kurumikz/Cleaned-Kazakh-Wikipedia huggingface dataset:
Серiк Сағытжанов

Cepiк Сағытжанов (1941, Атырау қаласы). Мәскеу мұнай институтын (1965), Алматы жоғары партиялық мектебін (1984) бітірген. *1958-60 және 1965-67 жылдары слесарь шәкірті, жабдықтауларды жөндеу слесарі, инженер-технолог, Петровский атындағы МҚЗ -нің жаңа техника бойынша бас инженері. *1967-70 жылдары - аға механик, Байшонас МӨБ бас механигі. *1970- 76 жылдары - «Доссормұнай», «Жайықмұнай» МГӨБ бас механигі. *1976-77 жылдары - Өндірістік қамтамасыз ету борталдық базасының бастығы. *1977-91 жылдары - Новобогатый партия аудандық комитетінің екінші хатшысы, Мақат аудандық кеңесінің төрағасы; Атырау қалалық халық бақылау комитетінің төрағасы. *1991-92 жылдары - «Атыраумұнайгазгеология» ӨГБ бас директорының орынбасары. *1992-94 жылдары - Мақат аудан әкімшілігінің басшысы, Атырау облысының облыстық әкімшілігі басшысының орынбасары. *1994 жылдан бастап - «Теңізмұнайгаз» АҚ бас директоры, президенті. *2002 жылдан зейнеткер. Дереккөздер
Абай Маслахатұлы Садықов

Абай Садықов (1969, Алматы қ.) - мұнайшы, бұрынғы Ақтөбе қаласының əкімі. Өмірбаяны ҚазМҰУ-ді бітірген (1995). *1986-1989 - Түркістан облысы Бадам мақта дайындау пункті жұмысшысы. *1989-1990 - Шымкент облыстық сотында сот мәжілісі хатшысы. *1993-1995 - «Бөбек» Балалар қайырымдық қорының менеджері, сауда директоры. *1995-1997 - «Алтын Алма» АҚ-нің сауда директоры. *1998-2002 - «Қазақстан Халық Банкі» ААҚ-нің атқарушы директоры, бизнеспен жұмыс департаментінің директоры, «Қазақойл» ҰМК қарыздар және аналитикалық жұмысын қайта құру департамент директоры, «ҚазТрансГаз» ЖАҚ және «Интергаз Орталық Азия» ЖАҚ бас директоры. *2002-2006 - Ақтөбе облысы əкімінің орынбасары, Ақтөбе қаласының әкімі. *2006 жылдан бастап - "Керуен" компания тобының президенті. *2010 жылдан бастап - "АстанаГаз ҚМГ" ЖШС ген. директопы. Дереккөздер
Төтенше экологиялық ахуал және экологиялық апат аймақтары

&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;68-бап. Төтенше экологиялық ахуал Төтенше экологиялық ахуал - адам қызметінің немесе табиғаттың дүлей күштерінің салдарынан белгілі бір аумақта пайда болған, қоршаған ортаны, адамдардың өмірі мен денсаулығы, өсімдіктер мен жануарлар дүниесін қорғау үшін қауіпті, терең және тұрақты теріс өзгерісгермен сипатталатын қолайсыз экологиялық ахуал. &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;69-бап. Экологиялық апат аймақтары &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;1. Егер қолайсыз экологиялық ахуал салдарынан халықтың денсаулығына елеулі нұқсан келтірсе және (немесе) табиғи экологиялық жүйелер бұзылып, өсімдіктер мен жануарлар дүниесі азып-тозса, экологиялық ахуал төтенше аумақтар экологиялық апат аймақтары деп жарияланады. Экологиялық апат аймағында: &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;1) қолайсыз экологиялық жағдайдың пайда болуына себепші болған шаруашылық объектілерінің қызметі тоқтатылады; &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;2) адамның денсаулығы мен қоршаған ортаға зиянды ықпал ететін ұйымдардың, цехтардың, агрегаттар мен жабдықтардың қызметі тоқтатыла тұруы мүмкін; &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;3) қажет болған жағдайда адамдарды көшіру жөнінде шаралар жүргізіледі. &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;2. Төтенше экологиялық ахуал салдарынан зардап шеккен, сондай-ақ экологиялық апат аймақтарында тұратын азаматтар өтемақылардың, жеңілдіктер мен әлеуметтік қорғаудың басқа да түрлерін қоса алғанда өздеріне келтірілген зиянды өтеттіруге құқығы бар. &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;70-бап. Төтенше экологиялық ахуалды және экологиялық апат аймақтарын жариялау тәртібі &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Қазақстан Республикасының белгілі бір аумағында төтенше экологиялық ахуалды Үкімет жариялайды. &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Экологиялық апат аймақтары Қазақстан Республикасының заңдарымен жарияланады. Дереккөздер
Сұлтан Сайдазымов

Cұлтан Сайдазымов (1938, Қызылорда облысы). Ташкент теміржол көлігі инженерлері институтын (1961), СОКП ОК жанындағы Жоғарғы партия мектебін (1977) бітірген. *1961-1964 - шебер, № 2 ҚМБ жұмыс жүргізушісі. *1964-1965 - Ақтау қалалық комсомол комитетінің 2-ші хатшысы. *1965-1968 - № 2 ҚМБ ӨТБ-нің инженері, Каспий маңы құрылыс басқармасының аға инженері, *1969-1975 - Қазақстан КП Маңғышлақ облыстық комитетінде бөлім меңгерушісі. *1982-1988 - Маңғышлақ облыстық атқарушы комитеті төрағасының орынбасары. *1988-1990 - Қазақстан КП Атырау облыстық комитетінің хатшысы. *1990-1993 - «Маңғыстаумұнайгаз» ӨБ бас директорының орынбасары. *1993-1996 - Маңғыстау облысы әкімінің 1-ші орынбасары. *1996-1998 - «Интергаз Орталық Азия» ЖАҚ сыртқы қатынастар қызметінің жетекшісі,. *1981 жылдан бастап - зейнеткер. Қазан Революциясы, Еңбек Қызыл Туы ордендарымен, медалдармен марапатталған. Ақтау қаласының құрметті азаматы. Дереккөздер
Қасым Сайлыбаев

Қасым Сайлыбаев (1933, Атырау). 1956-1994 - «Прорвамұнай», «Құлсарымүнай» МГӨБ инженер-мөлшерлеуші, Е және ЖБ инженері, ЕҒҰ бөлімінің бастығы, басқармасы бастығының орынбасары. 1994 жылдан бастап - зейнеткер. «Еңбек ерлігі үшін» медалімен марапатталған (1970). Дереккөздер
Бәтима Сайлыбаева

Бәтима Сайлыбаева (1928, Атырау қ.) - мұнайшы. * 1948-1983- Құлсары МӨБ-та оператордың көмекшісі, оператор, мұнай өндіру аға операторы. * 1983 жылдан бастап - зейнеткер. * Еңбек Қызыл Туы орденімен (1978), «Еңбек ерлігі үшін» медалімен марапатталған. Дереккөздер
Аманкелді Саймағанбетов

Аманкелді Саймағанбетов (1943, Маңғыстау облысы). ҚазПТИ-ді бітірген (1967). *1967-1995 - Өзен мұнай кәсіпшілігігің операторы, геологі, аға геологі. *1995 жылдан бастап - «Өзенмұнайгаз» іргелі жөндеу басқармасының бас геологі. Дереккөздер
Құлым Сақалбаев

Құлым Сақалбаев (1907-1981, Атырау облысы). *1934-1976 - Магистральды мұнай өнімдері құбырлары оңтүстік басқармасының Қосшағыл мұнай қотару станциясының жұмысшысы, майлаушысы, машинисі, аға машинисі, механигі. Ленин орденімен, медалдармен марапатталған. Дереккөздер
Егізбай Сақпанов

Егізбай Сақпанов (1948, Атырау облысы) - Техника ғылымдарының кандидаты, профессор. Қарағанды мемлекеттік университеті бітірген (1977). ҚазКСР ҒА Химия-металлургия институтында инженер, аға инженер, кіші, аға ғылыми қызметкер, ғылыми хатшы болып жұмыс істеген. *1988-1993 - Атырау мұнай және газ институтының аға оқытушысы және кафедра меңгерушісі. *1993 жылдан бастап - Атырау экономика институтының ректоры (Атырау қ.). Дереккөздер
Мұрат Саламатов

{{Ambox }} Mұрат Саламатов (1942-1999, Жамбыл облысы). ҚазПТИ-ді бітірген (1966). *1959-1961 - «Ақтөбемұнайбарлау» тресі МБЭ-нің бұрғылау жұмысшысы, жоғарғы жүмысшысы, бұрғышы көмекшісі. *1967-1973 - «Өзенмұнай» № 2 ҒТД АИТҚ мұнай өндіру шебері, бастығы. *1973-1975 - Қазақстан КП Маңғышлақ облыстық комитетінің өнеркәсіп бөлімі нұсқаушысы, 1-ші хатшының көмекшісі. *1975-1979 - «Жетібаймұнай» МГӨБ бастығы. *1979-1981 - Қазақстан КП ОК ауыр өнеркәсіп бөлімінің нұсқаушысы. *1981-1986 - «Маңғышлақмұнай» ӨБ бас директорының орынбасары. *1986-1988 - Құмкөл орнын жайластыру жөніндегі бас директордың орынбасары. *1988- 1991 - «Қүмкөлмұнай» МГӨБ бастығы, «Маңғышлақмұнай» ӨБ бас директорының орынбасары. *1991-1994 - «Оңтүстікқазмұнайгаз» ӨБ бірінші бас директоры. *1994-1995 - «Мұнайгаз» МХК президенті. *1995-1997 - ҚР мұнай және газ өнеркәсібі министрінің 1-ші орынбасары. *1997 жылдан бастап - «Қазақойл» ҰМК бірінші вице-президенті. Дереккөздер
Жаухан Салиев

Жаухан Салиев (1917-1970, Атырау қ.). Атырау мұнай техникумын бітірген (1939). Ұлы Отан Соғысына қатысқан. *1939-1940 - Байшонас мұнай кәсіпшілігінің бұрғылау технигі. *1941-1943 - Доссор № 19 кәсіптік училищесінің өндірістік оқыту шебері. *1946-1948 - «Қазақстанмұнай» бірлестігі тұрмыстық-коммуналдық бөлімінің меңгерушісі. *1948-1953 - Қазақстан КП Атырау облыстық комитеті мұнай бөлімінің нұсқаушысы. *1953-1970 - «Қазақстанмұнай» бірлестігі Комсомольск мұнай кәсіпшілігі басқармасының директоры. Қызыл Жулдыз, 2-ші дәрежелі Отан соғысы, «Құрмет Белгісі» ордендарымен, медалдармен марапатталған. Дереккөздер
Мұнайлы-газды алап

Мұнайлы-газды алап - көмірсутектер түзіліп, жатынға жиылған және сақталған шөгінді таужыныстардан құралған, жер қыртысының қазіргі құрылымында байқалатын ойыс. Мұнайлы-газды алапқа қалыңдығы 1000-1500 м-ден астам шөгінді таужыныстар жиылған аймақтар жатады. Бұлардағы мұнай мен газ шоғырларының қалыптасу ерекшеліктеріне қарай платформалық аймақтарда, қатпарлы аймақтарда, платформа мен қатпарлы аймақтардың ұштасуы аралығында орналасқан мұнайлы-газды алаптарды ажыратады. Дереккөздер
Мақсот Салиев

Мақсот Салиев (1946, Атырау қаласы). Уфа мұнай институтын бітірген (1973). *1974-1977 - «Кенқияқмұнай» МГӨБ операторы, шебері, инженері, ауысым бастығы. *1977-1978 - Доссор МӨБ қауіпсіздік техникасы аға инженері. *1978-1986 - ауысым бастығы, технолог, өндірістік қызмет ету базасының бастығы. *1986-1987 - Мақат МӨБ кәсіподақ комитетінің төрағасы. *1987- 1991 - «Доссормұнай» МГӨБ өндірістік қызмет ету базасының бастығы. *1991 жылдан бастап - «Доссормұнай» МГӨБ бас инженері. Дереккөздер
Мұнайлы-газды аудан

Мұнайлы-газды аудан - геоқұрылымдық немесе географиялық тұрғыдан бөлінетін мұнайлы-газды облыстың бөлігі. Мұнайлы-газды аудан белес тәрізді көтерілімдерді, антиклинорийлерден орын алған мұнай-газ жиналу белдемдерін, мұнайлы-газды қатқабаттың сүйірлену белдемдерін, тұз күмбездері мен риф белдемдерін тағы басқа біріктіреді. Негізгі белгілері: геоқұрылымдық сипаттамасы, орын алған кенорындарының құрылысы, мұнайлы-газды кешендерінің көнелігі, мұнай мен газдың жаралу және жатыс жағдайлары, жатындардағы көмірсутектердің фазалық күйі. Дереккөздер
Меңдеш Салихов

Меңдеш Салихов (1947, Атырау облысы) — мұнай өнеркәсібінің қайраткері. Өмірбаяны *Мәскеу мұнай институтын (1970), Алматы саясаттану институтынын, АҚШ Массачусетс университетын (1994) бітірген. *1970-1972 - «Құлсарымұнай» МГӨБ инженері. *1972-1979 - «Өзенмұнай» МГӨБ аға инженері, ауысым бастығы, бас инженерінің орынбасары, тех. бөлімінің бастығы. *1979-1985 - партия комитеті басқармасының хатшысы, партия қалалық комитеті хатшысы, Ақтау қ. қалалық атқарушы комитетінің төрағасы, Қазақстан КП Маңғышлақ облыстық комитетінің хатшысы, облыстық әкімшілік басшысының орынбасары. *1985-1998 - «Маңғыстаумұнай» АҚ президенті. *1998-2000 - «Мұнайгаз» сақтандыру компаниясының президенті. *2000 жылдан бастап - «CatkarLTD» компаниясы филиалының директоры, «Мұнайгазқұрылыс» вице-президенті, «Kazakhservicegroup» компаниясы директорлар кеңесінің төрағасы. Дереккөздер
Хәлел Салихов

Хәлел Салихов (1926-1998, Атырау облысы). Ембі ардагері. Атырау мұнай техникумын сырттай бітірген (1961). *1941-1949 - Қосшағыл мұнай кәсіпшілігі ЖЖБ-нің бухгалтері. *1949 жылдан бастап - Құлсары бұрғылау кеңсесі кадрлар жөніндегі инспекторы, «Құлсарымұнай» МГӨБ профком хатшысы, «Құлсарымұнай» МГӨБ өндіру операторы, Ембі аудандық комитетінің нұсқаушысы, «Прорвамұнай» МГӨБ парткомның хатшысы, Балықшы БББ бастығының орынбасары. Дереккөздер
Тұндырғыштар

Тұндырғыштар - өндірістік тастанды суды жинайтын жасанды қорқойма. Мұнай кәсіпшіпіктерінің тастанды сулары мұнаймен бірге жер бетіне шығарылған минералдылығы жоғары қойнауқат сулары болып табылады. Бұлар қайтадан өнімді горизонттарға айдалуы тиіс. Сол судың Тұндырғыштары 0,4-0,7 МПа қысымдағы арынды, атмосфера қысымындағы арынсыз болып ажыратылады. Арынды Тұндырғыштардың сыйымдылығы 100 және 200 м 3 , арынсыздікі 100-10 000 м 3 болады. Мұнаймен және механикалық қоспалармен ластанған сулар Тұндырғыштарға беріледі, одан әрі тазартылған су кәсіпшілікке айдамаланады да, қойнауқатқа қайтадан айдалып енгізіледі. Дереккөздер
Мұнайлы-газдықойнауқат

Мұнайлы-газдықойнауқат-толықтайнемеce ішінара еріген газы бар мұнайга қаныққан кеуекті тау жынысы жинауыш қабаты немесе массиві. Құмтастардан, алевролиттерден, әктастардан, доломиттерден, кейде кезектесе қабаттасқан карбонатты және терригендік тау жынысытардан құралады, қалыңдыгы бірнеше метрден ондаған метрге дейін жетеді. Карбонатты тау жынысытардың, терригендік карбонатты тау жынысытардың мұнайлы-газды массивтерінің қалыңдығы жүздеген метрге жетеді. Мұнай кенорындарының қимасында ондаған мұнайлы-газдықойнауқат болуы мүмкін. Дереккөздер
Сүйрік Самарханова

Сүйрік Самарханова (1910-1981, Атырау облысы). *1939-1950 - Байшонас MK мұнай өндіру операторы. *1950-1967 - «Қазақстанмұнай» бірлестігі Құлсары МӨБ мұнай және газ өндіру операторы, аға операторы. КСРО Жоғарғы Кеңесінің депутаты болып сайланған(1954). Ленин орденімен, медалдармен марапатталған. Дереккөздер
Мария Васильевна Самкова

Мария Васильевна Самкова (1930, Ресей). 1950-1985-«Кенқияқмұнай» МГӨБ жұмысшысы, операторы, шебер көмекшісі, мұнай өндіру шебері. 1985 жылдан бастап - зейнеткер. «Құрмет Белгісі» орденімен, КСРО Жоғарғы Кеңесінің Грамотасымен марапатталған. Дереккөздер
Марьяна Самратова

Марьяна Самратова (1949, Ресей). ҚазПТИ-дібітірген(1973). *1973-1983-Өзен мұнай қайтарым қабаттарын жоғарылату және ұңғылардың кешенді жөндеуі басқармасы операторы, шебері, инженері, аға инженері, кәсіподақ комитетінің терағасы. *1983-1989 - «Комсомолмұнай» МГӨБ инженері, аға инженері. *1989-1994 - «Маңғышлақмұнай» ӨБ ӨТБ инженері. *1994-1997 - «Мұнайгаз» Мемлекеттік холдинг компаниясының бас маманы. *1997-2000 - ҚР энергетика және минералды ресурстар Министрлігінің бас маманы. *2000 жылдан бастап қазіргі уақытқа дейін - «Қазақойл» ¥МК» ЖАҚ бас инженері, өндіріс басқармасы департаментінің менеджері, «ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ мұнай және газ өндіру, игеру және өндіру, техникалық даму жөніндегі департаментінің менеджері. «Ерен еңбегі үшін» медалімен марапатталған (1999). Дереккөздер
Тұрлан геофизикалық экспедициясы

Тұрлан геофизикалық экспедициясы - 1949 жылы Орта Азиялық геофизикалық трестін құрамында құрылған. 1951 жылдан 1957 жылға дейін Оңтүстік Қазақстан геологиялық басқармасының құрамында болған. 1957 жылдан 1972 жылға дейін "Казгеофизтрестің", 1972 жылдан 1979 жылға дейін "Казмұнайгазгеология" басқармасының, бірлестігінің, 1979 жылдан 1981 жылға дейін қайтадан "Оңтүстік Қазақстан" геологиялық басқармасының, 1981 жылдан 1996 жылға дейін "Казгеофизика" өндірістік геологиялық бірлестігінің, 1996 жылдан "Геотекс" акционерлік қоғамының құрамында. Экспедицияның негізгі жұмыстары мұнай және газ кенорындарында геофизикалық зерттеулер жүргізу. 1972 жылдан 1993 жылға дейінгі экспедицияның геофизикалық қызметтерімен анықталған алаңдарда, терең бұрғылауға дайындалған жерлерде 25 мұнай және 5 газ кенорындары ашылған. Дереккөздер
Ақтан Сандыбаев

Ақтан Сандыбаев (1900-1971, Атырау облысы). Ембі ардагері. *1912-16-Жылыда жалдамалы жұмысшы. *1916-1948 - Мақат, Доссор, Сағыз мұнай кәсіпшіліктерінде жұмысшы, машинист, оператор көмекшісі, ұңғыларды жерасты жөндеу бригадасының операторы. *1948 -1956 - Мұнайлы МӨБ ұңғыларды жерасты жөндеу бригадасының шебер көмекшісі, шебері. Ленин орденімен (1952), медалдармен марапатталған. Дереккөздер
Мұнайлы-газды облыс

Мұнайлы-газды облыс - ipi геоқұрылымдық элементтен орын алған мұнайлы-газды белдемдержиынтығы.Геологиялыққұрылысының, палеогеографиясының, мұнай-газ түзілу және мұнай-газ жинақталу процестерінің литологиялық-фациялық жағдайларының ортақтығымен сипаттапады. Тектоникалық белгілеріне қарай, платформалык, жылжымалы белдеулік және аралық (өтпелі) мұнайлы-газды облыстар бөлінеді. Платформалық мұнайлы-газды облыс күмбездік көтерілімдермен, ойыстармен байланысты. Жылжымалы белдеулердің облыстары тауаралық ойыстарда, грабендерде, ортаңғы массивтерде, аралық типті мұнайлы-газды облыс шеткі ойысымдарда орналасады. Дереккөздер
Ізімберген Санжаров

Ізімберген Санжаров (1928, Гурьев облысы, КСРО - 2004, Атырау облысы, Қазақстан) - мұнайшы. Өмірбаяны * Губкин атындағы Мәскеу институтын бітірген. * 1948-1952 - «Қазмұнайбарлау» тресінің бұрғышы көмекшісі. * 1955-1965 - Қарсақ учаскесінің бастығы, «Прорва» бұрғылау учаскесінің бастығы. * 1965-1978 - Кеңқияқ бұрғылау цехінің бастығы. * 1978-1982 - «Кеңқияқмұнай» МГӨБ бастығы. * 1982-1987 - «Кеңқияқмұнай» МГӨБ ОИТҚ ауысым бастығы. Зейнеткер. Марапаттары «Құрмет Белгісі» орденімен марапатталған. Дереккөздер
Мақсат Сапарғалиев

Мақсат Сапарғалиев (1952, Ақтөбе облысы). Саратов мұнай техникумын (1984) және ҚазҰТУ-ді (2003) бітірген. *1969-1970 - Мұғалжар мұнай экспедициясының мұнара монтажнигі. *1970-1972 - ӘТФ қатарындағы қызмет. *1973-1999 - « Ақтөбемұнайгазгеология» бірлестігінің жұмыс жүргізушісі, аға жұмыс жүргізушісі, мұнара монтаж цехінің бастығы, материалды-техникалық жабдықтау базасы бастығының орынбасары. *1999-2003 - ҰКЖ цехінің механигі, ЖГҚЗ жөндеу- техникалық цехінің бастығы. *2003 жылдан бастап - «СНПС-Ақтөбемұнайгазгеология» ААҚ Жаңажол ГҚЗ бас техникалық жетекшісі. Дереккөздер
Марат Сапарғалиев

Марат Сапарғалиев (1970, Алматы қаласы). Санкт-Петербург теңіз техникалық университеті (1994). 1998 жылдан - «Қазақойл» ҰМК клиринг департаментінің директоры. Қазіргі уақытта «Көкжиде- Мұнай» кәсіпорнының бас директоры. Дереккөздер
Қуаныш Сапаров

Қуаныш Сапаров (1936, Атырау облысы). Ташкент байланыс электротехникалық институтын бітірген (1963). *1954-1956 - Алматы байланыс техникалық училищесінде оқыған. *1956-1958 - Атырау радиожелі технигі. *1963-1965 - қалалық байланыс торабының аға инженері. *1965-1973 - Атырау пайдалану-техникалық байланыс торабының бастығы, қалалық телеграф-телефон станциясының бастығы. *1973-1982 - Атырау облыстық байланыс өндіріс-техникалық басқармасының бас инженері. *1982-1985 - Атырау пайдалану-техникалық байланыс торабының бастығы, телеграф-телефон станциясының бастығы. *1986-1987 - «Атыраумұнайгазгеология» ӨГБ байланыс бастығы. *1987-1994 - «Каспий маңы» өндіріс-техникалық байланыс басқармасының пайдалану бөлімі бастығының орынбасары, Атырау пайдалану-техникалық байланыс торабының бастығы. *1994 жылдан «КаспийМұнайБайланыс» АҚ президенті. *1997 жылдан зейнеткер. Дереккөздер
Мұнайлы-газды провинция

Мұнайлы-газды провинция - бір немесе бірнеше аса ірі геоқұрылымдардан орын алған мұнайлы-газды облыстардың жиынтығын біріктіретін өңір. Мұнайлылықгаздылықтың аймақтық стратиграфиялық ауқымын, ұқсас геохимиялық, литологиялықфациялық жағдайларды, мұнай мен газдың жинақталуы мен толығуының айтарлықтай мүмкіндіктерін топтастырады. Дереккөздер
Түрікменой газ-мұнай кен орны

Түрікменой газ-мұнай кен орны — Оңтүстік Маңғыстау ойысының Өзен-Жетібай антиклинді өңіріндегі газ-мұнай кен орны. Маңғыстау облысында, Ақтау қаласының шығысында 115 км жерде орналасқан, 1969 жылы ашылған. Геологиялық құрылымы Кен орны бат жікқабатына тиесілі өнімді горизонттың табаны бойынша өлшемдері 4,4x1,4 км, амплитудасы 30 м келген ендікке жуық бағытта созылған ассиметриялы брахиантиклин қатпардан орын алған. Қатпардың солтүстік қанатының еңістену бұрышы 800 ° , оңтүстігінікі 300 ° -қа дейін жетеді. Тереңдеген сайын қатпардың амплитудасы өсе түседі, сөйтіп XIII өнімді горизонт жатынының қалыңдығы 70 м-ге жетеді. Құрылымдардың жазықтықтағы жайғасуы қабаттар бойынша сәйкесіп отырады. Бат жікқабатының шөгінділерінде 2 өнімді горизонт бар, олардың үшеуі байос қатқабатында, біреуі төменгі юрада анықталды. Жатыс сипаты Өнімді горизонттардың биіктігі 950 м-ге жетеді. Флюидтің сипатына қарай екі жатын газды-мұнайлы, алтауы мұнайлы және біреуі газды. Қорқоймасының типі жағынан бір жатын қойнауқаттық, күмбездік, литологиялықтұрғыдан қалқаланған, өзгелері қойнауқаттық, күмбездік. Өнімді горизонттар құмтастар мен алевролиттерден құралған, кеуектілігі 16-20%, өтімділігі 0,008-0,06 мкм 2 . Қойнауқаттардың өнімді бөлігінің жалпы қалыңдығы 6-15 м-ге, тиімді қалыңдығы 5,5-9,8 м-ге, мұнайға қаныққан қалыңдығы 2.4-5,8 м-ге, газға қаныққан қалыңдығы 3.5-5,1 м-ге дейін өзгереді. Жатындардағы мұнайға қанығу коэффициенттері 0,58-0,71, газға қанығу коэффициенті 0,52. Бастапқы қойнауқаттық қысым мен температура 15,1-25 МПа-ға және 65-96 ° С-қа дейін ауытқиды. Мұнай шығымы 11,2-72,6 м 3 /тәу, газдікі 9 мың м 3 /тәу құрады. Құрамы Мұнайдың тығызыдығы 855-891 кг/м 3 , тутқыр, аз күкіртті (0,3%), мол парафинді (21,7-30,8%), шайырлы. Мұнайда еріген газ метан құрамды (68,8%), ауыр көмірсутектер үлесі 24%-ға дейін жетеді, азот 6,8%. Еркін газдың құрамында 68,8-84,5% метан, 9,5-24,4% ауыр көмірсутектер, 5,8-6,8% азот, 0,1-0,2% көмірқышқыл газы бар. Хлор-кальцийлі типті қойнауқаттық суларының минералдылығы 125-664 г/л-ге дейін жетеді, 89,9 г/л-ге тең минералдылық төменгі юраның бір ғана горизонтында анықталды. Бром мөлшері 346-409 мг/л жетеді, йодбар. Жатындардың режимі суарынды. Кен орны игеруге дайындалған. Дереккөздер
Тығындау (тампондау)

Тығындау (тампондау)- ұңгыма оқпаны тесіп өткен қимадағы ұралы және жарықшақты таужыныстар арқылы сол оқпанға қойнауқаттық сулардың қуйылуы салдарынан туындайтын қиындықтарды болдырмау үшін ұңғыманы арнаулы тығындаушы ерітінділермен тоғыту. Тығындау оқшауланатын аралықтың тереңдігіне дейін түсірілген бұрғылау тізбегі арқылы ерітіндіні сығымдап айдау арқылы жүзеге асырылады. Өтімді қойнауқаттар шағын тереңдіктерде (200-500 м) болған жағдайда тығындау ерітінділерін оқпан бойына айдап, сорылу аралықтарына бұрғылау ерітіндісі тығындау көмегімен сығымдап сіңіріледі. Ірі жарықшақты өтімді таужыныстарды бітеу үшін цементке саз ұнтағын, полимерлік қоспаларды араластырып тұтқыр пластикалық суйықты айдайды. Цемент негізіндегі тез қатаятын қосындыға қатаюдың тездеткіштерін қосу кеңінен қолданылады. Дереккөздер
Тіректік бұрғылау

Тіректік бургылау - аймақтық және іздестіру жұмыстарының көлемі мен түрлерін жобалаудың негізі болып табылатын тіректі мәліметтерді алу, сонымен қатар, терең және аса терең ұңғымалар бұрғылаудың технологиялық мәселелерін шешу мақсатында жүзеге асырылады. Тіректік бұрғылау ірі геоқұрылымдық элементтердің геологиялық құрылысы мен даму тарихын зерттеудің аймақтық геологиялық-іздестіру жағдайын және мұнай, газ, басқа да пайдалы қазбаларды геологиялық-барлау жұмыстарының негұрлым тиімді бағыттарын ғылыми негіздеу ушін қолданылады. Тіректі ұңгымалар аймақтық геофизикалық зерттеу мәліметтері бойынша негұрлым қолайлы құрылымдық жағдайда, кристалдық іргетас қатқабатын аршуга дейін немесе техникалық жағынан мүмкін тереңдікке дейін бұрғыланады. Тіректік бұрғылау іздестіру-барлау жұмыстарының кейінгі сатыларын жоспарлы, жүйелі және ғылыми-негізделген түрде жүргізуге мүмкіндік береді. Дереккөздер
Мұнаймен қанығу(ы) (қойнауқаттың)

Мұнаймен қанығу(ы) (қойнауқаттың) - жинауыш таужыныстардағы мұнайдың шамасы. Кеуекті кеңістік көлемінің үлесі немесе пайызы түрінде өрнектеледі. Жинауыш таужыныстар үшін бастапқы мұнаймен қанығу(ы) (қойнауқаттың) таужыныстардың өтімділігіне байланысты. Кенорынды игеру процесінде қойнауқаттық жинауыш үшін орташа мұнаймен қанығу(ы) (қойнауқаттың), сонымен қатар қуатты керіздену немесе сарқыпудың табиғи режимдерінде мұнай ығыстырылған белдемдердің мұнаймен қанығуы ажыратылады. Қуатты кәріздену белдемдеріндегі мұнаймен қанығу(ы) (қойнауқаттың) ηм жұмысагентінің тиімділігімен немесе мұнайдың жұмысшы агентпен ығыстырылуымен, яғни ығыстыру коэффициентінің Вшыгыс мөлшерімен анықтала отырып, ηм=Паст (1-Вшыгыс) теңцеуімен өрнектеледі. Мұндағы г|баст бастапқы мұнаймен қанығу(ы) (қойнауқаттың) мөлшері. Дереккөздер
Ұңғыма ернеуінің қысымы

Ұңғыма ернеуінің қысымы - ұңғының жоғарғы нүктесіндегі қысым. Ұңғыма ернеуі арматурасының монометрімен елшенеді. Статикапық және динамикалық қысымдар болып ажыратылады. Статикалық қысым тоқтатылған ұңғымада елшенеді, ол қойнауқаттық қысымға, ұңғыманың тереңдігіне, оны толтырған ортаның тыгыздыгына байланысты. Ол мелшерлік жағынан ұңғыма ернеуі мен қойнауқатқа дейінгі сұйық бағанасы қысымының айырмасына тең. Динамикалық қысым жұмыс жасап тұрған ұңғымада елшенеді, ол статикалық қысымдагыдай параметрлерге қоса ұңғыма өніміне және тоғытылатын агенттың шығынына, сондай-ақ ұңғыма жанындағы құбыр желісінің қысымына, ұңғыма ернеуі арматурасының жабушы-реттеуші белшектеріндегі қысымдардың күрт ауытқыуына байланысты болады. Дереккөздер
Сапиғали Сапаров

Сапиғали Сапаров (1931, Атырау облысы). Доссор кәсіптік училищесін бітірген (1949). *1949- 1958 - бұрғышы көмекшісі, бұрғышы. *1958-1997 - «ММГБ» тресі ЖМБЭ, ұңғыларды сынау және байқау Кеңсесі, Мақат бұрғылау кеңсесінің бұрғышысы, бұрғылау шебері. *1997 жылдан - зейнеткер. КСРО-ның Жоғарғы Кеңесінің Құрмет грамотасымен және медалдармен марапатталған (1967). Дереккөздер
Роман Борисович Сапожников

Роман Борисович Сапожников (1937, Украина). Геология-минералогия ғылымдарының докторы (1993). Оңтүстік Қаражамбас және Құмкөл кен орындарын тұңғыш ашушы. Ортаазия политехникалық институтын бітірген (1959). *1959-1998 - Тұрлан геофизика экспедициясының инженер-интерпретаторы, аға инженері, бас инженері, сейсмопартия бастығы, бөлімнің аға геофизигі, бас геологы, «Геофизика» МХК «Тұрлангеофизика» АҚ бас геологы, «Геотекс» АҚ интерпретация және маркетинг бөлімінің бастығы. *1998 жылдан "Харрикейн" компаниясының Орталық Азияны барлау жөніндегі директоры. Дереккөздер
Меңдіғали Саппаев

Меңдіғали Саппаев (1942, Атырау қаласы). ҚазПТИ-ді бітірген (1966). *1966-1988 Атырау химия зауытының электромонтеры, шебері, ауысым бастығы, учаске бастығы, цех бастығының орынбасары, цех бастығы, бас энергетигі, партком хатшысы, директоры. *1988-1990 - «Атырауэнерго» объектілер құрылысы женіндегі дирекция директорының орынбасары. *1990-1993- Атырау облыстық әкімшілігі экономикалық комитеті бастығының бірінші орынбасары. *1993- 1994 - Жылыой ауданының әкімі. *1994-1995 - Атырау облысы әкімінің орынбасары. *1995-1998- «Теңгізшевройл» БК директоры. «Құрмет Белгісі» орденімен, медалдармен марапатталған. Қазіргі уақытта «Шеврон Тексако» компаниясы, полиэтилен құбырларын шығаратын зауыт директоры. Дереккөздер
Сәрсен Саппаев

Сәрсен Саппаев (1910-1999, Атырау қ.). Ленинград Жоғарғы сауда мектебін бітірген (1950). ҚазКСР-ның еңбегі сіңген сауда жұмысшысы. *1926-1942 - «Ембімұнай» тресі жүйесінде басқару қызметтерінде жұмыс істеген. *1942-1974 - Құлсары мұнай кәсіпшілігінің жұмыс жабдықтау бөлімі бастығының орынбасары, «Қазэнергомүнай» тресі басқарушысының орынбасары; «Қазақстанмұнай» бірлестігі жұмыс жабдықтау бөлімі бастығының орынбасары. «Құрмет Белгісі» орденімен, медалдармен марапатталған. Дереккөздер
Жұнас Саппаева

Жұнас Саппаева (1932, Атырау қ.). Мәскеу мұнай институтын бітірген (1957). *1957-1958 - «Қазақстанмұнай» бірлестігі Доссор кәсіпшілік-геофизикалық базасында техник, есептеуші, инженер-оператор. *1958-1968 - Құлсары МӨБ инженер-интерпретаторы, инженер-операторы, инженер-геофизигі, инженер-геологі, геологиялық бөлімінің бастығы. *1968-1972-Биікжал аса терең бұрғылау экспедициясының аға геофизигі, аға геофизик-интерпретаторы. *1772-1977 - ұңғыларды геофизикалық зерттеу Батыс Қазақстан экспедициясы бақылау-интерпретациялық партиясының аға геофизигі, жетекшісі. *1977-1987- «Қазмұнайгазгеология» бірлестігі ұңғыларды геофизикалық зерттеу бақылау-интерпретациялық партиясының бастығы. *1987 жылдан -зейнеткер. КСРО «ДаңқАлтын кітабына» енген (1981). Дереккөздер
Серiк Сарбаев

Сepiк Сарбаев (1959, Ақтөбе қ.). Қарағанды металлургия комбинатын жанындағы ЖЖТОО зауытын бітірген (1981). *1981-1986 - «Ақтөбемұнай» бірлестігі ҚМБ бетоншы, шебері, жұмыс өндірушісі, аға жұмыс жүргізушісі. *1986-1988 - Қазақстан КП темір аудандық комитетінің өнеркәсіп- көлік бөлімінің нұсқаушысы. *1988-1990 - Кенқияқ МБЭ кешенді құрылыс мәселесі жөніндегі бастығының орынбасары. *1990-1993 - «Ақтөбемұнай» АҚ тұрмыс жөніндегі бастығының орынбасары. *1993-1996 - «Ақтөбемұнайгаз» АҚ ҚМБ бастығы. *1996 жылдан - Ақтөбе АҚМБ, «СНПС- «Ақтөбемұнайгаз» ААҚ бастығы. «Құрмет» орденімен және ҚР Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл» мерейтой медалімен марапатталған (2001). Дереккөздер
Әбдірақым Сарбасов

Әбдірақым Сарбасов (1950, Гурьев облысы). *1970-1973 - Мартышы Байшонас мұнай кәсіпшілігі кен орындарының қабаттарына суды айдау операторы, Доссор мұнай кәсіпшілігінің жерасты жабдықтар жөндеу операторының көмекшісі. *1973-1982-«Жайықмұнайгаз», «Доссормұнай» басқармаларының жер асты жабдықтар жөндеуі бригадасының операторы. *1982-1990- «Ембімұнай» ӨБ ғылыми-зерттеу станциясының нұсқаушы шебері. *1990-2001 - Доссор мұнай кәсіпшілігі мұнай өндіру бригадасының бастығы, орталық инженер-технологиялық қызмет басқармасының технологы, Ботақан мұнай өндіру цехінің бастығы. *2001 жылдан «Доссормұнайгаз» Орталық инженер-технологиялық қызмет басқармасының ауысым бастығы. Құрмет грамотасы мараппаталған. Дереккөздер
Қайырхан Сарбопин

Қайырхан Сарбопин (1943, Атырау облысы). Грозный мұнай институтын бітірген (1970). *1970-1976 - «Өзенмұнай» мұнай-газ өндіру басқармасының ауысым бастығы. *1976- 1981 - Қазбасмұнайжабдықтау бас механигі. *1981-1991 - Қазақ КСР министрлер кеңесі ауыр өнеркәсіп бөлімі меңгерушісінің орынбасары. *1991-1993 - ҚР сыртқы экономикалық байланыстар министрінің орынбасары. *1993-1998 - Венгрия және Украинадағы Қазақстан Республикасы Елшілігінің экономикалық мәселелер жөніндегі Кеңесшісі. *1998-2001 - Беларусь Республикасы, Қазақстан, Қырғыстан, Тәжікстан және Ресейдің Интеграция Комитетінің Бас сауда-тариф басқармасы бөлімінің Бастығы. *2001 жылдан «Нельсон Рисорсис Лимитед» мұнай компаниясы президентінің кеңесшісі. Кеңесші - дипломатиялық рангі бар. Дереккөздер
Сейілхан Сарбопин

Сейілхан Сарбопин (1949, Атырау облысы) Қазақ политехника институтын бітірген (1979), *1966-1968ж.ж. «Қазақстанмұнай» бірлестігінің өндіріс техника базасында электрик. *1968-1970 ж.ж. әскер қатарында. *1970-1974ж.ж. магистральды мұнай өнімдері құбыры оңтүстік басқармасының көлік цехында автослесарь. *1979-1996ж.ж. Жетібай бұрғылау жұмыстары басқармасында бұрғышы көмекшісі, бұрғышы, бұрғылау шебері, аға инженер, бас инженер, бастықтың орынбасары. *1996 жылдан «Маңғыстаумұнайгаз» акционерлік қоғамында бұрғылay және ұңғы жөндеу бөлімі бастығының орынбасары. *1997-1999ж.ж. «Маңғыстаумұнайгаз» акционерлік қоғамының бұрғылау бөлімінің бастығы. *1999-2005ж.ж. Өндірістік бөлімінің бастығы, «Химұңғыжөндеу» директорының орынбасары, «Әскери ерлігі үшін» медалімен марапатталды (1970). Дереккөздер
Темipxaн Сарбопин

Тeмipxaн Сарбопин (1928, Атырау облысы). Қазақ КСР-інің еңбек сіңірген экономисі (1981). *1946-1963ж.ж. Ембі мұнай кәсіпшіліктерінде экономист, бухгалтер. *1963-1992ж.ж. - «Маңғышлақмұнай» өндіріс бірлестігінде бас экономист, бас директордың орынбасары. *1992 жылдан бастап-зейнеткер. Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің Құрмет грамотасымен марапатталған. Дереккөздер
Лидия Константиновна Сарғалиева

Лидия Константиновна Сарғалиева (1924-1996ж.ж, Ресей) 1943-1976 -слесарь- жөндеуші, коммуналдық шаруашылық цехының сылақшысы, кочегар, Доссор мұнай кәсіпшілігі басқармасының бу мен сумен қамтамасыз ету цехының машинисі. 1-ші дәрежелі «Ана даңқы» орденімен, медальдарымен марапатталды. Дереккөздер
Жаннұр Сарғасқаев

Жаннұр Сарғасқаев (1959, Алматы) ҚазПТИ-ді бітірген.(1981). Оңтүстік Каролина Университеты (1995, АҚШ, Колумбия) бітірген. Геолого-минералогиялық ғылымдардың кандидаты, 18 ғылыми мақалалары мен монографиялардың авторы және бірлескен авторы, SEPM (Sedimentology Economical Petroleum Mineralogy) құрметті мүшесі. *1981-1994ж.ж. Қазақ КСР-нің Ғылым Академиясының геологиялық ғылымдар институтының литология зертханасының кіші, аға ғылыми қызметкері, меңгерушісі. *1994-1995ж.ж. қазақ-американ инвестициялық компаниясының вице-президенті. *1995-2001ж.ж. инвестициялық бөлменің директоры, «Қазкоммерцбанк» ААҚ инвестициялық жобаларды басқарудың бастығының орынбасары. *1994-2004ж.ж. «Алтын тебе» тау-кен компаниясының вице-президенті, президенті. *2004 жылдан бастап қазіргі уақытқа дейін «Қазмұнайгаз» АҚ барлау, өндіру инвестицияларын перспективалы дамыту бөлімінің директорының орынбасары. Дереккөздер
Ораз Сарғұнанов

Ораз Сарғұнанов (1918-1984, Атырау облысы). Қазақ КСР-нің еңбек сіңірген мұғалімі (1978) Орал мұғалімдер институтын бітірген.(1937) Ұлы Отан соғысына қатысқан. *1934-1940ж.ж. Іскен мұнай кәсіпшілік орта мектебінің мұғалімі. *1946-1978ж.ж. Іскен Доссор Мақат мұнай кәсіпшілік мектептерінің директоры. 2-ші дәрежелі Отан соғысы орденімен және медальдарымен марапатталды. Дереккөздер
Рамазан Сарғұнанов

Рамазан Сарғұнанов (1947, Атырау облысы). И.М.Губкин атындағы Мәскеу мұнай химиялық және газөнеркәсіп институтын бітірген (1970). *1970-1976ж.ж.-Доссор мұнай өндіру басқармасында ұңғыны зерттеу операторы, шебері, «Ембімұнай» өндіріс бірлестігі «Прорвамұнай» мұнай-газ өндіру басқармасының геология бөлімінде аға-геолог. *1986-1993ж.ж. «Теңіз мұнайгаз» өндіріс бірлестігінде технология бөлімі бастығы. *1993-1996ж.ж. «Теңіз мұнайгаз»АҚ-да геология бөлімі бастығы, бас геолог. *1996-1999ж.ж. «Ембі мұнайгаз» АҚ-ның вице-президенті, бас геологы. *1999-2004ж.ж. «Ембі мұнайгаз» АҚ-ның геология және бұрғылау бөлімінің директоры, геология секторының және геология бөлімінің барлау және «Қазақойл -Ембі» АҚ-ның бұрғылау жұмыстарының жетекшісі, «Ембі мұнайгаз» ААҚ-ның мұнай кен орындарын зерттеу және барлау геология бөлімінің жетекшісі. *2004 жылдан бастап қазіргі уақытқа дейін «Қазмұнайгаз» ӨБ АҚ «Ембімұнайгаз» өндірістік филиалы кен оындарын игерудің және геология департаменті геология бөлімінің бастығы. Дереккөздер
Қанатқали Сариев

Қанатқали Сариев (1900-1986, Ақтөбе облысы). Ембі ардагері. Закавказиялық Мұнай академиясын бітірген. (1936). *1916-1922ж.ж.-жалдамалы жұмысшы. *1922-1928ж.ж. Доссор мұнай кәсіпшілігінде жер қазушы. *1928-1932ж.ж. Мақат бұрғылау конторында бұрғылау жұмысшысы, бұрғышы көмекшісі, бұрғышы. *1936-1945ж.ж. «Ембімұнай» тресінің Шұбарқұдық мұнай кәсіпшілігінің директоры, геолого-іздестіру конторының директоры. *1945-1950ж.ж. Жақсы май мұнай кәсіпшілігінің директоры. *1951-1957ж.ж. Ақтөбе, Темір, Шошқакөл, Көкпекті және Байғанин мұнай барлау ұйымдарының бастығы, «Ақтөбемұнайбарлау» тресінің Ембімұнай іздестіру экспедициясының бастығы. Еңбек Қызыл Ту, «Құрмет белгісі» ордендерімен және медальдарімен марапатталды. Дереккөздер
Қойшыбек Сарқұлов

Қойшыбек Сарқұлов (1929, Атырау облысы) Астрахан теңіз техникумын бітірген. *1963-1978ж.ж. -Қарағын мұнай барлау экспедициясының моторист көмекшісі, мотроист. *1978-1991- «Жетібаймұнай» мұнайгаз өндіру басқармасының слесарь-жөндеушісі, мұнау өндіру операторы. *1991 жылдан бастап -зейнеткер. «Ерен еңбегі үшін» (1968) және «Еңбек ардагері» (1987) медальдерімен марапатталды. Дереккөздер
Өтеғұл Сарқұнанов

Өтеғұл Сарқұнанов (1900-1978, Батыс Қазақстан облысы) Ембі ардагері. 1925-1956 ж.ж. - «Қазақстанмұнай» Доссор мұнай өндіру басқармасында балташы жұмысшы, оператор көмекшісі, оператор, мұнай өндіру аға операторы. Ленин орденімен және медальдарімен Қазақ КСР-нің Жоғарғы Кеңесінің Құрмет Грамотасымен марапатталды. Дереккөздер
Нұрлан Сарқытов

Нұрлан Сарқытов (1949, Атырау облысы) ҚазПТИ-ді бітірген. (1971). *1971-1980 - «Құлсарымұнай» мұнайгаз өндіру басқармасының орталық инженерлі технологиялық қызметінің операторы, инженер-геологы, аға инженері, бастығы. *1980-1985ж.ж. Ембімұнай бірлестігінің теңіз технологияллық тобының бас технологы. *1990-1996ж.ж. «Тенгизмұнайгаз» АК орталық ғылыми зертханасының бас геологы, бас инженері, директоры. *1996-1997ж.ж. «Мұнайгаз» мемлекеттік холдинг компаниясының бас маманы, бөлім бастығы, «Мұнай» ғылыми өндірістік орталығының өндірістік бөлімінің бас маманы. *1998-2002ж.ж. «Қазақойл» Ұлттық мұнай компаниясының жобалар басқару бөлімінің бас менеджері, менеджер, мұнайгаз кен орындарын игерудің және геология бөлімінің бас геологі , өндіріс басқару бөлімінің бас геологі. *2002 жылдан бастап мұнай өңдіру бөлімінің игерудің жіне өндірудің техникалық дамытудың менеджері. КСРО минмұнайпром құрмет грамотасымен марапатталды (1990) Дереккөздер
Қами Cарсекенов

Қами Cарсекенов (1941, Атырау облысы) ҚазПТИ-ді бітірді. (1966) *1958-1960ж.ж.- Доссор мұнай өңдіру басқармасы құрылыс бригадасында ағаш ұстасының шәкірті, ағаш ұстасы, авто- гаражда жүргізуші. *1966-1974ж.ж. Қарсақ мұнай өндіру кәсіпшілігінде ұңғыны зерттеу операторы, ұңғыны зерттеу бригадасының шебері, Башлнас мұнай өңдіру кәсіпшілігінде аға-инженер. *1974 жылдан бастап- Доссор мұнайгаз басқармасында аудандық инженерлі техникалық қызметтің бастығы, ауысым бастығы, техникалық бөлімінің аға инженері, өндіріс бөлімінде және жалаақы бөлімінде бастық. ҚазКСР-нің Құрмет грамотасымен марапатталды. Дереккөздер
Ермекқали Сарсембаев

Ермекқали Сарсембаев (1930-1993, Атырау облысы). 1946-1985ж.ж. - Қазақстан мұнай бірлестігінің Мақат мұнай өндіру басқармасының оператор көмекшісі, мұнай өңдіру операторы, «Ерен еңбегі үшін», «Еңбек ардагері» медальдарымен марапатталды. Дереккөздер
Қайырмұхамбет Сарсембаев

Қайырмұхамбет Сарсембаев (1926, Атырау облысы) Атырау мұнай техникумының жанындағы шеберлер курсын бітірген, (1949). *1942-1963ж.ж. -«Қазақстанмұнай» бірлестігі Байшонас мұнай өндіру басқармасының мұнай және газ өндіру цехында өлшеуші, оператор, шебер. *1963-1983ж.ж. «Ембімұнай» бірлестігі Байшонас мұнай өндіру басқармасында «Доссор мұнай» мұнайгаз өндіру басқармасының мұнай өндіру шебері. *1983 жылдан бастап-зейнеткер. Қаз КСР Жоғарғы Кеңесінің құрмет грамотасымен марапатталған. Дереккөздер
Мырзағали Сарсембаев

Мырзағали Сарсембаев (1937, Атырау облысы). *1955-1995- «Ембімұнай» бірлестігі «Мақатмұнай» мұнай өндіру басқармасында жерасты ұңғылар жөндеу бригадасының операторы, оператор, мұнайды қайта өндіру учаскесінің аға операторы. *1995 жылдан бастап-зейнеткер. КСРО мұнай кәсіпшілігінің үздігі (1985). «Еңбек ардагері» медальдарымен марапатталды.(1991) Дереккөздер
Қойбағар Сарсенбаев

Қойбағар Сарсенбаев (1933-2000, Атырау облысы). Доссор кәсіби училищесін бітірді. (1950). *1950-1988ж.ж. Қаратон, Тереңөзек, Тажғалы мұнай кәсіпшіліктерінде мұнай өндіру операторы, шебері. «Ерен еңбегі үшін»(1970), «Еңбек ардагері» медальдарымен марапатталды. Дереккөздер
Отжағар Сарсенбаев

Отжағар Сарсенбаев (1938, Атырау облысы ) ҚазПТИ-ді бітірді(1967). *1955-1957ж.ж. Қаратон мұнай өндіру кәсіпшілігінде ұңғыны зерттеу операторының шәкірті. *1962-1973ж.ж. Тереңөзек мұнай өндіру кәсіпшілігінде ұңғыны жерасты бригадасының аға инженері, «Қаратон мұнай» мұнайгаз өндіру басқармасы орталық инженер технология қызметі бастығының орынбасары, бастығы. *1973-1998ж.ж. -«Ембімұнайгаз» АҚ «Доссормұнай» мұнайгаз басқармасында бас инженер, басқарма бастығы, технолог, өндіріс техника белімінің бастығы. *1998 жылдан бастап -зейнеткер. ҚазКСР Жоғарғы Кеңесінің құрмет грамотасымен марапатталған. Дереккөздер
Қойшы Сарсенов

Қойшы Сарсенов (1921-1980, Атырау облысы). Ұлы Отан соғысына қатысушы. *1947-1978ж. ж.- «Қосшағыл» мұнай өндіру басқармасында оператор көмекшісі, мұнай өндіру операторы. «1-ші дәрежелі Отан соғысы»(1947) орденімен, «Ерен еңбегі үшін»(1970) медалімен марапатталды. Дереккөздер
Марат Сарсенов

Марат Сарсенов (1967, Батыс Қазақстан облысы). Мәскеу көлік жол қатынасы институтын бітірген. (1992). *2002-2004ж.ж. транспорт департаментінің басқару директоры, «ҚазМұнайГаз» «Сауда Үйі» АҚ бас директорының кеңесшісі. *2004 жылы «Қазтеңізтрансфлот» Ұлттық теңіз қатынасы компаниясы АҚ бас директорының кеңесшісі. *2005 жылдан бастап «Қазтеңізтрансфлот» Ұлттық теңіз қатынасы компаниясы АҚ бас директоры. Дереккөздер
Дәулетияр Сартов

Дәулетияр Сартов (1902, Атырау қаласы) - мұнайшы. Қара жұмысшы, бұрғылау жүйесінде майлаушы, бақылаушы, Доссор өндірісінде майлаушы. 1932 жылдан бастап - аға майлаушысы, слесарі, шебер шәкірті, Қосшағыл өндірісінің бұрғылау цехінің шебері. Ленин орденімен марапатталған(1951). Дереккөздер
Жылгелді Сасабаев

Жылгелді Сасабаев (1926, Атырау қаласы). *1944-1945ж.ж. сейсмикалық партияның жұмысшысы. *1945-1948 ж.ж. - кеңестік әскер қатарында. *1948-1956 ж.ж. атырау геофизикалық партияда жұмысшы. *1956-1968 ж.ж. «Қазмұнайбарлау» тресінің Көлсары бұрғылау конторының бұрғышы көмекшісі, бұрғышы. *1968-1981 ж.ж. Балықшы бұрғылау-барлау басқармасы бұрғышысы. *1981 жылдан бастап- зейнеткер. «Ерен еңбегі үшін» медалімен марапатталды. Дереккөздер
Қабас Сатаев

Қабас Сатаев (1926, Атырау қаласы). Ұлы Отан Соғысына қатысқан. *1941-1944 ж.ж. есепші, бухгалтер, аға бухгалтер. *1951-1966 ж.ж. Мақат бұрғылау конторының Іскен цехінің мұнара монтажнигі. *1966-1986 ж.ж. «Маңғышлакмұнайгазбарлау» тресінде ағаш ұстасы, бригадир, прораб, аға прораб, мұнара монтаж контор цехінің бастығы. *1986 жылдан бастап-зейнеткер. «Отан соғысы»(1985) орденімен «Ерлігі үшін», «Берлинді құтқарғаны үшін», «Еңбек ардагері» медальдерімен марапатталған. Дереккөздер
Қуан Сатаев

Қуан Сатаев (1908-1960, Атырау облысы). 1923-1928 ж.ж. Доссор мұнай өндіру кәсіпшілігінде жұмысшы, оператор көмекшісі, мұнай өндіру операторы, мастері. *1928-1960 ж.ж. «Казакстанмұнай» бірлестігі Байшонас мұнай өңдіру басқармасында оператор, аға оператор, мұнай өңдіру шебері. «Құрмет Белгісі» орденімен, медальдармен және Қаз КСР Жоғарғы Кеңес Төралқасының Құрмет грамотасымен марапатталған. Дереккөздер
Шмидт қайыңы

Шмидт қайыңы – әлемдегі ең қатты ағаш. Бұл ағашқа оқ өтпейді. Оны шапқан кезде тіпті балтаны да қисайтып жібереді. Шмидт тек қана Ресей Федерациясындағы қорықтарда ғана өседі. Әлемдегі таңғажайып ағаштардың бірі. Дереккөздер ru:Берёза Шмидта
The Cure

The Cure – британдық рок тобы. 1976 жылы Кроулиде (, Суссекс, Англия) құрылған. Топ құрылғаннан бері құрамы бірнеше рет ауысқан. Тек Роберт Смит қана топтың жалғыз тұрақты қатысушысы. Ол – гитарист, сазгер, фронтмен және вокалист. Алғашқы дебюті – «Killing an Arab». 30 жылдан астам уақыт ішінде бұл топ 30 студиялық альбомын және 39 сингл шығарған.. Дискография Студиялық альбомдар Дереккөздер
Лу Чжу

Лу Чжу – қытай опера әншісі (бас). Талай вокальды конкурстардың дипломаты. Одесса ұлттық опера және балет театрының солисті. Одесса консерваториясында оқыған. 2008 жылы бесінші курста оқи жүріп, Одесса операсымен келісімге отырады. 2007 жылы Ворзелде (Украина) «Өнер – XXI» халықаралық конкурсында І орынды иеленеді. Дереккөздер
Ли Кас

Ли Кас (ағылшынша Lee Cass; 1925, Бруклин — 30 сәуір 1995, Питтсбург) – американ әншісі, бас-баритон. Джулярд мектебінде Мэк Харрелден сабақ алған, кейін оқуын Питсбург университетінде жалғастырған. 1950 жылдар басында NBC опера қойылымдарына көп шығып жүрді. Нью-Йорк қалалық операсында, Кливленд, Питсбург, Санта-Фе, сондай-ақ Бродвей театрларында ән салған.. Дереккөздер
Мұнаймен қаныққан қалыңдық-

Мұнаймен қаныққан қалыңдық-тиімді кеуектілігі бар мұнайға қаныққан қабатшалардың жиынтық қалыңдығы. Біртекті толықтай мұнаймен қаныққан жинауыш қойнауқаттың Мұнаймен қаныққан қалыңдық сол жинауыштың беті мен табанының жатыс тереңдігінің айырмасы мен оның еңістену бұрышы косинусының көбейтіндісі анықталады. Тек жоғарғы бөлігі ғана мұнайға қаныққан біртекті қойнауқат жинауыштарда бұл қалыңдықжинауыш бетімен су-мұнай жапсары деңгейінің биіктіктері арасындағы айырмамен анықталады. Жинауыштардың беті мен су-мұнай жапсары арасында тиімді кеуектілігі жоқ қабатшалар бар болған жағдайда олардың жиынтық қалыңдығы қабат қалыңдығынан шегеріледі. Газды тақия жагдайында мұнаймен қаныққан қалыңдық газ-су жапсары мен су-мұнай жапсары арасындағы мұнайға қаныққан қабатшалардың жиынтық қалыңдығына сәйкес келеді. Дереккөздер
Ханну Линту

Ханну Линту – фин дирижері. 1967 жылы 13 қазанда Раумада туған. Әртүрлі уақытта Түркі және Тампер филармониялық оркестрде бас дирижер болған. Хельсинбирг симфониялық оркестрінде және Фин радиосының, симфониялық оркестрінде де қызмет атқарған. Дереккөздер
Яп ван Зведен

Яп ван Зведен – нидерланд скрипкашысы және дирижер. 1960 жылы 12 желтоқсанда туған. Амстердамда Давина ван Велдің, сонсоң Нью-Йоркте Дороти Делейдің шәкірті болған. 1977 жылы Оскар Бак атындағы нидерлан Ұлттық скрипкашылар конкурсында жеңімпаз болған. 2005 жылдан бастап Нидерлан радиосының филармониялық оркестрін басқарады. Дереккөздер
Лу Фуянь

Лу Фуянь - қытай жазушысы. ІХ ғасырда Тан дәуірінде өмір сүрген. Қытай әдебиетінде оның алар орны ерекше. «Желаяқ және сиқыршы» новелласының авторы. Ол шығарманың сюжеті Рюноскэ Агутагаваның «Ду Цзычунь» әңгімесінде қолданылған. Дереккөздер
Кенжебай Сатанов

Кенжебай Сатанов (1936, Атырау облысы). Атырау политехникалық техникумын бітірген (1958). *1953-1954-Петров Атырау зауытының токарі. *1958-1963ж.ж.- Мақат бұрғылау конторының бұрғышының көмекшісі, бұрғышы, бұрғылау шебері , бұрғылау учаскесінің шебері. *1963-1997ж. ж. "Маңғыстаумұнайгазбарлау" тресінің «Кешенді мұнай барлау экспедициясының» экспедиция учаскесінің бұрғылау шебері, «Маңғыстау мұнай Газ барлау» кешенді экспедициясы бөлімінің аға инженер технологі. *1997 жылдан бастап-зейнеткер. «Еңбек үздігі » медалімен марапатталған. (1986) Дереккөздер
Ли Чжаосин

Ли Чжаосин – қытай саясаткері. Тоғызыншы ҚХР сыртқы істер министрі. Ақын, екі өлеңдер жинағы кітабының авторы. 1940 жылы 20-қазанда Қытай Республикасының Шаньдун провинциясындағы шару отбасында дүниеге келген. 1959-1964 жылдары Бейжің университетінің батыс тілдер факультетінде оқыған. Осыдан соң Бейжің институтының аспиранттығына қабылданып, 1967 жылы бітіріп шығады. ҚКП ОК 16 сайланымының мүшесі. Дереккөздер
Ғабит Сатибалдиев

Ғабит Сатибалдиев (1957, Атырау облысы). Гурьев педагогикалық институтын (1978) және Мәскеу физика-техникалық институтын (1988) бітірген. *1981-1997ж.ж. - Қазақ ғылыми геология барлау институтында аға лаборант, кіші ғылыми қызметкер, *1981-1997ж.ж. Қазақ ғылыми зерттеу жобалау институтының сектор меңгерушісі, мұнай бөлімінің бастығы. *1997 жылдан бастап «ҚазақТүрікмұнай» ЖШС бірлескен кәсіпорынның өндірістік директоры. Дереккөздер
Әлке Сатмағамбаетов

Әлке Сатмағамбаетов (1936, Атырау облысы) Атырау мұнай техникумын бітірген. (1957). *1957- 1958ж.ж. -Доссор көлік жөндеу зауытының слесарі. *1958-1960ж.ж. әскер қатарында. *1960- 1973ж.ж. Қошқар мұнай кәсіпшілігінде құрал жабдықтарды жөндеу слесарі, қауіпсіздік техника инженері, мұнай өндіру шебері, учаске бастығы, технология қызмет бастығы. *1973-1997ж.ж. «Доссормұнай» газ өндіру басқармасының орталық инженер технологиялық қызметінде басқару бастығының орынбасары, ауысым бастығы, бу мен сумен қамтамасыз ету цехінің бастығы, мұнай өндіру шебері, ОИТҚ ауысым бастығы. *1997 жылдан бастап-зейнеткер. «Құрмет белгісі»орденімен және ҚазКСР Жоғарғы Кеңес төралқасының құрмет грамотасымен марапатталған. Дереккөздер
Нұрлан Ермекұлы Сауранбаев

{{Мемлекеттік қайраткер 2007 мен 2010 жылдары аралығында Сауранбаев — «ҚазМұнайГаз» ҰК» АҚ басқарушы директоры. 2010 жылдан 2011 жылға дейін ол — Самұрық-Қазына басқарма төрағасы орынбасарының кеңесшісі; басқарушы директоры болатын. Саяси мансабы 2011 жылы Сауранбаев Индустрия және жаңа технологиялар вице-министрі ретінде тағайындалғаны арқылы саяси мансабын бастады. Бұл лауазымға ол 2014 жылға дейін ие болды. 2014 жылдан 2016 жылға дейін ол — Қорғаныс министрінің орынбасары. 2016–2017 жылдары ол — ЭКСПО-2017 халықаралық мамандандырылған көрмесін дайындау және өткізу мәселелері жөніндегі штабтың ұйымдастыру комитетінің басшысы. 2017 жылғы қарашадан 2018 жылғы маусымға дейін Нұрлан Сауранбаев — Шымкент қаласының әкімі. 2019 жылы Сауранбаев Президент Әкімшілігінің Мемлекеттік бақылау және аумақтық ұйымдастыру жұмысы бөлімінің меңгерушісі атанды. Бұл қызметте ол 2021 жылға дейін болды. 2021–2025 жылдары ол — Қазақстан темір жолы АҚ басқармасының төрағасы. 2025 жылғы 30 маусымда президент Тоқаев Сауранбаевты Көлік министрі болып тағайындалды. Дереккөздер
Қанатбек Бейсенбекұлы Сафинов

Қанатбек Бейсенбекұлы Сафинов (1962, Жамбыл облысы) ҚазМҰ-ді бітірген. (1985) Заң ғылымдарының докторы. * Дулат тайпасы Сиқым руынан шыққан. *1985 жылы-М.В.Ломоносов атындағы Мәскеу Мемлекеттік университетінде тәжірибе жинақтау, зерттеуші, *1986 жылы мемлекетттік институттың және ҚазКСР ҒА заң ғылымдарының аспиранты. *1990 жылы ҚазКСР заң Ғылымдар Академиясы мен Мемлекеттік институттың кіші ғылыми қызметкері. *1992 жылы Мәскеу Жоғарғы экономикалық кеңесінің жанындағы «Қазақстан сервис» сыртқы сауда-саттық компаниясының бас директорының орынбасары. *1994жылы Қазақстанның ФРГ, Австрия республикаларындағы тауар өкілінің орынбасары. *1996 жылы «Қазақстанәуежолы» мұнай компаниясының сыртқы байланыстар вице - президенті. *1997 жылы ҚР мемлекеттік комитетінің инвестициялар бойынша келіссөздер жүргізу және жобаларды бағалау дирекциясының менеджері. «ҚазақОйл» мұнай компаниясы заң департаментінің директоры, құқықтық-сараптама бөлім меңгерушісі, *1999 жылы -құқықтық тәртіп, қорғаныс, заң шығару бөлімдерінің меңгерушісі *2000 жылы-ҚР премьер министр канцелчриясының заң бөлімі меңгерушісі. *2002 жылы-«ҚазТранс Ойл» ЖАҚ бас директорының орынбасары, «ҚазМұнайГаз» мұнай компаниясы АҚ басқару директоры. Дереккөздер
Николай Павлович Сафронов

Николай Павлович Сафронов (1915-2002, Орал облысы). «Ембімұнай» геолого-барлау кеңсесінде бақылаушы курсын бітірді. ҰОС қатысқан. *1933-1938ж.ж. вариометрикалық партияда бақылаушы. *1938-1946 ж.ж. Қызыл әскер қатарында. *1946-1958 ж.ж. гравиметрикалық партия бақылаушысы, аға техник, инженер-оператор. *1958-1970ж.ж. «ҚазақстанМұнайгеофизика» тресі гравиметрикалық партиясының бастығы. «Еңбек ардагері », «Ерен еңбегі үшін» медальдарімен марапатталған. (1989, 1970) Дереккөздер
Ахметжан Сахиев

Ахметжан Сахиев (1949, Атырау облысы) ҚазПТИ-ді бітірген (1974). *1966-1968 ж.ж,- Оңтүстік Ембі мұнай барлау экспедициясының механика шеберханасының токарі. *1974-1992ж. ж. Оңтүстік Ембі МБЭ бұрғышы көмекшісі, зерттеу бригадасының операторы, аға геолог, Теңіз территориялық тау техникалық инспекциясының техникалық инспекторы, «Прорвамұнайгаз» МГӨБ «Көлсарымұнайгаз» МГӨБ аға-геолог, бас геолог. *1992 жылдан бастап қазіргі уақытқы дейін «Көлсарымұнайгаз» МГӨБ басқару бастығының орынбасары, бас геолог. Дереккөздер