kurumikz/Cleaned-Kazakh-Wikipedia huggingface dataset:
Туркменбаши шығанағы

Туркменбаши шығанағы , 1997 жылға дейін Красноводск шығанағы — Каспий теңізінің оңтүстік-шығыс жағалауындағы шығанақ. Құрлыққа 46 км сұғына еніп жатыр. Жалпақтығы орта тұсында 46 км, теңізге шыға берісінде 18 км. Красноводск және Солтүстік Челекен құм қайырлары теңізден Красноводск шығанағын бөледі. Оңтүстік-шығыс жағасы аласа, солтүстігі таулы, шығанақтармен (Бекович, Сойманов, Солтүстік Челекен) қатты тілімделген. Физиографиясы Жалпы ауданы 1000 км 2 . Тереңдігі 3-5 м. Суының температурасы қыста 0°C, шілде-тамызда 32°C-қа жетеді. Тұздылығы 14-15 ‰. Шығанақтың солтүстік батыс бөлігінде Красноводск порты орналасқан. Дереккөздер
Азот топшасы

Азот топшасы немесе пниктогендер — Химиялық элементтердің периодтық кестесінің 15-ші тобының химиялық элементтері: азот N, фосфор P, мышьяк As, сурьма Sb және висмут Bi және унунпентий Uup тұратын элементтер жинағы. Бұл атомдардың соңғы энергетикалық деңгейшесінде бес электрон болады және тұрақты күйде болу үшін инертті элементтерге тән үш электрон жетіспейді. Сондықтан азот топшасының элементтеріне жоғары +5 , төменгі -3 тотығу дәрежесі тән. Қышқылдық қасиеті жоқ бейметалдар ретінде қарастырылады (Азот пен Фосфор — бейметалдар, Күшән мен сурьма металдық қасиет көрсетеді, висмут —металл). Азот Азот — иіссіз, түссіз газ. Суда ерігіштігі, балқу және қайнау температуралы төмен. Азотты көп мөлшерде аммиак алу үшін қолданады. Өсімдіктер мен жануарлар үшін маңызы зор, өйткені ол белоктық заттардың құрамына кіреді. Химиялық қасиеттері 1) Қысым мен температура жоғары болғанда сутекпен әрекеттеседі: N 2 +3H 2 ↔ 2NH 3 2) Бейметалдармен әрекеттесуі: N 2 +O 2 ←→2NO 3) Қыздырғанда көптеген металдармен нитридтер түзеді: 3Mg+N 2 ←→Mg 3 N 2 Фосфор Фосфор — бейметалл, 4 аллотропиялық түрі бар. Ақ фосфорды 280-340 градус аралығында қыздырса, қызыл фосфор пайда болады. Қызыл фосфорды балқытуға болмайды, қыздырса буға айналады. Фосфор сутекпен РН3-фосфин қосылысын түзеді. Ал металдармен әрекеттесіп, фосфидтер түзеді (Са3Р2-кальций фосфиді). Күшән Күшән — электрөткізгіш, тығыздығы 5,72 г/см3 тең бейметалл. Сұр түсті мышьяк қыздыруға төзімді, суда ерімейді. Сурьма Сурьма — ақшыл-күміс түсті бейметалл. 4 аллотропиялық түр өзгерісі бар. Қыздырғын кезде қара түске айналады. Қара сурьма электрһткізгіш болып келеді. Жарылғыш сурьма металдық жылтыры бар түрі, соққан кезде жарылғыш болып табылады. Висмут Висмут — ауыр, ақшыл-күміс түсті металл. Уақыт өте қою сұр оксидті қабықпен қапталады. Тез балқығыш болып келеді. Буы адам өмірі үшін қауіпті. Дереккөздер
Қанның ұюы

Қанның ұюы - ағзаның қанды көп жоғалтуынан және бөтен микроағзалардың ағзаға енуінен сақтайтын қорғаныш реакциясы. Тромбоцит тердің басты қызметі — қанның ұюына қатысуы. Қан тамырлары жарақаттанғанда әдетте жара ның бетін т р о м б деп аталатын қойылған қап түйіршігі тез жабады. Біраздан соң ол тығыздалып, жараны бекітеді. Егер қанның мұндай қасиеті болмаса, кішкентай жарадан тоқтаусыз қан ағып, адам әлсіреп, тіпті өліп те кетер еді. Қанның ұюы күрделі ферментативті құбылыс оны шамамен 3 кезеңге бөлуге болады: 1 — қанда және ұлпада тромбопластиннің пайда болуы; 2 тромбопластиннің тромбин ге айналуы; 3 – тромбиннің әсерінен плазма дағы фибриноген белогының ерімейтін ф и б р и н жіпшелеріне айналып, жараның бетінде тор құруы. Осы торға эритроциттер мен лейкоциттер тұрып қалады да, т р о м б пайда болады. Тромб сығылып, сарысудан арылады. Жараның беті қабыршақтанып қатып, жараланған тамыр бүтінделеді. Кейіннен қатқан қан қабыршағы түсіп қалады. Қанның ұюына эритроциттердің құрамындағы және қан плазмасындағы бірнеше ферменттер мен кальций иондары, бауыр да түзілетін К витамині қатысады Жаңа туған сәбидің қанының ұюы өмірінің алғашқы күндері, әсіресе 2-ші күні, баяу болады, ал 3-ші күннен бастап 7-ші күнге дейін жылдамданып, ересек адамдардың қанының ұю уақытына жақындайды. Дегенмен қанның ұю уақытында баланың жеке басының қасиеттеріне байланысты аздаған айырмашылық болады. 5,5-6 жаста қанның ұюы 1-2 минөттен кейін басталып, 3-4 минөтте анқталады. Сонымен қатар, алғашқы күндері мөлшері аз громбопластин 3 аптада ересектердегідей болады, ал қанының плазмасындағы фибриногені анасының қанындағы мөлшерден біршама аз болады. 1 жастан 12-14 жасқа дейін қанның ұюы на қатысатын факторлар шамамен дұрыс қалыпта болады, бірақ өзгермелі келеді. Қанның ұю қасиетіне ықпалы бар эндокриндік жүйе мен жас оспірімдердің организміндегі функциялық басқа өзгерістер аяқталған соң, қанның ұюы 50-60 жасқа дейін тұрақталады. Организмдегі қан қорлары. Көкбауыр денедегі қанның қоры. Тыныштық кезінде көкбауыр қанға толып, аумағы үлкейеді. Бұлшық еттер жұмыс істей бастағанда қан кокбауырдан жұмыс істеп жатқан бұлшық еттерге тасымалданады. Эритроциттердің ыдырауы бірнеше мүшелерде болады, соның ішінде көкбауыр да бар. Мұны мен бірге, көкбауырда лейкоциттердің бұзылуын тежейтін факторлар да бар, дегенмен, мұнда да біраз лейкоциттер ыдырайды.
Вячеслва Кириличев

Вячеслав Тимофеевич Кириличев (туғ. 1939) —ресей мен киноның актері,Ресей Федерациясының халық әртісі(2000). Биография Вячеслав Тимоффевич Кириличев 2 қыркүйекте 1939 жылы туған.Вячеслав Свердловск театр училищесінің бітірушісі(Соколов А.Л. курсы) Ол Калужск мемлекеттік драма театрында оқыған. Қазіргі уақытта— Екатеринбург академия драма театрының актері. Атақтары мен марапаттары 2000 жылы -Ресейдің халық әртісі. Қоғамдық қызметі 2010 жылдың мамырында «Путин кетуі қажет» үндеуді ресей оппозициясына жазды. Дереккөздер Сілтемелер http://www.uraldrama.ru/face.php?id28&num1
Елена Борзова

Еле́на Никола́евна Борзо́ва (туғ. 1956) — ресей актрисасы,Ресейдің еңбегі сінген әртісі. Биография Елена Борзова 23 қарашада 1956 жылы Мәскеу қаласында туған. 1979 жылы Елена МХАТ мектеп-студиясың бітірді және жаңа драма театрында ойнауды бастады.1994-1996 жылдары-К.С.Станиславский атындағы драма театрының актрисасы.1996 жылдан бастап Елена Николаевна М.Горький атындағы МХАТтың актрисасы деп саналады. Елена Борзова киноға 1973 жылы 17 жасында дебютке шықты.Ол «Письмо из юности» фильмінде Тони жас қыз рөлінде ойнады.Қазіргі уақытта актрисаның фильмографиясына 40 бейнелерден астам кіреді. 1996 жылдан бастап Елена НТВ,ТВЦ сияқты арналарда дубляж бөліміндежұмыс істейді және шетел дубляжымен айналасады. Сілтемелер http://www.elenaborzova.com/ http://www.borzova.sitecity.ru/index.phtml
Александр Соловьев

Алекса́ндр Ива́нович Соловьёв (19 тамызда 1952 жылы, Сулак, КСРО — 1 қантарда 2000 жылы, Мәскеу, Ресей) — ресей актері, режиссер. Биография Александр Иванович Соловьев реппресияланған мәскеу тұрғындарының ұрпағы.Ол 19 тамызда 1952 жылы Дагестанда,Сулак аулында Махачкала қаласында мұғалімдер отбасында туған.Кейін оның отбасысы Норильскке көшті. Мектеп бітірген сон Александр Мәскеуге кетті және ГИТИСке түсті.Ол Андрей Гончаровта оқыды және онығ курсында Игорь Костолевский мен Александр Фатюшинмен бірге бір курста оқыған.Диплом қойылымы- Шукшинның «Характеры» шығармасы. ГИТИСті бітірген сон 1973 жылы Гончаровтың шақыруынан кейін Соловьев Маяковкий атндығы театрда ойнауға бастайды.Бір жылдан кейін ол орта бала театрына кетеді және сол жерде 1986 жылға дейін жұмыс істейді. Соловьев театр жұмысынан басқа көп түскен.Ол түрлі мультфильмдерді дауыстатқан.Мысалы «Адам женится на Еве», «Зелёный фургон», «Ребёнок к ноябрю», «По данным уголовного розыска», «Дамы приглашают кавалеров» сияқты фильмдер. Сілтемелер http://www.imdb.com/name/nm0813520/
Кира Крейлис-Петрова

Кира Александровна Крейлис-Петрова (туғ. 1 шілдеде 1931, Ленинград) — ресей және кеңес театр мен киноның әртісі.Ресейдің еңбегі сінген әртісі(1993). Биография Кира Петрова Ленинградте туған блокаданы көзі көрді.Кіші кезінен бастап скрипка онауымен бастады,қастарындағы адамдарды күлдіртуге жақсы көрген.Мектепті бітіріп актриса болуға шешті.Бірінші реттен ол МХАТ мектеп-студиясына түсті. Кира Петрова оқыған курсы жұлдыз курсы болған екен: Галина Волчек, Анатолий Кузнецов, Игорь Кваша, Леонид Броневой, Ирина Скобцева, Пётр Фоменко, Людмила Иванова және тағы басқа.Институтте Кира Александровна болашақ режиссёрі Якова Крейлисқа күйеуге шықты және Крейлис-Петрова тегің алды. Дереккөз Сілтемелер http://www.alexandrinsky.ru/about/troup/petrova.html
Галина Баркова

Галина Павловна Баркова (1 желтоқсанда 1936 — 23 желтоқсанда 2009) — ресей мен кеңес мен киноның актрисасы.Ресейдің еңбегі сінген әртісі(1994). Биография Г.П.Баркова 1 желтоқсанда 1936 жылы туған. 1959 жылы А.Н.Островский атындағы Ленинград театр институтың бітірді(Л.Ф.Макарьев курсы). Сол жылы Ленин комсомол атындағы Ленинград мемлекеттік труппасына қабылданды. 1969 жылы «Ленконцерт» («Нева-концерт») әртіс ретінде шыққан. Евгений Барковпен бірге «Комики» эстрада театрың шығарды. Галина өмірден 23 желтоқсанда 2009 жылы кеткен.
Юрий Мальцев

Юрий Сергеевич Мальцев (5 ақпанда 1931, Ресей — 21 мамырда 1992, Пермь) — кеңес актер. Биография Кеңес актер Ю.С.Мальцев 5 ақпанда 1931 жылы туған. Юрий 21 мамырда 1992 жылы Пермь қаласында қайтыс болды. Фильмографиясы 1968 — Интервенция — эпизодтық 1969 — Пятеро с неба — эпизодтық 1972 — Дела давно минувших дней… — Иван Николаевич Сердюков 1973 — Умные вещи (ТВ) — эпизодтық 1974—1977 — Блокада — Хозин (4 серияда болған) 1975 — Звезда пленительного счастья — офицер 1976 — Длинное, длинное дело — эпизодтық 1980 — Лес — эпизодтық
Галина Семенова

Галина Владимировна Семёнова (туғ. 24 тамызда 1937 ж., Смоленск) — тілші,кеңес партия қайраткері. Биография Галина И.Франко атындағы Львов мемлекеттік университетті журналистика факульетің бітірді(1959). 1959 жылы «Комсомольское племя» газетінде әдебиет қызметкері болып жұмыс істеді(Одесса). 1965—1974 жылдары әдебиет қызметкер,бөлімнің көмекшіс,басты , ал 1974 жылдан «Комсомольская жизнь» журналдың басты редакторы . 1981—1990 ж. — «Крестьянка» журналдың басты редакторы. 1990—1991 жылға дейн ЦК КПСС секретарі.
Любовь Тищенко

Любовь Григорьевна Тищенко (туғ. 11 шілдеде 1940) — кеңес пен ресей киноактрисасы. Биография Любовь Тищенко 11 шілдеде 1940 жылы туды.Ол Ленинград киноактер театр-студиясында оқыды жұмыс істеді.Любовь «Ленфильм» студияның актрисасы. Фильмография 1964 — Поезд милосердия — Фима, буфетші 1965 — Иду на грозу — Катя 1967 — В огне брода нет — санитар әйелі 1968 — Виринея — Михаилдың әйелі 1968—1969 — Развязка — Полина Васильевна, Сергейдің әпкесі 1969 — Её имя — Весна — эпизодтық 1970 — Африканыч — Нюша 1970 — Крушение империи — Васяның әйелі 1970 — Любовь Яровая — эпизодтық 1970 — Меж высоких хлебов —ұжымшар мүшесі 1970 — Семь невест ефрейтора Збруева — Любовь Григорьевна, Надежда Тереньеваның досы 1971 — Дорога на Рюбецаль — Нюрка, Шура Соловьёваның көршісі.
Михаил Екатерининский

Михаил Клавдиевич Екатерининский (20 желтоқсанда 1904 — 17 шілдеде 1974) — кеңес пен ресей театр мен киноның актері.Ресейдің халық әртісі(1968). Биография 1928 жылы Михаил Леонид Сергеевич Вивьеннің сыныбы бойынша сахна өнерінің Ленинград техникумың бітірді.1928-1938 жылы - Л.С.Вивьенмен құрылған(1931 жылдан Мемлекеттікдрамманың филиалы,1934-1936 -Қызыл әскердің Ленинград театрының филиалы) «Театра актерского мастерства» актері. 1938-1943 жылдары-Ленин комсомол атындағы Ленинград театрының актері,1943-1974 жылы -А.С.Пушкин атындағы Ленинград академия драма театрының актері. Екатеринский 17 шілдеде 1974 жылы қайтыс болған.Михаил Серафимов зиратында жерленген.
Аркадий Васильевич Трусов

Аркадий Васи́льевич Трусов (28 желтоқсанда 1904 (10 қантарда 1905), Казан губерниясы — 14 шілдеде 1982, Ленинград) — кеңес пен ресей театр және киноның актері.Ресейдің еңбегі сінген әртісі(1942). Биография Аркадий Трусов 10 қантарда 1905 жылы Алексеев аулында туған. 1930-жылдары Аркадий Трусов флот өнерпаздығының Кронштадтегі әртісі болды,ал 1905 жылдан - Балтийский флоттың әртісі. Кинематографиядағы дебюты «Белинский» фильмінде болған.Сол уақыттан бастап «Ленфильмдегі» ең әйгілі актер деп саналған ( 1956 жылы ауысты), онымен 120 кино рөлдері оналынған болатын. Аркадий 14 шілдеде 1982 жылы қайтыс болған. Ол Санкт-Петербургете Большеохтинскийзиратында жерленген.
Искандер Хамраев

Исканде́р Абдурахма́нович Хамра́ев (5 маусымда 1934 жылы, Самарканд — 10 қазанда 2009 жылы) — кеңес пен ресей кинорежиссер және сценарийші,өнерге еңбегі сіңген қайраткер(1998). Биография Искандер Хамраев Самаркандте туған,кейін Ленинградке көшті.Ленфильмде Искандер 1961 жылы өзінің бірінші «Старожил» фильмің түсірді,іш жылдан кейін-«Поезд милосердия» түсірдіОның ең әйгілі фильмдердің ішінде: «Грядущему веку», «Красная стрела» ( И.Шешуковпен бірге), «Соль земли», «Убийство на Монастырских прудах». Хамраев Санкт-Петербург кино мен телевидениенің университетінде оқытқан. Искандер режиссура кафедраның профессоры. Искандер Хамраев 10 қазанда 2009 жылы қайтыс болды. Дереккөз Сілтемелер http://www.kino-teatr.ru/kino/director/sov/13252/bio/
Нелли Лазарева

Нелли Филаретовна Лазарева (туғ. 2 тамызда 1939 — 3 мамырда 2014) — кеңес театр мен киноның актрисасы. Биография Нелли Лазарева (шың аты-Нинель Зиновьева) 2 тамызда 1939 жылы туған. 1962 жылы А. Луначарский атындағы ГИТИСті бітірді. 1966 жылдан бастап Кіші Бронныйдағы Мәскеу драма театрының актрисасы болды. Кинода ойнауғы Нелли ГИТИСтің студенті болудын алдындабастаған.Ол Искандер Хамраев режиссердің «Старожил» бейнесінде мұғалімді онады(1961). Нелли 3 мамырда 2014 жылы қайтыс болады. Сілтемелер http://mbronnaya.theatre.ru/actors/lazareva/
Олег Хроменко

Олег Герасимович Хроменков (21 қарашада 1930, Смоленск — 28 қантарда 1984, Ленинград) — кеңес актері. Биография О.Г.Хроменко Смоленскте 21 қарашада 1930 жылы туған. Өзінің еңбек жолың сызұ,тарих және зоология мұғалімінен Бахов орта мектебінде бастады. 1952 жылы ол Барлықодақты мемлекеттік кинематография институтың бітірді(Ю.ЯюРайзман шебері).Кейін ол 1957 жылы Ленфильм киностудиясына қабылданды.Бірақта өзінің бірінші актер тәжірібиесің Олег Хроменко ВГИКтің екінші курстың студенті болғанда С.А.Герасимовтың «Надежда» фильмінде түскенде алды . Олег 28 қантарда 1984 жылы қайтыс болды. Ол Санкт-Петербургтың оңтүстік зиратында жерлеген.
Анатолий Абрамов

Анатолий Васильевич Абрамов (4 желтоқсанда 1915 — 10 шілдеде 1983) — кеңес актері,Ресейдің еңбегі сінген әртісі(1953). Биография Анатолий Абрамов Низевое аулында,Вятская губернияда туған.1937 жылы Ленинград театр институтың бітірді және Ленинград Жаңа театрының актері болып кетті.Кейін қазыл әскерде бәр жыл қызмет етіп,ол Выборгский мен Белорецкий қала театрларының актері болды. 1942 жылдан 1945 жылға дейін Абарамов Ұлы Отан соғысында қатысқан. 1945 жылдан 1960 жылға дейін Абрамов жаңа театрдың ең әйгілі актерлердің бірі болды(1953 жылдан-Ленсовет атындағы театр).Кейін бір жыл 1960 жылдан 1961 жылға дейн Ленин комсомол атындағы Ленинград театрында жұмыс істеді. 1961 жылдан 1975 жылға дейін-Ленинград үлкен театрының актері.1975 жылы зейнетке шықты. Анатолий 10 шілдеде 1983 жылы қайтыс болған. Сілтемелер http://tremasov.ucoz.ru/load/1-1-0-50
Светлана Мазовецкая

Светлана Исааковна Мазовецкая (22 тамыз 1925 жыл, Кострома, КСРО – 2 маусым 2014 жыл, Израиль) — кеңес пен ресей театр мен киноның актрисасы. Биография С.И.Мазовецкая 22 тамызда 1925 жылы туған.1949 жылы Светлана Мазовецкая Островский атындағы Ленинград театр институтың бітірді,содан кейін Ленин комсомол атындағы Ленинград труппасына қабылданды.Сол жерде екі жыл жұмыс істеп актриса Балтика флотынының Ленинград театрына көшеді,ал кейін ол Солтүстік флоттың театрында,Ленсовет атындағы театрында,киноактер театр-студиясында жұмыс істейді. Бірінші кинодағы рөлді Светлана 1956 жылы Иосиф Гандин режиссерінің Қыз бен Қолтырауын фильмдерде түскен.Кейін "ленфильм" киностудиясында мінезді актрисасының амплуасы бекітілген. 1980 жылдың ортасында Светлана Мазовецкая Израильге қоныс аударды. Дереккөздер
Александр Суснин

Александр Александрович Суснин (1929—2003) —кеңес және ресей актері.Ресейдің еңбегі сінген әртіс(1991). Биография Александр 13 қарашада 1929 жылы Захаров аулында туған. 1952 жылы Б.Бабочкинде окып,ВГИКті бітірді.Сосын киноактер театр-студиясына қабылданды. 1957-1992 жылы "Ленфильм" киностудиясында жұмыс істеді. Кинода түсуге студент кезінде бастады(1947 жылдан бастап).Оның дебюты - М.С.Донскийдің «Сельская учительница» фильміндегі оқушы рөлі. Кино рөлдерден басқа Суснин отан мен шетел фильмдердің дауыстандырумен айналасады. Александр 15 шілдеде 2003 жылы Санкт-Петербургте қайтыс болды.Ол Большеохтинск зиратында Сакт-Петербургте жерленді.
Даниил Сагал

Даниил Львович Сагал (14 (27) қазанда 1909, Екатеринослав — 18 шілдеде 2002, Мәскеу) — кеңес театр мен киноның актері. Ресей Федерациясының халық әртісі (1964). Сталин сыйлығының лауреаты (1950). Өмірбаяны Даниил Сагал Екатеринославта (қазіргі Днепропетровск) туған. 1931 жылы В. Э. Мейерхольд атындағы театр студиясың бітірді. Сол жерде 1938 жылға дейін актер болды. 1943—1989 жылдары — Кеңес әскер орта театрының актері. Туған ағасы — американдық сценарийші Борис Сагал, жиен — Кэти Сагал актриса. Даниил Сагал 18 шілдеде 2002 жылы қайтыс болған. Ол Мәскеу қаласында Введенск зиратында жерленген. Сілтемелер http://www.vvedenskoe.pogost.info/displayimage.php?pos=-17607
Александр Иванович Жуков

Александр Иванович Жуков (1 тамыз 1898 жыл — 14 шілде 1965 жыл) — кеңес театр мен киноның актері. Биография *1917 жылы Паршин ағалардың училищесің Мәскеу қаласында бітірген. 1917–1918 жылдары Мәскеу институтының техникалық бөлімінде оқыды. *1921–1922 Краснопресненский кеңесінің Мәскеу театрының актері болды. *1922–1923 жылы — Сокольникадағы «Театра Тиволи» театрының актері. *1923 жылы — жаз театрының актері. *1923–1924 жылдары — Каляев атындағы театрының актері. *1924 жылы — Володарского қала театрының актері. *1924–1925 жылдары — Сретенский драма театрының актері. Александр 1925 жылдан бастап кинода түсуге бастады Александр Жуков 14 шілдеде 1965 жылы қайтыс болды.
Роза Макагонова

{{Ambox }} Роза Ивановна Макагонова (28 қазан 1927, Самара — 18 сәуір 1995, Мәскеу) — кеңес киноактриса, Ресейдің еңбегі сіңген әртісі. Биографиясы Роза Макагонова 28 қазанда 1927 жылы Самара қаласында туған.1951 жылы ВГИКті бітірді (Сергей Юткевич пен Михаил Ромманың шеберханасы) және 1990 жылға дейін Мемлекеттік киноактер театрында жұмыс істеді. Роза 50-ден астам шетел мен кеңес кинофильмдердің орыс тіліндегі дубляжда және мультфильмдерді дауыстатуды қатысқан. Роза Макагонова 18 сәуірде 1995 жылы қайтыс болған. Ол Мәскеуде Хованск (Орта) зиратында жерленген. Отбасы Роза Макагонова кинорежиссер, актер және сценарийші Владимир Басовқа күйеуге шыққан. Марапаттар мен атақтары Ресей Федерациясының еңбегі сінген әртісі(1976 жылы) Сілтемелер * http://www.kinopoisk.ru/level/4/people/277566/ * http://web.archive.org/web/20070423142045/ * http://www.tvkultura.ru/issue.html?id=56704
Анна Лисянская

Анна Григорьевна (Ганна Гиршевна) Лисянская (1 қарашада 1917, Николаев — 2 желтоқсанда 1999, Арад, Израиль) — ресей киноактриса. Биография Анна Григорьевна еврей театр директорының Гиша Лисянский мен [http://Софья%20Дышлис Софья Дышлис] актрисасының отбасында туды. Кіші кезінен бастап Анна әкенің Г.Я.Лисянский театрында ойнаға.Оның рөлдері Шолом-Алейх шығармаларының қойылымдарымен әйгілі болып кеткен.Анна Киевте театр студиясың бітірді.Оның сахна дебюты Киев музыка театрында болған.1936-1938 жылдары Николаев ТЮЗында ойнаған,кейін Киевтегі театрында ойнаған.1941 жылдан кино актрисасы. Ленинград театрының актрисасы- Пушкин атындағы мен театр музыканың драма театры. 1993 жылдан бастап Израильде тұрады. Сілтемелер *http://www.jew.spb.ru/ami/A222/A222-82.htm *http://www.mega-stars.ru/actresses/lisynskaya.php
Алексей Консовский

Алексей Анатольевич Консо́вский (1912—1991) — кеңес актері.Ресейдің халық әртісі(1976). Биография Алексей Консовский 15 (28) қантарда 1912 жылы Мәскеуде туған. 1933 жылы Всеволод Мейерхольд атындағы театр техникумың бітірді, және 1935 жылға дейін сол театрда жұмыс істеген. 1935—1936 жылдары — Н. П. Хмелёвтің жетекшілігі бойынша студияның әртісі , 1937—1938 жылдары — Мәскеу ТРАМның актері, 1938—1939 жылдары — ЛТК, 1940—1943 жылдары — «Союздетфильм» киностудияның әртісі, 1943—1950 және 1953—1986 — Моссовет атындағы МАДТнің әртісі, 1950—1953 жылдары — М. Н. Ермолова атындағы МДТнің әртісі. В. В. Алтайскаямен бірге неккеде тұрады.Қызы бар- Светлана. Алексей 20 шілдеде 1991 жылы қайтыс болған.Ол Мәскеуде Ваганьковский зиратында жерленген. Дереккөздер
Самара

Самара – Ресейдегі Орта Поволжьедегі ірі қала, Поволжский экономикалық аймағыың және Самара облысының әкімшілік орталығы. Еділ өзені жағалауының сол жағындағы Самара мен Сок өзендері сағаларының арасында орналасқан. Халық саны 1 154 223 адамды құрайды (2025). Тарихы «Самара» – түркi тiлiнде «даладағы өзен» деген мағынаны білдіреді екен. Тұрғындар саны бойынша Самара облысы Ресей Федерациясында алтыншы орынға ие болса, ондағы 3 млн. халықтың 15 мыңнан астамы қазақтар. Самара қаласы 1935 жылдан Куйбышев атанса, 1991 жылы тарихи атауын қайта алады. Соғыстан кейін қала КСРО-ның ірі өнеркәсіп пен мәдени орталығына айналса, қазір де ірі өндіріс ошағы. Мұнда ғарыш пен авиацияның ең мықты әлеуеті қалыптасуының бір мысалы, «Прогресс» зауытында Юрий Гагарин ұшқан зымыранның құрастырылуы. 1991 жылы Самарада Сталиннің атом бомбасына төтеп беретін 40 метрлік тереңдікте орналасқан бункері табылып, әлемдік жаңалыққа айналады. Қала бүгiнде бес теңiздiң айлағы саналады. Міне, осындай төрт ғасырлық тарихы бар ежелгі Еділ бойлай орналасқан тарихи қалаға Ресейдің Мәскеу, Волгоград, Мурманск, Вологда, Түмен, Орынбор, Челябі, т.б. 15 аймағынан қандас бауырларымыз жиналды. Атажұрттан Дүниежүзі қазақтары қауымдастығы Төрағасының бірінші орынбасары Талғат Мамашев бастаған делегация, Қазақстан Республикасының Астрахань қаласындағы консулы Асхат Сыздықов та келді. Самара суреттері Дереккөздер
Союздетфильм

«Союздетфильм» — 1936 жылы Мәскеудегі "Межрабпомфильм" киностудиясының негізінде ұаланған совет балалар мен жастар фильмі киностудиясы. Студияның аты 1948 жылы М. Горький атындағы киностудияға ауысты. Тарихы 1930 жылы балалар фильмдері студиясын құру туралы ұсыныс шыққан. 1936 жылы "Союздетфильм" маркасы бар ең алғашқы фильмдер шыға бастайды - "Ай-Гуль" және "Бір көшеден үшеу". 1941—1943 жылдары студия Сталинабад қаласына уақытша ауыстырылған. Соғыстан кейін Союздетфильмді Мосфильмнің филиалы ету жөнінде сұрақ туындады. Бірақ режиссер Марк Донской Ворошиловқа: «Союздетфильмнің» эмблемасы әлемге менің Горький трилогиям арқылы танымал болды . Әлемнің ешбір жерінде балалар студиясы жоқ, ал бізде бар. Сіз оны да жапқыңыз келе ме?» Ворошилов Сталинді өтіне бастады. Ал ол: «Ақыр әлемге танытқан Трилогия Горький болса, студяға Горькийдің атын берейік» деді. 1948 году студия М. Горький атын алды. Студия фильмдері * 1936 —Бір көшеден үшеу * 1937 — Белеет парус одинокий * 1937 — Шытырман оқиғалар * 1937 — Дума про казака Голоту * 1937 — Байлық аралы * 1937 — Ущелье Аламасов * 1938 — Гайчи * 1938 — Горькийдің балалық шағы * 1938 — Айболит дәрігер * 1938 — Табордан келген достар * 1938 — По щучьему веленью * 1938 — Жетінші сыныптағылар * 1939 — Василиса Прекрасная * 1939 — Адамдар арасында * 1939 — Жоғары * 1939 — Шёл солдат с фронта * 1939 — Юность командиров * 1940 — Весенний поток * 1940 — Батырдың ағасы * 1940 — «Орелдың» өлімі * 1940 — Менің университеттерім * 1940 — Сибиряки * 1940 — Салават Юлаев * 1940 — Тимур және оның тобы * 1940 — Яков Свердлов * 1941 — Жауда * 1941 — Конёк-Горбунок * 1941 — Иван Фёдоров * 1941 — Романтиктер * 1942 — Тимурдың серті * 1942 — Швейк шайқасқа дайындалуда * 1943 — Лермонтов * 1943 — Біз Оралданбыз * 1943 — Швейктің жаңа жүрістері * 1943 — Ханзада мен кедей * 1944 — Бір баяғыда бір қыз болыпты * 1944 — Зоя * 1944 — Кащей Бессмертный * 1945 — Жекпе жек * 1945 — Он бес жасар капитан * 1945 — Піл мен жіп * 1945 — Бұл Донбасста болды * 1946 — Үлкен ғұмыр * 1946 — Крейсер «Варяг» * 1946 — Шеттен келген бала * 1946 — Насреддиннің жүрістері * 1946 — Синегория * 1946 — Сын полка * 1946 — Алма * 1947 — Қатардағы Александр Матросов * 1947 — Ауылдық мұғалім * 1948 — Қызыл галстук * 1948 — Бірінщі сыныптағы қыз Сілтемелер * http://www.russiancinema.ru/template.php?dept_id15&e_dept_id1&e_person_id=10462 * [http://www.gorkyfilm.ru Официальный сайт киностудии им. ][http://www.gorkyfilm.ru М. Горького] * «Союздетфильм»&nbsp; (ағылш. ) на сайте Internet Movie Database
Дмитрий Федорович Ходулов

Дмитрий Федорович Ходулов(4.08.1912 жыл, Мегино-Кангалас ұлысы-03.10.1977, Мегино-Кангалас ұлысы)-якут кеңес актері, КСРО халық артисі (1958). Өмірбаяны 1934 жылы Якуттың П.А.Ойунский атындағы музыкалы-драма театр жанындағы драма студияны бітіргеннен кейін, сол жылы осы театрдың негізгі құрамына қабылданды. 1935 жылы С.П.Ефремовтің "Ағайындылар" спектаклінде Николай рөлін орындап, актер оның күрделі жан дүниесін, ікшкі қайшылығы мен өзіне тән мінез ерекшелігін жан-жақты ашып бейнеледі. Отбасы Жұбайы Мария Васильевна Кузьмина (08.03.1919 – 03.06.2002, Олекмин ауданы, Токко ауылының тумасы. Олар 12 баланы дүниеге әкелді, оның екеуі сәби кезінде қайтыс болды. Баяқа рөлдері Ақ бақсы (Ойунскийдің "Қызыл бақсысында"), Петр (А.И.Софроновтың "Махаббатында"), Лоокут (Т.Сметаниннің "Лоокут пен Ньюргусунында"), Платон Кречет, Отелло (Корнейчуктың және Шекспирдің осы аттас драма шығармаларында), Сатин, Егор Булычов (Горькийдің "Шыңырау түбінде" мен "Егор Булычов және басқаларында") т.б. рөлдерді ойнады. Режиссурамен және көркем сөз оқумен шұғылданды. Ол - мәнерлі қимыл-әрекетке, бейнелі грим мен мимикаға ден қоятын сахна суреткері. 6 -сайлау КСРО Жоғары Кеңесінің, 5-сайлау Якут КСРО Жоғары Кеңесінің депутаты әрі Президиум мүшесі. Сыйлықтары Қазан Революциясы орденімен марапатталған. Дереккөздер
Гас Халберг Арво

Гас Халберг Арво( Arvo Kustaa (Gustav) Halberg,лақап аты:Гэс Холл)(08.10.1910 жылы туған, Айрон қаласы, Миннесота штаты-13.10.2000) - американ және халықаралық жұмысшы қозғалысының қайраткері. Өмірбаяны 14 жасынан ағаш кесуші, шахтер болды, темір жол транспортында, болат құю өнеркәсібінде жұмыс істеді. 1927 жылы АҚШ Компартиясына (АҚШ КП) кірді. 1927-37 жылдары Миннесота,Огайо, Пенсильвания штаттарында бірқатар ереуілдер ұйымдастырды, жұмыссыздық пен соғысқа қарсы қозғалыстарға қатысты, бірнеше рет тұтқынға алынды (алғаш рет 1928 жылы). Болат құю өнеркәсібінің жұмысшылары кәсіподағының негізін қалаушылардың және оның басшыларының бірі болды. 1944 жылдан АҚШ КП Ұлттық комитеті Ұлттық атқару бюросының мүшесі. 1949 жылдан АҚШ КП Ұлттық комитетінің хатшысы. Холл 1949 жылы Смит заңы бойынша 1951-1957 жылдары түрмеде отырды, оны қудалау 1966 жылы ғана тоқтатылды. 1959 жылы желтоқсаннан АҚШ КП-нің бас хатшысы. Холлдың мақалаларында, сөйлеген сөздерінде, баяндамаларында американ империализмінің қазіргі жағдайына, АҚШ КП-нің стратегиясы мен тактикасына, халықаралық коммунистік және жұмысшы қозғалысына, бейбітшілік, демократия және социализм үшін күрес мәселелеріне маркстік талдаулар жасалады. Ол өз қызметінде марксизм- ленинизмнің тазалығы, ревизионизм мен оппортунизмге қарсы күрес мәселелеріне зор көңіл бөледі. Сыйлықтары *Халықтар достығы орденімен марпатталған (1975). Дереккөздер
Николай Александрович Холодковский

Николай Александрович Холодковский(19.02.1858,Иркутск - 02.04.1921,Петроград) - көрнекті орыс зоологы және әдебиет саласында аудармашы - ақын. Медицина хирургиялық академияны бітірген (1880), Санкт-Петербургтегі Орман шаруашылығы институтының приват - доценті(1885), кейін осы институттың профессоры, Соғыс медицина академиясының профессоры(1892). Еңбектері Холодковский зоология, биология саласындағы көптеген теориялық және ғылыми - зерттеу, тәжірбие жұмыстарының авторы. Мысалы, қылқан жапырақты ағаш зиянкестері - херместердің күрделі даму циклін зерттеудегі және "Краткий курс энтомологий"(1890),"Атлас человеческих глист"(1898-99), "Учебник зоология и сравнительной анатоми")1905,1933) т.б. еңбектерінің отандық паразитология ғылымын дамытуда, Ресейде дарвинизмді кеңінен таратуда маңызы зор болды. Қолданылған әдебиет *Қазақ Совет энциклопедиясы, 1978 жыл, Алматы,12 том, 42 бет
Феофан Грек

Феофан Грек (1340ж, Византия - 1405 пен 1415 жылдар арасы) - византиялық кескіндемеші. Қызмет жолы 14 ғасырдың 70 жылдары Ресейде қызмет етті. Фреска, икона жазбасы мен миниатюраның асқан шебері. Феофан Гректің көпетеген еңбектері ішінен Новгордтағы Спас Преображения шіркеу фрескалары, Мәскеу Кремлі Благовещенск соборы иконалары сақталған. Епифаний Премудрыйдың Кирилл Тверскийге жолдаған хатында Феофан Грекдің Константинополь, Новгорд, Мәскеу т.б. қалалардағы шіркеулерді түрлі суреттермен, өрнектермен көркемдегені жайлы мәлімет кезігеді. Феофан Грек образдары ерекше жігерлі, драмалық сезімге толы болып келеді. Оның шығармалары компазициялық құрылымының еркіндігімен ерекшеленеді. Дереккөздер
Густав Холоубек

Густав Холоубек (21.04.1923 жылы туған,Краков-06.03.2008,Варшава) - поляк актері. Өмірбаяны 1949 жылы Краковтағы Жоғары драма мектебін бітірді. Краков, Катовице театрларында қызмет етті. 1958 жылы Варшаваға қоныс аударды. Сол жылдан ол - осындағы "Театр Народовы" труппасында актер. Ойнайтын кеіпкерінің ішкі жан дүниесін философиялық мазмұнмен байыта отырып, терең психологиялық бояумен бейнелеу, оған қосы сахналық қаһармандардың мінез ерекшелігін тап басу әрі көркем жинақтау мен парасаттылыққа ұмтылушылық оның актерлік өнеріне тән қасиет. Рөлдері Театрда Гец (Сартрдың "Пері мен тәңірісінде"), Эдип(Софоклдың"Эдип патшасында"),Гамлет, Ричард II(Шекспирдің осы аттас трагедияларында),ал кинода (1953 жылдан) Феликс Дзержинский ("Жеңіс солдатында"), Куба ("Тұзақта",1958),Анджей ("Заң мен кулакта",1964), Наполеон("Марыся мен Наполеонда",1966) т.б. рөлдерді орындады. Сыйлықтары *ПХР Мемлекет сыйлығының лауреаты (1966). Қолданылған әдебиет *Қазақ Совет энциклопедиясы, 1978 жыл, Алматы,12 том, 42 бет
Михай Хорват

Михай Хорват (; 20 қазан 1809, Сентеш - 19 тамыз 1878, Карловы Варлы) — мажар саясатккер, тарихшы. Мажарстандағы революцияға (1948-49) белсене қатысушы. 1849 жылдың қаңтарынан Дебрецендегі мемлекеттің жиналыстың депутаты.1849 жылы маусым айынан Б.Семер үкіметінде дін және ағарту министрі. Хорваттың көптеген маңызды еңбектер жазды. Еңбектері "Мажарстанның 1823 жылдан 1848 жылға дейінгі тарихының 25 жылы"(1867),"Венгрияның 1848-49 жылдардағы тәуелсіздік жолындағы күресінің тарихы"(1871-72).Хорват бұл еңбектерінде негізінен революцияға дейінгі және революциядан кейінгі Венгрияның саяси тарихын баяндайды. Дереккөздер
Ричард Фейнман

Ричард Филипс Фейнман — американ физигі. Қызмет жолы Массачусетс технологиялық институтын бітіген. 1942 ж. Принстон университетінде философиялық ғылымдар докторы дәрежесін алды. Кейін Лос Аламос лабораториясында және Корнелл унивесртитетінде жұмыс істеді. 1950 жылдан Калифорния технологиялық институтының профессоры. Еңбектері Ричардтың ғылыми еңбектері негізінен кванттық электродинамика мен статистикалық физикаға арналған. Оның эасаған математикалық аппараты өрістің кванттық теориясының дамуында маңызды роль атарды. Ричард Филипс Фейнман жоғарғы оқу орындарына арнап лекциялар курсын жазды. Нобель сыйлығының лауреаты. Дереккөздер
Миклош Хорти

Хорти Миклош Надьбаньян(Horthy Nagybanyai,венгрша vitéz nagybányai Horthy Miklós, немісше Nikolaus von Horthy und Nagybánya)(18.06.1868,Кендереш-09.02.1957,Эшторил)Венгрияның 1920-44 жылдардағы фашистік диктаторы. 1918 жылы контр - адмирал, австрия - венгрия флотының бас қолбасшысы. Венгр кеңес республикасына (1919 жылы наурыз-1 щілде) қарсы контрреволюциялық күштерді ұйымдастырушылардың бірі. Хорти ірі жер иелері мен финанс олигархиясының өкімет билігіндегі өкілі болды, 1933 жылдан Венгрияны фашистік Германиямен тығыз байланыстырды. 1941 жылы Венгрияны гитлерлік Германия жағына КСРО - ға қарсы соғысқа килктірді. 1944 жылы қазанда эмиграицяға кетті. Эшторилде (Лиссабон маңы, Португалия) қайтыс болды. Қолданылған әдебиет *Қазақ Совет энциклопедиясы, 1978 жыл, Алматы,12 том, 50 бет
Уолтер Нормен Хоуорс

Уолтер Нормен Хоуорс(басқаща:Гэворт)(19.03.1883,Чорил - 19.03.1950,Бирмингем) - ағылшын химик - органигі және биохимигі. Лондон корольдік қоғамының мүшесі (1928). Өмірі мен зерттеулері Геттинген университетін бітірген(философия ғылымының докторы,1910).Манчестер университетінде ғылым докторы (1911). 1912 жылдан Сент - Эндрюс университетінің, 1920 жылдан Ньюкаслдегі Армстронг - колледжінің, 1925-48 жылы Бирмингем университетінің профессоры. Хоуорстың негізгі еңбектері көмірсутектер химиясына арналған. Полисахаридтердің химиялық құрылысын зерттеген. Моносахаридтердің кеңістіктегі циклдік формулаларын ұсынды. Аскорбин қышқылын (С витамині) синтез жолымен алушылардың бірі (1933). "Конформация" терминінің авторы. Хоуорс 2 - дүниежүзілік соғыс кезінде уран изотоптарын бөлу жұмысымен айналысты. Сыйлықтары Нобель сыйлығының лауреаты (1937,П.Каррермен бірге). Қолданылған әдебиет *Қазақ Совет энциклопедиясы, 1978 жыл, Алматы,12 том, 42 бет
Виктор Иванович Хохряков

Виктор Иванович Хохряков (26.07.1913 жылы туған, Уфа-1986) - орыс кеңес актері, режиссер, КСРО халық артисі (1973). 1939 жылдан КПСС мүшесі. Өмірі 1933 жылы Ленинградтың театр техникумын бітірді. Н.В.Петровтың шәкірті. 1933-40 жылдары Харьковтың орыс драма театрында, 1940-53 жылдары Мәскеудің транспорт театрында қызмет етті. 1953 жылдан Кіші театрдың құрамында актер. Негізгі рөлдері Глоба (Симоновтың "Орыс адамдарында"), Вершинин (В.Ивановтың "Бронепоезд 14-69-ында"), Овчаренко (Корнейчуктың "Қанатында"), Живота (Нушичтің "Философия докторында"), Митрич (Л.Толстойдың "Қараңғылық патшалығында") т.б. спектакльдер қойды. 1947 жылдан киноға түскен. Проценко ("Жас гвардия", 1948), Милягин ("Ұлы күште", 1950), Вася ағай ("Барабаншының тағдырында", 1956), Бальзак ("Оноре де Бальзактың қателігінде", 1969) т.б. Гастрольдік сапармен 1969 жылы Алматыда өнер көрсетті. Сыйлықтары *КСРО Мемлекет сыйлығының лауреаты (1949, 1951). Қазан Революциясы орденімен және басқа 2 орден, медальдармен марапатталған. Дереккөздер
Иван Петрович Храмков

Иван Петрович Храмков(29.08.1905,Калуга облысы-19.08.1977,Мәскеу) - кеңес мемлекет және партия қызметкері. 1926 жылдан ПКСС мүшесі. Өмірбаяны Мәскеудегі Свердлов атындағы Коммунистік университетті(1937), Мәскеудегі Ломоносов атындағы мемлкеттік университетті (1948) және КПСС ОК жанындағы Жоғары партия мектебін (1948) бітірді. 1920 жылы фабрикада темір ұстасы, 1925-30 жылдары ұялық, аудандық және губерниялық комсомол комитеттерінде хатшы, бөлім меңгерушісі,1930-45 жылдары Мәскеу облысында партия қызметінде,Қарашай автономды облыс,Ставрополь өлкелік парткомының хатшысы, Пятигорск қалалық парткомының 1 - хатшысы.1948-54 жылдары Қазақстан КП ОК-нің насихат және үгіт бөлімі меңгерушісінің орынбасары, бөлім меңгерушісі. 1954-59 жылдары Қостанай облыстық партия комитетінің 1 - хатышысы. 1959-61 жылдары [[КСРО[[ Мәдениет министрлігінің коллегия мүшесі,1961-77 жылдары КСРО ауыл шаруашылығы министрлігінің коллегия мүшесі,"Колос" баспасының директоры,1949-59 жылдары Қазақстан Компартиясы ОК-нің мүшесі болды. КПСС 18-20- съездерінің делегаты,4-5 сайлауда КСРО Жоғары Кеңесінің,3 сайлауда Қазақ АКСР Жоғары Кеңесінің депутаты. Сыйлықтары *Ол екі рет Ленин орденімен және басқа 4 орден, медальдармен марапатталған. Қолданылған әдебиет *Қазақ Совет энциклопедиясы, 1978 жыл, Алматы,12 том, 52 бет
Антонина Георгиевна Хрипкова

Антонина Георгиевна Хрипкова(19.02.1920 жылы туған,Орел облысы,Красная Заря ауданы) - кеңес педагогы. Биология ғылымдарының докторы, профессор. КСРО Педагогика ғылым академиясының толық мүшесі, ал 1943 жылдан КПСС мүшесі. Өмірі 1941 жылы Дондағы Ростов педагогикалық институтының химия және биология факультетін бітірді. Хрипкова 1941-1943 жылдары Чкалов облысы, Андреев ауданында, Андреев селосы мектебінде орта мектеп мұғалімі және директоры, 1943-1946 жылдары Дондағы Ростовтың Октябрь ауданында ВЛКСМ облыстық комитетінің хатшысы болды. 1947-1949 жылдары Дондағы Ростовтың Орджоникидзе ауданының оқу бөлімінің меңгерушісі қызметін атқарды. 1951 жылы аспирантураны бітіргеннен кейін, 1968 жылға дейін Дондағы Ростов педагогикалық институтында оқытушы, кафедра меңгерушісі болды. 1969 жылдан КСРО Педагогика ҒА вице - президенті және 1974 жылдан КСРО Педагогика ғылым академиясының "Балалар мен жасөспірімдер физиологиясы ғылыми - зерттеу" институтының докторы. Хрипкова өзінің ғылыми қызметінде педагогикалық маңызды проблемаларын зерттеумен шұғылданды. 100 - ден астам ғылыми еңбектері жарық көрді. Ол КСРО кәсіподақтар 12 - сезъінде ВЦСПС - тің мүшелігіне сайланды (1959), 7 - сайланған КСРО Жоғарғы Кеңесінің депутаты,1970 жылдан Кеңес әйелдері комитетінің мүшесі. Сыйлықтары *Ленин ордені, Еңбек Қызыл Ту орденімен және медальдармен марапатталған. Қолданылған әдебиет *Қазақ Совет энциклопедиясы, 1978 жыл, Алматы,12 том, 53 бет
Сергей Алексеевич Христианович

Сергей Алексеевич Христианович(27.10.1908 жылы туған,Петербург-2000)-механика саласындағы кеңес ғалымы, КСРО ғылым академиясының академигі(1943;1939 жылдан корреспондент мүшесі), Социалды Еңбек Ері (1969). 1949 жылдан КПСС мүшесі. Өмірбаяны Ленинград университетін бітрген(1930). 1930-37 жылдары Ленинградтағы Мемлекеттік гидролиз институтында ,1937-53 жылдары Орталық аэрогидродинамика институтында жұмыс істеді. 1957-65 жылдары КСРО ҒА Сібір бөлімшесінің Теориялық және қолданылмалы механика институтының директоры. 1965-72 жылдары Физика техникалық және радиотехникалық өлшеулердің бүкіл одақтық ғылыми - зерттеу институтында, ал 1972 жылдан КСРО ғылым академиясының Механика проблемалары институтында жұмыс істедйі. 1946-56 жылдары және 1957-62 жылдары КСРО ҒА Президиумның мүшесі. Зерттеулері Оның ғылыми еңбектері негізінен сұйық және газ механикасына арналған. Каналдар мен өзендегі судың орныөсыз қоззғалысын зерттеді, толқындардың таралуы мен шағылуы туралы есептерді шешу тәсілін жасады, сүзу процесінің теориялық мәселелерін жетілдірді т.б. Пластикалық теория, сондай - ақ газдың дыбыстан тез жылдамдықпен ағу теориясы бойынша да бірқатар маңызды жұмыстарды орындады. Сыйлықтары *КСРО Мемлекет сыйлығының лауреаты (1942,1946,1952). 6 рет Ленин орденімен және басқа орден, медальдармен марапатталған. Қолданылған әдебиет *Қазақ Совет энциклопедиясы, 1978 жыл, Алматы,12 том, 54 бет
Добри Христов

Добри Христов (14.12.1875, Варна-23.01.1941, София) - болгар композиторы,хор дирижері, музыка теоретигі, фольклорист және педагог. Болгар ғылым академиясының толық мүшесі (1928). Өмірі 1900-03 жылдары Прага консерваториясында А.Дворжактан оқыды. 1903 жылы Варнда, 1907 жылдан Софияда қызмет етті. Хорларға (жұмысшылар хоры мен шіркеу хорына) дирижерлік етті. 1922-23 жылдары Мемлекеттік музыкалық академияда педагогикалық қызметпен шұғылданды (профессор,1922-23). Христов ұлттық профессионалды ән өнерінің негізін салды, сондай - ақ Болгариядағы профессионалды музыканың ұлттық стильде дамуына ықпал етті. Болгар т.б. Балқан елдерінің музыка фольклорын жинап зерттеді әрі оларды өз шығармаларында пайдаланды. Еңбектері Ол оркестрге арналған "Ивайло" (1907) программалық увертюрасының, "Добринка мен Солнца" (1931) хор балладасының, хорға арналған сюиталардың, романстардың, көптеген әндердің авторы. Христов болгардың тұңғыш музыка теоретигі. Ол өзінің "Халық музыкасының ритмикалық негіздері" (1913), "Болгар халық музыкасының техникалық құрылысы"(1923) атты еңбектерінде халық әндері мен билеріндегі метро - ритмикалық ерекшеліктеріне ғылыми түрде түсінік берді. Дереккөздер
Құдаяр хан

Құдаяр хан — Минг әулетінен шыққан Қоқан ханы. Арасына үзіліс салып 1845–1875 жылдарда билік еткен. Шерәлі ханның баласы. Өзінің аға-інілерімен және феодалдармен хандық үшін таласоны әлденеше рет тақтан тайдырды (1858–1862, 1863–1865). Өзара алауыздық, үздіксіз соғыс, салықтың өсуі халық бұқарасының жағдайын нашарлатты. Патша әскерінің Орта Азияны жаулап алуы барысында Ташкентті (1865), Ходжентті (1866) өзіне қаратуы Худоярды Ресеймен келісім жасауға мәжбүр етті (1868 жылдың қаңтары). Ол келісім бойынша, Қоқан хандығы өзін Ресейдің вассалы деп мойындады. Бұған риза болмаған феодалдар 1875 жылы Ресейге қарсы соғыс жариялап, Худоярды тақтан тайдырды. Худояр патша әскеріне барып бас сауғалады. 1876 жылы ақпандаа Қоқан хандығы таратылып, оның территориясы Ресейге қосылды. Дереккөздер
Петр Петрович Хузангай

Петр Петрович Хузангай (; 22 қаңтар, 1999, Сиктерма, Қазан губерниясы (қазіргі Татарстанның Алькеевск ауданы) – †4 наурыз, 1970, Чебоксары) — чуваш кеңес ақыны. Чуваш АКСР-нің халық ақыны (1950). 1943 жылдан КПСС мүшесі. Шаруа отбасысында туған. Қазандағы Шығыс педагогикалық институтында оқыды (1927-29). Ұлы Отан соғысына қатысты. 1958-60 жылдары Чуваш Жазушылар одағының председателі болды. Еңбектері Шығармалары 1924 жылдан жариялана бастады. 1928 жылы "Дауылдан кейін" тұңғыш өлеңдер жинағы шықты. "Магниттау"(1933), "Таня"(1942), "Антраманның семьясы"(1954), "Ұлы жүрек"(1960) т.б. поэмалары жарық көрді. Қолданылған әдебиет * Қазақ Совет энциклопедиясы, 1978 жыл, Алматы, 12 том, 60 бет
Нағима Замалеевна Хусаинова

Нағима Замалеевна Хусаинова (21 қазан 1911, Қазан - 17 қараша 1971, Алматы) — қазақстандық биолог, биология ғылымының докторы (1958), профессор (1959), 1945 жылдан КПСС мүшесі. Қазан мемлекеттік университетін бітірген (1932). Қазан гидрометеорологиялық техникумында оқытушы (1930-32), Қазан мемлекеттік университетінің ассистенті және аспиранты (1933-35). 1935-60 жылдары Қазақ мемлекеттік университетінің зоология кафедрасының доценті, кафедра меңгерушісі, декан профессоры. Гидробиология және ихтиология кафедрасының меңгерушісі (1961-71). Еңбектері Хусаинованың негізгі ғылыми еңбектері су шаяндарының, насекомдардың, моллюскілердің, балықтардың систематикасын, экологиясын, зоогеографиясын және тоғандарда су жәндіктерін жерсіндіру кезінде болатын биоценоздық өзгерістерді зерттеуге арналған. 70 - тен астам ғылыми еңбектері (2 монография) авторы. Сыйлықтары *"Құрмет белгісі", Еңбек Қызыл Ту ордендерімен және медальдармен марапатталған. Қолданылған әдебиет *Қазақ Совет энциклопедиясы, 1978 жыл, Алматы,12 том, 61 бет
Витаутас Паукште

Витаутас Паукште (лит. Vytautas Paukštė; 2 қараша 1932, Каунас, Литва) — кеңес және литва киноактер. Литваның халық әртісі (1982). 59 фильмге түскен. 1957 жылы Литва консерваторияның факультетің бітірді. 1956 жылдан 1963 жылдары Капсуксий драма театрының актері болды. 1963 жылдан - Клайпеда драма театрының актері. 1968 жылдан кинода түсуге бастады. 2002 жылы өнер сыйлықтарының үкіметінің министры болды. Сілтемелер * http://www.imdb.com/name/nm0666734/
Михаил Филиппов

Михаи́л Ива́нович Фили́ппов (туғ. 1947) — кеңес және ресей театр мен киноның актері, Ресей Федерациясының халық әртісі(1996), Ресей мемлекеттік сыйлығының лауреаты. Биография Михаил Иванович Филиппов15 тамызда 1947 жылы Мәскеуде туған. Ол Мәскеу мемлекеттік университетінің филология факультетінде оқыған,бірақ 4-ші курстан кейін ГИТИСке ауысты.Михаилдың курсы-Ресей мемлекеттік әртісінің- Григорий Конский профессордың курсы. МГУдағы оқу уақытында «Наш дом» студен студиясында ойнаған. Филиппов ГИТИСтің актер факульетің бітірді (1973). 1973 жылдан Маяковский атындағы Мәскеу театрының актері. Жеке өмірі Михаил Ирина Андроповаға үйленге.Екіншң әйел — актриса Наталья Гундарева. Үшінші әйел— Наталья Васильева (Филиппова) (Маяковский атындағы Мәскеу театрының актрисасы). Сілтемелер http://www.imdb.com/name/nm0277137/ http://video.yandex.ru/users/serv1989/view/136/
Зоя Кайдановская

Зо́я Алекса́ндровна Кайдано́вская (Си́монова-Кайдано́вская; туғ. 5 қарашада 1976, Мәскеу) — кеңғс жіне ресей театр мен киноның актрисасы,тележүргізуші. Биография Зоя 1976 жылы 5 қарашада Мәскеу қаласында туған.1999 жылы РАТИ музака театрының факультетің бітірген (О.Кудряшов профессоры.) Ол «Умники и умницы» телевизиялық бағдарламада жұмыс істеді. Маяковский атындағы театрда қызмет еткен. 2008 жылы «Ника» сыйлығында «Открытие года» категориясы бойынша — Ларисы Садиловой «Ничего личного» бейнесіндегі ең мықты рөл үшін номинация алды. Отбасысы Зоя Кайдановская — әгілі актерлердің қызы: Евгения Симонова мен Александр Кайдановскийдің, Юрий Вяземскийдің жиені. Күйеуі — актёр Алексей Захаров, Алексей ұлы мен Варвара қызы бар.
Наташа Манор

Наташа Манор (ивр. ‏נטשה מנור‏‎‎‎, театр атауы, қазіргі аты Наталья Войтулевич-Манор) —кеңес және израиль театр киноактриса. Биография Наташа 15 тамызда 1958 жылы Ульяновск қаласында туған, қыз кезіндегі тегі-Силантьева.Ол Ульяновска заң институнда жоғары оқу алды. Сосын ВГИКте кино бөлімінде екі жыл оқыды, кейін ЛГИТМиКке Лариса Малеваннаның курсына ауысты. Сол жерде Наташа өзінің бірінші күйеумен Игорь Войтулевичпен танысты. Үйлену тойынан кейін олар Мәскеуге көшті, сол жерде Наташа ГИТИСті(актер-режиссер факультеті) Андрей Александрович Гончаров пен Марк Анатольевич Захаров шеберің бітірді. Диплом қойылымында «Страсти по Митрофану» ( «Недоросль» Фонвизиннің шығармасы бойынша, режиссер Евгений Арье)Простакова ханымның рөлің ойнады. Сол рөл бойынша «Надежда» сыйлығын алды.
Николай Добрынин

Николай Николаевич Добрынин (туғ. 17 тамызда 1963, Таганрог) —кеңес және ресей театр мен киноның актері.Ресей Федерациясының еңбегі сінген әртіс(2002). Биография Николай Добрынин 17 тамызда 1963 жылы Таганрогте милиционер мен сауда қызметкерінің отбасында туған.Әкесі,тергеуші өмірден ерте кетті. 1985 жылы ГИТИСті бітірді (И. И. Судакова мен Л. Н. Князеваның курсы). 1985 жылдан бастап «Сатирикон» театрында Константин Райкиннің жетекшілігімен жұмыс істеді. 1989 жылы Аллы Сигалованың тәуелсіз студиясында мен Роман Виктюк театрында жұмыс істейді. Кинода бірінші рет Николай 1986 жылы Владимир Алениковтың «Нужные люди» фильмінде түскен. Сілтемелер http://www.ruskino.ru/art/268 http://www.rg.ru/2005/10/26/dobrynin.html
Chevrolet 210

Chevrolet 210 («Two-Ten») — бұл американдық жеңіл автомобиль, Chevrolet 1953 жыл мен 1957 жылдар аралығында шығарылған. Ол Styleline DeLuxe моделін 1957 жылы Biscayne-та 210 моделіне ауыстырды. 210- моделі 1953-1957 жылдары өте әйгілі болды, бағалар диапозоны ортасында толықөлшемді Chevrolet, соңынан Bel Air қарағанда өте арзан, ал 150-серияға қарағанда стилі мен безендіріліп, өңделуінің сай келуімен бағалы болды. 210-модель кең шанақты, кабриолет, хардтоп «Sport Coupe», 2 және 4-есікті седан және универсал. Уақыт өте келе 150 мен 210 модельді ығыстыра отырып, Bel Air американдық қоғамда кеңінен таралды. Chevrolet 1955 жылдың орта шенінде 210 серисын «Sport Coupe »-ке түрлендіреді, ол сән-салтанатты Bel Air-ға қарағанда $100-ға арзан. 150-сериясына қарағанда 210 сериясының артықшылығы - барлық уақытта «Powerglide » автоматты трансмиссия, орындықты электрлі әйнктікөтергіштер арқылы реттегішпен жабдықталған. Жоғары дәрежеде жабдықталған әмбебап 210 Beauville 1953 жылы қолданысқа берілді, одан соң 1954 жылы серии Bel Air және қайтадан 1955 жылы 210 қолданысқа енді. Алғашқы екі жылы шығарылған модельдердің бір-бірінен айырмашылығы тек өңделген элементтерінде болды. Приборлар панелінде 1953 жылы бұрылыстар көрсеткіші ақ түсті болса, 1954 жылғыда жасыл түсті болды. 1953-1954 жылғы модельдерде (OHV) жоғары орналасқан клапанды екі қозғалтқыш қолданылды, Олардың ішінде ең қуаттысы автоматты трансмиссиялы Powerglide бар Blue Flame болды Барлық машиналарда стандартты комплектациямен 3-сатылы автоматты беріліс қорабы болды. 1954 жылы 6-вольтты электрлі жүйелі Chevrolet автомобилінің соңғы жылы болды. * 235 куб. дюймді «Thrift-King » қатарлы алты цилиндрлі қуаты 108 ат. к. (1953 жыл; МКПП) * 235 куб. дюймді «Blue Flame » қатарлы алты цилиндрлі қуаты 115 ат. к. (1953 жыл; Powerglide) * 235 куб. дюймді «Blue Flame» қатарлы алты цилиндрлі қуаты 115 ат. к.. (1954 жыл. МКПП) * 235 куб. дюймді «Blue Flame» қатарлы алты цилиндрлі қуаты 125 ат. к. (1954жыл; Powerglide) * 3-сатылы механикалық синхронды * 3- сатылы механикалық синхронды овердраймымен * 2-сатылы автоматты Powerglide. Дереккөздер * Gunnell, John (Herausgeber). Standard Catalog of American Cars 1946-1975. — Krause Publications Inc., Iola, 2002. —ISBN 0-87349-461-X.
Раиса Недашковская

Раиса Степановна Недашковская (укр. Раїса Степанівна Недашківська, туған 17 ақпанда 1943 жылы, Малин, Житомирская облысы) — кеңес және украина театр мен киноның актрисасы. Биография Раиса Недашковская 17 ақпанда 1943 жылы Малин қаласында Украинада туған.Кіші кезінен бимен айналасқан және хореографиялық ансамбльдің әншісі болған. 1960 жылы Раиса Виктор Ивченконың «Лесная песня» фильмінде Мавка рөлің ойнады.1965 жылы Недашковская Киев театр институтың бітірді және А.Довженк атындағы Киев киностудияның актрисасы болды. Оның ең мықты жұмыстарының бірі - «Телефонистка» фильміндегі басты рөл. 1980—1993 жылдары Киев жас театрында жұмыс істеді. Сол жерде ол «Сирано де Бержерак», «За двумя зайцами» қойылымдарында басты рөлді ойнады.Раиса бірнеше моноқойылымдарының құрушысы.
Валерий Долженков

Валерий Михайлович Долженков (туғ. 21 сәуірде 1947 жылы) — ресей мен киноның актері.Ресей Федерациясының еңбегі сінген әртіс. Биография Валерий Долженков 21 сәуірде 1947 жылы туған.1972 жылы ГИТИСті(актер шеберінің факультеті,педагог-В.С.Волгородский).Валерий орта бала театрында жұмыс істеген,кейін Г. Юденич театрында ойнаған. 1994 жылдан бастап Оңтүстік-Батыста орналасқан Мәскеудегі театрда жұмыс істеген. 2015 жылы Ёлки әншінің - Пара клипінде түскен. Осы клип 24 ақпанда 2015 жылы Ёлканың Velvet Music ресми сайтында шыққан. Тағы да осы клипте Валериймен бірге актриса Ольга Кондрашова болған. Атақтары Ресейдің еңбегі сінген әртіс(2008)