Қазақша:
Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі Қаулы Қазақстан Национальный Банк Республики Казахстан Республикасының Ұлттық Банкі 1998 жылғы 5 желтоқсан N 271 Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 1998 жылғы 4 ақпанда N 678 тіркелді.
Күші жойылды - ҚР Ұлттық Банкі Басқармасының 2001 жылғы 5 қыркүйек N 343 қаулысымен Қазақстан Республикасында экспорт-импорт валюта бақылауын ұйымдастыру туралы нұсқаулықты бекіту туралы Қазақстан Республикасында экспорт-импорт валюта бақылауының жүйесiн жетiлдiру мақсатында Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң Басқармасы қаулы етеді:
1. Ұсынылып отырған Қазақстан Республикасында экспорт-импорт валюта бақылауын ұйымдастыру туралы нұсқаулықтың жаңа редакциясы бекiтiлсiн және ол Қазақстан Республикасының Әдiлет министрлiгiнде мемлекеттiк тiркелген күннен бастап күшiне енгiзiлсiн.
2. Заң департаментi (Сизова С.И.):
а) осы қаулыны және Қазақстан Республикасында экспорт-импорт валюта бақылауын ұйымдастыру туралы нұсқаулықты Қазақстан Республикасының Әдiлет министрлiгiнде тiркесiн;
б) осы қаулыны және Қазақстан Республикасында экспорт-импорт валюта бақылауын ұйымдастыру туралы нұсқаулықты Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң облыстық филиалдарына және екiншi деңгейдегi банктерге жiберсiн.
3. Осы қаулының орындалуын бақылау Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкi Төрағасының орынбасары Ә.З. Нәлiбаевқа жүктелсiн.
ҚР НҚА ЭББ-гі нақты құжатқа сілтеу QR-коды Ұлттық Банкi Басқармасының қаулысымен бекiтiлген Қазақстан Республикасында экспорт-импорт валюта бақылауын ұйымдастыру туралы Нұсқаулық Осы Нұсқаулық Қазақстан Республикасында экспорттан шетел валютасымен және теңгемен валютаның толық және уақытылы түсуiн (бұдан әрi - валюта түсiмi), сондай-ақ шетел валютасымен және теңгемен валюта қаражатын импорт мақсатына пайдаланудың заңдылығы мен негiздiлiгiне экспорт-импорт валюта бақылауын жүзеге асыру тәртiбiн белгілейдi.
1. Экспорт-импорт валюта бақылауының мақсаты және бағыттары
1.1. Валюта бақылауының мақсаты валюта түсiмнің толық және уақытылы түсуiн, сондай-ақ шетел валютасы мен теңге қаражатын импорт мақсатына пайдаланудың заңдылығы мен негiздiлiгiн қамтамасыз ету болып табылады.
1.2. Валюта бақылауының негiзгi бағыттары мыналар:
- жүргiзiлетiн экспорт-импорт валюта операцияларының қолданылып жүрген заңға сәйкес келуiн және қажет болған жағдайда тиiстi лицензиялардың немесе тiркеу куәлiгiнің болуын анықтау;
- төлемдердің негiздiлiгiн тексеру;
- экспорт-импорт валюта операциялары жөнiндегi есептiң толық және дұрыс болуын тексеру.
1.3. Экспортерлер валюта түсiмiн Қазақстан Республикасының банктерiндегi өз шоттарына заңда белгiленген тәртiппен контрактте белгiленген мерзiмде аударуды қамтамасыз етуге мiндеттi.
Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң тиiстi лицензиясы болса, экспорт түсiмiн контрактта көрсетiлген экспортердiң шетел банкiндегi валюта шотына аударуға рұқсат етiледi.
Егер валюта түсiмi контрактте белгiленген мерзiмде және тауарды Қазақстан Республикасы аумағында кедендiк ресiмдеген күннен бастап 180 күннен астам уақытта түспеген жағдайда экспортер контракттi Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң нормативтiк құқықтық актiлерiне сәйкес тiркеуге мiндеттi.
1.4. Импортер Қазақстан Республикасына құны тауарға төленген ақша сомасына тең келетiн тауарды әкелуге барлық шараларды қолдануға мiндеттi, ал өнiм немесе тауар (бұдан әрi - тауар) әкелiнбеген жағдайда - бұрын аударылған ақшаны контрактта белгiленген мерзiмде, егер Ұлттық Банк берген лицензияда өзгеше көзделмеген болса, бiрақ аударылған күннен бастап 180 күнтiзбелiк күннен кешiктiрмей қайтаруы керек.
Заңды тұлғалар - резиденттер мен резидент еместер арасында шетел валютасымен жүргiзiлген операциялар бойынша төлемдер аударым арқылы жүзеге асырылады. Импортталған тауар үшiн ақыны импортер емес үшiншi адам осындай шарт бойынша импортер мен төлейтiн үшiншi адам арасында тиiстi шарт болғанда ғана төлей алады.
1.5. Сыртқы экономикалық контракттың әрқайсысы бойынша резиденттiң шотын жүргiзiп отыратын бiр банк қол қоятын бiр мәмiле паспорты ресiмделедi, оған кейiннен экспорттан түсiм түсуге, не импорт бойынша төлем жасалуға тиiс.
1.6. Сыртқы экономикалық қызмет резидент-субъектiлерінің экспорт- импорт операциялары бойынша кiрiстерi мен шығыстары салық салу мақсатында Қазақстан Республикасының салық заңдарында белгiленген тәртiппен анықталады.
Кәсiпорындардың экспорт-импорт операциялары бойынша кiрiстерi мен шығыстарының есебi Қазақстан Республикасында қабылданған бухгалтерлiк есеп стандарттарына сәйкес есептеу әдiстерi бойынша көрсетiледi.
Сыртқы экономикалық қызмет резидент-субъектiлерiнiң экспорт-импорт операциялары бойынша тексерулердi қолданылып жүрген заңдарға сәйкес салық және кеден органдары жүзеге асырады.
2. Негiзгi ұғымдар
Тауарлардың немесе өнiмнiң экспортына немесе импортына (бұдан әрi "тауар экспорты" және "тауар импорты") байланысты валюта операциялары жөнiндегi құжаттарды ресiмдеген кезде осы Нұсқаулықта мынадай негiзгi ұғымдар пайдаланылады:
Экспорт бойынша:
экспортер - заңды немесе жеке тұлға - Қазақстан Республикасының кеден аумағынан тыс жерлерге тауарлар сатуға (шығаруға) контракт (шарт, келiсiм) жасайтын Қазақстан Республикасының резидентi;
банк - валюта операцияларын жүргiзуге Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнің лицензиясы бар, контракт бойынша экспорт түсiмi келiп түсуге тиiстi шотты жүргiзетiн банк (сонымен бiрге оның филиалы) не банк операцияларының жекелеген түрлерiн жүзеге асыратын ұйым;
экспорт бойынша мәмiле паспорты - осы Нұсқаулықта белгiленген нысанда жасалған валюта бақылауының құжаты, оны экспортер толтырады және онда сыртқы экономикалық мәмiле туралы мәлiметтер болады;
экспорт бойынша мәмiле паспортының электронды көшiрмесi - Кеден комитетiнiң тиiстi бұйрығымен бекiтiлген форматқа сәйкес жасалған мәмiле паспортының электронды көшiрмесi;
экспорт жөнiндегi материалдар жинағы - тауар экспортынан түскен валюта түсiмiн бақылау жөнiндегi арнайы құжаттар жинағы. Материалдар жинағын кеден органы әрбiр экспорттық контракт бойынша ресiмдейдi;
экспорт жөнiндегi iс - тауар экспортынан түскен валюта түсiмiн бақылау жөнiндегi арнайы құжаттар жинағы. Iстi банк әрбiр экспорттық контракт бойынша ресiмдейдi;
экспорт жөнiндегi журнал - осы Нұсқаулықта көрсетiлген валюта бақылауының кiрiс және шығыс құжаттарын жеке есепке алу үшiн банк пен кеден органы жүргiзiп отыратын журнал;
банктің жауапты қызметкерлерi - банктің атынан валюта бақылауын жүргiзу жөнiнде мәмiле паспортына қол қоюға және басқа iс-әрекет жасауға уәкілдiк берiлген банк қызметкерлерi;
кеден органының жауапты адамдары - кеден органының атынан валюта бақылауын жүргiзу жөнiнде экспорт бойынша мәмiле паспортына қол қоюға және басқа iс-әрекет жасауға уәкiлеттiк берiлген кеден органының қызметкерлерi.
Импорт бойынша:
импортер - заңды немесе жеке тұлға - Қазақстан Республикасының резидентi, оның атынан тауар сатып алуға және Қазақстан Республикасының кедендiк аумағына әкелуге контракт (шарт, келiсiм) жасалады;
банк - банк операцияларын жүргiзуге Ұлттық Банктің лицензиясы бар, контракт бойынша тауар импортына төлем жасалуға тиiстi банк шотына қызмет көрсететiн банк (сонымен бiрге оның филиалы) не банк операцияларының жекелеген түрлерiн жүзеге асыратын ұйым;
импорт бойынша мәмiле паспорты - осы Нұсқаулықта белгiленген нысанда жасалған валюта бақылауының құжаты, оны импортер толтырады және онда сыртқы экономикалық мәмiле жөнiнде мәлiметтер болады;
импорт бойынша мәмiле паспортының электронды көшiрмесi (бұдан әрi МП электронды көшiрмесi) - Кеден комитетiнiң тиiстi бұйрығымен бекiтiлген форматқа сәйкес жасалған мәмiле паспортының электронды көшiрмесi;
импорт жөнiндегi материалдар жинағы - тауар импорты кезiнде шетел валютасын пайдалануға бақылау жасау жөнiндегi арнайы құжаттар жинағы.
Материалдар жинағын кеден органы әрбiр импорттық контракт бойынша ресiмдейдi;
импорт жөнiндегi iс - тауар импорты кезiнде ақшаның пайдаланылуына бақылау жасау жөнiндегi арнайы құжаттар жинағы. Iстi банк әрбiр импорттық контракт бойынша ресiмдейдi;
импорт жөнiндегi журнал - осы Нұсқаулықта көрсетiлген валюта бақылауының кiрiс және шығыс құжаттарын жеке есепке алу үшiн банк және кеден органы жүргiзiп отыратын журнал;
банктiң жауапты қызметкерлерi - банктiң атынан валюта бақылауын жүргiзу жөнiнде мәмiле паспортына қол қоюға және басқа iс-әрекет жасауға уәкiлдiк берiлген банк қызметкерлерi;
кеден органының жауапты адамдары - кеден органының атынан валюта бақылауын жүргiзу жөнiнде импорт бойынша мәмiле паспортына қол қоюға және басқа iс-әрекет жасауға уәкiлдiк берiлген кеден органының қызметкерлерi.
3. Мәмiле паспортын ресiмдеудiң жалпы шарттары
3.1. Экспортер/импортер контракт жасалғаннан кейiн, уақытында, тараптардың кез келгенi (резидент немесе резидент емес) өз мiндеттемелерiн орындауға кiрiскен сәттен бастап кеден органында және банкте мәмiле паспортын ресiмдеуге мiндеттi.
3.2. Экспортер/импортер контракт шарттарына қарамастан (Қазақстан Республикасында тауардың кедендiк ресiмделуi аяқталғанға дейiн немесе одан кейiн төлем жасау) өз қызметi тiркелген аймақтағы кеден органында мәмiле паспортын ресiмдей бастайды.
3.3. Экспортер/импортер кеден органына мәмiле паспортының 3 данасын бередi. Сонымен бiрге экспортер/импортер экспорт жөнiндегi мәмiле паспортымен қоса кеден органына экспорт жөнiндегi мәмiле паспортын жасауға негiз болған контракттың бiр данасын және мәмiле паспортының электронды көшiрмесiн беруге мiндеттi.
Экспортердың/импортердың экспорт жөнiндегi мәмiле паспортын ресiмдеуiнiң нысаны мен тәртiбi осы Нұсқаулыққа N 1 және N 3 қосымшаларда келтiрiлiп отыр.
3.4. Кеден органының жауапты адамы құжатты өткiзген күндi есептемегенде екi жұмыс күнi iшiнде берiлген құжаттарды қарайды, мәмiле паспорты деректерiнiң контракт шарттарына сәйкес келуiн тексередi және мәмiле паспортын ресiмдеуден бас тартуға негiз болмаса, экспортер/импортер берген мәмiле паспортының данасына қол қояды.
Кеден органының жауапты адамы қол қойған, оның жеке нөмiрлi мөрiмен куәландырылған мәмiле паспортының бiрiншi данасы экспортерге /импортерге қайтарылып, журналдың "шығыс" деген бағанында көрсетiледi.
Журналдың нысаны осы Нұсқаулыққа N 2 қосымшада келтiрiлiп отыр.
Мәмiле паспортының екiншi данасы кеден органының экспорт/импорт жөнiндегi материалдар сақталатын орын ашуына негiз болады.
Мәмiле паспортының үшiншi данасын кеден органы банкке жiбередi, ол экспорт/импорт жөнiндегi материалдар сақталатын орын ашуға негiз болады.
3.5. Экспортер/импортер кеден органынан мәмiле паспортының бiр данасын алғаннан кейiн тез арада банкке контракттi, кеден органында ресiмделген мәмiле паспортын және оның электронды көшiрмесiн беруге мiндеттi.
3.6. Банктiң жауапты қызметкерi құжаттарды өткiзген күндi есептемегенде екi жұмыс күнi iшiнде экспортер/импортер берген құжаттарды қарайды (экспортердің шотының бар-жоғын, мәмiле паспортындағы қойылған қолдар мен мөрлердiң экспортердiң шоты бойынша бiрiншi болып қол қою құқығы бар адамдардың қойған қолдары мен мөрлерiнiң үлгiлерi бар құжаттағы қолдың үлгiсiне сәйкес келуiн, кеден органынан келiп түскен мәмiле паспортындағы деректердiң сәйкестiгiн және олардың контракт шарттарына сәйкес келуiн тексередi). Мәмiле паспортын ресiмдеуде алшақтық жоқ болып, оны ресiмдеуден бас тартуға негiз болмаса, банктің жауапты қызметкерi экспортер /импортер берген мәмiле паспортының данасына қол қойып, мөр басады да, оны экспортерге/импортерге қайтарып бередi және дәл сол күнi кеден органына банктiң мәмiле паспортын валюталық бақылауға алғанын растайтын тиiстi хабарлама жiбередi және банк мәлiметтерi базасына мәмiле паспортының деректерi туралы ақпарат енгiзедi.
Экспортердың/импортердың шоты болмаған немесе қойған қолдары сәйкес келмеген жағдайда банк кеден органына мұндай фактi жөнiнде тез арада хабарлайды және мәмiле паспортын ресiмдеуге қабылдамайды. Хабарлау нысаны еркiн жазылады.
3.7. Кеден органы шоттың бар екендiгi жөнiнде банктiң хабарламасын алғаннан кейiн қолданылып жүрген кеден заңдарына сәйкес осы мәмiле паспорты бойынша тауарларды кедендiк ресiмдейдi.
Кеден органы шоттың жоқ екендiгi жөнiнде банктiң хабарламасын алғаннан кейiн Қазақстан Республикасының кеден заңдарына сәйкес шара қолданады.
3.8. Контракт бойынша мiндеттемелердi орындау мерзiмi келгенде экспортер/импортер кеден органы мен банк қол қойып, мөр қойып куәландырылған мәмiле паспортының бiр данасын және басқа қажеттi құжаттарды тiкелей кеден органына (тауарды кедендiк ресiмдегенде) немесе банкке (төлем жасағанда) көрсетедi.
3.9. Импорт контрактiн төлеу үшiн импортер банктiң төлем құжаттарын мәмiле паспорты мен шетелдiк әрiптеспен жасалған контракт негiзiнде ресiмдейдi.
3.10. Банктiк төлем құжаттарына енгiзiлген деректердi банк импорт жөнiндегi мәмiле паспортының және контрактiнiң деректерiмен салыстырып тексередi.
3.11. Импорт бойынша мәмiле паспортындағы, контракттағы және төлем құжатындағы мәлiметтер сәйкес келген жағдайда банктiң жауапты қызметкерi импорт бойынша контрактқа төлем жасау үшiн банктiк құжатқа рұқсат визасын қояды.
3.12. Мына төмендегi шарттардың кез келген бiреуiнiң орындалмауы банк үшiн мәмiле паспортына қол қоюдан бас тартуға негiз болады:
- контракттегi деректердiң экспорт жөнiндегi мәмiле паспортында көрсетiлген мәлiметтерге сәйкес келмеуi;
- контрактіде Қазақстан Республикасының валюта заңдарының талаптарына қайшы келетiн шарттардың болуы;
- мәмiле паспортының белгiленген талаптарды бұза отырып ресiмделуi;
- контракт бойынша валюта түсiмiн осы Нұсқаулыққа сәйкес осы контракт бойынша экспортерлер болып табылмайтын заңды немесе жеке тұлғалардың шоттарына аударуды көздейтiн шарттардың болуы;
- контрактiде Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкi экспортерге шет елде шетел банкiнде шот ашуға берген лицензияда көзделген жағдайлардан басқа Қазақстан Республикасының банкiнде экспортердiң шотына валюта түсiмiн аударуды көздейтiн шарттардың болмауы;
- контрактiде осы Нұсқаулықта белгiленген тәртiппен "Контракттiң деректемелерi мен шарттары" бөлiмiне сәйкес (N 1 және 3 қосымша) мәмiле паспортын жасауға қажеттi қандай да бiр мәлiметтердiң болмауы;
- контрактта тауарды Қазақстан Республикасының аумағына әкелгенге дейiн төлем жасау көзделген жағдайда, тауарды жеткiзбеген кезде импортердiң банктегi шотына импортталатын тауарға төлем жасауға аударылған ақшалай қаражатты қайтарудың нақты мерзiмiн белгiлейтiн шарттардың контрактта болмауы, оған:
* егер төлем ретiнде аккредитив көзделген;
* импортер ақшаны қайтаруға банктiк кепiлдiк берген жағдайлар кiрмейдi.
3.13. Мәмiле паспортына қол қоюдан дәлелдi бас тарту кезiнде банк импортерге ол берген құжаттарды қайтарады және импортерге мәмiле паспортын ресiмдеу және контракт шарттарына тиiстi өзгерiстер енгiзу жөнiнде ұсыныстар бередi.
3.14. Мәмiле паспортына қол қоя отырып:
Экспортер өзiне:
- экспорт бойынша мәмiле паспортында келтiрiлген мәлiметтердiң осы экспорт бойынша мәмiле паспорты жасалған контракт шарттарына толық сәйкес келу;
- контракт бойынша экспорттан түскен валюта түсiмiн контрактта белгiленген мерзiмде осы контракт бойынша бақылау агентiнiң қызметiн атқаратын экпортердiң банкiндегi шотына есептеу жауапкершiлiгiн алады.
Импортер өзiне:
- экспорт бойынша мәмiле паспортында келтiрiлген мәлiметтердiң осы экспорт бойынша мәмiле паспорты жасалған контракт шарттарына толық сәйкес
- импортталған тауарды толық көлемде және контрактта белгiленген мерзiмде алу немесе тауарды жеткiзу мүмкiн болмаған жағдайда, контракт бойынша бұрын шетелдiк тарапқа аударылған алдын-ала жасалған төлем сомаларын импортердың импорт бойынша мәмiле паспортында көрсетiлген валюталық шотына белгiленген мерзiмiнде қайтару жауапкершілігiн алады.
3.15. Тараптар контрактқа мәмiле паспортын жасау кезiнде бұрын пайдаланылған, осы контракт бойынша банк куәландырған мәлiметтердi қозғайтын өзгерiстер енгiзген жағдайда экспортер/импортер аталған өзгерiстер енгiзiлген күннен бастап он күн мерзiмде, контрактқа енгiзiлген өзгерiстер және /немесе толықтырулар негiзiнде импортталатын/экспортталатын тауарды кедендiк ресiмдеуге ұсынудан кешiктiрмей, банкке:
- контрактқа толықтыруларды және/немесе өзгерiстердi;
- мәмiле паспортының нысанымен, бiрақ тек қана мәлiметтерi анықталуға тиiс бағанды (позицияны) толтыра отырып жасалатын мәмiле паспортына қосымша парақтарды ұсынады.
Мәмiле паспортына қосымша парақтарды одан әрi ресiмдеу мен пайдалану мәмiле паспорты үшiн көзделген тәртiппен жүзеге асырылады.
3.16. Банк пен кеден органы түскен және жөнелтiлген құжаттарды валюталық бақылаудың кiрiс және шығыс құжаттарын есепке алу журналына тiркеп отырады (NN 2, 4 қосымшалар).
4. Экспорттан және шетел валютасы мен теңге қаражатын импорт мақсатына пайдаланудан түскен валюта түсiмiне бақылау жасау
4.1. Банк валюта түсiмiн экспортердiң шотына есептеудi және импорт мақсатына арналған төлемдердi өткiзудi осы Нұсқаулықтың талаптарына сәйкес мәмiле паспортын ресiмдегеннен кейiн ғана жүргiзедi.
4.2. Келiп түскен соманың бiрдей болуын жеңiлдету мақсатында экспортер контрактiнiң деректемелерi мен осы контракт бойынша экспорт жөнiндегi мәмiле паспортының нөмiрiн экспортердiң пайдасына ақша аударуға берiлген төлем құжаттарында көрсету қажеттiгi жөнiнде шетелдiк төлемшiнi хабардар етедi.
Банкаралық құжатта экспорт бойынша нақты мәмiле паспортына банктiң сома аударуы үшiн қажеттi мәлiметтер жоқ болған жағдайда, банк келiп түскен қаржыны транзиттік шотқа тіркейді және сонымен бір мезгілде оның атына бірдей етуге жатпайтын қаржы түскендігі туралы мәлімдейді. Экспортер банктің мәлімдемесін алған соң, экспорт бойынша мәміле паспортының нөмірі мен деректемелерін көрсете отырып, келіп түскен соманың жағдайы туралы банкке екі жұмыс күнінің ішінде жазбаша хабарлауға міндетті.
4.3. Банк экспортердің пайдасына ақша келіп түскенін растайтын барлық алғашқы банк құжаттарының және импортер өткізген төлемдердің көшірмелерін экспорт/импорт бойынша тиісті істерге олардың бірдейлігіне қарай бөледі.
4.4. Банк кеден органдарына ай сайын келесі есеп берілетін айдың 5-ші күнінен кешіктірмей осы банкте қызмет көрсетілетін экспортерлердің мәміле паспорттары бойынша жүргізілген төлемдер туралы хабарлап отырады (хабарлама нысаны - N 5, 6 қосымша а), б)). Келіп түскен валюта түсімі және жасалған төлемдер туралы ақпараттар бақылау жүргізу мақсатында тиісінше банк пен кеден органы қалыптастыратын экспорт/импорт жөніндегі іс пен материалдар жинағына енгізіледі.
4.5. Кеден органы банктің хабарламасын алған соң экспорт бойынша келіп түскен валюта түсімі және импорт бойынша жүргізілген төлемдер туралы ақпаратты электрондық мәліметтер базасына енгізеді және контракт шартына импорт бойынша жүргізілген төлемдерге сәйкес валюта түсімінің және тауарлардың уақытында және толық түскендігін тексереді.
4.6. Егер контракт бойынша валюта коды төлем валютасы кодымен сәйкес келмесе, экспортер/импортер кеден органына контракт бойынша валюта бағамының төлем валютасына есебін қажетті түсіндірмесімен қоса береді. Кеден органы осы есепті контракт шарттарына сәйкес келуі және есепке салынатын бағамның нақтылығы тұрғысынан тексереді, егер есеп негізді деп танылған жағдайда, валюта түсімінің бұдан әрі экспорт кезінде төлемнің жаңа валютасымен немесе импорт кезінде тауарлармен түсуін ескереді.
Есептер Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі белгілейтін шет ел валюталарының ресми бағамы арқылы немесе Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі белгілейтін шет ел валюталарының теңгеге кросс-бағамы арқылы төлем күніне қарай жүзеге асырылады.
Экспортер/импортер ұсынған есеппен келіспеген жағдайда кеден органы экспорт/импортерға жазбаша хабарлап, экспорт/импортер жөніндегі материалдарға тиісті белгі түсіреді.
4.7. Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің ресми бағамымен немесе Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің ресми бағамы негізіндегі кросс- бағамымен есептелген айырмашылық 10%-тен аспауы тиіс.
Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкі ресми бағам, белгілемеген валюта бойынша контракт жасасқан жағдайда, экспортерге/ импортерге қызмет көрсететін банкке хабарлай отырып, осы валютаны есептеу АҚШ долларының ағымдағы рыноктық бағамы бойынша жасалады. Осыдан кейін теңгемен қайта есептеу Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкі белгілеген теңгенің АҚШ долларына ресми бағамы бойынша жасалады.
4.8. Экспорттық түсiм банкке толық көлемде түспесе немесе экспорт жөнiндегi мәмiле паспортында көрсетiлген мерзiм бұзылса, экспортер экспорт өнiмiн толық алуы үшiн шаралар қолдануға мiндеттi, сонымен бiрге кеден органына тәртiп бұзудың себептерi туралы ақпарат беруi керек.
4.9. Егер контрактiнің шарттарында тауарды бiрнеше топпен жеткiзу көзделген болса, ал төлем жасау келесi топтың нақты жеткiзiлуiне тәуелдi болса, онда импортер төлем құжаттарымен бiрге алынған тауарға кеден жүк декларациясының көшiрмесiн банкке тапсырады. Берiлген құжаттар контракт талаптарына сәйкес келген жағдайда банктiң жауапты қызметкерi төлем құжатына рұқсат визасын қояды. Тауар түспеген жағдайда импортер тауардың түспеу себебiнiң негiздемесiн және контракт шарттарының өзгеруi жөнiндегi қосымша келiсiмдi банкке беруi керек.
4.10. Егер импорт бойынша тауар толық көлемiнде түспесе немесе импорт бойынша мәмiле паспортында көрсетiлген мерзiмдi бұза отырып түссе, импортер импорт бойынша тауарды толық алу үшiн шара қолдануға немесе сонымен бiр мезгiлде кеден органына орын алған тәртiп бұзушылықтың себептерi туралы ақпарат бере отырып, тауар импортына төлем жасау үшiн аударылған ақша қаражатын қайтаруға мiндеттi. Түскен жүктердің бiрдей болуын жеңiлдету мақсаты үшiн импортер жүк берушiнi импортердiң мекен-жайына жiберiлетiн және тауарлардың олардың пайдасына жөнелтiлгенiн қуаттайтын iлеспе құжаттарда контракт реквизиттерi мен осы контракт бойынша импорт жөнiндегi мәмiле паспортының номерiн көрсету қажеттiгi туралы хабардар етедi.
4.11. Валюта түсiмi толық немесе уақытында түспеген жағдайда кеден органы экспортерге Қазақстан Республикасының кеден заңында көзделген санкцияларды қолдануға, сондай-ақ тиiстi ақпаратты салық және құқық қорғау органдарына және Ұлттық Банкке жiберуге құқылы.
4.12. Кеден органы импорт жөнiндегi мәмiле паспортының және контрактiнiң талаптарына сай тауарлардың уақтылы түсуiне бақылау жасайды.
Тауардың түсу мерзiмi бұзылған жағдайда кеден органдары орын алған тәртiп бұзушылық туралы салық және құқық қорғау органдарын хабардар етедi және импортерге Қазақстан Республикасының заңдарында көзделген санкцияларды қолдануға құқылы.
4.13. Банктің валюталық бақылау агентiнiң осы бөлiмде көзделген мiндеттерiн дұрыс атқармаған фактiлерiн анықталған жағдайда кеден органы тиiстi ақпаратты Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiне жiберуге мiндеттi.
4.14. Банк пен кеден органы түскен және жөнелтiлген құжаттарды валюталық бақылаудың кiрiс және шығыс құжаттары журналында тiркеп отырады.
5. Қазақстан Республикасындағы экспорт-импорт операцияларына бақылау жасау iсiн техникалық қамтамасыз ету
5.1. Осы Нұсқаулықтың талаптарына сәйкес ресiмделетiн құжаттардағы мәлiметтер банктер үшiн банктiк құпия, ал кеден органы үшiн - қызметтiк пайдалануға арналған ақпарат болып табылады. Банктер мен кеден органдары осы ақпараттың құпиялығын қамтамасыз етедi.
5.2. Кеден органымен жазбаша келiсу және банктердiң кеден органымен бiрлесе отырып құжаттарды сақтау мен iркiлiссiз жеткiзудi қамтамасыз ететiн процедурасын жасауы кезiнде банктер құжаттармен электронды алмасуға көше алады.
5.3. Атауы мен почталық мекен-жайын өзгерткен банктер:
- өзгерту күнiнен 10 күн бұрын бұл жайында Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнің облыстық филиалдарын және Қазақстан Республикасының кеден органдарын жеделхат арқылы хабардар етуге;
- осы банктерде шоттары бар барлық клиенттерге енгiзiлген өзгерiстер жөнiнде жазбаша хабарлауға;
- кеден органдарынан, сарапшылардан және импортерлерден олардың бұрынғы мекен-жайы мен бұрынғы атауына түскен корреспонденцияларды Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкiне, кеден органына және банк клиенттерiне аталған ақпаратты жiберген уақыттан бастап 30 күн iшiнде қабылдауды қамтамасыз етуге мiндеттi.
Кеден органы бұл жағдайда банктiң аталған мәлiмдемесi негiзiнде тауарды мәмiле паспортымен кедендiк ресiмдеуге 30 күн iшiнде бұрынғы атауымен және почталық мекен-жайымен қабылдайды.
5.4. Қызмет көрсетушi банк өзгерген жағдайда экспортер (импортер)
жаңа мәмiле паспортына қол қойған күннен бастап үш күн мерзiмде кеден органына жаңа мәмiле паспортының көшiрмесiн ұсынуға тиiс.
5.5. Осы контракт бойынша ресiмделген бұрынғы мәмiле паспорты жарамсыз деп танылады. Кеден органдары осындай мәмiле паспорттарын бере отырып ресiмделетiн тауарларды шығармайды (өткiзбейдi).
5.6. Егер ресiмделген экспорт-импорт мәмiледе тараптардың бiреуiнің контрактi бойынша мiндеттемесiн нақты орындаған күннен бастап 180 күнтiзбелiк күннен асатын мерзiмде ақшаның түсуi немесе аударылуы көзделген жағдайда, экспортер (импортер) Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң және Қазақстан Республикасы Қаржы министрлiгiнiң нормативтiк құқықтық актiлерiне сәйкес мәмiле паспортын ресiмдегенге дейiн Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкiнен тиiстi лицензия немесе мәмiле паспортының көшiрмесiне мiндеттi түрдегi қосымша болып табылатын тiркеу туралы куәлiк алуға мiндеттi.
5.7. Валюта түсiмi шетелдiк сатып алушыдан осы контракт бойынша мәмiле паспортын ресiмдемейтiн банкке түскен жағдайда, банк теңестiрiлуге келмейтiн соманың келiп түскендiгi жөнiнде экспортердi хабардар етуге мiндеттi және контрактiнiң деректемелерi және экспорт жөнiндегi мәмiле паспортының номерi көрсетiлген соманың жағдайы туралы экспортерден жазбаша ақпарат алғанға дейiн сома транзиттiк шотқа тiркеледi. Экспортер банкке түскен ақшаны толық сомасында аталған мәмiле паспортын ресiмдейтiн банктегi өзiнің валюталық шотына аударуға тапсырма беруге мiндеттi. Экспортер ақша аударуға тапсырмамен бiрге банк куәландырған мәмiле паспортының данасын бередi, ол ақша аударуға өтiнiшпен бiрге түсiмдi алған банк үшiн аударымды жүзеге асыруға негiз болады.
6. Валюталық бақылау органдары мен агенттерi
6.1. Қазақстан Республикасында валюталық бақылауды валюталық бақылау органдары және агенттерi өз құзырлары шегiнде қолданылып жүрген заңдарға сәйкес жүзеге асырады.
6.2. Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкi Қазақстан Республикасының кеден органдарын нақты почталық мекен-жайларын көрсете отырып, барлық банктер мен олардың филиалдарының тiзiмдерiмен жедел түрде қамтамасыз етедi, аталған мәлiметтерге кез келген өзгерiстердi, сондай-ақ Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкi бекiткен валютаның ресми бағамы туралы ақпараттарды уақытында жеткiзедi.
6.3. Валюталық бақылау агенттерi өз құзырлары шегiнде Қазақстан Республикасында экспортерлер мен импортерлер жүргiзген валюталық операцияларға, осы операциялардың қолданылып жүрген заңдарға, лицензия шарттарына сәйкес келуiне бақылау жасайды.
6.4. Кеден комитетi экспорт-импорт валюта бақылауының нәтижелерi туралы жиынтық ақпаратты келiсiлген тәртiппен Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiне жiбередi (N 6 қосымша).
6.5. Кеден органдары жабық мәмiле паспорты туралы ақпаратты келесi есеп беретiн айдың 5-шi күнiнен кешiктiрмей банктерге бередi (N 7 қосымша а), б)).
6.6. Банк Ұлттық Банктiң лицензиясымен немесе тiркеу куәлiгiмен жүзеге асырылатын экспорт-импорт контрактiлер бойынша ресiмделген мәмiле паспортының негiзiнде барлық келiп түскен/аударылған ақша туралы ақпаратты ай сайын келесi есеп беретiн айдың 5-шi күнiнен кешiктiрмей Ұлттық Банкке бередi (N 8 қосымша а), б)).
6.7. Банк тоқсан сайын есеп берiп отырған айдан кейiнгi айдың 10-нан кешiктiрмей Ұлттық Банкке экспорт-импорт валюта бақылауының нәтижелерi туралы жиынтық ақпарат берiп отырады (N 9 қосымша).
7. Экспортерлер мен импортерлердің құқықтары мен мiндеттерi
7.1. Қазақстан Республикасында экспорт-импорт валюталық операцияларды жүзеге асыратын экспортерлер мен импортерлердiң:
1) валюталық бақылау органдары мен агенттерi жүргiзген тексеру актiлерiмен танысуға;
2) Қазақстан Республикасының заңдарында белгiленген тәртiппен валюталық бақылау органдары мен агенттерiнiң iс-әрекетiне шағым беруге;
3) Қазақстан Республикасының басқа да заңдық және нормативтiк құқықтық актiлерiмен көзделген басқа да iс-әрекет жасауға құқылы.
7.2. Қазақстан Республикасында экспорт-импорт валюталық операцияларды жүзеге асыратын экспортерлер мен импортерлер:
1) валюталық бақылау органдары мен агенттерiне экспорт-импорт операциялардың жүзеге асырылғандығы туралы барлық сұралған құжаттар мен ақпараттарды беруге;
2) валюталық бақылау органдарының қызметкерлерiн экспорт-импорт операцияларды жүзеге асыруға байланысты кез-келген құжаттарға тексеру жүргiзуге жiберуге;
3) валюталық бақылау органдары мен агенттерiне олардың тексеру жүргiзуi барысында және тексеру қорытындылары бойынша түсiнiктемелер беруге;
4) валюталық бақылау органдары мен агенттерi жүргiзген тексеру актiсiнде баяндалған фактiлермен келiспеген жағдайда, осы актiге қол қоюдан бас тарту себебiне жазбаша түсiнiк беруге;
5) өздерi жүргiзген экспорт-импорт операциялар бойынша, олардың контракттың қолданылу мерзiмi iшiнде сақталуын қамтамасыз ете отырып есебiн жүргiзуге және есеп жасауға;
6) валюталық бақылау органдарының анықталған тәртiп бұзушылықты жою жөнiндегi талаптарын (нұсқауларын, ұйғарымдарын) орындауға;
7) қолданылып жүрген заңдарда белгiленген басқа да мiндеттердi орындауға мiндеттi.
8. Жеке жағдайлар
8.1. Мынадай жағдайларда мәмiле паспортын ресiмдеу талап етiлмейдi:
- уәкiлеттi банктер шетел банкiндегi коршоттың жазбаша үзiндiсi негiзiнде шет елдегi коршоттарындағы кеден шекарасынан өткiзетiн валюталарын алып кiрген кезде мәмiле паспортын ресiмдеудiң қажетi жоқ. Валютаны кедендiк ресiмдеу кезiнде жазбаша үзiндi жоқ болса, оны алғаннан кейiн беретiндiгi туралы банктiң кепiлхаты болғанда ресiмделедi;
- Ұлттық Банк бағалы металды шет елдегi металл шоттарына орналастыру үшiн алып шыққанда;
- республиканың кеден шекарасы арқылы тауар өткiзудi көздемейтiн және тиiсiнше кедендiк ресiмдеудi қажет етпейтiн контракттар бойынша талап етiлмейдi.
8.2. Мынадай жағдайларда мәмiле паспортын ресiмдеу қажет:
- бес мыңнан аса АҚШ долларына барабар сомаға жасалған контракттар бойынша.
Бұған қоса валюталық бақылаудың агенттерi ретiнде банктер және валюталық бақылау органы ретiнде кеден органдары экспорттаушылардың /импорттаушылардың сыртқы экономикалық операцияларына бақылауды жүзеге асырады және есеп беретiн айдан кейiнгi айдың 15-iне қарай тоқсан сайын банктер бес мыңнан аса АҚШ долларына барабар сомаға жасалған контракттар бойынша ақпаратты Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкiне, ал Кеден органдары осы Нұсқаулықта көзделген үлгiлер бойынша (N 10 а), б), N 11 а), б) қосымшалары));
- Қазақстан Республикасының кеден шекарасынан тауарды сатып алу- сату контракттары (шарттары, келiсiмдерi) бойынша тауарды өткiзген кезде, сондай-ақ тауарды (еркiн айналым үшiн экспорт/шығару) қызмет көрсетуге арналған контракттар бойынша өткiзген кезде;
- жалға беру, өңдеу (Қазақстан тауарларын Қазақстан Республикасының кеден аймағынан тыс жерде өңдеуден басқа), комиссия шарттарына және тауарға деген меншiк құқының экспорттан (еркiн айналымға арналған шығарудан) басқа режимдегi шетелдiк (республиканың кеден аумағынан алып кетер кезде), қазақстандық (кеден аумағына алып кiрер кезде) тұлғаға берiлуiн көздемейтiн басқа шарттарға сәйкес кеденде бұрын ресiмделген тауарды экспортқа шығару үшiн республиканың кеден органдарына мәлiмдер алдында. Мұндай жағдайда мәмiленiң паспортын ресiмдеудi кеден органдары жүргiзедi.
8.3. Тауарды телекоммуникациялық желi арқылы жасалған мәмiле бойынша жеткiзген жағдайда, сондай-ақ контракттар (шарттар, келiсiмдер)
болмағанда паспортты ресiмдеу инвойс негiзiнде жүзеге асырылады, инвойста мәмiле паспортының бағандарын толтыруға қажеттi барлық мәлiметтер болады, ал сомалар және мәмiле паспортын толтыруға қажеттi басқа деректер - осындай контракттарға қосымшаларды, спецификацияларды немесе инвойстарды белгiлемейтiн ұзақ мерзiмдi контракттар бойынша контракт шарттарында қалай көзделгендiгiне қарай жеткiзiледi. Осы орайда банктiң экспорттаушылары/ импорттаушылары осындай инвойстардың, қосымшалардың немесе спецификациялардың деректемелерiне сәйкес аударылатын сомалардың сәйкестендiрiлуiн қамтамасыз етуге тиiс, бұл туралы мәмiле паспортын ресiмдеген кезде экспорттаушыға/импорттаушыға хабарлама беру қажет.
8.4. Есеп айырысуды дистрибьютер шоты арқылы жүргiзудi белгiлейтiн, әкелiнетiн тауарларды еркiн айналым үшiн шығару тәртiбi бойынша ресiмделетiн дистрибьютер келiсiмдерi бойынша ресiмдеуге мәмiле паспортын ашық бағандарымен қабылдауға болады, оларды тауарды кедендiк ресiмдеу алдында немесе банктер осы нұсқаулықта белгiленген тәртiпке сәйкес мәмiле паспортының қосымша беттерiнде төлем жасар алдында мына ерекшелiктердi ескере отырып толтырады:
- осындай беттердi толтыруға инвойстар негiз болады;
- кеден органдары кедендiк ресiмдеудi мәмiленiң паспорты бойынша және оның қосымша беттерi бойынша жүзеге асырады.
Аталған тәртiп дилерлiк келiсiмдер бойынша әкелiнетiн тауарға да қолданылады.
8.5. Шет елдегi шоттары бойынша банкпен есеп айырысуды көздейтiн контракттар бойынша жасалатын мәмiленiң паспорты оларды ашуға Ұлттық Банктiң лицензиясы болған жағдайда мынадай ерекшелiктерiмен бiрге толтырылады:
"Банк деректемелерi" деген бөлiмде Қазақстан резидентiнiң шоты ашылған шетел банкiнің деректемелерi көрсетiледi;
- "Уәкiлеттi адамдардың қолдары" деген бөлiмде шетел банкi тарапынан сөз беру талап етiлмейдi, себебi Ұлттық Банктiң лицензиясы шет елде шоттың бар екендiгiнiң дәлелi және осындай шоттың бар екендiгiн шетелдiк банктiң растауы болып табылады, ал тауарды республиканың кеден шекарасы арқылы өткiзетiн уәкiлеттi банктер үшiн шетелдiк банктiң коршот ашу туралы хабарламасы осындай растау болып табылады;
- валюта бақылауын жүзеге асыру үшiн валюталық пайданың түскенiн (тауардың төленген ақысын) мыналар растайды: банктер тауар алған кезде - шетел банкiндегi коршоттың үзiндiсi (кеден органында үзiндiнiң банктiң коршоттан төлеген валюта сомасын растайтын бөлiгiнiң куәландырылған көшiрмесi қалады); басқа адамдар үшiн - нақты резидент үшiн шетел банкiнде ашылған шот бойынша ақшаның жылжуы туралы кеден органдарының сұратуы бойынша Ұлттық Банктiң жiберетiн хабарламасы.
8.6. Контракт үшiн үшiншi адам-резидент төлеген кезде мәмiле паспорты төрт дана етiлiп ресiмделедi (тараптар үшiн бiр данадан - импорттаушы, үшiншi адам, кеден органы және үшiншi адамның банкi). Мұндай жағдайда мәмiле паспортын кеден органына ресiмдетуге үшiншi адамның қатысуымен импорттаушы апарады. Осы орайда кеден органы мәмiле паспортының бiр данасын үшiншi адамға қызмет ететiн банкке жiбередi, ол банк кеден органына шоттың бар екендiгi және үшiншi адамның қолының сәйкес келетiндiгi туралы хабарлама жiбередi, соңынан кеден органына осы Нұсқаулықтың талаптарына сәйкес жасалған төлемдер туралы хабарлама жiберiледi;
- импорт контракты үшiн резидент емес төлегенде импорттаушы кеден органына үшiншi адаммен-резидент емеспен жасасқан тиiстi шартты өткiзедi.
"Банк деректерi" деген бөлiмде резидент емес үшiншi адамның банкiнiң деректемелерi көрсетiледi. Тиiсiнше мәмiленiң паспортында бұл банктiң қолы керек болмайды. Осындай контракт бойынша тауар үшiн төлеу туралы банктiң хабарламасының орнына импорттаушы контракт үшiн үшiншi адам-резидент емес төлегенiн растайтын құжат тапсырады (шоттың үзiндiсi, телекс және т.б.);
- импорт контракты үшiн үшiншi адам-резидент емес импорттаушыға кредит шартын жасап кредит беру арқылы төлесе, онда мұндай жағдайда қаражат Қазақстан Республикасының валюта заңдарының талаптарына сәйкес импорттаушының Қазақстан Республикасының уәкiлеттi банкiнде ашылған шотына немесе оның Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкiнен алған лицензиясына сәйкес шет елдегi шетел банкiнде ашылған шотына мiндеттi түрде жазылуға тиiс, кейiн импорттық контрактқа сол шоттан төленедi.
8.7. Есеп айырысудың аккредитивтiк түрi бойынша банктiң хабарламасы кеден органдарына аккредитив жабылғанда емес, нақты төленгенде жiберiледi.
8.8. Төлем құралы ретiнде вексельдi пайдалануды сыртқы сауда мәмiлелерiн жүзеге асырған кезде кеден органдары мен банктер мыналарды тексеруге тиiс:
- тауар Қазақстан Республикасының кеден шекарасынан контрактқа сәйкес өткiзiлетiн болғандықтан, контрактта төлем құралы ретiнде вексельдiң пайдаланылуын көздейтiн төлем шарттарының болуы;
- вексельдегi мәтiннiң заңдарға сәйкес болуы (мiндеттi деректемелердiң болуы, индоссаменттер қатарының үздiксiздiгi және басқа).
Сыртқы сауда операцияларын төлем құралы ретiнде вексельдi пайдаланып жүзеге асыратын экспорттаушының мiндетiне банкке және кеден органына вексель бойынша төлемдi алғанын немесе оған арналған құқықты үшiншi адамға бергенiн растайтын құжаттарды дереу беру кiредi.
8.9. Мемлекет кепiлдiгiмен қамтамасыз етiлген шетелдiк кредит желiлерi бойынша, сондай-ақ халықаралық қаржы ұйымдарының (ХКДБ, ЕКДБ, АДБ және т.б.) заемдарының қайтарылатын қаражаты есебiнен сатып алынатын тауарға қатысты. Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң нормативтiк құқықтық актiлерiне сәйкес аталған операцияларды тiркеу жүзеге асырылмайды. Кредит желiсi бойынша қаражатты қайтару заемшыға қызмет көрсететiн банк емес, басқа банк арқылы жүзеге аспаған жағдайда (мысалы кредиттiң бюджет қаржысы есебiнен өтелуi), мәмiле паспортының "Банк деректемелерi" деген бөлiмiнде экспорттаушы шот ашқан банк емес, шетелдiк кредиторға/банкке кредит және заем қаржыларын қайтаратын банк көрсетiледi. Мұндай мәмiле жасағанда кеден органы мәмiле паспортының толтырылған данасын "Банк деректемелерi" деген бөлiмде көрсетiлген банкке жiбередi, сол банктен кредит (заем) бойынша ақша қаражатын қайтарғанына қарай хабарлама түсетiн болады.
8.10. Ақпарат тасымалшыларын (магнит дискiлердi, магнит таспаларды, компакт-дисктердi, қағаздан жасалған ақпарат тасымалшыларын және т.б.)
Қазақстан Республикасының кеден аумағына алып кiрген және Қазақстан Республикасының кеден аумағынан алып шыққан кезде оларға жазылған ақпаратпен бiрге мәмiле паспорты ақпараттың өзiнiң және оның тасымалшысының құнының сомасы бойынша ресiмделедi.
8.11. Лизинг (жалдау шарттары) бойынша мәмiле паспорты алып кiретiн жабдықтың жүк-кеден декларациясында мәлiмделген құны бойынша ресiмделедi.
9. Банктердiң осы Нұсқаулықты бұзғаны үшiн жауапкершiлiгi
9.1. Банктерге осы Нұсқаулық талаптарын бұзғаны үшiн Қазақстан Республикасының қолданылып жүрген заңдарына сәйкес жауап бередi.
9.2. Банктердiң осы Нұсқаулық нормаларын ұдайы бұзғаны үшiн валюталық бақылау органдарының өз өкiлеттiгi шегінде санкциялар қолдануға құқығы бар.
10. Экспортерлер мен импортерлердiң осы Нұсқаулықты бұзғаны үшiн жауапкершiлiгi
10.1. Экспортер (импортер) куәландырылған соң жалған мәмiле паспортын жасағаны - түзету енгiзгенi немесе банктiң жауапты қызметкерiнiң қолын және/немесе банктiң мөрiн және кеден органының лауазымды адамының қолы мен оның мөрiн жасағаны үшiн, мәмiле паспортында көрсетiлген тауарға сәйкес келмейтiн тауарды Республикаға әкелгенi немесе одан тысқары жерлерге шығарғаны, сондай-ақ осы Нұсқаулықтың талаптарын сақтамағаны үшiн Қазақстан Республикасының кеден, әкiмшiлiк және қылмыстық заңдарына сәйкес жауап бередi.
11. Экспортер, импортер қызметкерлердiң және валюталық бақылау органдары мен агенттерiнiң лауазымды адамдарының осы нұсқаулық талаптарын бұзғаны үшiн жауапкершiлiгі
11.1. Экспортер, импортер жауапты қызметкерлер және валюталық бақылау органдары мен агенттерiнiң лауазымды адамдары осы Нұсқаулықтың талаптарын бұзғаны үшiн Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес қылмыстық, әкiмшiлiк және азаматтық-құқықтық жауапкершiлiк арқалайды.
11.2. Валюталық бақылау органдары мен агенттерінің лауазымды адамдарына валюталық бақылау қызметін атқару кезінде өздеріне мәлім болған ақпараттарды жария еткені үшін Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес жауап береді.
12. Қорытынды ережелер
12.1. Осы Нұсқаулық күшіне енгенге дейін экспорт-импорт контракттар жасаған экспортерлер (импортерлер), егер контракттар бойынша есеп аяқталмаған жағдайда, осы Нұсқаулық күшіне енген күннен бастап бір ай мерзімде осы Нұсқаулықтың талаптарына сәйкес мәміле паспортын ресімдеуге міндетті.
Қазақстан Республикасының Қазақстан Республикасы Кіріс министрінің міндетін Ұлттық Банкінің атқарушы Төрағасы Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкі Басқармасының 1998 ж. 5 желтоқсандағы N 271 қаулысымен бекітілген Қазақстан Республикасында экспорт-импор т валюта бақылауын ұйымдастыру туралы Нұсқаулыққа N 1 қосымша N 11 (12) экспорт жөніндегі мәміле паспорты _____________ж.
Экспортер банктің деректемелері Атауы ______________________________________________________________ Филиалы ____________________________________________________________ Мекен-жайы _________________________________________________________ СТН ________________________________________________________________ Экспортердің деректемелері Атауы ______________________________________________________________ ОКПО коды __________________________________________________________ Мекен-жайы _________________________________________________________ Банк шотының номері ________________________________________________ Салық тіркеу нөмері ________________________________________________ Салық органының мекен-жайы _________________________________________ Басшының паспорттық мәліметтері ____________________________________ Шетелдік сатып алушының деректемелері Атауы ______________________________________________________________ Ел _________________________________________________________________ Мекен-жайы _________________________________________________________ Сатып алушы банктің Деректемелері __________________________________ Деректемелер және контрактінің шарттары:
Нөмері_________________________ Соңғы күні _________________________ Күні___________________ Төлем валютасы__________________________ Контракт сомасы________ Төлем валютасының коды______________________ Тауар ________________ Порт, белгіленген станция_____________ Контракт бойынша валюта____________Есеп нысаны______________________ Контракт бойынша валюта коды_________ Түсімнің келіп түсуі ________ Валюталық ескертпе__________________________________________________ Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің лицензиясы Лицензияның номері___________________ Күні _________________________ Тіркелу куәлігі ____________________________________________________ Сенім білдірілген адамдардың қолы:
Банктің атынан Экспортердің атынан Кеден органының атынан лауазымы__________ лауазымы_________ лауазымы_______________ Аты-жөні(қолы)____Аты-жөні(қолы)______Аты-жөні(қолы)_______________ М.О. күні__________ М.О.күні _________ М.О.күні ____________________ Банктің, кеден органының ерекше белгілері Мәмiле паспортын ресiмдеу Тәртібі "Экспорт жөнiндегi мәмiле паспорты" - қисық сызықпен белгiленген төрт бөлiктен тұратын мәмiле паспортының күрделi коды көрсетiледi:
- бiрiншi бөлiгi екi араб санынан тұрады, оның "1" деген бiрiншi саны осы экспорт жөнiндегi мәмiле паспортының тауар экспортынан келiп түскен валюта түсiмiне валюталық бақылау жасауға арналған, ал "1" деген екiншi саны мәмiленiң осы паспорты бойынша алдын ала төлем жасайтын орны, немесе "2" - тауардың кедендiк ресiмделгенiн көрсетедi;
- екiншi бөлiгi ОКПО (мекемелер мен ұйымдардың жалпы классификаторы) бойынша банк кодын құрайтын сегiз саннан тұрады;
- үшiншi бөлiгi Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкi банк филиалына берген номерден тұратын үш саннан тұрады. Банктiң бас кеңсесiнде есеп жүргiзген кезде немесе филиалдары болмағанда бұл бөлiкке "000" қойылады;
- төртiншi бөлiгi журналға сәйкес осы экспорт жөнiндегi мәмiле паспортының рет номерiнен тұрады. Мәмiле паспортының жылдар бойынша номерлерiн бiрыңғайландыру мақсатында рет номерiнiң алдына ағымдағы жылдың соңғы саны жазылып, одан кейiн нүкте қойылады (мысалы, 11/00000000 /000/9.
12) "экспорт жөнiндегi мәмiле паспорты" деген бағанның астына оның N 2 үлгiдегi журналға тiркелген күнi көрсетiледi.
"Банк деректемелерi" бөлiмi былайша толтырылады "Атауы" деген бағанға осы экспорт жөнiндегi мәмiле паспортына қол қойған банктiң аты толық көрсетiледi.
"Филиал" деген бағанға экспортердің шоты жүргiзiлетiн филиалдың толық аты көрсетiледi, бұдан әрiде экспорт жөнiндегi мәмiле паспортының "шот номерi" бағанында көрсетiледi. Көрсетiлген шот банк филиалында жүргiзiлген жағдайда ғана толтырылады.
"Мекен-жайы" деген бағанға экспортер шотын жүргiзушi банктiң (немесе экспортердiң шоты банк филиалында жүргiзiлсе, банк филиалының)
толық почталық мекен-жайы көрсетiледi.
CTH бағанында салық органында банк тiркелген салық төлеушiнің тiркеу нөмiрi көрсетiледi.
"Экспортердiң деректемелерi" бөлiмi былайша толтырылады:
"Атауы" деген бағанда мәмiле паспортына қол қойған экспортердің толық ресми аты көрсетіледi.
"ОКПО коды" деген бағанда мәмiле паспортына қол қойған экспортердің оған мемлекеттiк статистика органы берген сегiз таңбалы коды көрсетiледi.
"Мекен-жайы" деген бағанда экспорт жөнiндегi мәмiле паспортына қол қойған экспортердің толық почталық мекен-жайы көрсетiледi.
"Банк шотының номерi" деген бағанда мәмiле паспортына қол қойған экспортердiң осы мәмiле паспортында көрсетiлген контрактi бойынша валюталық түсiм түсуi тиiс валюталық шотының номерi көрсетiледi.
"CTH" бағанында экспортердiң салық органында салық төлеушi ретiнде тiркелген тiркеу номерi көрсетiледi.
"Салық органының мекен-жайы" деген бағанда экспортердiң тiркелген жерi бойынша салық органдарының мекен-жайы көрсетiледi.
"Басшының паспорттық мәлiметтерi бағанында мәмiле паспортына қол қойған паспорттың N, кiм бергендiгi және қашан берiлгенi көрсетiледi.
"Шет ел сатып алушысының деректемелерi" бөлiмi былайша "Атауы" деген бағанда осы экспорт жөнiндегi мәмiле паспорты негiзiнде жасалған контрактіде көрсетiлген түрдегi экспортталатын тауарларды шет елдiк сатып алушының аты көрсетiледi.
"Ел" деген бағанда контрактiге сәйкес осы мәмiле паспорты жасалған сатып алушы тұратын елдiң атауы көрсетiледi.
"Мекен-жайы" деген бағанда осы экспорт жөнiндегi мәмiле паспорты негiзiнде жасалған контрактiнiң шарттарына сәйкес шет ел сатып алушысының заңды мекен-жайы көрсетiледi.
"Сатып алушы банктің деректемелерi" деген бағанда шет ел сатып алушысына қызмет көрсететiн банктiң мекен-жайы мен деректемелерi көрсетiледi. Егер контрактіде деректемелер көрсетiлсе осы баған толтырылады.
Осы бағанда көрсетiлген мәлiметтер мәмiленiң ресiмделген паспорты бойынша шетел тарапының басқа банктiк деректемелер арқылы ақша аударымы кезiнде төлем бiрдейлiгiнен бас тартуға негiз бола алмайды.
"Контрактiнiң деректемелерi мен шарттары" бөлiмi былайша "Номерi" деген бағанда осы экспорт жөнiндегi мәмiле паспорты негiзiнде жасалған конртактiнiң нөмiрi көрсетіледi.
"Күнi" деген бағанда контрактiге қол қойылған күнi көрсетiледi.
"Контракт сомасы" деген бағанда осы контрактiге сәйкес экспортталатын тауарлардың жалпы құны көрсетiледi.
"Тауар" деген бағанда контракт бойынша тауардың аты көрсетiледi.
Тауардың бiрнеше атауы болғанда оларды үтiр арқылы бөлiп, немесе мәмiле паспортын ресiмдеу үшiн көзделген тәртiпке сәйкес тауарға қосымша тiзбек жасау арқылы көрсету керек.
"Айлақ, межелi станция" деген бағанда сатып алушының елiндегi жүк жеткiзiлетiн орын көрсетiледi. Бiрнеше орын болған жағдайда баған "Тауар"
бағаны сияқты толтырылады.
"Контракт бойынша валюта" деген бағанда "Кедендiк жүк декларациясын толтыру тәртiбi туралы" Мемлекеттiк кеден комитетiнiң нұсқаулығы негiзiнде республикалық кеден органдары қолданатын валюталар классификаторына сәйкес контракт сомасы белгiленген валюта атауы көрсетiледi.
"Контракт бойынша валюта коды" деген бағанда "Кедендiк жүк декларациясын толтыру тәртiбi туралы" Мемлекеттiк кеден комитетiнің Нұсқаулығы негiзiнде республикалық кеден органдары қолданатын валюталар классификаторына сәйкес контракт бойынша валюта коды көрсетiледi.
"Валюталық ескертпе" деген бағанда контракт бойынша валюта төлемiне валюта бағамын есептеу тәсiлi көрсетiледi ("контракт бойынша валюта"
мен "төлем валютасы" сәйкес келмегенде ғана толтырылады).
"Соңғы төлем" деген бағанда осы экспорт бойынша мәмiле паспорты негiзiнде жасалған контракт бойынша соңғы төлемнiң экспортердің валюта шотына келiп түсуiнiң есеп айырысу күнi көрсетiледi. "Соңғы төлемдi" экспортер болжанған соңғы кедендiк ресiмдеу күнiне "түсiмнiң келiп түсуi" деген бағанда көрсетiлген, контракт шарты бойынша түсiмiнiң рұқсат етілген келiп түсу мерзiмiн қоса отырып өз бетiнше есептейдi.
"Төлем валютасы" деген бағанда "Кедендiк жүк декларациясын толтыру тәртiбi туралы" Мемлекеттiк кеден комитетiнiң нұсқаулығы негiзiнде республикалық кеден органдары қолданатын валюталар классификаторына сәйкес экспортталатын тауардың төлемi жүргiзiлетiн валютаның аты көрсетiледi.
"Төлем валютасының коды" деген бағанда "Кедендiк жүк декларациясын толтыру тәртiбi туралы" Мемлекеттiк кеден комитетiнiң нұсқаулығы негiзiнде республикалық кеден органдары қолданатын валюталар классификаторына сәйкес төлем валютасының коды көрсетiледi.
"Есеп айрысу түрi" деген бағанда контрактідегi шарттарға сәйкес (төменде келтiрiлген классификаторға сай) экспортталатын тауар үшiн қолданылатын есеп айырысу түрiнiң коды көрсетiледi:
Есеп айырысу нысаны коды Аванстық төлем (алдын ала төлеу) 00 аккредитив 10 инкассо 20 аударым 30 басқалары 40 Есеп айырысудың аралас түрi қолданылуы мүмкiн, онда бағанға екi код жазылады.
"Түсiмнiң келiп түсуi" бағанында төменде келтiрiлген классификаторға сай тауар экспортынан валюта түсiмi келiп түскендегi есеп айырысу мерзiмiнiң коды көрсетіледi:
Түсiмнiң келiп түсу мерзiмi Коды Аванстық төлем 00 30 күн iшiнде 01 60 күн iшiнде 02 90 күн iшiнде 03 120 күн iшiнде 04 150 күн iшiнде 05 180 күн iшiнде 06 9 ай iшiнде 09 12 ай iшiнде 12 18 ай iшiнде 18 2 жыл iшiнде 22 3 жыл iшiнде 23 4 жыл iшiнде 24 5-9 жыл iшiнде 25, 26, 27, 28, 29 10 жыл ішінде және одан да көп 30 Тауар экспортынан түсетiн валюта түсiмнің келiп түсу мерзiмiн экспортер Қазақстан Республикасы мен басқа елдердiң аумағымен тауарлардың жылжу уақытының және банк құжаттарының, контракт жөнiндегi төлем шарттарының өту уақытын және басқа факторларды ескере отырып өз бетiнше белгiлейдi. Көрсетiлген мерзiм тауарларды кедендiк ресiмдеу күнiнен бастап есептеледi.
"Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң лицензиясы" бөлiмi Валюта түсiмi банк шотына түспей келiп түскен, шетел банкiнде Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкi осы экспортерге берген лицензия негiзiнде ашылған экспортердiң шотына валюта түсiмi есептелген жағдайда толтырылады (егер контракт шарттарында резиденттiң жабдықтаушы қоймасынан тауар алуы және оны республика аумағына әкелмеуi көзделген жағдайда, импортер кеден органына осы тауардың меншiк құқына ие болатыннан растайтын дәлелдi құжаттарды (қабылдау-өткiзу актiсiн, балансын және т.б.) беруге тиiс. Сонымен бiрге тауарға меншiк құқының нақты өту кезiнде контракт бойынша мiндеттемелер орындалды деп саналады және егерде бұдан былай қарай республика аумағына 180 күннен астам уақыттан кейiн тауар әкелiнетiн болса, ондай операцияларға лицензия берiлмейдi).
"Тiркеу куәлiгi" бөлiмi Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң нормативтiк құқықтық актiлерiнің талаптарына сәйкес түсiм контрактіде белгiленген мерзiмде түспеген жағдайда толтырылады, бiрақ Қазақстан Республикасының аумағында тауардың кедендiк ресiмделген күнiнен бастап 180 күннен кешiктiрмей экспортер Ұлттық Банктiң облыстық филиалында контрактіні тiркеуден өткiзуге мiндеттi.
"Уәкiлеттi адамдардың қолы" бөлiмi былайша толтырылады.
Экспорт жөнiндегi паспорттың барлық даналарына (лауазымы, аты-жөнi көрсетiле отырып) қол қойылады:
- экспортердің атынан - экспортер басшысы;
- банктiң атынан - банктің мәмiле паспортын ресiмдейтiн жауапты қызметкерлерi;
- кеден органының атынан - валюта бақылауын жүргiзу жөнiнде импорт бойынша мәмiле паспортына қол қоюға және басқа iс-әрекет жасауға уәкiлдiк берiлген кеден органының жауапты адамдары қол қойып, банктiң, экспортер мен кеден органының мөрлерi қойылады.
"Банктiң, кеден органының ерекше белгiлерi" бөлiмiнде Мәмiле паспортының бағанында көрсетiлмеген, бiрақ осы Нұсқаулықта көзделген, немесе органдардың және валюталық бақылау агенттерiнiң жұмыстарын жеңiлдететiн мәлiметтер көрсетiледi.
N 271 қаулымен бекітілген Қазақстан Республикасында экспорт-импорт валюта Нұсқаулыққа N 2 қосымша "Банк, кеден органы" _________________________________________________ (банктің немесе оның филиалының, кеден органының толық атауы)
199__ жылғы экспорт жөніндегі валюта бақылауының кіріс және шығыс құжаттарын есепке алу Журналы Басталуы ______________(көрсетілген күнтізбелік жылда журналда бірінші тіркелген құжаттың тіркеу күні көрсетіледі)
Аяқталуы ______________(көрсетілген күнтізбелік жылда соңғы тіркелген құжаттың тіркеу күні көрсетіледі)
Бланк
1. Банктің/кеден органының тіркеу нөмірі
2. Құжаттың атауы
3. Нөмірі және күні
Кіріс
4. Түскен күні
5. Корреспондент
Шығыс
6. Жіберілген күні
7. Корреспондент
8. Құжатты алған адамның қолы Ескерту: импорт жөніндегі валюта бақылауының кіріс және шығыс құжаттарын есепке алу журналы әр күнтізбелік жылға жасалады (бірінші құжаттың келіп түскен күнінен). Журнал аяқталғанда банктің бас бухгалтерінің және кеден органының лауазымды адамның қолы қойылады және архивке сақтауға өткізіледі. Архивте сақтау мерзімі - журнал аяқталған күннен бастап 10 жыл.
Қазақстан Республикасында экспорт-импорт валюта Нұсқаулыққа N 3 қосымша N 21 (22) экспорт жөніндегі мәміле Атауы ______________________________________________________________ Филиалы ____________________________________________________________ Мекен-жайы _________________________________________________________ СТН ________________________________________________________________ Импортердің деректемелері Атауы ______________________________________________________________ ОКПО коды __________________________________________________________ Мекен-жайы _________________________________________________________ Банк шотының номері ________________________________________________ Салық тіркеу нөмері ________________________________________________ Салық органының мекен-жайы _________________________________________ Паспорттық мәліметтері ____________________________________ Үшінші адамның деректемелері Атауы ______________________________________________________________ ОКПО коды ____________________________________________________________ Мекен-жайы _________________________________________________________ СТН _______________________________________________________________ Салық органының мекен-жайы Паспорттық мәліметтері _____________________________________________ Шетелдік әріптестің деректемелері:
Атауы ______________________________________________________________ Ел _________________________________________________________________ Мекен-жайы _________________________________________________________ Шетелдік бәсекелес банк Деректемелері: _____________________________ Контрактінің деректемелері және шарттары Нөмірі_________________________ Соңғы күні _________________________ Күні___________________ Төлем валютасы__________________________ Контракт сомасы________ Төлем валютасының коды______________________ Контракт бойынша валюта____________Есеп нысаны______________________ Контракт бойынша валюта коды_________ Төлем мерзімі ________ Валюталық ескертпе__________________________________________________ Лицензияның номері___________________ Күні _________________________ Кейінге қалдыру ____________________________________________________ Тіркелу куәлігі ____________________________________________________ Уәкілетті адамдардың қолы:
Банктің атынан Импортердің атынан Кеден органының атынан лауазымы__________лауазымы_________лауазымы_________________________ Аты-жөні(қолы)____Аты-жөні(қолы)______Аты-жөні(қолы)_______________ М.О. күні__________ М.О.күні _________ М.О.күні ____________________ Үшінші адамның атынан лауазымы ________________________________________________ М.О. Күні_______ Мәмiле паспортын ресiмдеу Тәртібі "Импорт жөнiндегi мәмiле паспорты" - қисық сызықпен белгiленген төрт бөлiктен тұратын мәмiле паспортының күрделi коды көрсетiледi:
- бiрiншi бөлiгi екi араб санынан тұрады, оның "2" деген бiрiншi саны осы импорт жөнiндегi мәмiле паспортының тауар импортынан келiп түскен ақша түсiмiне валюталық бақылау жасауға арналған, ал "1 деген екiншi саны мәмiленің паспорт бойынша алдын-ала төлем жасайтын орны, немесе "2" - тауардың кедендiк ресiмделгенiн көрсетедi;
классификаторы) бойынша банк кодын құрайтын сегiз саннан тұрады;
филиалына берген номерден тұратын үш саннан тұрады. Банктiң бас кеңсесiнде есеп жүргiзген кезде немесе филиалдары болмағанда бұл бөлiкке "000" қойылады;
төртiншi бөлiгi журналға сәйкес осы импорт жөнiндегi мәмiле паспортының рет номерiнен тұрады. Мәмiле паспортының жылдар бойынша номерлерiн бiрыңғайландыру мақсатында рет номерiнiң алдына ағымдағы жылдың соңғы саны жазылып, одан кейiн нүкте қойылады (мысалы, 21/00000000 /000/9.12).
"Импорт жөнiндегi мәмiле паспорты" деген бағанның астына оның импорт бойынша журналға тiркелген күнi көрсетiледi.
"Банк деректемелерi" бөлiмi былайша толтырылады.
"Атауы" деген бағанға осы импорт жөнiндегi мәмiле паспортына қол "Филиал" деген бағанға импортердiң шоты жүргiзiлетiн филиалдың толық аты көрсетiледi, бұдан әріде импорт жөнiндегi мәмiле паспортының "банктiк шот номерi" бағанында көрсетiледi.
Көрсетiлген шот банк филиалында жүргiзiлген жағдайда ғана толтырылады. "Мекен-жайы" деген бағанға импортер шотын жүргiзушi банктің (немесе импортердiң шоты банк филиалында жүргiзiлсе, банк филиалының)
СТН бағанында салық органында банк тiркелген салық төлеушiнiң "Импортердiң деректемелерi" бөлiмi былайша толтырылады:
"Атауы" деген бағанда мәмiле паспортына қол қойған импортердiң толық ресми аты көрсетiледi.
"ОКПО коды" деген бағанда мәмiле паспортына қол қойған импортердiң оған мемлекеттiк статистика органы берген сегiз таңбалы коды көрсетiледi.
"Мекен-жайы" деген бағанда импортер жөнiндегi мәмiле паспортына қол қойған импортердiң толық почталық мекен-жайы көрсетiледi.
"Банк шотының номерi" деген бағанда импортердiң банктегi (филиалдағы) импорт бойынша мәмiле паспортына қол қойған импортердiң осы мәмiле паспортында көрсетiлген контрактi бойынша ақша аударылатын шотының номерi көрсетiледi.
"СТН" бағанында импортердiң салық органында салық төлеушi ретiнде "Салық органының мекен-жайы" деген бағанда импортердiң тiркелген "Импортердiң паспорттық мәлiметтерi" бағанында мәмiле паспортына қол қойған паспорттың N, кiм бергендiгi және қашан берiлгенi көрсетiледi.
"Үшiншi адамның деректемелерi" бөлiмi "Импортердiң деректемелерi"
бағаны сияқты толтырылады:
"Шетелдiк әрiптестің деректемелерi" бөлiмi былайша толтырылады:
"Атауы" деген бағанда осы импорт жөнiндегi мәмiле паспорты негiзiнде жасалған контрактіде көрсетiлген түрдегi импортталатын тауарларды шет елдiк "Ел" деген бағанда осы мәмiле паспорты жасалуға негiз болған сатып алушы тұратын елдiң контрактiге сәйкес атауы көрсетiледi.
"Мекен-жайы" деген бағанда осы импорт жөнiндегi мәмiле паспорты негiзiнде жасалған контрактiнiң шарттарына сәйкес шет ел сатып алушысының "Шетелдiк әрiптес банк деректемелерi" деген бағанда шетелдiк бәсекелеске қызмет көрсететiн банктiң мекен-жайы мен деректемелерi көрсетiледi. Егер контрактіде деректемелер көрсетiлсе осы баған толтырылады.
Осы бағанда көрсетiлген мәлiметтер мәмiленiң ресiмделген паспорты бойынша шетел тарапының басқа банктiк деректемелер арқылы ақша аударымы кезiнде "Контрактiнің деректемелерi мен шарттары" бөлiмi былайша "Номерi" деген бағанда осы импорт жөнiндегi мәмiле паспорты негiзiнде жасалған контрактiнiң нөмiрi көрсетiледi.
"Күнi" деген бағанда контрактiге қол қойылған күнi көрсетiледi.
"Контракт сомасы" деген бағанда осы контрактiге сәйкес импортталатын тауарлардың жалпы құны көрсетiледi.
"Тауар" деген бағанда контракт бойынша тауардың аты көрсетіледi.
Тауардың бiрнеше атауы болғанда оларды үтiр арқылы бөлiп, немесе мәмiле паспортын ресiмдеу үшiн көзделген тәртiпке сәйкес тауарға қосымша тiзбек "Межелi станция, айлақ" деген бағанда сатып алушының елiндегi жүк жеткiзiлетiн орын көрсетiледi. Бiрнеше орын болған жағдайда баған "Тауар"
декларациясын толтыру тәртiбi туралы" Мемлекеттiк кеден комитетiнің нұсқаулығы негiзiнде республикалық кеден органдары қолданатын валюталар классификаторына сәйкес контракт сомасы белгiленген валюта атауы көрсетiледi.
декларациясын толтыру тәртiбi туралы" Мемлекеттiк кеден комитетiнiң нұсқаулығы негiзiнде республикалық кеден органдары қолданатын валюталар классификаторына сәйкес контракт бойынша валюта коды көрсетiледi.
төлемiне валюта бағамын есептеу тәсiлi көрсетiледi ("контракт бойынша валюта"
"Соңғы күнi" деген бағанда мәмiле паспортын жасауға негiз болған контракт шарттарына сүйенiп импортер көрсеткен болжамды екi күннiң соңғысы көрсетiледi: кедендiк ресiмдеудi аяқтағаннан кейiн ақы төлеу кезiнде - төлем контрактiнiң шарттары бойынша мүмкiндiгiнше соңғы күн, алдын ала төлем кезiнде яғни тауар жеткiзудiң осы контракт шарттары бойынша есеп айырысу күнi көрсетiледi.
"Төлем валютасы" деген бағанда "Кедендiк жүк декларациясын толтыру тәртiбi туралы" Мемлекеттiк кеден комитетiнiң нұсқаулығы негiзiнде республикалық кеден органдары қолданатын валюталар классификаторына сәйкес импортталатын тауардың төлемi жүргiзiлетiн валютаның аты көрсетiледi.
"Төлем валютасының коды" деген бағанда "Кедендiк жүк декларациясын толтыру тәртiбi туралы" Мемлекеттiк кеден комитетiнің нұсқаулығы негiзiнде республикалық кеден органдары қолданатын валюталар классификаторына сәйкес "Есеп айырысу түрi" деген бағанда контрактiдегi шарттарға сәйкес (төменде келтiрiлген классификаторға сай) импортталатын тауар үшiн Есеп айырысудың аралас түрi қолданылуы мүмкiн, онда бағанға екi код "Төлеу мерзiмi" бағанында тауардың әр партиясына төлем мен кедендiк ресiмдеудің төменде келтiрiлген классификаторға түскендегi есеп айырысу мерзiмiнiң коды көрсетiледi:
Төлем мерзiмi Коды 60 күн ішінде 02 10 жыл iшiнде және 30 одан да көп Импортер тауарға төлем мерзiмi кодын белгiлеу үшiн импортталатын тауарға төлемге есеп айырысу мерзiмiн жоспарланған төлем күнi мен тауардың тасымал уақытын, банк құжаттарының, контракт жөнiндегi төлем шарттарының өту уақытын және басқа факторларды ескере отырып кедендiк ресiмдеу аяқталуы арасында, дербес белгілейдi.
"Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң лицензиясы" бөлiмi Тауарға төлем және оны Қазақстан Республикасының кедендiк аумағына кiргiзген күн аралығы 180 күннен асқан жағдайды толтырылады (өнiм берушiнiң қоймасынан жеткiзудiң ерекше талабы жағдайында, валюта операцияларын жүргiзудiң Нұсқаулығы нормаларымен сәйкестiгiндегi ерекшелiктi алдын-ала болжау мүмкiндiгi, немесе, резиденттiң осы тауар бойынша жеке меншiк құқығына ие болғанын растайтын барлық құжаттардың кеден органына ұсыну шарты кезiнде мiндеттемелердi нақты орындаған сәттен бастап мерзiмдi есептеу).
Мұндай жағдайда капитал қозғалысымен байланысты операциялар жүргiзуге Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң лицензиясының түпнұсқасын импортер ұсынғанға дейiн банк импорт бойынша мәмiленiң паспортына қол қоймайды.
Көрсетiлген лицензияны ұсынғанда импорт бойынша мәмiленiң паспорттың осы бөлiмi былайша толтырылады:
"Нөмiр" бағанына Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң импортерге берген лицензиясының нөмiрi көрсетiледi.
"Күнi" бағанында лицензияда көрсетiлген Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң берген күнi көрсетiледi.
"Кейiнге қалдыру" бағанында импортталатын тауар түсiмiнiң кейiнге қалдырылған мерзiмi (180 күннен астам) көрсетiледi.
"Тiркеу куәлiгi" бөлiмi Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң нормативтiк құқықтық актiлерiне талаптарына сәйкес импортер тауарды жеткiзбеген мерзiм iшiнде контракт бойынша олар жүзеге асыратын мәмiле алдын ала төлемдi көздеген жағдайда импортер алған нөмiр және тiркеу күнi көрсетiледi.
Импорт жөнiндегi мәмiле паспорттың үш данасына (лауазымы, аты-жөнi
- импортердiң атынан - импортердiң басшысы;
- банктiң атынан - банктiң жауапты қызметкерлерiнiң бiрi;
- кеден органының атынан - валюта бақылауын жүргiзу жөнiнде импорт бойынша мәмiле паспортына қол қоюға және басқа iс-әрекет жасауға уәкiлдiк берiлген кеден органының жауапты адамдары - үшiншi адамның атынан - үшiншi адамның басшысы.
Импорт жөнiндегi мәмiле паспорттың үш данасына банктiң, кеден органының және импортердiң мөрi қойылады.
"Банктiң ерекше белгiлерi" бөлiмiнде - төлем жасаушы үшiншi адам туралы ақпараттар, шарт талаптарына сәйкес олар төлейтiн сома туралы мәлiмет және импорт бойынша мәмiле паспортының бағандарына көрсетiлмеген, бiрақ осы Нұсқаулықта көзделген немесе органдар және валюталық бақылау агентiнiң жұмысын жеңiлдететiн басқа да жазбалар көрсетiледi.
N 271 қаулысымен бекітілген Қазақстан Республикасында экспорт-импорт валюта бақылауын ұйымдастыру туралы Нұсқаулыққа N 4-қосымша "Банк, кеден органы" __________________________(банктің және оның филиалының, кеден органының толық атауы)
199__ жылғы экспорт жөніндегі валюта бақылауының кіріс және шығыс Басталуы _______________(көрсетілген күнтізбелік жылда журналда Аяқталуы _______________(көрсетілген күнтізбелік жылда соңғы тіркелген құжаттың тіркеу күні көрсетіледі)
Ескерту: импорт жөніндегі валюта бақылауының кіріс және шығыс құжаттарын есепке алу журналы әр күнтізбелік жылға жасалады (бірінші құжаттың келіп түскен күнінен). Журнал аяқталғанда банктің бас бухгалтерінің және кеден органының лауазымды адамның қолы қойылады және архивке сақтауға өткізіледі. Архивте сақтау мерзімі - журнал аяқталған Басқармасының 1998 ж. 5 желтоқсандағы N 271 қаулысымен бекітілген Қазақстан бақылауын ұйымдастыру туралы Нұсқаулыққа N 5-қосымша есеп беру нысаны - ай сайын Экспорт мәмілесі бойынша валюта түсімінің келіп түсуі туралы хабарлама а)
|N |Экспортер|СТН|Контракт| Мәміле |Валюта | Сома | Төлеуші|Валюта|Ескер.
| | | | | паспорты |түсімі | | | коды |ту | | | | | |түскен | | | | | | | | | | күн | | | | | 1| | | | | | | | | | 2| | | | | | | | | | 3| | | | | | | | | | 4| | | | | | | | | Импорттық мәміле бойынша жүргізілген төлемдер туралы хабарлама б)
|N |Импортер|Үшінші|СТН|Контракт|Мәміле |Төлем| Сома |Төлеуші|Валюта|Ескер | | | тұлға| | |паспорты|күні | | | коды |ту | 1| | | | | | | | | | | 2| | | | | | | | | | | 3| | | | | | | | | | | 4| | | | | | | | | | Банктің атауы Басшының қолы және мөрі Басқармасының 1999 5 N 271 бақылауын ұйымдастыру туралы нұсқаулыққа N 6-қосымша Экспорт-импорт валюта бақылауының нәтижелері туралы ақпарат 199___жылғы ______________ айы мың АҚШ долл.
| Көрсеткіштер |Жолдардың | Экспорт |Импорт | | коды | | |Есепті кезеңде жүзеге асқан операциялар көлемі| 01 | | |оның ішінде: | | | |1. экспортердің/импортердің банктік шоты | 02 | | |арқылы түсуіне/төлеуге жатқызылғаны | | | |оның ішінде: | 03 | | |1.1. есепті кезеңде түскені/төленгені | | | |1.2. өткен кезеңдегі аванспен | 04 | | |түскені/төленгені | | | |1.3. Алдағы кезеңдерде түсетіні/төленетіні | 05 | | |2. Экспорттан және импорт үшін валюта | 06 | | |қаражатын пайдаланғаннан түсетін валюта | | | |түсімі көзделмеген операциялардың көлемі | | | |оның ішінде шоттағы: | | | |2.1. берілген/алынған кредиттер | 07 | | |2.2. бұрын берілген несиені және ол бойынша | 08 | | |сыйақыны (мүддені) өтеу | | | |2.3. шетелдегі/Қазақстандағы инвестициялар | 09 | | |2.4. Қазақстандағы/шетелдегі инвестициялар | 10 | | | бойынша кіріс | | | |2.5. Баспа-бас мәміле | 11 | | |2.6. басқа да мәмілелер | 12 | | Кеден комитеті N 7-қосымша тауарлардың нақты қозғалысы туралы хабарлама |N |Экспортер|Контракт| Мәміле | Тауар | Сома |Импортер|Валюта|Ескер.
| | | | паспорты |жіберілген| | | коды | ту | | | | | күн | | | | | 1| | | | | | | | | 2| | | | | | | | | 3| | | | | | | | | 4| | | | | | | | |N |Импортер |Контракт| Мәміле | Төлем | Сома|Экспортер|Валюта|Ескер.
| | | | паспорты | күні | | | коды | ту Кеден органының атауы N 8-қосымша валюта түсімінің келіп түсуі туралы ақпарат |N |Лицензия.|Контракт|Эскпортер | Төлем | Сома |Алушы |Валюта|Ескер.
| |ның және | | | күні | | | коды |ту | |тіркеу | | | | | | | | |куәлігі. | | | | | | | | |нің | | | | | | | | |нөмірі | | | | | | | Импорт мәмілесі бойынша жүргізілген төлемдер туралы ақпарат |N |Лицензия.|Контракт|Импортер | Төлем | Сома |Алушы |Валюта|Ескер.
N 9-қосымша 199___жылғы ______тоқсан | Көрсеткіштер |Жолдардың | Экспорт | Импорт | | |барлығы|оның |барлығы|оның | | | |ішінде| |ішін | | | |теңге.| |де | | | |мен | |теңге | | | |төлем.| |мен | | | |дер | |төлем | | | | | |дер |Есепті кезеңде ресімделген мәміле |01 | | | | |паспорттардың саны | | | | | |Есепті кезеңде ресімделген мәміле | | | | | |паспорттары бойынша сома |02 | | | | |Есепті кезеңдегі төлемдердің | | | | | |алуға/төлеуге жатқызылғаны |03 | | | | |Есепті кезеңдегі төлемдердің нақты|04 | | | | |төленгені/алынғаны | | | | | |оның ішінде: |05 | | | | |паспорттары бойынша | | | | | |алынған/төленген төлемдер | | | | | |Есепті кезеңдегі мерзімі ұзартыл. | | | | | |ған төлемдердің сомасы | | | | | |оның ішінде: | | | | | N 10-қосымша Балама сомасы 5 мың АҚШ долларына дейінгі экспорт мәмілесі бойынша |N |Экспортер|Контракт| Төлем |Сома |Импортер|Валюта| Ескерту| | | | | күні | | | коды | | импорт мәмілесі бойынша |N |Импортер |Контракт| Төлем |Сома |Экспортер|Валюта| Ескерту| N 11-қосымша Балама сомасы 5 мың АҚШ долларына дейінгі экспорт мәмілесі бойынша тауарлардың нақты қозғалысы туралы ақпарат |N |Экспортер|Контракт| Тауар | Сома |Импортер|Валюта| Ескерту| | | | |жіберілген| | | коды | | | | | | күн | | | | | Балама сомасы 5 мың АҚШ долларына дейінгі импорт мәмілесі бойынша |N |Импортер |Контракт| Төлем | Сома|Экспортер|Валюта| Ескерту|

На русском языке:
Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі Постановление Правления Национальный Банк Республики Казахстан Национального Банка Республики Казахстан от 5 декабря 1998 года N 271 Зарегистрирован в Министерстве юстиции Республики Казахстан 4.02.1999 г.
за N 678 Утратил силу - постановлением Правления Национального Банка РК от 5 сентября 2001 года N 343, приказом Министра государственных доходов РК от 10 октября 2001 г. N 1409 Об утверждении Инструкции об организации экспортно-импортного валютного контроля в Республике Казахстан В целях совершенствования системы экспортно-импортного валютного контроля в Республике Казахстан Правление Национального Банка Республики Казахстан постановляет:
1. Утвердить прилагаемую Инструкцию об организации экспортно- импортного валютного контроля в Республике Казахстан и ввести ее в действие со дня государственной регистрации в Министерстве юстиции Республики Казахстан.
2. Юридическому департаменту (Сизова С.И.):
1) зарегистрировать настоящее постановление и Инструкцию об организации экспортно-импортного валютного контроля в Республике Казахстан в Министерстве юстиции Республики Казахстан;
2) в двухнедельный срок со дня государственной регистрации в Министерстве юстиции Республики Казахстан довести настоящее постановление и Инструкцию об организации экспортно-импортного валютного контроля в Республике Казахстан до сведения филиалов Национального Банка Республики Казахстан и банков второго уровня.
3. Контроль за исполнением настоящего постановления возложить на заместителя Председателя Национального Банка Республики Казахстан Налибаева А.З.
Председатель
Инструкция об организации экспортно-импортного Настоящая Инструкция устанавливает порядок осуществления экспортно-импортного валютного контроля за полнотой и своевременностью поступления выручки в иностранной валюте и тенге (далее - валютная выручка)
от экспорта, а также правомерностью и обоснованностью использования средств в иностранной валюте и тенге на цели импорта в Республике Казахстан.
1. Цели и направления экспортно-импортного валютного контроля
1.1. Целью валютного контроля является обеспечение полноты и своевременности поступления валютной выручки, а также правомерного и обоснованного использования средств в иностранной валюте и тенге, на цели импорта.
1.2. Основными направлениями валютного контроля являются:
- определение соответствия проводимых экспортно-импортных валютных операций действующему законодательству и наличия в случае необходимости соответствующих лицензий или регистрационных свидетельств;
- проверка обоснованности платежей;
- проверка полноты и объективности учета по экспортно-импортным валютным операциям.
1.3. Экспортеры обязаны обеспечить зачисление, в установленном законодательством порядке, валютной выручки на свои счета в банках в Республике Казахстан в сроки, установленные контрактом.
Допускается зачисление валютной выручки в сроки, установленные контрактом, на счет экспортера в иностранном банке при наличии соответствующей лицензии Национального Банка Республики Казахстан.
В случае не поступления выручки в срок, установленный контрактом, и, превышающий 180 дней с даты таможенного оформления товара на территории Республики Казахстан, экспортер обязан осуществить регистрацию контракта в соответствии с нормативными правовыми актами Национального Банка Республики Казахстан.
1.4. Импортер обязан принять все меры для ввоза в Республику Казахстан товара, эквивалентного сумме денег, уплаченной за него, а в случае не поставки продукции или товара (далее - товар) - возврата ранее переведенных денег в сроки, установленные контрактом, но не позднее 180 календарных дней с даты перевода, если иное не предусмотрено в лицензии, выданной Национальным Банком.
Платежи по операциям между юридическими лицами - резидентами и нерезидентами в иностранной валюте осуществляются в безналичном порядке.
Оплата импортируемого товара третьим лицом, не являющимся импортером, допускается только при наличии соответствующего договора между импортером по таким договорам и третьим лицом-плательщиком.
1.5. По каждому внешнеэкономическому контракту оформляется один паспорт сделки, подписываемый одним банком, ведущим счет резидента, на который в последующем должна поступить выручка от экспорта, либо произведен платеж по импорту.
1.6. Доходы и расходы по экспортно-импортным операциям резидентов- субъектов внешнеэкономической деятельности в целях налогообложения определяются в порядке, установленном налоговым законодательством Учет и отражение доходов и расходов предприятия по экспортно- импортным операциям должны отражаться по методу начисления в соответствии со стандартами бухгалтерского учета, принятыми в Республике Казахстан.
Проверки по экспортно-импортным операциям резидентов-субъектов внешнеэкономической деятельности осуществляются налоговыми и таможенными органами в соответствии с действующим законодательством.
2. Основные понятия
При оформлении документов по валютным операциям, связанным с экспортом или импортом товаров, (далее - "экспорт товаров" и "импорт товаров"), в настоящей Инструкции используются следующие основные понятия:
По экспорту:
экспортер - юридическое либо физическое лицо - резидент Республики Казахстан, заключающий контракт (договор, соглашение) на продажу (поставку)
товаров за пределы таможенной территории Республики Казахстан;
банк - банк (в том числе его филиал), либо организация, осуществляющая отдельные виды банковских операций, имеющие лицензию Национального Банка Республики Казахстан на проведение банковских операций, обслуживающие банковский счет, на который должна поступить валютная выручка по контракту;
паспорт сделки по экспорту - документ валютного контроля в форме, установленной настоящей Инструкцией, заполняемый экспортером и содержащий сведения о внешнеэкономической сделке;
электронная копия паспорта сделки по экспорту - электронная копия паспорта сделки, сформированная согласно форматам, утвержденным соответствующим приказом Таможенного комитета;
досье по экспорту - специальная подборка документов по контролю за поступлением валютной выручки от экспорта товаров. Досье формируется таможенным органом по каждому экспортному контракту;
дело по экспорту - специальная подборка документов по контролю за поступлением валютной выручки от экспорта товаров. Дело формируется банком по каждому экспортному контракту;
журнал по экспорту - журнал, который ведется как банком, так и таможенным органом для отдельного учета входящих и исходящих документов валютного контроля, указанных в настоящей Инструкции;
ответственные сотрудники банка - сотрудники банка, уполномоченные подписывать паспорт сделки и совершать иные действия по осуществлению валютного контроля от имени банка;
должностные лица таможенного органа - сотрудники таможенного органа, уполномоченные подписывать паспорт сделки по экспорту и совершать иные действия по осуществлению валютного контроля от имени таможенного органа.
По импорту:
импортер - юридическое либо физическое лицо - резидент Республики Казахстан, от имени которого заключается контракт (договор, соглашение) на приобретение и ввоз на таможенную территорию Республики Казахстан товара;
осуществляющая отдельные виды банковских операций, имеющие лицензию Национального Банка на проведение банковских операций, обслуживающие банковский счет, с которого должен осуществляться платеж за импорт товара по контракту;
паспорт сделки по импорту - документ валютного контроля в форме, установленной настоящей Инструкцией, заполняемый импортером и содержащий электронная копия паспорта сделки по импорту (далее - электронная копия ПС) - электронная копия паспорта сделки, сформированная согласно форматам, утвержденным соответствующим приказом Таможенного комитета;
досье по импорту - специальная подборка документов по контролю за использованием иностранной валюты при импорте товара. Досье формируется таможенным органом по каждому импортному контракту;
дело по импорту - специальная подборка документов по контролю за использованием денег при импорте товара. Дело формируется банком по каждому импортному контракту;
журнал по импорту - журнал, который ведется как банком так и таможенным органом для отдельного учета входящих и исходящих документов ответственные сотрудники банка - сотрудники банка, уполномоченные подписывать паспорт сделки и совершать иные действия по осуществлению должностные лица таможенного органа - сотрудники таможенного органа, уполномоченные подписывать паспорт сделки по импорту и совершать иные действия по осуществлению валютного контроля от имени таможенного
3. Общие условия оформления паспорта сделки
3.1. Экспортер/импортер после заключения контракта, заблаговременно, до момента наступления срока исполнения обязательств по контракту любой из сторон (резидент или нерезидент) обязан произвести оформление паспорта сделки в таможенном органе и банке.
3.2. Экспортер/импортер независимо от условий контракта (оплата до или после завершения таможенного оформления товара на территории Республики Казахстан) начинает оформление паспорта сделки в таможенном органе, в зоне деятельности которого он зарегистрирован.
3.3. Экспортер/импортер представляет в таможенный орган три экземпляра паспорта сделки. Одновременно с паспортом сделки экспортер /импортер обязан представить в таможенный орган экземпляр контракта, на основании которого был составлен паспорт сделки и электронную копию ПС.
Форма и порядок оформления экспортером/импортером паспорта сделки по экспорту/импорту приводятся в приложениях N 1 и N 3 к настоящей Инструкции.
3.4. Должностное лицо таможенного органа в течение двух рабочих дней, не считая дня подачи документов, рассматривает представленные документы, проверяет соответствие данных паспорта сделки условиям контракта и, при отсутствии оснований для отказа в оформлении паспорта сделки, подписывает представленные экспортером/импортером экземпляры паспорта сделки.
Первый экземпляр паспорта сделки, подписанный должностным лицом таможенного органа, заверенный его личной номерной печатью, возвращается экспортеру/импортеру, что отражается в журнале в графе "исходящие". Форма журнала приведена в приложении N 2 к настоящей Инструкции.
Второй экземпляр паспорта сделки служит основанием для открытия таможенным органом досье по экспорту/импорту.
Третий экземпляр паспорта сделки не позднее дня, следующего за днем оформления, направляется таможенным органом в банк и служит для банка основанием для открытия дела по экспорту/импорту.
3.5. После получения экземпляра паспорта сделки в таможенном органе экспортер/импортер незамедлительно обязан представить в банк контракт, паспорт сделки, оформленный в таможенном органе и его электронную копию.
3.6. Ответственный сотрудник банка в течение двух рабочих дней, не считая дня подачи документов, рассматривает представленные экспортером/ импортером документы (проверяет наличие счета экспортера, соответствие подписи и печати на паспорте сделки по экспорту образцу подписи и печати в документе с образцами подписей лиц, имеющих право первой подписи по счету экспортера, соответствие данных, содержащихся в паспорте сделки, поступившем от таможенного органа и представленном экспортером и их соответствие условиям контракта). В случае отсутствия расхождений и оснований для отказа в оформлении паспорта сделки, ответственный сотрудник банка ставит подпись и печать на экземпляре паспорта сделки, представленном экспортером/импортером, возвращает его экспортеру/импортеру и в тот же день направляет в таможенный орган соответствующее уведомление, являющееся подтверждением банка о принятии паспорта сделки к валютному контролю и заносит информацию о данном паспорте сделки в базу данных банка.
В случае отсутствия счета или несоответствия подписей экспортера/ импортера банк незамедлительно уведомляет таможенный орган о данном факте и паспорт сделки к оформлению не принимает. Форма уведомления произвольная.
3.7. Таможенный орган, получив уведомление банка о наличии счета, вправе произвести таможенное оформление товаров по этому паспорту сделки в соответствии с действующим таможенным законодательством.
Таможенный орган, получив уведомление банка об отсутствии счета экспортера, принимает меры в соответствии с таможенным законодательством
3.8. При наступлении срока исполнения обязательств по контракту экспортер/импортер с экземпляром паспорта сделки, заверенным подписями и печатями таможенного органа и банка и других необходимых документов, обращается непосредственно в таможенный орган (при таможенном оформлении товара), либо в банк (при проведении платежа).
3.9. Банковские платежные документы для оплаты импортного контракта оформляются импортером на основании паспорта сделки по импорту и контракта с иностранным партнером.
3.10. Банк сверяет данные, занесенные в банковский платежный документ, с данными паспорта сделки по импорту и контрактом.
3.11. В случае соответствия сведений, содержащихся в паспорте сделки по импорту, контракте и платежных документах ответственный сотрудник банка ставит разрешительную визу на банковском документе на оплату контракта по импорту.
3.12. Наличие хотя бы одного из следующих условий является для таможенного органа и банка основанием для отказа в подписании паспорта сделки:
- несоответствие данных, содержащихся в контракте, сведениям, указанным в паспорте сделки;
- наличие в контракте условий, противоречащих требованиям законодательства Республики Казахстан;
- оформление паспорта сделки с нарушениями установленных требований;
- наличие в контракте условий, предусматривающих зачисление валютной выручки по нему на счета юридических или физических лиц, не являющихся экспортерами по данному контракту в соответствии с настоящей Инструкцией;
- отсутствие в контракте условий, предусматривающих зачисление валютной выручки на счет экспортера в банке Республики Казахстан, кроме случаев, предусмотренных в лицензии на открытие счета в иностранном банке за границей, выданной экспортеру Национальным Банком Республики Казахстан;
- отсутствие в контракте каких-либо сведений, необходимых для составления паспорта сделки в установленном настоящей Инструкцией порядке в соответствии с разделом "Реквизиты и условия контракта" (приложения N 1 и 3);
- отсутствие в контракте условий, устанавливающих конкретные сроки возврата денег, переведенных в оплату импортируемого товара, в случае его непоставки, если контрактом предусмотрена оплата товара до его ввоза на территорию Республики Казахстан за исключением следующих случаев:
* если в качестве формы оплаты предусмотрен аккредитив;
* импортером предоставлена банковская гарантия возврата денег.
3.13. При мотивированном отказе в подписании паспорта сделки таможенный орган или банк возвращает экспортеру/импортеру, представленные им документы и дает ему рекомендации по оформлению паспорта сделки и внесению соответствующих изменений в условия контракта.
3.14. С подписанием паспорта сделки:
Экспортер принимает на себя ответственность за:
- полное соответствие сведений, приведенных в паспорте сделки по экспорту условиям контракта, на основании которого был составлен данный паспорт сделки по экспорту;
- зачисление в полном объеме и, в установленные контрактом сроки валютной выручки от экспорта по контракту на счет экспортера в банке, который осуществляет функции агента валютного контроля по данному контракту.
Импортер принимает на себя ответственность за:
- полное соответствие сведений, приведенных в паспорте сделки по импорту, условиям контракта, на основании которого был составлен данный паспорт сделки по импорту;
- получение импортируемого товара в полном объеме и, в установленные контрактом сроки или, при невозможности поставки товаров, возврат на указанный в паспорте сделки по импорту счет импортера суммы предоплаты, ранее переведенной иностранной стороне по контракту в сроки, установленные контрактом.
3.15. В случае внесения сторонами в контракт изменений, затрагивающих сведения, которые ранее использовались при составлении паспорта сделки, подписанного таможенным органом и банком по данному контракту, экспортер/ импортер в десятидневный срок с даты внесения указанных изменений, но не позднее проведения платежа или представления к таможенному оформлению товаров, экспортируемых/импортируемых на основании внесенных в контракт изменений и/или дополнений, представляет в таможенный орган и банк:
- дополнения и/или изменения к контракту;
- дополнительные листы к паспорту сделки, составляемые по форме паспорта сделки, но с заполнением только тех граф (позиций), сведения в которых подлежат уточнению.
Дальнейшее оформление и использование дополнительных листов к паспорту сделки осуществляется в порядке, предусмотренном для самого паспорта сделки.
3.16. Учет поступивших и отправленных документов ведется банком и таможенным органом в журнале учета входящих и исходящих документов валютного контроля (приложения NN 2, 4).
4. Контроль за поступлением валютной выручки от экспорта и использованием средств в иностранной валюте и тенге на цели импорта
4.1. Зачисление валютной выручки на счет экспортера и проведение платежей на цели импорта производится банком только после оформления паспорта сделки в соответствии с требованиями настоящей Инструкции.
4.2. Для целей облегчения идентификации поступающих сумм экспортер уведомляет иностранного плательщика о необходимости указания в платежных документах на перечисление денег в пользу экспортера, реквизитов контракта и номера паспорта сделки по экспорту по данному контракту.
В случае отсутствия в межбанковском документе необходимых данных для отнесения банком поступивших денег к конкретному паспорту сделки по экспорту, банк зачисляет их на транзитный счет и одновременно уведомляет экспортера о таких поступлениях, которые не поддаются идентификации.
Экспортер, получив письменное уведомление банка, обязан в течение двух рабочих дней письменно информировать банк о характере поступившей суммы с указанием реквизитов контракта и номера паспорта сделки по экспорту.
4.3. Копии всех первичных банковских документов, подтверждающих поступление денег в пользу экспортера и проведение платежей импортером, распределяются банком по соответствующим делам по экспорту/импорту по мере их идентификации.
4.4. Банк ежемесячно не позднее 5-го числа месяца, следующего за отчетным, извещает таможенный орган о всех поступивших суммах денег по паспортам сделок экспортеров и осуществленных платежах по паспортам сделок импортеров, обслуживающихся в данном банке (форма извещения - Приложения NN 5 а), б)). Информация о поступившей валютной выручке и произведенных платежах в целях осуществления контроля заносится в дело и досье по экспорту /импорту, формируемые соответственно банком и таможенным органом.
4.5. Таможенный орган, получив извещение банка, заносит информацию о поступившей валютной выручке по экспорту и произведенных платежах по импорту в электронную базу данных и проверяет своевременность и полноту поступления валютной выручки и поступления товара в соответствии с произведенными платежами по импорту в соответствии с условиями контракта.
4.6. Если код валюты по контракту не совпадает с кодом валюты платежа, экспортер/импортер представляет в таможенный орган расчет курса валюты по контракту к валюте платежа с необходимыми пояснениями.
Таможенный орган проверяет указанный расчет с точки зрения соответствия условиям контракта и реальности закладываемого в расчет курса и, в случае признания расчета обоснованным, учитывает в дальнейшем поступление валютной выручки в новой валюте платежа при экспорте или поступление товара при импорте. Расчеты осуществляются через официальные курсы иностранных валют, устанавливаемые Национальным Банком Республики Казахстан, либо через кросс-курс иностранных валют к тенге, устанавливаемый Национальным Банком Республики Казахстан на дату платежа.
В случае признания представленного экспортером/импортером расчета необоснованным, таможенный орган учитывает фактически поступившую сумму в валюте платежа по экспорту или фактически поступивший товар по импорту, о чем письменно уведомляет экспортера/импортера и делает соответствующую отметку в досье по экспорту/импорту.
4.7. Допускается расхождение с официальным курсом Национального Банка Республики Казахстан или с кросс-курсом, рассчитанным на основании официального курса Национального Банка Республики Казахстан в пределах не более 10 %.
В случае заключения контракта в валюте, по которой Национальный Банк Республики Казахстан не производит установление официального курса, пересчет осуществляется по текущему рыночному курсу этой валюты к доллару США, сообщаемому экспортеру/импортеру банком, в котором он обслуживается.
После чего пересчет в тенге осуществляется по официальному курсу тенге к доллару США, установленному Национальным Банком Республики Казахстан.
4.8. В случаях, когда валютная выручка поступает в банк в неполном объеме или с нарушением указанного в паспорте сделки по экспорту срока, экспортер обязан принять меры для полного получения валютной выручки, одновременно представив в таможенный орган и банк информацию о причинах имеющегося нарушения.
4.9. Если условиями контракта предусматривается поставка товара несколькими партиями, а оплата поставлена в зависимость от фактического поступления очередной партии, импортер представляет в банк вместе с платежными документами копию грузовой таможенной декларации на полученный товар. В случае соответствия представленных документов условиям контракта ответственный сотрудник банка ставит разрешительную визу на платежном документе. При непоступлении товара импортер представляет в банк обоснование причин непоступления товара и дополнительное соглашение об изменении условий контракта.
4.10. В случаях, когда товар по импорту поступает в неполном объеме или с нарушением указанного в паспорте сделки по импорту срока, импортер обязан принять меры для полного получения товара по импорту, либо возврату денег, переведенных для оплаты импорта товара, одновременно представив в таможенный орган информацию о причинах имеющихся нарушений. Для целей облегчения идентификации поступающих товаров импортер уведомляет поставщика о необходимости указания в сопроводительных документах, направляемых в адрес импортера и, подтверждающих отгрузку товаров в его пользу, реквизитов контракта и номера паспорта сделки по импорту по данному контракту.
4.11. В случае неполного или несвоевременного поступления валютной выручки таможенный орган вправе применить к экспортеру санкции, предусмотренные законодательством Республики Казахстан, а также направить соответствующую информацию в налоговые, правоохранительные органы и Национальный Банк.
4.12. Таможенный орган осуществляет контроль за своевременным поступлением товара в соответствии с условиями контракта и паспорта сделки по импорту. В случае нарушения сроков поступления товара таможенные органы информируют налоговые и правоохранительные органы об имеющихся нарушениях и вправе применить к импортеру санкции, предусмотренные законодательством Республики Казахстан.
4.13. В случае установления фактов нарушения банком обязанностей агента валютного контроля, предусмотренных настоящим разделом таможенный орган обязан направить в Национальный Банк Республики Казахстан соответствующую информацию.
4.14. Поступившие и отправленные документы учитываются банком и таможенным органом в журнале учета входящих и исходящих документов валютного контроля.
5. Техническое обеспечение процедуры контроля за экспортно-импортными операциями в Республике Казахстан
5.1. Сведения, содержащиеся в документах, оформляемых в соответствии с требованиями настоящей Инструкции, являются для банков банковской тайной, а для таможенного органа - информацией для служебного пользования. Банки и таможенные органы обеспечивают конфиденциальность этой информации.
5.2. С письменного согласия таможенного органа и при условии выработки банками совместно с таможенным органом процедуры, обеспечивающей сохранность и бесперебойную доставку документов, банки могут переходить на электронный обмен документами.
5.3. Банки, изменившие наименование или почтовый адрес, обязаны:
- заблаговременно за 10 дней до даты изменения информировать об этом телеграммой областной филиал Национального Банка Республики Казахстан и таможенные органы Республики Казахстан;
- информировать письмом о внесенных изменениях всех клиентов, имеющих счета в этих банках;
- обеспечить прием поступающей на их прежний адрес или прежнее наименование корреспонденции от таможенных органов, экспортеров и импортеров в течение 30 дней с даты направления указанной информации в Национальный Банк Республики Казахстан, таможенный орган и клиентам банка.
Таможенный орган в этом случае на основании указанного извещения банка принимает товары к таможенному оформлению с паспортом сделки с прежними наименованиями и почтовыми адресами в течение 30 дней.
5.4. В случае изменения обслуживающего банка, экспортер (импортер)
обязан в трехдневный срок с даты подписания нового паспорта сделки представлять таможенным органам копию нового паспорта сделки.
5.5. Предыдущий паспорт сделки, оформленный по данному контракту, считается недействительным. Таможенные органы не осуществляют выпуск (пропуск) товаров, оформляемых с представлением таких паспортов сделки.
5.6. В случае, если оформляемая экспортно-импортная сделка предусматривает поступление или перевод денег в срок, превышающий 180 календарных дней с даты фактического исполнения обязательства по контракту одной из сторон, экспортер (импортер) в соответствии с нормативными правовыми актами Национального Банка Республики Казахстан и Министерства финансов Республики Казахстан обязан до оформления паспорта сделки получить соответствующую лицензию, либо свидетельство о регистрации, копии которых являются обязательным приложением к паспорту сделки.
5.7. В случае, когда валютная выручка поступила от иностранного покупателя в банк, не оформлявший паспорт сделки по данному контракту, банк обязан уведомить экспортера о поступлении на его счет сумм, не поддающихся идентификации, и до получения от экспортера письменной информации о характере поступившей суммы с указанием реквизитов контракта и номера паспорта сделки по экспорту сумма отражается на транзитном счете. Экспортер обязан дать банку поручение на перевод поступивших денег в полной сумме на свой счет в банке, оформившем указанный паспорт сделки. К поручению на перевод экспортер прилагает заверенный банком экземпляр паспорта сделки, который вместе с заявлением на перевод служит для банка, получившего выручку, основанием для осуществления перевода.
6. Органы и агенты валютного контроля
6.1. Валютный контроль в Республике Казахстан осуществляется органами и агентами валютного контроля в соответствии с действующим законодательством в пределах их компетенции.
6.2. Национальный Банк Республики Казахстан оперативно снабжает таможенные органы Республики Казахстан списками всех банков и их филиалов с указанием их точных почтовых адресов, своевременно доводит любые изменения к указанным сведениям, а также информации об официальном курсе валют, устанавливаемом Национальным Банком Республики Казахстан.
6.3. Агенты валютного контроля в пределах своей компетенции осуществляют контроль за проводимыми экспортерами и импортерами в Республике Казахстан валютными операциями, за соответствием этих операций действующему законодательству, условиям лицензий.
6.4. Таможенный комитет в согласованном порядке направляет в Национальный Банк Республики Казахстан сводную информацию о результатах экспортно-импортного валютного контроля (Приложение N 6).
6.5. Таможенные органы в срок не позднее 5-го числа месяца, следующего за отчетным, представляют в банки информацию о фактическом движении товаров через таможенную границу (Приложения N 7 а), б)).
6.6. Банк ежемесячно не позднее 5-го числа месяца, следующего за отчетным, представляет в Национальный Банк информацию о всех поступивших/ переведенных суммах денег на основе оформленных паспортов сделок по экспортно-импортным контрактам, на осуществление которых были получены лицензии или регистрационные свидетельства Национального Банка (Приложения N 8 а), б)) .
6.7. Банк ежеквартально, не позднее 10 числа месяца, следующего за отчетным, представляет в Национальный Банк сводную информацию о результатах экспортно-импортного валютного контроля (Приложение N 9).
7. Права и обязанности экспортеров и импортеров
7.1. Экспортеры и импортеры, осуществляющие в Республике Казахстан экспортно-импортные валютные операции, имеют право:
1) знакомиться с актами проверок, проведенными органами и агентами валютного контроля;
2) обжаловать действия органов и агентов валютного контроля в порядке, установленном законодательством Республики Казахстан;
3) другие права, предусмотренные иными законодательными и нормативными правовыми актами Республики Казахстан.
7.2. Экспортеры и импортеры, осуществляющие в Республике Казахстан экспортно-импортные валютные операции, обязаны:
1) представлять органам и агентам валютного контроля все запрашиваемые документы и информацию об осуществлении экспортно- импортных операций;
2) допускать работников органов валютного контроля к осуществлению проверки любых документов, связанных с осуществлением экспортно-импортных операций;
3) представлять органам и агентам валютного контроля объяснения в ходе проведения ими проверок, а также по результатам проверок;
4) в случае несогласия с фактами, изложенными в акте проверки, произведенной органами и агентами валютного контроля, представлять письменные пояснения мотивов отказа от подписания этого акта;
5) вести учет и составлять отчетность по проводимым ими экспортно- импортным операциям, обеспечивая их сохранность в течение срока действия контракта;
6) выполнять требования (указания, предписания) органов валютного контроля об устранении выявленных нарушений;
7) выполнять другие обязанности, установленные действующим законодательством.
8. Частные ситуации
8.1. Оформление паспорта сделки не требуется:
- при ввозе валюты уполномоченными банками со своих корсчетов за границей, перемещаемой через таможенную границу на основании выписки с корсчета в иностранном банке. При отсутствии на момент таможенного оформления валюты выписки, оформление осуществляется при наличии гарантийного письма банка о предоставлении выписки после ее получения;
- при вывозе Национальным Банком драгоценных металлов для размещения на металлических счетах за границей;
- по контрактам, не предусматривающим перемещение товаров через таможенную границу республики и не требующим соответственно таможенного оформления.
8.2. Оформление паспорта сделки требуется:
- по контрактам, заключенным на сумму в эквиваленте свыше пяти тысяч долларов США.
Вместе с тем, банки, как агенты валютного контроля и таможенные органы, как органы валютного контроля, осуществляют также контроль за внешнеэкономическими операциями экспортеров/импортеров и ежеквартально к 15 числу месяца, следующего за отчетным, представляют информацию по контрактам на сумму в эквиваленте до пяти тысяч долларов США банки - в Национальный Банк Республики Казахстан и таможенные органы - в Таможенный комитет по формам, предусмотренным настоящей Инструкцией (Приложения N 10 а), б), N 11 а), б));
- при перемещении товаров через таможенную границу Республики Казахстан по контрактам (договорам, соглашениям) купли-продажи товаров, а также при перемещении товаров (экспорт/выпуск для свободного обращения) по контрактам на услуги;
- перед заявлением таможенным органам республики для экспорта (выпуска для свободного обращения) товаров, ранее оформленных в таможенном отношении в соответствии с договорами аренды, переработки (кроме переработки казахстанских товаров вне таможенной территории Республики Казахстан), комиссии и другими договорами, не предусматривающими перехода права собственности на товар иностранному (при вывозе с таможенной территории республики), казахстанскому (при ввозе на таможенную территорию) лицу в режимах, отличных от экспорта (выпуска для свободного обращения).
Оформление паспорта сделки в таком случае производится таможенными органами.
8.3. В случае поставки товаров по сделкам, заключенным через телекоммуникационную сеть, а также при отсутствии контрактов (договоров, соглашений) оформление паспорта сделки осуществляется на основании инвойса, содержащего все необходимые сведения для заполнения граф паспорта сделки, а по долгосрочным контрактам, не устанавливающим сумм и других необходимых для заполнения паспорта сделки данных - приложений к таким контрактам, спецификациям или инвойсам, в зависимости от того, как это предусмотрено условиями контракта. При этом экспортеры/импортеры банка должны обеспечить идентификацию переводимых сумм в соответствии с реквизитами таких инвойсов, приложений или спецификаций - о чем необходимо извещать экспортера/ импортера при оформлении паспорта сделки.
8.4. По дистрибьюторским соглашениям, устанавливающим проведение расчетов через счет дистрибьютора, по которым ввозимые товары оформляются в режиме выпуска для свободного обращения, паспорт сделки может быть принят к оформлению с открытыми графами, заполняемыми перед осуществлением таможенного оформления товаров или проведением платежей банками на дополнительных листах к паспорту сделки в соответствии с порядком, установленным данной Инструкцией, с учетом следующих особенностей:
- основанием для заполнения таких листов являются инвойсы;
- таможенные органы осуществляют таможенное оформление по паспорту сделки и дополнительным листам к нему.
Указанный порядок применяется также в отношении товаров, ввозимых по дилерским соглашениям.
8.5. Паспорт сделки по контрактам, предусматривающим проведение банковских расчетов со счетов за границей, при наличии лицензии Национального Банка на их открытие, заполняется со следующими особенностями:
- в разделе "Реквизиты банка" указываются реквизиты иностранного банка, в котором открыт счет резидента Казахстана;
- в разделе "Подписи уполномоченных лиц" не требуется заверения со стороны инобанка, так как подтверждением наличия счета за границей является лицензия Национального Банка и подтверждение иностранного банка о наличии такого счета, а для уполномоченных банков, перемещающих товары через таможенную границу республики таким подтверждением является извещение иностранного банка об открытии корсчета;
- для осуществления валютного контроля подтверждением поступления валютной выручки (произведенной оплаты товаров) является: при приобретении товаров банками - выписка с корсчета в иностранном банке (в таможенном органе остается заверенная копия той части выписки, которая подтверждает сумму валюты, уплаченной банком с корсчета); для иных лиц - извещение Национального Банка о движении денег по счету в инобанке, открытому для конкретного резидента, направляемое в таможенные органы по их запросу.
8.6. При оплате контракта третьим лицом - резидентом паспорт сделки оформляется в четырех экземплярах (по одному для сторон - импортер, третье лицо, таможенный орган и банк третьего лица). В этом случае представление паспорта сделки к оформлению в таможенный орган производится импортером с участием третьего лица. При этом таможенный орган направляет экземпляр паспорта сделки в банк, обслуживающий третье лицо, который направляет в таможенный орган уведомление о наличии счета и соответствии подписей третьего лица, а впоследствии направляет в таможенный орган извещения о произведенных платежах в соответствии с требованиями настоящей Инструкции:
- при оплате импортного контракта - нерезидентом, импортер представляет в таможенный орган соответствующий договор с третьим лицом - нерезидентом о совместной деятельности. В разделе "Реквизиты банка"
указываются реквизиты банка третьего лица - нерезидента. Соответственно подпись этого банка в паспорте сделки не требуется. Вместо извещения банка об оплате товаров по таким контрактам, импортером в таможенный орган представляются документы, подтверждающие оплату контракта третьим лицом нерезидентом (выписка со счета, телекс и т.д.);
- если оплата импортного контракта третьим лицом - нерезидентом осуществляется посредством предоставления импортеру кредита с заключением кредитного договора, то в этом случае средства в соответствии с требованиями валютного законодательства Республики Казахстан подлежат обязательному зачислению на счет импортера, открытый в уполномоченном банке Республики Казахстан, либо на счет, открытый в иностранном банке за границей в соответствии с лицензией, полученной им в Национальном Банке Республики Казахстан, с которого впоследствии и осуществляется оплата импортного контракта.
8.7. Извещение банка в таможенные органы при аккредитивной форме расчетов направляется при фактическом платеже, а не при закрытии аккредитива.
8.8. При осуществлении внешнеторговых сделок, предусматривающих использование в качестве средства платежа вексель таможенным органам и банкам необходимо проверять:
- наличие в контракте, в соответствии с которым производится перемещение товаров через таможенную границу Республики Казахстан, условий платежа, предусматривающих использование векселя как средства платежа;
- соответствие текста векселя законодательству (наличие обязательных реквизитов, непрерывность ряда индоссаментов и др.).
В обязанности экспортера, осуществляющего внешнеторговые операции с использованием в качестве средства платежа векселя входит немедленная передача банку и таможенному органу документов, подтверждающих получение платежа по векселю или передачу прав на него третьему лицу.
8.9. В отношении товаров, приобретаемых по иностранным кредитным линиям, обеспеченным гарантией государства, а также за счет возвратных средств займов международных финансовых организаций (МБРР, ЕБРР, АБР и т.д.).
Регистрация указанных операций в соответствии с нормативными правовыми актами Национального Банка Республики Казахстан не осуществляется. В случае, если возврат средств по кредитной линии осуществляется не через банк, в котором обслуживается заемщик, а через другой банк (например, погашение кредита за счет бюджетных средств), в разделе "Реквизиты банка" паспорта сделки указывается не банк, в котором открыт счет экспортера, а банк, через который будет осуществляться возврат кредитных и заемных средств иностранному кредитору/банку. При таких сделках таможенный орган отсылает заполненный экземпляр паспорта сделки в банк, указанный в разделе "Реквизиты банка", от которого, по мере возврата денежных средств по кредиту (займу), будут поступать извещения.
8.10. При ввозе на таможенную территорию Республики Казахстан и вывозе за пределы таможенной территории Республики Казахстан носителей информации (магнитных дисков, магнитных лент, компакт-дисков, флоппи- дисков, бумажных носителей информации и т.д.) с записанной на них информацией, паспорт сделки оформляется на сумму стоимости самой информации и ее носителя.
8.11. По договорам лизинга (финансовой аренды) паспорт сделки оформляется на стоимость ввозимого оборудования, заявленного в грузовой таможенной декларации.
9. Ответственность банков за нарушение настоящей Инструкции
9.1. Банки за нарушение требований настоящей Инструкции несут ответственность в соответствии с законодательством Республики Казахстан.
9.2. За систематическое нарушение банками норм настоящей Инструкции органы валютного контроля вправе применять санкции в пределах своих полномочий.
10. Ответственность экспортеров и импортеров за нарушение настоящей Инструкции
10.1. Экспортер (импортер) за подделку - внесение исправлений в паспорт сделки после его заверения, или подделку подписи ответственного сотрудника банка и/или печати банка и подписи должностного лица таможенного органа и/или его печати, за ввоз или вывоз товара за пределы республики, не соответствующего товару, указанному в паспорте сделки, а также несоблюдение требований настоящей Инструкции несет ответственность в соответствии с таможенным, административным и уголовным законодательством Республики
11. Ответственность сотрудников экспортеров, импортеров и должностных лиц органов и агентов валютного контроля за нарушение требований настоящей Инструкции
11.1. Ответственные сотрудники экспортеров, импортеров и должностные лица органов и агентов валютного контроля за нарушение требований настоящей Инструкции несут уголовную, административную и гражданско-правовую ответственность, согласно законодательству Республики
11.2. Должностные лица органов и агентов валютного контроля за разглашение информации, ставшей им известной при выполнении функций валютного контроля, несут ответственность в соответствии с
12. Заключительные положения
12.1. Экспортеры (импортеры), заключившие экспортно-импортные контракты до вступления в силу настоящей Инструкции, в случае, если расчеты по ним не завершены, обязаны в месячный срок со дня вступления в силу настоящей Инструкции оформить паспорт сделки в соответствии с требованиями настоящей Инструкции.
И.о. Министра государственных Председатель Правления доходов Республики Казахстан Национального Банка Республики Казахстан Республики Казахстан Приложение N 1 К Инструкции об организации экспортно-импортного валютного контроля в Республике Казахстан Утверждено постановлением Правления Национального Банка Республики Казахстан N__от_____ ПАСПОРТ сделки по экспорту N 11 (12)_________ от_____________ г.
Реквизиты банка экспортера:
Наименование
Филиал
Адрес_____________________________________________________________ РНН_______________________________________________________________ Реквизиты экспортера:
Код ОКПО
Адрес
Номер банковского счета РНН_______________________________________________________________ Адрес налогового органа Паспортные данные руководителя______________________________________________________ Реквизиты иностранного покупателя:
Страна
Адрес_____________________________________________________________ Реквизиты банка покупателя Реквизиты и условия контракта:
Номер _______________________ Последняя дата__________________ Дата ________________________ Валюта платежа__________________ Сумма контракта _____________ Код валюты платежа______________ Товар,_______________________ Порт, ст.назначения _________ Валюта по контракту _________ Форма расчетов__________________ Код валюты по контракту______ Поступление выручки_____________ Валютная оговорка Лицензия Национального банка Республики Казахстан Номер лицензии _________________ Дата____________________________ Регистрационное свидетельство_____________________________________________________ Подписи уполномоченных лиц:
От банка От экспортера От тамож.органа должность______________ должность___________ должность_______ фамилия и.о. (подпись) фамилия и.о.(подпись) фамилия и.о.(подпись)
М.п. дата_____________ М.п. дата__________ М.п. дата_______ Особые отметки банка, таможенного органа Порядок оформления паспорта сделки "Паспорт сделки по экспорту" - указывается сложный код паспорта сделки, состоящий из четырех частей, разделенных наклонной чертой:
- первая часть состоит из двух арабских цифр, первая из которых "1"
означает, что данный паспорт сделки по экспорту предназначен для валютного контроля за поступлением валютной выручки от экспорта товаров, а вторая "1"
что по данному паспорту сделки имела место предоплата, или "2" - таможенное оформление товара;
- вторая часть состоит из восьми цифр, составляющих код банка по ОКПО (общий классификатор предприятий и организаций);
- третья часть состоит из трех цифр, составляющих номер, присвоенный филиалу банка Национальным Банком Республики Казахстан. При ведении счета в головной конторе банка или отсутствия филиалов в этой части проставляется "000";
- четвертая часть представляет собой порядковый номер данного паспорта сделки по экспорту согласно журналу. В целях облегчения идентификации номеров паспорта сделки по годам перед порядковым номером проставляется последняя цифра текущего года с точкой (например, 11/00000000 /000/9.12). Под графой "паспорт сделки по экспорту" указывается дата его регистрации в журнале по форме N 2.
Раздел "Реквизиты банка" заполняется следующим образом:
В графе "Наименование" указывается полное наименование банка, от имени которого подписан данный паспорт сделки по экспорту.
В графе "Филиал" указывается полное наименование филиала, где ведется счет экспортера, указываемый далее в паспорте сделки по экспорту в графе "номер счета". Заполняется только в случае, если указанный счет ведется в филиале банка.
В графе "Адрес" указывается полный почтовый адрес банка (или филиала банка, если счет экспортера ведется в филиале банка), ведущего счет экспортера. В графе РНН указывается регистрационный номер налогоплательщика, под которым банк зарегистрирован в налоговом органе.
Раздел "Реквизиты экспортера" заполняется следующим образом:
В графе "Наименование" указывается полное официальное наименование экспортера, подписавшего паспорт сделки.
В графе "Код ОКПО" указывается восьмизначный код экспортера, подписавшего паспорт сделки, присвоенный ему органами государственной статистики.
В графе "Адрес" указывается полный почтовый адрес экспортера, подписавшего паспорт сделки по экспорту.
В графе "Номер банковского счета" указывается номер валютного счета экспортера в банке (филиале), подписавшем паспорт сделки, на который должна поступить валютная выручка по указанному в настоящем паспорте сделки В графе РНН указывается регистрационный номер налогоплательщика, под которым экспортер зарегистрирован в налоговом органе.
В графе "Адрес налогового органа" указывается адрес налоговых органов по месту регистрации экспортера.
В графе "Паспортные данные руководителя" указывается N паспорта руководителя, подписавшего паспорт сделки, кем и когда выдан.
Раздел "Реквизиты иностранного покупателя" заполняется следующим образом:
В графе "Наименование" указывается наименование иностранного покупателя экспортируемого товара в том виде, в котором он указан в контракте, на основе которого составлен настоящий паспорт сделки по экспорту.
В графе "Страна" указывается наименование страны нахождения покупателя в соответствии с контрактом, на основе которого составлен данный паспорт сделки.
В графе "Адрес" указывается юридический адрес иностранного покупателя в соответствии с условиями контракта, на основе которого составлен настоящий паспорт сделки по экспорту.
В графе "Реквизиты банка покупателя" указываются адрес и реквизиты иностранного банка, обслуживающего иностранного покупателя.
Указываемые в этой графе сведения не могут служить основанием для отказа в идентификации платежа при перечислении денежных средств по оформленным паспортам сделки через иные банковские реквизиты иностранной стороны.
Раздел "Реквизиты и условия контракта" заполняется следующим В графе "Номер" указывается номер контракта, на основе которого составлен настоящий паспорт сделки по экспорту.
В графе "Дата" указывается дата подписания контракта.
В графе "Сумма контракта" указывается общая стоимость экспортируемого товара в соответствии с данным контрактом.
В графе "Товар" указывается наименование товара по контракту. При наличии нескольких наименований товара перечисление их производится через запятую, либо с приложением перечня товаров, заверенного в соответствии с порядком, предусмотренным для оформления паспорта сделки.
В графе "Станция, порт назначения" указывается место поставки товара в стране покупателя. В случае нескольких мест, графа заполняется аналогично графе "Товар".
В графе "Валюта по контракту" указывается наименование валюты, в которой определена сумма контракта, согласно классификатору валют, применяемому таможенными органами республики, на основании инструкции Государственного таможенного комитета "О порядке заполнения грузовой таможенной декларации".
В графе "Код валюты по контракту" указывается код валюты по контракту согласно классификатору валют, применяемому таможенными органами республики, на основании инструкции Государственного таможенного комитета "О порядке заполнения грузовой таможенной декларации".
В графе "Валютная оговорка" указывается способ расчета курса валюты по контракту к валюте платежа (заполняется только при условии несовпадения "Валюты по контракту" и "Валюты платежа").
В графе "Последняя дата" указывается расчетная дата поступления последнего платежа по контракту, на основании которого составлен данный паспорт сделки по экспорту, на счет экспортера. "Последняя дата" рассчитывается экспортером самостоятельно посредством прибавления к предполагаемой дате таможенного оформления последней, допустимой по условиям контракта отгрузки, срока поступления выручки, указываемой в графе "Поступление выручки".
В графе "Валюта платежа" указывается наименование валюты, в которой производится оплата экспортируемого товара согласно классификатору валют, применяемому таможенными органами республики, на основании инструкции Государственного таможенного комитета "О порядке заполнения грузовой В графе "Код валюты платежа" указывается код валюты платежа согласно классификатору валют, применяемому таможенными органами республики, на основании инструкции Государственного таможенного комитета "О порядке заполнения грузовой таможенной декларации".
В графе "Форма расчетов" указывается код применяемой формы расчетов за экспортируемый товар в соответствии с условиями контракта (согласно приведенному ниже классификатору): Форма расчетов Код Авансовый платеж (предварительная оплата) 00 аккредитив 10 инкассо 20 перевод 30 другие Может применяться комбинированная форма расчетов, тогда в графе проставляются два кода.
В графе "Поступление выручки" указывается код расчетного срока поступления валютной выручки от экспорта товаров согласно приведенному ниже классификатору.
Срок поступления выручки Код авансовый платеж 00 в течение 30 дней 01 в течение 60 дней 02 в течение 90 дней 03 в течение 120 дней 04 в течение 150 дней 05 в течение 180 дней 06 в течение 9 месяцев 09 в течение 12 месяцев 12 в течение 18 месяцев 18 в течение 2 лет 22 в течение 3 лет 23 в течение 4 лет 24 в течение 5-9 лет 25, 26, 27, 28, 29 в течение 10 лет и более 30 Срок поступления валютной выручки от экспорта товаров рассчитывается экспортером самостоятельно, исходя из времени движения товаров по территории Республики Казахстан и других стран, времени прохождения банковских документов, условий платежа по контракту и других факторов. Указанный срок исчисляется от даты таможенного оформления товаров.
Раздел "Лицензия Национального Банка Республики Казахстан":
Заполняется в случаях поступления валютной выручки, минуя счет банка, в случае зачисления валютной выручки на счет экспортера, открытый в иностранном банке на основании лицензии, выданной данному экспортеру Национальным Банком Республики Казахстан.
Раздел "Регистрационное свидетельство" заполняется в соответствии с требованиями нормативных правовых актов Национального Банка Республики Казахстан согласно которым, в случае не поступления выручки в срок, установленный контрактом, и, превышающий 180 дней с даты таможенного оформления товара на территории Республики Казахстан, экспортер обязан осуществить регистрацию контракта в областном филиале Национального Банка.
Раздел "подписи уполномоченных лиц" заполняется следующим Все экземпляры паспорта сделки по экспорту подписываются (с указанием должности, фамилии и инициалов):
- от имени экспортера - руководителем экспортера;
- от имени банка - ответственным сотрудником банка, осуществляющим оформление паспорта сделки;
- от имени таможенного органа - должностным лицом, уполномоченным подписывать паспорт сделки и совершать иные действия по осуществлению валютного контроля от имени таможенного органа и скрепляются печатями банка, экспортера и таможенного органа.
В разделе "Особые отметки банка, таможенного органа":
Указываются сведения, не отраженные в графах паспорта сделки, но предусмотренные настоящим Положением, или облегчающие работу органов и агентов валютного контроля.
Приложение N 2 экспортно-импортного валютного контроля в Республике Казахстан Утверждена постановлением Правления Национального Банка "Банк, таможенный орган" _____________________________________ (полное наименование банка или его филиала, таможенного органа)
Журнал учета входящих и исходящих документов валютного контроля по экспорту в 199_ году Начат _____________________(указывается дата регистрации в журнале первого зарегистрированного в указанном календарном году документа)
Окончен:________________________(указывается дата регистрации последнего зарегистрированного в указанном календарном году документа)
Бланк
1. Регистрационный номер банка/таможенного органа
2. Наименование документа
3. Номер и дата
Входящие
4. Дата поступления
5. Корреспондент
Исходящие
6. Дата отправки
7. Корреспондент
8. Подпись лица, получившего документ Примечание: журнал учета входящих и исходящих документов валютного контроля заводится на каждый календарный год (с даты поступления первого документа). По окончании журнал подписывается главным бухгалтером банка, должностным лицом таможенного органа и сдается на хранение в архив. Срок хранения в архиве - 10 лет с даты окончания журнала.
Приложение N 3
К Инструкции об организаци Правления Национального Банка Республики Казахстан N__от_____ Паспорт сделки по импорту N 21,(22)_________ Реквизиты банка:
РНН__________________________________________________________________ Реквизиты импортера:
РНН__________________________________________________________________ Паспортные данные_______________________________________________________________ Реквизиты третьего лица:
Наименование_________________________________________________________ Код ОКПО_________________________________________________________________ Адрес________________________________________________________________ Номер банковского счета________________________________________________________________ РНН__________________________________________________________________ Адрес налогового органа_______________________________________________________________ данные_______________________________________________________________ Реквизиты инопартнера:
Реквизиты банка инопартнера Номер _______________________ Последняя дата________________________ Дата ________________________ Валюта платежа________________________ Сумма контракта _____________ Код валюты платежа____________________ Товар________________________________________________________________ Порт, ст.назначения________________________________________________________ Валюта по контракту___________ Форма расчетов______________________ Код валюты по контракту_______ Срок оплаты_________________________ Валютная оговорка ___________________________________________________ Номер лицензии______________ Дата_____________________________ Отсрочка_____________________________________________________________ свидетельство________________________________________________________ От банка От импортера От тамож. органа должность___________ должность_____________ должность_________ фамилия и.о.(подпись) фамилия и.о.(подпись) фамилия,и.о.(подпись)
М.п. Дата_____ М.п. Дата_________ М.п. Дата________ От третьего лица должность_________ Фамилия, и.о.(подпись)
М.п. Дата______ оформления паспорта сделки по импорту В графе "Паспорт сделки по импорту" - указывается сложный код паспорта сделки, состоящий из четырех частей, разделенных наклонной чертой:
- первая часть состоит из двух арабских цифр, первая из которых "2", означает, что данный паспорт сделки предназначен для валютного контроля за использованием денег при импорте товаров, а вторая "1" - что по паспорту сделки имела место предоплата, или "2" - таможенное оформление товара;
- вторая часть состоит из восьми цифр, составляющих код банка по
- третья часть состоит из трех цифр, составляющих номер, присвоенный филиалу банка Национальным банком Республики Казахстан. При ведении счета в головном банке или отсутствии филиалов в этой части проставляется "000";
- четвертая часть представляет собой порядковый номер данного паспорта сделки по импорту согласно журналу по импорту. В целях облегчения идентификации номеров паспорта сделки по годам перед порядковым номером проставляется последняя цифра текущего года с точкой (например, 21/00000000 /000/9.12).
Под графой "Паспорт сделки по импорту" указывается дата его регистрации в журнале по импорту.
В графе "Наименование" указывается полное наименование банка, от имени которого подписан данный паспорт сделки по импорту.
В графе "Филиал" указывается полное наименование филиала, где ведется счет импортера, указываемый далее в паспорте сделки по импорту в графе "номер банковского счета". Заполняется только в случае, если указанный счет ведется в филиале банка.
В графе "Адрес" указывается полный почтовый адрес банка (или филиала банка, если счет импортера ведется в филиале банка), ведущего счет импортера.
В графе РНН указывается регистрационный номер налогоплательщика, под которым банк зарегистрирован в налоговых органах.
Раздел "Реквизиты импортера" заполняется следующим образом:
наименование импортера, подписавшего паспорт сделки по импорту.
В графе "Код ОКПО" указывается восьмизначный код импортера, подписавшего паспорт сделки по импорту, присвоенный ему органами государственной статистики.
В графе "Адрес" указывается полный почтовый адрес импортера, подписавшего паспорт сделки по импорту.
В графе "Номер банковского счета" указывается номер счета импортера в банке (филиале), подписавшем паспорт сделки по импорту, с которого должны быть отправлены деньги по указанному в настоящем паспорте сделки контракту.
В графе РНН указывается регистрационный номер налогоплательщика, под которым импортер зарегистрирован в налоговом органе.
В графе "Адрес налогового органа" указывается адрес налоговых органов по месту регистрации импортера.
В графе "Паспортные данные импортера" указываются N паспорта руководителя, подписавшего паспорт сделки по импорту, кем и когда выдан.
Графа "Реквизиты третьего лица" заполняется аналогично графе "Реквизиты импортера".
Раздел "Реквизиты инопартнера" заполняется следующим образом:
В графе "Наименование" указывается наименование иностранного продавца импортируемого товара в том виде, в котором он указан в контракте, на основе которого составлен настоящий паспорт сделки по импорту.
продавца в соответствии с контрактом, на основе которого составлен данный продавца в соответствии с условиями контракта, на основе которого составлен настоящий паспорт сделки по импорту.
В графе "Реквизиты банка инопартнера" указываются адрес и реквизиты иностранного банка, обслуживающего инопартнера. Заполнение данной графы производится, если эти реквизиты указаны в контракте. Указываемые в этой графе сведения не могут служить основанием для отказа в идентификации платежа при перечислении денежных средств по оформленным паспортам сделки через иные банковские реквизиты иностранной стороны.
Раздел "Реквизиты и условия контракта" заполняется следующим В графе "Номер" указывается номер контракта, на основе которого составлен настоящий паспорт сделки по импорту.
импортируемого товара в соответствии с данным контрактом.
В графе "Товар" указывается наименование товара по контракту. При наличии нескольких наименований товара перечисление их производится через запятую, либо с приложением перечня товаров, заверенного в соответствии с В графе "Станция, порт назначения" указывается место поставки товара в стране покупателя. В случае нескольких мест, графа заполняется аналогично В графе "Валюта по контракту" указывается наименование валюты, в которой определена сумма контракта, согласно классификатору валют, применяемому таможенными органами республики, на основании инструкции Государственного таможенного комитета "О порядке заполнения грузовой контракту согласно классификатору валют, применяемому таможенными органами республики, на основании инструкции Государственного таможенного комитета "О порядке заполнения грузовой таможенной декларации".
В графе "Валютная оговорка" указывается способ расчета курса валюты по контракту к валюте платежа. Заполняется только при условии несовпадения "Валюты по контракту" и "Валюты платежа".
В графе "Последняя дата" указывается наиболее поздняя из следующих двух прогнозируемых дат, указываемая импортером, исходя из условий контракта, на основании которого составлен паспорт сделки: при оплате после завершения таможенного оформления - дата последнего возможного по условиям контракта платежа, при предоплате - дата таможенного оформления, т.е. дата оформления последней, допустимой по условиям контракта поставки партии товара.
В графе "Валюта платежа" указывается наименование валюты, в которой производится оплата импортных товаров согласно классификатору валют, применяемому таможенными органами республики, на основании инструкции Государственного таможенного комитета "О порядке заполнения грузовой согласно классификатору валют, применяемому таможенными органами республики, на основании инструкции Государственного таможенного комитета расчетов за импортируемый товар в соответствии с условиями контракта (согласно приведенному ниже классификатору): Форма расчетов Код Авансовый платеж (предварительная оплата) 00 аккредитив 10 инкассо 20 перевод 30 другие 40 Может применяться комбинированная форма расчетов, тогда в графе В графе "Срок оплаты" указывается код расчетного срока между платежом и таможенным оформлением каждой партии товара согласно приведенному ниже классификатору.
Срок оплаты Код
Для определения кода срока оплаты товаров импортер самостоятельно определяет расчетный срок оплаты импортируемого товара как время между планируемыми датами оплаты товара и завершения таможенного оформления с учетом времени транспортировки товаров, времени "пробега" банковских документов, условий платежа по контракту и других факторов.
Заполняется в случаях превышения срока 180 календарных дней между датой оплаты товара и датой его ввоза на таможенную территорию Республики Казахстан (в случае особых условий поставки - со склада поставщика и т.д., возможно предусмотреть исключение в соответствии с нормами Правил проведения валютных операций, т.е. исчисление срока производить с момента фактического исполнения обязательства при условии представления импортером в таможенный орган всех документов, подтверждающих вступление резидента в права собственности по данному товару).
В таких случаях банк не подписывает паспорт сделки по импорту до представления импортером оригинала лицензии Национального Банка Республики Казахстан на проведение операции, связанной с движением капитала.
С представлением указанной лицензии данный раздел паспорта сделки по импорту заполняется следующим образом.
В графе "Номер" указывается номер лицензии, выданной Национальным Банком Республики Казахстан импортеру.
В графе "Дата" указывается дата выдачи Национальным Банком Республики Казахстан, указанная на лицензии.
В графе "Отсрочка" указывается срок отсрочки поступления импортируемого товара (свыше 180 дней).
В разделе "Регистрационное свидетельство" указывается номер и дата регистрационного свидетельства, полученного импортером, в случае, если осуществляемая им сделка предполагает предоплату по контракту и сумма этой предоплаты и срок, в течение которого не осуществлена поставка товара импортером, соответствуют требованиям нормативных правовых актов Национального Банка.
Раздел "Подписи уполномоченных лиц" заполняется следующим Три экземпляра паспорта сделки по импорту подписываются (с
- от имени импортера - руководителем импортера;
- от имени банка - одним из ответственных сотрудников банка;
- от имени таможенного органа - должностным лицом таможенного органа, уполномоченным подписывать паспорт сделки и совершать иные действия по осуществлению валютного контроля от имени таможенного органа;
- от имени третьего лица - руководителем третьего лица.
Три экземпляра паспорта сделки по импорту скрепляются печатями банка, таможенного органа и импортера.
В разделе "Особые отметки банка":
- указывается информация о третьем лице-плательщике, сведения о сумме, которая должна быть им оплачена в соответствии с условиями договора и иные записи, не указываемые в других графах паспорта сделки по импорту, но предусмотренные настоящей Инструкцией или облегчающие работу органов и Приложение N 4 Утверждена Национального Банка Республики Казахстан N__от_____ "Банк, таможенный орган"_______________________________________________ (полное наименование банка или его филиала, таможенного органа)
учета входящих и исходящих документов валютного контроля по импорту в 1999 году Начат: ________________________________(указывается дата регистрации в журнале первого зарегистрированного в указанном календарном году документа)
Окончен: _____________________________________(указывается дата регистрации последнего зарегистрированного в указанном календарном году
6. Дата
Примечание: журнал учета входящих и исходящих документов валютного контроля по импорту заводится на каждый календарный год (с даты поступления первого документа). По окончании журнал подписывается главным бухгалтером банка, должностным лицом таможенного органа и сдается на хранение в архив. Срок хранения в архиве - 10 лет с даты окончания журнала.
Приложение N 5
Форма отчетности - ежемесячная к Инструкции об организации Правления Национального Банка Республики Казахстан N__от__ а)
Извещение о поступлении валютной выручки по экспортным сделкам NN!Экспор! ! !Паспорт!Дата поступления!Сумма!Платель!Код!Приме !тер ! РНН ! Контракт !сделки !валютной выручки! !щик !ва-!чан.
! ! ! ! ! ! ! !лю-!
! ! ! ! ! ! ! !ты !
б)
Извещение о проведенных платежах по импортным сделкам NN!Импор!Третье!РНН!Контракт!Паспорт!Дата!Сумма!Получатель!Код валюты!Приме !тер !лицо ! ! !сделки !пла-! ! ! !чание ! ! ! ! ! !тежа! ! ! !
Наименование банка подпись руководителя и печать Приложение N 6 Форма отчетности - ежемесячная к Инструкции валютного Утверждена постановлением Правления N_________от_______________________ Информация о результатах экспортно-импортного валютного контроля за ___________ месяц 199__ года в тыс.долл. США Показатели !Код ! !
!стро!Экспорт!Импорт
!ки ! !
Объем осуществленных в отчетном периоде операций - 01 из них:
1. Подлежало к поступлению/оплате на/через банковские счета экспортеров/импортеров 02 в том числе:
1.1. фактически поступило/оплачено в отчетном периоде 03
1.2. поступило/оплачено авансом в предыдущих периодах 04
1.3. поступит/будет оплачено в будущих периодах 05
2. Объем операций, по которым не предусматривалось поступление валютной выручки от экспорта и использование валютных средств за импорт 06 в том числе в счет:
2.1. предоставленных/полученных кредитов 07
2.2. погашения ранее полученных/выданных ссуд и вознаграждений (интереса) по ним 08
2.3. инвестиций за рубеж/в Казахстан 09
2.4. доходов по инвестициям в Казахстан/за рубеж 10
2.5. бартерных сделок 11
2.6. прочих сделок 12 Таможенный комитет Подпись руководителя и печать Приложение N 7 N______________от_________________ о фактическом движении товаров NN!Экспортер!Контракт!Паспорт!Дата от! Сумма ! Импортер ! Код ! Примеч.
! ! !сделки !правки ! ! !валюты!
! ! ! !товара ! ! ! !
по импортным сделкам
NN!Импортер!Контракт!Паспорт!Дата поступления!Сумма!Экспортер!Код !примеч.
! ! !сделки !товара ! ! !валю!
! ! ! ! ! ! !ты !
Наименование таможенного органа Приложение N 8 N_________от______________________ Информация о поступлении валютной выручки по экспортным сделкам NN!Номер лицензии!Контракт!Экспортер!Дата платежа!Сумма!Полу!Код ! Примеч.
!или регистраци! ! ! ! !ча- !валю!
!онного свиде- ! ! ! ! !тель!ты !
!тельства ! ! ! ! ! ! !
о проведенных платежах по импортным сделкам NN!Номер лицензии!Контракт!Импортер!Дата!Сумма!Получатель!Код валюты!Приме !или регистраци! ! !пла-! ! ! !чан.
!онного свиде- ! ! !тежа! ! ! !
Приложение N 9
Форма отчетности - ежеквартальная N_____________от___________________ Информация о результатах экспортно-импортного валютного контроля за __ квартал 199__ года тыс.долл. США Показатели !Код ! Экспорт ! Импорт !стро!-----------------!----------------- !ки !всего!в том числе!всего!в том числе ! ! !платежи в ! !платежи в ! ! !тенге ! !тенге Количество оформленных паспортов сделок в отчетном периоде (штук) 01 Общая сумма по оформленным паспортам сделкам в отчетном периоде 02 Подлежало к получению/оплате платежей в отчетном периоде 03 Фактически оплачено/получено платежей в отчетном периоде 04 получено/оплачено платежей по паспортам сделок, оформленных в отчетном периоде 05 Сумма просроченных платежей в отчетном периоде 06 по паспортам сделок, оформленных в отчетном периоде 07 Приложение N 10 N____________от____________________ по экспортным сделкам на сумму в эквиваленте до пяти тысяч долларов США NN!Экспортер!Контракт!Дата платежа!Сумма!Импортер!Код валюты!Примечание о проведенных платежах по импортным сделкам на сумму NN!Импортер!Контракт!Дата платежа!Сумма!Экспортер!Код валюты!Примечание Приложение N 11 NN!Экспортер!Контракт!Дата отправки!Сумма!Импортер!Код валюты!Примечание ! ! !Товара ! ! ! !
NN!Импортер!Контракт!Дата поступления!Сумма!Экспортер!Код валюты!Примечание ! ! !товара ! ! ! !