khalidalt/tydiqa-goldp huggingface dataset:
Otago Daily Times

Question: Je,chuo kikuu kongwe zaidi Marekani ni ipi?





Otago Daily Times(ODT) ni gazeti la kila siku linalochapishwa na kampuni ya Allied Press katika eneo la Dunedin, New Zealand.
Historia
Gazeti la ODT lilianza kuchapishwa mnamo tarehe 15 Novemba 1861. Hili ndilo gazeti kongwe kabisa la kuchapishwa kila siku nchini New Zealand. Gazeti jingine kongwe ni la Christchurch , The Press, ambalo ni kongwe kuliko ODT kwa miezi sita , lilikuwa gazeti la kuchapishwa kila wiki katika miaka yake ya kwanza lakini likabadilika na kuwa la kila siku.(Hivyo basi ODT ndilo kongwe katika sekta ya magazeti ya kila siku.)
Gazeti la ODT lilianzishwa na W.H. Cutten na Julius Vogel (hapo baadaye aliitwa Sir Julius) katika nyakati za uchimbuzi wa dhahabu katika eneo lao la Tuapeka, mojawapo ya maeneo ya Otago yaliyopatikana kuwa na dhahabu. Cutten alikuwa mchapishaji wa gazeti la kila wiki la the Otago Witness lililoanzishwa katika mwaka wa 1851. Vogel naye , mwanzilishi mwenzake Cutten, aliliona gazeti hili la ODT kama mbinu ya kutetea na kupinga sera mbalimbali katika serikali ya mikoa.
Kutoka kuanzishwa kwake, ODT lilikuwa na msimamo dhabiti katika soko la magazeti katika eneo la South Island. Magazeti mengine pinzani ya Dunedin yalikwisha haraka(labda kwa kushindwa na ODT huku gazeti la Evening Star pekee yake likiweza kufika miaka ya 1900. Wamiliki wa Star walinunua gazeti la ODT na kuachisha uchapishaji wa Star katika mwaka wa 1978 kwa sababu idadi ya wasomaji ilikuwa ikididimia.Kama matokeo ya hayo, kampuni ya Allied Press inachapisha ODT na magazeti mengine  madogo kote nchini New Zealand, kwa mfano: Greymouth Evening Star.
Gazeti la ODT huonekana kama gazeti baba kwa magazeti mengine manne makuu ya kila siku ya New Zealand. Gazeti hili lina usambazaji wa nakala 43,000 na wasomaji takriban 110,000.
Sera zake
Katika miaka yake ya mwanzo, ODT lilihusika katika kampeni nyingi za kupigania haki za jamii. Mfano mmoja ni liliporipoti kuhusu mazingira mbovu ya kazi katika eneo la Dunedin ,katika miaka ya 1880. Ripoti hizi ,zilizoandikwa chini ya Mhariri Sir George Fenwick na Mwandishi Mkuu Silas Spragg, zilisababisha mageuzi makubwa ya kisheria.
Sid Scales alikuwa mchoraji wa katuni wa gazeti la ODT kwa miaka 30 mpaka alipostaafu katika mwaka wa 1981. Tangu mwaka huo, mchoraji Garrick Tremain akawa mchoraji mkuu wa katuni wa gazeti hilo. Mhariri wa gazeti ni Murray Kirkness, aliyechukua hadhi hii kutoka mhariri wa muda mrefu, Robin Charteris mnamo Aprili 2007.
Virejeleo
^ Reed, A.H. (1956)  Dunedin: A.H. & A.W. Reed.
^ 
Viungo vya nje
 tovuti rasmi ya gazeti hili
 tovuti rasmi ya wachapishaji
Chuo Kikuu cha Benin (Nigeria)

Question: Chuo Kikuu cha Benin kilianzishwa mwaka upi?


Chuo Kikuu cha Benin, katika jiji la Benin, jimbo la Edo, ni moja ya vyuo vikuu vilivyo vikubwa zaidi nchini Nigeria.
Hufundisha masomo mbalimbali, yakiwa pamoja na utabibu. Ina wanafunzi takriban 36,000.
Historia
Chuo kikuu kilianzishwa mwaka 1970 na serikali ya kijeshi ya Samuel Ogbemudia.[1]
Kilianza kama Taasisi ya Teknolojia na kilipewa hadhi ya Chuo Kikuu na Tume ya Taifa ya Vyuo Vikuu (NUC) tarehe 1 Julai 1971. Katika hotuba yake ya Bajeti mnamo Aprili 1972, aliyekuwa Gavana wa jeshi la jimbo la magharibi ya kati, Kanali S.O. Ogbemudia alitangaza mabadiliko ya jina la Taasisi ya Teknolojia ya Chuo Kikuu cha Benin.
Katika mwanzo, chuo kikuu kilikuwa katika barabara ya Ekewan. Mwaka 1972, mradi wa kujenga kampasi kuu katika Ugbowo na Ekosodin ulianzia na Mhandisi Daniel Uhimwen kama mkurugenzi. Leo, tovuti kuu iko Ugbowo lakini bado baadhi ya kozi zinazotolewa katika kampasi ya Ekewan.
Tarehe 1 Aprili 1975, katika Chuo Kikuu,kufuatilia pendekezo la Jimbo la Serikali, kilichukuliwa juu na Serikali na kikawa Chuo Kikuu cha Jimbo. Leo, Chuo Kikuu kimeendelea kukua katika nguvu kwa idadi ya Vitivo, Idara, Mashirika na Kozi.
Mwaka 1985, Grace Alele-Williams akawa makamu wa kike wa kwanza wa Nigeria wakati alipoteuliwa kuongoza Chuo Kikuu cha Benin. Yeye akatumikia kama Makamu wa Chansela hadi 1991.
Vitivo na kozi
Kufuatia maelekezo ya NUC, Chuo Kikuu kilifanya majaribio na mfumo wa vyuo mwaka 1991/92 na 1992/93. Hata hivyo, licha ya maendeleo haya mapya, Chuo Kikuu kilirudi kwa Mfumo wa Vitivo Januari 1994. Sasa; Chuo Kikuu kimsingi hufuata mfumo wa Kitivo System isipokuwa Shule za Utabibu, Utabibu wa Meno, Sayansi, na Taasisi ya Afya ya Mtoto, ambayo ilirudi kwa mfumo wa vyuo mwezi Agosti 1999, na utawala wake ukiwa ni Provosti. Vitivo vilivyoko sasa ni vile vya Kilimo, Sanaa, Elimu, Uhandisi, Sheria, Madawa, Sayansi, Usimamizi na Chuo cha Sayansi ya Utabibu.
Chuo Kikuu hutoa kozi za ngazi mbalimbali: Uzamili, Shahada, Stashahada na Cheti. Hivi sasa, jumla ya wanafunzi waliojisajili na chuo ni 40,000 linaloundwa na wanafunzi wa mchana na jioni katika Vitivo mbalimbali.
Maktaba
Maktaba kuu ya Chuo Kikuu, iitwayo maktaba ya John Harris, ilipewa jina hilo baada ya mwanzilishi, Prof John Harris, kutoka New Zealand. Maktaba kimekuwepo Chuo Kikuu kilipoanza mwaka 1970 katika Barabara  ya kampasi ya Ekehuan maktaba ya John Harris is jengo la kisasa yenye fani za hewa. Jengo limebuniwa kuwaketisha wasomaji 700. Huwa na huduma za kutoa nakala, na kufunga vitabu kwa wasomaji. Maktaba sasa inatumia mfumo wa tarakilishi. Ufungaji wa teknolojia ya kisasa nyingine unaendelea. Pamoja na ongezeko la idadi ya wanafunzi, maktaba imejiingiza katika mpango wa upanuzi wa maktaba ukianza na ujenzi wa maktaba katika vitivo tofauti kama vile maktaba ya barabara ya kampasi ya Ekehuan, Maktaba ya Utabibu, Sheria, Uhandisi na Madawa yote yanafanya kazi. Upanuzi wa maktaba ya John Harris bado inasubiri ruhusa rasmi. Maktaba hushiriki katika ushirikiano kati ya maktaba zingine nchini Nigeria.
Marejeo

Viungo vya nje


Jamii:Vyuo vikuu vya Nigeria
Bwawa la Nyumba ya Mungu

Question: Je,bwawa kubwa duniani inapatikana nchi gani?

Main Page limepatikana kwa lambo lililojengwa miaka ya 1960 katika wilaya ya Mwanga, mkoa wa Kilimanjaro (Tanzania) ili maji ya mto Kikuletwa na ya mto Ruvu yaweze kutumika kuzalisha umeme (8 MW).
Tazama pia
Orodha ya maziwa ya Tanzania
Tanbihi

Marejeo
Öhman, May-Britt, Taming Exotic Beauties: Swedish Hydro Power Constructions in Tanzania in the Era of Development Assistance, 1960s - 1990s, Stockholm, 2007, PhD Thesis, 
Viungo vya nje



Jamii:Maziwa ya Tanzania
Jamii:Malambo
Muziki wa klasiki

Question: Kipindi cha liturujia kilianza mwaka upi?


Muziki wa Klasiki upo katika aina za orchestra (muziki unaopigwa na jopo la watu au kwa jina lingine waweza kuitwa bendi). Asili ya muziki huu ni hasa kwenye utamaduni wa Kimagharibi na hasa kwenye muziki wa liturujia.
Kwa kawaida hulenga ala za nyuzi, yaani Violin, viola, cello, na besi-mbili ambavyo vyote ni vyombo vya nyuzi; kwa pamoja, vinategemeana kufanya orchestra. 
Wanaorchestra wana mwelekezaji wao (kondakta) ambaye anaweka sawa tempo (kasi au mdundo), na anawaelekeza wanaorchestra kwa kutumia fimbo maalum wakati wanapiga moja kati ya nyimbo ambazo huzipiga kwa maonyesho maalum. 
Kuna watunzi kedekede wa muziki wa klasiki. Lakini hapa pana orodha ndogo ya watunzi hao kwa mwenendo wa nyakati:
Zama za Kati
Mtindo wa Zama za Kati ulienea sana kunako karne ya 5 hadi kwenye karne ya 15 na waliotingisha walikuwa kina:
Leonin
Perotin
Guillaume de Machaut
Zama za Mwamko
Mtindo wa Renaissance ulibamba sana kuanzia karne ya 15 hadi karne ya 17 na waliotingisha walikuwa kina:
Giovanni da Palestrina
Claudio Monteverdi
Thomas Tallis
Kipindi cha Baroko
Baroko ilikuwa kipindi kuanzia takriban mwaka 1600 hadi 1750. Wakati huo walitinga hasa:
Johann Sebastian Bach
George Frideric Handel
Georg Philipp Telemann
Henry Purcell
Antonio Vivaldi
Kipindi cha Klasiki
Katikati ya karne ya 18 hadi kunako miaka ya 1820 ilikuwa ikijulikana kama Kipindi cha Classical yenye watunzi maarufu kama:
Joseph Haydn
Wolfgang Amadeus Mozart
Ludwig van Beethoven
Kipindi cha Romantiki
Kipindi hiki kilianza kunako 1820 na kudumu hadi 1910; kilijukana kama Kipindi cha Romantiki na kutoa watu kama:
Ludwig van Beethoven
Hector Berlioz
Pyotr Ilyich Tchaikovsky
Robert Schumann
Johannes Brahms
Karne ya 20
Kile kinachojulikana kama Muziki wa klasiki wa karne ya 20 umekuja kuanzia 1910 na kuendelea na watunzi wafuatao na wengineo:
Claude Debussy
Maurice Ravel
Arnold Schoenberg
Igor Stravinsky
Bela Bartok
Benjamin Britten
Dmitri Shostakovich
Phillip Glass
Dmitri Kabalevsky
Kwenye karne ya 20, muziki wa klasiki umebadilika sana. Kuanzia mwaka 1950, ala za umeme zilianza kutumika kwa kutengeneza sauti mpya, na vifaa vya muziki vya umeme vikaanza kutumiwa katika kufanyia muziki huu vilevile. 
Tangu mwaka 1970, watunzi wengi wa muziki huo wakaanza kutofautisha baina ya muziki wa rock, pop, classical, asili, jazz na muziki wa dunia, kwa kutoa aina mpya za mitindo ili kuendeleza fani nzima ya muziki.
Viungo vya nje




Jamii:Aina za muziki
Msitu wa mvua

Question: Je,msitu ipi kubwa zaidi bara la Asia?




Msitu wa mvua ni msitu unaopokea mvua nyingi yaani usimbishaji wa zaidi ya milimita 2,000 kwa mwaka. Kwa hiyo msitu unastawi vizuri kuna aina nyingi za mimea na wanyama kushinda misitu mingine. 
Kuna namna mbili za misitu hii kutokana na halijoto:
Misitu ya mvua ya kitropiki katika nchi za joto
Msitu wa mvua penye tabianchi ya wastani.
Misitu ya mvua katika tropiki
Misitu hii iko kwenye kanda ya ikweta duniani kati digrii za longitudo 10° kusini na kaskazini. 
Maeneo makubwa yako hasa Brazil katika beseni ya Amazonas, Afrika katika beseni ya mto Kongo, Asia ya Kusini-Mashariki na kaskazini ya Australia. 
Misitu hii imepungua sana kutokana na kukatwa kwa miti na upanuzi wa kilimo. 
Misitu ya mvua penye tabianchi ya wastani
Nje ya kanda ya tropiki kuna misitu ya mvua kwenye pwani la magharibi ya Amerika Kaskazini, Chile, Tasmania, New Zealand, Japani na kwenye magharibi ya Kaukazi.
Tabia za msitu wa mvua
Ardhi na matatizo ya kilimo cha kisasa
Misitu ya mvua huonyesha rutba kubwa lakini ardhi yenyewe mara nyingi inakosa rutba. 
Hii ni sababu ya kwamba maeneo ya misitu ya mvua hayafai kwa kilimo. Kama miti inakatwa mvua nyingi huondoa minerali za ardhi na kuzipeleka mtoni. Ardhi yenyewe inachoka haraka na baada miaka michache mavuno hupungua kabisa. Hii imeonekana mahali pengi ambako maeneo ya misitu hii yaligeuzwa kuwa mashamba; baada ya miaka michache ya mavono mazuri wakulima waliopata shida ya kudumisha maisha yao. Kwa bahati mbaya mara nyingi wakulima wale wameendelea kukata miti zaidi wakiacha nyuma kanda la nusu-jangwa. 
Wenyeji asilia waliolima katika misitu hii walitumia maeneo madogo madogo tu wakihamahama hivyo mashamba yao yalifunikwa kirahisi tena na miti ya karibu iliyozuia uharibifu wa ardhi.
Mzunguko wa minerali
Miti na mimea inastawi vizuri kwa sababu majani pamoja na ubao wa miti inayoanguka chini na maiti za wanyama vinaoza katika unyevu haraka na kuwa chakula cha mimea tena. Harakati hii inasaidiwa na aina nyingi za uyoga zinazosaidia kuozesha haraka vitu vyote vyenya asili ya mimea au wanyama.
Uwingi wa spishi
Imekadiriwa ya kwamba zaidi ya nusu, labda theluthi mbili za spishi zote za mimea na wanyama duniani hupatikana kwenye misiti ya mvua. Mamilioni ya spishi hazikutambuliwa bado. 
Misitu ya mvua ya kitropiki imeitwa "duka la madawa ya dunia" kwa sababu kiasi kikubwa cha dawa asilia kutokana na mimea imepatikana hapo.

Jamii:Jiografia
Jamii:Ekolojia
Jamii:Misitu
George Mason

Question: Nani aligundua Umeme wa Nyuklia?


George Mason ni jina la uhusika wa kipindi cha televisheni cha Kimarekani maarufu kama 24. Uhusika ulichezwa na Xander Berkley.
Yeye ni Mkurugenzi wa pili wa CTU. Kazi kubwa ilikuwa katika mambo ya utawala, lakini atekwa na Jack Bauer. Mason ndiye anayehusika kwa kukamatwa kwa Bauer na kugundua mwili wa Alan York. 
Mason ndiye anayehusika kwa kuongoza msako wa kuiokoa familia ya Bauer na kuzuia njama nzima dhidi ya David Palmer. Mason pia anahusika kwa kukamatwa kwa Nina Myers. 
Katika msimu wa 2, Mason dhahiri anajaribu kukimbia katika eneo ambalo linasemekana litafanyiwa uvamizi wa kigaidi, lakini akiwa njiani akapata simu iliyokuwa ikizungumzia kwamba kuna sehemu wanaunganisha mabomu ya nyuklia. Wakati wa mapigano ya risasi, Mason akapiga sehemu iliyokuwa imefunikwa sumu ya hewa. 
Hivyo ilimwathiri na akaambiwa atakufa baada ya siku moja toka alipopewa dawa za kupunguza makali. Mason baadaye akaoneka kujitolea mhanga maisha yake kwa kulibeba bomu la nyuklia na kwenda kulipuka nalo kwenye jangwa. Mason pia alikuwa mshabiki wa Jimi Hendrix. 
Viungo vya Nje
 on the official 24 website

Unexpected use of template {{24}} - see Template:24 for details.

Jamii:Wahusika wa 24
Uswisi

Question: Je,bendera ya Uswidi ina rangi ngapi?


Uswisi ni nchi ya Ulaya isiyo na pwani katika bahari yoyote. 
Imepakana na Ujerumani, Ufaransa, Italia, Austria na Liechtenstein.
Jina rasmi ni Confoederatio Helvetica (kwa Kilatini: Shirikisho la Kiswisi). 
Majimbo yake 26, ambayo huitwa "kantoni", yanajitawala.
Historia
Shirikisho la Uswisi lilianza mwaka 1300 hivi kutokana na ushindi vitani dhidi ya Austria na Burgundy. 
Uhuru wa shirikisho kutoka Dola Takatifu la Kiroma ulitambuliwa rasmi katika Amani ya Westphalia mwaka 1648. 
Sifa
Uswisi imepata umaarufu hasa kutokana na sababu zifuatazo:
ni nchi isiyoshiriki katika vita kwa zaidi ya miaka 300
ni nchi ambapo watu wenye utamaduni tofauti na nchi jirani wameshirikiana karne nyingi kwa amani
ni nchi iliyotunza demokrasia tangu karne nyingi bila kuwa na vipindi vya udikteta au utawala wa mabavu, tena demokrasia ya moja kwa moja ambako wananchi wa kawaida wana haki ya kutunga au kubadilisha sheria kwa njia ya kura ya maoni ya watu wote
ni nchi yenye benki zenye sifa kote duniani

Miji
Mji mkuu wa shirikisho ni Bern. 
Mji mkubwa ni Zürich wenye benki nyingi. 
Mji wa Geneva ni kati ya makao makuu ya Umoja wa Mataifa; ni pia makao makuu ya kimataifa ya Umoja wa shirika za Msalaba Mwekundu na mashirikia mengine ya kimataifa.
Hata hivyo Uswisi umekuwa kati ya nchi za mwisho kujiunga na UM (2002).
Watu
Kuna lugha rasmi 4: Kijerumani (63.5%), Kifaransa (22.5%), Kiitalia (8.1%) na Kirumanj (0.5%). Lakini wengi wanajua na kutumia lugha zaidi ya moja. 
Kati ya lugha za kigeni zinazotumika nyumbani, zinaongoza Kiingereza (4.6%), Kireno (3.5%), Kialbania (2.6%) n.k. 
Upande wa dini, kati ya wakazi, 71.5% ni Wakristo, hasa Wakatoliki (38%) na Wakalvini (26%). 5% ni Waislamu (hasa wahamiaji). 22% hawana dini maalumu.
Tazama pia
Majimbo ya Uswisi
Orodha ya nchi kufuatana na wakazi
Marejeo

Viungo vya nje
Transclusion error: {{En}} is only for use in File namespace. Use {{lang-en}} or {{en icon}} instead. na (in French) (Kijerumani) (Kiitalia)   
Transclusion error: {{En}} is only for use in File namespace. Use {{lang-en}} or {{en icon}} instead. 
Transclusion error: {{En}} is only for use in File namespace. Use {{lang-en}} or {{en icon}} instead. 



Jamii:Nchi za Ulaya
Jamii:Nchi Kijerumani kinapotumika
Jamii:Nchi zinazotumia lugha ya Kifaransa
Saratani

Question: Je,kuna saratani ya mguu?

Kwa kundinyota yenye jina hili angalia Saratani (kundinyota)

Saratani (kutoka Kiarabu سرطان, sartan) au kansa (kutoka Kiingereza cancer) ni aina za ugonjwa unaotokana na seli za mwili zinazoanza kujigawa yaani kukua bila utaratibu na bila mwisho. 
Asili ya jina
Jina la saratani linatokana na neno la Kiarabu sartan linalomaanisha pia "kaa". Sababu yake ni ya kwamba mtaalamu Galenos wa Ugiriki wa Kale aliona uvimbe uliofanana na miguu ya kaa. Jina hili lilitafsiriwa baadaye kwa lugha nyingi. 
Hata kwa Kiingereza neno "cancer" linaweza kutaja pia jenasi moja ya kaa. Vivyo hivyo jina la kundinyota ya zodiaki ni "Cancer (constellation)" kwa Kilatini - Kiingereza na Saratani (kundinyota) kwa Kiswahili, yote kwa maana ya mnyama, si ya ugonjwa.
Matokeo ya ugawaji hovyo wa seli mwilini
Ukuaji huu unaleta uvimbe mwilini unaozidi kuwa mkubwa hadi unabana viungo vya mwili kama neva, mishipa ya damu, ubongo, mapafu, maini, utumbo na kadhalika na hivyo kuzuia visifanye kazi. Hivyo inasababisha kifo, mara nyingi baada ya kipindi cha maumivu makali.
Pamoja na hayo kansa / saratani huwa na tabia za kujisambaza mwilini mahali pengi baada ya muda fulani na kusababisha kutokea kwa vimbe nyingi mwilini vinavyoendelea kukua hovyo. Kama uvimbe hauna uwezo wa kusambaza seli zake mwilini na kusababisha vimbe mpya si saratani.
Kansa inaweza kutokea kwa mtu yeyote lakini hutokea zaidi kwa watu wenye umri mkubwa na watu wanaoathiriwa na kemikali mbalimbali. Katika nchi zilizoendelea ambako wanachi hufikia umri mkubwa saratani iko kati ya sababu kuu za kifo.
Uchunguzi na matibabu ya kansa ni utaalamu wa onkolojia ndani ya somo la tiba.
Aina za saratani
Zipo baadhi ya saratani zinazosababishwa na virusi kama vile saratani ya shingo ya kizazi. Saratani huweza kutokea kwenye sehemu mbalimbali za mwili kama vile mapafu, matiti[1], kibofu cha mkojo, shingo ya uzazi, ovari, utumbo, koo, mdomo, ngozi n.k. 
Jinsi ya kuepuka saratani
Hali nzuri ya lishe na mtindo bora wa maisha ni kigezo muhimu sana katika kuzuia saratani[2] na pia ni sehemu muhimu ya matibabu na kudumisha maisha bora baada ya matibabu ya saratani kumalizika. 
Matumizi ya baadhi ya vyakula huweza kuongeza uwezekano wa kupata baadhi ya saratani na vyakula vingine huweza kupunguza uwezekano wa kupata saratani. 
Uzito wa mwili unapozidi kiasi unaweza pia kuongeza uwezekano wa kupata baadhi ya saratani. 
Pamoja na mtindo bora wa maisha unaodumisha ulaji bora, mazoezi ya mwili, uzazi na unyonyeshaji wa watoto wachanga, ni muhimu pia kupata na kufuata ushauri wa wataalamu wa afya kuhusu upimaji unaoweza kugundua mapema baadhi ya saratani na kuzidhibiti. Mfano wa upimaji huo ni pamoja na upimaji wa matiti na shingo ya kizazi kwa wanawake. Kuhusu vipimo au uchunguzi unaohitajika, pata maelezo zaidi kutoka kwa wataalamu wa afya.
Tanbihi

Viungo vya nje



Jamii:Magonjwa
Bahari kuu

Question: Je kuna bahari ngapi duniani?

Bahari Kuu (ing. w:ocean) ni jina linalotumika kutaja jumla ya maeneo makubwa ya maji ya chumvi duniani yanayopakana na kufuatana kama gimba moja. Kwa maana hii bahari kuu inafunika zaidi ya theluthi mbili za uso wa dunia.

Bahari Kuu imegawiwa na ardhi ya mabara kwenye nusutufe ya kaskazini ya dunia lakini sehemu zake zinaungana kwenye nusutufe ya kusini. 

Ugawaji wa Bahari Kuu ya Dunia
Eneo hili kubwa huhesabiwa mara nyingi kama bahari kuu tatu yaani:
Bahari Atlantiki kati ya Amerika upande mmoja na Ulaya - Afrika upande mwingine
Bahari Pasifiki kati ya Amerika na Asia
Bahari Hindi kati ya Afrika na Asia.
Hizi sehemu tatu hutajwa pia kama "bahari kuu" kwa kuzitofautisha na maeneo madogo zaidi ya maji ya chumvi au sehemu zinazoitwa bahari ya kando. [1]
Wakati mwingine Bahari ya Aktiki na Bahari ya Antaktiki hutajwa kama bahari kuu ("oceans") za pekee.
Tabia za Bahari Kuu
Bahari kuu hushika asilimia 97% ya maji yote duniani. Hadi sasa ni asilimia 5 pekee zilizofanyiwa utafiti kamili. [2] Kiasi cha maji yote kwenye bahari kuu ni takriban kilomita za mjazo bilioni 1.3.
Kiasi cha maji baharini kinajulikana kuwa kilicheza na kubadilika katika historia ya dunia. Wakati wa vipindi vya baridi duniani, kama vile enzi ya barafu, sehemu kubwa ya maji yalipatikana kwa umbo la barafu na maji kiowevu yalikuwa kidogo. [3]. Kuongezeka kwa halijoto duniani kunasababisha kupanda kwa uwiano wa bahari kote duniani. Nchi mbalimbali hasa kwenye pwani au nchi za visiwa zitapungua kieneo.
Halijoto ya bahari na mikondo yake ni athira muhimu mno kwa ajili ya mabadiliko ya hali ya hewa.
Marejeo

Jamii:Bahari
Berbera

Question: Eneo la Hargesia lina ukubwa gani?


Berbera ni bandari na mji wa Somalia ya Kaskazini mwenye wakazi 260,000. Iko katika sehemu ya Somalia iliyojitenga kwa jina la Somaliland.
Mawasiliano na bandari
Kuna kiwanja cha ndege na barabara za kuunganisha mji na Hargeysa na Burao. 
Biashara ya bandari ilikuwa hasa kondoo, uvumba na mazao mengine ya Somaliland. Ethiopia imeanza kutumia bandari kwa biashara yake ya nje baada ya kutokea kwa mafarakano kati ya Ethiopia na Eritrea. Biashara ya Ethiopia inaleta mapata makubwa zaidi kwa bandari.
Jiografia
Bandari ya Berbera ni bandari bora upande wa kusini wa Ghuba ya Aden. Hali ya hewa ni joto sana na halijoto inaweza kupita sentigredi 50. Mazingira yake ni jangwa au nusujangwa. 
Historia
Habari za kwanza za mji ni Periplus ya Bahari ya Eritrea kitabu kilichoandikwa mnamo 200 BK. Wakati ule mji uliitwa "Malao".
Historia yake ilifuata historia ya pwani kwa jumla; mara watawala wa kienyeji walikuwa na madola yao madogo, mara majirani makubwa yaliingia.
Tangu 1546 Dola la Osmani lilivamia eneo lote na kumpeleka wali wake Berbera. Wakati wa udhaifu wa Waturuki athira hii ilipotea tena. Baada ya vita ya Mahdi katika Sudani Waosmani walipaswa kuondoa wanajeshi wao tena na Waingereza waliingia wakaitawala Berbera kama sehemu ya eneo lindwa la "British Somaliland Protectorate" au Somalia ya Kiingereza.
Berbera ilikuwa bandari kuu ya Waingereza na pia makao makuu ya serikali yao wakati wa miezi isiyo na joto mno. 
Baada ya uhuru wa Somali bandari ya Berbera ilikuwa na umuhimu fulani katika vita baridi kati ya Marekani ya Umoja wa Kisovyeti. Serikali ya Siad Barre 1974 ilifanya mapatano ya ushirikiano na Umoja wa Kisovyeti na manowari wa Kisovyeti zilipewa nafasi katika Berbera ikawa kituo cha kijeshi cha Kisovyeti. Ushirikiano huu ulifarakana tangu 1977 kwa sababu ya vita kati ya Somalia na Ethiopia na Wasovyeti walichagua kusimama upande wa Ethiopia. Barre alitafuta msaada wa Marekani na tangu 1981 Berbera ikawa kituo cha kijeshi cha Marekani.

Jamii:Miji ya Somalia
Steven Kanumba

Question: Steven Kanumba alizaliwa mwaka upi?


Steven Charles Kanumba (alizaliwa tarehe 8 Januari 1984, Shinyanga - alikufa tarehe 7 Aprili 2012) alikuwa msanii wa maigizo na filamu kutoka nchini Tanzania. Katika historia ya tasnia ya filamu nchini Tanzania, Kanumba ndiye aliyekuwa msanii wa kwanza nchini kufanya kazi nje ya nchi na kuweza kuwavuta wageni kutoka nchi mbalimbali kuja kuigiza Tanzania. Hasa walikuwa Wanigeria kama vile Mercy Johnson, Emmanuel France, Nkiru Silvanus, Ramsey Nouah, na wengine wengi tu. Kanumba pia ameweza kuwaleta waongozaji filamu kadhaa was Kinigeria nchini.
Maisha
Steven alianza   masomo yake katika shule ya msingi yaBugoyi, na kuendela na masomo ya sekondari huko Mwadui na baadae kupata uhamisho katika shule moja jijini Dar es Salaam iitwayo Dar Christian Seminary. Alivyomaliza kidato cha nne akaendelea na masomo ya kidato cha tano na sita katika shule ya sekondari ya Jitegemee ilioko huko huko Dar es salaam.
Shughuli za uigizaji
Kanumba ameanza shughuli za kuigiza miaka mingi kwenye miaka ya "90". Ila kufahamika zaidi alianza mwaka 2002 mara tu baada ya kujiunga na kundi la sanaa ya maigizo maarufu kama Kaole Sanaa Group.



Hivi sasa amejibebea umaarufu mkubwa nchini Tanzania na amekuwa kipenzi cha wengi na amekubalika karibuni nchi zote za Afrika Mashariki na maziwa makuu.
Kwa sasa ameanza kutangaza sanaa nchi za Afrika ya Magharibi ikiwemo Nigeria na pia Wanigeria wamependezewa na uigizaji wake hivyo kushirikiana pamoja naye katika filamu kadha wa kadha.
Filamu ambazo wameshawahi kushirikiana pamoja ikiwemo na ile ya Dar to Lagos, She is My Sister na nyingine ambazo bado zinajengwa.
Filmografia
Televisheni
Jahazi
Dira
Zizimo
Tufani
Sayari
Taswira
Gharika
Baragumu
Filamu

Marejeo


Jamii:Watunzi wa Filamu Tanzania
Jamii:Waandaaji Filamu za Tanzania
Jamii:Waliozaliwa 1984
Jamii:Waigizaji filamu wa Tanzania
Jamii:Waliofariki 2012
Kulturkampf

Question: Otto Von Bismarck alizaliwa wapi?



Kulturkampf (kwa Kijerumani "Vita vya utamaduni") ni jina la ushindani kati ya serikali za nchi kadhaa, hasa Dola la Ujerumani chini ya chansela Otto von Bismarck, na Kanisa Katoliki katika karne ya 19[1][2][3][4][5][6].
Serikali nyingi zilitaka kushika mamlaka zote juu ya raia zake, wakati Papa na maaskofu hawakupenda kupotewa na athira zao za muda mrefu juu ya waumini katika masuala ya kijamii. 
Ushindani huo ulipata nguvu ya pekee Ujerumani baada ya nchi hiyo kuunganishwa chini ya Prussia na kutenga Austria. Hapo dola jipya lilijikuta kuwa na asilimia ya Waprotestanti kubwa kuliko awali ambapo Wakatoliki walikuwa wengiwengi. Hasa Prussia iliyoongoza dola hilo ilikuwa ya Kiprotestanti kabisa.
Mgongano ulisababisha serikali ya Prussia na ya Dola lote kutunga mfululizo sheria za kubana Kanisa Katoliki, na pia kufunga maaskofu wake.  
Tanbihi

Viungo vya nje
 long description
 a German anti-Catholic propaganda organization that became active after the Kulturkampf
 Kulturkampf in the context of Bismarck's entire domestic policies, by a head of history at Catholic University School in Dublin
 13-paged essay in pdf by a Professor of the United States Air Force Academy
 speech of Ludwig Windthorst following its analysis
 Speech in the Prussian House of Lords, March 10, 1873
 LitDok East-Central Europe Herder-Institut (Marburg)

Jamii:Historia ya Kanisa
Jamii:Historia ya Ujerumani
Jamii:Historia ya Ulaya
Chama cha Mpira wa Kikapu Marekani

Question: Je,nini maana ya NBC?


Chama cha Mpira wa Kikapu Marekani (kwa Kiingereza: National Basketball Association au kifupi NBA) ni chama cha kitaifa cha timu za mpira wa kikapu zinazocheza katika ligi kuu huko Marekani.
Orodha ya timu za ukanda wa Mashariki (kwa Kiingereza: "Eastern Conference"):
Atlanta Hawks
Boston Celtics
Charlotte Hornets
Chicago Bulls
Cleveland Cavaliers
Detroit Pistons
Indiana Pacers
Miami Heat
Milwaukee Bucks
New Jersey Nets
New York Knicks
Orlando Magic
Philadelphia 76ers
Toronto Raptors
Washington Wizards
Orodha ya timu za ukanda wa Magharibi (kwa Kiingereza: "Western Conference"):
Dallas Mavericks
Denver Nuggets
Golden State Warriors
Houston Rockets
Los Angeles Clippers
Los Angeles Lakers
Memphis Grizzlies
Minnesota Timberwolves
New Orleans Pelicans
Oklahoma City Thunder
Phoenix Suns
Portland Trail Blazers
Sacramento Kings
San Antonio Spurs
Utah Jazz
Viungo vya nje


Jamii:Michezo nchini Marekani
Jamii:Mashirika ya Marekani
Jamii:Orodha
Barabara

Question: Je,njia ya usafiri wa kwanza kutumika Kenya ilikuwa gani?




Barabara ni njia iliyotengenezwa ili kupitisha binadamu akitumia vyombo vya usafiri kama vile magari, pikipiki, baiskeli pamoja na farasi.
Lengo ni kurahisisha mawasiliano toka mahali hadi mahali, hivyo ni kati ya miundombinu muhimu zaidi.
Huko Misri barabara za kwanza zilitengenezwa miaka 2,200-2,600 iliyopita,[1] lakini ziliwahi kuwepo za miaka 4,000 KK huko Ur, Iraq.
Barabara kuu
Mara nyingi barabara kuu hutumika kupitishia magari makubwa lakini na madogo na matumizi ya wanadamu pamoja na vyombo mbalimbali hususani vinavyomhusu mwanadamu. Mara chache barabara kuu hupitiwa na wanyama. 
Barabara hizo huweza kuunganisha nchi na nchi, kwa mfano Tanzania na  Kenya.
Mara nyingi barabara kuu husaidia kuinua uchumi wa nchi husika na nchi jirani ambayo imeunganishwa na barabara hiyo kwa kupitisha bidhaa mbalimbali, wakiwemo wanyama na wanadamu, na kwa namna moja au nyingine huinua nchi hizo hata kijamii na kimaendeleo kwa ujumla.
Barabara za pekee kwa matumizi ya usafiri wa haraka wa magari mengi zinajengwa kwa kutumia njia za pekee zinazotengwa kwa kila mwelekeo na bila mikingamano huitwa baraste kuu. Baraste kuu ya kwanza katika Afrika ya Mashariki ilitengenezwa nchini Kenya kati ya Nairobi na Thika.
Barabara ya mchipuko
Barabara ya mchipuko ni barabara ambayo hutumiwa mara chache endapo kama barabara kuu itakuwa na matengenezo. Barabara hii hurahisisha mawasiliano kati ya barabara kuu, hivyo hupunguza msongamano wa magari, hususani katika miji mikubwa.
Ubora wa barabara
Ni ile hadhi ya bararabara iliyoundwa au kutengenezwa kwa teknolojia ya hali ya juu ili barabara iweze kukaa kwa muda mrefu na kwa ubora uleule kama mwanzo, 
Sasa katika bara la Afrika barabara zinahitajika ziwe kwa kiwango kikubwa katika maeneo ambayo nchi kama nchi hutegemea hapo k.mf. viwanda.
Barabara ili iwe bora inahitajika kuwa na lami, pia iwe na alama za barabarani na pia inahitaji kutunzwa, k.mf. kufanyiwa usafi mara kwa mara na tena ukarabati wa mara kwa mara.
Tunatakiwa tuziboreshe barabara zetu ili tupite kwa urahisi, pia tuepukane na ajali mbaya za barabarani.
Pia tunatakiwa tutunze barabara zetu kimandhari ili ziwe safi kwa watumiaji na hao watumiaji wasitupe taka ovyo kwa sababu endapo taka zitatupwa ovyo husababisha uchafuzi katika barabara.
Madhara ya ajali
Ajali za barabarani husababisha nguvu kazi ya taifa kupungua; mfano: kupoteza maisha,ulemavu wa kudumu, pia huchangia kupungua kwa maendeleo hata ya nchi.
Pia katika jamii huleta matatizo mengi na hasara kwa ujumla kutokana na kutumika gharama nyingi wakati wa matibabu na hivyo kupoteza pato la jamii kwa ujumla kutokana na kutumia fedha ili kuwatibu walioathirika na ajali hizo.
Tanbihi


Jamii:Miundombinu
Jamii:Ustaarabu
Jamii:Uchumi
Senegal

Question: Je,rais wa kwanza wa Senegal aliitwa nani?



Senegal ni nchi ya Afrika ya Magharibi iliyopo upande wa kusini wa mto Senegal. 
Imepakana na Mauritania upande wa kaskazini, Mali upande wa mashariki, Guinea na Guinea-Bisau kusini na Bahari Atlantiki upande wa magharibi. 
Nchi ya Gambia inazungukwa na eneo la Senegal isipokuwa upande wa bahari. 
Visiwa vya Cabo Verde viko km 560 mbele ya pwani ya Senegal. 
Jiografia
Senegal ni nchi inayogusana na kanda ya Sahel na pia kanda ya Tropiki.
Uso wa nchi ni hasa tambarare zinazopanda juu polepole kuelekea kusini mashariki. Sehemu nyingine zinafikia mita 580 juu ya UB. Kusini kabisa iko kasoko kubwa la Velingara.
Hali ya hewa ni ya kitropiki. Majira ya mvua ni hasa miezi ya Mei hadi Novemba.
Nchi imegawanyika katika mikoa 14 iliyogawanyika tena katika wilaya 45.
Miji
Miji mikubwa ni Dakar (wakazi 2 476 400), Pikine (wakazi 874 062), Thiès (wakazi 252 320), Saint-Louis (wakazi 176 000), Kaolack (wakazi 172 305), Ziguinchor (wakazi 159,788), Tiebo (wakazi 100 289). Karibu nusu ya watu huishi mijini.
Historia
Kwa wakati na kiasi tofauti eneo la Senegal lilikuwa sehemu ya Dola la Ghana, ya Dola la Mali na hatimaye ya Dola la Songhai
Baadaye lilikuwa koloni la Ufaransa hadi mwaka 1960.
Wakazi
Kuna wakazi milioni 13.5 na idadi kubwa ni wa chini ya umri wa miaka 20. Wameongezeka sana, mnamo mwaka 1985 idadi ilikuwa milioni 5 tu.
Kikundi kikubwa nchini ni Wawolof (43%), wengine ni Wafula wakiwa pamoja na Watukulur (24%), halafu Waserer (14.7%), Wadiola (4%),Wamandinka (3%), Wasoninke. 
Kwa ujumla kuna lugha 37 nchini Senegal. Kiwolof kinazidi kuenea, lakini mpaka sasa lugha rasmi ni Kifaransa. Shuleni kinatumika pia Kireno, hasa kusini.
Theluthi mbili ya wakazi hawajui kusoma.
Senegal ni nchi isiyo na dini rasmi. Wakazi wengi sana (94%) ni Waislamu (hasa Wasunni; Wakristo (hasa Wakatoliki) ni takriban 5%.
Tazama pia
Orodha ya nchi kufuatana na wakazi
Orodha ya nchi za Afrika kulingana na idadi ya watu
Orodha ya nchi za Afrika kulingana na msongamano wa watu
Orodha ya nchi za Afrika kulingana na pato la taifa
Demografia ya Afrika
Marejeo

Viungo vya nje

(in French) 
 from BBC News

 from the Business Anti-Corruption Portal
Trade

 at Curlie
Wikimedia Atlas of Senegal





Jamii:Nchi za Afrika
Jamii:Umoja wa Afrika
Jamii:Nchi zinazotumia lugha ya Kifaransa
Sancho Gracia

Question: Je,Sancho Gracia alikuwa na watoto wangapi?


Sancho Gracia (Amezaliwa tar. 27 Septemba 1936 mjini Madrid) ni mwigizaji wa filamu wa kikawaida na katika telesheni, kutoka nchini Hispania. Sancho pia aliwahi kucheza katika filamu za western ya Italia, maarufu kama spaghetti western.
Masiha ya Uigizaji
Sancho ameanza shughuli zake za uigizaji kwenye miaka ya 1963, aliweza kushiriki katika filamu moja hivi iitwayo L'Autre femme akiwa pamoja na mwanamama Annie Girardot.
Tangu hapo akaanza kuonekana tena katika filamu nyingine nyingi tu zaidi ya themanini zikiwemo zingine zilifanyiwa huko Hollywoood, mnamo miaka ya 1970 na 1999. Sancho pia aliwahi kushiriki katika filamu moja iitwayo Outlaw Justice humo alishirikiana na Willie Nelson na Kris Kristofferson.
Vile vile, Gracia  aliwahi kufanya kazi nchini Australia, alicheza kama mwigizaji wa kawaida katika mfululizo wa televisheni, iliyokuwa inajulikana kama Runaway Island, ya mwaka 1982  na mwaka 1991 akashiriki tena katika filamu ya TV, iliyojulikana kwa jina  Pirates Island. Sancho pia pia alishiriki katika tuzo za Oscars na akauteuliwa kuwa mwigizaji bora wa filamu ya El Crimen del Padre Amaro ya nchini Mexiko, mnamo mwaka 2002.
Mnamo mwaka 2003, alipewa tuzo ya Goya  kwakuwa mwigizaji bora wa filamu ya 800 balas, ya mwaka 2002.
Kwa upande mwingine wa filamu Sancho ameonekana zaidi ya filamu sitini za maonyesho ya nchini Hispania.
Gracia bado anaendelea kujishughulisha na masuala ya ugizaji wa filamu.
Ona pia
Waongozaji na Waigizaji wa filamu za Western.
Viungo vya Nje
Please use a more specific IMDb template. See the documentation for available templates.


Jamii:Waigizaji Filamu wa Hispania
Jamii:Waigizaji wa filamu za Western
Jamii:Waliozaliwa 1936
Jamii:Watu walio hai
Orodha ya mikoa ya Tanzania kwa eneo

Question: Tanzania ina idadi ngapi ya watu?


Hii ni orodha ya tawala za mikoa ya Tanzania katika mpangilio wa: *jumla ya eneo, 
eneo la nchi kavu, na
eneo la maji.
Taarifa hii inalingana na uanzishwaji wa mikoa mipya minne mnamo Machi 2012, ambao umefikisha jumla ya idadi ya mikoa kuwa 31. Baada ya hapo ulianzishwa Mkoa wa Songwe wenye eneo la [[km<sup>2</sup>]] 26,595 kutokana na mkoa wa Mbeya.
Mikoa ya Tanzania - Jumla ya eneo
Tanzania Bara (Tanganyika)

Tanzania Visiwani (Zanzibar)

Eneo la nchi kavu

Eneo la maji
Angalizo: Taarifa zinazopatikana ni za mikoa kumi na mbili tu. Mikoa mingine iliyobakia haina maziwa yenye maana au umuhimu au vyanzo vya maji.

Vyanzo

Taarifa kwa ajili ya mikoa ya Tanzania bara zinatolewa na . Taarifa kwa ajili ya mikoa ya Tanzania visiwani, yaani, Unguja na Pemba hutolewa na .
Kwa takwimu za kisasa angalia , Tanzania in Figures, tovuti ya Tanzania National Bureau of Statistics 
Tanbihi
Ludwig van Beethoven

Question: Ludwig van Beethoven alizaliwa lini?



Ludwig van Beethoven (16 Desemba 1770 - 26 Machi 1827) alikuwa mtungaji wa muziki na mpiga piano kutoka nchi ya Ujerumani. 
Maisha
Alizaliwa mjini Bonn akiwa mtoto wa mwanamuziki aliyemfundisha kupiga kinanda tangu utotoni. 
Mwaka 1787 akiwa kijana alisafiri hadi Vienna uliokuwa mji mkuu wa Dola Takatifu la Kiroma kwa matumaini ya kukutana na Wolfgang Amadeus Mozart akarudi huko mwaka 1792 alipopata mafunzo kutoka kwa Joseph Haydn. 
Tangu mwaka 1793 alikuwa maarufu mjini Vienna kama mpigakinanda akaendelea kutunga muziki wake. Alipata msaada wa wateja kati ya makabaila wa makao makuu ya Kaisari.
Tangu mwaka 1796 alianza kupoteza uwezo wake wa kusikia akazidi kuwa kiziwi lakini aliamua kuendelea na muziki wake. Kuna hadithi ya kwamba aliongoza simfonia ya tisa na mwishowe watu walimgeuza aangalie wasikilizaji kwa sababu hakusikia jinsi walivyopiga makofi.
Alijitahidi kuendelea kutunga na kuongoza muziki na kupiga piano. Alifunga fimbo kwenye kinanda akaishika kwa meno na kusikia walau tetemeko la piano kupitia fimbo na meno yake.
Aliaga dunia alipokuwa na umri wa miaka 57.
Marejeo
Brandenburg, Sieghard (ed.): Ludwig van Beethoven: Briefwechsel. Gesamtausgabe. 8 vols. Munich: Henle 1996.



Missing or empty |title= (help)(subscription required)


Lorenz, Michael: "Die 'Enttarnte Elise'. Elisabeth Röckels kurze Karriere als Beethovens 'Elise'". Bonner Beethoven-Studien 9, 2011, pp.169–190 .
Sachs, Harvey, The Ninth: Beethoven and the World in 1824, London, Faber, 2010. ISBN 978-0-571-22145-5.

CS1 maint: extra text: authors list (link)

CS1 maint: multiple names: authors list (link)

Viungo vya nje

, official website
,  (San José State University)
 at Curlie
 at Project Gutenberg
Free scores by Main Page at the International Music Score Library Project (IMSLP)
Free scores by Main Page in the Choral Public Domain Library (ChoralWiki)
 at Internet Archive and Google Books (scanned books original editions color illustrated)



Jamii:Waliozaliwa 1770
Jamii:Waliofariki 1827
Jamii:Wanamuziki wa Ujerumani
Jamii:Watunzi wa Ujerumani
Hafiz (maana)

Question: Hafiz wa kwanza anaitwaje?

Hafiz ( حافظ) ni neno kutoka lugha ya Kiarabu na maana yake inaenda sambamba na neno la Kiswahili "hifadhi"; hafiz ni mtu anayehifadhi, hasa maneno ya Qurani. Inaweza kuandikwa pia hafez, hafes au hafis kwa herufi za Kilatini.
Katika utamaduni wa Uislamu linamtaja
Hafiz (mtu anayeshika Qurano yote moyoni)
Limekuwa pia jina linalotumiwa mara nyingi kati ya Waislamu kama vile 
al-Hafiz (1130-1149), mfalme wa nasaba ya Fatimiya huko Afrika Kaskazini
Hafez (manmo 1320 hadi 1390), kifupi ch kawaida kwa mshairi Mwajemi Shams al-Din Muhammad Hafez-e Shirazi
Hafez al-Assad (1930-2000), rais wa Syria 1971 hadi 2000
Uwanja wa ndege wa Kimataifa wa Kilimanjaro

Question: Je,uwanja wa ndege mkubwa zaidi nchini Marekani ni ipi?


Uwanja wa Ndege wa Kimataifa wa Kilimanjaro (Kilimanjaro International Airport - KIA) unahudumia eneo la mlima Kilimanjaro pamoja na miji ya Moshi na Arusha katika Tanzania ya kaskazini. .
Ni uwanja mdogo unaofikiwa zaidi na ndege za nchini Tanzania. Makampuni ya kimataifa yanayohudumia KIA ni hasa KLM kutoka Amsterdam, Ethiopian Airlines kutoka Addis Ababa, Kenya Airways, Airkenya Express, Qatar Airways, Condor Flugdienst, RwandAir na Turkish Airlines.  
Mwaka 2004 abiria 294.750 walitumia uwanja huu. Hivyo ulikuwa uwanja wa ndege wa pili katika Tanzania baada ya uwanja wa Dar es Salaam. 
Makampuni ya ndege na vifiko
Airkenya Express (Nairobi)
Air Uganda (Entebbe)
Condor Flugdienst (Frankfurt, Mombasa)
Emirates (Dubai)
Ethiopian Airlines (Addis Ababa, Dar es Salaam, Mombasa, Zanzibar)
Fastjet (Dar es Salaam)
Fly-Sax (Nairobi)
Kenya Airways (Nairobi)
KLM Royal Dutch Airlines (Amsterdam, Dar es Salaam, Kigali)
Precision Air (Dar es Salaam, Mwanza, Nairobi, Zanzibar)
Qatar Airways (Dar es Salaam, Doha)
Regional Air Services (Tanzania) (Arusha)
RwandAir (Dar es Salaam, Kigali)
Safarilink (Nairobi)
Turkish Airlines (Istanbul, Mombasa)
Viungo vya Nje



K
Jamii:Mkoa wa Kilimanjaro
Ua

Question: Ukubwa wa bahari ua Kusini ni kiasi gani?




Maua ni majani ya pekee kwenye sehemu za uzazi wa mimea. Mara nyingi kwa nje huwa na rangi za kuvutia na kwa sababu hii maua yanapendwa pia na wanadamu kama mapambo. Katika lugha ya kila siku neno "ua/maua" linataja pia mmea wote wenye maua.
Petali
Majani ya nje au petali yanayoonekana vizuri pamoja na rangi yake huitwa petali. Huwa na rangi mbalimbali ili kuvuta wadudu wanaochavusha ua na hivyo kuusaidia mmea kuzaa. Yanaviringisha na kukinga viungo vya uzazi ndani yake. 

Viungo vya uzazi
Viungo hivi kimsingi ni vya aina mbili: 
stameni ni sehemu za kiume
pistili ni sehemu za kike

Stameni
Stameni huwa na pande mbili:
Filamenti ni kama shina ya stameni. Juu yake kuna
Chavulio chenye mbelewele ambazo ni seli za kuzaa za kiume.
Pistili
Pistili au sehemu ya kike huwa na sehemu tatu:
Stigma ni uso wa kunata juu wa pistili; kazi yake ni kushika mbelewele
Staili inashika stigma na kupitisha mbelewele ndani yake
Ovari ina chembekike ndani yake. Chembekike ni kama yai la mnyama; kikitunganishwa na mbelewele, mbegu unajitokeza.

Pistili zimeundwa kwa kapeli moja au kadhaa ambazo ni aina za majani maalumu yanayobeba ovari.
Ovari na mbegu
Baada ya utungishaji ua hukauka na mbegu unakua ndani ya ovari. Kwa mimea kadhaa ovari inaendelea kuwa tunda inayotunza mbegu ndani yake; kusudi la tunda ni kuvuta wanyama wanaokula tunda na kusambaza mbegu kwa njia hii.
Jinsia
Mimea mingi huunganisha sehemu za kike na za kiume ndani ya ua moja; mfano ni ua la waridi. Kuna pia mimea yenye maua ambayo ni ama ya kike au ya kiume, kwa mfano maua ya mtango au mboga.
Viungo vya nje




Jamii:Uzazi
Benjamin Mkapa

Question: Waziri wa elimu Kenya anaitwa nani?








Part of a series on theHistory of Tanzania
Timeline
History of Zanzibar
Colonial period
Scramble for Africa
German East Africa
Heligoland–Zanzibar Treaty
Maji Maji Rebellion
East African Campaign
British East Africa
Modern history
Zanzibar Revolution
Tanganyika
Ujamaa
 Tanzaniaportalvt
Benjamini William Mkapa  (amezaliwa 12 Novemba 1938) ni Rais wa awamu ya tatu wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania (1995-2005) na Mwenyekiti wa zamani wa Chama Cha Mapinduzi, CCM (Revolutionary State Party).[1]
Wasifu
Mkapa ni mhitimu wa Chuo Kikuu cha Makerere.[1] Nafasi alizoshikilia zamani ni pamoja na kuwa afisa wa utawala huko Dodoma na Waziri wa Sayansi, Teknolojia na Elimu ya Juu. Yeye pia aliongoza ujumbe wa Tanzania huko Marekani na alikuwa Waziri wa Mambo ya Nje kutoka 1977 hadi 1980 na kutoka 1984 hadi 1990.[2]
Katika mwaka wa 1995, Mkapa alichaguliwa rais msingi wake ukiwa kwa kampeni maarufu ya kupambana na ufisadi na kwa kumuunga mkono kwa nguvu rais wa zamani Julius Nyerere [3] Juhudi za Mkapa za kupambana na ufisadi ni pamoja na kuumba jukwaa la wazi lililoitwa Tume ya Rais juu ya Ufisadi (Tume ya Warioba) na kuongeza msaada kwa Afisi ya Kuzuia Ufisadi.[3]
Muhula wa pili wa miaka 5 wa Mkapa kama Rais uliisha Desemba 2005. Katika wakati wake ofisini, Mkapa alibinafsisha makampuni yanayomilikiwa na serikali na akaweka sera za soko huria.[4] Wafuasi wake walimtetea kuwa kuvutia uwekezaji wa kigeni ungesaidia kukuza uchumi. Sera zake zilipata msaada wa Benki ya Dunia na IMF na kupelekea baadhi ya madeni ya nje ya Tanzania kufutiliwa mbali.[3]
Amekashifiwa kwa upungufu wa baadhi ya jitihada zake za kupambana na ufisadi [3] vilevile matumizi mabaya ya fedha za umma. Utawala wake ulikuwa na matumizi sana na maposho bila kikomo.  Alitumia £15 milioni kununua ndege ya kibinafsi ya kirais, vilevile karibu £30 milioni kwa vifaa vya angani vya kijeshi ambavyo wataalam waliona yalizidi mahitaji machache ya majeshi ya nchi .[5] Ilikuwa juu ya ununuzi huu wa mwisho ndipo Katibu wa Maendeleo ya Kimataifa wa Uingereza wa wakati huo Clare Short alielezea hasira ya umma, na kusababisha yeye kujulikana kama 'Mama Radar' katika vyombo vya habari vya Tanzania.
Baada ya kutoka ofisini kutokana na kukamilisha mihula miwili inayoruhusiwa, Mkapa anakumbwa na shutuma nyingi za ufisadi kati yao kujipa mwenyewe na Waziri wake wa zamani wa nishati na madini Daniel Yona "Mgodi wa Makaa ya Mawe wa Kiwira" yenye faida kubwa katika Nyanda za juu za kusini mwa Tanzania bila taratibu zifuatazo. Kwa kujibinafsishia mwenyewe mgodi wa makaa ya mawe wa Kiwira, alivunja katiba ya Tanzania ambayo haimruhusu rais kufanya biashara yoyote katika ikulu.
Aliteuliwa katika Bodi ya Wadhamini ya Chuo cha Aga Khan mwezi Novemba 2007.[4]
Heshima na Tuzo
Nishani

Shahada za Heshima

Marejeo

Viungo vya nje
 katika Tume ya Afrika


Viungo vya nje



Jamii:Waliozaliwa 1938
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Marais wa Tanzania
Jamii:Wanachama wa Tume kwa Afrika
Jamii:Waliohudhuria Chuo Kikuu cha Makerere
Jamii:Wanachama wa Chama Cha Mapinduzi
Orodha ya nchi za Afrika kulingana na idadi ya watu

Question: Ni nchi gani ina idadi kubwa ya watu duniani?


Hii ni orodha ya nchi za Afrika kulingana na idadi ya watu (makadirio ya Umoja wa Mataifa kwa mwaka 2017). 
Misri yote imejumuishwa, ingawa sehemu ya eneo la Misri inapatikana Asia. 
Saint Helena, ikiwa imekaribiana sana na Afrika, imejumuishwa pia.
Orodha ya nchi na maeneo kufuatana na idadi ya wakazi


Tanbihi

Angalia pia
Orodha ya nchi kufuatana na wakazi
Orodha ya nchi za Afrika kulingana na msongamano wa watu
Orodha ya nchi za Afrika kulingana na pato la taifa
Demografia ya Afrika



Jamii:Orodha za kijiografia
Jamii:Demografia
All

Question: Je,nani mwanzilishi wa gazeti la BrooWaha ?


Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/kenyatta

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/jkuat

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/unairobi

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/udsm

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/strathmore

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/ifm

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/dit

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/berkman

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/google

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/independent


other


Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/kwc
Parachichi

Question: Neno botanical lina maana gani?


Parachichi au embe mafuta (kwa Kiingereza avocado ) ni tunda lenye kokwa kubwa ndani na nyama ya kijani. Linatokana na mparachichi.
Asili ya tunda hili iko Amerika ya Kati na Wahispania walilipeleka kwa sehemu nyingine za Dunia. Tunda lina ngozi gumu kiasi yenye rangi ya kijani. Nyama ndani yake ni kibichi-njano hadi njano ya dhahabu Kama tunda linakatwa na nyama inaguswa na hewa rangi inabadilika baraja kutokana na kuoksidishwa. Hii inaweza kuzuiliwa kwa kupakia kidogo maji ya limau maana asidi ndani yake inazuia kuoksidishwa. 
Matunda yanayopelekwa sokoni mara nyingi bado ni magumu lakini tunda linaiva hata baada ya kuvunwa. Baada ya kuonyesha ulaini tunda linaweza kuliwa. Pia parachichi hutumika kutengenezea juisi na ni miongoni mwa matunda yanayoongeza uwezo wa kufikiri na ni tajiri kwa vitamini.
Tunda huwa na kiwango kikubwa cha mafuta na hapa sababu linaitwa pia "embe mafuta". Uzito wa tunda moja unaweza kufikia hadi kilogramu 2, lakini kwa kawaida ni mnamo nusu kilo. 

Jamii:Matunda
Magharibi mwa Norwei

Question: Je,mto mkubwa zaidi nchini Norwei ni upi?


Magharibi mwa Norwei (Norwegian: Vestlandet, Vest-Norge, Vest-Noreg) ni kanda iliyopo katika pwani ya bahari ya Atlantiki huko mjini kusini mwa nchi ya Norwei. Kanda ina-jumlisha baadhi ya majimbo kama vile Rogaland, Hordaland, Sogn og Fjordane, na Møre og Romsdal na kanda ina wakazi wapatao milioni  1.3. Mji mkubwa kabisa katika kanda hii ni Bergen, wa pili kwa ukubwa ni Stavanger. Agder, Vest-Telemark, Hallingdal, Valdres na sehemu za kaskazini mwa Gudbrandsdal zilikuwa katika jimbo hili wakati wa kupanga Magharibi mwa Norwei.[1][2]
Miji
Kanda hii ina miji ipatayo 22. Imewekewa ukubwa kulingana na idadi ya wakazi:
Bergen
Stavanger
Sandnes
Ålesund
Haugesund
Molde
Kristiansund
Stord
Egersund
Førde
Bryne
Florø
Åkrehamn
Kopervik
Jørpeland
Odda
Ulsteinvik
Sauda
Fosnavåg
Skudeneshavn
Måløy
Åndalsnes
Wilaya

Hizi ni wilaya ambazo zimegawiwa kulingana na mfumo wa utawala wa sasa. Umepangwa kutoka Kaskazini kwenda Kusini.
Nordmøre (kikawaida haujumlishwi katika sehemu ya Magharibi mwa Norwei)
Romsdal
Sunnmøre
Nordfjord
Sunnfjord
Sogn
Voss
Nordhordland
Midthordland
Sunnhordland
Hardanger
Haugaland
Ryfylke
Jæren
Dalane
Majimbo

Marejeo

Viungo vya Nje





Jamii:Kanda za Norwei
Orodha ya Makamu wa Rais Tanzania

Question: Makamu wa rais wa kwanza wa nchi ya Kenya alikuwa anaitwa nani?








Tanzania
This article is part of a series on the
politics and government of
Tanzania
Constitution
Human rights
Government
President (list)
John Magufuli
Vice-President
Samia Suluhu
Prime Minister (list)
Kassim Majaliwa
Legislature
Speaker
Job Ndugai
Elections
Recent elections
General: 201020152020
Political parties
Administrative divisions
Regions
Districts
Foreign relations
Ministry of Foreign Affairs
Minister: Augustine Mahiga

Diplomatic missions of / in Tanzania

Nationality law
Passport
Visa requirements
Visa policy
Zanzibar
President
Ali Mohamed Shein
Vice Presidents
Seif Sharif Hamad
Seif Ali Iddi
Revolutionary Government
Revolutionary Council
House of Representatives
 Tanzaniaportal 
Other countries
Atlas
vt
Orodha ya Makamu wa Rais wa Tanzania ni cheo cha pili kwa ukubwa kisiasa nchini Tanzania. 
Historia ya walioshika ofisi ni hawa wafuatao: