kurumikz/Cleaned-Kazakh-Wikipedia huggingface dataset:
Ақ тұтқын

Ақ тұтқын (; және «Антарктика») - Антарктидадағы иттердің аман қалуы туралы 2005 жылғы көркем фильм. Нақты оқиғаларға негізделген 1983 ж. Жапондық фильмнің ремейкі. Сюжеті Фильм 1993 жылы Антарктиканың кең кеңістігінде орын алады. Антарктикалық станцияның қызметкері Джерри Шеппард және университет профессоры Дэвис МакЛарен метеорит іздеп ит шанаға шықты. Қайтар жолда профессор аяғын сындырып, мұзды суға батып кетті, ал Джерри аязға байланысты көмекке мұқтаж болды. Қатты дауылдың салдарынан станция эвакуацияланды, солтүстік шана тұқымының 8 иттері қалды. Алдымен ол бірнеше күннен кейін оралуы керек еді, бірақ жалғасып тұрған дауыл, содан кейін қыстың басталуы бұған жол бермеді. Антарктикалық қыста иттер алты айдай жалғыз тұруға мәжбүр болды. Нәтижесінде сегіз иттің алтауы аман қалды. Джек шынжырынан айырылып, қатып қалмады, Дьюи жартасты алып тастады. Үшіншісі - маялықтардың «орамасының» жетекшісі - теңіз барсы жарақат алды, бірақ Джерри қайтып келерден аз уақыт бұрын болды, сондықтан ит құтқарылды. Рөлдерде Түсірілім барысы Фильмді түсіруге 30-дан астам ит қатысты. Макс, Майя, Джек және Бак бұрын-соңды иттер туралы тағы бір фильмде, Қарлы иттермен ойнаған.Иттердің негізгі жаттықтырушысы Майк Александр болды. Фильм «Үздік фильм музыкасы үшін» ASCAP сыйлығын алды. 2006 жылы фильм «Жастарға арналған ең жақсы DVD басылымы» аталымы бойынша Спутниктік сыйлыққа ұсынылды.Телевизиялық сұхбатында Пол Уокер фильмдегі барлық ит-кейіпкерлердің жиынтығында Шортанды ең жақсы көретінін айтты Сілтемелер * https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B5%D0%BB%D1%8B%D0%B9_%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BD
Билли Айлиш

Билли Айлиш Пайрат Бэрд О’Коннелл (; 2001 жылы 18 желтоқсан) — америкалық әнші және ән жазушы. 2016 жылы SoundCloud-та "Ocean Eyes" дебюттік синглін жариялау арқасында танымалдылыққа ие болды. 2019 жылы оның дебюттік альбомы When We All Fall Asleep, Where Do We Go? америкалық (Billboard 200) және британдық (UK Albums Chart) хит-парадтарында үстемдік етті, ал "Bad Guy" синглі Billboard Hot 100 (АҚШ) - да бірінші орынға шықты. Ол әншінің алғашқы чартопері еді, ал Эйлиштің өзі, осы жетістіктің арқасында, XXI ғасырда дүниеге келген Hot 100-ді үстемдік еткен алғашқы адам болды. 2020 жылы Айлиш «Грэмми » музыкалық сыйлығының жеңімпазы атанды, ол барлық бес негізгі номинацияны: Жыл әні, жыл альбомы, Жыл жазбасы және Үздік жаңа орындаушы және Үздік вокалды поп-альбом номинациясын жеңіп алды. Нәтижесінде, ол 1981 жылдан бастап жылдың барлық төрт негізгі марапатын алған бірінші орындаушысы болды (және Кристофер Кросстан кейінгі тарихта екінші); жалпы алғанда, әнші жеті Грэмми сыйлығының иегері (2021 жылдың 15 наурызы бойынша). Отбасы және балалық шақ Билли Лос-Анджелес қаласында Мэгги Бэрд пен Патрик О’Ко́ннеллдің отбасында туылды. Онын әке-шешесі ойын-сауық индустриясында жұмыс істейді. Сондай-ақ Финнеас Бэрд О’Коннелл атты үлкен ағасы бар. Билли Айлиш ағасы екеуі үй білімін алды, себебі ата-анасы балаларымен көбірек уақыт өткізіп, оларға қызығушылықтарын қуалауға мүмкіндік бергісі келді. 6 жасында укулеле аспабында ойнауды бастаған. 8 жасында Лос-Анджелес хорына қосылған. 11 жасында ән жазуды бастады. Ол сондай-ақ бимен де айналысқан, алайда 2016 жылы өсу шеміршегінің зақымдануы оның би мансабына нүкте қойды, содан кейін ол музыкалық қызметке ден қойды. Дискография Мини-альбомдар *Don't Smile at me (2017) Студиялық альбомдар *When We All Fall Asleep, Where Do We Go? (2019) *Happier Than Ever (2021) *Hit Me Hard and Soft (2024) Синглдар Чартта болған әндер Шақырылған әнші ретінде Дереккөздер
Олег Анатольевич Гусев

Олег Анатольевич Гусев (; 25 сәуір 1983 жыл, Степановка, Сумы облысы, Украин КСР, КСРО) — украиналық футболшы, жартылай қорғаушы, футбол жаттықтырушысы. Карьерасы Үзақ жылдар бойы "Динамо" (Киев) клубында ойнады. 2016 жылы клубпен қоштасып кетті де, 2017 жылы жазда тағы да бір жылдық келісім шартқа отырды. 2018 жылы жазда футболшылық карьерасын аяқтап, артында команда бапкерінің көмекшісі боп қызметке тағайындалды. Ұлттық құрама сапында тұңғыш рет 2003 жылы алаңға шықты. Кейін бапкер Олег Блохинның жаттықтыруымен 2006 жылы әлем чемпионатына, 2012 жылы Еуропа чемпионатына қатысты. Жетістіктері Командалық «Динамо» (Киев) * Украина чемпионы (5): 2003/04, 2006/07, 2008/09, 2014/15, 2015/16 * Украина вице-чемпионы (6): 2004/05, 2005/06, 2007/08, 2009/10, 2010/11, 2011/12, 2017/18 * Украина чемпионатының қола жүлдегері (1): 2012/13 * Украина кубогы (5): 2004/05, 2005/06, 2006/07, 2013/14, 2014/15 * Украина кубогының финалисі (3): 2006/07, 2007/08, 2010/11 * Украина суперкубогы (3): 2004, 2009, 2011 Жеке * Украина чемпионатының үздік футболшысы: 2005 * Украина "Алтын добы": 2007 * Украинаның үздік футболшысы: 2011 * Олег Блохин мергендер клубының мүшесі: 111 гол Дереккөздер Сілтемелер * [https://web.archive.org/web/20090731082226/http://fpl.ua/ukr/visit/1/10962/ Профилі] * [http://www.fanatukr.com/igrok/gusiev_oleh.html Профилі]
Михаил Владимирович Старостяк

Михаил Владимирович Старостяк (; 13 қазан 1973, Грусятичи, Львов облысы, Украин КСР) — Жетістіктері Командалық * Украина чемпионы (1): 2002 * Украина кубогы (4): 1997, 2001, 2002, 2004 Дереккөздер Сілтемелер *[https://footpass.ffu.ua/players/26701 Профилі] *[https://www.national-football-teams.com/player/6948.html Профилі]
Андрей Алексеевич Воробей

Андрей Алексеевич Воробей (; 29 қараша 1978 жыл, Донецк, Украин КСР) — украин футболшысы, шабуылшы. 2006 жылғы әлем біріншілігіне қатысқан. Карьерасы "Шахтер" (Донецк) клубының түлегі. 1997 жылы кәсіпқой карьерасын осы клубта бастады. 2000 жылы "Шахтерда" ойнап жүріп тұңғыш рет ұлттық құрамаға шақыртылды. 2007 жылы 2,5 млн еуроға "Днипроға" ауысты. екі маусымнан соң Киевтің "Арсенал" клубына жалға берілді. 2010 жылы Харьковтың "Металлист" клубына ауысты. 2013 жылы "Гелиос" клубында ойнап жүріп карьерасына нүкте қойды. Жетістіктері * Әлем чемпионатының ширек финалисі — 2006 * Украина чемпионы (3) — 2002, 2005, 2006 * Украина чемпионатының күміс жүлдегері (8) — 1998, 1999, 2000, 2001, 2003, 2004, 2007, 2013 * Украина чемпионатының қола жүлдегері (2) — 2011, 2012 * Украина кубогы (3) — 2001, 2002, 2004 * Украина кубогының финалисі (3) — 2003, 2005, 2007 * Украина чемпионатының үздік мергені: 2000/2001 — 21 гол * Олег Блохин Мергендер клубының мүшесі: 152 гол * Сергей Ребров мергендер клубының мүшесі Дереккөздер Сілтемелер *[http://footballfacts.ru/players/437848 Футболшының профилі]
Андрей Викторович Воронин

Андрей Викторович Воронин (; 21 шілде 1979 жыл, Одесса, Украин КСР, КСРО) — украиналық футболшы, шабуылшы, футбол жаттықтырушысы. 2006 жылғы әлем чемпионатына, 2012 жылы Еуропа чемпионатына қатысқан. Карьерасы 1995 жылы "Черноморец" футбол мектебінен "Боруссия" (Менхенгладбах) жастар клубына ауысты. Үш жылдан соң негізгі құрам ойыншысы атанды. 2000 жылы "Майнц 05" клубына ауысты. 2003 жылы "Кельн" футболшысы атанды. 2004 жылы "Байерге" ауысып, үш маусым ойнады. 2007 жылы "Ливерпульге" ауысты. Жетістіктері Командалық * Ресей кубогының финалисі: 2012 Жеке * Украинадағы жыл футболшысы: 2011 * Украинаның еңбек сіңірген спорт шебері Дереккөздер Сілтемелер *[https://www.footballdatabase.eu/en/player/details/2721 Профилі] *[http://footballfacts.ru/players/437848 Профилі] *[https://static.fifa.com/fifa-tournaments/players-coaches/people=178957/index.html Профилі]
Олег Николаевич Шелаев

Олег Николаевич Шелаев (; 5 қараша 1976 жыл, Ворошиловград) — украиналық футболшы, жартылай қорғаушы. 2006 жылғы әлем чемпионатына қатысқан. Жетістіктері Командалық * Әлем чемпионатының ширек финалисі 2006 * Украина чемпионатының күміс жүлдегері (3): 1996/97, 1997/98, 2012/13 * Украина чемпионатының қола жүлдегері (4): 2000/01, 2003/04, 2009/10, 2010/11, 2011/12 * Украина кубогы (1): 1996/97 * Украина кубогының финалисі (1): 2003/04 Жеке * Александр Чижевскийден кейінгі Украина чемпинаттарында 400-ден аса ойын өткізген екінші футболшы. Дереккөздер Сілтемелер *[http://www.national-football-teams.com/player/7808.html Профилі] *[https://www.transfermarkt.com/transfermarkt/profil/spieler/24054 Профилі] *[http://www.national-football-teams.com/player/7808.html Профилі]
DC Studios

DC Studios — америкалық киностудия. Калифорния штатындағы Бербанкте құрылған. Warner Bros. кинокомпаниясына тиесілі еншілес компания. Киностудияның президенті - режиссер Джеймс Ганн және кинопродюсер Питер Сафран. Олар өз қызметіне 2022 жылдың 1 қарашасында кірісті. DC Comics баспасының кейіпкерлеріне фильм түсіретіндіктен студия бірнеше фильмнің жасалуына қатысқан: «Ғажайып әйел», «Зак Снайдердің Әділет Лигасы», «Бэтмен», «Жанкештілер жасағы: Сынақ миссиясы», «Қара Адам» және «Аквамен». Өндіріс } Телесериалдар Тағы қараңыз * DC Comics * Warner Bros. Дереккөздер
Иван Эргич

Иван Эргич (; 21 қаңтар 1981 жыл, Шибеник, Югославия) — сербиялық футболшы, жартылай қорғаушы. Карьерасы Карьерасын 1999 жылы Аустралияның "Перт Глори" клубында бастады. Сол жылы Аустралия Ұлттық лигасының жеңімпазы атанды, ал плей-оффта финалға дейін жетті. 2000 жылы "Ювентусқа" ауысты, бірақ клубта бір ойын да өткізе алмады, "Базельге" жалға берілді. Бір жылдан соң "Базель" футболшыны түпкілікті сатып алды. 2006 жылы клубтан Паскаль Цубербюллер кеткен соң капитан боп тағайындалды. 2009 жылы "Бурсаспорға" ауысып, екі маусым ойнады. Ұлттық құрама сапында 2008 жылғы Еуропа біріншілігі мен 2010 жылғы әлем біріншілігінің іріктеулерінде ойнады. Жетістіктері Перт Глори * Аустралияның регулярлы чемпионатының жеңімпазы (NSL): 2000 Базель * Швейцария чемпионаты (4): 2002, 2004, 2005, 2008 («Базель») * Швейцария кубогы (4): 2002, 2003, 2007, 2008 * Uhrencup кубогы (3): 2003, 2006, 2008 Дереккөздер Сілтемелер *[http://www.football.ch/sfl/777819/de/Kader.aspx?pId=497547 Футболшының профилі]
Бошко Янкович

Бошко Янкович (; 1 наурыз 1984, Белград, Югославия) — сербиялық футболшы, жартылай қорғаушы. Мансабы 2002 жылы карьерасын "Црвена Звездада" бастады. Бір маусымнан соң "Единство" клубына жалға берілді. Жаңа клубында сәтті ойнады, бір маусымда 28 рет алаңға шығып, 21 гол соқты. Осы нәтижелілігінен соң "Црвенаға" қайта оралып, негізгі құрамға орнықты. Тіпті 2006/06 жылғы маусым қорытындысында Сербияның үздік футболшысы атанды. 2006 жылы "Мальоркаға" ауысты. Кейінгі карьерасында Италияның "Палермо", "Эллас Верона" клубарында ойнады. Ұлттық құрамада Ұлттық құрама сапындағы тұңғыш ойынын 2006 жылы 15 қарашада Норвегияға қарсы жолдастық кездесуде өткізді, сосын ЕУРО-2008 іріктеуіндегі бірнеше ойынға қатысты. Дереккөздер Сілтемелер *[http://www.reprezentacija.rs/Jankovic-Bosko/#content Биографиясы мен статистикасы] *[https://www.national-football-teams.com/player/17901.html Профилі] *[https://int.soccerway.com/players/-/3211/ soccerway сайтындағы профилі]
Марко Пантелич

Марко Пантелич (; 15 қыркүйек 1978 жыл, Белград) — сербиялық футболшы, шабуылшы. Сербия Ұлттық футбол құрамасының экс-ойыншысы. 2010 жылғы әлем чемпионатына қатысқан. Жетістіктері Аякс * Нидерланд кубогы: 2010 Олимпиакос (Пирей) * Грекия чемпионы: 2011, 2012, 2013 * Грекия кубогы: 2012, 2013 Дереккөздер Сілтемелер *[http://www.reprezentacija.rs/pantelic-marko/#content Футболшының профилі]
Огнен Короман

Огнен Короман (; 19 қыркүйек 1978, Пале, Югославия) — сербиялық футболшы, жартылай қорғаушы. Сербия және Черногория Ұлттық футбол құрамасы сапында 2006 жылғы әлем біріншілігіне қатысқан. Кейін Сербия құрамасында ойнады. Жетістіктері «Крылья Советов» * Ресей чемпионатының қола жүлдегері: 2004 «Црвена звезда» * Сербия чемпионы: 2006/07 * Сербия чемпионатында күміс жүлдегер: 2007/08 * Сербия чемпионатында қола жүлдегер: 2008/09 * Сербия кубогы: 2006/07 Дереккөздер Сілтемелер *[http://www.reprezentacija.rs/koroman-ognjen/#content Биографиясы мен статистикасы]
Данко Лазович

Данко Лазович (; 17 мамыр 1983 жыл, Крагуевац) — сербиялық футболшы, шабуылшы. 2018 жылдан бері "Партизан" (Белград) клубының спорттық директоры. Сербия Ұлттық футбол құрамасы сапында 2010 жылғы әлем чемпионатына қатысқан. Жетістіктері «Партизан» * Югославия чемпионы (2): 2001/02, 2002/03 * Югославия кубогы: 2000/01 * Сербия чемпионы: 2013/14 ПСВ * Нидерланд чемпионы: 2007/08 * Нидерланд суперкубогы: 2008 «Зенит» * Ресей чемпионы: 2010, 2012 * Ресей кубогы: 2009/10 * Ресей суперкубогы: 2011 * Ресей чемпионатының күміс жүлдегері: 2012/13 Дереккөздер Сілтемелер *[http://www.reprezentacija.rs/lazovic-danko/#content Биографиясы мен статистикасы] *[http://www.national-football-teams.com/player/8270.html Профилі] *[http://www.championat.ru/football/news-642464.html Лазович "Зениттің" Ресей чемпионатындағы 700-ші голын соқты] *[https://www.sports.ru/football/1067091287.html Данко Лазович карьерасын аяқтады]
Хавьер Клементе

Хавьер Клементе Ласаро (; 12 наурыз 1950, Баракальдо, Бискайя) — испан футболшысы, футбол жаттықтырушысы. Жетістіктері Ойыншы ретінде * Испания кубогы: 1969 Бапкер ретінде * Испания чемпионы: 1983, 1984 * Испания кубогы: 1984 * Испания суперкубогы: 1984 Дереккөздер Сілтемелер *[https://web.archive.org/web/20091222044642/http://futbol.sportec.es/seleccion/ficha_seleccionador.asp?j5327&nJavier%20Clemente Профилі] *[https://www.footballdatabase.eu/en/player/details/2589 Профилі] *[http://www.thefinalball.com/coach.php?id=79 Профилі]
Омер Чаткич

Омер Чаткыч (; 15 қазан 1974 жыл, Эскишехир, Түркия) — түркиялық футболшы, қақпашы. 2002 жылғы әлем чемпионаты мен 2003 жылғы Конфедерациялар кубогының қола жүлдегері. 2000 жылғы Еуропа чемпионатына да қатысқан, бірақ бұл турнирлердің бәрінде негізгі құрамнан Ручті Речберден орын тимеді. Дереккөздер Сілтемелер *[https://www.national-football-teams.com/player/6813.html Футболшының профилі]
Арқалық ауылшаруашылық тәжірибе станциясы

Арқалық ауыл шаруашылығы тәжірибе станциясы (АрқАШТС) (, ) - ҚР Ауыл шаруашылығы министрлігі "Ұлттық аграрлық ғылыми-білім беру орталығы" КЕАҚ қарасты мемлекеттік-жекеменшік серіктестік қатысуымен қызмет ететін ауылшаруашылығы бағытындағы кәсіпорын . Қалыптасу тарихы * 1960 жыл - "Арқалық" кеңшары құрылды. * 1979 жыл - "Арқалық" кеңшары базасында "Арқалық ауылшаруашылық тәжірибе станциясы" құрылды. * 1990 жыл - Қазақ ауылшаруашылық ғылымдары Академиясының жүйесіне қосылды. * 2002 жыл - Қазақстан Республикасының Ауыл шаруашылығы министрлігі қарауына берілді. * 2007 жыл - "Арқалық ауылшаруашылық тәжірибе станциясы" ЖШС болып қайта құрылды. * 2010 жыл - ҚР Ауылшаруашылық министрлігі, "КазАгроИнновация" АҚ-ының еншілес "Арқалық ауыл шаруашылығы тәжірибе станциясы" ЖШС болып қайта тіркелді. * 2015 жылдан бастап - "КазАгроИнновация" АҚ-ның бірігуіне байланысты "Ұлттық аграрлық ғылыми-білім беру Орталығы" КЕАҚ-ның еншілес кәсіпорыны. Жұмысының негізгі бағыттары #) ауылшаруашылығы дақылдарының селекциясы мен тұқым шаруашылығы және асыл тұқымды мал шаруашылығы бойынша шараларды жүргізу; #) ауылшаруашылығы дақылдарының бірегей және репродукциялы тұқымдарын өндіру және ауылшаруашылық жануарларының асыл тұқымды материалдарын өсіру; #) ауылшаруашылығы дақылдарының тұқымдары мен ауылшаруашылық жануарларының асыл тұқымды материалдарын өткеру; #) егіншіліктің аймақтық жүйелерін, ауылшаруашылық дақылдары мен жануараларын өсіру технологияларын жетілдіру; #) ғылыми зерттеулер нәтижелерін апробациядан өткузі және аяқталған құрастырылымдарды өндіріске енгізу. "Арқалық ауыл шаруашылығы тәжірибе станциясы" ЖШС тұқым шаруашылығы бойынша келесі дәрежелерге ие: * астық дақылдарының оригиналды тұқымдарын өндіруші; * астық дақылдарының элиталы тұқымдарын өндіруші. Ғылыми жетістіктері Қостанай облысының оңтүстік аймағында астық дақылдары бойынша тұқымды себудің жаңа мерзімдері құрастырылды. Даму фазаларының себу мерзімдеріне тәуелділігі анықталды. Көктемгі-егістік жұмыстарды жүргізу бойынша аймаққа арналған әдістемелік нұсқаулықтар құрастырылды. Дереккөздер
Футболдан клубтар арасындағы әлем біріншілігі 2011 (финал)

2011 жылғы Клубтар әлем біріншілігінің финалы 18 желтоқсан күні Жапонияның Иокогама қаласында өтіп, Испанияның "Барселона" клубы Бразилияның "Сантос" футболшыларын ұтты. Матч Детальдар Статистика Дереккөздер Сілтемелер *
Толға Сейхан

Толға Сейхан (; 17 қаңтар 1977, Гиресун, Түркия) — түркиялық футболшы, қорғаушы. Түркия Ұлттық футбол құрамасында ойнаған. Карьерасы 2005 жылы "Трабзонспордан" Донецкінің "Шахтеріне" ауысып, "Шахтер" сапындағы тұңғыш түркиялық легионер атанды. Бірақ "Шахтерде" бір маусым ғана доп теуіп, 16 кездесуге алаңға шықты, есесіне Украина чемпионы атанды да, 2006 жылы "Галатасарайға", бір жылдан соң қайтадан "Трабзонспорға" жалға берілді. 2008 жылы жазда "Коджаэлиспорға" ауысты. 2011 жылы туған қаласындағы "Гиресунспорда" ойнап, карьерасын аяқтады. Жетістіктері * Түркия чемпионатының күміс жүлдегері (3): 2003/04, 2004/05, 2006/07 * Түркия кубогы: 2004/05 * Украина чемпионы: 2005/06 * Украина суперкубогы: 2005 Дереккөздер Сілтемелер *[https://int.soccerway.com/players/tolga-seyhan/4630/ Профилі] *[http://mag.football.ua/num/405/Pro_2.htm.html Профилі]
Серкан Балчы

Серкан Балчи (22 тамыз 1983 жыл, Назилли, Айдын илі, Түркия) — түркиялық футболшы, жартылай қорғаушы. 2003 жылғы Конфедерациялар кубогының қола жүлдегері. Жетістіктері Генчлербирлиги * Түркия кубогы: 2000–01 Фенербахче * Түркия чемпионы: 2004–05, 2006–07 Трабзонспор * Түркия кубогы: 2009–10 * Түркия суперкубогы: 2010 Дереккөздер Сілтемелер *[https://www.national-football-teams.com/player/6825.html Профилі]
Үміт Озат

Үміт Озат (; 30 қазан 1976, Анкара, Түркия) — түркиялық футболшы, қорғаушы, және киркпинар жаттықтырушысы. 2002 жылғы әлем чемпионатының қола жүлдегері. Жұмыртқадан ұстап күрескенді ерекше ұнатады. Щовэлдың дәл өзі. Жетістіктері Ойыншы ретінде * Әлем чемпионатының қола жүлдегері: 2002 * Түркия чемпионы: 2003/04, 2004/05, 2006/07 * Түркия кубогы: 2000/01 Дереккөздер Сілтемелер *[http://www.tff.org/Default.aspx?pageId526&kisiID26528 Профилі] *[https://www.worldfootball.net/player_summary/uemit-oezat/ Профилі]
Хамит Алтынтоп

Хамит Алтынтоп (; 8 желтоқсан 1982, Гельзенкирхен, Солтүстік Рейн-Вестфалия, ГФР) — түркиялық футболшы, жартылай қорғаушы, Халил Алтынтоптың сыңары. Карьерасы Клубтық Германия футболының түлегі. 2008-11 жылдары "Баварияда" ойнап, екі дүркін Германия чемпионы атанды. 2011 жылы жазда "Реал Мадридке" ауысқанымен, қосалқы құрамда қап кетті де, бір маусымнан "Галатасарайға" өтті. Осылайша 30 жасында ғана тұңғыш рет тарихи отанында доп тепті. Ұлттық құрама Түркия Ұлттық футбол құрамасы сапында 2008 жылғы Еуропа біріншілігіне қатысқан, чемпионаттың символикалық құрамына енген. 2010 жылы жылдың ең әдемі голына берілетін Ferenc Puskas Award жүлдесін ұтып алды. Ол голды 3 қыркүйекте Астанада Қазақстан құрамасының қақпасына соққан болатын. Жетістіктері Командалық ; «Шальке 04» * Лига кубогы (2): 2005 ; «Бавария» * Германия чемпионы: 2007/08, 2009/10 * Германия кубогы (2): 2008, 2010 * Германия суперкубогы: 2010 * Лига кубогы: 2007 * УЕФА чемпиондар лигасының финалисі: 2009/10 ; «Реал Мадрид» * Испания чемпионы: 2011/12 ; «Галатасарай» * Түркия чемпионы : 2012/13,2014/15 * Түркия кубогы: 2013/14 * Түркия суперкубогы: 2012 Дереккөздер Сілтемелер *[https://web.archive.org/web/20110226102802/http://www.hamit-altintop.com/ Ресми сайты] *[http://www.worldfootball.net/player_summary/hamit-altintop/ Профилі]
Хусейн Чимшир

Хусейн Чимчир (түр. Hüseyin Çimşir; 26 мамыр 1979 жыл, Аракли) — түркиялық футболшы, жартылай қорғаушы. Түркия Ұлттық футбол құрамасында ойнаған. Жетістіктері * Трабзонспор ** Түркия кубогы (2): 2002-03, 2003-04 * Бурсаспор ** Түркия чемпионы (1): 2009–10 Сілтемелер * https://eu-football.info/_player.php?id=27028
Ақын Серхат

Ниязи Серхат Акын (; 5 маусым 1981, Бреттен) — түркиялық футболшы, жартылай қорғаушы. Түркия Ұлттық футбол құрамасында ойнаған. Карьерасы "Карлсруэ" клубының түлегі. Карьерасында Германия, Түркия, Бельгия чемпионаттарында доп тепті. Түркия және Бельгия чемпионы атанды. Ұлттық құрама сапында 16 кездесу өткізіп, үш голдың авторы атанды. Жетістіктері Клубтық Фенербахче * Түркия чемпионы: 2000–01, 2003–04, 2004–05 Андерлехт * Бельгия чемпионы: 2005–06 Дереккөздер Сілтемелер *[https://www.national-football-teams.com/player/6782.html Профилі]
Нежати Әтеш

Нежати Атеш (; 3 қаңтар 1980 жыл, Измир) — түркиялық футболшы, шабуылшы. Түркия Ұлттық футбол құрамасында ойнаған. Жетістіктері Клубтық «Галатасарай» * Түркия чемпионы (3): 2005/06, 2011/12 * Түркия кубогы (1): 2004/05 * Түркия суперкубогы (1): 2012 Ұлттық Түркия * Конфедерациялар кубогының қола жүлдегері (1): 2003 Дереккөздер Сілтемелер *[https://static.fifa.com/fifa-tournaments/players-coaches/people=200316/index.html Профилі]
Сергей Юрьевич Ларин

Сергей Юрьевич Ларин (22 шілде 1986 жыл, Алматы, Қазақ КСР, КСРО) — қазақстандық футболшы, жартылай қорғаушы. Карьерасы Алматы футболының түлегі. 2003 жылы карьерасын "Цесна" (кейін "Алматы" деп атауы өзгертілді) клубында бастады. 2003 жылы 17 маусымда тұңғыш ойынын "Қайраттың" ізбасарлар клубына қарсы өткізіп, сегізінші минутта гол соқты. 2008 жылғы маусымнан соң "Алматы" мен "Мегаспорт" бірікті де, "Локомотив" (қазіргі "Астана") клубы құрылды. Жаңа клубта Ларин мүлде ойнамады, 2009 жылдың ортасында "Атырауға" ауысты. 2011 жылғы маусымда "Востокта" өткізді. 2012 жылы "Атырауға" қайта оралды, бірақ көп ұзамай карьерасын аяқтады. 2005 жылы 29 қаңтарда Жапонияға қарсы жолдастық кездесуде тұңғыш рет құрама сапында алаңға шықты. 2008 жылы Арно Пайперс құрама бапкерлігінен кеткен соң құрамаға шақырылған жоқ. Жетістіктері * Қазақстан кубогы: 2006 Дереккөздер Сілтемелер *[http://footballfacts.ru/players/340611-larin Профилі (footballfacts)]
Тел өскен ұл

«Тел өскен ұл» — толық метражды көркем фильм. 1977 ж. Қазақфильм студиясы шығарған. Сюжеті Фильм екінші дүниежүзілік соғыс кезінде анасынан адасып, қазақ отбасынан пана тапқан Сергейдің оқиғасын баяндайды. Жайбарақат өмір кешіп, 37 жыл бойы қазақ жерінде өмір сүрген ол туған анасы Евдокия өзін іздеп келеді деп ойламаған еді. Ал онымен бірге жыраққа кету — қазақы ортаға әбден сіңісіп кеткен жігіт ағасының жоспарында, тіпті, жоқ болатын. Алайда Сергейді ұлындай бағып-қағып өсірген Рабиға апа оған туған жеріне қайтып, өзін тоғыз ай құрсағында көтерген анасының жанында болуды тапсырады. Жанына інісі Сапарды ертіп алған Сергей туған өлкесіне барғанда түрлі кедергілерге кезігеді. Рөлдерде *Евдокия — Лидия Смирнова *Рабиға — Бикен Римова *Сергей — Виталий Гришко *Степаныч — Константин Воинов *Иван Петрович — Юрий Горобец *Сапар — Сапарғали Жәкішев *Тоня — Евдокия Германова *Вероника — Светлана Меньшикова *Ефросинья — Олеся Иванова *Көкеш — Әнуар Боранбаев *Сәлима — Меруерт Өтекешева *Есберген — Торша Жабаев *Айдас — Өмірзақ Асылбеков Дереккөздер
Футболдан клубтар арасындағы әлем біріншілігі 2010 (финал)

2010 жылғы клубтар арасындағы әлем біріншілігінің финалы Италияның "Интернационале" және Конголық "ТП Мазембе" клубтарының арасында өтіп, италиялық клуб 3:0 есебімен жеңіске жетті. Матч Детальдар Дереккөздер Сілтемелер *[https://www.fifa.com/tournaments/archive/clubworldcup/uae2010/index.html FIFA Club World Cup UAE 2010] , FIFA.com
Футболдан клубтар арасындағы әлем біріншілігі 2009 (финал)

2009 жылғы клубтар арасындағы әлем чемпионатының финалы Испанияның "Барселона" және Аргентинаның "Эстудиантес" клубтары арасында өтіп, негізгі уақыт 1:1 есебімен тең аяқталды. Қосымша уақытта Лионель Мессидің голы барселоналықтарға жеңіс әперді. Матч Детальдар Дереккөздер Сілтемелер *[https://www.fifa.com/tournaments/archive/clubworldcup/uae2009/index.html FIFA Club World Cup UAE 2009] , FIFA.com *[https://www.fifa.com/mm/document/affederation/technicaldevp/01/25/67/06/reportstatisticsfcwc09inhalt.pdf Technical Report and Statistics (PDF)] , FIFA.com
Нан мен тұз

«Нан мен тұз» — толық метражды көркем фильм. 1977 ж. Қазақфильм студиясы шығарған. Сюжеті Сапарғали Бегалинның «Мұстафа» әңгімесінің сарыны бойынша фильм. Фильм оқиғасы ұжымдастыру кезеңіндегі феодалды-бай қалдығы сақталған Қазақстанның шалғай жерінде болған. Рөлдерде *Мұстафа — Сәрсен Баймұқанов *Қаракөз — Жанна Керімтаева *Жандар — Шаймерден Хакімжанов *Бәйбіше — Әмина Өмірзақова *Жігіт — Жанас Ысқақов *қарт Мұстафа — Торша Жабаев *Ырысжан — Әлия Арысбаева *Төлеп — Дінмұхамед Әкімов *Әсия — Гүлнара Ерәлиева *Ноян — Тұрсын Құрәлиев *Агроном — Нұрлыбай Есімғалиев *Жамал — Ғазиза Әбдінәбиева *Раш — Тамара Қосыбаева *Селебез — Жақсыбек Құрманбеков Дереккөздер
Футболдан клубтар арасындағы әлем біріншілігі 2008 (финал)

2008 жылғы клубтар арасындағы әлем біріншілігінің финалы 21 желтоқсанда Англияның "Манчестер Юнайтед" және Эквадордың "ЛДУ Кито" клубтарының арасында өтіп, англиялық клуб 1:0 есебімен жеңіске жетті. Матч Детальдар Дереккөздер Сілтемелер *[https://www.fifa.com/clubworldcup/matches/round252222/match300073124/report.html Матч туралы есептеме] *[https://www.fifa.com/tournaments/archive/clubworldcup/japan2008/index.html FIFA Club World Cup Japan 2008] , FIFA.com *[https://www.fifa.com/mm/document/affederation/technicaldevp/01/03/18/35/cwcjapan2008report.pdf Technical Report and Statistics (PDF)] , FIFA.com
Футболдан клубтар арасындағы әлем біріншілігі 2007 (финал)

2007 жылғы клубтар әлем біріншілігінің финалы Италияның "Милан" және Аргентинаның "Бока Хуниорс" клубтары арасында өтіп, "Милан" 4:2 есебімен жеңіске жетті. Матч Детальдар Дереккөздер Сілтемелер *[https://www.fifa.com/tournaments/archive/clubworldcup/japan2007/index.html FIFA Club World Cup Japan 2007] , FIFA.com *[https://www.fifa.com/mm/document/afdeveloping/technicaldevp/69/21/61/cwcjapan2007reportgesamt_37175.pdf Technical Report and Statistics (PDF)] , FIFA.com
Антуан Руан

Антуан Руан (фра. Antoine Roine; 16 сәуір 1992) — жаңа каледониялық футболшы, "Иенген Спорт" клубы мен Жаңа Каледонмя Ұлттық футбол құрамасының шабуылшысы. Карьерасы 2019 жылғы клубтар арасындағы әлем біріншілігінің 1/8 финалында "Әл-Садд" қақпасына бір гол соқты. Бұл голы "Иенген Спортты" уақытша ғана жеңілістен құтқарды, матчтың экстра таймдарға дейін жалғасуына себін тигізді, бірақ соңында "Иенген Спорт" 1:3 есебімен ұтылып қалды. Осылайша бұл клубтың аталмыш турнирдегі жалғыз голы боп қала берді. Жетістіктері *ОФК Чемпиондар лигасының жеңімпазы: 2019 Дереккөздер Сілтемелер *[https://www.sports.ru/tags/161101900/ Спортс.ру сайтындағы профилі]
Игорь Николаевич Стасевич

Игорь Николаевич Стасевич (; 21 қазан 1985 жыл, Борисов, Беларусь КСР, КСРО) — беларусь футболшысы, жартылай қорғаушы. Беларусь чемпионаттары тарихындағы үздік ассистент, соңғы он жылдықтағы Александр Глебпен бірге Беларустің үздік футболшысы саналады. Карьерасы 2002 жылы кәсіпқой карьерасын туған қаласындағы БАТЭ сапында бастады. 2004 жылға дейін фарм-клубында ойнап, 2004 жылы Беларусь чемпионатындағы тұсаукесер ойынын өткізді. 2005 жылғы маусым барысында негізгі құрамға орнығып та алды. 2010 жылы жазда Ресей бірінші дивизионында ойнайтын "Волга" (Төменгі Новгород) клубына ауысты. Маусым соңында "Волга" премьер лигаға жолдама алды, бірақ Игорь қыста клубтан кетіп, "Гомель" сапына қосылды. 2011 жылы желтоқсанда "Динамо" (Минск) клубына ауысып, екі маусым ойнады. 2015 жылы қаңтарда БАТЭ-ге қайта оралды. Ұлттық құрама сапындағы тұңғыш ойынын 2007 жылы 22 тамызда Израильге қарсы өткізді. 2009 жылы 1 сәуірде Алматыда Қазақстан қақпасына тұңғыш голын соқты. Бұл ойында Беларусь 5:1 есебімен жеңіске жетті. Жетістіктері Командалық ; БАТЭ * Беларусь чемпионы (9): 2006, 2007, 2008, 2009, 2010, 2015, 2016, 2017, 2018 * Беларусь чемпионатының күміс жүлдегері: 2004 * Беларусь кубогы (3): 2005/06, 2009/10, 2014/15 * Беларусь кубогының финалисі: 2006/07 * Беларусь суперкубогы (4): 2010, 2015, 2016, 2017 ; «Гомель» * Беларусь чемпионатының қола жүлдегері: 2011 * Беларусь кубогы: 2010/11 ; «Динамо» (Минск) * Беларусь чемпионатының күміс жүлдегері: 2014 * Беларусь кубогының қола жүлдегері (2): 2012, 2013 * Беларусь кубогының финалисі: 2012/13 Жеке * Беларусь жыл футболшысы (2): 2015, 2018 * Беларусь чемпионатының үздік футболшысы (4): 2014, 2015, 2016, 2018 * Беларусь чемпионатының үздік жартылай қорғаушысы (3): 2016, 2017, 2018 * Беларусь чемпионатындағы үздік 22 : 2007, 2008, 2011, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018 * Сергей Алейников клубының мүшесі: 2018. * Беларусь чемпионатындағы ең пайдалы футболшы: 2018 * Еуропа лигасының үздік ассистенті: 2018/19 Дереккөздер Сілтемелер *[http://www.fcbate.by/ru/history/players/id2913 Профилі мен статистикасы]
Виталий Викторович Родионов

Виталий Викторович Родионов (; 11 желтоқсан 1983 жыл, Витебск, Беларусь КСР, КСРО) — беларусь футболшысы, шабуылшы. Беларусь Ұлттық футбол құрамасында ойнаған. Жетістіктері Командалық ; БАТЭ * Беларусь чемпионы (12): 2006, 2007, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017 * Беларусь кубогы (3): 2005/06, 2009/10, 2014/15 * Беларусь суперкубогы (6): 2010, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017 ; «Фрайбург» * Екінші бундеслига жеңімпазы: 2008/09 Жеке * Беларусь чемпионатының үздік футболшысы (2): 2008, 2013 * Беларусь чемпионатының үздік мергені (3): 2008, 2013, 2016 * Беларусь чемпионатының үздік шабуылшысы (5): 2010, 2011, 2012, 2013, 2016 * Сергей Алейников клубының мүшесі: 2015. Дереккөздер Сілтемелер *[http://www.fcbate.by/ru/team/first-team/id2495 Профилі мен статистикасы] *[http://www.pressball.by/footballstat/vitaly_rodionov/ Профилі мен статистикасы]
Гарет Барри

Гарет Барри (; 23 ақпан 1981, Гастингс, Англия) — ағылшын футболшысы, жартылай қорғаушы. 2000 жылы Еуропа чемпионатына, 2010 жылы әлем чемпионатына қатысқан. Карьерасы Футболшылық жолын 1997 жылы "Астон Вилла" сапында бастады. Алғашқы ойынын 1998 жылы 2 мамыр күні "Шеффилд Уэсндей" клубына қарсы өткізді. 2007 жылы 28 қазанда Англия Премьер лигасында 300 ойын өткізге ең жас футболшы боп рекорд жасады (26 жас, 247 күн). 2008 жылдың мамыр айында Ливерпуль Барриді сатып алу туралы бірқатар ұсыныстар жасады, олардың барлығын Астон Вилла қабылдамады. Барри өзінің менеджері Мартин О'Нилді ашық түрде сынап, оны ойыншыны клубта әдейі ұстады деп айыптады және кейіннен Чемпиондар лигасында ойнау үшін Ливерпульге қосылғысы келетінін айтты. О'Нил бұл талапты жоққа шығарды. 2009 жылы жазда "Манчестер Ситиге" ауысты. Жетістіктері Командалық ; «Астон Вилла» * Англия кубогының финалисі: 2000 * Интертото кубогы: 2001 ; «Манчестер Сити» * Англия чемпионы: 2011/12 * Англия кубогы: 2011 Жеке * Маусым ойыншысы: 2006/07 Дереккөздер Сілтемелер *[http://www.evertonfc.com/players/g/gb/gareth-barry Профилі] *[http://www.thefa.com/England/All-Teams/Players/B/Gareth-Barry Ұлттық құрамадағы статистикасы]
Скотт Мактоминей

Скотт Фрэнсис Мактоминей (; 8 желтоқсан 1996 жыл, Ланкастер, Англия) — шотландиялық футболшы, Шотландия Ұлттық футбол құрамасы мен "Манчестер Юнайтед" клубының жартылай қорғаушысы. Карьерасы Клубтық "Манчестер Юнайтед" клубының түлегі. 2017 жылы негізгі құрамға қабылданды. 7 мамыр күні "Арсеналға" қарсы премьер лига матчында Хуан Матаның орнына алаңға шықты. 2017 жылы 20 қазан күні клубпен жаңа келісім шарт жасасты, онысы 2021 жылға дейін. Ұлттық құрама Скоттың Англия құрамасында да ойнауға мүмкіндігі болды. Бірақ 2018 жылы Шотландия құрамасын таңдады. Дереккөздер Сілтемелер * [https://www.manutd.com/en/players-and-staff/detail/scott-mctominay Профилі] * [https://www.scottishfa.co.uk/players/?pid=493132 Профилі]
Эрсун Янал

Казым Эрсун Янал (; 17 желтоқсан 1961, Измир) — түркиялық футболшы, футбол жаттықтырушысы. Жетістіктері Бапкер ретінде Денизлиспор * 1 лигада екінші орын (1): 1998–99 Генчлербирлиги * Түркия кубогы (2): 2002–03, 2003–04 Фенербахче * Түркия чемпионы (1): 2013–14 Дереккөздер Сілтемелер *[http://www.tff.org/Default.aspx?pageID527&antID2384 Бапкер профилі] *[https://www.transfermarkt.com/transfermarkt/profil/spieler/346395 Футболшы профилі]
Самир Абдусалам Абуд

Самир Абдусалам Абуд (; 29 қыркүйек 1972 жыл, Триполи, Ливия) — ливиялық футболшы, қақпашы. Ливия Ұлттық футбол құрамасының экс-капитаны. Карьерасында екі рет пенальтиден гол соққан. Бірі ұлттық чемпионатта, екіншісін Араб чемпиондар лигасында. Жетістіктері * Ливия чемпионы: 1991, 2002, 2003, 2005, 2006, 2007, 2008, 2009, 2010 * Ливия кубогы: 1992, 1999, 2004, 2005, 2007, 2009 * Ливия суперкубогы: 1999, 2002, 2003, 2004, 2005, 2006, 2007, 2008, 2009, 2010 Дереккөздер Сілтемелер *[https://www.national-football-teams.com/player/9511.html Профилі]
Әл-Иттихад (футбол клубы, Триполи)

«Әл-Иттихад» — Ливияның Триполи қаласындағы футбол клубы, 1944 жылы құрылған. Жетістіктері * Ливия чемпионы: 1965, 1966, 1969, 1986, 1988, 1989, 1990, 1991, 2002, 2003, 2005, 2006, 2007, 2008, 2009 * Ливия кубогы: 1992, 1999, 2004, 2005, 2007, 2009 * Ливия суперкубогы: 1999, 2002, 2003, 2004, 2005, 2006, 2007, 2008 Сілтемелер * [http://archive.wikiwix.com/cache/20110223141129/http://alittihad.ly/index.php Ресми сайт] * [http://www.goalzz.com/main.aspx?team=1132 goalzz.com] * [https://web.archive.org/web/20100921081730/http://ittihad4ever.com/ Фан-Сайт] * [http://iltthad13.all-up.com/ ittihad13]
Эстудиантес

«Эстудиантес» — Аргентинаның Ла-Плата қаласындағы футбол клубы,. 1905 жылы құрылған. Қазіргі күнде Аргентина Примерасында ойнайды. Либертадорс кубогын қатарын үш рет ұтып алған тұңғыш клуб. Өз алаңындағы ойындарын 53 мың адам сыятын "Сьюдад де Ла-Плата" стадионында өткізеді. Жетістіктері Ұлттық * Аргентина чемпионы (кәсіпқой деңгейде) (5): 1967 (Метрополитано), 1982 (М), 1983 (Насьональ), Ап. 2006, Ап. 2010 * Аргентина чемпионы (әуесқой деңгейде) (1): 1913 Халықаралық * Либертадорес кубогы (4): 1968, 1969, 1970, 2009 * Америкааралық кубок (1): 1969 * Құрлықаралық кубок (1): 1968 Атақты ойыншылары * Агустин Алайес (1997—2000; 2005—2009; 2012) * Леандро Десабато (1997—2001; 2007—) * Лусиано Галлетти (1998—2000) * Эрнесто Фариас (1998—2004) * Хуан Анхель Круповьеса (1999—2005) * Леандро Бенитес (2000—2001; 2005; 2006—2013) * Мариано Павоне (2002—2007) * Маркос Анхелери (2002—2010; 2012—2013) * Хосе Эрнесто Соса (2002—2007) * Пабло Себастьян Альварес (2005—2007) * Родриго Бранья (2005—2013; 2016—) * Мариано Андухар (2006—2009; 2012) * Мауро Босельи (2008—2010) * Маркос Рохо (2008—2010) * Нестор Кравиотто (1983—1990; 1995—1996) * Родольфо Эстебан Кардосо (1987—1989; 1998—1999) * Эдгардо Пратола (1988—1996; 2000—2002) * Рубен Каприа (1989—1995) * Мартин Палермо (1991—1997) * Хосе Луис Кальдерон (1992—1995, 2005—2009) * Карлос Боссио (1994—1999) * Хуан Себастьян Верон (1994—1995; 2006—2014; 2016— 2017. ) Сілтемелер * [http://www.estudiantesdelaplata.com/ Ресми сайты] * [http://www.afa.org.ar/Torneos_Locales/Primera_A/Equipos/Home.htm?Op201&Codigo21 Эстудиантес] * [http://www.argentinafootball.narod.ru/clubs/Estudiantes.htm Тарихы] * [https://web.archive.org/web/20080310033149/http://www.pinchapasion.net/ Фан-сайт]
Абделжалил Хадда

Абдельжалиль Хадда (; 23 наурыз 1972 жыл, Мекнес, Марокко), — марокколық футболшы, шабуылшы. 1998 жылғы әлем чемпионатына қатысып, екі гол соқты. 1998, 2000, 2002 жылдары Африка Ұлттары кубогына қатысты. Дереккөздер Сілтемелер *[https://www.national-football-teams.com/player/13892.html Профилі]
УЕФА Еуропа лигасының финалы 2014

Толық мақаласы: УЕФА Еуропа лигасы 2013/14 2013/14 жылғы УЕФА Еуропа лигасының финалы Туриндегі "Ювентус Стэдумда" өтіп, Испанияның "Севилья" және Португалияның "Бенфика" клубтары кездесті. Негізгі, қосымша уақыттарда есеп ашылмай, пенальтилер сериясында "Севилья" 4:2 есебімен жеңіске жетті. Матч Детальдар Дереккөздер Сілтемелер *[http://www.uefa.com/uefaeuropaleague/season=2013/final/nextseason/index.html Турнирдің ресми сайты]
УЕФА Еуропа лигасының финалы 2012

Толық мақаласы:УЕФА Еуропа лигасы 2012/13 2011/12 жылғы Еуропа лигасының финалдық матчы 9 мамыр күні Бухарестегі Ұлттық стадионда өтіп, Испанияның қос клубы "Атлетико Мадрид" пен "Атлетик Бильбао" өзара кездесті. Мадридтік клуб 3:0 есебімен жеңіске жетті де, араға жыл салып турнир жеңімпазы атанды. Матч Детальдар Дереккөздер Сілтемелер *[http://ru.uefa.com/uefaeuropaleague/final/index.html Турнирдің ресми сайты]
Ақөзек (аңғар)

Ақөзек – Балқаш көлінің солтүстігінде, Арқарлы (892 м) тауларының батысындағы аңғар. Географиляқ орны Абай облысы Аягөз ауданында. Батысында Ақирек, солтүстігінде Қайрақтас, оңтүстігінде Керегетас (732 м), Қалмақеміл таулары орналасқан. Аңғар бойының қоңыр топырағында жусан, баялыш, астық тұқымдас шөптесіндер өседі. Тау етегінде көптеген бұлақтар бар. Олар мал жайылымына пайдаланылады. Дереккөздер
Кёльн (футбол клубы)

«Кёльн» — Германияның Кельн қаласындағы футбол клубы. 2018/19 жылғы маусым қорытындысында екінші бундеслигада жеңімпаз атанды да, жоғары лигаға қайта оралды. 1948 жылы Kölner Ballspiel-Club 1901 және SpVgg Sülz 07 клубтарының бірігуінен құрылған. Өз алаңындағы ойындарын "Райн-Энергиштадионда" өткізеді. Германия Бунделигасының тұңғыш чемпионы, 1963/64 жылғы маусымда топ жарды, бірақ содан бері чемпион атана алмай келеді. Жетістіктері Ұлттық * Чемпионат ** Чемпион (3): 1961/62, 1963/64, 1977/78 ** Вице-чемпион (7): 1959/60, 1962/63, 1964/65, 1972/73, 1981/82, 1988/89, 1989/90 * Кубок ** Жеңімпаз (4): 1968, 1977, 1978, 1983 ** Финалист (6): 1954, 1970, 1971, 1973, 1980, 1991 Халықаралық * УЕФА кубогы ** Финалист: 1985/86 * Жоан Гампер кубогы ** Жеңімпаз (2): 1978, 1981 Атақты ойыншылары Бәрі де германиялықтар * Клаус Аллофс * Уве Байн * Ханно Балич * Райнер Бонхоф * Вольфганг Вебер * Фалько Гётц * Бодо Илльгнер * Юрген Колер * Харальд Конопка * Флориан Кринге * Бернхард Кулльманн * Бруно Лаббадиа * Пьер Литтбарски * Кристиан Лелль * Йоханнес Лёр * Дитер Мюллер * Ханс Шефер * Карл-Хайнц Шнеллингер * Альберт Штрайт * Харальд Шумахер * Бернд Шустер * Карстен Янкер Статистикасы Сілтемелер * [http://www.fc-koeln.de Ресми сайт] * [http://www.fc-koeln.ru Орыс тілді сайт] * [https://twitter.com/fc_koelnRU Твиттер]
Майнц 05

«Майнц 05» — Германияның Майнц қаласындағы кәсіпқой футбол клубы. Өз алаңындағы ойындарын "Опель Аренада" өткізеді, сыйымдылығы 34034 адам. Қазіргі таңда Германия Бундеслигасында ойнайды. 1905 жылы құырлғандықтан, "Майнц 05" деп аталған. 2004 жылы тұңғыш рет Бундеслигада ойнады. Жетістіктері * Екінші Бундеслигада 2-орын — 2009 Атақты ойыншылары * Юрген Клопп * Мохаммед Зидан * Пётр Нейштетер * Мариус Никулае * Андрей Воронин * Андреас Иваншиц * Эмил Костадинов * Аристид Бансе * Адам Салай * Малик Фати Сілтемелер * [http://www.mainz05.de/ Ресми сайты]
Фортуна (футбол клубы, Дюссельдорф)

«Фортуна» — Германияның Дюссельдорф қаласындағы футбол клубы, қазіргі күнде Германия Бундеслигасында ойнайды. Өз алаңындағы ойындарын "Эсприт Аренада" өткізеді. Тарихы 1895 жылы Turnverein Flingern («Турнферайн Флингерн») деген атаумен құрылды. 1913 жылы қаладағы тағы екі команда — "Фортуна" мен "Дюссельдорф" өзара бірікті де, «Дюссельдорфер Фусбалл-Клуб Фортуна 1911» деп аталды. 1919 жылы жоғарыда аталған «Турнферайн Флингерн» осы «Дюссельдорфер Фусбалл-Клуб Фортуна 1911» клубымен тағы да бірікті де, қазіргі атауына ие болды. Жетістіктері * Германия чемпионы (1): 1933 * Германия кубогы (2): 1979, 1980 * Кубок иелері кубогының финалисі (1): 1979 Атақты футболшылары * Клаус Аллофс * Томас Аллофс * Юпп Дерваль * Уве Ран * Тони Турек * Эрих Юсковяк * Дмитрий Булыкин * Игорь Добровольский * Сергей Юран * Дарко Панчев * Андрей Воронин Сілтемелер * [http://www.f95.de Ресми сайт] * [http://germanfootball.org/club.php?id=29 Фортуна (Дюссельдорф)]
Қапал (өзен)

Қапал – Ақсу алабындағы өзен. Географиялық орны Жетісу облысының Ақсу ауданында. Ұзындығы 42 км (салаларын қосқанда 204 км), су жиналатын алабы 398 км 2 . Бастауы Бастауын Жетісу Алатауының оңтүстік-батыс сілемі – Қаратаудың солтүстік беткейіндегі бұлақтардан алып, Қызылағаш өзеніне құяды. Гидрологиясы Қар, жер асты суларымен толығады. Арнасы тік жарлы. Жылдық орташа су ағымы 2 м 3 /с. Өзен егін суғаруға пайдаланылады. Өзен бойында «Қапаларасан» санаторийі бар. Дереккөздер
Жайма шуақ дауыс

«Жайма шуақ дауыс» — толық метражды көркем фильм. 1978 ж. Қазақфильм студиясы шығарған. Сюжеті Аса көрнекті қазақ әншісі, КСРО халық әртісі, КСРО және Қазақ КСР мемлекеттік сыйлығының лауреаты Бибігүл Төлегенованың шығармашылығына арналған фильм. Фильмде халық және эстрадалық әндер, ариялар ойнатылады, танымал мәдениет қайраткерлер - Галина Серебрякова мен Ермек Серкебаев әншінің дарыны мен өмірі туралы әсерлерімен бөліседі. Дереккөздер
УЕФА Еуропа лигасының финалы 2011

2010/11 жылғы УЕФА Еуропа лигасының финалы Португалияның қос клубы — "Порту" мен "Браганың" арасында өтіп, "Порту" 1:0 есебімен жеңіске жетті. Матч Детальдар Дереккөздер Сілтемелер *[http://www.uefa.com/uefaeuropaleague/index.html Турнирдің ресми сайты]
УЕФА Еуропа лигасының финалы 2010

Толық мақаласы: УЕФА Еуропа лигасы 2009/10 2009/10 жылғы УЕФА Еуропа лигасының финалы 2010 жылы 12 мамырда Гамбургтегі "Нордбанк Аренада" Испанияның "Атлетико Мадрид" және Англияның "Фулхэм" клубтары арасында өтіп, негізгі уақыт 1:1 есебімен тең аяқталды. Қосымша уақытта мадридтіктердің уругвайлық шабуылшысы Диего Форлан гол соғып, командасына жеңіс әперді. Осылайша Форлан бұл ойында дубль жасады. Бұл жаңа форматтағы турнирдің тұңғыш финалы болатын. Ескерте кетейік, 2009/10 жылғы маусымға дейін УЕФА кубогы деп аталып келген еді. Матч Детальдар Дереккөздер Сілтемелер *[http://www.uefa.com/uefaeuropaleague/index.html Турнирдің ресми сайты]
УЕФА кубогының финалы 2009

2009/09 жылғы УЕФА кубогының финалы 2009 жылы 20 мамырда Ыстанбұлдағы "Шүкрү Сарачоглу" стадионында өтті. Украинаның "Шахтер" клубы мен Германияның "Вердер" клубы кездесіп, "Шахтер" украиналық клубтар арасында бірінші боп турнир жеңімпазы атанды. Бұл УЕФА кубогы деген атаумен өткізілген соңғы турнирдің финалы еді. 2009/10 жылғы маусымнан бастап турнир УЕФА Еуропа лигасы деп аталды. Матч Детальдар Дереккөздер Сілтемелер *[http://www.uefa.com/uefaeuropaleague/index.html Турнирдің ресми сайты]
C.C.TAY

C.C.TAY (шын аты – Әйгерім Мергенбай; Туған күні: 18 сәуір 2000, Шымкент қаласы) – Q-pop жанрындағы қазақстандық әнші, актриса және блогер. Өмірбаяны 2000 жылы 18 сәуірде Шымкент қаласында дүниеге келген. А. Жұбанов атындағы музыкалық мектепті домбыра және фортепиано класы бойынша бітірген. 5 жылдың көлемінде әртүрлі республикалық байқауларға қатысып, көптеген сыйлықтардың лауреаты атанды, және де "Айгөлек" байқауының жеңімпазы болып табылады. 9-шы сыныптан кейін Т. Жүргенов атындағы Ұлттық Өнер академиясының колледжіне "музыкалық театр әртісі"мамандығы бойынша оқуға түсті. 2018 жылдың наурыз айында "Сиситай" мюзиклінде басты рөлді сомдап шықты. Фильм жетістігінен кейін, продюсердің кеңесі бойынша C.C. TAY сахналық атын алды. 28-ші тамыз 2018 жылы "Мүмкін емес" атты дебюттік әні жарыққа шықты. Ал 10-шы қыркүйекте Гакку ТВ эфиріне түскен клипі шықты. 22-ші қыркүйекте "Junior Eurovision" байқауына ұлттық іріктеуде шақырылған әртіс ретінде осы әнмен өнер көрсетті. Қазан айында Алматыда өткен Q-Fest фестиваліне қатысты. 11-ші қазанда "TARAZ FEST" фестиваліне қатысты. 31-ші қазанда "Oianamyn"әнін шығарды. Желтоқсан айында жыл сайынғы "Жыл таңдауы"сыйлығының арнайы дипломына ие болды. 2018 жылдың 25-ші қаңтарында әнші Shvringvn қатысуымен "Oń-solga" бейнеклипі шықты. 2017 жылдың ақпан айында North Vision Song Contest 28 халықаралық музыкалық байқауына қатысып, екінші орынға ие болды. 2019 жылдың наурызында Ogan Second Chance Contest 28-де Қазақстанды таныстыру үшін таңдалды. 18-ші сәуірде "Ever" әнін шығарды. 18-ші маусымда "Ainalaiyq" әніне бейне клип шығарды. 14-ші тамыз күні "Zian" әні шықты. Қараша айында әншінің 7- композициясы кіретін "Tusimde Korem"дебюттік альбомы шықты. Ол iTunes Kazakhstan чартында 3 орын алды. "Nege" әні C.C. TAY қатысқан "Suikimdi Stories" сериясындағы саундтректе болды. Дискографиясы Студиялық альбомдар *TusimdeKorem (2019) ** TusimdeKorem ** Ever **Zian **Nege **Luv **Enip **Onai (feat. Shvringvn) Әндері * Мүмкінемес (2018) * Oianamyn (2018) *On-Solga (feat. Shvringvn) (2019) *Ever (2019) *Ainalaiyq (2019) *Ainalaiyq (Acoustic version) (2019) * Zian (2019) *TusimdeKorem (2019) Фильмография * Сиситай (2018) * Suikimdi stories (2019) Дереккөздер Сыртқы сілтемелер *
УЕФА Еуропа лигасының финалы 2020

Толық мақаласы: УЕФА Еуропа лигасы 2019/20 2019/20 жылғы Еуропа лигасының финалы 2020 жылы 21 тамызда Кельндегі "Рейн Энерги" стадионында өтіп "Севилья" және "Интернационале" клубтары кубокты сарапқа салды. Қатысушылар Матч Детальдар Дереккөздер Сілтемелер *[https://www.uefa.com/uefaeuropaleague/ Ресми веб-сайт]
УЕФА кубогының финалы 2008

2007/08 жылғы УЕФА кубогының финалы 14 мамыр күні Манчестердегі "Этихад" стадионында өтіп, Ресейдің "Зенит" клубы 2:0 есебімен Шотландияның "Рейнджерс" клубын ұтты. Матч Детальдар Дереккөздер Сілтемелер *[http://www.uefa.com/uefaeuropaleague/index.html Туринрдің ресми сайты]
Аралтөбе (көне қорым)

Аралтөбе – Атырау облысының жергілікті маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштері тізіміне енген сарматтар дәуіріне жататын археологиялық ескерткіш. Орналасқан жері Жылыой ауданы, Ақкиізтоғай ауылынан шығысқа қарай Ақмешіт ғибадатханасының оңтүстік-батысында Құлшаната бейітіне таяу орналасқан. Тарихи деректер, сипаты Қорымды 1989 жылы Батыс Қазақстан археологиялық экспедициясы (жетекшісі З. Самашев) ашқан. 1999 жылы алғашқы зерттеу нәтижесінде үш зират қазылды. Бұрын тоналған алғашқы екі зираттан мәйіт қаңқалары мен шыны моншақ, жебе, қанжар сынықтары табылды. Қорымның үш зираты тоналмаған. Зират түбіне шалқасынан, басы оңтүстікке қаратып жатқызылған мәйіттің жанынан жүзден аса жебе салған қорамсақ, қыш құмыра және темір қылыш табылған. Бұл ескерткіштің құндылығы – бұрын-соңды сарматтар дәуірінің (б.з.б. 4 – б.з. 2 ғ-лар) ескерткіштерінде қылыш емес, тек семсер мен қанжарлар ғана табылатын, ал қылыштың пайда болу кезеңі Еуропада аландар кезеңімен (4–5 ғ-лар), ал Азияда көне түркі тайпаларының әскери істерінің дамуымен байланысты қарастырылатын. Демек, қайқылау қылыштың шығу кезеңі біраз тереңдетіліп, оны аландар емес, осы көне Атырау өңірінде өмір кешкен сармат тектес халықтардың тарихымен тікелей байланыстыруға мүмкіндік туып отыр. Үшінші қазылған зираттың да отандық археология үшін әкелер жаңалығы мол болды. Ол – осы арадан Қазақстан тарихы үшін үшінші алтын адамның табылуы еді, дәлдеп айтсақ, аталмыш зираттан сол баяғы сармат дәуіріне жататын ерлі-зайыпты адам мен олардың аяқ жағынан екі жылқы және қыран тақылеттес құс қаңқалары кездесті. Кезінде біраз тоналған бұл зираттың басқаларға қарағанда ерекшелігі әлгі адамдардың, әсіресе, отағасының кеуде киімі өте бай асыл бұйым – алтын әшекейлермен безендірілген. Шашын түйген байламшасы, жанында жатқан қару-жарақ, қорамсақ жиектері, асатаяқ тұтқасындағы самұрық бейнесіне шейін алтынмен апталып, оймышталған. Шалбарының екі қапталы, балағының төменгі жиегі бағалы металмен жиектеліп, көмкерілген. Ал әйелі жанында сырға, сақина, басқа да әшекей бұйымдар сақталған. Тоналғанға дейін жерленген адамдардың киім-кешегі өте бай асыл бұйымдармен, көркем әшекейлермен безендірілген, қару-жарақтан басқа абыздың асатаяғы, т.б. болған. Дереккөздер
Рүштү Речбер

Рүштү Речбер (; 10 мамыр 1973 жыл, Коркутели, Анталья) — түркиялық футболшы, қақпашы. 2004 жылы Пеле жасаған ФИФА 100 тізіміне енген. Карьерасы Клубтық Ұзақ жылдар бойы "Фенербахче" сапында ойнады. 2003 жылы "Барселонаға" ауысқанымен алғашқы матчтарында-ақ дөрекі қателіктер жіберді де, сол себепті негізгі құрамдағы орнын Виктор Вальдеске беріп қойды. Қосалқы құрамда отырғысы келмеген Рүштү келесі маусымда "Фенербахчеге" қайта оралды. 2007 жылы клубпен келісім шарты аяқталды, қайта ұзартқысы келгенмен клуб Рүштінің шарттарымен келіспеді. Нәтижесінде Рүштү "Фенербахченің" бістіспес қарсыластарының бірі "Бешикташқа" ауысты. "Бешикташта" бірнеше маусым ойнап, ол жақтың фанаттарының да сүйіктісі бола алды. Бірақ "Фенербахче" жанкүйерлері қақпашының бұл қадамын сол күйі кешірмеді. Ұлттық құрама Ұлттық құрама сапында 1994 жылы тұңғыш рет алаңға шықты да, көптеген жылдар бойы құраманың негізгі қақпашысы болды. Тек 2008 жылғы Еуропа чемпионатына Волкан Демирельден кейінгі екінші қақпашы боп барды, бұл турнирде ширек финалда ғана Хорватияға қарсы ойында алаңнан қуылған Демирельдің орнына алаңға шықты. Матчтың соңы пенальтилер сериясына ұласып, Рүштінің шеберлігінің арқасында Түркия жартылай финалға шықты. Осы турнирден соң құрамадағы карьерасын аяқтады. Жетістіктері ; «Фенербахче» * Түркия чемпионы: 1995/96, 2000/01, 2004/05, 2006/07 ; «Барселона» * Испания вице-чемпионы: 2003/04 ; «Бешикташ» * Түркия чемпионы: 2008/09 * Түркия кубогы: 2008/09, 2010/11 ; Түркия құрамасы * ӘЧ қола жүлдегері: 2002 * Конфедерациялар кубогының қола жүлдегері: 2003 * Еуропа чемпионатының қола жүлдегері: 2008 Дереккөздер Сілтемелер *[https://www.national-football-teams.com/player/6811.html Рүштү Речбер] *[http://www.national-football-teams.com/player/6811.html Профилі]
УЕФА кубогы 2004/05

УЕФА кубогы 2004/05 — Турнирдің 34-ші маусымы. Финалдық матчта Мәскеудің ЦСКА футболшылары Лиссабонның "Спортинг" клубын 3:1 есебімен ұтты. Іріктеу кезеңі Екінші іріктеу кезеңі Топтық кезең А тобы В тобы С тобы D тобы Е тобы F тобы G тобы Н тобы Плей-офф 1/16 финал 1/8 финал Ширек финал Жартылай финал Финал :
Мәуміт Сейтпембетұлы

Мәуміт Сейтпембетұлы (1783 - 1855) – патшалық Ресейдің отаршылдық саясатына қарсы ұлт-азаттық қозғалысының ұйымдастырушы басшыларының бірі. Қолбасшы Есет Көтібарұлының кеңесші-ақылышысы. Көтеріліс жасақтарының Бас туын ұстаған, ержүректігімен, қайсар мінезімен аты аңызға айналған қаһарман батыр, ел арсында зор беделге ие болған, құрметке бөленген кісі. Сүйегі Арал қаласы маңындағы Жақсы Қылыш төбесіне жерленген. Дереккөздер