Қазақша:
Министерство внутренних дел Республики Қазақстан Республикасының Ішкі істер министрлігі Ішкі істер министрінің 2004 жылғы 27 қарашадағы № 641 Казахстан бұйрығы. Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2005 жылғы 6 қаңтарда тіркелді. Тіркеу № 3326.
Күші жойылды - Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрінің 2026 жылғы 27 ақпандағы № 144 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі)
бұйрығымен
Бақылау және қадағалау функцияларына байланысты емес, қоғамдық тәртiптi қамтамасыз ету жөнiндегi iс-шараларға азаматтарды тартудың қағидалары, нысандары мен түрлерiн бекіту туралы
1. Қоса беріліп отырған:
1) осы бұйрыққа 1-қосымшаға сәйкес Бақылау және қадағалау функцияларына байланысты емес, қоғамдық тәртiптi қамтамасыз ету жөнiндегi iс- шараларға азаматтарды тартудың қағидалары, нысандары мен түрлерi;
2) осы бұйрыққа 2-қосымшаға сәйкес қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматтар куәлігінің үлгісі және эмблемасының нышаны бекітілсін.
2. Облыстардың, республикалық маңызы бар қалалардың және астананың, Көліктегі полиция департаменттерінің бастықтары:
1) әкімшілік полиция бөлімшелерінің қызметкерлерінен сынақтар қабылдай отырып, ішкі істер органдары жеке құрамының осы Ережені әскери және қызметтік даярлық жүйесінде зерделеуін ұйымдастырсын;
2) жергілікті атқарушы органдармен бірлесе отырып, қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысқан азаматтарға белгіленген үлгідегі куәліктердің және омырау белгілерінің қажетті санын дайындау жөніндегі мәселені шешсін және олардың есепке алынуы мен пайдаланылуын бақылауды қамтамасыз етсін.
3) учаскелік полиция пункттерінің базасында қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматтарды құқықтық даярлауды ұйымдастырсын.
3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігінің Әкімшілік полиция комитетіне (И.В. Лепеха) жүктелсін.
4. Осы бұйрық алғашқы ресми жарияланғанынан кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі.
Ішкі істер министрінің 2004 жылғы 27 қарашадағы № 641 бұйрығына 1-қосымша Бақылау және қадағалау функцияларына байланысты емес, қоғамдық тәртiптi қамтамасыз ету жөнiндегi iс-шараларға азаматтарды тартудың қағидалары, нысандары мен түрлерi
1. Осы Бақылау және қадағалау функцияларына байланысты емес, қоғамдық тәртiптi қамтамасыз ету жөнiндегi iс-шараларға азаматтарды тартудың қағидалары, нысандары мен түрлерi (бұдан әрі – Қағидалар) Қазақстан Республикасында қоғамдық тәртіпті қамтамасыз ету жөніндегі іс-шараларға азаматтарды тартудың тәртібін, нысандары мен түрлерiн айқындайды.
2. Азаматтар мен қоғамдық бірлестіктердің қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысуына байланысты туындайтын қатынастарды құқықтық реттеу 1995 жылғы 30 тамыздағы Қазақстан Республикасы Конституциясының ережелеріне негізделеді және «Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге азаматтардың қатысуы туралы» Қазақстан Республикасының 2004 жылғы 9 шілдедегі Заңымен (бұдан әрі
- Заң) және өзге де нормативтік құқықтық актілерімен жүзеге асырылады.
3. Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге азаматтардың қатысуы "Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге азаматтардың қатысуы туралы" Қазақстан Республикасының Заңына және Қазақстан Республикасының өзге де нормативтік құқықтық актілеріне сәйкес олардың ішкі істер органдарына ерікті түрде жәрдемдесуі арқылы жүзеге асырылады.
4. Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматтар өз қызметін заңдылық, адамның және азаматтың құқықтары мен бостандықтарын құрметтеу мен сақтау принциптері негізінде жүзеге асырады.
2-тарау. Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге азаматтардың қатысу нысандары мен түрлері
5. Азаматтар қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге өзінің қатысу құқығын мынадай нысандарда іске асырады:
1) жеке;
2) ұжымдық нысандарда іске асыра алады.
6. Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге азаматтардың жеке қатысуы олардың ішкі істер органдарына:
1) дайындалып жатқаны, жасалып жатқаны немесе жасалған құқық бұзушылықтардың өздеріне мәлім болған фактілері туралы, оларға ықпал еткен себептер мен жағдайлар туралы хабарлауда;
2) учаскелік полиция инспекторларының және кәмелетке толмағандар ісі жөніндегі бөлімшелердің профилактикалық есебіне алынуы тиіс адамдарды анықтауға, олармен ішкі істер органының аталған қызметтері қызметкерлерінің тікелей қатысуымен жеке профилактикалық жұмысты жүргізуге;
3) кәмелетке толмағандар арасындағы құқық бұзушылықтардың алдын алу мен балалардың қараусыз және қадағалаусыз қалуын ескертуге;
4) «Жол жүрісі қағидаларын, Көлік құралдарын пайдалануға рұқсат беру жөніндегі негізгі ережелерді, көлігі арнайы жарық және дыбыс сигналдарымен жабдықталуға және арнайы түсті-графикалық схемалар бойынша боялуға тиіс жедел және арнайы қызметтер тізбесін бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрінің 2023 жылғы 30 маусымдағы № 534 бұйрығымен бекітілген Жол жүрісі қағидаларын (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 33003 болып тіркелген) (бұдан әрі – Жол жүрісі қағидалары)
насихаттауға;
5) құқықтық білімдерді насихаттауға;
6) құрамында есірткі заттары бар өсімдіктерді, сондай-ақ құрамында есірткісі бар жабайы өсімдіктерді заңсыз өсіру мен жинау фактілерін анықтауға;
7) спирттік ішімдіктерді ішуге, есірткі құралдарын және психотроптық заттарды пайдалануға, жезөкшелікпен айналысуға арналған притондарды, сондай- ақ осындай мақсаттарға арналған жарамды ықтимал үй-жайларды анықтауға жәрдемдесу жолымен жүзеге асырылуы мүмкін.
7. Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматтар өзара келісуі бойынша және аумақтық ішкі істер органын хабардар ете отырып, тұрақты мекен- жайы, жұмыс және оқу орны немесе өзінің меншігі орналасқан жерде қоғамдық тәртіпті сақтау үшін ұжымдаса отырып қатысуы мүмкін. Мұндай қоғамдық құрылымдардың атауын азаматтар өз еркімен анықтайды.
8. Ереженің 6-тармағында көрсетілген көмек көрсету түрлерімен қатар, қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге ұжымдаса отырып қатысатын азаматтар:
1) көшелерде, алаңдарда, вокзалдарда, көлік магистральдарында және басқа да қоғамдық орындарда, сондай-ақ әртүрлі спорттық, мәдени-бұқаралық және ойын-сауық іс-шараларын өткізген кезде тікелей ішкі істер органдары қызметкерлерінің басшылығымен қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге;
2) қайғылы оқиғалардан, жол-көлік оқиғаларынан және құқық бұзушылықтардан зардап шеккен, сондай-ақ дәрменсіз күйде жатқан адамдарға шұғыл көмек көрсетуге;
3) дүлей зілзала және басқа да төтенше оқиғалар кезінде адамдарды, мүлікті құтқаруға және қоғамдық тәртіпті сақтауға;
4) жол қозғалысы қауіпсіздігін қамтамасыз етуге және жол-көлік оқиғаларының алдын алуға;
5) мал жайылымдары мен басқа да мал жаятын және тұратын орындарды күзетуге;
6) астық өнімдерін және басқа ауылшаруашылық дақылдарын ұрлаудың алдын алуға және жолын кесуге;
7) жатақханалар мен оқу-өндірістік шеберханаларды қоса алғанда оқу орындарының аумақтарында қоғамдық тәртіпті сақтауға;
8) көп қабатты үйлердің кіреберістерін және оған іргелес аумақтар күзетуге
- консьерждер институтына қатысады.
9. Осы Қағидалардың 6-және 8-тармақтарында көрсетілген іс-шараларды өткізудің алдында, қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматтармен учаскелік полиция пункттерінде қоғамдық қауіпсіздік бөлімшесінің қызметкерлерімен құқықтық-түсіндіру жұмыстары жүргізіледі, оған:
1) қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматтарға құқықтары мен міндеттерін түсіндіру;
2) криминогендік жағдайдың жай-күйі және іздестірудегі адамдар туралы хабарлау;
3) есепте тұрған адамдармен жеке профилактикалық жұмыстар жүргізудің тәртібі мен ережелері туралы нұсқама;
4) қажетті қорғану құқығын түсіндіру, құқыққа қарсы қол сұғушылықтардың жолын кесу, құқық бұзушыны ұстау және оны ішкі істер органдарына жеткізу үшін қажетті шаралардың тәртібі мен шегі, сондай-ақ қылмыстық, қылмыстық іс жүргізу және әкімшілік заңнаманың өзге де нормалары;
5) төтенше оқиғалардың, қайғылы оқиғалардың салдарынан зардап шеккен, сондай-ақ дәрменсіз күйде жатқан азаматтарға көмек көрсетудің тәртібі мен ережесі туралы нұсқама;
6) жол қозғалысы ережесін бұзу мен құқық бұзушылықтардың алдын алу кіреді.
10. Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматтармен құқықтық- түсіндіру жұмысын ұйымдастыруды және жүргізуді бақылау ауданның, қаланың, облыстың, ішкі істер органдарының профилактикалық қызметке жетекшілік ететін басшыларына жүктеледі.
11. Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз ету саласындағы ішкі істер органдары мен азаматтардың қызметін үйлестіруді жергілікті атқарушы органдар әлеуметтік профилактика кеңестерінің және қоғамдық тәртіпті сақтауға қатысатын, қылмыстардың алдын алуға және ашуға ықпал еткен азаматтарды көтермелеу жөніндегі комиссиялардың отырысында өзара іс-қимыл жасасу нәтижелерін қарауға ұсыну жолымен жүзеге асырады.
12. Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматтарға құқық қорғау саласындағы олардың құқықтары мен міндеттерін түсіндіру азаматтар осы мәселе бойынша көмек көрсетуге ниет білдірген қоғамдық қауіпсіздік бөлімшесіне жүктеледі.
3-тарау. Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматтарды тіркеу тәртібі
13. Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысуға ниет білдірген азамат ішкі істер органына еркін нысанда өтініш береді, оған Қазақстан Республикасының азаматы жеке куәлігінің не паспортының көшірмесін, өмірі мен денсаулығын сақтандыру туралы келісімшарт болған жағдайда оның көшірмесін қоса береді.
Азаматтың өтінішінде ол қатысуға ниет білдірген қоғамдық тәртіпті қамтамасыз ету саласы және тиісті қоғамдық қауіпсіздік бөлімшесінің атауы көрсетіледі.
14. Ішкі істер органы өтініш келіп түскен күннен бастап күнтізбелік отыз күн ішінде азаматты наркологиялық, психоневрологиялық және өзге де есепке алу бойынша тексереді, одан кейін ауданның (облыстық маңызы бар қаланың)
жергілікті атқарушы органына тиісті өтінішхат беріп, оған ұсынылған құжаттардың көшірмелерін қоса тігеді, не қабылданған шешімнің себептерін көрсете отырып, өтініш берушіге көрсетілген мерзімде жазбаша түрде бас тартады.
Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге көмек көрсетуге ниет білдірген азаматтың өтінішін өндірісіне қабылдаған ішкі істер органының басшысы және қоғамдық қауіпсіздік бөлімшесі тексеру іс-шараларын уақытылы жүргізуді және жинақталған материалдарды жергілікті атқарушы органға жіберуді қамтамасыз етеді.
өткен соң енгізіледі); жаңа редакцияда - ҚР Ішкі істер министрінің 01.10.2025 № 742 (алғашқы ресми жарияланғаннан кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрықтарымен.
15. Ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) жергілікті атқарушы органы келіп түскен өтінішхатты жеті жұмыс күні ішінде қарайды, азаматты тіркеуді жүргізеді және оны қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматтардың есебіне алады, бұл туралы ішкі істер органын жазбаша түрде хабардар етеді.
16. Азаматтың тіркелгені туралы ақпаратты алғаннан кейін қоғамдық қауіпсіздік бөлімшесі оған есепке алу ісін ашады, осы Қағидаларға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматтардың есепке алу істерін тіркеу журналында есепке алынады. Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматтар ұжымына бір бақылау ісі ашылады, осы Қағидаларға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша қоғамдық өзінше қызмет көрсету бірлестіктерін қадағалау істерін тіркеу журналында есепке алынады.
Азаматтар мен қоғамдық бірлестіктерді жалпы есепке алу және қоғамдық тәртіпті қамтамасыз ету саласындағы олардың қызметін үйлестіруді қоғамдық қауіпсіздік бөлімшесінің басшысы жүзеге асырады.
17. Одан әрі жергілікті билік органдарында тіркелген, қоғамдық тәртіпті сақтауға қатысатын азаматтар тоқсанына кемінде бір рет наркологиялық, психоневрологиялық және өзге де есептер бойынша тексеріледі.
18. Кәмелетке толмаған азаматтардың және өздеріне қатысты қылмыстық іс қозғалған не Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 79-бабының тәртібінде соттылығы өтелмеген немесе алынбаған, сондай-ақ наркологиялық, психоневрологиялық диспансерлерде есепте тұратын не сот шешімі бойынша әрекетке қабілетсіз немесе әрекет қабілеттілігі шектеулі деп танылған адамдардың қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысуына жол берілмейді.
19. Өтінішті қабылдамай тастау бас тартуға негіз болған себептер жойылған жағдайда өтініш берушінің қайта өтініш жасауына кедергі болмайды.
20. Құқықтық тәртіпті қамтамасыз етуге азаматтың қатысуын тоқтатуға негіз болатын жағдайлар мыналар:
1) азаматтың қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге одан әрі қатысуға ниетінің жоқтығы туралы өтініші;
2) қылмыстық жауапқа тартылуы;
3) бірнеше рет (бір жыл ішінде екі және одан да көп рет) қасақана әкімшілік құқық бұзушылық жасауы;
4) Қазақстан Республикасының шегiнен тыс жерге тұрақты тұру үшiн кетуi;
5) қоғамдық тәртiптi қамтамасыз етуге одан әрi қатысуын болғызбайтын мән-жайлардың басталуы (психикалық, мінез-құлықтық, оның ішінде психикаға белсенді әсер ететін заттарды тұтынуға байланысты бұзылушылық (ауру), «Психикалық денсаулық саласында медициналық-әлеуметтік көмек көрсетудің кейбір мәселелері туралы» Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрінің 2020 жылғы 25 қарашадағы № ҚР ДСМ-203/2020 бұйрығымен (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 21680 болып тіркелген) бекiтілген тізбеге сәйкес айналадағылар үшiн қауiп төндiретiн өзге де ауру не қайтыс болу).
21. Осы Қағидалардың 20-тармағында аталған мән-жайлар туындаған кезде ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) жергілікті атқарушы органы тиісті ішкі істер органының ұсынымы бойынша бұл азаматты қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматтар есебінен шығарады. Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге азаматтың қатысуын тоқтату туралы материалдарды дайындауды ол есепте тұрған қоғамдық қауіпсіздік бөлімшесі қамтамасыз етеді.
22. Жергілікті атқарушы органға тіркегеннен кейін қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматқа ішкі істер органының басшылығы белгіленген үлгідегі куәлік және "ПОЛИЦИЯНЫҢ ҚОҒАМДЫҚ КӨМЕКШІСІ"
ерекше омырау белгісін береді. Куәлікке аумақтық ішкі істер органының бастығы қол қояды.
23. Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматтарды есепке алуды, тіркеуді және куәліктер мен омырау белгілерін беруді осы Қағидаларға 3- қосымшаға сәйкес нысан бойынша ішкі істер органының қоғамдық қауіпсіздік бөлімшелері жүзеге асырады.
24. Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматтар өздерімен бірге куәлігі мен ерекше омырау белгісін алып жүруге және азаматтар талап еткенде көрсетуге міндетті.
25. Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысқан азаматқа осы Ереженің 7- тармағында көрсетілген іс-шараларды жүзеге асыру жөніндегі кезекшілік кезеңінде учаскелік полиция пунктінде ішкі істер органдарының қызметкері жеңге тағатын белгіні береді.
5-тарау. Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматтардың құқықтары мен міндеттері
26. Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматтардың есепке алу істерін жүргізетін қоғамдық қауіпсіздік бөлімшесі ай сайын олардың қызметінің нәтижелерін талдамалық анықтаманы ресімдей отырып, Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген көтермелеу шараларын қолданудың орындылығы туралы дәлелді ұсынысты ішкі істер органдарының басшылығына ұсынады.
27. Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматтарды көтермелеу шаралары:
1) алғыс жариялау;
2) грамотамен марапаттау;
3) ақшалай сыйақы беру;
4) өз құзыреті шегінде жергілікті өкілді және атқарушы органдар анықтайтын өзге де шаралар.
28. Қорытындыланған талдау анықтамалары қоғамдық қауіпсіздік бөлімшелерінің өкілдері мен көтермелеуге ұсынылған азаматтар шақырыла отырып, қалалық, аудандық ішкі істер органы басшылығының кеңесінде қаралады. Кеңес қорытындысы бойынша жергілікті атқарушы органға қоғамдық тәртіпті сақтауда, қылмыстардың алдын алуда, жолын кесуде және ашуда, қылмыстарды жасаған адамдарды іздестіру мен ұстауда белсенді түрде көмек көрсеткен азаматтарды көтермелеу жөнінде өтінішхат дайындау туралы шешім қабылданады.
Өтінішхатта азаматты көтермелеуге ұсынудың негіздері көрсетіледі. Оған ішкі істер органының бастығы куәландырған қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысқан азаматтардың жұмыс нәтижелерін осы Қағидаларға 4-қосымшаға сәйкес нысан бойынша есепке алу табелі қоса беріледі.
29. Сондай-ақ жергілікті атқарушы органдарында тіркелмеген азаматтар, егер олар құқық бұзушылықтардың алдын алуға, жолын кесуге, ашуға немесе оларды жасаған адамдарды ұстауға көмек көрсетсе, көтермелеуге ұсынылады;
30. Сонымен қатар, ауыр және аса ауыр қылмыстардың алдын алуға, жолын кесуге немесе ашуға, оларды жасаған адамдарды ұстауға белсенді көмек көрсеткен азаматтар аудандық, қалалық, облыстық ішкі істер органы бастығының құқықтарымен көтермеленуі мүмкін.
Бақылау және қадағалау функцияларына байланысты қоғамдық тәртіпті қамтамасыз ету жөніндегі іс-шараларға азаматтарды тарту ережесі, олардың нысандары мен түрлеріне Нысан Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматтардың есепке алу істерін тіркеу журналы (ішкі істер органының атауы)
20__ ж. "___" __________ басталды 20__ ж. "___" __________ аяқталды Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысатын азаматтардың есепке алу істерін тіркеу журналының ішкі мазмұны Бірінші бөлім Есепке Т.А.Ә. (ол болған жағдайда), Мекенжайы, үй телефоны Жұмыс орны, те- лефоны р /с Бі- лі- мі туған жылы алу ісін ашу негізі (әкімдікте ауданның, қаланың) тір- келген нөмірі, күні)
Екінші бөлім
Куәліктің және омырау белгісінің нөмірі Куәлікті және омырау белгі- сін алғаны туралы қолы және күні Шығару негізі және күні Куәлікті және омырау белгісін тапсыру туралы белгі Есепке алу ісін жүргізе- тін бөлімше және қыз- меткер Ес- керт- пе 2-қосымша Қоғамдық өзінше қызмет көрсету бірлестіктерін қадағалау істерін тіркеу журналы Қоғамдық өзінше қызмет көрсету бірлестіктерін тіркеу журналының ішкі мазмұны Қоғамдық өзінше қызмет көр- сету бірлестігінің атауы Басшының Т.А.Ә. (ол болған жағдайда), үй және қызметтік те- лефондары, мекенжайымен тұрғылықты жері Әкімдікте тір- келген нөмірі, Ме- кен- жайы, теле- фоны Мүшелердің саны Қызмет түрі Жою негізі және күні Есепке алу ісін жүргізетін бөлімше және қызметкер ескертпе функцияларына байланысты емес, қоғамдық тәртiптi қамтамасыз ету жөнiндегi iс-шараларға азаматтарды тартудың қағидалары, нысандары мен түрлерiне 3-қосымша Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысқан азаматтарға куәліктер мен омырау белгілерін беру және есепке алу журналы 4-қосымша Қоғамдық тәртіпті сақтауға қатысатын азаматтардың жұмыс нәтижелерін есепке алу табелі 20 __ жылғы _________ айындағы 1-бөлім Жұмыс нәтижелері Тегі, аты, Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қа- тысқан күндер саны Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге қатысу түрлері Құқық бұзушы- ларды ұстау әкесі- нің аты Қыл- мысты ашу 2-бөлім Марапатталғаны Іздеуде жүрген қылмыскер- лердің ұсталғаны Қылмыс пен құқық бұзушылық бойынша түскен хабарламалар саны Ақшалай мара- патталғаны Басқа да түрлерімен ма- рапатталғаны Бастық ___________________________________ ҚАІІБ(б)-нің атауы ІІО-ның атауы, шені қолы, аты-жөні "_____"______________20__ жыл.
Полицияның қоғамдық көмекшісінің омырау белгісі эталонының және куәліктің үлгісінің сипаттамасы
1. "ПОЛИЦИЯНЫҢ ҚОҒАМДЫҚ КӨМЕКШІСІНІҢ" куәлігі Ескертпе: қоғамдық көмекші куәлігінің (бұда әрі – Куәлік) ашылғандағы жалпы ұзындығы 21 сантиметр (бұдан әрі – см) және ені 7 см болады.
Куәліктің мұқабасы көк түсті винилтеріден дайындалады.
Куәліктің ішкі сол жақ бетінде ортасы көлдеңенінен бірінің астына бірі жазылған әріптердің биіктігі 6 мм "ПОЛИЦИЯНЫҢ ҚОҒАМДЫҚ КӨМЕКШІСІ"
деген сөздер орналасады.
Куәліктің ішкі бөлігі көлемі жағынан екі бірдей қосымша беттен тұрады, әрқайсысының биіктігі 6,3 сантиметр, ұзындығы 9,5 сантиметр. Қосымша типографиялық тәсілмен дайындалады. Қосымша беттің негізі ашық көгілдір түсті.
Куәліктің сол бөлігіне жапсырылған қосымша беттің сол жағында:
қосымша беттің жоғарғы бөлігінің ортасында - облыстардың, Астана және Алматы қалаларының, қалалық, аудандық, ішкі істер органдарының, мемлекеттік тілдегі атауы, әріптердің биіктігі 3 мм құрайды;
жазудың астында қосымша беттің бір шетінен келесі шетіне дейін шектеу сызығы орналасады;
сол жақ қосымша беттің сол жағында қосымша беттің сол жақ шетінен тереңдігі 3,5 см типографиялық тәсілмен жасалған полицияның қоғамдық көмекшісінің эмблемасы орналасады;
эмблеманың астында – "Кеуде белгісінің № ____" деген жазу;
эмблеманың жоғарғы оң жағында қосымша беттің ортасына жақын "№ __________ КУӘЛІК" деген жазу орналасады;
төменгі жағында қоғамдық көмекшінің тегі, аты және әкесінің атын жазу (ол болған жағдайда) үшін екі жол орналасады, соңғы жолдың астына "полицияның қоғамдық көмекшісі/общественный помощник полиции" деген жазу орналасады;
төменде жоғарғы және төменгі жағында "Дейін жарамды" және "Действительно до" деген жазулар бар;
қосымша беттің төменгі бөлігіне жақын ортасында алшақтықпен "ҚАІІБ бастығы/ Начальник ГОРОВД" деген жолдар болады;
жолдың оң жақ бөлігінің астында арасы 5 мм алшақтықпен "(қолы) (тегі)"
Куәліктің оң бөлігіне жапсырылатын қосымша бетте:
қосымша беттің жоғарғы бөлігінің ортасына - облыстың Астана және Алматы қалаларының қалалық, аудандық, ішкі істер органдарының атауы орыс тілінде, әріптердің биіктігі 3 мм;
қосымша беттің бір шетінен келесі шетіне дейінгі жазудың астында - шектеу сызығы;
қосымша беттің оң жағында - ортасында "фото 3 х 4" деген жазу орналасқан өлшемі белгіленген рамкалы 3 х 4 фотосуретке орын;
фотосуретке арналған рамканың оң жағында жоғарғы оң шетінің деңгейінде, қосымша беттің ортасына жақын "КУӘЛІК № ________" деген жазу полицияның қоғамдық көмекшісінің тегін, атын және әкесінің атын жазу үшін төменде екі жол орналасады, соңғы тармақтың астына "полицияның қоғамдық көмекшісі - общественный помощник полиции" деген жазу жазылады;
фотосуретке арналған рамканың төменгі оң жағының шеті деңгейінен төмен "М.О." деген жазу орналасады;
жазу астында "Қоғамдық өзінше қызмет көрсету бірлестігі /Объединение общественной самодеятельности" деген жазу жазылған жол болады;
қосымша беттің төменгі бөлігіндегі сол жақ шетінде "бастық - начальник"
деген жазу орналасқан жол болады.
Жолдың астына "ҚАІІБ – ГОРОВД", "қолы, тегі" деген жазулар жазылады.
Куәліктің қосымша беті компьютермен терілген түзу жазылған қара түсті біркелкі шрифтермен лазерлік принтерді пайдалана отырып толтырылады.
Мұндай мүмкіндік болмаған жағдайда, қосымша беттер қолмен, анық және түсінікті жазумен, қара түсті сиямен толтырылады.
Куәліктің қосымша бетіне облыстың, Астана және Алматы қалаларының қалалық, аудандық, ішкі істер органдарының бастығы қол қояды.
Қол қойылған соң фотосуреттік карточканың оң жақ төменгі бұрышына қалалық, аудандық ішкі істер органының елтаңбалы мөр бедері қойылады.
2. "ПОЛИЦИЯНЫҢ ҚОҒАМДЫҚ КӨМЕКШІСІ" омырау белгісі Ескертпе: "ПОЛИЦИЯНЫҢ ҚОҒАМДЫҚ КӨМЕКШІСІ" омырау белгісі (бұдан әрі – Белгі) диаметрі 80 миллиметрлі (бұдан әрі – мм) сегіз жұлдызды дөңгелек пішінді.
Белгінің жиегінің ені 5 мм. сары түсті жолақпен, жолақтың ішкі жиегіі қызыл түспен көмкерілген.
Белгінің жоғарғы бөлігіндегі көгілдір түстің аясында мемлекеттік тілде жазылған "ПОЛИЦИЯНЫҢ ҚОҒАМДЫҚ КӨМЕКШІСІ" деген жазу орналасады.
Әрбір сөз көлденеңі жеке орналасады, ал биіктігі бойынша тиісінше - 10 мм.
Жазулардың арасындағы қашықтық 1 мм.
Төмендегі рамканың ұзындығы 30,8 мм., биіктігі 14 мм.
Бекітілген кестеге және бес таңбалы реттік нөмеріне сәйкес, облыстың коды латын әріптерімен жазылған рамкада аббревиатура орналасады. Аббревиатураның барлық бөлшектерінің әріптері биіктігі 7 мм. қызыл түсте орындалған. Рамканың түсі ашық сары.
Белгі көк, алтын және қызыл түсті органикалық бояғыштармен боялған және анодталған алюминий қорытпасынан дайындалған.
Белгінің келесі бетінде киімге бекіту үшін, тағатын екі тиекті түйреуіш болады.
Сыртқы түріне қойылатын талаптар.
Заттың үстіңгі бетінде эмальданбайтын бетінде эмаль жарықтары, қаяулар, қабыршақтар, жапырылулар, сызаттар, пішінінің өзгерулерге, дақтар, іздер болмау керек.
Үсті лакпен боялған тегіс, жылтыр, сынбаған болу керек, оның жиегіне және тасасына сызат, саңылау, қосу, шор болмау керек.
Заттың артқы (көрінбейтін) бетінде байқалмайтын уақ тесіктерге, жапырылуларға, қара дақтарға, жолақтарға және түсін өзгертулерге жол беріледі.
Анодталған қабатының сапасы 9.301-86 МСТ-ға сәйкес келуі керек.
Үстіңгі боялған анодталған қабатының түсі - алтын түстен қоңыр сарыға дейін болады.

На русском языке:
Қазақстан Республикасының Ішкі істер министрлігі Приказ Министра внутренних дел Министерство внутренних дел Республики Республики Казахстан от 27 Казахстан ноября 2004 года № 641.
Зарегистрирован в Министерстве юстиции Республики Казахстан 6 января 2005 года № 3326. Утратил силу приказом Министра внутренних дел Республики Казахстан от 27 февраля 2026 года № 144 (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после дня его первого официального опубликования)
Об утверждении правил, форм и видов привлечения граждан к мероприятиям по обеспечению общественного порядка, не связанным с контрольными и надзорными функциями
1. Утвердить прилагаемые:
1) Правила, формы и виды привлечения граждан к мероприятиям по обеспечению общественного порядка, не связанным с контрольными и надзорными функциями, согласно приложению 1 к настоящему приказу;
2) образец удостоверения и символику эмблемы для граждан, участвующих в обеспечении общественного порядка, согласно приложению 2 к настоящему приказу.
2. Начальникам Департаментов полиции областей, городов республиканского значения и столицы, на транспорте:
1) организовать изучение настоящих Правил личным составом органов внутренних дел в системе боевой и служебной подготовки с принятием зачетов от сотрудников подразделений административной полиции;
2) совместно с местными исполнительными органами решить вопрос по изготовлению необходимого количества удостоверений и нагрудных знаков установленного образца для граждан, участвующих в обеспечении общественного порядка, и обеспечить контроль за их учетом и использованием;
3) организовать на базе участковых пунктов полиции правовую подготовку граждан, участвующих в обеспечении общественного порядка.
3. Контроль за исполнением настоящего приказа возложить на Комитет административной полиции Министерства внутренних дел Республики Казахстан (Лепеха И.В.).
4. Настоящий приказ вводится в действие по истечении десяти календарных дней после дня его первого официального опубликования.
Министр
Приложение 1 к приказу Министра внутренних дел от 27 ноября 2004 года № 641 Правила, формы и виды привлечения граждан к мероприятиям по обеспечению общественного порядка, не связанным с контрольными и надзорными функциями
Глава 1. Общие положения
1. Настоящие Правила, формы и виды привлечения граждан к мероприятиям по обеспечению общественного порядка, не связанным с контрольными и надзорными функциями (далее – Правила), определяют порядок, формы и виды привлечения граждан к мероприятиям по обеспечению общественного порядка в Республике Казахстан.
2. Правовое регулирование отношений, возникающих в связи с участием граждан и общественных объединений в обеспечении общественного порядка, основывается на положениях Конституции Республики Казахстан от 30 августа 1995 года и осуществляется Законом Республики Казахстан от 9 июля 2004 года «Об участии граждан в обеспечении общественного порядка» (далее - Закон) и иными нормативными правовыми актами Республики Казахстан.
3. Участие граждан в обеспечении общественного порядка осуществляется путем добровольного оказания ими содействия органам внутренних дел в соответствии с Законом и иными нормативными правовыми актами Республики Казахстан.
4. Граждане, участвующие в обеспечении общественного порядка, осуществляют свою деятельность на основе принципов законности, уважения и соблюдения прав и свобод человека и гражданина.
Глава 2. Формы и виды участия граждан в обеспечении общественного порядка
5. Граждане реализовывают свое право на участие в обеспечении общественного порядка в следующих формах:
1) индивидуальной;
2) коллективной.
6. Индивидуальное участие граждан в обеспечении общественного порядка осуществляется путем оказания ими содействия органам внутренних дел в:
1) сообщении о ставших известными им фактах готовящихся, совершаемых или совершенных правонарушений, причинах и условиях, им способствующих;
2) выявлении лиц, подлежащих постановке на профилактические учеты участковых инспекторов полиции и подразделений по делам несовершеннолетних, проведении с ними индивидуальной профилактической работы - при непосредственном участии сотрудников указанных служб органов внутренних дел;
3) профилактике правонарушений среди несовершеннолетних и предупреждении детской безнадзорности и беспризорности;
4) в пропаганде Правил дорожного движения, утвержденных приказом Министра внутренних дел Республики Казахстан от 30 июня 2023 года № 534 «Об утверждении Правил дорожного движения, Основных положений по допуску транспортных средств к эксплуатации, перечня оперативных и специальных служб, транспорт которых подлежит оборудованию специальными световыми и звуковыми сигналами и окраске по специальным цветографическим схемам»
(зарегистрирован в Реестре государственной регистрации нормативных правовых актов под № 33003) (далее – Правила дорожного движения);
5) в пропаганде правовых знаний;
6) выявлении фактов незаконного культивирования и сбора растений, содержащих наркотические вещества, а также дикорастущих посевов наркотикосодержащих растений;
7) выявлении притонов для употребления спиртных напитков, наркотических средств и психотропных веществ, занятия проституцией, а также помещений, потенциально пригодных для данных целей.
7. Граждане, участвующие в обеспечении общественного порядка, могут по договоренности между собой и с уведомлением территориального органа внутренних дел коллективно участвовать в обеспечении общественного порядка по месту жительства, работы, учебы или нахождения своей собственности.
Наименование таких общественных формирований определяется гражданами самостоятельно.
8. Наряду с видами содействия, указанными в пункте 6 Правил, граждане коллективно участвующие в обеспечении общественного порядка, принимают участие в:
1) обеспечении общественного порядка на улицах, площадях, вокзалах, транспортных магистралях и других общественных местах, а также при проведении различных спортивных, культурно-массовых и развлекательных мероприятий - под непосредственным руководством сотрудников органов
2) оказании неотложной помощи лицам, пострадавшим от несчастных случаев, дорожно-транспортных происшествий и правонарушений, а также находящихся в беспомощном состоянии;
3) спасении людей, имущества и в поддержании общественного порядка при стихийных бедствиях и других чрезвычайных ситуациях;
4) обеспечении безопасности дорожного движения и предупреждении дорожно-транспортных происшествий;
5) охране пастбищ и других мест выпасов и стойбищ скота;
6) предупреждении и пресечении краж зернопродуктов и других сельскохозяйственных культур;
7) охране общественного порядка на территории учебных заведений, включая общежития и учебно-производственные мастерские;
8) охране подъездов многоэтажных домов и прилегающей к ним территории
- институт консьержей.
9. Проведению мероприятий, указанных в пункте 6 и 8 настоящих Правил, предшествует разъяснительно-правовая работа с гражданами, участвующими в обеспечении общественного порядка, осуществляемая в участковых пунктах полиции сотрудниками подразделения общественной безопасности, которая включает в себя:
1) разъяснение прав и обязанностей граждан, участвующих в обеспечении общественного порядка;
2) информирование о состоянии криминогенной обстановки и лицах, находящихся в розыске;
3) инструктирование о порядке и правилах проведения индивидуально- профилактической работы с подучетными;
4) разъяснении права на необходимую оборону, порядок и пределы мер, необходимых для пресечения противоправного посягательства, задержания правонарушителя и доставления его в органы внутренних дел, а также иных норм уголовного, уголовно-процессуального и административного законодательства;
5) инструктирование о порядке и правилах оказания помощи гражданам, пострадавшим в результате чрезвычайных происшествий, несчастных случаев, а также находящихся в беспомощном состоянии;
6) профилактике нарушений правил дорожного движения и правонарушений.
10. Контроль за организацией и проведением разъяснительно-правовой работы с гражданами, участвующими в обеспечении общественного порядка, возлагается на руководителей, курирующих профилактическую деятельность органов внутренних дел района, города, области.
11. Координацию деятельности органов внутренних дел и граждан в сфере обеспечения общественного порядка осуществляют местные исполнительные органы путем вынесения рассмотрения результатов взаимодействия на заседания советов социальной профилактики и комиссий по поощрению граждан, участвующих в охране общественного порядка, способствовавших предупреждению и пресечению преступлений.
12. Разъяснение гражданам, участвующим в обеспечении общественного порядка, их прав и обязанностей в правоохранительной сфере возлагается на подразделение общественной безопасности, которому граждане изъявили желание оказывать содействие в этом вопросе.
Глава 3. Порядок регистрации граждан, участвующих в обеспечении общественного порядка
13. Гражданин, изъявивший желание участвовать в обеспечении общественного порядка, обращается в орган внутренних дел с заявлением в произвольной форме, к которому прилагает копию удостоверения личности либо паспорта гражданина Республики Казахстан, а при наличии договора о страховании жизни и здоровья, ее копия. В заявлении гражданина указывается сфера обеспечения общественного порядка, в которой он желает участвовать и наименование соответствующего подразделения общественной безопасности.
14. Орган внутренних дел в течение тридцати календарных дней со дня поступления заявления проверяет гражданина по наркологическим, психоневрологическим и иным учетам, после чего обращается в местный исполнительный орган района (города областного значения) с соответствующим ходатайством, к которому приобщаются копии предоставленных документов, либо в письменном виде в указанный срок отказывает заявителю с указанием причин принятого решения.
Руководство органа внутренних дел, принявшее к производству заявление и подразделение общественной безопасности, которому гражданин изъявил желание оказывать содействие в обеспечении общественного порядка, обеспечивает своевременность проведения проверочных мероприятий и направление собранных материалов в местный исполнительный орган.
15. Местный исполнительный орган района (города областного значения) в течение семи рабочих дней рассматривает поступившее ходатайство, производит регистрацию гражданина и ставит его на учет граждан, участвующих в обеспечении общественного порядка, о чем письменно информирует орган внутренних дел.
16. После получения информации о регистрации гражданина, подразделение общественной безопасности заводит на него учетное дело, которое учитывается в журнале регистрации учетных дел граждан, участвующих в обеспечении общественного порядка по форме согласно приложению 1 к настоящим Правилам. На коллектив граждан, участвующих в обеспечении общественного порядка, заводится одно наблюдательное дело, которое учитывается в журнале регистрации наблюдательных дел на объединение общественной самодеятельности по форме, согласно приложению 2 к настоящим Правилам.
Общий учет граждан и объединений общественной самодеятельности и координацию их деятельности в сфере обеспечения общественного порядка, осуществляет руководитель подразделения общественной безопасности.
17. В последующем, зарегистрированные в местном исполнительном органе, граждане участвующие в охране общественного порядка проверяются по наркологическим, психоневрологическим и иным учетам не реже одного раза в квартал.
18. Не допускаются к участию в обеспечении общественного порядка граждане, не достигшие совершеннолетия, и лица, в отношении которых возбуждено уголовное дело, либо имеющие непогашенную или не снятую в порядке статьи 79 Уголовного Кодекса Республики Казахстан судимость, а также состоящие на учетах в наркологическом, психоневрологическом диспансерах либо признанные по решению суда недееспособными или ограниченно дееспособными.
19. Отклонение заявления не препятствует повторному обращению заявителя при условии устранения причин, послуживших основанием для отказа.
20. Основаниями для прекращения участия гражданина в обеспечении общественного порядка являются:
1) заявление гражданина о нежелании дальнейшего участия в обеспечении
2) привлечение к уголовной ответственности;
3) неоднократное (два и более раза в течение года) совершение умышленных административных правонарушений;
4) выезд на постоянное местожительство за пределы Республики Казахстан;
5) наступление обстоятельств, исключающих его дальнейшее участие в обеспечении общественного порядка (психическое, поведенческое расстройство (заболевание), в том числе связанное с употреблением психоактивных веществ, иной болезнью, представляющей опасность для окружающих, согласно перечню, утвержденному приказом Министра здравоохранения Республики Казахстан от 25 ноября 2020 года № ҚР ДСМ-203/2020 «О некоторых вопросах оказания медико- социальной помощи в области психического здоровья» (зарегистрирован в Реестре государственной регистрации нормативных правовых актов под №
21680), либо смерть).
21. При наступлении обстоятельств, указанных в пункте 20 настоящих Правил, местный исполнительный орган района (города областного значения) по представлению соответствующего органа внутренних дел снимает данного гражданина с учета граждан, участвующих в обеспечении общественного порядка. Подготовку материалов о прекращении участия гражданина в обеспечении общественного порядка обеспечивают подразделения общественной безопасности, на учете у которых он состоял.
Глава 4. Символика, отличительные знаки граждан, участвующих в обеспечении общественного порядка
22. После регистрации в местном исполнительном органе гражданину, участвующему в обеспечении общественного порядка, руководством соответствующего территориального органа внутренних дел выдается удостоверение общественного помощника и отличительный нагрудный знак «ПОЛИЦИЯНЫН КОҒАМДЫҚ КӨМЕКШІСІ». Удостоверение общественного помощника подписывается начальником территориального органа внутренних дел.
23. Учет, регистрация и выдача удостоверений общественного помощника и нагрудных знаков граждан, участвующих в обеспечении общественного порядка, осуществляется подразделениями общественной безопасности органов внутренних дел по форме согласно приложению 3 к настоящим Правилам.
24. Граждане, участвующие в обеспечении общественного порядка, обязаны иметь при себе и предъявлять по требованию граждан удостоверение общественного помощника и отличительный нагрудный знак.
25. Гражданину, участвующему в обеспечении общественного порядка, на период дежурства по осуществлению мероприятий, указанных в пункте 7 настоящих Правил, в участковом пункте полиции сотрудником органов внутренних дел выдается нарукавная повязка.
Глава 5. Права и обязанности граждан, участвующих в обеспечении
26. Подразделения общественной безопасности, ведущие учетные дела граждан, участвующих в обеспечении общественного порядка, ежемесячно подводят результаты их деятельности, оформляя аналитической справкой, которую представляют руководству органа внутренних дел с мотивированным предложением о целесообразности применения к ним мер поощрения, предусмотренных законодательством Республики Казахстан.
27. Мерами поощрения граждан, участвующих в обеспечении общественного порядка, являются:
1) объявление благодарности;
2) награждение грамотой;
3) выдача денежной премии;
4) иные меры, определяемые местными представительными и исполнительными органами в пределах своей компетенции.
28. Обобщенные аналитические справки рассматриваются на совещании у руководства внутренних дел района, города, с приглашением представителей подразделений общественной безопасности и граждан, представленных к поощрению. По итогам совещания принимается решение о подготовке ходатайства в местный исполнительный орган по поощрению граждан, оказавших активное содействие в охране общественного порядка, предупреждении, пресечении и раскрытии преступлений, розыске и задержании лиц, их совершивших.
В ходатайстве указываются основания для представления гражданина к поощрению. К нему прилагается табель учета результатов работы граждан, участвующих в обеспечении общественного порядка по форме согласно приложению 4 к настоящим Правилам, заверенный начальником органа
29. К поощрению также представляются граждане, не зарегистрированные в местных исполнительных органах, если они способствовали предупреждению, пресечению, раскрытию правонарушений либо задержанию лиц, их совершивших.
30. Граждане, оказавшие активное содействие в предупреждении, пресечении либо раскрытии тяжких и особо тяжких преступлений, задержании лиц, их совершивших, поощряются начальником органа внутренних дел района, города, области.
к Правилам привлечения граждан к мероприятиям по обеспечению общественного порядка, их форм и видов не связанным с контрольными и надзорными функциями Форма Журнал №_____ регистрации учетных дел граждан, участвующих (наименование органа внутренних дел)
Начат «___» __________20___года Окончен «___» __________20___года Внутреннее содержание журнала регистрации учетных дел граждан, участвующих в обеспечении общественного порядка Первый раздел Ф.И.О. (при его нали- Основание заведения учетного дела (номер, дата реги- чии), год рождение Адрес, домаш- ний телефон Место рабо- ты, телефон страции в акимате (района, города))
Обра- зова- ние п
/п
Второй раздел
Подпись и дата о получе- Отметка о сдаче удо- Номера удостове- рения и нагрудно- нии удостоверения и нагруд- Основание и дата исклю- стоверения и нагрудно- Подразделение и со- трудник, ведущий го знака ного знака чения учетное дело При- ме- ча- Приложение 2 регистрации наблюдательных дел на объединения общественной самодеятельности Начат «___»__________20___года Окончен «___»__________20___года Внутреннее содержание журнала регистрации объединений общественной самодеятельности Наименование объединения об- щественной самодеятельности Ф.И.О. (при его наличии), домашний и служебный телефоны, адрес и место жительство руководителя Номер, дата регистрации в акимате (района, горо- да)
Ад- рес, теле- фон
Количество чле-
Вид деятельно-
Основание и дата ликвида- Подразделение и сотрудник, ведущий учетное Примеча- нов сти ции дело Приложение 3 к Правилам, формы и виды привлечения граждан к мероприятиям по обеспечению общественного порядка, не связанным с контрольными и надзорными учета и выдачи нагрудных знаков и удостоверений гражданам, участвующим в обеспечении общественного порядка Приложение 4 Табель учета результатов работы граждан, участвующих в обеспечении за ____________ 20_____ года месяц Ф.И.О.
Количество дней участия в охране Вид участия в обеспечении об- Результаты работы щественного порядка задержано право- раскрыто пре- (при его наличии)
нарушителей ступлений Поощрения Приме- чание задержано лиц находящихся в кол-во сообщений о правонарушениях и пре- сумма поощ- иные виды по- розыске ступлениях рений ощрений Начальник___________________________ наименование горрайоргана внутренних дел, звание, подпись, фамилия и инициалы «_____» ______________ 20____года
1. Удостоверение общественного помощника полиции Примечание: удостоверение общественного помощника (далее – Удостоверение) в развернутом виде имеет общую длину 21 сантиметров (далее – см.) и ширину - 7 см.
Обложки удостоверений изготавливаются из винилкожи синего цвета.
Снаружи на лицевой части левой стороны удостоверения по центру горизонтально один над другим располагаются слова «ПОЛИЦИЯНЫҢ ҚОҒАМДЫҚ КӨМЕКШІСІ» высота букв 6 мм.
Внутренняя часть удостоверения состоит из двух равных по размерам вкладышей, высота каждого из которых составляет 6,3 см, длина 9,5 см.
Вкладыши изготавливаются типографским способом. Основа вкладыша светло- голубого цвета.
На левом вкладыше, наклеиваемом на левую часть удостоверения, располагаются:
в верхней части по центру вкладыша - наименование горрайоргана внутренних дел области, городов Астана и Алматы на государственном языке, высота букв составляет 3 мм;
под надписью от края до края вкладыша - разграничительная линия;
на левой стороне левого вкладыша располагается нанесенная типографским способом эмблема общественного помощника полиции глубиной 3,5 см. от левого края вкладыша;
под эмблемой - надпись «Кеуде белгісінін №_______»;
с правой верхней стороны эмблемы ближе к центру вкладыша располагается надпись «№_________ КУӘЛІГІ»;
ниже располагаются две строки для написания фамилии, имени и отчества (при его наличии) общественного помощника, под последней строкой наносится надпись «полициянын коғамдык комекшісі/общественный помощник полиции»;
ниже находится строка, сверху и снизу которой располагаются надписи «Дейін жарамды» и «Действительно до»;
ближе к нижней части вкладыша имеется строка с разрывом по центру, где располагается надпись «Начальник ГОРОВД»;
под правой частью строки располагается надпись «(колы) (тегі)» с разрывом между словами в 5 мм.
На вкладыше, наклеиваемом на правую часть удостоверения, располагаются:
в верхней части по центру вкладыша - наименование горрайоргана внутренних дел области, городов Астана и Алматы на русском языке, высота букв составляет 3 мм;
под надписью от края до края вкладыша - разграничительная линия;
с правой стороны вкладыша - место для фотографии, обозначенное рамкой размером 3 х 4, в центре которой располагается надпись «фото 3 х 4»;
с правой стороны рамки для фотографии, на уровне правого верхнего края, ближе к центру вкладыша, располагается надпись «УДОСТОВЕРЕНИЕ №_________»;
ниже располагаются две строки для написания фамилии, имени и отчества (при его наличии) общественного помощника, под последней строкой наносится надпись «общественный помощник полиции»;
ниже, по уровню правого нижнего края рамки для фотографии, располагается надпись «М.П.»;
под надписью имеется строка, в конце которой нанесена надпись «Қоғамдық өзінше қызмет корсету бірлестігі/Объединение общественной самодеятельности»;
в нижней части вкладыша имеется строка, с левого края которой располагается надпись «Начальник».
Под строкой наносятся надписи «ГОРОВД (подпись) (фамилия)».
Вкладыши удостоверения заполняются путем компьютерного набора, стандартными шрифтами черного цвета, без наклона с использованием лазерного принтера. В случае отсутствия данной возможности, вкладыши заполняются рукописно, четким и разборчивым почерком, без помарок чернилами черного цвета.
Вкладыш удостоверения подписывается начальником горрайоргана внутренних дел области, городов Астана и Алматы.
После подписи на правом нижнем углу фотографической карточки ставится оттиск гербовой печати горрайоргана.
2. Символика эмблема «ПОЛИЦИЯНЫҢ КОFАМДЫК КОМЕКШІСІ»
Примечание: символика эмблема (далее – Знак) «ПОЛИЦИЯНЫҢ ҚОҒАМДЫҚ КӨМЕКШІСІ» имеет округлую форму восьмиконечной звезды диаметром 80 миллиметров (далее – мм.).
Край знака окаймлен полосой желтого цвета шириной 5 мм., внутренний край полосы красного цвета.
В верхней части знака на голубом фоне располагаются слова на государственном языке «ПОЛИЦИЯНЫҢ ҚОҒАМДЫҚ КӨМЕКШІСІ».
Каждое слово располагается по горизонтали отдельно, по высоте составляет 10 мм. Расстояние между строками 1 мм.
Ниже располагается рамка длинной 30,8 мм., высотой 14 мм.
В рамке располагается аббревиатура: код области латинскими буквами в соответствии с утвержденным перечнем и пятиразрядный порядковый номер. Все детали аббревиатуры выполнены красным цветом высотой букв 7 мм. Цвет рамки светло желтый.
Знак изготовлен из алюминиевого сплава с анодированием и окрашиванием органическими красителями в синий, золотистый и красный цвета.
На оборотной стороне знака имеется булавка с двойным замком для крепления к одежде.
Требование к внешнему виду.
На лицевой поверхности изделий не должно быть трещин, раковин, заусенцев, вмятин, царапин, деформаций, облоя, пятен, следов эмали на неэмалирующей поверхности.
Лакокрасочное покрытие должно быть гладким, блестящим, без сколов, на нем не должно быть царапин, пор, включений, наплывов на канты и перегородки.
На нелицевых (невидимых) поверхностях изделий допускается незначительные пористость, вмятины, волнистость, темные пятна, полосы и цвета побежалости.
Качество анодированного покрытия должно соответствовать ГОСТ 9.301-86.
Цвет окрашенного анодированного покрытия - от золотистого до темно- желтого.