laion/Wikipedia-Exotic huggingface dataset:
ლითოლოგია

ლითოლოგია (ბერძნ. lithos — ქვა და logos — მოძღვრება) — მეცნიერება დანალექი ქანებისა და დანალექი საბადოების, აგრეთვე თანამედროვე ნალექების შედგენილობის, აგებულების, გენეზისისა და გავრცელების შესახებ. ჩამოყალიბდა XIX საუკუნის დასასრულს და XX საუკუნის დასაწყისში. ლითოლოგია შედგება სამი ნაწილისაგან: დანალექი ქანების შესწავლის მეთოდები (საველე და ლაბორატორიული); დანალექი ქანების პეტროგრაფია (დანალექი ქანების ნივთიერი შედგენილობის, სტრუქტურების, ტექსტურების აღწერა, ქანების სისტემატიკის და გენეზისის შესწავლა); ზოგადი ლითოლოგია (დანალექი ქანების წარმოშობის ზოგადი თეორიის — ლითოგენეზის — დამუშავება). ეს ნაწილი აანალიზებს დალექვის პროცესის ზოგად კანონზომიერებებს და მიმართულებას. ანალიზი ემყარება არა მარტო დანალექი ქანების პეტროგრაფიის მონაცემებს, არამედ მრავალ სხვა მომიჯნავე დისციპლინას — ნიადაგთმცოდნეობას, ოკეანოლოგიას, გეოქიმიას, ფიზიკურ ქიმიას, რეგიონულ და ისტორიულ გეოლოგიას. ლითოლოგიური კვლევა ფართოდ მიმდინარეობს ევროპასა და ამერიკის შეერთებულ შტატებში. ლითოლოგიის ჩამოყალიბებაში მნიშვნელოვანი მოვლენა იყო ინგლისურ გემ „ჩელენჯერზე“ ჩატარებული ოკეანოგრაფიული ექსპედიციები (ამერიკელი მეცნიერი ჯ. მერეი, ბელგიელი ა. რენარი, 1891 წ.) და ი. ვალტერის მიერ ჩატარებული გამოკვლევები (1893—1894 წწ.), რომელიც მიეძღვნა ნალექთა ქანთწარმოქმნის საკითხებს. ევროპელი და ამერიკელი მეცნიერების კვლევების შედეგად ლითოლოგია XX საუკუნის 10-იან წწ. დამოუკიდებელ მეცნიერებად ყალიბდება. მის ფორმირებაში ამაგი დასდეს განსაკუთრებით ა. კარპინსკიმ, ა. პავლოვმა, ჰ. სორბიმ, ჯ. ბარელმა, ლ. კაიემ და სხვ. ლითოლოგიის შემდგომ განვითარებაზე მნიშვნელოვანი იყო ანდრია არხანგელსკის, ალექსანდრე ზავარიცკის, უილიამ ჰენრი ტუენჰოფელის, უილიამ კრუმბეინისა და სხვათა შრომები. "Journal of the Sedimentary Petrology" (Tulsa, 1931-იდან); "Sedimentary geology" (Arnst., 1967-იდან); "Marine geology" (Arnst., 1964-იდან). ლითოლოგია — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული) ლითოლოგია[მკვდარი ბმული] ჩიხრაძე გ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, თბ., 1983. — გვ. 229.; Pettijohn F. J., Sedimentary rocks, 2 ed., N. Y., 1957; Twenhofel W. H., Principles of sedimentation, N. Y., 1950. Швецов М. С., Петрография осадочных пород, М., 1958; Состояние и задачи советской литологии, в. 1—3, М., 1970; Крашенинников Г. Ф., Учение о фациях, М., 1971.
ნორვეგიის მონარქი

ნორვეგიის მონარქი, ანუ მეფე, ნორვეგიის სახელმწიფოს მეთაურია, სადაც კონსტიტუციურ მონარქიასთან ერთად მთავრობის საპარლმანეტო სისტემაა. ნორვეგიის მონარქიის ფესვებს ჰარალდ თმამშვენიერამდე მივყავართ. მანამდე ქვეყანა პატარ–პატარა სამეფოებად იყოფოდა, რომელთა გაერთიანების საფუძველზე ნორვეგიის სამეფო შეიქმნა. ნორვეგია დიდი ხნის მანძილზე დანიასთან და შვედეთთან უნიაში იმყოფებოდა. ნორვეგიის მონარქი ამჟამად მეფე ჰარალდ V-ეა, რომელიც ტახტზე 1991 წლის 17 იანვარს ავიდა. მისი მემკვიდრეა კრონ–პრინცი ჰააკონი. კრონ–პრინცს უამრავი საზოგადოებრივი ფუნქცია აკისრია ისევე როგორც დედოფალ სონიას. ჰააკონი რეგენტის ვალდებულებასაც ითავსებს მეფის არყოფნაში. ჰააკონის გარდა, მეფის სახლეული კიდევ რამდენიმე წევრისგან შედგება: მეფის ქალიშვლი, შვილიშვილები და დედმამიშვილები. ნორვეგიის სამეფო ოჯახი გლუქსბურგების მთავართა შტოს წარმომადგენელია და წარმოშობით გერმანიიდან – შლეზვიგ–ჰოლშტეინიდან არის; იგივე წარმოშობა აქვთ დანიის მონარქსა და საბერძნეთის ყოფილ სამეფო ოჯახს. ვიდეო NRK–დან თანამედროვე მონარქიის ისტორიის შესახებ დაარქივებული 2009-05-02 საიტზე Wayback Machine.
ჩონმიო

ჩონმიო — კონფუციანური სალოცავი სამხრეთ კორეაში, რომელიც ეძღვნება კორეის ჩოსონის დინასტიის მმართველთა ხსოვნას. 1995 წელს, იუნესკომ იგი მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიტანა. იუნესკოს თანახმად, ჩონმიო უძველესი სამეფო კონფუციანური სალოცავია, რომელშიც საცერემონიო რიტუალები XIV საუკუნიდან დღემდე გრძელდება. მონუმენტი 1394 წელს მეფე ტაეჩოს ბრძანებით აშენდა და აზიის ერთ-ერთ უგრძეს ნაგებობას წარმოადგენდა. მთავარ დარბაზს შვიდი ოთახი გააჩნია. თითოეული ოთახი მხოლოდ მეფე-დედოფლისთვის იყო განკუთვნილი. შემდგომში, ნაგებობა კიდევ უფრო გააფართოვა მეფე სეოჩონგმა. აქ ინახება კორეის მეფეების 19 და დედოფლების 30 მემორიალური დაფა, რომლებიც 19 ოთახშია განთავსებული. მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აზიასა და ოკეანეთში Official website დაარქივებული 2007-10-12 საიტზე Wayback Machine. UNESCO Jongmyo shrine UNESCO Masterpiece of the Oral and Intangible Heritage of Humanity Jongmyo Daeje ceremony Jongmyo Jeryeak : Official Seoul City Tourism დაარქივებული 2011-07-21 საიტზე Wayback Machine. Jongmyo Shrine : Official Site of Korea Tourism Org დაარქივებული 2017-02-05 საიტზე Wayback Machine. Life in Korea: Jongmyo Asian Historical Architecture: Jongmyo
სოკურამი

სოკურამის მღვიმე — განდეგილების საცხოვრებელი ადგილი, სამხრეთ კორეაში, რომელიც შედის ბულგუსკის სატაძრო კომპლექსში. მდებარეობს ზღვის დონიდან 750 მეტრზე და გადაჰყურებს იაპონიის ზღვას. 1962 წელს, ის გაფორმდა როგორც სამხრეთ კორეის 24-ე ეროვნული საგანძური, ხოლო 1995 წელს, ბულგუსკის ტაძართან ერთად, იუნესკომ მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიტანა. მღვიმეში ინახება ბუდას ერთ-ერთი საუკეთესო სკულპტურა მთელ მსოფლიოში. სოკურამის მშენებლობა ახ.წ. 742 - 751 წლებში, სილას სამეფოს ზეობის პერიოდში მიმდინარეობდა. დღეისათვის, მღვიმე ტურისტებისათვის ღიაა და სამხრეთ კორეის ერთ-ერთ ყველაზე მონახულებად ღირსშესანიშნაობას წარმოადგენს. მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აზიასა და ოკეანეთში ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: სოკურამი National Heritage: Seokguram დაარქივებული 2001-07-12 საიტზე Archive.isCategory:Webarchive template archiveis links Cultural Heritage: Seokguram Asian Historical Architecture: Seokguram
აგიტატორის ბლოკნოტი

„აგიტატორის ბლოკნოტი“ — საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტის პროპაგანდისა და აგიტაციის განყოფილების ორკვირეული ჟურნალი. დაარსდა 1943 წელს თბილისში. 1963 წლიდან გამოდიოდა „საქართველოს აგიტატორის“ სახელწოდებით. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 56.
ჩხანდოკუნი

ჩხანდოკუნი, აგრეთვე ცნობილი როგორც ჩხანდოკუნის სასახლე — ისტორიული ნაგებობა სამხრეთ კორეის დედაქალაქ სეულში. იგი ერთ-ერთია ჩოსონის დინასტიის მიერ აშენებული „ხუთი დიდი სასახლიდან“. იმის გამო, რომ ჩხანდოკუნი კიონბოკუნის სასახლის აღმოსავლეთით მდებარეობს, მას ხშირად აღმოსავლეთ სასახლესაც უწოდებენ (東闕). იგი კორეელი პრინცების საყვარელი ადგილს წარმოადგნდა. სასახლე 1395 წელს აიგო. ჩხანდოკუნი, ისევე როგორც სეულის ხუთივე დიდი სასახლე, მნიშვნელოვნად დაზიანდა კორეის იაოპნური ოკუპაციის დროს. დღეისათვის მისი სტრუქტურის მხოლოდ 30%-ია შემორჩენილი. მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აზიასა და ოკეანეთში ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ჩხანდოკუნი UNESCO: Changdeokgung Palace Complex Changdeokgung დაარქივებული 2017-07-01 საიტზე Wayback Machine. Official guide from Cultural Heritage Administration დაარქივებული 2007-07-20 საიტზე Wayback Machine. Changdeokgung : Official Seoul City Tourism დაარქივებული 2010-06-12 საიტზე Wayback Machine. Life in Korea: Changdeok Palace / Biwon Garden
ნეშ ლოულერი

ნეშ ლოულერი (ინგლ. Nash Lawler; დ. 21 დეკემბერი, 1984) — ამერიკელი პორნო მსახიობი, რომელიც გამოჩნდა გეი, ჰეტეროსექსუალურ, ბისექსუალურ პორნოგრაფიულ ფილმებსა და ჟურნალებში. 2009 წელს მას ასევე მიღებული აქვს გრების ჯილდო. Hot House Backroom Vol. 15, Hot House Entertainment Men of Massive Studio: Vol. 10, Falcon Entertainment Curious, COLT Studio Group Green Door, Falcon Entertainment Beg For It, COLT Studio Group Burning Desires, Falcon Entertainment Endgame, Dirty Bird Pictures Hot House Backroom Vol. 8, Hot House Entertainment Best Men Part 1: The Bachelor Party, Falcon Entertainment Unknown, Channel 1 Releasing Afterparty, Falcon Entertainment Winter Heat, Falcon Entertainment Sharp: Killer Good Looks, Channel 1 Releasing ↑ "The Drifter" Captures Top Honors at 2009 Grabby Awards დაარქივებული 2009-05-30 საიტზე Wayback Machine. . Retrieved on May 26, 2009.
ჰვასონის ციხესიმაგრე

ჰვასონი — ციხესიმაგრე სამხრეთ კორეის ქალაქ სუვონის ცენტრში, რომელიც 1794 წელს ჩოსონის დინასტიის მეფე ჩონჯომ ააშენა. მდებარეობს სეულიდან 30 კილომეტრით სამხრეთით. მეფემ ციხესიმაგრე მიუძღვნა მამამისს — პრინც სადოს, რომელიც მამამისმა (ჩონჯოს პაპამ), მეფე იონჯომ ბრინჯის შესანახ ყუთში ჩაკეტა და აიძულა თავი მოეკლა. 1997 წელს, იუნესკომ იგი მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიტანა. ციხესიმაგრე დასავლური და აღმოსავლური არქიტექტურის კომბინაციითაა ნაგები, რითაც მნიშვნელოვნად განსხვავდება სხვა კორეული ნაგებობებისგან. მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აზიასა და ოკეანეთში ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე: ჰვასონის ციხესიმაგრე ოფიციალური საიტი დაარქივებული 2013-05-08 საიტზე Wayback Machine. UNESCO Hwaseong Fortress Site Asian Historical Architecture profile of Hwaseong fortress
ტეგ ადამსი

ტეგ ადამსი ინგლ. Tag Adams (ადრე მოღვაწეობდა როგორც ჩეტ რობერტსი ინგლ. Chet Roberts), (დ. 4 აპრილი, 1972) — პორნო მსახიობი, რომელიც მონაწილეობას იღებს გეი პორნოგრაფიულ ფილმებში. Billy's Tale Drenched Part 1 The Drenched Set Pokin' in the Boys Room Detention Tag Punished Bedroom Eyes 2004 გრების დაჯოლდოვება გამარჯვებული ნომინაციაში საუკეთესო შემსრულებელი და საუკეთესო ორმაგი სექსის სცენა ეიდენ შოუსთან "Perfect Fit"-ში (Hot House Entertainment) 2007 გრების დაჯილდოება ნომინაცია საუკეთესო პასივი . ↑ The 14th Annual (2004) Grabby Award Winners. Gay Chicago Magazine (28 May 2005). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 3 ივნისი 2005. ციტირების თარიღი: 10 მაისი 2022. ↑ 2007 Nominations Grabby Awards. Grabbys. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2008-07-30. ციტირების თარიღი: 2022-05-10.
ჰიდრომეტრია

ჰიდრომეტრია (ბერძ. hydros — წყალი და Metron — ზომა) — ხმელეთის ჰიდროლოგიის დარგი, რომელშიც შემუშავებულია ხმელეთის წყლებისა და ზღვების ჰიდროლოგიური რეჟიმის ელემენტების გაზომვისა და დაკვირვების მეთოდიკა, აგრეთვე გაზომვის შედეგების დამუშავების, მათი შეკრების, შენახვისა და პუბლიკაციის წესები. წყლის შესახებ არსებული უძველესი მეცნიერებაა. ჩვეულებრივ პრაქტიკაში დამკვიდრებულ გაგებაში ჰიდრომეტრია შეიცავს მხოლოდ გაზომვისა და დაკვირვების მეთოდებს ხმელეთის ჰიდროლოგიაში, რომელიც გამოიყენება მდინარეთა რეჟიმის, ტბების, წყალსაცავებისა და ჭაობების შესასწავლად. ოკეანეებისა და ზღვების ჰიდრომეტრია ატარებს პრაქტიკული ოკეანოგრაფიის სახელწოდებას და მიეკუთვნება ოკეანოლოგიას. ჰიდრომეტრიის კვლევის სფეროში შედის სიღრმეების, დონეების, ფსკერისა და ნაკადის თავისუფალი ზედაპირის, რელიეფის, წნევებისა და დაწნევების, სიჩქარეთა და სითხის დინების მიმართულებების, სიჩქარეების და წნევების პულსაციების, ტალღის ელემენტების, ჰიდრავლიკური ქანობების, სითხის მოცულობითი, წონითი და მასითი ხარჯების, ნაკადის სიმღვრივის, ნატანისა და პულპის ხარჯების, ნაკადის თერმული და ყინულოვანი რეჟიმების მახასიათებელი ელემენტების განსაზღვრა. ჰიდრომეტრიული ინფორმაციის წყაროს ჰიდროლოგიურ სადგურებსა და პოსტებზე არსებული სტაციონარული დაკვირვებები შეადგენს, კვლევის საექსპედიციო, სპეციალური, დისტანციური და სხვა მეთოდები. ძირითადი ჰიდრომეტრიული სამუშაოების შემადგენლობაში შედის: 1) დაკვირვების პუნქტების მოწყობა; 2) სიღრმეების შესწავლა და ფსკერის რელიეფის გაზომვა; 3) წყლის დონის რყევის დაკვირვება; 4) წყლის ტემპერატურაზე, წყლის ობიექტების გაყინვასა და ყინულძვრაზე, ყინულსაფრის მდგომარეობაზე დაკვირვება; 5) დინების სიჩქარისა და მიმართულების გაზომვა; 6) წყლის ჩამონადენისა და ნატანის განსაზღვრა; 7) ნატანის მექანიკური შედგენილობისა და ფსკერული დანალექების გაზომვა; 8) მდინარეთა კალაპოტის დეფორმაციაზე, ტბებისა და წყალსაცავების ნაპირების დინამიკაზე დაკვირვება; 9) წყლის ქიმიურ შედგენილობასა და ხარისხზე დაკვირვება. ჰიდრომეტრიას ფართოდ გამოიყენებენ ფიზიკური მოვლენების შესწავლისას (განსაკუთრებით ექსპერიმენტულ ჰიდროაერომექანიკაში); წარმოებასა და მშენებლობის პროექტირების და აგრეთვე მდინარეებისა და ზღვების ჰიდროტექნიკური კონსტრუქციებისა და ჰიდროელექტროსადგურების მშენებლობის დროს და ა.შ. ჰიდრომეტრია შეიძლება განვიხილოთ ბუნებაში წყლის შესწავლისა და სხვადასხვა ტექნოლოგიურ პროცესებში, მანქანებსა და აპარატებში სითხეების გამოყენების თვალსაზრისითაც. ↑ Ми­хай­лов В. Н., Доб­ро­воль­ский А. Д., Доб­ро­лю­бов С. А. Гид­ро­ло­гия. М., 2005. ↑ ნოე უკლება, ჰიდრომეტრია, თბილისი : თბილისის უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 1972. ↑ 3.0 3.1 რობერტ დიაკონიძე, ჰიდრომეტრია, თბილისი : ტექნიკური უნივერსიტეტი, 2018. ↑ 4.0 4.1 Гидрометрия | Большая российская энциклопедия. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2021-10-23. ციტირების თარიღი: 2021-06-23.
აგიტსატირის თეატრი

აგიტსატირის თეატრი — საქართველოში საბჭოთა ხელისუფლების დამყარების შემდეგ დაარსებული პირველი თეატრი (რუსული და ქართული დასი). გაიხსნა 1921 წელს თბილისის მოზარდ მაყურებელთა ქართული თეატრის შენობაში (რუსული დასის პირველი წარმოდგენა შედგა 14 აპრილს, ქართულისა – 4 მაისს). თეატრის რეპერტუარში შედიოდა რევოლუციური შინაარსის სააგიტაციო და სატირული ნაწარმოებები. ქართული დასის სამხატვრო ხელმძღვანელი იყო მიხეილ ჭიაურელი, რეჟისორები – ვალერიან გუნია და ალექსანდრე წუწუნავა, მსახიობები – ტასო აბაშიძე, იუზა ზარდალეიშვილი, ელისაბედ ჩერქეზიშვილი, თამარ ჭავჭავაძე, ვ. გუნია და სხვა. რუსული დასის რეჟისორები იყვნენ ვ. ბრინსკი და ვ. ვოლსკი, სალიტერატურო ნაწილის გამგე – ს. ბოგდატიევი, მუსიკალური ნაწილისა – დიმიტრი არაყიშვილი, მხატვარი – ნ. ანდრეევი. თეატრმა მუშაობა შეწყვიტა 1921 წლის ზაფხულში. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 58.
წყალდიდობა ევროპაში (2005)

წყალდიდობა ევროპაში — ძლიერი წყალდიდობა, რომელიც დაფიქსირდა 2005 წლის აგვისტოში. გამოვლინდა რუმინეთში, შვეიცარიაში, ავსტრიასა და გერმანიაში; საერთო ჯამში წყალდიდობამ გადაუარა ცენტრალურსა და აღმოსავლეთ ევროპას. წყალდიდობას სხვადასხვა ქვეყნებში მასობრივი მსხვერპლიც მოჰყვა. კატასტროფის შედეგად ყველაზე მეტად რუმინეთი დაზარალდა, სადაც წყალდიდობამ დაახლოებით 30-მდე კაცი იმსხვერპლა. საერთო ზარალმა ასტრონომიულ ციფრს მიაღწია; საჭირო გახდა ათასობით ადამიანის ევაკუაცია. დაინგრა სახლები და სხვადასხვა შენობები, რის შემდეგ მრავალი ადამიანი უსახლკაროდ დარჩა. კატასტროფამ იმსხვერპლა შვეიცარიაც. აქ უწყვეტი თავსხმა წვიმების შემდეგ არაერთი კანტონი დაზარალდა. იყო მასობრივი ევაკუაცია. დაფიქსირდა მსხვერპლიც. გერმანიაში საგანგებო სიტუაცია გამოცხადდა, მრავალი რაიონი წყლის ქვეშ მოექცა, რის შემდეგად შეუძლებელი გახდა გარე სამყაროსთან კავშირი. საგზაო მარშრუტები ტალახითა და ნაყარით დაიფარა, რის გამოც გადაიკეტა გზები. წყალდიდობა ევროპაში (2002) Europe counts cost of flood chaos (ინგლისური) European Flood Deaths Rise To 42 დაარქივებული 2011-05-24 საიტზე Wayback Machine. (ინგლისური) Flood risk across Europe subsides (ინგლისური)
კოჩანგის, ჰვასუნესა და კანჰვას დოლმენები

კოჩანგის, ჰვასუნესა და კანჰვას დოლმენები — მდებარეობს სამხრეთ კორეაში და წარმოადგენს ასამდე ქვის დოლმენს, რომლებასაც ჩვენს წელთაღრიხვამდე პირველ ათასწლეულში, კორეის ნახევარკუნძულზე არსებული მეგალითური კულტურა სამარხებად და სხვა სარიტუალო დანიშნულებისამებრ იყენებდა. 2000 წელს, იუნესკომ ობიექტები მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიტანა. როგორც კორეის სახელმწიფომ ოფიციალურად განაცხადა, მსოფლიო დოლმენების 40% სწორედ კორეაში მდებარეობს, ძირითადად ამ სამ ადგილში. მეგალითები მართლაც შეუფასებელია. მათ ქვეშ დამარხულ მმართველთა საფლავებში აღმოჩენილია კერამიკა, ბრინჯაო, იუვილერია და სხვა სამგლოვიარო არტეფაქტები. ქვები მეტყველებენ, როგორ იქნნენ ისინი მოპოვებული, ტრანსპორტირებული და შემდეგ დოლმენების აშენებაში გამოყენებულნი. აღნიშნული დოლმენები ძვ.წ. VII საუკუნით თარიღდება. ტერიტორიაზე არქეოლოგიური გათხრები 1956 წლიდან დაიწყო. მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აზიასა და ოკეანეთში Cultural Heritage Korean National Heritage Online დაარქივებული 2007-03-24 საიტზე Wayback Machine. UNESCO ↑ დაარქივებული ასლი. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2013-02-26. ციტირების თარიღი: 2011-04-15.
კიონჯუს ისტორიული ზონა

კიონჯუს ისტორიული ზონა — ტერიტორია სამხრეთ კორეაში, რომელიც 2000 წელს იუნესკომ მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიტანა. დაცული არეალი მოიცავს ტაძრებისა და სასახლეების ნანგრევებს, პაგოდებსა და სტატუეტებს, ასევე სილას სამეფოს სხვა მრავალ არტეფაქტს. ამ ისტორიული ზონას ხანდახან მსოფლიოში ყველაზე დიდ ღია ცის ქვეშ მდებარე მუზეუმს უწოდებენ. მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აზიასა და ოკეანეთში UNESCO Korean National Heritage Online დაარქივებული 2006-06-28 საიტზე Wayback Machine. Cultural Heritage Oriental Architecture
ჩეჯუ

ჩეჯუს ვულკანური კუნძული და ლავის ხვრელები — იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი სამხრეთ კორეაში. ჩეჯუ, იგივე ჩეჯუდო ვულკანური კუნძულია, რომელიც კორეის სამხრეთი სანაპიროდან 130 კმ-ის დაშორებით მდებარეობს. მისი ფართობი 1 846 კმ²-ია და წარმოადგენს სამხრეთ კორეის უდიდეს კუნძულსა და ყველაზე პატარა პროვინციას. კუნძულის ცენტრალურ ნაწილში მდებარეობს სამხრეთ კორეის უმაღლესი მწვერვალი და ჩამქრალი ვულკანი ჰალასანი (1 950 მ). მისი ვულკანური აქტივობები დაიწყო ცარცულ პერიოდში და გრძელდებოდა მესამეულ სისტემამდე. ბოლო აქტივობა დაფიქსირდა 800 წლის წინ. კუნძული შედგება ვულკანური კლდეებისა და ნიადაგისგან, რომლებიც ჰალსანის მოქმედების შედეგია. ჩეჯუ მეცნიერულად განსაკუთრებით ფასეულია, რადგან აქ მდებარეობს ლავური მილების სისტემა. ეს ბუნებრივი მილსადენები, რომლებშიც ერთ დროს მაგმა მიედინებოდა, ახლა ცარიელია და წარმოადგენს მღვიმეებს, რომლებიც ერთ-ერთი უდიდესია მსოფლიოში ამ ტიპის მღვიმეებს შორის. მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია აზიასა და ოკეანეთში Jeju Volcanic Island and Lava Tubes, UNESCO World Heritage in Korea
დავით აგლაძე

დავით გიორგის ძე აგლაძე (დ. 18 (31) იანვარი, 1900, თბილისი ― გ. 7 აგვისტო, 1976, იქვე) ― ქართველი ზოოტექნიკოსი. საქართველოს სსრ მეცნიერებათა დამსახურებული მოღვაწე (1925), პროფესორი (1930). 1925 წელს დაამთავრა ჰალე-ვიტენბერგის (გერმანია) ზოოტექნიკური ინსტიტუტი. 1925–1947 წლებში ეწეოდა სამეცნიერო-პედაგოგიურ მოღვაწეობას თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში, თბილისის ზოოვეტერინალურ და მეცხოველეობის სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტებში. 1947–1973 წლებში საქართველოს სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტის მეცხოველეობის კათედრის გამგე. მის ნაშრომებში გაშუქებულია ცხვრის მეტიზაციის, მატყლის სტანდარტიზაციის, ხევსურული ძრობის ოსტეოლოგიის, აგრეთვე საქართველოს მეცხოველეობის სხვა საკითხები. გარდა ამისა, აგლაძემ თარგმნა კლასიკური ნაშრომები გენეტიკაში, დაამუშავა ქართული ზოოტექნიკური ტერმინოლოგიის საკითხები. დაჯილდოებულია შრომის წითელი დროშის ორდენით და მედლებით. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 58.
SONAX

SONAX (სონაქსი, შემოკ. SX) — გერმანული საწარმო, რომელიც მდებარეობს დუნაის ნოიბურგში. მისი საქმიანობის სფერო მოიცავს მანქანის მოვლის ქიმიური საშუალებების წარმოებას და მომსახურებას. გერმანიაში იგი არის თავისი სეგმენტის ლიდერი და მისი ბაზრის წილი 50%-ზე მეტს შეადგენს. აქვს ასევე ფილიალები ავსტრიასა და ნიდერლანდებში. ოფიციალური საიტი (გერმანული) სონაქსის საერთაშორისო საიტი (ინგლისური) სონაქსის რუსული საიტი დაარქივებული 2011-06-12 საიტზე Wayback Machine. (რუსული) ↑ sonax.de: SONAX erstmals über 100 Millionen Euro Umsatz ↑ https://www.bundesanzeiger.de Abgerufen am 28. Mai.2018
გუფაგუ

გუფაგუ — სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში. არასაძიხის თემის ცენტრი (სოფლები: არასაძიხი, მეორე არასაძიხი). მდებარეობს კოდორის ქედის სამხრეთ მთისწინეთზე, მდინარე მოქვის მარცხენა ნაპირას. ზღვის დონიდან 280 მ, ოჩამჩირიდან 20 კმ. მოსახლეობა — 457 მცხოვრები (1989). 2008 წლის 23 ოქტომბრის ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ საქართველოს კანონის საფუძველზე, ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის სამხედრო აგრესიის შედეგად და დადგენილია ამ ტერიტორიების განსაკუთრებული სამართლებრივი რეჟიმი.. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 234. ↑ კანონი ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-01-01. ციტირების თარიღი: 2011-04-15.
გუფი

გუფი — სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (სოფლები:აგვავერა, აკვასკია, აჯამფაზრა, ზეგანი, ფადგუ, ჩაწვქითი). მდებარეობს სამურზაყანოს დაბლობზე, მდინარე ღალიძგის მარჯვენა ნაპირას. ზღვის დონიდან 170 მ, ოჩამჩირიდან 14 კმ. სოფლის მიდამოებში არის კარსტული მღვიმეები. მოსახლეობა — 345 მცხოვრები (1989). 2008 წლის 23 ოქტომბრის ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ საქართველოს კანონის საფუძველზე, ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის სამხედრო აგრესიის შედეგად და დადგენილია ამ ტერიტორიების განსაკუთრებული სამართლებრივი რეჟიმი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 235. ↑ კანონი ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-01-01. ციტირების თარიღი: 2011-04-15. ↑ Кавказский календарь на 1885 год გვ. 216
გურჩხი

გურჩხი, სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში (ჯგერდის თემი). მდებარეობს კოდორის ქედის სამხრეთ მთისწინეთზე, მდინარე კაციკვარის (დღამშის მარცხენა შენაკადი) ნაპირას. ზღვის დონიდან 250 მ, ოჩამჩირიდან 24 კმ. მოსახლეობა: 272 მცხოვრები (1989). 2008 წლის 23 ოქტომბრის ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ საქართველოს კანონის საფუძველზე, ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის სამხედრო აგრესიის შედეგად და დადგენილია ამ ტერიტორიების განსაკუთრებული სამართლებრივი რეჟიმი. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 316.
დაჩა

დაჩა (ყოფ. აგარაკი) — სოფელი აფხაზეთის ავტონომიურ რესპუბლიკაში, ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში (არაკიჩის თემი), სამურზაყანოს დაბლობზე. ზღვის დონიდან 80 მ, ოჩამჩირიდან 28 კმ. 1989 წლის აღწერით იყო 465 მცხოვრები. 2008 წლის 23 ოქტომბრის ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ საქართველოს კანონის საფუძველზე, ტერიტორია ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის სამხედრო აგრესიის შედეგად და დადგენილია ამ ტერიტორიების განსაკუთრებული სამართლებრივი რეჟიმი. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. 342. ↑ საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 1987. — გვ. 35. ↑ საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, თბ., 2009. — გვ. 14. ↑ კანონი ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2011-01-01. ციტირების თარიღი: 2011-04-15.
რაფიელ აგლაძე

რაფიელ ილიას ძე აგლაძე (დ. 29 დეკემბერი, 1911, თბილისი — გ. 17 აპრილი, 1989, იქვე) — ქართველი ელექტროქიმიკოსი. საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი (1946), ტექნიკური მეცნიერებათა დოქტორი (1944), პროფესორი (1944), საქართველოს დამსახურებული გამომგონებელი. დაიბადა ცნობილი ქართველი პუბლიცისტისა და საზოგადო მოღვაწის ილია აგლაძის ოჯახში. სკოლა დაამთავრა თბილისში ხოლო 1935 წელს კი საქართველოს ინდუსტრიული ინსტიტუტი, 1938 წელს მოსკოვის დ. მენდელეევის სახელობის ქიმიურ-ტექნოლოგიის ინსტიტუტის ასპიტანტურა. საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის ელექტროქიმიის წარმოებათა ტექნოლოგიის კათედრის გამგე (1944-1985). სხვადასხვა დროს იყო საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემიის ვიცე-პრეზიდენტი (1947-1951), საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემიის ლითონისა და სამთო საქმის ინსტიტუტის დაარსების ინიციატორი და მისი პირველი დირექტორი (1945-1951), გამოყენებითი ქიმიის და ელექტროქიმიის (ამჟამად რ. აგლაძის სახელობის არაორგანული ქიმიის და ელექტროქიმიის) ინსტიტუტის დამაარსებელი და დირექტორი (1956-1960). საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემიის სამეცნიერო ჟურნალის "მეცნიერება და ტექნიკის" გამოცემის ინიციატორი და პირველი რედაქტორი (1949-1951).აქვს შრომები ელექტროქიმიისა და ელექტრომეტალურგიის დარგში. მისი ხელმძღვანელობით დაინერგა წარმოებაში ლითონური მანგანუმის მიღების ელექტროლიზური მეთოდი (სსრკ სახელმწიფო პრემია, 1943). რუსთავის ქიმიურ ქარხანაში მან დანერგა კალიუმპერმანგანატის მიღების ორიგინალური მეთოდი (სსრკ სახალხო მეურნეობის მიღწევათა გამოფენაზე დაჯილდოვდა ოქროს მედლით, 1962). პ. მელიქიშვილის სახელობის პრემიის ლაურეატი (1977). სსრკ-ის უმაღლესი საბჭოს II და III მოწვევების დეპუტატი. დაჯილდოებულის ლენინის ორდენითა და მედლებით. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში. ლანდია ნ., გამოჩენილი ქართველი მეცნიერი, «მეცნიერება და ტექნიკა», 1971, №11 ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 1, თბ., 1975. — გვ. 58. ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 32, თბ., 1994 რაფიელ აგლაძე — საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი
წყალდიდობა ევროპაში (2002)

წყალდიდობა ევროპაში — 2002 წლის აგვისტოში მომხდარი ძლიერი წყალდიდობა. ყველაზე მეტად დაზარალდა ჩეხეთი, ავსტრია, გერმანია, სლოვაკეთი, პოლონეთი, უნგრეთი, რუმინეთი და ხორვატია. სწორედ 2002 წელს დაფიქსირდა ბოლო 100 წლის განმავლობაში ევროპის უძლიერესი წყალდიდობა, რომელმაც ასობით ადამიანის სიცოცხლე იმსხვერპლა. წყალდიდობა კოკისპირულმა წვიმებმა გამოიწვია. ძლიერი წვიმები 10 აგვისტოდან დაიწყო და დაახლოებით ერთ კვირას გაგრძელდა. ნაპირებიდან გადმოვიდა დიდი და პატარა მდინარეები, რომლებიც უძლიერეს ნაკადებად გადაიქცნენ და რომლებმაც წალეკეს გზა და გზა დასახლებული ადგილები. პრაღაში მდინარე ვლტავის დონემ 7 მეტრით აიწია, ხოლო გერმანიაში ელბას დონე თითქმის 10 მეტრით გაიზარდა. ევროპის ერთ-ერთმა უმსხვილესმა მდინარემ დუნაიმ დატბორა ავსტრიის, სლოვაკეთის, ხორვატიის დიდი ნაწილები, ხოლო დუნაის შენაკადმა ტისამ დატბორა რუმინეთისა და ბულგარეთის რიგი სოფლები. წყალი და ტალახიანი ნაკადები საკმაოდ ფართოდ გავრცელდა და საფრთხის ქვეშ დააყენა სხვადასხვა ქვეყნების კულტურული და ბუნებრივი ღირსშესანიშნაობები, როგორებიცაა: ქალაქები, სახლები, ქუჩქები, მეტროპოლიტენები, რკინიგზები, ხიდები, სასოფლო-სამეურნეო ტერიტორიები და ა.შ. წყალდიდობა ევროპაში (2005) Flood Photographs of Prague დაარქივებული 2009-07-21 საიტზე Wayback Machine. Photographs of flooded metro in Prague ↑ „Wild Weather Has Happened Before, Will Again“. USA Today. 2002-08-19. ციტირების თარიღი: 2008-01-28.