kardosdrur/scandi-wiki huggingface dataset:
NM i friidrett 1988

Noregsmeisterskapen i friidrett 1988, hovudmeisterskapen, vart avvikla på Byrkjelo stadion på Byrkjelo i Gloppen kommune dagane 14.-16. august 1988. Breimsbygda Idrettslag arrangerte meisterskapen.

Kulestøytaren Georg Andersen og diskokastaren Mette Bergmann vart tildelt kvar sin kongepokal.

Menn

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

5 000 m

10 000 m

110 meter hekk

400 m hekk

3 000 m hinder

Høgdehopp

Stavhopp

Lengdehopp

Tresteghopp

Kulestøyt

Diskoskast

Sleggjekast

Spjutkast

Kvinner

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

3 000

5 000 m

100 m hekk

400 m hekk

Høgdehopp

Lengdehopp

Kulestøyt

Diskoskast

Spjutkast

Kjelder
Sportsboken 88-89. Sportsboken As/VG. 1988.

Noregsmeisterskap i friidrett
Noregsmeisterskap i 1988
Sport i 1988
Idrettstilskipingar i Vestland
Idrett i Gloppen
Kirkelandet kyrkje

Kirkelandet kyrkje er hovudkyrkja i Kristiansund, reist i 1964. Ho ligg ved Langveien på øya Kirkelandet.
 
Den tidlegare kyrkja brann etter tysk bombing i 1940.

Bygning 
Kyrkja har ei form som bryt totalt med tradisjonell kyrkjearkitektur. Den arkitektoniske ideen bak Kirkelandet kyrkje er «Bergkrystall i roser», dvs. at kyrkja skal skine som ein lysande krystall mellom rosene i vestskråninga.

Interiør 
Kunstnaren Gunnar S. Gundersen står bak den innvendige utsmykkinga, mellom anna glasmåleriet som gjev det spesielle lyset bak altartavla.
 
Kyrkja vart nominert som Møre og Romsdal sitt bidrag til Århundrets byggverk 1905–2005, ei kåring i regi av bladet Byggeindustrien.

Kjelder 
 
 Kirklandet kirke (Kristiansund kommune)
Denne artikkelen bygger på «Kirkelandet kyrkje» frå ,  den 22. september 2017.

Bakgrunnsstoff 
 
 
 Kristiansund kyrkjelyd 
 Hildegaard Meese: Alterutsmykkingene i Kirkelandet kirke og Kvernes sine to kirker (Nordmøre museum)

Kyrkjer i Kristiansund
Kyrkjer i Ytre Nordmøre prosti
Norske kyrkjer frå 1964
Kulturminne i Kristiansund
Odd Østbye
NM i friidrett 1989

Noregsmeisterskapen i friidrett 1989, hovudmeisterskapen, vart avvikla på Øverlands Minde i Stjørdal dagane 18.-20. august 1989 med idrettslaga Nybrott og Stjørdals-Blink som arrangørar.

Lisbeth Andersen vart tildelt kongepokal for sitt vinnarløp på 400 meter, medan kulestøytaren Lars Arvid Nilsen fekk kongepokalen for menn.

Menn

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

5 000 m

10 000 m

110 meter hekk

400 m hekk

3 000 m hinder

Høgdehopp

Stavhopp

Lengdehopp

Tresteghopp

Kulestøyt

Diskoskast

Sleggjekast

Spjutkast

Kvinner

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

3 000

5 000

100 m hekk

400 m hekk

Høgdehopp

Lengdehopp

Kulestøyt

Diskoskast

Spjutkast

Kjelder
Sportsboken 89-90. Sportsboken As/VG. 1989.

Noregsmeisterskap i friidrett
Noregsmeisterskap i 1989
Idrett i Stjørdal
Idrettstilskipingar i Trøndelag
NM i friidrett 1990

Noregsmeisterskapen i friidrett 1990, hovudmeisterskapen, vart avvikla på Melløs stadion i Moss dagane 3.-5. august 1990 Moss Idrettslag og Østfold Friidrettsklubb som arrangørar.

Hanne Haugland vart tildelt kongepokal for sitt høgdehopp på 1,90 meter, medan kulestøytaren Georg Andersen fekk kongepokalen for menn.

Menn

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

5 000 m

10 000 m

110 meter hekk

400 m hekk

3 000 m hinder

Høgdehopp

Stavhopp

Lengdehopp

Tresteghopp

Kulestøyt

Diskoskast

Sleggjekast

Spjutkast

Kvinner

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

3 000 m

5 000 m

100 meter hekk

400 m hekk

Høgdehopp

Lengdehopp

Kulestøyt

Diskoskast

Spjutkast

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «NM i friidrett 1990» frå ,  den 23. september 2017.  
 

Noregsmeisterskap i friidrett
Noregsmeisterskap i 1990
Sport i 1990
Idrett i Moss
Tjelle-skredet

«Tjelle-skredet» var eit fjellskred som fann stad den 22. februar 1756. 15 million kubikkmeter stein rasa ut frå Tjellafjellet ved Tjelle i Nesset kommune i Møre og Romsdal fylke.  Dette er truleg det største steinraset i Noreg, og det vert sagt til å vera eit av dei største steinskreda i Nord-Europa målt i volum rasmasse. Under rasulukka i Loen i 1936 rasa det, til samanlikning, ein million kubikkmeter rasmasse.

Raset ved Tjelle laga tre bølgjer som nådde opptil «50 skritt» over normalt flomål og som gjekk «200 skritt» innover land, der dei slo inn på andre sida av Langfjorden og vidare inn i  Eresfjorden. Ifølgje Noregs Geotekniske Institutt merkte ein 25 km unna (på Veøy i Molde) seg at bølgja slo «20 skritt» høgare enn normalt flomål.

32 menneske omkom i raset og dei tre påfølgjande flodbølgene.

Det finst ei oppslagstavle i området der skredet gjekk som forbireisende kan lesa. Her er det òg sett ut benk for å nyta naturen rundt om i den austlege delen til raset. Det har no vorte sett opp ein bauta med informasjon om raset. Den 22. februar 2006 var det 250 år sidan raset gjekk, noko som vart markert med ei samling på Tjellefonna der fleire hundre menneske møtte opp.

Sjå òg 
 Norske katastrofar og store ulukker

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Tjelle-skredet» frå ,  den 24. september 2017.

Bakgrunnsstoff 
 Fjellskredprosjektet ved Fylkesmannen i Møre og Romsdal
 Nye Molde sjukehus: Vurdering av oppskyllingshøyder 18. mai 2005
 Bygda vår Tjelle 

Hendingar i 1756
Nesset kommune
Norsk geologi
Ras i Noreg
Den norsk-russiske grensa

Den norsk-russiske grensa er riksgrensa mellom Noreg og Russland. Ho strekkjer seg 196 kilometer frå Treriksrøysa i Pasvikdalen, der Finland, Noreg og Russland møtest, til Grense Jakobselv. To tredelar av grensa går langs elvar og vassdrag, i hovudsak Pasvikelva og Jakobselva. Grenselanda Noreg og Russland har om lag 230 operative soldater kvar langs grensa. 396 grensemerke merkjer grensa. Av desse er det tre som markerar grensa utover i Barentshavet.

På norsk side blir grenseavtalen følgd opp med grenseovervaking (Garnisonen i Sør-Varanger), grensekontroll (Østfinnmark politidistrikt) og Grensekommissariatet for den norsk-russiske grense. Dei held tilsyn med avtaleverket og har jamleg kontakt med russarane. Det er berre ein grensekontroll, og den er i Storskog.

Russland hadde 14 grensestasjoner langs grensa frem til 2006. I 2007 vart 7 av desse lagt ned. Myndigheitene i Noreg og Russland held seg til grensekonvensjonen av 1826. Den skal mellom anna sikre at begge har tilgang til grensevassdraga heile vegen.

I 2016 sette norske myndigheiter opp eit 200 meter langt ståltrådgjerde langs grensa ved Storskog.

I 2016 vart det gjort ein avtale om at den russiske grensekontrollen ikkje tillét folk å krysse grensa hvis dei ikkje hadde rett visum til Noreg. Dette tyder at dei ikkje kan søke om asyl fordi dei aldri når Noreg. I tvilstilfelle har det norske grensepolitiet lov til å sjå pass medan eigaren må vente ved den russiske stasjonen.

Grenseoppgangar 

Grensa mellom Noreg og Russland vart gått opp og justert i 1826 og 1846. I 1847 vart det inngått avtale om grenseoppgangar kvart 25. år, og det vart gjennomført slike i 1871 og 1896. Etter fyrste verdskrigen var det Finland og ikkje Russland som grensa til Noreg, og det vart gjennomført ein grenseoppgang mellom Noreg og Finland i 1925. Etter at Sovjetunionen vart norsk granne, vart det gjennomført ein grenseoppgang i 1947. I 1949 blei det underteikna ein overeinskomst om forskjellige forhold ved grensa, inkludert byggjing av vasskraftverk i Pasvikelva. I 2009 blei det avtalt mellom Noreg og Russland å føreta ein ny grenseoppgang. Òg den delen av grensa som går over land vart gått over og mælt på ny. Grenseoppgangen vart avslutta med ei markering i 2013.

Den nye grensa trong ikkje å få anerkjenning av andre land enn Noreg og Russland. Utanriksdepartementet kom likevel med presiseringa at oppdraget er å «kontrollere at grensen går der vi har avtalt at den skal gå».

Sjå òg 
 Svenskegrensa
 Finskegrensa
 Novgorod-traktaten (1326)

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Den norsk-russiske grense» frå ,  den 25. september 2017.  
 

Russland
Noreg
Norsk utanrikspolitikk
NM i friidrett 1992

Noregsmeisterskapen i friidrett 1992, hovudmeisterskapen, vart avvikla på Kippermoen stadion i Mosjøen dagane 14.-16. august 1992 og vart arrangert av Mosjøen Friidrettsklubb.

Spjutkastaren Trine Hattestad vart tildelt sin tredje kongepokal, medan Vebjørn Rodal fekk kongepokalen for sin meisterskaprekord på 800 meter.

Menn

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

5 000 m

10 000 m

110 meter hekk

400 m hekk

3 000 m hinder

Høgdehopp

Stavhopp

Lengdehopp

Tresteghopp

Kulestøyt

Diskoskast

Sleggjekast

Spjutkast

Kvinner

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

3 000 m

5 000 m

100 meter hekk

400 m hekk

Høgdehopp

Lengdehopp

Tresteghopp

Kulestøyt

Diskoskast

Spjutkast

Kjelder
Sportsboken 92-93. Sportsboken As/VG. 1992.

Noregsmeisterskap i friidrett
Noregsmeisterskap i 1992
Sport i 1992
Vefsn kommune
Malin Aune

Malin Aune () er ein norsk handballspelar frå Trondheim som vart europameister med Noreg i 2016. Frå landslagsdebuten i mars 2015 til utgangane av 2018 deltok ho i 40 landskampar og skåra 58 mål.

Karriere
Aune spelte på heimlege Ranheim IL før ho signerte for Selbu IL på nivå to i seriesystemet. Ho deltok i Ungdoms-VM 2012, der Noreg tok bronse etter siger 36–30 over Romania i bronsefinalen. Etter å ha avslutta vidaregåande skule i 2014 melde ho overgang til oslolaget Oppsal IF. Sommaren 2017 fekk ho kontrakt med Vipers frå Kristiansand.

Aune var med på det norske landslaget som vann Handball-EM 2016 i Sverige.

Merittar landslag
EM 2016: Gullmedalje etter 30–29 mot Nederland
EM 2018: Nr 5 etter 38–29 mot Sverige
EM 2020: Gullmedalje etter 22–20 mot Frankrike
 VM 2021: Gullmedalje etter 29–22 mot Frankrike
EM 2022: Gullmedalje etter 27–25 mot Danmark

Kjelder
handball.no

Norske handballspelarar
Europameistrar i handball
Spelarar i Handball-EM 2016 for kvinner
Spelarar i Handball-EM 2018 for kvinner
Spelarar i Handball-EM 2020 for kvinner
Folk frå Trondheim
NM i friidrett 1993

Noregsmeisterskapen i friidrett 1993, hovudmeisterskapen, vart avvikla på Greveskogen idrettspark i Tønsberg dagane frå 30. juli til 1. august 1993 og vart arrangert av Tønsberg Friidrettsklubb.

Kongepokalane vart tildelt Atle Douglas og Monica Grefstad, fyrstnemnde for hans sterke 800-meterløp og sistnemnde for hennar norske rekord på 100 meter hekk.

Menn

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

5 000 m

10 000 m

110 m hekk

400 m hekk

3 000 m hinder

Høgdehopp

Stavhopp

Lengdehopp

Tresteghopp

Kulestøyt

Diskoskast

Sleggjekast

Spjutkast

Kvinner

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

3 000 m

5 000

100 meter hekk

400 m hekk

Høgdehopp

Lengdehopp

Tresteghopp

Kulestøyt

Diskoskast

Spjutkast

Kjelder
 Sportsboken 93-94. Chr. Schibsteds Forlag. 1993.

Noregsmeisterskap i friidrett
Noregsmeisterskap i 1993
Idrettstilskipingar i Vestfold og Telemark
Idrett i Tønsberg
NM i friidrett 1995

Noregsmeisterskapen i friidrett 1995, hovudmeisterskapen, vart avvikla på Stampesletta stadion på Lillehammer dagane 18.-20. august 1995 og vart arrangert av Lillehammer Idrettsforening.

Geir Moen vart tildelt kongepokal for sitt vinnarløp på 200 meter, medan diskoskastaren Mette Bergmann fekk kongepokalen av dei kvinnelege utøvarane.

Menn

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

5 000 m

10 000 m

110 meter hekk

400 m hekk

3 000 m hinder

Høgdehopp

Stavhopp

Lengdehopp

Tresteghopp

Kulestøyt

Diskoskast

Sleggjekast

Spjutkast

Kvinner

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

3 000 m

10 000 m

100 meter hekk

400 m hekk

Høgdehopp

Lengdehopp

Tresteghopp

Kulestøyt

Diskoskast

Spjutkast

Kjelder
Sportsboken 95-96. Chr. Schibsteds Forlag. 1995.

Noregsmeisterskap i friidrett
Noregsmeisterskap i 1995
Sport i 1995
Idrett i Lillehammer
Selbu kyrkje

Selbu kyrkje er ei langkyrkje i Selbu kommune i Trøndelag fylke. Ho har 550 sitjeplassar.

Den eldste delen av kyrkja er frå 1100-talet og har romansk stil. Tårnet frå 1200-talet var opphavleg frittståande. Det har spissboge som etterliknar gotisk stil, men som ikkje har gotisk berefunksjon. På 1800-talet vart kyrkja omfattande utbygd i to omgangar. Det som truleg var den originale inngangsportalen frå 1100-talet, er framleis synlig frå kapellet i tårnfoten. Ei original vindaugsopning er bevart over dagens våpenhus. Restaurert altertavle og preikestol er i 1700-tals bondebarokk. Interiøret elles er ei attendeskodande nyskaping frå restaureringsperioden 1935–1963, leidd av arkitekt John Tverdahl. Selbu kyrkje er kjend for å ha usedvanleg gode forhold for akustisk musikk. Trondheimsolistene er mellom dei som har gjort mange opptak her. Ein parkliknande kyrkjegard omgjev bygningen.

Kjelder

 
Denne artikkelen bygger på «Selbu kyrkje» frå ,  den 29. september 2017.

Bakgrunnsstoff
 Kyrkjesøk – Selbu kirke
 
 
 Selbu kyrkjelyd

Kyrkjer i Stjørdal prosti
Kyrkjer i Selbu
Norske kyrkjer frå 1100-talet
Kulturminne i Selbu
Solheim kyrkje i Bergen

Solheim kyrkje er ei langkyrkje i Bergen kommune i Hordaland fylke.

Kyrkja vart oppført i 1956 som soknekyrkje for Solheim sokn (skilt ut frå Årstad 1957). Dette er sidan slått saman med St. Markus sokn til nye Løvstakksiden sokn. Kyrkja vart vigsla 23. september 1956 og har 330 sitjeplassar.

Altartavla har form av eit freskomåleri som dekkjer heile fondveggen. Det vart måla av Bjørn Tvedt i 1956 og framstiller Bergpreika. Kyrkja har òg eit lite altarkrusifiks.

Det er ikkje kyrkjegard ved kyrkja, men Solheim kapell og gravplass er ikkje langt unna.

Fotnotar

Kjelder 
 Ellen Marie Magerøy og Hans-Emil Lidén: Solheim kirke (i «Norges kirker»)

Bakgrunnsstoff 
 Kyrkjesøk – Solheim kirke
 
 Bergen byleksikon om Solheim kyrkje
 Løvstakksiden kyrkjelyd

Kyrkjer i Bergen Domprosti
Kyrkjer i Bergen
Norske kyrkjer frå 1956
Kulturminne i Bergen
NM i friidrett 1996

Noregsmeisterskapen i friidrett 1996, hovudmeisterskapen, vart avvikla på Kristiansand stadion dagane 16.-18. august 1996 og vart arrangert av Kristiansands Idrettsforening.

Geir Moen vart tildelt kongepokal for sitt vinnarløp på 200 meter og Hanne Haugland for sitt vinnarhopp i høgdetevlinga.

Menn

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

5 000 m

10 000 m

110 meter hekk

400 m hekk

3 000 m hinder

Høgdehopp

Stavhopp

Lengdehopp

Tresteghopp

Kulestøyt

Diskoskast

Sleggjekast

Spjutkast

Kvinner

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

5 000 m

10 000 m

100 meter hekk

400 m hekk

Høgdehopp

Stavhopp

Lengdehopp

Tresteghopp

Kulestøyt

Diskoskast

Sleggjekast

Spjutkast

Kjelder
Sportsboken 96-97. Chr. Schibsteds Forlag. 1996.0

Noregsmeisterskap i friidrett
Noregsmeisterskap i 1996
Sport i 1996
Idrett i Kristiansand
NM i friidrett 1997

Noregsmeisterskapen i friidrett 1997, hovudmeisterskapen, vart avvikla på Svenningmoen stadion i Overhalla dagane 18.-20. juli 1997 med Overhalla Idrettslag som arrangør.

Jim Svenøy vart tildelt kongepokal for sitt vinnarløp i 3 000 meter hinder og høgdehopparen Hanne Haugland fekk endå ein kongepokal i spesialøvinga.

Menn

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

5 000 m

10 000 m

110 meter hekk

400 m hekk

3 000 m hinder

Høgdehopp

Stavhopp

Lengdehopp

Tresteghopp

Kulestøyt

Diskoskast

Sleggjekast

Spjutkast

Kvinner

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

5 000 m

10 000 m

100 m hekk

400 m hekk

Høgdehopp

Stavhopp

Lengdehopp

Tresteghopp

Kulestøyt

Diskoskast

Sleggjekast

Spjutkast

Kjelder
Sportsboken 97-98. Chr. Schibsteds Forlag. 1997.

Noregsmeisterskap i friidrett
Noregsmeisterskap i 1997
Sport i 1997
Overhalla kommune
NM i friidrett 1998

Noregsmeisterskapen i friidrett 1998, hovudmeisterskapen, vart avvikla i Ravnanger på Askøy dagane 31. juli til 2. august 1998 og vart arrangert av Askøyalliansen, eit samarbeidsorgan for fleire idrettslag i Askøy kommune.

Ketil Hanstveit vart tildelt kongepokalen for menn etter å ha sett norsk rekord i tresteghopp med 17,20 meter. På kvinnesida fekk spjutkastaren Trine Hattestad endå ein kongepokal, den fjerde i rekka.

Menn

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

5 000 m

10 000 m

110 meter hekk

400 m hekk

3 000 m hinder

Høgdehopp

Stavhopp

Lengdehopp

Tresteghopp

Kulestøyt

Diskoskast

Sleggjekast

Spjutkast

Kvinner

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

5 000

10 000 m

100 meter hekk

400 m hekk

Høgdehopp

Stavhopp

Lengdehopp

Tresteghopp

Kulestøyt

Diskoskast

Sleggjekast

Spjutkast

Kjelder
Sportsboken 98-99. Chr. Schibsteds Forlag. 1998.

Noregsmeisterskap i friidrett
Noregsmeisterskap i 1998
Sport i 1998
Idrett i Askøy
Idrettstilskipingar i Vestland
Frivillige Organisasjoners Redningsfaglige Forum

Frivillige Organisasjoners Redningsfaglige Forum (FORF) er eit samarbeidsorgan for frivillige redningsorganisasjonar i Noreg. Hovudhensikta er å betre kvaliteten på norsk redningsteneste og vera eit samarbeidsorgan mot styresmaktene.

Medlemmer 
 Norges Røde Kors Hjelpekorps
 Norsk Folkehjelp Sanitet
 Redningsselskapet
 Norske Redningshunder
 Norsk Radio Relæ Liga
 Speidernes beredskapsgruppe
 Norsk Grotteforbund
 NLFs Flytjeneste

Samarbeid og erfaringsutveksling 
Kvart år vert det halde seminar for leiarar i FORF-organisasjonane på lokalplanet. Siden 2012 har desse seminara blitt haldne på Gardermoen. Dei er verdifulle spesielt for utveksling av strategi, leiing og organisering av lag og aksjonar med god nytte for leiarane.

Kjelder

Norske organisasjonar
Bergingstenest
NM i friidrett 1999

Noregsmeisterskapen i friidrett 1999, hovudmeisterskapen, vart avvikla på Byrkjelo stadion i Gloppen kommune dagane 6.-8. august 1999 med Breimsbygda Idrettslag som arrangør.

Ketil Hanstveit forbetra sin eigen noregsrekord i tresteghopp til 17,27 meter og vart tidelt kongepokal for andre året i rad, medan Hanne Haugland fekk sin femte og siste kongepokal etter nok ein NM-triumf i høgdehopp.

Menn

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

5 000 m

10 000 m

110 meter hekk

400 m hekk

3 000 m hinder

Høgdehopp

Stavhopp

Lengdehopp

Tresteghopp

Kulestøyt

Diskoskast

Sleggjekast

Spjutkast

Kvinner

100 m

200 m

400 m

800 m

1500 m

5 000 m

10 000 m

100 meter hekk

400 m hekk

Høgdehopp

Stavhopp

Lengdehopp

Tresteghopp

Kulestøyt

Diskoskast

Sleggjekast

Spjutkast

Kjelder
Sportsboken 1999. Chr. Schibsteds Forlag. 1999.

Noregsmeisterskap i friidrett
Noregsmeisterskap i 1999
Sport i 1999
Idrettstilskipingar i Vestland
Idrett i Gloppen
Jorma Koivulehto

Jorma Juhani Koivulehto () var ein finsk språkforskar som var professor i germansk filologi ved Helsingfors universitet. Det sentrale forskingstemaet for Koivulehto var lånord i finsk og samisk, og han høyrde til dei mest sentrale finske etymologane.

Jorma Koivulehto forska på kontakten mellom på den eine sida finsk, samisk og andre uralske språk og på den andre sida  indoeuropeiske språk. Koivulehto tok doktorgraden ved Helsingfors universitet i 1971 på germansk ordgeografi, men skifta snart til lånordsforsking. Han publiserte over hundre artiklar innafor dette temaet.

Koivulehto si forsking har endra synet på stratifiseringa av det finske og det samiske ordforrådet. Han viste at dei germanske lånorda i finsk og samisk var langt eldre enn det som tidlegare var det dominerande synet, og han viste at det i dei finsk-ugriske språka finst eit lag med iranske lånord. Han forska også på lånord frå baltisk, indoiransk og ur-indoeuropeisk. Forskinga hans har hatt innverknad på synet på den finske forhistoria. Koivulehto har også brukt laryngalteorien i arbeidet sitt, og vist at laryngalane Saussure la fram teorien om faktisk finst i visse finsk-ugriske lån.

Koivulehto var onkelen til redaktør av Ruijan Kaiku, Liisa Koivulehto.

Bibliografi (utval) 
 »Jäten« in deutschen Mundarten: Wortgeographisch-etymologische Untersuchungen. Diss. Helsinki, Suomalainen Tiedeakatemia 1971. Suomalaisen tiedeakatemian toimituksia, B 170. 
 Uralische Evidenz für die Laryngaltheorie. Veröffentlichungen der Kommission für Linguistik und Kommunikationforschung. Nr. 24. Wien 1991.
 Verba mutuata: Quae vestigia antiquissimi cum Germanis aliisque Indo-Europaeis contactus in linguis Fennicis reliquerint. Toimittanut Klaas Ruppel. Suomalais-Ugrilaisen Seuran toimituksia, 237. Helsinki 1999. ISBN 952-5150-36-4
 Koivulehto, Jorma 2002: Contact with non-Germanic languages II: Relations to the East. – Oskar Bandle et al. (red.): The Nordic Languages. An International Handbook of the History of the North Germanic Languages, s. 583–594. Berlin – New York: Walter de Gruyter.

Kjelder

Referansar

Finske språkforskarar
Finsk språkforsking
Personar innafor samisk språkforsking
Vadmyra Idrettslag

Vadmyra Idrettslag er eit idrettslag heimehøyrande i bydelen Vadmyra i Bergen kommune, stifta 10. oktober 1972. Laget, som har i kring 700 medlemer er aktivt med i fotball, futsal, handball og turn. Vadmyra spelar i heilblå drakter.

Vadmyra IL har særleg utmerkt seg i den vesle idretten futsal, der laget vart nummer tre i serien i 2012.

Handballspelaren Isabel Blanco og fotballspelaren Erik Huseklepp var begge i ungdomen aktive i Vadmyra IL.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Vadmyra IL» frå ,  den 7. oktober 2017.  
Nettstaden til Vadmyra Idrettslag

Bakgrunnsstoff
Nettstaden til Vadmyra Idrettslag 

Idrettslag i Bergen
Fotballag i Bergen
Idrettslag skipa i 1972
Fotballag skipa i 1972
Laksevåg
Enaresamisk morfologi

Enaresamisk morfologi er oversynet over bøyingssystemet i enaresamisk.

Substantiv 

Enaresamiske substantiv blir bøygd i kasus, numerus og person (possessivsuffiks]. Samanlikna med dei samiske språka lenger vest er possessivsuffiksa mykje i bruk, for alle slags substantiv.

Kasus 
Enaresamisk har 9 kasus: Dei grammatiske kasusa er nominativ, genitiv, akkusativ og partitiv. Dei tre første blir danna som i nordsamisk, suffikset som uttrykkjer partitiv er -d. Som i nordsamisk har genitiv og akkusativ falle saman i substantivbøyinga, distinksjonen blir halde oppe berre for talord. Bruken av nominativ, genitiv og akkusativ er som for nordsamisk, bortsett frå at enaresamisk i tillegg har partitiv. På same måten som essiv skil ikkje partitiv mellom singularis og pluralis.

Lokalkasusa er illativ og lokativ, dvs. at i-kasus og frå-kasus har falle saman i enaresamisk. Dei andre kasusa er komitativ (med X), essiv ((slik) som X) og abessiv (utan X).

Enaresamisk skil mellom tostava, trestava og firestava substantiv. Dei tostava blir delt i â-, á-, o-, a-, ä-, e-, i- og u-stammar. Tabellen nedanfor viser bøyinga til 4 av stammetypane.

Dei trestava substantiva har to stavingar i nominativ eintal, der dei kan slutte  enten på vokal eller på konsonant, men bøyingsstammen er trestava. Tabellen nedanfor viser nokre av dei likestava bøyingsparadigma.

Pronomen 

Pronomen blir bøygd i kasus, numerus (eintal, total, fleirtal) og person. Som i alle uralske språk blir pronomena ikkje bøygd i genus, sun tyder både "han" og "ho". Tabellen viser nominativ og genitiv for alle kombinasjonar av person og numerus:

Her er bøyinga av eit personleg pronomen Eg/vi (dual)/vi (plural) i ulike kasus:

Verb 

Verbbøyinga i enaresamisk er avhenging av stammetype: Likestava, ulikestava, kontrakte og firestava verbstammar blir bøygd ulikt.

Likestava verb

Tostava verb
vuollâđ "å spikke"

Firestava verb

Ulikestava verb 

Ulikestava verb kan bli delt inn i fire ulike grupper basert på stammeendringa dei gjennomgår.

Døme: vyejettiđ  "å jage".

Desse verba har i tredje person eintal kort første staving men lang vokal i andre staving. I bøyingsstammane med eit suffiks blir vokalen i andre staving forkorta, mens den blir halde uforandra i suffikslause former og i former der suffikset er tostava (vettee, vetted).

Kontrakte verb 

Døme: čokkáđ "å sitje".

Desse verba har uforandra stamme, men den lange vokalen i andre staving blir forkorta foran suffiks på i eller j, og i 1. person fleirtal.

Fotnotar

Litteratur 

 Morottaja, Matti 2007:  Anarâškielâ ravvuuh. Helsinki: Kotimaisten kielten tutkimuskeskus.

 Morottaja, Petter & Marja-Liisa Olthuis 2022: Inarinsaamen taivutusoppi. Inari: Sämitigge.
 Olthuis, Marja-Liisa 2000: Kielâoppâ. [Inari] : Sämitigge.

Enaresamisk språk
Morfologi for einskildspråk
Samisk grammatikk