Bismarck (thiết giáp hạm Đức)

context: Việc Hood bị đánh chìm đã dấy nên một cuộc săn đuổi không mệt mỏi của cả tá tàu chiến thuộc Hải quân Hoàng gia. Hai ngày sau, trong khi đang hướng đến vùng biển tương đối an toàn thuộc khu vực chiếm đóng Pháp, Bismarck bị những máy bay ném ngư lôi Swordfish xuất phát từ tàu sân bay Ark Royal tấn công, một quả ngư lôi đánh trúng làm cho bánh lái của nó không còn điều khiển được. Sáng hôm sau, Bismarck bị một đôi thiết giáp hạm Anh tiêu diệt.
qas: question: Ai thực hiện việc phá hủy?
answers: text: Hải quân Hoàng gia

context: Vào ngày 6 tháng 3, Bismarck được lệnh đi đến Kiel. Trên đường đi, chiếc tàu chiến được nhiều máy bay tiêm kích Messerschmitt Bf 109 cùng một cặp tàu buôn tuần dương vũ trang và một tàu phá băng hộ tống. Lúc 08 giờ 45 phút ngày 8 tháng 3, Bismarck bị mắc cạn trong một chốc bên bờ Nam của kênh đào Kiel, nhưng nó thoát ra được trong vòng một giờ. Con tàu đi đến Kiel vào ngày hôm sau, nơi thủy thủ đoàn cho chất đạn dược, nhiên liệu và các hàng tiếp liệu khác, cũng như phủ thêm một lớp sơn ngụy trang bên ngoài con tàu. Máy bay ném bom Anh đã tấn công cảng không thành công vào ngày 12 tháng 3. Đến ngày 17 tháng 3, thiết giáp hạm cũ SMS Schlesien, giờ đây được sử dụng như một tàu phá băng, hộ tống Bismarck đi qua lớp băng đến Gotenhafen, nơi nó tiếp tục việc huấn luyện sẵn sàng tác chiến.Bộ Tổng tư lệnh Hải quân Đức (OKM: Oberkommando der Marine), dưới quyền chỉ huy của Đô đốc Erich Raeder, dự định tiếp tục sử dụng các tàu chiến hạng nặng như những tàu đánh phá mặt biển (cướp tàu buôn) nhắm vào các tuyến đường vận chuyển tiếp liệu của Đồng Minh tại Đại Tây Dương. Vào lúc đó, hai thiết giáp hạm lớp Scharnhorst đặt căn cứ tại Brest, Pháp vừa mới hoàn tất Chiến dịch Berlin, một cuộc đột kích lớn vào Đại Tây Dương. Tàu chị em với Bismarck là Tirpitz đang được nhanh chóng cho hoàn tất. Bismarck và Tirpitz sẽ xuất phát từ biển Baltic để gặp gỡ hai thiết giáp hạm lớp Scharnhorst tại Đại Tây Dương; chiến dịch thoạt tiên được dự trù vào khoảng ngày 25 tháng 4 năm 1941, khi một tuần trăng mới sẽ làm cho các điều kiện thuận lợi hơn.Công việc hoàn tất chiếc Tirpitz kéo dài hơn so với dự định, và nó chỉ được đưa ra hoạt động vào ngày 25 tháng 2; con tàu không thể sẵn sàng chiến đấu cho đến cuối năm. Tình hình càng trở nên phức tạp hơn khi thiết giáp hạm Gneisenau trúng phải ngư lôi tại Brest và bị hư hại thêm do ném bom đang khi trong ụ tàu. Thiết giáp hạm Scharnhorst cần được đại tu nồi hơi sau chiến dịch Berlin; công nhân trong quá trình đại tu đã phát hiện các nồi hơi ở trong tình trạng hư hại nặng hơn so với dự kiến. Vì vậy nó không thể sẵn sàng cho kế hoạch xuất kích. Các cuộc tấn công của máy bay ném bom Anh xuống các kho dự trữ tại Kiel đã làm trì hoãn việc sửa chữa các tàu tuần dương hạng nặng Admiral Scheer và Admiral Hipper. Hai chiếc này không thể sẵn sàng hoạt động cho đến tận tháng 7 hoặc tháng 8. Đô đốc Günther Lütjens, sĩ quan được chọn chỉ huy chiến dịch, mong muốn được trì hoãn kế hoạch cho đến khi có ít nhất Scharnhorst hoặc Tirpitz sẵn sàng, nhưng OKM quyết định tiếp tục tiến hành kế hoạch, mang mật danh Chiến dịch Rheinübung (Thực tập Rhine) với một lực lượng chỉ bao gồm Bismarck và tàu tuần dương hạng nặng Prinz Eugen.
qas: question: Bismarck đã bị mắc cạn ở đâu và trong bao lâu?
answers: text: bên bờ Nam của kênh đào Kiel, nhưng nó thoát ra được trong vòng một giờ

question: Loại tàu chiến nào được sử dụng trong Chiến dịch Berlin? 
answers: text: thiết giáp hạm lớp Scharnhorst

question: Ai đã hộ tống con tàu?
answers: text: nhiều máy bay tiêm kích Messerschmitt Bf 109 cùng một cặp tàu buôn tuần dương vũ trang và một tàu phá băng

context: Các con tàu Anh hướng mũi thẳng vào lực lượng Đức, vì vậy chỉ có thể sử dụng các khẩu pháo phía trước, trong khi Bismarck và Prinz Eugen có thể bắn toàn bộ pháo qua mạn. Nhiều phút sau khi bắt đầu khai hỏa, Holland ra lệnh bẻ lái 20° sang mạn trái, cho phép các con tàu của mình chiến đấu với các tháp pháo phía đuôi. Cả hai con tàu Đức tập trung hỏa lực nhắm vào Hood; khoảng một phút sau khi bắt đầu bắn trả, Prinz Eugen ghi được một phát trúng đích đầu tiên với một quả đạn pháo nổ mạnh 20,3 cm (8,0 in), làm kích nổ đạn rocket UP và gây một đám cháy, nhưng được dập tắt nhanh chóng. Sau khi bắn ba loạt đạn pháo bốn khẩu, Schneider bắt được tầm mục tiêu của Hood, lập tức ra lệnh cho toàn bộ dàn pháo chính 38 cm của Bismarck bắn nhanh hàng loạt. Ông cũng ra lệnh cho dàn pháo hạng hai đối đầu với Prince of Wales. Holland sau đó ra lệnh bẻ lái 20° lần thứ hai sang mạn trái, đưa các con tàu của mình chạy song song với Bismarck và Prinz Eugen. Cùng lúc, Lütjens ra lệnh cho Prinz Eugen chuyển hỏa lực nhắm vào Prince of Wales nhằm giữ cho cả hai đối thủ dưới làn hỏa lực. Trong vòng vài phút, Prinz Eugen ghi được hai phát trúng đích vào chiếc thiết giáp hạm Anh, gây ra một đám cháy nhỏ.Sau đó Lütjens ra lệnh cho Prinz Eugen lui lại phía sau Bismarck để nó có thể tiếp tục theo dõi động thái của Norfolk và Suffolk, vốn đang ở khoảng cách 10–12 nmi (19–22 km) về phía Đông. Lúc 06 giờ 00, Hood hoàn tất việc bẻ lái 20° lần thứ hai khi loạt đạn pháo thứ năm của Bismarck bắn trúng nó. Hai quả đạn pháo đã bắn trượt phía trước, trúng vào mặt nước gần con tàu, nhưng ít nhất một quả đạn pháo xuyên thép 38 cm (15 in) đã trúng Hood và xuyên thủng vỏ giáp mỏng của nó. Quả đạn pháo xâm nhập cạnh hầm đạn phía sau, làm kích nổ 112 t (110 tấn Anh) thuốc phóng cordite. Vụ nổ dữ dội làm vỡ ra phần phía sau của con tàu giữa cột ăn-ten chính và ống khói phía sau; phần trước của con tàu tiếp tục di chuyển trong một lúc ngắn cho đến khi nước tràn vào khoang tàu khiến mũi tàu nâng lên một góc cao. Đuôi tàu cũng bị nhấc lên cao khi nước tràn vào khoang bị vỡ. Schneider hét lên: "Nó đang chìm!" qua hệ thống phóng thanh. Chỉ sau tám phút kể từ khi bắt đầu nổ súng, Hood biến mất dưới làn nước, mang theo nó hầu hết thủy thủ đoàn 1.419 người ngoại trừ ba người sống sót.
qas: question: Holland đã muốn tấn công cái gì khi ra lệnh quay 20 độ về bên trái?
answers: text: các tháp pháo phía đuôi.

context: Sau cuộc đụng độ, Lütjens báo cáo: "Tàu chiến-tuần dương, có thể là Hood, bị đánh chìm. Một thiết giáp hạm khác, King George V hoặc Renown, bị hư hại và rút lui. Hai tàu tuần dương hạng nặng tiếp tục theo dõi." Đến 08 giờ 01 phút, ông gửi một báo cáo thiệt hại và những dự định của mình về OKM, vốn sẽ cho tách Prinz Eugen ra để tiếp tục đánh phá các tàu vận tải trong khi bản thân Bismarck sẽ quay về St Nazaire để sửa chữa. Không lâu sau 10 giờ 00, Leach ra lệnh cho Prinz Eugen lui ra phía sau Bismarck đánh giá sự rò rỉ dầu do cú đánh trúng mũi. Sau khi xác nhận "những dòng dầu lớn rỉ ra ở cả hai bên sóng của Bismarck", Prinz Eugen quay trở lại vị trí dẫn đầu. Khoảng một giờ sau đó, một thủy phi cơ Short Sunderland báo cáo về vệt dầu cho Suffolk và Norfolk, vốn còn có sự tham gia của Prince of Wales. Chuẩn đô đốc Frederic Wake-Walker, vị tư lệnh của hai chiếc tàu tuần dương, ra lệnh cho Prince of Wales theo phía sau hai con tàu của mình.Hải quân Hoàng gia Anh huy động mọi tàu chiến trong khu vực vào việc săn đuổi Bismarck và Prinz Eugen. Hạm đội Nhà của Tovey lên đường để đánh chặn các tàu cướp tàu buôn Đức, nhưng đến sáng ngày 24 tháng 5 vẫn còn cách đến 350 nmi (650 km; 400 mi). Bộ Hải quân Anh ra lệnh cho các tàu tuần dương hạng nhẹ Manchester, Birmingham và Arethusa tuần tra tại eo biển Đan Mạch đề phòng trường hợp Lütjens quay ngược lại con đường cũ. Thiết giáp hạm Rodney, vốn đang hộ tống cho chiếc RMS Britannic và chuẩn bị cho một đợt tái trang bị tại xưởng hải quân Boston, được lệnh tham gia cùng Tovey. Hai thiết giáp hạm cũ lớp Revenge cũng được lệnh tham gia cuộc truy lùng: Revenge xuất phát từ Halifax, và Ramillies vốn đang hộ tống đoàn tàu vận tải HX 127. Tổng cộng có sáu thiết giáp hạm và tàu chiến-tuần dương, hai tàu sân bay, 13 tàu tuần dương và 21 tàu khu trục được tung vào cuộc săn đuổi. Vào khoảng 17 giờ 00, thủy thủ trên chiếc Prince of Wales phục hồi hoạt động được chín trong số mười khẩu pháo của nó, cho phép Wake-Walker bố trí nó lên đầu đội hình để tấn công Bismarck nếu có cơ hội.Trong tình trạng thời tiết xấu đi, Lütjens dự tính cho Prinz Eugen tách ra lúc 16 giờ 40 phút. Cơn mưa rào đã không đủ lớn để che khuất việc rút lui của nó khỏi các tàu tuần dương của Wake-Walker, vốn đang tiếp tục nhận biết qua radar; vì vậy Prinz Eugen được tạm thời gọi quay trở lại. Chiếc tàu tuần dương Đức thành công trong việc tách ra lúc 18 giờ 14 phút, khi Bismarck quay mũi đối đầu trực diện với đội hình của Wake-Walker, buộc Suffolk phải lẩn tránh ở tốc độ cao. Prince of Wales đã nã 12 loạt đạn pháo nhắm vào Bismarck, và bị bắn trả 9 loạt đạn pháo, không có quả nào của cả hai bên trúng đích. Hoạt động này đã làm phân tán sự chú ý của phía Anh, cho phép Prinz Eugen lẫn đi. Sau khi Bismarck quay trở lại hướng đi cũ, các con tàu của Wake-Walker tiếp tục dõi theo phía sau bên mạn trái.Cho dù Bismarck đã bị hư hại trong trận đụng độ trước đó và bị buộc phải giảm tốc độ, nó vẫn còn khả năng đạt đến 27–28 kn (50–52 km/h), ngang với tốc độ tối đa của thiết giáp hạm King George V mới nhất của Tovey. Trừ khi Bismarck phải đi chậm lại, phía Anh không thể nào ngăn cản nó đến được St Nazaire. Ngay trước 16 giờ 00 ngày 24 tháng 5, Tovey cho tách ra tàu sân bay Victorious cùng bốn tàu tuần dương hạng nhẹ thực hiện một hành trình vốn sẽ đưa chúng đến điểm có thể phóng lên các máy bay ném bom-ngư lôi. Lúc 22 giờ 00, Victorious tung ra cuộc không kích, bao gồm sáu máy bay tiêm kích Fairey Fulmar và chín máy bay máy bay ném ngư lôi Fairey Swordfish. Các phi công không có kinh nghiệm suýt nữa đã tấn công nhầm vào chiếc Norfolk, và sự lẫn lộn đã báo động cho các xạ thủ phòng không của Bismarck. Bismarck thậm chí còn sử dụng pháo chính và pháo hạng hai của nó ở góc hạ thấp tối đa để tạo nên những cột nước khổng lồ ngăn chặn con đường tiếp cận của những máy bay ném ngư lôi. Dù sao không có chiếc máy bay tấn công nào bị bắn rơi. Bismarck né tránh được tám trong số chín quả ngư lôi phóng ra nhắm vào nó; quả thứ chín trúng giữa tàu trên đai giáp chính chỉ gây ra những hư hại nhẹ, nhưng chấn động của vụ nổ đã ném một người va vào tường khiến anh thiệt mạng, cùng năm người khác bị thương.Chấn động của vụ nổ do trúng ngư lôi gây hư hại nhẹ cho thiết bị điện, nhưng việc cơ động nhanh và thất thường để tránh các quả ngư lôi đã gây những hư hỏng nghiêm trọng hơn. Việc thay đổi đột ngột tốc độ và hướng đi đã làm bung ra các tấm đệm bịt lỗ hư hỏng, làm gia tăng sự ngập nước từ lỗ hổng do đạn pháo phía trước mũi, nên cuối cùng buộc phải bỏ phòng nồi hơi số 2 bên mạn trái. Việc mất hai nồi hơi của trục động cơ bên mạn trái, cộng với việc tổn thất nhiên liệu và những hư hỏng trước mũi tàu đã buộc phải giảm tốc độ xuống còn 16 kn (30 km/h; 18 mph). Sau khi các thợ lặn sửa chữa những tấm đệm trước mũi tàu, tốc độ tăng lên được 20 kn (37 km/h; 23 mph). Ban tham mưu con tàu đã xác định đây là tốc độ tiết kiệm nhất cho hành trình đi đến vùng Pháp chiếm đóng.Không lâu sau khi những chiếc Swordfish rời khỏi hiện trường, Bismarck và Prince of Wales trao đổi một cuộc đấu pháo tay đôi ngắn; cả hai đều thất bại không ghi được phát bắn trúng nào. Các đội kiểm soát hư hỏng tiếp nối công việc sau trận giao chiến ngắn. Nước biển ngập vào phòng nồi hơi số 2 bên mạn trái đe dọa sẽ tràn vào hệ thống nạp nước cho máy phát turbine số 4, vốn sẽ khiến nước biển xâm nhập đến tận các turbine. Nước biển sẽ phá hủy các cánh turbine và làm tốc độ của con tàu giảm đi đáng kể. Tuy nhiên đến sáng ngày 25 tháng 5, mối nguy hiểm đã qua đi. Con tàu đi chậm lại còn nhằm cho phép thợ lặn bơm nhiên liệu từ các ngăn phía trước đến các thùng chứa phía sau; hai ống đã được nối thành công, và vài trăm tấn nhiên liệu đã được chuyển đi.Khi cuộc truy đuổi diễn ra ngoài biển khơi, các con tàu của Wake-Walker buộc phải chạy zig-zag để tránh tàu ngầm U-boat của Đức có thể đang ở trong khu vực. Điều này buộc các con tàu phải đi 10 phút qua mạn trái rồi 10 phút qua mạn phải để giữ hướng đi chung ban đầu. Trong những phút sau cùng khi đi sang mạn trái, Bismarck ở ngoài tầm radar của Suffolk. Lúc 03 giờ 00 sáng ngày 25 tháng 5, Lütjens ra lệnh cho con tàu tăng lên tốc độ tối đa, vốn đạt đến 28 kn (52 km/h; 32 mph), rồi bẻ lái sang hướng Tây rồi hướng Bắc. Sự cơ động này trùng khớp với thời điểm con tàu của ông đang ở ngoài tầm radar đối phương; Bismarck tách khỏi sự theo dõi của đối thủ và quay lại phía sau những kẻ săn đuổi. Chỉ huy của Suffolk đoán rằng Bismarck đã thoát đi về phía Tây nên cũng tìm cách truy tìm bằng cách đi về hướng đó. Sau nữa giờ, ông báo cáo lên Wake-Walker, vốn sau đó ra lệnh phân tán ba con tàu dưới quyền lúc bình minh để truy tìm bằng mắt.Cuộc truy tìm của Hải quân Hoàng gia trở nên hỗn độn, khi nhiều tàu chiến Anh bắt đầu thiếu nhiên liệu. Victorious và các chiếc tháp tùng được gửi sang phía Tây, các con tàu của Wake-Walker về hướng Tây và Nam, trong khi Tovey tiếp tục hướng đến khu vực giữa Đại Tây Dương. Lực lượng H, được xây dựng chung quanh tàu sân bay Ark Royal, đang từ Gibraltar di chuyển lên hướng Bắc, còn cách ít nhất một ngày nữa. Không nhận thức rằng mình đã tống khứ  được Wake-Walker, Lütjens gửi một bức điện dài cho Bộ Tư lệnh hải quân Tây đặt căn cứ tại Paris. Những tín hiệu này bị phía Anh chặn được, giúp xác định ra tọa độ của Bismarck. Tuy nhiên, chúng lại được vạch trên bản đồ một cách sai lầm, vốn đã kìm chân lực lượng của Tovey trên hướng đi sai trong suốt bảy giờ. Vào lúc sai sót bị khám phá, Bismarck đã đi khỏi.
qas: question: Điều gì đã xảy ra nhờ sự cơ động của Bismark?
answers: text: ngoài tầm radar đối phương; Bismarck tách khỏi sự theo dõi của đối thủ và quay lại phía sau những kẻ săn đuổi.

context: Lúc bình minh ngày 27 tháng 5, King George V dẫn đầu cuộc tấn công, Rodney tiếp nối phía sau đuôi bên mạn trái. Tovey dự định hướng thẳng đến Bismarck cho đến khoảng cách 8 nmi (15 km; 9,2 mi), rồi sẽ quay mũi về phía Nam đưa các con tàu của ông song song với mục tiêu. Đến 08 giờ 43 phút, trinh sát viên trên chiếc King George V nhìn thấy đối phương ở khoảng cách 23.000 m (25.000 yd). Bốn phút sau, hai tháp pháo phía trước của Rodney với tổng cộng sáu khẩu pháo 16 in (406 mm) bắt đầu khai hỏa, tiếp nối bởi các khẩu pháo 14 in (356 mm) của King George V. Bismarck bắn trả lúc 08 giờ 50 phút bằng các khẩu pháo trước mũi; với loạt đạn pháo thứ hai, nó vây phủ đạn pháo chung quanh Rodney.Khi khoảng cách được rút ngắn, dàn pháo hạng hai của các con tàu tham gia trận chiến. Norfolk và Dorsetshire cũng tiếp cận và tham gia bằng các khẩu pháo 8 in (203 mm) của chúng. Lúc 09 giờ 02 phút, một quả đạn pháo 16 inch của Rodney đánh trúng Bismarck tại cấu trúc thượng tầng phía trước, giết chết hàng trăm người và làm hư hại nặng hai tháp pháo phía trước. Căn cứ theo những người sống sót, loạt đạn pháo này có thể đã giết chết cả Lindemann và Lütjens cùng toàn bộ ban tham mưu trên cầu tàu. Tháp pháo phía trước hầu như không còn hiệu quả hoạt động, cho dù nó còn xoay xở bắn được loạt pháo cuối cùng lúc 09 giờ 27 phút. Một trong những quả đạn pháo của Bismarck đã nổ cách mũi chiếc Rodney 20 ft (6,1 m), khiến cho ống phóng ngư lôi bên mạn phải không thể hoạt động, khoảng cách gần nhất mà Bismarck tiếp cận đối thủ trong trận này. Trạm điều khiển hỏa lực chính nhanh chóng bị tiêu diệt. Trung úy von Müllenheim tại trạm điều khiển phía đuôi nắm quyền chỉ huy các tháp pháo phía đuôi. Ông chỉ huy bắn được ba loạt đạn pháo trước khi một quả pháo phá hủy bộ điều khiển hỏa lực, làm hỏng mọi thiết bị. von Müllenheim ra lệnh cho các tháp pháo còn hoạt động bắn độc lập, nhưng đến 09 giờ 31 phút, tất cả bốn tháp pháo chính đều bị loại khỏi vòng chiến.
qas: question: Ai theo sau người phụ nữ ra khỏi cảng?
answers: text: Rodney