Шота Руставели атындағы грузин театры

Шота Руставели атындағы грузин театры — Тбилисиде Руставели даңғылында орналасқан Грузиядағы жетекші драма театрларының бірі. Театр ғимараты Алғаш рет ол "Питоев театры" деп аталды. Оны Тбилиси саудагері және меценат Исай Егорович Питоев құрды, ол 1887 жылы театр компаниясын ұйымдастырып, 1898 жылы кеш барокко стилінде үлкен ғимараттың негізін қалады. Ол кезде Орталық алаңда Тбилиси операсы болған, ал драма театры әлі жоқ еді. Театр құрылысына олар Еуропадан ең жақсы шеберлерді шақырды және интерьердің барлық бөлшектеріне Еуропалық дизайнмен тапсырыс берді. Руставели театрының құрылысы жобасының авторлары — инженер Корнел Татищев пен Тбилиси қаласының сәулетшісі Александр Шимкевич болды. Құрылысты «Исай Питоев және серіктестік» сауда үйі жүргізіп, іргетасы 1898 жылы 18 қарашада қаланды. Сәулетшілер кеш барокко және рококо әшекейлерін пайдаланды. Алғашында театр ғимараты көп функционалды болды - бұл клуб ғимараты болды. Бірінші қабатта көрермендер залы, ал екінші қабатта концерт залы, жертөле қабатында «Анона» мейрамханасы орналасты, ол кейін 1920 жылдары «Кимериони» кафе-мейрамханасына айналды. Оның дизайнына Ладо Гудиашвили, суретші Какабадзе және ағайынды Зданевичтер қатысты. 1921 жылы Шота Руставели атындағы грузин театры болды. 1970 жылдары Дзнеладзе көшесі (қазіргі Табукашвили көшесі) жағындағы ғимаратқа жеті қабатты ғимарат қосылды, онда актерлердің киім ауыстыратын бөлмелері, жаттығу және спорт залдары, техникалық шеберханалары орналасқан. Ғимарат 1982-87 және 2003-2005 жылдары қайта жаңғыртылды. Қазіргі уақытта Руставели театрында соңғы үлгідегі құрал-жабдықтармен жабдықталған үш зал бар: үлкені 778 орындық, кішісі 263 орындық және эксперименттік залы 182 орындық, сонымен қатар «Бал залы», «Қонақ бөлмесі» және VIP залы бар. Тарихы 1922 жылы Грузияны кеңестендіруден кейін Грузия ұлттық театрының негізін қалаушы Константин Маржанишвили Ресейден Тбилисиге келді. 1922 жылы 25 қарашада Маржанишвили театрда Лопе де Веганың «Фуэнте Овехуна» пьесасын қойды. 1922 жылдан 1926 жылға дейін Маржанишвили мұнда 16-ға жуық пьеса қойды. Одан кейін 1924-1935 жылдар аралығында театрды Сандро Ахметели, 1935 жылдан бастап 1955 жылға дейін Акаки Васадзе басқарды. Дәл осы жылдары «Георгий Саакадзе» фильмі түсірілді, онда Васадзе Шах Аббастың рөлін ойнады, ал Саакадзе рөлі сол кезде театрдың көркемдік жетекшісі болған Акакий Хорава ойнады. 1955 жылы Васадзе Кутаисиге көшіп, орнына Михаил Туманишвили келді. Туманишвилидің тұсында 1969 жылы «Қайғырма!» фильмі түсіріліп басты рөлдерді Софико Чиаурели, Георгий Кавтарадзе, Верико Анджапаридзе, Ия Нинидзе, Давид Абашидз және басқалары сомдады. 1979 жылдан бастап театрды Роберт Стуруа басқарады, ол қайта құру театрының негізін қалаушы болды. Руставели театрының репертуары Грузин драма театрының репертуары классикалық шығармалар мен заманауи қойылымдардан тұрады. Театрда дарынды режиссерлері мен суретшілер әлемге танымал болды. Солардың бірі – 2011 жылға дейін театрдың атақты режиссері және көркемдік жетекшісі Роберт Стуруа. Оның «Кавказ бор шеңбері» (Б.Брехт пьесасы бойынша) пьесасын қойылымы театрдың көрнекті оқиғасы болды. Стуруа-сатираның шебері, оның қойылымдары қоғамдағы келеңсіздіктерді мазақ етті, режиссер сахнадан және саяси мәселелер туралы сөйлесуден қорықпады. Оңтүстік Осетиядағы әскери қақтығыстан бірнеше жыл өткен соң, баспасөз режиссердің Грузияның қазіргі билігі туралы қатал мәлімдемелеріне байланысты Роберт Стуруаның Руставели театрының көркемдік жетекшісі қызметінен босатылуы туралы жазды. Осыған қарамастан, театр компаниясы жаңа қойылымдарда эксперименттік жұмысты жалғастыруда. Бүгін кезде театр көрермендер келесі спектакльдерді ұсынады: «12 ашулы адам», «Аңшылық маусымы», «Лизистрата», «Юлий Цезарь», «Кемпірқосақ үстінде», «Электра», «Келуші», «Картли тағдыры» және т.б. Шота Руставели театрының әртістері гастрольдерге, соның ішінде халықаралық гастрольдерге жиі шығады. Театр әлемнің көптеген елдерінде, соның ішінде Англияда, Германияда, Францияда, Италияда, Швейцарияда, Мексикада, Австралияда, Финляндияда және Исландияда гастрольдер өткізді. Эдинбург, Авиньон, Афина, Аделаида, Рейкьявик, Иерусалимдегі фестивальдерге қатысты. 2018 жылдың жазында труппа Астанадағы Дүниежүзілік театр фестивалінде өнер көрсетіп, Бертолт Брехттің шығармасы бойынша «Заңдастырылған заңсыздық» спектаклін ұсынды. Галерея Дереккөздер