Архангельск облысы

Архангельск облысы (, ауызекі тілде — Помо́рье) — Ресейдің Солтүстік Еуропалық бөлігіндегі 1937 жылы 23 қыркүйекте құрылған субъекті. Құрамына арктикалық архипелагтар: Франц-Иосиф Жері және Жаңа Жер және Соловецкий аралдар тобы кіреді, Ненец автономиялық округі, Колгуев және Вайгач кіреді. Баренц және Кар теңіздерімен шектеседі. Жерінің ауданы — 589 913 км² және халық саны — 1 202 295 адам (2013 жылғы мәлімет бойынша). Әкімшілік жағынан 19 ауданға бөлінеді, 11 қала, 37 қала типті посёлкалар бар. Орталығы — Архангельск қаласы. Табиғаты Архангельск облысы Шығыс Еуропа жазығының солтүстік-шығысын алып жатыр. Орталық бөлігі - адырлы жазық (абсолюттік биіктігі - 150-250 м)., оның шығыс жағында солтүстіктен оңтүстікке созылған Тиман Бұйраты (303 м) мен Пай-Хой (467 м) жотасының аралығында Печора ойпаты бар. Климатты қатаң, қысы суық, жазы салқын. Қаңтардың орта температурасы -12,5°С-тан -20°С-қа дейін, шілдеде +8°С-тан +17°С-қа дейін. Жауын-шашынның жылдық орта мөлшері 350-550 мм. Солтүстік шетін көп жылдық тоң басқан. Басты өзендері: * Солтүстік Двина * Онега * Мезень * Печораның төменгі ағысы. Ірі көлдер: * Лача * Кенозеро * Кожозеро Архангельск облысының жері негізінен күлгін және батпақ топырақты. Жерінің 45 %-ы (18,5 мле га) қылқан жапырақты орман. Жануарлардан: бұғы, ақ түлкі, тиін, аю, қасқыр, құстардан: шіл, құр т,б, кездеседі. Халқы Архангельск облысы - Ресейдің халқы өте сирек орналасқан аудандардың бірі. Орта тығыздығы - 1 км-ге 2.04 адам. Облыстың солтүстігінде, Солтүстік Двина өзені бойында халық тығыздау қоныстанған. Қала халқы - 76.0%. Ірі қалалары: Архангельск, Северодвинск, Котлас, Онега. Сольвычегодск мен Солонихада бальнеологиялық курорттары бар. Шаруашылығы Негізгі шаруашылық орталықтары: Северодвинск, Новодвинск, Котлас, Коряжма, Няндома, Вельск қалалары. * Северодвинск қаласында Ресейдің атамдық кеме жасау орталығы. * Облыс аймағында Мирный қаланың маңында Плесецк космодромы орналасқан. * Облыста ағаш өңдеу және оны экспортқа шығару, машина жасау, балық өңдеу өнеркәсібі, терісі бағалы аң аулау, сүтті мал шаруашылығы дамыған. * Энергетикасы Печора бассейнінің көміріне негізделген. Облста гипс, әк т.б. құрылыс мариалдар өндіріледі. Көлік * Темір жолдардың жалпы ұзындығы 1760 км, өзен жолдары - 3,8 мың км, тас жолдар - 7230 км. * Үш аэропорт бар. Архангельск, Котлас, Нарьян-Мар. * Теңіз порттары: Архангельск, Онега, Мезень, Нарьян-Мар. Галерея Дереккөздер * Қазақ Совет энциклопедиясы/Бас редакторы М.Қ.Қаратаев - Алматы, 1972, 1 том Сыртқы сілтемелер * [http://www.dvinaland.ru/ Администрация Архангельской области (официальный сайт)] * [http://arkhangelsk.news-city.info/docs/ Законодательство Архангельской области] * [http://www.arkhadm.gov.ru/economy/strategy/ Стратегия социально-экономического развития Архангельской области до 2030 ж.] * [http://guides.eastview.com/browse/guidebook.html?bid79&sid185080 История административного-территориального деления Архангельской области и губернии в XVIII—XX вв.\\Государственный архив Архангельской области] * [http://194.226.88.3/staff/members/subject279966.html Представители региона в Совете федерации] * [http://narfu.ru/university/about/history_of_creation.php Северный (Арктический) федеральный университет имени М. В. Ломоносова] * [http://rosmaps.ru/russia/arhangelskaya-oblast/ Карты Архангельской области] * [http://www.pictures29.ru/ Фотохроника Архангельской области] * [http://terrus.ru/cgi-bin/allrussia/v3_index.pl?actreg&id29&from=d_er/ Архангельская область в справочнике-каталоге «Вся Россия»]