kurumikz/Cleaned-Kazakh-Wikipedia huggingface dataset:
Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігінің Тіл саясаты комитеті

Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігінің Тіл саясаты комитеті — тілдерді дамыту саласында басшылықты жүзеге асыратын Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігінің ведомствосы. Тарихы Алғаш рет Тiл комитетi 1993 жылы ҚР Министрлер Кабинетiнiң жанынан құрылды. 1995 жылы Тiл комитетi негiзiнде ҚР Ұлттық саясат жөнiндегi мемлекеттiк комитетi құрылды. 1997 жылы таратылып, ҚР Білім және мәдениет министрлігіне қосылды. Тіл комитеті қайтадан Үкіметтің 2005 жылғы 4 ақпандағы № 103 Қаулысына сәйкес ҚР Мәдениет, ақпарат және спорт министрлігінің құрамында құрылды. 2006 жылы ол ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігіне, 2010 жылы ҚР Мәдениет министрлігіне, 2012 жылы ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігіне, 2014 жылы наурызда ҚР Мәдениет министрлігіне беріліп, тамызда ҚР Мәдениет және спорт министрлігінің Тілдерді дамыту және қоғамдық-саяси жұмыс комитеті болып құрылды. 2018 жылы ҚР Қоғамдық даму министрлігі Қоғамдық келісім комитетінің бөлініп шығуына байланысты, Тіл саясаты комитеті болып өзгертілді. 2021 жылы ҚР Білім және ғылым министрлігіне беріліп, 2022 жылы министрліктің екіге бөлінуіне байланысты ҚР Ғылым және жоғары білім министрлігінің қарамағына өтті. Міндеттері # тілдерді дамыту саласында бірыңғай мемлекеттік саясатты іске асыруды қамтамасыз ету # мемлекеттік тілді дамыту, қоғамдық қатынастардың барлық салаларында мемлекеттік тілдің қолданылуын қамтамасыз ету # мемлекеттік және мемлекеттік емес ұйымдардың Қазақстан Республикасының тілдер туралы заңнамасын іске асыру саласындағы қызметін үйлестіру # тіл реформасын жүргізу, қазақ тілі әліпбиін латын графикасына көшіруді қамтамасыз ету # халықты мемлекеттік тілге оқытуды және Қазақстан халқының тілдерін үйретуді әдістемелік қамтамасыз ету # мемлекеттік тілді ғылым тілі ретінде дамыту, терминологиялық жұмысты жүйелендіру Құрылымы Комитеттің 4 басқармаcы бар (2023 жылға): # Тіл заңнамасының сақталуын қамтамасыз ету басқармасы # Тіл саясатын іске асыру басқармасы # Лингвистикалық жұмыстар басқармасы # Әдістемелік қамтамасыз ету басқармасы Қарамағындағы мекемелер * «Шайсұлтан Шаяхметов атындағы «Тіл-Қазына» ұлттық ғылыми-практикалық орталығы» КеАҚ Төрағалары # Сұлтан Оразалинов (1993 – 95) # Георгий Ким # Арыстанбек Нұрмаханұлы Нұрмаханов 2001-2004 жж. # Шерубай Құрманбайұлы 2005-2006 # Ерден Задаұлы Қажыбек (2006-2009) # Ербол Шаймерденұлы 2008 қазан - 2010 сәуір # Бауыржан Жұмаханұлы Омаров 2010—2011 # Бауыржан Жұмаханұлы Омаров # Мақсат Нұрлыбекұлы Сқақов 2012 - 2015 # Данияр Таумұратұлы Таумұрат (2014-2015) # Қуаныш Жұмабекұлы Асылов (2014-2017) # Әділбек Күнесханұлы Қаба (09.2020-2022) # Ербол Ердембекұлы Тілешов 2023 жылғы 27 наурыз Дереккөздер
Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігінің Ғылым және жоғары білім саласындағы сапаны қамтамасыз ету комитеті

Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігінің Ғылым және жоғары білім саласындағы сапаны қамтамасыз ету комитеті — ғылым, жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім саласында іске асыру және бақылау функцияларын жүзеге асыратын Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігінің ведомствосы. Тарихы ҚР Үкіметінің 2001 жылғы 16 қаңтардағы қаулысымен ҚР Білім және ғылым министрлігі Жоғары аттестациялық комиссиясының қайта ұйымдастырылуының нәтижесінде құрылды. ҚР Бiлiм және ғылым министрлігінiң Жоғары аттестациялау (аттестаттау) комитетi 2004 жылы Бiлiм және ғылым саласындағы қадағалау және аттестаттау комитетi, 2007 жылы Білім және ғылым саласындағы бақылау комитеті, 2019 жылы Білім және ғылым саласында сапаны қамтамасыз ету комитеті болып өзгертілді. 2022 жылы комитет ҚР Ғылым және жоғары білім министрлігінің Ғылым және жоғары білім саласында сапаны қамтамасыз ету комитетіне және ҚР Оқу-ағарту министрлігінің Білім саласында сапаны қамтамасыз ету комитетіне бөлінді. Міндеттері # Ведомство құзыреті шегінде ғылым, жоғары және (немесе) жоғары оқу орнынан кейінгі білім саласында бірыңғай мемлекеттік саясатты қалыптастыруға және жүзеге асыруға қатысу # Жоғары және (немесе) жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру ұйымдары ұсынатын білім беру қызметтерінің жоғары сапасын қамтамасыз ету мақсатында білім беру жүйесін сырттай бағалау жолымен жоғары және (немесе) жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру саласында мемлекеттік реттеуді жүзеге асыру, сондай-ақ ғылыми кадрларды даярлау сапасын бақылау Құрылымы Комитеттің 4 басқармаcы бар (2023 жылға): # Сыртқы бағалау және талдау басқармасы # Рұқсат беру саясаты басқармасы # Реттеу саясаты басқармасы # Ғылыми және ғылыми-педагогикалық кадрларды аттестаттау басқармасы Дереккөздер
Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігінің Жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім комитеті

Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігінің Жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім комитеті — жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру саласындағы мемлекеттік саясатты жүзеге асыратын Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігінің ведомствосы. Тарихы Жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім комитеті 2022 жылы ҚР Ғылым және жоғары білім министрлігінің құрамында құрылды. Міндеттері # жоғары және (немесе) жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру саласындағы мемлекеттік саясатты іске асыру # жоғары және (немесе) жоғары оқу орнынан кейінгі білім алу үшін қажетті жағдайлар жасау Құрылымы Комитеттің 6 басқармаcы бар (2023 жылға): # Статистика және ЖЖОҚБҰ қызметін үйлестіру басқармасы # Жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру мазмұны басқармасы # Стратегия және жобалау қызметі басқармасы # Жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім беруді интернационалдандыру басқармасы # Білім алушылар контингентін қалыптастыру және кадрлар даярлау басқармасы # Жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру ұйымдарының білім алушыларын әлеуметтендіру және тәрбиелеу басқармасы Дереккөздер
Қазақстанның Ирандағы Елшілігі

Қазақстанның Ирандағы Елшілігі — Қазақстан Республикасының Иран Ислам Республикасындағы дипломатиялық миссиясы. Елшілік Иран астанасы Тегеран қаласында орналасқан. Тарихы Қазақстан Республикасы мен Иран Ислам Республикасы арасындағы дипломатиялық қатынастар 1992 жылғы 29 қаңтарда орнатылды. 1993 жылы Қазақстанның Ирандағы Елшілігі ашылды. Дипломатия 2019 жылғы қаңтардан бастап Қазақстанның Ирандағы Елшісі – Асхат Тұтқышбайұлы Оразбай болып табылады. Елшілік Қазақстан Республикасының Сыртқы істер министрлігінің жүйесіне кіреді және Қазақстанның Ирандағы мүдделеріне өкілдік етеді. Елшіліктің негізгі міндеттері: * Қазақстан Республикасының Ирандағы ұлттық мүдделерін қамтамасыз ету және оның сыртқы саясатын іске асыру; * Қазақстан Республикасының азаматтары мен заңды тұлғаларының Ислам Республикасындағы құқықтары мен мүдделерін қорғау; * Қазақстан Республикасының Иранмен ынтымақтастығын дамытуды қамтамасыз ету, Қазақстанның мемлекеттік органдарының, қоғамдық ұйымдарының және іскер топтар өкілдерінің Ислам Республикасымен байланыстарын орнату және қатынастарын дамыту; * Қазақстан Республикасының Иранмен халықаралық келісімшарттары жобаларын, келісімшарттарды жасасу, орындау және тоқтату жөніндегі ұсыныстарды әзірлеуге қатысу, Қазақстанның болу елімен жасасқан келісімшарттарының орындалуына бақылау жүргізу; * консулдық қызмет; * өзге де міндеттер. Елшіліктің сайты көпшілік жұртшылықты Тегеран қаласындағы ҚР дипломатиялық өкілдігінің қызметімен таныстыру, сондай-ақ Қазақстанға турист ретінде келуге немесе елмен іскерлік байланыс орнатуға ниет білдірген Иран азаматтарына, Иранда тұратын қазақстандықтарға және шетелдік азаматтарға ақпараттық қолдау көрсету үшін ұсынылған. Байланыс Дереккөздер
Қазақстан Республикасының Иран Ислам Республикасындағы Бас консулдығы, Горган

Қазақстан Республикасының Иран Ислам Республикасындағы Бас консулдығы, Горган — Қазақстан Республикасының Иран Ислам Республикасындағы дипломатиялық миссиясы. Бас консульдық Иранның Горган қаласында орналасқан. Тарихы Қазақстан Республикасы мен Иран Ислам Республикасы арасындағы дипломатиялық қатынастар 1992 жылғы 29 қаңтарда орнатылды. 1993 жылы Қазақстанның Ирандағы Елшілігі ашылды. Дипломатия Елшілік Қазақстан Республикасының Сыртқы істер министрлігінің жүйесіне кіреді және Қазақстанның Ирандағы мүдделеріне өкілдік етеді. Елшіліктің негізгі міндеттері: * Қазақстан Республикасының Ирандағы ұлттық мүдделерін қамтамасыз ету және оның сыртқы саясатын іске асыру; * Қазақстан Республикасының азаматтары мен заңды тұлғаларының Ислам Республикасындағы құқықтары мен мүдделерін қорғау; * Қазақстан Республикасының Иранмен ынтымақтастығын дамытуды қамтамасыз ету, Қазақстанның мемлекеттік органдарының, қоғамдық ұйымдарының және іскер топтар өкілдерінің Ислам Республикасымен байланыстарын орнату және қатынастарын дамыту; * Қазақстан Республикасының Иранмен халықаралық келісімшарттары жобаларын, келісімшарттарды жасасу, орындау және тоқтату жөніндегі ұсыныстарды әзірлеуге қатысу, Қазақстанның болу елімен жасасқан келісімшарттарының орындалуына бақылау жүргізу; * консулдық қызмет; * өзге де міндеттер. Елшіліктің сайты көпшілік жұртшылықты Тегеран қаласындағы ҚР дипломатиялық өкілдігінің қызметімен таныстыру, сондай-ақ Қазақстанға турист ретінде келуге немесе елмен іскерлік байланыс орнатуға ниет білдірген Иран азаматтарына, Иранда тұратын қазақстандықтарға және шетелдік азаматтарға ақпараттық қолдау көрсету үшін ұсынылған. Байланыс Дереккөздер
Умберто Эко

Умберто Эко (; 5 қаңтар 1932, Алессандрия, Пьемонт, Италия — 19 ақпан, 2016 Милан, Ломбардия, Италия) — итальяндық ғалым, философ, семиотика және ортағасырлық эстетика маманы, мәдениет теоретигі, әдебиет сыншысы, жазушы, публицист. Умберто Эко өзінің жемісті ғылыми мансабында көптеген мәселелерді қозғады.Ол ортағасырлық және қазіргі заманғы эстетиканы, бұқаралық мәдениетті зерттеумен айналысып, өзінің семиотика теориясын жасады. «Раушанның атауы» және «Фуко маятнигі» әлемдік бестселлерлерінің авторы. Дереккөздер
Меланосома

әсерінен өзгерген балық меланофорлары: қара түсті меланосомалар жасушалардың орта тұсына жиналады.]] Меланосома — жарыққа сезімтал меланиндер пигментін синтездейтін және сақтайтын органелла. Меланосомалар жануарлар жасушаларында түсті өзгерту, сондай-ақ жарықтан қорғау қызметтерін атқарады. Органелланың диаметрі 500 нанометрге дейін барады. Олар меланоциттер немесе меланофорлар деп аталатын жасушалардың құрамында болады, сондай-ақ торлы қабықтың пигментті эпителиінде болады. Меланоциттердің ішінде меланосомалар көбінесе қозғалыссыз күйде болады, ал меланофорларда дисперсия алады. Меланосомалардың қозғалысы негізімен гормондардың әрекетіне тәуелді болады. Меланофорлар балықтарда, бақаларда, кесірткелерде (хамелеондарда) кең таралған. Соңғы зерттеулерге қарағанда, меланосомалар өрмекшілер жасушаларыныӊ құрамында да бар екені анықталды. Дереккөздер
Евгений Иванович Замятин

Евгений Иванович Замятин (1 ақпан 1884, Лебедянь, Ресей империясы — 10 наурыз 1937, Париж, Франция) — орыс және кеңес жазушысы, публицист және әдебиеттанушы, киносценарист, теңіз инженері, ағартушы, социалист. «Біз» атты сатира элементтері бар қиял-ғажайып роман-антиутопиясының авторы.
Танносома

Танносома — өсімдіктер жасушаларындағы органелла. Жаңа органелланы 2013 жылы франциялық және мажарстандық ғалымдардың тобы тауып ашқан. Танносомалар хлоропласттағы танинді вакуольге дейін шығару қызметін атқарады. Жиналған танин өсімдікті басқа ағзалардан және ультракүлгін сәулеленуден қорғауға қатысады. Сондай-ақ танносоманың ашылуы шарап, шай, шоколад сияқты өнімдердің жұпарын өзгерте алуға жаңа мүмкіндіктер берді. Дереккөздер
Протеасома

Протеасома — қажетсіз немесе ақаулы ақуыздарды ыдырататын күрделі молекула, ол эукариоттар, архейлер және кейбір бактериялардың жасушаларында болады. Жасуша ішіндегі ақуыздарды ыдырату протеолиз реакциясы арқылы өтеді, ол кезде молекулаларындағы пептидтік байланыстардың үзілуімен ақуыздар қысқа пептидтерге ыдыратылады, кейін жеке аминқышқылдарға дейін бөлінуі мүмкін. Протеасома қажетсіз ақуызды ыдыратуға кірісу үшін соңғыға убиквитин деп аталатын кішігірім ақуыз қосылуы керек. Убиквитин протеасомаға ілігіп, протеолиз реакциясы басталады. 2004 жылы Аарон Чехановер, Аврам Гершко және Ирвин Роуз убиквитинге тәуелді ақуыздың ыдырау механизмін ашқаны үшін химия саласындағы Нобель сыйлығын иеленді. Дереккөздер
Альтернативті рок

Альтернативті рок (балама рок, альт-рок және альтернативті музыка ретінде де белгілі ) — 1980-ші жылдардағы музыкалық андеграундта пайда болып. 1990-2000 жылдары танымал болған рок-музыка жанры. Бұл жағдайда "альтернативті" сөзі рок музыкасының негізгі ағымның (мейнстрим) антитезасын білдіреді. Альтернативті рок — бұл музыканың ұжымдық тұжырымдамасы, оның мазмұны дыбыстық, әлеуметтік контекст және аймақтық ерекшеліктер жағынан айтарлықтай ерекшеленеді. Дереккөздер
Måneskin

Måneskin — 2016 жылы Римде құрылған итальяндық рок тобы.Топ жетекші вокалист Дамиано Дэвид, басист Виктория Де Анджелис, гитарист Томас Рагги және барабаншы Этан Торчиодан тұрады . Алғашқы күндерінде көшеде өнер көрсеткен Манескинн 2017 жылы X Factor итальяндық нұсқасының он бірінші маусымында екінші орын алғаннан кейін танымал болды. Топ «Eurovision 2021» ән байқауында «Zitti e buoni» әнімен жеңіске жетті. Дискографиясы * Chosen (EP) (2017) * Il ballo della vita (2018) * Teatro d’ira: Vol. I (2021) * Rush! (2023) Дереккөздер
Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігінің Орта білім беру комитеті

Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігінің Орта білім беру комитеті — бастауыш, негізгі орта, жалпы орта білім беру саласында басшылықты жүзеге асырады, реттеу және іске асыру функцияларын орындайтын Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігінің ведомствосы. Тарихы Мектепке дейінгі және орта білім беру комитеті 2019 жылы ҚР Білім және ғылым министрлігінің құрамында құрылды. 2022 жылы министрліктің екіге бөлінуіне байланысты ҚР Оқу-ағарту министрлігіне өтіп, Орта білім беру комитеті болып өзгертілді. Міндеттері # Орта білім беру саласында бірыңғай мемлекеттік саясатты қалыптастыру; # Ұлттық және жалпыадамзаттық құндылықтар, ғылым мен практика жетістіктері негізінде жеке адамды қалыптастыруға, дамытуға және кәсіптік қалыптастыруға бағытталған сапалы білім алу үшін қажетті жағдайлар жасау; # Тұлғаның зияткерлік, шығармашылық негіздерін қалыптастыру, даралықты дамыту үшін жағдай жасау арқылы зияткерлікті байыту; # Комитеттің құзыретіне кіретін көрсетілетін мемлекеттік қызметтердің сапасын арттыру. Құрылымы Комитеттің 4 басқармаcы бар (2023 жылға): # Орта білімнің мазмұны және әдіснамасы басқармасы # Мониторинг және талдау басқармасы # Инклюзивтік білім беру басқармасы # Педагог кадрлармен жұмыс басқармасы Дереккөздер
Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігінің Білім саласында сапаны қамтамасыз ету комитеті

Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігінің Білім саласында сапаны қамтамасыз ету комитеті — мектепке дейінгі тәрбие мен оқыту, бастауыш, негізгі орта, жалпы орта, техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі білім беру деңгейлерінде, қосымша білім беру, балалар мен педагогтердің құқықтарын қорғау саласында, Қазақстан Республикасының білім беру саласындағы заңнамасының талаптарын сақтау жөніндегі қызметіне қатысты іске асыру және бақылау функцияларын жүзеге асыратын Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігінің ведомствосы. Тарихы ҚР Үкіметінің 2001 жылғы 16 қаңтардағы қаулысымен ҚР Білім және ғылым министрлігі Жоғары аттестациялық комиссиясының қайта ұйымдастырылуының нәтижесінде құрылды. ҚР Бiлiм және ғылым министрлігінiң Жоғары аттестациялау (аттестаттау) комитетi 2004 жылы Бiлiм және ғылым саласындағы қадағалау және аттестаттау комитетi, 2007 жылы Білім және ғылым саласындағы бақылау комитеті, 2019 жылы Білім және ғылым саласында сапаны қамтамасыз ету комитеті болып өзгертілді. 2022 жылы комитет ҚР Ғылым және жоғары білім министрлігі Ғылым және жоғары білім саласында сапаны қамтамасыз ету комитетіне және ҚР Оқу-ағарту министрлігінің Білім саласында сапаны қамтамасыз ету комитетіне бөлінді. Міндеттері # мектепке дейінгі тәрбие мен оқыту, орта, техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі білім беру саласында бірыңғай мемлекеттік саясатты қалыптастыруға және іске асыруға қатысу # білім беру жүйесінің сапасын сырттай бағалау, мемлекеттік бақылау жүргізу жолымен мектепке дейінгі тәрбие мен оқыту, орта, техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі білім беру ұйымдары көрсететін білім беру қызметтерінің жоғары сапасын қамтамасыз ету мақсатында білім беру саласында мемлекеттік реттеуді жүзеге асыру Құрылымы Қарамағындағы мекемелер * Облыстық және Алматы, Астана, Шымкент қалалық білім саласында сапаны қамтамасыз ету департаменттері * «Республикалық ғылыми-практикалық білім мазмұнын сараптау орталығы» ШЖҚ РМК Дереккөздер
Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігінің Балалардың құқықтарын қорғау комитеті

Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігінің Балалардың құқықтарын қорғау комитеті — балалардың құқықтарын қорғау саласында реттеу, іске асыру және бақылау функцияларын жүзеге асыратын Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігінің ведомствосы. Тарихы Балалардың құқықтарын қорғау комитеті 2006 жылы ҚР Білім және ғылым министрлігінің құрамында құрылды. 2022 жылы министрліктің екіге бөлінуіне байланысты ҚР Оқу-ағарту министрлігіне берілді. Міндеттері # баланың құқықтарын қорғау саласындағы мемлекеттік саясатты іске асыру # балаларды кемсітуге жол бермеу арқылы олардың құқықтары мен заңды мүдделерін қорғауды қамтамасыз ету # балалардың құқықтары мен заңды мүдделерінің негізгі кепілдіктерін нығайту, сондай-ақ бұзылған жағдайларда олардың құқықтарын қалпына келтіру Төрағалары # Оспанова Насымжан Жамбекқызы (10.2022 жылдан бастап) # Иманғалиев Есенғазы Нұртілеуұлы (07.2020-09.2022) # Оршыбеков Нұрбек Әбубекұлы (11.2017-2018) # Оразалиева Забира Жандарқызы (08.2014-04.2017); # Шер Раиса Петровна (11.2009-08.2014); # Жүкенов Жұмажан Қамкенұлы # Сыздықова Бақыт Ахметқызы (02.2006-07.2007); Құрылымы Дереккөздер
Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігінің Көші-қон қызмет комитеті

Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігінің Көші-қон қызметі комитеті — көші-қон саласындағы мемлекеттік және іске асыруды, көші-қон процестерін мониторингілеуді, талдауды және болжауды, сондай-ақ Қазақстан Республикасының азаматтығы мәселелері бойынша жұмысты ұйымдастыруды жүзеге асыратын Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігінің ведомствосы. Тарихы Көші-қон қызметі комитеті Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2017 жылғы 6 наурыздағы №110 Қаулысымен құрылды. Міндеттері # Көші-қон процестерін мониторингілеу, талдау және болжау # Сыртқы көші-қонды реттеу және заңсыз көші-қонға қарсы күресті ұйымдастыру # Қазақстан Республикасында тұрақты тұрып жатқан шетелдіктермен жұмысты ұйымдастыру # Халықты құжаттандыру және тіркеу жөніндегі жұмысты ұйымдастыру # Қазақстан Республикасының азаматтығына байланысты мәселелерді қарау Құрылымы Комитеттің 4 басқармаcы бар (2023 жылға): # Халықты құжаттандыру және ішкі көші-қонды есепке алу басқармасы # Сыртқы көші-қон басқармасы # Азаматтық, иммиграция және эмиграция басқармасы # Көші-қон процестерін бақылау және мемлекеттік қызметтерді үйлестіру басқармасы Дереккөздер
Алмасадам Майданұлы Сәтқалиев

{{Мемлекеттік қайраткер Өмірбаяны Алмасадам Сәтқалиев 1970 жылғы 31 қазанда Алматыда, Майдан мен Валентина Сәтқалиевтердің отбасында дүниеге келген. Жалайыр тайпасының андас руынан шыққан. 1992 жылы Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетіндегі «механик, математик — қолданбалы ғылым маманы» 2007 жылғы 24 қаңтардан 2 қыркүйекке дейін ол Энергетика және минералды ресурстар вице-министрі болды. Оған қоса ол сол жылғы наурыздан қыркүйегіне дейін «Самұрық» мемлекеттік активтерді басқару жөніндегі қазақстандық холдинг» АҚ Директорлар кеңесінің мүшесі болды. Келесі жылғы қазаннан 2009 жылғы желтоқсанға дейін ол «KEGOC» бірінші вице-президенті қызметін атқарды. 2025 жылғы 18 наурызда Президент Жарлығымен Энергетика министрі лауазымынан босатылып, жаңадан құрылған Атом энергиясы жөніндегі агенттіктің төрағасы болып тағайындалды. Алмасадам Сәтқалиев — WEC (Дүниежүзілік энергетикалық кеңес) Қазақстандық комитетінің төрағасы, ҚазМұнайГаз бен Қазатомөнеркәсіп Директорлар Кеңестерінің мүшесі, КОРЭМ АҚ Директорлар Кеңесінің төрағасы, 2007 жылдан бері ҚазҚуат АҚ Директорлар Кеңесінің мүшесі, 2008 жылдан Қазақстан электр энергетикасы қауымдастығы директорлар кеңесінің төрағасы, Жеке өмірі Алмасадам Сәтқалиев Марфуга Оразәліқызы Сәтқалиеваға үйленген. Олардың 4 ұлы және 1 қызы бар: Әсет (1994 туған), Асхат (2002 туған), Анадэль (2005 туған), Асат (2007 туған) және Аслан (2013 туған) Майдановтар.. Сәтқалиевті Азаттық радиосы секілді БАҚ Қазақстанның тұңғыш президенті Нұрсұлтан Назарбаевтың құдасы деп атайды.Дерек бойынша Сәтқалиевтің қызы Анадэль Нұрсұлтан Назарбаевтың екінші некесінен туылған Тауманменнеке қиған. Бірақ Сәтқалиев те Назарбаев та бұл ақпаратты растамады. Алмасадам Майданұлы қазақ, орыс және ағылшын тілдерін меңгерген. Марапаттары және атақтары Алмасадам Сәтқалиев — экономика ғылымдарының кандидаты және докторы, Қазақ ұлттық жаратылыстану ғылымдары академиясының академигі және Ресей жаратылыстану ғылымдары академиясының шетелдік мүшесі. Алмасадам Сәтқалиевтың марапаттары және өзге де атақтары: * Құрмет ордені (2008); * Парасат ордені; * Барыс ордені (2021); * Қазақстан Конституциясына 10 жыл медалі (2005); * Астанаға 10 жыл медалі (2008); * Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 20 жыл медалі; * Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 25 жыл медалі; * KAZENERGY ассоциациясына 10 жыл медалі; * Қазақстан президенті Нұрсұлтан Назарбаев атынан алғыс хат; * Қазақстан премьер-министрі Кәрім Мәсімов атынан алғыс хат; * «ТМД еңбек сіңірген электригі»; * «Еңбек сіңірген электрик» (Қазақстан Электр энергетикалық Қауымдастығы). Дереккөздер
Ильяс Юсуф

Ильяс Юсуф (Юсупжанов Ильяс Халмуратович, 2002 жылғы 20 желтоқсанда Алматыда туған) — Қазақстандық жас жазушы, ақын, Ұлттық ЮНЕСКО клубтарының федерациясы мүшесі. Қазақстандағы ең жас қаламгер деген атақпен жергілікті Гиннес рекордтар кітабына енген. 18 жасында 4 түрлі кітабы жарық көрген. Өмірбаяны Ильяс 2002 жылғы 20 желтоқсанда Алматы қаласында дүниеге келген. 2008 жыл мен 2015 жыл аралығы Алматыдағы №111 гимназияда, 2015 мен 2020 жылдары Алматы «Білім-Инновация» ер балалар лицей-интернатында оқып, тәмамдаған. 2020 жылдан бері Сүлейман Демирел атындағы университеттің құқық пен әлеуметтану ғылымдары факультетінде халықаралық қатынастар мамандығын оқып жатыр. Шығармашылығы 2020 жылы «Мен білетін өмір» атты психология және мотивация жанрындағы алғашқы туындысы жарық көрді. Аталмыш кітабы авторға бірден үш түрлі рекорд әкелді: психология мен мотивация жанрында жазатын ең жас қаламгер, элегия мен арнау жазатын ең жас ақын және шынайы оқиғаға негізделген өлең жазатын ең жас ақын. 2021 жылы өзінің алғашқы өлеңдер жинағы («Түнгі симфония» ) мен «Періште ізі» деп аталатын үшінші кітабын жазып бітірді. Мәслихатқа үміткерлігі Иляс Юсуф мәслихат депутаттығына ең жас үміткер боп 2023 жылғы сайлауға түсті. Ол Алматы қаласы №7 бірмандаттық аумақтық сайлау округінен үміткер боп тіркелген еді. Алайда сайлау комиссиясы «Қазақстан Республикасындағы сайлау туралы» ҚР Конституциялық заңының 104-бабы 6-1-тармағының 4-тармақшасына сәйкес, яғни декларация тапсыру барысында анықталған мәліметтегі қатеге қатысты Ильясты үміткерлер қатарынан алып тастады. Автор өзінің жарық көрген кітаптарын мүлік болып есептелмейтін интеллектуал меншік екенін алға тартып, декларацияға тапсырмағанын айтады. Дереккөздер
Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігінің Ветеринариялық бақылау және қадағалау комитеті

Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігінің Ветеринариялық бақылау және қадағалау комитеті — ветеринария және ветеринариялық-санитариялық бақылауға және қадағалауға жататын тамақ өнімдерінің қауіпсіздігі салаларында басшылықты жүзеге асыратын Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігінің ведомствосы. Тарихы 1997 жылы Ауыл шаруашылығы министрлiгінің құрамында Ветеринария комитеті құрылды. 1999 жылы сәуірде Ветеринариялық қадағалау комитеті болып өзгертіліп, тамызда таратылды. 2011 жылы Ауыл шаруашылығы министрлігінің Ветеринариялық бақылау және қадағалау комитеті қайта құрылды. Міндеттері # реттеу, іске асыру және бақылау функцияларын орындау, сондай-ақ ветеринария және ветеринариялық-санитариялық бақылауға және қадағалауға жататын тамақ өнімдерінің қауіпсіздігі салаларында стратегиялық функцияларды орындауға қатысу; # жануарларды аурулардан қорғау және емдеу; # халықтың денсаулығын жануарлар мен адамға ортақ аурулардан қорғау; # ветеринариялық-санитариялық қауіпсіздікті қамтамасыз ету; # Қазақстан Республикасының аумағын басқа мемлекеттерден жануарлардың жұқпалы және экзотикалық ауруларының әкелінуі мен таралуынан қорғау; # ветеринариялық препараттардың, жемшөп пен жемшөп қоспаларының қауіпсіздігі мен сапасын бақылау; # жануарлар аурулары диагностикасының, оларға қары күрестің және ветеринариялық-санитариялық қауіпсіздікті қамтамасыз етудің құралдары мен әдістерін әзірлеу және пайдалану; # жеке және заңды тұлғалар ветеринария саласындағы қызметті жүзеге асыруы кезінде қоршаған орта ластаудың алдын алу және оны жою; # ветеринария ғылымын дамыту, ветеринария саласындағы мамандарды, ветеринария саласында кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыратын жеке және заңды тұлғаларды даярлау және олардың біліктіліктерін арттыру Қарамағындағы мекемелер * Комитеттің облыстық, қалалық және аудандық аумақтық инспекциялары * «Республикалық эпизоотияға қарсы отряд» РММ * «Республикалық ветеринариялық зертхана» ШЖҚ РМК * «Ветеринариядағы ұлттық референттік орталық» ШЖҚ РМК Дереккөздер
Жасуша қабырғасы

Жасуша қабырғасы — жасуша мембранасының сыртындағы қатты қабықша. Ол прокариоттардың көбісінде бар және эукариоттардың ішінде саңырауқұлақтарда, өсімдіктерде жиі кездеседі. Ал жануарларда және қарапайымдардардың көбісінде ондай органелла жоқ. Жасуша қабырғасының пішіні ағзаға байланысты болады және ол ағзаның жалпы пішінін біркелкі қалыпта ұстауға жағдай жасайды. Сондай-ақ қабырға жасушаны қаупті болуы мүмкін ірі молекулалардың кірігуінен сақтайды және басқа да қорғау қызметтерін атқарады. Жер бетіндегі өсімдіктерде жасуша қабырғасы целлюлоза мен пектиндік заттардан тұрады. Балдырларда ол гликопротеиндер және каррагинан, агар сияқты полисахаридтерден тұрады. Бактерияларда ол пептидогликаннан құралған. Саңырауқұлақтарда хитин, хитозан, глюкандардан құралған. Бактерияларда Грам әдісіне сәйкес жалпы бактериялар және олардың жасуша қабырғалары екі түрге бөлінеді. Грам оң бактерияларда қабықша тек пептидогликан (муреин) қабатынан тұрады. Ол мембранамен тығыз беттескен. Грам теріс бактерияларда пептидогликан қабаты жұқалау болады және оның мембранамен аралығында периплазмалық кеңістігі бар. Бұған қоса сыртында капсуласы болады. Ол липидтерден құралған мембрана болып келеді. Бұндай қасиеті арқылы, грам теріс бактериялар лизоцимге қарсы тұра алады, ал грам оң бактериялар лизис үрдесіне қашайып кетеді. Балдырларда Балдырларда жасуша қабырғасы полисахаридтерден (целлюлоза, каррагинан, альгин қышқылдары) немесе гликопротеиндерден, немесе екеуінің қоспасынан тұрады. Бәрінен бөлек, диатомды балдырлардағы жасуша қабырғасы кремний оксидінен құралады. Дереккөздер Тағы қараңыз * Жасушааралық зат
Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігінің Агроөнеркәсіптік кешендегі мемлекеттік инспекция комитеті

Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігінің Агроөнеркәсіптік кешендегі мемлекеттік инспекция комитеті — агроөнеркәсіптік кешен саласында өсімдіктер карантині мен оларды қорғау, астық нарығын реттеу, өсімдік шаруашылығы, асыл тұқымды мал шаруашылығы бойынша басшылықты жүзеге асыратын Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігінің ведомствосы. Міндеттері # өсімдіктер карантині саласындағы реттеушілік, іске асыру және бақылау-қадағалау функцияларын орындау, сондай-ақ стратегиялық функцияларды орындауға қатысу # өсімдіктерді қорғау саласындағы реттеушілік, іске асыру және бақылау функцияларын орындау, сондай-ақ стратегиялық функцияларды орындауға қатысу # асыл тұқымды мал шаруашылығы саласында іске асыру және бақылау функцияларын орындау # астық нарығын реттеу саласындағы реттеу, іске асыру және бақылау-қадағалау функцияларын орындау # тұқым шаруашылығы саласындағы іске асыру және бақылау функцияларын орындау # агроөнеркәсіптік кешен саласындағы реттеушілік, іске асыру және бақылау функцияларын орындау # мемлекеттік мүлік саласындағы іске асыру және бақылау функцияларын орындау Құрылымы Комитеттің 9 басқармаcы бар (2023 жылға): # Мемлекеттік қызметті өткеру басқармасы # Бюджеттік жоспарлау, бухгалтерлік есеп басқармасы # Құқықтық және құжаттамалық қамтамасыз ету басқармасы # Персоналмен жұмыс басқармасы # Астық, асыл тұқым инспекциясы және нормативтік құқықтық актілерді әзірлеу басқармасы # Сыртқы бақылау және қадағалау басқармасы # Өсімдіктер карантині және цифрландыру басқармасы # Лицензиялау және пестицидтерді тіркеу басқармасы # Өсімдіктерді қорғау басқармасы Қарамағындағы мекемелер * Облыстық, қалалық және аудандық аумақтық инспекциялары * «Фитосанитария» ШЖҚ РМК * «Республикалық өсімдіктер карантині орталығы» ММ * «Республикалық фитосанитариялық диагностика және болжамдар әдістемелік орталығы» РММ Төрағалары * Сақташ Сатыбалдыұлы Хасенов (09.2011-06.2015) * Берік Жамбылұлы Манасов (2023-2024) * Дархан Есентемірұлы Әбдікәрімов (06.2024-10.2024) * Сәкен Әсембекұлы Қаныбеков (06.2025-) Дереккөздер
Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінің Мемлекеттік энергетикалық қадағалау және бақылау комитеті

Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінің Мемлекеттік энергетикалық қадағалау және бақылау комитеті — электр энергетикасы саласындағы басшылықты жүзеге асыратын Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінің ведомствосы. Тарихы Энергетика министрлігінің Атомдық және энергетикалық қадағалау мен бақылау комитеті 2014 жылы Индустрия және жаңа технологиялар министрлігіне қараған Атом энергиясы комитеті мен Мемлекеттік энергетикалық қадағалау және бақылау комитетінің бірігуі нәтижесінде құрылды. 2025 жылы Энергетика министрлігінен Атом энергиясы агенттігі бөлініп шығуына байланысты комитеттің атауы Мемлекеттік энергетикалық қадағалау және бақылау комитеті болып өзгертілді. ; Энергетикалық қадағалау саласына жауапты болған ведомстволар * ҚР Энергетика, индустрия және сауда министрлігінің Мемлекеттік энергетикалық қадағалау жөнiндегі комитеті (1999-2000) * ҚР Энергетика және минералдық ресурстар министрлiгiнің Мемлекеттік энергетикалық қадағалау комитеті (2000-2010) * ҚР Индустрия және жаңа технологиялар министрлігінің Мемлекеттік энергетикалық қадағалау комитеті (2010-2011) * ҚР Индустрия және жаңа технологиялар министрлігінің Мемлекеттік энергетикалық қадағалау және бақылау комитеті (2011-2014) * ҚР Энергетика министрлігінің Атомдық және энергетикалық қадағалау мен бақылау комитеті (2014-2025) * ҚР Энергетика министрлігінің Мемлекеттік энергетикалық қадағалау және бақылау комитеті (2025-) Міндеттері # Электр энергетикасын пайдалану саласындағы мемлекеттiк саясатты іске асыру Құрылымы Комитеттің 9 басқармаcы бар (2023 жылға): # Қаржы және мемлекеттік сатып алу басқармасы # Ішкі әкімшілік ету басқармасы # Ядролық физикалық қауіпсіздік және техникалық кооперация басқармасы # Ядролық және радиациялық қауіпсіздік басқармасы # Лицензиялау басқармасы # Аумақтық департаменттерді мониторингілеу, құқықтық қамтамасыз ету және білімді біліктілік тексеру басқармасы # Материалдарды бақылау және халықаралық кепілдіктер басқармасы # Электр желілері және қондырғыларын бақылау басқармасы # Электр-жылу өндіруші станцияларын бақылау басқармасы Қарамағындағы мекемелер * Облыстар және Алматы, Астана, Шымкент қалалары бойынша аумақтық департаменттері Төрағалары # Сұңғат Есімханов (2014-2018) # Серік Сүлейменов (2019-2020) # Абай Шаңғытбаев (2020-2022) # Сұңғат Есімханов (2022-2024) # Ержан Ертаев (2024 жылдан бастап) Дереккөздер
Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігінің Табиғи монополияларды реттеу комитеті

Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігінің Табиғи монополияларды реттеу комитеті — қоғамдық маңызы бар нарықтарда табиғи монополиялар салаларында басшылықты, сондай-ақ энергия өндіруші және энергиямен жабдықтаушы ұйымдардың Заң талаптарын сақтауын мемлекеттік бақылауды жүзеге асыратын Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігінің ведомствосы. Тарихы * ҚР Энергетика, индустрия және сауда министрлiгiнiң Табиғи монополияларды реттеу және бәсекелестiктi қорғау жөнiндегi комитетi (1998) * ҚР Табиғи монополияларды реттеу және бәсекелестiктi қорғау жөнiндегi комитетi (1998-1999) * ҚР Табиғи монополияларды реттеу және бәсекелестікті қорғау жөніндегі агенттігі (1999) * ҚР Табиғи монополияларды реттеу, бәсекелестікті қорғау және шағын бизнесті қолдау жөніндегі агенттігі (1999-2002) * ҚР Табиғи монополияларды реттеу және бәсекелестікті қорғау жөніндегі агенттігі (2002-2004) * ҚР Табиғи монополияларды реттеу агенттігі (2004-2014) * ҚР Ұлттық экономика министрлігінің Табиғи монополияларды реттеу және бәсекелестікті қорғау комитеті (2014-2017) * ҚР Ұлттық экономика министрлігінің Табиғи монополияларды реттеу, бәсекелестікті және тұтынушылардың құқықтарын қорғау комитеті (2017-2019) * ҚР Ұлттық экономика министрлігінің Табиғи монополияларды реттеу комитеті (2019-) Міндеттері * табиғи монополиялар салаларында мемлекеттік саясатты қалыптастыруға және іске асыруға, сондай-ақ бағаларды мемлекеттік реттеуді және қоғамдық маңызы бар нарық субъектісінің баға белгілеу тәртібі мен міндеттерінің сақталуына мемлекеттік бақылауды жүзеге асыруға қатысу Құрылымы Комитеттің 12 басқармаcы бар (2023 жылға): # Ішкі әкімшілендіру басқармасы # Персоналды басқару қызметі (кадр қызметі) # Ақпараттық қауіпсіздік басқармасы # Қаржы және мемлекеттік сатып алу басқармасы # Стратегиялық талдау және халықаралық интеграция басқармасы # Құқықтық қамтамасыз ету басқармасы # Әдіснама басқармасы # Темір жол көлігі саласындағы реттеу басқармасы # Мұнай және газды тасымалдау саласындағы реттеу басқармасы # Электр энергетикасы саласындағы реттеу басқармасы # Жылу энергетикасы саласындағы реттеу басқармасы # Бақылау және наразылық талап-арыз жұмысы басқармасы Қарамағындағы мекемелер * Облыстар және Алматы, Астана, Шымкент қалалары бойынша департаменттер Басшылары Дереккөздер
Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің Халықты әлеуметтік қорғау саласындағы реттеу комитеті

Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің Халықты әлеуметтік қорғау саласындағы реттеу және бақылау комитеті — халықты әлеуметтік қорғау саласындағы басшылықты жүзеге асыратын Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің ведомствосы. Тарихы 2007 жылы ҚР Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің құрамында Бақылау және әлеуметтік қорғау комитеті болып құрылды. 2014 жылы Бақылау және әлеуметтік қорғау комитеті мен Көші-қон комитеті бірігіп, ҚР Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрлігінің Еңбек, әлеуметтік қорғау және көші-қон комитеті болып өзгертіліп, 2017 жылы ҚР Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігіне берілді. 2022 жылы Еңбек және әлеуметтік қорғау комитеті, 2024 жылы Халықты әлеуметтік қорғау саласындағы реттеу және бақылау комитеті болып өзгертілді. Міндеттері # Өз құзыреті шегінде Қазақстан Республикасы Еңбек заңнамасының, оның ішінде еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау, зейнетақымен және әлеуметтік қамсыздандыру, мүгедектігі бар адамдарды әлеуметтік қорғау жөніндегі, арнаулы әлеуметтік қызметтер туралы талаптардың сақталуына мемлекеттік бақылауды ұйымдастыру # Еңбек, оның ішінде еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау, зейнетақымен және әлеуметтік қамсыздандыру, мүгедектігі бар адамдарды әлеуметтік қорғау және міндетті әлеуметтік сақтандыру, ақталған азаматтарды, Семей ядролық сынақ полигонындағы ядролық сынақтардың салдарынан зардап шеккен азаматтарды, Арал өңіріндегі экологиялық қасірет салдарынан зардап шеккен азаматтарды, балалы отбасыларды әлеуметтік қолдау саласындағы өз құзыреті шегіндегі мемлекеттік саясаттың іске асырылуын жүзеге асыру Құрылымы Комитеттің 6 басқармаcы бар (2023 жылға): # Персоналды басқару қызметі # Медициналық әлеуметтік сараптама басқармасы # Әлеуметтік қорғау мәселелері бойынша басқармасы # Зейнетақы және әлеуметтік қамсыздандыру басқармасы # Еңбек жағдайларын бақылау және еңбекті қорғау басқармасы # Еңбек заңнамасын бақылау басқармасы Қарамағындағы мекемелер * Облыстар және Алматы, Астана, Шымкент қалалары бойынша департаменттер Дереккөздер
Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігінің Медициналық және фармацевтикалық бақылау комитеті

Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігі Медициналық және фармацевтикалық бақылау комитеті — медицина және фармацевтика өнеркәсібі, дәрілік заттар мен медициналық бұйымдар айналысын бақылау, медициналық қызметтер (көмек) көрсету, құзыреті шегінде реттеу, іске асыру және бақылау функцияларын жүзеге асыру салаларында басшылықты және оны іске асыруды жүзеге асыратын Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігінің ведомствосы. Тарихы 2001 жылы қайта ұйымдастырылған ҚР Денсаулық сақтау министрлігінің құрамында Фармация, фармацевтика және медицина өнеркәсiбi комитетi болып құрылды. 2004 жылы ол Фармация комитеті, 2007 жылы Фармацевтикалық бақылау комитеті болып өзгертілді. 2009 жылы Медициналық қызмет көрсету саласындағы бақылау комитеті Медициналық қызметке ақы төлеу комитеті және Медициналық және фармацевтикалық қызметті бақылау комитеті болып екіге бөлініп, Фармацевтикалық бақылау комитеті Медициналық және фармацевтикалық қызметті бақылау комитетіне қосылды. 2014 жылы екі комитет ҚР Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрлігінің құрамына енді. 2017 жылы қайта құрылған ҚР Денсаулық сақтау министрлігінің құрамына еніп, Медициналық және фармацевтикалық қызметті бақылау комитеті Фармация комитеті болып өзгертіліп, желтоқсан айында оған Медициналық қызметке ақы төлеу комитеті қосылды. 2019 жылы Қоғамдық денсаулық сақтау комитеті мен Фармация комитеті Тауарлар мен көрсетілетін қызметтердің сапасы мен қауіпсіздігін бақылау комитеті болып бірікті. 2020 жылы аталған комитет Санитариялық-эпидемиологиялық бақылау комитеті және Медициналық және фармацевтикалық бақылау комитеті болып екіге бөлінді. Міндеттері # Медициналық қызметтер (көмек) көрсету, дәрілік заттар мен медициналық бұйымдардың айналысы, сондай-ақ денсаулық сақтау саласындағы есірткі, психотроптық заттар мен прекурсорлардың айналымы салаларында реттеуші, іске асыру және бақылау функцияларын жүзеге асыру, құзыретінің шегінде Министрліктің стратегиялық функцияларын орындауға қатысу # Құзыреті шегінде мемлекеттік қызметтерді көрсету сапасын және қолжетімділігін қамтамасыз ету Құрылымы Комитеттің 12 басқармаcы бар (2023 жылға): # Медициналық қызметті жоспардан тыс бақылау басқармасы # Медициналық қызметті профилактикалық бақылау басқармасы # Медициналық қызметті сертификаттау және лицензиялау басқармасы # Медициналық қызметті талдау және мониторинг басқармасы # Фармацевтикалық қызметті бақылау басқармасы # Фармацевтикалық инспекторат және интеграциялау басқармасы # Фармацевтикалық қызмет саласындағы мемлекеттік көрсетілетін қызметтер басқармасы # Дәрілік заттар мен медициналық бұйымдарға арналған бағаларды мониторингілеу басқармасы # Кадрлық және ұйымдастыру-құқықтық жұмысы басқармасы # Қаржылық қамтамасыз ету және мемлекеттік сатып алулар басқармасы # Фармацевтикалық және медициналық өнеркәсіпті дамыту басқармасы # Қаржылық қамтамасыз ету және мемлекеттік сатып алу басқармасы Қарамағындағы мекемелер * Облыстар және Алматы, Астана, Шымкент қалалары бойынша департаменттер * «Дәрілік заттар мен медициналық бұйымдарды сараптау ұлттық орталығы» ШЖҚ РМК Дереккөздер
Олимпиада ойындарындағы кёрлинг

Кёрлинг Олимпиада ойындарында алғаш рет 1924 жылы пайда болды. Бірақ екінші рет ресми сайыстар тек 1998 жылы өткізілді. 1932, 1988, 1992 жылдары көрсетілімді сайыстар өткен. Сайыстар Медальдар кестесі
Гильермо дель Торо

Гильермо дель Торо Гомес (; 9 қазан, 1964, Гвадалахара, Халиско, Мексика) — мексикалық кинорежиссёр, сценарийші, продюсер, жазушы. «Оскар» марапатының үш дүркін иегері. Дель Торо көбінесе қорқынышты фильм, мистика және қиял жанрларында жұмыс істейді. Ол сонымен қатар Альфонсо Куарон және Алехандро Гонсалес Иньярриту мексикалық режиссерлердің жақын досы. Олардың үштігі «Үш амиго» атымен белгілі. Фильмография Режиссёр * 1993 — Хронос / Cronos * 1997 — Мутанттар / Mimic * 2001 — Шайтан арқасы / El espinazo del diablo * 2002 — Блэйд 2 / Blade 2 * 2004 — Хеллбой / Hellboy * 2006 — Фавн лабиринті / El laberinto del fauno * 2008 — Хеллбой 2: Алтын Әскер / Hellboy II: The Golden Army * 2013 — Тынық мұхит шекарасы / Pacific Rim * 2014 - 2017 — Штамм / The Strain (сериал) * 2015 — Қоңыр қызыл шың / Crimson Peak * 2016 - 2018 — Тролль аңшылары: Аркадия туралы әңгімелер / Trollhunters: Tales of Arcadia (мультсериал) * 2017 — Судың пішіні / The Shape of Water * 2018 - 2020 — Аспаннан үшеуі: Аркадия туралы әңгімелер / 3Below: Tales of Arcadia (мультсериал) * 2021 — Nightmare Alley * 2022 — Пиноккио / Pinocchio Дереккөздер
Алехандро Гонсалес Иньярриту

Алехандро Гонсалес Иньярриту (; 15 тамыз, 1963, Мехико, Мексика) — мексикалық кинорежиссёр, сценарийші, продюсер. «Оскар» сыйлығының бес дүркін иегері. Оскарға ұсынылған алғашқы мексикалық режиссер. Иньярриту сонымен қатар «үздік фильм номинациясында» «Оскар» алған алғашқы мексикалық режиссер («Бёрдмэн», 2015) және тарихтағы үздік режиссер номинациясында қатарынан екі рет «Оскар» жеңіп алған (Джон Форд пен Джозеф Л. Манкевичтен кейін) үшінші режиссер. Иньярриту адамның жағдайы туралы заманауи психологиялық драма фильмдер түсірумен танымал. Ол сонымен қатар Альфонсо Куарон және Гильермо дель Торо мексикалық режиссерлердің жақын досы. Олардын үштігі «Үш амиго» атымен белгілі. Фильмография Дереккөздер
Альфонсо Куарон

Альфонсо Куарон (; 28 қазан, 1961, Мехико, Мексика) — мексикалық кинорежиссёр, сценарийші, продюсер. «Оскар» марапатының бес дүркін иегері. Ол үздік режиссер сыйлығын жеңіп алған алғашқы мексикалық режиссер және Кеннет Браннадан кейін жеті түрлі номинация бойынша «Оскар» сыйлығына ұсынылған екінші адам. Куарон, Гильермо дель Торо және Алехандро Гонсалес Иньярриту киноиндустрияда «Үш амиго» деген атпен танымал. Фильмография Дереккөздер
Барбадостықтар

Барбадостықтар (өз атауы — бэдженс) — Барбадостың негізгі халқы. Саны 500-600 мың адам. Барбадостықтардың 92%-ға жуығы қара нәсілділер, XVII-XIX ғасырдың басында Африкадан алынған құлдардың ұрпақтары, 4%-ға жуығы мулаттар, 4%-ы ақ нәсілділер, негізінен ағылшын тектілер, қалғандары үндістер мен қытайлар. Тілі Тілі – ағылшын тілінің жергілікті диалектісі. Діні Дінге сенушілердің діни байланысы: англикандар, кейбірі методистер, католиктер. Тұрмыс салты Барбадостықтар бір-біріне және ел қонақтарына өте құрметпен қарайды. Әлеуметтік өмір қалыптасқан қарым-қатынас жүйесіне негізделген және немесе достық қарым-қатынасқа қатысты. Көшедегі бөтен адамға көмектесу-бұл қарапайым нәрсе. Жергілікті үйлердің жартысына жуығын әйелдер басқарады, ал Барбадос отбасы әдетте үш ұрпақтан тұрады. Киімдері өте бейресми, бірақ консервативті және жергілікті дәстүрлерге негізделген. Киімге қатысты қатаң стандарттар жоқ, бірақ «жағажай» киіміндегі адамдарға ресми іс-шараларда, мейрамханаларға кіруге рұқсат етілмейді. Сондай-ақ әскери үлгідегі киімдерді, әсіресе камуфляж матасынан тігілген киімдерді киюге және әкелуге тыйым салынған. Ұлттық тағамы - куку (жүгері жармасы мен бамияның кілегейлі қоспасы) және ұшпа балық (нан үгіндісінде қуырылған балық). Дереккөздер
Борука

Борука — Коста-Рикадағы үндіс халқы. Жалпы саны 3 мыңнан аспайды. Тілі Тілі - борука немесе брунка тілі, чибчан тілдер тобына жатады. Шын мәнінде қазіргі боруканы құрайтын бірнеше халықтардың сөйлеуінің қоспасы болып табылады. Борука тілі жойылып барады. Қоғамның жас мүшелері әдетте тілді түсінеді, бірақ сөйлемейді. Негізгі тіл - испан тілі. Діні Дінге сенушілердің діни байланысы: католиктер. Кәсібі Негізгі кәсіптері: өзеннен балық аулау және аңшылық, қолмен атқарылатын егіншілік (мақта, түйнектер). Олар шошқа мен ірі қара өсіреді. Тұрмыс салты Материалдық мәдениеті креол типінде. Неке негізінен неолокалдық болып табылады. Неке қонысы негізінен неолокалдық болып табылады. Борука - сүт ішетін жалғыз Коста-Рика үндістері. Дереккөздер
Брибри

Брибри — Коста-Рикадағы үндіс халқы. Негізінен оңтүстік-шығыста (Таламанка аймағы), батыста шағын топ, сонымен қатар Панамада қоныстанған. Жалпы саны — 12 200 адам. Тілі Ресми тілі - брибри тілі, Оңтүстік Американың чибча тобына жатады. Испан тілі де таралған. Діні Олар негізінен католицизмді ұстанады. Протестантизм өкілдері де кездеседі. Кәсібі Дәстүрлі кәсіптері - қолмен атқарылатын егіншілік (жүгері, мақта, кейінірек кофе, банан). Аңшылықтың мәні төмендеуде. Дәстүрлі қолөнерден – тоқу, тоқымашылық дамыған. Ұсақ тауарлық өндіріс пен плантациялардағы еңбек дамып келеді. Тұрмыс салты Көптеген басқа матрилиндік қоғамдар сияқты, брибрилер де туысқандық кландарға біріктірілген. Үйдің басшысы – әйел. Тек оған жерді иеленуге рұқсат етіледі және оны мұрагерлікке алады. Неке матрилокалдылық немесе неолокалдық. Елді мекендер 2-3 үлкен үйден (әрқайсысында 25-30 адамнан) тұрған. Какао Брибри мәдениетінде ерекше маңызға ие. Какао бұтақтары ешқашан отын ретінде пайдаланылмайды, тек әйелдерге қасиетті сусынды дайындауға және ұсынуға рұқсат етілген. Дереккөздер
Вийот

Вийот — Солтүстік Америкадағы үндіс халқы. АҚШта (Калифорния штатындағы Тэйбл-Блафф және Блю-Лейк резервациялары) Саны 674 адам (2000 ж.). Тілі Тілі - вийот тілі және ағылшын тілі. Діні Дінге сенушілердің діни наным-сенімдері: дәстүрлі сенімдер. Тарихы Еуропалықтармен байланыс басталғанға дейін (XIX ғасырдың басында) шамамен 1-ден 3 мыңға дейін адам болған. Калифорнияның солтүстік-батысында Гумбольдт шығанағы аймағы солтүстігінде, Литл өзеннен оңтүстігінде Беар-Ривер жотасына дейін мекендеген. 1860-62 жылдары вийот жерлерін ақ қоныстанушылар басып алды. Олардың бір бөлігі жойылып, қалғандары резервацияға көшірілді. 1910 жылғы – 150 адам қалды. Кәсібі Колонизациядан бұрын вийоттар негізінен балық аулаумен аулаумен айналысты. Олар сондай-ақ ұлуларды, әсіресе моллюсканы жинап, құрлық сүтқоректілерін ұстады. Қызыл ағаштан қайықтар жасады. Тұрмыс салты Вийоттың тайпалық немесе рулық ұйымы болған жоқ. Әрбір тұрғын үйде екі немесе одан да көп туысқан шағын отбасылар мекендеген. Неке патрилокальды, ал толық емес қалыңдық құны төленген жағдайда, ол матрилокалды болып табылады. Туыстық есеп патрилинейлік болып табылады. Дәстүрлі елді мекендері мұхитқа жақын бұлақтардың немесе шығанақтардың жанында орналасқан. Вийоттар мұхитқа сирек шыққан. Ауылдар 4-12 үйшіктерден тұрды, бір-екі үйден тұратын фермалар да болды. Сонымен қатар, ұйықтауға, жұмыс істеуге және демалуға, сондай-ақ тұрақты моншаларға арналған ерлер шамдары (фонарь) болды. Дереккөздер
Винту

Винту — Солтүстік Америкадағы үндіс халқы, қазіргі Солтүстік Калифорнияда тұрады (АҚШ). Саны 2500 адам. Тілі Тілі - винту тобының винту тілі, қазір ағылшын тілімен ауыстырылды. Діні Жергілікті нанымдарды ұстанады. Тарихы Еуропалықтармен қарым-қатынастың басында (1820 ж.) олар Сакраменто өзенінің солтүстігінде және Тринити өзенінің жоғарғы жағында тұрып, шамамен 5000-14000 адамды құрады. Олардың көпшілігі безгек эпидемиясынан (1830–33) қайтыс болды. 1846 жылы Джон Си Фремонт пен Кит Карсон жергілікті ақ қоныстанушылармен бірге Сакраменто өзеніндегі қырғында бірнеше жүздеген Винтулерді өлтірді, көпшілігі өз жерлерінен қуылды. Кәсібі Винту адамдары бұғы, қоян, аң аулады, өзен-көлдерден балық аулады. Винту әйелдері жаңғақтарды, жидектерді, басқа да өсімдіктерді жинап, ұнға айналдырады. Винтудың әртүрлі топтары да бір-бірімен сауда жасады, өйткені олардың ресурстары тұратын жеріне байланысты әртүрлі болды. Винтулар құнды деп санайтын нәрселерге садақтар мен жебелер, бұлан терісінен жасалған сауыт, аюдың, бұғының, бұланның терісі, тоқылдақтың бас терісі, пышақтар мен найзалар кірді. Тұрмыс салты Негізгі әлеуметтік-экономикалық және мәдени бірлік – ауыл. Көсем мұра бойынша берілді (ер адам). Отбапсы шағын, неке қонысы патрилокалды немесе матрилокалды. Қазіргі Винтулар қатты ассимиляцияланған. Олар резервацияларда (Калифорния) және Америка Құрама Штаттарында тұрады. Этникалық бірегейлік элементтері сақталған. Дереккөздер