kardosdrur/scandi-wiki huggingface dataset:
Hellbillies

Hellbillies er ei countryrockgruppe frå Ål i Hallingdal som blei danna i 1990, og som sidan starten har hatt stor suksess. Dei har gitt ut ei rekke plater som alle har selt svært bra. 

Tekstane er skrivne på nynorsknært hallingmål, og dei er om alt frå kvardagslege og jordnære ting til djupare stoff, til dømes samfunnskritikk. Dei har au samarbeidd med musikarar frå USA: Rob Hajacos frå Nashville, som spelar fele på dei fleste platene av Garth Brooks, spelar au fele på tre av platene til Hellbillies. Han har au vore to gonger i Noreg for å halde konsertar og spela inn plater saman med Hellbillies.

I 2002 vart vart Hellbillies tildelt Alf Prøysens Ærespris.

Bandet blei kåra til Årets spellemann under Spellemannprisen 2007 og vann i tillegg klassen country for albumet Spissrotgang. I 2008 vann dei Gammleng-prisen i klassen rock/roots.

Hellbillies er eit svært aktivt turneband, og spelar over heile landet.

Medlemer 
 Aslag Haugen - vokalist, gitarist
 Lars Håvard Haugen - lead-gitarist, vokalist
 Bjørn Gunnar Sando - trommer
 Egil Stemkens - bass (2016-idag)
 Arne Henry Sandum - bass (1990-2016)
 Arne Moslåtten - trekkspel, fløyte, gitar, perkusjon, tekstforfatter (1990-2013)
 Lars Christian Narum - piano, orgel (2003-idag)
 Trond Nagell Dahl - (Innleid mellom 2000 og 2003)

Diskografi 

Sylvspente boots – 1992
Pela stein – 1993
Fekk Spellemannsprisen for beste «roots»-plate i 1993. Spela inn i Crazy Mama's Studio, Nashville.
Lakafant – 1995
Drag – 1996
Innspela i Nashville.
LIVe LAGA – 1997
Spela inn live på Down on the farm-festivalen i Østfold.
Sol over livet – 1999
Studioalbum.
Urban Twang – 2001
Selde i over 30 000 eksemplar den fyrste månaden, noko som kvalifiserte til gullplate. Spela inn i Hit Shack Studio i Austin, Texas med Stephen Bruton som produsent.
CoolTur – 2002
Niende – 2004
Røta – 2006
Samling med Hellbillies beste - live frå Rockefeller - seksarterning i VG
Spissrotgang – 2007
Var på topp på VG-lista i veke 43 og 44 i 2007, for fyrste gongen i historia til bandet. Arne Moslåtten vann Edvard-prisen for plata.
Leite etter lykka – 2010
Tretten – 2012
Seven Bridges Crossed – 2013
Engelsk utgåve av Tretten
LEVANDE LIVe – 2014
Konsertplate
Søvnlaus – 2016
I eksil på Sundrehall – 2020
EP
Blå dag – 2021

Kjende songar 
 Ei krasafaren steinbu
 Hallo Telenor
 På Ål stasjon
 Mørkemann

Bakgrunnsstoff 
 Den offisielle nettstaden til gruppa
 Hellbillies på YouTube
 Hellbillies på Spotify

Norske rockegrupper
Ål kommune
Norske musikkgrupper
Vinnarar av Spellemannprisen
Hellbillies
Musikkgrupper skipa i 1990
Vinnarar av Alf Prøysens Ærespris
Norske Skog

Norske Skog () er den nest største produsenten av magasin- og avispapir i verda. Selskapet har hovudkontor på Lysaker i Noreg og fabrikkar i 15 land over heile verda. Konsernsjef er Christian Rynning-Tønnesen (2007).

Norske Skog vart etablert i 1962 som Nordenfjelske Treforedling, og den fyrste avispapirfabrikken vart sett i drift på Skogn i Nord-Trøndelag i 1966. I 1970- og 80-åra voks selskapet til å bli det største innanfor norsk treforedling. I 1990-åra ekspanderte selskapet vidare utover i Europa gjennom bygging eller kjøp av fabrikkar i Noreg, Frankrike, Austerrike og Den tsjekkiske republikken. Frå 2000 vart selskapet ein global aktør med verksemd i Asia, Sør-Amerika og Australasia òg.

Kjelder

Bakgrunnsstoff 

Norske føretak
Norske industriselskap
Bærum kommune
Skipingar i 1962
Friedrich Engels

Friedrich Engels () var ein tysk politisk tenkjar frå 1800-talet. Saman med partneren sin, Karl Marx, utvikla Engels den vitskaplege sosialismen, også kalla marxismen. Engels var medforfattar av Det kommunistiske manifestet, og redaktør av fleire band av Marx sitt hovudverk Das Kapital etter Marx var død.

Liv
 

Engels var fødd i Barmen i noverande Wuppertal i Preussen, i det noverande Tyskland, som eldste son av ein bedriftseigar. Som ung mann blei han send til England for å leie bomullsfabrikken faren eigde i Manchester. Han blei sjokkert over den fattigdomen han såg, og skreiv ei skildring som blei utgitt i 1845 med den engelske tittelen Condition of the Working Class in England. Same året begynte Engels samarbeidet med Marx, da dei fann ut at begge hadde same synet på kapitalismen. 

Engels levde ilag med ei irsk arbeidarklasse-kvinne som heitte Mary Burns  til ho døydde, og sidan med søster hennar, Lizzie. Det er mogleg det var dei som introduserte han til arbeidarstemmerettsrørsla, chartistane. Engels var aktivt med i skipinga av Den kommunistiske ligaen i London i 1846. I 1847 begynte Marx og Engels arbeidet med Manifestet, som blei gitt ut i februar 1848. 

Engels var aktivt med i 1848-revolusjonen, i Elberfeld og Baden i Tyskland. I 1849 måtte både han og Marx rømme frå Tyskland for godt, og dei flytta permanent til England. Engels vigde resten av livet sitt til å redigere og omsette Marx sine skrifter, og å hjelpe til med å utvikle arbeidarrørsla, ikkje minst i heimlandet, der det tyske sosialdemokratiske partiet voks raskt i siste delen av hundreåret. Engels meinte på slutten av livet sitt at legale arbeidsmåtar kunne vere minst like effektive som gateslag etter kvart som arbeidarrørsla styrkte seg. 

Friedrich Engels døydde i London i 1895.

Verk 
 
Nokre av verka hans er:

Anti-Dühring,
Naturdialektikken,
Teser om Feuerbach,
Opphavet til familien, privateigedomen og staten,
Revolusjon og kontrarevolusjon i Tyskland,
Den tyske ideologien (saman med Marx),
Den heilage familien (saman med Marx),
Bondekrigen i Tyskland.

Kjelder

Bakgrunnsstoff

Marxist.org med tekstar av Engels

Tyske filosofar
Tyske kommunistar
Tyske økonomar
Karl Marx
Ella

Ella er eit kvinnenamn som truleg oppstod i England. Det kan vera ei kortform av namn som byrjar på El-, som Ellinor eller Elisabeth, eller for namn som sluttar på -ella, som Gabriella eller Donatella. Ella har namnedag både i Noreg og Sverige den 19. februar.

Tyding 

I den siste namnetypen er -ella eit kvinneleg diminutiv. Det er òg gjort framlegg om at namnedelen kan ha samanheng med den germanske namneendinga -ali, som tyder annleis eller framand. Andre igjen bind Ella saman med namn som Eline eller Elena, som igjen kjem frå Helena og tyder strålande.

På moderne hebraisk betyr namnet «gudinne» og er danna av det hebraiske el, «Gud», eller eli, «min Gud».

Bruk 

Namnet har vore mykje brukt i den engelsktalande verda, og har i dag aukande popularitet. Ella er blant dei hundre mest brukte namna i USA, og blant dei tjue mest brukte i Irland samt England og Wales sett under eitt. Også i Noreg har namnebruken auka kraftig sidan rundt 1995, og i Sverige var namnet det ellevte mest gjevne i 2004.

Kjende namneberarar 
 Ella Kivikoski (1901-1990), finsk arkeolog
 Ella Baker (1903-1986), afroamerikansk borgarrettsforkjempar
 Ella Hval (1904-1994), norsk skodespelar
 Ella Rosén (1911-1984), svensk skodespelar
 Ella Fitzgerald (1917-1996), afroamerikansk jazzsongar, som mellom anna gav ut platene Ella & Louis og Ella & Louis again
 Ella Holm Bull (1921-2006), sørsamisk forfattar
 Ella Gjømle Berg (f. 1971), norsk langrennsløpar
 Ella K. Okstad (f. 1973), norsk illustratør

Utanfor Wikipedia

Andre tydingar 
Ella er òg eit spansk pronomen som tyder henne.

Kvinnenamn
Førenamn av engelsk opphav
Ashley Olsen

Ashley Fuller Olsen () er ei amerikansk skodespelar. Ho og tvillingsystra Mary-Kate Olsen starta karrieren i fjernsyns-serien Full House (Under samme tak) då dei var 9 månadar gamle. Der delte dei rolla som vesle Michelle Tanner. 

Etter kvart fekk tvillingane Robert Thorne som manager. Som 6-åringar spelte dei inn sin fyrste film, To Grandmother's House We Go. Seinare, då systrene vart eldre spelte dei inn ein ny fjernsynsserie kalla Two of a Kind (Tvillingtrøbbel). Då tvillingane vart 14, spelte dei inn fjernsyn-serien So Little Time. 15 år gamle kom dei i Guinness rekordbok for høgste inntekt for ei barnestjerne på fjernsyn. 

I 2004 fylte Mary-Kate og Ashley Olsen atten, og fekk dermed kontroll over heile formua si. Dei vart òg presidentar i selskapet sitt, Dualstar. Same året fekk dei ei stjerne på den prestisjetunge Hollywood Walk of Fame, og dei starta studie på New York University,

Filmografi 
 To Grandmother's House We Go (1992)
 Double, Double Toil And Trouble (1993)
 How The West Was Fun (1994)
 The Little Rascals (1994)
 It Takes Two (1995)
 Billboard Dad (1998)
 Switching Goals (1998)
 Passport To Paris (1999)
 Our Lips Are Sealed (2000)
 Winning London (2000)
 Holiday In The Sun (2001)
 Getting There (2002)
 When In Rome (2002)
 The Challenge (2003)
 New York minute (2003)
 The case of the Logical I Ranch
 The case of Thorn Mansion
 The case of the sea world adventure
 The case of the Mystery Cruise
 The case of the Fun House mystery
 The case of the christmas caper
 The case of the shark encounter
 The case of the U.S. Space Camp mission
 The case of the Hotel Who-done-it
 The case of the Volcano Mystery
 The case of the United States Navy adventure
 You're invited to Mary-Kate and Ashley's Sleepover Party
 You're invited to Mary-Kate and Ashley's Hawaiian Beach Party
 You're invited to Mary-Kate and Ashley's Christmas Party
 You're invited to Mary-Kate and Ashley's Birthday Party
 You're invited to Mary-Kate and Ashley's Ballet Party
 You're invited to Mary-Kate and Ashley's Camp Out Party
 You're invited to Mary-Kate and Ashley's Mall Party
 You're invited to Mary-Kate and Ashley's Costume Party
 You're invited to Mary-Kate and Ashley's Fashion Party
 You're invited to Mary-Kate and Ashley's School Dance Party
 Our First Video
 Our Music Video
 You're Invited to Mary-Kate and Ashley's Greatest Parties
 The Amazing Adventures of Mary-Kate and Ashley
 Fashion Forward Spring 2001

USA-amerikanske skodespelarar
Folk frå California
Hollywood Walk of Fame
Tvillingar
Encyclopædia Britannica

Encyclopædia Britannica (latinsk for «britisk encyklopedi») er eit av dei største leksikona i verda. Fyrste gong vart det gjeve ut i Edinburgh i Skottland den 7. desember 1768 av Adam og Charles Black. På 1920-talet vart rettane selde til amerikanske interesser.

Bakgrunnsstoff 
 
 1911-utgåva

Oppslagsverk
Olympiske sommarleikar

Dei moderne olympiske sommarleikane er ei internasjonal sportshending som vert avheldt kvart fjerde år, og er det mest prestisjefylte sportsarrangementet i verda. Dei olympiske sommarleikane vart haldne for fyrste gong i 1896.

Arrangørbyar: 
 1896 Athen
 1900 Paris
 1904 Saint Louis
 1908 London
 1912 Stockholm
 1920 Antwerpen
 1924 Paris
 1928 Amsterdam
 1932 Los Angeles
 1936 Berlin
 1948 London
 1952 Helsingfors
 1956 Melbourne
 1960 Roma
 1964 Tokyo
 1968 Mexico by
 1972 München
 1976 Montreal
 1980 Moskva
 1984 Los Angeles
 1988 Seoul
 1992 Barcelona
 1996 Atlanta
 2000 Sydney
 2004 Athen
 2008 Beijing
 2012 London
 2016 Rio de Janeiro
 2020 Tokyo
Olympiske vinterleikar

Dei olympiske vinterleikane er eit stort internasjonalt stemne for vinteridrett. Leikane vart arrangerte for fyrste gong i 1924, same året som dei olympiske sommarleikane. Frå 1994 blei dei haldne to år tidlegare i høve til dei olympiske fireårsperiodane, og det blir nå arrangert sommar- eller vinterleikar anna kvart år.

Arrangørbyar

Greiner 
Det blir konkurrert i følgjande greiner (per 2006):
Sommar-OL 2008

Sommar-OL 2008, dei 29. olympiske sommarleikane, vart halde i Beijing i Kina frå 8. august til 24. august 2008. Nokre øvingar vart halde på arenaar i omkringliggande byar og Hong Kong. Beijing vart vald til vertsby 31. juli 2001 i konkurranse med Istanbul, Osaka, Paris og Toronto. OL i Beijing var tidenes dyraste og vart rekna til å skulle koste 210 milliardar kroner.

Den norske troppen til Beijing var på 85 deltakarar. Dei hausta 9 medaljar; 3 gull, 5 sølv og eitt bronse. For meir om dette, sjå Noreg under sommar-OL 2008.

Tilleggsstoff
Friidrett under Sommar-OL 2008
Padling under Sommar-OL 2008
Roing under Sommar-OL 2008
Symjing under Sommar-OL 2008
Turn under Sommar-OL 2008
 Medaljefordeling under Sommar-OL 2008
 Søknadsprosessen til Sommar-OL 2008
 Arenaer under Sommar-OL 2008
 Opningsseremonien for Sommar-OL 2008
 Avslutningsseremonien for Sommar-OL 2008

Referansar 

Sommar-OL 2008
Vinter-OL 2014

Vinter-OL 2014 vart arrangert 7.—23. februar 2014 i Sotsji i Russland som dei 22. olympiske vinterleikane. Den internasjonale olympiske komitéen avgjorde dette 4. juli 2007 på eit møte i Guatemala by.

Idrettsgreiner

Søknader 
Da søknadsfristen gjekk ut 28. juli 2005 hadde Almaty (Kasakhstan), Borjomi (Georgia), Jaca (Spania), Sofia (Bulgaria), Sotsji (Russland), Pyeongchang (Sør-Korea) og Salzburg (Austerrike) levert inn søknader. I tillegg hadde det vore diskutert i Noreg og Sverige om ein skulle søkje. I Noreg stod det mellom Lillehammer eller Tromsø. Forkjemparar for eit OL i Tromsø jobba for å få til ein søknad, men regjeringa og Stortinget sa nei til statsstøtte til prosjektet. 

Almaty, Borjomi, Jaca og Sofia vart eliminert av IOC 22. juni 2006. I «finalen» 4. juli 2007 rauk Salzburg ut i den første avrøystinga, slik at valet altså stod mellom Sotsji og Pyeongchang i omrøystinga. Det var Sotsji som tok sigeren.

Sjå også 

 Noreg under vinter-OL 2014

Bakgrunnsstoff 
 Sochi 2014 
 Pyeongchang 2014 - nettsida til førekjemparane for OL i Pyeongchang
 Salzburg 2014 - nettsida til førekjemparane for OL i Salzburg
 Tromsø 2018 - nettsida til førekjemparane for OL i Tromsø
 Almaty 2014 - nettsida til førekjemparane for OL i Almaty 
 Borjomi 2014 - nettsida til førekjemparane for OL i Borjomi 
 Jaca 2014 - nettsida til førekjemparane for OL i Jaca 
 Sofia 2014 - nettsida til førekjemparane for OL i Sofia

Sport i 2014
Vinter-OL 2014
2014 i Russland
Sommar-OL 1940

Sommar-OL 1940, offisielt Dei 12. olympiske sommarleikane, skulle opphavleg ha vore haldne i den japanske hovudstaden Tokyo, men vart avlyst på grunn av den andre verdskrigen. Før den endelege avgjerda om avlysinga vart teken, prøvde ein å flytte leikane til Helsingfors i Finland, men dette vart ikkje noko av, og det vart ikkje noko av sommar-OL 1940.

Helsingfors vart seinare vertsby for sommarleikane i 1952, medan Tokyo vart vertsby i 1964.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «1940 Summer Olympics» frå ,  den 26. april 2005.  
 

Sommar-OL
Japansk idrett
Tokyo
Finsk idrett
Idrett i Helsingfors
Sport i 1940
1940 i Japan
1940 i Finland
Sommar-OL 1992

Sommar-OL 1992 vart halde i Barcelona i Catalonia, Spania. Samveldet av uavhengige statar vart beste lag. Noreg tok to gullmedaljar, fire sølv og ein bronse.

Bombeattentat 
I taket på arenaen Palau Sant Jordi vart det funne ei bombe nokre dagar før OL starta. Bomba vart destruert like etter ho vart funnen. Det var truleg ei gruppe med tilknyting til ETA som hadde plassert bomba på arenaen.

Opningsseremoni 
Under opningsseremonien vart ei brennande pil skoten opp i ei gryte for å tenne den olympiske elden. Elden vart ikkje påtent av pila, men ved at nokon trykkja på ein knapp.

Norske resultat
Linda Andersen blei den første norske kvinna som vann gull i eit sommar-OL. Det skjedde i segling, i klassen europajolle. Jon Rønningen vann gull i bryting. Norske utøvarar tok også fire sølv- og ein bronsemedalje.

Medaljestatistikk

Tilleggsstoff
Friidrett under Sommar-OL 1992
Padling under Sommar-OL 1992
Roing under Sommar-OL 1992
Sigling under Sommar-OL 1992
Turn under Sommar-OL 1992

Kjelder 

Sommar-OL 1992
Barcelona
1992 i Spania
Delstatar i USA

USA er ein føderasjon som er sett saman av 50 delstatar. Washington, D.C. er ikkje rekna som ein delstat, men som eit forbundsdistrikt.

Etter amerikansk rett er delstatane suverene einingar, som tyder at makta deira kjem frå folket framfor å vere delegert frå den føderale styresmakta. Føderale lover går framfor delstatlege lover på område der den føderale styresmakta har myndigheit, men den amerikanske grunnlova avgrensar den føderale styresmakta si myndigheit. All makt som ikkje eksplisitt er tildelt føderale myndigheiter i grunnlova, er halde av til delstatane.

Den amerikanske borgarkrigen (1861 til 1865) og høgsterettsdommen «Texas v. White» fastslo at delstatane ikkje har rett til å lausrive seg, og at dei, jamfør grunnlova, ikkje har rett til å bedrive utanrikspolitikk.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Delstatar i USA» frå ,  den 27. april 2005.  

 

sv:Lista över USA:s delstater och territorier
bar:Listn vo de Bundesstootn
simple:List of U.S. states
Lufthansa

Lufthansa er det største flyselskapet i Tyskland, og eit av dei største i verda. Det har hovudkvarter i Köln, og den viktigaste basen deira er den internasjonale lufthamna i Frankfurt.

Lufthansa vart grunnlagt i 1926, som fylgje av ein fusjon mellom Deutsche Aero Lloy (DAL) og Junkers Luftverkehr.

Lufthansa er eit av dei stiftande medlemmene av Star Alliance, ein av verdas største flyselskap-alliansar, som òg omfattar skandinaviske SAS.

Flåte 
 Airbus A300 (-600)
 Airbus A319
 Airbus A320
 Airbus A321
 Airbus A330 (-200 og -300)
 Airbus A340 (-300 og -600)
 Boeing 737 (-300 og -500)
 Boeing 747 (-200F og -400)
 Boeing 767 (-300)
 Boeing MD-11 (-F)
 Avro RJ85
 Canadair CRJ700
 Canadair CRJ200

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell nettstad
 Lufthansa Fleet Detail
 Lufthansa Passenger Opinions
 Lufthansa Company Profile (Yahoo)

Skipingar i 1926
Tyske føretak
Tyske flyselskap
Air New Zealand

Air New Zealand er eit newzealandsk flyselskap som er medlem av Star Alliance.

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
 Air New Zealand
 Air New Zealand Jet Fleet Detaljar
 Air New Zealand, passasjerane si meining 

Star Alliance
Skipingar i 1940
Newzealandske flyselskap
Samferdsle på New Zealand
Wiener-internasjonalen

Wiener-internasjonalen var ei internasjonal samanslutning av venstresosialistar som hadde forlate Andre Internasjonalen eller ikkje ville gjenopplive han, og som heller ikkje ville slutte seg til Tredje Internasjonalen. Den blei også kalla «To-og-ein-halv-internasjonalen», men det offisielle namnet var «Den internasjonale samanslutninga av sosialistiske parti». Organisasjonen blei danna i Wien i 1921.

Initiativet til danninga av organisasjonen kom frå Det Uavhengige Sosialdemokratiske Partiet i Tyskland, det britiske Independent Labour Party og sosialdemokratane i Sveits. Blant dei andre medlemspartia kan nemnast det austerrikske sosialdemokratiske partiet SDAP, som med sin austromarxistiske teoretiske styrke og sterke stilling i landet fekk leiarposisjonen i rørsla, Det amerikanske sosialistpartiet, det jødiske Bund og dei russiske mensjevikane.

I 1922 blei det gjort eit forsøk på å sameine alle tre internasjonalane, på eit felles møte i Berlin. Dette mislukkast, men året etter, i 1923, gjekk Wiener-internasjonalen saman med den gjenoppliva Andre Internasjonalen til den Sosialistiske Arbeidar-Internasjonalen SAI.

Kjelder

Sosialisme
Arbeidarrørsla
Arbeidarhistorie
2026

2026 er eit normalår som byrjar på ein torsdag i den gregorianske kalenderen.

Hendingar

Utlandet 
 Tilskipinga av vinter-OL 2026, dei 25. olympiske vinterleikane.
 Forventa fullføring av Sagrada Familia i Barcelona.

Noreg
2030

2030 er eit normalår som byrjar på ein tysdag i den gregorianske kalenderen.

Hendingar

Utlandet 
 Tilskipinga av vinter-OL 2030, dei 26. olympiske vinterleikane.
 Bursdagssongen «Happy Birthday To You» blir fri for opphavsrett igjen i følgje amerikansk patentlovgjeving (i 2005).

Noreg
2020

2020 var eit skotår som starta på ein onsdag.

Hendingar

Utlandet 
 3. november: Planlagd president- og kongressval i USA.

 Tilskipinga av sommar-OL 2020, dei 32. olympiske sommarleikane. Det skal arrangerast i Tokyo.
 Den forbodne byen i Beijing skal vera ferdig restaurert. 
 Etter planen skal alle atomkraftverk i Tyskland vera stengde i løpet av dette året.

Noreg 
 Reform av fylke og kommunar: 119 kommunar blei slåtte saman til 47 nye kommunar, og talet på fylke blei redusert frå 19 til 11. Dei nye fylka som blei oppretta var Agder, Innlandet, Vestfold og Telemark, Vestland, Viken og Troms og Finnmark.

Fødde 

 19. mars: Jigme Ugyen Wangchuck, bhutansk kongsson
 10. mai: Prins Charles av Luxembourg (2020), luxembourgsk tronarving
 26. oktober: Molly Gibson, barn utvikla frå eit 27 år gammalt frose embryo, verdas eldste.

Døde 

 25. januar: Tor Obrestad, norsk diktar
 8. mars: Markoosie Patsauq, kanadisk inuittisk forfattar
 17. april: Astrid Gjertsen, norsk politikar
 31. august: Pranab Mukherjee, indisk president
 6. desember: Tabaré Vázquez, uruguayansk president

Kjelder
2028

2028 er eit skotår som byrjar på ein laurdag i den gregorianske kalenderen.

Hendingar

Utlandet 
 26. oktober: Det er venta at asteroiden (35396) 1997 XF₁₁ skal passera nær jorda.
 Tilskipinga av sommar-OL 2028, dei 34. olympiske sommarleikane.

Noreg
Liberalistisk Ungdom

Liberalistisk Ungdom er ungdomspartiet til Det Liberale Folkepartiet.

Organisasjon 
Organisasjonen vart stifta 19. mai 2004 under namnet Det Liberale Folkepartiets Ungdom, men det konstituerande landsmøtet i januar 2005 vedtok at namnet skulle vere Liberalistisk Ungdom. Øvre aldersgrense er 25 år.

Tidlegare leiarar 
 2004–2007: Lasse K. Lien
 2007– : Lei Yang

Bakgrunnsstoff 

Norske politiske ungdomsfylkingar
Liberalisme
Skipingar i 2004
Elise Ottesen-Jensen

Elise Ottesen-Jensen () var ein norsk-svensk seksualopplysar, journalist og sosialistisk agitator som kjempa særleg hardt for kvinnenes rett til å forstå og styra over sin eigen seksualitet. Ho er rekna som ei føregangskvinne innan kvinnekamp og feminisme. 

Ho vart fødd Elise Ottesen i Høyland kommune i Rogaland fylke som prestedotter, nummer 17 av ein barneflokk på 18. Høyland kommune gjekk i 1965 inn i Sandnes kommune, slik at mange gonger vert ho rekna å koma frå Sandnes. Elise Ottesen var frå 1915 til 1945 gift med fredsagitatoren Albert Jensen. 

Medan ho voks opp ville ho bli tannlege, men mista fingrar i ei ulukke og enda opp som journalist i staden. Ho fekk oppleva at veslesystera  blei gravid og tvinga til å adoptera bort barnet ho hadde fødd, for sidan å ta livet av seg i lengsel etter barnet. Lagnaden til systera var ei skjelsetjande oppleving og eit grunnlag for den kampen Elise starta for rett til seksualopplysing og abort for kvinner. Den skulle vara i femti år.

Ho var verksam i Sverige frå 1919, og grunnla Riksförbundet för sexuell upplysning (RFSU) i 1933. RFSU er ein ideell organisasjon som driv med informasjon om emne knytt til seksualitet. 

Spreiing av informasjon om emne knytt til seksualitet var lenge nærast tabu, og til dels ulovleg. Ho la vekt på å informera om kontroversielle emne som prevensjon og abort. 

Ottesen-Jensen gjekk under tilnamnet Ottar. Den norske feministiske kvinnegruppa Ottar er oppkalla etter henne.

Kjelder 
 Dødsdato frå NBL-artikkel om Ottesen-Jensen, skriven av Lill-Ann Jensen.

Ottesen-Jensen, Elise
Ottesen-Jensen, Elise
Ottesen-Jensen, Elise
Norske abortforkjemparar
Svenske kvinnesaksfolk
Nytt på nytt

Nytt på nytt er ein norsk variant av det britiske satireprogrammet Have I Got News For You, som vert laga av produksjonsselskapet Hat Trick. Programmet har vore sendt på NRK1 kvar fredagskveld, vår og haust, sidan 9. april 1999. Det er blitt eit av dei mest sette fjernsynsprogramma med over 1,3 millionar sjåarar.

Programmet er ein konkurranse mellom to lag som kvar har to deltakarar, der kvart lag skal løyse flest mogleg oppgåver som har med nyhende frå den siste veka å gjera. Konkurransemomentet er lite – det er humoren som er det viktige i programmet. 

Programleiar for Nytt på nytt er Jon Almaas. Faste deltakarar med kvart sitt lag er Knut Nærum og Linn Skåber, som erstatta Anne-Kat. Hærland hausten 2007. I tillegg har kvart lag ein kjendisgjest. Fredag 15. april 2011 var Bård Tufte Johansen programleiar for Jon Almaas.

Kjelder

Bakgrunnsstoff 

Humorprogram
Norske fjernsynsprogram
Fjernsynsseriar frå 1990-åra
Nytt på nytt
Sommar-OL 1912

Sommar-OL 1912 vart halde i Stockholm i Sverige frå 5. mai til 27. juli med opningsseremoni 6. juli. USA vart beste nasjon. Noreg fekk fire gullmedaljar.

Medaljestatistikk

Kjelder 

Sommar-OL 1912
Sport i 1912
1912 i Sverige