგი გეოგრაფისა და სოციოლოგის ა. ზიგფრიდის შრომებს. რუსეთში პირველად ტერმინი პოლიტიკური გეოგრაფია გამოიყენა ვასილი ტატიშჩევმა. 1758-1772 წლებში გამოიცა ი. გრეჩისა და ს. ნაკოვალნინის მიერ შედგენილი პოლიტიკური გეოგრაფიის პირველი რუსული სახელმძღვანელო. XVIII საუკუნის უკანასკნელ მეოთხედსა და XIX საუკუნის განმავლობაში პოლიტიკური გეოგრაფიის საკითხები აისახა ა. რადიჩშევის, კ. არსენიევის, პ. სემიონოვ ტიან-შანსკისა და სხვათა თხზულებებში. პოლიტიკურ გეოგრაფიის საკითხებს ეხება ასევე ნ. ბარანსკის, ი. ვიტვერის, ი. მაერგოიზის, ბ. სემევსკისა და სხვა გეოგრაფების ნაშრომებში. უცხოეთში ამ დარგს დიდი ყურადრებას უთმობდენენ: შ. რადო (უნგრეთი), ი. ბარბაგა (პოლონეთი), ა. ნუნიეს ხიმენესი (კუბა) პ. ჟორჟი (საფრანგეთი) და სხვა. გეოპოლიტიკა Риттер К. Общее землеведение. Лекции, изданные Г.А.Даниелем. - М., 1864; Ф. Ратцель «Исследование политического пространства» (1895); Шигер А. Г., Политическая карта мира (1900—1960). Справочник, М., 1961; Саушкин Ю.Г. Экономическая география: история, теория, методы, практика. - М., 1973; Туровский Р.Ф. Политическая география: учебное пособие. М.-Смоленск, 1999.
ირანის მთიანეთი

ირანის მთიანეთი (სპარს. فلات ایران) — მთიანეთი დასავლეთ აზიაში. ჩრდილოეთით ესაზღვრება თურანისა და სამხრეთ კასპიის დაბლობები, აღმოსავლეთით მდინარე ინდის აუზში მდებარე ვაკე, სამხრეთით გარმსირის ზღვისპირა უდაბნო, სამხრეთ-დასავლეთით მესოპოტამიის დაბლობი, დასავლეთით გადადის სომხეთის მთიანეთში. ფართობი 2,7 მლნ. კვ.კმ. გადაჭიმულია დასავლეთიდან აღმოსავლეთისაკენ დაახლ. 2500 კმ-ზე, ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ დააახლ. 1500 კმ-ზე. ტერიტორიის 2/3 ირანს ეკუთვნის, დანარჩენი — ავღანეთსა და პაკისტანს, ჩრდილოეთ განაპირა კიდე თურქმენეთშია, დასავლეთ ნაწილი კი ერაყში. ირანის მთიანეთი წარმოადგენს ნაოჭა და ნაოჭა-ლოდა მთების, ზეგნებისა და ქვაბულების ერთობლიობას. განაპირა მთები ალპური ოროგენეზის სარტყელშია მოქცეული და ახასიათებს მაღალი სეისმურობა. ესენია: ჩრდილოეთ ნაწილში — ელბურსი, თურქმენეთ-ხორასანის მთები, ფაროფამიზი, ჰინდუქუში; სამხრეთ და სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში — ზაგროსი, მაქრანი; აღმოსავლეთ ნაწილში კირთარის, სულეიმანის მთები, სფინგარისა და ჰინდურაჯის ქედები. მთიანეთის შიგა ნაწილში აღმართულიია ქუჰრუდის, ქუჰბანანის, შუა ავღანეთისა და სხვა მთათა სისტემები. ზეგნებიდან აღსანიშნავია სარჰადი, ღაზნი-ყანდაარის ზეგანი; მთათაშორისი დახშული ქვაბულებიდან — დაშთე-ქევირი, დაშთე-ლუთი და სხვ. ამომშრალი ტბების ფსკერზე მარილი და თაბაშირია გამოლექეილი. ირანის მთიანეთის ჰავა ჩრდილოეთით მშრალი კონტინენტური, სუბტროპიკულია. სამხრეთით ტროპიკული. ნალექები მცირეა (50-150 მმ წელიწადში). ნალექიანია ელბურსის მთების ჩრდილოეთ კალთები (2000 მმ-მდე) და სულეიმანის ქედის სამხრეთ-აღმოსავლეთ კალთები (1000 მმ-მდე). ირანის მთიანეთის მდინარეთა უმრავლესობა წყალმცირეა. მთავარი მდინარეებია: ქარუნი, ჰილმენდი, ჰარირუდი. მდინარეებს იყენებენ სარწყავად. ბევრია მლაშე ტბა. გავრცელებულია უდაბნოსა და მშრალი სტეპის მცენარეულობა. განვითარებულია მლაშობი, ქვიშიანი, ქვიშიან-კენჭნარი უდაბნოები. ელბურსის ჩრდილოეთ და ზაგროსის დასავლეთ კალთებზე გვხვდება ფართოფოთლოვანი ტყეები, სულეიმანისა და კირთარის აღმოსავლეთ კალთებზე — მთის სავანა და სუბტროპიკული ტყეები. ცხოველებიდან გავრცელებულია ქვეწარმავლები, მღრღნელები, ტბებზე მრავალი ფრინველი ზამთრობს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 215.
ოთარ თუხარელი

ოთარ გიორგის ძე თუხარელი (დ. 24 მარტი, 1922, თბილისი, — გ. 14 თებერვალი, 1997) — ქართველი არქიტექტორი, საქართველოს დამსახურებული არქიტექტორი, დაღესტნის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწე, ღირსების ორდენის კავალერი. დაიბადა 1922 წელს თბილისში, სამხედრო მოღვაწის გენერალ გიორგი ალექსანდრეს ძე თუხარელის და ექიმ ფეოდოსია რატიანის ოჯახში. დაამთავრა თბილისის რკინიგზისა და სატრანსპორტო საინჟინრო ინსტიტუტის სამშენებლო ფაკულტეტი 1946 წელს. 1950 წელს ჩაირიცხა მოსკოვის არქიტექტურის ინსტიტუტში არქიტექტორების დახელოვნების ფაკულტეტზე. ამ პერიოდში დაიწყო მისი მოღვაწეობა მოსკოვის სხვადასხვა საპროექტო ინსტიტუტებში. იგი მალე „კურორტსანპროექტის“ საპროექტო სახელოსნოში მთავარ არქიტექტორად დაინიშნა. მისი ხელმძღვანელობით შეიქმნა დასასვენებელი სახლების, პიონერთა ბანაკების, სანატორიუმების, საავადმყოფებისა და კულტურის სახლების, ტიპური და ინდივიდუალური პროქტები. 1956 წელს სესტრორეცკისა და ისიკ-კულის დასასვენებელი სანატორიუმების პროექტირებისათვის მოიპოვა საკავშირო მასშტაბით ჩატარებული ღია კონკურსის ორი პირველი პრემია. 1957 წელს მიღებულ იქნა სსრკ-ის არქიტექტორთა კავშირის მოსკოვის განყოფილების წევრად. 1960 წელს მოღვაწეობა გააგრძელა თბილისში, სადაც დაინიშნა სახელოსნოს ხელმძღვანელად, შემდეგ კი ინსტიტუტის მთავარ არქიტექტორად. პარალელურად ეწეოდა პედაგოგიურ საქმიანობას თბილისის სამხატვრო აკადემიაში პროფესორის რანგში, სადაც ხელმძღვანელობდა საკურსო და სადიპლომო პროექტირებას. ამ პერიოდში მუშაობდა საქართველოს ზოოვეტერინალური ინსტიტუტის კომპლექსის პროექტირებაზე, რომლის მშენებლობის დასრულების შემდეგაც, 1973 წელს სახალხო მეურნეობის მიღწევების გამოფენის (ВДНХ) ოქროს მედალი მიენიჭა. 1964 წელს დაინიშნა საქსახმშენის თავმჯდომარედ. 1970 წლიდან იყო ტიპობრივი და ექსპერიმენტალური დაპროექტების თბილისის ზონალური სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტის („თბილზნიიეპი“) დირექტორი. ამ წლების განმავლობაში იქმნება საცხოვრებელი და საზოგადოებრივი დანიშნულების ობიექტების პროექტები, მათ შორის გამოირჩევა მრავალსართულიანი კარკასული პროექტი, რომელიც თუხარელის პროექტად არის ცნობილი. ამავე წლებში მას მიენიჭა საქართველოს დამსახურებული არქიტექტორის წოდება და აგრეთვე დაღესტნის ხელოვნების დამსახურებული მოღვაწის წოდება. 1986 წელს დააარსა პერსონალური შემოქმედებითი არქიტექტურული სახელოსნო, სადაც იქმნებოდა და ხორციელდებოდა პროქტები ამიერკავკასიის მასშტაბით: აეროვაგზალი თბილისი, კარკასული საცხოვრებელი სახლების სერია თბილისის, სოჭის, კრასნოდარის, ტუაფსეს და ნოვოროსიისკის დაკვეთით. 1993 წელს არჩეულია აღმოსავლეთ ქვეყნების არქიტექტურის საერთაშორისო აკადემიის საპატიო წევრად. დაჯილდოებულია ღირსების ორდენით. არის სსრკ მინისტრთა საბჭოს პრემიის ლაურეატი. საქართველოს არქიტექტორთა და მშენებელთა ენციკლოპედია, გვ. 254-255, თბილისი, 2017 წელი. ოთარ თუხარელი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
ჰოლი (ოთახი)

ჰოლი (ინგლ. hall) — სახლის მთავარი, საერთო ოთახი. თანამედროვე მნიშვნელობით — მოსაცდელად ან დასასვენებლად განკუთვნილი ადგილი საზოგადო შენობაში (მაგ. სასტუმროში). თანამედროვე კოტეჯის წინა ოთახი. ზოგჯერ ჰოლს უწოდებენ საჯარო თავშეყრის, კონცერტისათვის განკუთვნილ დარბაზსაც. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 680.
რიდლი სკოტი

სერ რიდლი სკოტი (ინგლ. Ridley Scott) — ინგლისელი რეჟისორი, პროდიუსერი და ოპერატორი. დაიბადა 1937 წლის 30 ნოემბერს. იგი აგრეთვე არის რეჟისორ და პროდიუსერ ტონი სკოტის უფროსი ძმა. რიდლი სკოტის მამა იყო სამხედრო ოფიცერი, დედა ელიზაბეტ სკოტი – მსახიობი. რიდლის უფროსმა ძმამ ფრენკმა ჩააბარა ინგლისის სავაჭრო ფლოტში, მაშინ რიდლი მცირე ასაკის ბავშვი იყო და ძმას იშვიათად ხედავდა. 1944 წელს დაიბადა რიდლის უმცროსი ძმა ტონი სკოტი. სკოლის დამთავდების შემდეგ ის სწავლობდა დიზაინერობას კოლეჯში. კოლეჯში სწავლის დროს მან გადაიღო თავისი პირველი მოკლემეტრაჟიანი ფილმი „ბიჭი და ველოსიპეტი“. კოლეჯის დამთავრების შემდეგ რიდლი სკოტმა დაიწყო სამსახური ბი–ბი–სი–ში, სადაც ის თავიდან ასრულებდა დიზაინერის მოვალეობას ტელე სერიალში, ხოლო შემდეგ თვეთონ გახდა რეჟისორრ რამდენიმე სერიის. 1977 წელს გამოვიდა მისი პირველი სრულმეტრაჟიანი ფილმი „მედუელეები“, რომელიც დაფუძნებული იყო ჯოზეფ კონრადის მოთხრობაზე „დუელი“. რიდლი სკოტს სურდა გადაეღო „ტრისტანი და იზოლდას“ კინოვარიანტი, მაგრამ „ვარსკვლავური ომების“ ყურების შემდეგ გადაწყვიტა გადაეღო ფილმი სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრში. 1979 წელს გამოვიდა ფილმი „უცხო“. ფილმი წარმატებული გამოდგა და დიდი წარმატება მოუტანა როგორც რეჟისორი, ასევე მთავარი როლის შემსრულებელ მსახიობ სიგურნი უივერს. შემდეგში გადაღებულ იქნა „უცხოს“ სამი სერია, მაგრამ უკვე სხვა რეჟისორების მიერ. რიდლი სკოტის ყველაზე წარმატებული ფილმია ისტორიული დრამა „გლადიატორი“. მთავარ როლში რასელ ქროუ. მას შემდეგ რეჟისორმა განაგრძო მუშაობა რასელ კროუსთან: 2006 წელს გამოვიდა კომედია „კარგი წელი“, 2007 წელს — „ამერიკელი განგსტერი“ ,ამ ფილმში რასელ კროუსთან ერთად მონაწილეობა მიიღო დენზელ ვაშინგტონმა. 2008 წელს გამოვიდა „სიცრუის ერთობლიობა“ ლეონარდო დიკაპრიოსა და რასელ კროუს მონაწილეობით. 2010 წელს გამოვიდა ისტორიული ფილმი „რობინ ჰუდი“. მთავარ როლში რასელ კროუ ასრულებდა. რეჟისორმა ორჯერ იქორწინა. პირველი ქორწინება ჰქონდა ფელიცია ჰეივუდთან, 1964–1975 წლებში, მეორე - სენდი უილსონთან 1979–1989 წლებში. მისი შვილები ჯეიკი და ჯორდანი ასევე რეჟისორები არიან. Bike Round (Hovis) (1973) Chanel... Share the fantasy. (შანელი) (1979) 1984 (Apple) (1984) Deficit Trials, უილიამ გრეისი (1986) The Choice of a New Generation, პეპსი (1986) (დონ ჯონსონისა და გლენ ფლის მონაწილეობით) Nissan 300ZX Twin Turbo Super Bowl (1992) Satellite 15... The Final Frontier, აირონ მეიდენი. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: რიდლი სკოტი რიდლი სკოტი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში Ridley Scott Associates (RSA)
გიორგი კოდინე

გიორგი კოდინე (ბერძ. Γεώργιος Κωδινός) — ბიზანტიელი ისტორიული ქრონიკების ავტორი, რომლის ბიოგრაფია უცნობია. მას მიაკუთვნებენ ორ ნაწარმოებს: 1) „პატრია” (Patria Konstantinoupoleos), სავარაუდოდ შეთხზული უნდა იყოს XI–XII საუკუნეებში. შედგება 5 ნაწილისაგან. მასში მოცემულია ქ. კონსტანტინოპოლის დაარსების ამბავი და ტოპოგრაფიული აღწერა. უკანასკნელი ნაწილი — „წმინდა სოფიოს ტაძრის აშენების შესახებ” — უმეტესად ლეგენდარულ ცნობებს შეიცავს. ნაშრომი შუა საუკუნეებში ქართულად ყოფილა თარგმნილი (ერთ-ერთი ხელნაწერი გამოსცა ექვთიმე თაყაიშვილმა); 2) თხზულება De Officiis ბიზანტიის სამეფო კარის თანამდებობათა კრებულია. იგი XIV საუკუნეში უნდა იყოს შედგენილი, ლიტერატურაში ფსევდოკოდინეს ნაწარმოებს უწოდებენ. მასში მოიპოვება მოკლე ცნობა საქართველოს მეფის ბაგრატ IV-ის ასულის, ბიზანტიის დედოფლის მარიამის შესახებ. ლომოური ნ., ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 28. Lambecii, "De Georgii Codini Vita et Scriptis, Brevis dissertatio". In: Immanuel Bekker (a cura di), George Codinus, Excerpta de antiquitatibus Constantinopolitanis ex recognitione Immanuelis Bekkeri. E. Weber, 1843, pp. XIII-XIV, (ინტერნეტ ვერსია) „George (Georgios Kodinos) Codinus“, Encyclopaedia Britannica, 1911, Vol. 6, p. 636 დაარქივებული 2008-10-12 საიტზე Wayback Machine.
იოსებ II (კონსტანტინოპოლის პატრიარქი)

იოსებ II — (ბერძ. Ιωσήφ Β) — კონსტანტინოპოლის პატრიარქი 1416–1439 წლებში. ბულგარეთის მეფის ივანე შიშმანის ვაჟი. პატრიარქად არჩევამდე იყო ეფესოს მიტროპოლიტი. არჩევის შემდეგ მხარს უჭერდა იმპერატორ იოანე VIII-ს მის მცდელობაში, გაეერთიანებინა მართლმადიდებელი და რომის კათოლიკური ეკლესიები. იმპერატორთან ერთად ეწვია ფერარა-ფლორენციის საეკლესიო კრებას და გარდაიცვალა იტალიაში 1439 წელს. Gerhard Podskalsky, JOSEPH II., Patriarch von Konstantinopel, tomus 3, columnae 690-692 Giorgio Sfranze, Paleologo, Grandezza e caduta di Bisanzio, Palermo, Sellerio, 2008, ISBN 88-389-2226-8 Ducas, Historia turco-bizantina 1341-1462, a cura di Michele Puglia, 2008, il Cerchio, Rimini, ISBN 88-8474-164-5 ფერარა-ფლორენციის კრება "კათოლიკურ ენციკლოპედიაში"
ჯონათან მუვერი

ჯონათან მუვერი — ამერიკელი დრამერი. იგი სხვადასხვა დროს თანამშრომლობდა ცნობილ მუსიკოსთან და ჯგუფთან, როგორებიც არიან: არეთა ფრანკლინი, ელის კუპერი, შაკირა, GTR, ევერლასტი, მიკ ჯეგერი, Marillion, პიტ ფრემპტონი, სელინ დიონი, ელტონ ჯონი, მაიკ ოლდფილდი, სტივ ჰეკეტი, ჯო სატრიანი, ჯო ლინ ტერნერი და სხვები. მუვერის დაკვრის სტილი აძლევს მას საშუალებას, ითანამშრომლოს სხვადასხვა ჟანრის მუსიკოსთან. ამჟამად იგი უფრო ხშირად ჩნდებოდა კოლექტივთან The Tubes. მუსიკოსის ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2007-03-15 საიტზე Wayback Machine.
ალ-ჰამავი იაკუთი

ალ-ჰამავი იაკუთი (არაბ. ياقوت الحموي الرومي; სრული სახელი და გვარი — იბნ აბდ ალ-ლაჰილ ალ-რუმი ალ-ჰამავი; დ. 1179 — გ. 20 აგვისტო, 1229, ჰალაბი) — არაბი მეცნიერი და მწერალი, ისტორიკოსი, გეოგრაფი. წარმოშობით მცირეაზიელი ბერძენი. იმოგზაურა სირიაში, ეგვიპტეში, ირანში, შუა აზიაში, აზერბაიჯანში, მესოპოტამიაში. მის ნაშრომთაგან განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია დიდი გეოგრაფიული ლექსიკონი „მუჯამ ალ-ბულდანი“ („ქვეყნების ანბანზე გაწყობილი ლექსიკონი“) და ბიოგრაფიული „ქითაბ ირშად ალ-არიბ ილა მარიფათ ალ-ადიბ“ („ლიტერატორების ლექსიკონი”). „მუჯამ ალ-ბულდანი“ გეოგრაფიული ენციკლოპედიაა, რომელშიც ასახულია არაბული გეოგრაფიისა და ისტორიის ლიტერატურის მიღწევები. მოცემულია საინტერესო ცნობები ამიერკავკასიისა და კერძოდ, საქართველოს შესახებ. 1213 წლიდან იგი იწყებს მოგზაურობას, სადაც ეცნობა მრავალ ქვეყნებსა და ქალაქს. მოგზაურობის დროს მან ერთგვარად ვაჭრობა და მეცნირული ცოდნაა გააერთიანა. გაემგზავრა თავრიზში, შემდეგ სირიაში, საიდანც მივიდა ქალაქ მოსულში. ამის შემდეგ მიდის ქალაქ ალეპოში. ალეპოში ყოფნის დროს იგი მუშაობდა გეოგრაფიული ენციკლოპედიის შედგენაზე, რომელიც მან 1224 წელს დაასრულა. იაკუთი იმყოფებოდა ასევე ეგვიპტეში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 41. Крачковский И. Ю. Избранные сочинения, т.4 Москва-Ленинград 1957.
ნაკფა

ნაკფა (ტიგრ. ናቕፋ, ინგლ. Nakfa) — მცირე ქალაქი ჩრდილოეთ ერიტრეაში. მისი სახელი ეწოდა ერიტრეის ეროვნულ ვალუტას. ქალაქი იყო ერიტრეის განმათავისუფლებელი სახალხო ფრონტის ბაზა დამოუკიდებლობისათვის ომის პერიოდში, რომლის შედეგადაც ერიტრეა ეთიოპიის შემადგენლობიდან გამოვიდა. ომის დროს ნაკფა გახდა სამკვდრო-სასიცოცხლო ბრძოლების არენა, რის შემდეგაც მხოლოდ მეჩეთი გადარჩა. მაშინ მიწის ქვეშ გაჩნდა მთელი ქალაქი, თავისი საავადმყოფოებით, ტიპოგრაფიებით, ქარხნებით, რადიოსადგურებით და კოლეჯით. ქალაქს გარს ერტყმიან ტრანშეები, რომლებიც შემორჩენილია საბრძოლო მოქმედებების შედეგად. ომი ერიტრეის დამოუკიდებლობისათვის ომი დამოუკიდებლობისათვის ერიტრეაში 1961–1993 დაარქივებული 2011-01-13 საიტზე Wayback Machine. ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 Nacfa (Nakfa) Eritrea. Hans van der Splinter & Mebrat Tzehaie. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-12-04. ციტირების თარიღი: 2012-12-02.
ალვორდის უდაბნო

ალვორდის უდაბნო — უდაბნო აშშ-ში, ორეგონის შტატის სამხრეთ აღმოსავლეთ ნაწილში. მდებარეობს სთინსის მთების სამხრეთ-აღმოსავლეთით, ზღვის დონიდან 1200 მეტრზე. მისი ფართობი შეადგენს 218 კმ²-ს. ნალექების საშუალო წლიური მაჩვენებელი შეადგენს 180 მმ-ს. უდაბნოს წყნარი ოკეანისგან გამოყოფს ორი მთათა სისტემა - სანაპირო ზოლის მთები და კასკადის მთები. უდაბნოს სახელი ეწოდა გენერალ ბენჟამენ ალვორდის პატივსაცემად, რომელიც აშშ-ის სამოქალაქო ომის დროს ორეგონის დეპარტამენტში მსახურობდა. უდაბნოს შემოგარენში გავრცელებულია გარეული ცხენები. Alvord Desert დაარქივებული 2016-08-13 საიტზე Wayback Machine. - Bureau of Land Management An explorer's guide to southeast Oregon geology: Steens Mountain area დაარქივებული 2008-10-12 საიტზე Wayback Machine. Steens Mountain from oregonphotos.com The Wilderness Society: Wilderness in Oregon’s High Desert კოორდინატები: 42°31′25″N 118°27′31″W﻿ / ﻿42.523736° ჩ. გ. 118.45871° დ. გ.﻿ / 42.523736; -118.45871 ↑ Corning, Howard M. Dictionary of Oregon History. Binfords & Mort Publishing, 1956.
აგატეს უდაბნო

აგატეს უდაბნო — პრერია (და არა ნამდვილი უდაბნო) აშშ-ში, ორეგონის შტატში, თეთრი ქალაქის შემოგარენში. უდაბნოს გარკვეულ ნაწილში, მდინარე როგის ველზე დაცულია ბალახით დაფარული მდელოები. ამ ტერიტორიაზე მდებარე ტბორებში ბინადრობენ უიშვიათესი ლაყუჩფეხიანები. ტერიტორია ასევე წარმოადგენს ერთადერთ ამჟამად ცნობილ ადგილს დედამიწაზე, სადაც იზრდება საფრთხის ქვეშ მყოფი მცენარე Limnanthes floccosa. U.S. Fish and Wildlife Service დაარქივებული 2006-10-05 საიტზე Wayback Machine. The Nature Conservancy's Agate Desert Preserve დაარქივებული 2010-10-24 საიტზე Wayback Machine. EIS on threatened and endangered species in the Agate Desert დაარქივებული 2010-10-24 საიტზე Wayback Machine. Agate Desert Lomatium (Agate Desert Parsley) დაარქივებული 2007-09-27 საიტზე Wayback Machine. Oak fungus in the Agate Desert დაარქივებული 2005-08-29 საიტზე Wayback Machine. Whetstone Savanna დაარქივებული 2005-08-29 საიტზე Wayback Machine. Fairy shrimp ↑ დაარქივებული ასლი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2010-10-24. ციტირების თარიღი: 2011-02-26. ↑ http://geonames.usgs.gov/pls/gnispublic/f?p=gnispq:3:1243415794827221::NO::P3_FID:1116784 ↑ Big-flowered wooly meadowfoam. Oregon Department of Agriculture. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2009-05-04. ციტირების თარიღი: 2009-04-28.
შავი კლდის უდაბნო

შავი კლდის უდაბნო — მშრალი რეგიონი აშშ-ში, ნევადის შტატში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 1 191 მეტრზე პლეისტოცენის ხანის დამშრალი ტბის, ლაჰოტანის ადილას. წარმოადგენს ჩრდილოეთ ამერიკის დიდი აუზის ნაწილს. მისი ფართობი შეადგენს 2 590 კმ²-ს.რეგიონი გამოირჩევა პალეოგეოლოგიური მახასიათებლებით. უდაბნოსა და მის შემოგარენში მდებარეობს არაერთი მთათა სისტემა. შავი კლდის უდაბნო დაარქივებული 2010-06-09 საიტზე Wayback Machine. http://www.blm.gov/pgdata/etc/medialib/blm/nv/gis/maps.Par.2928.File.dat/BlackRock_Desert_Factsheet.pdf დაარქივებული 2011-06-14 საიტზე Wayback Machine.
მეხუთე ავენიუ

მეხუთე ავენიუ (ინგლ. Fifth Avenue) — მთავარი გამჭოლი გზატკეცილი მანჰეტენის ცენტრში, ნიუ-იორკში. გადის მიდთაუნის შუაგულში ცენტრალური პარკის აღმოსავლეთ ზღვარის გასწვრივ და ძვირადღირებული პარკის ხედის უძრავი ქონებითა და მრავალი ისტორიული შენობის გამო მდიდარი ნიუ-იორკის სიმბოლოდ ითვლება. ის ერთ-ერთი ყველაზე დიდი და ექსტრავაგანტური სავაჭრო ქუჩაა მსოფლიოში ლონდონის ოქსფორდის ქუჩისა და პარიზის შამს-ელიზესთან ერთად. ამასთანავე, მეხუთე ავენიუ ერთ-ერთი ყველაზე ძვირადღირებული ქუჩაა მსოფლიოში, უტოლდება რა ლონდონისა და ტოკიოს ცენტრალური უბნების არენდის ფასებს. გამზირს საფძველი ჩაუყარა ჯოზეფ უინსტონ ჰერბერტ ჰოპკინზმა და ის მანჰეტენის ისტ-ვესტ ქუჩების გამყოფი ხაზია, ისევე როგორც ათვლის საწყისი წერტილი ქუჩების სამისამართო ნომრებისთვის ორივე მიმართულებით. მეხუთე ავენიუ ცალმხრივია სამანქანო ტრანსპორტისთვის და მოძრაობა სამხრეთისკენ (დაუნთაუნისკენ) მიედინება. 135-ე ქუჩიდან ზემოთ მოძრაობა ორმხრივია. გამზირი გადაჭიმულია ჩრდილოეთით ვაშინგტონ სქვეა პარკიდან გრინვიჩ ვილიჯს, მიდთაუნსა და ზემო ისტ საიდზე. 124-120-ე ქუჩებს შორის მეხუთე ავენიუს ჭრის მარკუს გარვის პარკი. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: მეხუთე ავენიუ ფოტოსურათები დაარქივებული 2017-01-07 საიტზე Wayback Machine. დირექტორია და სურათები
იოანე XIV (კონსტანტინოპოლის პატრიარქი)

იოანე XIV (კონსტანტინოპოლის პატრიარქი) (ბერძ. Ίωάννης ΙΔ' Καλέκας) (დ. დაახ. 1282, აპროსი, თრაკია – გ. 1347, კონსტანტინოპოლი) — კონსტანტინოპოლის პატრიარქი 1333–1347 წლებში. იყო 1341–1347 წლების ბიზანტიის სამოქალაქო ომის აქტიური მონაწილე, როგორც იოანე V პალეოლოგის რეგენტთა საბჭოს წევრი, იოანე VI კანტაკუზენის წინააღმდეგ. წარმოშობით იყო თრაკიიდან. აღიზარდა ღარიბ ოჯახში, ჰყავდა მეუღლე, ერთი ვაჟი და ერთი ქალიშვილი. სწრაფად აღზევდა იოანე კანტაკუზენის წყალობით, რომელმაც აიძულა ეპისკოპოსები პატრიარქად მის არჩევაში. იმ პერიოდში მიმდინარეობდა ცხარე კამათი წმინდა გრიგოლ პალამასა და თესალონიკის არქიეპისკოპოს ვარლაამს შორის, რომელშიც მთელი ეკლესია იქნა ჩართული (იხ. ისიქაზმი). პატრიარქი კალეკა არ იყო გრიგოლ პალამას პირდაპირი მომხრე, მაგრამ 1341 წლის კრებაზე პალამიტებმა გაიმარჯვეს კანტაკუზენის მხარდაჭერით და ვარლაამი დაგმობილ იქნა. როდესაც კანტაკუზენი რეგენტი გახდა, კალეკამ მის საწინააღმდეგოდ წამოიწყო ინტრიგები და ცდილობდა, რომ დედოფალ ანას დაეკარგა მის მიმართ ნდობა. ახალ კრებაზე კალეკა ცდილობდა პალამას მომხრეების დაგმობას, მაგრამ ამ უკანასკნელებმა მიაღწიეს იმას, რომ პატრიარქი გადაყენებულ და გადასახლებულ იქნა დიდიმოტიკაში, თრაკიაში. 1347 წლის ბოლოს იგი დაბრუნდა გადასახლებიდან კონსტანტინოპოლში, სადაც მალევე გარდაიცვალა. John XIV Kalekas (გერმანული) Catholic Encyclopedia: Hesychasm Sainted Gregory Palamas, Archbishop of Thessalonika
ისიდორე I (კონსტანტინოპოლის პატრიარქი)

ისიდორე I, ზედწოდება ვუხირასი (ბერძ. Ισίδωρος Α΄) (დ. 1290–იანი წლების ბოლო, თესალონიკი – გ. 1349 ან 1350, კონსტანტინოპოლი) — კონსტანტინოპოლის პატრიარქი 1347-1349 წლებში. მეფედ აკურთხა იოანე VI კანტაკუზენი. მან დაითანხმა იმპერატორი, რომ გენუელებთან ომში გაემართა ბრძოლა ზღვაზე. ამ ბრძოლაში მთლიანად დაიღუპა ახლადშექმნილი ბერძნული ფლოტი Fortescue, Adrian (1910), Hesychasm, VII, New York: Robert Appleton Company Jugie, Martin. "The Palamite Controversy"
კონსტანტინე არმენოპულოსი

კონსტანტინე არმენოპულოსი ან ჰარმენოპულოსი (დ. 1320 — გ. დაახ. 1385) —ბიზანტიური იურისპრუდენციის გამოჩენილი წარმომადგენელი. ნომოფილაქსი – კანონთა დაცვისა და მართებულად გამოყენების მაგისტროსი, მოსამართლე თესალონიკეში. ცნობილია მის მიერ შედგენილი კანონთა მოკლე პრაქტიკული სახელმძღვანელო – „ექვსწიგნეული“. ცნობილია მისი თხზულების – «Heksabiblos»–ის (1344—1345) წყალობით. ეს იყო კანონთა კრებული ექვს ტომად («ჰექსაბიბლოსი» ბერძ. 6 წიგნი), რომელიც მოიცავდა ბიზანტიური სამართლის წყაროების წყაროთა ფართო სპექტრს. მისი შრომა პირველად გამოიცა 1540 წელს საფრანგეთის დედაქალაქ პარიზში, რის შემდეგაც ამ შრომამ დიდი აღიარება ჰპოვა ბალკანეთში, რომელიც იმ დროს ოტომანთა იმპერიას ექვემდებარებოდა. Арменопул // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.). — СПб.: 1890—1907. Burgmann, Ludwig (2001). "Konstantinos Armenopulos". In Michael Stolleis (ed.) (in German). Juristen: ein biographisches Lexikon; von der Antike bis zum 20. Jahrhundert (2nd edition ed.). München: Beck. p. 39. ISBN 3406 45957 9. Foundation of the Hellenic World, History of the late Byzantine Period, The Hexabiblos, accessed January 2007 «ჰექსაბიბლოსი» (ინგლისური)
მაწანწალა

მაწანწალა (ინგლ. The Tramp) — ჩარლი ჩაპლინის ყველაზე წარმატებული და სამახსოვრო საეკრანო პერსონაჟი. პერსონაჟის დებიუტი შედგა Keystone-ის კომედიურ ფილმში საბავშვო ავტორბოლა ვენეციაში, 1914 წლის 17 თებერვალს. ჩაპლინი, თავისი ახალი პერსონაჟით, მალევე გახდა Keystone-ის რეჟისორის, მაკ სენეტის დასის საუკეთესო მსახიობი. ამის შემდეგ, ჩაპლინმა გააგრძელა მაწანწალის როლის შესრულება ათობით მოკლემეტრაჟიან და რამდენიმე სრულმეტრიჟიან ფილმებში. მაწანწალა ძალიან იყო მიახლოებული მუნჯი ფილმების ერას და ითვლებოდა საერთაშორისო პერსონაჟად; 1920-იანი წლების ბოლოს, როდესაც ხმოვანი ერა დაიწყო ფილმებში, ჩაპლინმა უარყო, რომ მისი პერსონაჟი დაიწყებდა საუბარს. 1931 წლის ფილმ დიდი ქალაქის ჩირაღდნებში არ გვხვდება დიალოგი. ჩაპლინის პერსონაჟი ინარჩუნებდა მუნჯობას ახალი დროების თითქმის ბოლომდე, იქამდე, სანამ პირველად მისი ხმა გაისმა. ახალი დროების შემდეგ ფილმ დიდ დიქტატორში, ჩაპლინი თამაშობს როგორც დიქტატორის, ასევე ებრაელი პარიკმახერის როლს. მიუხედავად იმისა, რომ ჩაპლინმა კატეგორიულად განაცხადა, რომ პარიკმახერი არის იყო პერსონაჟი მაწანწალა, იგი მაინც ატარებდა მაწანწალის ულვაშსა და ქუდს. გარდა რამდენიმე მუნჯი სცენისა, დალაქი ლაპარაკობს მთელი ფილმის განმავლობაში (ჩაპლინი იყენებს საკუთარ ბრიტანულ აქცენტს).