kurumikz/Cleaned-Kazakh-Wikipedia huggingface dataset:
Сарыарқа қысқа көшесі (Астана)

Сарыарқа қысқа көшесі (Астана) - бұрынғы атауы Делегатский қысқа көшесі. Сарыарқа қысқа көшесі С.Челюскиндер көшесінен басталып, Н.Некрасов көшесімен қиылысады. Ұзындығы - 120,8 м. Сарыарқа - Қазақстанның орталық және шығыс бөлігін алып жатқан үлан-ғайыр өлке. Батыс бөлігі Торғай ойпаттарынан басталып, шығыс бөлігі Тарбағатай тауына дейін 1200 шақырымға сөзылып жатыр. Бүл сөздің мағынасы едәуір ұлғайып, қазір «қазақ даласы», «атамекен» деген ұғымдармен қатар қолданылады. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Түзілімөлшеу таразылары

Суспензиядан тұнбаға түскен шөгіндінің салмағын өлшеу арқылы таужыныстың түйірөлшемдік құрамын анықтау үшін қолданылатын аспап. Іс-тәжрибеде бірнеше түрлері пайдаланылады: # Свен-Оденнің қосиықты "түзілімөлшеу таразысы"; бұл аспапта шөгінді таразы табақшасына түседі де, оның салмағы автоматты түрде мезгіл-мезгіл өлшеніп, нәтижесі тіркеліп отырады; # Фигуровскийдің "гидростатикалық таразысы" шыныдан немесе кварцтан жасалған таяқшалардың серпінділік қасиетін пайдалануға негізделген; аталған таяқшаның тұнбаға түскен шөгінділер әсерінен деформацияға ұшырауы сол шөгінділердің түйірлік құрамын анықтауға мүмкіндік береді; # "Стейрманд аспабы"; әдейі жасақталған түзілімдену құбырына түскен шөгінді салмағы мезгіл-мезгіл өлшенеді де, әрбір сынама құрамындағы түйірлердің мөлшері Стокс заңына сәйкес есептеліп шығарылады; # түзілімдену құбырына "торизондық таразылар" орнатылған арнаулы аспап, оның көмегімен шөгіңді салмағы мезгіл-мезгіл өлшеніп отырады. Дереккөздер
Түймебаев көшесі (Алматы)

Көшеге Белгілі мемлекет және қоғам қайраткері Сырым Түймебаевтың есімі (Алматы қаласы мәслихаттың 24.03.2005 № 138 шешімі мен Алматы қаласы әкімдігінің 4.04.2005 № 2/184 қаулысы) берілген. Түймебаев Сырым Алматы облысы Жамбыл ауданында дүниеге келген. Ол Қазақстан Компартиясы Орталық комитетінде жеңіл және тамақ әнеркәсібі бойынша нұсқаушы, Қазақ КСР-інің Тұрмыстық қамту министрі қызметтерін атқарған. Көше Әуезов ауданының «Қалқаман-2» шағынауданында орналасқан. Көшенің ұзындығы - 1300 метр. Дереккөздер
Саян орамы (Астана)

Саян орамы (Астана) - бұрынғы атауы №І39 қысқа көше. Оңтүстік-Шығыс тұрғын алабы (оң жақ). Ұзындығы - 446,5 м. «Саян» - моңғол тілінен енген сөз, «тау аты» деген мағынаны білдіреді. Бұл аттас адам және жер-су атаулары бар. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Сеченов атындағы көше (Алматы)

Сеченов атындағы көше. Көшеге орыс ғалымы, ойшыл-материалист, физиологиялық мектептің негізін салушы, Петербор Ғылым академиясының құрметті қорреспондент-мүшесі Иван Михайлович Сеченовтің есімі (Алматы қаласы атқару комитетінің 24.02.1954 №5 шешімі) берілген. Сеченов Иван Михайлович (1829-1905) Горьков облысында дүниеге келген. Ол - «Рефлексы головного мозга» еңбегінің авторы, мінез-құлықтың объективті теориясын жасаған ғалым. Көше Бостандық ауданында орналасқан. Соколов көшесінен басталып, Березов көшесіне дейін созылып жатыр. Көшенін ұзындығы - 1250 метр. Дереккөздер
Дулыға көшесі (Астана)

Бұрынғы атауы Металлистер көшесі. Дулыға көшесі Нагорный көшесінен басталып, Ноғайлы көшесімен қиылысады. Ұзындығы - 931,7 м. Дулыға - сарбаздардың ұрысқа кірерде бастарына киетін темір қалпағы. Түркі жауынгерлері ду ликасының екі жағы мен артқы етегіне темір тор тағынатын болған. Дулығалар жасалуына қарай бірнеше түрге бөлінген. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Қоңды газдар

Қоңды газдар. Газдық факторы 11-33 мың м3/м3 аралығында, яғни құрамындағы конденсат мөлшері 30-90 см3/м3 аралығында болып келетін қойнауқаттық газдар. Қоңды газдар этанның, пропанның және бутанның жоғары мөлшерлерімен сипатталады. Қоңды газдар көмірсутекті топтарға жатады, оның құрамындағы ауыр көмірсутектер мөлшері біршама жоғары көрсеткіштермен сипатталады. Сол ауыр көмірсутектерді кіріктіру мүмкіндігіне орай, табиғи газдар бірнеше түрлерге жіктеледі: құрамындағы ауыр көмірсутектер мөлшері 25% және одан да жоғары болса, олар нақ осы қоңды газдар қатарына жатады; бұл көрсеткіші 5-25 % аралығына сәйкес келген жағдайда олар "жартылай қоңды газдар", 1-5 %-ға сәйкес келгенде "жартылай жұтаң (құрғақ) газдар", 0-1 % аралығында болғанда "жұтаң (құрғақ) газдар" деп аталады. Гипоргендік әсерлерге ұшырамаған мұнай жатындарының, солардың ішінде газконденсатты жатындардың газдары нақ осы қоңды газдарға жатады. Сапропель тектес органикалық заттар есебінен, солардың катагендік өзгерістері салдарынан қалыптасқан газдарда осы категорияға жатпақ. Құрамы көмірсутектерге жатпайтын қоңды газдардар өте сирек ұшырасады. Дереккөздер
Севастополь қысқа көшесі (Астана)

Севастополь қысқа көшесі - Е.Брусиловский көшесінен басталып, А.Янушкевич көшесінде аяқталады. А.Жұбанов, Д.Лихачев көшелерімен қиылысады. Ұзындығы - 474,3 м. Севастополь - Севастополь қаласының құрметіне қойылған. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Қарағанды облыстық ардагерлер кеңесі

Қарағанды облыстық оғыс және еңбек ардагерлері облыстық кеңесі (Ә. Әлиханов к „ 5) - 1987 жылға дейін Соғыс ардагерлері Кеңестік комитетінің Қарағанды секциясы аталды. Қарулы Күштер, партизан құрамалары т.б. қатарында мемлекетті қорғауға белсене қатысқандарды, еңбек ардагерлерін біріктіретін қоғамдық ұйым. 1965 ж . құрылған. Қарулы Күштердің жауынгерлік дәстүрлерін насихаттау, еңбекшілер мен оқушы жастарға әскери-патриоттық тәрбие беру, Ұлы Отан соғысына қатысушы - жауынгерлер жөнінде деректі материалдар жинау; жауынгерлік даңқ музейлерін, бөлмелері мен бұрыштарын құру жұмысын жүргізеді; полк тас жауынгерлердің кездесулерін ұйымдастырады, соғыс мүгедектері мен қаза тапқан жауынгерлер отбасыларының материалдық - тұрмыстық жағдайларын жақсартуға жәрдемдеседі, Отан үшін ұрыстарда қаза тапқандарды мәңгі есте қалдыру жөнінде шаралар қабылдайды. Секция төрайымы 1965-1984 ж .Г.Р. Қарсыбекова, 1986-1987 ж .К.Б. Бекенов болды. Кеңес төрағасы Қ.Ә. Аманбаев (1987-2001), 2001 жылдан Ж.X. Мұстафин. Дереккөздер
Сидоркин атындағы көше (Алматы)

Сидоркин атындағы көше. Көшеге графика өнерінің шебері, Қазақстанның халық суретішісі Евгений Матвеевич Сидоркиннің (1930-1982) есімі (Алматы қаласы мәслихаты мен Алматы қаласы әкімінің 04.04.2000 №335 қаулысы) берілген. Ол - «Қазақ эпосы», «Қазақтың ұлттық ойындары» секілді қайталанбас туындылардың және М.Әуезовтің «Абай жолы» кітабындағы иллюстрациялардың авторы. Көше Жетісу ауданында орналасқан. Сүйінбай көшесінен басталып, Жетісу көшесіне дейінгі аралықта созылып жатры. Бұрынғы атауы - Дунай көшесі. Көшенін ұзындығы - 1150 метр. Дереккөздер
Аспара атындағы көше (Алматы)

Көшеге Жамбыл облысы, Шу алабындағы Құрағаты өзенінің оң жақ саласы Аспараның атауы (Алматы қаласы мәслихаттың 16.01.2006 № 222 шешімі мен Алматы қаласы әкімдігінің 18.01.2006 № 1/38 қаулысы) берілген. Көше Алатау ауданындағы «Шаңырақ-1» шағынауданында орналасқан. Көшенің ұзындығы - 700 метр. Дереккөздер
Евгений Брусиловский көшесі (Астана)

Евгений Брусиловский көшесі Жәнібек тархан көшесінен басталып, Абай даңғылын және А.Иманов, Кенесары көшелерін, қиып өтеді. Ұзындығы - 1751,9 м. Евгений Григорьевич Брусиловский (1905-1981) - композитор, Қазақстанның халық әртісі. ҚазССР Мемлекеттік сыйлығының лауреаты. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Жанбау Бірманов

Жанбау Бірманов (1939 жылы туған), актер, режиссер, Қаз КСР-інің еңбек сіңірген мәдениет қызметкері (1990). Ұлытаудың түлегі. Республикалық өнер студиясының актерлік бөлімін (1962), Жезқазған мемлекеттік педагогикалық институтын (1985) бітірген. 1962-1963 жылы Жезқазған Металлургтер Мәдениет сарайының көркемдік жетекшісі, 1963 жылдан телевизия студиясында режиссердің ассистенті, режиссер, 13 жылдай бас режиссер болып қызмет атқарған. Сонымен бірге Ұлытау ауданы Амангелді атындағы және «Қаракеңгір» кеңшарлары көркемөнерпаздарына жетекшілік жасайы. 2 ұжымның халықтық атаққа ие болуына еңбек сіңірді. Ауыл сахнасында 30-ға тарта спектакльдер қойды. Халық шығармашылығы бүкілодақтық байқауының бірнеше дүркін лауреаты. Дереккөздер
Луганский атындағы көше (Алматы)

Луганский атындағы көше - Көшеге екі мәрте Кеңес Одағының Батыры, ұшқыш, авиация генерал-майоры Сергей Данилович Луганскийдің есімі (Алматы қаласы атқару комитетінің 10.08.1977 345 шешімі) берілген. Сергей Данилович Луганский (1918-1977) Алматыдa дүниеге келген. Ұлы Отан соғысында жойғыш авиациямен 417 рет ұшып, 200 рет әуе шабуылын жасаған. Орналасқан жер Көше Медеу ауданында орналасқан. Қармысов көшесінен басталып, Тәттімбет көшесіне дейін созылып жатыр. *Көшенін ұзындығы - 1930 метр. Бұрынғы атауы * Винодельческая көшесі. Дереккөздер
Мінсіз газдар

Мінсіз газдар. Бойл-Мориот және Гей-Люссак заңдарына толығымен тәуелді газдар. Олардың бұл заңдарға бағынышты болу мүмкіндігі газ тамшыларының бір-бірінен біршама қашық болуының қамтамасыз етілуімен, сөйтіп бұл тамшылардың бір-бірімен әрекеттесу күштерін және олар игерген кеңістіктерді есепке алмау шартының орындалуымен жүзеге асады. Дереккөздер
Синхай атындағы көше (Алматы)

Синхай атындағы көше. Көшеге Қытайдың көрнекті композиторы, Ұлы Отан соғысының алдында Қазақстанда 3 жылдай тұрып «Амангелді» көркем фильмінің музыкасын жазуға өзіндік үлес қосқан композитордың бірі Си Синхайдың есімі (Алматы қаласы әкімінің 12.10.1999 №597 шешімі) берілген. Көше Бостандық ауданында орналасқан. Көшенің ұзындығы - 600 метр. Дереккөздер
Симашко атындағы көше (Алматы)

Симашко атындағы көше. Көшеге Қазақстанның халық жазушысы Морис Давидович Симашконың (1924-2001) есімі (Алматы қаласы мәслихаттың 6.03.2008 №83 шешімі мен Алматы қаласы әкімдігінің 14.03.2008 №2/139 қаулысы) берілген. Симашко шығармаларының бас тақырыбы - Қазақстан, Ресей, Орта Азия және Таяу Шығыстың тарихы мен ежелгі мәдениеті. Көше Әуезов ауданының «Қалқаман-2» шағынауданында орналасқан. Көшенін ұзындығы - 1200 метр. Дереккөздер
Сүмбе орамы (Астана)

Сүмбе орамы (Астана) - бұрынғы атауы Н.Филатов қысқа көшесі. Сүмбе орамы Рауан қысқа көшесінде аяқталады. Шыршық, Қараой, Айдын орамдарымен қиылысады. Ұзындығы - 407,7 м. Сүмбе - жер атауы. Осы аттас елді мекендер кездеседі. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Тынышбаев көшесі (Алматы)

Көшеге қазақтың ардақты ұлы, тұңғыш қазақ инженері, Алаш көсемдерінің бірі, мемлекет және қоғам қайраткері, сталиндік репрессияның құрбаны, Мұхамеджан Тынышбаевтың есімі (1991 жылы) берілген. Тынышбаев Мұхамеджан (1879-1937) Алматы облысында дүниеге келген. Ол 1907 жылы Екінші Мемлекеттік Думаның депутаты, 1917 жылы Алашорда мүшесі, 30-шы жылдары Түрксіб құрылысын басқарған. Көше Түрксіб ауданында орналасқан. Сейфуллин даңғылы, Ержанов, Чехов көшелерімен қиылысады. Бұрынғы атаулары - *Шевченко, *Шверник көшелері. Көшенің ұзындығы - 1120 метр. Дереккөздер
Қайыңды көшесі (Алматы)

Шартты атау. Көшеге Қайыңды атауы (Алматы қаласы мәслихаттың 2.07.2008 № 113 шешімі мен Алматы қаласы әкімдігінің 14.07.2008 № 3/550 қаулысы) берілген. «Қайыңды» сөзінің мағынасы «қайыңы көп жер» дегенді білдіреді. Көше Түрксіб ауданындағы «Шуақты» шағынауданы. орналасқан. Көшенің ұзындығы - 400 метр. Дереккөздер
Геологиялық барлау жұмыстары тиімділігінің көрсеткіштері.

Геологиялық барлау жұмыстары тиімділігінің көрсеткіштері. Алынған нәтижелерді сол нәтижелерді алуға кеткен шығындармен орайластыра отырып (тиімділік), геологиялық барлау жұмыстарының өндірістегі жалпылама рөлін мейілінше толық анықтап беретін экономикалық көрсеткіштер жүйесі. Бұл көрсеткіштердің ең негізгілері: а)геологиялық мекемелердің өндірістік әрекетінің экономикалық тиімділік көрсеткіштері; ә) геологиялық барлау жұмыстарының жалпылама экономикалық тиімділік көрсеткіштері; б) геологиялық барлау жұмыстарының салыстырмалы экономикалық тиімділік көрсеткіптері. Дереккөздер
Жабу коэффициенті

Жабу коэффиценті- компанияның айналмалы қаражат сомасының қысқа мерзімді борышқа қатынасы; компанияның төлем төлеу қабілетінің көрсеткіші. Өтiмділік коэффициенттерi Қаржы көрсеткiштер, серiктестiктiң номиналды қабiлеттiлiгiнiң анықтауы үшiн кәсiпорын есептелетiн есеп беру негiзiнде арқасында бар (сырт ) ағымдағы активтердiң ағымдағы қарызын сөндiру. Өтiмдiктiң коэффициенттерiнiң есептеуi iс жүзiнде активтер өтiмдiктiң бiрдей бағасында не бiр мақсат серiктестiктiң бухгалтерлiк балансын түрлендiрумен бiр жерден шығады. Мысалы, тауарлық қалдықтардың бөлiгi нөлдiк өтiмдiктi иемдене алады; дебиторлық қарыздың бөлiгi өтеу мерзiм бiр жылдан астам иемдене алады; берiлген заемдер және вексель үстiрт айналым активтерге жатады, бiрақ iс жүзiнде сабақтас құрылымдардың қаржыландыруы үшiн ұзақ мерзiм тапсырған құрал бола алады. Мұндай құрайтыны баланстар айналым активтердi шектерде шығарылады және өтiмдiлiк көрсеткiштердi есептеуде есепке алынбайды. Дереккөздер Өтемділік коэффициенті ru:Коэффициент покрытия
Геохимиялық іздеу әдістері

Геохимиялық іздеу әдістері - Таужыныстар, су, атмосфера, өсімдік және жәндік организмдері құрамындағы әр түрлі элементтердің таралу заңдылықтарын және олардың осы элементтерді кіріктіретін геологиялық нысандар құрамымен, астасу жағдайымен, т.б. сипаттарымен өзара байланыстарын әр түрлі арнаулы сынамаларды саралау нәтижесінде жасақтауға негізделген пайдалы қазба кенорындарын іздеу әдістері. Дереккөздер
Машан атындағы көше (Алматы)

Көшеге ғалым, саясаттану ғылымдарының докторы, профессор, Мемлекеттік «Дарын» жастар сыйлығының лауреаты Мейіржан Серікұлы Машанның есімі (Алматы қаласы мәслихатының 02.08.2008 №129 шешімі мен Алматы қаласы әкімдігінің 14.08.2008 №3/558 қаулысы) берілген. Машан Мейіржан Серікұлы Ақтөбе қаласында (7.11.1970) туған. Ол 90-нан астам ғылыми еңбектер жазған. Әртүрлі Үкімет деңгейінде қызметтер атқарған. Көшенің ұзындығы 420 метр. Дереккөздер
Асқаров атындағы көше (Алматы)

Көшеге қазақтың арда ұлы, аса көрнекті мемлекет және қоғам қайраткері, жазушы, ақын Асанбай Асқаровтың есімі (Алматы қаласы мәслихаты мен әкімшілігінің бірлескен 06.04.2004 № 2/270 шешімі) берілген. Асқаров Асанбай - Алматы қалалық атқару комитетінің төрағасы, Алматы, Жамбыл, Шымкент облыстарының бірінші хатшысы қызметтерін атқарған, Қазақстанның өркендеуіне өлшеусіз үлес қосқан қайраткер. Оның ел тарихына қатысты көркем-әдеби, публицистикалық еңбектері бар. Көше Әуезов ауданында орналасқан. Тимирязев, Желтоқсан, Досмұхамедов, Виноградная, Арычная, Ратушный, Зверев көшелерімен қиылысады. Бұрынғы атауы - Безымянная көшесі. Көшенің ұзындығы - 700 метр. Дереккөздер
Елубай Тайбеков көшесі (Астана)

Елубай Тайбеков көшесі Құлынды көшесінен басталып, Сарайшық көшесінде аяқталады. Атасу, Рақымжан Қошқарбаев, Әлімхан Ермеков, Қарашаш көшелерімен қиылысады. Ұзындығы - 1331,7 м. Елубай Тайбеков (1901-1996) - мемлекет және қоғам қайраткері. Ақмола облысының Қорғалжын ауданында дүниеге келген. Ұзақ жылдар партиялық, әкімшілік жауапты қызметтер де болған. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Тайтөбе қысқа көшесі (Астана)

Тайтөбе қысқа көшесі (Астана) - бұрынғы атауы №28 қысқа көше. «Көктал» тұрғын алабы. Тайтөбе қысқа көшесі Жаңақоныс көшесінен басталады. Ұзындығы - 486,9 м. Тайтөбе - Ақмола облысы Целинный ауданының оңтүстік шығысындағы шоқы. Абсолюттік биіктігі — 364 м. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Тілендиев көшесі (Алматы)

Көшеге қазақтың аса талантты композиторы, дирижер, Қазақстан және КСРО халық әртісі, Халық қаһарманы Нұрғиса Атабайұлы Тілендиевтің есімі (Алматы қаласы әкімінің 31.03.1993 № 141 шешімі) берілген. Ол - «Отырар сазы» фольклорлы-этнографиялық ансамбілін құрған, халық аузында айтылатын жүздеген әндер мен романстардың авторы. Көше Алмалы, Әуезов, Бостандық аудандарында орналасқан. Райымбек даңғылынан басталып, Жандосов көшесіне дейін созылып жатыр. Бұрынғы атаулары - Ковалевская, Комсомол 2-ші көшелері. Көшенің ұзындығы - 4100 метр. Дереккөздер
Мұнайдың серіктес газдары

Мұнайдың серіктес газдары. Мұнай жатынында сол мұнайдың өзінде еріген күйде ұшырасатын, бірақ қысым мөлшерінің азаюы салдарынан одан бөліне бастайтын газ атауы. Бұл газдар химия өнеркәсібінің өте құнды шикізаты болып табылады. Дереккөздер
Аханов Жақан атындағы көше (Алматы)

Көшеге қазақтың көрнекті ғалымы, ауыл шаруашылық ғылымдарының докторы, профессор, Қазақстан Республикасы Ұлттық ғылым академиясының академигі, Қазақстан Республикасы Мемлекеттік сыйлығының иегері Жақан Уәлишерұлы Ахановтың есімі (Алматы қаласы мәслихаттың 02.08.2008 №129 шешімі мен Алматы қаласы әкімдігінің 14.08.2008 № 3/558 қаулысы) берілген. Жақан Уәлишерұлы Аханов - Қазақстанның топырақтану қоғамының президенті. ҚР Ұлттық ғылым академиясының топырақтану институтының директоры қызметін атқарған. Мелиоративті топырақтану ғылымының сапалары бойынша 9 монография және 250 ғылыми еңбек жазған. Көше Наурызбай ауданында орналасқан. Көшенің ұзындығы - 470 метр. Дереккөздер
Еділ көшесі (Астана)

Бұрынғы атауы №19 көше. Оңтүстік-Шығыс тұрғын алабы (сол жақ). Еділ көшесі Абылай хан даңғылынан басталып, Қаратау көшесінде аяқталады. Хантау көшесімен қиылысады. Ұзындығы - 647 м. Еділ - Еуропадағы ең ұзын өзен. Ұзындығы - 3530 шақырым. Еділ өзені бастауын Валдай қыратынан алып, Каспий теңізіне құяды. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Қорлар дайындығының көрсеткіші

Қорлар дайындығының көрсеткіші Мұнай (газ) қорының А және В категориялары қосындысының A, В және С, категориялары қосындысына қатынасы; жаңа кенорынды игеруге дайындық дәрежесін сипаттайды. Дереккөздер
Тянь-Шань көшесі (Алматы)

Көшеге Тянь-Шань атауы (1956 жылы) берілген. Тянь-Шань Орта және Орталық Азиядағы таудың атауы. Көше Медеу ауданында орналасқан. Янушкевич, Жүргенов, Мақатаев көшелерімен қиылысады. Көшенің ұзындығы - 650 метр. Дереккөздер
Талас қысқа көшесі (Астана)

Талас қысқа көшесі (Астана) - бұрынғы атауы №7 қысқа көше. «Көктал» тұрғын алабы. Талас қысқа көшесі Жаңақоныс көшесінен басталады. Ұзындығы - 290,7 м. Талас - Қырғызстан мен Қазақстан жеріндегі өзен. Ұзындығы - 661 шақырым. Жамбыл облысының Байзақ, Талас, Сарысу аудандары жерімен ағады. Жамбыл облысында осы аттас аудан бар. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Лысенко атындағы көше (Алматы)

Лысенко атындағы көше - Көшеге ұлттық композиторлар мектебінің негізін салған, фольклорист, украин композиторы Николай Витальевич Лысенконың (1842-1912) есімі 1956 жылы берілді. Ол - «Наталка Полтавка», «Тарас Бульба», «Энеида» опералары мен вокалдық циклдер «Музыка», «Кобзарю», «Т.Г. Шевченко» т.б. шығармалардың авторы. Орналасқан жер Көше Бостандық ауданында орналасқан. *Көшенін ұзындығы - 820 метр. Дереккөздер
Аханов Кәкен атындағы көше (Алматы)

Көшеге қазақтың көрнекті ғалымы, филология ғылымдарының докторы, профессор, Қазақстан Республикасы Ғылым академиясының корреспондент-мүшесі Кәкен Ахановтың есімі (Алматы қаласы мәслихаттың 24.12.2003 № 27 шешімі мен Алматы қаласы әкімшілігінің 26.12.2003 №5.765 қаулысы) берілген. Аханов Кәкен (1928-1978) Шығыс Қазақстан облысы Ұлан ауданы Никитинка ауылында дүниеге келген. Ол - қазақ лингвистикасының дамуында өзіндік із қалдырған зерттеуші ғалым. Оның «Тіл біліміне кіріспе» атты еңбегінің тіл білімінің дамуындағы орны ерекше. Көше Алатау ауданындағы «Ақбұлақ» шағынауданында орналасқан. Көшенің ұзындығы - 500 метр. Дереккөздер
Скрябин атындағы көше (Алматы)

Скрябин атындағы көше. Көшеге орыс композиторы, Мәскеу консерваториясының профессоры, пианист Александр Николаевич Скрябиннің есімі (Алматы қаласы атқару комитетінің 12.12.1956 Ма31 шешімі) берілген. Скрябин Александр Николаевич (1871-1915) Мәскеуде дүниеге келген. Ол - «Мистерия», «Божественная поэма», «Прометей» музыкалық шығармаларының авторы. Көше Әуезов ауданында орналасқан. Боткин көшесінен басталып, Күдерин көшесіне дейінгі аралықта созылып жатыр. Бриусов, Крылов көшелерін қиып өтеді. Көшенің ұзындығы - 900 метр. Дереккөздер
Екібастұз көшесі (Астана)

Бұрынғы атауы Советский көшесі. «Железнодорожный» тұрғын алабы. Екібастұз көшесі Ж.Жабаев көшесінен басталып, В.Маяковский көшесімен қиылысады. Ұзындығы - 1385,4 м. Екібастұз - Павлодар облысындағы қала. 1876 жылы мұнда тас көмір бар екені мәлім болады. Кейіннен электр стансалары салынып, іске қосылды. Соның нәтижесінде Екібастұз Қазақстандағы ірі көмір өндіру және энергетика орталығына айналды. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Тарлан орамы (Астана)

Тарлан орамы (Астана) - бұрынғы атауы №25 қысқа көше. Оңтүстік-Шығыс тұрғын алабы (оң жақ). Тарлан орамы Дауылпаз көшесінен басталып, Балталы көшесінде аяқталады. Ұзындығы - 285,8 м. Тарлан - астық тұқымдасына жататын көп жылдық шөптесін өсімдік. Қазақстанда Тобыл, Есіл өзендерінің бойында, Алтай, Тарбағатай, Жетісу, Іле, Күнгей Алатауының бөктерінде, қарағайлы шоқ ормандарда, далалық аймақтарда өседі. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Шашыранды органикалық зат

Шөгінді (тұнба) тау жынысытың құрамындағы шағын кірікпелер (бұлар әдетте "детрит" деп аталады) мен тау жынысы құрамындағы минералдар сіңіріп алған өте ұсақ тозаңдар күйінде ұшырасатын сол тау жынысы құрамбөліктерінің бірі. тау жынысытағы шашыранды органикалық заттардың мөлшері мен тектік түрі сол тау жынысытың литологиялық-фациялық типіне тікелей байланысты. Шөгінді (тұнба) тау жынысытардың басым көпшілігінің құрамындағы шашыранды органикалық зат мөлшері 1-2 %-дан аспайды. тау жынысы құрамында олардың тіпті жарытымсыз мөлшерде болу мысалдары (0,01 %) өте жиі ұшырасады, алайда шөгінді (тұнба) тау жынысытың шашыранды органикалық заттан мүлдем ада болуы мүмкін емес десе де болғандай. Өзінің түзілу жағдайы тұрғысынан шашыранды органикалық заттар екі түрге бөлінеді: автохтонды шашыранды органикалық зат шөгіндінің түзілген аймағындағы биологиялық өнімдер есебінен қалыптасатын болса, аллохтонды шашыранды органикалық зат шөгінді құрамына өзге өңірлерден келіп түседі. шашыранды органикалық зат катагенез жағдайында сұйық және газ түріндегі көмірсутектердің біршама мол қорларын қалыптастыруы мүмкін, сондықтан да, мұнайдың пайда болуы жайлы шөгіндену-жылыстау теориясына сәйкес, шашыранды органикалық зат мұнай және газ көмірсутектерінің литосфера қабатындағы ең басты көзі ретінде қаралады. Дереккөздер
Сланов атындағы көше (Алматы)

Сланов атындағы көше. Көшеге қазақтың көрнекті жазушысы, аудармашы Ғабдол Слановтың (1911-1969) есімі (Алматы қаласы мәслихаттың 6.03.2008 №28З шешімі мен Алматы қаласы әкімдігінің 14.03.2008 №2/139 қаулысы) берілген. Ол - «Дөң асқандар», «Жанартау» романдары, «Кең өріс хикаяты», «Арман ағысы» және т.б. көптеген шығармалардың авторы. Сонымен қатар А.Фадеевтің «Жас гвардия» романын аударған. Көше Әуезов ауданының «Қалқаман-2» шағынауданында орналасқан. Көшенін ұзындығы - 1200 метр. Дереккөздер
Ахмедияров атындағы көше (Алматы)

Көшеге Ұлы Отан соғысының ардагері, Беларусь жеріндегі партизан қозғалысының мүшесі Ғалым Ахмедияұлы Ахмедияровтың есімі (Алматы қаласы атқару комитетінің 04.09. 1981 №18/458 шешімі) берілген. Көше Медеу ауданында орналасқан. Сызғанов, Кәрібжанов, Жамақаев, Жуков, Манаев көшелерімен қиылысады. Бұрынғы атауы - Чкалов көшесі. Көшенің ұзындығы - 870 метр. Дереккөздер
Мұнай мен газ іздеудің геохимиялық әдістері

Мұнай мен газ іздеудің геохимиялық әдістері - Мұнай, газ, немесе кен жатындары төңірегінде солардың шашыранды ореолдары қалыптасатындығына негізделген пайдалы қазбаларды іздеу әдістері. бұл әдістерге сәйкес, Мұнай (газ) кенорындарын табуды көздейтін геологиялық түсіру жұмыстары ұйымдастырылып, жекелеген өңіріне тиесілі тау жынысытардағы Мұнай (газ) мөлшерінің қалыпсыздықтары, яғни орташа мөлшерден артық мәндері анықталады да, солар тереңдіктердегі Мұнай жатындарыныңжер бетіне жақын өңірлеріндегі нақтылы нышандары ретінде бағаланады. бұл әдістер Мұнайды (газды) тікелей іздеу әдістері қатарына жатады. Жоғарыда сөз болған қалыпсыздықтар екі түрлі болуы мұмкін: "бастапқы қалыпсыздықгар" Мұнай немесе газ жатынын көмкеріп жатқан тау жынысы қабаттарындағы көмірсутекті құрамбөліктер үйірімділігінің жоғары дәрежесімен сипатталады; "туынды қалыпсыздықтар" көмірсутектердің шашыранды үйірімдерімен әрекеттескен өнімдер мөлшерінің тау жынысытарда немесе жерасты суларында қалыпты мөлшерден көбірек болуымен сипатталады. Дереккөздер
Тасбұлақ орамы (Астана)

Тасбұлақ орамы (Астана) - бұрынғы атауы В.Вересаев қысқа көшесі. Тасбұлақ орамы А.Чехов көшесінде аяқталады. Ұзындығы - 55,8 м. Тасбүлақ - атаудың «тастай суық бұлақ» немесе «табанында тасы көп бұлақ» дегенді білдіреді. Еліміздің бірқатар жерлерінде осы аттас бүлақтар кездеседі. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Қаусырма (Геология)

Таужыныстардың еңістене созылған жыртылысымен дербестелген бөлікшелерінің үстіңгі бөлігі сол жыртылыс бойымен өзінің аспалы қапталына қарай жылжып кетуімен сипатталатын жыртылу құрылымы. Сөз болған процесс нәтижесінде қаусырма өңіріндегі бұрғылау ұңғымасы таужыныстар қимасының нақтылы қалыңдығынан әлдеқайда қалыңырақ қимасын тесіп өтеді, себебі бұл қиманың ауқымында таужыныстардың кейбір қабаттары бір рет емес, бірнеше рет қайталанатын болады. Дереккөздер
Жай вексель

Жай вексель (Соло-Вексель) - вексель берушінің вексель де көрсетілген адамға белгілі бір ақша сомасын төлеу жөніндегі міндеттемесі жазылған құжат. Cоло-вексель - қатал қойылған форманың қарызшымен және вексель иесi беретiн талассыз құқық векселдiң мерзiмнiң өтуi белгi қойылған соманың төлеуiн қарыздардан талап етiлуге жаздырып алатын жазбаша мiндеттемесi; төлеушi өзiмнiң вексель берушiсi болып табылады. Сөзсiз Пв. белгiлерiмен болып табылады: 1 ) құжаттың мәтiнiнде "вексель" аты; 2 ) қазына нақтылы соманың төлеуi туралы сөзсiз бұйрық; 3 ) төлеушiнiң аты; 4 ) мерзiм және төлеудi орынның нұсқауы; 5 ) векселдiң құрастыруын орыны мен уақыты; 6 ) вексель берушiнiң қол қоюы. Жоқтық векселдiң күшiнiң құжаты белгiлердiң қайсысы болса да айырады. Дереккөздер
Уәлиханов көшесі (Алматы)

Көшеге XIX ғасырдағы қазақ ғалымы, ағартушы-демократ, саяхатшы, этнограф, Орта Азия, Қазақстан мен Шығыс Түркістанның тарихы мен мәдениетін зерттеуші Шоқан Шыңғысұлы Уәлихановтың есімі (Алматы қаласы әкімінің 22.09.1993 № 390 шешімі) берілген. Уәлиханов Шоқан (Мұхамед-Қанафия) Шыңғысұлы (1835-1865) қазіргі Қостанай облысы Семиозерный ауданындағы Құсмұрын деген жерде дүниеге келген. 1855 жылы Орталық Қазақстан, Жетісу мен Шығыс Қазақстанға (Тарбағатай) жасалған саяхатқа қатысып, қазақ халқының тарихы, діні, статистика, құқық т.б. жөніндегі материалдар жинады. 1856-1857 жылдары Алакөл көлінен Орталық Тянь-Шаньға дейін, Ыстықкөлге, Құлжаға жасалған экспедицияларға қатысты. Ш.Уәлихановтың еңбектері: *«Ыстықкөлге саяхаттың күнделігі», *«Қытай империясының Батыс провинциясы мен Құлжа қаласы», *«Қырғыздар жөніндегі жазбалар», *«Алтышар немесе Қытай провинциясы Нан-Лудың алты шығыс қаласының жағдайы туралы» атты іргелі еңбегі. Көше Медеу ауданында орналасқан. Қазыбек би көшесінен басталып, Абай даңғылына дейінгі аралықта жатыр. Райымбек, даңғылы, Төле би Мәметов, Мақатаев, Әлімжанов, Гоголь, Қазыбек би, Қарасай батыр, Жамбыл көшелерімен қиылысып жатыр. Бұрынғы атауы - Красин көшесі. Көше бойында Абай атындағы Қазақ Ұлттық педагогтік университетінің ғимараты, Ы.Алтынсарин атындағы Қазақ Ұлттық Білім академиясы, ҚР Ұлттық Ғылым Академиясының ғимараты, академияның-жанындағы ғылыми-зерттеу институттары орналасқан. Кешенін Шевченко көшесімен қиылысқан жеріндегі алаңда Шоқан Уәлихановтың ескерткіші орнатылған. Мүсіншісі - Наурызбаев. Дереккөздер
Теміртау орамы (Астана)

Теміртау орамы (Астана) - бұрынғы атауы №7 қысқа көше. Оңтүстік-Шығыс тұрғын апабы (оң жақ). Теміртау орамы Абылай хан даңғылынан басталып, М.Төлебаев көшесінде аяқталады. Ұзындығы - 395,2 м. Теміртау - Қарағанды облысындағы ірі өнеркәсіптік қала, теміржол стансасы. Теміртау қара металлургияның, химия, энергетика өнеркәсіптерінің және құрылыс индустриясының ірі ортасы. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Ахмедсафин атындағы көше (Алматы)

Көшеге қазақтың көрнекті ғалым-гидрологі, Қазақстанда алғашқы гидрогеологтар мектебінің негізін қалаған қайраткер, Қазақстан Ғылым академиясының академигі Уфа Мендібайұлы Ахмедсафиннің есімі 1985 жылы берілген. Ахмедсафин Уфа Мендібайұлы (1912- 1984) Солтүстік Қазақстан облысында дүниеге келген. Көше Медеу ауданында орналасқан. Ол Кривой көшесінен басталып, Полевой көшесіне дейін созылып жатыр. Базарбаев, Шухов, Ульяновск, Тәжбенов, Шоқай, Украинская көшелерімен қиылысады. Бұрынғы атауы - Солонцовая көшесі. Көшенің ұзындығы - 850 метр. Дереккөздер
Смайылов атындағы көше (Алматы)

Смайылов атындағы көше. Көшеге көрнекті мемлекет және қоғам қайраткері, Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген қайраткері Камал Смайыловтың есімі (Алматы қаласы мәслихаттың 6.03.2008 №983 шешімі мен Алматы қаласы әкімдігінің 14.03.2008 №2/139 қаулысы) берілген. Смайылов Камал (1932-2003) Қарағанды облысы Ұлытау ауданында дүниеге келген. Ол «Қазақфильм» киностудиясының директоры, ҚР телевизия және радиохабарлары жөніндегі мемлекеттік комитеттің төрағасы, Қазақстан Компартиясы Орталық Комитетінің бөлім меңгерушісі, «Қазақстан коммунисі», «Парасат», «Ақиқат» журналдарының бас редакторы секілді жауапты қызметтер атқарған. Көше Әуезов ауданының «Қалқаман-2» шағынауданында орналасқан. Көшенің ұзындығы - 1600 метр. Дереккөздер
Жүзгіндер

Жүзгіндер - Таужыныстардың су немесе ауа қабатында қалқып жүретін өте ұсақ (мөлшері микронның оннан бір бөлігінен бірнеше мм-ге дейін) бөлшектері. Жүзгіндер есебінен тұнба яки шөгінді таужыныстар түзілуі кеңінен етек алған процесс. Дереккөздер
Теңіз орамы (Астана)

Теңіз орамы (Астана) - бұрынғы атауы Л.Чайкина қысқа көшесі. Теңіз орамы Шиелі көшесінде аяқталады. Ұзындығы - 160,1 м. Теңіз - Қорғалжын алабындағы көл. Ақмола облысының оңтүстік-батысында орналасқан. Теңізге Нұра, Құланөтпес өзендері қүяды. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Ахметов атындағы көше (Алматы)

Көшеге шығыстанушы ғалым, журналист, педагог, дипломат, қоғам қайраткері Ілияс Ахметовтің есімі (Алматы қаласы мәслихаттың 24.12.2003 № 26 шешімі мен Алматы қаласы әкімшілігінің 26.12.2003 № 5/764 қаулысы) берілген. Ахметов Ілияс 1897 жылы Семей облысында дүниеге келген. Ол Міржақып Дулатов, Ахмет Байтұрсынұлы, Мағжан Жұмабаев, Сәкен Сейфуллин сынды сол уақыттағы қазақ интелигенциясының әйгілі қайраткерлерінің әріптесі әрі қызметтесі болған. Көше Әуезов ауданындағы «Таугүл-3» шағынауданында орналасқан. Мырзағалиев көшесімен қиылысады. Көшенің ұзындығы - 150 метр. Дереккөздер
Машанов атындағы көше (Алматы)

Көшеге геолог, тау-кен инженері, геомеханика заңын ашып, қағидасын тұжырымдаған теоретик, Ақбастау-Құсмұрын кен өндірісін ашқан зерттеуші, Қазақстанда геомеханика ғылымының негізін салған ғалым Ағжан Жақсыбекұлы Машановтың есімі (Алматы қаласы мәслихатының 24.12.2003 №26 шешімі мен Алматы қаласы әкімшілігінің 26.12.2003 №5/764 қаулысы) берілген. Машанов Ағжан Жақсыбекұлы Қарағанды облысы, Қарқаралы ауданы, Нұркен ауылында туған. Көше Әуезов ауданындағы «Таугүл-3» шағынауданында орналасқан. Сұлтан Бейбарыс көшесі мен Шәймерденов көшесінің аралығында созылып жатыр. Көшенің ұзындығы - 468 метр. Дереккөздер
Никодим Иванович Васькин

Никодим Иванович Васькин (1910-1972), тау-кен инженері. Донецк индустриалдық институтын бітірген (1937). Ұлы Отан соғысы жылдары Қарағанды бассейніне жіберілді, бірнеше шахтаны басқарады. Соғыстан кейін Киров атындағы шахта директоры, «Ленинкөмір» тресінің басқарушысы. 1959-1965 жылдары «Қарағандыкөмір» комбинатының бастығы. 1966—1970 жылы Қаз КСР көмір өнеркәсібі басқармасы бастығының 1-орынбасары, 1970 жылдан «Қарағандыкөмір» комбинаты бастығының орынбасары. Ленин, Октябрь революциясы, «Құрмет Белгісі» ордендерімен марапатталған. «Шахтер даңкы» белгісінің толық иегері. Қарағанды қаласының құрметті азаматы. Дереккөздер
Тобыл қысқа көшесі (Астана)

Тобыл қысқа көшесі (Астана) - бұрынғы атауы М.Кутузов қысқа көшесі. Тобыл қысқа көшесі А.Чехов көшесінен басталады. Ұзындығы - 81,8 м. ---- Тобыл - Ертіс алабындағы өзен. Қазақстанның Қостанай облысы және Ресейдің Қорған, Түмен облыстары жерімен ағады. Жалпы үзындығы - 1591 шақырым. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Снегин атындағы көше (Алматы)

Снегин атындағы көше. Көшеге Қазақстанның белгілі жазушысы, Ұлы Отан соғысына қатысушы Дмитрий Федорович Снегиннің (Поцелуев) есімі (Алматы қаласы мәслихаты мен Алматы қаласы әкімшілігінің 11.06.2003 № 2/350 қаулысы) берілген. Снегиннің (Поцелуев) Дмитрий Федорович ( 1912 - 2000) Алматы қаласында дүниеге келген. Ол Қазақстан жазушылар одағы басқармасының хатшысы қызметін атқарған. Көше Медеу ауданында орналасқан. Көшенін ұзындығы - 1000 метр. Дереккөздер
Енесай көшесі (Астана)

Бұрынғы атауы №130 көше. Енесай көшесі Оңтүстік-Шығыс тұрғын алабындағы (оң жақ) көше. Ұзындығы - 416 м. Енесай - жер шарындағы аса ірі өзендердің бірі. Ол Бий Хем (Үлкен Енесай) және Ка-Хем (Кіші Енесай) өзендерінің Қызыл қаласының (Тыва Республикасы) тұсында қосылуынан пайда болады. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Ахрименко атындағы көше (Алматы)

Көшеге Кеңес одағының батыры Никифор Акимович Ахрименконың есімі (Алматы қаласы атқару комитетінің 17.12. 1958 №ЗЗ шешімі) берілген. Ахрименко Никифор Акимович (1914-1944) Ресейде туған. Көше Әуезов ауданында орналасқан. Райымбек даңғылынан басталып, Алматының батыс шекарасына қарай созылып жатыр. Есенин, Качалов, Войков, Рысқұлов даңғылымен қиылысады. Көшенің ұзындығы - 1620 метр. Дереккөздер
Тұлпар орамы (Астана)

Тұлпар орамы (Астана) - бұрынғы атауы №4 қысқа көше. Оңтүстік-Шығыс тұрғын алабы (сол жақ). Тұлпар орамы Ырғыз көшесінен басталып, Сілеті көшесінде аяқталады. Ұзындығы - 94,6 м. Асқан жүйрік, дүлдүл жылқыны қазақ халқы «тұлпар» деп атаған. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Сумен тоғыту түрі

Тоғыту ұңғымаларының игеру нысанының геологиялық-физикалық ерекшеліктеріне сәйкес орналастырылуымен сипатталатын сумен тоғыту әдістерінің бірі. Бұл сумен тоғыту түрінің өкілдеріне шектеусырттық, шектеубойлық және шектеуіштік сумен тоғытуларды жатқызуға болады; бұлардың соңғысының құрамына жатынды "тілгілеп өту" арқылы, аумақтық, таңдамалы түрдегі ошақтық, т.с.с. сумен тоғыту тәсілдері кіреді. Дереккөздер
Урицкий көшесі (Алматы)

Көшеге революциялық қозғалыс жетекшісі, 1917 жылы Петроградтағы қарулы төңкерісті басқарған Мойсей Соломонович Урицкийдің есімі (1956 жылы) берілген. Урицкий Мойсей Соломонович (1873-1918) Черкасск қаласында дүниеге келген. Ол Сыртқы істер комиссары, Петроградтың төтенше жағдай жөніндегі комиссия төрағасы қызметтерін атқарған. Көше Түрксіб ауданында орналасқан. Бейсебаев, Некрасов, Бартольд атындағы көшелермен қиылысады. Көшенің ұзындығы - 1100 метр. Дереккөздер
Соболев атындағы көше (Алматы)

Соболев атындағы көше. Көшеге орыс жазушысы, аудармашы, Азамат және Ұлы Отан соғысына қатысушы, Социалистік Еңбек Ері Леонид Сергеевич Соболевтің есімі (Алматы қаласы атқару комитетінің 21.08.1974 №332Б шешімі) берілген. Соболев Леонид Сергеевич (1898-1971) Иркутскіде дүниеге келген. Ол - «Капитальный ремонт» романы мен «Морская душа» әңгімелер жинағының авторы. Мұхтар Әуезовтің «Абай жолы» роман-эпопеясын орыс тіліне тәржімалаған. Көше Түрксіб ауданында орналасқан. Көшенің ұзындығы - 900 метр. Дереккөздер
Мұнай мен газды іздеу-барлау жұмыстарының геофизикалық әдістері

Мұнай мен газды іздеу-барлау жұмыстарының геофизикалық әдістері - Геологиялык қимадағы таужыныстардың физикалық қасиеттерінің әр түрлілігіне негізделген іздеу-барлау әдістері. бұл әдістер кешені әдетте "геофизикалық барлау" деген атауға біріктіріледі. Алайда оларды екіге бөлу орынды, оның біріншісі - "далалық іздеу геофизикасы", екіншісі - "өндірістік барлау геофизикасы". Біріншісінің мақсаты — шөгінді алаптың немесе оның жекелеген алқаптары мен аудандарының аймақтық қойнаулық құрылысын анықтау, сөйтіп Мұнай мен газдың түтқышы рөлін атқаруы мұмкін жергілікті құрылымдарда іздеу бүрғылауларын дайындау. Дала геофизикасында қолданылатын басты-басты әдістер — гравиметрлік, магниттік, электрлік және сейсмикалық әдістер болып табылады. Радиометрлік және геотермикалық әдістерді қолданудың да болашағы үмітсіз емес. Өндірістік барлау геофизикасы кенорынды игеруге дайындау және өндірістік қорларды анықтау мұддесін көздей отырып, Мұнайлы (газды) қабат қимасын және кенорын жатындарының параметрлерін зерттеу шараларын жүзеге асыратын өндірістік геофизика әдістерін пайдаланады. бұл әдістер қатарына жататындар — электрлік каротаж, радыоактывтік каротаж, термокаротаж, акустикалық каротаж т.б. Дереккөздер
Еңбекшілер көшесі (Астана)

Бұрынғы атауы Трудовой көшесі. «Заречное» тұрғын алабы. Еңбекшілер көшесі Жиделі, Үшкөпір көшелерімен қиылысады. Ұзындығы - 1181,7 м. Еңбекшілер - «еңбек сүйгіш, еңбекқор, бейнетқор» деген мағынаны білдіреді. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Громова қысқа көшесі (Астана)

Громова қысқа көшесі (Астана) - бұрынғы атауы У.Громова қысқа көшесі. У.Громова қысқа көшесі Кенесары көшесінен басталады. Ұзындығы - 145,2 м. Ульяна Громова (1924-1943) - Ұлы Отан соғысының кезінде Ворошиловград облысы Краснодон қаласындағы «Жас ұлан» астыртын комсомолдық үйымын басқарушыларының бірі. Кеңес Одағының Батыры. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Ахтанов көшесі (Алматы)

Көшеге қоғам қайраткері, Қазақстанның халық жазушысы, драматург, сыншы ғалым Тахауи Ахтановтың есімі (Алматы қаласы әкімінің 20.11.1997 № 698 шешімі) берілген. Ахтанов Тахауи (1923-1994) Ақтөбе облысында дүниеге келген. Ұлы Отан соғысына қатысқан. Ол - «Қаһарлы күндер», «Боран», «Ант» шығармалардың авторы. Қазақстан Жазушылар Одағына қарасты және басқару ұйымдарында әр түрлі жауапты қызметтер атқарған. Көше Жетісу ауданында орналасқан. Көше Тобаяқов көшесінен басталып, Ломоносов көшесіне дейінгі аралықта орналасқан. Бұрынғы атауы - Выборгская көшесі. Көшенің ұзындығы - 1050 метр. Дереккөздер
Маяковский атындағы көше (Алматы)

Көшеге қазақ балаларының бірқатар буынын тәрбиелеуде өзіндік орны бар туындыгер, орыс ақыны, 1910-1920 жылдары Авангард өнерін танытушылардың бірі Владимир Владимирович Маяковскийдің есімі 1956 жылы берілген. Маяковский Владимир Владимирович (1893-1930) Кутаиси губерниясында дүниеге келген. Ол - «Облако в штанах», «Человек», «Владимир Ильич Ленин», «Хорошо» шығармаларының авторы. Көше Жетісу ауданында орналасқан. Көшенің ұзындығы - 600 метр. Дереккөздер
Успенский көшесі (Алматы)

Көшеге орыс жазушысы Глеб Иванович Успенскийдің есімі (Алматы қаласы әкімінің 22.01.1992 № 1/12 шешімі) берілген. Успенский Глеб Иванович (1843-1902) Тула қаласында дүниеге келген. Ол - «Крестьянин и крестьянский труд», «Разорение», «Власть земли» т.б. шығармалардың авторы. Көше Түрксіб, Жетісу аудандарында орналасқан. Сейфуллин даңғылы, Молдағұлова көшесімен қиылысады. Бұрынғы атауы - Молдақұлова көшесі. Көшенің ұзындығы - 500 метр. Дереккөздер
Сокольсий атындағы көше (Алматы)

Сокольсий атындағы көше. Көшеге Қазақстан және Ресей химигі, катализ саласында ғылыми мектеп ашқан ғалым, Қазақ КСР Ғылым академиясының академигі, вице-президенті, Социалистік Еңбек Ері Дмитрий Владимирович Сокольскийдің есімі (Алматы қаласы мәслихаты мен Алматы қаласы әкімінің 12.05.2000 № 455 қаулысы) берілген. Дмитрий Владимирович Сокольский (1910-1987) Энзели қаласында дүниеге келген. Қазақ КСР Ғылым академиясының Органикалық катализ және электрохимия институтының директоры қызметін атқарған. Көше Түрксіб ауданында орналасқан. Паллади көшесінен басталып, Зопоржес көшесіне дейінгі аралықта созылып жатыр. Бұрынғы атауы - Барабин көшесі. Көшенін ұзындығы - 1300 метр. Дереккөздер
Құлмағанбет Лекерұлы Есбаев

Құлмағанбет Лекерұлы Есбаев (1930-1994), әдебиет зерттеуші ғалым, белгілі әуезовтанушы. Филология ғылыми кандидаты (1973), доцент (1975). Қазақтың мемлекеттік университетін бітірген (1956). 1956-1963 жылдары Жамбыл мәдени-ағарту училищесінің ұстазы, оку ісінің меңгерушісі, 1963-64 жылдары Қарағанды педагогикалық училищесінің, 1964 жылдан педагогика институттың, ҚарМУ-дін оқытушысы, доценті, кафедра менгерушісі. Есбаевтың әуезовтану тақырыбына ден қоюы оның университет қабырғасында «Абай поэзиясының халықтығы» деген тақырыпта диплом жұмысын қорғауынан басталады. М. Әуезовтің осы диплом жұмысына жазған пікірі «Абайтанудан жарияданбаған материалдар» атты кітапта (1988) жарық көрді. Әуезов қудаланған шақта жанын ұғып, жанынан табылды. Өзінің саналы өмірін ұлы ұстазының шығармашылығы мен мұрасын зерттеп, насихаттауға арнаған шәкірт «М. О. Әуезовтің эстетикалык көзқарасы» деген тақырыпта кандидатгык диссертация корғайды. ҚарМУ-де «Мұхтартану» атадатын арнаулы курстын негізін қалады. 1987 жылы М. Әуезовтің 90 жылдығына орай Қарағанды университетінде республикалық деңгейдегі ғылыми-теориялык конференция өткізді. Дереккөздер
Еңлік - Кебек көшесі (Астана)

Бұрынғы атауы Садовый көшесі. «Көктал» тұрғын алабы. Еңлік-Кебек көшесі Болашақ көшесінен басталады. Ұзындығы - 1188,8 м. «Еңлік - Кебек» - екі жастың махаббатын жыр ететін, XVIII ғасырдан бастап кең тараған дастанның бірі. Бүгінде жыр түрінде жеткен «Еңлік-Кебек» дастанының екі нұсқасы белгілі. Оның біріншісі - Абайдың айтуымен Шәкәрім жазған нұсқа. Екіншісі — Мағаұия Абайұлы жазған нұсқа. «Еңлік-Кебек» - М.Әуезовтің белгілі шығармасы. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]
Ұлықбек көшесі (Алматы)

Көшеге әлемге әйгілі ғалым, Орта Азия математик, ұлы астроном Мұхаммед Торағай Ұлықбектің (1394-1449) есімі (Алматы қаласы әкімінің 25.05.1995 № 2І316 шешімі) берілген. Ол - Ақсақ Темірдің немересі. Ұлықбек атақты астрономиялық мектепті ашқан. Самарқан билеушісі болған. Көше Әуезов ауданында орналасқан. Алтынсарин даңғылы, Сайын, Момышұлы көшелерімен қиылысады. Бұрынғы атауы - Домостроительный көшесі. Көшенің ұзындығы - 900 метр. Дереккөздер
Әбдірәшұлы атындағы көше (Алматы)

Көшеге қазақтың көрнекті ақыны, М.Жұмабаев атындағы сыйлықтың тұңғыш лауреаты Жарасқан Әбдірашевтің есімі (Алматы қаласы мәслихатының 24.12.2003 № 27 шешімі мен Алматы қаласы әкімшілігінің 26.12.2003 № 5/765 қаулысы) берілген. Әбдірәшев Жарасқан (1948-2006) Қызылорда облысы Арал ауданы Аманөткел ауылында дүниеге келген. Белгілі қазақ басылымдарында бас редактор болып қызмет атқарған. «Тамаша» ойын-сауық театрында бас редактор болған. Көше Алатау ауданындағы «Ақбұлақ» шағынауданында орналасқан. Көшенің ұзындығы - 500 метр. Дереккөздер
Соқпақбаев атындағы көше (Алматы)

Соқпақбаев атындағы көше — Алматы қаласының Алмалы ауданында орналасқан көшесі. Алматы әкімінің 1997 жылғы 7 қарашадағы №670 шешімі көшені Бердібек Соқпақбаевтың құрметіне атаған. Райымбек даңғылынан басталып, Рысқұлов даңғылына дейінгі аралықта созылып жатыр. Памир, Сахалин, Фадеев көшелерін қиып өтеді. Бұрынғы атауы — Аврора көшесі. Көшенің ұзындығы — 1250 метр. Дереккөздер
Барлаудың геофизикалық әдістері

Барлаудың геофизикалық әдістері - табиғи немесе жасанды тудырылған физикалық өрістердің кенорын қимасында таралу шеліктерін сол кенорынның геологиялық құрылысын нақтылауға пайдалану араларына негізделген геофизикалық әдістер жиынтығының жалпылама атауы. Жиынтыққа кіретін басты-басты барлау әдістері - гравибарлау, магнитбарлау, хабарлау, сейсмобарлау т.б. Нақтылы геологиялық міндеттерді шешу сатында бұлар әдетте жеке-дара тұрде емес, кешенді түрде қолданылады. Дереккөздер
Солонички құм-қиыршық тас кен орны

Солонички құм-қиыршық тас кен орны - Қарағанды облысы Бұқар жырау ауданында орналасқан. Нұра өзенінің жайылмасындағы аллювийлі шөгінділердің беткі қабатында. «Казметаллург құрылыс» тресі 1958 жылы барлап, пайдалануда. Жатыс сипаты Өнімді кен қабаты құмайт және саздақ қабатшалары бар алмакезектесіп тұратын ірі түйірлі және ұсақ түйірлі кварцтық-алаңдық-шпаттық құм болып келеді. Олардың қалыңдығы 42-9,2 м (орта есеппен 6,6 м), аршылған бетінің орташа қалыңдығы (саздақтың) - 2,5 м. Құм-қиыршық тас қоспасы 150-маркалы және одан да жоғары маркалы бетондар (байыту жағдайында), сылақтық және тасқалау ерітінділерін дайындауға пайдаланылады. Дереккөздер
Магадан көшесі (Алматы)

Магадан көшесі - Көшеге Ресей Федерациясындағы Магадан облысының орталығының атауы (Алматы қаласы атқару комитетінің 28.08.1957 #17 шешімі) берілді. Орналасқан жер Көше Алмалы ауданында орналасқан. Листа (Лисаковск) көшесінен басталып, Рысқұлов даңғылына дейін созылып жатыр. *Көшенін ұзындығы - 1020 метр. Дереккөздер
Мәди көшесі (Алматы)

Көшеге қазақ ақыны, композитор Мәди Бәпиұлының есімі берілген. Бәпиұлы Мәди (1880-1921) Қарағанды өңірінде дүниеге келген. Ол - халық арасына кең таралған «Қаракесек» әнінің авторы. Мәдидің өмірі мен-шығармашылығын А.Жұбанов, А.Бектасов зерттеген. А.Әбішев оның өмірі туралы «Найзағай» романын жазған. Көше Бостандық ауданында орналасқан. Сырғабеков көшесі мен Есенәлиев көшелерінің аралығында созылып жатыр. Дереккөздер
Қайыпов атындағы көше (Алматы)

Көшеге көрнекті ғалым, геология-минералогия ғылымдарының докторы, профессор, Қазақ КСР-нің еңбек сіңірген ғылым қайраткері, КСРО Мемлекеттік сыйлығының лауреаты, Қазақ КСР Ұлттық Ғылым академиясының академигі Артықбай Қайыповтың есімі (Алматы қаласы әкімінің 31.03.1993 № 144 шешімі) берілген. Қайыпов Артықбай Қарағанды облысында дүниеге келген. Геология-минералогия институтында басшы қызмет атқарған. Көше Медеу ауданындағы Алатау кентінде орналасқан. Көшенін узындығы - 500 метр. Дереккөздер
Солодовников атындағы көше (Алматы)

Солодовников атындағы көше. Көше Қазақстанның ғалым-агрономы Федор Сергеевич Солодовниковтің есімі (1956 жылы) берілген. Солодовников Федор Сергеевич (1910-1948) Башқұртстанда дүниеге келген. Ол ВАСХНИЛ президиумы қазақ бөлімінің мүшесі болған. Көше Бостандық ауданында орналасқан. Егізбаев көшесінен басталып, Жароков көшесіне дейінгі аралықта созылып жатыр. 20 шы Линя, Хүсейінов, Розыбакиев, Гагарин, Айманов көшелерін қиып өтеді. Көшенін ұзындығы - 1050 метр. Дереккөздер
Әбдіров атындағы көше (Алматы)

Көшеге қазақтың ержүрек ұлы, Кеңес Одағының Батыры Нүркен Әбдіровтің есімі (Алматы қаласы атқару комитетінің 12.12. 1956 №31 шешімі) берілген. Нүркен Әбдіров (1919-1942) Қарағанды облысында дүниеге келген. Ұлы Отан соғысындағы шайқаста өртке оранған ұшағын жау бекінісіне бағыттаған ол немістердің қару мен оқ-дәрі қоймасын талқандаған. Көше Қарасу өзенін бойлай Райымбек даңғылынан солтүстікте қарай созылып жатыр. Көше Әуезов ауданында орналасқан. Көшенің ұзындығы - 750 метр. Дереккөздер
Ұлытау көшесі (Алматы)

Көшеге қазақ тарихындағы ерекше орны бар, барша қазақ руларының таңбасы салынған киелі таудың атауы (Алматы қаласы мәслихатының 24.03.2005 № 138 шешімі мен Алматы қаласы әкімдігінің 4.04.2005 № 2/185 қаулысы) берілген. Көше Медеу ауданындағы «Думан-1» шағынауданында орналасқан. Көшенің ұзындығы - 650 метр. Дереккөздер
Алексей Александрович Воейков

Алексей Александрович Воейков (1926 жылы туған) - журналист, жазушы. Қырғыз мемлекеттік педагогикалық институтын бітірген (1954). Гурьев (қазіргі Атырау) облыстық «Прикаспийская коммуна» газетінде, Барнаул және Қарағанды телестудиясында бас редактор болып істеген. 1991 жылдан «Шахтерская неделя» газетінің редакторы. «Город солнечного камня», «Шахтерские горизонты», «Солонаты, земля» (диқан А. Христенко туралы) кітаптары шықты. Қазақстан Магниткасы, Қарағанды көмір бассейні, болат балқытушы А. Жүнісов, диқан, Социалистік Еңбек Ері И. Иванов туралы телефильмдердің авторы. Дереккөздер
Ер Көкше көшесі (Астана)

Ер Көкше көшесі (Астана) -Бұрынғы атауы №22 көше. Оңтүстік-Шығыс тұрғын алабы (оң жақ). Ер Көкше көшесі Арқайым көшесінен басталып, Бурабай көшесінде аяқталады. Жаңаарқа көшесімен қиылысады. Ұзындығы - 580 м. «Ер Көкше» — тарихи жыр. Бұл дастанның бірнеше нұсқасы бар. Оның ертеректе жазылып алынғандары В.Радлов пен М.Көпеев нұсқалары. Бұл екі нұсқа да Ертіс бойынан жазылып алынған. Жырдың нұсқалары Орталық ғылыми кітапхана қорында сақтаулы. Одан басқа Каспий өңірінде Мұрын жырау, Сырдария, Арал бойында Айтбай Хангелдин, Бейсен Сарманов айтқан нұсқалары бар. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *[http://maps.astana.kz/kz/gis.html Астана қаласының жоспар-кестесі анықтамалық онлайн картасы]