kurumikz/Cleaned-Kazakh-Wikipedia huggingface dataset:
Рош-ха-Никра

Рош-ха-Никра — Израильдің Ливан елімен шектесетін аймағында көрінісі қызықты тау жартастары. Тау тізбегі теңізге келіп тоқтайды да, сол жерден суға шайылған ақ жартастар байқалады. Ол құрамында әктасы бар тау жынысы. Рош-ха-Никраның тағы бір тамаша орыны - теңіз суы толған үңгірлер мен жарықтар. Шым-шытырық лабиринт кейпіндегі жартастар теңіздің үздіксіз толқыны әсерінен пайда болыпты. Атап кетерлік жайт бұл үңгірлерді көруге жыл сайын мыңдаған туристер келеді екен және олардың айтуынша үңгір ішінен таралған жаңғырық су толқынына ұласып ұдайы симфония тудырады екен. Бұндай феномендердің жиі кездесуі Жер бетіне бір құпиялылық пен әшекейлік тудыратыны анық. Галерея
Израилдегі мұражайлар

Израиль мұражайы - елдің ең ірі және маңызды мәдениет институты болып саналады. Жалпы Израильда 200-ден астам мұражай бар. Мұражайлар санын адам басына шаққанда - Израильде ең көп саны болады. Онда 500 мыңнан астам тарихи жәдігерлер қойылған. Оның ішінде ешбір мұражайда кездеспейтін бірегей ежелгі орама қағаздар, әлемдегі ең ежелгі діни қолжазбалар бар. Мұражай құрамында мүсіндер бағы мен Өлі теңізден табылған құнды жәдігерлер қойылған. Ең ірі мұражайлар Иерусалимда, Тель-Авивте және Хайфада орналасқан. Мемлекеттік мұражайлармен қатар жеке тұлғалар және қоғамдар жасаған мұражайлары да бар. Ең ірі мұражайлар ]] Иерусалимдағы Израиль мұражайы - Израильдің мәдениетінің ең ірі мекемесі болады. және тағы басқа еврейлер мәдениетінің, тарихының жәдігерлер қойылған. ]] Кітап мұражайы, израильдіктердің бүкіл тарихын көз алдыңа әкелетін ежелгі шеберлердің туындылары, тіпті, балаларға арналған бөлімі де бар. Адам және тірі табиғат мұражайы - адам мен бүгінгі табиғаттың өзара қарым-қатынасына арналған.Табиғатты қорғау мақсатында ойлап табылған заманауи техникалық құралдарға қойылған,Табиғат пен адам әлеміндегі жаңалықтар жәдігерлері ұдайы жаңаланып тұрады. Израильдегі Автобус мұражайы - тақырыптық жағынан әлемдегі ең ірі мұражай.Онда жүздеген автобус түрлерін тамашалай аласың.Мұражайдан әрбір автобустың тарихы мен Израиль мен Палестина тарихында болған көлік түрлерімен де танысуға болады.Ең алғашқы жолаушыларды тасымалдау көлігінен бастап бүгінгі сапасы ең жоғары автобусқа дейінгі аралыққа саяхат жасауға жағдай жасалған. Дереккөздер
Шамшатыр тұқымдасы

Тұқымдаста 900 түр бар (8-9 туыс). Мәңгі жасыл немесе жапырақтары қысқа қарай түсіп отыратын ағаштар мен бұталар. Олар жер бетінің, негізінен қоңыржай климатты және субтропикалық елдерінде, кеңінен таралған. Жапырақтарының түсіп отыртын, қосалқы жапырақшалары болады. Жапырақтары тұтас немесе қауырсынды қалақты және кезектесіп орналасады. Гүлдері ұсақ, көріксіз, дара жынысты немесе қос жынысты, актиноморфты, дихазиялы, жиналып сырға, масақ немесе шоқпарбастар түзеді. Кейде дихазиялары бір гүл қалғанға дейін редукцияға үшырайды. Аналық гүлді плюска қоршап тұрады. Гүлсерігі 6-мүшелі, бос орналасқан, аналығы 3-6 ұялы, соған сәйкес аналықтың мойныда (столбик) сонша болады, гүлтүйіні төменгі. Атальпс, гүддің гүлсерігінің түп жағы біріккен болып келеді және әртүрлі түске- сарыға, қоңыр-қызылға, жасылға боялған. Гүлсерігінің саны не 3+3, не болмаса 5—7, аталықтарьшың саны гүлсеріктерінің санымен бірдей (кейде көптеу) болады. Емен туысы Емен туысы (дуб). Дүние жүзі бойынша 300 түрі бар; БОР-дың флорасында 19 түрі, ал Қазақстанда 1 ғана түрі кездеседі. Табиғи жағдайда солтүстік ендіктің қоңыржай климатты елдерінде, сиректеу субтропикада кеңінен таралған. Ағашы әртүрлі ағаш бұйымдарын жасауға және құрлыс материалдары ретінде аса құнды болып табылады. Жалпақ жапырақты орманның (дубрав) негізгі компоненті. Діні жуан болып келетін, биіктігі 40 м. дейін баратын, әдетте бөрікбасы жан-жаққа тармақталып тұратын үлкен ағаш. Жемісі жаңғақ Жемісі жаңғақ (желудь — шошқа жаңғақ). Кәдімгі емен (дуб черешчатый, или обыкновенный) Еуропада кеңінен таралған. БОР-дың Еуропалық бөлігіндегі, жалпақ жапырақты ормандардың, ең қүңды, орман түзетін ағашы болып саналады, ареалы-ның оңтүстік-батыс бөлігіңде, қыстык, және жаздық формалары болады. Жартас емені (дуб скальный — О.реггаеа) негізінен Кавказда және батыс Украинада Карпат тауының етегіңде өседі. Түкті емен (дуб пушистый — О.риЬезсепз) Қырымда өседі. Емен ағашының көпшілікке танымал түрінің бірі тығын емені (дуб пробковый), ол Жерорта теңізінің батысыңда кең таралған. Еменнің бұл түрін өзінің табиғи ареалынан тыс жерде де, тығын алу мақсатыңца мәдени жағдайда өсіреді. Шамшат туысы Шамшат туысы (бук). Барлығы 10 түр; БОР-дың флорасыңца 3 түрі бар. Олар солтүстік ендіктің қоңыржай климатты зоналарыңда өседі. Ылғалдығы жеткілікті, қүнарлы топырақта, буктер өнімділігі жоғары орман алқабы түзеді. Құнды ағашынан басқа, жаңғақ төрізді жемісі малға жем болады. Гүлдерінің формуласы. БОР-дың территориясында, Карпат тауыңда және оның Украинаға қарайтын етегінде еуропа бугі (бук европейский) (213-сурет). Кавказда, Қырымда шығыс бугі (бук восточный) өседі.
Жаңа Өрмекші-адам: Кернеген қуат

Жаңа Өрмекші-адам: Кернеген қуат (ағылш. − The Amazing Spider-Man 2) − Марк Уэбб түсірген Marvel Comicsтің "Өрмекші-адам" комикстеріне негізделген суперқаһармандық атыс-шабыс; Жаңа Өрмекші-адамның сиквелі және жаңа тетралогияның екінші бөлімі. Өрмекші адамның рөлін тағы да Эндрю Гарфилд сомдайды, сонымен қатар фильмге Эмма Стоун, Джейми Фокс, Дэйн ДеХаан және Колм Фиори түскен. Тұсаукесері 3D және IMAX 3D форматтарда АҚШта 2014 жылдың 17 сәуірінде, ал Қазақстанда 2014 жылдың 24 сәуірінде көрсетіледі деп күтілуде. Естеріңізге сала кетсек, тетралогияның бірінші бөлімі қазақ тіліне тәржімаланған болатын. Меломан компаниясының ақпаратына сәйкес, екінші бөлімі де қазақ тіліне тәржімаланды. Сюжеті Питер Паркер Өрмекші-адамның кейпінде әлі шайқасып жүр. Көкесі Бенді өлтірген адамды іздеп жүр(Ол фильмнің үшінші маусымында "Мүйізтұмсықтың" рөліне шықпақ). Оның досы Гарри Озборн интернаттағы оқуынан кейін қайтып оралды. Бірақ оны әкесі Норман Озборн жамандыққа итермелеп, ақыры одан жауызды жасап шығарды. Бір күні жұмысқа асығып кетіп бара жатқан Макс Диплонды(Электро көлік қағып кете жаздады. Оны Питер құтқарып алады. Кейін Макстың туған күнінде ол тоққа түсіп, жауыз Электроға айналады. Кейін Макс көшеге шығып бүкіл Нью-Йорктң тоғын өзіне тартып алады. Бұны білген Питер дереу қаланың орталығына шығады. Бірақ Макс оны мені өлтіргісі келді деп, оған қарсы шығады. Питер Максты тәубасына келтірді. Бірақ сол кезде оның досы Гарри пайда болды. Ол Жасыл Гоблинге айналып келді. Ол оның сүйіктісі Гвенді аса қатты биіктіктен лақтырып ақырында Гвен қайтыс болды. Бірақ Гоблин әлі де өлмеді. Фильм режиссерлерінің айтуынша 2018 жылы түсірелетін фильмде Гарри Питерге көмектеседі дейді. Рөлдерді ойнаған Тәржімасы Жаңа Өрмекші-адам: Кернеген қуат фильмі Қазақстанды қосқанда әлемнің жеті тіліне аударылған. Автордың негізгі ойын қалтқысыз жеткізу мақсатында фильм ағылшын тілінен қазақ тіліне тікелей аударылған. Картинаны қазақ тілінде тәржімалау жұмыстары 2013 жылдың қараша айында студияның келісімін ала салысымен басталған. Одан кейінгі айларда фильмді өндіруші студиямен келісімшарт жұмыстары одан ары жалғасты, дауыс сынақтары өтті. Картинадағы кейіпкерлердің дауысын дыбыстаған әртістердің сынағы Алматыда 2014 жылдың ақпан айында өтті. Әртістердің дауысын Қазақстанға арнайы келген Sony Pictures компаниясының мамандары бекітті. Фильмдегі бас кейіпкер − Питер Паркердің дауысын театр және кино әртісі − Мерей Әжібеков, Гвен Стейсиді − Әлима Қайырбекова, Максвелл Диллонды Азамат Қанапия дыбыстады. Қазақша режиссёрі − Айгерім Оңалбек. Ол бұған дейін "А-ға оралу", "Жүрегім менің − Астана" және "Қара киімділер 3" картиналарымен жұмыс істеген. Дереккөздер
Папарацци

]] Папарацци (итал. Paparazzi) - шоу-бизнес жұлдыздары мен танымал тұлғалардың жеке өмір көріністерін рұқсатсыз, жасырын түрде түсіретін фоторепортерлер. Сөздің шығу тарихы Бұл сөз бастауын Федерико Феллинидің 1960 жылы түсірілген «Тәтті өмір» фильмінен алады. Бас кейіпкердің Папараццо (актер Вальтер Сантессо) деген фотограф досы болған. Папараццоның түптұлғасы италияндық фотограф, әрі Ф.Феллинидің досы Тацио Секкьяроли болған. Бұл кейіпкерді режиссер мінезі беймаз, әрі жылмақай етіп бейнелеген. Федерико бұл атты өзінімен бірге бір мектепте оқыған, тез сөйлу манерасы болғаны үшін Папараццо деп атап кеткен досынан алғандығын айтқан. Кейін Папараццо сөзі жекше түрден көпше түрге аударылып, Папарацци делінетін болды, және де басқа тілдерде де осылай аталатын болды. Диана ханшайымының өлімі Кейбір деректерге сенсек, 1997 жылы 31 тамызда, Парижде, ағылшын ханшайымы Диана папарацци ізіне түскеннен соң көлік апатынына ұшырап, қайтыс болды. Бірақ 2008 жылы өткен сот шешімі бойынша, бұл көлік апатты ханшайымның көлік жүргізушісінің мастығымен қоса, аңдып бара жатқан көлік жүргізушілерінің кесірінен болды.
Атония

Атония ( — әлсіздік) - скелет пен ішкі органдар етінің әлсіреуі. Жүйке жүйесінің бұзылуынан, жұқпалы аурудың салдарынан, ішкі секреция бездері қызметінің нашарлауынан пайда болады. Атония туа пайда болуы мүмкін. Бұл ауруға асқазан, ішек, жатыр жиі шалдығады. "Атония" деген терминді жалпы шаршағандық, қажығандақ деген мағынада да қолданылады. Тағы қараңыз * Гипотония * Дистония Дереккөздер
Атрато

Атрато — Оңтүстік Американың солтүстік-батысындағы Колумбиядағы өзен. Солтүстік Андыда басталып, өзен солтүстік жаққа аңғармен ағып, Ураба шығанағына (Кариб теңізі) үлкен атырау құрап құйылады. Ұзындығы - 644 км, сағасынаң 560 км-ге жейін, Кибдо қаласына дейін кемелер жүзеді. Жоғарғы ағысында платина мен алтынның ірі кеңдері бар. Атратоның аңғары Солтүстік және Оңтүстік Америка аралығындағы тектоникалық шекара болып есептеледі. Дереккөздер
Етрек

Етрек (; ; Селяха, Суляха) — Иран мен Түрікменстандағы шекаралық өзен. Ұзындығы — 669 км, Тау арасындағы алабы — 27 300 км², Кизил-Атрек ауылының маңындағы орта су шығыны — 9,2 м³/с. Түрікмен-Қорасан тауларынан басталып , батпақты атырау жасай, Каспийге құйылады. Иран шегінде Атрек енсіз, тар аңғармен ағады, төмен қарай жағалары біртіндеп аласара береді де, сағасында сумен деңгейлес болып қалады. Нөсерлерден кейін өзен суының деңгейі кенет көтеріліп, тасқындар болып тұрады. Негізінен таудағы қар, жаңбыр суымен қоректенеді. Үлкен саласының бірі - Сумбар. Дереккөздер
Атропатена

Атропатена (немесе Мидиялық Атропатена немесе Кіші Мидия; , , визант. , сирия тілінде Aδorbāyγān, , ) — Оңтүстік Әзірбайжанның және Иранның солтүстік-батысындағы тарихи аймағы, ежелгі мемлекет. Талыш тау мен Аракс өзені, Урмия көлінің маңын қамтиды. Атропатена аталуын әдетте б.з.б. 4 ғасырда осы өңірді билеген Атропат әкімнің есімімен байланыстырады. Атропатена астанасы Газак қаласы болған (Ұрмия өзенінің оңтүстік-шығыс жағында). 7 ғ. Атропатенаны Араб халифаты жаулап алған. Дереккөздер
Ауа винті

Ауа винті - авиациялық қозғалтқыш білігіндегі айналдыру моментін тарту күшіне түрлендіретін қозғалтқыш. Ол поршеньді және турбовинтті қозғалтқыштармен жұмыс істейтін ұшақтарда, тікұшақтарда, дирижабльдер мен аэрошаналарда қолданылады. Ауа винті айналғанда винт қалақшасынан серпілген ауа ағыны аэродинамикалық күш туғызады. Ауа винті үш қалақшалық, төрт қалақшалық, ал жеңіл ұшақтар үшін екі қалақшалы етіп жасайды. Қалақша үшін әдетте дюраллюминий, кейде болат, ал жеңіл ұшақтар үшін ағаш не пластмасса пайдалынады. Ауа винтінің пайдалы әсер коэффициентін арттыру және айналу жылдамдығын оптимальды шамаға келтіру үшін айнымалы адымды винт қолданылады. Дереккөздер
Құрғақ әдісте цемент алу

Портландцемент өндірудің технологиялық үрдісі келесі негізгі операциялардан тұрады: 1. Шикізат материалдарының карьерде өндіріліп, зауытқа жеткізілуі. 2. Шикізат қоспасын дайындау, түзету және реттеу. 3. Біртекті шикізат ұнын алу. 4. Шикізатты күйдіріп клинкер алу. 5. Клинкерді қоймаларда сақтау. 6. Гипс және активті қоспалармен клинкерді ұнтақтау, (ұнтақтау нәтижесінде «Цемент» пайда болады). 7. Цементті силостарда сақтау және тұтынушыларға жіберу. Операцияларды жүзеге асыруда «құрғақ», «ылғал» сонымен қатар, сирек қолданылатын «аралас» әдістер қолданылады. Құрғақ әдісте әктас екі сатылы ұсақтаудан өтеді, яғни алдымен жақты 1, сосын балғалы 2 уатқышта. Саз білікті 3 уатқышта майдаланады. Сосын әктас, саз және реттеуші қоспалар 4 бункерлерге түсіп, 5 мөлшерлегіштер арқылы ұнтақтау мен кептіру процесі бірге жүретін тік диірменге 6 жіберіледі. Кептіргіш агенттер ретінде жылу алмастырғыштардан түсетін түтіндік газдар болып табылады. Түтіндік газдармен майдаланған шаңды материал 7 электірлі сүзгіге жіберіледі. Тазартылған ауа 8 ауа сорғыш арқылы 9 мұнаралы құбырдан кеңістікке шығады. Ұнтақ аэрожелоб арқылы 10 силостарға жіберіледі. Силостағы гомогендеу процесінің нәтижесінде шикізат ұнтағы пайда болады. Дайын өнім, 11 циклонды жылуалмастырғыштың III – және IV – деңгейі арасында газ жүретін жерге беріледі. Шикізат ұны біртіндеп циклонды жылуалмастырғыштың барлық деңгейінен өтеді, материялдың температурасы барлық циклонды жылуалмастырғыштардан өтіп пешке түсерге дейін 750 – 8500С-ға дейін қыздырылады, сонымен қатар 20-25% декарбонизацияланады және жоспарсыз айналмалы пешке 12 түседі. Пешке отын ретінде көмірді пайдаланады. Қоймадағы көмірді тік диірмен 13 арқылы ұнтақтайды және 14 жеңді сүзгіден өтеді аза ауа ауасорғыш 15 арқылы кеңістікке шығарылады, ал ұнтақталған көмір 16 бункерге түсіп 17 мөлшерлегіш арқылы пеште отын ретінде жағылады. Шикізатты 1200-1300°С температурада күйдіру нәтижесінде пеште клинкер пайда болады, пештен шыққан клинкер 50 – 800С дейін колосникті итергіш (переталкивающий) 18 салқындатқышта 19 желдеткіштердің көмегімен суытады және балғалы уатқышта 20 майдаланып 24 силосқа жеткізіледі. Силостағы клинкерді жартылай өнім ретінде сатылымға шығаруға да болады. Салқындатқыштан шыққан шаңды ауа 21 электрлі сүзгіден өтіп тазартылған ауа 22 ауа сорғышпен сорылып 23 мұнаралы құбыр арқылы кеңістікке жіберіледі. Сүзгіде жинақталған клинкер шаңы да 24 силосқа жеткізіледі. Қоймаларда гипс және активті минералды қоспалар сақталады. Силостан клинкер және қоспалар 25 бункерлерге түсіп 26 мөлшерлегіштермен мөлшерленіп шарлы диірменге 27 ұнтақтау үшін беріледі. Шарлы диірмен жабық циклде айығышпен 28 жұмыс істейді. Майдаланған материал диірменнен аэрожелоб арқылы айырғышқа түседі, ал цемент шаңы жеңді сүзгіден 29 өтіп тазартылған ауа 30 ауасорғыш арқылы кеңістікке шығарылады, сүзгіде ұсталған цемент қайтадан айырғышқа бағытталады. Мұнда цементтің жіктелуі жүреді. Түйіршіктер қайта майдалауға қайтарылады, ал дайын өнім аэрожелоб арқылы силосқа 31 үрлеу арқылы жіберіледі, ол жерде дайын өнімді тұтынушыларға жүктейді.
Қарашілік (Ақжар ауданы)

Қарашілік — Солтүстік Қазақстан облысы Ақжар ауданы, Қулыкөл ауылдық округі құрамындағы ауыл. Географиялық орны Аудан орталығы — Талшық ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 18 км-дей жерде. Халқы 1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 536 адам (289 ер адам және 247 әйел адам) болса, 2009 жылы 372 адамды (191 ер адам және 181 әйел адам) құрады. Дереккөздер
Тоңмеоңсоң ван

Жумоң - кәріс мифологиясында Когурё мемлекетінің негізін қалаушы, Ко әулетінің арғы бабасы. Жумоң туралы аңыздар негізінен, Пуё мемлекетінің негізін қалаушы Тонмён туралы аңызбен үндес. Ертедегі жазбаларда (Квангэтхо-ван стелласы, V ғ., Вэй шу, VI ғ.) Чумон туралы аңыз Тоңмион аңызынан жеке айтылған. Бірақ XII — XIII ғғ. дереккөздерде екі аңыз бірігіп, Тонмён-Жумоң туралы аңыз Хэбуру және Гымуа, Хэмосу және Люхва аңыздарының жалғасы болды. Тоңмион аты Жумоңның өлгеннен кейінгі храмдық аты болды. Ли Гюбоның "Тоңмион ван" поэмасындағы айтылатын аңыз бойынша, Хабектің қызы Люхва Аспан билеушісінің ұлының заңсыз әйелі болған. Оған күн сәулесі түскен соң, оң қолтығынан жұмыртқа дүниеге келген. Оны атқораға тастаса да, аттар оған тиіспейді. Жұмыртқаны адам аяғы баспаған тауға апарып тастайды. Дегенмен, аңдар жұмыртқаны қорғап, күзетеді. Үнемі ол өзінен жарық сәуле шашып тұрады. Жұмыртқаны анасына қайта әкеліп береді де, жұмыртқадан ерекше бала пайда болады. Ол бала кезінен садақ атудан алдына жан салмайды, сондықтан оған Жумоң (Буио тілінде — «керемет мерген») деген ат беріледi. Пуё билеушісі Гымуаның ұлдары, Жумоңның ағалары, қызғаныштан Жумоңды ағашқа байлап, олжасын тартып алады. Ағашты тамырымен қопарып Жумоң үйіне қайтып оралады. Жумоң Чолбончхон («Вэйшу»: Хылсынголсон) жеріне келіп, астананың негізін қалады. «Капсин» жылында, яғни б.з.д 37 жылы Жумоң 22 жасында таққа отырды. Мемлекетті Когурё деп атады. Хэ тегін ауыстырып, Ко («биік») тегін алды. Жумоңға көрші билеуші Сониян бағынды. Жумоң билігінің 19 жылында аспанға көтеріліп, кері қайтпады. Оның қалдығын Айдаһар (Ёнсан) тауынан тапты. Аспан қалауымен Жумоңның үлкен ұлы — Юри таққа отырды. 6 ғасырда Пхеньянда Жумоң құрметіне тұрғызылған ғибадатхана — Кодынсина. Корё билеушілері (10-14 ғғ.) оған ата-баба рухы ретінде табынған. Жумоң кино саласында 2006 жылы Оңтүстік Корея режиссёрлері "Ханзада Жумоң" сериалын түсірді. Сериалда Жумоң рөлін актёр Сон Ил Гук сомдады. Сериал Қазақстанда үлкен танымалдыққа ие болды. Қазақстандық "Жұлдыздар отбасы" журналының нұсқасы бойынша "Жыл сериалы" атағына ие болды. Дереккөздер
Құрыш адам

«Құрыш адам» (ағылш. − Man of Steel) — режиссер Зак Снайдер мен продюсер Кристофер Ноланның Дэвид Гойердің сценарийі бойынша түсірген, DC Comicsтің Супермен туралы комикстеріне негізделген фантастикалық атыс-шабыс; Супермен туралы фильм серияларының бастауы. Фильмде аттас кейіпкердің шыққан тегі туралы толығырақ суреттеледі. Суперменнің рөлін Генри Кавилл сомдайды, Лойс Лейнді − Эми Адамс, ал Генерал Зодты − Майкл Шэннон. Фильм тұсаукесері АҚШта 2013 жылдың 14 маусымында, ал Қазақстанда 2013 жылдың 20 маусымында көрсетілді. Сюжет Кларк Кент (Кал-Эл) − өзінің жойқын күшінің әсерінен өзін бөтен сезінетін жас тілші. Көп жылдар бұрын Жерге Криптон ғаламшарынан жіберілген болатын. Енді не үшін жіберілгенін білмей дал болады. Марта мен Джонатан Кенттердің қолында өскен Кларк біледі: ерекше күшке ие болу − қиын шешімдерді қабылдай білу деген сөз. Бірақ адамзат тұрақтылыққа мұқтаж болған сайын, Жерге келер қауіп те ұлғая түседі. Кларк "Супермен" деген қаһарманға айналуы тиіс. Ол өзі жақсы көретін адамдарды қорғауға міндетті. Оның басқа амалы жоқ. Рөлдерде Дереккөздер Сілтемелер * [https://www.warnerbros.com/movies/man-steel/ Ресми сайт] * * [https://www.kinopoisk.ru/film/252667/ Құрыш адам] КиноПоиск дерекқорында
Жүретін өліктер (телехикая)

Жүретін өліктер (ағылш. The Walking Dead) − Роберт Киркман, Тони Мур және Чарли Адлард жасаған комикстерге сүйеніп Фрэнк Дарабонт түсірген американдық постапокалипсистік телесериал. Сюжеттің негізгі бөлігін зомби-апокалипсистен кейін аман қалуға тырысып жүрген шағын адамдар тобы құрайды. Тұсаукесері 2010 жылдың 31 қазанында АМС телеарнасында көрсетілді. Бірінші маусымда 6 эпизод бар, екіншісінде − 13, үшінші және төртіншіде − 16-дан. Бірінші маусым сыншылар тарапынан жақсы бағаға ие болды, сонымен қатар бірнеше рет марапатталды, соның ішінде Ең жақсы драмалық телесериал санатындағы «Алтын Глобус» марапатын жеңіп алды. 2011 жыл жылдың 25 қазанында АМС үшінші маусымның шығатын уақытын бекітті − 2012 жыл жылдың 14 қазаны. 2012 жыл жылдың желтоқсанында арна шоуды төртінші маyсымға созды да, онда да 16 эпизод болатынын мәлім етті. 2013 жыл жылдың 29 қазанында АМС шоуды бесінші маусымға созды. 2013 жыл жылдың 16 қыркүйегінде АМС жылы телехикаяның спин-оффы шығатыны жөнінде жариялады. Шолу Дереккөздер
Аватар

Аватар: * Аватара — Вишну құдайдың бір түрі. Дүниені қиындықтан қорғау немесе құтқару үшін аң немесе адам бейнесінде жерге түседі. * Аватар — пайдаланушының (юзердің) графикалық ұсынысы, сурет немесе иконка түрінде. * Аватар — 2009 жылы шыққан америкалық көркем фильм. * Аватар: Су жолы — 2022 жылы шыққан америкалық көркем фильм. Аватар фильмінің жалғасы. * Аватар: От пен күл — 2025 жылы шыққан америкалық көркем фильм. Аватар фильмінің үшінші бөлімі. * Avatar — Швецияның мелодик-дэт-метал-групасы. * Avatar — «Avatar» музыкалық тобының 3-ші альбомы. * Аватарлар — фантастика жанрындағы кітаптар тобы. * Аватар: Аанг жайлы аңыз — Nickelodeon телеарнасының мультсериалы. * Аватар: Корра жайлы аңыз — Nickelodeon телеарнасының мультсериалы. * James Cameron's Avatar: The Game — компьютерлік ойын.
Ауа кондициялау

Ауа кондициялау - ауаның температурасын, ылғалдығын және тазалығын қажетті мөлшерде ұстау. Бұл адамның сергектігін қамтамасыз ету, өндірісте еңбек өнімділігін арттыру және емдеу мақсатында пайдаланылады. Ауа кондициялау ауасүзгі, ауа жылытқыш, желдеткіш, дыбыс бәсеңдеткіш, автоматтық бақылау және реттеу приборларының жұмысын біріктіретін салқындатқыш (кондиционер) деп аталатын арнаулы аппарат арқылы жүзеге асырылады . Дереккөздер
Ауаның биологиялық регенерациясы

Ауаның биологиялық регенерациясы - ғарыш кемелерінде, сүңгуір қайықтарды, автономды паналарда т.б. жабық кеңістіктерде оптимальды атмосыераны қалпына үздіксіз келтіріп отыру. Ол экипаж бен биокомплекстік ағзаларды оттекпен қамтамасыз ету мақсатында жүргізіледі. Оттек экипаж бен биокомплекстік ағзалар бөліп шығаратын көмір қышқыл газы мен су буынан фотосинтезге және хемосинтезге қабілеті бар автотрофтық ағзалар (балдыр, жоғары сатыдағы өсімдіктер, хемосинтездеуіш бактериялар) арқылы алынады. Тағы қараңыз * Регенерация Дереккөздер
Ауа райымен емдеу

Ауа райымен емдеу - жергілікті ауа райының қасиетін емге қолдану. Табиғатта әр аймақта ауа райы әр түрлі болады, адам ағзасына түрліше әсер етеді. Ауа райына, әсіресе күн сәулесінің әсеріне байланысты адам ағзасында әр түрлі физиологиялық өзгерістер туып, тканьдерде, қанда биохимикалық процесстер болып отырады. Тау мен теңіз жағалауы және орман ауасы адамға өте пайдалы. Теңіз жағасындағы ауада йод, бром т.б. ағзаға қажетті химикалық заттар болады. Кең даланың таза ауасымен және қымызбен өкпе ауруларын емдейді. Құмды ыстық жердің ауа райы буын және бүйрек ауруларын емдеуге жақсы (Мойылды, Жаңақорған курорттары). Теңіз жағалауының ауасы жүйке жүйесі мен жүрек ауруларына шипалы. Дереккөздер
Аугсбург діни бітімі

Аугсбург діни бітімі - 1555 ж. 25 қыокүйекте Германияның протестант князьдары мен император Карл V-нің арасында (Аугсбургте) жасалған бітім. Бұл католиктер мен протестанттардың арасындағы бірсыпыра соғысты тоқтатты; князьдар мен ьасқа да империялық топтардың дін мәселесінде толық тәуелсіз болуын қамтамасыз етті. Олардың өз қол астындағы адамдардың дінін өз еркімен "cujus regio6 ejus religio" - "Ел кімдікі болса - дін сонікі" деген принцип бойынша белгілеуіне құқық берді. Аугсбург діни бітімі протестанттардың Германиядағы жаулап алған жерлерін заң жүзінде бекітті. Католик дінімен қатар лютеран дінін ресми дін деп таныды. Шіркеу мүліктерін секулярландырылуына санкция берілді. Аугсбург діни бітімі Германиядағы жергілікті князьдардың өкімет билігін онан әрі күшейтіп, князьдік абсолютизмнің жедел дауына мүмкіндік туғызды. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://www.lwl.org/westfaelische-geschichte/portal/Internet/ku.php?tabque&ID739 Аугсбург діни бітімінің неміс тіліндегі мәтіні] * [http://www.uoregon.edu/~sshoemak/323/texts/augsburg.htm Аугсбург діни бітімінің мәтінінің ағылшын тіліндегі үзінділер]
Реприза

Реприза (франц. reprise – қайталау) – 1) музыкалық шығарманың белгілі бір бөлімін қайталау. Шығарманың бөлімі бір рет орындалысымен, ол ешбір өзгеріссіз сол күйінде тағы да бір қайталанады; немесе басқа бөлімнен кейін қайталанады. Мыс., 3 бөлімді формада шығарманың 2-бөлімінен кейін келетін 3-бөлімі, негізінен, шығарманың 1-бөлімін түгелдеу қайталау болып табылады. Бұл көбінесе, нотада жазылмайды да da capo деп көрсетіледі, яғни шығарманың басынын қайталау; 2) Цирк немесе эстрада артистері орындайтын күлкілі шағын нөмір. Дереккөздер
Аусгейрссон

Аусгейр Айсгейрссон (13.5.1894 ж.т.)- Исландияның мемлекет қайраткері, 1932—1934 жылдары — Исландия премьер-министрі, 1952—1968 ж. — Исландияның 2-ші президенті. Саудагер отбасынан шыққан. 1915 ж. Рейкьявик университетінің теология факультетің бітірді. 1923-1952 ж. альтинг депутаты, 1930-1931 ж. оның төрағасы. 1931-1934 ж. қаржы министрі әрі социал-демократтар мен прогресшілдердің коалициялық үкіметінің премьер-министрі (1932-1934). 1938-1952 ж. балық аулау шаруашылығы банкісінің директоры. 1923-1933 ж. Прогресшіл (фермерлер) партияның басшы қайраткерлерінің бірі. 1934 ж. социал-демократиялық партияға ауысты. Исландия президенті болып сайлануына байланысты 1952 ж. социал-демократиялық партиядан шықты. 1956,1960 және 1964 жылдары басқа кандидатура жоқ болғаннан кейін 3 рет қайтадан президент болып сайланады.
Ефим Львович Дзиган

Ефим Львович Дзиган (1898—1981) – кинорежиссер, КСРО халық артисі (1969). Өмірбаяны Б. В. Чайковскийдің кино мектебін бітірген (1926). 1953 жылы Дзиган Алматы киностудиясында қазақ халқының ұлы ақыны Ж. Жабаевтың өміріне арналған "Жамбыл" (сценарийін жазғандар Н. Ф. Погодин мен Ә. Тәжібаев) көркем фильмін түсірді. Марапаттары *КСРО Мемлекеттік сыйлығының иегері (1941). *Ленин, Қазан Төңкерісі, Еңбек Қызыл Ту ордендерімен және медальдармен марапатталған. Дереккөздер
Майское (Солтүстік Қазақстан облысы)

Майское — Солтүстік Қазақстан облысы Ақжар ауданындағы ауыл, Май ауылдық округі орталығы. Географиялық орны Аудан орталығы — Талшық ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 37 км-дей жерде, Үлкен Қараой көлінің шығысында 5 км-дей жерде орналасқан. Халқы 1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 1119 адам (563 ер адам және 556 әйел адам) болса, 2009 жылы 556 адамды (281 ер адам және 275 әйел адам) құрады. Дереккөздер
Құлақты медуза (Аурелия)

Құлақты медуза немесе Аурелия - Сцифомедузалар сабының дискомедузалар жасағына жататын ірі медуза. Биологиялық сипаттамасы Дене пішіні дөңгелек, жалрақтау, табақ тәрізді, шеңбері 15-20 см, қызғылт не күлгін түсті. Аурелия ұсақ су жануарларымен, ұсақ балықтармен қоректенеді. Қорегін атпа жасушаларымен өлтіреді. Аурелияның дамып келе жатқан ұрығының гаструласынан планула деп аталатын личинка дамиды. Ол 2-7 тәулік өз бетінше жүзіп тіршілік еткеннен кейін, су түбіне түсіп, 2-3 күнде ересек Аурелияға айналады. Таралуы Аурелия жылы және тропик теңіздерінде кең тараған, кейде солтүстік теңіздерде де кездеседі. Көбіне су жағалауында тіршілік етеді. Галерея Дереккөздер
Аурикулярия

Аурикулярия ( — «кішкене құлақ») * Аурикулярия (личинка) — тікен терілі жануарлар тобына жататын теңіз жануары голотурияның (Holothuroidea) личинкасы * Аурикулярия (саңырауқұлақ) — Саңырауқұлақтар тегі
Аурикулярия (личинка)

Аурикулярия - тікен терілі жануарлар тобына жататын теңіз жануары голотурияның (Holothuroidea) личинкасы. Дене пішіні ересектеріне ұқсамайды, арқа жағы томпақтау, құрсақ жағы ойыстау келеді. Аузы құрсақ жағына орналасқан. Аурикулярия су қабатында жүзіп тіршілік етеді., кейін дамып келе жатқан Аурикулярия су түбіне жетеді де, "қуыршақ" сатысынан өтіп, кірпікшелерін жоғалтып, жас голотурияға айналады. Дереккөздер
Аурикулярия (саңырауқұлақ)

Аурикулярия — Саңырауқұлақтардың тегі . Қазіргі күнде тектің ішінде кең таралған 8 турі сипатталған: *A. americana *A. auricula-judae *A. cornea *A. delicata *A. fuscosuccinea *A. mesenterica *A. peltata *A. polytricha *A. sordescens Аурикулярия саңырауқұлақтарының денесі көбіне құлақ тәрізді, борпақ, сілікпе сияқты терісі бар, қатпарлы. Базидиялары циллиндр тәрізді. Споралары сопақша келген, беті тегіс, гиалинды. Аурикулярия тегінің түрлері - жеуге жарайды және коммерциялық мақсатында өсіріледі. Синонимдары * * * * * * * * Дереккөздер
Бәтеш Рахымханқызы Қазыханова

Бәтеш Рахымханқызы Қазыханова (1929 жылы туылған., қазірігі Шығыс Қазақстан обл. Абай ауд.) – мәдениеттану, философия ғылымдарының докторы. ҚазҰУ-ды бітірген (1951). 1968 – 1996 ж. Алматы консерваториясында (қазіргі Қазақ ұлттық консерваториясы) әлеуметтік–гуманитарлық пәндер кафедрасының меңгерушісі (1997 жылдан проффесор) қызметін атқарды. Қазыханова – қазақстандық эстететикалық мектептің негізін қалаушылардың бірі. Негізгі еңбектері: "Қазақ халқының эстетикалық мәдениеті" (1985, орыс тілінде), "Халықтың эстетикалық тәрбиесіндегі көркемдік мұраның орны" (орыс тілінде), т.б. Дереккөздер
Кең экранды кино

Кең экранды кино – экрандағы көрініс көлемін ұлғайтып, әрі дыбысты көрермендердің айналасынын шығарып, экрандағы оқиға "қатысу әсерін" тудыратын кинофильмді түсіру және көрсету тәсілі. Кино түсіргі аппарат шыққаннан бастап–ақ Кең экранды кино жасау мәселесі қолға алынды. 1953 ж. стереофонды дыбыстандырылған Кең экранды кино көрсетіле бастады. Осы кездегі Кең экранды кино әр түрлі тех. жүйе бойынша іске асырылды. Дереккөздер
Қазіргі заманғы архитектураның Халықаралық конгрессі

Қазіргі заманғы архитектураның Халықаралық конгрессі ( — CIAM) — халықаралық архитекторлар ұйымы, 1928 жылы негізі қаланды. Мақсаты болып табылды, профессионалды айырбастау және Қазіргі заманғы архитектураға қызығушылықты арттыру болды. CIAM 1956 жылы жойылды. Алғашқы председателі CIAMның швейцар архитекторы Карл Мозер болды. CIAM конгреестері * 1928, CIAM I, Ля Сарраз, Швейцария, создание CIAM * 1929, CIAM II, Франкфурт-на-Майне, Германия, жилищное строительство для прожиточного минимума * 1930, CIAM III, Брюссель, Бельгия * 1933, CIAM IV, Афины, Грекия, Афинская хартия 1933, Functional City * 1937, CIAM V, Париж, Франция, продолжение работ над Афинской Хартией * 1947, CIAM VI, Бридгватер, Великобритания, Декад Современной Архитектуры * CIAM VII, Бергамо, Италия, возведение итогов достижений * 1951, CIAM VIII, Ходдесдон, Великобритания, The Urban Core * 1953, CIAM IX, Экс-ан-Прованс, Франция, Habitat * 1956, CIAM X, Дубровник, Югославия, Habitat * 1959, Оттерло, Нидерланд — роспуск организации
Кастаньет

Кастаньет (лат. castanea – каштан) – қатты ағаштан не пластмассадан жасалған, саусаққа киіп ойнайтын соқпалы муз. аспап. Кастаньеттің қауашық тәрізді 2 тарсылдағы жіп арқылы байланады. Кастаньет Испанияда, Италияда, Оңт. Америка елдерінде ән, би (болеро, сегидилья, т.б.) әуендерін сүйемелдеу ретінде пайдаланылады. Кастаньетті оркестрде және ансамбльдерге де қолданады. Дереккөздер
Marvel Comics

Marvel Comics (ағылш. marvel − ғажап) − америкалық комикс шығаратын компания, "Marvel Entertainment" корпорациясының бөлімшесі. Халық оны "Идеялар үйі" деп атап кеткен. "Marvel" компаниясының ең атақты комикс серияларының суперқаһармандары мыналар: "Фантастикалық Төрт", "Өрмекші-адам", "Халк", "Темір Адам", "Капитан Марвел", "Күміс Сёрфер", "Елес Шабандоз", "Доктор Стрэндж", "Тор", "Капитан Америка" және "Икс Адамдар". "Marvel" комикстерінің көпшілік кейіпкерлері Жер-616 деп аталатын ғаламшарда тұрады. 1960-шы жылдардан бастап "Marvel Comics" америкалық комикс шығаратын ең ірі екі компания ның біріне айналды. Ең басты қарсыласы − "DC Comics" (оның ең атақты кейіпкерлері "Супермен" мен "Бәтмен"). 2009 жылдың тамыз ында " The Walt Disney Company" "Marvel" компаниясын сатып алатынын мәлім етті. 2009 жылдың желтоқсан айының соңында компанияны 4,24 млрд $ сатып алды. Ең атақты суперқаһармандар * Өрмекші-адам * Халк * Капитан Америка * Профессор Икс * Тор * Темір адам * Құмырсқа адам * Доктор Стрендж * Капитан Марвел * Магнето * Қара пантера * Веном Негізгі кейіпкерлер
Юлия Вячеславовна Липницкая

Юлия Липницкая (1998 жыл маусымның 5, Екатеринбург) — Ресейлік мәнерлеп сырғанаушысы, 2014 жылғы Сочи Олимпиадасының командалық турнирдің чемпионы. 2014 жылы Еуропа чемпионы атанды. 2014 жылғы Әлем чемпионатының күміс жүлдегері, 2013/2014 маусымдағы Гран при финалының күміс жүлдегері. Ресейдің халықаралық дәрежедегі спорт шебері. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://www.isuresults.com/bios/isufs00013146.htm Юлия Липницкая] – ISU * [http://www.sochi2014.com/en/athlete-julia-lipnitskaia Юлия Липницкая] – Қысқы Олимпиада ойындары 2014
Аускультация

Аускультация ( - "тыңдаймын")&nbsp;- адамның ішкі мүшелерін тыңдау арқылы ауруды тексеру әдісі. Бұл әдісті медицинаға бірінші рет француз дәрігері Рене Лаэннек XX ғасырдың бас кезінде енгізген. Өкпені тыңдағанда оның ауруына сәйкес өзгерген дыбысты, шуды естіп, дертін анықтауға болады. Жүрек соғуын тыңдап, оның өзгеруіне қарай жүрек қақпақшаларының ақауын табуға болады. Барлық ішкі мүшелерді Аускультация әдісі арқылы тыңдап, аурудың түрін анықтауға мүмкіндік туған. Әрбір мүшені арнаулы аспаптар - стетоскоп, фонендоскоп арқылы тыңдауға болады. Дереккөздер
Аида Кауменова

Аида Кауменова – әдемі, сәнді, көркем pret-a-porter de lux коллекциясын шығарушы, табысты әрі жас дизайнер. Аида 5 жылдан бері өзінің жеке маркасында (Aida KaumeNOVA) брендтті киімдер шығаруда. Бұл бренд тек қана Қазақстанда ғана емес, сонымен қатар басқа да шет елдерден өз орнын табуда. Аида Кауменова Талдықорған қаласында дүниеге келген, ол онда білім беру мектебімен қоса өнер мектебінде бітіріп шықты. Кейін Алматы Технологиялық университетін 1997 жылы «инженер-конструктор-модельер» мамандығымен аяқтады. 2002 жылы Италияға кетті, онда ол «Carlo Во» (г. Urbino) сән мектебінде оқып, білімін жетілдіре түсті. «Daraleque» маркасының арт-директоры және дизайнері болған. Арт-директордың мамандығынан кейін Аида «Aida KaumeNOVA» сән үйін құрды. Сән үйі «Aida KaumeNOVA» сән үйі - қазақстандық fashion-индустриядағы жақсы дамып келе жатқан сән үйі болып табылады. Бұл «prêt-a-porte de luxe» классындағы киімдер коллекциясы шетелдік брендтермен киім саны бойынша жақсы бәсекелестер. Киім тігу мен құраудағы технология мен тәсілдер әлемдік стандартқа сай.Аіda KaumeNOVA» сән үйінің біраз жылдан бергі клиенттері болып қазақстандық тележұлдыздар, әншілер және т.б атақты тұлғалар болып табылады. Бұл 6 жылдық тер төгудің нәтижесі деп айтсада болады. Сән үйі қазіргі кезде шетелдік сән үйлеріменде қосылып жұмыс істеуде.
Кострукциялық болаттар

Кострукциялық болаттар деп машина бөлшектерін және құрылыс конструкцияларын жасауға қолданылатын болаттарды айтады. Бұл болаттар көміртекті және легірленген болып бөлінеді. Конструкциялық болаттарда көміртегінің шамасы 0,5…0,6%-дан аспайды. Көміртекті конструкциялық болаттар. Олар: жай сапалы, сапалы, аспаптық болып бөлінеді. Жай сапалы болаттар қасиеттеріне қарай үш топқа бөлінеді: А тобы - тек механикалық қасиеттеріне кепілдік берілетін. Б тобы - химиялық қасиеттеріне кепілдік берілетін. В тобы - механикалық және химиялық қасиеттеріне кепілдік берілетін. А тобының болаттары Ст әріптерімен және 0,1,2,3,4,5,6 нөмірлерімен таңбаланады. Нөмір саны артқан сайын оның беріктігі жоғары болады, ал пластикалық қасиеті төмендейді . Болат қасиеттері 1-кестеде көрсетілген. Б тобының болаттары Б әріптерімен таңбаланады. Мысалы, БСтО, БСтІ, БСт2, БСт3, БСт4. В тобының болаттары В әрпімен және санмен таңбаланады. Мысалы, ВСт2, ВСт3 т.б. болаттарды тотықсыздандыруға байланысты қайнайтын(КП), тыныш(СП), жартылай тыныш(ПС) деп бөледі. Жай сапалы болаттар арматура, құрылыс конструкцияларын және үлкен жүктеме түспейтін машина бөлшектерін жасауда қолданылады. А тобы болаттарынан ыстық кезінде өңделмейтін бұйымдар жасалады. Бтобыболаттарын күйінде күйінде өңделетін бұйымдар жасалады. В тобы болаттарынан пісірілетін конструциялар жасалады.
Владимир Ахмадьянович Рерих

Владимир Ахмадьянович Рерих (1.1.1958 ж.т., Талдықорған қ.) – кинорежиссер, кинодраматург. 1983 ж. ҚазҰПУ-ды, 1997 ж. "Әділет" Жоғарғы заң мектебін бітірген. 1985–87 ж. Р. ҚазҰПУ-дың оқу теледидарында реж., 1987–94 ж. "Қазақфильм" киностудиясында реж. көмекші, "Ориент" шығарм.– өндірістік бірлестігінің редакторы, бас редакторы , "Қазақфильм" киностудиясы деректі фильмдер студиясының көркемдік жетекш., деректі фильмдер режиссеры қызметтерін атқарды. 1996 жылдан бастап "Хабар" агенттігінің Бас директорының орынбасары. Ол "Полигон" (О. Рымжановпен бірге, 1990), "Бейтаныс Назарбаев" (С. Әзімовпен бірге, 1998), "Бродвей, Бродвей" (2000), "Старше на десять лет", т.б. деректі фильмдерді түсірді. Сондай-ақ, "Жаманқұм" (1988), "Алтын тері" (1989), "Невада – Қазақстан" (1989), "Ақын өлімі" (1990), "Бақыт іздеушілер" (1991), т.б. деректі фильмдердің сценарий авторы. Қазақстан Мемл. сыйл. иегері (1992). Дереккөздер
Легизм мектебі

Легистер (заңгерлер) — Негізгі өкілдері Шан Ян (б.д.д IV ғ.), Хань-Фэй-цзы (шамамен б.д.д IIIғ.). Легистер конфуцийшылдардың мемлекетті әдептілікке негізделген заңдарды жүзеге асыру арқылы басқару керек деген пікірлеріне қарсы болып, керісінше, мемлекетті тек қана заңға сүйеніп басқаруға болады, себебі «мейірімділік пен адамгершілік» — қылмысқа апаратын бірден-бір жол, ал шын қайырымдылық өзінің бастамасын жазалаудан алады деп уағыздайды. Сөйтіп, легистер ар-ожданның орнына қорқынышты дәріптейді. Елде тәртіпсіздік болмас үшін: # Мақтаудан жазалау көп болу керек. # Аямай жазалау арқылы халық арасында үрей тудыру қажет. # Ұсақ қылмыс жасағандарды аямай жазалау керек, сонда олар үлкен қылмыс жасамайтын болады. # Адамдар арасында бір-біріне сенімсіздік тудыру керек. Осы қағидаларды бұлжытпай орындағанда ғана халық билеушінің айтқанын екі етпей орындайды және керек болса, өлімге де барады. Конфуцийшылдардың «Мемлекет — үлкен отбасы, оның басшысы — халықтың әкесі» деген ілімінің орнына легистер: «Мемлекет — өз алдына бір машина сияқты құбылыс, билеуші — өзін ата-баба аруағынан да, халықтан да, Аспаннан да жоғары қоятын деспот. Мемлекеттің негізгі мақсаттары: 1. Ұсақ патшалықтарды біріктіріп, Аспан аясыңдағы (Қытай) мемлекет құру; 2. Осы мемлекетке басқа халықтарды бағындыру. Осы тұрғыдан өнерге, білімге деген қүштарлық теңелуі қажет. Мемлекеттің экономикалық негізі қолөнер немесе сауда емес, егін шаруашылығы болуы керек. Мемлекеттегі қызмет орындары адамдардың жүмыс істеу қабілетіне қарай бөлінуі тиіс». Конфуцийшылдар мен легистердің арасындағы күрес көп жылдарға созылды. Тіпті қазірдің өзінде де осы философиялық бағыттарды жақтаған немесе қарсы шыққан саяси топтардың кездесетінін ескерткен артық болмас.
Маһинур Рахманова

Рахманова Маһинур (1948 ж.т.) – актриса, Қазақстанның еңб. сің. артисі. Алматы өнер ин-тының (қазіргі Ұлттық өнер академиясы, проф. Р. Қаныбаева шеберханасынан) бқлімін бітірген. Респ. ұйғыр муз. театрында Қызмет етеді. Ол Қыз Жібек, Баян (Ғ. Мүсіреповтің "Қыз Жібегі" мен "Қозы Көрпеш – Баян Сұлуында"), Анархан (Д. Асимов пен А. САдыровтың осы аттас пьесасында), т.б. рольдерді орындаған. Оның сахнвлық бейнелері мазмұны жағынан сан өзгеріп, қырып құбылып жатады. Қазақ ұлттық өнер академиясында пед. қызметпен айналысады. Дереккөздер
Мария Васильевна Брандт

Брандт Мария Васильевна (7.10.1897, Мәскеу қ. – ө.ж.б., сонда) – актриса, Қазақстанның еңб. сің. артисі (1938). Саратов консерваториясының драма класында оқыған (1917 – 19). 1937 – 61 ж. Мемл. акад. Орыс драма теaтрында актриса болып қызмет етіп, сан алуан жанрдағы спектакльдерде ойнады. 1958 ж. Мәскеуде өткен қазақ әдебиеті мен өнерімен онкүндігіне қатысты. Киноға түскен. "Құрмет белгісі" орденімен марапатталған. Дереккөздер
Итқара

Итқара – баспана. Итқаракөшіп-қонғанда немесе жаугершілік кезінде күннің аптабынан, жауын-шашыннан қорғану үшін жасалған. Ол үшін екі керегені алады да басын қусырып байлап, үстіне туырлық жабады; 2) суағар ретінде қолданылатын әдіс. Қазіргі уақытта құрылыс істерінде ғимарат төбесі су жинамас үшін Итқара әдісі арқылы қиғаштап жабады. Сондай-ақ, шөп үйгенде су өтпес үшін Итқара жасалынады. Дереккөздер
Ауыспалы жайылым

Ауыспалы жайылым, жайылымды алмастырып пайдалану - жер отының мол болуын қамтамасыз ететін ғылыми шараның бір түрі. Қазақ халқы ертеден-ақ мал жайылымын жиі-жиі ауыстырып отырған. Қазір бұл ғылыми негізде іске асырылады. Жайылым бірнеше өріске бөлініп, алмастырылып пайдаланылады. Әр жайылымның түріне қарай оның айналымы белгіленіп, жайылымды күту шаралары көрсетіледі. Жайылымды бөліп пайдаланғанда, оның кей бөлігіне малды жыл сайын кешірек жаяды, сонда ғана келесі жылы өсімдік бітік өсіп, жердің оты тез көтеріледі. Мал табынына жайылым белгілеу үшін жердің отын анықтау керек. Жайылымды ауыстырып пайдалану үшін әрбәр шаруашылыққа нормадан тыс артық жер бөлінеді: * далалық аймақта 10-15%, * шөлейтті аймақта 20-25%, * шөлді аймақта 30-35%. Ауыспалы жайылымды қай уақытта, қанша мерзім пайдалану керектігі арнаулы графикте көрсетіледі, оны зоотехниктер дайындайды. Дереккөздер
Афиллофор тұқымдасы

Афиллофорлар немесе Полифорлар, — базидиомицет бөліміне жататын саңырауқұлақтар тобы. 1000-нан астам түрлері белгілі. Афиллофорлар базидиоспора шығаратын базидиясы бар клеткалы, жеміс денесінің пішіні әр түрлі болады. Төменгі сатыдағы түрлерінде жеміс денесі болмайды. Мицелиясы өрмекшенің өрмегіне ұқсап қоректену ортасының үстінде, кейде субстраттын бетінде киіздей қалың болып жатады. Олардың ішіндегі ең зияндысы - үй саңырауқұлағы. Еденге төсеген тақтайды дымқылдандырып, оның астынғы бетінде қара күрең түсті болып, киізше төселіп жатады. Ағаш сүрегін ұнтақтап, іске жарамсыз етіп тастайды. Тұқымдас тармақтары &nbsp;&nbsp;&nbsp;Cystostereaceae &nbsp;&nbsp;&nbsp;Fomitopsidaceae &nbsp;&nbsp;&nbsp;Ganodermataceae &nbsp;&nbsp;&nbsp;Meripilaceae &nbsp;&nbsp;&nbsp;Meruliaceae &nbsp;&nbsp;&nbsp;Phanerochaetaceae &nbsp;&nbsp;&nbsp;Polyporaceae &nbsp;&nbsp;&nbsp;Sparassidaceae &nbsp;&nbsp;&nbsp;Xenasmataceae Синонимдер Carleton Rea Coriolales Jülich Fomitopsidales Jülich Ganodermatales Jülich Grifolales Jülich Perenniporiales Jülich Phaeolales Jülich Poriales Locquin Trametales Boidin et al. Дереккөздер
Амангелді (Аққайың ауданы)

Амангелді — Солтүстік Қазақстан облысы Аққайың ауданы, Аралағаш ауылдық округі құрамындағы ауыл. Географиялық орны Аудан орталығы – Смирново ауылынан оңтүстікке қарай 19 км-дей жерде. Халқы 1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 254 адам (136 ер адам және 118 әйел адам) болса, 2009 жылы 91 адамды (56 ер адам және 35 әйел адам) құрады. Дереккөздер
Жасырынбақ (әңгіме)

Жасырынбақ- Б.Соқпақбаев тың балаларға арналып жазылған әңгімесі. Одан басқа да бұл автор балаларға көптеген әңгімелер жазған. Оларды төменде көре аласыз. Ішіндегі ең танымалы - Менің атым Қожа (повесть) Қысқаша мазмұны Бұл әңгіме балалардың жасырынбақ ойнағандағы болған оқиғасы туралы. Ойыннан кейін ұлдар жасырынбақты қыз балалар да ойнай алатынын түсінеді. Шығарма кейіпкерлері * Әбдірахман - жасырынбақ ойнауды Әбдірахман шығарды. Балалардың ішіндегі ересегі осы, бесінші сыныпта оқиды. Дене тұрпаты ұзынтұралау, мінезі адуындау ақ сұр бала. * Тұрбек пен Сыдық - екеуі де төртінші сыныпта оқиды. Біреу өзі тиіспесе, бұлар ешкімге шатақ іздеп ұрынбайтын басалқалы балалар. * Алмабек - сотқар бала. Өз қораларының үстінде отырып алып, өткеннің барлығын рогаткасымен атып отырады. Торғайларды әбден запы етіп, үркітіп бітті. * Назым - Тұрбектің қарындасы, бірінші сыныпта оқиды. Екі иығында желбірі бар, жеңсіз көк шұбар көйлек киген, топ-толық қара домалақ қыз. Көзі шегірлеу. Тағы қараңыз # Бердібек Соқпақбаев # Менің атым Қожа (повесть) # Шал мен Бала (әңгіме) # Ұйқы келтіретін дәрі (әңгіме) # Ұлтан оқиғасы # Боранда (әңгіме) Дереккөздер http://kitap.kz/
Қастек жотасы

Қастек жотасы – Іле Алатауының батысындағы жота. Географиялық орны Алматы облысы Жамбыл ауданы Қырғызстан аумағына қарасты жерде орналасқан. Абсолюттік биіктігі 2782 м. Батыстан шығысқа қарай ендік бағытта 60 км-ге созылған, енді жері 25 км. Геологиялық құрылымы Негізінен тас көмір кезеңінен кристалдық тақтатасынан, гнейстен, кей бір тұсында жер бетінде шығып жатқан гранитоидтардан түзілген. Рельефі мен су торабы Жер бедері орта таулық, жалдары тегістелген, беткейлері тік, сай-жыралармен тілімденген. Шу-Іле өзендерінің суайырығы саналатын жотаның баурайынан Қастек, Қарақастек, Қарақоңыз және т.б. өзендер бастау алады. Климаттық белдеулері Жотада бірнеше ландшафтық-климаттық белдеулер байқалады: * тауалдының далалық қоңыр топырақты белдеуінде (800-1400 м) бидайық, тарғақшөп, бозшағыл, т.б. шөптесіндер өседі; * 1400-2600 м биіктіктегі шалғынды қара топырақты жерлерінде сирек орман өседі; * үстіртті-жонды белдеуінде (2600 м-дей биіктікте) доңызот, самалдық, байғұт, субальпілік шалғын өскен. Жетіжол жотасының аралығында Жаңа Қастек асуы өтеді. Баурайы мал жайылымына пайдаланылады. Дереккөздер
Афина (мағына)

Афина - * Афина - Ежелгі Грекия мифологиясындағы басты құдайлардың бірі - қыз құдай. * Афина - Грекияның астанасы. * 881 Афина — Күн жүйесінің астероиды. * Athena — түрік панк-рок-группа. * Афина — АҚШ-тың жеңіл ракета-тасымалдаушысы.
Афина Паллада

Афина - Грек мифологиясындағы басты құдайлардың бірі - қыз құдай. Зевстің қызы. Басына дулыға, үстіне сауыт киген қалпында Зевстің басынан шығыпты-мыс. Афина - соғыс құдайы; сонымен бірге ақылдық, тапқырлық иесі, көркемөнердің, білімнің, қолөнерінің қамқоры, мата тоқу, жіп иіруді, ауруды емдеуді үйретуші болып саналады. Афинаның құрметіне Грекияда бүкіл халықтық мерекелер өткізіледі. Афинаның пластикалық бейнесін б.з.б. 5 ғ. мүсінші Фидий жасады. Ол Афинаны қару-жарақ асынған, сабырлы да салтанатты, терең ойлы, ер жүрек батыр қыз түрінде бейнелеген. Афина - Ежелгі Рим мифологиясындағы Минавраға барабар. Дереккөздер
Коуоркинг

Коуоркинг ( - бірігіп жұмыс істеу) — термині жұмыс орнын, үй-жайларды немесе жеке немесе топтық бизнеске немесе басқа кеңсе жұмыстарына бейімделген бүкіл құрылысты білдіреді. Tәуелсіз бола отырып, өздерінің іс-әрекеттері үшін ортақ кеңістікті қолданатын қатысушылардың жұмыс моделі. Коуоркинг фрилансерлер, қашықталған қызметкерлердің, мысалы, аудармашылар, программисттер, дизайнерлер және бастаушы кәсіпкерлердің арасында танымал. Коуоркинг үйден жұмыс істеу мен жеке офис қолданудың аралығындағы жұмыс істеу ортамы іспеттес. Тағы қараңыз * Стартап * Краудсорсинг Дереккөздер
Иммерсиялық жүйе

Иммерсиялық жүйе (лат. immersio – батыру) – нәрсе мен бірінші линзаның арасы иммерсиялық сұйықтықпен толтырылған оптикалық жүйе. Ол микроскопта қолданылады. Иммерсиялық сұйықтық ретінде кедр майы не минерал май, глицериннің судағы ерітіндісі, вазелин майы, иодты метилен пайдаланылады. Иммерсиялық жүйені есептеу кезінде иммерсиялық сұйықтықтың оптикалық сипаттамалары (сыну көрсеткіші және дисперсия) ескеріледі. Сондықтан жүйе үшін есептелген сұйықтықты ғана қолдану қажет. Иммерсиялық жүйені пайдалану объективтің апературасын (А) үлкейтеді және микроскоптың ажыратқыштық шамасы да жоғарылайды. Иммерсиялық жүйе иммерсиялық сұйықтықтың әр түрлі тереңдігіндегі нысандарды сұйықтыққа объективті батыра отырып зерттеуге мүмкіндік береді. Дереккөздер
Индикативтік баға

Индикативтік баға – сыртқы рынокта экспорттың жүзеге асырылу сәтінде жеткізілімді ескере отырып, қолданыстағы заңдарға сәйкес қалыптасқан немесе қалыптасатын тауар бағасы. Экспорттық өнімді елден сыртқа тқмен бағамен әкетілуіне жол бермеу, сондай-ақ, өндірушілердің тауарды сыртқы рынокта өткізуден барынша көп пайда алуы мақсатында экспорттық өнімге қолданылады. Осындай баға белгінелетінөнімнің жекеленген түрлерінің тізбесі белгіленген тәртіппен айқындалады және ол мүдделі идаралар мен ұйымдарға хабарланады. Индикативтік баға мемл. тіркеуден өткізілуге тиіс және оны меншіктің барлық нысанындағы сыртқы экон. қызмет субъектілері экспорттық операцияларды жүзеге асыру кезінде пайдаланады. Дереккөздер
Индуктивтік кедергі

Индуктивтік кедергі, и н д у к ц и я л ы қ к е д е р г і – 1) э л е к т р т е х н и к а д а – тізбектің индуктивтік элементінің (мыс., катушканың) айнымалы токқа көрсететің қарсы әсерін сипаттайтын шама. Индуктивтік кедергі Оммен өлшенеді. Синусоидалық ток үшін индуктивтік кедергі формула арқылы анықталады. 2) а э р о д и н а м и к а д а – ауа құйыны әсерінен ұшақ қанатының құйрық жағында пайда болатын аэродинамикалық кедергінің (маңдайлық кедергінің) бір құраушысы. Дереккөздер
Индульгенция

Индульгенция ( латын тілінде indulgentia – “кешіру” деп аударылады ), бой тұмар — орта ғасырларға Рим папасы атынан күнәні кешіру, және де сол арқылы католик шіркеуінің ықпалын нығайту және дінге сенушілерден ақша жинау үшін қолданылған амалдардың бірі екен. Ортағасырлық Еуропада монахтар мен папа агенттері индульгенцияны көптеп сатқызды. Индульгенция сату арқылы католик шіркеуі өткендегі, қазіргі, тіпті болашақ күнәларға да кешірін жасап отырды. Дереккөздер
Ақтөбе мазары

Ақтөбе мазары, Құлан–Бұлан – Жамбыл облысының жергілікті маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштері тізіміне енген XVIII-XІX ғасырлардағы сәулет өнері ескерткіші. Орналасқан жері Байзақ ауданы, Абай ауылынан солтүстік-батысқа қарай 5-6 км жерде. Сипаты Пішіні күмбезді, және төртбұрышты етіп тұрғызылған. Ауданы 6,2×6,2 м, ал биіктігі 8 м. Кіре берістегі аркасының ені 1,5 м, биіктігі 2 м. Күмбездің біраз бөлігі қираған, және ғимараттың ішінде қираған кірпіштер жатыр. 1978 жылы Жамбыл облыстық тарихи-өлкетану мұражайы тарапынын зерттеу жұмыстары жүргізілді. Дереккөздер
Инктер

Инктер, инка (исп. inca) — алғашында Оңтүстік Америкада қазіргі Перу аумағын қоныстанған жергілікті тайпа. Кейін бұлар Инк мемлекетінде үстем топқа айналды. Америка құрлығын отаршылар жаулап алған соң, басым көпшілігі испан тілді қауымдастыққа айналып, өздеріне тілі, тұрмыс–тіршілігі жақын кечуа ұлтының төңірегіне топтасады. Антропологиялық жағынан инктер моңғол нәсілінің америкалық түріне жатады. Кечуа тобына кіретіндер инк тілінде сөйлейді. Христиан дінінің католик тармағын ұстанады. Рухани мәдениеті, тұрмысы жағынан өздері аралас отырып кечуа халқына ұқсас. Дереккөздер