laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ბარისპირა

ბარისპირა (Betonica), მცენარეთა გვარი ტუჩოსანთა ოჯახისა. მრავალწლოვანი, ჩვეულებრივ ფესურიანი ბალახია, რომელსაც ჩხროსებრ შეკრებილი ყვავილები აქვს. მოიცავს 15 სახეობას, რომლებიც გავრცელებულია ევროპაში, ხმელთაშუაზღვისპირეთსა და წინა აზიაში. საქართველოში ბარიდან მაღალმთის სარტყლამდე გავრცელებულია 6 სახეობა. ორი მათგანი ენდემურია: აფხაზეთის ბარისპირა (Betonica abchasica), რომელიც იზრდება სუბალპურსა და ალპურ სარტყელში კირქვიანებზე და ოსეთის ბარისპირა (Betonica ossetica), ხარობს იმავე სარტყელში ღორღიანებზე. საქართველოს სუბალპურ და ალპურ მდელოებზე ჩვეულებრივია მთის ბარისპირა (Betonica grandiflora). იგი ასპექტის (საერთო ელფერის) შემქმნელი დეკორატიული ბალახია. ძირითადად გავრცელებულია კავკასიაში, ნაწილობრივ მცირე აზიაში. ბარისპირას თითქმის ყველა სახეობა დეკორატიულია. ზოგი სამკურნალო მცენარეა - მაგ., სამკურნალო ბარისპირა (Betonica officinalis), რომელიც ხშირად სარეველია. ზოგიერთი შეიცავს მთრიმლავ ნივთიერებებს, ცხიმოვან ზეთებს, ფისებს და სხვა. ბარისპირა Betonika officinalis Heilbetonie,Heilziest ბარისპირა დიდყვავილა Betonica macrantha großblütiger Ziest სახოკია მ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 210.
ბეკიმანი

ბეკიმანი (პორტ. Bequimão) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მარანიანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ლიტორალ-ოსიდენტალ-მარანიენსის შემადგენლობაში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 20 344 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 26.46 კმ²-ზე. ფართობი 768 954 კმ²-ია. მარანიანი ბრაზილიის შტატები Scheda del comune dall'IBGE - Censimento 2010 Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil დაარქივებული 2009-10-03 საიტზე Wayback Machine.
კაჟაპიო

კაჟაპიო (პორტ. Cajapió) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მარანიანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ლიტორალ-ოსიდენტალ-მარანიენსის შემადგენლობაში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10 593 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 11.66 კმ²-ზე. ფართობი 908 729 კმ²-ია. მარანიანი ბრაზილიის შტატები Scheda del comune dall'IBGE - Censimento 2010 Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil დაარქივებული 2009-10-03 საიტზე Wayback Machine.
სედრალი (მარანიანი)

სედრალი (პორტ. Cedral) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მარანიანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 30 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ლიტორალ-ოსიდენტალ-მარანიენსის შემადგენლობაში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10 297 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 36.36 კმ²-ზე. ფართობი 283 186 კმ²-ია. მარანიანი ბრაზილიის შტატები Scheda del comune dall'IBGE - Censimento 2010 Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil დაარქივებული 2009-10-03 საიტზე Wayback Machine.
სენტრალ-დუ-მარანიანი

სენტრალ-დუ-მარანიანი (პორტ. Central do Maranhão) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მარანიანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ლიტორალ-ოსიდენტალ-მარანიენსის შემადგენლობაში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 7 887 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 24.7 კმ²-ზე. ფართობი 319 336 კმ²-ია. მარანიანი ბრაზილიის შტატები Scheda del comune dall'IBGE - Censimento 2010 Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil დაარქივებული 2009-10-03 საიტზე Wayback Machine.
კურურუპუ

კურურუპუ (პორტ. Cururupu) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მარანიანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ლიტორალ-ოსიდენტალ-მარანიენსის შემადგენლობაში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 32 652 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 26.69 კმ²-ზე. ფართობი 1 223 კმ²-ია. მარანიანი ბრაზილიის შტატები Scheda del comune dall'IBGE - Censimento 2010 Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil დაარქივებული 2009-10-03 საიტზე Wayback Machine.
გიმარაინსი (მარანიანი)

გიმარაინსი (პორტ. Guimarães) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მარანიანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან 41 მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ლიტორალ-ოსიდენტალ-მარანიენსის შემადგენლობაში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 12 081 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 20.29 კმ²-ზე. ფართობი 595 382 კმ²-ია. მარანიანი ბრაზილიის შტატები Scheda del comune dall'IBGE - Censimento 2010 Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil დაარქივებული 2009-10-03 საიტზე Wayback Machine.
მირინზალი

მირინზალი (პორტ. Mirinzal) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მარანიანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ლიტორალ-ოსიდენტალ-მარანიენსის შემადგენლობაში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 14 218 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 20.67 კმ²-ზე. ფართობი 687 748 კმ²-ია. მარანიანი ბრაზილიის შტატები Scheda del comune dall'IBGE - Censimento 2010 Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil დაარქივებული 2009-10-03 საიტზე Wayback Machine.
პორტუ-რიკუ-დუ-მარანიანი

პორტუ-რიკუ-დუ-მარანიანი (პორტ. Porto Rico do Maranhão) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მარანიანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ლიტორალ-ოსიდენტალ-მარანიენსის შემადგენლობაში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 6 030 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 27.56 კმ²-ზე. ფართობი 218 831 კმ²-ია. მარანიანი ბრაზილიის შტატები Scheda del comune dall'IBGE - Censimento 2010 Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil დაარქივებული 2009-10-03 საიტზე Wayback Machine.
სერანუ-დუ-მარანიანი

სერანუ-დუ-მარანიანი (პორტ. Serrano do Maranhão) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიაში, მარანიანის შტატში; მდებარეობს ზღვის დონიდან - მეტრზე. მიეკუთვნება მარანიანის შტატის ჩრდილოეთ მეზორეგიონს. შედის ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ ლიტორალ-ოსიდენტალ-მარანიენსის შემადგენლობაში. 2010 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა 10 940 ადამიანს შეადგენდა, მოსახლეობის სიმჭიდროვე 9.06 კმ²-ზე. ფართობი 1 207 კმ²-ია. მარანიანი ბრაზილიის შტატები Scheda del comune dall'IBGE - Censimento 2010 Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil დაარქივებული 2009-10-03 საიტზე Wayback Machine.
ბარისტერი

ბარისტერი (ინგლ. barrister) — მაღალი რანგის ადვოკატი ინგლისში. ბარისტერის წოდება ენიჭება უმაღლესი იურიდიულ განათლების მქონე პირს, რომელიც სამი წელი ემზადებოდა ადვოკატთა რომელიმე კორპორაციაში (ე. წ. ინები) და ჩაბარებული აქვს გამოცდები სამართლის დისციპლინებში. ბარისტერს ყველა სასამართლოში გამოსვლის უფლება აქვს. საქმეებს საწარმოებლად იგი ჩვეულებრივ სოლისიტორთა მეშვეობით იღება, მხოლოდ სისხლის სამართლის საქმეებს იღებს პირადად. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 210.
ოქროყანა (მრავალმნიშვნელოვანი)

ოქროყანა — დასახლება თბილისში, მთაწმინდის რაიონში ოქროყანა — ისტორიული სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში
მონღოლეთის პოლიტიკური სისტემა

მონღოლეთის პოლიტიკური სისტემა განისაზღვრება 1992 წლის 12 თებერვალს მიღებული კონსტიტუციით და მმართველობითი ფორმით წარმოადგენს უნიტარულ სახელმწიფოს.  სახელმწიფო წარმოადგენს მრავალპარტიულ წარმომადგენლობით-დემოკრატიულ რესპუბლიკას ნახევრადსაპრეზიდენტო ფორმით. კონსტიტუციის მესამე მუხლის თანახმად, მონღოლეთის ხელისუფლება ხალხის ხელშია, რომელსაც ის ახორციელებს სახელმწიფო და ადგილობრივი ხელისუფლების წარმომადგენელთა მეშვეობით. არავის არ აქვს უფლება მიითვისოს ხელისუფლება. ხელისუფლების დამხობის ან მითვისების მცდელობა უკანონოა და აღიკვეთება კანონის შესაბამისად. სახელმწიფო ხელისუფლება მონღოლეთში ხორციელდება ხელისუფლების დანაწილების პრინციპით. მონღოლეთის სახელმწიფო დიდი ხურალი და მონღოლეთის მთავრობა წარმოადგენს სახელმწიფოს უმაღლეს საკანონმდებლო და აღმასრულებელ ხელისუფლებას. აღმასრულებელ ხელისუფლებას ახორციელებს მთავრობა. სასამართლო ხელისუფლება დამოუკიდებელი ორგანოა. სხვა ორგანოთა მიერ სასამართლო ხელისუფლების განხორციელება არ დაიშვება. ხურალი წარმოადგენს მრავალპარტიულ საკანონმდებლო ორგანოს ანუ პარლამენტს. 1996 წლის ივლისიდან 2000 წლამდე ქვეყანას მართავდა ახალი პარტიების კოალიცია, რომლებმაც გამარჯვება მოიპოვეს 1996 წლის ივლისის არჩევნებში. კოალიციაში უმსხვილეს პარტიას წარმოადგენდა მონღოლეთის ეროვნულ-დემოკრატიული პარტია (ედპ), რომელიც 1992 წელს წარმოიქმნა მთელი რიგი ლიბერალური და კონსერვატიული პარტიებისა და ჯგუფების შერწყმის შედეგად. 2001 წელს ედპ გარდაიქმნა დემოკრატიულ პარტიად. კოალიციაში შევიდა აგრეთვე, მონღოლეთის სოციალ-დემოკრატიული პარტია, რომელიც 1990 წელს შეიქმნა. კოალიციაში ასევე შედის 1990 წელს დაარსებული მონღოლეთის სოციალ-დემოკრატიული პარტია , მონღოლეთის მწვანეთა (ეკოლოგიური) პარტია და მონღოლეთის რელიგიურ-დემოკრატიული პარტია (სასულიერო-ლიბერალური, დაარსდა 1990 წელს). სახელმწიფოს მეთაურია პრეზიდენტი. პრეზიდენტობის კანდიდატი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს: ის უნდა იყოს მონღოლეთის მოქალაქე. უნდა იყოს დაბადებული მონღოლეთში. უნდა იყოს ასაკით მინიმუმ 45 წლის, არჩევნებამდე ბოლო 5 წლის განმავლობაში უნდა ცხოვრობდეს მონღოლეთში. საპრეზიდენტო არჩევნები ტარდება 4 წელიწადში ერთხელ. მოსახლეობა პრეზიდენტს ირჩევს 4 წლის ვადით საყოველთაო, ფარული და პირდაპირი კენჭისყრის საფუძველზე. ერთი და იგივე პირი შეიძლება არჩეულ იქნეს მხოლოდ ორი ვადით. კონსტიტუციის მე-4 თავის 59-ე მუხლი განსაზღვრავს ადგილობრივი თვითმმართველობის სტრუქტურას. ადგილობრივი თვითმმართველობის ორგანოაებს მონღოლეთში წარმოადგენს აიმაკის, დედაქალაქის, სომონის და საოლქო ხურალები, რომლებიც დაკომპლექტებულია ადგილობრივი მოქალაქეებით. ისინი დამოუკიდებლად წყვეტენ ადგილობრივი ეკონომიკური და საზოგადოებრივი განვითარების საკითხებს.
ბარიტონი (ხმა)

ბარიტონი (იტალ. baritono ბერძ. barys — მძიმე, დაბალი და ტონი) — მამაკაცის ხმა, საშუალო ბანსა და ტენორს შორის. განასხვავებენ ლირიკულ (ჟღერადობით უახლოვდება დრამატულ ტენორს) და უფრო ვაჟკაცურ, ძლიერ, დრამატულ (დაბალ რეგისტრებში უახლოვდება ბანს) ბარიტონებს. ბარიტონის დიაპაზონი დიდი ოქტავის ლადან პირველი ოქტავის ლამდეა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 210.
ელფინი (როსკომონის საგრაფო)

ელფინი (ინგლ. Elphin ან Elfin; ირლ. Ail Finn) — სოფელი ირლანდიაში, მდებარეობს როსკომონის საგრაფოში, კონაქტის პროვინციაში. ელფინში მდებარეობს კათოლიკური ეკლესია და, ასევე, სასწავლებელი, რომლის ყველაზე ცნობილი მოსწავლე იყვნენ მწერალი ოლივერ გოლდსმითი და თვალის ქირურგი სერ უილიამ უაილდი, ოსკარ უაილდის მამა. სოფელთან ახლოს, აგრეთვე, არის მე-18 საუკუნის ქარის წისქვილი. გადმოცემის თანახმად, ელფინის ახლო მთისწინეთში არის დამარხული ცნობილი ირლანდიელი-ავსტრალიელი ყაჩაღ ნედ კელის ოქრო. ელფინის ეკლესია ელფინის ქარის წისქვილი როსკომონის საგრაფო. ↑ Placenames Database of Ireland (see archival records)
ტურლოხ ო’კაროლანი

ტურლოხ ო’კაროლანი (ირლ. Toirdhealbhach Ó Cearbhalláin; ˈt̪ˠɾˠeːl̪ˠəx oː ˈcaruːl̪ˠaːnʲ); დ. 1670, სოფ. ნობერი, მითის საგრაფო — გ. 25 მარტი, 1738, სოფ. ბალიფარნანი, როსკომონის საგრაფო) — უსინათლო ირლანდიელი მეარფე, კომპოზიტორი და მომღერალი. მიუხედავად იმისა, რომ იგი არ არის კლასიკური გაგებით კომპოზიტორი, იგი დღემდე მიიჩნევა ირლანდიის უდიდეს კომპოზიტორად. ტურლოხ ო’კაროლანი — უფასო ნოტები მუსიკალური ნოტების საერთაშორისო ბიბლიოთეკის პროექტის საიტზე (IMSLP) Turlough O'Carolan: Irish Harper Turlough O'Carolan 1670-1738 დაარქივებული 2010-04-21 საიტზე Wayback Machine. Complete Works of Turlough O'Carolan (musical scores) Carolan Fragment: one of the early sources described Gaelic harp keys დაარქივებული 2007-05-18 საიტზე Wayback Machine. (web article with suggested original keys of all O'Carolan's tunes) ↑ Grove's Dictionary of Music and Musicians-ის მეხუთე გამოცემის მიხედვით, the version "O'Carolan" is "modern and lacks authority"
ალექსანდროპოლის ხელშეკრულება

ალექსანდროპოლის ხელშეკრულება — სამშვიდობო ხელშეკრულება დადებული ოსმალეთსა და სომხეთის დემოკრატიულ რესპუბლიკას შორის 1920 წლის 2 დეკემბერს, თურქეთის რესპუბლიკის გამოცხადებამდე, რომლითაც დასრულდა 1920 წლის სომხეთ-თურქეთის ომი. სომხეთის რესპუბლიკის მთავრობაში ამ პერიოდში იმყოფებოდა ნაციონალისტური პარტია "დაშნაკცუტიუნი". ამ ხელშეკრულებით სომხეთი იძულებული გახდა გაეუქმებინა სევრის ხელშეკრულება და დაეთმო ის ტერიტორიები, რომელიც სომხეთის დემოკრატიულმა რესპუბლიკამ სევრის ხელშეკრულებით მიიღო. ხელშეკრულების რატიფიცირება მთავრობას ერთ თვეში უნდა მოეხდინა, თუმცა ეს ვერ მოხერხდა სომხეთის წითელი არმიის მიერ ოკუპირების გამო და შეთანხმება 1921 წელს შეცვალა ყარსის ხელშეკრულებამ. 1920 წლის თურქეთ-სომხეთის ომი დაარქივებული 2007-03-12 საიტზე Wayback Machine. ალექსანდროპოლის ხელშეკრულების ტექსტი
პინდო

პინდო (გალ. Monte Pindo) — მთა ესპანეთში, გალისიაში. |ზღვის დონიდან სიმაღლე შეადგენს 627 მეტრს. მდებარეობს ატლანტიკის ოკეანის სანაპიროზე, კარნოტის მუნიციპალიტეტისა და ლა-კორუნიის პროვინციის სიახლოვეს. ის მიიჩნევა გალიისის ისტორიის უმნიშვნელოვანეს მთად. მასთან დაკავშირებულია უამრავი თქმულება, მხატვრულად მას კელტების ოლიმპოსაც უწოდებენ. ირლანდიურ და შოტლანდიურ კელტურ ენებში „binn“ ნიშნავს მთის წვერს/პიკს, ხოლო „dubh“ აღნიშნავს შავს მუქს. დამწერლობის გავრცელების შემდეგ ასოების ხმოვანობა შეიცვალ, ირლანდიურში „b“ ჟღერს როგორც /v/, ხოლო შოტლანდიურში როგორც - /p/. „dubh“ - ორივე შემთხვევაში იკითხება როგორც - /du/. შედეგად პიდო სავარაუდიოდ შემორჩენილია ძველკელტური ენიდან, სადაც მუქი შეფერილობის გამო მინი სახელი იქნებოდა - შავი მთა. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: პინდო www.montepindo.gal Mount Pindo ↑ დაარქივებული ასლი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-06-13. ციტირების თარიღი: 2015-06-15.
ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1996: ჯგუფი A

ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1996: ჯგუფი A — ევრო 1996-ის ფინალური ტურნირის ერთ-ერთი ჯგუფი. თამაშები დაიწყო 8 ივნისს და დასრულდა 18 ივნისს. ჯგუფში გაიმარჯვა მასპინძელმა ინგლისის ნაკრებმა. UEFA Euro 1996 Group A
აკაკი ასათიანი

აკაკი თორნიკეს ძე ასათიანი (დ. 22 ოქტომბერი, 1953, თბილისი, საქართველო) — ქართველი პოლიტიკოსი. ქართველ ტრადიციონალისტთა კავშირის თავმჯდომარე (ქტკ), საქართველოს რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს თავმჯდომარე 1991 წლის 18 აპრილიდან — 1992 წლის 6 იანვრამდე. 1990-1991 წლებში იყო საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საბჭოს წევრი, საარჩევნო ბლოკი „მრგვალი მაგიდა — თავისუფალი საქართველო“, 1992-1995 წლებში იყო საქართველოს მე-3 მოწვევის პარლამენტის წევრი პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „ქართველ ტრადიციონალისტთა კავშირი“ და 1999-2004 წლებში იყო მე-5 მოწვევის პარლამენტის წევრი, პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი „საქართველოს აღორძინება“. ხელი აქვს მოწერილი საქართველოს სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობის აღდგენის აქტზე (1991 წლის 9 აპრილი). დაიბადა 1953 წლის 22 ოქტომბერს, თბილისში, მოსამსახურის ოჯახში. დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის აღმოსავლეთმცოდნეობის ფაკულტეტი. 1978-1984 წლებში ეწეოდა სასწავლო, მთარგმნელობით და ლიტერატურულ საქმიანობას: ი.ნიკოლაძის სახ. თბილისის სამხატვრო სასწავლებლის ქართული ლიტერატურის მასწავლებელი (1978-1979წწ); საქინფორმის (საინფორმაციო სააგენტო „საქართველო“) მთარგმნელი (1979-1982წწ, 1984-1990წწ); საქართველოს სსრ კულტურის სამინისტროს კულტურულ-საგანმანათლებლო დაწესებულებების სამმართველოს მხატვრული თვითშემოქმედების სარეპერტუარო-სარედაქციო კოლეგიის რედაქტორი (1982-1984წწ). 1989 წლის აპრილში მონაწილეობდა საქართველოს კონსერვატიული (მონარქისტული) პარტიის შექმნაში, მასში განხეთქილების შემდეგ კი დააფუძნა და სათავეში ჩაუდგა ქართველ ტრადიციონალისტთა კავშირს, რომელიც გაწევრიანდა ბლოკში მრგვალი მაგიდა — თავისუფალი საქართველო. საქართველოს უმაღლესი საბჭოს მრავალპარტიული არჩევნების შემდეგ — თავმჯდომარის მოადგილე, 1991 წლის 18 აპრილიდან — საქართველოს რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს თავმჯდომარე. ფორმალურად იკავებდა ამ პოსტს, სანამ უმაღლესი საბჭო არ განიდევნა საქართველოდან სახელმწიფო გადატრიალების დროს, თუმცა 1991 წლის ოქტომბერში უზენაესი საბჭოს თავმჯდომარეობიდან გადადგა ჯანმრთელობის მდგომარეობის გამო, მისი საქმიანობა კი მოადგილემ, ნემო ბურჭულაძემ გააგრძელა. ვინ ვინაა საქართველოში: ქართული ბიოგრაფიული ცნობარი. – გვ. 22 - თბ., 1998-1999 აკაკი ასათიანი — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი აკაკი ასათიანი — საქართველოს პარლამენტის ოფიციალური საიტი (მოძველებული / არქივი / ახალი არქივი) აკაკი ასათიანი — საქართველოს პოლიტიკური პარტიები
ლეიდენის ქილა

ლეიდენის ქილა — პირველი ელექტრული კონდენსატორი. მოწყობილობა, რომლითაც შესაძლებელია რომ „შევინახოთ“ ელექტრული ველი ორ ელექტროდს შორის, რომელნიც მოთავსებულნი არიან ქილაში. ის შედგება ჩვეულებრივი ქილის შიდა და გარე ზედაპირზე დახვეული მეტალის ფოლგებისგან. ის ერთმანეთისგან დამოუკიდებლად შექმნეს გერმანელმა ევალდ გეორგ ვონ კლეისტმა 1745 წლის 11 ოქტომბერს და ნიდერლანდელმა მეცნიერმა პიტერ ვან მუშენბრუკმა 1745-1746 წლებში, ქალაქ ლეიდენში. სწორედ აქედან მოდის მისი დასახელებაც — ლეიდენის ქილა. ↑ Biography, Pieter (Petrus) van Musschenbroek. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2009-03-26. ციტირების თარიღი: 2009-03-26.
ვიკინგები გალისიაში

ვიკინგები გალისიაში IX-XII საუკუნეებში თარეშობდნენ. ამ პერიოდში მათ მიაღწიეს ზღვებზე ბატონობას და აწარმოებდნენ ატლანტიკის ოკეანის სანაპიროზე არსებულ დასახლებებზე თავდასხმებს. ისინი ატლანტიკის ოკეანის გავლით აღწევდნენ ხმელთაშუა ზღვაში და გზად გალისიასსაც არბევდნენ. იმ დროის ტექსტებში ვიკინგები მოხსენიებული არიან როგორც: normandos ან lordimani. ვიკინგების ესპანეთის ტერიტორიაზე ყოფნა დამოწმებული წერილობითი წყაროებით, ასევე აღმოჩენილია ვიკინგების გემების არქეოლოგიური ნაშთები. მდინარეების გასწვრივ აღმოჩენილია ირლანდიაში არსებული ლონგპორტების ანალოგიური ხის ციხე-სიმაგრეები, რომლებსაც ვიკინგები გემთმშენებლობისთვის იყენებდნენ. გალისიაში ვიკინგების პირველი შეჭრა ბერტინალის ანალების (Annales Bertiniani) მიხედვით 844 წლის აგვისტოში მოხდა. ვიკინგებმა სანაპირო ზოლში მდებარე რამდენიმე სოფლის გაძარცვის რის შემდეგ მათ წინააღმდეგ ასტურიის მეფე რამირო I ჯარი გააგზავნა. ქრონიკების მიხედვით 844 წელს დღევანდელ ხიხონსა და ლა-კორუნიასთან მათ შორის მოხდა ორი მცირე შეტაკებება. რამირო I-ის ჯარმა შეძლო ვიკინგების შეტევების მოგერიება, რის შემდეგაც მათ გზა ლისაბონისკენ გააგრძელეს. ამ პერიოდს ეკუთვნის ლეგენდა მღვდელმთავარ გონსალოზე, რომელის ლოცვის შემდეგაც მდინარე მასიმაში შემოსული ვიკინგების გემების უმეტესობა ჩაიძირა. ვიკინგები გალისიაში 859 წელს ორდონიო I-ის მეფობის დროს დაბრუნდნენ. ეს იყო ასობით გემისგან შემდგარი ექსპედიცია, რომელიც ესპანეთის სანაპიროებთან საფრანგეთის გავლით მივიდა. ირია ფლავიას გაზარცვის შემდეგ ისნი გაემართნენ სანტიაგო-დე-კომპოსტელას მიმართულებით და მოაქციეს ალყაში. მეზობელმა დასახლებებმა დარბევისგან გადასარჩენად ვიკინგებს ხარკი გადაუხადეს. ვიკინგების წინააღმდეგ მხოლოდ დონ პედრო გამოვიდა, რომელმაც ისინი დაამარცხა და გაუნადგურა 38 გემი. გადარჩნილები წავიდნენ სამხრეთისკენ. ამ შემოჭრის შედეგად საეპისკოპოსო ტახტი ირია ფლავიადან სანტიაგო-დე-კომპოსტელაში გადავიდა. 951 წიკინგები ისევ გამოჩნდნენ გალისიის სანაპიროებთან. ამ დროისთვის გალისიის ქალაქების დაცვა უფრო გაძლიერებული იყო და მათ შეეძლოთ თავისდაცვა. შემდგომი შეჭრა მოხდა 964 წელს. ბოლო და ველაზე დამანგრეველი შეტევა მოხდა ოლაფ ჰარალდსონის (რომელიც შემდეგ გახდა ნორვეგიის მეფე ოლაფ II) ხელმძღვანელობით მოხდა 1015 წელს. მან გაანადგურა გალისიის ოთხი დიდი ქალაქი: კასტროპოლი, ბეტანსოსი, რიბას-დე-სილი და ტუი. ვიკინგების გემები. ↑ Tamén denominados normandos ou lordimani, nos documentos galegos da época das vagas. ↑ Digging up the 'Spanish Vikings'. University of Aberdeen (2014). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 4 მარტი 2016. ციტირების თარიღი: 22 June 2015 ↑ Albornoz, Claudio Sánchez (1985). „Chapter VI: Tras cuarenta años de paz interior“, Orígenes de la nación española: el Reino de Asturias (Spanish). Madrid: Sarpe. ISBN 978-84-7291-739-2.  ↑ Collins, Roger (2012). „Ramiro I (842-850)“, Caliphs and Kings: Spain, 796-1031. John Wiley & Sons, გვ. 70–72. ISBN 978-1-118-27399-9. ციტირების თარიღი: 8 July 2012.  ↑ 5.0 5.1 Rolf Scheen: Viking raids on the Spanish Peninsula Revistas / Militaria. ↑ Vikings and Pilgrims in Galicia დაარქივებული 2016-03-25 საიტზე Wayback Machine. Pilegrim.no
ჩიმედიინ საიხანბილეგი

ჩიმედიინ საიხანბილეგი (მონღ. Чимэдийн Сайханбилэг; დ. 17 თებერვალი, 1969) — მონღოლეთის ამჟამინდელი პრემიერ-მინისტრი და დემოკრატიული პარტიის წევრი. საიხანბილეგი დაიბადა 1969 წელს დორნოდში, მონღოლეთი. მან განათლება მიიღო მონღოლეთის სახელმწიფო უნივერსიტეტში, მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტში და ჯორჯ ვაშინგტონის უნივერსიტეტის სამართლის სკოლაში. 1996 წელს აირჩიეს დიდი ხურალის დეპუტატად. ორი თვის შემდეგ იგი გახდა განათლების მინისტრი, ამ თანამდებობაზე მუშაობდა 2 წლის განმავლობაში. 2008—2012 წლებში საიხანბილეგი იყო დემოკრატიული პარტიის ლიდერი პარლამენტში. 2014 წლის 21 ნოემბერს აირჩიეს მონღოლეთის პრემიერ-მინისტრად. ↑ Saikhanbileg Elected Prime Minister | Mongolia Focus. blogs.ubc.ca. ციტირების თარიღი: 6 April 2015. ↑ name="Pres Press Release"
მონღოლეთ-საქართველოს ურთიერთობები

მონღოლეთ-საქართველოს ურთიერთობები — წარმოადგენს ურთიერთობებს მონღოლეთსა და საქართველოს შორის. მონღოლეთთან დიპლომატიური ურთიერთობები დამყარდა 1992 წლის 12 მაისს. საქართველოს საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩი ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკაში მამუკა გამყრელიძე აკრედიტებულია მონღოლეთში 2012 წლის 20 მარტიდან. საქართველოს საგარეო სამინისტრო დაარქივებული 2016-05-01 საიტზე Wayback Machine.
ესპანეთის პრიმერა დივიზიონი

ესპანეთის პრიმერა დივიზიონი (ესპ. Primera División de España) — პროფესიონალური საფეხბურთო ლიგა ესპანური კლუბებისთვის. წარმოადგენს ესპანეთის უმაღლეს საფეხბურთო ლიგას. ინგლისურენოვან ქვეყნებში მოიხსენიებენ ლა ლიგად. ესპანეთის პრიმერა დივიზიონში 20 გუნდი მონაწილეობს, რომელთაგან სეზონის ბოლოს 3 ყველაზე დაბალი ქულის მქონე ქვეითდება სეგუნდა დივიზიონში, სეგუნდადან კი პირველი 3 გუნდი პრიმერა დივიზიონში ღზევდება. პრიმერა დივიზიონში მისი დაარსებიდან დღემდე სულ 60 კლუბს უთამაშია. ესპანეთის ჩემპიონის ტიტულს ფლობდა 9 კლუბი. ჩემპიონატს ორი დომინანტი გუნდი ჰყავდა ყოველთვის „რეალ მადრიდის“ (34 ტიტული) და „ბარსელონას“ (25) სახით. სხვადასხვა წლებში ჩემპიონატს ასევე იგებდნენ „ატლეტიკო მადრიდი“ (10), „ატლეტიკ ბილბაო“ (8), „ვალენსია“ (6), „რეალ სოსიედადი“ (2), „დეპორტივო“ (1), „სევილია“ და „რეალ ბეტისი“ (1). მოქმედი ჩემპიონია „ატლეტიკო მადრიდი". უეფა-ს კოეფიციენტების რეიტინგში ჩემპიონატებს შორის, პრიმერა დივიზიონი პირველ ადგილს იკავებს 2012–13 წლების სეზონიდან მოყოლებული. 2015–16 წლების სეზონში პრიმერა დივიზიონის მატჩებზე საშუალო დასწრება იყო 28.168, რითიც მესამე ადგილზე გავიდა გერმანიის ბუნდესლიგის და ინგლისის პრემიერლიგის შემდეგ. მთავარი სტატია: ესპანეთის ჩემპიონები ფეხბურთში. ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ესპანეთის პრიმერა დივიზიონი ოფიციალური საიტი (ესპანური) (ინგლისური) ესპანეთის პრიმერა დივიზიონი Facebook-ზე ესპანეთის პრიმერა დივიზიონი Twitter-ზე მონაწილეთა მდებარეობები ↑ UEFA rankings for club competitions. uefa.com. ციტირების თარიღი: 10 April 2017. ↑ Primera División 2015/2016 » Attendance » Home matches. worldfootball.net. ციტირების თარიღი: 10 April 2017. ↑ Spain - List of Topscorers ("Pichichi"). rsssf.com. ციტირების თარიღი: 11 April 2017. ↑ „Ranking Goals 1ª“. bdfutbol.com. ციტირების თარიღი: 4 ივნისი 2017. ↑ „Ranking Played Matches 1ª“. bdfutbol.com. ციტირების თარიღი: 4 ივნისი 2017. ↑ Spain - Coaches of Championship Teams (Primera División 1929-2017). rsssf.com. ციტირების თარიღი: 29 September 2017.
ძველი ბაზარი (სკოპიე)

ძველი ბაზარი (მაკედ. Стара Чаршија) — ძველი სკოპიეს სავაჭრო უბანი. მდებარეობს მდინარე ვარდარის აღმოსავლეთ სანაპიროზე. ეს ადგილი XII საუკუნიდან ქალაქის მნიშვნელოვანი სავაჭრო ცენტრია. ძველმა ბაზარმა თავის განვითარების უმაღლეს წერტილს ოსმალურ ეპოქაში მიაღწია, როდესაც მის გარშემო იყო 30 მეჩეთი, რამდენიმე ტაძარი და ქარვასლა. ამჟამად ძველი ბაზარი ეროვნული კულტურული ნაკრძალის სტატუსს ატარებს. ↑ Macedonia National Tourism Portal. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-12-04. ციტირების თარიღი: 2015-06-15. ↑ SETimes
ანდრიივსკე (კონოტოპის რაიონი)

ანდრიივსკე (უკრ. Андріївське) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს სუმის ოლქის კონოტოპის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 58 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიივსკე (პოლოჰის რაიონი)

ანდრიივსკე (უკრ. Андріївське) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ზაპორიჟიის ოლქის პოლოჰის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 93 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიიკი

ანდრიიკი (უკრ. Андрійки) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს პოლტავის ოლქის კოზელშჩინის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 173 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიიკივცი

ანდრიიკივცი (უკრ. Андрійківці) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ხმელნიცკის ოლქის ხმელნიცკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 599 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიიჩიკოვე

ანდრიიჩიკოვე (უკრ. Андрійчикове) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს მიკოლაივის ოლქის ვოზნესენსკის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 111 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიიანივი

ანდრიიანივი (უკრ. Андріянів) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ლვივის ოლქის ლვივის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 363 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიიაშივკა (ბალტის რაიონი)

ანდრიიაშივკა (უკრ. Андріяшівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ოდესის ოლქის ბალტის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 525 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი
ანდრიიაშივკა (ბერდიჩივის რაიონი)

ანდრიიაშივკა (უკრ. Андріяшівка) — სოფელი უკრაინაში. მდებარეობს ჟიტომირის ოლქის ბერდიჩივის რაიონში. 2013 წელს სოფლის მოსახლეობა 627 კაცს შეადგენდა. სოფლის ამინდი