kurumikz/Cleaned-Kazakh-Wikipedia huggingface dataset:
Тура көтерілу

Тура көтерілу (α, R. A. — ) — аспан экваторының доға ұзындығы көктемдік күн мен түннің теңелуінен басталып айналымдағы аспан шырағының еңістігіне тең. Тура көтерілу — екінші экваторлық жүйенің координаттарының бірі (тағы біріншісі бар, онда сағат бұрышы қолданылады). Екінші координата — еңістік. Тура көтерілу шығыс бағытындағы көктемдік күн мен түннің теңелу нүктесінен есептеледі. Тура көтерілуді өлшеу үшін градустық өлшеуді (от 0° до 360°) немесе сағаттық өлшемді (от 0 h до 24 h ) қолданады. Бұл ретте 24 h = 360°. Дереккөздер
Эллен Черчилль Семпл

Эллен Черчилль Семпл(, 8 қаңтар 1863 — 8 мамыр 1932) — америкалық географ. Луисвиллде туған (Кентукки штаты, АҚШ). Э.Ч. Семпл Вассара колледжінде және Лейпциг университетінде оқыды. Кларк және Чикаго университеттерінде дәріс берді. Өзінің кейбір кітаптары мен жарияланымдарында ол неміс географы Фридрих Ратцельдің қағидаларымен таныстырды. Дереккөздер
Еңістік (астрономия)

Еңісу (δ) астрономияда — экваторлық координаттар жүйесінің бірі. Бұрыштық қашықтықта Аспан меридианының жазықтықтығынан аспан экваторының аспан шырақтарына тең,әдетте доғаның минуты мен секундымен, яғни бұрышта өлшенеді. Еңісу солтүстік аспан экваторына оң және оңтүстікке қарай теріс. * Аспан экваторында объекттің еңісуі 0° * Солтүстік полюстің аспан меридианындағы еңісуі +90° тең * Оңтүстік полюстің еңісуі −90° Еңісудің барлығындағы белгісі беріледі (оң болған жағдайда да). Дереккөздер
J2000.0

J2000.0 — астрономияда дәуірдің атауы. Дәуір — белгілі уақыт моменті, онда анық астрономиялық координаттары мен орбиталық элементтері анықталған, одан басқа орбиталық параметрлері есептелген, болашақта нысанның орнын болжау мақсатында қолданылады. Уақыт өте келе, дәлсіздік және өлшеу қателіктері жинақталады, бұл элементтің жағдайын есептеуге көбірек қателер жасайды. Бұрындары астраномдар мен бір топ астраномдар өздерінің қалауынша дәуірді анықтаған, алайда, қазіргі таңда дәуірлер халықаралық шартпен айқындалады. J2000.0 — халықаралық шартпен айқындалған ағымдағы дәуір.
Дорин Мэсси

Дорин Барбара Мэсси (, 1944 ж., Манчестер, Англия, Ұлыбритания) — британдық географ және қазіргі заманының әлеуметтану ғылымының зерттеушісі, Ашық университетінің профессоры. Дорин Мэсси ғылыми зерттеу аясы - қазіргі заманның күрделі мәселелері: глобализация, аймақтардың әркелкі дамуы, қазіргі заманның батыс капиталистік қоғамының анализы. Дорин Мэсси Никарагуада, Оңтүстік Африкада және Венесуэлада көп жыл жұмыс істеген. Оның CES-тегі алғашқы жұмысы оның кеңістіктегі еңбек бөлінісінің теориясының (Күш геометриясы) негізін қалады, оған сәйкес әлеуметтік теңсіздік капиталистік экономиканың біркелкі еместігінен туындап, әлеуметтік таптар арасында да, бай және кедей аймақтар арасында да күрт бөлінулер тудырды. Кедейлік, әл-ауқат және байлық үшін «кеңістік маңызды». Осы жылдар ішінде бұл теория жетілдіріліп, түрленді, сонымен бірге кеңістік пен кеңістіктік қатынастар оның қазіргі қоғамды сипаттауында орталық болып қала берді. Алған атақтары мен сыйлықтары 2014 — американдық географтар қауымдастығының Президенттік сыйлығы 2013-Цюрих университетінің математика және жаратылыстану ғылымдары факультетінің құрметті докторы. 2012 — Құрметті дәрігер, Харокопио университеті, Афина 2010 — экономика ғылымдарының докторы, Лондон Королева Мэри университеті 2009-Құрметті әдебиет докторы, Глазго университеті 2006-Dlitt құрметті дипломы, Ирландияның ұлттық университеті. 2006-Эдинбург Университеті берген құрметті ғылым докторы. 2003-Шотландия корольдік географиялық қоғамының Жүз жылдық медалі. 2003-Швецияның антропологтар мен географтар қоғамы берген Андерс Ретциус Алтын медалі. 2002-Британ академиясының ғылыми қызметкері. 2001-Оксфорд университетінің Сент-Хью колледжінің құрметті мүшесі. 2000-Корольдік өнер қоғамының мүшесі. 1999-қоғамдық ғылымдар академиясының ғылыми қызметкері. 1998 — Вотрена луда сыйлығы ("география Нобелі") 1994-корольдік географиялық қоғамның Виктория медалі Дереккөздер
Аққұм (Жаңақорған ауданы)

Аққұм — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданы, Кейден ауылдық округі құрамындағы ауыл. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен оңтүстік-шығысқа қарай 23 км-дей жерде, Сырдарияның сол жағалық аңғарында орналасқан. Іргесі 1902 жылы ауа райын бақылайтын алғашқы метеорологиялық станса ретінде қаланған. Халқы Тұрғыны 463. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.710820&lon67.415028&z14&mb&show/23651546/ru/ Викимапияда]
Галактикалардың морфологиялық классификациясы

Галактикалардың морфологиялық классификациясы — астрономияда қолданылатын, галактикаларды визуалды белгілері арқылы топтарға бөлу жүйесі. Галактикалардың морфологиялық түрлерге бөлу үшін бірнеше схемалар бар. Ең танымалын Эдвин Хаббл ұсынған болатын, ал кейінірек Жерар де Вокулер және Алан Сендидж толықтырды. Ертедегі жіктеуге әрекет Алғашқы галактикаларды жіктеуге әрекеттері Лорд Росс 1845-50 жж. тұманды спиральды ашқанымен бір мезгілде басталды. Алайда, сол уақытта барлық тұмандылық тек біздің Галактикаға тиесілі екені туралы теория үстем болды. Тұмандылық тек біздің Галактикаға тиесілі туралы теорияны алғаш жоққа шығарып ондай емес екенін 1924 жылы Э.Хаббл дәлелдеді. Дереккөздер
Фотографиялық жұлдыздық шама

Фотографиялық жұлдыздық шама — егер бақылаушының көзінің спектрлік сезімталдығы сенсибильді емес, фотографиялық пластинканың спектрлік сезімталдығымен сәйкес келсе, бақылау барысында бақылаушы жұлдыздың фотографиясындағы жарқылын қабылдар еді. Бір жұлдыздағы фотографиялық және визуалды жұлдыздық шаманың айырмашылығы түс көрсеткіші деп аталады. Қызыл түсті жұлдыздар оң көрсеткіш көрсетеді, ал көкшілдер — теріс. Дереккөздер
Владимир Владимирович Вирчис

Владимир Владимирович Вирчис (, 18 тамыз 1973, Каховка, Херсон облысы, Украин КСР — 28 қаңтар 2022, Киев, Украина) — украиндық кәсіпқой боксшы. Суперауыр салмақ категориясында шыққан. Кездесулері * Вирчис "Аңшы" атағымен шығып, 1999 жылы Андрей Олейникпен өткен жекпе-жектен кейін, кәсіпқой атанды. * Алғашқы 20 шайқасының 17-сін нокаутпен бітірді. * 2006 жылдың 11 наурызында бірінші рет жеңілген. Сол шайқаста Вирчис Руслан Чагаевқа төрешілер пікірі бойынша жеңілді. * 2007 жылдың 19 мамырында Еуропа чемпионы, Паоло Видоцты нокаутқа жіберіп, Еуропаның EBU чемпионы болып атанды. * 2008 жылдың 27 қыркүйегінде WBC чемпионы Хуан Карлосқа төрешілердің пікірі бойынша жеңіліп қалды. Осыдан кейін мансабының аяқталғанын жариялады. * 2009 жылдың 24 қазанында қайтадан рингке оралды. Ол Эдгарс Калнарсты 6 раундта төрешілердің пікірі бойынша жеңді. Қызықты деректер Вирчис Украинадағы бір ферманың иесі. Оның ең жақын досы украиндық продюсер — Тимофей Александрович.
Марат Алдоңғарұлы Сәрсембаев

Марат Алдоңғарұлы Сәрсембаев — 1947 жылы 15 желтоқсанда Алматы облысы Андреевка (қазіргі Алакөл) ауданының Екпінді ауылында дүниеге келген. Еңбек жолы * 1969 жылы Алматы шет тілдер педагогикалық институты, мамандығы бойынша «ағылшын тілі мұғалім». * 1973 жылы С.М. Киров атындағы Қазақ мемлекеттік университеті, мамандығы бойынша «құқықтанушы». * Профессор, заң ғылымдарының докторы. * 1969 - 1969 жылдары Алматы облысы Алакөл аудандық ХББ Ленин атындағы орта мектебінің ағылшын тілі мұғалімі; * 1969 - 1970 жылдары Кеңестік әскер қатарындағы қызмет, Мурманск облысы Североморск қаласы; * 1971 - 1971 жылдары Алматы облысы Текелі қалалық ХББ, № 6 орта мектептің ағылшын тілі мұғалімі; * 1971 - 1973 жылдары Көкшетау облыстық прокуратурасының тергеушісі, аға тергеушісі; * 1973 - 2000 жылдары С.М. Киров атындағы ҚазМУ ассистенті, аға оқытушы, доцент, профессор, заң факультетінің деканы, ҚазМУ халықаралық құқық кафедрасының меңгерушісі; * 1998 - 2002 жылдары «Дәнекер» халықаралық құқық Институтының ректоры; * 2002 - 2005 жылдары Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университеті заң институтының (факультетінің) директоры (деканы); * 2005 – 2007 жылдары Қазақстан Республикасының Орталық сайлау комиссиясы аппаратының Халықаралық қатынастар бөлімінің меңгерушісі. * 2007 жылғы қаңтардан Қазақстан Республикасы Орталық сайлау комиссиясының мүшесі. * Қазақстан Республикасының Орталық сайлау комиссиясының хатшысы. * 2010 жылғы 14 сәуір күні Парламент Мәжілісінің пленарлық отырысында Қазақстан Республикасының Орталық сайлау комиссиясының мүшесі лауазымына жаңа бес жылдық мерзімге тағайындалды. Дереккөздер
Люд Польский ұйымы

"Люд Польский" ұйымы (полякша:Lud Polski немесе Gromady Ludu Polskiego) - Ұлыбританиядағы поляк эмигранттарының солшыл қанатының саяси ұйымдары. Ол 1835 - 1846; 1853 - 1856; 1872 - 1875 жылдары жұмыс істеді. Люд Польский ұйымдары шаруалар революциясы арқылы сословиелік теңсіздікті, жерге жеке меншікті жоюды мақсат етті. А.И.Герценмен, Н.П.Огаревпен, К.Маркспен, Ф.Энгельспен байланыс жасап тұрды. Ұйымның кейбір мүшелері 1863 - 1864 жылдардағы Польша көтерілісіне, Париж коммунасына қатысты. Дереккөздер
Адал (партия)

«Бірлік» саяси партиясы — Қазақстанның қоғамдық бірлестігі, саяси партиясы. Партия төрағасы — Серік Сұлтанғалиұлы Сұлтанғалиев. Аталған партия 2003 жылғы 6 қазанда тіркелген. Қазақстан Республикасы Әділет Министрлігі Тіркеу қызметі және құқықтық көмек көрсету комитеті 2013 жылғы 17 маусымда «Руханият» партиясы, «Бірлік» саяси партиясы мемлекеттік қайта тіркеуден өткізді. Партия мүшелерінің саны 72 000 адамды құрайды. Партияның филиалдары облыс орталықтарында, Астана және Алматы қалаларында жұмыс жасайды. Партияның әлеуметтік негізі — білім беру, денсаулық сақтау, ғылым және мәдениет салаларының қызметкерлері, кәсіпкерлер, студенттер және т.б. Өзінің басты міндеттері экономиканы көтеру, әлеуметтік мәселелерді шешу, адамгершілігі жоғары және рухани бай қоғамды дамыту деп есептейді. 2007 жылы Мәжіліске сайлауда партия 0.37% дауыс алып, Парламентке өтпеді. Дереккөздер Сілтемелер *[http://tv7.kz/kz/news/show/3905] *[http://www.inform.kz/kaz/article/2553998]
XIII Луи

Әділ XIII Луи (; 27 қыркүйек1601 жыл, Фонтенбло – 14 мамыр 1643 жыл, Сен-Жермен-ан-Ле) — Бурбондар әулетінен шыққан Франция және Наварраның королі. 1610 жылы таққа отырған. XIV Луинің әкесі. IV Анри мен Мария Медичидің баласы. XIII Луи корольдігі оның жастығын пайдаланған феодал ақсүйектердің дау-дамайынан басталды. 1624 жылдан 1642 жылға дейін Францияны іс жүзінде кардинал Ришельё биледі. Сөйтіп XIII Луи тұсында абсолютизм күшейе түсті. Дереккөздер
Джоан Аллен

Джоан Аллен - (ағыл. Joan Allen; туған жылы: 20 тамыз 1956) американдық кино мен театр әртісі. Сый лауреаты "Тони", "Оскар" жүлдесінің иегері. Биографиясы Жастық шағы Джоан Аллен 20 тамыз 1956 жылы Иллинойс штаты, Рошелль штатында дүниеге келген. Отбасындағы үйдің қожайыны Дороти Аллен және автомеханикада төртінші баласы Джефа кіші еді. Ол Рошелль орта мектебінде оқып, оны үздік бітірді. Сосын 1976 жыл "Иллинойск батыс университеттін" бітірді. 1977 жылы "Шығыс Иллинойск универсітетінде" театр «Степной волк» сценариінде ойнайды. Мансабы Жеке өмірі 1 қаңтар 1990 жылы Питера Фридманаға тұрмысқа шығады.1994 жылы наурызда қызы өмір есігін ашады. 2002 жылы Питера Фридманамен ажырасады. Түскен фильмдері
Беттік жарықтық

Беттік жарықтық немесе Нысанның көрінетін беттік жарықтығы — объектіден шыққан сәуле ағымы объект бетінің бірлігіне есептелген, кеңістік бұрыштың бірлігінен келеді. Объектіге дейінгі қашықтыққа байланысты емес.
IX Луи

IX Әулие Луи (; 25 сәуір1214 жыл, Пуасси – 25 тамыз 1270 жыл, Тунис) — Францияны 1226—1270 жылдары басқарған Капетингтер әулетінен шыққан король. 1226 жылы таққа отырған. VIII Луи және Бланка Кастильдің баласы. Өмірбаяны IX Луи үкіметті бір орталыққа бағындыруға байланысты бірқатар реформаларды жүзеге асырды. Сеньорлық соттардың шеңбері тарылды. Парижде ерекше сот палатасы құрылды. Алтын және күміс ақшалар соғылды. Ол 1248 жылы 7-крест соғысын бастады; 1250 жылы Мысыр сұлтанына тұтқынға түсті. 8-крест соғысы кезінде Тунисте оба ауруынан қайтыс болды. 1297 жылы шіркеу оны әулиелер қатарына қосты. Дереккөздер
XV Луи

XV Луи (; 15 ақпан 1710 жыл, Версаль – 10 мамыр, 1774 жыл, Версаль) — Бурбондар әулетінен шыққан Францияның королі. Өмірбаяны 1723 жылға дейін Орлеандық герцог Филипп регент болды. XV Луи кәмелетке толғаннан кейін Францияны герцог Бурбон (1723–1726) және XV Луиді тәрбиелеуші кардинал Флери (1726–1743) басқарды. 1743 жылы билікті өз қолына алу ниетін білдірді. Бұдан былайғы жерде мемлекеттік істерде XV Луидің кеңесшілері — маркиза Помпадур, графиня Дюбарри едәуір рөл атқарды. 1757 жылы XV Луиге қастандық жасалды. XV Луи басқарған кезеңде француз абсолютизмі дағдарысқа ұшырады. Дереккөздер
Штерн – Герлах тәжірибесі

Штерн – Герлах тәжірибесі — атомның магниттік сәтінің бар екендігін және оның сыртқы магнит өрісі бағытындағы проекциясының нақтылы бір дискретті мәндер ғана қабылдайтындығын дәлелдейтін тәжірибе. Тәжірбие тарихы Тәжірибені алғашқыда күміс атомдарын, содан кейін басқа да атомдарды пайдалана отырып 1922 жылы неміс ғалымдары Отто Штерн мен Вальтер Герлах жүзеге асырды. Штерн – Герлах тәжірибесінде зерттелетін заттан жасалған пеш ауасы сорылып алынған ыдысқа орналастырылады. Пеш қызған кезде буланған күміс атомдарының жіңішке шоғы ВВ саңылаулардан өтіп, SN электромагнит полюстерінің арасындағы әр текті магнит өрісі арқылы олар РР пластинкасына барып түседі. Содан пластинка бетінде күміс атомдарының ізі пайда болады. Сипаттама Штерн – Герлах тәжірибесінде күміс атомдарының шоғы әр текті магнит өрісі арқылы өткен кезде ондағы әр атомға: F=-μ(gradH)cos күші әсер етіп, оларды алғашқы түзу сызықты қозғалыс бағытынан ауытқытады, мұндағы μ - жеке атомның магниттік моменті, Н – магнит өрісінің кернеулігі. Классикалық теория бойынша, μ мен Н арасындағы бұрышқа ешқандай шек қойылмайтындықтан, РР пластинкада тек бір тұтас енді жолақ байқалуы тиіс еді. Ал тәжірибе нәтижесі бұдан өзгеше болып шықты: күміс атомдарының магнит өрімін қоспай тұрғандағы пластинка бетінде қалдыратын жіңішке сызық тәрізді ізінің орнына, олардың әр текті магнит өрісінен өткеннен кейін қалдыратын ізі, онымен салыстырғанда симметриялы болып орналасқан 2 жіңішке сызық түрінде пайда болатындығы байқалды. Бұл нәтиже кванттық теория болжаған кеңістіктік квантталудың бар екендігін дәлелдейді. Дереккөздер
Хорезм облысы

Хорезм облысы — Өзбекстан облыстарының бірі. 1938 жылы 15 қаңтарда құрылған, 8 ауданға бөлінеді, әкімшілік орталығы – Үргеніш қаласы. Табиғаты Әмудария өзенінің төменгі ағысында орналасқан. Жері ойпатты жазық. Батысында Қарақұм шөлімен шектеседі. Климаты континенттік. Қаңтар айының орташа температурасы -4˚, -5˚С, шілдеде 28,5 абс. Максимумы 44˚С. Жауын-шашынның жылдыө орташа мөлшері 90 мм. Ірі өзені – Амудария. Оңтүстігінде шағын тұзды көлдер, батпақты, сортаң жерлер көп. Жерінің көпшілігі жыртылған. Өзен аңғарлары шалғынды және шалғынды-батпақ топырақты келеді. Халқы Тұрғындарының негізі — өзбектер. Одан бөлек, қарақалпақ, түрікмен, орыс, татар, корейлер де тұрады. * Орташа тығыздығы 1 км²-ге 134,6 адамнан келеді. * Қала халқы 10% құрайды. * Ірі қалалары – Үргеніш, Хиуа. Шаруашылығы Экономикасының негізі мақта, жібек, етті – сүтті мал, қаракөл қойы, күріш шаруашылықтарынан қалыптасады. Өнеркәсібі Мақта тазалау, май, кірпіш машина жасау зауыттарынан, кілем тоқу фабрикаларынан, ағаш өңдеу және жиһаз комбинаттарынан құралады. 1973 жылы облыста 89 колхоз және 11 совхоз болған. 1972 жылғы мәліметтер бойынша, егісі 152,2 мың га-ны құраған болатын. Оның ішінде мақта — 104,6 мың га, дәнді дақылдар — 13,4 мың га, мал азығы — 28,8 мың га, бақша — 5,3 мың га. 1973 жылғы мал басы (мың): мүйізді ірі қара — 226,7, қой мен ешкі — 163,5, шошқа — 4,2, жылқы — 1,8. Темір жолының ұзындығы — 133 шақырым. Автомобиль жолының ұзындығы 1,6 мың км (1974). Әмудария өзенімен кеме жүзеді. Облыс аумағынан Орта Азия – Орталық, Орта Азия – Орал газ құбырлары өтеді. Ғимараттары Педагогикалық институт, құрылыс, ауыл шаруашылығы, гидромилиорация техникумдары, медициналық, 2 педагогикалық, музыкалық оқу орындары, музыкалық драма театры, тарихи- революциялық музейі бар. Облыста «Хоразм Хақиқати» («Хорезмская правда») газеті өзбек және орыс тілдерінде шығады. Дереккөздер
Күміс рудалары

Күміс рудалары – құрамынан күміс бөліп алу экономикалық жағынан тиімді келетін табиғи минералдық түзілімдер. Сипаттама А.П. Виноградовтың деректері (1962) бойынша күмістің жер қыртысындағы орташа мөлшері (кларкы) 0,07 г/т. Басты минералдары: аргентит, пираргирит, полибазит, прутит, стефанит, кераргирит, электрум, күмісті галевит, сап күміс. Күміс рудаларының кендері гранитоидтар, субвулкандық, вулкандық жыныстармен тығыз байланысты және осы аталған жыныстар немесе олармен іргелес жыныстарқабаттарынан орын алады. Күміс өндірісіне пайдаланылатын шикізаттардың 80-90%-ы комплестік рудалардың үлесіне тиеді. Жалпы күмістің 45%-і қорғасын – мырыш, 18%-ы мыс, 10%-ы алтын – күміс рудаларынан алынады. Өндірістік рудалардағы күмістің ең төменгі мөлшері 45 – 50 г/т-дан 350 г/т-ға дейінгі шамада болады. Капиталистік және дамып келе жатқан елдердегі күмістің жылдық өндірісі 7 – 8 мың тонна шамасында. Осы елдердегі күмістің анық және ықтимал қоры 110 мың тонна. Мұның 40 мың тоннасы АҚШ-тың, 23 мың тоннасы Мексиканың, 20 мың тоннасы Канаданың, 16 мың тоннасы Перудің үлесіне тиеді. КСРО-да күміс негізінен комплекстік рудалардан (полиметалл, алтын-күміс рудалары) алынады. Күмістің барланған қоры мен өндіруден Қазақстан КСРО-да бірінші орында. Күміс мұнда негізінен полиметалл, мыс, алтын кендерінің рудаларынан алынады. Жезқазған, Қоңырат, Ақжал, Қарағайлы, Ұзынжал, Қайрақты, Зырянов, Лениногор, Николаев, Тишин, Мырғалымсай, Текелі, Бозшакөл, Майқайың, Бестөбе т.б. кендердің рудаларында түрлі мөлшерде күміс бар. Дереккөздер
Қазан хан

Қазан хан - Мәуереннаһрдың Шыңғысхан әулетінен шыққан соңғы ханы. Ясавурдың баласы. Кебек хан өлген соң, таққа отырып билік жүргізді. (1326-1347). Қазан ханның сыртқы саясаты туралы мәліметтер өте аз. Ішкі саясатта Кебек ханның мемлекетті басқаруды нығайту мақсатыда жүзеге асырған әскери-әкімшілік реформалары мен ақшаны бір жүйеге түсіру шараларын т.б. тыңғылықты әрі шебер жалғастырды. Қашқадариядағы Қарши қаласына жақын жерде атақты Зенджир cарайын салдырды. Оның саясатына әмір Қазаған бастаған шонжарлар қарсы шығып, өшпенділік туғызды. Қазан хан осындай өзара қақтығыста қаза тапты. Мұнан кейін Мәуереннаһрдағы өкімет билігі Қазағанның қолына көшті. Қазан хан, XV ғасырдағы кейбір жазба деректер бойынша, Термездің жоғарғы жағындағы Сарай деген жерге жерленген. Дереккөздер
Ақсуат (Жаңақорған ауданы)

Ақсуат — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданы, Өзгент ауылдық округі құрамындағы ауыл. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен оңтүстікке қарай 15 км-дей жерде. Халқы Тұрғыны 565. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.710820&lon67.415028&z14&mb&show/23651546/ru/ Викимапияда]
Апанқақ

Апанқақ — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданы, Жаманбай батыр ауылдық округі құрамында болған ауыл, 2018 жылы таратылған. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен оңтүстікке қарай 45 км-дей жерде. Халқы Тұрғыны 44. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.499134&lon67.203584&z15&mb&show/29416257/ru/ Викимапияда]
Өлтіру үшін жаралғандар

Өлтіру үшін жаралғандар — режиссер Оливер Стоунның 1994 жылы шыққын криминалды драма жанырындағы көркем фильмі. Фильм Квентин Тарантиноның түпкі сюжеті бойынша түсірілген. Рөлдерде Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *
Менің ең жақын досымның туған күні

Менің ең жақын досымның туған күні — Квентин Тарантиноның аяқталмай қалған алғашқы туындысы. Фильмнің соңғы отыз минуты монтаж кезінде зертханада шыққан өрт салдарынан жойылып кетті. Сыртқы сілтемелер *
Баспақкөл

Баспақкөл (Қаратөбе) — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданындағы ауыл, Қаратөбе ауылдық округі орталығы. Халқы Тұрғыны 1756. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен оңтүстік-шығысқа қарай 85 км жерде, Келінтөбе каналының жағалауында орналасқан. Тарихы Ауыл 1964 – 96 жылдары күріш өсіретін «Келінтөбе» кеңшары бөлімшесінің орталығы болған. Оның негізінде Қаратөбеде шаруа қожалықтары жұмыс істейді. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.360134&lon67.570038&z14&mb&show/23651655/uk/ Викимапияда]
Бесарық (Жаманбай батыр ауылдық округі)

Бесарық — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданындағы ауыл, Жаманбай батыр ауылдық округі орталығы. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен оңтүстік-шығысқа қарай 70 шақырым жерде, Бесарық өзенінің төменгі ағысында орналасқан. Тарихы Ауыл 1999 жылға дейін "Талап" ауылы деп аталған. Ауыл 1962-96 жылдары қаракөл қойын өсіретін «Талап» кеңшарының орталығы болған. Халқы Тұрғыны 1909. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.690343&lon67.768393&z14&mb&show/23651188/uk/ Викимапияда]
Бесарық (Талап ауылдық округі)

Бесарық — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданындағы темір жол бекеті, Талап ауылдық округі орталығы. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен оңтүстік-шығысқа қарай 47 км-дей жерде, тоғыз жолдың торабында, 1905 жылы салынған Ташкент-Сібір теміржолы бойында орналасқан. Халқы Тұрғыны 1038. Инфрақұрылымы Жаңа 2 қабатты мектеп, жаңа аурухана, мешіт үйі, кітапхана, вокзал, су қоймаларымен жабдықталған. Бесарықтан шықан атақты адамдар * Бердібек Сапарбаев - Ақтөбе облысының әкімі * Бақтыбай Айнабеков - атақты жазушы, ақын. * Бектөре Шырбанов - АҚШтың Нью-Йорк штатында ғылыми десертация қорғаған. Ауыл суреттері Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.588162&lon67.643080&z14&mb&show/24754184/ru/ Викимапияда]
Билібай

Билібай (1997 жылға дейін - Қандықұдық) — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданы, Байкенже ауылдық округі құрамындағы ауыл. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен батысқа қарай 21 км-дей жерде. Халқы Тұрғыны 539. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.895109&lon66.983299&z14&mb&show/29416360/ru/ Викимапияда]
Бірлік (Жаңақорған ауданы)

Бірлік — Қызылорда облысының Жаңақорған ауданындағы ауыл, Ақүйік ауылдық округінің орталығы. Географиялық орны Аудан орталығы — Жаңақорған кентінен оңтүстік-шығысқа қарай 20 км-дей жерде орналасқан. Сұр жусан, баялыш, күйреуік, т.б. өсімдіктер өсетін шөлді белдемде жатыр. Ауылдық округке Қызылмақташы, Қосүйеңкі және Аққұм ауылдары қарайды. Бірлік ауылы тұсынан Қызылорда — Шымкент автомобиль жолы өтеді. Тарихы Іргесі 1929 жылы қаланған. 1930 жылы наурызда "Бірлік" калхозы құрылды. Алғашқыда бұл колхоз Тақыркөлде құрылуы тиіс болатын, бірақ Қызылауыз Оспан деген кісі колхозды Көлтоған бойына орнатуға ықпал етті. Оспан 1937 жылы С.Қожановпен таныс болғаны үшін ұсталып, инжекенге айдалды. 1933 жылы бастауыш мектеп ашылып, 1934 жылы халықтың асарымен мектеп үйі салынды. Қызыл Отау үйі клуб салынды. 1957 жылы калхоз "Бірлік" совхозына айналды. Бұрынғы «Бірлік» қой шаруашылығы кеңшары негізінде мал шаруашылығына маманданған 10 шаруа қожалығы құрылған. Халқы Тұрғыны 2422. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.859349&lon67.449532&z14&mb&show/22159975/ru/ Викимапияда]
Еңбек (Жаңақорған ауданы)

Еңбек — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданы, Сунақата ауылдық округі құрамындағы ауыл. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен солтүстік-батыс жаққа қарай 36 км-дей жерде. Халқы Тұрғыны 640. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat44.138117&lon66.946821&z14&mb&show/32091941/uk Викимапияда]
Жайылма (Қызылорда облысы)

Жайылма — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданындағы ауыл, Жайылма ауылдық округі орталығы. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен солтүстік-шығысқа қарай 13 км-дей жерде. Тарихы 1926 жылы «Жайылма» колхозы, Жайылма ауылдық кеңесі болып құрылған. Колхоздарды ірілендіру кезінде, яғни 1949 жылы «Жайылма» және «Жаңақұрылыс» колхоздары қосылып (қазіргі Құттықожа ауылы) «Ленин» колхозы болып ұйымдасқан. 1962 жылы Үкімет қаулысына сай «Красная звезда» совхозына бірікті. 1994 жылы шаруашылықтар таратылып «Красная звезда» совхозынан «Жайылма» өндірістік кооперативі болып бөлініп шыққан. 1995 жылы «Жайылма» ауылы Шалқия поселкелік кеңесінің құрамына енгізіліп, 2005 жылы «Жайылма» ауылдық округі болып құрылды. Халқы Тұрғыны 1242. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat44.042563&lon67.269459&z14&show=/29416643/ru/ Викимапияда]
Владимир Анатольевич Вохмянин

{{Ambox }} Владимир Анатольевич Вохмянин (27 қаңтар 1962 ж., Теміртау, Қарағанды облысы, Қаз КСР, КСРО)&nbsp;— Нысана көздеуден КСРО-ның және Қазақстанның спортшысы, халықаралық дәрежедегі спорт шебері, 1992 жылғы Барселонада өткен Жазғы Олимпиада ойындарының және 1996 жылы өткен Жазғы Олимпиада ойындарының қола жүлдегері.ЕСЖ-сы (2000). Жетістіктері * 1982 жылғы Еуропа жеңімпазы * 1982 және 1986 жылдардағы әлем жеңімпазы * Әлем кубогының иегері * XXV және XXVI Олимпиадаларының қола жүлдегері * Қазақстаннан бірінші болып, тапаншамен жылдамдыққа атудан Барселонада өткен XXV Олимпиадада қола жүлдеге ие болды(1992, Барселона, Испания). * 1980 жылы КСРО кубогінде үшінші орынды алды * Еуропа біріншілігіне қатысып, жастар арасында алтын алқаның иесі болды * "Алтын алқа" игері атанған соң спортшы Олимпиадалық топқа кірді. Спортпен 1974 ж. бастап айналысты. Қазақстан оқушылары спартакиадасының жеңімпазы (1975), КСРО кубогының қола жүлдегері (1980, Сухуми). Республиканың бірнеше мәрте чемпионы, Әлем біріншілігінің жеңімпазы (1982, Рим). Әлем кубогы ақтық сайысының күміс жүлдегері (1993, Мюнхен, Германия). XII Азия ойындарының (1994, Хиросима, Жапония) жеңімпазы. Азия чемпионы (1995, Джакарта). Әлем кубогы ақтық сайысының жеңімпазы (1996, Швейцария). XXVI Олимпиялық ойындардың қола жүлдегері (1996, Атланта, АҚШ). Әлем кубогы ақтық сайысының күміс және қола жүлдегері (1997, Лугано). 11-Орталық Азия ойындарының жеңімпазы (1997, Алматы). Азия ойындарының күміс жүлдегері (1998). Республиканың оқпен ату бойынша құрама командасының бас жаттықтырушысы (1996-2006 ж.). Дереккөздер
Қаратал (өзен, Тоқырау алабы)

Қаратал – Тоқырау алабындағы өзен. Географиялық орны Қарағанды облысы Ақтоғай ауданы жерімен ағады. Ұзындығы 40 км, су жиналатын алабы 380 км 2 . Бастауы Бастауын Қызыларай тауының солтүстік беткейіндегі бұлақтардан алып, Жетімшоқы ауылынан төменде Тоқырау өзеніне құяды. Гидрологиясы Қар, жаңбыр суларымен толығады. Сәуірде тасиды. Жаз айларында қарасуларға бөлініп қалады. Суы мал суаруға пайдаланылады. Дереккөздер
Қызылащы (өзен)

Қызылащы, Қонақай, Айғыржалөзек – Түндік алабындағы өзен. Географиялық орны Қарағанды облысы Қарқаралы ауданы жерімен ағады. Ұзындығы 46 км, жалпы ұзындығы 14 км болатын 5 саласы бар. Бастауы Бастауын Үлкен Айғыржал тауының солтүстік-шығыс баурайындағы бұлақтардан алып, Түндік өзеніне оң жағынан құяды. Гидрологиясы Арнасының жоғарғы жағалауы жартасты, жарқабақты, орта ағысы жарлауытты, төменгі ағысы жазық келген. Арнасында жыл бойы су болады. Алабы мал жайылымы және шабындыққа пайдаланылады. Дереккөздер
Жаңаарық (Қызылорда облысы)

Жаңаарық (2004 жылға дейін — 1 май) — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданындағы ауыл, Жаңаарық ауылдық округі орталығы. Халқы Тұрғыны 1992. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен оңтүстік-батысқа қарай 14 шақырым жерде, Сырдарияның сол жағалық жайылмасында орналасқан. Тарихы Ауыл 1966–1996 жылдары күріш өсіретін Задария кеңшары бөлімшесінің орталығы болған. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.829388&lon67.172985&z14&mb&show/23651029/ru/ Викимапияда]
Элизабет Олсен

Элизабет Чейз Олсен (; 16 ақпан 1989 жыл , Шерман-Оукс , Калифорния, АҚШ ) – америкалық актриса . Өмірбаяны Элиззабет Чейз Олсен 1989 жылы 16 ақпан күні, Лос Анджелес (Калифорния, АҚШ) Шерман-Оукс қалашығында туылды. Оның әкесі Дэвид Олсен (1953 жылы туылды) банкир болса, анасы Джарнетт Фуллер (1954 жылы туылды) балет билеушісі болатын. 1995 жылы, Элизабет 6 жасар балақай болған кезде оның ата–анасы ажырасады. Элизабеттің үлкен ағасы Джейм Грент Олсен (1984 жылы туылды) және егіз әпкесі әйгілі актрисалар, продюсерлер әрі әрлемшілер Мэри–Кейт және Эшли Фуллер Олсендер (1986 жылы туылды) бар. Осымен қатар Элизабеттің әкесінің Марта МакКензимен құрған некеден бір атадан туған аға-інісі Джейк Олмен (1997 жылы туылды) және қарындасы Тейлор Олсен (1996 ж.) бар . Элизабет Олсен «Atlantic Theater Company» мен «NYU Tisch School of the Arts» түлегі. Мансабы Элизабет «Жабайы батыстағы қуанышты күндер» фильмінде, кішігірім рөлмен 1994 жылы сынапқа шақты. Осы көріністе онын егіз әпкелері Мэри-Кейт және Эшли Олсен басты рөлдерді ойнады. Осының алдында Элизабет Олсен егіз әпкелердің бірнеше видеоларында өзін-өзін ойнап түсті. Осымен қатар «The Queen» өлеңіне «Carlotta» видео түсірілімінде түсті . Фильмография * 1994 - Жабайы батыстағы қуанышты күндер (How the West Was Fun) * 2011 - Марта, Марси Мэй, Марлен (Martha Marcy May Marlene) - Марта * 2011 – Тыныш үй - (The Silent House)- Сара * 2011 – Әлем , махаббат пен түсініспеушілік (Peace, Love, & Misunderstanding) - Зои * 2012 – Қызыл оттар (Red Lights) - Салли Оуэн * 2012 – Гуманитарлық ғылымдар (Liberal Arts) - Зибби * 2012- Өте жақсы қыздар (Very Good Girls) - Герри * 2013 - Құпия (In Secret) - Тереза Ракен * 2013 – Өз сүйіктілеріңді өлтір (Kill Your Darlings) - Эди Паркер * 2013 – Кәрі бала (Oldboy) - Мари Себастьян * 2014 – Бірінші кекшіл : Бөгде шайқас (Captain America: Winter Soldier) - Ванда Максимофф * 2014 – Годзилла (Godzilla) - Эль Броди * 2015- Кекшілдер: Альтрон дәуірі (The Avengers: Age of Ultron) - Ванда Максимофф * 2015 — Мен жарықты көрдім (I Saw the Light) — Одри Мэй Уильямс * 2016 — Алғашқы кек алушы: Қарсы тұру (Captain America: Civil War) — Ванда Максимофф * 2017 — Желді өзен (Wind River) — ФБР агенті Джейн Беннер * 2017 — Ингрид Батысқа барады (Ingrid Goes West) — Тейлор Слоун * 2018 — Кек алушылар: Шексіздік соғысы (Avengers: Infinity War) — Ванда Максимофф * 2018 — Кодахром (Kodachrome) — Зои * 2019 — Кек алушылар: Ақырзаман (Avengers: Endgame) — Ванда Максимофф * 2022 — Доктор Стрэндж: Ессіздік көпәлемінде (Doctor Strange in the Multiverse of Madness) — Ванда Максимофф / Алая Ведьма * 2023 — Оның үш қызы (His Three Daughters) — Кристина * 2024 — Бағалау (The Assessment) — Миа Дереккөздер
Қауық

Қауық (бұрынғы атауы&nbsp;— совхоз Бірлік 3-ші ферма) — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданы, Кейден ауылдық округі құрамында болған ауыл, 2018 жылы таратылған. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен оңтүстік-шығысқа қарай 28 км-дей жерде. Халқы Тұрғыны 64. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.671752&lon67.418933&z15&mb&show/29416767/ru/ Викимапияда]
Қашқанкөл

Қашқанкөл – Қызылорда облысы Жаңақорған ауданы, Қандөз ауылдық округі құрамындағы ауыл. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен оңтүстік-шығысқа қарай 86 км-дей жерде. Халқы Тұрғыны 185. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.290701&lon67.642908&z14&mb&show/32081307/uk Викимапияда]
Кейден

Кейден (бұрынғы атаулары&nbsp; — Жалаңаш, Бірлестік) — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданындағы ауыл, Кейден ауылдық округі әкімшілік орталығы. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен оңтүстікке қарай 3 км-дей жерде. Халқы Тұрғыны 860. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.831679&lon67.271776&z14&mb&show/29416786/ru/ Викимапияда]
Келінтөбе

Келінтөбе — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданындағы ауыл, Келінтөбе ауылдық округі орталығы. Халқы Тұрғыны 3569. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен оңтүстік-шығысқа қарай 70 км жерде, Сырдария өзенінің сол жағалауында, сарсазан, қамыс, құрақ өскен сұр, сортаңды сұр топырақты шөлдік белдемде орналасқан. Тарихы Іргесі 1964 жылы Түгіскен алқабын игеруге байланысты Келінтөбе каналын (Зұлпыхар Мұсаханов атындағы) салу кезінде қаланды. 1964– 97 жылдары күріш өсіретін “Келінтөбе” кеңшарының орталығы болды. 1997 жылдан ауылда 28 шаруа қожалығы құрылған. Инфрақұрылымы Орта мектеп, кітапхана, мәдениет үйі, отбасылық-дәрігерлік амбулатория, аурухана, т.б. мекемелер бар. Тұрғындары көрші елді мекендермен автомобиль жолы арқылы қатынасады. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.466812&lon67.458372&z14&mb&show/23651643/ru/ Викимапияда]
Василий Кондор

Василий Кондор (23 қазан 1981 ж., Рогизно, Львов облысы) — Украинаның кәсіпқой боксшысы. Ол жартылай ауыр салмақта шығып төбелеседі. Ол көптеген Украиналық және ұлтаралық жарыстардың жүлдегері. Василий өзінің өмірінде 29 жекпе-жекке шықты. Сол жекпе-жектің 18-ін ұтты, 10-ын ұтылды, 5-ін нокаутпен аяқтады. «Ти чемпіон» Украиналық боксшыларға арналған реалити-шоудың қатысушысы. Өзінің алғашқы кәсіпқойлық жекпе-жегін 2002 жылдың 2-ші қарашасында өткізді. 2005 жылдың 31 мамырында Львовта Эльнур Дашаевқа қарсы шықты. Сол жекпе-жегін 4-ші раундта ұтты. Дереккөздер
Андрей Котельник

{{Ambox }} Андрей Николаевич Котельник (; , Львов, Украина) — Украина елінің кәсіпқой боксшысы. Андрей жеңіл салмақпен шығады. 2000 жылы өткен Жазғы Олимпиада ойындарының жүлдегері. Бұрынғы WBA чемпионы. Батыс Еуропада «Андреас Котельник» атымен әйгілі. Мансабы * 2004 жылдың қазанында Сулейман Мбэюге төрешілердің пікірі бойынша жеңілді. * 2005 жылдың шілдесінде Джуниор Уиттерге ұтылып қалды. * 2007 жылдың наурызында әлем чемпионы Сулейман Мбэюмен 2-ші жекпе-жегі болды. Олардың жекпе-жегі тең ойынмен бітті. * 2008 жылдың наурызында WBA бойынша әлем чемпионы, Ұлы Британиялық Гэвин Рис[]пен жекпе-жекке шықты. Андрей 12 раундта техникалық нокаутпен жеңді. * 2014 жылдың 4-ші қазанында өзінің соңғы ойынын көрсетті. Ол Александр Бенидзеға қарсы шығып, ұтты. Сыртқы сілтемелер * [http://sport-box.net/content/view/233/30/ Андрей Котельник встретится с Норио Кимурой, а затем с Дмитрием Салитой] * [http://www.boxrec.com/list_bouts.php?human_id25412&catboxer Послужной список] * [http://andriy.kotelnyk.org/ Официальный сайт Андрия Котельника] * [http://www.boxing.de/en/fighters/fighters/fighter-details/boxer/44/universum.html Новости и фотографии Андрий Котельник] Дереккөздер
Алтын пальма бұтағы

«Алтын пальма бұтағы» — «Канн кинофестивалінің» басты жүлдесі. Өзінің қазіргі атауын 1955 жылы алған болатын. 1939 — 1954 және 1964 — 1974 жылдары кинофестивальдін басты жүлдесі «Гран-при» ( — үлкен жүлде) деп аталған. Кино әлемдегі ең беделді марапаттарының бірі ретінде танылады. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://www.festival-cannes.fr/ Канн кинофестивалінің ресми сайты]
Сандэнс кинофестивалі

Сандэнс кинофестивалі — америкалық тәуелсіз фильмдердің кинофестивалі. Жыл сайын қаңтар айының соңында Ютаның Парк-Сити қаласында өткізіледі. Тәуелсіз киноның ең ірі фестивальдердін бірі. Фестивальдің ұйымдастырушысы Сандэнс институты болып табылады. Сандэнс институтын 1981 жылы атақты актер Роберт Редфорд және оның достары тәуелсіз американдық кино қалыптастыруына жағдай жасау үшін құрды . Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://festival.sundance.org Sundance Festival сайты] * [http://www.sundance.org Sundance Institute сайты]
Исмаил Сағитов

Исмаил Сағитов - қарақалпақ совет әдебиет зерттеушісі. Қарақалпақ АКСР-інің еңбек сіңірген ғылым қайраткері, филологиялық ғылым докторы, профессор, Өзбек КСР. ғылым академиясының корр.-мүшесі. 1929 жылдан КОКП мүшесі. Диқан отбасында туған. С.М.Киров атындағы Қазақ мемлекеттік университетін бітірген. Партия, комсомол органдарында, баспа орындарында қызмет атқарды. 1948 жылдан Өзбек КСР ғылым академиясының Қарақалпақстан филиалында сектор меңгерушісі. Оның "Бердақ-ұлы патриот ақын", "Бердақтың шығармасы", "Қарақалпақ халқының қһармандық эпосы", "Әдебиет және дәуір", "Сахара бұлбұлы" атты монографиялық еңбектері бар. Дереккөздер
Людовик XVI

Людовик XVI (1754 жыл 23 тамыз, Версаль - 1793 жыл 21 қаңтар, Париж) - Бурбондар әулетінен шыққан король. 1774-1792 жылдары билік құрған. Людовик XVI басқарған кезеңде 1789 жылғы 14 маусымда Ұлы француз революциясы басталды. Жұбайы Мария Антуанеттамен бірге Австрия мен Пруссияны революциялық Францияға қарсы қарулы қимыл жасауға келістірді. Конвент шешімі бойынша, контрреволюциялық әрекеттері үшін өлім жазасына бұйырылып, басы алынды. Дереккөздер
Торонто кинофестивалі

Торонто халықаралық кинофестивалі — 1976 жылдан бастап жыл сайын Торонто (Канада) қаласында орын алатын фильмдер фестивалі. Қазіргі уақытта, фестиваль әдетте канадалық Қызметкерлер Күнінен (, қыркүйек айының бірінші дүйсенбісі) кейін басталады. Әлемнің ең ірі кинофестивальдердің бірі болып табылады. 2007 жылы конкурсқа 4156 фильмдер ұсынылды, оның ішінен 349 (55 елінен) фильм таңдалып 19 бағдарламалар шеңберінде көрсетілді. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *
Людовик XVIII

Людовик XVIII, Станислав Ксаверий (1755 жыл 17 қараша, Версаль - 1824 жыл 16 қыркүйек, Париж) - Бурбондар әулетінен шыққан король. 1814-1815 және 1815-1824 жылдары билік құрған. Өмірі Ағасы Людовик XVI мен оның баласы Людовик XVII өлгеннен кейін 1795 жылы король болды. Наполеон I күйретілген соң 1814 жылы таққа отырып, «Жүз күн» кезінде 1815 жылы наурызда Бельгияға қашты. Сол жылы шілдеде шетел әскерімен Францияға қайтып оралды. Революциялық дүмпуден қауіптеніп, 1816 жылы депутаттардың ультрароялдық палатасын таратып жіберді. Дереккөздер
Эрих Людендорф

Эрих Людендорф (1865 жыл 9 сәуір - 1937 жыл 20 желтоқсан, Тутцинг, Бавария) - немістің әскери және саяси қайраткері. Еңбек жолы 1881 жылы кадет корпусын бітірді. Бірінші дүниежүзілік соғыста әскер, майдан штабтарын, 1916 жылғы тамыздан іс жүзінде Германия қарулы күштерін басқарды. 1918 жылғы сәтсіз соғыстардан кейін қызметінен кетуге мәжбүр болады. 1924 жылы Ұлттық-социалистік партиядан рейхстагқа депутат болып сайланды. Ол шектеусіз жаппай соғыс пен еңбекшілер қозғалысын аяусыз басу доктринасын жақтады. Дереккөздер
Пракседес Матео Сагаста

Пракседес Матео Сагаста - испан саяси қайраткері. Мамандығы - инженер. 1948 ж. прогресшілер партиясына кірді. 1854-56 жылдардағы революция кезінде Самордағы революциялық хунтаның председателі, кортестер депутаты болды. Революцилық жеңілгеннен кейін Францияға эмиграцияға келді; кешірім бойынша Испанияға оралып, 1859 ж. кортеске қайта сайланды. Пракседес 1868 ж. Кадисте революциялық өкімет басына келді; 1868-74 жылдардағы револбция кезінде түрлі министрлікті басқарды. 1871-72, 1881-83, 1885-90, 1892-95, 1897-99, 1901-02 ж. премьер-министр болды. Пракседес Испанияда республикалық қозғалысқа және испан отарларындағы азаттық қозғалысқа қарсы жазалау саясатын жүргізді. Дереккөздер
Василий Григорьевич Сагунов

Василий Григорьевич Сагунов - қазақстандық геолог. Геологиялық-минералдық ғылым докторы. Қазақ кен-металлургия институтын бітірді. 1951 жылдан Қ.И.Сәтбаев атындағы Геологиялық ғылымдар институтында Агрономиялық рудалар геологиясы лабороториясының меңгерушісі. 1957-65 жылдарда Қазақ КСР ғылым академиясының минералдық ресурстар бөлімі акадмея - сектретарының орынбасары. Василийдің еңбектері жер қыртысындағы бейруда пайдалы қазындылардың қалыптасу заңдылықтары мен геологиясының мәселелеріне арналған. Василий 1-дәрежелі "Отан соғысы", Полшаның "Грюнвальд". "Виртути Милитари" ордендерімен марапатталған. Дереккөздер
Лю Бан

Лю Бан (б.з.б. 247 - 195 жылдар) - б.з.б. 209 - 206 жылы Қытайда болған халық көтерілісі басшыларының бірі. Батыс Хань әулетінің негізін салушы әрі император. Өз өмірінде халық жағдайын жеңілдетуге бағытталған бірнеше шаралар жүргізді. Дереккөздер
Любеч съезі

Любеч съезі - орыс князьдарының жер үшін өзара алауыздықты жойып, Русьті қыпшақтарға қарсы күресуге шақырған съезі. Съезд 1097 жылы Любеч қаласында өтті. Съезге 6 князь қатысты: Святополк Изяславич, Владимир Мономах, Олег және Давид Святославичтер, Давид Игоревич және Василий Ростиславич. Съезд князьдардың әкелерінің жерін мұраға қалдыру принципін жариялады. Бұл шешім Русьте ірі феодалдық жер иеленушіліктің қалыптасқандығын аңғартты. Алайда князьдар арасында алауыздық күрес көп кешікпей қайта басталып кетті. Дереккөздер
A Band Apart

A Band Apart — Квентин Тарантино және Лоуренс Бендер 1991 жылы құрған кинокомпания. Компанияның аты Жан-Люк Годардың «Bande à Part» фильмнен алынған. Ал компанияның логотипі «Иттер қоймасы» кейіпкерлердің стильдендірілген бейнесі болды. Компанияның қызметіне Тарантинодан басқа Роберт Родригес, Джон Ву, Тим Бёртон, Стив Бушеми, Даррен Аронофски және Люк Бессон секілді тұлғалар өз уақытында араласқан болатын. Компания 2006 жылдың маусым айында жабылды. «А Band Apart» 2009 жылы шығарылған «Атақсыз шаталар» фильмнің титрлерінде бар, бірақ компания фильм үшін қайта қүрылғаны туралы ешқандай дәлел жоқ Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://www.abandapart.com/ A Band Apart ресми сайты] .
Берлин кинофестивалі

Берлин халықаралық кинофестивалі (, Берлинале) — 1951 жылдан бастап жыл сайын Берлин (Германия) қаласында орын алатын фильмдер фестивалі. Қазіргі уақытта, фестиваль әдетте ақпан айында (бірақ 1978 жылға дейін жазда) өткізіледі. Бас жүлдесі — «Алтын аю» марапаты. Канн кинофестиваліне қарағанда Берлин кинофестивалі көбіне геосаяси прогрессивті кинематографқа бағытталған. Қазылар алқасы фестиваль бағдарламасында бүкіл әлемнің фильмдері бар болуына ерекше назар аударды. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * *[http://www.imdb.com/Sections/Awards/Berlin_International_Film_Festival/ Berlin International Film Festival Internet Movie Database сайтында]
Көкшешек

Көкшешек – айлық тұқымдасының бір туысы. Екі жылдық шөптесін өсімдіктер, кейде бұта түрінде өседі. Гүлі гүл шоғына сыпыртқы тәрізді топтанып, сабағының ұшына орналасады. Жемісі – төрт жаңғақша. Еуропа, Солтүстік Африка, Батыс Азияда жиі кездесетін 40 – қа жуық түрі бар. КСРО аймағында 5 түрі, оның ішінде Қазақстанда 2 түрі өседі. КСРО-дағы аймақтар қатарына Еуропа бөлігі, Кавказ, Орта Азия, Батыс және Шығыс Сібірді жатқызуға болады. Кәдімгі Көкшешек 2 жылдық биіктігі 30 – 100 см, Тобыл – Есіл алқабында, Көкшетауда, Торғайда, Сарыарқаның батысында, Балқаш – Алакөл атырабында, Алтай, Тарбағатайда, Жоңғар, Іле, Күнгей, Кетпен, Теріскей Алатауларында, Қаратауда, Батыс Тянь – Шаньда кездеседі. Кәдімгі Көкшешек – дәрілік өсімдіктердің бір түрі. Республика жерінде өсетін 2 түрі итальян Көкшешегі 2 жылдық, биіктігі 40 – 80 см, Мойынқұмда, Шу – Іле тауында, Қаратауда, Батыс Тянь – Шаньда ( Талас Алатауларында) кездеседі. Көкшешек жол маңында, егістікте, одан бос қалған жерде арам шөп түрінде өседі. Мал жемейді, омарта шаруашылығында маңызы бар. Дереккөздер
Сатурн марапаты

«Сатурн» — ғылыми фантастика, фэнтези және қорқынышты фильмдер академиясымен тағайындалған американдық марапат. 1972 жылдан бастап жыл сайын көбіне фантастикалық және қорқынышты фильмдер үшін беріледі. Бастапқыда «Golden Scroll» деп аталатын. «Сатурн» марапатының негізін салушы — доктор Дональд А. Рид (1935—2001). Сыртқы сілтемелер * [http://www.saturnawards.org/ «Сатурн» ресми сайты]
Кеңес (Қызылорда облысы)

Кеңес — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданы, Жаманбай батыр ауылдық округі құрамындағы ауыл. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен оңтүстік-шығысқа қарай 80 км жерде, Қаратау жотасының сайлы-жыралы келген тау алды жазығында, Бесарық өзенінің бойында орналасқан. Тарихы Ауыл 1977-96 жылдары бау-бақша өсірумен айналысатын «Юбилейный» кеңшарының орталығы болған. Халқы Тұрғыны 1383. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.678860&lon67.785387&z14&mb&show/23651195/ru/ Викимапияда]
Қожакент

Қожакент (1991 жылға дейін Октябрь; 1997 жылға дейін Миялы) — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданындағы ауыл, Қожакент ауылдық округі орталығы. Халқы Тұрғыны 3007. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен оңтүстікке қарай 38 км жерде. Бұрынғы кеңшар негізінде Қожакентте 2 АҚ, 4 ЖШС, Қожакент ӨК және 20 шаруа қожалығы құрылды. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.683205&lon67.312803&z14&mb&show/23651160/uk/ Викимапияда]
Қожамберді (Қызылорда облысы)

Қожамберді (1997 ж. — Коммунизм) — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданындағы ауыл, Қожамберді ауылдық округі орталығы. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен солтүстік-батысқа қарай 25 км-дей жерде. Ең жақын станса Төменарық ауылында орналасқан. Тарихы 1928 жылы «Қандыарал» колхозы болып құрылып, 1949 жылы Елтай колхозы мен Қандыарал колхозы қосылып, «Коммунизм» колхозы деп аталған. 1993 жылы ауыл сол өңірден шыққан Қожамберді батырдың есімімен аталды. 2004 жылы 13 желтоқсанда Төменарық ауылдық округінен бөлініп, Қожамберді ауылдық округі болып құрылды. Ауылдық округ төңірегінде Баршынкент, Көккесене тарихи орындары бар. Халқы Тұрғыны 897. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat44.066559&lon67.025614&z14&mb&show/29416839/ru/ Викимапияда]
Көктөбе (Қызылорда облысы)

Көктөбе — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданындағы ауыл, Көктөбе ауылдық округі орталығы. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен оңтүстік-шығысқа қарай 110 км-дей жерде, Сырдария өзенінің сол жақ жағалауында орналасқан. Ауыл 1962-96 жылдары қаракөл қойын өсіретін «Түркістан» кеңшары бөлімшесінің орталығы болған. Халқы Тұрғыны 586. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.201359&lon67.780666&z14&mb&show/23653300/ru/ Викимапияда]
Қорасан (ауыл)

Қорасан — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданы, Қыркеңсе ауылдық округі құрамында болған ауыл, 2015 жылы таратылған. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен оңтүстік-батысқа қарай 29 км-дей жерде. Халқы Тұрғыны 1. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.756248&lon66.915064&z15&mb&show/29416869/ru/ Викимапияда]
Қосүйеңкі (Жаңақорған ауданы)

Қосүйеңкі — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданындағы ауыл, Қосүйеңкі ауылдық округі орталығы. Халқы Тұрғыны 940. Географиялық орны Аудан орталығы – Жаңақорған кентінен оңтүстік-шығысқа қарай 34 км-дей жерде, Қаратау жотасының оңтүстік беткейінде орналасқан. Тарихы Ауыл 1957-94 жылдары қаракөл қойын өсіретін «Бірлік» кеңшарының бөлімшесі болған. Кейін оның негізінде Қосүйеңкіде бірнеше шаруа қожалықтары құрылған Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.805297&lon67.651577&z13&mb&show/23651339/uk/ Викимапияда]
Құттықожа

Құттықожа (1997 жылға дейін — Ленино) — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданы, Шалқия кенттік әкімдігі құрамындағы ауыл. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен шығысқа қарай 14 км-дей жерде, Ақүйек өзенінің жағасында орналасқан. Халқы Тұрғыны 630. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.942468&lon67.444983&z14&mb&show/12336734/uk Викимапияда]
Қызылмақташы

Қызылмақташы (бұрынғы атауы Қыраш) — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданындағы ауыл, Қыраш ауылдық округі орталығы. Халқы Тұрғыны 881. Географиялық орны Аудан орталығы – Жаңақорған кентінен оңтүстік-шығысқа қарай 21 км-дей жерде, Қаратау жотасының сайлы-жыралы келген тау алды жазығында орналасқан. Тарихы Ауыл 1957 – 96 жылы қаракөл қойын өсіретін «Бірлік» кеңшары бөлімшесінің орталығы болған. Бөлімше негізінде Қызылмақташыда шаруа қожалықтары құрылды Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.832236&lon67.494078&z14&mb&show/23651387/uk/ Викимапияда]
Манап

Манап (1997 жылға дейін Талап) — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданындағы ауыл, Манап ауылдық округі орталығы. Халқы Тұрғыны 713. Географиялық орны Аудан орталығы – Жаңақорған кентінен оңтүстік-шығысқа қарай 45 км жерде, Қаратау жотасының сайлы-жыралы келген тау алды жазығында орналасқан. Тарихы 1997 жылы 27 желтоқсанда Қазақстанның халық ақыны Манап Көкеновтің есімі берілген. 1977-96 жылдары бау-бақша өсіретін «Юбилейный» кеңшары бөлімшесінің орталығы болған. Бөлімше негізінде Манапта шаруа қожалықтары жұмыс істейді. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.652410&lon67.610207&z14&mb&show/24754038/uk/ Викимапияда]
Өзгент

Өзгент (бұрынғы атауы "Қараша") — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданындағы ауыл, Өзгент ауылдық округі орталығы. Халқы Тұрғыны 1140. Географиялық орны Аудан орталығы – Жаңақорған кентінен оңтүстікке қарай 18 км жерде. Тарихы Ауыл 1973 – 97 жылдары күріш өсіретін өзімен аттас кеңшардың орталығы болған. Кеңшар негізінде Өзгентте және округтегі Ақжол, Ақсуат ауылдарында шаруа қожалықтары жұмыс істейді. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.747103&lon67.243023&z14&mb&show/12256650/uk Викимапияда]
Сатымсай

Сатымсай — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданындағы темір жол айрығы, Талап ауылдық округі құрамында болған, 2018 жылы таратылған. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен оңтүстік-шығысқа қарай 57 км-дей жерде. Халқы Тұрғыны 35. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat43.538345&lon67.743416&z14&mb&show/24754649/ru/ Викимапияда]
Сунақата

Сунақата — Қызылорда облысы Жаңақорған ауданындағы ауыл, Сунақата ауылдық округі орталығы. Географиялық орны Аудан орталығы - Жаңақорған кентінен солтүстік-батысқа қарай 38 км-дей жерде. Тарихы Ауыл 1965-96 жылдары күріш өсіретін өзімен аттас кеңшардың орталығы болған. Ауылдық округ облыс әкімдігі мен облыстық мәслихаттың біріккен шешімімен 1993 жылы ашылды. Елді мекен аумағында Ақорда мемлекетінің астанасы болған Сығанақ қалашығы мен мешіт медресе тарихи орындары бар. Халқы Тұрғыны 1799. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://wikimapia.org/#languk&lat44.139225&lon66.975660&z14&mb&show/29416959/ru/ Викимапияда]