kurumikz/Cleaned-Kazakh-Wikipedia huggingface dataset:
Павел Викторович Климов

Павел Викторович Климов 1952 жылы 5 тамызда Батыс Қазақстан облысында туған. *Орал педагогикалық институтын (1974); И.М. Губкин атындағы Мәскеу мемлекеттік мунай және газ университетінде бас инженерлер біліктілігін арттыру курстарын (1983); Саратов техникалық университетін (1993) «Газ жылуымен қамтамасыз ету» мамандығы бойынша бітірген. Техника ғылымдарының кандидаты. *1976-1997 жылдары - Орал желілік өндірістік басқармасы күрделі қүрылысбөлімініңинженері, импорттықжабдықтау учаскесінің бастығы, газ тарату стансасының инженері, апаттан қалпына келтіру пойызының бастығы, «Оралтрансгаз» МҚ бас инженері. 1997-2000 жылдары «Орал» пайдалану орталығында әртүрлі жетекші және басқарушы лауазымдарда жұмыс істеген. 2000-2005 жыл дары - «Интергаз Орталық Азия» АҚ ендірістік-техникалық департаментінің директоры, бас директорының өндіріс жөніндегі орынбасары. 2005 жылдан бері - «Интергаз Орталық Азия» АҚ бас директорының бірінші орынбасары. Дереккөздер
Мұсабек Исаев

Мұсабек Исаев 1947 жылы 24 қыркүйекте Қарақалпақ АКСР-да туған. *И.М. Губкин атындағы Мәскеу мұнай институтын бітірген (1971), мамандығы - «Мұнай және газ кен орындарын кешендік механикаландыру және еңдеу технологиясы». *1971 жылдан - «Маңғышлақмұнай» ӨБ Маңғышлақ БЖБ бұрғышының көмекшісі, бұрғышы. 1975 жылдан - Маңғышлақ БЖБ инженері, технологы, бұрғылау шебері, бастығы. 1984 жылдан - Маңғышлақ БЖБ қызметінің бастығы. 1986 жылдан - ҚазКСР Геология министрлігі Каспий маңы МБЭ бастығы. 1987 жылдан - Каспий маңы БЖБ бастығы, «Ембімұнай» ӨБ бастығының орынбасары, бас инженері. 1994 жылдан - ҚР Жоғарғы Кеңесінің депутаты. 1995 жылдан - «МұнайГаз» МХК бұрғылау жұмыстар басқармасының бастығы. 1997 жылдан - «Қазақойл» ҰМК техникалық саясат департаментінің директоры 1998 жылдан - «Қазақойл» ҰМК ЖАҚ жобаларды басқару департаментінің бас менеджері. 2000 жылдан - ҚР ЭжМРМ мұнай енеркәсібі департаментінің директоры. 2006 жыл дан - «ҚазМұнайГаз» ¥К» АҚ газ жобалары жөніндегі басқарушы директоры. 2010 жылдан - «Интергаз Орталық Азия» АҚ бас директорының сыртқы экономикалық байланыстар жөніндегі орынбасары. 2010 жылдың қарашасынан бері - «Интергаз Орталық Азия» АҚ бас директорының тарифтік және инвистициялық саясат женіндегі орынбасары. «Қазақстан Конституциясына 10 жыл» (2005), «Қазақстан Парламентіне 10 жыл» (2006) медальдарымен мара патталған. Дереккөздер
Самрат Қайзоллаұлы Дауылбаев

Самрат Қайзоллаұлы Дауылбаев 1965 жылы 28 қарашада Ақтөбе қаласында туған. *С.М. Киров атындағы Томск политехникалық институтын (1988) «Жоғары жүктемелер техникасы» мамандығы бойынша; Қазақ мемлекеттік заң академиясын (2001) «Заң»мамандығы бойынша бітірген. *1988 жылдан - «Ақтөберентген» ӨБ рентген техникасы арнайы құрастыру-технологиялық бюросының инженер-құрастырушысы. 1990 жылдан - жеке құрылымдық мекемелерде жұмыс істеген. 1993 жылдан - Ақтөбе қаласы және Ақтөбе облысының мемлекеттік органдарында қызмет атқарған. 2001 жылдан - «Қазақстан Наурыз банкі» АҚ Ақтөбе бөлімшесі директорының орынбасары; «Ақтөбеэнерго» ААҚ атқарушы директоры, жалпы мәселелер женіндегі директоры. 2004 жылдан - «Азия-Ақмола» ЖІІІС зауытының директоры. 2005 жылдан - «Аргонавт-А» ЖШС директоры. 2007 жылдан - «Терра Групп» ЖШС бас директоры. 2008 жылдан бері - «Интергаз Орталық Азия» АҚ бас директорының жалпы мәселелер жөніндегі орынбасары.. Дереккөздер
Болат Қажахметұлы Балахметов

Болат Қажахметұлы Балахметов (11 қараша, 1969 жыл, Көкшетау қаласы) - Техника ғылымдарының кандидаты. Өмірбаяны * Әл-Фараби атындағы Қазақ мемлекеттік университетін (1992) «Қолданбалы математика» мамандығы бойынша бітірген. * Еңбек жолын 1992 жылы Қазақстан Республикасы Сыртқы экономикалық байланыстар министрлігі жанындағы Республикалық «Құрылыс» («Қазақстан Сауда» компаниясы болып қайта құрылған) сыртқы экономикалық бірлестігінде бастаған. * 1992 жылдан - Мемлекеттік «Қазақстан Сауда» сыртқы экономикалық компаниясы бас директорының орынбасары, «Разноэкспорт» компаниясының директоры. * 1995 жылдан «Кazakhstan Development Co» UK LTD компаниясының атқарушы директоры. * 1998 жылдан - «Қазақстан Жинақтаушы банкі» АҚ Жаңа жобалар басқармасының бастығы. * 1999 жылдан - «КБК корпорациясы» ЖШС бас директорының орынбасары, бас директоры. * 2002 жылдан - «Метпром Групп» ЖШС бас директоры. * 2008 жылдан бері - «Интергаз Орталық Азия» АҚ коммерциялық мәселелер женіндегі атқарушы директоры. Дереккөздер
Нұрлан Әлібекұлы Қуанышев

Нұрлан Әлібекұлы Қуанышев 1970 жылы 29 қарашада Алматы қаласында туған. *Томск мемлекеттік университетін (1992) «Физика» мамандығы бойынша; Маастрихт менеджмент мектебін (2000) бітірген. *Еңбек жолын «Арна Спринт» АҚ инсталляциялар және қолдау жөніндегі инженері - орналастыру желісінің әкімшісі болып бастаған. 1994 жылдан - «Арна Спринт» АҚ электрондық поштаның жариялы жүйесін қолдау және қамтамасыз ету инженері, дамыту жөніндегі инженері (ТANDEM,Data General Spirit International сертификаттарын иеленген). 1998-2000 жылдары - Маастрихт менеджмент мектебінде стратегиялық басқару - МВА бағдарламасы бойынша оқыпүйренген. 1999 жылдың ақпанынан Ama Sprint data Communications» компаниясының бизнесті дамыту жөніндегі директоры. 2001 жылдан бері - «Интергаз Орталық Азия» АҚ ақпарат тық технологиялар женіндегі атқарушы директоры.. Дереккөздер
Юрий Дмитриевич Поминов

Юрий Дмитриевич Поминов 1953 жылы 22 ақпанда РКФСР Новосібір облысы Купинск ауданы «Купинский» кеңшарында туған. Ұлты-орыс. Әкесі - Поминов Дмитрий Петрович, марқұм, ҰОС қатысқан, инженер-электрик болған. Анасы – Поминова Антонина Тимофеевна, зейнеткер, мал дәрігері болған. С.М. Киров атындағы Қазақ мемлекеттік университетінің журналистика факультетін бітірген (1977), журналист «Жарма сынасы» (1990), «Есімде әрі сүйемін» (1993), «Мінездер» (1997), «Өмір сүремін» (1998), «Менің заман дастарым» (1999), «Өткен шақ пен келер шақ арасында (2002), «Жылтырақтыр» (2003), «Аласапыран заманның хроникасы. Редактордың жазбалары», бірінші кітап (2007), «Аласапыран заманның хроникасы. Редактордың жазбалары», екінші кітап (2009), «Аласапыран заманның хроникасы. Редактордың жазбалары», үшінші кітап (2010) кітаптарының; «Простор», «Нива», «Журналист», «Огонек», журналдарында, «Южная звезда» Ростов жазушылар ұйымының альманағында, «Лик земли», «Талант владеть землей», «Отцовское поле», «Книга надежд» ұжымдықжинақтарға жарияланған очерктер, мақалалар, әңғімелер, новеллалардың және т.б. авторы. 1970 жылдан - Павлодар облысы «Ленинское знамя» Железинск аудандық газетінің тілшісі, ауыл шаруашылық бөлімінің меңгерушісі. 1977 жылдан бері - «Звезда Прииртышья» Павлодар облыстық газетінің тілшісі, редакторының орынбасары, 1988 жылдан бері редакторы. Павлодар облыстық Халық депутаттары кеңесінің депутаты (1989-1992). КСРО, Қазақстан Журналистер одағының мүшесі; Республикалық редакторлар клубының мүшесі; Қазақстан Журналистер одағының Павлодар облыстық филиалының төрағасы; Қазақстан халқы ассамблеясының мүшесі. РФ Журналистер одағының Новосібір облыстық ұйымының I, II, III дәрежелі «Отандық журналистикаға сіңірген еңбегі үшін» орденімен (2008, 2009, 2010); «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл» (2001), Халықаралық бейбітшілік қорының «Бітімгерлік және қайырымдылық қызметі үшін» (2006), «Қазақстан Конституциясына 10 жыл» (2005), «Астананың 10 жылдығы» (2008) медальдарымен; «Павлодар облысына сіңірген еңбегі үшін» белгісімен; ҚР құрмет грамоталарымен (1993, 2001), Қазақстан халқы ассамблеясының құрмет грамоталарымен (1999) марапатталған. Қазақстан Журналистер одағы сыйлығының (1980, 2000, 2003), «Сорос-Қазақстан» қорының «Қазақстан әдебиеті-2000» конкурсының, Г. Толмачев атындағы сыйлықтың «Қазақстан Республикасы орыс тілді газетінің үздік редакторы» номинациясы бойынша (2008) лауреаты. Үйленген. Жұбайы — Григорьева Ольга Николаевна, «Звезда Прииртышья» газетінің шолушысы. Ұлдары - Данил (1977 жылы туған), Дмитрий (1980 жылы туған), Павел (1987 жылы туған). Дереккөздер
Зейнекүл Қатшыбекқызы Сейсенова

Зейнекүл Қатшыбекқызы Сейсенова (16 наурыз 1953 жыл, Жиделі бекеті, Көктерек ауданы, Жамбыл облысы) — кеңестік және қазақстандық журналист. Өмірбаяны Әкесі — Әбдіқалықов Қатшыбек. Анасы — Нұрғалиева Нағима, үй шаруасымен айналысқан. * С.М. Киров атындағы Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің журналистика факультетін бітірген (1981), журналист. * 1974 жылдан — «Путь Ильича» (Ильичтің жолы; «Төле би жалауы») Шымкент облысы Төле би аудандық газетінің әдеби қызметкер-аудармашысы, мәдениет бөлімінің меңгерушісі, өнеркәсіп, партиялық емір, ауыл шаруашылық бөлімінің меңгерушісі, жауапты хатшы, редактордың орынбасары. * 1994-1995 жылдары — «Оңтүстік тынысы» газетінің жетекші редакторы (Шымкент қаласы). * 1996 жылдан — «Айғақ» тәуелсіз газетінің орыс басылымы редакторының орынбасары (Шымкент қаласы). * 1997 жылдан — «Керуен» радиосындағы «Пікірлер пирамидасы» күнделікті бағдарламасының жүргізушісі. * 1998 жылдан — «Шахар» телерадио компаниясының бас редакторы. * 1999 жылдан — «Зеркало» республикалық әйелдер журналының бас редакторы — «Central Asian News» айлығының меншікті тілшісі. * 2000 жылдан — «Шахар» телерадиокомпаниясының бас продюсері. * 2001 жылдан — «Достық» республикалық қоғамдық-саяси журналының редакторы, бас редакторы. * 2003 жылдан бері ол — «Достық-Дружба» журналы» ЖШС құрылтайшысы, «Достық-Дружба» республикалық журналының баспагері — бас редакторы. Қоғамдық қызметі * Қазақстан журналистер одағының мүшесі (1983 жылдан). * Қазақстан халқы ассамблеясының мүшесі. * Қазақстан дипломатиялық клубының төрағаласы. * Алматы қазақстандық-кубалық достық қоғамының төрағасы. * «Франция-Қазақстан» қазақ-француз қоғамының мүшесі. * Дарынды балаларды демеуші «Байта» халықаралық қайырымдылық қорының қамқорлық кеңесінің мүшесі. * Жетекші журналистер-эксперттер клубының мүшесі. Шығармашылығы * «Қазақстан мұсылмандары діни басқармасы», Екі томдық «Достар әлемі — Планета дружбы», «Иланған адамдарға белгілер» кітаптарын дайындау және шығару жобаларының жетекшісі * «Қазақстан халқы ассамблеясы» кітабының құрастырушыларының бірі, * «Қазақстан және әлем» кітабының бірлескен авторы. Марапаттары * Қазақстан Конституциясына 10 жыл медалі (2005) * Астанаға 10 жыл медалі (2008) * Ерен еңбегі үшін медалі (2010) * ҚР Президентінің Құрмет грамотасымен (2004) марапатталған. Отбасы * Тұрмыс құрған. Жұбайы — Сейсенов Көлбай Бекенұлы, инженер-құрылысшы. * Қыздары: суретші-модельер Жанар (1974 жылы туған), журналист Динара (1977 жылы туған) және Айгерім (1992 жылы туған); * ұлы — Ғалымжан (1975 жылы туған), заңгер, экономист. Немерелері: Жәния, Әмина, Нұрия, Әмір, Филио-Бирай. Дереккөздер
Ержан Қазисұлы Сүлейменов

Ержан Сүлейменов (13.07.1971 жыл, ШҚО, Риддер қалалық әкімдігі, Лениногор қаласы) - продюсер. Өмірбаяны Әл-Фараби атындағы Қазақ мемлекеттік университетінің философия және саясаттану факультетін (1994) «Саясаттану» мамандығы бойынша; Абай атындағы Алматы мемлекеттік университетінің аспирантурасын (1996) «Қазақстан тарихы» мамандығы бойынша бітірген. 1994 жылдан - «31 арна» ТРК «Жаңалықтар қызметі» ақпараттық бағдарламасының бас редакторы, «Информбюро» жаңалықтар бағдарламасының жауапты редакторы. 1998 жылдан - Қазақстандағы «Internews Network» халықаралық ұйымы өкілдігінің продюсері және медиажаттықтырушысы. 2003 жылдан - «31 арна» ТРК Состояние КZ» бағдарламасының бас редакторы. «Информбюро» жаңалықтар бағдарламасының бас продюсері. 2009 жылдан - «Медиа стандарттар институты» ҚҚ бас директоры. 2010 жылдан бері - «Хабар» агенттігі» АҚ креативтік директоры. Шені Әскери атағы - запастағы лейтенант. Отбасы Әкесі - Сүлейменов Қазис Қанашұлы, зейнеткер, ҚазКСР түсті металлургия министрінің орынбасары болған. Анасы - Сүлейменова Лидия Михайловна, зейнеткер. Үйленген. Қыздары - Сүлейменова Рәзия (1993 жылы туған), Сүлейменова Әдия (2000 жылы туған). Дереккөздер
Луиджи Гальвани

Луи́джи Гальва́ни (, 9 қыркүйек 1737 — 4 желтоқсан 1798) — италия дәрігері, анатомы, физиологі және физигі, экспериментік электрофизиология мен электрофизиологияның негізін қалаушысы. Алғаш болып бұлшықет түзілісіндегі электрика құбылыстарын («тірі электрқуат») зерттеді. Дереккөздер
Александр Юрьевич Тараков

Александр Юрьевич Тараков — 1961 жылы 30 сәуірде УКСР Чигирин қаласында туған. Әкесі - Тараков Юрий Андреевич, зейнеткер, журналист, партия қызметкері, «Советы Казахстана» газетінің редакторы болған. Анасы - Таракова Таисия Леонтьевна, зейнеткер, зоотехник-экономист болған. С.М. Киров атындағы Қазақ мемлекеттік университетінің журналистика факультетін (1983), журналист; ҚМЭБИ (1993) бітірген, саясаттанушы. ҚР Журналистер академиясының академигі (2008 жылдан). «Тырнаның ғасыры» (1999), «Күннің төбесіндегі тұтылу» (2000), «Терра террариум» (2002), «Тыңның тартылысы» (2004), «Миллениумге дейін және кейін» (2006), «Ирокездің белгілері» (2008), «Жер, жергілікті және жерлестер туралы» (2008) кітаптарының авторы. Орыс және ағылшын (сөздікпен) тілдерін біледі. КОКП мүшесі (1988-1991). 1983 жылдан - «Ленинская смена» республикалық газетінің тілшісі, мәдениет және тұрмыс бөлімінің меңгерушісі. 1988 жылдан - «Арай-Заря» қоғамдық-саяси, әдеби-көркем республикалық жастар журналының бөлім редакторы, бас редакторының орынбасары. 1991 жылдан - Қазақстанның КП ОК «Сұхбат-Позиция» жаршысы бас редакторының орынбасары. 1992 жылдан - «Аз и Я» мемлекетаралық газеттің шолушысы. 1997 жылдан - «Казахстанская правда» республикалық газеті» АҚ бас редакторының орынбасары, 1998 жылдан - бас редактордың бірінші орынбасары, 2002 жылдан - вице-президенті. 2007 жылдың қараша айынан бері - «Казахстанская правда» республикалық газеті» АҚ президенті. ҚР Президенті жанындағы Адам құқығы бойынша комиссияның мүшесі (2002-2003), Бас редакторлар клубының мүшесі, ҚР Қазақстан жазушылар одағының мүшесі. «Құрмет» орденімен; «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл» (2001), «Тыңға 50 жыл» (2004), «Темір жолына 100 жыл» (2004), «Астананың 10 жылдығы» (2008) медальдарымен марапатталған. Әскери атағы - запастағы лейтенант. Діни көзқарасы - православиелік. Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - Н.Ә. Назарбаев. Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Жоғары көтеріліп келе жатқан тұрақты даму». Хоббиі - кітап оқу. Сүйіп оқитын әдебиеті - А.С. Пушкин, М.Ю. Лермонтов, Дж. Лондон, Э. Хемингуэй, Н.С. Лесков, А.И. Куприн. Үйленген. Жұбайы - Таракова Лариса Ивановна, педиатр. Қызы - Елена (1987 жылы туған); ұлы - Игорь (1993 жылы туған). Дереккөздер
Лев Юрьевич Тараков

Лев Юрьевич Тараков 1966 жылы 8 қыркүйекте УКСР Чигирин қаласында туған. Әкесі - Тараков Юрий Андреевич, зейнеткер, журналист, партия қызметкері, «Советы Казахстана» газетінің редакторы болған. Анасы - Таракова Таисия Леонтьевна, зейнеткер, зоотехник-экономист болған. Киев жоғары әскери-теңіз саяси училищесін бітірген (1988), әскери-теңіз флотының офицері-саяси қызметкері, тарих пен қоғамтану пәндерінің мұғалімі. Украин және ағылшын тілдерін біледі. КОКП мүшесі (1986-1991). 1988 жылдан - Солтүстік флотта офицер-саяси қызметкер бол ып қызмет еткен. 1992 жылдан - Қазақстан Республикасының Баспа және бұқаралық ақпарат министрлігінің жетекші , бас маманы, басқармасы бастығының орынбасары, сараптамалық-талдау жұмыстары мен жедел ақпарат бас басқармасының бастығы. 1994 жылдан - ҚР Президенті жанындағы Талдау мен стратегиялық зерттеулер Орталығында сектор меңгерушісі, жетекшісінің орынбасары, бірінші орынбасары. 1997 жылдың мамырынан - ҚР Президенті жанындағы Қазақстандық стратегиялық зерттеулер институтының директоры. 1997 жылдың желтоқсанынан - ҚР Ақпарат және қоғамдық келісім вице-министрі. 1998 жылдың мамырынан – ҚР Президенті пресс-қызметінің жетекшісі. 2002 жылдан РФ ҚР Өкілеттігінің кеңесші-уәкілі. 2004 жылдан «Литер Media» компаниясы бас директорының орынбаснры. Қазіргі уақытта - «Литер» республикалық қоғамдық, саяси бас редакторы. «Құрмет» орденімен; «Астана», «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл» медальдарымен марапатталған. Әскери атағы - капитан-лейтенант. Хоббиі - публицистика, балық аулау, преферанс. Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Жоғары дамыған, либералды саяси жүйесі бар және халқының тұрмыс деңгейі жоғары демократиялық мемлекет». Сүйіп оқитын әдебиеті - А.С. Пушкин, Н.В. Гоголь, С. Цвейг, Д.С. Мережковский, В. Гюго. Үйленген. Жұбайы - Екатерина Андреевна мұғалім. Ұлы - Павел (1987 жылы туған), Лев (2011 жылы туған); қызы - Мария (1989 жылы туған), М.Н Ломоносов атындағы ММУ студенті. Дереккөздер
Мәжит Белғожаұлы Түменов

Мәжит Белғожаұлы Түменов 1914 жылы 10 тамызда Алматы облысы Жамбыл ауданы Аңырақай ауылында туған. Қазақ. Әкесі - Түменов Белғожа. Анасы - Түменова Тастан. Қазақ мемлекеттік коммунисттік журналистика институтының журналистика факультетін бітігрен (1937), журналист. «Жетісу», «По ленинскому пути», «Сталин туы» газеттеріндегі 100-ден астам жарияланымдардың авторы. Қазақ, орыс, ағылшын және араб тілдерін біледі. КОКП мүшесі (1944 жылдан). 1938 жылдан - Радиокомитеттің, «Вожатый» журналының журналисі . 1939 жылдан - Қызылорда қаласы облкинофикациясының директоры. 1940 жылдан - Жамбыл облыстық газетінің журналисі . 1941-1944 жылдары – 117 зеңбірек полк құрамында Ұлы Отан соғысының қатысушысы. Мәскеу қаласы қорғанысына қатысушы. 1944 жылы зақым алып, Қазақстанға оралған. 1944 жылдан - Алматы облысы Іле ауданының «Сталин туы» газетінің редакторы (Талғар қаласы). 1953 жылдан - Алматы облысы Нарынқол ауданының «Советтік шекара» газетінің редакторы. 1957 жылдан - Алматы облысы Жамбыл ауданының «По ленинскому пути» газетінің редакторы. 1958 жылдан - Алматы облыстық «Жетісу» газетінің тілшісі. Алматы, Жамбыл облыстық Халық депутаттар кеңесі депутаты (1946, 1950, 1953). «1941-1945 жылдарындағы Ұлы Отан соғысы Жеңісінің жиырма жылдығы» (1965), «1941-1945 жылдарындағы Ұлы Отан соғысында Германияны жеңгені үшін «1941-1945 жылдарындағы Ұлы Отан соғысы Жеңісінің отызжылдығы» (1975), «КСРО Қарұлы Күштерінің 50 жылдығы» (1975), «1941-1945 жылдарындағы Ұлы Отан Соғысындағы ерлік еңбегі үшін» (1976), «Мәскеуді қорғағаны үшін» (1976) медальдарымен марапатталған. Әскери атағы - лейтенант. Діни көзқарасы - мұсылман. Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - И.В. Сталин, Ф. Рузвельт. Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Демократиялы». Хоббиі - кітап оқу. Сүйіп оқитын әдебиеті - отандық және әлемдік классикалық әдебиет. Жұбайы - Түменова Зәуре Олжабайқызы. Балалары - Бүркіт, Зағипа, Бексұлтан, Сәуле, Нұрсұлтан, Қарлығаш, Наргүл, Нұрлан, Сұлтан, Райхан. Дереккөздер
Светлана Васильевна Федорова

Светлана Васильевна Федорова 1963 жылы 28 ақпанда Алматы қаласында туған. Орыс. Әкесі - Федоров Василий Яковлевич, марқұм. Анасы - Федорова Любовь Петровна, зейнеткер, Алматы қаласы азаматтық авиация санитарлық-эпидемиологиялық басқармасында жұмыс істеген. С.М. Киров атындағы Қазақ мемлекеттік университетінің журналистика факультетін бітірген (1985), журналист. Орыс, қазақ және ағылшын тілдерін біледі. «Нұр Отан» ХДП мүшесі (2006 жылдан). 1989 жылдан - Қазақ мемлекеттік телевизиясының «Қазақстан» ақпараттық бағдарламасының редакторы. 1995 жылдан - «Хабар» Агенттігінің тілшісі, редакторы, шығарушы редакторы. 2004 жылдан - «Сазріопеі» ұлттық спутникті телевизияның директоры. 2005 жылдан - «Хабар» Агенттігі» АҚ директоры; 2006 жылдан – Бас директордың орынбасары - Алматылық филиалының директоры. 2009 жылдан бері - «Хабар» Агенттігі» АҚ басқарушы директоры - «Хабар» Агенттігі» АҚ Алматылық филиалының директоры. Шетелдің, ҚР маңызды оқиғаларын, оның ішінде ҚР астанасының халықаралық таныстыру рәсімін (1998), ҚР Президентінің сайлауын (1999), ҚР Парламенті Сенатының мен Мәжілісінің сайлауын (1999), АҚШ 11 қыркүйек оқиғаларын (2001) хабарлап жеткізді. ҚР Президентінің Алғысымен ескерілген (2001). Діни көзқарасы - христиан. Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - Н.Ә. Назарбаев. Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Индустриалды-инновациалы Қазақстан». Хоббиі - фортепианода ойнау, кескіндеме. Сүйіп оқитын әдебиеті - классика. Тұрмыс құрмаған. Қыздары - Меруерт, Ирина. Дереккөздер
Ольга Валентиновна Фоменко

Ольга Валентиновна Фоменко 1958 жылы 12 тамызда Ақтөбе облысы Темір ауданының Шұбарқұдық стансасында туған. Украин. Әкесі - Фоменко Валентин Васильевич, ҚР Еңбек сіңірген зейнеткері, 25 жылдан астам уақыт бойына Ақтөбе облысының «Парижская коммуна» алдыңғы қатарды ұжымшарына басшылық еткен. Анасы - Фоменко Екатерина Григорьевна, білім беру жүйесінің ардагері, Ақтөбе облысы Ильинка кентіндегі балабақшаның меңгерушісі болып жұмыс істеген. Черкасск мемлекеттік педагогикалық институтының филология факультетін бітірген (Украина, 1978), орыс тілі мен әдебиеті пәндерінің оқытушысы. «Новое поколение», «Караван», «Караван-блиц», «Юридическая газета» газеттеріндегі көптеген мақаланың авторы. Орыс, неміс және қазақ (сөздікпен) тілдерін біледі. КОКП мүшесі (1981 жылдан). 1978 жылдан - Алға №118 МКТУ орыс тілі мен әдебиеті пәндерінің оқытушысы. 1979 жылдан - №118 МКТУ комсомол ұйымының қызметінен босатылған хатшысы. 1980 жылдан - Алға аудандық комсомол комитетінің екінші хатшысы. 1982-1988 жылдары - Қазақстан ЛКЖО ОК дәріскері, нұсқаушысы. 1992 жылдан - Қазақ радиосының журналисі. 1993-1996 жылдары - «Новое поколение», «Караван», «Караван-блиц», «Юридическая газета» газеттерінің журналисі. 1996-1998 жылдары - «Юридическая газета» газетінің журналисі. 1998-1999 жылдары - «Фемида» журналының редакторы. 2000-2001 жылдары - «Юридическая газета» газетінің бас редакторы. 2001-2005 жылдары - «Успех» баспа үйі» ЖШС бас редакторының орынбасары. 2006 жылдан бері - «Успех» баспа үйі» ЖШС директоры «Успех-Success» іскерлік журналының бас редакторы. Қазақстан ЛКЖО Ақтөбе облыстық комитетімің, ОК БЛКЖО ОК құрмет грамоталарымен; ҚР Әділет министрлігінен журналистік қызметі үшін (1998, 2000), респбуликалық кәсіпқой журналистер сайыстарындағы үшін (1994,1995,1996) алғысхаттарымен марапатталған. Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - А. Меркель. Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Бүгінгі саяси бағдар сақталған жағдайда оңды». Хоббиі - жаяу жорықтармен айналысу. Сүйіп оқитын әдебиеті - поэзия. Қыздары - Катерина Тес, «Katerina Tes» дизайн және фотостудиясының иесі (Алматы қаласы), Алена Инам «К'сеІІ» ЖШС маркетолог-сарапшысы. Дереккөздер
Олег Чеславович Червинский

Олег Чеславович Червинский 1968 жылы 11 тамызда Көкшетау облысының Красноармейск қаласында туған. Поляк. Әкесі - Червинский Чеслав Францевич, марқұм, аудандық тұтынушылар одағының бас бухгалтері болып жұмыс істеген. Анасы - Червинская Людмила Эммануиловна, зейнеткер, орта мектептің мұғалімі болып жұмыс істеген. Әл-Фараби атындағы Қазақ мемлекеттік ұлттық университетінің журналистика факультетін бітірген (1992), журналист. ҚР Журналистика академиясының академигі (2002). Қазақстандық және әлемдік баспасөздегі жарияланымдардың авторы. Орыс, неміс және ағылшын (сөздікпен) тілдерін біледі. 1992 жылдан - «Учитель Казахстана» газетінің бөлім редакторы, жауапты хатшысы. 1994 жылдан - «Деловая неделя» газетінің бас редакторы. 1996 жылдан - «Оіl & Gaz of Kazakhstan» журналының бас редакторы. 1998 жылдан - «Новое поколение» газетінің бас редакторы. 2003 жылдан - «Казахстанская правда» Республикалық газеті» АҚ президенті . 2005 жылдан бері - «Petroleum» журналының баспагері және бас редакторы. 2006 жылдан бері - «Новое поколение» газетінің редакциялық кеңесінің төрағасы. 2010 жылдың қыркүйек айынан бері - «Шахар» ТРК президенті , «Hit TV телеканалы және «Энерджи» радиосының меңгерушісі . ҚР Журналистер одағының мүшесі (2000 жылдан), ҚР Президентінің жанындағы Сыбайлас жемқорлықпен күрес мәселелері бойынша мемлекеттік комиссиясының мүшесі (2004 жылдан). «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл» медалімен марапатталған (2001). Қазақ мұнайының 110 жылдығына орай «KazEnergy » мұнай-газ және энергетикалық кешен ұйымдарының қазақстандық , ассоциациясы» ЗИБ және «ҚазМұнайГаз» ҰК» АҚ өткізген «Қалам қуаты» конкурсының жеңімпазы (2009). Әскери атағы - запастағы аға сержант. Діни көзқарасы - католик. Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Дамыған экономикасы және демократиялы саяси жүйесі бар мықты мемлекет». Хоббиі - оқу, автомобильдер. Үйленген. 3 баласы бар. Дереккөздер
Игорь Олегович Шахнович

Игорь Олегович Шахнович — 1960 жылы 5 сәуірде РКФСР Приморск өлкесі Уссурийск қаласында туған. Ұлты - Орыс. Әкесі - Шахнович Олег Соломонович, зейнеткер, әскери адам болған. Анасы - Шахнович Лилия Михайловна, зейнеткер, әскери адам болған. С.М. Киров атындағы Қазақ мемлекеттік университетінің журналистика факультетін бітірген (1981), журналист. Қазақстан Журналистер академиясының академигі . «Попсик, бургелер және Иван Обалдуй туралы» ертегінің авторы (2001). 1981 жылдан - «Маңғышлақ Оттары» газетінің тілшісі. 1984 жылдан - электр дәнекерлеуші , құрастырушы. 1986 жылдан - Кеңес Әскерінің қатарында қызметте. 1989 жылдан - «Ленинская смена» газетінің бөлім меңгерушісі. 1998 жылдан - «НТК» ақпараттық бағдарламасының директоры. 2001 жылдан - «Экспресс К» газетінің бас редакторы. 2004 жылдан бері - «Мегаполис» газетінің бас редакторы. Қазақстан журналистерінің конгресінің атқарушы комитетінің, ҚР Президенті жанындағы БАҚ жөніндегі кеңестің мүшесі. Әскери атағы - аға лейтенант. Діни көзқарасы - агностик. Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Қазақстан болады!» Хоббиі - табиғат, тарихи ескерткіштер. Сүйіп оқитын әдебиеті - Э. Хемингуэй, Э.-М. Ремарк. Үйленген. Жұбайы - Шахнович Наталья Михайловна Ұлдары - Олег, Александр; қыздары - Лариса, Мария. Дереккөздер
Гүлнар Мұстақымқызы Ықсанова

Гүлнар Мұстақымқызы Ықсанова (24 сәуір 1958 жыл, Оңтүстік Қазақстан облысы) — қазақстандық мемлекеттік қайраткер, педагог және экономист, 2012—2019 жылдары Парламент Мәжілісінің депутаты. Өмірбаяны Ықсанова 1958 жылғы 24 сәуірде Оңтүстік Қазақстан облысы, Жетісай қаласында дүниеге келді. 1980 жылы ол Қазақ мемлекеттік университетін экономист мамандығы бойынша тәмамдағаннан кейін 2 жыл Пушкин атындағы Орал педагогикалық институтының оқытушысы болып еңбектенді. 1982–1989 жылдары Ықсанова Қазақ мемлекеттік университетінің аспиранты болса, 1989–1994 жылдары Қазақ ауыл шаруашылығы институтында аға-оқытушы болды. Ықсанова бұдан кейін телеарналарда қызмет етті. 1994–1995 жылдары ол — «Қазақстан теледидары мен радиосы» Республикалық Корпорациясы Президентінің кеңесшісі болса, 1995 жылғы наурыз–желтоқсан айларында TAN Телекомпаниясының вице-президенті болды. 1996 жылғы маусым–қыркүйек айларында Мир Мемлекетаралық телерадиокомпаниясының референті болып, сол кезде жаңадан пайда болған Хабар агенттігіне жұмысқа көшті. 1996 жылдан 1999 жылға дейін Ықсанова Хабар агенттігінің референт-хатшысы, 1999–2001 жылдары вице-президенті, 2001–2003 жылдары бас директоры, 2003–2004 жылдары басқарма төрағасының кеңесшісі болды. 2004 жылдан 2005 жылға дейін Ықсанова Заманауи саясаттың халықаралық институтының бас директоры болып, 2005 жылы Хабар агенттігіне қайтып келіп, онда директорлар кеңесінің төрағасы болып сайланды. 2006 жылы директорлар кеңесінің төрағасы лауазымынан босатылып, 2011 жылға дейін Хабар агенттігінің басқарма төрағасы — бас директоры болды. Хабар агенттігіндегі мансабынан кейін Ықсанова депутатыққа жол тартты. Лауазымынан босатылғаннан кейін, 2011 жылғы желтоқсанда ол Орталық сайлау комиссиясының №65/122 қаулысымен Парламент Мәжілісі 5-сайланымының депутаттығына үміткер болып тіркелсе, 2012 жылғы қаңтарда депутат атанды. 2014 жылғы 3 сәуірде Ықсанова Мәжіліс Әлеуметтік-мәдени даму комитетінің төрағасы болып сайланды. 2016 жылғы 20 қаңтарда ол шақырылым таратылғанда депутаттығынан да, төрағалағынан да кетті. 2016 жылғы 3 ақпанда жаңадан шақырылған Мәжіліс 6-сайланымының депутаттығына Орталық сайлау комиссиясының №65/122 қаулысымен үміткер болып тіркелсе, 24 наурызда депутат атанды. 4 күннен кейін ол тағы да Әлеуметтік-мәдени даму комитетінің төрағасы болып сайланды. 2019 жылғы 28 тамызда Орталық сайлау комиссиясының №48/288 қаулысымен Ықсанова өз еркі бойынша өкілеттілігін тоқтатты. Жеке өмірі Ықсанова үйленген, жұбайы — Мақсұтбек Шахмарданұлы Есенов, Қазфосфат ЖШС басқармасының төрағасы. Ұлы — Тайыржан (1987 жылы туған). Марапаттары мен атақтары Ықсанованың марапаттары мен атақтары: * Экономика ғылымдарының кандидаты (1986); * Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл медалі (2001); * Қазақстан Президентінің алғысы (2003); * Құрмет ордені (2005); * Астанаға 10 жыл медалі (2008); * Қазақстан Конституциясына 20 жыл медалі (2015); * Қазақстан Республикасының Тәуелсіздігіне 25 жыл медалі (2016); * Астанаға 20 жыл медалі (2018); * Парасат ордені. Дереккөздер
Қозғалмайтын фазаның тасымалдауышы

ГСХ тасымалдауышы хроматографиялық процеске әсер етпеуі керек, оның жеткілікті меншікті беті (ауданы), беріктігі, қуыстарының біркелкі орналасуы, бөлшек өлшемі мен жүгіру қабілеті, қозғалмайтын сұйық фазаны адсорбциялауға бейімділігі, химиялық әрекеттесуге тұрақтылығы болуы керек. Мұндай тасымалдауыш ретінде диатомит - су өсімдіктері мен жәндіктерінің қалдықтарынан пайда болған тас сияқты шөгінді жыныс қолданылады. Бұл жыныстарды қышқылмен және сілтімен өңдеп, жоғарғы температурада күйдірсе, кремнийлі кеуекті тасымалдауыш шығады. Ол негізінен кремний және оның силикатты тұзынан тұрады. Сондай-ақ газ сұйықты хроматографияда төсеніш ретінде шыны микрошариктер, силикагелдер, отқа төзімді қыш бөлшектері, тефлон мен басқа да заттар қолданыла береді. Тасымалдауыш бөлшектері барынша ұсак және біркелкі болуы керек. Бөлшектердің қалыпты өлшемі қысқа шекте болуы керек, мысалы, олардың диаметрі 0,18-0,25 мм, 1,15-0,18 мм, сияқты. Түйіршіктер неғұрлым кіші болса, соғұрлым тасымалдауыш газдың қысымы жоғары болады. Дереккөздер
Шавкат Әнуарұлы Саитов

Шавкат Әнуарұлы Саитов (1951 жылы 20 маусымда Қырғыз КСР-інде туған) - мұнай-газ өнеркәсібінің қайраткері. Өмірбаяны *Уфа мұнай институтын «Газмұнай құбырларын, газ қойма-және мұнай базаларын жобалау және пайдалануға енгізу» мамандығы бойынша бітірген. *1974 жылдан - «Саратовтрансгаз» бірлестігінің Мақат желілік-өндірістік басқармасының технологиялық компрессорлар машинисі, газ компрессорлық стансасының аға диспетчері, КС аға инженері. *1977 жылдан сон кезде салынып жатқан КСРО Орынбор - Батыс шекара газ құбырының Орал дирекциясының аға инженері КС және энергетикалық құрал-жабдықтар жөніндегі бөлім бастығының орынбасары. *1978 жылдан ОралКС бастығы, Орал желілік-өндірістік басқармасының аға инженері, «Оралтрансгаз» МБ инженері. *1994 жылдан - «Қазақгаз» МХК газ көлігі басқармасының бастығы. *1995 жылдан - «Батыстрансгаз» АҚ газ көлігі басқармасының бастығы. *1997 жылдан - «Интергаз Орталық Азия» ЖАҚ «Орал» АО басқармасының бастығы, менеджері. *2000 жылдан - «Интергаз Орталық Азия» АҚ батыс аймақ бойынша техникалық менеджерінің орынбасары, «Атырау» магистралдық газ құбырлары басқармасы директорыныңКС бастығы, Орал желілік-өндірістік басқармасының аға инженері, «Оралтрансгаз» МБ инженері. *2008 жылдан - «Интергаз Орталық Азия» АҚ «Ақтау» МГБ директоры, аға инженері. *2009 жылдан бері - «Интергаз Орталық Азия» АҚ техникалық дамыту жөніндегі атқарушы директоры. Дереккөздер
Байтақ Жалғасұлы Әлиев

Байтақ Жалғасұлы Әлиев 1964 жылы 15 наурызда Ақтөбе облысында туған. *Ақтөбе байланыс электротехникумын (1983) байланыс технигі мамандығы бойынша; Мәскеу И.М. Губкин атындағы мұнай және газ институтын (1991), «Газ-мұнай құбырларын, газ қоймаларын және мұнай базаларын жобалау және пайдалануға енгізу» мамандығы бойынша бітірген.РФ Үкіметі жанындағы Халық шаруашылығы академиясының экономика ғылымдарының кандидаты (2006). *Еңбек жолын «Уралтрансгаз» ӨБ Арал желілік-өндірістік басқармасының турбокомпрессорлық цехының машинисі.1993 жылдан - «Қазақгаз» МХК газ көлігі басқармасының компрессорлық стансалар женіндегі бас маманы, КС бөлімінің бастығы, бастығының орынбасары. 1995 жылдан -«Батыстрансгаз» АҚ газ көлігі басқармасы бастығының орынбасары. 1997 жылдан - «Орал» ЖО пайдалануға енгізу және жөндеу жөніндегі департаментінің директоры, «Атырау» МГБ директоры, «Интергаз Орталық Азия» АҚ күрделі құрылыс және жөндеу департаментінің директоры. 2009 жылдан бері - «Интергаз Орталық Азия» АҚ техникалық директоры. Дереккөздер
Алекс Фергюсон

Сэр Александр Чепмен Фергюсон (; 31 желтоқсан, 1941 жыл, Глазго, Шотландияда туған) - шотландық футболшы, футбол жаттықтырушысы. Алекс Фергюсон, сэр Алекс, САФ немесе Фе́рги лақап есімдерімен белгілі бұл кісі 1986 жылдан 2013 жылға дейін 27 жыл бойы ағылшын клубы «Манчестер Юнайтедтың» бас жаттықтырушысы қызметін атқарды. Британия футбол тарихындағы ең үздік бапкер. Әлем футбол тарихындағы ең ұлы бапкер деп танылған. Бапкер жайлы фактілер Фергюсон шотланд клубтары «Ист Стерлингшир» мен «Сент-Миррен» бас бапкері болған, содан соң «Абердинді" басқарып, сол клубпен көп жетісіткке жеткен. Қысқа мерзімге (1986 жылғы әлем біріншілігі күндері) Шотландия ұлттық құрамасын басқарды; содан «Манчестер Юнайтед» клубының бапкері болып 1986 жылы қарашада сайланды. Фергюсон «Манчестер Юнайтедты» 24 жыл жаттықтырғалы бері рекордтық титулдар санын ұтқан. Фергюсон басқаруымен «Юнайтед» алдыңғы жүз жылдық тарихындағыдан да көп олжаға кенелді. 2010 жылы желтоқсанның 19 Фергюсон сэр Мэтта Басбидың клубты ұзақ уақыт басқару рекордын жаңартты. 1999 жылы Елизавета II патшайымы Фергюсонды рыцарльлық мәртебеге лайық деп таныды. 2002 жылы Ағылшын футболы даңқ залына Фергюсон аты енгізілді. Сонымен қатар сэр Фергюсон Абердин қаласының құрметті азаматы атағын «Абердин» клубы бапкер ретіндегі жетістіктері үшін алды. Бапкердің құрметіне "Олд Траффордқа" оның статуясы орнатылған. Бапкер ретіндегі жетістігі Сент-Миррен * Шотландия чемпионы: 1976/77 Абердин * Шотландия чемпионы (3): 1979/80, 1983/84, 1984/85 * Шотландия кубогы (4): 1982, 1983, 1984, 1986 * Шотландия лига кубогы: 1986 * УЕФА Кубок иелері кубогы: 1983 * УЕФА суперкубогы: 1983 Манчестер Юнайтед * Англия чемпионы (13): 1992/93, 1993/94, 1995/96, 1996/97, 1998/99, 1999/2000, 2000/01, 2002/03, 2006/07, 2007/08, 2008/09, 2010/11, 2012/13 * Англия кубогы (5): 1990, 1994, 1996, 1999, 2004 * Англия лига кубогы (4): 1992, 2006, 2009, 2010 * Англия суперкубогы (10): 1990, 1993, 1994, 1996, 1997, 2003, 2007, 2008, 2010, 2011 * УЕФА чемпиондар лигасы (2): 1999, 2008 * УЕФА Кбок иелері кубогы: 1991 * УЕФА Суперкубогы: 1991 * Құрлықаралыық кубок: 1999 * Клубтар әлем чемпионаты: 2008 Жеке * Англия премьер лигасының үздік бапкері (27): тамыз 1993, қазан 1994, ақпан 1996, наурыз 1996, ақпан 1997, қазан 1997, қаңтар 1999, сәуір 1999, тамыз 1999, наурыз 2000, сәуір 2000, ақпан 2001, сәуір 2003, желтоқсан 2003, ақпан 2005, наурыз 2006, тамыз 2006, қазан 2006, ақпан 2007, қаңтар 2008, наурыз 2008, қаңтар 2009, сәуір 2009, қыркүйек 2009, қаңтар 2011, тамыз 2011, қазан 2012 * Англия Премьер-лигасының үздік бапкері (11): 1993/94, 1995/96, 1996/97, 1998/99, 1999/2000, 2002/03, 2006/07, 2007/08, 2008/09, 2010/11, 2012/13 * Әлемнің үздік бапкері (LMA) (4): 1998/99, 2007/08, 2010/11, 2012/13 * Онжылдықтың үздік бапкері (LMA): 1990-жж * УЕФА-дағы үздік клубтық бапкер: 1998/99 * УЕФА жыл бапкері (2): 2007, 2008 * Англия футболының құрмет залы: 2002 * Шотландия футболының құрмет залы: 2004 Дереккөздер Сыртқы сілтемелер
Ермек Нәсіпқалиұлы Марабаев

Ермек Нәсіпқалиұлы Марабаев (1959 жыл 26 желтоқсан, Мәскеу, КСРО) - мұнайшы, иженер, ұлттық мұнай компанияларының басшысы. Білімі * И.М. Губкин атындағы Мәскеу мұнай және газ институтын (1982) кен инженері мамандығы бойынша; * Кингстон университеті магистратурасын (Лондон қ., 2004); * «General management» ХША Мәскеу әлеуметтік және экономикалық ғылымдар мектебін бітірген (2004). «Ұңғыманың вертикалды діңгегіндегі қайтарушы» авторлық куәлігіне ие (1986). Өмірбаяны * 1982 жылдан - Өзен бұрғылау жұмыстары басқармасында бұрғышының көмекшісі, бұрғышы, бұрғылау шеберінің көмекшісі, бұрғылау шебері. * 1984 жылдан - Жетібай бұрғылау жұмыстары басқармасының бұрғылау шебері, ауысым бастығы. * 1987 жылдан - Құмкөл тереңнен бұрғылап пайдалану экспедициясы бастығының орынбасары, бас инженері, бастығы. * 1989 жылдан - Жетібай бұрғылау жұмыстары басқармасының кәсіподақ комитетінің төрағасы. * 1991 жылдан - Маңғыстау облыстық табиғат қорғау комитетінің бөлім бастығы, Маңғыстау облыстық экологиялық және табиғат пайдалану комитеті төрағасының орынбасары. * 1993 жылдан «Қазақстанмұнайгаз» компаниясының сыртқы экономикалық байланыстар департаментінің бас маманы, мұнай, маркетинг және коммерциялық операциялар жөніндегі департаментінің бастығы. * 1995 жылдан - Лондондағы ҚР сауда үйінің мұнай департаментінің бастығы, «Дрилкон Инк.» фирмасының Қазақстан Республикасындағы кеңесшісі, Қазақстандағы американдық компания филиалының басқарушы директоры. * 1997 жылдан «ҚуатАмлонМұнай» БК бас директорының орынбасары. * 1999 жылдан - «Харрикейн-Құмкөл мұнай» ААҚ вице-президенті. * 2001 жылдан - «Шевронмұнайгаз» компаниясының коммерциялық менеджері. * 2005 жылдан - «Кұрманғазы Петролеум» ЖШС бас директоры. * 2007 жылдың сәуір айынан - АҚ «ҚазМұнайТеңіз» ТМК» АҚ бас директорының бірінші орынбасары, 2007 жылдың қыркүйек айынан бері - бас директоры. Марапаттары * «Қазақстан мұнайына 100 жыл» белгісі * «Самұрык-Қазына» ҰӘҚ» АҚ (2009) Құрмет грамотасы. Шені Әскери атағы - запастағы аға лейтенант. Отбасы * Әкесі - Нәсіпқали Әбуғалиұлы Марабаев (1936-2007), «Мұнайшы» ҚҚ негізін қалаушы, көрнекті мемлекет қайраткері, Қазақстанның мұнай-газ саласын дамытуға зор улес қосқан. * Анасы - Марабаева Ләйлә Оқанқызы,зейнеткер, Маңғыстау облысының мұнай-газ комланияларының кадрлар бөлімінің жетекшісі болған. * Інісі - Марабаев Жақып Нәсіпқалиұлы * Қарындасы - Марабаев Сәуле Нәсіпқалиқызы * Жұбайы - Марабаева Алмагүл. 4 баласы бар . Дереккөздер
Ысылдақ шүрегей

Ысылдақ шүрегей – өзен үйректерінің ең кішісі. Басы қоңыр, екі бүйірі жасыл жолақты, жемсауы сарғылт дақты. Кежегінің тұрқы 35 см-дей, салмағы 300 г-дай, мекиені кішілеу. Батыс Қазақстан, Қостанай. Ақмола, Павлодар облыстарында, Алтайда орманды жерлердегі көл маңын ұялайды. Жыл құсы, кейде қыстап та қалады. Наурызда келіп, қыркүйектің аяғында қайтады. Дереккөздер
Даурықпа шүрегей

Даурықпа шүрегей – республика даласындағы су айдындарында ұялайтын құс. Қанатының ұзындығы 175 – 210 мм, салмағы 375 – 450 г. Жыл құсы. Орта Азияда, Каспийдің оңтүстік жағалауында қыстайды. Дереккөздер
Қырылдақ шүрегей

Қырылдақ шүрегей – өзен үйректерінің түрі. Қазақстанда оқта-текте, Ертістің жағалауында, Зайсан қазаншұңқырының сулы-батпақты жерлерінде, Келестің Сырдарияға құяр тұсында кездеседі. Салмағы 500 – 600 г. Дереккөздер
Артефакт (археология)

Артефакт (лат. artefactum — жасанды істелген) — табиғилықтан тыс қолдан жасалған нәрсе, мәдениеттің жемісі. Артефакт ретінде тек денелік белгілері емес, сонымен бірге таңбалық, рәміздік мазмұны бар кез келген жасанды нәрсе қарастырыла алады. Мәдени артефактға мыналарды жатқызуға болады: адамдар жасаған заттар мен нәрселер, техника және еңбек құралдары, киім-кешек пен тұрмыстық жабдықтар, тұрғын үй, жол т.б. Артефакт ретінде қоғамның рухани өмірінің кез келген құбылысын (ғылыми теория немесе наным-сенім, өнер және фольклер туындысы, моральдық қағидалар т.б.) алуға болады. Артефактның пайда болуын және олардың негізіндегі адамдық мақсаттар мен мүдделерді талдау арқылы, заттық болмыстың символикасын айқындауға болады. Артефактлар әлемі — таңбалар әлемі және оларды адамдық әрекет контексінде ғана түсінуге болады. Адам тұрмайтын үй қаңырап бос қалады, функционалдық мазмұны ескірген құндылықтар тек «музейлік» мағынаға ие болады. Қазіргі мәдениеттерде артефакт мәдениеттердің динамикасын зерттеуде бастапқы алғышарт ретінде қабылданады. Дереккөздер
Ер жүрек

Ер жүрек — Шотландияның өз тәуелсіздігі үшін ағылшын мемлекетіне қарсы күресі жайлы фильм. Фильмнің негізгі кейіпкері — Мел Гибсон ойнаған Уильям Уоллес, шотландтықтар көшбасшысы . Бұл фильм 1996 жылы Оскар сыйлығының 10 номинациясы бойынша ұсынылып, соның 5 ұтып алды, соның ішінде «Оскардың» 1995 жылдың «ең мықты» фильмы атағы. Аннотация Фильмдегі оқиға 1280 жылы басталады. Бұл Ұзынаяқты Эдуард ағылшын королі кезіндегі шотландық аты аңызға айналған ұлттық батыры Уильям Уоллес жайлы әңгіме. Ол ағылшын әскері қолынан қаза тапқан әкесінен ерте айрылғанда ағасы оған Еуропадан жақсы алдырады. Уильям (Мел Гибсон) отанына ересек болғанда, жанұя құрып бейбіт өмір сүру үшін оралады. Бірақ тағдырдың тәлкегімен оның сүйіктісін ағылшындар өлтіргендіктен ол азаттық жолында күресін бастайды. Рөлдерде * Мел Гибсон — Уильям Уоллес * Софи Марсо — Принцесса Изабелла * Пэтрик МакГуэн — Король Эдуард I * Кэтрин МакКормак — Маррон * Ангус Макфадьен — Роберт Брюс * Брендан Глисон — Хэмиш * Джеймс Космо — Хэмиш әкесі * Алан Армстронг — Морнэй Түсіру тобы * Режиссёр — Мел Гибсон * Сценарий авторы — Рэндалл Уоллес * Продюсеры — Брюс Дэйви, Мел Гибсон, Элан Лэд, Стивен МакЭвити * Сазгер — Джеймс Хорнер * Оператор — Джон Толл * Монтаж — Стивен Розенблюм Фильм Блайнд Харридың 15 ғасырдағы эпикалық поэмасына негізделіп түсірілген. Рэндал Уоллес өз фильм сценариясы жазбасыы сынағандарға „Блайнд Харри шын ба? Білмеймін. Білетінім ол менің жүрегіме жеткізгені, сол маңызды...“ деген екен. Гибсонның Icon Productions компаниясы Мел Гибсонның өзі басты рөлді сомдайын деп тұрса да фильмді қаржыландыру жағынан қиыншылық көріп тұрғанда егер Гибсон Апатты қару тағы сиквелына түсуге шартқа барса ғана Warner Bros. қаржыландыруға дайын екенін білдірді, Гибсон одан бас тартты. Paramount Pictures «Ер жүректі» тек АҚШ пен Канада аймақтарында таратуға ғана келіссе 20th Century Studios халықаралық таралымға қаржыландырды. Сілтемелер * Дереккөздер
Молдағали Бекбайұлы Жаңбыров

Молдағали Бекбайұлы Жаңбыров 1962 жылы 19 тамызда Гурьев қаласында туған. Қазақ. *Әкесі - Жаңбыров Бекбай, зейнеткер, сауда және қоғамдық тамақтану саласында жұмыс істеген. Анасы - Шуқақова Қалжан, зейнеткер. *В.И. Ленин атындағы Қазақ политехникалық институтын (1984) «Пайдалы қазба кенорында- рын іздестірудіңжәне барлаудың геофизикалық әдістері» мамандығы бойынша бітірген. Қазақ, орыс, түрік және ағылшын тілдерін біледі. 1984 жылдан - ҚазҒЗГБИ Атырау тәжірибелік- әдістемелік экспедициясында геофизик, аға геофизик, 2-ші, 1-ші санатты геофизик. 1990 жылдан - «Қазгеофизика» ӨГБ Гурьев геофизикалық экспидициясында 1-ші санатты геофизик. 1992 жылдан «Қазмұнайгеофизика» тресінде геофизикалық бөлімнің жетекші геофизигі, бастылзі. 1994 жылдан -Қазақтүрікмұнай» БК ЖІІІС (Атырау өкілдігі) инженер-геофизигі. 1998 жылдан «Қазақойл» Ұлттық мұнайгаз компаниясы департаментінде (2002 жылдан ҚазМұнайГаз» ҰК) менеджер, бас менеджер, директордың орынбасары. 2003 жылдан - «ҚазМұнайТеңіз» Теңіз мұнай компаниясы» ЖАҚ Жобаларды геологиялық-техникалық бағалау департаментінің директоры. 2004 жылдан ҚазМұнайГаз» ҰК» ЖАҚ теңіз жобаларын дайындау департаментінің директоры 2004 жылдан - «Түпқараған Оперейтинг Компани Б.В.» бас директоры.2007 жылдан бері - «ҚазМүнайТеңіз» ТМК» АҚ өндіріс жөніндегі басқарушы директоры. Астананың 10 жылдығы» медалімен (2008), «Қазақстан мұнайына 100 жыл белгісімен (1999), ҚР ЭМРМ Геология комитеті төрағасының (2006), ҚР Примьер-министрінің (2008) алғыс хаттарымен марапаттапған. Үйленген. Жұбайы - Жаңбырова Майра Бағытқапиқызы (1962 ж. т.). Ұлы -Жаңбыров Жанболат (1986 ж. т.); қыздары — Жаңбырова Жанна (1988 ж. т.),Жаңбырова Ләззат (1993 ж. т.). Дереккөздер
Кенжеболат Балахметұлы Хаиров

Кенжеболат Балахметұлы Хаиров 1948 жылы 28 қазанда Көкшетау облысында туған. Қазақ. *Әкесі - Хаиров Бапахмет. Анасы - Хаирова Газиза Мәлікқызы.Жұбайы - Касенова Айжан Таймасқызы. Ұлы - Тимур (1972 ж. т.); *В.И. Ленин атындағы Қазақ политехникалық институтын бітірген (1972), инженер-злектрик.Қазақ, орыс, түрік және агылшын тілдерін біледі.Үйленген. *«Нұр Отан» ХДП (2009 жылдан).1966 жылдан - Кекшетау оттегімен тыныс алу аппаратурасы зауытында аспапшы слесарь. 1973 жылдан - ҚазКСР Автомобиль жолдары министрлігінде инженер, аға инженер, министрдің кемекшісі, машина сынау стансасының директоры, N956 жол басқармасының бастығы, сыртқы экономикапық байланыстар бөлімінің бастығы. 1992 жылдан - Республикалық «Құрылыс» сыртқы экономикалық бірлестігінің бас директоры. 1993 жылдан - Қазақстан Республикасы Сыртқы экономикапық қатынастар министрлігінің «Қазақстан Сауда» МСК бас директоры. 1997 жылдан - «Қазақстан Сауда» АТАҚ президенті. 1997 жылдан - «МКТ корпорациясы» ЖШС президенті. 2003 жылдан - «ҚазМұнайГаз-Сервис» ЖШС бас директоры. 2006 жылдан бері - «ҚазМұнайТеңіз» ТМК» АҚ бас директорының орынбасары.«Қазақстан Конституциясына 10 жыл» (2005) медалімен марапатталған.Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - Ш. де Голль. Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Керемет». Дереккөздер
Кенжебек Ниязұлы Ибрашев

Кенжебек Ниязұлы Ибрашев 1958 жылы 11 шілдеде Гурьев қаласында туған. *И.М. Губкин атындағы Мәскеу мунай институтын бітірген (1981), тау-кен инженері-бұрғышы. Техника ғылымдарының кандидаты. *1975 жылдан - Каспий маңы мұнай барлау экспедициясында дизельші, моторшы. 1981 жылдан - «Ембімұнай» ӨБ Балықшы барлаушылық бұрғылау басқармасында бұрғышының көмекшісі, бұрғышы, бұрғылау шебері, бұрғылау жөнінде аға инженер, бұрғылау учаскесінің бастығы,бас технолоғ. 1988 жылдан - «Гурьевмұнайгазгеология» ӨГБ Каспий маңы МБЭ бас инженері, «Ембімұнай» ӨБ Балықшы барлаушылық бұрғылау басқармасының бастығы. 1993 жылдан - «Қазақстанкаспийшельф» ААҚ Атырау филиалының директоры, 1996 жылдан - вице-президенті, 1997 жылдан - президенті. 1998 жылдан - «ОКІОС» компаниясының админ менеджері. 2001 жылдан Agip КСО» компаниясының жаңа жобалар женіндегі менеджері 2002 жылдан - «Адір КСО» компаниясының аймақтағы жобалар женіндегі директоры. 2003 жылдан -"Agip" КСО» компаниясының ҚР-дағы бизнесті дамыту жөніндегі директоры. 2005 жылдан - «ҚазМұнайТеңіз» ТМК АҚ бас директорының бірінші орынбасары. 2006 жылдан «ҚазМұнайТеңіз» ТМК» АҚ бас директоры. 2009 жылдан бері - «ҚазМұнайГаз» Барлау Өндіру» АҚ бас директоры. «Құрмет» (1997), «Парасат» (2010) ордендерімен; «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл» (2001) медалімен, «Қазақстан мұнайына 100 жыл» төс белгісімен марапатталған. Қазақстан Республикасыныңжер қойнауын Құрметті барлаушысы. Дереккөздер
Марсель

Марсель — Францияның оңтүстігінде орналасқан қала, Францияның ең үлкен порт қаласы. География Қалада 1 миллион 420 мың адам тұрады (2010 жылы бойынша). Халқының санымен Париждің артында елінде екінші орында тұрады. Қаланың аты ежелгі грек тіліндегі "Массалия" (Μασσαλια) және соның латын аудармасындағы "Массилия" (Massilia) деген аттарға барып тіреледі. Қаланың төңірегінде жатқан Прованс аймағымен бірге, 2013 жылы Еуропаның мәдениет астанасы болады. Климат Марсельдегі қыс жылы және ылғалды, жаз құрғақ болады. Жерорта теңізінің климатына жатады. Ең суық айлар - қаңтар мен ақпанда, орта температуралар +8℃+9℃ болады. Қыс пен көктемде Рона өзенінің аңғарынан келетін суық Мистраль желі жиі соғады. Марсельде туғандар * Зинедин Зидан (футболшы) * Сириль Абиди (кикбоксшы) * Поль Мориа (музыкант) * Эрик Кантона (футболшы) * Самир Насри (футболшы) Бауырлас қалалары * Абиджан、Кот-д’Ивуар, 1958 жылы * Антверпен、Бельгия, 1958 * Копенгаген、Дания, 1958 * Генуя、Италия, 1958 * Хайфа、Израиль, 1958 * Гамбург、Германия, 1958 * Кобе、Жапония, 1961 * Дакар、Сенегал, 1968 * Одесса、Украина, 1972 * Пирей、Грекия, 1984 * Шанхай、Қытай, 1987 * Марракеш、Марокко, 2004 * Лимассол、Кипр Сыртқы сілтемелер ; Әкімшілік * [http://www.mairie-marseille.fr/ Марсель қаласының ресми сайты]
Алина Өтемісқызы Алдамберген

Алина Өтемісқызы Алдамберген 1973 жылы 11 қаңтарда Қарағанды қаласында туған. Қазақ мемлекеттік басқару академиясын (1995) «Қаржы және несие» мамандығы бойынша; Вашингтон университетінің Іскерлік әкімшіліктік басқару мектебін (1995); Рочестер университетінің Уильям Е. Саймон атындағы Іскерлік әкімшіліктік басқару мектебін (2007) экономист, іскерлік әкімшіліктік магистрі мамандығы бойынша бітірген. 1997 жылдан - «ABN AMRO Қазақстан банкі» ЕАБ» ЖАҚ құрылымдық қаржыландыру басқармасының қаржылық талдаушысы, менеджері, бас маманы, бастығының орынбасары, несиелік талдау және құрылымдау басқармасы бастығының орынбасары. 2001 жылдан - Лондон қаласындағы «ABN AMRO Bank N.V.» рейтингтік кеңестер беру департаментінің рейтингтік кеңес берушісі , жетекші рейтингтік кеңес берушісі. 2003 жылдан - «ООИУПА» ABN AMRO Asset Management» АҚ басқармасының төрағасы 2005 жылдан - «ABN AMRO Қазақстан банкі» ЕАБ» АҚ басқармасының қазынашысы, төрағасының орынбасары. 2006-2007 жылдары - Алматы қаласындағы ҚР Аймақтық қаржы орталығы қызметін реттеу агенттігі төрағасының орынбасары. 2008 жылдың қаңтарынан - «Астана-Финанс АҚ басқармасы төрағасының орынбасары. 2008 жылдың наурызынан бері - ҚР Қаржы нарығын және қаржылық ұйымдарды реттеу мен бақылау агенттігі төрағасының орынбасары. «Активтерді басқарушылар қауымдастығы» ЗТБ кеңесі төрағасының м.а. (2003-2005). Дереккөздер