kurumikz/Cleaned-Kazakh-Wikipedia huggingface dataset:
Ұлттық әлеуметтік лингвистикалық пішін

Ұлттық әлеуметтік лингвистикалық пішін (орыс. национальный социолингвистический профиль) - көптілді қоғамдағы тілдердің өмір сүру формалары мен қызметтері туралы нақты мәліметтерді алуға болатын символдар жүйесі. Р. Белл тілдің төрт түрлі әлеуметтік лингвистикалық пішінін (белгісін) ұсынады: 1) тіл типі (немесе тілдің өмір сүру формасы); 2) тіл мәртебесі; 3) тұтынушылар пайызы; 4) тіл қызметі. Тілдердің әлеуметтік лингвистикалық пішіндерінің жиынтығы Ұлттық әлеуметтік лингвистикалық пішінді құрайды. Дереккөздер
Этнолект

Этнолект (этникалық диалекті, тілдің аймақтық варианты) тілдердің бір-бірімен түйісу аймағында және билингвтің интерференция арқылы ана тілінің әсерінен өзіндік белгісі бар тілдің бөлшектенуі нәтижесінде пайда болған тілдің түрі. Ұзақ уақыт бойы тоғысуда болу, бір типтегі интерференция құбылысының ұдайы әсер етуі сол аумақта қолданылатын тілдің түрлі деңгейлерін: просодикасын (интонациялық құрылысының бейнесінің өзгеруі), фонетикасын (дыбыстардың айтылымы, акценттік үлгісі), синтаксисін, лексикасын қамтиды. Ана тілін халық этнолект формасында меңгеруі мүмкін. Этнолект тұтынушылардың қарым-қатынастық қауымдастығының демографиялық базасын әртүрлі этностар құрауы мүмкін. Мысалы, орыс тілінің дағыстандық этнолектінде түрлі халық өкілдері, оның ішінде орыс халқының ересектері де сөйлейді. Дереккөздер
Лексикалық минимум

Лексикалық минимум – оқушылардың оқу мерзімінің белгілі бір аралығында міндетті түрде меңгеруге тиісті лексикалық бірліктері. Лексикалық минимум сандық және сапалық құрамы оқу мақсатына, оқу кезеңіне және тілді үйренуге бөлінген оқу сағатының санына байланысты болады. Әдістемелік әдебиеттерде лексикалық минимумды іріктеудің мынадай қағидаттары сипатталған: статистикалық қағидат (мұнда сөздерді іріктеу белгісіне оның жиілігі, кең өрістігі, қолданылымдығы, қажеттілігі немесе даярлығы жатады), әдістемелік қағидат (мұнда оқыту кезеңі, қатынас саласы мен тақырыбы есепке алынады), лингвистикалық қағидат (мұнда сөздердің тіркесу қабілеттілгі, сөзжасамдық құндылығы, стилистикалық шексіздігі, т.б. негізге алынады). Қазіргі әдістемеде лексикалық минимум тілді меңгеру деңгейіне қарай және оларды таңдап алу қағидатына бағытталған. Қазақ тілін шет тілі ретінде қарапайым деңгейде меңгерудің лексикалық минимумы шамамен 800 бірлік, базалық деңгейіне – 1300, сертификаттау деңгейіне 2300 бірлікті құрайды. Дереккөздер
Диахронды әлеуметтік лингвистика

Диахронды әлеуметтік лингвистика (грек dia… + chrohos уақыт, орыс. диахроническая социолингвистика, ағылш. diachronic sociolingustics) – тілдің пайда болуы мен тарихи дамуы заңдылықтарын, оның табиғаты мен қызметтік және құрылымдық жағын бірдей қатыстырып зерттейтін әлеуметтік лингвистиканың саласы. Диахронды әлеуметтік лингвистика тілдің пайда болу және жоғалу проблемаларын; әлеуметтік лингвистикалық аспектіде нақтылы тілдердің тарихын; тіл эволюциясының сыртқы және ішкі факторларын және олардың өзара әсерін; тіл тарихындағы стихиялы және саналылық рөлін; диахрониядағы тіл саясатын және тілдік құрылысты т.б. зерттейді. Дереккөздер
Димотика

Димотика (грек. ðimotiˈci – халықтық тіл деген сөзі) – грек тілінің қазіргі сөйлеу тілі. Термин 1818 жылдан қолданылып келеді. Димотика 1976 жылға дейін грек тілінің ресми стандарты болған жасанды, көне кафаревуске қарсылықты түрде көне грек тілінен табиғи түрде дамып жетілген грек тілінің өмір сүру формаларының бірі болып табылады. Тілдік мәселе димотика пайдасына шешілгенге дейін грек тілінің осы екі өмір сүру формасы бірін-бірі толықтырып диглоссия үлгісінде қолданылып келді. Дереккөздер
Коммуникативтік акт

Коммуникативтік акт (орыс. коммуникативный акт; ағылш. сommunication act) – белгілі бір коммуникативтік жағдаят шегіндегі қарым-қатынастың бірнеше рет жүзеге асуы. Дереккөздер Абасилов А. Әлеуметтік лингвистика сөздігі. – Алматы, 2016.- 71 б.
Миноритарлық тіл

Миноритарлық тіл (фр. miboritaire – азшылыққа қатысты, лат. minor – азшылық; орыс. миноритарный язык) – азшылық ұлыстар тілі. 1992 мәлімет бойынша миноритарлық тілге сөйлеушілері 100-ге жуық болып келетін 155 тіл жатады. Олар дүние жүзіндегі 6604 тілдің 7 пайызын құрайды. 1215 тілдің (әлем тілдерінің 18 пайызы) сөйлеушілер саны қиындықпен анықталады. Жер бетіндегі миноритарлық тілдің жоғалу жылдамдығының өсуі өркениеттің және жаһандану процестерінің таралуымен байланысты болып отыр. Соңғы жылдарда тілдердің жартысының 10000 тұтынушысы азайса, тілдердің 4/1 бөлігінің 1000-нан астамының сөйлеушісі кеміген. Австралияда түgкілікті халықтың 250 миноритарлық тілдің 100 тілі өлі тілдерге айналса, 100-3 апат алдында тұр. 1926 жылы КСРО-да 1994 тіл болса, бүгінгі таңда ТМД елдерінде 120-150 тіл жөнінде ғана мәлімет бар. Сөйлеушілері 100 адамға жуық тілдер бір-екі ұрпақтан кейін жойылады. Кейбір ғалымдар ХХІ ғ. cоңына қарай барлық тілдердің тек 10 пайызы ғана қалады деп есептейді. Дереккөздер
Эзоп тілі

Эзоп тілі орыс. эзопов язык (ежелгі грек мысалшысы Эзоп есімінен шыққан) - айтайын деген пікірді нақты, тура білдірмей, астарлап жеткізу стилі. Эзоп тілі тәсілдеріне аллегориялар, концептуалды, ситуативті перифразалар, жасырын есімдер, сықақтап айту, мысалдап сөйлеу, фольклорлық кейіпкерлер т.б. жатады. Мысалы, Абай аударған И.А.Крыловтың мысал өлеңдері эзоп тіліне жатады. Қазақ тілінде ойды астарлап, бүркемелеп жеткізу кең дамымаған. Дереккөздер
Макроаралық тіл

Макроаралық тіл – бұл көпұлтты мемлекеттегі ұлтаралық қатынасты қамтамасыз ететін немесе бірұлтты мемлекеттегі ұлттық тілдің әдеби формасы. Макроаралық тілдер екіге бөлінеді: # сол қоғамның табиғи қалыптасқан байырғы тілі (олар мүмкін болатын барлық қызметтерді қамтамасыз етеді); # өзге елдің тілі – олар әдетте өзінің бір ғана өмір сүру формасында қызмет етеді. Мысалы, Батыс Европадағы дін және ғылым тілі ретінде жазбаша қатынас құралы қызметін атқаратын латын тілі, Азия және Африка елдеріндегі бұрынғы колониялдық басқармалар тілі (ағылшын, француз т.б.). Дереккөздер
Ғұрыптық тіл

Ғұрыптық тіл – бұл ерекше салаларда ғана қолданылатын культтық тіл. Мысалы, котолик шіркеуіндегі латын тілі, провославян дініндегі шіркеулік славян тілі, хиндизмдегі санскрит тілі, буддизмдегі поли тілі, мұсылман дініндегі араб тілі т.б. Тілдерді белгілі бір типтерге бөлуде шетелдік ғалымдар зерттеулеріне назар аударсақ, А.Мартине тілдің мынадай үш сатыдан тұратын пирамида түріндегі қызметтік сипаттамасын ұсынады: # диалекілер мен жергілікті жерлерге тән тілдер; # тар көлемде таралған тілдер; # аралық-тілдер. Ал У.Стюарт тілдердің мынадай типологиясын көрсетеді: # нормаланбаған ана тілі; # нормаланған, бірақ қазіргі кезде қолданылмайтын тіл; # аралас тіл (пиджиндер тәрізді); # жасанды және маргиналды тілдер. Ч.Фергюссон тілдерді мынадай үлгіде топтастырып көрсетеді. # негізгі тіл; # екінші дәрежелі тіл; # арнаулы тіл. Қазақстандағы халық тілдерін сөйлеушісінің саны мен атқарып келе жатқан қоғамдық қызметінің көлеміне қарай шартты түрде үш топқа бөлуге болады: # қоғамдық қызметінің ауқымы кең тілдер; # қоғамдық қызметінің ауқымы тар тілдер; # қоғамдық қызметі нашар дамыған тілдер. Алғашқы топқа қазақ, орыс тілдері жатады. Өзге тілдердің ішіндегі қоғамдық қызметі көлемдіректері – ұйғыр, дүнген, корей, өзбек, тәжік, украин т.б. тілдері. Дереккөздер
Тілдің қоғамдық қызметі

Тіл – адамзат қоғамында өмір сүретін әлеуметтік құбылыс. Демек, кез келген қоғамда тіл коммуникативтік (қарым-қатынас құралы), экспрессивтік (ойды жарыққа шығару құралы), конструктивтік (ойлау құралы) және аккумулятивтік (тәжірибе мен білімнен жиналған дағды) қызметтерін атқарады. Бұлар тілдің түрлі кезеңдеріндегі даму деңгейлеріне тән және өзіндік жүйесінде өзгермейтін туа бітті компоненттері болып табылатын негізгі қызметтері деп аталады. Ал тілдің қоғамдық қызметі – бұл тілдің сол негізгі қызметтерінің түрлі әлеуметтік орталарда, қоғамдық өмір салаларында және әр түрлі мақсаттар мен жағдаяттарда пайдаланылуы мен қолданылуының көрінісі. Тіл-тілдің атқаратын қоғамдық қызметі әр түрлі деңгейде болуы мүмкін. Әсіресе көптілді қоғамда тілдер тұтынушылар тарапынан таңдалып, талғанып қолданылады. Міне, осыдан келіп, дүниедегі қай тіл болмасын өзіндік ішкі жүйелілік, құрылымдық жағынан өзге тілдермен артық-кем деп салыстыруға болмайтын жеке дара адамзаттық құндылық болып табылса да, сол аумақта (белгілі бір мемлекет, әкімшілік аумақ т.б.) атқаратын қоғамдық қызметі тұрғысынан олардың өзара теңдігі жойылып, бірінің екіншіден не артықшылығы, не кемдігі пайда болады. Тілдің қоғамдық қызметінің кеңеюі оның сөздік құрамының ұлғаюына әсер етеді, кейде қандай да бір грамматикалық құбылыстың пайда болуына не бұрынғысының жетілуіне септігін тигізеді. Айталық, Қазақстан Республикасында қай тілді «мықты тіл» немесе «ірі тіл» деп атауға болады? деген сұрақ тууы мүмкін. Көпшілік халықтың төрттен бірі үшін ана тілі болып есептелетін, сөйлеушісі бір миллионнан асатын, кейде бүкіл орта мектепті бітірушілердің кем дегенде тең жартысы оқу тілі ретінде меңгерген тіл «ірі» «мықты» тіл болып есептелетін ескерсек, республикада екі ғана «ірі» тіл бар. Олар - әуелі қазақ тілі, онан соң орыс тілі. «Ірі» тілдер қатарынан «үміткерлер»: неміс, украин тілдері. Дереккөздер
Эллиптикалық сөйлем

Эллиптикалық сөйлем (грек. elliptikos түсірілген, жетімсіз) орыс. эллиптическое предложение - сөйлемде түсіп қалған мүшенің қандай екені белгілі болып тұратын және оны анықтау, орнына келтіру қажет етілмейтін сөйлем. Әдетте ондай мүше баяндауыш болады. Мысалы: Жаңа жылдарыңызбен! (құттықтаймын сөзі түсіп қалып тұр). Қош! (болыңыз). Сәлем! (бердік, етеміз). Дереккөздер
Нұртас Солтанұлы

Нұртас Солтанұлы (28 қаңтар 1984 жылы, Шығыс Қазақстан облысы, Марқакөл ауданы, Жиделі ауылында туған) — «Қазақстан» республикалық телерадиокорпорациясы» АҚ «Qazaq radiolary» ЖШС Бас директоры. Еңбек жолы *2004-2005 жж. «Қалкен ТВ» телеарнасының жүргізуші-корреспонденті; *2005-2006 жж. «Қазақстан» РТРК» АҚ Шығыс Қазақстан облыстық филиалының шығармашылық қызметінің редакторы; *2006-2011 жж. «Qazaqstan» Ұлттық телеарнасы ақпараттық бағдарламалар дирекциясы тілшісі; *2011-2019 жж. «Qazaqstan» Ұлттық телеарнасының Ресейдегі меншікті тілшісі қызметін атқарды; *2019 -2023 жж. «Қазақстан» телерадиокорпорациясына қарасты «Altai» телеарнасының директоры; *2023 жылдың қарашасынан «Qazaq radiolary» ЖШС Бас директоры. Білімі *2001-2005 жж. Сәрсен Аманжолов атындағы Шығыс Қазақстан мемлекеттік университеті, бакалавр; *2013-2015 жж. Ресей Президенті жанындағы Халық шаруашылығы және Мемлекеттік Қызмет Академиясы, магистр. Қоғамдық қызметі *Бас редакторлар клубы мүшесі (2019 ж.); *Халықаралық «Қазақ тілі» қоғамының Өскемен қалалық филиалы төрағасы (2022 ж.); *Қазақстан Журналистер Одағы Шығыс Қазақстан облыстық филиалы төрағасы (2023 ж.). Марапаты *ҚР Президентінің Алғыс хаты (2011 ж.); *«ТМД Парламентаралық ассамблеясына 25 жыл» мерейтойлық медалі (2012 ж.); *«Ұжымдық қауіпсіздік келісімшарты ұйымына 20 жыл» мерейтойлық медалі (2012 ж.); *«Ақпарат саласының үздігі» төсбелгісі (2020 ж.); *«Қазақ телевизиясына 65 жыл» мерейтойлық медалі (2023 ж.). Дереккөздер
Эльнура Жұмабекқызы Кішкенебаева

Эльнура Жұмабекқызы Кішкенебаева (14 қараша 1987 жыл, Жаңа Қазалы кенті, Қазалы ауданы, Қызылорда облысы, Қазақ КСР, КСРО) — Алматы қалалық Адвокаттар алқасының мүшесі, Адвокат. Өмірбаяны 1987 жылдың 14 қарашасында Қызылорда облысы, Қазалы ауданы, Әйтеке би кентінде көп балалы отбасында дүниеге келді. Әкесі Жұмабек Маханшаұлы бірнеше жыл ұстаздық қызмет атқарған, өте ақылды, байсалды, сабырлы, білімді адам. Ал анасы Нүрбибі Орманқызы ұлағатты ұстаз, қазақ тілі мен әдебиеті пәнінің мұғалімі болған еді. Анасы жүрек талмасынан небәрі 41 жасында қайтыс болып кетті, ал әкесі 79 жасында өмірден өтті. Анасы дүниеден өткен кезде,небәрі 5 жаста болды. 1993 жылы Қазалы ауданы, Әйтеке би кенті №226 Мергенбаев атындағы Гимназия мектебінің табалдырығын аттап, 2004 отбасылық жағдайларға байланысты, Астана қаласында №11 Химия биологиялық лицейін аяқтады. Содан, 2004 жылы Қарағанды қаласында, «Көпсалалы Гуманитарлық Техникалық университеттің» «Учет и аудит» мамандығы бойынша грантқа оқуға түсіп, оны 2008 жылы Кызыл дипломмен үздік аяқтап, одан әрі 2011 жылы «BOLASHAQ» Академиясының «Құқықтану» мамандығын 2014 жылы тәмамдады. Марапаттар 1 2021 жылы Қазақ қоғамының қайраткері, 2 2022 жылы Бауыржан Момышұлы атындағы «Батыр Шапағаты» номинациясының иегері, 3 2022 жылы Бауыржан Момышұлы атындағы «Намыс» номинациясының иегері, 4 2022 жылы «Алтын адам» номинациясының иегері, 5 «Ел Жанашыры» номинациясының иегері, Алғыс хаттар 1. 2020 жылы Білікті заң көмегін көрсетудегі жемісті адвокаттық қызметі үшін Республикалық Адвокаттар алқасынан берілген Алғыс хат. 2. 2021 жылы «31» арнаның «Кел татуласайық» бағдарламасынан берілген Алғыс хат.
Корпустaр клaссификaциясы

Корпустaр клaссификaциясы – әртүрлі негіздеріне бaйлaнысты корпустaрды клaстaрғa (топтaрғa) жүйелеу. Корпустaрды клaстaрғa бөлудің екі негізгі тәсілі aнықтaлғaн: # бaрлық тілдерге қaтысты корпустaрды қaрaмa-қaрсы қою (немесе тілдің бір кезеңіне қою), сондaй-aқ, тілдің ішкі құрылымынa қaтысты корпустaрғa қaтысты (жaнр, стиль, белгілі бір жaс ерекшелік не әлеуметтік тортaр тілі, жaзушы не ғaлымның тілі және т.б.) # Лингвистикaлық белгіленім типіне қaрaй корпустaрды бөлу: морфологиялық немесе синтaксистік тип корпустaры (treebanks, яғни «синтaксистік құрылым бaнкі»). Синтaксистік белгіленімді қaмтитын корпус лексикaлық бірліктің морфологиялық сипaтын дa қaрaстырaды. Корпустaр өз белгілері бойыншa әртүрлі критерийлермен ерекшеленеді: a) тілдік деректердің типі бойыншa жaзбa, aуызшa және aрaлaс; «пaрaллельдік» қaсиеті бойыншa біртілдік, екітілдік және көптілділік; «әдебилік» бойыншa әдебиеттік, диaлектілік және aуызекі сөйлеу; мaқсaты бойыншa көпмaқсaттылық және aрнaйы мaмaндырылғaн; жaнры бойыншa әдеби, фольклорлық, дрaмaтургиялық, публицистикaлық; қолжетімділік бойыншa еркін қолжеткізушілік, коммерциялық, жaбық; белгіленуі бойыншa зерттеуге, иллюстрaтивтік; динaмикaлық қaсиеті бойыншa динaмикaлық (мониторлық) және стaтистикaлық; белгіленімнің бaр болуы бойыншa белгіленген және белгіленбеген; белгіленім сипaты бойыншa морфологиялық, синтaксистік және семaнтикaлық, просодикaлық және т.б.; мәтін көлемі бойыншa толықмәтінді, «мәтін фрaгменті» және т.б. Дереккөздер
Лингвистикaлық белгіленім

Лингвистикaлық белгіленім (лингвистическaя рaзметкa) – лингвистикaлық бірлік процесі негізіндегі лингвистикaлық сипaттaмaлaр aтрибуциясы. Лингвистикaлық белгілердің келесі түрлері бөлінеді: морфологиялық, синтaксистік, семaнтикaлық, aнaфориялық, просодикaлық, дискурстық және т.б. Олaрдың бaрлығы келесі қaғидaттaрғa сәйкес жүзеге aсырылaды: # орнaлaсу схемaсының сипaттaмaсы (негіздемесі); # лингвистикaлық тұжырымдaмaлaрдың жaлпы қaбылдaнғaн жүйесі; # пaйдaлaнушының тaныс тaлдaу схемaсы; # пaрaметрлерді енгізуге уәждеме; # теориялық бейтaрaп (дәстүрлі) орнaлaсу схемaсы; # хaлықaрaлық стaндaрттaрғa сәйкестік. Дереккөздер
Токенизaция

Токенизaция – тaбиғи тілдің бөлек мaңызды бірлікке бөлу (белгіше, сөздік формaлaр). Tокен– тaбиғи тілді әрі қaрaй өңдеудің қaжетті шaрты. Егер тілдер мінсіз тыныс белгілеріне ие болсa, токенизaция қиын болмaс еді – тіпті қaрaпaйым бaғдaрлaмa мәтінді сөздерге, кеңістіктерге және тыныс белгілеріне қaрaй бөлуі мүмкін. Шындығындa, тілдерде токенизацияның тaпсырмaсын күрделендіретін пунктуaция жоқ, сондықтaн aғылшын тілінде бірден-бір тaңбaлaнбaйтын жaғдaйлaр бaр. Мысaлы, ол сөйлемнің соңындa орнaлaсқaн сөздің қысқaртылғaн формaсы немесе сол сөз деген болуы мүмкін. Мұндaй қиындықтaр шектеулі, мәтінді өңдейтін көптеген қосымшaлaр олaрды жиі елемейді (мысaлы, қысқaртулaр мен күрделі сөздерді есепке aлмaйды) немесе олaрды бөлек aлгоритм aрқылы өңдеген жөн. Дереккөздер
Павлодар машина жасау колледжі

«Павлодар машина жасау колледжі» КМК – ең көне мемлекеттік орта кәсіптік оқу орны және Павлодар облысындағы өз профилін сақтап қалған жалғыз мекеме. ҚКГП «Павлодар машина жасау колледжі» машина жасау кешенінің өндірістік кәсіпорындарына қажетті техникалық мамандықтар бойынша кадрлар дайындайтын бірден-бір мамандандырылған оқу орны болып табылады. Павлодар қаласында орналасқан. Директор — Каирбаев Кайрат Айткенович. Мекенжайы — Павлодар қаласы, Мира көшесі, 43-үй. Телефон: 8 (7182) 55-45-72, 55-38-11, 55-46-90. Сайт: www.pmk-kolledg.edu.kz. Колледж тарихы Павлодар машина жасау техникумының тарихы 1969 жылдың 1 тамызынан басталады. Рубцовск машина жасау техникумының филиалы болды. Оны ұйымдастыру туралы КСРО Трактор және ауылшаруашылық машина жасау министрінің 1969 жылғы 1 тамыздағы N 206 бұйрығында былай делінген: «Трактор және ауыл шаруашылығы машина жасау өнеркәсібі үшін орта білікті мамандарды даярлауды кеңейту мақсатында ұсыныс қабылдансын. Павлодар трактор зауыты 1969 жылғы 1 қыркүйектен бастап Павлодар трактор зауыты жанындағы Рубцовский машина жасау техникумының филиалын ұйымдастырсын. Филиал 1968 жылдан бері жұмыс істеп келе жатқанымен, PTZ-де филиалды ұйымдастыру туралы ресми құжат осылай пайда болды. Филиалдың бірінші басшысы 1970 жылы Луиза Павловна Денисенко болды, филиал басшысы болып Иван Иванович Яковенко болды. Мұражайда осы кезеңге қатысты құжаттар (бұйрықтар, фотосуреттер, өмірбаяндар) сақталған. 1974 жылы 13 маусымда № 229 КСРО Трактор және ауылшаруашылық машина жасау министрінің «Рубцовский машина жасау техникумының филиалын Павлодар кешкі машина жасау техникумы болып қайта құру туралы» бұйрығы шықты, оның директоры Яковенко Иван Иванович болды, ал 1977 жылдан 2003 жылға дейін Сальников Николай Георгиевич директор болды. 1989 жылдың 20 қыркүйегінен бастап техникумның негізгі қызметі туралы бұйрықтар негізінде ПВМТ Павлодар машина жасау техникумы деп атала бастады. Павлодар машина жасау колледжінің 1996 жылғы 1 ақпандағы No 17 бұйрығымен Павлодар машина жасау колледжі Павлодар машина жасау колледжі болып өзгертілді, оның директоры 2003 жылға дейін Николай Георгиевич Сальников болды. 2003 жылдан 2006 жылға дейін Смағұлов Қайрат Теміржанұлы, 2006 жылдан қазіргі уақытқа дейін Қайрат Айткенұлы Қайырбаев жетекшілік етеді.
Нұргүл Қадырахметқызы Қасенова

Нұргүл Қадырахметқызы Қасенова (23 наурыз 1975 жыл, Дегерес, Жамбыл ауданы, Алматы облысы) — ғылым магистрі, педагог, Ел жанашыры. Өмірбаяны 1982-1992 ж.ж. Күрті ауданы Ұзынағаш орта мектебін аяқтады. 1992-1994 ж.ж. Есік қаласының Педагогикалық колледжі “ Мектепке дейінгі маманы “ 2002-2005 ж.ж. Қазақ Ұлттық Педагогикалық университеті (бакалавр) “Орыс тілі және әдебиет мамандығы “ 2018-2020 ж.ж. Қазақ Ұлттық Педагогикалық Университеті (магистратура ) “ Бастауыш оқытудың педагогикасы мен әдістемесі ” мамандығы Білімі : Жоғары Марапаттары * "Жыл үздігі" байқауында Ы. Алтынсарин төсбелгісінің иесі, 2020 ж * «Қазақстанның үздік ұстазы» орденімен марапатталған 2020 ж * 2020 ж « Абай-175 жыл» төсбелгісімен марапатталған 2020 ж * «Лучший педагог сферы образования» 1 дәрежелі дипломмен марапатталған * «Үздік авторлық бағдарлама» 2020 ж * Әділетті мемлекет. Біртұтас ұлт. Берекелі қоғам“ атты «Қазақстанның жыл мұғалімі», «MEDIA BILIM» республикалық журналы басылымының иегері. Халықаралық “ XVlll Global Teaching Dubai“ бағдарламасы аясында БАӘ, Дубай қаласында 72-сағаттық семинарына белсенді қатысып, жоғары натиже көрсеткені үшін орденмен марапатталған. * "Ел жанашыры" Алғыс хатымен марапатталған 13.09.2023 ж * "Алтын Адам" марапатының иегері 23.12.2023 ж Шығармашылығы * “Методическое пособие по русскому языку и культуре речи” ; * “Использование дидактических материалов на уроке русского языка в рамках обновлённой программы образования“ соавторы. 2022ж 2022ж * «Үздік авторлық бағдарлама» 2020 ж Жеке өмірі * Тұрмыста
Ақпарат саласының үздігі төсбелгісі

Ақпарат саласының үздігі төсбелгісі – 2011 жылғы 15 желтоқсандағы Қазақстан Республикасы № 1539 қаулысымен бекітілген Толығырақ «Ақпарат саласының үздігі» төсбелгісімен еңбекте жоғары нәтижелерге қол жеткізгені үшін қызметі бойынша оң мінездемесі бар, өздеріне жүктелген міндеттерді адал әрі жауапты орындайтын, Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасына сәйкес жалпы еңбек сіңірген жылдары күнтізбелік есеппен 5 жыл және одан да көп ақпарат саласының қызметкерлері мемлекеттік, кәсіптік, өзге де мерекелер мен мерейтой күндерін мерекелеу бойынша марапатталады. Құрметті белгінің сипаттамасы «Ақпарат саласының үздiгi» төсбелгiсi диаметрi 35 мм шеңбер нысанында алтын түсті металдан дайындалады. Шеңбердің ішінде жайылған қағаз орама, қағазда қауырсын бейнеленген және ұлттық ою-өрнек орналастырылған. Төсбелгінің артқы жағындағы жиегінің бойымен алтын түстес реңкте «Ақпарат саласының үздігі» деген жазу орналасқан. Төсбелгі құлақша мен шығыршық арқылы көгілдір түсі жібек қатқыл лентамен қапталған, ені 35 мм және биіктігі 15 мм тік бұрышты тағанмен жалғанады. Төсбелгі киімге визорлы бекіткіші бар түйреуіш арқылы бекітіледі.
There'll Always Be an England

«There'll Always Be an England» — ағылшын патриоттық әні. 1939 жылдың жазында жазылған және таратылған, Екінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін кеңінен танымал болған. Сөзі мен әнін Росс Паркер мен Хьюи Чарльз жазған. Алғаш рет әнді Билли Коттон мен оның тобы жазады, осы жазбасы әннің 1939 жылғы түпнұсқа ноталарында ескертіледі және көптеген жылдар бойы оның шоуының финалы болды. Танымал нұсқаны кейінірек Вера Линнмен 1962 жылы жазылады. Тарихы Ән мәтінінде ағылшын ауылының өмірі, еркіндік және Империя туралы әртүрлі клишелер қолданылады. Ән өзінің келесі қайырмасымен танымал: Алғаш рет ән 1939 жылғы Кэрролл Левистің «Ашылулар» фильмінде сопрано дауысты Глин Дэвис баламен шырқалды. 1 қыркүйек Екінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін ән кеңінен тарап, танымал болды және әннің көптеген жазбалары жасалды, бірақ Вера Линн оны 1962 жылға дейін жазбады. Соғыстың алғашқы екі айында әннің 200 000 данасы сатылды. Бұл ән 1944 жылғы Филлис Калверт пен Патриция Рок басты рөлдерде ойнаған, басып алынған Францияда немістер тұтқындаған әйелдер туралы «Екі мың әйел» фильмінің финалында британдық патриоттық бой ұсынбаушылықты білдіру үшін қолданылған. Әннің нұсқалары Tiny Tim-мен және Футболдан 1970 жылғы әлем біріншілігіндегі Англия құрамасымен шырқалды. 2008 жылы осы әнмен Sex Pistols панк тобы сахнаға шықты. Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://www.fordham.edu/halsall/mod/ww2-music-uk.html Қазіргі заманғы тарих дереккөздері] * * *
Албания Республикасының Конституциясы

Албания Республикасының Конституциясын — 1998 жылы 21 қазанда Албания Парламенті қабылдады және оппозиция бойкот жариялаған сәтсіз референдумнан кейін 1998 жылы 28 қарашада президент жарлығымен расталды. Ол әртүрлі әрекеттерге бөлінген. Құжат 1976 жылы 28 желтоқсанда Албания Халықтық Социалистік Республикасы құрылған кезде қабылданған және 1991 жылы 29 сәуірде түбегейлі түзетулер енгізілген 1976 жылғы Конституцияның орнына келді. Осы Конституция Албанияны унитарлы парламенттік конституциялық республика ретінде анықтайды. Оның 140 мүшеден тұратын бір палаталы заң шығарушы органы бар, олар Президентті мемлекет басшысы етіп сайлайды, үкімет басшысы ретінде Премьер-Министрден, Премьер-Министрдің орынбасарынан және барлық басқа министрлерден тұратын Министрлер кабинеті бар. Конституция парламенттік демократияны, халық егемендігін және азаматтардың негізгі құқықтарын, сондай-ақ басқа да маңызды тармақтарды бекітетін 18 бөліктен тұрады. Конституция заманауи еуропалық конституцияға қойылатын барлық талаптарды орындады деп айтылады. Саяси тұрақсыздыққа байланысты Албания өз тарихында көптеген конституцияларға ие болды. Қазіргі мемлекет алғашында 1913 жылы монархия ретінде құрылды, 1920 жылдары қысқаша республика болды, содан кейін 1928 жылы демократиялық монархияға қайта оралды. Кейінірек 1990 жылдары капитализм қалпына келтірілгенге дейін социалистік республика болды. Дереккөздер
Виктор Онисько

Виктор Петрович Онисько ( 17 желтоқсан 1982 жыл, Киев, Украина КСР - 30 желтоқсан 2022 жыл) — Украиналық кинорежиссер және Украина Қарулы Күштерінің әскери қызметкері, Ресей-Украина соғысына қатысушы. Өмірбаяны Виктор Ониско 1982 жылы 17 желтоқсанда Киевте дүниеге келген. Киев политехникалық институты бітірген. Жұбайы Ольга Бирзул мәдени менеджер, кинобағдарламалардың кураторы және қызы Захария бар. Игорь Сикорский. «Enter-music» және «K1» телеарналарында жұмыс істеді. 2006 жылдан бастап украиналық фильмдер мен тәуелсіз жобалардың редакторы болды. Ол 20-дан астам көркем және деректі фильмдерге монтаж жасаған. Музыкалық бейнелер мен трейлерлерді жасап, Docudays UA халықаралық деректі фильмдер фестиваліне қатысты. Виктордың фильмографиясында Украинада және шетелде танымал болған 15-тен астам жұмыс бар. Олардың ішінде «Кардамон қосылған кофе», «Черкаси», «Захар Беркут», «Віддана», «Холодна кров», «Ленінопад», «Сторожова застава», «Незламна». Соғыс кезінде ол «Тарантино» кодтық атауын алды. Херсон, Донецк, Луганск облыстарындағы соғыс қимылдарына қатысты. 2022 жылы 30 желтоқсанда жауынгерлік тапсырманы орындау кезінде қаза тапты. 2022 жылы 5 желтоқсанда Киевтегі Байково зиратында жерленді. Сериалдары *«Кардамон қосылған кофе» 2021 ж.; *«Сашка», 2021; *«Қош бол, балалар», 2014; *«Көбелектер», 2013; *«Тергеуші Савельевтің жеке өмірі», 2012 ж.; *«Өлі. Тірі. Қауіпті», 2006 ж. Дереккөздер
Винни-Пух

Винни-Пух (сонымен қатар Эдуард Аюы, Пух аюы немесе жай Пух) — ағылшын жазушысы А. А. Милн мен ағылшын иллюстраторы Э. Х. Шепардтың ойдан шығарған антропоморфты ойыншық аю. Винни-Пух алғаш рет 1925 жылы Рождество қарсаңында, Лондонның Evening news жаңалықтары тапсырысы бойынша балаларға арналған әңгімеде пайда болды. Милнді Harrods дүкенінен ұлы, Кристофер Робинге алған жұмсақ ойыншығы мен London Zoo хайуанаттар бағында көрген аю шабыттандырды. Тарих 1921 жылы Милн ұлы Кристофер Робинге “Harrods” дүкенінен ойыншық аю сатып алды. Кристофер Робин аюдың есімін Эдуард деп, сосын Лондон хайуанаттар бағында жиі көретін Канадалық қара аю Винниден кейін Винни деп қойып, демалыс күндері кездескен досының Пух атты аққуының құрметіне Пух деп атады. Кристофер Робин аюдың есімін Эдуард деп, сосын Лондон хайуанаттар бағында жиі көретін Канадалық қара аю Винниден кейін Винни деп қойып, демалыс күндері кездескен досының Пух атты аққуының құрметіне Пух деп атады. Кейіпкер Милн кітаптарында Пух аңғал және баяу, бірақ сонымен бірге ол мейірімді, ойшыл және табанды. Ол және оның достары оны «миы өте аз аю» деп ойласа да, Пух кейде ақылға қонымды идеяға ие екенін мойындайды. Оларға Торайды су тасқынынан құтқару үшін Кристофер Робиннің қолшатырына міну, Руды өзеннен шығаруға көмектесіп, «Солтүстік полюсті» ашу, Пух таяқшалар ойынын ойлап табу және Йаның бір жағына үлкен тасты лақтыру арқылы өзеннен шығару жатады. Кеңестік Винни-Пух Кеңес Одағында үш Винни-Пух ( орыс тілінде Винни-Пух ) әңгімелері атақты трилогияға айналған. * 1969. Винни-Пух – 1-тарауға негізделген. * 1971. Винни-Пухқа қонаққа барады ( Винни-Пух идёт в гости) – 2-тарауға негізделген. * 1972. Винни-Пух және жұмыс күні ( Винни-Пух и день забот) – 4 және 6 тарауларға негізделген. Дереккөздер
Футболдан Өзбекстан чемпионаты (19 жасқа дейін)

19 жасқа дейінгі футболдан Өзбекстан чемпионаты — өзбек футболынан 19 жасқа дейінгі ойыншылар арасында өтетін жарыс. U19 чемпионатында Суперлига және Пролига клубтарының U19 командалары жеңіс үшін күреседі. Тарих U19 чемпионатын Өзбекстанның кәсіпқой футбол лигасы 2020 жылы құрған. 2020 жылы бұл жарыс U18 чемпионаты ретінде ұйымдастырылды және тек Суперлиганың шәкірттері жеңіс үшін күресті. 2021 жылдан бастап U19 чемпионатына Пролига командаларының 19 жасқа толмаған ойыншылары да тартылды. 2021 жылдан бастап 18 жасқа дейінгі чемпионатқа қатысушылар саны 24-ке жетті. 2022 жылға қарай жарыс U19 чемпионатына айналды. Бүгінде 19 жасқа дейінгі чемпионатта мансабын бастаған кейбір ойыншылар ұлттық құрамаға үміткер. Жеңімпаздар 2020 жылы «Насаф», 2021 жылы «Нефтчи», 2022 жылы «Навбахор», 2023 жылы «Металлург» 19 жасқа дейінгілер арасында чемпион атанды. Жылдар бойынша нәтижелер 2020 Турнирдің бiрінші маусымы 5 сәуірде басталды. Осы маусымға 2001 жылы туған және одан кейінгі ойыншылар тіркелді. Төменде U19 Чемпионатының 2022 маусымында ең көп гол соққан ойыншылар мен соққан голдарының саны берілген. 2021 Турнирдің екінші маусымы 5 сәуірде басталды. Осы маусымға 2002 жылы туған және одан кейінгі ойыншылар тіркелді. Төменде U19 Чемпионатының 2022 маусымында ең көп гол соққан ойыншылар мен соққан голдарының саны берілген. 2022 Турнирдің ушінші маусымы 5 сәуірде басталды. Осы маусымға 2003 жылы туған және одан кейінгі ойыншылар тіркелді. Төменде U19 Чемпионатының 2022 маусымында ең көп гол соққан ойыншылар мен соққан голдарының саны берілген. 2023 Турнирдің төртінші маусымы 3 сәуірде басталды. Осы маусымға 2004 жылы туған және одан кейінгі ойыншылар тіркелді. Төменде U19 Чемпионатының 2022 маусымында ең көп гол соққан ойыншылар мен соққан голдарының саны берілген. 2024 Турнирдің бесінші маусымы 11 сәуірде басталды. Осы маусымда 2005 жылы туған және одан кейінгі ойыншылар тіркелді. Дереккөздер Қайтадан қараңыз * Футболдан Өзбекстан чемпионаты (21 жасқа дейін)
Алексей Юрьевич Хильский

Алексей Юрьевич Хильский ( 14 қараша 1987 жыл, Каменск, Днепропетровск облысы Украина КСР - 17 тамыз 2023 жыл, Запорожье облысы) — украин театр және кино актері, Украина Қарулы Күштерінің сержанты, Ресей-Украина соғысына қатысушы. Білімі Мектеп бітірісімен металлургиялық колледждің студенті атанды. Оны бітіргеннен кейін Днепр политехникумының үшінші курсына қабылданып, электротехника факультетін 2009 жылы аяқтады. 2014 жылы Днепропетровск театр-көркемсурет училищесін бітірген. Өмірбаяны Алексей Юрьевич Хильский 1987 жылы 14 қарашада Днепропетровск облысы, Днепродзержинск қаласында дүниеге келген (2016 жылдан бастап Каменское деп өзгертілді). Ол актерлік өнерді 18 жасында бастады және өмірінің көп бөлігін осы өнерге арнады. 2005 жылдан 2019 жылға дейін - «Сенеміз!» Днепр драмалық жастар театрының актері. Сонымен қатар, дәл осы театрда Хильский өзінің болашақ жұбайы актриса Надежда Хильскаямен кездесті. Ол Надеждамен бірге театрда бірге және «Доктор Ковальчук» телехикаясында ойнады. Ерлі-зайыптылардың Валерия есімді қызы бар. 2019 жылы Алексей Юрьевич әйелі Надеждамен бірге Украина астанасы - Киевке көшті. Мұнда актер «Виват» балалар музыкалық-драма театрында жұмысын бастайды, сонымен қатар түсірілімге қатысады. Ол «Доктор Ковальчук», «Басыбайлы», «Сенің жаныңда», «Қоңыраудағы опер», «Наседка» және басқа да көптеген сериалдарды түсірді. Алексей Хильский және соғыс Соғыстың алғашқы күндерінде Алексей Хильский қолына қару алып, Украинаны қорғауға аттанды. Украина Қарулы Күштері Аэро-десанттық-шабуылдаушы күштерінің 46-шы бөлек аэроұтқыр бригадасына түсіп, барлау взводының бас сержанты болып қызмет етті. Ол үнемі алдыңғы шепте болды. Херсон облысындағы шабуылға қатысып, Бахмут пен Соледарды да қорғауға қатысты. Украина үшін шайқаста екі рет жараланды, бірақ соған қарамастан біраз уақыттан кейін майдан шебіне оралды. 17 тамызда Запорожье бағытында қайтыс болды. Театрлық шығармалары *«Пайдалы орын» - Белогубов; *«Жол бойынша...» - көпшіліктің бірі; *«Аш қан» - Батко; *«Ким» - Игорь Михайлович Королев; *«Өте қарапайым оқиға» - Лешка; *«Қарға» - Труффальдино маскасы; *«Дульсинея Тобосская» - Луи; *«Геростратты ұмыт!» - кірпіш қалаушы; *«Өзін-өзі өлтіру» - Калабушкин; *«Екеуі» - Гохеи; *«Home, Sweet Home» - доктор Уолли; *«Беске дейін санау» - қасқыр; *«Шағала» - тапер; *«Менің мамандығым – Леонидо Папагатто. Дереккөздер
Винница облысы

Винница облысы — Украинаның орталығындағы әкімшілік-аумақтық бірлік. Әкімшілік орталығы және ірі қаласы – Винница, басқа ірі қалалары – Жмеринка, Могилёв-Подольский, Хмельник, Гайсин, Ладыжин, Казатин, Калиновка. Винница облысы 1932 жылы 27 ақпанда құрылған. Облыс халқының саны 1 509 515 (2022 жылғы бағалау). Батыста Черновцы және Хмельницкий, солтүстігінде Житомир, шығыста Киев, Кировоград және Черкассы, оңтүстігінде Одесса облыстарымен және Молдовамен шектеседі. Дереккөздер
Волынь облысы

Волынь облысы — Украинаның солтүстік-батысындағы әкімшілік-аумақтық бірлік. Әкімшілік орталығы және ең үлкен қаласы - Луцк. Облыс Шығыс Еуропа жазығының батыс бөлігінде Припять және Батыс Буг өзендерінің алабында орналасқан. Батыста Польшамен, солтүстігінде Беларусьтің Брест облысымен, шығысында Ровно, оңтүстігінде Львов облыстарымен шектеседі. Волынь облысы 1939 жылы 4 желтоқсанда құрылған. 1 020 770 адам (2022). Дереккөздер
Днепропетровск облысы

Днепропетровск облысы — Украинаның оңтүстік-шығысындағы әкімшілік-аумақтық бірлік. 1932 жылы 27 ақпанда құрылған. Әкімшілік орталығы және ең үлкен қаласы — Днепр. Облыс Днепр өзенінің орта ағысында орналасқан. Солтүстігінде — Полтава және Харьков облыстарымен, шығысында — Донецк облысымен, оңтүстігінде — Херсон және Запорожье облыстарымен, батысында — Николаев және Кировоград облыстарымен шектеседі. Ауданы — 31 923 км², халқы — 3 176 648 адам (2020). Экономикасының негізгі салалары — металлургия, машина жасау, химия өнеркәсібі және ауыл шаруашылығы. Ұлы Отан соғысы жылдарында аймақ неміс оккупациясына ұшырап, 1943 жылы азат етілді. Қазіргі кезде облыс — Украинадағы ірі өнеркәсіптік және ғылыми орталықтардың бірі; мұнда жоғары оқу орындары, ғылыми-зерттеу институттары мен мәдени мекемелер орналасқан. Дереккөздер
Житомир облысы

Житомир облысы — Украинаның солтүстік-батысындағы әкімшілік-аумақтық бірлік. Облыс аймақтары Украинаның солтүстігінде, Полесье ойпатының шегінде, оңтүстігінде Днепр таулы аймағында. Шығысында Киев, оңтүстігінде - Винница, батысында - Хмельницкий және Ровно облыстарымен шектеседі. Әкімшілік орталығы және ең ірі қаласы – Житомир. Дереккөздер
Закарпатье облысы

Закарпатье облысы — Украинаның батысындағы әкімшілік-аумақтық бірлік. Солтүстігінде Львов облысымен, шығысында Ивано-Франковск облысымен шектеседі. Оңтүстікте Румыния, оңтүстік-батыста Мажарстан, батыста Словакия, солтүстік-батыста Польшамен шектеседі. Әкімшілік орталығы және ең үлкен қаласы – Ужгород. Ауданы 12 753 км², халқы 1 243 721 адам (2022). Дереккөздер
Запорожье облысы

Запорожье облысы — Украинаның әкімшілік-территориялық бірлігі, елдің оңтүстігінде, Днепрдің төменгі ағысында орналасқан. Батысында Херсон облысымен, солтүстігінде Днепропетровск облысымен, шығысында Донецк облысымен шектеседі, ал оңтүстігінде Азов теңізімен жалғасқан. Облыстың ауданы 27,1 мың км², 2022 жылдың басындағы халық саны 1,6 миллион адам. Әкімшілік орталығы және ең үлкен қаласы - Запорожье. 2022 жылдың күзіндегі жағдай бойынша облыс аумағы Ресейдің қарулы басқыншылығы нәтижесінде ішінара оккупацияланды. 30 қыркүйекте Ресей Федерациясы бұл аймақты ішінара бақылап, облыс орталығын ала алмаса да, аннексиялады. Дереккөздер
Ивано-Франковск облысы

Ивано-Франковск облысы — Украинаның батысындағы бөлігіндегі әкімшілік-аумақтық бірлік. КСРО Жоғарғы Кеңесі Президиумының 1939 жылғы 4 желтоқсандағы Жарлығымен құрылды. 1962 жылдың 9 қарашасына дейін Станислав облысы деп аталды. Облыс аумағы Львов, Тернополь, Черновцы және Закарпатье облыстарымен оңтүстігінде Румыниямен шектеседі. Әкімшілік орталығы және ең үлкен қаласы - Ивано-Франковск. Ауданы 13 927 км², халқы 1 337 920 адам (2023). Дереккөздер
Кировоград облысы

Кировоград облысы — Украинаның орталық бөлігіндегі әкімшілік-аумақтық бірлік. Днепр және Оңтүстік Буг өзендерінің арасында, Днепр тауының оңтүстік бөлігінде орналасқан. Солтүстігінде Черкассы облысымен, солтүстік-шығысында Полтава облысымен, шығысында және оңтүстік-шығысында Днепропетровск облысымен, оңтүстігінде Николаев және Одесса облыстарымен, батысында Винница облысымен шектеседі. Әкімшілік орталығы және ең үлкен қаласы - Кропивницкий. Ауданы 24 588 км², халқы 902 275 адам (2022). Дереккөздер
Love Yourself: Her

Love Yourself: Her — оңтүстік кореялық BTS музыкалық тобының бесінші шағын альбомы. Альбомды 2017 жылғы 18 қыркүйекте Big Hit Entertainment лейблі шығарды. Альбом төрт нұсқада шығарылған, тоғыз әннен тұрады, оның басты синглі — «DNA». Жалпы ақпарат Love Yourself: Her — BTS тобының 2017 жылғы 4 шілдеде жаңа «бренд бейнесін» ашқанынан бергі алғашқы альбомы, ол жаңартылған, симплистикалық логотибімен бірге де болды. 18 қыркүйекте альбом «DNA» басты синглінің музыкалық бейнебаянымен бірге шығарылды. Шығарылғаннан кейінгі 24 сағат ішінде «DNA» музыкалық бейнебаяны 21 миллион рет қаралып, K-pop топтарының ішінде музыкалық бейнебаяны 24 сағат ішінде 20 миллионнан аса қаралым жинаған алғашқы K-Pop тобы болды. Композициясы Дыбыстық тұрғыдан альбом «топтың электро-поп және хип-хоп құмарлықтарының екі жақты қосындысы» ретінде қызмет етсе, бірінші жартысы «топтың вокалын атап өтетін би тректерінен» тұрады. "Love Yourself" сериясы өзін-өзі сүю "起承轉結" (; Giseungjeongyeol) тақырыбын «басы, дамуы, бұрылысы және қорытындысы» арқылы көтереді. Баяндау тізбегінде, EP серияның "承" немесе "дамуын" білдірді және RM тарапынан BTS мансабындағы маңызды бұрылыс нүктелерінің бірі деп саналады. Жалпы баяндауда, Love Yourself: Her ғашық болудың қуанышы мен бақытын сипаттайды. Дереккөздер
Бакалавр дәрежесі

Бакалавр дәрежесі (көбіне Бакалавриат; ) — үш жылдан алты жылға дейінгі (мекеме мен оқу пәніне байланысты) оқу курсын аяқтағаннан кейін колледждер мен университеттер беретін ғылыми дәреже. Ең көп таралған екі бакалавр дәрежесі — өнер бакалавры (BA) және ғылым бакалавры (BS немесе BSc). Көбіне бакалавр дәрежесін сәтті аяқтау магистратура немесе докторантура сияқты келесі курстар үшін міндетті шарт болып табылады. Квалификация жүйесі бар елдерде бакалавр дәрежесі әдетте осы жүйенің негізгі деңгейлердің бірі болып табылады (кейде екі деңгей, онда үздік емес және үздік бакалавр дәрежелері бөлек қарастырылады). Дегенмен бакалавр дәрежесі деп аталатын кейбір біліктіліктер басқа деңгейлерде болуы мүмкін (мысалы, MBBS) және бакалавр емес атағы бар кейбір біліктіліктер бакалавр дәрежесі ретінде жіктелуі мүмкін (мысалы, шотландтық MA және канадалық MD). XII ғасырдағы бакалавр термині өз туының астына вассалдарды жинау үшін тым жас немесе кедей болған рыцарь бакалаврына қатысты. XIII ғасырдың аяғында оны гильдиялардың немесе университеттердің кіші мүшелері де пайдаланды. Халық этимологиясы немесе сөз ойыны бойынша, baccalaureus сөзі академиялық жетістіктері немесе марапаттары үшін марапатталған лаврларға қатысты bacca lauri («лавр жидек») деген сөзбен байланысты болды. Дереккөздер
Дидье Анзьё

Дидье Анзьё (фр. [ɑ̃zjø]; 8 шілде 1923 жыл – 25 қараша 1999 жыл) — көрнекті француз психоаналитикі. Өмірі Анзьё философияны зерттеді және Жак Лаканмен алғашқы психоанализін жүргізгенге дейін Даниэль Лагаштың шәкірті болды. Содан кейін, Лаканның анасын («Айме»)-ны емдегенін білгеннен кейін ол Джордж Фавеспен екінші талдауды бастады. Ол Лаканның ашықтығының жоқтығына қатты өшпенділік танытты және кейінірек лакандықтардың шектен шығуы мен ерікті әрекеттерін айыптады - соңғысының «пұтқа, логикаға немесе тілге шектен тыс тәуелділігін», сондай-ақ Лаканның кең тараған қызығушылықты қыздыратын элементін атап өтті: 'фундаменталды шындықтар ашылады... бірақ әрқашан басқа бір сәтте'. Фрейдтің "Өзін өзі талдау" туралы Анзьёнің "Фрейдтің өзін-өзі талдауы" (2-ші басылым, 1975; тр. Питер Грэм, 1986) - «Түстердің интерпретациясындағы» Фрейдтің ерте өмірінің маңызды, өте егжей-тегжейлі зерттеуі. Клейндік көзқарас бойынша, Анзьё Фрейдтің «психоаналитикалық теориясын әзірлеуі ... депрессиялық мазасыздыққа қарсы обсессивті қорғанысты орнатуымен байланысты» деп санады - Фрейдтің «осындай интеллектуалды деңгейде пайымдау арқылы өзін қорғау» қажеттілігіне баса назар аударды. Дереккөздер
Луганск облысы

Луганск облысы — Украинаның әкімшілік-аумақтық бірлігі, елдің шеткі шығысында, негізінен Северский Донецтің орта ағысының бассейнінде орналасқан. Батыста Украинаның Донецк және Харьков облыстарымен, солтүстігінде, шығысында және оңтүстігінде Ресейдің Белгород, Воронеж және Ростов облыстарымен шектеседі. Ауданы 26 683 км², халқы 2 121 322 адам (2021). Дереккөздер
Львов облысы

Львов облысы — Украинаның батысында орналасқан әкімшілік бірлігі, 1939 жылғы 4 желтоқсанда құрылған. Оның әкімшілік орталығы әрі ең ірі қаласы — Львов. Облыс Волынь, Ровно, Тернополь, Ивано-Франковск, Закарпатье облысымен және Польша мемлекетімен шектеседі. Жалпы аумағы – 21 831 км², халқы – 2 452 020 адам (2023 жыл). Тарихы Бұл аймақ өз атауын XIII ғасырда Галиция королі Даниил Галицкий негізін қалаған Львов қаласынан алған. Львов Галиция-Волынь князьдігінің астанасы болды, ол сол кезеңдегі Шығыс Еуропадағы ең қуатты және тұрақты патшалықтардың бірі ретінде танылды. Даниил қаланы ұлы Левтың құрметіне атаған. Облыстың Орталық Еуропаның жүрегіндегі стратегиялық орналасуы және Карпаттың қақпасы ретінде ғасырлар бойы оның иелерінің жиі ауысуына себеп болды. Орта ғасырларда бұл аумақты лендиялықтар, яғни ескі поляк тайпасы мекендеді. Оны әртүрлі уақыттарда Ұлы Моравия, Польша, Киев Русі, Галиция-Волынь патшалығы (шамамен 1200–1340 жылдары; 1246 жылдан бастап Алтын Орда үстемдігінде болған), содан кейін Польша Корольдігі және Польша-Литва Достастығы (1340–1772 жылдары) биледі. Поляк және рутен халықтарынан басқа, Львов пен Бродиде поляк билігі кезінде шотландтық және армяндық ірі қауымдар болды. Облыс 1939 жылдың 4 желтоқсанында Батыс Украинаның Украин Кеңестік Социалистік Республикасымен қайта қосылуынан кейін құрылды. 1959 жылы оның құрамына Дрогобыч облысының аумағы енді. Қазіргі уақытта облыста 20 әкімшілік аудан, 37 қала (оның ішінде 7 облысқа бағынатын), 38 қала типіндегі кенттер және 488 ауылдық кеңестері бар. Облыс өзінің тарихи дамуына байланысты Украинадағы ең аз орыстандырылған және кеңестендірілген аймақтардың бірі болып табылады, оның польяк және Габсбург мұрасы бүгінгі күнге дейін айқын көрінеді. Қазіргі Украинада Галиция және Лодомерия Корольдігінің шығыс бөлігін құраған үш облыс бар. Оның ішінде Львов және Ивано-Франковск облыстары толығымен осы корольдіктің құрамына енсе, үшінші – Тернополь облысы негізінен корольдікке кіреді, тек оның солтүстігіндегі төрт ауданынан басқа. Галиция Корольдігінің аудандары мұрагер мемлекеттер құрамына енгізілген кезде негізінен өзгеріссіз қалды; төменде көрсетілгендей шамалы өзгерістермен қазіргі аудандар корольдіктің сол кездегі аудандарына айтарлықтай сәйкес келеді. 2014 жылғы Евромайдан наразылықтары кезінде аймақ Украина президенті Виктор Януковичтің демонстранттарға қарсы әскери күш қолдана бастаған орталық үкіметінен тәуелсіздігін жариялаумен де танымал болды. Украинада 2014 жылдан кейін жылдамдаған декоммунизация процесі кезінде Львов облысы 2024 жылдың қаңтарына қарай кеңес дәуіріндегі барлық ескерткіштерін алып тастаған алғашқы аймақ болды. Табиғаты Львов облысының табиғи жағдайлары әртүрлі және халық шаруашылығын дамытуға қолайлы. Аймақтың көп бөлігі орманды-далалы аймақта орналасқан, солтүстік аудандары ормандармен, ал оңтүстігі Карпат тауларымен ерекшеленеді. Жер бедері Волын-Подольск биіктігімен бөлінген, оның солтүстік шетін Волын үстірті, ал Подоль үстірті құрайды; соңғысының солтүстік-батыс бөлігі - Гологоры, бұл Днестр, Припять және Батыс Буг өзендерінің су айрығы болып табылады. Дереккөздер
Николаев облысы

Николаев облысы — Украинаның оңтүстік бөлігіндегі әкімшілік-аумақтық бірлік. Әкімшілік орталығы және ең үлкен қаласы - Николаев. Облыс 1937 жылы 22 қыркүйекте құрылған. Батысында Одесса, солтүстігінде Кировоград, шығысында Херсон және Днепропетровск облыстарымен шектеседі. Ауданы 24 585 км², халқы 1 052 100 адам (2023). Дереккөздер
Одесса облысы

Одесса облысы — Украинаның оңтүстігіндегі әкімшілік-аумақтық бірлік. Әкімшілік орталығы және ең үлкен қаласы – Одесса. Солтүстігінде Винница және Кировоград облыстарымен, шығысында - Николаев облысымен, батыста - Молдовамен және мойындалмаған Приднестровьемен, оңтүстік-батысында - Румыниямен шектеседі. Ауданы 33 314 км², халқы 2 343 749 адам (2022). Дереккөздер
Сумы облысы

Сумы облысы — Украинаның солтүстік-шығысындағы әкімшілік-аумақтық бірлік. Батыста Чернигов облысымен, солтүстігінде және шығысында Ресей Федерациясымен, оңтүстік-шығыста Харьков, оңтүстігінде Полтава облыстарымен шектеседі. Облыс 1939 жылы 10 қаңтарда құрылған. Әкімшілік орталығы және ең үлкен қаласы – Сумы. Ауданы 23 832 км², халқы 1 034 364 адам (2022). Дереккөздер
Албаниядағы жемқорлық

Албаниядағы жемқорлық — Жаһандық жемқорлық барометрі 2013 деректері бойынша респонденттердің 66%-ы Албанияда сыбайлас жемқорлық деңгейінің жоғарылағанын көрсеткен. Transparency International ұйымының сыбайлас жемқорлықты қабылдау индексі 180 елді мемлекеттік сектордағы сыбайлас жемқорлыққа байланысты бағалайды, содан кейін сол елдерді ұпайлары бойынша орналастырады. 2023 жылы Албания 0-ден («өте жемқор») 100-ге («өте таза») дейінгі шкала бойынша 37 ұпай жинады. Балл бойынша рейтингте Албания индекстегі 180 елдің арасында 98-ші орынға ие болды, мұнда бірінші орында тұрған ел ең адал мемлекеттік секторға ие деп қабылданады. Дүниежүзілік баллдармен салыстыру үшін орташа балл 43, ең жақсы балл 90 (1-орын), ең нашар балл 11 (180-орын) болды. Аймақтық көрсеткіштермен салыстыратын болсақ, Шығыс Еуропа және Орталық Азия елдері арасында ең жоғары балл – 53, орташа балл – 35 және ең төменгі балл – 18. Сыбайлас жемқорлық Албанияда бизнес құрудың ең өзекті мәселелердің бірі болып саналады. Албанияның сыбайлас жемқорлыққа қарсы заңнамалық базасы қалыпты болса да, оның орындалуы әлсіз және сыбайлас жемқорлық бойынша сотталғандардың деңгейі өте төмен. Тағыда қараңыз * Жемқорлыққа қарсы мемлекеттер тобы * Transparency International Дереккөздер
Қазақстан Республикасының Қарулы Күштеріне 10 жыл медалі

«Қазақстан Республикасының Қарулы Күштеріне 10 жыл» медалі — Қазақстан Республикасы Президентінің 2002 жылғы 7 мамырдағы № 865 Жарлығымен Қазақстан Республикасының Қарулы Күштеріне тағайындалған Қазақстан Республикасының мемлекеттік марапаты. Медаль туралы ереже Мерейтойлық медалмен 2002 жылғы 7 мамырға дейін Қазақстан Республикасының Қарулы Күштерінде, басқа әскерлер мен әскери құралымдарында әскери қызметте болған, қызметінде оң сипатталған және әскери борышын үлгілі орындаған әскери қызметшілер, сондай-ақ Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің құрылысына елеулі үлес қосқан басқа да тұлғалар марапатталды. Сипаттамасы «Қазақстан Республикасының Қарулы Күштеріне 10 жыл» медалі жезден жасалған және диаметрі 34 мм дөңгелек пішінді. Медальдың бет жағында тегіс екі қырлы сәулелері бар бес бұрышты дөңес лағыл түсті жұлдыз, күн мен қалықтаған қыран бейнеленген. Жұлдыз доғал бұрыштарынан шығатын бес сәуле шоғырының аясында орналасқан. Жұлдыздың айналасында лавр бұтақтарының гүлшоғы бейнеленген. Медальдың төменгі жағында «1992» және «2002» сандары бірінен соң бірі орналасқан. Медалдің арт жағында ортасында «Қазақстан Республикасы Қарулы Күштеріне 10 жыл» деген жазу бар. Медалдағы жазудың барлық кескіндері дөңес. Медалдың шеттері жиекпен көмкерілген. Медаль ені 34 мм және биіктігі 50 мм алтыбұрышты қалыппен ілмек және сақина арқылы жалғанып, жібек муар таспасымен қапталған. Таспаның ортасында ені 3 мм екі алтын жолақ, олардың арасында ені 2 мм қызыл жолақ орналасқан, ал алтын жолақтардың жиектерінде ені 9 мм көк жолақтар бар. Таспаның шетінде ені 2 мм жасыл жолақтар бар. Таспаның ені — 30 мм. Медаль киімге түйреуіш арқылы ілінеді. Медаль Өскемендегі Қазақстан теңге сарайында дайындалды. Тағы қараңыз * «Қазақстан Республикасының Қарулы Күштеріне 20 жыл» медалі Сыртқы сілтемелер * [http://wawards.org/oldsite/azia/kaz/26/medal.html Әлем марапаттары]
Тернополь облысы

Тернополь облысы — Украинаның батысындағы әкімшілік-аумақтық бірлік. 1939 жылы 4 желтоқсанда құрылды. Облыс орталығы - Тернополь қаласы. 1944 жылдың 9 тамызына дейін ол Тарнополь облысы (орталығы — Тарнополь қаласы) деп аталды. Географиялық жағынан Подольск таулы аймағында орналасқан. Тернополь облысының оңтүстік шекарасы Днестр өзенінің бойымен, шығыс шекарасы Збруч өзенінің бойымен өтеді. Солтүстігінде Ровно, шығысында Хмельницкий, оңтүстігінде Черновцы, оңтүстік-батысында Ивано-Франковск, солтүстік-батысында Львов облыстарымен шектеседі. Ауданы 13 824 км², халқы 1 021 048 адам (2022). Дереккөздер
Харьков облысы

Харьков облысы — Украинаның солтүстік-шығысындағы әкімшілік-аумақтық бірлік. 1932 жылы 27 ақпанда құрылған. Әкімшілік орталығы және ең үлкен қаласы — Харьков. Солтүстігінде және солтүстік-шығысында — Ресейдің Белгород облысымен, шығысында — Луганск облысымен, оңтүстік-шығысында — Донецк облысымен, оңтүстік-батысында — Днепр облысымен (бұрын — Днепропетровск облысы), батысында және солтүстік-батысында — Полтава облысы және Сумы облысымен шектеседі. Ауданы — 31 418 км², халқы — 2 557 900 адам (2023). Экономикасы машина жасау, металлургия, химия өнеркәсібі және ауыл шаруашылығына негізделген. Облыс Ұлы Отан соғысы кезінде неміс әскерлерінің басып алуына ұшырап, 1943 жылы азат етілді. Бүгінде аймақ — ірі өнеркәсіптік және ғылыми орталық; мұнда жетекші жоғары оқу орындарының бірі — Харьков университеті орналасқан. Дереккөздер
Херсон облысы

Херсон облысы — Украинаның әкімшілік-аумақтық бірлігі, елдің оңтүстігінде, Днепрдің төменгі ағысының екі жағалауында орналасқан. Батысында Николаев облысымен, солтүстігінде Днепропетровск облысымен, шығысында Запорожье облысымен, оңтүстігінде Қырым Автономиялық Республикасымен шектеседі. Қара және Азов теңіздерінің жағасында орналасқан. Дереккөздер