laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
1867

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1867 1867 (ათას რვაას სამოცდაშვიდი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა სამშაბათი და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა კვირა. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 12 დღე. ეს წელი არის XIX საუკუნის მე-7 დეკადის მე-7 წელი. 4 იანვარი : გაუქმდა სამეგრელოს სამთავრო. 1 მარტი : ნებრასკა გახდა აშშ-ის 37-ე შტატი. 1 ივლისი : გამოცხადდა კანადის დამოუკიდებლობა დიდი ბრიტანეთისაგან. 14 ოქტომბერი : იაპონიაში გადადგა ტოკუგავას შოგუნატის მე-15 და ბოლო შოგუნი. 18 ოქტომბერი : აშშ-ის მფლობელობაში გადმოდის ალასკა. ფოთში დაიწყო რკინიგზის მშენებლობა. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1867. 5 იანვარი  : ნიკოლოზ ჭავჭავაძე — რუსეთის არმიის გენერალ-მაიორი (გ. 1920) 18 იანვარი  : რუბენ დარიო — ნიკარაგუელი მწერალი (გ. 1916) 9 თებერვალი : ნაცუმე სოსეკი — იაპონელი მწერალი (გ. 1916) 6 მარტი  : სოლომონ ქურდიანი — ქართველი მეტყევე-სელექციონერი (გ. 1937) 13 მარტი  : ნარ-დოსი — სომეხი მწერალი. (გ. 1933) 24 აპრილი : ბალანჩივაძე, ვასილ - ქართველი მსახიობი (გ.1951) 26 ოქტომბერი : მეგრელი, დუტუ - ქართველი მწერალი და პოეტი 27 ნოემბერი : აფხაზი, კონსტანტინე - ქართველი საზოგადო მოღვაწე (გ.1923) 5 დეკემბერი : აარნე, ანტი - ფინელი ფოლკლორისტი (გ.1925) 16 დეკემბერი : არაგვისპირელი, შიო - ქართველი მწერალი (გ.1926) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1867. 30 იანვარი : კომეი - იაპონიის 121-ე იმპერატორი (დ.1831) 19 ივნისი : მაქსიმილიანი - მექსიკის იმპერატორი 1864-1867 (დ.1832) 25 აგვისტო : ფარადეი, მაიკლ - ინგლისელი ქიმიკოსი (დ.1791) 31 აგვისტო : ბოდლერი, შარლ - ფრანგი მწერალი იაკობ ბრედა — ნიდერლანდელი ბიოლოგი და გეოლოგი.
ჯუნა დავითაშვილი

ჯუნა დავითაშვილი (ნამდვილი სახელი და გვარია ევგენია იუშაის ასული სარდისი; დ. 22 ივლისი, 1949 — გ. 8 ივნისი, 2015) — ასურელი ნათელმხილველი, ასტროლოგი და პოეტი. ალტერნატიული მეცნიერებების საერთაშორისო აკადემიის პრეზიდენტი. ჯუნა დავითაშვილი დაიბადა 1949 წლის 22 ივლისს კრასნოდარის მხარის სოფელ ურმიაში. როსტოვის სამედიცინო ტექნიკუმის დამთავრებისთანავე მიიღო სამუშაო თბილისში. აქ გაიცნო მომავალი მეუღლე ვიქტორ დავითაშვილი, რომელიც თავის დროზე საქართველოს ყოფილი პრეზიდენტის ედუარდ შევარდნაძის რეფერანტი იყო. 1980 წლიდან ცხოვრობდა და მუშაობდა მოსკოვში. 1990 წელს ორგანიზება გაუწია ალტერნატიული მეცნიერებების საერთაშორისო აკადემიას, ხოლო 1994 წლის ივნისში 5 წლით აირჩიეს არატრადიციული მედიცინის საერთაშორისო ღია უნივერსიტეტის პრორექტორად კოლომბოში. 1997 წელს საკუთარი თავი ასურელი ხალხის დედოფლად გამოაცხადა. ამავე პერიოდში ის რუსეთის პრეზიდენტის ბორის ელცინის მრჩეველი იყო. საპარლამენტო არჩევენებში მონაწილეობის მისაღებად 1995 წელს შექმნა პარტია „ჯუნას ბლოკი“. 2002 წელს 26 წლის ასაკში გარდაეცვალა შვილი — ვახტანგ დავითაშვილი. შვილის გარდაცვალების შემდეგ ეწეოდა კარჩაკეტილ ცხოვრებას. ხანმოკლე დროით ქორწინებაში იმყოფებოდა იგორ მატვიენკოსთან. ჯუნა დავითაშვილი მკურნალობის გარდა დაკავებული იყო ლექსების წერითა და ხატვით. სცენაზე გამოდიოდა იგორ ტალკოვთან და ანდრეი დერჟავინთან ერთად. მედია წერდა, რომ ჯუნა დავითაშვილის პაციენტებს შორის სხვადასხვა დროს იყვნენ: ლეონიდ ბრეჟნევი, ილია გლაზუნოვი, ანდრეი ტარკოვსკი, ფედერიკო ფელინი, ჯულიეტა მაზინა, მარჩელო მასტროიანი, რობერტ დე ნირო. 1994 წელს დაჯილდოვდა ხალხთა მეგობრობის ორდენით. ჯუნა დავითაშვილი გარდაიცვალა 2015 წლის 8 ივნისს 66 წლის ასაკში. მსახიობ სტანისლავ სადალსკის ცნობით, ჯუნა დავითაშვილი ორი დღის განმავლობაში კომაში იმყოფებოდა. ↑ Я из глубокой провинции, из станицы "Ассирийка на Кубани" [1] [2] ↑ ჯუნას პროგნოზები ↑ ჯუნა დავითაშვილი: ჯუნა — მარტოხელა დედოფალი ↑ ჯუნა დავითაშვილი გარდაიცვალა ↑ სად მიდიან ჯადოქრები ↑ მოსკოვში ჯუნა დავითაშვილი გარდაიცვალა. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-04. ციტირების თარიღი: 2015-06-08. ↑ Личный экстрасенс Брежнева и Горбачева умерла сегодня в Москве. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-06-11. ციტირების თარიღი: 2015-06-08. ↑ გარდაიცვალა ჯუნა დავითაშვილი
პორტო-ნოვო

პორტო-ნოვო (ფრანგ. Porto-Novo; ასევე ცნობილია როგორც ჰოგბონუ და ადიასე) — ბენინის დედაქალაქი. უემეს პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. Official Republic of Benin tourism site for Porto-Novo დაარქივებული 2007-04-09 საიტზე Wayback Machine. Official Benin government website information about Porto-Novo პორტო-ნოვო, ტურისტული მეგზური ვიკივოიაჟზე porto-novo.biz დაარქივებული 2007-09-30 საიტზე Wayback Machine. Images of the Central Mosque of Porto-Novo დაარქივებული 2007-03-12 საიტზე Wayback Machine. Adjogan დაარქივებული 2011-06-04 საიტზე Wayback Machine. ↑ World Gazetteer. დაარქივებულია ორიგინალიდან — თებერვალი 9, 2013. ციტირების თარიღი: დეკემბერი 23, 2013.
1866

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1866 1866 (ათას რვაას სამოცდაექვსი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ორშაბათი და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა შაბათი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 12 დღე. ეს წელი არის XIX საუკუნის მე-7 დეკადის მე-6 წელი. 4 აპრილი : ქ. კიევში რუსეთის მეფე ალექსანდრე II ძლივს გადაურჩა მისი მოკვლის მცდელობას. 4 მარტი : გამოვიდა გაზეთ "დროების" პირველი ნომერი. 20 ივნისი : იტალიის მეფემ ომი გამოუცხადა ავსტრიას. 12 ოქტომბერი : დასრულდა იტალია-ავსტრიის ომი. აღიარებულ იქნა იტალიის მიერ ვენეციის ანექსირება. ალფრედ ნობელმა გამოიგონა დინამიტი. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1866. 2 იანვარი : იოსებ ლაღიაშვილი — მოკლა თბილისის სასულიერო სემინარიის რექტორი პავლე ჩუდეცკი. (გ. უცნობია) 16 იანვარი : ლუარსაბ ბოცვაძე — ქართველი პედაგოგი, პუბლიცისტი და საზოგადო მოღვაწე. (გ. 1919) 23 იანვარი  : ლალიონი — ქართველი პედაგოგი და მწერალი (გ. 1918) 29 იანვარი : როლანი, რომენ - ფრანგი მწერალი (გ. 1944) 2 თებერვალი : სამსონ დუმბაძე — ქართველი სამხედრო მოღვაწე (გ. 1938) 12 თებერვალი: ეგე — სლოვაკი მწერალი. (გ. 1940) 12 თებერვალი : შიო მღვიმელი — ქართველი საბავშვო პოეტი (გ. 1933) 12 თებერვალი : ლევ შესტოვი — რუსი ფილოსოფოსი. (გ. 1938) 20 თებერვალი : კარლ ვესტმანი — შვედი არქიტექტორი (გ. 1936) 23 თებერვალი  : პლატონ როჟდესტვენსკი (ეგზარქოსი) — რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მღვდელთმთავარი. (გ. 1934) 1 მარტი  : ვლადიმერ ბარსკი — რუსი რეჟისორი. (გ. 1936) 6 მარტი  : იასონ ლორთქიფანიძე — ქართველი იურისტი (გ. 1949) 7 მარტი : ალექსეი ივანოვსკი — რუსი ანთროპოლოგი. (გ. 1934) 17 მარტი  : ანტონი (გიორგაძე) — ქართველი საეკლესიო და საზოგადო მოღვაწე. (გ. 1918) 24 აპრილი : კალისტრატე - სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი 1932-1952 (გ.1952) 12 მაისი : ლეოპოლდ მანდიჩი — რომის კათოლიკური ეკლესიის წმინდანი. (გ.1942) 16 მაისი : ბაჩანა - ქართველი პოეტი (გ.1928) 17 მაისი : სატი, ერიკ - ფრანგი კომპოზიტორი (გ.1925) 9 ივნისი : ცახელი - ქართველი პოეტი (გ.1919) 31 ივლისი : ჰალიდ ზია უშაქლიგილი - თურქი მწერალი და სახელმწიფო მოღვაწე (გ.1945) 14 ოქტომბერი : ახნაზაროვი, არტემ - ქართველი მწერალი, ჟურნალისტი, მთარგმნელი, საზოგადო მოღვაწე (გ.1942) 4 დეკემბერი : კანდინსკი, ვასილი - მხატვარი (გ.1944) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1866. 20 ივლისი : რიმანი, ბერნჰარდ - გერმანელი მათემატიკოსი (დ.1826) 25 აგვისტო : ბარათაშვილი, სულხან - ქართველი ისტორიკოსი
მბაბანე

მბაბანე (ინგლ. Mbabane) — ესვატინის დედაქალაქი და უმსხვილესი ქალაქი, ჰოჰოს რეგიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2010 წლის მონაცემებით მოსახლეობა 94 874 ადამიანს შეადგენს. დაარსდა XVII საუკუნის დასასრული-XVIII საუკუნის დასაწყისში, როგორც ციხე-სიმაგრე. ქალაქში მდებარეობს ესვატინის საფონდო ბირჟა. მას შემდეგ, რაც 1902 წელს ქვეყნის ადმინისტრაციული ცენტრი ბრემერსდორპიდან (ამჟამად მანზინი) მბაბანეში გადმოიტანეს, ქალაქმა სწრაფი ზრდა დაიწყო. სახელი ეწოდა ბელად მბაბანე კუნენეს პატივსაცემად, რომელიც მას ბრიტანელთა გამოჩენამდე მართავდა. მდებარეობს მდინარე მბაბანესა და მის შენაკად პოლინჯანეზე, მდიმბის მთებში, ზღვის დონიდან 1243 მეტრზე. ავტოგზით და რკინიგზით დაკავშირებულია მოზამბიკის დედაქალაქთან და პორტთან — მაპუტუსთან. ქალაქში მდებარეობს კვების, სამკერვალო და ლითონგადამამუშავებელი საწარმოები. ხდება სასოფლო-სამეურნეო ნედლეულის გადამუშავება. მბაბანესთან სიახლოვეს მიმდინარეობს ასბესტის დამუშავება. ფორტ-უერთი, აშშ ტაიბეი, ტაივანი მერსინგი, მალაიზია მელილია, ესპანეთი მაპუტუ, მოზამბიკი ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2016-08-26 საიტზე Wayback Machine. Alliance française de Mbabane დაარქივებული 2007-09-28 საიტზე Wayback Machine. ↑ Mbabane. Sister Cities International. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 13 აპრილი 2014. ციტირების თარიღი: 11 April 2014. ↑ Taipei - International Sister Cities. Taipei City Council. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-11-02. ციტირების თარიღი: 2013-08-23. ↑ Maputo. Tourism in Swaziland. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-05-12. ციტირების თარიღი: 2015-03-17.
1865

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1865 1865 (ათას რვაას სამოცდახუთი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა კვირა და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა პარასკევი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 12 დღე. ეს წელი არის XIX საუკუნის მე-7 დეკადის მე-5 წელი. 14 აპრილი : აშშ-ის პრეზიდენტი ა. ლინკოლნი მოკლეს. 13 მაისი : ოდესაში დაარსდა ნოვოროსიის უნივერსიტეტი. 26 მაისი : აშშ-ში დასრულდა სამოქალაქო ომი. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1865. 3 იანვარი : იოსებ დუმბაძე — ქართველი სამხედრო მოღვაწე (გ. უცნობია) 6 იანვარი  : ნიკო მარი — ენათმეცნიერი (გ. 1934) 2 თებერვალი : სიმონ კლდიაშვილი — ქართველი არქიტექტორი. (გ. 1920) 9 თებერვალი  : ერიხ დრიგალსკი — გერმანელი გეოგრაფი (გ. 1949) 15 მარტი : ივანე ფიგუროვსკი — რუსი კლიმატოლოგი. (გ. 1940) 16 მარტი : ასპაზია — ლატვიელი პოეტი და დრამატურგი (გ. 1943) 17 მარტი  : გაბრიელ ნარუტოვიჩი — პოლონელი პოლიტიკური მოღვაწე (გ. 1922) 3 ივნისი : ჯორჯ V - დიდი ბრიტანეთის მეფე (გ.1936) 13 ივნისი : იეიტსი, უილიამ ბატლერ - ირლანდიელი პოეტი, ნობელის პრემიის ლაურეატი (გ.1939) 6 ივლისი : ჟაკ-დალკროზი, ემილ - შვეიცარიელი კომპოზიტორი და პედაგოგი (გ.1950) 29 ივლისი : გლაზუნოვი, ალექსანდრ - რუსი კომპოზიტორი (გ.1936) 3 სექტემბერი : ჰალონენი, პეკა - ფინელი ფერმწერი (გ.1933) 12 ოქტომბერი : ჰარდენი, ართურ - ინგლისელი ბიოქიმიკოსი (გ.1940) 2 ნოემბერი : ჰარდინგი, უორენ გამალიელ - აშშ-ის მე-29 პრეზიდენტი (გ.1923) 30 დეკემბერი : კიპლინგი, რადიარდ - ინგლისელი მწერალი (გ.1936) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1865. 14 აპრილი : ლინკოლნი, აბრაჰამ - აშშ-ის მე-16 პრეზიდენტი (დ.1809) 2 სექტემბერი : ჰამილტონი, უილიამ როუან - ირლანდიელი მათემატიკოსი (დ.1805)
ეტრუსკული დამწერლობა

ეტრუსკული ანბანი, ასევე ძველი იტალიკური ანბანი — ანბანური ტიპის დამწერლობა სხვადასხვა ეტრუსკული ენისთვის, რომლებზეც წარსულში დღევანდელი იტალიის ტერიტორიაზე საუბრობდნენ. ეტრუსკული იგივე იტალიკური ანბანი ეფძნებოდა დასავლეთ ბერძნული ანბანს. Буриан Я., Моухова Б. Загадочные этруски, М., 1970. Кондратов A.M. Этруски. Загадка номер один, М., 1977. Немировский А. И. Этруски. От мифа к истории. М. 1983. Немировский А. И., Харсекин А. И. Этруски. Воронеж, 1969.
მასერუ

მასერუ (ინგლ. Maseru) — ლესოთოს დედაქალაქი. მდებარეობს მდინარე კალედონზე, სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის სახელმწიფო საზღვარზე. მასერუ ლესოთოს ერთადერთი მოზრდილი ქალაქია, 2006 წლის მონაცემებით მისი მოსახლეობა 227 880 ადამიანს შეადგენს. ქალაქი დაარსდა როგორც საპოლიციო ბანაკი, ხოლო დედაქალაქად 1869 წელს გაფორმდა, მას შემდეგ, რაც ლესოთო ბრიტანეთის პროტექტორატი გახდა. როდესაც 1966 წელს ქვეყანამ დამოუკიდებლობა მოიპოვა, მასერუმ დედაქალაქის სტატუსი შეინარჩუნა. სახელი სესოთოს ენიდან მომდინარეობს და „წითელ ქვიშაქვიან ადგილს“ ნიშნავს. ქალაქი 1869 წელს დააარსა მეფე მოშეშ I-მა. 1966 წლამდე იყო ბასუტოლენდის ადმინისტრაციული ცენტრი. მასერუ მდებარეობს ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთში, სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის სახელმწიფო საზღვარზე. მდინარე კალედონზე აქ არსებობს ხიდი, რომელიც ამ ორ ქვეყანას ერთმანეთთან აკავშირებს. სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის მხრიდან მასერუსთან ყველაზე ახლოსმდებარე ქალაქია ლედიბრანდი, რომელიც მდებარეობს სამეფოს დედაქალაქიდან 18 კმ-ში. ქალაქი გაშენებულია მალოტის მთების წინ, ზღვის დონიდან 1600 მეტრ სიმაღლეზე. ქალაქის ტერიტორია შეადგენს 138 კმ²-ს. ქალაქის კლიმატი ხასიათდება, როგორც მთის სუბტროპიკული, ცხელი, წვიმიანი ზაფხულით და გრილი ან ცივი ზამთრით. ზაფხულის საშუალო ტემპერატურა (დეკემბრიდან მარტის ჩათვლით) შეადგენს დაახლოებით 22 °С-ს, ხოლო ზამთრის საშუალო ტემპერატურა (ივნისიდან სექტემბრის ჩათვლით) შეადგენს დაახლოებით 9 °С-ს. ყველაზე თბილი თვეა — იანვარი, როდესაც ტემპერატურა მერყეობს 15 °С-დან 33 °С-მდე, ხოლო ყველაზე ცივი — ივლისი, ტემპერატურით −3 °С-დან 17 °С-მდე. ნალექების წლიური დონე შეადგენს 700 მმ-ზე მეტს. მისი დიდი ნაწილი მოდის ზაფხულის თვეებში — ნოემბრიდან აპრილის ჩათვლით. 2006 წლის მონაცემებით მასერუს მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 227 880 ადამიანს, რაც ლესოთოს მთლიანი მოსახლეობის დაახლოებით 10 %-ია და ქვეყნის ქალაქის მთლიანი მოსახლეობის დაახლოებით ნახევარია. ყოველ 100 ქალზე მოდის 83 მამაკაცი. ქვეყნის დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ მასერუმ განიცადა მოსახლეობის განიცადა მოსახლეობის მკვეთრი ზრდა. 1966 წლის აღწერის თანახმად მისი მოსახლეობა სულ იყო 28 000 ადამიანი, ხოლო 1986 წლის აღწერის მონაცემებით ის უკვე შეადგენდა 110 000 ადამიანს. ქალაქი მასერუს არქიეპარქიის კათოლიკური ცენტრია. მასერუ — ქვეყნის ეკონომიკისა და კულტურის მთავარი ცენტრია. კვების მრეწველობის საწარმოები; გადამამუშავებელი, სასოფლო-სამეურნეო დარგები, ტანსაცმლის წარმოება. ვაჭრობა თავმოყრილია ორ ცენტრალურ საქმიან რაიონში, რომელიც მდებარეობს კინგსვეის ქუჩის გასწვრივ. დასავლეთის საქმიან რაიონში თავმოყრილია ოფისები, მსხვილი მაღაზიები, რამდენიმე ბანკი. აღმოსავლეთის რაიონში მდებარეობს პატარა მცირე საწარმოები, ბაზრები და კონცენტრირებულია ქუჩის ვაჭრები. მოშეშ I-ის სახელობის საერთაშორისო აეროპორტი მდებარეობს მასერუდან 18 კმ-ით სამხრეთ-დასავლეთით, მაზენოდის გარეუბანში. იგი ასევე სარკინიგზო კვანძია. მასერუ, ტურისტული მეგზური ვიკივოიაჟზე ↑ „Lesotho: Basic data“. The Economist Intelligence Unit. March 30, 2007. ↑ 2006 census. Lesotho Bureau of Statistics. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-06-02. ციტირების თარიღი: 2008-04-14.
1864

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1864 1864 (ათას რვაას სამოცდაოთხი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის ნაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა პარასკევი და იულიუსის კალენდრის ნაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ოთხშაბათი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 12 დღე. ეს წელი არის XIX საუკუნის მე-7 დეკადის მე-4 წელი. 22 აგვისტო : შვეიცარიის ქ. ჟენევაში დაარსდა საერთაშორისო წითელი ჯვარი. ჰაიტიმ გამოაცხადა დამოუკიდებლობა. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1864. 1 იანვარი : ალფრედ ფილიპსონი — გერმანელი გეოგრაფი და გეოლოგი (გ. 1953) 3 იანვარი : ალექსანდრე ხახანაშვილი — ქართველი ფილოლოგი და ისტორიკოსი (გ. 1912) 5 თებერვალი : მელიტონ კელენჯერიძე — ქართველი საზოგადო მოღვაწე, პედაგოგი, ფოლკლორისტი (გ.1942) 9 თებერვალი : მიინა ჰიარმა — ესტონელი კომპოზიტორი (გ. 1941) 11 თებერვალი : ნესტორ ესებუა — ქართველი ფალავანი (გ. 1931) 18 მარტი  : თოროს თორამანიანი — სომეხი არქიტექტორი და არქეოლოგი (გ. 1934) 11 ივნისი : შტრაუსი, რიხარდ - გერმანელი კომპოზიტორი (გ.1949) 22 ივნისი : მინკოვსკი, ჰერმან - მათემატიკოსი (გ.1909) 18 ივლისი : ჰუხი, რიკარდა - გერმანელი მწერალი (გ.1947) 17 აგვისტო : ჰუსეინ, რაჰმი გურფინარი - თურქი მწერალი (გ.1944) 9 ნოემბერი : განდეგილი - ქართველი პოეტი და პროზაიკოსი (გ.1929) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1864. 22 მაისი : პელისიე, ემაბლ ჟან ჟაკ - საფრანგეთის მარშალი 4 აგვისტო : ჰანზემანი, დავიდ - პრუსიის პოლიტიკური მოღვაწე (დ.1790) 8 ნოემბერი : ჰალენი, ვან დონ ჟან - ესპანეთის გენერალი (დ.1790)
1863

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1863 1863 (ათას რვაას სამოცდასამი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ხუთშაბათი და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა სამშაბათი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 12 დღე. ეს წელი არის XIX საუკუნის მე-7 დეკადის მე-3 წელი. 1 იანვარი : აშშ-ის პრეზიდენტმა ა. ლინკოლნმა გამოაცხადა მონათმფლობელობის გაუქმება. 10 იანვარი : ლონდონში გაიხსნა მსოფლიოში პირველი მეტროს ხაზი. 22 იანვარი : პოლონეთში, ლიტვაში და ბელარუსში დიდი მასშტაბით დაიწყო აჯანყება რუსეთის ოკუპაციის წინააღმდეგ. იწყება ფოთის ნავსადგურის მშენებლობა "შავროვის პროექტის" მიხედვით, ახლადშექმნილი ნავსადგურის ნავმისადგომები მოუწყობელი იყო ტექნიკური თვალსაზრისით, უმნიშვნელო ქარის შემთხვევაშიც ნავსადგურში მდგარი გემები ღია ზღვაში გადიოდნენ. რომელიც შვიდი წლის შემდეგ არადამაკმაყოფილებლად ფასდება 1863 წელი : საქართველოში გამოვიდა ჟურნალი „საქართველოს მოამბე" მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1863. 1 იანვარი : პიერ დე კუბერტენი — ფრანგი საზოგადო მოღვაწე (გ. 1937) 5 იანვარი : მელიტონ ბალანჩივაძე — ქართველი კომპოზიტორი (გ. 1937) 12 იანვარი : ვივეკანანდა — XIX საუკუნის ინდოელი ფილოსოფოსი და სულიერი მოძღვარი. (გ. 1902) 24 იანვარი : გიორგი არჯევანიძე — ქართველი სამხედრო მოღვაწე, (გ. 1940) 19 თებერვალი  : აუგუსტო ლეგია — პერუელი პოლიტიკური და სამხედრო მოღვაწე. (გ. 1932) 25 თებერვალი  : ბრონცია კოლერ-პინელი — ავსტრიელი ექსპრესიონისტი მხატვარი (გ. 1934) 6 მარტი : ტანაკა გიიტი — იაპონიის სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწე (გ.1929) 12 მარტი : გაბრიელე დ’ანუნციო — იტალიელი მწერალი და პოლიტიკური მოღვაწე (გ. 1938) 12 მარტი  : ვლადიმერ ვერნადსკი — რუსი მინერალოგი და კრისტალოგრაფი. (გ. 1945) 15 მარტი  : ალი-აღა შიხლინსკი — რუსეთის საიმპერატორო არმიის და აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის მხედართმთავარი (გ. 1943) 13 ივლისი : შმერლინგი, ოსკარ - საბჭოთა ფერმწერი და გრაფიკოსი (გ.1938) 19 ივლისი : აბაზაძე, ნიკოლოზ - ქართველი ეთნოგრაფი და საზოგადო მოღვაწე (გ.1931) 30 ივლისი : ფორდი, ჰენრი - ამერიკელი მრეწველი (გ.1947) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1863. 13 აგვისტო : ეჟენ დელაკრუა — ფრანგი ფერმწერი და გრაფიკოსი (დ.1798) 20 სექტემბერი : იაკობ გრიმი — გერმანელი ფოლკლორისტი (დ.1785) 15 ნოემბერი : ფრედერიკ VII — დანიის მეფე (დ.1808)
კრასნოიარსკი

კრასნოიარსკი (რუს. Красноярск) — ქალაქი რუსეთის ფედერაციაში, კრასნოიარსკის მხარის ადმინისტრაციული ცენტრი. მდებარეობს მდინარე ენისეიზე. ციმბირში მესამე უდიდესი ქალაქია ნოვოსიბირსკისა და ომსკის შემდეგ. ↑ http://www.perepis-2010.ru/results_of_the_census/results-inform.php ოფიციალური საიტი (ინგლისური) ოფიციალური საიტი (რუსული)
ლილონგვე

ლილონგვე (ინგლ. Lilongwe) — მალავის დედაქალაქი; გაშენებულია ქვეყნის სამხრეთ-დასავლეთით, მდინარე ლილონგვეს ნაპირის დასავლეთით, მოზამბიკის და ზამბიის საზღვართან ახლოს. საავტომობილო გზით უკავშირდება ნავსადგურ სალიმას (ნიასის ტბის სანაპირო). მცხოვრებთა რაოდენობა 902 000 ადამიანი (2009). თამბაქოს მწარმოებელი და გადამამუშავებელი რაიონის ცენტრი. ქალაქი მდებარეობს ზღვის დონიდან 1110 მეტრზე, მდინარე ლილონგვეზე, რომელიც მაისიდან ოქტომბრის ჩათვლით პერიოდში, როდესაც ჭარბობს სამხრეთ-აღმოსავლეთის ქარი და თითქმის არ მოდის ნალექები, მეჩხერია. კლიმატი ეკვატორულ-მუსონურია. ყველაზე ცხელი — ნოემბრის თვის საშუალო ტემპერატურაა +25 °C, ხოლო ივლისის — +15 °C. +30 °C-ზე მეტი სიცხე შეიმჩნევა საკმაოდ იშვიათად. ივნის-აგვისტოში იშვიათად დგება სუსხი. ნალექების საშუალო წლიური მაჩვენებლია — 1200 მმ. ქალაქის ტერიტორიაზე ჭარბობს ფოთლოვანი მარადმწვანე ტყეები. ქალაქის 370 აკრი ფართობი ბუნებრივ ნაკრძალს უკავია, სადაც ბევრი სხვადასხვა სახეობის ტროპიკული ფრინველი და ძუძუმწოვარი ბინადრობს, მათ შორის: ვეფხვი, ჯიქი, აფთარი და სხვ. აქვე მოედინება ნიანგებით მდიდარი მდინარე ლინგაძი. ლილონგვე შედარებით ახალგაზრდა ქალაქია. დააარსეს ინგლისელებმა 1902 წელს. 1975 წელს ქვეყნის დედაქალაქი ზომბიდან ლილონგვეში გადაიტანეს. დღეისათვის ქალაქში გაძლიერებული ტემპებით მიმდინარეობს საცხოვრებელი ბინების მშენებლობა, ასევე ვითარდება განათლების სფერო. ლილონგვეში ცხოვრობს დაახლოებით 900 ათასი ადამიანი. უმრავლესობა ეკუთვნის ადგილობრივი წარმოშობის აფრიკელებს: ჩევას, იაოს, ტუმბუკას, ლომვეს, სენას, ტონგას, ნგონდეს, ნგონის ხალხებს. დედაქალაქში ასევე ცხოვრობენ ევროპელები და აზიელები. მაცხოვრებლების თითქმის ნახევარი 15 წელზე ახალგაზრდაა, რაც აიხსნება მოსახლეობის სწრაფი ზრდით და მაღალი შობადობით. ოფიციალურ ენებად ითვლებიან ინგლისური, რომელიც გამოიყენება სახელმწიფო დაწესებულებებში და განათლების სფეროში, და ჩიჩევა. მოსახლეობა სარგებლობს ჩევა და ტუმბუკა ენებით. ქალაქში გავრცელებულია ქრისტიანობა, უფრო მეტად კათოლიციზმი და პრესვიტერიანობა, ნაკლებად ანგლიკანიზმი. დედაქალაქის მოსახლეობის მნიშვნელოვანი რაოდენობა ადგილობრივი აფრიკული სარწმუნოების, ანუ პოლითეიზმის მიმდევარია. მცირე რაოდენობით გავრცელებულია ისლამი. დედაქალაქის მოზრდილი მოსახლეობის დაახლოებით 44 %, სხვადასხვა შეფასებით, დღემდე გაუნათლებელია. კვალიფიცირებული კადრების უკმარისობის გამო სამედიცინო მომსახურება საკმაოდ ცუდ მდგომარეობაშია. ლილონგვე ძირითადად განაშენიანებულია საკმაოდ უსახური თანამედროვე სახლებით. ახალი ქალაქის ცენტრს სხვადასხვა ადმინისტრაციული შენობები ავსებენ: სამინისტროები, ოფისები, საელჩოები, ტურისტული სააგენტოები. გაცილებით მეტი, მხატვრული თვალსაზრისით საინტერესო და მიმზიდველი ადგილები ეგრეთ წოდებულ ძველ ქალაქში მდებარეობს. მაგალითად, ბაზარი, რომელშიც შეიძლება ყველაზე მრავალფეროვანი საქონლის ყიდვა: ხელით მოხატული ქსოვილები, ვუდუსებური თილისმები, ხის ნიღბები და სხვადასხვა სახის მორთულობები. ტაიბეი, ტაივანი (1984 წლიდან) ლუსაკა, ზამბია (2004 წლიდან) ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 238. Gerke, W. J. C. & Viljoen, Charl J. Master Plan for Lilongwe the Capital City of Malawi (Johannesburg: Swan Publishing, 1968) ↑ Taipei City Council. tcc.gov.tw. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-10-23. ციტირების თარიღი: 2016-01-17. ↑ http://allafrica.com/stories/200408200493.html
1862

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: 1862 1862 (ათას რვაას სამოცდაორი) წელი — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ოთხშაბათი და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ორშაბათი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 12 დღე. ეს წელი არის XIX საუკუნის მე-7 დეკადის მე-2 წელი. 1 მაისი : აშშ-ის სამოქალაქო ომში ჩრდილოეთის ალიანსმა ახალი ორლეანი დაიკავა. 1 ივლისი : მოსკოვში დაარსდა რუსეთის სახელმწიფო ბიბლიოთეკა. 22 სექტემბერი : ო. ბისმარკი დაინიშნა პრუსიის მინისტრ-პრეზიდენტად. მთავარი სტატია: კატეგორია:დაბადებული 1862. 5 იანვარი : ექვთიმე თაყაიშვილი — ქართველი ისტორიკოსი, არქეოლოგი და საზოგადო მოღვაწე (გ. 1953) 13 იანვარი : ალექსანდრე ყიფშიძე — ქართველი ისტორიკოსი და საზოგადო მოღვაწე (გ. 1916) 21 იანვარი  : ვალერიან გუნია — ქართველი მსახიობი (გ. 1938) 23 იანვარი : დავიდ ჰილბერტი — გერმანელი მათემატიკოსი (გ. 1943) 24 იანვარი  : ედით უორტონი — ამერიკელი მწერალი ქალი (გ. 1937) 3 თებერვალი  : ხოაკინ დისენტა — ესპანელი ჟურნალისტი (გ. 1917) 9 მარტი  : ნიკოლოზ პიმონენკო — უკრაინელი ფერმწერი. (გ. 1912) 5 მაისი: ნიკო ფიროსმანაშვილი (ფიროსმანი) — ქართველი მხატვარი (გ. 1918) 14 ივლისი : კლიმტი, გუსტავ - ავსტრიელი მხატვარი (გ.1918) 14 აგვისტო : ალბერტ ვილჰელმ ჰაინრიხ პრუსიელი - გერმანიის საიმპერიო სამხედრო ფლოტის გროსადმირალი (გ.1929) 29 აგვისტო : მეტერლინკი, მორის - ბელგიელი მწერალი 11 სექტემბერი : ო ჰენრი - ამერიკელი მწერალი (გ.1910) 29 სექტემბერი : ოცხელი, იოსებ - პედაგოგი (გ.1919) 27 ოქტომბერი : ანდრონიკაშვილი (ზურაბიშვილი), ქეთევან - ქართველი მსახიობი 15 ნოემბერი : ჰაუპტმანი, გერჰარტ - გერმანელი მწერალი (გ.1946) მთავარი სტატია: კატეგორია:გარდაცვლილი 1862. 18 იანვარი : ჯონ ტაილერი — აშშ-ის მე-10 პრეზიდენტი (დ. 1790) 5 თებერვალი : ალექსანდრე ბაგრატიონ-იმერეტინსკი — რუსეთის არმიის გენერალ-ადიუტანტი (დ. 1796 ან 1797) 7 ნოემბერი : ბაჰადურ შაჰ ზაფარი — დიდ მოგოლთა უკანასკნელი იმპერატორი (დ. 1775) 30 დეკემბერი : პერიკლე არგიროპულო — რუსი რევოლუციონერი (დ. 1839)
სენ-დენი (რეიუნიონი)

სენ-დენი (არაოფიციალურად: ფრანგ. Saint-Denis de la Réunion) — ქალაქი, საფრანგეთის ზღვისიქითა დეპარტამენტ რეიუნიონის ადმინისტრაციული ცენტრი, საფრანგეთის ზღვისიქითა ტერიტორიების ყველაზე დიდი დასახლებული პუნქტი. 2005 წელს სენ-დენიში ცხოვრობდა 133,7 ათასი ადამიანი, 2010 წელს მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენდა — 137 165 ადამიანს, ხოლო 2012 წლის აღწერით 145 238 ადამიანს მდებარეობს კუნძულ რეიუნიონზე ინდოეთის ოკეანეში. ქალაქში კლიმატი ტროპიკული და ნოტიოა, წლის განმავლობაში ტემპერატურის საკმაოდ მცირე ცვალებადობით. წლის საშუალო ტემპერატურა შეადგენს 19 °С-ს, ნალექების წლიური დონეა – 5109 მმ. ყველაზე უფრო ხშირად წვიმიანი თვეებია – იანვარი და მარტი (ნალექების რაოდენობა 527 მმ), ყველაზე უფრო ნაკლებად წვიმიანი თვეებია – სექტემბერი და ნოემბერი (330 მმ). ყველაზე უფრო მაღალი დაფიქსირებული ტემპერატურაა: 30 °С, ყველაზე უფრო დაბალი: 8 °С. სენ-დენი დააარსა ეტიენ რენიომ 1669 წელს კუნძულის ჩრდილოეთში, ხოლო 1738 წელს გახდა კოლონია რეიუნიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. სენ-დენის ემსახურება როლან გაროსის სახელობის (ფრ. Aéroport de la Réunion Roland Garros) აეროპორტი, რომელიც მდებარეობს ქალაქიდან 8 კმ-ით აღმოსავლეთით. აქ მდებარეობს ავიაკომპანია Air Austral-ის შტაბ-ბინა. სრულდება რეისები პარიზში (ორლი), ანტანანარივუში, ბორდოში, ლიონში, ბანგკოკში, მორონიში, ნანტში, სიდნეიში, იოჰანესბურგში და ზოგიერთ სხვა ქალაქებში.  საფრანგეთი მეცი 1986 წელი  საფრანგეთი ნიცა 1961 წელი  მაროკო ტანჟერი  ჩინეთი ტაიუანი 2012 წელი ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: სენ-დენი (რეიუნიონი) ოფიციალური საიტი (ფრანგული) სენ-დენის ტურისტული ბიუროს საიტი (ფრანგული) ↑ Reunion: largest cities and towns and statistics of their population World Gazetteer (ინგლისური) (გერმანული) (ფრანგული) (ესპანური) ↑ მოსახლეობის 2012 წლის აღწერა ↑ 3.0 3.1 3.2 3.3 3.4 World Gazetter: Saint-Denis (ინგლისური)