kurumikz/Cleaned-Kazakh-Wikipedia huggingface dataset:
Эдуард Васильевич Сон

Эдуард Васильевич Сон (, ) — КСРО-лық және қазақстандық футболшы, шабуылшы. Өмірбаяны 1981-85 жылдары "Қайрат" сапында ойнап, 31 кездесуде алаңға шықты. 1988-91 жылдары "Днипро" сапында ойнап табысты болды, КСРО чемпионы атанды, КСРО кубогы, Суперкубогы, Футбол федерациялары кубогында топ жарды. 1990 жылғы КСРО чемпионатында 10 гол соғып, клубтың үздік мергені болды. Кейін Францияның екінші лигасындағы клубтарда ойнап, Францияда орнығып қалды. Қазір Францияның Роан қаласында мата өңеркәсібі фирмасының қожайыны. Жетістіктері * КСРО чемпионы: 1988 * КСРО чемпионатының күміс жүлдегері: 1989 * КСРО кубогы: 1989 * КСРО Суперкубогы: 1989 * КСРО Футбол федерациялары кубогы: 1989 Дереккөздер Сілтемелер * [https://footballfacts.ru/person/47703 Футболшының профилі]
Антон Рохусович Шох

Антон Рохусович Шох (7 қаңтар 1960 жыл, Жамбыл — 7 наурыз 2009 жыл, Өскемен) — КСРО-лық және қазақстандық футболшы, футбол жаттықтырушысы. Карьерасы Футболшы Тегі Еділ маңындағы неміс. Әкесі Шох Рохус 50-жылдары репрессияға ұшырап, 2000 жылы ақталды. 1978 жылы "Химик" сапында карьерасын бастады. Тұңғыш ойынын 1979 жылы 24 мамырда "Мелиораторға" қарсы өткізіп, тоқсан минут толық ойнады да, бір гол соқты. 1979-85 жылдары "Қайратта" ойнап, 170-тен аса кездесуде алаңға шықты. "Қайрат" сапындағы тұңғыш ойынын 1979 жылы 1 қыркүйекте "Шахтер" (Донецк) клубына қарсы өткізді. Тұңғыш голын сол жылы 17 қазанда "Заря" қақпасына енгізді, бұл ойын 1:1 есебімен тең аяқталды. Екінші голын сол жылы 16 қарашада "Локомотив" қақпасына соқты. 1985 жылғы КСРО чемпионатында сегіз голдың авторы атанды. "Қайрат" сапындағы ең соңғы кездесуін 1985 жылы 19 қарашада болашақ клубы "Днипроға" қарсы өткізді, бұл ойында Шох бір гол соқты да, 80-минутта алмастырылды. Бұл кездесуде "Қайрат" 3:4 есебімен ұтылып қалды. 1986 жылы "Днипроға" ауысты. "Днипро" сапындағы тұңғыш ойынын 16 наурызда "Зенитке" қарсы өткізді. Тағдыр тәлкегімен, днипролықтар сапындағы тұңғыш голын сол жылы 2 мамырда "Қайраттың" қақпасына соқты, Алматыда өткен ойын 2:2 есебімен тең аяқталды. 17 қыркүйекте еуротурнирлердегі дебютін "Легияға" қарсы өткізді, бұл УЕФА кубогының бірінші кезеңі болатын. 1988 жылы 8 наурызда "Динамо Киевке" қарсы ойында команда капитаны ретінде алаңға шықты. КСРО чемпионы атанды. 1990 жылы Аустрияның ЛАСК клубымен келісім шарт жасасты. Кейін тағы да КСРО, Украина, Финляндия клубтарында ойнап, 1995 жылы карьерасын аяқтады. Сол жылы жаттықтырушы карьерасын Украинаның "Эвис" клубында бастады. Бапкерлік 2004 жылы 19 жылдық үзілістен соң Қазақстан футболына қайта оралып, "Атыраудың" бас жаттықтырушысы боп тағайындалды. 2004-05 жылдары Қазақстан Ұлттық футбол құрамасының бас бапкері Сергей Тимофеевтің көмекшісі болды. Сонымен бірге Қазақстан жастар құрамасының да бас бапкері қызметін қатар атқарды. 2009 жылы тағы да "Атырауға", сосын Қазақстан жастар құрамасына бапкер болды. Сол жылы наурыз айында "Восток"-"Атырау" матчынан соң кенеттен қайтыс болды. Волгорадқа, ата-бабаларының жанына жерленді. Жетістіктері ; Днипро * КСРО чемпионы: 1988 * КСРО чемпионатының күміс жүлдегері: 1987, 1989 * КСРО кубогы: 1989 Дереккөздер Сілтемелер * [https://www.transfermarkt.com/transfermarkt/profil/spieler/214452 Профилі (Transfermarkt сайтында)]
Тұрлыбек Шәмелбекұлы Батырбаев

Тұрлыбек Батырбаев (17 ақпан 1963 жыл, Көкшетау) — қазақ футболшысы, қорғаушы. Карьерасы Көкшетау футболының түлегі. 1980 жылы карьерасын "Торпедо" сапында бастады. 25 мамырда тұңғыш ойынын "Спартак" (Семей) клубына қарсы өткізді. Төрт күннен соң "Востокпен" ойында тұңғыш голын енгізді. 1984 жылы қайтадан карьерасын осы "Торпедода" жалғастырды. 1985 жылы КСРО екінші лигасында 38 кездесуде алаңға шықты, және соның 37-сінде 90 минутты толық ойнады. 1986 жылы "Қайратқа" ауысты. 2 наурызда "Нефтчиге" қарсы ойында тұңғыш рет КСРО Жоғары лигасында алаңға шықты. Жалпы маусым біткенше 14 ойында "Қайрат" намысын қорғады (екеуі КСРО футбол федерациялары кубогы матчы). Олардың арасында "Динамо" (Мәскеу), "Спартак" (Мәскеу), "Днипро" секілді клубтарға қарсы маңызды матчтар да бар еді. Бұл 14 ойын футболшы үшін аздық қылды, ойын практикасын жоғалтып алған ол 1987 жылы "Торпедоға" қайта оралды. 1989 жылы уақытша жабылып қалған "Торпедоның" орнына Қазақ КСР чемпионатында ойнап жүрген Көкшетаудың "Стройтель" әуесқой клубында ойнады. 1991 жылғы маусымның бірінші жартысын Хромтаудың "Горняк" сапында өткізді. Екінші жартысында Саран қаласындағы "Светотехника" клубында ойнады. 1992 жылы Қазақстанның тұңғыш чемпионатында "Зенит" (Көкшетау) сапында бір ғана кездесуде алаңға шықты. Ол ойын 3 қазанда "Ақтау" клубына қарсы өтті. 1993 жылы ресейлік "Кировец" (Тула) әуесқой клубы сапында ойнады. Дереккөздер Сілтемелер * [https://footballfacts.ru/person/48618-batyrbaevturlubekshamelbekovich Профилі (footballfacts.ru сайтында)]
Александр Половинков

Александр Половников (1968 жыл, Жамбыл облысы, Қазақ КСР, КСРО) — қазақстандық футболшы, жартылай қорғаушы. Бүкіл карьерасын "Тараз" (кеңес дәуірінде "Химик" деп аталған) клубында өткізді. Тек 1996 жылы "Қайсар Мұнай-Газ" сапында бір маусым ойнады. Кеңес дәуірінде тек КСРО екінші лигасының Қазақстан аймағында ойнады. Тәуелсіздік жылдары Қазақстан чемпионатында өнер көрсетті. Екі рет Қазақстан кубогының финалисі атанды (1992, 1993). Сілтемелер * [https://footballfacts.ru/person/73348-polovnikovaleksandr Профилі (footballfacts.ru сайтында)]
Вячеслав Львович Хван

Вячеслав Львович Хван (10 сәуір 1947 жыл) — КСРО-лық футболшы, футбол жаттықтырушысы. Карьерасы Карьерасын 1966 жылы Жамбылдың "Металлист" клубында бастады. 1969-70 жылдары "Қайратқа" қабылданғанымен, ресми кездесулерде алаңға шыға алмады. 1970 жылы Семейдің "Цементник" (кейін атауы "Спартак" боп ауысты) клубына ауысты. 1974 жылы "Металлистке" (бұл жолы атауы "Алатау" және "Химик" боп өзгеріп кеткен) оралды. 1982 жылы карьерасын аяқтады. Кейін 1993 жылы "Тараз" клубына бас бапкер болды. Сілтемелер * [https://footballfacts.ru/person/31774-hvanvyacheslavlvovich Профилі]
Михаил Анатольевич Мозговенко

Михаил Анатольевич Мозговенко (, ) — қазақстандық футболшы, қақпашы. Карьерасы Целиноград футболының түлегі. 1987-90 жылдары КСРО екінші лигасында "Целииник" қақпасын қорғады. 1991 жылы КСРО-ның соңғы чемпионатында "Уралец" сапында ойнады. 1992-93 жылғы Қазақстан чемпионатында да оралдық клуб намысын қорғады. 1993 жылдың екінші жартысын "Достықта" өткізді. 1994-95 жылы "Болат" сапында ойнады. 1996 жылы "Көкше" сапында төрт кездесуде алаңға шықты. 1997 жылы "Наша Кампанияға" ауысты. 1999 жылы "Жетісуға" ауысты. 2000 жылы "Наша Кампанияға" қайта оралды. Жетістіктері *Қазақстан кубогы: 1993 Сілтемелер *[https://footballfacts.ru/person/123082-mozgovenkomihailanatolevichс Профилі]
Нұржан Болатұлы Доскеев

Нұржан Болатұлы Доскеев (4 сәуір 1972 жыл) — қазақстандық футболшы, жартылай қорғаушы. Кейін төрешілікпен айналысты. 2004 жылы төрешілікті бастады. Төрешілік ғұмырында 9 матчта бас қазы қызметін атқарды, 68 ойында лайнсмен болды. Соның екеуі УЕФА Кубогының іріктеуінде (Игорь Кистердің көмекшісі), біреуі жолдастық кездесу (2009 жылы 11 ақпанда Македония - Молдова). Сілтемелер *[https://footballfacts.ru/person/89068-doskeevnurzhanbulatuly Профилі]
Джонас Мендеш

Джонас Ашеведу Мендеш (; 20 қараша 1989 жыл, Бисау) — гвинея-бисаулық футболшы, қақпашы. Ұлттық құрама сапында 39 ойын өткізген, бұл әзірше рекордтық көрсеткіш. Карьерасы 2010 жылдан бері Гвинея-Бисау құрамасының қақпасын қорғап келеді. 2017, 2019, 2021 жылғы Африка Ұлттары кубогына қатысқан. Португалияның "Амора" клубының түлегі. 2007 жылы карьерасын осы "Аморада" бастады. 2019 жылға дейін Португалияның түрлі ортанқол клубтарында ойнады. 2019 жылы Оңтүстік Африканың "Блэк Леопардс" клубына ауысты. Дереккөздер Сілтемелер * [https://www.national-football-teams.com/player/40624.html Профилі (Нешнл футбол тим сайтында)]
Рой Кайара

Рой Кайара (; 2 мамыр 1990, Жаңа Каледония) — жаңа каледониялық футболшы, жартылай қорғаушы. 2012 жылғы ОФК кубогының күміс жүлдегері. 2016 жылғы ОФК кубогының жартылай финалисі. Жетістіктері Клубтық * Жаңа Зеландия чемпионатының плей-офф финалисі (2): 2013/2014, 2017/2018 * АСБ Чарити кубогы (1): 2018 * ОФК Чемпиондар лигасы (1): 2018 Халықаралық * ОФК Ұлттар кубогының финалисі (1): 2012 Дереккөздер Сілтемелер * [https://www.national-football-teams.com/player/27570.html Профилі]
Мало Силао

Силао Мало (, , 30 желтоқсан 1990 жыл) — Cамоалық футболшы, жартылай қорғаушы. 2012, 2016 жылдары ОФК Ұлттары кубогына қатысқан. Дереккөздер Сілтемелер * [https://www.national-football-teams.com/player/45781.html Профилі]
Робер Тассо

Робер Тассо (18 желтоқсан 1989 жыл) — вануатулық футболшы, шабуылшы. 2012 жылғы ОФК ұлттар кубогына қатысқан. Жетістіктері Клубтық * Вануату чемпионы: 2014, 2019 Дереккөздер Сілтемелер * [https://www.transfermarkt.it/robert-tasso/nationalmannschaft/spieler/194237/verein_id/15238/hauptwettbewerb//wettbewerb_id//start/2011-07-13/ende/2016-03-26/nurEinsatz/0/plus/1 Ұлттық құрамадағы матчтары мен голдары]
Юрий Владимирович Коньков

Юрий Владимирович Коньков (6 шілде 1958 жыл, , Қазақ КСР, КСРО) — КСРО-лық және қазақастандық футболшы, футбол жаттықтырушысы. Карьерасы 1975 жылы карьерасын "Целинникте" бастады. Целиноградтық клуб сапында үш жыл ойнаған соң, "Қайратқа" ауысып еді, негізгі құрамнан орын тимей, 1980 жылы "Болат" (Теміртау) клубына ауысты, "Болатта" екі маусым өнер көрсетті. 1982 жылы "Спартак" (Семей) сапында ойнады. Бір жылдан соң тәжірибе жинаған футболшыны "Қайрат" қайта шақырды. 1982-84 жылғы маусымдарда "Қайрат" сапында КСРО чемпионаттарында 50 рет алаңға шықты, бірақ гол соға алмады. 1984 жылы "Спартакқа" қайта оралды. 1989 жылы қайтадан "Целиникке" ауысты. Тәуелсіздік жылдары "Достық", "Ақтөбе", "Қайрат" клубтарында ойнады. 1995 жылы карьерасын "Елімай" сапында бастап, алтын дубльге қол жеткізді, Қазақстан чемпионы және Қазақстан кубогы иегері атанды. 2004 жылы "Тараз" бапкері ретінде Қазақстан кубогын иеленді. Жетістіктері Футболшы ретінде * Қазақстан кубогы: 1993 *КСРО бірінші лигасының жеңімпазы: 1983 Бапкер ретінде * Қазақстан кубогы: 1995, 2004 * Қазақстан чемпионы: 1995 * Қазақстан чемпионатының қола жүлдегері: 1997, 1999 Дереккөздер Сілтемелер
Олег Юрьевич Трофимов

Олег Юрьевич Трофимов (13 мамыр 1968 жыл) — КСРО-лық және қазақстандық футболшы, қорғаушы. Карьерасында тек қазақстандық клубтарда ойнаған. Жетістіктері Клубтық * Қазақстан кубогы: 1993 * Қазақстан чемпионатының күміс жүлдегері: 1994 Дереккөздер Сілтемелер *[https://footballfacts.ru/person/20374-trofimovolegyurevich Профилі]
Хорди Кройф

Йохан Йорди Кройф (; 9 ақпан 1974, Амстердам) — нидерландтық футболшы, жартылайқорғаушы, футбол жаттықтырушысы. Йохан Кройфтың ұлы. 1996 жылы Еуропа чемпионатына қатысқан. Жетістіктері Барселона * Испания суперкубогы: 1994 Манчестер Юнайтед * Англия чемпионы: 1996–97 * Англия суперкубогы: 1996, 1997 Статистикасы Клубтық Дереккөздер Сілтемелер * [https://www.national-football-teams.com/player/14914.html Профилі]
Қатира Ермекқызы Дүтбаева

{{Тұлға { style="background:transparent" - { style="background:transparent" Қазақ КСР еңбек сіңірген мұғалімі - { style="background:transparent" Атырау облысының Құрметті азаматы } }} Қатира Ермекқызы Дүтбаева (1927 жыл, Гурьев облысы - 2012 жыл, Атырау) — ардагер ұстаз, Қазақ КСР еңбек сіңірген мұғалімі. Атырау облысының Құрметті Азаматы. Өмірбаян Қатира Ермекқызы Дүтбаева 1927 жылы Гурьев облысында дүниеге келді. Руы Есентемір Әжімбет бөлімі Кіші жүзден тараған. 1944 жылы Доссор орта мектебін аяқтап Гурьевке келіп екі айлық мұғалімдер курсында оқып, Доссордағы мектепте 1945 жылға дейін мұғалім болып қызмет етті. 1945-1949. Қазақ Қыздар педагогикалық институтын (ЖенПИ) бітірді. 1949-1956. Республика оқу министрлігі жолдамасымен Гурьев педучилищесіне директор болып тағайындалады. 1959 жылы Гурьев №1 орта мектеп-интернатының директоры. 1957-1968. Гурьев облыстық халыққа білім беру ұйымында бөлім меңгерушісі. 1978-1979. Гурьев №1 жетім балаларға арналған мектеп-интернат директоры. 1979-1981. Гурьев облыстық кәсіподақ комитетінің басшы. 1981 жылы Гурьев облыстық білім қызыметкерлерының және жоғарға мектеппен ғылым мекемелрінің кәсіподақ комитетінің басшы. Қоғамдық қызметі 1947 жылдан кәсіподақ ұйымы мүшесі. Гурьев облыстық Кеңестік ІІІ,ІV,V,VI шақырылымдарына депутат. Гурьев облыстық VII,VIII,IX,X,XI,шақырылымдарына депутат. 1951-1958. Гурьев қалалық партия комитетінің мүшесі. 1958 жылы Гурьев облыстық партия комитетінің мүшесі. 1950 жылы Гурьев облыстық ғылым мұғалімдер одағы пленумы мен президиумының мүшесі болған. Қазақтан компартиясына V-IX, Қазақстан комсомолының IV-съездерін делегат болған. 1960-1967. Қазақстан мұғалімдерінің съезіне делегат болған. Отбасы Әкесі Ермек Дүтбаев – шопан, анасы – үй шаруасындағы адам. Жұбайы Берік Ыбрашұлы Қорқытов - жазушы-драматург. Отбасында ұл өсіріп, қыз тәрбиелеген. Марапаттары Қазақстан Республикасының Білім және ғылым министрлігі мен Үкіметі сіңірген еңбегі лайықты бағаланды. Еңбек Қызыл Ту орденімен марапатталды, "Қазақ КСР еңбек сіңірген мұғалімі" атағына ие болды. Атырау облысының Құрметті азаматы. 1992 жылы Атырау гуманитарлық колледжге Қатира Дүтбаеваның есімі берілді. Дереккөздер
Елмұрат Есенғазыұлы Рысбаев

Елмұрат Есенғазыұлы Рысбаев (1 қаңтар 1972 жыл) — қазақ футболшысы, жартылай қорғаушы. Карьерасы Карьерасын 1992 жылы "Қайратта" бастады. Бірақ ол маусымда қосалқы құрамда қап кетті де, Қазақстан чемпионатында мүлде алаңға шықпады. 1993 жылы алматылық жаңа құрылған клуб — "Достыққа" ауысты. Сол жылы 8 сәуірде "Уралец-Арма" клубына қарсы ойында тұңғыш рет алаңға шықты. Маусым соңында Қазақстан кубогы иегері атанды. 1993 жылдың соңында "Достық" тарап кетті де, иесіз қалған футболшылар клуб іздеді. Елмұрат "Қайратқа" оралды. 1994, 1995 жылдары "Қайрат" сапында 39 кездесуде алаңға шықты. Кейін "Қайнар", "Ұлытау", ЦСКА, "Тараз" клубтарында ойнады. 2001 жылы бір жылдық үзілістен соң карьерасын қайта жаңғыртып, "Тобыл" футболшысы атанды. Бірақ Қазақстан кубогында бір ғана кездесуде алаңға шықты. Жетістіктері * Қазақстан кубогы: 1992, 1993 * Қазақстан чемпионы: 1992
Евгений Александрович Конюхов

Евгений Александрович Конюхов (7 шілде 1971 жыл) — қазақстандық футболшы, жартылай қорғаушы. 1987 жылы карьерасын "Жетісуда" бастады. Бірақ алаңға мүлде шықпады. Екі жылдық үзілістен соң футболға қайта оралып, 1989 жылы РШВСМ қатарын толықтырды. 1992 жылы енді үш жылдық үзілістен соң футболға тағы да оралып, "Жетісуға" қабылданды. Бірақ 1992 жылғы маусым біткенше "Жетісудан" бөлек ЦСКА Алматы, "Қайсар" клубтарында доп тепті. 1993 жылғы маусымды "Достық" сапында өткізді. Сол жылы Қазақстан кубогы иегері атанды. 1994 жылы "Аңсатқа" ауысты. 1996 жылы "Жетісуға" қайта оралды (бұл кезде клуб "Қайнар" деп аталатын еді). 1998-2000 жылдары Братскінің "Сибиряк" клубында доп тепті. 2002 жылы төртінші рет "Жетісу" футболшысы атанды. 2003 жылы "Шахтер Прокопьевск" сапында ойнады. Сілтемелер * [https://footballfacts.ru/person/games/8509-konyuhovevgeniyaleksandrovich Профилі]
Эльдар Михрабович Гасанов

Эльдар Михрабович Гасанов (29 наурыз 1962, Алматы) — қазақстандық футболшы, шабуылшы. Кейін бапкерлікпен айналысты. Жетістіктері * Қазақстан кубогы иегері: 1993 Дереккөздер Сілтемелер * [https://footballfacts.ru/person/games/20363-gasanoveldarmihrabovich Профилі]
2591 км аялдамасы

2591 км аялдамасы – Солтүстік Қазақстан облысы Мамлют ауданы, Пригородный ауылдық округі құрамында болған елді мекен, 2024 жылы таратылған. Географиялық орны Аудан орталығы — Мамлют қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 6 км-дей жерде. Халқы 1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 34 адам (19 ер адам және 15 әйел адам) болса, 2009 жылы 19 адамды (11 ер адам және 8 әйел адам) құрады. Дереккөздер
Динамо (допты хоккей клубы, Алматы)

Динамо Допты хоккей клубы — 1932-1995 жылдары допты хоккейден Алматы қаласының намысын қорғаған клуб. Тарихы 1932 жылы "Динамо" еріктілер қоғамында құрылды. 1937 жылы бүкілодақтық аренада тұңғыш рет бақ сынады. 1954 жылы КСРО екінші тобында үшінші орын алды да, КСРО чемпионаттарында ойнауға мүмкіндік алды. 1964 жылы "Буревестниктің" орнына жоғары лиғада ойнайтын болды. Командағы Эдуард Айрих бапкерлік еткен соң тіпті күшейді, 1966-81 жылдары КСРО чемпионатында 4-орыннан төмен түспеді. Ал 1977 жылы тұңғыш рет КСРО чемпионы атанды. Айрих кеткен соң клубтың нәтижелігігі төмендеді. Бірақ тізгінді Свердловск хоккейінің түлегі Борис Александрович Чехлыстов ұстаған соң қайта күйшейді. 1990 жылғы маусым клуб үшін сәтті болды. Бірақ соңғы турдың алдында басты қарсыластары "Енисейден" сырт алаңда 1:3 есебімен ұтылды да, "Енисейдің" бұларға жетуіне бір ғана ұпай қалды. Соңғы турда Архангельскінің "Воднигін" қабылдаған алматылықтар 76-минутқа дейін гол соға алмады. Тек осы минутта ғана есеп ашылып, иықтарынан жүк түскендей болды. Бұдан кейін тағы екі гол соғып, 3:0 есебімен жеңіске жетті. Осылайша 1990 жылы екінші рет КСРО чемпионы атанды. "Енисейдің" 10 жылдық (1979-89) чемпиондық гегемониясын тоқтатты. КСРО тараған соң Ресей чемпионатына қатысты. Бірақ нарық дәуірі клуб тағдырына әсер етпей тұрмады, 1994/95 жылғы маусым барысында қаржы қиындығынан жабылып қалды. Жетістіктері * КСРО чемпионы: 1977, 1990 *Еуропа чемпиондары кубогы (1) — 1978 Атақты бапкерлері * Эдуард Айрих * Борис Чехлыстов Атақты ойыншылары * Евгений Агуреев 1974—1984 * Миннеула Азизов 1974—1984 * Яков Апельганец 1965—1980 * Валерий Бочков 1965—1978 * Казбек Байбулов 1963—1968 * Юрий Варзин 1965—1974 * Алексей Загарских 1991—1993 * Фарид Зигангиров 1973—1976 * Александр Ионкин 1967—1985 * Борис Казанцев 1963—1966 * Валентин Семёнов 1964-1966 * Александр Лапотко 1982—1985 * Леонид Лобачёв 1971—1978 * Геннадий Любченко 1967—1978 * Валерий Мозгов 1965—1969 * Алексей Никишов 1983—1993 * Сергей Смольников 1983—1993 * Владислав Новожилов 1988—1994 * Сергей Обухов 1991—1992 * Вячеслав Панёв 1966—1977 * Юрий Парыгин 1964—1969 * Владимир Пахомов 1976—1982 * Сергей Семёнов 1979—1982 * Юрий Фокин 1963—1965 * Игорь Хандаев 1966—1969 * Борис Чехлыстов 1964—1983 * Ринат Шамсутов 1990—1993 * Николай Шмик 1970—1995 * Александр Шулепов 1964—1975 Сілтемелер
Борис Александрович Чехлыстов

Борис Александрович Чехлыстов (19 наурыз 1946 жыл, Краснотуриньск, Свердлов облысы) — КСРО-лық допты хоккейші, жартылай қорғаушы, допты хоккей жаттықтырушысы. Қазақ КСР-інің еңбек сіңірген жаттықтырушысы. "Достық" орденінің иегері. 1990 жылы "Динамо" (Алматы) жаттықтырушысы ретінде КСРО чемпионы атанған. Көгалдағы хоккейде де ойнаған, "Динамо" (Алматы) сапында бірнеше рет КСРО чемпиондығына қол жеткізді. 1964-83 жылдары "Динамо" сапында ойнады. Жетістіктері Допты хоккей *КСРО чемпионы (1) – 1977 *Күміс жүлдегер (6) — 1973, 1975, 1976, 1978, 1979, 1981 *Қола жүлдегер (3) —1966, 1967, 1971, 1974, 1983 *Еуропа чемпиондар кубогы (1) – 1978 Көгалдағы хоккей *КСРО чемпионы – 1972, 1973, 1975, 1976 *Күміс жүлдегер – 1970, 1971, 1974 Дереккөздер
Мамлют қалалық әкімдігі

Мамлют қалалық әкімдігі – Солтүстік Қазақстан облысы Мамлют ауданындағы әкімшілік бірлік. Әкімшілік құрамы Құрамына Мамлют қаласы кіреді. Халқы 2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 7478 адамды құрайды. Дереккөздер
Енисей (допты хоккей клубы)

Енисей — Ресейдің Красноярск қаласындағы допты хоккей клубы, 1934 жылы құрылған. КСРО мен Ресейдің ең жүлделі хоккей клубы. Атаулары * «Строитель Востока» (1934—1938) * «Дзержинец» (1938—1941) * «Авангард» (1941—1942) * «Зенит» (1942—1949) * «Металлист» (1950—1960) Жетістіктері Ұлттық * КСРО чемпионы 1979/80, 1980/81, 1981/82, 1982/83, 1983/84, 1984/85, 1985/86, 1986/87, 1987/88, 1988-89, 1990/91 * Ресей чемпионы 2000/01, 2013/14, 2014/15, 2015/16 * КСРО чемпионатының күміс жүлдегері: 1989/90 * Ресей күміс жүлдегері 1998/99, 1999/2000, 2002/03, 2017/18 * КСРО қола жүлдегері 1977/78 * Ресей қола жүлдегері 2009/10, 2011/12, 2012/13, 2016/17, 2019/2020 * КСРО кубогы 1983-84 * Ресей кубогы 1996-97, 1997-98, 1998-99 * Ресей суперкубогы 2016, 2017 (күз) Халықаралық * Әлем кубогы: 1982, 1984, 2011, 2015 * Еуропа чемпиондары кубогы: 1980, 1983, 1986, 1987, 1988, 1989, 2001 * Еуропа суперкубогы (1984) Сілтемелер * [http://www.hc-enisey.ru/ Ресми сайты]
Мұрат Жетпекұлы Жексенбеков

Мұрат Жетпекұлы Жексенбеков (1951 — 1996, ) — қазақстандық хоккейші, шабуылшы. КСРО-ның 18 дүркін чемпионы. Уақ тайпасынан шыққан. Карьерасы Бүкіл карьерасын "Динамо" клубында өткізген. Клуб сапында 540 кездесуде алаңға шықты. Допты хоккейде де ойнап, "Динамо" допты хоккей клубы сапында 1977 жылы КСРО чемпионы атанды. КСРО Ұлттық құрамасы сапында екі кездесу өткізді. Жетістіктері * КСРО чемпионы (1972, 1973, 1975, 1976, 1977, 1978, 1979, 1981, 1982, 1983, 1984, 1985, 1986, 1987, 1988, 1989, 1990, 1991) * Еуропа чемпиондар кубогы: 1982, 1983 * КСРО-ның үздік 10 хоккейшілерінің тізімінде: 1977-86 Дереккөздер Сілтемелер *[https://egemen.kz/article/116610-murat-zheksenbekov-odaqtynh-19-durkin-chempiony Мұрат Жексенбеков - Одақтың 19 дүркін чемпионы]
Берікқазы Төлеубекұлы Сексенбаев

Берікқазы Төлеубекұлы Сексенбаев (25 шілде 1967 жыл) — қазақстандық хоккейші, КСРО-ның үш дүркін чемпионы. 1988-92 жылдары Алматының "Динамо" көгалдағы хоккей клубында ойнады. Көгалдағы хоккейден Совет Одағының 3 (1988, 1990, 1991), Малайзияның 2 дүркін чемпионы, малайзия чемпионаттарының 5, одақ чемпионатының 2 мәрте үздік мергені, спорттың осы түрінен Олимпиада ойындарына (1992) қатысқан тұңғыш қазақ спортшысы, «Азия жұлдыздары» құрамасының мүшесі, Азия көгалдағы хоккей федерациясының вице-президенті, Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген спорт шебері, еңбек сіңірген қайраткері. КСРО және ТМД құрамаларының намыс қорғаған. Жетістіктері * КСРО чемпионы: 1988, 1990, 1991 Қатысқан турнирлері * 1992 жылғы Жазғы олимпиада * Әлем чемпионаты 1990 * Еуропа чемпионаты 1991 Сілтемелер
Михаил Иванович Ничепуренко

Михаил Иванович Ничепуренко (27 желтоқсан 1955 жыл, Новокуйбышевск, РСФСР, КСРО) — КСРО-лық көгалдағы хоккейші. Карьерасын туған қаласындағы "Нефтяник" клубында бастап, 1975 жылы Алматының "Динамо" көгалдағы хоккей клубына ауысты. 1988 жылы карьерасын аяқтады. КСРО құрамасы сапында 193 ойын өткізіп, 46 гол соқты. 1980 және 1988 жылғы жазғы Олимпиадаға қатысты. 1990-94 жылдары "Динамо" клубын, 1993 жылы Қазақстан көгалдағы хоккей құрамасын жаттықтырды. Жетістіктері * КСРО чемпионы: (1976—1979, 1981—1988) * Еуропа чемпиондары кубогы: 1982, 1983 * Құрлықаралық кубок: 1981 Сілтемелер * https://www.olympedia.org/athletes/20324
Фарид Нургалиевич Зигангиров

Фарид Нұрғалиұлы Зигангиров (, 15 тамыз 1954, Киров, РСФСР, КСРО) — КСРО-лық көгалдағы және допты хоккейші. 1980 жылғы Қысқы Олимпиаданың қола жүлдегері. Карьерасы Әуелі допты хоккеймен шұғылданды. 1970 жылдардың басында Эдуард Айрихтың шақыртуымен Алматыға келді. Ақырындап көгалдағы хоккейді де меңгерген Фарид 1973-87 жылдары алматылық "Динамо" сапында ойнады. 1973-76 жылдары "Динамо" допты хоккей клубында ойнады. 1976 жылдан соң көгалдағы хоккейге түпкілікті ауысты. 1977-87 жылдары КСРО құрамасы сапында 172 ойын өткізді. 1991-92 жылдары "Динамоның" бас жаттықтырушысы қызметін атқарды. Жетістіктері Ұлттық * КСРО чемпионы: (1973, 1975—1979, 1982—1983, 1985—1987) * КСРО кубогы: (1982—1984, 1986—1987) Халықаралық * Еуропа чемпиондары кубогы: 1982, 1983 * Құрлықаралық кубок 1981 Сілтемелер
Әндіжан (көгалдағы хоккей)

Әндіжан — Әндіжан қаласында 1975 жылы құрылған көгалдағы хоккей әйелдер клубы. КСРО тараған соң клуб та тарап кетті. Жетістіктері Ұлттық * КСРО чемпионы (4): 1979, 1980, 1986, 1990. * КСРО чемпионатының күмс жүлдегері (2): 1987, 1991. * КСРО қола жүлдегері (2): 1981, 1988. * КСРО кубогы (4) Халықаралық * Еуропа чемпиондары кубогының қола жүлдегері (1): 1987. Сілтемелер * http://ussr-fieldhockey-kim.blogspot.com/
Волга (көгалдағы хоккей)

Волга (көгалдағы хоккей) — 1968-1991 жылдары КСРО чемпионаттарында ойнаған Ульяновск қаласындағы көгалдағы хоккей клубы. Жетістіктері * КСРО чемпионы – 1970, 1971, 1974 * Күміс жүлдегер – 1972, 1976 * Қола жүлдегер – 1975 Мергендері Атақты ойыншылары * Николай Афанасенко * Леонард Мухаметзянов * Вячеслав Лампеев Сілтемелер * https://fhtr.ru/news/712
Ескі Жаңа Жыл

Ескі Жаңа Жыл — Джулиан күнтізбесіндегі Жаңа жыл (ескі стиль). Бұл мейрам 13–14 қаңтарда тойланады. Бұл мереке ресми болып саналмайды және Рождество тойлайтын елдерде тойланады. Тарихы Бұл мереке хронологияның өзгеруі нәтижесінде пайда болды. Еуропалық мемлекеттердің барлығы 18-ғасырда күнтізбеден бірнеше күнді алып тастап, Григориан хронологиясына көшті. 20-ғасырға қарай орыс күнтізбесі григориан күнтізбесіне ауысқан Еуропадан 13 күн артта қалды. Осы алшақтықты жою үшін 1918 жылы Халық Комиссарлары Кеңесінің жарлығымен Григориан күнтізбесіне - жаңа стильге көшу жасалды. Шындығында, 31 қаңтардан кейін бұл 14 ақпан болды. Нәтижесінде 14 қаңтар - Әулие Василий күні ескі Жаңа жыл болып шықты. Салт-дәстүрлер Көптеген дәстүрлер мен әдет-ғұрыптар Ресейдегі ескі Жаңа жылмен байланысты. Васильев күнінде олар болашақ егінмен байланысты болатын ауылшаруашылық мерекесін атап өтті және себу рәсімін жасады - демек, мереке «овсень» немесе «авсень» деп аталды. Ескі Жаңа жыл түнінде қыздар өздерінің болашақ махаббатына сәуегейлік жасаған. Өйткені, христмастид кезеңі жалғасты, кез-келген сәуегейлік пен болжам жасау үшін жылдың ең жақсы уақыты. Халықта 13 қаңтардан 14 қаңтарға қараған түні болашақ жарыңды түсіңде көре аласың деп сенген. Наным-сенім мен ырымдар * Ақшаға мұқтаж болмау үшін адамдар бір-біріне ақша бермеген. Ал бұл күні ақша алу өте сәтті деп саналды - бұл жаңа жылда алдын ала болжанған пайда. * Жыл бойына жақсы киіну үшін Васильевтің кешінде Жаңа жылды қарсы алу үшін жақсы жаңа киім кию керек. * Ескі Жаңа Жылда ашық, жұлдызды аспан жидектердің мол түсімін алдын ала көрсетті. 13-қаңтарда кешкісін болған қатты боран жаңғақтың мол өнімін көрсетті. Сыртқы сілтемелер * [https://ru.sputnik.kz/spravka/20200113/8719200/staryj-novyj-god-istoriya-tradicii.html Старый Новый год: история и традиции праздника]
Зоркий (допты хоккей клубы)

Зоркий — 1937 жылы құрылған ресейлік допты хоккей клубы. Базасы Красногрск қаласында. Атаулары * «Зенит» (1938—1957) * «Труд» (1957—1966) Жетістіктері Ұлттық * КСРО чемпионы: 1979 * ТМД чемпионы: 1992 * Ресей чемпионы: 1993 * КСРО кубогы 1985, 1986, 1989, 1990, 1991 * Ресей кубогы 1993 Халықаралық * Еуропа чемпиондар кубогы: 1992 * Әлем кубогы: 1990, 2012 * Чемпиондар кубогы: 2010, 2011, 2012 Сілтемелер * http://www.zorky.ru/
Майфок Хамитов

{{Тұлға } }} Майфок (Мафигатубек) Хамитов (10 наурыз 1929, Қарақамыс ауылында Нұржау ауылдық округінің Құрманғазы ауданы Гурьев облысы – 26 желтоқсан 1998, Атырау) – заңгер, әділет кеңесшісі. Өмірбаян Майфок (Мафигатубек) Хамитов 10 наурыз 1929 жылы Қарақамыс ауылында Нұржау ауылдық округінің Денгиз ауданы (қазіргі Құрманғазы ауданы) Гурьев облысы дүниеге келген. Руы Адай, Қосай бөлімі, Кіші жүз. 1949 жылы Абай атындағы №1 орта мектепті бітіріп, Алматы мемлекеттік заң институтына түсті. 1953 жылы Алматы мемлекеттік заң институттың толық курсын бітіріп, заңгер мамандығын алды. Еңбек жолын 22.08.1953 Гурьев облысы Новобогаты ауданы прокуратурасының халық тергеушісі болып бастаған. 1954-1956. Гурьев облысы Испуль ауданының прокуратурасына ауыстырылды. 1956-1958. Еңбекшілер депутаттарының Денгиз аудандық (қазіргі Құрманғазы ауданы) Кеңесі атқару комитетінің нұсқаушысы. 1958-1960. Гурьев облысы Жилокосин ауданында нотариус. 1960-1964. Гурьев облысы Шевченко ауданы прокуратурасының тергеушісі. 1964-1971. Ақтау қаласы прокуратурасының аға тергеушісі. 1971-1975. Гурьев облысы Денгиз ауданы (қазіргі Құрманғазы ауданы) прокуратурасының тергеушісі. 12 наурыз 1975 жылы Гурьев облыстық адвокаттар алқасының мүшесі болып қабылданды. 10.09.1975. Гурьев облыстық адвокаттар алқасы төрағасының орынбасары болып сайланды. 29.09.1978. "Гурьевнефтехимстрой" тресінің заңгері. 01.08.1988. "Гурьевнефтехимстрой" тресінің 1-санатты заң кеңесшісі. 1989 жылы жасына байланысты зейнетке шықты, бірақ "Жеміс-көкөніс базасы" бірлестігінде заң кеңесшісі болып жұмысын жалғастырды. 1992-1993. "Алмаз Трейдинг Компани" ЖШҚ заң кеңесшісі. Отбасы Әкесі - Хамит Сабытұлы, Мыңтөбе кентінің имамы, Уфа жоғары рухани семинариясын бітірген. Анасы - Улман. Жұбайы Хамитова Шұға (1936) - орта мектепте мұғалім. Отбасында екі қыз, үш ұл дүниеге келген: Ануарбек, Кулян, Гүлжан, Нұрлыбек, Ақылбек. Марапаттары Медальдармен және көптеген грамоталармен марапатталған. Еңбек ардагері медалі (4 тамыз 1987). Дереккөздер
Ротор (футбол клубы)

«Ротор» — Ресейдің Волгоград қаласындағы футбол клубы. 2015 жылы қаржы қиындықтарына байланысты ешқандай турнирге қатыса алмады. Артынша "Ротор-Волгоград" деген атаумен қайта құрылып, үшінші дивизионда ойнай бастады. 2018 жылы атауы қайта "Ротор" боп өзгерді. 2020 жылы премьер лигаға қайта оралды. Тарихы Атаулары * 1929—1936 — «Тракторостроитель» * 1936 — «Дзержинец-СТЗ» * 1937—1947 — «Трактор» * 1948—1957 — «Торпедо» * 1958—1969 — «Трактор» * 1970—1971 — «Сталь» * 1972—1974 — «Баррикады» * 1975—2004 — «Ротор» * 2005 — «Ротор-2» * 2006—2009, 2010—2014 — «Ротор» * 2015—2018 — «Ротор-Волгоград» * 2018 — «Ротор» Жетістіктері Ұлттық КСРО/Ресей чемпионаты * 2 орын (2): 1993, 1997 * 3 орын (1): 1996 * 4-орын (3): 1939, 1994, 1998 КСРО/Ресей кубогы * Финалист (1): 1994/95 * 1/2 финал: 1945, 1995/96, 1997/98, 1998/99 Ресей бірінші лигасы * Чемпион (1): 1991 Ресей бірінші лигасы * Чемпион (1): 2019/20 КСРО екінші лигасы * Чемпион (1): 1981 Екінші лига * Чемпион (2): 2011/12, 2016/17 Үшінші лига * Чемпион (1): 2015 КСРО Бірінші лига кубогы * Финалист (1): 1991 РСФСР чемпионаты * Чемпион (1): 1980 Еурокубоктер Интертото * Финалист (1): 1996 УЕФА кубогы * 1/16 финал (2): 1995/96, 1997/98 Дереккөздер Сілтемелер * https://rotor-vlg.com/
Водник (допты хоккей клубы)

«Водник» — Ресейдің Архангельск қаласындағы допты хоккей клубы. Тарихы Атаулары * «Северный водник» (1925—1937) * «Моряк» (1937) Жетістіктері * Ресей чемпионы: 1996, 1997, 1998, 1999, 2000, 2002, 2003, 2004, 2005 * Еуропа чемпиондары кубогы: 2002, 2003, 2004 * Әлем кубогы: 2003, 2004 Сілтемелер * http://www.vodnik29.ru/
Персей шоқжұлдызы

Персей шоқжұлдызы түнгі жұлдызды аспанда гректің λ әрпіне ұқсап көрінеді. Түнгі тұнық аспанда одан жай қырағы көзге тоқсанға жуық жұлдыз шалынды. Персей шоқжұлдызындағы β әрпімен белгіленген ең жарық жұлдызына көңіл бөлген жөн. Оған Алголь деген ат берілген. Алголь-айнымалы –тұтылмалы қос жұлдыз. Персей шоқжұлдызының γ жұлдызы төңірегінен шілде айының 18-і мен тамыз айының 20-тәулігі аралығында персеидтер деп аталатын жұлдыз жауыны болып тұрады.Нөсерлі сәті тамыз айының 12-13 тәуліктерінде өтеді. Дереккөздер
Қазақстан көгалдағы хоккей құрамасы

Қазақстан көгалдағы хоккей құрамасы — Халықаралық жарыстарда Қазақстанның намысын қорғайтын допты хоккей құрамасы. 1992 жылы құрылған. Азия көгалдағы хоккей федерациясына қарайды. Көрсеткіштері Азия ойындары * 1994 — 6-орын * 1998—2014 — қатыспады * 2018 — 11 орын Азия кубогы * 1993 — 5-орын Орталық Азия кубогы * 2019 — 1-орын АХФ кубогы * 2012 — 9-орын * 2022 — 4-орын Құрамы Бас бапкер: Ұрманова Ольга Дереккөздер Сілтемелер * http://www.fih.ch/inside-fih/our-members/kazakhstanhf/ * http://www.asiahockey.org/news/the-asian-hockey-federation-announces-mens-ahf-cup-2022/
Допты хоккейден әлем чемпионаты

Допты хоккейден әлем чемпионаты — 1957 жылдан бері өткізіліп келе жатқан турнир. 2003 жылдан бері жыл сайын өткізіледі. Қазақстан құрамасы әлем чемпионатарында 21 рет қатысып, 6 (2003, 2005, 2012, 2013, 2014, 2015) рет қола жүлдегер атанды. Жеңімпаздары және жүлдегерлері Жалпы медальдар саны Сілтемелер * http://www.worldbandy.com/ *
Ағынды су

Ағынды сулар — атмосфералық сулар мен жауын-шашын, оған еріген және жаңбыр сулары, сондай-ақ су қоймаларына өндірістік кәсіпорындар мен елді мекендер аумағынан кәріз жүйесі немесе ауырлық арқылы ағызылатын, адам қызметінің нәтижесінде қасиеттері нашарлаған жасыл екпелер мен көшелерді суарудан алынған сулар жатады. Ағынды суларды келесі белгілер бойынша жіктеуге болады: * Шығу көзі бойынша ** Өндірістік (өнеркәсіптік) сарқынды сулар (өндірістің технологиялық процестерінде түзілетін) өнеркәсіптік немесе жалпы ағынды кәріз жүйесі арқылы ағызылады. ** Тұрмыстық (шаруашылық-тұрмыстық) сарқынды сулар (адамның тұрмыстық тіршілік әрекеті нәтижесінде пайда болатын) шаруашылық-тұрмыстық немесе жалпы ағынды кәріз жүйесі арқылы ағызылады. ** Жер бетіндегі ағынды сулар (жаңбыр мен еріген болып бөлінеді-қар, мұз, бұршақ еріген кезде пайда болады), әдетте, нөсерлі кәріз жүйесі арқылы шығарылады. Сондай-ақ, "нөсер ағындары" деп аталуы мүмкін. Өндірістік ағынды сулар, атмосфералық және тұрмыстық сулардан айырмашылығы, тұрақты құрамға ие емес және оларды бөлуге болады: *Ластаушы заттардың құрамы бойынша: ** негізінен минералды қоспалармен ластанған ** негізінен органикалық қоспалармен ластанған ** минералды және органикалық қоспалармен ластанған * Ластаушы заттардың концентрациясы бойынша: ** Әлсіз ластанған (құрамында 1-500 мг/л қоспалары бар) ** Орташа ластанған (құрамында 500-5000 мг/л қоспалары бар) ** Қатты ластанған (құрамында 5000-30000 мг/л қоспалары бар) ** Қауіпті (құрамында 30000 мг/л астам қоспалары бар) * Ластағыштардың қасиеттері бойынша * Қышқылдығы бойынша: ** агрессивті емес (рН 6,5-8) ** әлсіз агрессивті (сәл сілтілі — РН 8-9 және сәл қышқыл — рН 6-6,5) ** жоғары агрессивті (сілтілі — pH>9 және қышқыл — pH<6) * Су объектілеріне ластаушы заттардың уытты әсері бойынша: ** су қоймасының жалпы санитарлық жағдайына әсер ететін заттар бар (мысалы. жылдамдығына, процестерді өздігімен тазару) ** органолептикалық қасиеттерін (дәмі, иісі және т. б.) өзгертетін заттар бар ** құрамында адамдарға, су айдындарында тіршілік ететін жануарларға, өсімдіктер үшін улы заттар бар.
Сафие сұлтан

Сафие сұлтан — III Мұраттың әйелі (хасеки сұлтан), III Мехметтің анасы (уәлиде сұлтан). Өмірбаяны I Сүлеймен мен Хүррем сұлтанның қызы Михримах сұлтан қызды 1563 жылы болашақ сұлтан III Мұратқа сыйға тартты. Он үш жасында сұлтан гареміне түсіп, "Сафие" деген есім алады. 1566 жылы Сафие бірінші ұлын - болашақ сұлтан III Мехметті туады. 1595 жылы III Мұраттың өлімінен кейін, Сафие сұлтан ұлы III Мехмет тұсында уәлиде сұлтан атанды, үлкен билік пен табысқа ие болды. 1603 жылдың желтоқсанында III Мехмет қайтыс болып, таққа оның ұлы I Ахмет отырды. Ол Сафиені билігінен айыру үшін 1604 жылдың қаңтарында Ескі сарайға жібереді. Сафие сұлтан Айя София мешітінде жерленді. Сыртқы саясат Сафие Венеция және Англия елдерімен жақсы қарым-қатынаста болды. Ол I Елизаветамен хат алмасып тұрғаны белгілі. Өнерде * «Сүлеймен сұлтан» телехикаясы (2011 жылы, Сафие сұлтан рөлінде — Гёзде Туркер) * «Ғаламат ғасыр: Көсем дәуірі» телехикаясы (2015 жылы, Сафие сұлтан рөлінде — Хүлия Аушар)
Адмир Мехмеди

Адмир Мехмеди (; 16 наурыз 1991 жыл, Гостивар, Югославия) — швейцариялық футболшы, Швейцария Ұлттық футбол құрамасы мен "Вольфсбург" клубының жартылай қорғаушысы. Карьерасы Адмир Югославиядағы албандар отбасында дүниеге келген. 90-жылдардың басындағы тынышсыздық кезеңінде отбасы Швейцарияға көшіп өтті. "Цюрих" клубының түлегі. 2008 жылы осы клубта карьерасын бастады да, үш маусым ойнады. 2012 жылы қаңтарда "Динамо" (Киев) клубына ауысты. 2013 жылы жазда "Фрайбургке" жалға берілді. 2014 жылы мамыр айында "Фрайбург" футболшыны түпкілікті сатып алды. 2012 жылы жазғы Олимпиада ойындарына, 2014 жылы әлем чемпионатына, 2016 жылы Еуропа чемпионатына қатысты. 2016 жылғы Еуропа чемпионатының топтық кезеңінде Румыния қақпасына бір гол соқты, бұл ойын 1:1 есебімен тең аяқталды. Жетістіктері ; «Цюрих» * Швейцария чемпионы: 2008/09 * Швейцария чемпионатының күміс жүлдегері: 2010/11 ; «Динамо» (Киев) * Украина чемпионатының күміс жүлдегері: 2011/12 * Украина чемпионатының қола жүлдегері: 2012/13 Дереккөздер Сілтемелер *[https://www.national-football-teams.com/player/43461.html Профилі]
Хэл Робсон-Кану

Томас Генри Алекс (Хэл) Робсон-Кану (; 21 мамыр 1989 жыл, Актон, Үлкен Лондон) — англиялық және уэльстік футболшы, Уэльс Ұлттық футбол құрамасы мен "Вест Бромвич Альбион" клубының шабуылшысы. 2016 жылғы Еуропа чемпионатының қола жүлдегері. Карьерасы "Арсенал" (Лондон) клубының түлегі. 2005 жылы 16 жасында "Редингтің" академиясына ауысты. 2007 жылы "Рединг" сапында карьерасын бастады. "Рединг" ол кезде Англия екінші дивизионында ойнайтын. 2008, 2009 жылдарды төменгі лигалардағы клубтарда жалда өткізіп, 2009 жылы "Редингке" қайта оралды. 2011/12 жылғы маусымда "Рединг" екінші дивизион жеңімпазы атанып, Премьер лигаға жолдама алды. 2016 жылы "Вест Бромвич Альбион" футболшысы атанды. Англия жастар құрамасында бірнеше ойын өткізді. Бірақ 2010 жылы Англия құрамасында ойнаудан бас тартып, Уэльстің 21 жасқа дейінгі құрамасында доп тепті. Негізгі құрама сапында да сол жылдан бері ойнап келеді. Жетістіктері Клубтық * Англия чемпионшипінің жеңімпазы: 2011/12 Халықаралық * Еуропа чемпионатының жартылай финалисі Дереккөздер Сілтемелер * [https://www.national-football-teams.com/player/38343.html Нешнл футбол тим сайтындағы профилі]
Ондрей Дуда

Ондрей Дуда (, 5 желтоқсан 1994 жыл, Снина, Словакия) — словакиялық футболшы, Словакия Ұлттық футбол құрамасы мен "Кельн" клубының жартылай қорғаушысы. Карьерасы 2016 жылы Еуропа чемпионатына қатысқан. "Кощице" клубының түлегі. 2014 жылы Польшаның "Легия" клубына ауысты. Кейін Германия, Англия клубтарында ойнады. Жетістіктері ; «Легия» * Польша чемпионы (2): 2013/14, 2015/16 * Поьша кубогы (2): 2014/15, 2015/16 Дереккөздер Сілтемелер * [https://www.national-football-teams.com/player/57737.html National-football-teams сайтындағы профилі]
Қаныкей мазары

Қаныкей мазары — XVII ғасырдың ескерткіші. Тарихы Сол бір жорыққа толы замандарда қазақ пен қалмақ арасында соғыс жиі орын алып, жеңіс екі жаққа алма-кезек ауысып отырса керек. Осындай бір жорыққа қазақ ханының Қаныкей атты бойжетіп қалған 15 жасар қызы аттанған екен. Хан қызының қасында құралайды көзге атқан қырық нөкері болыпты. Бұл мерген қыздар соғысқа тікелей араласпай, жебе жетер жерден жаудың қолбасшыларын көзден атып, қалмақтарды көп шығынға ұшыратып отырса керек. Қол бастайтын батырлары бірінен соң бірі ат жалын құшып жатқан соң, қалмақ ханы арнайы жасақ құрып, қырық қыздан тұратын мергендер тобын біржола құртпақты көздейді. Сайдың тасындай іріктелген жүз жігіттен тұратын жау жасағы соғыстың бір қызған кезінде қазақ қолын айналып өтіп, мерген қыздарға тұтқиылдан ұрыс салады. Күтпеген жерден тап берген жауға қыздар оңайшылықпен алдыра қоймайды. Саны көп жау жасағымен қоян-қолтық ұрыс барысында Қаныкей қыздың аты жау найзасынан ауыр жараланып, иесін жаяу қалдырады. Қазақ қызына тән қайсарлықпен жауға ұмтылған Қаныкейдің өліспей беріспейтініне көзі жеткен қалмақтар өжет қызды садақпен атып, мерт қылады Орналасуы Қаныкей қыздың зираты жатқан сол мекен Өркендеу деп аталады екен. Батыр қыз жерленген мекен жазық далада менмұндалап сонау бір жаугерлік заманның белгісіндей болып әлі тұр. Құрылысы Қазақ елінің намысы жолында жанын берген Қаныкей қызды арулап, батырға лайық құрметпен жер қойнына тапсырып, басына қызыл кірпіштен биік қылып зират көтереді. Уақыт өте келе жауын-шашын мен қар суы, жазық даланың желі зират кірпішін мүжіп, тегістеп жіберген. Дереккөздер
Алтай-Торпедо (шайбалы хоккей)

«Алтай-Торпедо» хоккей клубы — Өскеменнің атынан ойнайтын шайбалы хоккей клубы. Pro Hokei Ligasy лигасында өнер көрсетеді. Pro Hokei Ligasy лигасында ойнайтын «Торпедоның» үлестес командасы. Команда құрамасы [https://hc-torpedo.kz/altaj-torpedo/klub/sostav-komandy.html Команда құрамасы клубтың ресми сайтында]
Нұрлыбек Майфокұлы Хамитов

{{Тұлға { style="background:transparent" - { style="background:transparent" Құрманғазы ауданының Құрметті азаматы } }} Нұрлыбек Майфокұлы Хамитов (8 наурыз 1963, Форт-Шевченко) – мұнайшы. Құрманғазы ауданның Құрметті азаматы. Өмірбаян Нұрлыбек Майфокұлы Хамитов 8 наурыз 1963 жылы Форт-Шевченкода Манғыстау облысы дүниеге келген. Руы Адай, Қосай бөлімі, Кіші жүз. Құрманғазы аудан орталығындағы Абай орта мектебін түгескен. 1982 жылы Гурьев политехникалық техникумын бітірген. Прикаспий бұрғылау басқармасында бұрғылаушының көмекшісі болып еңбек жолын бастайды. 1982-1984. Кеңес армиясы қатарында. 1985-1988. "Ембімұнайгаз" өндірістік бірлестігінің инженері, лаборатория меңгерушісі. 1988-1992. "Гурьевнефтегазгеология" тәжірибе-әдістемелік экспедициясының бұрғылау технологиясы партиясының аға инженері, партия бастығы, бас инженері. 1991 жылы Ленин атындағы Қазақ политехникалық институтының "Мұнай және газ ұңғымаларын бұрғылау" факультетін бітіріп, кен инженері мамандығын иеленді. 1993 жылы Ұлыбританияда, 1995 жылы Түркияда білімін жетілдіріп, тәжірибе алмасу курстарынан өтті. 1995 жылы "Қазақтүрікмұнай" бірлескен кәсіпорнының инженер-бұрғылаушысы. 1999-2001. "Казнефтехим" ЖШС-нің Атыраудағы өкілі, филиал директоры, департамент директоры, бас директордың орынбасары. 2001 жылы "Oil le Roy" ЖШС-ін құрып, оның директоры болды. Сол жылдан бері "Oil le Roy" директорлар кеңесінің төрағасы. 2002 жылдан "ТөбеаралОйл" ЖШС-нің директоры. Отбасы Әкесі Майфок Хамитов - әділет кеңесшісі. Анасы Шұға Хамитова - мектепте мұғалім. Зайыбы – Фарида. Отбасында үш ұрпақ дүниеге келген. Марапаттары 2014 жылы "Мұнай-газ кешенін дамытуға қосқан үлесі үшін" медалімен марапатталды. 2016 жылы "ҚР тәуелсіздігіне 25 жыл" медалі. 2018 жылы "Жер қойнауын барлаудың үздігі" атанды. 2018 жылы "Құрманғазы ауданның Құрметті азаматы" атағын лайықтады. Дереккөздер
Алтай (шайбалы хоккей, Өскемен)

«Алтай» — Өскемен қаласының хоккей командасы. Жастар хоккей лигасының чемпионатында өнер көрсетеді. Ол «Торпедо» хоккей клубының жастар командасы Тарихы ҰЖХЛ 2015/2016 жылғы маусымда Өскемен қаласының командасы Ұлттық жастар хоккей лигасында ойнай бастады. 2015/2016 маусым 2015/2016 маусымда «Алтай» Шығыс конференциясында 9-орынға ие болып, плей-оффқа өте алмады. ЖХЛ 2016 жылдың 25 шілдесінде Жастар хоккей лигасы кеңесінің отырысында 2016/2017 маусымынан бастап қазақстандық команда Жастар хоккей лигасында ойнайтындығы белгілі болды. 2016/2017 маусым 2016/2017 маусымда қазақстандық команда Шығыс конференциясында соңғы 16-орынға ие болып, плей-офф кезеңіне өте алмады. 2017/2018 маусым 2017/2018 жылғы маусымда өскеменендік команда Шығыс конференциясында соңғыдан бұрынғы 15-орынға ие болып, плей-оффтан тыс қалды. 2018/2019 маусым 2018/2019 жылғы маусымда Өскеменнің командасы жаттықтырушысын ауыстырды, бұл жергілікті хоккей мектебінің тәрбиеленушісі, көптеген жылдар бойы балалар жаттықтырушысы болып жұмыс істеген Александр Артёменко болды. Чемпионатта «Алтай» Шығыс конференциясында соңғы 16-орынға ие болып, плей-оффтан едәуір артта қалды. 2019/2020 маусым Команда тағы да бапкерін ауыстырды, осы жолы Болякин, Олег Владимирович болды. Маусым барысында команда турнир кестесінде 3-орынға ие болды, бірақ бірқатар жеңілістерден кейін 13-орынды иелене бастады. Дегеніменде, плей-оффқа Алтай командасы шыға алмады Стадионы Команда ересектер «Торпедо» командасы өнер көрсететін аренада - Борис Александров атындағы спорт сарайында ойнайды.
Еңбек (шайбалы хоккей)

Еңбек — КСРО және қазақстандық шайбалы хоккей клубы, базасы Алматы қаласында. 1967 жылы "Автомобилист" деген атаумен құрылды. 1972 жылы "Еңбек" боп өзгертілді. Тарихы 1970 жылы КСРО кубогының жартылай финалына дейін жетті. Одақ тарағанша КСРО чемпионатының "А" класында алты маусым ойнады (1969/1970, 1972/1973, 1973/1974, 1974/1975, 1982/1983 және 1983/1984). Ең жоғарғы көрсеткіші: 1973/74 маусымдағы 8-орын. Тәуеліздік жылдары Қазақстан чемпионатымен қатар Ресей ашық чемпионатында да ойнады. 2009 жылы қаржы қиындықтарынан жабылып қалды. Атақты ойыншылары * Юрий Леонов * Владимир Бородулин * Сергей Старыгин * Виктор Федорченко * Федор Голятдинов * Сергей Селедков. Жетістіктері * Қазақстан чемпионатының қола жүлдегері: 2002/03 Сілтемелер * [http://www.nurenbekalmaty.kz/ Ресми сайты]
Аркадиуш Милик

Аркадиуш Кристиан (Арек) Милик (; 28 ақпан 1994 жыл, Тыхы) — польшалық футболшы, Польша Ұлттық футбол құрамасы мен "Наполи" клубының шабуылшысы. Карьерасы 2011 жылы "Гурник" клубымен келісім шарт жасасты. Сол жылы 31 шілдеде "Шленск" клубына қарсы тұңғыш ойынын өткізді. 2012 жылы желтоқсанда "Байер 04" футболшысы атанды. Бірақ жарты жылдан соң "Аугсбургке" жалға берілді. Ал 2014 жылы "Аякске" жалға берілді. 2015 жылы "Аякс" футболшыны түпкілікті сатып алды. 2016 жылы жазда "Наполиге" ауысты. Сол жылы ұлттық құрама сапында Данияға қарсы ойында ауыр жарақат алды да, енді ол маусым біткенше жазылмайды деп болжанғанымен, 2017 жылы ақпанда қатарға қосылды. 2017 жылы 24 қыркүйекте СПАЛмен ойында тағы да сол тізесінен жарақат алды. 2018/19 жылғы маусымда ғана Италияда өзін танытты, 35 кездесуде 17 гол соғып, Италия чемпионатында мергендер көшінде бесінші орын алды. 2019 жылы 1 желтоқсанда Чемпиондар лигасында "Генктің" қақпасына үш гол соқты да, Роберт Левандовскийден кейін чемпиондар лигасында хет-трик жасаған екінші поляк футболшысы атанды. Сондай-ақ чемпиондар лигасында хет-трик жасаған "Наполи" тарихындағыы тұңғыыш ойыншы. Ұлттық құрама Польшаның бірнеше жастағы құрамаларында ойнаған. 2012 жылы 12 қазанда 18 жасында Польша Ұлттық футбол құрамасы сапындағы тұңғыш ойынын ОАР құрамасына қарсы жолдастық кездесуде өткізді. 2016 жылы Еуропа чемпионатына, 2018 жылы әлем чемпионатына қатысты. Жетістіктері ; «Наполи» * Италия кубогы: 2020 Дереккөздер Сілтемелер * [https://www.transfermarkt.com/transfermarkt/profil/spieler/191891 Тransfermarkt сайтындағы профилі]
Гарет Маколи

Гарет Маколи (; 5 желтоқсан 1979, Ларн, Солтүстік Ирландия) — солтүстік ирландиялық футболшшы, қорғаушы. Карьерасы Карьерасында Солтүстік Ирландия, Англия, Шотландия клубтарында ойнады. Ұлттық құрама сапындағы тұңғыш ойынын 2005 жылы 4 маусымда Германияға қарсы жолдастық кездесуде өткізді. Екінші ойынын 16 қарашада Португалияға қарсы жолдастық кездесуде өткізді. 2010 жылғы әлем чемпионатының іріктеуінде Сан-Марино қақпасына тұңғыш голын соқты. 2016 жылы 37 жасында Еуропа чемпионатына қатысты, бұл ұлттық құраманың Еуропа чемпионатына тұңғыш жолдама алуы еді. Топтық кезеңнің екінші турындағы жаңбырлы матчта Украина қақпасына гол соғып есеп ашты. Маколидің бұл голы Солтүстік Ирландияның Еуропа чемпионаттарындағы тұңғыш голы еді. Бұл ойында Солтүстік Ирландия 2:0 есебімен жеңіске жетті. 1/8 финалда Уэльспен ойында өз қақпасына гол соғып алды. Макколи ол жерде тым күрделі позицияда тұрған-ды. Уэльстік Гарет Бейл сол қанаттан айып алаңына доп асырды. Бірнеше ойыншылармен бірге допқа Маколи де ұмтылды. Өзінің ту сыртында уэльстік Хэл Робсон-Кануға допты өткізбеу үшін барын салған футболшының әрекеті зая кетті, допты кері қайтарам деп өз қақпасына соғып алды. Уэльс 1:0 есебімен жеңіске жетті де, 1/4 финалға жолдама алды. Жетістіктері ; Колрейн * Ирландия кубогы 2002/03 * Ирландия кубогының финалисі: 2003/04 Дереккөздер Сілтемелер * [https://int.soccerway.com/players/-/15703/ Soccerway сайтындағы профилі]
Найалл Макгинн

Найалл Макгинн (; ; 20 шілде 1987 жыл, Данганнон, Солтүстік Ирландия) — солтүстік ирландиялық футболшы, шабуылшы. 2016 жылғы Еуропа чемпионатына қатысқан. Карьерасы Клубтық статистикасы Жетістіктері * Шотландия лига кубогы: 2013/14 Дереккөздер Сілтемелер *[https://www.national-football-teams.com/player/28684.html Футболшының профилі]
Тамара Хаважовна Яндиева

Тамара Хаважовна Яндиева (23 шілде 1955 жыл, Қарағанды, Қазақ КСР, КСРО) — кеңестік және ресейлік эстрада әншісі, актриса. Ингушетияның халық әртісі (2002). Шешен-Ингушетияның, Авхазияның, Ресейдің еңбек сіңірген актрисасы. Өмірбаяны 1955 жылы Қарағандыда ингуштер отбасында дүниеге келді. Жұмысын Солтүстік Осетия киностудияясында бастаған. Ленинградтағы мемлекеттік театр-музыка, кинематография институтын тәмамдаған. Оқуын бітірген соң Грозныйға қоныс аудардды. Бірақ 90-жылдардағы тнышсыздықтан соң отбасымен бірге Мәскеуге көшті. Карьерасында 18 киноға түсті, соның он алтысында басты рөлді сомдады. Фильмография # 1977—1984 — Огтты жолдар — Рабия # 1978 — Тау новелласы — Зара # 1979 — Бабек — Парвин # 1980 — Мен әлі ораламын — Шахназ # 1981 — Жылан жылы — Маимхан # 1982 — Егер сүйсең… — Лола # 1982 — Қасиетті ұстаның қоңырауы — Камачич # 1983 — Махаббат сергелдеңі — Мадина # 1984 — Шахерезаданың тағы бір түні — Анора # 1985 — Тау жаңғырығы — Карима # 1986 — Сәлеметсіз бе, Гульнора Рахимовна! — Гульнора Рахимовна # 1986 — Шахерезаданың жаңа ертегілері — Әсемгүл # 1987 — Шахерезаданың соңғы түні — Әсемгүл # 1989 — Аджубтың қара ханзадасы — Шахназ # 1989 — Валтасардағы думан немесе Сталинмен өткен түн — Сария Лакоба # 1989 — Қожанасырдың оралуы — Ханифа # 1990 — Бағдар қарақшысының оралуы # 1991 — Аджубтың қара ханзадасы Дереккөздер Сілтемелер * [https://web.archive.org/web/20110918212811/http://yandieva.ru/ Ресми сайты]