kurumikz/Cleaned-Kazakh-Wikipedia huggingface dataset:
Ұрыстағы маневр

Ұрыстағы маневр — өз уақытында барлық бөлімшенің немесе бірнеше атыс құралдарының бір маңызды нысанаға шоғырландыру, атыста бір нысанадан кейін бірін немесе бір мезгілде жою үшін ауыстыру секілді қимылдар. Қазіргі заманғы ұрыстағы табысты бөлімшелерді атыс маневрен кең қолданусыз көзге елестету мүмкін емес. Ұрысты бөлімшенің маңдайшебі алдында маңыздылығы жағынан әр түрлі бірнеше нысаналар бір мезгілде пайда болуы мүмкін: тірі күш, атыс құралдары, танклер және басқа ұрыс машиналары. Ұрыc маневрін әрбір жауынгер қолдана алады. Бұл үшін ол ұрыс алаңын үздіксіз бақылап, нысананы аннықтау керек. Және маңыздылық деңгейі бойынша бір нысадан екіншісіне атысты ауыстыра отырып жою қажет. Бөлімшелер маневрі қарсыластың барынша әлсіз тұсына атыс жүргізу үшін ие болу мақсатында немесе қапталдан және тылдан шабуыл жасау үшін сондай ақ қарсыластың басым күшінің соққысы астынан шығу үшін жүргізіледі. Шабуылда және бетпе беи ұрыста бөлімшелерді қамту және айналып өту түрінде маневр жасай алады. Дереккөздер
Бақылаушы жауынгер

Бақылаушы жауынгер — мотоатқыш бөлімшесінде қарсыласқа бақылау жасау міндеті болып табылатын ұрыс жауынгері. Міндеттерді белгілеу кезінде бақылаушыға бағдармен жергілікті заттардың шартты атаулары; қарсылас орналасқан немесе оның пайда болуы мүмкін жері оның не істейтіндігі, өз әскері мен алдыңғы бөлімшелері орналасқан жері бақылау орны және оны қалай жабдықтау керектігін, бақылау секторы қай уақытта нені білу немесе анықтауы, не нәрсеге назар аударуы, бақылау нәтижелерін қалай баяндау керектігін түсіндіріледі. Бөлімше командирінен тапсырма алған соң бақылаушы бақылау орнын бүркемелейді және жабдықтайды. Бақылаудың көрсетілген секторындағы жергілікті жерді және заттарды зерттейді, бағдар мен жергілікті заттарға дейінгі қашықтықты өлшейді және жергілікті жердің сызбасын құрастырады. Қарсыласты байқаған сәтте бақылаушы оның жергілікті жердегі орнын анықтайды да, бөліме командиріне баяндайды. Осыдан кейін ол нысананы сызбаға шартты белгімен түсіреді де, бақылау журналына жазады. Бақылаушы әдетте бақылау дауыстап баяндау үшін командирге жақын орнадасады. Оның қолында бақылау аспаптары, жергілікті жер картасы немесе сызбасы, бақылау журналы, компас және сағат болуы керек. Дереккөздер
Тасты ауылдық округі (Қостанай облысы)

Тасты ауылдық округі – Қостанай облысы Амангелді ауданындағы әкімшілік бірлік. 2019 жылы құрамына таратылған Қарынсалды ауылдық округінен 2 елді мекен қосылды. Әкімшілік құрамы Құрамына Тасты, Горняк, Қарынсалды ауылдары кіреді. Орталығы – Тасты ауылы. Халқы 2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 797 адамды құрады. Дереккөздер
Тасты ауылдық округі

* Тасты ауылдық округі – Ақмола облысы Целиноград ауданындағы әкімшілік бірлік. * Тасты ауылдық округі – Қостанай облысы Амангелді ауданындағы әкімшілік бірлік. * Тасты ауылдық округі – Түркістан облысы Созақ ауданындағы әкімшілік бірлік.
Жуантөбе ауылдық округі (Қызылорда облысы)

Жуантөбе ауылдық округі – Қызылорда облысы Шиелі ауданындағы әкімшілік бірлік. Әкімшілік құрамы Құрамына Алғабас ауылы кіреді. Орталығы – Алғабас ауылы. Халқы 2021 жылғы санақ қорытындысы бойынша 3405 адамды (1790 ер адам және 1615 әйел адам) құрады. Дереккөздер
Жартытөбе ауылдық округі (Сарыағаш ауданы)

Жартытөбе ауылдық округі – Түркістан облысы Сарыағаш ауданындағы әкімшілік бірлік. Әкімшілік құрамы Құрамына Бостандық, Достық, Құрама, Төңкеріс, Ынтымақ ауылдары кіреді. Орталығы – Ынтымақ ауылы. Дереккөздер
Харун Токак

Харун Токак (, 1955 жыл, Ушак уәлияты, Түркия) — түрік жазушысы, қоғам қайраткері. Измир Докуз Эйлүл университетінің Жоғары Ислам институтын тәмамдаған. Түркия Республикасының Ұлттық Білім министрлігінде және Түркия мұсылмандары діни басқармасында қызмет атқарған. Түркия Республикасы Ұлттық Білім министрлігі Діни Білім беру басқармасында және Түркия Республикасының Үкіметінде кеңесші болып қызмет атқарған. 1997-2008 жылдар аралығында Журналистер мен жазушылар қауымдастығының төрағасы болды. Қауымдастықтың аясында халықтар арасындағы татулықты, мәдениеттер арасындағы сұхбатты нығайту мақсатында «Мәдениеттер арасындағы диалог платформасы», «Диалог Еуразия Платформасы», «Абант платформасы» сынды интеллектуалды ұйымдардың дүниеге келуіне мұрындық болды. Бүгінде И.Ортайлы, Ш.Айтматов, Ш.Мұртаза, О.Сүлейменов, Ә.Кекілбаев, Н.Оразалин, М.Шаханов, Р.Рыбаков, Анар, Б.Мариан, Г.Аласания сынды Еуразия аймағының зиялы қауым өкілдері құрған Халықаралық «Диалог Еуразия Платформасының» төрағасы болып қызмет етуде. Түркияның белді басылымының бірі – «Йени Шафак» газетінің тұрақты жазарманы. «Алда шапқан аттылар», «Жолдағылар», «Саңлақ сардарлар», «Қыналы арғымақтар» сынды шығармалардың авторы. Дереккөздер
Шляттер ауруы

Осгуд-Шляттер ауруы — асықты жіліктің бұдырмақ остеохондропатиясы. Ауру әдетте 10-15 жаста асқынады. Бұл сырқат жынысқа қарамағанымен, көбінесе ер адамдар ауыр жұмыспен айналысқандықтан, соларда көп кездеседі. Осгуд-Шлаттердың ауыруына алып келетін факторлар: баскетбол, хоккей, футбол, акробатика, волейбол, шаңғы жарыстары, жеңіл атлетика, ауыр атлетика, Ирландия билері, балет, кикбоксинг, спорттық туризм, үлкен теннис, дзюдо, самбо, гимнастика, керлинг, велоспорт, гандбол және бал билері. Патологиялық процесс өзін-өзі шектеулі. Ол бұлшықеттің сіңіріне ауыр салмақ түскенде болады. Жасөспірім жаста сүйектер тез өседі, содан соң оған тиген ауыр салмақ асықты жілікке әсер етеді. Сүйек сынған кезде, патологиялық қалыптасу орын алады. Шляттер ауруының белгілері * Асықты жілік қатты ауырып, қақсайды, аяқты бүккен кезде ауру күшейеді. Осы аурумен әсіресе семсерлесушілер және велосипед айдайтындар ауырады. * Жұмсақ ет ісінеді.
Бахтияр Махмуд оғлы Ваһабзаде

Бахтияр Махмұдұлы Ваһабзаде (; 16 тамыз 1925 жыл, Шәкі қаласы — 13 ақпан 2009 жыл, Баку) — кеңестік және әзербайжандық жазушы, ақын, Әзербайжанның Халық ақыны (1984), Әзербайжан Ұлттық Ғылым Академиясының академигі, филология ғылымдарының докторы, профессор және КСРО Мемлекеттік сыйлығының иегері (1984). Жетпістен астам жыр жинағының, ондаған драмалық туындылардың, көптеген ғылыми монографиялық еңбектердің авторы. Баку мемлекеттік университетінде 40 жыл бойы қызмет істей жүріп, өз ұстазы Самед Вургунның шығармашылығын және әзербайжан әдебиетінің өзекті мәселелерін зерттеумен айналысқан. Лирикалық өлеңдері әлемнің жиырма шақты тіліне тәржімаланған. Бахтияр Ваһабзаде қоғамдық жұмыспен белсене шұғылданған. Республика Жоғарғы Кеңесіне бес рет, тәуелсіздік тұсында Ұлттық Мәжіліске бір рет депутат болып сайланған. Қазақ ақыны Олжас Сүлейменов әріптес досы Бахтияр Ваһабзаде туралы: «Ол ең жоғары марапаттардың бәріне ие болды. Бірақ мұның ішіндегі ең биік дәрежелісі – халқының сүйіспеншілігі», – деп жазды. 2012 жылғы 13–15 желтоқсан аралығында Баку қаласында түркі халықтары ғалымдарының қатысуымен І Халықаралық Бахтияр Вахабзаде симпозиумы болып өтті. Енді ол дәстүрлі түрде өткізілетін болады деп ұйғарылды. Автордың қазақ тіліне тұңғыш рет аударылып отырған «Гүлстан» поэмасы 1959 жылы қолжазба күйінде тарап, сол үшін қудалау көрген. Оның желісі 1813 жылғы 12 қазанда Әзербайжан жерін Ресей империясы мен Парсы патшалығы екіге бөліп алу жөнінде келісімшарт жасасқан тарихи оқиғаға құрылған. Келісімшартқа қол қойғандар: Ресей тарапынан – бас қолбасшы, генерал-лейтенант Н.Ф.Ртищев, Иран тарапынан – сыртқы істер министрі Абул-Хасан-хан мырза. Поэмада бұлардың бейнелері шартты түрде ғана көрініс тапқан. Дереккөздер
Суне Бергстрем

Суне Бергстрём (толық есімі Карл Суне Детлоф Бергстрём) (; 10 қаңтар 1916, Стокгольм — 15 тамыз 2004) — шведциялық биохимик. 1975 жылдан Бергстрём Нобель комитетінің Директорлар кеңесіне мүше. 1982 жылы «простагландинге және оған жақын биологиялық белсенді заттарды ашқаны үшін» Бенгт Самуэльсонмен және Джон Вейнмен бірге Физиология немесе медицина саласындағы Нобель сыйлығын алды. Палеогенетик Сванте Паабоның әкесі. Сілтемелер * [http://nobelprize.org/nobel_prizes/medicine/laureates/1982/bergstrom-autobio.html Нобель комитетінің сайтындағы өмірбаяны]
Беллинцона

Беллинцона (итал.&nbsp; және ромш. Bellinzona, лат.&nbsp; Bilitio ) — швейцариялық Тичино кантонның басты қаласы. Беллинцона қаласы Алп тауынның етегінде орналасқан. Халық және экономика 2008 жылдың желтоқсан бойынша қаладағы тұрғынның саны 17 286 болды. Беллинцона қаласы кантонда халық саны бойынша екінші орын алып тұр. Халықтың көп бөлігі итальян тілінде сөйлейді. Жергілікті өнеркәсіптің негізін машина жасау алып тұр. Негізгі жұмыс беруші Швейцарияның федералды темір жолы болып табылады. Көрнекті жерлер және туризм Беллинцона қаласында үш сарай бар , 2000 жылы ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мәдени мұра объектілеріне қаланың тарихи орталық болып қосылған. Сарайлар: Кастельгранд,Монтебелло және Сассо Корбато. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://www.myswitzerland.com/en/bellinzona.html myswitzerland.com]
Павел Вежинов

Павел Вежинов (, туылған кезде Никола Делчев Гугов ; 9 қараша 1914 жыл, София, Болгария — 20 желтоқсан 1983 жыл, София, Болгария ) - болгар жазушысы. 1938-1944 жылдар аралығында София университетінің филология және философия факультетін тәмамдаған. 1944 жылдан бастап «Фронтовик» газетінің редакторы қызметін атқарды. 1947-1954 жылдары «Стъершел» газетінің, «Септември» журналының бас редакторы болып, 1954 жылы кинематография саласына ауысты. ;«Тосқауыл» хикаяты Болгар жазушысы Павел Вежиновтың «Тосқауыл» атты хикаяты - әлемдегі көп­теген халықтардың тіліне аударылған тамаша туынды. Ақиқат пен арман, шындық пен қиял қаз-қатар өрілген бұл фантасмагориялық шығарманың тосын оқиғасы ғана емес, кейіпкерлерінің ой-санасы, дүниетанымы, фәни жалғанға деген көзқарасы да қызықты. Оқырман қауымға таныс әрі бейтаныс жандардың басынан өткен қиял-ғажайып ертегіге ұқсас хикая бірден өзіне баурап алады. Дереккөздер
Қалам

Қалам — жазуға, сурет салуға арналған құрал. Оның көмегімен сия қағаз (көбінесе) бетіне із қалдыра алады. Қаламның бірнеше түрлері бар: * құс жүнді қалам; * қаламсап; * капилляр каламы; * фломастерлер;&nbsp; * гельді қалам және роллер-қалам; * биополимерлік қалам. Кейде қаламдарды өшірілетін сиямен жасайды. Термин және тарихы Жазатын қауырсын бұрынғы заманнан бері бәріне танымал. Олар қамыстан жасалатын. Ағылшын тіліндегі "pen" сөзі латын тіліндегі "penna" сөзінен (қауырсын) пайда болған, өйткені сол кезде қаздың қауырсындары танымал болған. VI ғасырдан бастап адамдар мыңдаған жылдар бойы қауырсындар қолданған. Қаздың, аққудың қауырсынынан жасалған қаламдар өте қымбат болған. Археологтер Помпеяда мыстан жасалған қауырсындарды тапты, бірақ олар тек XVIII ғасырдың соңында әйгілі болды. Жүздеген жылдардан кейін автоқаламдар пайда болды. Оларға капиллярлық жүйені Л.Е. Уотерман жасады.
Расим Өзденөрен

Расим Өзденөрен (20 мамыр, 1940 жыл, Қаһраманмараш) — түрік жазушысы. Ыстамбұл университе­тінің құқық факультеті және журналистика бөлімдерін бітірді. Кейбір әңгімелері теледидарда экрандалып, Прагадағы халықаралық теледидар фильмдері жарысында қазылар алқасының арнайы жүлдесіне ие болды. Расим Өзденөреннің «Аурулар мен жарық», «Табалдырықта тұрған адам» атты әңгі­мелер жинағы, «Гүл өсірген кісі» романы, «Екі әлем» сынды очерктер жинағы тү­рік прозасының алтын қорына енген. Дереккөздер
Мехмет Фуат Көпірлі

Мехмет Фуат Көпірлі — түркітану ілімінің негізін қалаушысы, ғалым, мемлекет және қоғам қайраткері, профессор. 1890 жылы Константиние қаласында әйгілі Көпірлі отбасында дүниеге келді. Оның арғы атасы Көпірлі Мехмет паша Ұлы Османлы Мемлекетінің садрағзамы қызметін атқарған танымал тұлға еді. Одан кейін де көптеген мемлекет қайраткері шыққан әулеттің бай кітапханасы болды. Бұл әулетке елге танымал ғалымдар мен қоғам қайраткерлері жиналып, ғылыми сұхбаттар ұйымдастырылатын. Өмірбаяны Мехмет Фуат 1913 жылы Ыстамбұл университетіне «Түрік әдебиеті және тарихы» бөліміне профессор болып қабылданды. 1915 жылы «Ұлттық зерттеулер» атты журнал шығарған Көпірлі тіл, әдебиет, тарих, әдебиет тарихы, руханият саласында мақалалар жариялай бастады. 1918 жылы «Түрік әдебиетіндегі алғашқы сопылар» атты кітабын жариялады. Әлемдік түркітану іліміне үлкен үлес болып қосылған бұл еңбек үшін еуропалық танымал ғалымдар «құбылыс, түркітану ілімінде жаңа дәуірдің бастауы» деп баға берді. Тақырыпқа қатысты түрік, араб, парсы және батыс тілдерінде жарияланған зерттеулер мен еңбектерді, әсіресе сол күнге дейін ғылым әлеміне белгісіз болып келген қолжазбаларды молынан пайдалана отырып жазылған кітапта негізінен түрік әдебиеті тарихы тұтас қарастырылып, түрік әдебиетіндегі сопылық дәстүрді қалыптастырған Қожа Ахмет Ясауидің өмірі мен шығармашылығына талдау жасалды. 1924 жылдан бастап Мұстафа Кемал Ататүріктің тапсырмасымен ашылған «Түркия зерттеу-орталығында» қызмет атқара бастады. Сол жылы «Түркітану» журналын шығарып, оның бас редакторы болды. Дереккөздері
Күйіну

Күйіну – адамның бойын қайғы-қасірет жаулап алып уайымдауы. Ызаланып, назаланады. Ауыр қайғыны бастан кешіруде оның бойын ауыр сезім билеп, қайғы-қасірет кешеді. Шығармалардан үзінді «Есей өзінің би білмегенін үлкен кеміс көріп күйінді (Ә.Нұрпейісов)». :«Күйініш күйдіргендей жердің жүзін, :қиналып тоқтата алмай әркім өзін, :Ілініп қаралы күн қара тулар, :Әкетті бойды билеп ауыр сезім (Халық өлеңі)». Нәтижесі Күйіну адамның ақыл-ойын сезім билеп қайғы-қасіретті басынан кешіруде стрестік күйге ұшырайды. Бұл орайда адам күйіп-пісіп, іс-әрекетінде ретсіз қимыл-қозғалыстар жасап, жан дүниесінде зорлану, қиналу сияқты жағдайларға ұшырайды. Ақылды сезім билеп, қайғырушылық пен өкініштілік күйлерді басынан кешіреді. Уайым-қайғыға беріліп, адам бойын үмітсіздік билейді. Жеңу жолдары Адам мұндай ауыр жағдайды жеңу үшін бойындағы күш-қуатын, ерік-жігерін шыңдап ауыр жағдайдан сергудің жолын іздестіруі қажет. Табандылық пен ұстамдылық көрсетіп, өзінің сезімімен еркін билеуге барынша машықтануы пайдалы болмақ. Адам өз күш-жігеріне сенсе ғана барлық қиындықтарды жеңе алады. Сондықтан еш қиындықдардан мойымай, алда тек тек жақсылықтың болатынына сеніп, сол қиындықтарға да басқа көзқараспен қарау керек. Дереккөздер
Лиро-эпос жанры

Лиро-эпос жанры — бір жағынан, лирикалық, сыршылдық, сарыны бар, екінші жағынан оқиғалы болып, эпосқа тән сипатқа да ие болатын шығарма түрі. Көбінесе Лиро-эпостық жырлар, лирикалық поэма түрінде кездеседі. Қазақ ауыз әдебиетіндегі ғашықтық жырлар деп аталатын лирикалық поэмаларды ("Қыз Жібек", "Қозы Көрпеш – Баян Сұлу") осы жанрға жатқызуға болады. Жазба әдебиетінде лирикалық поэмалар Байрон, Шелли, Мицкевич, Пушкин, Лермонтов шығармашылығында кеңінен өріс алды. Лиро-эпикалық шығарманың белгілі сюжеттік құрылымы және адам мінезінің мүсінделіп суреттелуі тұтасып келеді. Лиро-эпикалық шығармада оқиғалар тізбегі мен кейіпкерлердің әрекетінде белгілі бір мақсат болады. Ақын өз қаһармандарының ішкі әлемін даму, өсу бағытында бейнелейді. Мұндайда автор эпикалық жанрдың принциптеріне сүйенеді. Лиро-эпикалық туындыда сюжетке енетін образдардан басқа лирикалық геройдың образы да айқын көрінеді. Қазақ әдебиетінде лирикалық поэманың үлгісі ретінде Мағжан Жұмабайдың "Батыр Баян" атты поэмасын атауға болады. Мұнда уақиға негізі ширақ шиеленіске толы болып келеді. Ал поэманың нәзік лирикалық сипаты, шығарманың негізгі кейіпкері Батыр Баянның көңіл күйінің терең ашылып суреттелуінен де, ақынның өз толғаныстарынан да айқын аңғарылып отырады. Дереккөздер
Мадх

Мадх — араб поэзиясының жанры, мақтау сарынды өлең. Мадх арналған адамды мамдух дейді. Әл-Асқаридың "Диван алманы" еңбегінде 47 түрлі мадақ сарыны келтіріледі. Араб-парсы поэзиясында "Такид алмадх би-ма йушбиух-з-замм"" деген термин кездеседі. Ол мінез-қылығынан, ісінен кемшілік тапқан болып, мамдухты одан әрі көтермелей түсу үшін пайдаланатын әдісінің бір түрі ұғымында қолданылады. Набига Зубианиден бір мысал: ::Айқастан із қалғаны болмаса семсерінде, ::Басында кемшілігі жоқ еді одан өзге. Дереккөздер
Real Estate

Real Estate — американдық инди-рок айтатын музыкалық топ. Ол 2008 жылы Нью-Джерси штатынының Риджвудта пайда болды. Тарихы Ең бірінші құрамға вокалшы және гитарашы Мартин Кортни, гитарашы Мэттью Монденайл, бас-гитарашы Алекс Бликер және дабылшы Этьен Пьер Дюге кірді. 2001 жылы Джексон Поллис Дюгенің орнын басты, ал Джона Мауер клавишшы және гитарашы ретінде топқа қосылады. Бірнеше сингл шығарған соң, 2009 жылы Real Estate өздерінің ең бірінші альбомын шығарды. Ол жақсы танымал болып, Pitchfork-та "ең күшті жаңа өлең" атағына ие болды. Metacritic сайтында альбомның рейтингі 79%-ға жетті. Содан соң топ бірнеше рет концерт өткізіп, 2010 жылы Чикагода өткен Pitchfork Music Festival фестиваліне және Барселонадағы Primavera Sound Festival-ға қатысты. 2011 жылы Real Estate Domino Recording Company-мен келісім-шартқа қол қойды. 18 қазан күні олар өздерінің екінші альбомын шығарды. Дискография Альбомдар * 2009: Real Estate * 2011: Days * 2014: Atlas * 2017: In Mind * 2020: The Main Thing Қысқа альбомдар * 2009: Atlantic City Expressway * 2010: Reality * 2021: Half a Human Дереккөздер
Танаху ауданы

Танаху (непал. तनहुँ जिल्ला ) — Непалдың 75 аудандардың ішіндегі бір аудан. Ол Гандаки аймағына кіреді, ал Гандакидің өзі мемлекеттің Батыс жағына жатады. Ауданның астанасы - Дамаули қаласы. Сьянгджа ауданымен (батыста), Каски және Ламджунг аудандарымен (Солтүстікте), Горкха ауданымен (шығыста), Нараяни аймағындағы Читван ауданымен (оңтүстік шығыста) және Навалпараси мен Палпа аудандарымен (оңтүстікте)шектеседі. Танаху ауданының жер көлемі -1546 км². 2011 жылы халық саны 323 288 адам болды, олардың ішінде 143 410-ы - ер адамдар, ал 179 878-ы - әйел адамдар. 2001 жылы халық саны 315 237 адам болды. Халықтың ішінде 86,50% индуинизмға бағынады, 9,44% - буддизм, 1,69 -христиан дінін және 1,29 -ислам дінін қуаттайды. Дереккөздер
Көсемсіну

Көсемсіну – өзін үлкен санап, былайғыларға ақыл-кеңес айтушы, білгішсініп, әрбір істің мән-жайы туралы өзгеге мәлімет беруші адам мінезіндегі ерекшеліктерді сықақ түрінде анықтау. Белгілері Көсемсіну көпшілікке басшылық көрсетіп, өзінің ақылы мен «даналығын» көрсетуге ұмтылуы. Әдетте мұндай мінез ерекшеліктері көсемсіген адамды халықтың күлкі-мазағына айналдырып, оны келекелейтін болады. ::«Жол енді құдалардан басталсын деп, сөйледі көсемсініп Ұрқия әжей» (Байзақов). Қосымша мағыналары Көсемсіну көпшілік арасында жөн-жосық пен салт-сананы білгенсіп, даурыға сөйлеп, менмендігін, өркөкіректігін көрсететін, жағымсыз қылықтарымен көзге түсетін адамды да осылай деп бағалайды. Көсемсіген адам өзін көпті көрген, өмір тәжірибесімен ысылған пайымшыл да ақылгөй адам етіп көрсеткісі келеді. Ондай адамдар халық арасында данышпан, кемеңгер болуды көздеп қилы-қилы әрекеттер жасағанымен, атақ-құрметке іліге алмайды. Өйткені олардың мінезінің жасандылығы мен ақыл-ойының саяздығын былайғы ел бірден байқайды. Ондай мінездегі жағымсыз қылықты Жамбыл өзінің бір туындысында былай деп мінейді: ::«Құр кепкеннен пайда жоқ, сөйлеген сөздің данасын» – дейді. Көсемсіну сынай-мінеудің өзге де түрлері данасыну (өзін ақылды данышпан санау), дандайсу деген, өзін жоғары ұстау, асып-тасу дейтін синонимдер арқылы да кекесінді түрде айтылады. Қарама-қарсы түсінік Көсемсіну ұғымына қарама-қарсы түсінік даналық. Көсемсіну - кемеңгерлікті, ақылгөйлікті, данышпандықты білдіретін адам мінезіндегі қасиетті игі сипаттар. «Абайдың өз заманында жұрттан асқан даналығы, бүгінгі бізге қадірлілігі оның халықты сүюшілігінде (Ақынжанов)». Адам мінез-құлық сипаттарының кез келген түрі мен ерекшеліктерінің қарама-қарсы түсініктерінің болуы табиғи нәрсе Дереккөздер
Қызылдихан

Қызылдихан сөзі мынадай мағыналар білдіруі мүмкін: * Қызылдихан – Жамбыл облысы Жамбыл ауданындағы ауыл. * Қызылдиқан – Жамбыл облысы Сарысу ауданындағы ауыл. * Қызылдихан – Түркістан облысы Қазығұрт ауданындағы ауыл.
Құлантөбе

Құлантөбе — Алматы облысы Қонаев қалалық әкімдігіне қарасты Шеңгелді ауылдық округі құрамындағы елді мекен, темір жол айрығы. Географиялық орны Қонаев қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 14 км-дей жерде, Қапшағай су қоймасының солтүстігінде темір жол бойында орналасқан. Халқы Дереккөздер
Бауыржан Қарағызұлы

Бауыржан Қарағызұлы (1982 жыл, 17 қазанда дүниеге келген) — Қазақтың белгілі ақыны. Қазақстанда өткен көптеген халықаралық, республикалық, облыстық, қалалық әдеби конкурстардың жеңімпазы. * Қазақстан Жазушылар Одағының мүшесі. * Қазақ ПЕН-клубының мүшесі. * ЮНЕСКО-ның қолдауымен өткен Халықаралық "Шабыт" шығармашыл жастар фестивалінің екі мәрте лауреаты және Гран-При жүлдесінің иегері. * "Әлемге әйгілі - Астана" атты жыр мүшәйрасының Гран-При жүлдесінің иегері. * Сейдолла Бәйтереков атындағы арнайы сыйлықтың иегері. * ҚР Тәуелсіздігінің 20 жылдығы қарсаңында өткен "Қазақ елі, бір ауыз сөзім саған" атты І республикалық Мағжан өнер фестивалінің лауреаты. * "Табысты қазақстандық - 2012" Ақмола облысы "Жас дарын" сыйлығының иегері. * Ақын-импровизатор Иманжүсіп Құтпанұлының 150 жыл толуына орай өткен әдеби байқаудың жеңімпазы. * 2014 жылғы Қазақстан Республикасы мемлекеттік сепендияның иегері. * Қазақстан Республикасының Тәуелсіздігіне 30 жыл медалі мен марапатталған. * "Жұмбақтасқа жауған күз", "Өң.Мен.Түс.", "Жүрек кітабы", "Топырақ демі", "Галстук" атты жыр-кітаптарының авторы. * 2023 жылы "Ақпарат саласының үздігі" төсбелгісімен марапатталған. 30-дан астам өлеңдері «Жаһандағы заманауи қазақстандық мәдениет» жобасы аясында Біріккен Ұлттар Ұйымының ресми (ағылшын, араб, испан, қытай, орыс, француз) 6 тіліне аударылған. Республикалық "Алаш үні" газетінде тілші, Елордалық "Астана" журналында тілшілер қосынының жетекшісі, жауапты хатшы, бас редактордың орынбасары; Қазақстан Республикасының Ұлттық Академиялық кітапханасында "Кітап патшалығы" журналы бас редакторының орынбасары; Көкшетау қаласындағы "Ақпараттық кітапхана жүйесі" Мемлекеттік мекемесінде директор; "Қазконтент" АҚ "Әдебиет порталының" жетекшісі және оның негізін қалаушы; "Мәдениет порталының" бас директоры және оның негізін қалаушы; Қазақстан Жазушылар одағы Астана қаласы филиалының директоры; ҚР Мәдениет және спорт министрлігі жанынан құрылған Жас ақын-жазушылар кеңесінің хатшысы; ҚР Мәдениет және спорт министрінің кеңесшісі қызметтерін атқарған. Үйленген. Төрт бала тәрбиелеп отырған әке. Әлеуметтік желідегі парақшалары [https://www.facebook.com/hasakyn facebook парақшасы] Дереккөздер http://www.madeniportal.kz/author/11
Ақөзек (Қонаев қалалық әкімдігі)

Ақөзек — Алматы облысы Қонаев қалалық әкімдігіне қарасты Шеңгелді ауылдық округі құрамындағы ауыл. Географиялық орны Қонаев қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 35 км-дей жерда, Қапшағай су қоймасының солтүстігінде орналасқан. Халқы Дереккөздер
Ақөзек (Жетісу облысы)

Ақөзек — Жетісу облысы Ақсу ауданы, Матай ауылдық округі құрамындағы ауыл, темір жол айрығы. Географиялық орны Аудан орталығы – Жансүгіров ауылынан солтүстік-батысқа қарай 78 км-дей жерде, Үштөбе - Ақтоғай темір жолы бойында орналасқан. Халқы Дереккөздер
Монотип

Монотип ( моно- және — көшірме, ізтаңба) — жеке баспа әріптерінен және әріп аралық бос орыннан тұратын тұтас жол құятын аутоматты әріп теру машинасы. Полиграфиялық машинаның бір түрі. Монотипті 1887 жылы американдық Толберт Лэнстом жасап шығарды. Монотип екі бөлек секциядан тұрды: * ақпарат кодталатын және перфотаспа ға жазылатын пернетақталы аппарат; * перфолентаның басқаруымен жұмыс істейтін әріпқұюшы механизм. Әрбір литера арнайы типографиялық құймадан жеке құйылатын, сосын литералардан жолдар жасалынып, баспалық формадағы беттер терілетін. Монотипте қаріпті құю үшін матрицалар қолданылатын. Монотип беттеудің қиын түрлерінде (формулалар, экзотикалық тілдердің фрагменттері бар және т.с.с) қолданылды. КСРО-да монотиптердің өндірісі 1947 жжылы ленинградтық полиграфтық машиналар зауытында басталды. Фототеру мен компьютерлік беттеудің пайда болымен монотиптер қолдансытан шығарылды. Пайдаланылған әдебиет * Бушунов В. Т. Монотип (Наборная и отливная машины). — М.; Л., 1948. * Шульмейстер М. В. Монотип. Устройство и эксплуатация буквоотливных наборных машин. — Кн. 1-2. — М., 1961—1963.
Times New Roman

Times New Roman — кертпелері бар қаріп және гарнитура. Қаріпті 1931 жылы суретші Виктор Лардент британдық «Таймс» (The Times) газеті үшін жасап шығарды. Қаріп Монотип компаниясынң Англиядағы өкілі, типограф Стенли Морисонның «Таймс» газетінің нашар баспасы мен типографкасын сынға алғаннан кейін пайда болды. Қаріп бойынша жұмысты Морисон басқарды, ал Таймс газетінің жарнама бөлімінің суретшісі Виктор Лардент қаріптің суретін салды, ал қаріптің ақырғы нақтылау жұмыстарын Монотип компаниясы жасады. Қаріпті салған кезде Морисон «Plantin» атты ескі қаріпті негіз етіп алды, алайда мәтіннің оқылуын жеңілдету мен кеңістікті үнемдеу мақсатында өзгерістер енгізілді. Жаңа қаріппен терілген Таймстың жаңа саны 1932 жылы 3 қазанда жарық көрді. Бір жыл өткен соң қаріп коммерциялық қолданыс үшін сатылымға шықты. Таймс газеті Times New Roman қаріпін 40 жыл қолданыды, бірақ жаңа өндірістік техника мен таблоид форматының өзгеруіне байланысты 2004 жылға дейін газеттің қаріпі 5 рет өзгеріске ұшырады. Алайда жаңа қаріптердің барлығы New Roman-ның нұсқалары болып табылады. Таймс газетінде ұзақ қолданылмаса да, Times New Roman кітап типографиясында, әсіресе Қазақстан, Ресей, АҚШ-та жиі қолданылады. Мұның басты себептерінің бірі қаріп Micrisoft компаниясынің өнімдермен бірге таратылады, нәтижесінде Times New Roman адамзат тарихыдағы ең жиі қолданылатын қаріптердің бірі болып табылады. Қолданылуы Times New Roman әлем бойынша көптеген газеттерде қолданылады. Сонымен қатар: * қаріп Microsoft корпорациясының Microsoft Windows операциялық жүйесінде 3.1 нұсқасында қолданылады және қаріп Microsoft Windows ОЖ-не арналған бағдарламаларда, мәтін процессорларында және интернет браузерлерде негізгі ретінде қолданылады (Microsoft Office 2007 бағдарламасында негізгі қаріп Calibri болып өзгертілгенше). * Линотайп компаниясының Times Roman қаріпі Apple Mac OS X ОЖ-нде негізгі кертпесі бар қаріп ретінде қолданылады, ал Монотайптың Times New Roman қаріпі Mac OS X ОЖ-нің тек соңғы нұсқасында ғана негізгі болып орнатылған. * 2004 жылдың 1 ақпанынан бастап АҚШ-тың барлық дипломатиялық құжаттары 12-ші кегльді Courier New орнына 14-ші кегльді Times New Roman қаріпімен терілетін болды. Дереккөздер
Жасыл Жебе

Жасыл Жебе — DC Comics-тің ойдан шығарылған кейіпкері. Авторлар оның киімін жасағанда Робин Гудке арқа сүйеген: киімі, садағы мен жебелері жасыл түсті. Жасыл жебенің шын аты - Оливер Куин, бірақ отбасы оны Олли деп атайды. Ол өте бай болған, себебі әкесі үлкен компанияны басқарған. Компанияның аты Куин Консолидейтит (Queen Consolidated) болған. Бір күні Оливер мен әкесі мұхитқа круиз лайнерімен шыққан. Бірақ олар апатқа ұшырады. Оливер оянған кезде ешбір тірі адам болмаған, ал өзі елсіз аралда қалады. Алайда 5 жыл өткенде, оны балықшылар әрең тапқан. Туған қаласына келген кезде ол бір нәрсені байқады: бұл қала өте зиянды, қауіпті болған. Соңынан ол қаланың қаһарманы болуға кірісті. "Жасыл жебенің" жазушысы - Мартин Вейсигер мен Джоджем Пэпом. Бірінші рет 1941 жылы "Жасыл жебе" туралы комикстер шыққан. Алғашқы 25 жылдарда ол қарапайым болған жоқ, бірақ 1960 жылдардың аяқ кезінде "Жасыл жебе" абыройын тез көтерген. Өйткені Оливер өзіне Жасыл Шамды серіктеске алған. Ал Жасыл Шам сол кезде көп жанкүйерлердің сұранысына ие болды. Осы оқиғадан кейін "Жасыл жебе" өте даңқты кейіпкер болып кетті.
V деген Вендетта

V деген Вендетта — Алан Мур жазған және Дэвид Ллойд кескіндеген, 10 шығарылымнан тұратын комикстер сериясы. Комикстегі оқиғалар орын алатын мекен — 1980-90 жж. антиутопия дәуіріндегі Ұлыбритания. Сюжеттің негізінде өзін V деп атайтын, халықтың қолдауымен тоталитарлық режимді құлатқысы келетін тылсым революционердің оқиғасы баяндалады. 2006 жылы аталмыш комикстің желісі бойынша Warner Bros. компаниясы аттас фильм түсіріп шығарды.
Дрон

"Дрон", "Дрондар", "Дрондық" ұғымдарына қатысты: Тіршілік әлемінде * Дрон (ара) - еркек ара. * Дрон (құмырысқа) - туу қабілеті бар еркек құмырсқа Ғылым мен технологияда * Автономды ғарышайлақты дрон кемесі, ASDS, бірінші саты зымыранын жинауға қолданылады * Ұшқышсыз ұшу аппараты, (UAV), адамсыз ұшақ * * Ауылшаруашылық дроны * * Тасығыш дрон * * Микро ұшу аппараты * * Ұсақ UAV * * Мультикоптер * * Жолаушы дроны * * Квадрокоптер * * Ұшқышсыз әуе соғыс аппараты, қарулы UAV Өнер және медияда Қияли заттар * Дрон, Боргпен біріккен адам түрі * Дрондар, немесе yanme'e, Ковенант (Halo) * Дрон, П.Г. Вудхауздың романдарындағы Дрондар клубы мүшесі * Дрондар, "Үнсіз қашудағы" қызметші роботтар * Дрондар, Иэна М. Бэнкстің "Мәдениет" атты утопиялық қоғамындағы интеллектуалды машиналар Фильм және теледидар * Дрондар (2010 фильм), АҚШ кеңсе комедиясы * Дрондар (2013 фильм), Рик Розенталь режиссерлік еткен американдық соғыс триллері * Дрон (2014 фильм), норвегиялық деректі фильм * Дрон (2017 фильм), канадалық триллерлік фильм * "Дрондар" (Бивис және Баттхед), 2011 жылғы эпизод * "Дрон" (Жұлдызды жорық: саяхатшы, Star Trek: Voyager), 1998 жылғы эпизод Музыка Жанрлар мен топтар * Дроун-метал, ауыр метал стилі * Дрон музыка, минималист музыка стилі * Дрондар (Австралиялық топ) * Дрондар (Ағылшын тобы) Альбомдар * Дрондар (Muse альбомы), 2015 ж * Drones World Tour, Muse альбомы * Дрондар (Роберт Рич альбомы), 1983 ж * Дрондар (EP), 2001 жылы австралиялық Дрондар тобына тән EP Әндер * «Дрон», шынжырдағы Алиса 2018 жылғы "Rainier Fog" альбомынан * «Дрон», Chastity Belt-тен 2015 ж "үйге баруға уақыт бар" альбомынан * «Дрондар», 2004 ж. Fear Factory альбомынан "Archetype" * «Дрондар», 2015 ж. Хроносима альбомынан "Үнсіздікте аңсау" (In Silence We Yearn) * «Дрондар», 2006 жылы Rise Against альбомынан "The Sufferer & the Witness" Музыкадағы басқа қолданысы * Дрон, немесе bladder fiddle * Дрон цитра * Дрон (музыка), музыкалық туындыдағы үздіксіз нота немесе аккорд * Дрон (Желқобыз), тұрақты дыбыс шығаратын үрлеуіш * Диджеридо, кейде дронсыбызғы (dronepipe) делінеді Басқа қолданысы * Дрон (күрескер), мексикалық кәсіпқой күрескер * Дрон, Америка Құрама Штаты, Джорджиядағы бір жер Тағы қара * Дрон соққысы
Snapchat

Snapchat ( — лезде суретке түсіру) — Фотосурет және видеоны қыстырып жіберіп, хат алмасуға арналған мобильді қосымша (қолданба). Эван Шпигель, Бобби Мерфи және Френк Браун Стэнфорд университетінде оқып жүрген кездерінде жасап шығарған. Қосымшаны қолдана отырып, қолданушы суретке түсіріп, видео жазып, мәтін мен кескіндерді қосып, оны өзі басқаратын алушылар тізіміне жібере алады. Осындай жіберілетін сурет не видео «Snap» деген атаумен танымал. Қолданушылар алушылардың оның жіберген snap-ын қаншалықты ұзақ мерзімге дейін қарай алатынына қарай уақытқа шектеу қояды (2015 жылдың наурызындағы мәліметке сәйкес ол 1 мен 10 секунд аралығында болды), содан кейін snap оны алушының құрылғысынан жойылады, бірақ Snapchat серверінен емес. Тек соңғы snap-ты ғана қайталап көруге болады және де 24 сағатта бір рет. Snapchat статистикасы бойынша 2014 жылдың мамырындағы мәліметке сәйкес, қосымшаның қолданушылары күніне 700 миллион фотосурет пен видео жіберген екен, ал Snapchat Stories-тегі контент күніне 500 миллион рет қаралған. Әртүрлі ақпарат көздері компанияны 10-20 миллиард долларға бағалайды. Дереккөздер Сілтемелер * [http://snapchat.com snapchat.com] — жоба сайты
Инженер

Инженер — инженерлік іспен айналысатын, ғылыми білімін, математиканы және өнертапқыштығын қолданып, техникалық, қоғамдық және коммерциялық проблемалардың шешімін табумен айналысатын маман. Инженерлер материалдарды (заттар), құрылымдарды және жүйелерді олардың тиімділігі, заңға сәйкестігі, қауіпсіздік мәселесі және бағасы себепті туындайтын шектеулерді ескере отырып жобалайды. Инженер сөзі латынның ingeniare ("ойлап шығару, өнертапқыштық") және ingenium ("ақыл, дарын") сөздерінен алынған. Инженердің жұмысы — ғылыми жаңалықтар және олардың адамзат қажеттілігі мен өмір сапасын жақсартуда қолданылуы арасындағы байланысты қалыптастыру. Инженерлердің түрлері Инжинирингтің көптеген тармақтары бар, әрқайсысы арнайы технологиялар мен өнімдерге маманданған. Әдетте инженерлердің бір салада терең білімі болады да, өзге де қатысты салаларда жалпылама білімі болады. Мысалы, инженер-механик (машина жасау) мамандығының оқу курсына әдетте электротехникалық және бағдарламалау (программалау) инженерияның кіріспе сабақтары қосылады. Белгілі бір өнімді жасау кезінде инженерлер әдетте өзара команда болып бірге жұмыс жасайды. Мысалы, құлтемір құрастыру кезінде инженерлер командасы ең кемінде үш түрлі инженердің көмегіне жүгінеді. Инженер-механик денесі мен қозғалтқыштарының жобасын жасайды. Инженер-электрик болса, қуат жүйесін, сенсорлар мен бақылау электр схемаларын қадағалайды. Ең соңында, бағдарламалаушы инженер роботтың дұрыс жұмыс жасауын қамтамасыз ететін бағдарламалық жасақтаманы дамытады. Дереккөздер
Дэниел Киз

Дэниел Киз (, 9 тамыз 1927 жыл, Нью-Йорк — 15 маусым 2014 жыл, Бока-Ратон (Флорида) — америкалық жазушы және филолог. Биографиясы Бруклинде Ресей империясынан эмиграция жасаған еврей отбасында дүниеге келді. Әкесі - Уильям Киз, шешесі - Бетти Алицки . Анасының отбасысы Украинадан Монреальге XIX ғасырдың соңында көшті . Әкесі пайдаланған заттарды дүкенде сататын еді, ал анасы косметолог болған. Жергілікті Бруклин колледжін бітіріп, «Ғылыми фантастика» журналының редакциясында және мектепте мұғалім болып жұмыс істеді. Алғашқы публикациясы — «Прецедент», 1952 жылы Marvel Science Fiction журналының мамырлық шығарылымында жарияланды. Атақты Дэниел Кизге «Элджернонға арналған гүлдер» («Цветы для Элджернона») шығармасы әкелді. Қызықты фактілер * Дэниел Киз — атаулары бірдей екі шығармалар үшін, ағылшын ғылыми фантастикасындағы екі ең айтулы марапаттарға ие болған жалғыз жазушы. * Дэниел Киздің орыс тіліндегі жариялауы бірінші рет 1967 жылы болды. * 1968 жылы режиссер Ральф Нелсон «Элджернонға арналған гүлдер» атты шығармасы бойынша «Чарли» фильмін түсірді. Чарли Гордонның рөлі үшін актер Клифф Робертсон «Оскар» премиясына ие болды. Әдебиеттер тізімі Романдары: * Элджернонға арналған гүлдер / Flowers for Algernon, 1966; * Жанасу / The Touch, 1968; * Бесінші Салли / The Fifth Sally, 1980; * Билли Миллиганның еселі ақылдары / The Minds of Billy Milligan, 1981; * Миллиганның соғыстары /The Milligan Wars, 1986 — қазіргі уақытта кітап тек жапон тілінде шыққан, оның басқа тілдердегі басылымы Билли Миллиган туралы «The Crowded Room» фильмінің шығарылымынан кейін жоспарланып жатыр; * Дэниел Киздің әңгімелер жинағы / Daniel Keyes Collected Stories, 1993; * Өлімге дейін / Until Death, 1998. Деректі прозалық шығармалары: * Unveiling Claudia, 1986; * Algernon, Charlie and I: A Writer’s Journey, 2000. Сілтемелер * [http://www.danielkeyesauthor.com/ Официальный сайт Дэниела Киза]
Михаэль Энде

Михаэль Андреас Гельмут Энде (, 12 қараша 1929 жыл, Гармиш-Партенкирхен, Германия — 28 тамыз 1995 жыл, Фильдерштадт-Бонланден, Германия) — неміс жазушысы, балаларға арналған бірнеше шығармалардың авторы (олардың арасындағы ең танымалы - «Бітпейтін әңгіме»). Бүгінгі күнге дейін Энденің шығармалары 40-тан астам тілдерге аударылып, 20 миллионнан астам дана басылып шықты. «Бітпейтін әңгіме» шығармасы бойынша фильм түсірілді. «Ғажайып сусын»-ның (1989) мотиві бойынша әйгілі «Вуншпунш» (2000) атты мультипликациялық хикая түсірілді. Дереккөздер
Хангаң

Ханган ) — Оңтүстік Кореяда орналасқан өзен. Сеул қаласынан ағып, Сары теңізге құяды. Ұзындығы — 514 километр, ені Сеулдің ішінде 1 километрге дейін жетеді. Орташа су шығыны - 670 м 3 /с. Минималды және максималды ағу екпіні 1:318 болып ерекшеленеді. Ханган арқылы көпірлер Өзенде 27 көпір салынған. Көбісі Сеулдің солтүстік және оңтүстік жақтарын байланыстырады. Дереккөздер
MelOn

MelOn (кор. 멜론) — оңтүстік кореяның онлайн музыкалық дүкені. Тарихы 2004 жылдың қарашасында өз жұмысын бастаған MelOn, SK Telecom-ның арқасында қарышты қадамдар жасай бастады. 2009 жылы LOEN Entertainment MelOn-ға жауапты компания болды. MelOn қолданушыларға ғаламтор арқылы музыканы ұялы телефонға түсіріп алуға мүмкіндік береді. Өлеңдер ұялы телефондарда, цифрлық аудио-плеерлерде және цифрлық камераларда ойнатыла алады. Қолданушылар қосымша өздері де рингтондарды жасай алады. MelOn атауы melody on-ның акронимі болып келеді. MelOn-ды iOS, Android және Windows Mobile қолданушылары жүктей алады. Дереккөздер
Талдыбұлақ

Елді мекендер: * Талдыбұлақ – Ақтөбе облысы Хромтау ауданындағы ауыл. * Талдыбұлақ – Алматы облысы Еңбекшіқазақ ауданындағы ауыл. * Талдыбұлақ – Алматы облысы Талғар ауданындағы ауыл. * Талдыбұлақ – Батыс Қазақстан облысы Сырым ауданындағы ауыл. * Талдыбұлақ – Батыс Қазақстан облысы Тасқала ауданындағы ауыл. * Талдыбұлақ – Жамбыл облысы Меркі ауданындағы ауыл. * Талдыбұлақ – Жетісу облысы Алакөл ауданындағы ауыл. * Талдыбұлақ – Жетісу облысы Кербұлақ ауданындағы ауыл. * Талдыбұлақ – Түркістан облысы Қазығұрт ауданындағы ауыл. * Талдыбұлақ – Ұлытау облысы Жаңаарқа ауданындағы ауыл.
Валентин Фердинандович Асмус

Валентин Фердинандович Асмус (18 желтоқсан, 1894, Киев, Ресей империясы - 4 маусым, 1975, Мәскеу, КСРО) — Ресей философы, педагог. Отбасы *Әйелі - Ариадна Борисовна Асмус (1918-2004). Бірнеше баласы болған *Баласы - Асмус Валентин Валентинович (5.08.1950) *Баласы- Асмус Василий Васильевич (09.12.1952) Еңбектері *Асмус В. Ф. Логика тарихы бойынша дәрістер: Авиценна, Бэкон, Гоббс, Декарт, Паскаль. — М.: URSS, 2007. *Асмус В. Ф. Логика. Жүйелі курс. — М.: URSS, 2010. *Асмус В. Ф. Философия және математика интуиция мәселесі: Тарих очеркі — М.: URSS, 2011. *Асмус В. Ф. Платон. — М.: URSS, 2013. *Асмус В. Ф. Неміс эстетикасы XVIII ғасыр. — М.: URSS, 2004. *Асмус В. Ф. Ресей символикасының философиясы мен эстетикасы. — М.: URSS, 2013. *Асмус В. Ф. Аристотель эстетикасы. — М.: URSS, 2011. *Асмус В.Ф. Канта диалектикасы. - М., 1929. *Асмус В.Ф. Иммануил Кант. - М., 1973. Сыртқы сілтемелер *[http://minervium.com/logic/Asmus-Logika.html Асмус В. Ф. «Логика» (1947)]
Интероцепция

Интероцепция — ағзаның ішкі саңылаулары. Интероцепторлар қатарына механикалық және хеморецепторлар кіреді. Олар барлық ішкі мүшелерде кездеседі және сан алуан органикалық процестерге – қанның химиялық құрамы мен қысымының өзгеруіне, тканьдердің температурасының өзгеруіне, асқазанның толуының және т.б. өзгеруіне жауап береді. Қызмет етуі Интероинтероцепцияның қызмет етуі көбінесе санадан тыс жүзеге асады. Органикалық түйсіктер пайда болғанымен, тек диффуздық түрде организмнің жалпы күйін комфорт немесе дискомфорт, қысылу немесе босаңсу, мазасыздық немесе тыныштық түріндегі көбінесе эмоционалдық боялған күйін бейнелейді. И.М.Сеченов оларды «күңгірт сезімдер» деп атаған. Интероинтероцепцтяның қызметі тек 1930 жылдардан кейін ғана, Кеннонмен гомеостаз ұғымы ашылғаннан кейін ғана едәуір толық түсінікті болды. Ағзаның ішкі тепе-теңдік күйі немесе гомеостазис өмір сүрудің қажетті шарты болып табылады. Дереккөздер
Тед Кёрсон

Теодор «Тед» Кёрсон (, 3 маусым 1935, Филадельфия - 4 қараша 2012, Монтклэр) — америкалық джаз музыканты, сырнайшы. Көбіне Чарльз Мингуспен бiрлесіп жазған жазбалары арқылы танымал болды. Өмірбаяны Теодор Пенсильвания штатындағы Филадельфия қаласында 1935 жылдың 3 маусымы дүниеге келді. Тед трубада ойнауға кездейсоқ қызығып кетті. Бiр күнi ол күмiс трубада ойнап отырған газет сатушыны байқады. Алайда, оның әкесі баласының Луис Джордан сияқты альт-саксофонда ойнағанын қалады. 10 жасында Тед өзінің ең алғаш трубасын алды. Кёрсон Ред Родни, Стэн Гетц и Джерри Маллиган сияқты атақты, әйгілі музыканттар оқыған консерваторияда білім алды. Консерваторияны аяқтаған соң Дейвис Майлспен танысады, оның шақыруы бойынша Тед 1956 жылы Нью-Йоркке көшеді. Осылайша Тедтің шығармашылық ісі басталады. Оның сахнадағы өнері тартымды болып, Тед үлкен жетістіктерге жетеді. Оның танымалдылығы әртіске Roulette Records-пен контрактқа қол қоюға мүмкіндік береді. 50-жылдардың аяғы мен 60-жылдардың басында Кёрсон Сесил Тэйлормен бірге өнер көрсетеді. Кейін ол Чарльз Мингустың ұжымына бірігеді. Ол сол жерде 1961 жылға дейін жұмыс істейді. Аталған ұжымда Тед тек музыкант рөлінде болып қоймай, группаның пресс-секретарі ретінде де танылады. Музыканттың шығармашылығындағы маңызды рөлді оның 1960 жылғы Франциядағы джаз фестивалінде өнер көрсетуі алды. Оны бүкіл Еуропа есте сақтап, кейін оның алыс шетелдегі гастрольдерін өткізуге көмектесті. 60-жылдары Кёрсон Билл Барон, барабаншы Дик Берк және бас-гитарашы Херб Бушлермен қосыла өзінің жеке тобын құрады. 1964 жылы топтың Копенгаген, Париж, Голландия, Швецияда болған еуропалық турнесі басталады. Сол жылы Тед Кёрсон «Tears for Dolphy» композициясын жазады. Бұл туынды «Теорема», «Соңғы дата», «Браун Бани» сияқты фильмдерде кездеседі. 1966 жылы музыкант Пори деген фин қаласында өткен джаз фестиваліне қатысады. Сонымен қатар, ол осы фестивальдің пресс-секретарі болады. 2007 жылы Тарья Халоненнің шақыруы бойынша Финляндияда өз өнерін көрсетеді. Өмірден 2012 жылдың 4 қарашасында, Нью-Джерси штатының Монтклэр қаласында өтеді. Дискографиясы Соло жазбалары *1961 жыл — Plenty of Horn *1962 жыл — Fire Down Below (Prestige Records, with Gildo Mahones, George Tucker, Roy Haynes) *1964 жыл — Tears for Dolphy *1964 жыл— Flip Top (Freedom Records) *1965 жыл — The New Thing and the Blue Thing (Atlantic Records) *1966 жыл — Urge (Fontana) *1970 жыл — Ode to Booker Ervin (EMI) *1971 жыл — Pop Wine *1973 жыл— Cattin' Curson with Georges Arvanitas and Chris Woods *1974 жыл — Quicksand (Atlantic Records) *1976 жыл — Blue Piccolo (Whynot Records) *1976 жыл — Ted Curson and Co. (India Navigation) *1978 жыл — 'Round About Midnight *1979 жыл — Snake Johnson (Chiaroscuro Records) *1980 жыл — I Heard Mingus *1990 жыл — Travelling On Шақырылған музыкант ретінде Ч. Мингуспен бірге *Pre Bird (1960) *Mingus at Antibes *Charles Mingus Presents Charles Mingus (1960) Арчи Шеппен бірге *Fire Music (1965) Анджей Тжасковскиймен бірге *Seant (1966) Spirit Of Life Ensemble-мен бірге *Live Au Duc (2001) *Planet Jazz (2009) Дереккөздер
Ислам мемлекеті (айрық)

Ислам мемлекеті: * «Ирак және Шам Ислам мемлекеті» (ИШИМ, ДАИШ) — радикалды исламизм идеологиясын ұстанатын әскери лаңкестік ұйым және халықаралық қауымдастық мойындамаған квазимемлекет. ** «Ирак Ислам мемлекеті» — Әл-Қағиданың Ирактағы бөлімшесінен пайда болған топ, кейін «Ирак және Шам Ислам мемлекетіне» айналып кетті. * Ислам мемлекеті (ұғым) — Ислам дінін өзінің саяси институттарының идеологиялық негізі ретінде қабылдаған мемлекет. * Ауғанстан Ислам Мемлекеті — 1992 жылы Ауғанстан аумағында ауған можаһедтері құрған мемлекет, 2001 жылы жойылды.
Маятас (Жамбыл облысы)

Маятас — Жамбыл облысы Сарысу ауданы, Жайылма ауылдық округіне қарасты ауыл. Географиялық орны Аудан орталығы — Жаңатас қаласынан солтүстікке қарай 17 км-дей жерде. Іргесінен Бүркітті өзені ағып өтеді. Ауыл маңында Бүркітті су қоймасы орналасқан. Халқы Маятастан шыққан танымал тұлғалар Сәуле Жанпейісова - әнші, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері, "Дарын" мемлекеттік жастар сыйлығының лауреаты, филология ғылымдарының кандидаты. Дереккөздер
Қызылдиқан

Қызылдиқан — Жамбыл облысы Сарысу ауданы, Жайылма ауылдық округіне қарасты ауыл. Географиялық орны Аудан орталығы — Жаңатас қаласынан солтүстік-батысқа қарай 14 км-дей жерде. Ауыл іргесінен Құрттыбұлақ және Жылыбұлақ өзендері ағып өтеді. Ауыл маңында Қызылдиқан су қоймасы орналасқан. Халқы Дереккөздер
Параграф

Параграф ( — қасына жазылған) — тарау, бөлім ішіндегі мәтін нің кішігірім бөлімі. Параграф мәтінде арнайы параграф белгісімен «§» белгіленеді. Параграфтар ережелерде, нұсқауларда, жарғыларда, бағдарламаларда, ғылыми кітатарда, оқулықтарда және т.с.с. қолданылады. Тақырып бойынша шағын бір пікірді талқылауға арналған бірнеше сөйлемдердің жиынтығы. Мәселен тақырып сенбілік туралы болса, оқушылардың да сенбілікке қосатын үлесін жазуға бір параграф арналуы мүмкін. Осылайша, әлеуметтік топ мүшелері жеке-жеке сенбілікке қосатын өз үлестерін жеке параграф ретінде жазса болады. Тақырыпқа немесе берілген тапсырмаға байланысты авторда бірнеше идея, пікірлер болуы мүмкін. Автор осы пікірлерін жеке жазу үшін параграфтар құрастырады. Яғни параграф үлкенірек мәтіннің белгілі бір құрамына айналады және автордың ұстанымын дәлелдеуге бағытталады. Дереккөздер Тағы қараңыз * Азат жол
Семей облысы (Қазақстан)

Семей облысы — Қазақ КСР (1939-1991) және Қазақстан Республикасының (1991-1997) құрамында болған әкімшілік бірлік. Әкімшілік орталығы — Семей қаласы. Тарихы Ресей империясының Семей облысы 1854 жылы құрылды. 1920 жылы облыс Семей губерниясы болып қайта құрылды. Кейін Қазақ КСР құрамында 1939 жылы облыс құрылған кезде оның құрамына Семей қаласы мен Абыралы, Ақсуат, Аягөз, Белағаш, Жаңасемей, Жарма, Көкпекті, Мақаншы, Жаңа Шүлбі, Үржар, Шыңғыстау, Шұбартау аудандары кірді. 1939 жылдың соңында Шар ауданы құрылды. 1940 жылы Шыңғыстау ауданы Абай ауданы болып өзгертілді. 1944 жылы Белағаш ауданы Бородулиха болып өзгертілді. Жаңа Покров ауданы құрылды. 1953 жылы Абаев ауданы Абай болып өзгертілді. 1955 жылы Абыралы ауданы таратылды. 1957 жылы Жаңасемей ауданы таратылды. 1959 жылы Бесқарағай ауданы Павлодар облысынан Семей облысына берілді. 1962 жылы Бородулиха ауданы таратылды. 1963 жылы бұрынғы аудандардың орнына Абай, Аягөз, Бесқарағай, Бородулиха, Жарма, Көкпекті және Үржар ауылдық аудандары құрылды. Шар өндірістік ауданы да құрылды. Аягөз облыстық бағыныстағы қалаға айналды. 1964 жылы Шар өндірістік ауданы таратылды. Ақсуат және Шұбартау аудандары құрылды. 1966 жылы Жаңасемей ауданы, 1969 жылы Мақаншы ауданы, 1970 жылы Жаңа Шүлбі ауданы, 1972 жылы Шар ауданы, 1980 жылы Таскескен ауданы, 1990 жылы Абыралы ауданы құрылды. 1996 жылы Жаңасемей және Таскескен аудандары таратылды. 1997 жылы Жаңа Шүлбі ауданы таратылды. 1997 жылы 3 мамырда Семей облысы таратылып, оның бүкіл аумағы Шығыс Қазақстан облысына берілді. 2022 жылғы 8 маусымда Абай облысы болып қайтадан бөлініп шықты. Халқы Халқы 757 мың (1975). Әкімшілік бөлінуі 1989 жылы Семей облысының құрамына 1 облыстық бағыныстағы Семей қаласы мен 14 аудан кірді: Әкімдері # Кешірім Бозтаев (ең бірінші) Найман, Қаракерей, Сыбан # Ғалымжан Баділжанұлы Жақиянов (1995—1997) Найман, Терістаңбалы # Виталий Леонидович Метте (наурыз — 17 сәуір 1997) # Вячеслав Федорович Чернов (1992—1995) Тағы қараңыз * Қазақстан Компартиясы Семей облыстық комитеті Дереккөздер
Бавелла

Бавелла — Франциядағы Корсика аймағының Оңтүстік Корсика департаментінің 11 кантонының ішіндегі бірі. Кантонның INSEE коды — 2A06. Кантон толығымен Сартен өңірінде орналасқан. Кантон 2015 жылы құрылды. Тарихы Заң бойынша 2013 жылдың 17 мамырынан және 2014 жылдың 14 ақпанында бекітілген декреттен бастап Оңтүстік Корсика департаментінің кантон саны 22-ден 11-ге дейін азайды. Департаменттердің жаңа территориялық бөлінуі 2015 жылғы сайлау барысында күшке ие болды. Осылайша, Бавелла кантоны 2015 жылы 22 наурызда құрылды. Ол бұрынғы Порто-Веккьо (4 коммуна) және Левие (2 коммуна) кантондарынан жасалды. Кантонның коммуналары Саясаты Заң жүзінде 2013 жылдың 17 мамырынан бастап, сайлау барысында әрбір кантонның сайлаушылары түрлі жынысты бас кеңес департаментінің екі мүшесін таңдайды. Олар бір немесе екі сайлау кезеңінің дауыстың көпшілігі нәтижелері бойынша 6 жылға сайланады. 2015 жылдың 22 наурызында кантональді сайлаудың бірінші айналымында Бавеллада 4 жұп кандидат дауысқа түсті. 62,18%-дық қолдаумен 2015-2021 жылдар аралығында Жанин Кьабрини мен Жан-Жак Панунзи сайланды. Сайлауға толық қатысу 54,18 % . Дереккөздер
Николай Федорович Добрынин

Николай Федорович Добрынин (18 мамыр 1890 жыл, Бобруйск, Беларусь – 18 наурыз 1981 жыл, Мәскеу, Ресей) – психолог; психология ғылымының докторы (1937), профессор, Мәскеу Педагогикалық Мемелекеттік Университетінің психология кафедрасының меңгерушісі (1941–66). Тұлғаның дамуындағы танымдық үрдістерді, әсіресе зейінге байланысты мәселелерді зерттеген ресей психологы. Ол тұлғада қандай өзреістер болатындығын, олар қашан пайда болады немесе қалай пайда болады деген сұрақтардың жауабын тапқан. Еңбек жолы Николай Федорович Добрынин Гимназияны бітірген соң Мәскеу университетінің жаратылыстану факультетіне түсіп, кейінірек тарих-филология факультетіне ауысады. 1915 жылы сол аталған факультеттегі "психология" мамандығын бітіреді. 1925 жылы "Зейіннің толқуы" деп аталатын тақырып бойынша каyдидаттық диссертация қорғайды. Мәскеудің университеттерінде доцент содан кейін профессорлық қызметтерді атқарады. Дереккөздер
Қорқақтық

Қорқақтық — адамның белгілі бір жағдайларда қорқыныш немесе қандай да бір фобия себепті белгілі бір іс-əрекетті орындаудан бас тартуымен сипатталатын мінез-құлқы. Батылдық пен ержүректілікке қарама-қайшы ұғым. Қорқақтықтың қозғаушы күші — қорқыныш. Қорқақтықты шектен тыс сақтық пен абайлампаздықтан ажырата білу керек.
Блок-сызбанұсқасы

"For" кезеңінің блок-схемасы Блок-сызбанұсқасы — сызбанұсқаның танымал түрі, алгоритм және процесті суреттейді, яғни әр қадамды сурет (түрлі блоктар сияқты) ретінде суреттеледі, олар сызықшамен бір-біріне байланысады, ал сызықтар алгоритм ретін көрсетеді. Алгоритм сызбанұсқасының басты элеметтері Алгоритмды сызба-нұсқа ретінде көрсетудің ерекшелігі Сурет (пішін сияқты) көрсетілуі алгоритмді логикалы көрсету ғана емес, адам түсінуіне де жақсы. Программалар Автоматты түрде блок-сызбанұсқасын жасау үшін, түрлі программалар бар, мысалы : Dia, Kivio, OpenOffice.org Draw; комерциялық программалар: Microsoft Visio. Дереккөздер