వందన శివ

Question: ఇండియన్ ఆయిల్ కార్పోరేషన్ ను ఎవరు స్థాపించారు?



వందన శివ (హిందీ: वन्दना शिवा; జననం. నవంబర్ 5, 1952, డెహ్రాడూన్, ఉత్తరాఖండ్, భారత దేశము), ఒక తత్త్వవేత్త, పర్యావరణ ఉద్యమకారిణి, పర్యావరణ, స్త్రీవాద రచయిత్రి.[1] ప్రస్తుతం ఢిల్లీలో ఉంటున్న శివ, ప్రముఖ వైజ్ఞానిక మరియు సాంకేతిక పత్రికలలో మూడువందలకు పైగా వ్యాసాలు వ్రాసారు. “” పరిశోధనా వ్యాసంతో 1978లో వెస్ట్రన్ అంటారియో విశ్వవిద్యాలయం, కెనడా నుండి భౌతిక శాస్త్రంలో ఆమె తన పి.హెచ్.డిని అందుకుంది.
1970 దశకంలో అహింసాయుత చిప్కో ఉద్యమంలో శివ పాల్గొనింది. ఈ ఉద్యమం యొక్క ముఖ్య కార్యకర్తలలో కొంతమంది స్త్రీలు కూడా ఉన్నారు, చెట్ల చుట్టూ మానవాహారాలను ఏర్పాటు చేయడం ద్వారా వాటిని కూల్చకుండా కాపాడే పద్ధతిని వారు అనుసరించారు. జెర్రీ మాండర్, ఎడ్వర్డ్ గోల్డ్ స్మిత్, రాల్ఫ్ నేడర్, జెరెమీ రిఫ్కిన్ లతోపాటు ఆమె "ఇంటర్నేషనల్ ఫోరమ్ ఫర్ గ్లోబలైజేషన్" అనే సామాజిక సంస్థ యొక్క నాయకులలో ఒకరు, మరియు "ఆల్టర్-గ్లోబలైజేషన్" అని పిలవబడే గ్లోబల్ సాలిడారిటీ ఉద్యమంలో ప్రముఖ వ్యక్తి. భారతదేశపు వైదిక వారసత్వాన్ని గురించి రాంచోర్ ప్రైమ్ చే రచింపబడిన వేదిక్ ఎకాలజీ అనే పుస్తకంలో ఇచ్చిన ఇంటర్వ్యూలో వందనా శివ, ఎన్నో భారతదేశపు సాంప్రదాయక ఆచారాల యొక్క వివేకతను సమర్ధించింది.
బాల్యం మరియు విద్యాభ్యాసం

అటవీ సంరక్షకుడైన తండ్రి, ప్రకృతి ప్రేమికురాలు, వ్యవసాయదారిణి అయిన తల్లికి డెహ్రాడూన్ లోయలో వందన శివ జన్మించింది. ఆమె నైనిటాల్లోని సెయింట్ మేరీ స్కూల్ లో మరియు డెహ్రాడూన్లోని కాన్వెంట్ ఆఫ్ జీసస్ అండ్ మేరీలో విద్యను అభ్యసించింది.[2] శివ జిమ్నాస్ట్ గా శిక్షణ పొందింది మరియు భౌతికశాస్త్రంలో డిగ్రీ పట్టా పొందిన తరువాత "చేంజెస్ ఇన్ ది కాన్సెప్ట్ ఆఫ్ పీరియాడిసిటీ ఆఫ్ లైట్" అనే పరిశోధనా వ్యాసంతో (అంటారియో, కెనడా) గ్వెల్ఫ్ విశ్వవిద్యాలయం నుండి తత్వశాస్త్రంలో ఆమె ఎం.ఏ పూర్తి చేసింది. 1979లో ఆమె తన పి.హెచ్.డి పూర్తి చేసి, యూనివర్సిటీ ఆఫ్ వెస్ట్రన్ అంటారియో నుండి పట్టా పొందింది. ఆమె యొక్క పరిశోధన అంశము "హిడెన్ వేరియబుల్స్ అండ్ లోకాలిటి ఇన్ క్వాంటం థిరీ".[3]
తరువాత ఆమె బెంగుళూరు లోని ఇండియన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ సైన్సు మరియు ఇండియన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ మేనేజిమెంట్ లలో విజ్ఞాన, సాంకేతికశాస్త్రము మరియు పర్యావరణ పాలసీలపై బహుళశాస్త్ర పరిశోధనకు వెళ్ళింది.
వృత్తి జీవితం
వ్యవసాయము మరియు ఆహార లక్షణాలు అలవాటులలో మార్పు కొరకు వందన శివ పోరాడింది. మేధో సంపత్తి హక్కులు, జీవ వైవిధ్యము, జీవ సాంకేతిక విజ్ఞానము, జీవ నీతి, జన్యు ఇంజినీరింగ్ మొదలైన క్షేత్రాలలో శివ మేధో సంపత్తితో మరియు ప్రచారోద్యమాల ద్వారా పాల్గొంది. ఆఫ్రికా, ఆసియా, లాటిన్ అమెరికా, ఐర్లాండ్, స్విట్జర్లాండ్, మరియు ఆస్ట్రియాలలో హరిత ఉద్యమాలలో జన్యు ఇంజనీరింగ్ కి వ్యతిరేక ప్రచారాల కొరకు మౌలిక సంఘాలకు తన సహాయాన్ని అందించింది.
1982లో నవ్దన్య ఏర్పాటుకు దారితీసిన వైజ్ఞానిక, సాంకేతిక మరియు జీవావరణ శాస్త్రాల పరిశోధనా సంస్థను ఆమె స్థాపించింది.
మూడవ ప్రపంచపు మహిళల సామర్ధ్యాలను పునర్నిర్వచించటానికి ఆమె వ్రాసిన పుస్తకం "స్టేయింగ్ అలైవ్" దోహదపడింది.
ప్రపంచీకరణపై అంతర్జాతీయ వేదిక, మహిళల పర్యావరణ మరియు అభివృద్ధి సంస్థ, మరియు థర్డ్ వరల్డ్ నెట్వర్క్ వంటి ప్రభుత్వేతర సంస్థలతో పాటు భారత ప్రభుత్వ మరియు విదేశీ ప్రభుత్వాలకు సలహాదారుగా శివ సేవలందించింది.
2007లో విజన్ ప్రాజెక్ట్ యొక్క స్టాక్ ఎక్స్చేంజ్ లో వందన శివ పాల్గొంది.
వరల్డ్ ఫూచర్ కౌన్సిల్ లో ఆమె ఒక కౌన్సిలర్.
చలన చిత్రం
సంజీవ్ చటర్జీ మరియు అలీ హబాషిలచే దర్శకత్వం వహింపబడిన అంతర్జాతీయ లఘుచిత్రం *వన్ వాటర్ (లఘుచిత్రం)లో వందనతో ముఖాముఖీ జరిగింది.
(). "వన్ వాటర్," అనేది ప్రపంచవ్యాప్తంగా మారుతున్న నీటి సంబంధాలపై తీసిన  ఇది 15 దేశాలలో చిత్రీకరింపబడి, , కాలేజ్ ఆఫ్ ఇంజనీరింగ్ మరియు ది ఫ్రాస్ట్ స్కూల్ ఆఫ్ మ్యూజిక్ ల సహకారంతో యునివర్సిటీ ఆఫ్ మియామిలో నిర్మించబడింది.
శాం బోజ్జో తీసిన లఘు చలనచిత్రం en:Blue Gold: World Water Warsలో వందన నటించింది.
2008 సన్ డాన్స్ చిత్రోత్సవంలో పోటీపడిన ఇరేనా సాలీనా యొక్క లఘుచిత్రంలో వందన కనపడిందిFlow: For Love of Water .
డర్ట్! లఘుచిత్రంలో వందన నటించింది. ఈ చిత్రం 2009 సన్ డాన్స్ చిత్రోత్సవంలో పోటీకి నిలబడింది.
పెద్ద నగరపాలక సంస్థలకు వ్యతిరేకంగా మూల ఉద్యమకారిణిగా ది కార్పోరేషన్ లఘుచిత్రములో నటించింది"Fed up!:Genetic Engineering, Industrial Agriculture and Sustainable Alternatives."
ఇటీవలనే, ఫ్రెంచ్ స్వతంత్ర జర్నలిస్ట్ మేరీ-మోనిక్యు రాబిన్ నిర్మించిన ది వరల్డ్ అకార్డింగ్ టు మొంసాన్టో లఘుచిత్రంలో ఆమె నటించింది.
దలై లామా రినైసెంస్ అనే పేరుతో దలైలామాపై నిర్మించిన లఘుచిత్రంలో కూడా వందన నటించింది.[4]
ఆన్ థిన్ ఐస్ అనే పేరు గలిగిన PBS నౌ లఘుచిత్రంలో వందన నటించింది.[5]
WTO పై 1999లో తలెత్తిన నిరసనలపై తీసిన థిస్ ఇస్ వాట్ డెమోక్రసీ లుక్స్ లైక్</i>లో Dr. శివ నటించింది.[6]
గుర్తింపు
1993లో వందన రైట్ లైవ్లిహుడ్ అవార్డు (ప్రత్యామ్నాయ నోబుల్ బహుమతిగా పేరుపొందిన) స్వీకరించింది...మహిళలకు, జీవావరణానికి ఆధునిక అభివృద్ధి ప్రసంగాలలో ప్రముఖ స్థానం యిచ్చినందుకు."[7] భూగోళాన్ని రక్షించడానికి ఆమె అంకితభావంతో, నిబద్ధతతో ప్రదర్శించిన చర్యలు, నాయకత్వాలు మిగతా ప్రపంచానికి ఉదాహరణగా ఉండేలా ఆమె సాధించిన అవార్డులలో ఐక్యరాజ్య సమితి పర్యావరణ కార్యక్రమము (UNEP) 1993[8] గ్లోబల్ 500 అవార్డు మరియు ఐక్యరాజ్యసమితి (UN)ఎర్త్ డేఅంతర్జాతీయ అవార్డులు ఉన్నాయి.
అదనపు పురస్కారములలో ఉన్నవి:

1993: సంరక్షణా మరియు జీవావరణలలో అద్భుతమైన సేవలు అందించినందుకు మహారాజ రాజశ్రీ ప్రిన్స్ బెర్నార్డ్ ఆఫ్ ది నెదర్లాండ్స్ ఇచ్చిన ఆర్డర్ ఆఫ్ ది గోల్డెన్ ఆర్క్ మరియు జీవావరణము మరియు ఆహార భద్రతలపై ఆమె సేవలకు ఇచ్చిన స్పెయిన్ దేశ VIDA SANA అంతర్జాతీయ అవార్డు
1995: తమ ప్రాంతంలో గమనించదగ్గ కార్యక్రమాల నిర్వహణకు గుర్తింపుగా భారత్ లోని డెహ్రాడూన్ నందలి డూన్ సిటిజెన్ కౌన్సిల్ వారు ఇచ్చిన "ప్రైడ్ ఆఫ్ ది డూన్" అవార్డు
1997: జీవావరణ, పర్యావరణాలకు అందించిన అద్వితీయ సహకారానికి డెన్మార్క్ ది గోల్డెన్ ప్లాంట్ అవార్డు (జీవావరణంలో అంతర్జాతీయ అవార్డు) భారతదేశంలోని జీవావరణ మరియు మహిళా ఉద్యమాలకు వైజ్ఞానికపరంగా మరియు వ్యక్తిగతంగా అందించిన ముఖ్యమైన సహకారానికి గాను బార్సిలోనా, స్పెయిన్, వారి అల్ఫోంసో కామిన్ అవార్డు
1998: బ్యాంకాక్ లోని ఆసియా మరియు పసిఫిక్ FAO రీజినల్ కార్యాలయముచే నిర్వహింపబడిన 18వ ప్రపంచ ఆహార దినోత్సవ వేడుక సందర్భంగా ఇచ్చిన గౌరవనీయ థైలాండ్ యువరాణి మహా చక్రి సిరిందోర్న్ స్మారక పతకము, "ది హారిజాన్స్ ఆఫ్ హీర్మేస్" అంశముపై XXIV పియో మంజు ఇంటర్ నేషనల్ కాన్ఫరెన్స్ సందర్భంగా రిమినీ, ఇటలీ లోని అంతర్జాతీయ వైజ్ఞానిక కమిటీ వారి ప్రెసిడెన్సీ ఆఫ్ ది ఇటాలియన్ రిపబ్లిక్ పతకము
2000: మానవులు మరియు ఆహారముల మధ్య సంబంధాల ప్రభావంపై వాస్తవ సహకారానికి ఇటలీ పెల్లెగ్రిన్ అర్టసి అవార్డు
2001: 3వ ప్రపంచ దేశాలలో నిష్పాక్షిక అభివృద్ధిపై దృష్టి మరియు మానవ హక్కుల రక్షణ మరియు శాంతి స్థాపనలకు చేసిన ఉపయోగవంతమైన సేవలకు గుర్తింపుగా ఆస్ట్రియా దేశపు హారిజన్ 3000 అవార్డు
2009: సేవ్ ది వరల్డ్ అవార్డు స్వీకరించింది
2010: సిడ్నీ పీస్ ప్రైజ్ స్వీకరించింది.[9]
పర్యావరణస్త్రీవాదం
పర్యావరణస్త్రీవాద ఉద్యమమునందు వందన శివ ముఖ్య పాత్రను పోషించింది. ఆమె వ్రాసిన వ్యాసము ఎంపవరింగ్ ఉమెన్ ప్రకారం శివ సలహా ఇస్తూ, వ్యవసాయరంగంలో భరించదగిన నిర్మాణాత్మక సామీప్యతను శ్రామిక మహిళల చుట్టూ ఎక్కువగా కేంద్రీకృతమై ఉండే వ్యవసాయ పద్ధతిని తిరిగి ప్రవేశపెట్టుట ద్వారా సాధించవచ్చు అని తెల్పింది. స్త్రీల "బహిష్కరణపై పూర్వకాల తర్క" ప్రాబల్యానికి వ్యతిరేకంగా వాదిస్తూ, స్త్రీలు ప్రధాన కేంద్రముగా కలిగిన పద్ధతి ప్రస్తుత వ్యవస్థను పూర్తి ప్రయోజనకర రీతిలో మార్చుతుంది అని ప్రతిపాదించింది.[10]
ఈ విధంగా, వ్యవసాయ పద్ధతులలో మహిళలను సమ్మిళితము చేసి సాధికారిత కేంద్రీకృతం ద్వారా భారత మరియు ప్రపంచ ఆహార భద్రతకు ప్రయోజనం చేకూరుతుంది.[10]
వందన శివ వెలిబుచ్చిన ఈ అభిప్రాయాలు చాలామంది ఆధునిక పరిశోధకులచే ఆదర్శ స్వరూపము గలవిగా విమర్శించబడ్డాయి.[11]
ప్రచురణలు
1981, సోషల్ ఎకనామిక్ అండ్ ఎకలాజికల్ ఇంపాక్ట్ ఆఫ్ సోషల్ ఫారెస్ట్రి ఇన్ కోలార్, వందన శివ, H.C. శరత్చంద్ర, J. బయోపధ్యాయ్, ఇండియన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ మేనేజిమెంట్ బెంగుళూరు
1988, స్టేయింగ్ ఎలివ్: ఉమెన్, ఎకాలజి అండ్ సర్వైవల్ ఇన్ ఇండియా, జెడ్ ప్రెస్, న్యూఢిల్లీ, ISBN 0-86232-823-3
1991, ఎకాలజి అండ్ ది పాలిటిక్స్ ఆఫ్ సర్వైవల్: కాంఫ్లిక్ట్స్ ఓవర్ నాచురల్ రిసోర్సెస్ ఇన్ ఇండియా, సేజ్ పబ్లికేషన్స్, థౌజండ్ ఓక్స్, కాలిఫోర్నియా, ISBN 0-8039-9672-1
1992, ది వైలెన్స్ ఆఫ్ ది గ్రీన్ రివల్యూషన్: ఎకలాజికల్ డిగ్రెడేషన్ అండ్ పొలిటికల్ కాన్ఫ్లిక్ట్ ఇన్ పంజాబ్, జెడ్ ప్రెస్, న్యూఢిల్లీ
1992, బయోడైవర్సిటి: సోషల్ అండ్ ఎకలాజికల్ పెర్స్పెక్టివ్స్ (ఎడిటర్) ; జెడ్ ప్రెస్, యునైటెడ్ కింగ్డమ్
1993,  (ఎడిటర్), దాగ్ హమ్మర్ స్క్జోల్ద్ ఫౌండేషన్ అండ్ కలి ఫర్ ఉమెన్, న్యూఢిల్లీ
1993, మోనోకల్చర్స్ ఆఫ్ ది మైండ్: బయోడైవర్సిటి, బయోటెక్నాలజీ అండ్ అగ్రికల్చర్, జెడ్ ప్రెస్, న్యూఢిల్లీ
1993, ఎకోఫెమినిజం, మరియా మీస్ మరియు వందన శివ, ఫెర్న్ వుడ్ పబ్లికేషన్స్, హాలిఫాక్స్, నోవ స్కాటియ, కెనడా, ISBN 1-895686-28-8
1994, క్లోజ్ టు హోమ్: ఉమెన్ రీకనెక్ట్ ఎకాలజి, హెల్త్ అండ్ డెవలప్మెంట్ వరల్డ్ వైడ్, ఎర్త్ స్కాన్, లండన్, ISBN 0-86571-264-6
1995, బయో పాలిటిక్స్ (విత్ ఇంగుంన్ మోసర్), జెడ్ బుక్స్, యునైటెడ్ కింగ్డమ్
1997, బయోపైరసీ: ది ప్లన్డర్ ఆఫ్ నేచర్ అండ్ నాలెడ్జ్, సౌత్ఎన్డ్ ప్రెస్, కేంబ్రిడ్జ్ మసాచుసెట్స్, I ISBN 1-896357-11-3
1999, స్టోలెన్ హార్వెస్ట్: ది హైజాకింగ్ ఆఫ్ ది గ్లోబల్ ఫుడ్ సప్లై, సౌత్ ఎన్డ్ ప్రెస్, కేంబ్రిడ్జ్ మసాచుసెట్స్, ISBN 0-89608-608-9
2000, టుమారోస్ బయోడైవర్సిటి, థామస్ అండ్ హడ్సన్, లండన్, ISBN 0-500-28239-0
2001, పేటెంట్స్, మిత్స్ అండ్ రియాలిటీ, పెంగ్విన్ ఇండియా
2002, వాటర్ వార్స్; ప్రైవేటైజేషన్, పొల్యుషన్, అండ్ ప్రాఫిట్, సౌత్ ఎన్డ్ ప్రెస్, కేంబ్రిడ్జ్ మసాచుసెట్స్
2005, గ్లోబలైజేషన్స్ న్యూ వార్స్: సీడ్, వాటర్ అండ్ లైఫ్ ఫోరమ్స్ ఉమెన్ అన్లిమిటెడ్, న్యూఢిల్లీ, ISBN 81-88965-17-0
2005, బ్రేక్ ఫాస్ట్ ఆఫ్ బయోడైవర్సిటి: ది పొలిటికల్ ఎకాలజి ఆఫ్ రైన్ ఫారెస్ట్ డిస్స్ట్రక్షన్, ISBN 0-935028-96-X
2005, ఎర్త్ డెమోక్రసి; జస్టిస్, సస్టైనబిలిటి, అండ్ పీస్, సౌత్ ఎన్డ్ ప్రెస్, ISBN 0-89608-745-X
2007, మానిఫెస్టోస్ ఆన్ ది ఫ్యూచర్ ఆఫ్ ఫుడ్ అండ్ సీడ్, ఎడిటర్, సౌత్ ఎన్డ్ ప్రెస్ ISBN 978-0-89608-777-4
2008, సాయిల్ నాట్ ఆయిల్, సౌత్ ఎన్డ్ ప్రెస్ ISBN 978-0-89608-782-8
వీటిని కూడా చూడండి
బయోపైరసీ
హరితవిప్లవం
సూచికలు

బయటిలింకులు


 వందన శివ యొక్క నవ్దన్య వెబ్ సైట్
"దలైలామా రినైసెంస్" లఘు చిత్రం నుండి 
 - ఎమోరీ యూనివర్సిటీ'స్ సెంటర్ ఫర్ ఎథిక్స్ వద్ద 2006 ఉపన్యాసం



 WFC లో వందన శివ కౌన్సిలర్

, ఎకో వరల్డ్, మార్చి 2004
, రైట్ లైవ్లిహుడ్ అవార్డు హోం పేజి
స్కాట్ లండన్ చే  (రేడియో ధారావాహిక 'ఇన్సైట్ & అవుట్లుక్').
, థర్డ్ వరల్డ్ ట్రావెలర్.
, వన్-ఆఫ్ ప్రొడక్షన్స్, 1997.
, వర్కింగ్ TV, 1998 జూన్ 15.
వందన శివ. , రెసర్జెన్స్ పత్రిక, జనవరి 2002.
వందన శివ. , రెసర్జెన్స్ పత్రిక, జూలై 2003.
అమి గుడ్ మాన్. , డెమోక్రసీ నౌ, 2003 నవంబర్ 27.
వందన శివ. , రెసర్జెన్స్ పత్రిక, జనవరి 2005.
వందన శివ. , రెసర్జెన్స్ పత్రిక, మార్చి 2005.
, బిల్ మోఎర్స్ తో నౌ. 2001 సెప్టెంబరు 27
, ఇంటర్నెట్ ఆర్చివ్, 2005 ఏప్రిల్ 7.
వందన శివ. , ఒడ్ పత్రిక, అక్టోబరు 2005. (2007 అక్టోబరు 19 పొందబడింది)
ఇంటర్నేషనల్ మ్యూజియం ఆఫ్ ఉమెన్ ద్వారా .
, పోర్ట్ ల్యాండ్, ఒరెగాన్ లో ఆర్గానికాలజీ కాన్ఫరెన్స్ లో వందన శివ కీలక ఉపన్యాసం 2009 ఫిబ్రవరి 28.
 బాస్క్ కంట్రీ, మే, 2009.


డెమోక్రసీ నౌ! ద్వారా 
 చే 



వర్గం:1952 జననాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:డెహ్రాడూన్‌కు చెందిన వ్యక్తులు
వర్గం:20వ శతాబ్ద తత్వవేత్తలు
వర్గం:21వ శతాబ్ద తత్వవేత్తలు
వర్గం:పర్యావరణస్త్రీ వాదులు
వర్గం:ప్రపంచీకరణ వ్యతిరేక రచయితలు
వర్గం:భారత పర్యావరణవాదులు
వర్గం:భారతీయ స్త్రీవాదులు
వర్గం:భారతీయ శాంతికాముకులు
వర్గం:భారతీయ భౌతికవాదులు
వర్గం:హిందూ శాంతికాముకులు
వర్గం:హిందూ తత్వవేత్తలు
వర్గం:రైట్ లైవ్లిహుడ్ అవార్డు సన్మానితులు
వర్గం:అభివృద్ధి ప్రత్యేకితులు
వర్గం:యదార్ధ పర్యావరణ రచయితలు
వర్గం:స్త్రీవాద రచయితలు
వర్గం:ఆధారపడదగ్గ న్యాయవాదులు
వర్గం:భారతీయ స్త్రీ ఉద్యమకారులు