khalidalt/tydiqa-goldp huggingface dataset:
Zeu

Question: Jina Jupiter linatokana na nini katika Dini ya Roma?


Zeu (pia Zeus kutoka Kigiriki: Ζεύς Zeus) ni mkuu wa miungu katika dini ya Ugiriki ya Kale. Analingana na Jupiter katika dini ya Roma ya Kale. Katika imani ya Wagiriki alikalia kilele cha mlima Olimpos pamoja na miungu wenzake alkini alikuwa mkuu na mwenye nguvu kushinda wengine. 
Katika masimulizi ya Wagiriki alikuwa mtoto wa miungu Kronos na Rhea na mdogo wa Hestia, Demeter, Hera, Hades na Poseidon. Huyu baba-mungu Kronos alimeza watoto wake wote mara baada ya kuzaliwa akihofia ya kwamba watampindua sawa jini yeye mwenyewe aliwahi kumpindua babake mungu Uranos. Zeu alipoelekea kuzaliwa mamake Rhea alimficha pangoni akampa Kronos badale yake jiwe lililofunikwa na nguo akameza. Zeu alikua haraka akawa mkubwa na hapo alitumia mbinu wa dawa kumlazimisha baba kutapika watoto wote aliowahi kumeza.  Baadaye aliungana na wakubwa zake na pamoja walimshambulia Kronos na kumshinda. Sasa miungu waliamua kugawana madaraka; Zeu alikuwa mungu mkuu wa mbinguni, Poseidon mkuu wa bahari na vilindi vyake na Hades mkuu wa dunia ya chini.
Zeu alimwoa dadake Hera akazaa watoto naye lakini alitoroka mara kwa mara kufanya mapenzi na miungu wa kike wengine au na mabinti wa kibinadamu; mitholojia ya Wagiriki ilitaja zaidi ya majina 30 ya miungu au mabinti aliozaa nao. 
Aliheshimiwa na Wagiriki wote na kuabudiwa katika mahali pa pekee; pamoja na mahekalu kulikuwa na sehemu za misitu penye miti iliyotazamiwa kuwa miti mitakatifu yake. Kisiwani Kreta waliabudu kwenye mipango aliposemekana kufichwa na mamake.
Tazama pia
Tinia - mungu wa kulingana na Zeu katika Mitholojia ya Kietruski.
Jupiter - mungu wa kulingana na Zeu katika Mitholojia ya Kirumi
Odin - mungu wa kulingana na Zeu katika Mitholojia ya Kinorsi.

Jamii:Miungu wa Kigiriki
Jomo Kenyatta

Question: Hayati Mzee Jomo Kenyatta alipata uhuru mwaka gani chini ya uongozi wake?


Jomo Kenyatta (1893-1978) alikuwa rais wa kwanza wa Kenya.
Jina lake halisi lilikuwa Johnstone Kamau wa Ngengi. Alipewa jina la utani ambalo ni Mkuki wa Moto (Burning Spear). Jina la Kenyatta lilitokana na mkanda aliopenda kuuvaa ambao ulitengenezwa kwa shanga. Wagĩkũyũ wanauita kenyaata. 
Maisha
Alisoma katika shule ya kanisa la wamisionari wa Kiskoti.
Baada ya kuhitimu aliajiriwa kama karani na msoma mita wa manispaa ya Nairobi, alioa mke wake wa kwanza ambaye ni Grace Wahu.
Kabila lake lilikuwa ni Mgĩkũyũ. Azma yake ya kutaka kuikomboa ardhi ya Wagĩkũyũ ilimfanya aweze kuwaunganisha, naye akawa katibu wao mwaka 1928.
Mwaka 1930 alizuru Marekani na Uingereza ambako aliishi miaka kumi na mitano na hata kuoa mwalimu wa Kiingereza ambaye aliitwa Edna Kenyatta. 
Alirudi Kenya mwaka 1946 na alichaguliwa kuwa rais wa chama cha siasa cha Kenya African Union (KANU). Alihamasisha kukomeshwa ubaguzi wa rangi; kuwa na mwamko kisiasa pamoja na mambo mengine yanayompa Mwafrika heshima na utu. 
Aliandika kitabu kiitwacho Facing Mount Kenya kilichohusu ukombozi na historia ya Wagĩkũyũ. Alikuwa pia mwanzilishi na mhariri wa gazeti la kwanza kwa lugha ya Gĩkũyũ ambalo liliitwa Mũigũithania.
Kutokana na kuhusishwa na harakati za vita vya msituni vya kundi la Mau Mau alihukumiwa miaka saba jela mwaka 1952. Huwezi kuzungumza historia ya Kenyatta bila ya kuitaja Maumau. 
Baadaye alioa mke wa tatu aliyeitwa Mama Ngina Kenyatta ambaye alikuja kuwa mke wa rais wa kwanza na ambaye ndiye mama yake Uhuru Kenyatta, rais wa sasa. 
Licha ya Waingereza kuwa na matumaini ya kuwapa wapinzani Waafrika mamlaka "ya wastani" zaidi, ilikuwa Kenya African National Union (KANU) ya Jomo Kenyatta, mfungwa wa zamani, ambayo iliunda serikali muda mfupi kabla ya Kenya kupata uhuru tarehe 12 Desemba 1963. 
Tarehe 1 Juni 1963 Kenya ilipata madaraka na Jomo Kenyatta alitawazwa kuwa Waziri Mkuu wa kwanza wa Kenya.
Mwaka mmoja baadaye, Kenyatta akawa rais wa kwanza wa Kenya juu ya uanzishwaji wa jamhuri.
Chama kidogo cha Kenya African Democratic Union (KADU), kilichowakilisha muungano wa makabila madogo ambayo yaliogopa utawala wa makabila makubwa, kilijitoa na kujivunja mwaka wa 1964 na wanachama wake wakajiunga na KANU.
Chama kidogo cha upinzani, Kenya People's Union (KPU), kilianzishwa mwaka 1966, kiongozi wake akiwa Jaramogi Oginga Odinga aliyewahi kuwa makamu wa rais  Kenyatta. KPU ilipigwa marufuku, na kiongozi kuwekwa kizuizini baada ya chachari za kisiasa zilizohusishwa na ziara za Kenyatta katika Mkoa wa Nyanza. Hakuna vyama vingine vya upinzani vilivyoanzishwa baada ya 1969, kupelekea Kenya kuwa mfumo wa chama kimoja chini ya KANU.
Kenyatta alifariki mjini Mombasa tarehe 18 Agosti 1978 na kuzikwa jijini Nairobi kwenye jengo la bunge.
Marejeo




!
Jamii:Waliozaliwa 1893
Jamii:Marais wa Kenya
Jamii:Waliofariki 1978
Ziwa Viktoria

Question: Je,bandari kubwa zaidi barani Afrika ni gani?







Ziwa Viktoria (pia: Viktoria Nyanza, Ziwa Nyanza) ni ziwa kubwa la Afrika ya Mashariki lililopo baina ya Tanzania, Kenya na Uganda. Ni ziwa kubwa kuliko yote barani Afrika, na la pili duniani, baada ya Ziwa Superior ambalo lipo Amerika ya Kaskazini. 
Ziwa Viktoria lipo mita 1134 juu ya usawa wa bahari na lina eneo la kilometa za mraba zaidi ya 68,100. 
Maji ya ziwa Viktoria yanamiminika kwenye mto Nile na kuelekea bahari ya Mediteranea kwa umbali wa maili 4,000. 
Ziwa hili linapata maji yake mengi kutokana na mvua (80%) na kutoka vijito vingi vidogo. Mto mkubwa unaoingia Viktoria ni Mto Kagera unaotiririka kutoka magharibi. 
Ziwa Viktoria ni miongoni mwa maziwa yenye visiwa vingi vidogovidogo.
Ziwa hili lina kina cha wastani cha mita 40 na mwambao wa urefu wa kilomita 4,828, visiwa vyake vikiwa vimechangia 3.7% ya urefu huu. 
Eneo la maji ya ziwa limegawanywa 6% (4,100 km2) nchini Kenya, 45% (31,000 km2) nchini Uganda, na 49% (33,700 km2) nchini Tanzania.
Viungo vya nje


Jamii:Maziwa ya Afrika
Jamii:Maziwa ya Tanzania
Jamii:Maziwa ya Uganda
Jamii:Maziwa ya Kenya
Jamii:Nile

Jamii:Mkoa wa Kagera
Jamii:Mkoa wa Geita
Jamii:Mkoa wa Mwanza
Jamii:Mkoa wa Mara
Wilaya za Uganda

Question: Rais Yoweri Museveni wa Uganda alizaliwa katika wilaya gani?


Uganda imegawanywa katika wilaya 121 na mji mkuu wa Kampala [1] zilizosambaa katika mikoa minne. 
Wilaya nyingi zimepewa majina kulingana na miji mikubwa ya biashara na utawala. 
Kila wilaya hugawanywa zaidi katika wilaya ndogo, kaunti, kaunti ndogo n.k. 
Kiongozi mchaguliwa wa kila wilaya ni Mwenyekiti wa Baraza la Mitaa. 
Chini ni takwimu ya idadi ya watu kadiri ya sensa ya mwaka 2002. Habari za kaunti zilitumiwa kupata takwimu za wilaya zilizoumbwa ama kubadilishwa tangu 1 Julai 2005.




 Mkoa wa Kaskazini

 Mkoa wa Kati






 Mkoa wa Magharibi

 Mkoa wa Mashariki


Angalia Pia
Kaunti za Uganda
Kaunti ndogo za Uganda
Orodha ya miji ya Uganda
Marejeo

ISO 3166-2 codi za wilaya nchini UgandaISO 3166-2:UG
Viungo vya nje
 wa Tume ya Mawasiliano ya Uganda.








!
Uganda
Mikoa ya Burundi

Question: Nchi ya Burundi ina takriban watu wangapi?

Hii ni orodha ya Mikoa (Kirundi: IProvense) ya Burundi:
Orodha

Bubanza
Bujumbura Mairie
Bujumbura Rural
Bururi
Cankuzo
Cibitoke
Gitega
Karuzi
Kayanza
Kirundo
Makamba
Muramvya
Muyinga
Mwaro
Ngozi
Rutana
Ruyigi
Tazama pia
Orodha ya miji ya Burundi

!
Burundi
Fur Elise

Question: Ludwig van Beethoven alitunga vibwagizo vingapi?


"Für Elise" (maana yake: Kwa ajili ya Elise) ni jina la kutaja ala maarufu iliyopigwa katika mtindo "Bagatelle katika A minor". Mtunzi wa kibwagizo hiki ni hayati Ludwig van Beethoven kutoka nchini Ujerumani. Alitunga kibwagizo hiki mnamo mwaka wa 1810. Muziki kwa ajili ya piano pekee. "Für Elise" ni moja kati ya vibwagizo vya piano maarufu duniani. Wapiga piano wengi wanataka kujifunza namna ya kupiga kibwagizo hiki.
Hakuna anayefahamu Elise alikuwa nani. Inawezekana alikuwa mwanamama mmoja aliyeitwa Therese ambaye Beethoven alitaka kumuoa mnamo 1810. Lakini Therese hajataka kuolewa naye. Kibwagizo hiki hakijachapishwa hadi mwaka wa 1865, kitambo sana tangu kifo cha Beethoven.
Kibwagizo hiki kipo katika muundo wa rondo. Kuna kipengele kikuu cha (A) ambacho kinaonekana mara tatu. Kati ya hizi sehemu tatu kuna vileviel sehemu nyingine mbili  (B na C), hivyo basi muundo wa kibwagizo hiki kinaweza kuelezewa kama: A B A C A.
Kipenge au sehemu kuu ina alama ya muda wa  3/8. Ipo katika msingi wa arpeggio ambayo inatambaa kutoka mkono mmoja hadi mwingine. Hiki ni kipengele ambacho watu wengi wanaoanza kujifunza upigaji piano wanapenda kukipiga. Vipinge vya pili ambavyo vipo kati ni vigumu sana kuvipiga katika mwendo sahihi. Ina jamii ya sauti (scale) inayoenda kasi sana, arpeggio na mkono wa kushoto ni demisemiquavers (nota 32).
Marejeo
Woodstra, Chris. et al. 2005. All Music Guide to Classical Music. All Media Guide, LLC. p.104. ISBN 0-87930-865-6
Viungo vya Nje
 - and other Beethoven resources (includes the free sheet music)
Leo Africanus

Question: Leo Africanus alisomea wapi?


Leo Africanus (kilatini: "Simba Mwafrika"; pia: Al-Hasan ibn Mohammed al-Wazzan na Ioannes Leo Medici) alikuwa mwandishi Mwarabu kutoka Hispania aliyesafiri katika maeneo ya Sahara na Sudan, kuwa Mkristo baadaye na mwandishi mashuhuri wa Ulaya juu ya habari za Afrika. 
Utoto na masomo
Alizaliwa mnamo mwaka 1490 kwa jina la الحسن بن محمد الوزان (Al-Hasan ibn Mohammed al-Wassan) katika mji wa Granada uliokuwa mji mkuu wa dola la mwisho wa Waislamu katika Hispania. Baada ya kutekwa kwa mji na Wahispania Wakristo 1492 familia yake ilihamia Fes (Moroko). Hapo kijana alisoma kwenye chuo kikuu cha Al-Qairawin. 
Safari kwenda Timbuktu
Baada ya kumaliza masomo yake aliongozana na mjomba katika safari zake wakivuka jangwa la Sahara na kufika mjini Timbuktu katika Dola la Songhai mnamo mwaka 1510. Akaendelea kuvuka kanda la Sahel hadi Sudan na Misri.
Maisha mapya katika Italia
Katika safari kwenye Mediteranea jahazi yake ilishambuliwa na mashujaa wa msalaba mwezi wa Juni 1518 akakamatwa na kupewa kama zawadi kwa Papa Leo X huko Roma. Papa alivutwa na tabia na elimu yake akampatia mafundisho ya kikristo akabatizwa. Katika ubatizo alipokea jina la Papa mwenyewe "Leo" pamoja na jina la mtume "Yohane" na jina la "Medici" familia ya Papa: Ioannes Leo de Medici.
Leo alijifunza Kiitalia na Kilatini akafundisha lugha ya Kiarabu kwenye chuo kikuu cha Bologna. Amejulikana kama "Leo Africanus" kutokana kitabu chake "De Africae descriptione" (kiit. "Kuhusu aridhio ya Afrika"). Kitabu hiki kilikuwa chanzo cha pekee cha elimu juu ya dunia ya Kiislamu katika Ulaya ya karne ya 16. Ilileta mara kwanza habari za mji wa Timbuktu na utajiri wake wa kiuchumi na kiutamaduni mbele ya macho ya Ulaya. Leo alitunga pia kamusi ya lugha tatu za Kiarabu-Kilatini-Kiebrania.
Kurudi kwake
Baadaye Leo alirudi Afrika akaishi Tunis. Anasemekana aligeukia tena Uislami katika kipindi hiki cha mwisho wa maisha yake. Aliaga dunia Tunis mwaka 1554.

Viungo vya Nje


Amin Maalouf's novel, 


Jamii:Al-Andalus
Jamii:Watu wa Moroko
Africanus, Leo
San Diego, California

Question: Je,Carlifonia ina idadi ya takriban watu wangapi?



San Diego (yaani Mtakatifu Diego) ni mji mkubwa wa pili katika jimbo la California baada ya Los Angeles, na wa saba katika nchi nzima ya Marekani. Uko upande wa kusini-magharibi ya nchi.
San Diego una wakazi milioni 1,3 katika eneo la 963.6 km².
Jina la San Diego latoka katika lugha ya Kihispania, kwa kuwa ulijengwa kandokando ya konventi ya Wafransisko iliyokuwa na jina hilo kwaheshima ya Diego wa Alkala.
Viungo vya Nje
Transclusion error: {{En}} is only for use in File namespace. Use {{lang-en}} or {{en icon}} instead. 

Jamii:California
Jamii:Miji ya California
Jamii:San Diego County, California
Hifadhi ya Mlima Kilimanjaro

Question: Mlima Kilimanjaro una futi ngapi?




Hifadhi ya Mlima Kilimanjaro ni hifadhi ya taifa nchini Tanzania, lakini ni maarufu duniani kutokana na mandhari nzuri ya Mlima Kilimanjaro ambao ni mlima mrefu kuliko yote barani Afrika na unapatikana katika nchi ya Tanzania. 
Hifadhi hii ina ukubwa wa kilometa za mraba 755 na iko umbali wa kilometa 45 kutoka Moshi mjini, kusini mwa Mkoa wa Kilimanjaro, 2 ° 50'-3 ° 10'S latitude, 37 ° 10'-37 ° 40'E longitude. 
Hifadhi hiyo inajumuisha Mlima Kilimanjaro inayozungukwa na ukanda wa msitu wa mlimani ulio mita 1,820 (futi 5,970). 
Kilele cha Kibo, chenye urefu wa mita 5895 (futi 19340), ndicho kivutio kikubwa kwa wageni kutoka ndani na nje ya nchi kwa sababu ya kufunikwa na theluji mwaka mzima.
Mlima huu ni moja kati ya milima ambayo kilele chake hufikiwa kwa urahisi na hivyo kuwa kivutio kikubwa kwa wapanda milima kutoka kila pande za dunia.
Safari ya kupanda mlima huu humpitisha mpandaji katika kanda za hali ya hewa tofauti kuanzia ile ya nchi za tropiki hadi aktiki.
Zaidi ya watalii 20,000 hupanda mlima huu kila mwaka wakiwemo wageni kutoka nje ya nchi na Watanzania. Mpandaji wa mlima huu huhitaji angalau siku tano, siku tatu kupanda na siku mbili kuteremka.
Kuna njia sita za kukwea mlima Kilimanjaro hadi kileleni.
Njia iliyo rahisi na maarufu zaidi ni ile ya kuanzia lango la Marangu, ambako ndiyo makao makuu ya hifadhi.
Wanyama kadhaa hupatikana katika msitu unaozunguka Mlima Kilimanjaro wakiwemo mbega, nyani, nyati, chui, tembo, swala na ndege mbalimbali.
Hifadhi inasimamiwa na Mamlaka ya Hifadhi ya Taifa ya Tanzania (TANAPA).
Wakati mzuri wa kutembelea hifadhi
Kuanzia mwezi Desemba hadi Februari, na pia Julai na Septemba (ingawa wakati huo ni baridi zaidi).
Marejeo
Majarida ya hifadhi za Taifa Tanzania
Viungo vya nje


Jamii:Hifadhi za Taifa za Tanzania
Jamii:Mahali pa Urithi wa Dunia katika Tanzania
Rufiji (mto)

Question: Je,mto mkubwa zaidi Tanzania ni ipi?


Rufiji ni mto mkubwa wa Tanzania. Chanzo kiko Tanzania ya kusini-magharibi katika maungano ya tawimito ya mto Kilombero na mto Luwegu. 
Unafikia Bahari Hindi kwa njia ya delta yake takriban km 200 kusini kwa Dar es Salaam karibu na kisiwa cha Mafia. Urefu wa Rufiji ni takriban km 600.
Tawimto mkubwa katika beseni yake ni Ruaha Mkuu. 
Mwaka 2005 daraja lilikamilika linalorahisisha usafiri kati ya Dar es Salaam na mikoa ya Lindi na Mtwara.
Historia

Wataalamu kadhaa huamini ya kwamba mji wa kale ulioitwa Rhapta na kutajwa katika kitabu cha Periplus ya Bahari ya Eritrea ulikuwepo kwenye Delta ya Rufiji.
Wakati wa Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia manowari ya Kijerumani SMS Königsberg ilizamishwa katika delta ya mto.
Tazama pia
Mito ya Tanzania
Orodha ya mito ya mkoa wa Pwani
Tanbihi

Viungo vya nje


Jamii:Mito ya Tanzania
Jamii:Mkoa wa Pwani
Jamii:Bahari ya Hindi
Daraja la Julius Nyerere

Question: Televisheni lilizinduliwa mwaka gani?


Daraja la Kigamboni ni daraja ambalo linavuka mkondo wa Kurasini jijini Dar es Salaam nchini Tanzania. 
Daraja hilo lina urefu wa mita 680, upana wa mita 32 na njia sita za kupitisha magari. Ndilo daraja kubwa katika Afrika ya Mashariki. Lilizinduliwa rasmi tarehe 19 Aprili 2016 na rais John Magufuli na kupewa jina "Daraja la Julius Nyerere" kwa heshima ya rais wa kwanza wa Tanzania Julius Kambarage Nyerere.
Daraja hili limechukua nafasi ya feri iliyosafirisha watu na magari kati ya kata za Kigamboni na Kurasini upande wa jiji. Njia nyingine ya kuvuka bado ni feri kati ya Kigamboni na Kivukoni. 



K
Guinea Bisau

Question: Guinea ilipata uhuru mwaka upi?



Guinea-Bisau (pia: Ginebisau) ni nchi ndogo katika Afrika ya Magharibi. 
Iko mwambaoni kwa Bahari Atlantiki ikipakana na Senegal upande wa kaskazini na Guinea upande wa kusini.
Jiografia
Guinea-Bisau ni kati ya nchi ndogo sana za Afrika; takriban 22% ni visiwa na bahari. Sehemu ya bara ni tambarare. Funguvisiwa ya Bissagos yenye visiwa 77 iko karibu na pwani.
Miji
Miji mikubwa zaidi ya Guinea Bisau ni: Bisau (wakazi 388.028), Bafatá (wakazi 22.521), Gabú (wakazi 14.430), Bissorã (wakazi 12.688), Bolama (wakazi 10.769) na Cacheu Einwohner (10.490).
Historia
Zamani ilikuwa koloni la Ureno kwa jina la Guinea ya Kireno. Baada ya uhuru (1973/1974) jina la mji mkuu wake lilishika nafasi ya nchi tawala kuwa Guinea-Bisau kwa kusudi la kuitofautisha na nchi jirani ya Guinea na ile ya Guinea ya Ikweta.
Watu
Wakazi walikuwa 1,515,000 mwaka 2010, wakati walikuwa 518,000 tu mwaka 1950.
Makabila
Waafrika ni 99%: makundi makubwa ni Wabalanta 30%, Wafulbe 20%, Wamanjaca 14%, Wamandinka 13%, Wapapel 7%). Wazungu na machotara chini ya 1%. 
Lugha
Pamoja na lugha asilia, 14% za wakazi wanasema Kireno ambacho ndicho lugha rasmi na 44% wanatumia Krioli maalumu ya Kireno ambayo ni kama lugha ya taifa inayounganisha makabila. 
Dini
Takriban 50% ni Waislamu (hasa Wasuni), 40% wafuasi wa dini asilia za Kiafrika, 10 % Wakristo (hasa Wakatoliki).
Tazama pia
Orodha ya lugha za Guinea-Bisau
Orodha ya nchi kufuatana na wakazi
Orodha ya nchi za Afrika kulingana na idadi ya watu
Orodha ya nchi za Afrika kulingana na msongamano wa watu
Orodha ya nchi za Afrika kulingana na pato la taifa
Demografia ya Afrika
Tanbihi

Marejeo

Abdel Malek, K.,"Le processus d'accès à l'indépendance de la Guinée-Bissau.",In: Bulletin de l'Association des Anciens Elèves de l'Institut National de Langues et de Cultures Orientales, N°1, Avril 1998. – pp.53–60
Forrest, Joshua B., Lineages of State Fragility.  Rural Civil Society in Guinea-Bissau (Ohio University Press/James Currey Ltd., 2003)
Galli, Rosemary E, Guinea Bissau: Politics, Economics and Society, (Pinter Pub Ltd, 1987)
Lobban, Jr., Richard Andrew and Mendy, Peter Karibe, Historical Dictionary of the Republic of Guinea-Bissau, third edition (Scarecrow Press, 1997)
Vigh, Henrik, Navigating Terrains of War: Youth And Soldiering in Guinea-Bissau, (Berghahn Books, 2006)

Viungo vya nje


 from BBC News

 from UCB Libraries GovPubs
 at Encyclopædia Britannica
 at Curlie
Wikimedia Atlas of Guinea-Bissau
 from International Futures
Serikali



 – Portuguese American Journal

Biashara

Habari
 from AllAfrica.com
Afya
The State of the World's Midwifery – 
Jiografia
 about the developing 





Jamii:Nchi za Afrika
Jamii:Umoja wa Afrika
Jamii:Nchi zinazotumia Kireno
Jamii:Nchi zinazotumia lugha ya Kifaransa
Orodha ya majimbo ya Marekani

Question: Eneo la Minneapolis lina ukubwa gani?

Majimbo ya Marekani ni jumla la madola 50 ya Maungano ya Madola ya Amerika au Marekani yanayojitawala katika mambo mengi ya ndani. 


Maeneo mengine
Majimbo haya 50 yako pamoja na maeneo mengine yasiyo na cheo cha jimbo kamili lakini yapo moja kwa moja chini ya shirikisho kwenye ngazi ya kitaifa. Maneo haya ni pamoja na 
51. Samoa ya Marekani
52. Guam
53. Visiwa vya Mariana ya Kaskazini
54. Puerto Rico
55. Visiwa vya Virgin vya Marekani
56 Mkoa wa Columbia penye mji mkuu Washington DC uko kati ya Maryland (no. 20) na Virginia (no. 46).
Marejeo


Marekani
All

Question: Je, Masinde Muliro ndiye mwanzilishi wa chuo kikuu cha Masinde muliro?


Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/kenyatta

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/jkuat

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/unairobi

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/udsm

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/strathmore

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/ifm

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/dit

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/berkman

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/google

Wikipedia:Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/independent


other


Kiswahili Wikipedia Challenge/Submissions/kwc
Orodha ya miji ya Rwanda

Question: Je,Rwanda ina idadi ya takriban watu wangapi?


Hii ni orodha ya miji ya nchi ya Rwanda yenye angalau idadi ya wakazi 10,000 (2005).





































Miji ya RwandaNr.MjiIdadi ya wakaziMkoaSensa 1991Sensa 2002Makadirio 20051.Kigali232.733603.049745.261Kigali City2.Butare28.64577.44989.600Kusini3.Gitarama11.67984.66987.613Kusini4.Ruhengeri29.57871.51186.685Kaskazini5.Gisenyi21.91867.76683.623Magharibi6.Byumbak.A.66.26870.593Kaskazini7.Cyangugu8.91159.07063.883Magharibi8.Nyanzak.A.55.69956.679Kusini9.Kabugak.A.51.69354.246Kaskazini10.Ruhangok.A.43.78054.104Kusini11.Rwamaganak.A.47.20350.081Mashariki12.Kibuye4.24246.64048.024Magharibi13.Kibungo6.91243.58246.240Mashariki14.Gikongorok.A.32.42733.832Kusini15.Nyagatarek.A.8.43710.427Mashariki
Tazama pia

Mikoa ya Rwanda
Viungo vyo nje






Rwanda
Jamii:miji ya Rwanda
Vita kati ya Irak na Uajemi

Question: Mji mkuu wa Irak ni upi?


Vita kati ya Irak na Uajemi ilitokea kuanzia Septemba 1980 hadi Agosti 1988. Ilipiganiwa kati ya majeshi ya nchi jirani za Irak na Uajemi (Iran) ikisababisha vifo vya watu milioni moja na kuishi bila mshindi. Iliitwa pia "Vita ya ghuba" kutokana na ghuba ya Uajemi ambako nchi zote mbili zinapakana na baadaye illitwa pia "vita ya kwanza ya ghuba" kutokana na vita za Marekani dhidi ya Irak zilizofuata baadaye.
Vita ilianza kwa mashambulio ya Irak dhidi ya Uajemi. Dikteta Saddam Hussein wa Irak alitaka kutumia nafasi ya kudhoofishwa kwa jeshi la Uajemi baada ya mapinduzi ya mwaka 1979. Mwaka ule serikali ya shah ya Uajemi ilipinduliwa na harakati iliyoongozwa na kiongozi Mwislamu Ruhollah Khomeini na maafisa wengi wa jeshi la shah ama waliuawa au kukimbia nchi. Saddam Hussein alilenga kushika utawala juu ya Shat al Arab ambayo ni mdomo wa mito Frati na Hidekeli kwenye ghuba ambako mizigo ya mafuta ya petroli ya Irak inapaswa kupita ikiuzwa nje. Alilenga pia kutwaa sehemu za Uajemi zilizokuwa na wasemaji wa lugha ya Kiarabu na sehemu hizi zinaitwa Khuzistan; Saddam alidai ya kwamba ilikuwa eneo la Kihistoria ya Irak iliyokamatwa na Uajemi.
Mwanzoni Wairaki walifaulu kuteka maeneo karibu na mpakani upande wa Uajemi lakini serikali mpya ya Kiislamu iliweza kutuma wanamigambo hasa vijana wengi ambao walikuwa tayari kufa hata kama hawakufundishwa kazi ya askari. Mtindo huu ulirudisha Wairaki nyuma lakini ulikuwa pia sababu ya kwamba Waajemi wengi walikufa kushinda Wairaki. Ila tu Uajemi ni nchi yenye watu wengi zaidi na Waajemi wengi walikuwa tayari kwa kifo kwa sababu waliona ya kwamba nchi yao ilishambuliwa. Viongozi wa kidini walitangaza ya kwamba ilikuwa wajibu wa kidini kushika silaha.
Nchi za nje kama Marekani zilihofia mapindizi ya Kiislamu zikasaidia Irak kwa silaha na habari kama picha kutoka vyombo vya angani. Vita hii ilikuwa maarufu kwa sababu Irak ilitumia silaha marufuku kama gesi ya sumu.
Vita iliendelea ingawa Umoja wa mataifa ilisihi pande zote mbili kumaliza mauaji. Mwishowe walipatana kusimamisha mapigano na kurudi kwa mipaka ya kimataifa kwa sababu ya uchovu na uharibifu mkubwa kwenye pande zote mbili.


Wanajeshi wa Uajemi wakivaa kinga dhidi ya silaha za sumu
Makaburi wa wafu wa vita mjini Yazd (Uajemi)
Wanajeshi wa Iraki waliojisalimisha mjini Khoramshahr

Marejeo ya Nje

Jamii:Uajemi
Jamii:Iraq
Jamii:Vita
Hali maada

Question: Je,nani aligundua oksijeni?




Hali ya maada ni muundo jinsi maada hutokea katika hali mbalimbali, ama kama elementi (dutu tupu) au kama kampaundi (dutu za mchanganyiko). 
Duniani kwa kawaida kuna hali tatu za maada:
mango (imara)
kiowevu (majimaji)
gesi (kama hewa)
Hali ya nne ni utegili (plasma) ila duniani inatokea tu katika maabara penye joto, baridi au shindikizo kubwa sana. Lakini katika ulimwengu kwa jumla maada nyingi iko katika hali ya utegili kwa sababu atomu za jua na maada ya nyota ziko katika hali ya utegili kutokana na joto kali na shindikizo kubwa.
Hali za maada hutofautiana jinsi vipande vidogo ndani ya dutu yaani atomu au molekuli zake zahusiana.
Katika hali mango zakaa pamoja kila atomu mahali pake. Tunasema: Dutu ni imara. Dutu katika hali hii ina umbo, mjao na uzani maalumu.
Katika hali kiowevu atomu zina nafasi ya kuachana na kubadilishana mahali. Tunasema dutu ni kama majimaji. Dutu katika hali hii ina mjao na uzani maalumu lakini haina umbo. Kiowevu chakubali kila umbo la chombo kinamomwagwa.
Katika hali ya gesi atomu hazishikwi pamoja, zaelea kwa mwendo huria. Atomu na molekuli za gesi huelekea kusambaa na kukalia nafasi yote ambamo zimewekwa. Dutu katika hali hii ina uzani lakini haina umbo wala mjao kamili. 
Mfano wa maji
Mfano ambao hueleweka kwa urahisi ni maji. Maji ni dutu ileile inayofanywa na molekuli za H2O zenye atomu moja ya oksijeni na atomu mbili za hidrojeni. Maji tunajua kwa umbo tatu za kawaida (hali kiowevu kati ya sentigredi 1-99), barafu (chini ya sentigredi 0 ambayo ni hali mango) na mvuke (hali ya gesi, juu ya 100°C).
Atomu katika hali maada mbalimbali

Atomu au molekuli katika hali mango
Atomu au molekuli katika hali kiowevu
Atomu au molekuli katika hali ya gesi


Jamii:Fizikia
Jiografia ya Tanzania

Question: Ukubwa wa nchi ya Tanzania kijiographia ni kiasi gani?

Jiografia ya Tanzania inahusu nchi hiyo ambayo ina historia yake kuu  ni uhuru na muungano. Kabla ya kuitwa Tanzania nchi upande wa bara iliitwa Tanganyika na ilipata uhuru tarehe 9 Desemba 1961. Baada ya uhuru wa funguvisiwa la Zanzibar, ilijihusisha katika muungano wa nchi mbili ambazo ni Tanganyika na Zanzibar zilizoungana mnamo 26 Aprili 1964 kuunda TanZanIa.
Nchi
Tanzania ni nchi iliyomo mashariki mwa Afrika. Nchi hiyo inazungukwa na bahari upande wa mashariki, Kenya na Uganda upande wa kaskazini, Malawi upande wa kusini na Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo upande wa magharibi.
Eneo
Tanzania ina eneo la takriban km2 947.303.
Nchi iko katika eneo la Maziwa makubwa ya Afrika, hivyo maziwa yanafunika km2 61,500, yaani 6% za eneo lote la nchi.
Pia ina mito mingi ambayo inaelekeza maji yake katika Bahari ya Hindi mashariki mwa nchi, lakini mingine inachangia Mto Zambezi kupitia Ziwa Nyasa, michache Bahari ya Kati kupitia Ziwa Victoria na mto Naili, mingine tena Bahari Atlantiki kupitia Ziwa Tanganyika na mingine inaishia katika mabonde kama ya Ziwa Rukwa.
Karibu thuluthi moja ya nchi inalindwa kwa namna moja au nyingine: kuna Hifadhi za Taifa 16, mbali ya Hifadhi Teule, Hifadhi za Mawindo, Mapori ya Akiba n.k.
Tabianchi
Tabia ya nchi ya Tanzania hubadilika kwa nyakati tofautitofauti katika mwaka.
Tanzania hupata majira ya joto katika miezi ya Desemba, Januari na Februari. Hata hivyo kiasi cha joto ni cha juu katika ukanda wa Pwani kuliko katika sehemu za nyanda za juu na milimani. Katika miezi hii jua la utosini huwa kwenye kizio cha kusini, hivyo Tanzania hupata joto zaidi.
Katika miezi ya Juni, Julai na Agosti, kuna hali ya baridi kwa sababu wakati huu jua la utosini huwa katika kizio cha kaskazini.
Mvua za vuli hunyesha katika miezi ya Oktoba, Novemba na Desemba na mvua za masika hunyesha katika miezi ya Machi, Aprili na Mei ingawa zipo tofauti ndogo kati ya sehemu mbalimbali.
Hivyo kiasi cha mvua na halijoto husababisha tofauti za aina ya uoto wa asili, udongo na aina ya mazao yanayolimwa.
Watu
Tanzania ina idadi kubwa sana ya watu waishio nchini, kutokana na makabila mbalimbali yaliyomo nchini, yakiwemo ya Wasukuma, Wanyamwezi, Wahaya, Waha, Wagogo, Wanyakyusa, Wahehe, Wachaga, Waluguru, Wazaramo na mengineyo. 
Watu waishio nchini ni wa dini tofauti wakiwemo Waislamu (31.4%) na Wakristo (35.5%) kadiri ya sensa ya miaka ya 1960.
Marais
Mpaka sasa muungano umekuwa na marais watano: Julius Kambarage Nyerere, Benjamin William Mkapa, Ali Hassan Mwinyi, Jakaya Mrisho Kikwete, John Pombe Magufuli.
Mji mkuu
Mji mkuu wa Tanzania ni jiji la Dodoma.
Tazama pia
Maziwa ya Tanzania
Mito ya Tanzania
Orodha ya milima ya Tanzania
Mbuga za Taifa la Tanzania
Tabia ya nchi Tanzania

Jamii:Tanzania
Jamii:Jiografia ya Afrika
Kasoko ya volkeno

Question: Je,kasoko gani kubwa zaidi duniani?


Kasoko ya volkeno (pia: kreta kutoka gir./ing. crater)  ni shimo kubwa katika mlima wa volkeno.
Zaha na gesi za joto zinapotoka ardhini kuwa volkeno husababisha kutokea kwa kasoko. Milima ya volkeno huwa na kasoko kwenye kelele mara nyingi pia na kasoko kando.
Kasoko za volkeno inayolala au iliyozimika mara nyingi hujaa maji kuwa "ziwa la kasoko".
Shimo linaweza kuonekana kubwa zaidi kama volkeno imeporomoka ndani yake yenyewe halafu huitwa "kaldera".

 Kasoko ya volkeno Mount St. Helens (Marekani) baada ya mlipuko wa 1980 - sehemu ya ukingo umepotea
Kasoko za Mlima Kamerun nchini Kamerun
Ziwa ndani ya kaldera (Oregon, Marekani)

Jamii:Volkeno
Mahaba Niue

Question: Je,mahaba ni nini?


"Main Page" ni jina la filamu ya vichekesho iliyotoka 2013 kutoka nchini Tanzania. Ndani yake anakuja Simon Mwapangata, Jacqueline Wolper, Haji Salum na Zubery Mohamed. Filamu imeongozwa na Rashid Mrutu na kutayarishwa na Steps Entertainment na Simulizi African Entertainment. Filamu inahusu mambo ya wivu kupita kiasi katika suala zima la mapenzi na kuhusu ndoa kwa wanawake warembo na changamoto zake.[1]
Hadithi
Marejeo

Jamii:Filamu za 2013
Jamii:Filamu zilizoongozwa na Rashid Mrutu
Jamii:Filamu za Tanzania
Elizabeth Blackwell

Question: Elizabeth Blackwell alisomea chuo kikuu gani?


Elizabeth Blackwell (3 Februari 1821 - 31 Mei 1910) alikuwa daktari wa Uingereza, maarufu kama mwanamke wa kwanza kupata shahada ya matibabu nchini Marekani na mwanamke wa kwanza kwenye Daftari ya Matibabu ya Mkuu wa Baraza la Matibabu. Alikuwa mwanamke wa kwanza kuhitimu kutoka shule ya matibabu.[1]
Kutokana na mchango wake wa dawa katika ulimwengu, kila mwaka Februari 3 ni Siku ya Wanawake, taifa linamkumbuka kwa kusherehekea kazi yake ya ubunifu katika dawa. 
Maisha

Elizabeth alizaliwa tarehe 3 Februari 1821 huko Bristol, England, na Samuel Blackwell na mke wake Hannah (Lane) Blackwell. Samuel alikuwa na ndugu wawili wazee, Anna na Marian, na hatimaye kuwa na ndugu zao sita: Samuel (aliyeoa Antoinette Brown), Henry (aliyeoa Lucy Stone), Emily (mwanamke wa tatu nchini Marekani kupata shahada ya matibabu), Sarah Ellen (mwandishi), John na George. Wanawake wa kike; Barbara, Ann, Lucy na Mary, pia waliishi na Blackwell wakati wa utoto wa Blackwell.
Mnamo mwaka wa 1895, alichapisha maelezo yake ya biografia. Baada ya chapisho hili, Blackwell polepole aliacha upatikanaji wake kwa umma, na alitumia wakati zaidi kusafiri. Aliwasili Marekani mwaka wa 1906 na alichukua gari lake la kwanza na la mwisho katika maisha yake. Uzee wa Blackwell ulianza na alipunguza shughuli zake.
Mnamo mwaka wa 1907, wakati wa likizo huko Kilmun, Scotland, Blackwell akaanguka kwa ngazi. Mnamo Mei 31, 1910, alikufa huko Hastings, Sussex, baada ya kuugua kiharusi kilichopoza nusu mwili wake. Mazishi yake yalifanyika katika Makaburi ya Kanisa la Parish la St Munn, Kilmun, na mabango yaliyoheshimiwa.
Viungo vya nje



Jamii:Wanasayansi wa Uingereza
Wanyama wa nyumbani

Question: Mtu wa kwanza kufuga mnyama anaitwa nani?




Wanyama wa nyumbani au wanyama-kaya au mifugo (kutoka kitenzi "kufuga") ni wale wanyama ambao huishi katika mazingira ambayo mwanadamu anaishi na hawawezi kumuathiri kwa kiasi kikubwa. Wanyama hao wanatunzwa kwa uangalizi wa binadamu kwa ajili ya ulinzi, michezo, kazi, pambo na majaribio ya maabara.
Tangu milenia kadhaa wanyama hao wamepatana na wanadamu, nao ni kama vile mbwa, mbuzi, nguruwe, kondoo, ng'ombe, paka, kuku, punda, bata, nyuki, ngamia, farasi, njiwa, kware na wengine wengi.
Wanyama hao wana faida katika maisha ya wanadamu; kwa mfano:
ng'ombe hupatia watu maziwa, nyama, pia ngozi yake inaweza kutumika kutengeneea vitu mbalimbali.
mbwa husaidia hasa katika suala la ulinzi katika mazingira yanayomzunguka mwanadamu.
mbuzi huwapatia watu nyama, maziwa ila si mazuri kama yale ya ng'ombe na pia ngozi yake hutumika kutengenezea vitu kama vile ngoma, hasa katika jamii za Afrika.
kware ni ndege mdogo; mayai yake ni madogo sana yana faida kubwa katika mwili wa mwanadamu kwa sababu yanasemekena kutibu baadhi ya magonjwa katika miili yetu.
Mifugo hii huwa na faida nyingi sana kwa mwanadamu, kwa hiyo anashauriwa kuwafuga kwa ajili ya faida zifuatazo:
1. Mifugo kama vile ng'ombe na mbuzi hutupatia maziwa ambayo hutusaidia kupata protini ambayo husaidia mwili kukua na pia huulinda mwili dhidi ya magonjwa.
2. Mifugo pia hutupatia nyama, ambayo hutupata protini ambayo husaidia mwili kukua na pia kulinda mwili dhidi ya magonjwa.
3. Mifugo hutupatia pesa kwa kuuza nyama, maziwa, ngozi, kwato, mbolea na hata wanyama wenyewe.
4. Ngozi ya mifugo hutumika kutengenezea vitu kama vile ngoma, viatu, mikanda, nguo. Vitu vinavyotengenezwa kwa kutumia ngozi ni imara na pia hudumu kwa muda mrefu.
5. Kwato za wanyama hawa hutumika kutengenezea vyombo kama sahani,vibakuli, na kadhalika.
6. Mavi ya wanyama hutumika kama mbolea ambayo huwezesha mazao kukua haraka na kustawi vizuri.
7. Wanyama pia hutumika kwa matibabu (therapy). Wagonjwa wanahitaji wanyama katika matibabu yao hupewa ruhusa maalum kusafiri na kuishi na wanyama ata sehemu ambazo wanyama hawakubaliwi.[1]
Wanyama wana faida nyingi sana; hizi ni chache tu. Wanyama hao hutoa pia faida za kihisia kama mazoezi, mahusiano ya kijamii na n.k. Wanyama hawa huondoa upweke kwa watu wasiokuwa na marafiki au mahusiano ya kijamii kama wazee, watoto, wajawazito. Wanyama wengine huwatembelea wagonjwa. 
Wanyama hawa hufundiswa jinsi ya kufanya vitu vya kisayansi, kwa kulenga wagonjwa.
Hivyo tunaweza kuona faida za wanyama hao: inafaa tuwatunze vizuri kwani tunawategemea katika shughuli mbalimbali za kijamii na za kiuchumi.
1. Wanyama hawatakiwi kupigwa.
2. Wanyama wanatakiwa waangaliwe afya zao.
3. Wanyama wanatakiwa kupata mahitaji yao.
Tanbihi

Marejero


Jamii:Uchumi
Jamii:Kilimo
Somalia

Question: Je,Somalia ina idadi ya watu wangapi?



Somalia, (kwa Kisomali: Soomaaliya; kwa Kiarabu: الصومال, As-Suumaal), ambayo inajulikana rasmi kama Jamhuri ya Shirikisho ya Somalia, ni nchi kwenye pwani ya Afrika ya Mashariki katika Pembe ya Afrika. 
Kijiografia, imezungukwa upande wa kaskazini-mashariki na Ethiopia na Jibuti, na upande wa magharibi ya kati na Kenya; Ghuba ya Aden nayo iko mashariki. 
Mji mkuu na mji mkubwa zaidi ni Mogadishu (wakazi 2,120,000).
Jiografia

Historia


Nchi iliunganika mwaka 1960, kutokana na makoloni mawiliː la Waitalia (kusini) na la Waingereza (kaskazini).
Baada ya mwaka 1991 nchi ya Somalia ilibaki haina serikali wala umoja wa taifa, iligawiwa na wakereketwa na wanamgambo wa ukoo na eneo, hasa Somaliland, Puntland na Galmudug upande wa kaskazini.
Katika miaka 2008-2013 ilihesabika kama nchi filisika. Kwa sasa ni nchi dhaifu lakini inaanza kujengwa upya kama shirikisho.
Watu
Tazama pia: Orodha ya lugha za Somalia

Wakazi asili wa Somalia ni Wasomali (85%) wa makabila yafuatayo:
Isaaq
Hawiye
Dir
Darod
Digil & Mifle
Wengine (15%) ni:
Wabantu
Waarabu n.k.

Kisomali ndiyo lugha ya kawaida ya wakazi wengi na lugha rasmi pamoja na Kiarabu. Kati ya lugha nyingine zinazotumika nchini, mojawapo ni Kiswahili.
Upande wa dini, 99.8% ni Waislamu, hasa Wasuni.









Utawala
Maeneo (umoja: gobolka, wingi: gobollada) ya Somalia, ambayo imegawiwa tena kwa wilaya, ni:

Awdal
Bakool
Banaadir
Bari
Bandari
Galguduud
Gedo
Hiiraan
Jubbada Dhexe

Jubbada Hoose
Mudug
Nugaal
Sanaag
Shabeellaha Dhexe
Shabeellaha Hoose
Sool
Togdheer
Woqooyi Galbeed


Mawasiliano
Mawasiliano ya Jamhuri ya Somalia ilikaribia kuangamia kwa vita vya wenyewe kwa wenyewe, lakini kwa sasa kampuni za binafsi za mawasiliano ya mitambo, zimetwaa karibu miji yote Somalia, na hata kutoa huduma njema kuliko nchi zilizo jirani. 
Somalia ni nchi mojawapo Afrika ambayo ina mawasiliano ya bei rahisi zaidi, pengine kwa kuwa Somalia haikuwa na serikali iliyotoza ushuru; ()
Kampuni zinazohudumia watu wa Somalia ni kama:
SOMTEL
Galkom
Global Internet Company
Hormuud
Telcom
Nationlink
Netco
STG
Dahabshiil
Tazama pia
Utamaduni wa Somalia
Uislamu nchini Somalia
Waandishi wa Somalia
Muziki wa Somalia
Uchumi wa Somalia
Vita vya Mogadishu
Mawasiliano nchini Somalia
Orodha ya kampuni za Somalia
Jeshi la Somalia
Usafiri nchini Somalia
Orodha ya nchi kufuatana na wakazi
Orodha ya nchi za Afrika kulingana na idadi ya watu
Orodha ya nchi za Afrika kulingana na msongamano wa watu
Orodha ya nchi za Afrika kulingana na pato la taifa
Demografia ya Afrika
Marejeo







Mauri, Arnaldo, Somalia, in G, Dell'Amore (ed.), "Banking Systems of Africa", Cariplo-Finafrica, Milan, 1971, pp. nbsp;209–217.


Shay, Shaul. Somalia in Transition Since 2006. Piscataway, NJ: Transaction Publishers, 2014.



Viungo vya nje

Wikimedia Atlas of Somalia


 at Curlie
 from the BBC News
Habari, mitandao inayojadili kuhusu Somalia.
 Habari


Habari za kawaida



 includes Background Notes, Country Study and major reports

Watambuzi





Jamii:Nchi za Afrika
Jamii:Umoja wa Afrika
Jamii:Nchi za Kiarabu
Orodha ya miji ya Serbia

Question: Serbia iko na wakazi wangapi?


Hii ni orodha ya miji ya Serbia yenye angalau idada ya wakazi 100,000.
Orodha

Marejeo


!
Serbia
Jiji

Question: Je,jiji la Nairobi ina idadi ya watu wangapi?



Jiji ni mji mkubwa. Kuna tofauti kati ya nchi na nchi ni sifa gani pamoja na ukubwa gani zinazofanya mji kuwa mji mkubwa au jiji. 
Majiji ya Afrika ya Mashariki
Nchini Tanzania ni Dar es Salaam pamoja na Arusha, Dodoma, Mbeya, Mwanza na Tanga, inayoitwa "jiji"; nchini Kenya ni Nairobi pamoja na Mombasa na Kisumu. Kati ya miji hiyo ni Nairobi na Dar es Salaam pekee yenye wakazi zaidi ya milioni mbili. 
Mji mkubwa kwa kanuni za takwimu
Kimataifa kulikuwa na makubaliano kwenye mkutano wa kimataifa wa takwimu ya mwaka 1887 ya kuhesabu kila mji wenye wakazi zaidi ya 100,000 kama "mji mkubwa", miji kati ya wakazi 20,000 na 100,000 kama miji ya wastani na ile kati ya wakazi 5,000 na 20,000 kama miji midogo. Kufuatana na hesabu hii kulikuwa na miji mikubwa 1,700 duniani mnamo mwaka 2002.
Majiji makubwa ya Afrika

Lagos, Nigeria - milioni 16
Kinshasa, Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo - milioni 11.9
Cairo, Misri - milioni 10.2
Casablanca, Moroko - milioni 5.1
Abidjan, Cote d'Ivoire - milioni 4.8
Aleksandria, Misri - milioni 4.6
Johannesburg, Afrika Kusini - milioni 4.4
Dar es Salaam, Tanzania - milioni 4.4
Giza, Misri - milioni 4.2
Cape Town, Afrika Kusini - milioni 3.7
Khartoum, Sudan - milioni 3.6
Durban, Afrika Kusini - milioni 3.4
Algiers, Aljeria - milioni 3.4
Ekurhuleni, Afrika Kusini - milioni 3.2
Nairobi, Kenya - milioni 3.1
Addis Ababa, Ethiopia - milioni 3.1
Luanda, Angola - milioni 2.8
Douala, Kamerun - milioni 2.4
Yaoundé, Kamerun - milioni 2.4
Ouagadougou, Burkina Faso - milioni 2.2
Kano, Nigeria - milioni 2.2
Accra, Ghana - milioni 2.1
Brazzaville, Jamhuri ya Kongo - milioni 1.8
Maputo, Msumbiji - milioni 1.8
Lusaka, Zambia - milioni 1.7
Harare, Zimbabwe - milioni 1.6
Oran, Aljeria - milioni 1.6
Kampala, Uganda - milioni 1.5

Jamii:Demografia
Tupac Shakur

Question: 2Pac alikuwa na watoto?


Tupac Amaru Shakur (16 Juni 1971 - 13 Septemba 1996) alikuwa mwigizaji, mwanaharakati wa haki za binadamu, na pia mwanamuziki maarufu wa muziki wa hip hop kutoka nchini Marekani. Anafahamika zaidi kwa jina lake la kisanii kama 2Pac. Ni mmoja kati ya wasanii wa hip hop waliouza rekodi nyingi za muziki dunia.
Huyu alikuwa mtoto wa Afeni Shakur, ambaye alikuwa mwanachama wa chama cha Black Panther Party. Mama yake Tupac alitolewa jela mwezi mmoja kabla ya kumzaa Tupac. Tupac alikufa mnamo tar. 13 Septemba katika mwaka wa 1996 baada ya kupigwa risasi akiwa anaendesha gari mjini Las Vegas, Nevada, siku saba kabla kifo chake.
Mara nyingi aliitwa 2Pac, Pac, Makaveli na pia mwenyewe akajiita The Don Kiluminati. Tupac, pia alishawahi kuishikiria Guinness World Record kwa kuwa na mauzo ya juu sana kwa msanii wa muziki wa rap/hip hop. Alipata mauzo takriban milioni 74 kwa hesabu ya dunia nzima na milioni 44 kwa mauzo ya Marekani pekee.
Sanaa
Diskografia

Studio albamu zake

Albamu Zilizotolewa Akiwa Kafa

Filamu

Marejeo

Viungo vya Nje
 (Official website)






Template:BD

Jamii:Wanamuziki wa Marekani
Jamii:Wanamuziki wa hip hop
Jamii:Marapa wa Marekani
Uthai

Question: Ufalme wa Uthai ulianza mwaka gani?


Uthai (pia: Siam, Thailand, Tailandi, Thailandi, Tailendi) ni ufalme katika Asia ya Kusini-Mashariki.
Imepakana na Laos, Kambodia, Malaysia na Myanmar. 
Ina pwani kwenye Ghuba ya Uthai ya Bahari ya Kusini ya China upande wa kusini na Bahari Hindi upande wa magharibi. 
Nchi ina wakazi zaidi ya milioni 67, hivyo inashika nafasi ya 20 duniani.
Mji mkuu na mji mkubwa ni Bangkok (ukiwa na wakazi milioni 8).
Historia
Nchi iliitwa rasmi Siam (สยาม) hadi mwaka 1939, tena kati ya 1945 na 1949. 
Neno Thai (ไทย) linamaanisha "uhuru" kwa Kithai ni pia jina la kundi kubwa la watu nchini ambao ni Wathai (75-85%), mbali na Wathai-Wachina (12%).
Tangu tarehe 19 Septemba 2006 nchi imetawaliwa na kamati ya jeshi. Jeshi ilipindua serikali ya waziri mkuu Thaksin Shinawatra bila kumwaga damu. Viongozi wa kijeshi walipatana na mfalme kwamba wataandaa uchaguzi mpya.
Watu
Nchini Uthai kuna lugha za asili 73 (angalia orodha ya lugha za Uthai). Kati yake, Kithai ndiyo lugha rasmi.
Wathai walio wengi (94.6%) hufuata dini ya Ubuddha katika madhehebu ya Theravada. Kusini, mpakani kwa Malaysia, kuna Waislamu (4.6%). Wakristo ni 0.7%.
Tazama pia
Majimbo ya Uthai
Orodha ya nchi kufuatana na wakazi
Viungo vya nje

Serikali
 Government of Thailand
 Ministry of Foreign Affairs
 National Electronics and Computer Technology Center

Taarifa za jumla


 entry in Library of Congress Country Studies. 1987
 from UCB Libraries GovPubs
 at Curlie
 from the BBC News
 Encyclopædia Britannica entry
Wikimedia Atlas of Thailand
 On-line Thailand maps in English and Thai
 from International Futures

Utalii
 Official tourism website

Vingine




Jamii:Nchi za Asia
David James Thouless

Question: David James Thouless aliandika vitabu vingapi?


David James Thouless (amezaliwa 21 Septemba, 1934) ni mwanafizikia kutoka nchi ya Uingereza. Hasa aligundua m . Mwaka wa 2016, pamoja na Frederick Duncan Michael Haldane na John Michael Kosterlitz, alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia. Alipewa tuzo kwa utafiti wake wa kinadharia katika maelezo ya tabia za mata katika hali karibu na sifuri halisi (ing. "for theoretical discoveries of topological phase transitions and topological phases of matter")[1][2][3]
.
Marejeo

Viungo vya Nje



Jamii:Waliozaliwa 1934
Jamii:Wanasayansi wa Uingereza
Jamii:Tuzo ya Nobel ya Fizikia
Mfumo wa chama kimoja

Question: Vyama vya kisiasa Tanzania ni ngapi?


Mfumo wa chama kimoja ni utaratibu wa kisiasa unaoruhusu chama cha kisiasa kimoja tu.
Mara nyingi mfumo huo umeanzishwa kwa kupiga marufuku vyama vyote vingine. Kuna pia nchi ambako vyama mbalimbali viko, lakini havina nafasi ya kushiriki katika uchaguzi au vinazuiwa kushindana na chama tawala.
Kihistoria mifumo hii ilitokea katika mazingira ya Ukomunisti, Ujamaa au Ufashisti. Mfumo huu ni karibu na udikteta.
Mfumo wa chama kimoja katika Afrika
Afrika ilikuwa na kipindi kirefu cha utawala wa chama kimoja baada ya mwisho wa ukoloni. Nchi nyingi zilizorithi katiba za vyama vingi vilibadilisha katiba na kuwa na mfumo wa chama kimoja. 
Sababu yake ilikuwa hasa ya kwamba vyama vya kisiasa vilikuwa vya kikabila, si ya kitaifa. Athira ya mfano wa Umoja wa Kisovyeti na China ilikuwa muhimu pia.
Tangu miaka ya 1990 ilionekana ya kwamba kwa jumla nchi zilizofuata mfumo huu zilibaki nyuma na karibu nchi zote za Afrika - isipokuwa Eritrea - ziliruhusu tena vyama vya upinzani angalau kwa jina. 
Nchi za Afrika ya Mashariki zilizokuwa na mfumo wa chama kimoja
Ethiopia (Chama cha Wafanyakazi cha Ethiopia) 1987-1991
Kenya (Kenya African National Union) 1982-1990
Malawi (Malawi Congress Party) 1966-1993
Somalia (Chama cha kimapinduzi ya kijamii ya Kisomali) 1976-1991
Tanzania (Tanganyika African National Union) 1965-1975; Zanzibar (Afro-Shirazi Party 1965-1992; TANU na ASP zikaungana kuwa (Chama Cha Mapinduzi) 1975-1992
Uganda (National Resistance Movement/Party) 1987-2005
Zambia (United National Independence Party) 1972-1990
Viungo vya nje


Jamii:Siasa
Jamii:Serikali
Orodha ya vyama vya siasa Tanzania

Question: Marekani ina vyama vingapi vya kisiasa?


Mfumo wa vyama vingi ni hali ya kuwa na chama zaidi ya kimoja,katika nchi moja.Madhumuni ya kuwa na vyama vingi vya siasa ni kuleta ushindani wa kisiasa,ili kuleta maendeleo ya nchi,upinzani wa kisiasa sio uadui kama watu wengi kwenye nchi zinazoendelea wanavyodhani,kuwa na vyama vingi ni kuongeza wigo wa demokrasia katika jamii huska.
Tanzania ni nchi yenye mfumo wa vyama vingi vya siasa uliorejeshwa katika katiba ya Tanzania mwaka 1992.
Chama tawala ni   
Chama cha Mapinduzi (CCM) ambacho kimetokana na muungano kati ya
Tanganyika African National Union (TANU) na
Afro Shiraz Party (ASP) ya Zanzibar.
Vyama vingine vya siasa Tanzania ni 
Civic United Front (CUF),
Tanzania Labour Party (TLP),
Chama cha Demokrasia na Maendeleo (Chadema),
National Convention for Constitution and Reconstruction-Mageuzi (NCCR-Mageuzi),
National League of Democracy (NLD),
Democratic Party (DP), na
Demokrasia Makini.
Alliance for Change and Transparency (ACT)
Orodha kamili ya vyama vya siasa nchini Tanzania]
Tupac Shakur

Question: Rapa Tupac Shakur alijiunga na sanaa mwaka gani?


Tupac Amaru Shakur (16 Juni 1971 - 13 Septemba 1996) alikuwa mwigizaji, mwanaharakati wa haki za binadamu, na pia mwanamuziki maarufu wa muziki wa hip hop kutoka nchini Marekani. Anafahamika zaidi kwa jina lake la kisanii kama 2Pac. Ni mmoja kati ya wasanii wa hip hop waliouza rekodi nyingi za muziki dunia.
Huyu alikuwa mtoto wa Afeni Shakur, ambaye alikuwa mwanachama wa chama cha Black Panther Party. Mama yake Tupac alitolewa jela mwezi mmoja kabla ya kumzaa Tupac. Tupac alikufa mnamo tar. 13 Septemba katika mwaka wa 1996 baada ya kupigwa risasi akiwa anaendesha gari mjini Las Vegas, Nevada, siku saba kabla kifo chake.
Mara nyingi aliitwa 2Pac, Pac, Makaveli na pia mwenyewe akajiita The Don Kiluminati. Tupac, pia alishawahi kuishikiria Guinness World Record kwa kuwa na mauzo ya juu sana kwa msanii wa muziki wa rap/hip hop. Alipata mauzo takriban milioni 74 kwa hesabu ya dunia nzima na milioni 44 kwa mauzo ya Marekani pekee.
Sanaa
Diskografia

Studio albamu zake

Albamu Zilizotolewa Akiwa Kafa

Filamu

Marejeo

Viungo vya Nje
 (Official website)






Template:BD

Jamii:Wanamuziki wa Marekani
Jamii:Wanamuziki wa hip hop
Jamii:Marapa wa Marekani
Nilgai

Question: Nilgai ana urefu kiasi gani?


Kutoka Wikipedia, kamusi elezo huru
Nilgai ni mnyama mkubwa wa pori wa spishi Boselaphus tragocamelus katika familia Bovidae. Huyo ndiye mnyama pekee katika jenasi Boselaphus.[1] Nilgai, anayeitwa nilgau pia, ndiye palahala mkubwa kabisa wa Asia. Ni mmoja wa wanyama pori wa kawaida kuonekana Uhindi ya kati na kaskazini, na huona mara nyingi katika ardhi ya shamba au pori. Madume wazima hufanana kidogo na ng'ombe, na hujulikana pia kama "fahali wa buluu".  Nilgai wanaishi Uhindi na sehemu za Nepali ya kusini na Pakistani ya mashariki. Spishi hiyo imetoweka Bangladesh.
Maelezo

Nilgai wana kimo cha mita 1.1–1.5 mabegani, urefu wa kichwa-mwili wa mita 1.7–2.1, na urefu wa mkia wa sm 45–50. Madume ni wakubwa kuliko majike, wakiwa na uzito wa kilo 109–288, hata hadi kilo 308, kulinganishwa na uzito wa majike wazima wa kilo 100–213.[1]
Nilgai ana miguu myembamba na mwili imara mwenye mgongo ambao wateremka chini kutoka mabegani. Muonekano wa madume na majike hutofautiana kiasi, lakini madume tu wana pembe. Madume wazima wana manyoya ya kijivu hadi kijivu-buluu, yenye madoadoa meupe kwenye mashavu na rangi ya nyeupe pia kando ya midomo. Pia wana mchirizi mwembamba mweupe toka koo kupita chini ya mwili, ulio mpana zaidi karibu na nyuma. Ncha za mkia mrefu na masikio ni nyeusi, na pia wana fungu la nywele ndefu za kukwaruza katika eneo la kati ya koo.[1]
Madume wana pembe nyeusi mbili zenye umbo la pia zitokazo kichwa kwa kukaribiana tu nyuma ya macho. Pembe hizo huendelea juu, lakini hupinda mbele kidogo; zina urefu wa sm 15–24 kwa nilgai mzima. Ingawa kwa kawaida pembe hizo ni laini, pembe za madume wazee zaidi zinaweza kuwa na migongo ya duara karibu na tako lao.[1]
Kwa upande mwingine, majike na watoto wana manyoya kahawia, ingawa vinginevyo wana alama zilinganazo na madume. Majike hawana pembe. Madume na majike wana manyoya ya wima nyuma ya shingoni yakimalizwa na vishungi juu ya mabegani.[1]
Hali ya sasa
Idadi ya nilgai Uhindi inakadiriwa kuwa takribani 100,000. Nilgai wa pori wanakuwepo pia katika majimbo ya Marekani ya Alabama, Florida, Mississipi na Texas, na jimbo la Meksiko la Tamaulipas, ambapo wametoroka mashamba binafsi ya mifugo.
Marejeo



Jamii:Ng'ombe na jamaa