laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ჯაბირ იბნ ჰაიანი

ჯაბირ იბნ ჰაიანი (აბუ აბდალაჰ ჯაბირ იბნ ჰაიან ალ-აზდი ას-სუფი), ლათინიზებული სახელი გებერი (არაბ. جابر بن حيان‎ დ. დაახლ. 721, ტუსი, სპარსეთი, — გ. დაახლ. 815, ქუფა, არაბთა სახალიფო) — არაბი სწავლული, მათემატიკოსი, ასტრონომი, ფარმაცევტი და მეცნიერი. იმ თხზულებებს შორის, რომლებსაც მას მიაწერენ (გებერის ტრაქტატები), აღსანიშნავია „სამოცდაათი წიგნი“-ს ბოლო თავები, რომლებშიც იგი ამტკიცებს, რომ არალკეთილშობილი ლითონები შეიძლება გარდაიქმნას ოქროდ. ჯაბირ იბნ ჰაიანი აღწერს სხვადასხვა ქიმიურ პროცესს (გამოხდას, აქროლებას, გახსნას, კრისტალიზაციასა და სხვ.), აგრეთვე ზოგიერთ ქიმიურ პრეპარატს (აჯასპს, შაბს, ტუტეს, ნიშადურსა და სხვ.). ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 523. ↑ 1.0 1.1 https://books.google.com.sa/books?id=-61BAAAAYAAJ&pg=PA365&dq=%22%D8%AC%D8%A7%D8%A8%D8%B1+%D8%A8%D9%86+%D8%AD%D9%8A%D8%A7%D9%86+%D8%A7%D9%84%D9%83%D9%88%D9%81%D9%8A%22&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwjhoLOP4vb4AhWZQvEDHYzXA-o4ChDoAXoECAcQAg#v=onepage&q=%22%D8%AC%D8%A7%D8%A8%D8%B1%20%D8%A8%D9%86%20%D8%AD%D9%8A%D8%A7%D9%86%20%D8%A7%D9%84%D9%83%D9%88%D9%81%D9%8A%22&f=false ↑ 2.0 2.1 Trove — 2009. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q18609226"></a> ↑ უნივერსალური ენციკლოპედიური ლექსეკონი
ჰაქიმი

ჰაქიმი (არაბ. حكيم ან حاكم — ბრძენი, ექიმი) — ახლო და შუა აღმოსავლეთის ქვეყნებში ოლქის ან მხარის მმართველი, გუბერნატორი; არბიტრი, ბჭე-მოსამართლე, შუაკაცი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 609.
ჰემაჩანდრა

ჰემაჩანდრა სური (ჰინ. हेमचन्द्र सूरी ფსევდონიმია, ნამდვილი სახელია ჩამგადევა, დ. 1089 — გ. 1173) — ინდოელი (გუჯარათელი) მეცნიერი და მწერალი, ჯაინიზმის აპოლოგეტი. წერდა სინკრიტსა და პრაკრიტებზე. მისი „საქმენი 63 დიდი კაცისა“ ჯაინიზმის მოკლე მითოლოგიური გადმოცემაა, მოგვითხრობს წინასწარმეტყველთა ლეგენდარულ ბიოგრაფიებს, შეიცავს დიდ ფოლკლორულ მასალას და აქვს ისტორიული მნიშვნელობა. სპეციალური პოემა მიუძღვნა თავის მფარველს — გუჯარათის მეფეს კუმარაპალას („საქმენი კუმარაპალასი“). განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია მისი გრამატიკული თხზულებანი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 621. ↑ 1.0 1.1 Bell A. Encyclopædia Britannica — Encyclopædia Britannica, Inc., 1768. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q455"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2846567"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2743906"></a> ↑ 2.0 2.1 https://books.google.cat/books?id=zB4n3MVozbUC — გვ. 1568. ↑ Swartz A. Open Library — 2007. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q461"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1201876"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q302817"></a> ↑ Encyclopædia Britannica <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a> ↑ Trove — 2009. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q18609226"></a> ↑ MacTutor History of Mathematics archive — 1994. <a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q547473"></a>
ცინა

ლუციუს კორნელიუს ცინა (ლათ. Lucius Cornelius Cinna; ძვ. წ. I საუკუნე) — ძველი რომაელი პოლიტიკური მოღვაწე. თავი გამოიჩინა მოკავშირეთა ომში. ძვ. წ. 87 წელს კონსულობა მიიღო. გაიუს მარიუსის მხარეზე გამოდიოდა. სულას აზიაში გამგზავრების შემდეგ (87) ცინა მის წინააღმდეგ გამოვიდა, მაგრამ დამარცხდა და კამპანიაში გაიქცა. იქ განლაგებული ლეგიონების დახმარებით რომზე ილაშქრა, აიღო იგი და მონები გაათავისუფლა. ძვ. წ. 86 წელს მარიუსთან ერთად კონსული იყო. მისი სიკვდილის შემდეგ მარიუსის პარტიის ლიდერი გახდა და სირიიდან დაბრუნებული (84) სულას წინააღმდეგ საბრძოლველად ემზადებოდა. მაგრამ აჯანყებულმა ჯარისკაცებმა იმავე წელს მოკლეს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 220.
მარგარიტა დე ვალუა (1523-1574)

მარგარიტა დე ვალუა (ფრანგ. Marguerite de Valois; დ. 5 ივნისი 1523 — გ.15 სექტემბერი 1574), აგრეთვე ცნობილი როგორც მარგარიტა ფრანგი — საფრანგეთის მეფე ფრანსუა I-ისა და დედოფალ კლაუდიას ნაბოლარა ქალიშვილი. 1550 წელს დააარსა საკუთარი ბერის საჰერცოგო რომლის მმართველიც თავად გახდა. 1559 წელს ცოლად გაჰყვა სავოიის ჰერცოგ ემანუელ ფილიბერტს, აქედან მოყოლებული მას სავოიის ჰერცოგინიის ტიტულიც ენიჭება. გარდაიცვალა 1574 წელს ტურინში. მარგარიტა დაიბადა საფრანგეთის სამეფო ოჯახში სენ-ჟერმენ-ან-ლაის სასახლეში.მისი მშობლები იყვნენ საფრანგეთის მეფე-დედოფალ ფრანსუა I და კლაუდია დე ვალუა. მარგარიტას ისევე როგორც მის დას, მადლენას დედის გარდაცვალების შემდეგ დედინაცვალი - ელეონორა და მამიდა, ნავარას დედოფალი, მარგარიტა ზრდიდა. 1533 წელს მის უფროს ძმას ანრის ცოლად შერთეს მდიდარი იტალიელი გოგონა ეკატერინე მედიჩი, და ახლა მარგარიტასაც უპირებდნენ გათხოვებას. მისი საქმრო იყო ესპანეთის მეფის და ს.რ.ი.-ს იმპერატორის კარლ V -ის უფროსი ვაჟი ფილიპე . თუმცა მისმა ძმებმა ფრანსისმა და შარლმა ეს ქორწინება არ დაუშვეს რადგან იცოდნენ რომ მასაც მადლენას ბედი ეწეოდა. 1547 წელს საფრანგეთის მეფე-დედოფალი ხდებიან მისი უფროსი ძმა ანრი და მისი მეუღლე ეკატერინე. 1550 წელის 29 აპრილს 26 წლის მარგარეტმა დააარსა საკუთარი ბერის საჰერცოგო რომლის მმართველიც თავადვე გახდა.  1559 წელს მისმა ძმამ, მეფე ანრიმ მას ახალი საქმრო უპოვნა - სავოიის ჰერცოგი ემანუელ ფილიბერტი. თავად ანრი კი ამავე წელს მოკვდა თავისი ქალიშვილის - ელიზაბეტას ქორწილში. ხოლო ტახტზე ადიან ანრის შვილი - ფრანსუა II და მისი მეუღლე, შოტლანდიის დედოფალი მარიამ სტიუარტი. მარიამი იყო მარგარიტას დის მადლენას ქმრის შვილი  მეორე ცოლისგან. 1559 წლის 9 ივლისს მარგარიტამ და ემანუელ ფილიბერტმა შუაღამისას იქორწინეს ჩუმად, წმინდა პავლეს ტაძარში. ამ ქორწინებას დაესწრო მხოლოდ დედოფალი ეკატერინე მედიჩი რომელიც თავისი მომაკვდავი ქმრის თხოვნით მივიდა იქ. ეკატერინე იჯდა თავისთვის სკამზე და მწარედ ქვითინებდა. 10 ივლისს კი ანრი გარდაიცვალა.  მარგარიტას და მის მეუღლეს მხოლოდ 1 შვილი ეყოლათ შარლ ემანუელი. მოგვიანებით შარლ ემანუელმა ცოლად შეირთო ესპანეთის ინფანტა კატალინა მიკაელა. კატალინა მიკაელას დედა იყო ელიზაბეტა ვალუა, მარგარეტის ძმის ანრის შვილი. 1574 წელს გარდაიცვალა მარგარიტა 51 წლის . იგი დაკრძალულია ქალაქ ტურინის საკათედრო ტაძარში. მარგარიტა დე ვალუას წინაპრები  Marshall, Rosalind K. (2003). Scottish Queens, 1034-1714. Tuckwell Press. p. 10o. Seong-Hak Kim, Michel de L'Hôpital: The Vision of a Reformist Chancellor During the French Religious Wars, (Truman State University Press, 1997), 26. Strage, Mark (1976). Women of Power: The Life and Times of Catherine de' Medici. New York and London: Harcourt, Brace & Jovanovich. pp. 95–96 Strage, p. 98 შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „მარგარიტა დე ვალუა (1523-1574)“ ვიკისაწყობში. მარგარიტა დე ვალუა (1523-1574) — ნამუშევრები პროექტ „გუტენბერგზე“ მარგარიტა დე ვალუა — ნამუშევრები საიტზე Internet Archive ↑ Kathleen Wellman, Queens and Mistresses of Renaissance France, (Yale University Press, 2013), 277.
ცენოლესტისებრნი

ცენოლესტისებრნი (ლათ. Caenolestidae) — ძუძუმწოვრების ოჯახი ცენოლესტების რიგისა. მათი სხეულის სიგრძეა 9-14 სმ. აქვთ მოგრძო თავი, პატარა თვალები და ყურები, ხუთთითიანი კიდურები, ძალზრ პრიმიტიული თავის ტვინი. ოჯახში 7 სახეობაა, რომლებიც განეკუთვნებიან 3 გვარს: ეკვადორული (ლათ. Caenolestes), პერუული (ლათ. Lestores) და ჩილური (ლათ. Rhyncholestes) ცენოლესტები. გავრცელებული არიან სამხრეთ ამერიკის დასავლეთით, სამხრეთ ვენესუელიდან სამხრეთ ჩილემდე. ბინადრობენ ტყის ზოლში, მთებში ადიან 4000 მეტრამდე. აქტიურნი არიან ღამით. იკვებებიან უხერხემლო ცხოველებით. მცირერიცხვოვანი არიან. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 195.
ცერატოზავრი

ცერატოზავრი (ლათ. Ceratosaurus) — ამომწყდარი ქვეწარმავლების გვარი დინოზავრების ზერიგისა. ცხვირის ძვლებზე დიდი გამონაზარდი ჰქონდა, რომელიც ალბათ რქის ხორკლიან ფუძეს წარმოადგენდა. ცნობილია ცერატოზავრის 4 (ადრე ერთი) სახეობა. Ceratosaurus nasicornis-ის ჩონჩხი ნაპოვნია ჩრდილოეთ ამერიკის ზედა იურულ ნალექებში. დიდტანიანი ორფეხა მტაცებელი იყო, რომლის სიმაღლე 3 მეტრს აღწევდა. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 203.
ცისფერი ქედი

ცისფერი ქედი, ბლუ-რიჯი (ინგლ. Blue Ridge Mountains) — მთაგრეხილები და მასივები (მათ შორის შავი მთები, ნისლიანი მთები) აპალაჩის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში, აშშ-ში. აღმართულია პიდმონტის პლატოზე. მაქსიმალური სიმაღლე ზღვის დონიდან 2037 მ (მთა მიჩელი). აგებულია მეტამორფული ქანებით. კალთებზე ფართოფოთლოვანი და წიწვოვანი ტყეები და სუბალპური მდელოებია. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 228.
ანდრე ფელიბიენი

ანდრე ფელიბიენი (André Félibien; მაისი, 1619 - 11 ივნისი, 1695; sieur des Avaux et de Javercy), ფრანგი არქიტექტორი და ისტორიოგრაფი. დაიბადა შარტრში. 14 წლის ასაკში პარიზში წავიდა სწავლის გასაგრძელებლად. 1647 წელს რომში გააგზავნეს საელჩოში მარკიზ დე მარუელის მდივნის მოვალეობით. აქ ის სამსახურებრივად მრავალ ცნობილ ადამიანს ხვდება ლიტერატურაში და ხელოვნებაში. აქ მის მეგობრებს შორის იყო ნიკოლა პუსენიც. საფრანგეთში დაბრუნებული დაქორწინდა და სამსახურის იმედით პარიზში გადასახლდა. ფუკე და კოლბერი მის ტალანტს ამჩნევენ და შედეგად ის Académie des Inscriptions et Belles-Lettres ერთ-ერთი პირველი წევრი (1663) გახდა. სამი წლის შემდეგ კოლბერის დახმარებით ის მეფის ისტორიოგრაფად დაინიშნა. 1671 წელს ახლად შექმნილი არქიტექტურის აკადემიის მდივანი გახდა, ხოლო 1673 წელს ანტიკურობის კაბინეტის გამგე ბრიონის სასახლეში. ოფიციალური მოვალეობების შესრულების პერიოდში ფელიბიენი პოულობდა დროს სწავლისა და კვლევისთვის და მრავალი ლიტერატურული შრომა შექმნა. მათ შორის საუკეთესო და ყველაზე უკეთ ცნობილია Entretiens sur les vies et sur les ouvrages des plus excellents peintres anciens et modernes, რომელიც რამდენიმე გამოცემად დაიბეჭდა, პირველი 1666 წელს, ხოლო მეხუთე 1688. რამდენიმე დამატებით ის შემდეგ ამსტერდამში გამოიცა 1706 წელს და შემდეგ ისევე ტრვუქსში 1725 წელს. მას ეკუთვნის ასევე შრომები Origine de la peinture (1660), Principes de l'architecture, de la sculpture, de la peinture, &c. (1676-1690), და ვერსალის, ლა ტრაპისა და სამეფო რეზიდენციების ფერწერული ტილოებისა და ქანდაკებების აღწერები. ფელიბიენის ნეოკლასიკური ხელოვნების მონუმენტების ესთეტიურ ღირებულებათა კოდიფიკაცია მის ყველაზე ღირებულ მემკვიდრეობად ითვლება. გარდაიცვალა პარიზში 1695 წელს.
The Ink Spots

The Ink Spots — ამერიკული პოპ ვოკალური ჯგუფი, რომელმაც საყოვალთაო აღიარება მოიპოვა 1930-1940-იან წლებში. თავდაპირველად ჯგუფში შედიოდნენ: ჰოპი ჯოუნსი, დიკ უოტსონი, ჯერი დენიელსი და ჩარლი ფუკუა. მისი მუსიკა პოპულარული იყო როგორც შავკანიან, ასევე თეთრკანიან მსმენელებში და მოიცავდა ტრადიციული პოპის, რიტმ-ენდ-ბლუზის და დუ-ვოპის ჟანრის ელემენტებს. 1989 წელს შეყვანილი იქნა როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზში, ხოლო 1999 წელს — ვოკალური ჯგუფების დიდების დარბაზში. მაშ შემდეგ რაც The Ink Spots დაიშალა, 100 მეტი ვოკალური ჯგუფი სრულიად უსაფუძვლოდ თავის თავს უწოდებდა „The Ink Spots“-ს, რომელშიც ჯგუფის არცერთი წევრი არ შედიოდა. Warner, Jay: The Billboard Book Of American Singing Groups. A History 1940–1990. New York City / New York: Billboard Books, 1992, S. 37–42 შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „The Ink Spots“ ვიკისაწყობში. ოფიციალური საიტი Vocal Group Hall of Fame page on The Ink Spots დაარქივებული 2007-03-12 საიტზე Wayback Machine. ↑ Goldberg, Marv (1998). "More Than Words Can Say: The Ink Spots And Their Music". Scarecrow Press ↑ "Howard Perspectives" Dwight Burrill, Herb Kenny, Howard University, 1992
ერმენი სულეიმან-ფაშა

ერმენი სულეიმან-ფაშა (თურქ. Ermeni Süleyman Paşa, სომხ. էրմենի սուլեյման փաշա; დ. 1607, მალათია - გ. 28 თებერვალი, 1687, სტამბოლი) - წარმოშობით სომეხი. ოსმალეთის იმპერიის სახელმწიფო მოღვაწე. სულეიმანი დაიბადა 1607 წელს, თურქეთის ქალაქ მალათიაში. მან განათლება როგორც სხვა სახელმწიფო მოღვაწეები მიიღო ენდერუნში. პირველად ის მსახურობდა სივასის ბეილერბეისთან. 1655 წლის 19 აგვისტოს, სულეიმან-ფაშა სულთან მეჰმედ IV-მა ქარა მურად-ფაშას გარდაცვალების შემდეგ დანიშნა დიდ ვეზირად. იმავე წელს მან ცოლად შეირთო სულთან აჰმედ I-ის ქალიშვილი, აიშე სულთანი. 1656 წლის 28 თებერვალს, იგი თანამდებობიდან გადააყენეს. დიდი ვეზირის თანამდებობის გარდა მას ეკავა ბოსნიის ბეგლარბეგობისა და სტამბოლის კაიმაკამობის თანამდებობები. მოგვიანებით ის პენსიაზე გავიდა. გარდაიცვალა 1687 წლის 28 თებერვალს, სტამბოლში. ოსმალეთის დიდი ვეზირების სია ↑ İsmail Hâmi Danişmend, Osmanlı Devlet Erkânı, Türkiye Yayınevi, İstanbul, 1971, p. 40. (Turkish) ↑ Meydan Larousse Büyük Lugât ve Ansiklopedi, 1965
ცისფერი მთები

ცისფერი მთები (ინგლ. Blue Mountains) — მთები ავსტრალიაში, დიდი წყალგამყოფი ქედის ნაწილი (ახალი სამხრეთ უელსის შტატი). ცისფერი მთები ბრტყელთხემიანია, აქვს ფლატოვანი და ძლიერ დანაწევრებული კალთები. სიმაღლე 1360 მ-მდე. კოქსის ღრმა ხეობით იყოფა დასავლეთ და აღმოსავლეთ ნაწილად. აგებულია კირქვებითა და ქვიშაქვებით. არის რელიეფის კარსტული ფორმები. შემოსილია ევკალიპტის ტყითა და სავანით. ხეობებში ხისებრი გვიმრის რაყეებია. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 228.
ცისტერციანელები

ცისტერციანელები, ბერნარდინელები — კათოლიკური მონაზვნური ორდენის წევრები. ორდენი დააარსეს ბენედიქტელმა ბერებმა საფრანგეთში 1098 წელს. ორდენის პირველი მონასტერი იყო ცისტერციუმი (ახლა მის ადგილას, დიჟონის მახლობლად სოფელი სიტოა). ცისტერციანელთა ორდენი გაძლიერდა XII საუკუნიდან, ბერნარ კლერვოელის მიერ რეორგანიზაციის შემდეგ (აქედან მოყოლებული ცისტერციანელებს ბერნარდინელებსაც უწოდებენ). 1119 წელს მიიღეს ორდენის წესდება, რომლის მიხედვითაც, სავალდებულო იყო ფიზიკური შრომა და ასკეტური ცხოვრება. მდიდარ და გავლენიან ცისტერციანელების ორდენს პაპობა აღმოსავლეთ ევროპაში კათოლიკობის გასავრცელებლად იყენებდა. XIV საუკუნეში ცისტერციანელების ორდენი დაკნინდა, XVII საუკუნეში დროებით აღმავლობა განიცადა პროტესტანტებთან ბრძოლაში. ამავე პერიოდში ცისტერციანელების განშტოების სახით შეიქმნა ტრაპისტების ორდენი. ცისტერციანელების ორდენი ტრაპისტების ორდენთან ერთად დღემდე მოქმედებს. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 227. ოფიციალური ვებ-გვერდი
The Andrews Sisters

The Andrews Sisters — ამერიკული ვოკალური ტრიო, რომლის შემადგენლობაშიც შედიოდნენ დები: ლავერნ სოფი ენდრიუსი (1911-1967), მაქსინ ანჯელინ ენდრიუსი (1916-1955) და პატრიცია მერი ენდრიუსი (1918-2013).მათი მუსიკა მოიცავდა სვინგის, ბუგი-ვუგის, ტრადიციული პოპის და ჯაზის ელემენტებს. ხანგრძლივი კარიერის განმავლობაში, ჯგუფმა გაყიდა დაახლოებით 75 მილიონი ჩანაწერი. 1941 წელს გამოსული ჰიტი, „Boogie Woogie Bugle Boy“, მიიჩნევა რითმ ენდ ბლუზის ან ჯამპ ბლუზის ადრეულ ნიმუშად. The Andrews Sisters-ის სიმღერები დღემდე აქტუალურია და მისი სიმღერების ქოვერ ვერსიები ჩაწერეს ისეთმა განთქმულმა შემსრულებლებმა, როგორებიც არიან: ბეტ მიდლერი, კრისტინა აგილერა, Pentatonix და სხვები. 1998 წელს ჯგუფი შეყვანილი იქნა ვოკალური ჯგუფების დიდების დარბაზში. Don't Fence Me In (ბინგ კროსბისთან ერთად) (1946, Decca) The Andrews Sisters (1946, Decca) A Collection of Tropical Songs (1947, Decca) Selections from Road to Rio (ბინგ კროსბისთან ერთად) (1948, Decca) Irving Berlin Songs (1948, Decca) The Andrews Sisters in Hi-Fi (1957, Capitol) Fresh and Fancy Free (1957, Capitol) The Andrews Sisters Sing the Dancing '20s (1958, Capitol) Greatest Hits (1961, Dot) Great Golden Hits (1962, Dot) The Andrews Sisters Present (1963, Dot) Greatest Hits Vol. 2 (1963, Dot) Great Country Hits (1964, Dot) The Andrews Sisters Go Hawaiian (1965, Dot) Favorite Hymns (1965, Hamilton) The Andrews Sisters - Great Performers (1967, Dot) Boogie Woogie Bugle Girls (1973, Paramount) The Andrews Sisters in Over Here! (1974, Columbia) In The Mood (Famous Twinset Series) (1974, Paramount) Sixteen Great Performances (1980, MCA) 50th Anniversary Collection Volume One (1987, MCA) 20th Century Masters - The Millennium Collection: The Best of the Andrews Sisters (2000, MCA) Nimmo, H. Arlo. The Andrews Sisters. Jefferson: McFarland & Co, Inc., 2004. Sforza, John. Swing It! The Andrews Sisters Story. Lexington: The University Press of Kentucky, 2000. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „The Andrews Sisters“ ვიკისაწყობში. ოფიციალური საიტი The Andrews Sisters კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში პატრიცია ენდრიუსი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში მაქსინ ენდრიუსი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში ლავერნ ენდრიუსი კინოფილმების ინტერნეტ-მონაცემთა ბაზაში მაქსინ ენდრიუსი — Find a Grave-ზე ლავერნ ენდრიუსი — Find a Grave-ზე პატრიცია ენდრიუსი — Find a Grave-ზე ↑ Last surviving Andrews Sisters member Patty Andrews dies at 94. Fox News (2013-01-30). ციტირების თარიღი: 2013-07-02. ↑ boogie-woogie. CollinsDictionary.com. Collins English Dictionary - Complete & Unabridged 11th Edition. Retrieved November 26, 2012. ↑ The American Heritage Dictionary of the English Language, Fourth Edition copyright ©2000 by Houghton Mifflin Company, Updated in 2009 CITED IN "Boogie-Woogie", FreeDictionary.com. ↑ Vocal Group Hall of Fame - The Andrews Sisters. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-05-22. ციტირების თარიღი: 31 იანვარი, 2013.
უკრაინის საფეხბურთო სუპერთასი

უკრაინის საფეხბურთო სუპერთასი (უკრ. Суперкубок України з футболу) — საფეხბურთო გათამაშება უკრაინაში, სადაც პრემიერლიგის და თასის გამარჯვებულები ხვდებიან ერთმანეთს. იმ შემთხვევაში, თუ ქვეყნის ჩემპიონატსაც და თასსაც ერთი გუნდი მოიგებს, მაშინ მას სუპერთასზე თასის მეორე ფინალისტი დაუპირისპირდება. სუპერთასი თამაშდება 2004 წლიდან. გათამაშების ისტორიაში, ყველაზე წარმატებული კლუბია დონეცკის „შახტარი“, რომელმაც 8-ჯერ მოიგო ტიტული. მოქმედი გამარჯვებულია „დინამო კიევი“. Ukraine - Super Cup Finals
Game Developer

Gamasutra — ინტერნეტ პორტალი, რომელიც მოიცავს ასპექტებს ვიდეო თამაშების შემუშავების შესახებ. დაარსდა 1997 წელს. საიტზე თავსდება სიახლეები ვიდეო თამაშების ინდუსტრიიდან, ასევე ანალიტიკური სტატიები, მიმოხილვები და სხვა. საიტი დაარსდა 1997 წელს და შედის UBM TechWeb-ის საკუთრებაში. Gamasutra ექსკლუზიურად აქვეყნებს ვიდეო თამაშების შემქმნელების ინტერვიუებს. ეს ინტერვიუები და ანალიტიკური სტატიები სარგებლობს დიდი ავტორიტეთით სათამაშო პრესაში. 2006 და 2007 წელს საიტს და მის რედაქტორებს გადაეცათ Webby Awards-ის ჯილდო. ოფიციალური საიტი ↑ Gamasutra.com Site Info. Alexa Internet. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-11-26. ციტირების თარიღი: 2015-01-08. ↑ Тэги: Gamasutra. 3DNews. ციტირების თარიღი: 18 июля 2009. ↑ Alpher. Новости из мира игр > Лучшие игры 2008 года по версии Gamasutra. xtgamers.co. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-04-04. ციტირების თარიღი: 18 ივლისი, 2009. ↑ KranXPRess. Gamasutra раскрывает путь Musaic Box на IGF. официальный сайт KranX Productions. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-04-04. ციტირების თარიღი: 18 ივლისი, 2009. ↑ Maxim Tusken. Gamasutra интервьюирует BioWare об Star Wars: The Old Republic. swkotor.ru. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-04-04. ციტირების თარიღი: 18 ივლისი, 2009.
ჰიპოკრატე

ჰიპოკრატე (ძვ. ბერძნ. Ἱπποκράτης; დ. დაახლოებით ძვ. წ. 460, კ. კოსი — გ. დაახლოებით ძვ. წ. 370 (სხვა მონაცემებით ძვ. წ. 356), ლარისა, თესალია) — ძველი საბერძნეთის ექიმი, ანტიკური მედიცინის რეფორმატორი. ჰიპოკრატეს პირველ მასწავლებლად მიჩნეულია მამამისი - ჰერაკლიდე; დედა - ფენარეტე, ბებიაქალი იყო. მშობლების გარდაცვალების შემდეგ ჰიპოკრატე საცხოვრებლად ათენში გადავიდა და სწავლა გააგრძელა. სწავლის დასრულების შემდეგ ეწეოდა მოხეტიალე ექიმის - პერიოდევტის საქმიანობას. ბევრი იმოგზაურა საბერძნეთში, ეგვიპტეში, მცირე აზიაში, შავი ზღვის სანაპიროზე, იყო სკვითებთან, კარგად გაეცნო მცირე აზიისა და ეგვიპტის მედიცინას. ავადმყოფის გამოკვლევისას იყენებდა ისეთ მეთოდებს, როგორიცაა დათვალიერება, ხელით გასინჯვა, გულმკერდისა და მუცლის ღრუს მოსმენა და სხვა. ყურადღებას აქცევდა გამონაყოფებს, მათ სუნს, ფერს, შარდის ნალექს; სათავე დაუდო ავადმყოფობის მიმდინარეობის აღწერას (ავადმყოფობის ისტორია); შექმნა მოძღვრება პროგნოსტიკაზე, რაც ეყრდნობოდა ავადმყოფის წარსულისა და აწმყო მდგომარეობის დეტალურ შესწავლას; საფუძველი ჩაუყარა სამედიცინო გეოგრაფიასა და ტოპოგრაფიას; როგორც დასტაქარმა შეიმუშავა ნახვევის დადების, მოტეხილობის, ღრძობის, ფისტულების მკურნალობის მეთოდები და სხვა. ჰიპოკრატეს და მისი მიმდევრების შრომებში (ჰიპოკრატეს კრებული) საოცარი სიზუსტით არის აღწერილი სხვადასხვა დაავადების მიმდინარეობა, მკურნალობის წესები, მსჯელობაა ეპიდემიების, ეპილეფსიის, ცხელების შესახებ და სხვა. ჰიპოკრატე ასწავლიდა, რომ ექიმმა უნდა უმკურნალოს ავადმყოფს და არა ავადმყოფობას, გაითვალისწინოს მისი ინდივიდუალური თავისებურებანი და გარე ფაქტორების გავლენა. შინაგან ფაქტორებად მიიჩნევდა მემკვიდრეობითობას, ადამიანის ფიზიკური (კონსტიტუცია) და სულიერი (ტემპერამენტი) თვისებების ერთობლიობას. გამოყო ადამიანის 4 ტიპი ტემპერამენტის მიხედვით: სანგვინიკური, ქოლერიკული, ფლეგმატიკური და მელანქოლიკური. ჰიპოკრატე მიხვდა, რომ ეს ტიპები გარკვეული დაავადებებისადმი არიან განწყობილი. დაამუშავა ეტიოლოგიის საკითხები; მედიცინა გაათავისუფლა ქურუმებისა და მონასტრების გავლენისაგან და განსაზღვრა მისი განვითარების დამოუკიდებელი გზა. ჰიპოკრატემ ჩამოაყალიბა მკურნალობის ძირითადი პრინციპები (არ დააზიანო, სიფრთხილე გამოიჩინე წამლის გამოცვლისას და სხვ.). დღემდეა შემორჩენილი „ჰიპოკრატეს ფიცი“, როგორც საექიმო პროფესიის მორალური კოდექსი. ჰიპოკრატეს „მედიცინის მამას“ უწოდებენ. აბაშიძე ვ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 669. Nuland, Sherwin B. (1988), Doctors, Knopf, ISBN 0-9539240-3-3. ↑ Nuland 1988, p. 4 ↑ Hippocrates. Microsoft Encarta Online Encyclopedia. Microsoft Corporation (2006). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2009-10-31. ↑ Strong, W.F.; Cook, John A. (ივლისი, 2007), "Reviving the Dead Greek Guys", Global Media Journal, Indian Edition, http://www.caluniv.ac.in/Global%20mdia%20journal/Past_Issue/GMJ%20Issue%20-%20Summer%202007.pdf დაარქივებული 2012-05-15 საიტზე Wayback Machine. შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „ჰიპოკრატე“ ვიკისაწყობში. ჰიპოკრატე — ნამუშევრები საიტზე LibriVox (უფასო აუდიო წიგნები) ჰიპოკრატე ბიბლიოთეკის WorldCat კატალოგში
ევროპული ვაზი

ევროპული ვაზი (ლათ. Vitis vinifera) — ვაზის ევროპული სახეობა. აერთიანებს ევროპის და აზიის უმეტეს ტერიტორიაზე გავრცელებულ ვაზის ჯიშებს. ქართული ვაზიც ამ სახეობას განეკუთვნება. იყოფა ორ ჯგუფად: ველურ და კულტურულ ვაზებად. ველური ვაზი გავრცელებულია ხმელთაშუა, კასპიისა და შავი ზღვების მიდამოებში. იგი მოიცავს როგორც ტიპურ ველურ ფორმებს, ისე ერთ დროს კულტივირებულ, მაგრამ ამჟამად ისევ გაველურებულ ვაზებს. ველური ვაზი (იგივე უსურვაზი, რიკინა, ბაბილო) საქართველოში გავრცელებულია ზღვის დონიდან 1000 მ-მდე სიმაღლეზე. მისი ყვავილი ორსახლიანია. აქვს მცირე ზომის ფოთოლი, პატარა მეჩხერი მტევანი, შავი, წვრილი, მრგვალი ან ოვალური მარცვალი, დაბალი სამეურნეო მაჩვენებლები. გაკულტურებისას აღნიშნული ნიშან-თვისებები არ უმჯობესდება. გაველებული ვაზი შემორჩენილია ნასახლარებზე, ხეობებსა და ტყეებში, იძლევა მოსავალს, გაკულტურებისას სამეურნეო ნიშან-თვისებებს ავლენს. ევროპული კულტურული ვაზი მოიცავს მრავალ ჯიშს და ფართოდაა გავრცელებული მსოფლიოს ყველა ქვაყანაში. იგი დაყოფილია ენდემურ ჯგუფებად (მაგ., საქართველოში — კახეთის, ქართლის, იმერეთის და სხვა). რამიშვილი მ., ამპელოგრაფია, თბ., 1970; რამიშვილი რ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, თბ., 1979. — გვ. 44.
ჭარელიძეები

ჭარელიძეები, ჭარელები, — ფეოდალური საგვარეულო შუა საუკუნეების რაჭაში. იხსენებიან XIV საუკუნის სორის ტაძრის წარწერაში, როგორც რაჭის ერისთავები. შემდგომ ერისთავობა ხელთ ჩაიგდეს ჩხეიძეებმა, რომელთაც ციცი ჭარელს თვალები დათხარეს და ცოლ-შვილიანად გაყიდეს. XV საუკუნეში ჭარელიძეები რაჭის საერისთავოს აზნაურები იყვნენ.
უკრაინის საფეხბურთო თასი

უკრაინის საფეხბურთო თასი (უკრ. Кубок України з футболу) — ყოველწლიური სათასო შეჯიბრება უკრაინის საფეხბურთო გუნდებს შორის. გათამაშება პირველად 1992 წელს ჩატარდა. მისი გამარჯვებული კვალიფიკაციას გადის უკრაინის სუპერთასზე და უეფა-ს ევროპა ლიგაზე. ტურნირის ისტორიაში ყველაზე წარმატებული კლუბებია დონეცკის „შახტარი“, რომელმაც 13-ჯერ მოიგო თასი. მოქმედი გამარჯვებულია „შახტარი“. Ukraine - Cup Finals
ჯაგირი

ჯაგირი (სპარს. جاگیر, სიტყვასიტყვით — ადგილის მფლობელი) — ფეოდალური მიწათმფლობელობის გაბატონებული ფორმა მოგოლთა ინდოეთში. XVI-XVIII საუკუნეებში, ეძლეოდათ წყალობის სახით, გარკვეული დროით და არა მემკვიდრეობით. ჯაგირის მფლობელები — ჯაგირდარები ვალდებული იყვნენ თავიანთ ხარჯზე შეენახათ დიდი მოგოლის ცხენოსანი არმიის რაზმი, რომლის რაოდენობა დამოკიდებული იყო ჯაგირის მოცულობასა და მისგან მიღებულ შემოსავალზე. ჯაგირდარი ფადიშაჰის პირველი დაძახებისთანავე უნდა ჩადგომოდა სათავეში თავის რაზმს, მოემარაგებინა იგი სურსათითა და აღკაზმულობით და გამგზავრებულიყო სალაშქროდ. ამ სამსახურისათვის უფლება ეძლეოდა ნაწყალობებ სამფლობელოში გლეხებისაგან აეკრიფა რენტა-გადასახადი. ჯაგირის უმრავლესობა მოიცავდა რამდენიმე ოლქს, რომელშიც შედიოდა ასობით სოფელი და ათიათასობით მცხოვრები. ჯაგირის საშუალო ზომა იყო დაახლოებით 100 ათას ჰა-მდე. დიდ მოგოლებს ხშირად გადაჰყავდათ ჯაგირდარები ერთი სამფლობელოდან მეორეში, რათა აღეკვეთათ მათი სეპარატისტული მისწრაფებები. XVII საუკუნეში გაჩნდა ჯაგირის მემკვიდრეობით სამფლობელოდ გადაქცევის ტენდენცია, რაც XVIII საუკუნეში განხორციელდა კიდეც. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 523-524.