kurumikz/Cleaned-Kazakh-Wikipedia huggingface dataset:
Қазақстан — Малайзия қатынастары

Қазақстан — Малайзия қатынастары — Қазақстан мен Малайзия арасындағы екіжақты дипломатиялық қатынастар. Елдер Біріккен Ұлттар Ұйымының, АӨСШК, Азиядағы ынтымақтастық диалогы, Ислам ынтымақтастығы ұйымының мүшелері болып табылады. Тарихы Екіжақты ынтымақтастық Қазақстан Республикасының тәуелсіздігін Малайзия 1991 жылғы 31 желтоқсанда мойындаған уақыттан басталды. Екі ел арасындағы дипломатиялық қатынастар 1992 жылы 16 наурызда орнатылды. Осы жылдар ішінде Қазақстан мен Малайзия арасында сындарлы және сенімді диалог орнады. Қазақстан–Малайзия қатынастары дамудың серпінді сипатына ие, ал көпжақты ынтымақтастық өңірлік және халықаралық ұйымдар шеңберінде жалғасуда. 1996 жылы Қазақстан Куала-Лумпур қаласында өз елшілігін ашты, ол Оңтүстік-Шығыс Азия елдеріндегі алғашқы шетелдік өкілдік болды. Сол жылы Малайзияның Қазақстандағы елшілігі де ашылды. 1996 жылдан бастап Астана мен Путраджая бауырлас қалалар болып табылады. 2021 жылғы ақпанда Мемлекет басшысының Жарлығымен Қазақстан Республикасының Малайзиядағы Төтенше және Өкілетті Елшісі болып Болат Болатұлы Сүгірбаев тағайындалды. 2022 жылдың желтоқсан айынан бастап Малайзияның Қазақстандағы Елшісі Мохд Адли бин Абдуллах болып табылады. Сауда Елдер сауда-экономикалық ынтымақтастықты кеңейтуді жоспарлап отыр, олардың арасында тығыз байланыс орнату үшін бірнеше келісімдерге қол қойылды. 2011 жылы елдер арасындағы тауар айналымының көлемі 61,1 млн. Елдер сонымен қатар Халал секторында технологиялар алмасу, исламдық қаржыландыру және ынтымақтастық саласында бірлесіп жұмыс істейді. 2011 жылы "Air Astana" Алматы мен Куала-Лумпур арасында тікелей әуе рейстерін іске қосқаннан кейін 15 000-ға жуық қазақстандық Малайзияға барды. 2016 жылы елдер арасындағы тауар айналымының көлемі 49,22 млн. Малайзияның Қазақстанға ең ірі экспорты — кофе негізіндегі өнімдер, ал Қазақстаннан ең ірі импорты — мырыш және телевизиялық компоненттер. 2017 жылғы 4 мамырда елдер 11 облыста экономикалық ынтымақтастықты ұйымдастыру туралы уағдаласты. Дипломатиялық өкілдіктер * Қазақстанның Куала-Лумпурда елшілігі бар. * Малайзияның Астанадағы елшілігі бар. Қазақстанның Малайзиядағы елшілері # А. Жұмабаев (1996 - 1999) # Б. Тайжан (1999 - 2001) # Тоғызбаев, Олжас Қабдешұлы (2001 - 02) # И. Адырбеков (2002 - 2004) # М. Тілеуберді (2004 - 2009) # Б. Атамқұлов (2010 - 2012) # Д. Сарекенов (2012 - 2013) # Д. Сарекенов (2013 - мамыр 2019) # Б. Иманбаев (мамыр 2019 - ақпан 2021) # Б. Сүгірбаев (ақпан 2021 жыл - қазіргі уақыт) Малайзияның Қазақстандағы елшілері # Тан Сен Сун (наурыз 2001 - наурыз 2004) # Тан Тай Хин (мамыр 2004 - маусым 2008) # Ара Чинг Хонг (ақпан 2009 - қазан 2010) # Ахмад Расиди Хазизи (мамыр 2011 - желтоқсан 2013) # Хидаят Абдул Хамид (қаңтар 2014 - наурыз 2017) # Саид Мохамад Бакри Саид Абд Рахман (сәуір 2017 - қазіргі уақыт) Дереккөздер
Қазақстан — Оман қатынастары

Қазақстан — Оман қатынастары — Қазақстан Республикасы мен Оман Сұлтандығы арасындағы қарым қатынастар. Дипломатиялық қатынастар 1992 жылғы 27 сәуірде орнатылды. Дипломатия Масқаттағы Қазақстан Республикасының Елшілігі 2010 жылдың 15 қазанда ашылды. Қазақстандағы Оман Елшілігі 2006 жылдың тамыз айынан бастап жұмыс істейді. 2019 жылдың мамырында Нажмедин Мұхаметәліұлы Қазақстан Республикасының Оман Сұлтандығындағы Елшісі болып тағайындалды. 2020 жылғы наурыздан бастап Оман Сұлтандығының Қазақстан Республикасындағы Елшісі лауазымына Мұхаммед әл-Бахрани тағайындалды 2022 жылы Қазақстан мен Оман дипломатиялық қарым-қатынастардың 30-жылдығын атап өтуде. Тәуелсіздік жылдарында Қазақстан-Оман ынтымақтастығы тұрақты және серпінді дамып, саясат, экономика, сауда, мәдениет және туризм салаларындағы қатынастар дәйекті түрде нығайтылды. Сапарлар Екіжақты қарым-қатынастарда Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті Н.Ә.Назарбаевтың 1997 жылы қыркүйекте Оманға алғашқы ресми сапары тарихи маңызға ие болды. Экономикалық және мәдени-гуманитарлық салалардағы екіжақты ынтымақтастықты дамыту шеңберінде 2008 жылдың 15-18 наурызында Сұлтан Қабус бен Саидтің шақыруымен Тұңғыш Президент Н.Ә.Назарбаевтың Оманға екінші сапары өтті. Парламентаралық ынтымақтастық өз жалғасын табуда. 2019 жылғы 23-24 қыркүйекте Астана қаласында өткен Еуразиялық парламентшілер спикерлерінің IV-отырысына Оман Консультативтік кеңестің (Парламенттің төменгі палатасы) Төрағасы Халид Әл-Мауали қатысты. Сапар барысында ол ҚР Тұңғыш Президенті Н.Ә.Назарбаевпен, ҚР Парламентінің екі палатасының спикерлері және ҚР Премьер-Министрімен кездесті. 2019 жылғы 9-10 желтоқсанда ҚР Парламенті Сенаты Төрағасының орынбасары Б.Бекназаров Оманға сапармен барды. Сапар барысында қазақстандық делегация Оман Мемлекеттік Кеңестің (жоғарғы палата) төрағасы Яхя әл-Манзери, оның орынбасары Әл-Хаттаб әл-Хинаимен және Консультативтік Кеңестің (төменгі палата) төрағасы шейх Халед әл-Мауалимен кездесті. Сауда Екі ел арасындағы іскерлік әріптестіктің серпінділігі байқалуда. 2022 жылғы қаңтар-тамыз аралығында Қазақстан мен Оман арасындағы тауар айналымы 5,6 млн АҚШ долл. жетті. Екі ел арасындағы тауар айналымы 2021 жылы 2,8 млн. АҚШ долл., 2020 жылы 273,5 мың АҚШ долл., ал 2019 жылы 472 мың АҚШ долл. құраған болатын. 2005 және 2020 жж. желтоқсан аралығында Оманнан Қазақстанға тікелей инвестициялардың жалпы ағыны 253,4 млн. АҚШ долларын құрады. Оманның «OQ» мемлекеттік мұнай компаниясы Халықаралық консорциум шеңберінде Қазақстандағы «Дунга» мұнай кен орынын игеруге қатысады. Виза 2019 жылдың қыркүйегінен бастап Қазақстан Оман азаматтары үшін бір ай мерзімге визасыз режим енгізді. 2022 жылдың сәуір айынан бастап Оманда Қазақстан азаматтары үшін 14 күндік визасыз режим жарияланды. Ынтымақтастық туризм, транзит-көлік және басқа да салаларда белсенді дамып келеді. Дереккөздер
Огонилар

Огонилар (кана) — Нигерияда тұратын жалпы саны 500 мың адамды құрайтын ұлт. Олар солтүстік кан, оңтүстік кан, гокан, тай және элеме топтарына бөлінген. Тілі Олар нигер-кордофан отбасына жататын кегбоид тілдерінде (огони тілдерінде) сөйлейді. Діні Көпшілігі дәстүрлі нанымдарды ұстанады, кейбіреулері христиандар (католиктер мен протестанттар). Кәсібі Негізгі дәстүрлі кәсіптері қолмен атқарылатын егіншілік (ямс, тәтті картоп, маниок, жүгері, майлы пальма), балық аулау, қолөнер (тоқымашылық, ағаш ою, керамика). Өмір салты Әлеуметтік құрылымда құпия одақтар (толог), соның ішінде ерлер (лорле, кунуке) және аралас (аманикпо, кпаакпаа және т.б.), сондай-ақ жастар қолөнер, дәстүр, фольклор бойынша білім алған қауымдастықтар (боонато) үлкен рөл атқарды. Әлеуметтік ұйымның негізінде жас стратификациясы болды (3 жас дәрежесі: балалар, жасөспірімдер, ересектер және қарттар). Саяси құрылымдар болған жоқ, орталықтандырылған басқару болмады. Дәстүрлі билік ауыл қауымдастықтарының басшыларына және патрилиндік рулардың (ган) басшыларының кеңестеріне тиесілі болды. Тайпалық ұйым 7 тектен тұрды. Негізгі экономикалық бірлік – көп балалы отбасы (тор). Елді мекендердері шоғырланып орналасқан, тұрғын үйлері дөңгелек және төртбұрышты, бөренелерден немесе қамыстан жасалған. Конустық төбесі сабанмен немесе шөппен жабылған. Дәстүрлі киімдері – белдемше (қысқа және ұзын – юбка тәрізді) еуропалық костюммен алмастырылуда. Азық-түліктері негізінен балық және өсімдік тектес тағамдар (ботқалар, бұқтырылған тағамдар, ащы дәмдеуіштермен пісірілген түйнектер). Дереккөздер
Гуанозинмонофосфат

Гуанозинмонофосфат (ГМФ) немесе 5'-гуанидил қышқылы — Рибонуклеин қышқылы құрамындағы нуклеотид. Фосфор қышқылының және гуанозиндік нуклеозидтің эфирі болып келеді. Химиялық формуласы — C 10 H 14 N 5 O 8 P. Тамақ өннеркәсібінде оны E626 деп белгілейді. ГМФ негізіндегі тұздар натрий гуанилаты (E627), калий гуанилаты (E628) және кальций гуанилаты (E629) деп аталады. Бұлардың бәрі дәм күйшейткіштер болып табылады. Дереккөздер
Отабек Ғайрат оглы Шукуров

Отабек Гайратович Шукуров (; 22 маусым 1996, Қашқадария облысы) — өзбекстандық футболшы, жартылай қорғаушы. 2019 жылғы Футболдан Азия Кубогына қатысқан. Жүлделері Өзбекстан * Өзбекстан чемпионатының күміс жүлдегері: 2016 * Өзбекстан бірінші лигасының жеңімпазы: 2014 БАӘ * БАӘ чемпионы: 2018/19 * БАӘ чемпионатында 2-орын: 2021/22 * БАӘ суперкубогы: 2019/20 Дереккөздер
Цитидинмонофосфат

Цитидинмонофосфат (ЦМФ) немесе 5'-цитидил қышқылы — Рибонуклеин қышқылы құрамындағы нуклеотид. Фосфор қышқылының және цитозиндік нуклеозидтің эфирі болып келеді. Химиялық формуласы — C 9 H 14 N 3 O 8 P. Дереккөздер
Уридинмонофосфат

Уридинмонофосфат (УМФ) немесе 5'-уридил қышқылы — Рибонуклеин қышқылы құрамындағы нуклеотид. Фосфор қышқылының және уридиндік нуклеозидтің эфирі болып келеді. Химиялық формуласы — C 9 H 13 N 2 O 9 P. Биологиялық тәжірибелерде уридинмонофосфаттың ағзаның есте сақтау қабілетіне оң әсер еткені байқалды. Дереккөздер
Футболдан Өзбекстан суперкубогы 1999

Өзбекстан суперкубогы 1999 — футболдан Өзбекстанның тұңғыш суперкубогы. Кейбір мәліметтерге қарағанда, бұл турнир 1999 жылы «Өзбекстан президентінің кубогы» деп те аталды. 29 тамызда Ферғана қаласындағы «Нефтчи» стадионында (сыйымдылығы 16 000 көрермен) өтті. Матчқа 6 мың көрермен келген. Матчта 1998 жылғы Өзбекстан чемпионы Ташкенттің «Пахтакоры » және 1998 жылғы Өзбекстан Кубогының иегері Наманганның «Навбахоры » өзара ойнады. Матч 4:2 есебімен намангандық клубтың пайдасына аяқталып, «Навбахор» тарихтағы тұңғыш Өзбекстан Суперкубогының иегері атанды. Матч Детальдар Дереккөздер Сілтемелер
Омето

Омето (Омо өзенінің атынан шыққан) — Эфиопияның оңтүстік-батысындағы омот халықтарының тобы. Олар Омо өзенінің орта ағысының алабында және Биллате өзенінің оң жағалауында тұрады. Жалпы саны 1,2 млн. адам. Тілі Олар омот тілдерінің гонга-гимож тармағының омет тілдерінде сөйлейді. Жазуы эфиопиялық және латын графикасына негізделген. Уолайт тілі - уолайт аймағының ресми тілі. 1998 жылы жасанды біріңғай омет тілін енгізу әрекеті жасалды. Амхар тілі де кеңінен таралған. Діні Ометолардың көпшілігі христиандар немесе синкреттік дінді ұстанушылар. Валайттардың ішінде сүнниттік мұсылмандар көп. Тарихы Омет княздіктері XIV-XVI ғасырларда пайда болды. Оромо шапқыншылығы нәтижесінде амхардан оқшауланған халықтар 19 ғасырдың аяғында Император Менелик II жаулап алғанға дейін және олардың жерлері Эфиопия мемлекетінің құрамына енгенге дейін дербес дамыды. Алдыңғы екі ғасырда олар бірнеше шағын мемлекеттер құра алды, олардың ішіндегі ең дамығаны Кэфа болды. ХІХ ғасырдың аяғында барлық омета Эфиопияның құрамына кірді. Кәсібі Негізгі кәсіптері қолмен атқарылатын егіншілік (бидай, арпа, тары, құмай, банан, мақта, кофе), мал шаруашылығы (ірі қара және ұсақ мал, есектер, тауықтар). Көптеген топтарда мал шаруашылығы егіншілікке қарағанда үлкен маңызға ие болды, кейбір топтар (харуро, валяйта, куло, доко және т.б.) балық аулау және аң аулаумен айналысады. Малелер садақпен және уланған жебелермен аң аулады. Қолөнер кең таралған: тоқу, ұсталық, былғары (ерлер), қыш (әйелдер). Тоқу-құрметті кәсіп болып саналады. Өмір салты Ометоның дәстүрлі қоғамдық ұйымына тән қасиет - қауымдық-касталық жүйе. Ақсүйектердің әр түрлі касталары, еркін егіншілер, құлдар ұрпақтары, аңшылар, темір ұсталар, кейбір топтарда діни қызметкерлер мен салт-дәстүрлік қызметшілер касталары да болды. Жауларды өлтірген жауынгерлерді, пілдерді, мүйізтұмсықтарды, жабайы буйволдарды, арыстандарды немесе қабыландарды өлтірген аңшыларға ерекше құрмет көрсетіліп, ерекше шаш үлгілері мен әшекейлері берілді. Отбасы шағын, туыстық есеп патрилинейлік. Конта мен Харуро арасында әмеңгерлік тараған, ал валяйт, шангама және мале арасында көп әйелді неке жиі кездеседі. Тұрғын үйлер, киім-кешек, азық-түлік бірқатар жергілікті ерекшеліктері бар Сидамдарға жақын. Дереккөздер
Тверь облысы

Тверь облысы (, , ) — Ресей Федерациясының субъектісі, облыс. Әкімшілік орталығы — Тверь қаласы. 1935–1990 жылдары Калинин облысы деген атауы болған. Тверь облысы Орталық федералды округінің құрамына кіреді, 2023 жылғы санақ бойынша халық саны 1,230,171 темір жолы, Тверь облысы, 2018]] 1990 жылы 17 шілдеде РКФСР Жоғарғы Кеңесі Президиумының төрағасы Борис Ельцин жарлығымен Калинин облысының атауы Тверь облысы болып өзгертілді. Бұл бұйрығы РКФСР Халық депутаттары кеңесінің келісімімен 1992 жылдың 16 мамырында күшіне енді. 1996 жылы 13 маусымда Тверь облысы Ленинград облысы мен Санкт-Петербургпен бірге федералдық үкіметпен билік бөлісу туралы келісімге қол қойып, автономияға ие болды. Бұл келісім 2002 жылдың 19 ақпанында күшін жоғалтты. Географиясы Тверь облысы Шығыс Еуропа жазығы ортаңғы бөлігінің батысында орналасқан. Облыс шығыста Ярославль облысымен, солтүстік-шығыста Вологда облысымен, солтүстік-батыста және солтүстігінде Новгород облысымен, оңтүстік-шығыста Мәскеумен, оңтүстік-батыста Смоленск облысымен, батыста Псков облысымен шектеседі. Тверь облысы — Селигер және Бросно сияқты көлдер аймағы. Қалған аумақтың көп бөлігін Еділ, Батыс Двина және Днепр бастау алатын Валдай қыраты алып жатыр. Тверь облысының ауданы 84,201 км²-ге тең, бұл 85 субъект арасында 38-орында. Облыс Ресей аумағының 0.49% құрайды және Орталық федералды округінің ең үлкен аумағы болып табылады. Климаты ылғалды континенттік, континенттік Ресейден ылғалды солтүстік-батыс аймақтарға ауысады. Аудан климаттық жағдайларда өмір сүру және демалыс үшін жайлылық аймағында орналасқан. Қаңтардың орташа температурасы батыста −8&nbsp;°C пен солтүстік-шығыста −13&nbsp;°C дейін, ал шілдеде +17&nbsp;°C пен +19&nbsp;°C аралығында болады. Жауын-шашынның жылдық орташа мөлшері 560-тан 720 мм-ге дейін болады. Әкімшілік бөлінісі 2013 жылы Тверь облысының құрамында 36 аудан, 23 қала, 28 кент болған. Халқы Тверь облысы халқының саны: * 1,230,171 (2023) * 1,471,459 (2002) * 1,670,117 (1989) Ұлттық құрамы 2020 жылғы санақ бойынша Тверь облысының ұлттары: Діни құрамы 2012 жылғы сауалнама бойынша Тверь облысы халқының 30% өзін Орыс православ шіркеуіне жатқызады, 9% конфессиядан тыс христиандар және 1% мұсылмандар. Оған қоса 34% рухқа сенеді, бірақ дінсіз деп жауап берсе, 20% атеист және қалған 5% өзге дінге сенеді, не жауап бере алмады. Саясаты Заң шығарушы билікті Тверь облысының заң шығарушы жиналысы, ал атқарушы билікті губернатор басқаратын Тверь облысының үкіметі жүзеге асырады. Тверь облысының 2016 жылдың 23 қыркүйегінен бергі губернаторы — «Біртұтас Ресей » Тверь аймақтық бөлімінің хатшысы . Дереккөздер
Динара Болатқызы Зәкиева

Динара Болатқызы Зәкиева (22 желтоқсан 1982, Қаратал ауылы, Зайсан ауданы, Шығыс Қазақстан облысы, Қазақ КСР) — қазақстандық мемлекет қайраткер. Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің VII сайланым депутаты (2021 жылдың 15 қаңтарынан бастап). Өмірбаяны 1982 жылы 22 желтоқсанда дүниеге келген. Шекара қызметінің бұрынғы директоры, генерал-лейтенант Болат Зәкиевтің қызы. 2006 жылы тұрмысқа шықты, 4 бала тәрбиелеп отыр: 3 қыз, 1 ұл. Білімі Бейжің Тіл және мәдениет институтын (Қытай 2001 жылы), Абай атындағы Алматы мемлекеттік университетін «халықаралық құқық» мамандығы бойынша (2002 жылы), Ресей Федерациясы Сыртқы істер министрлігінің Дипломатиялық академиясын «халықаралық құқық» мамандығы бойынша (Мәскеу, 2004 жылы); MBA Hult international business school (Дубай 2013 жылы) бітірген. Еңбек жолы 2004-2005 жылдар аралығында «ТопЮрАудит» ЖШС бас директорының орынбасары болып жұмыс істеген. 2005 жылы — Индустрия және сауда министрлігінің кәсіпкерлікті дамыту департаментінің бас маманы. 2006 жылы — «Antarex» ЖШС және Астана қаласындағы «Rafe» мейрамханалар желісінің негізін қалаушы. 2007-2013 жылдары — Қазақстан президенті әкімшілігінде президент хаттамасының сарапшысы. 2011 жылы — «Қасиетті жол» қоғамдық қайырымдылық қорының тең құрылтайшысы. 2013-2015 жылдары — Nur Otan партиясы төрағасының бірінші орынбасары хатшылығы меңгерушісінің орынбасары – партияның халықаралық ынтымақтастық бөлімінің жетекішісі. 2017-2019 жылдары — Астана қаласы әкімдігінің "Балалар үйі" КММ директоры. 2019 жылы — «Nur Otan» партиясы жанындағы Отбасы, әйелдер мәселелері және балалардың құқықтарын қорғау жөніндегі республикалық қоғамдық кеңестің төрағасы. 2019-2021 жылдары — Нұрсұлтан Назарбаев Қоры жанындағы «Қамқорлық қоры» корпоративтік қорының басшысы. 2022 жылдан бастап "Аманат" партиясының Отбасы және халықты әлеуметтік қорғау жөніндегі республикалық қоғамдық кеңесінің жетекшісі қызметтерін атқарған. Дереккөздер
Константин Владимирович Гальченко

Константин Владимирович Гальченко (23 маусым 1974, ) — қазақстандық футболшы, қорғаушы, жартылай қорғаушы. Қазақстан Олимпиада құрамасында ойнаған. Карьерасында Қазақстан, Өзбекстан, Ресей клубтарында ойнады. 2013-17 жылдары "Тобылдың" спорттық директоры қызметін атқарды. Жетістіктері Командалық * Өзбекстан чемпионатының қола жүлдегері 1998 * Қазақстан чемпионатының қола жүлдегері 2002 * Өзбекстан кубогы: 1998 * Өзбекстан суперкубогы: 1999 Дереккөздер
Юнион (футбол клубы)

«Юнион Сент-Жиллуаз» — Бельгияның Брюссель қаласындағы футбол клубы. Жүлделері Ұлттық * Чемпионат: ** Чемпион (11): 1903/04, 1904/05, 1905/06, 1906/07, 1908/09, 1909/10, 1912/13, 1922/23, 1932/33, 1933/34, 1934/35 ** Вице-чемпион (10): 1902/03, 1907/08, 1911/12, 1913/14, 1919/20, 1920/21, 1921/22, 1923/24, 2021/22, 2023/24 ** 3-орын (8): 1901/02, 1924/25, 1931/32, 1935/36, 1936/37, 1937/38, 1955/56, 2022/23 * Кубок: ** Жеңімпаз (3): 1913, 1914, 2023/24 * Суперкубок: ** Жеңімпаз (1): 2024 * 2 дивизион: ** Чемпион (4): 1901, 1951, 1964, 2020/21 Халықаралық * Жәрмеңкелер кубогы ** Жартылай финалист (1): 1958/196 Дереккөздер
Арканж Бинтсука

Арканж Бинтсука (фра. Archange Bintsouka; 25 қазан 2002, Конго Республикасы) — конголық футболшы, Конго Республикасы Ұлттық футбол құрамасы мен "Партизани" клубының жартылай қорғаушысы. Карьерасы Клубтық 2020 жылы карьерасын конголық "Кондзо" клубында бастады. 2022 жылы 1 ақпанда "Партизаниге" ауысты. Сол жылы тамызда Косовоның "Дреница" клубына жалға берілді. 2023 жылы жазда "Партизаниге" қайта оралды. Халықаралық 2021 жылдан бері Ұлттық құрамада ойнайды. Дереккөздер
Қоңырау кімге соғылады

«Қоңырау кімге соғылады» — Эрнест Хемингуэйдың 1940 жылы басылып шыққан романы. Испан азамат соғысы (1936–1939) аяқталғаннан кейін көп ұзамай жарияланған бұл шығармада интербригадаға қосылған жас америкалық жауынгердің франкистер тылына аттанып, партизанша соғысқаны жайлы баяндалады. Роман Le Monde ұсынған Ғасырдың 100 кітабы тізімінде #8 орында тұр. КСРО-да жалпы коммунистік қозғалысты және кейбір нақты коммунистерді бұрмалап көрсеткені үшін роман цензураға ұшырады. Атауы XVII ғасырдың ағылшын ақыны мен шіркеу адамы Джон Донның эпиграфқа алынған сөздерінен романның неге солай аталғаны белгілі болады: Әр адам жеке арал іспетті емес, ол континенттің бір ұшы, жалпының бір бөлігі ғана. Теңіз суы бір кесек жартасты шайып әкетсе, Еуропаның тарылып қалғаны емес пе, яки бір мүйіске, я досыңның не өзіңнің үй-жайыңа кеміп қалғаны іспетті. Әр адамның өлімі өзімді де аласартады, себебі мен адамзатқа ортақтаспын. Сондықтан қоңырау кімге соғылады деп ешқашан да сұрама, оның шылдыры саған арналған. Экрандалуы 1943 жылы шыққан сол аттас фильмде басты рөлдерді Гэри Купер мен Ингрид Бергман ойнайды. Фильм тоғыз «Оскарға» номинация алып, біреуінде жеңді. Дереккөздер
Қазақстан Парламенті Мәжілісінің 6-сайланым депутаттары

2016 жылғы 20 наурызда өткен Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісі депутаттарын сайлаудың қорытындылары бойынша VI сайланымдағы Парламент Мәжілісіне үш саяси партияның депутаттары өтті: «Нұр Отан» партиясы (84 депутат) , Қазақстанның «Ақ жол» демократиялық партиясы (7 депутат), Қазақстан Коммунистік халық партиясы (7 депутат). 2016 жылғы 21 наурызда Қазақстан халқы Ассамблеясынан (ҚХА) 9 депутат сайланды. Қазақстан Республикасы VI сайланым Парламентінің өкілеттігі 2016 жылғы 25 наурыздағы бірінші сессиясының ашылуынан басталып, 2021 жылғы 15 қаңтардағы VII сайланым Парламентінің бірінші сессиясы басталғанға дейін жалғасты. Бірінші сессияда Мәжіліс Төрағасы болып Бақтықожа Ізмұхамбетов («Нұр Отан»), оның орынбасарлары болып Владимир Божко (ҚХА) мен Гүлмира Исимбаева («Нұр Отан») сайланды. 2016 жылдың маусымында Ізмұхамбетов өз еркімен отставкаға кетті, 22 маусымда Нұрлан Нығматуллин төраға болып сайланды. Депутаттар тізімі VI сайланым Мәжілісінің өкілеттігі кезеңінде барлығы 116 адам оның депутаты болды. Дереккөздер
Geometry Dash (видео ойын)

Geometry Dash - бұл швед ойын жасаушы Роберт «Робтоп» Топала жасаған музыкалық платформалардың бейне-ойындар сериясы. Ойын 2013 жылғы 13 тамызда IOS және Android-де және Steam нұсқасы 2014 жылдың 22 желтоқсанында шығарылды. Ойын процесі бұл карталарды ырғақты музыкамен көптеген кедергілермен өту. Сонымен қатар, ойынға сіз өзіңіздің карталарды жасай аласыз және оларды серверлерге жатқыза аласыз, сондықтан ойынның айналасында белсенді қауым бар. Дереккөздер
Әлия Маратқызы Әбсеметова

Әлия Маратқызы Әбсеметова (21 мамыр 1984, Қарағанды, Қарағанды облысы, Қазақ КСР) — қазақстандық мемлекет қайраткері. 2021 жылдың 15 қаңтары мен 2023 жылдың 19 қаңтары аралығында Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің 7-шақырылым депутаты, 2020 жылы партияішілік праймеризге қатысып, Алматы облысы бойынша бірінші орынды жеңіп алды. «Аманат» партиясының партиялық тізімінен таңдалды, Әлеуметтік-мәдени даму комитетінің мүшесі. Өмірбаяны 1984 жылы 21 мамырда Қарағанды қаласында дүниеге келген. Арғын тайпасының Қаракесек руының шұбыртпалы бөлімінен шыққан.Профессор Марат Әбсеметовтің қызы. Білімі 2005 жылы «Тұран-Астана» университетін «Халықаралық экономика» мамандығы бойынша бітірген; 2016 жылы Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетін журналистика мамандығы бойынша бітірді, әлеуметтік білім бакалавры; 2021 жылы Махамбет Өтемісов атындағы БҚМУ «Мемлекеттік және жергілікті басқару» мамандығы бойынша бітірді, экономика ғылымдары магистрі. Еңбек жолы Еңбек жолын 2000 жылы аудиторлық компанияда референт болып бастады. Әртүрлі жылдарда түс бөлу операторы, беттеуші-дизайнер, дизайн бөлімінің басшысы, жарнама агенті, модератор, өндіріс редакторы, бас редактор, жеке ЖШС басшысы қызметтерін атқарды. 2018 жылы Uzyn.kz интернет-басылымын тіркеп, 2021 жылдың қаңтарына дейін бас редактор қызметін атқарды. Дереккөздер
Елнұр Сабыржанұлы Бейсенбаев

Елнұр Сабыржанұлы Бейсенбаев (27 маусым 1986, Кентау, Шымкент облысы) — қазақстандық саясаткер, партия және қоғам қайраткері, 2026 жылдан бастап Президент Әкімшілігі Ішкі саясат бөлімінің меңгерушісі. Мәжілістің VII және VIII сайланым депутаты (2021—2026), «Аманат» партиясының атқарушы хатшысы (2023). Өмірбаяны 2008 жылы Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетін «Саясаттану» мамандығы бойынша бітірген, 2010 жылы сол жерден саясаттану магистрі дәрежесін алды. 2006-2010 жылдар аралығында «Болашақ» республикалық қозғалысы төрағасының орынбасары, «Жастар үні» журналы бас редакторының орынбасары қызметтерін атқарған. 2010-2012 жылдары — «Жастар үні» жастар қоғамдық бірлестігінің төрағасы. 2012-2015 жылдар аралығында Алматы қаласындағы №48 мектеп-лицейде тарих пәнінің мұғалімі, Қазақстан Коммунистік Халық партиясы Алматы қалалық филиалының хатшысы болды. 2015-2017 жылдары — Алматы қаласы Жастар саясаты мәселелері басқармасының басшысы болды. 2019-2020 жылдары — Нұр-Сұлтан қаласы әкімінің кеңесшісі болды. 2020 жылдың 23 қаңтарынан 2021 жылдың қаңтарына дейін «Нұр Отан» партиясы қарамағындағы «Жас Отан» Жастар қанатының төрағасы болды. 2021 жылдың 15 қаңтарынан 2023 жылдың 11 қаңтарына дейін «Нұр Отан» партиясының (2022 жылдың 1 наурызынан бастап «Аманат» партиясы болып өзгертілді) партиялық тізімі бойынша Қазақстан Парламенті Мәжілісінің VII сайланым депутаты болды. 2023 жылдың 4 қаңтарынан 17 шілдесіне дейін «Аманат» партиясының атқарушы хатшысы болды. 2023 жылғы 29 наурыздан бастап 2026 жылғы 11 ақпанға дейін «Аманат» партиясының партиялық тізімі бойынша Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің VIII сайланым депутаты болды. Сол күні «Аманат» партиясының Мәжілістегі фракциясының жетекшісі болып сайланды. 2026 жылғы 9 ақпанда ол Президент Әкімшілігі Ішкі саясат бөлімінің меңгерушісі болып тағайындалды. Марапаттары * «Құрмет» ордені (Қазақстан Президентінің 2021 жылғы 2 желтоқсандағы Жарлығы) * «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 30 жыл» медалі (2021) * «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 25 жыл» медалі (2016) * Алғыс хаттары: Қазақстан Президенті Н.Ә.Назарбаевтан (2016), Қазақстан Президенті Қ.К.Тоқаевтан (2019) Дереккөздер
Нұрила Жидебаева

{{Тұлға } { style="background: transparent" } }} Нұрила Жидебаева (1922, Шұбар ауылы, Талдықорған уезі, Жетісу облысы, Түркістан АКСР — белгісіз, Шұбар ауылы, Талдықорған ауданы, Алматы облысы, Қазақ КСР) — Қазақ КСР, Талдықорған облысы, Талдықорған ауданы, «Жаңалық» ұжымшар звеношысы. Социалистік еңбек ері (1949). Өмірбаяны 1922 жылы Талдықорған уезі, Шұбар ауылында шаруа отбасында дүниеге келген. 1938 жылдан бастап «Жанлық» ауыл шаруашылығы артелінде (кейіннен — «Жаңалық» ұжымшары, төрағасы — Әбдіқадыр Дайыров) қатардағы ұжымшаршы болып жұмыс істеді. 1941 жылдан бастап — қызылша шаруашылығы тобының звеношысы болды. Тобы оның басшылығымен 1948 жылы 3 гектар алқаптың әр гектарынан орта есеппен 821 центнер қант қызылшасын жинады. КСРО Жоғарғы Кеңесі Төралқасының 1949 жылғы 20 мамырдағы Жарлығымен «1948 жылы бидайдан, күріштен, қант қызылшасынан және картоптан жоғары өнім алғаны үшін» Ленин ордені және «Орақ пен балға» алтын медалімен (№3695) марапатталып, Социалистік еңбек ері атағы берілді. Сол жарлықпен Талдықорған ауданы «Жаңалық» ұжымшарының агрономы Ахметқұл Рысқұловқа Социалистік еңбек ері атағы берілді. Денсаулығына байланысты 1955 жылы зейнеткерлікке шыққанға дейін «Жаңалық» ұжымшарында (1950 жылы біріккеннен кейін — Сталин атындағы ұжымшар, төрағасы — Нұрмолда Алдабергенов) еңбек етті. Талдықорған ауданындағы Шұбар ауылында (1977 жылдан бастап — Алдабергенов) тұрды. Қайтыс болған күні белгіленбеген. ;Естелік Алдабергенов ауылында бюсті қойылды. Әдебиет * Герои Социалистического Труда – казахстанцы. — Алма-Ата: Казахстан, 1970. — Т. 3. Сілтеме * [https://www.warheroes.ru/hero/hero.asp?Hero_id=27942 Жидебаева Нұрила]. «Герои страны» сайты.
Оромо

Оромо (галла) — Шығыс кушиттер тобының халқы, Эфиопиядағы ең ірі этникалық топ (25,5 млн. адам – 2007, халық санағы; 2012 жылғы есеп бойынша – 30-35 млн. адам). Олар негізінен Оромия аймағында және елдің орталығында, оңтүстігінде және батысында Аддис-Абеба төңірегінде тұрады. 285,8 мың адам (2009, санақ) Кенияның солтүстігі мен батыс Сомалиде, 100 мыңы шығыс Суданда тұрады. Олар аймақтық және тайпалық топтарға бөлінеді: тулама (Эфиопияның орталығы), мэча (батыс), арси, итту, котту, ноле, жарсо, ала, бабиле, т.б. (оңтүстік-шығыс), борана (оңтүстік), азебу, райя, волло (солтүстік). Тілі Тілі - оромо тілі, афроазиялық тілдер отбасының кушит тілдеріне жатады. Бірнеше диалектілері бар. Жазуы 1991 жылдан бастап латын әліпбиіне негізделген. Діні Діни сенушілер негізінен сүнниттік мұсылмандар, кейбірі христиандар (монофизиттер, лютерандар, католиктер) бар. Тарихы Ертеректе бұлар елдің оңтүстік-шығысындағы ыстық климаты бар жазықтарды мекендеген көшпенділер болды. 16 ғасырда оромолар Эфиопияның таулы аймақтарының көптеген аймақтарына басып кіріп, амхара христиандары мен шығыс провинциялардағы мұсылман халқын ығыстырып шығарды. Кейінірек көптеген оромолар исламды қабылдады, сәл аз бөлігі христиан дінін қабылдады, бірақ дәстүрлі нанымдардың көптеген жақтаушылары бар. Оромо христиандарының едәуір бөлігі мемлекеттік қызметте жоғары лауазымдарға қол жеткізді. 19 ғасырдың 2-жартысында Оромо жерлерінің барлығы дерлік Эфиопияның құрамына біріктірілді. 1970 жылдардың ортасына дейін амхаризация және христиандандыру Эфиопия үкіметінің ресми саясаты болды. Кәсібі Негізгі кәсібі қолмен атқарылатын егіншілік (жасанды суаруды қолдану арқылы Харар қаласының ауданында) және мал шаруашылығы (ірі және ұсақ мал, есек, жылқы және т.б.). Оңтүстік-Шығыс пен оңтүстікте көшпелі және жартылай көшпелі малшылар тобы бар. Оромоның бір бөлігі өнеркәсіп пен ауыл шаруашылығында жұмыс істейді, ұлттық интеллект өсіп келеді. Өмір салты Рулар мен касталарға бөлінудің қалдықтары сақталған. Қауымдастықтың өзегі - патрилинейлік рулық топ. Көрші ауылдарда әдетте туыстық топтар тұрады. Ауылшаруашылық өндірісі мен қоғамдық өмірдегі маңызды рөл көршілес еңбек өзара көмек топтарына тиесілі. Оңтүстіктегі боран және басқа тайпалар арасында құрдастар топтары (гада), ру басшыларымен көсемдер институттары сақталған. Эфиопияның барлық халықтарының ішінде оромолар ең шашыраңқы және мәдени жағынан әртүрлі. Солтүстікте олардың мәдениеті тиграй мен амхарадан, батыста омот халықтарынан, шығыста және оңтүстік-шығыста Сомалилерден, Тана өзенінің аңғарында шығыс Бантудан аз ерекшеленеді. Оромоның басым көпшілігі шаруалар, Эфиопия шаруаларының құрамындағы ең үлкен этникалық топ. Оромо мәдениеті өзінің ауылдық сипатымен ерекшеленеді. Көшпелілердің дәстүрлі баспанасы – теріден жасалған шатырлар мен үйшіктер. Дәстүрлі киімдері - шалғай, әсіресе оңтүстік аймақтарда әйелдерде былғары белдемеше, ерлерде былғары шекпен мен қалпақ. Бидайдан ашытқысыз нан пісіреді. Олар ащы ет соустарын, дәмдеуіштерді, сыра сияқты арпадан жасалған сусынды, кофені және балдан жасалған жеңіл алкогольді сусынды тұтынады. Дереккөздер
Тамара Тахминдаровна Абдуллаева

{{Тұлға } { style="background: transparent" } }} Тамара Тахминдаровна Абдуллаева (наурыз 1914 туған) — Жамбыл облысы, Меркі ауданы, «Қызыл Шығыс» ұжымшар звеношысы, Социалистік еңбек ері. 1914 жылы наурызда дүниеге келген. 12 жасынан бастап жүзім шаруашылығында жұмыс істеді. 1944 жылы Меркі ауданына қарасты «Қызыл Шығыс» ұжымшарына ауысып, қызылша шаруашылығы тобының звеношысы болып тағайындалды. Бірінші маусымда қант қызылшасының әр гектарынан 494 центнер өнім алды. Содан кейін өнімділікті 650-680 ц/га дейін жеткізді. 1948 жылы Еңбек Қызыл Ту орденімен, 1956 жылы «Тың жерлерді игергені үшін» медалімен марапатталған. 1965 жылы Социалистік Еңбек Ері атағы берілді. «Еңбек ардагері» медалімен де марапатталған (1977). 1977 жылдан бастап — зейнеткер. Сілтеме * http://www.libr.e-taraz.kz/?actioncontents&page290&lan=rus * Музалевский М. В. Герои Социалистического Труда. Биобиблиографический словарь. — М.: РИЦ «Кавалер», 2008. — Т. 2. — 200 с. * фото https://www.playle.com/listing.php?i=IVANHOE137978 * [https://www.warheroes.ru/hero/hero.asp?Hero_id=28389 Абдуллаева Тамара Тахминдаровна]. «Герои страны» сайты.
Ержан Жексенғалиұлы Мырзабаев

{{Мемлекеттік қайраткер { - } }} Ержан Жексенғалиұлы Мырзабаев (12 тамыз 1969, Самар ауылы, Самар ауданы, Шығыс Қазақстан облысы, Қазақ КСР) — Қазақстан Республикасы ҰҚК қолбасшылығының өкілі, полковник, Қазақстан Республикасы Шекара қызметі директорының орынбасары (2013 бастап). Өмірбаяны Ержан Жексенғалиұлы Мырзабаев 1969 жылы 12 тамызда Шығыс Қазақстан облысында дүниеге келген. Армия генералы А. В. Хрулев атындағы Ярославль жоғары әскери қаржы училищесін, Ресей Федерациясы Үкіметінің жанындағы Қаржы академиясын бітірген. Еңбек жолын Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрлігінің құрылымдарында бастады. 1995-1996 жылдары Қорғаныс министрлігінің Бюджеттік-қаржы басқармасы Қаржы инспекциясының инспектор-ревизоры болып жұмыс істеді. 1999-2000 жылдары ҚР Қорғаныс Министрлігі Экономика және қаржы департаменті Ревизионды-бақылау басқарма басшысының орынбасары-қаржы бөлімінің бастығы, Ревизионды-бақылау басқармасының басшысы болды. 2000-2002 жылдары – ҚР Қорғаныс министрлігі Бас қаржы инспекциясының бастығы. 2002-2006 жылдары – ҚР Республикалық Ұланның ревизиондық-бақылау қызметінің бастығы, әскери-техникалық және қаржылық қамтамасыз ету департаменті бастығының орынбасары – Қаржы-экономикалық басқармасының бастығы. 2007-2009 жылдары – «ДАМУ» кәсіпкерлікті дамыту қоры» АҚ Активтерді басқару және бюджеттік жоспарлау департаментінің директоры, Алматы қаласы бойынша өңірлік филиалының директоры-басқарушы директоры. 2009-2010 жылдары – «Самұрық-Қазына» жылжымайтын мүлік қоры» АҚ Қаржы және бухгалтерлік есеп департаментінің директоры. 2022 жылдың 20 қазанында Қазақстан Республикасы Үкіметінің қаулысымен Ержан Жексенғалиұлы Мырзабаев ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму вице-министрі болып тағайындалды. Сілтеме * [http://online.zakon.kz/Document/?doc_id=36988283 Параграф] * [https://web.archive.org/web/20170515104511/http://www.shekaraknb.kz/ru/rukovodstvo/zamestiteli_direktora_ps_knb_rk/zamestitel_direktora_pogranichnoy_slujbyi_knb_2 ҚР ҰҚК Шекара қызметінің сайтындағы жеке парақшасы] Дереккөздер
Рамазан Батыртайұлы Абылайхан

Рамазан Батыртайұлы Абылайхан (9 желтоқсан 2001, Атакент, Түркістан облысы) — қазақстандық футболшы, "Жетісай" клубының шабуылшысы. Карьерасы Клубтық "Мақтаарал" клубының түлегі. 2019 жылғы дейін "Мақтаралдың" жастар клубында доп тепті. 2019 жылы Қазақстан екінші лигасындағы "Оңтүстік Академия" клубында кәсіпқой карьерасын бастады, кейінгі жылдары "Мақтарал", "Дордой" клубтарында ойнады. "Дордойда" ұзақ ойнамады, жарты маусым ғана доп тепті. 2023 жылы маусым айында "Жетісай" клубына ауысты. Дереккөздер Сілтемелер *[https://footballfacts.ru/person/581373 Профилі]
Фархат Мусабеков

Фархат Мусабекович Мусабеков (3 қаңтар 1994 жыл, Бішкек) — қырғызстандық футболшы, жартылай қорғаушы. 2014 жылы Азия ойындарына, 2019 жылы Азия кубогына қатысты. Өмірбаяны Фархат футболдағы мансабын 8 жасында Бішкектегі №57 мектептің секциясында бастаған. Бірінші бапкері – Николай Рослов. 2009 жылдан бастап Бірінші лиганың Қант қаласындағы «Живое пиво» (бұрынғы «Абдыш-Ата-2») және «Наше пиво» командаларында ойнады. 2011 жылдан бастап қаладағы басты клуб – «Абдыш-Ата » сапында өнер көрсетті. 2015 жылы ол Эстонияның «Инфонет» клубына ауыспақ болды, бірақ ойыншымен келісімшартқа қол қойылған жоқ. 2016 жылдың қаңтарында ел чемпионатының үздік ойыншысы болып танылды.
Колумбайн орта мектебіндегі қырғын

«Колумбайн» орта мектебіндегі қырғыны – бұл Колорадо штатының Джефферсон округінің аттас қоғамдастығында орналасқан Колумбайн орта мектебінің екі орта мектеп оқушылары Эрик Харрис пен Дилан Клиболдтың 1999 жылы 20 сәуірде сол мектептің басқа студенттері мен қызметкерлеріне қарсы жоспарланған шабуылы. Атыс қаруын және қолдан жасалған жарылғыш құрылғыларды пайдаланған. Шабуылшылар 13 адамды (12 оқушы мен бір мұғалім) өлтірді, тағы 23 адамды жаралады, содан кейін шабуылдаушылар өздеріне оқ атқан. Өлген мен жаратылған тізімі Дереккөздер
Гонсалу Рамуш

Гонсалу Матиаш Рамуш (; 20 маусым 2001) — португалиялық футболшы, Португалия Ұлттық футбол құрамасы мен "Пари Сен-Жермен" клубының шабуылшысы. 2022 жылғы әлем чемпионатына қатысқан. Мансабы Алгарве аймағының Ольян қаласының тумасы Рамос футбол мансабын 2009 жылы жергілікті «Ольханенсе» клубында бастады. 2013 жылы Лиссабонның "Бенфика" футбол академиясының ойыншысы болды. 2019 жылдың тамызында Гонкало Бенфикамен келісімшартын 2024 жылға дейін ұзартты. 2020 жылдың 21 шілдесінде Рамос "Бенфикада" алғашқы матчын өткізді, ол Португалия Премьер-Лигасындағы «Авеске» қарсы матчының 85-минутында Пиццидің орнына түсіп, екі гол соқты . 2023 жылдың 7 тамызында «Пари Сен-Жермен» клубына жалға берілді. 2022 жылдың 6 желтоқсанында алғаш рет Португалия құрамасының негізгі сапында шығып, әлем чемпионатының 1/8 финалында Швейцария құрамасына қарсы ойында (6:1) хет-трик жасады. Рамос 1990 жылдан бері әлем чемпионатының плей-офф кезеңінде хет-трик жасаған алғашқы футболшы болды (сол кезде Томаш Скухравы Коста-Рикаға қарсы ойында хет-трик жасаған). Дереккөздер
Йошко Гвардиол

Йошко Гвардиол (; 23 қаңтар 2002, Загреб) — хорватиялық футболшы, Хорватия Ұлттық футбол құрамасы мен "Манчестер Сити" клубының қорғаушысы. Мансабы Ол жеті жасынан футбол ойнай бастады. "Трешневка" клубының балалар футбол академиясында ойнаған. 2010 жылы ол "Динамо Загребтің" академиясына ауысты. 2023 жылдың 5 тамызында ол 90 миллион еуроға (77,6 миллион фунт) «Манчестер Сити» клубына ауысып, бес жылдық келісімшартқа қол қойды. 2023 жылы 11 тамызда «Сити» сапында «Бернлиге» қарсы Премьер-Лигада матчында тұңғыш рет алаңға шықты. Жетістіктері Командалық * УЕФА суперкубогының иегері: 2023 * 2022 жылғы әлем чемпионатының қола жүлдегері Дереккөздер Сілтемелер * РБ Лейпцигтің ресми сайтында [https://rbleipzig.com/de/profis/team/josko-gvardiol/ футболшының профилі] ) * Премьер-лиганың ресми сайтындағы [https://www.premierleague.com/players/67178/Josko-Gvardiol/overview футболшының профилі] )
Салех әл-Шехри

Салех Халед әл-Шехри, немесе Салех Хавьер (; 1 қараша 1993, Жидда) — сауд арабиялық футболшы, шабуылшы. Карьерасы Клубтық Салех 2012 жылдың 2 қыркүйегінде Португалия Премьер-лигасында «Бейра Мар» сапында «Морейренсеге » қарсы ойында тұңғыш рет алаңға шықты және бірден өзінің алғашқы голын соғып, Еуропа ұлттық чемпионаттарында гол соққан алғашқы сауд арабиялық атанды. Премьер-лигада "Виторияға" қарсы екінші ойында ол Премьер-Лигадағы маусымдағы ең жылдам голын соқты. Осылайша, "Бейра Мар" үшін қатарынан екі дебют матчында екі гол соқты. Халықаралық 2022 жылғы әлем чемпионатында Аргентина қақпасына гол соқты, бұл ойында Саудтықтар 2:1 есебімен ұтты. Дереккөздер
Бірлік партиясы (Өзбекстан)

«Бірлік» партисы — Өзбекстанда ресми тіркелмеген оңшыл оппозициялық саяси партия. «Бірлік» Өзбекстан билігінің қысымында. Партияның кейбір белсенділері түрмеге жабылды, ұйымның көптеген мүшелері елден кетуге мәжбүр болды. Ұйым 2000 жылдан бері партиялық-сайлау жұмыстарын жүргізбеген. Тарихы «Бірлік» халықтық қозғалыс ретінде 1988 жылы 16 қарашада құрылып, соған сәйкес «Бірлік» халықтық қозғалысы деп аталды. Қозғалысты өзбек зиялыларының бірнеше өкілдері мен диссиденттері құрған. Қозғалыстың бастапқы мақсаты өзбек тіліне Өзбек КСР-де мемлекеттік тіл мәртебесін беру болды, өйткені шын мәнінде республиканың жалғыз ресми тілі орыс тілі, ал өзбек тілі қосалқы тіл болып саналады. Қозғалыс осы талаппен көптеген митингілер ұйымдастырды. 1989 жылы 21 қазанда қозғалыс өз талабына жетіп, өзбек тілі (орыс тілімен бірге) Өзбек КСР-нің мемлекеттік тілі болып танылды. 1989 жылдың аяғынан бастап қозғалыс Өзбекстанның КСРО-дан тәуелсіздік алу идеясын, елдегі демократиялық реформаларды насихаттай бастады. 1994 жылы қозғалыс Әділет министрлігінде қайта тіркеуден өте алмай, заңсыз деп танылды. Қозғалыс жетекшілерінің көпшілігі Өзбекстаннан кетіп қалды, қалғандары қамауға алынды. 1995 жылы Қозғалыс мүшелері Мәскеуде съезд өткізді. 2003 жылы 26 тамызда Қохан қаласындағы қозғалыс белсенділерінің бірінің жеке үйінде «Бірлік» партиясының жасырын құрылтай съезі өтті. Съезге Өзбекстандағы қозғалыстың бірнеше белсенділері тікелей қатысты, кейбір мүшелері мен белсенділері шетелден келді. Съезге оппозиция жетекшілері интернет арқылы қосылды. Съезде «Бірлік» халықтық қозғалысы «Бірлік» партиясы болып өзгертілгені жарияланып, партия төрағасы болып Абдурахим Полат сайланды. Дереккөздер
Константин Викторович Авершин

{{Мемлекеттік қайраткер Авершин 1976 жылы 7 қазан күні Талдықорғанда дүниеге келген. Жастық шағын өткізген және білімін алған қала Алматы болғасын өзін алматылық етіп санайды. Авершин — «Мен алматылықпын» қоғамдық қозғалысының негізін қалаушы, жетекшісі. Қозғалыс халықтың әлеуметтік осал топтарына көмек көрсетумен айналысады. Қозғалыстың негізі 2015 жылы Авершинмен қаланған еді, бастапқыда ол тек сенбілік ұйымдастыру, жеке кеңістіктерін тазартумен айналысатын. Саяси көзқарасы Ошақбаев.LIVE арнасына берген сұхбатында Авершин өзін национал-патриот деп сипаттады, ұлтаралық қақтығысқа қарсы шықты және национал-патриотизмді ең жоғарғы атақ деп атаған. Жеке өмірі Константин Авершинның әйелі — қоңырат руынан шыққан. Роза Алмаханқызы Авершина (1981 жылы туған). Екі қызы, Сәбина (2009 жылы туған) және Доминика (2012 жылы туған) бар. Авершинның 4 баласы бар. Орыс, ағылшын және қазақ тілдерін меңгерген. Марапаттары Авершинның марапаттары: * 3-дәрежелі «ҰҚК — КНБ — Қазақстан» арнайы белгісі (2007) * «Экономика мақтанышы» ордені (2016) * «Арнайы жасақтағы қызметі үшін» медалі (2014) * Құрмет ордені (2017) * Алматы облысы Ішкі істер департаментінің «Қоғамдық тәртіпті қорғауды қамтамасыз етуге және ауыр қылмыстарды ашуға қосқан үлесі мен көмегі үшін» Алғыс хаты және қол сағаты (2015) Дереккөздер
Пётр Зелиньский

Пётр Себастьян Зелиньский (; 20 мамыр 1994 жыл, Зомбковице-Слёнске, Польша) — поляк футболшысы, жартылай қорғаушы. 2016, 2020 жылдары Еуропа чемпионатына, 2018, 2022 жылдары әлем чемпионатына қатысты. Карьерасы Клубтық Футболдық мансабын туған қаласындағы «Ожель» клубында бастады. 2007 жылы ол Заглембе клубына қабылданды. Төрт жылдан кейін италиялық «Удинезенің » жастар командасына ауысты. Жартылай қорғаушы А сериясындағы дебютін 2012 жылы 2 желтоқсанда "Кальяриге" қарсы матчта өткізіп, кездесудің соңғы минутында Антонио Ди Наталени ауыстырды. 2013 жылдың 22 тамызында Зелински алғаш рет УЕФА Еуропа лигасында өнер көрсетті. «Слован Либерецке» қарсы плей-офф раундының бірінші матчында поляк футболшысы Джампьеро Пинцидің орнына шықты. 2016 жылдың 4 тамызында «Наполи» командасымен бес жылдық келісімшартқа қол қойды. 2023 жылдың мамыр айында Италия чемпионы атанды. Жетістіктері Командалық * Италия чемпионы: 2022/23 * Италия кубогының иегері: 2019/20 Дереккөздер Сілтемелер
Такума Асано

Такума Асано (; 10 қараша 1994, Комоно, Миэ, Жапония) — жапониялық футболшы, шабуылшы. Карьерасы Клубтық 2013 жылы 18 жасында ол Джей-лиганың кәсіпқой клубы "Санфречче Хиросимаға" қосылды. Өзінің бірінші матчын 2013 жылдың 14 қыркүйегінде "Кавасаки Фронталеге" қарсы жоғары деңгейде өткізіп, 82-ші минутта Казухико Чибаны ауыстырды. 2015 жылы шабуылшы негізгі құрам ойыншысы атанды, маусымда 34 матч өткізіп, 9 гол соғып, командасына тағы бір лига чемпионы атағын алуға көмектесті. Сондай-ақ сол маусымда Асано Джей Лигада Жылдың жаңа есімі атанды. 2016 жылы 3 шілдеде "Арсеналға" ауысты. Сол жылдың тамыз айында "Штутгартқа" жалға берілді. 2019 жылы "Арсенал" сапында Англия чемпионатында бір ойын да өткізбестен, "Партизанға" ауысты. 2021 жылы "Бохум" клубына өтті. Халықаралық 2016 жылы Жазғы Олимпиадаға, 2022 жылы әлем чемпионатына қатысты. Жетістіктері * Жапония чемпионы : 2013, 2015 ж * Жапония суперкубогының иегері: 2014, 2016 ж * Жапония кубогының финалист: 2013 ж * J. Лига кубогының финалисі: 2014 ж * Жастар арасындағы Азия чемпионатының жеңімпазы: 2016 ж Дереккөздер
Карлос Солер

Карлос Солер Барраган (; 2 қаңтар 1997, Валенсия) — испаниялық футболшы, Испания Ұлттық футбол құрамасы мен "Пари Сен-Жермен" шабуылшысы. 2020 жылы Жазғы Олимпиадаға, 2022 жылы әлем чемпионатына қатысты. Мансабы Клубтық Солер "Валенсия" клубының түлегі. 2014 жылдан бастап Карлос «жарқанаттардың» екінші командасы – «Валенсия Месталья » сапында ойнай бастады. 2016 жылы 10 желтоқсанда ол Реал Сосьедадқа қарсы Ла Лигадағы тұңғыш ойынын өткізді, екінші таймда Марио Суарестің орнына шықты . 2017 жылы 21 қаңтарда "Вильярреалға" қарсы жекпе-жекте Солер Валенсия сапындағы алғашқы голын соқты. Халықаралық 2021 жылдың 2 қыркүйегінде Швецияға қарсы 2022 жылғы әлем чемпионатының іріктеу матчында Солер Испания құрамасы сапында тұңғыш рет алаңға шықты. Сол кездесуде Карлос ұлттық құрама сапындағы алғашқы голын соқты. Жетістіктері * Испания кубогының иегері: 2018/19 * Франция чемпионы: 2022/23 * Еуропа чемпионатының жеңімпазы: 2019 (21 жас) * Олимпиада ойындарының күміс жүлдегері: 2021 Дереккөздер
Крейг Гудвин

Крейг Александр Гудвин (; 16 желтоқсан 1991 жыл, Аделаида) — аустралиялық футболшы, жартылай қорғаушы. Карьерасы 2016 жылдың жазында Гудвиннің Аделаида Юнайтедпен келісімшарты аяқталды және еркін агент ретінде "Спарта Роттердаммен" келісімге қол қойды. 7 тамызда «Аякспен» өткен матчта Эредивизиядағы тұңғыш ойынын өткізді. Бір аптадан кейін "Цволлеге" қарсы жекпе-жекте "Спарта" сапындағы алғашқы голын соқты . 2018 жылы ол Аделаида Юнайтедке оралды. 2022 жылы әлем чемпионатына қатысты. Жетістіктері Клубтық * Футболдан Австралия чемпионаты - 2015/2016 * Аустралия кубогының иегері – 2014 ж Дереккөздер Сілтемелер
Митчелл Дьюк

Митчелл Дьюк (18 қаңтар 1991, Ливерпул, Жаңа Оңтүстік Уэльс, Аустралия) — аустралиялық футболшы, шабуылшы. 2020 жылы Олимпиада ойындарына, 2022 жылы әлем чемпионатына қатысты. Дьюк Сиднейдің оңтүстік-батысындағы Ливерпуль қаласында дүниеге келген. Ол өзінің футбол мансабын "Парраматта Иглзде" бастады. 2013 жылғы А-Лигасының плей-офф сатысының жеңімпазы. Дьюк алғаш рет 2013 жылы шілдеде футболдан Шығыс Азия кубогына қатысу үшін ұлттық құрамаға шақырылды. Оның дебюті турнирдегі Оңтүстік Кореяға қарсы бірінші ойында өтті. Дьюк Аустралия құрамасы сапындағы алғашқы голын келесі матчта Жапонияға қарсы соқты, онда Австралия 2-3 есебімен жеңілді. Ол келесі кездесуде Қытай құрамасына қарсы гол соқты (3:4). Дереккөздер
Педи

Педи (бапеди, солтүстік суто) — Оңтүстік Африка Республикасының солтүстік-шығысындағы банту тобының халқы (Трансвааль тарихи аймағының шығысы). Саны 4,6 млн адам. (2011, халық санағы). Олар негізінен Лимпопо және Гаутенг провинцияларында, сондай-ақ Мпумаланга провинциялары мен Солтүстік-Батыс провинцияларында тұрады. Сонымен қатар Зимбабведе (150 мың адам, 2012 ж., бағалау) және Ботсванада (15 мың адам) тұрады. Негізгі топтары Педилер (марота, маротенг), масемол (тау) – Лимпопо провинциясының оңтүстігінде; пха­ла­бор­ва, мпха­хле­ле, ма­ха­ка­ла - Улифантс өзенінің орта ағысының сол жағалауында; ро­ка, ло­бе­ду, тло­к­ва - Үлкен Летаба және Кіші Летаба өзендері бойында; молчелер - Санд өзенінің жоғарғы ағысында; ханава (гананва) – Брак өзенінің жоғарғы ағысында тұрады. Тілі Тілі – се-педи тілі, банту тілдері отбасына жатады. Діні Олар дәстүрлі нанымдарды ұстанады, кей бөлігі христиандар (протестанттар) Тарихы Педилер 17 ғасырдың 50-жылдарында Тубатсе өзенінің оңтүстігінде қоныстанған. 18 ғасырдың екінші жартысында олар өздерінің ықпалын көршілерге тарата отырып, аймақты бақылауға алды. 18 ғасырдың соңы мен 19 ғасырдың басында Туларе көсемі тұсында бұл халық мәдени-экономикалық дамудың шарықтау шегіне жетті. 1870 жылға қарай Педи халқы аймақтағы билікті бурлармен және свазилермен бөлісті. 1879 жылы олар Ұлыбританиямен және оның одақтасымен соғыста жеңіліске ұшырап, олардың иеліктері айтарлықтай қысқарды. Кәсібі Негізгі дәстүрлі кәсіптері қолмен атқарылатын егіншілік (сорго, жүгері) және мал өсіру (ірі және ұсақ мал). Дәстүрлі қолөнерден – керамика (қызыл ангоб және жылтыратылған үлкен ыдыстар), геометриялық ою-өрнектері бар ағаш ыдыстар (қасық, кесе, орындықтар) және түрлі-түсті моншақтардан бұйымдар жасау дамыған. Өмір салты Көсемдіктер, тотемдік рулар болды. Ұлдар мен қыздардың Инициациялары қолданылды. Туысқандық некеге артықшылық беріледі. Христиан дінінің таралуымен белгілі бір топтар нормативті моногамияны орнатты. Тұрғын үйлері дөңгелек пішінді, төбесі конустық, қабырғалары тоқылған және балшықпен сыланған, кейде боялған. Шаруашылық құрылыстары (астық қоймалары, қоймалар, асханалар) әр түрлі. Дәстүрлі ерлер киімі - каросса шапаны, белдік, қазір — еуропалық түрдегі киімдер. Әйелдер жарқын жиектермен және моншақтармен безендірілген ұзын көк көйлектерді киюді жалғастыруда. Азық-түліктері – жүгеріден, құмайдан, тарыдан, көкөністерден, сүттен жасалған ботқа және бәліштер. Дереккөздер
Сергей Михайлович Куцов

Сергей Михайлович Куцов (23 сәуір 1977) — қырғызстандық және қазақстандық футболшы, қорғаушы. Карьерасы Ол кәсіпқой карьерасы 1993 жылы Бішкектің «Алға-2» командасында бастады. Алғашқы маусымында ол Қырғызстан кубогының финалисі болды. 1994 жылдан бастап «Алға» (кейін – СКА ПВО) командасының негізгі сапында ойнады, чемпионаттың үш дүркін күміс жүлдегері (1997, 1998, 1999) және ел кубогының үш дүркін иегері атанды. Ол Қырғызстанның жоғары лигасында барлығы 150 кездесу өткізіп, 85 гол соққан. Қырғызстан құрамасы сапында 1996 жылы 24 қаңтарда Азия Кубогының іріктеу турнирінің Сауд Арабиясына қарсы матчында бірінші таймда ойнап, алғашқы ойынын өткізді. Ол өзінің алғашқы голын 1997 жылы 9 маусымда әлем чемпионатының іріктеу ойынында Иранға қарсы соқты. 1997 жылы үш матч қатарынан гол соқты - Иранмен ойыннан басқа Сирия мен Мальдив аралдарына да гол соқты. Барлығы 1996-2001 жылдары ұлттық құрама сапында 16 кездесу өткізіп, үш гол соқты. 1999 жылдың ортасында ол қазақстандық "ЦСКА-Қайрат" клубына ауысты. Қазақстан чемпионатындағы алғашқы голын 1999 жылы 24 шілдеде «Ақмола» (Степногорск) клубына қарсы соқты. 2001 жылы ЦСКА-Қайрат пен «Қайрат» біріккеннен кейін ол «Қайрат» сапында ойнай бастады. 2004 жылғы Қазақстан чемпионы, 2001 және 2003 жылғы Қазақстан кубогының иегері атанды. Осы кезеңде ол шабуылшы позициясынан орталық қорғаушы позициясына ауыстырылды. Кейін легионер атанбас үшін Қазақстан азаматтығын алды. Жетістіктері Клубтық * Қырғызстан кубогы: 1997, 1998, 1999 * Қазақстан кубогы: 2001, 2003 * Қазақстан чемпионы: 2004 Дереккөздер
Коул Палмер

Коул Джермейн Палмер (; 6 мамыр 2002, Манчестер) — англиялық футболшы, «Челси » клубы мен Англия құрамасының жартылай қорғаушысы. Мансабы Манчестер қаласының тумасы. Коул "Манчестер Сити" футбол академиясында сегіз жасынан бастап жаттығады. «Сити» сапындағы тұңғыш ойынын 2020 жылдың 30 қыркүйегінде «Бернлиге » қарсы Англия кубогы матчында өткізді. Палмер Чемпиондар лигасындағы дебютін 2020 жылдың 27 қазанында өткізді, топтық кезеңдегі Марсельге қарсы ойында Кевин де Брюйненің орнына шықты. 2021 жылдың 21 тамызында ол Премьер-Лигадағы дебютін Норвич Ситиге қарсы өткізді. Жетістіктері * Англия чемпионы (2): 2021/22, 2022/23 * Англия Кубогының жеңімпазы: 2022/23 * Чемпиондар лигасының жеңімпазы: 2022/23 * УЕФА суперкубогының иегері: 2023 Дереккөздер