ఇలియడ్

Question: హోమెర్ ఇలియడ్ ను ఎప్పుడు రచించాడు?

Main Page








Trojan WarAchilles tending the wounded Patroclus
(Attic red-figure kylix, c. 500 BC)
The war
Setting: Troy (modern Hisarlik, Turkey)

Period: Bronze Age

Traditional dating: c. 1194–1184 BC

Modern dating: c. 1260–1180 BC

Outcome: Greek victory, destruction of Troy

See also: Historicity of the Iliad
Literary sources
Iliad
Epic Cycle
Aeneid, Book 2
Iphigenia in Aulis
Philoctetes
Ajax
The Trojan Women
Posthomerica
See also: Trojan War in popular culture
Episodes
Judgement of Paris
Seduction of Helen
Trojan Horse
Sack of Troy
The Returns
Wanderings of Odysseus
Aeneas and the Founding of Rome
Greeks and allies
Agamemnon
Achilles
Helen
Menelaus
Nestor
Odysseus
Ajax
Diomedes
Patroclus
Thersites
Achaeans
Myrmidons
See also: Catalogue of Ships
Trojans and allies
Priam
Hecuba
Hector
Paris
Cassandra
Andromache
Aeneas
Memnon
Troilus
Penthesilea and the Amazons
Sarpedon
See also: Trojan Battle Order
Participant gods
Caused the war:
Eris
On the Greek side:
Athena
Hephaestus
Hera
Hermes
Thetis
Poseidon
On the Trojan side:
Aphrodite
Apollo
Ares
Artemis
Leto
Scamander
Zeus
Related topics
Homeric Question
Archaeology of Troy
Mycenae
Mycenaean warfarevt


ఇలియడ్  (కొన్నిసార్లు ఇలైన్ పాట లేదా ఇలియుమ్ పాట అని సూచిస్తారు) అనేది లఘువుకు సంబంధించి ఆరు గణాలు ఉన్న పద్యపాదాలలో ఒక పురాణ పద్యం, సంప్రదాయంగా హోమెర్ రచించింది. గ్రీకు రాష్ట్రాల ఒక కూటమిచే పది సంవత్సరాల ఇలియం ముట్టడి, ట్రోజన్ యుద్ధంలో ప్రారంభమై, ఇది అగామెమ్నాన్ మరియు పోరాటయోధుడు అకిలిస్‌ల మధ్య యుద్ధాలను మరియు వారాలకొద్ది జరిగిన ఒక కొట్లాట గురించి వివరిస్తుంది. ఈ కథలో యుద్ధంలోని ఆఖరి సంవత్సరంలోని కొన్ని వారాల్లో జరిగిన సంఘటనలను అంశాలను మాత్రమే కలిగి ఉన్నప్పటికీ, ఇలియడ్ ముట్టడిలో పలువురు గ్రీకు ప్రముఖుల గురించి పేర్కొంటుంది లేదా ప్రస్తావిస్తుంది.
ఒడిస్సీ తోపాటు, హోమెర్ రచించినట్లు చెప్పే, ఇలియడ్ అనేది పాశ్చాత్య సాహిత్యంలోని పురాతన సజీవ రచనల్లో ఒకటిగా చెప్పవచ్చు మరియు దీని వ్రాతపూర్వక సంస్కరణ సుమారు ఎనిమిదవ శతాబ్దం BCకి చెందినది.[1] ఇలియడ్‌ లో 15,000 కంటే ఎక్కువ పంక్తులు ఉన్నాయి మరియు ఇది ఇతర మాండలికాలతో ఐయోనిక్ గ్రీకులోని ఒక సాహిత్య రసమిశ్రమం హోమెరిక్ గ్రీకులో రచించబడింది.
సారాంశం
గమనిక: పుస్తక సంఖ్యలు కుండలీకరణాల్లో ఉంటాయి మరియు పుస్తకంలోని సారాంశానికి ముందు పేర్కొనబడతాయి. 

(1) గాఢాలోచనలకు ఒక ఆవాహన తర్వాత, ఈ కథ ట్రోజన్లు మరియు ముట్టడించిన గ్రీకుల మధ్య ట్రోజన్ యుద్ధం ముగింపులో ఇన్ మెడియాస్ రెస్‌ లో ప్రారంభమవుతుంది. అపోలో యొక్క ఒక ట్రోజన్ పురోహితుడు చ్రెసెస్ గ్రీకు నాయకుడు అగామెమ్నన్ యొక్క ఒక బందీ, అతని కుమార్తె చ్రేసెయిస్‌ను తిరిగి అప్పగించడానికి గ్రీకుల ఆస్తిని అందించాడు. గ్రీకులో ఎక్కువమంది ఈ ఆఫర్‌ను అంగీకరించినప్పటికీ, అగామెమ్నాన్ తిరస్కరించాడు. చ్రేసెస్ అపోలో సహాయం కోసం ప్రార్థిస్తుంది మరియు అపోలో గ్రీకు సైన్యానికి ప్లేగు వ్యాధి సోకేలా శపిస్తాడు. తొమ్మిది రోజులు ప్లేగు వ్యాధితో బాధపడిన తర్వాత, మేర్మిడాన్ ఆగంతుకల నాయకుడు అకిలెస్ ప్లేగు సమస్యను పరిష్కరించేందుకు ఒక సమావేశాన్ని ఏర్పాటు చేస్తాడు. ఒత్తిడి కారణంగా, అగామెమ్నోన్ చ్రేసిస్‌ను ఆమె తండ్రికి తిరిగి అప్పగించేందుకు అంగీకరిస్తాడు, దాని బదులుగా అకిలెస్ బందీ బ్రిసెయిస్‌ను తీసుకోవాలని నిర్ణయించుకుంటాడు. ఆగ్రహించిన అకిలెస్ ఇకపై అతను మరియు అతని దళ సభ్యులు అగామెమ్నోన్ తరపున పోరాడకుండా, జన్మస్థలాన్నికి వెళ్లిపోతామని పేర్కొంటాడు. ఒడిస్సీ ఒక ఓడను తీసుకుని, చ్రేసెయిస్‌ను ఆమె తండ్రి వద్దకు చేరుస్తాడు, దీనితో అపోలో ప్లేగు వ్యాధిని తొలగిస్తాడు. ఈ సమయంలో, అగామెమ్నోన్ యొక్క వార్తాహరులు బ్రిసెయిస్‌ను తీసుకుని పోతారు మరియు అకిలెస్ తన తల్లి థెటిస్‌ను ట్రోజన్‌ల చేతిలో గ్రీకులు ఓడిపోయే పరిస్థితి ఏర్పడాలని జెయుస్‌ను ప్రార్థించమని కోరతాడు, దీని వలన అగామెమ్నోన్ గ్రీకులకు అకిలెస్ యొక్క విలువ తెలుస్తుందని భావిస్తాడు. థెటిస్ ఆ విధంగా ప్రార్థిస్తుంది, జెయుస్ అంగీకరిస్తాడు.
(2) మరియు అగామెమ్నోన్‌కు ఒక కలలో కనిపించి, నగరంపై దాడి చేయమని సూచిస్తాడు. అగామెమ్నోన్ కలను నమ్ముతాడు కాని ముందుగా గ్రీకు సైన్యం యొక్క ధైర్యాన్ని పరీక్షించడానికి నిర్ణయించుకుని, వారిని ఇంటికి చేరుకోమని చెబుతాడు. ఈ పథకం విఫలమవుతుంది మరియు ఏథెనాచే ప్రోత్సహించబడిన ఓడిస్సీ యొక్క మధ్యవర్తిత్వము మాత్రమే అల్లరి మూకను ఆపగలిగింది. ఒడిస్సీ అగామెన్నోన్ యుద్ధంలో పోరాడటానికి అసంతృప్తిని వ్యక్తం చేసిన ఒక సాధారణ సైనికుడు థెర్సైట్స్‌ను ఎదుర్కొంటాడు మరియు ఓడిస్తాడు. ఒక భోజనం తర్వాత, గ్రీకులు ట్రోజన్ మైదానంలో బృందాలు వలె మోహరించబడ్డాయి. కవి దీనిని ప్రతి గ్రీకు ఆగంతుక బృందాన్ని వివరించడానికి అవకాశంగా భావించాడు. గ్రీకుల మోహరించినట్లు వార్త రాజు ప్రియామ్‌కు చేరినప్పుడు, ట్రోజాన్లు కుడా మైదానంలోకి ప్రవేశించారు. గ్రీకులకు ఒక సమాన జాబితాలో, కవి ట్రోజాన్లు మరియు వారి మిత్రరాజ్యాలను వివరించాడు.
(3) మైదానంలో ఇరుసైన్యాలు ఒకదానికొకటి ఎదుర్కొనేందుకు సిద్ధమయ్యాయి, కాని వారి కలుసుకోవడానికి ముందు, ప్యారిస్ మెనెలౌస్ టోర్జన్ సైన్యాధికారి మరియు అతని సోదరుడు హెక్టర్ యొక్క సలహా మరియు కోరిక ప్రకారం, ఒక ద్వంద్వ యుద్ధం ద్వారా యుద్ధాన్ని ముగించాలని కోరాడు. హెలెమ్ వాల్స్ ఆఫ్ ట్రాయ్ నుండి గ్రీకు కమాండర్లు గురించి ప్రియామ్‌కు చెబుతాడు, ఇరుదళాలు ఒక సంధి కోసం మరియు ద్వంద్వ యుద్ధం ఫలితానికి కట్టుబడి ఉంటామని నిర్ణయించుకున్నాయి. ప్యారిస్ ఓడిపోతాడు, కాని మైనెలౌస్ అతన్ని చంపడానికి ముందు అప్రోడైట్ అతన్ని రక్షించి, మంచంపై పడుకోబెడతాడు.
(4) ట్రాయ్‌పై హెరా యొక్క ద్వేషంచే, జెయుస్ మెనెలౌస్‌ను ఒక బాణంతో గాయపర్చడానికి ట్రోజన్ పాండారోస్‌ను ఏర్పాటు చేయడం ద్వారా సంధిని చెడగొట్టాడు. అగామెమ్నోన్ గ్రీకులను రెచ్చగొడతాడు మరియు యుద్ధం జరుగుతుంది.
(5) పోరాటంలో, డియోమెడెస్ పలువురు ట్రోజన్‌లను హతమార్చి, అనీయస్‌ను ఓడిస్తాడు, మళ్లీ అప్రోడైట్ అతన్ని రక్షిస్తాడు, కాని డియోడెస్ దేవతపై దాడి చేసి, గాయపరుస్తాడు. అపోలో డియోమెడెస్‌ను ఎదుర్కొంటాడు మరియు దేవుళ్లతో పోరాటాన్ని వ్యతిరేకిస్తూ అతన్ని హెచ్చరిస్తాడు. హెక్టర్‌లతో సహా పలువురు నాయకులు మరియు కమాండర్లు యుద్ధంలో పాల్గొంటారు మరియు ఇరుప్రక్కల మద్దతు ఇస్తున్న దేవుళ్లు యుద్ధాన్ని ప్రభావితం చేసేందుకు ప్రయత్నిస్తారు. అథెనాతో ధైర్యం పొందిన, డియోమెడెస్ అరెస్‌ను గాయపరుస్తాడు మరియు అతన్ని యుద్ధం నుండి దూరం చేస్తాడు.
(6) హెక్టర్ ట్రోజన్లను సమకూర్చుకుని, ఒక అల్లరిమూకను అడ్డుకుంటాడు; గ్రీకు డైమెడెస్ మరియు ట్రోజన్ గాలౌకోస్ ఒక ప్రాంతంలో కలుసుకుని, అసమాన బహుమతులను మార్చుకున్నారు. హెక్టర్ నగరంలోకి ప్రవేశించి, ప్రార్థనలు మరియు త్యాగాలు చేయమని సూచిస్తాడు, ప్యారిస్‌ను యుద్ధానికి ఆహ్వానిస్తాడు, నగర ద్వారాల వద్ద అతని భార్య అండ్రోమాచ్ మరియు కుమారుడు అస్ట్యానాక్స్‌లకు వీడ్కోలు చెబుతాడు మరియు యుద్ధంలోకి తిరిగి ప్రవేశిస్తాడు.
(7) హెక్టార్ అజాక్స్‌తో ద్వంద్వ యుద్ధం చేస్తాడు, కాని రాత్రి కావడం వలన యుద్ధం ముగుస్తుంది మరియు ఇరువైపుల సైనికులు సేదతీరతారు. గ్రీకులు మరణించిన వారిని దహనం చేయడానికి అంగీకరిస్తారు మరియు వారి ఓడలు మరియు శిబిరాలను రక్షించుకోవడానికి ఒక గోడను నిర్మిస్తారు, ట్రోజన్లు హెలెన్‌ను తిరిగి పంపడం గురించి యుద్ధం చేస్తారు. ప్యారిస్ హెలెన్‌ను తిరిగి ఇవ్వడానికి బదులుగా అతను స్వాధీనం చేసుకున్న మొత్తం ఐశ్వర్యాన్ని తిరిగి ఇస్తానని మరియు అదనపు ఐశ్వర్యాన్ని కూడా ఇస్తానని పేర్కొంటాడు మరియు ఆ ఆఫర్ తిరస్కరించబడుతుంది. చనిపోయిన వారిని దహనం చేయడానికి ఒక రోజు విరామం ఇవ్వబడుతుంది, ఈ సమయంలో గ్రీకులు వారి గోడ మరియు కంచెను కూడా నిర్మించుకుంటారు.
(8) తర్వాత రోజు ఉదయం, జెయుస్ దేవుళ్ల జోక్యాన్ని నిరాకరిస్తాడు మరియు పోరాటం మళ్లీ కొత్తగా ప్రారంభమవుతుంది. ట్రోజన్లు నెగ్గుతారు మరియు గ్రీకులను వారి గోడ వరకు తరిమి కొడతారు, హీరా మరియు అథెనాలు సహాయం నిరాకరించబడింది. ట్రోజన్లు గ్రీకు గోడపై దాడి చేయడానికి ముందే రాత్రి అవుతుంది. ఉదయానే దాడి చేయడానికి సిద్ధంగా వారు మైదానంలో పాగావేస్తారు మరియు మైదానంలో వారి కాగడాలు నక్షత్రాలు వలె కనిపించాయి.

(9) అదే సమయంలో, గ్రీకులు నిరాశకు గురయ్యారు. అగమెమ్నోన్ తన తప్పు తెలుసుకున్నాడు మరియు బ్రిసెయిస్‌ను మరియు అధిక బహుమతులతో ఒడిస్సీ, అజాక్స్, ఫియోనిక్స్ మరియు ఇద్దరు వైతాళికులతో ఒక రాయబారి కూటమిని పంపాడు, అతను తిరిగి వచ్చిన తర్వాత మాత్రమే యుద్ధం చేయాలనే ఉద్దేశ్యంలో అతని పడవలకు పక్కనే స్థావరం ఏర్పర్చుకున్నాడు. అకిలెస్ మరియు అతని సహచరుడు ప్యాట్రోక్లస్ రాయబారి కూటమిని సాదరంగా ఆహ్వానించారు, కాని అకిలెస్ కోపంతో అగామెమ్నోన్ అభ్యర్థనను తిరస్కరించాడు మరియు ట్రోజన్లు అతని ఓడలకు చేరుకుని, నిప్పుతో వారిని బెదిరించినప్పుడు మాత్రమే యుద్ధానికి మళ్లీ చేరుకుంటానని పేర్కొన్నాడు. రాయబారి కూటమి రిక్తహస్తాలతో తిరిగి వస్తారు.
(10) ఆ రాత్రి గడిచిన తర్వాత, ఒడిస్సీ మరియు డైమెడెస్‌లు ట్రోజన్ సరిహద్దుల దాటి వచ్చి, ట్రోజన్ డోలోన్‌ను హతమారుస్తారు మరియు ట్రాయ్ యొక్క కొన్ని త్రాసియన్ మిత్రరాజ్యాల శిబిరాల్లో బీభత్సం సృష్టిస్తారు.
(11) ఉదయానే, యుద్ధం తీవ్రంగా మారుతుంది మరియు అగ్నమెమ్నోన్, డైమెడెస్ మరియు ఒడిస్సీ లు అందరూ గాయపడతారు. అకిలెస్ గ్రీకు హతక్షతుల గురించి విచారించడానికి అతని శిబిరం నుండి ప్యాట్రోక్లస్‌ను పంపుతారు మరియు అక్కడ పాట్రోక్లస్ నెస్టోర్ ఇచ్చిన ఒక ప్రసంగం చేసే జాలితో చలిస్తాడు.
(12) ట్రోజన్లు గ్రీకుల గోడను కాళ్లతో కూలదీస్తారు. ఒక శకునాన్ని పట్టించుకోకుండా హెక్టర్ భయంకరమైన పోరాటంలోకి ప్రవేశిస్తాడు. గ్రీకులు నిరాశలో మునిగిపోతారు, వాల్ యొక్క ద్వారం కూలిపోతుంది మరియు హెక్టర్ ప్రవేశిస్తాడు.
(13) ఇరుప్రక్కలా పలువురు మరణించారు. ట్రోజన్ యోగి పాలీడామాస్ వెనక్కి తిరుగు రావాలని హెక్టర్‌కు సూచిస్తాడు మరియు అకిలెస్ గురించి హెచ్చరిస్తాడు, కాని హెక్టర్ దానిని విస్మరిస్తాడు.
(14) హీరా జెయుస్‌ను మభ్యపెడుతుంది మరియు నిద్రపోయేలా చేసి, పోసైడాన్ గ్రీకులకు సహాయం చేయడానికి వీలు కల్పిస్తుంది మరియు ట్రోజన్లు మైదానంలోకి తిరిగి ప్రవేశిస్తారు.
(15) జెయుస్ మేల్కొంటాడు మరియు పోసైడన్ యొక్క మధ్యవర్తితంచే ఆగ్రహిస్తాడు. గ్రీకు మద్దతు ఇస్తున్న దేవుళ్ల అసంతృప్తికి వ్యతిరేకంగా, జెయుస్ ట్రోజన్లకు సహాయం చేయడానికి అపోలోను పంపుతాడు, ఇతను మళ్లీ గోడను పడగొడతాడు మరియు యుద్ధం ఓడల వరకు చేరుకుంటుంది.
(16) ప్యాట్రోక్లస్ జరుగుతున్న సంఘటనలను చూడలేకపోతాడు మరియు ఓడలను రక్షించమని అకిలెస్‌ను అభ్యర్థిస్తాడు. అకిలెస్ కనికరిస్తాడు మరియు ప్యాట్రోక్లస్‌తో అతని సైన్యాన్ని పంపుతాడు, అతను అకిలెస్ యొక్క కీర్తిని దోచుకుంటాడని భావించి, ట్రోజన్లను వెంబడించ వద్దని ఒక పరుష హెచ్చరికతో అతన్ని పంపివేస్తాడు. ప్యాట్రోక్లస్ మెర్మిడాన్లను యుద్ధంలోకి తీసుకుని వెళతాడు మరియు ట్రోజన్లు మొదటి ఓడకు నిప్పు పెట్టడానికి ముందు చేరుకుంటాడు. ట్రోజన్లు ఆకస్మిక ఎదురు దాడిచే ఓడిపోతారు. అకిలెస్ ఆదేశాన్ని విస్మరించిన ప్యాట్రోక్లస్ ట్రోజన్లు వెంబడించి, ట్రాయ్ ద్వారాల వరకు తరిమి కొడతాడు, అక్కడ అపోలో అతన్ని ఆపుతాడు. ప్యాట్రోక్లస్ అపోలో మరియు యుఫోర్బోస్‌లతో పోరాడతాడు మరియు చివరికి హెక్టర్ చేతిలో మరణిస్తాడు.
(17) హెక్టర్ మరణించిన ప్యాట్రోక్లస్ నుండి అకిలెస్ కవచాన్ని తీసుకుంటాడు, కాని పోరాటం ప్యాట్రోక్లస్ దేహం చుట్టూ జరుగుతుంది.
(18) అకిలెస్ పాట్రోక్లస్ యొక్క మరణం గురించి తెలుసుకున్న వెంటనే బాధతో పిచ్చివాడవుతాడు మరియు హెక్టర్‌పై ప్రతీకారం తీర్చుకుంటానని ప్రతిజ్ఞ చేస్తాడు; అతని తల్లి థెటిస్ కూడా అకిలెస్ హెక్టర్‌ను చంపినట్లయితే అతను కూడా విధి ప్రకారం చనిపోతాడని బాధపడుతుంది. అకిలెస్ పాట్రోక్లస్ యొక్క దేహాన్ని తీసుకురావడంలో సహాయాన్ని కోరతాడు, కాని కవచాన్ని అభ్యర్థించడు. అథెనాచే ప్రోత్సహించబడిన, అకిలెస్ గ్రీకు గోడకు బయట నిలబడి, ఆగ్రహంతో అరుస్తాడు. ట్రోజన్లు అతని వీరంగాన్ని చూసి భయపడతారు మరియు గ్రీకులు ప్యాట్రోక్లస్ యొక్క దేహాన్ని తీసుకుని పోతారు. మళ్లీ పోలేడామాస్ హెక్టర్‌తో నగరంలోకి ప్రవేశించమని కోరతాడు, మళ్లీ హెక్టర్ నిరాకరిస్తాడు మరియు ట్రోజన్లు రాత్రి అయిన తర్వాత మైదానంలోకి ప్రవేశిస్తారు. ప్యాట్రోక్లస్ విచారిస్తాడు మరియు అదే సమయంలో, థెటిస్ అభ్యర్థన మేరకు, హెఫాయిస్టోస్ అకిలెస్ కోసం ఒక నూతన ఆయుధ సామగ్రిని రూపొందిస్తాడు, వాటిలో ఒక అద్భుతమైన కవచం ఉంటుంది.
(19) ఉదయాన, అగమెమ్నోన్ మాట ఇచ్చిన ప్రకారం, బ్రిసెయిస్‌తో సహా అన్ని బహుమతులను అకిలెస్‌కు ఇస్తాడు, కాని అతను వాటిని సంతృప్తి చెందడు. గ్రీకులు ఆహారం తినే సమయంలో అకిలెస్ ఉపవాసం ఉండేవాడు మరియు అతని నూతన సామగ్రిపై తోలును చుట్టేవాడు మరియు అతని పెద్ద ఈటెను విసిరేవాడు. అతని గుర్రం ఎక్సాంథోస్ అతని మరణం తర్వాత అకిలెస్‌కు దర్మోపదేశం చేస్తుంది. అకిలెస్ అతని రథాన్ని యుద్ధంలోకి నడిపిస్తాడు.
(20) జెయుస్ దేవుళ్ల జోక్యంపై నిషేధాన్ని ఎత్తివేస్తాడు మరియు దేవుళ్లు ఇరుప్రక్కలా స్వేచ్ఛగా సహాయం చేస్తారు. ఆగ్రహంతో మండిపోతున్న అకిలెస్ దాడి చాలా తీవ్రంగా కనిపించింది మరియు అతను పలువురిని వధించాడు.
(21) ట్రోజన్ల తరుముతూ వెళ్లిన అకిలెస్ స్కామాండ్రోస్ నదిలో మధ్యలో వారిని అడ్డుకుని, వారిని ఊచకోత కోయడం ప్రారంభించి, నదిని మృతదేహాలతో నింపుతాడు. నది ఆగ్రహంతో చంపుతున్న అకిలెస్‌ను ఎదుర్కొంటుంది, కాని హెఫాయిస్టోస్ అగ్నిదాడిచే ప్రతిఘటించారు. దేవుళ్లు వారిలోవారు పోట్లాడుకోవడం ప్రారంభించారు. పారిపోయి వస్తున్న ట్రోజన్లను కాపాడటానికి నగరం యొక్క భారీ ద్వారాలు తెరవబడతాయి మరియు అపోలో ఒక ట్రోజన్ వలె మారురూపంలో అకిలెస్‌ను నగరం నుండి దూరంగ తీసుకుని పోతాడు.
(22) అపోలో తన యదార్ధ రూపాన్ని అకిలెస్‌కు చూపించనప్పుడు, ట్రోజన్‌లు అందరూ నగరంలోకి ప్రవేశిస్తారు, కాని పాలీడామాస్ యొక్క సూచనలను రెండు సార్లు విస్మరించిన హెక్టార్ ఓటమిని అవమానంగా భావించాడు మరియు అకిలెస్‌ను ఎదుర్కొవడానికి నిర్ణయించుకుంటాడు, అయితే ప్రియామ్ మరియు హెక్యూబా, అతని తల్లిదండ్రులను తప్పిస్తాడు. అకిలెస్ చేరుకున్న వెంటనే, హెక్టర్ యొక్క సంకల్పం అతన్ని ఓడిస్తుంది మరియు అతన్ని అకిలెస్ నగరంలో వెంటాడతాడు. చివరికి, అథెనా అతని పరిగెట్టకుండా ఆపడానికి మాయ చేస్తాడు మరియు అతన్ని అకెలిస్ పట్టుకని, హతమారుస్తాడు. అకిలెస్ హెక్టర్ దేహాన్ని తీసుకుని, దానిని అగౌరవపరుస్తాడు.
(23) ప్యాట్రోక్లస్ యొక్క ఆత్మ అకిలెస్‌కు ఒక కలలో కనిపిస్తుంది మరియు అతని శరీరం యొక్క ఖననం గురించి పేర్కొంటాడు. గ్రీకులు అంతిమ సంస్కరాలకు ఒక రోజును కేటాయించారు మరియు అకిలెస్ బహుమతులను ఇచ్చేస్తాడు.
(24) అకిలెస్ అప్పటికీ హెక్టర్ యొక్క శరీరాన్ని అవమానపర్చడం కొనసాగిస్తుండటంతో, జియుస్ ఆ దేహం తప్పక ప్రియామ్‌కు తిరిగి చేరాలని నిర్ణయిస్తాడు. హెర్మెస్ నాయకత్వంలో, ప్రియామ్ ఒక బండిలో ట్రాయ్ నుండి మైదానంలోకి ప్రవేశించి, గ్రీకు సైన్యం చూడకుండా ప్రవేశిస్తాడు. అతను మోకాళ్లపై నిలబడి అకిలెస్‌ను అతను కొడుకు దేహాన్ని అప్పగించమని ప్రార్థిస్తాడు. అకిలెస్ కరిగిపోతాడు మరియు వారిద్దరు యుద్ధంలో కోల్పోయిన వాటి గురించి శోకిస్తారు. భోజనం చేసిన తర్వాత, ప్రియామ్ హెక్టర్ యొక్క శరీరాన్ని తిరిగి ట్రాయ్‌లోకి తీసుకుని వెళతాడు. హెక్టర్ దేహాన్ని ఖననం చేస్తారు మరియు నగరం శోకంలో మునిగిపోతుంది.
ప్రధాన పాత్రలు


ఇలియడ్ యొక్క పలు పాత్రలు ఇక్కడ ఇవ్వబడ్డాయి; రెండవ పుస్తకం "కేటలాగ్ ఆఫ్ షిప్స్"లోని రెండవ సగంలో, కమాండర్లు మరియు మద్దతుదారులను పేర్కొన్నారు; యుద్ధ సన్నివేశాల్లో చిన్న పాత్రలు హతమవుతాయి.
అచెయాన్స్
అచెయాన్స్ (Ἀχαιοί) — ఇలా కూడా పిలుస్తారు హెలెనెస్ (గ్రీకులు), డానాన్స్ (Δαναοί), మరియు ఆర్గివ్స్ (Ἀργεĩοι). 
అగామెమ్నోన్ — మేసెనీ రాజు; గ్రీకుల నాయకుడు.
అకిలెస్ — మెర్మిడాన్స్ నాయకుడు, యుద్ధ నాయకుడు.
ఒడిస్సీ — ఇతాకా రాజు; నైపుణ్యం కలిగిన గ్రీకు కమాండర్ మరియు ఒడిస్సీ నాయకుడు.
అయాస్ (అజాక్స్ ది గ్రేటర్) — టెలామోన్ యొక్క కుమారుడు, డైమెడెస్‌తో, అతను యుద్ధ కళల్లో అకిలెస్ తర్వాత స్థానంలో నిలుస్తాడు.
మెనెలౌస్ — స్పార్టా రాజు; హెలెన్ యొక్క భర్త మరియు అగామెమ్నోన్ యొక్క సోదరుడు.
డైయెమెడెస్ — ఆర్గోస్ రాజు, టేడెస్ యొక్క కుమారుడు.
అయాస్ (అజాక్స్ ది లెసెర్) — ఆయిలెస్ యొక్క కుమారుడు, అతను ఎక్కువగా అజాక్స్ ది గ్రేటర్ యొక్క భాగస్వామి.
పాట్రోక్లస్ - అకిలెస్ యొక్క సన్నిహిత సహచరుడు.
నెస్టర్ - పేలోస్ యొక్క రాజు.
అకిలెస్ మరియు ప్యాట్రోక్లస్


అకెలిస్ మరియు ప్యాట్రోక్లస్‌ల సంబంధం గురించి ఎక్కువగా చర్చించబడింది, ఇది స్వలింగ సంపర్కమో, కాదో పేర్కొనబడింది. క్లాసికల్ మరియు హెలెనిస్టిక్ అథెనియన్ విద్వాంసులు దానిని పెడెరాస్టిక్ వలె పేర్కొన్నారు[2], అయితే ఇతరులు దానిని ఒక అలైంగిక యోధుల బంధంగా పేర్కొన్నారు.[3]
ట్రోజన్లు
ట్రోజన్ సభ్యులు
హెక్టర్ — ప్రియామ్ రాజు యొక్క కుమారుడు; మొట్టమొదటి ట్రాజన్ పోరాటయోధుడు.
అయోనీస్ — అంచిసెస్ మరియు అప్హ్రోడైట్ కుమారుడు.
డెయిఫోబస్ — హెక్టర్ మరియు ప్యారిస్ యొక్క సోదరుడు.
ప్యారిస్ — హెలెన్ యొక్క ప్రేమికుడు-అపహర్త.
ప్రియామ్ — ట్రాయ్ యొక్క ముదసలి రాజు.
పాలీడామాస్ — ఒక వివేకంగల కమాండర్, ఇతని సలహాను విస్మరిస్తారు; అతను హెక్టర్ యొక్క ఆయుధం.
అగెనోర్ — అకిలెస్‌తో పోరాడటానికి ప్రయత్నించే ఒక ట్రోజన్ యోధుడు (పుస్తకం XXI).
సార్పెడాన్, సన్ ఆప్ జెయుస్ — పాట్రోక్లస్ చేతిలో మరణిస్తాడు. గ్లౌకస్ యొక్క స్నేహితుడు & లెసియాన్స్ యొక్క ఉప నాయకుడు (ట్రోజన్లతో పోరాడటానికి).
గ్లౌకస్, సన్ ఆఫ్ హిపోలోచుస్ — సార్పెడాన్ యొక్క స్నేహితుడు మరియు లెసియాన్స్ యొక్క ఉప నాయకుడు (ట్రోజన్లతో పోరాడటానికి).
యుఫోర్బస్ — పాట్రోక్లస్‌ను గాయపర్చిన మొట్టమొదటి ట్రోజన్ యోధుడు
డూలాన్ (Δόλων) — గ్రీకు శిబిరంపై ఒక పరిశోధకుడు (పుస్తకం X).
అంటెనోర్ — రాజు ప్రియామ్ యొక్క సలహాదారు, హెలెన్‌ను అప్పగించి, యుద్ధాన్ని ముగించమని కోరతాడు. ప్యారిష్ తిరస్కరిస్తాడు.
పాలీడోరస్ — ప్రియామ్ మరియు హెక్యూబా యొక్క కుమారుడు
ట్రోజన్ మహిళలు
హెక్యూబా (Ἑκάβη) — ప్రియామ్ యొక్క భార్య; హెక్టర్, కాసాండ్రా, పారిస్ మరియు ఇతరుల తల్లి.
హెలెన్ (Ἑλένη) — మెనెలౌస్ భార్య; ముందుగా పారిస్‌ను, తర్వాత డెఫోబస్‌ను వివాహమాడుతుంది; ప్యారిస్ ఆమెను అపహరించడంతో యుద్ధం సంభవిస్తుంది.
అండ్రోమాచ్ (Ἀνδρομάχη) — హెక్టర్ భార్య; అస్టానాక్స్ తల్లి (Ἀστυάναξ)
కాసాండ్రా (Κασσάνδρα) — ప్రియామ్ కుమార్తె; అపోలోచే ప్రేమించబడుతుంది, అతను ఆమెకు జోస్యం చెప్పే శక్తిని ఇస్తాడు; ఆమె తిరస్కరించిన తర్వాత, అతను ఆమెను శపిస్తాడు మరియు ఆమె హెచ్చరికలను ట్రోజన్లను ఆలకించరు.
బ్రిసెయిస్ - గ్రీకుల బంధించిన ఒక ట్రోజన్ మహిళ; ఆమె ట్రోజన్ల యుద్ధంలో అకిలెస్‌కు బహుమతిగా ఇవ్వబడుతుంది.
దేవుళ్లు
ఇలియడ్ యొక్క సాహిత్య ట్రోజన్ యుద్ధంలో, ఒలింపిక్ దేవళ్లు, దేవతలు మరియు దైవాంశ సంభూతులు యుద్ధం చేస్తారు మరియు మానవ యుద్ధంలో ప్రధాన పాత్రలను పోషించారు. సాధారణ గ్రీకు మతపరమైన ఆచరణ వలె కాకుండా, హోమెర్ వారిని అథని కథాంశానికి అనుగుణంగా పేర్కొన్నాడు, ఇవి గ్రీకు సమాజం ఉపయోగించే బహుదేవతారాధన ఆదర్శాలకు చాలా విభిన్నంగా ఉన్నాయి. సాక్ష్యంగా, క్లాసికల్ యుగానికి చెందిన చరిత్రకారుడు హెరోడోటుస్ ఇలా చెప్పాడు, హోమెర్ మరియు అతని సమకాలీన, కవి హెసియోడ్‌లు వారి రూపాన్ని మరియు పాత్రలను వివరించిన మొట్టమొదటి కళాకారులుగా పేర్కొన్నాడు.[4]
గ్రీకు గాడ్స్, హ్యూమన్ లైవ్స్: వాట్ వుయి కెన్ లెర్న్ ఫ్రమ్ మైథ్స్‌ లో, మేరీ లెఫ్కోవిట్జ్ ఇలియడ్‌ లోని దైవ పోరాటానికి సంబంధించి చర్చించాడు, దీనిలో దేవుళ్లు దాడి అనేది ఒక వివిక్త ఉనికి (దాని స్వంత ప్రయోజనం కోసం) అవునో, కాదో అనే ప్రశ్నకు సమాధానం కోసం లేదా ఇది వాస్తవమైతే, దేవుళ్లు ప్రవర్తన సాధారణ మానవుని రూపకాలు అనే అంశం కోసం ప్రయత్నించాడు. థుసేడిడెస్ మరియు ప్లాటో వంటి క్లాసిక్ యుగానికి చెందిన రచయితల మేథో ఆసక్తి "ఒక వివరణ లేదా వాస్తవాన్ని కాకుండా మానవ జీవితం గురించి మాట్లాడే ఒక విధానం" వలె వారి వినియోగానికి పరిమితమైంది, ఎందుకంటే, దేవుళ్లు మానవ రూపకాల వలె కాకుండా మతపరమైన చిహ్నాలుగా మిగిలిపోతే, వారి "ఉనికి" - డోగ్మా లేదా విశ్వాసాల ఒక బైబిల్ యొక్క స్థాపన లేకుండా - అప్పుడు ఒక వ్యక్తి వలె వారు అవసరమైన ఏదైనా మతపరమైన కార్యక్రమంలో దేవుళ్లను సూచించడానికి మేథో విజ్ఞాన లోకు మరియు స్వేచ్ఛను గ్రీకు సంస్కృతి అనుమతిస్తుంది.[5][6]
ప్రధాన ఆరాధ్య దేవుళ్లు:
జ్యూస్
హెరా
అర్టెమిస్
అపోలో
హాడెస్
అప్హ్రోడైట్
అరెస్
అథెనా
హెర్మెస్
పోసీడాన్
హెఫాస్టస్
తక్కువ శక్తి గల దేవుళ్లు:
ఎరిస్
ఐరిస్
థెటిస్
ప్రోటౌస్
ష్కామాండెర్
నేపథ్యాలు
నోస్టోస్
నోస్టోస్ (νόστος — ఇంటికి తిరిగి చేరుకోవడం) పద్యంలో (II.155, II.251, IX.413, IX.434, IX.622, X.509, XVI.82) ఏడుసార్లు ప్రస్తావించబడతాడు; నేపథ్య కథనం ప్రకారం, ఇంటికి చేరుకోవడం అనే విషయాన్ని పురాతన గ్రీకు సాహిత్యంలో, ప్రత్యేకంగా అర్టెయిడే, అగామెమ్నోన్ మరియు ఒడిస్సీల (ఒడిస్సీ చూడండి) యుద్ధం తర్వాత వారు ఎదుర్కొన్న అనుభవాలు గురించి ఎక్కువగా విశ్లేషించారు, కనుక, ట్రాయ్‌ను దహనం చేయకుండా నోస్టోస్ సాధ్యం కాదు - ఎలాగైనా సరే, అగామెమ్నోన్ రాజు విజయం సాధించాలని భావించాడు.
క్లెయోస్
క్లెయోస్ (κλέος — పేరు ప్రఖ్యాతలు) అనేది వీరోచిత పోరాటంలో సాధించిన కీర్తి యొక్క అంశం;[7] for ట్రాయ్‌ను ముట్టడించిన అత్యధిక గ్రీకు వీరులు, ప్రత్యేకంగా ఒడిస్సీ, క్లెయోస్ ‌ను ఒక విజయంతో కూడిన నోస్టోస్‌ (స్వదేశానికి తిరిగి చేరుకోవడం)తో దక్కింది, అయితే అకిలెస్‌కు దక్కలేదు, అతను నోస్టెస్ లేదా క్లెయోస్‌ ల్లో ఒకే ఒక బహుమానాన్ని ఎంచుకోవాలి.[8] పుస్తకం IX (IX.410–16)లో, అతను తీవ్రమైన స్వరంతో అగామెమ్నోన్ యొక్క ప్రతినిధులు - ఒడిస్సీ, ఫియోనిక్స్, అజాక్స్ - రెండు విధుల్లో ఒకదానిని ఎంచుకునేందుకు యుద్ధంలోకి పోరాడటానికి అతన్ని అనుమతించమని అతని పరిస్థితిని వివరిస్తాడు (διχθαδίας κήρας — 9.411).[9]
ఈ భాగం క్రింది విధంగా ఉంటుంది:

μήτηρ γάρ τέ μέ φησι θεὰ Θέτις ἀργυρόπεζα 	(410)

διχθαδίας κῆρας φερέμεν θανάτοιο τέλος δέ.

εἰ μέν κ’ αὖθι μένων Τρώων πόλιν ἀμφιμάχωμαι,
 
ὤλετο μέν μοι νόστος, ἀτὰρ κλέος ἄφθιτον ἔσται

εἰ δέ κεν οἴκαδ’ ἵκωμι φίλην ἐς πατρίδα γαῖαν,

ὤλετό μοι κλέος ἐσθλόν, ἐπὶ δηρὸν δέ μοι αἰὼν 	   (415)

ἔσσεται, οὐδέ κέ μ’ ὦκα τέλος θανάτοιο κιχείη.[10]


రిచ్మోండ్ లాటిమోర్ ఇలా అనువదించాడు:

వెండి పాదాలు కలిగిన దేవత నా తల్లి థెటిస్ నాకు ఇలా చెప్పింది

నేను చనిపోయే సమయానికి రెండు రకాల అవకాశాలను కలిగి ఉంటాను. 

నేను ఇక్కడే ఉండి, ట్రోజన్లకు వ్యతిరేకంగా పోరాడినట్లయితే,

నేను తిరిగి ఇంటికి చేరుకోవడం సాధ్యం కాదు, కాని నా కీర్తి చిరస్థాయిగా నిలిచిపోతుంది; 

కాని నేను నా తండ్రి ప్రేమించిన స్వదేశానికి చేరుకున్నట్లయితే,

నా కీర్తి నశిస్తుంది, కాని నేను ఎక్కువ కాలం జీవించగలను

నాకు ఇవే అవకాశాలు మిగిలి ఉన్నాయి మరియు మరణం నన్ను అంత త్వరగా చేరుకోలేదు.[11]

అతని నోస్టోస్ తర్వాత, అతను క్లెయోస్ అప్థిటాన్ (κλέος ἄφθιτον — కీర్తి నాశనమవుతుంది) యొక్క భారీ బహుమతిని పొందుతాడు.[9] పద్యంలో, అప్థిటాన్ (ἄφθιτον — నాశనం) అనేది ఐదుసార్లు ఉపయోగించబడింది (II.46, V.724, XIII.22, XIV.238, XVIII.370), ప్రతి వినియోగంలో ఒక వస్తువును సూచిస్తుంది (అంటే, అగామెమ్నోన్ యొక్క రాజదండం, హెబె యొక్క రథ చక్రం, పోసిడాన్ యొక్క ఇల్లు, జ్యూస్ యొక్క కిరీటం, హెఫాయిస్టోస్ ఇల్లు); అనువాదకుడు లాటిమోర్ kleos aphthiton ను ఎప్పటికీ అమర్త్వం మరియు ఎప్పటికీ నాశనం అని అనువదించాడు - ట్రాయ్‌తో పోరాడటానికి తిరిగి వెళ్లడం ద్వారా అతని భారీ బహుమతిని పేర్కొనడం ద్వారా అకిలెస్ యొక్క మృత్యువును సూచించాడు.
హెఫాయిస్టోస్ తయారు చేసిన మరియు అతని తల్లి థెటిస్ బహుమతిగా ఇచ్చిన అకిలెస్ కవచం మధ్యలో నక్షత్రాలతో కూడిన ఒక చిత్రం ఉంటుంది. ఆ చిత్రంలో మొత్తం విశ్వంలో ఆ వ్యక్తి ఎంత వీరుడు అనే అంశంతో సంబంధం లేకుండా, నక్షత్రాలు ఒక వ్యక్తి యొక్క స్థానం యొక్క విస్తార చిత్రాలను సూచిస్తాయి.
టైమ్
క్లెయోస్‌ కు సమానమైనది టైమ్ (τιμή — గౌరవం, ప్రతిష్ట), ఈ అంశం ఒక గౌరవనీయ వ్యక్తి తన జీవితంలో అతను సాధించిన ఘనకార్యాలు (సాంస్కృతిక, రాజకీయ, వీరత్వం) ద్వారా పొందే ప్రతిష్టను సూచిస్తుంది. పుస్తకం Iలో, గ్రీకుల కష్టాలు రాజు అగామెమ్నోన్ అగౌరవ, అప్రతిష్ట ప్రవర్తనతో ప్రారంభమవుతాయి - ముందుగా, పూజారి చ్రేసెస్‌ను బెదిరించడం ద్వారా (1.11), తర్వాత అకిలెస్‌ను అవమానించడం, అతని నుండి బ్రెసెయిస్‌ను వశం చేసుకోవడం ద్వారా (1.171) వారిని ఉద్రేకపర్చడం . నీతిబాహ్యమైన రాజుకు వ్యతిరేకంగా యోధుల పర్యవసాన ద్వేషం గ్రీకుల సైనిక బలాన్ని దెబ్బతీసింది.
ఆగ్రహం

పద్యంలోని ప్రారంభ పదాలు μῆνιν (mēnin , μῆνις యొక్క నిందారోపణ, mēnis - ఆగ్రహం, ద్వేషం, పగ) ఇలియడ్ యొక్క ప్రాథమిక నేపథ్యాన్ని ఏర్పరుస్తాయి: "అకిలెస్ ఆగ్రహం".[12] అతని వ్యక్తిగత ఆగ్రహం మరియు గాయపడిన సైనికుల గర్వం కథను నడిపిస్తాయి - యుద్ధంలో గ్రీకులు బలహీనపడం, పాట్రోక్లస్ మరియు హెక్టర్‌ల ఊచకోత మరియు ట్రాయ్ పతనం. పుస్తకం Iలో, అకిలెస్ యొక్క ఆగ్రహం ముందుగా గ్రీకు రాజులు మరియు యోగి కాల్కాస్‌ల మధ్య అకిలెస్-ఏర్పాటు చేసి సమావేశంలో బహిర్గతమవుతుంది. రాజు అగామెమ్నోన్ ట్రోజన్ అపోలోనియాన్ పూజారి చ్రెసెస్‌ను అతని కుమార్తె చ్రెసెయిస్ బందిస్తానని ఒక హెచ్చరిక తో తిరస్కరించడం ద్వారా అగౌరవపరుస్తాడు - బదులుగా "లెక్కకు మించిన బహుమతుల"ను ఇస్తానని చెప్పినప్పటికీ అంగీకరించలేదు;[13] అవమానపడ్డ పూజారి దేవుని సహాయం కోసం ప్రార్థిస్తాడు - మరియు గ్రీకులపై ఒక తొమ్మిది రోజుల పాటు దైవ ప్లేగు బాణాలు పడతాయి. అయితే, సమావేశంలో, అకిలెస్ అగామెన్నోన్‌ను "మొత్తం ప్రజలను పొందడానికి అత్యాశ గల వ్యక్తి" ఆరోపిస్తాడు.[14] దానికిస అగామెమ్నోన్ ఇలా సమాధానం ఇస్తాడు:

కాని నీకు ఒక హెచ్చరిక ఉంది. 

ఫోయిబోస్ వలె, అపోలో నా చ్రెసెయిస్‌ను తీసుకుని పోయాడు. 

నేను ఆమెను మళ్లీ నా స్వంత ఓడలో నా అనుచరులతో 

తీసుకుని వస్తాను; కాని నేను అందమైన బుగ్గల గల బ్రిసెయిస్‌ను,

మీ బహుమతి తీసుకుంటాను, నేనే నీ నీడగా వస్తాను, దాని వలన నీకు

నీ కంటే నేను ఎంత గొప్పవాడినో తెలుస్తుంది మరియు మరొక వ్యక్తి వెనుక నుండి దాడి చేయవచ్చు

నాతో నిన్ను పోల్చకుంటాడు మరియు నాకు వ్యతిరేకంగా పోరాడవచ్చు.[15]


దాని తర్వాత, అథెనా మాత్రమే అకిలెస్ యొక్క ఆగ్రహాన్ని చల్లబరుస్తాడు. అతను మళ్లీ అహామెమ్నోన్ నుండి ఆదేశాలను అనుసరించనని ప్రతిజ్ఞ చేస్తాడు. ఆగ్రహంతో ఉన్న అకిలెస్ అతని తల్లి థెటిస్ వద్ద విలపిస్తాడు, ఆమె అకిలెస్ యొక్క హక్కులు పునరుద్ధరించబడే వరకు జ్యూస్ యొక్క దైవ జోక్యాన్ని - ట్రోజన్లకు అనుకూలంగా - ఒప్పిస్తుంది. అదే సమయంలో, హెక్టర్ గ్రీకులను పూర్తిగా సముద్రంలోకి తరిమి కొట్టేలా ట్రోజన్లకు నాయకత్వం వహిస్తాడు (పుస్తకం XII); తర్వాత, అగామెమ్నోన్ ఓడిపోతున్నామని చింతిస్తాడు మరియు గ్రీసుకు పారిపోయి వస్తాడు (పుస్తకం XIV). మళ్లీ, హెక్టర్ పాట్రోక్లస్‌ను హతమార్చినప్పుడు, ప్రతీకారం తీర్చుకోవడానికి అకిలెస్ యొక్క ఆగ్రహం యుద్ధం యొక్క ఫలితాన్ని మార్చివేస్తుంది. బాధతో ఉన్న అకిలెస్ అతను జట్టు పీక్కుని, ముఖాన్ని అసహ్యంగా చేసుకుంటాడు, థెటిస్ విలపిస్తున్న తన కుమారుడిని సమాధానపరుస్తుంది, అప్పుడు అతను ఇలా చెబుతాడు:

ఇక్కడ రాజు అగామెమ్నోన్ నాకు కోపం వచ్చేలా చేశాడు. 

అయినప్పటికీ, మనం దానిని గతం వలె మర్చిపోవాలి మరియు మన బాధను 

మనలో ఉన్న ఆగ్రహంతో బలవంతంగా దిగమింగాలి.

ఇప్పుడు నాకు ప్రియమైన వ్యక్తి ప్రాణాలు తీసిన హంతుకుడు

హెక్టర్‌ను చంపడానికి నేను వెళతాను; అప్పుడు నేను నా మరణాన్ని ఆహ్వానిస్తాను, అది

జెయుస్ మరియు ఇతర అమరులు ఏ సమయంలో రాసినా అనుభవిస్తాను.[16]


పాట్రిక్లస్ మరణానికి ప్రతీకారం తీర్చుకోవడానికి రాబోయే మరణాన్ని ఆహ్వానిస్తూ, అతని యుద్ధానికి తిరిగి చేరుకుంటాడు, అతని దాడికి హెక్టర్ మరియు ట్రాయ్‌లను అదిరిపోతారు, అతను హెక్టర్‌ను ఊచకోత కోయడానికి ముందు ట్రోజన్ గోడల చుట్టూ మూడుసార్లు పరిగెట్టేలా చేస్తాడు, తర్వాత అతని మృతదేహాన్ని తన రథం వెనుక కట్టి, ఈడ్చుకుంటూ తన స్థావరానికి తీసుకుని పోతాడు.

తదుపరి ఘటనలు
ఫేట్ (κήρ , kēr — విధి, అదృష్టం) ఇలియడ్ యొక్క పలు సంఘటనలను నడిపిస్తుంది. ఒకసారి నిర్ణయించబడిన తర్వాత, దేవుళ్లు మరియు మానవులు దానిని నిజంగా లేదా దానికి వ్యతిరేకంగా పోరాడుతూ అనుసరించాలి. విధి ఎలా ఉంటుందో తెలియదు, కాని దీనిని ఫేట్స్ మరియు కాల్చాస్ వంటి యోగులచే చెప్పబడుతుంది. పురుషులు మరియు వారి దేవుళ్లు నిరంతరంగా వీరోచిత ఆమోదం గురించి మాట్లాడతారు మరియు ఒకరికి ఉద్దేశించబడిని విధికి భయపడకూడదని చెబుతారు.[17] విధి ప్రతి చర్య, సంఘటన మరియు కార్యక్రమాన్ని కలిగి ఉండదు, కాని ఇది జీవితం యొక్క ఫలితాన్ని నిర్ణయిస్తుంది - హెక్టర్ చంపడానికి ముందు, పాట్రోక్లస్‌ను అతని ఓటమి ప్రయత్నంలో, అతని విధిని భయంతో మార్చడానికి చూసిన ఒక అవివేకిగా పేర్కొన్నాడు; దానికి ప్యాట్రోక్లస్ ఇలా సమాధానమిచ్చాడు: 
[18]

కాదు, లెటో కుమారుడుతో ప్రమాదకరమైన విధి నన్ను హతమార్చింది,

మరియు పురుషుల్లో అది యుఫోర్బోస్; నువ్వు నా మూడవ సంహర్త మాత్రమే. 

మరియు నేను నీకు చెప్పే మరొక విషయాన్ని మనస్సులో ఉంచుకో.

నువ్వు కూడా ఎక్కువకాలం జీవించలేవు, కాని ఇప్పటికే

మరణం మరియు శక్తివంతమైన విధి నిన్ను వెంటాడుతున్నాయి,

అయికోస్ వీర కుమారుడు అకిలెస్ చేతిలో నీవు మరణిస్తావు.[19]

ఇక్కడ, ప్యాట్రోక్లస్ హెక్టర్ చేతుల్లో మరణాన్ని మరియు అకిలెస్ చేతుల్లో హెక్టర్ మరణాన్ని విధిగా పేర్కొంటాడు. నిర్ణయ స్వేచ్ఛ ఉన్నప్పటికీ, దేవుళ్లు అతని విధిని మార్చనట్లయితే, అతని జీవితంలో జరగబోయే సంఘటనల గురించి ఎవరికీ తెలియదు. ఈ సంశయానికి మొట్టమొదటిగా పుస్తకం XVIలో తలెత్తుతుంది; ప్యాట్రోక్లస్ అతని మర్త్య కొడుకు సార్పెడాన్‌ను చంపబోతున్నప్పుడు చూసిన జ్యూస్ ఇలా చెబుతాడు:

అయ్యో, నా ప్రియమైన కుమారుడు సార్పెడన్‌కు విధి అలా రాసిపెట్టి ఉంటుంది,

మెనోయిటియోస్ కుమారుడు ప్యాట్రిక్లస్ చేతిలో మరణించాలని అతని విధి.[20]


అతని సందిగ్థావస్థ గురించి, హెరా జ్యూస్‌ను ఇలా అడుగుతుంది:

నాయకా, క్రోనోస్ యొక్క కుమారుడుతో మీరు ఏమి మాట్లాడారు?

మీరు మర్త్యుడైన, అతని విధిచే మరణించిని ఒక వ్యక్తికి మళ్లీ 

చెడు మార్గంలో మరణం నుండి తప్పించి, అతన్ని విడుదల చేయదలిచారా?

అయితే, అలాగే చేయండి; కాని మిగిలిన మేము మిమ్మల్ని సమర్థించము.[21]


ఒక కొడుకును కోల్పోడం లేదా విధిని వ్యతిరేకించడం మధ్య ఒక నిర్ణయంలో దేవుళ్లు రాజు జ్యూస్ అది జరిగేందుకు అనుమతిస్తాడు. ఈ భావం అతను ప్రేమించే మరియు గౌరవించే హెక్టర్‌ను విడిచిపెట్టాలని అతని భావించినప్పుడు కూడా పునరావృతమవుతుంది. మళ్లీ, అథెనా అతన్ని ఇలా అడుగుతుంది:

ప్రకాశవంతమైన పసిడి పితామహుడు మసకబారాడు, నేను ఏమి చెప్పగలను?

మీరు మర్త్యుడైన, అతని విధిచే మరణించిని ఒక వ్యక్తికి మళ్లీ 

చెడు మార్గంలో మరణం నుండి తప్పించి, అతన్ని విడుదల చేయదలిచారా? 

అయితే, అలాగే చేయండి; కాని మిగిలిన మేము మిమ్మల్ని సమర్థించము.[22]


మళ్లీ, జ్యూస్ విధిని మార్చడానికి ప్రయత్నిస్తున్నట్లు కనిపిస్తుంది, కాని అలా చేయకుండా, ఫలితాలకు కట్టుబడి ఉండటానికి నిర్ణయించుకుంటాడు; అయితే, అపోలో అకిలెస్‌తో పోరాడటానికి అతని కంటే శక్తివంతమైన ట్రోజన్లు ప్రవేశపెట్టిన తర్వాత, విధి అయెనీస్‌ను విడిచిపెడుతుంది. పోసెడాన్ జాగ్రత్తగా ఇలా చెబుతాడు:

కాని రండి, మనం భయంతో అతన్ని మరణం నుండి తప్పించి తీసుకుని వద్దాము

ఇప్పుడు అకిలెస్ ఈ వ్యక్తిని చంపినట్లయితే, క్రోనోస్ యొక్క కుమారుడు 

ఆగ్రహించవచ్చు. విధి ప్రకారం అతను ప్రాణాలతో బయటపడాలి,

డార్డానోస్ యొక్క తరం అంతం కారాదు. . . .[23]


దేవుని సహాయంతో, అయెనెస్ అకిలెస్ యొక్క ఆగ్రహం నుండి తప్పించుకుంటాడు మరియు ట్రోజన్ యుద్ధంలో బతికి బయటపడతాడు. విధిని దేవుళ్లు మార్చగలిగినప్పటికీ, వారు కూడా అది వారి మానవ సంబంధీకుల మరణానికి కారణమైనప్పటికీ దానికి కట్టుబడి ఉండాలి, కనుక, విధి యొక్క మర్మమైన మూలం దేవుళ్లు శక్తికి మించి ఉంటుంది. విధి ప్రపంచంలోని ప్రాచీన, త్రైపాక్షిక విభాగంలో వర్తించబడుతుంది, దీనితో జ్యూస్, పోసెడాన్ మరియు హాడెస్‌లు వారి అధినివేశ రాజ్యం కోసం వారి తండ్రి క్రోనస్‌ను వెళ్లగొట్టినప్పుడు ప్రభావితమయ్యారు. జ్యూస్ గాలి మరియు ఆకాశాన్ని స్వాధీనం చేసుకోగా, పోసెడాన్ నీటిని మరియు హాడెస్ మరణ భూమి చీకటిరాజ్యాన్ని స్వాధీనం చేసుకున్నారు - అయితే, వారు అధినివేశ భూమిని పంచుకున్నారు. ఒలింపిక్ దేవుళ్లకు భూమిపై ఉండే శక్తులతోపాటు, మూడు విధులు మాత్రమే మానువుని యొక్క విధిని నిర్ణయిస్తాయి.
తేదీ మరియు పాఠాంతర చరిత్ర

ఈ పద్యం ప్రామాణిక పురాతనత్వం వాడుక కాలంలో రచించింది. 
విద్వాంసులు ఇది 8వ శతాబ్దం BCకి చెందినదిగా అంగీకరించారు, అయితే కొంతమంది 7వ శతాబ్దానికి చెందినదని కూడా పేర్కొన్నారు. 
హెరోడోటస్ హోమర్‌ను తన కాలానికి 400 సంవత్సరాలు అంటే సుమారు 850 BCకి చెందినవాడిగా పేర్కొన్నాడు.
పద్యం యొక్క చారిత్రక నేపథ్యం ప్రారంభ 12వ శతాబ్దం BCలోని కాంస్య యుగ నాశనం అయిన సమయానికి చెందినది. ఈ విధంగా హోమెర్ తన అంశం నుండి సుమారు 400 సంవత్సరాల వేరు చేయబడ్డాడు, ఈ కాలాన్ని సాధారణంగా గ్రీకుల చీకటి యుగంగా పిలుస్తారు. 
తీవ్రమైన విద్వాంసుల వాదన పద్యంలోని మెసెనియాన్ కాలం నుండి యదార్ధ సాంప్రదాయాలు ఉన్న భాగాల చుట్టూ తిరుగుతున్నాయి. ప్రత్యేకంగా ఓడల జాబితాలో ఓడలు కలిగి ఉన్న అంశాలు గ్రీసు 
ఇనుప యుగంలో ఉన్నట్లు సూచించదు, కాని ఇది డోరియాన్ ముట్టడి తర్వాత జరిగింది.
Ἰλιάς (షష్టీవిభక్త Ἰλιάδος) అనేది ἡ ποίησις Ἰλιάς "ది ట్రోజన్ పోయెమ్"కు ఒక దీర్ఘవృత్తాకారం. 
దీనిని హెరోడోటస్‌చే ఉపయోగించబడుతుంది (హిస్ట్. 2.116).
10వ శతాబ్దంలో రూపొందిన వెనెటస్ A అనేది హోమెర్ యొక్క ఇలియడ్‌లోని ఉనికిలో ఉన్న పురాతన చిత్తుప్రతి.[24]
ఎడిటియో ప్రిన్సెప్స్ 1488నాటికి చెందింది, దీనిని డెమెట్రియుస్ చాల్కాండేలెస్ ప్రచురించబడింది.
మౌఖిక సంప్రదాయం వలె ఇలియడ్
పురాతనత్వంలో, గ్రీకులు ఇలియడ్ మరియు ఒడిస్సీ లను శిక్షణా శాస్త్ర ఆధారాలుగా సూచించారు; దేశ దిమ్మరి రాఫ్సోడ్ యొక్క విద్యా-సాంస్కృతిక కార్యక్రమానికి సాహిత్య కేంద్రంగా చెప్పవచ్చు, ఇతను జ్ఞాపకాలు మరియు మనోధర్మాల నుండి స్థిరమైన ఇతిహాస పద్యాలను రచించాడు మరియు అతని ప్రయాణాల్లో మరియు అథ్లెటిక్‌లు, సంగీతం, కవుల పానాథెనాయిక్ పండగ మరియు తాగ్యం, అథెనా పుట్టిన రోజు జరుపుకునే సందర్భాల్లో పాటలు మరియు మంత్రాల ద్వారా వాటిని విస్తరించాడు.[25]
వాస్తవానికి, సాంప్రదాయిక విద్వాంసులు ఇలియడ్ మరియు ఒడిస్సీ లను రాసిన కవిత్వంగా మరియు హోమెర్‌ను రచయితగా భావించారు, 1920ల నాటికి, మిల్మాన్ పారే (1902-1935) ఈ విషయాన్ని పేర్కొన్నాడు; మౌఖిక హెమోరిక్ శైలి - స్టాక్ ఎఫిదెట్స్ మరియు పునరుద్ఘాటన (పదాలు, పదబంధాలు, చరణాలు) గురించి అతని పరిశోధన ఆ సూత్రాన్ని ఒక ఆరుగణాల పంక్తులకు సులభంగా వర్తించగల మౌఖిక సంప్రదాయ మానవ కళాఖండంగా పేర్కొన్నాడు; ఒక రెండు పదాల పడికట్టు విశేషణం (ఉదా. resourceful Odysseus”) పునరుద్ఘాటన ఒక సగం పంక్తి పూర్తి చేయడం ద్వారా ఒక పాత్ర పేరును సూచిస్తుంది, ఇది కవి తన యదార్ధ అర్థంతో ఒక సగం పంక్తి యథార్థ సూత్ర పాఠాన్ని రూపొందించడానికి సహాయపడుతుంది.[26] యుగోస్లేవియాలో, పారే మరియు అతని సహాయకుడు ఆల్బెర్ట్ లార్డ్ (1912-1991) బోస్నియాక్ మౌఖిక కవిత్వం యొక్క మౌఖిక సూత్ర సంరచనను అభ్యసించి, పారే/లార్డ్ సిద్ధాంతం రాశారు, ఇది మౌఖిక సాంప్రదాయ అధ్యయనాలను సృష్టించింది, తర్వాత దీనిని ఎరిక్ హెవ్లాక్, మార్షెల్ మెక్‌లుహాన్, వాల్టెర్ ఓంగ్ మొదలైనవారు అభివృద్ధి చేశారు.
ది సింగెర్ ఆఫ్ టేల్స్ (1960)లో, లార్డ్ ఇలియడ్‌ లోని గ్రీకు పాట్రోక్లస్ మరియు ఎపిక్ ఆఫ్ గిల్గామేష్‌ లో సుమెరియన్ ఎంకిడుల మధ్య కష్టాలను సరిపోల్చాడు మరియు "నేపథ్య నమూనాల కీర్తిని జాగ్రత్తగా విశ్లేషణ"తో హోమెర్ యొక్క "ఆగ్రహం, పెళ్లికూతురు అపహరణ మరియు రక్షించడం" అనే ప్రముఖ సంరచన సూత్రాన్ని పాట్రోక్లస్ కథాంశం నిరాశపరుస్తుందని అనే దానిని ఖండించాడు, కనుక పడికట్టు పదం పునరుద్ఘాటన ప్రాస కోసం కథలో జోడించడానికి అతని యదార్ధతను పరిమితం చేయలేదని పేర్కొన్నాడు.[27][28] అలాగే, ది ఆర్మింగ్ మోటిఫ్‌ లో, ప్రొఫె. జేమ్స్ ఆర్మ్‌స్ట్రాంగ్ పద్యంలోని సూత్రం ఉత్తమ అర్థాన్ని అందిస్తుందని పేర్కొన్నాడు ఎందుకంటే "సైనిక దళ ఉద్దేశ్య" పదసరళి - అకిలెస్, అగామెమ్నోన్, ప్యారిస్ మరియు పాట్రోక్లస్‌లను వివరించడం - "ఒక అపురూపమైన అంశం యొక్క ప్రాముఖ్యతను ... ఒక అద్భుతమైన స్థాయికి" పెంచడానికి ఉపయోగపడుతుంది, కనుక, పునరుద్ఘాటన "ప్రశాంతమైన ఒక పరిస్థితిని రూపొందిస్తుంది", అయితే, హోమెర్ పాట్రిక్లస్‌ను అకిలెస్ వలె కాకుండా వేరేగా వివరించాడు మరియు మాజీ వ్యక్తి యొక్క మరణాన్ని అనుకూల మరియు ప్రతికూల పదాలతో సూచించాడు.[29][30]
ఇలియడ్‌ లో, అప్పుడప్పుడు వాక్యవిన్యాస అస్థిరత అనేది ఒక మౌఖిక సంప్రదాయ ప్రభావం - ఉదాహరణకు, అప్హ్రోడైట్ "నవ్వుతూ ఉంటాడు-ప్రేమిస్తాడు", అయితే డైమెడెస్‌చే తీవ్రంగా గాయపడ్డాడు (పుస్తకం V, 375); మరియు దైవాంశ సూచనలు, మెసెనీయాన్ మరియు గ్రీకు చీకటి కాలం (సు. 1150–800 BC) పురాణగాధలను మిళితం చేస్తున్నాయి, ఇది స్కామాండెర్ మొదలైన తక్కువ శక్తి గల ఒలింపిక్ దేవుళ్లతో వంశపారంపర్య బెసిలీ ప్రముఖులకు (దిగువ సామాజిక స్థాయి పాలకులు) సమానంగా సూచించబడింది.[31]
ఇలియడ్‌ లో యుద్ధం
పదాతిదళ పోరాటం చిత్రణ
మెసెనాయె మరియు ట్రాయ్‌లు నౌకా సంబంధిత బలాలను కలిగి ఉన్నప్పటికీ, ఇలియడ్‌ లో సముద్ర యుద్ధాలు పేర్కొనబడలేదు.[32] కనుక, ట్రోజన్ ఓడలు చేసేవాడు (ట్రాయ్‌కు హెలెన్‌ను రవాణా చేసిన ఓడను చేసినవారు) పెరెక్లస్ ఒక పదాతిదళ యోధుడు వలె పోరాడతాడు.[33] నాయకుడి మరియు సైనికుల యుద్ధ దుస్తులు మరియు ఆయుధ సామగ్రి నిశితంగా వివరించబడింది. వారు రథాల్లో యుద్ధంలోకి ప్రవేశించారు, శత్రు సైనికుల మోహరింపులోకి ఈటెలను విసరడం ప్రారంభించారు, తర్వాత - నేరుగా ఒక కత్తి మరియు భుజానికి తగిలించుకునే హోప్లిన్ (డాలు) తో పోరాడటానికి కిందకి దిగుతారు.[34] టెలామోన్ యొక్క కుమారుడు అజాక్స్ ది గ్రేటర్ ఒక భారీ, దీర్ఘచతురస్రకార డాలును (σάκος ) కలిగి ఉంటాడు, దానితో అతను తనని మరియు తన సోదరుడు ట్యూసెర్‌ను రక్షించుకుంటాడు:
టెయుసెర్ తొమ్మిదవ వాడుగా అతని వంపైన విల్లుతో ప్రవేశిస్తాడు.
అతను టెలామోన్ కుమారుడు అజాక్స్ డాలుకు కింద నిలుస్తాడు.
అజాక్స్ జాగ్రత్తగా అతని డాలును ప్రక్కకు తప్పించినప్పుడు,
టెయుసెర్ వేగంగా స్పందించి, ఒక బాణాన్ని వేసేవాడు,
గుంపులో ఒక సైనికుడిని గాయపర్చడం ద్వారా అతన్ని పడగొట్టేవాడు
అతని నిలబడిన ప్రదేశంలో ప్రాణాలను కోల్పోతాడు- తర్వాత అతన్ని వెనుకకు,
అజాక్స్ ఒక తల్లి తన బిడ్డను తీసుకుని వెళ్లిన విధంగా తీసుకుని పోతాడు. 
తర్వాత అజాక్స్ అతన్ని తన ప్రకాశవంతమైన డాలు సహాయంతో సంరక్షిస్తాడు.
(ఇలియడ్ 8.267–72, ఇయాన్ జాన్‌స్టన్, అనువాదకుడు)
అజాక్స్ యొక్క గజిబిజి డాలు దాడి చేయడానికి కాకుండా సంరక్షణకు మరింత అనుకూలంగా ఉంటుంది, అయితే అతని మేనల్లుడు అకిలెస్ ఒక భారీ, గుండ్రని, అష్ట కోణాకృతి డాలును కలిగి ఉంటాడు, దీనితోపాటు అతను ఈటె అకిలెస్ విజయవంతంగా ట్రోజన్లు ఎదుర్కొనేవాడు:
కొద్దిగా ఎత్తుగా ఉన్న ఇంటి కోసం బలమైన గాలలను ఎదుర్కొవడానికి సరిగా అమర్చిన రాళ్లతో 
మానవులు ఒక గోడను నిర్మించిన విధంగా, 
ఆ విధంగా వారు శిరస్త్రాణాలను మూసుకుంటారు మరియు అధిష్టత డాలును వరుసగా నిలబడతారు, 
డాలుతో డాలును, శిరస్త్రాణంతో శిరస్త్రాణం
వ్యక్తులతో వ్యక్తులు ఎదుర్కొన్నారు. శిరస్త్రాణాల ప్రకాశవంతమైన కొనలపై,
యోధులు వారి తలలను కదిపినప్పుడు, గుర్రపుకేశాలు తగిలేవి. 
వారు ఒకరితో ఒకరు అంత సాన్నిహిత్యంలో పోరాడేవారు.
(ఇలియడ్ 16.213–7, ఇయాన్ జాన్‌స్టన్, అనువాదకుడు)
పదాతిదళ పోరాటాన్ని వివరించడంలో, హోమెర్ సేవా వ్యూహ నిర్మాణాన్ని పేర్కొన్నాడు, [35] కాని ఎక్కువమంది విద్వాంసులు చారిత్రక ట్రోజన్ యుద్ధం ఈ విధంగా జరిగిందని విశ్వసించడం లేదు.[36] కాంస్య యుగంలో, రథాన్ని ప్రధాన యుద్ధ రవాణా ఆయుధంగా ఉపయోగించేవారు (ఉదా. కాదేష్ యుద్ధం). డెండ్రా ఆయుధ సామగ్రి మరియు పేలోస్ పాలెస్ చిత్రాల నుండి లభ్యమయ్యే ఆధారాలు మేసెనియెన్లు ఒక పొడవైన ఈటెతో గల ప్రధాన ఆరోహితో రెండు వ్యక్తుల ప్రయాణించగల రథాలను ఉపయోగించేవారని తెలుస్తుంది, ఇవి చిన్న ఈటెతో ఉన్న ఆరోహితో ముగ్గురు వ్యక్తులు ప్రయాణించగల హిట్టిటే రథాలు మరియు బాణాలతో ఉండే ఈజిప్టియన్ మరియు ఆసేరియన్ రెండు వ్యక్తుల ప్రయాణించగల రథాలకు విరుద్ధంగా ఉంటాయి. నెస్టర్ తన దళాలను రథాల్లో వ్యాప్తి చేశాడు; వారికి ఇలా చెప్పాడు:
ట్రోజన్లను ఎదుర్కొవాలనే మీ ఆరాటంలో, 
మీరు మీ బలం మరియు గుర్రపుస్వారీ నైపుణ్యంపై నమ్మకంతో
ఇతరుల కంటే ముందే పోరాటాన్ని ప్రారంభించరాదు. 
మరియు వెనుకడుగు వేయవద్దు. అది మన బలాన్ని దెబ్బ కొడుతుంది. 
ఒక శత్రువు రథాన్ని ఎదుర్కొనే ఏదైనా వ్యక్తి యొక్క రథం
అక్కడ అతను తన ఈటెతో దాహం తీర్చుకోవాలి. 
ఈ విధంగానే పలువురు పూర్వం బలవంతులైన శత్రువులను 
ఓడించిన మంచి ప్రభావవంతమైన వ్యూహం - 
వారి హృదయాలు శైలి మరియు స్ఫూర్తితో నిండాయి. 
(ఇలియడ్ 4.301–09, ఇయాన్ జాన్‌స్టన్, అనువాదకుడు)
హోమెర్ యొక్క చిత్రీకరణలు వర్ణనాత్మకమైనప్పటికీ, యుద్ధంలో విజయం అనేది ఒక చాలా కష్టమైన విషాదకర పరిస్థితిలో కథ ముగింపులో తెలుస్తుంది, అప్పుడు అన్నింటినీ కోల్పోయిన భావన కలుగుతుంది. మరొక విధంగా, మరణించిన వారి కోసం అంత్యక్రియ క్రీడలు సహజంగా ఆనందంగా నిర్వహిస్తారు. యుద్ధం యొక్క మొత్తం చిత్రణ యుద్ధం అనేది ఒక తరగని ఖ్యాతి కోసం వలె వివరించిన పలు ఇతర పురాతన గ్రీకు చిత్రణలకు విరుద్ధంగా ఉంటుంది.
ప్రామాణిక గ్రీకు యుద్ధంపై ప్రభావం
హోమెరిక్ పద్యాలు (ముఖ్యంగా ఇలియడ్ ) ప్రత్యేకంగా పురాతన గ్రీకుల పవిత్ర గ్రంథాన్ని పూజించనప్పటికీ, అవి విద్యావంతుడైన గ్రీకు పౌరుడు యొక్క మేథో అవగాహనకు ముఖ్యమైన మార్గదర్శకులుగా స్పష్టంగా సూచించబడింది. ఇది ఐదవ శతాబ్దం BC చివరిలో "హృదయంతో ఇలియడ్ మరియు ఒడిస్సీ లను గుర్తు చేసుకోవడానికి మనిషి ఆత్రుతకు గుర్తుగా చెప్పవచ్చు" అనే వివరణ ద్వారా నిరూపించబడింది.[37] అయితే, ఇలియడ్‌</i>లో చూపించిన యుద్ధం మరియు అది వివరించబడిన విధానం సాధారణంగా గ్రీకు యుద్ధంపై ఒక తీవ్ర మరియు గుర్తించదగిన ప్రభావాన్ని కలిగి ఉన్నట్లు సూచించబడుతుంది. ప్రత్యేకంగా, ఇతిహాస సాహిత్య ప్రభావాన్ని మూడు వర్గాలుగా విభజించవచ్చు: వ్యూహాలు, సిద్ధాంతం మరియు కమాండర్ల ఆలోచన. ఈ ప్రభావాలను గ్రహించడానికి, ఈ వర్గాల్లో ఒక్కొక్క దాని నుండి కొన్ని ఉదాహరణలను చూడాల్సిన అవసరం ఉంది.
ఇలియడ్‌</i>లో వివరణాత్మక పోరాటంలో ఎక్కువ భాగాన్ని నాయకులు క్రమంలో, ఒకరి తర్వాత ఒకరు పద్ధతిలో వివరించబడింది. ఒడిస్సీ వలె, ఈ వివాదాల్లో ఒక్కొక్క దానిలో పరిశీలించగల కొన్ని ఆచారాలు కూడా ఉన్నాయి. ఉదాహరణకు, ఒక ప్రధాన నాయకుడు ప్రత్యర్థుల తరపు నుండి ఒక తక్కువ స్థాయి నాయకుడిగా పోరాడవచ్చు, ఈ సందర్భంలో, తక్కువ స్థాయి నాయకుడిని ప్రవేశపెడతారు, హెచ్చరికలు చేసుకుంటారు తర్వాత, తక్కువ స్థాయి నాయకుడిని హతమారుస్తారు. విజేత తరచూ ఆ దేహం యొక్క ఆయుధ సామగ్రిని మరియు సైనిక దుస్తులను తొలగిస్తాడు.[38] ఈ ఆచారం మరియు ఇలియడ్‌</i>లో ఒకరితో ఒకరు పోరాటానికి ఒక అద్భుతమైన ఉదాహరణ క్రింద ఇవ్వబడింది: 
టెలామోనియాన్ అజాక్స్ అథెమియాన్ యొక్క కుమారుడిని ఓడించాడు, 
సిమోయిసిస్ తన యవ్వన సౌందర్యంలో, ఒకానొక కాలంలో అతని తల్లి
సిమోయిస్ తీరంలో ఇడా బోర్ నుండి దిగి వచ్చింది
అప్పుడు ఆమె షీప్‌ప్లాక్స్ కోసం తన తండ్రి మరియు తల్లిని 
అనుసరించింది. 
కనుక వారి అతన్ని సిమోయిసియోస్ అని పేరు పెట్టారు; కాని అతను 
మళ్లీ తన ప్రియమైన తల్లిదండ్రుల సంరక్షణను నిర్వహించలేదు; అతను కొంతకాలం మాత్రమే జీవించాడు, 
ఉన్నత హృదయం గల అజాక్స్ యొక్క ఈటె కింద భాగంలో కొట్టాడు,
అతను ముందుకు వచ్చిన వెంటనే అతని కుడి వక్షం మొనకు పక్కన 
దూసుకుని పోయింది మరియు కాంస్య ఈటె ముందుబాగం పూర్తిగా 
భుజంలో దిగబడింది [39]

ఇలియడ్‌ లోని ఇతిహాస పోరాటం మరియు తదుపరి గ్రీకు యుద్ధాల మధ్య సంబంధాన్ని సమన్వయపర్చడంలో పెద్ద సమస్యగా సేవా వ్యూహాన్ని లేదా హోప్‌లైట్‌గా చెప్పవచ్చు, గ్రీకు చరిత్రలో యుద్ధ వివరణను ఎక్కువగా హోమెర్ యొక్క ఇలియడ్ తర్వాత మాత్రమే చూడవచ్చు. ఇలియడ్‌</i>లో సేవా వ్యూహానికి సమానతలో సైనికుల అమరిక గురించి చర్చలు ఉన్నప్పటికీ, పైన పేర్కొన్న విధంగా పద్యంలో వీరోచిత పోరాటంపై సావధానత సేవా వ్యూహం యొక్క పద్ధతులకు విరుద్ధంగా కనిపిస్తుంది. అయితే, సేవా వ్యూహం కూడా దాని వీరోచిత అంశాలను కలిగి ఉంది. ఇతిహాసంలో పురుష ద్వంద్వ పోరాటం ఒక వ్యక్తి యొక్క నిర్మాణ ప్రాంతాన్ని ఉద్ఘాటించడం ద్వారా సేవా వ్యూహ పోరాటంలో వ్యక్తం చేయబడింది. ఇది ఇలియడ్‌</i>లో ఉండే ఏకైక వీరోచిత పోటీని భర్తీ చేస్తుంది[40] దీనికి 300 ఎంపిక చేసిన ఆర్గివైస్‌కు వ్యతిరేకంగా 300 ఎంపిక చేసిన వ్యక్తుల పోరాటం గల స్పార్టాన్ కథ కంటే మంచి ఉదాహరణ లేదు. ఈ ఛాంపియన్‌ల యుద్ధంలో, ఆర్గైవెస్ తరపున ఇద్దరు సైనికులు మరియు స్పార్టాన్ల తరపున ఒక సైనికుడు మిగిలాడు. మిగిలిన స్పార్టాన్ ఓథ్రేయాడెస్ వెనక్కి వెళ్లి ప్రమాదకరమైన గాయాలతో అతని వ్యూహంలో నిలబడతాడు, అయితే మిగిలిన ఇద్దరు ఆర్గైవ్‌లు వారి విజయాన్ని తెలియజేయడానికి ఆర్గోస్‌కు తిరిగి చేరుకుంటారు. దీనితో, స్పార్టన్‌లు వారి ఆఖరి వ్యక్తి సేవా వ్యూహంలో అతని స్థానంలో నిలబడటం ద్వారా అద్భుతమైన పోరాట సామర్థ్యాన్ని ప్రదర్శించినందుకు దీనిని ఒక విజయంగా పేర్కొన్నారు.[41]

తదుపరి గ్రీకు చరిత్రలో కమాండర్ల సిద్ధాంతం ప్రకారం, ఇలియడ్ ఒక్క ఆసక్తికరమైన ప్రభావాన్ని కలిగి ఉంది. ఇలియడ్ వ్యూహాత్మక దాడులకు ఒక కచ్చితమైన రోతను వ్యక్తపరుస్తుంది, హెక్టర్ గ్రేట్ ఆజాక్స్‌కు సవాలు చేయడానికి ముందు ఇలా పేర్కొంటాడు: 
ఎగురుతున్న గుర్రాల పోరాటంలో ఎలా చొచ్చుకని పోవాలో నాకు తెలుసు; 
యుద్ధ దేవుడి యొక్క భయంకరమైన మైదానంలో ఎలా నడుచుకోవాలో 
నాకు తెలుసు.
అయితే నువ్వు గొప్పవాడివి కనుక, నేను దొంగతనంగా అవకాశం కోసం చూసి 
నీపై దాడి చేయను, కాని బహిరంగంగా, నేను నిన్ను ఓడించగలను.[42]
అయితే, ఈ వ్యూహాత్మక విధానంపై రోతకు ఉదాహరణలకు సంబంధం లేకుండా, ఇలియడ్ మరియు తదుపరి గ్రీకు యుద్ధాలు వారి కమాండర్ల పాత్రలో వ్యూహాత్మక ప్రజ్ఞను ప్రోత్సహించదని నమ్మడానికి ఒక కారణం ఉంది. ఉదాహరణకు, ఇలియడ్‌</i>లో అగామెమ్నోన్ మరియు నెస్టర్ వంటి కమాండర్లు దశాల మోహరింపు గురించి చర్చించే అంశాలతో పలు పేరాలు ఉన్నాయి. దీని వలన వారు విజయం పొందే అవకాశాలను పెంచుకోవచ్చని భావించారు. అయితే, ట్రోజన్ యుద్ధాన్ని ట్రోజన్ హార్స్‌లో గ్రీకుల మోసానికి ఒక అపఖ్యాతి పాలైన ఉదాహరణతో గెలుచుకుంది. ఈ అంశాన్ని హోమెర్ తర్వాత ఒడిస్సీ</i>లో సూచించాడు. ఈ సందర్భంలో ఇలియడ్‌ లోని గ్రీకుల మోసపూరిత వ్యూహాలు మరియు తదుపరి గ్రీకుల యుద్ధాల మధ్య వ్యత్యాసాలను గుర్తించడం అంత కష్టం కాదు. తరచూ గ్రీకు సైనిక పరాక్రమానికి పరాకాష్ఠ వలె భావించే స్పార్టన్ వారి వ్యూహాత్మక పద్ధతులకు పేరు గాంచారు మరియు వారి దృష్టిలో, ఒక కమాండర్‌లో ఉండవల్సిన ఒక అసాధారణ కార్యంగా భావిస్తారు. అయితే, ఈ రకం నాయకత్వం గ్రీకు వ్యూహాత్మక రచయితల ప్రామాణిక సూచనగా చెప్పవచ్చు.[43]
చివరికి, హోమెరిక్ (లేదా ఇతిహాస) పోరాటాన్ని తదుపరి గ్రీకు యుద్ధాల చిత్రణలో పూర్తిగా కాకుండా, అతని ఆదర్శాలు, వ్యూహాలు మరియు సూచలను మాత్రమే అనుసరించారు.
గమనిక: కథనంలో ఈ భాగంలో అత్యధిక మొత్తంలో అనుఖనాలు మరియు వాగ్వాదము తప్పక వీరికి సంబంధించినది:
లెండన్, J.E. సోల్జెర్స్ అండ్ గోస్ట్స్: ఏ హిస్టరీ ఆఫ్ బ్యాటిన్ ఇన్ క్లాసికల్ యాంటిక్విటీ . న్యూ హెవన్, CT: యాలే UP, 2005.
హాన్స్ వ్యాన్ వీస్ యుద్ధాన్నికి సంబంధించి రచించబడిన వివరణాలు కచ్చితంగా - 7వ శతాబ్దం మొదటి సగం కాలానికి చెందినదని పేర్కొన్నాడు.[44]
కళలు మరియు సాహిత్యంపై ప్రభావం
ఇలియడ్ అనేది ఇప్పటికే ప్రామాణిక గ్రీసులో ఉన్న ముఖ్యమైన అంశానికి ఒక ప్రామాణిక రచనగా చెప్పవచ్చు మరియు ఇది హెలెనిస్టిక్ మరియు బేజాంటైన్ కాలాల్లో చర్చించబడింది.
ట్రోజన్ యుద్ధం నుండి అంశాలు పురాతన గ్రీకు రంగ స్థల నటుల్లో ఒక ఇష్టమైన అంశంగా చెప్పవచ్చు. అగామెమ్నోన్, ది లిబేషన్ బీరెర్స్ మరియు ది యుమెనిడెస్‌ లతో కలిసి అస్చెలస్ యొక్క త్రయం ఓరెస్టియాలో అగామెమ్నోన్ యుద్ధం నుండి తిరిగి వచ్చిన తర్వాత అనుభవాల గురించి వివరిస్తాయి.
హోమెర్ పునరుజ్జీవనోద్యమం సమయంలో గ్రీకు పురాతనత్వంలో ఆసక్తిని పునరుద్ధరించడంతో యూరోపియన్ సంస్కృతిలో ఒక మంచి ప్రభావాన్ని చూపాడు మరియు ఇది వెస్ట్రన్ కానన్ యొక్క మొట్టమొదటి మరియు మరింత ప్రభావవంతమైన రచనల్లో కనిపించింది.
విలియమ్ షేక్‌స్పియర్ తన నాటకం ట్రియోలస్ అండ్ క్రెసిడా కోసం ఒక మూలాంశం వలె ఇలియడ్ యొక్క కథనాన్ని ఉపయోగించుకున్నాడు, దీనిలో ఒక మధ్యయుగ ప్రముఖుడు గురించి, ట్రాయ్ రాజు ప్రియామ్ కుమారుడు ట్రియోలస్ మరియు ట్రోజన్ జోస్యం చెప్పే కాల్చాస్ కుమార్తె క్రెసిడాల ప్రేమ కథ వివరించబడింది. ఈ నాటకాన్ని ట్రోజన్ యుద్ధంలోని అంశాలపై ఒక హాస్య, వ్యతిరేక సాంప్రదాయక అభిప్రాయాల వలె భావిస్తారు మరియు దీనిలో అకిలెస్‌ను ఒక పిరికివాడు, అజాక్స్‌ను మందకొడిగా, తెలివిలేని కూలి సిపాయి మొదలైన వాటి వలె చిత్రీకరించబడింది.
రాబర్ట్ బ్రౌనింగ్ యొక్క పద్యం "డెవలప్‌మెంట్"లో ఇలియడ్‌ లోని అంశానికి అతని చిన్ననాటి పరిచయాన్ని మరియు ఇతిహసంలో అతని ఆనందాన్ని అలాగే దాని యజమాన్యం గురించి సమకాలీన చర్చలు ఉన్నాయి.
20వ శతాబ్దం
సిమోన్ వెయిల్ WWII ముగిసిన కొంతకాలం తర్వాత, 1939లో "ది ఇలియడ్ ఆర్ ది పోయెమ్ ఆఫ్ ఫోర్స్" వ్యాసాన్ని రాశాడు. ఈ వ్యాసం యుద్ధంలో దళాన్ని ఉపయోగించి విధానం బాధితులు మరియు విజేతలు బానిస మరియు అనాలోచన స్వయం చాలక స్థాయికి క్షీణిస్తారని సూచించబడింది.[45]
సంగీత రచయిత జాన్ ట్రెవిల్లే లాటౌస్ మరియు స్వరకర్త జెరోమ్ మోరోస్‌లచే రూపొందించబడిన 1954 బ్రాడ్‌వే మ్యూజికల్ ది గోల్డెన్ యాపిల్ ఇలియడ్ మరియు ఒడిస్సీ లను స్వేచ్ఛగా అనుకరించింది, స్పానిష్-అమెరికా యుద్ధం తర్వాత సంవత్సరాల్లో అమెరికా యొక్క వాషింగ్టన్ రాష్ట్రంలోని అంశాలను ఇలియడ్ ప్రోత్సాహక అంశాలను యాక్ట్ వన్‌లో మరియు ఒడిస్సీ ప్రోత్సాహక అంశాలను యాక్ట్ టూలో సూచించబడింది.
క్రిస్టా వూల్ఫ్ యొక్క 1983 నవల కాసాండ్రా అనేది ఇలియడ్‌</i>తో ఒక క్లిష్టమైన అనుకరణగా చెప్పవచ్చు. వ్యూల్ఫ్ యొక్క కథకుడు కాసాండ్ర, స్పార్టాలో క్లెటెమ్నెస్ట్రాచే ఆమె హత్యకు గురి కావడానికి ముందు మనం వింటామని భావిస్తుంది. వ్యూల్ఫ్ కథకుడు మహిళ దృష్టిలో యుద్ధం మరియు సాధారణంలో యుద్ధంలోని అభిప్రాయాలను అందించాడు. కాసాండ్ర యొక్క కథలో నాలుగు వ్యాసాలు ఉంటాయి, వీటిని వూల్ఫ్ ఫ్రాంక్‌పర్టెక్ పోయెటిక్-వోర్లెసంజెన్ వలె చెబుతాడు. ఈ వ్యాసాల్లో ఒక రచయిత వలె మరియు ఈ పండిత సమ్మతి పొందిన కథకు పునఃరచయిత వలె వూల్ఫ్ యొక్క అభిప్రాయాలను సూచించాడు మరియు వూల్ఫ్ గ్రీసుకు ప్రయాణిస్తున్న సమయంలో ఆమె మాటల్లో నవల యొక్క ఆధారాన్ని తెలుపుతాడు.
సమకాలీన ప్రముఖ సంస్కృతి
ప్రముఖ రచయిత డాన్ సిమోన్స్‌చే ఒక ఇతిహాస శాస్త్ర కల్పిత అనుకరణ/నివాళి కోసం రచించబడిన ఇలియమ్ 2003లో విడుదలైంది. ఈ నవల 2003లో ఉత్తమ శాస్త్రీయ కల్పిత నవల వలె ఒక లోకస్ అవార్డును అందుకుంది.
ఇలియడ్‌</i>కు ఒక సాధారణ చలన చిత్ర అనుకరణ, ట్రాయ్ 2004లో విడుదలైంది. చలన చిత్రం మిశ్రమ సమీక్షలను పొందినప్పటికీ, ఇది వాణిజ్యపరంగా ముఖ్యంగా అంతర్జాతీయ అమ్మకాల్లో విజయం సాధించింది. ఇది సంయుక్త రాష్ట్రాల్లో $133 మిలియన్‌ను మరియు ప్రపంచవ్యాప్తంగా $497 మిలియన్ మొత్తాన్ని ఆర్జించింది, దీనితో ఇది సార్వకాలిక అత్యధిక వసూళ్లు చేసిన 70వ చలన చిత్రంగా పేరు పొందింది.[46]
ఆంగ్ల అనువాదాలు


జార్జ్ చాప్మాన్ 1598 నుండి ప్రారంభించి, ఇలియడ్ యొక్క అతని అనువాదాన్ని వాయిదాల్లో విడుదల చేశాడు, ఇది "ఫోర్టీనెర్స్"లో ప్రచురించబడింది, ఒక అతిపెద్ద పంక్తి జానపద గేయంలో "హోమర్ పాత్రల ప్రసంగాలు మరియు పలు నూతన సమాచారాలను తెలుసుకోవచ్చు మరియు వివరణలు కుండలీకరణల్లో ఇవ్వబడ్డాయి. ఉత్తమంగా, ఇలియడ్ తొమ్మిదిలో ప్రతినిధుల బృందం అభ్యర్థనను అకిలెస్ తిరస్కరించిన సందర్భం; ఇది మంచి అలంకారయుక్త శక్తిని కలిగి ఉంది".[47] ఇది వెంటనే ఆంగ్ల కవిత్వంలో ఒక ప్రామాణిక గ్రంథం వలె పేరు గాంచింది. అతని స్వంత అనువాదానికి ముందుమాటలో, పోప్ చాప్మెన్ రచన యొక్క "ప్రియమైన ఆవేశపూరిత స్ఫూర్తి"ని ప్రశంసిస్తూ, ఇది "దీనిని చదివినవారు హోమెర్ వివేచన సంవత్సరంలో ప్రవేశించడానికి స్వయంగా రచించిన పుస్తకం" వలె భావిస్తారని చెప్పాడు. జాన్ కీట్స్ సోనెట్ ఆన్ ఫస్ట్ లుకింగ్ ఇంటో చాప్మెన్స్ హోమెర్‌ (1816) లో ప్రశంసించాడు. జాన్ ఓగిల్బే యొక్క మధ్య పదిహేడవ శతాబ్దపు అనువాదం ప్రారంభ వ్యాఖ్యాన ఎడిషన్‌ల్లో ఉంది; వీరోచిత ద్విపదిలో అలెగ్జాండర్ పోప్ యొక్క 1715 అనువాదం "గత అన్ని సంస్కరణల ఆధారంగా సిద్ధం చేసిన ఒక ప్రామాణిక అనువాదం", [48] మరియు చాప్మెన్ రచన వలె, దాని స్వంత విచక్షణలో ఒక ప్రధాన పద్య రచనగా చెప్పవచ్చు. విలియం కౌపెర్ యొక్క మిల్టోనిక్ ముక్త పద్యం 1791 ఎడిషన్ అనేది చాప్మన్ లేదా పోప్ సంస్కరణల కంటే గ్రీకు దాని అత్యధిక విశ్వసనీయతకు గుర్తింపు పొందింది: అతని అనువాదం గురించి కౌపెర్ మాట్లాడుతూ "నేను దేనిని విస్మరించలేదు; నేను దేనిని కొత్తగా చేర్చలేదు" అని చెప్పాడు.
ఆన్ ట్రాన్సిలేటింగ్ హోమెర్ (1861) ప్రసంగాల్లో, మాథ్యూ ఆర్నాల్డ్ ఇలియడ్‌</i>ను ఆంగ్లంలోకి అనువాదం మరియు అర్థవివరణ యొక్క అంశాలను సూచించాడు; 1861లో లభ్యమయ్యే సమకాలీన సంస్కరణలను వ్యాఖ్యానిస్తూ, అతను అనువాదకుడు తప్పక అనుసరించవల్సిన హోమర్ యొక్క నాలుగు ఖచ్చితమైన కవిత్వ నాణ్యతలను పేర్కొన్నాడు:

[i] అతను ప్రబలంగా త్వరితం; [ii] అతను ప్రబలంగా సాదా మరియు ప్రత్యక్షంగా సూచిస్తాడు, అంటే అతని ఆలోచన మరియు అతని వ్యక్తీకరణ రెండింటిలోనూ అంటే అతని సింటాక్స్ మరియు అతని పదాల్లో; [iii] అతని ఆలోచన అంశం గురించి అతను సాదాగా మరియు ప్రత్యక్షంగా ఆలోచిస్తాడు అంటే అతని విషయం మరియు ఆలోచనల్లో; మరియు, చివరికి , [iv] అతను ఉత్తమ రచయిత. 

మునుపటి అనువాదకులచే ఉపయోగించబడిన అంఛనాల ఒక చర్చ తర్వాత, ఆర్నాల్డ్ యథార్థ ఇతిహాసం వలె ఇలియడ్ యొక్క ఒక సమర్థవంతమైన మాండలిక ఆరు గణాల పద్యపాద అనువాదం వలె ఉండాలని వాదించాడు. "విసుగు పుట్టించే ఈ రచనల వలె, మొత్తం ఇలియడ్ లేదా ఒడిస్సీ ని ఆరుగణాల పద్యంలో అనువదించడానికి పలు ప్రయత్నాలు జరిగాయి; ఆఖరి ప్రయత్నంలో 1945లో జరిగింది. అయితే, ఆర్నాల్డ్ ఉద్దేశ్యంలో వాటిలో చాలా ఉత్తమమైన దానిని J. హెన్రీ డార్ట్ [1892] రచించాడు".[49]
1870లో, US కవి విలియం కులెన్ బ్రేయాండ్ ఒక ముక్తపద్య సంస్కరణను ప్రచురించాడు, దీని వ్యాన్ వెక్ బ్రూక్స్ "సరళమైనది, విశ్వసనీయమైనది"గా పేర్కొన్నాడు. అయితే, 1950 నాటి నుండి, పలు ఆంగ్ల అనువాదాలు వెలువడ్డాయి. రిచ్మాండ్ లాట్టిమోర్ యొక్క సంస్కరణను "ఒక స్వేచ్చా ఆరు గణాలు", ఇది "ఆనాటి సాధారణ ఆంగ్ల భాష"లో ప్రత్యేకంగా "శక్తివంతమైన మాండలికం" లేకుండా అనువదించబడింది; ఇది వాచ్యంగా పురాతన పద్యం వలె ఉండదు. రాబర్డ్ ఫిట్జ్‌గెరాల్డ్ యొక్క సంస్కరణ ఇలియడ్‌</i>ను ఆంగ్ల కవిత్వం యొక్క సంగీత రూపంలో తెలిపేందుకు కృషి చేశాడు; అతను కష్టపడి రూపొందించిన సంస్కరణ స్పష్టత మరియు శక్తిని పెంచే చిన్న పంక్తులతో సాధారణంగా ఉంటుంది.
రాబర్ట్ ఫాగ్లెస్ మరియు స్టాన్లీ లాంబార్డోలు హోమర్ యొక్క సాంప్రదాయక మరియు సూత్రప్రాయ భాషకు నాటకీయ ప్రాముఖ్యతను జోడించడంలో ముఖ్యపాత్ర పోషించారు.
గమనికలు

సూచికలు

మరింత చదవటానికి
ఎడ్వర్డ్స్, మార్క్ W.; కిర్క్, జియోఫ్రే స్టెఫెన్; మొదలైనవారు. (ఎడిటర్లు), , కేంబ్రిడ్జ్ యూనివర్శిటీ ప్రెస్, 1993
బాహ్య లింకులు

D. B. మోన్రో, 
D. B. మోన్రో, 
D. B. మోన్రో, 
, ఆన్‌లైన్ వెర్షన్ ఆఫ్ ది వర్క్ బై హోమెర్ (ఇంగ్లీష్). పోప్ ట్రాన్సలేషన్.
ఇలియడ్ ఇన్ యాన్సెంట్ గ్రీక్:  (PP), విత్ ది ముర్రే అండ్ బట్లర్ ట్రాన్సిలేషన్స్ అండ్ హైపర్‌లింక్స్ టు మైథాలజికల్ అండ్ గ్రమటికల్ కామెంటరీ; , విత్ ది లాటిమోర్ ట్రాన్సిలేషన్ అండ్ మార్కప్ ఇండికేటింగ్ ఫార్ములాయిక్ రెపెటిటేషన్స్
లింక్స్ టు ట్రాన్సిలేషన్స్ ఫ్రీలీ అవేలబుల్ ఆన్‌లైన్ ఆర్ ఇన్‌క్లూడెడ్ ఇన్ ది లిస్ట్ ఎబౌవ్.

 రెపెర్టోరీ ఆప్ అవుట్‌స్టాండింగ్ పెయింటెడ్ వాసెస్, వాల్ పెయింటింగ్స్ అండ్ అదర్ యానిసెంట్ ఐకనాగ్రఫీ ఆఫ్ ది వార్ ఆఫ్ ట్రాయ్
 బై 2008 ట్రాన్సలేటర్ హెర్బెర్ట్ జోర్డాన్.
హోమెర్: ఇలియడ్ బుక్స్ 1-12, & 13-24, ed. బై మోన్రో, 3rd Ed.: © ఆక్స్‌ఫర్డ్ యూనివ. ప్రెస్ 1902, పార్సెడ్ ఇంటెర్‌లీనియర్ 

 స్టడీ గైడ్, థీమ్స్, కోట్స్, టీచర్ రిసోర్సెస్
 లింక్ టు ది ఇలియడ్, బై హోమెర్ ఫ్రీ ఈబుక్, కర్టసీ ఆఫ్ గటెన్‌బర్గ్ project.org, ది మోస్ట్ ఎక్స్‌లెంట్ హోమ్ ఆఫ్ మోస్ట్ ఆఫ్ క్లాసిక్స్...



వర్గం:ఇలియడ్
వర్గం:ఎపిక్ సైకిల్