laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ნაზირლი

ნაზირლი (აზერ. Nazırlı) — სოფელი აზერბაიჯანში, ბარდის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 1 611 კაცი. Nazırlı GEOnet სახელების სერვერზე
ნაჯაფქულუბეილი (ბარდა)

ნაჯაფქულუბეილი (აზერ. Nəcəfqulubəyli) — სოფელი აზერბაიჯანში, ბარდის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 499 კაცი. Nəcəfqulubəyli GEOnet სახელების სერვერზე
შეჰზადე სულეიმანი (აჰმედ I-ის ვაჟი)

შეჰზადე სულეიმანი (დ. 1615, სტამბოლი — გ. 27 ივლისი, 1635, იქვე) — აჰმედ I-ის ვაჟი. მისი დედა სავარაუდოდ იყო აჰმედის კანონიერი მეუღლე ქიოსემ სულთანი. სულეიმანი დაიბადა 1615 წელს სტამბოლში, სულთან აჰმედ I-ის ოჯახში. თუ მისი დედა ქიოსემ სულთანი იყო, მაშინ სავარაუდოდ, სულეიმანი იყო ოსმალეთის მომავალი სულთნის, იბრაჰიმ I-ის ტყუპისცალი. თუმცა, შესაძლოა ის მაჰფირუზ სულთნის შვილიც ყოფილიყო. 1617 წელს, აჰმედი გარდაიცვალა და ტახტზე სულეიმანის უნარშეზღუდული ბიძა, მუსტაფა I ავიდა. 1618 წლის 26 თებერვალს, მუსტაფა ტახტიდან ჩამოაგდო სულეიმანის უფროსმა ძმამ, ოსმან II-მ, მაგრამ ისიც მალევე ჩამოაგდეს და მოკლეს. ტახტი კვლავ მუსტაფამ დაიკავა. მისი მმართველობა წელიწადსა და ოთხ თვეს გაგრძელდა. 1623 წელს იანიჩართა აჯანყების შედეგად ოსმალეთის ტახტი დაიკავა სულეიმანის უფროსმა ძმამ, მურად IV-მ. მისი მმართველობის პერიოდში სულეიმანი და მისი ძმები ჰარამხანაში, კაფესში (გალიაში) იყვნენ გამოკეტილნი. 1635 წელს, როცა მურად IV ერევნის დასაპყრობად მიდიოდა, მან ტახტის მოცილეების მოშორება გადაწყვიტა. 27 ივლისს სულეიმანი და მისი ძმა, ბაიაზიდი სიკვდილით დაისაჯნენ. შეჰზადე სულეიმანი დაკრძალულია ცისფერი მეჩეთის მავზოლეუმში, მამის გვერდით. მეჰმედი (აჰმედ I-ის ვაჟი) შეჰზადე ბაიაზიდი (აჰმედ I-ის ვაჟი) ქასიმი (შეჰზადე) Boyar, Ebru; Fleet, Kate (2010). A Social History of Ottoman Istanbul. Cambridge University Press, გვ. 42. ISBN 1139484443, 9781139484442 Invalid ISBN.  Börekçi, Günhan (2009) Encyclopedia of the Ottoman Empire, ISBN 1139484443
ნაზირლი (ბარდა)

ნაზირლი (აზერ. Nəzirli) — სოფელი აზერბაიჯანში, ბარდის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 710 კაცი. ნაზირლი GEOnet სახელების სერვერზე
გიუზელჯე ალი-ფაშა

გიუზელჯე ალი-ფაშა (თურქ. Güzelce Ali Paşa; დ. ქიოსი, საბერძნეთი — გ. 9 მარტი, 1621, ოსმალეთის იმპერია) — ოსმალეთის იმპერიის დიდი ვეზირი 1619-1621 წლებში, ასევე კაპუდან-ფაშა 1617-1619 წლებში. დაიბადა საბერძნეთის კუნძულ ქიოსზე. მამამისი, ისთანქოილუ აჰმედ-ფაშა იყო ტუნისის სანჯაყის მმართველი. მამამისის გარდაცვალების შემდეგ სულთან მეჰმედ III-მ დანიშნა ტუნისის სანჯაყ-ბეიდ. 1599–1602 წლებში დაინიშნა ანატოლიური ოლქის, დიმეტოკის ბეგლარბეგად, 1602 წლიდან მართავდა იემენის ვილაიეთს. 1610–1615 წლებში განაგებდა მორეასა და კვიპროსს. 1616 წელს აჰმედ I-მა დააწინაურა და ერთ-ერთ ვეზირად დანიშნა. სწორედ ამ დროს უწოდეს მას გიუზელჯე (სიმპათიური) მისი კარგი გარეგნობის გამო. 1617 წელს დაიკავა კაპუდან-ფაშას თანამდებობა. ფლოტის ადმირალობის პერიოდში ხმელთაშუა ზღვაში რამდენიმეჯერ დაამარცხა ქრისტიანი მეკობრეები და 200-მდე ტყვე წაიყვანა დედაქალაქში, რის გამოც სულთანმა ის ოქროთი დააჯილდოვა. 1619 წელს, ოსმან II-მ გადააყენა დიდი ვეზირი ქარა მეჰმედ-ფაშა და მის ნაცვლად სწორედ გიუზელჯე ალი-ფაშა დანიშნა იმპერიის მეორე პირად. დიდი ვეზირის თანამდებობის დაკავების შემდეგ, გიუზელჯე ალი-ფაშა შეეცადა გარკვეული ეკონომიკური რეფორმების გატარებას, მაგრამ დიდი წინააღმდეგობა მიიღო სულთნისა და ფაშებისაგან. მან ვერ შეძლო დაკნინებული ოსმალეთისთვის რაიმე ღირებულის გაკეთება. 1621 წლის 9 მარტს, ქიოსემ სულთანმა ფარული დივანი (საბჭო) შეკრიბა, რომელსაც ესწრებოდნენ გიუზელჯე ალი-ფაშა, ვეზირები და თვით შეიჰ-ულ-ისლამიც. ფაშების შეკრების ამბავი მივიდა სულთან ოსმან II-ის ყურამდე. განრისხებული სულთანი მალევე მივიდა საბჭოს სხდომაზე და მემატიანეთა მტკიცებით, საკუთარით ხელით მოკვეთა თავი გიუზელჯე ალი-ფაშას. ალი-ფაშას ცხედარი 40 წლის მანძილზე ვერ იპოვეს. 1661 წელს მისი საფლავი აღმოაჩინეს დედაქალაქში, იაჰია ეფენდის სახელობის სასაფლაოზე. ოსმალეთის დიდი ვეზირების სია Danişmend, İsmail Hâmi (1971) Osmanlı Devlet Erkânı, İstanbul:Türkiye Yayınevi, say. Uzunçarşılı, İsmail Hakkı, (1954) Osmanlı Tarihi III. Cilt, 2. Kısım , XVI. Yüzyıl Ortalarından XVII. Yüzyıl Sonuna kadar), Ankara: Türk Tarih Kurumu (Altıncı Baskı 2011 ISBN 978-975-16-0010) say.373-374 Buz, Ayhan, (2009) Osmanlı Sadrazamları, İstanbul: Neden Kitap, ISBN978-975-254-278-5
კრასნი-სულინის ალექსანდრე ნეველის ტაძარი

კრასნი-სულინის ალექსანდრე ნეველის ტაძარი (რუს. Александро-Невский храм) — მართლმადიდებლური ტაძარი კრასნი-სულინში მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს შახტინის ეპარქიას. მისამართი: რუსეთის ფედერაცია, როსტოვის ოლქი, ქ. კრასნი-სულინი, პირველი მაისის ქუჩა № 3. 1898 წლის 5 მარტს სულინის ქარხნის დასახლებისა და ახლომდებარე ხუტორების მოსახლეობამ დონისა და ნოვოჩერკასკის მთავარეპიკოპოსის სახელზე დაწერეს თხოვნა სულინის ქარხნის დასახლებაში ტაძრის მშენებლობის შესახებ. 1898 წელს ეკლესიის აშენებაზე მრევლმა თანხმობა მიიღო. მისი აშენება საკუთარი სახრებით გადაწყვიტა მეტალურგიული ქარხნის მფლობელმა ნიკოლოზ პეტრეს ძე პასტუხოვმა. მშენებლობის დასრულებისა და მიწის იჯარის გასვლის შემდეგ აგებული ეკლესია გადაეცემოდა დონელ კაზაკებს. მშენებლობის გეგმას ხელი მოაწერა ეპარქიის არქიტექტორმა, რომელიც დააკვირდებოდა მშენებლობას. ქვის ტაძრის მშენებლობა გაგრძელდა 1900 წლამდე. ამ პერიოდში იგი აკურთხეს კიდეც. ტაძარს 1 000 მომლოცველის ერთდროულად დატევა შეეძლო. ტაძართან ახლოს ააგეს სამეურნეო შენობები, რომელიც დღემდეა შემორჩენილი. ეკლესიასთან ააგეს და ფუნქციონირებდა სამრევლო სკოლა, სადაც მუშაობდნენ ის ბავშვები ვისი მშობლებიც ნიკოლოზ პასტუხოვის მეტალურგიულ ქარხანაში მუშაობდნენ. სკოლაში მასწავლებლებად მუშაობდნენ ალექსანდრე ნეველის ტაძრის მღვდელმსახურები. ეკლესია მოქმედებდა 1900 წლიდან 1931 წლამდე. შემდეგ ეკლესია დახურეს. ეკლსია სანახევროდ დაინგრა. მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში ეკლესიის შენობას დაეცა და აფეთქდა ბომბი. საბჭოთა ძალების მიერ დასახლების გათავისუფლების შემდეგ ტაძარი გაძარცვეს და დაანგრიეს კიდეც. ამჟამად ნანგრევები, რომელიც ძველი ტაძრისაგან დარჩა, მდებარეობს ქალაქ კრასნი-სულინის № 4 სკოლის ტერიტორიაზე. ქალაქში დროებით ტაძარში კვლავ აღევლინება ღვთისმსახურება, მუშაობს საკვირაო სკოლა, მიმდინარეობს ტაძრის აღდგენის სამუშაოები. Кудрявцев В. Церковь Александра Невского на заводе Сулинского акционерного общества / В. В. Кудрявцев // Сулинская земля: страницы истории. – Ростов н/Д., 1999. – С.157 – 160. Кудрявцев В. Страницы прошлого листая [исследования истории Сулинской земли] / В. В. Кудрявцев. – Красный Сулин, 2004. – С.37. Подгорная О. Улица Ворошилова / О. В. Подгорная // Красный Бумер. – 2010. – 20 окт. (№41). – С.6. Александро-Невский храм დაარქივებული 2016-11-23 საიტზე Wayback Machine. Церковь Александра Невского Александро-Невский храм г. Красный Сулин, Александро-Невский храм[მკვდარი ბმული] ↑ В Красном Сулине начнется реставрация храма Святого Благоверного князя Александра Невского. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2017-09-12. ციტირების თარიღი: 2017-03-25.
ნიფჩი

ნიფჩი (აზერ. Nifçi) — სოფელი აზერბაიჯანში, ბარდის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 259 კაცი. ნიფჩი GEOnet სახელების სერვერზე
ოსმანლარი

ოსმანლარი (აზერ. Osmanlar) — სოფელი აზერბაიჯანში, ბარდის რაიონში. ოსმანლარი GEOnet სახელების სერვერზე
ოთო-ქელანლი

ოთო-ქელანლი (აზერ. Oto Kelanly) — სოფელი აზერბაიჯანში, ბარდის რაიონში. ოთო-ქელანლი GEOnet სახელების სერვერზე
ოთუზიქილარი

ოთუზიქილარი (აზერ. Otuzikilər) — სოფელი აზერბაიჯანში, ბარდის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 2 280 კაცი. ოთუზიქილარი GEOnet სახელების სერვერზე
ფერნაქლარი

ფერნაქლარი (აზერ. Pernaklar) — სოფელი აზერბაიჯანში, ბარდის რაიონში. ფერნაქლარი GEOnet სახელების სერვერზე
ფირილიარი

ფირილიარი (აზერ. Pirilyar) — სოფელი აზერბაიჯანში, ბარდის რაიონში. ფირილიარი GEOnet სახელების სერვერზე
ფიიადალარი

ფიიადალარი (აზერ. Piyadalar) — სოფელი აზერბაიჯანში, ბარდის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 917 კაცი. ფიიადალარი GEOnet სახელების სერვერზე
ლევან I დადიანი

ლევან I დადიანი — ოდიშის ერისთავი (1533-?) და ოდიშის მთავარი (?-1572), მამია III დადიანის ძე. თავდაპირველად ლევან I დადიანი ცნობდა იმერეთის მეფე ბაგრატ III-ის უზენაესობას და ერისთავთერისთავის ტიტულს ატარებდა, თუმცა, ამავე დროის, სრული დამოუკიდებლობისათვის იბრძოდა. 1548 ბაგრატ III-მ ლევან I დადიანი სადარბაზოდ მიიწვია, დააპატიმრა და გამოამწყვდია გელათის სამრეკლოში, საიდანაც იგი სამცხის ათაბაგის ქაიხოსრო III-ის ხელშეწყობით სამცხეში გაიპარა. შემდეგ ლევან I დადიანმა როსტომ გურიელის დახმარებით დაიბრუნა სამთავრო ტახტი. 1568 წელს ლევან I დადიანს იმერეთის მეფე ბაგრატ III და გიორგი II გურიელი დაუპირისპირდნენ და იძულებული გახდა სტამბოლში გამგზავრებულიყო. თურქეთის ხელისუფლებამ ცნო დამოუკიდებლობა იმერეთის სამეფოსაგან. ლევან I დადიანმა ხელმწიფის ტიტული მიიღო. იგი ოსმალთა დახმარებით გურიის მთავარს შეურიგდა; მათ ჭილაძეების სამფლობელო დაიპყრეს და გაინაწილეს. ბერაძე თ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 157.
გუტაპერჩის ხე

გუტაპერჩის ხე — ზოგადი სახელწოდება სხვადასხვა მცენარისა, რომელთა რძეწვენი შეიცავს გუტაპერჩს. უფრო ხშირად გუტაპერჩის ხეს უწოდებენ საპიტისებრთა ოჯახის ორი გვარის — ლათ. Palaquium-ისა და ლათ. Payena-ს სახეობებს, რომლებიც უმთავრესად ინდომალაის ოლქშია გავრცელებული. გუტაპერჩოვანი მცენარეები ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 320.
ქაფარლი

ქაფარლი (აზერ. Qafarlı) — სოფელი აზერბაიჯანში, ბარდის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 396 კაცი. ქაფარლი GEOnet სახელების სერვერზე
ყარადამირჩი

ყარადამირჩი (აზერ. Qaradəmirçi) — სოფელი აზერბაიჯანში, ბარდის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 456 კაცი. ყარადამირჩი GEOnet სახელების სერვერზე
ყარადირნაქი

ყარადირნაქი (აზერ. Qaradırnaq) — სოფელი აზერბაიჯანში, ბარდის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 633 კაცი. ყარადირნაქი GEOnet სახელების სერვერზე
ყარაღაჯი (ბარდა)

ყარაღაჯი (აზერ. Qarağacı) — სოფელი აზერბაიჯანში, ბარდის რაიონში. მოსახლეობის რაოდენობა — 1 297 კაცი. Qarağacı GEOnet სახელების სერვერზე
გუტაპერჩოვანი მცენარეები

გუტაპერჩოვანი მცენარეები — მცენარეები, რომლებიც თავისი ცხოველმოქმედების პროცესში სპეციალურ უჯრედულ სათავსებში აგროვებენ ნახშირწყალბადს — გუტას. განსაკუთრებით დიდი სარეწაო მნიშვნელობა აქვს ტროპიკული ზონის პალაკვიუმის (ლათ. Palaquium), პაიენისა (ლათ. Payena) და ბასიის (ლათ. Bassia) გვარის ხემცენარეებს. აგრეთვე საპოტისებრთა (ლათ. Sapotaceae) ოჯახის მერქნიან ჯიშებს, რომლებიც იზრდებიან სამხრეთ-აღმოსავლეთი აზიის ქვეყნების, ახალი გვინეისა და სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის ხელუხლებელ ტყეებსა და პლანტაციებში. გუტა, წვნის — ლიტექსის სახით გროვდება ღერძული ორგანოებისა და ფოთლის სარძევეებში; შერეულია ხოლმე ფისებთან, შაქრებთან, პროტეინთან და მინერალურ მარილებთან. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 320.
ყარათაფა (მრავალმნიშვნელოვანი)

ყარათაფა შეიძლება აღნიშნავდეს: ყარათაფა — მთა საქართველოში, სამცხე-ჯავახეთის მხარეში, ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტში; ყარათაფა — სოფელი აზერბაიჯანში, ბარდის რაიონში; ყარათაფა — სოფელი აზერბაიჯანში, საბირაბადის რაიონში.
ყაალი (მრავალმნიშვნელოვანი)

ყაალი შეიძლება აღნიშნავდეს: ყაალი — სოფელი აზერბაიჯანში, ბარდის რაიონში ყაალი — სოფელი აზერბაიჯანში, გუბადლის რაიონში. ყაალი — სოფელი აზერბაიჯანში, ჯალილაბადის რაიონში
ალექსანდროვკის მირქმის ეკლესია

ალექსანდროვკის მირქმის ეკლესია (რუს. Церковь Сретения Господня) — მართლმადიდებლური ტაძარი სტანიცა ალექსანდროვკაში (ამჟამად დონის როსტოვის პროლეტარის რაიონის შემადგენლობაშია). მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს როსტოვისა და ნოვოჩერკასკის ეპარქიას. მისამართი: 344048, რუსეთის ფედერაცია, როსტოვის ოლქი, ქ. დონის როსტოვი, ბავშვთა ქუჩა № 124 (ალექსანდროვკა). 1777 წელს დონი როსტოვთან ახლოს დაარსდა სტანიცა ალექსანდროვკა, რამდენიმე ხნის შემდეგ აქ გადასახლდნენ კაზაკები დიმიტრი როსტოველის ციხესიმაგრიდან. ციხესიმაგრეში ისინი ლოცულობდნენ პოლკის ეკლესიაში, რომელიც იყო მიქაელ მთავარანგელოზის სახელობისა. გადასახლების შემდეგ 1778 წელს გადაწყვიტეს ალექსანდროვკაში მთავარანგელოზის ეკლესიის გადატანაც. 1800 წელს ეკლესიას მიაშენეს ქვის სამრეკლო ძველი ხის სამრეკლოს ნაცვლად. თვით დაძველებული ეკლესიაც გადაკეთეს. გაუკეთეს ქვის ფუნდამენტი და აკურთხეს 1800 წლის 29 სექტემბერს. 1896 წელს ძველი ეკლესია დაანგრიეს და ააშენეს ახალი ქვის ეკლესია. დღემდე ეს ეკლესია შემონახული არაა. სტანიცა ალექსანდროვკაში მიქაელ მთავარანგელოზის ეკლესიის გარდა მოქმედებდა ხის ეკლესია უფლის მირქმის სახელობისა. XX საუკუნის დასაწყისში ხის ეკლესია დაძველდა, გადაწყვიტეს შეეგროვებინათ თანხები და აეგოთ ახალი ხის ეკლესია. ეკლესიის მშენებლობა დაიწყეს 1907 წელს არქიტექტორ გ. ვასილევის პროექტის მიხედვით. ახალი ეკლესიის მშენებლობა დასრულდა 1911 წელს, ამავე წელს მოხდა მისი კურთხევა. ეკლესიის არქიტექტურა ტრადიციულია დონელი კაზაკებისათვის: მთავარ დასავლეთის შესასვლელზე დაშენებულია სამრეკლო, კუთხეებში კუთხის საკურთხევლებია განთავსებული. ალექსანდროვკის მირქმის ეკლესია დაიხურა 1930-იან წლებში. მის კედლებში განათავსეს საწყობი. 1943 წელს ეკლესიაში აღსდგა ღვთისმსახურება. ამჟამად ეს მოქმედი ეკლესიაა. მისი გუმბათი ლურჯი საღებავითაა შეღებილი, მასზე აღმართულია მოოქროვილი მართლმადიდებლური ჯვარი, გვერდითი გუმბათებიც მოოქროვილია. ეკლესიასთან მოქმედებს საკვირაო სკოლა. ეკლესიის წინამძღვარია ალექსი (ოსიაკი). Ростов-на-Дону. Церковь Сретения Господня. Церковь Сретения Господня დაარქივებული 2017-01-10 საიტზე Wayback Machine. Храм во имя Сретения Господня г. Ростов-на-Дону დაარქივებული 2017-02-02 საიტზე Wayback Machine. ↑ Сретенский храм
ხათუნა ცხადაძე

ხათუნა ცხადაძე (დ. 3 მაისი, 1973, თბილისი) — ქართველი მთარგმნელი. ხათუნა ცხადაძე დაიბადა თბილისში 1973 წლის 3 მაისს. 1996 წელს დაამთავრა თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი მხატვრული თარგმანის განხრით. 1997 წელს ჟურნალ „ცისკრში“ დაიბეჭდა მის მიერ თარგმნილი ტონინო გუერას მინიატურები, იტალო კალვინოსა და ჯანი როდარის პატარა მოთხრობები. ამას მოჰყვა ალესანდრო ბარიკოს „ნოვეჩენტო: მონოლოგი“ და სხვა მოთხრობები. „ვარდის სახელზე“ მუშაობა 2005 წელს დაიწყო და ხუთი წელიწადს თარგმნიდა. შემდეგ მთარგმნელმა გააგრძელა უმბერტო ეკოს წიგნების თარგმნა. იტალო კალვინო სადილი მწყემსთან ერთად (მოთხრობა), ცისკარი N12, 1997 ჯანი როდარი წვიმის კაცუნა (მინიატურა), ცისკარი N12, 1997 ნატალია გინცბურგი ვალენტინო (ერთი თავი რომანიდან), ცისკარი N12, 1997 ტონინო გუერა მინიატურები (ფოტოსურათი, აყვავებული ალუბალი, მაღვიძარა, დროის ფერი), ცისკარი N12, 1997 ალესანდრო ბარიკო ნოვეჩენტო: მონოლოგი (წინასიტყვაობა ალდო კასტელანისა) ცისკარი N7, 2001 უმბერტო ეკო რა სწამს მას, ვისაც არ სწამს? (წერილები), ქრისტიანული თეოლოგიისა და კულტურის ცენტრის გამოცემა, 2004, ISBN 89928-0-815-2 უმბერტო ეკო ვარდის სახელი (რომანი), დიოგენე, 2011, ISBN 978-9941-11-225-6 ანტონიო ტაბუკი მიაჩნია პერეირას (რომანი), ბაკურ სულაკაურის გამ-ბა, 2012, ISBN 978-9941-15-661-8 უმბერტო ეკო მტრის ხატის შექმნა და სხვა ტექსტები (ესსეები), იტალ. თარგმნეს ხათუნა ცხადაძემ, დარეჯან კიკოლიაშვილმა და ნათია ბერიშვილმა, დიოგენე, 2015, ISBN 978-9941-11-496-0 პიერ პაოლო პაზოლინი ქუჩის ბიჭები (რომანი), დიოგენე, 2015, ISBN 978-9941-11-503-5 პიერ პაოლო პაზოლინი ლუთერული წერილები (ესეები), საგა, 2016, ISBN 978-9941-08-091-3 უმბერტო ეკო პრაღის სასაფლაო (რომანი), დიოგენე, 2016, ISBN 978-9941-11-528-8 უმბერტო ეკო ფუკოს ქანქარა (რომანი), დიოგენე, 2017, ISBN 978-9941-11-541-7 იტალო კალვინო თუ ზამთრის ღამეს მოგზაური (რომანი), სულაკაური, 2018, ISBN 978-9941-23-889-5 მელანია მაცუკო ვიტა (რომანი), სულაკაური, 2019, 978-9941-30-295-4 უმბერტო ეკო რა სწამს ურწმუნოს? (წერილები), მთარგმნელების გამომცემლობა, 2024, ISBN 978-9941-8-6117-8 უმბერტო ეკო როგორ ვიმგზავროთ ორაგულით (წერილები), მთარგმნელების გამომცემლობა, 2024, ISBN 978-9941-8-6118-5 პოეტმა და აღმოსავლეთმცოდნე გიორგი ლობჟანიძემ ასე შეაფასა უმბერტო ეკოს რომანების ხათუნა ცხადაძისეული თარგმანები: გალა (ლიტერატურული პრემია) წლის საუკეთესო თარგმნილი წიგნი: უმბერტო ეკოს „ვარდის სახელის“ თარგმანისთვის, 2011 ლიტერატურული პრემია „საბა”, წლის საუკეთესო თარგმანი: უმბერტო ეკოს „პრაღის სასაფლაო“, 2015 ლიტერატურული პრემია „საბა”, წლის საუკეთესო თარგმანი: უმბერტო ეკოს „ფუკოს ქანქარა“, 2017 იტალიის ვარსკვლავის ორდენის კავალერი (Cavaliere dell'Ordine della Stella d'Italia (già Stella della solidarietà italiana) Tskhadadze Prof.ssa Khatuna), 2020 ეჰ, სადაა ახლა ეკო დაარქივებული 2016-10-13 საიტზე Wayback Machine. ცხადაძე, ხათუნა ვარდის სახელი დაარქივებული 2016-07-10 საიტზე Wayback Machine. პრაღის სასაფლაო მტრის ხატის შექმნა ფუკოს ქანქარა ნანა კობაიძე – ხათუნა ცხადაძე – თარგმანი და პასუხისმგებლობა ეს უმბერტო ეკო ვიღაა? ↑ ცხადაძე, ხათუნა (მთარგმნ.) ↑ ფუკოს ქანქარა[მკვდარი ბმული] ↑ ეს უმბერტო ეკო ვიღაა? ↑ „საბას“ ლაურეატები 2015. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2022-03-15. ციტირების თარიღი: 2017-03-25. ↑ Tskhadadze Prof.ssa Khatuna
შახტის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი

შახტის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი (რუს. Шахтинский краеведческий музей) — მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი ქალაქ შახტიში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. მუზეუმის შენობა წარმოადგენს XIX საუკუნის არქიტექტურულ ძეგლს. მუზეუმი დაარსდა 1966 წელს, ხოლო გაიხსნა 1967 წლის 18 მაისს. მუზეუმის მისამართი: 346500, როსტოვის ოლქი, ქალაქი შახტი, შევჩენკოს ქუჩა № 149. შახტინის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი მდებარეობს ქალაქის ცენტრში, ძველ შენობაში, რომელიც აგებულია 1886 წელს. ამჟამად შენობას აქვს არქიტექტურული ძეგლის სტატუსი. 1896 წლიდან შენობაში მუშაობდა ალექსანდრას სამრევლო სკოლა, რომელსაც სახელი ეწოდა დედოფალ ალექსანდრას პატივსაცემად იმპერატორ ნიკოლოზ II-ისა და დედოფალ ალექსანდრა თედორეს ასულის კორონაციის დროს. სკოლა 1907 წლამდე იყო სანიმუშო. შენობის ცენტრალურ ნაწილში გუმბათოვანი წერია, რაც მუზეუმში სიძველის ატმოსფეროს ქმნის. შახტის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი როსტოვის ოლქის ერთ-ერთი უმსხვილესი მუზეუმია. მისი ძირითადი ფონდი მოიცავს დაახლოებით 13 000 ექსპონატს. მუზეუმში თავმოყრილია უძველესი ხატები და ფოტოგრაფიები, სხვადასხვა პერიოდის ისტორიული დოკუმენტები და მოქალაქეების პირადი ნივთები. თავის დროზე სსრკ-ის სამხატვრო აკადემიამ საჩუქრად გაუგზავნა 200 ნახატი. მუზეუმში მოქმედებს თემატური დარბზები: „ძველი ქალაქი“, „მეშჩანის ცხოვრება“, „ქალაქის საბრძოლო დიდება“, „დონის მხარის ბუნება“. მუზეუმის სურათების გალერეაში გამოფენილია, გრაფიკა, ფერწერა, გამოყენებითი ხელოვნება და სხვ. იმართება მუსიკალური და პოეტური საღამოები. შეხვედრები ცნობილ ადამიანებთან. 2015 წლის ნოემბერში დამწვარი ქვანახშირის მრეწველობის ისტორიის მუზეუმის ეზოდან ადმინისტრაციამ მხარეთმცოდნეობის მუზეუმში გადაიტანა სამუზეუმო ექსპონატი — ლენინის ძეგლი. მომავალში განიხილება მისი აღდგენა. შახტის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმთან მოქმედებს პოეტ ალექსი ნედოგონოვის (1914-1948 წწ.) სახელობის ლიტერატურული გაერთიანება. პოეტი წარმოშობით სწორედ ამ ქალაქიდან იყო. Шахтинский краеведческий музей Цели и задачи МУК «Шахтинский краеведческого музея» Шахтинский краеведческий музей (Россия) დაარქივებული 2016-03-25 საიტზე Wayback Machine. ↑ Шахтинский краеведческий музей ↑ Шахтинский краеведческий музей отметил свой профессиональный праздник ↑ Шахтинский краеведческий музей вновь посетят бабочки. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2017-02-11. ციტირების თარიღი: 2017-03-25. ↑ Шахтинский краеведческий музей ↑ Памятник В. И. Ленину
ზალ მაჰმუდ-ფაშა

ზალ მაჰმუდ-ფაშა (გ. 1580, სტამბოლი) — ოსმალეთის იმპერიის სახელმწიფო მოღვაწე. მაჰმუდ-ფაშა დაიბადა ბოსნიაში. მოგვიანებით, იგი სულთან სულეიმან I-ის კარზე მოხვდა. ერთ-ერთი ვერსიით, იგი ემსახურებოდა ოსმალეთის იმპერიის დიდ ვეზირს, დამატი რუსტემ-ფაშას. 1553 წელს, მან სულთნის ბრძანებით მოკლა ოსმალეთის იმპერიის ტახტის მემკვიდრე შეჰზადე მუსტაფა.1566 წელს, მაჰმუდ-ფაშა დაინიშნა ანატოლიის გუბერნატორად. ზალ მაჰმუდ-ფაშა გარდაიცვალა 1580 წელს, სტამბოლში. დაკრძალულია ეიუფის სასაფლაოზე. მისი ბრძანებით, ცნობილმა არქიტექტორმა სინანმა ააგო მისი სახელობის მეჩეთი. 1572 წელს, მაჰმუდ-ფაშა დაქორწინდა სულთან სელიმ II-ის ქალიშვილზე, შაჰ სულთანზე). ამ ქორწინების შემდეგ იგი გახდა ოსმანების დინასტიის სიძე „დამატი“. ↑ Uzunçarşılı, İ.H. Kütahya Şehri, İstanbul Devlet Matbaası, 1932, s, 160 ↑ Haskan, Mehmet Nermi, “Eyüplü Meşhurlar”, Eyüp Bel., Yay., İst., 2014. cilt, 2., s.138-139
ბეკრენევის წმინდა ნიკოლოზის მონასტერი

ბეკრენევის წმინდა ნიკოლოზის მონასტერი (რუს. Бекреневский Свято-Николаевский монастырь) — ყოფილი მართლმადიდებლური დედათა მონასტერი კონსტანტინოვსკის რაიონში როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. ამჟამად აღნიშნული ტერიტორია მიეკუთვნება რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის მოსკოვის საპატრიარქოს ვოლგოდონის ეპარქიას. მონასტერი შეიქმნა 1910 წელს. მონასტერთან აგებული იყო ხის ორსაკურთხევლიანი ეკლესია, რომლის ერთი საკურთხეველი იყო წმინდა ნიკოლოზის, ხოლო მეორე თავად ალექსანდრე ნეველის სახელზე. აქვე იყო სასტუმრო მომლოცველთათვის. სამლოცველოს ახლოს იყო მონასტრის სასაფლაო სერგი რადონეჟელის სახელზე აგებული ეკლესიით. ბეკრენევის მონასტრის დაარსება დაკავშირებულია რუსეთ-ოსმალეთის ყირიმის ომთან. სევასტოპოლის დაცვის ერთ-ერთი მონაწილე იყო ციმლიანის რაიონის სტანიცა მარინსკელი კაზაკი სერგეი პოლიაკოვი. ომიდან დაბრუნების შემდეგ მან პირობა დადო, რომ დაღუპული მეგობრობის პატივისცემის ნიშნად გათხრიდა ჭას. მან ჭა გათხარა ბეკრენევის ხევში და მას უწოდა თათრებთან ბრძოლის გმირის ბეკრენიას სახელი, რომელიც ლეგენდის თანახმად სწორედ აქ იყო დაკრძალული. ჭის სიღრმე იყო 12,5 მ. მას გაუკეთეს ხის სახურავი და აკურთხეს. 1867 წლის 25 მაისს იმპერატორი ალექსანდრე II გადაურჩა ტერორისტულ აქტს. ამ ფაქტის აღსანიშნავად პოლიაკოვის მეგობარმა ს. აბროსიმოვმა იმპერატორს გაუგზავნა დეპეშა, რომელშიც თხოვდა გადარჩენის სამახსოვროდ გაეღო 1 000 რუბლი შემოწირულობა ახალი ტაძრის ასაგებად. ალექსანდრე II-ის ბრძანებით ჭასთან ააშენეს ეგვტერი, რომელიც აკურთხეს წმინდა ნიკოლოზ საკვირველთმოქმედის სახელზე. ყოველწლიურად წმინდა წყაროსთან 22 მაისს 5 000-მდე მომლოცველი მიდიოდა. 1888 წელს სარკინიგზო ავარიაში იმპერატორ ალექსანდრე III-ის ოჯახის გადარჩენის გამო ეკლესიასთან ააშენეს სამლოცვლო, რომელიც აკურთხეს 1888 წელს. ეკლესიაში დააყენეს კანკელი და მოხატეს კედლები. 1910 წლიდან ეკლესია დედათა მონასტრად გადაკეთდა. მისი კურთხევა მოხდა 1913 წელს. დედათა მონასტრის მმართველად დაინიშნა იღუმენია ამფიანა. 1920-იანი წლების შუა წლებში ეკლესია დახურეს. უკანასკნელი იღუმენია იყო მიტროფანია. 1930-იან წლებში ეკლესიაში მოღვაწე იღუმენიები დააპატიმრეს რადგან მათი ბრალდებით, ისინი გამოდიოდნენ კოლექტივიზაციის წინააღმდეგ. XX საუკუნის 50-იან წლებში ეკლესია დაანგრიეს. ამჟამად მის ნანგრევებზე აღმართულია მართლმადიდებლური ჯვარი. ყოველი წლის 22 მაისს ამ ადგილზე მსვლელობას აწყობს მართლმადიდებელი მრევლი. Бекреневский Свято-Николаевский женский монастырь Бекреневский Свято-Николаевский женский монастырь დაარქივებული 2017-03-17 საიტზე Wayback Machine. История Бекреневского Свято-Николаевского женского монастыря В Ростовской области найдены ворота исчезнувшего Бекренёвского монастыря
ბოკოვსკაიის რაიონის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი

ბოკოვსკაიის რაიონის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი (რუს. Боковский районный краеведческий музей) — მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი სტანიცა ბოკოვსკაიაში, როსტოვის ოლქი, რუსეთის ფედერაცია. მუზეუმი დაარსდა 1976 წელს, ხოლო გაიხსნა 1982 წლის 5 მაისს. მუზეუმის მისამართი: როსტოვის ოლქი, ქალაქი ბოკოვსკაია, ტელიჩენკოს ქუჩა № 18. 1976 წელს მეორე მსოფლიო ომის ვეტერანმა ალექსანდრე კრასნოგლაზოვმა გაზეთ „Сельская новь“-ის (№ 57, 11 მაისი, 1976 წელი) გვერდებიდან მოუწოდა ადგილობრივ მოსახლეობას რაიონის ისტორიის უკვდავსაყოფად შეექმნათ მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი. ბოკოვსკაიის რაიონის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი გაიხსნა 1982 წლის 5 მაისს, ბოკოვსკაიის რაიონის პარტიის რაიკომის ინიციატივით, მას შემდეგ, რაც მისთვის ააშენეს ორსართულიანი შენობა. მუზეუმში დაცულია 2 637 ექსპონანტი, რომლებიც განთავსებულია შვიდ დარბაზში. მუზეუმის დარბაზში „ჩვენი მხარის ბუნება“ გამოფენილია ექსპონატები ბოკოვსკაიის ფლორისა და ფაუნის ნიმუშები. კერძოდ, ცხოველებისა და მცენარეების ფიტულები, ჰერბარიუმი, ფოტოები ბოკოვსკაიის ხედებით. მუზეუმის დარბაზში „ჩვენი მხარის შორეული წარსული“ გამოფენილია ძველი ხუტორის ბოკოვის პირველი სახლების ფოტოები, ძველი სამოვრები, საოჯახო ჭურჭელი და სტანიცის მაცხოვრებელთა ტანსაცმელი. მესამე დარბაზი მოგვითხრობს დონში საბჭოთა ხელისუფლების დამყარებაზე, ხუტორის სოფლის მეურნეობაზე. მეოთხე დარბაზში წარმოდგენილია ფ. პოდტეკოვისა და მ. კრივოშლიკოვის ექსპედიციის მასალები. აქვე გამოფენილია ძველი მონეტები და ფულადი კუპიურები. ასევე სოციალისტური შრომის გმირის ვ. ტეპლუხინას ექსპონატები: ფოტოები, მედლები, სიგელები. „შოლოხოვის დარბაზში“ გამოფენილია მწერლის ფოტოები, პორტრეტები, წიგნები სხვადასხვა ენაზე. მის ნაწარმოებებზე გადაღებული ფილმების ფოტოების რეპროდუქციები. დარბაზში „დონელი კაზაკობა“ გამოფენილია კაზაკთა საყოფაცხოვრებო ნივთები, კოსტიუმები. სოფელში დგას საბჭოთა კავშირის გმირის იაკობ ტელიჩენკოს ბიუსტი, რომელიც 1992 წლის 17 დეკემბრის № 325 გადაწყვეტილების მიხედვით არის რუსეთის ფედერაციის რეგიონალური მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი. Боковский районный краеведческий музей Боковский районный краеведческий музей Муниципальное бюджетное учреждение культуры Боковского района «Краеведческий музей»[მკვდარი ბმული] ↑ Боковский районный краеведческий музей (Россия). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2016-03-24. ციტირების თარიღი: 2017-03-25.