kurumikz/Cleaned-Kazakh-Wikipedia huggingface dataset:
Райымберді болысы

Райымберді болысы — Қырғыз АКСР-дағы Адай уезінің әкімшілік бөліну бірлігі. Әкімшілік бөлінуі 1128 қожалық бар, оның 861-і Текелі — Алдаберді (Райымберді), қалған 267 үй Байұлының балалары, 6 әкімшілік ауылға біріктірілген. Қыдырша (Жары-Жетімек руы) — 220 үй, бір жерге бірікпеген, әр жерде жүрген көшпелі ру, Форт-Александровск қаласында және Ақтау бойында кездеседі. Халқы және тұрмысы Бірінші Әнет ауылында 250 үй, жартылай көшпенді. Кендірлі шығанағында, Ұзынқұдық, Төңірекшыңда отырады. 10 үй жазда Сағыз өзеніне дейін көшіп, қыста Кендірліге келеді. Екінші Әнет ауылында 133 үй, одан 110 үй қыста Ұзынқұдықта, Машырықта болып, жазда Ойылдың Бабажан мекеніне дейін барады. Қалған 23 үй Қаратаудың шығысындағы ұсақ бұлақтарды қоныстаған. Әтембек — 243 үй, одан 148-і көшпенділер, Орал губерниясының Шыңғырлаудағы Бозтөбені жайлап қайтады. Қыста Сеңгірқұм, Қарынжарық, Қарабұғаз, Кендірліге келіп қыстайды. Қалған 100 үй Шорым, Алаторпа сулары мен Ақтау бойындағы суларда болады. Беріш - 130 үй. 110 үй жартылай көшпенділер, жыл бойы Қаламқас, Жиделі аралығын жайлайды. 20 үй жатақтар, мекені Сарқауақ, Жармыш, 30 үй Құлкеш, басқа да Беріш тақталарымен бірлесіп, жерді пайдаланып, егіншілікпен айналысатын жатақтар. Сондай-ақ жартылай көшпенділер, мекені - Бозащы түбегінің Қауынды, Сорқұдық, Егдір, Шәудір сулары. Дереккөздер *Маңғыстау энциклопедиясы, 4том
Түпқараған болысы

Түпқараған болысы — Қырғыз АКСР-дағы Адай уезінің әкімшілік бөліну бірлігі. Әкімшілік бөлінуі 10 әкімшілік ауылда 1858 үйден тұрады. Халқы және тұрмысы Негізгі руы — Бәйімбет, оның ішінде Сабытай. Төлеп ауылы 30 үй, жартылай көшпенді, Қаратаудың Күркіреуік және соның маңындағы бұлақтарда егін салып та күнелтіс жасайды. 30 үй Аралбай Көрпе жатақтары Сеңгірқұмда, 10 үйі Форт-Александровскіде тұрады. Маңғыбай, Күйік Көрпелер — 170 үй. Одан 50 үй Есекжарда қысы-жазы отырады. Айым, Шақа, Матай және алтыншы және екінші Боққара ауылында 190 үй бар, оның 145-і Торты және Қошқарата жерлерін мекендейді. Олармен бірге 25 үй Өтеулі, Жаманқара және бірінші Боққара ауылдары бірге жүреді. Осы 190 үйдің 75 үйі Ақорпа, Алаторпа және осыған көрші жатқан Ақтау бойын жай­лайды. Байбоз ауылында 240 үй бар, олардың жартылай көшпенділері мен жатақтары: 50 үй Бекі, Сәубетте, 50 үй Тортыда, 40 үй Борлы-Торымда, 50 үй Саршада отырады. Сарыболат ауылында 185 үй бар. Одан 10 үй жатақ Форт-Александровскіде. Сүгірәлі — Жәдігер ауылы 215 үй. 15 үй жатақ Форт-Александровскіде, 35 үй жартылай көшпенділер Ақорпа маңындағы жерлерде, 40 үй жатақ Басқұдықта отырады. Сегізбай ауылы — 180 үй, одан 30 үй жартылай көшпенді. Қонысы Таушық, 5 үй жатақ Форт-Александровскіде. Болыстың қалған 1175 үйі қысы-жазы мал шаруашылығының қамымен көшіп-қонып жүреді. Олардан 440 үй қыста Сеңгірқұм, Қарынжарыққа барса, жазда Сағыз өзеніне дейін жайлайды. 700 үй қыста қоныс қуып, Түрікменстан жеріне ауады. Сыртқы сілтемелер *Маңғыстау энциклопедиясы, 4том
Үстірт-Қарақұм ауданы

Үстірт-Қарақұм ауданы — Қырғыз АКСР-дағы Адай уезінің бұрынғы әкімшілік бөліну бірлігі. Тарихы Аудан Адай уезі құрамында 1923 жылдың 20 наурызында құрылған. Аудан халқының барлығы көшпенді болған, бұл жағдай ауданның орталығы жоқтығына әкелді. 1923 жылдың 5 шілдесінде аудан таратылды. Құрамына кірген болыстар уезд басшылығына тікелей бағыныңқылы болды. Әкімшілік бөлінуі Аудан 7 болыстан тұрды. Олар: 4-ші, 6-шы, 7-ші Адай; Әли-Бәйімбет; Келімберді; 1-ші, 2-ші Түрікменадай Дереккөздер
Әли-Бәйімбет болысы

Әли-Бәйімбет болысы — Қырғыз АКСР-дағы Адай уезінің әкімшілік бөліну бірлігі. Әкімшілік бөлінуі Мұңалдан тараған рулар тұрады, 1122 үй, 6 әкімшілік ауыл. Халқы және тұрмысы Мамыртай, Жақау және Жанақ ауылдары бір жүреді, көп отыратын қонысы 24 ендік, 44 бойлықтағы Бөрібас құдығы. Әли, Жанғозы, Жантоқа ауылдары қыста көшіп, Бөрібасқа келсе, жазда Темір өзеніне дейін көшеді. Жанақ ауылдары Төрбастан шығып, жазда Көкжарға көшеді. Дереккөздер *Маңғыстау энциклопедиясы, 4том
Келімберді болысы

Келімберді болысы — Қырғыз АКСР-дағы Адай уезінің әкімшілік бөліну бірлігі. Әкімшілік бөлінуі 4 әкімшілік ауыл, 570 қожалық. Халқы және тұрмысы Негізгі рулары: Жанбай, Жантуған, Құнанорыс. Бүл Келімберділіктер уездің басқа болыстары құрамында жоқтар, оларды топтап, болысқа Келімберді атағын берген. Осы болыстың 400 үйі басқа әкімшілік уездерде. Мысалы: 250 үй бірінші Адай болысында, 30 үй Хиуада, 30 үй Бөкей уезінің Майтөбе жерінде, 30 үй Гурьев уезінің Сімбірті болысында және 50 үй Қожелі қаласында. Бірінші Құнанорыс ауылында 150 үйдің 120-сы жартылай көшпенділер, қалғандары жатақтар, Форт-Александровскіде отырады. 2–3 Құнанорыс ауылында 250 үй жазда Жемнен өтіп, Ақсу көліне дейін барады. Қараша ауылында 140 үй жазда Ащы Ойылға дейін барса, қыста Тұзбайырға келеді. Дереккөздер
Ұлы Сам болысы

Ұлы Сам болысы — Қырғыз АКСР-дағы Адай уезінің әкімшілік бөліну бірлігі. Әкімшілік бөлінуі 4 әкімшілік ауылдан құралады. Халқы және тұрмысы Негізгі рулары Адай, Табын, 3000 үйге жақын. Болыс шаруалары түгелге дерлік көшіп жүреді. Болыстың 750 қожалығы жартылай көшпенді. Оның 250 қожалығы 1920 жылға дейін Қоңыратқа дейін қоныстанып жүрді. Болыстың үлкен бөлігі Үстірттің оңтүстігінде Қартбай сор, Қосбұлақ, Белсексеуіл, Ақсексеуіл, Белдеуліні қыстаса, аз бөлігі Самның Оңтүстігінде Көксеңгір, Қараой жерлерін жайлаушы еді. 1920 жылдан кейін Сам, Матай құмдарының терістігіне ауысты. Атап айтқанда: Ақсай, Кіндікті, Қайнар, Айрық, Аққоңырдан, Теріскен, Кедей, жалпы Жемнің өр басына дейін қоныстанып, Жем, Қарақобда болыстарымен шектесіп, Мұғалжар тауларына дейін барды. Дереккөздер *Маңғыстау энциклопедиясы, 4том
Жем-Сағыз болысы

Жем-Сағыз болысы (Шилі-Сағыз) — Қырғыз АКСР-дағы Адай уезінің әкімшілік бөліну бірлігі. Әкімшілік бөлінуі 11 әкімшілік ауылы, онда 1114 қожалық бар. Халқы және тұрмысы Жиделі құмдарын жайлайды. Гурьев уезінің Жем, Ақтөбе уезінің Сағыз, Оймауыт, Желтау болыстарымен шектеседі. Негізгі аумағы Жем, Сағыз өзендерінің арасында және Ойылға дейін жазда Адайлар көшіп жүреді. Негізгі халқы жатақтар, мал шаруашылығымен қатар егіншілікпен айналысады. Кей жылдары қыста Үстіртке қарай жылқы мен қой малдарын айдап кетеді. Бұл болыстың жүздеген қожалықтары Жем өзенінің төменгі жағында Жылыойға дейін барып қоныстанады. Кәсібі — мал шаруашылығы және егін шаруашылығы. Дереккөздер *Маңғыстау энциклопедиясы, 4том
Тайсойған болысы

Тайсойған болысы (Тайсойған-Сағыз) — Қырғыз АКСР-дағы Адай уезінің әкімшілік бөліну бірлігі. Әкімшілік бөлінуі Болыста 1000 үй бар. Халқы және тұрмысы Халқы Тайсойған құмдарының шығыс бөлігінде тұрады. Кәсібі — мал шаруашылығы. Жазда Адайлардың бір бөлігі көшіп, қонып жүреді, қыста құмға көшіп келіп, жер үйлерге қыстайды. Малға жазда пішен дайындап алады. Дереккөздер *Маңғыстау энциклопедиясы, 4том
Ойыл болысы

Ойыл болысы (Қазыбек) — Қырғыз АКСР-дағы Адай уезі, Темір уезі және Қазақ АКСР-дағы Адай округінің әкімшілік бөліну бірлігі. Әкімшілік бөлінуі Болыста 3500 үй бар. Халқы және тұрмысы Ойыл өзенінің орта және төменгі ағысында қоныстанған. Болыстың төңірегінде Әлімұлы және Байұлылары тұрады. Бұлардың арасында көшпенділер жоқ. Халқының негізгі күнкөрісі — мал және егін шаруашылығы. Болыстың жер көлемі онша үлкен емес, бірақ құнарлы. Сондықтан көбіне Адай болыстары жерді пайдаланады. Көшпенділер жазда Үстірттің Ағды-Айрық, Шаған, Шағырай түлейі, Орталық және Оңтүстік Жемге, Атыжақсы, Жайынды, Құздысай, Сарыалтын, Мұғалжар, Жаманәлі, Әлітау, Бақыртау, Намазтау, Қаражар, Төрткілкөл, Шошқакөл, Доңызтау, Темір, Қарақобда уездерінің жерлеріне дейін жайлайды. Дереккөздер *Маңғыстау энциклопедиясы, 4том
Сам-Матай болысы

Матай-Найман болысы — Семей облысы Қарқаралы сыртқы округіндегі қазақ болысы. Әкімшілік бөлінуі 4 әкімшілік ауылдан тұрады. 3000 қожалық. Халқы және тұрмысы Халқы Табын руының Қарақойлысы, Доңызтау — Аққолтық болысымен қатар түгелге дерлік көшіп жүреді. Егіншілікпен айналысатыны 5 пайызга жетпейді. Бұл болыстың 20-25 пайызы, немесе 200 үй 1920 жылға дейін Қоңыратқа барып қыстап жүрді. Белгілі бір бөлігі Үстірттің Оңтүстігіндегі Қарақолқа жерінде Барсакелмес пен Арал теңізінің аралығында Білеулі-Қосбұлақ жерлерін жайлады. Болыстың басым көпшілік елі жазда Қараой, Көксеңгір, Сам, Матай, Айрық, Ақсеңгір, Теріскен құмы, Оймауыт құмы, Шағырлы құмы, Хантөрткіл, Бөкембай тауларына көшеді. Бұл көшпенділер жазда көбіне жайылыстарын пайдаланып отырады. Дереккөздер *Маңғыстау энциклопедиясы, 4том
Адай округі

Адай округі — 1928–1929 жылдары болған Қазақ АКСР-інің әкімшілік-аумақтық бірлігі. Тарихы Округ 1928 жылдың 17 қаңтарында Адай уезін қайта құру кезінде құрылды. 1929 жылдың 10 сәуірінде округ таратылып, құрамына кірген территориялар Ақтөбе, Гурьев округтері мен Қарақалпақ АО-қа өткізілді. Әкімшілік бөлінісі Округ орталығы - Ойыл ауылы. Округ 5 ауданға бөлінген: *Алтықарасу ауданы. Орталығы — Алтықарасу мекені *Маңғыстау ауданы. Орталығы — Форт-Александровский қаласы *Ойыл ауданы. Орталығы — Ойыл ауылы *Табын ауданы. Орталығы — Көкмешіт мекені *Үстірт-Сам ауданы. Орталығы — Жарқұдық мекені 1928 жылдың 17 қыркүйегінен 1929 жылдың 1 қаңтарына дейін округ құрамына Гурьев округінен енген Жылыой ауданы (Орталығы Жылыой ауылы) кірді. Әдебиеттер *
Алтықарасу ауданы

Алтықарасу ауданы — Қазақ АКСР-дегі Адай және Ақтөбе округтерінің бұрынғы әкімшілік бөліну бірлігі. Тарихы Аудан Адай округі құрамында 1928 жылы құрылған. 1929 жылдың сәуірінде Адай округі таратылғаннан кейін аудан Ақтөбе округіне өткізілді. 1930 жылы Ақтөбе округі таратылғаннан кейін Алтықарасу ауданы да таратылды. Құрамына кірген аумақтар Ойыл ауданына өткізілді. Әкімшілік бөлінуі Аудан Темір уезінен өткізілген 3 болыстан тұрды. Дереккөздер
Шилісу (Қызылжар ауылдық округі)

Шилісу — Жетісу облысы Кербұлақ ауданындағы ауыл, Қызылжар ауылдық округі құрамындағы ауыл. Географиялық орны Аудан орталығы – Сарыөзек ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 14 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Айнабұлақ (Жетісу облысы)

Айнабұлақ — Жетісу облысы Көксу ауданындағы ауыл, темір жол бекеті, Айнабұлақ ауылдық округі орталығы. Географиялық орны Аудан орталығы – Балпық би ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 39 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
ПЧ-45 қосшар

ПЧ-45 қосшар — Жетісу облысы Көксу ауданы, Айнабұлақ ауылдық округі құрамындағы елді мекен. Географиялық орны Аудан орталығы – Балпық би ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 37 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Көпір (темір жол айрығы)

Көпір — Жетісу облысы Көксу ауданындағы темір жол айрығы, Айнабұлақ ауылдық округі құрамында. Географиялық орны Аудан орталығы – Балпық би ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 42 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Тауарасы

Тауарасы — Жетісу облысы Көксу ауданындағы темір жол айрығы, Айнабұлақ ауылдық округі құрамында. Географиялық орны Аудан орталығы – Балпық би ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 48 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Айнабұлақ ауылдық округі (Жетісу облысы)

Айнабұлақ ауылдық округі — Жетісу облысы Көксу ауданындағы әкімшілік бірлік. Әкімшілік құрамы Құрамына Айнабұлақ, ПЧ-45 қосшар ауылдары және Көпір, Тауарасы темір жол айрықтары кіреді. Орталығы – Айнабұлақ ауылы. Дереккөздер
Қабылиса ауылдық округі

Қабылиса ауылдық округі — Жетісу облысы Көксу ауданындағы әкімшілік бірлік. 2007 жылға дейін Қызылбұлақ ауылдық округі деп аталған. Әкімшілік құрамы Құрамына Ақтекше, Көкбастау ауылдары кіреді. Орталығы – Ақтекше ауылы. Дереккөздер
Константин Владимирович Котов

Константин Владимирович Котов (7 қазан 1973, Шевченко, Қазақ КСР, КСРО) — Қазақстан және кеңес футболшысы, жартылай қорғаушы. Карьерасы Клубтық Алғаш рет Котовты бапкерлер Шевченкода өткен «Былғары доп» турнирінде байқаған. 1990 жылы Котов жергілікті "Ақтау" командасында алғашқы кәсіби ойынын өткізді. 1994 жылы Котов Махачкалаға көшіп, жергілікті "Динамо" мен "Анжи" командаларында ойнады. Келесі жылы Кавказда соғыс басталып, Котов бұл қаладан кетуге мәжбүр болды. 1995 жылы Котов Қазақстанға қайта оралып, өскемендік "Востокқа" ойнай бастады. Одан кейін Котов ақтаулық "Мұнайшыға" бір маусым ойнап, 1997 жылы ол "Астана" клубына шақырылды. 2001 жылы Котов бұл клубтан кетіп, қарағандылық "Шахтер" мен қостанайлық "Тобыл" клубтарында ойнады. 2007 жылы Котов қайтадан "Астана" клубында болды. Бірақ бұл кезде клуб келісім-шарт жасасудан бас тартты. Клубтық карьерасының соңғы маусымдарын Котов "Тараз" бен "Ордабасы" клубтарында өткізді. Ұлттық құрамада Ұлттық құрамада Котов 1996 - 2003 жылдар аралығында 17 ойын өткізіп, құрамада доп соқпаған. Алғашқы ойынын Константин Сирияға қарсы өткізді (12.07.1996, Азия Кубогына іріктеу кезеңі, есеп 0:1), соңғы ойынын Польшаға қарсы ойнады (06.06.2003, Жолдастық кездесу, есеп 0:3). Дереккөздер
Ренат Вячеславович Дубинский

Ренат Вячеславович Дубинский (6 мамыр 1979, Қазақ КСР, КСРО) - Қазақстан және Ресей футболшысы, қорғаушы. Карьерасы Клубтық Ақтау футболының түлегі. Карьерасын Ресейдің екінші лигасында ойнаған «Агидельде» бастаған. Одан кейін Дубинский «Балтика», «Нарт» және ставропольдік «Динамода» ойнаған. 2001 жылдан бастап Ренат «Шинник» клубының ойыншысы атанды. 2005 жылы Дубинский Екатеринбургтің «Оралына» ауысты. 2006 жылы Ренат Қазақстан чемпионы - «Ақтөбе» клубының ойыншысы атанды. 2007 жылы Ренат «Балтика» клубында карьерасын аяқтады. Ұлттық құрамада Ұлттық құрамада Дубинский 2003 - 2006 жылдар аралығында 13 ойын өткізіп, құрамада доп соқпаған. Алғашқы ойынын Ренат Португалияға қарсы өткізді (20.08.2003, Жолдастық кездесу, есеп 0:1), соңғы ойынын Қырғызстанға қарсы ойнады (05.07.2006, Жолдастық кездесу, есеп 1:0). Дереккөздер
Серікбай Өтелгенұлы Тұрымов

{{Мемлекеттік қайраткер { } Серікбай Өтелгенұлы Тұрымов (1964 жылдың 3 маусымда Форт-Шевченко қаласында туған) — мемлекет қайраткері, Маңғыстау облысының әкімі (2019-2021), Қазақстан Республикасы Парламенті Сенатының депутаты (2021 жылғы 10 қыркүйектен бастап). Құрмет орденінің иегері (2016). Білімі * 1992 жылы инженер-құрылысшы мамандығы бойынша В.И.Ленин атындағы Қазақ политехникалық институтын тәмамдады. Еңбек жолы * 1981 - 1990 жж. – «Маңғышлақауылқұрылыс-12» тресінде әр түрлі қызметтерде болған; * 1990-1994 жж. – «Маңғышлақауылқұрылыс-12» тресінде ұйымдастыру бөлімінің меңгерушісі; Қазақстан ЛКЖО Форт-Шевченко қалалық комитетінің бірінші және екінші хатшысы, оқу-өндірістік комбинатының оқытушысы; * 1994-1995 жж. – Түпқараған аудандық мәслихатының бас маманы; * 1995-2004 жж. – «Түпқараған» ЖШС жетекші инженері, бөлім бастығы, директоры; * 2004-2006 жж. – Маңғыстау облысы Түпқараған ауданының әкімі; * 2006-2008 жж. – Маңғыстау облысы әкімінің орынбасары; * 2008-2012 жж. – Маңғыстау облысы Түпқараған ауданының әкімі; * 2012-2015 жж. – Маңғыстау облысы Жаңаөзен қаласының әкімі; * 2015 жылдың 10 шілдесінен бастап – Ақтау қаласының әкімі. * 22.11.2017 - 12.06.2019 ж.ж. Маңғыстау облыстық мәслихатының хатшысы. * 13.06.2019 - 07.09.2021 ж.ж. Маңғыстау облысының әкімі. * 2021 жылы 10 құрқүйегінде ҚР Президентінің жарлығымен ҚР Парламенті Сенатының депутаты болып тағайындалды Марапаттары * Ерен еңбегі үшін медалі * 2006 ҚР Парламентіне 10 жыл медалі * 2011 ҚР Тәуелсіздігне 20 жыл медалі * 2016 ҚР Президентінің жарлығымен Құрмет ордені. Сілтемелер *[https://aktau.gov.kz/kz/akimat/blog/biografia Тұрымовтың өмірбаяны Ақтау қаласының ресми сайтында] Дереккөздер
Еңбекші ауылдық округі (Көксу ауданы)

Еңбекші ауылдық округі — Жетісу облысы Көксу ауданындағы әкімшілік бірлік. Әкімшілік құрамы Құрамына Бесқайнар, Зылиха Тамшыбай, Кеңарал, Қаратал ауылдары кіреді. Орталығы – Зылиха Тамшыбай ауылы. Дереккөздер
Корея Республикасы мейрамдары

Корея Республикасының мерекелері үш санаттың біріне тиесілі болуы мүмкін: * Мемлекеттік мерекелер * Мемлекеттік ту көтерілген күндері * Мемлекеттік демалыстар Бұл санаттардың әр түрлі құқықтық мәртебесі бар. Барлық мемлекеттік мерекелер, сондай-ақ мемлекеттік ту көтерілетін күндер. Дереккөздер
Мұсабек ауылдық округі

Мұсабек ауылдық округі — Жетісу облысы Көксу ауданындағы әкімшілік бірлік. 2007 жылға дейін Қызыларық ауылдық округі деп аталған. Әкімшілік құрамы Құрамына Бақша, Быжы, Мойынқұм темір жол бекеттері мен Мәулімбай, Мұсабек ауылдары кіреді. Орталығы – Мұсабек ауылы. Дереккөздер
Жарлыөзек ауылдық округі

Жарлыөзек ауылдық округі — Жетісу облысы Көксу ауданындағы әкімшілік бірлік. 2006 жылға дейін Октябрь ауылдық округі деп аталды. Әкімшілік құрамы Құрамына Бозтоған, Жарлыөзек, Мұқаншы ауылдары кіреді. Орталығы – Жарлыөзек ауылы. Дереккөздер
Нәдірізбек

Нәдірізбек (1992 жылға дейін — 30 лет Казахской ССР) — Жетісу облысы Көксу ауданы, Мұқаншы ауылдық округі құрамындағы ауыл. Географиялық орны Аудан орталығы – Балпық би ауылынан солтүстік-батысқа қарай 26 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Қазақстанның 50 жылдығы ауылы

Қазақстанның 50 жылдығы ауылы — Жетісу облысы Көксу ауданы, Мұқаншы ауылдық округі құрамындағы ауыл. Географиялық орны Аудан орталығы – Балпық би ауылынан солтүстік-батысқа қарай 22 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Мұқаншы ауылдық округі

Мұқаншы ауылдық округі — Жетісу облысы Көксу ауданындағы әкімшілік бірлік. Әкімшілік құрамы Құрамына Жетіжал, Көксу, Қазақстанның 50 жылдығы, Мұқаншы, Нәдірізбек ауылдары кіреді. Орталығы – Көксу ауылы. Дереккөздер
Мойынқұм (Жетісу облысы)

Мойынқұм — Жетісу облысы Көксу ауданы, Мұсабек ауылдық округі құрамындағы темір жол бекеті. Географиялық орны Аудан орталығы – Балпық би ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 32 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Ынтымақ (Панфилов ауданы)

Ынтымақ (2018 жылға дейін — Төменгі Пенжім) — Жетісу облысы Панфилов ауданы, Атамекен ауылдық округі құрамындағы ауыл. Географиялық орны Аудан орталығы – Жаркент қаласынан шығысқа қарай 16 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Жаскент ауылдық округі

Жаскент ауылдық округі — Жетісу облысы Панфилов ауданында болған әкімшілік бірлік. 2025 жылы таратылып, аумағы Бірлік ауылдық округі мен Жаркент қаласының қарамағына берілді. Тарихы Жаскент ауылдық округі 2003 жылы Алматы облысының мәслихатының 2003 жылғы 30 мамырдағы N 34-195 және Алматы облысы әкімінің 2003 жылғы 30 мамырдағы N 5-114 бірлескен шешімімен құрылып, құрамына Бірлік ауылдық округінің Сұптай және Жаркент қаласына қарасты Головацкий ауылдары енді. 2025 жылы Жетісу облыстық мәслихатының 2025 жылғы 28 наурыздағы № 26-160 бірлескен шешімі және Жетісу облысы әкімдігінің 2025 жылғы 28 наурыздағы № 84 қаулысымен Жаскент ауылдық округі таратылып, Сұптай ауылы Бірлік ауылдық округінің құрамына, Головацкий ауылы Жаркент қаласының қарамағына берілді. Әкімшілік құрамы Құрамына Головацкий, Сұптай ауылдары кірді. Орталығы Головацкий ауылы болды. Дереккөздер
Бөрібай би ауылы

Бөрібай би ауылы — Жетісу облысы Панфилов ауданы, Қоңырөлең ауылдық округі құрамындағы ауыл. Географиялық орны Аудан орта­лығы – Жаркент қаласынан солтүстік-батысқа қарай 75 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Қоңырөлең ауылдық округі

Қоңырөлең ауылдық округі — Жетісу облысы Панфилов ауданындағы әкімшілік бірлік. Әкімшілік құрамы Құрамына Бөрібай би, Керімағаш, Қоңырөлең, Сарытөбе, Ынталы ауылдары кіреді. Орталығы – Қоңырөлең ауылы. Дереккөздер
Мәншүк Мәметова мұздығы

Мәншүк Мәметова мұздығы — Іле Алатауының солтүстік беткейіндегі мұздық. Одан Кіші Алматы өзені бастау алады. Сипаты Ауданы 0,6 км 2 , ұзындығы 1,5 км, ашық жері 0,3 км 2 . Фирн (мұзқар) сызығы 3790 м. Ашық жатқан тілі 3610 м, ал борпылдақ жыныспен жабылған бөлігі 3580 м биіктікте. Мұздықтың орташа қалыңдығы 20 м, көлемі 12 млн.м 3 . Жазда көлемі 100 – 200 мың м 3 мұз ериді. Мұздыққа 1944 жылы Кеңес Одағының Батыры Мәншүк Мәметованың есімі берілген. Дереккөздер
Медоев мұздығы

Медоев мұздығы – Іле Алатауының солтүстік беткейіндегі аңғарлық мұздық. Географиялық орны Алматы облысы Талғар ауданындағы Жарсай өзенінің бастауында, Металлург пен Көкбұлақ мұздықтарының аралығында орналасқан. Талғар мен Есік өзендерінің суайрығы. Сипаты Мұздық шамамен 4200–4600 м биіктіктен басталып, 3600 м биіктікке дейін созылып жатыр. Ұзындығы 2,5 км, аумағы 1,4 км 2 . Орташа қалыңдғы 30–40 м. Мұздыққа Қазақстанның белгілі геологы Г.Ц.Медоевтың есімі берілген. Мұздық жыл сайын 5–10 м-ге қысқарып келеді. Дереккөздер
Тоғызбұлақ

Тоғызбұлақ — Алматы облысы Кеген ауданы, Жалағаш ауылдық округі құрамындағы ауыл. Географиялық орны Алматы қаласынан 264 шақырым, аудан орталығы Кеген ауылынан батысқа қарай 40 шақырымдай (қара жолмен 65 шақырым, тас жолмен 97 шақырым) жерде орналасқан. Тоғызбұлақтың оңтүстігінде Күнгей Алатау, ал солтүстігінде Ағанас жазығы атанған жазық бар. Шығысы Шет Меркі өзенінің аңғарымен шектеседі, батысы жоталы, сайлы дала. Сондай-ақ, Тоғызбұлақтан батысқа қарай 5 шақырым жерде Жалаңаш ауылдық округінің орталығы саналатын Үлкен Жалаңаш ауылы орналасқан. Ауыл, шамамен, 3 шаршы км көлеміндегі жерді алып жатыр. Ал, шаруашылыққа қолданылатын жерлерді қоса есептегенде, бұл көлем әлдеқайда өседі. Өйткені, ауыл тұрғындары негізінен егін егіп, картоп салу, мал бағу секілді кең аймақ пен жайылымды қажет ететін шаруашылықтармен айналысады. Халқы Негізінен Албан тайпасының Сары және Шобал (Таз) аталарының ұрпақтары тұрады. Инфрақұрылымы Маңындағы ауылдармен және аудан, облыс орталықтарымен автомобиль жолдары арқылы байланысады. Ауылда әнші-композитор, сталиндік саяси қуғын-сүргін құрбаны Қапез Байғабылұлы атындағы мектеп, ауылдан шыққан кәсіпкерлер мен ауыл азаматтары бірлесе салған мешіт және бірнеше үлкенді-кішілі дүкен, түрлі шаралар өтетін тойхана бар. Мұнда футбол, шаңғы тебу, волейбол сынды спорт түрлерінен бөлек, бәйге, көкпар сынды ұлттық спорт түрлері де жақсы дамыған. Ол спорттық шараларды өткізуге мектеп алаңы және ауыл маңындағы арнайы орындар бекітілген. Ауыл ортасында ұялы байланыс желісінің мұнарасы орналасқан. Ол мұнара халықтың өзге елді-мекендердегі туыстарымен телефон, интернет арқылы байланысуына септігін тигізіп жатыр. Мәдениетте Тоғызбұлақ жайлы ел арасында айтылып жүрген әндер көп. Соның бірі және бүкіл қазақ халқына танылғаны – Қапез Байғабылұлының "Үш Меркі" әні. Бұл әнде сазгер пәлсапалық толғаулар арқылы өзінің өмірін айта келе, Тоғызбұлақтың табиғатын да сипаттайды. Дереккөздер
Жалағаш ауылдық округі

Жалағаш ауылдық округі — Алматы облысы Кеген ауданындағы әкімшілік бірлік. 2024 жылға дейін Жалаңаш ауылдық округі деп аталды. Әкімшілік құрамы Құрамына Жайдақбұлақ, Жалағаш, Тоғызбұлақ ауылдары кіреді. Орталығы – Жалағаш ауылы. Дереккөздер
Сарыбастау (Райымбек ауданы)

Сарыбастау — Алматы облысы Райымбек ауданындағы ауыл, Ұзақ батыр ауылдық округі орталығы. Географиялық орны Аудан орталығы – Нарынқол ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 27 км-дей жерде. Тарихы Ауыл 1930—34 жылдары Сарыбастау, 1935—38 жылдары О.Жандосов атындағы ұжымшардың, ал 1953—97 ж.ылдары қой өсіретін ұжымшардың орталығы болған. Оның негізінде 1997 жылдан Сарыбастауда шаруа қожалықтары жұмыс істеді. Ауылдың солтүстік-шығысына қарай 9–10 км-дей жерде, Қашғарияға барған сапарында Ш.Уәлиханов жүріп өткен, жергілікті тұрғындар “Шоқан асқан” деп атайтын тау массиві бар. Халқы Дереккөздер
Мыржық жотасы

Мыржық – Сарыарқаның солтүстік-шығыс бөлігіндегі жота. Географиялық орны Қарағанды облысы Қарқаралы ауданы және Абай облысы Жаңасемей ауданында орналасқан. Жер бедері Солтүстік-батыстан оңтүстік-шығысқа қарай 60 км-ге созылып жатыр, енді жері 20 – 25 км. Түпкі жыныстары жер бетіне шығып жатыр. Беткейлері, өзен аңғарлары, сай-жыралармен тілімденген, толып жатқан жартасты қырқалар мен шоқылардан тұрады. Олардың арасындағы ең биігі – Егібай тауы (абс. биікт. 970 м). Оңтүстігінен Сарыөзеннің жоғарғы сол салалары, солтүстігінен Жіңішкебұлақ, т.б. өзендер бастау алады. Геологиялық құрылымы Протерозой мен ордовиктің метаморфтанған шөгінділерінен, магмалық жыныстарынан түзілген. Өсімдігі Таулық қоңыр топырағында бетеге, қылқан селеу, сұлыбас, бөрте жусан, суық жусан, өзен аңғарларында түрлі бұта, әр түрлі шөпті, бидайықты шалғын өседі, шатқалдарында қайың,тал, итмұрын, арша кездеседі. Дереккөздер
Насьональ (футбол клубы, Монтевидео)

«Насьонал Футбол Клубы» — Уругвай Премьер Лигасында ойнайтын Монтевидео қаласындағы уругвайлық футбол клубы. 2009 жылы «Уругвай Спорт Клубы» мен «Монтевидео Футбол Клубы» клубтарының қосылуымен пайда болды. Монтевидео қаласының «Гран Парке Сентраль » (исп. Gran Parque Central) стадионы клубтың базасы болып табылады. Клуб бірде-бір рет төменгі дивизионда өнер көрсетпеген. Жетістіктері Ұлттық * Уругвай Премьер Лигасында Жеңімпазы (48): ** 1902, 1903, 1912, 1915, 1916, 1917, 1919, 1920, 1922, 1923, 1924, 1933, 1934, 1939, 1940, 1941, 1942, 1943, 1946, 1947, 1950, 1952, 1955, 1956, 1957, 1963, 1966, 1969, 1970, 1971, 1972, 1977, 1980, 1983, 1992, 1998, 2000, 2001, 2002, 2005, 2005/06, 2008/09, 2010/11, 2011/12, 2014/15, 2016, 2019, 2020 Халықаралық * Либертадорес Кубогының Жеңімпазы (3): ** 1971, 1980, 1988. * Интерконтиненталь Кубогының Жеңімпазы (3): ** 1971, 1980, 1988. Атақты ойыншылары * Луис Суарес * Себастьян Абреу * Себастьян Коатес * Диего Годин Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://www.nacional.uy Ресми сайты]
Тасқұдық (Жетісу облысы)

Тасқұдық (1993 жылға дейін — Кирово) — Жетісу облысы Сарқан ауданы, Бақалы ауылдық округі құрамындағы ауыл. Географиялық орны Аудан орталығы – Сарқан қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 36 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Лепсі ауылдық округі (Сарқан ауданы)

Лепсі ауылдық округі — Жетісу облысы Сарқан ауданындағы әкімшілік бірлік. 2013 жылға дейін Лепсі кенттік округі деп аталды. Әкімшілік құрамы Құрамына Көкжиде, Лепсі ауылдары, Ақбалық, Қаратас, Арғанаты темір жол бекеттері, Керегетас, Көкшалғын, Сарықұрақ темір жол айрықтары кіреді. Орталығы - Лепсі ауылы. Дереккөздер
Теректі (Сарқан ауданы)

Теректі (2018 жылға дейін — Садовое) — Жетісу облысы Сарқан ауданындағы ауыл, Черкасск ауылдық округі құрамында. Географиялық орны Аудан орталығы – Сарқан қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 33 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Черкасск ауылдық округі (Жетісу облысы)

Черкасск ауылдық округі — Жетісу облысы Сарқан ауданындағы әкімшілік бірлік. Әкімшілік құрамы Құрамына Аққайың, Ақтұма, Ешкіөлмес, Қарғалы, Теректі, Черкасск ауылдары кіреді. Орталығы – Черкасск ауылы. Дереккөздер
Черкасск ауылдық округі (Солтүстік Қазақстан облысы)

Черкасск ауылдық округі — Солтүстік Қазақстан облысы Аққайың ауданындағы әкімшілік бірлік. Әкімшілік құрамы Құрамына Черкасское, Добровольское, Новороссийское ауылдары кіреді. Орталығы – Черкасское ауылы. Халқы 2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1830 адамды құрайды. Дереккөздер
Арғанаты (станция)

Арғанаты — Жетісу облысы Сарқан ауданы, Лепсі ауылдық округі құрамындағы темір жол бекеті. Географиялық орны Аудан орталығы – Сарқан қаласынан солтүстік-батысқа қарай 143 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Керегетас (Жетісу облысы)

Керегетас — Жетісу облысы Сарқан ауданы, Лепсі ауылдық округі құрамындағы темір жол айрығы. Географиялық орны Аудан орталығы – Сарқан қаласынан солтүстік-батысқа қарай 122 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Сарықұрақ (темір жол айрығы)

Сарықұрақ — Жетісу облысы Сарқан ауданы, Лепсі ауылдық округі құрамындағы темір жол айрығы. Географиялық орны Аудан орталығы – Сарқан қаласынан солтүстік-батысқа қарай 131 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Рошфор қыздары

«Рошфор қыздары» — Режиссер Жак Демидің музыкалық фильмі, мелодрама. «Шербурск қолшатырларынан» кейін Жак Деми, Мишель Легран және Катрин Денёв триосының екінші фильмі. Сюжеті Фильмнің оқиғасы бірнеше күн бойы шағын теңіз жағалауындағы Францияның Рошфор қалашығында, сол жерге жәрмеңкеге келгенде, өрбиді. Оқиғалар алаңында, музыкалық дүкенінде және мадам Ивонн Гарнье иеленетін кафесінде орын алады. Оның қыздары Дельфин және Соланж Гарнье музыка және би сабақтармен өмірге қаражат табады. Олар өз махаббаты іздейді және провинциясынан астанасына кетуні армандайды. Парижден Рошфорға Симон Дам келеді және музыкалық дүкен ашады. Көп жыл бұрын ол Ивоннға ғашық болған, бірақ мән-жайлар оларды айырылуға мәжбүр етті. Соланж оған музыкалық мансаппен көмектесуге өтінішімен жүгінеді. Дам жәрмеңкеде қонақта болатын американдық продюсермен Энди Миллермен етене таныс. Апалы-сіңлілер оларды шоуда шығуға шақыратын жас адамдармен Этьен және Биллмен танысады. Жәрмеңке жақында жабылып, Гарнье апалы-сіңлілерде өз өміріні жөн салуға және махаббатты табуға біраз ғана уақыт қалды… Рөлдерде * Катрин Денёв — Дельфин Гарнье * Франсуаза Дорлеак — Соланж Гарнье * Джин Келли — Энди Миллер * Жак Перрен — Максанс * Джордж Чакирис — Этьен * Гроувер Дэйл — Билл * Мишель Пикколи — Симон Дам * Жак Риберолль — Гийом Лансьен * Даниэль Дарьё — Ивонн Гарнье * Женевьев Тенье — Жозетт * Памела Харт — Джудит * Лесли Норт — Эстер Сыйлықтар мен марапаттар * 1969 жылында фильм «Оскар» сыйлығына үздік музыка үшін (Мишель Легран) номинацияға шықты. Дереккөздер * Сыртқы сілтемелер * * * [http://www.sfgate.com/movies/article/Young-Girls-Sparkles-With-Lush-Romance-French-2990419.php Фильміне рецензия]
Алатау ауылдық округі (Алматы облысы)

Алатау ауылдық округі — Алматы облысы Талғар ауданындағы әкімшілік бірлік. Тарихы Ауылдық округ 1929 жылы ұйымдастырылған. 1929 жылы Октябрь ауылдық кеңесі құрылып, 1989 жылы ол Алатау ауылдық кеңесі болып өзгертілген. Әкімшілік құрамы Құрамына Алмалық, Алтындән, Амангелді, Байбұлақ, Береке, Қызылқайрат, Орман, Рысқұлов, Шымбұлақ ауылдары кіреді. Орталығы – Қызылқайрат ауылы. Округ құрамында болған Берёзка ауылы 2006 жылы таратылған. Дереккөздер
Санжар Анатолийұлы Мұстафин

Санжар Анатолийұлы Мұстафин (3 сәуір, 1978 жыл, Алматы, ҚазКСР) — Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері, продюсер, кәсіпкер. Өмірбаяны Санжар Мустафин 1978 жылғы 3 сәуірде Алматы қаласында туды. 1984-1994 жылдар аралығында Алматы қаласының №25 орта мектебінде оқып, онымен бірге 1992-1994 жылдары мектеп жанындағы бизнес-лицейде білім алды. 1998 жылы «Тұран» университетін «Юриспруденция» мамандығы бойынша аяқтады. Санжар Мұстафин — «Musan Group» холдингінің негізін салушы және басшысы. 2015 жылы Қазақстан эстрадасының антологиясын құрудағы шығармашылық іздестіру үшін Қазақстан журналистер одағы сыйлығының иегері болып танылды. 2016 жылы «Hackett London» журналының нұсқасы бойынша Қазақстанның ғаламтордағы 50 табысты ерлерінің қатарына кірді. 2005 жылы Қазақстан бұқаралық ақпарат құралдарын дамытудағы үлесі үшін «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл» медалімен, сондай-ақ, отандық ақпараттық кеңістікті дамытуға үлес қосқаны үшін «Құрмет» орденімен марапатталды, ұлы — Әлішер Мұстафин (2009 жыл). Еңбек өтілі 1998-2002 жылдары — «31 арна» телеарнасындағы «Эгоист» бағдарламасының директоры әрі жүргізушісі. 2007-2012 жылдары — Алматы қаласы Мәслихатының депутаты. 2008-2013 жылдары — «Елорда Жарнама» жарнама агенттігінің директоры. 2014 жылдан бастап — құрамына «Gakku TV» және «Той Думан» телеарналары, «Love Radio Kazakhstan» және «Gakku FM» радиостанциялары, «Капитал» баспа ұйі («Капитал» іскерлік апталығы және «Капитал іскерлік ақпарат орталығы» веб-порталы) мен «Gakku Entertainment» продюсерлік орталығы кіретін «Musan» компаниялар тобының негізін қалаушысы және басшысы . Дереккөздер Сілтемелер * [http://hommes.kz/blog/2016/12/09/sanzhar-mustafin-v-proekte-extraordinaries-pod-egidoj-chivas-regal/ L’Officiel Hommes сайтына берілген сұхбат, 2016 жыл] * [http://hommes.kz/blog/2017/06/21/sanzhar-mustafin-ob-istorii-uspeha-filosofii-zhizni-i-cennostyah-dlya-cover-story-lofficiel-hommes/ L’Officiel Hommes сайтына берілген сұхбат, 2017 жыл]
Легия (футбол клубы)

Легия Варшава — Польшадағы кәсіби футбол клубы. 1916 жылы құрылған. Варшава қаласының Поляк әскері стадион стадионы клубтың базасы болып табылады. Табыстары ]] * Футболдан Польша чемпионаты - (15x) - 1955, 1956, 1968/69, 1969/70, 1993/94, 1994/95, 2001/02, 2005/06, 2012/13, 2013/14, 2015/16, 2016/17, 2017/18, 2019/20, 2020/21 * Польша кубогы - (20x) - 1954/55, 1955/56, 1963/64, 1965/66, 1972/73, 1979/80, 1980/81, 1988/89, 1989/90, 1993/94, 1994/95, 1996/97, 2007/08, 2010/11, 2011/12, 2012/13, 2014/15, 2015/16, 2017/18, 2022/23 Тарихы Ойыншылар Негізгі құрам 2022 * [http://www.90minut.pl/kadra.php?id_sezon101&jesien1&id_klub=171 Негізгі құрам] Дереккөздер Сілтемелер * [https://legia.com Ресми сайты] * [http://www.90minut.pl/skarb.php?id_klub171&id_sezon101 Легия Варшава] (90minut.pl)
Жібек жолы (Талғар ауданы)

Жібек жолы (2024 жылға дейін — Қызылту) — Алматы облысы Талғар ауданы, Панфилов ауылдық округі құрамындағы ауыл. Географиялық орны Аудан орталығы - Талғар қаласынан солтүстік-батысқа қарай 17 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Қатпаған (Ұлы Жыланшық алабы)

Қатпаған — Ұлы Жыланшық алабындағы тұзды тұйық көл. Географиялық орны Жыланшықтүрме қыратының батыс бөлігінде, Қостанай облысы Амангелді ауданы, Қабырға ауылының оңтүстік-шығысында 41 км-дей жерде орналасқан. Солтүстігінде Аралтөбе, батысында Аралсор, оңтүстігінде Кіші Қатпаған, шығысында Кішкенесор көлдері бар. Гидрографикасы Теңіз деңгейінен 196 м биіктікте жатыр. Аумағы 5,3 км 2 , ұзындығы 3,3 км, енді жері 1,8 км, жағалау бойының ұзындығы 9,9 км. Жаз айларында айданы тартылып, жағалауы батпақты сорға айналады. Қар және су асты суларымен толысады. Суы қарашанң аяғында қатып, наурыздың аяғында ериді. Жағалауында қамыс өскен. Дереккөздер
Қатпаған (Торғай алабы)

Қатпаған – Торғай алабындағы тұзды тұйық көл. Географиялық орны Сарықопа көлдерінің оңтүстік-батысында, Қостанай облысы Жангелді ауданы, Торғай ауылының солтүстігінде 62 км-дей жерде орналасқан. Солтүстігінде Сасықкөл, шығысында Алакөл, батысында Аралсор көлдері, оңтүстігінде өзімен аттас қыстау бар. Гидрографикасы Теңіз деңгейінен 131 м биіктікте жатыр. Аумағы 2,4 км 2 , ұзындығы 3,4 км, енді жері 1,4 км, жағалау бойының ұзындығы 11,6 км. Жаз айларында ½ бөлігі тартылып, жағалауы батпаққа айналады. Жауын-шашын және су асты суларымен толысады. Қарашаның аяғында қатып, наурыздың аяғында ериді. Дереккөздер
Марихуана

Марихуа́на , ресми атауы каннабис — кенешөптен алынатын психоактивті, есірткілік зат. Адам ағзасына әсері кенешөптегі тетрагидроканнабинол сияқты каннобиноид деген психоактивті заттарымен байланысты. Мамандар кенешөптің негізгі үш түрін айрықтайды: Cannabis sativa, Cannabis indica және cannabis ruderalis. Соңғысы ең аз мөлшерде тетрагидроканнабинолмен байытылған. . Кенешөпте тетрагидроканнабинолдан басқа 483 қосынды , соның ішінде кем дегенде 65 каннабиноид табылады . Марихуана тәбет ашып, ой өрісін өзгертіп және эйфория сезімін беретін дене мен миға тигізетін өзіндік әсері үшін қолданылады. Әсері тартылған кезде біраз минут ішінде, тамақпен желінсе 30-60 минут арасында көріне бастайды. 2-6 сағат бойы марихуана денеге ықпал етеді. Қысқа уақыттағы жанама әсерлері келесі: құрғақ ауыз қуысы, уақытша қысқа мерзім жадының нашарлауы, паранойя, күйгелектік, бұзылған моторикалық дағдылар, қызыл көздер. Дағдылану, жасөспірім кезінде қолдана бастағандар арасында ойлау қабылетінің нашарлауы және де екіқабаттық мерзімінде кенешөп тартқан аналардың балаларында қылықтық проблемалар секілді ұзақ уақыттық жанама әсерлері бар. Кенешөп қолданушылар арасында психоз фактілері жиі кездеседі, алайда себеп-салдар мәселесі әлі де қызу талқылануда. Көбінесе марихуана дем алыс немесе дәрілік мақсатпен қолданылады, бірақ діни-рухани қолданылу да кездеседі. 2013 жылы әлем бойынша 128-232 миллион адам марихуананы қолданды (бұл дегеніміз 15-65 жасқа дейінгі ғалам халқының 2.7%-4.9%). Солайша, марихуана ғаламдағы ең жиі қолданыстағы заңсыз есірткі болып табылады. Марихуана қолданысы адамзат тарихында б.з.д 3 мыңжылдығында орын алған. 20 ғасырдан бастап, Қазақстан Республикасын қоса алғанда, әлемнің көптеген елдерінде қолданылуы, сатылуы, сақталуы заңсыз. Дәрігердің кеңесі бойынша келесі елдерде медициналық мақсатпен марихуананы қолдануға рұқсат етілген: Канада, Бельгия, Нидерланд, Австралия, Германия, Испания, АҚШ-тың 23 штаты. Этимологиясы Cannabis сөзі сақ (скиф) тілінен шыққан. Ежелгі гректер скифтердің жерлеу рәсімдерін бақылау арқылы оларда каннабисті (қарасораны) қолдану дәстүрін байқаған. Скифтер бұл өсімдікті түрлі рәсімдерде, соның ішінде жерлеу кезінде пайдаланған. Аккад тілінде каннабис "құнубу" (qunubu) деп аталған (𐎯𐎫𐎠𐎭𐏂). Бұл сөз кейін иврит (көне еврей) тіліне "қане босем" (קָנֶה בֹּשׂם) түрінде енген. Дереккөздер
Алқызыл оймақгүл

Алқызыл оймақгүл (Digitalis purpurea) Бақажапырақ тұқымдасының бір дәрілік және уытты өсімдік. Биіктігі 60 – 150 cm.Бұл өсімдік Еуропада, Азияда, ормандарда, бақшаларда өседі. Бұл өсімдік маусымда жәзе тамызда гүлдейдi. Гүлдері қызғылт болып келеді. Алқызыл оймақгүлдің тамыры, жапырағы мен гүлдерінің дәрілік қасиеті бар. Дигоксин мен дигитоксин жүрек ауруларын емдеуге арналған дәрілік заттар. Медицинада қолданылуы *cуправентрикулярлық пароксизмальді тахикардияда *іркілісті жүрек жеткіліксіздігінде *жүрекшенің жыпылықтауы мен дірілдеуінде Дереккөздер Květena České republiky, díl 6 / B. Slavík (Ed.). - Praha : Academia, 2000. - S. 350-352. - ISBN 80-200-0306-1
Гүлдала ауылдық округі

Гүлдала ауылдық округі — Алматы облысы Талғар ауданындағы әкімшілік бірлік. Әкімшілік құрамы Құрамына Гүлдала, Жаңа Қуат (2018 жылдың маусым айынан бастап), Кіші Байсерке ауылдары кіреді. Орталығы – Гүлдала ауылы. > Дереккөздер
Дәулет (Алматы облысы)

Дәулет — Алматы облысы Талғар ауданы, Қайнар ауылдық округі құрамында болған ауыл. 2023 жылы таратылып, Жетіген ауылының құрамына енгізілді. Географиялық орны Аудан орталығы - Талғар қаласынан солтүстік-батысқа қарай 34 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Қайнар ауылдық округі (Талғар ауданы)

Қайнар ауылдық округі — Алматы облысы Талғар ауданындағы әкімшілік бірлік. Әкімшілік құрамы Құрамына Достық, Еламан, Еркін, Жалқамыс, Жаңаарна, Жаңалық, Көктал, Қайнар, Сақтан, Тереңқара ауылдары кіреді. Орталығы – Еркін ауылы. Округ құрамында болған Дәулет, Қайрат ауылдары 2023 жылы таратылды. Дереккөздер
Жаңалық (Алматы облысы)

Жаңалық — Алматы облысы Талғар ауданындағы ауыл, Қайнар ауылдық округі құрамында. Тарихы 2002 жылғы 31 мамырда ауылда Қазақстан Президенті Нұрсұлтан Назарбаевтың қатысуымен 1930-жылдардағы саяси қуғын-сүргін құрбандарына арналған ескерткіш ашылды. Бұл жерде түрлі деректер бойынша 3–4 мыңға дейін қуғын-сүргінге ұшыраған адамдар жерленген. Зерттеушілердің мәліметінше, тек 1938 жылғы 25–27 ақпан күндері осы маңда 115 адам атылып, жерленген. 2018 жылдың желтоқсанында Жаңалық ауылында саяси қуғын-сүргін құрбандарына арналған музейдің салтанатты ашылуы өтті. Музей сталиндік қуғын-сүргін жылдары жазықсыз жапа шеккендердің есімін мәңгі есте сақтауға арнап құрылған. Географиялық орны Аудан орталығы - Талғар қаласынан солтүстік-батысқа қарай 34 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Прага бекініс

Прага қамалы, Прага бекінісі (Pražský hrad, Hrad) Чех Республикасының астанасы Прагада орналасқан қамал және Чехия президентінің резиденциясы. Бұл қамал дүниедегі ең үлкен қамал кешені. Прага қамалының негізі ханзада Боживойдың бұйрығы бойынша тоғызыншы ғасырда қаланып, 1918 жылға дейін чех патшаларының резиденциясы болды. Бұл кешендегі ғимараттардан романдық, готика, барокко және ренессанс стильдерінің әсерін байқауға болады. Прага бекінісінің ішінде патша сарайы, христиан діни ғимараттары (романдық және готикалық соборлар), патша бағы, діни қызметкерлердің мекені, суреттер галереясы және Президент Кеңсесі сияқты ғимараттар орналасқан. Галерея
Көктоған

Көктоған (2007 жылға дейін — Чапаево) — Алматы облысы Қарасай ауданы, Елтай ауылдық округі құрамындағы ауыл. Географиялық орны Аудан орталығы - Қаскелең қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 17 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Елтай ауылдық округі (Алматы облысы)

Елтай ауылдық округі — Алматы облысы Қарасай ауданындағы әкімшілік бірлік. Әкімшілік құрамы Құрамына Ақсеңгір, Береке, Елтай, Жармұхамбет, Исаев, Көкөзек, Көктоған, Қаратөбе ауылдары, №71-темір жол айрығы кіреді. Орталығы – Береке ауылы. Дереккөздер
The Boring Company

The Boring Company (TBC; , сондай-ақ To Be Continued, Tunnels R Us and American Tubes and Tunnels) - бұл инфрақұрылымдау және туннельдеу компаниясы, бұның негізін Илон Маск 2016 жылдың аяғында өзінің Твиттер аккаунтында туннельдер жасау идеясы туралы айтқаннан кейін қалады. Маск Лос-Анджелес трафигі қиындықтарын және ағымдағы 2-D көлік желісін шектеулерін сынаған соң туннельдік жобасына шабыт ретінде алғанын келтіреді. Тарихы 2017 жылғы ақпан айындағы жағдай бойынша, Лос-Анджелесте SpaceX кеңселері аумағында көлденеңінен 30-фут (9 м), ұзынынан 50-фут (15 м), және тереңдігі 15-фут (4.6 м) сынамалау траншеясын қазып бастады, өйткені құрылыс алаңы рұқсат алуды қажет етпейді. Масктың сөзінше, компанияның мақсаты қаржылық жағынан туннельдеу жылдамдығына жететіндей жасауға болатын жерасты туннельдерін құру.2017 жылдың наурыз айында, Маск компания сәуір айында пайдалы тоннель қазуды бастау үшін SpaceX-те туннель тесетін станокты (ТBМ) пайдалана бастайды - деп мәлімдеді. 2017 жылғы сәуір айының соңында SpaceX аумағынан компанияның атауы жазылған TBM көзге түсті. 2017 жылғы мамыр айында TBM Беккет Годоны күтуде пьесесасын ойнағаннан соң "Godot" болуы үшін аталғанын болғаннан кейін көрсетті. Болашақ ТBM-дер өлеңдер, поэмалар, ақындар және драматургтердің аттарымен аталатын болады. 2017 жылғы мамыр айында Маск, бірінші бағытты ЛАКС пен Калвер-Сити арасын қосатын бағыт іске қосылады - дейді, ал содан кейін Санта-Моника және Вествуд соңы арасы. Масктың сендіруінше, тоннель сапары бес минутқа созылады, салыстырмалы түрде бұл жолға әдетте ЛАКС Вествуд арасындағы сапарға қалыпты қозғалыспен 45 минутқа дейін кетуі мүмкін.Бұл сапарда автомобильдер электр шанаға орналастыру арқылы және шанамен саяхатты 125 миль (200 км/с) жылдамдықпен жүру арқылы жүзеге асырылады. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [https://www.boringcompany.com/faq/ Тізімі скучные компанияның жиі қойылатын сұрақтар] *
Жібек жолы ауылдық округі (Алматы облысы)

Жібек жолы ауылдық округі — Алматы облысы Қарасай ауданындағы әкімшілік бірлік. 2019 жылға дейін Жаңашамалған ауылдық округі деп аталған. Әкімшілік құрамы Құрамына Жібек жолы, Жыңғылды, Көліащы, Құрқұдық, Тұрар ауылдары кіреді. Орталығы – Жібек жолы ауылы. Дереккөздер
Бекболат Әшекеев ауылы

Бекболат Әшекеев ауылы — Алматы облысы Қарасай ауданындағы ауыл, Первомай ауылдық округі орталығы. Географиялық орны Аудан орталығы - Қаскелең қаласынан оңтүстік-батысқа қарай 13 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Жыңғылды (Алматы облысы)

Жыңғылды — Алматы облысы Қарасай ауданы, Жібек жолы ауылдық округі құрамындағы темір жол айрығы. Географиялық орны Аудан орталығы - Қаскелең қаласынан солтүстік-батысқа қарай 41 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Құрқұдық

Құрқұдық — Алматы облысы Қарасай ауданы, Жібек жолы ауылдық округі құрамындағы темір жол айрығы. Географиялық орны Аудан орталығы - Қаскелең қаласынан солтүстік-батысқа қарай 29 км-дей жерде. Халқы Дереккөздер
Kapital.kz

Kapital.kz — қазақстандық жаңалықтар сайты. 2007 жылдан бері жұмыс істейді. Сайт Қазақстан, сондай-ақ, алыс және жақын шетелдің қаржы, экономика, бизнес, саяси салаларындағы жаңалықтарды хабарлайды. Веб-портал «Musan Group» холдингінің құрамына кіреді. Тарихы 2007 жылға дейін сайт «Капитал» газетінің электрондық нұсқасы ретінде, www.gazetakapital.kz атауымен жұмыс істеді. 2011 жылғы 24 қазанда сайттың атауы «Kapital.kz» іскерлік ақпарат орталығы» болып ұсынылды. 2014 жылы Иван Ургант «Вечерний Ургант» телебағдарламасының эфирінде Kapital.kz порталының ҚР білім және ғылым министрі Аслан Сәрінжіповтың балаларды болашақ мамандықтарға оқыту туралы мақаласынан дәйексөз келтірді. 2015 жылы сайт Қазақстандағы Facebook әлеуметтік желісіндегі жазылушылар саны бойынша БАҚ рейтингінің бірінші бестігіне Forbes, Esquire, Tengrinews.kz сайттарының қатарында енді]. 2016 жылы Kapital.kz ақпараттық материалдарды ұрлауға қарсы шыққан қазақстандық интернет БАҚ қатарында авторлық контентті қолдану туралы келісімге қол қойды. Бұл келісім бойынша, мақалаларды қайта басу және басқа ресурстарға салу кезінде материал көлемінің үлесі 30%-тен аспау керек, сондай-ақ, түпдерекке тура сілтеме берілуі қажет. Қызметі Kapital.kz орыс тіліндегі жаңалықтарды тәулік бойы жариялайды. Сайттың негізгі құзыреттілігі — экономика, қаржы және бизнес салаларындағы жаңалықтар. Күн сайын сайтта Қазақстан Ұлттық банкінің ресми валюта бағамы және мұнай мен металдардың бағаларына шолулар жарияланады. Порталдың өз [https://kapital.kz/gallery/ медиагалереясы] бар. Сондай-ақ, Kapital.kz жаңалықтары [https://kapital.kz/feed канал RSS] арнасы арқылы таратылады. Порталда тәулігіне 50-60 мың бірегей келуші белгіленеді. Порталдың мобильдік нұсқалары iOS және Android жүйелеріне бейімделген. Жетістіктері 2008 жылы сайт Award.kz Ұлттық интернет сыйлығының «Бұқаралық ақпарат құралдары» номинациясында 2 орынға ие болды. 2012 жылы портал Award.kz Ұлттық интернет сыйлығының «Бұқаралық ақпарат құралдары» номинациясында 3 орын алды. Дереккөздер
Талдысай қонысы

Талдысай қонысы Қарағанды облысы Жезқазған қаласынан 82 шақырым жердегі Ұлытау жазығындағы Талдысай (Бала-Жезді) және Жезді өзендерінің құяр сағасында өзі аттас ауыл маңында орналасқан. Талдысай қонысы қола дәуірінде Жезқазған мысын қорытатын орындардың бірі болған. 1992 жылдан бастап Орталық Қазақстан археологиялық экспедициясы зерттеуде. 2004-2006 жж. ескерткіш «Мәдени мұра» бағдарламасы аясында зерттелді. Мыс рудасын өндірудегі және дайын бұйымдар туралы жаңа материалдар жинақталып, ғылыми айналымға енді. Қоныс үш қазба орнымен зерттелуде. Көлемі жағынан үлкен әрі маңыздысы І қазба орны. Екі тұрғын үй кешені орналасқан шығыс және батыс учаскелерге бөлінген. Батыс тұрғын үй кешенінде (БТҮК) жартылый жерасты түріндегі үйдің шығыс, батыс және солтүстік бөліктерінің қабырғалары тазартылды. Солтүстік қазаншұңқырының қабырғасы сатылы болып келген. Арықтар мен шұңқырлар арқылы байланысып келген ошақ жүйесі бар БТҮК металлургиялық №2 шұңқыр пеш негізінен шахталық түрдегі және құдықпен байланысып жатыр. Шығыс участкеге қоса металлургиялық өндіріспен байланысы бар шығыс тұрғын үй кешені (ШТҮК) зерттелуде. Екі жылу арықшалары бар тұрғын шеберхананың батыс және солтүстік-батыс қабырғалары ашылды. Тұрғын шеберханадан 4 металлургиялық шұңқыр табылды, оның үшеуі зерттелініп, жер үсті жылу жүйесі бар шахталық түрдегі пеш екені анықталды. Шеберхананың өмір сүруі аяқталған кезде малды, кейде адамды да құрбандыққа шалатын болған. ІІ қазба орны қоныстың батыс бөлігінде, ал ІІІ қазба орны қарсы жағындағы өзен жағасының шайып кеткен жеріне салынды. Осы кезеңге дейін 1600 шаршы метр аймақ ашылды. Алғашқы жылдарда-ақ қоныстың аймағында бірнеше дүркін қоныстану болғандығы анықталды. Қазіргі таңда біз қоныстың екі кезеңде өмір сүргендігін толыққанды айта аламыз. Алғашқы кезең – металлургияның шарықтаған кезімен сай келсе, екінші кезеңі – мал шаруашылығының дамуымен сәйкес. Қыш материалдар мен пышақтарды зерттей келе қоныстың ІІ мыңжылдықтың екінші жартысында пайда болып б.д. І-ІІ мыңжылдығында өмір сүруін тоқтатқан. Дереккөздер http://www.madenimura.kz/kk/culture-legacy/region/karaganda_oblast/excavation/taldysai
Көкшоқы (Алматы облысы)

Көкшоқы — Алматы облысы Қарасай ауданы, бұрынғы Үлкен Алматы ауылдық округінің құрамында болған ауыл, 2015 жылдан Алматы қаласы құрамында. Географиялық орны Аудан орталығы - Қаскелең қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 25 км-дей жерде. Халқы Тұрғыны 405 адам (2009).
Тауық еті

базарындағы балапандар]] дайындау]] Тауық еті — тауықтың еті, бұл құс етінің өндіру бойынша әлемде ең кең таралған түрі. Тауық еті құрамында 2,5 — 13,1 % май, 20,3 — 22,4 % ақуыз. Тауық етінен әртүрлі бірінші және екінші тамақтар, салқын және ыстық тағамдар дайындайды; тауық етін, сондай-ақ әр түрлі салаттар дайындау үшін пайдаланады. Жас тауық: түсі, аяқтарының тері түрі бойынша анықталады. Жас құс терісі, әдетте, ақ, жұмсақ, оның сызықтары анық (әсіресе қанаттарының) ерекшеленеді, аяқтары ұсақ қабыршақтармен жабылған. Кәрі тауықтың терісі кедір бұдыр және сарғыш реңк береді. Кәрі тауықтың аяқтары қатты және өрескел ірі әктасты ісіктермен қабыршақтармен жабылған. Жас әтешті айдарының көлемі бойынша анықтауға болады: жас әтештер (6 айға дейін) айдар орнына жұмсақ шағын төбешікпен жүреді; ересектерінде — ірі сүйектенген айдары бар, ұзындығы 2 см және одан да көп. Жас тауық және әтешті сондай-ақ, кеуде сүйегінің ұшымен анықтауға болады: кәрі құста ол сүйектенген, бүгілмейді, жаста — кәдімгідей бүгіледі және иілгіш. Сорпа дайындау үшін ересек, бірақ өте кәрі емес құстың, орташа семіз етті алу керек, себебі балапандар мен ескі тауық қайнатпалары өнімділігі жеткілікті түрде мөлдір және хош иісі аз сорпа шығады. Егер еттің майы бар болса, оны кесіп тастауға және қайта қыздырып паштеттер үшін, құс етін қуыруға және т. б пайдалануға болады. Майын көбінесе төменгі бөлігіндегі қарын бөлігінен кесіп алады. Қуыру үшін жас тауықтар және орта және орташадан жоғары әтеш еті жарамды. Ескі құс етін ұсақ тағамдар: котлет, тефтелей, фрикадельки және т. б дайындау үшін дұрыс. Тауық сүйектерінен, олардың еті кесіліп алынған соң, ұзын саны аз, қою сорпа қайнатуға болады. Салқын асау үшін (майонез құйылған тауық еті және т. б.), сондай-ақ салаттарға қосу үшін, кез келген семіздігіне және жасына қарай тауық етін тұтынады. Дереккөздер Сілтемелер *