khalidalt/tydiqa-goldp huggingface dataset:
Jiografia ya Tanzania

Question: Mji Mkuu wa Tanzania ni upi?

Jiografia ya Tanzania inahusu nchi hiyo ambayo ina historia yake kuu  ni uhuru na muungano. Kabla ya kuitwa Tanzania nchi upande wa bara iliitwa Tanganyika na ilipata uhuru tarehe 9 Desemba 1961. Baada ya uhuru wa funguvisiwa la Zanzibar, ilijihusisha katika muungano wa nchi mbili ambazo ni Tanganyika na Zanzibar zilizoungana mnamo 26 Aprili 1964 kuunda TanZanIa.
Nchi
Tanzania ni nchi iliyomo mashariki mwa Afrika. Nchi hiyo inazungukwa na bahari upande wa mashariki, Kenya na Uganda upande wa kaskazini, Malawi upande wa kusini na Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo upande wa magharibi.
Eneo
Tanzania ina eneo la takriban km2 947.303.
Nchi iko katika eneo la Maziwa makubwa ya Afrika, hivyo maziwa yanafunika km2 61,500, yaani 6% za eneo lote la nchi.
Pia ina mito mingi ambayo inaelekeza maji yake katika Bahari ya Hindi mashariki mwa nchi, lakini mingine inachangia Mto Zambezi kupitia Ziwa Nyasa, michache Bahari ya Kati kupitia Ziwa Victoria na mto Naili, mingine tena Bahari Atlantiki kupitia Ziwa Tanganyika na mingine inaishia katika mabonde kama ya Ziwa Rukwa.
Karibu thuluthi moja ya nchi inalindwa kwa namna moja au nyingine: kuna Hifadhi za Taifa 16, mbali ya Hifadhi Teule, Hifadhi za Mawindo, Mapori ya Akiba n.k.
Tabianchi
Tabia ya nchi ya Tanzania hubadilika kwa nyakati tofautitofauti katika mwaka.
Tanzania hupata majira ya joto katika miezi ya Desemba, Januari na Februari. Hata hivyo kiasi cha joto ni cha juu katika ukanda wa Pwani kuliko katika sehemu za nyanda za juu na milimani. Katika miezi hii jua la utosini huwa kwenye kizio cha kusini, hivyo Tanzania hupata joto zaidi.
Katika miezi ya Juni, Julai na Agosti, kuna hali ya baridi kwa sababu wakati huu jua la utosini huwa katika kizio cha kaskazini.
Mvua za vuli hunyesha katika miezi ya Oktoba, Novemba na Desemba na mvua za masika hunyesha katika miezi ya Machi, Aprili na Mei ingawa zipo tofauti ndogo kati ya sehemu mbalimbali.
Hivyo kiasi cha mvua na halijoto husababisha tofauti za aina ya uoto wa asili, udongo na aina ya mazao yanayolimwa.
Watu
Tanzania ina idadi kubwa sana ya watu waishio nchini, kutokana na makabila mbalimbali yaliyomo nchini, yakiwemo ya Wasukuma, Wanyamwezi, Wahaya, Waha, Wagogo, Wanyakyusa, Wahehe, Wachaga, Waluguru, Wazaramo na mengineyo. 
Watu waishio nchini ni wa dini tofauti wakiwemo Waislamu (31.4%) na Wakristo (35.5%) kadiri ya sensa ya miaka ya 1960.
Marais
Mpaka sasa muungano umekuwa na marais watano: Julius Kambarage Nyerere, Benjamin William Mkapa, Ali Hassan Mwinyi, Jakaya Mrisho Kikwete, John Pombe Magufuli.
Mji mkuu
Mji mkuu wa Tanzania ni jiji la Dodoma.
Tazama pia
Maziwa ya Tanzania
Mito ya Tanzania
Orodha ya milima ya Tanzania
Mbuga za Taifa la Tanzania
Tabia ya nchi Tanzania

Jamii:Tanzania
Jamii:Jiografia ya Afrika
Orodha ya maziwa ya Tanzania

Question: Kuna ziwa ngapi nchini Tanzania?

Orodha ya maziwa ya Tanzania inatolewa pamoja na jina, eneo, nchi husika na tanbihi kama ifuatavyo:

Mengine ni:
Ziwa Amboseli
Ziwa Austin (mkoa wa Manyara)
Ziwa Balangida Lelu (mkoa wa Manyara)
Ziwa Basotu (mkoa wa Manyara)
Ziwa Basuto
Ziwa Bisongo (pia: Bisongu, Ngoma) (mkoa wa Kagera)
Ziwa Burungi (mkoa wa Manyara)
Ziwa Chada (mkoa wa Katavi)
Ziwa Chaya (mkoa wa Singida)
Ziwa Chidya (mkoa wa Mtwara)
Ziwa Duluti (mkoa wa Arusha)
Ziwa Eluanata-Nanja (mkoa wa Arusha)
Ziwa Empakai (pia: Embakai) (mkoa wa Arusha)
Ziwa Engaruka Magadi (mkoa wa Arusha)
Ziwa Gombo (mkoa wa Morogoro)
Ziwa Haubi (mkoa wa Dodoma)
Ziwa Hombolo (mkoa wa Dodoma)
Ziwa Igalula
Ziwa Ikimba (mkoa wa Kagera)
Ziwa Ilamba (mkoa wa Mbeya)
Ziwa Kaburi (mkoa wa Kagera)
Ziwa Kajumbura
Ziwa Kanisiwa (mkoa wa Rukwa)
Ziwa Kanvi (mkoa wa Kigoma)
Ziwa Kashonga (mkoa wa Kagera)
Ziwa Kasinga (mkoa wa Kagera)
Ziwa Kazingaine (mkoa wa Kagera)
Ziwa Kihurio (mkoa wa Kilimanjaro)
Ziwa Kilanga (mkoa wa Kigoma)
Ziwa Kimana (mkoa wa Manyara)
Ziwa Kindai (mkoa wa Singida)
Ziwa Kingili (pia: Kingiri) (mkoa wa Mbeya)
Ziwa Kitangiri (mkoa wa Singida)
Ziwa Kitavi (mkoa wa Katavi)
Ziwa Kitere (mkoa wa Mtwara)
Ziwa Kwera (mkoa wa Rukwa)
Ziwa Lipelwe (mkoa wa Mtwara)
Ziwa Liteho (mkoa wa Ruvuma)
Ziwa Longil (mkoa wa Arusha)
Ziwa Lugongwe (mkoa wa Pwani)
Ziwa Lutamba (mkoa wa Lindi)
Ziwa Lwelo (mkoa wa Kagera)
Ziwa Magadi (mkoa wa Arusha na mkoa wa Simiyu)
Ziwa Maliwe (mkoa wa Lindi)
Ziwa Mambamba (mkoa wa Mtwara)
Ziwa Mamka
Ziwa Mansi
Ziwa Masimba (mkoa wa Kigoma)
Ziwa Mdutu (pia: Ndutu) (mkoa wa Arusha)
Ziwa Mikuyu (mkoa wa Singida)
Ziwa Minyere (mkoa wa Singida)
Ziwa Mkoe (mkoa wa Lindi)
Ziwa Momella Ndogo (mkoa wa Arusha)
Ziwa Momella Kubwa (mkoa wa Arusha)
Ziwa Moye (mkoa wa Kigoma)
Ziwa Mujunju (pia: Rwakajunju) (mkoa wa Kagera)
Ziwa Musimu (mkoa wa Kigoma)
Ziwa Mwananyamala (mkoa wa Dar es Salaam)
Ziwa Mweru (mkoa wa Mtwara)
Ziwa Mzizima (mkoa wa Pwani)
Ziwa Ngembe (mkoa wa Kagera)
Ziwa Nyagamoma (mkoa wa Kigoma)
Ziwa Nzerkera (mkoa wa Pwani)
Ziwa Nziwi
Ziwa Nzuwe (mkoa wa Dodoma)
Ziwa Ruko (mkoa wa Kagera)
Ziwa Rushwa (mkoa wa Kagera)
Ziwa Rutamba
Ziwa Sagara (mkoa wa Kigoma)
Ziwa Saosa (mkoa wa Njombe)
Ziwa Savwa (mkoa wa Dodoma)
Ziwa Sekena
Ziwa Serya (mkoa wa Dodoma)
Ziwa Singida (mkoa wa Singida)
Ziwa Siwandu (mkoa wa Pwani)
Ziwa Sulunga (mkoa wa Singida)
Ziwa Sundu (mkoa wa Rukwa)
Ziwa Tagalala (mkoa wa Pwani)
Ziwa Tandahimba (mkoa wa Mtwara)
Ziwa Tandale (mkoa wa Dar es Salaam)
Ziwa Tanga (mkoa wa Kigoma)
Ziwa Tenge (mkoa wa Dar es Salaam)
Ziwa Tlawi (mkoa wa Manyara)
Ziwa Utenge (mkoa wa Pwani)
Ziwa W. Heckmann (mkoa wa Mbeya)
Ziwa Welu
Bwawa la Mtera (mkoa wa Dodoma na mkoa wa Iringa)
Bwawa la Nyumba ya Mungu
Tazama pia
Maziwa makubwa ya Afrika
Tanbihi

Viungo vya nje
www.fao.org/docrep/005/t0473e/T0473E09.htm Uvuvi wa maji baridi nchini Tanzania
 Uvuvi wa maji baridi nchini Tanzania
 Semina kuhusu maeneo ya madimbwi nchini Tanzania

Jamii:Jiografia ya Tanzania
Jamii:Maziwa nchi kwa nchi
Jamii:Maziwa ya Afrika
!
Tanzania
Kiroboto

Question: Je,chawa iko katika kundi gani ya wadudu?


Viroboto ni wadudu wadogo (mm 1.8-3.3) wa oda Siphonaptera. Wadudu hawa hawana mabawa. Sehemu za kinywa zimeungana katika kimrija kitumikacho kwa kudunga ngozi na kufyunza damu. Wanaweza kuruka mbali sana ikilinganishwa na ukubwa wao. Kiroboto wa binadamu anaweza kuruka juu sm 18 na mbele sm 33 (sawa na m 90 ikiwa mtu wa m 1.8 angaliweza kuruka kama kiroboto).
Viroboto wanaweza kurithisha magonjwa, k.m. tauni (hurithishwa na Kiroboto wa Panya).
Spishi zinazojulikana sana
Ctenocephalides canis, Kiroboto wa Mbwa (Dog flea)
Ctenocephalides felis, Kiroboto wa Paka (Cat flea)
Pulex irritans, Kiroboto wa Binadamu (Human flea)
Xenopsylla cheopis, Kiroboto wa Panya (Tropical rat flea)
Picha

Jike la kiroboto wa kuku (Ceratophyllomorpha)
Jike la kiroboto wa mbwa (Pulicomorpha)
Jike la kiroboto wa paka (Pulicomorpha)
Jike la kiroboto wa panya (Pulicomorpha)


Jamii:Viroboto
Kazakhstan

Question: Je, kiongozi wa Uthai mwaka wa 1999 anaitwa nani?



Kazakhstan (pia: Kazakistan) ni nchi ambayo kwa kiasi kikubwa iko katika Asia ya Kati.  
Imepakana na Urusi, China, Kyrgyzstan, Uzbekistan na Turkmenistan. 
Mji mkuu ni Astana; Almaty ilishika nafasi hiyo hadi 1996.
Jiografia
Kazakhstan ina eneo la km² 2,717,300; ni nchi kubwa ya tisa duniani. Sehemu kubwa iko upande wa Asia na nyingine ndogo upande wa Ulaya.
Upande wa magharibi inaanza katika tambarare za mto Volga pamoja na Bahari ya Kaspi na kuelekea hadi milima ya Altai upande wa China. Kusini iko milima ya Tienshan yenye kimo cha mita 7,000 na ziwa Aral. Upande wa kaskazini hakuna mpaka asilia na Siberia.
Historia
Hadi mwaka 1991 ilikuwa sehemu ya Umoja wa Kisovyet, ikijulikana kwa jina la  "Jamhuri ya Kisovyeti ya Kikazakhi".
Wakazi
Wakazi wengi (63.6%) ni Wakazaki wanaozungumza lugha ya jamii ya Kituruki, wakifuatwa na Warusi wanaozungumza lugha yao ya jamii ya Kislavoni (23.3%). Ya kwanza ndiyo lugha ya taifa, ya pili ni pia lugha rasmi. Kuna makabila mengine 30, kama vile Wauzbeki (2.8%), Waukraina (2.1%) n.k. 
Upande wa dini, 70.2% ni Waislamu (hasa Wasuni) na 26.2% Wakristo (hasa Waorthodoksi 23.9%, wakifuatwa na Wakatoliki na Waprotestanti, jumla 2.3%). Baada ya uhuru, dini zote zimepata uhai mpya na kujenga maabadi mengi. Serikali haina dini, lakini inaziheshimu zote.
Tazama pia
Mikoa ya Kazakhstan
Orodha ya lugha za Kazakhstan
Orodha ya nchi kufuatana na wakazi
Tanbihi

Marejeo
















Viungo vya nje

 from the 
 from BBC News.

 information from the United States Department of State
 from the United States Library of Congress.
 at UCB Libraries GovPubs.






 at Curlie
Wikimedia Atlas of Kazakhstan
 from 

 from International Futures.
Serikali

Biashara

Coordinates: 


Jamii:Nchi za Asia
Mkoa wa Pwani

Question: Mkoa wa Pwani ya Tanzania ina visiwa vingapi?



Mkoa wa Pwani ni kati ya mikoa 31 ya Tanzania yenye postikodi namba 61000[1]. Mkoa umepakana upande wa Kaskazini na Tanga, upande wa mashariki na Dar-es-Salaam na Bahari Hindi, upande wa kusini na mkoa wa Lindi na upande wa magharibi na mkoa wa Morogoro.
Makao makuu ya mkoa yako Kibaha. 
Eneo
Mkoa huu unalo eneo la km² 32,407, ukiwa na idadi ya watu wapatao 1,098,668 (2012), ukiwa ni mkoa wa pili nyuma ya mkoa wa Lindi kwa idadi ndogo ya watu katika Tanzania bara.
Wilaya

Mkoa wa Pwani una wilaya nane ndizo (idadi ya wakazi katika mabano): 
Bagamoyo (230,164),
Kibaha Mjini (132,045),
Kibaha Vijijini,
Kisarawe (95,614),
Mkuranga (187,428),
Mafia (40,801).
Rufiji (103,174) [2]
Kibiti (133,727).
Mkoa huu una jumla ya majimbo ya uchaguzi yanayofikia (9) ambayo yanajumuisha Bagamoyo, Chalinze, Kibaha, Kibaha Vijijini, Kibiti, Kisarawe, Mafia, Mkuranga na Rufiji [3]
Wakazi
Mkoa huu wenyeji wake ni watu wa makabila ya Wakwere, Wazaramo, Wandengereko na Wanyagatwa. 
Wilaya ya Rufiji imegawanyika sehemu mbili, visiwani na bara: wenyeji wa visiwani ni wa kabila la Wanyagatwa na walio bara ndio Wandengereko. Wenyeji wa visiwani wanajishughulisha sana na uvuvi, kilimo cha mnazi na kupika chumvi, Wandengereko wanajishughulisha sana na mazao ya vyakula kama vile mpunga, mahindi n.k. 
Utalii
Mkoa huu ni maarufu sana kwa shughuli za kiutalii hususani katika mji wa Bagamoyo.
Majimbo ya bunge
Wakati wa uchaguzi mkuu wa Tanzania mwaka 2015 mkoa huu ulikuwa na majimbo ya uchaguzi yafuatayo:
Chalinze	:	mbunge ni 	Ridhwan Kikwete	(CCM)
Bagamoyo	:	mbunge ni 	Shukuru Kawambwa	(CCM)
Kibaha Mjini	:	mbunge ni 	Sylvester Francis Koka	(CCM
Kibaha Vijijini	:	mbunge ni 	Hamoud Abuu Jumaa	(CCM)
Kisarawe	:	mbunge ni 	Selemani Said Jafo	(CCM)
Mafia	:	mbunge ni 	Mbaraka Kitwana Dau	(CCM)
Mkuranga	:	mbunge ni 	Abdallah Hamis Ulega	(CCM)
Kibiti	:	mbunge ni 	Ally Seif Ungando	(CCM)
Rufiji	:	mbunge ni 	Mohamed Omary Mchengerwa	(CCM)
Tazama pia
Orodha ya milima ya mkoa wa Pwani
Orodha ya mito ya mkoa wa Pwani
Tanbihi

Viungo vya nje

Transclusion error: {{En}} is only for use in File namespace. Use {{lang-en}} or {{en icon}} instead. 


P
Günter Grass

Question: Je,Günter Wilhelm Grass alishinda tuzo la Nobel mwaka upi?



Günter Wilhelm Grass (alizaliwa 16 Oktoba 1927 Danzig, alifariki 13 Aprili 2015 mjini Lübeck) alikuwa mchoraji, mchongaji na mwandishi kutoka nchi ya Ujerumani. Hasa ameandika riwaya na insha, na pia tamthiliya na mashairi. Mwaka wa 1999 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fasihi.
Utoto na ujana
Grass alizaliwa katika dola-mji Danzig (leo Gdansk, Poland) akiwa mwana wa mfanyabiashara Mjerumani na mke wa asili ya Kashubi. Wakati wa Vita Kuu ya Pili ya Dunia alijitolea kuwa mwanajeshi Mjerumani akiwa na umri wa miaka 15 na kwa umri wa miaka 17 alikuwa mwanajeshi wa kiosi cha SS. 
Baada ya vita alijifunza uchongaji na kuongeza masomo ya fani hii pamoja na nakshi kwenye vyuo vya Düsseldorf na Berlin. 
Maisha ya binafsi
1954 alifunga ndoa na Mswisi Anna Schwarz akaishi naye Paris, Ufaransa kati ya 1956 hadi 1960. Alizaa naye watoto wanne wakaachana 1972 na kuwa na talaka ya mwaka 1978. Baada ya kuaachana na Anna akawa na uhusiano wa kimapenzi na Veronika Schröter halafu Ingrid Kruger akazaa watoto nao pia. 1979 alimwoa Ute Grunert akakaa naye hadi mwisho. Wakati wa kifo chake alikuwa na wajukuu 18.  [1]
Grass alikuwa mshabiki wa klabu ya soka ya Bundesliga SC Freiburg. [2]
Alikuwa mwanachama wa chama cha SPD (chama cha kijamii cha Ujerumani,Social Democratic Party).
Mafanikio kama mwandishi
Wakati wa kukaa Paris alitunga muswada wa riwaya yake ya kwanza "Die Blechtrommel" (ngoma ya bati) iliyompatia umaarufu mara ya kwanza katika Ujerumani. Katika riwaya hii sawa na vitabu vyake vilivyofuata alisimulia habari za Wajerumani wakati wa vita na chini ya utawala wa chama cha Nazi cha Adolf Hitler. Alijadili hapa swali la hatia ya Wajerumani kwa jinai zilizotendewa chini ya mfumo wa siasa ya miaka ya Hitler. 
Riwaya za "Katz und Maus" (Paka na panya) na "Hundejahre" (miaka ya mbwa) zilifuata 1961 na 1963. Zote tatu zinasimulia maisha ya watu kutoka mji wake Danzig ambayo tangu 1945 imekuwa mji wa Poland ilhali wakazi wote Wajerumani walifukuzwa. Maandiko ya Grass yalisababisha majadiliano makali katika jamii ya Ujerumani juu ya historia ya taifa na swali la hatia ya kuvumilia na kushiriki katika mfumo wa kisiasa ya miaka ya Hitler.
Alipokabidhiwa Tuzo ya Nobel ya Fasihi mwaka 1999 taasisi ya taaluma ya Sweden ilieleza: "Katika 'Ngoma ya Bati' Grass alichunguza historia ya kisasa kwa kukumbuka wale waliosahauliwa, wahanga na ule uwongo ambao watu wanataka kusahau kwa sababu waliwahi kuuamini".
Marejeo



Jamii:Waliozaliwa 1927
Jamii:Waandishi wa Ujerumani
Jamii:Tuzo ya Nobel ya Fasihi
Mercurius

Question: Mercurius alianza kuwa mungu wa dini ya Roma mwaka gani?


Mercurius alikuwa mungu wa dini ya Roma ya Kale. Jina lake latokana na neno la Kilatini merx inayomaanisha "bidhaa".
Uhusiano na mitholojia ya Kigiriki
Alitazamiwa na Waroma sawa na mungu Hermes katika mitholojia ya Kigiriki hivyo aliabudiwa kama mtume aliyebeba ujumbe kutoka mungu mmoja kwa wengine, pia kama mungu wa biashara, uchumi, mawasiliano na wezi.
Tabia zake
Katika mitholojia alikuwa mwana wa mungu mkuu Jupiter na mungu wa kike Maia. Tabia yake kuu ilikuwa uwezo wa kuhama haraka hivyo sanamu zake mara nyingi zilionyesha viatu na kofia yenye bawa. Mwendo wake wa haraka ilisababisha pia kumwunganisha na sayari ya kwanza Utaridi iliyo na mwendo wa haraka kwa sababu obiti yake ni fupi kuliko sayari nyingine. 
Matumizi ya jina lke katika lugha za Ulaya
Kwa Kilatini na lugha za Ulaya sayari hii iliitwa pia Mercurius, kwa Kiingereza "Mercury". Mercury imekuwa pia jina la metali ya zebaki kwa Kiingereza kutokana na mwendo wake wakati inamwagika.
Alitazamiwa pia kama mungu mlinzi wa siku ya "Mercurii dies" yaani Jumatano inayoitwa kwa jina lake katika lugha za Kirumi hadi leo, kwa mfano kwa Kiitalia Mercoledì, kwa Kifaransa Mercredi, kwa Kihispania Miércoles na kwa Kiromania Miercuri. 
Jamii:Dini ya Roma ya Kale
Saratani

Question: Je,nani wa kwanza kugundua ugonjwa wa saratani duniani?

Kwa kundinyota yenye jina hili angalia Saratani (kundinyota)

Saratani (kutoka Kiarabu سرطان, sartan) au kansa (kutoka Kiingereza cancer) ni aina za ugonjwa unaotokana na seli za mwili zinazoanza kujigawa yaani kukua bila utaratibu na bila mwisho. 
Asili ya jina
Jina la saratani linatokana na neno la Kiarabu sartan linalomaanisha pia "kaa". Sababu yake ni ya kwamba mtaalamu Galenos wa Ugiriki wa Kale aliona uvimbe uliofanana na miguu ya kaa. Jina hili lilitafsiriwa baadaye kwa lugha nyingi. 
Hata kwa Kiingereza neno "cancer" linaweza kutaja pia jenasi moja ya kaa. Vivyo hivyo jina la kundinyota ya zodiaki ni "Cancer (constellation)" kwa Kilatini - Kiingereza na Saratani (kundinyota) kwa Kiswahili, yote kwa maana ya mnyama, si ya ugonjwa.
Matokeo ya ugawaji hovyo wa seli mwilini
Ukuaji huu unaleta uvimbe mwilini unaozidi kuwa mkubwa hadi unabana viungo vya mwili kama neva, mishipa ya damu, ubongo, mapafu, maini, utumbo na kadhalika na hivyo kuzuia visifanye kazi. Hivyo inasababisha kifo, mara nyingi baada ya kipindi cha maumivu makali.
Pamoja na hayo kansa / saratani huwa na tabia za kujisambaza mwilini mahali pengi baada ya muda fulani na kusababisha kutokea kwa vimbe nyingi mwilini vinavyoendelea kukua hovyo. Kama uvimbe hauna uwezo wa kusambaza seli zake mwilini na kusababisha vimbe mpya si saratani.
Kansa inaweza kutokea kwa mtu yeyote lakini hutokea zaidi kwa watu wenye umri mkubwa na watu wanaoathiriwa na kemikali mbalimbali. Katika nchi zilizoendelea ambako wanachi hufikia umri mkubwa saratani iko kati ya sababu kuu za kifo.
Uchunguzi na matibabu ya kansa ni utaalamu wa onkolojia ndani ya somo la tiba.
Aina za saratani
Zipo baadhi ya saratani zinazosababishwa na virusi kama vile saratani ya shingo ya kizazi. Saratani huweza kutokea kwenye sehemu mbalimbali za mwili kama vile mapafu, matiti[1], kibofu cha mkojo, shingo ya uzazi, ovari, utumbo, koo, mdomo, ngozi n.k. 
Jinsi ya kuepuka saratani
Hali nzuri ya lishe na mtindo bora wa maisha ni kigezo muhimu sana katika kuzuia saratani[2] na pia ni sehemu muhimu ya matibabu na kudumisha maisha bora baada ya matibabu ya saratani kumalizika. 
Matumizi ya baadhi ya vyakula huweza kuongeza uwezekano wa kupata baadhi ya saratani na vyakula vingine huweza kupunguza uwezekano wa kupata saratani. 
Uzito wa mwili unapozidi kiasi unaweza pia kuongeza uwezekano wa kupata baadhi ya saratani. 
Pamoja na mtindo bora wa maisha unaodumisha ulaji bora, mazoezi ya mwili, uzazi na unyonyeshaji wa watoto wachanga, ni muhimu pia kupata na kufuata ushauri wa wataalamu wa afya kuhusu upimaji unaoweza kugundua mapema baadhi ya saratani na kuzidhibiti. Mfano wa upimaji huo ni pamoja na upimaji wa matiti na shingo ya kizazi kwa wanawake. Kuhusu vipimo au uchunguzi unaohitajika, pata maelezo zaidi kutoka kwa wataalamu wa afya.
Tanbihi

Viungo vya nje



Jamii:Magonjwa
Firigogo

Question: Wadudu mabawa-msuko wana mabawa mangapi?


Firigogo ni ndege wa nyika wa jenasi Pterocles na Syrrhaptes katika familia Pteroclididae. Wataalamu wengine wanawaainisha katika jenasi moja Pterocles. Wanafanana kidogo na njiwa lakini ni wanono kuliko hawa. Wana rangi za kamafleji, kwa sababu hukitafuta chakula kwa tambarare wazi. Manyoya ya tumbo, yale ya dume hasa, yamerekebishwa kufyonza maji. Hii inawezesha ndege kuwabebea makinda maji. Hula mbegu, zile za Leguminosae hasa na pia punje za nafaka. Jike huyataga mayai 2-4 chini ndani ya tundu ya kina kifupi.
Spishi ya Afrika
Pterocles alchata, Firigogo Mkia-pini (Pin-tailed Sandgrouse)
Pterocles bicinctus, Firigogo Mikufu-miwili (Double-banded Sandgrouse)
Pterocles burchelli, Firigogo wa Burchell (Burchell’s Sandgrouse)
Pterocles coronatus, Firigogo Taji (Crowned Sandgrouse)
Pterocles decoratus, Firigogo Uso-mweusi (Black-faced Sandgrouse)
Pterocles exustus, Firigogo Tumbo-jekundu (Chestnut-bellied Sandgrouse)
Pterocles gutturalis, Firigogo Koo-njano (Yellow-throated Sandgrouse)
Pterocles lichtensteinii, Firigogo wa Lichtenstein (Lichtenstein’s Sandgrouse)
Pterocles namaqua, Firigogo wa Namakwa (Namaqua Sandgrouse)
Pterocles orientalis, Firigogo Tumbo-jeusi (Black-bellied Sandgrouse)
Pterocles personatus, Firigogo wa Madagaska (Madagascar Sandgrouse)
Pterocles quadricinctus, Firigogo Mikufu-minne (Four-banded Sandgrouse)
Pterocles senegallus, Firigogo Madoadoa (Spotted Sandgrouse)
Spishi za mabara mengine
Pterocles indicus (Painted Sandgrouse)
Syrrhaptes paradoxus (Pallas’s Sandgrouse)
Syrrhaptes tibetanus (Tibetan Sandgrouse)
Picha

Firigogo mkia-pini
Firigogo mikufu-miwili
Firigogo wa Burchell
Firigogo uso-mweusi
Firigogo tumbo-jekundu
Firigogo koo-njano
Firigogo wa Lichtenstein
Firigogo wa Namakwa
Firigogo tumbo-jeusi
Firigogo madoadoa


Painted sandgrouse
Pallas's sandgrouse

Jamii:Firigogo na jamaa
Utabiri

Question: Utabiri wa hali ya hewa ulianza mwaka gani?

Utabiri au ubashiri ni uoteaji au ukisiaji wa mambo yatakayotokea muda ujao.
Mtu mwenye uwezo wa kutabiri huitwa mtabiri.
Mara nyingine utabiri unatokana na uchunguzi wa kisayansi, kwa mfano utabiri wa hali ya hewa.
Katika dini mbalimbali utabiri unatokana na karama maalumu ambayo mtu anajaliwa na Mwenyezi Mungu.

Jamii:Elimu
Jamii:Dini
Orodha ya majimbo ya Marekani

Question: Je,Marekani ina majimbo ngapi kwa jumla?

Majimbo ya Marekani ni jumla la madola 50 ya Maungano ya Madola ya Amerika au Marekani yanayojitawala katika mambo mengi ya ndani. 


Maeneo mengine
Majimbo haya 50 yako pamoja na maeneo mengine yasiyo na cheo cha jimbo kamili lakini yapo moja kwa moja chini ya shirikisho kwenye ngazi ya kitaifa. Maneo haya ni pamoja na 
51. Samoa ya Marekani
52. Guam
53. Visiwa vya Mariana ya Kaskazini
54. Puerto Rico
55. Visiwa vya Virgin vya Marekani
56 Mkoa wa Columbia penye mji mkuu Washington DC uko kati ya Maryland (no. 20) na Virginia (no. 46).
Marejeo


Marekani
R U Still Down? (Remember Me)

Question: Albamu ya R U Still Down ina nyimbo ngapi?

Main Page
R U Still Down? (Remember Me) ilikuwa albamu ya 2Pac ambayo ilitolewa akiwa kafa mnamo mwaka wa 1997. Japokuwa ni albamu ya pili kutolewa baada ya kifo chake, hii ndiyo ya kwanza kumaliziwa bila kutia maujanja yake 2Pac. Ameacha kazi kubwa sana ya kumalizia, hili lilikuwa toleo la kwanza la nembo mpya ya mama'ke ya Amaru Entertainment, alianzisha kwa ajili ya kudhibiti matoleo yake ambayo yatatolewa akiwa kafa. Imetoa vibao vikali viwili, "Do for Love" na "I Wonder If Heaven Got a Ghetto", ya awali ambayo (Do For Love) ilitunukiwa Dhahabu Gold na RIAA. Hatimaye albamu ikafikia kiwango cha maplatinamu-kedekede, mwelekeo ambao albamu zake nyingi za baadaye ziliufuata.
Orodha ya nyimbo
CD A

CD B

Chati za albamu

Single za albamu

Viungo vya Nje


Jamii:Albamu za 1997
Jamii:Albamu za Tupac Shakur
Jamii:Albamu zilizotolewa baada ya kifo
Jamii:Albamu za Jive Records
Wilma Rudolph

Question: Wilma Rudolph alisoma chuo kikuu gani?


Wilma Rudolph (aliyezaliwa Juni 23, 1940) ni mwanariadha wa Marekani. Aliishi Clarksville, Tennessee pamoja na ndugu 11. Alikuwa wa 5. Alipokuwa na umri wa miaka 4, alikuwa na polio. Yeye alinusurika, lakini alipoteza matumizi ya mguu wake wa kushoto. Wazazi wake na ndugu zake walimsaidia kumfanyia massage mguu. Alipokuwa na umri wa 11 alirudi ofisi ya daktari tena na aliweza kutembea.
Katika shule ya sekondari, Rudolph akawa mchezaji wa mpira wa kikapu na nyota kwa timu yake. Alifanya pia kufuatilia kwa miaka 4 na kamwe hakupoteza mbio. Alipokuwa na umri wa miaka 16, alijiandikisha kwa Olimpiki za Majira ya joto katika kufuatilia. Alishinda medali ya shaba katika matukio ya kufuatilia. Alikuwa mmoja wa wanawake wa kwanza wa weusi kushinda chochote kikubwa kama hicho. Aliamua kushindana katika michezo ya Olimpiki ya 1964. Alistaafu na akawa mwalimu wa shule na kocha wa michezo. Alikuwa mama wa watoto 4 na akaachana na waume wawili.
Marejeo
"Wilma Rudolph." Biografia ya kisasa ya Black. Vol. 4. Detroit: Gale, 1993.Biography katika Muktadha. Mtandao. 12 Mei 2014.
Nadasen, Premilla. "Wilma Rudolph." Encyclopedia ya Utamaduni na Historia ya Afrika na Amerika. Gale, 2006. Wasifu katika Muktadha. Mtandao. 12 Mei 2014.
Rhine Kaskazini-Westfalia

Question: Je,mji wa Bergisch Gladbach ina idadi ya watu wangapi?



Rhine Kaskazini-Westfalia (Kijerumani: Nordrhein-Westfalen, NRW) ni moja kati ya majimbo makuu ya nchini Ujerumani. Jimbo hili ndilo linaongoza kwa kuwa na idadi ya watu wengi katika Ujerumani. Lipo katika sehemu magharibi mwa Ujerumani na idadi ya wakazi ni takriban 18,033,000 waishio katika Jimbo hili. Mji wake mkuu ni Düsseldorf.
Wilaya za Rhine Kaskazini-Westfalia
Rhine Kaskazini - Westfalia imegawanyika katika sehemu tano: mikoa ya kiserikani:
Arnsberg
Cologne
Detmold
Düsseldorf
Münster
Historia ya Rhine Kaskazini-Westfalia
Jimbo jinsi lilivyo lilianzishwa 1946/47 na Waingereza walipotawala sehemu ya Ujerumani baada ya vita kuu ya pili ya dunia. Serikali ya kijeshi ya Kiingereza kwa Ujerumani iliunganisha 1946 mikoa miwili ya Prussia kuwa jimbo jipya baada ya kufutwa kwa Prussia yenyewe iliyowahi kuwa jimbo kubwa kabisa katika Ujerumani. Mikoa hii ya Kiprussia ya awali ilikuwa Westfalia na sehemu ya kaskazini ya mkoa wa Rhine. Washindi wa vita kuu waliwahi kugawa mkoa wa Rhine na kaskazini iliwekwa chini ya Uingereza lakini kusini chini ya utawala wa Ufaransa. Maungano ya Westfalia na Rhine-Kaskazini yalipanushwa 1947 kwa kuingiza mle jimbo la awali la Lippe. Jimbo jipya kilichokuwa kiumbe cha Waingereza kilikuwa kati ya majimbo 10 yaliyoanzisha 1949 Shirikisho la Jamhuri ya Ujerumani. 
1807-1813 — Westphalia ni ufalme.
1817 — Westphalia imekuwa mkoa wa Prussia.
1824 — Jülich, Kleve, Berg and Niederrhein imeungana na Mkoa wa Rhine.
1919 — Ubelgiji wameichukua Eupen na Malmedy.
1946 — Mkoa wa Rhine, Westphalia na Lippe-Detmold imeungana na kuwa North Rhine-Westphalia.
Miji ya Rhine Kaskazini-Westfalia




Aachen
Bergisch Gladbach
Bielefeld
Bocholt
Bochum
Bonn
Bottrop
Castrop-Rauxel
Dortmund
Düsseldorf
Duisburg
Essen
Gelsenkirchen
Gütersloh
Hagen
Hamm
Köln
Krefeld
Leverkusen
Lippstadt
Mönchengladbach
Mülheim an der Ruhr
Münster
Neuss
Oberhausen
Paderborn
Recklinghausen
Remscheid
Siegen
Solingen
Wuppertal
Viungo vya Nje
 (in German) (in English) (in French) (in Dutch)



Jamii:Rhine Kaskazini-Westfalia
Jamii:Majimbo ya Ujerumani
Jamii:Mto Rhine
Betri ya gari

Question: Gesi ilitumika nchini gani kwanza?


Betri ya gari (kwa Kiingereza Automotive_battery) ni betri inayoweza kuchajiwa ili ipatie gari nguvu za kielektroniki. Haswa, betri ya gari husaidia injini kuwaka. Injini ikishaguruma na kuanza, basi gari hupata nguvu kutoka altaneta. Kuanza kwa injini hutumia takribani asilimia tatu tu za nguvu za kielektroniki.
Historia ya betri za gari
Hapo kitambo, hakukuwa na betri za gari. Injini ziliweza kuanzishwa na uzio uliojulikana kama crank kwa lugha ya Kimombo. Gari hazikuhitaji nguvu za kielektroniki maana kengele ilitumika badala ya honi huku mataa yakitumia nguvu za gesi kumulika. Betri ya kwanza ilitengenezwa mwakani 1920 pale ambapo watu waliona kwamba gari lafaa liwe na nguvu nyingi zaidi za kielektroniki.
 ya magari ndiyo iliyokuwa ya kwanza kuanza kutumia betri ya kwanza ya gari mwakani 1918 kabla haijaidhinishwa na Shirika la kukagua mabetri la .
Uhifadhi wa betri ya gari
Kwa kawaida, betri za gari huwa na mchanganyiko wa madini au electrolyte ambayo husaidia betri kuhifadhi chaji ya kielektroniki. 
Betri yafaa iwekwe pahali pasipo na joto jingi maana mchanganyiko huu waweza kuyeyuka (evaporate).
Vile vile, viishio vya nyaya vinavyoshikanisha betri na injini vyaweza kupata kutu au kuharibika. Kuhakikisha kwamba hili halitofanyika, wafaa uwe na mazoea ya kusafisha viishio hivi kwa grisi.
Betri haifai kuwekwa kwa muda mrefu bila chaji. Hili likifanyika, basi huenda ikaharibika. Ili kuhakikisha kwamba betri yako ya gari ina chaji kila wakati, ni vizuri kuangalia kwa kutumia kifaa kinachoitwa hydrometa (hydrometer). Unapoendesha gari kisha ugundue kwamba haina chaji, wafaa uombe betri ya gari ya mwenzako na kwa kutumia best car jumper .
Betri inapomaliza kipindi chake cha maisha, haifai kutupwa hivi hivi kwa mabiwi. Hili ni kwa sababu huwa ina madini ya lidi ambayo ni hatari sana kwa usalama wa binadamu. Kwa kawaida, kampuni za betri huomba zile betri nzee zirudishwe kwao ili waweze kuziondoa kwa njia nzuri na salama.
Viungo vya nje

 The Automobile Storage Battery by Otto A. Witte, 1922.

Jamii:Teknolojia
Mbuzi-kaya

Question: Je, mbuzi hubeba mimba kwa muda gani?



Mbuzi-kaya ni mnyama katika ngeli ya mamalia ambaye huzaa na kunyonyesha mwenye miguu minne na mwenye tabia zinazofanana na ng'ombe. Kwa ukubwa, mbuzi aliyekomaa ni pungufu ya theluthi moja ya ng'ombe aliyekomaa. 
Mbuzi-kaya, kama alivyo n'gombe, ni mnyama anayefugika. Hufugwa kwa ajili ya nyama, maziwa na ngozi yake. Kwani nyama na maziwa ni chakula, na ngozi kufanywa viatu, mishipi na mikoba pia. 
Mbuzi-kaya hula majani, hucheua na kutafuna tafuna chakula chake mara kadhaa ilhali kikizunguka kati ya vyumba mbalimbali vya tumbo na mdomo wake kabla ya kukimeza kabisa, kama vile afanyavyo ng'ombe. 
Mara nyingi mbuzi-kaya hubeba mimba na kuzaa mapacha kadhaa.
Mbuzi ni kati ya wanyama wa kwanza waliofugwa na binadamu. Kuna spishi za kufugwa na spishi za porini.
Faida za mbuzi
Kuna faida nyingi za mbuzi aina hizo ni:
(i) Hutupatia ngozi kwa ajili ya kutengenezea vitu kama viatu.
(ii) Hutupatia nyama.
(iii) Hutupatia kwato kwa ajili ya kutengenezea vitu kama vishikizo vya nguo.
(iv) Hutupatia maziwa.
Viungo vya nje




Jamii:Ng'ombe na jamaa
Jamii:Wanyama wa Biblia
Musuli

Question: Je, mwanadamu ana misuli ngapi?


Misuli [1]  ni sehemu ya mwili wa wanyama na binadamu inayowezesha mwendo wa viungo vyake.  misuli inaundwa na tishu ya pekee yenye uwezo wa kujinywea na kulegea. Wakati wa kujinywea huwa mifupi zaidi. Kwa njia hii misuli inayounganishwa na mifupa ya mkono au mguu huleta mwendo wa viungo hivi.

Aina za musuli
Misuli hutofautishwa kwa namna mbalimbali:
kama ni misuli ridhia inayoendeshwa kwa hiari maana tunaamua kuzinywea au kuzilegeza (kama misuli ya kusogeza mkono) au misuli sihuria inayoendeshwa bila hiari (kama misuli inayoendesha mwendo wa utumbo)
kufuatana na umbo na muundo wa misuli kama ni misuli milia (striped muscle) au misuli myororo (smooth muscle)
Mara nyingi hutofautishwa namna tatu za misuli:
misuli kiunzi iinayounganishwa na mifupa kwa ukano. Hii misuli inasababisha mwendo wa mifupa ya viungo na kuendeshwa kwa ridhia ya mtu kwa hiyo inaitwa pia misuli ridhia.  Katika mwili wa mwanaume  wastani  hii misuli kiunzi ni takriban asilimia 42 ya masi ya mwili wake; kwa mwili wa  mwanamke wa wastani hii misuli ni 36 % ya masi ya mwili.  Hiyo ndiyo  sababu ya kwamba kwa wastani wanaume wana nguvu kuliko wanawake.
misuli msisima ambayo haiunganishwi na mifupa na kuendesha mwendo wa viungo vya ndani vya mwili kama utumbo, mapafu, mizizi ya nywele au mishipa ya damu. Misuli hii hiongozwi kwa ridhia huitwa misuli sihuria.
misuli ya moyo ni misuli sihuria lakini kwa umbo hufanana zaidi na misuli  kiunzi. Wakati misuli hii inajikaza inasukuma damu kwenda mishipa ya damu upande moja na ikilegea upande mwingine kupokea damu kutoka mishipa.
Misuli milia
Misuli ya kiunzi na moyo huitwa pia "misuli milia" kutokana na milia inayoonekana usoni mwao. Milia hii inatokana na muundo wa misuli hii inayofanywa na vinyuzi virefu vya rangi mbili vinavyopangwa taratibu katika misuli na kuonyesha milia meupe na mekundu kwa kubadilishana. Vinyuzi vyekundu ni protini za kiaktini na vinyuzi vyeupe ni protini kimiosi.
Muundo wa misuli
Misuli inaundwa na seli za pekee zenye uwezo wa unyweo. inatekeleza unyweo baada ya kupokea kiamshi kupitia neva. Kiamshi ni mshtuko wa umeme unaopitishwa kutoka seli kwenda seli nyingine. 
Seli za misuli huwa na protini za kiaktini na kimiosini. 
Unyweo wa misuli
Wakati misuli inapokea kiamshi kutoka neva nafasi katika utando wake inapitisha kalsi na kalsi inasababisha aina mbili za protini kuingiliana hivyo kufupisha urefu wa misuli.
Jinsi ya kuunda misuli
Anza polepole. Kuunda misuli huchukua muda mrefu na haifai ujiweke presha kupata misuli kwa muda mfupi.
Kuwa na mpango na mikakati unayofuata ili kuweza kuifikia kama vile mipango ya wakati wa kufanya mazoezi, kuinua chuma au kula.
Chakula kina maana sana katika misuli haswa protini ambayo wafaa uile kwa wingi. Maji pia ni muhimu kwa umetaboli.
Fuata mikakati uliyopanga na usife moyo hata usipoona matokeo kwa haraka.
Marejeo

Viungo vya nje
Mitholojia ya Kigiriki

Question: Dini ya Ugiriki ya kale ilianza mwaka upi?


Mitholojia ya Kigiriki ni jumla ya elimu ya visasili au mitholojia ya Ugiriki ya Kale, yaani ukusanyaji wa masimulizi na hadithi kuhusu vyanzo, miungu na mashujaa wao. Zilikuwa moja ya sehemu za dini ya Ugiriki ya Kale.
Chanzo chetu kikuu kuhusu imani ya Wagiriki wa kale kabisa ni shairi ya Theogonia iliyotungwa na Hesiodo mnamo mwaka 700 KK.
Nasaba ya miungu ya Titani

Watitani ni nasaba ya kwanza ya miungu katika mitholojia ya Kigiriki. Kiasili ni Watitani 12, 6 wa kiume na 6 wa kike wanaofunga ndoa kati yao na kuzaa Watitani wengine. Mkuu wao alikuwa Kronos hadi alipinduliwa na mwanawe Zeus aliyeanzisha nasaba ya pili ya miungu ya Olimpi. Sehemu ya Watitani walijaribu kumpinga Zeus wakafukuzwa mbinguni.
Hyperion – mungu wa nuru na jua, aliyemzaa mungu wa jua Helios, mungu wa kike wa mwezi Selene na mungu wa kike wa mapambazuko Eos
Iapetos – mume wa Klymene (binti wa Okeanos), aliyefukuzwa baadaye mbinguni
Koios , aliyefukuzwa baadaye mbinguni
Kreios – mume wa Eurybia
Kronos – mkuu wa Watitani, baba wa Zeus, mume wa Rhea; alipinduliwa na Zeus akafukuzwa mbinguni akitawala kisiwa cha heri
Mnemosyne – mama wa Muzi tisa
Okeanos – mkuu wa bahari na himaya ya maji, baba wa miungo yote ya mito na mapepo wa bahari na visima
Phoibe – mke wa Koios,  mungu wa mwezi
Rhea – mama wa Hestia, Demeter, Hera, Hades, Poseidon na Zeus; alimfuata mumewe Kronos alipoondoka mbinguni
Themis – mungu wa kike wa haki na mke wa pili wa Zeus; anajua wakati ujao
Tethys – mke wa Okeanos
Theia – mke wa Hyperion

Miungu Kumi na Miwili ya Olimpos

Protogenoi

Titani Kumi na Wawili

Majitu
Hekatonkheire (Ἑκατόγχειρες) — majitu yenye mikono mia na miungu wa dhoruba na vimbunga.
Briareo (Βριάρεως)
Coto (Κόττος)
Gige (Γύγης)
Siklopsi (Κύκλωψ) - majitu-chongo watatu.
Arge (Ἄργης)
Bronte(Βρόντης)
Sterope (Στερόπης)

Jamii:Utunzi wa kisasili
Jamii:Mithilojia za Kigiriki
Dionysius Exiguus

Question: Mama ya Dionysius Exiguus alikuwa anaitwa nani?


Dionysius Exiguus (aliishi takriban 470 - 544) ni jina la mmonaki Mkristo aliyeishi mjini Roma mnamo mwaka 500 BK. Anajulikana zaidi kama mtaalamu aliyeanzisha hesabu ya miaka "baada ya Kristo".
Dionysio alikuwa mwenyeji wa Scythia (Romania ya leo) akawa mmonaki na kuhamia Roma alipoheshimiwa kwa sababu ya elimu yake. Alitafsiri maandiko mengi kutoka lugha ya Kigiriki mkwa Kilatini. 
Aliandika pia vitabu juu ya hisabati na hasa namna ya kupigia hesabu tarehe ya Pasaka. 
Anno Domini
Wakati wake ilikuwa jambo gumu kukadiria tarehe za kihistoria. Watu walitumia mahesabu mbalimbali. Wengi waliendelea na desturi ya zamani ya kutaja mwaka wa "konsuli" iliyokuwa cheo kikuu Roma mjini. Lakini makonsuli walibadilika kila mwaka ikawa utaratibu mgumu kwa kazi ya kihistoria. Wakristo wengi walifuata desturi ya Misri wakihesabu miaka tangu Diokletiano aliyekumbukwa kwa sababu mateso yake makali dhidi ya Wakristo. Lakini Dionysio hakupenda kukumbuka mtawala aliyedhulumu Wakristo. Hivyo alikadiria mwaka wa kuzaliwa kwake Yesu. 
Hesabu hii inaitwa "anno Domini" yaani "katika mwaka wa Bwana (Yesu)" (anno= kilat. "mwaka"; Domini = Kilat. "Bwana"). Kifupi chake ni "AD".
Haijulikani jinsi alivyofikia hesabu hii. Leo hii inajulikana ya kwamba kadirio lake lilikuwa na kosa ndogo. 
Uenezaji wa hesabu ya Dionysio
Mwanzoni hesabu ya Dionysio haikujulikana isipokuwa kati ya wataalamu wachache. Wafalme wa Ulaya walipendelea kuhesabu miaka ya utawala wao wakiiga mfano wa Waroma wa Kale. 
Lakini kanisa katoliki lilianza polepole kutumia hesabu yake. Mnamo mwaka 1000 ilikuwa kawaida katika hati rasmi za Ulaya. 
Kosa la Hesabu ya Dionysio
Hesabu ya Dionysio ina kosa la miaka kadhaa. Wakati wake Dola la Roma lilikuwa limeshakwisha katika Italia, Kaisari alikaa Bizanti au Roma ya Mashariki. Kumbukumbu za Roma yenyewe hazikutunzwa tena tangu miaka mingi. Leo hii wataalamu wengi hukubaliana ya kwamba kasoro la Dionysio ni takriban miaka 4 - 8; yaani mwaka halali wa kuzaliwa kwake Yesu ulikuwa kama miaka nne hadi nane kabla ya mwaka ambao tumezoea kuhesabu kama "1". 
Wengi walijaribu kusahihisha kosa hili lakini habari kamili kabisa hazipatikani tena.
Jamii:Kalenda
Lord Tariq na Peter Gunz

Question: Peter Gunz alizaliwa mwaka upi?


Lord Tariq na Peter Gunz lilikuwa kundi la marapa wawili kutoka nchini Marekani, ambao ni Sean "Lord Tariq" Hamilton na Peter "Peter Gunz" Pankey. Mnamo mwaka wa 1996 washkaji hao walipata kuuza sura katika albamu ya Six ya kundi la Whodini katika wimbo wao wa "Can't Get Enough", na pia wakawasaidia kuandika nyimbo zingine mbili za katika albamu hiyo.
Kunako mwaka wa 1998, walipata kutoa single zao mbili na kubahatika kuingiza moja katika platinamu - "Deja Vu (Uptown Baby)" kibao ambacho kilishika nafasi ya 9 katika chati za Billboard Hot 100 Bora na kibao kilitoka katika albamu yao moja tu ya Make It Reign.
Albamu hiyo ilishirikisha marapa wakubwa kabisa kama vile Big Pun, Fat Joe, Sticky Fingaz, Kurupt na Cam'ron. Lakini kundi halikutoa kibao kingine tangu hapo na badala yake wakatawanyika baada ya muda mfupi. Mtoto wa Peter Gunz, Cory Gunz naye pia ni rapa.
Lord Tariq ana albamu ya kujitegemea iitwayo The Barcode, ambayo imemshirikisha Peter Gunz na mtoto wake Cory Gunz. Lord Tariq pia alishawahi kushirikiana na Jay-Z na Shaquille O'Neal mnamo mwaka wa 1998 katika wimbo uitwao "Analyze This".
Remix ya wimbo huo baadaye iliondolewa mistari ya Shaq's na badala yake ikawekwa ya Nas.
Albamu

Marejeo

Viungo vya Nje
Please state the type.



Jamii:New York City
Rupia

Question: Kwa nini hii metali inaitwa fedha?


Rupia ni jina la pesa inayotumika leo huko India na katika nchi mbalimbali za Asia. 
Ni pia jina la pesa iliyowahi kutumika Afrika ya Mashariki na nchi mbalimbali.
Jina na historia
Neno "rupia" limetokana na lugha ya Kihindi cha kale "rūp" au "rūpā" linalomaanisha "fedha". Katika lugha ya Sanskrit "rupyakam" (रूप्यकम्) inamaanisha sarafu ya fedha. Hii ni asili ya "Rūpaya" iliyotumika katika India kama sarafu yenye gramu 178 za fedha tangu mwaka 1540. Rupia moja ilikuwa na Anna 16, Paisa 64 au Pai 192.
Pesa ya kisasa
Leo hii nchi zifuatazo zinatumia jina la Rupia (Rupiah, Rupee: ₨) kwa pesa zao:
India
Indonesia
Maldivi
Mauritius
Nepal
Pakistan
Shelisheli
Sri Lanka
Pesa ya kihistoria
Rupia ilikuwa pesa ya nchi na maeneo yafuatayo:
Afrika ya Mashariki ya Kijerumani (DOA) kwa jina la "rupie"
Afrika ya Mashariki ya Kiingereza
Zanzibar
Kwenye eneo la India ya leo katika makoloni ya nchi zifuatazo: Denmark, Ufaransa na Ureno, pia katika madola mbalimbali ya Kihindi kabla ya ukoloni na kabla ya uhuru kama vile Hyderabad.
Katika nchi jirani za India kama vile Bhutan, Burma, Sri Lanka, Afghanistan
Katika maeneo ya Ghuba ya Uajemi
Somalia ya Kiitalia
Indonesia wakati wa uvamizi wa Japan (1940-1945)
Picha

Rupie 1 ya Shirika la Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki, mbele (maandishi: Deutsch-Ostafrikanische Gesellschaft - Eine Rupie = Shirika la Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki - Rupia moja)
Rupie 1, nyuma (picha ya Kaisari Wilhelm II, maandishi ya Kilatini: Guilhelmus II Imperator)

Jamii:Pesa
Mfupa

Question: Mifupa ina umuhimu gani kwa mwili?


Mfupa ni tishu ngumu katika mwili mwa binadamu na wanyama wenye uti wa mgongo. Mifupa inahimili ogani nyingine mwilini na kuuwezesha kusimama. Mifupa ni pia kinga kwa sehemu muhimu sana kama vile mifupa ya fuvu inakinga ubongo na ubavu wa kifua unaokinga moyo na mapafu. 
Kiunzi cha mifupa
Mifupa inaunganishwa katika kiunzi cha mifupa. Mwili wa binadamu huwa na mifupa zaidi ya 200, idadi inayojulikana kwa wataalamu ni 270, lakini wakati wa maisha mifupa mingi inaungana kuwa mmoja, hivyo kwa kawaida mtu mzima huwa na mifupa 206.
Muundo wa mfupa
Mwili unajenga mifupa hasa kwa minerali ya fosfati ya kalisi. Minerali hii inafanya ile ganda gumu la nje la mfupa. Ndani yake mfupa huwa na muundo unaofanana na matriki au nyavu ya ufumwele na muundo huu unapunguza uzito wa mfupa pamoja na kuufanya imara. 
Kwa nje mfupa hufunikwa na ngozi ya pekee (periosteum). Ndani ya mfupa kuna neva, mishipa ya damu na uboho. Uboho ni mahali pa kuzalisha seli za damu. Katika umri wa mtoto karibu kila mfupa huwa na uboho ndani yake, kwa mtu mzima ni mifupa mikubwa na minene zaidi tu.
Magonjwa ya mifupa
Kuna magonjwa mbalimbali yanayoweza kuathiri mifupa. 
Kuvunjwa kwa mfupa ni tatizo linalotokea mara nyingi baada ya kuanguka vibaya au kupigwa kwa nguvu. Hapo ni lazima vipande vilivyovunjika vishikwe pamoja bila kuchezacheza hadi tishu mpya ya kimfupa iunganishe pande zote mbili.
Ugonjwa unaotokea kwa wazee na pia kwa watu wenye utapiamlo, hasa wakikosa kalisi katika chakula, ni kudhoofika kwa mifupa, yaani osteoporosi. Maziwa au jibini huingiza kalisi mwilini. Osteoporosi husababisha kuvunjika kwa mifupa kirahisi.
Viungo vya mifupa kama vile kiwiko au goti vinafunikwa na gegedu kwa kuzuia msuguano kati ya mifupa miwili. Gegedu hii inaathiriwa na ugonjwa wa baridi yabisi au arthritis. 
Kansa ndani ya mifupa inaweza kusababisha maumivu makali.
Ngozi inayofunika mfupa inaweza kuambukizwa na hali hii huitwa periostitisi, hutibiwa kwa madawa kiua vijasumu (antibiotics). 

Jamii:Mwili
Jamii:Kiunzi
Senati (Marekani)

Question: Seneta wa kwanza Marekani aliitwa nani?


Senati ya Maungano ya Madola ya Amerika (kutoka Kilatini "senatus" - baraza la wazee) ni sehemu ya bunge la Marekani pamoja na Nyumba ya Wawakilishi. Wabunge wake huitwa "seneta".
Kila jimbo kwenye shirikisho la Maungano ya Madola ya Amerika linachagua maseneta wawili kwa kipindi cha miaka sita bila kubagua kati ya majimbo. Maana yake jimbo kama Wyoming lenye wakazi nusu milioni ina maseneta wawili sawa na jimbo la Kalifornia lenye wakazi milioni 37.
Idadi ya majimbo ya Marekani ni 50 hivyo kuna maseneta 100. Uchaguzi si wakati pamoja kwa wote lakini theluthi moja inachaguliwa kila baada ya miaka miwili. 
Pamoja na sehemu nyingine ya bunge yaani Nyumba ya Wawakilishi Senati inamua juu ya sheria zinzopaswa kupita pande zote mbili.
Senati ina jukumu la kuamua juu ya vita na amani. Rais anapaswa kupata kibali cha senati kabla ya kuita maafisa muhimu kama mawaziri na mahakimu wa mahakama kuu ya kitaifa.
Seneta anapaswa kuwa na umri wa angalau miaka 30 na kuwa raia wa Marekani tangu miaka 9 au zaidi.


Jamii:Siasa ya Marekani

Jamii:Washington, DC
Daraja la Bandari ya Sydney

Question: Je,Bandari ya Sydney ina eneo kiasi kiasi gani?


Daraja la Bandari ya Sydney (kutoka kiing.: Sydney Harbour Bridge) lipo katika bandari ya Sydney, ni daraja linalounga Sydney ya Kaskazini na Sydney ya Kusini. Watu wanaweza kupita katika daraja hilo kwa gari, kutembea kwa miguu au kwa treni. Katika daraja hilo pia kuna kama pango hivi limepita chini kwa chini. Ni sehmu muhimu na kivutio kikubwa kwa watalii. Eneo hilo linavutia watalii wengi na hata watu wanaokaa karibu na eneo hilo. Kitu ambacho kinavutia sana na kufanya daraja la bandari ya Sydney kuwa maarufu ni vile lilivyo watu huwa wana kawaida ya kupanda juu na kuanza kuangalia mandhalri yalipo katika daraja hilo.
Viungo vya nje

 at Structurae
Jamii:Madaraja ya Australia
Jamii:Madaraja Duniani
Jamii:Australia
Jamii:Madaraja
Marina Alois Njelekela

Question: Je,Marina Alois Njelekela alianza lini kampeni za kupambana na saratani ya kizazi na matiti nchini Tanzania?

Marina Alois Njelekela (alizaliwa 23 Julai 1964) ni mwanamke anayefahamika kwa kampeni mbalimbali za kupambana na saratani ya kizazi na matiti nchini Tanzania, zilizofanyika katika mikoa ya Dar es Salaam, Mwanza, Mbeya, Mtwara, Lindi, Dodoma na Manyara.[1]
Maisha
Ni mtoto wa kike katika familia ya Alois Simon na Bernada Sunzi (Kapinga) Njelekela. 
Elimu yake
Alihitimu mafunzo ya udaktari wa dawa katika chuo kikuu cha Muhimbili, Dar es Salaam mwaka 1993 na kupata shahada ya uzamivu katika chuo kikuu cha Kyoto, Japani mwaka 2003.[2]
Kazi yake
Alifanya mafunzo, Tanzania Consultant Teaching Hospital, iliyopo Kilimanjaro mwaka 1993-1994. Mwaka 1994-1995 akawa msajili katika hospitali ya Agakhan iliyopo Dar es salaam, halafu daktari wa dawa katika hospitali ya wilaya ya kisarawe, mkoa wa Pwani mwaka 1995-1996. 
Mwaka 1996-2001 alikuwa msajili katika taasisi ya mifupa ya Muhimbili, Dar es Salaam, halafu msaidizi wa mafunzo ya fiziolojia katika chuo kikuu cha Muhimbili mwaka 2001-2002 na hatimaye kuwa mhadhiri wa fiziolojia tangu mwaka 2003.[3]
Uanachama
Marina Njelekela alikuwa mwenyekiti wa Medical Women Association Tanzania kwa kipindi cha miaka sita na pia mwanachama wa Japan society nutrition and food science.
Tuzo zake
Alipata tuzo mbalimbali kutokana na juhudi zake za kuboresha afya kwa akina mama na watoto Tanzania ikiwemo Tuzo ya Martin Luther King.[4]
Marejeo


Jamii:Wanawake wa Tanzania
Jamii:Wiki Loves Women Tanzania(2)
Jamii:Wiki Loves Women Tanzania
Orodha ya magazeti nchini Pakistan

Question: Je,ofisi rasmi ya Mara GROUP inapatikana wapi?

Ifuatayo ni orodha ya magazeti nchini Pakistan. 
Pamoja na Kiurdu kama lugha ya taifa na Kiingereza kama lugha ya ofisi, magazeti mengi huzingatia demografia hiyo. Hata hivyo, magazeti ya mikoa pia hudumisha mzunguko wa kutosha kwa lugha ya Kisindhi.
Magazeti yafuatayo katika koze ndizo huwa na mzunguko mkubwa.
Magazeti ya lugha ya Kiingereza

Magazeti ya lugha ya Kiurdu

Magazeti ya lugha za kimkoa
Kigujarati

Pashto

Kipunjabi

Saraiki

Msindhi

Viungo vya nje




Jamii:Orodha
Jamii:magazeti nchi kwa nchi
Jamii:Pakistan
Yakobo Mkubwa

Question: Mji mkubwa wa kwanza nchini Marekani ni upi?




Yakobo, mwana wa Zebedayo na Salome, na kaka wa Mtume Yohane, alikuwa Myahudi wa karne ya 1 aliyepata kuwa mmoja kati ya Mitume wa Yesu muhimu zaidi.
Anaitwa "Mkubwa" ili kumtofautisha na Mtume mwingine mwenye jina hilohilo, Yakobo Mdogo mwana wa Alfayo. 
Maisha ya awali
Yakobo pamoja na baba na mdogo wake walikuwa wavuvi huko Kafarnaumu kwenye Ziwa la Galilaya.
Wataalamu kadhaa wanadhani walikuwa pia makuhani.
Wito wa utume
Inakadiriwa alikutana na Yesu mwaka 28.
Pamoja na mdogo wake waliitwa na Yesu Boanerghes ("wanangurumo") kutokana na umotomoto wao kitabia.
Pamoja na mitume wengine waliongozana na Yesu Kristo miaka mitatu hivi, ambapo Yakobo alionekana kuwa karibu sana na Yesu na kuchaguliwa naye kushuhudia matukio kadhaa ya pekee (ufufuo wa binti Yairo, kugeuka sura mlimani, kihoro bustanini).
Baada ya ufufuko wa Yesu
Baada ya kifo na ufufuko wa Yesu, Yakobo alishika nafasi ya maana katika jumuia ya kwanza ya Wakristo wa Yerusalemu.
Mwaka 44 hivi aliuawa na mfalme Herode Agripa I kwa upanga (Matendo ya Mitume 12:1-2), wa kwanza kumfia Yesu kati ya Mitume wake. 
Heshima yake
Anaheshimiwa na Wakristo wote kama mtakatifu, hasa tarehe 25 Julai huko Santiago de Compostella (Hispania, ambapo wengi wanaamini aliwahi kufika kiutume).
Tazama pia
Watakatifu wa Agano la Kale
Orodha ya Watakatifu Wakristo
Orodha ya Watakatifu Wafransisko
Marejeo
Thenashara, Mitume Kumi na Wawili – tafsiri ya P. A. Bunju – Toleo la pili – ed. Benedictine Publications Ndanda Peramiho – Ndanda 1984 – ISBN 9976-63-030-1
Viungo vya nje

, Butler's Lives of the Saints

 Guide for the pilgrimage to Santiago de Compostela following St. James's footsteps.

 Oxford University Press, 1984: chapter 3, "The Early History of the Cult of St. James"
 Orthodox icon and synaxarion

 at the  web site
 from Caxton's translation of the Golden Legend

Jamii:Waliofariki 44
Jamii:Watu wa Biblia
Jamii:Wafuasi wa Yesu
Jamii:Mitume katika Ukristo
Jamii:Watakatifu wa Israeli