Топоним

Топоним ( — орын + — атау) — географиялық нысанның аты. Топонимдарды зерттейтін ғылым Топонимика деп аталады. Топоним түрлері Топонимдер келесі кластарға бөлінеді: * хоронимдер — аймақтардың, облыстардың, аудандардың географиялық атаулары; * астионимдер — қалалардың географиялық атаулары; * урбонимдер — қаланың ішкі нысандарының географиялық атаулары; * годонимдер — көшелердің атаулары; * агоронимдер — алаңдардың атаулары; * дромонимдер — байланысу жолдардың географиялық атаулары; * гидронимдер — сулардың географиялық атаулары, соның ішінде: : пелагонимдер — теңіздердің; : лимнонимдер — көлдердің; : потамонимдер — өзендердің; : гелонимдер — батпақтар және батпақтанған жерлердің; * оронимдер — названия поднятых форм рельефтың көтерілген жерлерінің (таулар, жоталар, шыңдар, төбелер); * ойконимдер — елді мекендердің атаулары; * микротопонимдер — кіші географиялық нысандардың атаулары: қыстаулыр, қыстақтар, құдықтар, бұлақтар, т.с.с. көбіне белгілі бір аймақ тұрғындарға белгілі, өзара пайдаланатын атаулар. ; * геонимдер — жолдардың, өтпелердің атаулары. Топонимдерде (әсіресе гидронимдерде) архаизмдар мен диалектизмдер көп кездеседі. Олар көбіне бұрын соң тұрған жергілікті этностың тілінің субстратына байланған Топоним элементтері Неміс тілінде * ау / ауэ — су алабы (Шпандау, Ауэрбах) * берг — тау (Кёнигсберг, Кройцберг) * бург — бекет (Гамбург, Оренбург) * гоф / хоф — аула (Петергоф, Темпельхоф) * дорф — ауыл (Мариендорф) * штадт, штет, штедт — қала, орын (Кронштадт, Айхштет, Райнштедт) * роде / рода — орманда талдарды шауып босатқан жерде орналасқан елді мекен (Вернигероде) * фельд / фельде — жазық (Мариенфельде, Билефельд) * фурт — өткелі (Швайнфурт, Фурт-им-Вальд, Клагенфурт) * хаузен — үй (Заксенхаузен, Шёнхаузен) * хафен — айлақ (Бремерхафен, Людвигсхафен) Ағылшын тілінде * таун/тон — қала (Джорджтаун, Эвертон) * берн — бұлақ (Блэкберн) * пул — бөгет (Ливерпуль) * форд — өткелі (Оксфорд) * касл, кастер, честер — лагерь (Ньюкасл, Ланкастер, Манчестер) * боро, бург, бери — қалашық (Скарлборо, Эдинбург, Кентербери) * бридж — көпір (Кембридж) Иран тілінде * абад — абаттандырылған жәйлі қала (Исламабад, Хайдарабад) * канд (кент) — қала (Самарқанд) (Шымкент) Түркі тілдерінде * агай, агаш (Ұзын-Агаш) * ақ (Акмола) * алтын (Алтынташ) * балық (Карабалык) * баш — бас (Башкортостан, Карабаш) * елга — өзен (Коелга, Сак-Елга) * қара (Қаратау) * көл, куль (Құмкөл) * құм (Қызылқұм, Қарақұм) * қызыл (Қызыл) * сары (Сарыөзек, Саратов — сары+тау) * су (Мрас-Су) * тау (Ямантау) * таш — тас (Ташкент) * темір (Теміртау) * яна — жаңа (Янаул) * чишма — бұлақ (Чишма-баш, Чишма) * хар — қар Фин тілінде және Карелия тілдерінде * йоки (, карелше:jogi) — өзен * муста (, карелше:mustu) — қара * мяки (, карелше:mägi) — төбе * саари (, карелше:suari) — арал (Суйсарь) * суо (финск., карелше:suo) — батпақ (Суоярви) * ярви (, карелше:jarvi) — көл (Петяярви) * ранта (, карелше:randu) — жағалау (Лаппеэнранта) * похья (, карелше:pohju) — түбі, солтүстік (Лахденпохья; Кондопога) * лахти (карелше:lahti) — шығанақ * лохи — албырт Латвиан тілі * акменс — тас (Акменьрагс) * аугстс — биік (Аугшземе) * эзерс — көл (Балтэзерс) * циемс — қоныс (Межциемс) * грива — саға (Даугавгрива) * калнс — тау, төбе (Зиепниеккалнс) * межс — орман (Межапаркс) * пилс — бекет, қала (Даугавпилс) * сала — арал (Закюсала) * упе — өзен (Лиелупе) * муйжа — мекен-жай (Закюмуйжа) Сыртқы сілтемелер * [http://www.geonames.org GeoNames — географиялық атаулар] Дереккөздер .