Қазақша:
Қазақстан Республикасының Әділет министрлігі Қазақстан Республикасының Министерство юстиции Республики Казахстан Әдiлет министрлігімен Бекітілді 1998 жылғы 8 қаңтардағы N 13 бұйрығымен. Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде 1998 жылғы 6 наурызда тіркелді. Тіркеу N 480.
Күші жойылды - Қазақстан Республикасы Әдiлет министрінің м.а. 2007 жылғы 26 шілдедегі N 211 бұйрығымен.
Қазақстан Республикасы соттары мен әдiлет мекемелерiнiң құқықтық жәрдем беруiнiң және шет мемлекеттердiң осындай мекемелерден құқықтық жәрдем сұрауының тәртiптерi туралы НҰСҚАУЛЫҚ
1. Қазақстан Республикасының заңдарына және Қазақстан Республикасы жасаған халықаралық шарттарға, келiсiмдерге және конвенцияларға (әрi қарай - халықаралық шарттарға) сәйкес соттар мен әдiлет мекемелерi өздерiне белгiленген тәртiпте берiлген шетелдiк әдiлет мекемелерiнiң жеке iс жүргiзу әрекеттерiн жасау, айыпталушылардан, куәлардан, сарапшылардан жауап алу туралы өтiнiштерiн, тараптар мен басқа адамдардың түсiндiрмелерiн, соттық қарауды, заттай айғақтарды беру және салып жiберудi, сондай-ақ құжаттарды дайындау мен салып жiберудi, құжаттарды тапсыру туралы тапсырмаларды орындауды талап етудi орындайды және оларға өзге құқықтық көмек көрсетедi және де өздерi шетелдiк әдiлет мекемелерiне осындай тапсырмалармен және өтiнiштермен жүгiне алады.
Қазақстан Республикасының жасаған халықаралық шарттарында Қазақстан Республикасының заңдарындағы ережелерден өзге ережелер белгiленген жағдайларда халықаралық шарттың ережелерi қолданылады.
ҚР НҚА ЭББ-гі нақты құжатқа сілтеу QR-коды
2. Шетелдiк әдiлет мекемелерiнiң тапсырмаларын Қазақстан Республикасының соттары және әдiлет мекемелерi, егер Шарттың өзiнде өзгеше көзделмесе, тек оларды Қазақстан Республикасының Әдiлет министрлiгi арқылы алған кезде ғана орындайды.
Соттарға немесе әдiлет мекемелерiне тiкелей келiп түскен шетелдiк әдiлет мекемелерiнiң тапсырмалары тек қана Қазақстан Республикасы Әдiлет министрiнiң нұсқауы бойынша орындалады.
3. Шетелдiк әдiлет мекемелерiнiң соттық тапсырмаларын iс жүргiзу әрекеттерi солардың қызмет ету саласында жүзеге асырылуға тиiс және құжаттар соларға берiлуге тиiстi адамдар солардың юрисдикциясына жататын соттар орындайды.
4. Әдiлет мекемелерiне берiлген тапсырмаларды аталған әрекет соның ауданында жасалуға тиiс әдiлет мекемесi орындайды. Егер нотариалдық әрекет жасау ауданында әдiлет мекемесi болмаса, тапсырмаларды белгiленген дислокация бойынша осы ауданға қызмет көрсететiн әдiлет мекемесi орындайды.
Шетелдiк әдiлет мекемелерiнiң тапсырмаларды орындау бойынша барлық әрекеттерiн нотариус жүзеге асырады.
5. Егер құжаттарды тапсырмада аталған мекен-жай бойынша тапсыру мүмкiн болмаса, сот немесе әдiлет мекемесi бұл жайлы Қазақстан Республикасының Әдiлет министрлiгiне хабарлай отырып, тапсырманы алушының жаңа мекен-жайы бойынша құзыреттi сотқа немесе әдiлет мекемесiне жiбередi.
Егер құжаттарды Қазақстан Республикасы құқықтық көмек туралы шарт жасасқан мемлекеттiң әдiлет мекемесiнiң тапсырмасында аталған мекен-жай бойынша тапсыру мүмкiн болмаса, сот немесе әдiлет мекемесi өз бастамасымен нақты мекен-жайын анықтауға шаралар қолдануға тиiс.
Егер тапсырманы орындау басқа себептермен мүмкiн болмаса (құжатты алушының қайтыс болуы және т.б.) сот немесе әдiлет мекемесi тапсырманы берiп отырған шетелдiк әдiлет мекемесiне орындауға кедергi болып отырған себептер туралы хабарлауға және жiберiлген құжаттарды қайтаруға тиiс (N 4 қосымша).
6. Жеке iс жүргiзу әрекеттерiн жасау туралы сот тапсырмаларын орындау (куәлардан жауап алу, тараптардан түсiнiктемелер талап ету, қылмыс жасалған жерге қарау жүргiзу және басқалар) Қазақстан Республикасының iс жүргiзу заңдарына сәйкес сот отырысында жүзеге асырылады. Iске қатысушы адамдар отырыстың өтетiн уақыты мен жерi туралы хабарланады, алайда олардың келмеуi орындауға кедергi болып табылмайды (N 3 қосымша).
Тапсырма орындау кезiнде жасалған әрбiр iс жүргiзу әрекетi туралы, қолданылып жүрген iс жүргiзу заңдарының талаптарын сақтай отырып, хаттама жасалады.
Қазақстан Республикасы құқықтық көмек туралы шарт жасасқан мемлекеттердiң әдiлет мекемелерiнен келiп түскен қылмыстық iстер бойынша тапсырмаларды орындау кезiнде, жеке тапсырма тәртiбiнде куәлардан, сарапшылардан, жәбiрленушiлерден жауап алудың, соттық қараудың жүргiзiлуi мүмкiн. Куәлар мен басқа адамдардан жауап алуды, сондай-ақ соттық қарауды хатшының қатысуымен судьяның жеке өзi сот отырысында жүргiзедi; бұл әрекеттердiң сипаттамасы мен нәтижелерi судья мен хатшы қол қоятын хаттамаға енгiзiледi.
7. Тапсырмалар бойынша құжаттарды беру, егер берiлетiн құжаттар мемлекеттiк (орыс) тiлiнде жазылған болса, қолданылып жүрген заңдарда көзделген тәртiпке сәйкес жүзеге асырылады. Сұрау салушы мекемеге қайтарылатын құжатты беру туралы растау қағазында берушiнiң мөрiмен және қойған қолымен куәландырылған, алушының қолхаты болуға тиiс және онда берiлу күнi мен орны көрсетiлуге тиiс.
Шет тiлiнде жазылған, беруге жататын құжаттар, егер алушы оларды өз еркiмен қабылдауға келiскен болса, алушыға берiледi.
8. Егер құжаттарды тапсырмада көрсетiлген мекен бойынша беру мүмкiндiгi болмаса, әдiлет мекемесi адамның тұратын жерiн алдын ала анықтап алып, тапсырмаға тиiстi ауданның (облыстың) мекен-жай бюросының анықтамасын тапсырмаға қосып, бұл құжаттарды Әдiлет министрлiгiне қайтару және алған мәлiметтердi жолдама хатта көрсетуге тиiстi, мұнда мiндеттi түрде себептер көрсетiледi.
Егер адресат аталған мекен-жайда тiркелген, бiрақ онда тұрмаған жағдайда, әдiлет мекемесiнiң жұмыскерi (тапсырманы орындаушы) адамның аталған мекен-жайда тұрмайтындығы туралы акт жазады да әдiлет мекемесiнiң мөрiмен куәландырады.
9. Құжаттарды адресатқа беру Қазақстан Республикасы заңдарының талаптарына сәйкес немесе, егер тапсырма Конвенцияға қатысушы мемлекеттiң тиiстi сотының құжаттарды беру туралы тапсырмасымен бiрге берiлсе, сонда белгiленген тәртiпке сәйкес жасалады.
Құжаттарды беру кезiнде тапсырманы орындаушы Нұсқаулыққа қоса берiлген N 5 қосымшаға сәйкес, құжаттарды беру туралы растау қағазын толтырады.
Адресат құжаттарды қабылдаудан бас тартқан жағдайда, тапсырманы орындаушы құжаттарды қабылдаудан бас тарту туралы акт жазады, оған тапсырманы орындаушы қол қояды және ол әдiлет мекемесiнiң мөрiмен куәландырады.
10. Егер Қазақстан Республикасы жасаған халықаралық шарттар осы Нұсқаулықтың 6-9 тармақтарының ережелерiне ұқсамайтын тапсырмаларды орындау тәртiбi туралы арнайы ережелердi белгiлесе, соттар мен әдiлет мекемелерi осы арнайы ережелердi басшылыққа алуға тиiстi.
11. Тапсырмаларды орындағаннан кейiн қажеттi жадығаттар (жауап алу хаттамасы, құжаттарды тапсыру туралы растау қағазы, шығындар туралы анықтама және басқалар), егер халықаралық шартта құжаттарды жiберудiң өзгеше тәртiбi белгiленбесе, Қазақстан Республикасының Әдiлет министрлiгiне жiберiледi.
Тапсырмалардың орындалу дұрыстығын тексергеннен кейiн Қазақстан Республикасының Әдiлет министрлiгi құжаттарды сұрау салушы мемлекеттiң Әдiлет министрлiгiне жiбередi.
12. Қазақстан Республикасы соттары мен әдiлет мекемелерiнiң тапсырмаларында шетелдiк әдiлет мекемелерi (құқықтық көмек туралы шарттарға қатысты - N 2, N 3 және N 4 формулярлар) тапсырманы берушi соттың немесе әдiлет мекемесiнiң және тапсырма берiлген мекеменiң атауын, өтiнiштiң мазмұнын (құжатты беру, куәдан жауап алу, соттық қарауды жүргiзу, қойылған қолдың түпнұсқалылығын немесе құжат көшiрмесiнiң анықтығын куәландыру және т.с.с.), сондай-ақ тапсырманың мәнi бойынша қажеттi мәлiметтердi көрсетедi. Құжаттарды беру туралы тапсырмада құжат берiлуге тиiс адамның мекен-жайы және берiлетiн құжаттың анық атауы мiндеттi түрде көрсетiледi.
Тапсырмаға тиiстi түрде рәсiмделген құжаттар: соттық талқылау туралы хабарлама қағаз, талап қою арызының көшiрмелерi және т.с.с. қоса берiледi.
Егер Қазақстан Республикасы жасаған халықаралық шарттар осы тармақтың 1-абзацында жазылған ережелерден басқа, шетелдiк әдiлет мекемелерiне тапсырмалар жазу тәртiбi туралы арнайы ережелер белгiлесе, соттар мен әдiлет мекемелерi осы арнайы ережелердi басшылыққа алуға тиiс.
13. Қазақстан Республикасымен жасаған құқықтық көмек туралы шарттары бар мемлекеттердiң соттар мен әдiлет мекемелерiне тапсырмалар iстi қарау күнiне дейiнгi 4 айдан кешiктiрiлмей, ал басқа шет мемлекеттердiң әдiлет мекемелерiне iстi қарау күнiне дейiнгi 6 айдан кешiктiрiлмей жiберiледi.
14. Бала асырап алу, қамқоршылық және қорғаншылық туралы iстерге байланысты құқықтық көмек туралы шарттар жасалған мемлекеттердiң әдiлет мекемелерiнiң тапсырмаларын Әдiлет министрлiгi Қазақстан Республикасының осы мәселелердi шешуге құзырлы мекемелерiне жiбередi.
Тапсырманы орындаған мекемеден алынған, тапсырманың орындалуын растайтын құжаттарды белгiленген тәртiпте Қазақстан Республикасының Әдiлет министрлiгi шет мемлекетiне жiбередi.
15. Құқықтық көмек туралы шарттардың жағдайларына сәйкес, тиiстi шетелдiк соттардың жүргiзуiндегi iстер бойынша оларды сот шығындарынан босату туралы ауызша өтiнiшпен, тұратын жерiндегi сотқа жүгiнген Қазақстан Республикасы азаматтарының өтiнiштерiн сот хаттамаға енгiзедi.
Жазбаша түрдегi өтiнiш өтiнiшпен берiлген құжаттармен бiрге (отбасылық жағдайы, еңбекақысы туралы анықтамамен және т.с.с.) және сот отырысының хаттамасы сот тапсырмаларын жолдауға көзделген тәртiпте шет мемлекеттiң әдiлет мекемесiне жiберiледi (осы Нұсқаулықтың 12-тармағы).
16. Сот шешiмдерiн және Қазақстан Республикасымен құқықтық көмек туралы шарт жасасқан мемлекеттердiң әдiлет мекемелерiнiң соларға теңестiрiлген актiлерiн Қазақстан Республикасының аумағында орындау туралы iздену өтiнiштерiн облыстық соттар қолданылып жүрген заңдарға, шарттарға сәйкес борышқор тұратын жерде қарайды.
17. Құқықтық көмек туралы шарттар жасалған мемлекеттердiң әдiлет мекемелерiне жолданған және шешiмдi енгiзген Қазақстан Республикасының сотына берiлген Қазақстан Республикасы соттарының шешiмдерi мен оларға теңестiрiлген актiлерiн шетелде орындау туралы өндiрiп алушылардың iздену өтiнiштерi осы мемлекеттердiң соттарына тапсырмалар жiберуге көзделген тәртiпте осы соттарға шетелге жiберiледi (осы Нұсқаулықтың 13-тармағы).
18. Өндiрiп алушының iздену өтiнiшiне бiрiншi сатының соты:
а) материалдық зиянды өтеуге қатысты бөлiгiнде сот шешiмiнiң, оған теңестiрiлген актiнiң немесе үкiмнiң; (егер олар өндiрiп алуға жататын сомалардың мөлшерiн өзгертсе) ұйғарымның немесе қаулының куәландырылған көшiрмесiн, сондай-ақ, егер шешiм немесе үкiм бұрын Қазақстан Республикасының аумағында орындалса, оларды орындау туралы анықтаманы;
б) егер жауапкер iстi қарау процесiне қатыспаған жағдайда, - оған сотқа шақырылу туралы хабарлама қағаздың уақытында және тиiстi нысанда берiлгендiгi көрсетiлетiн құжатты қоса бередi.
Егер өндiрiп алуға төленбеген сот шығындары, мемлекеттiк баж салығы жатса, iстi мәнi бойынша қараған сот осы шығындарды, мемлекеттiк баж салығын өндiрiп алу туралы өтiнiшпен осы Нұсқаулықта көзделген тәртiпте шетелдiк сотқа жүгiнедi.
19. Қазақстан Республикасы жасаған құқықтық көмек туралы шарттың негiзiнде құқықтық көмек көрсетуге байланысты хат жазысуды Қазақстан Республикасының соттары мен әдiлет мекемелерi қазақ (орыс) тiлiнде жүргiзедi.
Құжаттарды шет тiлiне аудару қажет болған (құқықтық көмек туралы шарттардың жағдайларына сәйкес) жағдайда, мұндай аударма Қазақстан Республикасының Әдiлет министрлiгiнде жасалады.
20. Құқықтық көмек көрсету тәртiбiнде соттар мен мекемелер жiберетiн барлық құжаттарға мөр басылуға тиiс. Олар белгiленген нысанда жасалуға, анық және айқын тiлмен жазылуға, басылуға, ұқыпты және жинақы рәсiмделуге тиiс.
Құжаттардағы куәландыру жазбалары қазақ (орыс) тiлiнде орындалады және олар басылуға тиiс. Құжаттарды куәландыру кезiнде штамптарды пайдалануға жол берiлмейдi. Қазақстан Республикасы жасаған құқықтық көмек туралы шарттардың негiзiнде құқықтық көмек көрсету кезiнде соттар мен әдiлет мекемелерi тиiстi екi тiлде формулярларды пайдалануға тиiс (N 1 қосымша).
21. Шет мемлекеттерде қолданылып жүрген немесе қолданылған мәлiметтердi алу қажеттiлiгi жағдайында соттар мен әдiлет мекемелерi Қазақстан Республикасының Әдiлет министрлiгiне жүгiнедi, ол қажет болған кезде белгiленген тәртiпте шет мемлекеттердiң тиiстi мекемелерiнен сұрау жасайды. N 1 қосымша Қазақстан Республикасы 1997 жылғы 1 қаңтарға дейiн:
а) Азаматтық, отбасылық және қылмыстық iстер бойынша құқықтық көмек көрсету туралы: Монғолиямен (1993 жылғы 22 қазан) ҚХР (1993 жылғы 14 қаңтар) Түркиямен (1995 жылғы 13 тамыз) Қырғыз Республикасымен (1996 жылғы 26 тамыз) екi жақты шарттар;
б) Қылмыс жасаған адамдарды қылмыстық жауапқа тарту үшiн немесе үкiмдi орындауға келтiру үшiн оларды ұстап беру туралы: Монғолиямен (1993 жылғы 22 қазан) ҚХР (1996 жылғы 5 маусым) екi жақты шарттар жасасты.
N 2 қосымша
ҚҰЖАТТЫ БЕРУ ТУРАЛЫ ТАПСЫРМА (жiберiлетiн тапсырманың күнi мен нөмiрi)
(жауапта осы нөмiр мен күнге сiлтеме жасалсын)
(тапсырманың жазылу орны)
(тапсырманы жiберген мекеменiң атауы)
(шарттың атауы)
сәйкес
(тапсырма жiберiлген мекеменiң атауы) азамат (тегi, аты, әкесiнiң аты, азаматтығы, дұрыс мекен-жайы)
тапсыруды (берiлуге жататын құжаттың анық атауы) және құжатты беру туралы растау қағазын қайтаруды сұрайды.
Бұл құжатты
(iстiң атауы, қылмыс құрамының сипаттамасы және оның сараламасы) байланысты жасау қажет. талапкердiң жауапкердiң айыпталушының сотталушының тегi, азаматтығы, жұмысы, тұрақты тұратын немесе болатын жерi, Олардың өкiлеттенген адамдарының тектерi мен мекен-жайлары ___________ Құжаттарды: Сiздердiң мемлекеттерiңiздiң заңдарында көзделген тәртiпте, егер алушы оларды өз еркiмен алуға келiссе, оған беру жолымен берудi сұраймыз.
Беруге жататын құжаттардың куәландырылған аудармасы қоса берiлiп отыр (қоса берiлiп отырған жоқ). Бұл тапсырманы орындау мүмкiн болмаған жағдайда, оны орындауға кедергi болған жағдайлар туралы хабарлауды және беруге жататын құжаттарды қайтаруды сұраймыз.
Мөр Қолы
N 3 қосымша
ЖЕКЕ IС ЖҮРГIЗУШIЛIК ӘРЕКЕТТЕРДI ЖҮРГIЗУ ТУРАЛЫ ТАПСЫРМА (жiберiлетiн тапсырманың күнi, нөмiрi)
(тапсырма жiберiлген мекеменiң атауы)
сәйкес (шарттың атауы)
(тапсырманы жiберген мекеменiң атауы) жеке iс жүргiзу әрекеттерiн (қандай әрекеттердiң және қандай адамдарға қатысты жасалуға тиiстi екендiгi көрсетiлсiн) орындау туралы өтiнiшпен (тапсырма жiберiлген мекеменiң атауы) жүгiнсiн.
Аталған iс жүргiзушiлiк әрекеттердi орындау __________________________ (iстiң атауы, iстi қарауға қылмыс құрамының сипаттамасы және оның сараламасы)
байланысты қажет.
Талапкердiң сотталған адамның тегi, аты, әкесiнiң аты, азаматтығы, жұмысы, тұрақты тұратын немесе болатын жерi (олардың өкiлеттенген адамдарының тектерi, аттары, әкелерiнiң аттары және мекен-жайлары)
Жауап алынуға тиiстi адамдардың тектерi мен мекен-жайлары Қандай жағдайларға байланысты олардан жауап алынуға тиiс және оларға қойылуға тиiстi сұрақтар ______________________________________ Басқа iс жүргiзушiлiк әрекеттердi жасау кезiнде анықталуға тиiс жағдайлар (тапсырманы жiберген мекеменiң атауы) тапсырманы орындауға байланысты шыққан шығындар туралы хабарлауды және осы тапсырмаға байланысты жазылған хаттамалар мен басқа құжаттарды жiберудi сұрайды. Осы тапсырманы орындау мүмкiн болмаған жағдайда тапсырманың орындалуына кедергi болған жағдайлар туралы хабарлауды өтiнемiз.
N 4 қосымша
ЖЕКЕ IС ЖҮРГIЗУ ӘРЕКЕТIН ОРЫНДАУ ТУРАЛЫ (ҚҰЖАТТАРДЫ БЕРУ ТУРАЛЫ) ТАПСЫРМАНЫ ОРЫНДАУ ТУРАЛЫ ХАБАРЛАМА (тапсырма жiберiлген мекеме актiсiнiң орны, күнi және нөмiрi)
(тапсырма жiберген органның атауы)
(тапсырма жiберген мекеме актiсiнiң нөмiрi)
сәйкес iс жүргiзу әрекетiн жасау туралы (құжаттарды беру туралы)
тапсырманың негiзiнде (тапсырма жiберiлген мекеменiң атауы) қосымшада iс жүргiзу әрекетiн жасау туралы хаттама (құжаттарды беру туралы растама хат) жолдап отыр (тапсырма жiберген мекеменiң атауы)
____________________________________________________ туралы тапсырманы (iс жүргiзу әрекетi құжаттарды беру)
___________________ байланысты орындау мүмкiн болмағандығын хабарлайды ______________________________________________________баптарына (шарттың атауы) осы тапсырманы орындауға байланысты шығындардың болғандығын туралы хабарлаймыз (шығындардың сомасы көрсетiледi)
Мөрi Қолы
N 5 қосымша
ҚҰЖАТТАРДЫ БЕРУ ТУРАЛЫ РАСТАМА ҚАҒАЗ (құжатты берудi жүзеге асырған соттың толық атауы) iстiң N ______________________________________________________________ _______________________ тiлiне аударылған, аударылмаған ______ беттегi құжаттың атауы Алушының тегi, аты, әкесiнiң аты және мекен-жайы _____________________ Алушының қолы немесе тапсырмау себептерi туралы хабарлама Құжатты тапсырған немесе оны тапсырмау туралы хабарлама жасаған адамның қызметтiк жағдайы мен қолы. Мөр

На русском языке:
Қазақстан Республикасының Әділет министрлігі Утверждена Министерством Министерство юстиции Республики Казахстан юстиции Республики Казахстан от 8 января 1998 г. N 13 Зарегистрированa в Министерстве юстиции Республики Казахстан
06.03.1998 г. за N 480. Утратило силу - приказом и.о. Министра 26 июля 2007 года N 211 ИНСТРУКЦИЯ "О порядке оказания судами и учреждениями юстиции Республики Казахстан правовой помощи и о порядке обращения за правовой помощью к таким учреждениям иностранных государств"
1. В соответствии с законодательством Республики Казахстан и заключенными Республикой Казахстан международными договорами, соглашениями и конвенциями (в дальнейшем международными договорами) суды и учреждения юстиции исполняют переданные им в установленном порядке просьбы иностранных учреждений юстиции о производстве отдельных процессуальных действий, допроса обвиняемых, потерпевших, свидетелей, экспертов, истребования объяснений сторон и других лиц, судебного осмотра, выдачи и пересылки вещественных доказательств, а также составлением и пересылки документов, выполнении поручений о вручении документов и оказывают им иную правовую помощь и сами могут обращаться к иностранным учреждениям юстиции с такими поручениями и просьбами.
В тех случаях, когда заключенным Республикой Казахстан международным договором установлены иные правила, чем те, которые содержатся в законодательстве Республики Казахстан, применяются правила международного договора.
2. Поручения иностранных учреждений юстиции исполняются судами Республики Казахстан и учреждениями юстиции лишь при получении их через Министерство юстиции Республики Казахстан, если иное не предусмотрено в самом Договоре.
Поручения иностранных учреждений юстиции, поступившие непосредственно в суды или учреждения юстиции, исполняются только по указанию Министерства юстиции Республики Казахстан.
3. Судебные поручения иностранных учреждений юстиции выполняются судами, в районе деятельности которых должны быть осуществлены процессуальные действия и под юрисдикцию которых попадают лица, которым должны быть вручены документы.
4. Поручения, обращенные к учреждениям юстиции, выполняются учреждениями юстиции, в районе которых должно быть совершено порученное действие. Если в районе совершения нотариального действия нет учреждения юстиции, поручения исполняются учреждением юстиции, обслуживающим данный район по утвержденной дислокации.
Все действия по выполнению поручений иностранных учреждений юстиции осуществляются нотариусом.
5. Если документы не могут быть вручены по адресу, указанному в поручении, суд или учреждение юстиции пересылает поручение компетентному суду или учреждению юстиции по новому адресу получателя, сообщая об этом Министерству юстиции Республики Казахстан.
Если документы не могут быть вручены по адресу, указанному в поручении учреждения юстиции государства, с которым Республикой Казахстан заключен договор о правовой помощи, суд или учреждение юстиции по своей инициативе должны принять меры для установления точного адреса.
Если выполнить поручение не представляется возможным по другим причинам (смерть получателя документа и др.), суд или учреждение юстиции должны сообщить иностранному учреждению юстиции, от которого исходит поручение о причинах, препятствующих исполнению, и возвратить присланные документы (Приложение N 4).
6. Исполнение судебных поручений о выполнении отдельных процессуальных действий (допрос свидетелей, истребование объяснение сторон, производство осмотра на месте и др.) осуществляется в судебном заседании в соответствии с процессуальным законодательством Республики Казахстан. Лица, участвующие в деле извещаются о времени и месте заседания, однако их неявка не является препятствием к выполнению.(Приложение N 3).
О каждом совершенном при исполнении поручения процессуальном действии составляется протокол с соблюдением требований действующего процессуального законодательства.
При исполнении поручений по уголовным делам, поступившим из учреждений юстиции государств, с которыми Республика Казахстан заключила договоры о правовой помощи, в порядке отдельного поручения может быть произведен допрос свидетелей, экспертов, потерпевших, судебный осмотр.
Допрос свидетелей и других лиц, а также судебный осмотр производится судьей единолично с участием секретаря в судебном заседании; описание и результаты этих действий заносятся в протокол, подписываемый судьей и секретарем.
7. Вручение документов по поручениям осуществляются в соответствии с порядком, предусмотренным действующим законодательством, если вручаемые документы изложены на государственном (русском) языке. Подтверждение о вручении документа, возвращаемое запрашивающему учреждению, должно быть снабжено распиской получателя, удостоверенной печатью и подписью вручившего, оно должно содержать указание на дату и место вручения.
Подлежащие вручению документы, изложенные на иностранном языке передаются получателю, если он согласен добровольно их принять.
8. Если документы не могут быть вручены по указанному в поручении адресу, учреждению юстиции необходимо возвратить данные документы в Министерство юстиции, приложив к поручению справку адресного бюро соответствующего района (области), предварительно установив адрес места жительства лица и полученные данные указать в сопроводительном письме, обязательно указываются причины.
В случае, если адресат прописан, но не проживает по указанному адресу, работник учреждения юстиции (исполнитель поручения) составляет акт о непроживании лица по указанному адресу, работник учреждения юстиции (исполнитель поручения) составляет акт о непроживании лица по указанному адресу и заверяет печатью учреждения юстиции.
9. Вручение документов адресату производится в соответствии с требованиями законодательства Республики Казахстан или, если поручение сопровождается поручением соответствующего суда государства-участника Конвенции о вручении документов, в соответствии с порядком, который в нем установлен.
Исполнитель поручения при вручении документов заполняет подтверждение о вручении документов в соответствии с Приложением N 5 к Инструкции.
В случае отказа адресата принять документы, исполнитель поручения составляет акт об отказе принять документы, который подписывается последним и заверяется печатью учреждения юстиции.
10. Если заключенные Республикой Казахстан международные договоры, устанавливают специальные правила о порядке исполнения поручений, отличающиеся от положений пунктов 6-9 настоящей Инструкции, суды и учреждения юстиции должны руководствоваться этими специальными правилами.
11. По выполнении поручений необходимые материалы (протокол допроса, подтверждение о вручении документов, справка о расходах и др.)
направляются в Министерство юстиции Республики Казахстан, если иной порядок пересылки документов не установлен в международном договоре.
Министерство юстиции Республики Казахстан после проверки правильности исполнения поручений направляет документы в Министерство юстиции запрашивающего государства.
12. В поручениях судов и учреждениях юстиции Республики Казахстан иностранными учреждениями юстиции (применительно к договорам о правовой помощи ст. формуляры N 2, N 3 и N 4) указывается наименование суда или учреждения юстиции, дающих поручение, и учреждение, к которому обращено поручение, содержание просьбы (вручение документа, допрос свидетеля, производство судебного осмотра, засвидетельствование подлинности подписи или верности копии документа и т.п.), а также необходимые сведения по существу поручения. В поручении о вручении документов обязательно указывается адрес лица, которому документ должен быть вручен и точное наименование вручаемого документа.
К поручению прилагаются надлежащим образом оформленные документы: извещение о судебном разбирательстве, копии искового заявления и т.
п.
Если заключенные Республикой Казахстан международные договоры устанавливают специальные правила о порядке составления поручений иностранным учреждениям юстиции, отличающиеся от изложенных в абзаце 1 настоящего пункта, суды и учреждения юстиции должны руководствоваться этими специальными правилами.
13. Поручения судам и учреждениям юстиции государств, с которыми Республика Казахстан имеет договоры о правовой помощи, высылаются не позднее чем за 4 месяца до дня рассмотрения дела, а учреждениям юстиции других иностранных государств (не позднее, чем за 6 месяцев до дня рассмотрения дела).
14. Поручения учреждений юстиции государств, с которыми заключены договоры о правовой помощи, связанные с делами об усыновлении, опеке и попечительстве, направляются Министерством юстиции в учреждения Республики Казахстан, компетентные для решения этих вопросов.
Подтверждающие исполнение поручения документы, полученные от исполнившего поручения учреждения, Министерство юстиции Республики Казахстан направляет в установленном порядке в иностранное государство.
15. Заявление граждан Республики Казахстан, обратившихся в соответствии с условиями договоров о правовой помощи в суд по месту своего жительства с устной просьбой об освобождении их от судебных расходов по делам, находящимся в производстве соответствующих иностранных судов, заносятся судом в протокол.
Письменное заявление вместе с предоставленными заявлением, документами (справкой о семейном положении, заработке и т.п.) и протокол судебного заседания пересылаются в учреждение юстиции иностранного государства в порядке, предусмотренном для направления судебных поручений (п. 12 настоящей Инструкции).
16. Ходатайства об исполнении на территории Республики Казахстан судебных решений и приравненных к ним актов учреждений юстиции государств, с которыми Республикой Казахстан заключены договоры о правовой помощи, рассматриваются областными судами по месту жительства должника в порядке, предусмотренном действующим законодательством, договорами.
17. Ходатайства взыскателей об исполнении за границей решений судов Республики Казахстан и приравненных к ним актов, адресованные учреждениям юстиции государств, с которыми заключены договора о правовой помощи, и поданные в суд Республики Казахстан, вынесший решение, пересылаются этим судом за границу в порядке, предусмотренном для направления поручений судам этих государств (п. 13 настоящей Инструкции).
18. К ходатайству взыскателя суд первой инстанции прилагает:
а) заверенную копию судебного решения, приравненного к нему акта или приговора в части, касающейся возмещения материального ущерба;
определения или постановления (если ими изменен размер подлежащих взысканию сумм), а также справку об их исполнении, если решение или приговор ранее исполнялись на территории Республики Казахстан;
б) в случае, если ответчик не принял участия в процессе рассмотрения дела, документ, из которого следует, что ему было своевременно и в надлежащей форме вручено извещение о вызове в суд.
Если взысканию подлежат неоплаченные судебные расходы, государственная пошлина, суд, рассматривавший дело по существу, обращается с просьбой о взыскании этих расходов, государственной пошлины к иностранному суду в порядке, предусмотренном настоящей Инструкцией.
19. Переписка, связанная с оказанием правовой помощи на основании заключенных Республикой Казахстан договором о правовой помощи, ведется судами и учреждениями юстиции Республики Казахстан на казахском (русском)
языках. В случае необходимости (в соответствии с условиями договоров о правовой помощи) перевода документов на иностранный язык такой перевод производится в Министерстве юстиции Республики Казахстан.
20. Все документы, посылаемые судами и учреждениями в порядке оказания правовой помощи, должны иметь печать. Они должны быть составлены по установленной форме, написаны ясным и четким языком, отпечатаны, тщательно и аккуратно оформлены. Удостоверительные надписи на документах исполняются на казахском (русском) языке и должны быть отпечатаны.
Пользование штампами при удостоверении документов не допускается.
При оказании правовой помощи на основании заключенных Республикой Казахстан договоров о правовой помощи суды и учреждения юстиции должны пользоваться формулярами на соответствующих двух языках (приложение N 1 ).
21. В случае необходимости получения сведений о действующем или действовавшем в иностранных государствах законодательстве суды и учреждения юстиции обращаются в Министерство юстиции Республики Казахстан, которое при необходимости запрашивает в установленном порядке соответствующие учреждения иностранных государств.
Приложение N 1
Республикой Казахстан на 1 января 1997 года заключены:
а) Двухсторонние договоры об оказании правовой помощи по гражданским, семейным и уголовным делам:
с Монголией (22 октября 1993 г.)
с КНР (14 января 1993 г.)
с Турцией (13 августа 1995 г.)
с Кыргызской Республикой (26 августа 1996 г.);
б) Двухсторонние договоры о выдаче лиц, совершивших преступления для привлечения их к уголовной ответственности или для приведения приговора в исполнение:
с КНР (5 июня 1996 г.)
Приложение N 2
ПОРУЧЕНИЕ О ВРУЧЕНИИ ДОКУМЕНТА (дата и номер направляемого поручения)
(в ответе ссылаться на этот номер и дату)
(место составления поручения)
(наименование учреждения, от которого исходит поручение)
В соответствии с________________________________________________________________________ (название договора)
(наименование учреждения от которого исходит поручение)
просит
(наименование учреждения, к которому обращено поручение)
вручить
(точное наименование документа, подлежащего вручению)
гражданину
(фамилия, имя, отчество, гражданство, точный адрес)
и возвратить подтверждение о вручении документа.
Вручение данного документа необходимо произвести в связи с (наименование дела, описание состава преступления и его квалификация)
Фамилия, гражданство, занятие, постоянное местожительство или местопребывания:
истца____________________________________________________________________ ответчика________________________________________________________________ обвиняемого подсудимого осужденного Фамилии и адреса их уполномоченных Вручение документов просим произвести:
в порядке, предусмотренном законодательством Вашего государства, путем передачи получателю, если он согласен добровольно их принять.
Заверенный перевод документов, подлежащих вручению, прилагается (не прилагается).
В случае невозможности исполнения данного поручения просьба сообщить об обстоятельствах, препятствующих его исполнению, и возвратить подлежащие вручению документы.
Печать Подпись
Приложение N 3
ПОРУЧЕНИЕ О ПРОИЗВОДСТВЕ ОТДЕЛЬНЫХ ПРОЦЕССУАЛЬНЫХ ДЕЙСТВИЙ (дата, номер направляемого поручения)
В соответствии с
_____________________ обращаться к _____________________________________________________ с просьбой о выполнении отдельных процессуальных действий (указать, какие действия и в отношении каких лиц должны быть произведены)
выполнение перечисленных процессуальных действий необходимо в связи с рассмотрением дела (наименование дела, описание состава преступления и его квалификация)
Фамилия, имя, отчество, гражданство, занятие, постоянное местожительство или местопребывание истца__________________________________ ответчика осужденного______________________________________________________________ (фамилии, имена, отчества и адреса их уполномоченных)
Фамилии и адреса лиц, которые должны быть допрошены_______________________________________________________________ Обстоятельства, по которым они должны быть допрошены, и вопросы, которые должны быть им заданы Обстоятельства, которые должны быть выяснены при производстве других процессуальных действий просит сообщить о расходах, возникших в связи с исполнением поручения, и выслать протоколы и другие документы, составленные в связи с настоящим поручением.
об обстоятельствах, которые препятствуют исполнению поручения.
Приложение N 4
СООБЩЕНИЕ ОБ ИСПОЛНЕНИИ ПОРУЧЕНИЯ О ВЫПОЛНЕНИИ ОТДЕЛЬНОГО ПРОЦЕССУАЛЬНОГО ДЕЙСТВИЯ (О ВРУЧЕНИИ ДОКУМЕНТОВ)
(место, дата и номер акта учреждения, к которому обращено поручение)
(номер акта учреждения, от которого исходит поручение)
и на основании поручения о совершении процессуального действия (о вручении документов)
направляет в приложении протокол о совершении процессуального действия (подтверждение о вручении документов)
сообщает что поручение о (процессуальное действие, вручение документов)
невозможно было исполнить так как В соответствии со ст ст _____________________уведомляем что расходы, связанные с исполнением настоящего поручения составили (указывается сумма расходов)
Приложение N 5
ПОДТВЕРЖДЕНИЕ О ВРУЧЕНИИ ДОКУМЕНТА (подробное наименование суда, осуществлявшего вручение документа)
N дела _______________________________________________________ Наименование документа _________________ на __________________ листах, переведенного, не переведенного на ______________ язык Фамилия, имя, отчество и адрес получателя ____________________ Дата и место вручения ________________________________________ Подпись получателя или сообщение о причинах невручения _______ Служебное положение и подпись лица, вручившего документ или составившего сообщение о причинах его невручения.
Печать