Қазақша:
Қазақстан Республикасының Президенті Қазақстан Республикасы Президент Республики Казахстан Президентінің 2006 жылғы 8 шілдедегі № 146 Жарлығы. Күші жойылды - Қазақстан Республикасы Президентінің 2011 жылғы 25 тамыздағы № 144 Жарлығымен Қазақстан Республикасының Қарулы Күштерi, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдары әскери қызметшілерiнiң әскери киiм нысаны және айырым белгiлерi туралы
1. Қоса берiлiп отырған Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерiнiң, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдары әскери қызметшiлерiнiң әскери киiм нысаны мен айырым белгiлерi үлгiлерiнiң сипаттамасы мен суреттерi бекiтiлсiн.
2. Қазақстан Республикасының Үкiметi осы Жарлықты iске асыру жөнiнде шаралар қабылдасын.
3. "Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерiнiң, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдары әскери қызметшiлерiнiң әскери киiм нысаны мен айырым белгiлерi туралы" Қазақстан Республикасы Президентiнiң 1999 жылғы 22 қыркүйектегi N 215 Жарлығының күшi жойылды деп танылсын.
4. Осы Жарлық қол қойылған күнiнен бастап қолданысқа енгiзiледi.
Қазақстан Республикасының Президенті ҚР НҚА ЭББ-гі нақты құжатқа сілтеу QR-коды Президентiнiң 2006 жылғы 8 шiлдедегi N 146 Жарлығымен БЕКIТIЛГЕН Қазақстан Республикасының Қарулы Күштері, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдары әскери қызметшілерінің әскери киiм нысаны және айырым белгiлерi үлгiлерiнiң сипаттамасы мен суреттерi Әскери киiм нысаны және айырым белгiлерiн сипаттаған кезде пайдаланылатын ұғымдар Осы қосымшада мынадай негiзгі ұғымдар пайдаланылады:
амуниция - қаруларды, оқ-дәрiлер мен басқа да әскери жабдықтарды алып жүрудi жеңілдететін әскери киiм нысанының заттары (белбеулер, шағын сөмкелер, жақпарлы кеудешелер);
әскери киiм нысаны - Қазақстан Республикасының заңнамасымен белгiленген погондары бар нысанды киiм (киiм-кешек) және әскери қызметшiлердің Қарулы Күштерге, басқа да әскерлер мен әскери құралымдарға тиiстiлiгiн айқындайтын жабдық;
ерекшелiк белгiлерi - әскери қызметшi наградталатын мемлекеттік және ведомстволық наградалар, кеуде белгiлерi;
айырым белгілерi - әскери қызметшiлердің дербес әскери атақтарын, Қарулы Күштер түрлерiне, әскер тектерiне, басқа да әскерлер мен әскери құралымдарға тиiстiлiгiн көрсететiн әскери киiм нысаны жабдықтарының элементтерi.
Айырым белгiлерiне иықтағы белгiлер (пагондар, шағын погондар), жеңдегі белгiлер (жапсырмалар, шеврондар, тiгістер), бас киiмдердегі (кокардалар, тiгiстер), погондардағы белгiлер (эмблемалар, жұлдыздар, жапсырмалар), жағалардағы эмблемалар мен тiгiстер, жиектер, лампастар, сондай-ақ дербестендiрiлген белгілер, кеуде белгілер мен өзге де әскери-геральдикалық белгiлер жатады.
Әскери киiм нысанына Қазақстан Республикасының заңнамасымен көзделген ерекшелiк белгiлерi мен айырым белгілері тағылады.
Әскери киiм нысанының түрлерi: салтанатты, күнделiкті, далалық жұмыс.
Әскери киiм нысанының түрлерi жазғы, қысқы, сондай-ақ саптағы және саптан тыс болып бөлiнедi және олардың нөмiрлерi болуы мүмкiн. Одан басқа Әскери-теңiз күштерiндегi, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнің теңiз бөлiмдерiндегі әскери қызметшiлерде жазғы жеңiл киiм нысаны болады.
Қарулы Күштерде, басқа да әскерлер мен әскери құрылымдарда (соның iшiнде Әскери-теңiз күштерiнде, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнде, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерiнде) жекелеген мiндеттердi орындауға, техникаға, қару-жараққа қызмет көрсетуге жататын арнайы iс-шараларды және т.б. орындаған кезде Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерiнiң, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдарының бiрiншi басшылары айқындайтын және белгiлейтiн арнайы киiм киiледi.
Қазақстан Республикасының Республикалық ұланында салтанатты рәсiмдердi орындау кезiнде ерекше салтанатты киiм нысаны киiледi.
1. Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерiнiң, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдарының әскери қызметшiлерi әскери киiм нысаны үлгiлерiнiң сипаттамасы мен суреттерi* 1-тарау. Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерi Жоғарғы Бас қолбасшысы әскери киiм нысаны үлгілерінің сипаттамасы мен суреттерi
1. Салтанатты киiм нысаны:
1) жазғы (1-сурет):
белгiленген түстi фуражка;
белгiленген түстi мундир мен балағы түсiңкi шалбар;
ақ түстi жейде;
қара түстi галстук;
белгiленген түстi қысқа қонышты құрым бәтеңке;
алтын түстес аксельбант;
ақ түстi былғары қолғап;
2) қысқы (2-сурет):
сұр түстi қаракөлден тiгiлген құлақшын;
сұр түсті қаракөлден тiгілген жағасы бар белгіленген түсті астары жылы пальто;
қара түстi iшi жылы қысқа қонышты құрым етiк;
ақ түстi iшi жылы былғары қолғап;
ақ түстi кашне.
2. Күнделiктi киiм нысаны:
1) жазғы (3-сурет):
қара қоңыр қорғаныш түстi фуражка;
қара қоңыр қорғаныш түстi китель мен балағы түсiңкі шалбар;
сарғыш түстi жейде;
қара түстi қысқа қонышты құрым бәтеңке;
2) қысқы (4-сурет):
сұр түстi қаракөлден тiгiлген жағасы бар қара қоңыр қорғаныш түстi маусымдық күртеше;
қара қоңыр қорғаныш түстi китель мен балағы түсiңкi шалбар;
қара түстi iшi жылы былғары қолғап;
қара қоңыр қорғаныш түстi кашне.
Күнделiктi киiм нысаны кезiнде фуражка орнына - берет, китель орнына - қара қоңыр қорғаныш түстi свитер киiп жүруге рұқсат етiледi (5, 6-суреттер).
3. Далалық киiм нысаны:
1) жазғы (7-сурет):
бүркенiш түстi далалық фуражка;
бүркенiш түстi футболка;
бүркенiш түстi сыдырмалы далалық күртеше мен тiк пiшiлген шалбар;
қара түстi биiк қонышты бәтеңке немесе қысқа қонышты құрым бәтеңке;
2) қысқы (8-сурет):
бүркенiш түстi сыдырмалы далалық күртеше мен тiк пiшiлген шалбар;
сұр түстi қаракөлден тiгiлген жағасы бар бүркенiш түстi сыдырмалы далалық астары жылы күртеше мен тiк пiшiлген шалбар;
қара түстi iшi жылы биiк қонышты бәтеңке немесе iшi жылы қысқа қонышты құрым етiк;
4. Салтанатты киiм нысаны кезiнде мундирге ерекшелiк белгiлерi, күнделiктi киiм нысаны кезiнде кительге - планкалардағы орден ленталары мен медаль ленталары, кеуде белгiлерi тағылады.
5. Мынадай:
салтанатты киiм нысаны кезiнде мундирлерге және астары жылы пальтоға - алтын түстес;
маусымдық күртешеге, кительге, свитерге, сарғыш түстi жейдеге - қара қоңыр қорғаныш түстi;
ақ түстi жейдеге - ақ түстi;
далалық күртешеге - бүркенiш түстi погондар тағылады.
* Қазақстан Республикасының Қарулы Күштерi, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдары әскери қызметшiлерiнің фуражкаларындағы айнала жиектер мен жиектер, пилоткаларындағы жиектер, тельняшкаларындағы жолақтар, шалбарларындағы жиектер мен лампастар, мундирлерi мен кительдерiндегі жиектер түсi, береттер түсi 1-қосымшада көрсетiлген.
2-тарау. Жоғары офицерлер құрамы әскери киiм нысаны үлгiлерiнiң сипаттамасы мен суреттері Параграф 1. Қазақстан Республикасының Қарулы Күштерi, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдары(Әскери-теңiз күштерiнен, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнен, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерiнен басқа)
6. Ерекше салтанатты киiм нысаны:
1) N 1 нысан - жазғы (9-сурет):
жиек салынған және ашық көгілдiр түстi айнала жиектi ақ түстi фуражка;
ақ түстi мундир мен жиектер салынған және лампастары бар қара түстi балағы етiкке салынатын шалбар;
ақ түсті жейде;
қара түстi құрым етiк;
алтын түстес салтанатты белдiк;
ақ түстi қолғап;
2) N 2 нысан - жазғы (10-сурет):
жиек салынған және ашық көгiлдiр түстi айнала жиектi ақ түстi фуражка;
ақ түстi мундир мен жиектер салынған және лампастары бар қара түстi балағы түсiңкi шалбар;
3) N 3 нысан - жазғы (11-сурет):
жиек салынған және ашық көгілдiр түстi айнала жиектi қара түстi фуражка;
қара түстi мундир мен жиектер салынған және лампастары бар балағы етiкке салынатын шалбар;
4) N 4 нысан - жазғы (12-сурет):
жиек салынған және ашық көгiлдiр түстi айнала жиектi қара түстi фуражка;
қара түстi мундир мен жиектер салынған және лампастары бар балағы түсiңкi шалбар;
5) N 1 нысан - қысқы (13-сурет):
сұр түстi қаракөлден тiгiлген жағасы бар сұрғылт түстi шинель;
қара түстi мундир мен жиектер салынған және лампастары бар балағы қара түстi iшi жылы құрым етiк;
ақ түстi iшi жылы қолғап;
6) N 2 нысан - қысқы (14-сурет):
сұр түстi қаракөлден тiгiлген жағасы бар сұрғылт түстi шинель;
қара түстi мундир мен жиектер салынған және лампастары бар балағы
7. Саптағы салтанатты киiм нысаны:
1) жазғы (15-сурет):
жиек салынған көк барқын түстi фуражка;
көк барқын түстi мундир мен жиектер салынған және лампастары бар қара түстi балағы түсiңкi шалбар;
қара түстi қысқа қонышты құрым етiк;
ақ түстi қолғап.
Әуе қорғанысы күштерiнде және Аэроұтқыр әскерлерiнде фуражка, мундир мен шалбар - көк түстi (16-сурет);
2) қысқы (17-сурет):
сұр түсті қаракөлден тiгілген жағасы бар астары жылы сұрғылт түстi пальто;
көк барқын түстi мундир мен жиектер салынған және лампастары бар Әуе қорғанысы күштерiнде және Аэроұтқыр әскерлерiнде мундир мен шалбар - көк түстi (18-сурет).
8. Саптан тыс салтанатты киiм нысаны:
1) жазғы (19-сурет):
ашық сұр түстi мундир мен көк барқын түстi жиектер салынған және лампастары бар балағы түсiңкi шалбар;
қара түстi қысқа қонышты құрым бәтеңке.
Әуе қорғанысы күштерiнде және Аэроұтқыр әскерлерiнде фуражка және шалбар - көк түстi (20-сурет);
2) қысқы (21-сурет):
сұр түстi қаракөлден тiгiлген жағасы бар астары жылы сұрғылт түстi пальто;
ашық сұр түстi мундир мен көк барқын түстi жиектер салынған және қара түстi iшi жылы қолғап;
сұрғылт түстi кашне.
Әуе қорғанысы күштерiнде және Аэроұтқыр әскерлерiнде шалбар - көк түстi (22-сурет).
9. Саптағы күнделiктi киiм нысаны:
1) жазғы (23-сурет):
жиек салынған қара қоңыр қорғаныш түстi фуражка;
қара қоңыр қорғаныш түстi китель мен жиектер салынған және лампастары бар балағы түсiңкi шалбар;
2) қысқы (24-сурет):
сұр түстi қаракөлден тiгiлген жағасы бар астары жылы қара қоңыр қорғаныш түстi пальто;
қара қоңыр қорғаныш түстi китель мен жиектер салынған және лампастары Саптағы күнделiктi киiм нысаны кезiнде фуражка орнына пилотка немесе берет киiп жүруге рұқсат етiледi.
10. Саптан тыс күнделiктi киiм нысаны:
1) жазғы (25-сурет):
белгiленген түстi пилотка;
қара қоңыр қорғаныш түстi китель мен жиектер салынған және лампастары
2) қысқы (26-сурет):
сұр түстi қаракөлден тiгiлген жағасы бар қара қоңыр қорғаныш түстi қара қоңыр қорғаныш түстi китель мен жиектер салынған және лампастары Саптан тыс күнделiктi киiм нысаны кезiнде китель орнына қара қоңыр қорғаныш түстi күртеше немесе свитер, ал берет орнына - пилотка киiп жүруге рұқсат етiледi (27, 28-cуpeттep).
11. Далалық киiм нысаны:
1) жазғы (29-сурет):
бүркенiш түстi сыдырмалы далалық күртеше мен тiк пiшiлген шалбар;
қара түстi биiк қонышты бәтеңке;
2) қысқы (30-сурет):
бүркенiш түстi сыдырмалы далалық күртеше мен тiк пiшiлген шалбар;
сұр түстi қаракөлден тiгiлген жағасы бар бүркенiш түстi сыдырмалы қара түстi iшi жылы биiк қонышты бәтеңке;
Жазғы далалық киiм нысаны кезiнде және жылы ауа райында қысқы далалық киiм нысаны кезiнде далалық фуражка және құлақшын орнына белгiленген түстi берет киiп жүруге рұқсат етiледi.
Аэроұтқыр әскерлерiнде бүркенiш түстi далалық жазғы және далалық астары жылы күртеше мен шалбар орнына - бүркенiш түстi десанттық жазғы және десанттық астары жылы күртеше мен шалбар, далалық фуражка орнына - белгiленген түстi берет, ал футболка орнына - белгiленген түстi ұзын жеңдi және қысқа жеңдi тельняшка (31, 32-суреттер).
12. Ерекше салтанатты және саптағы салтанатты киiм нысаны кезiнде мундирге ерекшелiк белгiлерi және ведомстволық кеуде айырым белгiлерi; саптан тыс салтанатты киiм нысаны кезiнде мундирге және күнделiктi киiм нысаны кезiнде кительге - планкалардағы орден ленталары мен медаль ленталары, ведомстволық кеуде айырым белгiлерi тағылады.
13. Мынадай:
1) ерекше салтанатты киiм нысанына:
сұрғылт түстi шинельге - сұрғылт түстi;
ақ түстi мундирге және жейдеге - ақ түстi;
қара түстi мундирге - қара түстi;
2) киiм нысанының басқа да түрлерiне:
салтанатты киiм нысаны кезiнде мундирге - алтын түстес;
ашық сұр түстi мундирге және астары жылы сұрғылт түстi пальтоға - сұрғылт түстi;
қара қоңыр қорғаныш түстi астары жылы пальтоға, маусымдық күртешеге, кительге, күртешеге, свитерге, сарғыш түстi жейдеге - қара қоңыр қорғаныш түстi;
далалық (десанттық) күртешелерге - бүркенiш түстi погондар тағылады.
Параграф 2. Әскери-теңiз күштерi, жағалық қорғаныс бөлiмдерi, Қазақстан Республикасы Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерi
14. Салтанатты киiм нысаны:
1) N 1 нысан - жазғы (33-сурет):
ақ түстi жазғы фуражка;
ақ түстi тужурка мен балағы түсiңкi шалбар;
ақ түстi қысқа қонышты құрым бәтеңке;
кездiк;
2) N 2 нысан - жазғы (34-сурет):
ақ түстi тужурка мен қара түстi балағы түсiңкi шалбар;
қара түстi қысқа қонышты құрым бәтеңке (бәтеңке);
3) қысқы (35-сурет):
күнқағары бар қара түстi қаракөлден тiгiлген малақай;
қара түстi қаракөлден тiгiлген жағасы бар қара түстi астары жылы пальто;
ақ түстi iшi жылы қолғап ақ түстi кашне;
кездiк.
N 1 және 2 салтанатты киiм нысанын күнделiктi киiм нысаны кезiнде киiп жүруге рұқсат етiледi, бұл ретте тужуркадағы погондар - ақ түстi.
15. Саптағы күнделiктi киiм нысаны:
1) жазғы (36-сурет):
қара түстi фуражка;
қара түстi тужурка мен балағы түсiңкi шалбар;
ақ сары түстi жейде;
2) қысқы (37-сурет):
қара түстi қаракөлден тiгілген жағасы бар қара түстi астары жылы пальто;
қара түстi кашне.
16. Саптан тыс күнделiктi киiм нысаны:
1) жазғы (38-сурет):
қара түстi пилотка;
2) қысқы (39-сурет):
қара түстi қаракөлден тiгiлген жағасы бар қара түстi маусымдық күртеше;
қара түстi iшi жылы қолғап Саптан тыс күнделiктi киiм нысаны кезiнде тужурка орнына қара түстi күртеше немесе свитер киiп жүруге рұқсат етiледi (40, 41-суреттер).
17. Далалық киiм нысаны (тек жағалық қорғаныс бөлiмдерiнiң жоғары офицерлер құрамы үшiн):
1) жазғы (31-сурет):
қара түстi берет;
белгiленген түстi тельняшка;
қара түстi сыдырмалы далалық күртеше мен тiк пiшiлген шалбар;
2) қысқы (32-сурет):
қара түстi қаракөлден тiгiлген құлақшын;
белгiленген түстi жылы тельняшка;
қара түстi сыдырмалы далалық күртеше мен тiк пiшiлген шалбар;
қара түстi қаракөлден тiгiлген жағасы бар қара түстi сыдырмалы далалық күртеше мен тiк пiшiлген шалбар;
18. Салтанатты киiм нысаны кезiнде тужуркаға ерекшелiк белгiлерi және ведомстволық кеуде айырым белгілерi; күнделiктi киiм нысаны кезiнде тужуркаға
- планкалардағы орден ленталары мен медаль ленталары, ведомстволық кеуде айырым белгілерi тағылады.
19. Мынадай:
салтанатты киiм нысаны кезiнде тужуркаларға және астары жылы пальтоға - күнделiктi киiм нысаны кезiнде қара түстi тужуркаға, астары жылы пальтоға, маусымдық күртешеге, күртешеге, свитерге - қара түстi;
күнделiктi киiм нысаны кезiнде ақ түстi тужуркаға - ақ түстi;
ақ сары түстi жейдеге - ақ сары түстi;
3-тарау. Әскери-теңiз күштерiнiң, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнiң, Қазақстан Республикасы Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметi теңiз бөлiмдерiнiң аға және кiшi офицерлер құрамы, келiсiмшарт бойынша әскери қызмет өткеретiн сержанттары (старшиналары) мен сарбаздары (матростары), орта және жоғары әскери оқу орындарының 4-6-курс курсанттары әскери киiм нысаны үлгiлерiнiң сипаттамасы мен суреттерi (әскери қызметшi әйелдерден басқа)
Параграф 1. Қазақстан Республикасының Қарулы Күштерi, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдары (Әскери-теңiз күштерiнен, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнен, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерiнен, әскери полициядан басқа)
20. Ерекше салтанатты киiм нысаны:
1) жазғы (42-сурет):
ашық көгiлдiр түстi айнала жиектi көк барқын түстi фуражка;
ақ түстi мундир (жағасы - тiк);
жиектер салынған көк барқын түстi балағы етiкке салынатын шалбар;
2) қысқы (43-cуpeт):
сұр түстi қаракөлден тiгiлген жағасы бар сұрғылт түстi шинель;
сұрғылт түстi жүн свитер;
жиектер салынған көк барқын түстi балағы етiкке салынатын шалбар;
21. Саптағы салтанатты киiм нысаны:
1) жазғы (44-сурет):
қара қоңыр қорғаныш түстi мундир мен жиектер салынған балағы түсiңкi шалбар;
Ұлттық қауiпсiздiк комитетiнiң Шекара қызметiнде ашық жасыл түстi фуражка, айнала жиегiнiң түсi 1-қосымшаға сәйкес.
Республикалық ұланда қара қоңыр қорғаныш түстi фуражка, айнала жиегiнiң түсi 1-қосымшаға сәйкес;
2) қысқы (45-сурет):
қара көк түстi терiден тiгiлген құлақшын (полковниктерде - сұр түстi қаракөлден тігілген құлақшын);
қара көк түстi терiден тiгiлген жағасы бар қара қоңыр қорғаныш түстi астары жылы пальто (полковниктерде - сұр түстi қаракөлден тiгілген жаға)
қара қоңыр қорғаныш түстi мундир мен жиектер салынған балағы түсiңкi ақ түсті кашне.
22. Саптан тыс салтанатты киiм нысаны саптағы салтанатты сияқты, бiрақ аксельбантсыз, салтанатты белдiксiз, ақ түстi қолғапсыз (жылы) және кашнесiз.
Ақ түстi жылы қолғап және кашне орнына тиiсiнше қара түстi жылы қолғап және қара қоңыр қорғаныш түстi кашне (46, 47-суреттер).
23. Саптағы күнделiктi киiм нысаны:
1) жазғы (48-сурет):
жиек салынған қара қоңыр қорғаныш түстi пилотка;
қара қоңыр қорғаныш түстi китель мен жиектер салынған балағы түсiңкi
2) қысқы (49-сурет):
қара көк түстi терiден тiгілген құлақшын (полковниктерде - сұр түстi қаракөлден тiгiлген құлақшын);
қара көк түстi терiден тiгілген жағасы бар қара қоңыр қорғаныш түстi астары жылы пальто (полковниктерде - сұр түстi қаракөлден тiгілген жаға);
қара қоңыр қорғаныш түстi китель мен жиектер салынған балағы түсiңкi Саптағы күнделiктi киiм нысаны кезiнде пилотка орнына жиек салынған қара қоңыр қорғаныш түстi фуражка киiп жүруге рұқсат етiледi, жиек түсi 1- қосымшаға сәйкес.
Ұлттық қауiпсiздiк комитетiнiң Шекара қызметiнде ашық жасыл түстi Республикалық ұланда қара қоңыр қорғаныш түстi фуражка, айнала жиегiнiң түсi 1-қосымшаға сәйкес.
24. Саптан тыс күнделiктi киiм нысаны:
1) жазғы (50-сурет):
белгiленген түстi берет;
қара қоңыр қорғаныш түстi китель мен жиектер салынған балағы түсiңкi
2) қысқы (51-сурет):
қара көк түстi терiден тiгiлген құлақшын (полковниктерде - сұр түстi қара көк түстi теріден тiгілген жағасы бар қара қоңыр қорғаныш түстi маусымдық күртеше (полковниктерде - сұр түстi қаракөлден тiгілген жаға);
қара қоңыр қорғаныш түстi китель мен жиектер салынған балағы түсiңкi Саптан тыс күнделiктi киiм нысаны кезiнде китель орнына қара қоңыр қорғаныш түстi күртеше немесе свитер, берет орнына - пилотка киiп жүруге рұқсат етiледi (52, 53-суреттер).
25. Далалық киiм нысаны:
1) жазғы (54-сурет):
бүркенiш түстi далалық күртеше мен тiк пiшiлген шалбар;
2) қысқы (55-сурет):
қара көк түстi терiден тiгiлген құлақшын;
қара көк түстi терiден тiгiлген жағасы бар бүркенiш түстi астары жылы далалық күртеше мен тiк пiшiлген шалбар;
Жазғы далалық киiм нысаны кезiнде және жылы ауа райында қысқы далалық киiм нысаны кезiнде далалық фуражка және құлақшын орнына Аэроұтқыр әскерлерiнде бүркенiш түстi далалық жазғы және далалық астары жылы күртеше мен шалбар орнына - бүркенiш түстi десанттық жазғы және десанттық астары жылы күртеше мен шалбар, далалық фуражка орнына - белгiленген түстi берет, ал футболка орнына - белгiленген түстi ұзын жеңдi және қысқа жеңдi тельняшка (56, 57-суреттер).
26322 әскери бөлiмiнде және Қарулы Күштердiң, басқа да әскерлер мен әскери құралымдардың арнайы мақсаттағы бөлiмдерiнде, бөлiмшелерiнде бүркенiш түстi далалық жазғы және далалық астары жылы күртешелер мен шалбарлар орнына - арнайы мақсаттағы бөлiмшелерге арналған жазғы костюм және астары жылы костюм, далалық фуражка орнына - белгiленген түстi берет немесе бандана, құлақшын орнына - бүркенiш түстi малақай-маска, футболка орнына - белгiленген түстi ұзын жеңдi және қысқа жеңдi тельняшка (58, 59- суреттер).
26. Саптағы салтанатты киiм нысаны кезiнде мундирге ерекшелiк белгiлерi және ведомстволық кеуде айырым белгiлерi, саптан тыс салтанатты киiм нысаны кезiнде мундирге және күнделiктi киiм нысаны кезiнде кительге - планкалардағы орден ленталары мен медаль ленталары, ведомстволық кеуде айырым белгiлерi тағылады.
27. Мынадай:
1) ерекше салтанатты киiм нысаны кезiнде шинельге және мундирге - ашық көгiлдiр түстi;
салтанатты киiм нысаны кезiнде астары жылы пальтоға және мундирге - күнделiкті киiм нысаны кезiнде астары жылы пальтоға маусымдық күртешеге, кительгe, күртешеге, свитерге, сарғыш түстi жейдеге - қара қоңыр қорғаныш түстi;
далалық (десанттық) күртешеге - бүркенiш түстi погондар тағылады.
Параграф 2. Әскери-теңiз күштерi, жағалық қорғаныс бөлiмдерi, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерi
28. Салтанатты киiм нысаны:
1) N 1 нысан - жазғы (60-сурет):
2) N 2 нысан - жазғы (61-сурет):
3) қысқы (62-сурет):
қара түстi терiден тiгiлген құлақшын (1-дәрежелi капитандар мен полковниктерде - қара түстi қаракөлден тiгiлген күнқағары бар малақай);
қара түстi терiден тiгілген жағасы бар қара түстi астары жылы пальто (1- дәрежелi капитандар мен полковниктерде - қара түстi қаракөлден тiгілген жаға);
N 1 және 2 салтанатты киiм нысанын күнделiктi киiм нысаны кезiнде киiп жүруге рұқсат етiледi, бұл ретте тужуркадағы погондар - ақ түстi.
29. Саптағы күнделiктi киiм нысаны:
1) жазғы (63-сурет):
2) қысқы (64-сурет):
қара түстi терiден тiгiлген құлақшын (1-дәрежелi капитандар мен полковниктерде - қара түстi қаракөлден тiгiлген күнқағары бар малақай);
қара түстi терiден тiгiлген жағасы бар қара түстi маусымдық күртеше (1- дәрежелi капитандар мен полковниктерде - қара түстi қаракөлден тiгілген жаға);
қара түсті кашне.
Фуражка орнына қара түстi пилотка киiп жүруге рұқсат етiледi.
30. Саптан тыс күнделiктi киiм нысаны:
1) жазғы (65-сурет):
2) қысқы (66-сурет):
қара түстi терiден тiгiлген құлақшын (1-дәрежелi капитандар мен полковниктерде - қара түстi қаракөлден тiгiлген күнқағары бар малақай);
қара түстi терiден тiгiлген жағасы бар қара түстi маусымдық күртеше (1- дәрежелi капитандар мен полковниктерде - қара түстi қаракөлден тiгілген жаға);
Жылы ауа райында саптан тыс қысқы күнделiктi киiм нысаны кезiнде құлақшын орнына фуражка, күртеше орнына - қара түстi бушлат киiп жүруге рұқсат етiледi.
Бушлатты тек кеме құрамының келiсiмшарт бойынша әскери қызмет өткеретiн старшиналары мен матростары, офицерлерi киiп жүредi (67-сурет).
Саптан тыс күнделiктi киiм нысаны кезiнде тужурка орнына қара түстi күртеше немесе свитер, пилотка орнына - фуражка киiп жүруге рұқсат етiледi (68, 69-суреттер).
31. Ыстық ауа райында және жүзу кезiнде киiп жүру үшiн күнделiктi жазғы жеңiл киiм нысаны - тек кеме құрамының келiсiмшарт бойынша әскери қызмет өткеретiн старшиналары мен матростары, офицерлерi үшiн (70, 71-суреттер):
алмалы-салмалы күнқағары бар көк түстi пилотка немесе фуражка;
қысқа жеңдi ақ сары түстi жейде;
көк түстi балағы түсiңкi немесе қысқа шалбар;
сандалет.
32. Далалық киiм нысаны (тек жағалық қорғаныс бөлiмдерiнiң келiсiмшарт бойынша әскери қызмет өткеретiн старшиналары мен матростары, офицерлерi үшін):
1) жазғы (56-сурет):
қара түстi далалық күртеше мен тiк пiшiлген шалбар;
2) қысқы (57-сурет):
қара түстi терiден тiгiлген құлақшын;
қара түстi терiден тiгiлген жағасы бар қара түстi астары жылы далалық
33. Салтанатты киiм нысаны кезiнде тужуркаға ерекшелiк белгiлерi және ведомстволық кеуде айырым белгiлерi; күнделiктi киiм нысаны кезiнде тужуркаға
- планкалардағы орден ленталары мен медаль ленталары, ведомстволық кеуде айырым белгiлерi тағылады.
34. Мынадай:
салтанатты киiм нысаны кезiнде тужуркаларға және астары жылы пальтоға - күнделiктi киiм нысаны кезiнде қара түстi тужуркаға, астары жылы пальтоға, бушлатқа, маусымдық күртешеге, күртешеге және свитерге - қара түстi;
күнделiктi киiм нысаны кезiнде ақ түстi тужуркаға - ақ түстi;
далалық күртешеге - қара түстi погондар тағылады.
Параграф 3. Қарулы Күштердiң Әскери полициясы
35. Саптағы салтанатты киiм нысаны:
1) жазғы (72-сурет):
жиек салынған қара түстi фуражка;
қара түстi салтанатты мундир мен жиектер салынған балағы түсiңкi шалбар;
2) қысқы (73-сурет):
қара түстi терiден тiгiлген құлақшын (полковниктерде - қара түстi қара түстi терiден тiгiлген жағасы бар қара түстi астары жылы пальто (полковниктерде - қара түстi қаракөлден тiгiлген жаға);
қара түстi салтанатты мундир мен жиектер салынған балағы түсiңкi шалбар;
36. Саптан тыс салтанатты киiм нысаны саптағы салтанатты сияқты, бiрақ аксельбантсыз, салтанатты белдiксiз, ақ түстi қолғапсыз (жылы) және кашнесiз.
Ақ түстi жылы қолғап және кашне орнына тиiсiнше қара түстi iшi жылы қолғап пен кашне (74, 75-суреттер).
37. Саптағы күнделiктi киiм нысаны:
1) жазғы (76-сурет):
жиек салынған қара түстi пилотка;
қара түстi китель мен жиектер салынған балағы түсiңкi шалбар;
Қорғаныс министрлiгiнiң объектілерiн күзететiн әскери полиция жасағында китель орнына - қара түстi күртеше. Қосымша - қара түстi амуниция (77-сурет);
2) қысқы (78-сурет):
қара түстi терiден тiгiлген құлақшын (полковниктерде - қара түстi қара түстi терiден тiгiлген жағасы бар қара түстi астары жылы пальто қара түстi китель мен жиектер салынған балағы түсiңкi шалбар;
Қорғаныс министрлiгiнiң объектiлерiн күзететiн әскери полиция жасағында құлақшын орнына - күнқағары бар құлақшын, китель орнына - қара түстi күртеше, пальто орнына - қара түстi терiден тiгiлген жағасы бар қысқа күртеше мен қара түстi астары жылы шалбар. Қосымша - қара түстi амуниция (79-сурет).
Саптағы күнделiктi киiм нысаны киiм нысаны кезiнде пилотка орнына жиек салынған қара түстi фуражка киiп жүруге рұқсат етiледi, жиек түсi 1-қосымшаға сәйкес.
38. Саптан тыс күнделiктi киiм нысаны:
1) жазғы (80-сурет):
қара түстi китель мен жиектер салынған балағы түсiңкi шалбар;
2) қысқы (81-сурет):
қара түстi терiден тiгiлген құлақшын (полковниктерде - қара түстi қара түстi терiден тiгiлген жағасы бар қара түстi маусымдық күртеше қара түстi китель мен жиектер салынған балағы түсiңкi шалбар;
Саптан тыс күнделiктi киiм нысаны кезінде китель орнына қара түстi күртеше немесе свитер, берет орнына - пилотка киіп жүруге рұқсат етiледi (82, 83-
39. Далалық киiм нысаны:
қара түстi терiден тiгiлген жағасы бар бүркенiш түстi астары жылы далалық Жазғы далалық киiм нысаны кезiнде және жылы ауа райында қысқы далалық киiм нысаны кезiнде далалық фуражка және құлақшын орнына қара түстi
40. Саптағы салтанатты киiм нысаны кезiнде мундирге ерекшелiк белгiлерi және ведомстволық кеуде айырым белгiлерi, саптан тыс салтанатты киiм нысаны кезiнде мундирге және күнделiктi киiм нысаны кезiнде кительге - планкалардағы орден ленталары мен медаль ленталары, ведомстволық кеуде айырым белгiлерi
41. Мынадай:
салтанатты киiм нысаны кезiнде астары жылы пальтоға және мундирге - күнделіктi киiм нысаны кезiнде астары жылы пальтоға, маусымдық күртешеге, кительге, күртешеге, свитерге, сарғыш түстi жейдеге - қара түстi;
4-тарау. Әскери қызметшi әйелдердiң әскери киiм нысаны үлгiлерiнiң Параграф 1. Қазақстан Республикасының Қарулы Күштерi, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдары (Әскери-теңiз күштерiнен, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнен, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерiнен, Қарулы Күштердiң Әскери полициясынан басқа)
42. Саптағы салтанатты киiм нысаны:
1) жазғы (84-сурет):
белгiленген түстi жүн берет;
қара қоңыр қорғаныш түстi мундир мен жиектер салынған балағы түсіңкi қара түсті құрым туфли;
ақ түсті қолғап;
2) қысқы (85-сурет):
қара көк түстi терiден тiгiлген құлақшын (полковниктерде - сұр түстi қара көк түстi терiден тiгiлген жағасы бар астары жылы қара қоңыр қорғаныш түстi пальто (полковниктерде - сұр түстi қаракөлден тiгiлген жаға);
қара қоңыр қорғаныш түстi мундир мен жиектер салынған балағы түсiңкi қара түсті галстук;
43. Саптан тыс салтанатты киiм нысаны саптағы салтанатты сияқты, бiрақ аксельбантсыз, салтанатты белдiксiз, ақ түстi қолғапсыз (жылы) және кашнесiз.
Ақ түстi iшi жылы қолғап пен кашне орнына тиiсiнше қара түстi iшi жылы қолғап пен қара қоңыр қорғаныш түстi кашне, балағы түсiңкi шалбар орнына - қара қоңыр қорғаныш түстi юбка (86, 87-суреттер).
44. Саптағы күнделiктi киiм нысаны:
1) жазғы (88-сурет):
жиек салынған қapa қоңыр қорғаныш түсті пилотка;
қара қоңыр қорғаныш түстi китель мен жиектер салынған балағы түсiңкi қара түстi құрым туфли;
2) қысқы (89-сурет):
қара көк түстi терiден тiгiлген құлақшын (полковниктерде - сұр түстi қара көк түстi терiден тiгілген жағасы бар қара қоңыр қорғаныш түстi астары жылы пальто (полковниктерде - сұр түстi қаракөлден тiгілген жаға);
қара қоңыр қорғаныш түстi китель мен жиектер салынған балағы түсiңкi Саптағы күнделiктi киiм нысаны кезiнде пилотка орнына белгiленген түстi
45. Саптан тыс күнделiктi киiм нысаны:
1) жазғы (90-сурет):
белгiленген түсті жүн берет;
қара қоңыр қорғаныш түстi китель мен юбка;
2) қысқы (91-сурет):
қара көк түстi терiден тiгiлген құлақшын (полковниктерде - сұр түстi қара көк түстi терiден тiгiлген жағасы бар қара қоңыр қорғаныш түстi астары жылы пальто (полковниктерде - сұр түстi қаракөлден тiгілген жаға);
Саптан тыс күнделiктi киiм нысаны кезiнде китель орнына қара қоңыр қорғаныш түсті свитер, берет орнына - пилотка, юбка орнына - балағы түсiңкi шалбар киіп жүруге рұқсат етiледi. Қара қоңыр қорғаныш түсті плащ жазғы уақытта суық ауа райында және қысқы уақытта жылы ауа райында киiледi (92, 93-
46. Далалық киiм нысаны:
қара көк түстi терiден тiгiлген жағасы бар бүркенiш түстi астары жылы Жазғы далалық киiм нысаны кезiнде және жылы ауа райында қысқы далалық киiм нысаны кезiнде далалық фуражка және құлақшын орнына Аэроұтқыр әскерлерiнде бүркенiш түстi далалық жазғы және астары жылы далалық күртеше мен шалбар орнына - бүркенiш түстi десанттық жазғы және десанттық астары жылы күртеше мен шалбар, далалық фуражка орнына - белгіленген түстi берет, футболка орнына - белгiленген түстi жең бар және жеңi жоқ тельняшка (56, 57-cуpeттep).
47. Саптағы салтанатты киiм нысаны кезiнде мундирге ерекшелiк белгiлерi және ведомстволық кеуде айырым белгiлерi, саптан тыс салтанатты киiм нысаны кезiнде мундирге және күнделiктi киiм нысаны кезiнде кительге - планкалардағы орден ленталары мен медаль ленталары, ведомстволық кеуде айырым белгiлерi
48. Мынадай:
салтанатты киiм нысаны кезiнде астары жылы пальтоға және мундирге - күнделіктi киiм нысаны кезiнде астары жылы пальтоға, жазғы пальтоға, кительге, свитерге, сарғыш түстi жейдеге - қара қоңыр қорғаныш түстi;
далалық (десанттық) күртешеге - бүркенiш түстi погондар тағылады.
Параграф 2. Әскери-теңiз күштерi, жағалық қорғаныс бөлiмдерi, Ұлттық
49. Салтанатты киiм нысаны:
1) N 1 нысан - жазғы (94-сурет):
ақ түстi берет;
2) N 2 нысан - жазғы (95-сурет):
3) қысқы (96-сурет):
қара түстi терiден тiгiлген құлақшын (1-дәрежелi капитандар мен полковниктерде - қара түстi қаракөлден тiгiлген құлақшын);
қара түстi теріден тiгілген жағасы бар қара түстi астары жылы пальто (1- дәрежелi капитандар мен полковниктерде - қара түстi қаракөлден тiгiлген жаға);
50. Саптағы күнделiктi киiм нысаны:
1) жазғы (97-сурет):
ақ сары түсті жейде;
2) қысқы (98-сурет):
қара түстi терiден тiгiлген құлақшын (1-дәрежелi капитандар мен қара түстi терiден тiгілген жағасы бар қара түстi астары жылы пальто (1- дәрежелi капитандар мен полковниктерде - қара түстi қаракөлден тiгілген жаға);
51. Саптан тыс күнделiктi киiм нысаны:
1) жазғы (99-сурет):
қара түстi тужурка мен юбка;
2) қысқы (100-сурет):
қара түстi терiден тiгiлген құлақшын (1-дәрежелi капитандар мен қара түстi терiден тiгiлген жағасы бар қара түстi астары жылы пальто (1- дәрежелi капитандар мен полковниктерде - қара түстi қаракөлден тiгілген жаға);
Саптан тыс күнделiкті киiм нысаны кезiнде тужурка орнына қара түстi свитер киіп жүруге рұқсат етiледi. Қара түстi плащ жазғы уақытта суық ауа райында және қысқы уақытта жылы ауа райында киiледi (101, 102-cуpeттep).
52. Далалық киiм нысаны (тек жағалық қорғаныс бөлiмдерiнiң әскери қызметшi әйелдерi үшiн):
қара түсті биік қонышты бәтеңке;
қара түстi терiден тiгiлген жағасы бар қара түстi астары жылы далалық
53. Салтанатты киiм нысаны кезiнде тужуркаға ерекшелiк белгiлерi және ведомстволық кеуде айырым белгілерi; күнделiктi киiм нысаны кезiнде тужуркаға
- планкалардағы орден ленталары мен медаль ленталары, ведомстволық кеуде
54. Мынадай:
салтанатты киiм нысаны кезiнде тужуркаға және астары жылы пальтоға - күнделiкті киiм нысаны кезiнде тужуркаға, астары жылы пальтоға, маусымдық күртешеге, жазғы пальтоға және свитерге - қара түстi;
далалық күртешеге - қара түсті погондар тағылады.
Параграф 3. Қарулы Күштердің Әскери полициясы
55. Саптағы салтанатты киiм нысаны:
1) жазғы (103-сурет):
қара түстi жүн берет;
қара түстi мундир мен жиектер салынған балағы түсiңкi шалбар;
2) қысқы (104-сурет):
қара түстi терiден тiгiлген құлақшын (полковниктерде - қара түстi қара түстi терiден тiгiлген жағасы бар қара түстi астары жылы пальто қара түстi мундир мен жиектер салынған балағы түсiңкi шалбар;
56. Саптан тыс салтанатты киiм нысаны саптағы салтанатты сияқты, бiрақ аксельбантсыз, салтанатты белдiксiз, ақ түстi қолғапсыз (жылы) және кашнесiз.
Ақ түстi iшi жылы қолғап пен кашне орнына тиiсiнше қара түстi iшi жылы қолғап пен кашне, шалбар орнына - қара түстi юбка (105, 106-cуpeттep).
57. Саптағы күнделiктi киiм нысаны:
1) жазғы (107-сурет):
қара түстi китель мен жиектер салынған балағы түсiңкi шалбар;
2) қысқы (108-сурет):
қара түстi терiден тiгiлген құлақшын (полковниктерде - қара түстi қара түстi терiден тiгiлген жағасы бар қара түстi астары жылы пальто қара түстi китель мен жиектер салынған балағы түсiңкi шалбар;
Саптағы күнделiктi киiм нысаны кезiнде пилотка орнына қара түстi берет киiп жүруге рұқсат етiледi.
58. Саптан тыс күнделiктi киiм нысаны:
1) жазғы (109-сурет):
қара түстi китель мен юбка;
сарғыш түстi құрым туфли;
2) қысқы (110-сурет):
қара түсті теріден тігілген құлақшын (полковниктерге - қара түсті қара түсті теріден тігілген жағасы бар қара түсті астары жылы пальто (полковниктерге - қара түсті қаракөлден тігілген жаға);
қара түсті китель мен юбка;
сарғыш түсті жейде;
қара түсті іші жылы құрым етік;
қара түсті іші жылы қолғап;
Саптан тыс күнделікті киім нысаны кезінде китель орнына қара түсті свитер, берет орнына - пилотка, юбка орнына - балағы түсіңкі шалбар киіп жүруге рұқсат етіледі. Қара түсті плащ жазғы уақытта суық ауа райында және қысқы уақытта жылы ауа райында киіледі (111, 112-суреттер).
59. Далалық киім нысаны:
бүркеніш түсті далалық фуражка;
бүркеніш түсті футболка;
бүркеніш түсті далалық күртеше мен тік пішілген шалбар;
қара түсті теріден тігілген құлақшын;
бүркеніш далалық күртеше мен тік пішілген шалбар;
қара түсті теріден тігілген жағасы бар астары жылы бүркеніш түсті далалық күртеше мен тік пішілген шалбар;
қара түсті іші жылы биік қонышты бәтеңке;
Жазғы далалық киім нысаны кезінде және жылы ауа райында қысқы далалық киім нысаны кезінде далалық фуражка және құлақшын орнына белгіленген түсті берет киіп жүруге рұқсат етіледі.
60. Саптағы салтанатты киім нысаны кезінде кительге ерекшелік белгілері және ведомстволық кеуде айырым белгілері, саптан тыс күнделікті киім нысаны кезінде кительге - планкалардағы орден ленталары мен медаль ленталары, ведомстволық кеуде айырым белгілері тағылады.
61. Мынадай:
салтанатты киім нысаны кезінде кительге және астары жылы пальтоға - күнделікті киім нысаны кезінде астары жылы пальтоға, жазғы пальтоға, кительге, свитерге, сарғыш түсті жейдеге - қара түсті;
ақ түсті жейдеге - ақ түсті;
далалық (десанттық) күртешеге - бүркенші түсті погондар тағылады.
5-тарау. Қазақстан Республикасының Қарулы Күштерi, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдары шақыру бойынша әскери қызмет өткеретiн сержанттары (старшиналары) мен сарбаздары (матростары), орта және жоғары әскери оқу орындарының курсанттары (Әскери-теңiз күштерi, жағалық қорғаныс бөлiмдерi, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерi орта және жоғары әскери оқу орындарының 4-6- курс курсанттарынан басқа), Кадет корпусының және "Жас ұлан"
республикалық мектебi тәрбиеленушiлерi әскери киiм нысаны үлгiлерiнiң Параграф 1. Қарулы Күштер, басқа да әскерлер мен әскери құралымдар (Әскери-теңiз күштерiнен, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнен, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерiнен басқа)
62. Ерекше салтанатты киiм нысаны:
1) жазғы (113-сурет):
ашық көгiлдiр түстi айнала жиектi көк барқын түстi салтанатты фуражка;
көк барқын түсті мундир (жағасы - тiк) мен жиектер салынған балағы етiкке салынатын шалбар;
2) қысқы (114-сурет):
сұр түстi қаракөлден тiгiлген жағасы бар сұрғылт түстi шинель;
жиектер салынған көк барқын түстi балағы етiкке салынатын шалбар;
63. Салтанатты киiм нысаны:
1) жазғы (115-сурет):
жиек салынған қара қоңыр қорғаныш түсті фуражка;
қара түстi құрым бәтеңке;
күмiс түстес аксельбант;
ақ түстi белдiк белбеу;
Ұлттық қауiпсiздiк комитетiнiң Шекара қызметiнде ашық жасыл түстi фуражка, айнала жиегiнің түсi 1-қосымшаға сәйкес.
Республикалық ұланда қара қоңыр қорғаныш түстi фуражка, айнала "Жас ұлан" республикалық мектебiнде көк барқын түстi фуражка, китель мен шалбар, ақ түстi жейде. Сарғыш түстi жейде киiп жүруге рұқсат етiледi (116- сурет). Шалбардағы лампастардың түсi 1-қосымшаға сәйкес;
2) қысқы (117-сурет):
қара көк түстi терiден тiгiлген жағасы бар қара қоңыр қорғаныш түстi астары жылы пальто;
қара түстi iшi жылы құрым бәтеңке;
"Жас ұлан" республикалық мектебiнде көк барқын түсті китель мен шалбар, сұрғылт түстi пальто мен кашне, ақ түсті жейде. Сарғыш түсті жейде киіп жүруге рұқсат етiледi (118-сурет). Шалбардағы лампастардың түсi 1-қосымшаға сәйкес.
Кадет корпусында және "Жас ұлан" республикалық мектебiнде қара қоңыр қорғаныш түсті свитер киіп жүруге рұқсат етiледi (119, 120-cуpeттep).
Республикалық ұланда алтын түстес аксельбант.
64. Далалық киiм нысаны:
амуниция;
қара көк түстi терiден тiгiлген жағасы бар бүркенiш түстi астары жылы Жазғы далалық киiм нысаны кезiнде және жылы ауа райында қысқы далалық киiм нысаны кезiнде далалық фуражка және құлақшын орнына Аэроұтқыр әскерлерiнде бүркенiш түстi далалық жазғы және астары жылы далалық күртеше мен шалбар орнына - бүркенiш түстi десанттық жазғы және десанттық астары жылы күртеше мен шалбар, далалық фуражка орнына - белгiленген түстi берет, ал футболка орнына - белгiленген түстi жеңi бар және жеңi жоқ тельняшка (56, 57-cуpeттep).
26322 әскери бөлiмiнде және Қарулы Күштердің, басқа да әскерлер мен әскери құралымдардың арнайы мақсаттағы бөлiмдерiнде, бөлiмшелерiнде бүркенiш түстi далалық жазғы және далалық астары жылы күртеше мен шалбар орнына - арнайы мақсаттағы бөлiмшелерге арналған жазғы костюм және астары жылы костюм, далалық фуражка орнына - белгiленген түстi берет немесе бандана, құлақшын орнына - бүркенiш түстi малақай-маска, ал футболка орнына - белгiленген түстi жеңi бар және жеңi жоқ тельняшка (58, 59-суреттер).
Ұлттық қауiпсiздiк комитетiнің Шекара қызметінде далалық фуражка орнына ашық жасыл түстi фуражка киiп жүруге рұқсат етiледi, айнала жиегінiң түсi 1-қосымшаға сәйкес.
65. Жұмыс киiм нысаны:
1) жазғы (121-сурет):
қорғаныш түстi күртеше мен шалбар;
қара түстi биiк қонышты құрым бәтеңке;
2) қысқы (122-сурет):
қорғаныш түстi астары жылы күртеше мен шалбар;
iшi жылы қолғап немесе биялай.
66. Мынадай:
1) ерекше салтанатты киiм нысанының шинелiне және мундирiне - ашық көгiлдiр түсті;
2) шақыру бойынша әскери қызмет өткеретiн сержанттар мен сарбаздардың, орта және жоғары әскери оқу орындары курсанттарының, Кадет корпусы тәрбиеленушiлерiнiң киiм-кешегiне:
пальтоға, мундирге, сарғыш түстi жейдеге, кительге, свитерге - қара қоңыр далалық (десанттық) күртешеге - бүркенiш түстi;
жұмыс күртешелерiне - қорғаныш түстi;
3) "Жас ұлан" республикалық мектебi тәрбиеленушiлерiнің киiм-кешегіне:
пальтоға - сұрғылт түстi;
мундирге - алтын түстес;
сарғыш түстi жейдеге, свитерге - қара қоңыр қорғаныш түстi;
далалық күртешелерге - бүркенiш түстi;
жұмыс күртешелерiне - қорғаныш түстi погондар тағылады.
Параграф 2. Әскери-теңiз күштерi, жағалық қорғаныс бөлiмдерi, Ұлттық
67. Салтанатты киiм нысаны:
1) N 1 нысан - жазғы (123-сурет):
ақ түстi жазғы күнқағарсыз фуражка;
ақ түстi сырттан киетiн нысанды жейде;
қара түстi балағы түсiңкi шалбар;
2) N 2 нысан - жазғы (124-сурет):
қара түстi күнқағарсыз фуражка;
3) қысқы (125-сурет):
қара түстi терiден тiгiлген жағасы бар қара түстi астары жылы пальто;
галстук (кашне);
көк түстi фланельден тiгiлген нысанды жейде;
68. Күнделiктi киiм нысаны:
1) N 1 нысан - жазғы (126-сурет):
қара түстi белдiк белбеу;
2) N 2 нысан - жазғы (127-сурет):
қара түстi балағы түсiңкi шалбар:
3) қысқы (128-сурет):
қара түстi бушлат;
Күнделiктi киiм нысаны кезiнде бушлат орнына қара түстi терiден тiгiлген жағасы бар қара түстi астары жылы пальто киiп жүруге рұқсат етiледi.
69. Ыстық ауа райында және жүзу кезiнде киiп жүру үшiн күнделiктi жазғы жеңiл киiм нысаны - тек кеме құрамының шақыру бойынша әскери қызмет өткеретiн старшиналары мен матростары үшiн (129-сурет):
алмалы-салмалы күнқағары бар көк түстi пилотка;
қысқа жеңдi күртеше;
көк түстi балағы қысқа шалбар;
70. Далалық киiм нысаны (тек шақыру бойынша әскери қызмет өткеретiн старшиналар мен матростар, жағалық қорғаныс бөлiмдерi үшiн):
қара түстi далалық күртеше мен тiк пiшiлген шалбар;қара түстi биiк қонышты бәтеңке;
қара түстi терiден тiгiлген жағасы бар қара түстi астары жылы далалық
71. Жұмыс киiм нысаны:
1) жазғы (130-сурет):
көк түстi пилотка немесе қара түстi берет;
көк түстi жұмыс жейдесi (жейде мен шалбар);
2) қысқы (131-сурет):
қара түстi астары жылы күртеше мен шалбар;
қара түстi iшi жылы қолғап немесе биялай.
72. Салтанатты киiм нысаны кезiнде сырттан киетiн нысанды жейдеге және фланельден тiгілген нысанды жейдеге ерекшелiк белгiлерi және ведомстволық кеуде айырым белгiлерi; күнделiктi киiм нысаны кезiнде сырттан киетiн нысанды жейдеге және фланельден тiгілген нысанды жейдеге - планкалардағы орден ленталары мен медаль ленталары, ведомстволық кеуде айырым белгiлерi
73. Мынадай:
пальтоға, бушлатқа, далалық күртешелерге - қара түстi погондар тағылады.
74. Мынадай:
сырттан киетiн нысанды жейдеге - ақ түстi;
фланельден тiгiлген нысанды жейдеге - қара түстi;
жұмыс күртешесiне - қара түстi;
жұмыс жейдесiне (флоттық костюмге) - көк түстi шағын погондар тағылады.
6-тарау. Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерiнiң, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдарының құрметтi қарауыл әскери қызметшiлерi әскери киiм нысаны үлгiлерiнiң сипаттамасы мен суреттерi Параграф 1. Қазақстан Республикасының Қарулы Күштерi, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдары (Әскери-теңiз күштерiнен, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнен, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерiнен басқа)
75. Салтанатты киiм нысаны:
1) жазғы (132-cуpeт):
жиек салынған қара қоңыр қорғаныш түстi салтанатты фуражка;
қара қоңыр қорғаныш түстi салтанатты мундир мен жиектер салынған Ұлттық қауiпсiздiк комитетiнiң Шекара қызметiнде ашық жасыл түстi Қарулы Күштердiң Әуе қорғанысы күштерiнде фуражка, мундир мен шалбар - көк түстi (133-сурет).
2) қысқы (134-сурет):
сұр түстi қаракөлден тiгiлген жағасы бар қара қоңыр қорғаныш түстi астары жылы пальто;
қара қоңыр қорғаныш түстi салтанатты мундир мен жиектер салынған Қарулы Күштердiң Әуе қорғанысы күштерiнде пальто, мундир мен шалбар - көк түстi (135-сурет).
76. Мынадай:
пальтоға, мундирге - алтын түстес;
ақ түстi жейдеге - ақ түстi погондар тағылады.
Параграф 2. Әскери-теңiз күштерi, жағалық қорғаныс бөлiмдерi, Ұлттық
77. Офицерлер құрамы үшiн салтанатты киiм нысаны:
1) жазғы (136-сурет):
ақ түстi салтанатты фуражка;
ақ түстi салтанатты тужурка мен қара түстi балағы түсiңкi шалбар;
2) қысқы (137-сурет):
қара түстi қаракөлден тiгілген жағасы бар қара түстi астары жылы пальто;
ақ түстi салтанатты тужурка мен қара түстi балағы түсiңкi шалбар;
78. Қатардағы құрам үшiн салтанатты киiм нысаны:
1) жазғы (138-сурет):
ақ түстi күнқағарсыз фуражка;
ақ түстi фланельден тiгілген нысанды жейде мен қара түстi балағы түсiңкi
2) қысқы (139-сурет):
қара түстi қаракөлден тiгiлген жағасы бар қара түстi астары жылы пальто;
көк түстi фланельден тiгiлген нысанды жейде мен қара түстi балағы түсiңкi
79. Мынадай:
пальтоға, тужуркаға - алтын түстес;
80. Мынадай:
фланельден тiгілген нысанды жейдеге - қара түстi шағын погондар 7-тарау. Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерiнiң, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдарының әскери дирижерлары мен үрмелi оркестрiнiң әскери қызметшiлерi әскери киiм нысаны үлгiлерiнiң сипаттамасы мен суреттерi
81. Ерекше салтанатты киiм нысаны:
1) N 1 нысан - әскери дирижерлар үшiн жазғы (140-сурет):
ашық көгiлдiр түстi айнала жиектi ақ түстi салтанатты фуражка;
ақ түстi салтанатты мундир (жағасы - тiк) мен жиектер салынған балағы
2) N 2 нысан - әскери дирижерлар мен үрмелi оркестрдiң әскери қызметшiлерi үшiн жазғы (141-сурет):
ашық көгiлдiр түстi айнала жиектi көк барқын салтанатты фуражка;
көк барқын түстi мундир (жағасы - тiк) мен жиектер салынған балағы
3) әскери дирижерлар мен үрмелi оркестрдiң әскери қызметшiлерi үшiн қысқы (142-сурет):
сұр түстi қаракөлден тiгiлген жағасы бар сұрғылт түстi шинель;
көк барқын түстi жиектер салынған балағы түсiңкi шалбар;
82. Салтанатты киiм нысаны:
1) N 1 нысан - әскери дирижерлар үшiн жазғы (143-сурет):
жиек салынған және көк барқын түстi айнала жиектi ақ түстi салтанатты фуражка;
ақ түстi салтанатты мундир мен көк барқын түстi жиектер салынған балағы
2) N 2 нысан - әскери дирижерлар мен үрмелi оркестрдiң әскери қызметшiлерi үшiн жазғы (144-сурет):
жиек салынған көк барқын түстi салтанатты фуражка;
көк барқын түсті салтанатты мундир мен жиектер салынған балағы түсiңкi алтын түстec салтанатты белдiк;
Ұлттық қауiпсiздiк комитетiнiң Шекара қызметiнде ашық жасыл түстi фуражка, айнала жиегiнiң түсi 1-қосымшаға сәйкес;
3) N 1 нысан - әскери дирижерлар үшiн қысқы (145-сурет):
сұр түстi қаракөлден тiгiлген жағасы бар сұрғылт түстi астары жылы пальто;
көк барқын түстi салтанатты мундир мен жиектер салынған балағы түсiңкi
4) N 2 нысан - әскери дирижерлар мен үрмелi оркестрдiң әскери қызметшiлерi үшiн қысқы (146-сурет):
сұр түстi қаракөлден тiгiлген жағасы бар қара қоңыр қорғаныш түстi астары көк барқын түстi салтанатты мундир мен жиектер салынған балағы түсiңкi
83. Мынадай:
1) ерекше салтанатты киiм нысанына: ақ түстi мундирге, сұрғылт түстi шинельге және көк барқын түстi мундирге - ашық көгiлдiр түстi;
2) басқа да киiм нысандарына: ақ түстi мундирге - ақ түстi, пальтоға, мундирге - алтын түстес, ақ түстi жейдеге - ақ түстi погондар тағылады.
2. Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерiнiң, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдарының әскери қызметшiлерi айырым белгiлерi үлгiлерiнiң 8-тарау. Әскери қызметшiлердiң погондары мен шағын погондары үлгiлерiнiң сипаттамасы мен суреттерi
84. Погондар мен шағын погондар мыналарға бөлiнедi:
арналуы бойынша - салтанатты, күнделiктi, далалық және жұмыс киiм- кешегi үшiн;
бекiту тәсiлi бойынша - жапсыра тiгiлетiн, iшiнен тiгiлетiн, алмалы-салмалы (муфталарда).
85. Погондар мен шағын погондардың көлемдерi:
жапсыра тiгiлетiн және алмалы-салмалы погон - ұзындығы 14,0-16,0 см, енi 5,0 см;
алмалы-салмалы погондар (муфталарда) - ұзындығы 11,0-13,0 см, төменгi жиегi бойынша енi 5,5 см, жоғарғы жиегi бойынша - 5,0 см;
iшiнен тiгiлетiн погон - ұзындығы 14,5 см, енi 5,0 см;
шағын погондар - ұзындығы 5,0 см, енi 5,0 см.
86. Салтанатты погондардың (далалық погондар мен шағын погондардан басқа) негiзiне алтын түстес ұлттық өрнектiң бейнесi орналастырылады, күнделiктi погондардың негiзi - алтын түстес көмкерiлген.
87. Әскери қызметшiлер погондарының (далалық погондардан басқа) негiзi көмкерiлген. Көмкерме енi - 2 мм. Погонның жиегiнен көмкерме жиегiне дейiнгi арақашықтық - 2 мм.
88. Погондардың төменгi бөлiгiне мыналар орналастырылады:
1) Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерiнiң Жоғарғы Бас қолбасшысында - алтындатылған зер және жiбек жiппен (далалық погондарда - қорғаныш немесе қара түстi жiбек жiппен) кестеленген алтын түстес қалықтап ұшқан қыран, погонның төменгi жиегiнен қыранның төменгi жиегiне дейiнгi арақашықтық 8 мм;
2) жоғары офицерлер құрамында - алтындатылған зер жiппен (далалық погондарда - қорғаныш немесе қара түстi жiбек жiппен) кестеленген алтын түстес қалықтап ұшқан қыран, погонның төменгi жиегiнен қыранның төменгi жиегiне дейiнгi арақашықтық 8 мм;
3) аға офицерлер құрамында - енi 5 мм екi көлденең жолақ, погонның төменгi жиегiнен жолақтың төменгi жиегiне дейiнгi арақашықтық - 8 мм, жолақтар арасындағы арақашықтық - 2 мм, жолақтардың түсi көмкерме түсi бойынша, далалық погондарда - жолақтардың түсi қорғаныш немесе қара түстi;
4) кiшi офицерлер құрамында - енi 5 мм бiр көлденең жолақ, погонның төменгi жиегiнен жолақтың төменгi жиегiне дейiнгi арақашықтық - 8 мм, жолақтың түсi көмкерме түсi бойынша, далалық погондарда - жолақтардың түсi қорғаныш немесе қара түстi;
5) келiсiмшарт бойынша және шақыру бойынша әскери қызмет өткеретiн сержанттарда (старшиналарда), сарбаздарда (матростарда), орта және жоғары әскери оқу орындарының курсанттарында әскери атағына сәйкес мыналар орналастырылады:
iшiнен тiгiлген не металл көлденең жапсырмалар;
iшiнен тiгiлген не металл көлденең жапсырмалар мен әрiптер (зәкiр).
Бұрыштары жоғары қаратып погонның осьтiк сызығы бойына тiк орналастырылған бұрыштамалар түрiндегі жапсырмалар. Жалпақ жапсырманың енi - 15 мм, жiңiшке жапсырманың енi - 7 мм, жапсырманың ұзындығы - 30 мм, жапсырмалар арасындағы арақашықтық - 2 мм, погонның (шағын погондардан басқа) төменгi жиегінен жапсырмалардың төменгі жиегiне дейiнгi арақашықтық - 8 мм.
Әрiптердiң (зәкiрдiң) биiктiгі - 20 мм, погонның (шағын погондардан басқа)
төменгі жиегінен әрiптердiң (зәкiрдiң) төменгi жиегіне дейiнгі арақашықтық - 8 мм. Әрiптердi (зәкiрдi) жапсырмалармен бiрге пайдаланған жағдайда әрiптiң (зәкiрдiң) жоғарғы жиегiнен жапсырмалардың төменгi жиегіне дейiнгi Шағын погондардағы жапсырмалар мен зәкiрлер погондардағыға ұқсас, шағын погондардың төменгі жиегi мен жапсырмалар мен зәкiрлердiң жиегiне дейiнгi арақашықтық - 5 мм. Зәкiр мен жапсырмаларды бiрге пайдаланған кезде ол жапсырмалардың жоғарғы жағына бекiтiледi.
89. Қазақстан Республикасының Қарулы Күштерi, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдары әскери қызметшiлерiнiң погондарындағы жолақтардың, көмкермелердiң, негіздер мен жапсырмалардың түсi 2-қосымшаға сәйкес.
90. Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерi Жоғарғы Бас қолбасшысының погондарына погонның ортасындағы осьтiк сызығы бойына - алтындатылған зер және жiбек (далалық погондарына - қорғаныш немесе қара түстi жiбек) жiппен кестеленген Қазақстан Республикасы Мемлекеттiк елтаңбасының бейнесi орналастырылады (диаметрi - 35 мм), погонның төменгі жиегінен Елтаңбаның ортасына дейiнгі арақашықтық - 60 мм (147-сурет).
91. Жоғары офицерлер құрамының (адмиралдардан басқа) погондарына әскери атағына сәйкес погонның ортасындағы осьтiк сызығы бойына алтындатылған зер (далалық погондарына - қорғаныш немесе қара түстi жiбек)
жiппен кестеленген алтын түстес жұлдыздар орналастырылады, қызыл түстi көмкерме (Әуе қорғанысы күштерiнде және Аэроұтқыр әскерлерiнде - көгiлдiр түстi көмкерме) салынған немесе оларсыз (далалық погондарда - көмкермесiз), погонның төменгi жиегiнен жұлдыздың ортасына дейiнгi арақашықтық 30 мм ("генерал-майор" әскери атағында - 55 мм), погон бойындағы жұлдыздар орталықтарының арақашықтығы - 25 мм (148-сурет).
Адмиралдардың погондарына әскери атағына сәйкес жұлдыз ортасындағы қара түстi бесбұрышта орналасқан алтын түстес зәкiрлерi бар погонның осьтiк сызығы бойына орналастырылған сұр немесе қара түстi сәулелерге салынған алтындатылған зер (далалық погондар - қорғаныш немесе қара түстi жiбек)
жiппен кестеленген жұлдыздар орналастырылады. Погондарға сары немесе қара түстi көмкерме салынған, погонның төменгi жиегiнен бiрiншi жұлдыздың ортасына дейiнгi арақашықтық 30 мм ("контр-адмирал" әскери атағында - 55 мм), погон бойындағы жұлдыздар орталықтарының арақашықтығы - 25 мм.
Кестеленген жұлдыздар диаметрi - 22 мм.
92. Аға офицерлер құрамының погондарына алтын түстес металл жұлдыздар (далалық погондарына - қорғаныш немесе қара түстi кестеленген жұлдыздар) орналастырылады, жұлдыздар диаметрi - 20 мм (149, 150-суреттер).
Жұлдыздар әскери атағына сәйкес орналастырылады:
1) полковниктерде (1-дәрежелi капитандарда) - үш жұлдыз, олардың төменгi екеуi погонның осьтiк сызығы бойы мен жиегi арасындағы ортада екi жағынан орналастырылған, погонның төменгi жиегiнен жұлдыз ортасына дейiнгi арақашықтық - 35 мм, үшiншi жұлдызы - погонның осьтiк сызығы бойына алғашқы екеуiнен жоғары, погон бойындағы жұлдыздар орталығының арақашықтығы - 25 мм;
2) подполковниктерде (2-дәрежелi капитандарда) - екi жұлдыз, погонның осьтiк сызығы бойы мен жиегі арасындағы ортада екi жағынан орналастырылған, погонның төменгi жиегінен жұлдыз ортасына дейiнгі арақашықтық - 35 мм;
3) майорларда (3-дәрежелi капитандарда) - бiр жұлдыз, погонның осьтiк сызығы бойына орналастырылған, погонның төменгi жиегiнен жұлдыз ортасына дейiнгi арақашықтық - 55 мм.
93. Кiшi офицерлер құрамының погондарына алтын түстес металл жұлдызшалар (далалық погондарына - қорғаныш немесе қара түсті iшiнен тiгiлетiн жұлдызшалар) орналастырылады, жұлдызшалардың диаметрi - 13 мм (149, 150-cуpeттep).
Жұлдызшалар әскери атағына сәйкес орналастырылады:
1) капитандарда (капитан-лейтенанттарда) - төрт жұлдыз, олардың төменгі екеуi погонның ocьтiк сызығы бойы мен жиегі арасындағы ортада екi жағынан орналастырылған, погонның төменгі жиегінен жұлдыз ортасына дейiнгi арақашықтық - 30 мм, үшiншi және төртiншi жұлдызы - погонның осьтiк сызығы бойына алғашқы екеуiнен жоғары, погон бойындағы жұлдыздар орталығының арақашықтығы - 20 мм;
2) аға лейтенанттарда - үш жұлдыз, олардың төменгi екеуi погонның осьтiк сызығы бойы мен жиегi арасындағы ортада екi жағынан орналастырылған, погонның төменгi жиегiнен жұлдыз ортасына дейiнгi арақашықтық - 30 мм, үшiншi жұлдызы - погонның осьтiк сызығы бойына алғашқы екеуiнен жоғары, погон бойындағы жұлдыздар орталығының арақашықтығы - 25 мм;
3) лейтенанттарда - екi жұлдыз, погонның осьтiк сызығы бойы мен жиегі арасындағы ортада екi жағынан орналастырылған, погонның төменгi жиегiнен жұлдыз ортасына дейiнгі арақашықтық - 30 мм.
94. Келiсiмшарт бойынша және шақыру бойынша әскери қызмет өткеретiн сержанттардың (старшиналардың), сарбаздардың (матростардың) (орта және жоғары әскери оқу орындарының курсанттарынан, Кадет корпусының және "Жас ұлан" республикалық мектебiнiң тәрбиеленушiлерiнен басқа) погондарына әскери атағына сәйкес жапсырмалар орналастырылады (151, 152-суреттер):
1) шебер-сержанттарда (шебер-старшиналарда) - екi жалпақ және бiр жiңiшке жапсырма;
2) штаб-сержанттарда (штаб-старшиналарда) - екi жалпақ жапсырма;
3) бiрiншi сыныпты сержанттарда (бiрiншi сыныпты старшиналарда) - бiр жалпақ және үш жiңiшке жапсырма;
4) екiншi сыныпты сержанттарда (екiншi сыныпты старшиналарда) - бiр жалпақ және екi жiңiшке жапсырма;
5) үшiншi сыныпты сержанттарда (үшiншi сыныпты старшиналарда) - бiр жалпақ және бiр жiңiшке жапсырма;
6) аға сержанттарда (бас старшиналарда) - бiр жалпақ жапсырма;
7) сержанттарда (бiрiншi сатылы старшиналарда) - үш жiңiшке жапсырма;
8) кiшi сержанттарда (екiншi сатылы старшиналарда) - екi жiңiшке жапсырма;
9) ефрейторларда (аға матростарда) - бiр жiңiшке жапсырма.
Қатардағы жауынгерлердiң (матростардың) погондарында әскери атақтары бойынша айырым белгiлерi көрсетiлмейдi.
95. Орта және жоғары әскери оқу орындары курсанттарының (Әскери-теңiз күштерiнiң, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметi теңiз бөлiмдерiнiң курсанттарынан басқа) погондарына - "К" әрпi, жапсырмалар әскери атағына сәйкес орналастырылады (153, 154-суреттер):
1) аға сержанттарда - бiр жалпақ жапсырма;
2) сержанттарда - үш жiңiшке жапсырма;
3) кiшi сержанттарда - екi жiңiшке жапсырма;
4) ефрейторларда - бiр жiңiшке жапсырма.
Қатардағы жауынгерлер мен курсанттардың погондарында әскери атақтары
96. Әскери-теңiз күштерi, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерi орта және жоғары әскери оқу орындары курсанттарының погондарына (шағын погондарына) - зәкiр, жапсырмалар әскери атағына сәйкес орналастырылады (155, 156-cуреттер):
1) бас старшиналарда - бiр жалпақ жапсырма;
2) бiрiншi сатылы старшиналарда - үш жiңiшке жапсырма;
3) екiншi сатылы старшиналарда - екi жiңiшке жапсырма;
4) аға матростарда - бiр жiңiшке жапсырма.
Матростар мен курсанттардың погондарында әскери атақтары бойынша айырым белгiлерi көрсетiлмейдi.
97. Шақыру бойынша әскери қызмет өткеретiн старшиналар мен матростардың, Әскери-теңiз күштерiнің, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметi теңiз бөлiмдерiнің орта және жоғары әскери оқу орындары курсанттарының шағын погондарына погондарға ұқсас жапсырмалар орналастырылады.
Шақыру бойынша әскери қызмет өткеретiн старшиналар мен матростардың шағын погондары әрiптерсiз, Әскери-теңiз күштерiнiң, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметi теңiз бөлiмдерiнiң орта және жоғары әскери оқу орындары курсанттарының шағын погондарында - зәкiр болады (157, 158- cуреттep).
98. Кадет корпусы тәрбиеленушiлерiнiң погондарына "КК" әрiптерi орналастырылады (159-сурет).
99. "Жас ұлан" республикалық мектебi тәрбиеленушiлерiнiң погондарына "ЖҰ" әрiптерi орналастырылады. Погонның орта бөлiгінде диаметрi 30 мм қалықтап ұшқан қыран (Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерiнiң нышаны)
бар кестеленген жұлдыз орналастырылады. Нышанның төменгі жиегiнен әрiптердiң жоғарғы жиегіне дейiнгi арақашықтық - 5 мм (160-сурет).
100. Жапсыра тiгiлетiн және алмалы-салмалы погондарда (муфталардағы погондардан және шағын погондардан басқа) диаметрi 14 мм алтын түстес нысанды түйме орналастырылады, погонның жоғарғы жиегiнен түйменiң ортасына дейiнгi арақашықтық 10 мм.
9-тарау. Қазақстан Республикасының Қарулы Күштерi, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдары әскери қызметшiлерiнiң жеңдегi және кеуде айырым белгiлерi үлгiлерiнiң сипаттамасы мен суреттерi
101. Шеврондар - өз арасында әскери қызметшiнiң әскери қызметке қатыстылығын көрсететiн, Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерiнiң, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдарының әскери басқару органдарына, бiрлестiктерiне, құралымдарына, бөлiмдерiне, әскери оқу орындарына және әскери-ғылыми мекемелерiне тиiстiлiгiн айқындайтын бейнелермен, жазулармен ерекшеленетiн матадан жасалған стандартталған жеңдегi айырым белгілерi.
102. Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерi Жоғарғы Бас қолбасшысының шевроны, сондай-ақ әскери қызметшiлердiң Қарулы Күштерiне, басқа да әскерлер мен әскери құралымдарға тиiстiлiгiн көрсететiн, киiм-кешектiң (жейдеден және свитерден басқа) сол жақ жеңiнiң сыртқы жағына жапсыра тiгiлетiн шеврондар қалқан түрiнде болады.
Шевронның көлемi: биiктiгi бойынша - 90 мм, енi бойынша - 75 мм.
Шеврон жиегiнiң, ондағы жазулар мен суреттiң түсi - алтын түстес.
Шеврондарды безендiру 161-суретте көрсетiлген:
қолбасшысында қызыл түстi жұлдыз, жұлдыз ортасында алтын түстес күн және оның астында қалықтап ұшқан қыран (Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерiнiң нышаны) бейнеленген. Жоғарғы бөлiгiнде - "ЖОҒАРҒЫ БАС ҚОЛБАСШЫ" деген жазу;
2) Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерiнiң әскери қызметшiлерiнде қызыл түстi жұлдыз, жұлдыз ортасында алтын түстес күн және оның астында қалықтап ұшқан қыран (Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерiнiң нышаны)
бейнеленген. Жоғарғы бөлiгiнде - "ҚАЗАҚСТАН", төменгi бөлiгiнде "ҚАРУЛЫ КҮШТЕРI" деген жазу, жұлдызша және айшықты бидай масағы;
3) Қазақстан Республикасы Iшкi iстер министрлiгі Iшкi әскерлер комитетiнің әскери қызметшiлерiнде қызыл түстi жұлдыз, жұлдыз ортасында алтын түстес күн және оның астында қалықтап ұшқан қыран (Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерiнiң нышаны) бейнеленген. Жоғарғы бөлiгінде - "ҚАЗАҚСТАН", төменгi бөлiгiнде - "ІШКІ ӘСКЕРI" деген жазу, жұлдызша және айшықты бидай масағы;
4) Қазақстан Республикасы Төтенше жағдайлар министрлiгiнiң азаматтық қорғанысы басқару органдары мен бөлiмдерiнiң әскери қызметшiлерiнде жер шары, оның ортасында - қызғылт сары шеңбердiң ортасында "жел бағыты"
бейнесi, оның iшiнде көк түстi үшбұрыш бар. Жоғарғы бөлiгiнде "ҚАЗАҚСТАН"
деген жазу, төменде - "ТЖМ" деген әрiптер, олардың үстiнде алтын түстес қалықтап ұшқан қыран;
5) Қазақстан Республикасы Ұлттық қауiпсiздiк комитетiнiң әскери қызметшiлерiнде теңбiл түстi шеңбер түрiндегi қалқан бейнеленген, периметрi бойынша алтын түстес "ҰЛТТЫҚ ҚАУIПСIЗДIК КОМИТЕТI" деген жазу.
Шеңбердiң iшiнде - жоғарғы жағында найза ұшы мен қынаптағы екi қылыш бейнесiмен жиектелген шаңырақ, оның төменгi жағынан "ҚАЗАҚСТАН" деген жазуы бар көгілдiр түстi лентамен жиектелiп, бiрiктiрiлген. Жоғарғы бөлiгiнде - "ҰҚК" деген әрiптер, төменде - айшықты бидай масағы;
6) Қазақстан Республикасы Республикалық ұланының әскери қызметшiлерiнде шауып келе жатқан салт атты бар жұлдыз бейнеленген. Жоғарғы бөлiгiнде - "ҚАЗАҚСТАН" деген жазу, төменде - "ҰЛАН" деген жазу, жұлдызша мен айшықты бидай масағы;
7) Қазақстан Республикасы Президентi Күзет қызметiнiң әскери қызметшiлерiнде ортасында күн бар, ашық көгiлдiр түстi жұлдыз, оның астында қалықтап ұшқан қыран бейнеленген. Жоғарғы бөлiгiнде - "ҚАЗАҚСТАН" деген жазу, жиектерiнде - "ПРЕЗИДЕНТIНДЕ КҮЗЕТ ҚЫЗМЕТI" деген жазу;
8) Қазақстан Республикасы Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң әскери қызметшiлерiнде ашық жасыл түстi шеңбер, ортасында - күн бар, көгiлдiр түстi бесбұрышты жұлдыз, оның астында қалықтап ұшқан қыран бейнеленген.
Жоғарғы бөлiгiнде - "ШЕКAPA ҚЫЗМЕТI" төменде - "ҚАЗАҚСТАН" деген жазу;
9) Қазақстан Республикасының "Сырбар" Сыртқы барлау қызметінің әскери қызметшілерінде теңбіл түсті шеңбер түріндегі қалқан бейнеленген, периметрі бойынша алтын түсті "СЫРБАР" СЫРТҚЫ БАРЛАУ ҚЫЗМЕТІ" деген жазу.
Шеңбердің ішінде - оның жоғарғы жағында найза ұшы мен қынаптағы екі қылыш бейнесімен жиектелген шаңырақ, оның төменгі жағынан "ҚАЗАҚСТАН" деген жазуы бар көгілдір түсті лентамен біріктіріліп, көмкерілген. Жоғарғы жағында - "СБҚ" деген әріптер, төменде - жұлдызша және айшықты бидай масағы.
103. Киiм-кешек (жейдеден және свитерден басқа) оң жақ жеңiнiң сыртқы жағына жапсыра тiгiлетiн шеврондар (162-сурет) мыналарды бiлдiредi:
1) Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерi Жоғарғы Бас қолбасшысында - диаметрi 81 мм шеңбер, оның iшiнде оң қолын көтерiп тұрған, қанатты барыста салтанатты отырған сақ дәуiрiндегi жас көсемнiң бейнесi бейнеленген. Салт аттының қолында бiлезiк, мойнында құйма алқа мен тұмар бар, басында төбесi үшкiр келген бөрiк. Салт атты мен барыстың бейнесi алтын түстес. Барыстың астыңғы жағында таудың қарлы шыңдарының бейнесi орналасқан. Жоғарғы бөлiгiнде - "ҚАЗАҚСТАН ПРЕЗИДЕНТI" деген жазу. Жеңдегi белгi жиегiнiң, ондағы жазулар мен суреттiң түсi - алтын түстес;
2) Қазақстан Республикасының Қорғаныс министрiнде - диаметрi 81 мм шеңбер, оның iшiнде қанатты барыста ұшып келе жатқан алтын адам (Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрiнiң нышаны) бейнеленген. Шеңбер алтындатылған зер жiппен көмкерiлген. Жеңдегi белгi жиегiнiң, ондағы жазулар мен суреттiң түсi - алтын түстес;
3) Штаб бастықтары комитетiнiң төрағасында - диаметрi 81 мм шеңбер, оның iшiнде қанатты барыс (Штаб бастықтары комитетi төрағасының нышаны)
бейнеленген. Шеңбер алтындатылған зер жiппен көмкерiлген. Жеңдегі белгi жиегiнiң, ондағы жазулар мен суреттiң түсi - алтын түстес.
Қарулы Күштердiң түрлерi мен әскер тектерiнiң, жекелеген әскери бөлiмдердiң (мекемелердiң) әскери қызметшiлерiнде шеврондардың сипаттамасын тиiстi мемлекеттiк органдардың бiрiншi басшылары бекiтедi.
104. Әскери-теңiз күштерiнiң, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерi кеме құрамы адмиралдары мен офицерлерiнiң әскери атақтары бойынша жеңдегi айырым белгiлерi - алтын түстес оқалар (163-сурет).
Оқалар берiлген әскери атақтарына сәйкес:
адмиралдарда - бiр жалпақ және одан жоғары үш орташа;
вице-адмиралдарда - бiр жалпақ және одан жоғары екi орташа;
контр-адмиралдарда - бiр жалпақ және одан жоғары бiр орташа;
бiрiншi дәрежелi капитандарда - бiр жалпақ;
екiншi дәрежелi капитандарда - төрт орташа;
үшiншi дәрежелi капитандарда - үш орташа;
капитан-лейтенанттарда - екi орташа және одан жоғары бiр жiңiшке;
аға лейтенанттарда - екi орташа;
лейтенанттарда - бiр орташа және одан жоғары бiр жiңiшке.
Оқалар тужуркалардың (ақ түстi тужуркадан басқа) екi жеңiнiң төменгi жиектерiне жарыстырыла жапсыра тiгiледi: тiгiстен тiгiске дейiн - салтанатты тужуркаға; ұзындығы 80 мм - қара түстi күнделiктi тужуркаға, ақ түстi тужуркаға (адмиралдар үшiн).
Оқалардың арасындағы арақашықтық - 5 мм.
Оқалардың үстiңгi жағына алтын түстес бесбұрышты жұлдыздар жапсыра тiгiледi: адмиралдарда - ортасында алтын түcтec зәкiр бейнесi бар жұлдыз контуры, ал қалған офицерлер үшiн - тұтас жұлдыз.
Оқаның жоғарғы жиегiнен жұлдыз ортасына дейiнгi арақашықтық 30 мм, адмиралдарда - 45 мм.
Кеме құрамы офицерлерiнiң әскери атақтары бойынша жеңдегi айырым белгiлерiнiң көлемi мыналарды құрайды:
жоғары офицерлер құрамында жұлдыздардың диаметрi - 50 мм;
аға және кiшi офицерлер құрамында жұлдыздардың диаметрi - 30 мм;
жалпақ оқаның енi - 30 мм;
орташа оқаның енi - 13 мм;
жiңiшке оқаның енi - 6 мм.
105. Келiсiмшарт бойынша әскери қызмет өткеретiн сержанттардың, старшиналардың, сарбаздар мен матростардың қызмет өткеру жылдары бойынша жеңдегi белгiлер - мундир (тужурка, китель) түсi сияқты жапсырмаға бұрыштары төмен қаратып орналастырылатын алтын түстес оқадан жасалған бұрыштамалар (164-сурет).
Қызмет өткерудiң 5-шi жылынан бастап жапсырманың үстiңгi жағына диаметрi 25 мм алтын түстес жұлдыздар жапсыра тiгiледi.
Келiсiмшарт бойынша әскери қызмет өткеретiн сержанттардың, старшиналардың, сарбаздар мен матростардың қызмет өткеру жылдарына сәйкес жеңдегi белгiлерге бұрыштамалар орналастырылады:
бiр, екi, үш жiңiшке - тиiсiнше қызмет өткерудiң 1, 2, 3-шi жылында;
бiр жалпақ - қызмет өткерудiң 4-шi жылында;
бiр жалпақ және бiр жұлдыз - қызмет өткерудiң 5-9-шы жылында;
бiр жалпақ және екi жұлдыз - қызмет өткерудiң 10-шы және одан да көп жылында.
Қызмет өткеру жылдары бойынша жеңдегi белгiлердiң көлемi:
жалпақ оқаның енi - 13 мм;
жiңiшке оқаның енi - 6 мм;
жалпақ және жiңiшке оқалардың ұзындығы - 75 мм;
бұрыштамалардың арасындағы арақашықтық - 5 мм.
106. Оқу курсы бойынша жеңдегi белгiлер (165-сурет):
1) Кадет корпусының және "Жас ұлан" республикалық мектебiнің тәрбиеленушiлерiнде, Қарулы Күштер, басқа да әскерлер мен әскери құралымдардың орта және жоғары әскери оқу орындарының курсанттарында (Әскери-теңiз күштерi, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерi орта және жоғары оқу орындарының курсанттарынан және ұшқыштар (шабуылдаушылар) авиациялық училищелерiнiң курсанттарынан басқа) - әскер тектерiнің түсi бойынша шұғадан жасалған жапсырмаға ұштары төмен қаратып орналастырылған алтын түстес оқадан жасалған бұрыштамалар.
Оқу курсына сәйкес жеңдегі белгілерге мынадай бұрыштамалар бiр, екi, үш, төрт, бес - тиiсiнше 1, 2, 3, 4, 5-курс курсанттары үшiн.
Оқаның енi - 10 мм, ұзындығы - 75 мм.
Бұрыштамалар арасындағы арақашықтық - 5 мм;
2) ұшқыштар (шабуылдаушылар) авиациялық училищелерiнiң курсанттарында - көгiлдiр түстi шұғадан жасалған жапсырмаға бұрыштары төмен қаратып орналастырылған алтын түстес оқадан жасалған бұрыштамалар, жапсырманың үстiңгi жағына эмблема жапсыра тiгiледi.
Оқу курсына сәйкес жеңдегі белгiлерге мынадай бұрыштамалар орналастырылады: бiр, екi, үш, төрт, бес - тиiсiнше 1, 2, 3, 4, 5-курс курсанттары үшiн.
Бұрыштаманың жоғарғы ұштарын қосатын сызығы бойынан эмблема жұлдызының ортасына дейiнгi тiгiнен арақашықтық - 25 мм;
3) Әскери-теңiз күштерi, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерi орта және жоғары оқу орындарының курсанттарында - қара (сыртынан киетiн нысанды жейдеде - ақ) түстi шұғадан жасалған жапсырмаға ұштары төмен қаратып орналастырылған алтын түстес оқадан жасалған бұрыштамалар, бұрыштамалардың үстiңгi жағына алтын түстес жұлдыздар Оқу курсына сәйкес жеңдегi белгiлерге мынадай бұрыштамалар орналастырылады: бiр, екi, үш, төрт, бес, алты - тиiсiнше 1, 2, 3, 4, 5, 6-курс курсанттары үшiн.
Бұрыштамалар арасындағы арақашықтық - 5 мм.
жұлдызының ортасына дейiнгi тiгiнен арақашықтық - 25 мм.
107. Кеуде белгiлерi - өз арасында геометриялық кескiндер қисынымен, орналастырылған кескiндердiң, мәтiндiк жазулардың мазмұнымен және түстiк үйлесiмдiлiгiмен ерекшеленетiн стандартталған, металл (алюминий)
қоспаларынан, пластмассадан, сондай-ақ матадан жасалған арнайы белгiлер (166- сурет):
1) "ҚАЗАҚСТАН" деген сөз бен қан тобын көрсететiн белгi - далалық киiм- кешектiң түсi сияқты матадан тiгiлген тiкбұрыш. Белгiлердiң енi - 3 см, ұзындығы
- 13 см. Әрiптердiң (цифрлардың) көлемi биiктiгi бойынша 15 мм;
2) жаралану санының белгiсi - алтын түстес (ауыр жараланған кезде) және күңгірт қызыл түстi (жеңiл жараланған кезде) оқадан, мундир, тужурка, китель, сыртынан киетiн нысанды жейде және фланельден тiгілген нысанды жейде түсi сияқты жапсырмаға орналастырылады. Оқаның енi - 6 мм, ұзындығы - 43 мм;
3) белгiленген тәртiппен айқындалған ведомстволық белгiлер, әскери оқу орнын аяқтағаны туралы, құрметтi атақтарға, сыныпты мамандарға арналған белгiлер және басқалар.
10-тарау. Қазақстан Республикасының Қарулы Күштерi, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдары әскери қызметшілерiнiң бас киiмдерiндегi кокардалар, эмблемалар, тiгiстер мен жапсырмалар үлгiлерiнiң сипаттамасы мен суреттерi
108. Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерi Жоғарғы Бас қолбасшысы мен жоғары офицерлер құрамы үшiн (167-сурет):
1) салтанатты және күнделiктi фуражкаларға арналған (Әскери-теңiз күштерiнiң, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнiң, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметi теңiз бөлiмдерiнiң әскери қызметшiлерiнен басқа) кокарда жартылай сопақша нысанды биiктiгi 36 мм, енi 28 мм, көгiлдiр негізде алтын түстес бесбұрышты жұлдыз түрiнде түрлi түстi металл қоспасынан жасалады.
Кокарданың жиектерi алтын түстес күн сәулесi түрiнде жасалған. Фуражка кокардамен және алтындатылған зер жiппен кестеленген тiгістермен киiледi;
2) құлақшындарға, береттерге, пилоткаларға, далалық фуражкаларға арналған (Әскери-теңiз күштерiнiң, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнiң, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметi теңiз бөлiмдерiнiң, Әуе қорғанысы күштерi мен Аэроұтқыр әскерлерiнiң әскери қызметшiлерiнен басқа) кокарда осы тармақтың 1) тармақшасында көрсетiлгенге ұқсас болады, бiрақ тiгiстерсiз киiледi, далалық фуражка үшiн - қорғаныш түстi;
3) Әскери-теңiз күштерi, жағалық қорғаныс бөлiмдерi, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерi әскери қызметшiлерiнiң салтанатты және күнделiктi фуражкаларына, күнқағары бар малақайларына, пилоткаларына және далалық фуражкаларына арналған эмблема алюминий қоспасынан жасалады, ортасында зәкiр, зәкiрдiң жоғарғы бөлiгiнде - қызыл түстi бесбұрышты жұлдыз, жұлдыз ортасында - алтын түстес күн және оның астында қалықтап ұшқан қыран орналасқан. Эмблема екi және төменгi жағынан алтын түстес бес бұтақшамен көмкерiлген, биiктiгi 60 мм, енi 55 мм жартылай сопақша нысанды болады. Фуражка мен күнқағары бар малақай эмблемамен және алтындатылған зер жiппен кестеленген тiгiстермен киiледi;
4) Әуе қорғанысы күштерi мен Аэроұтқыр күштерi әскери қызметшiлерiнiң пилоткаларына, береттерiне, құлақшындарына және далалық фуражкаларына арналған эмблемасы бар кокарда көгiлдiр негiзде жұлдызбен бiр тұтас алтын түстес алюминий қоспасынан жасалады. Кокарда екi және төменгi жағынан алтын түстес бес бұтақшамен көмкерiлген, енi бойынша созылған жартылай сопақша нысанды болады. Эмблемасы бар кокарданың көлемi: биiктiгi - 45 мм, енi - 55 мм;
5) салтанатты (күнделiктiден басқа) фуражкалар мен күнқағары бар малақайлардың күнқағарына тiгiстер алтындатылған зер жiппен кестеленген;
6) әскери қызметшiлердiң (Әуе қорғанысы күштерiнен, Аэроұтқыр әскерлерiнен, Әскери-теңiз күштерiнен, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнен, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметi теңiз бөлiмдерiнен басқа) салтанатты және күнделiктi фуражкалардың төбесiндегi эмблема диаметрi 48 мм Қазақстан Республикасының Мемлекеттiк елтаңбасы түрiнде алтын түстec алюминий қоспасынан жасалады;
7) Әуе қорғанысы күштерi мен Аэроұтқыр әскерлерi әскери қызметшiлерiнiң салтанатты және күнделiктi фуражкаларының төбесiндегi эмблема қанат түрiнде алтын түстec алюминий қоспасынан жасалады. Ортасында қанаттың үстiңгi жағында бесбұрышты жұлдыз орналастырылады. Эмблеманың көлемi: ұзындығы - 65 мм, биiктiгi - 26 мм.
109. Келiсiмшарт бойынша әскери қызмет өткеретiн сержанттар (старшиналар) мен сарбаздар (матростар) және офицерлер құрамы үшiн, сондай- ақ Республикалық ұланның шақыру бойынша әскери қызмет өткеретiн сержанттары мен сарбаздары үшiн (168-сурет):
1) салтанатты және күнделiктi фуражкаларға арналған (Әуе қорғанысы күштерiнiң, Аэроұтқыр әскерлерiнің, Әскери-теңiз күштерiнiң, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнің, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметi теңіз бөлiмдерiнiң, Республикалық ұланның, Төтенше жағдайлар министрлiгі азаматтық қорғанысының басқару органдары мен бөлiмдерiнiң әскери қызметшiлерiнен басқа) эмблемасы бар кокарда көгілдiр негiзде жұлдызбен бiр тұтас алтын түстес алюминий қоспасынан жасалады. Кокарда екi және төменгi жағынан үш бұтақшамен көмкерiлген, енi бойынша созылған жартылай сопақша түрде болады.
Эмблемасы бар кокарданың көлемi: биiктiгi - 45 мм, енi - 60 мм;
2) Республикалық ұлан әскери қызметшiлерiнiң салтанатты және күнделiктi фуражкаларына арналған эмблемасы бар кокарда осы тармақтың 1)
тармақшасында көрсетiлген эмблемасы бар кокардаға ұқсас, бiрақ кокарда ортасында - шауып келе жатқан салт атты бар жұлдыз;
3) Төтенше жағдайлар министрлiгi азаматтық қорғанысы басқару органдары мен бөлiмдерi әскери қызметшiлерiнiң салтанатты және күнделiктi фуражкаларына арналған эмблемасы бар кокарда осы тармақтың 1)
тармақшасында көрсетiлген эмблемасы бар кокардаға ұқсас, бiрақ кокарда ортасында - қызғылт түстi шеңбер бар "жел бағыты", оның iшiнде көк түстi үшбұрыш;
4) құлақшындарға, береттерге, пилоткаларға, далалық фуражкаларға арналған (Әуе қорғанысы күштерiнiң, Аэроұтқыр әскерлерiнің, Әскери-теңiз күштерiнің, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнiң, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметi теңiз бөлiмдерiнiң, Республикалық ұланның, Төтенше жағдайлар министрлiгі азаматтық қорғанысының басқару органдары мен бөлiмдерiнің әскери қызметшілерiнен басқа) кокарда жоғары офицерлер құрамының кокардасына ұқсас болады, бiрақ тiгiссiз киiледi, далалық фуражка үшiн - қорғаныш түсті;
5) Республикалық ұлан әскери қызметшiлерiнiң құлақшындарына, береттерiне, пилоткаларына, далалық фуражкаларына арналған кокарда осы тармақтың 4) тармақшасында көрсетiлген кокардаға ұқсас, бiрақ кокарданың ортасында шауып келе жатқан салт атты бар жұлдыз;
6) Төтенше жағдайлар министрлiгi азаматтық қорғанысы басқару органдары мен бөлiмдерi әскери қызметшiлерiнiң құлақшындарына, береттерiне, пилоткаларына, далалық фуражкаларына арналған кокарда осы тармақтың 4)
тармақшасында көрсетiлген кокардаға ұқсас, бiрақ кокарданың ортасында - қызғылт түстi шеңбер бар "жел бағыты", оның iшiнде көк түстi үшбұрыш;
қызметшілерiнiң салтанатты және күнделiктi фуражкаларына береттерiне, құлақшындарына, пилоткаларына және далалық фуражкаларына арналған эмблемасы бар кокарда 108-тармақтың 4) тармақшасында көрсетiлген эмблемасы бар кокардаға ұқсас;
8) Әскери-теңiз күштерiнiң, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнiң, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметi теңiз бөлiмдерi әскери қызметшiлерiнiң салтанатты және күнделiктi фуражкаларына, күнқағары бар малақайларына, пилоткалары мен далалық фуражкаларына арналған эмблема жоғары офицерлер құрамының эмблемасына ұқсас, бiрақ тiгiстерсiз киiледi;
9) салтанатты және күнделiктi фуражкаларының төбесiндегi (Әуе қорғанысы күштерi мен Аэроұтқыр әскерлерiнiң, Әскери-теңiз күштерiнiң, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнiң, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметi теңiз бөлiмдерiнiң әскери қызметшiлерiнен басқа) эмблема жоғары офицерлер құрамының төбесiндегi эмблемаға ұқсас болады;
10) Әуе қорғанысы күштерi мен Аэроұтқыр әскерлерi әскери қызметшілерiнiң салтанатты және күнделiктi фуражкаларының төбесiндегі эмблема жоғары офицерлер құрамының төбесiндегі эмблемаға ұқсас болады;
11) алтын түстес өрнек құрметтi қарауылдың, әскери дирижерлар мен әскери оркестр әскери қызметшiлерiнің салтанатты фуражкаларындағы, сондай-ақ Әскери-теңiз күштерi, жағалық қорғаныс бөлiмдерi, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметi теңiз бөлiмдерi әскери қызметшiлерiнің салтанатты (далалықтан басқа) фуражкаларындағы және күнқағары бар малақайлардың күнқағарларына
110. Шақыру бойынша әскери қызмет өткеретiн сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының курсанттары, Кадет корпусының және "Жас ұлан" республикалық мектебiнiң тәрбиеленушілерi үшiн (Республикалық ұланның шақыру бойынша әскери қызмет өткеретiн сержанттары мен сарбаздарынан басқа) (169-cурет):
1) салтанатты және күнделiкті фуражкаларға береттерге, құлақшындарға және далалық фуражкаларға арналған (Әскери-теңіз күштерiнiң, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнің, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметi теңіз бөлiмдерiнiң әскери қызметшілерiнен басқа) эмблемасы бар жұлдыз қызыл түсті бесбұрышты жұлдыз түрiнде алюминий қоспасынан жасалады, жұлдыз ортасында алтын түстес күн және оның астында қалықтап ұшқан қыран. Эмблема алтын түстес төрт бұтақшамен көмкерiлген. Эмблеманың көлемi: биiктігі - 40 мм, енi - 50 мм. Далалық фуражкаға арналған эмблема - қорғаныш түстi, көмкермесiз;
2) Әскери-теңіз күштерi, жағалық қорғаныс бөлiмдерi, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметi теңiз бөлiмдерi әскери қызметшілерiнің салтанатты және күнделiктi күнқағарсыз фуражкаларына, береттерiне, құлақшындарына және далалық фуражкаларына арналған эмблема алюминий қоспасынан жасалады, ортасында қызыл түсті зәкiрде бесбұрышты жұлдыз бейнесi, жұлдыз ортасында алтын түстес күн және оның астында қалықтап ұшқан қыран орналасқан.
Эмблема көмкермесiз. Эмблеманың көлемi: биiктігі - 50 мм, енi - 40 мм;
3) Әуе қорғанысы күштерi мен Аэроұтқыр әскерлерi әскери қызметшiлерiнің салтанатты және күнделiктi фуражкаларының төбесiндегі эмблема жоғары офицерлер құрамының төбесiндегі эмблемаға ұқсас болады.
111. Матадан жасалған алтын түстес көмкермесi бар көгiлдiр түсті жапсырма трапеция түрiндегі нысанда болады және Қарулы Күштердiң, басқа да әскерлер мен әскери құралымдардың әскери қызметшілерi (Кадет корпусының тәрбиеленушiлерiнен басқа) беретiнiң сол жағына жапсыра тiгiледi.
Жапсырмалардың көлемi: алдыңғы бөлiгiнiң биiктiгi - 35 мм, артқы бөлiгi - 15 мм, ұзындығы - 80 мм және төменгi бөлiгi - 70 мм.
Жапсырманың ортасына мынадай бейнелер орналастырылады (170-сурет):
1) бесбұрышты жұлдыз, жұлдыз ортасында күн және оның астында қалықтап ұшқан қыран (Аэроұтқыр әскерлерiнен, Әскери-теңiз күштерiнен, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнен, Ұлттық қауiпсiздiк комитеті Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерiнен, Республикалық ұланнан, Төтенше жағдайлар министрлiгі азаматтық қорғанысының басқару органдары мен бөлiмдерiнен басқа);
2) жиектерiнде екi ұшып келе жатқан ұшағы бар парашют. Парашют ортасында бесбұрышты жұлдыз, жұлдыз ортасында күн және оның астында қалықтап ұшқан қыран (Аэроұтқыр әскерлерi үшiн);
3) ортасында бесбұрышты жұлдыз бейнесi бар зәкiр. Жұлдыз ортасында күн және оның астында қалықтап ұшқан қыран (Әскери-теңiз күштерi, жағалық қорғаныс бөлiмдерi, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерi үшiн);
4) бесбұрышты жұлдыз, жұлдыз ортасында - шауып келе жатқан салт атты (Республикалық ұлан үшiн);
5) ортасында қызғылт түсті шеңбер бар "жел бағыты", оның iшiнде көк үшбұрыш (Төтенше жағдайлар министрлiгі азаматтық қорғанысының басқару органдары мен бөлiмдерi үшiн).
112. Кадет корпусының тәрбиеленушiлерiнде матадан жасалған алтын түстес көмкермесi бар қара түстi жапсырма қалқан нысанды болады және береттiң сол жағына жапсыра тiгiледi.
Жапсырмалардың көлемi: биiктiгi - 50 мм, енi - 40 мм. Жапсырманың ортасына алтын түстес қыран басының бейнесi орналастырылады.
113. Пилотканың сол жағына жапсырма тағуға рұқсат етiледi.
Жапсырманың сипаттамасы мен көлемiн тиiстi мемлекеттік органдардың бiрiншi басшылары бекiтедi және белгіленген тәртiппен жасалады.
11-тарау. Қазақстан Республикасының Қарулы Күштерi, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдары әскери қызметшілерiнiң киiм-кешектерiндегi эмблемалар, тоғалар, түймелер, өрнектер және тiгiстер үлгiлерiнiң
114. Салтанатты белдiкке тоғалар түрлi түстi металл қоспасынан жасалады және сопақша нысанды болады. Тоғалардың көлемi: биiктiгi - 50 мм, енi - 43 мм.
Тоға мен ондағы барлық нышандар алтын түстec.
115. Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерiнiң Жоғарғы Бас қолбасшысында және жоғары офицерлер құрамында - тоға ортасында Қазақстан Республикасы Мемлекеттiк елтаңбасының бейнесi орналастырылады (171-сурет).
116. Келiсiмшарт бойынша әскери қызмет өткеретiн сержанттар (старшиналар) мен сарбаздар (матростар) және аға және кiшi офицерлер құрамында мыналардың бейнесi орналастырылады (172-сурет):
1) бесбұрышты жұлдыз, жұлдыз ортасында алтын түстес күн және оның астында қалықтап ұшқан қыран (Әскери-теңiз күштерiнен, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнен, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерiнен, Республикалық ұланнан, Төтенше жағдайлар министрлiгi азаматтық қорғанысының басқару органдары мен бөлiмдерiнен басқа);
2) зәкiр (Әскери-теңiз күштерi, жағалық қорғаныс бөлiмдерi, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерi үшiн);
3) бесбұрышты жұлдыз, жұлдыз ортасында - шауып келе жатқан салт атты
4) "жел бағыты" және осы бейне астында қалықтап ұшқан қыран (Төтенше жағдайлар министрлiгi азаматтық қорғанысының басқару органдары мен бөлiмдерi үшiн).
117. Шақыру бойынша әскери қызмет өткеретiн сержанттардың (старшиналардың), сарбаздардың (матростардың), орта және жоғары әскери оқу орындары курсанттарының, Кадет корпусы және "Жас ұлан" республикалық мектебі тәрбиеленушiлерiнiң белдiк белбеуiне тоға түрлi түстi металл қоспасынан жасалады. Тоғаның көлемi: биiктiгi - 53 мм және енi - 70 мм. Тоға мен ондағы барлық нышандар алтын түстес (173-сурет).
Тоғаның ортасында өрнектелген мыналардың бейнесi бар:
1) Қарулы Күштердің, басқа да әскерлер мен әскери құралымдардың (Әскери-теңiз күштерiнен, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнен, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнің теңiз бөлiмдерiнен, Республикалық ұланнан, Қазақстан Республикасы Төтенше жағдайлар министрлiгінен басқа) әскери қызметшiлерiнде - диаметрi 44 мм бесбұрышты жұлдыз, жұлдыз ортасында - күн және оның астында қалықтап ұшқан қыран (Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерiнiң нышаны);
2) Әскери-теңiз күштерiнiң, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнiң, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметi теңiз бөлiмдерiнiң әскери қызметшiлерiнде - көлемi 40 мм - 44 мм зәкiр, зәкiрде - диаметрi 28 мм бесбұрышты жұлдыз, жұлдыз ортасында күн және оның астында қалықтап ұшқан қыран (Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерiнiң нышаны);
3) Республикалық ұланның әскери қызметшiлерiнде - диаметрi 44 мм бесбұрышты жұлдыз, жұлдыз ортасында шауып келе жатқан салт атты (Республикалық ұланның нышаны);
4) Төтенше жағдайлар министрлiгi азаматтық қорғанысы басқару органдары мен бөлiмдерiнiң әскери қызметшiлерiнде - көлемi 44 мм - 30 мм "жел бағыты"
және осы бейне астында қалықтап ұшқан қыран.
118. Қарулы Күштер, басқа да әскерлер мен әскери құралымдар әскери қызметшiлерiнің нысанды киiм-кешектерiндегі түймелер мынадай диаметрмен жасалады: үлкендерi - Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерiнiң Жоғарғы Бас қолбасшысы және жоғары офицерлер құрамы үшiн - 24 мм және басқа құрамдардың әскери қызметшiлерi үшiн - 22 мм, кiшiлерi - 14 мм. Түйме мен оңдағы барлық нышандар алтын түстес.
Түймелерде (174-сурет):
қолбасшысында және жоғары офицерлер құрамында Қазақстан Республикасының Мемлекеттiк елтаңбасы бейнеленген;
2) аға және кiшi офицерлер құрамында, сержанттарда, сарбаздарда, орта және жоғары әскери оқу орындарының курсанттарында, Кадет корпусының және "Жас ұлан" республикалық мектебiнiң тәрбиеленушiлерiнде (Әскери-теңiз күштерiнен, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнен, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерiнен, Республикалық ұланнан, Төтенше жағдайлар министрлiгі азаматтық қорғанысының басқару органдары мен бөлiмдерiнен басқа) бесбұрышты жұлдыз бейнеленген;
3) Әскери-теңiз күштерiнiң, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнiң, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметi теңiз бөлiмдерiнiң әскери қызметшiлерiнде зәкiр бейнеленген;
4) Республикалық ұланның әскери қызметшiлерiнде шауып келе жатқан салт атты бейнеленген;
5) Төтенше жағдайлар министрлiгі азаматтық қорғанысы басқару органдары мен бөлiмдерiнiң әскери қызметшілерiнде "жел бағыты" бейнеленген.
119. Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерi Жоғарғы Бас қолбасшысының салтанатты мундирiнде, жоғары офицерлер құрамының салтанатты мундирiнде (тужуркасында) (жағада және жеңдерiнде), Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерi Жоғарғы Бас қолбасшысының күнделiктi кителiнде, жоғары офицерлер құрамының күнделiктi кителiнде (тужуркасында)
(жағада) алтындатылған зер жiппен тiгiс болады (175-сурет).
Әскери-теңіз күштерiнiң, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнiң, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметi теңiз бөлiмдерiнiң жоғары офицерлер құрамында тужуркалардың жағасында алтын түстес зәкiр түрiнде эмблемасы бар тiгiс болады.
120. Әскери-теңiз күштерiнiң, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнiң, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерiнiң әскери қызметшiлерiнiң (адмиралдардан басқа) қара түстi тужуркаларының жағасына алтын түстес эмблема бекiтiледi (176-сурет):
1) офицерлер құрамында - зәкiрi бар өрнек. Зәкiр көлемi 30 мм - 20 мм;
2) келiсiмшарт бойынша әскери қызмет өткеретiн старшиналар мен матростарда - көлемi 34 мм - 24 мм зәкiр.
121. Қазақстан Республикасының Қарулы Күштерi, басқа да әскерлерi мен әскери құралымдары (Әскери-теңiз күштерiнен, жағалық қорғаныс бөлiмдерiнен, Ұлттық қауiпсiздiк комитетi Шекара қызметiнiң теңiз бөлiмдерiнен, Республикалық ұланнан басқа) әскери қызметшiлерi (жоғары офицерлер құрамынан басқа) мундирiнiң және кителiнiң жағасына, алмалы-салмалы погондарға әскер тектерi бойынша - алтын түстес эмблемалар бекiтiледi, далалық жазғы киiм-кешектiң жағасына - қорғаныш түстi. Эмблемалардың диаметрi - 22 мм (177-сурет).
Әскери атташе болып табылатын, әскери өкiлдiктерде әскери қызмет өткеретiн және әскери оқу орындарда оқитын, сондай-ақ шетелде қызметтiк iссапарларда болатын немесе әскери делегациялардың кездесулерiн және iлесiп жүрудi ұйымдастыру жөніндегі iс-шараларға қатысатын әскери қызметшiлер кительдерiнiң жағаларына "KZ" деген әрiптер бекiтiледi. Әрiптердiң биiктiгi - 15 мм.
Республикалық ұлан әскери қызметшiлерiнiң (жоғары офицерлер құрамынан басқа) мундирлерi мен кительдерiнiң жағасына, алмалы-салмалы погондарына "РҰ" әрiптерi бекiтiледi. Әрiптердiң биiктiгi - 15 мм.
Президентінің 2006 жылғы 8 шілдедегі N 146 Жарлығымен бекітілген Қазақстан Республикасының Қарулы Күштері, басқа да әскерлері мен әскери құралымдары әскери қызметшілерінің әскери киім нысаны және айырым белгілері үлгілерінің сипаттамасы мен суреттеріне 1-ҚОСЫМША Қазақстан Республикасының Қарулы Күштері, басқа да әскерлері мен әскери құралымдары әскери қызметшілерінің фуражкаларындағы айнала жиектер мен жиектердің, пилоткаларындағы жиектердің, тельняшкаларындағы жолақтардың, шалбарларындағы жиектер мен лампастардың, мундирлер мен кительдеріндегі жиектердің түсі, береттерінің ТҮСІ Көк Көгіл- дір қорға- ныш Күнделікті фу- ражка Қара қоңыр Көгілдір Келісімшарт бойынша офицерлер, сержанттар мен сарбаз- дар, шақыру бойынша офицерлер Әскери қызметші әйелдер Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жо- ғары әскери оқу орындарының курсанттары Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің Құрлық әскерлері, Ракета әскерлері мен артиллериясы, Әскери прокуратура органдары, Ішкі істер министрлігінің әске- ри-тергеу органдары Жоғары офицер құрамы Салтанатты фу- Қызыл Қы- зыл бар- қын Кара қо- ңыр Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің Әскери- теңіз күштері, Ұлттық қауіпсіздік комитеті Шекара қыз- метінің теңіз бөлімдері Ақ көк Келісімшарт бойынша офицерлер, старшиналар мен матро- стар, шақыру бойынша офицерлер Шақыру бойынша старшиналар мен матростар, орта және жоғары әскери оқу орындарының курсанттары Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің жағалық қорғаныс бөлімдері Шақыру бойынша старшиналар мен матростар Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің Аэроұт- қыр әскерлері, арнайы мақсаттағы бөлімдер Жоғары офицерлер құрамы Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының курсанттары Қазақстан Республикасы Қарулы күштерінің Әскери по- лициясы Кадет корпусы, "Жас ұлан" республикалық мектебі Кадет корпусының тәрбиеленушілері "Жас ұлан" республикалық мектебінің тәрбиеленушілері Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігінің Іш- кі әскерлер комитеті* Теңбіл Қазақстан Республикасы Төтенше жағдайлар министр- лігі Қыз- ғылт сары Ұлттық қауіпсіздік комитеті, Қазақстан Республикасы Президентінің Күзет қызметі, Қазақстан Республикасы- ның "Сырбар" Сыртқы барлау қызметі Ашық Ашық көк Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитеті- нің Шекара қызметі жасыл Ашық жасыл Қазақстан Республикасының Республикалық ұланы көгіл- Салтанатты рәсімдерді орындау кезінде ерекше салтанатты киім ны- саны Ашық көгілдір 2-ҚОСЫМША Қазақстан Республикасының Қарулы Күштері, басқа да әскерлері мен әскери құралымдары әскери қызметшілерінің погондарындағы жолақтардың, көмкермелердің, негіздер мен жапсармалардың ТҮСІ
1. Мундирлер (тужуркалар) мен пальтоларға (шинельдердегі) салтанатты (жапсырыла тігілетін) погондар Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің Жоғарғы Бас қолбасшысы Алтын түстес Жоғарғы Бас қолбасшы Қара қо- ңыр қорға- Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің Әуе қорғанысы күштері Жоғары офицерлер құрамы Алтын тү- стес ашық сұр түсті мун- дирде және сұрғылт түсті пальтода Сұрғылт Келісімшарт бойынша және шақыру бойынша офицерлер Келісімшарт бойынша сержанттар мен сарбаздар Ал- тын Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- санттары қорғаныш Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің Құрлық әскерлері, Ракета әскерлері мен ар- тиллериясы, Әскери прокуратура органдары, Ішкі істер министрлігінің әскери-тергеу ор- гандары Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің Әскери-теңіз күштері, жағалық қорғаныс бөлімдері, Ұлттық қауіпсіздік комитеті Шекара қызметінің теңіз бөлімдері Келісімшарт бойынша старшиналар мен матростар Шақыру бойынша старшиналар мен матростар, орта және жоғары әскери оқу орындарының ақ түсті киетін нысан- ды жейдеде көк түсті фланельден тігілген нысанды жей- деде Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің Аэроұтқыр әскерлері, арнайы мақсаттағы бөлімдер Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің Әскери полициясы көк барқын түсті мун- дирде сұрғылт түсті пальто Қазақстан Республикасының Төтенше жағдайлар министрлігі Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігінің Ішкі әскерлер комитеті Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- Ұлттық қауіпсіздік комитеті, Қазақстан Республикасы Президентінің Күзет қызметі, Қа- зақстан Республикасының "Сырбар" Сыртқы барлау қызметі Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитетінің Шекара қызметі Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- Салтанатты рәсімдерді орындау кезіндегі ерекше салтанатты по- гондар ақ түсті мундирде қара түсті мундирде сұрғылт түсті шинель- де көгілдір де және көк барқын түсті мундирлерде Ашық кө- гілдір Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар
2. Ақ түсті жейдеде алмалы-салмалы погондар Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің Жоғарғы Бас қолбасшысы Қазақстан Республикасының Қарулы Күштерінің Әуе қорғаныс күштері Жоғары офицерлер Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің Құрлық әскерлері, Ракета әскерлері мен ар- тиллериясы, Әскери прокуратура органдары, Ішкі істер министрлігінің әскери-тергеу ор- Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің Әскери-теңіз күштері, жағалық қорғаныс бөлімдері, Ұлттық қауіпсіздік комитеті Шекара қызметінің теңіз бөлімдері Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- ақ түсті сыртынан ки- етін нысанды жейдеде Қазақстан Республикасының Қарулы Күштерінің Аэроұтқыр әскерлері арнайы мақсатта- ғы бөлімдер Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігінің Ішкі әскерлер комитеті Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- Ұлттық қауіпсіздік комитеті, Қазақстан Республикасы Президентінің Күзет қызметі Келісімшарт бойынша сержанттар мен солдаттар Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитетінің Шекара қызметі Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур-
3. Күнделікті пагондар: кительде (тужуркада) және пальтода жапсырыла тігілетін, жейде- де алмалы-салмалы Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің Жоғарғы Бас қолбасшысы Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің Әуе қорғанысы күштері Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің Құрлық әскерлері, Ракета әскерлері мен ар- тиллериясы, Әскери прокуратура органдары, Қазақстан Республикасы Ішкі істер мини- стрлігінің әскери-тергеу органдары Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің Әскери-теңіз күштері, жағалық қорғанысы бөлімдері, Ұлттық қауіпсіздік комитеті Шекара қызметінің теңіз бөлімдері Сары ақ түсті күнделікті ту- журкада ақ сары түсті жейдеде Ақ сары Шақыру бойынша старшиналар мен матростар, орта және жоғары әскери оқу орындарының көк үсті фланельден көк түсті жұмыс жей- десінде (жейде мен шалбар)
Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің Аэроұтқыр әскерлері, арнайы мақсаттағы Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігінің Ішкі әскерлер комитеті Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- Ұлттық қауіпсіздік комитеті, Қазақстан Республикасы Президентінің Күзет қызметі Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитетінің Шекара қызметі Шақыру бойынша сержанттар мен сарбаздар, орта және жоғары әскери оқу орындарының кур- Қазақстан Республикасы Президентінің 3-ҚОСЫМША Қазақстан Республикасының Қарулы Күштері, басқа да әскерлері мен әскери құралымдары әскери қызметшілерінің әскери киім нысаны және айырым белгілері үлгілерінің суреттерін қағаз мәтіннен қараңыз

На русском языке:
Қазақстан Республикасының Президенті Указ Президента Республики Президент Республики Казахстан Казахстан от 8 июля 2006 года №
146. Утратил силу Указом Президента Республики Казахстан от 25 августа 2011 года № 144 О военной форме одежды и знаках различия военнослужащих Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований Республики Казахстан
1. Утвердить прилагаемые описание и рисунки образцов военной формы одежды и знаков различия военнослужащих Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований Республики Казахстан.
2. Правительству Республики Казахстан принять меры по реализации настоящего Указа.
3. Признать утратившим силу Указ Президента Республики Казахстан от 22 сентября 1999 года N 215 "О военной форме одежды и знаках различия военнослужащих Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований Республики Казахстан".
4. Настоящий Указ вводится в действие со дня подписания.
Президент
Республики Казахстан
УТВЕРЖДЕНЫ
Указом Президента от 8 июля 2006 года N 146 Описание и рисунки образцов военной формы одежды и знаков различия военнослужащих Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований Республики Казахстан Понятия, используемые при описании военной формы одежды и знаков различия В данном приложении используются следующие основные понятия:
амуниция - предметы военной формы одежды (ремни, подсумки, разгрузочные жилеты), облегчающие ношение оружия, боеприпасов и другого военного снаряжения;
военная форма одежды - форменная одежда с погонами (обмундирование), установленная законодательством Республики Казахстан, и снаряжение, определяющие принадлежность военнослужащих к Вооруженным Силам, другим войскам и воинским формированиям;
знаки отличия - государственные и ведомственные награды, нагрудные знаки, которыми награждается военнослужащий;
знаки различия - элементы снаряжения военной формы одежды, обозначающие персональные воинские звания военнослужащих, принадлежность к видам Вооруженных Сил, родам войск, другим войскам и воинским формированиям.
К знакам различия относятся наплечные знаки (погоны, погончики), нарукавные знаки (нашивки, шевроны, шитье), знаки на головных уборах (кокарды, шитье), погонах (эмблемы, звезды, нашивки), эмблемы и шитье на воротниках, канты, лампасы, а также персонифицированные знаки, нагрудные знаки и иные военно-геральдические знаки.
На военной форме одежды носятся знаки отличия и знаки различия, предусмотренные законодательством Республики Казахстан.
Виды военной формы одежды: парадная, повседневная, полевая, рабочая.
Виды военной формы одежды подразделяются на летнюю, зимнюю, а также для строя и вне строя и могут иметь нумерацию. Кроме того, в Военно-морских силах, морских частях Пограничной службы Комитета национальной безопасности у военнослужащих имеется летняя облегченная форма одежды.
В Вооруженных Силах, других войсках и воинских формированиях (в том числе в Военно-морских силах, частях береговой обороны, морских частях Пограничной службы Комитета национальной безопасности) при выполнении специальных мероприятий, относящихся к выполнению отдельных задач, обслуживанию техники, вооружения и т.д., носится специальная одежда, определяемая и устанавливаемая первыми руководителями Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований Республики Казахстан.
При выполнении церемониальных ритуалов в Республиканской гвардии Республики Казахстан носится особо парадная форма одежды.
1. Описание и рисунки образцов военной формы одежды военнослужащих Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований Республики Казахстан *
Глава 1. Описание и рисунки образцов военной формы одежды Верховного Главнокомандующего Вооруженными Силами Республики Казахстан
1. Парадная форма одежды:
1) летняя (рисунок 1):
фуражка установленного цвета;
мундир и брюки навыпуск установленного цвета;
рубашка белого цвета;
галстук черного цвета;
полуботинки хромовые установленного цвета;
аксельбант золотистого цвета;
перчатки кожаные белого цвета;
2) зимняя (рисунок 2):
шапка-ушанка из каракуля серого цвета;
пальто утепленное установленного цвета с воротником из каракуля серого цвета;
полусапожки хромовые утепленные черного цвета;
перчатки кожаные утепленные белого цвета;
кашне белого цвета.
2. Повседневная форма одежды:
1) летняя (рисунок 3):
фуражка темно-защитного цвета;
китель и брюки навыпуск темно-защитного цвета;
рубашка бежевого цвета;
полуботинки хромовые черного цвета;
2) зимняя (рисунок 4):
куртка демисезонная темно-защитного цвета с воротником из каракуля серого цвета;
перчатки кожаные утепленные черного цвета;
кашне темно-защитного цвета.
* Расцветка околышей и кантов на фуражках, кантов на пилотках, полосок на тельняшках, кантов и лампасов на брюках, кантов на мундирах и кителях, цвет беретов военнослужащих Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований Республики Казахстан приведены в приложении 1.
При повседневной форме одежды разрешается носить вместо фуражки - берет, вместо кителя - свитер темно-защитного цвета (рисунки 5, 6).
3. Полевая форма одежды:
1) летняя (рисунок 7):
фуражка полевая камуфляжной расцветки;
футболка камуфляжной расцветки;
полевые куртка на молнии и брюки прямого покроя камуфляжной расцветки;
ботинки с высокими берцами или полуботинки хромовые черного цвета;
2) зимняя (рисунок 8):
полевые утепленные куртка на молнии и брюки прямого покроя камуфляжной расцветки с воротником из каракуля серого цвета;
ботинки с высокими берцами утепленные или полусапожки хромовые утепленные черного цвета;
4. При парадной форме одежды на мундире носятся знаки отличия, при повседневной форме одежды на кителе - орденские ленты и ленты медалей на планках, нагрудные знаки.
5. Погоны носятся:
на мундирах и на пальто утепленном при парадной форме одежды - золотистого цвета;
на куртке демисезонной, кителе, свитере, рубашке бежевого цвета - темно- защитного цвета;
на рубашке белого цвета - белого цвета;
на куртках полевых - камуфляжной расцветки.
Глава 2. Описание и рисунки образцов военной формы одежды высшего офицерского состава § 1. Вооруженные Силы, другие войска и воинские формирования Республики Казахстан (кроме Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности)
6. Особо парадная форма одежды:
1) форма N 1 - летняя (рисунок 9):
фуражка белого цвета с кантом и бирюзовым околышем;
мундир белого цвета и брюки в сапоги черного цвета с кантами и лампасами;
сапоги хромовые черного цвета;
парадный пояс золотистого цвета;
перчатки белого цвета;
2) форма N 2 - летняя (рисунок 10):
мундир белого цвета и брюки навыпуск черного цвета с кантами и
3) форма N 3 - летняя (рисунок 11):
фуражка черного цвета с кантом и бирюзовым околышем;
мундир и брюки в сапоги черного цвета с кантами и лампасами;
4) форма N 4 - летняя (рисунок 12):
мундир и брюки навыпуск черного цвета с кантами и лампасами;
5) форма N 1 - зимняя (рисунок 13):
шинель стального цвета с воротником из каракуля серого цвета;
мундир и брюки в сапоги черного цвета с кантами и лампасами;
сапоги хромовые утепленные черного цвета;
перчатки утепленные белого цвета;
кашне белого цвета;
6) форма N 2 - зимняя (рисунок 14):
шинель стального цвета с воротником из каракуля серого цвета;
мундир и брюки навыпуск черного цвета с кантами и лампасами;
7. Парадная форма одежды для строя:
1) летняя (рисунок 15):
фуражка цвета морской волны с кантом;
мундир и брюки навыпуск цвета морской волны с кантами и лампасами;
перчатки белого цвета.
В Силах воздушной обороны и Аэромобильных войсках фуражка, мундир и брюки - синего цвета (рисунок 16);
2) зимняя (рисунок 17):
пальто утепленное стального цвета с воротником из каракуля серого цвета;
мундир и брюки навыпуск цвета морской волны с кантами и лампасами;
В Силах воздушной обороны и Аэромобильных войсках мундир и брюки - синего цвета (рисунок 18).
8. Парадная форма одежды вне строя:
1) летняя (рисунок 19):
мундир светло-серого цвета и брюки навыпуск цвета морской волны с кантами и лампасами;
полуботинки хромовые черного цвета.
В Силах воздушной обороны и Аэромобильных войсках фуражка и брюки - синего цвета (рисунок 20);
2) зимняя (рисунок 21):
пальто утепленное стального цвета с воротником из каракуля серого цвета;
мундир светло-серого цвета и брюки навыпуск цвета морской волны с перчатки утепленные черного цвета;
кашне стального цвета.
В Силах воздушной обороны и Аэромобильных войсках брюки - синего цвета (рисунок 22).
9. Повседневная форма одежды для строя:
1) летняя (рисунок 23):
фуражка темно-защитного цвета с кантом;
китель и брюки навыпуск темно-защитного цвета с кантами и лампасами;
2) зимняя (рисунок 24):
пальто утепленное темно-защитного цвета с воротником из каракуля серого китель и брюки навыпуск темно-защитного цвета с кантами и лампасами;
При повседневной форме одежды для строя вместо фуражки разрешается носить пилотку или берет.
10. Повседневная форма одежды вне строя:
1) летняя (рисунок 25):
берет установленного цвета;
китель и брюки навыпуск темно-защитного цвета с кантами и лампасами;
2) зимняя (рисунок 26):
куртка демисезонная темно-защитного цвета с воротником из каракуля китель и брюки навыпуск темно-защитного цвета с кантами и лампасами;
При повседневной форме одежды вне строя вместо кителя разрешается носить куртку или свитер темно-защитного цвета, а вместо берета - пилотку (рисунки 27, 28).
11. Полевая форма одежды:
1) летняя (рисунок 29):
ботинки с высокими берцами черного цвета;
2) зимняя (рисунок 30):
камуфляжной расцветки с воротником из каракуля серого цвета;
ботинки с высокими берцами утепленные черного цвета;
При летней полевой форме одежды и в теплую погоду при зимней полевой форме одежды вместо фуражки полевой и шапки-ушанки разрешается носить берет установленного цвета.
В Аэромобильных войсках вместо полевых летних и полевых утепленных курток и брюк камуфляжной расцветки - десантные летние и десантные утепленные куртки и брюки камуфляжной расцветки, вместо фуражки полевой - берет установленного цвета, вместо футболки - тельняшка с рукавами и без рукавов установленного цвета (рисунки 31, 32).
12. При особо парадной и парадной форме одежды для строя на мундире носятся знаки отличия и ведомственные нагрудные знаки различия;
при парадной форме одежды вне строя на мундире и при повседневной форме одежды на кителе - орденские ленты и ленты медалей на планках, ведомственные нагрудные знаки различия.
13. Погоны носятся:
1) на особо парадной форме одежды:
на шинели стального цвета - стального цвета;
на мундире и рубашке белого цвета - белого цвета;
на мундире черного цвета - черного цвета;
2) на других видах формы одежды:
на мундире при парадной форме одежды - золотистого цвета;
на мундире светло-серого цвета и на пальто утепленном стального цвета - стального цвета;
на пальто утепленном темно-защитного цвета, куртке демисезонной, кителе, куртке, свитере, рубашке бежевого цвета - темно-защитного цвета;
на куртках полевых (десантных) - камуфляжной расцветки.
§ 2. Военно-морские силы, части береговой обороны, морские части Пограничной службы Комитета национальной безопасности Республики Казахстан
14. Парадная форма одежды:
1) форма N 1 - летняя (рисунок 33):
летняя фуражка белого цвета;
тужурка и брюки навыпуск белого цвета;
полуботинки хромовые белого цвета;
кортик;
2) форма N 2 - летняя (рисунок 34):
тужурка белого цвета и брюки навыпуск черного цвета;
полуботинки (ботинки) хромовые черного цвета;
3) зимняя (рисунок 35):
шапка из каракуля черного цвета с козырьком;
пальто утепленное черного цвета с воротником из каракуля черного цвета;
тужурка и брюки навыпуск черного цвета;
кортик.
Парадную форму одежды N 1 и 2 разрешается носить при повседневной форме одежды, при этом погоны на тужурке - белого цвета.
15. Повседневная форма одежда для строя:
1) летняя (рисунок 36):
фуражка черного цвета;
рубашка кремового цвета;
2) зимняя (рисунок 37):
пальто утепленное черного цвета с воротником из каракуля черного цвета;
кашне черного цвета.
16. Повседневная форма одежда вне строя:
1) летняя (рисунок 38):
пилотка черного цвета;
2) зимняя (рисунок 39):
куртка демисезонная черного цвета с воротником из каракуля черного цвета;
При повседневной форме одежды вне строя вместо тужурки разрешается носить куртку или свитер черного цвета (рисунки 40, 41).
17. Полевая форма одежды (только для высшего офицерского состава частей береговой обороны):
1) летняя (рисунок 31):
берет черного цвета;
тельняшка установленного цвета;
полевые куртка на молнии и брюки прямого покроя черного цвета;
2) зимняя (рисунок 32):
шапка-ушанка из каракуля черного цвета;
тельняшка теплая установленного цвета;
полевые куртка на молнии и брюки прямого покроя черного цвета;
полевые утепленные куртка на молнии и брюки прямого покроя черного цвета с воротником из каракуля черного цвета;
18. При парадной форме одежды на тужурке носятся знаки отличия и ведомственные нагрудные знаки различия;
при повседневной форме одежды на тужурке - орденские ленты и ленты медалей на планках, ведомственные нагрудные знаки различия.
19. Погоны носятся:
на тужурках и пальто утепленном при парадной форме одежды - на тужурке черного цвета, пальто утепленном, куртке демисезонной, куртке, свитере при повседневной форме одежды - черного цвета;
на тужурке белого цвета при повседневной форме одежды - белого цвета;
на рубашке кремового цвета - кремового цвета;
на куртках полевых - черного цвета.
Глава 3. Описание и рисунки образцов военной формы одежды старшего и младшего офицерского составов, сержантов (старшину) и солдат (матросов), проходящих воинскую службу по контракту, курсантов 4-6 курсов средних и высших военно-учебных заведений Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности Республики Казахстан (кроме военнослужащих-женщин)
§ 1. Вооруженные Силы, другие войска и воинские формирования Республики Казахстан (кроме Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности, военной полиции)
20. Особо парадная форма одежды:
1) летняя (рисунок 42):
фуражка цвета морской волны с бирюзовым околышем;
мундир (воротник - стойка) белого цвета;
брюки в сапоги цвета морской волны с кантами;
2) зимняя (рисунок 43):
шинель стального цвета с воротником из каракуля серого цвета;
свитер шерстяной стального цвета;
21. Парадная форма одежды для строя:
1) летняя (рисунок 44):
мундир и брюки навыпуск темно-защитного цвета с кантами;
В Пограничной службе Комитета национальной безопасности фуражка светло-зеленого цвета, цвет околыша согласно приложению 1.
В Республиканской гвардии фуражка темно-защитного цвета, цвет околыша согласно приложению 1;
2) зимняя (рисунок 45):
шапка-ушанка меховая темно-синего цвета (у полковников - шапка-ушанка из каракуля серого цвета);
пальто утепленное темно-защитного цвета с меховым воротником темно- синего цвета (у полковников - воротник из каракуля серого цвета);
22. Парадная форма одежды вне строя та же, что и парадная для строя, но без аксельбанта, парадного пояса, перчаток (утепленных) и кашне белого цвета.
Вместо перчаток утепленных и кашне белого цвета соответственно перчатки утепленные черного цвета и кашне темно-защитного цвета (рисунки 46,
23. Повседневная форма одежды для строя:
1) летняя (рисунок 48):
пилотка темно-защитного цвета с кантом;
китель и брюки навыпуск темно-защитного цвета с кантами;
2) зимняя (рисунок 49):
шапка-ушанка меховая темно-синего цвета (у полковников - шапка-ушанка пальто утепленное темно-защитного цвета с меховым воротником темно- синего цвета (у полковников - воротник из каракуля серого цвета);
При повседневной форме одежды для строя вместо пилотки разрешается носить фуражку темно-защитного цвета с кантом, цвет канта согласно приложению 1.
В Пограничной службе Комитета национальной безопасности фуражка В Республиканской гвардии фуражка темно-защитного цвета, цвет околыша согласно приложению 1.
24. Повседневная форма одежды вне строя:
1) летняя (рисунок 50):
2) зимняя (рисунок 51):
шапка-ушанка меховая темно-синего цвета (у полковников - шапка-ушанка куртка демисезонная темно-защитного цвета с меховым воротником темно- синего цвета (у полковников - воротник из каракуля серого цвета);
При повседневной форме одежды вне строя вместо кителя разрешается носить куртку или свитер темно-защитного цвета, вместо берета - пилотку (рисунки 52, 53).
25. Полевая форма одежды:
1) летняя (рисунок 54):
полевые куртка и брюки прямого покроя камуфляжной расцветки;
2) зимняя (рисунок 55):
шапка-ушанка меховая темно-синего цвета;
полевые куртка и брюки прямого покроя камуфляжной расцветки;
полевые утепленные куртка с меховым воротником темно-синего цвета и брюки прямого покроя камуфляжной расцветки;
При летней полевой форме одежды и в теплую погоду при зимней полевой форме одежды вместо фуражки полевой и шапки-ушанки разрешается носить В Аэромобильных войсках вместо полевых летних и полевых утепленных курток и брюк камуфляжной расцветки - десантные летние и десантные утепленные куртки и брюки камуфляжной расцветки, вместо фуражки полевой - берет установленного цвета, вместо футболки - тельняшка с рукавами и без рукавов установленного цвета (рисунки 56, 57).
В войсковой части 26322 и частях, подразделениях специального назначения Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований вместо полевых летних и полевых утепленных курток и брюк камуфляжной расцветки - костюм летний и костюм утепленный для подразделений специального назначения, вместо фуражки полевой - берет или бандана установленного цвета, вместо шапки-ушанки - шапка-маска камуфляжной расцветки, вместо футболки - тельняшка с рукавами и без рукавов установленного цвета (рисунки 58, 59).
26. При парадной форме одежды для строя на мундире носятся знаки отличия и ведомственные нагрудные знаки различия, при парадной форме одежды вне строя на мундире и повседневной форме одежды на кителе - орденские ленты и ленты медалей на планках, ведомственные нагрудные знаки различия.
27. Погоны носятся:
1) на шинели и мундире особо парадной формы одежды - бирюзового цвета;
на пальто утепленном и мундире при парадной форме одежды - золотистого на пальто утепленном, куртке демисезонной, кителе, куртке, свитере, рубашке бежевого цвета при повседневной форме одежды - темно-защитного куртках полевых (десантных) - камуфляжной расцветки.
§ 2. Военно-морские силы, части береговой обороны, морские части Пограничной службы Комитета национальной безопасности
28. Парадная форма одежды:
1) форма N 1 - летняя (рисунок 60):
2) форма N 2 - летняя (рисунок 61):
3) зимняя (рисунок 62):
шапка-ушанка меховая черного цвета (у капитанов 1 ранга и полковников - шапка из каракуля черного цвета с козырьком);
пальто утепленное черного цвета с меховым воротником черного цвета (у капитанов 1 ранга и полковников - воротник из каракуля черного цвета);
Парадную форму одежды N 1 и 2 разрешается носить при повседневной
29. Повседневная форма одежда для строя:
1) летняя (рисунок 63):
2) зимняя (рисунок 64):
шапка-ушанка меховая черного цвета (у капитанов 1 ранга и полковников - куртка демисезонная черного цвета с меховым воротником черного цвета (у капитанов 1 ранга и полковников - воротник из каракуля черного цвета);
Вместо фуражки разрешается носить пилотку черного цвета.
30. Повседневная форма одежда вне строя:
1) летняя (рисунок 65):
2) зимняя (рисунок 66):
шапка-ушанка меховая черного цвета (у капитанов 1 ранга и полковников - куртка демисезонная черного цвета с меховым воротником черного цвета (у капитанов 1 ранга и полковников - воротник из каракуля черного цвета);
В теплую погоду при зимней повседневной форме одежды вне строя вместо шапки-ушанки разрешается носить фуражку, вместо куртки - бушлат черного цвета.
Бушлат носится только старшинами и матросами, проходящими воинскую службу по контракту, и офицерами корабельного состава (рисунок 67).
При повседневной форме одежды вне строя вместо тужурки разрешается носить куртку или свитер черного цвета, вместо пилотки - фуражку (рисунки 68,
31. Летняя облегченная форма одежды для ношения в жаркую погоду и при плавании - только для старшин и матросов, проходящих воинскую службу по контракту, и офицеров корабельного состава (рисунки 70, 71):
пилотка синего цвета со съемным козырьком или фуражка;
рубашка кремового цвета с короткими рукавами;
брюки навыпуск или короткие синего цвета;
сандалеты.
32. Полевая форма одежды (только для старшин и матросов, проходящих воинскую службу по контракту, и офицеров частей береговой обороны):
1) летняя (рисунок 56):
полевые куртка и брюки прямого покроя черного цвета;
2) зимняя (рисунок 57):
шапка-ушанка меховая черного цвета;
полевые утепленные куртка с меховым воротником черного цвета и брюки прямого покроя черного цвета;
33. При парадной форме одежды на тужурке носятся знаки отличия и при повседневной форме одежды на тужурке - орденские ленты и ленты
34. Погоны носятся:
на тужурке черного цвета, пальто утепленном, бушлате, куртке демисезонной, куртке и свитере при повседневной форме одежды - черного цвета;
на тужурке белого цвета при повседневной форме одежды - белого цвета;
§ 3. Военная полиция Вооруженных Сил
35. Парадная форма одежды для строя:
1) летняя (рисунок 72):
фуражка черного цвета с кантом;
мундир и брюки навыпуск черного цвета с кантами;
2) зимняя (рисунок 73):
шапка-ушанка меховая черного цвета (у полковников - шапка-ушанка из каракуля черного цвета);
пальто утепленное черного цвета с меховым воротником черного цвета (у полковников - воротник из каракуля черного цвета);
парадный мундир и брюки навыпуск черного цвета с кантами;
36. Парадная форма одежды вне строя та же, что и парадная для строя, но без аксельбанта, парадного пояса, перчаток (утепленных) и кашне белого цвета.
Вместо перчаток утепленных и кашне белого цвета соответственно перчатки утепленные и кашне черного цвета (рисунки 74, 75).
37. Повседневная форма одежды для строя:
1) летняя (рисунок 76):
пилотка черного цвета с кантом;
китель и брюки навыпуск черного цвета с кантами;
В отряде военной полиции по охране объектов Министерства обороны вместо кителя - куртка черного цвета. Дополнительно - амуниция черного цвета (рисунок 77);
2) зимняя (рисунок 78):
шапка-ушанка меховая черного цвета (у полковников - шапка-ушанка из пальто утепленное черного цвета с меховым воротником черного цвета (у В отряде военной полиции по охране объектов Министерства обороны вместо шапки-ушанки - шапка-ушанка с козырьком, вместо кителя - куртка черного цвета, вместо пальто - куртка укороченная с меховым воротником черного цвета и брюки утепленные черного цвета. Дополнительно - амуниция черного цвета (рисунок 79).
При повседневной форме одежды для строя вместо пилотки разрешается носить фуражку черного цвета с кантом, цвет канта согласно приложению 1.
38. Повседневная форма одежды вне строя:
1) летняя (рисунок 80):
2) зимняя (рисунок 81):
шапка-ушанка меховая черного цвета (у полковников - шапка-ушанка из куртка демисезонная черного цвета с меховым воротником черного цвета (у При повседневной форме одежды вне строя вместо кителя разрешается носить куртку или свитер черного цвета, вместо берета - пилотку (рисунки 82, 83).
39. Полевая форма одежды:
полевые куртка и брюки прямого покроя камуфляжной расцветки;
полевые утепленные куртка с меховым воротником черного цвета и брюки прямого покроя камуфляжной расцветки;
При летней полевой форме одежды и в теплую погоду при зимней полевой форме одежды вместо фуражки полевой и шапки-ушанки разрешается носить берет черного цвета.
40. При парадной форме одежды для строя на мундире носятся знаки отличия и ведомственные нагрудные знаки различия, при парадной форме одежды вне строя на мундире и повседневной форме одежды на кителе - орденские ленты и ленты медалей на планках, ведомственные нагрудные знаки
41. Погоны носятся:
на пальто утепленном и мундире при парадной форме одежды - золотистого на пальто утепленном, куртке демисезонной, кителе, куртке, свитере, рубашке бежевого цвета при повседневной форме одежды - черного цвета;
Глава 4. Описание и рисунки образцов военной формы одежды военнослужащих-женщин § 1. Вооруженные Силы, другие войска и воинские формирования Республики Казахстан (кроме Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности, Военной полиции Вооруженных Сил)
42. Парадная форма одежды для строя:
1) летняя (рисунок 84):
берет шерстяной установленного цвета;
туфли хромовые черного цвета;
2) зимняя (рисунок 85):
шапка-ушанка меховая темно-синего цвета (у полковников - шапка-ушанка пальто утепленное темно-защитного цвета с меховым воротником темно- синего цвета (у полковников - воротник из каракуля серого цвета);
43. Парадная форма одежды вне строя та же, что и парадная для строя, но без аксельбанта, парадного пояса, перчаток (утепленных) и кашне белого цвета.
Вместо перчаток утепленных и кашне белого цвета соответственно перчатки утепленные черного цвета и кашне темно-защитного цвета, вместо брюк
- юбка темно-защитного цвета (рисунки 86, 87).
44. Повседневная форма одежды для строя:
1) летняя (рисунок 88):
2) зимняя (рисунок 89):
шапка-ушанка меховая темно-синего цвета (у полковников - шапка-ушанка пальто утепленное темно-защитного цвета с меховым воротником темно- синего цвета (у полковников - воротник из каракуля серого цвета);
При повседневной форме одежды для строя вместо пилотки разрешается носить берет установленного цвета.
45. Повседневная форма одежды вне строя:
1) летняя (рисунок 90):
китель и юбка темно-защитного цвета;
2) зимняя (рисунок 91):
шапка-ушанка меховая темно-синего цвета (у полковников - шапка-ушанка пальто утепленное темно-защитного цвета с меховым воротником темно- синего цвета (у полковников - воротник из каракуля серого цвета);
При повседневной форме одежды вне строя вместо кителя разрешается носить свитер темно-защитного цвета, вместо берета - пилотку, вместо юбки - брюки навыпуск. Плащ темно-защитного цвета носится в летнее время в холодную погоду и в зимнее время в теплую погоду (рисунки 92, 93).
46. Полевая форма одежды:
полевые куртка и брюки прямого покроя камуфляжной расцветки;
полевые утепленные куртка с меховым воротником темно-синего цвета и брюки прямого покроя камуфляжной расцветки;
При летней полевой форме одежды и в теплую погоду при зимней полевой форме одежды вместо фуражки полевой и шапки-ушанки разрешается носить В Аэромобильных войсках вместо полевых летних и полевых утепленных курток и брюк камуфляжной расцветки - десантные летние и десантные утепленные куртки и брюки камуфляжной расцветки, вместо фуражки полевой - берет установленного цвета, вместо футболки - тельняшка с рукавами и без
47. При парадной форме одежды для строя на мундире носятся знаки отличия и ведомственные нагрудные знаки различия, при парадной форме одежды вне строя на мундире и повседневной форме одежды на кителе - орденские ленты и ленты медалей на планках, ведомственные нагрудные знаки
48. Погоны носятся:
на пальто утепленном и мундире при парадной форме одежды - золотистого на пальто утепленном, пальто летнем, кителе, свитере, рубашке бежевого цвета при повседневной форме одежды - темно-защитного цвета;
§ 2. Военно-морские силы, части береговой обороны, морские части
49. Парадная форма одежды:
1) форма N 1 - летняя (рисунок 94):
берет белого цвета;
2) форма N 2 - летняя (рисунок 95):
3) зимняя (рисунок 96):
шапка-ушанка меховая черного цвета (у капитанов 1 ранга и полковников - шапка-ушанка из каракуля черного цвета);
пальто утепленное черного цвета с меховым воротником черного цвета (у капитанов 1 ранга и полковников - воротник из каракуля черного цвета);
50. Повседневная форма одежды для строя:
1) летняя (рисунок 97):
2) зимняя (рисунок 98):
шапка-ушанка меховая черного цвета (у капитанов 1 ранга и полковников - пальто утепленное черного цвета с меховым воротником черного цвета (у капитанов 1 ранга и полковников - воротник из каракуля черного цвета);
51. Повседневная форма одежда вне строя:
1) летняя (рисунок 99):
тужурка и юбка черного цвета;
2) зимняя (рисунок 100):
шапка-ушанка меховая черного цвета (у капитанов 1 ранга и полковников - пальто утепленное черного цвета с меховым воротником черного цвета (у капитанов 1 ранга и полковников - воротник из каракуля черного цвета);
При повседневной форме одежды вне строя вместо тужурки разрешается носить свитер черного цвета. Плащ черного цвета носится в летнее время в холодную погоду и в зимнее время в теплую погоду (рисунки 101, 102).
52. Полевая форма одежды (только для военнослужащих-женщин частей береговой обороны):
полевые утепленные куртка с меховым воротником черного цвета и брюки
53. При парадной форме одежды на тужурке носятся знаки отличия и ведомственные нагрудные знаки различия; при повседневной форме одежды на тужурке - орденские ленты и ленты медалей на планках, ведомственные нагрудные знаки различия.
54. Погоны носятся:
на тужурке и пальто утепленном при парадной форме одежды - золотистого на тужурке, пальто утепленном, куртке демисезонной, пальто летнем и свитере при повседневной форме одежды - черного цвета;
3. Военная полиция Вооруженных Сил
55. Парадная форма одежды для строя:
1) летняя (рисунок 103):
берет шерстяной черного цвета;
2) зимняя (рисунок 104):
шапка-ушанка меховая черного цвета (у полковников - шапка-ушанка из пальто утепленное черного цвета с меховым воротником черного цвета (у
56. Парадная форма одежды вне строя та же, что и парадная для строя, но без аксельбанта, парадного пояса, перчаток (утепленных) и кашне белого цвета.
Вместо перчаток утепленных и кашне белого цвета соответственно перчатки утепленные и кашне черного цвета, вместо брюк - юбка черного цвета (рисунки 105, 106).
57. Повседневная форма одежды для строя:
1) летняя (рисунок 107):
2) зимняя (рисунок 108):
шапка-ушанка меховая черного цвета (у полковников - шапка-ушанка из пальто утепленное черного цвета с меховым воротником черного цвета (у При повседневной форме одежды для строя вместо пилотки разрешается носить берет черного цвета.
58. Повседневная форма одежды вне строя:
1) летняя (рисунок 109):
китель и юбка черного цвета;
2) зимняя (рисунок 110):
шапка-ушанка меховая черного цвета (у полковников - шапка-ушанка из пальто утепленное черного цвета с меховым воротником черного цвета (у При повседневной форме одежды вне строя вместо кителя разрешается носить свитер черного цвета, вместо берета - пилотку, вместо юбки - брюки навыпуск. Плащ черного цвета носится в летнее время в холодную погоду и в зимнее время в теплую погоду (рисунки 111, 112).
59. Полевая форма одежды:
полевые куртка и брюки прямого покроя камуфляжной расцветки;
полевые утепленные куртка с меховым воротником черного цвета и брюки При летней полевой форме одежды и в теплую погоду при зимней полевой форме одежды вместо фуражки полевой и шапки-ушанки разрешается носить
60. При повседневной форме одежды для строя на кителе носятся знаки отличия и ведомственные нагрудные знаки различия, при повседневной форме одежды вне строя на кителе - орденские ленты и ленты медалей на планках,
61. Погоны носятся:
на кителе и пальто утепленном при парадной форме одежды - золотистого на пальто утепленном, пальто летнем, кителе, свитере, рубашке бежевого цвета при повседневной форме одежды - черного цвета;
Глава 5. Описание и рисунки образцов военной формы одежды сержантов (старшин) и солдат (матросов), проходящих воинскую службу по призыву, курсантов средних и высших военно-учебных заведений Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований Республики Казахстан (кроме курсантов 4-6 курсов средних и высших военно-учебных заведений Военно- морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности), воспитанников Кадетского корпуса и республиканской школы "Жас улан"
§ 1. Вооруженные Силы, другие войска и воинские формирования (кроме Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности)
62. Особо парадная форма одежды:
1) летняя (рисунок 113):
мундир (воротник - стойка) и брюки в сапоги цвета морской волны с кантами;
2) зимняя (рисунок 114):
шинель стального цвета с воротником из каракуля серого цвета;
63. Парадная форма одежды:
1) летняя (рисунок 115):
ботинки хромовые черного цвета;
аксельбант серебристого цвета;
ремень поясной белого цвета;
В Пограничной службе Комитета национальной безопасности фуражка В Республиканской гвардии фуражка темно-защитного цвета, цвет околыша В республиканской школе "Жас улан" фуражка, китель и брюки цвета морской волны, рубашка белого цвета. Разрешается носить рубашку бежевого цвета (рисунок 116). Цвет лампас на брюках согласно приложению 1;
2) зимняя (рисунок 117):
пальто утепленное темно-защитного цвета с меховым воротником темно- синего цвета;
В республиканской школе "Жас улан" китель и брюки цвета морской волны, пальто и кашне стального цвета, рубашка белого цвета. Разрешается носить рубашку бежевого цвета (рисунок 118). Цвет лампас на брюках согласно В Кадетском корпусе и республиканской школе "Жас улан" разрешается носить свитер темно-защитного цвета (рисунки 119, 120).
В Республиканской гвардии аксельбант золотистого цвета.
64. Полевая форма одежды:
полевые куртка и брюки прямого покроя камуфляжной расцветки;
амуниция;
полевые куртка и брюки прямого покроя камуфляжной расцветки;
полевые утепленные куртка с меховым воротником темно-синего цвета и При летней полевой форме одежды и в теплую погоду при зимней полевой форме одежды вместо фуражки полевой и шапки-ушанки разрешается носить В Аэромобильных войсках вместо полевых летних и полевых утепленных курток и брюк камуфляжной расцветки - десантные летние и десантные утепленные куртки и брюки камуфляжной расцветки, вместо фуражки полевой - берет установленного цвета, вместо футболки - тельняшка с рукавами и без В войсковой части 26322 и частях, подразделениях специального назначения Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований вместо полевых летних и полевых утепленных курток и брюк камуфляжной расцветки - костюм летний и костюм утепленный для подразделений специального назначения, вместо фуражки полевой - берет или бандана установленного цвета, вместо шапки-ушанки - шапка-маска камуфляжной расцветки, вместо футболки - тельняшка с рукавами и без рукавов установленного цвета (рисунки 58, 59).
В Пограничной службе Комитета национальной безопасности вместо фуражки полевой разрешается носить фуражку светло-зеленого цвета, цвет околыша согласно приложению 1.
65. Рабочая форма одежды:
1) летняя (рисунок 121):
куртка и брюки защитного цвета;
2) зимняя (рисунок 122):
куртка и брюки утепленные защитного цвета;
перчатки или рукавицы утепленные.
66. Погоны носятся:
1) на шинели и мундире особо парадной формы одежды - бирюзового цвета;
2) на обмундировании сержантов и солдат, проходящих воинскую службу по призыву, курсантов средних и высших военно-учебных заведений, воспитанников Кадетского корпуса:
на пальто, мундире, рубашке бежевого цвета, кителе, свитере - темно- на куртках полевых (десантных) - камуфляжной расцветки;
на куртках рабочих - защитного цвета;
3) на обмундировании воспитанников республиканской школы "Жас улан":
на пальто - стального цвета;
на мундире - золотистого цвета;
на рубашке бежевого цвета, свитере - темно-защитного цвета;
на куртках полевых - камуфляжной расцветки;
на куртках рабочих - защитного цвета.
§ 2. Военно-морские силы, части береговой обороны, морские части
67. Парадная форма одежды:
1) форма N 1 - летняя (рисунок 123):
летняя фуражка-бескозырка белого цвета;
форменная верхняя рубаха белого цвета;
брюки навыпуск черного цвета;
2) форма N 2 - летняя (рисунок 124):
фуражка-бескозырка черного цвета;
3) зимняя (рисунок 125):
пальто утепленное черного цвета с меховым воротником черного цвета;
галстук (кашне);
форменная фланелевая блуза синего цвета;
ботинки хромовые утепленные черного цвета;
68. Повседневная форма одежды:
1) форма N 1 - летняя (рисунок 126):
ремень поясной черного цвета;
2) форма N 2 - летняя (рисунок 127):
3) зимняя (рисунок 128):
бушлат черного цвета;
При повседневной форме одежды вместо бушлата разрешается носить пальто утепленное черного цвета с меховым воротником черного цвета.
69. Летняя облегченная форма одежды для ношения в жаркую погоду и при плавании - только для старшин и матросов корабельного состава, проходящих воинскую службу по призыву (рисунок 129):
пилотка синего цвета со съемным козырьком;
куртка с короткими рукавами;
брюки короткие синего цвета;
70. Полевая форма одежды (только для старшин и матросов, проходящих воинскую службу по призыву, частей береговой обороны):
полевые утепленные куртка с меховым воротником черного цвета и брюки
71. Рабочая форма одежды:
1) летняя (рисунок 130):
пилотка синего цвета или берет черного цвета;
рабочее платье (рубаха и брюки) синего цвета;
2) зимняя (рисунок 131):
куртка и брюки утепленные черного цвета;
перчатки или рукавицы утепленные черного цвета.
72. При парадной форме одежды для строя на форменной верхней рубахе и форменной фланелевой блузе носятся знаки отличия и ведомственные нагрудные знаки различия;
при повседневной форме одежды на форменной верхней рубахе и форменной фланелевой блузе - орденские ленты и ленты медалей на планках,
73. Погоны носятся:
на пальто, бушлате и куртках полевых - черного цвета.
74. Погончики носятся:
на форменной верхней рубахе - белого цвета;
на форменной фланелевой блузе - черного цвета;
на куртке рабочей - черного цвета.
на рабочем платье (костюме флотском) - синего цвета.
Глава 6. Описание и рисунки образцов военной формы одежды военнослужащих почетного караула Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований Республики Казахстан § 1. Вооруженные Силы, другие войска и воинские формирования (кроме Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей
75. Парадная форма одежды:
1) летняя (рисунок 132):
парадная фуражка темно-защитного цвета с кантом;
парадный мундир и брюки в сапоги темно-защитного цвета с кантами;
В Пограничной службе Комитета национальной безопасности фуражка В Силах воздушной обороны Вооруженных Сил фуражка, мундир и брюки - синего цвета (рисунок 133);
2) зимняя (рисунок 134):
пальто утепленное темно-защитного цвета с воротником из каракуля серого парадный мундир и брюки в сапоги темно-защитного цвета с кантами;
В Силах воздушной обороны Вооруженных Сил пальто, мундир и брюки - синего цвета (рисунок 135).
76. Погоны носятся:
на пальто, мундире - золотистого цвета;
на рубашке - белого цвета.
§ 2. Военно-морские силы, части береговой обороны, морские части
77. Парадная форма одежды для офицерского состава:
1) летняя (рисунок 136):
парадная фуражка белого цвета;
парадная тужурка белого цвета и брюки навыпуск черного цвета;
2) зимняя (рисунок 137):
пальто утепленное черного цвета с воротником из каракуля черного цвета;
парадная тужурка белого цвета и брюки навыпуск черного цвета;
78. Парадная форма одежды для рядового состава:
1) летняя (рисунок 138):
фуражка-бескозырка белого цвета;
форменная фланелевая рубаха белого цвета и брюки навыпуск черного
2) зимняя (рисунок 139):
пальто утепленное черного цвета с воротником из каракуля черного цвета;
форменная фланелевая блуза синего цвета и брюки навыпуск черного цвета;
79. Погоны носятся:
на пальто, тужурке - золотистого цвета;
на рубашке белого цвета - белого цвета.
80. Погончики носятся:
на форменной фланелевой блузе - черного цвета.
Глава 7. Описание и рисунки образцов военной формы одежды военных дирижеров и военнослужащих духового оркестра Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований Республики Казахстан
81. Особо парадная форма одежды:
1) форма N 1 - летняя для военных дирижеров (рисунок 140):
парадная фуражка белого цвета с бирюзовым околышем;
парадный мундир (воротник - стойка) и брюки навыпуск белого цвета с
2) форма N 2 - летняя для военных дирижеров и военнослужащих духового оркестра (рисунок 141):
парадная фуражка цвета морской волны с бирюзовым околышем;
парадный мундир (воротник - стойка) и брюки навыпуск цвета морской волны с кантами;
3) зимняя для военных дирижеров и военнослужащих духового оркестра (рисунок 142):
шинель стального цвета с воротником из каракуля серого цвета;
брюки навыпуск цвета морской волны с кантами;
82. Парадная форма одежды:
1) форма N 1 - летняя для военных дирижеров (рисунок 143):
парадная фуражка белого цвета с околышем цвета морской волны с кантом;
парадный мундир белого цвета и брюки навыпуск цвета морской волны с
2) форма N 2 - летняя для военных дирижеров и военнослужащих духового оркестра (рисунок 144):
парадная фуражка цвета морской волны с кантом;
парадный мундир и брюки навыпуск цвета морской волны с кантами;
В Пограничной службе Комитета национальной безопасности фуражка светло-зеленого цвета, цвет околыша согласно приложению 1;
3) форма N 1 - зимняя для военных дирижеров (рисунок 145):
пальто утепленное стального цвета с воротником из каракуля серого цвета;
парадный мундир и брюки навыпуск цвета морской волны с кантами;
4) форма N 2 - зимняя для военных дирижеров и военнослужащих духового оркестра (рисунок 146):
пальто утепленное темно-защитного цвета с воротником из каракуля серого парадный мундир и брюки навыпуск цвета морской волны с кантами;
83. Погоны носятся:
1) на особо парадной форме одежды: на мундире белого цвета, на шинели стального цвета и мундире цвета морской волны - бирюзового цвета;
2) на других формах одежды: на мундире белого цвета - белого цвета, на пальто, мундире - золотистого цвета, на рубашке белого цвета - белого цвета.
2. Описание и рисунки образцов знаков различия военнослужащих Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований Республики
Глава 8. Описание и рисунки образцов погон и погончиков военнослужащих
84. Погоны и погончики подразделяются:
по предназначению - для парадного, повседневного, полевого и рабочего обмундирования;
по способу крепления - нашивные, вшивные, съемные (на муфтах).
85. Размеры погон и погончиков:
погон нашивной и съемный - длина 14,0-16,0 см, ширина 5,0 см;
погоны съемные (на муфтах) - длина 11,0-13,0 см, ширина по нижнему краю 5,5 см, по верхнему краю - 5,0 см;
погон вшивной - длина 14,5 см, ширина 4,5 см;
погончики - длина 5,0 см, ширина 5,0 см.
86. На поле парадных погон (кроме полевых погон и погончиков)
размещается изображение национального узора золотистого цвета, на поле повседневных погон - в золотистой окантовке.
87. Поле погон военнослужащих (кроме полевых погон) с окантовкой.
Ширина окантовки - 2 мм. Расстояние от края погон до края окантовки - 2 мм.
88. На погонах в нижней части размещаются у:
1) Верховного Главнокомандующего Вооруженными Силами Республики Казахстан - вышитый позолоченной мишурой и шелком парящий орел золотистого цвета (на полевых погонах - шелком защитного или черного цвета), расстояние от нижнего края погона до нижнего края орла 8 мм;
2) высшего офицерского состава - вышитый позолоченной мишурой парящий орел золотистого цвета (на полевых погонах - шелком защитного или черного цвета), расстояние от нижнего края погона до нижнего края орла 8 мм;
3) старшего офицерского состава - две поперечные полосы шириной 5 мм, расстояние от нижнего края погона до нижнего края полосы - 8 мм, расстояние между полосами - 2 мм, цвет полос по цвету окантовки, на полевых погонах - полосы защитного или черного цвета;
4) младшего офицерского состава - одна поперечная полоса шириной 5 мм, расстояние от нижнего края погона до нижнего края полосы - 8 мм, цвет полосы по цвету окантовки, на полевых погонах - полоска защитного или черного цвета;
5) сержантов (старшин), солдат (матросов), проходящих воинскую службу по контракту и по призыву, курсантов средних и высших военно-учебных заведений соответственно воинскому званию размещаются:
вшитые либо металлические поперечные нашивки;
вшитые либо металлические поперечные нашивки и буквы (якорь).
Нашивки в форме угольника, расположенные вершиной на продольной осевой линии погона, углом вверх. Ширина широкой нашивки - 15 мм, ширина узкой нашивки - 7 мм, длина нашивок - 30 мм, расстояние между нашивками - 2 мм, расстояние от нижнего края погона (кроме погончиков) до нижнего края нашивок - 8 мм.
Высота букв (якоря) - 20 мм, расстояние от нижнего края погона (кроме погончиков) до нижнего края букв (якоря) - 8 мм. В случае использования букв (якоря) совместно с нашивками расстояние от верхнего края буквы (якоря) до нижнего края нашивок - 2 мм.
Нашивки и якоря на погончиках аналогичны погонам, расстояние от нижнего края погончика до нижнего края нашивок и якоря - 5 мм. В случае использования якоря вместе с нашивками он крепится поверх нашивок.
89. Расцветка полосок, окантовок, полей и нашивок на погонах военнослужащих Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований Республики Казахстан согласно приложению 2.
90. На погонах Верховного Главнокомандующего Вооруженными Силами Республики Казахстан размещается на продольной осевой линии по центру погона - вышитое позолоченной мишурой и шелком золотистого цвета (на полевых погонах - шелком защитного или черного цвета) изображение Государственного герба Республики Казахстан (диаметр - 35 мм), расстояние от нижнего края погона до центра Герба - 60 мм (рисунок 147).
91. На погонах высшего офицерского состава (кроме адмиралов)
соответственно воинскому званию размещаются вышитые позолоченной мишурой на продольной осевой линии погона звезды золотистого цвета (на полевых погонах - шелком защитного или черного цвета), с окантовкой красного цвета (в авиации и Аэромобильных войсках - с окантовкой голубого цвета) или без нее (на полевых погонах - без окантовки), расстояние от нижнего края погона до центра звезды 30 мм (у воинского звания "генерал-майор" - 55 мм), между центрами звезд вдоль погон - 25 мм (рисунок 148).
На погонах адмиралов соответственно воинскому званию размещаются вышитые позолоченной мишурой на продольной осевой линии погона звезды золотистого цвета (на полевых погонах - шелком защитного или черного цвета), наложенные на лучи серого или черного цвета, с якорями золотистого цвета, находящимися на пятиугольниках черного цвета в центре звезд. Погоны с окантовкой желтого или черного цвета, расстояние от нижнего края погона до центра первой звезды 30 мм (у воинского звания "контр-адмирал" - 55 мм), между центрами звезд вдоль погон - 25 мм. Диаметр вышитых звезд - 22 мм.
92. На погонах старшего офицерского состава размещаются металлические звезды золотистого цвета (на полевых погонах - вшитые звезды защитного или черного цвета), диаметр звезд - 20 мм (рисунки 149, 150).
Звезды соответственно воинскому званию размещаются:
1) у полковников (капитанов 1 ранга) - три звезды, из которых две нижние расположены с двух сторон посередине между продольной осевой линией и краем погона, расстояние от нижнего края погона до центра звезды - 35 мм, третья звезда - выше первых двух на продольной осевой линии погона, расстояние между центрами звезд вдоль погона - 25 мм;
2) у подполковников (капитанов 2 ранга) - две звезды, расположенные с двух сторон посередине между продольной осевой линией и краем погона, расстояние от нижнего края погона до центра звезды - 35 мм;
3) у майоров (капитанов 3 ранга) - одна звезда, расположенная на продольной осевой линии погона, расстояние от нижнего края погона до центра звезды - 55 мм.
93. На погонах младшего офицерского состава размещаются металлические звездочки золотистого цвета (на полевых погонах - вшитые звездочки защитного или черного цвета), диаметр звездочек - 13 мм (рисунки 149, 150).
Звездочки соответственно воинскому званию размещаются:
1) у капитанов (капитан-лейтенантов) - четыре звезды, из которых две нижние расположены с двух сторон посередине между продольной осевой линией и краем погона, расстояние от нижнего края погона до центра звезды 30 мм, третья и четвертая звезды - выше первых двух на продольной осевой линии погона, расстояние между центрами звезд вдоль погона - 20 мм;
2) у старших лейтенантов - три звезды, из которых две нижние расположены с двух сторон посередине между продольной осевой линией и краем погона, расстояние от нижнего края погона до центра звезды 30 мм, третья звезда
- выше первых двух на продольной осевой линии погона, расстояние между центрами звезд вдоль погона - 25 мм;
3) у лейтенантов - две звезды, расположенные с двух сторон посередине между продольной осевой линией и краем погона, расстояние от нижнего края погона до центра звезды - 30 мм.
94. На погонах сержантов (старшин), солдат (матросов), проходящих воинскую службу по контракту и по призыву (кроме курсантов средних и высших военно-учебных заведений, воспитанников Кадетского корпуса и республиканской школы "Жас улан"), нашивки соответственно воинскому званию размещаются (рисунки 151, 152):
1) у мастер-сержантов (мастер-старшин) - две широкие и одна узкая нашивки;
2) у штаб-сержантов (штаб-старшин) - две широкие нашивки;
3) у сержантов первого класса (старшин первого класса) - одна широкая и три узкие нашивки;
4) у сержантов второго класса (старшин второго класса) - одна широкая и две узкие нашивки;
5) у сержантов третьего класса (старшин третьего класса) - одна широкая и одна узкая нашивки;
6) у старших сержантов (главных старшин) - одна широкая нашивка;
7) у сержантов (старшин первой статьи) - три узкие нашивки;
8) у младших сержантов (старшин второй статьи) - две узкие нашивки;
9) у ефрейторов (старших матросов) - одна узкая нашивка.
На погонах рядовых (матросов) знаки различия по воинским званиям не указываются.
95. На погонах курсантов средних и высших военно-учебных заведений (кроме курсантов Военно-морских сил, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности) - буква "К", нашивки соответственно воинскому званию (рисунки 153, 154):
1) у старших сержантов - одна широкая нашивка;
2) у сержантов - три узкие нашивки;
3) у младших сержантов - две узкие нашивки;
4) у ефрейторов - одна узкая нашивка.
На погонах рядовых и курсантов знаки различия по воинским званиям не
96. На погонах (погончиках) курсантов средних и высших военно-учебных заведений Военно-морских сил, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности - якорь, нашивки соответственно воинскому званию (рисунки 155, 156):
1) у главных старшин - одна широкая нашивка;
2) у старшин первой статьи - три узкие нашивки;
3) у старшин второй статьи - две узкие нашивки;
4) у старших матросов - одна узкая нашивка.
На погонах матросов и курсантов знаки различия по воинским званиям не
97. На погончиках старшин и матросов, проходящих воинскую службу по призыву, курсантов средних и высших военно-учебных заведений Военно- морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности нашивки размещаются аналогично погонам.
Погончики старшин и матросов, проходящих воинскую службу по призыву, без букв, погончики курсантов средних и высших военно-учебных заведений Военно-морских сил, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности - с якорем (рисунки 157, 158).
98. На погонах воспитанников Кадетского корпуса размещаются буквы "КК" (рисунок 159).
99. На погонах воспитанников республиканской школы "Жас улан"
размещаются буквы "ЖҰ". В центральной части погона размещается вшитая звезда с парящим орлом (символ Вооруженных Сил Республики Казахстан)
диаметром 30 мм. Расстояние от нижнего края символа до верхнего края букв - 5 мм (рисунок 160).
100. На нашивных и съемных погонах (кроме погон на муфтах и погончиков) размещается форменная пуговица золотистого цвета диаметром 14 мм на расстоянии 10 мм от верхнего края погона до центра пуговицы.
Глава 9. Описание и рисунки образцов нарукавных и нагрудных знаков различия военнослужащих Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований Республики Казахстан
101. Шевроны - стандартизированные нарукавные знаки различия, выполненные из ткани, различающиеся между собой изображениями, надписями, указывающие на отношение к воинской службе, определяющие принадлежность военнослужащего к органам военного управления, объединениям, соединениям, частям, военно-учебным заведениям и военно-научным учреждениям Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований Республики Казахстан.
102. Шеврон Верховного Главнокомандующего Вооруженными Силами Республики Казахстан, а также шевроны, указывающие на принадлежность военнослужащих к Вооруженным Силам, другим войскам и воинским формированиям, нашиваемые на левом рукаве обмундирования (кроме рубашки и свитера), представляют собой форму щита.
Размеры шеврона: по высоте - 90 мм, по ширине - 75 мм. Цвет канта шеврона, надписи и изображения на нем - золотистый. Оформление шевронов указано на рисунке 161:
1) у Верховного Главнокомандующего Вооруженными Силами Республики Казахстан изображена звезда красного цвета, посередине звезды солнце и под ним парящий орел золотистого цвета (символ Вооруженных Сил Республики Казахстан). В верхней части - надпись "ЖОҒАРҒЫ БАС ҚОЛБАСШЫ";
2) у военнослужащих Вооруженных Сил Республики Казахстан изображена звезда красного цвета, посередине звезды солнце и под ним парящий орел золотистого цвета (символ Вооруженных Сил Республики Казахстан). В верхней части - надпись "ҚАЗАҚСТАН", в нижней - "ҚАРУЛЫ KҮШTEPІ", звездочка и стилизованный пшеничный колос;
3) у военнослужащих Комитета внутренних войск Министерства внутренних дел Республики Казахстан изображена звезда красного цвета, посередине звезды солнце и под ним парящий орел золотистого цвета (символ Вооруженных Сил Республики Казахстан). В верхней части - надпись "ҚАЗАҚСТАН", в нижней - "ІШКІ ӘСКЕРІ", звездочка и стилизованный пшеничный колос;
4) у военнослужащих органов управления и частей гражданской обороны Министерства по чрезвычайным ситуациям Республики Казахстан изображен земной шар, в центре - изображение "розы ветров" с оранжевым кругом посередине, внутри которого синий треугольник. В верхней части - надпись "ҚАЗАҚСТАН", в нижней - буквы "ТЖМ", над ними парящий орел золотистого
5) у военнослужащих Комитета национальной безопасности Республики Казахстан изображен щит в виде круга крапового цвета, по периметру надпись "ҰЛТТЫҚ ҚАУІПСІЗДІК КОМИТЕТІ" золотистого цвета. Внутри круга - шанырак, над ним изображение наконечника копья и двух мечей в ножнах, которые внизу соединены и обрамлены голубой лентой с надписью "ҚАЗАҚСТАН". В верхней части - буквы "ҰҚК", в нижней - звездочка и
6) у военнослужащих Республиканской гвардии Республики Казахстан изображена звезда с всадником, скачущим на коне. В верхней части - надпись "ҚАЗАҚСТАН", в нижней - надпись "ҰЛАH", стилизованный пшеничный колос;
7) у военнослужащих Службы охраны Президента Республики Казахстан изображена звезда бирюзового цвета с солнцем в центре, под которым парящий орел. В верхней части - надпись "ҚАЗАҚСТАН", по краям - надпись "ПРЕЗИДЕНТІНІҢ KҮЗET ҚЫЗМЕТІ";
8) у военнослужащих Пограничной службы Комитета национальной безопасности Республики Казахстан изображен круг светло-зеленого цвета, в центре - пятиконечная звезда голубого цвета с солнцем, под которым парящий орел. В верхней части - надпись "ШЕКАРА ҚЫЗМЕТІ", в нижней - надпись "ҚАЗАҚСТАН";
9) у военнослужащих Службы внешней разведки Республики Казахстан «Сырбар» изображен щит в виде круга крапового цвета, по периметру надпись «СЫРБАР» СЫРТҚЫ БАРЛАУ ҚЫЗМЕТІ» золотистого цвета. Внутри круга - шанырак, над ним изображение наконечника копья и двух мечей в ножнах, которые внизу соединены и обрамлены голубой лентой с надписью «ҚАЗАҚСТАН», в верхней части - буквы «СБҚ», в нижней - звездочка и стилизованный пшеничный колос.
103. Шевроны, нашиваемые на правом рукаве обмундирования (кроме рубашки и свитера) (рисунок 162), представляют собой:
1) у Верховного Главнокомандующего Вооруженными Силами Республики Казахстан - круг диаметром 81 мм, внутри которого изображена фигура юного вождя эпохи саков с поднятой правой рукой, восседающего на крылатом барсе.
На руке всадника браслет, на шее гривна и амулет, на голове остроконечная шапка. Изображение всадника и барса золотистого цвета. Ниже расположено изображение снежных вершин гор. В верхней части - надпись "ҚАЗАҚСТАН ПРЕЗИДЕНТІ". Цвет канта нарукавного знака, надписи и изображения на нем - золотистый;
2) у Министра обороны Республики Казахстан - круг диаметром 81 мм, внутри которого изображен золотой воин, летящий на крылатом барсе (символ Министра обороны Республики Казахстан). Круг окантован позолоченной мишурой. Цвет канта нарукавного знака, надписи и изображения на нем -
3) у председателя Комитета начальников штабов - круг диаметром 81 мм, внутри которого изображен крылатый барс (символ председателя Комитета начальников штабов). Круг окантован позолоченной мишурой. Цвет канта нарукавного знака, надписи и изображения на нем - золотистый.
У военнослужащих видов Вооруженных Сил и родов войск, отдельных воинских частей (учреждений) описание шевронов утверждается первыми руководителями соответствующих государственных органов.
104. Нарукавные знаки различия по воинским званиям адмиралов и офицеров корабельного состава Военно-морских сил, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности - галуны золотистого цвета (рисунок 163).
Галуны соответственно присвоенному воинскому званию:
у адмиралов - один широкий и выше него три средних;
у вице-адмиралов - один широкий и выше него два средних;
у контр-адмиралов - один широкий и выше него один средний;
у капитанов первого ранга - один широкий;
у капитанов второго ранга - четыре средних;
у капитанов третьего ранга - три средних;
у капитан-лейтенантов - два средних и выше него один узкий;
у старших лейтенантов - два средних;
у лейтенантов - один средний и выше него один узкий.
Галуны нашиваются на обоих рукавах тужурок (кроме тужурки белого цвета) параллельно их нижним краям: от шва до шва - на парадной тужурке;
длиной 80 мм - на повседневной тужурке черного цвета, тужурке белого цвета (для адмиралов).
Расстояние между галунами - 5 мм.
Над галунами нашиваются пятиконечные звезды золотистого цвета: у адмиралов - контур звезды с изображением посередине якоря золотистого цвета, у остальных офицеров - сплошная звезда.
Расстояние от верхнего края галуна до центра звезды 30 мм, у адмиралов - 45 мм.
Размеры нарукавных знаков различия по воинским званиям офицеров корабельного состава составляют:
диаметр звезд у высшего офицерского состава - 50 мм;
диаметр звезд у старшего и младшего офицерского состава - 30 мм;
ширина широкого галуна - 30 мм;
ширина среднего галуна - 13 мм;
ширина узкого галуна - 6 мм.
105. Нарукавные знаки по годам службы сержантов, старшин, солдат и матросов, проходящих воинскую службу по контракту, - угольники из галуна золотистого цвета, расположенные углом вниз на клапане такого же цвета, как мундир (тужурка, китель) (рисунок 164).
Над клапаном, начиная с 5-го года службы, нашиваются звезды золотистого цвета диаметром 25 мм.
В соответствии с годом службы сержанта, старшины, солдата и матроса, проходящих воинскую службу по контракту, на нарукавных знаках размещаются угольники:
один, два, три узких - соответственно на 1, 2, 3-м году службы;
один широкий - на 4-м году службы;
один широкий и одна звезда - на 5-9-м году службы;
один широкий и две звезды - на 10-ом году службы и более.
Размеры нарукавных знаков по годам службы:
ширина широкого галуна - 13 мм;
ширина узкого галуна - 6 мм;
длина широкого и узкого галунов - 75 мм;
расстояние между угольниками - 5 мм.
106. Нарукавные знаки по курсам обучения (рисунок 165):
1) у воспитанников Кадетского корпуса и республиканской школы "Жас улан", курсантов средних и высших военно-учебных заведений Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований (кроме курсантов средних и высших военно-учебных заведений Военно-морских сил, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности и курсантов авиационных училищ летчиков (штурманов) - угольники из галуна золотистого цвета, расположенные углом вниз на клапане из сукна по цвету рода войск.
В соответствии с курсом обучения на нарукавных знаках размещаются угольники: один, два, три, четыре, пять - для курсантов соответственно 1, 2, 3, 4, 5 курса.
Ширина галуна - 10 мм, длина - 75 мм.
Расстояние между угольниками - 5 мм;
2) у курсантов авиационных училищ летчиков (штурманов) - угольники из галуна золотистого цвета, расположенные углом вниз на клапане из сукна голубого цвета, над клапаном нашивается эмблема.
В соответствии с курсом обучения на нарукавных знаках размещаются угольники: один, два, три, четыре, пять - для курсантов соответственно 1, 2, 3, 4, 5 Расстояние между угольниками - 5 мм.
Расстояние по вертикали от линии, соединяющей вершины верхних углов угольника, до центра звезды эмблемы - 25 мм;
3) у курсантов средних и высших военно-учебных заведений Военно- морских сил, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности - угольники из галуна золотистого цвета, расположенные углом вниз на клапане из сукна черного (на форменной верхней рубахе - белого) цвета, над угольниками размещаются звезды золотистого цвета.
В соответствии с курсом обучения на нарукавных знаках размещаются угольники: один, два, три, четыре, пять, шесть - для курсантов соответственно 1, 2, 3, 4, 5, 6 курса.
Ширина галуна 10 мм, длина - 75 мм.
Расстояние по вертикали от линии, соединяющей вершины верхних углов угольника, до центра звезды эмблемы - 25 мм.
107. Нагрудные знаки - специальные знаки, стандартизированные, различающиеся между собой комбинацией геометрических силуэтов, содержанием нанесенных изображений, текстовыми надписями и цветовыми сочетаниями, изготовленные из металлических (алюминиевых) сплавов, из пластмассы, а также выполненные из ткани (рисунок 166):
1) знаки со словом "ҚАЗАҚСТАН" и указанием группы крови - прямоугольные из тканого полотна такого же цвета, что и полевое обмундирование. Ширина знаков - 3 см, длина - 13 см. Размеры букв (цифр) по высоте 15 мм;
2) знаки числа ранений - из галуна золотистого цвета (при тяжелом ранении) и темно-красного цвета (при легком ранении) располагаются на клапане такого же цвета, как мундир, тужурка, китель, форменная верхняя рубаха и форменная фланелевая блуза.
Ширина галуна - 6 мм, длина - 43 мм;
3) определенные в установленном порядке ведомственные знаки, знаки об окончании военно-учебных заведений, к почетным званиям, для классных специалистов и другие.
Глава 10. Описание и рисунки образцов кокард, эмблем, шитья и нашивок на головных уборах военнослужащих Вооруженных Сил, других войск и
108. Для Верховного Главнокомандующего Вооруженными Силами Республики Казахстан и высшего офицерского состава (рисунок 167):
1) кокарда для парадной и повседневной фуражек (кроме военнослужащих Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности) полуовальной формы высотой 36 мм, шириной 28 мм выполняется из сплавов цветных металлов в виде пятиконечной звезды золотистого цвета на голубом фоне. Края кокарды выполнены в виде лучей золотистого цвета. Фуражка носится с кокардой и шитьем из позолоченной мишуры;
2) кокарда для шапок-ушанок, беретов, пилоток, фуражек полевых (кроме военнослужащих Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности, Сил воздушной обороны и Аэромобильных войск) аналогична упомянутой в подпункте 1) настоящего пункта, но носится без шитья, для фуражки полевой -
3) эмблема для парадной и повседневной фуражек, шапок с козырьком, пилоток и фуражек полевых военнослужащих Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности изготавливается из алюминиевого сплава, в центре расположен якорь, в верхней части якоря - пятиконечная звезда красного цвета, в центре звезды - солнце и парящий под ним орел золотистого цвета. Эмблема обрамлена с обеих сторон и снизу пятью ветвями золотистого цвета, имеет полуовальную форму высотой 60 мм, шириной 55 мм. Фуражка и шапка с козырьком носятся с эмблемой и шитьем из позолоченной мишуры;
4) кокарда с эмблемой для пилоток, беретов, шапок-ушанок и фуражек полевых военнослужащих Сил воздушной обороны и Аэромобильных войск изготавливается из алюминиевого сплава золотистого цвета как одно целое со звездой на голубом фоне. Кокарда, обрамленная с обеих сторон и снизу пятью ветвями, имеет полуовальную форму, вытянутую по ширине. Размеры кокарды с эмблемой: высота - 45 мм, ширина - 55 мм;
5) на козырьках парадных (кроме повседневных) фуражек и шапок с козырьком выполняется шитье из позолоченной мишуры;
6) эмблема для тульи парадной и повседневной фуражек военнослужащих (кроме Сил воздушной обороны, Аэромобильных войск, Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности) изготавливается из алюминиевого сплава золотистого цвета в виде Государственного герба Республики Казахстан диаметром 48 мм;
7) эмблема для тульи парадной и повседневной фуражек военнослужащих Сил воздушной обороны и Аэромобильных войск изготавливается из алюминиевого сплава золотистого цвета в виде крыла. В центре над крылом расположена пятиконечная звезда. Размеры эмблемы: длина - 65 мм, высота - 26 мм.
109. Для сержантов (старшин) и солдат (матросов), проходящих воинскую службу по контракту, и офицерского состава, а также для сержантов и солдат Республиканской гвардии, проходящих воинскую службу по призыву (рисунок
168):
1) кокарда с эмблемой для парадной и повседневной фуражек военнослужащих (кроме Сил воздушной обороны, Аэромобильных войск, Военно- морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности, Республиканской гвардии, органов управления и частей гражданской обороны Министерства по чрезвычайным ситуациям) изготавливается из алюминиевого сплава золотистого цвета как одно целое со звездой на голубом фоне. Кокарда обрамлена с обеих сторон и снизу тремя ветвями, имеет полуовальную форму, вытянутую по ширине. Размеры кокарды с эмблемой: высота - 45 мм, ширина - 60 мм;
2) кокарда с эмблемой для парадной и повседневной фуражек военнослужащих Республиканской гвардии аналогична кокарде с эмблемой, упомянутой в подпункте 1) настоящего пункта, но в центре кокарды - звезда с всадником, скачущим на коне;
3) кокарда с эмблемой для парадной и повседневной фуражек военнослужащих органов управления и частей гражданской обороны Министерства по чрезвычайным ситуациям аналогична кокарде с эмблемой, упомянутой в подпункте 1) настоящего пункта, но в центре кокарды - "роза ветров" с оранжевым кругом посередине, внутри которого синий треугольник;
4) кокарда для шапок-ушанок, беретов, пилоток, фуражек полевых военнослужащих (кроме Сил воздушной обороны, Аэромобильных войск, Военно- морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности, Республиканской гвардии, органов управления и частей гражданской обороны Министерства по чрезвычайным ситуациям) аналогична кокарде высшего офицерского состава, но носится без шитья, для фуражки полевой - защитного цвета;
5) кокарда для шапок-ушанок, беретов, пилоток, фуражек полевых военнослужащих Республиканской гвардии аналогична кокарде, упомянутой в подпункте 4) настоящего пункта, но в центре кокарды - звезда с всадником, скачущим на коне;
6) кокарда для шапок-ушанок, беретов, пилоток, фуражек полевых военнослужащих органов управления и частей гражданской обороны Министерства по чрезвычайным ситуациям аналогична кокарде, упомянутой в подпункте 4) настоящего пункта, но в центре кокарды - "роза ветров" с оранжевым кругом посередине, внутри которого синий треугольник;
7) кокарда с эмблемой для парадной и повседневной фуражек, беретов, пилоток, шапок-ушанок и фуражек полевых военнослужащих Сил воздушной обороны и Аэромобильных войск аналогична кокарде с эмблемой, упомянутой в подпункте 4) пункта 108;
8) эмблема для парадной и повседневной фуражек, шапок с козырьком, пилоток и фуражек полевых военнослужащих Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности аналогична эмблеме высшего офицерского состава, но носится без шитья;
9) эмблема для тульи парадной и повседневной фуражек военнослужащих (кроме Сил воздушной обороны и Аэромобильных войск, Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности) аналогична эмблеме для тульи высшего офицерского состава;
10) эмблема для тульи парадной и повседневной фуражек военнослужащих Сил воздушной обороны и Аэромобильных войск аналогична эмблеме для тульи высшего офицерского состава;
11) орнамент золотистого цвета размещается на козырьках парадных фуражек почетного караула, военных дирижеров и военнослужащих духового оркестра, а также парадных фуражек и шапок с козырьком (кроме повседневных)
военнослужащих Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности.
110. Для сержантов и солдат, проходящих воинскую службу по призыву, курсантов средних и высших военно-учебных заведений, воспитанников Кадетского корпуса и республиканской школы "Жас улан" (кроме сержантов и солдат Республиканской гвардии, проходящих воинскую службу по призыву)
(рисунок 169):
1) звезда с эмблемой для парадной и повседневной фуражек, беретов, шапок-ушанок и фуражек полевых военнослужащих (кроме Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности) изготавливается из алюминиевого сплава в виде пятиконечной звезды красного цвета, в центре звезды солнце и парящий под ним орел золотистого цвета. Эмблема обрамлена четырьмя ветвями золотистого цвета.
Размеры эмблемы: высота - 40 мм, ширина - 50 мм. Эмблема для полевой фуражки - защитного цвета, без обрамления;
2) эмблема для парадной и повседневной фуражек-бескозырок, беретов, шапок-ушанок и фуражек полевых военнослужащих Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности изготавливается из алюминиевого сплава, в центре расположено изображение пятиконечной звезды красного цвета на якоре, в центре звезды солнце и парящий под ним орел золотистого цвета. Эмблема без обрамления. Размеры эмблемы: высота - 50 мм, ширина - 40 мм;
3) эмблема для тульи парадной и повседневной фуражек военнослужащих Сил воздушной обороны и Аэромобильных войск аналогична эмблеме для тульи высшего офицерского состава.
111. Нашивка голубого цвета с окантовкой золотистого цвета, выполненная из ткани, представляет собой трапециевидную форму и нашивается на левой стороне берета военнослужащих Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований (кроме воспитанников Кадетского корпуса). Размеры нашивки:
высота передней части - 35 мм, задней части - 15 мм, длина верхней части - 80 мм и нижней части - 70 мм.
В середине нашивки размещается изображение (рисунок 170):
1) пятиконечной звезды, в центре звезды солнце и парящий под ним орел (кроме Аэромобильных войск, Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности, Республиканской гвардии, органов управления и частей гражданской обороны Министерства по чрезвычайным ситуациям);
2) парашюта с двумя пикирующими самолетами по краям. В центре парашюта пятиконечная звезда, в центре звезды солнце и парящий под ним орел (для Аэромобильных войск);
3) якоря, в центре которого изображение пятиконечной звезды. В центре звезды солнце и парящий под ним орел (для Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности);
4) пятиконечной звезды, в центре звезды - всадник, скачущий на коне (для Республиканской гвардии);
5) "розы ветров" с оранжевым кругом посередине, внутри которого синий треугольник (для органов управления и частей гражданской обороны Министерства по чрезвычайным ситуациям).
112. У воспитанников Кадетского корпуса нашивка черного цвета с окантовкой золотистого цвета, выполненная из ткани, представляет собой форму щита и нашивается на левой стороне берета.
Размер нашивки: высота - 50 мм, ширина - 40 мм. В середине нашивки размещается изображение головы орла золотистого цвета.
113. На левой стороне пилотки разрешается носить нашивку. Описание и размеры нашивки утверждаются первыми руководителями соответствующих государственных органов и изготавливаются в установленном порядке.
Глава 11. Описание и рисунки образцов эмблем, пряжек, блях, пуговиц, орнаментов и шитья на обмундировании военнослужащих Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований Республики Казахстан
114. Пряжки к парадным поясам изготавливаются из сплавов цветных металлов и имеют овальную форму. Размеры пряжки: высота - 50 мм, ширина - 43 мм. Пряжка и все символы на ней золотистого цвета.
115. У Верховного Главнокомандующего Вооруженными Силами Республики Казахстан и высшего офицерского состава - в середине пряжки размещается изображение Государственного герба Республики Казахстан (рисунок 171).
116. В середине пряжки у сержантов (старшин) и солдат (матросов), проходящих воинскую службу по контракту, старшего и младшего офицерских составов размещается изображение (рисунок 172):
1) пятиконечной звезды, в центре звезды солнце и парящий под ним орел (кроме Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности, Республиканской гвардии, органов управления и частей гражданской обороны Министерства по чрезвычайным ситуациям);
2) якоря (для Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности);
3) пятиконечной звезды, в центре звезды - всадник, скачущий на коне (для
4) "розы ветров" и парящего под этим изображением орла (для органов управления и частей гражданской обороны Министерства по чрезвычайным ситуациям).
117. Пряжка для поясного ремня сержантов (старшин), солдат (матросов), проходящих воинскую службу по призыву, курсантов средних и высших военно- учебных заведений, воспитанников Кадетского корпуса и республиканской школы "Жас улан" изготавливается из сплава цветных металлов. Размеры пряжки:
высота - 53 мм и ширина - 70 мм. Пряжка и все символы на ней - золотистого цвета (рисунок 173).
В середине пряжки тиснением выполнены следующие изображения:
1) у военнослужащих Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований (кроме Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности, Республиканской гвардии, Министерства по чрезвычайным ситуациям Республики Казахстан) - пятиконечная звезда диаметром 44 мм, в центре звезды - солнце и парящий под ним орел (символ Вооруженных Сил Республики Казахстан);
2) у военнослужащих Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности - якорь размером 40 мм на 44 мм, на якоре - пятиконечная звезда диаметром 28 мм, в центре звезды солнце и парящий под ним орел (символ Вооруженных Сил Республики Казахстан);
3) у военнослужащих Республиканской гвардии - пятиконечная звезда диаметром 44 мм, в центре звезды всадник, скачущий на коне (символ
4) у военнослужащих органов управления и частей гражданской обороны Министерства по чрезвычайным ситуациям - "роза ветров" и парящий под этим изображением орел размером 44 мм на 30 мм.
118. Пуговицы на форменное обмундирование военнослужащих Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований изготавливаются диаметрами: большие - дня Верховного Главнокомандующего Вооруженными Силами Республики Казахстан и высшего офицерского состава - 24 мм и для военнослужащих других составов - 22 мм, малые - 14 мм. Пуговица и все символы на ней золотистого цвета.
На пуговицах (рисунок 174):
1) у Верховного Главнокомандующего Вооруженными Силами Республики Казахстан и высшего офицерского состава изображен Государственный герб Республики Казахстан;
2) у старшего и младшего офицерского составов, сержантов, солдат, курсантов средних и высших военно-учебных заведений, воспитанников Кадетского корпуса и республиканской школы "Жас улан" (кроме Военно- морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности, Республиканской гвардии, органов управления и частей гражданской обороны Министерства по чрезвычайным ситуациям) изображена пятиконечная звезда;
3) у военнослужащих Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности изображен якорь;
4) у военнослужащих Республиканской гвардии изображен всадник, скачущий на коне;
5) у военнослужащих органов управления и частей гражданской обороны Министерства по чрезвычайным ситуациям изображена "роза ветров".
119. На парадном мундире Верховного Главнокомандующего Вооруженными Силами Республики Казахстан, на парадных мундирах (тужурках)
у высшего офицерского состава (на воротнике и рукавах), на повседневном кителе Верховного Главнокомандующего Вооруженными Силами Республики Казахстан и на повседневных кителях (тужурках) у высшего офицерского состава (на воротнике) выполняется шитье позолоченной мишурой (рисунок 175).
На воротниках тужурок у высшего офицерского состава Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности выполнено шитье с эмблемой в виде якоря золотистого цвета.
120. На воротниках тужурок черного цвета у военнослужащих (кроме адмиралов) Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности прикреплены эмблемы золотистого цвета (рисунок 176):
1) у офицерского состава - орнамент с якорем. Размер якоря 30 мм на 20 мм;
2) у старшин и матросов, проходящих воинскую службу по контракту, - якорь размером 34 мм на 24 мм.
121. На воротниках мундиров и кителей, на съемных погонах у военнослужащих (кроме высшего офицерского состава) Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований (кроме Военно-морских сил, частей береговой обороны, морских частей Пограничной службы Комитета национальной безопасности, Республиканской гвардии) прикреплены эмблемы по роду войск - золотистого цвета, на воротнике полевого летнего обмундирования - защитного цвета. Диаметр эмблем - 22 мм (рисунок 177).
На воротниках кителей у военнослужащих, являющихся военными атташе, проходящих воинскую службу в военных представительствах и обучающихся в военно-учебных заведениях, а также находящихся в служебных командировках за границей или участвующих в мероприятиях по организации встреч и сопровождению иностранных военных делегаций, крепятся буквы "KZ". Высота букв - 15 мм.
На воротниках мундиров и кителей, съемных погонах у военнослужащих (кроме высшего офицерского состава) Республиканской гвардии крепятся буквы "РҰ". Высота букв - 15 мм.
ПРИЛОЖЕНИЕ 1 к описанию и рисункам образцов военной формы одежды и знаков различия военнослужащих Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований Республики Казахстан, утвержденным Указом Президента Республики от 8 июля 2006 года N 146 РАСЦВЕТКА околышей и кантов на фуражках, кантов на пилотках, полосок на тельняшках, кантов и лампасов на брюках, кантов на мундирах и кителях, цвет беретов военнослужащих Вооруженных Сил, других войск и Верховный Тем- но- Главноко- мандующий за- щит- ный Силы воздушной обороны Вооруженныых Сил Высший Парадная фу- ражка Голу- бой офицер- Го- лу- ский Си- ний состав Повседневная фуражка Офицеры, сержанты и солдаты по кон- тракту, офицеры по призы- ву Военно- служащие- женщины Сержанты ву, кур- санты средних и высших военно- учебных заведений Сухопутные войска, Ракетные войска и артиллерия Вооруженных Сил, органы Военной прокуратуры, военно-следственные органы Министер- ства внутренних дел Республики Казахстан Крас- Мор- ской вол- ны по конт- ракту, Военно-морские силы Вооруженных Сил, морские части Пограничной службы Комитета национальной безопасности Республики Казахстан Чер- Бе- лый офицерс- кий си- старшины и матросы по контр- акту, Старшины Части береговой обороны Вооруженных Сил по при- зыву Аэромобильные войска, части специального назначения Вооруженных Сил Республики Казахстан но-за- Военная полиция Вооруженных Сил Кадетский корпус, республиканская школа "Жас улан"
Воспитан- ники Ка- детского корпуса ники рес- публикан- ской шко- лы "Жас улан"
Комитет внутренних войск Министерства внутренних дел Республики Казахстан* Крапо- вый Кра- по- щит Сержанты и солдаты зыву, курсанты * Военнослужащим специального назначения Комитета внутренних войск Министерства внутренних дел, прошедшим квалификационные испытания, выдаются берет и тельняшка крапового цвета и предоставляется право их ношения Министерство по чрезвычайным ситуациям Парадная фураж- Оран- ка жевый же- волны Повседневная фу- Темно- защит- зыву, курсанты Комитет национальной безопасности, Служба охраны Президен- та Республики Казахстан , Служба внешней разведки Республики Казахстан «Сырбар»
Ва- силь- ковый ко-
Военно
Пограничная служба Комитета национальной безопасности Рес- публики Казахстан Светло- Свет- зеленый ло- зеле- синий ло-зе- зе- леный ле- Свет Республиканская гвардия Республики Казахстан Бирюзо- Би- рю- зо- Особо парадная форма одежды при выполнении церемони- альных ритуалов Бирю- зовый ПРИЛОЖЕНИЕ 2 РАСЦВЕТКА полосок, окантовок, полей и нашивок на погонах военнослужащих Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований
1. Погоны парадные (нашивные) на мундирах (тужурках) и пальто (шинелях)
Верховный Главнокомандующий Вооруженными Силами Темно-защит- Золоти- стый Главнокомандующий Силы воздушной обороны Вооруженных Сил Высший офицерский Золотистый на мундире светло-серого цвета и пальто стального цвета Стальной Офицеры по контра- кту и по призыву Зо- по контракту ти- по призыву, кур- санты средних и высших военно- учебных заведений Сухопутные войска, Ракетные войска и артиллерия Вооруженных Сил, органы Воен- ной прокуратуры, военно-следственные органы Министерства внутренних дел Респуб- лики Казахстан Высший офицерский состав Красный Офицеры по контр- акту и по призыву Сержанты и солдаты по призыву, курсанты средних и высших военно-учебных заведений Темно-за- щитный Военно-морские силы, части береговой обороны Вооруженных Сил, морские части По- граничной службы Комитета национальной безопасности Республики Казахстан Черный Старшины и матросы на форменной верхней ру- бахе белого цвета Белый на форменной фланеле- вой блузе синего цвета Аэромобильные войска, части специального назначения Вооруженных Сил Республики Голубой Военная полиция Вооруженных Сил Республики Казахстан Воспитанники Кадетского корпуса на мундире цвета мор- ской волны республиканской школы "Жас улан"
на пальто стального цвета цвета и пальто стального цвета Комитет внутренних войск Министерства внутренних дел Республики Казахстан и пальто стального цвета Краповый Комитет национальной безопасности, Служба охраны Президента Республики Казахстан , Служба внешней Василько- Пограничная служба Комитета национальной безопасности Республики Казахстан Светло-зе- на мундире светлосерого Особо парадные погоны при вы- полнении церемониальных ритуалов на мундире белого цвета на мундире черного цвета на шинели стального цве- та Бирюзовый полнении церемониальных ритуа- лов та и мундирах цвета морской волны и мундире цвета морской Сержанты и солдаты по призыву
2. Погоны на рубашке белого цвета (съемные)
Верховный Главнокомандующий Сухопутные войска, Ракетные войска и артиллерия Вооруженных Сил, Военной проку- ратуры, военно-следственные органы Министерства внутренних дел Республики Казах- стан Военно-морские силы, части береговой обороны Вооруженных Сил, морские части По- граничной службы Комитета национальной безопасности Республики Казахстан бахе белого цвета Аэромобильные войска, части специального назначения Вооруженных Сил Республики Комитет внутренних войск Министерства внутренних дел Республики Казахстан Комитет национальной безопасности, Служба охраны Президента Республики Казах- стан , Служба внешней Пограничная служба Комитета национальной безопасности Республики Казахстан по призыву
3. Погоны повседневные: нашивные на кителе (тужурке) и пальто, съемные на рубашке Сухопутные войска, Ракетные войска и артиллерия Вооруженных Сил, органы Воен- ной прокуратуры, военно-следственные органы Министерства внутренних дел Респуб- Военно-морские силы, части береговой обороны Вооруженных Сил, морские части По- граничной службы Комитета национальной безопасности Республики Казахстан Желтый на повседневной тужурке на рубашке кремового Кремовый белого на рубашке кремового цвета по призыву, курсанты средних и вой блузе синего цвета на рабочем платье (руба- ха и брюки) синего цвета Синий Аэромобильные войска, части специального назначения Вооруженных Сил Республики Комитет внутренних войск Министерства внутренних дел Республики Казахстан Министерства по чрезвычайным ситуациям Комитет Национальной безопасности, Служба охраны Пограничная служба Комитета национальной безопасности РИСУНКИ ОБРАЗЦОВ ВОЕННОЙ ФОРМЫ ОДЕЖДЫ И ЗНАКОВ РАЗЛИЧИЯ ВОЕННОСЛУЖАЩИХ ВООРУЖЕННЫХ СИЛ, ДРУГИХ ВОЙСК И ВОИНСКИХ ФОРМИРОВАНИЙ РЕСПУБЛИКИ КАЗАХСТАН (См. бумажный вариант)