Қазақша:
Агентство Республики Казахстан по Қазақстан Республикасының Қаржы нарығын және қаржы ұйымдарын реттеу мен қадағалау Қазақстан Республикасы Қаржы нарығын және қаржы ұйымдарын регулированию и надзору финансового рынка и жөніндегi агенттiгi финансовых организаций реттеу мен қадағалау агенттігі Басқармасының 2005 жылғы 26 қарашадағы № 408 Қаулысы.
Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2005 жылғы 26 желтоқсанда тіркелді.
Тіркеу № 3991. Күші жойылды - Басқармасының 2006 жылғы 27 қазандағы № 223 (Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелген күннен бастап он төрт күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) қаулысымен Зейнетақы активтерін инвестициялық басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыру ережесін бекіту туралы
1. Осы қаулының 1-қосымшасына сәйкес Зейнетақы активтерін инвестициялық басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыру ережесі (бұдан әрі - Ереже) бекітілсін.
2. Осы қаулы қолданысқа енгізілген күннен бастап Агенттік Басқармасының "Зейнетақы активтерін инвестициялық басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыру ҚР НҚА ЭББ-гі нақты құжатқа сілтеу QR-коды ережесін бекіту туралы" 2005 жылғы 30 шілдедегі N 273 қаулысының (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде N 3831 тіркелген)
күші жойылды деп танылсын.
3. Осы қаулы Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелген күннен бастап он төрт күн өткеннен кейін қолданысқа енгізіледі.
4. Стратегия және талдау департаменті (Еденбаев Е.С.):
1) Заң департаментімен (Байсынов М.Б.) бірлесіп осы қаулыны Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркеуден өткізу шараларын қолға алсын;
2) осы қаулы Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркеуден өткен күннен бастап он күндік мерзімде оны Агенттіктің мүдделі бөлімшелеріне, "Қазақстан қаржыгерлерінің қауымдастығы", "Активтерді басқарушылар қауымдастығы" қауымдастық нысанындағы заңды тұлғалар бірлестіктеріне, зейнетақы активтерін инвестициялық басқару жөніндегі қызметті көрсететін бағалы қағаздар рыногының кәсіби қатысушыларына жіберсін.
5. Зейнетақы активтерін басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыруға лицензиясы бар зейнетақы активтерін инвестициялық басқаруды жүзеге асыратын ұйымдар мен жинақтаушы зейнетақы қорлары:
1) 2007 жылғы 1 қаңтарға дейінгі мерзімге өз қызметін Ереженің 35- тармағында көзделген талаптарға сәйкес келтірсін;
2) 2008 жылғы 1 қаңтарға дейінгі мерзімге өз қызметін Ереженің 36- тармағында көзделген талаптарға сәйкес келтірілсін.
6. Халықаралық қатынастар және жұртшылықпен байланыс бөлімі (Пернебаев Т.Ш.) осы қаулыны Қазақстан Республикасының бұқаралық ақпарат құралдарында жариялауды қамтамасыз етсін.
7. Осы қаулының орындалуын бақылау Агенттік Төрағасының орынбасары Е.Л.Бахмутоваға жүктелсін.
Төраға
Басқармасының 2005 жылғы 26 қарашадағы N 408 қаулысының 1-қосымшасы Зейнетақы активтерін инвестициялық басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыру ережесі 1-тарау. Жалпы ережелер
1. Осы Ереже "Қазақстан Республикасында зейнетақымен қамсыздандыру туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 51-бабына сәйкес әзірленді және зейнетақы активтерін инвестициялық басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыру тәртібін белгілейді.
2. Осы Ережеде мынадай ұғымдар пайдаланылады:
1) әртараптандыру - зейнетақы активтерін инвестициялық басқаруды жүзеге асыратын ұйымның немесе зейнетақы активтерін басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыруға лицензиясы бар жинақтаушы зейнетақы қорының активтерін заңнамалармен рұқсат берілген әр түрлі қаржы құралдарына орналастыру;
2) баға тәуекелі - қаржы құралдарының нарықтық құнына әсер ететін, қаржы рыноктарындағы жағдай өзгерген жағдайда туындайтын қаржы құралдары портфелі құнының өзгеруі салдарынан болатын шығыстардың (шығындардың)
пайда болу тәуекелі;
3) бэк-офис - негiзгi функциясы қаржы құралдарымен жасалатын мәмілелерді орындау, фронт-офистен алынған бастапқы құжаттар негiзiнде қосалқы есепте жасалған операцияларды тiркеу, зейнетақы активтерін инвестициялық басқаруды жүзеге асыратын ұйымның немесе зейнетақы активтерін басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыруға лицензиясы бар жинақтаушы зейнетақы қорының қаржы құралдары мен ақшасын есепке алу болып табылатын зейнетақы активтерін инвестициялық басқаруды жүзеге асыратын ұйымның немесе зейнетақы активтерін басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыруға лицензиясы бар жинақтаушы зейнетақы қорының бөлiмшесi;
4) бэк-тестинг - зейнетақы активтерін инвестициялық басқаруды жүзеге асыратын ұйым немесе зейнетақы активтерін басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыруға лицензиясы бар жинақтаушы зейнетақы қоры бойынша тарихи деректерді пайдалана және есептелген нәтижелерді көрсетілген операцияларды жасаудың ағымдағы (нақты) нәтижелерімен салыстыра отырып тәуекелдерді өлшеу рәсімдерінің тиімділігін тексеру әдісі;
5) валюталық тәуекел - зейнетақы активтерін инвестициялық басқаруды жүзеге асыратын ұйым немесе зейнетақы активтерін басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыруға лицензиясы бар жинақтаушы зейнетақы қоры өз қызметін жүзеге асырған кезде шетел валюталары бағамдарының өзгеруімен байланысты шығыстардың (шығындардың) пайда болу тәуекелі. Шығыстардың (шығындардың) қауіптілігі құндылық түріндегі валюталар бойынша позицияларды қайта бағалаудан туындайды;
6) гэп - сыйақы ставкаларының өзгерiсiне ұшыраған немесе белгiлi бiр мерзiм iшiнде өтеуге жататын зейнетақы активтерін инвестициялық басқаруды жүзеге асыратын ұйымның немесе зейнетақы активтерін басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыруға лицензиясы бар жинақтаушы зейнетақы қорының активтерi мен мiндеттемелерiнiң көлемiн салыстыру негiзiнде процент тәуекелiн және өтiмдiлiктi жоғалту тәуекелiн өлшеу әдiстерi;
7) елдiң (трансферт) тәуекелi - шет мемлекеттiң немесе шет мемлекет резидентiнiң қаржы тәуекелдерiне қатыссыз себептер жөнiнде мiндеттемелер бойынша төлем қабiлетсiздiгi немесе Ұйымның (Қордың) алдында жауап беру ниетiнiң болмауы салдарынан болған шығыстардың (шығындардың) туындау тәуекелi;
8) кредиттік тәуекел - бағалы қағаз (облигациялар, мемлекеттік міндеттемелер және басқалар) шығару талаптарымен белгіленген мерзімде, сондай-ақ артықшылықты акциялар бойынша (дивиденд төлеу жөніндегі белгіленген міндеттемелерге қатысты) кредиторға (инвесторға) тиесілі негізгі борыш пен сыйақыны заемшының (эмитенттің) төлемеуі салдарынан шығыстардың (шығындардың) туындау тәуекелi. Кредиттік тәуекелге сондай-ақ своптар, опциондар бойынша және есеп айырысуларды реттеу кезеңінде бағалы қағаздар бойынша міндеттемелерді әріптестің орындамауына байланысты туындайтын залал тәуекелі кіреді;
9) құқықтық тәуекел - зейнетақы активтерін инвестициялық басқаруды жүзеге асыратын ұйымның немесе зейнетақы активтерін басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыруға лицензиясы бар жинақтаушы зейнетақы қорының Қазақстан Республикасы заңдарының талаптарын бұзуы не зейнетақы активтерін инвестициялық басқаруды жүзеге асыратын ұйым немесе зейнетақы активтерін басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыруға лицензиясы бар жинақтаушы зейнетақы қоры тәжiрибесiнiң оның iшкi құжаттарына сәйкес келмеуi, ал Қазақстан Республикасы резидент еместерiне қатысты басқа мемлекеттер заңдарының талаптарын бұзуы салдарынан болған шығыстардың (шығындардың)
туындау тәуекелi;
10) операция тәуекелi - зейнетақы активтерін инвестициялық басқаруды жүзеге асыратын ұйымның немесе зейнетақы активтерін басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыруға лицензиясы бар жинақтаушы зейнетақы қорының ішкі бақылау ұйымына қойылатын талаптарды бұзуы (сақтамауы) салдарынан шығыстардың (шығындардың) туындау тәуекелi. Операция тәуекелiне сондай-ақ операция (компьютер) жүйелеріндегі елеулі іркілістердің туындауына байланысты тәуекелдер, белгіленген лимиттердің асып кетуі, бағалы қағаздармен немесе бэк-офис жұмысы барысында операторлардың қателерімен операциялар жасаған кездегі алаяқтық жатады;
11) өтiмдiлiктi жоғалту тәуекелi - зейнетақы активтерін инвестициялық басқаруды жүзеге асыратын ұйымның немесе зейнетақы активтерін басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыруға лицензиясы бар жинақтаушы зейнетақы қорының өз мiндеттемелерiн орындамауы не уақтылы орындамауына байланысты тәуекел. Бағалы қағаздар өтімділігін жоғалту тәуекелі активтер сияқты олардың тез сатылу қабілеттілігімен, төмен шығасылармен және қолайлы бағалар бойынша айқындалады;
12) проценттiк тәуекел - сыйақы ставкаларының қолайсыз өзгеруi салдарынан туындаған шығыстардың (шығындардың) туындау тәуекелi, оның iшiнде:
орналастырған активтер мен тартылған мiндеттемелердi (белгiленген сыйақы ставкалары кезiнде) қайтару және өтеу мерзiмдерiнiң сәйкес келмеуiнен шығыстардың (шығындардың) туындау тәуекелi;
өзге тең жағдайларда ұқсас баға сипаты бар құралдардың бiрқатары бойынша алынатын және төленетiн сыйақыны есептеу және түзетудiң түрлi әдiстерiн қолдануға байланысты негiзгi тәуекел;
13) рыноктық тәуекел - қаржы рыноктарының қолайсыз қозғалыстарымен байланысты шығыстардың (шығындардың) туындау тәуекелi. Рыноктық тәуекелдің макроэкономикалық табиғаты бар, яғни қаржы жүйесінің макроэкономикалық көрсеткіштері рыноктық тәуекелдің көздері болып табылады;
14) стресс-тестинг - зейнетақы активтерін инвестициялық басқаруды жүзеге асыратын ұйымның немесе зейнетақы активтерін басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыруға лицензиясы бар жинақтаушы зейнетақы қорының қаржылық жай- күйіне төтенше, бірақ зейнетақы активтерін инвестициялық басқаруды жүзеге асыратын ұйымның немесе зейнетақы активтерін басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыруға лицензиясы бар жинақтаушы зейнетақы қорының қызметіне әсер етуі мүмкін ықтимал оқиғалардың әлуетті әсер етуін өлшеу әдісі;
15) тәуекелдердi басқару жүйесi - бұл процеске төрт негiзгi элемент кiредi:
тәуекелдi бағалау, тәуекелдi өлшеу, тәуекелдi бақылау және тәуекел мониторингi;
16) фронт-офис - негiзгi функциясы қаржы құралдарымен мәмiлелер жасау болып табылатын зейнетақы активтерін инвестициялық басқаруды жүзеге асыратын ұйымның немесе зейнетақы активтерін басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыруға лицензиясы бар жинақтаушы зейнетақы қорының бөлiмшесi;
17) "stop-loss" - лимиттерді белгілеу саясаты, қаржы құралдарымен жасалатын операциялар бойынша залалдың шекті түрде жол берілетін деңгейі.
2-тарау. Инвестиция объектілері
3. Зейнетақы активтерін инвестициялық басқаруды жүзеге асыратын ұйым (бұдан әрі - Ұйым) және/немесе зейнетақы активтерін басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыруға лицензиясы бар жинақтаушы зейнетақы қорлары (бұдан әрі - Қор)
әрбір жеке Қордың инвестициялық басқарудағы зейнетақы активтерін осы Ереженің 1-қосымшасында көрсетілген зейнетақы активтерінің жалпы көлеміндегі мөлшерде (мәміле жасалған күнге инвестицияның ағымдағы көлемін және Қордың кастодианының инвестициялық шоттарындағы ақша қалдығын қосқанда) қаржы құралдарына дербес орналастырады.
3-тарау. Инвестициялау шарттары және тәртібі
4. Зейнетақы активтері есебінен жасалатын мәмілелерді Ұйым (Қор)
инвестициялық шешімдерді қабылдауға уәкілетті алқалы орган қабылдаған инвестициялық шешім негізінде жасайды.
Ұйымның (Қордың) мемлекеттік емес бағалы қағаздармен мәмілелерін бастапқы ұйымдаспаған рынокта (оларды орналастыру кезінде) Ұйым (Қор)
дербес жасайды.
Ұйымның (Қордың) мемлекеттік бағалы қағаздармен және мемлекеттік емес бағалы қағаздармен мәмілелерін Ұйым (Қор) қайталама рынокта осы тармақтың төртінші абзацында белгіленген жағдайдан басқа жағдайда тек қана бағалы қағаздардың ұйымдасқан рыногында жасайды.
Ұйым (Қор) "Акционерлік қоғамдар туралы" Қазақстан Республикасының Заңының 27-бабына сәйкес эмитенттің инвестициялық портфеліндегі бар акциялары үшін төлем талап етуіне болады.
5. Қордың зейнетақы активтерін инвестициялық басқару жөніндегі қызметті, сондай-ақ клиенттер шоттарын жүргізу құқығы жоқ брокерлік және дилерлік қызметті жүзеге асыру үшін берілген лицензиясы болған жағдайда Қор тек онда басқаруда болған зейнетақы активтеріне және дербес активтерге қатысты брокерлік, дилерлік қызмет көрсетеді.
6. Зейнетақы активтерінің қатысуымен ұйымдасқан бағалы қағаздар рыногында жасалған мемлекеттік және мемлекеттік емес бағалы қағаздарды сатып алу-сату мәмілелері ашық сауда-саттық әдісімен жасалуы тиіс. Зейнетақы активтерінің қатысуымен жасалатын "кері репо" мәмілелері 30 күннен аспайтын мерзімге жасалуы мүмкін.
7. Ұйымның (Қордың) бір эмитентінің екінші деңгейдегі банктердің біріндегі салымдарға салған мемлекеттік емес эмиссиялық бағалы қағаздарының инвестиция мөлшері Ұйым (Қор) үшін белгіленген пруденциалдық нормативтердегі белгіленген нормативтерге сәйкес келуі тиіс. Ұйым (Қор) осы бағалы қағаздармен сауда-саттықты сауда-саттық ұйымдастырушы бастапқы рынокта (оларды орналастыру кезінде) уақытша тоқтатқан жағдайда сауда- саттықты ұйымдастырушының ресми тізіміне енгізілген мемлекеттік емес бағалы қағаздарды сатып ала алмайды.
8. Ұйымның (Қордың) жеке активтері және Қордың зейнетақы активтері орналастырылған екінші деңгейдегі банктердің біріндегі салымдар бойынша алынған сыйақының жылдық мөлшерлемесі салымның осыған ұқсас мерзімімен инвестицияланған кезеңдегі ұлттық немесе шетел валютасымен номинирленген (салым жөніндегі мөлшерлеме тәуелді валютаға қатысты) Қазақстан Республикасының мемлекеттік бағалы қағаздары бойынша көрсетілген аппроксимирленген кірістілік ставкасынан төмен болмауы тиіс. Аталған аппроксимирленген кірістілікті қаржы нарығын және қаржы ұйымдарын реттеу мен қадағалау жөніндегі уәкілетті орган (бұдан әрі - уәкілетті орган) Қазақстан Республикасының мемлекеттік бағалы қағаздарымен сауда-саттық өткізген сауда- саттықты ұйымдастырушының қалыптасқан сауда-саттық нәтижесіне байланысты логарифмдік аппроксимация әдісімен былайша белгілейді:
1) зейнетақылық немесе меншікті активтердің салымға орналастырылған күнінің алдындағы бір апта ішіндегі Қазақстан Республикасының ұлттық валютаға номинирленген мемлекеттік бағалы қағаздарына қатыстылығын;
2) зейнетақылық немесе меншікті активтердің салымға орналастырылған күнінің алдындағы бір ай ішіндегі Қазақстан Республикасының ұлттық валютаға номинирленген мемлекеттік бағалы қағаздарына қатыстылығын.
Апроксимирленген кірістілік мынадай формула бойынша есептеледі:
I = a*ln(x) + b, мұнда x - салым мерзімі, мұнда:
Ii(t) - зерттелетін кезеңдегі белгілі мәндер бойынша процентпен кірістілік;
t - өтелгенге дейінгі күн саны;
n - теңестіру коэффициентін анықтаған кезде пайдаланылған кірістілік мәнінің саны.
9. Қазақстан Республикасының мемлекеттік бағалы қағаздары бойынша номиналы ұлттық немесе шетел валютасымен белгіленген осы Ереженің 8- тармағында көрсетілген жуықтатылған кірістілікті уәкілетті орган апта сайын аптаның бірінші жұмыс күні алматы уақытымен 18.00 және 21.00 сағат аралығында "кiрiстiлiктiң қисық сызығы" түрiнде Интернет желiсiнің уәкілетті органның web-cайтындағы "Активтердi бағалау" бөлiмiнде жариялайды және жаңартады.
Ұйымның (Қордың) меншікті активтерін және Қордың зейнетақы активтерін Ұлттық Банкте немесе екінші деңгейдегі банкте салымға орналастыру мерзімі отыз алты айдан аспайды. Осы мерзім өткенге дейін салым сомасы және ол бойынша сыйақы сомасы Қордың инвестициялық шотына есептелуі тиіс.
10. Қордың кастодиан банктегі инвестициялық шотына, осы Қордың шетелдік кастодиандық банктердегі кастодиан банктің корреспонденттік шотына және халықаралық депозитарий-есеп айырысу жүйесіне қатысушы - шетелдік ұйымдардағы кастодиан банктің шотына түсетін зейнетақы активтері жеті жұмыс күні ішінде ағымдағы шегерімдерді шығарып тастағанда толық көлемде Ұйымның (Қордың) инвестициялауы тиіс.
Қордың аталған шотындағы ақша қалдығы осы ереженің 11-тармағымен белгіленген шектен төмен болған жағдайдан басқа жағдайда осы тармақтың бірінші абзацымен белгіленген талаптар бұзылған кезде, Ұйым (Қор) тәртіп бұзылған күннен кейінгі бір күн ішінде уәкілетті органға осы тәртіп бұзуды жоюдың іс-шаралар жоспарын қоса беріп, осы тәртіп бұзу фактісі және себептері туралы ақпарат жібереді.
11. Қордың инвестициялауға арналған ақша қалдығы Қордың жиынтық ақшасын қосқандағы: кастодиан банктегі инвестициялық шоттардағы; осы Қордың шетелдік кастодиан банктеріндегі кастодиан банктің корреспонденттік шоттарындағы; осы Ереженің 10-тармағының бірінші абзацының талаптарын бұзу фактілері мен себептері туралы уәкілетті органға ақпаратты тәртіп бұзылған күннен бастап бір күн ішінде Ұйымнан (Қордан) талап етілмейтін шетелдік ұйымдардың - халықаралық депозитарлық-есеп айырысу жүйесіне қатысушылардың кастодиан банкінің шоттарындағы барынша жоғары мөлшері бір миллиард және одан көп болғанда - зейнетақы активтерінің 1,5% мөлшерін құрайды.
Осы Ереженің 10-тармағының екінші абзацында көрсетілген ақпаратты уәкілетті орган осы Ереженің 10-тармағының бірінші абзацына сәйкес айқындалған мерзім аяқталғанға дейін алуға тиісті. Егер осы мерзім аяқталғанға дейін екі жұмыс күнінен аз қалса, өтініште оны кешіктіріп ұсыну себептері түсіндірілуі тиіс.
12. Ұйым (Қор) зейнетақы активтері инвестициялық басқаруға қабылданған Қор салымшыларының мүдделері үшін ғана әрекет жасайды.
Ұйым (Қор) бірдей ұлттық бірегейлендіру номері бар бағалы қағаздарды Ұйымның (Қордың) инвестициялық басқаруындағы меншікті активтері есебінен және зейнетақы активтері есебінен сатып алу (сату) туралы бір күнде инвестициялық шешім қабылдай алмайды.
13. Егер қандай да болмасын жағдайдың нәтижесінде Қордың зейнетақы активтері есебінен сатып алынған қаржы құралдары портфелінің құрылымы осы Ереженің 3 және 7-тармақтарында белгіленген жағдайларға сәйкес келмегенде, Ұйым (Қор) мұндай сәйкессіздікті тереңдететін инвестициялық қызметті дереу тоқтатады және бір күннің ішінде уәкілетті органға осы сәйкессіздік фактісі және себептерін оны жою жөніндегі іс-шаралар жоспарының қосымшасын қоса ұсыну арқылы хабарлайды.
14. Ұйым (Қор) зейнетақы активтерін инвестициялық басқару жөніндегі қызметін мыналарды (оның ішінде):
зейнетақы активтеріне қатысты инвестициялық шешімдерді қабылдау тәртібін;
зейнетақы активтерінің қатысуымен мәміле жасау және оларды аяқтауды жүзеге асыру тәртібін;
деректер мен құпия ақпараттың тұтастығын қамтамасыз етуге ішкі бақылау жасау тәртібін айқындайтын ішкі құжаттар негізінде жүзеге асырады.
15. Зейнетақы активтеріне қатысты инвестициялық шешімдер инвестициялық шешімдерді қабылдау үшін берілетін ұсынымдар (бұдан әрі - ұсынымдар) негізінде қабылданады.
16. Зейнетақы активтеріне қатысты инвестициялық шешімдер қабылдау тәртібінде мыналар:
1) мыналарды көздейтін ұсынымдарды беру үшін ақпаратты жинау, өңдеу және талдау тәртібі болуы тиіс:
ұсынымдарды беретін уәкілетті лауазымды тұлғалардың тізбесі;
зейнетақы активтері портфелінің жай-күйін талдау;
инвестиция жасау болжалданып отырған қаржы құралдарына талдаудың болуы, сұрату және кірістілік талаптары;
инвестиция жасау болжалданып отырған қаржы құралдарына байланысты тәуекелдерді талдау;
уәкілетті органның нормативтік құқықтық актілерімен белгіленген түрлендіру нормаларын сақтауды талдау;
ұсынымдарды беру кезіндегі өзге де маңызды факторларды талдау болуы тиіс;
2) соларды негізге алып қабылданған ұсынымдар мен инвестициялық шешімдердің бірегей тіркеу журналында тіркелу тәртібі;
3) инвестициялық шешімдерді қабылдауға уәкілетті алқалы органға кіретін лауазымды тұлғалардың тізбесі;
4) инвестициялық шешімдерді қабылдауға уәкілетті алқалы органның инвестициялық шешімдерді қабылдау тәртібі.
17. Ұсынымда мыналар:
1) берілген күні және ұсыным нөмірі;
2) ұсыным беру үшін пайдаланылған ақпарат көздерінің тізбесі (сипаттамасы);
3) ұсыным беру үшін пайдаланылған ақпаратты талдау нәтижесі;
4) инвестициялық шешімнің ұсынылып отырған нұсқалары;
5) ұсынымды берген тұлғалардың қолдары болуы тиіс.
18. Инвестициялық шешімде мыналар:
1) инвестициялық шешімнің қабылданған күні және нөмірі;
2) негізінде инвестициялық шешім қабылданған ұсынымның берілген күні және нөмірі;
3) аяқталуы тиіс мәміленің түрі;
4) мәміле аяқталуы тиіс қаржы құралын бірегейлендіргіш;
5) аяқталуы тиіс мәміленің көлемі, бағасы және сомасы (көлемінің диапазоны, бағалар және сомалар);
6) мәміленің аяқталу мерзімі;
7) мәміленің аяқталуы болжалданатын рыноктың типін (бастапқы немесе қайталама) көрсету;
8) мәміленің (осындай болған жағдайда) аяқталуы оның көмегі арқылы болжалданатын делдалдың (брокердің) атауы;
9) мәміленің аяқталуы зейнетақы активтері есебінен болжалданып отырған қордың атауы;
10) инвестициялық шешім қабылдаған тұлғалардың қолы болуы тиіс.
19. Зейнетақы активтерін қатыстыру арқылы мәміле жасау және олардың аяқталуына бақылау жасау тәртібінде мыналар:
1) зейнетақы активтерін қатыстыру арқылы мәміле (осындай болған жағдайда) жасау көмегі арқылы болжалданып отырған делдалмен (брокермен)
қарым-қатынас жасау тәртібі;
2) зейнетақы активтерін қатыстыру арқылы мәміле жасауды аяқтауға бақылау жасауды жүзеге асыратын лауазымды тұлғалардың тізбесі;
3) зейнетақы активтерін қатыстыру арқылы мәміле жасауды аяқтауға бақылау жасау тәртібі;
4) кастодиан банктермен және қорлармен салыстыруды жүзеге асыру тәртібі;
5) ішкі аудитті жүзеге асыратын құрылымдық бөлімшенің зейнетақы активтерін қатыстыру арқылы мәміле жасауын аяқтау дұрыстығын тексеру және кастодиан банктермен және қорлармен мәміле жасау дұрыстығын тексеру тәртібі және мерзімділігі;
6) ішкі есеп және құжат айналымын енгізу тәртібі болуы тиіс.
20. Зейнетақы активтерін қатыстыру арқылы мәміле жасауға бақылауды жүзеге асыру үшін мыналарды:
мәміле жасауға қажетті тапсырыстарды есепке алу журналын;
орындалған және орындалмаған мәмілелерді есепке алу журналын;
банк салымының шарттарын есепке алу журналын;
кастодиан банктердің бұйрықтарын тіркеу журналын;
кастодиан банктермен және қорлармен салыстыру актілерін тіркеу журналын толтыруы тиіс.
Осы аталған журналдармен қатар Ұйым (Қор) басқа да қосымша есепке алу журналдарын жүргізуі мүмкін.
21. Деректер мен құпия ақпараттың толықтығын қамтамасыз ету жөніндегі ішкі бақылау тәртібінде мыналар:
1) құпия санатқа жататын ақпараттар тізбесі;
2) құпия ақпарат болып табылатын құжаттарды жасау, ресімдеу, тіркеу, есепке алу және сақтау тәртібі;
3) лауазымды қызметі бойынша құпия ақпаратқа рұқсат берілген тұлғалар көрсетілген құпия ақпаратқа рұқсат беру тәртібі;
4) деректердің электронды массивінің сақталуын қамтамасыз ету тәртібі болуы тиіс.
22. Ұйым (Қор) осы Ереженің 2-қосымшасында көрсетілген хеджирлеу құралдарын пайдалануы мүмкін. Хеджирлеу құралын пайдалану шегі осы Ереженің 1-қосымшасымен белгіленген хеджирлеу объектісіне (базалық актив)
салынған инвестиция мөлшерінің мәні осы Ереженің 23-тармағымен белгіленген талаптарды ескере отырып, осы Ереженің 2-қосымшасында белгіленген мәннен аспауы тиіс.
Осы Ереже мақсаттары үшін хеджирлеу құралы деп осы Ереженің 2- қосымшасында көрсетілген хеджирлеу операцияларын жүзеге асыру үшін пайдаланылатын қаржы құралдарын түсінуге болады.
Хеджирлеу объектісі (базалық актив) деп осы Ереже белгілеген мөлшердегі зейнетақы активтері есебінен сатып алуға рұқсат берілген қаржы құралдарын түсінуге болады.
Хеджирлеу деп жинақтаушы зейнетақы қорының инвестициялық портфелінде бар немесе осыған байланысты бухгалтерлік есептің стандарттарына сәйкес анықталған ақшаның түсуін хеджирлеу объектісі әділ құнының өзгеруінің ішінара немесе толық өтемақысын хеджирлеудің бір немесе бірнеше құралдарын пайдалануды түсінуге болады.
Хеджирлеу операцияларын жүзеге асыру туралы шешімді инвестициялық шешімдерді қабылдауға уәкілетті алқалы орган қабылдайды. Осы шешімде мынадай ақпарат:
1) шешім нөмірі, қабылданған күні;
2) негізінде инвестициялық шешім қабылданған ұсынымның берілген күні
3) хеджирлеу құралының түрі, оның жасалу мерзімі, көлемі, құны (сыйақылар), хеджирлеу операцияларын жасау жоспарланып отырған рынок көрсетілген хеджирлеу құралының жан-жақты сипаттамасы және осы құралдың басқа да сипаттамалары (талаптары);
4) осы хеджирлеу құралын қолданудан күтіліп отырған нәтижелер;
5) хеджирлеу объектісінің түрін (проценттік, бағалық, валюталық және басқа), сондай-ақ оны бағалау әдістемесін көрсетіп, хеджирлеу объектісінің тәуекеліне (базистік актив) баға беру;
6) қажетті деректемелері көрсетілген (ұлттық бірегейлендіру нөмірі, саны, құны, көлемі, валютасы), сондай-ақ осы хеджирлеу объектісін зейнетақы активтері есебінен сатып алған қордың атауы көрсетілген хеджирлеу объектісі;
7) хеджирлеу операцияларын жүзеге асыру жөнінде шешім қабылдау үшін пайдаланылған ақпаратты талдау қорытындылары;
8) инвестициялық шешімді қабылдаған тұлғалардың қолы болуы тиіс.
23. Егер бір хеджирлеу объектісін хеджирлеу үшін хеджирлеудің бірнеше құралдарын қолдану жоспарланған болса, онда қабылданған шешімде хеджирлеу құралының әрбір түрі көрсетіледі. Хеджирлеудің бірнеше құралдарын қолдану кезінде оларды пайдаланудың жиынтық шегі әрбір хеджирлеу құралына қатысты белгіленген хеджирлеу объектісіндегі инвестиция мөлшерінің мәнінен аспауы тиіс.
24. Хеджирлеу операциялары бойынша қабылданған барлық шешімдер Ұйымда (Қорда) инвестициялық шешімдерді есепке алу журналында көрсету жолымен сақталады.
25. Хеджирлеу операциялары аяқталған соң тиісті шешіммен оның аяқталғандығы туралы белгі қойылады және осы хеджирлеу құралының түрін пайдаланудың нақты нәтижесі көрсетіледі.
26. Хеджирлеу операциялары процесі жағдайында хеджирлеу құралының түрін, мерзімін және басқа сипаттамаларын өзгерту қажеттігі туған жағдайда, осы шаралар осы Ереженің 22-тармағының 3), 4), 5) және 7), 8) тармақшаларында көрсетілген мәліметтерді келтіре отырып, хеджирлеу операцияларын жүзеге асыру туралы тиісті шешімде көрсетіледі.
27. Хеджирлеу операцияларын, сондай-ақ ол бойынша кірісті және шығынды Ұйымның (Қордың) қаржылық есеп беруінде есепке алу және көрсету қаржылық есеп берудің халықаралық стандарттарына сәйкес жүзеге асырылады.
28. Осы операцияның хеджирлеу операциясына қатысты екенін растау мақсатында Ұйым (Қор) хеджирлеу операцияларын жүзеге асыратын әр шешімге осы жасалған операциялардың хеджирлеу объектісі бойынша болуы мүмкін шығынның (ала алмаған кіріс) мөлшерін түсіруге алып келетінін растайтын тиісті есеп жасайды.
29. Ұйым (Қор) өз қызметі процесінде Ұйымдағы (Қордағы) тәуекелдерді басқару жүйесінің болуын қамтамасыз етеді.
30. Ұйымдағы (Қордағы) тәуекелдерді басқару жүйесінің болуы корпоративтік басқаруға, қаржы құралдарымен жасалатын операцияларды жүргізу тәжірибесіне, ақпарат жүйелерінің және басқару ақпараты жүйелерінің қызмет етуіне қойылатын осы Ереже белгілеген талаптарға сәйкестікті көздейді.
31. Тәуекелдерді басқару жүйесін және ішкі бақылауды ұйымдастыру Ұйымның (Қордың) осы Ереженің 3-қосымшасында көрсетілген талаптарға сәйкестігімен қамтамасыз етіледі.
32. Тәуекелдерді басқару жүйесі шеңберінде қаржы құралдарымен жасалатын операцияларды жүргізу тәжірибесінің болуы осы Ереженің 4- қосымшасында көрсетілген талаптарға Ұйымның (Қордың) сәйкестігімен қамтамасыз етіледі.
33. Тәуекелдерді басқару жүйесі шеңберінде Ұйымның (Қордың)
операциялық қызметінің болуына, ақпарат жүйелері мен басқару ақпараты жүйелерінің қызмет етуіне осы Ереженің 5-қосымшасында көрсетілген талаптарға Ұйым (Қор) сәйкес келген кезде жол беріледі.
34. Ұйым (Қор) жыл сайын, есептіден кейінгі жылдың 1 шілдесінен кешіктірмей, осы Ереженің 3-5-қосымшаларында көрсетілген талаптардың орындалуын бағалау жөніндегі олар дайындаған есепті уәкілетті органға береді.
Осы есепте:
1) тәуекелдерді басқару жүйесінің және ішкі бақылаудың болуына қойылатын талаптар мен талап критерийлерінің толық тізбесі;
2) тәуекелдерді басқару жүйесінің және ішкі бақылаудың болуына қойылатын әрбір талап пен талап критерийіне Ұйымның (Қордың) сәйкестігі бойынша бағалау, оның ішінде көрсетілген талаптарға Ұйымның (Қордың) жан- жақты айқындайтын сәйкестігі;
3) Ұйымның (Қордың) тәуекелдерді басқару жүйесіндегі, оның ішінде тәуекелдерді басқару жүйесінің және ішкі бақылаудың болуына қойылатын талаптар мен талап критерийлері бойынша кемшіліктер;
4) тәуекелдерді басқару жүйесіндегі және ішкі бақылаудағы кемшіліктерді жою жөніндегі қажетті іс-шаралар болуы тиіс.
35. Ұйымдар (Қорлар) орындауға міндетті талаптардың негізгі критерийлері осы Ереженің 6-қосымшасында айқындалған.
36. Ұйымдар (Қорлар) орындауға міндетті талаптардың қосымша критерийлері осы Ереженің 7-қосымшасында айқындалған.
Зейнетақы активтерін инвестициялық басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыру ережесінің 1-қосымшасы Зейнетақы активтерінің есебінен сатып алуға рұқсат берілген қаржы құралдарының тізбесі
1. Ұйым (Қор) қаржы құралдарының тізбесіне әрбір жеке Қордың инвестициялық басқаруындағы зейнетақы активтерін зейнетақы активтерінің және оларға қойылатын талаптардың жалпы көлеміне байланысты орналастыра алады N Қаржы құралдарының атауы Инве- сти- ция- ның мөл- шері Қазақстан Республикасының жергілікті атқарушы органдары шығарған бағалы қағаздарды қоспағанда, Қазақстан Республикасының мемлекеттік бағалы қағаздары (басқа мемлекеттердің заңдарына сәйкес эмиссияланғандарды қо- сқанда), сондай-ақ мемлекеттің кепілдігіне шығарылған бағалы қағаздар және Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкіндегі салымдар тен кем емес Осы бағалы қағаздар сауда-саттықты ұйымдастырушының сауда жүйелерінде айналысқа жіберілгендігі және уәкі- летті органның зейнетақы активтерінің есебінен сатып алуға рұқсат еткендігі туралы талабы бойынша, жергілікті ат- қарушы органдар шығарған Қазақстан Республикасының мемлекеттік бағалы қағаздары (оның ішінде басқа мемле- кеттердің заңдарына сәйкес эмиссияланғандар)
астам
Осы Қосымшаның 3-тармағының талаптарына сәйкес айқындалған екінші деңгейдегі банктердегі салымдарға (Ере- женің 7 және 8 тармақтарында белгіленген шектеулермен қоса)
осы Қосымшаның 4-тармағының талаптарына сәйкес келетін шет мемлекеттердің бағалы қағаздары, осы Қосымша- ның 5-тармағының талаптарына сәйкес келетін шетел эмитенттерінің мемлекеттік емес бағалы қағаздары, осы Қо- сымшаның 2-тармағымен айқындалған халықаралық қаржы ұйымдарының бағалы қағаздары, оның ішінде шетел- дік инвестициялық қорлардың көрсетілген пайлары:
емес, оның ішін- де:
Осы Қосымшаның 4-тармағының 1) тармақшасының талаптарына сәйкес келетін шет мемлекеттердің бағалы қағаз- дары, осы Қосымшаның 5-тармағының 1)-2) тармақшаларының талаптарына сәйкес келетін шетел эмитенттерінің мемлекеттік емес бағалы қағаздары;
Осы Қосымшаның 4-тармағының 2) тармақшасының талаптарына сәйкес келетін шет мемлекеттердің бағалы қағаз- дары, осы Қосымшаның 5-тармағының 3)-4) тармақшаларының талаптарына сәйкес келетін шетел эмитенттерінің Осы Қосымшаның 4-тармағының 3) тармақшасының талаптарына сәйкес келетін шет мемлекеттердің бағалы қағаз- дары, Осы Қосымшаның 5-тармағының 5)-6) тармақшаларының талаптарына сәйкес келетін шетел эмитенттерінің Осы Қосымшаның 4-тармағының 4) тармақшасының талаптарына сәйкес келетін шет мемлекеттердің бағалы қағаз- дары, Осы Қосымшаның 5-тармағының 7)-8) тармақшаларының талаптарына сәйкес келетін шетел эмитенттерінің "Standard & Poor's principal stability fund ratings" "ВВВm" төмен емес рейтингтік бағасы бар не "Standard & Poor's Fund credit quality ratinges" "ВВВf" төмен емес рейтингтік бағасы бар шетелдік инвестициялық қорлардың пайлары Сауда-саттықты ұйымдастырушының ресми тізіміне енгізілген Қазақстан Республикасы ұйымдарының ипотекалық облигациялары Қазақстан Республикасының және басқа мемлекеттердің заңдарына сәйкес шығарылған Қазақстан Республикасы ұй- ымдарының мемлекеттік емес эмиссиялық бағалы қағаздары, ипотекалық облигациялардан басқа, "А" санаты бой- ынша сауда-саттықты ұйымдастырушының ресми тізіміне енгізілгендер және "ВВ" ("Standard & Poor's" және "Fitch"
рейтинг агенттіктерінің жіктелімі бойынша) немесе "Ва2" ("Moody's Investors Service" рейтинг агенттігінің жіктелі- мі бойынша) төмен емес рейтингтік бағасы бар немесе Standard & Poor's ұлттық шәкілі бойынша "А" рейтингтік ба- ғасы бар шет мемлекеттердің немесе Қазақстан Республикасының ұйымдастырылған рыноктарында айналыста бола- тын Қазақстан Республикасы ұйымдарының акциялары және "ВВ" ("Standard & Poor's" және "Fitch" рейтинг агент- тіктерінің жіктелімі бойынша) немесе "Ва2" ("Moody's Investors Service" рейтинг агенттігінің жіктелімі бойынша) тө- мен емес рейтингтік бағасы бар немесе "Standard & Poor's" ұлттық шәкілі бойынша "А" рейтингтік бағасы бар шет мемлекеттердің немесе Қазақстан Республикасының ұйымдастырылған рыноктарында айналыста болатын Қазақ- стан Республикасы ұйымдарының борыштық бағалы қағаздары "Қазақстан Даму Банкі" АҚ кепілдігімен шығарылған "Қазақстан Даму Банкі" АҚ облигациялары және бағалы қаға- здары Лондонның қымбат металдар рыногы қауымдастығының (London bullion market association) қабылдаған халықара- лық сапа стандартына сәйкес келетін тазартылған қымбат металдар және "Лондондық сапалы жеткізу" стандарты ре- тінде ("London good delivery") осы қауымдастықтың құжаттарында белгіленген Қазақстан Республикасы ұйымдарының инфроқұрылымдық облигациялары Қазақстан Республикасының және басқа мемлекеттердің заңдарына сәйкес шығарылып, "В" санаты бойынша сауда- саттықты ұйымдастырушының ресми тізіміне енгізілген Қазақстан Республикасы ұйымдарының борыштық бағалы қағаздары, сондай-ақ "А" және "В" санаттары бойынша сауда-саттықты ұйымдастырушының ресми тізіміне енгізіл- ген аралық инвестициялық қорлардың пайлары, басқарушы компаниясы Қазақстан Республикасының резиденті бо- лып табылады
2. Мынадай халықаралық қаржы ұйымдарымен эмиссияланған бағалы қағаздар:
1) Халықаралық қайта құру және даму банкі;
2) Еуропа қайта құру және даму банкі;
3) Америка аралық даму банкі;
4) Халықаралық есеп-айырысу банкі;
5) Азия даму банкі;
6) Африка даму банкі;
7) Халықаралық қаржы корпорациясы;
8) Ислам даму банкі;
9) Еуропа инвестициялық банкі.
3. Орналастырылған күнгі банктегі салымы "А" санаты бойынша сауда- саттықты ұйымдастырушылардың ресми тізіміне енгізілген бағалы қағаздары бар банк немесе "А" ("Standard & Poor's" және "Fitch" рейтинг агенттіктерінің жіктелімі бойынша) немесе "А2" ("Moody's Investors Service" рейтинг агенттігінің жіктелімі бойынша) санаттарынан төмен емес ұзақ мерзімді, қысқа мерзімді және дербес рейтингі бар резидент емес бас банктің еншілес резидент банкі болуы тиіс.
4. Осы Қосымшаның 1-тармағымен белгіленген шектеулерді ескере отырып, шет мемлекеттердің бағалы қағаздары:
1) шетел валютасында халықаралық кредиттік рейтинг шәкілі бойынша "ААА" ("Standard & Poor's" және "Fitch" рейтинг агенттіктерінің жіктелімі бойынша) немесе "Ааа" ("Moody's Investors Service" рейтинг агенттігінің жіктелімі бойынша) төмен емес ұзақ мерзімді рейтинг бағасы бар шет мемлекеттердің бағалы қағаздары;
2) шетел валютасында халықаралық кредиттік рейтинг шәкілі бойынша "АА" ("Standard & Poor's" және "Fitch" рейтинг агенттіктерінің жіктелімі бойынша) немесе "Аа2" ("Moody's Investors Service" рейтинг агенттігінің жіктелімі бойынша) төмен емес ұзақ мерзімді рейтинг бағасы бар шет мемлекеттердің бағалы қағаздары;
3) шетел валютасында халықаралық кредиттік рейтинг шәкілі бойынша "А"
( "Standard & Poor's" және "Fitch" рейтинг агенттіктерінің жіктелімі бойынша)
немесе "А2" ("Moody's Investors Service" рейтинг агенттігінің жіктелімі бойынша)
төмен емес ұзақ мерзімді рейтинг бағасы бар шет мемлекеттердің бағалы қағаздары;
4) шетел валютасында халықаралық кредиттік рейтинг шәкілі бойынша "ВВВ" ("Standard & Poor's" және "Fitch" рейтинг агенттігінің жіктелімі бойынша)
немесе "Ваа2" ("Moody's Investors Service" рейтинг агенттігінің жіктелімі бойынша) төмен емес ұзақ мерзімді рейтинг бағасы бар шет мемлекеттердің бағалы қағаздары.
5. Осы Қосымшаның 1-тармағымен белгіленген шектеулерді ескере отырып шетел эмитенттерінің мемлекеттік емес бағалы қағаздары:
1) "ААА" ("Standard & Poor's" және "Fitch" рейтинг агенттігінің жіктелімі бойынша) немесе "Ааа" ("Moody's Investors Service" рейтинг агенттігінің жіктелімі бойынша) төмен емес рейтингтік бағасы бар борыштық бағалы қағаздар;
2) "ААА" ("Standard & Poor's" және "Fitch" рейтинг агенттігінің жіктелімі бойынша) немесе "Ааа" ("Moody's Investors Service" рейтинг агенттігінің жіктелімі бойынша) төмен емес рейтингтік бағасы бар эмитенттердің акциялары;
3) "АА" ("Standard & Poor's" және "Fitch" рейтинг агенттіктерінің жіктелімі бойынша) немесе "Аа2" ("Moody's Investors Service" рейтинг агенттігінің жіктелімі бойынша) төмен емес рейтингтік бағасы бар борыштық бағалы
4) "АА" ("Standard & Poor's" және "Fitch" рейтинг агенттіктерінің жіктелімі бойынша) немесе "Аа2" ("Moody's Investors Service" рейтинг агенттігінің жіктелімі бойынша) төмен емес рейтингтік бағасы бар эмитенттердің акциялары;
5) "А" ("Standard & Poor's" және "Fitch" рейтинг агенттіктерінің жіктелімі бойынша) немесе "А2" ("Moody's Investors Service" рейтинг агенттігінің жіктелімі бойынша) төмен емес рейтинг бағасы бар борыштық бағалы қағаздар;
6) "А" ("Standard & Poor's" және "Fitch" рейтинг агенттіктерінің жіктелімі бойынша) немесе "А2" ("Moody's Investors Service" рейтинг агенттігінің жіктелімі бойынша) төмен емес рейтингтік бағасы бар эмитенттер акциялары;
7) "ВВВ" ("Standard & Poor's" және "Fitch" рейтинг агенттіктерінің жіктелімі бойынша) немесе "Ваа2" ( "Moody's Investors Service" рейтинг агенттігінің жіктелімі бойынша) төмен емес рейтинг бағасы бар борыштық бағалы қағаздары;
8) "ВВВ" ("Standard & Poor's" және "Fitch" рейтинг агенттіктерінің жіктелімі бойынша) немесе "Ваа2" ("Moody's Investors Service" рейтинг агенттігінің жіктелімі бойынша) төмен емес рейтинг бағасы бар эмитенттердің акциялары.
2-қосымшасы
Хеджирлеу құралының атаулары Пайдалану шегі Фьючерс 50% тен астам емес Опцион Своп 3-қосымшасы Тәуекелді басқару жүйесін ұйымдастыруға қойылатын талаптар Талаптар атауы Талаптар критерийі Директорлар кеңесі ұзақ мерзімді корпоративті стратегия- ны жасады.
Директорлар кеңесі Ұйымның (Қордың) қызметінің стратегия- сын бекітті.
Ұйымның (Қордың) корпоративті стратегиясында Ұйымның (Қордың) қызметінің қысқа мерзімді (бір жылдан кем)
және ұзақ мерзімді (екі жыл мен он жылға дейін) мақсаттары белгіленді.
Ұйымның (Қордың) ұзақ мерзімді стратегиясы осының алдын- дағы Ұйымның (Қордың) қызметінде теріс көрініс тапқан фак- торларды алып тастау мақсатында жасалды және тұрақты же- тілдіріліп отырады.
Директорлар кеңесі Ұйымның (Қордың) мүддесіне байланы- сты дауларды реттеу жөніндегі саясатты бекітті.
Директорлар кеңесі талап бойынша корпоративті басқару- дың тиімділігін қамтамасыз ететін Ұйымның (Қордың)
басқару саясатын белгіледі.
Директорлар кеңесі стратегияларға, саясатқа және рәсімдерге қарама-қайшы келетін операцияларды жасау мүмкіндігін алып тастау мақсатында Ұйымның (Қордың) тәуекелмен байланысы бар (кредиттік тәуекел, проценттік тәуекел, өтімділікті жоғалту тәуекелі, валюталық тәуекел) операцияларына мониторинг жүр- гізеді Директорлар кеңесі Директорлар кеңесінде құрылған ко- митеттер арқылы Ұйымның (Қордың) қызметіне монито- ринг өткізеді.
Ішкі аудит қызметі Ұйымның (Қордың) ішкі ережелері мен рә- сімдерінің сақтауына бақылауды жүзеге асырады және ішкі және сыртқы аудиторлардың есептерін, уәкілетті органның ық- пал ету шараларын және өзге талаптарын орындайды.
Инвестициялық комитет қаржы құралдары мен инвестицияла- уды сатып алу/сату жөніндегі операцияларды жүргізу ережесін анықтайды және бекітеді, сондай-ақ Ұйымның (Қордың) актив- терінің, капиталдың рентабельділігін, өтімділігін және жеткілік- тілігін әртараптандыру жөніндегі бағдарын белгілейді. Коми- тет құрамына тиісті санаттағы біліктілік куәліктері бар үш адамнан кем болмауы керек.
Директорлар кеңесі қажеттілік шегіне қарай, бірақ тоқсанына бір реттен кем емес ретпен, мынадай есептерге талдау жасайды:
Директорлар кеңесі ай сайын Ұйымның (Қордың) қаржы- лық жағдайын бақылауға мүмкіндік беретін қажетті ақпа- ратты қабылдайды, есепті ай ішіндегі Ұйымның (Қор- дың) қызметіне талдау жасайды, баға береді.
Ұйымның (Қордың) өткен жылдың осы кезеңімен салыстыр- ғандағы кірістері мен шығыстары туралы жиынтық балансы және есебі және жоспарлы қызмет көрсеткіштері;
инвестициялар туралы есептер: қаржы құралдарының олардың түрлерін және баланстық құнын, рыноктық құнын, кірістілігін және сатып алу және сату жалпы сомасын көрсету бойынша топталуы;
Ұйымның (Қордың) активтер мен міндеттемелерінің көлемін салыстыру туралы есеп (гэп - талдау);
Ұйымның (Қордың) проценттік тәуекел бойынша позициясын қысқаша талдау;
Ұйымның (Қордың) валюталардың айырбас бағамдарының ауытқуы тәуекеліне душар болуын қысқаша талдау;
Ұйымның (Қордың) меншікті капиталдағы ағымдағы және бо- лжалданып отырған қажеттіліктерін қысқаша талдау.
Директорлар кеңесі уәкілетті органның ықпал ету шаралары мен өзге де талаптарының, оның ішінде Ұйымның (Қордың)
қызметіндегі кемшіліктерді жою жөніндегі іс-шаралар жоспа- рының орындалмау себептерін анықтай отырып бақылау жүргі- зеді.
Директорлар кеңесі жыл сайын Ұйымның (Қордың) басшы қызметкерлерінің функционалды міндеттері бойынша жылдық есептерге талдау жасайды.
Директорлар кеңесі жыл сайын Ұйымның (Қордың) бас- шы қызметкерлерінің функционалды міндеттеріндегі мүдделерге байланысты болуы мүмкін дауларға талдау жасайды.
Директорлар кеңесі жыл сайын басқарманың есепті жыл ішіндегі қызметіне талдау жасайды.
Директорлар кеңесі жыл сайын басқарманың есепті жыл ішін- дегі Ұйымның (Қордың) ағымдағы қаржы жылына жоспарла- ған қызметінің мән-мақсатына жетуіне талдау жасайды.
Директорлар кеңесі егер Ұйымның (Қордың) қызметінің нәти- жесі ағымдағы жылдың мақсатты көрсеткіштерімен сәйкес кел- меген жағдайда өз өкілеттігі шегінде Ұйымның (Қордың) бас- қармасының мүшелеріне шара қолдануы мүмкін.
Ұйымның (Қордың) ұйымдастыру құрылымының схемасы оның ішінде мыналарды реттейді:
Басқарма Ұйымның (Қордың) басқармасының ұйымда- стыру-функционалдық құрылымының қалыптасу рәсімде- рін белгілейді.
Ұйымның (Қордың) бөлімшелерінің немесе Ұйымның (Қор- дың) жүргізіп отырған операцияларына байланысты негізгі тәу- екелдерді талдауға және тәуелсіз бағаға жауап беретін тәуекел- дерді басқарушы тұлғаның өкілеттігі мен міндеттері;
Ұйымдастыру құрылымына (ұйымдастыру құрылымы- ның схемасы) Ұйымның (Қордың) әр қызметшісі енгізі- луі міндетті емес, бірақ оған Ұйымның (Қордың) барлық басшы қызметкерлері енуі тиіс.
функционалды міндеттері бойынша сәйкес келетін Ұйымның (Қордың) басқару органдарының құрылымы;
Ұйымның (Қордың) әрбір басшы қызметкерінің лауазымдық міндеттері және өкілеттігі;
есепті жыл ішінде Ұйымның (Қордың) басшы қызметкерінің қызметіне баға беру тәртібі (басқарма мүшелерінен басқа), оның ішінде Ұйымның (Қордың) қызметіндегі мақсатты көрсет- кіштерін Ұйымның (Қордың) орындамағаны үшін шара қолда- ну немесе жауапкершілікке тарту.
Жылдық бюджетті және стратегиялық жоспарды басқарма Ұй- ымның (Қордың) ағымдағы және болашақ бәсекелес және эко- номикалық ортасын және нормативтік құқықтық базаны, қо- сымша қажетті капитал мөлшерін ескере отырып жасайды.
Директорлар кеңесі қысқа мерзімді кезеңге жасалған жылдық бюджет/қаржылық жоспар жасау тәртібін бекіте- ді және резиденттері Ұйымның (Қордың) клиенттері бо- лып табылатын Қазақстан Республикасының, шетелдер- дің болашақ экономикалық талаптарын және әлемдік қар- жылық және тауарлық рыноктардың конъюнктурасын ес- керіп ұзақ мерзімді кезеңге жасалған стратегиялық жоспа- рын бекітеді.
Басқарма Ұйымның (Қордың) жүргізген әлеуеттік және мүмкін тәуекелдерді бірегейлендіреді және бағалайды, тәуекелдерді басқарудың реттелген рәсімдерін қолдана- ды.
Ұйымның (Қордың) тәуекелдерді басқару функциясын жүзеге асыратын бөлімшесі қаржы құралдарының сыртқы және ішкі рыноктарының теріс серпінділігі жағдайында оның зейнетақы активтеріне, кірістілікке және өтімділік ықпалына баға беру әді- сін пайдаланады.
Басқарма әлуетті және мүмкін тәуекелді беретін ішкі және сыртқы экономикалық факторларды бірегейлендіреді және оған талдау жасайды, олардың Ұйымның (Қордың) қаржылық көрсеткіштеріне әсер ету дәрежесіне баға береді.
Директорлар кеңесі бекіткен жиынтық лимиттер бөлігінде бас- қарма жеке-жеке жүргізіліп отырған операциялар түрлері бой- ынша тәуекелдің жол берілетін мөлшеріне лимиттер белгілей- ді, Ұйымның (Қордың) аталған лимиттерді сақтауы үшін бақы- лаудың тиімді шараларын қабылдайды.
Басқарма Ұйымның (Қордың) мүмкін және әлуетті тәуе- келдерін бақылауды жүзеге асырады.
Басқарма жиынтық лимиттердің сақталуын тәуекел түрлері бойынша олардың ай сайынғы есебі негізінде бақылайды.
Басқарма мүмкін және әлуетті тәуекелдерді басқарудағы сая- сатты Ұйымның (Қордың) бөлімшелерінің сақтауын бақылай- ды, Ұйымның (Қордың) бөлімшелерінің олар үшін белгіленген лимиттер шегіндегі тәуекелдер мөлшерін сақтау мониторин- гін жүзеге асырады.
Ұйымның (Қордың) бағалы қағаздар рыногындағы болуы мүмкін тәуекелдерді әртараптандыру (бөлу) саясатын ұстанады.
Басқарма Ұйымның (Қордың) жүргізіп отырған операциялар түрлері бойынша тәуекелдерді бөлу, яғни меншікті капиталдың жеткіліктілігі мен төлем қабілетінің қажетті деңгейін сақтау мақсатындағы тәуекелді ескеріп, қаржы құралдарымен жүргізі- лген операциялардың құрылымы мен көлемін қалыптастыру са- ясатын қолданады және оларды Ұйымның (Қордың) жауап- ты бөлімшелерінің орындауына бақылау жасайды.
Ұйымның (Қордың) әртараптандыру саясатын іске асыруды қамтамасыз ететін, сондай-ақ уәкілетті орган белгілеген әрта- раптандыру нормаларын сақтайтын мониторингті жүзеге асы- руға мүмкіндік беретін ұйымдастыру-функционалдық және операциялық құрылымы бар.
Ұйымның (Қордың) ұйымдастыру және функционалды құрылымы, Ұйымның (Қордың) қаржылық қызметі бой- ынша шешімдер қабылдау рәсімдері Ұйымның (Қордың)
ішкі саясатымен реттеледі.
Тәуекелдерді басқару саясаты Ұйымның (Қордың) басшы қыз- меткерлерінің өкілеттіктері мен функционалдық міндеттерін реттейтін ережелерді, соның ішінде қаржы құралдарын сатып алу/сату жөніндегі операцияларды жасаудың дұрыстығына қо- сарлы бақылау жасауды көздейді және соған байланысты тәуе- келдерді бақылауды көздейді.
Ішкі аудит қызметі басшы қызметкерлердің Ұйымның (Қор- дың) қызметін басқару жөніндегі өкілеттіктері мен функция- сын топтауды анықтауға, сондай-ақ жүргізілген операциялар- дың Ұйымның (Қордың) бекітілген корпоративті стратегиясы- на, саясатына және рәсімдеріне сәйкес келу мәніне тексеру жүр- гізеді.
Тәуекелдерді басқару жөніндегі саясат Ұйымның (Қордың) Ди- ректорлар кеңесінің, басқарма мүшелерінің және жауапты қыз- меткерлердің тәуекелдерді басқару жөніндегі өкілеттіктері мен функционалдық қызметін анықтайды.
Ұйымда (Қорда) кезең-кезеңімен Директорлар кеңесіне, басқармаға Ұйымның (Қордың) ағымдағы қаржылық қыз- меті туралы және Ұйымның (Қордың) қабылдаған тәуе- келдер мөлшері туралы ақпарат алуға мүмкіндік беретін басқарудың есеп және есеп беру жүйесі бар.
Ұйымның (Қордың) ағымдағы қаржылық жай-күйі туралы ақ- параттар форматы және ол қабылдаған тәуекелдер белгілі бір басқарудың есеп беру нысаны түрінде стандартталған, оның ішінде кредиттік, проценттік тәуекелдерді, өтімділікті жоғалту тәуекелін, валюталық, ел (трансферттік) тәуекелдерін, сондай- ақ тәуекелдерге душар болу дәрежесін анықтайды, олардың белгіленген лимиттер шегінде сақталуын бірегейлендіреді және өлшем жасайды.
Ұйымның (Қордың) Директорлар кеңесіне және басқармасына ұсынылатын басқарушылық ақпарат тізбесі Ұйымның (Қор- дың) Директорлар кеңесі мен басқармасының тәуекелдерді басқару жөніндегі жеке функционалдық міндеттерін тиісінше орындауы үшін жеткілікті болып табылады.
Ұйымның (Қордың) тәуекелді басқару жөніндегі ішкі сая- сатымен, оның ішінде функциясы тәуекелдерді басқару жөніндегі рәсімдерді орындауды көздейтін қызметкерлер- ге қойылатын біліктілік талаптары да белгіленеді.
Тәуекелдерді басқару жөніндегі бөлімшенің қызметкері басшы қызметкердің біліктілік, оның ішінде жұмыс өтіліне, тәуекел- дерді басқару жөніндегі функционалды міндеттерін жүзеге асы- ру үшін тиісті біліктілігі мен жұмыс тәжірибесінің болуын көз- дейтін талаптарына сәйкес келеді.
Ұйымның (Қордың) бөлімшесінің тәуекелді басқару жөніндегі және ішкі аудит қызметінің қызметкерінің функционалды мін- деттері олар жүргізіп отырған операцияларға сәйкес келеді.
Ұйымның (Қордың) зейнетақы активтерімен жұмыс жөніндегі саясатына мыналар жатады:
Директорлар кеңесі салымшылар (алушылар) активтері- мен, жинақталған зейнетақы қаражатын есепке алу, инве- стиция саясатымен, хеджирлеу әдістерін пайдалану сая- сатымен жұмысты ұйымдастыруды реттейтін ішкі саясат- ты бекітеді.
зейнетақымен қамсыздандыру туралы шарттарының Қазақстан Республикасының заңнамаларымен сәйкестігін тексеру рәсімде- рі;
салымшылардың (алушылардың) жеке зейнетақы шоттарына қаражаттың, төлемдердің және жинақталған зейнетақы қаража- ты аударымдарының уақтылы түсуінің есебін алу шынайылы- ғын қамтамасыз ететін рәсімдер;
салымшылардың (алушылардың) зейнетақымен қамсызданды- ру шарты бойынша шағымдарын белгіленген мерзімде қарауға кепілдік беретін рәсімдер, жинақталған зейнетақы қаражатын аудару сәтіндегі немесе төлем жасау сәтіндегі жоғалтуларды уақтылы қалпына келтіру;
зейнетақы активтерін есепке алу сәйкестігі мониторингін қам- тамасыз ету және зейнетақы активтерін Қазақстан Республика- сының заңнамалық талаптарына сай уақтылы инвестициялау рәсімдері;
Қордың комиссиялық сыйақысын есепке алу және төлем жа- сау дұрыстығын тексеру;
мыналарды енгізетін инвестициялық саясатты:
зейнетақы активтеріне қатысты инвестициялық шешімдер қа- былдау тәртібі;
зейнетақы активтерін қатыстыра отырып мәмілелер жасау тәр- тібі және олардың жасалуына бақылауды жүзеге асыру;
деректердің бүтіндігі мен ақпараттың құпиялылығын қамтама- сыз етуге ішкі бақылау жасау тәртібі;
инвестициялық шешімдер қабылдау рәсімдері, сондай-ақ инве- стициялық шешімдер қабылдау үшін ұсынымдар беру;
зейнетақы активтерінің есебінен сатып алынған қаржы құрал- дарын хеджирлеу саясаты және рәсімдері;
зейнетақы активтерінен және инвестициялық кірістерден алы- натын Ұйымның (Қордың) комиссиялық сыйақысының мөлше- рі, сондай-ақ осы ақпараттың Ұйымның (Қордың) салымшыла- рына (алушыларына) берілу шарттары.
Ұйымның (Қордың) ішкі аудит бойынша саясаты мыналарды анықтайды:
Ұйымның (Қордың) душар болған барлық тәуекелдерін;
ішкі аудитті жүргізу ауқымын және жиілігін;
Ішкі аудит қызметі қаржы құралдарымен операцияларды жүзеге асыратын Ұйымның (Қордың) бөлімшелеріне мер- зімді түрде, бірақ жылына бір реттен кем емес ішкі ауди- торлық тексеру жүргізеді, оның ішінде тәуекелді басқару жүйесін және ішкі бақылауды жақсарту мақсатында.
ішкі аудитті жүргізу кезінде пайдаланылатын рейтингтік жүйе- ні;
Ұйымның (Қордың) ішкі аудит жүргізу жоспарын жасауға қой- ылатын талаптарын.
Ішкі аудит қызметі аудит саясатына сәйкес қаржы құралдары- мен операциялар жүргізуді көздейтін Ұйымның (Қордың) бар- лық бөлімшелеріне тұрақты түрде ішкі тексерулер жүргізеді.
Ішкі аудит қызметі аудит саясатына сәйкес зейнетақы активте- рінің есебінен жасалатын операцияларға, зейнетақы активтері- нің қатысуымен жасалатын мәмілелерді жасау дұрыстығына және кастодиан банктермен және қорлармен салыстыруларды жүзеге асырудың, есепке алудың және құжат айналымының дұ- рыстығына тұрақты ішкі тексерулер жасайды.
Ішкі аудит қызметі зейнетақы активтерінің қатысуымен жаса- латын мәмілелерді есепке алу журналындағы ақпараттың шы- найылығына тұрақты түрде тексеру жүргізеді.
Ішкі аудит қызметінің қызметкері Ұйымның (Қордың) білікті- лік талаптарына сәйкес келеді, сондай-ақ тексерулер жасалып отырған Ұйымның (Қордың) бөлімшелерінің қызметі туралы жұмыс тәжірибесі және қажетті білімі болады.
Ұйымның (Қордың) ішкі саясаты бойынша ішкі аудит қызметі тексеріп отырған бөлімшенің қызметіне байланысты барлық қа- жетті, оның ішінде коммерциялық немесе өзге де конфиденци- алды құпия режимдегі құжаттарды қарау құқығы көзделеді.
Ұйымның (Қордың) ішкі аудит саясатымен олардың функцио- налды міндеттерін орындауы Ұйымның (Қордың) басшы қыз- меткерлерінен немесе басқа бөлімшелерден тәуелсіздігі және ішкі аудит қызметінің Директорлар кеңесіне есептілігі белгіле- неді.
Ішкі аудит қызметі Ұйымның (Қордың) сыртқы аудиторымен бірлесіп, жылына бір реттен кем емес ретпен Ұйымның (Қор- дың) ішкі бақылау жүйесіндегі ішкі немесе сыртқы аудитор анықтаған кемшіліктерді талқылау үшін бірлескен кездесулер өткізеді.
Басқарма әрбір тексеру қорытындысы бойынша ішкі аудит қызметінің есебіне талдау жасайды және анықтал- ған кемшіліктерді жою жөнінде тиісті шаралар қабылдау үшін Директорлар кеңесіне ұсыныстар береді.
Ішкі аудит қызметінің саясаты бойынша ішкі аудит қызметі оң- тайлы мерзім ішінде әрбір тексеру қорытындысын Ұйымның (Қордың) Директорлар кеңесіне және Басқармасына ұсыну көз- деледі.
Ішкі аудит қызметінің өкілеттігі бөлімше үшін орындауы мін- детті болып табылатын жасалған тексерулер қорытындысы бой- ынша ұсыныстар әзірлеуді көздейді, сонымен қатар оларды жү- зеге асыру тәсілдері мен талаптарын тікелей бөлімшелер белгі- лейді және Ұйымның (Қордың) Басқармасы бекітеді.
Ішкі аудит қызметі Ұйымның (Қордың) бөлімшелері ішкі аудит қорытындысы бойынша қабылданған іс-шараларды және оларды оңтайлы орындау мақсатында жүргізген және жоспар- лаған мониторингті жүзеге асырады.
Басқарма және қаржы құралдарымен операцияларды жү- зеге асыруға жауап беретін Ұйымның (Қордың) бөлімше- лерінің басшылары Ұйымның (Қордың) ай сайынғы кірі- стер (шығыстар) мониторингін Директорлар кеңесі бекіт- кен лимит шегінде сақтау мақсатында жүргізеді.
Ішкі саясат бойынша ай сайын Ұйымның (Қордың) кірістерін (шығыстарын), оның ішінде серпінділігі, бөлігі бойынша, қыз- мет түрлері бойынша, Ұйымның (Қордың) аумақтық және функционалды бөлімшелерін қадағалайтын Ұйымның (Қор- дың) бөлімшесі белгіленген.
Ішкі саясат бойынша Директорлар кеңесі белгілеген жиынтық лимиттер шегіндегі бөлімшенің қызметіне байланысты кірістер- ді (шығыстарды) басқару жөніндегі Ұйымның (Қордың) бөлім- шесінің өкілеттігі көзделген.
Бөлімшелер Ұйымның (Қордың) күтілетін кірісіне қабылда- нып отырған тәуекелді ескере отырып баға береді.
Басқарма Ұйымның (Қордың) меншікті капиталының Қазақ- стан Республикасының заңнамасына сәйкес талап етілетін ба- рынша төмен деңгейге сай келуін қамтамасыз етеді.
Басқарма қаржы құралдарымен операцияларды жүзеге асыруға жауапты Ұйымның (Қордың) бөлімшелері бой- ынша қаржы ресурстарын бөлу мониторингін Ұйымның (Қордың) Директорлар кеңесі белгілеп, жол берген лими- тін сақтай отырып, оның ішінде тәуекелге және кірістілік- ке және Ұйымның (Қордың) тәуекелі мен меншікті капи- талына қатысты етіп жүргізеді.
Басқарма Директорлар кеңесі белгілеген жиынтық лимиттер шегінде Ұйымның (Қордың) қаржы құралдарымен операция- ларды жүзеге асыратын әр бөлімшесі үшін тәуекел лимитін бел- гілейді.
Басқарма Ұйымның (Қордың) шарт жасау қатынастарын, уәкілетті органның нормативтік құқықтық актілерін, Қа- зақстан Республикасының заңнамалық талаптарын, зейне- тақы активтері есебінен қаржы құралдарымен операция- лар жүргізу жөніндегі ішкі саясатты сақтау жөнінде тұ- рақты мониторинг жүргізеді.
Ішкі аудит қызметі жүргізілген тексерулер қорытындысы бой- ынша Ұйымның (Қордың) қызметкерінің Ұйымның (Қордың)
қызметін реттейтін Қазақстан Республикасының нормативтік құқықтық актілерін, халықаралық стандарттарды, зейнетақы- мен қамсыздандыру аумағындағы Қазақстан Республикасының заңнамаларын білу деңгейін анықтайды.
Ішкі аудит қызметі Ұйымның (Қордың) қызметін реттейтін Қа- зақстан Республикасының нормативтік құқықтық актілерін сақ- тауға байланысты, қаржылық қызметтің жаңа түрлерін енгізу кезінде Ұйымда (Қорда) қосымша маңызды тәуекелдердің пай- да болу мүмкіндігіне баға береді.
Басқарма Директорлар кеңесіне және Ұйымның (Қор- дың) акционерлеріне Ұйымның (Қордың) қызметі туралы қаржылық және басқару есебін, инвестициялық шешім- дер бойынша есепті береді.
Директорлар кеңесі Басқарманың Директорлар кеңесіне және Ұйымның (Қордың) акционерлеріне Ұйымның (Қордың) қар- жылық көрсеткіштеріне баға беру мүмкіндігін қамтамасыз ете- тін қаржылық және басқару есебін ұсыну нысаны мен мерзімін бекітті.
Директорлар кеңесі тұрақты негізде инвестициялық шешімдер- ді және оларға ұсынымдарды талдап отырады.
Директорлар кеңесі ішкі бақылауды жетілдіру және тәуекел- дерді басқару жөніндегі сыртқы аудиторлардың қорытындыла- рына талдау жасайды.
Ұйымның (Қордың) есеп және есеп беру саясаты сонымен бір- ге жинақтаушы зейнетақы қорына аудит жүргізу барысында мынадай мәселелерді тексеруді көздейді:
Басқарма тұрақты түрде тәуелсіз халықаралық аудитор- лық ұйымдардың қорытындылары негізінде Ұйымның (Қордың) есеп және есеп беру жүйесін жақсартуды жүзе- ге асырады.
күнделікті балансты өңдеудің дұрыстығы;
Ұйымның (Қордың) есеп саясатының қаржылық есеп беру- дің халықаралық стандарттарына сәйкес келуі;
қаржылық есептердегі негізсіз бухгалтерлік айла-шарғы факті- лерінің болуы;
жеке және зейнетақы активтерінің есебінің дұрыстығы;
Ұйымның (Қордың) есеп саясатында белгіленген талаптар бой- ынша есеп және есеп беруді жасау әдістерінің сәйкестігі;
Ұйымның (Қордың) жылдық есебінде тәуекелдердің құрылы- мы мен мөлшерін толық және дұрыс ашу.
Тәуекелдерді басқару бөлімшесі зейнетақы активтерінің тиім- ділігіне және өтімділігіне ықпал ететін мынадай факторларға болжам жасайды:
Басқарма соңынан Директорлар кеңесіне тиісінше есеп бере отырып, ай сайын Ұйымның (Қордың) қызметіне қойылатын экономикалық талаптардың сыни көрсеткіш- теріне талдау жасайды.
қарсы әріптестердің келісім-шарт бойынша өз міндеттемелерін толық немесе ішінара орындамауы;
Қазақстан Республикасының тәуелсіз борыштық рейтингінің үш ай ішінде бір деңгейге және бір жыл ішінде екі деңгейге тө- мендеуі;
ұзақ мерзімді қаржы құралдарының мерзімінен бұрын өтелуі;
теңге бағамының девальвациялануы/ ревальвациялануы.
Тәуекелдерді басқару жөніндегі бөлімше мыналарға тұрақты талдау жасайды:
Басқарма зейнетақы активтерін сақтауды қамтамасыз ету, сондай-ақ зейнетақы активтері есебінен жасалатын опера- циялардың қажетті кірістілігі жөніндегі шараларды әзір- леді.
Ұйымның (Қордың) баланстық және баланстан тыс есептерін, сондай-ақ экономикалық талаптарға байланысты өзгеруге бей- ім кірістер мен шығыстарды;
өтімділіктің төмендеуі, қаржы құралдарына бағаның өзгеруі;
заемшының қаржылық жай-күйіне, оның борыштық негізгі со- маны және есептелген сыйақыны өтеуге байланысты мүмкіндік- теріне қатысты борыштық бағалы қағаздар портфелі;
олардың өтеу мерзіміне сәйкес сыйақы мөлшерлемесінің өзге- руіне бейім активтерді, міндеттемелерді және баланстан тысқа- ры баптарды бөлу (гэп-талдау);
шетел валютасы бағамының өзгеруіне бейім активтерді, мін- деттемелерді және баланстан тысқары баптарды бөлу.
4-қосымшасы
Қаржы құралдарымен операциялар жүргізуге қойылатын талаптар Қаржы құралдарын және баға жөніндегі тәуекелді сатып алу/сату жө- ніндегі операцияларды басқарудың ішкі саясаты мыналарды реттейді:
Директорлар кеңесі қаржы құралдарын және баға жөніндегі тәуекелді сатып алу/сату жөніндегі опе- рацияларды басқарудың ішкі саясатын бекітті.
Ұйымның (Қордың) активтерінің (міндеттемелерінің) құрылымына байланысты өтімділікті жоғалту тәуекелін анықтау;
Ұйымның (Қордың) активтерінің (міндеттемелерінің) құрылымына байланысты проценттік тәуекелін анықтау;
Ұйымның (Қордың) активтерінің (міндеттемелерінің) құрылымына байланысты валюталық тәуекелін анықтау;
туынды қаржы құралдарымен операцияларға тиесілі тәуекелдерді анықтау;
Ұйымның (Қордың) рыноктық тәуекеліне өлшем жасау кезінде пайда- ланылатын моделдер;
тәуекелдерді басқару жөніндегі бөлімшенің Ұйымның (Қордың) рын- октық тәуекел жөніндегі позициясы туралы есебін Директорлар кеңе- сіне және Басқармаға ұсыну мерзімділігі.
Қосарлы бақылау жүйесі мыналарды көздейді:
фронт және бэк-офистерді бөлу;
бэк-офистің фронт-офистегі операцияларға қойылатын талаптарды уақтылы тексеру мүмкіндігі;
Директорлар кеңесі фронт- және бэк-офистер- дің функционалды міндеттерін бөлуге негіздел- ген, нақты айтқанда мәмілені жүзеге асыратын фронт-офис пен аталған операциялардың есебін көрсетумен айналысатын бэк-офис арасында- ғы қосарлы бақылау саясатын бекітті.
қосарлы бақылау жүйесі қатысушылары арасындағы болуы мүмкін ке- лісімдерді шектеу шаралары;
фронт және бэк-офистерде және бөлімшелердің міндеттерін бір мезгіл- де бір тұлғаның орындауына тыйым салу.
Басқарма Ұйымның (Қордың) операцияларының қауіпсіздігін қамтамасыз ету жөніндегі рәсімдерді Ішкі аудит қызметі Ұйымның (Қордың) операцияларын кірістермен операцияларды жүзеге асыру және Ұйымның (Қордың) меншікті капи- талы мен кіріс мөлшеріне тең емес тәуекелді қабылдау кезіндегі заң- сыздық жағдайларын анықтау және алдын алу мақсатында тексереді.
Ұйымда (Қорда) қаржы құралдарын сатып алу/сату жөніндегі опера- цияларды қамтамасыз етудің техникалық жүйесі бар.
Ұйымның (Қордың) автоматтандырылған жүйесі бар (қаржы құралдарының портфелін басқару, опе- рациялармен қамтамасыз ету, шоттарды өңдеу және есеп айырысу жүргізу, тәуекелдерді басқару).
Ұйымда (Қорда) тәуекелдерді басқару үшін қажет ақпаратты жинау жүйесі бар.
Ұйымда (Қорда) ақшамен және қаржы құралдарымен есеп айырысу жасайтын техникалық жүйе бар.
Ішкі аудит қызметі және сыртқы аудиторлар Ұйымның (Қордың)
бухгалтерлік есеп және есеп беруді жүргізуге, тәуекелдерді басқаруға жауап беретін бөлімшелерінің беріп отырған мәліметтерінің нақтылы- ғын тексереді.
Ұйым (Қор) жеке рыноктық операциялардан басқа сауда операцияла- рын өңдейді.
Ұйымның (Қордың) нақты уақыт режиміндегі тәу- екелдерді бақылау мүмкіндігін қамтамасыз ететін қаржы құралдарымен операциялар бойынша тәуе- келдерді басқару жүйесі бар.
Ұйым (Қор) баға тәуекеліне душар болған кірістерді/шығыстарды және активтер және міндеттемелер бойынша тәуекелдерді бақылайды және күнделікті олардың құнын бағалап отырады.
Ұйым (Қор) қаржы құралының рыноктық құны болмаған жағдайда қаржылық есеп берудің халықаралық стандарттарына сәйкес осы қар- жы құралының құнсыздануына тест жүргізеді.
Ұйым (Қор) кезең-кезеңімен әлуетті рыноктық тәу- екелге, сондай-ақ қаржы құралдарының ағымдық рыноктық бағасын ескеріп, кірістерге/шығыстарға баға береді.
Ұйым (Қор) тұрақты түрде әрбір операциялық күн ішінде қаржы құ- ралдарымен операциялардан түскен кірістерге/шығыстарға баға береді.
Тәуекелдерді басқару бөлімшесі Ұйымның (Қордың) қаржы құралда- ры бойынша әділ бағасын анықтау дұрыстығы жөнінде мониторингті жүзеге асырады.
Ұйымның (Қордың) Директорлар кеңесі баға тәуекелін ескере оты- рып, қаржы құралдарының құнын анықтау рәсімдерін бекітеді.
Ұйым (Қор) тәуекелді бағалау және ағымдық бағаны рынокқа бейім- деу моделі негізінде қаржы құралдарының құнына баға береді, оның ішінде стресс-тестинг (stress-testing) және бэк-тестингті (back-testing)
Ұйым (Қор) қаржы құралдарымен операциялар жасау кезінде шешім- дер қабылдауға байланысты тәуекелді бағалау қорытындысын және тұ- рақты стресс-тестинг қорытындысын пайдаланады.
Директорлар кеңесі қаржы құралдарымен операци- ялар бойынша жиынтық лимитті, ал Басқарма - же- келеген қаржы құралдары бойынша лимиттерді, сондай-ақ халықаралық практикада "stop-loss" ере- жесі бойынша қабылданған лимиттерді белгілейді.
Директорлар кеңесі кезең-кезеңімен жиынтық лимитті және "stop- loss" лимиттерін белгілеу ережесін анықтайды. Ұйымның (Қордың)
Қаржы құралдарын сатып алу/сату операцияларын жүзеге асыратын бөлімшесі жұмыс күні ішінде Ұйымның (Қордың) Басқармасына Ұй- ымның (Қордың) қаржы құралдары бойынша позициясын ұсынады.
Директорлар кеңесі қаржы құралдары бойынша лимиттерді белгілеу рәсімдерін және "stop-loss" лимиттерін белгілеу ережесін белгілейді.
Басқарма әр қаржы құралы бойынша тәуекелдерді басқару рәсімдерін бекітті.
Басқарма халықаралық практикада әрбір шетел және барлық валюта- лар бойынша спот, форвард, своп операциялары бойынша қабылдан- ған позициялар лимитін белгілейді.
Тәуекелдерді басқару бөлімшесі спот және форвард операциялары- ның мерзімдерін өтеуді басқару үшін активтер мен міндеттемелерді өтеу мерзімінің кестесін күнделікті қолданады.
Басқарма қаржы құралдары үшін "stop-loss" лимиттерінің диапазо- нын белгілейді.
Ішкі аудит қызметі Ұйымның (Қордың) "stop-loss" лимиттерін белгі- леу ережесін қолдануының дұрыстығын тексереді.
Тәуекелдерді басқару бөлімшесі қаржы құралдарының ауқымы мен ди- намикасына және қаржы құралдарының өтімділігіне сәйкес қаржы құ- ралдары лимитінің тепе-теңдігіне талдау жасайды.
Директорлар кеңесі баға тәуекелі бойынша пози- циясын анықтау жөніндегі шешімді қабылдау, оның ішінде қаржы рыногының мөлшері мен өтім- ділігін ескере отырып, қаржы құралдары бойынша бөлу саясатын бекітті.
Директорлар кеңесі инвестициялық саясатты бекі- теді.
Директорлар кеңесі мыналар белгіленген инвестициялық саясатты бе- кітті:
инвестициялау мақсаты, инвестициялау операцияларын бекіту жөнін- дегі өкілеттіктер, сондай-ақ инвестициялау жоспар мен лимиттері;
құпия ақпаратты пайдаланып жасалған операцияларды жібермеу мақ- сатында көрсетілген қаржы қызметіне байланысты өзге функциялар- дан инвестициялық операцияларды жүргізу функциясын ажырату рә- сімдері;
қаржы құралдарының түрлері бойынша, инвестициялық қызмет мақса- ты бойынша инвестициялық критерийлер;
қаржы құралдарының қолда болуын, айналыс талаптарын және кірісті- лігін талдау рәсімдері.
Басқарма Ұйымның (Қордың) инвестициялық операцияларының күн- делікті мониторингі рәсімдерін бекітті.
Мониторинг қорытындысы ай сайын инвестициялық портфельдің кірі- стер/шығыстар туралы есебімен бірге Ұйымның (Қордың) Басқармасы- на және Директорлар кеңесіне ұсынылады.
Тәуекелдерді басқару бөлімшесі тоқсанына бір реттен кем емес ретпен нәтижесі кезең-кезеңімен тоқсанына бір реттен кем емес Басқармаға және жарты жылда бір реттен кем емес - Директорлар кеңесіне ұсынылатын инвестициялар көлеміне тал- дау жасайды.
Тәуекелдерді басқару бөлімшесі инвестициялық портфельдің монито- рингін қаржы құралының, эмитенттің түрі, айналыс мерзімі, валюта тү- рі және инвестициялау мақсаты бойынша жүзеге асырады.
Құрылымдандыру рәсімдері:
айына бір реттен кем емес мерзімде инвестиция портфеліне рыноктық құн бойынша қайта бағалау жүргізуді;
Басқарма инвестиция портфелін құрылымдандыру рәсімдерін оның орташа және ұзақ мерзімді пер- спективадағы инвестициялық рентабельділігі- нің тұрақты көрсеткіштеріне қолдау жасайтындай етiп бекітті.
жарты жылда бір реттен кем емес мерзімде әр есепті кезең үшін қара- жатты, кірістерді/шығыстарды тарту құнын ескеріп, инвестициялар- дың қаржылық қорытындысына бағалау жүргізуді көздейді.
Басқарма қаржы құралдарын сатып алу/сатудан шыққан шектен тыс шығыстарға, оның ішінде қаржы құралдары рыногындағы лездік ауыт- қуларға жол бермеу жөніндегі шұғыл рәсімдерді анықтады.
Директорлар кеңесі қаржы құралдарын сатып алу /сатудан шыққан шектен тыс шығыстарды ескерту және Ұйымның (Қордың) аталған саясатты сақта- уына бақылауды жүзеге асыру жөніндегі саясатты белгіледі.
Ұйым (Қор) оның рыноктық құнының динамикасын ескере отырып, қаржы құралдарымен операциялардан кірістер/шығыстардың өзгеруіне байланысты талдау жасайды.
Зейнетақы активтеріне қатысты инвестициялық шешімдерді қабылдау функциясына кіретін бөлімше:
активтер мен міндеттемелерді басқару мәселелерін қарайды;
тәуекелдерді басқару бөлімшесімен өзара іс-қимыл жасайды;
Зейнетақы активтеріне қатысты инвестициялық шешімдерді қабылдау функциясына кіретін бөлім- ше өтімділікті жоғалту тәуекелін, проценттік тәуе- кел және валюталық тәуекелді жоғалту монито- рингін жүзеге асырады.
апта сайын баланстық және баланстан тыс операциялар бойынша өтім- діліктің жоғалу тәуекелін, проценттік және валюталық тәуекелдерді қа- дағалайды;
апта сайын - Басқарманы және ай сайын Директорлар кеңесін Ұйым- ның (Қордың) өтімділіктің жоғалу тәуекелі, проценттік және валюта- лық тәуекелдер бойынша сатып алу/сату операцияларының түрлері ди- намикасының позициясы бойынша хабардар етіп отырады;
сатып алынатын қаржы құралдарының кірістілігінің жарамды деңгейі бойынша ұсынымдар береді.
Зейнетақы активтеріне қатысты инвестициялық шешімдер қабылдау Күн сайын ақша ағыны кестесін жасайды және жақын арадағы он жұ- мыс күні үшін өтімділік гэп-позиция мониторингін жүргізеді;
шешімдер қабылдау функциясына кіретін бөлімше қажетті ақшаны ақша ағыны кестесінің көмегімен және рынокқа ақша тартуды тұрақты қамтамасыз ететін активтер мен міндеттемелерді өтеу мерзімі кестесінің көмегімен бақылау жасайды.
Тұрақты түрде (мысалы, апта сайын) есеп айырысу күніне сәйкес ак- тивтер мен міндеттемелерді өтеу мерзімінің кестесін жасайды және күн сайынғы, апта сайынғы және ай сайынғы негізде өтімділіктің гэп- позиция мониторингін жүргізеді;
мониторингті және өтімділіктің гэп-позициясын басқаруды ұлттық ва- лютаға немесе басқа шетел валютасына айырбастамай әр валюта бой- ынша жүзеге асырады.
Ұйым (Қор) өтімділікке бақылауды Ұйымның (Қордың) баланстан тыс операцияларын өтеудің болжалданып отырған көлемін ескере оты- рып жүзеге асырады.
Басқарма өтімді активтерді жұмылдыру мүмкіндігін ескере отырып, жоғары өтімді активтер бойынша гэп-позицияға лимиттерді белгілейді.
Функциясына зейнетақы активтеріне қатысты ин- вестициялық шешімді қабылдау жататын бөлім- ше қолма-қол ақша бойынша гэп-позицияны лимиттерді белгілеу арқылы бақылайды.
Активтер мен міндеттемелер басқару бөлімшесі Ұйымның (Қордың)
өтімді активтерді жұмылдыру қабілетінің өзгертілуін ескере отырып қолма-қол ақшаның гэп-позициялары бойынша лимиттерге тұрақты шолу жасайды.
Ұйым (Қор) шетел валютасында міндеттемелерді өтеуге қажетті шетел валютасындағы өтімді активтерді қалыптастыру қабілеттілігіне тұрақ- ты түрде мониторинг жүргізеді.
Ұйым (Қор) өтімділікті жоғалту тәуекелін тежеу қажеттілігін еске ала отырып, сондай-ақ бағалы қа- ғаздарға инвестициялау кезінде кредиттік тәуекел- ді назарға ала отырып, күн сайынғы операциялар- ды жүзеге асырады.
Директорлар кеңесі әдістемелерді пайдалана оты- рып тәуекелдерді бағалау саясатын, оның ішінде болжанатын тәуекел бойынша қаржы құралдарын бағалаудың халықаралық практикасын бекітті.
(VАR-әдісі)
Функциясына зейнетақы активтеріне қатысты инвестициялық шешімді қабылдау жататын бөлімше кемінде тоқсанына бір рет тұрақ- ты VАR үлгісіне енгізуге рұқсат беруді ескере отырып, өтеу мерзімі бойынша кірістіліктің деңгейін айқындайды және проценттік мөлшер- леменің өзгеруіне сезімтал активтер мен міндеттемелер бойынша дюра- ция көрсеткіштері мониторингін тұрақты түрде жүргізеді.
Функциясына зейнетақы активтеріне қатысты инвестициялық шешімді қабылдау жататын бөлімше:
вестициялық шешімді қабылдау жататын бөлімше- нің процентті тәуекелді бағалау үшін деректерді жинау және талдау жүйесі бар.
проценттік тәуекелді, проценттік тәуекелдің негізгі дерек көздеріне (өтеу мерзіміндегі айырмашылықтарға, заем капиталы рыногының мөл- шерлемесіне, құрастырма опциондарға) мониторингті жүзеге асырады.
Активтерді және міндеттемелерді басқару бөлімшесінің валюта бағам- дарын өзгеруін жан-жақты талдау үшін қосымша жүйесі бар.
Директорлар кеңесі валюта бағамын өзгертуді талдауға сәйкес валюта позициялары бойынша шешімді қабылдау саясатын бекітеді.
Тәуекелдерді басқару бөлімшесі мыналарды жүзеге асырады:
вестициялық шешімді қабылдау жататын бөлімше және тәуекелдерді түрлі талдау әдістемесін пайдалану арқылы тәуекелдерді кешенді бас- қару;
гэп талдау тәуекелге сезімталдықты бағалауды тұрақты жүргізеді;
басқару бөлімшесі тәуекелдер Ұйымның (Қордың)
капиталымен және кірістерімен салыстырған- да сандық стресс-тестинг, рыноктағы қолайсыз факторлар көбейген жағдайда шұ- ғыл іс-әрекет жасау жоспарында олардың нәтижелерін пайдаланылады;
қатынаста шамадан тыс болған жағдайларда тәуе- келдерді кеміту жөніндегі шараларды қабылдайды.
туынды қаржы құралдарының көмегі немесе басқа рыноктық операци- ялар арқылы, оның ішінде процент тәуекелін хеджирлеу рәсімдерін пайдаланады;
гэп бойынша және тәуекелдер бойынша меншікті капитал бірдейлігін ескере отырып, проценттік тәуекел мөлшерімен лимиттерді белгілейді.
Функциясына зейнетақы активтеріне қатысты инвестициялық шешім- ді қабылдау жататын бөлімше:
валюталық бағамды өзгертуді талдау үшін қосымша жүйесі бар;
басқарма бекіткен әдістемені пайдалана отырып валюталық тәуекел деңгейін бағалайды және тал- дайды.
валюталық бағамды өзгертуге сезімталдықты айқындау үшін валюта- лық құралдар құнын бағалау келтірілетін ашық валюталық позицияны немесе үлгілерді тұрақты талдайды.
Директорлар кеңесі тәуекелді валюта тәуекелдері сандық қатынаста меншікті капитал мен Ұйым (Қор) кірістерінің мөлшерінен асып түсетін жағ- дайларда азайту жөніндегі саясатты бекітті.
Тәуекелдерді басқару бөлімшесі жарты жылда кемінде бір рет стресс-тестинг жүргізеді және рыноктағы қолайсыз факторлар кө- бейгенде шұғыл іс-әрекет жасау жоспарында олардың нәтижелерін пайдаланады.
Ұйым (Қор) активтерді және міндеттемелерді басқару саясатына сәй- кес туынды қаржы құралдарының көмегі арқылы валюта тәуекелін уақ- тылы хеджирлеу рәсімдерін пайдаланады.
Директорлар кеңесі ашық валюта позицияларын және валюта нетто- позиция лимитін белгілейді.
5-қосымшасы
Ұйымның (Қордың) операциялық қызметін, ақпараттық жүйелерін және басқарма ақпаратының жүйелерін функциялауды қамтамасыз етуге қойылатын талаптар Талаптың атауы Талаптың критерийі Ішкі рәсімдер мыналарды реттейді:
Ұйымның (Қордың) өндірістік қызметін басқаруды қамтамасыз ете- тін бөлімше;
Басқарма бағалы қағаздар рыногында қаржылық қыз- мет көрсетудің операциялық техникасы бойынша рә- сімдерді және олардың бухгалтерлік есеп беруін, сон- дай-ақ ақша аударымдарының жүйелерін бекітті.
бағалы қағаздар рыногында операцияларды жүргізудің техникалық Ұйымның (Қордың) жүргізетін операцияларының бухгалтерлік есе- бі;
Ұйымның (Қордың) операцияларына және олардың есепке алынуы- на қосарлы бақылау;
Ұйымның (Қордың) құжат айналымына бақылау;
Ұйымның (Қордың) кастодиан банкке, жинақтаушы зейнетақы қо- рына берілетін ақпаратын бақылау және куәландыру, оның ішінде ұсынылған ақпараттың сәйкессіздігін анықтаған жағдайда іс-әре- кетті куәландыру және реттеу рәсімдері;
ақпаратты беру кезінде тұлғалар жауапкершіліктерінің рәсімдері;
Қазақстан Республикасы заңнамаларының талаптарына жинақтал- ған зейнетақы қаражаты есептеулерінің алгоритміне сәйкестігін тексеру рәсімдері, оның ішінде шартты бірлік құнының есеп айы- рысулары, шартты бірліктің саны.
Басқарма қаржы құралдарымен жасалған операция- ларды есепке алудың дұрыс жүргізілмеуі және шы- найы көрсетілмеу мүмкіндігін шектейтін рәсімдерді белгілейді.
Ішкі аудит қызметі жарты жылда кемінде бір рет бағалы қағаздар- мен жасалатын операциялардың есепке алу журналында сенімді және уақтылы көрсетілуі, бағалы қағаздармен жасалатын операция- ларды жүргізудің операциялық техникасын олардың сақтауын баға- лау мақсатында бөлімшелерге тексеру жүргізеді.
Ұйымның (Қордың) деректерді электрондық өңдеу жүйелерін жоспарлау, әзірлеу және функциялау жө- ніндегі басқару мен ішкі ережелері бар.
Ұйымның (Қордың) деректерді электрондық өңдеу жүйелерін жос- парлауға, әзірлеуге және функциялауға қатысты ережелері мен бас- шылықтары бар.
Ұйымның (Қордың) басқармасы электрондық өңдеу жүйесінің ішкі аудитінің рәсімдерін бекітті.
Деректерді электрондық өңдеу жүйесін бақылауды жүзеге асыра- тын және деректерді өңдеу мәселелеріне жауап беретін Ұйым (Қор)
қызметкерінің жұмыс профиліне сәйкес біліктілігі және тәжірибесі болады.
Тексерулерді ішкі аудит қызметі басқарма бекіткен тексеру жоспар- ларына сәйкес жүргізеді.
Ішкі аудит қызметі жүргізілген тексерулер нәтижелері туралы бас- қарма мен директорлар кеңесіне тұрақты хабарлайды.
Ұйымның (Қордың) жинақталған зейнетақы қаражатын басқа жи- нақтаушы зейнетақы қорына не сақтандыру ұйымына уақтылы аударуын жүзеге асыруға мүмкіндік беретін бағдарламалық-техни- калық құралдары бар.
Басқарма компьютерлік және телекоммуни.
Ақпараттық қамтамасыз ету бөлімшесінің автоматтандырылған жүйеге кіру және шығу кезінде рұқсаттың деңгейін тексеретін жүй- есі бар.
кациялық жүйеге рұқсатсыз қол жеткізудің алдын-алу бойынша саясатты бекітті.
Басқарма маңызды кілттерді, оның ішінде деректердің ақпараттық базасына электрондық кілттерді бақылау бойынша ақпараттық қам- тамасыз ету бөлімшесінің рәсімдерін бекітті және жауапкершілігін Рәсімдер: дайындаушы жабдықтардың мынадай техникалық қыз- мет көрсетулерін қамтамасыз ететін сертификатталған бағдарлама- лық қамтамасыз етудің;
Басқарма деректер базасының ақпараттық жүйелерді сақтау, оның ішінде төтенше жағдайлар болған кезде қамтамасыз ету жөніндегі жоспарлы іс-шараларды орындау рәсімдерін бекітті.
өрт қауіпсіздігі мен сейсмологиялық орнықтылықтың талаптары- на жауап беретін деректердің ақпарат базасының техникалық ке- шендеріне арналған оқшау үй-жайлардың;
автономды электр қуатының;
резервтегі компьютерлер мен желілік коммуникациялардың міндет- ті түрде болуын қарастырады;
Ұйым (Қор) деректердің жүйелік-маңызды бағдарламалық файлдар мен файлдардың резервтік көшірмелерін тұрақты қалыптастырады.
Басқарма төтенше жағдайлар болған жағдайда жауап- кершілікті және өкілеттілікті табыстау рәсімдерін бе- кітті.
Төтенше жағдайлар рәсімдері компьютер орталығы үшін жүйе жұ- мысындағы төтенше іркілістер болған жағдайда ережелер мен нұс- қаулықтарды көздейді.
Басқарма зейнетақы активтерінің есебінен қаржы құ- ралдарымен жасалатын мәмілелерді есепке алу журна- лын жүргізу ережесін бекітті.
Зейнетақы активтерінің есебінен жасалған қаржы құралдарымен жа- салатын мәмілелердің есепке алу журналын жүргізу ережесі мына- лар:
мәмілелерді есепке алу журналының саны мен атауы;
журналдары толтыру тәртібі мен кезеңділігі;
зейнетақы активтерінің қатысуымен жасалатын мәмілелердің жаса- уға бақылауды жүзеге асыратын лауазымды тұлғалар тізбесі бар.
Деректердің және ақпараттың құпиялылығының сақталуын қамта- масыз ету үшін ішкі бақылау саясаты мыналарды:
Басқарма деректердің және құпия ақпараттың сақта- луын қамтамасыз ету үшін ішкі бақылау саясатын бе- құпия санатына жатқызылатын ақпарат тізбесі;
құпия ақпараты бар құжаттарды тіркеу тәртібі, рәсімдеу, тіркеу, есепке алу және сақтау;
құпия ақпаратқа жіберілетін тұлғалардың лауазымдарын көрсете отырып, құпия ақпаратқа рұқсат беру тәртібін көздейді.
Ақпараттық қамтамасыз ету бөлімшесі техникалық проблемалар есебінің парақтарын толтырады және олар бойынша есеп жүргізеді.
Ақпараттық қамтамасыз ету бөлімшесі проблемалар- дың қайтадан пайда болуын болдырмау мақсатында қауіпсіздік шараларын әзірлеу жөнінде кезек күттір- мейтін шаралардың қолданылатынын ескере отырып, нақты жүйелік проблемаларға есеп жүргізеді.
Ақпараттық қамтамасыз ету бөлімшесі проблемалардың туу себеп- терін бақылайды, олар туралы ақпарат жүйесін дайындаушыларға хабарлайды және олардың қайталануын болдырмау үшін түзету ша- раларын қабылдайды.
Ақпараттық қамтамасыз ету бөлімшесі осындай проблемалардың сипатын үнемі талдайды.
Рәсімдер:
рұқсаты шектеулі ақпарат деректерінің тізбесін;
Басқарма құпия ақпараттың жария болуын және ақпа- рат деректерінің бұрмалануын болдырмау жөніндегі рәсімдерді бекітті.
рұқсат алу тәртібін;
ақпарат деректеріне рұқсат алуды бақылау тәртібін;
ақпарат деректеріне рұқсаты бар тұлғалар тізбесін көздейді.
Басқарма құралдарды үнемі инспекциялау және жұ- мыс туралы есептерді тексеру арқылы іркілістердің алдын-алу жөніндегі ресімдерді бекітті.
Ақпараттық қамтамасыз ету бөлімшесі кемінде тоқсанына бір рет деректердің автоматтандырылған базасын функциялауын қамтама- сыз ететін техникалық кешендерге тексеру жүргізеді.
Ақпараттық қамтамасыз ету бөлімшесі тоқсанына бір рет техника- лық кешендердің жай-күйі туралы ақпаратты басқармаға ұсынады.
Басқарма деректердің автоматтандырылған база- сын басқару терминалдарын рұқсатсыз пайдалануды болдырмау жөнінде рәсімдерді бекітті.
Ақпараттық қамтамасыз ету бөлімшесі деректердің автоматтанды- рылған базасын басқару терминалдарын пайдаланудың мониторин- гін жүргізеді және сәйкестендіреді, оның ішінде олар жүргізген опе- рациялардың түрлері мен көлемдерінің пайдаланушының функцио- налдық міндеттеріне сәйкестігін бақылайды.
Ұйымда (Қорда) пайдаланушының жеке басын сәйкестендіруге мүмкіндік беретін жүйесі бар.
6-қосымшасы
Нұсқаулық талаптарының базалық критерийлері Тәуекелдерді басқару жүйесін ұйымдастыру Директорлар кеңесі Ұйымның (Қордың) мүдделер қайшылығын реттеу жөніндегі саясатты бекітті.
Ішкі аудит қызметі Ұйымның (Қордың) ішкі ережелері мен рәсімдерді сақтауын бақылауды, ішкі және сыртқы аудиторлар- дың есептерді орындауын, уәкілетті органның ықпал ету шараларын мен өзге де талаптарын жүзеге асырады.
Инвестициялық комитет қаржы құралдарын сатып алу/сату және инвестициялау жөніндегі операцияларды жүргізу ережесін белгіледі және бекітті, сондай-ақ активтерді әртараптандыру, Ұйым (Қор) капиталының өтімділігі мен жеткіліктілігі, тиімділі- гі бойынша бағдарламаны айқындайды. Комитет құрамына тиісінше санаттың біліктілік куәлігіне ие кемінде үш адам кіреді.
Директорлар кеңесі қажетіне қарай, бірақ тоқсанына кем дегенде бір рет мынадай есептерді талдайды:
жиынтық баланс және өткен жылдардағы алдындағы кезеңмен салыстырғандағы Ұйымның (Қордың) кірістері мен шығыста- ры туралы есеп және жоспарланған қызметтің көрсеткіштері;
инвестициялар туралы: қаржы құралдарын түрлеріне қарай топтастыра отырып және олардың баланстық құнын, рыноктық құнын, кірістілігін және сатып алу мен сатудың жалпы сомасын көрсете отырып жасалған есептер;
жинақтаушы зейнетақы қорының активтері мен міндеттемелерінің көлемін салыстыру туралы есеп (гэп-анализ);
процент тәуекелі бойынша Ұйымның (Қордың) позициясына қысқаша талдау;
валюталардың айырбас бағамының ауытқу тәуекеліне Ұйымның (Қордың) ұшырауына қысқаша талдау;
Ұйымның (Қордың) меншікті капиталының ағымдағы және болжанатын мұқтаждығына қысқаша талдау.
Директорлар кеңесі уәкілетті органның ықпал ету шараларын және өзге де талаптарын орындамауының себептерін, оның ішінде Ұйымның (Қордың) қызметіндегі кемшіліктерді жою жөніндегі іс-шаралар жоспарын түсіндіре отырып бақылау жүргі- Директор кеңесі Ұйымның (Қордың) басшы қызметкерлерінің функционалдық міндеттері бойынша жыл сайынғы есептерді талдайды Директорлар кеңесі жыл сайын басқарма қызметінің Ұйымның (Қордың) ағымдағы қаржы жылына жоспарланған мақсаттары- на жетуге арналған қызметтерін талдайды.
Директорлар кеңесі өзінің өкілеттілігі шегінде ағымдағы жылдың мақсатты көрсеткіштеріне Ұйым (Қор) қызметінің нәтиже- лері сәйкес келмеген жағдайда, Ұйым (Қор) басқармасының мүшелеріне шаралар қолдана алады.
Ұйымның (Қордың) ұйымдық-функционалдық құрылымының схемасы, оның ішінде:
Ұйым (Қор) бөлімшесінің немесе Ұйымның (Қордың) жүргізетін операцияларға байланысты негізгі тәуекелдерді тәуелсіз ба- ғалау мен талдауға жауап беретін тәуекелдерді басқару жөніндегі тұлғаның өкілеттігі мен міндеттерін;
олардың функционалдық міндеттеріне сәйкес келетін Ұйымның (Қордың) басқармасы органдарының құрылымын;
Ұйымның (Қордың) әрбір басшы қызметкерінің лауазымдық міндеттері және өкілеттіктерін;
Ұйымның (Қордың) есепті жыл ішінде әрбір басшы қызметкерінің (басқарма мүшелерінен басқа) қызметіне баға беру тәрті- бі, оның ішінде Ұйым (Қор) қызметінің мақсатты көрсеткіштерін орындамағаны үшін Ұйымға (Қорға) шаралар қолдануды немесе жауапкершілікке тартуды реттейді.
Жылдық бюджеттер мен стратегиялық жоспарлар жасауды басқарма ағымдағы және болашақтағы бәсекелестік, экономика- лық орта мен нормативтік құқықтық базаны, қосымша Ұйым (Қор) капиталының қажетті мөлшерін ескере отырып жүргізеді.
Тәуекелдерді басқару саясаты мыналарды көздейді:
Ұйымның (Қордың) басшы қызметкерлерінің өкілеттілігі мен функционалдық міндеттерін реттейтін, оның ішінде қаржы құ- ралдарын сатып алу/сату бойынша операцияларды жүргізудің дұрыстығына қосарлы бақылауды және олармен байланысты тәуекелді бақылауды қамтамасыз етуді көздейтін ережені қарастырады.
Ішкі аудит қызметі Ұйымның (Қордың) қызметін басқару жөніндегі өкілеттіктер мен функцияларды шоғырландыруға, сон- дай-ақ корпоративті стратегия бекіткен өткізілген операциялардың Ұйым (Қор) саясаты мен рәсімдеріне сәйкестігін анықтау бойынша басшы қызметкерлерге тексеру жүргізеді.
Тәуекелдері басқару саясаты басқарманың және Ұйымның (Қордың) жауапты қызметкерлерінің, директорлар кеңесі мүшеле- рінің тәуекелдерді басқару жөніндегі өкілеттіктері мен функционалдық міндеттерін айқындайды.
Директорлар кеңесі мен Ұйымның (Қордың) басқармаға ұсынылатын басқару ақпаратының тізбесі директорлар кеңесі мен Ұйымның (Қордың) Басқармасы тәуекелдері басқару жөніндегі өз функционалдық қызметтерін тиісінше орындауға жеткілік- ті.
Тәуекелдерді басқару жөніндегі бөлімше қызметкерлері басшы қызметкерлерге қойылатын біліктілік талаптарына сәйкес ке- леді, оның ішінде тәуекелдерді басқару бойынша функционалдық міндеттерді жүзеге асыру үшін жұмыс өтілі, тиісті біліктілі- гі мен жұмыс тәжірибесінің болуын қарастырады.
Ұйымның (Қордың) бөлімше қызметкерлерінің функционалдық міндеттері тәуекелдерді басқару және ішкі аудит қызметі бой- ынша олар өткізетін операцияларға сәйкес келеді.
Ұйымның (Қордың) зейнетақы активтерімен жұмыс жасау кезіндегі саясатына мыналар:
зейнетақымен қамсыздандыру туралы шарттардың Қазақстан Республикасы заңнамасымен сәйкестігін тексеру рәсімдері;
салымшылардың (алушылардың) дербес зейнетақы шоттарына қаражаттың есепке алу мен уақтылы түсуінің сенімділігін қам- тамасыз ететін рәсімдер, жинақталған зейнетақы қаражатының төлемдері мен аударымдары;
зейнетақымен қамсыздандыру туралы шарттар бойынша салымшылардың (алушылардың) шағымдарын белгіленген мерзімде қаралуына, жинақталған зейнетақы қаражаттарының оларды аудару немесе төлем жасау сәтінде жоғалуын уақтылы қалпына келтіруге кепілдік беретін рәсімдер;
зейнетақы активтерін есепке алу сәйкестігіне мониторингті және зейнетақы активтерін Қазақстан Республикасы заңнамалары- ның талаптарына сай уақтылы инвестициялауды қамтамасыз ететін рәсімдер;
қордың комиссиялық сыйақыны есептеуі және төлем жасауының дұрыстығын тексеру;
зейнетақы активтеріне қатысты инвестициялық шешімді қабылдау тәртібі;
зейнетақы активтерінің қатысуымен жасалатын мәмілелерді жасау мен олардың жасалуына бақылауды жүзеге асыру тәртібі;
деректерді және құпия ақпараттың сақталуын қамтамасыз етуге ішкі бақылау тәртібі;
инвестициялық шешімді қабылдау, сондай-ақ инвестициялық шешімді қабылдау үшін ұсынымды беру рәсімдері;
зейнетақы активтерінің есебінен сатып алынған қаржы құралдарын хеджирлеу саясаты және ресімдері;
Ұйымның (Қордың) зейнетақы активтері мен инвестициялық кірістен өндіріп алынатын комиссиялық сыйақының мөлшері, сондай-ақ салымшыларға (алушыларға) осы ақпаратты ұсыну тәртібі жататын инвестициялық саясат кіреді.
Ішкі аудит жөніндегі Ұйымның (Қордың) саясаты:
Ұйымның (Қордың) ұшырауы мүмкін барлық тәуекелдерді;
Ішкі аудит жүргізудің ауқымы мен жиілігін;
ішкі аудитті жүргізу кезінде пайдаланылатын рейтингтік жүйені;
Ұйымның (Қордың) ішкі аудитті жүргізу жоспарын жасауға қойылатын талаптарды айқындайды.
Ішкі аудит қызметі аудит саясатына сәйкес функциялары қаржы құралдарымен жасалатын операцияларды жүргізуді көздей- тін Ұйымның (Қордың) барлық бөлімшелеріне тұрақты ішкі тексеру жүргізеді.
Ішкі аудит қызметі аудит саясатына сәйкес зейнетақы активтерінің есебінен жүргізілетін операцияларға, зейнетақы активтері- нің қатысуымен жасалатын мәмілелердің дұрыстығына және кастодиан банктермен және Ұйымның (Қордың) есепке алу және құжат айналымының дұрыстығын салыстыруды жүзеге асырып, тұрақты ішкі тексеру жүргізеді.
Ішкі аудит қызметі зейнетақы активтерінің қатысуымен жасалған мәмілелерді есепке алу журналындағы ақпараттың сенімді- лігіне тексеру жүргізуге тұрақты негізде тексеру жүргізеді.
Ішкі аудит қызметінің қызметкерлері Ұйымның (Қордың) біліктілік талаптарына сәйкес келеді, сондай-ақ тексеру жүргізіле- тін Ұйым (Қор) бөлімшелерінің қызметі туралы жұмыс тәжірибесі мен қажетті білімдері бар.
Ұйымның (Қордың) ішкі саясаты тексерілетін бөлімшенің қызметіне байланысты, оның ішінде коммерциялық болып санала- тын немесе өзге заңмен қорғалатын құпияны немесе құпиялылық режимі бар тиісінше барлық құжаттарға ішкі аудит қызметі- нің рұқсат алу құқығы көзделеді.
Ішкі аудит бойынша Ұйымның (Қордың) ішкі саясаты басшы қызметкерлердің немесе Ұйымның (Қордың) басқа бөлімшеле- рінің функционалдық міндеттерін орындаудағы тәуелсіздігі және ішкі аудит қызметінің директорлар кеңесіне есеп беруі бел- гіленеді.
Ішкі аудит қызметі Ұйымның (Қордың) сыртқы аудитормен бірлесіп жылына кемінде бір рет Ұйымның (Қордың) ішкі бақы- лау жүйесінен ішкі және сыртқы аудиторлар анықтаған кемшіліктерді талқылау үшін бірлескен кездесулер өткізеді.
Ішкі аудит саясаты директорлар кеңесі мен Ұйымның (Қордың) басқармасына ішкі аудит қызметінің әрбір тексеруінің нәти- желерін ұсынудың оңтайлы мерзімдерін қарастырады.
Ішкі аудит қызметінің өкілеттіктері бөлімшелер үшін орындалуы міндетті болып табылатын жүргізілген тексерулер нәтиже- лері бойынша ұсыныстар дайындауды қарастырады, сонымен бірге оларды жүзеге асыру тәсілдері мен шарттарын тікелей бө- лімшелер айқындайды және Ұйымның (Қордың) басқармасы бекітеді.
Ішкі аудит қызметі Ұйым (Қор) бөлімшелерінің ішкі аудит нәтижелері бойынша қабылданған, өткізетін және жоспарлаған іс- шараларына оларды оңтайлы орындау мақсатында мониторингті жүзеге асырады.
Ішкі саясатпен Ұйымның (Қордың) кірісін (шығысын), оның ішінде қызмет көрсетулердің динамикасында, сол бөлігінде, түр- лерінде, Ұйымның (Қордың) аумақтық және функционалдық бөлімшелері бойынша ай сайын бақылап отыратын Ұйымның (Қордың) бөлімшесі белгіленеді.
Ішкі саясатпен директорлар кеңесімен белгіленген жиынтық лимиттер шегінде, бөлімшелер қызметіне байланысты кірістерді (шығыстарды) басқару жөніндегі Ұйымның (Қордың) бөлімшелерінің өкілеттіктері қарастырылады.
Басқарма Қазақстан Республикасының заңнамасымен сәйкес ең аз талап етілетін деңгейде Ұйымның (Қордың) меншікті капи- талының сәйкестігін қамтамасыз етеді.
Басқарма директорлар кеңесімен белгіленген жиынтық лимиттер шегінде қаржы операцияларын жүзеге асыратын Ұйымның (Қордың) әр бөлімшелері үшін тәуекел лимиті айқындалады.
Ішкі аудит қызметі жүргізілген тексерулер нәтижелері бойынша Ұйымның (Қордың) қызметкерлерінің зейнетақымен қамта- масыз ету саласындағы Қазақстан Республикасы заңнамасын, халықаралық стандарттарды, Ұйымның (Қордың) қызметін рет- тейтін Қазақстан Республикасының нормативтік құқықтық актілерін игеру деңгейін айқындайды.
Ішкі аудит қызметі қаржылық қызмет көрсетудің жаңа түрлерін ендірген кезде, Ұйымның (Қордың) қызметін реттейтін Қазақ- стан Республикасының нормативтік құқықтық актілерін сақтаумен байланысты, Ұйымның (Қордың) қосымша елеулі тәуекел- дерін пайда болу мүмкіндігін бағалайды.
Директорлар кеңесі және Ұйымның (Қордың) акционерлері басқармасының Ұйымның (Қордың) қаржылық көрсеткіштерін бағалау мүмкіндігін қамсыздандыратын қаржылық және басқармалық есеп берулерін ұсыну мерзімдері мен нысандарын бе- Директорлар кеңесі тұрақты негізде инвестициялық шешімді және оларға ұсынымдарды талдайды.
Директорлар кеңесі ішкі бақылауды және тәуекелдерді басқаруды жақсарту бойынша сыртқы аудиторлардың қорытындысын талдайды.
Есеп және есеп беру жөніндегі Ұйымның (Қордың) саясаты, сонымен бірге Ұйымның (Қордың) аудитін тексеру барысында мынадай мәселелерді қарастырады:
күн сайынғы баланстарды өңдеудің дұрыстығы;
Ұйымның (Қордың) есеп саясатының қаржы есебінің халықаралық стандарттарына сәйкестігі;
қаржы есептерімен бухгалтерлік негізсіз айла-әрекет жасау фактілерінің болуы;
меншікті және зейнетақы активтерін есепке алудың дұрыстығын;
Ұйымның (Қордың) есеп беру саясатында белгіленген талаптарға есепке алу әдістері мен есеп беруді құрастырудың сәйкес келуі;
Ұйымның (Қордың) жылдық есептегі тәуекелдер құрылымы мен оның мөлшерін толыққанды және дұрыс ашып көрсетуі.
Тәуекелдерді басқару бөлімшесі зейнетақы активтеріне мынадай факторлардың тиімділігі мен өтімділігінің ықпал ету әсерін болжайды:
қарсы әріптестер келісім-шарт бойынша өз міндеттемелерін толық не ішінара орындамауы;
Қазақстан Республикасының тәуелсіз борыш рейтингінің үш айда бір деңгейге және бір жылда екі деңгейге төмендеуі;
ұзақ мерзімді қаржы құралдарының мерзімінен бұрын өтеуі;
теңге бағамының құнсыздануы/көтеруі.
Тәуекелдерді басқару бөлімшесі:
Ұйымның (Қордың) баланстық және баланстан тыс есептеріне, сондай-ақ экономикалық жағдайлардың өзгеруіне сезімтал кі- рістері мен шығыстарына;
өтімділіктің төмендеуі, қаржы құралдарына бағаның өзгеруіне;
заемшының қаржылық жай-күйінің тәуелді борыштық бағалы қағаздарының портфелі, оның борыштың және есептелген про- центтің негізгі сомасын өтеу жөніндегі оның мүмкіндіктеріне;
процент мөлшерлемесінің өзгеруіне сезімтал активтер, міндеттемелер мен баланстан тыс мақалалардың оларды өтеу мерзі- міне сәйкес бөлінуіне (гэп-анализ);
шетел валютасы бағамының өзгеруіне сезімтал активтер, міндеттемелер мен баланстан тыс мақалаларға тұрақты талдау жүр- Қаржы құралдарымен жасалатын операцияларды жүргізуге қойылатын талаптар Қосарланған бақылау жүйесі:
фронт- және бэк-офистерді бөлуді;
бэк-офистің фронт-офистегі операцияларының жай-күйін уақтылы тексеру мүмкіндігін;
қосарланған бақылау жүйесі қатысушылар арасындағы ықтимал ымыраласуды шектеу шараларын;
фронт пен бэк-офистерде және бөлімшелердегі қызметтік міндеттерді бір ғана тұлғаның қатар орындауына тыйым салуды көздейді.
Ішкі аудит қызметі меншікті капиталдың және Ұйымның (Қордың) кірістерінің мөлшеріне теңбе-тең болмайтын кірістермен және тәуекелді қабылдаумен жасалатын операцияларды жүзеге асырған кезде, асыра пайдалану жағдайларын анықтау және болдырмау мақсатында Ұйымның (Қордың) операцияларын тексереді.
Ұйым (Қор) қаржы құралдарын сатып алу/сату бойынша операцияларды қамтамасыз ететін техникалық жүйесі бар.
Ұйым (Қор) тәуекелдері басқаруға қажетті ақпаратты жинау бойынша жүйесі бар.
Ұйым (Қор) ақша және қаржы құралдары бойынша есеп айырысуларды жүргізу үшін техникалық жүйесі бар.
Ішкі аудит қызметі және сыртқы аудиторлар тәуекелдерді басқару бөлімшесінде, бухгалтерлік есеп және есеп беруді жүргізу- ге жауап беретін Ұйымның (Қордың) бөлімшесі ұсынған мәліметтердің нақтылығын тексереді.
Тәуекелдерді басқару бөлімшесі қаржы құралдары бойынша Ұйымның (Қордың) айқындаған әділ құнның дұрыстығына мони- торинг жүргізеді.
Директорлар кеңесі кезең-кезеңмен жиынтық лимитті және "stор-loss" лимиттерін белгілеу ережелерін айқындайды.
Қаржы құралдарын сатып алу/сату бойынша операцияларды жүзеге асыратын Ұйымның (Қордың) бөлімшесі жұмыс күні ішінде Ұйымның (Қордың) басқармасына қаржы құралдары бойынша Ұйымның (Қордың) позициясын ұсынады.
Директорлар кеңесі қаржы құралдары бойынша лимиттерді және "stор-loss" лимиттерін белгілеу ережесін айқындау рәсімде- Басқарма шетел валюталарының әрбір түрі мен барлық валюталар бойынша спот, форвард, своп операцияларының халықара- лық практикасында қабылданған позициялар бойынша лимиттерді белгілейді.
Тәуекелдерді басқару бөлімшесі спот және форвард операцияларын өтеу мерзімдерін басқару үшін активтер мен міндеттеме- лерді өтеу мерзімдерінің күн сайынғы кестесін пайдаланады.
Директорлар кеңесі инвестициялық саясатты бекітті, онда:
инвестициялау мақсатын, инвестициялау операцияларын, сондай-ақ инвестициялаудың жоспарлары мен лимиттерін бекіту жөніндегі өкілеттіктерді;
құпия ақпаратты пайдалану арқылы жүргізілетін операцияларға рұқсат бермеу мақсатында қаржылық қызмет көрсетумен бай- ланысты өзге функциялардан инвестициялық операцияларды жүргізу функцияларын бөлу рәсімдері;
қаржы құралдарының түрлері, инвестициялық қызметтің мақсаты жөніндегі инвестициялық критерийлер;
қаржы құралдарының болуын талдау рәсімдері, айналысқа жіберу шарттары және кірістілігі айқындалады.
Басқарма Ұйымның (Қордың) инвестициялық операцияларының күнделікті мониторингі рәсімдерін бекітті.
Инвестициялық портфелі бойынша кірістер/шығыстар туралы есеппен бірге мониторинг нәтижелері басқарма мен Ұйымның (Қордың) директорлар кеңесіне ай сайын ұсынылады.
Тәуекелдерді басқару бөлімшесі қаржы құралдарының, эмитенттің түрі, айналыс мерзімдері, валюта түрлері мен инвестиция- лау мақсаттары бойынша Ұйымның (Қордың) инвестициялық портфелінің мониторингін жүзеге асырады.
Құрылымдау рәсімдері:
айына кемінде бір рет рыноктық құны бойынша инвестициялар портфеліне қайта бағалау жүргізуді;
жарты жылда кемінде бір рет әрбір есепті кезең үшін қаражаттарды, кірістерді/шығыстарды тарту құнын ескере отырып, ин- вестициялардың қаржы нәтижелеріне бағалау жүргізуді көздейді.
Басқарма қаржы құралдарымен жасалатын операциялар бойынша шамадан тыс шығыстарды болдырмау жөніндегі, оның ішінде қаржы құралдары рыногындағы бағалардың бірден өзгеруімен байланысты шұғыл рәсімдерді айқындау.
Ұйым (Қор) олардың рыноктық құнының динамикасын ескере отырып, қаржы құралдарымен жасалған операциялардан түс- кен кірістердің/шығыстардың өзгерістеріне талдау жүргізеді.
Функциясына зейнетақы активтеріне қатысты инвестициялық шешімді қабылдау жататын бөлімше:
активтер мен міндеттемелерді басқару мәселелерін қарастырады;
тәуекелдері басқару бөлімшелерінің өзара әрекет жасайды;
өтімділікті жоғалту тәуекелін, процентті тәуекелді және баланстан және баланстан тыс операцияларды апта сайын бақылай- ды;
апта сайын басқармаға және ай сайын директорлар кеңесіне өтімділікті жоғалту тәуекелін, процентті және валюта тәуекелі бойынша Ұйымның (Қордың) позициясы, сатып алу/сату операциясының түрлері және динамикасы бойынша ақпаратты бере- ді;
сатып алынатын қаржы құралдарының кірістілігінің қолайлы деңгейі бойынша ұсынымды береді.
Функциясына зейнетақы активтеріне қатысты инвестициялық шешімді қабылдау жататын бөлімше:
күн сайын ақша ағынының кестесін жасайды және таяудағы он жұмыс күніне гэп-позиция өтімділігінің мониторингін жүргі- зеді;
үнемі (мысалы, апта сайын) есеп айырысу күніне сәйкес, активтер мен міндеттемелерді өтеу мерзімдерінің кестесін жасайды және күн сайынғы, апта сайынғы және ай сайынғы негізде гэп-позиция өтімділігінің мониторингін жүргізеді;
әр валюта бойынша ұлттық валютаға немесе басқа шетел валютасына айырбастамай гэп-позиция өтімділігінің мониторингін және басқаруын жүзеге асырады.
Ұйым (Қор) өтімділікті бақылауды Ұйымның (Қордың) баланстан тыс операцияларды өтеудің болжанған көлемін ескере оты- рып бақылауды жүзеге асырады.
Басқарма өтімді активтерді жұмылдыру мүмкіндігін ескере отырып, жоғары өтімді активтер бойынша гэп-позицияға лимит- терді белгілейді.
Активтер мен міндеттемелерді басқару бөлімшесі Ұйымның (Қордың) өтімді активтерді жинақтау қабілетінің өзгеруін ескере отырып, қолма-қол ақшаның гэп-позициялары бойынша лимиттерге үнемі шолу жүргізеді.
Ұйым (Қор) шетел валютасында міндеттемелерді өтеуге қажетті шетел валютасындағы өтімді активтерді қалыптастыру қабі- леттілігіне тұрақты түрде мониторинг жүргізеді Функциясына зейнетақы активтеріне қатысты инвестициялық шешімді қабылдау жататын бөлімше кемінде тоқсанына бір рет тұрақты VАR үлгісіне енгізуге рұқсат беруді ескере отырып, өтеу мерзімі бойынша кірістіліктің деңгейін айқындайды және проценттік мөлшерлеменің өзгеруіне сезімтал активтер мен міндеттемелер бойынша дюрация көрсеткіштері мониторингін тұ- рақты түрде жүргізеді.
Функциясына зейнетақы активтеріне қатысты инвестициялық шешімді қабылдау жататын бөлімше:
проценттік тәуекелді, проценттік тәуекелдің негізгі дерек көздеріне (өтеу мерзіміндегі айырмашылықтар, заем капиталы ры- ногының мөлшерлемелері, құрастырма опциондар) монитринг жүргізеді.
Активтерді және міндеттемелерді басқару бөлімшесі валюталық бағамды өзгертуін жан-жақты талдау үшін қосымша жүйесі бар.
Функциясына зейнетақы активтеріне қатысты инвестициялық шешімді қабылдау жататын бөлімше:
валюталық бағамды өзгертуге сезімталдықты айқындау үшін валюталық құралдардың құнын бағалау жүргізілетін ашық валю- талық позицияны немесе моделдерді тұрақты талдайды.
Ұйымның (Қордың) операциялық қызметін, ақпараттық жүйелерін және басқарма ақпаратының жүйелерін функциялауды қамтамасыз етуге қойылатын талаптар.
Ішкі рәсімдер реттейді:
Ұйымның (Қордың) өндірістік қызметін басқаруды қамтамасыз ететін бөлімшені;
бағалы қағаздар рыногында операцияларды жүргізудің техникалық тәртібін;
Ұйым (Қор) операцияларының бухгалтерлік есебін;
Ұйымның (Қордың) операцияларына және олардың есебіне қосарлы бақылауды;
Ұйымның (Қордың) құжат айналымына бақылауды;
Ұйымның (Қордың) кастодиан банкке, жинақтаушы зейнетақы қорына беретін ақпаратты бақылау және куәландыру, оның ішінде ұсынылған ақпараттың сәйкессіздігін анықтаған жағдайда іс-қимылды куәландыру және реттеу рәсімдерін;
ақпаратты беру кезінде тұлғалар жауапкершіліктерінің рәсімдерін;
жинақталған зейнетақы қаражаты есептеулері алгоритмдерінің Қазақстан Республикасы заңнамаларына қойылатын талаптар- ға сәйкестігін тексеру рәсімдері, оның ішінде шартты бірлік құнының есеп айырысуларын, шартты бірліктің санын реттейді.
Ішкі аудит қызметі жарты жылда кемінде бір рет бөлімшелерге олардың бағалы қағаздармен жасалатын операцияларды жүр- гізудің операциялық техникасын сақтауын, есепке алу журналында бағалы қағаздармен жасалатын операциялардың сенімді және уақтылы көрсетілуін бағалау мақсатында тексеру жүргізеді.
Ұйымның (Қордың) деректерді электрондық өңдеу жүйесін жоспарлауға, әзірлеуге және функциялауға қатысты ережелері мен басшылықтары бар.
Электрондық өңдеу жүйесін бақылауды жүзеге асыратын және деректерді өңдеу мәселелеріне жауап беретін Ұйым (Қор) қыз- меткерінің жұмыс саласына сәйкес біліктілігі және тәжірибесі болады.
Ішкі аудит қызметі басқарма бекіткен тексерулер жоспарына сәйкес тексеру жүргізеді.
Ішкі аудит қызметі жүргізілген тексерулер бойынша тұрақты түрде басқарма мен директорлар кеңесіне хабарлайды.
Ұйымның (Қордың) басқа жинақтаушы зейнетақы қорларына не сақтандыру ұйымына жинақталған зейнетақы қаражатын уақтылы аударуды жүзеге асыруға мүмкіндік беретін бағдарламалық-техникалық құралдары бар.
Ақпараттық қамтамасыз ету бөлімшесінің автоматтандырылған жүйеден шыққан және кірген кезде рұқсат беру деңгейін тек- серу жүйесі бар.
Басқарма маңызды кілттерді, оның ішінде деректердің ақпарат базасына электрондық кілттерді бақылау жөніндегі ақпарат- тық қамтамасыз ету бөлімшесінің рәсімдерін және жауапкершілігін бекітеді.
Рәсімдер мыналардың міндетті түрде болуын қарастырады:
дайындаушы жабдықтардың мынадай техникалық қызмет көрсетулерін қамтамасыз ететін сертификатталған бағдарламалық қамтамасыз етудің;
өрт қауіпсіздігінің және сейсмологиялық орнықтылықтың талаптарына жауап беретін деректердің ақпарат базасының техни- калық кешендеріне арналған оқшау үй-жайлардың;
автономды электр куатының;
резервтегі компьютерлер мен желілік коммуникациялардың;
Ұйымның (Қордың) деректердің жүйелік-маңызды бағдарламалық файлдары мен файлдардың резервтік көшірмелерін үнемі қалыптастырады.
Төтенше жағдайлар рәсімдері компьютерлік орталықтар үшін жүйе жұмысында төтенше іркілістер болған жағдайдағы ереже- лер мен басшылықтарды қарастырады.
Зейнетақы активтерімен жасалған мәмілелерді есепке алу журналын жүргізу ережесінде мыналар:
мәмілелерді есепке алу журналының саны және атауы;
журналын толтыру тәртібі мен кезеңділігі;
зейнетақы активтерінің қатысуымен жасалатын мәмілелерді жасауға бақылауды жүзеге асыратын лауазымды тұлғалардың тіз- бесі бар.
Деректердің және құпия ақпараттың сақталуын қамтамасыз ету жөніндегі ішкі бақылау саясаты мыналарды:
құпия санатына жатқызылатын ақпарат тізбесін;
құпия ақпараты бар құжаттарды тіркеу тәртібі, рәсімдеу, тіркеу, есепке алу және сақтауды;
құпия ақпаратқа жіберілетін тұлғалардың лауазымдарын көрсете отырып, құпия ақпаратқа рұқсат беру тәртібін көздейді.
Ақпараттық қамтамасыз ету бөлімшесі техникалық проблемалардың есепке алу парақтарын толтырады және олар бойынша есеп беру жүргізіледі.
Ақпараттық қамтамасыз ету бөлімшесі проблемалардың туу себептерін бақылайды, олар туралы ақпарат жүйесін дайындау- шыларға хабарлайды және олардың қайталануын болдырмау үшін түзету шараларын қабылдайды.
Ақпараттық қамтамасыз ету бөлімшесі осындай проблемалардың сипатын үнемі талдайды.
ақпарат деректеріне рұқсатты бақылау тәртібін;
ақпарат деректеріне рұқсаты бар тұлғалардың тізбесін көздейді.
Ақпараттық қамтамасыз ету бөлімшесі тоқсанына кемінде бір рет автоматтандырылған деректер базасының функциялануын қамтамасыз ететін техникалық кешендерге тексеру жүргізеді.
Ақпараттық қамтамасыз ету бөлімшесі тоқсанына бір рет техникалық кешендердің жай-күйі туралы басқармаға ақпарат ұсы- нады.
Ақпараттық қамтамасыз ету бөлімшесі деректердің автоматтандырылған базасын басқару терминалдарын пайдаланудың мо- ниторингін жүргізеді және сәйкестендіреді, оның ішінде олар жүргізген операциялардың түрі мен көлемінің пайдаланушы- ның функционалдық міндеттеріне сәйкестігін бақылайды.
Ұйым (Қор) пайдаланушының жеке басын сәйкестендіруге мүмкіндік беретін жүйе бар.
7-қосымшасы
Нұсқаулықтың талаптарын орындауға критерийлері Тәуекелдерді басқару және ішкі бақылау жүйелерін ұйымдастыру Директорлар кеңесі Ұйым (Қор) қызметінің стратегиясын бекітті.
Ұйымның (Қордың) корпоративтік стратегиясында Ұйым (Қор) қызметінің қысқа мерзімді (кемінде бір жылда) және ұзақ мерзімді (екі жылдан он жылға дейін) Ұйымның (Қордың) қызметінің мақсаттары айқындалған.
Ұйымның (Қордың) ұзақ мерзімді стратегиясы жасалған және Ұйымның (Қордың) қызметіне бұрын жағымсыз әсер еткен факторларды алып тастау мақсатында үнемі жетілдіріледі.
Директорлар кеңесі тәуекелдермен (кредит тәуекелі, процент тәуекелі, өтімділікті жоғалту тәуекелі, валюта тәуекелі) байла- нысты Ұйымның (Қордың) стратегиясына, саясатына және рәсімдеріне қайшы келетін операцияларды жасау мүмкіндігін бол- дырмау мақсатында мониторинг жүргізеді.
Тәуекелді басқару функциясын жүзеге асыратын Ұйымның (Қордың) зейнетақы активтеріне ықпал ету әдістемесін, қаржы құ- ралдарының теріс динамикасы жағдайында ішкі және сыртқы рыноктарының кірістілігі мен өтімділігін пайдаланады.
Басқарма әлуетті және ықтимал тәуекелді білдіретін ішкі және сыртқы экономикалық факторларды сәйкестендіреді және тал- дайды, олардың Ұйымның (Қордың) қаржы көрсеткіштеріне ықпалының дәрежесін бағалайды.
Басқарма әлуетті және ықтимал тәуекелді білдіретін ішкі және сыртқы экономикалық факторларды сәйкестендіреді және тал- дайды, олардың Ұйымның (Қордың) қаржы көрсеткіштеріне ықпалының дәрежесін бағалайды.
Басқарма олардың ай сайынғы есебі негізінде тәуекелдердің түрлері бойынша жиынтық лимиттерді сақтауын бақылайды.
Басқарма Ұйымның (Қордың) бөлімшелерінің әлуетті және ықтимал тәуекелдерді басқарудағы саясатты сақтауын бақылай- ды, Ұйым (Қор) бөлімшелерінің олар үшін белгіленген лимиттер шегінде тәуекелдер мөлшерін сақтау мониторингін жүзеге асырады.
Басқарма Ұйымның (Қордың) жүргізген операцияларының түрлері бойынша тәуекелдерді бөлу, яғни меншікті капитал мен төлем қабілеттігін сақтау мақсатында, оларға байланысты тәуекелді ескере отырып, қаржы құралдарымен жасалатын операци- ялардың құрылымын және көлемін қалыптастыру саясатын қолданады және оны Ұйымның (Қордың) жауапты бөлімшелері- нің орындауын бақылайды.
Ұйымның (Қордың) әртараптану саясатын іске асыруды қамтамасыз ететін, сондай-ақ уәкілетті орган белгілеген әртараптану нормаларын сақтау мониторингін жүзеге асыруға мүмкіндік беретін ұйымдық-функционалдық және операциялық құрылымы Ұйымның (Қордың) ағымдағы қаржы жағдайы туралы ақпарат форматы және олар бойынша қабылдаған тәуекелдер басқару есебінің белгілі бір нысандары түрінде стандартталған, оның ішінде кредит, процент тәуекелдері, өтімділікті жоғалту тәуеке- лі, валюта тәуекелі, елдің (трансферт) тәуекелдерін сәйкестендіреді және өлшейді, сондай-ақ тәуекелдерге ұшырау дәрежесі, белгіленген лимиттер шегінде олардың сақталуы айқындалады.
Бөлімше қабылданатын тәуекелді ескере отырып, Ұйымның (Қордың) күтілетін кірістерін бағалауды (есептеуді) жүргізеді.
Қаржы құралдарымен жасалатын операцияларды жүргізу.
Қаржы құралдарын сатып алу/сату операцияларын басқару жөніндегі ішкі саясаты мыналарды реттейді:
Ұйымның (Қордың) активтер (міндеттемелер) құрылымына байланысты өтімділікті жоғалту тәуекелін айқындауды;
Ұйымның (Қордың) активтер (міндеттемелер) құрылымына байланысты проценттік тәуекелді анықтауды;
Ұйымның (Қордың) активтер (міндеттемелер) құрылымына байланысты валюталық тәуекелді анықтауды;
туынды қаржы құралдарымен операцияларға тиесілі тәуекелдерді анықтауды;
Ұйымның (Қордың) рыноктық тәуекеліне өлшем жасау кезіндегі пайдаланылатын үлгілерді;
тәуекелдерді басқару бөлімшесінің директорлар кеңесіне және басқармаға рыноктық тәуекел бойынша Ұйымның (Қордың)
позициялары туралы есебін ұсыну кезеңділігін;
Ұйым (Қор) басқа рыноктық операциялардан жеке сауда операцияларының өңдеу жүргізеді.
Ұйымның (Қордың) активтер мен міндеттемелер бойынша тәуекелдерді және кірістерді/шығыстарды бақылайды және олар- дың құнына күн сайынғы бағалау жүргізеді.
Ұйымның (Қордың) қаржы құралының рыноктық құнының болмаған жағдайда қаржылық есеп беру жағдайында, қаржылық есеп берудің халықаралық стандартына сәйкес осы қаржы құралының құнсыздануына тест жүргізді.
Ұйым (Қор) әрбір операциялық күн ішінде қаржы құралдарымен жасалатын кірістерді/шығыстарды бағалауды тұрақты жүргі- Ұйымның (Қордың) директорлар кеңесі баға тәуекелін ескере отырып қаржы құралдарының құнын айқындау рәсімдерін бе- Ұйым (Қор) қаржы құралының құнын бағалауды тәуекелді бағалау моделінің және ағымдағы бағаларды рыноктық бағаға кел- тіру негізінде жүргізеді, сонымен бірге стресс-тестинг (stress-testing) және бэк-тестинг (back-testing) өткізеді.
Ұйым (Қор) тәуекелді бағалау нәтижелерін және қаржы құралдарымен операцияларды жасауға шешім қабылдау барысында тұрақты стресс-тестингтерді пайдаланады.
Басқарма қаржы құралдары үшін "stop-loss" лимиттерінің диапазонын пайдаланады.
Ішкі аудит қызметі Ұйымның (Қордың) "stop-loss" лимитін айқындау ережелерін дұрыс қолдануын тексереді.
Тәуекелдерді басқару бөлімшесі қаржы құралдары бойынша лимиттердің бірдейлігіне қаржы құралдары рыногының ауқымы мен динамикасы мен қаржы құралдарының өтімділігіне сәйкес талдау жүргізеді.
Директорлар кеңесі валюталық бағамның өзгеруін талдауға сәйкес валюталық позиция бойынша шешім қабылдау саясатын түрлі талдау әдістемесін пайдалану арқылы тәуекелдерді кешенді басқару;
тәуекелге сезімталдықты бағалауды гэп талдау жүргізеді;
стресс-тестинг, рыноктағы қолайсыз факторлар көбейген жағдайда шұғыл іс-әрекет жасау жоспарында олардың нәтижелерін туынды қаржы құралдарының көмегі немесе басқа рыноктық операциялар арқылы процент тәуекелін уақтылы хеджирлеу рә- сімдерін пайдаланады;
гэп бойынша және тәуекелдер бойынша меншікті капитал бірдейлігін ескере отырып, проценттік тәуекел мөлшері лимиттерді Тәуекелдерді басқару бөлімшесі кемінде жарты жылда бір рет стресс-тестинг өткізеді және оның нәтижесін рыноктағы қолай- сыз факторлардың өсу барысында шұғыл іс-әрекет жоспарына пайдаланады.
Ұйымның (Қордың) активтерді және міндеттемелерді басқару саясатына сәйкес туынды қаржы құралдары көмегімен валюта- лық тәуекелді уақтылы хеджирлеу рәсімдерін пайдаланады.
Директорлар кеңесі ашық валюталық позициялар бойынша лимиттерді және валюталық нетто-позиция лимиттерін анықтай-

На русском языке:
Постановление Правления Агентство Республики Казахстан по Қазақстан Республикасының Қаржы нарығын және қаржы ұйымдарын реттеу мен қадағалау Агентства Республики Казахстан регулированию и надзору финансового рынка и жөніндегi агенттiгi по регулированию и надзору финансовых организаций финансового рынка и финансовых организаций от 26 ноября 2005 года № 408. Зарегистрировано в Министерстве юстиции Республики Казахстан 26 декабря 2005 года № 3991. Утратило силу постановлением Правления организаций от 27 октября 2006 года № 225 (вводится в действие по истечении четырнадцати дней со дня его государственной регистрации в Министерстве юстиции Республики Казахстан)
Об утверждении Правил осуществления деятельности по инвестиционному управлению пенсионными активами
1. Утвердить Правила осуществления деятельности по инвестиционному управлению пенсионными активами согласно приложению 1 к настоящему постановлению (далее - Правила).
2. Со дня введения в действие настоящего постановления признать утратившим силу постановление Правления Агентства от 30 июля 2005 года N 273 "Об утверждении Правил осуществления деятельности по инвестиционному управлению пенсионными активами" (зарегистрированное в Реестре государственной регистрации нормативных правовых актов под N 3831).
3. Настоящее постановление вводится в действие по истечении четырнадцати дней со дня государственной регистрации в Министерстве юстиции Республики Казахстан.
4. Департаменту стратегии и анализа (Еденбаев Е.С.):
1) совместно с Юридическим департаментом (Байсынов М.Б.) принять меры к государственной регистрации в Министерстве юстиции Республики Казахстан настоящего постановления;
2) в десятидневный срок со дня государственной регистрации в Министерстве юстиции Республики Казахстан довести настоящее постановление до сведения заинтересованных подразделений Агентства, Объединений юридических лиц в форме ассоциаций "Ассоциация финансистов Казахстана", "Ассоциация управляющих активами", профессиональных участников рынка ценных бумаг, оказывающих услуги по инвестиционному управлению пенсионными активами.
5. Организациям, осуществляющим инвестиционное управление пенсионными активами, и накопительным пенсионным фондам, обладающим лицензией на осуществление деятельности по управлению пенсионными активами:
1) в срок до 1 января 2007 года привести свою деятельность в соответствие с требованиями, предусмотренными пунктом 35 Правил;
2) в срок до 1 января 2008 года привести свою деятельность в соответствие с требованиями, предусмотренными пунктом 36 Правил.
6. Отделу международных отношений и связей с общественностью Агентства (Пернебаев Т.Ш.) обеспечить публикацию настоящего постановления в средствах массовой информации Республики Казахстан.
7. Контроль за исполнением настоящего постановления возложить на заместителя Председателя Агентства Бахмутову Е.Л.
Председатель
Приложение 1 к постановлению Правления Агентства Республики Казахстан по регулированию и надзору финансового рынка и от 26 ноября 2005 года N 408 Правила осуществления деятельности по инвестиционному управлению пенсионными активами
Глава 1. Общие положения
1. Настоящие Правила разработаны в соответствии со статьей 51 Закона Республики Казахстан "О пенсионном обеспечении в Республике Казахстан" и устанавливают порядок осуществления деятельности по инвестиционному управлению пенсионными активами.
2. В настоящих Правилах используются следующие понятия:
1) бэк-офис - подразделение организации, осуществляющей инвестиционное управление пенсионными активами или накопительного пенсионного фонда, обладающего лицензией на осуществление деятельности по управлению пенсионными активами, основной функцией которого является исполнение сделок с финансовыми инструментами, регистрация совершенных операций во вспомогательном учете на основании первичных документов, полученных от фронт-офиса, учет финансовых инструментов и денег организации, осуществляющей инвестиционное управление пенсионными активами или накопительного пенсионного фонда, обладающего лицензией на осуществление деятельности по управлению пенсионными активами;
2) бэк-тестинг - методы проверки эффективности процедур измерения рисков с использованием исторических данных по организации, осуществляющей инвестиционное управление пенсионными активами или накопительному пенсионному фонду, обладающему лицензией на осуществление деятельности по управлению пенсионными активами, и сравнением рассчитанных результатов с текущими (фактическими) результатами от совершения указанных операций;
3) валютный риск - риск возникновения расходов (убытков), связанный с изменением курсов иностранных валют при осуществлении организацией, осуществляющей инвестиционное управление пенсионными активами или накопительным пенсионным фондом, обладающим лицензией на осуществление деятельности по управлению пенсионными активами, своей деятельности.
Опасность расходов (убытков) возникает из-за переоценки позиций по валютам в стоимостном выражении;
4) гэп - методы измерения процентного риска и риска потери ликвидности на основе сравнения объема активов и обязательств организации, осуществляющей инвестиционное управление пенсионными активами или накопительного пенсионного фонда, обладающего лицензией на осуществление деятельности по управлению пенсионными активами, подверженных изменениям ставок вознаграждения или подлежащих погашению в течение определенных сроков;
5) диверсификация - размещение активов организации, осуществляющей инвестиционное управление пенсионными активами или накопительного пенсионного фонда, обладающего лицензией на осуществление деятельности по управлению пенсионными активами, в различные финансовые инструменты, разрешенные законодательством;
6) кредитный риск - риск возникновения расходов (убытков) вследствие неуплаты заемщиком (эмитентом) основного долга и вознаграждения, причитающихся кредитору (инвестору), в установленный условиями выпуска ценной бумаги срок (облигации, государственные обязательства и другие), а также по привилегированным акциям (в части фиксированных обязательств по выплате дивидендов). Кредитный риск также включает риск потерь, возникающих в связи с невыполнением партнером обязательств по свопам, опционам и в период урегулирования расчетов по ценным бумагам;
7) операционный риск - риск возникновения расходов (убытков) вследствие нарушения (несоблюдения) организацией, осуществляющей инвестиционное управление пенсионными активами или накопительным пенсионным фондом, обладающим лицензией на осуществление деятельности по управлению пенсионными активами требований к организации внутреннего контроля.
Операционный риск также включает риски, связанные с возникновением существенных сбоев в операционных (компьютерных) системах, превышения установленных лимитов, мошенничества при совершении операций с ценными бумагами или в ходе работы бэк-офиса, ошибками операторов;
8) правовой риск - риск возникновения расходов (убытков) вследствие нарушения организацией, осуществляющей инвестиционное управление пенсионными активами или накопительным пенсионным фондом, обладающим лицензией на осуществление деятельности по управлению пенсионными активами, требований законодательства Республики Казахстан либо несоответствия практики организации, осуществляющей инвестиционное управление пенсионными активами или накопительного пенсионного фонда, обладающего лицензией на осуществление деятельности по управлению пенсионными активами его внутренним документам, а в отношениях с нерезидентами Республики Казахстан - законодательств других государств;
9) процентный риск - риск возникновения расходов (убытков) вследствие неблагоприятного изменения ставок вознаграждения, включающий:
риск возникновения расходов (убытков) из-за несоответствия сроков возврата и погашения размещенных активов и привлеченных обязательств (при фиксированных ставках вознаграждения);
базисный риск, связанный с применением различных методов начисления и корректировки получаемого и уплачиваемого вознаграждения по ряду инструментов, которые при прочих равных условиях имеют сходные ценовые характеристики;
10) риск потери ликвидности - риск, связанный с возможным невыполнением либо несвоевременным выполнением организацией, осуществляющей инвестиционное управление пенсионными активами или накопительным пенсионным фондом, обладающим лицензией на осуществление деятельности по управлению пенсионными активами своих обязательств. Риск ликвидности ценных бумаг как активов определяется их способностью быть проданными быстро, с низкими издержками и по приемлемым ценам;
11) рыночный риск - риск возникновения расходов (убытков), связанных с неблагоприятными движениями финансовых рынков. Рыночный риск имеет макроэкономическую природу, то есть источниками рыночных рисков являются макроэкономические показатели финансовой системы;
12) система управления рисками - это процесс, включающий четыре основных элемента: оценка риска, измерение риска, контроль риска и мониторинг риска;
13) страновой (трансфертный) риск - риск возникновения расходов (убытков) вследствие неплатежеспособности или нежелания иностранного государства или резидента иностранного государства отвечать по обязательствам перед Организацией (Фондом) по причинам, не связанным с финансовыми рисками;
14) стресс-тестинг - методы измерения потенциального влияния на финансовое положение организации, осуществляющей инвестиционное управление пенсионными активами или накопительного пенсионного фонда, обладающего лицензией на осуществление деятельности по управлению пенсионными активами исключительных, но возможных событий, которые могут оказать влияние на деятельность организации, осуществляющей инвестиционное управление пенсионными активами или накопительного пенсионного фонда, обладающего лицензией на осуществление деятельности по управлению пенсионными активами;
15) фронт-офис - подразделение организации, осуществляющей инвестиционное управление пенсионными активами или накопительного пенсионного фонда, обладающего лицензией на осуществление деятельности по управлению пенсионными активами, основной функцией которого является заключение сделок с финансовыми инструментами;
16) ценовой риск - риск возникновения расходов (убытков) вследствие изменения стоимости финансовых инструментов, возникающий в случае изменения условий финансовых рынков, влияющих на рыночную стоимость финансовых инструментов;
17) "stop-loss" - политика установления лимитов, предельно допустимый уровень потерь по операциям с финансовыми инструментами.
Глава 2. Объекты инвестиций
3. Организация, осуществляющая инвестиционное управление пенсионными активами (далее - Организация) и/или накопительный пенсионный фонд, обладающий лицензией на осуществление деятельности по управлению пенсионными активами (далее - Фонд) самостоятельно размещают находящиеся в инвестиционном управлении пенсионные активы каждого отдельного Фонда в финансовые инструменты, в размерах от общего объема пенсионных активов (включая текущий объем инвестиций и остаток денег на инвестиционных счетах Фонда у кастодиана на дату заключения сделки), указанных в Приложении 1 к настоящим Правилам.
Глава 3. Условия и порядок инвестирования
4. Сделки за счет пенсионных активов совершаются Организацией (Фондом) на основании инвестиционного решения, принятого коллегиальным органом, уполномоченным на принятие инвестиционных решений.
Сделки Организации (Фонда) с негосударственными ценными бумагами на первичном неорганизованном рынке (при их размещении) совершаются Организацией (Фондом) самостоятельно.
Сделки Организации (Фонда) с государственными ценными бумагами и негосударственными ценными бумагами на вторичном рынке совершаются Организацией (Фондом) исключительно на организованных рынках ценных бумаг, за исключением случая, установленного абзацем четвертым настоящего пункта.
Организация (Фонд) может требовать выкупа имеющихся в инвестиционном портфеле акций у эмитента согласно статье 27 Закона Республики Казахстан "Об акционерных обществах".
5. При наличии у Фонда лицензии на осуществление деятельности по инвестиционному управлению пенсионными активами, а также на брокерскую и дилерскую деятельность без права ведения счетов клиентов, Фонд оказывает услуги брокера, дилера только в отношении пенсионных активов, находящихся у него в управлении, и собственных активов.
6. Сделки купли-продажи государственных и негосударственных ценных бумаг, совершенные на организованных рынках ценных бумаг с участием пенсионных активов, должны быть заключены методом открытых торгов. Сделки «обратного репо, совершаемые с участием пенсионных активов, могут заключаться на срок не более 30 дней.
7. Размер инвестиций Организации (Фонда) в негосударственные эмиссионные ценные бумаги одного эмитента, во вклады в одном банке второго уровня должен соответствовать ограничениям, установленным для Организации (Фонда) пруденциальными нормативами. Организация (Фонд) не может приобретать негосударственные ценные бумаги, включенные в официальный список организатора торгов, на первичном рынке (при их размещении) в случае, если организатор торгов приостановил торги с данными ценными бумагами.
8. Годовая ставка получаемого вознаграждения по вкладу в банке второго уровня, в который размещаются собственные активы Организации (Фонда) и пенсионные активы Фонда, должна быть не меньше ставки аппроксимированной доходности по государственным ценным бумагам Республики Казахстан, номинированным в национальной или иностранной валюте (в зависимости от валюты, к которой привязана ставка по вкладу), за период инвестирования, аналогичный сроку вклада. Указанная аппроксимированная доходность определяется уполномоченным органом по регулированию и надзору финансового рынка и финансовых организаций (далее - уполномоченный орган)
методом логарифмической аппроксимации на основе цен, сложившихся по результатам торгов, проведенных организатором торгов, с государственными ценными бумагами Республики Казахстан:
1) в отношении государственных ценных бумаг Республики Казахстан, номинированных в национальной валюте, - за недельный период, предшествующий дате размещения пенсионных или собственных активов во вклад;
2) в отношении государственных ценных бумаг Республики Казахстан, номинированных в иностранной валюте, - за месячный период, предшествующий дате размещения пенсионных или собственных активов во вклад.
Аппроксимированная доходность рассчитывается по следующей формуле:
I = a*ln(x) + b, где x - срок вклада, где Ii(t) - доходность, в процентах по имеющимся значениям за исследуемый период;
t - количество дней до погашения;
n - количество значений доходности, использованных при определении коэффициентов уравнения.
9. Указанная в пункте 8 настоящих Правил аппроксимированная доходность по государственным ценным бумагам Республики Казахстан, номинированным в национальной и иностранной валютах, публикуется и обновляется уполномоченным органом еженедельно в первый рабочий день недели в промежутке между 18.00 и 21.00 часами алматинского времени в виде "кривых линий доходности" в разделе "Оценка активов" в сети Интернет на web-сайте уполномоченного органа.
Срок размещения пенсионных активов Фонда во вклад в банке второго уровня не может превышать тридцати шести месяцев. До истечения этого срока сумма вклада и сумма вознаграждения по нему должны быть зачислены на инвестиционные счета Фонда.
10. Пенсионные активы, поступающие на инвестиционные счета Фонда в банке-кастодиане, на корреспондентские счета банка-кастодиана данного Фонда в зарубежных банках-кастодианах и на счета банка-кастодиана в иностранных организациях - участниках международных депозитарно-расчетных систем, подлежат инвестированию Организацией (Фондом) в полном объеме за вычетом текущих отчислений в течение семи рабочих дней.
В случае нарушения требования, установленного абзацем первым настоящего пункта, за исключением случая, когда остаток денег на указанных счетах Фонда составляет менее величины, установленной пунктом 11 настоящих Правил, Организация (Фонд) направляет в течение одного дня с даты нарушения в уполномоченный орган информацию о факте и причинах данного нарушения с приложением плана мероприятий по его устранению.
11. Максимальный размер остатка денег Фонда, предназначенных для инвестирования, включая в совокупности деньги Фонда: на инвестиционных счетах в банке-кастодиане; на корреспондентских счетах банка-кастодиана данного Фонда в зарубежных банках-кастодианах; на счетах банка-кастодиана в иностранных организациях - участниках международных депозитарно-расчетных систем, при котором не требуется Организации (Фонду) направлять информацию в уполномоченный орган о факте и причинах нарушения требования абзаца первого пункта 10 настоящих Правил, составляет при размере пенсионных активов один миллиард тенге и более, - 1,5% от размера пенсионных активов.
Информация, указанная в абзаце втором пункта 10 настоящих Правил, должна быть получена уполномоченным органом до истечения срока, определенного в соответствии с абзацем первым пункта 10 настоящих Правил. В случае, если до истечения данного срока осталось менее двух рабочих дней, информация должна содержать объяснение причины ее позднего представления.
12. Организация (Фонд) действует исключительно в интересах вкладчиков Фонда, чьи пенсионные активы были приняты в инвестиционное управление.
Организация (Фонд) не может принимать инвестиционные решения о продаже (покупке) за счет собственных активов и/или покупке (продаже) за счет пенсионных активов, находящихся в инвестиционном управлении Организации (Фонда), ценных бумаг с одним национальным идентификационным номером в один и тот же день.
13. В случае, если в результате каких-либо обстоятельств структура портфеля финансовых инструментов, приобретенных за счет пенсионных активов Фонда, перестанет соответствовать условиям, установленным пунктами 3 и 7 настоящих Правил, Организация (Фонд) незамедлительно прекращает инвестиционную деятельность, усугубляющую такое несоответствие, и в течение одного дня сообщает уполномоченному органу о факте и причинах данного несоответствия с приложением плана мероприятий по его устранению.
14. Организация (Фонд) деятельность по инвестиционному управлению пенсионными активами осуществляет на основании внутренних документов, определяющих (в том числе):
порядок принятия инвестиционных решений в отношении пенсионных активов;
порядок совершения сделок с участием пенсионных активов и осуществления контроля за их совершением;
порядок внутреннего контроля за обеспечением целостности данных и конфиденциальностью информации.
15. Инвестиционные решения в отношении пенсионных активов принимаются на основании рекомендаций для принятия инвестиционных решений (далее - рекомендации).
16. Порядок принятия инвестиционных решений в отношении пенсионных активов должен содержать:
1) порядок сбора, обработки и анализа информации для выдачи рекомендаций, предусматривающий:
перечень должностей лиц, уполномоченных на выдачу рекомендаций;
анализ состояния портфеля пенсионных активов;
анализ наличия, условий обращения и доходности финансовых инструментов, в которые предполагается осуществить инвестирование;
анализ рисков, связанных с финансовыми инструментами, в которые предполагается осуществить инвестирование;
анализ соблюдения норм диверсификации, установленных нормативными правовыми актами уполномоченного органа;
анализ иных факторов, существенных для выдачи рекомендаций;
2) порядок регистрации в едином регистрационном журнале рекомендаций и инвестиционных решений, принятых на их основании;
3) перечень должностей лиц, входящих в коллегиальный орган, уполномоченных на принятие инвестиционных решений;
4) порядок принятия инвестиционных решений коллегиальным органом, уполномоченным на принятие инвестиционных решений.
17. Рекомендация должна содержать:
1) дату выдачи и номер рекомендации;
2) перечень (описание) источников информации, использованной для выдачи рекомендации;
3) результаты анализа информации, использованной для выдачи рекомендации;
4) предлагаемые варианты инвестиционного решения;
5) подписи лиц, выдавших рекомендацию.
18. Инвестиционное решение должно содержать:
1) дату принятия и номер инвестиционного решения;
2) дату выдачи и номер рекомендации, на основании которой было принято инвестиционное решение;
3) вид сделки, подлежащей совершению;
4) идентификатор финансового инструмента, по которому должна быть совершена сделка;
5) объем, цену и сумму (диапазон объема, цены и суммы) сделки, подлежащей совершению;
6) сроки совершения сделки;
7) указание на тип рынка (первичный или вторичный), на котором предполагается совершение сделки;
8) наименование посредника (брокера), с помощью которого предполагается совершение сделки (при наличии такового);
9) наименование фонда, за счет пенсионных активов которого
10) подписи лиц, принявших инвестиционное решение.
19. Порядок совершения сделок с участием пенсионных активов и осуществления контроля за их совершением должен содержать:
1) порядок взаимодействия с посредником (брокером), с помощью которого предполагается совершение сделки (при наличии такового) с участием пенсионных активов;
2) перечень должностных лиц, осуществляющих контроль за совершением сделок с участием пенсионных активов;
3) порядок осуществления контроля за совершением сделок с участием
4) порядок осуществления сверок с банками-кастодианами и фондами;
5) порядок и периодичность проведения структурным подразделением, осуществляющим внутренний аудит, проверок правильности совершения сделок с участием пенсионных активов и осуществления сверок с банками-кастодианами и фондами;
6) порядок ведения внутреннего учета и документооборота.
20. Для осуществления контроля за совершением сделок с участием пенсионных активов подлежат заполнению:
журнал учета заказов на заключение сделок;
журнал учета исполненных и неисполненных сделок;
журнал учета договоров банковского вклада;
журнал регистрации приказов банкам-кастодианам;
журнал регистрации актов сверок с банками-кастодианами и фондами.
Помимо указанных журналов Организация (Фонд) может вести другие дополнительные журналы учета.
21. Порядок внутреннего контроля за обеспечением целостности данных и конфиденциальностью информации должен содержать:
1) перечень информации, относящейся к категории конфиденциальной;
2) порядок составления, оформления, регистрации, учета и хранения документов, содержащих конфиденциальную информацию;
3) порядок допуска к конфиденциальной информации, с указанием должностей, занимающие которые лица допускаются к конфиденциальной информации;
4) порядок обеспечения сохранности электронных массивов данных.
22. Организация (Фонд) может использовать инструменты хеджирования, указанные в Приложении 2 к настоящим Правилам. Предел использования инструмента хеджирования не должен превышать установленного в Приложении 2 значения от размера инвестиций в объект хеджирования (базовый актив), установленного в Приложении 1 к настоящим Правилам, с учетом требования, установленного пунктом 23 настоящих Правил.
Для целей настоящих Правил под инструментом хеджирования понимаются финансовые инструменты, используемые для осуществления операций хеджирования, указанные в Приложении 2 к настоящим Правилам.
Под объектом хеджирования (базовый актив) понимаются финансовые инструменты, разрешенные к приобретению за счет пенсионных активов в размере, установленном настоящими Правилами.
Под хеджированием понимается использование одного или нескольких инструментов хеджирования для частичной или полной компенсации изменения справедливой стоимости объекта хеджирования, находящегося в инвестиционном портфеле накопительного пенсионного фонда, или связанных с ним поступлений денег, определенное в соответствии со стандартами бухгалтерского учета.
Решение об осуществлении операций хеджирования принимается коллегиальным органом, уполномоченным на принятие инвестиционных решений. Данное решение должно содержать следующую информацию:
1) номер решения, дату принятия;
2) дату выдачи и номер рекомендации, на основании которой было принято
3) подробное описание инструмента хеджирования с указанием вида, срока его заключения, объема, стоимости (премии), рынка, на котором планируется совершение операции хеджирования, и других характеристик (условий) данного инструмента;
4) ожидаемые результаты от применения данного инструмента хеджирования;
5) оценку риска объекта хеджирования (базисного актива) с указанием его вида (процентный, ценовой, валютный и прочее), а также метода его оценки;
6) объект хеджирования с указанием необходимых реквизитов (национальный идентификационный номер, количество, стоимость, объем, валюта), а также наименования фонда, за счет пенсионных активов которого приобретен данный объект хеджирования;
7) результаты анализа информации, использованной для принятия решения об осуществлении операции хеджирования;
8) подписи лиц, принявших инвестиционное решение.
23. В случае, если для хеджирования одного объекта хеджирования планируется применение нескольких инструментов хеджирования, то в решении указывается каждый вид инструмента хеджирования. При использовании нескольких инструментов хеджирования совокупный предел их использования не должен превышать значения от размера инвестиций в объект хеджирования, установленного в отношении каждого инструмента хеджирования.
24. Все решения, принятые по операциям хеджирования, хранятся в Организации (Фонде) путем отражения в журнале учета инвестиционных решений.
25. После завершения операции хеджирования в соответствующем решении делается отметка о ее завершении и указывается фактический результат от использования данного вида инструмента хеджирования.
26. В случае, если в процессе операции хеджирования существует необходимость изменения вида, срока и других характеристик инструмента хеджирования, то данные меры указываются в соответствующем решении об осуществлении операций хеджирования с указанием сведений, указанных в подпунктах 3), 4), 5) и 7), 8) пункта 22 настоящих Правил с указанием даты внесения изменения.
27. Учет и отражение операций хеджирования, а также дохода и убытка по ним, в финансовой отчетности Организации (Фонда) осуществляется в соответствии с международными стандартами финансовой отчетности.
28. В целях подтверждения того, что данная операция относится к операции хеджирования, Организацией (Фондом) к каждому решению об осуществлении операции хеджирования составляется соответствующий расчет, подтверждающий, что совершение данных операций приводит к снижению размера возможных убытков (недополучения дохода) по объекту хеджирования.
29. Организация (Фонд) в процессе своей деятельности обеспечивает наличие системы управления рисками в Организации (Фонде).
30. Наличие системы управления рисками в Организации (Фонде)
предусматривает соответствие требованиям, установленным настоящими Правилами к корпоративному управлению, практики проведения операций с финансовыми инструментами, функционированию информационных систем и систем управленческой информации.
31. Организация системы управления рисками и внутреннего контроля обеспечивается соответствием Организации (Фонда) требованиям, указанным в Приложении 3 к настоящим Правилам.
32. В рамках систем управления рисками, наличие практики проведения операций с финансовыми инструментами обеспечивается соответствием Организации (Фонда) требованиям, указанным в Приложении 4 к настоящим Правилам.
33. В рамках систем управления рисками наличие обеспечения операционной деятельности Организации (Фонда), функционирования информационных систем и систем управленческой информации допускается при соответствии Организации (Фонда) требованиям, указанным в Приложении 5 к
34. Организация (Фонд) ежегодно, не позднее 1 июля года, следующего за отчетным, представляет в уполномоченный орган подготовленный им отчет по оценке выполнения требований, указанных в приложениях 3-5 к настоящим Правилам. Данный отчет должен содержать:
1) полный перечень требований и критериев требований к наличию систем управления рисками и внутреннего контроля;
2) оценку по соответствию Организации (Фонда) каждому требованию и критерию требования к наличию систем управления рисками и внутреннего контроля, в том числе подробно определяющую соответствие Организации (Фонда) указанным требованиям;
3) недостатки в системе управления рисками Организации (Фонда), в том числе по требованиям и критериям требований к наличию систем управления рисками и внутреннего контроля;
4) необходимые мероприятия по устранению недостатков в системе управления рисками и внутреннего контроля.
35. Базовые критерии требований, обязательные для выполнения Организациями (Фондами), определены в Приложении 6 к настоящим Правилам.
36. Дополнительные критерии требований, обязательные для выполнения Организациями (Фондами), определены в Приложении 7 к настоящим Правилам.
к Правилам осуществления деятельности по инвестиционному управлению Перечень финансовых инструментов, разрешенных к приобретению за счет пенсионных активов
1. Перечень финансовых инструментов, в которые Организация (Фонд)
могут размещать находящиеся в инвестиционном управлении пенсионные активы каждого отдельного Фонда от общего объема пенсионных активов и требования, предъявляемые к ним N Наименование финансового инструмента Размер инвестиций не менее 15% Государственные ценные бумаги Республики Казахстан (включая эмитированные в соответствии с законодательством других государств), за исключением ценных бумаг, выпущенных местными исполнительными органами Республики Казахстан, а также ценные бумаги, выпущенные под гарантию государства и вклады в Национальном Банке Республики Казахстан не более 5% Республики Казахстан, выпущенные местными исполнительными органами (в том числе эмитированные в соответствии с законодательством других государств), при условии, что данные ценные бумаги допущены к обращению в торговых системах организатора торгов и разрешены уполномоченным органом к приобретению за счет не более 20% Во вклады в банках второго уровня, определенных в соответствии с условиями пункта 3 настоящего Приложения (с ограничениями, установленными пунктами 7 и 8 Правил)
не бо- лее 40%, в том чис- ле:
Ценные бумаги иностранных государств, соответствующие усло- виям пункта 4 настоящего Приложения, негосударственные ценные бумаги иностранных эмитентов, соответствующие условиямпункта 5 настоящего Приложения, ценные бумаги международных финансовых организаций, определенных пунктом 2 настоящего Приложения, указанные паи иностранных инвестиционных фондов, в том числе:
не более 40%
Ценные бумаги иностранных государств, соответствующие условиям подпункта 1) пункта 4 настояще- го Приложения, негосударственные ценные бумаги иностранных эмитентов, соответствующие услови- ям подпунктов 1)-2) пункта 5 настоящего Приложения;
не более 30% государств, соответствующие условиям подпункта 2) пункта 4 настоящего Приложения, негосудар- ственные ценные бумаги иностранных эмитентов, соответствующие условиям подпунктов 3)-4) пункта 5 настоя- щего Приложения;
государств, соответствующие условиям подпункта 3) пункта 4 настоящего Приложения, негосударственные ценные бумаги иностранных эмитентов, соответствующие условиям подпунктов5)-6) пункта 5 настоящего Приложения;
не более 10% государств, соответствующие условиям подпункта 4) пункта 4 настоящего Приложения, соответствующие условиям подпунктов7)-8) пункта 5 настоящего Паи иностранных инвестиционных фондов, имеющих рейтинговую оценку "Standard & Poor's principal stability fund ratings" не ниже "BBBm" либо "Standard & Poor's Fund credit quality ratings" не ниже "BBBf".
Ипотечные облигации организаций Республики Казахстан, включенные в официальный список органи- затора торгов не более 50% Включенные в официальный список организатора торгов по категории "А" иные, помимо ипотечных облигаций, негосударственные эмиссионные ценные бумаги организаций Республики Казахстан, выпущенные в соответствии с законодательством Республики Казахстан и других государств, и акции организаций Республики Казахстан, имеющих рейтинговую оценку не ниже "ВВ" (по классификации рейтинговых агентств "Standard & Poor's" и "Fitch") или "Ва2"
(по классификации рейтингового агентства "Moody's Investors Service"), или рейтинговую оценку "А"»по национальной шкале "Standard & Poor's", обращающиеся на организованных рынках иностранных государств или Республики Казахстан, и долговые ценные бумаги организаций Республики Казахстан, имеющие рейтинговую оценку не ниже "ВВ"
(по классификации рейтинговых агентств "Standard & Poor's"»
и "Fitch") или "Ва2" (по классификации рейтингового агентства "Moody's Investors Service"), или рейтинговуюоценку "А"»
по национальной шкале Standard & Poor's, обращающиеся на организованных рынках иностранных государств или Республики Казахстан не более 15% Облигации АО "Банк Развития Казахстана" и ценные бумаги, выпущенные под гарантию АО "Банк Развития Казахстана"
Аффинированные драгоценные металлы,соответствующие международным стандартам качества, принятым Лондонской ассоциацией рынка драгоценных металлов (London bullion market association)
и обозначенным в документах данной ассоциации как стандарт "Лондонская качественная поставка" ("London good delivery")
Инфраструктурные облигации организаций Республики Казахстан Включенные в официальный список организатора торгов по категории "В" долговые ценные бумаги организаций Республики Казахстан, выпущенные в государств, а также включенные в официальный список организатора торгов по категориям "А" или "В" паи интервальных паевых инвестиционных фондов, управляющая компания которого является ре- зидентом Республики Казахстан
2. Ценные бумаги, эмитированные следующими международными финансовыми организациями:
1) Международным банком реконструкции и развития;
2) Европейским банком реконструкции и развития;
3) Межамериканским банком развития;
4) Банком международных расчетов;
5) Азиатским банком развития;
6) Африканским банком развития;
7) Международной финансовой корпорацией;
8) Исламским банком развития;
9) Европейским инвестиционным банком.
3. Во вклады в банке, который на дату размещения должен быть банком, чьи ценные бумаги включены в официальный список организатора торгов по категории "А" или дочерним банком-резидентом, родительский банк-нерезидент которого имеет долгосрочный, краткосрочный и индивидуальный рейтинг не ниже категории "А" (по классификации рейтинговых агентств "Standard & Poor's"
и "Fitch") или "А2" (по классификации рейтингового агентства "Moody's Investors Service").
4. Ценные бумаги иностранных государств с учетом ограничений, установленных пунктом 1 настоящего Приложения:
1) ценные бумаги иностранных государств, имеющих долгосрочную рейтинговую оценку в иностранной валюте по международной шкале кредитного рейтинга не ниже "ААА" (по классификации рейтинговых агентств "Standard & Poor's" и "Fitch") или "Ааа" (по классификации рейтингового агентства "Moody's Investors Service");
2) ценные бумаги иностранных государств, имеющих долгосрочную рейтинговую оценку в иностранной валюте по международной шкале кредитного рейтинга не ниже "АА" (по классификации рейтинговых агентств "Standard & Poor's" и "Fitch") или "Аа2" (по классификации рейтингового агентства "Moody's
3) ценные бумаги иностранных государств, имеющих долгосрочную рейтинговую оценку в иностранной валюте по международной шкале кредитного рейтинга не ниже "А" (по классификации рейтинговых агентств "Standard & Poor's" и "Fitch") или "А2" (по классификации рейтингового агентства "Moody's
4) ценные бумаги иностранных государств, имеющих долгосрочную рейтинговую оценку в иностранной валюте по международной шкале кредитного рейтинга не ниже "ВВВ" (по классификации рейтинговых агентств "Standard & Poor's" и "Fitch") или "Ваа2" (по классификации рейтингового агентства "Moody's Investors Service").
5. Негосударственные ценные бумаги иностранных эмитентов с учетом ограничений, установленных пунктом 1 настоящего Приложения:
1) долговые ценные бумаги, имеющие рейтинговую оценку не ниже "ААА"
(по классификации рейтинговых агентств "Standard & Poor's" и "Fitch") или "Ааа"
(по классификации рейтингового агентства "Moody's Investors Service");
2) акции эмитентов, имеющих рейтинговую оценку не ниже "ААА" (по классификации рейтинговых агентств "Standard & Poor's" и "Fitch") или "Ааа" (по классификации рейтингового агентства "Moody's Investors Service");
3) долговые ценные бумаги, имеющие рейтинговую оценку не ниже "АА"
(по классификации рейтинговых агентств "Standard & Poor's" и "Fitch") или "Аа2"
(по классификации рейтингового агентства "Moody's Investors Service");
4) акции эмитентов, имеющих рейтинговую оценку не ниже "АА" (по классификации рейтинговых агентств "Standard & Poor's" и "Fitch") или "Аа2" (по классификации рейтингового агентства "Moody's Investors Service");
5) долговые ценные бумаги, имеющие рейтинговую оценку не ниже "А" (по классификации рейтинговых агентств "Standard & Poor's" и "Fitch") или "А2" (по классификации рейтингового агентства "Moody's Investors Service");
6) акции эмитентов, имеющих рейтинговую оценку не ниже "А" (по классификации рейтинговых агентств "Standard & Poor's" и "Fitch") или "А2" (по классификации рейтингового агентства "Moody's Investors Service");
7) долговые ценные бумаги, имеющие рейтинговую оценку не ниже "ВВВ"
(по классификации рейтинговых агентств "Standard & Poor's" и "Fitch") или "Ваа2"
(по классификации рейтингового агентства "Moody's Investors Service");
8) акции эмитентов, имеющих рейтинговую оценку не ниже "ВВВ" (по классификации рейтинговых агентств "Standard & Poor's" и "Fitch") или "Ваа2" (по классификации рейтингового агентства "Moody's Investors Service").
Приложение 2
Наименование инструмента хеджирования Предел использования Фьючерс Опцион Своп Приложение 3 Требования к организации системы управления рисками Наименование требования Критерии требования Советом директоров утверждена долгосрочная корпоративная стратегия.
Советом директоров утверждена стратегия деятельности Организации (Фонда).
В корпоративной стратегии Организации (Фонда)
определены краткосрочные (менее одного года) и долгосрочные (от двух до десяти лет) цели деятельности Организации (Фонда).
Долгосрочная стратегия Организации (Фонда) составлена и постоянно совершенствуется с целью исключения факторов, ранее негативно отразившихся на деятельности Ор- ганизации (Фонда).
Совет директоров утвердил политику по урегулированию конфликта инте- ресов в Организации (Фонде).
Совет директоров установил политику управ- ления деятельностью Организации (Фонда), требования которой обеспечивают эффектив- ность корпоративного управления.
Совет директоров проводит мониторинг операций Организации (Фонда), связанных с рисками (кредитный риск, процентный риск, риск потери лик- видности, валютный риск), с целью исключения возможности совершения операций, противоречащих стратегии, политикам и процедурам.
Совет директоров проводит мониторинг дея- тельности Организации (Фонда) посредством комитетов, созданных при совете директоров.
Служба внутреннего аудита осуществляет контроль за соблюдением внут- ренних правил и процедур Организации (Фонда), исполнением отчетов внутренних и внешних аудиторов, мер воздействия и иных требований уполномоченного органа. Инвестиционный комитет устанавливает и утвер- ждает правила проведения операций по купле/продаже финансовых ин- струментов и инвестирования, а также определяет ориентиры по диверси- фикации активов, рентабельности, ликвидности и достаточности капитала Организации (Фонда). В состав комитета входят не менее трех человек, об- ладающих квалифи- кационными свидетельствами соответствующей категории.
Совет директоров по мере необходимости, но не менее чем раз в квартал, анализирует следующие отчеты:
Совет директоров ежемесячно получает необ- ходимую информацию, позволяющую отсле- живать финансовое состояние Организации (Фонда), проводит анализ и оценку деятельно- сти Организации (Фонда) в отчетном месяце.
сводный баланс и отчет о доходах и расходах Организации (Фонда) в срав- нении с предыдущим периодом прошлых лет и запланированные показате- ли деятельности;
отчеты об инвестициях: с группировкой финансовых инструментов по их видам и указанием балансовой стоимости, рыночной стоимости, доходно- сти и общей суммы покупок и продаж;
отчет о сравнении объема активов и обязательств накопительного пенсион- ного фонда (гэп анализ);
краткий анализ позиции Организации (Фонда) по процентному риску;
краткий анализ подверженности Организации (Фонда) риску колебаний об- менных курсов валют;
краткий анализ текущих и прогнозируемых потребностей Организации (Фонда) в собственном капитале.
Совет директоров проводит контроль с выяснением причин невыполнения мер воздействия и иных требований уполномоченного органа, в том числе плана мероприятий по устранению недостатков в деятельности Организации (Фонда).
Совет директоров анализирует ежегодные отчеты по функциональным обя- зан ностям руководящих работников Организации (Фонда).
Совет директоров ежегодно анализирует воз- можные конфликты интересов в функциональ- ных обязанностях руководящих работников Организации (Фонда).
Совет директоров ежегодно анализирует дея- тельность правления в течение отчетного года.
Совет директоров ежегодно анализирует деятельность правления на пред- мет достижения Организацией (Фондом) запланированных на текущий фи- нансовый год целей. Совет директоров в пределах своих полномочий мо- жет применить меры к членам правления Организации (Фонда) в случае несоответствия результатов деятельности Организации (Фонда) целевым показателям текущего года.
Правление устанавливает процедуры формиро- вания организационно-функцио- нальной структуры управления Организацией (Фондом).
Схема организационно- функциональной структуры Организации (Фонда), в том числе регламентирует: полномочия и обязанности подразделения Ор- ганизации (Фонда) или лица по управлению рисками, отвечающих за неза- висимую оценку и анализ основных рисков, связанных с проводимыми Ор- ганизацией (Фондом) операций;
структуру органов управления Организации (Фонда), соответствующую их функциональным обязанностям; должностные обязанности и полномо- чия каждого руководящего работника Организации (Фонда);
Организационная структура (схема организа- ционной структуры) необязательно включает каждого служащего Организации (Фонда), но в нее должны войти все руководящие работни- ки Организации (Фонда).
порядок оценки деятельности руководящего работника Организации (Фон- да) (за исключением членов правления) в течение отчетного года, в том числе применение мер или привлечение к ответственности за невыполне- ние Организацией (Фондом) целевых показателей деятельности Организа- ции (Фонда).
Составление годовых бюджетов и стратегических планов проводится прав- лением с учетом текущей и будущей конкурентной, экономической среды и нормативной правовой базы, дополнительно необхо- димого размера ка- питала Организации (Фонда).
Совет директоров утверждает порядок состав- ления годового бюджета/финансового плана на краткосрочный период и стратегического планирования на долгосрочный период, с уче- том будущих экономических условий Респуб- лики Казахстан, зарубежных стран, резиденты которых являются клиентами Организации (Фонда) и конъюнктуры мировых финансовых и товарных рынков.
Подразделение Организации (Фонда), осуществляющее функции управле- ния рисками, использует методику оценки влияния на пенсионные активы, доходность и ликвидность в случае отрицательной динамики внешнего и внутреннего рынка финансовых активов.
Правление идентифицирует и оценивает по- тенциальные и возможные риски, связанные с проводимыми Организацией (Фондом) опера- циями, применяет регламентированные проце- дуры управления рисками.
Правление идентифицирует и анализирует внутренние и внешние экономи- ческие факторы, представляющие потенциальный и возможный риск, оце- нивает степень их влияния на финансовые показатели Организации (Фон- да).
В части совокупных лимитов, утвержденных советом директоров, правле- ние определяет лимиты на допустимый размер рисков в отдельности по ви- дам проводимых операций, принимает эффективные меры контроля со- блюдения Организацией (Фондом) указанных лимитов.
Правление осуществляет контроль возможных и потенциальных рисков Организации (Фонда).
Правление контролирует соблюдение совокупных лимитов по видам рис- ков на основе их ежемесячного расчета.
Правление контролирует соблюдение подразделениями Организации (Фон- да) политик в управлении возможными и потенциальными рисками, осу- ществляет мониторинг соблюдения подразделениями Организации (Фон- да) размеров рисков в пределах установленных для них лимитов.
Организация (Фонд) располагает политикой диверсификации (распреде- ления) рисков, воз- можных на рынке ценных бумаг.
Правление применяет политику распределения рисков по видам проводи- мых им операций, то есть формирования структуры и объема проводимых операций с финансовыми операциями с учетом связанного с ними риска в целях сохранения необходимого уровня достаточности собственного капи- тала и платежеспособности, и контролирует их выполнение ответственны- ми подразделениями Организации (Фонда).
Организация (Фонд) располагает организационно-функциональной и опе- рационной структурой, которая обеспечивает реали- зацию политики ди- версификации, а также позволяет осуществлять мониторинг соблюдения норм диверсификации, установленным уполномоченным органом.
Политика управления рисками предусматривает:
Организационная и функциональная структу- ра Организации (Фонда), процедуры принятия решений по финансовой деятельности Органи- зации (Фонда) регламентированы внутренней политикой Организации (Фонда).
положения, регламентирующие полномочия и функциональные обязанно- сти руководящих работников Организации (Фонда), в том числе преду- сматривающие обеспечение двойного контроля правильности совершения операций по купле/продаже финансовых инструментов и контроля связан- ного с ними риска.
Служба внутреннего аудита проводит проверки руководящих работников на предмет выявления концентрации у них полномочий и функций по управлению деятельностью Организации (Фонда), а также соответствия проводимых операций утвержденной корпоративной стратегии, полити- кам и процедурам Организации (Фонда).
Политики по управлению рисками определяют полномочия и функцио- нальные обязанности по управлению рисками членов совета директоров, правления и ответственных работников Организации (Фонда).
Организация (Фонд) располагает системой управленческого учета и отчетности, позволя- ющей правлению и совету директоров перио- дически получать информацию о текущей фи- нансовой деятельности Организации (Фонда)
и размеров, принятых Организацией (Фондом)
рисков.
Форматы информации о текущем финансовом состоянии Организации (Фонда) и принятых ею рисков стандартизованы в виде определенных форм управленческой отчетности, которые в том числе идентифицируют и измеряют кредитный, процентный риски, риск потери ликвидности, валютный, стра- новой (трансфертный) риски, а также определяют степень подвержен- но- сти рискам, сохранение их в пределах установленных лимитов.
Перечень управленческой информации, представляемой совету директо- ров и правлению Организации (Фонда), доста- точнен для надлежащего ис- полнения советом директоров и правлением Организации (Фонда) соб- ственных функциональных обязанностей по управлению рисками.
Персонал подразделения по управлению рисками соответ- ствует квалифи- кационным требованиям к руководящим работникам, в том числе преду- сматривающим наличие стажа, соответствующей квалификации и опыта работы для осуществления функциональных обязанностей по управлению рисками.
Внутренней политикой Организации (Фонда)
по управлению рисками, в том числе устанав- ливаются квалификационные требования к ра- ботникам, функции которых предусматрива- ют выполнение процедур по управлению рис- ками.
Функциональные обязанности персонала подразделения Организации (Фонда) по управлению рисками и службы внутреннего аудита соответ- ствуют проводимым ими операциям.
Политики Организации (Фонда) по работе с пенсионными активами включают:
Совет директоров утверждает внутренние по- литики, регламентирующие работы с актива- ми вкладчиков (получателей), учет пенсион- процедуры проверки соответствия договоров о пенсионном обеспечении законодательству Республики Казахстан;
ных накоплений, инвестиционную политику, политику использования методики хеджирова- ния.
процедуры, обеспечивающие достоверность учета и своевременность по- ступления средств на индивидуальные пенсионные счета вкладчиков (по- лучателей), выплат и переводов пенсионных накоплений;
процедуры, гарантирующие рассмотрение в установленный срок претен- зий вкладчиков (получателей) по договорам о пенсионном обеспечении, своевременность восстановления потери пенсионных накоплений в мо- мент их перевода или выплаты;
процедуры, обеспечивающие мониторинг соответствия учета пенсионных активов и своевременности инвестирования пенсионных активов требова- ниям законодательства Республики Казахстан;
проверку правильности начисления и выплаты комиссионного вознаграж- дения фондом;
инвестиционную политику, которая включает:
порядок принятия инвестиционных решений в отношении пенсионных активов; порядок совершения сделок с участием пенсионных активов и осуществления контроля за их совершением;
порядок внутреннего контроля за обеспечением целостности данных и конфиденциальностью процедуры принятия инвестиционных решений, а также выдачи рекомен- даций для принятия инвестиционных решений;
политику и процедуры хеджирования финансовых инструментов, приобре- тенных за счет пенсионных активов;
размеры комиссионного вознаграждения Организации (Фонда), взимаемо- го от пенсионных активов и инвестиционных доходов, а также условия предоставления данной информации вкладчикам (получателям).
Политика Организации (Фонда) по внутреннему аудиту определяет:
все риски, которым подвержена Организация (Фонд);
масштаб и частоту проведения внутреннего аудита;
рейтинговую систему, используемую при проведении внутреннего аудита;
Служба внутреннего аудита периодически, но не менее чем один раз в год, проводит внутрен- ние аудиторские проверки подразделений Ор- ганизации (Фонда), осуществляющих функции по совершению операций с финансовыми опе- рациями, в том числе в целях улучшения си- стем управления рисками.
требования к составлению плана проведения внутреннего аудита Организации (Фонда).
Служба внутреннего аудита в соответствии с политиками аудита проводит регулярные внутренние проверки всех подразделений Организации (Фон- да), функции которых предусматривают проведение операций с финансо- выми инструментами.
Служба внутреннего аудита в соответствии с политиками аудита проводит регулярные внутренние проверки операций, совершаемых за счет пенсион- ных активов, правильность совершения сделок с участием пенсионных ак- тивов и осуществления сверок с банками-кастодианами и фондами, пра- вильность ведения учета и документооборота.
Служба внутреннего аудита на регулярной основе проводит проверки до- стоверности информации содержащейся в журналах учета сделок с участи- ем пенсионных активов.
Персонал службы внутреннего аудита соответствует квалификационным требованиям Организации (Фонда), а также обладает опытом работы и необходимыми знаниями о деятельности подразделений Организации (Фонда), в которых проводятся проверки.
Внутренними политиками Организации (Фонда) предусматривается пра- во доступа службы внутреннего аудита ко всем необходимым докумен- там, связанным с деятельностью проверяемого подразделения, в том числе составляющим коммерческую или иную охраняемую законом тайну, или имеющую режим конфиденциальности.
Внутренними политиками Организации (Фонда) по внутреннему аудиту устанавливается независимость исполнения функцио- нальных обязанностей от руководящих работников или других подразделений Орга- низации (Фонда), и подотчетность службы внутреннего аудита совету ди- ректоров.
Служба внутреннего аудита совместно с внешним аудитором Организации (Фонда), не реже одного раза в год, проводит совместные встречи для об- суждения выявленных внутренним или внешним аудитором недостатков в системе внутреннего контроля Организации (Фонда).
Политиками внутреннего аудита предусматриваются опти- мальные сроки представления службой внутреннего аудита результатов каждой проверки совету директоров и правлению Организации (Фонда).
Правление анализирует отчет службы внутрен- него аудита по результатам каждой проверки и представляет совету директоров предложе- ния по принятию соответствующих мер по устранению выявленных недостатков.
Полномочия службы внутреннего аудита предусматривают подготовку предложений по результатам проведенной проверки, исполнение которых является обязательным для подразделений, при этом способы и условия их осуществления определяются непосредственно подразделениями и утвер- ждаются Правлением Организации (Фонда).
Служба внутреннего аудита осуществляет мониторинг проводимых и пла- нируемых подразделениями Организации (Фонда) мероприятий, предпри- нимаемых по результатам внутреннего аудита, с целью их оптимального выполнения.
Внутренними политиками установлено подразделение Организации (Фон- да), которое ежемесячно отслеживает доходы (расходы) Организации (Фонда), в том числе в динамике, в разрезе, по видам деятель- ности, территориальным и функциональным подразделениям Организации Правление и руководители подразделений Ор- ганизации (Фонда), ответственных за осу- ществление операций с финансовыми инстру- ментами, проводят ежемесячный мониторинг доходов (расходов) Организации (Фонда), в це- лях сохранения их в пределах лимитов, утвер- жденных советом директоров Организации Внутренними политиками предусмотрены полномочия подразделений Ор- ганизации (Фонда) по управлению доходами (расходами), связанных с дея- тельностью подразделения, в пределах совокупных лимитов, установлен- ных советом директоров.
Подразделения проводят оценку (начисление) ожидаемых доходов Органи- зации (Фонда) с учетом принимаемого риска.
Правление обеспечивает соответствие собственного капитала Организа- ции (Фонда) минимально требуемому уровню в соответствии с законода- тельством Республики Казахстан.
Правлением в пределах совокупных лимитов рисков, установленных сове- том директоров, определяются лимиты риска для каждого из подразделе- ний Организации (Фонда), осуществляющих финансовые операции.
Правление проводит мониторинг распределе- ния финансовых ресурсов по подразделениям Организации (Фонда), ответственным за осу- ментами, с соблюдением установленных сове- том директоров Организации (Фонда) допусти- мых лимитов, в том числе в отношении риска и доходности, риска и собственного капитала Правление осуществляет регулярный монито- ринг соблюдения Организацией (Фондом) до- говорных отношений, нормативных правовых актов уполномоченного органа, требований за- конодательства Республики Казахстан, внут- Служба внутреннего аудита по результатам проводимых проверок опреде- ляет уровень владения персоналом Организации (Фонда) знаниями норма- тивных правовых актов Республики Казахстан, регулирующих деятель- ность Организации (Фонда), международных стандартов, законодатель- ства Республики Казахстан в области пенсионного обеспечения.
Служба внутреннего аудита проводит оценку возможности появления до- полнительных существенных рисков Организации (Фонда), связанных с ренних политик проведения операций с финан- совыми инструментами за счет пенсионных ак- тивов.
соблюдением нормативных правовых актов Республики Казахстан, регули- рующих деятельность Организации (Фонда), при внедрении новых видов финансо- вых услуг.
Советом директоров утверждены формы и сроки представления правлени- ем совету директоров и акционерам Организации (Фонда) финансовой и управленческой отчетности, обеспечивающей возможность оценки финан- совых показателей Организации (Фонда).
Правление представляет совету директоров и акционерам Организации (Фонда) финансо- вую и управленческую отчетность о деятельно- сти Организации (Фонда), отчет по инвестици- онным решениям.
Совет директоров на регулярной основе анализирует инвестиционные ре- шения и рекомендации к ним.
Совет директоров анализирует заключения внешних аудиторов по улучше- нию внутреннего контроля и управлению рисками.
Политики Организации (Фонда) по учету и отчетности, в том числе преду- сматривают в ходе аудита Организации (Фонда) проверку следующих во- просов:
Правление регулярно проводит улучшение си- стемы учета и отчетности Организации (Фон- да) на основе заключений независимых между- народных аудиторских организаций.
правильность обработки ежедневных балансов;
соответствие учетной политики Организации (Фонда) международ- ным стандартам финансовой отчетности;
наличие фактов необоснованных бухгалтерских манипуляций финансовыми отчетами;
правильность учета собственных и пенсионных активов;
соответствие методов учета и составления отчетности требованиям, уста- новленным в учетной политике Организации (Фонда);
полнота и правильность раскрытия Организацией (Фондом) в годовом от- чете структуры и размера рисков.
Подразделение управления рисками прогнозирует воздействие на пенсион- ные активы, рентабельность и ликвидность следующих факторов:
полное либо частичное невыполнение контрпартнерами своих обяза- тельств по контрактам;
Правление ежемесячно проводят анализ крити- ческих показателей экономических условий де- ятельности Организации (Фонда) с последую- щим представлением соответствующего отче- та совету директоров.
понижение суверенного долгового рейтинга Республики Казахстан на один уровень за три месяца и на два уровня за один год;
досрочное погашение долгосрочных финансовых инструментов;
девальвация/ревальвация курса тенге.
Подразделение управления рисками проводит регулярный анализ:
Правление разработало меры по обеспечению сохранности пенсионных активов, а также необходимой доходности операций совершае- мых за счет пенсионных активов.
балансовых и внебалансовых отчетов Организации (Фонда), а также дохо- дов и расходов, чувствительных к изменению экономических условий;
снижения ликвидности, изменения цен на финансовые инструменты;
портфеля долговых ценных бумаг, в зависимости от финансового состоя- ния заемщика, его возможности по погашению основной суммы долга и начисленных процентов;
распределения активов, обязательств и забалансовых статей, чувствитель- ных к изменению процентных ставок, в соответствии со сроком их погаше- ния (гэп-анализ);
активов, обязательств и забалансовых статей, чувствительных к изменению курса иностранных валют.
Приложение 4
Требования к проведению операций с финансовыми инструментами Совет директоров утвердил внутреннюю политику управ- ления операциями по купле/продаже финансовых инстру- ментов и ценового риска.
Внутренние политики управления операциями по купле/прода- же финансовых инструментов регламентируют: определение риска потери ликвидности, связанного со структурой активов (обязательств) Организации (Фонда);
определение процентного риска, связанного со структурой акти- вов (обяза- тельств) Организации (Фонда);
определение валютного риска, связанного со структурой акти- вов (обязательств) Организации (Фонда);
определение рисков, присущих операциям с производными фи- нансовыми инструментами;
модели, используемые при измерении рыночного риска Органи- зации (Фонда);
периодичность представления подразделением управления рис- ками совету директоров и правлению отчета о позициях Органи- зации (Фонда) по рыночному риску.
Система двойного контроля предусматривает:
разделение фронт- и бэк- офисов;
возможность бэк-офиса своевременно проверить усло- вия опе- раций во фронт-офисе;
Совет директоров утвердил политику двойного контроля для фронт- и бэк-офисов, основанную на разделении функциональных обязанностей, в частности, между фронт-офисом, который осуществляет сделки, и бэк-офи- сом, который занимается отражением указанных опера- ций в учете.
меры ограничения возможного сговора между участниками си- стемы двойного контроля;
запрет на исполнение одним и тем же лицом обязанностей одно- временно во фронт- и бэк-офисах и подразделениях.
Правление утвердило процедуры по обеспечению без- опасности операций Организации (Фонда).
Служба внутреннего аудита проверяет операции Организации (Фонда) в целях выявления и предотвращения случаев злоупо- требления при осуществлении операций с доходами и принятия риска, неадекватного размеру собственного капитала и доходов Организация (Фонд) располагает технической системой обеспе- чения операций по купле/продаже финансовых инструментов.
Организация (Фонд) располагает автоматизированной си- стемой (управление портфелем финансовых инструмен- тов, обеспечение операций, обработка счетов и проведе- ние расчетов, управление рисками).
Организация (Фонд) располагает системой по сбору информа- ции, необходимой для управления рисками.
Организация (Фонд) располагает технической системой для про- ведения расчетов по деньгам и финансовым инструментам.
Служба внутреннего аудита и внешние аудиторы проверяют точность сведений, предоставляемых подразделениями Органи- зации (Фонда), отвечающими за ведение бухгалтерского учета и отчетности, в подразделение управления рисками.
Организация (Фонд) ведет обработку торговых операций от- дельно от других рыночных операций.
Организация (Фонд) располагает системой управления рисками по операциям с финансовыми инструментами, обеспечивающей возможность отслеживать риски в режи- ме реального времени.
Организация (Фонд) отслеживает доходы/расходы и риски по активам и обязательствам, подверженным ценовому риску и проводит ежедневную оценку их стоимости.
Организация (Фонд) периодически оценивает потенци- альный рыночный риск, а также доходы/расходы с уче- том текущих рыночных цен на финансовые инструменты.
В случае отсутствия рыночной стоимости финансового инстру- мента Организация (Фонд) проводит тест на обесценение данно- го финансового инструмента в соответствии с международны- ми стандартами финансовой отчетности.
Организация (Фонд) регулярно в течение каждого операционно- го дня проводит оценку доходов/расходов от операций с финан- совыми инструментами.
Подразделение управления рисками осуществляет мониторинг правильности определения Организацией (Фондом) справедли- вой цены по финансовым инструментам.
Советом директоров Организации (Фонда) утверждены проце- дуры определения стоимости финансового инструмента с уче- том ценового риска.
Организация (Фонд) проводит оценку стоимости финансовых инструментов на основе модели оценки риска и приведения те- кущих цен к рыночным, в том числе осуществляет стресс-тестинг (stress-testing) и бэк-тесты (back-testing).
Организация (Фонд) использует результаты оценки риска и ре- гулярных стресс-тестингов при принятии решений на совершение операций с финансовы- ми инструментами.
Совет директоров устанавливает совокупный лимит по операциям с финансовыми инструментами, правление - лимиты по отдельным финансовым инструментам, а так- же лимиты, принятые в международной практике по пра- вилу "stop-loss".
Советом директоров периодически определяются совокупный лимит и правила установления лимитов "stop-loss". Подразделе- ние Организации (Фонда), осуществляющее операции по купле /продаже финансовых инструментов в течение рабочего дня представляет правлению Организации (Фонда) позиции Органи- зации (Фонда) по финансовым инструментам.
Совет директоров устанавливает процедуры определения лими- тов по финансовым инструментам и правила определения лимитов "stop-loss".
Правление утвердило процедуры управления рисками по каждому финансовому инструменту.
Правление устанавливает лимиты позиций по принятым в меж- дународной практике операциям спот, форварду, своп по каждо- му виду иностранных валют и по всем валютам.
Подразделение управления рисками использует ежедневную таблицу сроков погашения активов и обязательств для управле- ния сроками погашения спот и форвардных операций.
Правление устанавливает диапазон лимитов "stop-loss" для фи- нансовых инструментов.
Служба внутреннего аудита проверяет правильность примене- ния Организацией (Фондом) правил определения лимитов "stop- loss".
Совет директоров утвердил политику принятия решений по определению позиции по ценовому риску, в том числе в разбивке по финансовым инструментам, с учетом разме- ра рынка и ликвидности финансового рынка.
Подразделение управления рисками проводит анализ адекватно- сти лимитов по финансовым инструментам в соответствии с масштабом и динамикой рынка финансовых инструментов и ликвидностью финансового инструмента.
Совет директоров утверждает инвестиционную полити- ку.
Совет директоров утвердил инвестиционную политику, в кото- рой определены:
цели инвестирования, полномочия по утверждению операций инвестирования, а также планов и лимитов инвестирования;
процедуры отделения функций проведения инвестиционных операций от иных функций, связанных с оказанием финансо- вых услуг, в целях недопущения операций с использованием конфиден- циальной информации;
инвестиционные критерии по видам финансовых инструментов, целям инвестиционной деятельности;
процедуры анализа наличия, условия обращения и доходности финансовых инструментов.
Правление утвердило проце- дуры ежедневного мониторинга инвестиционных операций Организации (Фонда).
Подразделение по управлению рисками не менее чем один раз в квартал проводит анализ объема инвестиций, результаты которого периодически, но не менее чем один раз в квартал, представляются правлению и не менее чем один раз в полгода - совету директоров.
Результаты мониторинга вместе с отчетом о доходах/расходах по портфелю инвестиций ежемесячно представляются правле- нию и совету директоров Организации (Фонда).
инвестиционного портфеля Организации (Фонда) по виду фи- нансового инструмента, эмитента, срокам обращения, видам ва- лют и целям инвестирования.
Процедуры структурирования предусматривают:
не менее чем раз в месяц проведение переоценки портфеля ин- вестиций по рыночной стоимости;
Правление утвердило процедуры структурирования порт- феля инвестиций так, чтобы он поддерживал стабильные показатели инвестиционной рентабельности в средне- и долгосрочной перспективе.
не менее чем раз в полгода проведение оценки финансовых ре- зультатов инвестиций, с учетом стоимости привлечения средств, доходов/расходов за каждый отчетный период.
Правление определило оперативные процедуры по недопуще- нию чрезмерных расходов по операциям с финансовыми ин- струментами, в том числе Совет директоров установил политику по предупрежде- нию чрезмерных расходов от купли/продажи финансо- вых инструментов и осуществлению контроля за соблю- дением Организацией (Фондом) указанной политики.
связанных с резким колебанием цен на рынке финансовых ин- струментов.
Организация (Фонд) проводит анализ изменения доходов/расхо- дов от операций с финансовыми инструментами с учетом дина- мики их рыночной стоимости.
Подразделение, в функции которого входит принятие инвести- ционных решений в отношении пенсионных активов: рассмат- ривает вопросы управления активами и обязательствами;
Подразделение, в функции которого входит принятие ин- вестиционных решений в отношении пенсионных акти- вов, осуществляет мониторинг риска потери ликвидно- сти, процентного риска и валютного риска.
взаимодействует с подразделением управления рисками;
еженедельно отслеживает риск потери ликвидности, процент- ный риск и валютный риск по балансовым и внебалансовым операциям;
еженедельно информирует правление и ежемесячно - совет ди- ректоров по позиции Организации (Фонда) по риску потери ликвидности, процентному и валютному рискам, в динамике и по видам операций купли/продажи;
дает рекомендации по приемлемому уровню доходности приоб- ретаемых финансовых инструментов.
ционных решений в отношении пенсионных активов: ежеднев- но составляет график потока денег и проводит мониторинг гэп- позиции ликвидности на ближайшие десять рабочих дней;
вов, контролирует необходимые деньги с помощью гра- фика потока денег и графика сроков погашения активов и обязательств, для обеспечения стабильного привлечения денег на рынке.
регулярно (например, еженедельно) составляет график сроков погашения активов и обязательств в соответствии с датой расче- тов и проводит мониторинг гэп-позиции ликвидности на еже- дневной, еженедельной и ежемесячной основе;
осуществляет мониторинг и управление гэп-позициями ликвид- ности по каждой валюте без конвертации в националь- ную ва- люту или другую ино- странную валюту.
Организация (Фонд) осуществляет контроль ликвид- ности с учетом предполагае- мого объема погашения внеба- лансовых операций Организации (Фонда).
Правление устанавливает лимиты на гэп-позиции по высоколик- видным активам с учетом возможности мобилизации ликвид- ных активов.
вов, контролирует гэп-позиции по наличным деньгам по- средством установления лимитов.
Подразделение управления активами и обязательствами регу- лярно проводит обзор ли- митов по гэп-позициям наличных де- нег с учетом изменения способности Организации (Фонда) мо- билизовать ликвидные активы.
Организация (Фонд) осуществляет ежедневные опера- ции, принимая во внимание необходимость сдерживания риска потери ликвидности, а также кредитного риска при инвестировании в ценные бумаги.
Организация (Фонд) регулярно проводит мониторинг способно- сти сформировать ликвидные активы в иностран- ной валюте необходимые для погашения обязательств в ино- странной ва- люте.
Совет директоров утверждает политику оценки рисков с использованием методик, в том числе международной практики оценки финансовых инструментов по предпола- гаемому риску (VAR-метод).
ционных решений в отношении пенсионных активов, регуляр- но, не менее чем раз в квартал, определяет уровни доходности по срокам пога- шения, с учетом допущений вводимых в VAR модель и регулярно проводит мониторинг показателей дюрации по активам и обязательствам, чувствительных к изменению процентных ставок.
вов, располагает системой сбора и анализа данных для оценки процентных рисков.
ционных решений в отношении пенсионных активов, осуществ- ляет мониторинг процентного риска, основные источники про- центного риска (различия в сроках погашения, ставки рынка за- емного капи- тала, встроенные опционы).
Подразделение управления активами и обязательствами распо- лагает вспомогательной системой для всестороннего анализа из- менений валютных курсов.
Совет директоров утверждает политику принятия решений по валютным позициям в соответствии с анализом изменения ва- лютных курсов.
Подразделение управления рисками осуществляет:
комплексное управление рисками с использованием различных аналитических методик;
оценку чувствительности к риску, регулярно проводит гэп ана- лиз;
вов, и подразделение управления рисками принимает ме- ры по снижению риска в тех случаях, когда в количе- ственном отношении риски становятся чрезмерными в сравнении с капиталом и доходами Организации (Фонда).
стресс-тестинг, результаты которого используются в плане опе- ративных действий, при нарастании негативных факторов на рынке;
процедуры хеджирования процентного риска в том числе, с по- мощью производных финансовых инструментов или других ры- ночных операций;
устанавливает лимиты по гэп и размеру процентного риска с учетом адекватности собственного капитала по рискам.
ционных решений в отношении пенсионных активов:
вов, оценивает и анализирует уровень валютного риска с использованием методик, утвержденных Правлением.
располагает вспомогательной системой для анализа изменения валютных курсов;
регулярно анализирует открытые валютные позиции или моде- ли, в которых проводится оценка стоимости валютных инстру- ментов, для определения чувствительности к изменениям ва- Советом директоров утверждена политика по снижению риска в тех случаях, когда валютные риски в количествен- ном отношении могут превысить размер собственного ка- питала и доходов Организации (Фонда).
Подразделение по управлению рисками не менее чем раз в пол- года проводит стресс- тестинг и использует его результаты в плане опера- тивных действий при нарас- тании негативных факторов на рынке.
Организация (Фонд) использует процедуры своевременного хеджирования валютного риска с помощью производных фи- нансовых инструментов в соответствии с политикой управле- ния активами и обязательствами.
Совет директоров устанавливает лимиты по открытым валют- ным позициям и лимит валютной нетто-позиции.
Приложение 5
Требования к обеспечению операционной деятельности Организаций (Фондов), функционирования информационных систем и систем управленческой информации Внутренние процедуры регламентируют:
подразделение, обеспечивающее руководство производственной дея- тельностью Организации (Фонда);
Правление утвердило процедуры по операционной технике оказания финансовых услуг на рынке цен- ных бумаг и их бухгалтерскому учету, а также си- стем переводов денег.
технический порядок проведения операций на рынке ценных бумаг;
бухгалтерский учет операций Организации (Фонда);
двойной контроль операций Организации (Фонда) и их учет;
контроль документооборота Организации (Фонда);
контроль и верификация информации, передаваемой Организацией (Фондом) банку-кастодиану, накопительному пенсионному фонду, в том числе процедуры верификации и регламентации действий при обнаружении не соответствия предоставленной информации;
процедуры ответственности лиц при передаче информации;
процедуры проверки соответ- ствия алгоритма расчетов пенсионных накоплений требованиям законодательства Республики Казахстан, в том числе расчет стоимости услов- ной единицы, количества услов- ной единицы.
Правление устанавило процедуры, ограничивающие возможность неправильного проведения и недосто- верного отражения в учете совершенных операций с финансовыми инструментами.
Служба внутреннего аудита, не менее чем раз в полгода, проводит проверки подраз- делений в целях оценки соблюдения ими операци- онной техники проведения операций с ценными бумагами, достовер- ного и своевременного отра- жения в журналах учета операций с цен- ными бумагами.
Организация (Фонд) располагает правилами и руководствами, касаю- щимися планирования, разработки и функционирования систем элек- тронной обработки данных.
Организация (Фонд) располагает внутренними пра- вилами и руководствами по планированию, разра- ботке и функционированию систем электронной об- работки данных.
Правление Организации (Фонда) утвердило проце- дуры внутреннего аудита системы электронной об- работки.
Работник Организации (Фонда), осуществляющий контроль системы электронной обработки данных и отвечающий за вопросы обработки данных, имеет квалификацию и опыт, соответствующие профилю ра- бо- ты.
Проверки проводятся службой внутреннего аудита в соответствии с утвержденными правлением планами проверок.
Служба внутреннего аудита регулярно, по результатам проведенных проверок, сообщает о результатах правлению и совету директоров.
Организация (Фонд) располагает программно- техническими сред- ствами позволяющими осуществлять своевременный перевод пенси- онных накоплений в другие накопительные пенсионные фонды либо страховые организации.
Правление утвердило политику по предотвращению несанкционированного доступа в компьютерную и телекоммуникационную систему.
Подразделение информационного обеспечения располагает системой проверки уров- ня допуска при входе и выходе из автоматизированной системы.
Правление утвердило процедуры и ответственность подраз- деления информационного обеспечения по контролю важных ключей, в том числе электронных к информационным базам данных.
Процедуры предусматривают обязательное наличие:
Правление утвердило процедуры выполнения плано- вых мероприятий по обеспечению сохранности ин- формационных систем баз данных, в том числе в случае форс-мажорных обстоятельств.
сертифицированного программного обеспечения, изготовитель кото- рого обеспечивает последующее техническое обслуживание оборудо- вания;
обособленных помещений для технических комплексов информаци- онных баз данных, отвечающих требованиям пожарной безопасно- сти и сейсмоустойчивости;
автономного электропитания;
резервных компьютеров и сетевых коммуникаций.
Организация (Фонд) регулярно формирует резервные копии систем- но-важных программных файлов и файлов данных.
Правлением утверждены процедуры делегирования полномочий и ответственности в случае форс-ма- жорных обстоятельств.
Процедуры форс-мажорных обстоятельств предусматривают прави- ла и руководства для компьютерного центра в случае чрезвычайного сбоя в работе системы.
Правила ведения журналов учета сделок, совершаемых с финансовы- ми инструментами за счет пенсионных активов, содержат:
Правление утвердило правила ведения журналов учета сделок, совершаемых сделок с финансовыми инструментами за счет пенсионных активов.
количество и наименование журналов учета сделок;
порядок и периодичность заполнения журналов;
перечень должностных лиц, осуществляющих контроль за соверше- нием сделок с участием пенсионных активов.
Политика внутреннего контроля за обеспечением целостности дан- ных и конфиденциальности информации должна содержать:
Правление утвердило политику внутреннего контро- ля за обеспечением целостности данных и конфи- денциальности информации.
перечень информации, относящейся к категории конфиденциальной;
порядок составления, оформления, регистрации, учетаи хранения документов, содержащих конфиденциальную информацию;
порядок допуска к конфиденциальной информации, суказанием должностей лиц, их за- нимающих, которые допускаются к конфиденциальнойинформации.
Подразделением информационного обеспечения заполняются листы учета технических проблем, и ведется по ним отчетность.
Подразделение информационного обеспечения ве- дет учет фактических системных проблем, с учетом которых применяются незамедлительные меры по разработке мер безопасности с целью предотвраще- ния повторного возникновения проблем.
Подразделение информационного обеспечения отслеживает причи- ны возникновения проблемы, извещает о них изготовителя информа- ционной системы и принимает коррективные меры для предотвраще- ния их повторного возникновения.
Подразделение информационного обеспечения регулярно анализиру- ет характер таких проблем.
Процедуры предусматривают:
перечень информационных данных, имеющих ограниченный доступ;
Правление утвердило процедуры по предотвраще- нию утечки конфиденциальной информации и иска- жения информационных данных.
порядок получения доступа;
порядок контроля доступа к информационным данным;
перечень лиц, имеющих доступ к информационным данным.
Правлением утверждены процедуры по предотвра- щению сбоев с помощью регулярных инспек- ций оборудования и проверки отчетов о работе.
Подразделение информационного обеспечения, не менее чем раз в квартал, проводит проверки технических комплексов, обеспечиваю- щих функционирование автомати- зированной базы данных.
Подразделение информационного обеспечения раз в квартал предо- ставляет правлению информацию о состоянии технических комплек- сов.
щению несанкционированного использования тер- миналов управления автоматизированной базой дан- ных.
Подразделение информационного обеспечения осуществляет монито- ринг и идентифицирует пользователей терминалов управления авто- матизированной базой данных, в том числе контро- лирует виды и объемы проведенных ими операций на предмет их соответствия функциональным обязанностям пользователя.
Организация (Фонд) располагает системой, позволяющей идентифи- цировать личность пользователя.
Приложение 6
Базовые критерии требований Инструкции Организация системы управления рисками Совет директоров утвердил политику по урегулированию конфликта интересов в Организации (Фонде).
Служба внутреннего аудита осуществляет контроль за соблюдением внутренних правил и процедур Организации (Фонда), ис- полнением отчетов внутренних и внешних аудиторов, мер воздействия и иных требований уполномоченного органа.
Инвестиционный комитет устанавливает и утверждает правила проведения операций по купле/продаже финансовых инстру- ментов и инвестирования, а также определяет ориентиры по диверсификации активов, рентабельности, ликвидности и доста- точности капитала Организации (Фонда). В состав комитета входят не менее трех человек, обладающих квалификационными свидетельствами соответствующей категории.
Совет директоров по мере необходимости, но не менее чем раз в квартал, анализирует следующие отчеты:
сводный баланс и отчет о доходах и расходах Организации (Фонда) в сравнении с предыдущим периодом прошлых лет и за- планированные показатели деятельности;
отчеты об инвестициях: с группировкой финансовых инструментов по их видам и указанием балансовой стоимости, рыноч- ной стоимости, доходности и общей суммы покупок и продаж;
отчет о сравнении объема активов и обязательств накопительного пенсионного фонда (гэп анализ);
краткий анализ позиции Организации (Фонда) по процентному риску;
краткий анализ подверженности Организации (Фонда) риску колебаний обменных курсов валют;
краткий анализ текущих и прогнозируемых потребностей Организации (Фонда) в собственном капитале.
Совет директоров проводит контроль с выяснением причин невыполнения мер воздействия и иных требований уполномочен- ного органа, в том числе плана мероприятий по устранению недостатков в деятельности Организации (Фонда).
Совет директоров анализирует ежегодные отчеты по функциональным обязанностям руководящих работников Организации Совет директоров ежегодно анализирует деятельность правления на предмет достижения Организацией (Фондом) запланиро- ванных на текущий финансовый год целей.
Совет директоров в пределах своих полномочий может применить меры к членам правления Организации (Фонда) в случае несоответствия результатов деятельности Организации (Фонда) целевым показателям текущего года.
Схема организационно-функциональной структуры Организации (Фонда), в том числе регламентирует:
полномочия и обязанности подразделения Организации (Фонда) или лица по управлению рисками, отвечающих за независи- мую оценку и анализ основных рисков, связанных с проводимыми Организацией (Фондом) операций;
структуру органов управления Организации (Фонда), соответствующую их функциональным обязанностям;
должностные обязанности и полномочия каждого руководящего работника Организации (Фонда);
порядок оценки деятельности руководящего работника Организации (Фонда) (за исключением членов правления) в течение отчетного года, в том числе применение мер или привлечение к ответственности за невыполнение Организацией (Фондом) це- левых показателей деятельности Организации (Фонда).
Составление годовых бюджетов и стратегических планов проводится правлением с учетом текущей и будущей конкурент- ной, экономической среды и нормативной правовой базы, дополнительно необходимого размера капитала Организации (Фон- положения, регламентирующие полномочия и функциональные обязанности руководящих работников Организации (Фонда), в том числе предусматривающие обеспечение двойного контроля правильности совершения операций по купле/продаже фи- нансовых инструментов и контроля связанного с ними риска.
Служба внутреннего аудита проводит проверки руководящих работников на предмет выявления концентрации у них полно- мочий и функций по управлению деятельностью Организации (Фонда), а также соответствия проводимых операций утвер- жденной корпоративной стратегии, политикам и процедурам Организации (Фонда).
Политики по управлению рисками определяют полномочия и функциональные обязанности по управлению рисками членов совета директоров, правления и ответственных работников Организации (Фонда).
Перечень управленческой информации, представляемой совету директоров и правлению Организации (Фонда), достаточен для надлежащего исполнения советом директоров и правлением Организации (Фонда) собственных функциональных обязан- ностей по управлению рисками.
Персонал подразделения по управлению рисками соответствует квалификационным требованиям к руководящим работни- кам, в том числе предусматривающим наличие стажа, соответствующей квалификации и опыта работы для осуществления функциональных обязанностей по управлению рисками.
Функциональные обязанности персонала подразделения Организации (Фонда) по управлению рисками и службы внутренне- го аудита соответствуют проводимым ими операциям.
Политики Организации (Фонда) по работе с пенсионными активами включают:
процедуры проверки соответствия договоров о пенсионном обеспечении законодательству Республики Казахстан;
процедуры, обеспечивающие достоверность учета и своевременность поступления средств на индивидуальные пенсионные счета вкладчиков (получателей), выплат и переводов пенсионных накоплений;
процедуры, гарантирующие рассмотрение в установленный срок претензий вкладчиков (получателей) по договорам о пенси- онном обеспечении, своевременность восстановления потери пенсионных накоплений в момент их перевода или выплаты;
процедуры, обеспечивающие мониторинг соответствия учета пенсионных активов и своевременности инвестирования пенси- онных активов в соответствии с требованиями законодательства Республики Казахстан;
проверку правильности начисления и выплаты комиссионного вознаграждения фондом;
порядок принятия инвестиционных решений в отношении пенсионных активов;
порядок совершения сделок с участием пенсионных активов и осуществления контроля за их совершением;
порядок внутреннего контроля за обеспечением целостности данных и конфиденциальностью информации;
процедуры принятия инвестиционных решений, а также выдачи рекомендаций для принятия инвестиционных решений;
политику и процедуры хеджирования финансовых инструментов, приобретенных за счет пенсионных активов;
размеры комиссионного вознаграждения Организации (Фонда), взимаемого от пенсионных активов и инвестиционных дохо- дов, а также условия предоставления данной информации вкладчикам (получателям).
Политика Организации (Фонда) по внутреннему аудиту определяет:
рейтинговую систему, используемую при проведении внутреннего аудита;
требования к составлению плана проведения внутреннего аудита Организации (Фонда).
Служба внутреннего аудита в соответствии с политиками аудита проводит регулярные внутренние проверки всех подразделе- ний Организации (Фонда), функции которых предусматривают проведение операций с финансовыми инструментами.
Служба внутреннего аудита в соответствии с политиками аудита проводит регулярные внутренние проверки операций, совер- шаемых за счет пенсионных активов, правильность совершения сделок с участием пенсионных активов и осуществления све- рок с банками-кастодианами и фондами, правильность ведения учета и документооборота.
Служба внутреннего аудита на регулярной основе проводит проверки достоверности информации содержащейся в журналах учета сделок с участием пенсионных активов.
Персонал службы внутреннего аудита соответствует квалификационным требованиям Организации (Фонда), а также облада- ет опытом работы и необходимыми знаниями о деятельности подразделений Организации (Фонда), в которых проводятся проверки.
Внутренними политиками Организации (Фонда) предусматривается право доступа службы внутреннего аудита ко всем необ- ходимым документам, связанным с деятельностью проверяемого подразделения, в том числе составляющим коммерческую или иную охраняемую законом тайну, или имеющую режим конфиденциальности.
Внутренними политиками Организации (Фонда) по внутреннему аудиту устанавливается независимость исполнения функци- ональных обязанностей от руководящих работников или других подразделений Организации (Фонда), и подотчетность служ- бы внутреннего аудита совету директоров.
Служба внутреннего аудита совместно с внешним аудитором Организации (Фонда), не реже одного раза в год, проводит сов- местные встречи для обсуждения выявленных внутренним или внешним аудитором недостатков в системе внутреннего кон- троля Организации (Фонда).
Политиками внутреннего аудита предусматриваются оптимальные сроки представления службой внутреннего аудита резуль- татов каждой проверки совету директоров и правлению Организации (Фонда).
Полномочия службы внутреннего аудита предусматривают подготовку предложений по результатам проведенной проверки, исполнение которых является обязательным для подразделений, при этом способы и условия их осуществления определяют- ся непосредственно подразделениями и утверждаются Правлением Организации (Фонда).
Служба внутреннего аудита осуществляет мониторинг проводимых и планируемых подразделениями Организации (Фонда)
мероприятий, предпринимаемых по результатам внутреннего аудита, с целью их оптимального выполнения.
Внутренними политиками установлено подразделение Организации (Фонда), которое ежемесячно отслеживает доходы (рас- ходы) Организации (Фонда), в том числе в динамике, в разрезе, по видам деятельности, территориальным и функциональным подразделениям Организации (Фонда).
Внутренними политиками предусмотрены полномочия подразделений Организации (Фонда) по управлению доходами (расхо- дами), связанных с деятельностью подразделения, в пределах совокупных лимитов, установленных советом директоров.
Правление обеспечивает соответствие собственного капитала Организации (Фонда) минимально требуемому уровню в соот- ветствии с законодательством Республики Казахстан.
Правлением в пределах совокупных лимитов рисков, установленных советом директоров, определяются лимиты риска для каждого из подразделений Организации (Фонда), осуществляющих финансовые операции.
Служба внутреннего аудита по результатам проводимых проверок определяет уровень владения персоналом Организации (Фонда) знаниями нормативных правовых актов Республики Казахстан, регулирующих деятельность Организации (Фонда), международных стандартов, законодательства Республики Казахстан в области пенсионного обеспечения.
Служба внутреннего аудита проводит оценку возможности появления дополнительных существенных рисков Организации (Фонда), связанных с соблюдением нормативных правовых актов Республики Казахстан, регулирующих деятельность Орга- низации (Фонда), при внедрении новых видов финансовых услуг.
Советом директоров утверждены формы и сроки представления правлением совету директоров и акционерам Организации (Фонда) финансовой и управленческой отчетности, обеспечивающей возможность оценки финансовых показателей Организа- Совет директоров на регулярной основе анализирует инвестиционные решения и рекомендации к ним.
Совет директоров анализирует заключения внешних аудиторов по улучшению внутреннего контроля и управлению рисками.
Политики Организации (Фонда) по учету и отчетности, в том числе предусматривают в ходе аудита Организации (Фонда)
проверку следующих вопросов:
соответствие учетной политики Организации (Фонда) международным стандартам финансовой отчетности;
наличие фактов необоснованных бухгалтерских манипуляций финансовыми отчетами;
соответствие методов учета и составления отчетности требованиям, установленным в учетной политике Организации (Фон- да);
полнота и правильность раскрытия Организацией (Фондом) в годовом отчете структуры и размера рисков.
Подразделение управления рисками прогнозирует воздействие на пенсионные активы, рентабельность и ликвидность следую- щих факторов:
полное либо частичное невыполнение контрпартнерами своих обязательств по контрактам;
понижение суверенного долгового рейтинга Республики Казахстан на один уровень за три месяца и на два уровня за один год;
Подразделение управления рисками проводит регулярный анализ:
балансовых и внебалансовых отчетов Организации (Фонда), а также доходов и расходов, чувствительных к изменению эконо- мических условий;
снижения ликвидности, изменения цен на финансовые инструменты;
портфеля долговых ценных бумаг, в зависимости от финансового состояния заемщика, его возможности по погашению основ- ной суммы долга и начисленных процентов;
распределения активов, обязательств и забалансовых статей, чувствительных к изменению процентных ставок, в соответ- ствии со сроком их погашения (гэп-анализ);
активов, обязательств и забалансовых статей, чувствительных к изменению курса иностранных валют.
Требования к проведению операций с финансовыми инструментами разделение фронт- и бэк-офисов;
возможность бэк-офиса своевременно проверить условия операций во фронт-офисе;
меры ограничения возможного сговора между участниками системы двойного контроля;
запрет на исполнение одним и тем же лицом обязанностей одновременно во фронт- и бэк-офисах и подразделениях.
Служба внутреннего аудита проверяет операции Организации (Фонда) в целях выявления и предотвращения случаев злоупо- требления при осуществлении операций с доходами и принятием риска, неадекватного размеру собственного капитала и до- ходов Организации (Фонда).
Организация (Фонд) располагает технической системой обеспечения операций по купле/продаже финансовых инструментов.
Организация (Фонд) располагает системой по сбору информации, необходимой для управления рисками.
Организация (Фонд) располагает технической системой для проведения расчетов по деньгам и финансовым инструментам.
Служба внутреннего аудита и внешние аудиторы проверяют точность сведений, предоставляемых подразделениями Органи- зации (Фонда), отвечающими за ведение бухгалтерского учета и отчетности, в подразделение управления рисками.
Подразделение управления рисками осуществляет мониторинг правильности определения Организацией (Фондом) справед- ливой цены по финансовым инструментам.
Советом директоров периодически определяются совокупный лимит и правила установления лимитов "stop-loss".
Подразделение Организации (Фонда), осуществляющее операции по купле /продаже финансовых инструментов в течение ра- бочего дня представляет правлению Организации (Фонда) позиции Организации (Фонда) по финансовым инструментам.
Совет директоров устанавливает процедуры определения лимитов по финансовым инструментам и правила определения ли- митов "stop-loss".
Правление устанавливает лимиты позиций по принятым в международной практике операциям спот, форварду, своп по каж- дому виду иностранных валют и по всем валютам.
Подразделение управления рисками использует ежедневную таблицу сроков погашения активов и обязательств для управле- Совет директоров утвердил инвестиционную политику, в которой определены:
цели инвестирования, полномочия по утверждению операций инвестирования, а также планов и лимитов инвестирования;
процедуры отделения функций проведения инвестиционных операций от иных функций, связанных с оказанием финансовых услуг, в целях недопущения операций с использованием конфиденциальной информации;
инвестиционные критерии по видам финансовых инструментов, целям инвестиционной деятельности;
процедуры анализа наличия, условия обращения и доходности финансовых инструментов.
Правление утвердило процедуры ежедневного мониторинга инвестиционных операций Организации (Фонда).
Результаты мониторинга вместе с отчетом о доходах/расходах по портфелю инвестиций ежемесячно представляются правле- Подразделение управления рисками осуществляет мониторинг инвестиционного портфеля Организации (Фонда) по виду фи- нансового инструмента, эмитента, срокам обращения, видам валют и целям инвестирования.
проведение не менее чем раз в месяц переоценки портфеля инвестиций по рыночной стоимости;
проведение не менее чем раз в полгода оценки финансовых результатов инвестиций, с учетом стоимости привлечения Правление определило оперативные процедуры по недопущению чрезмерных расходов по операциям с финансовыми инстру- ментами, в том числе связанных с резким колебанием цен на рынке финансовых инструментов.
Организация (Фонд) проводит анализ изменения доходов/расходов от операций с финансовыми инструментами с учетом ди- намики их рыночной стоимости.
Подразделение, в функции которого входит принятие инвестиционных решений в отношении пенсионных активов:
рассматривает вопросы управления активами и обязательствами;
еженедельно отслеживает риск потери ликвидности, процентный риск и валютный риск по балансовым и внебалансовым опе- рациям;
еженедельно информирует правление и ежемесячно - совет директоров по позиции Организации (Фонда) по риску потери ликвидности, процентному и валютному рискам, в динамике и по видам операций купли/продажи;
дает рекомендации по приемлемому уровню доходности приобретаемых финансовых инструментов.
Подразделение, в функции которого входит принятие инвестиционных решений в отношении пенсионных активов:
ежедневно составляет график потока денег и проводит мониторинг гэп-позиции ликвидности на ближайшие десять рабочих дней;
регулярно (например, еженедельно) составляет график сроков погашения активов и обязательств в соответствии с датой рас- четов и проводит мониторинг гэп-позиции ликвидности на ежедневной, еженедельной и ежемесячной основе;
осуществляет мониторинг и управление гэп-позициями ликвидности по каждой валюте без конвертации в национальную ва- люту или другую иностранную валюту.
Организация (Фонд) осуществляет контроль ликвидности с учетом предполагаемого объема погашения внебалансовых опе- раций Организации (Фонда).
Правление устанавливает лимиты на гэп-позиции по высоколиквидным активам с учетом возможности мобилизации ликвид- Подразделение управления активами и обязательствами регулярно проводит обзор лимитов по гэп-позициям наличных денег с учетом изменения способности Организации (Фонда) мобилизовать ликвидные активы.
Организация (Фонд) регулярно проводит мониторинг способности сформировать ликвидные активы в иностранной валюте необходимые для погашения обязательств в иностранной валюте.
Подразделение, в функции которого входит принятие инвестиционных решений в отношении пенсионных активов, регуляр- но, не менее чем раз в квартал, определяет уровни доходности по срокам погашения, с учетом допущений вводимых в VAR модель и регулярно проводит мониторинг показателей дюрации по активам и обязательствам, чувствительных к изме- нению ставок вознаграждения.
Подразделение, в функции которого входит принятие инвестиционных решений в отношении пенсионных активов, осуществ- ляет мониторинг процентного риска, основные источники процентного риска (различия в сроках погашения, ставки рынка за- емного капитала, встроенные опционы).
Подразделение управления активами и обязательствами располагает вспомогательной системой для всестороннего анализа изменений валютных курсов.
Подразделение, в функции которого входит принятие инвестиционных решений в отношении пенсионных активов:
располагает вспомогательной системой для анализа изменения валютных курсов;
регулярно анализирует открытые валютные позиции или модели, в которых проводится оценка стоимости валютных инстру- ментов, для определения чувствительности к изменениям валютных курсов.
Требования к обеспечению операционной деятельности Организаций (Фондов), функционирования информационных систем и систем управленческой информации подразделение, обеспечивающее руководство производственной деятельностью Организации (Фонда);
технический порядок проведения операций на рынке ценных бумаг;
контроль и верификация информации, передаваемой Организацией (Фондом) банку-кастодиану, накопительному пенсионно- му фонду, в том числе процедуры верификации и регламентации действий при обнаружении не соответствия предоставлен- ной информации;
процедуры проверки соответствия алгоритма расчетов пенсионных накоплений требованиям законодательства Республики Казахстан, в том числе расчет стоимости условной единицы, количества условной единицы.
Служба внутреннего аудита, не менее чем раз в полгода, проводит проверки подразделений в целях оценки соблюдения ими операционной техники проведения операций с ценными бумагами, достоверного и своевременного отражения в журналах учета операций с ценными бумагами.
Организация (Фонд) располагает правилами и руководствами, касающимися планирования, разработки и функционирования систем электронной обработки данных.
Работник Организации (Фонда), осуществляющий контроль системы электронной обработки данных и отвечающий за вопро- сы обработки данных, имеет квалификацию и опыт, соответствующие профилю работы.
Проверки проводятся службой внутреннего аудита в соответствии с утвержденными правлением планами проверок.
Служба внутреннего аудита регулярно, по результатам проведенных проверок, сообщает о результатах правлению и совету директоров.
Организация (Фонд) располагает программно-техническими средствами позволяющими осуществлять своевременный пере- вод пенсионных накоплений в другие накопительные пенсионные фонды либо страховые организации.
Подразделение информационного обеспечения располагает системой проверки уровня допуска при входе и выходе из автома- тизированной системы.
Правление утверждает процедуры и ответственность подразделения информационного обеспечения по контролю важных ключей, в том числе электронных к информационным базам данных.
сертифицированного программного обеспечения, изготовитель которого обеспечивает последующее техническое обслужива- ние оборудования;
обособленных помещений для технических комплексов информационных баз данных, отвечающих требованиям пожарной безопасности и сейсмоустойчивости;
Организация (Фонд) регулярно формирует резервные копии системно-важных программных файлов и файлов данных.
Процедуры форс-мажорных обстоятельств предусматривают правила и руководства для компьютерного центра в случае чрез- вычайного сбоя в работе системы.
Правила ведения журналов учета сделок, совершаемых с финансовыми инструментами за счет пенсионных активов, содер- жат:
перечень должностных лиц, осуществляющих контроль за совершением сделок с участием пенсионных активов.
Политика внутреннего контроля за обеспечением целостности данных и конфиденциальности информации должна содер- жать:
перечень информации, относящейся к категории конфиденциальной;
порядок составления, оформления, регистрации, учета и хранения документов, содержащих конфиденциальную информацию;
порядок допуска к конфиденциальной информации, с указаниемдолжностей лиц, их занимающих, которые допускаются к конфиденциальной информации.
Подразделением информационного обеспечения заполняются листы учета технических проблем, и ведется по ним отчетность.
Подразделение информационного обеспечения отслеживает причины возникновения проблемы, извещает о них изготовителя информационной системы и принимает коррективные меры для предотвращения их повторного возникновения.
Подразделение информационного обеспечения регулярно анализирует характер таких проблем.
перечень информационных данных, имеющих ограниченный доступ;
Подразделение информационного обеспечения, не менее чем раз в квартал, проводит проверки технических комплексов, обеспечивающих функционирование автоматизированной базы данных.
Подразделение информационного обеспечения раз в квартал предоставляет правлению информацию о состоянии техниче- ских комплексов.
Подразделение информационного обеспечения осуществляет мониторинг и идентифицирует пользователей терминалов управления автоматизированной базой данных, в том числе контролирует виды и объемы проведенных ими операций на предмет их соответствия функциональным обязанностям пользователя.
Организация (Фонд) располагает системой, позволяющей идентифицировать личность пользователя.
Приложение 7
Дополнительные критерии требований Инструкции Организация системы управления рисками и внутреннего контроля Советом директоров утверждена стратегия деятельности Организации (Фонда).
В корпоративной стратегии Организации (Фонда) определены краткосрочные (менее одного года) и долгосрочные (от двух Долгосрочная стратегия Организации (Фонда) составлена и постоянно совершенствуется с целью исключения факторов, ра- нее негативно отразившихся на деятельности Организации (Фонда).
Совет директоров проводит мониторинг операций Организации (Фонда), связанных с рисками (кредитный риск, процентный риск, риск потери ликвидности, валютный риск), с целью исключения возможности совершения операций, противоречащих стратегии, политикам и процедурам.
Подразделение Организации (Фонда), осуществляющее функции управления рисками, использует методику оценки влияния на пенсионные активы, доходность и ликвидность в случае отрицательной динамики внешнего и внутреннего рынка финансо- вых активов.
Правление идентифицирует и анализирует внутренние и внешние экономические факторы, представляющие потенциальный и возможный риск, оценивает степень их влияния на финансовые показатели Организации (Фонда).
В части совокупных лимитов, утвержденных советом директоров, правление определяет лимиты на допустимый размер рис- ков в отдельности по видам проводимых операций, принимает эффективные меры контроля соблюдения Организацией (Фон- дом) указанных лимитов.
Правление контролирует соблюдение совокупных лимитов по видам рисков на основе их ежемесячного расчета.
Правление контролирует соблюдение подразделениями Организации (Фонда) политик в управлении возможными и потенци- альными рисками, осуществляет мониторинг соблюдения подразделениями Организации (Фонда) размеров рисков в преде- лах установленных для них лимитов.
Правление применяет политику распределения рисков по видам проводимых им операций, то есть формирования структуры и объема проводимых операций с финансовыми операциями с учетом связанного с ними риска в целях сохранения необходи- мого уровня достаточности собственного капитала и платежеспособности, и контролирует их выполнение ответственными подразделениями Организации (Фонда).
Организация (Фонд) располагает организационно-функциональной и операционной структурой, которая обеспечивает реали- зацию политики диверсификации, а также позволяет осуществлять мониторинг соблюдения норм диверсификации, установ- ленным уполномоченным органом.
Форматы информации о текущем финансовом состоянии Организации (Фонда) и принятых ею рисков стандартизованы в ви- де определенных форм управленческой отчетности, которые в том числе идентифицируют и измеряют кредитный, процент- ный риски, риск потери ликвидности, валютный, страновой (трансфертный) риски, а также определяют степень подверженно- Подразделения проводят оценку (начисление) ожидаемых доходов Организации (Фонда) с учетом принимаемого риска.
Проведение операций с финансовыми инструментами.
Внутренние политики управления операциями по купле/продаже финансовых инструментов регламентируют:
определение риска потери ликвидности, связанного со структурой активов (обязательств) Организации (Фонда);
определение процентного риска, связанного со структурой активов (обязательств) Организации (Фонда);
определение валютного риска, связанного со структурой активов (обязательств) Организации (Фонда);
определение рисков, присущих операциям с производными финансовыми инструментами;
модели, используемые при измерении рыночного риска Организации (Фонда);
периодичность представления подразделением управления рисками совету директоров и правлению отчета о позициях Орга- низации (Фонда) по рыночному риску.
Организация (Фонд) ведет обработку торговых операций отдельно от других рыночных операций.
Организация (Фонд) отслеживает доходы/расходы и риски по активам и обязательствам, подверженным ценовому риску и В случае отсутствия рыночной стоимости финансового инструмента Организация (Фонд) проводит тест на обесценение дан- ного финансового инструмента в соответствии с международными стандартами финансовой отчетности.
Организация (Фонд) регулярно в течение каждого операционного дня проводит оценку доходов/расходов от операций с фи- нансовыми инструментами.
Советом директоров Организации (Фонда) утверждены процедуры определения стоимости финансового инструмента с уче- Организация (Фонд) проводит оценку стоимости финансовых инструментов на основе модели оценки риска и приведения те- кущих цен к рыночным, в том числе осуществляет стресс-тестинг (stress-testing) и бэк-тестинг (back-testing).
Организация (Фонд) использует результаты оценки риска и регулярных стресс-тестинг при принятии решений на совершение операций с финансовыми инструментами.
Правление устанавливает диапазон лимитов "stop-loss" для финансовых инструментов.
Служба внутреннего аудита проверяет правильность применения Организацией (Фондом) правил определения лимитов "stop- Подразделение управления рисками проводит анализ адекватности лимитов по финансовым инструментам в соответствии с масштабом и динамикой рынка финансовых инструментов и ликвидностью финансового инструмента.
Совет директоров утверждает политику принятия решений по валютным позициям в соответствии с анализом изменения ва- комплексное управление рисками с использованием различных аналитических методик;
оценку чувствительности к риску, а также регулярно проводит гэп-анализ;
стресс-тестинг, результаты которого используются в плане оперативных действий, при нарастании негативных факторов на процедуры хеджирования процентного риска в том числе, с помощью производных финансовых инструментов или других рыночных операций;
устанавливает лимиты по гэп и размеру процентного риска с учетом адекватности собственного капитала по рискам.
Подразделение по управлению рисками не менее чем раз в полгода проводит стресс-тестинг и использует его результаты в плане оперативных действий при нарастании негативных факторов на рынке.
Организация (Фонд) использует процедуры своевременного хеджирования валютного риска с помощью производных финан- совых инструментов в соответствии с политикой управления активами и обязательствами.
Совет директоров устанавливает лимиты по открытым валютным позициям и лимит валютной нетто-позиции.