kurumikz/Cleaned-Kazakh-Wikipedia huggingface dataset:
(121) Гермиона

(121) Гермиона — Кибела тобындағы аса ірі астероид. Оны 1872 жылы 12 мамырда Джеймс Крейг Уотсон Детройт обсерваториясында ашты. Спарта патшасы Менелайдың туған қызы есімімен аталды. Серігі 2002 жылы Кек обсерваториясының ғалымдары астероидта серік бар екенін ашты. Оның диаметрі шамамен 13 шақырымды құрайды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
Мехрабад (Тәжікстан)

Мехрабад — қала үлгісіндегі елді мекен, Тәжікстанның Соғды облысы Жаббар-Расулов ​​ауданының әкімшілік орталығы. Географиялық сипаттама Мехрабад республиканың солтүстігінде, Хожанттан оңтүстікке қарай 12 шақырым жерде, Қырғызстанның батыс шекарасына жақын жерде орналасқан. Ауыл арқылы өзбек теміржолының Қоқан-Хауас желісі өтеді. Тарихы Тәжікстандағы ең жас елді мекендердің бірі, Кеңес дәуірінде құрылған. 1935 жылға дейін ол Драгомирово стансасы ретінде белгілі болды. 1935 жылы Пролетар ауданы құрылды, оның әкімшілік орталығы қалалық типтегі Пролетарск кенті болды. 1939 жылы аудан Ленинабад облысының құрамына кірді. 1993 жылдың 12 шілдесінен бастап Джаббар-Расулов ​​ауданының орталығы болды. Экономикасы және әлеуметтік нысандары Жергілікті климат (ұзақ, ыстық жаз және жұмсақ қыс) өнімді ауыл шаруашылығына, әсіресе көкөніс, картоп және жеміс өсіруге қолайлы. Алқапты кесіп өтіп, егістіктерді суаратын жасанды каналдар бар. Мехрабад — аймақтағы ең үлкен базар орналасқан ауыл шаруашылығы саудасының маңызды орталығы. Дереккөздер
Биопринтинг

Биопринтинг — тірі жасушалар мен биоматериалдардан үшөлшемді (3D) биологиялық құрылымдарды, соның ішінде тіндер мен ағзалардың үлгілерін жасауға бағытталған заманауи биоинженериялық технология. Бұл әдіс дәстүрлі 3D басып шығару принциптеріне негізделгенімен, басты айырмашылығы — тірі жасушаларды қолдануында. Биопринтинг барысында арнайы «биосиялар» пайдаланылады, олардың құрамына жасушалар, гидрогельдер және қоректік орталар кіреді. Негізгі мақсат — адамның ағзасына үйлесімді, физиологиялық тұрғыдан белсенді тіндер мен мүшелерді лабораториялық жағдайда жасау. Өзектілігі Биопринтинг қазіргі таңда трансплантология, регенеративті медицина және фармакологиялық зерттеулер салаларында ең өзекті бағыттардың бірі болып отыр. Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының мәліметі бойынша, әлемде ағза ауыстыруды қажет ететін миллиондаған науқастар бар, ал донор тапшылығы — жаһандық мәселе. Биопринтинг бұл проблеманы шешудің инновациялық жолы ретінде қарастырылады, өйткені ол науқастың өз жасушаларынан биологиялық үйлесімді тіндер мен мүшелерді басып шығаруға мүмкіндік береді. Сонымен қатар, бұл технология дәрілік препараттарды жануарларға сынаусыз, адам тінінің биомоделінде тексеруге жағдай жасайды. Осылайша, биопринтинг медицинаның гуманизациясы мен дәл медицина қағидаттарын дамытуда ерекше орын алады. Тарихы және даму кезеңдері Биопринтингтің алғашқы тәжірибелері 1980-жылдары жасалған, бірақ нақты технология ретінде ол 2000-жылдардың басында қалыптаса бастады. 2003 жылы американдық зерттеуші Томас Боланд тірі жасушаларды модификацияланған сия бүріккіш принтер арқылы басып шығару идеясын ұсынды. 2010 жылы алғаш рет адам терісінің құрылымын 3D форматта биопринтинг арқылы жасауға қол жеткізілді. Кейінірек жүрек, бауыр және бүйрек тіндерінің қарапайым үлгілері зертханалық жағдайда басылып шығарылды. 2020 жылдары биопринтинг технологиялары жасанды интеллект пен биоматериалдық инженериямен біріге отырып, жеке дара ағзалар мен тіндерді модельдеуге мүмкіндік беріп отыр. Негізгі технологиялар 1. Экструзиялық биопринтинг — ең жиі қолданылатын әдіс; ол тұтқыр биосияны қабаттап шығарып, үшөлшемді құрылым түзейді. Қолданылу салалары Биопринтинг клиникалық медицинада бірнеше бағытта зерттелуде: * Тіндік инженерияда: тері, шеміршек, сүйек және қан тамырлары үлгілерін жасау; Сонымен қатар, науқастың өз дің жасушаларын пайдалану арқылы иммундық сәйкессіздік мәселесін шешу мүмкіндігі қарастырылуда. CRISPR және жасанды интеллект негізіндегі биопринтинг жүйелері әр тіннің морфологиясын дәл бақылауға мүмкіндік береді. Көптеген ғалымдар болашақта биопринтинг технологиясы клиникалық тәжірибеге толық енеді деп болжайды. Бұл адам өмірін ұзарту мен медициналық көмектің сапасын арттырудағы төңкеріс болмақ. Дереккөздер
Қарақыстақ қалашығы

Қарақыстақ қалашығы (VIII-XII ғғ.) – Жамбыл облысының жергілікті маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштерінің мемлекеттік тізіміне енген археология ескерткіші. Орналасқан жері Тұрар Рысқұлов ауданы, Тасшолақ ауылынан оңтүстікке қарай 11,7 км қашықтықта, Қарақыстақ өзенінің оң жағалауында орналасқан. Зерттелуі, сипаты Мекенжұртты 2011 жылы ескерткіштер Жинағы экспедициясы (С. Пәрменқұл, Ш. Құдабаев) зерттеген, құралмен жоспарын түсіріп, координаттарын алған. Төбе пішіні төртбұрышты, оңтүстіктен солтүстік бағытында созылыңқы болып салынған, өлшемі – 180х100 м, биіктігі – 3,5-4 м. Төбе екі бөліктен, оңтүстік бөлігі қорған-қамалдан және солтүстік бөлігі дөңгелек пішінді болып келген жапсарласа салынған алаңнан тұрады. Қамалдың төрт бұрышында мұнара орындары сақталған, биіктігі – 4 м. Қамалға кіретін қақпа орны солтүстікте сақталған. Қазіргі таңда төбенің солтүстік бөлігінде қабірлер орнатылған. Төбенің шығыс және оңтүстігінде пішіні төртбұрышты болып келген тұрғын үй қалдықтары мен қоршаулар көптеп кездеседі. Төбеден алынған қыш бұйымдар: қолдан жасалған сырсыз қыш ыдыстар. Дереккөздер
12-31 көшесі (Астана)

12-31 көшесі — Нұрғиса Тілендиев даңғылынан басталып, Қараменде би Шақаұлы көшесінде аяқталады. Цветочная, Садовый, Даулеткерей, В.Радлов, Жайылма, А.Тұрлыбаев көшелерімен қиылысады, Тілендиев даңғылынан кейін Ақан Сері көшесіне айналады. Ұзындығы - 870 м. Тарихы Көше Көше 2001 жылы, Астана - бас қала проектінің бір мақсаты болып салынған. Атауы 12-31 көшесі. Жанжалдар 2025 жылдың қараша айында көшенің атын - Виктор Цой атына өзгерту туралы ақпарат тарады. Кезде - онлайн карталарда да осы ақпарат тарады. Алайда қаланың әкімдігі осы мәлім жалған екенін түсіндірді. 24 қараша күні Виктор Цой көшесі аты мәңгіге жоғалды. Сілтемелер * [https://bilim-all.kz/article/24541 Виктор Цой көшесі] Дереккөздер
Пәнж (Тәжікстан)

Пәнж — қала үлгісіндегі елді мекен, Тәжікстанның Хатлон облысы Пәнж ауданының әкімшілік орталығы. Географиялық сипаттама Хатлон облысының оңтүстігіндегі шекаралас ауыл, оның жағасында орналасқан өзеннің атымен аталған. Пяндж өзені (Әмударияның саласы) Ауғанстанмен мемлекеттік шекара ретінде оның бүкіл ұзындығын құрайды, ал ауыл оң жағалауда орналасқан. Қарама-қарсы жағалауға ең жақын өткел отыз шақырым жерде. Пәнж Бохтар-Күляб тас жолындағы өзен аңғарында орналасқан. Климаты Климаты қоңыржай. Ең жылы ай-маусым (30°C), ал ең суық — қаңтар (2°C). Жауын-шашынның орташа мөлшері жылына 536 миллиметрді құрайды. Тарихы 1931 жылға дейін мұнда Сарай-Камар деген ауыл болған, содан кейін ол алты жыл бойы большевиктер партиясының Орта Азия бөлімшесінің жетекшісі Карл Бауманның құрметіне — Бауманабад деп аталды. Кейін елді мекен партия жетекшілерінің бірінің құрметіне Кировобод деп өзгертілді. 1963 жылы ол жергілікті өзен атауына Пәнж деп атала бастады. Экономикасы және әлеуметтік нысандары Пәнж экономикасының негізгі тірегі мақта өсіру және өңдеу болып табылады. Ауылдың ғимараттары бір және екі қабатты ғимараттардан тұрады. Пәнжде сауда және шағын бизнес жақсы дамыған. Ауған соғысы кезінде ауыл өзеннің арғы жағынан атқыланғаны белгілі. Дереккөздер
Керей мен Жәнібек хандар көшесі (Астана)

Керей мен Жәнібек хандар көшесі — Тұран даңғылынан басталып, Шерхан Мұртаза көшесінде аяқталады. Астанадағы атында екі адамның есімі бар екінші көше (бірінші - Сұлтанбек пен Нұрмұхамбет Қожахметов көшесі). Қабанбай батыр, Мәңгілік ел, Әл-Фараби даңғылыларымен, Сауран, Ақмешіт, Түркістан, Ә.Бөкейхан, Орал, Аққұм, Жошы хан көшелерімен және Б.Жантаев орамымен қиылысып, Мұғалжар көшесіне айналады. Ұзындығы - 5700м.
Бәйбек Жантаев қысқа көшесі (Астана)

Бәйбек Жантаев қысқа көшесі — Астанадағы, Есіл ауданының бір көшесі. Керей мен Жәнібек хандар көшесінен басталып Есей Бейсебеков көшесімен аяқталады. И.Ержанұлы көшесімен қиылысады. Ұзындығы — 400 метр. Координатасы: [https://2gis.kz/astana/geo/9570759093518340/71.447096,51.105469 51.105469, 71.447096] Көше тарихы Көше 2022 жылдың бірінші жартысында салынған болатын. «Даму» және «Сфера» саябақтарының басты жолы. Бірнеше тұрғын үй кешендеріне апарады. Бәйбек Жантаев құрметіне аталды. Тұлға Бәйбек Жантаев (1911–1995) — Ұлы Отан Соғысына қатысқан қызыләскер. Дереккөздер
(123) Брунхильда

(123) Брунхильда — Негізгі белдеудегі астероид. Оны 1872 жылы 31 шілдеде Кристиан Г. Ф. Петерс Литчфилд обсерваториясында ашты. Скандинавия мифологиясындағы валькириялардың бірі құрметіне орай аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(124) Алькеста

(124) Алькеста — Негізгі белдеудегі астероид. Оны 1872 жылы 23 тамызда Кристиан Г. Ф. Петерс Литчфилд обсерваториясында ашты. Ежелгі грек мифологиясындағы пелиадалардың бірі атымен аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(125) Либератрикс

(125) Либератрикс — Негізгі белдеудегі металды астероид. Оны 1872 жылы 11 қыркүйекте Проспер Анри Париж обсерваториясында ашты. Анри ағайындылар ашқан 14 астероидтың ішіндегі алғашқысы. Аты liberator сөзінің әйелдік нұсқасы болып келеді. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(126) Веледа

(126) Веледа — Негізгі белдеудегі астероид. Оны 1872 жылы 5 қарашада Поль Анри Париж обсерваториясында ашты. Батавтардың көтерілісінде елеулі рөл атқарған көріпкел Веледаның құрметіне орай аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(127) Жанна

(127) Жанна — Негізгі белдеуде айналып жатқан ірі астероид. Оны 1872 жылы 5 қарашада Проспер Анри Париж обсерваториясында ашты. Францияның ұлттық қаһарманы Жанна д’Арктың құрметіне орай аталған. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(128) Немезида

(128) Немезида — Негізгі белдеуде айналып жатқан ірі астероид. Оны 1872 жылы 25 қарашада Джеймс Крейг Уотсон Детройт обсерваториясында ашты. Ежелгі грек мифологиясындағы кек алу құдайының атымен аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(129) Антигона

(129) Антигона — Негізгі белдеудегі ірі металды астероид. Оны 1873 жылы 5 ақпанда Кристиан Г. Ф. Петерс Литчфилд обсерваториясында ашты. Фивы ханшайымы Антигонаның құрметіне орай аталды. Радарлық зерттеулер астероидтың негізімен никель мен темірден құралғанын байқатты. Ондай құрам оның бұрын планетезималь ядросының бір бөлігі болғанын білдіреді. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
Роштқала

Роштқала — Тәжікстанның оңтүстік-шығысындағы, Таулы Бадахшан автономиялы облысындағы ауыл және қауым (джамоат). Роштқала ауданының әкімшілік орталығы. Географиялық сипаттама Роштқала Хорог қаласына 30 км жерде, Гунт өзенінің сол жақ саласы Шахдара өзенінің аңғарында орналасқан. Тарихы Алғашқы қоныстанушылар мұнда тас дәуірінде пайда болған. Қола дәуірінде халық саны айтарлықтай өсті. Уақыт өте келе, қазіргі қоныстануды қамтитын аумақ бір патшалықтан кейін екінші патшалықтардың қолында болды. Жаңа империялар пайда болды, бірақ кейінірек әртүрлі себептермен олар кішігірім мемлекеттерге ыдырады. Ғасырлар бойы қазіргі Роштқала орналасқан аймақ әртүрлі билеушілерге тиесілі болды. Бір кездері мұнда Грек-Бактрия, кейінірек Кушан патшалықтары дамыды. Содан кейін эфталит империясы, одан кейін Қытай Тан әулеті пайда болды. Алдыңғы дәуірлерде қазіргі ауылдың аумағын қамтитын тарихи Шугнан аймағы біртұтас болса, қазір ол екі бөлікке бөлінген: бірі Ауғанстанға, екіншісі Роштқала ауданы мен оның әкімшілік орталығы Тәжікстанға тиесілі. Экономикасы және әлеуметтік нысандары Ерекше және қайталанбас жергілікті табиғат көптеген туристерді тартады. Мөлдір сулары мен биік таулы ландшафттары бар жасыл шұраттар адам әрекетінен зардап шекпеген таза келбетімен таң қалдырады. Роштқала туристік агенттіктері бір кездері қуатты және ежелгі бекіністердің қирандылары сақталған жергілікті жерлер бойынша қызықты маршруттар ұсынады. Оларға Сежд, Чарык-Қала және Азизхон жатады. Ежелгі құрылыстарды көруден басқа, ауылдың туристік фирмалары тауларда орналасқан Шахдар минералды бұлағына жолдама ұсынады. Оның емдік сулары көптеген ауруларды, соның ішінде тірек-қимыл және жүйке жүйелерін емдеуге көмектеседі. Дереккөздер
(119) Алфея

(119) Алфея — Негізгі белдеудегі астероид. Оны 1872 жылы 3 сәуірде Джеймс Крейг Уотсон Детройт обсерваториясында ашты. Ежелгі грек мифологиясындағы Мелеагрдың анасы есімімен аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(120) Лахесис

(120) Лахесис — Негізгі белдеуде айналып жатқан ірі астероид. Оны 1872 жылы 10 сәуірде Альфонс Борелли Марсель обсерваториясында ашты. Ежелгі грек мифологиясындағы мойралардың бірі есімімен аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(140) Жива

(140) Жива — Негізгі белдеуде айналып жатқан ірі астероид. Оны 1874 жылы 13 қазанда Иоганн Пализа Пуланың теңіз обсерваториясында ашты. Славян мифологиясындағы өмір мен құнарлық құдайы құрметіне орай аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(141) Люмен

(141) Люмен — Негізгі белдеуде айналып жатқан ірі астероид. Оны 1875 жылы 13 қаңтарда Поль Анри Париж обсерваториясында ашты. Астрономиялық тақырыпқа көп жазған Камиль Фламмарионның Lumen: Récits de l'infini кітабы атымен аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(142) Пулана

(142) Пулана — Негізгі белдеудегі астероид. Оны 1875 жылы 28 қаңтарда Иоганн Пализа Пуланың теңіз обсерваториясында ашты. Осы қаланың құрметіне орай аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(143) Адрия

(143) Адрия — Негізгі белдеуде айналып жатқан ірі астероид. Оны 1875 жылы 23 ақпанда Иоганн Пализа Пуланың теңіз обсерваториясында ашты. Адрия теңізі құрметіне орай аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(144) Вибилия

(144) Вибилия — Негізгі белдеуде айналып жатқан ірі астероид. Оны 1875 жылы 3 маусымда Кристиан Г. Ф. Петерс Литчфилд обсерваториясында ашты. Ежелгі рим мифологиясындағы саяхаттау құдайының құрметіне орай аталды. Ол кезде астроном Венераны бақылау үшін өзі де әлем кезіп шыққан еді. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
Рушан

Рушан — Тәжікстанның шығысындағы ауыл, Таулы Бадахшан автономиялы облысы Рушан ауданының әкімшілік орталығы. Географиялық сипаттама Ауыл Памирде, Пяндж өзенінің оң (солтүстік) жағалауында, Бартанга өзенінің құйылысында, Ауғанстанмен шекарада орналасқан. Хорогтан солтүстікке қарай 65 шақырым жерде. Пяндж өзенінің оңтүстігінде ауылдан алыс емес жерде Ауғанстанда орналасқан Шива көлі орналасқан. Рушан аймағында су жолының жағалауы соңғы 25 жылда айтарлықтай өзгерді. 1980 жылдардың соңында өзен заставадан небәрі 3 метр қашықтықта ағып жатты. Бұл аймақтың биік таулы климаты ауылдағы ауа райына әсер етеді. Қыстың орташа температурасы -19 о С градусқа жетеді. Тарихы Бұл аумақтардың дамуы тас дәуірінде басталып, қола дәуіріне дейін жалғасты, мұны археологиялық қазба жұмыстары кезінде табылған сирек кездесетін заттар дәлелдейді. Бұл жерге алғашқы болып шағын протоүнді тайпалары келіп, ақырында ирандықтармен алмастырылды деп есептеледі. Кейінгі кезеңдерде бұл аймаққа әртүрлі халықтардың өкілдері келді. Жазбаша дереккөздерде біздің эрамызға дейінгі VI және II ғасырлар аралығында бұл аймақты мекендеген сақтар туралы айтылады. Қазіргі ауыл орналасқан аймақ жиі қолға ауысты. Бір кезде ол Ахеменид империясының құрамына кірді, содан кейін Бактрия империясының, содан кейін Кушан империясының бақылауында болды. Таулы аймақта кейінірек арабтар ығыстырған Қытай Тан империясы үстемдік етті. Моғол әскерлері қысқа мерзімге осында тұрды, кейін жерлерді Шайбанидтер, содан кейін Аштарханидтер басып алды. 19 ғасырдың соңында патша империясының орыс әскерлері осында орналасты. Кеңес өкіметі орнағаннан кейін Рушан ауданы құрылып, ауыл оның құрамына кірді. Экономикасы және әлеуметтік нысандары Қазіргі Рушан — аудандағы ең көп қоныстанған елді мекен. Оның маңында егістік алқаптары Бартанг өзенінің суларымен суарылатын ауылшаруашылық алқаптары бар, олардың бастауы Ауғанстан шегінде. Ауылда жергілікті көрікті жерлерге экскурсиялар ұйымдастыруға мамандандырылған туристік агенттіктер бар. Ең танымал көрікті жерлер - Емц бекіністерінің қалдықтары және 19 ғасырға жататын Вамар бекінісі. Дереккөздер
Бахманруд

Бахманруд — Тәжікстанның Хатлон облысындағы қалалық үлгідегі елді мекен (1966 жылдан бастап), Темірмәлік ауданының орталығы. Географиялық сипаттама Ол тау өзенінің аңғарында, Вахш жотасының оңтүстік жоталарының арасында орналасқан. Мұндағы жалғыз жол — Яхсу алқабынан Балжуанға апарады. Тұрақсыз сейсмикалық жағдайларға байланысты жол жиі жабық болады. Ауыл жазы жылы, ылғалды континенталды климатпен сипатталатын аймақта орналасқан. Ең жылы ай - шілде. Ең суық ай - қаңтар. Тарихы 1966 жылдан бастап қалалық үлгідегі елді мекен мәртебесіне ие болды. 1953 жылдың 30 қазанына дейін ол Қызыл-Мазар деп аталды. 1953 жылдың 30 қазанынан 2021 жылдың 16 сәуіріне дейін Советский (тәжікше: кеңестік), 2021 жылдың 16 сәуірінде ол Бахманруд болып өзгертілді. Экономикасы және әлеуметтік нысандары Бахманруд — тау тәжіктерінің дәстүрлі өмір салты әлі күнге дейін сақталған аграрлық қоныс. Дереккөздер
Руслан Қалдыбайұлы Қошқарбаев

Руслан Қалдыбайұлы Қошқарбаев (2 тамыз 1990, Жаңақорған ауданы, Қызылорда облысы) — виза эксперті, саяхатшы, халықаралық дәрежедегі гид-нұсқаушы, кәсіпкер. Қазір “RK Travel.kz” туристік-визалық орталығының директоры. Өмірбаяны 2008 жылы Алматы қаласындағы Әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық Университетінің География факультетінің “Туризм” мамандығына оқуға түсіп, 2012 жылы бітіреді. 2011 және 2019 жылдары Америка Құрама Штатының, Нью-Йорк қаласында студенттік бағдарламамен Ағылшын тілін жетік меңгеру курсын тәмәмдады. 2013 жылы “SCAT” әуекомпаниясына Бортсерік (Бортпрвродник) қызметіне жұмысқа тұрды. 1 жылдан соң “SCAT” әуекомпанияның шетелдік чартерлік “SUNDAY” брендімен көптеген шет елдерге туристерді жеткізу қызметін атқарды. 2015 жылы “Аға бортсерік” лауазымында болып, 2019 жылы “SCAT” әуекомпаниясындағы жұмысын аяқтады. 2020 жылдың қазан айынан бастап түрлі туристік-визалық орталықтарда жұмыс атқарды. 2023 жылдың ақпан айынан бастап бүгінгі күнге дейін “RK Travel.kz” туристік-визалық орталығын ашып, өзінің жеке компаниясына басшылық жасап келеді. 2023 жылдан бері Қазақстан Туристік Ассоцияцияның мүшесі. 2023 жылы Халықаралық «Туризм және Саяхат» конференциясының қатысушысы сертификатының иегері. Жеке өмірі *Үйленген, 2 қыздың әкесі. Дереккөздер Сілтемелер *https://infostats.co/companies/kz/6134217 *[https://www.youtube.com/watch?v=G0rzbTzdzUU ҚАЗАҚСТАНДА ІШКІ ТУРИЗМ ДАМЫМАУЫНЫҢ НЕГІЗГІ 4 СЕБЕБІ - гид-нұсқаушы Руслан Қошқарбаев]
(130) Электра

(130) Электра — Негізгі белдеуде айналып жатқан аса ірі астероид. Оны 1873 жылы 17 ақпанда Кристиан Г. Ф. Петерс Литчфилд обсерваториясында ашты. Грек трагедияларында жиі көрсетілетін кейіпкер Электраның есімімен аталды. Серіктері (130) Электраның үш серігі бар. Астрономдар оларды 2003, 2014 2021 жылдары ашқан. Олардың спектрлік қасиеттері бас астероидпен ұқсас болғандықтан, одан шағылып кеткен жарқыншақтары болуы тиіс, деген пікір басым. Серіктерінің астероидтан ара қашықтығы, сәйкесінше, 1300, 500 және 344 шақырымды құрайды. Бұл Негізгі белдеуде ашылған алғашқы төрттік жүйе (бас дене және үш серігі). Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(133) Кирена

(133) Кирена — Негізгі белдеудегі астероид. Оны 1873 жылы 16 тамызда Джеймс Крейг Уотсон Детройт обсерваториясында ашты. Ежелгі грек мифологиясындағы Аполлонның сүйіктісі есімімен аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(132) Эфра

(132) Эфра — Марс орбитасын қиып өтетін металды астероид. Оны 1873 жылы 13 маусымда Джеймс Крейг Уотсон Детройт обсерваториясында ашты. Бұл Марс-кроссерлер ішіндегі алғашқы ашылғаны және ең үлкені болды. Аты ежелгі грек мифологиясындағы Тесейдің анасы құрметіне орай қойылды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(131) Вала

(131) Вала — Негізгі белдеудегі астероид. Оны 1873 жылы 24 мамырда Кристиан Г. Ф. Петерс Литчфилд обсерваториясында ашты. Скандинавия мифологиясындағы көріпкел әйелдің құрметіне орай аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(134) Софросина

(134) Софросина — Негізгі белдеуде айналып жатқан ірі астероид. Оны 1973 жылы 27 қыркүйекте Карл Теодор Роберт Лютер Дюссельдорф обсерваториясында ашты. Платон жиі қолданған байсалдылық пен байыптылықты білдіретін ұғымның грекше нұсқасымен аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(135) Герта

(135) Герта — Негізгі белдеудегі металды астероид. Оны 1874 жылы 18 ақпанда Кристиан Г. Ф. Петерс Литчфилд обсерваториясында ашты. Скандинавия мифологиясындағы құнарлылық құдайы құрметіне орай аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(136) Аустрия

(136) Аустрия — Негізгі белдеудегі металды астероид. Оны 1874 жылы 18 наурызда Иоганн Пализа Пуланың теңіз обсерваториясында ашты. Аустрияның құрметіне орай аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(137) Мелибея

(137) Мелибея — Негізгі белдеуде айналып жатқан ірі астероид. Оны 1874 жылы 21 сәуірде Иоганн Пализа Пуланың теңіз обсерваториясында ашты. Ежелгі грек мифологиясындағы Океанның қызы есімімен аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
Мұратбек Жұманұлы Сейітов

Мұратбек Жұманұлы Сейітов — Омбыда туған. Өзінің таңдауымен 1918 жылы Омбының коммерциялық училищесіне түсіп, бітіріп шығады. Еңбек жолы Мамандығы бойынша екі жылдай қызмет істеген. 1920 жылы Омбыда ашылған медицина институтына оқуға түсіп, оны 1925 жылы тамамдаған. Алғашқы дәрігерлік қадамын Баянауылдағы емханадан бастапты. Бес жылдың аралығында Мұратбек тәжірибелі, қолы епті хирург болып, түрлі операциялар жасап, көптеген ауруларды емдеген. Мұратбектің ауруларға берген медициналық көмегі өзіне қанша қанағат, қуаныш әкелгенімен, көңіл күйі алаңдай бастайды. 1928-1930 жылдары ел ішіндегі өтіп жатқан тәркілеу, ірі байлардың қатарында орта шаруалардың кетуі, мал-мүліктерін тізімдеп алып, тәркілеу басталғанын, жазықсыз байғұстардың көрген күні ертең өз басына келетіндей, Мұратбекті ойға түсіріп, берекесін кетіре бастапты.Тыныштықтан айырылған Мұратбек қызметін қалдырып, басқа жаққа қоныс аударуға мәжбүр болыпты. Содан соң Көкшетау облысы, Еңбекшілер ауданы, Қазгородокқа (бұрынғы Сырымбет) келіп орналасыпты. Тұрған қызметі – аудандық емхананың бас дәрігері және хирургі болған. Бұл жерде де адал еңбегімен жұрттың көзіне ілініп, ризашылығы мен алғысына кенеліп жүргенде, НКВД-ның құрығы жетіп, 1937 жылы тұтқындалып, атылып кеткен құрбандардың бірі. Отбасы туралы 1928 жылы Мұратбек отау құрып, Роза есімді сұлу қызға үйленген. Бұл отбасында 1930 жылы тұңғыш ұлы Суниятсен туыпты, оған тетелес екінші перзенті Надиясы дүниеге келген. Мұратбекті қамаған соң, көп ұзамай «халық жауының» әйелі деп Розаны да түрмеге отырғызған. Соттың үкімімен Ақмоланың 26-шы учаскесі дейтін лагеріне – АЛЖИР-ге (Акмолинский лагерь изменников родины) айдап жіберген. Балалары: Суниятсен мен Надияны НКВД жетім балалар үйіне өткізіп жіберген. Бүгінге дейін бар ма, жоқ па, туыстары бейхабар. Дереккөздер
Сомониен

Сомониен — Тәжікстанның Рудаки ауданындағы қала үлгісіндегі елді мекен. Географиялық сипаттама Ол Душанбенің оңтүстігінде (17 км жерде) көлік дәлізінің үстінде (автомобиль және теміржол) орналасқан. Сомониен Ақтау жотасының солтүстік беткейлерінде орналасқан Кафирниган өзенінің кең алқабының оңтүстігінде жатыр. Тарихы Сомониен маңындағы аймақ ежелгі археологиялық ескерткіштерге бай, бұл адамдардың үздіксіз қоныстанғанын көрсетеді. Ауыл Соғды мен Бактрияның тарихи аймақтарының шекарасында орналасқан және ежелгі ауыл шаруашылығы аймағына жатады. 19 ғасырдың аяғынан бастап ауыл Ресей Түркістанының (Бұқара әмірлігінің құрамында) құрамына кірді. Кеңес дәуірінде ол Сардаров Қарахан (тәжік революциялық қозғалысының көшбасшыларының бірі) және Ленинский деп аталды. 1998 жылы Саманилер империясының 1100 жылдығына орай ол Сомониен деп өзгертілді. Жергілікті тұрғындар кейде ауылды тарихи атауымен, Көктош атайды. Экономикасы және әлеуметтік нысандары Кентте нан зауыттары, тұрмыстық қызмет көрсету және аудандық баспахана, су шаруашылығы бөлімі, мемлекеттік банк, 3 балабақша, дүкендер, асханалар мен шайханалар, 2 аурухана, емхана, ветеринарлық клиника, дәріхана, мәдениет үйі, мәдениет және демалыс саябағы, 2 кинотеатр, радиостанция, 2 кітапхана және т.б. бар. Қалада сондай-ақ республикалық мәдени-ағарту институты, кәсіптік-техникалық лицей, мектеп-интернат, музыка мектебі, 2 орта мектеп, гимназия және орта кешкі мектеп бар. Қалада Тәжікстандағы Кеңес өкіметінің негізін қалаушылардың құрметіне Ұлы Отан соғысы ардагерлеріне ескерткіштер орнатылған. Дереккөздер
Хистеварз

Хистеварз — Тәжікстанның Соғды облысы Ғафуров ауданындағы ауыл, Тәжікстандағы халық саны бойынша ең үлкен ауыл. Географиялық сипаттама Хистеварз — Тәжікстанның солтүстігіндегі, Қырғызстанмен шекаралас ауыл. Ол Сырдария аңғарында, шөл далас мен Ферғана аңғарының арасында, аудан орталығы Гафуровтан 10 км және облыс орталығы Хожанттан 20 км жерде орналасқан. Хистеварз Қайраққұм су қоймасынан оңтүстікке қарай бірнеше шақырым жерде, Канибадам-Хауас теміржол желісі мен Қоқан-Хожант тас жолының жанында орналасқан. Хистеварз халқы бойынша елдегі көптеген ауылдар мен тіпті қалалардан да көп және әлемдегі екінші ірі ауылдық елді мекен болып саналады. Тарихы Хистеварз біздің заманымызға дейінгі IV ғасырдан бері белгілі. Бұл сауда жолындағы ауыл шаруашылығы қонысы болған. Кеңес дәуірінде ауыл Қыстақұз деп аталған, бірақ 2012 жылы оның тарихи атауы қалпына келтірілді. Экономикасы және әлеуметтік нысандары Жергілікті халықтың негізгі кәсібі ауыл шаруашылығы болып қала береді, оған айналадағы аумақта және елді мекеннің өзінде суару каналдары жүйесі мүмкіндік береді. Мұнда көптеген көкөністер, мақта, жемістер және бақша дақылдары өсіріледі. Мал шаруашылығы, сауда және шағын бизнес те жақсы дамыған. Ауылда 2 ірі ауылшаруашылық кәсіпорны жұмыс істейді. Өнеркәсіптік кәсіпорындардың ішінде жергілікті консерві зауыты ерекше орын алады. Ауылдың білім беру мекемелеріне сегіз жалпы білім беретін мектеп және бір мектеп-интернат кіреді, екі аурухана денсаулық сақтау қызметін көрсетеді. Дереккөздер
Чорку

Чорку — Тәжікстанның Соғды облысы, Исфара ауданындағы ауыл. Географиялық сипаттама Тәжікстанның солтүстігінде, Исфара өзенінің тар аңғарында, тау жоталармен қоршалған жерде орналасқан. Чорку маңындағы аңғардың жазық бөлігі егістік алқаптарға егілген. Ауыл Қырғызстанмен шекаралас. Елдің бұл бөлігін тәжік анклавы Ворухпен байланыстыратын жалғыз жол Чорку арқылы өтеді. Қала тұрмысы Чорку ауылының және айналасындағы ауылдардың халқы негізінен ауланың айналасына салынған жолдан және басқа жақтарынан биік қабырғамен толығымен бөлінген тұрғын үйлер мен қосалқы ғимараттары бар шаруашылық ғимраттарынан тұрады. Ғимараттардың қабырғалары әдетте сазбен сыланған дала тастарынан жасалған, ал кейбір қабырғалары тығыздалған топырақтан салынған. Жалғыз кіру жолы — ежелгі дәстүрлерге сәйкес көбінесе көркем безендірілген ағаш қақпалар. Ауыл өмірі жеміс-жидек және көкөніс бағы ретінде жасалған аулада өтеді. Жиһаздың бірнеше бөлігінің бірі — үй ішінде де, сыртында да орнатылған тапчан. Қала халқының көпшілігі ауыз суды көше крандарынан алады. Айналма жолда бірнеше азық-түлік дүкені бар. Сонымен қатар, ауыл тарихи ескерткіштерімен әйгілі: оның маңында ортағасырлық Хазрати Баба және Лангари Мохиён кесенелері орналасқан. Дереккөздер
(3204) Линдгрен

(3204) Линдгрен — Негізгі белдеудегі астероид. Оны 1978 жылы 1 қыркүйекте Николай Степанович Черных Қырым астрофизикалық обсерваториясында ашты. Швецияның балалар жазушысы Астрид Линдгрен құрметіне орай аталды. Атауы 1988 жылы берілді. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (3201—3300)
Дінмұхаммед Болатұлы Қашкен

Дінмұхаммед Болатұлы Қашкен (4 қаңтар 2000 жыл, Алматы) — қазақстандық футболшы, қорғаушы. "Ұлытау" клубында өнер көрсетеді. Карьерасы Клубтық 2016 жылы "Астана" футболшысы атанды. Негізгі құрамда алаңға шықпады, бірақ жастар клубында тұрақты түрде ойнады. Кейін "Жетісу", "Қайсар" клубтарына жалға берілді. 2021 жылы "Ақтөбеге" ауысты. Қазақстанның бірнеше жастағы құрамасында ойнады. Жетістіктері «Астана» * ҚазақстанСуперкубогы: 2020 «Жальгирис» *Литва чемпионы: 2022 * Литва Кубогы: 2022 Дереккөздер
Бәріміз де Бюллербюденбіз

«Бәріміз де Бюллербюденбіз» — балалар әдебиетінің жазушысы Астрид Линдгрен қаламынан шыққан 1947 жылғы кітап. Онда жетідегі Лизаның атынан Бюллербю ауылындағы үш көршілес үйде тұратын алты-жеті баланың бастарынан кешкендері туралы баяндалады. Шап-шағын Бюллербюді жазушы өз әкесінің туған ауылы Севедсторпқа еліктетіп суреттеді. Бұл бірінші кітап 39 тілге аударылды. Кейін оны жалғастырған келесі кітаптар да жарияланды: * Біз, Бюллербюліктер туралы толығырақ (1949), * Бюллербюдегі қыдырыс (1952), * Бюллербюдегі Рождество (1963), * Бюллербюдегі көктем (1965), * Бюллербюде өткен балалар күні (1966). Экрандалуы * 1960 – Alla vi barn i Bullerbyn (телефильм), реж. Улле Хелльбум * 1986 – Бюллербю балалары, реж. Лассе Халльстрём * 1987 – Тағы Бюллербю балалары туралы, реж. Лассе Халльстрём Дереккөздер
Тус (Тәжікстан)

Тус (, 2024 жылға дейін - Шахритус) — қала үлгісіндегі елді мекен, Тәжікстанның Хатлон облысы Шахритус ауданының әкімшілік орталығы. Географиялық сипаттама Тәжікстанның оңтүстік-батысындағы үлкен ауыл. Ол Кафирниган өзенінің оң жағалауында, аттас өзен аңғарында орналасқан. Елді мекен маңынан Термез-Бохтар-Душанбе теміржолы өтеді, ал ауыл арқылы дәл осы бағыттағы тас жол өтеді. Ауыл облыс орталығынан 112 шақырым, ал ел астанасы Душанбеден 230 шақырым қашықтықта орналасқан. Тарихы Кафирниган өзенінің құнарлы төменгі ағысы тарихи Балх аймағының құрамына кіретін ежелгі ауыл шаруашылығы аймағы болып табылады. Орта ғасырларда бұл аймақ Құбадиян деп аталып, Саманидтер мемлекетінің, кейінірек Ғазнавилер мемлекетінің солтүстік провинцияларының бірі болды. Алқапта бірнеше бай қалалар, соның ішінде XII ғасырдың басында тарихи жазбаларда аталған Шахритус қаласы болған. Кейінірек ол Бұхара әмірлігіне тиесілі болды, ал XIX ғасырдың соңында Ресей протекторатына өтті. 1938 жылы 28 қарашада Шахритус ауылы қалалық типтегі елді мекен мәртебесін алды. 1955 жылы бұрынғы Шаартуз ауданының аумағы Микоянабад ауданының құрамына енгізілді. Аудан орталығы Микоянабад ауылынан Шахритус ауылына көшіріліп, ол Микоянабад болып өзгертілді. 1957 жылы Микоянабад ауылы Шахритус ауылы болды. Экономикасы және әлеуметтік нысандары Теміржол вокзалы және мақта тазалау зауыты бар. Шахритус өзенінің аңғары Тәжікстанның ең ірі мақта өсіру аймақтарының бірі. Бұл аймақта асқабақ, қауын, дәнді дақылдар, сары қызылша, пияз және картоп та өсіріледі. Мақта ауыл шаруашылығының негізгі экспорттық өнімі болып табылады. Дереккөздер
Гүлбану Есенқызы Майғарина

Гүлбану Есенқызы Майғарина (5 ақпан 1975 жыл, Шалқар қаласы, Ақтөбе облысы) — қазақстандық кәсіпкер, қоғам қайраткері. Lanzhou жылдам тамақтану мейрамханалар желісінің негізін қалаушы, «Lanzhou Company» ЖШС бас директоры және «Lanzhou Академиясы» мен WomenAsia сияқты білім беру және әйелдерге арналған бизнес жобаларының авторы. Орталық Азия франчайзинг қауымдастығының төрайымы. Алматы қаласы Қоғамдық кеңесінің мүшесі Білімі Қазақ көлік және коммуникация академиясы (1997 ж.) — теміржол көлігінің инженері Қарағанды экономикалық университеті (2011 ж.) — заңгер Еңбек қызметі "Realter.kz" ЖШС құрылтайшысы (2010-2015) "Lanzhou" жылдам тамақтану мейрамханалар желісінің иесі (2017-қазірге дейін) "Lanzhou Company" бас директоры (2018- қазіргі уақытқа дейін) ҚР қоғамдық тамақтану қауымдастығының негізін қалаушы және құрылтайшысы (2020-2022) ҚР өзін – өзі реттейтін қоғамдық тамақтандыру ұйымының төрағасы және кеңесшісі (2022- қазіргі уақытқа дейін) "Lanzhou Академиясы" білім беру жобасының құрылтайшысы (2022- қазіргі уақытқа дейін) "WomenAsia" әйелдер қауымдастығының негізін қалаушы және құрылтайшысы (2024- қазіргі уақытқа дейін) Орталық Азия франчайзинг қауымдастығының төрайымы (2024- қазіргі уақытқа дейін) Марапаттары * "Шығыс тағамдары санатындағы ең жақсы орын" жеңімпазы, ChocoFood Awards, 2021 ж * "Жыл серпілісі" номинациясының жеңімпазы, 2019 жыл *Халықаралық «Главные женщины 2021» байқауында «Сервис. Трансфер. Туризм саласы» номинациясы бойынша жеңімпаз, Мәскеу қ., 2021 жыл *«Қазақстан Тәуелсіздігіне 30 жыл» медалі (2021) *Қазақстан Республикасы Президентінің Құрмет грамотасы (2022) * «Іскер» сыйлығының иегері (2022) * «Жыл кәсіпкері» халықаралық байқауында «Әйелдер кәсіпкерлігі» номинациясы бойынша жеңімпаз (2023) * «Алтын Сапа» сыйлығының иегері (2023) * Құрмет ордені (2024) * «300 қайраткер» Энциклопедиясының құрамына кірді (2025) Дереккөздер
Шайдон

Шайдон (, Ашт) — Тәжікстандағы қала үлгісіндегі елді мекен. Ол Шайдон жамағатының және Соғды облысының Ашт ауданының әкімшілік орталығы. Географиялық сипаттама Шайдон, сондай-ақ Ашт деп те аталады, Тәжікстанның ең солтүстік аудандарының бірі. Ол Ферғана алқабының ең батыс шетінде орналасқан және Құрама жотасының оңтүстік сілемдеріндегі тар аңғарға орналасқан. Шайдон арқылы тау өзені ағып өтеді, ол жазыққа жеткенде суару үшін каналдарға құйылады. Ауыл Хожанттан солтүстік-шығысқа қарай 108 км және Душанбеден 300 км жерде орналасқан. Тарихы Шайдон әртүрлі дәуірлерде көптеген державалар иеленген Соғды тарихи аймағында орналасқан, оны әртүрлі уақытта көптеген державалар басқарған, ал 17 ғасырдан 19 ғасырдың аяғына дейін Қоқан өзбек хандығы басқарған. Ашттың өзі орта ғасырлардан бері белгілі. Ауылда тәжік және өзбек халықтары аралас тұрады. 1926 жылы Ашт аудан орталығына, ал 1957 жылы қалалық үлгідегі елді мекенге айналды. Шайдон бірнеше саябақпен (біреуінде бұлақ және кішкентай көл бар) және ескерткіштермен танымал. Ауыл өзінің жеміс бақтарымен әйгілі. Өзбек және тәжік тілдерінде жазған ақын Әдинамухаммед Мадан осы ауылда дүниеге келген. Дереккөздер
Дүние жүзі балалары

«Дүние жүзі балалары» — Әлемнің түрлі елдерінде тұратын балалардың өмірі туралы баяндайтын және көп фотографиямен жабдықталған кітаптар топтамасының бейресми аты. Барлығы 15 кітап шықты. Оларды Астрид Линдгрен және басқа да швед жазушылары жазған. Иллюстрациялау жағын барлығында Анна Ривкин-Брикк қолға алған. Кітаптар Деректі фильмдер 2014 жылы израильдік режиссер Дворит Шаргал Элль Кари қайда және Норико-санда не жаңалық бар? атты 50-минуттық фильм түсірді. Онда бірнеше кітаптың кейіпкерлерінің кейінгі тағдырын зерттеуге тырысқан. 2016 және 2017 жылдары ол тағы да екі деректі фильм түсіріп шығарды. Дереккөздер
(151) Абунданция

(151) Абунданция — Негізгі белдеудегі астероид. Оны 1875 жылы 1 қарашада Иоганн Пализа Пуланың теңіз обсерваториясында ашты. Ежелгі Римнің молшылық құдайы атымен аталды. Ашылған астероидтар санының күрт өсуіне байланысты осы атау таңдалды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(152) Атала

(152) Атала — Негізгі белдеудегі астероид. Оны 1875 жылы 2 қарашада Поль Анри Париж обсерваториясында ашты. Франсуа Рене де Шатобрианның кітабындағы бас кейіпкердің атымен аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(150) Нюйва

(150) Нюйва — Негізгі белдеуде айналып жатқан ірі астероид. Оны 1875 жылы 18 қазанда Джеймс Крейг Уотсон Детройт обсерваториясында ашты. Қытай мифтеріндегі Нюйва құдайының құрметіне орай аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
6-7

кампусындағы тротуарда салынған «6-7» жазуы бар бор өнері]] «6-7» («сикс севен» деп оқылады; 67, 6&nbsp;7 және 6,&nbsp;7 деп те жазылады) — 2025 жылы TikTok пен Instagram Reels-те пайда болған интернет-мем және жасөспірімдер сленгі термині. Бұл фразаның нақты тұрақты мағынасы жоқ. Бұл сөз тіркесі орындаған «Doot Doot (6 7)» әнінен шыққан. Ән кәсіби баскетболшылардың, әсіресе бойы 6 фут 7 дюйм (2,01&nbsp;метр) деп көрсетілетін Ламело Боллдың видеоларында кеңінен таралу арқылы танымал болды. Мемді одан әрі кеңінен танытқан жайт — лигасының ойыншысы Тейлен «TK» Киннидің бұл тіркесті жиі қолдануы болды. 2025 жылғы наурызда Мэверик Тревиллиан есімді бала баскетбол ойынында бұл сөзді айғайлап, ерекше қимыл жасаған сәтінің вирустық видеоға айналуынан кейін «67 Kid» ретінде танымал болды. Бірқатар ақпарат құралдары бұл мемді «брейнрот» құбылысымен — сапасы төмен цифрлық контент түрімен байланыстырады. Кейбір сарапшылар оны Альфа буынының интернет мәдениетіне белсенді түрде еніп келе жатқанын көрсететін белгі ретінде қарастырады. Шығуы және таралуы ге арналған 6-7 ойылған асқабақ шамы]] Сленг «Doot Doot (6 7)» атты дрилл-рэп жанрындағы әннен шыққан. Бұл әнде америкалық рэпер келесі жолдарды орындайды: «… I know he dyin' (oh my, oh my God) 6-7, I just bipped right on the highway (Bip, bip)», — дәл осы кезде бит күшейеді. Әндегі «6-7» санының мағынасы анық емес: кейбіреулер оны Skrilla туған Филадельфиядағы 67-көшеге, басқалары Чикагодағы 67-көшеге байланыстырады. Бұл түсіндіру ән жолдарында аталған атыс қаруы туралы контекстпен және Джонстың пікірінше, баяндаушының жол полициясы тоқтатқан кезде өзін кінәсіз етіп көрсетуге тырысқан көрінісімен сәйкес келеді. (ал ресми түрде — 2025 жылғы 7 ақпанда). Көп ұзамай әннің дыбысы кәсіби баскетболшылардың видеоларында кеңінен қолданыла бастады, әсіресе бойы 6 фут 7 дюйм (2,01 м) болатын Ламело Боллдың видеоларында. Overtime Elite лигасында ойнайтын жас баскетболшы Тейлен Кинни әлеуметтік желіде Starbucks сусынын «six, seven» деп бағалап тұрған видеосы таралғаннан кейін осы тіркеспен тығыз байланысты тұлғаға айналды. Overtime Elite контентінде бұл сөзді жиі қолдануы оған «Mr. 6-7» ( деген лақап ат әкелді, кейін ол «6-7» брендімен консервіленген су желісін шығарды. Бұл сандар белгілі бір нақты мағынасыз қолданылады және Альфа буынына тән «ішкі қалжың» рөлін атқарады. 2025 жылғы тамызда әлеуметтік желі қолданушылары Тревиллианның бейнесін бұрмалап, оғаш немесе гротеск сипатта көрсететін, аналогтық қорқыныш стиліне ұқсас фото-редакциялар жасай бастады. Бұл мем «SCP-067 Kid» деп аталып, SCP Foundation — фантастикалық паранормалдық объектілер туралы бірлескен көркем жоба — стилистикасын сатиралық түрде пародиялайды. «SCP-067 Kid» жоба канонында бар «SCP-067» объектісімен шатастырылмауы керек, себебі канондағы нысан — ерекше қасиеті бар қалам. Тағы қараңыз * Skibidi Toilet Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * Мемді бастаған [https://www.tiktok.com/@matvii%20grinblat/video/7443337851552484638 оригинал TikTok видео] *
(153) Хильда

(153) Хильда — сыртқы Негізгі белдеудегі ең ірі астероидтардың бірі. Оны 1875 жылы 2 қарашада Иоганн Пализа Пуланың теңіз обсерваториясында ашты. Аустриялық астроном Теодор Оппольцердің қызы есімімен аталды. Осы астероидтың атымен шағын аспан денелерінің жаңа тобы аталды. Бұл топтың ерекшелігі келесі: ондағы астероидтар Юпитермен 2:3 қатынастағы орбиталық резонанста қозғалады. Яғни Юпитер Күнді екі рет айналып біткенде, Хильда тобының астероидтары Күнді үш рет айналады. не жақын өтеді.]] Хильда тобын кейде Негізгі белдеудің ең алшақ бөлігі ретінде қарастырады. Топқа бірнеше мың астероид кіреді. Олар Юпитер орбитасына жақын орналасады. Ал (153) Хильданың дәл жанында ұшқан астероидтар Хильда жанұясын құрайды. Оған пайда болу көзі бір болған 400-ден астам астероид жатқызылады. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
Шахринав

Шахринав — Хиссар алқабындағы ауыл, Тәжікстанның Республикалық бағыныстағы ауданы мен аттас жамағаттың әкімшілік орталығы. Географиялық сипаттама Шахринав атауы «Жаңа қала» деп аударылады. Қала маңынан алыс емес жерде жақсы сақталған биік қабырғалармен қоршалған ежелгі қоныс орналасқан. Оның аумағы шамамен 359 гектар аумақты алып жатыр. Шахринав ауылы республика астанасынан шамамен 30 шақырым қашықтықта орналасқан. Тарихы Кеңес дәуіріндегі тарихи дереккөздерде ежелгі қоныс Кушан империясының астанасы Ланши қаласымен байланыстырылады, ол Канишка билігі кезінде қазіргі Пәкістандағы Пурушапура қаласына көшірілген. Басқа дереккөздерге сүйенсек, бұл жерде Эвкратид патша құрған, кейінірек Кужула Кадфиз жаулап алған елді мекен болған. Саманидтер мен Тимуридтер сияқты ортағасырлық әулеттер Шахринав тарихында ерекше рөл атқарды. Олар қалаға жаңа көрініс беріп, оның дамуына үлес қосты. Осы кезеңдерде мұнда көптеген сарайлар мен мешіттер салынды. ХХ ғасырдың басында Шахринав Кеңес Одағының құрамына кірді, содан кейін мекенді кең ауқымды индустрияландыру және жаңғырту жүзеге асырылды. Экономикасы және әлеуметтік нысандары Ауылда өнеркәсіптік және ауылшаруашылық кәсіпорындары жұмыс істейді. Осы нысандардың бірінде ауданның егістіктері мен бақтарында өсірілген жемістер мен көкөністерді өңдеу желілері орналасқан. Жұмыс істейтін халықтың бір бөлігі геологиялық барлау жұмыстары жүргізіліп жатқан Сарықамыш кен орнында жұмыс істейді. Шахринавта жұмыс істейтін компаниялар мен фирмалар сақтандыру, логистика, жүк тасымалы, несие беру және телекоммуникация сияқты әртүрлі салаларда маманданған. Жылжымайтын мүлік агенттіктері, қаржы институттары және банк мекемелері де бар. Туризм саласы дамып келеді, негізінен экотуризм мен курорттық емдеуге бағытталған. Бөлшек сауда желісіне көтерме сатушылар жеткізетін әртүрлі тауарлармен бірнеше дүкендер мен шағын орталықтар кіреді. Ауылдың ауылшаруашылық секторына жүзімдіктер, көкөністер (әсіресе картоп) өсірілетін егістіктер, кең бақтар және ара шаруашылығы фермалары кіреді. Білім беру мекемелері мектептер мен кәсіптік дағдыларды оқыту орталықтарымен ұсынылған. Дереккөздер
Шахристан (Шахристан ауданы)

Шахристан — Тәжікстанның солтүстік-батысындағы ауыл және жамағат. Соғды облысының Шахристан ауданының әкімшілік орталығы. Географиялық сипаттама Ауыл Ферғана алқабында орналасқан. Ең жақын елді мекендер - Истаравшан және Хожант. Истаравшан Шахристаннан солтүстікке қарай 27 км жерде, облыс орталығы (Соғды облысы) Хожант солтүстікке қарай 102 км жерде орналасқан. Оның ең биік нүктесі теңіз деңгейінен 3800 метр биіктікте және Шахристаннан оңтүстікке қарай 20,0 км жерде. Шахристан асуы бойымен өтетін Түркістан жотасында қазіргі уақытта тәжік құрылысшылары қытайлық компаниялармен бірлесіп, асудың астынан туннель қазып жатыр. Оның ұзындығы 180 шақырым болады және аудандағы көлік қатынасын жақсартады. Тарихы ХХ ғасырдың екінші жартысында Ферғана алқабында қазба жұмыстарын жүргізген археологтар Шахристан ауылын V–IX ғасырларда Уструшана княздігінің астанасы болған Бунджикат қаласымен байланыстырады. Климаты Орташа температура 11°C. Ең жылы ай - тамыз, температурасы 26°C, ал ең суық ай - қаңтар, -8°C. Орташа жылдық жауын-шашын мөлшері 502 миллиметр. Ең ылғалды ай - сәуір, 94 миллиметр, ал ең құрғақ ай - қыркүйек, 4 миллиметр. Экономикасы және әлеуметтік нысандары Жергілікті халық мал шаруашылығымен, көкөністер мен жемістер өсірумен және көшет өсірумен айналысады. Ауылдың көп бөлігі қабырғалары қиыршық тас немесе қиыршық таспен салынған және сазбен сыланған бір қабатты үйлері бар фермалардан тұрады. Жануарларға арналған қысқы жем граниттелген темірмен жабылған, шатырлардың астында сақталады. Ауылдың көп бөлігі қабырғалары қиыршық тас немесе саман таспен салынған және сазбен сыланған бір қабатты үйлерден тұрады. Жануарларға арналған қысқы жем темірмен жабылған, шатырлардың астында сақталады. Ауылда туризм біртіндеп дамып келеді. Шахристанда келушілерге ауылдың тарихы туралы баяндайтын тарихи-өлкетану мұражайы бар. Дереккөздер
(117) Ломия

(117) Ломия — Негізгі белдеуде айналып жатқан ірі астероид. Оны 1871 жылы 12 қыркүйекте Альфонс Борелли Марсель обсерваториясында ашты. Нақты кімнің есімімен аталғаны белгісіз. Мифологиядағы Ламия есімінің қате жазылған нұсқасы болуы мүмкін. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(118) Пейто

(118) Пейто — Негізгі белдеудегі астероид. Оны 1872 жылы 15 наурызда Карл Теодор Роберт Лютер Дюссельдорф обсерваториясында ашты. Ежелгі грек мифологиясындағы нандыру құдайының құрметіне орай аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(145) Адеона

(145) Адеона — Негізгі белдеуде айналып жатқан ірі астероид. Оны 1875 жылы 3 маусымда Кристиан Г. Ф. Петерс Литчфилд обсерваториясында ашты. Ежелгі рим мифологиясындағы үйге оралу құдайының құрметіне орай аталды. Ол кезде астроном Венераны бақылау мақсатымен өткізген әлем саяхатын тәмамдаған еді. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200) * (144) Вибилия
(146) Луцина

(146) Луцина — Негізгі белдеуде айналып жатқан ірі астероид. Оны 1875 жылы 8 маусымда Альфонс Борелли Марсель обсерваториясында ашты. Ежелгі рим мифологиясындағы бала туу құдайының құрметіне орай аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
Шураб

Шураб (, 1952 жылдан 2005 жылға дейін — қала) — Тәжікстанның Соғды облысының Исфара ауданындағы ауыл. Географиялық сипаттама Шураб ауылы елдәі солтүстік бөлігінде, Түркістан жотасының етегінде орналасқан. Орыс тіліне аударылған топонимі «Тұзды су» дегенді білдіреді. Ол бұл атауды жергілікті бұлақтардың ерекше құрамына байланысты алған. Олардың көпшілігінде бірнеше теңіз компоненттерінің болуына байланысты тұзды дәм бар. Археологиялық қазба жұмыстары кезінде мамандар әртүрлі пішіндегі маржандар мен қабықтардың көптеген қалдықтарын тапты. Бұл палеозой дәуірінде жергілікті аумақтың бір бөлігін теңіз жауып тұрғандығымен түсіндіріледі. Тарихы Қазіргі ауыл шекарасындағы алғашқы кеніштер 1890 жылдардың басында пайда болды. Сол кезде бастапқы капиталы бар кәсіпкер адамдар пайдалы қазбаларды өндіруден пайда табу үмітімен тау-кен жұмыстарына жалдау ақысына инвестиция салды. Елде Кеңес өкіметі орнағаннан кейін ірі көлемді тау-кен өндірісі біртіндеп дами бастады. 1930 жылдардың ортасында Шурабтан басталып, ауылды Исфарамен байланыстыратын теміржол жұмыс істей бастады. Қала өзінің шарықтау шегіне 1980 жылдары жетті, сол кезде ол Соғды облысының мәдени және экономикалық орталықтарының бірі болды. Шурабта жұмыс істейтін кеніш республикадағы ең терең кеніш болды. Ірі кәсіпорындардың арасында көршілес бауырлас республикалардан келген адамдарды қоса алғанда, жоғары білікті мамандар жұмыс істейтін механикалық зауыт болды. КСРО ыдырағаннан кейін қала құлдырауға ұшырады. Бүгінгі таңда оның басты мәселесі — ауыз судың тапшылығы. Экономикасы және әлеуметтік нысандары Кеңес дәуірінде тез дамыған қала КСРО ыдырағаннан кейін саяси жағдайға байланысты жеткізушілермен және дайын өнімдердің ірі сатып алушыларымен орнатылған экономикалық байланыстар үзілгеннен кейін құлдырады. 2012 жылы республиканың Энергетика министрлігі Малайзия компаниясымен қалада жоспарланған қуаты 300 ватт болатын біріктірілген жылу электр станциясын салу туралы ресми келісімге қол қойды. Мұнда механикалық зауыт, техникалық кәсіптік мектеп, орта мектептер, музыка мектебі, кеншілер сарайы, кітапхана, байланыс бөлімі, аурухана және теледидар хабарларын тарату орталығы бар. Дереккөздер
(169) Зелия

(169) Зелия — Негізгі белдеудегі астероид. Оны 1876 жылы 28 қыркүйекте Проспер Анри Париж обсерваториясында ашты. Франция астрономы Камиль Фламмарионның жиені есімімен аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(168) Сибилла

(168) Сибилла — Кибела тобындағы ірі астероид. Оны 1876 жылы 28 қыркүйекте Джеймс Крейг Уотсон Детройт обсерваториясында ашты. Ежелгі грек мифологиясындағы оракул әйелдердің құрметіне орай аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(167) Урда

(167) Урда — Негізгі белдеудегі астероид. Оны 1876 жылы 28 тамызда Кристиан Г. Ф. Петерс Литчфилд обсерваториясында ашты. Скандинавия мифологиясындағы норналардың бірі атымен аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200) * (621) Верданди * (1130) Скульд
(166) Родопа

(166) Родопа — Негізгі белдеудегі астероид. Оны 1876 жылы 15 тамызда Кристиан Г. Ф. Петерс Литчфилд обсерваториясында ашты. Фракия патшайымы Родопаның құрметіне орай аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(165) Лорелей

(165) Лорелей — Негізгі белдеуде айналып жатқан ірі астероид. Оны 1876 жылы 9 тамызда Кристиан Г. Ф. Петерс Литчфилд обсерваториясында ашты. Неміс фольклорындағы сиреналардың бірі атымен аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (101—200)
(65) Кибела

(65) Кибела — Күн жүйесіндегі аса ірі астероид. Кибела тобының астероидтарына жалпылауыш атау берді. Бұл топ көбінесе Негізгі белдеудің ең алшақ бөлігі ретінде қарастырылады. Оған жалпы 2000-дай астероид кіреді. (65) Кибеланы 1861 жылы 8 наурызда Вильгельм Темпель Марсель обсерваториясында ашты. Астероид атауы Фригиядағы жер құдайының аты болып келеді. Спектрлік талдау бұл астероидтың (24) Фемидамен ұқсас екенін көрсетті. Яғни оның да бетінде мұз бен қатты органикалық қосылыстар болуы мүмкін. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (1—100)
(76) Фрейя

(76) Фрейя — Кибела тобындағы аса ірі астероид. Оны 1862 жылы 21 қазанда Генрих Луи д’Арре Копенгаген университетінің обсерваториясында ашты. Бұл оның жалғыз ашқан астероиды болды. Скандинавия мифологиясындағы махаббат пен сұлулық құдайының құрметіне орай аталды. Дереккөздер Тағы қараңыз * Астероидтар тізімі (1—100)