ภาพเหมือนตนเอง

Question: ใครเป็นผู้เริ่มวาดภาพเหมือนตนเอง?


ภาพเหมือนตนเอง (English: Self-portrait) คือภาพเหมือนของศิลปินเองผู้อาจจะวาด เขียนด้วยสี ถ่ายภาพ หรือแกะสลักด้วยตนเอง แม้ว่าศิลปินจะสร้างภาพเหมือนของตนเองมาแต่โบราณ แต่ก็ไม่ได้ทำกันอย่างแพร่หลาย หรือบอกได้ว่าเป็นภาพเหมือนของศิลปินเองจริง ๆ หรือวาดเป็นบุคคลหัวใจของภาพมาจนกระทั่งเมื่อต้นยุคฟื้นฟูศิลปวิทยาในกลางคริสต์ทศวรรษ1400 กระจกที่มีคุณภาพดีขึ้นและราคาถูกลงทำการเขียนภาพเหมือนบนจิตรกรรมแผง จิตรกร ประติมากร และช่างแกะพิมพ์มีการทำกันมากขึ้น ตัวอย่างแรกก็ได้แก่ "ภาพเหมือนของชายคนหนึ่ง (ภาพเหมือนตนเอง?)" ที่เขียนโดยยัน ฟัน ไอก์ ของปี ค.ศ. 1433 ซึ่งเป็นภาพเหมือนตนเองภาพแรกที่มีหลักฐานให้เห็น[1] อีกภาพหนึ่งที่ฟัน ไอก์เขียนเป็นภาพของภรรยา นอกจากนั้นฟัน ไอก์ก็ยังเป็นสมาชิกของกลุ่มที่เริ่มจะรับงานเขียนภาพเหมือนโดยทั่วไป ที่เริ่มจะเป็นงานจ้างที่นิยมกันในบรรดาชาวดัตช์ผู้มีอันจะกิน แต่ก็มิได้มาเป็นที่นิยมกันโดยทั่วไปจนกระทั่งมาถึงยุคฟื้นฟูศิลปวิทยาเมื่อผู้คนมีฐานะมั่งคั่งมากขึ้น และความสนใจในการใช้ตัวแบบเป็นหัวข้อของการเขียนมีเพิ่มมากขึ้น[2]
ประวัติของการเขียนภาพเหมือนตนเอง
ภาพเหมือนยุคโบราณ
ภาพเหมือนของศิลปินขณะที่ทำงานที่เก่าที่สุดพบในงานจิตรกรรมและประติมากรรมของอียิปต์โบราณ[3] และบนแจกันของกรีกโบราณ ภาพเหมือนตนเองในยุคแรกสร้างโดยประติมากรของฟาโรห์อเคนาเตนชื่อบัคในปี 1365 ก่อนคริสต์ศักราช พลูทาร์คกล่าวว่าประติมากรกรีกฟิเดียส (Phidias) สร้างงานศิลปะที่รวมทั้งที่เหมือนตนเองของตัวแบบหลายตัวในงานชื่อ "ยุทธการของชาวอเมซอน" (Amazonomachy) บนวิหารพาร์เธนอน และมีการอ้างอิงถึงจิตรกรรมภาพเหมือนตนเอง แต่ไม่มีชิ้นใดที่ยังคงหลงเหลืออยู่ให้เห็น
ภาพเหมือนตนเองในยุคแรก
ภาพเหมือนตนเองที่อาจจะเป็นภาพเหมือนของศิลปิน มักจะเขียนเป็นส่วนหนึ่งของงานชิ้นใหญ่ หรือภาพเหมือนหมู่ เชื่อกันว่าจิตรกรหลายคนวาดภาพเหมือนของคนบางคนหรือของตนเองผสานลงไปในภาพเขียนทางศาสนาหรือภาพเขียนประเภทอื่นที่มิได้จงใจจะให้เป็นภาพเหมือนของผู้หนึ่งผู้ใดโดยเฉพาะ[4] การวาดลักษณะนี้ส่วนใหญ่จะเป็นใบหน้าในบรรดาหมู่คน และมักจะอยู่ตรงมุมภาพ ภาพเขียนอีกประเภทหนึ่งที่นิยมสอดแทรกบุคคลร่วมสมัยและจิตรกรเองเข้าไปในภาพคือภาพประวัติศาสตร์ ที่ทำให้ภาพกลายเป็นทั้งภาพเหมือนและภาพประวัติศาสตร์ ทั้งเปเตอร์ เปาล์ รือเบินส์ และแร็มบรันต์เขียนภาพประเภทนี้[5] ที่ต่อมาในคริสต์ศตวรรษที่ 17 ออกมาในรูปของภาพเขียนโดยยัน เดอ ไบร หรืองานภาพถ่ายของซินดี เชอร์แมน นอกจากการเขียนด้วยสีแล้วก็ยังมีการใช้การวาดเส้น และการพิมพ์ในการเขียนภาพเหมือนตนเองด้วย
ศิลปินบางคนวางรูปของตนเองท่ามกลางกลุ่มคนในภาพเช่นงานเขียนของยัน ฟัน ไอก์ในภาพ "ภาพเหมือนอาร์นอลฟีนี" ที่มีอิทธิพลต่อภาพ "นางสนองพระโอษฐ์" โดย เดียโก เบลัซเกซ[6] ต่อมาการเขียนภาพเหมือนของกลุ่มหรือครอบครัว หรือกลุ่มสมาคม ก็ค่อยมาเป็นสิ่งที่ทำกันโดยทั่วไปมากขึ้น
ภาพเหมือนตนเองที่จิตรกรแทรกภาพเหมือนตนเองเข้าไปในภาพใหญ่

การชื่นชมของแมไจ
ซันโดร บอตตีเชลลี
แทรก "ภาพเหมือนตนเอง"
ที่มองตรงมายังผู้ชมภาพตรงมุมขวาของภาพ ซึ่งเป็นลักษณะโดยทั่วไปของการเขียนภาพเหมือนตนเองประเภทแทรกอยู่ในกลุ่มคน
มาซาชิโอแทรก
"ภาพเหมือนตนเอง"
ในจิตรกรรมฝาผนังภายใน
ชาเปลบรันคาชชิ
 (เช่นเดียวกับ
ฟิลิปปิโน ลิปปี) 
ค.ศ. 1424-1426
เปียโร เดลลา ฟรานเชสกา
เป็นทหารหลับยามในภาพ
"พระเยซูคืนชีพ"
ค.ศ. 1463
จิตรกรรมฝาผนัง
ที่ซานเซพอลโคร[7]
ฟิลิปปิโน ลิปปี
ปรากฏในภาพ
การพลีชีพของนักบุญปีเตอร์
 จิตรกรรมฝาผนัง
ค.ศ. 1481-82
ชาเปลบรันคาชชิ
ฟลอเรนซ์
ลิปปีอยู่ทางด้านขวาสุดของกลุ่มคน[8]

ภาพเหมือนตนเองโดยจิตรกรสตรี
จิตรกรสตรีมีชื่อเสียงในการเขียนภาพเหมือนตนเอง; จิตรกรสตรีคนสำคัญเกือบทุกคนทิ้งภาพเหมือนตนเองเป็นตัวอย่างให้เห็น ตั้งแต่คาเทอรินา ฟาน เฮเมสเซ็นไปจนถึงเอลีซาแบ็ต-หลุยส์ วีเฌ-เลอเบริง และฟรีดา คาห์โล วิฌี-เลอเบริงเขียนภาพเหมือนตนเองด้วยกันทั้งหมดถึง 37 ภาพ บางภาพเป็นงานก็อปปีงานที่เขียนก่อนหน้านั้นที่ทำขึ้นเพื่อขาย ในยุคนั้นจิตรกรสตรีมักจะไม่มีโอกาสได้ฝึกเขียนจากแบบที่เปลือย ซึ่งทำให้เป็นการยากต่อการที่จะเขียนภาพสรีระของมนุษย์ซึ่งเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับการเขียนภาพเหมือน มาจนกระทั่งถึงคริสต์ศตวรรษที่ 19 สตรีมักจะแสดงภาพของตนเองขณะที่กำลังจะเขียนภาพ หรืออย่างน้อยก็ถือแปรงและจานสี และผู้ชมมักจะมีความสงสัยว่าเสื้อผ้าที่สวมใส่เป็นเครื่องแต่งกายที่ใช้ในการเขียนจริงหรือไม่หรือแต่งตัวให้ดีขึ้นสำหรับภาพ

คาเทอรินา ฟาน เฮเมสเซ็น
ค.ศ. 1548
อาจจะเป็นภาพเหมือนตนเองของจิตรกรสีน้ำมันสตรีที่เก่าที่สุด แม้ว่าจะมีภาพที่เก่ากว่าที่เขียนในหนังสือ
โซโฟนิสบา อังกิสโซลา
.ค.ศ. 1556
จิตรกรประจำราชสำนักของ
เอลิซาเบธแห่งวาลัวส์ สมเด็จพระราชินีแห่งสเปน
ผู้เขียนภาพเหมือนตนเองและครอบครัวหลายภาพ 
อาร์เตมีเซีย เจนตีเลสกี
"ภาพเหมือนตนเอง
เป็นอุปมานิทัศน์"
ราว ค.ศ. 1630
งานสะสมศิลปะหลวงของพระราชวังวินด์เซอร์
จูดิธ เลย์สเตอร์
ค.ศ. 1630
จิตรกรภาพชีวิตประจำวัน
อันเจลิคา คอฟมันน์
ค.ศ. 1780-1785
จิตรกรผู้มีชื่อเสียงและเป็นเพื่อนที่ดีกับเซอร์โจชัว เรย์โนลด์ส
อาเดลาอีด ลาบีย์-กียาร์
ค.ศ. 1785
กับลูกศิษย์สองคน
 (มารี คาเปต์ และ
คาร์โรซ์ เดอ โรสมงด์) 
เอลิซาเบธ-หลุยส์
วิฌี-เลอเบริง
เมื่ออายุ 22 ปี ค.ศ. 1782
จิตรกรผู้มีชื่อเสียงผู้เขียนภาพเหมือนตนเองหลายภาพและเป็นผู้ริเริ่มการแต่งกายอย่างสบาย ๆ เมื่อตอนปลายของ
การปกครองระบบโบราณ[9]
มารี-กีย์มีน เบอนัว
จิตรกรประวัติศาสตร์
และภาพชีวิตประจำวันของ
ยุคฟื้นฟูคลาสสิก
ค.ศ. 1790
มารี-เดอนีซ วีแลร์
"สตรีสาววาดภาพ"
ค.ศ. 1801
เชื่อว่าเป็นภาพเหมือนตนเองและเป็นงานชิ้นเอกที่เดิมเชื่อว่าเขียนโดย
ฌาคส์-ลุยส์ ดาวิด[10]
มารี เอลเลนรีเดอร์
ค.ศ. 1819
แมรี คัสซาตต์
ค.ศ. 1878
จิตรกรภาพเหมือนชาวอเมริกัน
ผู้เชี่ยวชาญในการเขียน
ภาพเหมือนของแม่และเด็ก
มารี บาชเคิร์ทเซฟฟ์
ค.ศ. 1880
จิตรกรชาวรัสเซีย
ผู้เสียชีวิตเมื่ออายุ 25 ปี
งานหลายชิ้นถูกทำลายโดยนาซีระหว่างสงครามโลกครั้งที่สอง

ภาพเหมือนตนเองโดยจิตรกรเอเชีย
ภาพเหมือนและภาพเหมือนตนเองในศิลปะเอเชียมีประวัติที่ยืนยาวกว่าของยุโรป การเขียนภาพของนักปราชญ์-ผู้คงแก่เรียนของเอเชียมักจะเป็นภาพขนาดเล็ก ที่เป็นภาพของศิลปินท่ามกลางภูมิทัศน์ และมีกวีนิพนธ์เขียนเป็นอักษรวิจิตรบรรยายความรู้สึกเกี่ยวกับฉากในภาพ ลักษณะการเขียนอีกแบบหนึ่งเกี่ยวกับนิกายเซ็น ซึ่งจะเป็นภาพเหมือนตนเองเชิงเป็นการ์ตูนมีอารมณ์ขัน ขณะที่ลักษณะการเขียนอื่นจะเป็นภาพเหมือนอย่างเป็นทางการทั่วไป

มุซาชิ มิยาโมโตะ
ซามูไร
นักเขียนและศิลปิน
ราว ค.ศ. 1640
Hakuin Ekaku
เป็นนักบวชนิกายเซ็น
เขียนภาพเหมือนตนเอง
เป็นผู้รู้จากอดีต
ค.ศ. 1764
โมตูริ โนรินางะ
ปลายคริสต์ศตวรรษที่ 18
ญี่ปุ่น 
คะสึชิกะ โฮะกุไซ
ต้นคริสต์ศตวรรษที่ 19
ญี่ปุ่น 
คะสึชิกะ โฮะกุไซ
พิพิธภัณฑ์ลูฟวร์
คิคุชิ โยไซ
ค.ศ. 1856-1857
ญี่ปุ่น
Chen Hongshou
ค.ศ. 1635
จีน
Ren Xiong
สมาชิกของสำนักเขียนเซี่ยงไฮ้
ราว ค.ศ. 1850

ภาพเหมือนตนเองโดยจิตรกรยุโรป
เอกสารตัวเขียนสีวิจิตรมักจะมีภาพเหมือนตนเองโดยเฉพาะในงานเขียนของนักบุญดันสตัน และแม็ทธิว แพริส ส่วนใหญ่แล้วจะเป็นภาพจิตรกรขณะที่กำลังเขียนภาพหรือไม่ก็เสนองานที่เขียนเสร็จแก่ผู้อุทิศหรือต่อผู้ศักดิ์สิทธิ์[11]
เชื่อกันว่าอันเดรอา ออร์ชานยาเขียนภาพเหมือนตนเองแทรกเข้าไปเป็นส่วนหนึ่งของจิตรกรรมฝาผนังที่เขียนในปี ค.ศ. 1359 ซึ่งเป็นการบันทึกอย่างน้อยก็ตามที่นักประวัติศาสตร์ศิลป์จอร์โจ วาซารีกล่าวว่าเป็นสิ่งที่จิตรกรมักจะนิยมทำกัน ในอิตาลีจอตโต ดี บอนโดเน (ค.ศ. 1267-ค.ศ. 1337) วาดภาพตนเองในภาพชุด "eminent men" ในปราสาทที่เนเปิลส์, มาซาชิโอ (ค.ศ. 1401-ค.ศ. 1428) วาดภาพตนเองเป็นหนึ่งในอัครสาวกในจิตรกรรมฝาผนังภายในชาเปลบรันคาชชิ และ เบนนอซโซ กอซโซลิวาดภาพตนเองกับภาพเหมือนของผู้อื่นในภาพ "ขบวนแมไจ" (Procession of the Magi) (ค.ศ. 1459) ในวังเมดิชิ โดยเขียนชื่อไว้บนหมวก สองสามปีต่อมาซันโดร บอตตีเชลลีก็เลียนแบบเขียนตนเองเป็นผู้ชื่นชมคนหนึ่งในภาพ "การชื่นชมของแมไจ" ผู้หันมามองตรงมายังผู้ชมภาพ (ค.ศ. 1475)
ในคริสต์ศตวรรษที่ 14 ก็มีรูปเหมือนแกะท่อนบนของและโดยปีเตอร์ พาร์เลอร์ ในมหาวิหารปรากรวมภาพเหมือนตนเองและเป็นหนึ่งในบรรดารูปท่อนบนรูปแรก ๆ ที่ไม่ใช่รูปท่อนบนของพระราชวงศ์ ลอเร็นโซ กิเบอร์ติรวมรูปปั้นศีรษะของตนเองบนบานประตู หอล้างบาปซันโจวันนีในฟลอเรนซ์
ภาพเหมือนตนเองแรกสุดที่เขียนในอังกฤษ นอกไปจากเอกสารตัวเขียนวิจิตร และก็เป็นภาพเหมือนขนาดเล็กที่เขียนโดยจิตรกรเยอรมันเยอร์ลาค ฟลิคเคอในปี ค.ศ. 1554

นักบุญดันสตัน
อธิการ-จิตรกรแห่ง
สำนักสงฆ์กลาสตันบรี
วาดภาพตนเองหน้าพระเยซูขนาดใหญ่ ต่อมาดันสตันก็ได้เป็นอาร์ชบิชอปแห่งแคนเทอร์เบอรี
ราว ค.ศ. 950
ปีเตอร์ พาร์เลอร์
ปลายคริสต์ศตวรรษที่ 14
จากมหาวิหารปราก
ลอเร็นโซ กิเบอร์ติ
บน "ประตูสวรรค์" ที่
หอศีลจุ่มซานจิโอวานนิ
"ภาพเหมือนชายโพกหัว"
ยัน ฟัน ไอก์
ค.ศ. 1433
เชื่อกันว่าเป็นภาพเหมือนตนเอง ซึ่งทำให้เป็นภาพเหมือนที่เป็นจิตรกรรมแผงภาพแรกที่เขียนขึ้นตั้งแต่ยุคโบราณเป็นต้นมา 
โรเจียร์ ฟาน เดอ เวย์เด็น
ในบทนักบุญลูค
กำลังเขียนภาพพระแม่มารีย์
ราว ค.ศ. 1440
ฌอง โฟเคท์
ราว ค.ศ. 1450
ภาพเหมือนขนาดเล็ก
ถ้าไม่นับฟัน ไอก์ ก็จะเป็นภาพเหมือนเดี่ยวภาพแรกของการเขียนภาพเหมือนตนเองของศิลปะตะวันตก
อันเดรีย มานเทนยา
ราว ค.ศ. 1474
รวมตนเองในจิตรกรรมฝาผนังของสำนักกอนซากา
อิสราเฮล ฟาน เม็คเคอเน็ม
และภรรยา
ราว ค.ศ. 1490
ภาพเหมือนแบบภาพพิมพ์แรก

อัลเบรชท์ ดือเรอร์, ค.ศ. 1471–ค.ศ. 1528
อัลเบรชท์ ดือเรอร์เป็นศิลปินผู้มีความความพะวงเกี่ยวกับภาพพจน์และชื่อเสียงของตนเองอยู่เสมอ รายได้ส่วนใหญ่มาจากการสร้างภาพพิมพ์ของจิตรกรชั้นปรมาจารย์ที่ขายไปทั่วยุโรป ดือเรอร์อาจจะวาดภาพตัวเองบ่อยกว่าจิตรกรอื่น ๆ ในสมัยเดียวกัน เท่าที่ทราบอย่างน้อยก็ประมาณสิบสองภาพที่รวมทั้งจิตรกรรมสีน้ำมัน และวาดเป็นบุคคลหนึ่งในงานชิ้นใหญ่ที่เป็นแท่นบูชา ภาพเขียนภาพแรกเป็นภาพวาดลายเส้นที่เขียนเมื่ออายุได้เพียงสิบสามปี เมื่ออายุได้ยี่สิบสองปีดือเรอร์ก็เขียน "ภาพเหมือนตนเองกับดอกคาร์เนชัน" (ค.ศ. 1493, พิพิธภัณฑ์ลูฟวร์) ที่อาจจะเขียนเพื่อส่งไปให้คู่หมั้นใหม่ ภาพเหมือนตนเองมาดริด (ค.ศ. 1498, พิพิธภัณฑ์ปราโด) เป็นภาพดือเรอร์ในเครื่องแต่งกายหรูหราแบบอิตาลีที่สะท้อนให้เห็นความมีชื่อเสียงไปทั่วยุโรป ในภาพเหมือนตนเองภาพสุดท้ายที่ขายหรือมอบให้เมืองเนิร์นแบร์กที่ตั้งแสดงให้สาธารณชนชมเป็นภาพที่วาดเชิงเป็นพระเยซู (พิพิธภัณฑ์ศิลปะเดิม, มิวนิค) ต่อมาดือเรอร์ก็ใช้ใบหน้าเดียวกันนี้ในการสร้างภาพพิมพ์ของพระพักตร์ของพระเยซูที่ปรากฏบน "ผ้าซับพระพักตร์เวอโรนิคา" (Veil of Veronica) [12] แต่ภาพเหมือนตนเองที่ส่งไปให้ราฟาเอลหายสาบสูญไป ภาพพิมพ์แกะไม้ในโรงอาบน้ำและภาพวาดลายเส้นเป็นภาพเหมือนตนเองที่แทบจะเป็นภาพเปลือย[13]

ดือเรอร์เมื่ออายุ 13 ปี
ค.ศ. 1484
ดือเรอร์เมื่ออายุราว 20 ปี
ค.ศ. 1491–1492
ภาพวาดลายเส้น
พิพิธภัณฑ์ศิลปะเมโทรโพลิทัน 
ดือเรอร์
ค.ศ. 1493
จิตรกรรมสีน้ำมัน เดิมเขียนบนหนัง
พิพิธภัณฑ์ลูฟวร์, ปารีส
ภาพเหมือนตนเอง
ภาพสุดท้ายของดือเรอร์
ค.ศ. 1500—แบบพระเยซู

ยุคฟื้นฟูศิลปวิทยาและยุคบาโรก
จิตรกรชั้นปรมาจารย์ของอิตาลีของยุคฟื้นฟูศิลปวิทยามีเพียงไม่กี่คนเท่านั้นที่เขียนภาพเหมือนตนเองไว้อย่างเป็นทางการ ส่วนใหญ่แล้วก็จะเขียนภาพของตนรวมไว้ในภาพเขียนใหญ่ ภาพเหมือนตนเองที่เขียนก็เป็นภาพเขียนที่ตรงไปตรงมาไม่มีการจัดท่าตั้งท่าเช่นที่ทำกันในสมัยต่อมา การเขียนแบบที่นอกแนวออกไปเช่นที่ดือเรอร์ทำก็แทบจะไม่มีผู้ใดทำตาม นอกไปจาก "ภาพเหมือนตนเองในบทเดวิด" ของจอร์โจเน (ถ้าเป็นภาพเหมือนตนเองจริง) ภาพเหมือนที่มีอยู่ก็ได้แก่ภาพเหมือนของเปียโตร เปรูจิโนที่เขียนราว ค.ศ. 1500 และภาพของพาร์มิจานิโนที่เป็นภาพเขียนเป็นเหมือนกระจากนูน และภาพเหมือนตนเองที่เป็นภาพวาดลายเส้นโดยเลโอนาร์โด ดา วินชี (ค.ศ. 1512) [14] และภาพเหมือนตนเองที่เป็นส่วนหนึ่งของภาพเขียนใหญ่ของมีเกลันเจโล ผู้เขียนใบหน้าของตนเองบนหนังที่ถูกถลกออกมาจากร่างของนักบุญบาร์โทโลมิวในภาพ "การตัดสินครั้งสุดท้าย" ภายในชาเปลซิสติน (ค.ศ. 1536-ค.ศ. 1541) และ ราฟาเอล ที่ปรากฏในภาพ "โรงเรียนแห่งเอเธนส์" (ค.ศ. 1510) หรือภาพที่เกาะไหล่เพื่อน (ค.ศ. 1518) นอกจากนั้นภาพอื่นที่เด่นก็ได้แก่ภาพเหมือนของทิเชียนที่เขียนเป็นชายสูงอายุที่เขียนเมื่อคริสต์ทศวรรษ 1560, เพาโล เวโรเนเซปรากฏเป็นนักเล่นไวโอลินใส่เสื้อสีขาวในภาพ "การแต่งงานที่คานา" โดยมีทิเชียนเล่น bass viol (ค.ศ. 1562) จิตรกรทางตอนเหนือของยุโรปจะนิยมเขียนภาพเหมือนมากกว่าจิตรกรในอิตาลี ที่มักจะวางท่าเดียวกับภาพชาวเมืองผู้มีอันจะกินอื่น ๆ ที่เป็นลูกค้าผู้มาว่าจ้างให้วาด
ภาพ "อุปมานิทัศน์ของความรอบคอบ" (ราว ค.ศ. 1565-1570) โดยทิเชียนเชื่อว่าเป็นภาพของทิเชียน, โอราซิโอลูกชาย และหลานมาร์โค เวเชลลิโอ[15] นอกจากภาพนี้แล้วทิเชียนก็เขียนภาพเหมือนตนเองอีกในปี ค.ศ. 1567 ที่เป็นภาพแรก คาราวัจโจเขียนภาพเหมือนตนเองเมื่อเริ่มเป็นจิตรกรใหม่ ๆ ในภาพ "บาคคัส" ต่อมาก็เขียนเป็นตัวประกอบในภาพเขียนที่ใหญ่กว่า และในที่สุดก็เขียนตนเองเป็นหัวของโกไลแอธที่เดวิดถือในภาพ "เดวิดกับหัวโกไลแอธ" (ค.ศ. 1605-ค.ศ. 1610, หอศิลป์บอร์เกเซ, โรม)

เจ็นทิเล เบลลินี, ชอล์คดำ
ค.ศ. 1496 หรือก่อนหน้านั้น
เบอร์ลิน
ประติมากรอาดัม คราฟท์
ในวัดเซนต์ลอเรนซ์
ที่เนิร์นแบร์ก
คริสต์ทศวรรษ 1490
อาจจะเป็นภาพเหมือนตนเองของเลโอนาร์โด ดา วินชี
ราว ค.ศ. 1512-1515
ภาพเหมือนตนเองของ
นิโคลัส ฮิลลาร์ด
เป็นภาพเหมือนขนาดเล็ก
ค.ศ. 1577

แร็มบรันต์ และคริสต์ศตวรรษที่ 17 ในยุโรปเหนือ
ในคริสต์ศตวรรษที่ 17 จิตรกรเฟลมิชและดัตช์เขียนภาพของตนเองมากกว่าจิตรกรในประเทศอื่นในยุโรป ในช่วงเวลานี้จิตรกรผู้มีชื่อเสียงก็จะมีฐานะทางสังคมดีพอที่จะต้องการที่จะมีภาพเขียนของตนเองเอาไว้เช่นเดียวกับผู้อยู่ฐานะเท่าเทียมกันในสังคม นอกจากเขียนภาพตนเองแล้วจิตรกรก็ยังอาจจะเขียนภาพของภรรยาและบุตรธิดา หรือญาติพี่น้องเช่นเดียวกับพฤติกรรมของชนชั้นกลางโดยทั่วไปในขณะนั้น อันโตนี ฟัน ไดก์ และ เปเตอร์ เปาล์ รือเบินส์ต่างก็เขียนภาพของตนเองเป็นจำนวนหลายภาพ โดยเฉพาะรือเบินส์ผู้นอกจากจะเขียนภาพของตนเองแล้วก็ยังเขียนภาพของครอบครัวด้วย
แร็มบรันต์เป็นจิตรกรผู้เขียนภาพเหมือนตนเองมากที่สุดคนหนึ่ง และบางครั้งก็จะเขียนภาพของภรรยา, ลูกชาย และภรรยาน้อย เดิมเชื่อกันว่าแร็มบรันต์เขียนภาพเหมือนตนเองราวเก้าสิบภาพ แต่ต่อมาก็เป็นที่ทราบกันว่าภาพบางภาพเป็นภาพก็อปปีโดยลูกศิษย์ที่แร็มบรันต์ให้ทำเพื่อเป็นส่วนหนึ่งของการฝึกหัด เมื่อแยกภาพเหล่านี้ออกไปแล้วนักวิชาการสมัยใหม่เชื่อกันว่าแร็มบรันต์เขียนภาพเหมือนตนเองราวสี่สิบภาพ และภาพวาดเส้นอีกสองสามภาพ รวมทั้งภาพพิมพ์อีกสามสิบเอ็ดภาพ ภาพเขียนหลายภาพเป็นภาพที่แร็มบรันต์แต่งตัวแบบกึ่งโบราณอย่างหรูหรา ภาพเขียนเหล่านี้แสดงความก้าวหน้าในชีวิตที่เริ่มตั้งแต่ภาพของจิตรกรหนุ่มไปจนถึงศิลปินผู้ประสบความสำเร็จกับการเขียนภาพเหมือนในคริสต์ทศวรรษ 1630 และต่อไปยังชายสูงอายุผู้ดูจะมีเรื่องครุ่นคิด แต่ก็เป็นผู้มีความสามารถที่ไม่มีผู้ใดเทียมได้[16]

ราว ค.ศ. 1628
เมื่ออายุ 22 ปี
แสดงการใช้ค่าต่างแสง
พิพิธภัณฑ์แห่งชาติแห่งอัมสเตอร์ดัม
ภาพพิมพ์ราว ค.ศ. 1630
อาจจะเขียนเพื่อพยายามจับการแสดงออกทางสีหน้าสำหรับภาพเขียนที่ใหญ่กว่า
ค.ศ. 1632
เมื่อประสบความสำเร็จกับการเขียนภาพเหมือนในลักษณะที่เห็น
ภาพพิมพ์ ค.ศ. 1634
ภาพเหมือนเล่นบท
ภาพเหมือนตนเองแต่งตัวเป็นเจ้าตะวันออกถือกริช 
ค.ศ. 1640
แต่งตัวดัวยเสื้อผ้าของสมัยร้อยปีก่อนหน้านั้น
ราว ค.ศ. 1655
ค.ศ. 1658
แต่งตัวแบบโบราณ
หอแสดงภาพฟริค
ภาพเหมือนตนเองขนาดใหญ่ที่สุดที่อาจจะใช้กระจกช่วย
ค.ศ. 1669
ปีที่เสียชีวิต ที่ดูเหมือนว่าจะอายุมากกว่าภาพอื่น ๆ มาก
หอศิลป์แห่งชาติ, ลอนดอน 

หลังสมัยแร็มบรันต์

ในสเปนก็มีภาพเหมือนตนเองของบาร์โตโลเม เอสเตบัน มูรีโย และ เดียโก เบลัซเกซ ส่วนฟรันซิสโก ซูร์บารานเขียนตนเองเป็นนักบุญลูค ที่เท้าของพระเยซูบนกางเขน (ราว ค.ศ. 1635) ในคริสต์ทศวรรษ 1800 ฟรันซิสโก โกยาเขียนภาพตนเองหลายภาพ ภาพเหมือนตนเองหลังจากสมัยนีกอลา ปูแซ็งมักจะแสดงฐานะทางสังคมของศิลปิน แต่ก็มีบางคนที่เขียนภาพในเครื่องแต่งกายที่ใช้เมื่อเขียนภาพเช่นภาพเหมือนตนเองของฌอง-บัพทิสต์-ซิเมออง ชาร์แดง จิตรกรที่เขียนภาพเหมือนตนเองในคริสต์ศตวรรษที่ 18 มักจะเขียนทั้งภาพในเครื่องแต่งกายอย่างเป็นทางการและเครื่องแต่งกายอย่างลำลอง ฉะนั้นจึงกล่าวได้ว่าจิตรกรเกือบทุกคนที่สำคัญจะทิ้งภาพเหมือนตนเองเอาไว้อย่างน้อยก็ภาพหนึ่ง แม้ว่าจะหลังจากสมัยที่ความนิยมในการวาดภาพเหมือนตนเองจะลดถอยลงไปเมื่อมีวิวัฒนาการทางการถ่ายภาพเข้ามา กุสตาฟว์ กูร์แบอาจจะเป็นศิลปินผู้เขียนภาพเหมือนตนเองที่มีความคิดอันสร้างสรรค์ที่สุดของคริสต์ศตวรรษที่ 19 และภาพ "ห้องเขียนภาพของศิลปิน" และ "สวัสดี มงซิเออร์คูร์เบต์" ก็อาจจะเป็นภาพเหมือนตนเองที่ใหญ่ที่สุดตั้งแต่ที่เคยเขียนกันมา ทั้งสองภาพมีตัวแบบหลายคนแต่บุคคลที่เป็นศูนย์กลางของภาพคือตัวศิลปินเอง
จิตรกรสมัยใหม่ผู้เขียนภาพเหมือนตนเองเป็นจำนวนมาก

จิตรกรคนสำคัญที่สุดคนหนึ่งและคนที่เขียนภาพเหมือนตนเองมากที่สุดคนหนึ่งคือฟินเซนต์ ฟัน โคคผู้เขียนภาพเหมือนตนเองด้วยกันทั้งหมด 37 ภาพระหว่าง ค.ศ. 1886 จนถึง ค.ศ. 1889 สิ่งที่น่าสังเกตของภาพเหมือนของฟัน โคคคือจะไม่มีภาพใดเลยที่จิตรกรจะมองตรงมายังผู้ชมภาพ แม้ว่าจะเป็นภาพที่จ้องตรงไปข้างหน้าแต่ก็ดูเหมือนว่าฟัน โคคจะมีจุดสนใจอื่น ภาพเขียนเหล่านี้ใช้สีที่เข้มข้น บางรูปก็เป็นภาพที่มีผ้าพันแผลรอบหู ซึ่งมาจากความเชื่อที่ว่าฟัน โคคตัดหูตนเอง 
ภาพเหมือนตนเองของอีกอน ชีเลอวางมาตรฐานใหม่ให้แก่การเขียนภาพเหมือนตนเองทางด้านความเปิดเผย หรืออาจจะเรียกว่าออกไปทางลัทธิการแสดงอนาจาร (Exhibitionism) ที่เป็นภาพเปลือยหลายภาพในท่าต่าง ๆ และบางภาพก็เป็นภาพชีเลอกำลังสำเร็จความใคร่ หรือเมื่ออวัยวะเพศแข็งตัวในภาพ "อีรอส" ที่เขียนเมื่อปี ค.ศ. 1911 สแตนลีย์ สเป็นเซอร์ก็เป็นอีกผู้หนึ่งที่เขียนในแนวนี้ เอ็ดเวิร์ด มันช์ก็เป็นศิลปินอีกผู้หนึ่งที่เขียนภาพเขียนของตนเองเป็นจำนวนมาก ที่รวมทั้งจิตรกรรม 70 ภาพ, ภาพพิมพ์ 20 ภาพ และภาพวาดลายเส้นหรือสีน้ำอีกกว่า 100 ภาพ ภาพหลายภาพที่เขียนเป็นภาพที่แสดงถึงการที่ถูกกลั่นแกล้งโดยเฉพาะจากสตรี[17] ฟรีดา คาห์โลผู้ในชีวิตประสบอุบัติเหตุอันร้ายแรงที่ทำให้ต้องนอนเป็นคนไข้อยู่หลายปี เขียนภาพตนเองเป็นหลัก และมักจะเป็นภาพที่เกี่ยวกับความเจ็บปวดทั้งทางร่างกายและจิตใจ คาห์โลเขียนภาพเหมือนตนเองราว 55 ภาพที่รวมทั้งภาพตั้งแต่บั้นเอวขึ้นไปและบางภาพก็เป็นภาพการฝันร้ายที่เป็นสัญลักษณ์ของความทุกข์ทรมานทางกาย
ตลอดอาชีพการเป็นจิตรกรปาโบล ปีกัสโซมักจะใช้ภาพเหมือนตนเองในการบรรยายตนเองหลายแบบ จากช่วงที่เป็นจิตรกรหนุ่มผู้ยังไม่เป็นที่รู้จักใน "Yo Picasso" ไปจนถึงช่วง "Minotaur in the Labyrinth", ตามด้วย "old Cavalier" และ "lecherous old artist and model" ภาพเหมือนตนเองของปีกัสโซมักจะเผยความเข้าใจอันลึกซึ้งทางจิตวิทยาของตัวปีกัสโซเอง ทั้งทางส่วนตัวและทางการเป็นศิลปิน ศิลปินอีกผู้หนึ่งที่เขียนภาพเหมือนตนเองที่เผยลักษณะของตนเองตลอดชีวิตการเป็นจิตรกรคือปีแยร์ บอนาร์ นอกจากนั้นบงนาร์ดก็ยังเขียนภาพเหมือนของภรรยาอีกหลายสิบภาพตลอดชีวิตการเขียนด้วย ศิลปินโดยเฉพาะฟินเซนต์ ฟัน โคค, ปอล โกแก็ง และ อีกอน ชีเลอ ต่างก็เขียนภาพเหมือนตนเองที่เผยตนเองทางจิตวิทยาโดยตลอดอาชีพการเป็นจิตรกร
ประเภทของภาพเหมือนตนเอง
จิตรกรกำลังเขียนภาพ
ภาพเหมือนจากยุคกลางเป็นจำนวนมากเป็นภาพเขียนของจิตรกรที่กำลังเขียนภาพ เช่นในภาพเหมือนตนเองของยัน ฟัน ไอก์ที่ใส่ "Chaperon" ที่มีลักษณะคล้ายหมวก ที่ฟัน ไอก์ตลบชายที่ห้อยลงมาขึ้นไปพันรอบศีรษะที่ทำให้ดูคล้ายผ้าโพกของซิกส์ ที่คงจะเป็นการทำเพื่อที่จะให้สะดวกระหว่างการเขียนภาพ[18] ระหว่างสมัยใหม่ตอนต้นจิตรกรทั้งหญิงและชายที่เขียนภาพเหมือนตนเองก็จะต้องเลือกระหว่างการเขียนภาพในเครื่องแต่งกายที่ดีที่สุดหรือในห้องที่ดีที่สุด หรือจะเขียนตามสภาพความเป็นจริง

"จิตรกรและผู้ซื้อภาพ"
ปิเอเตอร์ บรูเกล (ผู้พ่อ)
ราว ค.ศ. 1565
อาจจะเป็นภาพเหมือนตนเอง
อันท์เวิร์พ
ปิแยร์ มินยาร์ด
ค.ศ. 1690
พิพิธภัณฑ์ลูฟวร์
ฟรานเชสโค โซลิเมนา
ราว ค.ศ. 1715
ฟรองซัวส์ บูแชร์
"ภาพเหมือนตนเองในห้องเขียนภาพ"
ค.ศ. 1720 
โจชัว เรย์โนลด์ส
หอหอภาพเหมือนแห่งชาติ, ลอนดอน
ค.ศ. 1748
จอร์จ เดมารีส
และลูกสาว
ค.ศ. 1750, มิวนิค
"แรงบันดาลใจ"
ฌอง-โอโนเร ฟราโกนาร์ด
"ภาพเหมือนตนเอง"
ค.ศ. 1769
ฌอง-บัพทิสต์-ซิเมออง ชาร์แดง
 (1771) 
ในเครื่องแต่งกายจิตรกร
ฟรันซิสโก โกยา
ค.ศ. 1795
"ห้องเขียนภาพของจิตรกร อุปมานิทัศน์ตามความเป็นจริงของชีวิตในฐานะศิลปินในเจ็ดปี"
กุสตาฟว์ กูร์แบ
ค.ศ. 1855
พิพิธภัณฑ์ลูฟวร์
คาร์ล ลุดวิก เจสเส็น
ค.ศ. 1857
ยาเซ็ค มาลซิวสกี
ค.ศ. 1892
ยูเลียน ฟาลัต
ค.ศ. 1896
อันเดอร์ส ซอร์น
"ภาพเหมือนตนเองและนางแบบ"
ค.ศ. 1896
อุมแบร์โต บ็อชชิโอนี
ภาพเหมือนตนเอง
ค.ศ. 1906 

กลุ่มภาพเหมือนตนเอง

นักวิพากษ์ศิลป์ กาลินา วาซิลเยนา-เชลียพินาแยกลักษณะการเขียนภาพตนเองเป็นสองกลุ่ม ภาพเหมือน "แสดงอาชีพ" (professional) ซึ่งเป็นภาพเขียนของจิตรกรระหว่างการเขียนภาพ และ ภาพเหมือน "ส่วนตัว" (personal) ที่เผยถึงสภาวะทางจริยธรรมและทางด้านจิตใจของผู้เขียน นอกจากนั้นก็ยังแบ่งต่อไปอีกเป็น (1) "ภาพแทรง" คือภาพที่จิตรกรวาดภาพเหมือนตนเองเข้าไปในรูป เช่นอยู่ในหมู่คนในรูป; (2) "ภาพแสดงศักดิ์หรือสัญลักษณ์" คือภาพที่จิตรกรวาดภาพเหมือนตนเองเป็นบุคคลในประวัติศาสตร์หรือศาสนา; (3) "ภาพเหมือนกลุ่ม" คือภาพที่จิตรกรวาดภาพเหมือนตนเองเป็นสมาชิกคนหนึ่งของครอบครัวจริง; (4) "ภาพแท้จริง หรือ ภาพธรรมชาติ" คือภาพที่จิตรกรวาดภาพเหมือนตนเองคนเดียว แต่การจัดกลุ่มที่ว่านี้ก็อาจจะเป็นการจัดที่ค่อนข้างขาดความยืดหยุ่น และภาพเหมือนบางภาพก็อาจจะผสมระหว่างลักษณะการเขียนมากกว่าสองอย่าง[19]
การใช้กระจกและการวางท่า

ภาพเหมือนตนเองตามทฤษฎีแล้วเป็นภาพที่เขียนจากเงาที่สะท้อนจากกระจก เมื่อกระจกแพร่หลายขึ้นในยุโรปในคริสต์ศตวรรษที่ 15 กระจกที่ใช้กันแบบแรกเป็นกระจกนูนที่บางครั้งจิตรกรก็ยังรักษาภาพที่บิดเบือนจากความเป็นจริงของตนเองตามลักษณะกระจกไว้เช่นภาพ "ภาพเหมือนตนเองในกระจก" โดยพาร์มิจานิโนที่เขียนใน ค.ศ. 1524 นอกจากนั้นแล้วกระจกก็ยังสามารถทำให้สร้างองค์ประกอบของภาพได้หลายแบบเช่นภาพ "ภาพเหมือนตนเองสามแบบ" โดยโยฮันส์ กัมพ์ที่เขียนในปี ค.ศ. 1646 หรือเมื่อไม่นานมานี้ในภาพที่เขียนโดยซัลบาดอร์ ดาลีที่เป็นภาพด้านหลังขณะที่กำลังเขียนภาพภรรยา
การใช้เงาที่สะท้อนจากกระจกมักจะเป็นผลทำให้จิตรกรที่ถนัดมือขวาปรากฏในภาพเป็นผู้ถนัดมือซ้าย หรือในทางกลับกันจิตรกรถนัดซ้ายก็จะกลายเป็นผู้ถนัดขวา ฉะนั้นภาพเหมือนที่เป็นก็จะเป็นภาพสะท้อนของจิตรกรที่โลกทั้งโลกเห็นนอกจากว่าจะใช้กระจกสองอัน ภาพเหมือนของแร็มบรันต์ส่วนใหญ่ที่เขียนก่อน ค.ศ. 1660 จะเป็นภาพที่มีมือเพียงมือเดียว - มือที่ใช้เขียนภาพไม่ปรากฏในภาพ[21] ดูเหมือนว่าแร็มบรันต์จะซื้อกระจกบานใหญ่ขึ้นราวปี ค.ศ. 1652 หลังจากนั้นภาพเหมือนตนเองก็มีขนาดใหญ่ขึ้น ในปี ค.ศ. 1658 กระจกบานใหญ่ที่มีกรอบไม้แตกขณะที่ทำการขนย้ายไปยังบ้านของแร็มบรันต์ แต่กระนั้นแร็มบรันต์ก็ยังสามารถเขียนภาพภาพเหมือนตนเองที่มีขนาดใหญ่ที่สุดตั้งแต่เขียนมาได้

ขนาดของกระจกยังคงจำกัดอยู่จนกระทั่งมีการพัฒนาทางเทคโนโลยีในปี ค.ศ. 1688 ในฝรั่งเศสโดยแบร์นาร์ด แปร์โรต์ นอกจากนั้นก็ยังแตกง่าย และราคาก็สูงขึ้นตามขนาด กระจกบานใหญ่ที่แตกก็จะถูกตัดเป็นบานเล็ก ๆ ขาย กระจกที่มีขนาดใหญ่ที่สุดเท่าที่สามารถทำได้ในขณะนั้นมีขนาดราว 80 เซนติเมตร ราวขนาดเดียวกับกระจกในพระราชวังในภาพ "Las Meninas" (กระจกโค้งนูนในภาพ "ภาพเหมือนอาร์นอลฟีนี" ถือกันโดยนักประวัติศาสตร์ว่าเป็นขนาดที่ใหญ่เกินความเหมาะสม ซึ่งเป็นกลเม็ดอันฉลาดอันหนึ่งในการบิดเบือนขนาดอัตราส่วนของภาพ) [22] เพราะความจำกัดของขนาดของกระจกทำให้ภาพเหมือนตนเองของจิตรกรมักจะเป็นภาพครึ่งตัว
ภาพเหมือนตนเองของจิตรกรขณะที่กำลังเขียนภาพเป็นประเภทของภาพเหมือนตนเองที่พบบ่อยที่สุดในการเขียนภาพเหมือนตนเองในยุคกลาง และนิยมกันต่อมาโดยเฉพาะตั้งแต่คริสต์ศตวรรษที่ 18 เป็นต้นมา ภาพเหมือนตนเองอีกประเภทหนึ่งที่นิยมกันในยุคกลางและยุคฟื้นฟูศิลปวิทยาคือการเขียนตนเองเป็นนักบุญลูค (ผู้เป็นนักบุญผู้พิทักษ์ของศิลปิน) กำลังเขียนภาพเวอร์จินแมรี ภาพเหล่านี้มักจะเขียนเพื่อมอบให้สมาคมเซนต์ลูคท้องถิ่นสำหรับนำไปตั้งในชาเปลของสมาคม ภาพเหมือนตนเองที่มีชื่อเสียงก็ได้แก่ภาพ "จิตรกรในห้องเขียนภาพ" โดยกุสตาฟว์ กูร์แบ (ค.ศ. 1855) ซึ่งเป็นภาพ "อุปมานิทัศน์" ขนาดใหญ่ของสิ่งต่าง ๆ และตัวแบบต่าง ๆ รอบจิตรกร
การเขียนภาพเหมือนตนเองและความตาย

มีเกลันเจโล
ราว ค.ศ. 1535-ค.ศ. 1541
เพดานซิสติน
"การตัดสินครั้งสุดท้าย"
มีเกลันเจโลเป็นหนังที่ห้อยมาจากมือของนักบุญบาร์โทโลมิว
อุปมานิทัศน์ของความรอบคอบ
ทิเชียน, ลูกชาย และหลานเป็นอุปมานิทัศน์ของอดีต, ปัจจุบัน และอนาคต
หอศิลป์แห่งชาติ, ลอนดอน
ปลายคริสต์ทศวรรษ 1560
โซโฟนิสบา อังกิสโซลา
ภาพเหมือนตนเอง
ค.ศ. 1610
อายุ 78 ปี
ภาพเหมือนตนเองภาพสุดท้าย แต่ต่อมาอันโตนี ฟัน ไดก์เขียนภาพเหมือนให้
คาราวัจโจเป็นโกไลแอธ
ค.ศ. 1605-10
หอศิลป์บอร์เกเซ, โรม
ยัน เดอ ไบร (ซ้าย) และครอบครัวในภาพ "งานเลี้ยงของแอนโทนีและคลีโอพัตรา" เมื่อมาเขียนอีกครั้งในปี ค.ศ. 1669 ผู้เป็นแบบในภาพแรกก็เสียชีวิตไปกับโรคระบาดกันไปหมด
ฟรันซิสโก โกยาเมื่ออายุ 74 ปี
"ภาพเหมือนตนเองกับด็อคเตอร์อาร์เรียตา"
ค.ศ. 1820
โลวิส โครินธ์
ค.ศ. 1896
เนื้อและกระดูก
ความสัมพันธ์ระหว่างชีวิตกับความตาย
อาร์โนลด์ เบิคลิน
ค.ศ. 1872
อีกภาพหนึ่งที่เป็น
ความสัมพันธ์ระหว่างชีวิตกับความตาย

การใช้ภาพเหมือนตนเองในการสื่อ
ภาพเหมือนตนเองของจิตรกรรมศิลปินร่วมสมัยและศิลปินสมัยใหม่มักจะแสดงลักษณะเด่นตรงที่เป็นการสื่อเรื่องราวที่ไม่เฉพาะแต่เรื่องราวของชีวิตของตัวศิลปินเอง บางครั้งเรื่องราวในภาพก็จะลม้ายแฟนตาซีหรือ การเล่นบท และ เป็นเรื่องที่สร้างขึ้น นอกจากเดียโก เบลัซเกซ (ในภาพเขียน "Las Meninas"), แร็มบรันต์, ยัน เดอ ไบร, กุสตาฟว์ กูร์แบ, ฟินเซนต์ ฟัน โคค และ ปอล โกแก็งแล้ว ภาพเหมือนตนเองของศิลปินคนอื่น ๆ ที่เผยถึงความซับซ้อนก็รวมทั้งปีแยร์ บอนาร์, มาร์ก ชากาล, ลูเซียน ฟรอยด์, อาร์ชีล กอร์คี, แอลิซ นีล, ปาโบล ปีกัสโซ, ลูคัส ซามาราส, เจนนี ซาวิลล์, ซินดี เชอร์แมน, แอนดี วอร์ฮอล และ กิลเบิร์ตและจอร์จ

คริสโตฟาโน อัลลอริ
"จูดิธและหัวโฮโลเฟอร์นีส"
ค.ศ. 1613
ตามคำกล่าวของนักเขียนชีวประวัติ
หัวที่ถูกตัดคือใบหน้าของอัลลอริเอง[23]
อันโตนี ฟัน ไดก์กับดอกทานตะวันที่หมายถึงการได้รับอุปถัมภ์จากชาร์ลส์ที่ 1 ที่แวน ไดค์ถือเหรียญไว้ข้างหน้า[24] ค.ศ. 1633 หรือหลังจากนั้น
โยฮันน์ โซฟฟานีผู้มีความเชี่ยวชาญในการเขียนภาพเหมือนกลุ่มผู้มักจะเขียนภาพประเภทที่เรียกว่า ภาพเหมือนสังสรรค์ (Conversation piece) ที่บรรยายเรื่องราวเล็กน้อยว่าเคยดำรงชีวิตอยู่ในอินเดียอยู่หลายปี
ราว ค.ศ. 1786.
กุสตาฟว์ กูร์แบ
ค.ศ. 1854
"สวัสดีมงซิเออร์คูร์เบต์"<ref>

การใช้ภาพเหมือนตนเองในการเผยแพร่ชื่อเสียงของตนเอง
ภาพเหมือนตนเองเป็นเครื่องมือที่มีประสิทธิภาพในการเผยแพร่ชื่อเสียงของตนเองของศิลปิน โดยเฉพาะสำหรับจิตรกรภาพเหมือน ดือเรอร์ไม่มีความสนใจในการเขียนภาพเหมือนขายเท่าใดนักแต่ก็ใช้ภาพเหมือนตนเองอันไม่เหมือนผู้ใดในการโฆษณาตนเองในฐานะจิตรกร งานเขียนทางการค้าส่วนใหญ่ในช่วงที่ประสบความสำเร็จของแร็มบรันต์เป็นการเขียนภาพเหมือนเช่นเดียวกันอันโตนี ฟัน ไดก์ และ โจชัว เรย์โนลด์ส ซึ่งภาพที่เขียนก็เป็นเจตนาที่ใช้ในการเผยแพร่ชื่อเสียง เมื่อสถาบันจัดการแสดงภาพเขียนกันขึ้นอย่างสม่ำเสมอ ศิลปินหลายคนต่างก็พยายามสร้างภาพเหมือนตนเองที่สร้างความประทับตาให้แก่ผู้ชม เช่นในการแสดงนิทรรศการภาพเหมือน "Rebels and Martyrs" ของหอศิลป์แห่งชาติ, ลอนดอนเมื่อไม่นานมานี้[25] ตัวอย่างของการโฆษณาตนเองของคริสต์ศตวรรษที่ 21 คืองานเขียนภาพเหมือนตนเองทุกวันโดยอาร์โนด์ พรินสเตท์,  ผู้สร้างความโด่งดังเมื่อประกาศว่าจะเขียนภาพเหมือนของตนเองวันละภาพ[26] แต่ก็มีจิตรกรอีกมากที่เขียนภาพเหมือนของตนเองโดยไม่มีจุดประสงค์ในการเผยแพร่ตนเองแต่อย่างใด

ฟรองซัวส์ เดสพอร์เทส์จิตรกรผู้เชี่ยวชาญในการเขียนภาพสัตว์เขียน ภาพเหมือนตนเองอย่างนักล่าสัตว์, ค.ศ. 1699.
โมริซ คองแตง เดอ ลา ตูร์, สีเทียน, ค.ศ. 1750-1760
กุสตาฟว์ กูร์แบ, ภาพเหมือนตนเอง (คนหมดหนทาง) , ราว ค.ศ. 1843
วิลเลียม ออร์เพน, ราว ค.ศ. 1910

ภาพเหมือนตนเองที่บอกอาการทางสุขภาพ

นักเขียนบางคนที่ป่วยด้วยโรคเกี่ยวกับประสาท หรือ ทางร่างกายก็ทิ้งภาพเหมือนตนเองที่ทำให้นายแพทย์ต่อมาพยายามทำการวิจัยความบกพร่องทางจิต และการวินิจฉัยบางอย่างก็ได้รับการตีพิมพ์ในตำราทางด้านประสาทวิทยา[2] การเขียนภาพเหมือนตนเองของศิลปินผู้ป่วยด้วยโรคจิตประสาทเป็นการเปิดโอกาสให้นายแพทย์ได้ศึกษาการมองตนเองของผู้มีปัญหาทางด้านจิตวิทยา และ ประสาทวิทยา
นักเพศวิทยาชาวรัสเซียอิกอร์ คอนตั้งข้อสังเกตในบทความเกี่ยวกับการสำเร็จความใคร่ว่ากิจการดังกล่าวอาจจะปรากฏในงานศิลปะ โดยเฉพาะในงานจิตรกรรม เช่นในภาพเขียนของศิลปินชาวออสเตรียอีกอน ชีเลอ ซึ่งคอนตั้งข้อสังเกตว่าไม่ใช้เป็นภาพเขียนที่แสดงความพึงพอใจของผู้กระทำ แต่เป็นภาพที่แสดงถึงความอ้างว้างโดดเดี่ยว งานเขียนของชีเลอได้รับการวิจัยโดยนักค้นคว้าอื่นทางด้านพฤติกรรมทางเพศของมนุษย์ โดยเฉพาะทางด้านที่เกี่ยวกับโรคใคร่เด็ก (pedophilia)
งานสะสมภาพเหมือน
งานสะสมภาพเหมือนที่สำคัญที่เป็นที่รู้จักกันดีที่สุดและเก่าที่สุดก็ได้แก่งานสะสมของหอศิลป์อุฟฟิซิในฟลอเรนซ์ในประเทศอิตาลีที่เรียกว่า "ระเบียงวาซารี" (Vasari Corridor) ที่เดิมเป็นงานสะสมที่เริ่มขึ้นโดยคาร์ดินัลเลโอโปลด์ เดอ เมดิชิในครึ่งหลังของคริสต์ศตวรรษที่ 17 ที่ได้รับการบำรุงรักษาและหาเพิ่มเติมมาจนกระทั่งถึงปัจจุบันนี้ แต่เป็นงานสะสมที่เป็นของส่วนบุคคลที่ไม่ได้เปิดให้ประชาชนทั่วไปได้เข้าชม แม้ว่าจะมีภาพเขียนบางภาพที่ตั้งแสดงร่วมกับภาพเขียนอื่น ๆ ในงานสะสมทั่วไป "ระเบียงวาซารี" ประกอบด้วยภาพเหมือนกว่า 200 ภาพที่รวมทั้งปีเอโตร ดา กอร์โตนา, ชาร์ลส์ เลอ บรุน, ฌอง-บัพทิสต์ คามิลล์ โคโรต์ และ มาร์ก ชากาล งานสะสมอื่น ๆ ที่สำคัญก็ได้แก่งานสะสมหอภาพเหมือนแห่งชาติ, ลอนดอน และ สาขาในอังกฤษ และหอภาพเหมือนแห่งชาติ, วอชิงตัน ดี.ซี. ใน สหรัฐอเมริกา
ระเบียงภาพ


เปียโตร เปรูจิโน
 (ราว ค.ศ. 1500) 
ราฟาเอล
 (ราว ค.ศ. 1517-ค.ศ. 1518) 
ฮันส์ บาลดุง
 (ค.ศ. 1526) 
ลูคัส ครานาค
 (ค.ศ. 1550) 
ทิเชียนผู้ดูเหมือนจะเขียน
ภาพเหมือนตนเอง
จนกระทั่งอายุมาก
ค.ศ. 1567
อาจจะเป็นภาพเหมือนตนเอง
เอลเกรโก
ค.ศ. 1604
เปเตอร์ เปาล์ รือเบินส์
 (ค.ศ. 1623) 
รือเบินส์กับภรรยาคนแรก
มิวนิค
ราว ค.ศ. 1609
ภาพเหมือนตนเองของ
ฟรันซิสโก ซูร์บารานเป็นนักบุญลูค
ผู้เป็นนักบุญอุปถัมภ์ของจิตรกร
ซาลวาทอร์ โรซา
ค.ศ. 1640
กับคำจารึก
"ระหว่างความเงียบกับการพูด, ความเงียบดีกว่า"
เดียโก เบลัซเกซ
ค.ศ. 1643
นีกอลา ปูแซ็ง
ค.ศ. 1650
ยัน เดอ ไบร และภรรยาเป็น
ยูลิซีส และ เพนเนโลพี
ค.ศ. 1668
เป็นลักษณะการเขียน
ภาพเหมือนประวัติศาสตร์
โจชัว เรย์โนลด์ส
ที่เขียนให้กับราชสถาบันศิลปะ
ที่เป็นประธาน
ค.ศ. 1773
ฟรันซิสโก โกยา
ค.ศ. 1815
จิตรกรในพิพิธภัณฑ์
ชาร์ลส์ วิลล์สัน พีล
ค.ศ. 1822
เออแฌน เดอลาครัว
ค.ศ. 1837
กุสตาฟว์ กูร์แบ
ค.ศ. 1842
เจมส์ แม็คนีลล์ วิสต์เลอร์
ค.ศ. 1872
กามีย์ ปีซาโร
ค.ศ. 1873
เอดัวร์ มาแน
ภาพเหมือนตนเองกับจานผสมสี
ค.ศ. 1879
ปอล เซซาน
ค.ศ. 1880-1881
หอศิลป์แห่งชาติ, ลอนดอน
อ็องรี เดอ ตูลูซ-โลแทร็ก
ค.ศ. 1882-1883
ฟินเซนต์ ฟัน โคค
ค.ศ. 1889
พิพิธภัณฑ์ออร์แซ ปารีส
ฟินเซนต์ ฟัน โคค
ค.ศ. 1889
ปอล โกแก็ง
ค.ศ. 1889
หอศิลป์แห่งชาติ (วอชิงตัน ดี.ซี.)
ปอล โกแก็ง
 (ค.ศ. 1893) 
อ็องรี รูโซ
 (ค.ศ. 1890) 
James Tissot
 (ค.ศ. 1898) 
ทอมัส เอียคินส์
สถาบันการออกแบบแห่งชาติ, นครนิวยอร์ก
ค.ศ. 1902
สตานิสลอว์ วิสปิอันสกี
 ( ค.ศ. 1869–1907) 
นักเขียนบทละคร, กวี, สถาปนิก
และจิตรกรชาวโปแลนด์
 (ค.ศ. 1902) 
อ็องรี มาติส
ภาพเหมือนตนเองใส่เสื้อยืดลายขวาง
ค.ศ. 1906
พิพิธภัณฑ์ศิลปะแห่งรัฐ
โคเปนเฮเกน
จอห์น ซิงเกอร์ ซาร์เจนท์
ค.ศ. 1907
ปีแยร์-โอกุสต์ เรอนัวร์
 (ค.ศ. 1910) 
ปีแยร์-โอกุสต์ เรอนัวร์
 (ค.ศ. 1910) 
อีกอน ชีเลอ
 (ค.ศ. 1910) 
อีกอน ชีเลอ
 (ค.ศ. 1912) 
คาซิเมียร์ มาเลอวิค
 (ค.ศ. 1910-1911) 
วิลเลียม เมอร์ริทท์ เชส
ค.ศ. 1915
ชาร์ลส์ เดมัธ
ห้องอาบน้ำตุรกีกับภาพเหมือนตนเอง
ค.ศ. 1918
ไคตะ มูระยามะ
ค.ศ. 1918
นักเขียน, กวี
และจิตรกรชาวญี่ปุ่น
โลวิส โครินธ์
ค.ศ. 1924
เชน เชง-โพ
ค.ศ. 1930


ภาพวาดเส้น, ภาพพิมพ์ และภาพแกะพิมพ์

จุยเซ็ปเป อาร์ซิมโบลโด
ภาพเหมือนตนเอง
ราว ค.ศ. 1577
เปเตอร์ เปาล์ รือเบินส์
ภาพเหมือนตนเอง
ราว ค.ศ. 1634
ฟรันซิสโก โกยา
ภาพเหมือนตนเอง
print, ค.ศ. 1795
จอห์น คอนสตาเบิล
ภาพเหมือนตนเอง
ค.ศ. 1806
Caspar David Friedrich
ภาพเหมือนตนเอง
age thirty-six, ค.ศ. 1810
ดานเต เกเบรียล รอสเซ็ตติ
poet and artist
ภาพเหมือนตนเอง
ค.ศ. 1847
ฌอง-ฟรองซัวส์ มิลเลต์
ภาพเหมือนตนเอง
ราว ค.ศ. 1850
แม็กซ์ ลีเบอร์มันน์
ภาพเหมือนตนเอง
ค.ศ. 1922

ภาพเหมือนตนเองที่เป็นภาพถ่าย
วิธีสองวิธีที่จะได้มาซึ่งภาพถ่ายของภาพเหมือนตนเองที่ใช้กันโดยทั่วไป ก็ได้แก่การถ่ายจากภาพสะท้อนจากกระจก และ ถือกล้องยื่นออกไปจากตนเอง อีเลียซาร์ แลงแมนถ่ายภาพเงาสะท้อนของตนเองจากกาชาเคลือบนิคเคิล
อีกวิธีหนึ่งทำโดยการตั้งกล้องบนสามขาและตั้งเวลา หรือใชรีโมทคอนโทรลในการคุมชัตเตอร์ อีกวิธีหนึ่งคือตั้งกล้องแล้วเดินไปตั้งท่า ปล่อยให้ผู้ช่วยกดชัตเตอร์แทนให้ 

แม็ทธิว เบรดี
ราว ค.ศ. 1875
นาดาร์
ช่างภาพเหมือนคนสำคัญของฝรั่งเศส
ราวคริสต์ทศวรรษ 1870
อาร์เธอร์ ริมโบด์
ที่ ฮาราร์
ราว ค.ศ. 1883
ทอมัส เอียคินส์
ภาพเหมือนตนเองกับจอห์น ลอรี วอลเลซ
ราว ค.ศ. 1883
Eadweard Muybridge
ภาพเหมือนตนเองเป็นชาย
โยน, ปีน และ เดิน
ราว ค.ศ. 1893
เอ็ดเวิร์ด เอส. เคอร์ทิส
ภาพเหมือนตนเอง
ราว ค.ศ. 1898
ออกัสต์ สตรินด์เบิร์ก
ภาพเหมือนตนเอง
ราว ค.ศ. 1900
เอิร์นสท์ เคิร์ชเนอร์
ภาพเหมือนตนเอง
ราว ค.ศ. 1919
โยะโกะยามะ มัตสุซะบุโร
ภาพถ่ายก่อน
ค.ศ. 1923
คาร์ล ฟาน เว็คเต็น
ช่างภาพเหมือน
ภาพเหมือนตนเอง
ค.ศ. 1934
เดวิด วิลคี วินฟิลด์
ออกัสโต เดอ ลูคา
ช่างภาพเหมือน
ภาพเหมือนตนเอง
ค.ศ. 2000

อ้างอิง

ดูเพิ่ม
ภาษาอังกฤษ
John J. Ciofalo, Self-Portraits of Francisco Goya. Cambridge University Press, 2001
Edward Lucie-Smith with Sean Kelly, The Self Portrait: A Modern View. (1987)
Ernst van de Wetering and others; Rembrandt by himself, 1999, National Gallery, London / Mauritshuis, The Hague, ISBN 1857092708
Joseph L. Koerner, The Moment of Self-Portraiture in German Renaissance Art, Chicago/London, 1993
Jonathan Miller, On Reflection, 1998, National Gallery, ISBN 857092376.
Belle, Julian (Ed.): Five Hundred Self-Portraits. Phaidon Press, London/New York, 2000 (pb 2004), ISBN 0-7148-4384-9  Self-Portraits in chronological order from ancient Egypt to the present. 
ภาษาอื่น
Joëlle Moulin, L'autoportrait au XXe siècle, éd. Adam Biro, Paris, 1999
Pascal Bonafoux, Les peintres et l'autoportrait, 1984
Bernard Auriol, L'image préalable, l'expression impressive et l'autoportrait, Psychologie Médicale, 19, 9, 1543-1547, 1987
Bonafoux, Pascal / Rosenberg, David: Moi! Autoportraits du XX<small data-parsoid='{"stx":"html","dsr":[47287,47303,7,8]}'>e siècle. Musée du Luxembourg (Paris) / Skira Editore (Milano), Exhibition catalogue. 2004, Text French, Paris 2004, ISBN 88-8491-854-5 The book presents 155 artist (fine art) of the 20th century by showing their self-portraits added by informative texts.
Borzello, Frances: Wie Frauen sich sehen – Selbstbildnisse aus fünf Jahrhunderten. Karl Blessing Verlag, München 1998, ISBN 3-89667-052-2
Calabrese, Omar: Die Geschichte des Selbstporträts. Deutscher Kunstverlag, München 2006, ISBN 3-7774-2955-4
Pfisterer, Ulrich / Rosen, Valeska von ~ (Hrsg.): Der Künstler als Kunstwerk. Selbstporträts vom Mittelalter bis zur Gegenwart. Reclam, Stuttgart 2005, ISBN 3-15-010571-4 ()
ภาพเหมือนตนเองเชิงประสาทวิทยา
Tielsch AH, Allen PJ (2005) Listen to them draw: screening children in primary care through the use of human figure drawings. Pediatr Nurs 31 (4): 320—327. This survey of literature is focused on the method of drawing people as the method of diagnostics. Children's figures can recognize mental disorders. The authors describe the use of self-portraits for diagnostics of emotional disorders in children from 6 to 12 years. Although this procedure does not make it possible to place final diagnosis, it is useful for the recognition of problems.
Morin C, Pradat-Diehl P, Robain G, Bensalah Y, Perrigot M (2003) Stroke hemiplegia and specular image: lessons from self-portraits. Int J Aging Hum Dev 56 (1): 1-41. Patients with hemiplegia have diverse problems of self-perception, which are caused by neurological defeats of the idea of body, or by psychological problems with the perception their own self.
จิตวิทยาของทัศนคติต่อตนเอง
Wegner DM (2003) The mind's self-portrait. Ann N Y Acad Sci 1001: 212—225. Psychology and neuroscience approach understanding of reason and consciousness. Meanwhile each human reason contains the self-portrait, which contains the self-appraisal of cognitive processes. This self-portrait assumes that the actions of man are governed by thoughts and, thus, the body is governed by consciousness. Self-portrait leads to the persuasion, that we consciously desire to make something. Studies show that self-portraiture is a caricature on the function of the brain, but at the same time it is the basis of the sensation of authorship and responsibility of one's own actions.
ดูเพิ่ม
ภาพเหมือน
ภาพเหมือนตนเองโดยฟินเซนต์ ฟัน โคค
แหล่งข้อมูลอื่น

 - Official web site
 by Jeanne Ivy.
 - a method of self-examination.
, research related to The Self Portrait: A Modern View. (1987), Edward Lucie-Smith with Sean Kelly and other books
One can also use the term "autoportrait" in the search engine of the , which describes the works of 84 French museums, including the Louvre:

 at Artcyclopedia
 at Artcyclopedia
[ Joshua Reynolds self-portraits, from the Tate

*
หมวดหมู่:ภาพเหมือน