khalidalt/tydiqa-goldp huggingface dataset:
Ndege (mnyama)

Question: Gowee ana rangi ngapi?



Ndege ni wanyama wenye uti wa mgongo (chordata) na miguu miwili wanaozaa kwa kutaga mayai. 
Biolojia inawapanga katika ngeli ya Aves. 
Ndege wameenea kote duniani kuanzia Aktiki hadi Antaktiki. 
Ndege mdogo huwa na sentimita 5 tu na ndege mkubwa ana urefu wa mita mbili na nusu.
Ndege huwa na manyoya, mdomo bila meno, mayai yenye ganda gumu, moyo wenye vyumba vinne na mifupa myepesi ambayo ni imara. 
Ndege walio wengi wana uwezo wa kuruka hewani na maumbile yao yanalingana na matembezi ya hewani. Ila tu aina chache zimepoteza uwezo wa kuruka kwa mfano mbuni, ngwini na ndege kadhaa za visiwani.
Aina nyingi za ndege huwa na matembezi ya kila mwaka, kwa mfano korongo mweupe husafiri kila mwaka kati ya Afrika na Ulaya.
Uainishaji
Ngeli Aves: Ndege
Nusungeli Neornithes: Ndege waliopo hadi sasa
Oda ya juu Palaeognathae: 
Oda Struthioniformes: K.m. mbuni, emu, kiwi, n.k.
Oda Tinamiformes: Tinamu
Oda ya juu Neognathae: 
Oda Anseriformes: Mabata
Oda Galliformes: K.m. kanga, kwale, tausi, kuku, n.k.
Oda Charadriiformes: K.m. vitwitwi, chekehukwa, shakwe, sululu, n.k.
Oda Gaviiformes: Wazamaji
Oda Podicipediformes: Vibisi
Oda Procellariiformes: Albatrosi, walinzi, walinzi wazamaji na ninga-bahari
Oda Sphenisciformes: Ngwini
Oda Pelecaniformes: Wari, kwarara, domomwiko, vumatiti, yangeyange, vingoyo na koikoi
Oda Phaethontiformes: Ndege-mawingu
Oda Suliformes: Ndegejinga, minandi, minandi-pwani na mbizi
Oda Ciconiiformes: Makorongo
Oda Cathartiformes: Tumbusi wa Dunia Mpya
Oda Phoenicopteriformes: Heroe
Oda Accipitriformes: K.m. tai, tumbusi, vipanga, shakivale n.k.
Oda Falconiformes: Kozi
Oda Gruiformes: Makorongo, viluwiri, kukuziwa, shaunge, fuluwili na viguudau
Oda Otidiformes: Tandawala
Oda Mesitornithiformes: Mesite
Oda Pteroclidiformes: Firigogo
Oda Columbiformes: Njiwa, ninga, hua na pugi
Oda Psittaciformes: Kasuku, kwao na cherero
Oda Cuculiformes: Kekeo, dudumizi na kua
Oda Musophagiformes: Shorobo na gowee
Oda Opisthocomiformes: Hoatzini
Oda Strigiformes: Bundi, kungwi, vitaumande na mititi
Oda Caprimulgiformes: K.m. virukanjia, potuu, ndege-mafuta, domo-chura n.k.
Oda Apodiformes: Teleka na kolibri
Oda Coraciiformes: Viogajivu, jore, keremkerem, detepwani, kurea na midiria
Oda Bucerotiformes: Hondohondo, kwembekwembe, fimbi, mumbi, goregore, domomundu na hudihudi
Oda Piciformes: Vigong'ota, viseleagofu, viongozi na walembe
Oda Trogoniformes: Lukungu
Oda Coliiformes: Kuzumburu
Oda Passeriformes: Zaidi ya nusu ya spishi za ndege, k.m. shomoro, kunguru, mikesha, chiriku n.k.

Jamii:Ndege
Orodha ya Mawaziri Wakuu wa Tanzania

Question: Je, rais wa kwanza wa Jamhuri ya Tanzania anaitwa nani?








Tanzania
This article is part of a series on the
politics and government of
Tanzania
Constitution
Human rights
Government
President (list)
John Magufuli
Vice-President
Samia Suluhu
Prime Minister (list)
Kassim Majaliwa
Legislature
Speaker
Job Ndugai
Elections
Recent elections
General: 201020152020
Political parties
Administrative divisions
Regions
Districts
Foreign relations
Ministry of Foreign Affairs
Minister: Augustine Mahiga

Diplomatic missions of / in Tanzania

Nationality law
Passport
Visa requirements
Visa policy
Zanzibar
President
Ali Mohamed Shein
Vice Presidents
Seif Sharif Hamad
Seif Ali Iddi
Revolutionary Government
Revolutionary Council
House of Representatives
 Tanzaniaportal 
Other countries
Atlas
vt
Makala hii inaonyesha orodha ya mawaziri wakuu wa Tanzania.
Orodha ya Viongozi wa Serikali ya Tanzania

Ushirika wa Kisiasa
CCM - Chama Cha Mapinduzi
TANU - Tanganyika African National Union
Viungo vya nje

Tazama pia
Orodha ya viongozi
Orodha ya Marais wa Tanzania
Orodha ya Mawaziri Wakuu wa Zanzibar
Orodha ya Magavana Wakuu wa Tanganyika
Orodha ya Marais wa Tanganyika
Orodha ya Masultan wa Zanzibar




Tanzania
Seli za damu

Question: Kuna takriban seli ngapi nyeupe mwilini?


Seli za damu ni seli za pekee ambazo, pamoja na plasma ya damu, zinafanya damu ya wanyama wengi, hasa ya wanyama wenye uti wa mgongo (vertebrata).
Katika vertebrata (pamoja na binadamu) kuna hasa aina tatu za selidamu:
Seli nyekundu za damu (erithrosaiti au erythrocyte) ambazo zinabeba oksijeni na kuisafirisha ndani ya mwili kutoka mapafu hadi seli za mwili. Kutokana na oksijeni zina rangi nyekundu inayofanya damu yote kuonekana nyekundu.
Seli nyeupe za damu (lukosaiti au leukocyte) ambazo zinahusika na kinga ya mwili zikishambulia na kuharibu bakteria za hasara, seli za kansa na virusi.
Visahani vya damu (thrombosaiti au thrombocyte) ambavyo vinahusika na uwezo wa damu ya kuganda na kufunika vidonda.
Selidamu zote zinatengenezwa ndani ya mifupa. 
Kuna pia aina za selidamu kati ya wanyama wasio na uti wa mgongo; minyoo huwa pia na erithrosaiti. Wengine huwa na damu inayozunguka, wengine wana seli hizi moja kwa moja katika kiwevu cha seli zao.

Jamii:Mwili
jamii:damu
Yeroboamu II

Question: Je,Yeroboamu wa pili alizaliwa mwaka upi?


Yeroboamu II (kwa Kiebrania ירבעם השני au יָרָבְעָם; kwa Kigiriki Ιεροβοάμ; kwa Kilatini Jeroboam) alikuwa mwana na mwandamizi wa Yehoashi wa Israeli kama mtawala wa 14 wa Ufalme wa Israeli, ambao aliuongoza kwa mafanikio makubwa miaka 41. 
Hata hivyo Biblia haisisitizi mafanikio hayo, bali inamhukumu kwa kufuata sera ya kidini ya Yeroboamu I iliyowataka Waisraeli wamuabudu YHWH kwa sura ya fahali ya dhahabu katika mahekalu ya Dani na Beteli ili wasiende Yerusalemu, mji mkuu wa ufalme wa ukoo wa Daudi
Historia
William F. Albright alikadiria ufalme wake kudumu tangu mwaka 786 KK – hadi 746 KK, wakati E. R. Thiele alisema kuwa alitawala pamoja na baba yake tangu 793 KK hadi 782 KK, halafu peke yake hadi mwaka 753 KK.[1]
Alishinda Syria (2Fal 14:26, 27), aliteka Damasko (14:28), na kurudisha mipaka ya Israel ilivyokuwa wakati wa mfalme Daudi.[2]
Katika Biblia
Agano la Kale linamtaja tu katika Kitabu cha Pili cha Wafalme 13:13; 14:16, 23, 27, 28, 29; 15:1, 8; Kitabu cha Kwanza cha Mambo ya Nyakati 5:17; Hosea 1:1; na Amosi 1:1; 7:9, 10, 11. 
Tanbihi

Viungo vya nje
 The Tell es-Safi/Gath Excavations Weblog - July 2010
Wanyama wa nyumbani

Question: Manufaa ya ngozi kwa mwanadamu ni yapi?




Wanyama wa nyumbani au wanyama-kaya au mifugo (kutoka kitenzi "kufuga") ni wale wanyama ambao huishi katika mazingira ambayo mwanadamu anaishi na hawawezi kumuathiri kwa kiasi kikubwa. Wanyama hao wanatunzwa kwa uangalizi wa binadamu kwa ajili ya ulinzi, michezo, kazi, pambo na majaribio ya maabara.
Tangu milenia kadhaa wanyama hao wamepatana na wanadamu, nao ni kama vile mbwa, mbuzi, nguruwe, kondoo, ng'ombe, paka, kuku, punda, bata, nyuki, ngamia, farasi, njiwa, kware na wengine wengi.
Wanyama hao wana faida katika maisha ya wanadamu; kwa mfano:
ng'ombe hupatia watu maziwa, nyama, pia ngozi yake inaweza kutumika kutengeneea vitu mbalimbali.
mbwa husaidia hasa katika suala la ulinzi katika mazingira yanayomzunguka mwanadamu.
mbuzi huwapatia watu nyama, maziwa ila si mazuri kama yale ya ng'ombe na pia ngozi yake hutumika kutengenezea vitu kama vile ngoma, hasa katika jamii za Afrika.
kware ni ndege mdogo; mayai yake ni madogo sana yana faida kubwa katika mwili wa mwanadamu kwa sababu yanasemekena kutibu baadhi ya magonjwa katika miili yetu.
Mifugo hii huwa na faida nyingi sana kwa mwanadamu, kwa hiyo anashauriwa kuwafuga kwa ajili ya faida zifuatazo:
1. Mifugo kama vile ng'ombe na mbuzi hutupatia maziwa ambayo hutusaidia kupata protini ambayo husaidia mwili kukua na pia huulinda mwili dhidi ya magonjwa.
2. Mifugo pia hutupatia nyama, ambayo hutupata protini ambayo husaidia mwili kukua na pia kulinda mwili dhidi ya magonjwa.
3. Mifugo hutupatia pesa kwa kuuza nyama, maziwa, ngozi, kwato, mbolea na hata wanyama wenyewe.
4. Ngozi ya mifugo hutumika kutengenezea vitu kama vile ngoma, viatu, mikanda, nguo. Vitu vinavyotengenezwa kwa kutumia ngozi ni imara na pia hudumu kwa muda mrefu.
5. Kwato za wanyama hawa hutumika kutengenezea vyombo kama sahani,vibakuli, na kadhalika.
6. Mavi ya wanyama hutumika kama mbolea ambayo huwezesha mazao kukua haraka na kustawi vizuri.
7. Wanyama pia hutumika kwa matibabu (therapy). Wagonjwa wanahitaji wanyama katika matibabu yao hupewa ruhusa maalum kusafiri na kuishi na wanyama ata sehemu ambazo wanyama hawakubaliwi.[1]
Wanyama wana faida nyingi sana; hizi ni chache tu. Wanyama hao hutoa pia faida za kihisia kama mazoezi, mahusiano ya kijamii na n.k. Wanyama hawa huondoa upweke kwa watu wasiokuwa na marafiki au mahusiano ya kijamii kama wazee, watoto, wajawazito. Wanyama wengine huwatembelea wagonjwa. 
Wanyama hawa hufundiswa jinsi ya kufanya vitu vya kisayansi, kwa kulenga wagonjwa.
Hivyo tunaweza kuona faida za wanyama hao: inafaa tuwatunze vizuri kwani tunawategemea katika shughuli mbalimbali za kijamii na za kiuchumi.
1. Wanyama hawatakiwi kupigwa.
2. Wanyama wanatakiwa waangaliwe afya zao.
3. Wanyama wanatakiwa kupata mahitaji yao.
Tanbihi

Marejero


Jamii:Uchumi
Jamii:Kilimo
Julius Nyaisangah

Question: Je,rais wa kwanza wa Tanzania alifahamika kama nani?


Julius Nyaisangah (1 Januari 1960 - 20 Oktoba 2013) alikuwa mtangazaji maarufu wa redio na televisheni kutoka nchini Tanzania. Alifahamika zaidi kwa jina lake la kifupi kama Anko J. Awali alifanyakazi RTD, Radio One, na mwisho kabisa alikuwa mkurugenzi wa Abood Media Co. Limited.  Nyaisangah alifariki dunia kwa tatizo la shinikizo la damu na sukari mnamo tar. 20 Oktoba 2013 huko mjini Morogoro, Tanzania. Ameacha mjane na watoto wa tatu. 
Marejeo

Viungo vya Nje
 katika Linkedin
 katika Mtaa-Mtaa Blogu
 katika wavuti ya Global Publishers

Jamii:Watangazaji wa Tanzania
Jamii:Waliozaliwa 1960
Jamii:Waliofariki 2013
Orodha ya hospitali nchini Tanzania

Question: Je, Kanisa la Moravian ilijengwa mwaka upi?


Hii ni orodha ya hospitali nchini Tanzania (* KKKT=Kanisa la Kiinjili la Kilutheri Tanzania, ** KKT=Kanisa Katoliki Tanzania; *** Kanisa Anglikana; **** Makanisa mengine (M)= Moravian, (B) Baptist).
Mkoa wa Arusha

Mkoa wa Dar es Salaam

Mkoa wa Dodoma

Mkoa wa Iringa

Mkoa wa Kagera

Mkoa wa Kigoma

Mkoa wa Kilimanjaro

Mkoa wa Lindi

Mkoa wa Manyara

Mkoa wa Mara

Mkoa wa Mbeya

Mkoa wa Morogoro


Mkoa wa Mtwara

Mkoa wa Mwanza

Mkoa wa Pwani

Mkoa wa Pemba Kusini

Mkoa wa Pemba Kaskazini

Mkoa wa Ruvuma

Mkoa wa Rukwa

Mkoa wa Singida

Mkoa wa Shinyanga

Mkoa wa Tabora

Mkoa wa Tanga

Mkoa wa Unguja Mjini Magharibi

Mkoa wa Unguja Kaskazini

Mkoa wa Unguja Kusini

Tazama pia
Wizara ya Afya na Ustawi wa Jamii
Viuongo vya nje
 Media related to Hospitals in Tanzania at Wikimedia Commons
, Wizara ya Afya na Ustawi wa Jamii



Jamii:Hospitali nchini Tanzania
Jamii:Orodha ya hospitali nchi kwa nchi
Jamii:Orodha zinazohusu Tanzania
Uhalisia

Question: Uhalisia iligunduliwa na nani?

Uhalisia (kutoka Kiarabu "halisi"; kwa Kiingereza Reality) ni hali iliyopo kweli, tofauti na matarajio au tafsiri za binadamu ambaye mara nyingi anashindwa kuipokea.[1]
Kwa upana zaidi, uhalisia unajumlisha hata mambo yasiyofikiwa na milango ya fahamu, vifaa na mawazo ya binadamu. 
Wanafalsafa, wanahisabati, wanasayansi na wengineo wamejitahidi tangu zamani kuelewa uhalisia, wakitoa majibu mbalimbali. 
Mara nyingi uhalisia unagonganishwa na ndoto na ndoto za mchana, maigizo na propaganda, pamoja na uongo wa kila namna. 
Tanbihi

Viungo vya nje
Daktari

Question: Daktari wa kwanza wa meno anaitwa nani?

Daktari (au dokta; wingi wake unaundwa kwa kutanguliza ma-) ni neno lenye asili ya Kilatini ("doctor") lililoingia Kiswahili kwa kupitia Kiingereza. Hutumiwa kwa maana mbili:
1) Mtaalamu aliyepata mafunzo maalum kwenye chuo kikuu ya kutibu maradhi ya wagonjwa. Mtu wenye ujuzi wa kutibu anaitwa pia mganga (wa), tabibu (ma). Daktari humtibu mgonjwa kwa kutumia sindano, kumtundikia dripu n.k. baada ya kumpima baadhi ya vitu kama:
Kumpima damu
Kumpima mapigo ya moyo n.k.
2) Kwa kufuata tabia za lugha nyingine daktari hutumiwa pia kama jina la heshima kwa mtu aliyepata shahada ya uzamivu au "PhD" ambayo ni shahada ya juu kabisa.
Picha

Madaktari wakimtibia mgonjwa
Daktari wa meno
Madaktari wa kufanya upasuaji.


Jamii:Cheo
Jamii:Elimu
Jamii:Tiba
Misa

Question: Misa ni nini?



Misa ni adhimisho la ekaristi hasa likifuata mapokeo ya Kiroma. 
Mbali ya ibada za mwanzo na mwisho, sehemu kuu ni mbili: Liturujia ya Neno na Liturujia ya Ekaristi. Ya kwanza inafanyika hasa mimbarini, ya pili altareni. Ndizo meza mbili ambapo Mungu Baba analisha wanae.
Jina
Jina linatokana na maneno ya mwisho ya ibada hiyo ambayo shemasi anaruhusu waamini kuondoka kisha kubarikiwa na askofu au padri aliyeongoza misa hiyo: Ite, Misa est (kwa Kilatini: "Nendeni, Misa imekwisha", au "Nendeni, sasa mnatumwa").
Wengi wanahusisha neno hilo na lile la Kilatini missio, kwa maana ya utume: kwamba aliyeshiriki ibada, mwishoni anatumwa kuwashirikisha wengine matunda yake, hasa amani ya Yesu Kristo.
Marejeo
Check date values in: |accessdate= (help)
Baldovin,SJ, John F., (2008). Reforming the Liturgy: A Response to the Critics. The Liturgical Press.
Bugnini, Annibale (Archbishop), (1990). The Reform of the Liturgy 1948-1975. The Liturgical Press.
Donghi, Antonio, (2009). Words and Gestures in the Liturgy. The Liturgical Press.
Foley, Edward. From Age to Age: How Christians Have Celebrated the Eucharist, Revised and Expanded Edition. The Liturgical Press.

Johnson, Lawrence J., (2009). Worship in the Early Church: An Anthology of Historical Sources. The Liturgical Press.
Marini, Piero (Archbishop), (2007). A Challenging Reform: Realizing the Vision of the Liturgical Renewal. The Liturgical Press.
Martimort, A.G. (editor). The Church At Prayer. The Liturgical Press.
Viungo vya nje

Mafundisho ya Kanisa Katoliki

Ibada ya Kiroma ilivyo leo kwa kawaida


 (New American Bible version)
 (Jerusalem Bible version)
 (text in official Lectionary for Ireland, Australia, Britain, New Zealand etc.)

Ibada ya Kiroma ilivyokuwa na inavyoweza kuadhimshwa leo nje ya kawaida

Mafundisho na taratibu vya Ushirika wa Anglikana

Mafundisho ya Kilutheri
, regarding the Mass
, regarding the Mass
 including the orders for High and Low Mass
Jamii:Liturujia
Jamii:Ekaristi
Ludwig van Beethoven

Question: Je, nani alicheza piano ya kwanza?



Ludwig van Beethoven (16 Desemba 1770 - 26 Machi 1827) alikuwa mtungaji wa muziki na mpiga piano kutoka nchi ya Ujerumani. 
Maisha
Alizaliwa mjini Bonn akiwa mtoto wa mwanamuziki aliyemfundisha kupiga kinanda tangu utotoni. 
Mwaka 1787 akiwa kijana alisafiri hadi Vienna uliokuwa mji mkuu wa Dola Takatifu la Kiroma kwa matumaini ya kukutana na Wolfgang Amadeus Mozart akarudi huko mwaka 1792 alipopata mafunzo kutoka kwa Joseph Haydn. 
Tangu mwaka 1793 alikuwa maarufu mjini Vienna kama mpigakinanda akaendelea kutunga muziki wake. Alipata msaada wa wateja kati ya makabaila wa makao makuu ya Kaisari.
Tangu mwaka 1796 alianza kupoteza uwezo wake wa kusikia akazidi kuwa kiziwi lakini aliamua kuendelea na muziki wake. Kuna hadithi ya kwamba aliongoza simfonia ya tisa na mwishowe watu walimgeuza aangalie wasikilizaji kwa sababu hakusikia jinsi walivyopiga makofi.
Alijitahidi kuendelea kutunga na kuongoza muziki na kupiga piano. Alifunga fimbo kwenye kinanda akaishika kwa meno na kusikia walau tetemeko la piano kupitia fimbo na meno yake.
Aliaga dunia alipokuwa na umri wa miaka 57.
Marejeo
Brandenburg, Sieghard (ed.): Ludwig van Beethoven: Briefwechsel. Gesamtausgabe. 8 vols. Munich: Henle 1996.



Missing or empty |title= (help)(subscription required)


Lorenz, Michael: "Die 'Enttarnte Elise'. Elisabeth Röckels kurze Karriere als Beethovens 'Elise'". Bonner Beethoven-Studien 9, 2011, pp.169–190 .
Sachs, Harvey, The Ninth: Beethoven and the World in 1824, London, Faber, 2010. ISBN 978-0-571-22145-5.

CS1 maint: extra text: authors list (link)

CS1 maint: multiple names: authors list (link)

Viungo vya nje

, official website
,  (San José State University)
 at Curlie
 at Project Gutenberg
Free scores by Main Page at the International Music Score Library Project (IMSLP)
Free scores by Main Page in the Choral Public Domain Library (ChoralWiki)
 at Internet Archive and Google Books (scanned books original editions color illustrated)



Jamii:Waliozaliwa 1770
Jamii:Waliofariki 1827
Jamii:Wanamuziki wa Ujerumani
Jamii:Watunzi wa Ujerumani
All

Question: Je,Ezekiel Mutua ni mkurugenzi mkuu wa shirikisho gani?


Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/kenyatta

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/jkuat

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/unairobi

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/udsm

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/strathmore

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/ifm

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/dit

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/berkman

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/google

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/independent


other


Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/kwc
Sherone Simpson

Question: Kerron Stewart alijiunga na riadha mwaka gani?


Historia Fupi
Sherone Simpson (alizaliwa 12 Agosti 1984) ni mwanariadha wa nchi ya Jamaika ambaye huiwakilisha nchi yake katika mashindano ya kimataifa. Alishinda medali ya dhahabu katika mbio ya 4 x 100m katika mashindano ya Olimpiki ya 2004 na medali ya fedha katika Mashindano ya Mabingwa wa Dunia ya 2005.Alishinda medali ya fedha katika mbio ya 100m katika Olimpiki ya 2008 baada ya kukimbia kwa muda mmoja na mwenzake wa Jamaika ,Kerron Stewart. Muda wake wa kibinafsi wa 10.82 s katika mbio ya 100m,Simpson ndiye mwanariadha mwanamke wa nne bora nchini Jamaika.Mbele yake ni Merlene Ottey,Shelly-Ann Fraser na Kerron Stewart. Muda wake bora wa 22.00 s katika mbio ya 200m ndio muda wa nne bora katika orodha ya Jamaika akiwa nyuma ya Merlene Ottey,Grace Jacson,Juliet Cuthbert,Veronica Campbell-Brown na Kerron Stewart. Amekimbia mbio ya 200m na muda huu mara mbili. Kocha wa Simpson ni Stephen Francis mjini Kingston.Jamaika, anaposoma katika Chuo Kikuu cha Teknolojia. Yeye ,pia, alisoma katika shule ya Manchester High.

Wasifu
Simpson alishinda medali ya dhahabu katika mbio ya wanawake ya 200 m katika Michezo ya Jumuia ya Madola ya 2006 , huku akishinda Veronica Campbell.Katika mbio hizo, Jamaika ilishinda medali za dhahabu kwa mbio za 100m na 200m. Jamaika ilishinda ,pia, medali zote za dhahabu katika mbio za kuruka viunzi.
Katika Olimpiki ya 2008 mjini Beijing alishiriki katika mbio ya 100m. Katika mbio za mchujo,alikuwa wa tatu nyuma Yevgeniya Polyakova na Jade Bailey katika muda wa 11.48s na kuhitimu awamu ya pili. Katika awamu ya pili aliboresha muda wake ukawa 11.02s na kushinda mbele ya Muna Lee na Chandra Sturrup. Katika mbio za nusu fainali alikuwa nambari ya nne na 11.11 s akapata nafsi katika fainali. Katika mbio za ajabu na wenzake wa Jamaika,Shelly-Ann Fraser na Kerron Stewart, walishinda medali huku Fraser akipata ya dhahabu na Stewart & Simpson wakipata ya fedha. Akiwa pamoja na Fraser,Stewart, Sheri-Ann Brooks,Aleen Bailey na Veronica Campbell-Brown alishiriki katika mbio ya 4 x 100. Katika mbio za mchujo(bila Simpson na Stewart) walikuwa wa kwanza mbele ya Urusi,Ujerumani na Uchina. Muda wa sekunde 42.24 ndio uliokuwa bora kabisa kati ya mataifa 16. Kutokana na matokeo haya, walihitimu kushiriki katika mbio ya fainali.Katika fainali waliweka Simpson na Stewart badala ya Bailey na Brooks. Hatimaye,hawakumaliza mbio yao kutokana na makosa katika kubadilishana kijiti cha kumpa mwanariadha mwenzako. [14]
Ubora wa kibinafsi

Marejeo
a b c , beijing2008.cn,
Viungo vya nje
IAAF profile for 





Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Wanariadha wa Olimpiki ya 2004
Jamii:Wanariadha wa Olimpiki ya 2008
Jamii:Wanariadha wa Michezo ya Jumuia ya Madola ya 2006
Jamii:Wanariadha wa Michezo ya Jumuia ya Madola ya 2006 wa Jamaika
Jamii:Wanariadha wa Jamaica walioshinda medali ya dhahabu
Jamii:Wanariadha wa Jamaica walioshinda medali ya fedha
Jamii:Waliozaliwa 1984
Jamii:Watu walio hai
Papua Guinea Mpya

Question: Papua Guinea Mpya iko na ukubwa wa kiasi gani kijiographia?




Papua Guinea Mpya (Independen Stet bilong Papua Niugini) ni nchi karibu na Indonesia na Australia inayokalia upande wa mashariki wa kisiwa cha Guinea Mpya pamoja na visiwa vya kandokando. 
Nchi ni mwanachama wa Jumuia ya Madola. Mtawala ni Malkia Elizabeth II.
Mji mkuu ni Port Moresby.
Historia
Inakadiriwa kwamba watu wa kwanza walifika huko miaka 42,000-45,000 KK.[3]
Watu
Kati ya wakazi, wengi wanaishi katika mazingira asili,[4] ambayo kwa kiasi kikubwa hayajachunguzwa na wataalamu.[5]
Asilimia 18 tu wanaishi mijini.[6]
Nchini Papua Guinea Mpya kuna lugha za asili zaidi ya 800 (angalia orodha ya lugha za Papua Guinea Mpya).[7] Hiyo inaonyesha kwamba ni kati ya nchi zenye tofauti kubwa zaidi katika utamaduni.
Upande wa dini, Ukristo unafuatwa na 96% ya wakazi.[8] kati ya madhehebu, linaongoza Kanisa Katoliki (27.0%), likifuatwa na Walutheri (19.5%).
Tazama pia
Orodha ya nchi kufuatana na wakazi
Tanbihi

Marejeo
Biskup, Peter, B. Jinks and H. Nelson. A Short History of New Guinea  (1970)
Connell, John. Papua New Guinea: The Struggle for Development (1997) 
Gash, Noel. A Pictorial History of New Guinea (1975)
Golson, Jack. 50,000 years of New Guinea history  (1966)
Griffin, James. Papua New Guinea: A political history (1979)

Knauft, Bruce M. South Coast New Guinea Cultures: History, Comparison, Dialectic (1993) 
McCosker, Anne. Masked Eden: A History of the Australians in New Guinea (1998)
Mckinnon, Rowan, et al. Papua New Guinea & Solomon Islands (Country Travel Guide) (2008) 

Waiko. John. Short History of Papua New Guinea  (1993)
Waiko, John Dademo. Papua New Guinea: A History of Our Times  (2003)
Zimmer-Tamakoshi, Laura. Modern Papua New Guinea (1998) 
Vyanzo
Jinks, Brian, ed. Readings in New Guinea history (1973)
Tim Flannery Throwim' Way Leg: Tree-Kangaroos, Possums, and Penis Gourds (2000) memoir 
Malinowski, Bronislaw.  Argonauts of the Western Pacific: An Account of Native Enterprise and Adventure in the Archipelagoes of Melanesian New Guinea (2002) famous anthropological account of the Trobriand Islanders; based on field work in 1910s 
Visser, Leontine, ed. Governing New Guinea: An Oral History of Papuan Administrators, 1950–1990 (2012)
Whitaker, J.L. et al. eds. Documents and readings in New Guinea history: Pre-history to 1889  (1975)
Viungo vya nje

Serikali

Taarifa za jumla

 at UCB Libraries GovPubs.
Wikimedia Atlas of Papua New Guinea

 incl. GoPNG & NGO links; Who's Who;
Blogs, Forums, Factsheets, etc.


Jamii:Nchi za Australia na Pasifiki
Jamii:Nchi za visiwa
Jamii:Visiwa vya Pasifiki

Jamii:Jumuiya ya Madola
Saa ya mkononi

Question: Je,nani mwanzilishi wa saa ya mkono?


Saa ya mkononi ni kifaa ambacho hubebwa au kuvalishwa mkononi ambapo hueleza muda.
Kuna saa za digitali na saa za mishale.
Siku hizi matumizi yake yamepungua kwa sababu kuna vifaa vingine, kama simu ya mkononi, ambavyo hufanya kazi ya kuonyesha wakati pia.
Historia
Dhana ya saa ya mkono ina historia ndefu toka wakati wa uzalishaji wa saa za mwanzo kabisa katika karne ya 16. Malkia Elizabeth I wa Uingereza alipokea saa ya mkono kutoka kwa Robert Dudley mnamo mwaka wa 1571.  
Mwaka wa 1775 saa ilipatikana yenye uwezo wa kukaza kamani yake kwa nishati ya msuko suko wa mkono mtu akitembea na mpaka wa leo inatumika na watu wengi. Saa ya mkono ya zamani kabisa iliyopo hadi hivi sasa (iliyokuwa ikiitwa saa ya bangili) ilitengenezwa mwaka 1806. Mwanzoni saa za mkono zilikuwa zikivaliwa na wanawake tu, wakati wanaume walikuwa wakitumia saa za mfukoni hadi karne ya 20.[1]
Saa za mkono zilianza kuvaliwa na wanaume wanajeshi mwisho mwa karne ya 19 kwa ajili ya kupanga vyema vita. Kampuni ya Garstin ya London ilipata hati miliki ya "Watch Wristlet" mwaka 1893, lakini walikuwa wakitengeneza saa miundo kama hiyo tangu miaka ya 1880. Maofisa wa Jeshi la Uingereza walianza kutumia saa za mkonononi wakati wa kampeni ya kijeshi ya kikoloni katika miaka ya 1880, kama vile wakati wa Vita ya Anglo-Burma ya 1885.[1]  Wakati wa Vita ya kwanza ya Makaburu, umuhimu wa kuratibu harakati za vikosi na kusawazisha mashambulizi dhidi ya Makaburu ulikuwa muhimu sana, na matumizi ya saa za mkono ulianza kuenea miongoni mwa maofisa wa kijeshi. Kampuni ya Mappin & Webb ilianza uzalishaji wa saa za wanajesho wakati huko Sudan mnamo mwaka 1898 na kuongeza kasi ya uzalishaji wakati wa Vita ya Pili ya Makaburu miaka michache baadaye. Katika bara la Ulaya kampuni ya Girard-Perregaux na kampuni nyingine za Uswisi zilianza kutengeneza saa za mkono za maofisa wa jeshi la Ujerumani mwaka 1880.
Kawaida ubora wa saa unahusishwa na mambo mbalimbali kama vile saa inavyoweza kuzuia maji. Shirika la Kimataifa la Usanifishaji (kwa kifupi ISO) limetoa vipimo maalum vya saa zinavyozuia maji.  
Saa zaweza kugawiwa katika makundi mawili makuu kuzingatia kizazi; saa za zamani (analog) na saa za kisasa/za dijiti ambazo ni za kielektroni.[2]
Pia zinaweza kugawiwa katika makundi saba kulingana na mtindo na utenda kazi:
saa za kujiendesha (automatiki) - saa zisizo hitaji betri
saa za kronogilafia (chronograph watches) -  saa zijulikanazo kwa Kingereza kama "Stop-Watch" za kupimia mda mfupi hasa wakati tendo kama mbio zinafanyika
saa zisizo na mengi (minimalist watches) - saa zisizo na marembesho mengi
saa za quartz - saa zinazo tumia teknolojia ya quartz
saa za kimtindo - saa za kisanaa zinazolenga mvuto wa pekee
saa za fahari - saa zenye bei ghali mno zinazoundwa kwa kulenga matajiri na mara nyingi huendana na vitu vya fahari kama magari na simu
saa zinazotumia nishati ya jua
saa za wanariadha - saa za kisasa ambazo, mbali ya kueleza muda, pia zinapima mapigo ya moyo na mambo mengine muhimu ya kuzingatiwa na wanariadha wanapofanya mazoezi[3].
Marejeo

Viungo za nje


Jamii:Vifaa
Somalia

Question: Je,mji mkuu wa Somalia ni upi?



Somalia, (kwa Kisomali: Soomaaliya; kwa Kiarabu: الصومال, As-Suumaal), ambayo inajulikana rasmi kama Jamhuri ya Shirikisho ya Somalia, ni nchi kwenye pwani ya Afrika ya Mashariki katika Pembe ya Afrika. 
Kijiografia, imezungukwa upande wa kaskazini-mashariki na Ethiopia na Jibuti, na upande wa magharibi ya kati na Kenya; Ghuba ya Aden nayo iko mashariki. 
Mji mkuu na mji mkubwa zaidi ni Mogadishu (wakazi 2,120,000).
Jiografia

Historia


Nchi iliunganika mwaka 1960, kutokana na makoloni mawiliː la Waitalia (kusini) na la Waingereza (kaskazini).
Baada ya mwaka 1991 nchi ya Somalia ilibaki haina serikali wala umoja wa taifa, iligawiwa na wakereketwa na wanamgambo wa ukoo na eneo, hasa Somaliland, Puntland na Galmudug upande wa kaskazini.
Katika miaka 2008-2013 ilihesabika kama nchi filisika. Kwa sasa ni nchi dhaifu lakini inaanza kujengwa upya kama shirikisho.
Watu
Tazama pia: Orodha ya lugha za Somalia

Wakazi asili wa Somalia ni Wasomali (85%) wa makabila yafuatayo:
Isaaq
Hawiye
Dir
Darod
Digil & Mifle
Wengine (15%) ni:
Wabantu
Waarabu n.k.

Kisomali ndiyo lugha ya kawaida ya wakazi wengi na lugha rasmi pamoja na Kiarabu. Kati ya lugha nyingine zinazotumika nchini, mojawapo ni Kiswahili.
Upande wa dini, 99.8% ni Waislamu, hasa Wasuni.









Utawala
Maeneo (umoja: gobolka, wingi: gobollada) ya Somalia, ambayo imegawiwa tena kwa wilaya, ni:

Awdal
Bakool
Banaadir
Bari
Bandari
Galguduud
Gedo
Hiiraan
Jubbada Dhexe

Jubbada Hoose
Mudug
Nugaal
Sanaag
Shabeellaha Dhexe
Shabeellaha Hoose
Sool
Togdheer
Woqooyi Galbeed


Mawasiliano
Mawasiliano ya Jamhuri ya Somalia ilikaribia kuangamia kwa vita vya wenyewe kwa wenyewe, lakini kwa sasa kampuni za binafsi za mawasiliano ya mitambo, zimetwaa karibu miji yote Somalia, na hata kutoa huduma njema kuliko nchi zilizo jirani. 
Somalia ni nchi mojawapo Afrika ambayo ina mawasiliano ya bei rahisi zaidi, pengine kwa kuwa Somalia haikuwa na serikali iliyotoza ushuru; ()
Kampuni zinazohudumia watu wa Somalia ni kama:
SOMTEL
Galkom
Global Internet Company
Hormuud
Telcom
Nationlink
Netco
STG
Dahabshiil
Tazama pia
Utamaduni wa Somalia
Uislamu nchini Somalia
Waandishi wa Somalia
Muziki wa Somalia
Uchumi wa Somalia
Vita vya Mogadishu
Mawasiliano nchini Somalia
Orodha ya kampuni za Somalia
Jeshi la Somalia
Usafiri nchini Somalia
Orodha ya nchi kufuatana na wakazi
Orodha ya nchi za Afrika kulingana na idadi ya watu
Orodha ya nchi za Afrika kulingana na msongamano wa watu
Orodha ya nchi za Afrika kulingana na pato la taifa
Demografia ya Afrika
Marejeo







Mauri, Arnaldo, Somalia, in G, Dell'Amore (ed.), "Banking Systems of Africa", Cariplo-Finafrica, Milan, 1971, pp. nbsp;209–217.


Shay, Shaul. Somalia in Transition Since 2006. Piscataway, NJ: Transaction Publishers, 2014.



Viungo vya nje

Wikimedia Atlas of Somalia


 at Curlie
 from the BBC News
Habari, mitandao inayojadili kuhusu Somalia.
 Habari


Habari za kawaida



 includes Background Notes, Country Study and major reports

Watambuzi





Jamii:Nchi za Afrika
Jamii:Umoja wa Afrika
Jamii:Nchi za Kiarabu
Alfabeti

Question: Je, kuna herufi ngapi za kigiriki?


Alfabeti ni kiasi cha alama zinazotumiwa kuandika sauti za lugha fulani. Alama hizi hupatikana kama orodha kwa ufuatano uliokubaliwa, kwa mfano katika Kiswahili: "a, b, ch, d, dh, e, f, g, gh, h, i, j, k, kh, l, m, n, ny, ng', o, p, r, s, sh, u, t, th, v,w, y, z".
Jina la "alfabeti" hutokana na mwandiko wa Kigiriki ambamo herufi mbili za kwanza ni α "alfa" na β "beta". 
Alfabeti ni mtindo wa mwandiko uliosambaa duniani kote. Kwa lugha nyingi imechukua nafasi ya miandiko ya awali. 
Alfabeti huonyesha sauti si maneno kamili - hii ni tofauti na mwandiko kama Kichina wenye alama kwa ajili ya neno lote.
Mifano ya Alfabeti
Alfabeti inayotumiwa zaidi kimataifa ni alfabeti ya Kilatini (au "alfabeti ya Kirumi"). Lakini kuna alfabeti nyingine kadhaa zinazojulikana kimataifa kama vile: 
Alfabeti ya Kigiriki hutumiwa kwa lugha ya Kigiriki.
Alfabeti ya Kiarabu hutumiwa kwa Kiarabu, Kiajemi na Kiurdu.
Alfabeti ya Kiebrania hutumiwa kwa Kiebrania na Kiyidish.
Alfabeti ya Kikyrili hutumiwa kwa lugha za Kislavoni kama Kirusi, Kibulgaria, Kiserbia na pia lugha za Asia ya Kati.
Mengine ni alfabeti kama vile ya Kikopti, ya Kigeorgia, ya Kiarmenia n.k.
Abugida
Aina za pekee za alfabeti ni miandiko ya "abugida". Hii inamaanisha namna ya kuandika ambako hakuna alama za pekee kwa ajili ya vokali. Kila alama ya konsonanti ina namna mbalimbali ya kuonekana kwa kuongeza alama ndogo inayoonyesha ni vokali ipi inayofuata. Mifano yake ni
Devanagari au alfabeti ya Kihindi
Alfabeti ya Kiethiopia

Jamii:Mwandiko
Senegal

Question: Senegal iko na idadi ngapi ya watu?



Senegal ni nchi ya Afrika ya Magharibi iliyopo upande wa kusini wa mto Senegal. 
Imepakana na Mauritania upande wa kaskazini, Mali upande wa mashariki, Guinea na Guinea-Bisau kusini na Bahari Atlantiki upande wa magharibi. 
Nchi ya Gambia inazungukwa na eneo la Senegal isipokuwa upande wa bahari. 
Visiwa vya Cabo Verde viko km 560 mbele ya pwani ya Senegal. 
Jiografia
Senegal ni nchi inayogusana na kanda ya Sahel na pia kanda ya Tropiki.
Uso wa nchi ni hasa tambarare zinazopanda juu polepole kuelekea kusini mashariki. Sehemu nyingine zinafikia mita 580 juu ya UB. Kusini kabisa iko kasoko kubwa la Velingara.
Hali ya hewa ni ya kitropiki. Majira ya mvua ni hasa miezi ya Mei hadi Novemba.
Nchi imegawanyika katika mikoa 14 iliyogawanyika tena katika wilaya 45.
Miji
Miji mikubwa ni Dakar (wakazi 2 476 400), Pikine (wakazi 874 062), Thiès (wakazi 252 320), Saint-Louis (wakazi 176 000), Kaolack (wakazi 172 305), Ziguinchor (wakazi 159,788), Tiebo (wakazi 100 289). Karibu nusu ya watu huishi mijini.
Historia
Kwa wakati na kiasi tofauti eneo la Senegal lilikuwa sehemu ya Dola la Ghana, ya Dola la Mali na hatimaye ya Dola la Songhai
Baadaye lilikuwa koloni la Ufaransa hadi mwaka 1960.
Wakazi
Kuna wakazi milioni 13.5 na idadi kubwa ni wa chini ya umri wa miaka 20. Wameongezeka sana, mnamo mwaka 1985 idadi ilikuwa milioni 5 tu.
Kikundi kikubwa nchini ni Wawolof (43%), wengine ni Wafula wakiwa pamoja na Watukulur (24%), halafu Waserer (14.7%), Wadiola (4%),Wamandinka (3%), Wasoninke. 
Kwa ujumla kuna lugha 37 nchini Senegal. Kiwolof kinazidi kuenea, lakini mpaka sasa lugha rasmi ni Kifaransa. Shuleni kinatumika pia Kireno, hasa kusini.
Theluthi mbili ya wakazi hawajui kusoma.
Senegal ni nchi isiyo na dini rasmi. Wakazi wengi sana (94%) ni Waislamu (hasa Wasunni; Wakristo (hasa Wakatoliki) ni takriban 5%.
Tazama pia
Orodha ya nchi kufuatana na wakazi
Orodha ya nchi za Afrika kulingana na idadi ya watu
Orodha ya nchi za Afrika kulingana na msongamano wa watu
Orodha ya nchi za Afrika kulingana na pato la taifa
Demografia ya Afrika
Marejeo

Viungo vya nje

(in French) 
 from BBC News

 from the Business Anti-Corruption Portal
Trade

 at Curlie
Wikimedia Atlas of Senegal





Jamii:Nchi za Afrika
Jamii:Umoja wa Afrika
Jamii:Nchi zinazotumia lugha ya Kifaransa
Dan Chupong

Question: Je,Chupong Changprung alizaliwa mwaka upi?


Chupong Changprung (amezaliwa tar. 23 Machi 1981 mjini Kalasin, Thailand,[1] Kithai: ชูพงษ์ ช่างปรุง, jina la utani la Kithai: "Deaw") ni mwigizaji filamu za martial arts kutoka nchini Thailand. Pia anajulikana kwa jina lake alililopewa na watu Magharibi kama Dan Chupong (jina alilopewa linaandikwa mara mbili tofauti, huandikwa Choopong au Choupong, na jina la kwanza pia huitwa Danny).
Alianza akiwa kama mmoja kati ya mwanakundi wa mtalaamu wa stant za kimartial-arts na mkoreografia Panna Rittikrai. Alianza kucheza kwa mara yake ya kwanza katika filamu ya "Bodyguard 4" kwenye Ong-Bak: Muay Thai Warrior. Halafu baadaye akapata kucheza kama muhusika mkuu mnamo mwaka 2004, Born to Fight na filamu ya mwaka wa 2006, Dynamite Warrior. Pia ameonekana katika filamu ya mtaalam Nonzee Nimibutr - Queen of Langkasuka (2008), Somtum (2008) na Ong Bak 2 (hakupata sehemu kubwa).
Kwa kujianda kwa ajili ya shughuli zake za kifilamu, basi Chupong huwa na taratibu za kawaida ya kukimbia na kufanya mazoezi ya viungo. Alichukua masomo ya uigizaji kwa ajili ya uhusika wa filamu ya Dynamite Warrior.[1]
Marejeo

Viungo vya Nje
 on IMDb


Jamii:Waliozaliwa 1981
Jamii:Waigizaji filamu wa Uthai
Jamii:Watu walio hai
Matola (Msumbiji)

Question: Je,Msumbiji ina idadi ya watu wangapi?



Matola ni mji mkuu wa mkoa wa Maputo nchini Msumbiji. Idadi ya wakazi wake ni takriban 543.907. 
Tazama pia
Orodha ya miji ya Msumbiji


Jamii:Miji ya Msumbiji
Jefferson Montero

Question: Je,Jefferson Montero ana watoto wangapi?

Jefferson Antonio Montero Vite (alizaliwa Babahoyo, mkoa wa Los Ríos, 1 Septemba 1989) ni mchezaji wa soka wa Ecuadorian ambaye anacheza kama winga katika klabu ya Welsh Welsh Swansea na timu ya taifa ya Ecuador.
Kazi ya klabu
Alianza kucheza kwa ustadi na Emelec, lakini kwanza alivutiwa wakati wa Independiente del Valle katika Serie B ya Ecuador.
Muda mfupi baada ya kufika alikopwa kwa klabu ya Mexican Dorados de Sinaloa, ambayo ilikuwa inahamasisha kukuza kwa Liga MX. Alisaini pamoja na mwenzake José Madrid.
Villarreal
Mnamo tarehe 27 Aprili 2009, Villarreal kutoka Hispania walimsajili Montero mwenye umri wa miaka 20 kwa mkataba wa miaka mitano, kuanzia mwanzo wa kampeni ya 2009-10 huko La Liga. Montero alikuwa na akiba katika Segunda División, akiwa mmoja wa muhimu sana vipengele vya kushambulia kama walivyozidi msimu wao wa kwanza katika ngazi hiyo na kumalizia saba.

Jamii:waliozaliwa 1989
Jamii:watu walio hai
Jamii:Wachezaji mpira wa Ekwado
L'Animal

Question: Rapa Khalid ana albamu ngapi?

Main Page
"L'Animal" ni jina la albamu ya kwanza kutoka kwa rapa Khalid Kumbuka (KK) wa Kwanza Unit Foundation.  Albamu ilitolewa mnamo tarehe 26 Julai, 2017. Albamu imetayarishwa na watayarishaji mbalimbali ikiwa ni pamoja na Henry Muoria Jr, Ivan "Odie" Oduol, Othman "Palla" Palla,  Rodgers "RAW" Charles Kiegezo, Luciano "Lucci" Tsere, Alfred "Throneboy" Rodgers na kufanyiwa uchangaji na uboreshwaji na Emmanuel Mtui. Albamu imeshirikisha wasanii mbalimbali wa hip hip Tanzania ikiwa ni pamoja na KBC, Zaiid, Brian Simba, Throneboy, Naomisia, Chi na Damian Soul.
Utayarishaji wa albamu imerekodiwa kwa kipindi kama cha miaka miwili na nusu; kuanzia Disemba 2014 hadi Mei 2016 (kwa kurekodiwa katika mastudio mbalimbali katika kipindi hiki chote). Mnamo Juni 2016, KK alisafiri nchini Uingereza kwa muda wa wiki 3 na akiwa huko alirekodi nyimbo 10, sita katika hizo zimeonekana katika albamu. Kuanzia Julai 2016, muda alikuwa akichagua nyimbo zipi zitafaa kwa ajili ya albamu - ambazo nyengine alirekodi tangu 2014 hadi hapo alipoanza kazi ya kuzifanyia uchanganyaji na kuziboresha, picha za promesheni na makasha yake na mipango mingine kwa ajili ya utoezi wa albamu. Albamu alitoa kwa kuonesha umma kama anatoka katika asili ya hip hop halisi ya Tanzania. Ukizingatia KK ni mdogo wa hayati Nigga One ambaye pia alikuwa miongoni mwa waanzilishi wa hip hop ya Tanzania na mmoja kati ya waliotoa wazo la awali la uanzishwaji wa Kwanza Unit. Adili au Nigga One alifariki na ajali ya gari mnamo mwaka wa 1993 jijini Dar es Salaam. Mnamo nwaka 2015 alitoa singo ya kwanza kutoka katika albamu Defiant na tarehe 24 Agosti alitoa  Ready to Go aliyourekodi akiwa Uingereza na video kupigiwa hukohuko.
Historia ya albamu

KK anaeleza kuwa madhumuni ya albamu hii kwanza ikiwa kazi ambayo ni binafsi kwake, tangu alivyoanza harakati hizi za rap. Suala la kutoa albamu lilikuwa moyoni yake ipo siku atatoa albamu ambayo itaelezea maisha yake, njia alizopitia kwenye tasnia hadi sasa, vikwazo na changamoto za maisha alizopita na kadhalika. Nia hasa ilikuwa kuionesha jamii iliyomzunguka kuwa inawezekana kupambana na hali yako bila kukata tamaa. 
Pili alitaka kuhamasisha wasanii wachanga kutokata tamaa kwani kama una nia njia itaonekana tu na wala hakuna haja ya kujishtukia na kadhalika - huku akisisitiza subira ndiyo msingi wa mafanikio kwani nae pia ilimchukua muda mrefu hadi kufikia malengo yake. Tatu alitaka kuwakilisha Kwanza Unit na Nigga One kwani anadhani tasnia imesahau mchango wao, jambo ambalo aliona kama aibu vile; pia alitaka kuingiza midundo mipya katika tasnia ya muziki wa hip hop ya Tanzania. Vilevile alitaka kuona ma-DJ na wasanii wenzake watambue umuhimu wa wao kukua kimziki na kutengeneza mabadiliko ya midundo ya Tanzania iendane na soko la dunia na bara la Afrika kwa ujumla.
Orodha ya nyimbo
Hii ni orodha ya nyimbo zinazopatikana katika albamu hii na maelezo ya watayarishaji wake.

Viungo vya Nje
 katika Africology
 katika wavuti ya Bwanjare.com
Jamii:Albamu za 2017
Jamii:Albamu za Khalid Kumbuka
Dioksidi kabonia

Question: Ni nani alizindua matumizi ya moto?


 Dioksidi kabonia (pia: Dioxidi ya kaboni, Hewa ukaa, Gesi ya ukaa) ni kampaundi inayounganisha atomi mbili za oksijeni na atomi moja ya kaboni katika molekuli. Fomula yake ya kikemia ni CO2.
Katika mazingira ya kawaida hutokea kama gesi inayoganda kwenye halijoto chini ya -78.5°C. Katika hali ya gesi haina ladha wala harufu.
Dioksidi kabonia ina matumizi mbalimbali, kwa mfano kama gesi katika vinywaji aina za soda na bia, katika kizima moto za kupambana na moto penye umeme na mengine mengi.
Dioksidi kabonia inatokea wakati viumbehai wanapumua na kutoa pumzi; inatokea zaidi wakati wa kuchoma maada ogania yaani mada yenye kaboni ndani yake. Mimea inahitaji gesi hii kwa mchakato wa usanisinuru inamojenga chakula chao. Inabadilisha CO2 kuwa sukari aina za glukosi. 
Athari katika ekolojia
Kiasi cha kaboni dioksidi hewani imeongezeka katika miaka 150 iliyopita kutokana na kuchoma kwa fueli kisukuku kama makaa mawe na mafuta ya petroli. Uchumi wa viwanda, uzalishaji umeme na usafiri kwa magari yenye Injini mwako ndani kumeleta kuchomwa kwa kiasi kikubwa cha fueli hizi ambazo zote zina kaboni ndani inayomwagwa sasa kwenye angahewa kwa umbo la dioksidi kabonia. 
Kuongezeka kwa gesi hii hewani kunasababisha kupanda kwa halijoto duniani kunakoonekana kama tatizo kubwa kwa wakati ujao. Muhimu ni tabia ya CO2 kupitisha nuru inayoonekana kama nuru ya jua lakini kuzuia mnururisho wa infraredi yaani joto. Maana yake nishati ya mwanga unaoonekana inaingia katika angahewa ya dunia lakini joto peke yake halitoki kwa urahisi. Tabia hii ni muhimu kwa uhai duniani kwa sababu kaboni dioksidi hewani inazuia kupoa kwa dunia wakati wa usiku; ila tu kuongezeka kwa gesi kutokana na shughuli za binadamu kunasababisha pia kupanda kwa halijoto duniani na matokeo yake yasiyotakiwa.
Soma pia
Kupanda kwa halijoto duniani

Jamii:Kemia
Jamii:Biolojia
Kundi

Question: Je, kundi la samaki linaitwaje?

Kundi ni idadi ya watu au vitu vilivyopo, vimekusanyika, au vinavyowekwa pamoja. Neno hilo limekuwa likitumika mara nyingi kuonyesha mkusanyiko wa watu, wanyama, ndege wa angani au wadudu. ambapo mkusanyiko huo hutokana ana kuwepo kwa kufanana kwa maana ya tabia au muonekano wao.
Kundi la watu
Mara kwa mara makundi ya watu huhusisha kuwepo kwa jambo fulani kati ya wahusika ambao wamekutana katika kundi hilo. Kwa mfano kuwepo kwa majadiliano juu ya jambo fulani kati yao au katika harakati za kutatua jambo fulani kati yao.
Kuna aina tatu za makundi ya watu:
Kundi la kijamii: ni kikundi cha watu wawili au zaidi ambao hufanya shughuli zao kwa ushirikiano.
Kundi la kikabila: ni kikundi cha watu ambao wanauheshimu, kuufuata na kuutekeleza utamaduni wao.
Shirika: ni chombo kilicho na lengo la pamoja na kinatokana na mazingira ya nje.
Kundi la wanyama
Hebivora: ni wanyama walao majani.
Kanivora: ni wanyama walao nyama.
Omnivora: ni wanyama walao nyama na majani.
Kundi la ndege wa angani
Mara nyingi kundi la ndege wa angani huwa linakuwepo kutokana na kufanana kwa ndege husika, tabia za ndege husika. Kwa mfano ndege wanaoishi pembezoni mwa ziwa au bahari huwa wanakaa au kusafiri katika makundi mbalimbali.
Kundi la wadudu
Katika kundi hili la wadudu wapo wadudu wa aina tofauti tofauti, wapo wadudu watambaao pia wapo wadudu warukao angani. Katika hili pia kundi la wadudu huwepo kwa dhana ya kufanana kwao au hata kutokana na tabia zao. Wapo wadudu wanaoishi katika miti pia wapo wadudu wanaokaa ardhini.
Picha

Kundi la watu wa kabila la Wamasai
Kundi la wanyama aina ya swala ambao ni hebivora
Kundi la wanyama aina ya simba ambao ni kanivora
Kundi la watu ambao ni omnivora


Jamii:Elimu jamii
Jamii:Biolojia
Shule ya Upili ya Nyeri

Question: Je,Koigi Wamwere alikuwa katika chama gani cha kisiasa?

Shule ya Upili ya Nyeri  ni shule ya wavulana ya bweni iliyoko Nyeri karibu na Mathari Consolata Mission Hospital ambayo hutoa elimu ya sekondari kulingana na muundo wa 8-4-4. Kando na kujulikana kama Kigogo wa masomo katika eneo hilo,[1] shule hiyo pia inajulikana kwa ukosevu nidhamu uliofikia kilele pale viranja wanne wa shule walichomwa na moto uliosababishwa na mwanafunzi mwenzao[2] na kufuatiwa miaka michache baadaye na mgomo wa mwanafunzi  uliofanya afisa wa serikali kuchunguza uendeshaji wa  shule.[3]
Mwaka 2006, Shule ya Upili ya Nyeri ilikuwa shule ya 22 bora zaidi nchini Kenya kulingana na matokeo ya Kenya Certificate of Secondary Education.[4]
Historia
Shule ilianzishwa mwaka 1907 kama shule ya msingi pamoja na, jirani  Seminari ya Mtakatifu Paulo na Mathari Mission Hospital na Consolata Missionary Sisters juu ya sehemu ya ardhi iliyopatikana kutoka wakuu mtaa miaka michache mbeleni.
Miaka ya 1930's, Shule ilianza kupatiana vyeti vya K.A.P.E na wakati Kenya ilipata uhuru wake wa kisiasa mwaka 1963, ilikuwa imeendelea hadi kuwa Shule ya Upili iliyokuwa ikipatiana vyeti vya O-Level na A-Level.
Majina-pachika yanayojulikana
Kiheho:  Jina linalitumiwa kurejerea baridi kali inayoadhiri shule.
Kimau  jina la mwalimu ambaye ametumikia shule kwa muda mrefu zaidi. Sasa ni Naibu mkuu wa shule.
Kush  Nickname naibu mkuu wa zamani ambaye aliwahi kuifanyia kazi shule.
Muhua  inahusu kinywaji wakati mwingine hukosewa kwa chai.
Floater  inahusu wanafunzi wasioweza kuwa na marafiki wanawake.
Amazon  inahusu eneo rasmi la kuogelea kando ya njia ya "Monyon".
Kiama / maitho  inarejerea mwalimu mkuu ambaye anaona hisia zaidi kuliko anachoongea.
Nyama  inarejerea haki ya masaibu kwa mwanafunzi asiyependeza wale wengine.
kuuma new skul/Horizontal  inrejerea kubebwa kwa longi yako tisti kwa lazima.
3sec maana haki ya masaibu
marobo inamaanisha uongo au mara nyingine, muziki wa mtaani
Wasomi wa mbeleni wanaojulikana
Mwai Kibaki wa Rais wa Jamhuri ya Kenya, Mbunge, Jimbo la Othaya
Joseph Kamotho Aliyekuwa Mbunge wa Mathioya na aliyekuwa Waziri wa Elimu
John Njoroge Michuki Waziri wa Mazingira, Jamhuri ya Kenya, Mbunge, Jimbo la Kangema
Karega Mutahi Katibu Mkuu, Wizara ya Elimu
Bonaya Godana Aliyekuwa Mbunge wa North Horr.
Koigi Wamwere Aliyekuwa mbunge wa Nakuru Kaskazini (zamani Subukia)
Musikari Kombo Mbunge aliyependekezwa
Samuel K. Nderitu Mwalimu mkuu wa sasa
Marejeo



Jamii:Shule nchini Kenya
Jamii:Mbegu za Shule za Barani Afrika
Jamii:Shule za Wavulana
Jamii:Elimu katika Mkoa wa Kati (Kenya)
Fid Q

Question: Je,mwanamziki wa kwanza kuimba Hiphop nchini Tanzania ni nani?


Farid Kubanda (amezaliwa tarehe 13 Agosti 1982, katika hospitali ya Bugando iliyopo jijini Mwanza) ni msanii wa hip hop na Bongo Flava kutoka nchini Tanzania. 
Anafahamika zaidi kwa jina lake la kisanii kama Fid Q.
Historia

Shughuli za awali (kwa ufupi)
Fid Q alianza shughuli za muziki mnamo miaka ya 1990.  Fid Q alitoa kibao chake cha kwanza mwaka 2000 kiitwacho 'Huyu na Yule' ambacho hicho aliimba na msanii Mr Paul. Kibao hiki kilimpa heshima kubwa, kibao hicho kilirekodiwa katika studio za MJ records chini ya usimamizi wake Master Jay mwenyewe.
Kibao chake cha pili kutoka kiliitwa 'Binti Malkia' ambacho alimshirikisha Noorelly. Ilivyofika mnamo mwaka wa 2004 Fid Q alivunja ukimya wake kwa kibao chake mahili kilichokwenda kwa jina la "Fid Q.com", na kibao hicho alikifanya katika studi ya Baucha Records  baada ya kuhama kwa MJ.
Kibao hicho kiliirudisha ile hiphop ya Tanzania katika ramani yake halisi na inasemekana hivyo kwasababu kipindi hicho ni kile ambacho wasaanii wengi wa muziki wa kufokafoka walikuwa wamejiingiza katika masuala ya uimbaji kwasababu kulikuwa na uvumi wa kwamba hip hop haikubaliki kwa watu wa Tanzania.
Fid anatajwa kuwa Ni miongoni mwa wasanii walioleta heshima ya hip hop Tanzania na Afrika mashariki na kibao chake kinachojulikana kama Mwanzamwanza kilifanya vizuri ambapo ndani yake kuna uandishi wa kipekee ambao umeenda tofaut na ule uliokuwa umezoeleka(masimulizi/mipasho)
Mara kadhaa amekuwa akitajwa kama mwanahip hop bora wa muda wote Tanzania na Afrika mashariki (na Felix Nyaumbu).
Ilipofika 26 Januari ya mwaka 2008, Fid Q alipakua kibao kiitwacho "Ni Hayo Tu" alichomshirikisha Prof. J na Langa. Kibao hicho kilibahatika kujinyakulia Tuzo ya Kili kikiwa kama kibao bora cha muziki wa hip hop kwa mwaka wa 2007-2008.
Fid Q ana albamu mbili kwenye soko la muziki. Albamu ya kwanza inaitwa inayoitwa "Vina Mwanzo Kati na Mwisho".[1] Mwishoni mwa mwaka 2009 alitoa albamu ya pili "PROPAGANDA", ambayo imepokelewa vizuri sana Tanzania na nchi nyingine za Afrika Mashariki. Mashabiki wa Hip Hop wanaichukulia PROPAGANDA kama ni albamu bora kabisa, yaani 'classic'.  Hivi karibuni anategemea kutoa albamu yake ya tatu itakayokwenda kwa jina la "KitaaOLOJIA".
Marejeo

Viungo vya nje



Jamii:Waliozaliwa 1982
Jamii:Wanamuziki wa Tanzania
Jamii:Hip Hop ya Bongo
Jamii:Watu walio hai
Viktoria wa Uingereza

Question: Je, Malkia wa kwanza wa Uingereza aliitwa nani?


Malkia Viktoria wa Uingereza (24 Mei 1819 – 22 Januari 1901) alikuwa malkia wa Ufalme wa Muungano wa Britania na Ueire tangu 1837 hadi 1901. Hakukuwa na mfalme au malkia mwingine aliyeshika nafasi ya mkuu wa dola kwa muda mrefu zaidi hadi alipopitwa na Elizabeti II.
Alipewa hadhi ya malkia akiwa na umri wa miaka 18. William IV aliyekuwa mfalme alipofariki Viktoria amekuwa mrithi kwa sababu baba yake alikuwa ameshaaga dunia. 
Alipokuwa malkia Uingereza ilikuwa tayari ufalme wa kikatiba na madaraka ya mfalme au malkia yameshapungua. Lakini aliheshimiwa sana akawa ishara ya maendeleo na enzi ya Uingereza. Wakati wake nchi iliendelea kuwa yenye nguvu duniani na kujenga utawala juu ya makoloni mengi. Mapinduzi ya viwanda yalifikia kilele chake na Uingereza ilishinda nchi zote za dunia kiteknolojia, kiuchumi na kijeshi. 
Kwenye mwisho wa utawala wake uwezo huu umeshapungua kutokana na maendeleo ya nchi kama Ujerumani na Marekani lakini alisimamia milki iliyounganisha theluthi moja ya watu wote duniani sehemu ya tano (20%) ya uso wa dunia.
Kipindi chake huitwa mara nyingi "enzi ya Viktoria".
Mwaka 1840 aliolewa na Albert wa Saksonia-Coburg na Gotha akazaliana naye watoto 9. Albert aliaga dunia mapema mwaka 1861 akiwa na miaka 42 pekee na Viktoria aliendelea kuonyesha huzuni yake kwa kuvaa nguo za mjane kwa miaka mingi iliyofuata.
Wakati Uingereza ilipopanua utawala wake duniani alipewa pia cheo cha kaisari cha Uhindi. Binti yake wa kwanza aliolewa na Kaisari Wilhelm II wa Ujerumani.
Kipindi chake kilikuwa kipindi cha maendeleo ya kiuchumi na matabaka ya juu na ya kati yaliona maendeleo makubwa maishani lakini matabaka ya chini bado yalikuwa na maisha magumu. Hata kama jeshi la Uingereza ilipigana vita vingi duniani katika makoloni yake watu wa Uingereza yenyewe waliona kipindi kirefu cha amani na maendeleo.


Jamii:Wafalme na malkia wa Uingereza