Қазақша:
Қазақстан Республикасының Денсаулық сақтау Қазақстан Республикасы Министерство здравоохранения Республики министрлігі Казахстан Денсаулық сақтау министрінің 2005 жылғы 24 ақпандағы N 70 Бұйрығы. Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде 2005 жылғы 18 наурызда тіркелді.
Тіркеу N 3502. Күші жойылды - Денсаулық сақтау министрінің м.а.
2010 жылғы 12 тамыздағы № 631 Бұйрығымен Балалар мен жасөспірімдерге емдеу-алдын алу гинекологиялық көмегін ұйымдастыру туралы
1. Қоса беріліп отырған Балалар мен жасөспірімдерге емдеу-алдын алу гинекологиялық көмегін ұйымдастыру туралы ереже бекітілсін.
2. Емдеу-алдын алу ісі, аккредиттеу және ақпаратты талдау департаменті (Нерсесов А.В.) осы бұйрықты Қазақстан Республикасы Әділет министрлігіне мемлекеттік тіркеуге жіберсін.
3. Ұйымдастыру-құқықтық жұмыс департаменті (Акрачкова Д.В.) осы бұйрықты мемлекеттік тіркеуден өткізгеннен кейін оның бұқаралық ақпарат құралдарында ресми жариялануын қамтамасыз етсін.
4. Облыстық, Астана және Алматы қалалары денсаулық сақтау басқармаларының (департаменттерінің) басшылары (келісім бойынша) осы бұйрықты іске асыру жөніндегі шараларды қабылдасын.
ҚР НҚА ЭББ-гі нақты құжатқа сілтеу QR-коды
5. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау Денсаулық сақтау вице-министрі С.
Ә.Диқанбаеваға жүктелсін.
6. Осы бұйрық ресми жарияланған күнінен бастап күшіне енеді.
Министр
Денсаулық сақтау министрінің 2005 жылғы 24 ақпандағы N 70 бұйрығына қосымша Балалар мен жасөспірімдерге емдеу-алдын алу гинекологиялық көмегін ұйымдастыру туралы ереже
1. Жалпы ережелер
1. Осы ереже меншік нысанына қарамастан балалар мен жасөспірімдерге емдеу-алдын алу гинекологиялық көмегін көрсететін медициналық ұйымдардың қызметінің тәртібін белгілейді.
2. Балалар мен жасөспірімдерге гинекологиялық көмек көрсететін медициналық ұйымдар балалар мен жасөпірімдердің репродуктивті жүйесінің дұрыс дамуын, диагностикалық тексеруді, емдеу мен консультациялық көмекті бақылауды жүзеге асырады.
3. Балалар мен жасөспірімдерге амбулаториялық гинекологиялық көмек балалар емханаларында, әйелдер консультацияларында (кабинеттерінде), отбасын жоспарлау орталықтарында (кабинеттерінде), жасөспірімдер кабинетінде (бөлімшелерінде), студенттік және клиникалық-диагностикалық емханаларда көрсетіледі.
4. Балалар мен жасөспірімдерге гинекологиялық көмек көрсететін медициналық ұйымдар балалар бақшасында, мектептерде, балалар емханалары мен стационарларда жыныстық мүшелер патологиясын айқындау мен емдеу бойынша емдеу-алдын алу жұмысын және гинекологиялық ауруларға күмәнданған жағдайда маман-балалар гинекологына (акушер-гинекологқа)
жіберуді жүзеге асырады.
5. Балалар мен жасөспірімдерге гинекологиялық көмек көрсету үшін балалар гинекологы (немесе балалар мен жасөспірімдер гинекологиясы бойынша арнаулы дайындығы бар акушер-гинеколог) дәрігері лауазымы енгізіледі.
6. Балалар мен жасөспірімдерге мамандандырылған стационарлық көмек акушерлік стационарлардың, көп бағдарлы ауруханалар мен балалар стационарларының гинекологиялық бөлімшелерінде көрсетіледі.
7. Балалар гинекологының (акушер-гинекологының) жұмыс кестесі мектепке дейінгі және жалпы білім беру ұйымдарында алдын алу жұмысын жүргізуді, сондай-ақ амбулаториялық қабылдауды қамтамасыз етуді есепке ала отырып, құрылады.
8. Балалар гинекологы (акушер-гинеколог) Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңына сәйкес дәрігерлер білімін жетілдіру институттары мен факультеттерінде кем дегенде 5 жылда бір рет біліктілігін арттырады.
9. Балалар гинекологымен (акушер-гинекологымен) және медбикесімен (акушермен) ақпараттық-түсіндіру жұмысы медициналық ұйымдардың бекіткен жоспары бойынша жүргізіледі. Бұл жұмыс үшін белгіленген күндер мен сағаттар бөлген жөн. Бұл жұмыстың негізгі нысаны: тренингтер, ойын тестілеу, жеке және топтық әңгімелесу, лекциялар, тұрақты және жылжымалы көрмелер, және витраждар, бұқаралық ақпарат құралдарындағы жарияланымдар.
Жасөспірімдердегі қаламаған жүктіліктің алдын алуға ерекше көңіл бөлінеді.
Істелген жұмыстарды есепке алу "Білім беру жұмыстарын тіркеу журналында" (N 038-0/у нысаны) жүргізіледі.
10. Балалар гинекологының (акушер-гинекологының) жұмыс кестелерінде дәрігер орындайтын, "Емханада, консультацияда болуын есепке алу ведомстволарында" (N 039/у нысаны) белгіленетін, барлық тіркелетін мынадай жұмыстың түрлерін көрсету қажет: емханада немесе әйелдер консультациясындағы қабылдау, ақпараттық-түсіндіру және басқа да алдын алу жұмысы.
11. Балалар мен жасөспірімдерді қабылдау мен емдеу жүргізуде балалар мен олардың ата-аналарын тексеру және сұрау әдістеріне үйретілген, сондай-ақ бірқатар емдік ем-шаралар (спринцтеу, қынапқа балауыздар енгізу, дәрілік заттарды инстилляциялау) жүргізу дағдысы бар медбике (акушер) көмектеседі.
Медбике (акушер) "Орта медицина персоналының емханаларда немесе консультацияларда болуын есепке алу ведомствосын" (N 039-1/у нысаны)
жүргізеді.
12. Балалар гинекологына жіберу үшін мыналар айғақтар болып табылады:
балалар мен жасөспірімдердің ішіндегі ауырсынулар;
іштің өзгеруі;
8 жасқа дейін жыныстық қалыптасу белгілерінің пайда болуы;
13 жасқа дейінгі қайталанған жыныстық белгілерінің жоқтығы;
жыныстық жолдан бөлінулердің болуы;
етеккір орамының бұзылуы;
сыртқы жыныстық мүшелер қалыптасуының ауытқулары;
дене салмағының күрт артуы немесе жыныстық қалыптасу кезеңінде жоғалту;
құрсақ қуысы мүшелеріне операция жасағаннан кейінгі: соқыршек, перитонит және т.б. кейінгі жағдай.
13. Балалар мен жасөспірімдерге көмек көрсететін медициналық ұйымдардың жұмысында мынадай құжаттамалар пайдаланылады: "Баланың даму тарихы" (N 112/у нысаны), "Амбулаториялық науқастың медициналық картасы"
(N 025/у нысаны), "Диспансерлік науқастың бақылау картасы" (N 030/у нысаны), "Амбулаториялық науқастың медициналық картасына жасөспірімге қосымша парақ" (N 025-1/у нысаны), "Алдын алу тексерулерін есепке алу картасы" (N 131/у нысаны), "Амбулаториялық пациент талоны" (N 025-6/у нысаны), "Қорытынды (нақтыланған) диагноздарды тіркеу үшін статистикалық талон" (N 025-2/у нысаны), "Студенттердің, техникум, колледж және мектеп оқушыларының уақытша еңбекке қабілетсіздігі туралы анықтамалар кітабы" (N 095/у нысаны), "Емханада, консультацияда болуын есепке алу ведомстволары" (N 039/у нысаны).
2. Балалар мен жасөспірімдерге акушерлік-гинекологиялық көмек көрсетуді ұйымдастыру
14. Балалар мен жасөспірімдерге гинекологиялық көмек көрсететін медициналық ұйымдардың негізгі міндеттері:
перзентханада (бөлімшеде) - жаңа туған қыз балалар: туу кезінде баланың паспорттық жынысын дұрыс анықтау, жаңа туған нәрестелердің жыныстық дамуы бұзылуының ерте диагностикасы; даму кемістіктерін айқындау; балалар емханасы, отбасы дәрігерлік амбулаториясы мен перзентхана арасындағы сабақтастықты жүзеге асыру;
балалар емханасында - туған кезінен бастап 14 жас 11 ай 29 күнге дейінгі қыздар: туған кезінен бастап 14 жасты қоса алғанда ұрпақты болу жүйесі қалыптасуының бұзылуының ерте диагностикасы және емдеу, еттеккір функциясы қалыптасуы бұзылуының алдын алу; жасөспірімдер кабинетімен, әйелдер консультациясымен (кабинетімен) сабақтастықты жүзеге асыру;
жыныстық жетілу бұзылуларын түзету;
студенттік емханада (жасөспірімдер кабинетінде) - 15-18 жастағы жасөспірім қыздарды қоса алғанда: жасөспірім қыздардағы ұрпақты болу жүйесі қалыптасуының бұзылуының ерте диагностикасы, алдын алу және емдеу;
жыныстық қалыптасуы кезеңіндегі ерекшеліктеріне байланысты ұрпақты болу функциясын алдағы уақытта іске асыруды болжау, контрацепцияның осы заманғы әдістерін қолданатын жасөспірім қыздарды диспансерлеу; жасанды түсік жасағаннан кейін оңалту, контрацептивтік құралдарды іріктеу; балалар емханасымен, әйелдер консультациясымен (кабинетімен) және гинекологиялық стационармен сабақтастықты, ақпараттық-түсіндіру жұмысын жүзеге асыру;
емдеу-алдын алу мекемелеріне балалар мен жасөспірімдер өзбетімен қаралған жағдайда консультациялық медициналық көмек көрсету болып табылады.
3. Балалар мен жасөспірімдерді диспансерлеуді ұйымдастыру
15. Қыздарды алдын алу медициналық тексерулерін мынадай жас кезеңдерінде жүргізу қажет: 1 жас - бейтарап кезең, 6-7 жас - жасөспірім алды кезең; 11-12 жас - жасөспірім кезеңнің басы; 15 жас - жасөспірімдік кезеңнің жоғарлауы; 17-18 жас - қайталанған жыныстық белгілердің дамуын дұрыс тексеру мен бағалауды қамтитын жасөспірімдік кезеңнің аяқталуы.
16. Дәрігер акушер-гинеколог қыздарға 15 жастан бастап ата-аналарының (қорғаншыларының) рұқсаты болған жағдайда гинекологиялық тексеру жүргізеді.
Олай болмаған жағдайда тексеруді міндетті түрде амбулаториялық картада немесе өзге медициналық құжатта көрсетілген адамдардың қатысу фактісін белгілей отырып, екінші медицина қызметкерінің қатысуымен екі қолдық ректо- абдоминальды зерттеу жүргізеді.
17. Балалар мен жасөспірімдерді алдын алу тексеру кезінде былайша бөлу қажет:
І-топ - туған кезінен бастап 18 жасқа дейінгі дені сау қыздар. Бірінші топтағы қыздарды дисансерлеудің негізгі міндеттері: дене және жыныстық дамуын бағалау; ұрпақты болу жүйесі қалыптасуының бұзылуының клиникаға дейінгі нысандарын ерте диагностикалау және уақытында олардың алдын алу.
ІІ-топ - ұрпақты болу жүйесі қалыптасуының бұзылуына себепкер болатын созылмалы аурулармен ауыру қауіпіне анықталған жасөспірім қыздар; созылмалы аурулардың компенсацияланған ағымы, жіті күшейген аурулары, жыныстық дамуындағы ауытқуы, еттекір функциясының әртүрлі бұзылулары бар қыздар.
Осы топты диспансерлеудің негізгі міндеті - ұрпақты болу функциясы (етеккір функциясы) дамуының бұзылуын және аурулардың күшеюін болдырмау.
ІІІ-топ - созылмалы аурулары ағымының жиі асқынулары бар қыздар.
Стационар жағдайында жүргізілетін ауруларды емдеу, ұзақ кезеңдік оңалту бұл топты диспансерлеудің негізгі міндеті болып табылады.
ІІІа-топ - жыныстық дамуында кемшіліктері бар қыздар, гормональды емес терапиямен емделетін етеккір функциясының әртүрлі бұзылу нысандары бар жасөспірім қыздар.
ІІІб-топ - гормональды терапиямен дұрысталатын етеккір функциясының әртүрлі бұзылу нысандарымен жыныстық дамуында кемшіліктері бар қыздар.
ІІІв-топ - эндокриндік және генетикалық патологиясы бар, тұрақты гормональды және хирургиялық түзетулерді қажет ететін ұрпақты болу жүйесінің даму ауытқулары бар қыздар.
18. Қыздарды диспансерлеу педиатрдың (жасөспірімдер кабинеті терапевінің) және ауруларға қарай басқа да мамандардың қатысуымен кешенді жүзеге асырылуы тиіс.
19. Науқас қызда экстрагенитальды және гинекологиялық аурулары болған жағдайда балалар гинекологын (акушер-гинекологын) қоса алғанда мамандардың консилиумімен негізгі ауруы анықталады. Балалар гинекологы (акушер- гинекологы) айқындалған гинекологиялық патология бойынша науқасты кешенді сауықтыруға қатысады.
20. Бірінші, екінші, үшінші топтағы қыздар диспансерлік бақылаудың барлық кезеңінде диспансерлік есептен алынбайды.
21. 15 жасқа толған науқас және ауырып қалу қаупі бар қыздар жасөспірімдер кабинетіне диспансерлік бақылауға беріледі.
22. Екінші және үшінші топтағы 18 жасқа толған науқас жасөспірім қыздар әйелдер консультациясының (кабинетінің) акушер-гинеколог дәрігерінің диспансерлік бақылауына беріледі.

На русском языке:
Қазақстан Республикасының Денсаулық сақтау Приказ Министра Министерство здравоохранения Республики министрлігі здравоохранения Республики Казахстан Казахстан от 24 февраля 2005 года N 70. Зарегистрирован в Министерстве юстиции Республики Казахстан 18 марта 2005 года N 3502. Утратил силу приказом и.о. Министра Казахстан от 12 августа 2010 года N 631 Об организации лечебно-профилактической гинекологической помощи детям и подросткам
1. Утвердить прилагаемые Правила по организации лечебно- профилактической гинекологической помощи детям и подросткам.
2. Департаменту лечебно-профилактической работы, аккредитации и анализа информации (Нерсесов А.В.), направить настоящий приказ на государственную регистрацию в Министерство юстиции Республики Казахстан.
3. Департаменту организационно-кадровой работы (Акрачкова Д.В.) после государственной регистрации настоящего приказа обеспечить его официальное опубликование в средствах массовой информации.
4. Руководителям управлений (департаментов) здравоохранения областей, городов Астаны и Алматы (по согласованию) принять меры по реализации настоящего приказа.
5. Контроль за исполнением настоящего приказа возложить на Вице- Министра здравоохранения Республики Казахстан Диканбаеву С.А.
6. Настоящий приказ вводится в действие со дня его официального опубликования.
Министр
Утверждены приказом
Министра здравоохранения Республики Казахстан от 24 февраля 2005 года N 70 Правила организации лечебно-профилактической гинекологической помощи детям и подросткам
1. Общие положения
1. Настоящие правила определяют порядок организации лечебно- профилактической гинекологической помощи детям и подросткам в медицинских организациях независимо от форм собственности.
2. Медицинские организации, оказывающие гинекологическую помощь детям и подросткам, осуществляют наблюдение за правильным развитием репродуктивной системы детей и подростков, диагностическое обследование, лечение и консультативную помощь.
3. Амбулаторная гинекологическая помощь детям и подросткам оказывается в детских поликлиниках, женских консультациях (кабинетах), центрах (кабинетах) планирования семьи, в подростковом кабинете (отделении), студенческих и клинико-диагностических поликлиниках.
4. Медицинские организации, оказывающие гинекологическую помощь детям и подросткам, осуществляют лечебную и профилактическую работу, заключающуюся в проведении профилактических осмотров в детских садах, школах, детских поликлиниках и стационарах, информационно-разъяснительную работу, выявление и лечение патологии со стороны половых органов и при подозрении на гинекологическое заболевание - направляют к специалисту - детскому гинекологу (акушеру-гинекологу).
5. Гинекологическую помощь детям и подросткам осуществляет врач детский гинеколог (или акушер-гинеколог, имеющий специальную подготовку по детской и подростковой гинекологии).
6. Специализированная стационарная помощь детям и подросткам может оказываться в акушерских, гинекологических отделениях многопрофильных больницах и детских стационарах.
7. График работы детского гинеколога (акушера-гинеколога) строится с учетом проведения профилактической работы в дошкольных и в общеобразовательных организациях, а также обеспечения амбулаторного приема.
8. Детский гинеколог (акушер-гинеколог) проходит повышение квалификации не реже одного раза в 5 лет в институтах и факультетах усовершенствования врачей в соответствии с действующим законодательством Республики Казахстан.
9. Информационно-разъяснительная работа проводится детским гинекологом (акушером-гинекологом) и медицинской сестрой (акушеркой) по плану, утвержденному руководителем медицинской организации. Для этой работы следует выделить фиксированные дни и часы. Основные формы этой работы: тренинги, игровое тестирование, индивидуальные и групповые беседы, лекции, постоянные и передвижные выставки, и витражи, публикации в средствах массовой информации. Особое внимание уделяется профилактике нежелательной беременности у подростков. Учет проделанной работы ведется в "Журнале регистрации образовательной работы" (форма N 038-0/у).
10. В графиках работы детского гинеколога (акушера-гинеколога)
необходимо отражать все регистрируемые виды работ, выполняемых врачом:
прием в поликлинике или женской консультации, информационно- разъяснительную и другую профилактическую работу, которую он фиксирует в "Ведомости учета посещений в поликлинике, консультации" (форма N 039/у).
11. В проведении приема и лечении детей и подростков помогает медицинская сестра (акушерка), обученная методам осмотра и опроса детей и их родителей, а также имеющая навыки в проведении ряда лечебных процедур (спринцевание, введение свечей во влагалище, инстилляция лекарственных средств). Медицинская сестра (акушерка) ведет "Ведомость учета посещений среднего медицинского персонала поликлиники или консультации" (форма N 039- 1/у).
12. Показаниями для направления к врачу детскому гинекологу являются:
боли в животе у детей и подростков;
изменение формы живота;
появление признаков полового созревания до 8 лет;
отсутствие вторичных половых признаков до 13 лет;
наличие выделений из половых путей;
нарушение менструального цикла;
отклонения в строении наружных половых органов;
резкая прибавка массы тела или потеря в период полового созревания;
состояние после оперативных вмешательств на органы брюшной полости:
аппендицит, перитонит и так далее.
13. В работе медицинских организаций, оказывающих помощь детям и подросткам, используется следующая документация: "История развития ребенка"
(форма N 112/у), "Медицинская карта амбулаторного больного" (форма N 025/у), "Контрольная карта диспансерного больного" (форма N 030/у), "Вкладной лист на подростка к медицинской карте амбулаторного больного" (форма N 025-1/у), "Карта учета профилактических осмотров" (форма N 131/у), "Талон амбулаторного пациента" (форма N 025-6/у), "Статистический талон для регистрации заключительных (уточненных) диагнозов" (форма N 025-2/у), "Книга справок о временной нетрудоспособности, студентов, учащихся техникумов, колледжей и школ" (форма N 095/у), "Журнал регистрации образовательной работы" (форма N 038-0/у), "Ведомость учета посещений в поликлинике, консультации" (форма N 039/у).
2. Организация оказания гинекологической помощи детям и подросткам
14. Основными направлениями медицинских организаций, оказывающих гинекологическую помощь детям и подросткам, являются:
в родильном доме (отделении) - новорожденные девочки: правильное определение паспортного пола ребенка при рождении, ранняя диагностика нарушений полового развития новорожденных; выявление пороков развития;
осуществление преемственности между детской поликлиникой, семейной врачебной амбулаторией и родильным домом;
в детской поликлинике - девочки от периода новорожденности до 14 лет 11 месяцев 29 дней: ранняя диагностика и лечение нарушений становления репродуктивной системы от периода новорожденности до 14 лет включительно, профилактика нарушений становления менструальной функции; осуществление преемственности с подростковым кабинетом, женской консультацией (кабинетом); коррекция нарушений полового созревания;
в студенческой поликлинике, (подростковый кабинет) - девушки в возрасте 15-18 лет включительно: ранняя диагностика, профилактика и лечение нарушений становления репродуктивной системы; прогнозирование предстоящей реализации репродуктивной функции в связи с особенностями периода полового созревания, диспансеризация девушек, применяющих современные методы контрацепции;
реабилитация после перенесенного искусственного аборта, подбор контрацептивных средств; осуществление преемственности с детской поликлиникой, женской консультацией (кабинетом) и гинекологическим стационаром, информационно-разъяснительная работа;
оказание консультативной медицинской помощи при самостоятельном обращении детей и подростков в лечебно-профилактическое учреждение.
3. Организация диспансеризации детей и подростков
15. Профилактические медицинские осмотры девочек необходимо проводить в следующие возрастные периоды: 1 год - нейтральный период, 6-7 лет
- препубертатный период; 11-12 лет - начало пубертатного периода; 15 лет - пик пубертатного периода; 17-18 лет - окончание пубертатного периода, которые включают объективный осмотр и оценку развития вторичных половых признаков.
16. Врач акушер-гинеколог проводит гинекологический осмотр девушек с 15 лет - двуручное ректо-абдоминальное исследование (по показаниям) при наличии разрешения родителей (опекунов). При отсутствии таковых осмотр проводится обязательно в присутствии второго медицинского работника с фиксацией факта присутствия указанных лиц в амбулаторной карте или иной медицинской документации.
17. При профилактических осмотрах детей и подростков необходимо выделять:
I - группа - здоровые девочки с момента рождения до 18 лет. Основная задача диспансеризации девочек первой группы: оценка физического и полового развития; ранняя диагностика доклинических форм нарушения становления репродуктивной системы и своевременное их предупреждение.
II - группа - девочки-подростки, подверженные риску заболеть хроническим заболеванием, которое может способствовать нарушению становления репродуктивной системы; девочки с компенсированным течением хронического заболевания, с острыми рецидивирующими заболеваниями, с отклонениями в половом развитии, с различными формами нарушения менструальной функции.
Основная задача диспансеризации этой группы - предупреждение нарушений становления репродуктивной функции (менструальной функции) и прогрессирования заболевания.
III - группа - девочки с частыми обострениями течения хронического заболевания. Основной задачей диспансеризации этой группы является лечение заболевания, которое проводится в условиях стационара и длительной поэтапной реабилитации.
IIIа - группа - девочки с отклонениями в половом развитии, девочки- подростки с различными формами нарушения менструальной функции, поддающимися негормональной коррекции.
IIIб - группа - девочки с отклонениями полового развития с различными формами нарушения менструальной функции, корригирующимися гормональной терапией.
IIIв - группа - девочки с эндокринной и генетической патологией, с аномалиями развития органов репродуктивной системы, нуждающиеся в постоянной гормональной или хирургической коррекции.
18. Диспансеризация девочек должна осуществляться комплексно с участием педиатра (терапевта подросткового отделения) и других специалистов, в зависимости от заболеваний.
19. При наличии у больной девочки экстрагенитального и гинекологического заболевания консилиумом специалистов, включая детского гинеколога (акушера-гинеколога), определяется основное заболевание. Детский гинеколог (акушер-гинеколог) принимает участие в комплексном оздоровлении больной по выявленной гинекологической патологии.
20. Девочки первой, второй и третьей групп с диспансерного учета не снимаются в течение всего периода диспансерного наблюдения.
21. По достижении 15-ти летнего возраста больные девочки передаются на диспансерное наблюдение в подростковый кабинет.
22. При достижении 18-летнего возраста больные девочки - подростки второй и третьей группы переходят под диспансерное наблюдение врача акушера- гинеколога женской консультации (кабинета).