สภาผู้แทนราษฎรไทย

Question: สภาผู้แทนราษฎรมีหน้าที่อะไร ?



สภาผู้แทนราษฎรไทย ประกอบด้วยสมาชิกซึ่งมาจากการเลือกตั้งโดยตรงทั้งหมด 500 คน และแบ่งการได้มาออกเป็นการเลือกตั้งแบบแบ่งเขตเลือกตั้งในแต่ละจังหวัด จำนวน 350 คน และแบบบัญชีรายชื่อของพรรคการเมือง โดยให้เขตประเทศเป็นเขตเลือกตั้ง จำนวน 150 คน ซึ่งหลักเกณฑ์และวิธีการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรตามรูปแบบนี้ เป็นไปตามบทบัญญัติรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 ทั้งนี้อายุของสภาผู้แทนราษฎรมีกำหนดคราวละ 4 ปี นับแต่วันเลือกตั้ง
สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรย่อมเป็นผู้แทนปวงชนชาวไทยไม่อยู่ในความผูกมัดแห่งอาณัติมอบหมาย หรือความครอบงำใดๆ และต้องปฏิบัติหน้าที่ด้วยความซื่อสัตย์สุจริต เพื่อประโยชน์ส่วนรวมของประเทศชาติและความผาสุกของประชาชนโดยรวม โดยปราศจากการขัดกันแห่งผลประโยชน์ สภาผู้แทนราษฎรมีหน้าที่โดยตรงในทางนิติบัญญัติ ซึ่งร่างพระราชบัญญัติ หรือร่างพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ จะตราขึ้นเป็นกฎหมายได้ ก็ด้วยคำแนะนำและยินยอมของรัฐสภา ซึ่งประกอบด้วยสภาผู้แทนราษฎรและวุฒิสภา และยังมีอำนาจควบคุมการบริหารราชการแผ่นดินด้วย เช่น การให้ความเห็นชอบบุคคลซึ่งสมควรได้รับแต่งตั้งเป็นนายกรัฐมนตรี การตั้งกระทู้ถาม และการเสนอญัตติขอให้เปิดอภิปรายทั่วไปเพื่อลงมติไม่ไว้วางใจนายกรัฐมนตรีหรือรัฐมนตรี ทั้งนี้ เป็นไปตามการปกครองระบอบประชาธิปไตยระบบรัฐสภา
ปัจจุบันสภานิติบัญญัติแห่งชาติทำหน้าที่แทนสภาผู้แทนราษฎร จนถึงวันก่อนวันเปิดประชุมสภาผู้แทนราษฎรที่มาจากการเลือกตั้งครั้งแรกตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560
อำนาจหน้าที่
การตรากฎหมาย
พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ
ร่างพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญจะเสนอได้ก็แต่โดย (ตามมาตรา 131 ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560)
คณะรัฐมนตรี โดยข้อเสนอแนะของศาลฎีกา ศาลรัฐธรรมนูญ หรือองค์กรอิสระที่เกี่ยวข้อง
สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจำนวนไม่น้อยกว่าหนึ่งในสิบของจำนวนสมาชิกทั้งหมดเท่าที่มีอยู่ของสภาผู้แทนราษฎร
การพิจารณาร่างพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ (ตามมาตรา 132 ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560)
การเสนอร่างพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญให้เสนอต่อรัฐสภา และให้รัฐสภาประชุมร่วมกันเพื่อพิจารณาร่างพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญให้แล้วเสร็จภายในเวลาหนึ่งร้อยแปดสิบวัน โดยการออกเสียงลงคะแนนในวาระที่สาม ต้องมีคะแนนเสียงเห็นชอบด้วยมากกว่ากึ่งหนึ่งของจำนวนสมาชิกทั้งหมดเท่าที่มีอยู่ของรัฐสภา ถ้าที่ประชุมร่วมกันของรัฐสภาพิจารณาไม่แล้วเสร็จภายในกำหนดเวลาดังกล่าวให้ถือว่ารัฐสภาให้ความเห็นชอบตามร่างที่เสนอตามมาตรา 131
ภายในสิบห้าวันนับแต่วันที่รัฐสภาให้ความเห็นชอบร่างพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ ให้รัฐสภาส่งร่างพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญนั้นไปยังศาลฎีกา ศาลรัฐธรรมนูญ หรือองค์กรอิสระที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้ความเห็น ในกรณีที่ศาลฎีกา ศาลรัฐธรรมนูญ หรือองค์กรอิสระที่เกี่ยวข้อง ไม่มีข้อทักท้วงภายในสิบวันนับแต่วันที่ได้รับร่างดังกล่าว ให้รัฐสภาดำเนินการต่อไป
ในกรณีที่ศาลฎีกา ศาลรัฐธรรมนูญ หรือองค์กรอิสระที่เกี่ยวข้อง เห็นว่าร่างพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญที่รัฐสภาให้ความเห็นชอบมีข้อความใดขัดหรือแย้งต่อรัฐธรรมนูญ หรือทำให้ไม่สามารถปฏิบัติหน้าที่ให้ถูกต้องตามบทบัญญัติของรัฐธรรมนูญได้ ให้เสนอความเห็นไปยังรัฐสภาและให้รัฐสภาประชุมร่วมกันเพื่อพิจารณาให้แล้วเสร็จภายในสามสิบวันนับแต่วันที่ได้รับความเห็นดังกล่าวในการนี้ ให้รัฐสภามีอำนาจแก้ไขเพิ่มเติมตามข้อเสนอของศาลฎีกา ศาลรัฐธรรมนูญ หรือองค์กรอิสระตามที่เห็นสมควรได้ และเมื่อดำเนินการเสร็จแล้ว ให้รัฐสภาดำเนินการต่อไป
พระราชบัญญัติ
ร่างพระราชบัญญัติให้เสนอต่อสภาผู้แทนราษฎรก่อน และจะเสนอได้ก็แต่โดย (ตามมาตรา 133 ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560)
คณะรัฐมนตรี
สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจำนวนไม่น้อยกว่ายี่สิบคน
ผู้มีสิทธิเลือกตั้งจำนวนไม่น้อยกว่าหนึ่งหมื่นคนเข้าชื่อเสนอกฎหมายตามหมวด 3 สิทธิและเสรีภาพของปวงชนชาวไทย หรือหมวด 4 หน้าที่ของรัฐ ทั้งนี้ตามกฎหมายว่าด้วยการเข้าชื่อเสนอกฎหมาย
ในกรณีที่ร่างพระราชบัญญัติซึ่งมีผู้เสนอที่มิใช่คณะรัฐมนตรีเป็นร่างพระราชบัญญัติเกี่ยวด้วยการเงินจะเสนอได้ก็ต่อเมื่อมีคำรับรองของนายกรัฐมนตรี
การพิจารณาร่างพระราชบัญญัติ (ตามมาตรา 134 ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560)
เมื่อสภาผู้แทนราษฎรได้พิจารณาร่างพระราชบัญญัติและลงมติเห็นชอบแล้ว ให้สภาผู้แทนราษฎรเสนอร่างพระราชบัญญัตินั้นต่อวุฒิสภา วุฒิสภาต้องพิจารณาร่างพระราชบัญญัติที่เสนอมานั้นให้เสร็จภายในหกสิบวัน แต่ถ้าร่างพระราชบัญญัตินั้นเป็นร่างพระราชบัญญัติเกี่ยวด้วยการเงินต้องพิจารณาให้เสร็จภายในสามสิบวัน ทั้งนี้เว้นแต่วุฒิสภาจะได้ลงมติให้ขยายเวลาออกไปเป็นกรณีพิเศษซึ่งต้องไม่เกินสามสิบวัน กำหนดวันดังกล่าวให้หมายถึงวันในสมัยประชุม และให้เริ่มนับแต่วันที่ร่างพระราชบัญญัตินั้นมาถึงวุฒิสภา
คุณสมบัติ
ตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 มาตรา 97 บัญญัติให้บุคคลผู้มีคุณสมบัติดังต่อไปนี้ เป็นผู้มีสิทธิสมัครรับเลือกตั้งเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร
มีสัญชาติไทยโดยการเกิด
มีอายุไม่ต่ำกว่ายี่สิบห้าปีนับถึงวันเลือกตั้ง
เป็นสมาชิกพรรคการเมืองใดพรรคการเมืองหนึ่งแต่เพียงพรรคการเมืองเดียวเป็นเวลาติดต่อกันไม่น้อยกว่าเก้าสิบวันนับถึงวันเลือกตั้ง เว้นแต่ในกรณีที่มีการเลือกตั้งทั่วไปเพราะเหตุยุบสภา ระยะเวลาเก้าสิบวันดังกล่าวให้ลดลงเหลือสามสิบวัน
ผู้สมัครรับเลือกตั้งแบบแบ่งเขตเลือกตั้ง ต้องมีลักษณะอย่างใดอย่างหนึ่งดังต่อไปนี้ด้วย
มีชื่ออยู่ในทะเบียนบ้านในจังหวัดที่สมัครรับเลือกตั้งมาแล้วเป็นเวลาติดต่อกันไม่น้อยกว่าห้าปีนับถึงวันสมัครรับเลือกตั้ง
เป็นบุคคลซึ่งเกิดในจังหวัดที่สมัครรับเลือกตั้ง
เคยศึกษาในสถานศึกษาที่ตั้งอยู่ในจังหวัดที่สมัครรับเลือกตั้งเป็นเวลาติดต่อกันไม่น้อยกว่าห้าปีการศึกษา
เคยรับราชการหรือปฏิบัติหน้าที่ในหน่วยงานของรัฐ หรือเคยมีชื่ออยู่ในทะเบียนบ้านในจังหวัดที่สมัครรับเลือกตั้ง แล้วแต่กรณี เป็นเวลาติดต่อกันไม่น้อยกว่าห้าปี
ลักษณะต้องห้าม
ตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 มาตรา 98 บัญญัติให้บุคคลผู้มีลักษณะดังต่อไปนี้ เป็นบุคคลต้องห้ามมิให้ใช้สิทธิสมัครรับเลือกตั้งเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร
ติดยาเสพติดให้โทษ
เป็นบุคคลล้มละลายหรือเคยเป็นบุคคลล้มละลายทุจริต
เป็นเจ้าของหรือผู้ถือหุ้นในกิจการหนังสือพิมพ์หรือสื่อมวลชนใดๆ
เป็นบุคคลผู้มีลักษณะต้องห้ามมิให้ใช้สิทธิเลือกตั้งตามมาตรา 96 (1) (2) หรือ (4)
อยู่ระหว่างถูกระงับการใช้สิทธิสมัครรับเลือกตั้งเป็นการชั่วคราวหรือถูกเพิกถอนสิทธิสมัครรับเลือกตั้ง
ต้องคำพิพากษาให้จำคุกและถูกคุมขังอยู่โดยหมายของศาล
เคยได้รับโทษจำคุกโดยได้พ้นโทษมายังไม่ถึงสิบปีนับถึงวันเลือกตั้ง เว้นแต่ในความผิดอันได้กระทำโดยประมาทหรือความผิดลหุโทษ
เคยถูกสั่งให้พ้นจากราชการ หน่วยงานของรัฐ หรือรัฐวิสาหกิจเพราะทุจริตต่อหน้าที่หรือถือว่ากระทำการทุจริตหรือประพฤติมิชอบในวงราชการ
เคยต้องคำพิพากษาหรือคำสั่งของศาลอันถึงที่สุดให้ทรัพย์สินตกเป็นของแผ่นดินเพราะร่ำรวยผิดปกติ หรือเคยต้องคำพิพากษาอันถึงที่สุดให้ลงโทษจำคุกเพราะกระทำความผิดตามกฎหมายว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต
เคยต้องคำพิพากษาอันถึงที่สุดว่ากระทำความผิดต่อตำแหน่งหน้าที่ราชการหรือต่อตำแหน่งหน้าที่ในการยุติธรรม หรือกระทำความผิดตามกฎหมายว่าด้วยความผิดของพนักงานในองค์การหรือหน่วยงานของรัฐ หรือความผิดเกี่ยวกับทรัพย์ที่กระทำโดยทุจริตตามประมวลกฎหมายอาญา ความผิดตามกฎหมายว่าด้วยการกู้ยืมเงินที่เป็นการฉ้อโกงประชาชน กฎหมายว่าด้วยยาเสพติดในความผิดฐานเป็นผู้ผลิต นำเข้า ส่งออก หรือผู้ค้า กฎหมายว่าด้วยการพนันในความผิดฐานเป็นเจ้ามือหรือเจ้าสำนัก กฎหมายว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการค้ามนุษย์ หรือกฎหมายว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการฟอกเงินในความผิดฐานฟอกเงิน
เคยต้องคำพิพากษาอันถึงที่สุดว่ากระทำการอันเป็นการทุจริตในการเลือกตั้ง
เป็นข้าราชการซึ่งมีตำแหน่งหรือเงินเดือนประจำนอกจากข้าราชการการเมือง
เป็นสมาชิกสภาท้องถิ่นหรือผู้บริหารท้องถิ่น
เป็นสมาชิกวุฒิสภาหรือเคยเป็นสมาชิกวุฒิสภาและสมาชิกภาพสิ้นสุดลงยังไม่เกินสองปี
เป็นพนักงานหรือลูกจ้างของหน่วยราชการ หน่วยงานของรัฐ หรือรัฐวิสาหกิจ หรือเป็นเจ้าหน้าที่อื่นของรัฐ
เป็นตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ หรือผู้ดำรงตำแหน่งในองค์กรอิสระ
อยู่ในระหว่างต้องห้ามมิให้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง
เคยพ้นจากตำแหน่งเพราะเหตุตามมาตรา 144 หรือมาตรา 235 วรรคสาม
ลำดับชุดสภาผู้แทนราษฎร































































































































































































ชุดที่จำนวนสมาชิกระยะการดำรงตำแหน่งการสิ้นสุดสมาชิกสภาพรัฐธรรมนูญหมายเหตุ
 (เลือกตั้ง/ครม.)ชั่วคราว7028 มิถุนายน พ.ศ. 2475 - 6 ธันวาคม พ.ศ. 2476มีการเลือกตั้งทั่วไปครั้งแรกพระราชบัญญัติธรรมนูญการปกครองแผ่นดินสยามชั่วคราว พุทธศักราช 2475มาจากการแต่งตั้งทั้งหมดโดยคณะทหารผู้รักษาพระนคร 
 ครม. 1 ครม. 2 ครม. 3115615 พฤศจิกายน พ.ศ. 2476 - พ.ศ. 2480ครบวาระรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรสยามเลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 1 เป็นการเลือกตั้งโดยอ้อมและมี ส.ส. จากการแต่งตั้งด้วย 
 ครม. 4 ครม. 5 ครม. 6 ครม. 721567 พฤศจิกายน พ.ศ. 2480 - 11 กันยายน พ.ศ. 2481ยุบสภา [1]"เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 2 
 ครม. 8318212 พฤศจิกายน พ.ศ. 2481 - 15 ตุลาคม พ.ศ. 2488ยุบสภา"เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 3/สภาต่อวาระออกไปเนื่องจากสงครามโลกครั้งที่สอง 
 ครม. 9 ครม. 10 ครม. 11 ครม. 12 ครม. 1342746 มกราคม พ.ศ. 2489 - 8 พฤศจิกายน พ.ศ. 2490รัฐประหารรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรสยาม/รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2489เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 4 และเลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 5 เป็นการเลือกตั้งเพิ่มเติม เมื่อ 5 สิงหาคม พ.ศ. 2489 
 ครม. 14 ครม. 15 ครม. 16 ครม. 17 ครม. 18521929 มกราคม พ.ศ. 2491 - 25 มีนาคม พ.ศ. 2492ประกาศใช้รัฐธรรมนูญฉบ้บใหม่รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย (ฉบับชั่วคราว) แก้ไขเพิ่มเติม พ.ศ. 2490 (5 ธันวาคม 2490)เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 6 
 ครม. 21 ครม. 2262195 มิถุนายน พ.ศ. 2492 - พ.ศ. 2494รัฐประหารรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2492เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 7 
 ครม. 23 ครม. 24724626 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2495 - 21 มีนาคม พ.ศ. 2500ครบวาระรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2475 แก้ไขเพิ่มเติม พุทธศักราช 2495เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 8 
 ครม. 25828326 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2500 - 16 กันยายน พ.ศ. 2500รัฐประหาร"เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 9 
 ครม. 26928115 ธันวาคม พ.ศ. 2500 - 20 ตุลาคม พ.ศ. 2501รัฐประหาร"เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 10 
 ครม. 281021917 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2512 - 17 พฤศจิกายน พ.ศ. 2514รัฐประหารรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2511เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 11 
 ครม. 311126926 มกราคม พ.ศ. 2518 - 12 มกราคม พ.ศ. 2519ยุบสภา [2]รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2517เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 12 
 ครม. 35 ครม. 36122794 เมษายน พ.ศ. 2519 - 5 ตุลาคม พ.ศ. 2519รัฐประหาร"เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 13 
 ครม. 37 ครม. 381330122 เมษายน พ.ศ. 2522 - 19 มีนาคม พ.ศ. 2526ยุบสภา [3]รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2521เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 14 
 ครม. 41 ครม. 421432418 เมษายน พ.ศ. 2526 - 2 พฤษภาคม พ.ศ. 2529ยุบสภา [4]"เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 15 
 ครม. 431534727 กรกฎาคม พ.ศ. 2529 - 29 เมษายน พ.ศ. 2531ยุบสภา [5]"เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 16 
 ครม. 441635724 กรกฎาคม พ.ศ. 2531 - 23 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2534รัฐประหาร"เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 17 
 ครม. 45 ครม. 461736022 มีนาคม พ.ศ. 2535 - 30 มิถุนายน พ.ศ. 2535ยุบสภา [6]รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2534เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 18 
 ครม. 48 ครม. 491836013 กันยายน พ.ศ. 2535 - 19 พฤษภาคม พ.ศ. 2538ยุบสภา [7]รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย (ฉบับที่ 4) พุทธศักราช 2535 (10 กันยายน พ.ศ. 2535)เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 19 
 ครม. 50193912 กรกฎาคม พ.ศ. 2538 - 28 กันยายน พ.ศ. 2539ยุบสภา [8]รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย (ฉบับที่ 5) พุทธศักราช 2535 (10 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2538)เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 20 
 ครม. 512039317 พฤศจิกายน พ.ศ. 2539 - 9 พฤศจิกายน พ.ศ. 2543ยุบสภา [9]รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย (ฉบับที่ 6) พุทธศักราช 2535 (27 กันยายน พ.ศ. 2539)เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 21 
 ครม. 52 ครม. 53215006 มกราคม พ.ศ. 2544 - 5 มกราคม พ.ศ. 2548ครบวาระ [10]รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 22 เริ่มมี 2 แบบ คือ แบบแบ่งเขตและแบบบัญชีรายชื่อ 
 ครม. 54225006 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2548 - 24 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2549ยุบสภา[11]"เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 23 
 ครม. 552348023 ธันวาคม พ.ศ. 2550 - 10 พฤษภาคม พ.ศ. 2554ยุบสภา [12]รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 25 
 ครม. 57 ครม. 58 ครม. 59245003 กรกฎาคม พ.ศ. 2554 - 9 ธันวาคม พ.ศ. 2556ยุบสภา [13]รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) พุทธศักราช 2554 (3 มีนาคม พ.ศ. 2554)เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 26 
 ครม. 6025500พ.ศ. 2562 -รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 (6 เมษายน พ.ศ. 2560)เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 28 
 ครม. 62
อ้างอิง

ดูเพิ่ม
วุฒิสภาไทย
สภานิติบัญญัติแห่งชาติ (ประเทศไทย)
สภาปฏิรูปแห่งชาติ
แหล่งข้อมูลอื่น




หมวดหมู่:รัฐสภาไทย