Қазақша:
Қазақстан Республикасының 1999 жылғы 13 шілдедегі N 422-І Заңы Селекциялық жетістіктерді қорғау туралы
1) айрықша құқық - патент иесiнiң селекциялық жетiстiктi өз қалауы бойынша кез келген әдiспен пайдалануға мүлiктiк құқығы;
2) алып тасталды - ҚР 20.06.2018 № 161-VI (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) Заңымен;
ҚР НҚА ЭББ-гі нақты құжатқа сілтеу QR-коды
3) асыл тұқымды жануар – тұқым стандартына сай келетін және Қазақстан Республикасының асыл тұқымды мал шаруашылығы туралы заңнамасында белгіленген тәртіппен республикалық палатада тіркелген таза тұқымды жануар;
4) асыл тұқымдық өнім (материал) – асыл тұқымды мал, сондай-ақ асыл тұқымды малдан алынған ұрық, эмбриондар, инкубациялық жұмыртқа, тәуліктік балапандар, уылдырық, құртшабақтар мен жас балықтар, асыл тұқымды аналық бал аралары, асыл тұқымды бал ара ұялары және бал ара пакеттері;
5) Ауыл шаруашылық дақылдарының сортын сынақтан өткiзу жөнiндегi мемлекеттiк комиссия - өсiмдiк сорттарының патентке қабiлеттiлiгi мен шаруашылыққа пайдалылығына сараптама жасауды және оны сынақтан өткізуді жүзеге асыратын агроөнеркәсiптiк кешендi дамыту саласындағы уәкiлеттi органның қарауындағы ұйым;
6) бюллетень - селекциялық жетiстiктердi қорғау мәселелерi жөнiндегi ресми мерзiмдiк басылым;
7) лицензиялық шарт - патент иесi (лицензиар) басқа тарапқа (лицензиатқа)
селекциялық жетiстiктi белгiлi бiр түрде уақытша пайдалану құқығын беретiн шарт;
8) мемлекеттiк комиссиялар - агроөнеркәсiптiк кешендi дамыту саласындағы уәкiлеттi органның Ауылшаруашылық дақылдарының сортын сынақтан өткiзу жөнiндегi мемлекеттiк комиссиясы мен Тұқымдарды сынақтан өткiзу және сапасын анықтау жөнiндегi мемлекеттiк комиссиясы;
9) отырғызылатын материал - репродукциялық және вегетациялық түрде көбейетiн материалды қоса алғанда, кез келген түрдегi отырғызылатын материал (тұқым, көшет, өсiмдiктер және өсiмдiктердiң оларды көбейтуге арналған бөлiктерi);
10) өтiнiш берушi - селекциялық жетiстiкке патент беруге өтiнiм берген жеке немесе заңды тұлға;
11) патент иеленушi - патенттiң иесi;
12) патенттiк сенiм бiлдiрiлген өкiлдер - жеке және заңды тұлғалардың уәкiлеттi орган мен сараптама жасау ұйымы алдындағы өкiлдiгiне Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес құқық берiлген Қазақстан Республикасының азаматтары;
13) селекциялық жетістік – адамның зияткерлік шығармашылық қызметінің нәтижесі болып табылатын, патент берілген өсімдіктің жаңа сұрпы, жануардың жаңа тұқымы (аң шаруашылығы, қоян шаруашылығы, марал шаруашылығы, қашыр шаруашылығы, бұғы шаруашылығы, есек шаруашылығы, құс шаруашылығы, бал ара шаруашылығы, балық өсіру шаруашылығы, ит шаруашылығы сияқты мал шаруашылығының қосымша салаларын қоса алғанда);
14) селекциялық жетiстiк авторы (селекционер) (бұдан әрi - автор) - сортты, тұқымды жасаған, тапқан немесе өсiрiп шығарған жеке адам;
15) Селекциялық жетiстiктердiң мемлекеттiк тiзiлiмi - Қазақстан Республикасының қорғалатын өсiмдiк сорттарының мемлекеттiк тiзiлiмi мен Қазақстан Республикасының патенттер берiлген сорттарды, тұқымдарды қамтитын қорғалатын жануарлар тұқымдарының мемлекеттiк тiзiлiмi;
16) Селекциялық жетiстiктердiң пайдалануға ұсынылатын мемлекеттiк тiзiлiмi - пайдалануға ұсынылатын, өндiрiсте шаруашылыққа пайдалану үшiн ұсынылатын сортты, тұқымды қамтитын, Қазақстан Республикасының селекциялық жетiстiктерiнiң мемлекеттiк тiзiлiмi;
17) сұрып – аталған генотипті немесе генотиптер комбинациясын сипаттайтын белгілердің айқындылық дәрежесі бойынша айқындалатын, сол бір ботаникалық таксондағы ауыл шаруашылығы өсімдіктерінің басқа топтарынан бір немесе бірнеше белгісімен не белгілердің айқындылық дәрежесімен ерекшеленетін және тұрақты болып табылатын ең төменгі ботаникалық таксондар шеңберіндегі ауыл шаруашылығы өсімдіктерінің тобы. Клон, желі, бірінші ұрпақ буданы, популяция сұрыптың қорғалатын санаттары болып табылады;
18) тауарлық жануар - тауарлық өнiм өндiру үшiн пайдаланылатын жануар;
19) тұқым - белгiлi бiр шаруашылық және табиғи жағдайларда адамның шығармашылық қызметiнiң әсерiмен қалыптасқан, "өз iшiнде" өсiп-өнуi үшiн саны жеткiлiктi және шаруашылық және асыл тұқымдық құндылыққа ие, iрiктеу, таңдау, олардың генотипiне сай келетiн технологиялық жағдайлар жасау арқылы қалыпты күйi сақталатын, сондай-ақ оны бiр түрдегi басқа тұқымдардан ерекшелейтiн морфологиялық, физиологиялық және шаруашылық жағынан пайдалы қасиеттерiнде белгiлi бiр ерекшелiгi бар жалпы шығу тегi ортақ ауыл шаруашылық жануарларының бiр түрiнiң тобы. Тұқымның қорғалатын санаттары:
тип, кросс, желi болып табылады;
20) Тұқымдарды сынақтан өткiзу және сапасын анықтау жөнiндегi мемлекеттiк комиссия - жануарлар тұқымдарының патентке қабiлеттiлiгiне және шаруашылыққа пайдалылығына сараптама жасауды жүзеге асыратын агроөнеркәсiптiк кешендi дамыту саласындағы уәкiлеттi органның консультативтiк-кеңесшi органы;
21) ұрық (тұқым) - тұқымдық материалдың барлық ботаникалық нысандары: тұқымның өзi, жемiстер, дән шоғыры, күрделi жемiстердiң бөлiктерi, баданалар мен түйнектер;
22) алып тасталды - ҚР 27.11.2015 № 424-V Заңымен (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін алты ай өткен соң қолданысқа енгізіледі.
1. Селекциялық жетiстiкке құқық Қазақстан Республикасының заңдарымен қорғалады және патентпен расталады. Патент селекциялық жетiстiктi пайдалануға патент иесiнiң айрықша құқығын, оның басымдығын және селекционердiң авторлығын куәландырады.
2. Алынып тасталды
3. Алып тасталды - ҚР 20.06.2018 № 161-VI (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) Заңымен.
4. Патентпен селекциялық жетiстiкке берiлген құқықтық қорғау көлемi сорттың, тұқымның сипаттамасына енгiзiлген белгiлердiң жиынтығымен анықталады.
5. Өсiмдiктер сортына патенттiң қолданылу мерзiмi сараптама жасау ұйымына өтiнiм берiлген күннен бастап - 25 жыл, мал тұқымдарына - 30 жыл, жүзiм, сәндiк ағаш, жемiс және орман дақылдары сорттарына, оның iшiнде олардың қалемшелерiне - 35 жыл болады.
Патенттiң қолданылу мерзiмi патент иеленушiнiң өтiнiшхаты бойынша әрбір ұзарту жылы үшін жүргізілген төлем ескеріле отырып, бiрақ он жылдан аспайтындай етіп ұзартылуы мүмкін.
1. Селекциялық жетiстiктердi қорғау саласындағы уәкiлеттi мемлекеттiк орган (бұдан әрi - уәкiлеттi орган) - Қазақстан Республикасының Үкiметi айқындайтын және селекциялық жетiстiктердi қорғау саласындағы мемлекеттiк реттеудi жүзеге асыратын мемлекеттiк орган.
2. Уәкілетті органның құзыретіне мыналар жатады:
1) селекциялық жетiстiктерді құқықтық қорғау саласындағы мемлекеттік саясатты іске асыруға қатысу;
2) мыналарды:
селекциялық жетiстiктерге арналған өтінімдерге алдын ала сараптама жүргізу қағидаларын;
Селекциялық жетiстiктердің мемлекеттік тізілімінде селекциялық жетiстiктерді тіркеу және қорғау құжаттары мен олардың телнұсқаларын беру, патенттердің күшін жою және қолданысын мерзімінен бұрын тоқтату қағидаларын;
селекциялық жетiстiкке айрықша құқық беруді, оны пайдалануға, ашық немесе мәжбүрлі лицензияға құқықты табыстауды Селекциялық жетiстiктердің мемлекеттік тізілімінде тіркеу қағидаларын;
Селекциялық жетістіктердің мемлекеттік тізілімінен үзінді көшірмелер беру апелляциялық кеңестің қарсылықтарды қарау қағидаларын;
Қазақстан Республикасы ратификациялаған халықаралық шарттарға сәйкес селекциялық жетістіктерге арналған өтінімдерді қарау қағидаларын;
патенттік сенім білдірілген өкілдер қызметінің мәселелері жөніндегі комиссия туралы ережені;
апелляциялық кеңес туралы ережені;
апелляциялық комиссия туралы ережені әзірлеу және бекіту;
3) селекциялық жетістіктерді тіркеуге жататын мәліметтерді бюллетеньде жариялау тәртібін айқындау;
4) патенттік сенім білдірілген өкіл қызметімен айналысуға үміткер адамдарды аттестаттау, оларды патенттік сенім білдірілген өкілдердің тізілімінде (тізілімдерінде) тіркеу, патенттік сенім білдірілген өкілдердің тізілімінен (тізілімдерінен) шығару, патенттік сенім білдірілген өкілдің куәлігін жарамсыз деп тану және патенттік сенім білдірілген өкілдердің тізілімінде (тізілімдерінде)
мәліметтердің күшін жою;
5) алып тасталды – ҚР 24.11.2025 № 233-VIII (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) Заңымен;
6) осы Заңда, Қазақстан Республикасының өзге де заңдарында, Қазақстан Республикасы Президентінің және Қазақстан Республикасы Үкіметінің актілерінде көзделген өзге де өкілеттіктерді жүзеге асыру.
1. Қазақстан Республикасы Үкіметінің шешімі бойынша шаруашылық жүргізу құқығындағы республикалық мемлекеттік кәсіпорынның ұйымдық-құқықтық нысанында құрылған, өз қызметінде уәкілетті органға ведомстволық бағынысты сараптама ұйымы:
1) селекциялық жетiстiктерге арналған өтінімдерге алдын ала сараптама жүргiзеді;
2) Селекциялық жетiстiктердiң мемлекеттiк тiзiлiмiнде селекциялық жетiстiктердi тіркейді және қорғау құжаттары мен олардың телнұсқаларын береді, патенттердің күшін жоюды және қолданысын мерзімінен бұрын тоқтатуды жүзеге асырады;
3) селекциялық жетiстiкке айрықша құқық беруді, оны пайдалануға, ашық немесе мәжбүрлі лицензияға құқықты табыстауды Селекциялық жетiстiктердiң мемлекеттiк тiзiлiмiнде тіркейді;
4) Селекциялық жетiстiктердiң мемлекеттiк тiзiлiмiн, бюллетеньді жүргізеді және оларды өзінің интернет-ресурсына орналастырады;
5) Селекциялық жетiстiктердiң мемлекеттiк тiзiлiмiнен үзінді көшірмелер береді;
6) селекциялық жетiстiктердi тіркеуге жататын мәліметтерді бюллетеньде жариялайды;
7) тіркелген селекциялық жетiстiктер туралы мәліметтерді мүдделі тұлғалардың өтініштері негізінде іздеуді жүзеге асырады;
8) Қазақстан Республикасы ратификациялаған халықаралық шарттарға сәйкес селекциялық жетістіктерге арналған өтінімдерді қарайды;
9) Қазақстан Республикасының заңдарында тыйым салынбаған өзге де қызмет түрлерін жүзеге асырады.
2. Уәкілетті органмен келісу бойынша сараптама ұйымы селекциялық жетiстiктердi қорғау саласында қызметтер көрсеткені үшін осы ұйым шеккен шығындарды толық өтеу, оның қызметінің шығынсыздығы және өз кірістері есебінен қаржыландыру қамтамасыз етілген жағдайда, көрсетілетін қызметтердің бағаларын бекітеді.
1. Патент жаңалығы, ерекшелiгi, бiртектiлiгi және тұрақтылығы бар селекциялық жетiстiкке берiледi.
2. Егер өтiнiм жасалған күнге дейiн белгiлi бiр селекциялық жетiстiктiң ұрығы немесе басқа да отырғызылатын материалы, асыл тұқымдық материалы мына аумақта:
1) Қазақстан Республикасында - өтiнiм берiлген күнге дейiн бiр жыл бұрын;
2) кез келген басқа мемлекетте - өтiнiм берiлген күнге дейiн бiр жылдық дақылдар бойынша төрт жыл бұрын және көп жылдық дақылдар, тұқымдар бойынша алты жыл бұрын сатылмаса және автор немесе оның құқықтық мирасқоры сортты, тұқымды пайдалану үшiн басқа адамдарға бермесе, сорт, тұқым жаңа деп есептеледi.
Селекциялық жетістіктердің мемлекеттік тізілімдеріне тиісті тектер және түрлер енгізілген күнге пайдалануға ұсынылатын Селекциялық жетістіктердің мемлекеттік тізілімінде тіркелген тұқым тұқымға жаңалық талаптары қойылмай патентке қабілетті деп танылуы мүмкін.
Мұндай селекциялық жетiстiктерге осы Заңның 3-бабында аталған патенттiң қолданылу мерзiмi пайдалануға ұсынылатын жылдан бастап патент берiлген жыл аралығындағы мерзiмге қысқартылады. Осы Заңның 9-бабында көзделген уақытша құқықтық қорғау мұндай селекциялық жетiстiктерге қатысты қолданылмайды.
3. Егер сорттың, тұқымның өтiнiм берiлген кезде бар екенi жалпыға мәлiм кез келген басқа сорттан, тұқымнан анық өзгешелiгi болса, олар ерекшелiк өлшемдерiне сай келедi. Патент алуға өтiнiм беру немесе сорттың, тұқымның жаңа сорттардың, тұқымдардың ресми тiзiлiмiне енгiзiлуi, осы өтiнiм беру нәтижесiнде патент берiлген немесе сорт, тұқым аталған тiзiлiмге енгiзiлген жағдайда, сортты, тұқымды өтiнiм берiлген күннен бастап кез келген елде жалпыға мәлiм етедi.
Сорттардың, тұқымдардың жалпыға мәлiмдiгi өсiру, пайдалану және жариялау фактiлерi бойынша да белгiленуi мүмкiн. Сорттың, тұқымның сипатталу және айырықша ерекшелiктерiн анықтауға мүмкiндiк беретiн белгiлер қалпына келтiрiлетiн және дәл сипаттауға ыңғайлы болуға тиiс.
4. Егер сорттың, тұқымның көбею ерекшелiктерiн есепке алғанда осы сорт өсiмдiктерi немесе тұқым селекцияланатын белгiлерi бойынша бiртектi болса, сол сорт пен тұқым бiртектi деп есептеледi.
5. Егер сорттың, тұқымның негiзгi белгiлерi - әрбiр көбеюден кейiн, ал көбеюдiң ерекше циклы жағдайында көбеюдiң әр циклының соңында өзгерiссiз қалса, олар тұрақтылық өлшемiне сай келедi.
1. Патент алуға өтiнiм сараптама жасау ұйымына берiледi.
Автордың немесе оның құқықтық мирасқорының патент алуға өтiнiм беруге құқығы бар.
Селекциялық жетiстiк қызмет тапсырмасын немесе қызметтiк мiндеттердi орындау кезiнде жасалған, ашылған немесе шығарылған жағдайда, егер автор мен жұмыс берушiнiң арасындағы шартта өзгеше көзделмесе, патент алуға өтiнiм беру құқығы жұмыс берушiге тиесiлi болады.
Егер селекциялық жетiстiктi бiрнеше адам жасаса, ашса немесе шығарса немесе олар авторлардың құқықтық мирасқорлары болса, өтiнiмдi сол өтiнiш жасаушылар беруi мүмкiн.
Өтiнiм сенiмхатқа негiзделген өкiлеттiкке сүйенiп, патент алуға байланысты iстi жүргiзетiн өкiл арқылы берiлуi мүмкiн.
1-1. Мемлекеттiк комиссияда еңбек функциялары жүзеге асырылғанға дейін жүргізілген селекциялық жетістіктерді жасау, анықтау және шығару жөніндегі селекциялық жұмыс жағдайларын қоспағанда, ауыл шаруашылығы дақылдарының сұрыптарын сынақтан өткiзу жөнiндегi мемлекеттiк комиссиялардың қызметкерлері комиссиядағы бүкіл жұмыс кезеңі ішінде селекциялық жетістікке Қазақстан Республикасының патентін беруге өтінім ұсынуға құқығы жоқ.
2. Қазақстан Республикасынан тыс жерлерде тұратын жеке тұлғалар немесе шетелдiк заңды тұлғалар патент алу және олардың күшiнде болуы жөнiндегi істердi жүргiзедi, шағым кеңесiне қарсылықтар бередi және уәкiлеттi органда тiркелген патенттiк сенiм бiлдiрiлген өкiлдер арқылы оларды қарауға қатысады.
Қазақстан Республикасында тұрақты тұратын, бiрақ уақытша одан тысқары жерлерде жүрген жеке тұлғалар Қазақстан Республикасының шегiндегi хат жазысу мекен-жайын көрсеткен жағдайда, патенттiк сенiм бiлдiрiлген өкiлсiз патенттермен байланысты iстердi жүргiзе алады.
Патенттiк сенiм бiлдiрiлген өкiлдiң өкiлеттiгi оған өтiнiм берушi немесе патент иесi берген сенiмхатпен куәландырылады.
3. Селекциялық жетiстiкке патент алуға өтiнiм өсiмдiктiң әрбiр сортына, жануарлардың тұқымына ресiмделедi және онда:
1) патент беру туралы өтiнiш;
2) селекциялық жетiстiк сауалнамасы;
3) iс өкiл арқылы жүргiзiлген жағдайда, сенiмхат болуға тиiс.
Селекциялық жетiстiкке патент беруге жасалған өтiнiмге белгiленген мөлшерде өтiнiм беруге ақы төленгенiн растайтын құжат және оның мөлшерiн азайту үшiн негiздеменi растайтын құжат қоса тiркеледi, олар өтiнiммен бiрге немесе өтiнiм түскен күннен бастап екi ай iшiнде табыс етiлуi мүмкiн.
Белгiленген мерзiмде ақы төленгенi туралы құжаттар табыс етiлмеген жағдайда өтiнiм берiлмеген деп танылады.
4. Патент алуға арналған өтiнiм қазақ немесе орыс тiлiнде берiледi.
5. Өтiнiм құжаттарына қойылатын талаптарды және оларды қарау тәртiбiн уәкiлеттi орган белгiлейдi. Мәлiмделген сортқа, тұқымға сараптама жасауға қажеттi басқа құжаттар мен материалдар мемлекеттiк комиссияның сауал салуы бойынша берiледi.
Патентке қабілеттілікке сараптама жүргізуге және сынақтан өткізуге арналған өтінімді қарау тәртiбiн агроөнеркәсіптік кешенді дамыту саласындағы уәкілетті орган айқындайды.
6. Өтінім және оны қараудың барысы туралы ақпарат Қазақстан Республикасының заңдарында көзделген жағдайларды қоспағанда, үшінші тұлғаларға берілмейді.
6-бап. Селекциялық жетiстiктiң атауы
1. Селекциялық жетiстiктiң атауы селекциялық жетiстiктi бiр ізге түсiруге мүмкіндік беруге, қысқа болуға, сол немесе соған жақын ботаникалық немесе зоологиялық түрдiң бар селекциялық жетiстiктерiнiң атауларынан өзгеше болуға тиiс. Ол тек цифрлардан ғана тұрмауға, қасиеттерiне, шығу тегiне, селекциялық жетiстiктiң маңызына, селекционердiң жеке басына қатысты жаңылыстырмауға тиiс, адамгершiлiк пен мораль принциптерiне қайшы келмеуге тиiс.
Селекциялық жетiстiктiң ұсынылған атауының дұрыстығын тексерудi мемлекеттiк комиссиялар сараптама жасау ұйымынан өтiнiм материалдары келiп түскен күннен бастап екi ай мерзiмде жүзеге асырады.
2. Егер бiрдей сорт, тұқым үшiн селекциялық жетiстiкке берiлген өтiнiм Қазақстан Республикасына немесе басқа елдерге берiлсе, сорттың, тұқымның атауы осы баптың 1-тармағының талаптарына сай келмейтiн жағдайларды қоспағанда, бiрдей сорттың, тұқымның атауы да бiрдей болуға тиiс.
3. Егер сорттың, тұқымның атауы осы баптың 1 және 2-тармақтарында белгiленген талаптарға сай келмесе, өтiнiш берушi сараптама жасау ұйымының сауал салуы бойынша екi ай мерзімде жаңа атау ұсынуға мiндеттi.
Егер аталған мерзім ішінде өтінім беруші аталған талаптарға сәйкес келетін жаңа атау ұсынбаса не шағым беру кеңесінде селекциялық жетістіктің мақұлдаудан бас тартуды дауламаса, сараптама ұйымы селекциялық жетістікті тіркеуден бас тартады.
4. Селекциялық жетiстiктi пайдаланушы кез келген адам, тiптi патенттiң қолданылу мерзiмi өтiп кеткен соң да, сорттың, тұқымның Селекциялық жетiстiктердiң мемлекеттiк тiзiлiмiнде тiркелген атауын көрсетуге мiндеттi.
1. Сорттың, тұқымның басымдығы сараптама жасау ұйымына өтiнiм берiлген күн бойынша белгiленеді.
Егер сарапшы ұйымға бір мезгілде бір сол селекциялық жетістікке патент беруге екі немесе одан да көп өтінім түссе, неғұрлым бұрын ұсынылатын өтінімге басымдық белгіленеді. Егер өтінім берушілер арасындағы келісіммен өзгеше көзделмесе, бұл өтінімдер бір күнде ұсынылатын жағдайда, патент сарапшы ұйым берген неғұрлым бұрынғы тіркеу нөмірі бар өтінім бойынша беріледі.
Осы Заңның 5-бабының 3-тармағы бірінші бөлігінің 1) және
2) тармақшаларында көрсетілген құжаттар келіп түскен күн, ал егер құжаттар бір мезгілде ұсынылмаса – олардың соңғысы келіп түскен күн сараптама ұйымына өтінім берілген күн болып табылады.
2. Басымдық Селекциялық жетiстiктердi қорғау жөнiндегi халықаралық конвенцияға қатысушы елде бiрiншi өтiнiмнiң берiлген күнi бойынша белгiленуi мүмкiн (конвенциялық басымдық). Өтiнiш берушi бiрiншi өтiнiмнiң конвенциялық басымдық құқығын ол берiлген күннен бастап 12 ай iшiнде пайдаланады.
Конвенциялық басымдық құқығын пайдаланғысы келген өтiнiш берушi сараптама жасау ұйымына ұсынылатын өтiнiмде бiрiншi өтiнiмнiң басымдық күнiн және келесi өтiнiм берiлген күннен бастап үш ай iшiнде бiрiншi өтiнiмнiң осы өтiнiм берiлген орган куәландырған көшiрмесiн табыс етуге тиiс.
Осы шарттар орындалған жағдайда өтiнiш берушi бiрiншi өтiнiм берiлген күннен бастап үш жыл iшiнде қосымша құжаттама мен сынақ өткiзуге қажеттi материал бермеуге құқылы.
8-бап. Алдын ала жүргізілетін сараптама
1. Өтінім бергені үшін ақы төленген жағдайда өтінім берілген күннен бастап бір ай ішінде сараптама ұйымы ол бойынша алдын ала сараптама жүргiзедi.
Алдын ала сараптама жүргiзу барысында өтiнiмге басымдық берiлген күн белгiленедi, қажеттi құжаттардың бар-жоғы және олардың өздеріне белгіленген талаптарға сәйкестігі тексеріледі.
Өтінім берушінің селекциялық жетістіктің мәнін өзгертпей, өтінім құжаттарына түзетулер мен нақтылауларды осы өтінім бойынша тиісті шешім қабылданғанға дейін енгізуге құқығы бар.
Көрсетілген өзгерістер өтінім келіп түскен күннен бастап екі ай ішінде енгізілген кезде төлем алынбайды.
Қорғау құжатын алу құқығын басқаға беру кезінде өтінім берушіні көрсетуге қатысты өзгерістер немесе өтініш беруші – заңды тұлғаның атауын не жеке тұлғаның тегін, атын, әкесінің атын (егер ол жеке басты куәландыратын құжатта көрсетілсе) өзгерту, сондай-ақ өтінім құжаттарындағы техникалық сипаттағы қателерді түзету тиісті төлем төленген кезде Селекциялық жетістіктердің мемлекеттік тізіліміне тіркелген селекциялық жетістік туралы мәліметтер енгізілген күнге дейін жүргізілуі мүмкін.
Сараптама ұйымы жоқ құжаттарды немесе түзетілген материалдарды сұрата алады, өтінім беруші оларды сұрау салу жөнелтілген күннен бастап үш ай мерзімде ұсынуға міндетті.
Өтініш беруші жоқ құжаттарды немесе түзетілген материалдарды белгіленген мерзімде ұсынбаған жағдайда, өтінім бойынша іс жүргізу тоқтатылады.
Сараптама ұйымы өткізіп алған мерзімді қалпына келтіру төлемі туралы құжат ұсынылған кезде іс жүргізуді қалпына келтіруі мүмкін.
Өтінім беруші мерзімді қалпына келтіру туралы өтінішхатты өткізіп алған мерзім аяқталған күннен бастап он екі айдан кешіктірмей бере алады. Мұндай өтінішхат сараптама ұйымына сараптамада сұратылатын материалдармен, төлем туралы құжаттармен бір мезгілде ұсынылады.
Өтінім беруші селекциялық жетістік Селекциялық жетістіктердің мемлекеттік тізілімінде тіркелгенге дейін өтінімді кері қайтарып ала алады.
2. Сортқа, тұқымға жасалған өтiнiмге келiп түскен, өтiнiмнiң алғашқы материалдарында келтірілмеген белгілері бар және өтінім берiлген сорттың, тұқымның мәнiн өзгертетiн қосымша материалдар өтінiм қаралған кезде назарға алынбайды.
3. Алдын ала сараптаманың оң нәтижесі болған кезде сараптама ұйымы өтінімді одан әрі қарау туралы шешім қабылдайды, бұл жөнінде өтініш беруші шешім қабылданған күннен бастап бес жұмыс күні ішінде хабардар етіледі.
Осымен бір мезгілде өтiнiмнiң және селекциялық жетiстiк сауалнамасының көшiрмелерi мемлекеттiк комиссияға жiберiледi.
4. Егер алдын ала жүргiзiлген сараптамада өтiнiмнiң белгiленген талаптарға сай келмейтiндiгi анықталса, оны одан әрi қараудан бас тарту туралы шешім қабылданады, ол туралы өтiнiш берушiге бес жұмыс күні ішінде хабарланады.
5. Өтiнiмдi одан әрi қараудан бас тарту туралы шешiмге өтiнiш берушi шешiмдi алған күннен бастап екi ай iшiнде уәкiлеттi органға қарсылық бере алады. Шағым кеңесi қарсылықты ол келiп түскен күннен бастап екi ай мерзiмде қарауға тиiс.
6. Алдын ала сараптама нәтижесiнде оң шешiм шығарылған өтiнiмдер туралы мәлiметтер шешім қабылданған күннен бастап бес жұмыс күні ішінде бюллетеньде жарияланады.
7. Сорттың, тұқымның авторы өтінім материалдарында өз есiмiнiң жариялануынан бас тартуға құқылы.
1. Қорғауға өтiнiм жасалған селекциялық жетiстiкке өтiнiм туралы мәлiметтер жарияланған күннен бастап патент берiлген күнге дейін уақытша құқықтық қорғау белгiленеді.
2. Патент иесi патент алғаннан кейiн селекциялық жетiстiктi уақытша құқықтық қорғау кезеңiнде осы Заңның 14-бабының 1-тармағында аталған әрекеттерді өтініш берушінің рұқсатынсыз жасаған адамнан өтем алуға құқығы бар.
3. Селекциялық жетiстiктi уақытша құқықтық қорғау кезеңiнде өтiнiш берушiге тек ғылыми мақсаттарда және сату мен өзгедей беру селекциялық жетiстiкке құқықты өзгедей беруге немесе ұрықты, асыл тұқымдық материалды олардың қорын құру мақсатымен өтiнiш берушiнiң тапсырысы бойынша өндiруге байланысты болған жағдайларда ғана ұрықты, асыл тұқымдық материалды сатуға және өзгедей беруге ұсынылатын.
Аталған талаптарды өтiнiш берушi немесе оның келiсiмiмен басқа адам бұзған жағдайда уақытша құқықтық қорғау болған жоқ деп есептеледi.
10-бап. Селекциялық жетiстiктiң патентке қабiлеттілігiне сараптама және сынақ
1. Кез келген мүдделi адам өтiнiм туралы мәлiметтер жарияланған күннен күннен бастап алты ай ішінде мемлекеттік комиссияға мәлiмделген селекциялық жетiстiкке қатысты талабын жiбере алады.
Негiзделген талаптың түскенi туралы мемлекеттiк комиссия өтiнiш берушiге талаптың мәнiн баяндай отырып хабарлайды.
Талаппен келiспеген жағдайда өтiнiш берушiнiң хабарламаны алған күннен бастап үш ай мерзiмде мемлекеттiк комиссияға дәлелдi қарсылық жiберуге Сараптама ұйымы мемлекеттiк комиссияның қорытындысы негiзiнде шешiм қабылдайды және ол туралы мүдделi адамға хабарлайды.
Егер сорт, тұқым жаңалық өлшемiне сәйкес келмесе, патент беруден бас тарту туралы шешiм қабылданады.
2. Сорттың, тұқымның ерекшелiгiн, бiртектiлiгiн және тұрақтылығын сынақтан өткiзудi қабылданған әдiстемелер бойынша мемлекеттiк комиссиялар белгiленген мерзiмде жүргiзедi.
Мемлекеттiк комиссиялар сараптама жасау ұйымы өтiнiм материалдарын жiберген күннен бастап бiр ай iшiнде патент қабiлеттiлiгiне сынақтар өткiзудiң нақты мерзiмдерi туралы сараптама жасау ұйымын хабардар етеді.
Өтінім беруші сынақтан өткізуге тұқымдардың немесе асыл тұқымдық материалдың қажетті мөлшерін ұсынуға мiндеттi.
3. Мемлекеттiк комиссиялар Қазақстан Республикасының, сондай-ақ тиiстi шарттар жасасылған басқа мемлекеттердiң басқа да ұйымдары жүргiзген сынақтардың нәтижелерiн және өтiнiш берушi табыс еткен деректердi пайдалануға құқылы.
4. Сұрып, тұқым патентке қабiлеттілік шарттарына сәйкес келген кезде, мемлекеттiк комиссия сұрыпты, тұқымды сипаттай отырып, қорытынды жасайды.
Мемлекеттік комиссия қорытындысының негізінде сараптама ұйымы бес жұмыс күні ішінде селекциялық жетістікке патент беру туралы шешім шығарады, бұл жөнінде өтініш берушіге бес жұмыс күні ішінде жазбаша хабарлама жіберіледі.
Патент беру туралы шешiмнің қабылданғаны туралы хабарлама өтiнiм берушіге ұсынылатын күннен бастап үш ай iшiнде өтiнiм беруші сараптама ұйымына патент беруге дайындағаны және жариялағаны үшiн тиiстi төлемді растайтын құжатты ұсынады. Көрсетiлген құжат ұсынылмаған кезде, өткізіп алған мерзімді қалпына келтіру төлемі туралы құжат ұсынылған жағдайда, төлем мерзімі үш ай ішінде қалпына келтірілуі мүмкін. Керісінше жағдайда өтiнiм кері қайтарып алынды деп есептеледi, өтiнiм бойынша iс жүргiзу тоқтатылады, бұл жөнінде өтiнiм беруші қалпына келтіру мерзімі өткен күннен бастап он жұмыс күні ішінде хабардар етіледі.
5. Егер сараптама жүргiзу және сынақтан өткізу барысында сұрыптың, тұқымның патентке қабiлеттілік талаптарына сай келмейтiндiгi анықталған жағдайда, сараптама ұйымы мемлекеттiк комиссия қорытындысының негiзiнде бес жұмыс күні ішінде патент беруден бас тарту туралы шешiм қабылдайды, бұл жөнінде өтiнiш берушiге бес жұмыс күні ішінде жазбаша хабарлама жiберіледi.
Өтiнiш берушi патент беруден бас тарту туралы шешiмге оны алған күннен бастап үш ай мерзімде уәкiлеттi органға қарсылық бере алады. Қарсылықты шағым кеңесi ол түскен күннен бастап үш ай мерзiмде қарауға тиiс.
6. Өтiнiш берушi сараптама қарсы қойған барлық материалдармен таныса алады. Өтініш берушi сұраған материалдардың көшiрмелерiн сараптама ұйымы оған сауал салудан алған күннен бастап бiр ай мерзiмде жiбередi.
1. Селекциялық жетiстiктi шығармашылық еңбегiмен жасаған, ашқан немесе өсiрiп шығарған жеке тұлға автор болып танылады.
2. Егер селекциялық жетiстiк бiрнеше адамның ұжымдық шығармашылық еңбегiмен жасалса, олардың бәрi де оның авторлары (Қосымша авторлары) болып есептеледi. Авторларға тиесiлi құқықтарды пайдалану тәртiбi олардың арасындағы келiсiммен белгiленедi.
3. Авторға (авторларға) тек техникалық, ұйымдастырушылық, материалдық (қаржылық) көмек көрсеткен немесе сортқа, тұқымға берiлетiн құқықтарды әзiрлеуге және ресiмдеуге жәрдемдескен адамдар авторлар болып танылмайды.
1. Автордың жеке мүліктік емес құқықтары иеліктен шығарылмайтын болып табылады және мерзімсіз қорғалады.
2. Селекциялық жетiстiктердiң мемлекеттiк тiзiлiмiне енгiзiлген селекциялық жетiстiктiң патент иеленушi болып табылмайтын авторына сараптама ұйымы оның авторлығын растайтын ресми куәлiк бередi.
3. Өзiнiң селекциялық жетiстiгiне өз есiмiн беруге автордың құқығы бар.
4. Автордың өзi жасаған, ашқан немесе өсiрiп шығарған селекциялық жетiстiктi патенттiң қолданылу мерзiмi iшiнде пайдаланғаны үшiн патент иеленушіден сыйақы алуға құқығы бар. Сыйақы төлеу мөлшерi мен шарттары патент иеленушi мен автор арасында жасалған келісімде айқындалады. Келісім болмаған жағдайда авторға сыйақы төлеу мөлшері мен тәртібі Қазақстан Республикасының заңнамалық актілерінде айқындалады.
Бұл орайда автор сыйақысының мөлшерi патент иеленушiнiң селекциялық жетiстiктердi пайдаланғаны үшiн алатын жыл сайынғы түсiмдерi, оның iшiнде лицензия сатудан алатын түсiмдерi сомасының бес процентiнен кем болмауға тиiс.
Егер автордың патент иеленушiмен шартында өзгеше көзделмесе, авторға сыйақы селекциялық жетiстiк пайдаланылған әрбiр жыл бiткеннен кейiн алты ай iшiнде төленедi.
Егер селекциялық жетістікті бiрнеше автор жасаса, ашса немесе шығарса, егер олардың арасындағы келiсiмде өзгеше белгіленбесе, сыйақы авторларға тең үлеспен төленеді.
қолданысқа енгізіледі); 31.10.2015 № 382-V (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); 20.06.2018 № 161-VI (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) заңдарымен.
13-бап. Селекциялық жетiстiктiң патент иесi Патент:
1) селекциялық жетiстiк авторына (авторларына);
2) оның мұрагерiне (мұрагерлерiне);
3) автор (авторлар) немесе оның (олардың) құқықтық мирасқорлары Селекциялық жетiстiкке патент беру туралы шешiм қабылданған кезге дейiн селекциялық жетiстiкке жасаған өтiнiмiнде не сараптама ұйымына берген өтiнiшiнде көрсетiлген жеке және (немесе) заңды тұлғаларға (олардың келiсiмi болған кезде);
4) егер селекциялық жетiстiктi қызметкер қызметтік тапсырманы немесе қызметтiк мiндеттерiн орындау кезiнде жасаса, ашса немесе шығарса, жұмыс берушiге берiледi.
Атына патент беру сұралып отырған бiрнеше адам болған жағдайда, оларға бiр патент берiледi.
1. Егер мұндай пайдалану басқа патент иеленушiлердiң құқықтарын бұзбайтын болса, патент иеленушiнiң селекциялық жетiстiктi пайдалануға айрықша құқығы болады. Селекциялық жетiстiкке қатысты мынадай iс-әрекетке патент иеленушiнiң рұқсаты керек:
1) өндiру немесе молайту (көбейту);
2) көбейту мақсаты үшiн ұрықты себетiндей деңгейге жеткiзу;
3) сатуға ұсыну;
4) сату немесе өткiзудiң өзге де түрлерi;
5) Қазақстан Республикасының аумағынан әкету;
6) Қазақстан Республикасының аумағына әкелу;
7) жоғарыда аталған мақсаттар үшiн сақтау.
2. Патент иеленушiнiң құқығы азаматтық айналымға патент иеленушiнiң рұқсатынсыз енгiзiлген ұрықтар мен асыл тұқымды жануарлардан өндiрiлген өсiмдiк материалы мен тауарлы малға да қолданылады.
3. Осы баптың 1-тармағының ережелерi селекция жетiстiктерiнiң сорты мен тұқымының:
1) егер осы селекциялық жетiстiктердiң өздерi басқа селекциялық жетiстiктiң белгiлерiн мұра ретiнде иеленбеген болса, селекциялық жетiстiктiң белгiлерiн елеулi дәрежеде мұра ретiнде иеленетiн;
2) селекциялық жетiстiктен көрiнеу ерекшеленбейтiн;
3) Алынып тасталды
4) оларды молайту селекциялық жетiстiктi сан мәрте пайдалануды қажет ететiн ұрықтары мен асыл тұқымды материалына қатысты қолданылады.
Селекциялық жетiстiк бастапқысынан айқын ерекшеленген кезде:
1) бастапқы селекциялық жетiстiктiң генотипiн немесе генотиптерiнiң комбинациясын бiлдiретiн негiзгi белгiлердi сақтай отырып, бастапқы селекциялық жетiстiктiң немесе бастапқы селекциялық жетiстiктiң маңызды белгiлерiне өзi ие болып қалатын селекциялық жетiстiктiң неғұрлым маңызды белгiлерiне ие болып қалса;
2) бастапқы сорттан, тұқымнан жеке iрiктеу, индукцияланған немесе өздiгiнен клондалған мутантты iрiктеу, қайыра будандастыру және гендiк инженерия сияқты әдiстердi қолданудан туындаған ауытқуларды қоспағанда, бастапқы селекциялық жетiстiк генотипiне немесе генотиптерiнiң комбинациясына сәйкес келсе селекциялық жетiстiк басқа (бастапқы)
селекциялық жетiстiктiң белгiлерiн елеулi түрде ие болып қалған селекциялық жетiстiк деп танылады.
4. Алынып тасталды
5. Патент иеленушi:
1) азаматтық айналымға өндірісте пайдалануға ұсынылатын сортты, тұқымды енгiзуге;
2) сортты, тұқымды қорғау мақсатында мемлекеттiк комиссия белгiлеген ресми сипаттамада көрсетiлген белгiлердiң сақталуы үшiн патенттiң қолданылу мерзiмi iшiнде сортты, тұқымды бiрқалыпты ұстап тұруға;
3) патенттi күшiнде ұстау үшiн жыл сайын ақы төлеп тұруға мiндеттi.
1. Осы Заңды бұза отырып өсiмдiктер сортын, жануарлар тұқымын пайдаланатын жеке немесе заңды тұлға патент иеленушiнiң құқықтарын бұзғанына кiнәлi болып саналады.
2. Жеке немесе заңды тұлға, егер:
1) патент иеленушiнiң рұқсатынсыз өтiнiм берiлген сорт, тұқым туралы коммерциялық құпия болып табылатын мәлiметтi ашса;
2) өндiрiлген және сатылған өсiмдiктердiң қорғалатын сорттарына, асыл тұқымды мал тұқымдарына тiркелгендегiсiнен өзгеше атау берсе;
3) өндiрiлген және сатылатын өсiмдiктердiң қорғалатын сорттарына, асыл тұқымды мал тұқымдарына селекциялық жетiстiкпен шатастыратындай дәрежеде ұқсас атау берсе;
4) iс жүзiнде ондай емес өндiрiлген және (немесе) сатылатын тұқымдарға, асыл тұқымды материалға селекциялық жетiстiктiң iс жүзiнде ондай емес атауын берсе;
5) селекциялық жетiстiк туралы шындыққа сай келмейтiн мәлiметтерi бар құжаттар табыс етсе, патент иесiнiң құқықтарын бұзушы болып саналады.
3. Патент иеленушiнiң құқықтарын бұзған тұлға патент иесiне селекциялық жетiстiктi пайдаланғаны үшiн өтем төлеуге, сондай-ақ заңдарға сәйкес осы Заңды бұзу салдарынан туындаған басқа да шығындардың орнын толтыруға мiндеттi.
4. Айрықша немесе айрықша емес лицензияның иесi патент иеленушiнiң жазбаша рұқсаты бойынша немесе оның сенiмхаты бойынша патенттi бұзушыға талап қоя алады.
5. Шығындардың орнын толтыру туралы талап шығын келтiрiлген күннен басталып, патенттiң бұзылу кезеңiне белгiленедi.
16-бап. Құқықты мұраға қалдыру Селекциялық жетiстiкке өтiнiм беру және оған патент алу құқығы, селекциялық жетiстiктi пайдалануға, сондай-ақ сыйақыға және оны пайдаланудан түскен кiрiске айрықша құқық мұра ретiнде немесе құқықтық мирасқорлық тәртiбiмен ауысады.
1) жеке және коммерциялық емес мақсаттарда жасалатын;
2) сынау мақсатында жасалатын;
3) осы Заңның 14-бабының 1 және 2-тармақтарында көзделген жағдайларды қоспағанда, селекциялық жетiстiктердi басқа сорттар мен тұқымдар шығарудың бастапқы материалы ретiнде пайдалану жөніндегі;
4) селекциялық жетістіктерді тұқымдық мақсаттарда өткізу құқығынсыз өз мұқтажы үшін пайдалану жөніндегі әрекеттер патент иеленушінің құқықтарын бұзу деп танылмайды.
1. Селекциялық жетiстiкке басымдық берiлген күнге дейiн автордан тәуелсiз жасалған селекциялық жетiстiкке ұқсас өсiмдiк сортын немесе жануар тұқымын Қазақстан Республикасының аумағында адал пайдаланған немесе осыған қажеттi әзiрлiктер жасаған тұлғаның осындай пайдалану көлемiн кеңейтпей оны өтеусіз пайдалану құқығы (бұрынғыша пайдалану құқығы) сақталады.
Бұрынғыша пайдалану құқығы басқа тұлғаға ұқсас өсiмдiк сорты немесе жануар тұқымы пайдаланылған немесе осыған қажеттi әзiрлiктер жасалған өндiрiспен бiрге ғана берiлуi мүмкiн.
2. Басымдық берiлген күннен кейiн, бiрақ патент беру туралы мәлiметтер жарияланған күнге дейiн селекциялық жетiстiктi пайдалануды бастаған тұлға патент иесiнiң талабы бойынша одан әрi пайдалануды тоқтатуға мiндеттi. Бiрақ, мұндай тұлға патент иесiне осы пайдаланудың нәтижесiнде келтiрiлген шығындарды өтеуге мiндеттi емес.
1. Патент иеленуші болып табылмайтын кез келген тұлға (лицензиат)
қорғалатын селекциялық жетiстiктi патент иеленушiнiң (лицензиар) рұқсатымен лицензиялық шарт, кешенді кәсіпкерлік лицензия шарты немесе лицензиармен жасалатын, лицензиялық шарттың талаптарын қамтитын өзге де шарт (лицензиялық шарт) негiзiнде пайдалануға құқылы.
2. Лицензиялық шартта лицензиардың лицензиатқа:
1) лицензиардың оны пайдалану мүмкiндiгiн және басқа тұлғаларға лицензия (қарапайым, ерекше емес лицензия) беру құқығын сақтап;
2) лицензиардың оны пайдалану мүмкiндiгiн сақтап, бiрақ басқа тұлғаларға лицензия (жалғыз лицензия) беру құқығынсыз;
3) лицензиардың оны пайдалану мүмкiндiгiн сақтамай және басқа тұлғаларға лицензия (ерекше лицензия) беру құқығынсыз селекциялық жетістікті пайдалану құқығын табыстау көзделуi мүмкiн.
Лицензиялық шартта пайдалану талаптары көрсетілмеген жағдайда, селекциялық жетістікті пайдалануға құқық қарапайым, ерекше емес лицензия талаптарымен табысталады.
Егер лицензиялық шартта өзгеше көзделмесе, лицензиат селекциялық жетістікті пайдалануды Қазақстан Республикасының бүкіл аумағында жүзеге асыруға құқылы.
Селекциялық жетістікті пайдалануға құқықтың қолданылу мерзімі лицензиялық шартта айқындалады және тараптардың өзара келісуі бойынша ұзартылуы мүмкін.
Лицензиялық шартта мерзім көрсетілмеген жағдайда, селекциялық жетістікті пайдалануға құқықтың қолданылу мерзімі осы шарт тіркелген күннен бастап бес жылға тең болады.
Селекциялық жетістікке айрықша құқықтың қолданысын тоқтату лицензиялық шарттың қолданысын тоқтатуға алып келеді.
Лицензиат селекциялық жетiстiктi пайдалануға құқықты лицензиялық шарттың талаптарын ескере отырып, қосалқы лицензиялық шарттың немесе кешенді кәсіпкерлік қосалқы лицензия шартының негізінде басқа тұлғаға (қосалқы лицензиат) беруге құқылы. Егер лицензиялық шартта өзгеше көзделмесе, қосалқы лицензиаттың әрекеттерi үшiн лицензиат лицензиар алдында жауапты болады.
Селекциялық жетістікке айрықша құқықты басқа тұлғаға беру лицензиялық шарттың тоқтатылуына алып келмейді.
3. Селекциялық жетістікті пайдалануға құқықты табыстау туралы шарттар мен қосымша келісімдер жазбаша нысанда жасалады және Селекциялық жетістіктердің мемлекеттік тізілімінде тіркелуге жатады.
1. Патент иеленушi селекциялық жетiстiктi пайдаланбаған және ол қолайлы коммерциялық жағдайларда лицензиялық шарт жасаудан бас тартқан жағдайда, егер селекциялық жетiстiк патент беру туралы мәлiметтер жарияланған күннен бастап үш жыл iшiнде селекциялық жетiстiкке патент беру туралы мәлiметтер жарияланғаннан кейiн селекциялық жетiстiк үздiксiз пайдаланылмаса, кез келген тұлға өзiне ерекше емес мәжбүрлеу лицензиясын беру туралы сотқа өтiнiш жасай алады. Егер патент иеленушi селекциялық жетiстiктiң пайдаланылмауы дәлелдi себептерге байланысты болмағанын дәлелдемесе, сот аталған лицензияны төлемдердiң мерзiмдерiн, мөлшерi мен тәртiбiн көрсете отырып бередi.
Төлемдердiң мөлшерi лицензияның қалыптасқан практикаға сәйкес белгiленген рыноктық бағасынан төмен белгiленбеуге тиiс.
Кез келген мәжбүрлеу лицензиясы ең алдымен Қазақстан Республикасының iшкi рыногының қажеттерiн қамтамасыз ету үшiн берiлуге тиiс.
Аталған селекциялық жетістікті пайдалану құқығын мәжбүрлеу лицензиясы берілген тұлға басқа тұлғаға осы селекциялық жетiстiктiк пайдаланылатын кәсiпорынмен бiрге ғана беруi мүмкiн.
Мәжбүрлеу лицензиясын беруге себеп болған мән-жайлардың қолданылуы тоқтатылған жағдайда сот оның күшiн жоюға тиiс.
2. Селекциялық жетiстiктердi бұл орайда қолайлы коммерциялық жағдайларда лицензиялық шарт жасасудан бас тартқан басқа патент иеленушiнiң селекциялық жетiстiкке құқығын бұзбай пайдалана алмайтын патент иеленушiнiң өзiне селекциялық жетiстiктi Қазақстан Республикасының аумағында пайдалануға ерекше емес мәжбүрлеу лицензиясын беру туралы сотқа арыз жазып жүгінуге Аталған лицензия берiлген жағдайда сот патентi басқа тұлғаға тиесiлi селекциялық жетiстiктiң пайдаланылу шегiн, төлемдердiң мерзiмдерiн, мөлшерi мен тәртiбiн белгiлеуге тиiс. Бұл орайда төлемдердiң мөлшерi лицензияның қалыптасқан практикаға сәйкес белгiленген рыноктық бағасынан төмен белгiленбеуге тиiс.
Селекциялық жетiстiктi пайдалануға осы тармақ негiзiнде алынған құқық осы селекциялық жетiстiкке патенттi сол құқықтың берiлуiне байланысты берген жағдайда ғана берiлуi мүмкiн.
20-1-бап. Селекциялық жетiстiкке айрықша құқық беру
1. Патент иеленуші өзіне тиесілі селекциялық жетiстiкке айрықша құқықты өзгеге беру шарты бойынша басқа жеке немесе заңды тұлғаға беруге құқылы.
Селекциялық жетiстiкке айрықша құқық беру туралы шарт осы айрықша құқықтың қолданылу мерзімі ішінде жазбаша нысанда жасалады.
2. Селекциялық жетiстiкке айрықша құқық беру Селекциялық жетiстiктердің мемлекеттік тізілімінде тіркелуге жатады.
енгiзiледi) Заңымен; жаңа редакцияда - ҚР 20.06.2018 № 161-VI (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі)
Заңымен.
20-2-бап. Селекциялық жетiстiкке айрықша құқық беруді және оны пайдалануға құқықты табыстауды тіркеу шарттары
1. Селекциялық жетiстiкке айрықша құқық беруді және оны пайдалануға құқықты табыстауды тіркеу шарттың мүдделі тарапының өтініші алынған күннен кейінгі он жұмыс күні ішінде мәліметтерді Селекциялық жетiстiктердің мемлекеттік тізіліміне енгізу жолымен жүзеге асырылады.
Жазбаша нысанның және (немесе) тіркеу туралы талаптың сақталмауы шарттың маңызсыздығына алып келеді.
2. Шарттың тоқтатылуына байланысты Селекциялық жетiстiктердің мемлекеттік тізіліміне өзгерістер енгізу немесе соттың заңды күшіне енген шешімі негізінде тіркеудің күшін жою шарттың мүдделі тарапының өтініші келіп түскен күннен кейінгі бір жұмыс күні ішінде жүзеге асырылады.
Тіркеу туралы мәліметтерде мүдделі тұлғаның өтініші алынған күннен бастап бір жұмыс күні ішінде және шарттың басқа мүдделі тараптарына жазбаша хабарлама жіберілген жағдайда, олардың тиесілілігін, сипатын немесе мазмұнын өзгертпейтін техникалық сипаттағы қателер түзетілуі мүмкін.
3. Мыналар:
1) селекциялық жетістікке айрықша құқықтың тоқтатылған қолданысын қалпына келтіруге арналған мерзімнің болуы;
2) құжаттар топтамасын толық ұсынбау не ұсынылған құжаттардағы мәліметтердің сәйкес келмеуі;
3) ұсынылған құжаттардағы мәліметтердің Селекциялық жетістіктердің мемлекеттік тізіліміндегі мәліметтерге сәйкес келмеуі;
4) шартта Қазақстан Республикасының заңнамасына және Қазақстан Республикасы ратификациялаған халықаралық шарттарға қайшы келетін ережелердің болуы тіркеуге уақытша кедергі келтіретін негіздер болып табылады.
4. Осы баптың 3-тармағында көрсетілген негіздер анықталған жағдайда, өтініш берушіге оларды жою туралы сұрау салу жіберіледі. Тіркеу мерзімі сұрау салу жіберілген күннен бастап үш айға тоқтатыла тұрады.
5. Мыналар:
1) селекциялық жетістікке айрықша құқықтың тоқтатылған қолданысын қалпына келтіруге арналған мерзімнің өтуі;
2) тіркеуге уақытша кедергі келтіретін негіздерді жоюға арналған мерзімнің өтуі;
3) шарттың тарапы болып табылмайтын тұлғадан тіркеу туралы өтінішті алу;
4) лицензиялық шартты немесе оған қосымша келісімді тіркеудің болмауы;
5) тарапта селекциялық жетістікті пайдалануға құқықты табыстауға кедергі келтіретін қабылданған міндеттемелердің болуы тіркеуден бас тартуға негіз болып табылады.
1. Патент бүкiл қолданылу мерзiмi iшiнде, егер:
1) оның мәлiмдеушi берген селекциялық жетiстiктiң бiртектiлiгi және тұрақтылығы туралы расталмаған деректер негiзiнде берiлгенi;
2) патент берген күнiнде селекциялық жетiстiктiң жаңалық пен ерекшелiк өлшемдерiне сәйкес келмегенi;
3) патентте патент иесi ретiнде аталған адамның патент алуға заңды негiздемелерi болмағаны анықталса, оның берiлуi дау туғызуы және оған қарсылықтар бойынша жарамсыз деп танылуы мүмкін.
2. Алып тасталды - ҚР 20.06.2018 № 161-VI (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) Заңымен.
1. Патентті күшінде ұстап тұрудың белгіленген мерзімінде төленбеуіне байланысты төлемнің белгіленген мерзімі өткен күннен бастап тоқтатылған селекциялық жетістікке патенттің қолданылуы патент иеленушінің өтінішхаты бойынша қалпына келтірілуі мүмкін.
Мұндай өтінішхат патентті күшінде ұстап тұру үшін төлемнің белгіленген мерзімі өткен күннен бастап үш жыл ішінде патенттің қолданылуын қалпына келтіру төлемі туралы құжат ұсынылған кезде, бірақ осы Заңға сәйкес белгіленген патенттің қолданылу мерзімі өткенге дейін берілуге тиіс.
Сараптама ұйымы патенттің қолданылуы қалпына келтірілгені туралы мәліметтерді бюллетеньде жариялайды, сондай-ақ оларды өзінің интернет- ресурсында орналастырады. Жариялау күні патенттің қолданылуын қалпына келтіру күні болып табылады.
2. Патенттелген селекциялық жетістікті патенттің қолданылуы тоқтатылған күн мен патенттің қолданылуы қалпына келтірілгені туралы мәліметтер бюллетеньде жарияланған күн арасындағы кезеңде Қазақстан Республикасы аумағында пайдалана бастаған не көрсетілген кезеңде осыған қажетті дайындықтарды жасаған кез келген тұлға патенттелген селекциялық жетістікті одан әрі өтеусіз пайдалану құқығын осындай пайдаланудың (соңынан пайдалану құқығы) көлемін кеңейтпестен сақтайды.
Соңынан пайдалану құқығы басқа жеке немесе заңды тұлғаға осы селекциялық жетістікті пайдалану орын алған немесе осыған қажетті дайындықтар жасалған өндіріспен бірге берілуі мүмкін.
1. Селекциялық жетiстiкке берiлген патенттiң күшiн сараптама ұйымы:
1) оны осы Заңның 21-бабына сәйкес заңсыз деп таныған;
2) сорт, тұқым бiртектiлiк пен тұрақтылық көрсеткiштерiне ендiгi жерде сәйкес келмеген;
3) сорттың, тұқымның аман сақталуын тексеру үшiн сараптама органының өтiнiшi бойынша патент иеленушi қажеттi ақпаратты, ұрықты, асыл тұқым материалдарын және құжаттарды 12 ай iшiнде бермеген немесе осы мақсаттар үшiн жергiлiктi жерлерде сортқа, тұқымға инспекция жүргiзу үшiн жағдайлар болмаған;
4) егер патент иеленушi басқа, неғұрлым лайықты атау ұсынбаса, патент берiлгеннен кейiн селекциялық жетiстiктiң атауы жойылған кездерде жояды.
2. Патенттiң қолданылуы:
1) патент иеленушiнiң бюллетеньде патенттiң қолданылуын мерзiмiнен бұрын тоқтату туралы мәлiметтер жарияланған күннен бастап сараптама ұйымына берген өтiнiшi негiзiнде;
2) ақы төлеудiң белгiленген мерзiмi өткен күннен бастап патенттi күшiнде ұстаудың белгiленген мерзiмiнде ақы төленбеген жағдайда мерзiмiнен бұрын 6-1-тарау. Апелляциялық кеңес және патенттік сенім білдірілген өкілдер
1. Апелляциялық кеңес уәкiлеттi орган жанындағы, өтініш берушілердің қарсылықтарын сотқа дейiн қарау жөнiндегi алқалы орган болып табылады.
2. Апелляциялық кеңеске сараптама ұйымының:
1) селекциялық жетiстiкке патент беруге арналған өтінімді қараудан;
2) селекциялық жетiстiкке патент беруден бас тарту туралы шешімдеріне қарсылық берілуі мүмкін.
Көрсетілген қарсылықтарды сотқа дейін қарау міндетті болып табылады.
3. Апелляциялық кеңестің құрамына агроөнеркәсіптік кешенді дамыту саласындағы және селекциялық жетістіктерді қорғау саласындағы уәкілетті органдардың өкілдерін қоса алғанда, мүшелердің тақ саны (кемінде бесеуі) кіруге тиіс.
4. Апелляциялық кеңестің құрамына мыналар кіре алмайды:
1) патенттiк сенiм бiлдiрiлген өкiлдер;
2) жұбайлары, жақын туыстары немесе жекжаттары;
3) сараптама ұйымының қызметкерлері.
5. Апелляциялық кеңестің кез келген мүшесі:
1) осы баптың 4-тармағының негізінде апелляциялық кеңестің отырысына қатысушылар мәлімдеген өздігінен бас тарту немесе қарсылық білдіру жағдайында;
2) еңбекке уақытша жарамсыздығына, демалыста немесе іссапарда болуына байланысты болмаған жағдайда ауыстырылуы мүмкін.
6. Апелляциялық кеңестің әрбір отырысы уәкілетті орган айқындайтын тәртіппен бейнетүсіру қолданылып жүргізіледі.
1. Егер:
1) қарсылық апелляциялық кеңесте қаралуға жатпаса;
2) қарсылыққа қол қойылмаса не оған қол қоюға өкiлеттiгi жоқ тұлға қол қойса;
3) қарсылық белгiленген мерзiмдi бұза отырып берiлсе және аталған мерзiмдi ұзарту мен қалпына келтiру мүмкiндiгi жоқ болса;
4) өтiнiш берушi қарсылықты берудi ресiмдеуге, мазмұндауға және рәсiмдеуге қойылатын талаптарға қатысты кемшiлiктердi белгiленген мерзiмде жоймаса, қарсылықты қарауға қабылдаудан бас тартылады.
Көрсетілген мән-жайлар болған жағдайда, қарсылық берген тұлғаға алынған қарсылықты қарауға қабылдауға болмайтыны және ол берiлген жоқ деп есептелетiнi туралы хабарлама жiберiледi.
Қарсылық берген тұлға немесе оның өкiлi берiлген қарсылықты апелляциялық кеңес алқасы шешiмді жарияланғанға дейiн қайтарып алуы мүмкін.
22-3-бап. Қарсылықты қарау
1. Қарсылықты қарауды апелляциялық кеңес уәкілетті орган айқындайтын тәртіппен және осы Заңда көзделген мерзімдерде жүзеге асырады.
2. Қарсылық беруге арналған мерзім өткізіп алынған кезде апелляциялық кеңес ұсынылған құжаттардың негізінде мерзімді өткізіп алу себептерін дәлелді деп таныған жағдайда, оны қарауға қабылдай алады.
3. Қарсылықты қарау мерзімі үш айға дейін, оның ішінде өтініш берушінің жазбаша өтінішхаты бойынша ұзартылуы мүмкін.
4. Апелляциялық кеңес:
1) қарсылықты мәлімдеуші қарсылықты өзінің қатысуынсыз қарау туралы өтінішхат берген жағдайды қоспағанда, өзі келмеген;
2) өтініш беруші қосымша дәлелдемелерді ұсыну үшін уақыттың қажеттігі туралы өтінішхат берген;
3) өтініш берушінің дәлелдерін және (немесе) қарсылыққа байланысты мән- жайларды қосымша зерделеу қажет болған жағдайда, отырыс өткізілетін күнді ауыстыруға құқылы.
5. Апелляциялық кеңес мынадай шешімдердің бірін шығарады:
1) қарсылықты қанағаттандыру туралы;
2) қарсылықты iшiнара қанағаттандыру туралы;
3) қарсылықты қараудан бас тарту туралы;
4) қарсылықты қанағаттандырудан бас тарту туралы.
Апелляциялық кеңес өзінің бастамасы бойынша қарсылықтың нысанасын немесе негізін өзгертуге құқылы емес.
6. Апелляциялық кеңестiң барлық мүшелері қарсылықты қараған кезде тең құқықтарды пайдаланады. Апелляциялық кеңестің шешімі оның мүшелерінің жалпы санының көпшілік даусымен қабылданады.
7. Қабылданған шешім шығарылған күнінен бастап он жұмыс күні ішінде қарсылықты мәлімдеушіге жіберіледі.
8. Апелляциялық кеңес қабылданған шешімде жіберілген қате жазуларды немесе айқын техникалық қателерді өз бетінше немесе отырысқа қатысушылардың өтінішхаты бойынша түзете алады.
Апелляциялық кеңестің шешіміне түзетулер енгізу апелляциялық кеңестің қосымша шешімімен ресімделеді.
9. Апелляциялық кеңес қарсылықты мәлімдеушінің өтінішхаты бойынша қарсылықты қараусыз қалдыра алады. Қарсылықты қараусыз қалдыру туралы шешім апелляциялық кеңес отырысының хаттамасымен ресімделеді.
10. Қабылданған шешімге сотқа шағым жасалуы мүмкін.
1. Қазақстан Республикасының аумағында тұрақты тұратын, жоғары бiлiмi бар, аттестаттаудан өткен және патенттік сенім білдірілген өкілдердің тізілімінде (тізілімдерінде) тiркелген оның әрекетке қабiлеттi азаматы патенттiк сенiм білдірілген өкiл болуға құқылы.
Патенттік сенім білдірілген өкіл қызметімен айналысуға үміткер адамдардың аттестаттаудан өту және оларға патенттік сенім білдірілген өкіл куәлігін беру нәтижелері бойынша патенттік сенім білдірілген өкіл қызметін:
1) тауар белгілері, географиялық нұсқамалар, тауар шығарылған жердің атаулары;
2) өнертабыстар, пайдалы модельдер, өнеркәсіптік үлгілер, селекциялық жетістіктер саласында мамандануына сәйкес жүзеге асырады.
Уәкілетті органның жанынан құрылатын патенттік сенім білдірілген өкілдер қызметінің мәселелері жөніндегі комиссия уәкілетті орган қызметкерлерінің тақ санынан тұрады.
Патенттік сенім білдірілген өкіл қызметімен айналысуға үміткер адамдарды аттестаттаудан өткізу, патенттік сенім білдірілген өкілдердің тізілімінде (тізілімдерінде) тіркеу және оған өзгерістер енгізу тәртібін уәкілетті орган айқындайды.
Патенттік сенім білдірілген өкілдердің тізілімдері уәкілетті органның интернет-ресурсында орналастырылады.
2. Аттестаттауға мынадай:
1) Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес кәсіпкерлік қызметпен айналысуға тыйым салынатын;
2) уәкілетті органның және оның ведомстволық бағынысты ұйымдарының қызметкерлері, сондай-ақ олардың жақын туыстары, жұбайы (зайыбы) болып табылатын;
3) қылмыс жасағаны үшін заңда белгіленген тәртіппен жойылмаған немесе алынбаған сотталғандығы бар;
4) осы Заңға сәйкес патенттік сенім білдірілген өкілдердің тізілімінен шығарылған адамдар жiберiлмейдi.
3. Аттестаттауға зияткерлік меншік құқықтарын сақтау және қорғау саласында кемінде төрт жыл жұмыс тәжірибесі бар не патенттік сенім білдірілген өкілдер палатасында кемінде бір жыл тағылымдамадан өткен адамдар жіберіледі.
4. Патенттік сенім білдірілген өкілдің қызметі патенттік сенім білдірілген өкілдер қызметінің мәселелері жөніндегі комиссияның хаттамалық шешімімен:
1) патенттік сенім білдірілген өкілдің патенттік сенім білдірілген өкілдер қызметінің мәселелері жөніндегі комиссияға берілген өтініші негізінде;
2) Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес кәсіпкерлік қызметпен айналысуға тыйым салынатын адамдарға, уәкілетті органның және оның ведомстволық бағынысты ұйымдарының қызметкерлеріне жатқызу кезеңіне тоқтатыла тұрады.
3) алып тасталды – ҚР 24.11.2025 № 233-VIII (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) Заңымен.
Патенттік сенім білдірілген өкілдің қызметі оның қызметін тоқтата тұруға себеп болған негіздер жойылған жағдайда, патенттік сенім білдірілген өкілдер қызметінің мәселелері жөніндегі комиссияның хаттамалық шешімімен қайта басталады.
Патенттік сенім білдірілген өкіл сенім білдірушіден оның тапсырмасын орындауға байланысты алатын ақпарат Қазақстан Республикасының заңдарында құпия ақпаратқа немесе заңмен қорғалатын өзге де құпияға қойылатын талаптар сақталған кезде құпия деп танылады.
жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); өзгерістер енгізілді – ҚР 24.11.2025 № 233-VIII (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) заңдарымен.
22-5-бап. Патенттік сенiм білдірілген өкілдің құқықтары мен міндеттері
1. Патенттік сенім білдірілген өкіл мыналарға құқылы:
1) зияткерлік меншік құқықтарын қорғау, зияткерлік меншік құқықтарын иелену немесе беру мәселелері бойынша консультация беру;
2) тапсырыс берушінің, сенім білдірушінің, жұмыс берушінің атынан және тапсырмасы бойынша селекциялық жетістіктерге арналған өтінімдерді ресімдеу және жасау жөніндегі жұмыстарды жүзеге асыру;
3) селекциялық жетістіктерге құқықтарды қорғау мәселелері бойынша уәкілетті органмен және (немесе) сараптама ұйымымен өзара іс-қимыл жасау, оның ішінде хат-хабар алысу, сараптама шешімдеріне қарсылықтарды дайындау және жіберу;
4) лицензиялық (қосалқы лицензиялық) шарттарды және (немесе) басқаға беру шарттарын жасауға, қарауға, сондай-ақ сараптама ұйымында құқықтарды беруді және ұсынуды кейіннен тіркеуге жәрдемдесу;
5) патенттік сенім білдірілген өкілдер палатасының мүшесі болу;
6) Қазақстан Республикасының заңдарында тыйым салынбаған, зияткерлік меншікті сақтау және қорғау мәселелерімен байланысты басқа да қызмет түрлерін жүзеге асыру.
2. Патенттік сенім білдірілген өкілдің өкілеттіктері сенімхатпен куәландырылады.
Апелляциялық кеңеске қарсылық беруге байланысты істерді жүргізу кезінде патенттік сенім білдірілген өкіл уәкілетті органға сенімхаттың түпнұсқасын ұсынуға міндетті.
3. Егер сенімхат шет тілінде жасалса, онда қарсылық берілген тілге байланысты сенімхаттың қазақ немесе орыс тіліне нотариус куәландырған аудармасы міндетті түрде ұсынылуға тиіс.
4. Патенттік сенім білдірілген өкіл, егер бұрын осы іс бойынша мүдделері іс жүргізу туралы өтінішпен жүгінген адамның мүдделеріне қайшы келетін адамдардың атынан өкiлдiк етсе немесе оларға консультация берсе немесе оны қарауға өзгеше қатысса, сондай-ақ егер істі қарауға патенттік сенім білдірілген өкілдің жақын туысы, жұбайы (зайыбы) немесе жекжаты болып табылатын лауазымды адам қатысса, тапсырманы қабылдамауға міндетті.
1. Патенттік сенiм білдірілген өкіл патенттік сенім білдірілген өкілдердің тізілімінен (тізілімдерінен) патенттік сенім білдірілген өкілдер қызметінің мәселелері жөніндегі комиссияның шешімімен:
1) патенттік сенім білдірілген өкілдің патенттік сенім білдірілген өкілдер қызметінің мәселелері жөніндегі комиссияға берілген өтініші негізінде;
2) Қазақстан Республикасының азаматтығы тоқтатылған кезде немесе Қазақстан Республикасының шегінен тыс тұрақты тұрғылықты жерге кеткен кезде;
3) патенттік сенiм білдірілген өкілдің кәсіптік қызметінде бес жылдан астам үзіліс болған жағдайда;
4) патенттік сенiм білдірілген өкіл қылмыс жасағаны үшін сотталып, соттың айыптау үкімі заңды күшіне енген кезде;
5) патенттік сенiм білдірілген өкіл қайтыс болған немесе ол хабарсыз кетті деп танылған не қайтыс болды деп жарияланған жағдайда;
6) патенттік сенiм білдірілген өкіл әрекетке қабілетсіз немесе әрекет қабілеті шектеулі деп танылған жағдайда;
7) жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шағымдарын, сондай-ақ патенттік сенім білдірілген өкілдер палатасының ұсынуын қарау нәтижелері бойынша шығарылады.
2. Патенттік сенім білдірілген өкілдер қызметінің мәселелері жөніндегі комиссияның шешімі немесе соттың заңды күшіне енген шешімі не айыптау үкімі негізінде патенттік сенім білдірілген өкілдің куәлігі жарамсыз деп танылады және тиісті мәліметтер патенттік сенім білдірілген өкілдердің тізіліміне (тізілімдеріне)
енгізіледі.
3. Патенттік сенiм білдірілген өкілдердің тізілімінен (тізілімдерінен)
шығарылған патенттік сенім білдірілген өкіл бұл жөнінде мәліметтер енгізілген күннен бастап патенттік сенiм білдірілген өкілдің қызметін жүзеге асыру құқығынан айырылады, ал оны патенттік сенім білдірілген өкіл ретінде тіркеу туралы куәліктің күші жойылады.
4. Уәкілетті орган патенттік сенім білдірілген өкілдің әрекеттеріне жеке және (немесе) заңды тұлғаның шағымы не патенттік сенім білдірілген өкілдер палатасының ұсынуы келіп түскен жағдайда уәкілетті орган қызметкерлерінің тақ санынан патенттік сенім білдірілген өкілдер қызметінің мәселелері жөніндегі комиссия құрады.
Жеке және (немесе) заңды тұлғаның шағымын не патенттік сенім білдірілген өкілдер палатасының ұсынуын қарау нәтижелері бойынша мынадай шешімдердің бірі қабылданады:
1) патенттік сенім білдірілген өкілдің куәлігін кері қайтарып алу және патенттік сенім білдірілген өкілдердің тізіліміне (тізілімдеріне) тиісті жазба енгізу;
2) жеке және (немесе) заңды тұлғаның шағымын не патенттік сенім білдірілген өкілдер палатасының ұсынуын қанағаттандырудан бас тарту.
5. Патенттік сенім білдірілген өкілдер қызметінің мәселелері жөніндегі комиссияның шешіміне уәкілетті органның жанынан құрылатын апелляциялық комиссияға патенттік сенім білдірілген өкілдердің шағымдарын сотқа дейін қарау жөніндегі шағым берілуі мүмкін.
Патенттік сенім білдірілген өкілдер қызметінің мәселелері жөніндегі комиссияның шешімдеріне шағымдарды қарау тәртібін уәкілетті орган Көрсетілген шағымдарды сотқа дейін қарау міндетті болады.
Апелляциялық комиссияның шешімі жай көпшілік дауыспен қабылданады, хаттамамен ресімделеді және ол бойынша сотқа шағым жасалуы мүмкін.
1. Мынадай даулар:
1) сортқа, тұқымға авторлық туралы;
2) патент иеленушiнi белгiлеу туралы;
3) патент иеленушiнiң пайдалануға ерекше құқығын және басқа мүлiктiк құқықтарын бұзу туралы;
4) селекциялық жетiстiктi пайдалануға лицензиялық шарттарды жасасу және оны орындау туралы;
5) осы Заңда көзделген өтемақыларды төлеу туралы;
6) шартқа сәйкес авторға сыйақы төлеу туралы;
7) патент беру туралы;
7-1) патентті жарамсыз деп тану туралы;
8) мәжбүрлеп лицензия беру туралы;
9) патенттен туындайтын құқықтарды қорғауға байланысты басқа да даулар сот тәртiбiмен қаралуға жатады.
Көрсетілген даулар, осы тармақтың бірінші бөлігінің 1), 2), 7), 8) және 9)
тармақшаларында көрсетілгендерді қоспағанда, егер бұған «Төрелік туралы» және «Медиация туралы» Қазақстан Республикасының заңдарында тыйым салынбаса, тараптардың келісімі бойынша төрелік немесе медиация тәртібімен қаралуы мүмкін.
2. Осы Заңның 22-1-бабының 2-тармағында көрсетілген сараптама ұйымының шешімдеріне талап қою арыздары апелляциялық кеңесте қаралғаннан кейін сотқа беріледі.
1. Пайдалануға ұсынылатын селекциялық жетістіктердің мемлекеттік тізілімдеріне селекциялық жетістіктерді агроөнеркәсіп кешенін дамыту саласындағы уәкілетті орган:
1) тұқымдар бойынша – шаруашылықтағы пайдалылығы жөнінде тұқымдарды сынау және байқау жөніндегі мемлекеттік комиссия жүргізетін мемлекеттік сынақ нәтижелері бойынша;
2) сұрыптар бойынша – шаруашылықтағы пайдалылығы жөнінде ауыл шаруашылық дақылдарын сұрыптық сынау жөніндегі мемлекеттік комиссия жүргізетін мемлекеттік сынақ нәтижелері бойынша немесе өтінім берушінің деректері бойынша енгізеді.
2. Өткiзiлетiн ұрықтармен және асыл тұқымдық материалмен олардың қандай сортқа, тұқымға жататынын, қайдан шыққанын және сапасын куәландыратын тиiстi құжаттар қоса жүруге тиiс.
Құжат тиiстi аймақта пайдалануға ұсынылатын сорттың ұрығына, тұқымның асыл тұқымды материалына берiледi.
1. Бюллетеньде селекциялық жетiстiктi тiркеуге қатысты:
1) селекциялық жетiстiк басымдығының күнiн, өтініш беруші – заңды тұлғаның атауын не жеке тұлғаның тегін, атын, әкесінің атын (егер ол жеке басты куәландыратын құжатта көрсетілсе), селекциялық жетiстiктiң атауын, егер бас тартпаса, автордың аты-жөнiн көрсете отырып, оңды нәтиже мен алдын ала сараптамадан өткен патент беруге жасалған өтiнiмдер туралы;
2) патент беру туралы өтiнiм бойынша қабылданатын шешiмдер туралы;
3) селекциялық жетiстiктердiң атауындағы өзгерiстер туралы;
4) патенттердi жарамсыз және олардың күшi жойылды деп тану туралы;
5) селекциялық жетiстiктердi қорғауға қатысты басқа да мәлiметтер жарияланады.
2. Өтiнiм туралы мәлiметтер жарияланғаннан кейiн кез келген тұлға өтiнiм материалдарымен танысуға құқылы.
1. Шетелдiктер мен шетелдiк заңды тұлғалар осы Заңда және Қазақстан Республикасының селекциялық жетiстiктердi қорғау саласындағы өзге де заң және нормативтiк құқықтық актiлерiнде көзделген құқықтарды Қазақстан Республикасының халықаралық шарттары негiзiнде немесе өзара түсiнiстiк принципiнде Қазақстан Республикасының жеке және заңды тұлғаларымен бiрдей
2. Қазақстан Республикасында тұратын азаматтығы жоқ адамдар осы Заңда және селекциялық жетiстiктердi құқықтық қорғауға қатысты өзге де актiлерде көзделген құқықтарды, егер осы Заңнан өзгеше туындамаса, Қазақстан Республикасының жеке және заңды тұлғаларымен бiрдей пайдаланады.

На русском языке:
Закон Республики Казахстан от 13 июля 1999 года N 422-I Об охране селекционных достижений
Глава 1. Общие положения
Статья 1. Отношения, регулируемые настоящим Законом Настоящий Закон определяет правовые, экономические и организационные основы деятельности в области охраны селекционных достижений, регулирует имущественные, а также связанные с ними личные неимущественные отношения, возникающие в связи с созданием, выявлением, выведением, правовой охраной и использованием селекционных достижений.
Статья 2. Основные понятия, используемые в настоящем Законе В настоящем Законе используются следующие основные понятия:
1) исключительное право - имущественное право патентообладателя использовать селекционное достижение любым способом по своему усмотрению;
2) исключен Законом РК от 20.06.2018 № 161-VI (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после дня его первого официального опубликования);
3) племенное животное – чистопородное животное, соответствующее стандарту породы и зарегистрированное в республиканской палате в порядке, установленном законодательством Республики Казахстан о племенном животноводстве;
4) племенная продукция (материал) – племенное животное, а также семя, эмбрионы, инкубационное яйцо, суточные цыплята, икра, личинки и молодь рыб, племенные матки пчел, племенные пчелиные семьи и пчелопакеты, полученные от племенных животных;
5) Государственная комиссия по сортоиспытанию сельскохозяйственных культур - организация, находящаяся в ведении уполномоченного органа в области развития агропромышленного комплекса, осуществляющая экспертизу и испытание сортов растений на патентоспособность и хозяйственную полезность;
6) бюллетень - официальное периодическое издание по вопросам охраны селекционных достижений;
7) лицензионный договор - договор, по которому патентообладатель (лицензиар) предоставляет другой стороне (лицензиату) право временно использовать селекционное достижение определенным образом;
8) государственные комиссии - Государственная комиссия по сортоиспытанию сельскохозяйственных культур и Государственная комиссия по испытанию и апробации пород уполномоченного органа в области развития агропромышленного комплекса;
9) посадочный материал - посадочный материал любого вида, включая репродуктивно и вегетативно размножающийся материал (семена, рассаду, растения и части растений, предназначенные для их размножения);
10) заявитель - физическое или юридическое лицо, которое подало заявку на выдачу патента на селекционное достижение;
11) патентообладатель - владелец патента;
12) патентные поверенные - граждане Республики Казахстан, которым в соответствии с законодательством Республики Казахстан предоставлено право на представительство физических и юридических лиц перед уполномоченным органом и экспертной организацией;
13) селекционное достижение – новый сорт растения, новая порода животного (включая дополнительные отрасли животноводства, такие как звероводство, кролиководство, мараловодство, муловодство, оленеводство, ословодство, птицеводство, пчеловодство, рыбоводство, собаководство), являющиеся результатом интеллектуальной творческой деятельности человека, на которые выдан патент;
14) автор селекционного достижения (селекционер) (далее - автор) - физическое лицо, которое создало, выявило или вывело сорт, породу;
15) Государственный реестр селекционных достижений - Государственный реестр Республики Казахстан охраняемых сортов растений и Государственный реестр Республики Казахстан охраняемых пород животных, которые включают сорта, породы, на которые выданы патенты;
16) Государственный реестр селекционных достижений, рекомендуемых к использованию - Государственный реестр Республики Казахстан селекционных достижений, рекомендуемых к использованию, который включает сорта, породы, рекомендуемые для хозяйственного использования в производстве;
17) сорт – группа сельскохозяйственных растений в рамках низшего из ботанических таксонов, которая определяется по степени выраженности признаков, характеризующих данный генотип или комбинацию генотипов, отличается от других групп сельскохозяйственных растений того же ботанического таксона одним или несколькими признаками либо степенью выраженности признаков и является стабильной. Охраняемыми категориями сорта являются: клон, линия, гибрид первого поколения, популяция;
18) товарное животное - животное, используемое для производства товарной продукции;
19) порода - группа сельскохозяйственных животных одного вида общего происхождения, сложившаяся под влиянием творческой деятельности человека в определенных хозяйственных и природных условиях, количественно достаточная для разведения "в себе" и обладающая хозяйственной и племенной ценностью, поддерживаемой отбором, подбором, созданием соответствующих их генотипу технологических условий, а также определенной специфичностью в морфологических, физиологических и хозяйственно полезных свойствах, отличающих ее от других пород одного вида. Охраняемыми категориями породы являются: тип, кросс, линия;
20) Государственная комиссия по испытанию и апробации пород - консультативно-совещательный орган уполномоченного органа в области развития агропромышленного комплекса, осуществляющий экспертизу пород животных на патентоспособность и хозяйственную полезность;
21) семена - все ботанические формы семенного материала:
собственно семена, плоды, соплодия, части сложных плодов, луковицы и клубни;
22) исключен Законом РК от 27.11.2015 № 424-V (вводится в действие по истечении шести месяцев после дня его первого официального опубликования).
Статья 3. Правовая охрана селекционного достижения
1. Право на селекционное достижение охраняется законодательством Республики Казахстан и подтверждается патентом. Патент удостоверяет исключительное право патентообладателя на использование селекционного достижения, его приоритет и авторство селекционера.
2. (исключен)
3. Исключен Законом РК от 20.06.2018 № 161-VI (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после дня его первого официального опубликования).
4. Объем правовой охраны, предоставляемой патентом на селекционное достижение, определяется совокупностью признаков, включенных в описание сорта, породы.
5. Срок действия патента на сорта растений составляет 25 лет, породы животных - 30 лет, на сорта винограда, древесных декоративных, плодовых и лесных культур, в том числе их подвоев, составляет - 35 лет с даты подачи заявки в экспертную организацию.
Срок действия патента может продлеваться по ходатайству патентообладателя с учетом произведенной оплаты за каждый год продления, но не более чем на десять лет.
Статья 3-1. Уполномоченный государственный орган в сфере охраны селекционных достижений
1. Уполномоченный государственный орган в сфере охраны селекционных достижений (далее - уполномоченный орган) - государственный орган, определяемый Правительством Республики Казахстан и осуществляющий государственное регулирование в области охраны селекционных достижений.
2. К компетенции уполномоченного органа относятся:
1) участие в реализации государственной политики в области правовой охраны селекционных достижений;
2) разработка и утверждение:
правил проведения предварительной экспертизы заявок на селекционные достижения;
правил регистрации селекционных достижений в Государственном реестре селекционных достижений и выдачи охранных документов и их дубликатов, аннулирования и досрочного прекращения действия патентов;
правил регистрации в Государственном реестре селекционных достижений передачи исключительного права, предоставления права на использование селекционного достижения, открытую или принудительную лицензию;
правил предоставления выписок из Государственного реестра правил рассмотрения апелляционным советом возражений;
правил рассмотрения заявок на селекционные достижения в соответствии с международными договорами, ратифицированными Республикой Казахстан;
положения о комиссии по вопросам деятельности патентных поверенных;
положения об апелляционном совете;
положения об апелляционной комиссии;
3) определение порядка опубликования в бюллетене сведений, относящихся к регистрации селекционных достижений;
4) аттестация лиц, претендующих на занятие деятельностью патентного поверенного, их регистрация в реестре (реестрах) патентных поверенных, исключение из реестра (реестров) патентных поверенных, признание недействительным свидетельства патентного поверенного и аннулирование сведений в реестре (реестрах) патентных поверенных;
5) исключен Законом РК от 24.11.2025 № 233-VIII (вводится в действие по истечении шестидесяти календарных дней после дня его первого официального
6) осуществление иных полномочий, предусмотренных настоящим Законом, иными законами Республики Казахстан, актами Президента Республики Казахстан и Правительства Республики Казахстан.
Статья 3-2. Экспертная организация
1. Экспертная организация, созданная по решению Правительства Республики Казахстан в организационно-правовой форме республиканского государственного предприятия на праве хозяйственного ведения, подведомственная в своей деятельности уполномоченному органу:
1) проводит предварительную экспертизу заявок на селекционные
2) регистрирует селекционные достижения в Государственном реестре селекционных достижений и выдает охранные документы и их дубликаты, осуществляет аннулирование и досрочное прекращение действия патентов;
3) регистрирует в Государственном реестре селекционных достижений передачу исключительного права, предоставление права на использование селекционного достижения, открытую или принудительную лицензию;
4) ведет Государственный реестр селекционных достижений, бюллетень и размещает их на своем интернет-ресурсе;
5) предоставляет выписки из Государственного реестра селекционных достижений;
6) публикует в бюллетене сведения, относящиеся к регистрации
7) осуществляет поиск сведений о зарегистрированных селекционных достижениях на основании обращений заинтересованных лиц;
8) рассматривает заявки на селекционные достижения в соответствии с международными договорами, ратифицированными Республикой Казахстан;
9) осуществляет иные виды деятельности, не запрещенные законами Республики Казахстан.
2. Экспертной организацией по согласованию с уполномоченным органом утверждаются цены на услуги в области охраны селекционных достижений при условии обеспечения полного возмещения понесенных данной организацией затрат на их оказание, безубыточности ее деятельности и финансирования за счет собственных доходов.
Глава 2. Патентоспособность селекционного достижения
Статья 4. Условия патентоспособности селекционного достижения
1. Патент выдается на селекционное достижение, которое обладает новизной, отличимостью, однородностью и стабильностью.
2. Сорт, порода считаются новыми, если на дату подачи заявки семена или другой посадочный материал, племенной материал данного селекционного достижения не продавались и не передавались другим лицам автором или его правопреемником для использования сорта, породы на территории:
1) Республики Казахстан - ранее чем за один год до даты подачи заявки;
2) любого другого государства - ранее чем за четыре года по однолетним культурам и ранее чем за шесть лет по многолетним культурам, породам до даты подачи заявки.
Порода, которая на дату включения соответствующих родов и видов в государственные реестры селекционных достижений зарегистрирована в Государственном реестре селекционных достижений, рекомендуемых к использованию, может быть признана патентоспособной без предъявления к породе требований новизны.
Срок действия патента, указанный в статье 3 настоящего Закона, на такие селекционные достижения сокращается на период с года допуска к использованию по год выдачи патента. По отношению к таким селекционным достижениям не действует временная правовая охрана, предусмотренная статьей 9 настоящего Закона.
3. Сорт, порода отвечают критериям отличимости, если они явно отличаются от любого другого сорта, породы, существование которых на момент подачи заявки является общеизвестным. Подача заявки на получение патента или внесение сорта, породы в официальные реестры новых сортов, пород в любой стране делает сорт, породу общеизвестными с даты подачи заявки, при условии, что в результате подачи этой заявки был выдан патент или сорт, порода были включены в указанные реестры.
Общеизвестность сортов, пород может быть установлена также по факту выращивания, использования и публикации. Признаки, позволяющие определить описательные и отличительные особенности сорта, породы, должны поддаваться восстановлению и точному описанию.
4. Сорт, порода считаются однородными, если с учетом особенности их размножения растения этого сорта или порода однородны по селектируемым признакам.
5. Сорт, порода отвечают критерию стабильности, если их основные признаки остаются неизменными после каждого размножения, а в случае особого цикла размножения - в конце каждого цикла размножения.
Статья 5. Заявка на выдачу патента на селекционное достижение
1. Заявка на выдачу патента подается в экспертную организацию.
Право на подачу заявки на выдачу патента принадлежит автору или его правопреемнику.
В случае, если селекционное достижение создано, выявлено или выведено при выполнении служебного задания или служебных обязанностей, право на подачу заявки на выдачу патента принадлежит работодателю, если договором между автором и работодателем не предусмотрено иное.
Заявка может быть подана несколькими заявителями, если они совместно создали, выявили или вывели селекционное достижение или являются правопреемниками авторов.
Заявка может быть подана через представителя, который в силу полномочий, основанных на доверенности, ведет дела, связанные с получением патента.
1-1. Работники государственных комиссий по сортоиспытанию сельскохозяйственных культур в течение всего периода работы в комиссии не имеют права подавать заявки на выдачу патента Республики Казахстан на селекционное достижение, за исключением случаев селекционной работы по созданию, выявлению и выведению селекционного достижения, проведенной до осуществления трудовых функций в государственной комиссии.
2. Физические лица, проживающие за пределами Республики Казахстан, или иностранные юридические лица ведут дела по получению патентов и поддержанию их в силе, подают возражения в апелляционный совет и принимают участие в их рассмотрении через патентных поверенных, зарегистрированных в уполномоченном органе.
Физические лица, постоянно проживающие в Республике Казахстан, но временно находящиеся за ее пределами, могут вести дела, связанные с патентами, без патентного поверенного при указании адреса для переписки в пределах Полномочия патентного поверенного удостоверяются доверенностью, выданной ему заявителем или патентообладателем.
3. Заявка на выдачу патента на селекционное достижение оформляется на каждый сорт растений, породу животных и должна содержать:
1) заявление о выдаче патента;
2) анкету селекционного достижения;
3) доверенность в случае ведения делопроизводства через представителя.
К заявке на выдачу патента на селекционное достижение прилагается документ, подтверждающий оплату подачи заявки в установленном размере, и документ, подтверждающий основания для уменьшения ее размера, которые могут быть представлены вместе с заявкой или в течение двух месяцев с даты поступления заявки.
При непредставлении документов об оплате в установленный срок заявка признается неподанной.
4. Заявка на выдачу патента представляется на казахском или русском языке.
5. Требования к документам заявки и порядок их рассмотрения определяются уполномоченным органом. Другие документы и материалы, необходимые для экспертизы заявленного сорта, породы, предоставляются по запросу государственной комиссии.
Порядок рассмотрения заявки на проведение экспертизы и испытания на патентоспособность определяется уполномоченным органом в области развития агропромышленного комплекса.
6. Заявка и информация о ходе ее рассмотрения не предоставляются третьим лицам, за исключением случаев, предусмотренных законами Республики Казахстан.
Статья 6. Наименование селекционного достижения
1. Наименование селекционного достижения должно позволять идентифицировать селекционное достижение, быть кратким, отличаться от наименований существующих селекционных достижений того же или близкого ботанического или зоологического вида. Оно не должно состоять из одних цифр, вводить в заблуждение относительно свойств, происхождения, значения селекционного достижения, личности селекционера, не должно противоречить принципам гуманности и морали.
Проверка правильности предложенного наименования селекционного достижения осуществляется государственными комиссиями в двухмесячный срок с даты поступления материалов заявки от экспертной организации.
2. Если заявка на селекционное достижение для одного и того же сорта, породы подается в Республику Казахстан и в другие страны, то наименование одного и того же сорта, породы должно быть одинаковым, за исключением случаев, когда наименование сорта, породы не отвечает требованиям пункта 1 настоящей статьи.
3. Если наименование сорта, породы не отвечает требованиям, установленным пунктами 1 и 2 настоящей статьи, то по запросу экспертной организации заявитель обязан в двухмесячный срок предложить новое наименование.
Если в течение указанного срока заявитель не предложит новое наименование, соответствующее указанным требованиям, либо не оспорит отказ в одобрении наименования селекционного достижения в апелляционном совете, экспертная организация отказывает в регистрации селекционного достижения.
4. Любое лицо, использующее селекционное достижение, обязано указывать наименование сорта, породы, под которым они зарегистрированы в Государственных реестрах селекционных достижений, даже после истечения срока действия патента.
Статья 7. Приоритет селекционного достижения
1. Приоритет сорта, породы устанавливается по дате подачи в экспертную организацию заявки.
Если одновременно в экспертную организацию поступают две или более заявки на выдачу патента на одно и то же селекционное достижение, приоритет устанавливается по более ранней дате отправки заявки. В случае, если эти заявки имеют одну и ту же дату отправки, патент выдается по заявке, имеющей более ранний регистрационный номер, присвоенный экспертной организацией, если соглашением между заявителями не предусмотрено иное.
Датой подачи заявки в экспертную организацию является дата поступления документов, указанных в подпунктах 1) и 2) части первой пункта 3 статьи 5 настоящего Закона, а если документы представлены неодновременно, – дата поступления последнего из них.
2. Приоритет может быть установлен по дате подачи первой заявки в стране- участнице Международной конвенции по охране селекционных достижений (конвенционный приоритет). Заявитель пользуется правом конвенционного приоритета первой заявки в течение 12 месяцев с даты ее подачи.
Заявитель, желающий использовать право конвенционного приоритета, должен в в заявке, направляемой в экспертную организацию, указать дату приоритета первой заявки и в течение трех месяцев с даты подачи последующей заявки предоставить копии первой заявки, заверенные органом, в который была подана эта заявка.
При выполнении этих условий заявитель вправе не представлять дополнительную документацию и необходимый для испытания материал в течение трех лет с даты подачи первой заявки.
Глава 3. Экспертиза заявки на выдачу патента на селекционное достижение
Статья 8. Предварительная экспертиза
1. В течение одного месяца с даты подачи заявки при условии оплаты за подачу заявки экспертная организация проводит по ней предварительную экспертизу. В ходе проведения предварительной экспертизы устанавливается дата приоритета заявки, проверяется наличие необходимых документов и их соответствие установленным к ним требованиям.»;
Заявитель имеет право внести в документы заявки исправления и уточнения без изменения сущности селекционного достижения до принятия по этой заявке соответствующего решения.
При внесении указанных изменений в течение двух месяцев с даты поступления заявки оплата не взимается.
Изменения, касающиеся указания заявителя при уступке права на получение охранного документа или изменения наименования юридического лица либо фамилии, имени, отчества (если оно указано в документе, удостоверяющем личность) физического лица – заявителя, а также исправления ошибок технического характера в документах заявки могут быть произведены до даты внесения сведений о зарегистрированном селекционном достижении в Государственный реестр селекционных достижений при условии соответствующей оплаты.
Экспертная организация может запросить отсутствующие документы или откорректированные материалы, которые заявитель обязан представить в трехмесячный срок с даты отправления запроса.
В случае непредставления заявителем в установленный срок отсутствующих документов или откорректированных материалов делопроизводство по заявке прекращается.
Делопроизводство может быть восстановлено экспертной организацией при представлении документа об оплате восстановления пропущенного срока.
Ходатайство о восстановлении срока может быть подано заявителем не позднее двенадцати месяцев со дня истечения пропущенного срока. Такое ходатайство представляется в экспертную организацию одновременно с запрашиваемыми экспертизой материалами, документами об оплате.
Заявка может быть отозвана заявителем до регистрации селекционного достижения в Государственном реестре селекционных достижений.
2. Дополнительные материалы, поступившие к заявке на сорт, породу и содержащие признаки, которые не были приведены в первичных материалах заявки и изменяющие сущность заявленного сорта, породы, не принимаются во внимание при рассмотрении заявки.
3. При положительном результате предварительной экспертизы экспертной организацией принимается решение о дальнейшем рассмотрении заявки, о чем заявитель уведомляется в течение пяти рабочих дней с даты принятия решения.
Одновременно с этим копии заявки и анкеты селекционного достижения направляются в государственную комиссию.
4. Если предварительной экспертизой установлено, что заявка не соответствует установленным требованиям, то принимается решение об отказе в ее дальнейшем рассмотрении, о чем заявитель уведомляется в течение пяти рабочих дней.
5. Заявитель может подать в уполномоченный орган возражение на решение об отказе в дальнейшем рассмотрении заявки в течение двух месяцев с даты получения решения. Возражение должно быть рассмотрено апелляционным советом в двухмесячный срок с даты его поступления.
6. Сведения о заявках, по которым в результате предварительной экспертизы вынесено положительное решение, публикуются в бюллетене в течение пяти рабочих дней с даты принятия решения.
7. Автор сорта, породы вправе отказаться от публикации своего имени в материалах заявки.
Статья 9. Временная правовая охрана селекционного достижения
1. Временная правовая охрана предоставляется заявленному к охране селекционному достижению с даты публикации сведений о заявке до даты выдачи патента.
2. После получения патента патентообладатель имеет право получить компенсацию от лица, совершившего без разрешения заявителя в период временной правовой охраны селекционного достижения действия, указанные в пункте 1 статьи 14 настоящего Закона.
3. В период временной правовой охраны селекционного достижения заявителю разрешена продажа и иная передача семян, племенного материала только для научных целей и в случаях, если продажа и иная передача связаны с переуступкой права на селекционное достижение или с производством семян, племенного материала по заказу заявителя с целью создания их запаса.
В случае нарушения заявителем или с его согласия другим лицом указанных требований временная правовая охрана считается ненаступившей.
Статья 10. Экспертиза и испытание селекционного достижения на патентеспособность
1. Любое заинтересованное лицо в течение шести месяцев с даты опубликования сведений о заявке может направить в государственную комиссию претензию в отношении заявленного селекционного достижения.
О поступлении обоснованной претензии государственная комиссия уведомляет заявителя изложением существа претензии. При несогласии с претензией заявитель имеет право в трехмесячный срок со дня получения уведомления направить в государственную комиссию мотивированное возражение.
Экспертная организация на основании заключения государственной комиссии принимает решение и сообщает о нем заинтересованному лицу.
Если сорт, порода не соответствуют критерию новизны, принимается решение об отказе в выдаче патента.
2. Испытания сорта, породы на отличимость, однородность и стабильность проводятся государственными комиссиями по принятым методикам в установленные сроки.
Государственные комиссии уведомляют экспертную организацию о конкретных сроках проведения испытаний на патентоспособность в течение одного месяца с даты направления материалов заявки экспертной организацией.
Заявитель обязан представить на испытание необходимое количество семян или племенного материала.
3. Государственные комиссии вправе использовать результаты испытаний, проведенных другими организациями Республики Казахстан, а также других государств, с которыми заключены соответствующие договоры, и данные, представленные заявителем.
4. При соответствии сорта, породы условиям патентоспособности государственная комиссия составляет заключение с описанием сорта, породы.
На основании заключения государственной комиссии экспертная организация в течение пяти рабочих дней выносит решение о выдаче патента на селекционное достижение, о чем заявителю направляется письменное уведомление в течение пяти рабочих дней.
В течение трех месяцев с даты направления заявителю уведомления о принятии решения о выдаче патента заявитель представляет в экспертную организацию документ, подтверждающий соответствующую оплату за подготовку к выдаче патента и публикацию. При непредставлении указанного документа срок оплаты может быть восстановлен в течение трех месяцев при условии представления документа об оплате восстановления пропущенного срока. В противном случае заявка считается отозванной, делопроизводство по заявке прекращается, о чем заявитель уведомляется в течение десяти рабочих дней с даты истечения срока восстановления.
5. В случае, если в ходе проведения экспертизы и испытания установлено, что сорт, порода не отвечают требованиям патентоспособности, экспертная организация на основании заключения государственной комиссии в течение пяти рабочих дней принимает решение об отказе в выдаче патента, о чем заявителю направляется письменное уведомление в течение пяти рабочих дней.
Заявитель может подать в уполномоченный орган возражение на решение об отказе в выдаче патента в трехмесячный срок с даты его получения.
Возражение должно быть рассмотрено апелляционным советом в трехмесячный срок со дня его поступления.
6. Заявитель может ознакомиться со всеми противопоставленными экспертизой материалами. Копии запрашиваемых заявителем материалов экспертная организация направляет ему в месячный срок с даты получения запроса.
Глава 4. Автор и патентообладатель
Статья 11. Автор селекционного достижения
1. Автором селекционного достижения признается физическое лицо, творческим трудом которого оно создано, выявлено или выведено.
2. Если селекционное достижение создано коллективным творческим трудом нескольких лиц, все они считаются его авторами (соавторами). Порядок пользования правами, принадлежащими соавторам, определяется соглашением между ними.
3. Не признаются авторами лица, оказавшие автору (авторам) только техническую, организационную, материальную (финансовую) помощь или способствовавшие подготовке и оформлению прав на сорт, породу.
Статья 12. Права автора селекционного достижения
1. Личные неимущественные права автора являются неотчуждаемыми и охраняются бессрочно.
2. Автору селекционного достижения, внесенного в Государственный реестр селекционных достижений, не являющемуся патентообладателем, экспертная организация выдает официальное удостоверение, подтверждающее его авторство.
3. Автор имеет право на присвоение своего имени его селекционному достижению.
4. Автор имеет право на получение от патентообладателя вознаграждения за использование созданного, выявленного или выведенного им селекционного достижения в течение срока действия патента. Размер и условия выплаты вознаграждения определяются соглашением, заключенным между патентообладателем и автором. В случае отсутствия соглашения размер и порядок выплаты вознаграждения автору определяются законодательными актами При этом размер вознаграждения автору не должен составлять менее пяти процентов от сумм ежегодных поступлений, получаемых патентообладателем за использование селекционного достижения, включая поступления от продажи лицензии.
Вознаграждение выплачивается автору в течение шести месяцев после истечения каждого года, в котором использовалось селекционное достижение, если договором автора с патентообладателем не предусмотрено иное.
Если селекционное достижение создано, выявлено или выведено несколькими авторами, вознаграждение выплачивается авторам в равных долях, если иное не установлено соглашением между ними.
Статья 13. Патентообладатель селекционного достижения Патент выдается:
1) автору (авторам);
2) его наследнику (наследникам);
3) физическим и (или) юридическим лицам (при их согласии), которые указаны автором (авторами) или его(их) правопреемником в заявке на селекционное достижение либо в заявлении, поданном в экспертную организацию до момента принятия решения о выдаче патента на селекционное достижение;
4) работодателю, если селекционное достижение создано, выявлено или выведено работником при выполнении служебного задания или служебных обязанностей.
При наличии нескольких лиц, на имя которых испрашивается патент, им выдается один патент.
Статья 14. Права и обязанности патентообладателя
1. Патентообладатель имеет исключительное право на использование селекционного достижения, если такое использование не нарушает прав других патентообладателей. Разрешение патентообладателя требуется на следующие действия в отношении селекционного достижения:
1) производство или воспроизводство (размножение);
2) доведение до посевных кондиций семян для целей размножения;
3) предложение к продаже;
4) продажу или иные виды сбыта;
5) вывоз с территории Республики Казахстан;
6) ввоз на территорию Республики Казахстан;
7) хранение для вышеуказанных целей.
2. Право патентообладателя распространяется также на растительный материал, товарных животных, которые были произведены из семян, от племенных животных, введенных в гражданский оборот без разрешения обладателя патента.
3. Положения пункта 1 настоящей статьи применяются в отношении семян сорта и племенного материала породы селекционных достижений, которые:
1) существенно наследуют признаки селекционных достижений, если эти селекционные достижения сами не унаследовали признаки другого селекционного достижения;
2) не явно отличаются от селекционного достижения;
3) (исключен)
4) воспроизводство которых требует многократного использования селекционного достижения.
Селекционным достижением, существенно наследующим признаки другого (исходного) селекционного достижения, признается селекционное достижение, которое при явном отличии от исходного:
1) наследует наиболее существенные признаки исходного селекционного достижения или селекционного достижения, которое само наследует существенные признаки исходного селекционного достижения, сохраняя при этом основные признаки, отражающие генотип или комбинацию генотипов исходного
2) соответствует генотипу или комбинации генотипов исходного селекционного достижения, за исключением отклонений, вызванных применением таких методов, как индивидуальный отбор из исходного сорта, породы, отбор индуцированного или сомаклонального мутанта, беккроссирования и генной инженерии.
4. (исключен)
5. Патентообладатель обязан:
1) вводить в гражданский оборот сорт, породу, рекомендуемые к использованию в производстве;
2) поддерживать сорт, породу в течение срока действия патента для сохранности признаков, указанных в официальном описании, установленном государственной комиссией в целях охраны сорта, породы;
3) ежегодно производить оплату за поддержание патента в силе.
Статья 15. Ответственность за нарушение прав патентообладателя
1. Физическое или юридическое лицо, использующее сорт растения, породу животного в нарушение настоящего Закона, считается виновным в нарушении права патентообладателя.
2. Физическое или юридическое лицо считается нарушающим права патентообладателя, если:
1) раскрывает без разрешения владельца патента составляющие коммерческую тайну сведения о сорте, породе, на которые подана заявка;
2) присваивает произведенным и продаваемым охраняемым сортам растений, породам племенных животных наименование, которое отличается от зарегистрированного;
3) присваивает произведенным и продаваемым охраняемым сортам растений, породам племенных животных наименование, схожее до степени смешения с наименованием селекционного достижения;
4) присваивает произведенным и (или) продаваемым семенам, племенному материалу наименование селекционного достижения, которые фактически не являются таковыми;
5) представляет документы, содержащие недостоверные сведения о селекционном достижении.
3. Лицо, нарушившее права патентообладателя, обязано уплатить владельцу патента компенсацию за использование селекционного достижения, а также возместить другие убытки, возникшие в результате нарушения настоящего Закона в соответствии с законодательством.
4. Обладатель исключительной или неисключительной лицензии может предъявлять требования к нарушителю патента по письменному разрешению патентообладателя или по его доверенности.
5. Иск о возмещении убытков определяется с даты причинения убытков и на период нарушения патента.
Статья 16. Наследование права Право на подачу заявки и получение патента на селекционное достижение, исключительное право на использование селекционного достижения, а также на вознаграждение и доходы от его использования переходят по наследству или в порядке правопреемства.
Статья 17. Действия, не признаваемые нарушением исключительного права патентообладателя Не признаются нарушением права патентообладателя в отношении использования селекционного достижения действия:
1) совершаемые в личных и некоммерческих целях;
2) совершаемые в экспериментальных целях;
3) по использованию селекционных достижений в качестве исходного материала для выведения других сортов и пород, за исключением случаев, предусмотренных пунктами 1 и 2 статьи 14 настоящего Закона;
4) по использованию селекционных достижений для собственных нужд без права реализации на семенные цели.
Статья 17-1. Право преждепользования
1. Лицо, которое до даты приоритета селекционного достижения добросовестно использовало на территории Республики Казахстан созданное независимо от автора тождественное селекционному достижению сорт растения или породу животного или сделало необходимые к этому приготовления, сохраняет право на его безвозмездное использование без расширения объема такого использования (право преждепользования).
Право преждепользования может быть передано другому лицу только совместно с производством, на котором имело место использование тождественного сорта растения или породы животного или были сделаны необходимые к этому приготовления.
2. Лицо, начавшее использование селекционного достижения после даты приоритета, но до даты публикации сведений о выдаче патента, обязано по требованию патентообладателя прекратить дальнейшее использование. Однако такое лицо не обязано возмещать патентообладателю убытки, понесенные им в результате такого использования.
Глава 5. Использование селекционного достижения
Статья 18. Предоставление права на использование селекционного достижения
1. Любое лицо, не являющееся патентообладателем (лицензиат), вправе использовать охраняемое селекционное достижение с разрешения патентообладателя (лицензиар) на основе лицензионного договора, договора комплексной предпринимательской лицензии или иного договора с лицензиаром, включающего условия лицензионного договора (лицензионный договор).
2. Лицензионный договор может предусматривать предоставление лицензиаром лицензиату права использования селекционного достижения:
1) с сохранением за лицензиаром возможности его использования и права выдачи лицензии другим лицам (простая, неисключительная лицензия);
2) с сохранением за лицензиаром возможности его использования, но без права выдачи лицензии другим лицам (единственная лицензия);
3) без сохранения за лицензиаром возможности его использования и без права выдачи лицензии другим лицам (исключительная лицензия).
В случае неуказания в лицензионном договоре условий использования право на использование селекционного достижения предоставляется на условиях простой, неисключительной лицензии.
Лицензиат вправе осуществлять использование селекционного достижения на всей территории Республики Казахстан, если в лицензионном договоре не предусмотрено иное.
Срок действия права на использование селекционного достижения определяется в лицензионном договоре и может продлеваться по взаимному согласию сторон.
В случае неуказания срока в лицензионном договоре срок действия права на использование селекционного достижения равняется пяти годам с даты регистрации данного договора.
Прекращение действия исключительного права на селекционное достижение влечет за собой прекращение действия лицензионного договора.
Лицензиат вправе передать другому лицу (сублицензиат) право на использование селекционного достижения на основании сублицензионного договора или договора комплексной предпринимательской сублицензии с учетом условий лицензионного договора. Ответственность перед лицензиаром за действия сублицензиата несет лицензиат, если лицензионным договором не Передача исключительного права на селекционное достижение другому лицу не влечет за собой прекращения лицензионного договора.
3. Договоры о предоставлении права на использование селекционного достижения и дополнительные соглашения заключаются в письменной форме и подлежат регистрации в Государственном реестре селекционных достижений.
Статья 19. Открытая лицензия Патентообладатель может подать в экспертную организацию заявление о предоставлении любому лицу права на получение лицензии на использование селекционного достижения (открытая лицензия).
Лицо, изъявившее желание приобрести указанную лицензию, обязано заключить с патентообладателем договор с обязательной регистрацией его в соответствии с настоящим Законом. Споры по условиям договора рассматриваются судом.
Заявление патентообладателя о предоставлении права на открытую лицензию сохраняет свою силу в течение трех лет с даты публикации в бюллетене сведений об открытой лицензии. В пределах указанного срока оплата за поддержание патента в силе снижается на пятьдесят процентов с года, следующего за годом опубликования сведений об открытой лицензии.
Статья 20. Принудительная лицензия
1. При неиспользовании патентообладателем селекционного достижения и его отказе от заключения лицензионного договора на приемлемых коммерческих условиях любое лицо может обратиться в суд с заявлением о предоставлении ему принудительной неисключительной лицензии, если селекционное достижение не было непрерывно использовано после публикации сведений о выдаче патента на селекционное достижение в течение трех лет с даты опубликования сведений о выдаче патента. Если патентообладатель не докажет, что неиспользование селекционного достижения обусловлено уважительными причинами, суд предоставляет указанную лицензию с определением сроков, размера и порядка платежей. Размер платежей должен быть установлен не ниже рыночной цены лицензии, определенной в соответствии с установившейся практикой.
Любая принудительная лицензия должна быть выдана в первую очередь для обеспечения потребностей внутреннего рынка Республики Казахстан.
Право на использование указанного селекционного достижения может быть передано лицом, которому предоставлена принудительная лицензия, другому лицу только совместно с предприятием, на котором это селекционное достижение используется.
Принудительная лицензия подлежит отмене судом в случае прекращения действия обстоятельств, явившихся причиной ее выдачи.
2. Патентообладатель, который не может использовать селекционное достижение, не нарушая при этом прав обладателя другого патента на селекционное достижение, отказавшегося от заключения лицензионного договора на приемлемых коммерческих условиях, имеет право обратиться в суд с заявлением о предоставлении ему принудительной неисключительной лицензии на использование селекционного достижения на территории Республики При предоставлении указанной лицензии судом должны быть определены пределы использования селекционного достижения, патент на которое принадлежит другому лицу, сроки, размер и порядок платежей. Размер платежей при этом должен быть установлен не ниже рыночной цены лицензии, определенной в соответствии с установившейся практикой.
Право на использование селекционного достижения, полученное на основании настоящего пункта, может быть передано только при уступке патента на это селекционное достижение, в связи с которым это право предоставлено.
Статья 20-1. Передача исключительного права на селекционное достижение
1. Патентообладатель вправе передать принадлежащее ему исключительное право на селекционное достижение другому физическому или юридическому лицу по договору уступки.
Договор о передаче исключительного права на селекционное достижение заключается в письменной форме в течение срока действия данного исключительного права.
2. Передача исключительного права на селекционное достижение подлежит регистрации в Государственном реестре селекционных достижений.
Статья 20-2. Условия регистрации передачи исключительного права и предоставления права на использование
1. Регистрация передачи исключительного права и предоставления права на использование селекционного достижения осуществляется путем внесения сведений в Государственный реестр селекционных достижений в течение десяти рабочих дней, следующих за днем получения заявления заинтересованной стороны договора.
Несоблюдение письменной формы и (или) требования о регистрации влечет ничтожность договора.
2. Внесение изменений в Государственный реестр селекционных достижений в связи с прекращением договора или аннулирование регистрации на основании вступившего в законную силу решения суда осуществляется в течение одного рабочего дня, следующего за днем поступления заявления В сведениях о регистрации могут быть исправлены ошибки технического характера, не изменяющие их принадлежность, характер или содержание, в течение одного рабочего дня с даты получения заявления заинтересованного лица и при условии направления письменного уведомления другим заинтересованным сторонам договора.
3. Основаниями, временно препятствующими регистрации, являются:
1) наличие срока для восстановления прекращенного действия исключительного права на селекционное достижение;
2) представление неполного пакета документов либо несоответствие сведений в представленных документах;
3) несоответствие сведений в представленных документах сведениям в Государственном реестре селекционных достижений;
4) наличие в договоре положений, противоречащих законодательству Республики Казахстан и международным договорам, ратифицированным Республикой Казахстан.
4. В случае выявления оснований, указанных в пункте 3 настоящей статьи, заявителю направляется запрос об их устранении. С даты направления запроса срок регистрации приостанавливается на три месяца.
5. Основаниями для отказа в регистрации являются:
1) истечение срока для восстановления прекращенного действия
2) истечение срока для устранения оснований, временно препятствующих регистрации;
3) получение заявления о регистрации от лица, не являющегося стороной договора;
4) отсутствие регистрации лицензионного договора или дополнительного соглашения к нему;
5) наличие у стороны принятых обязательств, препятствующих предоставлению права на использование селекционного достижения.
Глава 6. Прекращение действия патента
Статья 21. Признание патента недействительным
1. Патент в течение всего срока действия может быть оспорен и признан недействительным по возражению против его выдачи, если будет установлено, что:
1) он был выдан на основании неподтвердившихся данных об однородности и стабильности селекционного достижения, представленных заявителем;
2) на дату выдачи патента селекционное достижение не соответствовало критерию новизны и отличимости;
3) лицо, указанное в патенте в качестве патентообладателя, не имело законных оснований для получения патента.
2. Исключен Законом РК от 20.06.2018 № 161-VI (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после дня его первого официального
Статья 21-1. Восстановление действия патента на селекционное достижение.
Право послепользования
1. Действие патента на селекционное достижение, прекращенное в связи с неоплатой в установленный срок поддержания патента в силе с даты истечения установленного срока оплаты, может быть восстановлено по ходатайству патентообладателя.
Такое ходатайство должно быть подано в течение трех лет с даты истечения установленного срока оплаты за поддержание патента в силе при представлении документа об оплате восстановления действия патента, но до истечения установленного в соответствии с настоящим Законом срока действия патента.
Экспертная организация публикует сведения о восстановлении действия патента в бюллетене, а также размещает их на своем интернет-ресурсе. Дата публикации является датой восстановления действия патента.
2. Любое лицо, начавшее использование запатентованного селекционного достижения на территории Республики Казахстан в период между датой прекращения действия патента и датой публикации в бюллетене сведений о восстановлении действия патента либо предпринявшее в указанный период необходимые к этому приготовления, сохраняет право на дальнейшее безвозмездное использование запатентованного селекционного достижения без расширения объема такого использования (право послепользования).
Право послепользования может быть передано другому физическому или юридическому лицу с производством, на котором имело место использование данного селекционного достижения или были сделаны необходимые к этому приготовления.
Статья 22. Аннулирование и досрочное прекращение действия патента
1. Патент на селекционное достижение аннулируется экспертной организацией в случаях:
1) признания его недействительным в соответствии со статьей 21 настоящего Закона;
2) несоответствия более сорта, породы показателям однородности и стабильности;
3) непредставления патентообладателем по просьбе экспертного органа в течение 12 месяцев необходимой информации, семян, племенного материала и документов для проверки сохранности сорта, породы или отсутствия условий для проведения инспекции сорта, породы на месте в этих целях;
4) аннулирования наименования селекционного достижения после выдачи патента, если патентообладатель не предложил другое, более подходящее,
2. Действие патента прекращается досрочно:
1) на основании заявления, поданного патентообладателем в экспертную организацию с даты публикации в бюллетене сведений о досрочном прекращении действия патента;
2) при неоплате в установленный срок поддержания патента в силе с даты истечения установленного срока оплаты.
Глава 6-1. Апелляционный совет и патентные поверенные
Статья 22-1. Апелляционный совет
1. Апелляционный совет является коллегиальным органом при уполномоченном органе по досудебному рассмотрению возражений заявителей.
2. В апелляционный совет могут быть поданы возражения на решения экспертной организации об отказе в:
1) рассмотрении заявки на выдачу патента на селекционное достижение;
2) выдаче патента на селекционное достижение.
Досудебное рассмотрение указанных возражений является обязательным.
3. В состав апелляционного совета должно входить нечетное число (не менее пяти) членов, включая представителей уполномоченных органов в области развития агропромышленного комплекса и в сфере охраны селекционных достижений.
4. В состав апелляционного совета не могут входить:
1) патентные поверенные;
2) супруги, близкие родственники или свойственники;
3) сотрудники экспертной организации.
5. Замена любого члена апелляционного совета возможна в случае:
1) самоотвода или отвода, заявленного участниками заседания апелляционного совета, на основании пункта 4 настоящей статьи;
2) отсутствия в связи с временной нетрудоспособностью, нахождением в отпуске или в командировке.
6. Каждое заседание апелляционного совета проводится с применением видеофиксации в порядке, определяемом уполномоченным органом.
Статья 22-2. Основания отказа в рассмотрении возражения в апелляционном совете В принятии возражения к рассмотрению отказывается, если:
1) возражение не подлежит рассмотрению в апелляционном совете;
2) возражение не подписано либо подписано лицом, не имеющим полномочия на его подписание;
3) возражение подано с нарушением установленного срока и возможность продления и восстановления указанного срока утрачена;
4) заявителем в установленный срок не устранены недостатки, касающиеся требований к оформлению, содержанию и процедуре подачи возражения.
При наличии указанных обстоятельств лицу, подавшему возражение, направляется уведомление о том, что полученное возражение не может быть принято к рассмотрению и считается неподанным.
Лицо, подавшее возражение, или его представитель может отозвать поданное возражение до оглашения решения коллегией апелляционного совета.
Статья 22-3. Рассмотрение возражения
1. Рассмотрение возражения осуществляется апелляционным советом в порядке, определяемом уполномоченным органом, и в сроки, предусмотренные настоящим Законом.
2. При пропуске срока для подачи возражения апелляционный совет может принять его к рассмотрению в случае признания причин пропуска срока уважительными на основании представленных документов.
3. Срок рассмотрения возражения может быть продлен до трех месяцев, в том числе по письменному ходатайству заявителя.
4. Апелляционный совет вправе перенести дату проведения заседания в случае:
1) неявки заявителя возражения, за исключением случая подачи им ходатайства о рассмотрении возражения без его участия;
2) ходатайства заявителя о необходимости времени для представления дополнительных доказательств;
3) необходимости дополнительного изучения доводов заявителя и (или)
обстоятельств, связанных с возражением.
5. Апелляционный совет выносит одно из следующих решений:
1) об удовлетворении возражения;
2) о частичном удовлетворении возражения;
3) об отказе в рассмотрении возражения;
4) об отказе в удовлетворении возражения.
Апелляционный совет не вправе по своей инициативе изменять предмет или основание возражения.
6. Все члены апелляционного совета при рассмотрении возражения пользуются равными правами. Решение апелляционного совета принимается большинством голосов от общего числа его членов.
7. Принятое решение направляется заявителю возражения в течение десяти рабочих дней с даты его вынесения.
8. Апелляционный совет самостоятельно или по ходатайству участников заседания может исправить допущенные в принятом решении описки или явные технические ошибки.
Внесение исправлений в решение апелляционного совета оформляется дополнительным решением апелляционного совета.
9. Апелляционный совет может оставить возражение без рассмотрения по ходатайству заявителя возражения. Решение об оставлении возражения без рассмотрения оформляется протоколом заседания апелляционного совета.
10. Принятое решение может быть обжаловано в суд.
Статья 22-4. Патентные поверенные
1. Патентным поверенным вправе быть дееспособный гражданин Республики Казахстан, постоянно проживающий на ее территории, имеющий высшее образование, прошедший аттестацию и зарегистрированный в реестре (реестрах) патентных поверенных.
Патентный поверенный по результатам прохождения аттестации лиц, претендующих на занятие деятельностью патентного поверенного, и выдачи свидетельства патентного поверенного осуществляет деятельность в соответствии со специализацией в области:
1) товарных знаков, географических указаний, наименований места происхождения товара;
2) изобретений, полезных моделей, промышленных образцов, селекционных достижений.
Комиссия по вопросам деятельности патентных поверенных, создаваемая при уполномоченном органе, состоит из нечетного числа сотрудников уполномоченного органа.
Порядок проведения аттестации лиц, претендующих на занятие деятельностью патентного поверенного, регистрации в реестре (реестрах)
патентных поверенных и внесения в него изменений определяется уполномоченным органом.
Реестры патентных поверенных размещаются на интернет-ресурсе
2. Не допускаются к аттестации лица:
1) которым в соответствии с законами Республики Казахстан запрещается заниматься предпринимательской деятельностью;
2) являющиеся сотрудниками уполномоченного органа и его подведомственных организаций, а также их близкими родственниками, супругом (супругой);
3) имеющие непогашенную или неснятую в установленном законом порядке судимость за совершение преступления;
4) исключенные из реестра патентных поверенных в соответствии с
3. К аттестации допускаются лица, имеющие опыт работы в сфере охраны и защиты прав интеллектуальной собственности не менее четырех лет либо прошедшие стажировку в палате патентных поверенных не менее одного года.
4. Деятельность патентного поверенного приостанавливается протокольным решением комиссии по вопросам деятельности патентных поверенных:
1) на основании заявления патентного поверенного, поданного в комиссию по вопросам деятельности патентных поверенных;
2) на период отнесения к лицам, которым в соответствии с законами Республики Казахстан запрещается заниматься предпринимательской деятельностью, к сотрудникам уполномоченного органа и его подведомственных организаций;
3) исключен Законом РК от 24.11.2025 № 233-VIII (вводится в действие по истечении шестидесяти календарных дней после дня его первого официального Деятельность патентного поверенного возобновляется протокольным решением комиссии по вопросам деятельности патентных поверенных в случае устранения оснований, послуживших для приостановления его деятельности.
Информация, которую патентный поверенный получает от доверителя в связи с выполнением его поручения, признается конфиденциальной при соблюдении требований, предъявляемых законами Республики Казахстан к конфиденциальной информации или иной охраняемой законом тайне.
Статья 22-5. Права и обязанности патентного поверенного
1. Патентный поверенный вправе:
1) консультировать по вопросам охраны прав интеллектуальной собственности, приобретения или передачи прав интеллектуальной собственности;
2) осуществлять работы по оформлению и составлению заявок на селекционные достижения от имени и по поручению заказчика, доверителя, работодателя;
3) взаимодействовать с уполномоченным органом и (или) экспертной организацией по вопросам охраны прав на селекционные достижения, в том числе вести переписку, готовить и направлять возражения на решения экспертизы;
4) содействовать в составлении, рассмотрении лицензионных (сублицензионных) договоров и (или) договоров уступки, а также в последующей регистрации передачи и предоставления прав в экспертной организации;
5) быть членом палаты патентных поверенных;
6) осуществлять другие виды деятельности, связанные с вопросами охраны и защиты интеллектуальной собственности, не запрещенные законами
2. Полномочия патентного поверенного удостоверяются доверенностью.
При ведении дел, связанных с подачей возражения в апелляционный совет, патентный поверенный обязан представить в уполномоченный орган оригинал доверенности.
3. Если доверенность составлена на иностранном языке, то в обязательном порядке должен быть представлен засвидетельствованный нотариусом перевод доверенности на казахский или русский язык в зависимости от языка, на котором подано возражение.
4. Патентный поверенный обязан не принимать поручение в случаях, если ранее по данному делу представлял или консультировал лиц, интересы которых противоречат интересам лица, обратившегося с просьбой о ведении дела, или принимал иное участие в его рассмотрении, а также если в рассмотрении дела участвует должностное лицо, являющееся близким родственником патентного поверенного, супругом (супругой) или свойственником.
Статья 22-6. Исключение из реестра (реестров) патентных поверенных, признание недействительным свидетельства патентного поверенного и аннулирование сведений в реестре (реестрах) патентных поверенных
1. Патентный поверенный исключается из реестра (реестров) патентных поверенных решением комиссии по вопросам деятельности патентных поверенных:
1) на основании заявления патентного поверенного, поданного в комиссию
2) при прекращении гражданства Республики Казахстан или при выезде на постоянное место жительства за пределы Республики Казахстан;
3) в случае перерыва в профессиональной деятельности патентного поверенного более пяти лет;
4) при вступлении в законную силу обвинительного приговора суда, которым патентный поверенный осужден за совершение преступления;
5) в случае смерти патентного поверенного или признания его безвестно отсутствующим либо объявления умершим;
6) в случае признания патентного поверенного недееспособным или ограниченно дееспособным;
7) по результатам рассмотрения жалоб физических и (или) юридических лиц, а также представления палаты патентных поверенных.
2. На основании решения комиссии по вопросам деятельности патентных поверенных или вступившего в законную силу решения либо обвинительного приговора суда свидетельство патентного поверенного признается недействительным и соответствующие сведения вносятся в реестр (реестры)
патентных поверенных.
3. Патентный поверенный, исключенный из реестра (реестров) патентных поверенных, теряет право на осуществление деятельности патентного поверенного с даты внесения сведений об этом, а свидетельство о его регистрации в качестве патентного поверенного аннулируется.
4. В случае поступления жалобы физического и (или) юридического лица либо представления палаты патентных поверенных на действия патентного поверенного уполномоченным органом образуется комиссия по вопросам деятельности патентных поверенных из нечетного числа сотрудников По результатам рассмотрения жалобы физического и (или) юридического лица либо представления палаты патентных поверенных принимается одно из следующих решений:
1) отозвать свидетельство патентного поверенного и внести соответствующую запись в реестр (реестры) патентных поверенных;
2) отказать в удовлетворении жалобы физического и (или) юридического лица либо представления палаты патентных поверенных.
5. На решение комиссии по вопросам деятельности патентных поверенных может быть подана жалоба в апелляционную комиссию, создаваемую при уполномоченном органе, по досудебному рассмотрению жалоб патентных поверенных.
Порядок рассмотрения жалоб на решения комиссии по вопросам деятельности патентных поверенных определяется уполномоченным органом.
Досудебное рассмотрение указанных жалоб является обязательным.
Решение апелляционной комиссии принимается простым большинством голосов, оформляется протоколом и может быть обжаловано в суд.
Глава 7. Заключительные положения
Статья 23. Разрешение споров, связанных с применением настоящего Закона
1. Подлежат рассмотрению в судебном порядке следующие споры:
1) об авторстве на сорт, породу;
2) об установлении патентообладателя;
3) о нарушении исключительного права на использование и других имущественных прав патентообладателя;
4) о заключении и исполнении лицензионных договоров на использование
5) о выплате компенсаций, предусмотренных настоящим Законом;
6) о выплате вознаграждения автору в соответствии с договором;
7) о выдаче патента;
7-1) о признании патента недействительным;
8) о выдаче принудительной лицензии;
9) другие споры, связанные с охраной прав, вытекающих из патента.
Указанные споры, за исключением указанных в подпунктах 1), 2), 7), 8) и 9)
части первой настоящего пункта, могут рассматриваться по соглашению сторон в порядке арбитража или медиации, если это не запрещено законами Республики Казахстан «Об арбитраже» и «О медиации».
2. Исковые заявления на решения экспертной организации, указанные в пункте 2 статьи 22-1 настоящего Закона, подаются в суд после их рассмотрения в апелляционном совете.
Статья 24. Использование селекционных достижений в производстве
1. В государственные реестры селекционных достижений, рекомендуемых к использованию, включаются уполномоченным органом в области развития агропромышленного комплекса селекционные достижения:
1) по породам – по результатам государственных испытаний на хозяйственную полезность, проводимых Государственной комиссией по испытанию и апробации пород;
2) по сортам – по результатам государственных испытаний на хозяйственную полезность, проводимых Государственной комиссией по сортоиспытанию сельскохозяйственных культур, или по данным заявителя.
2. Реализуемые семена и племенной материал должны сопровождаться соответствующими документами, удостоверяющими их сортовую, породную принадлежность, происхождение и качество.
Документ выдается на семена сорта, племенной материал породы, рекомендуемые к использованию в соответствующем регионе.
Статья 25. Оплата юридически значимых действий Государственная комиссия по сортоиспытанию сельскохозяйственных культур взимает плату за проведение испытания сортов сельскохозяйственных культур на патентоспособность в соответствии с законодательством Республики
Статья 26. Публикации
1. В бюллетене публикуются сведения, относящиеся к регистрации селекционного достижения:
1) о заявках на выдачу патента, прошедших предварительную экспертизу с положительным результатом, с указанием даты приоритета селекционного достижения, наименования юридического лица либо фамилии, имени, отчества (если оно указано в документе, удостоверяющем личность) физического лица – заявителя, наименования селекционного достижения, фамилии и инициалов автора, если последний не отказался быть упомянутым в качестве такового;
2) о решениях, принимаемых по заявке о выдаче патента;
3) об изменениях в наименовании селекционных достижений;
4) о признании патентов недействительными и об их аннулировании;
5) другие сведения, касающиеся охраны селекционных достижений.
2. После публикации сведений о заявке любое лицо вправе ознакомиться с ее материалами.
Статья 27. Патентование селекционных достижений в зарубежных странах Заявитель вправе подать первую заявку на охрану селекционного достижения в компетентный орган другого государства, с которым Республика Казахстан связана двусторонним или многосторонним международным договором об охране селекционных достижений.
Заявитель вправе подать заявку в компетентные органы других государств, не дожидаясь выдачи ему охранного документа компетентным органом государства, в который он подал первую заявку.
Расходы, связанные с охраной прав на селекционные достижения за пределами Республики Казахстан, несет заявитель.
Статья 28. Права иностранцев, лиц без гражданства и иностранных юридических лиц
1. Иностранцы и иностранные юридические лица пользуются правами, предусмотренными настоящим Законом и иными законодательными и нормативными правовыми актами Республики Казахстан в области охраны селекционных достижений, наравне с физическими и юридическими лицами Республики Казахстан на основании международных договоров Республики Казахстан или на принципах взаимности.
2. Лица без гражданства, проживающие в Республике Казахстан, пользуются правами, предусмотренными настоящим Законом и иными актами, относящимися к правовой охране селекционных достижений наравне с физическими и юридическими лицами Республики Казахстан, если иное не следует из настоящего Закона.
Статья 29. Международные договоры Если международным договором, ратифицированным Республикой Казахстан, установлены другие правила, чем те, которые содержатся в настоящем Законе, то применяются правила международного договора.
Президент
Республики Казахстан