kardosdrur/scandi-wiki huggingface dataset:
Grytåga kraftverk

Grytåga kraftverk er bygd med ein kombinasjon av fjelltunnelar og røyrgater i 1963 og nyttar fallet på 198 meter frå Grytåvatnet i Vefsn kommune.

I tillegg til Grytåvatnet er òg Finnknevatnet og Hundålvatnet i Hundålavassdraget regulert. Ved Hundålvatnet er det ein 25 meter høg fyllingsdam, Vatnet herfrå vert leidd gjennom 3,8 km tunnel til Grytåvatnet som er demt opp med ein 27 meter høg kvelvdam. Frå Grytåvatnet vert vatnet leidd i ein tunnel til ventilkammeret og herfrå i røyr til kraftstasjonen.

Kraftverket har ein installert effekt på 48 MW og ein middels årsproduksjon på 250 GWh.
Anlegget er eigd av Helgelandskraft.

Kjelder
 

Kraftverk i Vefsn
Helgeland Kraft
Kraftverk skipa i 1963
1963 i Noreg
Potetgull

Potetgull, potetlauv eller chips er ei utbreidd form for kose- og søppelmat laga av potetskiver eller liknande grønsaker som er blitt steikte sprø i olje. Ordet chips kjem frå engelsk «potato chips» – «chips» tyder ganske enkelt 'tynne skiver'.

Potetgull i Noreg
Maarud AS starta produksjonen av potetskiver steikte i olje i 1936, og frå 1938 vart produktet kalla potetgull.  Produksjonen låg nede under krigen og i åra som følgde, men vart tatt opp att på 1950-talet. På 1960-talet hadde Maarud AS 75 % av marknaden, mens dei i 2015 har om lag 55 % og ein produksjon på mellom 2500 og 3000 tonn potetgull for året. 

Ordmerket POTETGULL vart registrert som varemerke i mars 2010, ei varemerkeregstrering som vart kjent ugyldig ved dom i Oslo tingrett 30. september 2015.

Kjelder

Bakgrunnsstoff
Zumsteinspitze

Zumsteinspitze (italiensk Punta Zumstein) er eit fjell i Monte Rosa-massivet i Wallis-Alpane i Italia og Sveits med ei høgd på 4 563 meter over havet. Det ligg mellom Dufourspitze (forbunde via Grenzsattel i mellom) og Signalkuppe (forbunde via Colle Gnifetti).

Fjellet er kalla opp etter Joseph Zumstein, ein skoginspektør frå Valsesia, som var første til å klatre fjellet i lag med eit stort lag 1. august 1820. Dette vart første fjelltoppen i Monte Rosa som vart klatra. Første gong fjellet vart klatra om vinteren var 30. mars 1902 av E. Allegra.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Zumsteinspitze» frå ,  den 14. november 2007. 
 oppgav desse kjeldene:
 Dumler, Helmut and Willi P. Burkhardt, The High Mountains of the Alps, London: Diadem, 1994
 Collomb, Robin G., (ed.), Pennine Alps Central, London: Alpine Club, 1975

Bakgrunnsstoff 
 Zumsteinspitze på SummitPost

Fjell i Alpane
Fjell i Italia
Fjell i Sveits
Fjell i Valais
Fjell i Piemonte
Internasjonale fjell i Europa
Digital kompetanse

Digital kompetanse er dugleikar, kunnskap og haldningar som ein treng for å kunna bruka digitale medium i samfunnet. Slike dugleikar kan nyttast til læring, kommunikasjon og arbeid.

Stortingsmeldinga Kultur for læring definerer digital kompetanse som beståande av to element: 

1. Enkle IKT-ferdigheter: bruk av programvare (f.eks. lese, skrive, regne) og søk, lokalisering, omforming og kontroll av informasjon fra ulike digitale kilder 

2. Mer avanserte ferdigheter som sikrer en kreativ og kritisk bruk av digitale verktøy og medier.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Digital kompetanse» frå ,  den 29. januar 2023.

Litteratur 
 Erstad, O. (2005) Digital kompetanse i skolen: en innføring. Oslo: Universitetsforl. ISBN 978-82-15-00196-8

Informasjonsteknologi
Albanarfjella

Albanarfjella (italiensk Colli Albani) er ei vulkansk fjellkjede i Italia, om lag 20 km søraust for Roma og om lag 24 km nord for Anzio. Det høgaste fjellet er Monte Cavo på 950 meter over havet. Det er to små kalderaer som inneheld innsjøane Albanosjøen og Nemisjøen. Bergarten i åsane vert kalla peperino (lapis albanus), som er ein spesiell type tuff, ein kombinasjon av oske og småstein som er nytt for bygging og som gjev eit mineralrikt substrat for vindruer. 

Romarane kalla fjella Albanus Mons. På toppen låg ein heilagdom for Jupiter. Tempelet finst ikkje lenger i lag, men vegen Via Triumphalis opp til tempelet er framleis synleg.

Av byar og landsbyar i Albanarfjella finn ein: 
 Albano Laziale
 Ariccia
 Castel Gandolfo
 Colonna
 Frascati
 Genzano di Roma
 Grottaferrata
 Lanuvio
 Lariano
 Marino
 Monte Porzio Catone
 Monte Compatri 
 Nemi
 Rocca Priora
 Rocca di Papa
 Velletri

Vulkansk aktivitet 
Dei to siste utbrota frå Albanarfjella var for rundt 37 000 til 41 000 år sidan.
Området er ofte utsett for små jordskjelv, brady-seismikk og utslepp av karbondioksid og hydrogensulfid i atmosfæren. Dette ser forskarar på som teikn på at eit magmakammer 5-6 km under overflata sakte byggjer seg opp og enkelte meiner at dette kan føre til nye utbrot. Om så skulle skje vil Roma, som berre ligg 25-30 km unna, ligge i faresonen. 

Det er skriftlege kjelder om eit utbrot i 114 f.Kr., men det finst ingen geologiske spor som stadfestar noko slikt og ein meiner at det i staden må ha vore ein stor skogbrann.

Vulkanen slepp ut store mengder karbondioksid. Dette kan potensielt vere dødeleg om ein skulle få store konsentrasjonar i søkk i terrenget ved vindstille vêr. I september 1999 vart 29 kyr kvelte på grunn av store gasskonsentrasjonar på nordvestsida av fjellet. Åtte sauer døydde i ei liknande hending i oktober 2001.

Panorama

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Alban Hills» frå ,  den 15. november 2007.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 
 Italiensk forskingsprogramm på Albanarfjella
 Geokronologi og stratigrafi om Alabanarfjella  

Lazio
Vulkanar i Italia
Fjellkjeder i Italia
Vulkanboge

Ein vulkanboge er ei rekkje vulkanske øyar eller fjell danna av platetektonikk der ei havplate forsvinn under ei anna jordskorpeplate og dannar magma. Det er to typar vulkanbogar. Havbogar (ofte kalla øybogar, ein type øygruppe) og kontinentalbogar. For havbogar forsvinn ei havplate under ei anna havplate. Enkelte stader kan ein finne begge typar vulkanbogar langs same subduksjonssone om ei plate forsvinn under ei plate som både er dekt av land og hav. 

To klassiske døme på havbogar er Marianaøyane vest i Stillehavet og Dei små Antillane vest i Atlanterhavet. Kaskadevulkanane vest i Nord-Amerika og Andesfjella langs vestsida av Sør-Amerika er døme på kontinentale vulkanbogar. Det beste dømet på vulkanbogar som strekkjer seg både til havs og over land er vulkanbogen som utgjer Aleutane og Dei aleutiske fjella på Alaskahalvøya og Kuril-Kamtsjatka-bogen som består av Kuriløyane og den sørlege Kamtsjatkahalvøya.

Petrologi
I subduksjonssoner fører tapet av flyktige bestanddelar i plata som vert pressa nedover til delvis smelting i mantelen og dette skaper kalkalkalisk magma med låg tettleik som stig og trenger seg opp i litosfæren til plata over. 

På sida av ein øyboge der plata vert pressa under den andre får ein ei djup og smal djuphavsgrop, som er er grenseflata mellom dei to platene. Denne gropa vert danna ved at den subduserande plata dreg med seg ytterkanten av den overliggande plata nedover. Det oppstår ofte jordskjelv langs desse subduksjonssonene med seismisk hyposenter djupt under øybogane. Desse skjelva definerer  Wadati-Benioff-soner.

Døme

Kontinentale bogar
 Kaskadevulkanane
 Alaskahalvøya og Dei aleutiske fjella
 Kamtsjatka 
 Andesfjella

Øybogar
 Aleutane
 Kuriløyane
 Japan og Ryukyuøyane
 Izuøyane og Boninøyane
 Filippinane
 Marianaøyane
 Tonga og Kermadecøyane
 Ogasawaraøyane
 Kreta og Dodekanesane
 Andaman- og Nicobarøyane
 Mentawaiøyane
 Sundabogen
 Dei små Sundaøyane
 Tanimbar og Kaiøyane
 Salomonøyane
 Dei små Antillane, inkludert Leewardøyane
 Sør-Sandwichøyane

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Volcanic arc» frå ,  den 15. november 2007. 
 oppgav desse kjeldene: 
 Subduction Zone Volcanism 
 Tectonics and Volcanoes of Japan 
 USGS: Island-Arc, Oceanic, and Continental Volcanoes

 
Vulkanologi
Vulkanske landformer
Platetektonikk
Skjonghelleren

Skjonghelleren er ein heller på vestsida av Valderøya i Giske på Sunnmøre. Inngangen til hola ligg i dag 57 meter over havet. Opninga er om lag 38 meter høg. Hola går om lag 140 meter innover i fjellet. På dei inste 70 meterane er botnen forholdsvis flat. Seismiske målingar syner at her er om lag 20 meter laust avsetjingsmateriale over berggrunnen.

Det har vore arkeologiske utgravingar i Skjonghelleren. 

I 1873 og 1878 fann ein materiale som tyder på busetnad. Dette materiallaget er frå tidsrommet 500 f.Kr―600 e.kr. Det har vorte diskutert om Skjonghelleren har vore heilårsbustad, eller berre brukt under fiske og jakt.

I 1983 grov ein heilt ned til seks meter. Det vart funne bein av fugl, fisk og pattedyr som er opp til 30 000 år gamle. Av pattedyr er det særleg oter og fjellrev som dominerer. Då desse funna vart gjorde var dei eldste funn av spor etter liv i Noreg  år gamle.

Kjelder 
 Lokalhistorie for øyane i Giske 
 S. Indrelid og S. Ugelvik Larsen (red.)-fra de første fotefar. Sunnmøres forhistorie.1984 ISBN 82-990937-3-2

Bakgrunnsstoff 
 

Arkeologiske stader i Noreg
Kulturminne i Giske
Grotter i Møre og Romsdal
Hellerar i Noreg
Geografi i Giske
Fossa

Fossa (Cryptoprocta ferox) er eit rovpattedyr som lever endemisk på Madagaskar-øyane. Den jaktar på mellomstore dyr, frå fisk til fugl, men har tilpassa seg spesielt på lemurjakt.

Bakgrunnsstoff 
 

Gassiske snikekattar
Arno

Arno er ei elv i Toscana i Italia og den viktigaste elva i sentrale område av Italia etter Tiber. 

Elva har utspring i Mount Falterona i Casentino-området i Appenninane og renn først sørover. Elva snur vestover nær Arezzo og renn gjennom Firenze, Empoli og Pisa før ho munnar ut i Tyrrenhavet ved Marina di Pisa. Med ei lengd på 241 km er ho den lengste elva i regionen. Dei største sideelvane hennar er Sieve (60 km), Bisenzio (49 km), Ombrone, Era, Elsa, Pesa og Pescia. Nedslagsfeltet er om lag 8 200 km² og drenerer følgjande område: 

 Casentino i provinsen Arezzo utgjer den øvre delen av elva fram til ho renn saman med Maestro della Chiana-kanalen.
 Val di Chiana ei slette som vart drenert på 1700-talet, og som fram til då hadde vore eit myrområde som høyrte til Tiber sitt nedslagsfelt. 
 Øvre Valdarno, ein lang dal som i aust grensar til Pratomagno-massivet og i vest til åsane rundt Siena.
 Sieveområdet, som fører til Arno like før Firenze. 
 Midtre delar av Valdarno med sletta der Firenze, Sesto Fiorentino, Prato og Pistoia ligg.
 Nedre Valdarno med ein dal med viktige sidelvar som Pesa, Elsa og Era og området der Arno renn ut i Tyrrenhavet etter Pontedera. Elva har svært varierande vassføring som varierer frå 6 m³/s til meir enn 2 000. Munningen av elva var ein gong nær Pisa, men er i dag fleire kilometer vestover. 

Arno renn gjennom Firenze, der ho renn under bruene Ponte Vecchio og Ponte Santa Trinita (bygd av Bartolomeo Ammannati, inspirert av Michelangelo). Elva skapte tidlegare ofte flaum i byen, sist gong under den kjende flaumen i 1966 der elva hadde ei vassføring på 4 500 m³/s etter at det kom 437,2 mm nedbør i Badia Agnano og 190 mm i Firenze på berre 24 timar. 

Vassføringa til Arno er svært avhengig av nedbørsmengda i området og kan gå frå å vere nesten heilt uttørka til nesten flaumaktig på berre få dagar. Der Arno renn ut av Appenninane har måleinstrument målt verdiar mellom 0,56 m³/s og 3 540 m³/s. Nye demningar bygd oppfor Firenze har betra dette problemet dei siste åra. 

Under flaumen i Firenze, 4. november 1966 kollapsa ein jordvoll og minst 40 menneske mista livet og øydela mykje verdifull kunst og sjeldne bøker. Nye bevaringsteknikkar var inspirerte av katastrofen, men sjølv 40 år etter var det framleis hundrevis av kunstverk som ventar på å verte restaurerte.

Galleri

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Arno River» frå ,  den 17. november 2007.

Bakgrunnsstoff 

 adbarno.it

Toscana
Elvar i Italia
Ol' '55

«Ol' '55» er ein song skriven og spelt inn av Tom Waits. Det er opningssporet på debutalbumet hans Closing Time frå 1973. Songen er ein roleg pianoballade om ein mann som køyrer på landevegen.

Songen vart året etter spelt inn av The Eagles for albumet deira On the Border med stor suksess. Waits sjølv har kritisert at andre har spelt songane hans og sa at han «ikkje var særleg glad for The Eagles si utgåve av songen...Eg syns utgåva deira var litt antiseptisk»

I 1993 vart ei tidleg demoutgåve av songen gjeven ut på samleplata The Early Years Volume Two. Demoen inneheld Waits på akustisk gitar, i motsetnad til piano som han speler på den offisielle albumversjonen.

Andre innspelingar

1974 Eagles på albumet On the Border, og ein konsertversjon på samleplata Selected Works: 1972-1999.
1974 Fairport Convention-songaren Iain Matthews på albumet Some Days You Eat the Bear
1975 Eric Andersen på albumet Be True To You
1980 Richie Havens på albumet Connections
1994 Sarah McLachlan på The Freedom Sessions
1999 Acda en De Munnik på bonusalbumet Live in de orangerie i 1999.
1999 K's Choice på plata Extra Cocoon - All Access
2009 Sass Jordan på albumet From Dusk 'Til Dawn
2012 Nick & Simon på albumet Sterker (Deluxe/ DVD Wisseloord Sessies)
2013 Released From Quiet i konsertopptak på albumet Released From Quiet

Konsertversjonar
2010 Gov't Mule spelte «Ol' 55» den 18. juli 2010 i som ekstranummer med Jackie Greene.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Ol' '55» frå ,  den 16. oktober 2015. 
 oppgav desse kjeldene:

Songar frå 1973
Singlar frå 1973
Tom Waits-songar
Songar skrivne av Tom Waits
Eagles-songar
Songar om bilar
Debutsinglar frå 1973
Sarah McLachlan-songar
Richie Havens-songar
Det jødiske museet i Trondheim

Det jødiske museet i Trondheim er eit museum som først og fremst dokumenterer historia til Det mosaiske trossamfunn i Trondheim. Museet ligg i synagogen i Arkitekt Christies gate i Trondheim.

Det mosaiske trossamfunn i Trondheim kjøpte bygningen, som før husa den første jernbanestasjonen i byen, i 1924. Han blei bygd om til ein ortodoks synagoge og innvigd den 13. oktober 1925.

Museet opna den 12. mai 1997. Det gjev ei framstilling av jødisk historie, høgtider og seremoniar.

Se også 
 Jødisk Museum i Oslo

Bakgrunnsstoff 
 Det jødiske museum i Trondheim 
 Det Mosaiske Trossamfunn i Trondheim 
 Kunnskapsbase om jødisk historie i Midt-Norge 

Museum i Trondheim
Jødedom i Noreg
Museum skipa i 1997
1997 i Noreg
Calore Irpino

Calore Irpino eller Calore Beneventano er ei elv sørvest i Italia. Ho har utspring i Monte Cervialto (1 809 m) i fjella Monti Picentini i Appenninane. Elva startar frå provinsen Avellino og renn så inn i Benevento, før ho munnar ut i elva Volturno. I antikken vart elva kalla Calor.

8. mai 663 var elva åstad for eit slag mellom ein del av hæren den austromerske keisaren Constans II, som hadde invadert den lombardiske Hertugen av Benevento, og hæren til kong Grimoald under Mitola, greve av Capua, og Grimoald sin son Romuald si leiing. Den austromerske hæren tapte slaget.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Calore Irpino» frå ,  den 19. november 2007.  

Campania
Elvar i Italia
Cannobino

Cannobino er ei elv i Piemonte i Italia. Elva har utspring i fjellsida til Cima della Laurasca i Cannobinodalen i  provinsen Verbano Cusio Ossola. Etter 25 km munnar ho ut i innsjøen Lago Maggiore ved Cannobio.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Cannobino» frå ,  den 19. november 2007.  

Piemonte
Po
Elvar i Italia
Canal Digital

Canal Digital var ein skandinavisk distributør av kabel- og satellitt-tv. Føretaket starta i mars 1997 som eit samarbeid mellom franske Canal+ og Telenor. Frå og med 2001 var føretaket fulleigd av Telenor. I 2021 slo Canal Digital seg saman med Viasat Consumer, og bytta namn til Allente.

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
 
 canaldigital.no 

Telenor
Fjernsyn
Norske medieføretak
Skipingar i 1997
Cesano

Cesano er ei elv i Marche i Italia på grensa mellom provinsane Pesaro e Urbino og Ancona. Elva har utspring i Monte Catria og renn i 62 km før ho munnar ut i Adriahavet nær Senigallia.

I romarrtida vart Cesano kalla Suasanus sidan ho rann igjennom byen Suasa.

Under elveleiet er det funne restar av ein 50 000 år gamal forsteina skog.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Cesano» frå ,  den 19. november 2007.

Bakgrunnsstoff 
 valcesano.com

Marche
Elvar i Italia
Chiese

Chiese er ei elv i Trentino-Alto Adige i Italia og ei av sideelvane til Oglio frå venstre. Elva er 160 km lang og er det einaste utsiget frå Idrosjøen. 

Elva har utspring i Adamellofjella i provinsen Trento og renn gjennom Val di Fumo og Val di Daone der ho dannar reservoara Lago di Malga Bissina og Lago di Malga Boazzo. Ved Pieve di Bono renn elva gjennom dei nedre dalane i Giudicarie og mottar vatn frå elva Adanà. Lenger sør renn ho ut i Idrosjøen nær Baitoni og inn i Lombardia og provinsen Brescia. 

Etter elva har forlate innsjøen renn ho gjennom Val Sabbia til Roè Volciano. Her renn elva ut på Posletta og sørover gjennom Gavardo, Calcinato, Montichiari, Carpenedolo og Acquafredda. Ho renn inn i provinsen Mantova ved Asola og munnar ut i Oglio frå venstre i dalen Acquanegra sul Chiese. 

I delen av elva oppfor Idrosjøen er det minst fire vassreservoar og tre vasskraftverk, som nyttar vatnet i elva.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Chiese» frå ,  den 19. november 2007.  

Lombardia
Trentino-Alto Adige
Po
Elvar i Italia
Clitunno

Clitunno, i antikken kalla Clitumnus, er ei elv i Umbria i Italia. Namnet har ukjent opphav, men det vart òg nytta om ein elvegud. Clitunno har sitt utspring frå ei kjelde like ved den gamle vegen Via Flaminia nær byen Campello sul Clitunno mellom Spoleto og Trevi. Kjelda vart rekna som ein svært vakker stad av romarane. 

Clitunno renn 60 km over den austlege umbriske sletta, forbi Tempietto del Clitunno og byane Pissignano, Cannaiola, Trevi og Bevagna før ho munnar ut i Topino, ei sideelv til Tiber, nær Cannara. Elva renn sakte, men stundom kan det oppstå brå flaumar, som med mange av dei andre elvane i Umbria. På 1800-talet vart det bygd dike langs elva for å hindre flaum.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Clitunno» frå ,  den 19. november 2007.  

Umbria
Elvar i Italia
Corno

Corno  er ei elv nord i Lazio og aust i Umbria i Italia. Elva har utspring i fjellsida til Monte Corno i ei høgd på om lag 1 700 moh. Ho renn om lag 60 km nordover, forbi byane Leonessa, Ocre, Ruscio, Monteleone di Spoleto, Roccaporena, Cascia til Serravalle der ho mottar vatn frå Sordo. Dei siste 11 km renn elva nordvestover til Triponzo, der ho munnar ut i Nera 420 moh.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Corno River» frå ,  den 19. november 2007.  

Umbria
Lazio
Elvar i Italia
Crati

Crati (i antikken kalla Crathis eller Crater) er ei av dei viktigaste elvane i Bruttium (det moderne Calabria) og i nordlege område danna ho grensa til Lucania. Ho har utspring i den sentrale fjellkjeda, Silafjella, i Bruttium, eit par kilometer sør for Consentia (i dag Cosenza) og renn ved bymurane til byen. Ho renn nordover, om lag midt på halvøya Calabriafram til grensa til Lucania, der ho brått snur austover og munnar ut i Tarantobukta, like sør for den antikke byen Thurii. 

Ei av sideelvane til Crati er Coscile (i antikken kalla Sybaris). Sletta som Crati renn over var i antikken kjend som ein frodig stad, men i dag er ho myrlendt.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Crathis» frå ,  den 19. november 2007.  

Calabria
Elvar i Italia
Cremera

Cremera er ei elv i Lazio i Italia, som renn gjennom Sacrofano, Formello og Campagnano di Roma før ho munnar ut i Tiber etter 36 km, om lag 10 km nord for Roma. Elva har vorte identifisert som Fosso della Valchetta i Livius ii. 49 og at dette var namnet på den romerske stasjonen Prima Porta. Cremera er kjend for tapet til tre hundre vejibuarar, som hadde oppretta ei festning ved breidda.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Cremera» frå ,  den 19. november 2007.  

Lazio
Elvar i Italia
Crostolo

Crostolo er ei elv i provinsen Reggio Emilia i Emilia-Romagna i Italia. Elva har utspring i Appenninane og renn nordover gjennom provinshovudstaden Reggio nell'Emilia før ho munnar ut i Po nær Guastalla.

Kjelde 

Denne artikkelen bygger på «Crostolo» frå ,  den 19. november 2007.  

Po
Elvar i Italia
Emilia-Romagna
Cuccio

Cuccio er ei 22 km lang elv i provinsen Como nord i Italia. 

Elva har utspring ved Pizzo di Gino i kommunen San Nazzaro Val Cavargna og renn sørover gjennom Val Cavargna til ho munnar ut i Luganosjøen ved Porlezza.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Cuccio» frå ,  den 19. november 2007.  

Lombardia
Elvar i Italia
Curone

Curone (piemontesisk og lombardisk Cròu) er ei 50 km lang elv i regionane Lombardia og Piemonte i Italia og ei av sideelvane til Po frå høgre. 

Ho har sitt utspring 1 500 meter over havet ved Monte Garave og nær grensa mellom dei to regionane.

Kjelde 

Denne artikkelen bygger på «Curone» frå ,  den 19. november 2007.  

Lombardia
Piemonte
Po
Elvar i Italia
Dora di Bardonecchia

Dora di Bardonecchia er ei kort sideelv til Dora Riparia i Susadalen nord i Italia. Ho har sitt utspring like ved Bardonecchia der fleire elvar får dalane Rochemolles, Frejus, Rho og Valle Stretta renn i hop. Ho følgjer dalen i om lag 20 km og munnar ut i Dora Riparia nordaust for Oulx.

Fleire store vegar og jernbanelinjer går parallelt til elva. Motorvegen A32 frå Torino til Bardonecchia; riksvegen SS535, Strada Statale di Bardonecchia; den internasjonale jernbanelinja Fréjus-banen, som er hovudlinja Roma-Torino-Paris.

Kjelde 

Denne artikkelen bygger på «Dora di Bardonecchia» frå ,  den 20. november 2007.  

Po
Piemonte
Elvar i Italia
Kathleen Brennan

Kathleen Brennan () er ein amerikansk kunstnar, musikar og låtskrivar, best kjend som kona til Tom Waits. Ho har medverka som låtskrivar og produsent på mange av platene hans, særleg i seinare år.

Brennan vart fødd i Johnsburg i Illinois. Brennan og Waits møtte kvarandre i 1980 under filminga av Francis Ford Coppola sin film One from the Heart. Waits skreiv filmmusikken til filmen i lag med songarinna Crystal Gayle. Brennan arbeidde i filmstudioet som manusanalytikar.

Waits fortalte følgjande i eir radiointervju med Chris Douridas i USA: «Vi trefte kvarandre nyttårsaftan på ein fest i Hollywood. Eg skulle reise dagen etter. Eg skulle flytte til New York City og skulle aldri tilbake til Los Angeles igjen. So sa eg. Men eg har sagt det før. Så vi møttest på nyttårsaftan og eg reiste. Då det vart gått fire månader ringde dei meg og spurde om eg kunne gjere One from the Heart. Eg kom tilbake og fekk eit lite kontor med eit piano og eg skreiv songar og Kathleen jobba i filmstudioet. Ho var historieanalytikar. Nokon bad ho gå ned og banke på døra mi, noko ho gjorde og eg opna døra og der stod ho. Det var det for meg. Kjærleik ved første blikk. Kjærleik ved andre blikk.» Dei gifta seg 10. august 1980, visstnok hos Always Forever Wedding Chapel, eit døgnope bryllaupskapell.

Brennan har halde seg ute av rampelyset, men står som medforfattar på mange av songane til Waits frå etter dei gifte seg. Ho er òg biletkunstnar og har måla eit av måleria på som er brukt på innsida av plateomslaget til Waits-albumet The Black Rider.

Brennan bur i dag i California i lag med Waits og dei tre borna deira Kellesimone, Sullivan og Casey.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Kathleen Brennan» frå ,  den 20. november 2007.  

USA-amerikanske musikarar
Tom Waits
Folk frå Illinois
Malone i Italia

Malone er ei 40 km lang elv i Piemonte i Italia og ei av sideelvane til Po frå venstre som renn gjennom Canavese.

Elva har utspring i Monte Soglio og frå her renn ho gjennom kommunane Corio, Rocca Canavese, Barbania og Front i Torino medan ho gradvis veks frå sideelvar frå naturreservatet Riserva Naturale della Vauda frå høgre. Malone renn så gjennom Rivarossa, Lombardore, San Benigno Canavese og så til Brandizzo (nær Chivasso) der ho munnar ut i Po.

Malone kan stundom få svært høg vassføring og den gjennomsnittlege vassføringa på 8,8 m³/s kan stundom auke hundre gongar så mykje, som under ein alvorleg flaum i oktober 2000.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Malone (river)» frå ,  den 22. november 2007.  

Po
Elvar i Italia
Piemonte
Numicus

Numicus var ei elv i det antikke Latium som rann ut i sjøen mellom byane Lavinium og Ardea i Italia. I følgje mytologien til Livus vart Aeneas gravlagd ved breidda av elva.

Elva er òg skildra i antikke tekstar som ein elvegud kalla Numicius (gresk Nomikios). I følgje Ovid, reinser Numicus Aeanas for alle sine dødelege delar slik at han kan verte ein gud etter Venus si befaling. Guden vart kalla Indiges.

Fotnotar

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Numicus» frå ,  den 23. november 2007.  

Lazio
Elvar i Italia