Қазақша:
Қазақстан Республикасының Үкіметі Қазақстан Республикасы Правительство Республики Казахстан (Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі)
Үкiметiнiң қаулысы 1997 жылғы (Премьер-Министр РК)
16 маусымдағы № 976. Күші жойылды - Қазақстан Республикасы Үкіметiнiң 2003 жылғы 29 қыркүйектегі № 993 қаулысымен Азып-тозған, ластанған және бүлінген жерлерді қорғаудың, пайдаланудың және консервациялаудың тәртiбi туралы ереженi бекiту туралы
1. Қоса берiлiп отырған Азып-тозған, ластанған және бүлінген жерлерді қорғаудың, пайдаланудың тәртiбi туралы ереже бекiтiлсiн.
2. Қазақстан Республикасының Экология және биоресурстар министрлiгi Ғылым министрлiгi - Ғылым академиясымен, Ауыл шаруашылығы министрлiгiмен бiрлесiп үш ай мерзiмде топырақты ластайтын зиянды заттардың, зиянды микроорганизмдердiң және басқа да биологиялық заттардың шектi жол берiлетiн қордалануының нормативтерiн бекiтсiн.
3. Осы қаулы жарияланған күнiнен бастап қолдануға енгiзiледi.
Қазақстан Республикасының Премьер-Министрi ҚР НҚА ЭББ-гі нақты құжатқа сілтеу QR-коды Үкiметiнiң 1997 жылғы 16 маусымдағы N 976 қаулысымен бекiтiлген Азып-тозған, ластанған және бүлінген жерлерді қорғаудың, пайдаланудың тәртiбi туралы ЕРЕЖЕ ЕСКЕРТУ. Атауы өзгерді - ҚР Үкіметiнiң 2001.08.29. N 1123 қаулысымен .
1. Осы Ережеде қолданылатын ұғымдар:
ластанған жерлер - антропогендiк әрекеттердiң нәтижесiнде түрлi зиянды заттар мен организмдердiң жерде нормативтiк деңгейден артық және жерлердiң экономикалық-ресурстық және санитарлық-гигиеналық бағалылығын төмендететiн, ауыл шаруашылығы өнiмдерiнiң сапасын, қоршаған ортаның басқа да объектiлерiн, халықтың тұру жағдайын нашарлататын шамаларда қордалануы;
радиоактивтi ластану - жерлердiң радионуклидтермен, оның iшiнде пайдалы қазбаларды өндiру мен өңдеудiң, ядролық жаратылыстардың, ядролық қондырғылардың жұмыс iстеуiнiң, иондаушы сәулелену көздерiн, радиоактивтi заттарды көму және сақтау пункттерiн пайдаланудың, ядролық радиациялық авариялардың, сондай-ақ радиоактивтi заттармен байланысты өзге де әрекеттердiң нәтижесiнде ластануы;
химиялық ластану - топырақтың химиялық құрамының адамдардың өндiрiстiк, ауыл шаруашылығы, тұрмыстық немесе өзге де әрекеттерiнiң салдарынан оның құнарлылығы мен сапасы төмендеуiнен өзгеруi;
биологиялық ластану - жерлердiң бактериологиялық, гельминтологиялық, энтомологиялық және арамшөптер өсушiлiк карантиндiк ластануы;
шаруашылық-тұрмыстық ластану - жерлердiң топырақтың физикалық не химиялық қасиеттерi қолайсыз өзгеретiн өндiрiстiк қалдықтармен және сарқынды сулармен ластануы;
бүлiнген жерлер - шаруашылық қызметтiң нәтижесiнде өсiмдiктердi жойылған, топырақ қабаты бұзылған, жерлердiң гидрологиялық режимi мен бедерi өзгерген жер учаскелерi;
жерлердi консервациялау - жерлердi шаруашылық айналымнан уақытша шығару;
азып-тозған жерлер - жердің табиғи ортаның элементі ретіндегі функциясының өзгеруіне, оның сандық және сапалық жағдайының нашарлауына, табиғи-шаруашылық маңыздылығының төмендеуіне әкеп соқтыратын процестер жиынтығы.
ЕСКЕРТУ. 1-тармақ өзгерді - ҚР Үкіметiнiң 2001.08.29. N 1123 қаулысымен.
2. Осы Ереженiң күшi, белгiленген тәртiппен пайдалануы олардың бүлiнуiне байланысты болатын пайдалы қазбалар кен орындарын өңдеу, геологиялық барлау, зерттеу, құрылыс және өзге де жұмыстарды орындау үшiн берiлген, бүлiнген (бүлiнетiн) жер учаскелерiне қолданылмайды. Бұл жерлердi Қазақстан Республикасының жер заңдарына сәйкес арналған мақсаты бойынша пайдалану үшiн жарамды жағдайға уақытында келтiру, оларды өңдеу мен қайта қалпына келтiруге орай жүргiзiледi.
II. Азып-тозған, ластанған және бүлiнген жерлердi анықтау және зерттеу ЕСКЕРТУ. II-бөлімнің атауы өзгерді - ҚР Үкіметiнiң 2001.08.29. N 1123
3. Ластанған және бүлiнген жерлердi анықтау жөнiндегi жұмыстарды жүргiзу үшiн жер учаскесi иесiнiң немесе жердi пайдаланушының өтiнiмi, жергiлiктi атқарушы немесе өзге де құзыреттi органның бастамашылығы, қоғамның талап етуi негiз болып табылады.
4. Ластанған және бүлiнген жерлердi анықтауды белгiленген өкiлеттiктер тәртiбiнде олардың жерлердiң пайдаланылуы мен қорғалуына мемлекеттiк бақылауды жүзеге асыру тәртiбiмен жергiлiктi атқарушы органдар, жер ресурстарын басқару, табиғат қорғау жөнiндегi органдар және басқа да уәкiлеттi органдар жүргiзедi.
5. Егер жерлердiң пайдаланылуы мен қорғалуына мемлекеттiк бақылауды, жерлердiң мониторингiн енгiзудi, жерге орналастыруды жүргiзудi, сондай-ақ жердi пайдалануға байланысты өзге де жұмыстарды жүзеге асырудың нәтижесiнде анықталған ластанған және бүлiнген жерлер халықтың денсаулығы мен өмiрiне қауiп төндiретiндiгi айқындалса, онда облыстық (Астана және Алматы қалаларының) атқарушы орган жерлердiң ластануы деңгейiн белгiлеу, келтiрiлген залалдарды айқындау, жерлердiң ластануы мен бүлiнуiнiң зардаптарын жою мақсатында арнаулы комиссия құрады.
Комиссияның құрамына жер ресурстарын басқару жөнiндегi, табиғат қорғау, денсаулық сақтау, ауыл шаруашылығы органдарының және басқа да құзыреттi органдардың мамандары кiредi.
ЕСКЕРТУ. 5-тармақ өзгерді - ҚР Үкіметiнiң 2001.08.29. N 1123
6. Комиссия жер ресурстарын басқару жөнiндегi, табиғат қорғау органдарының және басқа да уәкiлеттi органдардың нормативтiк-нұсқаулық құжаттары мен әдiстемелiк нұсқауларына сәйкес ластанған және бүлiнген жерлерге кешендi зерттеу жүргiзедi.
7. Жерлердiң ластану деңгейiн Қазақстан Республикасының Табиғи ресурстар және қоршаған ортаны қорғау министрлігімен, Білім және ғылым министрлігімен, Денсаулық сақтау ісі жөніндегі агенттігімен және Ауыл шаруашылығы министрлiгi бiрлесiп бекiткен топырақты ластайтын зиянды заттардың, зиянды микроорганизмдер мен басқа да биологиялық заттардың шектi жол берiлген қордалануының нормативтерiне сәйкес белгiленедi.
ЕСКЕРТУ. 7-тармақ өзгерді - ҚР Үкіметiнiң 2001.08.29. N 1123 қаулысымен .
8. Арнаулы комиссияның зерттеу материалдары комиссияның барлық мүшелерi қол қойған қорытындыда жинақталып, қорытылуы тиiс.
Қорытындыда:
иелiгiнде немесе пайдаланылуында ластанған немесе бүлiнген жер учаскесi бар тұлғаның деректерi;
жерлердiң ластануын тудыратын объектiлер; егер ол анықталса, жерлердi ластаушы немесе бүлдiрушi тұлғаның деректерi;
ластанған және бүлiнген жерлердiң түрi мен алаңы;
жер ресурстарына келтiрiлген залалдың бағасы;
ластанған жерлердi қалпына келтiру жөнiндегi, сондай-ақ пайдалануға мақсатты арналуын өзгерту немесе пайдаланудың арнаулы режимiн белгiлеу, консервациялауды жүзеге асыру, не шаруашылық айналымынан шығару ұсынылатын жер учаскелерiн көрсете отырып ластанған жерлердi одан әрi шаруашылыққа пайдалану жөнiнде ұсынылатын шаралар көрсетiледi.
9. Жерлердi кешендi зерттеу материалдары мен арнаулы комиссия қорытындысының негiзiнде жер ресурстарын басқару жөнiндегi облыстық (Астана және Алматы қалаларының) атқарушы орган табиғат қорғау, денсаулық сақтау, ауыл шаруашылығы органдарымен және басқа да уәкiлеттi органдармен келiсiлген шешiмнiң жобасын дайындайды және оны облыстық атқарушы органның бекiтуiне енгiзедi.
ЕСКЕРТУ. 9-тармақ өзгерді - ҚР Үкіметiнiң 2001.08.29. N 1123
10. Қорғаныс қажетi үшiн берiлген, сондай-ақ ядролық сынақ өткiзiлген жер учаскелерiн зерттеу материалдары облыстық (Астана және Алматы қалаларының)
атқарушы органның шешiмiмен бiрге осы Ереженiң 18-тармағына сәйкес Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң қарауына жолданады.
ЕСКЕРТУ. 10-тармақ өзгерді - ҚР Үкіметiнiң 2001.08.29. N 1123
11. Облыстық (Астана және Алматы қалаларының) аумақтық орган ластанған жерлердi одан әрi пайдаланудың түрлерiн бекiткеннен кейiн, жер ресурстарын басқару жөнiндегi атқарушы орган ластанған және бүлiнген жерлердi зерттеудiң материалдарын пайдалана отырып, осы Ереженiң III және IV тарауларында айқындалған тәртiппен, мұндай жерлердi жер учаскелерi иелерiнен және жердi пайдаланушылардан алу жөнiндегi жерге орналастыру жобасын дайындайды.
ЕСКЕРТУ. 11-тармақ өзгерді - ҚР Үкіметiнiң 2001.08.29. N 1123 III. Ластанған және бүлiнген жерлердi алу, қорғау және шаруашылықтық пайдалану
12. "Жер туралы" Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес, радиоактивтi ластануға ұшыраған және заңдарда белгiленген санитарлық талаптар мен нормативтерге сәйкес өнiмдер алу қамтамасыз етiлмейтiн жер учаскелерi ауыл шаруашылығы айналымынан шығарылуға және консервациялауға жатады. Бұл жерлерде ауыл шаруашылығы өнімдерін өндіруге және оны сатуға тыйым салынады.
Көрсетiлген жерлердi жер учаскелерiнiң иелерi мен мемлекеттiк емес жер пайдаланушылардан алу - уәкiлеттi мемлекеттiк органның талап қоюы бойынша сот тәртiбiмен, ал мемлекеттiк жер пайдаланушылардан - қолданылып жүрген заңдарға сәйкес құзыреттi органның шешiмiнiң негiзiнде жүргiзiледi.
Жер учаскелерiнiң иелерi мен жердi пайдаланушылар ластанған және бүлiнген жер учаскелерiнен ерiктi түрде бас тартқан жағдайларда, бұл мәселе бойынша шешiмдi облыстық атқарушы орган қабылдайды.
ЕСКЕРТУ. 12-тармақ өзгерді - ҚР Үкіметiнiң 2001.08.29. N 1123
13. Халықтың өмірі мен денсаулығына қауіп келтірмейтін шектерде бүлінуге немесе ластануға ұшыраған жер учаскелерінің пайдалану нысанын өзгерту жер учаскелерінің мүдделі меншік иелері мен жер пайдаланушылардың өтініші бойынша Үкімет белгілеген тәртіпке сәйкес жүргізіледі.
ЕСКЕРТУ. 13-тармақ өзгерді - ҚР Үкіметiнiң 2001.08.29. N 1123
14. Азып-тозған ауыл шаруашылығы алқаптарының химиялық, биологиялық, радиоактивті және басқа да зиянды заттармен ластанған жерлерінің шекті жол берілетін шоғырлану және шекті жол берілетін радиациялық әсер деңгейі нормативтерінен тыс ластанған, өндіріс және тұтыну қалдықтарымен, сарқынды сулармен ластанған жерді, сондай-ақ карантиндік зиянкестермен және өсімдік ауруларымен зақымданған жерлердің топырақ құнарлылығын қалпына келтіру мүмкін болмаған жағдайларда жерлерді консервациялау жүргізіледі.
Жерлердi консервациялау туралы шешiмдi облыстық атқарушы орган қабылдайды.
ЕСКЕРТУ. 14-тармақ өзгерді - ҚР Үкіметiнiң 2001.08.29. N 1123
15. Консервациялауға жататын жер учаскелерi азаматтық заңдардың ережелерi бойынша оларды консервациялау кезеңiнде жер учаскелерi иелерiнен немесе жердi пайдаланушылардан алынады және облыстың запастағы жерлерiнiң құрамына ауыстырылады.
16. Консервация жағдайындағы жер учаскелерiнiң шекаралары арнаулы белгiлермен белгiленедi. Облыстық атқарушы орган бұл жерлер бойынша шаруашылық қызметiне жол бермеу мақсатында оларды қорғауды қамтамасыз ететiн режим белгiлейдi.
IV. Ядролық қаруға сынақ жүргiзiлген жер учаскелерiн алудың, күзетудiң және берудiң ерекшелiктерi
17. Ядролық қаруға сынақ жүргiзiлген жер учаскелерi ретiнде бұрынғы Семей ядролық сынақ полигонының аумағы, сондай-ақ ядролық қаруға сынақ жүргiзiлген басқа да жер учаскелерi ұғылады.
18. Ядролық қаруға сынақ жүргiзiлген жерлердi запастағы жерлердiң құрамына ауыстыру туралы материалдарды облыстық уәкілетті органдардың өтiнiмi бойынша Қазақстан Республикасының Табиғи ресурстар және қоршаған ортаны қорғау министрлігімен, Энергетика және минералдық ресурстар министрлігінің Ұлттық ядролық орталығымен бiрлесiп жер ресурстарын басқару жөнiндегi орталық атқарушы орган дайындайды.
Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмi бойынша көрсетiлген жер учаскелерi запас жерлерiнiң құрамына ауыстырылады және олардың қарауына жатады.
ЕСКЕРТУ. 18-тармақ өзгерді - ҚР Үкіметiнiң 2001.08.29. N 1123
19. Көрсетiлген аумақтарда ядролық қаруды сынаудың зардаптарын жою жөнiндегi шаралар қоршаған ортаны қорғау жөнiндегi жер ресурстарын қорғау және тиiмдi пайдалану жөнiндегi республикалық және облыстық бағдарламаларда және басқа да арнаулы бағдарламаларда көзделедi.
19-1. Нормативтен тыс радиоактивті ластануға ұшыраған немесе халықтың өмірі мен денсаулығына өзге түрде қатер төндіретін жер учаскелерін меншікке, тұрақты немесе уақытша пайдалануға беруге болмайды.
ЕСКЕРТУ. 19-1-тармақпен толықтырылды - ҚР Үкіметiнiң 2001.08.29. N 1123 қаулысымен.
20. Ядролық қаруға сынақ жүргiзiлген жер учаскелерi ядролық қаруды сынаудың зардаптарын жою және аумақты кешендi экологиялық зерттеу жөнiндегi барлық шаралар аяқталғаннан кейiн ғана жер пайдалануға ұсынылуы немесе меншiкке берiлуi мүмкiн.
Кешендi экологиялық зерттеу жүргiзудiң құрамы мен әдiстемесiн, сондай-ақ жұмыстарды атқарушыны Қазақстан Республикасының Энергетика және минералдық ресурстар министрлігі Табиғи ресурстар және қоршаған ортаны қорғау министрлігі мен Энергетика және минералдық ресурстар министрлігінің Атом энергиясы жөніндегі комитетімен келісім бойынша Ұлттық ядролық орталығы айқындайды.
ЕСКЕРТУ. 20-тармақ өзгерді - ҚР Үкіметiнiң 2001.08.29. N 1123
21. Кешендi экологиялық зерттеудiң материалдары, мемлекеттiк экологиялық сараптаманың оң қорытындысы болған кезде, Қазақстан Республикасының Үкіметі ядролық қаруға сынақ жүргiзiлген жер учаскелерiне жердi пайдалану құқығын және меншiк құқығын беру туралы шешiм қабылдауына негiз болып табылады.
ЕСКЕРТУ. 21-тармақ өзгерді - ҚР Үкіметiнiң 2001.08.29. N 1123

На русском языке:
Қазақстан Республикасының Үкіметі Постановление Правительства Правительство Республики Казахстан (Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі)
Республики Казахстан от 16 июня (Премьер-Министр РК)
1997 года № 976. Утратил силу постановлением Правительства Республики Казахстан от 29 сентября 2003 года № 993 Об утверждении Положения о порядке изъятия, охраны, использования и консервации деградированных, загрязненных и нарушенных земель
1. Утвердить прилагаемое Положение о порядке изъятия, охраны, использования и консервации деградированных, загрязненных и нарушенных земель.
2. Министерству экологии и биоресурсов совместно с Министерством науки
- Академией наук, Министерством здравоохранения, Министерством сельского хозяйства Республики Казахстан в трехмесячный срок утвердить нормативы предельно допустимых концентраций вредных веществ, вредных микроорганизмов и других биологических веществ, загрязняющих почву.
3. Настоящее постановление вводится в действие со дня опубликования.
Премьер-Министр
Республики Казахстан
УТВЕРЖДЕНО постановлением Правительства от 16 июня 1997 г. N 976 ПОЛОЖЕНИЕ о порядке изъятия, охраны, использования и консервации деградированных, загрязненных и нарушенных земель
1. Общие положения
1. Применяемые в настоящем Положении понятия:
загрязнение земель - накопление в земле в результате антропогенной деятельности различных веществ и организмов в количествах, превышающих нормативные уровни и понижающих ресурсно-экономическую и санитарно- гигиеническую ценность земель, ухудшающих качество сельскохозяйственной продукции, других объектов окружающей среды, условий проживания населения;
радиоактивное загрязнение - загрязнение земель радионуклидами, в том числе в результате добычи и переработки полезных ископаемых, ядерных взрывов, работы ядерных установок, использования источников ионизирующего излучения, пунктов хранения и захоронения радиоактивных веществ, ядерных радиационных аварий, а также иной деятельности, связанных с радиоактивными веществами;
химическое загрязнение - изменение химического состава почв, вызывающее снижение их плодородия и качества под воздействием промышленной, сельскохозяйственной, бытовой или иной деятельности человека;
биологическое загрязнение - бактериологическое, гельминтологическое, энтомологическое и сорнорастительное карантинное загрязнение земель;
хозяйственно-бытовое загрязнение - загрязнение земель производственными отходами и сточными водами, вызывающими негативное изменение физических и химических свойств почв;
нарушенные земли - земельные участки, на которых в результате хозяйственной деятельности уничтожены растительность, разрушен почвенный покров, изменены гидрологический режим и рельеф местности;
консервация земель - временное исключение земель из хозяйственного оборота;
деградация земель - совокупность процессов, приводящих к изменению функций земли как элемента природной среды, количественному и качественному ухудшению ее состояния, снижению природно-хозяйственной значимости.
2. Действие настоящего Положения не распространяется на нарушенные (нарушаемые) земельные участки, предоставленные в установленном порядке для разработки месторождений полезных ископаемых, выполнения геологоразведочных, изыскательских, строительных и иных работ, использование которых, связано с их нарушением. В соответствии с земельным законодательством Республики Казахстан своевременное приведение этих земель в состояние, пригодное для использования по назначению, производится по мере их отработки и рекультивации.
II. Выявление и обследование деградированных загрязненных и нарушенных земель
3. Основанием для проведения работ по выявлению загрязненных и нарушенных земель может являться ходатайство собственника земельного участка или землепользователя, инициатива местного исполнительного или иного компетентного органа, требование общественности.
4. Выявление загрязненных и нарушенных земель в порядке установленных полномочий производится местными исполнительными органами, органами по управлению земельными ресурсами, охраны природы и другими уполномоченными органами в порядке осуществления ими государственного контроля за использованием и охраной земель.
5. Если в результате осуществления государственного контроля за использованием и охраной земель, ведения мониторинга земель, проведения землеустройства, а также иных работ, связанных с землепользованием, обнаружится, что выявленные загрязненные и нарушенные земли представляют угрозу здоровью и жизни населения, то с целью установления уровня загрязненности земель, определения причиненного ущерба, ликвидации последствий от загрязнения и нарушения земель областным (городов Астаны и Алматы) исполнительным органом образуется специальная комиссия.
В состав комиссии включаются специалисты органов по управлению земельными ресурсами, охраны природы, здравоохранения, сельского хозяйства и других компетентных органов.
6. Комиссией производится комплексное обследование загрязненных и нарушенных земель в соответствии с нормативно-инструктивными документами и методическими указаниями органов по управлению земельными ресурсами, охраны природы и других уполномоченных органов.
7. Уровень загрязненности земель устанавливается в соответствии с нормативами предельно допустимых концентраций вредных веществ, вредных микроорганизмов и других биологических веществ, загрязняющих почву, совместно утверждаемыми Министерством природных ресурсов и охраны окружающей среды, Министерством образования и науки, Агентством по делам здравоохранения и Министерством сельского хозяйства Республики Казахстан.
8. Материалы обследования специальной комиссии должны быть обобщены в заключении, подписанном всеми членами комиссии.
B заключении указываются:
данные лица, в собственности или пользование которого находится загрязненный или нарушенный земельный участок;
объекты, вызвавшие загрязнение земли;
данные лица, загрязнившего или нарушившего земли, если он установлен;
вид и площадь загрязненных и нарушенных земель;
оценка ущерба, причиненного земельным ресурсам;
рекомендуемые мероприятия, по восстановлению загрязненных земель, а также по дальнейшему хозяйственному использованию загрязненных земель, с выделением земельных участков, целевое назначение использования которых предлагается изменить или установить специальный режим использования, осуществить консервацию либо исключить из хозяйственного оборота.
9. На основании материалов комплексного обследования земель и заключения специальной комиссии областной (городов Астаны и Алматы)
исполнительный орган по управлению земельными ресурсами готовит согласованный с органами охраны природы, здравоохранения, сельского хозяйства и другими уполномоченными органами проект решения и вносит его на утверждение в областной (городов Астаны и Алматы) исполнительный орган.
10. Материалы обследования земельных участков, предоставленных для нужд обороны, а также на которых проводились ядерные испытания, вместе с решением областного (городов Астаны и Алматы) исполнительного органа направляются для рассмотрения в Правительство Республики Казахстан в соответствии с пунктом 18 настоящего Положения.
11. После утверждения областным (городов Астаны и Алматы)
исполнительным органом видов дальнейшего использования загрязненных земель территориальный орган по управлению земельными ресурсами с использованием материалов обследования загрязненных и нарушенных земель готовит землеустроительный проект по изъятию таких земель у собственников земельных участков и землепользователей в порядке, определенном разделами III и IV настоящего Положения.
III. Изъятие, охрана и хозяйственное использование загрязненных и нарушенных земель
12. В соответствии с Законом Республики Казахстан, "О земле" земельные участки, подвергшиеся радиоактивному загрязнению и на которых не обеспечивается получение продукции, соответствующей установленным законодательством санитарным требованиям и нормативам, подлежат исключению из сельскохозяйственного оборота и консервации. Производство сельскохозяйственной продукции на этих землях и ее реализация запрещаются.
Изъятие указанных земель у собственников земельных участков и негосударственных землепользователей производится в судебном порядке по иску уполномоченного государственного органа, а у государственных землепользователей - на основании решения компетентного органа в соответствии с действующим законодательством.
В случаях добровольного отказа собственников земельных участков и землепользователей от загрязненных и нарушенных земельных участков решения по данному вопросу принимает областной (городов Астаны и Алматы)
исполнительный орган.
13. Изменение целевого назначения земельных участков, подверженных деградации или загрязнению в пределах, не представляющих угрозу жизни и здоровью населения, производится по ходатайству заинтересованных собственников земельных участков и землепользователей в соответствии с порядком, установленным Правительством.
14. В случаях, когда невозможно восстановить плодородие почв деградированных сельскохозяйственных угодий, земель, загрязненных химическими, биологическими, радиоактивными и другими вредными веществами сверх установленных нормативов их предельно допустимых концентраций и предельно допустимого уровня радиационного воздействия отходами производства и потребления, сточными водами, а также земель, зараженных карантинными вредителями и болезнями растений, производится консервация земель.
Решение о консервации земель принимается областным исполнительным органом.
15. Земельные участки, подлежащие консервации, изымаются у собственников земельных участков или землепользователей на период их консервации по правилам гражданского законодательства и переводятся в состав земель запаса области.
16. Границы земельных участков, находящихся в состоянии консервации, на местности обозначаются специальными значками. По этим землям областным исполнительным органом устанавливается режим, обеспечивающий их охрану с целью недопущения хозяйственной деятельности.
IV. Особенности изъятия, охраны и предоставления земельных участков, на которых проводились испытания ядерного оружия
17. Под земельными участками, на которых проводились испытания ядерного оружия, понимается территория бывшего Семипалатинского испытательного ядерного полигона, а также другие земельные участки, где проводились испытания ядерного оружия.
18. Материалы о переводе земель, на которых проводились испытания ядерного оружия, в состав земель запаса готовятся центральным уполномоченным органом по управлению земельными ресурсами совместно с Министерством природных ресурсов и охраны окружающей среды, Национальным ядерным центром Министерства энергетики и минеральных ресурсов по ходатайству областных исполнительных органов.
По решению Правительства Республики Казахстан указанные земельные участки переводятся в состав земель запаса и находятся в его ведении.
19. Мероприятия по ликвидации последствий испытаний ядерного оружия на указанных территориях предусматриваются в республиканской и областных программах по охране окружающей среды, по охране и рациональному использованию земельных ресурсов и других специальных программах.
19-1. Земельные участки, подвергшиеся сверхнормативному радиоактивному загрязнению или иным образом представляющие угрозу жизни и здоровью населения, не могут предоставляться в собственность, постоянное или временное землепользование.
20. Земельные участки, на которых проводились испытания ядерного оружия, могут быть предоставлены в землепользование или переданы в собственность только после завершения всех мероприятий по ликвидации последствий испытания ядерного оружия и комплексного экологического обследования территории.
Состав и методики проведения комплексного экологического обследования, а также исполнитель работ определяются Национальным ядерным центром Министерства энергетики и минеральных ресурсов по согласованию с Министерством природных ресурсов и охраны окружающей среды и Комитетом по атомной энергетике Министерства энергетики и минеральных ресурсов Республики Казахстан.
21. Материалы комплексного экологического обследования при наличии положительного заключения государственной экологической экспертизы являются основанием для принятия Правительством Республики Казахстан решения о предоставлении права землепользования и права собственности на земельные участки, на которых проводились испытания ядерного оружия.