laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
სისხლიანი ბენდერები

სისხლიანი ბენდერები (ინგლ. Bloody Benders) — სერიული მკვლელების ოჯახის მეტსახელი, რომლებიც ფლობდნენ პატარა მაღაზიასა და სასტუმროს 1872–1873 წლებში ლაბეთ ქაუნთიში, (კანზასი). ოჯახი შედგებოდა ოთხი წევრისგან: ჯონ ბენდერი, მისი მეუღლე ელვირა, ვაჟი ჯონ უმცროსი და ქალიშვილი ქეითი. ცნობილია, რომ ქეითი ძალიან ლამაზი იყო. იგი თავს ასაღებდა მკურნალად და მედიუმად. ქეით ბენდერი მიიჩნევა ოჯახის მამოძრავებელ ძალად, სწორედ მისი შთაგონებით სჩადიოდნენ მისი ოჯახის წევრები მკვლელობებს. ბენდერებს სახლში ჰქონდათ ერთი დიდი ოთახი, რომელიც გაყოფილი იყო ფარდით. თუ სტუმარი მდიდარი იყო, მაშინ ისინი საპატიო სავარძელში დაჯდომას შესთავაზებდნენ, რომელიც ზურგით იდგა ჩამოფარებული ფარდისკენ. ქეითი ართობდა სტუმარს, ამ დროს კი ჯონ ბენდერი და მისი ვაჟიშვილი მას უკნიდან ეპარებოდნენ და თავში ბლაგვი საგნის ჩარტყმით კლავდნენ. გვამს სარდაფში ძარცვავდნენ და შემდეგ იქვე ბაღჩაში მარხავდნენ. 1873 წლის გაზაფხულზე, ბენდერების სასტუმროში გაჩერდა დოქტორი უილიამ იორკი. გამომგზავრებამდე დოქტორმა იორკმა თავის ძმას დაუბარა რომ ბენდერების სასტუმროში გაჩერებას აპირებდა. 1873 წლის 4 მაისს მას შემდეგ რაც დოქტორი იორკი სახლში არ დაბრუნდა, მისი ძმა პოლკოვნიკი იორკი მივიდა ბენდერების სასტუმროში და თავისი ძმა იკითხა, ბენდერებმა უპასუხეს რომ ის არ გაჩერებულა მათთან და შესაძლოა ის გზად ინდიელებს გადაყროდა. პოლკოვნიკისთვის დამაჯერებელი აღმოჩნდა ბენდერების ვერსია და მან სასტუმროში სადილად დარჩენა გადაწყვიტა. სადილის შემდეგ პოლკოვნიკმა იორკმა ოთახში, ძირს დაგდებული ოქროს მედალიონი შენიშნა, როდესაც მან მედალიონი გახსნა იქ მისი ძმის ქალიშვილისა და მეუღლის სურათი ნახა. პოლკოვნიკი ჩუმად გაიპარა და მეორე დილას დაბრუნდა შერიფის და რამდენიმე პოლიციელის თანხლებით, მაგრამ ბენდერები იქ აღარ დახვდათ, ისინი გაიქცნენ. ჩხრეკის შედეგად ბენდერების მიწაზე აღმოაჩინეს 12 გვამი. დღემდე უცნობია რა ბედი ეწია ბენდერების ოჯახს, გავრცელდა ჭორები იმის შესახებ რომ სოფლის მაცხოვრებლებმა ისინი დაიჭირეს და დახვრიტეს, ქეითი ცოცხლად დამარხეს, მაგრამ ეს ცნობა არ დასტურდება.
ბელსკის ნაქალაქარი

ბელსკის ნაქალაქარი, სკვითების უდიდესი გამაგრებული სამოსახლო (ძვ. წ. VI — ახ. წ. I სს) ახლანდელი სოფ. ბელსთან (პოლტავის ოლქი, უკრაინა). 1906 წელს შეისწავლა ვ. გოროდცოვმა. შედგება ორი გამაგრებული დასახლებისაგან — დასავლეთი (ფართობი 90 ჰა, გარს არტყია 3,5 კმ სიგრძის მიწაყრილი) და აღმოსავლეთი (ფართობი 82 ჰა, მიწაყრილის სიგრძე 4 კმ). მათ შორის მოქცეული ტერიტორია შემოზღუდული იყო (ზღუდის სიგრძე დაახლოებით 30 კმ). აღმოჩენილია ნახევრად მიწურ საცხოვრებელთა ნაშთები და საქონლის უზარმაზარი ბაკები. განვითარებული იყო მჭედლობა და სპილენძის წარმოება. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 300.
ბელტი

ბელტი — ნაოჭა მთათა სისტემის შიგნით მოქცეული, შედარებით უფრო ადრე კონსოლიდირებული ტექტონიკური ერთეული. ბელტისთვის დამახასიათებელია ნალექთა ბაქნისებრი ფაციესები და და ზეწრული დანაოჭება. ბელტი დედამწის ქერქის უფრო მსხვილი სტრუქტურული ერთეულის — შუალედი მასივის — განმხოლოებული ნაწილია; მაგ., საქართველოს ბელტი, აზერბაიჯანისა და ართვინ-ბოლნისის ბელტები, რომლებიც ამიერკავკასიის შუალედი მასივის დასახსვრის შედეგად წარმოიშვა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 300.
აგიტაცია

აგიტაცია (ლათ. agitation — „მოძრაობაში მოყვანა“) — სიტყვიერი, ბეჭდვითი ან თვალსაჩინო პოლიტიკური მოღვაწეობა, რომელიც ადამიანების ცნობიერებასა და განწყობაზე ზემოქმედებს მათი პოლიტიკური ან სხვა მოსაზრებებით დარწმუნების მიზნით. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 56-58.
დიდი ბელტი

დიდი ბელტი (დან. Store Baelt) — ბალტიის ზღვისა და კატეგატის სრუტის დამაკავშირებელ სრუტეთაგან ცენტრალური სრუტე ლოლანის და ზელანდიის კუნძულებს (აღმოსავლეთი) და ლანგელანისა და ფიუნის კუნძულებს (დასავლეთი) შორის. სიგრძე დაახლოებით 120 კმ, მინიმალური სიგანე 11 კმ, სიღრმე 58 მ-მდე. ზამთარში ზოგჯერ იყინება. ნიუბორგიდან (კ. ფიუნი) კორსერში (კ. ზელანდია) გადის სარკინიგზო ბორანი. მცირე ბელტი ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 300.
მცირე ბელტი

მცირე ბელტი (დან. Lillebælt) — ბალტიის ზღვისა და კატეგატის სრუტის დამაკავშირებელ სრუტეთაგან დასავლეთი სრუტე კ. ფიუნის, კ. ერეს (აღმოსავლეთი), კ. ალსსა და იუტლანდიის ნახევარკუნძულს (დასავლეთი) შორის. სიგრძე დაახლოებით 130 კმ, მინიმალური სიგანე 0,6 კმ, სიღრმე სამხრეთ ნაწილში 25-35 მ, ჩრდილოეთში 10—15 მ. ზათარში ზოგჯერ იყინება. ბელტი მცირეზე გადებულია სარკინიგზო ხიდი, რომელზეც გადის ჰამბურგ—კოპენჰაგენ—სტოკჰოლმის საერთაშორისო მაგისტრალი. დიდი ბელტი ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 300.
ზაბელი

ზაბელი (სომხ. Զապել; დ. 27 იანვარი, 1216 / 25 იანვარი, 1217 — გ. 23 იანვარი, 1252) — კილიკიის სომეხთა სამეფოს დედოფალი (1219–1252). ზაბელი დედოფალი ორი ძმის რუბენ II-ისა და მლეჰის მმართველობის შემდეგ გახდა. სახელმწიფო ინტერესების გამო იძულებით გაათხოვეს ჰეთუმ I-ზე, დიდი ხნის განმავლობაში ზაბელი მასთან ცხოვრებაზეც კი უარს ამბობდა, თუმცა საბოლოოდ კილიკიის სომეხთა სამეფოს მმართველი ჰეთუმ I გახდა და ახალ ჰეთუმიანების დინასტიას დაუდო სათავე. Engel, Pál (Author) – Pálosfalvi, Tamás (Translator): The Realm of St Stephen: A History of Medieval Hungary, 895–1526; I.B. Tauris, 2005, London and New York; ISBN 1-85043-977-X Ghazarian, Jacob G: The Armenian Kingdom in Cilicia during the Crusades: The Integration of Cilician Armenians with the Latins (1080–1393); RoutledgeCurzon (Taylor & Francis Group), 2000, Abingdon; ISBN 0-7007-1418-9 Nersessian, Sirarpie Der: The Kingdom of Cilician Armenia (in: Setton, Kenneth M.: (General Editor) – Wolff, Robert Lee – Hazard, Harry W. (Editors): A History of the Crusades – Volume II: The Later Crusades, 1189–1311; The University of Wisconsin Press, 1969, Madison, Milwaukee and London; ISBN 978-0-299-04834-1) Nickerson Hardwicke, Mary: The Crusader States, 1192–1243 (in: Setton, Kenneth M.: (General Editor) – Wolff, Robert Lee – Hazard, Harry W. (Editors): A History of the Crusades – Volume II: The Later Crusades, 1189–1311; The University of Wisconsin Press, 1969, Madison, Milwaukee and London; ISBN 978-0-299-04834-1) Runciman, Steven: A History of the Crusades – Volume III.: The Kingdom of Acre and the Later Crusades; Cambridge University Press, 1988, Cambridge; ISBN 0-521-06163-6 ↑ Runciman, Steven. A History of the Crusades – Volume III.: The Kingdom of Acre and the Later Crusades.  ↑ Ghazarian, Jacob G.. The Armenian Kingdom in Cilicia during the Crusades: The Integration of Cilician Armenians with the Latins (1080–1393).  ↑ Nickerson Hardwicke, Mary. The Crusader States, 1192–1243.  ↑ Nersessian, Sirarpie Der (2007). The Kingdom of Cilician Armenia.  ↑ Vahan M. Kurkjian. (2005-04-05) A History of Armenia. Website. Bill Thayer. ციტირების თარიღი: 2009-07-25.
თოროს I

თოროს I (სომხ. Թորոս Ա) (დ. უცნობია — გ. 17 თებერვალი, 1129 / 16 თებერვალი, 1130 /) — კილიკიის სომეხთა სამეფოს მესამე ლორდი, რუბენიანების დინასტიის წარმომადგენელი, რომელიც კილიკიის სომეხთა სამეფოს 1100/1102/1103 წლიდან 1129/1130 წლამდე მართავდა. პირველი ჯვაროსნული ლაშქრობისას თოროსის ქრისტიანებთან კავშირმა, საშუალება მისცა მას სახელმწიფო გაეფართოვებინა. თოროსმა ბიზანტიის ტერიტორიები შემოიერთა სისიდან ანაზაბუსამდე და ახალ დედაქალაქად სისი გამოაცხადა. ასევე რამდენიმეჯერ დაუპირისპირდა მომთაბარე თურქებს, რომლებიც ჩრდილოეთიდან კილიკიაში შეჭრას აპირებდნენ, თუმცა თოროსმა მათი განდევნა მოახერხა. თოროსმა შური იძია გაგიკ II-ს მკვლელებზე. ეს ფაქტი ხშირად გამოიყენებოდა რუბენიანებსა და ბაგრატუნებს შორის კავშირის არსებობის მტკიცებულებად. თოროსის მმართველობის დროს ის ეხმარებოდა, ფულს და საჩუქრებს სწირავდა მონასტრების მშენებლობას და განახლებას. თოროსის ცოლის სახელი უცნობია კონსტანდინ II ოშინი Ghazarian, Jacob G: The Armenian Kingdom in Cilicia during the Crusades: The Integration of Cilician Armenians with the Latins (1080–1093); RoutledgeCurzon (Taylor & Francis Group), 2000, Abingdon; ISBN 0-7007-1418-9 Runciman, Steven: A History of the Crusades – Volume II.: The Kingdom of Jerusalem and the Frankish East: 1100–1187; Cambridge University Press, 1988, Cambridge; ISBN 0-521-06162-8 Armenian History page on Cilicia დაარქივებული 2011-07-09 საიტზე Wayback Machine. Armenian History page on Thorus I დაარქივებული 2008-05-15 საიტზე Wayback Machine. 1911 Encyclopaedia Britannica article on Cilicia Armenian History page on Cilician history[მკვდარი ბმული] The Barony of Cilician Armenia Smbat Sparapet's Chronicle ↑ 1.00 1.01 1.02 1.03 1.04 1.05 1.06 1.07 1.08 1.09 Ghazarian, Jacob G.. The Armenian Kingdom in Cilicia during the Crusades: The Integration of Cilician Armenians with the Latins (1080–1093).  ↑ 2.0 2.1 Runciman, Steven. A History of the Crusades – Volume II.: The Kingdom of Jerusalem and the Frankish East: 1100–1187.  ↑ Vahan M. Kurkjian. (2005-04-05) A History of Armenia. Website. Bill Thayer. ციტირების თარიღი: 2009-07-18.
თოროს II

თოროს II (სომხ. Թորոս Բ; დ. უცნობია — გ. 6 თებერვალი, 1169) — კილიკიის სომეხთა სამეფოს მეექვსე ლორდი (1144/1145 — 1169) ან „მთების ლორდი“, როგორც ამ ქვეყნის მმართველებს უწოდებდნენ. თოროსი მამასთან და ძმასთან ერთად, 1137 წელს ტყვედ წაიყვანა კონსტანტინოპოლში, ბიზანტიის იმპერატორმა იოანე II-მ. მას შემდეგ რვა წლის განმავლობაში კილიკიის მმართველობა ბიზანტიის ხელში დარჩა. მამისა და ძმისგან განსხვავებით, თოროსმა ტყვეობას თავი დააღწია და 1143 წელს კილიკიაში დაბრუნდა, სამეფოს აღმოსავლეთ ნაწილში შემოკრიბა მომხრეები და ბიზანტიელების დევნა დაიწყო. ჯვაროსნების წარუმატებლობამ ხელი შეუწყო თოროსის განძრახვის შესრულებას. ბიზანტიის იმპერატორი მანუელ I კომნენოსი ცდილობდა მშვიდობიანი გზით მოეწესრიგებინა ურთიერთობა კილიკიის სამეფოსთან, თუმცა თოროსმა მოახერხა და მისი მმართველობის ბოლოს, სრულად გაათავისუფლა სომეხთა სამეფო. Baldwin, Marshall W.: The Latin States under Baldwin III and Amalric I, 1143–1174 (in: Setton, Kenneth M. (General Editor) – Baldwin, Marshall W. (Editor): A History of the Crusades – Volume I: The First Hundred Years; The University of Wisconsin Press, 1969, Madison, Milwaukee, and London; ISBN 978-0-299-04834-1) Ghazarian, Jacob G: The Armenian Kingdom in Cilicia during the Crusades: The Integration of Cilician Armenians with the Latins (1080–1393); RoutledgeCurzon (Taylor & Francis Group), 2000, Abingdon; ISBN 0-7007-1418-9 Runciman, Steven: A History of the Crusades – Volume II.: The Kingdom of Jerusalem and the Frankish East: 1100–1187; Cambridge University Press, 1988, Cambridge; ISBN 0-521-06162-8 Smbat Sparapet's Chronicle The Barony of Cilician Armenia ↑ Ghazarian, Jacob G.. The Armenian Kingdom in Cilicia during the Crusades: The Integration of Cilician Armenians with the Latins (1080–1393).  ↑ Runciman, Steven. A History of the Crusades – Volume II.: The Kingdom of Jerusalem and the Frankish East: 1100–1187.  ↑ Vahan M. Kurkjian. (2005-04-05) A History of Armenia. Website. Bill Thayer. ციტირების თარიღი: 2009-07-19.
თოროს III

თოროს III (სომხ. Թորոս Երրորդ; დ. უცნობია — გ. 23 ივნისი, 1298) — კილიკიის სომეხთა სამეფოს (აგრეთვე ცნობილი როგორც „პატარა სომხეთი“) მმართველი 1293 წლიდან 1298 წლამდე. იგი იყო ჰეთუმიანების დინასტიის წარმომადგენელი და ლევონ III-ის შვილი. მმართველობა ძმისგან ჰეთუმ II-სგან მიიღო. თოროსი 1298 წლის 23 ივნისს მოკლეს. Boase, T. S. R. (1978). The Cilician Kingdom of Armenia. Edinburgh: Scottish Academic Press. ISBN 0-7073-0145-9.  Cambridge Medieval History, Volume IV, p. 634
დიდი ქალაქის ჩირაღდნები

დიდი ქალაქის ჩირაღდნები (ინგლ. City Lights) — ჩარლი ჩაპლინის 1931 წელს გამოსული მუნჯი ფილმი, მისივე მონაწილეობით. ჩაპლინმა ასევე შექმნა მუსიკა, რომელიც ფილმის გახმოვანების ძირითადი ნაწილია, ვინაიდან მასში დიალოგები არ არის. ფილმი გადმოსცემს ორი ადამიანის, მაწანწალასა და უსინათლო გოგონას ისტორიას, სადაც მაწანწალას თავს სწირავს უსინათლო გოგონას ბედნიერების გამო. ჩარლი ჩაპლინი ცნობილი იყო როგორც პერფექციონისტი; ის განთქმული იყო გაცილებით მეტი გამეორებით ვიდრე ნემისმიერი სხვა რეჟისორი იმ პერიოდში. ერთი პერიოდი ვირჯინია ჩერილი დაითხოვა კიდეც და ჯორჯია ჰეილის გადაღება დაიწყო მთავარ როლში ფილმში „ოქროს ციებ-ცხელება“, თუმცა ეს ზედმეტად ძვირი დაჯდა, მისი ბიუჯეტისთვისაც კი, და მას ჩერილის დაბრუნება მოუწია „დიდი ქალაქის ჩირაღდნების“ დასასრულებლად. ფილმი 1929 წელს დასრულდა, თუმცა ეკრანებზე მხოლოდ ორი წლით გვიან გამოვიდა. ფილმის გადაღების პერიოდში კინოინდუსტრიის სტანდარტი ხმოვანი კინო იყო. მუნჯი კინოს მსახიობები ზოგადად გახმოვანებული ფილმების წინააღმდეგ გამოდიოდნენ და ჩაპლინმა ამ ფილმის მუნჯად გადაღება მხოლოდ მისი ჰოლივუდზე ზეგავლენითა და ფილმის გადაღებისას სრული დამოუკიდებლობით მოახერხა. ფილმს ფონად მუსიკა გასდევს, მცირეოდენი სხვა გაურკვეველი ხმოვანი ეფექტებით; დიალოგები სატიტულო ჩანართებით იყო წარმოდგენილი. ფილმის გადაღების დასრულებისას მაყურებლები უკვე ხმოვანი კინოთი იყვენენ გატაცემული და მუნჯი ფილმი არავის გაინტერესებდა. 1931 წელს ხმოვან ფილმებზე აჟიოტაჟი უკვე ჩამცხრალი იყო და ჩაპლინის ფილმი ამ დროს ერთგვარ ინოვაციად ჩაითვალა. თუმცა მოდა 1929 წელთან შედარებით უკვე შეცვლილი იყო და ფილმი მაყურებლისთვის ერთგვარად ანაქრონისტული ჩანდა. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „დიდი ქალაქის ჩირაღდნები“ ვიკისაწყობში. დიდი ქალაქის ჩირაღდნები დაარქივებული 2010-11-22 საიტზე Wayback Machine. ჩარლი ჩაპლინის ოფიციალური საიტზე „დიდი ქალაქის ჩირაღდნები“ — კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზა (ინგლისური) „დიდი ქალაქის ჩირაღდნები“ — Rotten Tomatoes „დიდი ქალაქის ჩირაღდნები“ — TCM-ის მონაცემთა ბაზაში „დიდი ქალაქის ჩირაღდნები“ — Allmovie-ზე
კონსტანდინ I

კონსტანდინ I (სომხ. Կոստանդին Ա; დ. 1035 – 1040 / 1050 – 1055 — გ. 1100/ 24 თებერვალი 1102 / 23 თებერვალი, 1103) — კილიკიის სომეხთა სამეფოს მეორე ლორდი ან „მთების ლორდი“, როგორც ამ ქვეყნის მმართველებს უწოდებდნენ. რუბენიანების დინასტიის წარმომადგენელი. კილიკიის სომეხთა სამეფოს კონსტანდინი 1095 წლიდან 1100/1102/1103 წლამდე მართავდა. მისი მმართველობის პერიოდში სამეფოს ტერიტორია ძირითადად ტავრის მთის გარშემო ვრცელდებოდა. კონსტანდინი დიდ ყურადღებას ქალაქების აღდგენას უთმობდა. აქტიურად თანამშრომლობდა ჯვაროსნებთან, მაგალითად ანტიოქიის ალყის დროს 1097 წლის ზამთარში. კონსტანდინი სომხური სამოციქულო ეკლესიას აქტიურად უჭერდა მხარს. თოროს I კილიკიის სომეხთა სამეფოს მესამე ლორდი (1100/1102/1103 – 1129/1130) ლევონ I კილიკიის სომეხთა სამეფოს მეხუთე ლორდი (1129/1130 – 1137) ბეატრისი Ghazarian, Jacob G: The Armenian Kingdom in Cilicia during the Crusades: The Integration of Cilician Armenians with the Latins (1080–1093); RoutledgeCurzon (Taylor & Francis Group), 2000, Abingdon; ISBN 0-7007-1418-9 Runciman, Steven: A History of the Crusades – Volume I.: The First Crusade and the Foundation of the Kingdom of Jerusalem; Cambridge University Press, 1988, Cambridge; ISBN 0-521-06161-X The Barony of Cilician Armenia The Rupenids ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 1.7 Ghazarian, Jacob G.. The Armenian Kingdom in Cilicia during the Crusades: The Integration of Cilician Armenians with the Latins (1080–1093).  ↑ 2.0 2.1 Runciman, Steven. A History of the Crusades – Volume I.: The First Crusade and the Foundation of the Kingdom of Jerusalem.
კონსტანდინ II

კონსტანდინ II (სომხ. Կոստանդին Բ; დ. უცნობია — გ. 1130) — კილიკიის სომეხთა სამეფოს მმართველი და რუბენიანების მეოთხე წარმომადგენელი, რომელსაც „მთების ლორდს“ უწოდებდნენ. მისი მმართველობა სულ ერთ წელს გრძელდებოდა (1129 — 1130). Chronique Rimée de la Petite Arménie („მცირე სომხეთის ქრონიკა“) კონსტანდინ II-ის მამად თოროს I-ს ასახელებს, დედის ვიანობა კი უცნობია. ამავე წყაროს მიხედვით კონსტანდინი მამის გარდაცვალებიდან მალევე დაიღუპა სამეფო კარის ინტრიგების გამო. Chronique Rimée de la Petite Arménie-ში ვკითხულობთ: სხვადასხვა ისტორიკოსის ცნობით კონსტანდინს ვაჟი მემკვიდრე არ დარჩენია, ამის გამო ტახტი ლევონ I-მა მოიპოვა. Ghazarian, Jacob G: The Armenian Kingdom in Cilicia during the Crusades: The Integration of Cilician Armenians with the Latins (1080–1393); RoutledgeCurzon (Taylor & Francis Group), 2000, Abingdon; ISBN 0-7007-1418-9 Runciman, Steven: A History of the Crusades – Volume II.: The Kingdom of Jerusalem and the Frankish East: 1100–1187; Cambridge University Press, 1988, Cambridge; ISBN 0-521-06162-8 The Barony of Cilician Armenia ↑ 1.0 1.1 1.2 Runciman, Steven. A History of the Crusades – Volume II.: The Kingdom of Jerusalem and the Frankish East: 1100–1187.  ↑ 2.0 2.1 2.2 Ghazarian, Jacob G.. The Armenian Kingdom in Cilicia during the Crusades: The Integration of Cilician Armenians with the Latins (1080–1093).  ↑ Vahan M. Kurkjian. (2005-04-05) A History of Armenia. Website. Bill Thayer. ციტირების თარიღი: 2009-07-19.
ლევონ I

ლევონ I (სომხ. Լեիոն Ա; დ. უცნობია — გ. 14 თებერვალი, 1140, კონსტანტინოპოლში) — კილიკიის სომეხთა სამეფოს მეხუთე ლორდი (1129/1130 – 1137), ან „მთების ლორდი“, როგორც ამ სამეფოს მმართველებს უწოდებდნენ. ლევონმა მოახერხა ბიზანტიის იმპერიისა და ჯვაროსნების დაპირისპირება ედესის საგრაფოსა და ანტიოქიის სამთავროსთან, თავის სასიკეთოდ გამოეყენებინა. მისი წარმატება ძირითადად სწორედ ამ დაპირისპირებას უკავშირდება, რომელიც ქრისტიანების გამარჯვებით დასრულდა. ბიზანტიელების გამარჯვებით კილიკიის სომეხთა სამეფომაც იხეირა. მან გააფართოვა თავისი სამეფო კილიკიის ვაკეებიდან ხმელთაშუა ზღვამდე. მისი მმართველობის დროს სომხებსა და ჯვაროსნებს შორის ურთიერთობა აღარ იყო ისეთივე მყარი, როგორც მანამდე. უთანხმოების მთავარი მიზეზი სადავო ტერიტორია გახდა. საბოლოოდ ლევონი ბიზანტიის იმპერატორმა იოანე II-მ დაამარცხა. სომხების ციხის აღების შემდეგ მან ლევონი და მისი ორი ვაჟი ტყვედ წაიყვანა კონსტანტინოპოლში, სადაც ლევონი მალევე დაიღუპა. ლევონის ცოლის სახელი უცნობია. (არსებობს ვერსია, რომ მას მეორე ცოლიც ჰყავდა, თუმცა ამის არცერთი წყარო არ მოიპოვება) თოროს II — კილიკიის სომეხთა სამეფოს მეექვსე ლორდი (1144/1145 – 1169) მლეჰი — კილიკიის სომეხთა სამეფოს მერვე ლორდი (1170–1175) სტეფანი რუბენი სხვადასხვა წყაროს ცნობით, ლევონს ორი ქალიშვილი ჰყავდა, თუმცა მათი სახელები უცნობია. Ghazarian, Jacob G: The Armenian Kingdom in Cilicia during the Crusades: The Integration of Cilician Armenians with the Latins (1080–1393); RoutledgeCurzon (Taylor & Francis Group), 2000, Abingdon; ISBN 0-7007-1418-9 Runciman, Steven: A History of the Crusades – Volume II.: The Kingdom of Jerusalem and the Frankish East: 1100–1187; Cambridge University Press, 1988, Cambridge; ISBN 0-521-06162-8 Smbat Sparapet's Chronicle The Barony of Cilician Armenia ↑ 1.0 1.1 1.2 Runciman, Steven. A History of the Crusades – Volume II.: The Kingdom of Jerusalem and the Frankish East: 1100–1187.  ↑ 2.0 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7 Ghazarian, Jacob G.. The Armenian Kingdom in Cilicia during the Crusades: The Integration of Cilician Armenians with the Latins (1080–1393).  ↑ 3.0 3.1 3.2 Vahan M. Kurkjian. (2005-04-05) A History of Armenia. Website. Bill Thayer. ციტირების თარიღი: 2009-07-19. ↑ Vahram. (2008-09-10) Chronicle. Text Archive. Internet Archive. ციტირების თარიღი: 2009-07-19.
მლეჰი

მლეჰი (სომხ. Մլեհ; დ. უცნობია — გ. 1175) — კილიკიის სომეხთა სამეფოს მერვე ლორდი (1170 — 1175) ან „მთების ლორდი“, როგორც ამ ქვეყნის მმართველებს უწოდებდნენ. თოროს II-მ მეფობა მლეჰის უფროს ძმას რუბენ II-ს გადასცა, თუმცა მლეჰმა ძმა კილიკიიდან გააძევა და ტახტი დაისაკუთრა. მლეჰი მუსლიმების დახმარებით გახდა კილიკიის მმართველი და მეფობის დროსაც გააგრძელა ქრისტიანების განდევნა სამეფოდან. 1175 წელს მლეჰი ძმისშვილმა, რუბენ III-მ დაამარცხა. მლეჰის ცოლი იყო სოფელ გარგარის მმართველ ვასილის შვილი და კათალიკოს გრეგორის და, რომლის სახელი ცნობილი არ არის. მლეჰს მხოლოდ ერთი უკანონო შვილი ჰყავდა: გრიგორი (? – 28 იანვარი, 1209/27 იანვარი, 1210) Ghazarian, Jacob G: The Armenian Kingdom in Cilicia during the Crusades: The Integration of Cilician Armenians with the Latins (1080–1393); RoutledgeCurzon (Taylor & Francis Group), 2000, Abingdon; ISBN 0-7007-1418-9 Gibb, Sir Hamilton A. R.: The Career of Nūr-ad-Dīn (in: Setton, Kenneth M. (General Editor) – Baldwin, Marshall W. (Editor): A History of the Crusades – Volume I: The First Hundred Years; The University of Wisconsin Press, 1969, Madison, Milwaukee, and London; ISBN 978-0-299-04834-1) Runciman, Steven: A History of the Crusades – Volume II.: The Kingdom of Jerusalem and the Frankish East: 1100–1187; Cambridge University Press, 1988, Cambridge; ISBN 0-521-06162-8 The Barony of Cilician Armenia Smbat Sparapet's Chronicle ↑ Ghazarian, Jacob G.. The Armenian Kingdom in Cilicia during the Crusades: The Integration of Cilician Armenians with the Latins (1080–1393).  ↑ Runciman, Steven. A History of the Crusades – Volume II.: The Kingdom of Jerusalem and the Frankish East: 1100–1187.
სომხეთის საპრეზიდენტო არჩევნები (1991)

სომხეთის საპრეზიდენტო არჩევნები 1991 — პირველი საპრეზიდენტო არჩევნები სომხეთში, რომელიც ჩატარდა 1991 წლის 17 ოქტომბერს. არჩევნები ლევონ ტერ-პეტროსიანის გამარჯვებით დასრულდა. ამ არჩევნებზე მან მოსახლეობის ხმების 83% აიღო, ხოლო ამომრჩეველთა აქტივობამ 70% შეადგინა. ↑ Nohlen, D, Grotz, F & Hartmann, C (2001) Elections in Asia: A data handbook, Volume I, p329 ISBN 0-19-924958-X ↑ Nohlen, D, Grotz, F & Hartmann, C (2001) Elections in Asia: A data handbook, Volume I, p336 ISBN 0-19-924958-X
სომხეთის საპრეზიდენტო არჩევნები (1996)

სომხეთის საპრეზიდენტო არჩევნები 1996 — მეორე საპრეზიდენტო არჩევნები სომხეთში, რომელიც ჩატარდა 1996 წლის 22 სექტემბერს. არჩევნები ლევონ ტერ-პეტროსიანის გამარჯვებით დასრულდა. ამ არჩევნებზე მან მოსახლეობის ხმების 51.3% აიღო, ხოლო ამომრჩეველთა აქტივობამ 60.3% შეადგინა. 1996 წლის საპრეზიდენტო არჩევნები, რიგით მეორე საპრეზიდენტო არჩევნები იყო 1991 წელს საბჭოთა კავშირისგან დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ. 1996 წლის 18 სექტემბერს, არჩევნებამდე რამდენიმე დღით ადრე, გავლენიანმა თავდაცვის მინისტრმა ვაზგენ სარქისიანმა განაცხადა, რომ ის „სიტუაციით კმაყოფილილი“ იყო. ტერ-პეტროსიანის მომხრეებისთვის მიმართვისას მან წარმოთქვა, რომ სომხეთი „ტერ-პეტროსიანთან ერთად XXI საუკუნეში გამარჯვებული და სტაბილური შევა“. ოპოზიციური პარტიები (სომხეთის რევოლუციური ფედერაცია, პარუირ ჰაირიკიანის ეროვნული თვითგამორკვევის კავშირი, არამ სარქისიანის დემოკრატიული პარტია) ყარაბაღის კომიტეტის წევრისა და ყოფილ პრემიერ-მინისტრის, ვაზგენ მანუკიანის ირგვლივ გაერთიანდნენ. Astourian, Stephan H. (2001). From Ter-Petrosian to Kocharian: Leadership Change in Armenia. University of California, Berkeley. ციტირების თარიღი: 11 January 2013.  დაარქივებული 20 June 2013[Date mismatch] საიტზე Wayback Machine.Category:Webarchive-ის თარგის შეტყობინებები Hughes, James R. (2002). Ethnicity and territory in the former Soviet Union: regions in conflict. London: Cass. ISBN 9780714682105.  Ի՞նչ տեղի ունեցավ 1996–ի սեպտեմբերի 25-ին (სომხური) ↑ Nohlen, D, Grotz, F & Hartmann, C (2001) Elections in Asia: A data handbook, Volume I, p. 329 ISBN 0-19-924958-X ↑ Nohlen, D, Grotz, F & Hartmann, C (2001) Elections in Asia: A data handbook, Volume I, p. 336 ISBN 0-19-924958-X ↑ „1996 թվականի սեպտեմբեր [The September of 1996]“. Azg Daily (სომხური). 26 September 2002. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 10 დეკემბერი 2013. ციტირების თარიღი: 7 April 2013. ↑ „Armenia: After the 1996 Presidential Elections“. United Nations High Commissioner for Refugees. 1 March 1997. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 15 ივნისი 2013. ციტირების თარიღი: 6 April 2013.
ნუბარაშენის რაიონი

ნუბარაშენის რაიონი (სომხ. Նուբարաշեն) — სომხეთის დედაქალაქის, ერევნის 12 რაიონიდან ერთ-ერთი. ის მდებარეობს ქალაქის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. 2011 წლის მონაცემებით რაიონის მოსახლეობა 9700 ადამიანს შეადგენს. ამით ის ბოლო ადგილზეა ქალაქში. ჩრდილოეთიდან რაიონს შენგავითისა და ერებუნის რაიონი, აღმოსავლეთიდან, სამხრეთიდან და დასავლეთიდან კი არარატის პროვინცია ესაზღვრება. ნუბერაშენი ადრე ცნობილი იყო სევატაშენის სახელით. ნუბარაშენის ცენტრალური პარკი ბოღოს ნუბარ პარკი მეორე მსოფლიო ომის მემორიალი ნუბარაშენის მთავარი ქუჩა წმ. მარტირსის ეკლესია ↑ ნუბერაშენი Yerevan.am-ზე
ნორქ-მარაშის რაიონი

ნორქ-მარაშის რაიონი (სომხ. Նորք-Մարաշ) — სომხეთის დედაქალაქის, ერევნის 12 რაიონიდან ერთ-ერთი. მდებარეობს ქალაქის ცენტრის აღმოსავლეთ ნაწილში. დასავლეთიდან და ჩრდილოეთიდან ესაზღვრება კენტრონის რაიონი, აღმოსავლეთიდან - ნორ-ნორკი და სამხრეთიდან ერებუნი. დღეს რაიონი ორ არაოფიციალურ ნაწილად ნორკად და ნორ მარაშად იყოფა. სწორედ ამ ორი ნაწილის შეერთებით შეიქმნა 1966 წელს ნორკ-მარაშის რაიონი. 2015 წლის მონაცემებით რაიონში 11 900 ადამიანი ცხოვრობს. ნორ-ნორქის რაიონი ღვთისმშობლის ეკლესია ერევნის ტელეანძა ყარაბაღის ომის მემორიალი ↑ Հայաստանի Հանրապետության մշտական բնակչության թվաքանակը 2015 թվականի հուլիսի մեկի դրությամբ. ციტირების თარიღი: 2015 Օգոստոսի 9.
მალათია-სებასტიის რაიონი

მალათია-სებასტიის რაიონი (სომხ. Մալաթիա-Սեբաստիա) — სომხეთის დედაქალაქის, ერევნის 12 რაიონიდან ერთ-ერთი. მდებარეობს ქალაქის დასავლეთ ნაწილში. ჩრდილოეთიდან მას ესაზღვრება აჯაპნიაკის რაიონი, კენტრონის რაიონი - აღმოსავლეთიდან და შენგავითი სამხრეთიდან. რაიონს დასავლეთიდან არმავირის ხოლო სამხრეთ-დასავლეთიდან არარატის პროვინცია ესაზღვრება. მალათია-სებასტიის რაიონი ყარაბაღის ომის მემორიალი ღვთისმშობლის ეკლესია წმინდა სამების ეკლესია გენერალი ანდრონიკეს ძეგლი The statue of ნერსეს IV შნორალის ძეგლი ↑ Administrative district Malatia-Sebastia, Yerevan.am