Қазақша:
Қазақстан Республикасының Заңы 2002 жылғы 29 қаңтар № 286-ІІ.
Күші жойылды - Қазақстан Республикасының 2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 Заңымен Республикалық және жергілікті бюджеттердің атқарылуын бақылау туралы Осы Заң республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын бақылаудың негiзгi принциптерiн, үлгілерi мен стандарттарын, Республикалық бюджеттiң атқарылуын бақылау жөнiндегi есеп комитетiнiң (бұдан әрi - Есеп комитетi), мәслихаттардың тексеру комиссияларының, Қазақстан Республикасының Үкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк органдардың, әкiмдер уәкiлдiк берген мемлекеттiк органдардың, мемлекеттiк органдардың iшкi бақылау қызметтерiнiң ұйымдастырылуы мен қызметтерiнiң негiздерiн айқындайды, сондай-ақ олар мен республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын бақылау объектiлерi арасындағы қатынастарды реттейдi.
1-тарау. ЖАЛПЫ ЕРЕЖЕЛЕР 1-бап. Осы Заңда пайдаланылатын негiзгi ұғымдар Осы Заңда мынадай негiзгi ұғымдар пайдаланылады:
1) сыртқы бақылау - Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң республикалық бюджеттi және жергiлiктi атқарушы органдардың жергiлiктi бюджеттердi атқаруын бақылау, мұны оларға қатынасы жөнiнен тәуелсiз мемлекеттiк органдар, мәслихаттардың тексеру комиссиялары жүзеге асырады;
ҚР НҚА ЭББ-гі нақты құжатқа сілтеу QR-коды
2) iшкi бақылау - республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын тиiсiнше Қазақстан Республикасының Yкiметi мен жергiлiктi атқарушы органдар жүзеге асыратын бақылау;
3) республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын бақылау - бақылау объектiлерi қызметiнiң Қазақстан Республикасы бюджет заңдарының талаптарына сәйкестiгiн тексеру, талдау және бағалау, мемлекеттiк мекемелердiң қаржылық есептiлiгiн бақылау республикалық және жергiлiктi бюджеттер қаражатының нысаналы әрi тиiмдi пайдаланылуын, сондай-ақ республикалық және жергiлiктi бюджеттерге қаражаттың толық және уақтылы түсуiн бақылау;
4) республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң қаражатын нысаналы пайдаланбау - мемлекеттiк мекемелердiң республикалық және жергiлiктi бюджеттерден бөлiнген қаражатты бюджеттiк бағдарламалардың (кiшi бағдарламалардың), сондай-ақ шығыстардың экономикалық жiктемесiнiң мақсатына сай келмейтiн мақсаттарға пайдалануы; жеке және заңды тұлғалардың республикалық және жергiлiктi бюджеттерден бөлiнген қаражатты мемлекеттiк мекемелермен жасалған азаматтық-құқықтық мәмiлелердiң, оның iшiнде кредит шарттарының талаптарына сай келмейтiн мақсаттарға пайдалануы;
5) республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң қаражатын тиiмсiз пайдалану - республикалық немесе жергiлiктi бюджеттерден қаражаттың бюджеттiк бағдарламаның паспортында көзделген мақсаттарға жеткiзбей жұмсалуы;
6) бақылау объектiлерi - республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылу мәселелерi бойынша Қазақстан Республикасының Үкiметi мен жергiлiктi атқарушы органдар, республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң есебiнен ұсталатын мемлекеттiк мекемелер, республикалық және жергiлiктi бюджеттерден мемлекеттiк тапсырысты орындауға субсидиялар, кредиттер, мемлекет кепiлдiк берген заемдар түрiнде қаражат алатын жеке және заңды тұлғалар, сондай-ақ өздерi республикалық және жергiлiктi бюджеттерге қаражаттың толық және уақтылы түсуiн қамтамасыз етуi бөлiгiнде мемлекеттiк органдар;
7) iшкi бақылау қызметi - мемлекеттiк орган мен оның бөлiмшелерiнде республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын iшкi бақылауды өз құзыретi шегiнде жүзеге асыратын мемлекеттiк органның бөлiмшесi;
8) Қазақстан Республикасының Үкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк органдар - Қазақстан Республикасының республикалық немесе республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын бақылауды жүзеге асыратын орталық атқарушы органдары;
9) әкiм уәкiлдiк берген мемлекеттiк орган - жергiлiктi бюджеттiң атқарылуын бақылауды жүзеге асыратын және тиiстi жергiлiктi бюджеттен қаржыландырылатын атқарушы орган;
10) қаржылық есептiлiк - мемлекеттiк мекемелердiң қаржылық жағдайы, қызметiнiң нәтижелерi және қаржылық жағдайындағы өзгерiстер туралы ақпарат, егер Қазақстан Республикасының заң актiлерiнде өзгеше көзделмесе, оның нысандары мен көлемдерiн уәкiлеттi орган айқындайды.
2-бап. Республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын бақылау туралы заңдар
1. Қазақстан Республикасының республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын бақылау туралы заңдары Қазақстан Республикасының Конституциясына негiзделедi және осы Заң мен Қазақстан Республикасының өзге де нормативтiк құқықтық актiлерiнен тұрады.
2. Егер Қазақстан Республикасы бекiткен халықаралық шартта осы Заңдағыдан өзгеше ережелер белгiленсе, аталған шарттың ережелерi қолданылады.
3-бап. Осы Заңның қолданылу аясы Осы Заңның күшi республикалық бюджеттiң атқарылуын бақылау мәселелерi бойынша мемлекеттiк органдарға, мәслихаттардың тексеру комиссияларына, жеке және заңды тұлғаларға қолданылады.
2-тарау. РЕСПУБЛИКАЛЫҚ ЖӘНЕ ЖЕРГIЛIКТI БЮДЖЕТТЕРДIҢ АТҚАРЫЛУЫН БАҚЫЛАУДЫҢ ҮЛГІЛЕРІ, ПРИНЦИПТЕРI МЕН СТАНДАРТТАРЫ 4-бап. Республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын бақылау үлгiлерi Республикалық және жергілiктi бюджеттердiң атқарылуын бақылау кезiнде бақылаудың мынадай үлгiлерi пайдаланылады:
1) сәйкестiктi бақылау - бақылау объектiсi қызметiнiң Қазақстан Республикасы бюджет заңдарының талаптарына сәйкестiк дәрежесiн бағалау;
2) қаржылық есептiлiктi бақылау - бақылау объектiсiнiң қаржылық есептiлiктi жасауы мен беруiнiң дұрыстығын, негiздiлiгiн және уақтылылығын бағалау;
3) тиiмдiлiктi бақылау - бақылау объектiсiнiң бюджеттiк бағдарламаны оның паспортына сәйкес атқаруын бағалау.
5-бап. Республикалық және жергілiктi бюджеттердiң атқарылуын бақылаудың принциптерi мен стандарттары
1. Республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуына бақылау- жасау құпиялылық режимi мен кәсiби әдептiң қамтамасыз етiлуi ескерiле отырып, тәуелсiздiк, объективтiлiк, дұрыстық, құзыреттiлiк, жариялылық принциптерi мiндеттi түрде сақталып жүзеге асырылады.
2. Республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын бақылау стандарттары республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын бақылаудың бiрыңғай талаптарын белгiлейтiн нормативтiк құжаттар болып табылады.
3. Республикалық бюджеттiң атқарылуын сыртқы бақылау стандарттарын Есеп комитетi әзiрлейдi және бекiтедi.
4. Жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын сыртқы бақылау мен республикалық және жергiлiктi бюджеттiң атқарылуын iшкi бақылау стандарттарын Қазақстан Республикасының Yкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк орган әзiрлейдi және Есеп комитетi бекiтедi.
6-бап. Бақылау нәтижелерi бойынша мемлекеттiк органдар қабылдайтын актiлер Бақылау нәтижелерi бойынша оны жүзеге асыратын мемлекеттiк органдар мынадай актiлердi қабылдауға құқылы:
1) қорытынды - Есеп комитетiнiң бақылау нәтижелерi бойынша құжаты;
2) Есеп комитетiнiң қаулысы - Есеп комитетiнiң отырысында қабылданған нормативтiк құқықтық акт. Қаулыны қабылдау тәртiбi Есеп комитетi туралы ережемен регламенттеледi. Есеп комитетiнiң қаулысы оның бақылау нәтижелерi жөнiндегi басқа да барлық актiлерiнiң қолданылуын растайды.
Есеп комитетiнiң қаулысын ол жолданған барлық мемлекеттiк органдардың, ұйымдар мен лауазымды адамдардың орындауы мiндеттi;
3) ұсыныс - Есеп комитетiнiң республикалық бюджеттiң атқарылуы жөнiндегi жұмыстағы кемшiлiктердi жою туралы мемлекеттiк органдарға, ұйымдар мен лауазымды адамдарға; Қазақстан Республикасының заң актiлерiнде көзделген жауапқа тарту мәселелерi бойынша құқық қорғау органдары мен соттарға жiберетiн құжаты;
4) мәслихаттың бақылау нәтижелерi бойынша шешiмi мәслихаттың тексеру комиссиясының бақылау жүргiзуiнiң қаралған немесе Қазақстан Республикасының Yкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк органдар, әкiм уәкiлдiк берген мемлекеттiк орган, табыс еткен актiлерi бойынша шешiм бекiтiлетiн құжат;
5) нұсқама - Қазақстан Республикасының Yкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк органның басшысы, әкiм уәкiлдiк берген мемлекеттiк органның басшысы өздерiнiң құзыретi шегiнде қабылдаған және ұйымдардың лауазымды адамдарына мiндеттi түрде орындау үшiн жiберiлген, жұмыстағы жолсыздықтар мен кемшiлiктердi жою туралы белгiленген нысандағы құжат;
6) бақылау жүргiзу актiсi - Қазақстан Республикасының Үкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк орган, мәслихаттың тексеру комиссиясы, әкiм уәкiлдiк берген мемлекеттiк орган, мемлекеттік органның iшкi бақылау қызметi жүргiзген бақылаудың нәтижелерi бойынша жасалған құжат.
3-тарау. РЕСПУБЛИКАЛЫҚ ЖӘНЕ ЖЕРГIЛIКТI БЮДЖЕТТЕРДIҢ АТҚАРЫЛУЫН СЫРТҚЫ БАҚЫЛАУДЫ ҰЙЫМДАСТЫРУ НЕГIЗДЕРI 7-бап. Республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын сыртқы бақылаудың мемлекеттiк органдары Республикалық бюджеттiң атқарылуын сыртқы бақылауды жүзеге асыратын мемлекеттiк орган Есеп комитетi болып табылады. Жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын сыртқы бақылауды жүзеге асыратын мемлекеттiк органдар Қазақстан Республикасының Yкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк органдар, мәслихаттардың тексеру комиссиялары болып табылады.
8-бап. Республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын сыртқы бақылаудың мемлекеттiк органдарының өкiлеттiктерi мен құқықтары
1. Есеп комитетi Қазақстан Республикасының Президентiне тiкелей бағынады және есеп бередi.
2. Есеп комитетiнiң құқықтық жағдайы Қазақстан Республикасының Конституциясымен , осы Заңмен, Қазақстан Республикасының заңдарымен, Қазақстан Республикасы Президентiнiң актiлерiмен белгiленедi.
Есеп комитетi туралы ереженi Қазақстан Республикасының Президентi бекiтедi.
3. Есеп комитетi:
1) Қазақстан Республикасының Президентiне Есеп комитетiнiң жұмысы туралы тоқсан сайынғы ақпаратты табыс етiп отырады;
2) Қазақстан Республикасы Президентiнiң республикалық бюджеттiң атқарылуын, оның кiрiсiне салық және басқа да мiндеттi төлемдердiң толық әрi уақтылы түсуiн, бюджет қаражатының нысаналы және тиiмдi пайдаланылуын талдауға, бақылаудың қорытындылары мен нәтижелерiне байланысты мәселелер жөнiндегi тапсырмаларын, сондай-ақ басқа да жекелеген тапсырмаларын орындайды;
3) республикалық бюджеттiң атқарылуы туралы есептi Қазақстан Республикасының Парламентiне есептi жылдан кейiнгi жылдың 1 маусымынан кешіктiрмей табыс етiп отырады, ол өзiнiң мазмұны жағынан Қазақстан Республикасы Үкiметінің республикалық бюджеттiң атқарылуы туралы есебi жөнiндегi қорытынды болып табылады және Қазақстан Республикасының Парламентi бекiткеннен кейiн ол бұқаралық ақпарат құралдарында жариялануға тиiс;
4) Қазақстан Республикасының Yкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк органдар табыс еткен бақылау жүргiзу актiлерiн талдайды және республикалық бюджеттiң атқарылуын осы органдар жүзеге асыратын бақылаудың тиiмдiлiгiн арттыру жөнiнде Қазақстан Республикасының Үкiметiне ұсыныстар бередi;
5) республикалық бюджеттiң қаражатын пайдалануда бақылау объектiлерi лауазымды адамдарының әрекеттерiнде қылмыс белгiлерi, Қазақстан Республикасының заңдарын өзге де бұзу фактілерi анықталған жағдайда, бақылау материалдарын құқық қорғау органдарына бередi.
4. Есеп комитетi:
1) республикалық бюджет есебiнен ұсталатын мемлекеттiк мекемелердiң Қазақстан Республикасы бюджет заңдарының талаптарын сақтауын;
республикалық бюджеттiк бағдарламалардың (кiшi бағдарламалардың)
атқарылуын және кредиттердiң, сондай-ақ мемлекет кепiлдiк берген заемдардың нысаналы пайдаланылуын; мемлекеттiк органдардың республикалық бюджетке қаражаттың; республикалық бюджеттен мемлекеттiң мiндеттемелерiн жабуға берiлген қаражаттың толық және уақтылы түсуiн олардың қамтамасыз ету бөлiгiндегi қызметiн бақылауды жүзеге асыруға;
2) республикалық бюджет есебiнен ұсталатын мемлекеттiк мекемелердiң қаржылық есептiлiгiн бақылауды жүзеге асыруға;
3) республикалық бюджет қаражатын, оның iшiнде мемлекеттiк тапсырыс бойынша алынған қаражатты пайдаланудың тиiмдiлiгiн бақылауды жүзеге асыруға;
4) Қазақстан Республикасының Үкiметiнен және бақылау объектiлерiнен республикалық бюджет қаражатының толық түсуi мен пайдаланылуына қатысты мәселелер бойынша қажеттi құжаттама мен ақпаратты сұратуға және алуға;
5) бекiтiлген республикалық бюджеттiк бағдарламалардың (кiшi бағдарламалардың) экономикалық тиiмдiлiгi мен мақсатқа лайықтылығына баға беруге;
6) Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкiнен бақылау объектiлерiнiң банк шоттары бойынша республикалық бюджет қаражатының түсуi, аударылуы, сондай-ақ нысаналы пайдаланылуы бөлiгiнде банктердi және банк операцияларының жекелеген түрлерiн жүзеге асыратын ұйымдарды тексерудiң қорытындылары туралы мәлiметтердi сұратуға және алуға;
7) республикалық бюджеттiң атқарылуы мәселелерi бойынша бақылау объектiлерi лауазымды адамдарының есептерiн тыңдауға;
8) Есеп комитетi анықтаған бақылау объектiлерi лауазымды адамдарының республикалық бюджеттiң атқарылуы туралы нормативтiк құқықтық актiлердiң талаптарын сақтамау фактiлерi бойынша Қазақстан Республикасының Президентiне ұсыныстар енгiзуге;
9) өзi белгiлеген мерзiмде бақылау объектiлерiнен бақылау жүргiзуге байланысты мәселелер бойынша қажеттi құжаттар, анықтамалар, ауызша және жазбаша түсiнiктемелер алуға;
10) республикалық бюджеттiң атқарылуына бақылау жүргiзуге мемлекеттiк органдардың тиiстi мамандарын тартуға;
11) республикалық бюджеттiң атқарылуына ықпал ететiн нормативтiк құқықтық актiлердiң қолданылуы жөнiнде ұсыныстар әзiрлеуге және енгiзуге;
12) Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес өзге де өкiлеттiктердi жүзеге асыруға құқылы.
5. Қазақстан Республикасының Yкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк орган:
1) мәслихаттардың тексеру комиссияларына бақылау жүргiзу актiлерiн, сондай-ақ ақпарат беру үшiн жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын бақылау жоспарларын жiбередi;
2) Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес жергiлiктi бюджеттер қаражатының нысаналы және тиiмдi пайдаланылмауын тыю мен оған жол бермеу жөнiнде шаралар қолданады;
3) жергiлiктi бюджеттердiң қаражатын пайдалануда бақылау объектiлерi лауазымды адамдарының әрекеттерiнде қылмыс белгiлерi, Қазақстан Республикасының заңдарын өзге де бұзу фактілерi анықталған жағдайда бақылау материалдарын құқық қорғау органдарына бередi;
4) жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын бақылау саласында кадрлардың бiлiктiлiгiн арттыру мен қайта даярлауды ұйымдастырады.
6. Қазақстан Республикасының Үкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк орган:
1) жергiлiктi бюджеттер есебiнен ұсталатын мемлекеттiк мекемелердiң Қазақстан Республикасы бюджет заңдарының талаптарын сақтауын бақылауды жүзеге асыруға;
2) Қазақстан Республикасы бюджет заңдарының жергілiктi бюджеттердiң атқарылуы туралы талаптарының бұзылуы себептерiне баға беруге;
3) өзi белгiлеген мерзiмде бақылау объектiлерiнен жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуына бақылау жүргiзуге байланысты мәселелер бойынша қажеттi құжаттарды, анықтамаларды, ауызша және жазбаша түсiнiктемелердi сұратуға және алуға;
4) жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуындағы анықталған бұзушылық фактiлерi бойынша бақылау объектiлерiнiң лауазымды адамдарын тыңдауға;
5) жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуына бақылау жүргiзуге мемлекеттiк
6) құпиялылық режимiнiң, коммерциялық және заңмен қорғалатын өзге де құпияның сақталуын ескере отырып, жергiлiктi бюджеттердiң атқарылу мәселелерiне жататын құжаттармен кедергiсiз танысуға;
7) жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуына бақылау жүргiзудiң нормативтiк құқықтық базасы мен әдiстемесiн жетiлдiру мәселелерi бойынша iс-шаралар әзiрлеуге;
8) Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес өзге де өкiлеттiктердi
7. Мәслихаттың тексеру комиссиясы:
1) мәслихат пен әкiмге, жергiлiктi бюджеттiң атқарылуы туралы жергiлiктi атқарушы органның тиiстi есебi бойынша қорытынды берiп, оны кейiннен бұқаралық ақпарат құралдарында жариялайды;
2) мәслихат пен әкiмге бақылау нәтижелерi бойынша жергiлiктi бюджеттiң қаражатын нысаналы және тиiмдi пайдаланбау фактiлерi туралы, сондай-ақ жергiлiктi бюджеттiң атқарылуы жөнiндегi жұмыстағы кемшiлiктер туралы хабарлап отырады;
3) жергiлiктi бюджеттiң атқарылуын әкiм уәкiлдiк берген мемлекеттiк орган жүзеге асыратын бақылаудың тиiмдiлiгiн арттыру жөнiнде ұсынымдар бередi;
4) Үкiмет пен әкiм уәкiлдiк берген мемлекеттiк органдар табыс еткен бақылау жүргiзу актiлерiне талдау жасайды;
5) жергiлiктi бюджеттiң қаражатын пайдалануда бақылау объектiлерi лауазымды адамдарының әрекеттерiнде қылмыс белгiлерi, Қазақстан Республикасының заңдарын өзге де бұзу фактілерi анықталған жағдайда бақылау
8. Мәслихаттың тексеру комиссиясы:
1) жергiлiктi бюджет есебiнен ұсталатын мемлекеттiк мекемелердiң жергiлiктi бюджеттiң атқарылуы туралы мәслихаттар шешiмдерiнiң атқарылуын;
жергiлiктi бюджеттен берiлген қаражаттың, оның iшiнде кредиттердiң, нысаналы пайдаланылуын; мемлекеттiк органдардың жергілiктi бюджетке қаражаттың толық және уақытылы түсуiн олардың қамтамасыз ету бөлiгiндегi қызметiн бақылауды жүзеге асыруға;
2) жергiлiктi бюджет есебiнен ұсталатын мемлекеттiк мекемелердiң
3) жергiлiктi бюджеттiң қаражатын, оның iшiнде мемлекеттiк тапсырыс бойынша алынған қаражатты пайдаланудың тиiмдiлiгiн бақылауды жүзеге
4) өзi белгiлеген мерзiмде бақылау объектiлерiнен бақылау жүргiзуге байланысты мәселелер бойынша қажеттi құжаттар, анықтамалар, ауызша және
5) жергiлiктi бюджеттiң атқарылуына бақылау жүргiзуге жергiлiктi атқарушы органдардың тиiстi мамандарын тартуға;
6) Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес өзге де өкiлеттiктердi 4-тарау. РЕСПУБЛИКАЛЫҚ ЖӘНЕ ЖЕРГIЛIКТI БЮДЖЕТТЕРДІҢ АТҚАРЫЛУЫН IШКI БАҚЫЛАУДЫ ҰЙЫМДАСТЫРУ НЕГIЗДЕРI 9-бап. Республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын iшкi Республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын iшкi бақылау жөнiндегi мемлекеттiк органдар Қазақстан Республикасының Yкiметi, әкiм уәкiлдiк берген мемлекеттiк органдар және мемлекеттiк органдардың iшкi бақылау қызметтерi болып табылады.
10-бап. Республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын iшкi бақылаудың мемлекеттiк органдарының өкiлеттiктерi мен құқықтары
1. Қазақстан Республикасының Yкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк орган:
1) республикалық бюджеттiң атқарылуын бақылау саласындағы орталық мемлекеттiк органдардың iшкi бақылау қызметтерiнiң жұмысын үйлестiрiп отырады;
2) орталық мемлекеттiк органдар жүзеге асыратын бақылаудың тиiмдiлiгiн арттыру жөнiнде ұсынымдар бередi;
3) Есеп комитетiне бақылау жүргiзу актiлерiн, сондай-ақ ақпарат беру үшiн республикалық бюджеттiң атқарылуын бақылау жоспарларын жiбередi;
4) Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес республикалық бюджет қаражатының нысаналы және тиiмдi пайдаланылмауын тыю мен оған жол бермеу
5) республикалық бюджеттiң қаражатын пайдалануда бақылау объектiлерi лауазымды адамдарының әрекеттерiнде қылмыс белгілерi, Қазақстан Республикасының заңдарын өзге де бұзу фактiлерi анықталған жағдайда бақылау
6) республикалық бюджеттiң атқарылуын бақылау саласында кадрлардың бiлiктiлiгiн арттыруды және оларды қайта даярлауды ұйымдастырады.
2. Қазақстан Республикасының Yкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк орган:
1) республикалық бюджет есебiнен ұсталатын мемлекеттiк мекемелердiң Қазақстан Республикасы бюджет заңдарының талаптарын сақтауын;
республикалық мемлекеттік кәсiпорындардың таза табыс үлесiн республикалық бюджетке толық және уақтылы аударуын, сондай-ақ шаруашылық серiктестiктерiнде табыстың мемлекеттiк үлеске және дивидендтердiң акционерлiк қоғамдардың мемлекеттiк акциялар пакеттерiне есептелуiн;
республикалық бюджеттен берiлген бюджет қаражатының, оның iшiнде кредиттердiң, сондай-ақ мемлекет кепiлдiк берген заемдардың нысаналы пайдаланылуын бақылауды жүзеге асыруға;
2) республикалық бюджет есебiнен ұсталатын мемлекеттiк мекемелердiң
3) республикалық бюджет қаражатын, оның iшiнде мемлекеттiк тапсырыс бойынша алынған қаражатты пайдаланудың тиiмдiлiгiн бақылауды жүзеге
4) Қазақстан Республикасы бюджет заңдарының республикалық бюджеттiң атқарылуы туралы талаптарының бұзылу себептерiне баға беруге;
5) бекiтiлген республикалық бюджеттiк бағдарламалардың (кiшi бағдарламалардың) экономикалық тиiмдiлiгi мен мақсатқа лайықтылығына баға
6) мемлекеттiк органдардың iшкi бақылау қызметтерiнен жоспарлар, есептер және өзге де қажеттi ақпарат алуға;
7) өзi белгiлеген мерзiмде бақылау объектiлерiнен бақылау жүргiзуге байланысты мәселелер бойынша қажеттi құжаттарды, анықтамаларды, ауызша және жазбаша түсiнiктемелердi сұратуға және алуға;
8) республикалық бюджеттiң атқарылуындағы анықталған бұзушылық фактiлерi бойынша бақылау объектiлерiнiң лауазымды адамдарын тыңдауға;
9) мемлекеттік органдардың тиiстi мамандарын республикалық бюджеттiң атқарылуына бақылау жүргiзуге тартуға;
10) құпиялылық режимiнiң, коммерциялық және заңмен қорғалатын өзге де құпияның сақталуын ескере отырып, республикалық бюджеттiң атқарылу мәселелерiне қатысты құжаттамамен кедергiсiз танысуға;
11) нормативтiк құқықтық базаны және бақылау жүргiзу әдiстемесiн жетiлдiру мәселелерi жөнiнде iс-шаралар әзiрлеуге;
12) акционерлiк қоғамдардың мемлекеттiк акциялар пакетi иеленуге және пайдалануға берiлген мемлекеттiк органдарға акционерлiк қоғамдардың тексеру комиссияларының құрамына сыртқы немесе iшкi бақылаудың мемлекеттiк органдарының қызметкерлерiн енгiзудi ұсынуға;
13) Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес өзге де өкiлеттiктердi
3. Әкiм уәкiлдiк берген мемлекеттiк орган:
1) мәслихаттың тексеру комиссиясына бақылау жүргiзу актiлерiн, сондай-ақ ақпарат беру үшiн жергiлiктi бюджеттiң атқарылуын бақылау жоспарларын жiбередi;
2) жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын бақылау саласындағы жергiлiктi атқарушы органдардың iшкi бақылау қызметтерiнiң қызметiн үйлестiреді;
3) жергiлiктi бюджеттердiң қаражатын пайдалануда бақылау объектiлерiнiң лауазымды адамдарының қызметiнде қылмыс белгiлерi, Қазақстан Республикасының заңдарын өзге де бұзу фактiлерi анықталған жағдайда бақылау
4. Әкiм уәкiлдiк берген мемлекеттiк орган:
1) жергiлiктi бюджет есебiнен ұсталатын мемлекеттiк мекемелердiң Қазақстан Республикасының жергiлiктi бюджеттiң атқарылуы туралы нормативтiк құқықтық актiлерiнiң талаптарын сақтауын; жергiлiктi бюджеттен берiлген бюджет қаражатының, оның iшiнде кредиттердiң нысаналы пайдаланылуын; коммуналдық мемлекеттiк кәсiпорындардың таза табыс үлесiн жергiлiктi бюджетке толық және уақтылы аударуын бақылауды жүзеге асыруға, сондай-ақ кiрiстi шаруашылық серiктестiктерiндегi мемлекеттiк үлестерге және дивидендтердi коммуналдық меншiктегi мемлекеттiк акциялар пакеттерiне есептеуге;
2) жергілiктi бюджет есебiнен ұсталатын мемлекеттiк мекемелердiң
3) жергiлiктi бюджет қаражатын, оның iшiнде мемлекеттiк тапсырыс бойынша алынған қаражатты пайдаланудың тиiмдiлiгiн бақылауды жүзеге
4) жергiлiктi бюджет атқарылуының анықталған бұзушылық фактiлерi бойынша бақылау объектiлерiнiң лауазымды адамдарын тыңдауға;
5) бекiтiлген жергiлiктi бюджеттiк бағдарламалардың (кiшi бағдарламалардың) экономикалық тиiмдiлiгi мен орындылығына баға беруге;
6) өзi белгiлеген мерзiмде бақылау объектiлерiнен бақылау жүргiзуге байланысты мәселелер бойынша қажеттi құжаттар, анықтамалар, ауызша және
7) жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуына бақылау жүргiзуге мемлекеттік
8) құпиялылық режимiнiң, коммерциялық және заңмен қорғалатын өзге де құпияның сақталуын ескере отырып, жергiлiктi бюджеттердiң атқарылу
9) Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес өзге де өкiлеттiктердi
5. Мемлекеттiк органның iшкi бақылау қызметi Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес құрылады.
Мемлекеттiк органның iшкi бақылау қызметi:
1) бақылау жоспарын жасайды;
2) ақпарат беру үшiн iшкi бақылау жүргiзу жөнiндегi жоспарды: орталық атқарушы орган - Қазақстан Республикасының Үкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк органға; жергiлiктi орган - әкiм уәкiлдiк берген мемлекеттiк органға табыс етедi;
3) iшкi бақылау жүргiзу жоспарларының орындалуы жөнiндегi есептi:
орталық атқарушы орган - Қазақстан Республикасының Үкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк органға; жергiлiктi орган - әкiм уәкiлдiк берген мемлекеттiк органға табыс етедi.
Жыл сайынғы есептердi табыс ету туралы талаптар мен iшкi бақылау жүргiзу жоспарлары туралы ақпараттар ақпараты мемлекеттiк құпияға жататын шығыстарды бақылауға байланысты жағдайларға қолданылмайды.
6. Мемлекеттiк органның iшкi бақылау қызметi:
1) орталық атқарушы органда, оның аумақтық бөлiмшелерiнде және ведомстволық бағыныстағы ұйымдарында, жергiлiктi атқарушы органда - тиiстi жергiлiктi бюджеттерден қаржыландырылатын жергiлiктi мемлекеттiк басқарудың жекелеген функцияларын жүзеге асыруға әкiм уәкiлдiк берген мемлекеттiк мекемелерде, сондай-ақ олардың ведомстволық бағыныстағы ұйымдарында iшкi бақылау жүргiзуге;
2) тиiсiнше Қазақстан Республикасының Үкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк орган мен әкiм уәкiлдiк берген мемлекеттiк органның консультациясын алуға құқылы.
5-тарау. МЕМЛЕКЕТТIК БАҚЫЛАУ ОРГАНДАРЫНЫҢ ӨЗАРА IС- ӘРЕКЕТI, ЕСЕП КОМИТЕТI ТӨРАҒАСЫНЫҢ, МҮШЕЛЕРIНІҢ ЖӘНЕ МЕМЛЕКЕТТIК БАҚЫЛАУ ОРГАНДАРЫ БАСШЫЛАРЫНЫҢ ӨКIЛЕТТIКТЕРI МЕН ҚҰҚЫҚТАРЫ, БАҚЫЛАУ ОБЪЕКТIСI ЛАУАЗЫМДЫ АДАМДАРЫНЫҢ МIНДЕТТЕРI МЕН ҚҰҚЫҚТАРЫ 11-бап. Мемлекеттiк бақылау органдарының өзара iс-әрекетi
1. Қазақстан Республикасының Үкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттік органдар ақпарат беру үшiн Есеп комитетiне республикалық бюджеттiң атқарылуына бақылау жүргiзу жоспарларын жiбередi.
2. Қазақстан Республикасының Үкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттік органдар және әкiм уәкiлдiк берген мемлекеттiк орган ақпарат беру үшiн мәслихаттың тексеру комиссиясына жергiлiктi бюджеттiң атқарылуына бақылау жүргiзу жоспарларын жiбередi.
3. Қажет болған жағдайда Есеп комитетi Қазақстан Республикасының Үкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк органмен, ал мәслихаттың тексеру комиссиясы Қазақстан Республикасының Үкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк органмен және әкiм уәкiлдiк берген мемлекеттiк органмен бiрлесе отырып бақылау жүргiзедi.
4. Қазақстан Республикасының Үкiметi уәкiлдiк берген тиiстi мемлекеттiк органдар республикалық бюджеттiң атқарылуына бақылау жүргiзген кезде осы жұмысқа шарттық негiзде және Есеп комитетiмен келiсiм бойынша тәуелсiз жеке аудиторлық ұйымдарды тартып, аталған органдарға олардың көрсеткен қызметтерiне осы мақсатқа республикалық бюджеттен бөлiнген қаражат шегiнде ақы төлей алады.
5. Қазақстан Республикасының Үкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк орган және әкiм уәкiлдiк берген мемлекеттiк орган бюджет қаражатын пайдалануды бұзушылық фактiлерi бойынша тексерiс жүргiзу туралы қылмыстық қудалау органдарының қаулылары негiзiнде жоспардан тыс бақылау жүргiзедi.
12-бап. Есеп комитетi төрағасының, мүшелерiнiң және мемлекеттiк бақылау органдары басшыларының өкiлеттiктерi мен құқықтары
1. Есеп комитетiнiң төрағасы:
1) Есеп комитетiнiң қызметiне басшылық етедi, өзiне жүктелген тапсырмалар мен мiндеттердi орындау үшiн Қазақстан Республикасы Президентiнiң алдында дербес жауапты болады;
2) кемiнде тоқсанына бiр рет Қазақстан Республикасының Президентiне Есеп комитетiнiң жұмысы туралы ақпарат берiп отырады;
3) Есеп комитетi қызметiнiң регламентiн бекітедi;
4) өз құзыретi шегiнде бұйрықтар шығарады, нұсқаулар бередi, олардың орындалуын тексередi, Есеп комитетiнiң отырыстарында қабылданған қаулылар мен өзге де актiлерге қол қояды;
5) республикалық және шетелдiк ұйымдармен өзара қатынастарда Есеп комитетiнен өкiлдiк етедi;
6) бақылау жүргiзудiң мерзiмдiлiгi мен ұзақтығын белгiлейдi;
7) Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес өзге де өкiлеттiктердi жүзеге асырады.
2. Есеп комитетiнiң төрағасы мен мүшелерi:
1) Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң, Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкi басқармасының және Қазақстан Республикасының мемлекеттiк органдары алқаларының отырыстарына қатысуға;
2) құпиялылық режимiнiң, коммерциялық және заңмен қорғалатын өзге де құпияның сақталуын ескере отырып, республикалық бюджеттiң атқарылуын бақылау мәселелерiне қатысты құжаттамамен кедергiсiз танысуға;
3) өздерi белгiлеген мерзiмде бақылау объектiлерiнен бақылау жүргiзуге байланысты мәселелер бойынша қажеттi анықтамаларды, ауызша және жазбаша түсiнiктемелердi талап етуге және алуға құқылы.
3. Есеп комитетiнiң төрағасы мен мүшелерi:
1) өздерiнiң өкiлеттiктерiн жүзеге асыру кезiнде Қазақстан Республикасы заңдарының талаптарын сақтайды, тексерiлетiн бақылау объектiлерiнiң жұмыс iстеуiне кедергi жасамауға және олардың ағымдағы шаруашылық қызметiне араласпауға тиiс;
2) бақылау нәтижелерiнiң бұрмаланғаны, мемлекеттiк органдарға табыс етiлетiн және жариялауға берiлетiн ақпараттың дұрыстығы, заңмен белгiленген құпияны жария еткенi үшiн Қазақстан Республикасының заңдарында белгiленген тәртiппен жауап бередi.
4. Қазақстан Республикасының Үкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк органның басшысы:
1) Қазақстан Республикасының Үкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк органның қызметiне басшылық етедi;
2) Қазақстан Республикасының Yкiметiне тиiстi шаралар қолдану үшiн бақылаудың нәтижелерi туралы ақпарат берiп отырады;
3) бақылау жүргiзудiң мерзiмдiлiгi мен ұзақтығын белгiлейдi;
4) бақылау объектiлерiнен республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын бақылау мәселелерi жөнiндегi қажеттi құжаттама мен ақпаратты сұратады және алады;
5) Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес өзге де өкiлеттiктердi
5. Мәслихаттың тексеру комиссиясының төрағасы:
1) мәслихаттың тексеру комиссиясының қызметiне басшылық етедi, өзiне жүктелген тапсырмалар мен мiндеттердiң орындалуына дербес жауап бередi;
2) бақылау жүргiзудiң мерзiмдiлiгi мен ұзақтығын белгiлейдi;
3) мәслихатқа тексеру комиссиясының жұмысы туралы хабарлап отырады;
4) мәслихат пен әкiмге бақылаудың нәтижелерi туралы хабарлап отырады;
5) жергiлiктi атқарушы органдардан, бақылау объектiлерiнен жергiлiктi бюджеттiң атқарылуын бақылау мәселелерi жөнiндегi қажеттi құжаттама мен ақпаратты сұратады және алады;
6) Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес өзге де өкiлеттiктердi
6. Әкiм уәкiлдiк берген мемлекеттiк органның басшысы:
1) әкiм уәкiлдiк берген мемлекеттiк органның қызметiне басшылық етедi;
2) тиiстi шаралар қолдану үшiн әкiмге және мәслихатқа бақылаудың нәтижелерi туралы ақпарат берiп отырады;
3) бақылау жүргiзудiң мерзiмдiлігi мен ұзақтығын белгiлейдi;
4) бақылау объектiлерiнен жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын бақылау мәселелерi жөнiндегi қажеттi құжаттама мен ақпаратты сұратады және алады;
5) Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес өзге де өкiлеттiктердi
7. Мемлекеттiк органның iшкi бақылау қызметiнiң басшысы:
1) мемлекеттiк органның басшысына бағынады және есеп бередi;
2) iшкi бақылауды жүргiзуге жауапты;
3) Қазақстан Республикасы заңдарының бұзылу фактiлерi туралы тиiсiнше Қазақстан Республикасының Yкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк органның және әкiм уәкiлдiк берген мемлекеттiк органның басшыларына дереу хабарлауға мiндеттi.
13-бап. Бақылау объектiсi лауазымды адамдарының мiндеттерi мен құқықтары
1. Бақылау объектісiнiң лауазымды адамы:
1) сыртқы және iшкi бақылаудың мемлекеттiк органы қызметкерiн жұмыс орнымен қамтамасыз етедi;
2) сыртқы және iшкi бақылаудың мемлекеттiк органы қызметкерiн бақылау жұмыстарын жүзеге асыру үшiн қажеттi сұрау салынған барлық ақпаратпен қамтамасыз етедi және оның дұрыстығы, объективтiлiгi және толықтығы үшiн дербес жауапты болады;
3) сыртқы және iшкi бақылаудың мемлекеттiк органы қызметкерiнiң iс- әрекеттерiне араласпайды, жаңылыстыруға әрекет етпейдi, бақылау жүргiзуiне кедергi жасамайды және оның ауқымын шектемейдi;
4) кемшiлiктердi жою жөнiнде қолданылған шаралар туралы уақтылы есеп берiп отырады.
2. Бақылау объектiсiнiң лауазымды адамы:
1) бақылаудың мақсатын, уақыты мен ұзақтығын, оның нәтижелерiн, тұжырымдары мен ұсынымдарын (егер олар болса) бiлуге;
2) тиiсiнше Есеп комитетiнiң тапсырмасын, Қазақстан Республикасының Үкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк органның және әкiм уәкiлеттiк берген мемлекеттiк органның бұйрығын мәслихаттың, мәслихат тексеру комиссиясының не мәслихат хатшысының бақылау жүргiзуге берiлген шешiмiн табыс етпеген сыртқы және iшкi бақылаудың мемлекеттiк органының қызметкерiн бақылауға жiбермеуге құқылы.
6-тарау. ҚОРЫТЫНДЫ ЕРЕЖЕЛЕР 14-бап. Халықаралық байланыстар Есеп комитетi және Қазақстан Республикасының Үкiметi уәкiлдiк берген мемлекеттiк орган шет мемлекеттердiң мемлекеттiк аудит және бақылау органдарымен және халықаралық ұйымдармен байланыс жасайды, оның Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес олармен ынтымақтастық туралы шарттар мен келiсiмдер жасасуға құқығы бар және ол Қазақстан Республикасының заңдарында белгiленген тәртiппен осы халықаралық ұйымдардың құрамына кiре алады.
15-бап. Мүдделер тартысы
1. Мүдделер тартысы - сыртқы және iшкi бақылаудың мемлекеттiк органы қызметкерiнiң объективтiлiгi мен тәуелсiздiгiн шектей алатын кез келген қызмет немесе қатынастар.
2. Мыналарға:
1) бақылау объектiсi басшысының, құрылтайшысының немесе оған қатысушының жақын туыстары немесе жекжаттары болып табылатын;
2) бақылау объектiсiнде жеке мүлiктiк мүдделерi бар қызметкерлердiң, қатысушылардың, оның лауазымды адамдарының бiрi болып табылатын;
3) тексеру кезеңiнде бақылау объектiсiнде жұмыс iстеген сыртқы және iшкi бақылаудың мемлекеттiк органдарының қызметкерлерiне бақылау жүргiзуге тыйым салынады.
3. Мүдде тартысы туындаған жағдайда сыртқы және iшкi бақылаудың мемлекеттiк органының қызметкерi бұл туралы бақылауды тағайындаған басшыға хабарлауға тиiс. Олай болмаған жағдайда мүдде тартысы жағдайларының туындағаны үшiн толық жауапкершiлiк сыртқы және iшкi бақылаудың мемлекеттiк органының қызметкерiне жүктеледi.
16-бап. Келiспеушiлiктердi шешу Республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын бақылауды жүзеге асыратын мемлекеттiк органдар, мәслихаттардың тексеру комиссиялары, сондай-ақ бақылау объектiлерi лауазымды адамдарының әрекеттерiне Қазақстан Республикасының заңдарында белгiленген тәртiппен шағым берiлуi мүмкiн.
17-бап. Қазақстан Республикасының республикалық және жергіліктi бюджеттердiң атқарылуын бақылау туралы заңдарын бұзғаны үшiн жауапкершiлiк Республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын бақылау туралы заңдардың бұзылуына кiнәлi тұлғалар Қазақстан Республикасының заң актiлерiне сәйкес жауапты болады.
Қазақстан Республикасының Президенті

На русском языке:
Закон Республики Казахстан от 29 января 2002 года № 286-ІІ.
Утратил силу Бюджетным кодексом Республики Казахстан от 24 апреля 2004 года № 548 О контроле за исполнением республиканского и местных бюджетов Настоящий Закон определяет основные принципы, типы и стандарты контроля за исполнением республиканского и местных бюджетов, основы организации и деятельности Счетного комитета по контролю за исполнением республиканского бюджета (далее Счетный комитет), ревизионных комиссий маслихатов, уполномоченных Правительством Республики Казахстан государственных органов, уполномоченных акимами государственных органов, служб внутреннего контроля государственных органов, а также регулирует отношения между ними и объектами контроля за исполнением республиканского и местных бюджетов.
Глава 1. Общие положения
Статья 1. Основные понятия, используемые в настоящем Законе В настоящем Законе используются следующие основные понятия:
1) внешний контроль - контроль за исполнением Правительством Республики Казахстан республиканского бюджета и местными исполнительными органами местных бюджетов, осуществляемый независимыми по отношению к ним государственными органами, ревизионными комиссиями маслихатов;
2) внутренний контроль - контроль за исполнением республиканского и местных бюджетов, осуществляемый соответственно Правительством Республики Казахстан и местными исполнительными органами;
3) контроль за исполнением республиканского и местных бюджетов - проверка, анализ и оценка соответствия деятельности объектов контроля требованиям бюджетного законодательства Республики Казахстан, контроль финансовой отчетности государственных учреждений, контроль за целевым и эффективным использованием средств республиканского и местных бюджетов, а также полнотой и своевременностью поступления средств в республиканский и местные бюджеты;
4) нецелевое использование средств республиканского и местных бюджетов
- использование средств, выделенных из республиканского и местных бюджетов государственными учреждениями на цели, не соответствующие назначению бюджетных программ (подпрограмм), а также экономической классификации расходов; использование средств, выделенных из республиканского и местных бюджетов, физическими и юридическими лицами на цели, не соответствующие условиям гражданско-правовых сделок, заключенных с государственными учреждениями, в том числе кредитных договоров;
5) неэффективное использование средств республиканского и местных бюджетов - расходование средств из республиканского или местных бюджетов, которое не привело к цели, предусмотренной паспортом бюджетной программы;
6) объекты контроля - Правительство Республики Казахстан и местные исполнительные органы по вопросам исполнения республиканского и местных бюджетов, государственные учреждения, содержащиеся за счет республиканского и местных бюджетов, физические и юридические лица, получающие средства из республиканского и местных бюджетов на выполнение государственного заказа в виде субсидий, кредитов, гарантированных государством займов, а также государственные органы в части обеспечения ими полного и своевременного поступления средств в республиканский и местные бюджеты;
7) служба внутреннего контроля - подразделение государственного органа, в пределах своей компетенции, осуществляющее внутренний контроль за исполнением республиканского и местных бюджетов в государственном органе и его подразделениях;
8) уполномоченные Правительством Республики Казахстан государственные органы - центральные исполнительные органы Республики Казахстан, осуществляющие контроль за исполнением республиканского или республиканского и местных бюджетов;
9) уполномоченный акимом государственный орган - исполнительный орган, осуществляющий контроль за исполнением местного бюджета и финансируемый из соответствующего местного бюджета;
10) финансовая отчетность - информация о финансовом положении, результатах деятельности и изменениях в финансовом положении государственных учреждений, формы и объемы которой определяются уполномоченным органом, если иное не предусмотрено законодательными актами Республики Казахстан.
Статья 2. Законодательство о контроле за исполнением республиканского и местных бюджетов
1. Законодательство Республики Казахстан о контроле за исполнением республиканского и местных бюджетов основывается на Конституции Республики Казахстан и состоит из настоящего Закона и иных нормативных правовых актов Республики Казахстан.
2. Если международным договором, ратифицированным Республикой Казахстан, установлены иные правила, чем те, которые содержатся в настоящем Законе, применяются правила указанного договора.
Статья 3. Сфера действия настоящего Закона Действие настоящего Закона распространяется на государственные органы, ревизионные комиссии маслихатов, физические и юридические лица по вопросам контроля за исполнением республиканского и местных бюджетов.
Глава 2. Типы, принципы и стандарты контроля за исполнением республиканского и местных бюджетов
Статья 4. Типы контроля за исполнением республиканского и местных бюджетов При контроле за исполнением республиканского и местных бюджетов используются следующие типы контроля:
1) контроль на соответствие оценка степени соответствия деятельности объекта контроля требованиям бюджетного законодательства Республики Казахстан;
2) контроль финансовой отчетности оценка достоверности, обоснованности и своевременности составления и представления финансовой отчетности объектом контроля;
3) контроль эффективности оценка исполнения объектом контроля бюджетной программы в соответствии с ее паспортом.
Статья 5. Принципы и стандарты контроля за исполнением
1. Проведение контроля за исполнением республиканского и местных бюджетов осуществляется с обязательным соблюдением принципов независимости, объективности, достоверности, компетентности, гласности с учетом обеспечения режима секретности и профессиональной этики.
2. Стандартами контроля за исполнением республиканского и местных бюджетов являются нормативные документы, устанавливающие единые требования к контролю за исполнением республиканского и местных бюджетов.
3. Стандарты внешнего контроля за исполнением республиканского бюджета разрабатываются и утверждаются Счетным комитетом.
4. Стандарты внешнего контроля за исполнением местных бюджетов и внутреннего контроля за исполнением республиканского и местных бюджетов разрабатываются уполномоченным Правительством Республики Казахстан государственным органом и утверждаются Счетным комитетом.
Статья 6. Акты, принимаемые государственными органами по результатам контроля По результатам контроля государственные органы, его осуществляющие, вправе принимать следующие акты:
1) заключение - документ Счетного комитета по результатам контроля;
2) постановление Счетного комитета - нормативный правовой акт, принятый на заседании Счетного комитета. Порядок принятия постановления регламентируется положением о Счетном комитете. Постановление Счетного комитета подтверждает действие всех его других актов по результатам контроля.
Постановление Счетного комитета обязательно к исполнению всеми государственными органами, организациями и должностными лицами, к которым оно обращено;
3) представление - документ Счетного комитета, направляемый в государственные органы, организации и должностным лицам, об устранении недостатков в работе по исполнению республиканского бюджета, в правоохранительные органы и суды по вопросам привлечения к ответственности, предусмотренной законодательными актами Республики Казахстан;
4) решение маслихата по результатам контроля - документ, которым утверждаются решения по рассмотренным актам проведения контроля ревизионной комиссии маслихата или представленным уполномоченными Правительством Республики Казахстан государственными органами, уполномоченным акимом государственным органом;
5) предписание - документ установленной формы об устранении нарушений и недостатков в работе, принятый руководителем уполномоченного Правительством Республики Казахстан государственного органа, руководителем уполномоченного акимом государственного органа в пределах их компетенции и направленный для обязательного исполнения должностным лицам организаций;
6) акт проведения контроля - документ, составленный по результатам контроля, проведенного уполномоченным Правительством Республики Казахстан государственным органом, ревизионной комиссией маслихата, уполномоченным акимом государственным органом, службой внутреннего контроля государственного органа.
Глава 3. Основы организации внешнего контроля за исполнением
Статья 7. Государственные органы внешнего контроля за исполнением Государственным органом, осуществляющим внешний контроль за исполнением республиканского бюджета, является Счетный комитет.
Государственными органами, осуществляющими внешний контроль за исполнением местных бюджетов, являются уполномоченные Правительством Республики Казахстан государственные органы, ревизионные комиссии маслихатов.
Статья 8. Полномочия и права государственных органов внешнего контроля за исполнением республиканского и местных бюджетов
1. Счетный комитет непосредственно подчинен и подотчетен Президенту Республики Казахстан.
2. Правовое положение Счетного комитета определяется Конституцией Республики Казахстан, настоящим Законом, законами Республики Казахстан, актами Президента Республики Казахстан.
Положение о Счетном комитете утверждается Президентом Республики Казахстан.
3. Счетный комитет:
1) представляет ежеквартальную информацию Президенту Республики Казахстан о работе Счетного комитета;
2) выполняет поручения Президента Республики Казахстан по вопросам, связанным с анализом, итогами и результатами контроля исполнения республиканского бюджета, полнотой и своевременностью поступления в его доходы налогов и других обязательных платежей, целевым и эффективным использованием бюджетных средств, а также другие отдельные поручения;
3) представляет Парламенту Республики Казахстан не позднее 1 июня года, следующего за отчетным, отчет об исполнении республиканского бюджета, который по своему содержанию является заключением по отчету Правительства Республики Казахстан об исполнении республиканского бюджета и после утверждения его Парламентом Республики Казахстан подлежит опубликованию в средствах массовой информации;
4) анализирует акты проведения контроля, представленные уполномоченными Правительством Республики Казахстан государственными органами, и дает рекомендации Правительству Республики Казахстан по повышению эффективности контроля за исполнением республиканского бюджета, осуществляемого этими органами;
5) передает материалы контроля в правоохранительные органы в случаях выявления признаков преступлений в действиях должностных лиц объектов контроля в использовании средств республиканского бюджета, иных фактов нарушения законодательства Республики Казахстан.
4. Счетный комитет вправе:
1) осуществлять контроль за соблюдением требований бюджетного законодательства Республики Казахстан государственными учреждениями, содержащимися за счет республиканского бюджета; исполнением республиканских бюджетных программ (подпрограмм) и целевым использованием кредитов, а также гарантированных государством займов;
деятельности государственных органов в части обеспечения ими полного и своевременного поступления средств в республиканский бюджет; средств, выданных из республиканского бюджета на погашение обязательств государства;
2) осуществлять контроль финансовой отчетности государственных учреждений, содержащихся за счет республиканского бюджета;
3) осуществлять контроль эффективности использования средств республиканского бюджета, в том числе полученных по государственному заказу;
4) запрашивать и получать от Правительства Республики Казахстан и объектов контроля необходимую документацию и информацию по вопросам, касающимся полноты поступления и использования средств республиканского бюджета;
5) давать оценку экономической эффективности и целесообразности утвержденных республиканских бюджетных программ (подпрограмм);
6) запрашивать и получать от Национального Банка Республики Казахстан сведения об итогах проверки банков и организаций, осуществляющих отдельные виды банковских операций, в части поступления, перечисления, а также целевого использования средств республиканского бюджета по банковским счетам объектов контроля;
7) заслушивать отчеты должностных лиц объектов контроля по вопросам исполнения республиканского бюджета;
8) вносить Президенту Республики Казахстан представления по выявленным Счетным комитетом фактам несоблюдения должностными лицами объектов контроля требований нормативных правовых актов об исполнении республиканского бюджета;
9) получать в установленный им срок от объектов контроля необходимые документы, справки, устные и письменные объяснения по вопросам, связанным с проведением контроля;
10) привлекать к проведению контроля за исполнением республиканского бюджета соответствующих специалистов государственных органов;
11) разрабатывать и вносить рекомендации по действию нормативных правовых актов, влияющих на исполнение республиканского бюджета;
12) осуществлять иные полномочия в соответствии с законодательством
5. Уполномоченный Правительством Республики Казахстан государственный орган:
1) направляет в ревизионные комиссии маслихатов акты проведения контроля, а также для информирования планы контроля за исполнением местных бюджетов;
2) применяет меры по пресечению и недопущению нецелевого и неэффективного использования средств местных бюджетов в соответствии с законодательством Республики Казахстан;
3) передает материалы контроля в правоохранительные органы в случаях выявления признаков преступлений в действиях должностных лиц объектов контроля в использовании средств местных бюджетов, иных фактов нарушения законодательства Республики Казахстан;
4) организует повышение квалификации и переподготовку кадров в области контроля за исполнением местных бюджетов.
6. Уполномоченный Правительством Республики Казахстан государственный орган вправе:
1) осуществлять контроль за соблюдением требований бюджетного законодательства Республики Казахстан государственными учреждениями, содержащимися за счет местных бюджетов;
2) давать оценку причинам нарушений требований бюджетного законодательства Республики Казахстан об исполнении местных бюджетов;
3) запрашивать и получать в установленный им срок от объектов контроля необходимые документы, справки, устные и письменные объяснения по вопросам, связанным с проведением контроля за исполнением местных бюджетов;
4) заслушивать должностных лиц объектов контроля по фактам выявленных нарушений исполнения местных бюджетов;
5) привлекать к проведению контроля за исполнением местных бюджетов соответствующих специалистов государственных органов;
6) беспрепятственно знакомиться с документацией, относящейся к вопросам исполнения местных бюджетов, с учетом соблюдения режима секретности, коммерческой и иной охраняемой законом тайны;
7) разрабатывать мероприятия по вопросам совершенствования нормативной правовой базы и методики проведения контроля за исполнением местных бюджетов;
8) осуществлять иные полномочия в соответствии с законодательством
7. Ревизионная комиссия маслихата:
1) представляет в маслихат и акиму заключение по соответствующему отчету местного исполнительного органа об исполнении местного бюджета с последующим опубликованием его в средствах массовой информации;
2) информирует маслихат и акима по результатам контроля о фактах нецелевого и неэффективного использования средств местного бюджета, а также о недостатках в работе по исполнению местного бюджета;
3) дает рекомендации по повышению эффективности контроля за исполнением местного бюджета, осуществляемого уполномоченным акимом государственным органом;
уполномоченными Правительством и акимом государственными органами;
5) передает материалы контроля в правоохранительные органы в случаях выявления признаков преступлений в действиях должностных лиц объектов контроля в использовании средств местного бюджета, иных фактов нарушения законодательства Республики Казахстан.
8. Ревизионная комиссия маслихата вправе:
1) осуществлять контроль за исполнением решений маслихатов об исполнении местного бюджета государственными учреждениями, содержащимися за счет местного бюджета; целевым использованием средств, выданных из местного бюджета, в том числе кредитов; деятельности государственных органов в части обеспечения ими полного и своевременного поступления средств в местный бюджет;
2) осуществлять контроль финансовой отчетности государственных учреждений, содержащихся за счет местного бюджета;
3) осуществлять контроль эффективности использования средств местного бюджета, в том числе полученных по государственному заказу;
4) получать в установленный ею срок от объектов контроля необходимые документы, справки, устные и письменные объяснения по вопросам, связанным с
5) привлекать к проведению контроля за исполнением местного бюджета соответствующих специалистов местных исполнительных органов;
6) осуществлять иные полномочия в соответствии с законодательством
Глава 4. Основы организации внутреннего контроля за исполнением
Статья 9. Государственные органы внутреннего контроля за исполнением Государственными органами по внутреннему контролю за исполнением республиканского и местных бюджетов являются уполномоченные Правительством Республики Казахстан, акимом государственные органы и службы внутреннего контроля государственных органов.
Статья 10. Полномочия и права государственных органов внутреннего контроля за исполнением республиканского и местных бюджетов
1. Уполномоченный Правительством Республики Казахстан
1) координирует деятельность служб внутреннего контроля центральных государственных органов в области контроля за исполнением республиканского
2) дает рекомендации по повышению эффективности контроля, осуществляемого центральными государственными органами;
3) направляет в Счетный комитет акты проведения контроля, а также для информирования планы контроля за исполнением республиканского бюджета;
4) применяет меры по пресечению и недопущению нецелевого и неэффективного использования средств республиканского бюджета в соответствии с законодательством Республики Казахстан;
5) передает материалы контроля в правоохранительные органы в случаях выявления признаков преступлений в действиях должностных лиц объектов контроля в использовании средств республиканского бюджета, иных фактов нарушения законодательства Республики Казахстан;
6) организует повышение квалификации и переподготовку кадров в области контроля за исполнением республиканского бюджета.
2. Уполномоченный Правительством Республики Казахстан
1) осуществлять контроль за соблюдением требований бюджетного законодательства Республики Казахстан государственными учреждениями, содержащимися за счет республиканского бюджета; полнотой и своевременностью отчислений республиканскими государственными предприятиями доли чистого дохода в республиканский бюджет, а также за начислением дохода на государственные доли в хозяйственных товариществах и дивидендов на государственные пакеты акций акционерных обществ; целевым использованием бюджетных средств, выданных из республиканского бюджета, в том числе кредитов, а также гарантированных государством займов;
2) осуществлять контроль финансовой отчетности государственных
3) осуществлять контроль эффективности использования средств республиканского бюджета, в том числе полученных по государственному заказу;
4) давать оценку причинам нарушений требований бюджетного законодательства Республики Казахстан об исполнении республиканского
5) давать оценку экономической эффективности и целесообразности утвержденных республиканских бюджетных программ (подпрограмм);
6) получать планы, отчеты и иную необходимую информацию от служб внутреннего контроля государственных органов;
7) запрашивать и получать в установленный им срок от объектов контроля необходимые документы, справки, устные и письменные объяснения по вопросам, связанным с проведением контроля;
8) заслушивать должностных лиц объектов контроля по фактам выявленных нарушений исполнения республиканского бюджета;
9) привлекать к проведению контроля соответствующих специалистов государственных органов;
10) беспрепятственно знакомиться с документацией, относящейся к вопросам исполнения республиканского бюджета, с учетом соблюдения режима секретности, коммерческой и иной охраняемой законом тайны;
11) разрабатывать мероприятия по вопросам совершенствования нормативной правовой базы и методики проведения контроля;
12) рекомендовать государственным органам, которым переданы во владение и пользование государственные пакеты акций акционерных обществ, включать работников государственных органов внешнего или внутреннего контроля в составы ревизионных комиссий акционерных обществ;
13) осуществлять иные полномочия в соответствии с законодательством
3. Уполномоченный акимом государственный орган:
1) направляет в ревизионную комиссию маслихата акты проведения контроля, а также для информирования планы контроля за исполнением местного
2) координирует деятельность служб внутреннего контроля местных исполнительных органов в области контроля за исполнением местных бюджетов;
3) передает материалы контроля в правоохранительные органы в случае выявления признаков преступлений в действиях должностных лиц объектов контроля в использовании средств местных бюджетов, иных фактов нарушения
4. Уполномоченный акимом государственный орган вправе:
1) осуществлять контроль за соблюдением требований нормативных правовых актов Республики Казахстан об исполнении местного бюджета государственными учреждениями, содержащимися за счет местного бюджета;
целевым использованием бюджетных средств, выданных из местного бюджета, в том числе кредитов; полнотой и своевременностью отчислений коммунальными государственными предприятиями доли чистого дохода в местный бюджет, а также за начислением дохода на государственные доли в хозяйственных товариществах и дивидендов на государственные пакеты акций, находящихся в коммунальной собственности;
2) осуществлять контроль финансовой отчетности государственных
3) осуществлять контроль эффективности использования средств местного
4) заслушивать должностных лиц объектов контроля по фактам выявленных нарушений исполнения местного бюджета;
5) давать оценку экономической эффективности и целесообразности утвержденных местных бюджетных программ (подпрограмм);
6) получать в установленный им срок от объектов контроля необходимые документы, справки, устные и письменные объяснения по вопросам, связанным с
7) привлекать к проведению контроля за исполнением местных бюджетов
8) беспрепятственно знакомиться с документацией, относящейся к вопросам исполнения местных бюджетов, с учетом соблюдения режима секретности,
9) осуществлять иные полномочия в соответствии с законодательством
5. Служба внутреннего контроля государственного органа создается в соответствии с законодательством Республики Казахстан.
Служба внутреннего контроля государственного органа:
1) составляет план контроля;
2) представляет для информирования план по проведению внутреннего контроля: центральный исполнительный орган в уполномоченный Правительством Республики Казахстан государственный орган; местный в уполномоченный акимом государственный орган;
3) представляет отчет по выполнению планов проведения внутреннего Правительством Республики Казахстан государственный орган; местный в уполномоченный акимом государственный орган.
Требования о представлении ежегодных отчетов и информации о планах проведения внутреннего контроля не распространяются на случаи, связанные с контролем за расходами, информация о которых относится к государственным секретам.
6. Служба внутреннего контроля государственного органа вправе:
1) проводить внутренний контроль в центральном исполнительном органе, его территориальных подразделениях и в подведомственных организациях, в местном исполнительном органе государственных учреждениях, уполномоченных акимом на осуществление отдельных функций местного государственного управления, финансируемых из соответствующих местных бюджетов, а также в их подведомственных организациях;
2) получать консультации уполномоченного Правительством Республики Казахстан государственного органа и уполномоченного акимом государственного органа соответственно.
Глава 5. Взаимодействие государственных органов контроля, полномочия и права Председателя, членов Счетного комитета и руководителей государственных органов контроля, обязанности и права должностных лиц объекта контроля
Статья 11. Взаимодействие государственных органов контроля
1. Уполномоченные Правительством Республики Казахстан государственные органы направляют для информирования в Счетный комитет планы проведения контроля за исполнением республиканского бюджета.
2. Уполномоченные Правительством Республики Казахстан государственные органы и уполномоченный акимом государственный орган направляют для информирования в ревизионную комиссию маслихата планы проведения контроля за исполнением местного бюджета.
3. Счетный комитет при необходимости проводит контроль совместно с уполномоченным Правительством Республики Казахстан государственным органом, а ревизионная комиссия маслихата с уполномоченным Правительством Республики Казахстан государственным органом и уполномоченным акимом государственным органом.
4. Соответствующие уполномоченные Правительством Республики Казахстан государственные органы при проведении контроля за исполнением республиканского бюджета могут привлекать к этой работе на договорной основе и по согласованию со Счетным комитетом независимые частные аудиторские организации с оплатой их услуг в пределах выделенных указанным органам на эти цели средств из республиканского бюджета.
государственный орган и уполномоченный акимом государственный орган проводят внеплановый контроль на основании постановлений органов уголовного преследования о производстве проверки по фактам нарушений в использовании средств бюджета.
Статья 12. Полномочия и права Председателя, членов Счетного комитета и руководителей государственных органов контроля
1. Председатель Счетного комитета:
1) руководит деятельностью Счетного комитета, несет персональную ответственность перед Президентом Республики Казахстан за выполнение возложенных на него задач и обязанностей;
2) не реже одного раза в квартал информирует Президента Республики
3) утверждает регламент деятельности Счетного комитета;
4) в пределах своей компетенции издает приказы, дает указания, проверяет их исполнение, подписывает постановления и иные акты, принятые на заседаниях Счетного комитета;
5) представляет Счетный комитет во взаимоотношениях с республиканскими и зарубежными организациями;
6) определяет периодичность и продолжительность проведения контроля;
7) осуществляет иные полномочия в соответствии с законодательством
2. Председатель и члены Счетного комитета вправе:
1) присутствовать на заседаниях Правительства Республики Казахстан, правления Национального Банка Республики Казахстан и коллегий государственных органов Республики Казахстан;
2) беспрепятственно знакомиться с документацией, относящейся к вопросам контроля за исполнением республиканского бюджета, с учетом соблюдения режима секретности, коммерческой и иной охраняемой законом тайны;
3) требовать и получать в установленный ими срок от объектов контроля необходимые справки, устные и письменные объяснения по вопросам, связанным с проведением контроля.
3. Председатель и члены Счетного комитета:
1) при осуществлении своих полномочий соблюдают требования законодательства Республики Казахстан, не должны создавать препятствия функционированию проверяемых объектов контроля и вмешиваться в их текущую хозяйственную деятельность;
2) несут ответственность в установленном законодательством Республики Казахстан порядке за искажение результатов контроля, достоверность представляемой в государственные органы и предаваемой гласности информации, разглашение установленной законом тайны.
4. Руководитель уполномоченного Правительством Республики Казахстан государственного органа:
1) руководит деятельностью уполномоченного Правительством Республики Казахстан государственного органа;
2) информирует Правительство Республики Казахстан о результатах контроля для принятия соответствующих мер;
3) определяет периодичность и продолжительность проведения контроля;
4) запрашивает и получает у объектов контроля необходимую документацию и информацию по вопросам контроля за исполнением
5) осуществляет иные полномочия в соответствии с законодательством
5. Председатель ревизионной комиссии маслихата:
1) руководит деятельностью ревизионной комиссии маслихата, несет персональную ответственность за выполнение возложенных на него задач и обязанностей;
2) определяет периодичность и продолжительность проведения контроля;
3) информирует маслихат о работе ревизионной комиссии;
4) информирует маслихат и акима о результатах контроля;
5) запрашивает и получает у местных исполнительных органов, объектов контроля необходимую документацию и информацию по вопросам контроля за исполнением местного бюджета;
6) осуществляет иные полномочия в соответствии с законодательством
6. Руководитель уполномоченного акимом государственного органа:
1) руководит деятельностью уполномоченного акимом государственного органа;
2) информирует акима и маслихат о результатах контроля для принятия соответствующих мер;
3) определяет периодичность и продолжительность проведения контроля;
документацию и информацию по вопросам контроля за исполнением местных
5) осуществляет иные полномочия в соответствии с законодательством
7. Руководитель службы внутреннего контроля государственного органа:
1) подчинен и подотчетен руководителю государственного органа;
2) ответственен за проведение внутреннего контроля;
3) обязан незамедлительно сообщать о фактах нарушений законодательства Республики Казахстан руководителям уполномоченного Правительством Республики Казахстан государственного органа и уполномоченного акимом государственного органа соответственно.
Статья 13. Обязанности и права должностных лиц объекта контроля
1. Должностное лицо объекта контроля:
1) обеспечивает работника государственного органа внешнего и внутреннего контроля рабочим местом;
2) обеспечивает работника государственного органа внешнего и внутреннего контроля необходимой для осуществления контрольной работы всей запрашиваемой информацией и несет персональную ответственность за ее достоверность, объективность и полноту;
3) не вмешивается в действия работника государственного органа внешнего и внутреннего контроля, не вводит в заблуждение, не препятствует проведению контроля и не ограничивает его масштаб;
4) своевременно отчитывается о мерах, принятых по устранению недостатков.
2. Должностное лицо объекта контроля вправе:
1) знать цель, время и продолжительность контроля, его результаты, выводы и рекомендации (если таковые имеются);
2) не допускать к контролю работника государственного органа внешнего и внутреннего контроля, не представившего соответственно поручения Счетного комитета, приказ уполномоченного Правительством Республики Казахстан государственного органа и уполномоченного акимом государственного органа, решения маслихата, ревизионной комиссии маслихата либо секретаря маслихата на проведение контроля.
Глава 6. Заключительные положения
Статья 14. Международные связи Счетный комитет и уполномоченный Правительством Республики Казахстан государственный орган поддерживают связи с государственными органами аудита и контроля иностранных государств и международных организаций, имеют право в соответствии с законодательством Республики Казахстан заключать с ними договоры и соглашения о сотрудничестве и могут вступать в состав этих международных организаций в порядке, установленном законодательством Республики Казахстан.
Статья 15. Конфликт интересов
1. Конфликт интересов любая деятельность или отношения, которые способны ограничить объективность и независимость работника государственного органа внешнего и внутреннего контроля.
2. Запрещается проведение контроля работникам государственных органов внешнего и внутреннего контроля:
1) являющимся близкими родственниками или свойственниками руководителя, учредителя или участника объекта контроля;
2) из числа работников, участников, должностных лиц объекта контроля, имеющих в нем личные имущественные интересы;
3) работавшим в объекте контроля в проверяемый период.
3. При возникновении конфликта интереса работник государственного органа внешнего и внутреннего контроля должен сообщить об этом руководителю, назначившему контроль. В противном случае полная ответственность за возникновение ситуаций конфликта интереса возлагается на работника государственного органа внешнего и внутреннего контроля.
Статья 16. Решение разногласий Действия должностных лиц государственных органов, ревизионных комиссий маслихатов, осуществляющих контроль за исполнением республиканского и местных бюджетов, а также объектов контроля могут быть обжалованы в порядке, установленном законодательством Республики Казахстан.
Статья 17. Ответственность за нарушение законодательства Республики Казахстан о контроле за исполнением республиканского и местных бюджетов Лица, виновные в нарушении законодательства о контроле за исполнением республиканского и местных бюджетов, несут ответственность в соответствии с законодательными актами Республики Казахстан.
Президент
Республики Казахстан