kurumikz/Cleaned-Kazakh-Wikipedia huggingface dataset:
Софистер

Софистер — "даналықтың", "шешендіктің" кәсіби үстаздары ретінде көрінген ежелгі грек философтарын осылай атаған (б.з.б. V г.). Софистердің бірегей мектебі болған жоқ. Діннен бас тарту, табиғат кұбылыстарын ұтымды түсіндіру, этикалық және әлеуметтік релятивизм — олардың ортақ көзқарасы болып табылады. Софистердің негізгі тобы ("аға" Софистер) құл иеленушілік демократияны жақтады. Оларға ортақ касиет — табиғатты жалпы материалистік тұрғыдан түсіндіру. Дереккөздер
Қарамырза

Елді мекендер: * Қарамырза – Абай облысы Бесқарағай ауданындағы ауыл. * Қарамырза – Қостанай облысы Қарасу ауданындағы ауыл. * Қарамырза – Солтүстік Қазақстан облысы Уәлиханов ауданындағы таратылған ауыл. Басқа мағынлар: * Қарамырза – Қарқаралы тауларының солтүстік-шығысындағы тау. * Қарамырза – ұлттық ойын.
Белбеу тастау

«Белбеу тастау» — ойынына жиналғандар дөңгелене шеңбер бойына отырады. Жүргізуші шеңбер сыртында белбеуді қолына ұстап жүгіре басып айналып жүреді де, өзінің көңіліне жаққан ойыншысының артына білдірмей тастауға тырысады (егер ол біліп қойса тастамау керек). Жүргізуші білдірмей тастап кетсе, шеңберді айналып қайтып келіп, белбеуді алады да, артында белбеу жатқан ойыншыны «Орныңды тап» деп белбеумен ұрады. Сөйтіп, шеңберді айналдыра қуалап, қайтып орнына келгенше соғады. Ал ойнаушы белбеуді артына тастап кеткенін біліп қойса, белбеуді ала салып, ойын жүргізушінің өзі босатқан орынға жеткенше қуалайды. Ойын осылай жалғаса береді. Тағы қараңыз * Қазақтың ұлттық ойындарының тізімі Дереккөздер
Монданақ

«Монданақ» — үлкен кең бөлмеде немесе жазық көгалды алаңда ойналатын ойын, қатынасушылардың саны 15—20 адамнан аспауы керек. Бұл ойынды қыз-келіншектер араласып ойнай береді. Ойынға екі қабатталып есілген орамал керек. Ойыншылар аяқтарын ілгері созып, тізесін сәл көтеріп, шеңбер бойына дөңгелене отырады. Бүгілген тізелерінің астынан әрі-бері жүгірткен кезде орамал болуы керек, аяқтарының бастары шеңбердің ортаңғы нүктесінде түйіседі, тап сол жерде ойын жүргізушінің өзі отырады. Осы кезде қолында орамалы бар ойыншы ортада отырған ойын жүргізушіні орамалмен жонынан тартып қалып, тез тізесінің астынан өткізе сала: «Әне кетті монданақ, міне кетті монданақ»,— деп әндетіп қоя береді. Бұл дауысқа барлың ойыншылар қосылады. Ал ортада отырған жүргізуші орамалды ойнаушы жұрттың таңымдарының астынан іздей бастайды, бірақ қайда жүргенін таба алмайды, себебі, барлығы бірдей қолдарын тақымдарының арасында ұстап, жүгірген орамалды алып беріп отырған кісіге ұқсайды. Егер орамал арт жағында болса, онда суырып алып жонынан тағы бір тартып қалып, қайтадан тақымының арасына жүгіртеді. Осылайша орамалды ойын жүргізуші тауып алғанша тақымдарының арасына жүгірте береді. Ал ойын жүргізуші орамалды қайда жүргенін, кімде екенін байқап қалып үста алса, онда ұстаған ойыншымен орын ауыстырады, сөйтіп, ойынды жалғастыра береді. Моңданақ ойынының екінші түрі: Бұл ойынның екінші бір түрінде орамалмен ұсталған ойыншы ортаға шықпас бұрын көпшіліктің ұйғаруымен өнер көрсетеді . Содан кейін ғана орындарын ауыстырады. Тағы қараңыз * Қазақтың ұлттық ойындарының тізімі Дереккөздер
Қаһарлы-Бану

«Қаһарлы-Бану» ойыны қазақ халық ертегісінің мазмұнында қалыптасып, ұлт ойынының негізін құрайды. Ойынға жиылғандар, жайғасып отырған соң, ойын жүргізуші ойынның мазмұнын баяндайды «Баяғыда анасынан жастайынақ жетім қалған Қаһарлы бір байдың қолында күнелту үшін жалшылықта жүреді. Өмір бойына қарны тойып ас ішпеген, иығы жылтырап киім кимеген жас Қаһарлы байдың Бану деген қызына ғашық болады. Қыз да өзінің Қаһарлыны сүйетіндігін білдіреді. Бұларды қоғамдық жағдай қоспайтындығына көздері жеткен екі ғашық бір күні түнде Қаһарлының әкесінен мұра болып қалған жалғыз сиырына мінгесіп, Арабияның шөлін аралап кете барыпты. Содан шөл далада қол ұстасып жүрген уақытта сиырын сойып жеп, күн кешіпті-міс,— деп ойын жүргізуші сөзін тамамдай келіп, ойыншыларға енді мен аяқтамаған махаббат әңгімесін сендер өздерің жалғастырасыңдар, қазір Қаһарлы мен Банудың сиыр етін қалай мүшелеп жеп күнелткендеріне тоқталайық»,— деп, ойыншылардың көңілін аулайды. Содан соң ойын жүргізуші: Ал ойнаушы қауым, сіздерге жаңағы Қаһарлы мен Банудың мүшелері бойынша әр мүшеге ат қойып шығып, қастарыңа барып, әр түрлі сұрақтар сұраймын, сонда күлмей отырып, барлық сұраққа жаңағы мүше атынан ғана жауап бересің. Мысалы, бірінші ойыншы «тұмсық», екінші ойыншы —«сирақ», үшінші — «құйрың», төртінші —«өкпе», бесінші ..., т. б. Осылайша барлық ойыншылар мүше атанады. Енді жүргізуші бірінші ойыншыдан бастап сұрай бастайды: «Атың кім?», ойыншы: «Тұмсық». «Не жедің?», «Тұмсық», «Кімді көрдің?», «Тұмсық», «Сүйгенің кім?», «Тұмсық». Осылайша не күліп, не жаңылғанға дейін сұрай береді. Егер кімде-кім күліп, не жаңылысып, басқаша жауап беріп қойса, қаламы ма, тарағы ма, қол орамалы ма, әйтеуір кез келген белгілі бір затын береді. Осылайша барлық ойыншылардан сұрап, бәрінен бір-бір белгілі заттарын алып, ойын жүргізуші топтың ортасына келеді. Содан өзінің жаңағы затты жинап жүрген көмекшісін теріс қаратып қойып, ойыншылардан жиналған заттарын бір-бірден алып, не істейтіндігі жөнінде билік айтқызады. Әдетте өнердің барлық түрін көрсетеді. Осылайша ойын жалғаса береді. Ойын ертегінің негізінде құрылғандықтан уақытты көп алады да, оны бір отырыста бір-ақ рет ойнауға тура келеді. Тағы қараңыз * Қазақтың ұлттық ойындарының тізімі Дереккөздер
Көрші ойыны

Көрші ойынын үлкен бөлмеде, көгалды таза ауада өткізуге болады. Ойыншылар саны 10-нан 30-ға дейін болуы керек. Ойыншылар дөңгеленіп, екі-екіден шеңбер құрып отырады. Тағы бір адам ортаға шығып, жұп болып отырған ойыншылардың бір жұбына келіп, «Көршіңмен татусың ба?»—деп сұрайды. Егер сұрақ қойған жұптың біреуі «Көршіммен аразбын» десе, онда сұрақ қоюшы адам оның қасындағы көршісін орнынан тұрғызып, соның орнына өзі отырады. Орнынан тұрған адам ортаға шығып басқа бір жұптан ілгерідегідей «Көршіңмен татусың ба?» деп сұрап, ойынды соза береді. Ал егер ойыншы көршісімен «татумын» деп, қасында жұп болып отырған серігін жібергісі келмеді онда сұрақ қоюшы адам оны жазалайды. Ол ән салады, би билейді, болмаса әңгімеден, поэмадан үзінді айтып береді. Осылай етіп, ол көршісін алып қалады. Егер ойыншы бұл тапсырманы орындай алмаса, өз орнын сұрақ қоюшы адамға береді де өзі соның міндетін атқаруға кірісіп ойынды қайтадан бастайды. Сөйтіп, ойын осылайша созыла береді. Тағы қараңыз * Қазақтың ұлттық ойындарының тізімі Дереккөздер
Кім шертті?

«Кім шертті?» — ойыны үйде, клубтарда, көгалды жерде отырып ойнауға өте қолайлы. Ойыншылар екі бөлініп отырып болғаннан кейін, әр топ өздеріне бастық сайлайды. Әр топты басқарушы өз тобының ойыншыларына барып құлағына сыбырлап, жеке-жеке жасырын ат қояды. (Мысалы, Марат, Болат, Асқар, Серік деген сияқты). Жасырын аттарды айтып болғаннан кейін бастықтар өз орнына келіп отырады. Бір топтың ойыншылары екінші топтың ойыншыларының атын білмеуге тиіс. Сөйтіп, барлығы тегіс жайласып болғаннан кейін бірінші топтың бастығы екінші топқа келіп: «Сіздерден бір «жүйрік» сұрай келдім»— деп топты ажыратады. Екінші топтың бастығы «Таңдағаныңызды алыңыз»,— дейді. Әлгі таңдаушы ойнаушылардың ішінен көңіліне ұнағанының көзін екі қолымен басып тұрып, өз тобындағы ойнаушылардың бірінің жасырын атын атап шақырады. Ол қай жерден жүріп жеткенін білдірмей, ептеп басып келіп, көзі басулы тұрған ойыншының маңдайына шертіп кетеді. Мұны сездірмес үшін ойыншының көзін қолымен басып тұрған басқарушы шертуші адам отыра бергенде, «Сілкін» деп өз тобына бұйрық береді. Осы бұйрық бойынша олардың барлығы да үстін қағынып, сіл кініп, жайласып отырады. Мұнан соң бастаушы қасындағы ойыншының көзін ашады да: «Кәне, кім шертті?»— деп сұрайды. Жаңағы өзін шерткен адамды ол табуға міндетті. Егер ойыншының атын атап, көрсетіп берсе, ол шертуші адамды өз тобына қосып алады. Ал кімнің шерткенін таба алмаса, онда өзі ол айтқан «жүйрік» болып, көрші топқа кете барады. Енді бірінші топтың бастаушысы екінші топқа барып, жаңағы сөзді айтып, біреудің көзін басады, өз тобы ойыншыларының бірін жасырып атымен атап шақырады. Ойын жоғарыда айтылған тәртіп бойынша жүріп отырады. Сөйтіп, ақыры екі топ бірін-бірі ұтып алады. Мұнан кейін ойын қайта басталады. Тағы қараңыз * Қазақтың ұлттық ойындарының тізімі Дереккөздер
Есімде (ойын)

Мұны кей жерде «Тобық», ал кей жерлерде «Есімде» деп атайды. Бірақ, сайып келгенде, бұлардың негізі бір арнаға келіп құяды. Ойынның мақсаты: есте мықтап ұстау, жаңылшақтыққа, ұмытшақтыққа жол бермеу. Мұны көбінесе ересек адамдар ойнайды, олар өзара уәделесіп бәс тігіседі. Ойынның мерзімі қысқа болса, тобықты қолға қысып жүруге, ал мерзімі ұзақ болса, қалтаға салып жүруге де болады. Жақсылап, тазалап мұжылған қойдың тобығын бір ойыншы екінші кісіге береді. «Бұл екеуі кезкелген уақытта жолыға қалса, бірінші ойыншы: «Есімде»— деп әңгімесін бастайды. «Есімде!» демесе, ол ұтылады. Ал екінші ойынша тобықты көрсетуге тиіс, егер тобықты көрсете алмаса, онда екінші ойыншы ұтылады. Ұтқан адам тиісті жүлде алады. Тобық ойыны, сонымен қатар, өте сақ болуды керек етеді. Өйткені, қай уақытта, қай жерде болсын, тобықты сақтаған жақ оны бәс тігіскен кісіге көрсетуі қажет. Ешқайсысы жаңылмаса, ұмытпаса әрі сақ болса, ойын созыла береді, сөйтіп бірін-бірі жаңылдырып, қапыда қалдырғанша ойын тоқталмайды Тағы қараңыз * Қазақтың ұлттық ойындарының тізімі Дереккөздер
Сақина тастау (ойын)

Сақина тастау — бұл ойын көгалды жерде, залда өткізіледі. Ойыншылардың саны 20—25 адамға дейін болады. Олар көгалды жерді қоршалана бір аяғын астына басып, енді бір аяғымен тізерлеп тұруға ыңғайланыш отырысады. Ойыншылардың аралары тым жақын болмауы керек. Ойыншылар екі алақанын беттестіріп, қусырыңқырап, қолдарын алға соза отырады. Шеңбердін ортасына шыққан адам екі алақанын беттестіріп ойыншылардың алақандарының арасына сұғады. Ол бір шеттен бастап, басқаларға білдірместен отырған ойыншылардың біреуінің қолына сақина немесе сақина орнына алынған затты салып кетеді. Тегіс айналып өткен соң ортаға шығып, «Сақинам кімде?» деп дауыстап сұрайды. Сол уақытта қолында сақина қалған ойыншы жан-жағында отырғандарға білдірместен орнынан атып тұруы керек. Ал оның оң жағындағы адамның міндеті қасынан атып тұрған ойыншыны орнында ұстап қалу болып табылады. Егер ұстап қалса, орнынан тұрушы жаза тартады. Көпшіліктің ұйғаруы бойынша ән, би, күй немес басқа бір білетін өнерін орындап береді. Берілген «жазаны» орындағаннан кейін ол алғашқы ойын бастаған адамның орнына тұрып, ойынды қайта жүргізеді. Ал егер ол ұстатпастан тұрып кетсе, онда ұстай алмай қалған ойыншы жоғарыдағыдай жазаға бұйырылады. Тағы қараңыз * Қазақтың ұлттық ойындарының тізімі Дереккөздер
Социометрия

Социометрия 1934 жылы ЯЛ. Морено "Who Shall Survive?" деген еңбегінде енгізіп, әу бастан әлеуметтік құрылымды түсіндіруге "социодрама" көзқарасының бір бөлігі ретінде сараланған ұғым. Социометрия топ ішіндегі адамдардан алынған, араласуда берілетін артықаіылықтарға (немесе көбіне құқықтық параллельдер кімнің кіммен араласатыны) қатысы бар ақпаратты белтілі бір базис пен алға қойылған мақсат аясында жүйеғе келтіреді. Зерттеудің алғашқы сатынарында Мореноның түзеу мекемесіндетілердің арасындағы даудан қашу үшін жатын бөлмедегі орындарды ауыстыруына тура келді. Сөйтіп, алғашқы қолданылуында әлеуметтанушылық тест (мысалы, достарын атап шығу) оның тікелей нәтижесін алуға бағытталса, Қазір Бұл сирек қолданылады. Тандаудың әлеуметтанушынық баламаларының жол берілетін саны белтіленген ("ең жақсы үш досыңызды атаңыз") немесе белтіленбеген ("қанша қаласаңыз, сонша есім атаңыз") болуы: сондай-ақ ол күн ілгері айқындалған болуы немесе байланыстың беріктігін білдіруі мүмкін. Бастапқыда социометриялық мәліметтерді талдау тандаудың алынған нәтижелері мен таңдаудың берілген баламаларының санына және тиісінше көп артықшынықка ие болған немесе ештеңе алмаған "жұлдыздар" мен "жақпайтын адамдар" секілді өзгешелеп тұратын қорытынды ерекшеліктерге шоғырландырылды. Мәліметтер социограмма деп аталатын сызықты диаграммаға нүктелер мен сызықшалар тұрінде бейнеленеді, онда бөрінен көп тандалған адамдар ортаға, ал сыртка тебілген адамдар шетке орналастырынады. Социометрия топтық күрынымды байыптау үшін білім беруде және баска шағын топтар ортасында қолданынады. "Sociomietry" атты ғылыми журнал шығарылады. Баска бір әдісте ол желілік әдістермен талдауға қатысты болады. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://bigox.kz/sociometriya/ Bigox.kz Социометрия реферат] (қазақша)
Жылдырт-жылдырт

«Жылдырт-жылдырт» — бұл ойынды орындыққа алқа-қотан отырып ойнайды. Қатынасушылар 10—15, кейде одан да көп болады. Ойын бастаушы шеңбердің ортасына отырып алып, қалтасынан не жүзік, не күміс аңшаны алады да, оның ерекше белгісімен ойыншыларды таныстырады, не сол жерде белгі салады. Содан соң отырған ойыншыларға ойын тәртібін түсіндіреді: бәрің де екі алақандарыңды бір-біріне қабыстыра ортасын қуыс етіп алға созыңдар. Егер алақандарыңа мына «жылдыртпа» түсе қалса, оны тез және өзіңнен басқаға сездірмей қабылдап ал да, үнемі оң жағыңдағы көршіңе жылдыртып жібер. Сонда қабысулы қолыңды өзіңнен оңға қарай емес, әуелі сол жақ көршінің қолымен тиістіріп ал, содан оң жақ көршіңнің қолына тиістір. «Жылдыртпаны» тап сол бірінші жолда өткізбей, оны бір-екі рет жаңылдырып барып өткізуге болады. Бәрің де қол тиістірген уақытта «Жылдырт-жылдырт»—деп дауыстап айтып отырасыңдар. Ортадағы ойыншы «тапқыр» деп аталады. «Тапқыр» үнемі бақылап, болжап отырып, «Жылдыртпаны» ұстап алу керек. «Жылдыртпаны» алақанының қуысына салып алып, бастаушы «Жылдырт-жылдырт» деп, бір ойыншыдан бастайды да, өзгеге байқатпай өзі қалаған біреуге қалдырып кетеді. Ендігі жерде барлық ойыншылар «Жылдырт-жылдырт» деп, қолдарын екі жағындағы көршілеріне кезекпе-кезек тиістіріп, қайтып алып отырады да, оны сездірмей солардың біріне өткермелей береді. «Жылдыртпаның» үнемі оңға қарай ауысып отыруы шарт. «Тапқыр» тауып алуға тырысады. Егер 6—7 айналғанға дейін таба алмаса, бір бала: «Жылдырт-жылдырт , жылдыртта қымқырт. Отырақалдық, жым-жырт!» дейді де, бәрі жым-жырт бола қалады. «Тапқыр» ойнаушылардың сырт көрінісі мен бет бейнесін болжап отырып, өзінше сезікті санаған бір ойыншының қолын ашады. Тауып алса, сол ойыншы екі ауыз тақпақ, не екі ауыз жаңылтпаш айтады, не екі жұмбақ шешеді де ортаға отырып, жаңадан «тапқыр» болады. Бұдан арғы ойынды сол «Тапқырдың» өзі басқарып, өзі жүргізеді. Өлең, жұмбақ, жаңылтпаш айта алмайтын ойыншы не сиыр боп мөңірейді, не жылқы болып кісінейді, болмаса басқа бір тапсырма орындайды. Тағы қараңыз * Қазақтың ұлттық ойындарының тізімі Дереккөздер
Үйімнің үстіндегі кім?

«Үйімнің үстіндегі кім?» — бұл ойынды ойнау үшін қатынасушылардың бірі жұдырығын түйеді де, столдың үстіне қояды оның үстіне 2, 3, 4, 5-ші ойыншылар да өздерінің бір-бір жұдырықтарын қояды. Бірінің үстіне бірі қойылған жұдырықтар бірнеше қабат үй сияқтанып биіктей түседі. Егер ойыншы 2—3-ақ адам болса, әр ойыншы екі жұдырығын өзара аламастыра қоюына болады. Ең үстіңгі жұдырықтың астындағы қолдың иесі: Үйімнің үстіндегі кім? Мұсамын. Неғып жүрсің? Ұшамын. Тезірек ұш. Қорқамын. Кейінірек ұш! Асығамын. Секіріп түс. Жығыламын. Астыңдағы не? Келі. Ішіндегі не? Тары. Жүзің неден сары? Жас шіркінің кәрі. Осы сөз айтылысымен ойыншылар түгелдей: «Атта жымпи, көжеңді іште тымпи»— деп қолдарын алады да, тым-тырыс бола қалады. Кім бұрын күліп қойса, сол ұпай төлейді. Ұпайдың тәртібі — күліп қойған ойыншының алақанын жазып, білегінен ұстап отырады да: Кімнің үйіне қондың?— деп сұрайды. Күлген бала тез өзі білетін үйлерінің ішінен ең шағын басты біреудің атын атайды. Мысалы, Әсеттікіне қондым — дейді. Ұпай алушы бала: Әсет атам ет асатар, Ет асатса бес асатар, Бесбай етті неше асатар? — деп тез-тез 5 рет айтып шық деген бұйрық береді. Ойнаушы жаңылтпашты жақсы айтып кетсе, сонымен ұпайдан құтылады. Егер айта алмаса ойын бастаушы күліп қойған ойыншының алақанын каттырақ шымши отырып «ет асата» бастайды. «Ет асатуды» үйде неше кісі болса, сонша қайталап жасайды. Ең соңынан ойын бастаушы «Енді жақсылап тұрып, өзім де бір асайын» — деп батыра шымшып, өзі де «асайды». Мысалы, Әсеттің үйінде 3 адам бар. Өзі, әйелі Қанипа, ұлы Мұрат. Мә, Әсет ағай. Мә, сізге Қанипа апай. Мә, саған Мұрат балақай, — дейді де, содан кейін өзі «асайды». Ойын осылайша жүргізіле береді. Тағы қараңыз * Қазақтың ұлттық ойындарының тізімі Дереккөздер
Софиология

Софиология - София — күдайдың даналығы жайындағы ілімдер жинағы. С. інжілдің (Библияның) текстеріне, әсіресе Сүлеймен пайғамбардың Даналық кітабына сүйенеді. Б.з.б. бірінші ғасырлардағы гностиқтердің ілімі бойынша, София дегеніміз — жеке тұлға. Ол тарихи даму процесінің бір ерен сатысында өз көрінісін табады. Еуропалық мистиктер Беме, Сведенборг, Пордедж және т.б. Софияны жеке тұлға деп таниды. Софиология мәселелері 19 ғ. соңындағы 20 ғ. басыңцағы орыс діни философтарыньщ (В. Соловьев, П.Флоренский, Н.Бердяев, С.Булгаков және т.б.) шығармаларында кең талқыланады. С-лық концепцияларға ортақ принциптер төмендегідей: София дегеніміз — жеке тұлға. София — Мәңтілік әйелдік, нөзіктік (немесе Мәңтілік Пөқтік). София платондық идеялар әлеміне жақын, бірақ саналы біртұтас организм. София — адам мәдениетінің бастау көзі. Болашақта адамзат Софияның ұжымдық көрінісі — Адам күдай күйіне өтеді. София Шіркеумен, құдай анамен, Періштемен теңестіріледі. София әлемде, Бұл дүниеде сүлулық, үйлесімділік, төртіп және рет арқыны көрінеді. Дереккөздер
Абай Жамбылұлы Рахметулин

Абай Жамбылұлы Рахметулин 1965 жылы 26 ақпанда РКФСР Омбы облысында туған. Қазақ. Әкесі - Рахметулин Жамбыл. Анасы - Рахметулина Кулшара. С.М. Киров атындағы Қазақ мемлекеттік университетінің заң факультетін бітірген (1990), құқықтанушы. 7 ғылыми-практикалық жарияланымның авторы. Қазақ, орыс және неміс (сездіктің көмегімен) тілдерін біледі. 1990 жылдан - Көкшетау облыстық қорғаушылар алқасында сынақ мерзімінен етуші. 1991 жылдан - заңгерлік кеңестің қорғаушысы. 1992 жылдан - Көкшетау облыстық Әділет басқармасының жетекші маманы міндетін атқарушы; Көкшетау қалалық сотының әкімшілік және атқару өндірісі жөніндегі судьясы міндетін атқарушы; Көкшетау қалалық сотының судьясы міндетін атқарушы; Көкшетау қалалық сотының әкімшілік және атқару өндірісі жөніндегі судьясы; Көкшетау қалалық сотының судьясы. 1993 жылдан - Көкшетау қалалық соты төрағасының орынбасары. 1995 жылдан - Көкшетау қалалық соты төрағасының міндетін атқарушы. 1996 жылдан - Көкшетау қалалық сотының төрағасы. *2002 жылдан - Ақмола облыстық сотының қылмыстық істер жөніндегі алқасының төрағасы. *2004 жылдан - ҚР Жоғарғы сотының судьясы. *2007 жылдан бері - Оңтүстік Қазақстан облыстық сотының төрағасы. *«Қазақстан Конституциясына Южыл» (2005), *«Астананың 10 жылдығы» мерейтой медальдарымен (2008) марапатталған. *Хоббиі - спорт. *Сүйіп оқитын әдебиеті - тарихи тақырыптағы әдебиет. *Үйленген. Жұбайы - Рахметулина Жібек Берлібекқызы (1970 жылы туған), мұғалім. Қызы - Рахметулина Әйгерім Абайқызы (1993 жылы туған). Дереккөздер
Әуесқой бокстан әлем чемпионаты 1995

1995 жылғы AIBA Әуесқой бокстан әлем чемпионаты Берлин қаласында, Германия, мамырдың 4-15, аралығында 1995 жылы өтті. Бұл додада алғашқы рет әр салмақ дәржесінде рейтингке негізделіп топтастыру таныстырылды. Боксшылар рейтингтері 1994 жылғы AIBA рейтингтік тізіміне негізделді. Жеңімпаздар Медал кестесі Сыртқы сілтемелер *[http://www.amateur-boxing.vip.interia.pl/Championships/WorldChamps1995.html Нәтижелері]
Нұрлан Армияұлы Рахымберлин

Нұрлан Армияұлы Рахымберлин 1960 жылы 5 шілдеде Қарағанды қаласында туған. Қазақ. Әкесі - Рахымберлин Армия, марқұм. Анасы - Тұрсынбекова Щәкен Рақышқызы, марқұм. КСРО ІІМ Қарағанды жоғары мектебін (1981) «Құқықтану» мамандығы бойынша; РФ ІІМ Академиясын (1993) құқық қорғау қызметін ұйымдастырушы мамандығы бойынша бітірген. Заң ғылымдарының кандидаты (2007). Кандидаттық диссертациясының тақырыбы: «Бірнеше эпизодты қылмыстарды тергеу: теория және тәжірибе». 15 мақала мен жарияланымның авторы. Қазақ және орыс тілдерін біледі. 1977 жылдың қыркүйек айынан - КСРО ІІМ Қарағанды жоғары мектебінің тыңдаушысы. 1981 жылдың тамыз айынан - Қарағанды облысының ІІБ және оның бөлімшелеріндегі орта және басшы құрамының түрлі лауазымдарында қызмет еткен. 1996 жылдың қаңтар айынан - Қарағанды облысы бойынша МТКБ аппаратындағы аға басшы құрамның түрлі лауазымдарында қызмет еткен. 1997 жылдың шілде айынан - Қарағанды облыстық ІІББ тергеу қызметінің бастығы. 1999 жылдың ақпан айынан - Астана қалалық ІІБ бастығының тергеу жөніндегі орынбасары. 2001 жылдың қаңтар айынан - ҚР ІІМ Тергеу департаменті аппаратының аға басшы құрамының түрлі лауазымдарында қызмет еткен. 2002 жылдың мамыр айынан - ҚР Қаржы полициясы агенттігінде қызмет өткерген. 2004 жылдың мамыр айынан - Қарағанды облыстық ІІБ бастығының тергеу жөніндегі орынбасары. 2008 жылдың қыркүйек айынан - ҚР ІІМ Тергеу комитеті төрағасының орынбасары. 2009 жылдың қаңтар айынан бері - Қарағанды облыстық ІІД бастығы. «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл» (2001), «Қазақстан Конституциясына 10 жыл» (2005), 3-ші дәрежелі «ІІМ мінсіз қызметі үшін», «Астананың 10 жылдығы» (2008) медальдарымен; «ІІМ Еңбек сіңірген қызметкері» төс белгілерімен марапатталған. *Полиция генерал-майоры. *Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - Н.Ә. Назарбаев. *Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Өркендеген мемлекет». *Хоббиі - футбол, шахмат ойыны. *Сүйіп оқитын әдебиеті - тарихи повестер. *Үйленген. Жұбайы - Рахымберлина (Кәрімова) Шолпан Бодашқызы, жеке кәсіпкер. Қызы - Рахымберлина Әсел Нұрланқызы (1984 жылы туған); ұлы - Рахымберлин Асқар Нұрланұлы (1985 жылы туған). Дереккөздер
Әуесқой бокстан әлем чемпионаты 1993

1993 жылғы AIBA Әуесқой бокстан әлем чемпионаты Тампере қаласында, Финляндия, мамырдың 7-16, аралығында 1993 жылы өтті. Бұл додада алғашқы рет жанкүйерлер әр раунд соңында бірден ұпай санын көре алды. Жеңімпаздар Медальдық есеп Сыртқы сілтемелер *[http://www.amateur-boxing.vip.interia.pl/Championships/WorldChamps1993.html Results on Amateur Boxing]
Амангелді Рысқалиұлы Рысқалиев

Амангелді Рысқалиұлы Рысқалиев 1949 жылы 25 қазанда Батыс Қазақстан облысы Орда ауданының Орда кентінде туған. Қазақ. Әкесі - Сариев Рысқали, марқум, ҰОС ардагері. Анасы - Сариева Үміт, марқұм, үй шаруасымен айналысқан. Д.И. Курский атындағы Саратов заң институтының заң факультетін бітірген (1972), құқықтанушы. Газеттер мен журналдарда жарияланған құқық тақырыбындағы 90-нан астам мақаланың авторы. Қазақ, орыс және неміс (сөздіктің көмегімен) тілдерін біледі. КОКП мүшесі (1970-1989). *1966 жылдан - галантерея фабрикасының кешіруші суретшісі. *1967 жылдан - «Басприволжқұрылыс» тресінің 31-ҚМБ ағаш ұстасы. *1968 жылдан - әскерилендірілген өртсендіру күзетінің жауынгері. *1971 жылдан - Орал облысы Шыңғырлау аудандық прокуратурасының тергеушісі. *1973 жылдан - Ақтөбе облыстық сотының хатшылық меңгерушісі, сынақ мерзімінен өтуші, *1974 жылдан - сот мүшесі. *1980 жылдан - Ақтөбе облысы Пролетар аудандық сотының төрағасы. *1985 жылдан - ҚазКСР Жоғарғы сотының мүшесі. *1994 жылдан - Батыс Қазақстан облыстық сот төрағасының міндетін атқарушы. *1995 жылдан - Батыс Қазақстан облыстық сотының азаматтық істер жөніндегі алқасының төрағасы. *1996 жылдан - Батыс Қазақстан облыстық сотының төрағасы. *2002 жылдан бері - ҚР Жоғарғы сотының судьясы. Ақтөбе қаласының Пролетар аудандық халық депутаттары кеңесінің депутаты (1981-1983). Республикалық судьялардың тәртіптік-біліктілік алқасының төрағасы. «Үздік оқыту орталығы» комиссиясының төрағасы. «Құрмет» орденімен (2009); «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл» (2001), «Қазақстан Конституциясына 10 жыл» (2005), «Астананың 10 жылдығы» (2008) мерейтой медальдарымен; ҚР әділет министрінің Құрмет грамотасымен марапатталған. *Діни көзқарасы - атеист. *Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Демократиялық, тәуелсіз, құқықтық мемлекет». *Хоббиі - балық аулау, ағаштан бұйымдар жасау, спорт (жүзу, шаңғы). *Сүйіп оқитын әдебиеті - А.Құнанбаевтың поэзиясы, тарихи шығармалар. *Үйленген. Жұбайы - Рысқалиева Рабиға Жаншақызы (1950 жылы туған). Ұлы - Рысқалиев Абай Амангелдіұлы (1972 жылы туған); қызы - Рысқалиева Жәния Амангелдіқызы (1974 жылы туған). Немерелері - Эльвира (1999 жылы туған); Әліби (2004 жылы туған); Камилла (2005 жылы туған); Ғалия (2007 жылы туған). Дереккөздер
Таңдау әдісі

Таңдау әдісі — зерттеу объеқтісі өдетте саны жағынан ондаған мың немесе одан да көп адамдардан тұратын болған жағдайда қолданылады. Әлеуметтік мәселелерді зерттеуде колданылатын талдау әдісін дұрыс түсіну үшін бірқагар түсітік-терминмен таныскан жөн: зерттеу объеқтісін толығымен алғанда оны негізгі жиынтық (генеральная совокупность) деп атады- Ол жиынтықтың тандау бірлігі (жікжарғысы, белгісі), зерттелетін белгілі бір көкейтесті мәселеге байланысты анықталады және ол белгінің мазмүны әркашандада әлеумепік ортаньщ өзінде болады. Зерттелетін мәселеге қагысы бар әлеуметтік топтың үзын саны — зерттелетін мәселеге байланысты өтетін зерттеудің объеқтісі (негізгі жиынтығы) болын есептеледі. Зерттеу уақытында ондаған, жүздеген мың адамнан түратын негізгі жиынтықты толык сұрап шығу мүмкін емес. Сондықтан, олардың ішінен 1 — 2 мыңдай ғана адамды таңдап алу керек. Бұл таңдалған топ (жиынтық) негізгі жиынтықтың басты ерекшеліқтерінің кішірейтілген үлгісі (микроүлгісі) сияқты болуы керек. Кейбір жағдайларда тандау бірлігі ретінде жеке адам ғана емес, жеке өндіріс орындары, мекемелер, жанұялар кіруі мүмкін. Тандаудың түрлері: 1) ықтималдық тандау; 2) мақсаттынық тандау. Тандаудың ықтималды түрі әлеуметтік ғылымдардың тұрлі салаларында қолданынатын ықтималдылықпен байланысты. Дереккөздер
Гүлнәр Оразқызы Рыспекова

Гүлнәр Оразқызы Рыспекова (15.04.1960 жыл, Қарағанды облысы, Жезқазған) - судья, Қазақ. Әкесі - Рыспеков Ораз Рыспекулы (1932-1996), «Жезқазғантүстімет» жүйесінде еңбек еткен. Анасы - Еспекова Жахаржан Жәкейқызы (1934 жылы туған), зейнеткер, «Жезқазғантүстімет» жүйесінде еңбек еткен. Р.А. Руденко атындағы Свердловск заң институтының заң факультетін бітірген (1983), заңгер. 1979 жылдың ақпан айынан - Жезқазған облыстық әлеуметтік қамсыздандыру бөлімінде зейнетақы секторының инспекторы. 1979 жылдың желтоқсан айынан - «Қазмәдениетсауда» Жезқазған базасының тауартанушысы. *1980 жылдан - «Қазмәдениетсауда» Жезқазған базасының заң кеңесшісі. *1981 жылдан - «Қазсаудакиім» Жезқазған базасының заң кеңесшісі. *1986 жылдың тамыз айынан - Жезқазған облысы Сауда басқармасы аппаратының заң кеңесшісі. *1986 жылдың қараша айынан - Жезқазған тоқыма фабрикасының аға заң кеңесшісі. *1987 жылдан - Жезқазған облыстық прокуратурасы прокурорының жалпы қадағалау жөніндегі көмекшісі. *1990 жылдан - шаруашылық қызметтегі, әлеуметтік және экономикалық салалардағы заңдардың орындалуын қадағалау женіндегі бөлім прокуроры. *1991 жылдың сәуір айынан - Жезқазған облыстық прокуратурасы жалпы қадағалау бөлімінің аға прокуроры. *1991 жылдың желтоқсан айынан - Жезқазған облыстық төрелік сотының бас мемлекеттік төрешісінің орынбасары. *1994 жылдан - Жезқазған облыстық төрелік соты төрағасының орынбасары. *1996 жылдан - Ақмола облыстық сотының судьясы. *1999 жылдың шілде айынан - Ақмола облыстық сотының азаматтық істер жөніндегі сот алқасы төрайымының міндетін атқарушы, *1999 жылдың қараша айынан - азаматтық істер жөніндегі сот алқасының төрайымы. *2009 жылдың наурыз айынан - Павлодар облыстық сотының азаматтық істер женіндегі алқасының төрайымы. *2010 жылдың ақпан айынан бері - Павлодар облыстық сотының апелляциялық сот алқасының төрайымы. «Астанаға 10 жыл» (2008), «Ерен еңбегі үшін» (2008) медальдарымен; ҚР Жоғарғы соты төрағасының грамотасымен марапатталған. *Тұрмыс құрған. Жұбайы - Жарылғапов Аманжол Әбілқасұлы (1947 жылы туған), зейнеткер. Дереккөздер
Марат Қалмұратұлы Сабырбаев

Марат Қалмұратұлы Сабырбаев 1953 жылы 12 қыркүйекте Қарақалпақ АКСР Ходжейли қаласында туған. Қазақ. Әкесі - Сабырбаев Қалмұрат, марқұм, судья болып жұмыс істеген. Анасы - Қыдырбаева Айзада, зейнеткер. С.М. Киров атындағы Қазақ мемлекеттік университетінің заң факультетін бітірген (1981), мамандығы - «Құқықтану». Заң ғылымдарының кандидаты (2002). Кандидаттық диссертациясының тақырыбы: «Қылмыстық істерді уақытша тоқтату». «Қылмыстық іс бойынша өндірісті уақытша тоқтату» (Астана, 2005) монографиясының авторы. Қазақ және орыс тілдерін біледі. 1971 жылдан - Кеңес Әскерінің қатарында қызметте. 1974 жылдан - Маңғышлақ облысы Бейнеу ауылындағы ЖМК-1202 слесарі. 1976 жылдан - С.М. Киров атындағы Қазақ мемлекеттік университетінің студенті. 1983 жылдан Маңғышлақ облысы Мұнайлы аудандық сотының судьясы. 1985 жылдан -төрағасы, 1987 жылдан -төраға міндеттері жүктелген. 1988 жылдан - Шевченко қылмыс сотының судьясы. 1989 жылдан - Гурьев қалалық сотының төрағасы. 1992 жылдан - Атырау қалалық сотының төреаға міндеттері жүктелген судьясы. 1996 жылдан - Ақтау қалалық сотының төрағасы. 2002 жылдан - Алматы қаласы Түркісіб аудандық сотының төрағасы. 2007 жылдан - Алматы қалалық сотының қылмыстық істер жөніндегі алқасының төрағасы. 2009 жылдың наурыз айынан бері - Қызылорда облысының сотының төрағасы. «Құрмет» орденімен (2008), «Қазақстан Конституцияның 10 жыл» мерейтой медалімен марапатталған. Дереккөздер
Қылышпай Жылқыбайұлы Салмұхаметов

Қылышпай Жылқыбайұлы Салмұхаметов 1966 жылы 5 шілдеде РКФСР Челябі облысы Чесмен ауданының Зеленая Долина кентінде туған. Қазақ. Әкесі - Салмұхаметов Жылқыбай Мұхамадұлы (1937- 1995), кеңшар жұмысшысы болған. Анасы - Салмұхаметова Күләйдархан Тұлыпқызы (1939 жылы туған), зейнеткер. Р.А. Руденко атындағы Свердлов заң институтының криминалдық тергеу факультетін бітірген (1990), құқықтанушы. Қазақ, орыс және ағылшын (сөздікпен) тілдерін біледі. *1990 жылдан - Қостанай облысы Рудный қалалық ішкі істер бөлімінің тергеушісі. *1993 жылдан - әкімшілік басқару және атқару өндірісі жөніндегі судья; *1994 жылдан - халық судьясы; *1996 жылдан - Рудный қалалық сотының төрағасы. *2002 жылдан - Қостанай облыстық сотының судьясы. *2010 жылдан бері - Қостанай облыстық сотының кассациялық сот алқасының төрағасы. Қостанай облысы әкімінің грамотасымен марапатталған (2007), ҚР Жоғарғы Сотының алғыс хатын алған (2008). *Әскери атағы - запастағы әділет аға лейтенанты. *Діни көзқарасы - дүние жүзіндегі діндердің барлық түрлеріне құрметпен қарау. *Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - Н.Ә. Назарбаев. *Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Қазақстан әлемнің үздік дамыған 50 елінің қатарына кіреді». *Хоббиі - волейбол, су асты саятшылығы. *Сүйіп оқитын әдебиеті - классикалық әдебиет. *Үйленген. Жұбайы - Салмұхаметова Айнаш Сейілбекқызы, жеке нотариус. Қызы - Салмұхаметова Айсұлу, ҚазМЗА студенті, ұлы - Салмұхаметов Болат, Қостанай қаласы гимназиясының оқушысы. Дереккөздер
Дастан Шәймерденұлы Сартаев

Дастан Шәймерденұлы Сартаев (27.08.1959 жыл, Қызылорда облысы, Жаңақорған кенті) - Заң ғылымдарының кандидаты. Қазақ. С.М. Киров атындағы Қазақ мемлекеттік университетінің заң факультетін бітірген (1981), заңгер. Заң ғылымдарының кандидаты. Кандидаттық диссертациясының тақырыбы: «Кәмелетке толмағандардың құқығына нұқсан келтіретін әкімшілік құқық бұзушылықтар». «Қазақстан Республикасында кәмелетке толмағандардың құқығына нұқсан келтіретін әкімшілік құқық бұзушылықтардың әлеуметтік-психологиялық және құқықтық аспектілері» монографиясының, сондай-ақ құқықтық тақырыпта жазылған мақалалар мен жарияланымдардың авторы. *1981 жылдан - Жамбыл облысы Меркі аудандық прокурорының көмекшісі қызметіне сынақ мерзімінен өтуші, прокурордың көмекшісі. *1982 жылдан - Жамбыл облысы Свердлов аудандық прокурорының көмекшісі. *1986 жылдан - Жамбыл облыстық прокуратурасы Тергеу басқармасының прокуроры. *1988 жылдың ақпан айынан - Жамбыл облыстық прокуратурасының кәмелетке толмағандар туралы заңдардың орындалуын қадағалау бөлімінің прокуроры. *1988 жылдың желтоқсан айынан - Жамбыл облыстық прокурорының мемлекеттік қауіпсіздік органдарында мемлекеттік қауіпсіздік органдарында тергеуді бақылау жөніндегі аға көмекшісі. *1989 жылдан - Жамбыл қаласы Орталық аудандық прокурорының орынбасары. *1992 жылдан - Жамбыл қалалық прокурорының орынбасары. *1993 жылдан - Жамбыл облысы Талас ауданының прокуроры. *1995 жылдан - Жамбыл қаласы Орталық ауданының прокуроры. *1996 жылдан - Жамбыл облыстық прокурорының бірінші орынбасары. *1998 жылдан - Алматы қаласы Жетісу ауданының прокуроры. *1999 жылдан - Ақмола облыстық прокурорының бірінші орынбасары. *2000 жылдан Маңғыстау облысының прокуроры. *2004 жылдан - Ақтөбе облысының прокуроры. *2008 жылдан - Атырау облысының прокуроры. *2009 жылдың қараша айынан бері - Павлодар облысының прокуроры. «Құрмет» орденімен (2008); «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл» (2002), «Қазақстан Конституциясына 10 жыл» (2005) мерейтой медальдарымен; «Қазақстан Республикасының Прокуратура органдарына 10 жыл» бағалы сыйлығы мен естелік белгісімен (2002) марапатталған; ҚР Бас прокурорымен бірнеше рет көтермеленген. ҚР Прокуратурасының Құрметті қызметкері (1996). 3-ші дәрежелі мемлекеттік әділет кеңесшісі. *Үйленген. Жұбайы - Сартаева Индира Құдайбергенқызы (1957 жылы туған). 2 баласы бар. Дереккөздер
Қытай халықтары

Ресми түрде Қытайда 56 ұлт бар. Ханзу ұлты 92 % болғандықтан қалған халықтарды аз санды ұлттар деп атайды. Іс жүзінде аз санды ұлттар көбі ірі ұлттармен біріктірілген және ұлттардың саны бұдан көп. [http://www.ethnologue.com/show_country.asp?name=CN Ethnologue] бойынша Қытайда 236 тіл - 235 тірі тіл және 1 өлі чжурчжен тілі.. Әр жылдардағы санақтарда ресми ұлттардың саны әртүрлі болды. 1953жылғы санақта 41 аз санды ұлт көрсетелді. Ал 1964 жылы 183 тіркелген ұлттың үкімет тек 54 таныды. Қалған 129 халықтың 74-і танылған 54 халыққа қосылды, ал 23-і "басқа" , 32-і "күдікті" деп сналды. Гонконг және Макао арнайы әкімшілік аудандары да көптеген ұлттарды айырмайды. Қытайдағы ұлттар тізімі Төменде кестеде ресми 56 ұлт қытай тіліндегі атауы, өз атауы, тілі, 5 Қытай санағы бойынша саны және елдегі тұратын аймағымен тілі бойынша топталған. Түсініктемелер Дереккөздер Тағы қараңыз * Қытай халықтарының жазуы Сыртқы сілтемелер * [http://russian.china.org.cn/china/archive/China2006/txt/2006-12/05/content_2278700.htm Қытай ақпараттық интернет-орталығыда] Қытай халықтары туралы бет * [http://www.paulnoll.com/China/Minorities/China-Nationalities.html Қытай халықтары және олардың саны] * [http://russian.china.org.cn/travel/txt/2008-09/22/content_16514563.htm 56 Қытай ұлттары суретпен] * [http://www.4shared.com/photo/qZLhaApE/China_-_The_Peoples__1980_.html Қытайдың этнографиялық картасы (1980 жыл)] * [http://www.esnips.com/doc/82853ea1-75e6-4951-8848-9848e70488ef/china_ethnolinguistic_1967 Қытайдың этнографиялық картасы (1967 жыл)] * [http://books.google.kz/books?idsW53RAOu9y4C&pgPA48&lpgPA48&dq1953+tujia+census+China&sourcebl&ots8HiB35Eo0M&sigcYtAzmXOYADT4xsE9y5Do3osQjM&hlru&eiyu9LTr7lBYPLsgaGn_CnBw&saX&oibook_result&ctresult&resnum4&ved0CDEQ6AEwAw#vonepage&q1953%20tujia%20census%20China&f=false Қытай халықтарының санақтар бойынша саны 1953-2000 жж]
Жан Терентьевич Тощенко

Жан Терентьевич Тощенко (3.01.1932 жыл) — Ресей Ғылым академиясының корреспондент мүшесі, профессор, философия ғылымының докторы. Экономика, әлеуметтік, саяси, рухани салалар төңірегіндегі мәселелерді айқын теориялық методологиялық позиция арқылы қарастырады. Ол көптеген еңбектердің авторы, ең соңғы "Социология" атты кітабы 1998 жылы қайтадан басылып шықкан. Тошенко әлеуметтану ғылымының өркендеуіне үлкен үлес қосқан ғалым. Ол әлеуметтанудың жеке тарауларын зерттеуде көптеген жұмыстар жүргізуде. Соның ішінде, мысалы, еңбек, басқару және инфрақұрылым туралы мәселелер. Қазіргі уақытта Тошенко "Социологиялық зерттеулер" журналының бас редакторы. Дереккөздер
Болат Кайроллаұлы Қонарбай

Болат Кайроллаұлы Қонарбай (2 шілде, 1966 жыл, Атырау облысы Құлсары ) - Мәжіліс депутаты. Өмірбаяны * Воронеж №24 техникалық училищесін (1984) бітірген. * Орал орман техникалық институтын (1989) бітірген. * Волгоград ауыл шаруашылық академиясын (1989) бітірген. * 1985 жылдан - Кеңес Әскерінің қатарында қызметте. * 1989 жылдан - Гурьев облысы Қазақстан ЛЖКК Ембі аудандық комитетінің жанындағы жастар бастамасы Қорының төрағасы. * 1991 жылдан - «Жұлдыз» ШК директорының орынбасары, директоры. * 1997 жылдан - «Болсат» ЖШС директоры. * 1998 жылдан - «Жылыой нан» ААҚ директорлар кеңесінің төрағасы. * 1999 жылдан - «Жаңа-жол-1» ЖШС бас директоры. * 2006 жылдан - Атырау облыстық кәсіпкерлер мен өнеркәсіпшілер ассоциациясының төрағасы. * 2007 жылдан бері - Қазақстан Парламенті Мәжiлiсі 4-ші шақырылымының «Нұр Отан» ХДП тізімі бойынша депутаты, Экология мәселелері және табиғат пайдалану комитетінің мүшесі. Қоғамдық қызметі * «Атамекен» одағы» Қазақстан Ұлттық экономикалық палатасының Үйлестіру кеңесінің мүшесі (2005-2007) * ҚР Президентінің жанындағы кәсіпкерлер Кеңесінің мүшесі (2005-2007) * «Нұр Отан» ХДП Атырау облыстық филиалының төрағасы (2007-2008) * «Нұр Отан» ХДП саяси кеңесінің мүшесі (2007 жылдың шілде айынан бері). Марапаттары «Құрмет » ордені Отбасы Үйленген. 4 баласы бар. Дереккөздер
Тәубә сүресі

129 аяттан тұратын Мединелік соңғы уахи етілген Сүре басында Алладан бас тарту мен көп құдайға сенетіндер жайлы айтылады. Сүреде соғысуға болмайтын, көп құдайға сенетіндермен келісімдерді орындау керек, егер олар бірінші бастамаса, ал кім соғыс бастаса олармен күресу керек арнайы төрт ай туралы айтылады. Ойын жайлы «Егер олардан сұрасаң: “Әрине біз әншейін сөзге кірісіп, ойнап едік” дейді. Оларға: “Аллаһпен, аяттарымен және Елшісімен қылжақтадыңдар ма?”, - де. Кешірім сұрамаңдар! Сендер иман келтіргеннен кейін кәпір болдыңдар» (Тәубә сүресі, 65-66-аяттар). Зекет беру жайлы Зекет беруден бас тартқандар Аллаһ Тағаланың мына сөздеріне сүйенген болатын: «(Мұхаммед) олардың малдарынан садақа ал, сол арқылы өздерін тазартып, ұлықтау үшін» (әт-Тәубә сүресі, 103-аят). Олар бұл бұйрық тек пайғамбарға (оған Аллаһның игілігі мен сәлемі болсын) ғана қатысты деп ойлады. Бұл адамдар араб тілін өте жетік білген, бірақ білім иелеріне жүгінбегендіктен адасушылыққа түсті. Сол себепті Әбу Бәкр олармен зекеттті қайтадан бермейінше, соғысты! Сыртқы сілтемелер [http://kuran.kz/sureler/9 Сүренің қазақша аудармасы]
Дауылбай Мейрамұлы Құсайынов

Даулыбай Құсайынов Мейрамұлы (12.10.1947 жыл, Қарағанды облысы Нұра ауданы, Нұра кент) - Нұра ауданының әкімі. Қазақ. Арғын тайпасы Қуандық руының Тоқа бөлімінен шыққан.. Әкесі - Құсайнов Мейрам, ұжымшар жұмысшысы болған. Анасы - Бейсембекова Күлжәмила, ұжымшар жұмысшысы болған. Целиноград ауылшаруашылық институтын (1971) ауыл шаруашылығы инженер-механигі мамандығы бойынша; Алматы жоғарғы партия мектебін (1990) саясаттанушы, орта және жоғары оқу орындарының әлеуметтік-саяси пәндердің оқытушысы мамандығы бойынша бітірген. 1971 жылдан - Қарағанды облысы Нұра ауданы «Балықтыкөл» кеңшарының механигі. 1972 жылдан - «Казсельхозтехника» Нұра аудандық бірлестігі жаңа техниканы енгізу бойынша инженер, мотор цехының меңгерушісі. 1975-1996 жылдары - Нұра аудандық партия комитеті ұйымдастыру бөлімінің нұсқаушысы; «Трудовик» кеңшарының партия ұйымының хатшысы; Нұра аудандық партия комитетінің ауылшаруашылығы жұмысшылары кәсіподағының төрағасы; Қарағанды облыстық партия комитетінің ұйымдастыру бөлімінің нұсқаушысы; Нұра аудандық партия комитетінің екінші хатшысы; Нұра ауданы ауылшаруашылығы басқармасының бастығы. 1996 жылдан - Қарағанды облысы Нұра ауданының әкімі. 2007 жылдан бері - ҚР Парламенті Мәжілісі 4-ші шақырылымының «Нұр Отан» ХДП тізімі бойынша депутаты, Аграрлық мәселелер комитетінің мүшесі. «Құрмет» орденімен (1999); «Еңбектегі ерлігі үшін» (1976), «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл» (2001), «Тыңға 50 жыл», «Қазақстан Конституциясына 10 жыл» (2005), «Қазақстан Парламентіне 10 жыл» (2006), «Астана», «Астананың 10 жылдығы» (2008) медальдарымен; «Қазақстан Республикасында дене тәрбиесі мен спортты дамытуға қосқан үлесі үшін» (2007), «Аптын барыс» төс белгісімен марапатталған. Әскери атағы - запастағы капитан. Үйленген. Жұбайы - Нұрымова Ғалия Құдайбергенқызы зейнеткер. Ұлы - Бауыржан; қыздары - Жәния, Әлия, Нұргүл. Дереккөздер
Ромин Ризаұлы Мәдинов

Ромин Ризаұлы Мәдинов. 1961 жылы 22 қазанда Көкшетау облысының Қызыл Ту ауылында туған. Қазақ. Әкесі - Мәдинов Риза Қажымұлы, зейнеткер. Анасы - Кемеңгерова Сәуле Қошмұхамбетқызы. Омбы мемлекеттік университетінің заң факультетін (1988) құқықтанушы мамандығы бойынша; Ресей Федерациясының Үкіметі жанындағы Халық шаруашылығы академиясын (2008) МВА экономисті мамандығы бойынша бітірген. «Қазақстан Республикасындағы және кейбір алыс шет елдердегі агроөнеркәсіптік кешендер» (1996), «Нарық жағдайындағы Қазақстан Республикасындағы ет өңдеу кәсіпорындарының тиімділігін жоғарылату жолдары» (1997) кітаптарының тең, сонымен қатар көптеген мақалалар мен жарияланымдардың авторы. Ағылшын және орыс тілдерін біледі. Қазақстан Аграрлық партиясының төрағасы (1999-2006). «Нұр Отан» ХДП саяси кеңесі бюросының мүшесі (2006 жылдан). 1978 жылдан - «Омскгидропривод» зауытында айналмалы жонушы. 1980 жылдан - Кеңес Әскерінің қатарында қызметте. 1982 жылдан - Омбы мемлекеттік университетінің заң факультетінің студенті. 1985 жылдан - «Омскгидропривод» зауыты БЛКЖО комитетінің хатшысы. 1987 жылдан - Омбы БЛКЖО облыстық комитетінің нұсқаушысы. 1989 жылдан - Омбы қаласындағы «Контракт» коммерциялық орталығының директоры. 1996 жылдан - «Агроорталық» компаниясының директоры (Алматы қ.). 1997 жылдан - ҚР Премьер-министрінің ауыл шаруашылығы жөніндегі кеңесшісі. 1999 жылдың қазан айынан - ҚР Парламенті Мәжілісінің депутаты, ҚР Парламентіндегі Қазақстан Аграрлық фракциясының жетекшісі. 2007 жылдан бері - ҚР Парламенті Межілісі 4-ші шақырылымының депутаты, Аграрлық мәселелер комитетінің төрағасы. «Құрмет» (2004) орденімен; «Астана» (1998), «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл» (2001), «Тыңға 50 жыл» (2004), «Қазақстан Конституциясына 10 жыл» (2005), «Қазақстан Парламентіне 10 жыл» (2006) медальдарымен; ТМД Парламентаралық ассамблеясының естелік медалімен және құрмет грамотасымен (2003) марапатталған. Әскери атағы - капитан. Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - Н.Ә. Назарбаев, Дж. Кеннеди. Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Қазақстан - өркендеу, келісім мен бейбітшіліктің үлгісі болады». Хоббиі - классикалық әдебиет, футбол, теннис. Сүйіп оқитын әдебиеті - Ф.М.Достоевский, И. Шоу, Д. Френсис. Үйленген. Жұбайы - Айсина Салтанат Тілектесқызы, үй шаруасымен айналысады. Қыздары - Рената (1980), Раида (2004); ұлы - Руслан (1986). Дереккөздер
Үсенгелді Өміржанұлы Медеуов

Үсенгелді Өміржанұлы Медеуов - 1948 жылы 10 қаңтарда, Алматы облысы, Қаскелең ауданының, Шамалған ауылында туған. Қазақ. Әкесі - Медеуов Өміржан (1919). Анасы - Медеуова Нурбубі Жумағүлқызы (1924). В.И. Ленин атындағы Қазақ политехникалық институтын бітірген (1971), инженер-экономист. Физика-математика ғылымдарының кандидаты. Педагогика ғылымдарының докторы. Докторлық диссертациясының тақырыбы: «Қазақстан Республикасының орта математикалық білім стандартын жобалаудың теориялық-әдістемелік негіздері». Профессор, ҚР Жоғары мектеп ғылымдары академиясының мүше-корреспонденті (1995), Әлеуметтік ғылымдар академиясының (1998), Халықаралық жоғары мектеп ғылымдары академиясының академигі. 7-ші сыныпқа арналған «Алгебра» оқулығының, 100-ден астам ғылыми жарияланымдардың авторы. «Нұр Отан» ХДП мүшесі. Мансабы 1971 жылдан - экономист, ҚазКСР Мемлекеттік жоспарлау комитеті жанындағы Ғылыми-зерттеу экономикалық институтының кіші ғылыми қызметкері. 1981 жылдан - Таскескен аудандық тұтынушылар одағыныңтауар сатушы-ұйымдастырушысы, Таскескен жұмысшы кооперативі төрағасының орынбасары, Семей облысы Таскескен аудандық тұрмыстық комбинатының директоры. 1986 жылдың наурызынан - ҚазКСР Тұрмыстық қамсыздандыру министрлігінің еңбек жөніндегі нормативтік-зерттеу секторы бастығының орынбасары. 1986 жылдың тамызынан - ҚазКСР Тұрғындарды тұрмыстық қамсыздандыру министрінің көмекшісі. 1988 жылдан - ҚазКСР Тұрғындарды тұрмыстық қамсыздандыру министрлігінің істері басқармасының бастығы. 1989 жылдан - ҚазКСР Турғындарды тұрмыстық қамсыздандыру министрінің кемекшісі, ҚазКСР Еңбек министрлігі басқармасының бастығы. 1993 жылдан - «Біздің іс» шағын акционерлік кәсіпорыны терағасының орынбасары. 1994 жылдан - ҚР Президенті жанындағы Бас бақылау инспекциясының мемлекеттік инспекторы, ҚР Президенті Әкімшілігінің Ұйымдастыру-бақылау басқармасының мемлекеттік инспекторы. 1995 жылдан - ҚР Президенті Әкімшілігінің Ұйымдастыру-бақылау жұмысы мен мамандар саясаты басқармасының Мемлекеттік инспекциясының мемлекеттік инспекторы. 2007 жылдан бері - ҚР Парламенті Мәжілісі «Нұр Отан» ХДП партиялық тізімі бойынша 4-ші шақырылымының депутаты, Халықаралық істер, қорғаныс және қауіпсіздік комитетінің мүшесі. «Бөбек» балалар қайырымдылық қорының атқарушы директоры. Ордендер мен медальдар тізімі * I дәрежелі Ұлы Петр, * «Құрмет» (2008) ордендерімен; * «Астана» (1998), * «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл» (2001), * «Ерен еңбегі үшін» (2003), * «Қазақстан Конституциясына 10 жыл» (2005), * «Астананың 10 жылдығы» (2008) медальдарымен марапатталған. Дереккөздер
Александр Александрович Милютин

Александр Александрович Милютин. 1960 жылы 11 наурызда РКФСР Алтай өлкесінің Углов ауданы Наумовка ауылында туған. Орыс. Әкесі - Милютин Апександр Петрович, агроном. Анасы - Милютина Любовь Сергеевна, зейнеткер. Семей құрылыс техникумын (1982), «Өнеркәсіптік және азаматтық құрылыс» мамандығы бойынша; Шәкәрім атындағы Семей мемлекеттік университетінің «Кәсіпорын менеджменті мен экономикасы» факультетін (2003) экономист-инженер мамандығы бойынша бітірген. 1977 жылдан - Алтай өлкесі Углов ауданы «Калинин» кеңшарында жұмысшы. 1977 жылдан - Семей құрылыс техникумының студенті. 1978 жылдын мамыр айынан - Кеңес Әскерінің қатарында қызметте. 1982 жылдан - монтаждаушы, оқшаулаушы (Куйбышев-Уфа газқұбыры), «Промстрой» тресінің слесарі (Мәскеу қаласы). 1984 жылдан - «Казпромтехмонтаж» тресінде жұмысшылар басшысы. 1991 жылдан - «Зергер» шағын кәсіпорыны директорының орынбасары, «Зергер» қаржы-кәсіпорыны корпорациясының вице-президенті. 1998 жылдан - Семей етконсервілеу комбинатының вице-президенті. 1999 жылдың қазан айынан - ҚР Парламенті Мәжілісі 2-ші шақырылымының депутаты (ШҚО Семей оңжағалық бір мандатты №17 сайлау округынан), екінші турда сайланған. Қаржы және бюджет комитетінің мүшесі. 2004 жылдың қазан айынан - ҚР Парламенті Мәжілісі 3-ші шақырылымының депутаты (ШҚО №23 бір мандатты сайлау округынан), Қаржы және бюджет комитетінің мүшесі. 2007 жылдан бері - ҚР Парламенті Мәжілісі 4-ші шақырылымының депутаты, Экология мәселелері және табиғат пайдалану комитетінің мүшесі. Семей облыстық мәслихатының депутаты, (1995), тексеру комиссиясының құрамына енген. Қазақстан халқы ассамблеясының мүшесі. «Құрмет» (2005) орденімен, «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне Южыл» (2001), «Қазақстан Конституциясына 10 жыл» (2005), «Қазақстан Парламентіне 10 жыл» (2006), «Қазақстан полициясына 15 жыл», «Астананың 10 жылдығы» (2008) медальдарымен марапатталған. ҚР Президенті Апғысымен ескерілген. ШҚО Бородулиха (2002), Бесқарағай (2008) аудандарының Құрметті азаматы. Әскери атағы - капитан. Діни көзқарасы - «Дінге сенетіндердің сезімін сыйламын». Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - 1 Петр, Н.Ә. Назарбаев. Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Көңілге қонатын салық саясатында экономикада ілгерілеу болады». Хоббиі - балық аулау, бильярд. Сүйіп оқитын әдебиеті - тарих, классика. Үйленген.Жұбайы-Милютина Галина Ивановна(1960), үй шаруасымен айналысады. Қызы - Кристина (1986). Дереккөздер
Амангелді Аршабайұлы Момышев

Амангелді Аршабайұлы Момышев (25 желтоқсан 1943 жыл, Балықшы ауылы, Түлкібас ауданы, Түркістан облысы — 5 қараша 2025 жыл) — мемлекет және қоғам қайраткері. Өмірбаяны Дулат тайпасының Жаныс руынан. Әкесі - Момышев Аршабай, мүғалім болған. Анасы -Момышева Ұлбала, үй шаруасымен айналысады. Жамбыл технологиялық жеңіл және тамақ өнеркәсібі институтының тамақ өнеркәсібі факультетін бітірген (1965), ет-сүт өнеркәсібі инженер-технологы. М.Х.Дулати атындағы Тараз мемлекеттік университетінің құрметті профессоры. ҚР Инженерлік академиясының мүше-корреспонденті. 1990 жылдан - Жамбыл спирт-арақ комбинаты фирмалық дүкенінің директоры. 1994 жылдан - «Қарахан» БК атқарушы директоры. 1997 жылдан - Жамбыл стандарттау, метрология және сертификаттау орталығының бөлім бастығы, директордың орынбасары. 1998 жылдан - «Интержүйе» ЖШС президенті. 1998 жылдан - Жамбыл облысы әкімі аппаратының аға референті. 1999 жылдан - Жамбыл облыстық инвестициялар және ЖЭК комитетінің төрағасы. 2000 жылдан - «Метрология» РМК директоры. 2003 жылдан - «Ұлттық сараптама және сертификаттау орталығы» Астана қалалық бөлімшесінің бастығы. 2004 жылдан - ҚР Индустрия және сауда министрлігінің Техникалық реттеу және метрология жөніндегі комитет терағасының орынбасары, «Нұр Отан» ХДП Жамбыл облыстық бөлімшесі төрағасының орынбасары. 2007 жылдан бері - ҚР Парламенті Мәжілісі 4-ші шақырылымының депутаты, Экономикалық реформа және өңірлік даму комитетінің мүшесі. «Құрмет» орденімен (2002) марапатталған. Дереккөздер