kurumikz/Cleaned-Kazakh-Wikipedia huggingface dataset:
Балға араны

Балға араны, Балға араны-2, 3, 4, 5 – Маңғыстау облысының жергілікті маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштерінің мемлекеттік тізіміне енген ортағасырлық археология ескерткіші. Орналасқан жері Маңғыстау ауданы, Сайөтес ауылынан оңтүстік-шығыс бағытта 44-46,7 км аралықтарында орналасқан. Ескерткіштерді "Маңғыстау тарихи-мәдени қорығы" мемлекеттік мекемесі 2006 жылы зерттеген. Сипаты Балға араны – аңдарды қуып алып келіп, аулайтын аран-қақпан, Үстірттің батыс бөлігіндегі шың кемерлерде мүйіс тәрізді қыратта орналасқан. Ұзындықтары 10-42 м-ге дейін созылған, мүйістің шетіне қарай қатарласа жатқан екі жақ сүйірленіп түйісетін қабырғалары бар, диаметрі 3,5 м болатын 2 шұңқырдан тұратын ор-қақпаны бар. Мүйіске шығар жол жардың жиегі мен бір жақ қабырғасынан пайда болған. Қабырғалары тігінен қойылған табиғи қақпақ тас және көлбей қойып, кейде құрлыс тасы лайсыз жалпағынан қалап тұрғызылған. Шұңқырлардың қабырғалары да тігінен қойылған тақта тастарға байланыстыра жалпағынан қаланған тастардан жиналған. Шұңқырдың қазіргі тереңдігі 1,3 м-ді құрайды. Балға-2, 3 араны Балға-2 – ұзындықтары 21-30 м, ал Балға-3 аранынікі 20-60 м-ге дейін созылып, мүйістің шетіне қарай қатарласа жатқан 2 сүйірленетін қабырғасы, Балға-3 аранынікі 4 сүйір қабырғалы, диаметрі 3,6-3,8 м болатын 2 шұңқырдан және диаметрлері 3,5-3,8 м болатын 4 шұңқырдан тұратын ор-қақпанды. Мүйіске шығар жол жардың жиегі мен қабырғадан пайда болған. Балға-3 аранының екі қабырғасы қатарласа келіп, мүйістің жиегіне кірер ауызын, есігін жасап тұр, өзге бөлігі 2 жардың шетімен қосылып кеткен. Мұртшалардың қабырғалары тігінен қойылған табиғи қақпақ тастарды тігінен және көлбеулей қойып, қабырғалардың тігінен қойылған тастары тігінен және көлбеулей қойылған, сондай-ақ тас құрылыс лайсыз қалап тұрғызылған. Шұңқыр қабырғалары да тігінен қойылған тақта тастарға байланыстыра жалпағынан қаланған. Шұңқырлардың қазіргі тереңдігі 1,3 м-ді құрайды. Балға-4 араны Ұзындықтары 28-50 м-ге дейін созылған, мүйістің шетіне қарай қатарласа жатқан 2 мұртша-қабырғалары бар, диаметрі 3,5-3,8 м болатын 2 шұңқырдан тұратын ор-қақпаны бар. Мүйіске шығар жол жардың жиегі мен бір мұртшадан пайда болған. Мұртшалардың қабырғалары тігінен қойылған табиғи қақпақ тастарды тігінен және көлбеулей қойып, сондай-ақ тастарды өзін жалаң жалпағынан қойып қалап тұрғызған. Шұңқыр қабырғалары да тігінен қойылған тақта тастары өзара кіріктіріле байланыстырылып, жалпағынан қаланған. Шұңқырдың қазіргі тереңдігі 1,4 м-ді құрайды. Балға-5 араны Ұзындығы 42 м-ге дейін созылған, мүйістің шетіне қарай қатарласа жатқан бір мұртша-қабырғасы бар, осы қабырғаның 20-28 м диаметрі 3,7 м болатын бір шұңқырдан тұратын ор-қақпаны бар. Екі мұртша қатарласа келіп, мүйістің жиегіне кірер есік аузын жасап тұр, қалған екеуі жардың шетімен қосылып кеткен. Мұртшалардың қабырғалары тігінен қойылған табиғи қақпақ тастарды тігінен және көлбеулей қойып, сондай-ақ тастарды лайсыз жалпағынан қалап тұрғызылған. Шұңқырлардың қабырғалары да тігінен қойылған тақта тастарға байланыстыра жалпағынан қаланған тастардан жиналған. Шұңқырдың қазіргі тереңдігі 1,3 м-ді құрайды. Дереккөздер
Алексей Васильевич Дуняшин

Алексей (Алек) Васильевич Дуняшин (8 ақпан 1904 жыл, Большой Толкай, Самара губерниясы – 1931 жыл) — мордва жазушысы, публицист, әдебиет сыншысы. Орыс және эрзя тілдерінде очерктер, фельетондар, публицистика мақалалары, әңгімелер жазатын. 1927 жылдан бастап Дуняшин «Кирвы тол» («Жалын») романын жазуды бастады. Романда эрзя халқының 1914–1930 жылдардағы өмірі баяндалған. 1930 жылдары романның үш бөлігі «Якстере Теште» («Қызыл Жұлдыз») газетінде жарияланды. Ақыр аяғында романды Дуняшин аяқталмай қалды. Дереккөздер
Григорий Антонович Егоров

Григорий Антонович Егоров (26 қараша 1891 жыл, Камаевка, Саратов губерниясы – 24 маусым 1963 жыл, Тирасполь) — эрзя журналисі, Мордва ұлттық баспасының негіздеушісі. Өмірбаяны Егоров 1891 жылғы 26 қарашада, Саратов губерниясындағы Камаевка ауылында (қазіргі Лопатино ауданы, Пенза облысы) дүниеге келген. 1910 жылы емтихан тапсырған Егоров мұғалім атанды да, ауыл мектебінде оқытатын болды. Егоров Бірінші дүниежүзілік соғыс пен Ресейдегі азамат соғысына қатысты. 1923 жылдан 1927 жылға дейін ол Коммунистік партияда жұмыс істеді де, аймақтық газеттің эрзя тіліндегі нұсқасын шығарды. 1927 жылдан ол «Якстере Теште» («Қызыл Жұлдыз») газетінің редакторлар кеңсесінде қызмет етті. Егоровтың Максим Горький мен Николай Гогольдің еңбектерін эрзя тіліне аударғаны бар. 1963 жылғы 24 маусымда, Тираспольда ол қайтыс болды. Дереккөздер Әдебиет *История Мордовии в лицах: Биографический сборник, Саранск, 1994. *О. М. Савин. ЕГОРОВ Григорий Антонович / Пензенская энциклопедия. Баспасы: Научное издательство «Большая Российская энциклопедия», 2001.
Ленинэнь киява (Саранск)

Ленин жолымен — эрзя қоғамдық-саяси газеті. Бұл газет эрзя тілінде, Саранскіде басылатын. Шығарылымы Газет Мордва АКСР-да (қазіргі Мордовия) 1931 жылғы қаңтардан 1941 жылға дейін жарық көретін. Коммунистік партиялар газеттерінің бүкілодақтық бюросы шешімінше ол эрзя тілінде, 5 күнде бір рет басылатын болды. Газеттің мақсаты эрзя жастарын КОКП идеяларына даярлау еді. Газеттің редакциясы Саранскідегі Володарский көшесі, 34-үйде орналасатын. Тұңғыш жылдарында газетте қызметкерлер жетпейтін. Тиражы мен таралуы Газеттің мақсат аудиториясы мен оқырмандары жұмысшылар, шаруалар, БЛКЖО қызметкерлері мен жастар еді. 1935 жылы газеттің жалпы тиражы 2 160 данаға жетті де, 1940 жылы бұл сан 3 000-ға көтерілді. Бас редакторы В. Кузьмин болса, орынбасарлары Ю.Лопаев, В.Захаров, А.Щеглов еді. 1931–1941 жылдары «Ленинэнь киява» атауымен бірнеше газет жарық көрген болатын: *«Ленинэнь киява» (Клявлино, Самара облысы; 1937–1941), БК(б)П Клявлино аудандық комитеті депутаттарының және жұмысшылар кеңестерінің газеті *«Ленинэнь киява» (Козловка, Атяшево ауданы, Мордовия; 1937–1945), РК(б)П Козловка аудандық комитеті депутаттарының және жұмысшы кеңестерінің газеті, Козловка ауылы *«Ленинэнь киява» (Саранск, Мордовия; 1931–1941, 1935–1941), БЛКЖО Мордва облыстық комитетінің және Саранск қалалық комитетінің газеті Дереккөздер
Вроцлавтағы шешек індеті (1963)

Вроцлавтағы шешек індеті — шешектің өршуі 1963 жылы жазда Польшаның Вроцлав қаласында орын алды. Ауруды Үндістаннан оралған Қоғамдық қауіпсіздік министрлігінің бір офицері әкелген. Эпидемия екі айға созылып, оның барысында 99 адам ауырып, 7 адам қаза тапты. Бұл жағдай Вроцлав қаласының жабылып, карантинге алынуына себеп болды. Бұл Еуропадағы шешек ауруының соңғы індеттерінің бірі болды (соңғысы — 1972 жылы Югославиядағы індет) және COVID-19 пандемиясына дейінгі Еуропадағы ең ірі індет болып саналады. Польшада шешекке қарсы вакцинация 1919 жылы басталып, ауру 1937 жылы жойылды. Науқас Вирусты Польшаға әкелген адам – подполковник Бонифаций Единак еді. Ол 1963 жылдың 22 мамырында Үндістанның Дели қаласынан оралып, белгісіз дертке шалдықты. Вроцлавтағы Ішкі істер министрлігі ауруханасына жатқызылып, оған безгек (малярия) диагнозы қойылды. Осы уақытта оған күтім жасаған медбике шешекпен жұқты, оның белгілері жеңіл түрде өтіп, бастапқыда желшешек деп қабылданды. 1963 жылғы 15 шілдеде, алғашқы науқас тіркелгеннен 47 күн өткен соң, қалада індетке қарсы төтенше жағдай жарияланды. Сол күні Польшаның астанасы Варшавадан 10 000 вакцина жеткізілді. Сонымен қатар шамамен 1 миллион вакцина КСРО мен Венгриядан әкелінді. 1963 жылғы 1 тамыздан бастап екпе егу міндетті болды. Вакцинация тәулік бойы Вроцлав теміржол вокзалында жүргізілді. Егу науқаны екі айға созылды. Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының бастапқы бағалауынша, індет екі жылға созылып, 2000 адам қайтыс болуы мүмкін еді. Алайда жедел әрекет пен вакцинаға кең қолжетімділік арқасында індеттің таралуы тоқтатылып, ол ресми түрде 1963 жылғы 19 қыркүйекте аяқталғаны жарияланды. Барлығы 8,5 миллион адамға екпе егілді. Дереккөздер Сілтемелер * [http://www.kronikarp.pl/szukaj,29436,strona-1 Variola vera — ospa prawdziwa — we Wrocławiu] w PKF na stronie [http://www.kronikarp.pl/ KronikaRP]
Jibek Joly (радио)

«Jibek Joly» радиосы — ақпараттық-музыкалық радиостанция. 2025 жылғы 1 мамырда «Астана» радиосының негізінде құрылған. Астана қаласынан 101,4 FM толқынында эфирге шығады. Радионың эфирінде 60% — қазақстандық музыка, 40% — шетелдік хиттер. Жаңалықтар әр сағат сайын 08:00-ден 20:00-ге дейін шығады. Бағдарламалар * Таңғы Эспрессо * JJ PRIME Дереккөздер
Батыс армян тілі

Батыс армян тілі (Արեւմտահայերէն, Arevmdahayeren, ) — заманауи армян тілінің екі стандартталған түрлерінің бірі. Батыс армянша Ыстанбұл диалектісіне негізделіп стандартталса, шығыс армян тілі Ереван диалектісіне негізделген. Ерте XX ғасырға дейін батыс армян тілінде сөйлейтіндер Осман империясында, әсіресе оның армян тарихи аймағы, Батыс Арменияда тұратын. Қазір де қолданыста жүрген батыс армян тілінің түрлері қатарында амшендер сөйлейтін амшен диалекті, Сирияның Кассаб, Латакия, Джиср-эш-Шугур сөйленістері, Ливанның Анджар мен Түркияның Ыстанбұл мен Вакыфлы сөйленістері жатады. Сасун мен Муш диалектілерінде халық Арменияның Базмаберд пен Саснашен ауылдарында қазір де сөйлейді. Армян тілін өз ана тілі дейтін Кипрдің шамамен 3 000 армяны киликиялық сөйленісте сөйлейді, тіл жергілікті мектептерде оқытылады. Батыс армян тілінің карин диалектінде солтүстік Армениядағы бірнеше жүз мың адам (әсіресе Гюмри, Артик, Ахурян жерінде, Ширак облысындағы шамамен 130 ауылда) және Самцхе-Джавахетидегі армяндар (әсіресе Ахалкалаки, Ахалцихеде) сөйлейді. Батыс армян тілінің сөйлеушілер саны азаюда, оның қазіргі жағдайы «осал» деп бағаланады. Еш ел де бұл тілге ресми тіл дәрежесін бермеген, мекен елдерінен қысым көрген диаспоралық жас армяндар батыс армян тілін ұмытып барады. Ethnologue хабарлауынша, батыс армян тілін ана тілі дейтін 1,58 миллион адам бар, олар көбіне Түркия, Армения, Грузия, Ливан мен Иракта тұрады. Тіл 6b бағасына ие (құрып кету қаупі төнген тіл, ұрпақаралық табысталуы үнемі сәтті емес). Шығыс және батыс армян тілінде сөйлейтін сауатты адамдар көбіне бір-бірін түсінсе, сауаттылығы төмен армяндардың өзге диалектті түсінбей қалып жатқаны да мүмкін. Дереккөздер
Technoblade

Technoblade (шын аты — Александр, ; 1 маусым 1999 — маусым 2022) — америкалық ютубер және интернет тұлғасы, Minecraft ойынындағы бейнелерімен және YouTube арнасындағы тікелей эфирлерімен, сондай-ақ Minecraft Dream SMP серверіне қатысуымен танымал болды. 2024 жылдың қыркүйек айының басындағы жағдай бойынша оның негізгі арнасында 1,8 миллиард қаралым мен 18 миллион жазылушы бар. Мансабы Александр Technoblade YouTube арнасын 2013 жылдың 29 қазанында құрды. Оның мазмұны негізінен Minecraft бейне ойынына арналды. Hypixel серверіне жиі баратын және оның мазмұнының көп бөлігі Bedwars пен Skyblock сияқты шағын ойындар болды. Ойынның басқа мазмұн жасаушыларымен бірге Minecraft чемпионатына үнемі қатысып отырды. Кейл Майкл Dot Esports оны «Minecraft-тағы ең жақсы ойыншылар мен контент жасаушылардың бірі, атап айтқанда ең жақсы PvP ойыншыларының бірі» деп атады. Technoblade Dream SMP серверіндегі оқиға желісінің басты кейіпкерлерінің бірі болды. Александр басқа Minecraft-ютубер Dream-мен достық бәсекелестікке ие болды, Dream SMP серверінің негізін қалаушы. Екеуі де өз жанкүйерлері арасында «Minecraft-тағы ең жақсы ойыншы» атағын тану үшін күресті. Technoblade 2021 жылдың тамыз айының соңында саркоманы тапқанда, Dream қатерлі ісік ауруын зерттеуге 21 409 АҚШ долларын берді. Жеке өмірі Александрдың жеке өмірінің егжей-тегжейлері белгісіз. 2022 жылдың 1 шілдесінде, қайтыс болғаны туралы жарияланғаннан кейін, ресми сайтта, (https://technoblade.com), бейненің сипаттамасында көрсетілген, Technoblade атауы — Александр ашылды. Бұл бейнеде айтылған оның айтуынша, ол бір кездері өз көрермендерін «Дэйв» деп атайтынына сендіріп, «еркелеткен», бұл лақап аты қайтыс болғанға дейін оның шын аты болып саналды. Александрдың қатерлі ісікке қарсы күресі бұрын оның жанкүйерлерінің назарын аударды. 2021 жылдың қыркүйегінде ол саркоманы емдеуге қаражат жинау қоры үшін 323 000 доллардан астам қаражат жинай алған қайырымдылық тікелей эфирін өткізді. Химиотерапия мен сәулелік терапия сәтсіз аяқталды және оның терапевті қолын кесу қажет болуы мүмкін екенін айтты. 2021 жылдың желтоқсанында Александр сәтті ота жасады және аяқ-қолды ампутациялау қажет болмады. Өлімі 2022 жылы 30 маусымда Technoblade YouTube арнасына әкесі Александрдың төртінші кезеңге өткен қатерлі ісіктен қайтыс болғанын жариялаған бейне жүктелді. Ол өмірінің соңғы сағаттарында ұлының жазған хабарламасын оқыды, сауда-саттықтан түскен қаражат саркоманы емдеу үшін қаражат жинауға жұмсалады деді. Естелігі Technoblade жады мен YouTube-ті құрметтедім: Егер бейне хостингтің іздеу жолына ағылшын тілінде Technoblade енгізілсе, іздеу жолағының астында бірден: Did you mean: Technoblade never dies . Александрға құрмет ретінде «Minecraft кинода » Стив аңыз деп атаған тәжі бар шошқа пайда болды. Дереккөздер
Ютубер

Ютубер (ютюбер, ютьюбер, ютубшы; ) — YouTube бейне хостинг платформасында бейнероликтер жариялайтын және түсіретін адам. Бұл термин алғаш рет ағылшын тілінде 2006 жылы қолданылған. Этимологиясы «Ютубер» термині негізгі немесе жалғыз платформасы YouTube бейне хостингіндегі арналар (жеке аккаунттар) болып табылатын адамдарды жіктейді. Дереккөздер
Польшадағы президент сайлауы (2025)

2025 жылғы 18 мамырда Польша президентінің сайлануы басталды. Екі мерзім қызмет еткен ізашар президент Анджей Дуда Польша Конституциясына сәйкес қайта сайлауға түсуге құқылы емес болды. Сайлаудың тұңғыш айналымында еш үміткер де дауыстың 50% жинай алмады да, 1 маусымда оның екінші айналымы өтті. Ақыр аяғында жаңа президент болып Кароль Навроцкий жеңді. Сайлау жүйесі Президент екі деңгейлі жүйе бойынша сайланады: егер кандидаттардың ешқайсысы бірінші айналымда 50%-дан астам дауыс жинамаса, екі кандидат арасында және т.б. ең көп дауыс жинағандар арасында екінші айналым өткізіледі. Президенттер бес жылдық мерзімге сайланады және бір рет қайта сайлануы мүмкін. Польша Конституциясының №128 бабына сәйкес, президенттік сайлау жұмыс істеп тұрған президенттің мерзімі аяқталғанға дейін 75 күннен кешіктірілмей демалыс күні өтуге міндетті (әскери немесе төтенше жағдай енгізілген жағдайда, қазіргі президенттің мерзімі ұзартылады). Президент Анджей Дуданың екінші мерзімі 2025 жылғы 6 тамызда аяқталады, сондықтан сайлау 2025 жылдың 28 сәуірінен 23 мамырына дейін өтуі керек. 2025 жылғы 15 қаңтарда Сеймнің Маршалы (спикері) Шимон Холовня президенттік сайлаудың бірінші турын 2025 жылғы 18 мамырға белгіледі. Президент бірінші айналымды сайланбағандықтан, екінші айналым 1 маусымда өтеді. Үміткерлері Сауалнамалары Бірінші айналым Экзитполдар нәтижелері Екінші айналым Шығып қалған кандидаттардың екінші айналымда дауыс беру туралы пікірлері Экзитполдардың нәтижелері 100 % хаттамаларды өңдегеннен кейінгі нәтижелер Нәтижелері Дереккөздер
Елена Ласкони

Елена Ласкони (; 20 сәуір, 1972, Хацег, Румыния) — Румыниялық саясаткер. 2024 жылғы 26 маусымнан 2025 жылғы 5 мамырға дейін «Румынияны құтқару одағы» либералдық партиясының төрағасы. 2020 жылдан Кымпулунг қаласының мэрі (примар). 2024 жылғы 24 қарашадағы президенттік сайлауға үміткер. Өмірбаяны Елена Валерика Ласкони 1972 жылы 20 сәуірде Румынияның Хунедоара жудецінде (облыс) Хунедоара округінің Хацег қаласында дүниеге келген. 1990 жылы Сабиб Драгой орта мектебін бітірді, орта білімді 1990 жылы Девадағы Королева Мэри ұлттық педагогикалық колледжінде алды. 2001 жылы Трайан экологиялық университетінде туризм және коммерция менеджменті мамандығы бойынша жоғары білім алды. Ласкони сонымен қатар BBC Телевизиялық мектебін бітірген және Бухаресттегі Экономикалық зерттеулер академиясында экономика және халықаралық қатынастар бакалавры дәрежесіне ие. 1999 жылы Елена Би-Би-Си телевидение мектебінде курстарды аяқтап, кәсіби құзыреттіліктерді бағалау бойынша сертификатталған маман болды. 2019 жылдан 2020 жылға дейін Ласкони Еуропаны жаңарту бағдарламасы аясында Румынияда да, Брюссельде де ЕО құрылымдық қорларын пайдаланудың заңнамасы мен тетіктерін зерттеді. Елена румын тілінен басқа ағылшын және біраз француз тілдерін меңгерген. 2013 жылы Ласкони румындық "Шебер аспаз" реалити-шоуында жеңіске жетті және жеңістің жартысын қайырымдылыққа берді. Сондай-ақ, Елена 2017 жылы "Форт Боярд"телеарнасында жеңіске жеткені үшін алған жүлденің барлық сомасын игі мақсаттарға берді. Елена алғаш рет 18 жасында тұрмысқа шыққан. Бұл неке төрт жылға созылды. Бірінші күйеуінен Оана атты қызы бар. Ласкони 2012 жылы ағылшын курсында танысқан Катлин Жоржескуге екінші рет тұрмысқа шықты. Бұл некеде ерлі-зайыптылардың балалары жоқ. Мансабы Ласконидің журналистикадағы мансабы жиырма жылдан астам уақытты қамтиды. Оның алғашқы жұмысы Хацегтегі T5ABC радиосында болды, онда ол рок-музыкаға арналған шоуда диктор және диджей болып жұмыс істеді. Кейін ол Дева мен Петрошанидегі радиостанцияларда жұмыс істеді. 2018 жылы Ласкони «Румынияны құтқару» одағына (USR) қосылып, өзінің саяси мансабын бастады. Ол 2020 жылы Арджес округіндегі Кымпулунга қаласының мэрі болып сайланды, бұл лауазымды атқарған алғашқы әйел болды. Оның қызметі ашықтыққа, инфрақұрылымды дамытуға және қоғамдастықтың қатысуына бағытталды. 2024 жылы 26 маусымда Ласкони 68,14% дауыспен USR президенті болып сайланды. Ол партияны қайта құру және Румыниядағы демократияны нығайту қажеттілігін атап өтті. Ласкони 2024 жылдың 1 қазанында Румыния президенттігіне өзінің кандидатурасын жариялап, дәстүрлі саясаттан көңілі қалған азаматтардың атынан шығуға тырысты. 24 қарашада өткен сайлаудың бірінші турында ол екінші орын алып, екінші турға өтті – бұл Румыниядағы әйел кандидат үшін тарихи жетістік. Сайлау тарихы Кымпулунг примары Президенттік сайлау Дереккөздер
Стад Гастон Жерар (стадион)

Стад Гастон Жерар — Францияның Дижон қаласында орналасқан стадион. Бұл стадион Дижон футбол клубының үй алаңы болып табылады. Стадион сыйымдылығы 15 459 көрермен. Стад Гастон Жерар стадионы 1934 жылы 21 мамырда ашылған. Тарихы Дереккөздер
Уте Бок

Уте Бок (; 27 маусым 1942, Линц, Аустрия – 19 қаңтар 2018, Вена, Аустрия) — босқындарға көмек көрсету жобаларымен танымал австриялық педагог болды. Венада «Bock auf Bier» акциясы ұйымдастырылды, оның барысында сыра құнының аз ғана пайызы (бағасы көтерілді) босқындарды баспанамен қамтамасыз етуді ұйымдастыру үшін жиналды. Жобаның атауы «Сыраға арналған Бок» деп аударылады, бірақ сонымен қатар сыраны ішуді қалайтын жаргонды білдіреді, ал Bock Bier — сыраның ерекше күшті түрі. Жобада киім-кешек, білім беру курстары, медициналық және құқықтық қорғау бойынша көмек көрсетіледі. Өмірбаяны Дереккөздер
Жұмыс пен өмір үйлесімі

Жұмыс пен жеке өмірдің тоғысуында, жұмыс пен өмір үйлесімі екеуінің арасындағы тепе-теңдік болып табылады. Адамның жеке өмірінің көптеген қырлары жұмыспен тоғысуы мүмкін, оған отбасы, бос уақыт және денсаулық жатады. Жұмыс пен өмір үйлесімі екіжақты сипатқа ие: мысалы, жұмыс адамның жеке өміріне кедергі келтіруі мүмкін, ал жеке өмірі керісінше — жұмысқа әсер етуі ықтимал. Бұл тепе-теңдік немесе өзара байланыс жағымсыз да (мысалы, жұмыс пен өмір арасындағы қақтығыс), жағымды да (мысалы, жұмыс пен өмірдің өзара байытылуы) сипатта болуы мүмкін. Жақында жүргізілген зерттеулер көрсеткендей, жұмыс пен өмір арасындағы байланыс, әсіресе технологияны қолдайтын жұмысшылар үшін шекарасыз бола бастады.
Дмитрий Иванович Гребенцов

Дмитрий Иванович Гребенцов (1895 жыл, Бузаево, Сімбір губерниясы – 24 ақпан 1938 жыл) — эрзя журналисі, «Сятко» журналының тұңғыш редакторы. Өмірбаяны Дмитрий Гребенцов 1895 жылы Сімбір губерниясындағы Бузаево (қазіргі Большие Березники ауданы, Мордовия) ауылында туған. 1907 жылы ол шіркеу-приход мектебін бітірді. Бірінші дүниежүзілік соғыста кіші прапорщик болды. 1917 жылғы Қазан төңкерісі кезінде Гребенцов өз еркімен Жұмысшы-шаруа қызыл әскеріне енді. 1923 жылға дейін ол — взвод командирі. 1925 жылдан 1926 жылға дейін БК(б)П ОК жанындағы партия жұмысшылары курсына барған Гребенцов бір кезде ол Мордовиядағы ауыл шаруашылығы мектебіне басшылық етті. Гребенцов Саранск қаласында тұратын. 1938 жылғы 24 мамырда КСРО Жоғарғы кеңесінің шешімінше Гребенцов репрессияланды. Өлімінен кейін, 1956 жылғы 7 шілдеде ол ақталды. Дереккөздер Қолданылған әдебиет * Реабилитация: Политические процессы 30—50-х годов. — М., 1991; Реабилитация: как это было. — Москва, 2000. — Т. 1; Тязин Е.Н. Реабилитация граждан, осуждённых в Мордовии в 1930-х гг. по политическим мотивам // Юридическая наука в Мордовском государственном университете — Саранск, 2000. * Мордовия энциклопедиясы, М. С. Букин, Е. Н. Тязин.
Гоби кеңқанатты жарқанаты

Гоби кеңқанатты жарқанаты (Eptesicus gobiensis) — кеңқанатты жарқанаттар (Eptesicus) тектес, жалпақмұрындылар (Vespertilionidae) тұқымдасына жататын жарқанат түрі. Бұл түр шөлейт жерлерде тіршілік етеді және Ираннан бастап Моңғолияға, Қытай Халық Республикасына және Ресейге дейінгі Азияның кең аумағына таралған. Сипаттамасы Гоби кеңқанатты жарқанатының бас пен денесінің ұзындығы шамамен 5,7–6,5 сантиметр, құйрығының ұзындығы шамамен 4,0–4,5 миллиметр. Құлағының ұзындығы 10–15 миллиметр, артқы аяғының табаны 9–10 миллиметр. Шынтақ сүйегінің ұзындығы 38–42 миллиметрді құрайды. Бұл — тектің ұсақ түрлерінің бірі. Арқа жүні қою қоңыр, қызғылт реңкімен. Іші — қоңырлау ақ түсті. Бассүйектің ұзындығы — 16 миллиметр. Ол салыстырмалы түрде жалпақ, үстіңгі көздоғы (supraorbitalkamm) жайпақ келген. Мұрны, таңдайы және бет сүйектері жіңішке. Жоғарғы жақтағы сыртқы күрек тісі ішкісінен кішірек. Тіршілік салты Гоби кеңқанатты жарқанаты шөлейт аймақтар мен таулы өңірлерде мекендейтін шөл түрі болып саналады. Ол көбіне үңгірлерде және қаңырап бос қалған ғимараттарда тіршілік етеді. Тектің басқа түрлері сияқты, бұл жарқанатта негізінен ұшып жүріп аулайтын жәндіктермен қоректенеді. Жүйеленуі Гоби кеңқанатты жарқанаты кеңқанатты жарқанаттар (Eptesicus) тектес, 30-дан астам түрден тұратын топқа жататын дербес түр ретінде қарастырылады. Бұл түрді алғаш рет 1926 жылы орыс зоологі Николай Алексеевич Бобринский Моңғолиядағы Гоби-Алтайдан алынған дарақтарға сүйене отырып сипаттап жазды. Бұрын бұл жарқанат солтүстік жарқанатқа (Eptesicus nilssonii) жатқызылған болатын, алайда қазір оның жеке түр ретіндегі мәртебесі расталды. Бұл түрдің ішінде номиналды формаға қоса үш кіші түр ажыратылады: * Eptesicus gobiensis gobiensis * Eptesicus gobiensis centrasiaticus * Eptesicus gobiensis kashgaricus Қауіп-қатерлерден қорғау шаралары Бұл түрдің кең таралу аймағы мен популяциясының көп болуына байланысты Табиғатты қорғау жөніндегі халықаралық одақ (IUCN) оны «қауіп төнбеген» (least concern) санатына жатқызады. Түр жиі кездеспейді, бірақ тұрақты түрде ұшырасады және санының азаюы туралы деректер жоқ. Қазіргі таңда популяциясына нақты қауіп төндіретін факторлар тіркелмеген . Гоби кеңқанатты жарқанаты үшін су көздерінің кеуіп қалуы мен құрғақшылық мәселелі жағдайлар тудыруы мүмкін. Алайда бұл өзгерістер таралу аймағының жекелеген бөліктерінде адамның ықпалынан ба, әлде табиғи жолмен бе – ол әзірге белгісіз. су көздері мен құрғақшылық гоби серотинді жарғанат үшін проблема туғызады, дегенмен бұл өзгерістер табиғи жолмен немесе оның таралу аймағының кейбір бөліктерінде адамның әсерінен болып жатқаны белгісіз . Дереккөздер Әдебиет * Дон Э.Уилсон: Гоби үлкен қоңыр жарғанат. Мұнда: Эндрю Т. Смит, Ян Си: Қытай сүтқоректілеріне арналған нұсқаулық. Принстон университетінің баспасы, 2008; 356–357 беттер. ISBN 978-0-691-09984-2 .
Вилянуве плакаттар мұражайы

Вилянуведегі плакаттар мұражайы — әлемдегі ең көне плакаттар мұражайы. 1968 жылы негізі қаланған мұражай Польшаның Варшава қаласындағы Вилянуве сарайы кешенінде орналасқан. Тарихы Вилянуве плакаттар мұражайы - бұл плакаттардың тарихы және олардың мәдениет пен жарнамадағы рөлі туралы білуге ​​болатын бірегей орын. Ол 1968 жылы құрылған және әлемдегі ең үлкен плакат мұражайларының бірі болып табылады. Мұражай XVII ғасырда салынған корольдік отбасының бұрынғы Резиденциясының ғимаратында орналасқан. Ғимарат 1975 жылы қалпына келтіріліп, мұражайға лайықталған. Ішінен экспонаттар ғана емес, жайлы дәмхана мен кәдесыйлар дүкені де бар. 20 ғасырдың ортасында поляктардың плакат өнері мен плакат жинауға деген қызығушылығы Анджей Вайда сияқты ұлттық кинорежиссерлердің визуалды стилінің әсерінен айтарлықтай өсті. Коллекционерлер әсіресе фильмдерді, пьесаларды және мюзиклдерді жарнамалайтын плакаттарды іздеді. Жыл сайынғы Варшава плакат өнері байқауы бүкіл әлемге танымал болды, бұл ақырында 1968 жылы Плакаттар мұражайының негізін қалауға әкелді. Плакат мұражайы XIX ғасырдың аяғынан бүгінгі күнге дейінгі плакаттарды қамтитын әртүрлі коллекциялардан тұрады. Экспозицияларда Ян Лебедевский, Генрик Томашевский және Войцех Фангор сияқты поляк және шетелдік суретшілердің жұмыстары ұсынылған. Әрбір өнер туындысы өзінің ерекше тарихын баяндайды. Тұрақты көрмеден басқа, мұражайда плакат өнерінің әртүрлі аспектілеріне арналған уақытша көрмелер үнемі өткізіліп тұрады. Бұл көрмелер келушілерге графикалық дизайн әлеміндегі жаңа трендтермен танысуға және заманауи суретшілердің жұмыстарын көруге мүмкіндік береді. Коллекциялар Шетелдік плакаттар топтамасында қазіргі уақытта 25 мыңнан астам атаулар бар. Дегенмен, мұражайдың негізгі және белгілі бір дәрежеде міндетті функциясы «Польша плакат мектебінің» мифологиясын дамыту болды. Поляк плакаттары коллекциясында қазіргі уақытта 36 мыңнан астам атауға ие. Коллекцияны қалыптастыру процесіне отандық және шетелдік жеке және институционалдық қайырымдылықтар айтарлықтай үлес қосты. Игілік іске қаржы берушілер: Миечислав Берман, Ян Бьялостоци, Шимон Бойко, Тадеуш Гроновский, Витольд Хомич, Роман Цеслевич, Александр Фелистак, Виктор Гурка, Иоанн Фабион, Юзеф Мрощак, Ян Мускарский, Константин Мария Сопочко, Станислав Медзу Томашевский, Игнатий Витц, Марек Жулавский. Бүгінгі күні мұражай экспонаттардың көлемін ұлғайту бойынша жетістіктермен мақтана алады - жылына орта есеппен мыңға жуық экспонатпен толығады. Мұражай сонымен қатар маңызды ғылыми құжаттарды жинайды. Онда плакаттың әлеуметтік тартымдылығына, оның қабылдауына, авторлардың өмірбаяндық деректеріне қатысты фактілер жазылып, библиографиялық тізім жасалады. Ол негізінен осы тақырыпқа арналған әдебиеттерді қамтитын кітаптар жинағын үнемі көбейтеді. Мұражай тәжірибесінің заманауи стандарттарына сәйкес коллекцияларды цифрландыру процесі қарқынды жүріп жатыр. Галерея Дереккөздер
Серафим Емельянович Вечканов

Серафим Емельянович Вечканов (; 6 тамыз 1914 жыл, Какино, Төменгі Новгород губерниясы – 20 қазан 1965 жыл, Саранск) — мордва ақыны, журналист, Ұлы Отан соғысының ардагері, 1938 жылдан КСРО Жазушылар одағының мүшесі және Мордовия мәдениетінің еңбегі сіңген қызметкері. Өмірбаяны Вечканов 1914 жылғы 6 тамызда, Какино ауылындағы шаруалар отбасында туған. Туған ауылындағы бастауыш мектебіне барған ол 1928 жылы Большая Арать шаруа жастарының мектебіне түсті, ол жерде эрзялар оқитын. Кейін Вечканов өлкелік мұғалімдер курсын бітіріп, көршілес ауданның Новое Иванцево ауылында мұғалім атанды. 1932 жылы Вечканов Мордовия мемлекеттік педагогикалық институты әдебиет факультетінің мордва бөліміне оқуға түседі, бірақ үшінші курстан кейін оқуды тастап, «Эрзянь коммуна» газетінің редакциясында әдеби қызметкер болып жұмыс істей бастайды. 1936 жылы Вечканов Қызыл армиядағы мерзімді әскери қызметке шақырылды. Қиыр Шығыста қызмет еткен ол дивизиялық газетте әдеби қызметкер еді. 1941 жылғы демобилизациясынан кейін ол Мордовия кітап баспасында редактор болатын. Вечканов — Ұлы Отан соғысының ардагері (атағы — лейтенант): запастағы 18-атқыштар бригадасында қызмет еткен, Ленинград шайқасына қатысқан. 1942 жылдан 1944 жылға дейін Вечканов Белорус майданы жеке атқыштар бригадасының «Сталинский флаг» («Сталин байрағы») газеті редакторының орынбасары болатын. 1943 жылдан ол КОКП мүшесі еді. 1944 жылы ауруға шалдыққаннан Вечканов демобилизацияланды да, Саранскіге оралды. Бастапқыда ол баспа редакторы болды, кейін «Суран толт» («Сура жалындары») журналының редакторы, Мордва АКСР Жазушылар одағының хатшысы атанды. 1959 жылдан 1964 жылға дейін ол — Мордовия Жазушылар одағының төрағасы. Вечканов КОКП XXII съезіне делегат болып сайланды, Мордва АКСР Жоғарғы кеңесінің депутаты болды (1960–1964). 1965 жылғы 23 қазанда ол Саранскіде қайтыс болып, сол жерде жерленді. Шығармашылығы 1930 жылы «Вейсэнь семиясо» («Біртұтас жанұяда») Лукоянов аудандық газетінде Вечкановтың тұңғыш өлеңдері жарық көрді. 1932 жылдан олар «Эрзянь коммуна» («Эрзя коммунасы») газеті мен «Сятко» («Ұшқын») журналында жүйелі шығып жататын. Соғысқа дейін Вечкановтың екі поэзия жинағы жарық көрді: «Моронта ушотксозо» («Ән басы», 1933) мен «Монь тештем» («Жұлдызым», 1940). Өлеңдері әлеуметтік бағыты мен өзектілігімен ерекшеленетін. 1946 жылы Вечканов «Каштаз» («Гүлдесте») жинағын басып шығарды, оған соғыс кезінде жазылған 16 өлең енген болатын. Вечкановтың өзі бұны «репортёр түйіндемесі» деген. Өлеңдер патриоттық пен батырлық зауығымен ерекшеленді. Осы шығармашылығында, әсіресе «Герой аля» («Қаһарман») тақпағында, Вечканов ұлттық символика қолданды, халық балладаларының поэтикасына сүйенді. Соғыстан кейін Вечканов эрзятілді «Маней» («Күн көзі», 1955), «Чипалы», («Жанаргүл», 1961), «Вечной тол» («Мәңгілік алау», 1964) мен орыстілді «Стихи» («Өлеңдер», 1952) мен «Солнышко» («Күн көзі», 1960) жинақтарын жазды. Вечканов өзін ақын ретінде ғана емес, сонымен бірге орыс поэзиясының эрзя тіліне дарынды аудармашысы ретінде де танытты. Өлеңдері орыс, чуваш, мари, эстон, мажар тілдеріне аударылған. Дереккөздер Қолданылған әдебиет * — Саранск, 1956. — 163–167-беттері. * — Саранск, 1958.
Каролина Витгенштейн

Каролина Елизавета Ивановская (; 1819, 8 ақпан – 1887, 9 наурыз), 1836 жылы Подолиядағы Воронинцы иелігінде Каролина кінәз Николай Витгенштейнмен (1812–1864) үйленді. Николай — фельдмаршал Пётр Христиан Витгенштейннің кенже ұлы болатын. Бұл неке де, ата-анасының некесі секілді, сәтсіз шықты. 1837 жылы қызы Мария дүниеге келгеннен кейін көп ұзамай ерлі-зайыптылар екі жаққа ажырап кетті. 1847 жылы Киевтегі Әулие Владимир университетінің залында княгиня Витгенштейн алғаш рет композитор Ференц Листті көреді. Алайда сол күні кешке Ресейден күтпеген хабар келді: кінәз Витгенштейн ажырасуға берген рұқсатын қайтарып алған. Сонымен қатар, княгиняның Подолиядағы жерлерінен түсетін табысы да бұғатталды. Бұл жағдай оны ауыр қаржылық күйге түсірді. Міне, мәтіннің жеңіл әрі түсінікті аудармасы: Княгиня бұл соққыны Құдайдың жазасы деп қабылдады. Кейін ажырасу рәсімделгенімен, ол Листпен заңды некеге түсуге мүлде қарсы болды. «Бабуино көшесіндегі Сивилла» деген атаққа ие болды. Сондай-ақ, Берлиозбен де хат жазысқан, ол оған «Трояндықтар» операсын арнады. Княгиня Витгенштейн Листтен бір жылдан аз уақыт қана ұзақ өмір сүрді. Олардың хат алмасуы композитордың өмірі мен шығармашылығын зерттеуде маңызды дереккөздердің бірі болып табылады. Оның қызы Мария (1837–1920) князь Константин Виктор Гогенлоэ-Шиллингсфюрстпен (1828–1896) үйленді, байып, Лист мұрасын танымал етуге көп еңбек сіңірді және Веймардағы Лист үй-музейін құрды. Каролинаның композитормен романы туралы В. Пикуль «Соңғы махаббат реквиемі» атты тарихи миниатюрасында жазды. Музыкалық-биографиялық «Шексіз ән» (1960) фильмінде оның рөлін Капучин ойнаса, Кеңес-Мажар бірлескен «Махаббат армандары» (1970) фильмінде — Ариадна Шенгелая сомдады. Дереккөздер
Obywatel G.C.

Obywatel G.C. — поляк рок-музыканты Гжегож Цеховский құрған супертоп. 1986–1992 жылдары әрекет етті. Топ Republika тобы тарағаннан кейін және Цеховскийдің жеке шығармашылық қызметінің басталуымен құрылды. Топтың тұрақты мүшесі тек Цеховскийдің өзі болды. Қалған музыканттар шақырылып отырды. Әр жылдары топ құрамында Ян Борысевич, Войцех Кароляк, Кшиштоф Сьцераньский және Хосе Торрес болды. Топ төрт студиялық альбом, бір EP және бірнеше сингл шығарды. Tak! Tak! винил альбомы 300 мыңнан астам данамен сатылып, «алтын» мәртебесін алды. 1992 жылы Цеховскийдің Republika тобына қайта оралуымен топ тарады. Дискографиясы Студиялық альбомдар * 1986 — Obywatel G.C., Tonpress * 1988 — Tak! Tak!, Polskie Nagrania * 1989 — Stan strachu (Януш Кийовскийдің «Состояние страха» фильміне арналған альбом), Polskie Nagrania * 1992 — Obywatel świata («Гражданин мира» фильміне арналған альбом), Arston Жинақтар * 1993 — Selekcja, Sonic — «алтын» статусына ие болды * 2007 — Gwiazdy polskiej muzyki lat 80., TMM Polska / Planeta Marketing EP * 1989 — Citizen G.C. (EP), ZPR Records Бокстар * 2004 — Kolekcja, Pomaton EMI — Obywatel G.C. тобының тоғыз альбомының жинағы Синглдар * 1986 — Spoza linii świata / Mówca, Tonpress * 1986 — Paryż — Moskwa 17:15 / Odmiana przez osoby, Tonpress Хит-парадтағы әндер Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *
Тарбасты сұртышқан

Тарбасты сұртышқан (Stenocranius gregalis) — Cricetidae тұқымдасына жататын кеміргіш түрі. Бұрын бұл түр Microtus туысына жатқызылған, алайда қазіргі жіктеулерде оны не Lasiopodomys туысына біріктіреді, не жеке Stenocranius туысына бөледі. Бұл сұртышқан Солтүстік және Орталық Азия аумағында таралған. Таралуы және тіршілік ету аймағы Тарбасты сұртышқан Солтүстік Азияның тундра аймағында Ақ теңізден Колыма өзеніне дейінгі аумақта таралған. Сонымен қатар бұл түрдің бөлек популяциялары Қазақстан мен Қырғызстан далаларында, оңтүстік-батыс Сібірде, Саха Республикасында, Моңғолияда және Қытайдың солтүстігінде кездеседі және ол орта голоцен кезеңіндегі мыс дәуірінің соңында жойылып кетті. Ал Оралда тарбасты сұртышқан кейінгі голоценде жоғалып кеткен. Тіршілік әрекеті Бұл сұртышқан жер астында 25 см тереңдікке дейін баратын күрделі індер жүйесінде тіршілік етеді. Онда бірнеше кіреберіс пен ұя жасайтын камералар бар. Бұл түрдің басының тар болуы оның қатты тоң қабатындағы тар жарықтар мен саңылаулардан өтуін жеңілдетуі мүмкін. Негізінен ымырт пен түнгі уақытта белсенді, бірақ күндіз де інінен шығып, азық іздейді. Негізгі қорегі — шөптер, бұршақ тұқымдастар және басқа да жер үсті мен жер асты өсімдік бөліктері. Көбею кезеңі жылы мезгілге сәйкес келеді, жыл сайын орта есеппен сегізден тұратын бес ұрпақ береді. Дереккөздер Әдебиет * Лиссовский, А.А., Оболенская Е.В., Петрова Т.В. [https://www.researchgate.net/publication/261874017_Morphological_and_genetic_variation_of_narrow-headed_voles_Lasiopodomys_gregalis_from_South-East_Transbaikalia Оңтүстік-Шығыс Забайкальедегі Lasiopodomys gregalis тарбасты сұртышқандарының морфологиялық және генетикалық әртүрлілігі.] // Russian Journal of Theriology. – 2013. – Т. 12. – Б. 83–90. * Петрова Т.В., Захаров Е.С., Самия Р., Абрамсон Н.И. [http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/jzs.12082/abstract Lasiopodomys (Stenocranius) gregalis (Cricetidae, Rodentia) тарбасты сұртышқанының митохондриялық цитохром b тізбектері негізінде філогеографиясы: плейстоцен дәуіріндегі гүлдену кезеңінің жаңғырығы] // Journal of Zoological Systematics and Evolutionary Research. – 2015. – Т. 53, № 2. – Б. 97–108. * Петрова Т.В.Тесаков А.С., Ковальская Ю. М., Абрамсон Н.И [http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/zsc.12176/abstract Lasiopodomys (Stenocranius) gregalis (Rodentia: Cricetidae) тарбасты сұртышқандарындағы жасырын түрлену (криптикалық түр түзілу).] // Zoologica Scripta. – 2016. – Т. 45, № 6. – Б. 618–629.
Катовице теміржол вокзалы

Катовице теміржол вокзалы — Катовицедегі теміржол вокзалы, Польша, 1846 жылы 3 қазанда ашылды. Теміржол вокзалы Польшадағы ең ірілерінің бірі болып табылады және А санатына жатады, жыл сайын 2 миллионнан астам жолаушыға қызмет көрсетеді. Қазіргі ғимарат 2010-2012 жылдары салынған. Сипаттама Катовице теміржол вокзалы - Жоғарғы Силезия өнеркәсіптік ауданындағы ең үлкен теміржол вокзалы. Осы жерден пойыздар Катовице мен Польшаның көптеген ірі қалаларымен байланыстыратын ішкі және халықаралық бағыттар бойынша жүреді. Стансаның бас ғимараты Катовицедегі ескі тарихи станцияның орнына 2012 жылы салынған. Жаңа вокзал кешені 6000 м² аумақты алып жатыр және Galeria Katowicka сауда орталығы мен 10 тұрақ орны мен 12 автобус бағыты бар жерасты автовокзалын қамтитын көлік және сауда орталығына тығыз біріктірілген. Сондай-ақ тағы екі бөлек ғимарат бар: Powstań Młodzieży Powstańczej алаңындағы оңтүстік вокзал және Konopnickiej көшесіндегі оңтүстік-шығыс павильон. Вокзалда қалқалары мен орындықтары бар бес жолаушылар платформасы бар. Оның төртеуін эскалаторлар мен лифттермен жабдықталған үш жерасты өткелдері байланыстырады. Катовицеден Польшаның бірнеше ірі курорттық аймақтарына, сондай-ақ Варшаваны қоса алғанда, ірі теміржол тораптарына жетуге болады. Бұл жерден көрші мемлекеттерге теміржол арқылы жетуге мүмкіндік бар. 1972 жылы Катовице вокзалының құрылысы ресми түрде аяқталып, сол жылы жолаушыларға қызмет көрсету басталды. 1400-ге жуық жұмысшылар мен қосалқы мердігерлер екі жыл бойы тәулік бойы жұмыс істеді Жаңа Катовице теміржол вокзалының ашық бетоны, шыны және болаты қаланың тарихы мен бейнесімен тамаша үйлеседі және нысан қазір барлық заманауи ыңғайлылықтармен, соның ішінде 50-ден астам жаңа кафелер, барлар, мейрамханалар мен дүкендермен, сондай-ақ толығымен жаңартылған билет кассаларымен, кестелерімен толық жабдықталған. Жалпы инвестициясы 240 миллион еуроны құрайтын жаңа вокзал жылына 12 миллион жолаушыны қабылдайды және ол арқылы 24 сағат сайын 520 пойыз өтеді. Дереккөздер
Джентльмендер (фильм, 2019)

Джентльмендер — 2019 жылы Гай Ричи түсірген гангстерлік комедиялық фильм. Сюжет Англияда тұратын америкалық наркобарон өз бизнесін сатып кетуге тырысады, бірақ оған қарсы әртүрлі схемалар жүзеге асырыла бастайды. Басты рөлдерде Спин-офф 2024 жылдан бастап осы тақырыпты жалғастыратын сол аттас сериал шыға бастады. Netflix үшін жасалған бұл туындының алғашқы екі сериясын Гай Ричи түсірген. Өндіріс 2018 жылдың мамыр айында режиссер әрі сценарист Гай Ричи жаңа Toff Guys фильміне кірісетіні жарияланды. Бұл жоба оның әйгілі Lock, Stock and Two Smoking Barrels және Snatch туындыларының рухында түсірілетіні хабарланды. Жоба 2018 жылғы Канн кинофестивалінде CAA Media Finance және Rocket Science тарапынан ұсынылып, Miramax компаниясы фильмнің дистрибуция құқығын 30 миллион доллардан астам сомаға сатып алып, қаржыландырушылардың бірі болды. Түсірілімдердің 2018 жылдың қазан айында басталатыны күтілген. Қазан айында Мэттью Макконахи, Кейт Бекинсейл, Генри Голдинг және Хью Грант актерлік құрамға қосылды, қараша айында Джереми Стронг, Джейсон Вонг және Колин Фаррелл қосылды. Кейінірек Мишель Докери Бекинсейлдің орнын басты. 2018 жылдың желтоқсанында Лин Рене де актерлік құрамға қосылды. Түсірілім Негізгі түсірілім 2018 жылдың қараша айында басталды. Түсірілім орындарына West London Film Studios, Longcross Studios, Shepherd's Bush ауданындағы Princess Victoria пабы және Brompton Cemetery кірді. Дереккөздер
Флориан псалтыры

Флориан псалтыры — XIV ғасырдың соңына жататын псалтырь. Кейде оны Ядвига псалтыры деп те атайды, бірақ кең таралған атауы бұл қолжазбаның табылған орны — Жоғарғы Австриядағы Әулие Флориан монастырына байланысты қойылған. Қазіргі уақытта Варшавадағы Ұлттық кітапханада сақтаулы. Флориан псалтыры — XIV ғасырдағы поляк тіліндегі ең көне екі жазба ескерткіштің бірі (екіншісі — Свентокшице уағыздары). Ескерткіштің тарихы Бұл — үш тілді (латынша, полякша және немісше) шығарма, 296 пергамент парағына жазылған. Әр латын өлең жолынан кейін оның поляк және неміс тілдеріндегі баламасы берілген. Поляк мәтіні кішіпольша диалектісінің белгілерін, ал неміс мәтіні Краков қаласындағы неміс текті мещандар диалектісінің белгілерін иеленген. Бұл ескерткіш 1827 жылы табылған, алайда Польшаға тек 1931 жылы ғана жеткізілді — оны сол жылы поляк үкіметі сатып алған. Ескерткіштің алғашқы басылымы 1834 жылы Вена қаласында, поляк баспагері Станислав Ян Борковскийдің бастамасымен жарық көрді. Ал толық мәтінді поляк тілінде шығару 1939 жылға, Львов қаласында жүзеге асырылған басылымға сәйкес келеді. Бұл ескерткіштің шығу тегіне байланысты көптеген жұмбақтар бар. Онда қолданылған көпсанды миниатюралар мен көркем әріптер (инициалдар) оны корольдік отбасының бір мүшесіне, мүмкін Анжу әулетінің әйелдерінің бірі — Маргарита, Мария немесе Ядвигаға арналғанын көрсетеді. Зерттеушілер бұл псалтырьдің королева Ядвига үшін жазылған болуы мүмкін екенін айтады. 2009 жылдың 18 мамырында Ватиканға ресми сапары барысында Польша президенті Лех Качиньский «Флориан псалтыриінің» факсимилесін Рим Папасы XVI Бенедикт-ке сыйға тартты. Композициясы Мәтін үш бөліктен тұрады: * бірінші — псалмдар 1–101 (шамамен XIII ғасырдағы қолжазбаның көшірмесі деп болжанады) * екінші — 102–106-псалмдар * үшінші — 107–150-псалмдар Бірінші бөлігі XIV ғасырдың соңында, ал қалған екі бөлігі XV ғасырда жазылған. Графика Флориан псалтырысының жазуы күрделі: нақты поляк дыбыстарын белгілеу үшін диграфтар қолданылған, алайда дауыссыз дыбыстардың жұмсаруы әлі белгіленбеген. Флориан псалтырінің басылымдары * Psałterz Królowej Małgorzaty, pierwszej małżonki Ludwika I, króla polskiego i węgierskiego, córki króla czeskiego i cesarza Karola IV. Najstarszy dotąd znany pomnik piśmiennictwa polskiego. Wydany staraniem Stanisława hr. Dunina Borkowskiego, Вена (1834); * Psalterii Florianensis partem polonicam ad fidem codicis recensuit apparatu critico, indice locupletissimo instruxit Vladislaus Nehring, Познань (1883); * Psałterz Floriański, łacińsko-polsko-niemiecki. Rękopis Biblioteki Narodowej w Warszawie, wydany staraniem Ludwika Bernackiego, Львов (1939) — репринт өзгертілген кіріспемен — Лодзь (2000). Дереккөздер Сілтемелер * [http://www.polona.pl/dlibra/doccontent2?id196&frompubstats Флориан псалтырінің түпнұсқасының сканы (Польша Ұлттық электронды кітапханасында)]
Smosh

Smosh — YouTube бейне хостингінде танымал болған және Дэниэл Энтони Падилла (Daniel Anthony Padilla) мен Иэн Эндрю Хикокс (Ian Andrew Hecox) негізін қалаған комедиялық дуэт. 2002 жылы Энтони Падилла өзінің веб-сайтын ашты — smosh.com. кейінірек оған досы Иэн Хикокс қосылды. 2005 жылдың күзінде олар YouTube-те бейнелер шығара бастады және көп ұзамай олардың арнасы сайттағы ең танымал арналардың біріне айналды, 2012 жылдың шілдесіне дейін 5 миллион жазылушы жинады. Ал 2013 жылдың қаңтарына қарай Рэй Уильям Джонсонды басып озып, YouTube-тегі жазылушылар саны бойынша бірінші болды. 2013 жылдың 15 тамызында олар швед ойыншысы PewDiePie-ға басымдық берді. Қазіргі уақытта олардың YouTube арнасында 25 миллионнан астам жазылушы бар. Фильмі Фильм 2014 жылдың 18 қыркүйегінде Lionsgate «Smosh: The Movie » толықметражды фильмі әзірленіп жатқанын жариялады. Фильмде жұмыс істейді: Режиссер Алекс Уинтер, сценарист Эрик Фалкольнер, Иэн Хикокс пен Энтони Падилла, продюсерлері Брайан Робинс пен Дон Данн. Басты рөлдерді Дженна Марблс, Шейн Доусон, Грейс Хельбиг, Майкл Иен Блэк, Стив Остин және басқалар сомдайды. 12 маусымда «Smosh: The Movie» ресми трейлері шықты, сонымен қатар фильмнің өзі шыққан күні — 24 шілде. Smosh сонымен қатар «Angry Birds» анимациялық фильміндегі кейіпкерлерді дауыстады. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://smosh.com/ Ресми сайты] * * * * *
Бреннан Джонсон

Бреннан Прайс Джонсон (; 23 мамыр 2001, Ноттингем) — англиялық және уэльстік футболшы, Уэльс Ұлттық футбол құрамасы мен "Тоттенхэм Хотспур" клубының шабуылшысы. Әкесі Дэвид Джонсон да футболшы болған. 2022 жылы әлем чемпионатына қатысты. Жетістіктері Командалық * УЕФА Еуропа лигасы 2024/25 Дереккөздер
Гульельмо Викарио

Гульельмо Викарио (; 7 қазан 1996 жыл, Удине, Италия) — италиялық футболшы, қақпашы. Жетістіктері «Тоттенхэм Хотспур» * УЕФА Еуропа лигасы: 2024/25 «Венеция» * Д сериясы жеңімпазы: 2015/16 * С Сериясы кубогы: 2016/17 Дереккөздер
Лени Йоро

Лени Жан-Люк Йоро (; 13 қараша 2005, Сен-Морис, Франция) — франциялық футболшы, "Манчестер Юнайтед" клубының қорғаушысы. Францияның бірнеше жастағы құрамаларында ойнаған. Жетістіктер Командалық * УЕФА Еуропа лигасының финалисі: 2024/25 Дереккөздер Сілтемелер * [https://www.manutd.com/en/players-and-staff/detail/leny-yoro Профилі]
Нәріков Дәрмен

Нәріков Дәрмен (1925, Жаңатілек ауылы, Созақ ауданы, Түркістан облысы — 2003, Аққолтық ауылы) — Ұлы Отан соғысының ардагері, II дәрежелі «Отан соғысы» орденінің иегері, «Қызыл Жұлдыз» орденімен және «Ерлігі үшін» медалімен марапатталған жауынгер. Соғыстан кейін ауыл шаруашылығы саласында еңбек еткен. Өмірбаяны Дәрмен Нәріков 1925 жылы қазіргі Түркістан облысы, Созақ ауданы, Жаңатілек ауылындағы Жаңатілек колхозында дүниеге келген. Әкесі ерте қайтыс болып, анасы — Бақтыбайқызы Күлайдың қолында тәрбиеленген. 1936 жылы Сталин атындағы жетіжылдық мектепке қабылданып, 1942 жылы оны тәмамдады. Сол жылы, небәрі 17 жасында, Қызыл Армия қатарына алынып, Ұлы Отан соғысына аттанады. 1947 жылы Дөненбайқызы Мейіркүлмен отау құрып, 4 ұл және 5 қыз тәрбиелеп өсірген. Ұрпақтары қазіргі таңда Қазақстанның түрлі өңірлерінде еңбек етіп, өмір сүріп жатыр. Соғыс жылдары 1942 жылдың желтоқсанынан 1945 жылдың тамызына дейін майданда болды. Бірінші Украина майданының танк десанты құрамында Киев, Житомир, Львов қалаларын және Польша аумағын азат етуге қатысты. 1945 жылы 2 сәуірде Одер өзенінен өтіп, Берлинді алу шайқасына қатысқан. Архивтік деректер бойынша: - 1944 жылы 7 қаңтарда Разин стансасы маңында жаудың 4 солдатын жойған. - 1944 жылы 9 қаңтарда 9 фашисті саптан шығарғаны үшін «Ерлігі үшін» медаліне ұсынылған. - 1945 жылы 16 қаңтарда Рауловище маңындағы ұрыста 12 жауын жойғаны үшін «Қызыл Жұлдыз» орденіне ұсынылған. Оның әскери ерліктеріне қатысты түпнұсқа архив құжаттары табылып, ресми түрде расталды. Марапаттары * II дәрежелі «Отан соғысы» ордені * «Қызыл Жұлдыз» ордені * «Ерлігі үшін» медалі * «Соғыс ардагері», «Еңбек ардагері» медальдары
Know Your Meme

Know Your Meme (сөзбе сөз — «өз меміңді біл») — интернет-мемдерді сипаттауға арналған сайт. Сипаттамасы Сайт 2007 жылдың желтоқсанында бейне қызмет ретінде іске қосылды. Сайттың мазмұнын пайдаланушылар өңдей алады, содан кейін әкімшілер мақұлдайды немесе жояды. Сайтта форум, блог және дүкен бар. 2011 жылдың наурыз айында сайтты ICHC желісі атаусыз жеті таңбалы сомаға сатып алды. 2012 жылдың шілде айының соңында сайтта 1300-ге жуық интернет-мемдердің сипаттамасы бар. 2023 жылы сайт Ресейде бұғатталды. Марапаттар мен жетістіктер * 2010 жыл — Streamy Awards сыйлығының қысқа тізіміндегі орын. * 2012 жыл — «Мәдениет туралы блог» бөліміндегі Webby Awards сыйлығы. Сыртқы сілтемелер * [http://knowyourmeme.com/ Know Your Meme] Дереккөздер
Студиялық альбом

Студиялық альбом — дыбыс жазу студиясында дыбыс режиссерінің бақылауымен жазылған композициялардан тұратын музыкалық альбом. Студиялық альбомда альбомның жинақтарынан немесе қайта шығаруларынан ерекшеленетін жаңадан жазылған және жазылған материал немесе сол жерде орындау кезінде жасалған концерттік жазба бар. Студиялық альбомдар аяқталғанға дейін ұзақ уақыт жазылады және өңделеді. Заманауи жазу технологиясында музыканттарды бөлек бөлмелерде және әртүрлі уақытта құлаққаппен басқа бөліктерді тыңдау арқылы жазуға болады; әрбір жазылған бөлік жеке трек ретінде есептеледі, содан кейін араластыру орындалады. Альбом 1960 жылдардың ортасынан бастап ХХІ ғасырдың басына дейін жазылған музыканы білдіру мен тұтынудың басым түрі болды, бұл кезең альбом дәуірі. Дереккөздер