Қазақша:
Маслихат Атырауской области Атырау облысының мәслихаты Атырау облыстық мәслихатының 2005 жылғы 11 ақпандағы № 188- ІІІ шешімі. Атырау облысының Әділет департаментінде 2005 жылғы 19 наурызда № 2368 тіркелді Тілдерді қолдану мен дамытудың 2005-2006 жылдарға арналған өңірлік бағдарламасы туралы Ескерту. Күші жойылды - Атырау облыстық Мәслихатының
2011.10.03 № 275/1711/-МШ хатымен.
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2004 жылғы 4 қарашадағы N№1146 "Тілдерді қолдану мен дамытудың 2001-2010 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасы іске асыру жөніндегі 2005-2006 жылдарға арналған іс-шаралар жоспары туралы" қаулысын орындау мақсатында ІІІ шақырылған Атырау облыстық мәслихаты Х сессиясында ЕТТІ:
ШЕШІМ
1. Облыс әкімиятының 2005 жылғы 9 ақпандағы N 55 қаулысымен ұсынылып отырған "Тілдерді қолдану мен дамытуды 2005-2006 жылдарға арналған өңірлік бағдарламасы бекітілсін (жалғанды).
2. Осы шешімнің орындалуын бақылау облыстық мәслихаттың халықты әлеуметтік қорғау, денсаулық сақтау, мәдениет және жастар ісі жөніндегі тұрақты комиссиясына (Ж.Б. Өмірбекова) жүктелсін.
Облыстық мәслихат Х сессиясының төрайымы Ж.Б.Умирбекова Облыстық мәслихат хатшысы Ж. Доспаева ҚР НҚА ЭББ-гі нақты құжатқа сілтеу QR-коды Атырау облыстық әкімиятының 2005 жылғы 9 ақпандағы N 55 қаулысы Тілдерді қолдану мен дамытудың 2005-2006 жылдарға арналған өңірлік бағдарламасы туралы Қазақстан Республикасы Президентінің 2001 жылғы 7 ақпандағы N 550 "Тілдерді қолдану мен дамытудың 2001-2010 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасы туралы" Жарлығын , Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2004 жылғы 4 қарашадағы N 1146 "Тілдерді қолдану мен дамытудың 2001-2010 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасын іске асыру жөніндегі 2005-2006 жылдарға арналған іс-шаралар жоспары туралы" қаулысын іске асыру мақсатында облыс әкімияты ҚАУЛЫ ЕТЕДІ
1. Қоса беріліп отырған Тілдерді қолдану мен дамытудың 2005-2006 жылдарға арналған өңірлік бағдарламасы (бұдан әрі - Бағдарлама) мақұлдансын және облыстық мәслихаттың кезекті сессиясына бекітуге енгізілсін.
2. Атырау қаласы мен аудандар әкімдері, тиісті атқарушы органдар басшылары:
1) Бағдарламаны іске асыруды қамтамасыз етсін;
2) Атырау облысы Тілдерді дамыту жөніндегі бөліміне Бағдарламаны іске асыру барысы туралы ақпаратты жыл сайын 25 мамыр мен 25 қарашаға ұсынып отырсын.
3. Атырау облысы Экономика және бюджеттік жоспарлау департаменті 2005 жылға арналған облыстық бюджетті нақтылау кезінде осы Бағдарламаны іске асыруға қажетті қаражат қарастырсын.
4. Осы қаулының орындалуын бақылау облыс әкімінің орынбасары Т.Қ.Мүрсәлиеваға жүктелсін.
Облыс әкімі
А.Мусин
Облыс әкімиятының 2005 жылғы 9 ақпан№N 55 қаулысына қосымша Тілдерді қолдану мен дамытудың 2005-2006 жылдарға арналған өңірлік бағдарламасы Мазмұны:
1. Бағдарламаның паспорты
2. Кіріспе
3. Проблеманың қазіргі жәй-күйін талдау
4. Бағдарламаның мақсаты мен міндеттері
5. Бағдарламаны іске асыруды негізгі бағыттары мен тетіктері
6. Бағдарламаны қаржыландыру көзі
7. Бағдарламаны іске асырудан күтілетін нәтижелер
8. Бағдарламаны іске асыру жөніндегі іс-шаралар жоспары Атауы:
Тілдерді қолдану мен дамытуды 2005-2006 жылдарға арналған өңірлік бағдарламасы Әзірлеу үшін негіздеме:
"Тілдерді қолдану мен дамытудың 2001-2010 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасы" және "Тілдерді қолдану мен дамытудың мемлекеттік бағдарламасын іске асыру жөніндегі 2005-2006 жылдарға арналған іс-шаралар жоспарының" 2-тармағы Негізгі әзірлеуші:
Атырау облысы Тілдерді дамыту жөніндегі бөлімі Бағдарламаны іске асыру мерзімі:
І-кезең - 2005 жыл
ІІ-кезең - 2006 жыл
Мақсаттары:
Атырау облысын мекен ететін халықтардың тілдерін дамытудың стратегиясы үш негізгі мақсатты біріктіреді;
мемлекеттік тілдің әлеуметтік-коммуникативтік қызметін кеңейту және нығайту, орыс тілінің жалпы мәдени функцияларын сақтау, этникалық топтардың тілдерін дамыту Міндеттері:
Осы мақсаттарды іске асыру мынадай міндеттерді шешуді көздейді:
- мемлекеттік басқару және басқа салаларда мемлекеттік тілдің қолданылу аясын кеңейту;
- өңірде орыс тілінің жалпы мәдени функцияларын сақтау;
- өзге этникалық қауымдастықтар тілдерін дамытуға мемлекеттік қолдау көрсету.
Қаржыландыру көздері :
Бағдарламаны қаржыландыру жергілікті бюджеттер қаражаттары есебінен, сондай-ақ Қазақстан Республикасының заңнамалық кесімдерімен тыйым салынбаған басқа да көздерден іске асырылады.
Күтілетін нәтижелер :
Бағдарламаны іске асыру облыс аумағында Қазақстан Республикасы Конституциясының 7,19, 93-баптарына сәйкес оңтайлы лингвистикалық кеңістік құруды көздейді.
Тілдерді қолдану мен дамытудың 2005-2006 жылдарға арналған өңірлік бағдарламасы (бұдан әрі - Бағдарлама) Қазақстан Республикасы Президентінің 2001 жылғы 7 ақпандағы N 550 Жарлығымен бекітілген "Тілдерді қолдану мен дамытудың 2001-2010 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасына", Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2004 жылғы 4 қарашадағы N 1146 қаулысымен бекітілген "Тілдерді қолдану мен дамытудың мемлекеттік бағдарламасын іске асыру жөніндегі 2005-2006 жылдарға арналған іс-шаралар жоспарының"
2-тармағына сәйкес әзірленген.
Тілдерді қолдану мен дамытудың 2003-2004 жылдарға арналған өңірлік бағдарламасын іске асыру барысында мемлекеттік тілді қолданылу аясын кеңейту, өзге де тілдерді дамыту жөнінде бірсыпыра жұмыстар тындырылды.
Мемлекеттік мекемелерде,±ұйымдарда, кәсіпорындарда аудармашылар, оқытушылар штаты енгізілді, азаматтардың мемлекеттік тілді тегін оқып-үйрену, материалдық-техникалық базаны нығайту жұмыстары жалғасуда.
Мемлекеттік мекемелерде, ұйымдарда 200-ден астам аудармашы жұмыс істейді. 140 үйірмеде 2 мыңға жуық азаматтар мемлекеттік тілді, ұлттық диаспоралар өкілдері ұлттық-мәдени орталықтар жанындағы жексенбілік мектептерде өз ана тілдерін оқып, үйренуде.
Облыстың көптеген мемлекеттік мекемелерінде компьютерлерге мемлекеттік тілді жедел үйретуді көздейтін "Қазақ тілінде жұмыс істеуді бастаймыз" атты арнаулы бағдарлама енгізілді.
Бұл бағыттағы оң тәжірибе "Атырау мұнай өңдеу зауыты" АҚ-да, "Қазақтелеком" ААҚ, "Ембімұнайгаз" ААҚ-ында және басқа да ірі кәсіпорындарда жинақталған.
Жергілікті баспа және электронды бұқаралық ақпарат құралдары қалыптастырып отырған ақпараттық ортада мемлекеттік тіл басым орын алады. Мысалы, облыстық телерадиокомпанияның хабарларының жалпы көлемінің 60% астамы мемлекеттік тілде таратылуда.
Сонымен бірге бірқатар мемлекеттік басқару органдарында мемлекеттік тілде іс жүргізу, мемлекеттік тілді оқыту мәселелері әлі де болса өз шешімін таппай келеді.
Атырау облысы халықтары тілдерін дамытудың стратегиясы Қазақстан Республикасының Конституциясына, Қазақстан Республикасының "Қазақстан Республикасындағы тіл туралы" Заңына және тілдік заңдылықтар саласындағы басқа нормативтік құқықтық кесімдерге негізделген үш негізгі мақсатты белгілейді:
- мемлекеттік тілдің әлеуметтік-коммуникативтік функцияларын кеңейту мен нығайту;
- орыс тілінің жалпы мәдени функциясын сақтау;
- этникалық топтардың тілдерін дамыту;
Осы мақсаттарды іске асыру мына міндеттерді шешуді көздейді:
- облыс аумағында мемлекеттік тілдің мемлекеттік басқару тілі ретінде қолданылуын қамтамасыз ету;
- мәдениет және бұқаралық ақпарат құралдары саласында мемлекеттік тілдің қолданылуын қамтамасыз ету;
- облыс әкімінің 2001 жылғы 26 желтоқсандағы №351 "Атырау облысында іс жүргізуді мемлекеттік тілге көшіру туралы" шешімінің орындалуына бақылау жасауды қамтамасыз ету;
- облыс азаматтарының мемлекеттік тілді меңгеруі үшін жағдай жасау;
- Атырау облысында орыс тілінің жалпы мәдени функциясын сақтауға жәрдемдесу;
- өзге этникалық қауымдастықтар тілдерін сақтауға және дамытуға, соның ішінде жәрдемдесу жолымен диаспоралар өкілдерінің ана тілін үйренуіне көмек көрсету арқылы, мемлекеттік қолдау көрсету.
5. Бағдарламаны іске асырудың негізгі бағыттары мен тетіктері Бағдарламаның негізгі бағыттары "Тілдерді қолдану мен дамытудың 2001- 2010 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасының" басымдылықтарына сәйкес қалыптастырылды:
1 басымдық:
Өңірдегі тіл саясатын іске асыруды нормативтік-құқықтық қамтамасыз ету Тілдер туралы заңнама талаптарының сақталуына бақылау жасау саласында қадағалау органдарымен қарым-қатынасты күшейту, оның бұзылуына кінәлі тұлғаларды жауапқа тарту.
Мемлекеттік тілді белгілі бір көлемде және біліктілік талаптары бойынша қолданатын мемлекеттік органдар, ±ұйымдар және мекемелер қызметкерлерін материалдық ынталандыру туралы заң актілерін іске асыру мәселелерінде жергілікті және аумақтық атқарушы органдармен өзара іс-қимылды қамтамасыз ету.
2 басымдық:
Мемлекеттік тілді мемлекеттік басқару саласындағы іскерлік қатынастар тілі ретінде дамыту Мемлекеттік қызметкерлерге арналған бірыңғай оқу-әдістемелік бағдарламаға негізделген оқу курстарының жұмысын жалғастыру, әр түрлі санаттағы мемлекеттік қызметкерлердің мемлекеттік тілді белгілі бір көлемде меңгеру дайындығының нақты критериін айқындау.
Шетелдік компаниялармен қарым-қатынаста, сыртқы экономикалық қызметте және өңірдегі сыртқы байланыстардың өзге салаларында мемлекеттік тілдің жұмыс тілі ретінде қолданылуы үшін негіз жасау керек.
3 басымдық:
Білім беру және тілдерді оқыту салаларындағы тілдерді дамыту Балалардың бастапқы тілдік дайындығында мектепке дейінгі ұйымдар зор роль атқарады. Сондықтан олардың санын көбейту жөнінде мүмкін болатын барлық шараларды қолдану керек. Атап айтқанда, мемлекеттік тілде оқытатын мектепке дейінгі±ұйымдар жүйесін кеңейту назарда болуы тиіс.
Басқа тілдегі топтарда, сыныптарда, оқу орындарында қазақ тілі пәнінің оқытылу сапасын көтерудің өзектілігін арттыру.
Қоғамдық өмірдің барлық саласында, соның ішінде білім беру жүйесінде іс жүзінде тұрақты жұмыс жасап отырған орыс тілінің қазіргі мәртебесін сақтауға жәрдем көрсету керек.
Өңірдегі±ұлттық қауымдастықтардың ана тілін үйрететін жексенбілік мектептер, курстар және басқа да оқу нысандарын кеңейту шараларын алу.
4 басымдық:
Тілдерді дамытудың ғылыми-әдістемелік қамтамасыз ету Кітапшалар, плакаттар, жаднамалар шығару, тіл саясатының әр түрлі мәселелері бойынша сызбалар, карталар, слайдтар және басқа да материалдар әзірлеу, ономастика және топонимика мәселелері бойынша қажетті ұсыныстар дайындау арқылы тіл саясатын іске асыруды ғылыми-әдістемелік қамтамасыз ету бағытына мақсатты қызметті жүзеге асыру.
5 басымдық:
Мәдениет және бұқаралық ақпарат құралдары, сондай-ақ халыққа қызмет көрсету салаларындағы тілдік даму Мәдениет саласында мемлекеттік тілдің бұқаралық мәдениет, әсіресе жастар тәрбиесі саласында қолданылуына айрықша назар аудару қажет.
Мемлекеттік тілдегі телерадиохабарлардың, басылымдардың санының өсуіне, олардың сапасының артуына жәрдемдесу керек.
Тұрғындарға қызмет көрсететін салалардағы мемлекеттік тілдің іс жүзінде кеңінен қолданылуына ықпал жасау.
Бағдарламаны іске асырудың негізгі тетігі - Тілдерді қолдану мен дамытудың 2001-2010 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасын іске асыру жөніндегі іс-шаралар жоспарының (бұдан әрі - Бағдарламаны іске асыру жөніндегі іс-шаралар жоспары) жыл сайын кезең-кезеңімен орындалуы болып табылады.
Бағдарламаны іске асыру жөніндегі іс-шаралар жоспарын жүзеге асыруға қажетті қаражат жыл сайын облыстық бюджетте қарастырылады. Қалалық, аудандық және салалық бағдарламалар жергілікті бюджеттердің есебінен және тиісті мекемелер мен±ұйымдарға облыстық бюджеттен көзделген қаражат шегінде қаржыландырылады.
7. Бағдарламаның іске асырудан күтілетін нәтижелер Тілдерді қолдану мен дамытудың өңірлік Бағдарламасын іске асырудың нәтижелері мыналар болмақ:
- қазақ тілінің мемлекеттік мәртебесін нақты іске асыру, оның заң жүзінде бекітілген әлеуметтік функцияларын облыс аумағында, қоғамдық қатынастардың барлық салаларында жүзеге асыру;
- орыс тілінің Қазақстан Республикасының Конституциясы кепілдік берген негізгі функцияларын толық көлемде сақтау;
- облыс аумағындағы тұратын басқа да халықтарды ±ұлттық тілдерін сақтау мен дамыту үшін оңтайлы жағдай жасау.
8. Бағдарламаны іске асыру жөніндегі іс-шаралар жоспары Іс-шаралар Аяқталу Орындауға нысаны жауаптылар Ұйымдастыру-құқықтық іс-шаралары Тілдерді қолдану мен Облыс Тілдерді дамытудың 2001-2010 жылдарға әкімияты арналған мемлекеттік бағдарламасын іске асыру қаулысының жөніндегі жөніндегі 2007-2008 жобасы бөлім жылдарға арналған іс-шаралар жоспарын әзірлеу Атырау облысындағы тілдерді қолдану мен дамыту бағдар- әкімиятына ламасының іске асырылу ақпарат барысын әлеуметтік зерттеу Қазақстан Республикасы Қазақстан Республикасындағы тіл туралы" Заңының орындалуы жөнінде бөлім, қала мемлекеттік мекемелерді және аудан тексеру әкімияттары, департамент- тер, басқар- малар, бөлімдер басшылары Облыстық ономастикалық комиссиясының жұмысын қамтамасыз ету комиссияның жұмысшы тобы мүшелерінің және сарапшылардың облыс елді мекендеріне шығуы Конституция қабылдануының 10 жылдығына арналған "дөңгелек үстел"
Оралхан Бөкеев атындағы көркемсөз оқу шеберлерінің жыл сайынғы республикалық конкурсына облыс өкілдерін қатыстыруды қамтамасыз ету Облыстық елді мекендердегі көрнекі ақпараттардың, жарнамалардың, билбордтар- дың тізімін жасап, жәй-күйіне талдау жасап, тиісті ұсыныстар беру Орындалу Болжамды Қаржыландыру мерзімі шығыстар көздері 2006 жылғы Қаржыландыруды 4-тоқсан талап етпейді 2005 жылғы 300 мың теңге Облыстық бюджет Бекітілген кестеге сәйкес 1-4 тоқсан- дар 2006 жылғы дар 150 мың теңге 1-4 тоқсан тамыз 2005 жыл 100 мың теңге 2006 жыл 2005- 2006 жылдар Білім беру және тілдерге оқыту саласындағы тілдерді дамыту Жоғары және орта Облыс әкімиятына Білім беру кәсіптік оқу орында- департаменті, рында мемлекеттік оқу орындары тілді оқыту сапасын арттыру жөнінде (келісім шаралар қабылдау бойынша)
Қазақ тілінде оқытатын және тәрбие беретін мектепке қала және дейінгі мекемелер аудандар жүйесін кеңейту әкімияттары жөніндегі жұмыстар Ұлттық диаспоралар өкілдеріне ана тілін оқытатын жексенбілік мектептер, курстар бөлім, және басқа да оқу Қазақстан түрлерін ұйымдастыру халықтары Кіші жөнінде±ұлттық-мәдени Ассамблеясының орталықтармен өзара хатшылығы, іс-қимыл жасау департаменті Басқа тілдерде оқытатын мектептердегі қазақ тілі пәні мұғалімдері арасында Үздік мұғалім облыстық, қалалық, аудандық және аудандар сайыстарын ұйымдастыру Әдістемелік-лингивистикалық қамтамасыз ету Облыс мекемелерінің іс қағаздарын мемлекеттік тілде жүргізу жөніндегі жұмыс тәжірибелерін насихаттайтын әдістемелік әдебиеттер шығару Білім беру, мәдениет, денсаулық сақтау мекемелерінің, топономиялық объектілердің атауларын түсіндіретін "Атамекен" атаулары анықтамалығын, жаңа статистика ономастикалық атаулар басқармасы, туралы бюллетеньдер, "Атырау- мемлекеттік тілді Ақпарат"
оқып, үйренушілерге коммуналдық арналған сөздіктер мемлекеттік шығару кәсіпорны Облыстағы тіл саясаты жәй-күйін талдау материалдарын дайындау Республикалық орталық- тар ғалымдарының, мамандарының қаты- суымен тілдерді дамыту, іс жүргізуді жетілдіру проблема- лары бойынша өңірлік ғылыми-тәжірибелік конференциялар "Ұлттық тәрбие және отбасы", "Ана тіл - рухани қазына", "Этнопедагогика және±ұлттық тіл", "Тіл және ХХІ ғасырдағы қазақ мектебі", "Тіл тағдыры - ел тағдыры", "Мемлекеттік тіл және компьютер", "Мемле- кеттік тілде іс жүргізудің жәй-күйі және оның болашағы", "Қазақ әліпбиі:
кириллица, әлде латын?", "Мемлекеттік қызметкерлерге мемлекеттік тіл үйрету мәселелері"
деген тақырыптарда дөңгелек үстелдер, семинарлар өкілдерінің білуіне арналған "Тілге құрмет - елге құрмет" конкурстары Мәдениет бөлімі, халықтары Кіші Ішкі саясат Білім беру және тілдерге оқыту саласындағы тілдерді 2005-2006 жылдар 2005- 2006 жылдар 250 мың теңге 2-тоқсан 400 мың теңге 4 тоқсан 600 мың теңге 2-4 тоқсандар 450 мың теңге 3 тоқсан 200 мың теңге 500 мың теңге Славян жазуы Тілдерді дамыту күндерін өткізу жөніндегі бөлім, Мәдениет бөлімі тілдерінің Күніне Атырау қаласы арналған облыс әкімияты, халықтары тілдері фестивальдарын өткізу Облыстық бюджет 2 тоқсан 800 мың теңге Мәдениет, бұқаралық ақпарат құралдары және халыққа қызмет көрсету саласында тілді дамыту Көркемсөз оқу шеберлерінің облыстық қала, аудандар конкурстар Жастар арасында Махамбет Өтемісов қала және аудандар атындағы сыйлықтың Мәдениет бөлімі, иегері - Нұралы "Атырау-Ақпарат"
Әжіғалиевті еске алуға арналған әдеби кәсіпорны (келісім оқуларды ұйымдастыру Мәдениет, бұқаралық ақпарат құралдары және халыққа қызмет көрсету саласында тілді дамыту мың теңге 1 тоқсан "Үздік аудармашы"
конкурсын өткізу бөлім, қала және тиісті департа- менттер, басқар- малар және бөлімдер, сондай-ақ кәсіпорындар мен ұйымдар (келісім телерадиоэфирде "Қазақ тілін Атырау универси- үйренеміз"
теті, Облыстық хабарларын телерадиокомпания (келісім бойынша)
Мемлекеттік
Жолаушылар көлігі тілдің және автомобиль тұрғындарға жолдары бөлімі, қызмет көрсету Денсаулық сақтау саласында департаменті, Кәсіп қолданылуын іс керлік және жүзінде қамтамасыз өнеркәсіп ету департаменті, қала мекемелер жөніндегі бөлім қызметкерлерінің оқып-үйрену курстарды лингвистикалық орталықтар арқылы Мемлекеттік тіл саясатын БАҚ-да "Мемлекеттік тіл Атырау-Ақпарат және БАҚ", "Қазіргі баспасөз тілі", "БАҚ-тілдік кәсіпорны, ортаны қалыптасты- рудың факторы"
атты арнаулы тақырыптардағы жарияланымдар мен хабарлар, "Тіл мәдениеті", "Дұрыс сөйлеп, жаза білейік", "Сөз сыры" айдарларын- дағы хабарлар топ- тамасы арқылы насихаттау "Қазақ тілінің үздік оқытушысы"
конкурстарын 2005 ж. - 7 млн 300 000 тг, 2006 ж. - 8 млн 000 000 тг.
Барлығы: 15 300 000 (он бес миллион үш жүз мың теңге)
3-4 тоқсан тоқсан 2005-2006 қаржыландыруды жылдар
1.800 мың теңге 350 мың теңге

На русском языке:
Маслихат Атырауской области Атырау облысының мәслихаты Решение Атырауского областного маслихата 11 февраля 2005 года № 188-III. Зарегистрировано Департаментом юстиции Атырауской области 19 марта 2005 года № 2368 О региональной программе функционирования и развития языков на 2005- 2006 годы Сноска. Утратило силу - письмом Атырауского областного маслихата от 3.10.2011 275/1711/-МШ.
В целях исполнения постановления Правительства Республики Казахстан от 4 ноября 2004 года N 1146 "О плане мероприятии на 2005-2006 годы по реализации Государственной программы функционирования и развития языков на 2001-2010 годы" Атырауский областной маслихат III созыва на Х сессии РЕШИЛ
1. Утвердить "Региональную программу функционирования и развития языков на 2005-2006 годы", внесенную постановлением областного акимата N 55 от 9 февраля 2005 года (прилагается).
2. Контроль за исполнением данного решения возложить на постоянную комиссию по вопросам социальной защиты, здравоохранения, культуры и по делам молодежи областного маслихата (Ж.Б.Умирбекова).
Председатель Х сессии областного маслихата Ж.Б. Умирбекова Секретарь областного маслихата Ж. Доспаева Постановление Атырауского областного акимата N 55 от 9 февраля 2005 года О региональной программе функционирования и развития языков на 2005-2006 годы В целях реализации Указа Президента Республики Казахстан от 7 февраля 2001 года за N 550 "О государственной программе функционирования и развития языков на 2001-2010 годы", постановления Правительства Республики Казахстан от 4 ноября 2004 года N 1146 "О плане мероприятий на 2005-2006 годы по реализации Государственной программы функционирования и развития языков на 2001-2010 годы" акимат области ПОСТАНОВЛЯЕТ
1. Одобрить и внести на утверждение очередной сессии областного маслихата прилагаемую региональную программу функционирования и развития языков на 2005-2006 годы (далее - Программа).
2. Акимам районов и города Атырау, руководителям соответствующих исполнительных органов:
1) обеспечить реализацию Программы;
2) представлять ежегодно в Отдел по развитию языков Атырауской области информацию о ходе реализации Программы к 25 мая и к 25 ноября.
3. Департаменту экономики и бюджетного планирования Атырауской области предусмотреть средства при уточнении бюджета области на 2005 год на реализацию данной Программы.
4. Контроль за исполнением данного постановления возложить на Мурсалиеву Т.К. - заместителя акима области.
Аким области
А. Мусин
Приложение к постановлению акимата области от 9.02.2005 года N 55 Региональная Программа функционирования и Содержание:
1. Паспорт Программы
2. Введение
3. Анализ современного состояния проблемы
4. Цель и задачи Программы
5. Основные направления и механизмы реализации Программы
6. Источник финансирования Программы
7. Ожидаемые результаты от реализации Программы
8. План мероприятий по реализации Программы Наименование:
Региональная программа функционирования и Основания для разработки:
"Государственная программа функционирования и развития языков на 2001-2010 годы и пункт 2 "Плана мероприятий на 2005-2006 годы по реализации Государственной программы функционирования и развития языков"
Основной разработчик:
Отдел по развитию языков Атырауской области Срок реализации 1-период - 2005 год Программы: 2-период - 2006 год Цели:
Стратегия развития языков народов, населяющих Атыраускую область, включает три основные цели:
расширение и укрепление социально-коммуникативных функции государственного языка;
сохранение общекультурных функций русского языка; развитие языков этнических групп.
Задачи:
Реализация этих целей предусматривает решение следующих задач:
- расширение сферы применения государственного языка в государственном управлении и иных сферах;
- сохранение общекультурных функции русского языка в регионе;
- государственная поддержка развитию языков других этнических общностей.
Источник Финансирования:
Финансирование Программы осуществляется за счет средств местного бюджета, а также иных источников, не запрещенных законодательными актами Республики Казахстан.
Ожидаемые результаты:
Реализация программы предполагает создание на территории области оптимального лингвистического пространства, соответствующего требованиям статей 7,19,93 Конституции Региональная Программа функционирования и развития языков на 2005- 2006 годы (далее - Программа) разработана в соответствии с "Государственной программой функционирования и развития языков на 2001-2010 годы", утвержденной Указом Президента Республики Казахстан 550 от 7 февраля 2001 года, с пунктом 2 "Плана мероприятий на 2005-2006 годы по реализации Государственной программы функционирования и развития языков", утвержденного постановлением Правительства Республики Казахстан 1146 от 4 ноября 2004 года.
В ходе реализации региональной программы функционирования и развития языков на 2003-2004 годы проведена определенная работа по расширению сферы применения государственного языка, развитию других языков.
В государственных органах, учреждениях, предприятиях введены штаты переводчиков, преподавателей, продолжаются работы по укреплению материально-технической базы, по бесплатному обучению граждан государственному языку.
В государственных учреждениях, организациях работают более 200 переводчиков. В области в 140 кружках государственный язык изучают более 2 тыс. граждан, представители национальных диаспор изучают свои родные языки в воскресных школах при национально-культурных центрах.
Во многих государственных учреждениях области в компьютерах заложена специальная программа "Начинаем работу на казахском языке", предусматривающая ускоренное изучение государственного языка. Есть положительные примеры в данном направлении в АО АНПЗ и ОАО "Казтелеком", ОАО "ЭмбаМунайГаз" и других крупных предприятиях.
В информационной среде, формируемой местными печатными и электронными СМИ, доминирует государственный язык. Например, доля вещания на государственном языке в областной телерадиокомпании составляет более 60% от его общего объема.
Вместе с тем, в ряде органов государственного управления еще не нашли своего решения проблемы ведения делопроизводства на государственном языке, обучения государственному языку.
4. Цели и задачи программы Стратегия развития языков народов Атырауской области, опирающаяся на Конституцию Республики Казахстан, Закон Республики Казахстан "О языках в Республике Казахстан" и иные нормативно-правовые акты в сфере языкового законодательства, определяет три основные цели:
расширение и укрепление социально-коммуникативных функции государственного языка;
- сохранение общекультурных функций русского языка;
- развитие языков этнических групп.
Реализация этих целей предусматривает решение следующих задач:
- обеспечение функционирования государственного языка на территории области в качестве языка государственного управления;
- обеспечение функционирования государственного языка в области культуры и средств массовой информации;
- обеспечение контроля за выполнением решения акима области N 351 от 27 декабря 2001 года "О переводе делопроизводства на государственный язык в Атырауской области";
- создание условии для овладевания гражданами области государственного языка;
- содействие сохранению общекультурных функции русского языка в Атырауской области;
- оказание государственной поддержки сохранению и развитию языков других этнических общностей, в том числе путем оказания содействия изучению родных языков представителями диаспор.
Основные направления Программы были сформированы в соответствии с приоритетами "Государственной программы функционирования и развития языков на 2001-2010 годы".
Приоритет 1:
Нормативное правовое обеспечение реализации языковой политики в регионе Активизация сотрудничества с надзорными органами в сфере контроля за соблюдением требовании законодательства о языках, привлечения к ответственности лиц, виновных в его нарушении.
Обеспечение взаимодействия с местными и территориальными исполнительными органами по вопросам реализации законных актов о материальном поощрении работников государственных органов, организаций и учреждений, использующих государственный язык в своей работе в определенном объеме и по квалификационным требованиям.
Приоритет 2:
Развитие государственного языка в сфере государственного управления, как языка деловых отношений Продолжение работы обучающих курсов для государственных служащих, основанных на единой учебно-методической программе, определение четких критериев подготовленности различных категорий государственных служащих в части владения государственным языком в определенном объеме.
Следует создать базу для функционирования государственного языка в качестве рабочего языка в отношениях с иностранными компаниями, во внешнеэкономической деятельности и иных сферах внешних сношении региона.
Приоритет 3:
Развитие языков в сфере образования и обучения языкам Огромную роль в первичной языковой подготовке детей играют детские дошкольные организации. Поэтому следует принять все возможные меры по увеличению их количества. Необходимо, в частности, обратить внимание на расширение системы дошкольных организаций с государственным языком обучения. Также актуализировать проблемы повышения качества преподавания казахского языка в учебных заведениях, классах и группах с иным языком обучения.
Содействовать сохранению нынешнего статуса русского языка, функционирование которого остается устойчивым практически во всех сферах общественной жизни, в том числе и в системе образования.
Принять меры по расширению сети воскресных школ, курсов и иных форм обучения родным языкам национальных общностей региона.
Приоритет 4:
Научно-методическое обеспечение развития языков Осуществление целенаправленной деятельности по научно-методическому обеспечению реализации языковой политики путем подготовки к изданию брошюр, плакатов, памяток; разработки схем, карт, слайдов и других методических материалов по различным вопросам языковой политики, подготовки необходимых рекомендации и предложении по вопросам ономастики и топонимики.
Приоритет 5:
Языковое развитие в сфере культуры и средств массовой информации, а также в сфере обслуживания населения В сфере культуры необходимо уделить особое внимание применению государственного языка в области массовой культуры, особенно молодежной.
Следует оказывать содействие увеличению количества печатных издании, теле- и радио передач на государственном языке и повышению их качества.
Способствовать широкому практическому применению государственного языка в сфере обслуживания населения.
Основным механизмом реализации Программы является ежегодное поэтапное выполнение Плана мероприятий по реализации Государственной программы функционирования и развития языков на 2001-2010 годы (далее - План мероприятий по реализации Программы).
6. Источник финансирования программы Средства, необходимые для реализации Плана мероприятий по реализации Программы, предусматриваются ежегодно в областном бюджете.
Городские, районные и отраслевые программы финансируется за счет местных бюджетов и в пределах средств, предусматриваемых в областном бюджете соответствующим учреждениям и организациям.
Результатом реализации региональной Программы функционирования и развития языков должны стать:
- практическая реализация государственного статуса казахского языка, осуществление законодательно закрепленных за ним социальных функций на всей территории области, во всех сферах общественных отношений;
- сохранение за русским языком в полном объеме основных функций, гарантированных ему Конституцией Республики Казахстан;
- создание благоприятных условий для сохранения и развития национальных языков других народов, проживающих на территории области, Мероприя- Форма Ответст- Сроки Планир- Источ- тия ник завершения венные за исполне- уемые ния финан- исполнение расходы си- рования Организационно-право- вые мероприятия Проект Отдел по 4 квартал Не требует Разработка плана развитию 2006 года финанси- постанов- ления языков мероприя- тий на акимата области 2007-2008 годы по реализа- ции Госу- дарст- венной программы функцио- нирования и развития 2001-2010 годы Социологи- ческое Информа- ция в 300,0 тысяч тенге 2005 года Област- ной бюджет областной исследова- ние хода акимат ции про- граммы языков в Атыра- уской обла- сти Согласно Проверка государст- утвер- жден- языков, ному акиматы венных учрежде- ний на графику города и районов, предмет исполнения руково- Закона РК "О языках дители департа- в Респуб- лике ментов, Казахстан"
управле- нии, отделов Не Обеспече- ние работы кварталы требует ономасти- 2005 го- да, ческой ко- миссии Выезды членов 150,0 тысяч 1-4 квар- талы рабочей группы ческой комиссии и экспертов в населен- ные пунк- ты "Круглый стол", август финанси-ро- вания года посвящен- ный к 10-летию принятия Конститу- ции 2005 год 100,0 тысяч ние уча- стия 2006 год представи- телей области в ежегодных республи- канских конкурсах мастеров художе- ственного слова име- ни Оралха- на Букеева Составле- ние переч- ня 2005- 2006 го- ды и анализ состояния визуальной районов информа- ции, рекла- мы, билбордов в населен- ных пунк- тах области, выработка соответ- ствующих рекоменда- Департа- Принятие мер по мент образова- ния, повыше- нию каче- ства преподава- вузов (по государ- согласо- ванию)
языка в высших и средних профес- сиональ- ных учеб- ных заведениях.
Работы по расшире- нию сети до- школьных ний с казахским языком обучения и воспитания Взаимодей- ствие с националь- но- Секретар- иат Малой Ассамблеи культурны- ми центра- ми народов по органи- зации Казахс- тана, воскрес- ных школ, курсов и иных форм обучения родным языкам ных диас- пор 2 квартал 250,0 тысяч Организа- ция областных, городских и районных конкурсов "Лучший учитель"
среди учителей казахского иноязыч- школах Методико-лингвистическое обеспечение Выпуск ме- тодической 400,0 тысяч литерату- ры по пропаган- де опыта работы нии области по ведению делопроиз- водства на ственном языке Выпуск справочни- ка 600,0 тысяч "Атамекен атаулары", разъясняю- щего управление названия статистики топономи- ческих , коммуна- льное объектов, венное предприя- тие культуры, "Атырау- здраво- охранения;
Акпарат"
(по согласова- бюллете- ней о но- вых нию)
названиях;
словарей для изуча- ющих ственный язык 2 и 4 Подготов- ка аналити- ческих ма- териалов о да;
состоянии языковой политики в 3 квартал 450,0 тысяч Региональ- ные научно- практиче- ские конферен- ции с участием ученых, специали- стов из центро по проблемам совершен- ствования водства 200,0 тысяч "Круглые столы", семинары на темы:
"Этновос- питание и семья", "Родной язык- духовное достояние", "Этнопеда- гогика и родной язык", "Язык и казах- ская школа 21 веке", "Судьба языка - судьба- народа", "Государ- язык и ком- пьютер", "Состояние языка в де- лопроиз водстве и его перспекти- вы", "Казах- ский алфа- вит.
Кирил ли- ца или латини- ца?", "Во- просы ственных служащих ственному языку".
Конкурсы на знание 500,0 тысяч 1 квартал языка телями Отдел "Тілге Құр- мет - елге құрмет"
Казахстана внутренней политики Проведе- ние Дней славянской письменно- , Отдел культуры 800,0 тысяч фестивалей языков на- родов города Атырау, Дню язы- ков наро- дов , отдел Развитие языков в сфере культуры, средств массо- вой информации и обслужи- вания населения ция в об- ластной областных чтения литератур- ных чтении среди мо- лодежи в районов, Отдел честь памя- ти Нуралы культуры, коммунальное го- сударственное предприятие "Атырау-Акпарат"
Ажигалие- ва - лауреа- та (по согла- сованию)
премии имени
Махамбета
Утемисова перевод- чик"
ствующие менты, управления и отделы, также тия и организа- ции (по 3-4 квар- областном телерадио- эфире передач "Изучаем Атырауский казахский язык"
универси- тет, областная компания Департамент ние охранения, ского пассажир- примене- транспорта сфере автомоби- льных обслужива- дорог, населения предпри- ниматель- ства и промышлен- ности, 1800,0 тысяч ция курсов по изучению венного работника- через линг- вис- тические центры Пропаган- да госу- коммуналь- ное СМИ пу- тем ственное ции цикла Акпарат", публика- ции и пере- дач на специ- альные те- мы:
язык и
СМИ", современ- ной печа- ти", "СМИ как фактор формиро- среды";
блока ин- формации под рубрика- ми: "О культуре речи", "Говорить и писать правиль- но", "Мир словесно- сти" и т.д.
350,0 тысяч ция област- учитель ка- захского языка"
2005 г. - 7 300 000 тенге 2006 г. - 8 000 000 тенге Всего: 15 300 000 (пятнадцать миллионов триста тысяч тенге)