kurumikz/Cleaned-Kazakh-Wikipedia huggingface dataset:
Жак-Анри Бернарден де Сен-Пьер

Жак-Анри Бернарден де Сен-Пьер (, 19 қаңтар 1737 жыл, Гавр – 21 қаңтар 1814 жыл, Эраньи-сюр-Уаз, Валь-д’Уаз басқармасы) – француз жазушысы, саяхатшы және XVIII ғасырдың ойшылы, «Поль мен Виржини» атты атақты повестердің авторы. 1803 жылдан 1814 жылға дейін Француз Академиясының мүшесі болады. Оның тұңғыш кітабы «Иль-де-Франсқа саяхат» (1773) деп аталады. «Табиғат туралы этюдтер» атты кітабы Бюффонның ықпалымен жазылады. Басты шығармалары *1773 – Иль-де-Франс аралына саяхат *1784 – Табиғат туралы этюдтер (3 томдық) *1787 – Поль мен Виржини *1788 – Галлия *1790 – Үнді лашықтары *1800-1805 – Амазонка(аяқталмаған роман) *1815 – Табиғат үндестігі (3 томдық). Дереккөздер
Антуан Франсуа Прево

Антуан Франсуа Прево, сондай-ақ аббат Прево (; 1 сәуір 1697 жыл – 23 қараша 1763 жыл) — XVIII ғасырдағы ең ірі француз жазушыларының бірі, «Манон Леско» атты романның авторы. Голландияда «Mémoires d’un homme de qualité» (1728-32) атты кітабын басып шығарады. Англияда «За и против» («Le Pour et le Contre») деген журнал шығарады. Оған өзінің атақты «Ағылшын философы» («Histoire de M. Cleveland, fils naturel de Cromwell, philosophe anglais», 1732-39) және «Манон Леско» («Histoire du chevalier de Grieux et de Manon Lescaut») атты романдарын жариялайды. Бұл шығармалары оған мол табыс алып келеді. Сонымен қатар Ричардсон мен Дидроның романдарын француз тіліне аударған. Дереккөздер
Эркюль Савиньен Сирано де Бержерак

Эркюль Савиньен Сирано де Бержерак (, 6 наурыз 1619 жыл, Париж – 28 шілде 1655 жыл, Саннуа) – француз драматургі, философ, ақын және жазушы, ғылыми фантастиканың негізін салушы, гвардияшы. Э. Ростанның «Сирано де Бержерак» пьесасы кейіпкерінің прототипі. Оның «Агриппинаның өлімі» (La Mort d’Agrippine, 1653) атты трагедиясын атеистік бағытта жазылған деген сынмен айыпталған. Сатиралық шығармалар да жазған: «Мазаринад» (Masarinades, 1649), «La Lettre contre Les Frondeurs», 1651), «Сатиралық хаттар» (Lettres satyriques, 1654). «Бөтен түс» атты философиялық шығарма жазады, онда Айдағы өмір туралы айтылады. Л. Галленің "Капитан Сатана немесе Сирано де Бержерактың басынан өткендері" атты кітабының басты кейіпкері. Дереккөздер
Франсуа Фенелон

Франсуа Фенелон (де Салиньяк, маркиз де ля Мот Фенело́н, 6 тамыз 1651 жыл (1651.08.06) – 7 қаңтар 1715 жыл) – француздың атақты жазушысы. 1687 жылы «De l’Education des filles» атты тұңғыш еңбегін жарыққа шығарады. 1689 жылы XIV Людовик оны немересіне тәрбиеші болуға шақырады. Сол уақытта «Мысалдар» және «Өлілердің әңгімесі» (Dialogues des morts) атты шығармалары басылып шығады. 1695-1696 жылдары «Телемак» атты кітабын жазып, 1699 жылы баспа бетіне шығарады. Ол XIV Людовиктің өлімінен 8 ай өткен соң қайтыс болады. Дереккөздер 1671 жылы Француз Академиясының мүшесі болады. 1697 жылы «Ана қаздың ертегілері» атты ертегілер жинағы жарық көреді. Жинақ 9 ертегіден тұрады: «Етік киген мысық», «Қызыл телпекті қыз», «Рике-Хохолок», «Ұйқыдағы ару», «Золушка», «Перінің сыйлықтары», «Есектің терісі», «Мальчик-с-пальчик» және «Синяя Борода». Оның ертегілерінің желісіне опера және балеттер қойылған (Дж. Россинидің «Золушка» операсы, П.И. Чайковскийдің «Ұйқыдағы ару», С.С. Прокофьевтің «Золушка» секілді балеттері). Дереккөздер
Мадам д’Онуа, Мари-Катрин д’Онуа

Мадам д’Онуа, Мари-Катрин д’Онуа (, Madame d'Aulnoy, 14 қаңтар 1651 жыл, Барневиль (төменгі Нормандия) – 13 қаңтар 1705 жыл, Париж) – француз жазушысы, классикалық француз ертегілерінің авторларының бірі. Ол өзінің шығармаларын 1690 жылдан бастап шығара бастайды: «Испанияға саяхат туралы хаттар» (Relations du voyage en Espagne), «Ипполит пен граф Дугластың тарихы» (Histoire d’Hippolyte, comte de Douglas, 1691), «Граф де Варвик» (Le Comte de Warwick,1703). «Шаттық аралы» (L’Île de la félicité) – Францияда шыққан тұңғыш қиял-ғажайып ертегісі. 1697 жылы «Қиял-ғажайып ертегілер» (Les contes des fées) атты 4 томдық шығармасы басылып шығады. Танымал ертегілері: «Ханшайым мысық», «Көгілдір айдар», «Жасыл жылан», «Грейс пен Дерек» және т.б. Дереккөздер
Мари Мадлен де Лафайет

Мари Мадлен де Лафайет (18 наурыз 1634 жыл, Париж – 25 мамыр 1693 жыл) – француз жазушысы, «Ханшайым Клевская» (1678) атты романымен танымал. 1662 жылы «Ханшайым де Монпансье» ({{lang-fr| фр. La Princesse de Montpensier) атты тұңғыш психологиялық новелласы басылып шығады. 1669-1671 жылдары «Заида» ({{lang-fr| фр. Zaïde) атты екі томдық шығармасы жарық көреді. Осы шығармасы орыс тіліне тұңғыш аударылады. «Ханшайым Клевская» атты романы орыс тіліне 1959 жылы ғана аударылады. Осы романның желісімен Жан Деланнуа фильм түсіреді. Дереккөздер
Жан де Лафонтен

Жан де Лафонтен (; 8 шілде 1621 жыл, Шато-Тьерри – 13 сәуір 1695 жыл, Париж) – француздың атақты мысалшысы. Оның тұңғыш шыққан жинағы «Евнух» (Eunuque, 1654) атты комедиясы болды. Ертегілері 1664 жылдан бастап шыға бастады. 1668 жылы 6 кітаптан тұратын мысалдар жинағы басылып шығады. Оның бірінші томына И.А. Крыловтың мысалдарының үлгісімен «Қарға мен түлкі» (Le Corbeau et le Renard) және «Шегіртке мен құмырсқа» (La Cigale et la Fourmi) атты мысалдары кірген. 1662 жылы «Психей мен Купидонның махаббаты» атты повесі жарық көреді. Пушкиннің «Қалашық» атты өлеңінде ақын жайлы айтылған шумақтары бар.
Мадлен де Скюдери

Мадлен де Скюдери (, 15 қараша 1607 жыл, Гавр – 2 маусым 1701 жыл,Париж) – француз жазушысы. Көптеген атақты романдары ағасының атымен басылып шыққан. Оның мансабы 1641 жылдан басталады. Сол жылы «Ибрагим немесе Ұлы патша» (Ibrahhim ou i’Illustre Bassa) атты тұңғыш романы жарық көреді. «Артамен немесе Ұлы Кир» (Artamene ou le Grand Cyrus,1649-1653) және «Клелия немесе Рим тарихы» (Clelie, histoire Romaine, 1654-60) атты романдары жазушыға мол табыс алып келеді. 1660-63 жылдары «Альмахида немесе күң-патшайым» (Almahide ou l’esclave-reine), ал 1667 жылы «Матильда д’Агилар» (Mathilde d’Aguilar) атты романдары басылып шығады. Дереккөздер
Шарль Сорель, сьёр де Сувиньи

Шарль Сорель, сьёр де Сувиньи (, sieur de Souvigny, 1599 немесе 1602 жыл , Париж – 7 наурыз 1674 жыл, сонда) – француз жазушысы, тарихшы және сатирик. Оның «Фансионның күлкіге толы өмірі» (La vraye histoire comique de Francion) атты шығармасы жазушыға мол табыс алып келеді. Шығарма 1623 жылы басылып шығады. Орысша аудармасы 1965 жылы шығады. 1622 жылы «Анжелидің сарайы» (Le Palais d’Angélie’) аты галант стилінде жазылған шығармасы жарық көреді. 1627-1628 жылдары «Делқұлы бақташы» (Le berger extravagant) атты романын жазады. Ал 1629 жылы «Француз монархиясының тарихы» атты еңбегін жарыққа шығарады. Дереккөздер
Шарль Куапо д’Ассуси

Шарль Куапо д’Ассуси (16 қазан 1605 жыл, Париж – 29 қазан 1677 жыл (Париж) – француз ақыны, актёр, әнші және композитор. Оның музыкалары бізге жетпеген, бірнеше төрт дауысты әндері ғана сақталған. 1642 жылы Гассендидің үйірмесіне қатысады. Сент-Аман, Скаррон және Сирано де Бержеракпен танысуы оны бурлеск жанрында жазуына ықпал етеді. Сол уақытта «Төреші Парис» атты поэма жазады. 1650 жылы Корнельдің «Андромеда» және «Аполлон мен Дафнаның махаббаты» атты трагедияларына музыка шығарады. 1655 жылы «Д’Ассусидің саяхаттары» атты екі томдық шығармалар жинағын жарыққа шығарады. Дереккөздер
Пьер Карле де Шамблен де Мариво

Пьер Карле де Шамблен де Мариво (; 4 ақпан 1688 жыл, Париж – 12 ақпан 1763 жыл) – француз драматургі және прозашы. Журналистикамен айналысады. 1721 жылы апта сайын шығатын «Французский наблюдатель» атты журналдың негізін салады. Көптеген пьеса және бірнеше романдардың авторы. 1743 жылы Француз Академиясының мүшелігіне қабылданады, кейін оның хатшысы болып сайланады. 1712 жылы «Фарзамон немесе Жаңа Дон-Кихот» атты шығармасы жарық көреді. Мариво – психологиялық мінездер мен астарлы нюанстар жасаудың шебері. Дереккөздер
Жан Ротру

Жан Ротру (Jean Rotrou), 21 тамыз 1609 жыл, Дрё – 28 маусым 1650 жыл, сонда) – француз драматургі. XVII ғасырдың ортасында оның пьесалары драматургқа мол табыс алып келеді. Нормандия мен Парижде құқық факультетінде білім алады. Драматургиямен 1626-1628 жылдар аралығында айналысады. Оның «Ипохондрик» («L’Hypocondriaque») деп аталатын тұңғыш пьесасы 1628 жылы қойылады. 1825 жылы Ресейде «Венцеслав» атты трагикомедиясының бірінші бөлімінің толық аудармасы басылып шығады. 1830 жылы үшінші бөлімі жарық көреді, қалған бөлімдері жоғалған. Дереккөздер
Поль Скаррон

Поль Скаррон (4 шілде 1610 жыл, Париж – 6 қазан 1660 жыл, Париж) – француз романшысы, драматург және ақын. 1643 жылы «Тифон немесе Гигантомахия» (Typhon ou la Gigantomachie) атты поэмасы жарық көреді. Сондай-ақ «Жодле немесе қызметші-мырза» (Jodelet, ou le maître valet) (1645), «L’héritier ridicule» (1649), «Дон Иафет Армянский» (Don Japhet d’Arménie) (1653), «Le gardien de soi-même» (1655) сияқты комедияларды жазады. 1763 жылы «Қызықты повестер» (Roman comique) атты кітабы орыс тіліне аударылады. Оның бүкіл шығармасы 1737 жылы Амстердам қаласында басылып шығады. Дереккөздер xxxx Жорж де Скюдери (, 22 тамыз 1601 жыл, Гавр – 14 мамыр 1667 жыл, Париж) – француз ақыны және драматург. http://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BA%D1%8E%D0%B4%D0%B5%D1%80%D0%B8,_%D0%96%D0%BE%D1%80%D0%B6_%D0%B4%D0%B5 Мадлен де Скюдеридің ағасы. 1650 жылы Француз Академиясының құрамына қабылданады. Ол алғашында драматург ретінде танылады. 1629-1942 жылдар аралығында 16 пьеса: 12 трагикомедия, 2 трагедия, 2 комедия жазады. «Скюдери мырзаның галереясы» (Cabinet de M.de Scudery, 1646) атты поэтикалық жинақ шығарады. «Аларих» атты батырлық эпопеяны жазып шығуына Т. Тассоның үлкен әсері болады. Дереккөздер
Франсуа Лё Метель де Буаробер

Франсуа Лё Метель де Буаробер (François Le Métel de Boisrobert, 1 тамыз 1592 жыл, Кан – 30 наурыз 1662 жыл, Париж) – француз ақыны және драматург. Діни білім алған. Ол 19 пьеса жазған, оның 9-ы трагикомедия. Оның «Әдемі даукес» атты комедиясы көпшілікке танылады. Шығармалары Мольердің шығармаларымен үндесіп жатты. Сондай-ақ көптеген өлеңдер де шығарған. Бернар де Ла Моннуаның айтуы бойынша Буаробер ертегі де жазған. 1634 жылы Француз Академиясының мүшелігіне сайланады. Дереккөздер
Франсуа Лермит

Франсуа Лермит ; наурыз 1601 жыл, Солье сарайы – 7 қыркүйек 1655 жыл, Париж) – француздың сарай ақыны, драматург және романшы. IV Генрихтің некесіз туған ұлы. 1620 жылы Ла-Рошель қоршауына қатысады. Сонда ауыр жараланады. 1649 жылы Француз Академиясының мүшесі болып сайланады. Шығармалары *«Марианна» (трагедия, 1637) *«Пантей» (трагедия, 1637) *«Тристанның махаббаты» (поэтикалық жинақ, 1638) *«Лира Тристана» (поэтикалық жинақ, 1641) *«Қуғынға ұшыраған паж» (роман, 1643) *«Сенеканың өлімі» (трагедия, 1644) *«Тристанның батырлық жырлары» (поэтикалық жинақ, 1648) *«Амариллис» (пастораль, 1653) Дереккөздер
Джо Дассен

Джо Дассен (; толық есімі Джозеф Айра Дассен, {{lang-en| Joseph Ira Dassin; 5 қараша 1938 – 20 тамыз 1980) – Франция әншісі, композитор, музыкант. Ол отбасымен бірге АҚШ-тан Еуропаға көшіп келген. Джозеф Швейцарияда «Institut Le Rosey-де» білім алады, кейін АҚШ-қа қайтып келіп, «Анн-Арборе» университетін тәмамдайды. 1958 жылы режиссер әкесі Джо Дассеннен «Заң» фильміне ән жазып беруін сұрайды. 1959 жылы осы фильмге жазылған әндер «Versailles» ән жазу орталығында жарыққа шығады. Әндері: «Les deux mondes de Joe Dassin», «Les Champs-Elysées», «La fleur aux dents», «Elle etait oh!...», «Joe», «13 chansons nouvelles» т.б. Дереккөздер
Жак Устен

Жак Устен (, 15 наурыз 1940 Льеж, (Бельгия) – 6 сәуір 2009) – Бельгия әншісі, композитор, француз тіліндегі лирикалық жанрдағы эстрадалық әндерді орындаушы, суретші. Бала кезінде «Les Petits Chanteurs a la Croix de Bois» атты хор құрамында ән айтқан. Дизайн және кескіндеме саласында оқыған. 15 жасқа келгенде эстрадалық әндерімен танымал болып, өнер көрсете бастаған. 1976-1987 жылдар аралығында Румыния, Польша, Канада, Германия, Швейцария, Франция елдеріне, Африка жерлеріне гастролдік сапарға шыққан. Көптеген Халықаралық марапаттардың иегері. Дереккөздер
Жан Ферра

Жан Ферра , (26.12.1930, Вокрессон, Франция - 13.03.2010, Ардеш) – композитор, ақын. Жюль Ферри колледжінде оқыған. 1942 жылы әкесі өлтірілген соң, отбасын асырау үшін оқуын тастап кеткен. 1958 жылы Жан Ферраның алғашқы синглі жарық көреді. 1960 жылы «Decca Records-пен» келісімшартқа отырып, екінші «Ma Môme» атты синглін жазады. 1961 жылы өзінің әндерін орындаушы Кристиан Севрмен некелеседі. Бельгия мен Германияның әншісі Дидье Сезар Ферраның бірнеше әнін неміс тіліне аударған. Жан Ферра 2010 жылы 79 жасында қайтыс болған. Дереккөздер
Ив Монтан

Ив Монтан (, шын есімі Иво Ливи (итал. Ivo Livi), 13 қазан 1921, 19 қараша 1991) – әнші, актер. . 17 жасында Ив Монтан лақабымен алғаш рет сахнаға шығады. 1944 жылы Монтананың өнеріне Эдит Пиаф тәнті болады. 1946 жылы Жак Превердің роман желісіне түсірілген «Врата ночи» фильмінде басты рөлді сомдайды. Атақты Мэрилин Монромен түскен фильмі үлкен табыс әкеледі. Ол Еуропа мен Американы бағындырған өз заманының даңқты актері саналады. Ив Монтан Париждегі Пер-Лашез зиратында жерленген. Әндері: «Récital au théâtre de l'Etoile» 1953, «Chansons populaires de France» (1955), «Dix chansons pour l'été» (1958), «Récital Etoile» (1958); Түскен фильмдері: «Звезда без света» (1946 ), «Étoile sans lumière» (1946), «Врата ночи», «Les Portes de la nuit» (1947), «L'Idole» 1950, «Потерянные сувениры», «Souvenirs perdus» т.б. Дереккөздер
Нино Ферре

Нино Ферре (, шын есімі Нино Агостино Артуро Мария Феррари) – актер, әнші, джаз музыканты. 1934 жылы 15 тамызда Генуяда (Италия) дүниеге келген. Әкесі – итальян, анасы – француз болған. 5 жасына дейін Жаңа Каледонияда тұрған. Анасы екеуі Францияға келген уақытта Еуропада Екінші дүниежүзілік соғыс басталады. Осыдан кейін олар Италияда қиыншылықта өмір сүреді. 1947 жылы отбасымен бірге Париж қаласына көшіп барады. Нино этнология және көне археологиямен айналысады, сонымен қатар сурет салып, фортепиано, гитара, кларнет, тромбон аспаптарын жақсы меңгереді. 1998 жылы 86 жасында анасы қайтыс болады. 1 айдан соң, 1998 жылы 13 тамызда Нино Ферре өзін-өзі жүрегінен атып бақилық болады. Әндері: «Mirza» (1965), «Les Cornichons» (1969), «La Maison près de la Fontaine», «Le Sud» (1972). Дереккөздер
Серж Генсбур

' Серж Генсбур (, шын есімі – Люсьен Гинсбург, ; 1928-1991) – ақын, композитор, әнші, автор, актер, режиссер. . Көркемсурет колледжінде білім алған. Жастайынан барда фортепиано ойнап, ақша таба бастаған. 1950 жылдың соңында Серж Генсбур лақабын алады. 1967 жылы Бриджит Бордоға арнап бірнеше ән жазған. Биркинмен қосылып айтқан әні әлемге таралады. Жүрек талмасынан қайтыс болған. Париждегі Монпарнас зиратында жерленген. Түскен фильмдері: «Ce sacré grand-père», «Le Pacha», «Je t’aime moi non plus», «Charlotte For Ever»; Әндері *«Du chant à la une!…» *«L'étonnant Serge Gainsbourg» *«Gainsbourg Confidentiel» Дереккөздер
Серж Реджани

Серж Реджани (; 2 мамыр 1922, Реджо-Эмилия, Италия – 23 шілде 2004, Париж (Франция) – актер, суретші. . Серж Реджани Францияның азаматтығын алған итальян. 1930 жылдан бастап киноға түсе бастаған. «Отверженных» фильмінде Анжольрастың, ал «Искатели приключений» фильмінде ұшқыштың рөлін сомдаған. Ол киноға ғана түсіп қоймай, эстрадада шансон айтумен айналысқан. Монпарнас зиратында жерленген. Түскен фильмдері: «Les Disparus de Saint-Agil» (1938), «Casque d’or» (1952), «Le deuxième soufflé» (1966), «Les aventuriers» (1967) т.б. Дереккөздер
Франсис Кабрель

Франсис Кабрель – автор, композитор, әнші. . 1953 жылы 23 қарашада Анженде (Франция) туған. Қарапайым отбасынан шыққан. 13 жасар Франсис Кабриель радиодан Боб Диланның «Like a Rolling Stone» әнін естіген соң, музыкаға деген құлшынысы артады. Кейін ол Нил Янг, Леонард Коэн және Боб Диланның әндерін аудара отырып, ағылшын тілін меңгеріп алады. 1974 жылы Тулузда өткен «Sud Radio» байқауына қатысып, жеңімпаз атанады. 2000 франк және «CBS» фирмасымен келісімшартқа отыруға мүмкіндік алады. Әндері: «Les Chemins de traverse» (1979), «Fragile» (1980), «Carte postale» (1981), «Quelqu’un de l’intérieur» 1983 т.б. Дереккөздер
Генри Томас (музыкант)

Генри Томас (; 1874, Биг Сенди, Техас, АҚШ) – музыкант, автор, блюз орындаушысы. XIX ғасырдың соңы және XIX ғасырдың басында қайыр тілеп күн көрген, қара нәсілді көше музыканты болған. 1927-1929 жылдар аралығында 23-ке жуық ән жазған. Әндерін гитарада орындаған. Елге таралған әндері: «Fishin' Blues», «Bull Doze Blues», «Goin' Up The Country» т.б. Қай жерде, қалай қайтыс болғандығы белгісіз. Дереккөздер
Луис Джорден

Луис Джорден (немесе Луи Джордан, ; 8 шілде 1908) – джазмен, блюзмен, саксофоншы және дирижёр. . 1940 жылы Луис Джорден «музыка королі» атанған. «Биллборд» журналының мәліметіне сүйенсек, Америка чарттарындағы ең табысты 5 қара нәсілді орындаушылардың бірі болған. «Rolling Stone» журналы Джорданды әйгілі рок-н-ролл орындаушыларының қатарына кіргізген. 1975 жылы 4 ақпанда қайтыс болған. Дереккөздер
Мемфис Минни

Мемфис Минни ({{lang-en| Memphis Minnie, шын есімі Лиззи Даглас, ; 3 маусым 1897 – 6 тамыз 1973) – блюз орындаушы, гитарашы, автор. . 1930-1940 жылдары атақты блюзмендермен теңестірілген, электрлі гитарада ойнаған бірінші әйел. «Nothing in Rambling», «In My Girlish Days», «Looking The World Over», «My and My Chauffeur Blues» атты әндері Мемфис Минниге даңқ әкеледі. Ол 3 рет тұрмыс құрған. Өмірінің соңғы жылдарын қарттар үйінде өткізген. 1973 жылы жүрек талмасынан Мемфисте (Теннесси штаты) қайтыс болған. Дереккөздер
Миссисипи Джон Хёрт

Миссисипи Джон Хёрт (; 3 шілде 1893 немесе 8 наурыз 1892 – 2 қараша 1966) – блюзмен. . 9 жасынан гитарада ойнай бастаған. 1923 жылы Херт скрипкашы Вилли Нармормен бірлесіп өнер көрсеткен. «Vanguard Records» студиясында 3 альбом жазып шығарады. «Okeh Records» студиясымен келісімшартқа отырады. Тыңдарманның назарын аударту үшін Херттың продюссері оның есіміне «Миссисипи» сөзін қосады. Алайда, көп уақыт өтпестен музыкалық студия жабылып қалады. Херт туған қаласына оралып, өмірінің соңына дейін фермада жұмыс істейді. Еңбектері: «Солёный пес» («Salty Dog») және «Торговец сластями» («Candy Man»), блюз балладасы «Spike Driver Blues». Дереккөздер
Роберт Джонсон

Роберт Лерой Джонсон (; 8 мамыр 1911, Хазлзурст, Миссисипи – 16 тамыз 1938, Гринвуд, Миссисипи) – америкалық блюз музыканты және ән авторы, ХХ ғасырдың ең танымал блюзмендерінің бірі. Оның 1936 және 1937 жылдардағы маңызды жазбалары музыканттардың кейінгі ұрпақтарына әсер ететін әншілік, гитара шеберлігі мен ән жазу талантының үйлесімін көрсетеді. Оның музыкалық мансабы небәрі жеті айға созылғанымен, ол блюз, әсіресе дельта блюз стилінің шебері және 20 ғасырдың ең ықпалды музыканттарының бірі ретінде танылды. Рок-н-ролл даңқ залы оны «тарихтағы алғашқы рок-жұлдыз» деп атайды. 2003 жылы Rolling Stone журналы Роберт Джонсонды «барлық уақыттағы ең ұлы 100 гитарист» тізімінде бесінші орынға орналастырды. Джонсонның нашар құжатталған өмірі мен өлімі аңыздарды тудырды. Ол көбінесе музыкалық табысқа айырбас ретінде жергілікті жол айрығында өз жанын шайтанға сатумен байланысты. Ол «Табиғаттан тыс» сериал эпизодының кейіпкері. Дискография * 1959 — The Country Blues * 1961 — King of the Delta Blues Singers * 1970 — King of the Delta Blues Singers, Vol. II * 1990 — The Complete Recordings Дереккөздер
Биг Джо Тёрнер

Биг Джо Тёрнер (, шын есімі: кіші Джозеф Вернон Тёрнер, .; 18 мамыр 1911, Канзас-Сити, Миссури (АҚШ) – 24 қараша 1985; Инглвуд, Калифорния (АҚШ) – шоумен, әнші, блюз орындаушы. Джо 4 жасында әкесіз қалған. Тернер көшеде ән салып, күнін көрген. 14 жасында мектептен шығып, «Канзас-Сити» клубында аспаз, кейін әнші-бармен болып жұмыс істейді. Әндері *«The Boss of the Blues» *«Big Joe Rides» *«Again Bosses of the Blues» *«Texas Style» *«Flip» *«Flop & Fly Life» *«Ain't Easy, *«The Trumpet Kings Meet Joe Turner» Дереккөздер
Ти-Боун Уокер

Ти-Боун Уокер (; 28 мамыр 1910, Линден, Техас — 16 наурыз 1075, Лос Анжелес) – Американың блюз орындаушы гитарашысы. 1910 жылы 28 мамырда Линден қаласында (Техас штаты) дүниеге келген. 2 жасында отбасымен Далласқа көшіп келген. Өгей әкесі – Марко Уошингтон ән айтуға баулыған, ал блюзді Блайнд Лемон Джефферсоннан (Техас блюзінің негізін салушы) үйренеді. 1929 жылы Уокер «Columbia Records» компаниясымен тығыз жұмыс істейді. Ол жерден «Oak Cliff T-Bone Walker» жинағы жарық көреді. 30 жылдары джаз оркестрлерінде өнер көрсетеді. Бірнеше рет түрлі байқаудың жеңімпазы атанған. Ти-Боун – Джими Хендрикс, Би Би Кинг, Фредди Кинг, Альберт Кинг, Отис Раш, Бадди Гай және Стиви Рэй Вон секілді әйгілі музыканттарға үлгі болған. Дереккөздер
Альберт Кинг

Альберт Кинг (; туған кездегі есімі — Альберт Нельсон, 25 сәуір, 1923, Индианола, Миссисипи, АҚШ – 21 желтоқсан, 1992, Мемфис, Теннесси, АҚШ) – америкалық блюз әншісі, гитарист, әндер авторы. Барлық уақыттағы ең ұлы және ең ықпалды блюз гитаристерінің бірі болып саналады. Кинг 1983 жылы Блюз даңқ залына енгізілді. Ол қайтыс болғаннан кейін 2013 жылы Рок-н-ролл даңқ залына енгізілді. 2023 жылы «Rolling Stone» журналының барлық уақыттағы ең ұлы 250 гитаристі тізімінде 22-ші орынға ие болды. Дискография Дереккөздер
Бадди Гай

Джордж «Бадди» Гай (, 30 шілде 1936) – блюз музыканты. 13 жасынан бастап гитарада ойнаған. 1950 жылы Батон-Ружға көшіп келіп, жергілікті музыканттармен бірге жұмыс істеген. Оның қырсықтығы сондай, тіпті көрермендерге арқасымен қарап өнер көрсеткен екен. 1967 жылы «Chess Records» компаниясымен бірге жасаған еңбектерінің арқасында «I Left My Blues in San Francisco» атты альбомы жарық көреді. «Rolling Stone» журналы Гайды әлемнің ең үздік гитарашыларының құрамына кіргізеді. Оның Чикаго қаласында жеке блюз клубы болған. 5 рет «Грэмми» сыйлығымен марапатталған. Еңбектері *«With Otis Rush: The Final Takes (Flyright)» *«Original Blues Brothers (Blue Moon)» *«Crazy Music (Chess)» *«It’s My Life Baby (Vanguard)» Дереккөздер
Дэвид Эдвардс

Дэвид Эдвардс (; 28 маусым 1915, Шоу, Миссисипи – 29 тамыз 2011, Чикаго) – дельта-блюз гитарашы, әнші. 1951 жылы Кларксдейл қаласында алғашқы альбомы жарық көреді. Мансап жолында 14 музыкалық альбом шығарған. Екі мәрте «Грэмми» сыйлығының «Үздік блюз-альбом» марапатының лауреаты болған (2008, 2010 жыл). Чикагодағы үйінде жүрегі тоқтап қалудан қайтыс болады. Еңбектері * «Who May Be Your Regular Be» * «Build A Cav» * «Drop Down Mama» * «Old Friends» Дереккөздер
Джимми Рид

Джимми Рид (; толық есімі Матис Джеймс Рид, ; 6 қыркүйек 1925, Данлит, Миссисипи – 29 тамыз 1976, Окленд) – автор, блюз әншісі, гитарашы. Мақта плантациясында жұмыс істеген, жергілікті баптист шіркеуінде ән айтқан. 1932 жылы Тэйлормен танысады, ол Эддиге гитарада ойнауды үйретеді. «You Don’t Have To Go» және «Boogie In The Dark» ритм-энд-блюз чарттарында алдыңғы орындарға шығады. «I’m Jimmy Reed», «Rockin' with Reed Jimmy», «Reed at Carnegie», «Hall Just Jimmy Reed» т.б еңбектері бар. Иллинойс штатында Линкольн-Уорт зиратында жерленген. Дискография Дереккөздер
Литтл Уолтер

Литтл Уолтер (, туған кездегі есімі — Мэрион Уолтер Джейкобс ; 1 мамыр 1930 – 15 ақпан 1968) — америкалық блюз музыканты, әнші және композитор. Оның гармоникада ойынау деген революциялық көзқарасы кейінгі ұрпаққа қатты әсер етті, осының арқасында оны Джанго Рейнхардт, Чарли Паркер және Джими Хендрикс сияқты көрнекті әртістермен салыстырды. Оның шеберлігі мен музыкалық жаңашылдығы көптеген тыңдаушылардың блюз гармоникасының мүмкіндіктері туралы түсініктерін түбегейлі өзгертті. Литтл Уолтер 2008 жылы Рок-н-ролл даңқ залына енгізілді, гармоника ойнаушысы ретінде арнайы қабылданған бірінші және бүгінгі күнге дейін жалғыз әртіс. Дискография * 1958 — The Best of Little Walter * 1967 — Super Blues (with Muddy Waters & Bo Diddley) * 1997 — His Best – The Chess 50th Anniversary Collection Дереккөздер
Андрей Николаевич Апсолон

Андрей Николаевич Апсолон (1908 жылы 13 наурызда Псковта дүниеге келіп, 1994 жылы 26 ақпанда Санкт-Петербургте дүниеден өткен) – совет театр және киноактері. . 1933 жылы Ресей Федерациясының еңбек сіңірген әртісі атанған. 1927-1930 жылдары Ленинград Сахна өнері техникумында оқиды. 1930 жылы «Ленфильм» киностудиясында актерлік қызмет атқарады. 1941-42 жылдары Ұлы Отан соғысына қатысады. 1948-51 жылдары «Совэкспортфильмнің» бас директорының орынбасары болады. 1951 жылы «Ленфильм» киностудиясында режиссер, кейін дубляж режиссері қызметін атқарады. Дереккөздер
Алексей Владимирович Аптовцев

Алексей Владимирович Аптовцев (1975 жылы 2 қыркүйекте Ресейде дүниеге келген) – орыс театр және киноактері. Алексей Аптовцев 1998 жылы Б.В. Щукин атындағы театр училищесін бітіреді. Ол көп жылдар бойы Мәскеу облысындағы ірі театрларда, соның ішінде Мытишинск драма театрында актерлік қызмет атқарады. Сол сахнада Алексей «Свои люди – сочтемся», «Мысль», «Самоубийца», «Тень», «Человек и джентельмен» және т.б қойылымдарында рөлдерді сомдаған. Алексей Аптовцев Таганка театр әртісі Юлия Куварзинаға үйленеді. Екеуінің төрт қызы бар. Дереккөздер
Борис Аршакович Аракелов

Борис Аршакович Аракелов (1938 жылы 23 қарашада Ленинградта дүниеге келіп, 2003 жылы 30 желтоқсанда Санкт-Петербургте дүниеден өткен) – совет театр және киноактері. 1969 жылы А.В. Луначарский атындағы ГИТИС-ті бітіреді. Борис Аракелов 1954 жылдан бастап киноға түсе бастайды. 1954 жылы түсірілген «Кортик» фильмінде алғашқы рөлін сомдайды, ол бұл фильмде Генка Петров рөлінде ойнайды. 1955 жылы «Максим Перепелица» фильмінде эпизодтық, 1961 жылы «Балтийское небо» фильмінде жүргізуші рөлін сомдайды. 1995 жылы «Черная вуаль», 1999 жылы «Убойная сила» фильмдеріне түседі. Дереккөздер
Арташес Левонович Араратян

Арташес Левонович Араратян (сахнадағы лақап аты Араратян, 1927 жылы 24 қаңтарда Солтүстік-Кавказ өңіріндегі Моздок қаласында дүниеге келіп, 2010 жылы 14 сәуірде Санкт-Петербургте дүниеден өткен) – Санкт-Петербург музыкалық театрының әртісі. . Ресей Федерациясының еңбек сіңірген әртісі. 1951 жылдан бастап Санкт-Петербург музыкалық театры құрамында болады. 1954 жылы Н.А. Римский-Корсаков атындағы Ленинград музыкалық училищесін бітіреді. Арташес Арарятан театрдың үздік комедия актері болып саналған. Жүзден аса рөлдерді сомдаған. Цыбнов Арташес 1987 жылы Музыкалық комедия театрында өзінің бірінші «Лапушка» атты балалар қойылымын шығарады. 1988 жылы Ф. Легараның «Веселая вдова» опереттасын, одан кейін «Новогодний карнавал чудес» атты балаларға арналған қойылымын қояды. «Премьера» муниципалды театрының режиссері болған. Дереккөздер
Борис Викторович Ардов

Борис Викторович Ардов (1940 жылы 14 ақпанда Мәскеуде дүниеге келіп, 2004 жылы 23 тамызда дүниеден өткен) – совет театр- және киноактері, мультипликациялық фильмдер режиссері және қоюшысы. 1961 жылы МХАТ-тың мектеп-студиясын А.М. Карев жетекшілігімен бітіреді. «Современник» театрында актерлік қызмет атқарады. 1972 жылы Жоғарғы режиссерлік курсын оқып шығады. Ал 1975 жылдан бастап ВГИК-те сабақ береді. Борис Ардов актерлік өнер кафедрасының доценті және өнер зерттеу ғылымдарының кандидаты болады. Мәскеудегі Ахматовский мәдени орталығын басқарған. Дереккөздер
Григорий Анисимович Аредаков

Григорий Анисимович Аредаков (1944 жылы 18 қаңтарда Улан-Удэде дүниеге келген) – орыс театр және киноактері, ұстаз. 1991 жылы Ресей Федерациясының халық әртісі атанған. Григорий Аредаков 1964 жылы Слонов атындағы Саратов театр училищесін бітіреді. Ұстазы – Андрей Василевский болған. Қазіргі уақытта ол И.А. Слонов атындағы Саратов драма театр академиясында актерлік және көркемдік жетекші қызметін атқарады. Л.В. Собинов атындағы Саратов консерваториясында театрлық факультет курсын жүргізеді. Аредаковтың шәкірттерінің арасынан танымал болған көптеген: Эльвира Данилина, Владимир Назаров, Григорий Алексеев, Екатерина Ледяева және Андрей Казаков сияқты талантты шеберлер шыққан. Дереккөздер
Рейно Арен

Рейно Арен (1927 жылы 25 желтоқсанда Эстония, Тартуда дүниеге келіп, 1990 жылы 16 мамырда Таллинде дүниеден өткен) – совет актері. 1982 жылы Эстония КСР-ның халық әртісі атанған. 1951 жылы А.В. Луначарский атындағы ГИТИС-ті бітіреді. 1951-1972 жылдар аралығында В. Кингисепп атындағы Эстония драма театры академиясында актерлік қызмет атқарады. 1979 жылы «Пираты XX века» фильмінде теңіз қарақшыларының капитаны рөлін, 1989 жылы «Регина» фильмінде Антстың әкесінің рөлін сомдайды. Рейно Арен көптеген киноға түсіп, танымал болады. Дереккөздер
Борис Яковлевич Аржанов

Борис Яковлевич Аржанов (1942 жылы 14 маусымда дүниеге келген) – совет және орыс актері. 1995 жылы Ресей Федерациясының халық әртісі атанған. 1963 жылы Горьков драма театрының мектеп-студиясын бітіреді. 1964 жылдан бастап Рязань мемлекеттік драма театрында жұмыс істей бастайды. 1986 жылы «День рождения кота Леопльда» атты балаларға арналған қойылымын сахнаға шығарып, режиссер ретінде дебют жасаған. Сонымен қатар 1995 жылы «Аленький цветочек», 1999 жылы «Жигало или ...» қойылымдарын жарыққа шығарады. 1987 жылы Аржановқа Ресейдің еңбек сіңірген әртісі атағы беріледі. Дереккөздер
Пётр Михайлович Аржанов

Пётр Михайлович Аржанов (1901 жылы 1 маусымда дүниеге келіп, 1978 жылы 17 қазанда Мәскеуде дүниеден өткен) – киноактер. . 1954 жылы Ресей Федерациясының еңбек сіңірген әртісі атағына ие болады. Сахна шығармашылығын 1920 жылы Самарада бастайды. 1925 жылдан бастап Мәскеуде «Синяя блуза» атты театр қозғалысына мүше болады.1928 жылы ГИТИС-ті бітіргеннен кейін МХАТ-қа қабылданады. 1929 жылы МХАТ-тың төртінші студиясы негізінде құрылған Реалистік театрына қабылданады. 1937-1941 және 1946-1948 жылдарда Камералық театр құрамында болады. Дереккөздер
Александр Михайлович Аржиловский

Александр Михайлович Аржиловский (1948 жылы 14 қыркүйекте Түменде дүниеге келіп, 1999 жылы 11 қарашада дүниеден өткен) – совет театр және киноактері. . 1969 жылы ГИТИС-ті бітіреді. ГИТИС-ті бітіргеннен кейін С.М. Киров атындағы Киров драма театрында екі жыл жұмыс істейді. 1972-1975 жылдарда Аржиловский Воронеж драма театрында актерлік қызмет атқарады. 1981-1997 жылдары Минск киноактер театрында актер болып жұмыс істейді. 1997 жылы Парижге жұмыс істеу үшін көшіп кетеді және сол жақта өмір сүреді. Сонда Александр Аржиловский бірнеше фильмдерге түседі. Дүниеден өтерінен біраз уақыт бұрын Ресейге қайта оралады. Дереккөздер
Аркадий Иванович Аркадьев

Аркадий Иванович Аркадьев (1907 жылы 12 қаңтарда Одессада дүниеге келген - 1993 жылы 30 маусымда Украинада қайтыс болған) – кеңес актері және театр режиссері. Өмірбаяны 1977 жылы КСРО-ның халық әртісі атанды. 1952 жылы үшінші дәрежелі сталиндік сыйлықтың иегері болды. 1927 жылы Одесса музыка-драмалық институтын бітірді. 1927-1932 жылдары Одесса театрларында, 1932-1935 жылдары Днепропетровскте жұмыс істеді. 1935-1944 жылдар аралығында ол Леси Украинки атындағы Киев орыс драма театрында актер және режиссерлік қызмет атқарды. 1944-1953 жылдарда Аркадьев Одесса әскери округінде актер болып жұмыс істеді. Аркадий Иванович 1939 жылдан бастап киноға түсе бастады.
Ян Майорович Арлазоров

Ян Майорович Арлазоров (1947 жылы 26 тамызда Мәскеуде дүниеге келіп, 2009 жылы 7 наурызда дүниеден өткен) – Ресей театр актері және эстрада әртісі.. Ресейдің еңбек сіңірген әртісі атанған. Ян Щукинск театр училищесін бітіріп, Орталық балалар театрында жұмыс істейді. 1970 жылдың соңынан бастап Моссовет атындағы театрда қызмет атқарып, 1999 жылдың басында эстрадаға ауысады. Ян Арлазоров Ел Санькомен некеде тұрған. Екеуінің Алена атты қызы бар. Дереккөздер
Альгис Иозасович Арлаускас

Альгис Иозасович Арлаускас (1957 жылы 7 тамызда Мәскеуде дүниеге келген) – совет және испан киноактері. . Альгис 1978 жылы Борис Щукин атындағы Театр институтын бітіреді. Ал 1987 жылы ВГИК-тің режиссерлік факультетін бітіріп шығады. 1978-1983 жылдарда Мәскеу Жас көрермендер театрында актерлік қызмет атқарады. 1992 жылы әйелі – актриса Марина Шиманскиймен бірге Бильбаоға қоныс аударады. Ол жерде Альгиске бірнеше режиссерлік жобалар ұсынады. 2008 жылы Ресей киножобаларында жұмысын жаңадан бастады. Дереккөздер
Арнольд Григорьевич Арнольд

Арнольд Григорьевич Арнольд (шын тегі Барский, 1897 жылы 13 қыркүйекте Киевте дүниеге келіп, 1969 жылы 19 маусымда Мәскеуде дүниеден өткен) – совет актері, сценариші және режиссер. . 1963 жылы Ресей Федерациясының еңбек сіңірген өнер қайраткері атанған. 1907 жылы өзінің сахна шығармашылығын бастайды, кейін Киевте Н.Н. Соловцов және басқа да драма театрларда жұмыс істейді. 1921 жылдан бастап цирк, кино режиссері қызметін атқарады. 1956 жылы Цирк Өнері Орталық Студиясында көркемдік жетекші ретінде қызмет етеді. Ол Мәскеу, Ленинград және басқа да көптеген цирктерде қойылымдарын көрсетуді жүзеге асырды. «Веселые ребята» кинофильмі эпизодын сомдаған. Дереккөздер
Альберт Альфонсович Арнтгольц

Альберт Альфонсович Арнтгольц (1937 жылы 24 ақпанда Ресейде дүниеге келген) – театр актері. . Ресей Федерациясының еңбек сіңірген әртісі атанған. Альберт Арнтгольц 1958 жылы В.И. Ленин атындағы денешынықтыру және спорт институтын бітіреді. Читин облыстық драма театрында, кейін Азербайжан орыс драма театрында және Короленко атындағы Ижевский орыс драма театрында қызмет атқарған. Қазіргі уақытта Калининград облыстық драма театрында жұмыс істейді. Альберттің әйелі, Калининград драма театр актрисасы, Валентина Михайловна. Екеуінің екі қызы (Ольга және Татьяна) және ұлы (Антон Арнтгольц) бар. Дереккөздер
Фернандо Аррабаль

Фернандо Аррабаль (1932 жылы 11 тамызда Испания, Мелильяда дүниеге келген) – испан сценаришісі, драматург, кинорежиссер, актер, прозашы және ақын. . Аррабаль – толықметражды жеті фильмнің режиссері; жүзден астам пьеса, он төрт роман, сегіз жүз өлең, өзінің үздік бірнеше эссесін жариялаған. 1936 жылы Фернандо анасымен бірге Сиудад-Родригоға көшіп кетеді. 1941 жылы дарынды бала ретінде марапатталады. Ол 1955 жылдан бастап Францияда өмір сүреді. Аррабальдің үш томдық пьесасының толық жинағы бірнеше тілге аударылған. Дереккөздер
Павел Оганезович Арсенов

Павел Оганезович Арсенов (1936 жылы 5 қаңтарда Тбилисиде дүниеге келіп, 1999 жылы 12 тамызда Мәскеуде дүниеден өткен) – совет және Ресей кинорежиссері және актер. . 1997 жылы Ресей Федерациясының еңбек сіңірген өнер қайраткері атанған. Ол геологиялық институтында оқиды. 1963 жылы ВГИК-тің режиссерлік факультетін бітіреді. Оқуға түспесінен бұрын Павел Арсенов «Грузияфильм» киностудиясында жұмыс істейді. 1962 жылдан бастап М. Горький атындағы киностудияда режиссерлік қызмет атқарады. «Ладья» киностудиясы құрылғанынан бастап, онда көркемдік жетекші болады. Дереккөздер
Анатолий Иванович Артемов

Анатолий Иванович Артемов (1942 жылы 20 наурызда Ленинградта дүниеге келген) – Ресей актері. . Анатолий Артемов Щепкинский училищесінде Н.А. Анненков курсын бітіреді. Ресейдің ірі театрларында: Куйбышев, Пермь, Мурманск, Новгород, Омбы, Воронежде жұмыс істейді. Артемов А.С. Пушкин атындағы драма театр академиясында актерлік қызмет атқарады. 1986 жылдан бастап Жастар театры құрамында және 1989 жылдан бастап Жастар театры құрамында қызмет атқарады. Артемов 1984 жылдан бастап театрда актер болып жұмыс істеп, 1975 жылдан бастап киноға түскен. Дереккөздер
Константин Григорьевич Артеменко

Константин Григорьевич Артеменко (1925 жылы 25 ақпанда Житомирский облысында дүниеге келген) – совет және украин актері, режиссер. . Украина КСР-ның еңбек сіңірген әртісі атанған. И. Карпек-Карок атындағы Киев мемлекеттік театр өнері институтының актерлік факультетін 1959 жылы, режиссерлік факультетін 1957 жылы бітіріп шығады. Константин Артаменко О. Кобылянский атындағы Черновицкий музыка-драма театрында актерлік және бас режиссерлік қызмет атқарады. 1957 жылдан бастап киноға түскен. Дереккөздер * * [http://www.kino-teatr.ru/kino/acter/m/sov/9439/bio/ Константин Артеменко на сайте kino-teatr.ru]
Артур Элбакян

Артур Элбакян (1961 жылы 10 ақпанда Ереванда дүниеге келген) – актер, театр- және кинорежиссері, тележүргізуші, продюссер. . Артур мектепте оқып жүрген кезінде футбол ойынына ден қойып, онымен шындап айналысады. 1980-1982 жылдары Г. Сундукян атындағы Мемлекеттік Театр Академиясында актерлік қызмет атқарады. 1982 жылдан 1984 жылға дейін Ереван экспериментальді жастар театрында актер болып жұмыс істеді. 1985 жылы ВЛКСМ сыйлығының лауреаты атанды. 1985-1990 жылдарда Элбакян әртүрлі телевизиялық қойылымдарға қатысады. 1985-1991 жылдары Ереван Көркем-театр институтының режиссерлік факультетінде оқиды. 1990-1993 жылдары Артур Элбакян өзі жеке «13» театрының негізін қалап, сол жерде бас режиссер мен директорлық қызмет атқарады. Дереккөздер
Сергей Николаевич Арцибашев

Сергей Николаевич Арцибашев (14 қыркүйек 1951, пос. Калья, Североуралск ауданы, Свердловск облысы, РКФСР, КСРО — 12 шілде 2015, Мәскеу, Ресей) – театр режиссері, актер. 2005 жылы Ресейдің халық әртісі, 2009 жылы Құрмет орденінің кавалері атанған. Свердловск политехникумын бітіргеннен кейін, 1976 жылы Свердловск театр училищесінің актерлік бөлімін тәмамдайды. 1981 жылы А.В. Луначарский атындағы ГИТИС-тің режиссерлік факультетін бітіреді. 1980-1989 жылдарда Таганкадағы театрда режиссерлік және актерлік қызмет атқарады. 1989-1991 жылдары Мәскеу комедия театрында бас режиссер болады. 2002-2011 жылға дейін Маяковский атындағы театрда көркемдік жетекші-директор болып қызмет атқарады. Дереккөздер
Тенгиз Григорьевич Арчвадзе

Тенгиз Григорьевич Арчвадзе (1932 жылы 3 тамызда Тбилисиде дүниеге келген) – совет және грузин актері. . 1955 жылы Ш. Руставели атындағы Тбилиси театр институтының актерлік бөлімін бітіріп шығады. 1950 жылдан бастап киноға түсе бастады. К. Марджанишвили атындағы Тбилиси театрында актерлік қызмет атқарады. 1967 жылы Грузин КСР-ның еңбек сіңірген әртісі атанған. 1979 жылы Грузин КСР-ның халық әртісі атағына ие болады. Тенгиз Арчвадзе 1961 жылдан бастап киноға түсе бастаған. Дереккөздер
Арман Асенов

Арман Асенов (1972 жылы 17 сәуірде Германия, Веймарде дүниеге келген) – Қазақстан актері және продюссер. Өмірбаяны «Бәйтерек» продюссерлік орталығының бас продюссері. Арман Асенов әскери отбасында дүниеге келген. Германияда бесінші сыныпқа дейін оқыған, кейін отбасы Қазақстанға оралады. Виктор Пусурмановтың «Кайсар» фильмінде бас рөлді сомдайды. Қазіргі кезде Алматы қаласында тұрады, әйелі және үш баласы бар. Ол 1991 жылдан бастап киноға түсе бастаған. Дереккөздер
Сиявуш Аслан

Сиявуш Аслан (1935 жылы 5 қыркүйекте Бакуде дүниеге келген - 2013 жылы 27 Маусым) – актер. . Азербайжан халық әртісі атанған. Ол Азербайжан драма театр академиясында актерлік қызмет атқарады. Сиявуштың театрда қойылған «Гамлет», «Ах, Париж, Париж!», «Дочь правителя», «Мой любимый сумашедший», «Богатая женщина» секілді қойылымдарда рөлдерді сомдаған. Ол 1963 жылдан бастап киноға түсе бастаған. Көптеген фильмдерде басты және эпизодтық рөлдерін сомдаған. Дереккөздер
Михаил Фёдорович Астангов

Михаил Фёдорович Астангов (1900 жылы 3 қарашада Варшавада дүниеге келіп, 1965 жылы 20 сәуірде Мәскеуде дүниеден өткен) – совет театр және киноактері. . 1955 жылы КСРО-ның халық әртісі атанған. 1948, 1950, 1951 жылдары сталиндік сыйлықтың иегері болады. Мәскеу университетінің заң факультетінде оқып жүріп, әуесқойлық қойылымдарда ойнаған. А.А. Матвеева атындағы Кіші театр мектебінде дайындалған. 1920 жылдан бастап Ф.И. Шаляпин студиясында сабақ алады. 1923-1925 жылдары Комиссаржевский атындағы театр құрамында актерлік қызмет атқарады. 1943-1945 жылдары Астангов Моссовета атындағы театрда жұмыс істейді. Дереккөздер
Дмитрий Хананович Астрахан

Дмитрий Хананович Астрахан (1957 жылы 17 наурызда Ленинградта дүниеге келген) – Ресей театр және кинорежиссері. 2009 жылы Ресейдің еңбек сіңірген өнер қайраткері атанған. Дмитрий отбасында бесінші, кенже бала болады. Мектеп кезінде кітап оқумен, математика және спортпен айналысады. Сегізінші сыныпты бітіргеннен кейін №30 физика-математикалық мектепке тапсырады. 1981-1987 жылдары Свердловск Жас көрермендер театрында режиссерлік қызмет атқарады. Одан кейін ол әскерге борышын өтеуге кетеді. 1991-1995 жылдар аралығында Н.П. Акимов атындағы Комедиялық театрда жетекші болады. Дереккөздер
Владимир Викторович Аукштыкальнис

Владимир Викторович Аукштыкальнис (29.05.1933, Саратов - 7.10.2012, Мәскеу) – совет, Ресей театр және киноактері. 1980 жылы Ресей Федерациясының еңбек сіңірген әртісі атанған. 1959 жылы К. Маркс атындағы Саратов драма театрының театрлық студиясын бітіреді. Студияны бітіргеннен кейін сол театр құрамына қабылданып, қазіргі уақытқа дейін сол театрда қызмет атқарып келеді. Владимирдің қызы (Лада Аукштыкальнис) да әкесінің жолын қуып келеді. 1965, 1970, 1988 жылдары киноға түскен. Дереккөздер
Агрий Робертович Аугшкап

Агрий Робертович Аугшкап (1925 жылы 20 ақпанда Латвияда дүниеге келіп, 2006 жылы 21 сәуірде дүниеден өткен) – совет, орыс және латыш театр актері. . 1958 жылы Латвия КСР-ның еңбек сіңірген әртісі атанған. К.С. Станиславский атындағы Мәскеу драма театрының актерлік студиясын бітіреді. Агрий Аугшкап Рига орыс драма театрында және А.С. Пушкин атындағы Мәскеу драма театрында актерлік қызмет атқарады. 1950 жылдан бастап театрда рөлдерді сомдайды, ал кинодағы мансабын 1958 жылдан бастайды. Дереккөздер
Гвен Стефани

Гвен Рене Стефани (; 3 қазан 1969 жыл, Анахайм, Калифорния, АҚШ) – америка әншісі, әндердің авторы, актриса, продюссер және дизайнер. .No Doubt тобының солисті (1986 жылдан бері). 2000 жылдан бастап топтан бөлек, жеке жұмыс істейді. Өзінің жеке дебютті альбомын 2004 жылы шығарып, көптеген жетістіктерге жетеді. Сонымен қатар Гвен бірқатар киноларға да түсіп үлгерген. Ең сәтті фильмдерінің бірі Мартин Скорсездің «Авиатор» кинофильміндегі Джин Харлоудың рөлі. Ол «L.A.M.B» киімдер маркасын және жастарға арналған Harajuku Lovers киімдер желісін шығарған. Дискография Жеке альбомдары * Love. Angel. Music. Baby. (2004) * The Sweet Escape (2006) * This Is What the Truth Feels Like (2016) * You Make It Feel Like Christmas (2017) No Doubt тобының құрамында * No Doubt (1992) * The Beacon Street Collection (1995) * Tragic Kingdom (1995) * Return of Saturn (2000) * Rock Steady (2001) * Push and Shove (2012) Синглдар Бейнеальбом 2006 Harajuku Lovers Live Музыкалық бейнеклиптер Дереккөздер
Ферги

Стейси Энн Фергюсон , Ферги деген атпен танымал – америка әншісі, дизайнер және актриса. . 1975 жылы 27 наурызда Калифорния штатында дүниеге келген. Кішкентай кезінде Kids Incorporated шоуының қатысушысы болған, кейін Wild Orchid музыкалық тобының мүшесі болады. Қазіргі таңда Black Eyed Peas хип-хоп және поп тобының вокалисті болып келеді, сонымен қатар өзінің жеке шығармашылығымен де танымал. Оның 2006 жылы шыққан жеке дебютті «The Dutchess» альбомы үш рет платиналы атанып, Америка және Еуропа чарттарының жоғарғы сатыларынан орын алған. Сонымен қоса Ферги бірқатар фильмдерде эпизодтық рөлдерді сомдаған. 2009 жылы оның қатысуымен «Девять» мюзиклі жарық көрген. 2009 жылы 10 қаңтарда Ферги актер Джош Дюамелмен тұрмыс құрған. Дискография Альбомдар * 2006 — The Dutchess * 2017 — Double Dutchess Синглдар The Dutchess альбомынан: * 2006 — «London Bridge» * 2006 — «Fergalicious» (will.i.am-бен) * 2007 — «Glamorous» (Ludacris-пен) * 2007 — «Big Girls Don’t Cry» * 2007 — «Clumsy» Double Dutchess альбомынан: * 2014 — «L.A. Love (La La)» (YG-мен) * 2016 — «M.I.L.F. $» * 2016 — «Life Goes On» * 2017 — «You Already Know» (Ники Минажбен) * 2017 — «Hungry» (Риком Росспен) Қосымша синглдар: * 2013 — «A Little Party Never Killed Nobody (All We Got)» * 2017 — «Just Like You» Бейнеклиптер Фильмдер тізімі Турлар * Verizon VIP Tour (2007) Дереккөздер
Will.i.am

will.i.am (шын аты Уильям Джеймс Адамс — америка рэпері, әнші, актер және музыкалық продюссер. . The Black Eyed Peas тобының негізін салушыларының бірі және солисті. «will.i.am music group» продюсерлік компаниясының иесі. Шын аты Кіші Уильям Джеймс Адамс . 1975 жылы 15 наурызда Кaлифорния штатындағы Лос Анджелес қаласында туған. Жастайынан «брейк-данспен» айналысқан. Сегізінші сыныпта болашақ «The Black Eyed Peas» тобының мүшесі Аpl.de.ap-ты кездестіріп, екеуі бірге мектепті тастап, өздерін биге арнайды. Сол кезде «Tribal nation» атты би тобын құрайды. Кейін биден кетіп, әнмен айналыса бастайды. Топтың тағы бір мүшесі Табумен танысып «The Black Eyed Peas» тобын құрған. Қазіргі таңда продюссерлік жұмыспен де айналысуда. Фильмография Дискография ; Студиялық альбомдар * Lost Change (2001) * Must B 21 (2003) * Songs About Girls (2007) * #willpower (2013) Мини-альбомдар This Is Love (Remixes)(2012) Жинақ The Black Eyed Peas Family Best (2008) The Black Eyed Peas құрамында ; Студиялық альбомдар * Behind the Front (1998) * Bridging the Gap (2000) * Elephunk (2003) * Monkey Business (2005) * The E.N.D. (2009) * The Beginning (2010) * Masters of the Sun Vol. 1 (2018) * Translation (2020) Синглдар Негізгі орындаушы Промосинглдар Саяси синглдар Шақырылған орындаушы ретінде Дереккөздер
Аллен Пинеда Линдо

Аллен Пинеда Линдо - apl.de.ap. деген лақап атпен шығатын Black Eyed Peas ұжымының мүшесі.. 1974 жылы 28 қарашада Филиппинде туған. Сегізінші сыныпта өзіні досы Уильям Адамспен бірге мектепті тaстап, «Tribal Nation» атты би тобын құрған. Досының арқaсында Аллен ағылшын тілін үйренген, бірақ әлі күнге дейін акцентпен сөйлейді. Кейін биді қойып, музыкалық топты құрған. Топқа MC Джейм Гомес келгеннен кейін хип-хоп жанрындағы «Black Eyed Peas» тобы атанады. Ұжымдағы тагаль тілінде ән айтатын орындаушының маңызы зор. 2003 жылы топ мүшелерімен бірге Филиппиндегі ауыр өмір жайлы баяндайтын The apl song әнін жазып шығарады. Will.i.am-нің басшылығымен филиппин тіліндегі жеке альбомын жазып шығармақшы. Дереккөздер
Тупак Шакур

Тупак Амару Шакур , MC New York, 2Pac және Makaveli деген лақап атымен де танымал; туған кездегі аты Лесэйн Пэриш Крукс, ; 16 маусым 1971 жыл, Гарлем, Нью-Йорк – 13 қыркүйек 1996 жыл, Лас-Вегас, Невада) — әйгілі америкалық рэп әншісі, киноактер және қоғам қайраткері. Тупак 75 миллионнан астам альбомын сатқан, осы көрсеткіші бойынша (өнімдерінің әлемде сатылымы) әлемдегі бірінші орындағы музыканттардың бірі болып есептеледі. Rolling Stone журналы «Әлемнің барлық кездегі 100 ұлы орындаушылары» атты тізімінде Тупакты 86-шы орынға қойған. 1996 жылы қайтыс болған, өлтірген адамдар әлі күнге дейін табылмаған. Оның әндерінде көбінесе расизм туралы, геттодағы өмірдің ауыр кезеңдері, кедейшілік, зорлық зомбылық, қоғамдық өмірдегі қақтығыстар жайлы айтылады. Қоғамдық қызметі саяси, экономикалық әлеуметтік және нәсілдік тепе-теңдікті қорғауға бағытталған. Тупак Шакур тарихқа түрмеде отырып альбом шығарған алғашқы адам ретінде енген. Сонымен қоса ол бірқатар фильмдерге де түсіп үлгерген. Тупак Шакур - естелігіне ескерткіш орнатқан бірінші рэп әншісі. Дискография Студиялық альбомдар * 2Pacalypse Now (1991) * Strictly 4 My N.I.G.G.A.Z… (1993) * Me Against the World (1995) * All Eyez on Me (1996) Өлгеннен кейінгі студиялық альбомдар * The Don Killuminati: The 7 Day Theory (1996) (как Makaveli) * R U Still Down? (Remember Me) (1997) * Until the End of Time (2001) * Better Dayz (2002) * Loyal to the Game (2004) * Pac’s Life (2006) Бірлескен альбомдар * Thug Life: Volume 1 (Thug Life-пен бірге) (1994) Өлгеннен кейінгі бірлескен альбомдар * Still I Rise ( Outlawz-пен бірге) (1999) Синглдар * 1991 — «Brenda's Got a Baby» * 1991 — «If My Homie Calls» * 1992 — «Trapped» * 1993 — «Holler If Ya Hear Me» * 1993 — «I Get Around» * 1993 — «Keep Ya Head Up» * 1994 — «Papa'z Song» * 1994 — «Cradle to the Grave» * 1995 — «Dear Mama» * 1995 — «So Many Tears» * 1995 — «Temptations» * 1995 — «California Love» * 1996 — «2 of Amerikaz Most Wanted» * 1995 — «How Do U Want It» * 1996 — «I Ain't Mad at Cha» * 1996 — «Toss It Up» * 1996 — «Life Goes On» * 1997 — «To Live & Die in L.A.» * 1997 — «Hail Mary» * 1997 — «Wanted Dead or Alive» * 1997 — «Made Niggaz» Өлгеннен кейінгі синглдар * 1997 — «I Wonder If Heaven Got a Ghetto» * 1997 — «Do for Love» * 1998 — «Changes» * 1999 — «Unconditional Love» * 1999 — «Baby Don't Cry (Keep Ya Head Up II)» * 1999 — «Who Do U Believe In» * 2001 — «Until the End of Time» * 2001 — «Letter 2 My Unborn» * 2002 — «Thugz Mansion» * 2003 — «Still Ballin'» * 2003 — «One Day at a Time» * 2003 — «Runnin' (Dying to Live)» * 2004 — «Thugs Get Lonely Too» * 2004 — «All bout U» * 2005 — «Ghetto Gospel» * 2006 — «Untouchable» * 2006 — «Pac’s Life» Галерея MARTa_Paolo_Chiasera_www.tupacproject.it.jpg Дереккөздер
K-Maro

8 K-Maro (шын аты: Cириль Камар, 31 қаңтар 1980 жыл) – ливандық франктық канадалық рэпер, кәсіпкер. . Алғашқы рет 13 жасында өзінің досы Адил Таксиайтпен бірге франк тіліндегі «Les messagers du son» тобын құрған. Топ үлкен жетістіктерге жеткен, алайда 2001 жылы тарап кетіп, К-Маро өзінің жеке мансабын бастаған. Дебютті альбомын 2002 жылы шығарған. Оның соңғы шығарған альбомдары біріншісіне қарағанда сәтті болып шыққан. Атаққа ие болған әнші жеке бизнеспен айналыса бастайды. «K.Pone Inc.» лейблін және «K.Pone Incorporated Music Group» продюссерлік компаниясын құрған. «Balbec» (Балбек) киім және әшекей бұйымдар желісін шығарған. Қазіргі кезде «Пантера» атты мейрамханалар желісінің және жылжымайтын мүлік агенттігінің иесі. Сонымен қатар ол қайырымдылық шараларымен де жиі айналысады, қаржы көмегіне зәру адамдарға қол ұшын береді. Өзінің жеке өмірі жайлы сөз қозғағанды ұнатпайды. Дереккөздер