15 მარტი

15 მარტი — გრიგორიანული კალენდრის 74–ე დღე (ნაკიან წლებში - 75–ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 291 დღე. ძვ. წ. 44 : რომის რესპუბლიკის დიქტატორი, იულიუს კეისარი, სასიკვდილოდ დაჭრეს მარკუს ბრუტუსმა, გაიუს კასიუს ლონგინუსმა, დეციმუს იუნიუს ბრუტუს ალბინუსმა და კიდევ რამდენიმე რომაელმა სენატორმა მარტის იდებზე. 1493 : ქრისტეფორე კოლუმბი ესპანეთში დაბრუნდა ამერიკაში თავისი პირველი ექსპედიციიდან. 1776 : სამხრეთი კაროლინა ამერიკის პირველი კოლონია გახდა, რომელმაც დიდი ბრიტანეთისგან დამოუკიდებლობა გამოაცხადა და საკუთარი მთავრობა შექმნა. 1820 : მენი აშშ-ის 23-ე შტატი გახდა. 1848 : დაიწყო რევოლუცია უნგრეთში. 1892 : დაარსდა საფეხბურთო კლუბი ლივერპული. 1939 : ნაცისტურმა არმიამ დაიკავა ჩეხეთი. 1985 : პირველი ინტერნეტ დომენური სახელი დარეგისტრირდა (symbolics.com). 1990 : მიხაილ გორბაჩოვი არჩეულ იქნა სსრკ-ის პირველ პრეზიდენტად. 1991 : გერმანია ფორმალურად იბრუნებს სრულ დამოუკიდებლობას ოთხი პოსტ-მმო ოკუპაციური ძალებისგან (საფრანგეთი, დიდი ბრიტანეთი, შეერთებული შტატები და საბჭოთა კავშირი). 2016 : ფერმას დიდ თეორემაში ახალი მტკიცებულებების გამო ბრიტანელი ენდრიუ უაილზი აბელის პრემიის ლაურეატი გახდა. 2019 : ახალი ზელანდიის ქალაქ კრაისტჩერჩის მეჩეთებში სროლის შედეგად 49 ადამიანი დაიღუპა. 1493 : ან დე მონმორანსი — ფრანგი პოლიტიკური მოღვაწე 1516 : ელქას მირზა ― ისმაილ I-ის მეორე ძე 1767 : ენდრუ ჯექსონი — აშშ-ის პრეზიდენტი (1829-1837) 1789 : გეორგ ზიმონ ომი — გერმანელი ფიზიკოსი. 1825 : ანიბალ პინტო — ჩილეს პრეზიდენტი (1876–1881) 1830 : პაულ ფონ ჰაიზე — გერმანელი მწერალი 1830 : ელიზე რეკლიუ — ფრანგი გეოგრაფი 1835 : დიურინევ ქადინ ეფენდი — ოსმალეთის სულთნის, აბდულაზიზის პირველი ცოლი 1854 : ემილ ადოლფ ბერინგი — გერმანელი ბაქტერიოლოგი. 1855 : ვასილ ყიფიანი — ქართველი პედაგოგი 1863 : ალი-აღა შიხლინსკი — რუსეთის საიმპერატორო არმიის და აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის მხედართმთავარი 1865 : ივანე ფიგუროვსკი — რუსი კლიმატოლოგი. 1868 : თედო სახოკია — ქართველი მწერალი, ეთნოგრაფი 1878 : რეზა-შაჰ ფეჰლევი — ქართული წარმომავლობის ირანელი, რომელიც გახდა ირანის პირველი შაჰანშაჰი ფეჰლევის დინასტიიდან. 1880 : მალაქია ტოროშელიძე — ქართველი საბჭოთა პარტიული და საზოგადო მოღვაწე 1882 : იოსებ აბაკელია — ქართველი ფთიზიატრი 1910 : გრიგოლ ჩიქოვანი — ქართველი მწერალი. 1920 : ნგუენ თი დინი — ვიეტნამელი ხალხის ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობის მოღვაწე ქალი 1920 : ანდრო კობალაძე — ქართველი მსახიობი 1930 : ჟორეს ალფეროვი — რუსი ფიზიკოსი 1937 : შოთა იამანიძე — ქართველი ფეხბურთელი 1943 : დევიდ კრონენბერგი — კანადელი კინორეჟისორი 1944 : ნებაჰათ ჩეჰრე — თურქი მსახიობი 1948 : ლევან თედიაშვილი — ქართველი მოჭიდავე 1953 : კუმბა იალა — გვინეა-ბისაუს პრეზიდენტი (2000–2003) 1957 : როლანდ კოპალიანი — ქართველი აგრონომიის მკვლევარი-სპეციალისტი 1958 : მიხეილ არკადიევი — რუსი დირიჟორი, პიანისტი 1959 : რენი ჰარლინი — ფინელი კინორეჟისორი, მსახიობი და პროდიუსერი 1968 : საბრინა სალერნო — იტალიელი მომღერალი 1969 : კიმ რეივერი — ამერიკელი მსახიობი. 1975 : ვესელინ ტოპალოვი — ბულგარელი მოჭადრაკე 1975 : ევა ლონგორია — ამერიკელი მსახიობი და მოდელი 1981 : ხანა ომარხალი — რუსეთის რელიგიათმცოდნე ძვ. წ. 44 : იულიუს კეისარი — რომაელი სახელმწიფო მოღვაწე 1723 : ლუიზა მეკლენბურგ-გიუსტროველი — დანიისა და ნორვეგიის დედოფალი (1699-1721) 1723 : გიუნთერი, იოჰან კრისტიან — გერმანელი პოეტი 1921 : თალაათ-ფაშა — ოსმალეთის იმპერიის სახელმწიფო მოღვაწე 1925 : ანდრია ყარაშვილი — ქართველი კომპოზიტორი, პედაგოგი 1931 : გიორგი ლასხიშვილი — ქართველი პუბლიცისტი, რედაქტორი, საზოგადო მოღვაწე 1937 : ჰაუარდ ფილიპს ლავკრაფტი — ამერიკელი მწერალი 1938 : გენრიხ იაგოდა — საბჭოთა კავშირის პოლიტიკური მოღვაწე 1945 : იტიკავა სიოიტი — იაპონიის მუშათა მოძრაობის მოღვაწე 1945 : ისააკ ალიხანიანი — სომეხი მსახიობი 1959 : დადიანი, შალვა — ქართველი მწერალი, დრამატურგი. 1975 : ონასისი, არისტოტელეს — ბერძენი მილიარდერი 2005 : ოთარ ქორქია — ქართველი კალათბურთელი 2017 : გენო კალანდია — ქართველი მწერალი, პოეტი, ჟურნალისტი ბელარუსი : კონსტიტუციის დღე უნგრეთი : რევოლუციის დაწყების დღე (1848 წ.) საქართველო : არტილერიის დღე მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს: თეოდოტე კვირინელი ევთალია ქალწული ტროადი ჭაბუკი აღათონ მეგვიპტელი 440 იტალიელი მოწამე სხვა თვეები: