海防市

海防市（越南语：Thành phố Hải Phòng／城庯海防）是越南北部的中央直辖市，規模僅次於河內市和胡志明市，是越南第三大城和越南北部的第二大工业中心，擁有越南北方最大的港口。綽號凤凰木城。 海防市位於红河三角洲上，北與廣寧省交界，東臨北部灣，西距河內104公里。市區沿禁江左岸向兩頭延伸，除了陸地部分外，還包括一部分海島，如白龙尾岛和葛婆岛（越南语：Quần đảo Cát Bà）等等，有100多公里的海岸线。 後黎朝时期，海防市属于海陽承宣和海阳处，海防市区属于宜阳县管辖。宜阳县是权臣莫登庸的故乡。1527年，莫登庸经过禅让建立莫朝，定故乡为“阳京”。1592年，莫朝灭亡，后黎中兴，取消“阳京”。 阮朝初期，海防市属于海阳镇。明命十二年（1831年），明命帝改海阳镇为海阳省，海防市分属建瑞府安老县、安阳县、宜阳县，南策府先明县，宁江府永保县和荆门府水棠县，葛婆岛属于广安省山定府尧封县。 嗣德二十三年（1870年），阮朝为开拓对外贸易，在此建設碼頭，設立商館，并设海阳商政衙管理商贸事务。 同庆二年（1887年）十一月，阮朝朝廷增设海阳海防衙，并将建瑞府宜阳县、安老县、安阳县划归海防衙管辖，此为海防建省建市先声，殖民政府直接将海防衙视作“Province de Haiphong”（海防省）。 同庆三年（1888年），阮朝朝廷正式将河内、海防、岘港割让给法国。同年，法国总统签署命令，设立河内市、海防市和岘港市。 成泰四年（1892年），海阳省水源县划归海防衙管辖。次年（1893年）七月，阮朝朝廷再将先朗县和荆门府金城县划归海防衙，并正式将海防衙改设为海防省，设巡抚、按察使和商办各一名。后金城县划回海阳省。 成泰十年（1898年）正月，海防省省莅自海防市迁至安老县扶辇社，改省名为扶辇省。成泰十八年（1906年）正月，扶辇省取建瑞府和安阳县首字，改名为建安省。后海防市外城（郊区）设为海安县，划归建安省管辖。 1945年八月革命后，越南民主共和国将海防市定为7个圻辖市之一。 1948年1月25日，越南政府将各战区合并为联区，战区抗战委员会改组为联区抗战兼行政委员会。第二战区、第三战区和第十一战区合并为第三联区，设立第三联区抗战兼行政委员会，海防市划归第三联区管辖。 1949年11月7日，水源縣劃歸廣安省管轄。 1950年3月4日，水源縣復歸建安省。 1952年5月，海防市划归左岸区管辖。 1952年，海陽省永保縣劃歸建安省管轄。 1953年2月，因戰事需要，水源縣再次劃歸廣安省管轄。 1955年2月22日，海防市被明确为中央直辖市；9月26日，建安省海安县划归海防市。 1956年2月11日，鴻廣區水源县划归建安省。 1956年6月5日，鸿广区葛海县和葛婆市社划归海防市。 1957年7月22日，葛婆市社改制为葛婆县。 1961年7月5日，海防市被划分为吴权区庯、黎真区庯和鸿庞区庯3区庯和海安县、葛海县、葛婆县3县。 1962年10月27日，建安省整体并入海防市。海防市下辖鸿庞区庯、黎真区庯、吴权区庯、建安市社、安阳县、安老县、葛婆县、葛海县、海安县、建瑞县、水源县、先朗县、永保县3区庯1市社9县。 1963年3月14日，建瑞县析置涂山市社。 1966年4月7日，安阳县和海安县合并为安海县。 1969年4月4日，安老县和建瑞县合并为安瑞县。 1977年3月11日，葛婆县并入葛海县。 1980年3月5日，安瑞县21社和涂山市社合并为涂山县，安瑞县剩余16社和建安市社合并为建安县。 1981年1月3日，按照越南新颁布的《1980年宪法》，越南政府将直辖市市区的下级政区“区庯”改为“郡”，区庯的下级政区“小区”改为“坊”。海防市下辖3郡7县。 1988年6月6日，涂山县析置涂山市社，并更名为建瑞县；建安县析置建安市社，并更名为安老县。 1990年5月5日，海防市被评定为二级城市。1992年12月9日，海防市以白龙尾岛设立白龙尾县。 1994年8月29日，建安市社改制为建安郡。 2002年12月20日，安海县和吴权郡析置海安郡，安海县2社划归黎真郡管辖，安海县更名为安阳县。 2003年5月9日，海防市被评定为一级城市。 2007年9月12日，建瑞县析置阳京郡，涂山市社和建瑞县1社合并为涂山郡。 海防市下辖7郡8县，市人民委员会位于鸿庞郡。 陽京郡（Quận Dương Kinh） 涂山郡（Quận Đồ Sơn） 海安郡（Quận Hải An） 鴻龐郡（Quận Hồng Bàng） 建安郡（Quận Kiến An） 黎真郡（Quận Lê Chân） 吳權郡（Quận Ngô Quyền） 安陽縣（Huyện An Dương） 安老縣（Huyện An Lão） 白龍尾縣（Huyện Bạch Long Vĩ） 葛海縣（Huyện Cát Hải） 建瑞縣（Huyện Kiến Thụy） 水源縣（Huyện Thủy Nguyên） 先朗縣（Huyện Tiên Lãng） 永保縣（Huyện Vĩnh Bảo） 海防市位于越南北部经济重点发展区河内—海防—广宁经济带中间。地理位置优越，是越南北部主要的工业中心之一。 莫登庸（1483–1541）：越南莫朝开国皇帝和建立者。 阮秉謙（1491–1585）：贤人、诗人、高台教的圣人。 枚中栨（1906–1980）：越裔法国画家。 王國興（1949年3月29日-）：香港建制派政治人物，生於法屬印度支那北圻海防市，前香港立法會議員、市政局議員、民建聯創黨黨員、香港工會聯合會副會長。他擔任立法會議員期間積極反對拉布，並在議會舉大剪刀及寫大字報著稱。2016年香港立法會選舉敗選後，一直試圖重返立法會。 海防港，位于海防重要河流禁江上，是越南第二大港口，可容纳13万吨轮半载停泊。 越南5A公路连接河内到海防。 吉碑國際機場 河海铁路（河内站 - 海防站） 昆河铁路 春节公交休息腊月30、大年初一、初二3天。 岘港市 仁川，1997年 海参崴 圣彼得堡 天津市 南宁市 北九州市 Vietnam Building Code Natural Physical & Climatic Data for Construction (PDF). Vietnam Institute for Building Science and Technology. [23 July 2018]. （原始内容 (PDF)存档于22 July 2018） （越南语）.  Sắc lệnh số 120/SL về việc hợp nhất các khu thành liên khu do Chủ tịch Chính phủ ban hành. [2020-03-23]. （原始内容存档于2021-12-15）.  Sắc lệnh số 130/SL về việc nhập huyện Thuỷ Nguyên thuộc tỉnh Kiến an, huyện Nam sách và huyện Kim môn thuộc Hải dương vào tỉnh Quảng yên do Chủ tịch Chính phủ ban hành. [2018-04-13]. （原始内容存档于2020-04-12）.  Sắc lệnh số 31/SL về việc trả lại tỉnh Kiến an (Liên khu 3) huyện Thuỷ nguyên hiện thuộc tỉnh Quảng yên (Liên khu Việt bắc) do Chủ tịch nước ban hành. [2018-04-13]. （原始内容存档于2020-04-11）.  Sắc lệnh số 221/SL về việc sát nhập khu Tả ngạn vào Liên khu 3, thành lập khu Hồng quảng, sửa đổi địa giới Liên khu Việt bắc và Liên khu 3, và đặt thành phố Hải phòng dưới quyền lãnh đạo trực tiếp của Chính phủ Trung ương do Chủ tịch nước ban hành. [2020-03-23]. （原始内容存档于2020-04-12）.  Sắc lệnh số 257/SL về việc trả huyện Thuỷ nguyên về tỉnh Kiến an do Chủ tịch phủ ban hành. [2018-04-13]. （原始内容存档于2020-04-11）.  Quyết định 92-CP năm 1961 về việc chia khu vực nội thành của thành phố Hải Phòng thành 3 khu phố mới do Hội Đồng Chính Phủ ban hành. [2020-03-13]. （原始内容存档于2020-03-29）.  Nghị Quyết về việc hợp nhất thành phố Hải Phòng và tỉnh Kiến An, hợp nhất tỉnh Bắc Ninh và tỉnh Bắc Giang do Quốc hội ban hành. [2017-09-21]. （原始内容存档于2020-04-12）.  Quyết định 27-CP năm 1963 về việc thành lập xã Đồ Sơn thuộc thành phố Hải Phòng do Hội đồng Chính phủ ban hành. [2017-09-21]. （原始内容存档于2021-06-12）.  Quyết định 67-CP năm 1966 về việc chia huyện Hà Quảng thuộc tỉnh Cao Bằng thành hai huyện; hợp nhất hai huyện An Dương và Hải An thuộc thành phố Hải Phòng; đặt xã Bằng La trực thuộc thị xã Đồ Sơn do Hội đồng Chính phủ ban hành. [2017-09-21]. （原始内容存档于2020-04-12）.  Quyết định 57-CP năm 1977 về việc hợp nhất huyện Cát Bà và huyện Cát Hải thành một huyện lấy tên là huyện Cát Hải thuộc thành phố Hải Phòng do Hội đồng Chính phủ ban hành. [2017-09-21]. （原始内容存档于2021-03-18）.  Quyết định 72-CP năm 1980 điều chỉnh địa giới Huyện An Thuỵ, thành lập huyện Đồ Sơn và huyện Kiến An thuộc thành phố Hải Phòng do Hội đồng Chính phủ ban hành. [2017-09-21]. （原始内容存档于2021-02-08）.  Quyết định 03-CP năm 1981 về việc thống nhất tên gọi các đơn vị hành chính ở nội thành nội thị do Hội đồng Chính Phủ ban hành. [2020-03-13]. （原始内容存档于2020-02-17）.  Quyết định 100-HĐBT năm 1988 về việc phân vạch địa giới hành chính các huyện Đồ sơn và Kiến an thuộc thành phố Hải phòng do Hội đồng Bộ trưởng ban hành. [2017-09-21]. （原始内容存档于2021-02-08）.  Nghị định 100-CP năm 1994 về việc thành lập quận Kiến An thuộc thành phố Hải Phòng. [2017-09-21]. （原始内容存档于2021-12-15）.  Nghị định 106/2002/NĐ-CP về việc điều chỉnh địa giới hành chính để thành lập quận Hải An và các phường trực thuộc, mở rộng và thành lập phường thuộc quận Lê Chân và đổi tên huyện An Hải thành huyện An Dương thuộc thành phố Hải Phòng. [2017-09-21]. （原始内容存档于2020-04-01）.  Quyết định 92/2003/QĐ-TTg về việc công nhận thành phố Hải Phòng là đô thị loại I do Thủ tướng Chính phủ ban hành. [2020-03-13]. （原始内容存档于2021-03-18）.  Nghị định 145/2007/NĐ-CP về việc điều chỉnh địa giới hành chính huyện Kiến Thụy để thành lập quận Dương Kinh; thành lập quận Đồ Sơn; thành lập phường thuộc các quận Dương Kinh, Đồ Sơn, thành phố Hải Phòng. [2017-09-21]. （原始内容存档于2020-02-03）.  杨然. 越南第三大城市──海防市的经济和文化. 《东南亚纵横》. 2000年, (S2): 44–47 [2023-12-14].  海防市电子信息门户网站 （页面存档备份，存于互联网档案馆）（越南文）