Қазақша:
Қазақстан Республикасының Көлік және Министерство транспорта и коммуникаций коммуникациялар министрлігі Республики Казахстан Қазақстан Республикасы Көлік және коммуникация министрінің 2006 жылғы 17 ақпандағы № 48 Бұйрығы. Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2006 жылғы 24 ақпанда тіркелді. Тіркеу № 4103.
Күші жойылды - ҚР Көлік және коммуникация министрлігiнiң 2008 жылғы 20 маусымдағы № 298 бұйрығымен Қауiптi қалдықтарды тасымалдау, соның iшiнде тиеу-түсiру жұмыстарын орындау ережесін бекіту туралы Ескерту: Бұйрықтың күші жойылды - ҚР Көлік және коммуникация министрлігiнiң 2008.06.20 N 298 бұйрығымен.
"Қоршаған ортаны қорғау туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 62-4- бабының 2-тармағына сәйкес БҰЙЫРАМЫН
1. Қоса беріліп отырған Қауiптi қалдықтарды тасымалдау, соның iшiнде тиеу-түсiру жұмыстарын орындау ережесі бекітілсін.
2. Қазақстан Республикасы Көлiк және коммуникация министрлiгiнiң Көлiктiк бақылау комитетi (Қ.С. Мұстафин) осы бұйрықты мемлекеттік тіркеу үшін Қазақстан Республикасы Әділет министрлігіне ұсынуды қамтамасыз етсін.
3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау Қазақстан Республикасы Көлiк және коммуникация вице-министрі Е.Ж.Қошановқа жүктелсін.
4. Осы бұйрық алғаш ресми жарияланған күнінен кейін он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі.
Министр
"КЕЛІСІЛГЕН"
Қазақстан Республикасы ҚР НҚА ЭББ-гі нақты құжатқа сілтеу QR-коды Денсаулық сақтау министрі 2006 жылғы 31 қаңтар Қоршаған ортаны қорғау министрі 2006 жылғы 17 ақпан Көлiк және коммуникация министрінің 2006 жылғы 17 ақпандағы N 48 бұйрығымен бекітілген Қауiптi қалдықтарды тасымалдау, соның iшiнде тиеу-түсiру жұмыстарын орындау ережесі
1. Жалпы ережелер
1. Осы Қауiптi қалдықтарды тасымалдау, соның iшiнде тиеу-түсiру жұмыстарын орындау ережесі (бұдан әрі - Ереже) "Қоршаған ортаны қорғау туралы" Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес әзірленді.
2. Ереже Қазақстан Республикасының аумағында қауiптi қалдықтарды (радиоактивтіден басқа) тасымалдауға, соның iшiнде тиеу-түсiру жұмыстарын орындауға байланысты жеке және заңды тұлғалардың қарым-қатынасын реттейді.
Қауiптi қалдықтарды трансшекаралық тасымалдау Қазақстан Республикасы ратификациялаған халықаралық шарттардың талаптарына сәйкес жүзеге асырылады.
3. Қауіпті қалдықтар деп зиянды заттарды қамтитын және қауiптi қасиеттерi бар (уыттылық, жарылыс қаупi, өрт қаупi, жоғары реакциялық қабiлетi бар) не адам денсаулығы мен қоршаған орта үшiн жеке тұрғанда немесе басқа заттармен өзара әрекетке түскен кезде қауiп төндiруi мүмкiн қалдықтар танылады.
4. Қауiптi қалдықтарды тасымалдау, соның iшiнде тиеу-түсiру жұмыстарын орындау кезiнде қолданыстағы стандарттарға сәйкес қауiптi қалдықтардың жiктемесi қолданылады.
2. Қауiптi қалдықтарды тасымалдауды, соның iшiнде тиеу-түсiру жұмыстарын орындауды ұйымдастыру
5. Қауiптi қалдықтарды тасымалдау қауiптi жүктерді көлiк құралдарымен тасымалдау мәселелері жөніндегі нормативтiк құқықтық актілермен белгіленген тәртіппен жүзеге асырылады.
6. Қауіпті қалдықтармен бірге немесе бұрын пестицидтер тасымалдауға пайдаланылған көлік құралдарымен азық-түлік, жем және ауыз суын тасымалдауға рұқсат етілмейді.
7. Қауіпті қалдықтарды тасымалдауға пайдаланылған көлікті, кейіннен тиімді тазартуды лабораториялық бақылау арқылы алдын-ала тазартпай және зарарсыздандырмай, басқа жүктерді тасымалдау үшін пайдалану мүмкін емес.
8. Қауіпті қалдықтар осы мақсаттарға арналған арнайы көлік құралдарымен тасымалданады.
9. Жүк жөнелтушінің (жүк алушының) және тасымалдаушының арасында Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес қауіпті қалдықтар тасымалын жүзеге асыруға шарт жасалады.
Қауіпті қалдықтарды тасымалдау шарты айрықша ерекшеліктеріне байланысты, сондай-ақ мынадай:
көлік құралдарын арнайы өңдеу жөніндегі іс-шаралар туралы;
ілесіп жүруді (қажет болғанда) ұйымдастыру туралы;
жүргізушілерді жеке қорғану құралдарымен қамтамасыз етудің тәртібі туралы;
қауіптілік және қауіпті қалдықтарды бейтараптандыру туралы ақпарат жүйесінің элементтерімен қамтамасыз етудің тәртібі туралы мәліметтерді де қамтуы тиіс.
10. Қауіпті қалдықтарды тасымалдау шартын жасасу тауар-көлік (көлік, теңіз, жүк) жүкқұжатын толтырумен расталады.
11. Тауарлы-көлік (көлік, теңіз, жүк) жүкқұжатының нысаны және оны қолдану тәртібі Қазақстан Республикасы Көлік және коммуникация министрінің 2004 жылғы 22 желтоқсандағы N 478-I бұйрығымен бекітілген (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде 3442 нөмірмен тіркелген)
Автомобиль көлігімен жүктерді тасымалдау ережесіне , Қазақстан Республикасы Көлік және коммуникация министрінің 2004 жылғы 23 қарашадағы N 429-I бұйрығымен бекітілген (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде 3294 нөмірмен тіркелген) Жүк тасымалдау ережесіне , Қазақстан Республикасы Көлік және коммуникация министрінің 2004 жылы 6 шілдедегі N 265-I бұйрығымен бекітілген (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде 2975 нөмірмен тіркелген) Қазақстан Республикасының теңіз көлігімен жолаушыларды, багажды және жүктерді тасымалдау саласындағы нормативтік құқықтық актілеріне, Қазақстан Республикасы Көлік және коммуникация министрлігі Азаматтық авиация комитеті төрағасының 2003 жылғы 25 сәуірдегі N 182 бұйрығымен бекітілген (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде 2301 нөмірмен тіркелген) Қазақстан Республикасы әуе жолдарымен жолаушыларды, багаж бен жүкті тасымалдау ережесіне сәйкес белгіленеді.
12. Тасымалданатын қауіпті қалдықтардың санын, оларды арнайы жабдықталған және арнайы белгілермен жабдықталған көлік құралдарымен тасымалдау мақсаты мен жеткізу жерін көрсете отырып, қауіпті қалдықтар тасымалдау қауіпсіздігінің талаптарын сақтай отырып, көзделген тасымалдау құжаттары бар болған кезде қауіпті қалдықтар тасымалдауға рұқсат етіледі.
13. Қауіпті қалдықтарды тасымалдау бағдарғысының жоспары мен кестесін жүк жөнелтушімен (жүк алушымен) келісім бойынша тасымалдаушы қалыптастырады.
14. Қауіпті қалдықтар тасымалын жүзеге асыру кезінде жүк жөнелтуші немесе тасымалдаушы Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес қауіпсіздік паспортын немесе жол жүру кезінде авариялық жағдайлардың орын алуы мүмкін болғанда осы жүкке авариялық карточканы әзірлейді.
15. Қауіпті қалдықтарды тасымалдауға байланысты авария туындаған немесе қаупі төнген жағдайда тасымалдаушы бұл туралы құзыретті органдарды дереу хабардар етеді.
16. Тасымалдау объектісі болып табылатын қауіпті қалдықтар буып- түйіледі, таңбаланады және Қазақстан Республикасының стандарттау жөніндегі нормативтік құжаттарында белгіленген талаптарға сәйкес тасымалданады.
Осы ережелердің нормаларын бұзушылықпен қауіпті қалдықтарды тасымалдау жөніндегі қызметті жүзеге асыру, соның ішінде тиеу-түсіру жұмыстарын орындау заңнамада белгіленген жауапкершілікке соқтырады.
17. Тиеу-түсіру жұмыстарын жүргізу кезінде жүктің сақталуын және қауіпсіздігін қамтамасыз ету жөніндегі нормативтік-техникалық құжаттардың талаптары орындалады.
18. Көлік құралдарына қауіпті қалдықтарды тиеу-түсіру операцияларына бақылауды жүкке ілесіп жүретін жүк жөнелтушінің (жүк алушының) өкілі жүргізеді.
19. Көлік құралын толтыра тиеу оның жүк көтергіштігін толық пайдалануға дейін рұқсат етіледі. Ерекше қауіпті қалдықтарды тасымалдау кезінде көлік құралын толтыра тиеу әзірлеуші ұйымдар дайындайтын арнайы нұсқаулықтарда көрсетілген тәртіппен және көлемде жүргізіледі.
20. Көлік құралына(нан) қауіпті қалдықтарды тиеу-түсіру және бекіту осы жұмыстарды жүргізуге рұқсаты бар (рұқсат берілген) жүк жөнелтушінің (жүк алушының) күшімен және құралдарымен, ыдысқа соққы тигізбей және шамадан тыс қысым түсірмей, жұмыс кезінде от ұшқынын шығармайтын механизмдер мен құралдарды қолдана отырып, сақтандырудың барлық шараларын орындау арқылы жүзеге асырылады.
21. Қауіпті қалдықтармен тиеу-түсіру жұмыстары көлік құралының қозғалтқышы ажыратылған кезде жүргізіледі және жүргізуші, егер бұл жүк жөнелтушінің нұсқаулығында көрсетілген болса, тиеу-түсірудің белгіленген аймағы шегінен тыс болуы тиіс, көлікте орнатылған жүк көтеру немесе төгу механизмдерін іс әрекетке келтіру қозғалтқыштың жұмысы кезінде қамтамасыз етілетін жағдайлар айрықша жағдайлар болып табылады.
22. Қауіпті қалдықтарды тиеу-түсіру операциялары арнайы жабдықталған посттарда жүргізілуі тиіс. Бұл ретте бір көлік құралынан аспайтын тиеу-түсіру жүзеге асырылуы мүмкін.
23. Қауіпті қалдықтарды тиеу-түсіру үшін бөлінген посттарда бөгде тұлғалардың болуына рұқсат берілмейді.
24. Найзағай кезінде жарылу қаупі және өрт қаупі бар қалдықтармен тиеу- түсіру жұмыстарын жүргізуге рұқсат етілмейді.
25. Қауіпті қалдықтарды тиеу-түсіру операциялары осы жұмысты орындауға тартылған персоналдың жеке қауіпсіздігінің барлық шараларын сақтай отырып қолмен жүзеге асырылады.
26. Тиеу-түсіру механизмдерінің ыдыстың бүліну қаупін туғызатын жүк қармағыш құрылысын пайдалануға және жүктің өз бетімен құлауына жол берілмейді.
27. Тиеу-түсіру операциялары барысында қауіпті қалдықтары бар орамдарды жылжыту және қойма жұмыстарын орындау тек арнайы орнатылған төсемдер, траптар мен төсеніштер арқылы жүзеге асырылуы мүмкін.
28. Жәшіктерге, себеттерге, барабанға салынған немесе тор көзделген қауіпті қалдықтар тиеу-түсіру операцияларын орындау кезінде арнайы арбашаларда жылжытылуы тиіс. Қауіпті жүктер себеттерге салынған жағдайда оларды тек себеттің тұтқасының және түбінің беріктігі алдын-ала тексерілгеннен кейін ғана тұтқасынан ұстап тасымалдауға рұқсат етіледі. Орамды арқалауға, иыққа салып немесе алдыға салып тасымалдауға рұқсат етілмейді.
29. Қауіпті қалдықтарды тиеу, түсіру және қайта тиеуге арналған орындар (посттар), сондай-ақ көлік тұрағына арналған орындар "Өндірістік нысандарды жобалауға қойылатын санитарлық-эпидемиологиялық талаптар атты" санитарлық- эпидемиологиялық ережелер мен нормаларды бекіту туралы" (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде 3792 нөмірмен тіркелген)
Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрінің міндетін атқарушының 2005 жылғы 8 шілдедегі N 334 бұйрығына сәйкес белгіленеді.
30. Көктайғақ кезінде қауіпті қалдықтарды тиеу-түсіру посттарының аумағына құм себілуі тиіс.
3. Қауіпсіздік техникасы жөніндегі талаптар
31. Қауіпті қалдықтармен жұмыстарға алдын-ала және мерзімдік медициналық тексеруден өткен және қауіпті қалдықтармен тиеу-түсіру жұмыстары кезіндегі қауіпсіздік техникасы жөніндегі нұсқаулықпен танысқан тұлғалар жіберіледі.
32. Қауіпті қалдықтармен жұмыстарға денсаулығы бойынша шектеулері бар адамдар, 18 жасқа дейінгі жасөспірімдер және жүкті әйелдер жіберілмейді.
33. Қауіпті қалдықтармен жұмыс жасайтын тұлғалар қорғану құралдарымен қамтамасыз етіледі. Қауіпті қалдықтармен жұмыс жүргізу кезінде қолданылатын жеке қорғану құралдарымен жүк жөнелтуші қамтамасыз етеді.
34. Қауіпті қалдықтармен жұмыстар кезінде:
1) көлік құралын орнынан шұғыл қозғауға;
2) шұғыл тежеуге;
3) ілінісу мен қозғалтқышты өшіріп қозғалуға;
4) қозғалыс кезінде көлік құралында темекі шегуге (тоқтаған кезде көлік тұрағынан кемінде 50 м жерде темекі шегуге рұқсат етіледі);
5) ашық отты пайдалануға (айрықша жағдайларда ас әзірлеген кезде көлік тұрағынан кемінде 200 м қашықтықта от жағуға болады);
6) көлік құралын қараусыз қалдыруға тыйым салынады.

На русском языке:
Қазақстан Республикасының Көлік және Приказ Министра транспорта и Министерство транспорта и коммуникаций коммуникациялар министрлігі коммуникаций Республики Республики Казахстан Казахстан от 17 февраля 2006 года № 48. Зарегистрирован в Министерстве юстиции Республики Казахстан от 24 февраля 2006 года № 4103.
Утратил силу приказом и.о.
Министра транспорта и Казахстан от 20 июня 2008 года № Об утверждении Правил перевозки опасных отходов, в том числе выполнения погрузочно-разгрузочных работ
1. Утвердить прилагаемые Правила перевозки опасных отходов, в том числе выполнение погрузочно-разгрузочных работ.
2. Комитету транспортного контроля Министерства транспорта и коммуникаций Республики Казахстан (Мустафин К.С.) обеспечить представление настоящего приказа для государственной регистрации в Министерстве юстиции Республики Казахстан.
3. Контроль за исполнением настоящего приказа возложить на вице- министра транспорта и коммуникаций Республики Казахстан Кошанова Е.Ж.
4. Настоящий приказ вводится в действие по истечении десяти календарных дней после дня его первого официального опубликования.
Министр
"СОГЛАСОВАН"
Министр здравоохранения 31 января 2006 года Министр охраны окружающей среды Республики Казахстан 17 февраля 2006 года Утверждены приказом Министра транспорта и коммуникаций от 17 февраля 2006 года N 48 Правила перевозки опасных отходов, в том числе выполнение погрузочно- разгрузочных работ
1. Общие положения
1. Настоящие Правила перевозки опасных отходов, в том числе выполнение погрузочно-разгрузочных работ (далее - Правила) разработаны в соответствии с Законом Республики Казахстан "Об охране окружающей среды".
2. Правила регулируют отношения физических и юридических лиц, связанных с перевозкой опасных отходов (кроме радиоактивных), в том числе выполнение погрузочно-разгрузочных работ на территории Республики Казахстан.
Трансграничные перевозки опасных отходов осуществляются в соответствии с требованиями международных договоров ратифицированных Республикой Казахстан.
3. Опасными отходами признаются отходы содержащие вредные вещества и обладающие опасными свойствами (токсичностью, взрывоопасностью, пожароопасностью, высокой реакционной способностью) либо которые могут представлять опасность для здоровья человека и окружающей среды самостоятельно или при вступлении во взаимодействие с другими веществами.
4. При перевозке опасных отходов, в том числе выполнение погрузочно- разгрузочных работ применяется классификация опасных отходов согласно действующим стандартам.
2. Организация перевозки опасных отходов, в том числе выполнение погрузочно-разгрузочных работ
5. Перевозка опасных отходов осуществляется в порядке установленном нормативными правовыми актами по вопросам перевозки опасных грузов транспортными средствами.
6. Не допускается перевозка пищевых продуктов, фуража и питьевой воды совместно с опасными отходами или в транспортных средствах, ранее использованных для перевозки пестицидов.
7. Транспорт, использованный для перевозки опасных отходов, не может быть использован для перевозки других грузов без предварительной очистки и обеззараживания транспортного средства с последующим лабораторным контролем эффективной очистки.
8. Опасные отходы перевозятся специализированными транспортными средствами, приспособленными для этих целей.
9. Между грузоотправителем (грузополучателем) и перевозчиком, заключается договор на осуществление перевозок опасных отходов в соответствии с законодательством Республики Казахстан.
Договор на перевозку опасных отходов, в силу специфических особенностей, также должен содержать следующие сведения:
о мероприятиях по специальной обработке транспортных средств;
об организации сопровождения (в случае необходимости);
о порядке обеспечения средствами индивидуальной защиты водителей;
о порядке обеспечения элементами системы информации об опасности и нейтрализации опасного отхода.
10. Заключение договора перевозки опасных отходов подтверждается составлением товарно-транспортной (транспортной, морской, грузовой)
накладной.
11. Форма товарно-транспортной (транспортной, морской, грузовой)
накладной и порядок ее применения определяются в соответствии с Правилами перевозок грузов автомобильным транспортом, утвержденными приказом Министра транспорта и коммуникаций Республики Казахстан от 22 декабря 2004 года N 478-I (зарегистрированным в Реестре государственной регистрации нормативных правовых актов за N 3442), Правилами перевозок грузов, утвержденных приказом Министра транспорта и коммуникаций Республики Казахстан от 23 ноября 2004 года N 429-I (зарегистрированным в Реестре государственной регистрации нормативных правовых актов за N 3294), Нормативными правовыми актами в области перевозок пассажиров, багажа и грузов морским транспортом Республики Казахстан, утвержденными приказом Министра транспорта и коммуникаций Республики Казахстан от 6 июля 2004 года N 265-I (зарегистрированным в Реестре государственной регистрации нормативных правовых актов за N 2975), Правилами перевозки пассажиров, багажа и грузов на воздушных линиях Республики Казахстан, утвержденных приказом Председателя Комитета гражданской авиации Министерства транспорта и коммуникаций Республики Казахстан от 25 апреля 2003 года N 182 (зарегистрированным в Реестре государственной регистрации нормативных правовых актов за N 2301).
12. Перевозка опасных отходов допускается при наличии паспорта отходов, специально оборудованных и снабженных специальными знаками транспортных средствах с соблюдением требований безопасности перевозки опасных отходов, перевозочных документов и документов для передачи опасных отходов с указанием количества перевозимых опасных отходов, цели и места назначения их перевозки.
13. План маршрута и график перевозки опасных отходов формирует перевозчик по согласованию с грузоотправителем (грузополучателем).
14. При осуществлении перевозки опасных отходов грузоотправитель или перевозчик разрабатывают в соответствии с законодательством Республики Казахстан паспорт безопасности или аварийную карточку на данный груз в случае возможных аварийных ситуаций в пути следования.
15. В случае возникновения или угрозы аварии, связанных с перевозкой опасных отходов перевозчик незамедлительно информирует об этом компетентные органы.
16. Опасные отходы, являющиеся объектом перевозки, упаковываются, маркируются и транспортируются в соответствии с требованиями, установленными нормативными документами по стандартизации Республики Казахстан.
Осуществление деятельности по перевозке опасных отходов, в том числе выполнение погрузочно-разгрузочных работ с нарушением норм данных правил влечет установленную законодательством ответственность.
17. При производстве погрузочно-разгрузочных работ выполняются требования нормативно-технических документов по обеспечению сохранности и безопасности груза.
18. Контроль за погрузочно-разгрузочными операциями опасных отходов на транспортные средства ведет представитель грузоотправителя (грузополучателя), сопровождающий груз.
19. Загрузка транспортного средства допускается до использования его полной грузоподъемности. При перевозке особо опасных отходов загрузка транспортного средства производится в объеме и порядке, оговоренных в специальных инструкциях, разрабатываемых организациями-изготовителями.
20. Погрузка, разгрузка и крепление опасных отходов на транспортном средстве осуществляется силами и средствами грузоотправителя (грузополучателя), имеющими разрешение (допуск) на производство этих работ с соблюдением всех мер предосторожности, не допуская толчков, ударов, чрезмерного давления на тару с применением механизмов и инструментов, не дающих при работе искр.
21. Погрузочно-разгрузочные работы с опасными отходами производятся при выключенном двигателе транспортного средства и водитель должен находиться за пределами установленной зоны погрузки-разгрузки, если это оговорено в инструкции грузоотправителя, исключением являются случаи, когда приведение в действие грузоподъемных или сливных механизмов установленных на транспорте, обеспечивается при работающем двигателе.
22. Погрузочно-разгрузочные операции с опасными отходами должны производиться на специально оборудованных постах. При этом может осуществляться погрузка-разгрузка не более одного транспортного средства.
23. Присутствие посторонних лиц на постах, отведенных для погрузки- разгрузки опасных отходов, не разрешается.
24. Не допускается производство погрузочно-разгрузочных работ с взрывоопасными огнеопасными отходами во время грозы.
25. Погрузочно-разгрузочные операции с опасными отходами, осуществляется ручным способом и должны выполняться с соблюдением всех мер личной безопасности привлекаемого к выполнению этих работ персонала.
26. Использование грузозахватных устройств погрузочно-разгрузочных механизмов, создающих опасность повреждения тары, и произвольное падение груза не допускается.
27. Перемещение упаковки с опасными отходами в процессе погрузочно- разгрузочных операций и выполнения складских работ может осуществляться только по специально устроенным подкладкам, трапам и настилам.
28. Опасные отходы, упакованные в ящиках, корзинах, барабанах или обрешетках при выполнении погрузочно-разгрузочных операций должны перемещаться на специальных тележках. В случае упаковки опасных грузов в корзины переноска их за ручки допускается только после предварительной проверки прочности ручек и дна корзины. Не допускается переносить упаковку на спине, плече или перед собой.
29. Места (посты) для погрузки, выгрузки и перегрузки опасных отходов, а также места для стоянки транспорта устанавливаются в соответствии с приказом исполняющего обязанности Министра здравоохранения Республики Казахстан от 8 июля 2005 года N 334 "Об утверждении санитарно-эпидемиологических правил и норм "Санитарно-эпидемиологические требования к проектированию производственных объектов" (зарегистрированным в Реестре государственной регистрации нормативных правовых актов за N 3792).
30. При гололеде территория постов погрузки-разгрузки опасных отходов должна быть посыпана песком.
3. Требования по технике безопасности
31. К работе с опасными отходами допускаются лица, прошедшие предварительный и периодический медицинский осмотр и инструктаж по технике безопасности при погрузочно-разгрузочных работах с опасными отходами.
32. К работе с опасными отходами не допускаются лица, имеющие ограничения по состоянию здоровья, подростки до 18 лет и беременные женщины.
33. Лица, работающие с опасными отходами, обеспечиваются средствами защиты. Индивидуальные средства защиты, применяемые при работе с опасными отходами, обеспечивает отправитель груза.
34. Во время работы с опасными отходами запрещается:
1) резко трогать транспортное средство с места;
2) резко тормозить;
3) двигаться с выключенным сцеплением и двигателем;
4) курить в транспортном средстве во время движения (курить разрешается во время остановок не ближе чем в 50 метров от места стоянки транспорта);
5) пользоваться открытым пламенем (в исключительных случаях для приготовления пищи огонь можно разводить на расстоянии не ближе 200 м от стоянки транспорта);
6) оставлять транспортное средство без надзора.