Аватар: Су жолы

«Аватар: Су жолы» — 2022 жылғы америкалық эпикалық ғылыми-фантастикалық жанрындағы фильм. 2009 жылғы «Аватар» фильмінің сиквелі және франшизаның екінші фильмі. Картинаның режиссёрі және сценарийі Джеймс Кэмерон, дистрибьюторы - 20th Century Studios. Кэмерон Джон Ландаумен бірге фильмге продюсерлік етті және Джош Фридман мен Шейн Салерномен жазған оқиғасына негізделген сценарийді Рик Джаффа мен Аманда Силвермен жазды. Актерлер құрамы Сэм Уортингтон, Зои Салдана, Стивен Лэнг, Джоэл Дэвид Мур, Си Си Эйч Паундер, Джованни Рибизи, Дилип Рао және Мэтт Джеральд бастапқы фильмдегі рөлдерін қайталайды, ал Сигурни Уивер басқа рөлді сомдайды. Жаңа актерлер құрамына Кейт Уинслет, Клифф Кёртис, Эди Фалько және Джемейн Клемент қосылды. 2006 жылы Кэмерон егер «Аватар» фильмі сәтті болса, жалғасын түсіргісі келетінін айтқан еді. Кейін 2010 жылы режиссер екі сиквелді жариялады, алғашқысы 2014 жылы шығуы керек болған. Алайда екіншісіне қосымша тағы үш сиквелдің қосылуы және су астындағы түсірілім көріністерін түсіру үшін жаңа технологияны әзірлеу қажеттілігі туындаған әсерінен, фильм сценарийі, түсірілімге дайындық пен визуалды эффекттерді жетілдіру жұмыстары айтарлықтай кешікті. 2017 жылы 15 тамызда картинаның алдын ала түсірілімі Калифорнияның Манхэттен-Бичте басталды, одан кейін 2017 жылдың 25 қыркүйегінде негізгі түсірілім жұмыстары Веллингтонда (Жаңа Зеландия) бір уақытта сиквелдің жалғасы «Аватар 3» фильмімен қатар жүргізілді. Үш жылдық түсірілімнен кейін, жұмыстар 2020 жылы қыркүйектің аяғында аяқталды. Болжалды бюджеті 350–460 млн. доллар құраған картина әлем бойынша ең қымбат фильмдер қатарына енді. Фильмнің премьерасы бірнеше рет өзгертілді, соңғысы 2020 жылдың 23 шілдесінде болды. «Аватар: Су жолы» 2022 жылдың 6 желтоқсанында Лондонда және АҚШ-та 16 желтоқсаннан бастап көрсетілді (Қазақстандағы премьерасы 15 желтоқсан). Фильм сыншылардың оң пікірін алды, олар Кэмеронның режиссерлік жұмысына, визуалдық эффектіге, техникалық жетістігіне жоғарғы баға берді, бірақ сюжетін және кино ұзақтығын сынады. Фильм көптеген рекордтар жаңартып, бүкіл әлем бойынша 2,320 миллиард доллардан астам табыс жинап, кассалық табысқа қол жеткізді, бұл оны 2022 жылдың ең көп табыс әкелген фильмі, COVID-19 пандемиясынан кейінгі ең көп табыс әкелген фильм және кино тарихында үшінші ең көп табыс әкелген фильм болды. АҚШ Ұлттық киносыншылар кеңесі мен Америка кино өнер институты сияқты ұйымдар картинаны 2022 жылдың үздік 10 фильмдер қатарына қосты. Фильм 95-ші Оскар сыйлығында (соның ішінде ең үздік фильм) төрт марапатқа ұсынылды және көптеген басқа марапаттарға ие болды. Сюжеті На’вилердің адамдарға Пандораны басып кіруіне тойтарыс бергеннен бері он жылдан астам уақыт өтті. Джейк Салли Оматикайа тайпасының көсемі, Нейтиримен бірге отбасын тәрбиелейді. Олардың Нетейам және Ло'ак атты ұлдары, Туктирей есімді қызы, асыранды қызы Кири (ол Грэйс Огустиннің аватарынан туылған) және Пандорада дүниеге келген және жастығына байланысты криостазда Жерге тасымалдана алмаған полковник Майлз Куоритчтің ұлы Спайдер есімді жасөспірімі бар. RDA компаниясының Пандораға қайта отарлауы басталады, жер өле бастағандықтан адамдар «Плацдарм қаласы» операциялық базасын тұрғыза бастайды. Жаңадан келгендер арасынан рекомбинанттар бар, олар қайтыс болған RDA теңіз жаяу әскерлерінің саналары мен естеліктері имплантацияланған На’ви аватарлары, көшбасшысы ретінде полковник Куоритч рекомбинанты таңдалған. Джейк және аборигендер RDA жеткізу желілеріне қарсы партизандық кампаниялар ұйымдастырады. Куоритч және оның рекомбинанттары көтерілісшілерге қарсы күрес операциясын жүргізіп, Джейктің балаларын тұтқынға түсіреді. Джейк пен Нейтири полковниктің тобына қарсы келіп, көбісін тұтқыннан босатады, алайда Куоритч Спайдерді баласы ретінде танып, өзімен алып кетеді. Полковник Спайдерді өз жағына тарту үшін онымен жақынырақ танысуды шешеді, ал ол өз кезегінде Спайдер Куоритчке Нави мәдениеті мен тілін үйретеді. Ертелі кешпе, Спайдер олардың қайда орналасқанын жерін айтатын түсінген Джейк, отбасымен Оматикайадан кетіп, Пандораның шығыс жағалауындағы Меткайина рифтер тайпасына шегінеді. Ол жерде оларға пана беріледі, алайда кейбір тайпаластар оларды адамның гені араласқан «сайтанның қаны» деп санайды. Отбасы риф халқының салтын меңгереді, Кири теңізбен және оның жаратылыстарымен рухани байланыс орнатады, ал Ло'ак тайпа көсемі Тоновари мен оның әйелі Роналдың қызы Тсиреямен достасады. Ло'ак Тсиреяның ағасы Аонунгпен төбелеседі. Ол Джейктің талабы бойынша кешірім сұрау үшін қайтып келгенде, Аонунг және оның достары оны қауіпті теңіз жыртқышының аумағына саяхаттауға итермелеп, оны тығырыққа тірейді. Лоакты Паякан құтқарып, онымен достасады. Тулкун Меткайиналардың рухани отбасы деп санайтын интеллектуалды және бейбітшілікті көздеген киттәріздің түрі. Қайтып оралған соң, Ло'ак кінәні өзіне жүктеп, Аонунгтың достығын жеңіп алады, бірақ оған Паяканның өз түрінің ішінде шеттетілгені айтылады. Меткайинаның Рух Ағашына барған кезде, Кири анасымен кездесу үшін онымен байланысады, бірақ қатты талмаға ұшырайды. Оны Ронал емдейді, бірақ Джейк Норм Спеллман мен Макс Пателді көмекке шақырғанда, Куоритч олардың архипелагка бағыт алғанын байқап қояды. Спайдерді өзімен бірге алып келіп, ол киттердің ми ферменттерінен жасалынатын амрита деп аталатын қартаюға қарсы препараттарды жасау үшін тулкундарды аулайтын кит аулайтын кемені басқарады. Куоритч жергілікті тайпалардан Джейктің қайда жасырынғаны туралы қатыгездікпен сұрай бастайды; бұл нәтиже бермеген соң, ол кит аулау тобына Джейкті қолға түсіру үшін тулкундарды қасақана өлтіруді бұйырады. Ло'ак ойша Паяканмен байланысады және тулкун өз түрінің салтына қарсы шығып, анасын өлтірген RDA кит аулаушыларына қарсы күрескендіктен қуылғанын біледі. Меткайиналар тулкундардың өлтірілгені туралы білгенде, Ло'ак Паяканға ескерту үшін жолға шығады, оның артынан оның бауырлары Тсирея, Аонунг және Ротксо келеді. Олар Паяканды кит аулаушылар қуып бара жатқанын көреді. Полковник Ло'ак, Тсирея және Тукты ұстап алады. Балаларына қауіп төнген соң, Джейк, Нейтири және Меткайиналар адамдарға қарсы тұруға аттанады. Куоритч Джейкті берілуге ​​мәжбүрлейді, бірақ Ло'акке қауіп төніп тұрғанын көрген Паякан, кит аулаушыларға шабуыл жасап, шайқас тудырып, экипаждың көпшілігін өлтіріп, кемені суға батырады. Нетейам Ло'акты, Тсиреяны және Спайдерді құтқарады, бірақ өзі оққа ұшырайды. Джейк Кириді кепілге алған Куоритчке тап болады. Нейтири Спайдерге де солай істегенде, Куоритч алдымен онымен қарым-қатынасын жоққа шығарады, бірақ кейіннен баласын құтқармақшы болғанда Кириден айырылып қалады. Джейк, Куоритч, Нейтири және Тук батып бара жатқан кеменің ішінде қалып қояды. Джейк Куоритчті тұншықтырып өлтіреді. Оны Ло'ак пен Паякан құтқарады, ал Кири Нейтири мен Тукты құтқаруға көмектесу үшін теңіз жануарларын шақырады. Спайдер Куоритчті тауып, оны құтқарады, бірақ оның қатыгездігінен бас тартып, Джейктің отбасына қайта қосылады. Нетейамды жерлеу рәсімінен кейін Джейк Тоновари мен Роналға Меткайинадан кету туралы шешімі туралы хабарлайды. Алайда Тоновари оны тайпаның бір мүшесі ретінде құрметтейді және оның отбасын қалуға шақырады. Джейк пен отбасысы ұсынысты қабыл алып, теңізде жаңа өмірді бастайды және Джейк адамзат басқыншыларымен күресуді жалғастыруға ант береді. Рөлдерде , Зои Салдана, Джеймс Кэмерон, Сигурни Уивер және Стивен Лэнг. Токиодағы баспасөз мәслихатында]] Туынды тарихы Бастамасы , 2022 жыл]] 2006 жылдың маусымында «Аватар» (2009) фильмі шықпас бұрын, режиссёр Кэмерон «фильм сәтті болса», сиквел шығарылуы мүмкін екенін жариялады. 2010 жылдың ақпанның ортасында режиссёр MTV арнасына берген сұхбатында, жалғасын түсіруді бастамас бұрын, студиямен келісім-шартқа қатысты кейбір мәселелерді шешу керек екенін айтты. Кэмерон сонымен қатар «Аватар 2» алдыңғы бөлімнің басты кейіпкерлерінің оқиғасының жалғасы болатынын хабарлады. 2010 жылдың сәуірінде режиссёр «Аватар 2» және «Аватар 3» фильмдеріне қатысты кейбір мәліметтерді жариялады. Атап айтқанда, ол фильмнің басты қойылымы ретінде Пандора мұхитына назар аударуды, сондай-ақ үшінші бөлімнің сюжетіне Альфа Центавраның бүкіл жұлдыздар жүйесін қосу ниетін жариялады. 2011 жылдың қаңтарында Кэмерон екі фильмді бір уақытта түсіріп, аяқтауды көздейтінін, бірақ бір жыл аралығымен шығатынын айтты. Сонымен қатар фильмнің соңына дейін кейіпкерлері аман қалған барлық актерлерді сиквелге түсуге шақырды. Экранға шығу мәселелері 2010 жылдың қазан айында Variety журналы 20th Century Fox компаниясының басшылығына сілтеме жасай отырып, Кэмерон жұмысты 2011 жылдың басында және түсірілімді күзге жақынырақ бастауы керек болатын, ал жалғасы 2014 жылдың желтоқсанында шығатынын хабарлады. Мұны 2011 жылдың қаңтарында Кэмеронның өзі растады: «Қазір мен «Аватар» франшизасындағы келесі екі фильмнің сюжетін жазу үстіндемін», - деді ол, «... Қазіргі жоспар - 2014 жылғы Рождество мерекесіне сиквелді, 2015 жылғы Рождествода триквелді шығару». Алайда, 2012 жылдың қаңтарында жоба продюсері Джон Ландауға сілтеме жасай отырып, Bleedingcool.com веб-сайты сиквел 2017-2018 жылдарға шегеріліп жатқанын мәлімдеді. Сайттың хабарлауынша, бұл Кэмеронның үш өлшемді «Титаникті» дайындау бойынша қарқынды жұмысымен және жаңа технологиялық әзірлемелердің қажеттілігімен байланысты. 2011 жылдың маусымында Fox News веб-басылымы бұрын айтылған дата туралы хабарлады: «Аватар 2» фильмінің шығуы 2014 жылдың желтоқсан айына жоспарланған. Бірақ 2012 жылдың 2 тамызында шығарылым 2015 жылға (немесе кейінірек) кейінге қалдырылғаны белгілі болды, өйткені Кэмерон франшизаның екінші және үшінші бөлімдерін бір уақытта түсіруді жоспарлап отыр. 2016 жылғы жағдай бойынша прокатқа шығу 2018 жылдың желтоқсанына жоспарланған болатын. 2017 жылдың наурызында режиссёр Джеймс Кэмерон фильмнің жалғасын 2019 жылға дейін күтпеу керектігін айтты. Шығару күні кейінірек 2020 жылға ығыстырылды, ал 2019 жылы оның 2021 жылға ауыстырылатыны жарияланды. 2020 жылы COVID-19 пандемиясына байланысты шығарылым күні 2022 жылдың 16 желтоқсанына ауыстырылды. Түсірілімге дайындық 2011 жылдың наурызында Кэмерон жергілікті тайпалардың өмір салтын білу және джунглиде өмір сүрудің қандай екенін түсіну үшін актерлермен бразилиялық тропикалық ормандарға экспедиция жасамақшы екені белгілі болды. 2011 жылдың маусымында Кэмерон сценарий жазумен айналысып жатқанын, Оңтүстік Калифорниядағы Манхэттен Бич студиясы түсіру орындарын салып жатқанын айтты. Режиссёр сонымен қатар жаңа анимация әдістерінің дамуын атап өтті, ал продюсер Джон Ландау осы және одан кейінгі фильмдерді түсіру кезінде 700-ден астам жұмыс орны пайда болатынын айтты. 2012 жылдың наурызында бір орындық Deepsea Challenger батискафымен режиссёр Тынық мұхитының шұңғымасы туралы 3D деректі фильм жасау және Пандораның мұхит түбін жасауға шабыт алу үшін Мариана шұңғымасына түседі. Осылайша, Кэмерон соңғы 50 жылда мұндай экспедицияны қолға алған бірінші адам, ал тарихтағы үшінші адам болды. 2012 жылдың қаңтарында Bleedingcool.com веб-сайтында Кэмерон фильмнің кадр жиілігімен эксперимент жүргізбек болғаны туралы ақпарат пайда болды, бұл жолы режиссёр санын алпысқа жеткізуді жоспарлап отыр. Бюджеті Аватар франшизасының барлық болашақ фильмдерінің жалпы бюджеті 1 миллиард доллардан асады. Егер бұл сома барлық төрт фильмге біркелкі таратылса, әрқайсысының бюджеті 250 миллион долларды құрайды. Үшінші фильм 2025 жылы, ал төртінші және бесінші 2029 және 2031 жылдары шығады. Түсірілімі Осы фильмді де, келесі фильмді де түсіру үшін Кэмерон Оңтүстік Калифорнияда орналасқан MBS Media Campus (бұрын Manhattan Beach Studios ретінде белгілі) түсіру алаңын 5 жыл мерзімге жалға алды. Бұл алаңның ерекшелігі: су ресурстарын қатаң үнемдеу бағдарламасы қолданылады, яғни экологиялық тазалау заттар мен бояуларды пайдалану, сонымен қатар басқа жасыл бағдарламаларды қолдану. Кэмерон студияға күн батареяларын орнатып, екі фильмді де күн энергиясын пайдаланып түсірді. Сәйкес жабдықты орнату құны режиссёрге 5 миллион долларды құрады. 2015 жылдың 15 қаңтарында Джеймс Кэмерон «Аватар 2» фильмінің шығу күнін 2017 жылдың соңына дейін шегергенін жариялады. Жылжыту себебі сценарий бойынша көп жұмыс жасау керектігіне байланысты еді. Кэмеронның айтуынша, «Аватардың» үш бөлімі де бір уақытта жазылады және бір сюжеттік желімен байланысты, сонымен қатар ол дизайнерлер тірі жаратылыстар мен қоршаған ортаның сыртқы келбеті бойынша жұмысты аяқтағанын айтты. Үш бөлім де бір жылдық үзіліспен шығады. 2016 жылдың қаңтарында Джеймс Кэмерон фильмнің шығу күнін 2018 жылға шегерді, мұның бәрі 2017 жылдың 14 желтоқсанында шығуы жоспарланған «Жұлдызды Соғыстар: Соңғы Джедайлар» фильміндегі ықтимал бәсекелестікке байланысты болды. 2020 жылдың 17 наурызында Джон Ландау Жаңа Зеландияда «Аватар» фильмінің жалғасын түсіру COVID-19 пандемиясына байланысты белгісіз уақытқа кейінге қалдырылғанын хабарлады. Ол сондай-ақ өндірістің Лос Анжелесте қалатынын растады. Дегенмен, өндіріс Манхэттен-Бичте жалғасты және визуалды эффектілер Веллингтондағы Weta Digital студиясында жалғасты. Мамыр айының басында өндірістің денсаулық және қауіпсіздік хаттамаларын Жаңа Зеландия үкіметі бекітіп, түсірілімді жалғастыруға мүмкіндік берді. 2020 жылдың 1 маусымында Ландау Кэмеронмен бірге түсірілімді жалғастыру үшін Жаңа Зеландияға оралғанын көрсететін Instagram желісінде өзінің суретін жариялады. Жаңа Зеландияға келген Кэмерон және басқа 55 түсірілім тобы мүшелері түсірілімді жалғастырмас бұрын Веллингтондағы қонақүйде үкіметтің бақылауымен екі апталық оқшаулау кезеңінен өтеді. Осылайша, «Аватар 2» және «Аватар 3» фильмдері пандемияға байланысты түсірілім тоқтатылғаннан кейін өндірісті қалпына келтірген алғашқы голливудтық блокбастер болды. 2020 жылдың 16 маусымында Кэмерон түсірілімді қайта бастады, ал Ландау Instagram-да түсіру тобының суретін жариялады. Фильмнің түсірілім жұмыстары 2020 жылдың қыркүйегінде аяқталды. Музыка «Аватар» композиторы Джеймс Хорнер франшиза үшін музыканы жазатыны туралы хабарланған еді, алайда Хорнер 2015 жылы маусымда ұшақ апатынан қайтыс болады. 2019 жылы желтоқсанда 1997 жылғы «Титаник» картинасынан бастап (соның ішінде «Аватар» фильмі) Кэмеронмен және Хорнермен бірге продюсер және аранжировщик болып жұмыс істеп келе жатқан Саймон Фрэнглен фильмге музыка жазатынын жариялады. Ландау сазгер осы жобаға және келесі сиквелдерге қатысатынын 2021 жылдың тамызында растады. Фрэнглен шығарған түпнұсқа тақырыптардан басқа, Хорнердің партитурасы фильмде қайта пайдаланылады. Кейін 20 желтоқсанда бастапқы партитурадан басқа тағы 10 трек қосылған кеңейтілген альбомы шығарылды. Қараша айында фильмде Фрэнглен мен Зои Салдана орындайтын «Song Chord» атты түпнұсқа ән болады деп хабарланған болатын. Келесі айда канадалық әнші The Weeknd орындауындағы Фрэнглен мен швед супертобы Swedish House Mafia продюсерлігімен фильмге «Nothing Is Lost (You Give Me Strength)» атты түпнұсқа әнді қосатыны жарияланды. Релиз «Аватар: Су жолы» фильмінің әлемдік премьерасы 2022 жылы 6 желтоқсанда Лондондағы Odeon Luxe Leicester Square залында өтті. Фильм кейбір елдердің кинотеатрларында 2022 жылдың 14 желтоқсанында көрсетілді және 16 желтоқсанда Америка Құрама Штаттарында Disney компаниясының еншілес компаниясы 20th Century Studios-тың кинотеатрларында көрсетілді. Бұл фильм 2019 жылы 20th Century Studios және Аватарға құқықтарды сатып алғаннан кейін Disney шығарған сериядағы бірінші фильм. Фильм RealD 3D, Dolby Cinema, IMAX және IMAX 3D басқа да форматтарында шықты. Сонымен қатар кейбір көрсетілімдер секундына 48 кадрға дейінгі динамикалық жоғары кадр жиілігін қолданды. «Су жолы» алдағы сиквелдермен қатар Dolby Vision бағдарламасында шығарылды. «Су жолы» — АҚШ пен Канадада 12 000-нан астам және халықаралық деңгейде 40 000 экранда дебют жасаған Диснейдің ең көп таратылған фильмдердің бірі. «Аватар: Су жолы» фильмі Қазақстан және де басқа ТМД елдерінде 2022 жылдың 15 желтоқсанында «Меломан» дистрибьютор арқылы қазақ және орыс тілдеріндегі дубляждармен шыққан болатын. Орыс тіліндегі дубляжды Қазақстандық Movie Dalen дубляж студиясы жасаған болатын. Ал қазақ тіліндегі дубляжды Aray Media Group компаниясы Қазақстан Республикасының Мәдениет министрлігі мен «Меломан» компаниясының тапсырыстары бойынша жасаған. Бұл қазақ тіліне дубляждалған 41-ші фильм. Дубляж режиссері Шах-Мұрат Ордабаевтың айтуынша, бұл ең ауқымды әрі қиын жобаларының бірі. Джейк Саллиді Қобыланды Болат, Нейтириді Шехназа Қызыханова ал Кириді Нұрай Сәдуақас дыбыстайды. Бірінші фильмді дыбыстаған әртістер өздерінің кейіпкерлеріне қайтып келді. Реакция Кассалық түсімдері «Аватар: Су жолы» фильмі АҚШ пен Канадада 684,1 миллион доллар, ал басқа аумақтарда 1,636 миллиард доллар табыс тауып, жалпы сомасы 2,320 миллиард долларды құрады. Марапаттары мен сыйлықтары 2023 жылдың қаңтарында фильм «Үздік фильм», «Үздік дыбыс», «Үздік қойылым дизайны» және «Үздік визуалды әсерлер» номинациялары бойынша «Оскар» сыйлығына ұсынылып, тек соңғы номинацияны жеңіп алды. Фильм сонымен қатар екі Энни сыйлығына, екі BAFTA сыйлығына («Үздік визуалды әсерлер» номинациясын бойынша ұтты), Critics' Choice сыйлығының бес жүлдесіне (біреуі жеңіс) және екі Алтын глобус сыйлығына ұсынылды. Оны Ұлттық киносыншылар кеңесі мен Америка кино институты 2022 жылдың үздік он фильмінің бірі деп атады. Жалғасы «Су жолы» — жоспарланған төрт Аватар сиквелінің біріншісі. «Аватар 3» фильмінің түсірілімі 2017 жылдың 25 қыркүйегінде Жаңа Зеландияда осы фильммен бір уақытта басталды. Уортингтон, Салдана, Лэнг, Уивер, Паундер, Уинслет, Кертис, Рибизи, Мур, Рао, Джеральд, Далтон, Блисс, Чемпион, Басс және Гелджо сияқты алдыңғы фильмдердегі актерлар оралатыны жарияланды. Уна Чаплин, Мишель Йео және Дэвид Тьюлис жаңа кейіпкер ретінде қосылады. Соңғы екі жалғасына старт бергені туралы хабардан қарамастан, Кэмерон 2017 жылдың қараша айында берген сұхбатында: «Егер Аватар 2 және 3 жеткілікті ақша таппаса, 4 және 5 болмайды», - деді. Кейінірек Тьюлис мұны 2018 жылдың ақпан айында растап, «олар 2 және 3 жасап жатыр, егер көрермендер барып, оларды көріп жатса, содан кейін 4 және 5 түсіреді» деп мәлімдеді. Керісінше, Уивер 2018 жылдың қарашасында, алғашқы екі сиквелдің негізгі түсірілім жұмыстары аяқтағаннан кейін, ол қазір «Аватар 4 және 5-ке түсіп жатырмын» деп мәлімдеді, мұны бірнеше БАҚ соңғы екі сиквелдің түсіріле бастағанын растау ретінде түсінді. 2019 жылдың қаңтарында Walt Disney Company компаниясының 21st Century Fox-ты сатып алуына байланысты Дисней бас директоры Боб Айгер Аватар 4 пен Аватар 5 әзірленіп жатқанын, бірақ ресми түрде жұмыс басталмағанын растады. 2019 жылдың ақпанында продюсер Ландаудың айтуынша, Айгер қате түсіндірген болуы мүмкін деді. Оның айтуынша, «Аватар 4» және «5» фильмдеріне тек старт қана берілмей, сонымен қатар «Аватар 4» фильмінің үштен бір бөлігі түсірілген хабарлады. «Су жолы» фильмінің кассалық табысынан кейін, Кэмерон сиквелдердің бастауға рұқсат бергенін растады. Сондай-ақ Брендан Коуэллдің капитан Мик Скорсби рөлін қайта сомдайтыны және Ло'акпен достасқан Тулкун Паяканның оралатыны да расталды. Джованни Рибизидің кейіпкері Паркер Селфридж келесі фильмде үлкен рольде ойнайтыны белгілі болды. Түсініктемелер Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *