kurumikz/Cleaned-Kazakh-Wikipedia huggingface dataset:
Хандан сұлтан

Хандан сұлтан (1574 — 12 қараша 1605) — III Мехметтің әйелі, I Ахметтің анасы (уәлиде сұлтан). Өмірбаяны Шығу тегі мен гаремдегі өмірі Хандан сұлтанның шығу тегі нақты белгісіз, алайда, тарихшылар ол грек немесе босниялық болған, туған есімі Хелен (Елена), шамамен 1574 жылы дүниеге келген деп болжайды. III Мехметтің тәтесі Гауһархан Ханданды болашақ сұлтанға 1582 немесе 1583 жылдың екінші жартысында сыйға тартты. 1589 жылы Хандан, тақ мұрагерінің анасы Сафие сұлтанның көмегімен Мехметтің сүйікті күңдерінің біріне айналады; осылайша Сафие Халиме сұлтанның ұлына ықпалын жойғысы келді. 1590 жылдың 18 сәуірінде Хандан ұлы Ахметті дүниеге әкеледі. 1595 жылы III Мұрат қайтыс болып, Мехмет жаңа сұлтан атанды. 1597 жылы тақ мұрагері - шаһзада Сәлім қаза тауып, Халиме сұлтанның үлкен ұлы - шаһзада Махмұт жаңа мұрагер деп жарияланды. Хандан ол таққа отырғаннан кейін, Фатих заңы бойынша ұлының өлтірілетінін түсініп, Сафие сұлтанмен бірігеді. Екеуі Мехметтің үлкен ұлын өлім жазасына кесуіне ықпал етеді; Ханданның ұлы Ахмет тақ мұрагері атанады. Уәлиде сұлтан III Мехмет 1603 жылдың 21 желтоқсанында қайтыс болып, таққа он үш жасар I Ахмет отырады. Лесли Пирстің сөзінше, сұлтан өзінің жасына қарамастан, анасына көп бағынбай, кеңестеріне құлақ аспайды, билігін шектеуге тырысады. Ахмет Халиме сұлтанның екінші ұлы - шаһзада Мұстафаны өлтіруден бас тартады, бұл анасы мен баласының дауласуына себеп болады. Хандан Ахметтің ұлы дүниеге келсе, ол інісіне қатысты шешімін өзгертер деп, сұлу күңдерді таңдай бастайды. Алайда, оның үміті ақталмады: 1604 жылдың қарашасында Ахметтің ұлы II Осман, 1605 жылдың наурызында ұлы Мехмет дүниеге келсе де, Мұстафа тірі қала берді. Ахмет інісінің психикалық ауруы бар болғандықтан, таққа қауіп төндіре алмайды деп санады. Хандан Мұстафаны өлтіруді талап етті, бірақ Ахмет інісін кафеске қамап қоюға көндірді. Хандан сұлтан кенеттен 1605 жылдың 12 қарашасында қайтыс болды. Өнерде * «Махпейкер» фильмі (2010 жылы, Хандан сұлтан рөлінде — Айтен Сойкёк) * «Ғаламат ғасыр: Көсем дәуірі» телехикаясы (2015 жылы, Хандан сұлтан рөлінде — Тюлин Озен)
Веризм

Веризм (итальяндық il verismo, vero сөзінен - ​​шын, шыншыл) — XIX ғасырдың соңындағы итальян бейнелеу өнеріндегі реалистік бағыт. Бұл термин XVII ғасырда пайда болып, бейнелеу өнерінде қолданылған және барокко кескіндемесінде реалистік ағынды білдірген. Содан кейін бұл термин XIX ғасырдың екінші жартысында итальяндық өнердегі реалистік және натуралистік бағыттың белгіленуі ретінде қайта жанданды. дің көше көрінісі (1881)]] , «Жайылымда»]] , «Жұмыстағы автопортрет» (1867)]] , «Пішен»]] Негізгі ойы Веризм қағидалары негізінен француз натурализмнің әсерінен қалыптасты. Э.Золяның, Г.Флобердің және Ги де Мопассанның еңбектеріне сүйене отырып, веристтер заманауи итальяндық қоғамның өмірі мен тұрмыс-шаруашылығын, қарапайым адамдардың психологиясын бейнелеуде негізгі міндеттер ретінде объективтілік пен ғылыми көзқарасты ұстануға шешім қабылдады. Бұл ағынның ұлттық ерекшелігі веризм теоретиктерінің романдары мен әңгімелерінің негізгі мазмұны болған езілген еңбекқор халлықтың өміріне деген жанашырлыққа байланысты туындады. Бейнелеу өнерінде веристтердің тікелей ізашарлары «Маккьяйоли» флоренциялық мектебінің суретшілер тобы болды, олар өз жұмыстарында итальяндықтардың ұлт-азаттық күресі, қала және ауыл өмірі тақырыптарына бет бұрды. Бейнелеу өнерінде веризм негізінен әлеуметтік және сыни ағындарды (жұмысшы табының өз құқықтары үшін күресі, қиын шаруа өмірі) дамытқан және итальяндық тарихтың көрнекті қайраткерлері бейнелерінің тұтас галереясын жасаған неаполитан шеберлерімен ұсынылды. Осыған қарамастан, веристтер әлеуметтік әділетсіздікті жою жолдары мен мүмкіндіктерін көре алмады; олардың шығармашылығында пессимизм мен меланхолия көңіл-күйлері, шындықты пассивті-натуралистік түрде қабылдау (әдебиетте және өнерде) немесе мелодраматизм, үстірт иллюстративтілік, әсіреленген эмоционалдылық (музыкада) басым болды. Италияның бейнелеу өнерінде кең таралмағанына қарамастан веризм әлемдік көркемдік өнердегі реалистік ағындардың дамуына үлкен үлес қосты. Музыка мен операмен байланысы Музыкалық веризм әдеби веризмнің әсерінен пайда болды және оны негізінен П. Масканьи, Р. Леонкавалло және Дж. Пуччини опералары ұсынады. Опералық веризмнің пайда болуының алғышарттарын XIX ғасырдың екінші жартысындағы француз және итальян композиторларының реалистік операларында кездестіруге болады. Итальяндық веристтік операларда дәстүрлі қаһармандық романтикадан айтарлықтай алшақтау және ауқымды халықтық хор сахналарынан бас тарту байқалады. Әдеби веризмнің өкілдері сияқты композиторларды негізінен кейіпкерлердің психологиялық тәжірибелері, күнделікті өмір суреттері қызықтырды. Веристтік опералардың драмасы кейде натуралистік ағындарға жақын келеді: онда өткір қақтығыстар мен шиеленісті басым болады, іс-әрекет көбінесе қарапайым әрі прозалық жағдайда өтеді. Бейнелеу өнеріндегі веризмге тән қарапайым адамдардың - шаруалардың, қолөнершілердің, зиялы қауым өкілдерінің өмірін бейнелейтін тақырыптар итальяндық операда да кездесіп жатты. Танымал суретшілер * Джованни Фаттори * Сильвестро Лега * Телемако Синьорини * Одоардо Боррани * Джузеппе Аббати Дереккөздер
Татарстан әкімшілік-аумақтық бөлінісі

Әкімшілік-аумақтық құрылым Татарстан Республикасы Конституциясының 65-бабының 2-бөлігіне және «Татарстан Республикасының әкімшілік-аумақтық құрылымы туралы» заңға сәйкес РФ субъектісіне келесі әкімшілік-аумақтық бірліктер кіреді: * 43 аудан * 14 республикалық маңызы бар қалалар ** республикалық маңызы бар қаланың аумағы Қазан қалалық аудандардан тұрады. Татарстанның әкімшілік-аумақтық бірліктері мен елді мекендерінің толық тізбесінде Татарстан Республикасындағы әкімшілік-аумақтық бірліктер мен елді мекендердің тізілімі бар. Республикалық маңызы бар қалалар # Азнақай # Әлмет # Баулы # Бүгілме # Буа # Алабұға # Зәй # Жасыл Өзен # Қазан — Татарстан Республикасының астанасы # Лениногорск # Яр Чаллы # Төменгі Кама # Нұрлат # Чистай Республикалық маңызы бар қалалар Қазан және Яр Чаллы муниципалды аудандар құрамына кірмейтін қалалық округ мәртебесі бар муниципалитет құрлымдарын құрайды. Татарстанның қалған республикалық маңызы бар қалалары қалалық елді мекен мәртебесі бойынша тиісті муниципалды аудандардың құрамына кіреді. Аудандар Қаладағы аудандар Қазан - Татарстандағы республикалық маңызы бар қала, ол әкімшілік-аумақтық бірліктерге бөлінеді - аудандар: *Авиатөзелеш ауданы *Киров ауданы *Вахитов ауданы *Мәскеу ауданы *Жаңа Савин ауданы *Еділ бойы ауданы *Совет ауданы 2010 жылдың соңынан бастап келесі аудандардың әкімшіліктері біріктірілді: * Жаңа Савин және Авиатөзелеш * Еділ бойы және Вахитов * Мәскеу және Киров Сондай-ақ Яр Чаллыда аумақтық бөлініс бар, оның 3 ауданы әкімшілік-аумақтық бірліктер де, муниципалитеттер де емес. Республиканың әкімшілік-аумақтық бөліну тарихы Кеңестік уақыт Муниципалдық құрылым Татарстан Республикасының заманауи муниципалдық құрылымы «Ресей Федерациясындағы жергілікті өзін-өзі басқаруды ұйымдастырудың жалпы қағидалары туралы» 2003 жылғы 6 қазандағы № 131-ФЗ Федералдық заңына сәйкес құрылды. Республиканың муниципалдық құрылымы шеңберінде Татарстанның әкімшілік-аумақтық бірліктері шегінде муниципалитеттер құрылды: * 2 қалалық аймақ * 43 муниципалды аудан, ** 39 қалалық қоныс ** 872 ауылдық қоныс Муниципалды аудандар және қалалық аймақтар Муниципалды құрылымдарға айналу Дереккөздер
Футболдан клубтар арасындағы әлем біріншілігі 2020

2020 жылғы клубтар әлем чемпионаты жылдағыдай желтоқсан айында емес, COVID-19 пандемиясына байланысты 2021 жылы 4-11 ақпан аралығында Катарда өтті. Германияның "Бавария" клубы араға жеті жыл салып, екінші рет жеңімпаз атанды. Қатысушылар ОФК аймағында 2020 жылғы ОФК Чемпиондар лигасы әлі аяқталмағандықтан, ешқандай клуб турнирге жіберілмеді. Турнир 1 раунд Бірінші раундта "Әл-Духаиль" клубы мен ОФК өкілі ойнауы тиіс еді. ОФК-дан клуб келмеген соң катарлық клуб автоматты түрде екінші раундқа өтті. 2 раунд ---- 5 орын үшін Жартылай финал ---- Үшінші орын үшін Финал Дереккөздер Сілтемелер *[https://www.fifa.com/clubworldcup/index.html Турнирдің ресми сайты]
Әл-Духаиль

«Әл-Духаиль» — Катар чемпионаттарында ойнайтын футбол клубы, базасы Доһа қаласында. 1938 жылы құрылған. Қазіргі күнде Катар Старз лигасында ойнайды. 2017 жылға дейін "Лехвия" деп аталып келді. Жетістіктері Ұлттық * Катар чемпионаты: : Чемпион (8): 2010/11, 2011/12, 2013/14, 2014/15, 2016/17, 2017/18, 2019/20, 2022/23 * Екінші лига: : Жеңімпаз (1): 2009/10 * Катар әмірі кубогы: : Жетістіктері (1): 2016, 2018, 2019, 2022 * Катар ханзадасы кубогы: : Жеңімпаз (1): 2013 Дереккөздер Сілтемелер * https://www.duhailsc.qa/ar/
Кейден Бойд

Кейден Бойд (; 24 мамыр 1994, Бедфорд, Техас, АҚШ) — америкалық актер. 2005 жылғы «Шаркбой мен Лавагерлдің шытырман оқиғалары» фильміндегі Макс рөлімен және 2007 жылғы «Армандар бар, Саяхат та болады» фильміндегі Бенджамин Рейнольдс рөлімен танымал. Фильмдер тізімі Фильм Телевидение Сілтемелер * *[https://www.instagram.com/caydenboyd Кейден Бойд] Instagram-да
Мезених

Мезених — Германия Федеративтік Республикасының Рейнланд-Пфальц жерінде орналасқан муниципалитет. Кохем-Целль ауданының құрамына енеді. Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 295 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Жер аумағы - 2,98 км². Ресми коды - 07 1 35 060. Дереккөздер Cілтемелер * [http://www.mesenich.de/ Ресми парақшасы]
Футболдан клубтар арасындағы әлем біріншілігі 2020 (финал)

Футболдан клубтар арасындағы әлем біріншілігі 2020 (финал) (ағыл. 2020 FIFA Club World Cup Final) — 2021 жылы 11 ақпанда Катардың Әл-Райян қаласындағы "Эдькейшн Сити" стадионында өтті. Германияның "Бавария" клубы мен Мексиканың "УАНЛ Тигрес" клубы бас жүлдені сарапқа салды. 61-минутта Бенжамен Павар соққан жалғыз гол "Баварияға" жеңіс әперді. "Бавария" араға жеті жыл салып турнир жеңімпазы атанды. Қатысушылар Финалға дейінгі жол Mатч Детальдар Дереккөздер Сілтемелер * [https://www.fifa.com/clubworldcup/ Турнирдің ресми сайты]
Эдьюкейшн Сити (стадион)

Эдьюкейшн Сити — Катардың Әл-Райян қаласындағы футбол стадионы, 2020 жылы пайдалануға берілді. Сыйымдылығы 45 мың адам. 2022 жылғы әлем чемпионатының бірнеше ойыны осы аренада өткізіледі. 2021 жылы ақпанда Клубтар әлем чемпионаты өткізілді. Координаты Дереккөздер Сілтемелер * http://stadiumdb.com/designs/qat/qatar_foundation_stadium
Ахмед бин Али (стадион)

Ахмед бин Али Стэдиум — Катардың Әл-Райян қаласындағы стадион, 2001 жылы іргесі қаланған. "Әл-Раян" клубы өз алаңындағы ойындарын өткізеді. Сыйымдылығы 25 мың адам. Турнирлер 2011 жылғы Азия кубогының бірнеше кездесуі өткізілді, енді 2022 жылғы әлем чемпионатының кездесулері өтеді. 2020 жылғы Клубтар әлем чемпионаты да осында өткізілді. Орналасуы Дереккөздер Сілтемелер * http://www.sc.qa/en/stadiums/al-rayyan-stadium
Лорьян (футбол клубы)

«Лорьян» — Францияның осы аттас қаласындағы футбол клубы, 1926 жылы құрылған. 2019/20 жылғы маусым қорытындысында екінші лигада жеңімпаз атанып, 1 лигаға жолдама алды. Жетістіктері Ұлттық Франция чемпионаты (Лига 2) * 1 орын (1): 2019/20 * 2 орын (2): 1997/98, 2000/01 Кубок * Жеңімпаз (1): 2001/02 Лига кубогы * Финалист (1): 2001/02 Суперкубок * Финалист (1): 2002 Атақты ойыншылары * Жереми Морель * Сейду Кейта * Венсан Абубакар * Бакари Коне Сілтемелер * https://www.fclweb.fr/
Ақсуат ауданы

Ақсуат ауданы — Абай облысының құрамындағы әкімшілік-аумақтық бірлік. Орталығы – Ақсуат ауылы. Географиясы Аудан батысында Аягөз және Жарма аудандарымен, солтүстігінде Көкпекті ауданымен, оңтүстігінде Үржар, Мақаншы аудандарымен мен ҚХР аумағымен, шығысында ШҚО-ның Тарбағатай ауданымен шектесiп жатыр. Тарихы Ақсуат ауданы 1935 жылы 9 қаңтарда Шығыс Қазақстан облысының құрамында Көкпекті және Тарбағатай аудандарының бөліктерінен құрылды. 1939 жылы 14 қыркүйекте Ақсуат ауданы Семей облысына кірді. Сонымен бірге оның құрамына Ақжайлау, Ақсуат, Алғабас, Ерназар, Қарғыба, Қызылқайың, Қызылкесек, Көкжирен, Көктүбек, Құмкөл, Ойшілік, Сталин және Үшарал ауылдық кеңестері кірді. 1954 жылы Алғабас ауылдық кеңесі Ерназарға, Көктүбек - Көкжиренге, Сталин - Қызылкесекке, Қызылқайың - Ақсуатқа қосылды. Қарғыба ауылдық кеңесі таратылды. 1958 жылы Үшарал ауылдық кеңесі Аягөз ауданына берілді. 1963 жылы 2 қаңтарда Ақсуат ауданы жойылып, оның аумағы Көкпекті ауданына берілді. 1964 жылы 31 желтоқсанда Ақсуат ауданы қалпына келтірілді. Оның құрамына Көкпекті ауданының Ақсуат, Ақжайлау, Ерназар, Қызылкесек, Көкжирен, Құмкөл және Ойшілік ауылдық кеңестері кірді. 1965 жылы Ақжайлау ауылдық кеңесі жойылып, Алғабас ауылдық кеңесі құрылды. 1971 жылы Сәтпаев ауылдық кеңесі, 1980 жылы Жданов ауылдық кеңесі құрылды. 1989 жылы Жданов ауылдық кеңесі Екпек болып өзгертілді. 1993 жылы Ерназар ауылдық кеңесі Ырғызбай, Алғабас ауылдық кеңесі Кіндікті болып өзгертілді. 1997 жылы 3 мамырда Семей облысының таратылуына байланысты Ақсуат ауданы Шығыс Қазақстан облысына берілді. 1997 жылы 23 мамырда Ақсуат ауданы жойылып, оның аумағы Тарбағатай ауданына берілді. Қазақстан Республикасы Президентінің 2022 жылғы 3 мамырдағы № 887 Жарлығына сәйкес 2022 жылы 7 маусымда Ақсуат ауданы Тарбағатай ауданының құрамынан бөлініп, жеке аудан болып қайта құрылды. Халқы Әкімшілік бөлінісі 27 елді мекен 9 ауылдық округке біріктірілген: Әкімдері # Асхат Сайдахметұлы Смаилов (07.2022—09.2024) # Ерсін Кәдірбекұлы Ескендіров (12.2024 бастап) Дереккөздер Әдебиет * Семей облысының әкімшілік-аумақтық құрылымының тарихы туралы анықтамалық. — Семей, 2006.
Шар ауданы

Шар ауданы — 1939–1963, 1972–1997 жылдары болған Шығыс Қазақстан және Семей облыстары құрамындағы әкімшілік-аумақтық бірлік. Орталығы — Шар қаласы. Тарихы Шар ауданы Семей облысының құрамында 1939 жылы 16 қазанда құрылды. Аудан құрамына Жарма ауданынан Шар кенті, сондай-ақ Афанасьев, Божығұр, Кезеңсу, Кудасов, Шалабай ауылдық кеңестері және Жаңасемей ауданынан Делбегетей, Карпов, Қорғанбай ауылдық кеңестері кірді. 1945 жылы Карпов ауылдық кеңесі Киров болып өзгертілді. 1951 жылы Октябрьский кентінің негізі қаланды. 1954 жылы Қорғанбай ауылдық кеңесі жойылды. 1957 жылы Кудасов ауылдық кеңесі Шалабай ауылдық кеңесіне қосылды. Мұрат және Жаңабәжен ауылдық кеңестері таратылған Жаңасемей ауданынан Шар ауданына берілді. 1962 жылы Афанасьев ауылдық кеңесі жойылды. Бақыршық кенті мен Бақыршық кенттік кеңесі құрылды. 1963 жылы 10 қаңтарда Шар ауданының орнына Шар өнеркәсіптік ауданы құрылып, оның құрамына Шар қаласы, Ақжал, Бақыршық, Бөке және Октябрьский кенттері кірді. Сол жылы 1 қарашада Жаңғызтөбе кенттік кеңесі Жарма ауданынан Шар өнеркәсіптік ауданына берілді. 1964 жылы 12 мамырда Киров ауылдық кеңесі Суықбұлақ кенттік кеңесі болып қайта құрылды. Сол жылы 31 желтоқсанда Шар өнеркәсіптік ауданы таратылып, Жарма ауданына қосылды. 1972 жылы 10 наурызда Шар ауданы қалпына келтірілді. Жарма ауданынан оған Шар қаласы, Әуезов, Октябрьский, Суықбұлақ кенттері, сондай-ақ Белтерек, Божығұр, Делбегетей, Қарасу және Шалабай ауылдық кеңестері берілді. Сол жылы Жайма ауылдық кеңесі құрылды. 1977 жылы Терістаңбалы ауылдық кеңесі, 1979 жылы Көшек ауылдық кеңесі құрылды. 1994 жылы Чалабай ауылдық кеңесінің орысша транскрипциясы Шалабай ауылдық кеңесі, Октябрьский кенті Еспе кенті болып өзгертілді. 1997 жылы 3 мамырда Семей облысының таратылуына байланысты Шар ауданы Шығыс Қазақстан облысына берілді. 1997 жылы 23 мамырда Шар ауданы жойылып, оның аумағы Жарма ауданына берілді. Әкімшілік бөлінісі 1986 жылғы мәлімет бойынша аудан құрамында 1 қалалық, 3 кенттік, 9 ауылдық кеңес пен 34 елді мекен болған: Халқы Әдебиет * Семей облысының әкімшілік-аумақтық құрылымының тарихы туралы анықтамалық. — Семей, 2006. Дереккөздер
Таскескен ауданы

Таскескен ауданы — 1980-1996 жылдары болған Семей облысының құрамындағы әкімшілік-аумақтық бірлік. Орталығы - Таскескен ауылы. Тарихы Таскескен ауданы 1980 жылы 17 қазанда Семей облысының құрамында құрылды. Оның құрамына Аягөз ауданының Ақсәуле, Қарақол, Қоңыршәулі, Қопа және Шолпан ауылдық кеңестері, сондай-ақ Үржар ауданының Ново-Троицк және Предгорный ауылдық кеңестері кірді. 1987 жылы Ақтоғай кенті Талдықорған облысының Бөрілітөбе ауданынан Таскескен ауданына берілді. 1993 жылы Ақсәуле ауылдық кеңесі –Ақшәулі, Ново-Троицк – Салқынбел, Предгорный – Алтыншоқы деп өзгертілді. 1996 жылы 29 қазанда Таскескен ауданы таратылды. Сонымен бірге Ақтоғай кенті мен Ақшәулі, Қопа ауылдық округтері – Аягөз ауданына, Алтыншоқы, Қарақол, Қоңыршәулі, Салқынбел, Шолпан ауылдық округтері – Үржар ауданына берілді. 1986 жылы ауданда 7 ауылдық кеңес болған: . Әкімшілік бөлінісі 1986 жылғы мәлімет бойынша аудан құрамында 7 ауылдық кеңес пен 25 елді мекен болған: Халқы Әдебиет * Семей облысының әкімшілік-аумақтық құрылымының тарихы туралы анықтамалық. — Семей, 2006.
Жаңа Шүлбі ауданы

Жаңа Шүлбі ауданы — 1935-1963 және 1970-1997 жылдары болған Шығыс Қазақстан және Семей облыстары құрамындағы әкімшілік-аумақтық бірлік. Орталығы - Жаңа Шүлбі ауылы. Тарихы Жаңа Шүлбі ауданы 1935 жылы 22 желтоқсанда Шемонаиха ауданынан бөлініп, Шығыс Қазақстан облысының құрамында құрылды. 1939 жылы 24 қазанда Жаңа Шүлбі ауданы Семей облысының құрамына кірді. 1940 жылдың 15 наурызындағы жағдай бойынша аудан құрамына Жернов, Краснояр, Ленин, Жаңа Шүлбі, Пьяно-Яр, Сахнов, Таврия, Уба-Форпост және Шүлбі ауылдық кеңестері кірді. 1954 жылы Пьяно-Яр ауылдық кеңесі Шүлбіге біріктірілді. Буркотов кент кеңесі құрылды. 1958 жылы Буркотов ауылдық кеңесі Сахнов ауылдық кеңесіне қосылды. 1961 жылы Сахнов ауылдық кеңесі Таврия ауылдық кеңесіне қосылды. 1962 жылы 29 мамырда Бородулиха ауданы жойылып, Жаңа Шүлбі ауданына қосылды. 1963 жылы 2 қаңтарда Жаңа Шүлбі ауданы таратылды. Оның аумағы қалпына келтірілген Бородулиха ауданына берілді. 1970 жылы 9 желтоқсанда Жаңа Шүлбі ауданы қалпына келтірілді. Оның құрамына Бородулиха ауданының Андреев, Жернов, Краснояр, Ленин, Жаңа Шүлбі, Таврия, Уба-Форпост және Шүлбі ауылдық кеңестері кірді. 1972 жылы Шүлбі ауылдық кеңесі Пролетар ауылдық кеңесі болып өзгертілді. 1996 жылы Пролетар ауылдық округі таратылып, Жаңа Шүлбі ауылдық округіне қосылды. 1997 жылы 23 қаңтарда Жаңа Шүлбі ауданы жойылып, аумағы Бородулиха ауданына берілді. Әкімшілік бөлінісі 1986 жылғы мәлімет бойынша аудан құрамында 8 ауылдық кеңес пен 28 елді мекен болған: Халқы Әдебиет * Семей облысының әкімшілік-аумақтық құрылымының тарихы туралы анықтамалық. — Семей, 2006. Дереккөздер
Митчелл Хоуп

Митчелл Джеймс Хоуп (, Митчелл Хоуп , Митч ; 27 маусым 1994, Мельбурн, Виктория, Аустралия) — аустралиялық актер және модель. Disney Channel арнасының «Ұрпақтар» фильмдер франшизасының «Ұрпақтар», «Ұрпақтар 2», «Ұрпақтар 3» фильмдеріндегі Бен рөлімен танымал. Фильмдер тізімі Фильм Телевидение Сілтемелер * * [https://www.instagram.com/mitchellhope Митчелл Хоуп] Instagram-да * [https://twitter.com/mitchellhope Митчелл Хоуп] Twitter-де * [https://www.facebook.com/MitchellHopeOfficial Митчелл Хоуп] Facebook-те
Азамат Азаматыч

«Азамат Азаматыч» — Бейімбет Майлиннің 1934 жылы жарық көрген романы. Орысшаға «Дочь казаха» деген атпен аударылды. Жазушының жоспары бойынша, роман трилогияның бастауы болуға тиіс еді, бірақ «Қызыл жалау», «Қоңсылар» атты романдары аяқталмай қалған. «Азамат Азаматыч» романының тақырыбы — қазақ кедейлері қатарынан оқыған, интеллигенция өкілдерінің дайындалып шығу жолы. Бас кейіпкер саяси қоғамдық жұмыстардың, жанұялық өмірдің, адал азаматтар мен жасырынған тап дұшпандарының арасындағы қарым-қатынастың неше түрлі сынынан өтіп, осы талас-тартыста өз мінез-құлқын қалыптастырады. Ақыры жаулар әрекеті әшкереленіп, Азамат халық жағында қалады. Кейіпкерлері * Азамат Азаматыч — бас кейіпкер, қаланың бір мекемесіне жаңа орналасқан жас жігіт * Рақым Шегіров — бұрын ақ армияда офицер болған, қазір жасырынып жүрген тап жауы * Мариям — Рақымның балдызы, Азаматтың жары болады * Кәдірбаев, Қайдар, Жүніс — Рақымның жанында жүрген адамдар * Алексеев, Медеу, Қайша, Шәймерден — Азаматтың достары мен қызметтестері * тағы басқалар Дереккөздер Сілтемелер * [https://kitap.kz/audio-book/azamat-azamatych Роман] Kitap.kz сайтында
Бұқтырма ауданы

Бұқтырма ауданы — 1935-1962 жылдары болған Шығыс Қазақстан облысының құрамындағы әкімшілік-аумақтық бірлік. Тарихы Бұқтырма ауданы орталығы Усть-Бұқтырма ауылында 1935 жылы 9 қаңтарда Зырян ауданының бір бөлігінен құрылды (1935 жылы 31 қаңтарда Бүкілресейлік Орталық Атқару Комитетімен бекітілген). Оның құрамына 12 ауылдық кеңес кірді (Гусинск, Кондратьев, Манат, Мякотиха, Никольск, Поперечен, Прииртыш, Северный, Тайынты, Усть-Бұқтырма, Черемшан, Чистополь). 1954 жылғы 13 тамызда Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының Жарлығымен Северный және Чистополь ауылдық кеңестері таратылды, Манат және Прииртыш - Прииртыш атты бір ауылдық кеңеске біріктірілді. 1955 жылы 31 мамырда Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының Жарлығымен Тайынты ауылдық кеңесі таратылды. 1955 жылғы 19 қазандағы Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының Жарлығымен аудан орталығы Усть-Бұқтырма ауылынан қала үлгісіндегі Серебрянск кентіне ауыстырылды. 1957 жылдың 30 шілдесіндегі Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының Жарлығымен Поперечен және Кондратьев ауылдық кеңестері Кондратьев ауылдық кеңесіне біріктірілді, Прииртыш ауылдық кеңесі Тайынты болып өзгертілді. Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының 1957 жылғы 24 қыркүйектегі жарлығымен Гусинский, Никольский және Черемшанский ауылдық кеңестері Зырян ауданының құрамына өтті. Шығыс Қазақстан облыстық атқару комитетінің 1961 жылғы 27 мамырдағы №213 шешімімен Белогор мен Тайынты ауылдық кеңестері Ұлан ауданына берілді. 1961 жылы 25 тамызда Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының Жарлығымен Северный ауылдық кеңесі құрылды. Шығыс Қазақстан облыстық атқару комитетінің 1961 жылғы 9 қазандағы шешімімен Ерофеев кенттік кеңесі Лениногорск қалалық кеңесінің әкімшілік бағыныштылығынан Бұқтырма ауданына ауыстырылды, ол сол шешіммен ауылдық кеңес болып өзгертілді. 1962 жылы 29 мамырда Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының Жарлығымен Бұқтырма, Ерофеев, Первороссийск ауылдық кеңестері мен Серебрянка кенті Зырян қаласының әкімшілік бағыныштылығына, Северный ауылдық кеңесі - Киров ауданының құрамына беріліп, Бұқтырма ауданы таратылды. Сілтеме * [http://e-arhiv.vko.gov.kz/ru/Page/Index/1545 Бұқтырма ауданы. Әкімшілік-аумақтық өзгерістер] Дереккөздер
Жоғарғы Үбі ауданы

Жоғарғы Үбі ауданы — 1939-1959 жылдары болған Шығыс Қазақстан облысының құрамындағы әкімшілік-аумақтық бірлік. Тарихы Орталығы Жоғарғы Үбі ауылында болған Жоғарғы Үбі ауданы Киров, Шемонаиха аудандары мен Риддер қаласына қарасты аумақтың шағындалуына байланысты Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының 1939 жылғы 16 қазандағы Жарлығымен құрылды. Оның құрамына Александров, Большереченск, Жоғарғы Үбі, Выдриха, Кабано-Разин, Киров, Куйбышев, Малубинск, Орлов, Секисов ауылдық кеңестері және «Үбі» шошқа кеңшары кірді. 1940 жылы 30 қарашада Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының Жарлығымен Разин ауылдық кеңесі Шемонаиха ауданына берілді. 1951 жылғы 18 қазандағы Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының Жарлығымен Пахотный ауылдық кеңесі Лениногорск қалалық кеңесінің әкімшілік бағыныштылығынан Жоғарғы Үбі ауданына ауыстырылды. 1959 жылғы 20 шілдедегі Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының Жарлығымен Жоғарғы Үбі ауданы таратылды. Сонымен Пахотный, Жоғарғы Үбі, Выдриха және Большереченск ауылдық кеңестері Шемонаиха ауданына, ал Малоубинск, Куйбышев және Секисов ауылдық кеңестері Киров ауданына берілді. Сілтеме * [http://e-arhiv.vko.gov.kz/ru/Page/Index/1546 Жоғарғы Үбі ауданы. Әкімшілік-аумақтық өзгерістер] Дереккөздер
Мағжан Жұмабайдың аудармалары

Мағжан Жұмабайдың аудармаларына 12 прозалық шығарма және 15 өлең жатады. Прозалық аудармалардың арасында Максим Горький, Всеволод Иванов, Мамин-Сибиряк, П.Дороховтың әңгімелері бар. Поэзиялық аудармаларының үшеуі шығыс əдебиетінен алынған, төртеуі еуропалық əдебиеттен, қалғаны орыс əдебиетінен аударылған өлеңдер. Мағжан Жұмабай еуропалық əдебиеттен тəржімалаған өлеңдері — Гётенің «Айрылдым сенен, жан сəулем», «Орман патшасы» туындылары жəне Гейненің «Екі бетің, сұлу қыз...», «Күннің батуы» өлеңдері. В.А.Жуковский аудармасындағы «Орман патшасы» 8 шумақ болса, Мағжан аудармасында 16 шумақтан тұрады. Оның себебі — аударма барысында Мағжан орысша мəтіннің бір шумағын екі шумаққа келтіріп аударған. Алайда бұл өзгерістен туындының көркемдік болмысына да, құрылымына да ешқандай нұқсан келмейді. Орыс өлеңдерінің аудармасы арасында екеуінің авторы белгісіз, екеуі Лермонтовтікі («Тұтқын», «Сарғайып келген егін толқынданса»), басқалары Кольцов, Мятлов, Дмитриев және Горькийдің авторлығында. Прозалық шығармаларды аудару барысында Мағжанның екі түрлі мәселеге ден қойғанын байқаймыз. Оның бірі шығармашылық ұстанымдары бойынша, яғни әдеби-көркемдік талғам-түсінік тұрғысынан өзімен үндестік тапқан авторлардың шығармаларын аударуы болса, екіншісі — азаматтық ұстанымына, қайраткерлік мақсатына сәйкес келетін туындыларды тәржімалауы. Бірінші топқа Горькийдің «Сұңқар жыры», «Жұртын сүйген жүрек», «Ана», «Темірді жұмсартқан ана», «Хан мен ұлы», Мамин-Сибиряктың «Ақбоз ат», Ивановтың «Сай» әңгімелерін жатқызуға болады. Екінші топқа Ивановтың «Бала», «Өз өмірімнен әңгіме», «Темірбай», «Жолығу» және Дороховтың «Большевик баласы» деген туындылар жатады. Дереккөздер Сілтемелер * [https://adebiportal.kz/web/viewer.php?file/upload/iblock/ecf/ecf3f2cab91f1fc05cf4f4a5d76f5f5c.pdf&lnkz Мағжан Жұмабай шығармаларының 2-томы]
Таврия ауданы

Таврия ауданы — 1939-1997 жылдары болған Шығыс Қазақстан облысының құрамындағы әкімшілік-аумақтық бірлік. Орталығы - Таврическое ауылы. Тарихы Таврия ауданы Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының 1939 жылғы 16 қазандағы Жарлығы Киров және Предгорный аудандарын бөлу арқылы құрылды. Орталығы Таврическое ауылы болып, мынадай ауылдық кеңестер енді: Украин, Үшбұлақ (Киров ауданының «Еңбек» ұжымшарынсыз), Бородин, Левобережный, Қызыл, Митрофанов, Пролетар, Таврия, Тройницк, Төлентай; Өскемен ауылдық кеңесі, «Өскемен» шошқа кеңшары. Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының 1954 жылғы 13 тамыздағы жарлығымен ауылдық кеңестер: Қызыл және Левобережный - Левобережныйға, Митрофанов пен Төлентай — Төлентайға біріктірілді. Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының 1963 жылғы 2 қаңтардағы жарлығымен Таврия ауылдық ауданы құрылды. Ауылдық кеңестері: Жаңаөскемен, Аблакет, Егінсу, Қанай, Крупский, Тайынты, Тарғын, Левобережный, Пролетар, Таврия, Төлеген Тоқтаров, Төлентай, Тройницк, Украин, Өскемен. Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының 1964 жылғы 31 желтоқсандағы жарлығымен ауылдық және өндірістік аудандарға бөлу жойылды. Шығыс Қазақстан облыстық атқару комитетінің 1973 жылғы 28 наурыздағы шешімімен Саратов ауылдық кеңесі құрылды. Шығыс Қазақстан облыстық атқару комитетінің 1974 жылғы 10 шілдедегі шешімімен Левобережный ауылдық кеңесі Азов болып өзгертілді. Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының 1974 жылғы 26 шілдедегі Жарлығымен Тройницк ауылдық кеңесі Гагарин болып өзгертілді. Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының 1976 жылғы 22 наурыздағы жарлығымен Жаңаөскемен ауылдық кеңесі Меновнов болып өзгертілді. Қазақстан Республикасы Президентінің 1997 жылғы 23 мамырдағы Жарлығымен аудан таратылды, оның аумағы Ұлан ауданына өтті. Әкімшілік бөлінісі 1986 жылғы мәлімет бойынша аудан құрамында 9 ауылдық кеңес пен 38 елді мекен болған: Халқы Сілтеме *[http://e-arhiv.vko.gov.kz/ru/Page/Index/1558 Таврия ауданы. Әкімшілік-аумақтық өзгерістер] Дереккөздер
Предгорный ауданы

Предгорный ауданы — 1935-1963 жылдары болған Қазақ АКСР-і мен Қазақ КСР-нің Шығыс Қазақстан облысының құрамындағы әкімшілік-аумақтық бірлік. Тарихы Орталығы Предгорное ауылы болған Предгорный ауданы 1935 жылы 9 қаңтарда Белағаш және Киров аудандарының бөліктерінен құрылды (1935 жылы 31 қаңтарда БОАК бекітті). Шығыс Қазақстан облыстық атқару комитетінің 1935 жылғы 24 ақпандағы қаулысымен оның құрамына 17 ауылдық кеңес кірді: Азов, Барашков, Берёзов, Бородин, Глубоков, Ебітей, Зевакин, Краснояр, Қызыл, Левобережный, Митрофанов, Пролетар, Таврический, Тройницк, Үбі Форпост, Үбі. 1939 жылғы 16 қазандағы Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының Жарлығымен ауылдық кеңестер жаңадан құрылған Таврия ауданына: Бородин, Қызыл, Левобережный, Митрофанов, Пролетар, Тройницк, Төлентай және Өскемен ауылдық кеңестері берілді. Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының 1960 жылғы 16 ақпандағы жарлығымен Жоғарғы Үбі ауылдық кеңесі Шемонаиха ауданынан берілді. Шығыс Қазақстан облыстық атқару комитетінің 1961 жылғы 14 маусымдағы шешімімен Краснояр және Берёзов ауылдық кеңестері Краснояр ауылдық кеңесіне біріктірілді. Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Төралқасының 1963 жылғы 2 қаңтардағы жарлығымен Предгорный ауданы таратылды. Оның аумағы Шемонаиха ауылдық (Жоғарғы Үбі, Зевакин, Краснояр және Үбі ауылдық кеңестері) мен Глубокое өнеркәсіптік (Жоғарғы Берёзовка, Глубокое және Первомай кенттері) аудандарының құрамына кірді. Сілтеме * [http://e-arhiv.vko.gov.kz/ru/Page/Index/1547 Предгорный ауданы. Әкімшілік-аумақтық өзгерістер] Дереккөздер
Ньюфаундленд және Лабрадор

Ньюфаундленд және Лабрадор — Канада провинцияларының ішіндегі ең шығыста орналасқан провинция болып табылады. Канадалық конфедерацияның құрамына қосылған оныншы, әрі ең соңғы провинция. Сондықтан бұл провинция Канаданың ең жас провинциясы деп аталады. Сөз төркіні «Ньюфаундленд» сөзі ағылшын тілінде «Newfoundland» болып жазылады. Бұл «New found land» cөзі «Жаңа табылған жер» деген мағынаны білдіреді. Сондай-ақ бұл провинцияның «Жаңа жердің іргетасын қалау» немесе «Жаңа табылған жер» деген мағыналарды білдіретін «New founde lande» деген тарихи атауы да танымал. «Ньюфаундленд» деп Каботтардың зерттеген жерін Англия патшасы VII Генри атады. Лабрадордың атауы Инуттитут/Инуктитут тілдерінде Нунацуак (ᓄᓇᑦᓱᐊᒃ) болып аударылады және «Үлкен жер» деген мағынаны білдіреді. Ал Ньюфаундленд атауы Инуттитут/Инуктитут тілдерінде Иккарумиклуак (ᐃᒃᑲᕈᒥᒃᓗᐊᒃ) болып аударылады және «Көптеген шалшықтардың орны» деген мағынаны білдіреді. Демография Халық саны Ұлты Тілі Діні Дереккөздер Сілтемелер * [https://www.gov.nl.ca/ Government of Newfoundland and Labrador] * [http://www.library.mun.ca/qeii/cns/ Centre for Newfoundland Studies] * [https://web.archive.org/web/20080514221106/http://www.newfoundlandlabrador.com/ Official Tourism Website]
Түсіпова

Түсіпова тегі мынадай мағыналар білдіруі мүмкін: * Зейнекүл Жақанқызы Түсіпова - Кескіндемеші. Өнертану докторы. Қазақстанның еңбек сіңірген мәдениет қайраткері. * Назым Жұпарқызы Түсіпова - экономика ғылымдарының кандидаты.
Төлеков

Төлеков тегі бойынша мынадай мағыналар білдіруі мүмкін: * Бек Ақатайұлы Төлеков - Мүсінші, суретші-кескіндемеші. Қазақ. ҚР көркемөнер Академиясының толық мүшесі. Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген өнер қайраткері. * Қуат Төлеков – актер, Атырау облысы драма театрының негізін салушылардың бірі, Қазақ КСР-інің халық артісі. Тағы қараңыз * Мереке Көкеқызы Төлекова - ғалым, тарих ғылымдарының докторы.
Тұяқов

Тұяқов тегі төмендегідей мағыналар білдіруі мүмкін: * Әмен Елемесұлы Тұяқов - кеңестік және қазақстандық жеңілатлетші. * Дарын Шылбыұлы Тұяқов - мемлекет қайраткері. * Есенгелді Жұмағұлұлы Тұяқов - суретші.
Сауд Арабия мәліктерінің тізімі

Сауд Арабиясының мәлігі — мемлекет басшысы және Сауд патша үйінің басшысы. Сауд Арабиясының алғашқы мәлігі Надж бен Хиджаздың патшасы Әбд әл-Ғазиз ибн Сауд; барлық кейінгі патшалар оның ұлдары. Әбд әл-Ғазиз әл-Сауд 1901 жылы Надждың әмірі атанды. 1912 жылға қарай Әбд әл-Ғазиз Надждың барлық дерлік аймағын басып алды. Ол 1926 жылы Хиджаз мәлігі болып жарияланып, Наджды 1927 жылы патшалыққа көтерді. Келесі бес жыл ішінде Ибн Сауд өз патшалығының екі бөлігін жеке бірлік ретінде басқарды. 1932 жылы 23 қыркүйекте ол өз аумақтарын Сауд Арабиясы патшалығына ресми түрде біріктірді. 1986 жылдан бастап мәлік Фахд «Ұлы мәртебелі» атағының орнына енгізген Екі киелі мешіт сақтаушы атағына ие болды. «Екі ғибадатхана» - Меккедегі қасиетті Әл-Харам мешіті және Мединадағы Пайғамбар мешіті. Сауд Арабиясының мәліктеріне дейін бұл атақты, атап айтқанда, Араб Халифатының билеушілері, мысырлық Мәмлүктер мемлекеті мен Осман империясының сұлтандары иеленген. Сауд Арабиясының негізгі заңы Әбд әл-Ғазиздің ұлдары мен немерелерінің саудиялық тағына құқықты мойындайды, бірақ мұрагерліктің реті көрсетілмеген. Ибн Саудтың ұлдары таққа бірінші кезекте құқылы деп есептеледі. 1953 жылдан бастап мәлік, сонымен бірге, үкіметтің ресми басшысы. Әулеттің ең ұзақ билік еткен Фахд мәлік болды, ол 23 жыл 1,5 ай билік етті. Қазіргі тақ мұрагері — Салман мен Фахда бинт Фалақ Әл Хислаянның ұлы, ханзада Мұхаммед ибн Салман (1985 ж.т.). Уақыт межесі ImageSize = width:900 height:auto barincrement:20 PlotArea = top:10 bottom:50 right:130 left:20 AlignBars = late DateFormat = yyyy Period = from:1930 till:2016 TimeAxis = orientation:horizontal ScaleMajor = unit:year increment:10 start:1930 Colors = id:king value:green legend: Мәлік Legend = columns:4 left:150 top:24 columnwidth:100 TextData = pos:(20,27) textcolor:black fontsize:M BarData = barset:PM PlotData= align:left fontsize:S shift:(3,-4) anchor:from width:15 barset:PM from: 1932 till: 1953 color:king text:"Әбд әл-Ғазиз ибн Сауд" fontsize:10 from: 1953 till: 1964 color:king text:"Сауд" fontsize:10 from: 1964 till: 1975 color:king text:"Фейсал" fontsize:10 from: 1975 till: 1982 color:king text:"Халид" fontsize:10 from: 1982 till: 2005 color:king text:"Фахд" fontsize:10 from: 2005 till: 2015 color:king text:"Абдалла" fontsize:10 from: 2015 till: end color:king text:"Салман" fontsize:10 barset:skip
Тоғайлы (Батыс Қазақстан облысы)

Тоғайлы (2010 ж. дейін — Жемшін) — Батыс Қазақстан облысы Тасқала ауданы, Мерей ауылдық округі құрамындағы ауыл. Географиялық орны Аудан орталығы - Тасқала ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 26 км-дей жерде. Халқы 1999 жылы тұрғындар саны 333 адам (170 ер адам және 163 әйел адам) болса, 2009 жылы 240 адамды (117 ер адам және 123 әйел адам) құрады. 2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 216 адамды (109 ер адам және 107 әйел адам) құрады. Ауыл көшелері * Болашақ көшесі * Диқаншылар көшесі Дереккөздер
Марокко басшыларының тізімі

Марокко мәлігі — Марокко конституциясына сәйкес мемлекет басшысы. Марокко — демократиялық, әлеуметтік және конституциялық монархия. Мәлік («Әмір Әл-Муминин» (Хақ мұсылмандардың көшбасшысы)) — елдің Жоғары өкілі және оның бірлігінің Нышаны. Ол мемлекеттің толассыздығы мен мирасқорлығының кепілі. Сенімді қорғаушы ретінде ол конституцияны құрметтеуге кепілдік береді. Ол азаматтар, әлеуметтік топтар мен ұйымдардың құқықтары мен бостандықтарының қорғаушысы. Мәлік — елдің тәуелсіздігі мен патшалықтың заңды шекараларындағы аумақтық тұтастығының кепілі. Конституциялық құқықтары мен міндеттері Марокко монархы шексіз өкілеттіктерге ие. Премьер-министрдің өкілеттіктері атаулы, ал сот жүйесі нашар дамыған. Монархия, мәлік отбасы мүшелері, мәліктің меншігі туралы сыни пікір айтуға, сондай-ақ Батыс Сахарада Марокко заңын талқылауға тыйым салынады. Мәліктің тұлғасы қасиетті және қол сұғылмайды. Ел конституциясына сәйкес, Марокко мәлігі - діни мемлекет басшысы, сонымен бірге «ұлттың ең жоғарғы өкілі, оның қоғамдастығының нышаны, мемлекет күшінің кепілі». Мемлекеттік дін - ислам. 1956 жылы 2 наурызда Марокко тәуелсіздік алғаннан кейін мемлекет басында сұлтан болды. Келесі жылы елде мәлік қызметі пайда болды. Таққа мұрагерлік Марокко тәжі және оның конституциялық құқықтары Ұлы Мәртебелі патша II Хасан мұрагерлеріне туылу құқығы негізінде, тек мәлік тірі кезінде өзінің орнына екінші ұлын тағайындаған жағдайды қоспағанда, атадан балаға ұрпақтан-ұрпаққа тікелей ерлер мұра ретінде қабылдайды. Тікелей ерлер қатарында мұрагерлер болмаған жағдайда, Тақты мұрагерлеу құқығы сол шарттар бойынша жанама жолдағы ең жақын ер мұрагер бола алады. Қаржыландыру Мәлікке патшалық отбасы адамдарын ұстауға арналған сома — цивиль парағы беріледі. Марокко билеушілерінің тізімі Сұлтандар 1956 жылы 2 наурызда Марокко Францияның отары болуын тоқтатып, тәуелсіз мемлекет атанды. Мәліктер Тәуелсіздік жариялап, бір жыл өткен соң елде Мәлік қызметі орнады. Лауазымда болудағы диаграмма ImageSize = width:1000 height:auto barincrement:12 PlotArea = top:10 bottom:50 right:350 left:20 AlignBars = late DateFormat = yyyy Period = from:1956 till:2026 TimeAxis = orientation:horizontal ScaleMajor = unit:year increment:10 start:1956 Colors = id:indep value:rgb(0.5,0.5,0.5) legend: монархия Legend = columns:3 left:150 top:24 columnwidth:100 TextData = pos:(20,27) textcolor:black fontsize:M text:"тарих кезеңі:" BarData = barset:PM PlotData= width:5 align:left fontsize:S shift:(5,-4) anchor:till barset:PM from: 1956 till: 1961 color:indep text:"V Мұхаммед" fontsize:10 from: 1961 till: 1999 color:indep text:"II Хасан" fontsize:10 from: 1999 till: 2019 color:indep text:"VI Мұхаммед" fontsize:10 Тағы қараңыз * Насырлар * Саадиундар * Әләуиттер Дереккөздер
Ригель (жұлдыз)

Ригель — кішкентай гамма серігі бар қызықты жұлдыз. Бұл шамамен 860 жарық жыл алыс, бірақ өте жарқын, бұл біздің аспандағы жетінші жарқын. Оның атауы "аяғы" үшін араб тілінен шыққан және ол шын мәнінде Орион шоқжұлдызы, аңшы аяғының бірі. Астрономдар Ригельді B8 типі ретінде жіктейді және төрт жұлдызды жүйенің бір бөлігі екенін анықтады. Ол сондай-ақ қысқы алты бұрышты бөлігі болып табылады және жыл сайын қазан-наурыз айынан көрінеді. Жалпы мәліметтер Күн жүйесіне жақынырақ, мұндай жарқыраған жұлдыз болмайды. Оның энергиясының күші орасан зор, ол Күннен 85000 есе жарқырайды. Айналмалы көлденең айналадағы кеңістікті жарықтандырады. Оның арқасында Орион шоқжұлдызында шаңды бұлттар көрінеді. Белгілі тұмандықтарға сиқыршылардың басы және Орион тұмандығы жатады. Ригель, қуатты прожектор сияқты, оларды бақылау үшін жарықтандырады. Құрылымы мен құрамы Бұл алып жалғыз емес. Бұл A, Б және C әріптерімен белгіленген үш жұлдыз жүйесінің бір бөлігі, Ригель Б және Ригель C Ригель А-ға қарағанда 500 есе аз жарқырайды. Өткен ғасырдың басында бірнеше ондаған жылдар бойы ғалымдар Ригель Б және Ригель С туралы пікір таластырды, кейбіреулері оларды екі түрлі объект, ал басқалары қос жұлдыз деп тұжырымдады. Қазіргі заманғы технологиялар Ригель Б және Ригель C спектроскопиялық тұрғыдан екілік жұлдыздар екенін анықтауға мүмкіндік берді. Оларды тартылыс күші біріктіреді. Ригель Б Ригель C-ге қарағанда әлдеқайда күшті, олардың жалпы ауырлық орталығы бар, олардың айналасында 9, 8 күн айналады. Ригель мен осы екілік жүйенің арақашықтығы 2200 AU құрайды. Физикалық сипаттамалары Ригель көк-ақ жарықпен керемет жанып тұрады. Температурасы цельсий бойынша 11000 градус. Диаметрі шамамен - 95 миллион км. Күннен 68 есе артық. Бұл айнымалы жұлдыз. Оның бетінде болып жатқан процестер пульсацияны тудырады, бұл өзгермелі жарқырауда көрінеді. Тарихы Жұлдызды арабтар Ригель деп атады. Бұл сөз "Аяқ" дегенді білдіреді. Ежелгі араб астрономдары ең әдемі жұлдыздардың атауларының лирикалық мағынасына алаңдамаған және оларды жұлдыздар шоғырындағы орналасуына қарай қатаң түрде атаған сияқты. Мысырлықтар Ригельді құдайға айналдырып, оны жұлдыздардың патшасы деп санаған. Олар бұл өлгендердің құдайы Осиристің аспандағы бейнесі деп санады. Орыс астрономы В.Я. Струве Ригельді егжей-тегжейлі зерттеді. 1831 жылы ол жұлдыздың екілік теориясын алға тартты. Аспандағы позициясы Көлденең тіреуішті жеңіл бұлттың арасынан табу қиын емес. Құрамында Ригель бар Орион шоқжұлдызы - көкжиектің үстіндегі көрнекті және оңай танылатын шоқжұлдыз. Орионның белдеуі бірден көзге түседі - бір сызықта орналасқан үш жұлдыз. Белдіктің жоғарғы жұлдызынан көзіңізді төмен түсіріңіз де, аяғыңызды шетке қойғандай етіп, бүйіріңізге сәл еңкейтіңіз. Ригель сіздің көзқарасыңыздың жарқын нүктесі болады. Дереккөздер
Латеран келісімі

Латеран келісімдері — бұл италияндық мемлекеті мен Қасиетті Тақ арасындағы келісімдер жүйесі. Олар Италия мен Қасиетті Тақ арасындағы өзара талаптардың заңды түрде шешілуіне, 1870 жылдан бері өмір сүріп келе жатқан «Рим мәселесін» шешуге әкелді; Рим-католик шіркеуінің құқықтары мен артықшылықтарын, оның Италия патшалығындағы орнын анықтады. Латеран Апостол Сарайында кардинал Пиетро Гаспарри мен Виктор Эммануил III атынан әрекет еткен Италия премьер-министрі Бенито Муссолини 1929 жылы 11 ақпанда қол қойды. Толығымен фашистік партияның мүшелерінен тұратын Италия парламентінің төменгі палатасы сол жылдың мамыр айында бекітті. Келісімшарт, қаржылық конвенция және конкордаттан тұрады. Келісім католицизмді Италияның «жалғыз мемлекеттік діні» деп таниды (1-бап); Қасиетті тақтың зайырлы егемендігі, оның ішінде халықаралық істер (2-бап); Ватиканды ресми түрде Ватикан қаласы (Città del Vaticano) деп атайтын Ватикан үшін Қасиетті тақ басқаратын шекарасы келісімшартқа қосымша жоспармен анықталған егемендік аумағының мәртебесін ресми тануды қамтамасыз етеді (3-бап). Дереккөздер
Берік Сералыұлы Қаниев

Берік Сералыұлы Қаниев (1 қаңтар 1970 жыл, Алматы) — қазақстандық кәсіпкер, қоғам қайраткері, Құрмет орденінің иегері, Қазақстан Республикасы Білім беру ісінің құрметті қызметкері, «Lancaster Group» акционерлік қоғамының акционері және директорлар кеңесінің төрағасы, «Арлан» футбол клубының құрылтайшысы және төрағасы, Республикалық «Жас қыран» балалар және жасөспірімдер футбол лигасының президенті, Маңғыстау облысының гольф федерациясының құрылтайшысы, «YPO Kazakhstan» мүшесі, «IQanat» білім беру жобасының, AirVision.kz қоғамдық қорының, «Аналар үйі» қайырымдылық жобасының бастамашысы, Quantum STEM School қазақстандық жаңа мектеп брендінің негізін қалаушылардың бірі, Республикалық физика-математика мектебінің (РФМШ) Директорлар кеңесінің төрағасы, қамқоршылық кеңес мүшесі және мектеп түлектері қорының ортақ құрылтайшысы. «Forbes Kazakhstan» басылымы жариялаған Қазақстанның ең бай 50 кәсіпкер тізімінде Берік Сералыұлы Қаниев 2019 жылы 19 орынды, 2020 жылы 46 орынды алып отыр. Өмірбаяны 1987 жылы Алматы қаласындағы Республикалық физика-математика мектебін бітіріп, 2007 жылы Дьюк Университетінде басшы қызметкерінің МВА дәрежесін алған. 1998 - 1999 жылдар аралығында ҚазМұнайГаз ұлттық мұнай компаниясының вице-президенті болып қызмет еткен. Сонымен қатар 1994 - 1999 жылдар аралығында мұнай өндіретін және тасымалдайтын жеке кәсіппен айналысып, «KazNeftCom», «Neco LTD.», «KBK» және «Arsenal» компанияларында президент қызметін атқарған. 2001 - 2003 жылдар аралығында «ERC Holdings» жауапкершілігі шектеулі серіктестігінің директоры лауазымын атқарған. 2003 - 2004 жылдар аралығында «KKM Holding» акционерлік қоғамының төрағасы лауазымын атқарған. Қазіргі таңда «Lancaster Group Kazakhstan» Директорлар кеңесінің төрағасы және Қазақстан Республикасы Президенті жанындағы Ұлттық инвесторлар кеңесінің мүшесі. Отбасы Бүгінге күнде Берік Сералыұлы Қаниев үйленген және 4 баласы бар. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [https://lancasterholding.com/news/stareyshaya-v-kazakhstane-respublikanskaya-fiziko-matematicheskaya-shkola-v-g-almaty-pereekhala-v-novyy-korpus/ Старейшая в Казахстане Республиканская физико-математическая школа в г. Алматы переехала в новый корпус] * [https://businessfm.kz/business/berik-kaniev-glava-lancaster-group-rasskazal-zachem-biznesu-nuzhen-netvorking Берик Каниев, глава Lancaster Group, рассказал, зачем бизнесу нужен нетворкинг] * [https://almaty.fizmat.kz/news/fizmat47-istoriya-lica-dostizheniya-berik-ka/ ИСТОРИЯ, ЛИЦА, ДОСТИЖЕНИЯ. БЕРИК КАНИЕВ] * [https://kursiv.kz/news/biznes/2020-03/tayny-zakrytogo-kluba-uspeshnykh-lyudey Тайны закрытого клуба успешных людей] * [https://lancasterholding.com/kz/news/berik-kaniev-cherez-massovyy-detsko-yunosheskiy-futbol-my-mogli-by-podnyat-uroven-nashego-chempionata/ Берік Қаниев]
Науэль Гусман

Науэль Игнасио Гусман (; 10 ақпан 1986 жыл, Росарио) — аргентиналық футболшы, "УАНЛ Тигрес" клубының қақпашысы. Аргентина жастар құрамасында ойнаған. Аргентина және Мексика чемпионы. 2015, 2016 жылдары Америка кубогына барғанымен, бір кездесуде де алаңға шықпады. Ұлттық құрамадағы мансап Науэль Аргентинаның атынан жасөспірімдер мен жастар деңгейінде өнер көрсетті, 2003 жылғы жасөспірімдер арасындағы әлем чемпионатына қатысты. 2018 жылдың мамыр айының соңында Нахуэль Гузманның 2018 жылғы әлем чемпионатына баратыны белгілі болды, ол Испаниямен жолдастық кездесуде оң тізе жарақатының қайталануына байланысты турнирді өткізіп жіберетін Серхио Ромероны алмастырады Жетістіктері Командалық Ньюэллс Олд Бойз * Аргентина чемпионы (1): 2013 (Финаль) УАНЛ Тигрес * Мексика чемпионы (1): Апертура 2015 Дереккөздер Сілтемелер * [https://www.national-football-teams.com/player/57484.html Профилі]
Хесус Дуэньяс

Хесус Альберто Дуэньяс Мансо (; 16 наурыз 1989 жыл, Самора-де-Идальго, Мексика) — мексикалық футболшы, Мексика Ұлттық футбол құрамасы мен "УАНЛ Тигрес" клубының жартылай қорғаушысы. Жетістіктері Командалық УАНЛ Тигрес * Мексика чемпионы (4): Апертура 2011, Апертура 2015, Апертура 2016, Апертура 2017 * Мексика чемпиондары кубогы (3): 2016, 2017, 2018 * Либертадорес кубогының финалисі (1): 2015 Халықаралық Мексика * КОНКАКАФ Алтын кубогының жеңімпазы: 2015 Дереккөздер Сілтемелер
Хавьер Акиньо

Хавьер Игнасио Акино Кармона (; 11 ақпан 1990 жыл, Оахака-де-Хуарес) — мексикалық футболшы, Мексика Ұлттық футбол құрамасы мен "УАНЛ Тигрес" клубының жартылай қорғаушысы. Қатысқан турнирлері * Жазғы Олиапиада ойындары 2012 * Конфедерациялар кубогы: 2013, 2017 * Әлем чемпионаты: 2014, 2018 * Америка кубогы: 2011, 2015, 2016 Жетістіктері Халықаралық * Олимпиада чемпионы: 2012 Клубтық * Мексика чемпионы (1): Апертура 2015 Дереккөздер
Рафаэль Кориока

Рафаэл де Соуза Перейра (; 18 маусым 1989 жыл, Рио-де-Жанейро, Бразилия) — бразилиялық футболшы, жартылай қорғаушы. Жетістіктері Командалық ; «Гремио» * Бразилия чемпионатының күміс жүлдегері. (1): 2008 ; «Спартак» (Мәскеу) * Ресей чемпионатының күміс жүлдегері (2): 2009, 2012 ; «Атлетико Минейро» * Бразилия кубогы (1): 2014 ; «УАНЛ Тигрес» * Мексика чемпионы (1): 2017 (Апертура) Жеке * Бразилия күміс добы: 2015 Дереккөздер Сілтемелер
Гвидо Писарро

Гидо Эрнан Писарро Деместри (; 26 ақпан 1990 жыл, Буэнос-Айрес, Аргентина) — аргентиналық футболшы, жартылай қорғаушы. Жетістіктері Командалық УАНЛ Тигрес * Мексика чемпионы: 2015, 2016 * Либертадорес кубогының финалисі: 2015 Халықаралық * Америка кубогының қола жүлдегері: 2019 Дереккөздер Сілтемелер * [https://www.national-football-teams.com/player/67627.html Профилі]
Луис Киньонес

Луис Энрике Киньонес Гарсиа (; 26 маусым 1991 жыл, Кали, Колумбия) — колумбиялық футболшы, шабуылшы. Жетістіктері Командалық * Мексика чемпионы: 2016 Дереккөздер Сілтемелер * https://int.soccerway.com/players/-/227485/
Карлос Гонсалес Эспинола

Карлос Гонсалес (исп. Carlos Gabriel González Espínola; 4 ақпан 1993 жыл, Парагвай) — парагвайлық футболшы, Парагвай Ұлттық футбол құрамасы мен "УАНЛ Тигрес" клубының шабуылшысы. Жетістіктері Командалық * Мексика чемпионы: 2018 Дереккөздер
Жамал Мусиала

Жамал Мусиала (; 26 ақпан 2003 жыл, Фульда, Штутгарт, Германия) — англиялық және германиялық футболшы, Германия Ұлттық футбол құрамасы мен "Бавария" клубының жартылай қорғаушысы. Карьерасы Германияның "Фульда" қаласында дүниеге келді. Жеті жасында отасымен бірге Англияға көшті. "Саутгемптон", "Челси", "Бавария" клубтарының академиясынан өтті. 2019 жылы 16 жасында "Бавария"акадщемиясына ауысты. Бір жылдан соң негізгі клубқа қабылданды. Жыл соңына дейін клубтық деңгейдегі мүмкін болған турнирлердің көбінде жеңімпаз атанды. Англияның бірнеше жастағы құрамаларында ойнады. 2021 жылы Германия құрамасы сапындағы тұңғыш ойынын өткізді. Жетістіктері Бавария ІІ * ІІІ лига чемпионы: 2019–20 Бавария * Чемпионар лигасы: 2019–20 * УЕФА суперкубогы: 2020 * Германия суперкубогы: 2020 * Германия чемпионы: 2019–20 * Германия кубогы: 2019–20 Дереккөздер Сілтемелер
Хулиан Киньонес

Хулиан Андрес Киньонес Киньонес (; 24 наурыз 1997 жыл, Магуи-Паян, Колумбия) — колумбиялық футболшы, "УАНЛ Тигрес" клубының шабуылшысы. Колумбияның 20 жасқа дейінгі құрамасында ойнаған. Жетістіктері Командалық УАНЛ Тигрес *Мексика чемпионы: 2016 (Апертура) Дереккөздер Сілтемелер *[https://www.footballdatabase.eu/en/player/details/284603-julian-quinones Профилі]
Рикардо Ферретти

Рикардо Ферретти де Оливейра (; 22 ақпан 1954 жыл, Рио-де-Жанейро, Бразилия) — бразилиялық футболшы, жартылай қорғаушы, футбол жаттықтырушысы. Карьерасында Бразилия және Мексика клубтарында ойнады. 1991 жылы бапкерлікке кірісті. Содан бері тек Мексикада жаттықтырушылықпен айналысып келеді. Жетістіктері Ойыншы ретінде УНАМ Пумас * Мексика чемпионы: 1980/1981, 1990/1991 * Америкааралық кубок: 1980 * КОНКАКАФ Чемпиондар лигасы: 1980, 1982 «Толука» * Мексика кубогы: 1988/1989 Бапкерлік «Гвадалахара» * Мексика чемпионы: жаз 1997 «Толука * КОНКАКАФ Чемпиондар лигасы: 2003 УНАМ Пумас * Мексика чемпионы: Клаусура 2009 УАНЛ Тигрес * Мексика чемпионы: Апертура 2011, 2015 * Либертадорес кубогының финалисі: 2015 * Мексика кубогы: Клаусура 2014 * КОНКАКАФ Чемпиондар лигасы 2020 Дереккөздер Сілтемелер * [https://web.archive.org/web/20120924134908/http://www.mediotiempo.com/jugador.php?id_jugador13486&todos1 Профилі]