kardosdrur/scandi-wiki huggingface dataset:
Spike Island i Cheshire

Spike Island er ei kunstig øy i Halton Borough i Widnes i England, mellom Sankey Canal og estuaret til Merseyelva. Det var her den kjemiske industrien starta i Storbritannia, og øya var ein giftig avfallsplass som er omgjort til eit naturområde. Øya er i dag ein ramsarstad som omfattar våtmark, parkområde og gangstiar. Ho ligg like ved vitskapsmuseumet Catalyst Science Discovery Centre.

Virvaret av gamle kjemiske fabrikkar, jernbanelinjer, kanalar og industrielle dokkplassar og industriforureining, som hadde vorte eit rusta, giftig belte i villmarka, vart rydda opp og gjort om til skogsområde, våtmarksområde og grøntområde mellom 1975 og 1982. Eit lagerhus vart verande att og er i dag eit katalysatormuseum, det einaste vitskapsmuseumet i Storbritannia som berre omhandlar kjemi. 

Lokalt vert øya ofte berre kalla Spikey.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Spike Island, Cheshire» frå ,  den 24. januar 2010.

Bakgrunnsstoff 
The Catalyst Museum  

Geografi i Cheshire
Øyar i England
Ramsarstader i England
Platanlønn

Platanlønn (Acer pseudoplatanus) er ein art i lønnslekta med naturleg utbreiing i Sentral- og Sør-Europa, nord til Paris, og som har vore planta i Noreg som prydtre sidan midten av 1700-talet. Her er platanlønnen naturalisert både i barskog og lauvskog, og i rask spreiing, spesielt i kyst- og fjordstrok. Tilpassingsevna har ført til at artsdatabanken har ført platanlønnen opp på med svært høg økologisk risiko i fremmedartlista. 

I følgje Alan Mitchells Trær i skog og hage var det romarane som introduserte platanlønnen til Sør-Europa. 

Platanlønnen har vid, kuppelforma krone, i Noreg vert han opp til 20 m høg. Med blad virkar treet mørkt og tett. Kvistene er snaue, blada er håra, blågrøne med eit raudskjær på undersida. Blada har fem lappar med grov, ujamn sagtakking. Lappane er buttare enn hos spisslønn, men flikane mellom lappane er spissare enn hos spisslønnen. 
 
Platanlønnen blomstrar med hengande klasar litt etter lauvsprett. Han set karateristiske frø med to vengar som lett spreier seg med vinden. Vinkelen mellom frøvengene er spiss. Ungplantane toler godt å vekse i skygge, slik kan platanlønnen lett etablere seg i annan lauvskog.

Galleri

Kjelder 
 Alan Michell: Trær i skog og hage. Oslo 1977. ISBN 82-10-01282-7 * Johannes Lid: Norsk flora. Oslo 2004 ISBN 82-521-6029-8
 Knut Skinnemoen: Skogskjøtsel Oslo 1968

Bakgrunnsstoff 

Lauvtre
Lønnefamilien
Hundre

Hundre (frå norrønt hundrað), skrive 100 i titalsystemet, er det naturlege talet som ligg mellom 99 og 101. 100 er kvadratet av 10, skrive 102. I daglegtalen kan «hundre» også visa mindre spesifikt til eit stort tal.

Ordsoge 
Talordet hundre viste før opplysingstida til talet 120. Dette blei seinare omdefinert til eit storhundre, medan 100 kunne kallast eit «smalt hundre» eller «tirøtt hundre».

Matematikk 
100 er summen av dei første ni primtala og av fire ulike par av primtal (47 + 53, 17 + 83, 3 + 97, 41 + 59). Det er også summen av kvadratet til dei første fire naturlege tala (100 = 13 + 23 + 33 + 43). Det er eit Leyland-tal gjennom at 26 + 62 = 100.

Sjå og 
 Hundreår
 Hundreårskrigen
 Året 100 f.Kr.
 År 100

Tal
Spisslønn

Spisslønn   (Acer platanoides) er ein art i lønnslekta med naturleg utbreiing i Europa aust til Kaukasus.

Utbreiing
I Noreg veks han naturleg på Austlandet nord til Alvdal kommune og Fåberg, på Sørlandet vest til Kvinesdal kommune.  I Voss kommune og Luster kommune er det usikkert om han veks naturleg eller naturalisert.  Lønnen er mykje brukt som park- og hagetre. Som kulturplante veks han nord til Troms.  

Spisslønnen veks i tørr skog og på rasmark.

Utsjånad
Spisslønnen blomstrar på berr kvist med blomstrar i opprette halvskjermar. 
Spisslønnen har høg, kuppelforma krone, i Noreg vert treet opp til 20 m høgt. Kvistar og blad er snaue. Blada har fem lappar spisse tenner, flikane mellom lappane er buttare enn hos platanlønnen.

Spisslønn har karakteristiske frø med to venger som lett spreier seg med vinden. Vinkelen mellom frøvengene er butt.

Veden til spisslønn minner mykje om veden til bjørk og er verdifull som snikkarmaterial.

Galleri

Kjelder 

 Alan Michell: Trær i skog og hage. Oslo 1977. ISBN 82-10-01282-7   * Johannes Lid: Norsk flora. Oslo 2004 ISBN 82-521-6029-8
Knut Fægri: Norges Planter. Oslo 1958
Knut Skinnemoen: Skogskjøtsel. Oslo 1968

Bakgrunnsstoff

Lauvtre
Lønnefamilien
Foulney Island

Foulney Island er ei låg, grass- og gruskledd øy søraust for Roa Island, utanfor sørenden av Furnesshalvøya i Cumbria i England. Foulney Island er ei av Furnessøyane i Morecambe Bay, nord i England. Øya høyrer til Barrow-in-Furness og har eit areal på 16 hektar. Ho heitte tidlegare Fowle Island.

Øya er landfast via ein grus- og steinbanke bygd i victoriatida som vern mot tidvatnet. På det høgaste er øya berre 3 meter over høgvatn. Når tidvatnet har maksimalt utslag kan nesten heile øya ligge under vatn ved flo sjø. Det er ikkje fast busetnad på øya. 

Foulney er eit stort fuglereservat og har status som Site of Special Scientific Interest (SSSI, stad av særleg vitskapleg interesse). Om sommaren passar ein oppsynsmann på øya og det er ikkje lov for publikum å gå nær hekkeområda. Av fuglar på øya finn ein splitterne, dvergterne, raudnebbterne, makrellterne, rosenterne (sjeldan), tjeld, sandlo, heilo, tundralo, ringgås, siland, toppdukkar, svartand, raudstilk,heipiplerke, ærfugl, myrsnipe, polarsnipe, sandløpar, storspove, småspove og andre spovar.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Foulney Island» frå ,  den 26. januar 2010. 
 oppgav desse kjeldene:
Lost Lancashire av A.L.Evans (ISBN 1-85284-052-8).

Furnessøyane
Site of Special Scientific Interest i England
Walney Island

Walney Island eller Isle of Walney er den åttande største øya i England. Ho ligg i Irskesjøen, vest for Furnesshalvøya i det nordvestlege England. Fram til 1974 var både øya og halvøya ein del av Lancashire, men i dag høyrer dei til Cumbria. Øya høyrer til kommunen Barrow-in-Furness og er landfast via Walney Bridge, som vart bygd i 1908.

Ho har i dag kring 13 000 innbyggjarar og har vore busett i minst 3000 år. Namnet Walney kjem frå det norrøne «valna ey», som tyder «den britiske øya». Namnet vart gjeven av vikingane som busette seg her. Landsbyen Biggar Village har vore busett sidan minst 1000-talet og vart nemnd i Domesday Book som Hougenai. Dette namnet kjem av det norrøne haugr som tyder haug. 

Øya er 18 km lang og 1,5 km på det breiaste, med eit areal på 13 km². Det er fire grunnskular på øya og ein golfbane. Øya har òg ein liten flyplass. 

Øya er sagt å vere den mest vindfulle staden i det engelske låglandet. Nyleg vart det bygd ein vindmøllepark i havet, 7 km vest for øya. Parken består av 30 vindturbinar på 3 MW kvar og med ei høgd på 90 meter. Parken kom i drift i september 2006. Det er planar om å utvide parken med ytterlegare 100 vindturbinar. 

Dei fem største landsbyane på øya er: 
Biggar
North Scale
North Walney
South Walney
Vickerstown

Bakgrunnsstoff
Walney Isle i ord og bilete
Nettsida til Walney Island 
Informasjon om kystartilleriet på øya
Walney fugleobservatorium

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Walney Island» frå ,  den 26. januar 2010. 
 oppgav desse kjeldene:

Furnessøyane
Stadnamn av norrønt opphav i England
Søralpane

Søralpane (engelsk Southern Alps) er ei fjellkjede som går langsetter vestsida på Sørøya på New Zealand. Ho lagar eit naturleg skilje langs heile Sørøya. Nemninga «Søralpane» gjeld i dei fleste samanhengar heile fjellkjeda, sjølv om separate namn vert bruka på mange av dei mindre kjedene som dannar delar av henne.

Aoraki/Mount Cook er det høgaste punktet på 3 754 moh. Det er 16 andre toppar i denne kjeda som når opp over 3 000 meter i høgde. Ein stor del av fjelkjeda er teken vare på som del av ulike nasjonalparkar, dei mest kjende er Westland National Park, Mount Aspiring National Park og Aoraki/Mount Cook National Park. I følgje ei undersøking seint på 1970-talet fanst det over 3000 isbrear større enn eit hektar i Søralpane. Den største av desse, Tasmanbreen, er 29 km lang.

Søralpane fekk namnet sitt av kaptein James Cook den 23. mars 1770, som skreiv om den «enorme høgda» deira. Dei hadde tidlegare vore omtala av Abel Tasman i 1642, og hans omtale har ofte vorten omsett med «land som er høgt løfta opp».

Søralpane ligg langs grensa til ei geologisk jordskorpeplate, ein del av «eldringen i Stillehavet», med Stillehavsplata i søraust, som skuvar seg vestover og kolliderer med den nordgåande Indo-Australske plata i nordvest. Gjennom dei siste 45 millionar åra har samanstøyten skuva opp ei 20 km tjukk steinmengde frå Stillehavsplata og danna alpane, men mykje av dette er erodert bort. Oppløftinga har vore snøggast i dei siste fem millionar åra, fjella held enno i dag på å heva seg gjennom tektonisk trykk, og fører til jordskjelv langs forkastingssona Alpine Fault. Trass i den betydelege landhevinga er det meste av den relative rørsla langs Alpine Fault sidevegs, ikkje vertikal.

På grunn av at Søralpane er orienterte på tvers av dei vanlegaste, vestlege vindane, dannar fjellkjeda framifrå tilhøve for seglflyging. Byen Omarama, som ligg i le av fjella, er internasjonalt kjend for desse gode tilhøva. Vindane frå vest dannar også eit vêrmønster kjent som Nor'west arch, der fuktig luft vert skuva opp over fjella, og dannar ein boge av skyer på ein elles blå himmel. Dette vêrmønsteret er ofte synleg om sommaren over Canterbury og North Otago. 'Nor'wester' er ein fønvind på linje med Chinookvinden i Canada, der fjellkjeder som støyter mot fuktige vindar tvingar lufta opp, slik at ho vert avkjølt og fuktigheita kondenserer til regn. Dette gir varme og tørre vindar i lufta som kjem ned att i le av  fjella.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Southern Alps» frå , den 27. januar 2010. 

Fjellkjeder på New Zealand
Fiordland
West Coast på New Zealand
Canterbury på New Zealand
Evangelistsymbol

Evangelistsymbol er særskilde symbol som frå gamalt av har vore nytta i den kristne biletkunsten for kvar av dei fire evangelistane (apostlane) Matteus, Markus, Lukas og Johannes.

Symbolet for evangelisten Matteus er eit menneske, eller eit menneske med venger (eigentleg ikkje ein engel, slik det ofte vert sagt). For evangelisten Markus er symbolet ei løve, eller ei løve med venger, for evangelisten Lukas ein okse, eller ein okse med venger, for evangelisten Johannes ei ørn. Desse symbola finn ein både i mellomalderkyrkjer og moderne kyrkjer, anten som symbol knytt til ei biletframstilling eller ein skulptur av vedkomande evangelist, eller symbolet som einaste representant for evangelisten. Ei samling av dei fire symbola kan soleis stå for alle dei fire evangelistane og evangelia etter dei.

Desse symbola har vore bruka sidan 400-talet, og kan knytast til dei fire skapningane det vert fortalt om i Openberringa kapittel 4:

Og i midten, rundt trona, var det fire skapningar. Dei hadde fullt av auge framme og bak.  Den første skapningen var lik ei løve, den andre var lik ein okse, den tredje hadde andlet som eit menneske, og den fjerde var lik ei flygande ørn.

Matteus er identifisert som mennesket, sidan han opnar sitt evangelium med å fortelje om Jesu menneskelege slektsregister. Markus vert knytt til løva, sidan evengeliet hans opnar med ei forteljing frå ein ørken, og løva er eit ørkendyr.  Lukas opnar sitt evangelium med forteljinga om Sakarja som ofrar i tempelet, og oksen var eit offerdyr.  Johannes opnar sitt evangelium med å opphøgje Jesus og fortelje om hans evige guddom, slik vert han knytt til ørna. 

Evangelistane var alt på 300-talet symbolisert ved dei fire elvane i Paradiset, og dei har vore framstilt som fire bokruller eller fire opne bøker.

Kjelder

Ragnar Skottene Kristne symboler Verbum (2002) ISBN 82-543-0918-3

Bakgrunnsstoff

Kristen kultur
Kristne symbol
Kristne apostlar
Den internasjonale domstolen

For andre internasjonale domstolar i Haag, sjå Haag-domstolen

Den internasjonale domstolen, på engelsk International Court of Justice, ICJ, er SN sin domstol. Domstolen vart skipa i 1945 og starta verksemda si i 1946. Den har sete i Haag i Nederland. Domstolen vart skipa som ein direkte etterfølgjar til Den faste domstolen for mellomfolkeleg rettspleie som var i verksemd frå 1921 til 1940.

Den internasjonale domstolen er det øvste juridiske organet i FN og har som oppdrag å bidra til at internasjonale lover blir følgde.  Det er berre statar som kan vere partar i saker som blir teke til handsaming i domstolen. Dersom ein stat ikkje ynskjer å vere part, kan den ikkje tvingast til det. Men godtar ein stat å møte for domstolen, har staten i utgangspunktet plikt til å respektere domstolen si avgjerd.

Medlemmer 
Domstolen har 15 dommarar, som blir valde av FN si generalforsamling og SN sitt tryggingsråd for periodar på ni år, med tiltreding 5. februar. Dette er dei 15 noverande dommarane:

Sjå òg 
 Den internasjonale havrettsdomstolen

Kjelder

Bakgrunnsstoff 

 

Internasjonale domstolen
Internasjonale domstolen
Internasjonale domstolen
Skipingar i 1945
Organisasjonar i Haag
Kunstfiber

Kunstfiber er syntetiske tekstilfiber framstilte av olje eller cellulose. Fiber framstilt av mineral eller metall vert òg oftast klassifiserte som kunstfiber.

Kunstfiber vert delte inn i fire hovudgrupper:

 Regenererte fiber; naturleg forekommande polymer som vert oppløyste og sett saman til nye fiber utan at den kjemiske samansetninga vert endra. Hit høyrer t.d. viskose, modal, kupro og lyocell.
 Derivatfiber framstilt av naturleg forekommande polymer som under framstillingsprosessen gjennomgår ein kjemisk reaksjon slik at den kjemiske samansetninga av polymerane vert endra. Hit høyrer acetat og triacetat.
 Syntetiske fiber framstilt av enkle kjemiske sambindingar som reagerer med kvarandre og dannar lange trådforma makromolekyl. Hit høyrer t.d. polyamid, polyester og akryl.
 Mineralfiber og metallfiber framstilt av uorganiske stoff, som ulike metall eller mineral. Hit høyrer t.d. steinull og glassfiber.

Historie 
Dei første tekstile kunstfibera vart framstilte på 1800-talet.
 1889 vart nitratsilke vist fram på verdsutstillinga i Paris.
 1892 vart viskose funne opp i England.
 1897 vart koparsilke framstilt i Tyskland.
 1914 framstilte tuske og italienske fabrikkar kortfibrig rayon under handelsnamnet cellwolle 
 1924 starta framstillinga av acetatfibrer i England.
 1938 vart nylon lansert i USA og perlon i Tyskland.
 1941 vart terylen framstilt i England og dacron i USA. 
 1948 vart akrylfiber framstilt i USA.

Sjå òg 
 Naturfiber

Kjelder 

 
Denne artikkelen bygger på «Konstfiber» frå ,  den 30. januar 2010.  

Fibrar
Panel

Panel er ein bordkledning brukt innvendig eller utvendig på veggar i hus. Utvendig panel vernar huset mot fukt og vind, og kan vere sett opp av høvla eller uhøvla material, som ståande eller liggande kleding. Innvendig panel er oftast høvla, i eit mangfald av profilar, som i velstandshus kan nærme seg det ornamentale.

Innvendig panel 
Innvendig panel er oftast 12–19 mm tjukke og frå 76 mm breie. Vanleg handelspanel er til dømes møllestuepanel, pernillepanel og laftpanel.

Utvendig panel
Utvendig panel – ofte kalla bordkledning – er sett opp av ståande eller liggande bord, oftast 18–24 mm tjukke og frå 96 mm breie. Vanlege paneltypar på hus er til dømes tømmermannspanel og  vestlandspanel, på uthus òg låvepanel og lektpanel.

Andre tydingar
Eit panel kan og vere ei samansett gruppe personar som i ein gjeven samanheng skal take stilling til eit dagsaktuelt tema, gjerne med ordstyrar til stades og med spørsmål frå eit publikum.

Bakgrunnsstoff

Trebygningar
Bygningsdetaljar
Tynntarm

Tynntarmen (lat. intestinum tenue) høyrer til fordøyingssystemet og er ein del av tarmkanalen. 

Hjå menneske byrjar tarmen med pylorus (portnaren eller mageporten) ved magesekken og endar med Bauhins klaff (valva ileocoecalis), ein leppeaktig ventil ved byrjinga av tjukktarmen. Tynntarmen har tre delar: Tolvfingertarmen (duoedenum), jejunum og ileum. Tarmen er vanlegvis omtrent 5 meter lang, men kan vera frå 3 til 7 meter.

I den innleiande delen av tynntarmen, (tolvfingertarmen), blir det tilført galle og bukspytt, som inneheld enzym og nøytraliserer magesyre. I resten av tarmen (særleg i jejunum) blir det tilført tarmsaft frå kjertelceller som sit i slimhinnene. Her og i ileum blir nedbrytinga av næringsstoff til einingar (molekyl) så små at dei kan takast opp av organismen fullført. Molekyla blir saug opp gjennom tarmtottar langs veggane i tynntarmen. 

Mellom anna tek tynntarmen opp vatn, mineral som jern, kalsium, klor og natrium, gallesalt som finst i galle, vitaminar, feitt, aminosyrer og monosakkarid.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Tynntarmen» frå ,  den 1. februar 2010.

Bakgrunnsstoff 

Tarmsystemet
Gastroenterologi
Buken
Den heilage Hallvard

Den heilage Hallvard er ein norsk helgen med minnedag ved hallvardsmesse, 15. mai. Hallvard Vebjørnsson () var fødd i Lier som einaste son av Vebjørn og Torny på Husaby i Lier. Torny, mor hans, var søsterdotter til Åsta Gudbrandsdotter, som var mor til kong Olav Haraldsson. 

Ifølgje legenda vart Hallvard drepen da han prøvde å redde ei kone som med urette vart forfølgd, klaga for tjuveri. Hallvard vart drepen med tre pilar og søkkt i Drammensfjorden med ein mylnestein om halsen. Etter ei tid flaut liket opp. Da var huda hans like frisk, og vidjekvisten som batt steinen til halsen hadde fått friske skot. Dette vart tolka som jærteikn og som ei stadfesting på at han hadde gjort ein stordåd: Han hadde forsøkt å redde ei ukjend kone, eller han hadde ofra livet sitt for ei tjuvkjerring.

I 1053 gav kong Harald Sigurdsson ordre om at liket skulle gravast opp og flyttast til Mariakyrkja i Oslo. Helgenskrinet vart flytta til Sankt Hallvardskyrkja da ho var ferdig i 1130.

Hallvard vart vernehelgen for Oslo, som enno ber dei tre pilane og kvernsteinen som skjoldmerke. Som helgen har han vore dyrka i Noreg, på Island og vest i Sverige. I Oslo markerer ein festdagen kvart år 15. mai med ulike arrangement. St. Hallvardsdagen er òg datoen for utdeling av St. Hallvard-medaljen.

Kjelder 

 Hallvard Vebjørnsson i katolsk.no
 Ragnar Skottene Kristne Symboler Verbum 2002 ISBN 82-454-0918-5

Bakgrunnsstoff

Lier kommune
Oslo bispedømme
Oslo
Katolske helgenar
Norske helgenar
Mixed martial arts

Mixed martial arts (MMA) er ein kampsport der ein nyttar spark, slag, kast og kamp på bakken henta frå ulike kampsportar, som boksing, bryting, judo, jujitsu, karate, og muay thai.

Kamp-arrangørar og dommarar har ofte minst eit regelsett å forhalda seg til, t.d.
"Nevada Administrative Code, Chapter 467, Unarmed Combat": (Desse reglane blir handheva av Nevada State Athletic Commission når kampar går i Nevada.)
«Unified Rules of Mixed Martial Arts», for kampar i New Jersey og California

MMA er òg eit samleomgrep for kampsportar der ein nyttar spark, slag, kast og kamp på bakken. MMA er ikkje ein stilart, men ei konkurranseform der ein nyttar ulike stilartar og metodar for å vinna kampar, ofte med færrast mogleg reglar. Vanlegvis varer kampen fram til den eine deltakaren er slått ut (knock out) eller vert låst med låsegrep i ein smertefull eller farleg posisjon (submission hold) og gjev opp. Deltakarar i MMA-konkurransar trenar ofte ulike kampsportstilar for å trena på dei ulike fasane i ein kamp, til dømes kickboksing for ståande slosting og bryting eller brasiliansk jujutsu for kast og bakkekamp.

Nokre stilartar /kampsportsystem der ein nyttar både slag, spark og bryting:
 Valetudo og NHB (No Holds Barred)
 Shootfighting - ein mildare form for MMA, der slag/strikes ikkje er tillatne mens ein ligg på bakken
 Pankration - det finst verdscup og europameisterskap. Sporten har ikkje vore med i moderne olympiske leikar.

Andre namn som blir nytta for å referere til ein eller fleire MMA-stilartar er mellom anna:
 Ultimate Fighting : Namnet kjem frå UFC-turneringane. «UFC» er ei forkorting for Ultimate Fighting Championships.
 Cage-fighting har ein arena som har 8 hjørnestolper, med netting mellom. Denne type inngjerding er ikkje vanleg i Noreg. «Cage-fighting» ('bur-slossing') er eit misvisande uttrykk, sidan det ikkje finst noko fysisk barriere som hindrar deltakarane i å hoppe over gjerdet.
 Free-fighting - omgrepet er framleis noko nytta i Noreg, sjølv om MMA er blitt mindre fri. Til dømes er det innført regler om at hansker skal nyttast i kamp, og at hanskene skal ha polstring.

MMA i Noreg 
Noreg har eit relativt strengt regelverk når det gjeld kampsportar som tillet knock-out. Det finst miljø som arrangerer konkurransar med MMA-liknande regelverk for amatørar.

Kjelder 

Kampsport
Gaia

Gaia (eller Ge) var ifølgje gammal gresk mytologi ei guddommeleg personifisering av jorda og ei gudinne i eitt og er opphavet til alt. Av borna hennar er Uranos (himmelen), Okeanos (havstraumen) og Pontos (havet). Ho er òg synsk og fungerte som orakel i Delfi før sonen til Zevs, Apollon tok over.

Med son sin Uranos fekk Gaia titanane, kyklopane og dei hundrearma. Då Uranos kasta kyklopane ned i Tartaros, gav Gaia den eldste sonen, Kronos, ein sigd. Med denne skar han av testiklane til Uranos og kasta dei i havet. I det blodige skummet oppstod Afrodite.

Kjelder

Delar av denne artikkelen bygger på «Gaia» frå ,  den 3. februar 2010.

Bakgrunnsstoff

Greske gudinner
Jordgudinner
Modergudinner
Greske ord og uttrykk
Submission-bryting

Submission-bryting (engelsk ) inkluderer stilartane:
Brasiliansk jiu-jitsu
Catch-bryting
Combat submission-bryting
Grappling
Judo 
Luta livre esportiva
Luta Livre Vale Tudo
Pankration
Sambo
Shoot-bryting: 
Shooto 
Shuai Jiao 

Omgrepet vert også nytta for å skildra delar av MMA-kampsport, særleg delar av bakkekamp.

Kampsport
Pål Moddi Lue

Pål Moddi Lue (tidlegare Pål Moddi Knutsen), kunstnarnamn Moddi, () er ein norsk musikar og songar frå Medby på Senja. Moddi syng, spelar gitar og trekkspel, og skriv musikken og tekstane sine sjølv. Han gav ut debut-EP-en Rubato på Playground Music i august 2008. EP-en vart gjeven ut på split-vinyl med artisten Einar Stray. Moddi fekk god kritikk i det verdskjende internettmagasinet Pitchfork for konserten sin på Øyafestivalen i 2008. 
Hausten 2009 spelte Moddi inn studioalbumet Floriography i Greenhouse Studio i Reykjavik. Plata vart produsert av Valgeir Sigurðsson, og vart gjeven ut i februar 2010 på Impeller Records. I tillegg til songar med sjølvskrivne tekstar på engelsk inneheld plata ein versjon av visa «Krokstav-emne» med tekst av diktaren Helge Stangnes.

Diskografi 
 2008 — Rubato EP
 2009 — Live Parkteateret (sjølvutgjeve konsertalbum)
 2010 — Floriography (album)
 2013 — Set The House On Fire (album)
 2013 — Kæm va du? (album)
 2016 – Unsongs (album)
 2019 – Like in 1968 (album)
 2019 – På gjensyn - 17 nye sanger av Rudolf Nilsen (album) – med Jon Arne Corell, Lars Klevstrand, Kari Svendsen, Steinar Ofsdal og Carl Morten Iversen
 2022 – Bråtebrann (album)

Prisar og utmerkingar 

 I 2013 vann Moddi Spellemannprisen i kategorien Viser for Kæm va du?. Han var også nominert til klassa for beste popsolist for Set The House On Fire og til klassa for komponist for begge platene.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 
 Nettstaden til Moddi
 Myspace-sida til Moddi

Norske musikarar
Folk frå Senja
Vinnarar av Spellemannprisen