khalidalt/tydiqa-goldp huggingface dataset:
Kanisa la ELCK Kenyoro

Question: Kanisa kubwa ulimwenguni linapatikana wapi?


Kanisa la ELCK Kenyoro ni mojawapo kati ya makanisa ya kwanza ya Walutheri nchini Kenya.
Anwani ya kijiografia
Kanisa hili linapatikana katika mtaa wa Kenyoro, kata ya Itibo, divisheni ya Ekerenyo, Wilaya ya Nyamira, Mkoa wa Nyanza nchini Kenya.
Limepakana na Shule ya Upili ya ELCK Kenyoro na Hospitali Ndogo ya Kenyoro. 
Makanisa mengine yaliyo karibu ni pamoja na Kanisa la ELCK Nyagokiani, Kanisa la ELCK Erandi, Kanisa la ELCK Ekerubo Gietai, Kanisa la ELCK Getangwa, Matunwa SDA, Kanisa la ELCK Matorora na Kanisa la ELCK Menyenya.
Historia
Kanisa hili la Kilutheri lilikuwa la pili kuanzishwa katika Wilaya ya Nyamira na wamisionari wakati wa ukoloni baada ya Matongo.
Ujenzi wake uliisha mnamo 1986.
Makanisa ya Ushirika wa Kenyoro
Kama makao makuu ya ushirika wa Kenyoro, kanisa la Kenyoro ni moja kati ya makanisa manne ya Ushirika huu. Mengine ni:
Kanisa la ELCK GEtangwa
Kanisa la ELCK Menyenya
kanisa la ELCK Irande
Idadi ya washiriki
Idadi ya washirika imezidi kuongezeka tangu kuanzishwa, jambo ambalo lilipelekea kugawanywa kwa kanisa hili kuunda makanisa mengine ambayo yaliunda Wilaya ya Ushirika ya Nyamira Borabu.
Sasa hivi kuna takriban washirika 600.
Majengo
Kuna jengo kuu la ibada pamoja na jengo jingine dogo linalotumiwa kama makao ya mhubiri.
Jengo la tatu linatumika kama ofisi kuu ya Wilaya ya Ushirika ya Nyamira Borabu.
Tazama Pia
Shule ya Upili ya ELCK Kenyoro
Walutheri
Viungo vya nje

Jamii:Kilutheri
Jamii:Makanisa Mkoa wa Nyanza
Jamii:Kenyoro
Spishi

Question: Aina ya spishi ni gani?


Spishi (kutoka Kilatini "species", yaani: aina, maumbile) katika biolojia ni jina la kutaja kundi la wanyama au mimea wa aina moja. Spishi ni kitengo muhimu katika uainishaji wa kisayansi.
Kwa kuhesabiwa katika spishi ileile haitoshi kama viumbe vinafanana sana, ni lazima waweze kuzaliana na kuwa na watoto ambao wanaweza kuzaa tena. 
Kwa mfano, farasi na punda ni spishi mbili tofauti zinazoweza kuzaliana lakini watoto wao, wanaoitwa baghala, hawazai tena. Mbwa wote ni spishi moja, hata kama wanaonekana na maumbile tofauti kutokana na historia ya ufugaji wa kuteua sifa kadhaa tu kwa kuzaana. Lakini hata mbwa mkubwa kabisa anaweza kuzaliana na mbwa mdogo na watoto wao wanazaa tena.
Spishi za karibu hupangwa pamoja katika jenasi.
Mfano: mbwa, mbweha, mbweha wa Ethiopia na koyote wa Marekani wote ni spishi mbalimbali za jenasi inayoitwa "Canis". 
Nususpishi
Nususpishi ni aina ndani ya spishi moja inayoonesha tofauti za wazi na spishi kwa jumla. Viumbe vya nususpishi moja wanaweza kuzaa na viumbe vya nususpishi nyingine lakini hii haitokei kwa kawaida; mfano moja ni kwamba eneo la nususpishi lipo mbali kwa hiyo hawakutani. 
Nususpishi inapewa neno la tatu ndani ya jina lake.
Jina la kisayansi
Kila spishi inaweza kupewa jina la kisayansi kufuatana na kanuni za uainishaji. Hali halisi wanyama wakubwa wameshaainishwa karibu wote lakini bado kuna wadudu, viumbehai wa baharini na bakteria wengi ambao hawajaainishwa bado. 
Jina la spishi huwa na maneno mawili: Kwanza jina la jenasi (linaloanza kwa herufi kubwa) halafu neno la pili la kutofautisha spishi (linaloanza kwa herufi ndogo). Maneno ya jenasi na spishi huandikwa kwa herufi italiki.
Kwa mfano jina la paka ni "Felis silvestris". Felis ni jenasi na paka yumo pamoja na wanyama wengine wanaofanana naye kama simba, tiger au chui. Ndani ya spishi la Felis silvestris kuna nususpishi kadhaa; kwa mfano paka wa porini wa Afrika Kaskazini (Felis silvestris lybica) anayeaminiwa kuwa asili ya paka wa nyumbani (Felis silvestris catus). 

Jamii:Uainishaji
Jamii:Biolojia
Fiji Hindi

Question: Mji mkuu wa Fiji ni upi?


Fiji Hindi, pia inajulikana kama Fijian Hindi au Fiji Hindustani, ni lugha ya yale yaliyosemwa na Fiji na wananchi wengi Fijian wa asili ya India. Hiyo imechukuliwa hasa kutoka lugha ya Awadhi na Bhojpuri au lahaja ya Hindi na pia ina maneno kutoka lugha nyingine ya Hindi. Ni pia zilizokopwa idadi kubwa ya maneno kutoka Fijian na Kiingereza. Ya uhusiano kati ya Fiji Hindi na Kihindi ni sawa na ya uhusiano kati ya Kiafrikana na Uholanzi. Idadi kubwa ya maneno, ya kipekee ya Fiji Hindi, imeundwa ili kukidhi mahitaji mbalimbali ya mazingira mapya ambayo Fiji Wahindi sasa kuishi ndani ya kwanza ya kizazi Fiji Wahindi, ambaye alitumia lugha kama lingua franca katika Fiji, inajulikana kama lugha ya Fiji Baat (Fiji Majadiliano). Tafiti za hivi karibuni na wataalamu wa lugha wamethibitisha kwamba Fiji Hindi.
Viungo ya nje


Jamii:Fiji
Jamii:Lugha
Jackie Chan

Question: Je,Jackie Chan ni muigizaji wa kutoka nchi ipi?


Jackie Chan (amezaliwa tarehe 7 Aprili, 1954) ni mwigizaji wa filamu na mchekeshaji kutoka nchini China.
Marejeo

Viungo vya Nje
 on IMDb

Jamii:Waigizaji filamu wa Uchina
Kloroplasti

Question: Fiziolojia ni somo la nini?


Kloroplasti (kutoka neno la Kiingereza "Chloroplast" linalotokana na maneno ya Kigiriki χλωρός, "chloros", yaani kijani, na πλάστης, "plastes", yani "yule anayeunda") ni ogani za seli. 
Ugunduzi wake ndani ya seli za mimea ulitokana na Julius von Sachs (1832-1897), mtaalamu wa mimea na mwandishi wa vitabu juu ya mimea - wakati mwingine huitwa "Baba wa Fiziolojia ya mimea".
Jukumu kuu la kloroplast ni kufanya usanisinuru, ambapo klorofili inachukua nishati kutoka kwenye jua na kuibadilisha na kuihifadhi katika molekyuli za kuhifadhi nishati (ATP na NADPH. Hutumia ATP na NADPH kufanya molekyuli za kaboni kutoka kabonidioksidi katika mchakato unaojulikana kama mzunguko wa Calvin. 
Kloroplast hufanya kazi nyingi, ikiwa ni pamoja na asidi ya mafuta ya awali, asidi amino ya awali, na majibu ya kinga ya mimea. 
Idadi ya kloroplast katika kiini hutofautiana kutoka moja, katika mwamba wa unicelula, hadi mia katika mimea kama Arabidopsis na ngano.
Kloroplasti ni aina ya ogani ya seli inayojulikana kama plastidi yenye ukolezi mkubwa wa klorofili. Aina nyingine za plastidi, kama leukoplasti na kromoplasti, zina klorofili kidogo na hazifanyi usanisinuru.
Kloroplasti huathiriwa sana na mambo ya mazingira kama rangi na kiwango cha mwanga. Kloroplasti, kama mitokondria, zina DNA yake zenyewe, ambayo inadhaniwa kurithiwa kutoka kwa cyanobacterium ya photosynthetic ambayo ilikuwa na kiini cha kwanza cha aina ya eukaryoti.

Jamii:Biolojia
Jamii:Mimea
Volkswagen

Question: Je,nani mwanzilishi wa kampuni ya Volkswagen?


Volkswagen (maana ya Kijerumani: gari la wananchi) inayojulikana pia kwa kifupi chake VW (tamka ing. vii-dabl-yu au jer. vau-we) ni kampuni ya kutengeneza motokaa kutoka nchini Ujerumani. Makao makuu yapo mjini Wolfsburg katika jimbo la Saksonia Chini lakini ina viwanda katika sehemu nyingi za Ujerumani na nchi nyingi hadi Afrika, Asia na Amerika.
Kampuni ya Volkswagen ni pia mwenye makampuni ya Audi, Bentley, Bugatti, Lamborghini, Seat, Škoda na Scania. Ni kampuni kubwa ya kutengeneza magari katika Ulaya na ya tatu duniani. Imetangaza ya kwamba inalenga kuwa kampuni kubwa ya kutengeneza magari duniani kabisa.
Takwimu za biashara

Historia
Chanzo cha kampuni ilikuwa mnamo mwaka 1937. Wakati ule dikteta wa Ujerumani Adolf Hitler alitaka motokaa yenye bei nafuu kwa wananchi wa kawaida na "Volkswagen" ina maana ya "gari la wananchi" iliyoweza kubeba familia ya watu 4 na kutembea kwa mkasi wa 100 km/h. Muhandis Ferdinand Porsche aliombwa kutunga gari lenye bei ndogo lililoweza kupatikana kwa watu wengi wenye mishahara midogo. Kutokana na umbo lake limejulikana kwa jina la "Käfer" (ing. beetle yaani mdudu mwenye umbo la kangambili). Kiwanda kipya kilianzishwa mashambani karibu la boma la kale lililoitwa "Wolfsburg" likawa chanzo cha mji wa baadaye. Kiwanda kilikamilishwa mwaka 1939 miezi michache kabla ya mwazo wa Vita Kuu ya Pili ya Dunia. Kutokana na vita magari yaliyokusudiwa hayakujengwa badala yake modeli zilibadilishwa kwa matumizi ya kijeshi. Baada ya kushindwa kwa Ujerumani Wolfsburh ilikuwa chini ya utawala wa Kiingereza kwa miaka 4 na Waingereza walisita kwa muda kama wangeendeleza kiwanda au kuiuza. Lakini waliona modeli ya Volkswagen iliyoanza kutolewa sasa kwa idadi ndogo haikufaa waliwachia Wajerumani. Lakini katika miaka iliyofuata tangu Ujerumani ya Magharibi ilirudishwa hali ya kujitawala gari lilelile likawa ishara ya kurudishwa kwa nguvu ya kiuchumi. Mwaka 1955 tayari milioni 1 ya motokaa zenye umbo la dudu zilitembea barabarani. Mafanikio ya kampuni yaliendelea kwa kutoa modeli mpya na kubwa zaidi. Mnamo 1965 VW ilinunua kiwanda cha NSU - Audi na kampuni hii ilibuni aina za modeli kama Golf na Passat zilizouzwa baadaye tangu 1974 kama kizazi kipya cha VW baada ya mauzo ya VW-beetle kupungua. Model ya zamani iliendelea kutengenezwa katika viwanda huko Meksiko na Brazil.
Tangu 1986 VW iliendelea kunua makampuni mengine kama Seat ya Hispania, Skoda ya Ucheki na mengine. VW imeendelea kupanusha utengenezi wake hata nje ya magari ya familia. Siku hizi jumuiya ya makampuni chini ya VW inatengeneza magari ya mizigo, malori, magari ya michezo, magari yenye bei za juu na mengine.
Viungo vya Nje


Jamii:Makampuni ya Ujerumani
Jamii:Motokaa
Mwanga wa jua

Question: Kenya ilianza kutumia nishati jua mwaka upi?


Mwanga wa jua (au anga la jua; kwa Kiingereza sunlight au sunshine) ni mionzi isiyoonekana ya umeme ambayo hutolewa na jua. 
Kwenye dunia, mwanga wa jua huchujwa kupitia anga ya dunia iitwayo ya ozoni na ni dhahiri kwamba mchana, wakati jua lipo juu ya upeo wa macho, mionzi ya jua haitufikii moja kwa moja, huzuiwa na anga hiyo ya ozoni. 
Mwanga wa jua huchukua muda wa dakika 8.3 kufikia dunia kutoka kwenye uso wa jua.
Upande wa afya mionzi ya jua ina madhara lakini pia faida, kwa kuwa ni chanzo kikuu cha vitamini D3.
Tena mwanga wa jua ni muhimu katika usanisinuru, mchakato unaotumiwa na mimea na viumbehai vingine vya jamii hiyo kubadili nishati ya mwanga, kuwa ndani ya nishati ya kemikali ambayo inaweza kutumika kwa kuchochea shughuli za viumbe. 
Mwanga wa jua huweza kupimwa kwa kutumia kifaa kinachoitwa Kipimajua (kwa Kiingereza: sunshine recorder, pyranometa).

Jamii:Nishati
Jamii:Jua
Jiolojia

Question: Nani mwanzilishi wa somo la Jiolojia?


Jiolojia (kutoka Kigiriki γῆ ge „ardhi“ na λόγος logos „somo, mafundisho“ = "geologia" - kwa matamshi ya Kiingereza "jiolojia") ni fani ya sayansi inayochunguza maumbile ya dunia na tabia zake za kifizikia na kikemia. Inachungulia pia historia ya dunia na nguvu zinazoendelea kubadilisha maumbile ya dunia.
Neno "geologia" liliwahi kutumiwa mara ya kwanza mnamo 1778 na Mfaransa Jean-André Deluc (1727–1817). 
Jiolojia inatazama mawe na ardhi ikitafuta maelezo kwa umbo na tabia zake kuligana na kanuni za kisayansi.
Kuna masomo madogo ndani ya jiolojia kama vile:
Petrolojia ni elimu ya mawe na miamba
Mineralojia ni elimu ya madini
Jiolojia ya kihistoria ni elimu ya matokeo yaliyosababisha kutokea kwa mawe, miamba, milima na mabara jinsi yalivyo leo
Paleontolojia ni elimu ya visukuku (mabaki ya miili ya wanyama wa kale yaliyokuwa kama mwamba)
Hidrojiolojia ni elimu ya hali ya maji chini ya uso wa dunia
Volkenolojia ni elimu ya volkeno kwenye mabara au chini ya bahari
Aina za miamba
Jiolojia inachunguza hasa miamba na kutofautisha aina tatu kufuatana na misingi yake: 
Mwamba Moto-mwamba wa mgando au mwamba wa kivolkeno unajitokeza pale ambako magma au zaha (lava) inaganda.
Mwamba Tabaka-mwamba mashapo hutokea pale ambako miamba inavunjika na kusagwa katika mmomonyoko na mashapo yanakandamizwa kwa njia ya kanieneo ya mashapo ya juu hadi mashapo kuwa mwamba mapya.
Mwamba Geu-mwamba metamofia ni mageuzi ya miamba ya awali -ama ya kivolkeno au ya mishapo- kwa njia ya kanieneo kubwa sana na joto kali kuwa aina mpya ya mwamba. Metamofosi kwa kawaida hutokea katika kina kubwa.
Ardhi
Asili ya ardhi ni miamba iliyovunjikavunjika na kuchanganyika na mabaki ya mimea na wanyama waliooza. 
Picha

Maganda ya mwamba mashapo
Maganda ya mwamba mashapo yamekatika
Mwamba mashapo uliotokea kutokana na vipande vyeupe vya mwamba wa kale uliovunjika na kuchnganyika na mchanga mwekundu kwenye mlalo wa mtoni
"Zimbabwe Great Dyke": Kanda la mwamba wa kivolkeno unakata mwamba wa mashapo. Picha kutoka chombo cha angani. 
Ufukwe ni mahali pazuri kwa kazi ya mwanajiolojia
....mapango vilevile. 
Uso huu wa mwamba unamsimulia mwanajiolojia historia yake.
Uso huu wa mwaba nchini Ufaransa huonyesha madini ya mica. 
Nyundo kama hii ni chombo muhimu cha mwanajiolojia. 
Wanajiolojia hutumia kekee kama hii kutoboa mashimo na kutoa sampuli za mwaba kutoka chini ya uso wa ardhi. 
Sanduku hii inajaa sampuli ya miamba zilizotolewa ardhini kwa kekee.
Wanajiolojia hutazama mwamba wakitafuta madini. 
Ramani inaoyonyesha aina za ardhi na mwamba chini ya Bahari ya Kusini.
Ramani ya mabamba ya gandunia. 
Diageramu juu ya mlipuko wa volkeno chini ya bahari.

Viungo vya nje



*
Kamoya Kimeu

Question: Je,Kamoya Kimeu alizaliwa lini?

Kamoya Kimeu,  ( alizaliwa mnamo mwaka wa 1940) ni mmoja wa wachuma wa wa mabakaki ya kitambo (yaani fossil kwa lugha ya kimombo) waliofanikiwa sana duniani , pamoja na ushirikiano wake na wapaleontologia Meave Leakey na Richard Leakey walivumbua baadhi ya Akolojia muhimu zaidi. Kimeu alipata fuvu la homo habilis  fuvu lililokuwa linajulikana kama KNM ER 1813, na ni karibu mifupa kamili ya homo erectu]  iitwayo KNM-WT 15000 au Turkana Boy (pia inajulikana kama Nariokotome boy). Ana mabakai ya mamalia mbili za aina ya "Primates" kwa lugha ya Kiingereza ambazo zimatajwa baada yake: Kamoyapithecus hamiltoni  na Cercopithecoides kimeui.
Kimeu alianza kazi katika paleoanthropologia kama mfanyakazi wa Louis Leakey na Mary Leakey katika miaka ya 1950. Mwaka wa 1963 alijiunga na kundi la Richard Leakey, huku akiandamana naye hadi Mto Omo na Ziwa Rudolf (sasa Ziwa Turkana) mwaka wa 1967. Akawa kwa haraka msaidizi wa Richard Leakey's right-hand man, na alichukua udhibiti wa shughuli katika shamba ya Leakey wakati ambao alikuwa hayupo. Mwaka wa 1977 Msimamizi wa Majumba ya makumbuso au museums ukipenda wa Taifa la Kenya maeneo yote ya kabla ya historia (prehistoric) nchini Kenya.
Marejeo

Tazama Pia
Orodha ya fossila sites (na zilizounganishwa directory)
Orodha ya hominina (hominid) fossils (na picha)

Jamii:Waakolojia nchini Kenya
Jamii:Wapalentologia nchini Kenya
Jamii:Paleoanthropologists
Jamii:Waliozaliwa 1940
Jamii:Watu walio hai
Abdullah bin Faisal Al Saud

Question: Je,Abdullah bin Faisal Al Saud alizaliwa mwaka upi?



Khalid
Muhammad
Abdul Rahman
Talal
Saud
Sultan *Bandar
Turki
Sultana
Faisal




Abdullah bin Faisal Al Saud (1922 - 8 Mei 2007) alikuwa mtoto wa kwanza wa Mfalme wa Saudia, Faisal ibn Abdul Aziz, na Sultana, binti Ahmad ibn Muhammad kutoka katika familia yenye ushawishi mkubwa wa al-Sudairi familia ya Najd.
Kazi
Alianza huduma yake ya kiserikali kama Makamu wa Mfalme wa Hejaz mara nyingi akiwa Waziri Msaidizi wa Masuala ya Nje ya Ufalme wakati akiwa na baba yake, Mfalme Faisal, katika safari yake ya kimataifa. Aliwahi kuhudumu pia kama Waziri wa Afya kutoka 1949-1950 na kama Waziri wa Mambo ya Ndani 1951-1959.
Abdullah baadaye alistaafu kutoka siasa ili kuzingatia maslahi ya biashara yake, inayojulikana kwa sana ikiwa ni Al Faisaliah Group ambayo ni miongoni mwa himaya za biashara za Saudia za mseto. Alikuwa Mwenyekiti wa shirika la msaada maarufu la King Faisal Foundation, pia alikuwa mshairi.
Kazi zake.
Machapisho yake yamehakikiwa sana; hayo ni pamoja na:
Mahrum: Min Wahye al Hirman
Nyoka-maji

Question: Je,nyoka inaweza ishi kwa takriban miaka ngapi?


Nyoka-maji ni nyoka wasio na sumu wa jenasi Lycodonomorphus katika familia Lamprophiidae. Kuna nyoka-maji katika jenasi Grayia wa familia hiyo hiyo pia, lakini nyoka hawa ni warefu zaidi mara mbili. Na pia tena kuna nyoka-maji katika familia Colubridae.
Spishi hizi ni fupi kiasi, sm 70 kwa kipeo lakini sm 35-60 kwa kawaida. zina mkia mfupi, kichwa kidogo na macho madogo. Rangi yao ni nyeusi, kijivu, kahawia, hudhurungi, kahawia-zeituni au kijani-zeituni juu na mara nyingi njano au machungwa chini.
Nyoka-maji huishi majini na hula vyura na samaki wadogo.
Nyoka hawa hawana sumu na kwa hivyo wanaweza kukamatwa bila hatari.
Nyoka-nyumbani
Spishi moja, nyoka-nyumbani mweusi (Lycodonomorphus inornatus) ni tofauti na spishi nyingine za jenasi hii. Haiishi majini na inaweza kuingia nyumba. Hula mijusi, nyoka wengine na wagugunaji wadogo. Nyoka huyu ni mrefu kuliko wenzake, hadi sm 130.
Spishi
Lycodonomorphus bicolor, Nyoka-maji wa Ziwa Tanganyika (Lake Tanganyika water snake)
Lyocodonomorphus inornatus, Nyoka-nyumbani Mweusi (Black house snake)
Lycodonomorphus laevissimus, Nyoka-maji Tumbo-kijivu (Dusky-bellied water snake)
Lycodonomorphus leleupi, Nyoka-maji Tumbo-jeusi (Black-bellied water snake)
Lycodonomorphus mlanjensis, Nyoka-maji wa Mlanje (Mlanje water snake)
Lycodonomorphus obscuriventris, Nyoka-maji wa Msumbiji (Floodplain water snake)
Lycodonomorphus rufulus, Nyoka-maji Kahawia (Brown water snake)
Lycodonomorphus subtaeniatus, Nyoka-maji wa Kongo (Congo white-bellied water snake)
Lycodonomorphus whytii, Nyoka-maji wa Whyte (Whyte's water snake)
Picha

Nyoka-nyumbani mweusi
Nyoka-maji kahawia

Marejeo
Spawls, S., Howell, K., Drewes, R. & Ashe, J. (2002) A field guide to the Reptiles of East Africa. Academic Press, San Diego, CA, USA.
Viungo vya nje


Jamii:Nyoka
Machansela wa Ujerumani

Question: Nani rais wa kwanza wa Ujerumani?


Chansela wa Ujerumani (kwa Kijerumani: Bundeskanzler, katika fasihi: chansela wa shirikisho) ni kiongozi wa serikali ya Shirikisho la Jamhuri ya Ujerumani. Chansela wa Ujerumani huchaguliwa na jopu la wabunge wa shirikisho hilo la Ujerumani (Bundestag).
Chansela wa sasa wa Ujerumani ni Angela Merkel wa chama cha (CDU), ambaye ni mwanamke wa kwanza kuchaguliwa katika nafasi hiyo ya Uchansela.
Bundeskanzler (tangu 1949)
Orodha ya Machansela tangu 1949
Konrad Adenauer (CDU), 1949-1963
Ludwig Erhard (CDU), 1963-1966
Kurt Georg Kiesinger[1] (CDU), 1966-1969
Willy Brandt[1] (SPD), 1969-1974
Helmut Schmidt (SPD), 1974-1982
Helmut Kohl (CDU), 1982-1998
Gerhard Schröder[1] (SPD), 1998-2005
Angela Merkel (CDU), 2005-
Tazama pia
Marais wa Ujerumani
Marejeo



Jamii:Siasa ya Ujerumani
Jamii:Serikali Kuu
Kinyarwanda

Question: Je,lugha rasmi ya nchi ya Rwanda ni ipi?

Kinyarwanda ni lugha ya Kibantu ambayo ni lugha rasmi nchini Rwanda. Kuna wasemaji pia katika Uganda kusini na sehemu za mashariki za Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo. Jumla ya wasemaji hukadiriwa kuwa mnamo milioni 7.
Wasemaji wa Kinyarwanda na Kirundi wanasikizana bila matatizo.
Mifano
amakuru = Hujambo - hamjambo
Muraho = Habari gani?
Wiriwe = Habari za mchana
ndagukunda = Nakupenda
murakoze = asante
vuba = haraka
kuririmba = kuimba
kurya = kula
icyayi = chai
Umugabo = mwanaume
Umugore = mwanamke
Umwana = mtoto / mwana
Viungo vya nje



Jamii:Rwanda
Jamii:Lugha za Kibantu
Korea Kusini

Question: Je,Korea ina idadi ya watu wangapi?



Korea ya Kusini (jina rasmi: Jamhuri ya Korea) ni nchi ya Asia ya Mashariki iliyopo kusini mwa rasi ya Korea.
Upande wa kaskazini imepakana na Korea ya Kaskazini. Korea zote mbili zilikuwa nchi moja hadi mwaka 1945 chini ya utawala wa kikoloni wa Japani.
Ng'ambo ya bahari iko Uchina upande wa magharibi na Japani upande wa kusini-mashariki.
Mji mkuu, pia mji mkubwa, ni Seoul ambako karibu nusu ya wakazi wote huishi ama mjini ama katika mazingira yake. Seoul ni kati ya miji muhimu ya biashara na uchumi kimataifa.
Historia
Utamaduni wa Korea ni kati ya zile za kale zaidi duniani. 
Tangu maungano ya kitaifa ya Korea yote mwaka 668 KK ilikuwa nchi moja hadi mwaka 1910 ilipofanywa koloni la Japani. 
Uhuru baada ya mwaka 1945 ulifuatwa na mgawanyiko wa nchi na kuundwa kwa Korea Kusini. 
Awali ilikuwa nchi maskini yenye uchumi wa kilimo, lakini iliendelea kuwa nchi ya viwanda iliyofaulu kusogea mbele na kujenga demokrasia imara.
Siku hizi imekuwa moja ya nchi tajiri ya Asiaː ina nafasi ya 13 duniani kati ya mataifa matajiri. Iko kati ya nchi kumi duniani zinazouza bidhaa nyingi nje. 
Hali ya maisha ni ya juu na viwanda vyake vinatengeneza bidhaa za kisasa kabisa kama motokaa, meli, mashine, vifaa vya kompyuta na nyinginezo.
Miji

Mikoa
Kuna mikoa tisa nchini Korea Kusini, zikiwemo:
Chungcheongbuk-do
Chungcheongnam-do
Gangwon-do
Gyeonggi-do
Gyeongsangbuk-do
Gyeongsangnam-do
Jeju-do
Jeollabuk-do
Jeollanam-do
Watu
Wakazi karibu wote (99 %) ni Wakorea asili. Wachina ni 1.8 %, lakini wengi wao wana asili ya Korea.
Idadi ya watu inaelekea kupungua kutokana na uzazi kuwa wa nadra mno (watoto 9 kwa watu 1,000ǃ).
Lugha rasmi na ya kawaida ni Kikorea.
Dini
Kiasili watu wa Korea walifuata dini ya jadi iliyoheshimu mapepo mbalimbali na kutoa sadaka kama njia za kuyapatanisha.
Tangu karne ya 4 Ubuddha uliingia kutoka China ukawa dini rasmi. 
Ukonfusio ulifuata tangu karne ya 13. 
Ukristo ulingia pia kutoka China ukaanza kukua zaidi tangu karne ya 19. 
Siku hizi takriban nusu ya Wakorea wa kusini wasema hawana dini. Sehemu kubwa wanakadiriwa kuwa wafuasi wa Konfusio lakini hawajiiti "wanadini".
Ukristo ni kundi kubwa la kidini ukiwa na 29 % za Wakorea wa Kusini, wakiwemo Waprotestanti (18.3 %) na Wakatoliki (10.9 %). Wabuddha ni kama 22.8 %. Kuna pia wafuasi wachache wa dini nyingine mbalimbali.
Tazama pia
Orodha ya nchi kufuatana na wakazi
Viungo vya nje

Transclusion error: {{En}} is only for use in File namespace. Use {{lang-en}} or {{en icon}} instead.  portal from the KOIS government agency; tovuti rasmi



 DefenceTalk





 summary of past/current American policy towards Korea
 data as of Juni 1990
 official site
 directory category
 official Raisial site
 operated by Korea National Tourism Organization

 directory category









Jamii:Nchi za Asia
Simu

Question: Simu ya Mkononi ilizinduliwa na nani?




Simu (kutoka Kiarabu سیم, sim, inayomaanisha "waya") ni chombo cha mawasilianoanga kinachotumia umeme. 
Matumizi ya simu ni kwa ajili ya watu wawili walio katika sehemu mbili tofauti kuongea. 
Awali simu ilihitaji iunganishwe na nyaya, lakini leo hii inaweza kutumia redio. Hiyo inaitwa nyayatupu, siwaya au simu bila waya.
Historia
Watu wengi wanaamini kuwa simu iligunduliwa mnamo 1876 na Alexander Graham Bell,[1] Mskoti mwenye umri wa miaka 29 aliyeishi nchini Marekani. Lakini Mwitalia Antonio Meucci alianzisha matumizi ya simu toka mwaka wa 1871 hukohuko Marekani. 
Tangu mwishoni mwa karne ya 20 kuna aina mpya ya simu iliyoenea ambayo ni simu ya mkononi. Ingawa haistahili kweli kuitwa tena "simu" kwa maana asilia kwa sababu hakuna simu, ni aina ya mtambo wa mawasiliano uliosambaa haraka sana. 
Katika nchi nyingi za Afrika simu hizi zina faida ya pekee kwa sababu zinaruhusu mawasiliano hata pale ambako nyaya za Posta hazifiki.
Namba za simu
Kila simu inapaswa kuwa na namba ya pekee ikiunganishwa katika mtandao wa simu. Isipokuwa ofisi au kampuni inaweza kuwa na namba moja kwa simu zake zote halafu maungio ya simu ya ndani ambako ama mtu au mtambo unaunganisha simu za ndani na mtandao wa nje.
Kwa kawaida mtandao wa simu ndani ya nchi inagawiwa kwa maeneo. Maeneo haya yanaweza kugawiwa tena hadi ngazi ya mtandao wa mahali. Kila eneo linafikiwa kupitia namba ya eneo; ndani ya eneo inatosha kutumia namba ya simu yenyewe.
Mfano: simu ya namba 556677 iko mjini Dar es Salaam. Namba ya eneo la Dar es Salaam ni 022. Kufikia simu hii ndani ya eneo la Dar es Salaam inatosha kupiga 556677. Mtu anayetaka kuipigia kutoka Dodoma au Arusha anatangulia namba ya eneo na kupiga 022-556677.
Simu za mkononi huunganishwa katika mtandao mkubwa wa kitaifa kufuatana na kampuni inayotoa huduma kama vile Airtel, TIGO au TTC yenye mtandao wake wa pekee. Kwa teknolojia bila waya hakuna haja ya ugawaji wa kieneo. Lakini kwenye simu hizi ni lazima kutumia pia namba ya mtandao muda wote. Kwa kupiga simu ya kawaida kutoka simu ya mkononi ni lazima kutumia muda wote namba ya kieneo hata kama mwenye kupiga yuko mji uleule maana mitandao ni tofauti. 
tazama pia: Namba za simu Tanzania

Marejeo

Viungo vya nje

Jamii:Mawasiliano
Jamii:Simu
Jamii:Teknolojia
Daraja la Umoja

Question: Daraja kubwa zaidi Kenya ni gani?



Daraja la Umoja (kwa Kiingereza: Unity Bridge) ni daraja la kuvukia mto Ruvuma linalojengwa kwa shabaha ya kuunganisha nchi mbili za Tanzania na Msumbiji. 
Mahali pa daraja ni takriban km 240 kutoka mdomo wa mto Ruvuma kati ya mkoa wa Mtwara, wilaya ya Nanyumbu na mkoa wa Cabo Delgado, wilaya ya Mueda upande wa Msumbiji. 
Kijiji cha Mtambaswala katika kata ya Masuguru kinachofikiwa kutoka Masasi kupitia Nangomba kiko karibu na daraja upande wa Tanzania.
Daraja hili linatajwa pia kama "Daraja la Umoja 1" kwa kulitofautisha na daraja lingine takriban kilomita 330 upande wa mashariki katika Mkoa wa Ruvuma linaloitwa Daraja la Umoja 2.
Wazo la ujenzi wa daraja hili lilitolewa tangu mwaka 1975 na Marais wa nchi hizo mbili, ambao walikuwa hayati Julius Kambarage Nyerere wa Tanzania na hayati Samora Machel wa Msumbiji.
Wazo hilo lilijumuishwa rasmi katika Mkataba wa Ushirikiano uliosainiwa mwezi Septemba 1975.[1] Mkutano huo pia ulihudhuriwa na Balozi wa Tanzania nchini Msumbiji Pastory Ngaiza na Balozi wa Msumbiji nchini Tanzania, Zacaria Kupele.
Kikao hicho kilipokea taarifa nzima ya mradi kutoka kwa wataalamu wa pande zote mbili, taarifa hizo zilielezea kukamilika kwa mradi huo ambao hadi unakamilika uligharimu kiasi cha dola milioni 27.5 sawa na Sh bilioni 35.
Makatibu wakuu hao pamoja na wataalamu walikagua eneo la daraja kujionea hali halisi ya kazi iliyofanywa na mkandarasi huyo. Baada ya ukaguzi huo Katibu Mkuu wa Wizara ya Miundombinu injinia Omar Chambo alisema kazi zote muhimu zimekamilika kwa wakati na kwa mujibu wa mkataba. 
Daraja la Umoja lina urefu wa mita 720 na upana wa mita 13.5. Pia, ilielezwa kuwa daraja lina upana huo unajumuisha mita 6.5 kwa ajili ya magari na mita 1.5 ya mabega ya barabara kwa watembea kwa miguu kila upande. Kilomita tano kila upande wa daraja zimejengwa kwa kiwango cha lami na kukamilika.
Hali halisi ujenzi haukuanza hadi mwaka 2005, daraja likafunguliwa tarehe 12 Mei 2010.
Hadi mwaka 2018 daraja halikuunganishwa vizuri na mitandao ya barabara yaani upande wa Tanzania kuna kilomita 7 za lami halafu ni kilomita 60 barabara ya vumbi hadi kufikia tena barabara ya lami huko Nangomba. Upande wa Msumbiji kilomita 5 pekee za lami halafu njia ya vumbi. Kuna mipano ya kujenga kilomita 150 za barabara ya lami kutoka daraja hadi Mueda[2]. 
Marejeo



U
U
U
Jamii:Mto Ruvuma
Kaunti ya Isiolo

Question: Gavana wa kwanza kaunti ya Marsabit ni nani?


Kaunti ya Isiolo ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010. 
Imepakana na Kaunti za Marsabit, Samburu, Meru, Laikipia, Garissa, Tana River na Wajir. Mpaka wake na Kaunti ya Meru umekuwa na utata tangu kaunti zianzishwe[1].
Makao makuu yako Isiolo. Mji huo umepangiwa kuwa mji wa raha katika mradi wa LAPSSET. 
Jiografia
Kaunti ya Isiolo ina maeneo makavu na nusu kavu. Mvua hunyesha mara kwa mara. 
Mto Ewaso Ng'iro (Kaskazini) hupitia katika kaunti hii[2]. 
Utawala
Kaunti ya Isiolo imegawanywa katika kaunti ndogo zifuatazo[3]:

Tazama pia
Orodha ya mito ya kaunti ya Isiolo
Marejeo

Viungo vya nje


Coordinates: 

Jamii:Kaunti za Kenya
Jamii:Kaunti ya Isiolo
Kisukari

Question: Chanzo kikuu cha kisukari ni gani?

Kisukari au bolisukari (jina la kitaalamu: diabetes mellitus) ni ugonjwa unaoonyesha viwango vikubwa vya glukosi katika damu. Sababu yake ni uhaba wa homoni ya insulini mwilini au upungufu wa uwezo wa mwili wa kukubali insulini.
Dalili za kisukari ni
kukojoa kupita kiasi cha kawaida
kiu kubwa
kuona vibaya na matatizo ya macho hadi kuwa kipofu
kuchoka haraka
vidonda vinavyopoa polepole mno, hasa kwenye miguu, hadi kupotewa na viungo
Watu wachache huzaliwa na uhaba wa insulini. Walio wengi wana udhaifu fulani unaokuwa hatari kutokana na aina za vyakula na maisha ya kila siku. Kutumia sukari nyingi pamoja na mafuta mengi katika chakula na vinywaji, kukosa mazoezi ya mwili (kwa watu wenye kazi ofisini), kunywa pombe nyingi na kuvuta sigara huongeza hatari ya kushika kisukari kuanzia baada ya miaka ya ujana.
Ugonjwa wa kisukari husababishwa na kongosho (kwa Kiingereza "pancreas") kutoweza kutoa kiwango cha insulini mwilini kinachofaa. Pia yaweza kuwa mwili haufanyi kama unavyotarajiwa kufanya insulini ikifika sehemu ile ya mwili.
Kuna aina tatu za bolisukari:
Moja ni wakati kongosho imeshindwa kutengeneza insulini kiwango kizuri cha kudhibiti sukari mwilini
Aina ya pili ni wakati mwili unakataa kudhibiti sukari hata insulini ikitengenezwa na kongosho
Aina ya tatu ni bolisukari ambayo huathiri wanawake wajawazito ambao hupata kwamba kiwango cha sukari miilini mwao kimekwenda juu hata kama hawana historia ya aina hii.
Takwimu zadhihirisha kwamba mwaka 2015, watu milioni 415 duniani kote walikuwa na bolisukari[1]. Kisukari aina ya 2, yaani miili yao ilikataa kudhibiti sukari hata baada ya kongosho kutoa insulini, ilichangia asilimia tisini[2][3]. Hao ni asilimia 8.3 za watu wazima wote[3], wakiwemo wanaume na wanawake kwa uwiano sawa[4]. Mwelekeo ni wa kuongezeka zaidi na zaidi.[5]
Kisukari kinazidisha hatari ya kufa mapema walau mara mbili. Katika miaka 2012-2015, watu milioni 1.5 hadi 5.0 walifariki kila mwaka kutokana na kisukari.[1]
Hasara ya kiuchumi mwaka 2014 ilikadiriwa kuwa dola bilioni 612.[6]

Kinga na tiba
Unapotaka kujikinga na bolisukari, inafaa ule lishe bora, ufanye mazoezi, udhibiti uzani wako na usitumie sigara wala pombe.
Walio na shida ya kisukari wafaa kudhibiti shinikizo la damu pamoja na kuangalia miguu yao vizuri. Kuna viatu maalumu za kuvalia kwa walio na bolisukari.
Kwa walio na bolisukari aina ya kwanza, tiba ni kupokea sindano za insulini. Walio na aina ya pili ya bolisukari waweza kutibiwa kwa insulini au hata dawa nyingine. Wanawake walio na aina ya tatu ya bolisukari hupata kwamba bolisukari yao yaisha pindi tu wanapozaa.
Tazama pia
Kisukari aina ya 2
Tanbihi

Viungo vya nje


Jamii:Tiba
Jamii:Magonjwa
Lombardia

Question: Eneo la Lombardia lina ukubwa gani?



Lombardia ni mkoa wa Italia. Ndio mkoa wenye watu wengi zaidi. 
Unaongoza kwa utajiri kati ya mikoa yote ya Ulaya.
Mji mkuu wake ni Milano.
Tazama pia
Mikoa ya Italia
Viungo vya nje
(in Italian) 

Jamii:Mikoa ya Italia
Steven Kanumba

Question: Steven Kanumba alizaliwa katika wilaya gani?


Steven Charles Kanumba (alizaliwa tarehe 8 Januari 1984, Shinyanga - alikufa tarehe 7 Aprili 2012) alikuwa msanii wa maigizo na filamu kutoka nchini Tanzania. Katika historia ya tasnia ya filamu nchini Tanzania, Kanumba ndiye aliyekuwa msanii wa kwanza nchini kufanya kazi nje ya nchi na kuweza kuwavuta wageni kutoka nchi mbalimbali kuja kuigiza Tanzania. Hasa walikuwa Wanigeria kama vile Mercy Johnson, Emmanuel France, Nkiru Silvanus, Ramsey Nouah, na wengine wengi tu. Kanumba pia ameweza kuwaleta waongozaji filamu kadhaa was Kinigeria nchini.
Maisha
Steven alianza   masomo yake katika shule ya msingi yaBugoyi, na kuendela na masomo ya sekondari huko Mwadui na baadae kupata uhamisho katika shule moja jijini Dar es Salaam iitwayo Dar Christian Seminary. Alivyomaliza kidato cha nne akaendelea na masomo ya kidato cha tano na sita katika shule ya sekondari ya Jitegemee ilioko huko huko Dar es salaam.
Shughuli za uigizaji
Kanumba ameanza shughuli za kuigiza miaka mingi kwenye miaka ya "90". Ila kufahamika zaidi alianza mwaka 2002 mara tu baada ya kujiunga na kundi la sanaa ya maigizo maarufu kama Kaole Sanaa Group.



Hivi sasa amejibebea umaarufu mkubwa nchini Tanzania na amekuwa kipenzi cha wengi na amekubalika karibuni nchi zote za Afrika Mashariki na maziwa makuu.
Kwa sasa ameanza kutangaza sanaa nchi za Afrika ya Magharibi ikiwemo Nigeria na pia Wanigeria wamependezewa na uigizaji wake hivyo kushirikiana pamoja naye katika filamu kadha wa kadha.
Filamu ambazo wameshawahi kushirikiana pamoja ikiwemo na ile ya Dar to Lagos, She is My Sister na nyingine ambazo bado zinajengwa.
Filmografia
Televisheni
Jahazi
Dira
Zizimo
Tufani
Sayari
Taswira
Gharika
Baragumu
Filamu

Marejeo


Jamii:Watunzi wa Filamu Tanzania
Jamii:Waandaaji Filamu za Tanzania
Jamii:Waliozaliwa 1984
Jamii:Waigizaji filamu wa Tanzania
Jamii:Waliofariki 2012
Jiografia

Question: Je, somo la biokemia linafunzwa katika nchi za Saudia?


Jiografia ni somo la Dunia na vipengele vyake, wakazi wake, na maajabu yake.[1]
Neno la Kiswahili jiografia linafuata matamshi ya Kiingereza ya neno la Kigiriki "γεωγραφία", geo-grafia kutoka gê "dunia" na graphein "kuandika". Lina maana ya "kuandika kuhusu Dunia". Neno hili lilianza kutumiwa kwa mara ya kwanza na mwanasayansi Eratosthenes (276-194 KK).
Sehemu za jiografia ni vitu kama mabara, bahari, mito na milima. Wakazi wake ni watu wote na wanyama waishio juu yake. Maajabu yake ni vitu vinavyotokea kama vile maji kujaa na kupwa, upepo, na tetemeko la ardhi.
Nchi za Afrika
Afrika ya Mashariki
Burundi
Eritrea
Jibuti
Kenya
Komoro
Rwanda
Shelisheli
Somalia
Tanzania
Uganda
Uhabeshi (Ethiopia)
Sudan Kusini
Afrika ya Kati
Gabon
Guinea ya Ikweta
Jamhuri ya Afrika ya Kati
Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Jamhuri ya Kongo
Kamerun
Sao Tome na Principe
Afrika ya Kaskazini
Algeria
Libya
Misri
Moroko
Sahara ya Magharibi
Sudan
Tunisia
Afrika ya Kusini
Angola
Botswana
Lesotho
Malawi
Mauritius
Msumbiji (Mozambiki)
Namibia
Afrika Kusini
Uswazi (Swaziland)
Zambia
Zimbabwe
Afrika ya Magharibi
Benin
Burkina Faso
Chadi
Cabo Verde
Ivory Coast
Gambia
Ghana
Guinea
Guinea Bisau
Liberia
Mali
Mauritania
Niger
Nigeria
Senegal
Sierra Leone
Togo
Nchi za Amerika ya Kaskazini
Kanada
Marekani (Maungano wa Madola ya Amerika)
Meksiko (Maungano a Madola ya Mexiko)
Nchi za Amerika ya Kati
Nchi za barani
Belize
Guatemala
Honduras
El Salvador
Nikaragua
Kosta Rika
Panama
*(Meksiko mara nyingi huhesabiwa katika Amerika ya Kati kwa sababu za kiutamaduni)
Nchi za visiwa vya Karibi
Antigua na Barbuda
Bahamas
Barbados
Dominica
Jamhuri ya Dominika
Grenada
Haiti
Jamaika
Kuba
Saint Kitts na Nevis
Saint Lucia
Saint Vincent na Grenadini
Nchi za Amerika ya Kusini
Argentina
Bolivia
Brazil
Chile
Ekuador
Guyana
Guyana ya Kifaransa
Kolombia
Paraguay
Peru
Surinam
Uruguay
Venezuela
Nchi za Asia
Asia ya Kati
Afghanistan
Kazakhstan
Kirgizistan
Mongolia
Tajikistan
Turkmenistan
Usbekistan
Asia ya Kaskazini
Siberia (sehemu ya Urusi)
Asia ya Mashariki
Uchina (pamoja na Taiwan)
Japani
Korea Kaskazini
Korea Kusini
Asia ya Kusini-Mashariki
Brunei
Indonesia
Kamboja
Laos
Malaysia
Myanmar (zamani iliitwa Burma)
Philippines
Singapur
Thailand (zamani iliitwa Siam)
Timor Mashariki
Vietnam
Asia ya Kusini
Bangladesh
Bhutan
Uhindi (au India)
Maledivi
Nepal
Pakistan
Sri Lanka (zamani iliitwa Ceylon)
Asia ya Magharibi
Armenia
Azerbaijan
Georgia
Irak
Israel
Yordani
Libanon
Palestina
Shamu (au: Syria)
Uajemi (au Iran au Persia)
Uturuki
Bara Arabu
Bahrain
Kuwait
Muungano wa Falme za Kiarabu
Oman
Qatar
Saudia
Yemen
Nchi za Ulaya
Nchi za Oceania
Mfumo wa jua na sayari zake
Jua
Utaridi [2]
Zuhura (Ng'andu)
Dunia (Ardhi)
Mirihi (Meriki - Mars)
Mshtarii [3]
Zohari [4]
Uranus[5]
Neptun[6]
Tazama pia

Jamii:Nchi
Orodha ya nchi kufuatana na wakazi
Tanbihi

Viungo vya nje


Jamii:Jiografia
Jamii:Sayansi
Vita kati ya Irak na Uajemi

Question: Rais wa Uajemi mwaka wa 1988 alikuwa nani?


Vita kati ya Irak na Uajemi ilitokea kuanzia Septemba 1980 hadi Agosti 1988. Ilipiganiwa kati ya majeshi ya nchi jirani za Irak na Uajemi (Iran) ikisababisha vifo vya watu milioni moja na kuishi bila mshindi. Iliitwa pia "Vita ya ghuba" kutokana na ghuba ya Uajemi ambako nchi zote mbili zinapakana na baadaye illitwa pia "vita ya kwanza ya ghuba" kutokana na vita za Marekani dhidi ya Irak zilizofuata baadaye.
Vita ilianza kwa mashambulio ya Irak dhidi ya Uajemi. Dikteta Saddam Hussein wa Irak alitaka kutumia nafasi ya kudhoofishwa kwa jeshi la Uajemi baada ya mapinduzi ya mwaka 1979. Mwaka ule serikali ya shah ya Uajemi ilipinduliwa na harakati iliyoongozwa na kiongozi Mwislamu Ruhollah Khomeini na maafisa wengi wa jeshi la shah ama waliuawa au kukimbia nchi. Saddam Hussein alilenga kushika utawala juu ya Shat al Arab ambayo ni mdomo wa mito Frati na Hidekeli kwenye ghuba ambako mizigo ya mafuta ya petroli ya Irak inapaswa kupita ikiuzwa nje. Alilenga pia kutwaa sehemu za Uajemi zilizokuwa na wasemaji wa lugha ya Kiarabu na sehemu hizi zinaitwa Khuzistan; Saddam alidai ya kwamba ilikuwa eneo la Kihistoria ya Irak iliyokamatwa na Uajemi.
Mwanzoni Wairaki walifaulu kuteka maeneo karibu na mpakani upande wa Uajemi lakini serikali mpya ya Kiislamu iliweza kutuma wanamigambo hasa vijana wengi ambao walikuwa tayari kufa hata kama hawakufundishwa kazi ya askari. Mtindo huu ulirudisha Wairaki nyuma lakini ulikuwa pia sababu ya kwamba Waajemi wengi walikufa kushinda Wairaki. Ila tu Uajemi ni nchi yenye watu wengi zaidi na Waajemi wengi walikuwa tayari kwa kifo kwa sababu waliona ya kwamba nchi yao ilishambuliwa. Viongozi wa kidini walitangaza ya kwamba ilikuwa wajibu wa kidini kushika silaha.
Nchi za nje kama Marekani zilihofia mapindizi ya Kiislamu zikasaidia Irak kwa silaha na habari kama picha kutoka vyombo vya angani. Vita hii ilikuwa maarufu kwa sababu Irak ilitumia silaha marufuku kama gesi ya sumu.
Vita iliendelea ingawa Umoja wa mataifa ilisihi pande zote mbili kumaliza mauaji. Mwishowe walipatana kusimamisha mapigano na kurudi kwa mipaka ya kimataifa kwa sababu ya uchovu na uharibifu mkubwa kwenye pande zote mbili.


Wanajeshi wa Uajemi wakivaa kinga dhidi ya silaha za sumu
Makaburi wa wafu wa vita mjini Yazd (Uajemi)
Wanajeshi wa Iraki waliojisalimisha mjini Khoramshahr

Marejeo ya Nje

Jamii:Uajemi
Jamii:Iraq
Jamii:Vita
Hali ya hewa

Question: Je,chombo cha kupima mvua inaitwa vipi?


Hali ya hewa (pia: halihewa) ni namna ya kutaja yale yanayotokea katika sehemu ya chini ya angahewa juu ya uso wa dunia katika eneo fulani na wakati fulani. 
Hali hizi hutofautishwa kulingana na upepo, halijoto, mawingu, unyevuanga, kanieneo, mnururisho wa jua, uvukizaji na kadhalika.  
Athari muhimu zaidi katika mabadiliko ya halihewa ni mzunguko wa angahewa unaotawaliwa na nishati ya mnururisho wa jua na uwiano wa kanieneo katika sehemu mbalimbali za angahewa.
Tabia muhimu za halihewa hutokea kama upepo, dhoruba, kimbunga, radi, mvua, theluji na baridi au joto zikiathiri maisha ya binadamu.
Hali ya hewa inaenda sambamba na tabianchi yaani, kama ni ya joto au baridi, bichi au yabisi. Mabadiliko ya hali ya hewa hurahisisha maisha au kuongeza ugumu wake, hasa kama mabadiliko yanavuruga kukua kwa mimea kwa njia ya ukame au mafuriko.
Watu hujenga makao na kuvaa nguo kulingana na halihewa na kwa njia hiyo tabianchi imekuwa nguvu ya kufinyanga utamaduni wa watu.
Meterolojia kama elimu ya hali ya hewa
Sayansi ya metorolojia huifanyia halihewa utafiti kwa kupima hali mbalimbali hadi kutabiri mabadiliko yanayokuja karibuni. 
Sayansi hii inafundishwa kwenye vyuo vikuu na siku hizi kila nchi huwa na idara ya serikali inayoangalia hali ya hewa, kwa mfano Idara ya Metorolojia Kenya au Mamlaka ya Hali ya Hewa Tanzania.
Hali ya hewa na utamaduni
Hali ya hewa hutazamwa tofauti katika tamaduni na nchi mbalimbali. Katika Afrika penye hatari ya ukame kwa kawaida mvua hutazamwa kama baraka; lakini Ulaya penye mvua nyingi watu hufurahia jua na watoto wanaweza wakaambiwa: "Usipomaliza chakula kwenye sahani yako mvua itanyesha" (msemo wa Kijerumani). 
Viungo vya Nje
Kituo cha Anga cha Kimataifa

Question: Kituo cha kwanza cha televisheni nchini Kenya kinaitwaje?


Kituo cha Anga cha Kimataifa (kwa Kiingereza International Space Station, ISS) ni satelaiti inayozunguka Dunia katika anga la nje kwenye umbali wa takriban kilomita 400. ISS ilianzishwa kutokana na mapatano baina ya mamlaka za usafiri wa angani za NASA (Marekani), Roskosmos (Urusi), ESA (Umoja wa Ulaya), Japani na Kanada. 
Ujenzi wa kituo
Kilianza kujengwa kwa kuunganisha sehemu zilizobebwa angani kwa roketi tangu Novemba 1998. Sehemu ya kwanza ilikuwa kitengo cha Kirusi chenye injini na nafasi ya kutunza fueli ikafuatwa na vitengo viwili kutoka Marekani na Urusi vyenye nafasi ya kukaliwa na wanaanga. Sehemu zilizofuata na kuunganishwa na kiini hiki zilibebwa kwa feri ya anga Space Shuttle ya Marekani na roketi za Kirusi. Tangu mwisho wa mradi wa Space Shuttle safari zote zinategemea roketi za Kirusi. 
Tangu mwaka 2011 ukubwa wake ni mnamo mita 110 x 100 x 30. Kinazunguka Dunia kila baada ya dakika 92. Kuna mpango wa kuongeza kitengo cha Kirusi cha maabara katika mwaka 2019. 
Tangu mwaka 2000 kinakaliwa na timu za wanaanga 2-3 wanaokaa kwa zamu za miezi kadhaa hadi kubadilishwa na kundi jipya. Mwanaanga mmoja huteuliwa kukaa kwa muda zaidi. Timu ya kwanza ya wanaanga (Warusi 2 na Mwamerika 1) ilifika mwaka 2000. 
Mipango ya kuondoa kituo kwenye anga
Kwa sasa imepangwa kutumia kituo hadi mwaka 2024. Imepangwa kuangusha kituo duniani kwa kulenga kwenye maeneo ya kusini ya Bahari ya Pasifiki. Kuna uwezekano kutumia vyombo vya anga vinavyosukuma kituo kuelekea panapotakiwa.
Shughuli kwenye ISS
Kusudi kuu la kituo ni kuwa na maabara katika anga la nje. Katika mazingira yasiyo na graviti kuna nafasi ya kufanya majaribio mengi katika fani za biolojia, fizikia, kemia, tiba na astronomia. Kituo hiki kinabeba vifaa vinavyopima mnururisho wa mialimwengu (ing. cosmic rays) au mabadiliko ya nuru ya Jua.
Viungo vya nje



jamii:Chombo cha angani‎
Kampuni ya Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki

Question: Je, Karl Peters alikuwa na watoto?








Part of a series on theHistory of Tanzania
Timeline
History of Zanzibar
Colonial period
Scramble for Africa
German East Africa
Heligoland–Zanzibar Treaty
Maji Maji Rebellion
East African Campaign
British East Africa
Modern history
Zanzibar Revolution
Tanganyika
Ujamaa
Uganda–Tanzania War
 Tanzaniaportalvt
Kampuni ya Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki (Kijerumani: Deutsch-Ostafrikanische Gesellschaft (DOAG)) ilikuwa shirika ya binafsi iliyoundwa na Karl Peters ikaanzisha koloni ya Afrika ya Mashariki ya Kijerumani.
Mikataba ya ulinzi na machifu wa Tanganyika
(kwa habari za undani tazama Karl Peters#Peters alianzisha Afrika ya Mashariki ya Kijerumani)
Kampuni hii ilichukua nafasi ya Shirika kwa Ukoloni wa Kijerumani lililotangulia mwaka 1884. Wawakilishi wake walisafiri mwaka uleule Zanzibar na kuingia Tanganyika barani. Walitembelea machifu kadhaa upande wa mashariki wa maeneo chini ya utawala wa Zanzibar kwenye pwani. Hapa waliongea vizuri na machifu wakawaambia ya kwamba mfalme mkubwa huko Ulaya anawapenda yu tayari kuwasaidia dhidi ya maadui na pia dhidi ya Wazanzibari. Waliombwa kukubali urafiki na mfalme mkubwa wa Berlin na kutia sahihi mikataba ya urafiki na ulinzi. Machifu kadhaa walitia sahihi kwenye mikataba yaliyoandikwa kwa Kijerumani bila kuelewa walichofanya wala yaliyomo ya mikataba ile. Maneno ya mle yalisema ya kwamba chifu anakabidhi nchi yake yote kwa shirika pamoja na haki za matumizi na haki za mali ya ardhi, biashara na kodi. 
Hati ya ulinzi kutoka serikali ya Ujerumani
Mwanzoni Peters alikataliwa na serikali ya chansella Bismarck ambaye hakuona faida ya kuunda koloni akaogopa hasara. Lakini Peters aliitisha serikali ya kwamba angeweza kuuza maeneo yale kwa mfalme Leopold II wa Ubelgiji aliyejenga wakati uleule koloni yake katika Kongo. Hapa Bismarck aliogopa wanasiasa katika bunge waliowahi kudai koloni za Ujerumani eti wangesema kwa nini mtu mwema anayetaka kutupatia koloni amedharauliwa na sasa wageni wa Ubelgiji wamepata faida. Hivyo Peters alipewa hati ya ulinzi kutoka serikali ya Berlin iliyosema ya kwamba maeneo yote yaliyotajwa katika mikataba yako chini ya ulinzi wa serikali ya Ujerumani.
Baada ya kupokea hati ya serikali Peters na wenzake waliunda Kampuni ya Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki na kuhamisha haki za Shirika chini ya sheria ya Ujerumani kwa Kampuni. 
Uenezaji kwenye pwani na anguko
(kwa habari za undani angalia Karl Peters#Mwisho wa himaya ya Peters na shirika la koloni)

1888 kampuni ilikodisha pwani lote la Tanganyika ya baadaye kutoka Zanzibar. Jaribio lake la kulitawala hali halisi kuanzia 15 Agosti 1888 likasababisha ghasia na vita ya Abushiri.  
Utawala wa kampuni uliporomoka ukapaswa kuomba msaada wa serikali ya Ujerumani. Ikapaswa kuuza haki zake zote za kiutawala kwa serikali iliyochukua utawala wa koloni kuanzia 1891.
Kampuni iliendelea kama shirika ya biashara tu iliyoendesha mashamba na kuuza bidhaa hadi vita kuu ya kwanza ya dunia. Baada ya vita mali yake yote iliondolewa na Uingereza.
Jamii:Historia ya Tanzania
Jamii:Afrika ya Mashariki ya Kijerumani
Bata-miti

Question: Je,jina la kisayansi ya bata ni ipi?


Mabata-miti au Dendrocygninae ni nusufamilia ya familia ya Anatidae yenye jenasi moja tu, Dendrocygna. Waainishaji wengine wanawaweka ndani ya familia yao wenyewe Dendrocygnidae au ndani ya kabila Dendrocygnini ya familia ndogo Anserinae. Leo kuna spishi nane za mabata-miti na visukuku vya spishi ingine vimefunuliwa kisiwani kwa Aitutaki, Visiwa vya Cook. Wanaitwa mabata-miti kwa sababu hujenga matago yao pengine ndani ya miti. Lakini kwa Kiingereza wanaitwa “whistling ducks” sikuhizi kwa sababu ya sauti yao kama mluzi. Mabata hawa wanatokea popote kwa kanda za tropiki na nusu-tropiki. Wana miguu mirefu na shingo refu na wanapenda kuwa pamoja. Makundi makubwa ya ndege hawa huonekana maziwani.
Spishi za Afrika
Dendrocygna autumnalis, Bata-miti Tumbo-jeusi (Black-bellied Whistling Duck)
Dendrocygna bicolor, Bata-miti Kahawia (Fulvous Whistling Duck)
Dendrocygna viduata, Bata-miti Uso-mweupe (White-faced Whistling Duck)
Spishi za mabara mengine
Dendrocygna arborea (West Indian Whistling Duck)
Dendrocygna arcuata (Wandering Whistling Duck)
Dendrocygna eytoni (Plumed Whistling Duck)
Dendrocygna guttata (Spotted Whistling Duck)
Dendrocygna javanica (Lesser Whistling Duck)
Picha

Bata-miti tumbo-jeusi
Bata-miti kahawia
Bata-miti uso-mweupe


West Indian whistling duck
Wandering whistling duck
Plumed whistling duck
Spotted whistling duck
Lesser whistling duck

Jamii:Mabata
Zablon Amanaka

Question: Nani alikuwa nahodha wa timu ya harambee stars katika kombe la kimataifa la bara Afrika 2019?


Zablon Davies Amanaka  (alizaliwa mnamo 1 Januari 1976) ni mwanakandanda wa kimataifa kutoka nchi ya Kenya , ambaye anaichezea klabu ya La passe FC.
Wasifu
Baada ya kuzichezea klabu kama vile Kenya Breweries (jina la zamani la Tusker FC) na Kenya Pipeline FC kutoka Nairobi, mwaka wa 2004 aliichezea kwa muda mfupi klabu ya Ligi ya Ushelisheli ya Saint-Michel United. Kutoka Januari mwaka wa 2005 hadi Januari 2006, alicheza katika Ligi Kuu ya Bosnia na Herzegovina katika klabu yenye nguvu ziadi tangu jadi nchini humo, FK Željezničar kutoka mji mkuu wa Sarajevo. Kisha alirejea kucheza katika vilabu vya Ligi ya Kenya vya Thika United na AFC Leopards. Tangu Januari hadi Juni mwaka wa 2007 alikuwa nchini Uhindi katika klabu ya I-League ya East Bengal Club. Kisha, alihamia klabu Ushelisheli ya Anse Reunion FC na tangu Januari mwaka wa 2009 alirudi katika nchi ambayo alizaliwa na sasa anaichezea klabu ya  Mahakama.
Timu ya Kitaifa
Amekuwa akiichezea timu ya kitaifa ya kandanda ya Harambee Stars mara kwa mara tangu mwaka wa 1998 na pia aliwahi kuwa nahodha wa timu ya kitaifa.[2]
Tuzo
 Saint-Michel United
Bingwa wa mara moja wa ligi ya Ushelisheli: 2003
 FK Željezničar
Timu yake ilimaliza katika nafasi ya pili: 2004-05
India East Bengal Club
Bingwa wa mara moja wa ligi ya Uhindi: 2007
Ushelisheli Anse Reunion FC
Bingwa wa mara moja wa kombe la ligi la Ushelisheli: 2007
Marejeo

Vyanzo vya nje


Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1976
Jamii:Wachezaji Mpira wa Kenya
Jamii:Wachezaji Mpira wa FK Željezničar
Jamii:Wachezaji Mpira wa Anse Reunion FC