kardosdrur/scandi-wiki huggingface dataset:
Langnebbdvergrugde

Langnebbdvergrugde (Coenocorypha aucklandica) er ei dvergrugde i snipefamilien, Scolopacidae. Ho er endemisk for dei subantarktiske øygruppene Antipodesøyane og Aucklandøyane, og Campbelløyane, alle innanfor territoriet til New Zealand.

Skildring 
Langnebbdvergrugda er ein liten, tettbygd vadefugl, ca. 23 centimeter lang med kroppssvekt på 105 gram. Hoa er litt større enn hannen. Nebbet er ca. 5 cm, brunt og litt nedbøygd i enden, beina er korte. Fjørdrakta er alt i alt i brunt, med rike spragler, på oversida er fjørene mørke med lysare kantar. Dei har ei tydeleg  lysare brungul sentral stripe frå panna til nakken, og lang brungul augebrynstripe, mørkare augestripe, og bleik, brungul kinnflekk. Langnebbdvergrugda flyg under fluktspel og om dei blir forstyrra, elles held deg seg på bakken.

Hannar har eit lågmælt rop med gjentatte «trerk» varierande med «kiju», av og til fluktspel om natta med eit ikkje-vokal fløytelæte laga av vibrerande halefjører når lufta passerer gjennom dei spreidde fjørene under korte stup.

Habitatet deira ligg i tett vegetasjon på små øyar. Om natta kan dei flytte seg til meir opne område. På Aucklandøyane finst dei på Adams Island og andre mindre øyar, men ikkje på hovudøya som har kattar og griser. Dei har levd på Jacquemart Island rett utanfor Campbelløya, men er no innført på hovudøya etter at rotter blei utrydda i 2001.

Dietten består av virvellause dyr som  meitemark, tanglopper, vaksne insekt og larver. Dei beitar i område med grastuer og kratt.

Reirplassen ligg i område med grasliknande plantar eller bregnar. Reira er enkle, grunne senkingar i nedfallsblad, gras eller bregnar. Kullet er på 2 egg, lagt med tre dagars intervall. Begge foreldra deltar i ruging og klekkinga skjer etter ca. 22 dagar.  Kvar forelder tar seg av ein unge, og ungen blir fôra første tida og blir sjølvstendig etter ca. 9 veker. Dei fleste er 2-3  år nå dei får hekketerritorium.

Arten har status som nær truga, og bestanden er estimert til ca. 29 000 individ (1996), og er trudd å vere stabil.

Kjelder 

Barrie Heather og Hugh Robertson, The Field Guide to the Birds of New Zealand (revised edition), Viking, 2005 
BirdLife International (2012) Species factsheet: Coenocorypha aucklandica . Henta frå http://www.birdlife.org den 19. desember 2012.

Referansar

Bakgrunnsstoff 

 

Snipefamilien
Thomas Wegner Haaland

Thomas Wegner Christiansson Haaland () var ein norsk bankmann, skipsreiar og stortingsmann frå Torvastad i Rogaland.

Haaland var son til ein gardbrukar. Sjølv gjekk han lærarskule i Kopervik i 1880, og lærte seg sidan språk og ymse anna i Haugesund og Stavanger. Frå 1883 var han assistent i Torvastad og Skåre Sparebank, bankkasserar frå 1885 og banksjef frå 1892. I 1906 tok han til som sjef i den nyoppretta Haugesunds Privatbank, ei stilling han hadde til han døydde. Haaland dreiv elles som skipsreiar.

Haaland var medlem av bystyret i Haugesund frå 1889 og var ordførar nokre år. Valbolkane 1903-06 og 1906-09 var han bykrinsen Haugesund sin varamann til Stortinget. Både i 1904 og 1906 møtte han frå ut i februar månad, og resten av sesjonane, medan han i 1907 møtte tre veker i februar-mars og frå juli til sesjonen var over. I år 1908 møtte han ein månad i mai-juni. Alle gongane på tinget var han medlem av næringskomite nr 1.

Han døydde i Haugesund sommaren 1913.

Kjelder 
 Lindstøl, Tallak: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

Stortingsrepresentantar 1904-1906
Stortingsrepresentantar 1907-1909
Folk frå Karmøy
Who See

Who See, òg kjend som Who See Klapa, er ein montenegrinsk hiphopduo. Duoen vart sett saman av Dejan Dedović og Mario Đorđević på starten av 2000-talet.

Eurovision Song Contest 2013 
Who See representerte Montenegro i Eurovision Song Contest 2013 i Malmö i Sverige.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Who See» frå ,  den 21. desember 2012.

Fotnotar

Montenegrinske musikkgrupper
Eurovision Song Contest 2013-deltakarar
Montenegrinske Eurovision Song Contest-deltakarar
Lewinia

Lewinia er ei biologisk slekt av små vassfuglar i riksefamilien. Ho er representert med tre artar med samla utbreiing i Filippinane, Ny-Guinea, Australia og på Aucklandøyane, New Zealand. Dei var tidlegare plassert i eit felles artstakson i slekta Rallus, men skjeletta av Lewinia-riksene har ikkje fellestrekk med dei av slekta 
Rallus. Dei viser likevel ein overflatisk likskap med orientrikse, som no 
tilhøyrer slekta Gallirallus. Systematikken av Charles og Monroe 
1990 set like fullt ikkje 
dei to slektene Dryolimnas og Lewinia i nær samanheng. Lewinia-riksene varierer i storleik frå 17 til 27 centimeter.

Artar og utbreiinga deira, med norske namn etter Norske navn på verdens fugler:

 Luzonrikse (Lewinia mirifica) vart skildra i 1959 av Dean Amadon og Kenneth C. Parkes. Ho var tidvis vurdert å vere ein underart av brunnakkeriksa. Leveviset er lite kjent. Utbreiinga er avgrensa til den filippinske øya Luzon. 
 Brunnakkerikse (Lewinia pectoralis) er typearten. Ho vart skildra i 1831 av Coenraad Jacob Temminck. Det er sju verna underarter som finst i Ny-Guinea, austlege Australia, Sør-Australia og Tasmania. Underartaen Lewinia pectoralis clelandi frå Sør-Australia har ikkje vore observert etter 1931 og blir rekna å vere utdøydd.
 Aucklandrikse (Lewinia muelleri) vart skildra i 1893 av Walter Rothschild. Ho var lenge kjent berre frå typeprøva, som vart kjøpt i 1874, til ho vart gjenoppdaget i 1966. Ho er endemisk for øyane Adams Island og Disappointment Island, Aucklandøyane. Til tider vart ho klassifisert som underart av brunnakkeriksa.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Lewinia» frå , den 21. desember 2012.

Referansar

Bakgrunnsstoff 
 BirdLife International (2012) Species factsheet: Brown-banded Rail Lewinia mirifica . Henta frå http://www.birdlife.org den 21. desember 2012.
 BirdLife International (2012) Species factsheet: Lewinia pectoralis . Henta frå http://www.birdlife.org den 21. desember 2012.
 BirdLife International (2012) Species factsheet: Lewinia muelleri . Henta frå http://www.birdlife.org den 21. desember 2012.

Riksefamilien
Fugleslekter
Aucklandrikse

Aucklandrikse (Lewinia muelleri) er ein vassfugl i riksefamilien. Arten er endemisk for Aucklandøyane, New Zealand, og kan treffast på Adams Island og Disappointment Island, men ikkje på hovudøya Auckland Island.

Skildring 
Aucklandriksa er ei relativt lita rikse, ca. 21 centimeter med kroppssvekt på 90 gram. Ryggen, vengen og oversida av halen er olivenbrune med svarte streker. Bakre buk og kroppsider samt undergumpen har svart-kvite tverrstriper. Hovudet og nakken er raudbrune, og halsen og brystet er i grått. Ho har eit langt, tynnt nebb som er raudleg i farga. Beina er lyse, brunlege.

Fjørdrakta verkar kamuflerande i habitatet av tett vegetasjon, under småskog der aucklandriksa kan springe fritt på bakken under. Riksa er òg er særs sky slik at det finst lite informasjon om leveviset, til dømes finst det berre to reirfunn. Ein trur dietten kan bestå av virvellause dyr, inkludert sniglar.

Arten vart først oppdaga og skildra på slutten av 1800-talet, men vart ikkje funnen att før ein fugl vart fanga på Adams Island i 1966. Populasjonen på Disappointment Island vart oppdaga i 1993.

Arten har status som sårbar. Bestanden på Adams Island er estimert til 1500 individ, på Disappointment Island lever fleire hundre individ. Ein trur bestanden er stabil.

Kjelder 
Barrie Heather og Hugh Robertson, The Field Guide to the Birds of New Zealand (revised edition), Viking, 2005 
BirdLife International (2012) Species factsheet: Lewinia muelleri . Henta frå http://www.birdlife.org den 21. desember 2012.

Referansar

Bakgrunnsstoff 

Riksefamilien
Fuglar endemiske for New Zealand
Jochen Danneberg

Jochen Danneberg () er ein tysk, tidlegare skihoppar frå Halberstadt, som representerte Aust-Tyskland. Han vann den tysk-austerrikske hoppveka både i 1976 og 1977. Hans største enkeltbragd er OL-sølvet i normalbakken frå OL 1976 i Innsbruck. Danneberg vart austtysk meister i normalbakken i 1976 og 1979.

Aktiv
Danneberg debuterte i hoppveka 1972/73 med ein femteplass under nyttårshopprennet i Garmisch-Partenkirchen. Under hoppveka året etter fekk han med seg to niandeplassar, medan han i januar 1975 som best nådde å verte nummer sju i Innsbruck.

Danneberg vann hoppvekerennet i Innsbruck i 1976, han fekk då i alt tre pallplasseringar i hoppveka, der han til sist stod som sigerherre. Nokre veker etter deltok han i hopptevlingane under vinter-OL i nemnde Innsbruck. Her vann Danneberg sølvmedaljen i normalbakken, bakom landsmannen Hans-Georg Aschenbach, rennet fann stad i Seefeld. Danneberg vart så nummer fire i storbakken Bergisel i sjølve Innsbruck. Seinare i OL-sesongen vann han hopprennet i Svenska skidspelen framom norske Johan Sætre, eit renn som vart avvikla over ein omgang.

Også i 1977 vart Danneberg vinnar av hoppveka. Han vann rennet i Garmisch-Partenkirchen og kunne også klive på pallen i to andre hoppvekerenn. Nyårsdag 1978 makta Danneberg å kopiere sigeren i Garmisch-Partenkirchen frå året i førevegen. Han vart så nummer åtte i begge renna under ski-VM 1978 i Lahti. Danneberg oppnådde to pallplassar i enkeltrenn i hoppveka 1978/79, samanlagt vart han nummer tre i hoppveka.

Danneberg vann opningsrennet i hoppveka i Oberstdorf i desember 1979, føre Hubert Neuper frå Austerrike. Seinare i sesongen gjekk det mindre bra, og under vinter-OL 1980 i Lake Placid kom han på 20. plass i normalbakken. Han la opp i 1981.

Bakgrunnsstoff
Sportsboken, aktuelle årgangar
 

Tyske skihopparar
Austtyske idrettsutøvarar
Olympiske sølvmedaljevinnarar for Aust-Tyskland
Medaljevinnarar under vinter-OL 1976
Austtyske deltakarar under vinter-OL 1976
Skihopparar under vinter-OL 1976
Austtyske deltakarar under vinter-OL 1980
Skihopparar under vinter-OL 1980
Dieter Neuendorf

Dieter Neuendorf () var ein tysk skihoppar frå Ruhla i Thüringen og som representerte Aust-Tyskland. Han fekk sølvmedaljen under i normalbakken under ski-VM 1966, dessutan vann han Holmenkollrennet i 1965 og gjekk til topps i tre ulike renn i den tysk-austerrikske hoppveka.

Aktiv 
Neuendorf deltok i vinter-OL 1964 og kom på femteplass i normalbakken, medan han vart nummer åtte i storbakken. I 1965 vann Neuendorf Holmenkollrennet 1,2 poeng framom Lars Grini, som sette bakkerekord med 89,5 meter. Tidlegare i same sesongen vart Neuendorf nummer tre i Lahti, bakom vinnaren Torgeir Brandtzæg og Bjørn Wirkola.

Neuendorf deltok i den tysk-austerrikske hoppveka 1965/66 og vart nummer to, med 866,5 poeng mangla han tre poeng samanlikna med vinnaren, Veikko Kankkonen frå Finland. Neuendorf vann rennet i Innsbruck og sikra seg to andre pallplasseringar. Under VM 1966 i Oslo tok han sølvmedaljen i normalbakkerennet. Då var han den einaste som gav Bjørn Wirkola reell kamp om VM-tittelen. I storbakken vart han nummer 18.

Neuendorf vann opningsrennet i hoppveka 1966/67 og vart til sist nummer tre i hoppveka, den gongen då Bjørn Wirkola sikra seg sin fyrste hoppveketriumf etter å ha vunne dei tre siste renna i hoppveka. Også året etter vann Neuendorf opningsrennet i Oberstdorf og han vart nummer tre samanlagt, knapt tre poeng bak Jiří Raška, men heller langt bak hoppvekevinnaren Wirkola. Seinare i 1968 vart han nummer sju i normalbakken og 15 i storbakken under vinter-OL i Grenoble.

Han vart austtysk meister i begge bakketypane i 1965, samt i normalbakken i 1967. I 1971 la han opp som aktiv hoppar og var sidan hopptrenar.

Kjelder 

 Sportsboken, aktuelle årgangar
 

Tyske skihopparar
Tyske deltakarar under vinter-OL 1964
Skihopparar under vinter-OL 1964
Austtyske deltakarar under vinter-OL 1968
Skihopparar under vinter-OL 1968
Gjermund Grivi

Gjermund Nilsson Grivi () var ein norsk sakførar, gardbrukar, sorenskrivar og stortingsmann frå Bø i Telemark. Han var sentral då venstrelag vart skipa i Bø i Telemark i 1893, og representerte partiet på Stortinget i til saman 18 år.

Liv og gjerning
Grivi var son til lensmannen i Bø i Telemark. Han vart student i 1886 og cand. jur. fem år seinare. Frå 1891 var han overrettssakførar og frå 1894 i tillegg brukar av farsgarden. Grivi var medlem av heradsstyret i ei rekke år, ordførar 1898-1915. Perioden 1915-36 var han sorenskrivar for Nedre Telemark.

I 1913 vart han medlem av Vassdragskommisjonen, ein posisjon han hadde til 1920. Under striden om konsesjonslovene var Grivi ein leiande talsmann mot at utanlandsk kapital skulle få makt. 

Perioden 1903-06 var Grivi 2. representant frå Bratsberg amt på Stortinget. Frå 1906 til 1912 representerte han einmannskrinsen Austre Telemark. Alle dei ni fyrste åra på tinget hadde han plass i Konstitusjonskomiteen, frå 1908 var han sekretær i komiteen. Stortingsperioden 1910-12 var han sekretær i Reguleringskomiteen og medlem av Fullmaktskomiteen. Han var deretter stortingsrepresentant i tre åtskilde periodar; 1916-18, 1922-24 og 1928-30. Perioden 1916-18 var han formann i Landbrukskomiteen og to sesjonar medlem i Utanrikskomiteen, samt odelstingspresidemt 1916-17. Han var formann av Skog- og vassdragskomiteen 1922-24 og medlem av Utanrikskomiteen 1923-24. I sin siste bolk på Stortinget var han medlem av Skog- og vassdragskomiteen.

Grivi var også formann i mottakingskomiteen då Kong Haakon skulle presenterast for stortinget i 1905. Han var også ein sterk pådrivar for å få jarnbanen om Bø og ikkje direkte frå Gvarv til Lunde, (denne strekninga vart populært kalla Grivisvingen). Grivi var leiar av Stortinget si fråhaldsgruppe 1910-12, og heile tida ein aktiv målmann.

Kjelder 
 Lindstøl, Tallak: Stortinget og Statsraadet 1814-1914. Kristiania, 1914

Stortingsrepresentantar 1904-1906
Stortingsrepresentantar 1907-1909
Stortingsrepresentantar 1910-1912
Stortingsrepresentantar 1916-1918
Stortingsrepresentantar 1922-1924
Stortingsrepresentantar 1928-1930
Folk frå Nome
Målfolk
Nordiske greiner under vinter-OL 1972

Nordiske greiner på ski under Vinter-OL 1972 i Sapporo bestod av ti øvingar. Tre av øvingane var for kvinner, alle i langrenn, medan resten var for menn. Mennene tevla både i langrenn, kombinert og skihopping.

Medaljar

Kombinert

Menn 

Dato: 5. februar

Langrenn

Kvinner

5 km 

Dato: 9. februar

10 km 

Dato: 6. februar

3 x 5 km stafett 

Dato: 12. februar

Menn

15 km 

Dato: 7. februar

30 km 

Dato: 4. februar

50 km 

Dato: 10. februar

4x10 km stafett 

Dato: 13. februar

Skihopping

Menn

Normalbakken 

Dato: 6. februar

Storbakken 

Dato: 11. februar

Øvingar under vinter-OL 1972
Nordiske greiner under vinter-OL
Høstadfunnet

Høstadfunnet er eit arkeologisk funn i Golåsmyra på garden Høstad på Byneset, vest for Trondheim i 1899. Arbeidaren Knud Byahagen fann 13 gjenstandar av tre då han grov i torva. I dag er 11 av desse bevart ned NTNU Vitskapsmuseet.  Funnet i myra er ein av dei mest sjeldsynte treskattane i Nord-Europa. Ved hjelp av C-14 metoden har ein tidfesta fleire av gjenstandane til rundt 800 f. Kristus.
Av dei 11 godt bevarte gjenstandane er det 10 koppar eller kar og ein skammel. Det er to større fat, ein stor bolle og sju mindre skåler. Fleire av gjenstandane er utskorne. Den mest dekorerte er skammelen.

Referansar 

Arkeologiske funn i Noreg
Trondheim
Bavianar

Bavianar er ei gruppe apar i smalnaseapefamilien. Dei er nært i slekt med mandrill, drill og gelada.
Bavian finst hovudsakleg i Afrika, men nokre lever også i Midtausten. Dei lever mest på savannar og sletter, men finst også i fjellstrok. 
Bavianar er mindre utsette for utrydding enn andre primatar. Berre ein art, raudbavian (Papio papio), er rekna som «nær truga» av IUCN.

Skildring
Alle bavianartane har lange, hundeaktige snutar, tettsittjande auge, tjekk pels bortsett frå på snuten, kort hale og kraftige kjevar. Augo ligg djupt under den framskotne augebrynskanten. Kroppen og lemmane er sterke. Som regel er det ein viss skilnad mellom kjønna, både i storleik, farge og tenner. Bavianar går som regel på fire på marka, og klatrar opp i tre ganske sjeldan. Ofte støttar dei seg med den eine armen og bruker den andre til å plukka gras dei et. 

Som oftast held mange individ seg saman i store flokkar. De kan leva i harem sett saman av ein hann og fleire hodyr. Fleire mindre slike harem kan til saman danna ein større flokk. Nokre arter lever i lausare grupper.

Bavianaer er altetarar. Dei tek til seg uike slag plantekost, men et også virvellause dyr og kjøt. Dei kan fanga større dyr og går av og til til åtak på husdyr. Tidvis kan dei til og med vera kannibalar. 

Bavianer kan vera svært aggressive. I ein flokk hender det ofte at det er voldsomme slostkampar mellom leiande hannar.

Bavianar i kulturen

Det gamle Egypt 
I det gamle Egypt rekna ein bavianar som heilage, og var freda. Nokre blei mumifiserte. 
Guden Babi som var knytt til å dømma dei døde i underverda hadde bavianskikkelse. Gravguden Hapi hadde typisk bavianhovud og Tot, som også dømde døde, blei tidvis avbilda som ein bavian. Bavianar er nemnde i Den egyptiske daudeboka.

Sanfolket 

Sanfolkmytologi nemner bavianar ulike stader. Ofte blir dei rekna som vonde menneske som er blitt omgjorte til bavianar for sin råe oppførsel. På klippemåleri finn ein av og til individ som er halvt bavian og halvt menneske.

Artar
 Papio hamadryas
 Papio papio
 Papio anubis
 Papio cynocephalus
 Papio ursinus

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Bavianer» frå , og «Bavian» frå  den 28. desember 2012.

Bakgrunnsstoff
 

Dyreapar
Bronseand

Bronseand (Anas aucklandica) er ein vassfugl i andefamilien. Ho er endemisk for Aucklandøyane sør for New Zealand. Tidlegare var koparand, Anas chlorotis, og campbelland, Anas nesiotis, rekna som konspesifikke med bronseand. Campbellanda, som lever på Campbelløyane, er akkurat som bronseanda utan flygeevne.

Skildring 
Dette er ei mellomstor grasand, ca. 48 centimeter med kroppsvekt på 500 og 600 gram for hoer og hannar høvesvis. Vengene er små og er ikkje utvikla til flyging. Begge kjønn og juvenile fuglar har brun fjørdrakt, brystet er marmorert mørkare, hannfuglen i praktdrakt har grønglansa hovud, og ein særs smal kvit ring rundt halsen. Begge kjønn har godt synleg kvit augering og viser eit grønt vengespegl, speculum, i flukt. Bronseanda har alt i alt meir avdempa farger enn koparand.

Denne anda lever på Aucklandøyane, spesifikt på Adams Island, Disappointment Island, Dundas Island, Ewing Island, Rose Island og Enderby Island, men ikkje på hovudøya Auckland Island.

Bronseanda beitar ofte i skumring og nattemørke, ho finn føde i bukter og viker med tang og tare, og et alger og animalsk føde som marine virvellause dyr. Ungfuglar og fuglar som ikkje hekkar dannar flokkar ved beiting og kvile.

Bronseandpara er sterkt territoriale gjennom heile året. Reira er bygd av gras og reirplassen ligg under tett vegetasjon. Kullet er typisk på berre 4 egg og egga blir lagt med intervall på 2 eller 3 dagar. Hoa rugar aleine medan hannen voktar territoriet. Klekkinga skjer etter ca. 30 dagar.

Arten har status som sårbar, og bestanden er estimert til meir enn 2000 individ (2005), og er trudd å vere stabil.

Kjelder 
 Barrie Heather og Hugh Robertson, The Field Guide to the Birds of New Zealand (revised edition), Viking, 2005 
 BirdLife International (2012) Species factsheet: Anas aucklandica . Henta frå http://www.birdlife.org den 28. desember 2012.

Referansar

Bakgrunnsstoff 

Andefamilien
Fuglar endemiske for New Zealand
Wojciech Fortuna

Wojciech Fortuna () er ein polsk, tidlegare skihoppar frå Zakopane. Han vart olympisk meister i storbakken i 1972.

Fortuna hadde ein 18. plass som sin beste internasjonale prestasjon føre vinter-OL 1972 i Sapporo. Under olympiaden overraska han stort og vart nummer seks i normalbakken. Den store sensasjonen kom få dagar seinare, då han i storbakkerennet under dei same leikane i Sapporo hoppa 111 meter i fyrste omgangen og tok ei soleklar leiing. I andre omgangen landa han på moderate 87,5 m og fekk notert totalt 219,9 poeng. Fremste konkurrentane, Walter Steiner frå Sveits og austtyske Rainer Schmidt enda på høvesvis 219,8 og 219,3 poeng og måtte nøye seg med sølv og bronse.

Fortuna sin beste prestasjon utanom olympiaden var ein tiandeplass; i Garmisch-Partenkirchen 1. januar 1973. Han slutta som aktiv skihoppar i 1975.

Bakgrunnsstoff 
 Sportsboken, aktuelle årgangar

Polske skihopparar
Olympiske meistrar for Polen
Olympiske medaljevinnarar i skihopping
Medaljevinnarar under vinter-OL 1972
Polske deltakarar under vinter-OL 1972
Skihopparar under vinter-OL 1972
Jinyu

Jinyu (kinesisk skrift 晋 eller晋语, pinyin jìn/jìnyǔ ) er eit kinesisk språk som er morsmål for omkring 45 millionar menneske, flest i provinsen Shanxi, men òg i delar av Indre Mongolia og tilgrensande område i Shaanxi, Henan og Hebei. Jinyu har tradisjonelt vore rekna som ein variant av mandarinspråket, men blir no oftare rekna som eit eige språk. Det er då det 26. største språket i verda.

Eit særdrag for jinyu er mengda samantrekkingar av to teikn/ord til eitt. Det er eit fenomen som ein òg har i standardkinesisk, men ikkje i like høg grad. Jinyu, eit tonespråk, er også kjenneteikna av kompleks tonesandhi, ei form for sandhi der tonen blir påverka av kva ord som finst saman i ein setning og kva grammatisk funksjon dei har.

Eit anna kjennteikn er språklyden glottal plosiv som finst i enden av stavingar, ei leivning etter lukkelydane /p/, /t/ eller /k/). Dette er eit trekk jin har til felles med mandarinspråk som ein tala under Yuan-dynastiet rundt 1300-talet, og med fleire nolevande sørlege typar kinesiske språk. Stavingar som endar med glottal plosiv kan seiast å vera tonelause.

Dialektar
Jinyu blir gjerne delt inn i åtte dialektar:

Bingzhou, talt i sentrale Shanxi, med Taiyuan
Lüliang, talt i vestre Shanxi og nordlege Shaanxi
Shangdang, talt i søraustre Shanxi
Wutai, talt i nordlege Shanxi og det sentrale Indre Mongolia
Datong-Baotou, talt i delar av nordlege Shanxi og sentrale Indre Mongolia
Zhangjiakou-Hohhot, talt i nordvestre Hebei og delar av det sentrale Indre Mongolia
Handan-Xinxiang, talt i søraustre Shanxi, sørlege Hebei og nordlege Henan
Zhidan-Yanchuan.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Jin Chinese» frå ,  den 27. oktober 2013. 
 oppgav desse kjeldene:
 
 

Denne artikkelen bygger på «Jinyu» frå ,  den 29. desember 2012.  
Språk i Kina
Einskildspråk
Aucklandskarv

Aucklandskarv (Phalacrocorax colensoi) er ein kystbunden sjøfugl i skarvefamilien. Han er endemisk for Aucklandøyane, sør for New Zealand.

Skildring 
Dette er ein mellomstor skarveart, ca. 63 centimeter med kroppssvekt på rundt 2 kilogram. Fjørdrakta er i svart og kvitt. Strupen og heile undersida til undergump er kvit, vengene har kvite flekker som formar seg til eit band når vengene er folda saman. Eit felt av berr hud rett under nebbrota er i blågrått og får raud farge i hekketida. Beina er bleikraude, og augeringen er blå.

Aucklandskarven hekkar på Aucklandøyane og kan elles treffast berre i kystområdet ved Aucklandøyane og i havet utanfor øyane. Han er mest vanleg ved sørlege og austlege sider av øygruppa. Fuglane kan opptre i flokkar, både under beiting og kvile.

Dietten består mellom anna av småfisk og marine virvellause dyr.

Reira er bygd av tang, guano, gras torv og kvister. Reirplassen ligg ofte under overheng av fjell eller under tre. Kullet er på 3 egg og egga blir lagt med intervall på 2, 3 eller 4 dagar. Klekkinga skjer etter ca. 28 dagar. Hekketida er frå november til februar.

Arten har status som sårbar, og bestanden er estimert til ca. 4 500 individ (2012), og er trudd å vere stabil.

Kjelder 
Barrie Heather og Hugh Robertson, The Field Guide to the Birds of New Zealand (revised edition), Viking, 2005 
BirdLife International (2012) Species factsheet: Phalacrocorax colensoi . Henta frå http://www.birdlife.org den 29. desember 2012.

Referansar

Bakgrunnsstoff 

Skarvfamilien
Fuglar endemiske for New Zealand