Қазақша:
Акимат Западно-Казахстанской области Батыс Қазақстан облысының әкімдігі Батыс Қазақстан облысы әкімінің 1997 жылғы 20 наурыздағы № 66 шешімі. Батыс Қазақстан облысының Әділет басқармасында 2000 жылғы 27 қаңтарда № 181 тіркелді. Күші жойылды - Батыс Қазақстан облысы әкімдігінің 2005 жылғы 10 ақпандағы № 48 қаулысымен Тарихи және мәдени ескерткіштерді мемлекеттік қорғауга қабылдау туралы
1. Жергілікті санаттағы тарихи және мәдени ескерткіштер тіркелген қосымшаға сәйкес мемлекеттік қорғауға қабылдансын.
2. Меншік түрлері мен нысанына қарамастан кәсіпорындардың ұйымдар мен мекемелердің басшылары мемлекеттік қорғауға алынған пайдаланудағы (меншігіндегі) немесе аумақтарында орналасқан тарихи-мәдени ескерткіштер бойынша тарихи-мәдени мұраларды қорғау жөніндегі мемлекеттік инспекциямен қорғау, қорғау-жалдау шарттарын жасап, міндеттемелер белгілесін және жоғары да көрсетілген Заңның 13, 21, 36 баптарына сәйкес ескерткіштермен жұмыс түрлері және оларды қорғау аймақтары жөнінде онымен келісетін болсын.
3. Құрылыс, тұрғын үй, сәулет және аумақтарды жайландыру жөніндегі облыстық, қалалық және аудандық басқармалары тарихи-мәдени мұраларды қорғау жөніндегі мемлекеттік инспекциямен жоғары да көрсетілген Заңның 35 ҚР НҚА ЭББ-гі нақты құжатқа сілтеу QR-коды бабына сәйкес жоспарлау, жайландыру және қайта жаңарту жобалары бойынша келісетін болсын.
4. Тарихи-мәдени мұраларды қорғау жөніндегі мемлекеттік инспекция тарихи-мәдени мұраларды қорғау және пайдалану туралы заңдарды сақтауға бақылауды қүшейтсін
5. Барлық қалалық және аудандық әкімдер облыс әкімінің осы шешімін басшылыққа алсын және оны меншік түрлері мен нысанына қарамастан бүкіл шаруашылық жүргізуші субъектілерінің қаперіне жеткізетін болсын.
ОБЛЫС ӘКІМІ
Қ.ЖАҚЫПОВ 1997 жылғы 20 наурыздағы шешіміне қосымша МЕМЛЕКЕТТІК ҚОРҒАУҒА АЛЫНҒАН ЖЕРГІЛІКТІ ДӘРЕЖЕДЕГІ ТАРИХИ ЖӘНЕ МӘДЕНИ ЕСКЕРТКІШТЕР ТІЗІМІ Орналасқан орны р /с Типоло- гиялық тиістілі- гі Ескерткіштердің атаулары Күн- тіз- белік уақы- ты Орал қаласының тарихи бөлігі ретін- дегі қала құрылысы кешені Шаған өзенінің Жайық өзеніне құйылысынан бастап, Шаған-на- бережная көшесі бойымен Дзержинский көшесіне дейін, Дзерж.
Көшесі бойымен Әйтиев көшесіне дейін, Әйтиев көшесі бойы- мен Жайық өзені жағасына дейін XVII- XX ға- сыр- лар Тарихи және сәулет ескерт- кіші Ленин даңғылы,121 XIX сыр Сәулет Алғашқы әйелдер гимназиясы ғима- раты, қазіргі Батыс Қазақстан гума- нитарлық университетінің жараты- лыстану геофак-ті Терівендиспансері ғимараты Ленин даңғылы,127 "Батыс" МАҚ ғимараты Ленин даңғылы,182 КПБ қонақ үйінің ғимараты Ленин даңғылы,189 Ленин даңғылы,153 № 1 дәріхана мен саз мектебінің ғи- мараты Ленин даңғылы,159 Асханалар мен ресторандардың про- рабтық трестісі ғимараты Ленин даңғылы,168 Ішкі істер басқармасы емханасының ғимараты «Талап» АҚ стомотология емханасы XIX ғ Ленин даңғылы,206 Ленин даңғылы,188 «Персей» жауапкершілігі шектеулі серіктестік пен дүкен ғимараты Ескі ат қора ғимараты Ленин даңғылы,196 Ленин даңғылы,161 Д. Фурманов және Б. Қаратаев түс- кен үй Х. Чурина,99 Бұрынғы кішкентай шіркеу, қазіргі № 2 БЖОМ «Садовское көлі»
Мекен орын ж.
Л.Толстой көшесі
Көпес Лукашевтің үйі
Коммунист көшесі,14
М. Фрунзе түскен ғимарат ғ.
Ескі мешіт 8 марта көшесі,23 Сауда-саттық қатары Октябрь көшесінен бастап, Дмитриев көшесіне дейінгі Красно- армейский көшесінін бойы Пионерлер сарайы ғимараты Некрасов көшесі,16/1 Мембанк бөлімшесінің ғимараты Рабочий көшесі,16 Дмитриев көшесі,49 Қалалық клуб ғимараты Ленин даңғылы,262 Батыс Қазақстан гуманитарлық уни- верситетінің ғимараты 1937- 39 ж.
Ленин даңғылы,173
Алғашқы ерлер гимназиясының ғи- сәулет, тарихи Ленин даңғылы,97 Батыс жақ партизандар тобы орна- ласқан ғимарат Артдивизион штабы орналасқан үй Ленин даңғылы,206/1 Коммунист көшесі,16 Чапаев атындағы кинотеатрдың ғи- Комиссар көшесі,26 Гагарин атыңдағы кинотеатрдың ғи- Тоқай болған Тухватуллиндер үйі Орджоникидзе көшесі,37 Короленко көшесі,9 Тоқай оқыған бұрыңғы медресе ғи- Деркөл пос. Даль көшесі,1 Д. Неусыпов оқыған бұрыңғы ауыл шаруашылығы мектебінің ғимараты Орал қаласы, Комсомол көшесі,69 М. Ипмағамбетов төрғын, Д. Неусы- пов оқыған үй К. Либкнехт көшесі (жәрмеңке)
Бұрынғы әскери казарманың орын- жайы Ескі депо Вагон депосы Театр көшесі,40 Бұрынғы Макаров дирмені (Земляч- ка атындағы зауыт)
Ротонда
Некрасов бағы
Орал қаласы, Ленин даңғ. 35 Е. Пугачевтің үй-мұражайы Ленин даңғ.144 В.И. Чапаев болған үй Л. Толстой көшесі,59 Орал қаласының қорғаныс штабы орналасқан ғимарат Шевченко көшесі,32 152-і атқыштар дивизиясы құрасты- рылған ғимарат Театр көшесі Островский атындағы драмтеатр- дың ғимараты Плясунков көшесі,82 Шолохов түскен үй Нариманов көшесі,51 М. Мәметованың үй-мұражайы 1932- 34 ж.
Почиталин көшесі,66
Ғ.Тоқай тұрған үй
Почиталин көшесі,178
С. Почиталин тұрғын үй 1919- 22 ж.
Горький атындағы саябақ Хан тоғайы Қазыналық саябақ Киров атындағы саябақ Т. Масин атындағы гүл бағы Орал қаласы қорғанысшыларының туысқандық зираты Қалалық қорым 1941- 45 ж.
Ұлы Отан соғысы жылдарында қаза болған жауынгерлердің туысқандық зираты З. Бядуле зиратына орнатылған ес- керткіш Т. Масин зиратына орнатылған ес- Мұсылман қорымы Шамсутдинов зиратына орнатылған ескерткіш 1937 жылы қуғын-сүргіндерге ұшы- рағандардың туысқандық зираты Фурманов атындағы бақ Д. Фурмановқа ескерткіш сұңғақ өнер Ленин даңғылы М. Гавриловқа ескерткіш А.С. Пушкин атындағы гүл бағы А.С. Пушкинге ескерткіш Жеңіс аланы «Мәңгі шырақ» мемориалы Даңқ сұңғағы Шаған өзені жағалауы «Еуропа-Азия» шекарасы сұңғағы Жайық өзені арқылы орнатылған көпір Вокзал аланы В.И. Чапаевқа ескерткіш Орал қаласы, Мир көшесі М.Мәмәтова ескерткіші Жуков көшесі Г.К. Жуков ескерткіші Пугачев көшесі А.С. Пушкин ескерткіші Абай аланы Абай Құнанбаев ескерткіші Зеленов ауданы, Үл шаған с.
Шіркеу ғимараты
Шіркеу
Чапаев ауд., Коловертный с.
Бұрынғы шіркеу
Тайпақ ауданы, Котельный с.
Бұрынғы шаруашылық құрылыстары Орда ауданы, Орда с.
Орда с.
Хан сарайының қосалқы үйі Бұрынғы орыс мектебі, қазіргі жастар орталығы Бөкей ордасы басқарушыларының Бұрынғы комсомол көшесі ғимараты Полицмейстер кесесі орналасқан ғи- марат Селолық кеңес ғимараты Орда мұражайының ғимараты Орда пос. 3 шақырым Жәңгірхан зираты

На русском языке:
Батыс Қазақстан облысының әкімдігі Решение акима Западно- Акимат Западно-Казахстанской области Казахстанской области от 20 марта 1997 года № 66. Зарегистрировано Управлением юстиции Западно- Казахстанской области 27 января 2000 года № 181. Утратило силу постановлением акимата Западно- Казахстанской области от 10 февраля 2005 года № 48 О принятии под Государственную охрану памятников истории и культуры
1. Принять под Государственную охрану памятники истории и культуры местного значения, утвержденные согласно приложению.
2. Руководителям предприятий, организаций и учреждений, независимо от видов и форм собственности, в пользовании (собственности) или на территории которых находятся памятники, взятые под Государственную охрану, заключить охранные, охранно-арендные договора и обязательства с Государственной инспекцией по охране историко-культурного наследия и согласовать с ней все виды работ с памятниками и в их охранных зонах в соответствии со ст.ст. 13, 21, 36 вышеуказанного Закона.
3. Облгоррайуправлениям по архитектуре и строительства, проектным институтам согласовать с Государственной инспекцией по охране историко- культурного наследия проекты планировок, застройки и реконструкции в соответствии со ст. 35 вышеуказанного Закона.
4. Госинспекции по охране историко-культурного наследия усилить контроль за соблюдением законодательства об охране и использовании историко- культурного наследия.
5. Всем горрайонным акимам принять к руководству данное решение акима области и довести его до сведения всех хозяйствующих субъектов, независимо от видов и форм собственности.
АКИМ ОБЛАСТИ
К.ДЖАКУПОВ
Приложение к решению
№66 от 20 марта 1997 г.
СПИСОК памятников истории и культуры местного значения, принятых под охрану государством Местонахождение памятника Наименование памятника Дата Типологиче- ская принад- лежность п /п XVII- XX вв Градостроительный ком- плекс, как историческая часть г. Уральска Памятник ис- тории и ар- хитектуры От места впадения р.Чаган в р.Урал по ул. Чагано-Набережная до ул. Дзержинского, по ул. Дзержинского до ул. Айтиева, по ул. Ай- тиева до Набережной р.Урал XIX в архитектуры г.Уральск, пр.Ленина,121 Здание первой женской гимназии, ныне естгеофак ЗКГУ Здание кожвендиспансера пр.Ленина,127 Здание ГАО «Батыс»
пр.Ленина,182
Здание гостиницы КЭЧ пр.Ленина,189 пр.Ленина,153 Здание аптеки №1 и муз.
школы пр.Ленина,159
Здание прорабского треста столовых и ресторанов Здание поликлиники УВД пр.Ленина,168 пр.Ленина,206 Стоматологическая поли- клиника АО «Талап»
пр.Ленина,188
Здание ТОО «Персей» и ма- газина Здание старой конюшни пр.Ленина,196 пр.Ленина,161 Дом, где останавливались Д. Фурманов и Б.Каратаев Ул. Х.Чурина,99 Бывшая часовня, ныне ДЮСШ №2 «Садовское озеро»
Обитель г.
Ул.Л.Толстого,61
Дом купца Лукашева
Ул. Коммунистическая,14 Здание, где останавливался М.Фрунзе Старая мечеть ул.8-ое Марта,23 Торговые ряды ул. Красноармейская от ул. Октябрьской до ул. Дмитриева Здание дворца пионеров ул.Некрасова,16/1 Здание отделения Госбанка ул.Рабочая,16 ул.Дмитриева,49 Здание городского клуба пр.Ленина,262 Главный корпус ЗКГУ 1937- 39 гг пр.Ленина,173 Здание первой мужской гимназии архитекту- ры, истории пр.Ленина,97 Здание, где размещался штаб Западной стороны пр.Ленина,206/1 Дом, где размещался штаб артдивизиона ул.Коммунистическая,16 Здание кинотеатра им.Чапа- ева ул.Комиссаровская,26 Здание кинотеатра им. Гага- рина ул.Орджоникидзе,37 Дом Тухватуллиных, где бывал Г.Тукай ул.Короленко,9 Здание бывшего медресе, где учился Г.Тукай п.Деркул, ул.Даля,1 Здание бывшей с/х школы, где учился Д.Неусыпов г.Уральск, ул.Комсомольская,69 Дом, где жили М.Ипмагам- бетов, где учился Д.Неусы- пов ул.К.Либкнехта (вещевой рынок)
Место бывших солдатских казарм Старое депо Вагонное депо ул.Театральная,40 Бывшая Макарова мельни- ца (з-д им. Землячки)
Ротонда
Некрасовский садик истории пр.Ленина,35 Дом-музей Е.Пугачева пр.Ленина,144 Дом, где бывал В.И. Чапаев ул. Л.Толстого,59 штаб обороны г.Уральска г.Уральск, ул.Шевченко,32 Здание, где формировалась 152-ая стрелковая дивизия ул.Театральная Здание драмтеатра им. Ост- ровского ул.Плясункова,82 Дом, где останавливался Шолохов ул.Нариманова,51 Дом-музей М.Маметовой 1932- 34 гг ул.Почиталина,66 Дом, где жил Г.Тукай ул.Почиталина,78 Дом, где жил С.Почиталин 1919- 22 гг Ханская роща Парк им.Горького Казенный парк Парк им.Кирова 1919г.
Сквер им.Т.Масина
Братская могила участни- ков обороны г.Уральска Городское кладбище Братская могила воинам, погибшим годы ВОВ 1941- гг Обелиск на могиле З.Бяду- ле г Сквер им. Т.Масина Обелиск на могиле Т.Маси- на Мусульманское кладбище Обелиск на могиле Шам- сутдинова Братская могила репресси- рованных в 1937 г Сад им.Фурманова Памятник Д.Фурманову монумент.
искусства пр.Ленина
Памятник М.Гаврилову
Сквер им. А.С. Пушкина Памятник А.С. Пушкину Площадь Победы Мемориал «Вечный огонь»
Монумент Славы
Набережная р.Чаган
У моста через р.Урал
Монумент границы «Евро- па-Азия»
Привокзальная площадь Памятник В.И. Чапаеву ул.Мира Памятник М.Маметовой ул.Жукова Памятник Г.Жукову ул.Пугачева пл.Абая Памятник Абаю Кунанбае- ву с. Б.Чаган, Зеленовский р-он Здание церкви Памятник ар- Церковь с.Коловертное, Чапаевский р-он Бывшая церковь с.Котельное, Тайпакский р-он Бывшие хозпостройки с.Урда, Урдинский р-он Флигель Ханского дворца Бывшая русская церковь, ныне молодежный центр Здание правителей Букеев- ской Орды Здание бывшего комитета комсомола Здание, где находилась кон- тора полицмейстера Здание сельсовета Здание Урдинского музея Некрополь Джангир-хана в 3 км. от п.Урда