kardosdrur/scandi-wiki huggingface dataset:
Birkenes kyrkje

Birkenes kyrkje er ei krosskyrkje frå 1858 på Birkeneset ved Birkeland i Birkenes kommune kommune i Agder.

Det har vore kyrkje i Birkenes sidan mellomalderen, og dagens kyrkje avløyste ei langkyrkje av stein. Arkitekt var Christian H. Grosch, og byggmeister var Mikkel Mortensen.

Bårehuset (1970) på kyrkjegarden er teikna av Gabriel Tallaksen.

Bakgrunnsstoff 
 
 
 
 
 Agderkultur
 
 

Kyrkjer i Birkenes
Kyrkjer i Vest-Nedenes prosti
Norske kyrkjer frå 1858
Krosskyrkjer i Noreg
Kulturminne i Birkenes
Christian H. Grosch
Si Du-brua

Si Du-brua (kinesisk: 四渡河特大桥) er ei 1 222 m lang hengebru over elva Si Du nær Yesanguan i fylket Badong i provinsen Hubei i Folkerepublikken Kina. Ho vart opna i november 2009, og var då den høgaste brua i verda, 496 meter over dalbotnen ho spenner over. 

Brua er ein del av Riksveg 318 i Kina som går frå Shanghai i aust til grensa mot Nepal i vest.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Sidu River Bridge» frå ,  den 18. januar 2014. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff
Høgkvalitetsbilete hos Panoramio

Hengebruer i Kina
Bruer i Hubei
Bruer opna i 2009
2009 i Kina
Risør kyrkje

Risør kyrkje er ei krosskyrkje i Risør kommune i Agder.

Kyrkja vart innvigd som Den hellige ånds kirke i 1647. Ho var i byrjinga prega av barokk stil, men endra i løpet av 1700-talet karakter til rokokko gjennom ei rekkje ombyggingar og ominnreiingar. Tårnet er frå 1733 og sakristiet frå 1739. Også på 1800-talet vart det uført mykje arbeid i kyrkja, og interiøret slik det no framstår, er eit resultat av ei restaurering i 1928. Kyrkja er freda.

Kyrkjerommet er stemningsfullt med sine galleri og lukka stolar, med måleri på himlingen og galleribrystningane. Risør kyrkje står som eit minnesmerke over ei anna tid og er ei populær konsertkyrkje, ikkje minst under Risør kammermusikkfest.

På kyrkjegarden attmed kyrkja finn ein nokre gamle gravminne, men kyrkjegarden for Risør by er ved kapellet, nokre hundre meter frå kyrkja.

Kjelder 
 
 
 
 Kyrkjesøk

Bakgrunnsstoff 
 Risør kyrkjelege fellesråd 
 Agderkultur
 
 

Kyrkjer i Risør
Norske kyrkjer frå 1640-åra
Kyrkjer i Aust-Nedenes prosti
Krosskyrkjer i Noreg
Kulturminne i Risør
Valkyrkjer i 1814
Fjære kyrkje

Fjære kyrkje er ei langkyrkje i Grimstad kommune i Agder.

Dette er den einaste mellomalderkyrkja i Grimstad. Ho vart oppført på 1100-talet i romansk stil, men har sidan òg fått gotiske element. Kyrkja har vorte ombygd og endra ei rekkje gonger, og vart restaurert slik ho no framstår, i en langdryg prosess som vart fullført på 1960-talet.

Kjelder

Fotnotar

Bakgrunnsstoff 
 Agderkultur
 Kunsthistorie.com
 
 
 

Kyrkjer i Grimstad
Kyrkjer i Vest-Nedenes prosti
Norske kyrkjer frå 1100-talet
Norske steinkyrkjer frå mellomalderen
Langkyrkjer i Agder og Telemark bispedømme
Kulturminne i Grimstad
Freda bygg i Agder
Rakefisk

Rakefisk eller rakfisk (også skrive rakafisk) er ein fiskerett laga av feit fisk gjennom ei form for preserving kalla raking  som er ei blanding av lett salting, gjæring og sjølvoppløysing (autolyse). 

Ein kan laga rakafisk av fiskeslag som aure, sik, røye, laks og harr og nokre saltvasslag, som abbor og sild. Fisken blir sløya under reinslege tilhøve og tilsett 6–8 % salt og eventuelt litt sukker. Han mognar i nokre månader utan oksygen og ved låg temperatur (5–8 °C). Fisken blir typisk lagt tett med buken opp under press i krukke, butt eller bytte. 
Prosessen blir påverka av enzym og mjølkesyrebakteriar som finst naturleg i fisken.

Som regel et ein rakfisk rå og kald, men i eldre tid kunne ein også glosteika fisken eller koka han.

Historisk er raka fisk blitt kalla surfisk i Noreg og Sverige, gravfisk i Sverige og rakfisk i Noreg. Det finst liknande rettar i sirkumpolare strøk og i Søraust-Asia.

Sjå òg
graving
gravlaks
surströmming

Kjelder

«Raking» (14. februar 2009), Store norske leksikon. Fri artikkel henta 19. januar 2014.

Konservering
Fiskeretter
Norsk mat
Svensk mat
Fermentering
Leap Year-breen

Leap Year-breen er ein sidebre mellom Molar Massif og Mount Stirling i Bowers Mountains, som flyt søraust og ut i Blackbreen. Han fekk dette namnet av den nordlege geolog-gruppa frå New Zealand Geological Survey Antarctic Expedition (NZGSAE), 1963–64, sidan dei var her ved nyårsdagen 1964 etter å ha klatra opp frå Sledgersbreen.

Kjelder

Isbrear i Victoria Land
Pennell Coast
1964 i Antarktis
TV-serien Sherlock

Sherlock er ein britisk kriminalserie skapt av Mark Gatiss og Steven Moffat for BBC. Fjernsynsserien hadde premiere i 2010 med tre episodar med tre nye episodar i høvesvis 2012 og i 2014. Benedict Cumberbatch og Martin Freeman i hovudrollene som Sherlock Holmes og Dr. John Watson. Andre skodespelarar i serien er Andrew Scott, Rupert Graves, Louise Brealey og Una Stubbs. Serieskaparen Mark Gatiss speler broren til Sherlock, Mycroft Holmes.

Serien er ein modernisert og omarbeidd versjon av Arthur Conan Doyle sine forteljingar om meisterdetektiven Sherlock Holmes. Serien har mange element frå dei opphavlege forteljingane, som Baker Street-addressa, John Watson som ein militærlege såra i ein krig i Afghanistan og delar av mysterium og skurkar, og frå andre dramatiseringar, som den kjende deerstalkerhatten.

Sherlock blei godt motteken av kritikarar og publikum. Han blei nominert til ei rekkje prisar, som BAFTA, Emmy og Golden Globe, og vann fleire av dei i ulike kategoriar.

Episodar

Sesong 1 (2010) 
 «A Study in Pink»
 «The Blind Banker»
 «The Great Game»

Sesong 2 (2012) 
 «A Scandal in Belgravia»
 «The Hounds of Baskerville»
 «The Reichenbach Fall»

Sesong 3 (2014) 
 «The Empty Hearse»
 «The Sign of Three»
 «His Last Vow»

Kjelder 

 Denne artikkelen byggjar på Sherlock (TV-serie) på Bokmålswikipedia.
 Denne artikkelen bygger på «(TV series)» frå ,  den 3. mars 2014.  

Sherlock Holmes
Britiske fjernsynsseriar
Prince of Wales-breen

Prince of Wales-breen er ein isbre i Queen Elizabeth Range, som hovudsakleg flyt nord for kring 18 km mellom Hochstein og Kohmyr Ridge ut i Hamiltonbreen. Han vart namngjeven av den nordlege geolog-gruppa frå New Zealand Geological Survey Antarctic Expedition (NZGSAE) (1961-62) etter Prins Charles av Wales, den eldste sonen til Elizabeth II av Storbritannia.

Kjelder

Isbrear i Ross Dependency
Shackleton Coast
Stader kalla i Antarktis opp etter britar
Oppkallingar etter Charles III av Storbritannia
Shellbreen

Shellbreen er ein vestlege arm av iskalotten på Mount Bird. Han fell bratt ned i ein dal nord for Trachyte Hill og Harrison Bluff i midten av det isfrie området på den nedre vestsida av Mount Bird på Ross Island. Han vart kartlagd og fekk namn av geolog-gruppa frå New Zealand Geological Survey Antarctic Expedition (NZGSAE), 1958–59, på grunn av skjel dei fann i morenene.

Kjelder

Isbrear i Ross Dependency
Geografi på Ross Island
Yeatsbreen

Yeatsbreen er ein sidebre som er kring 13 km lang, og som flyt vestover frå nordsida av Mount Finley og ut i Shackletonbreen like nord for Lockhart Ridge i Dronning Maudfjella. Han vart namngjeven av F. Alton Wade, leiaren for Texas Tech Shackleton Glacier Expedition (1962–63 og 1964–65), etter Vestal L. Yeats, som arbeidde ved Texas Technological College (no Texas Tech University) og deltok på begge ekspedisjonane.

Kjelder

Isbrear i Ross Dependency
Dronning Maudfjella
Dufek Coast
Stader i Antarktis kalla opp etter USA-amerikanarar
Geikiebreen

Geikiebreen er ein isbre som flyt nordaust til Mercer Bay, ved sørvestenden av Cumberland West Bay på Sør-Georgia. Han vart først kartlagd av Den svenske antarktisekspedisjonen i 1901–04, under Otto Nordenskjöld, som namngav han etter sir Archibald Geikie, ein kjend skotsk geolog og direktør i Geological Survey of Great Britain i tida 1882–1901.

Kjelder

Isbrear på Sør-Georgia
Stader i Antarktis kalla opp etter britar
Graaebreen

Graaebreen er ein isbre som er 3 km lang på nordsida av Mount Sabatier, og som flyt vest-sørvest til Trollhul sør på Sør-Georgia. Han vart kartlagd av South Georgia Survey (SGS) i perioden 1951–57, og vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee etter Morgens E.W. Graae frå Danmark, som utvikla hundesleder for South Georgia Survey, 1953–54 og 1955–56.

Kjelder

Isbrear på Sør-Georgia
Jon Birger Østby

Jon Birger Østby () er ein norsk museumsmann og sivilingeniør. Østby var direktør i det tidlegare ABM-utvikling frå opprettinga i 2003 til 2008. Han var konstituert som direktør for Norsk Folkemuseum 1989–1990.

Bibliografi – utval 
 Østby, Jon Birger (1998): Gammelt kobber. Oslo. ISBN 82-7003-186-0
 Østby, Jon Birger (1983): Nomenklatur for drikkestell, med teikningar av Torill Sand. Oslo

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Jon Birger Østby» frå ,  den 24. januar 2014.

Bakgrunnsstoff

Norske museumsfolk
Norske sakprosaforfattarar
Venture Dome

Venture Dome er ein stor, isdekt kuppel med store bresprekkar kring 60 km sør for Tvitoppen i Mac. Robertson Land. Isen vart sett av fleire grupper som reiste sør frå Mawson-stasjonen sidan 1957, men vart omgått. I 1967 valde landmålaren J. Manning under ANARE (Australian National Antarctic Research Expeditions) ei rute gjennom bresprekkane og oppretta ein tellurometerstasjon her. Han fekk dette namnet av ANARE for å syne til  faren som vart tekene då ein kryssa denne isen.

Kjelder

Iskalottar i Antarktis
Geografi i Mac. Robertson Land
Ashton Eaton

Ashton James Eaton () er ein USA-amerikansk mangekjempar og olympisk meister. Eaton held både den noverande verdsrekorden i tikamp og i innandørs sjukamp. 

Verdsrekorden i tikamp vart sett under OL-uttaka i Portland i 2012 - på 9039 poeng.  Då han debuterte i London-OL vann han olympisk gullmedalje med 8869 poeng i tikamp.  

Rekorden i innandørs sjukamp vart også sett i 2012, under VM i Istanbul (6645 poeng).  Dette var ei forbetring av to tidlegare verdsrekordar av Eaton. 

Under VM i friidrett 2011 i Daegu vann han sølvmedalje med 8505 poeng. Sommaren 2013 vart han verdsmeister i tikamp med 8809 poeng under VM i friidrett 2013 i Moskva.

Kjelde

Fotnotar 

Mangekjemparar frå USA
Olympiske meistrar for USA
Medaljevinnarar under sommar-OL 2012
USA-amerikanske deltakarar under sommar-OL 2012
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 2012
Medaljevinnarar under sommar-OL 2016
USA-amerikanske deltakarar under sommar-OL 2016
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 2016
Thwaitesbreen

Thwaitesbreen er ein uvanleg brei og rask isbre i Antarktis som flyt ut i Pine Island Bay i Amundsenhavet, aust for Mount Murphy på Walgreen Coast i Marie Byrd Land. Overflatesnøggleiken er meir enn 2 km/år nær midtlinja og den raskaste flytande isen ligg mellom 50 og 100 km aust for Mount Murphy. Han vart namngjeven av ACAN  etter Fredrik T. Thwaites, ein glasiolog, geomorfologist og professor emeritus ved University of Wisconsin–Madison. Thwaitsbreen har vorte nøye overvaka på grunn av potensialet for at han kan medverke til auka havnivå i verda. 

I lag med Pine Island-breen er Thwaitesbreen skildra som ein del av eit «svakt underlag» i Den vestantarktiske innlandsisen fordi det verkar å vere stor fare for at dei trekkjer seg attende. Denne hypotesen er basert på både teoretiske studiar av stabilieten til marine innlandsisar og nyare observasjonar av store endringar hos begge desse isbreane. I nyare år har snøggleiken til isstraumane auka kraftig, overflata har vorte lågare og staden der dei tar ned i botnen har trekt seg attende.

I 2011 vart det samla inn geofysiske data under flyturar over Thwaitesbreen av forskarar ved at Columbia University’s Lamont-Doherty Earth Observatory som synte ein 700 meter høg rygg som er med på å ankre fast breen og som faktisk har vore med på å hindre ytterlegare auke i brefarten. Studien synte at kunnskap om topografien på havbotnen er viktig i å føresei korleis desse isbreane vil oppføre seg i framtida.

Thwaites bretunge 

Thwaites bretunge eller Thwaites istunge  er kring 50 km brei og stadig kortare på grunn av iskalving. Han vart første gong skissert frå flyfoto under Operasjon Highjump i januar 1947.

Den 15. mars 2002 rapporterte National Ice Center at eit isfjell kalla B-22 braut laus frå istunga. Dette isfjellet var kring 85 km langt og 65 km breitt, med eit areal på kring 5 490 km². I 2003 hadde B-22 brote sundt i fem stykke, og B-22A var framleis i nærleiken av tunga, medan dei mindre bitane hadde drive lenger vest.

Thwaites isfjelltunge 

Thwaites isfjelltunge var ei stor isfjelltunge som sat fast i Amundsenhavet, kring 32 km nordaust for Bear Peninsula. Isfjellet var kring 112 km lang og 32 km brei og i januar 1966 låg han berre 5 km nord for Thwaites bretunge. Han bestod av isfjell som hadde brote laus frå Thwaites istunge og gjekk på grunn. Han vart skissert av USGS frå flyfoto samla under Operasjon Highjump og Operasjon Deepfreeze. Han vart først observert i 1930-åra, en reiv seg til slutt laus frå istunga og braut opp i mindre bitar seint i 1980-åra.

Kjelder 

Vest-Antarktis
Isstraumar i Antarktis
Geografi i Marie Byrd Land
Fagerhaug kyrkje

Fagerhaug kyrkje er ei langkyrkje frå 1921 i Oppdal kommune i Trøndelag.

Kyrkja vart oppført som Elim bedehus i 1921 for den lokale baptistkyrkjelyden og vart nytta som bedehus fram til 1928. Deretter vart det nytta til ymse føremål før det vart bygd om i 1958–59 etter teikningar av John Egil Tverdahl og innvigd til kapell. Bygget husar òg kyrkjestove og kjellarstove og vert i dag titulert som kyrkje.

Det er ikkje kyrkjegard på staden.

Kjelder
 
 Oppdal kyrkjelege fellesråd 
 Kyrkjesøk

Bakgrunnsstoff
 Rennebu kyrkjelege fellesåd 
 

Kyrkjer i Gauldal prosti
Kyrkjer i Oppdal
Norske kyrkjer frå 1921
Kulturminne i Oppdal
Rosmarin

Rosmarin (Rosmarinus officinalis) er ein lyngaktig urteplante i leppeblomfamilien. Han har smale, nåleliknande blad og kvite eller blålige blomsar i fåblomstra klase. 

Rosmarin er ein karakteristisk busk i middelhavslanda, og er vanleg på tørre stader, særleg i garriguevegetasjon og på steppene i Nord-Afrika.

Bruk
I oldtida blei rosmarin fletta inn i laurbær- og myrtekransar.

Planten blir brukt medisinsk (herba rosmarini) og som krydder. Krydderet passar til kraftige kjøt- og fiskerettar. Av blada kan ein framstilla rosmarinolje gjennom destillasjon med vanndamp. Denne olja har ei gjennomtrengande, kamferliknande lukt og blir både nytta i medisinen som hudirriterande middel, og i parfymeindustrien.

Kjelder

Rosmarin (14. februar 2009), Store norske leksikon. Fri artikkel henta 19. januar 2014.

Bakgrunnsstoff
Rosmarin ved Urtekilden (rolv.no)

Urter
Rosmarinslekta
Plantar i middelhavsområdet
White Escarpment

White Escarpment er ein skrent vest i Heritage Range i Antarktis som strekkjer seg for 30 km mellom toppen av Splettstoesser- og Dobbratzbreen. Han vart namngjeven av geolog-gruppa frå University of Minnesota i desse fjella i 1963–64, etter Ronald B. White, ein pilot som flaug for gruppa.

Kjelder

Skrentar i Antarktis
Geografi i Ellsworth Land
Stader i Antarktis kalla opp etter USA-amerikanarar
Leppeblomordenen

Leppeblomordenen (Lamiales) er ein orden i korgplante-kladen Asteridae, som er tofrøblada blomsterplantar. Velkjende medlemmer av denne gruppa er askeslekta, sjasmin, lavendel, oliven, syrin, teak og fleire krydderplantar som basilikum, mynte og rosmarin.

Familiar
Leppeblomordenen omfattar i APG II-systemet 22 familiar. Den tidlegare vasshårfamilien (Callitrichaceae) er her rekna som ein underfamilie av den reviderte kjempefamilien (Plantaginaceae). Familiane er:
Akantusfamilien (Acanthaceae)
Trompettrefamilien (Bignoniaceae)
Byblidaceae
Tøffelblomfamilien (Calceolariaceae)
Carlemanniaceae
Fagerblomstfamilien (Gesneriaceae)
Leppeblomfamilien (Lamiaceae)
Blærerotfamilien (Lentibulariaceae)
Martyniaceae
Carlemanniaceae
Myoporaceae
Oliventrefamilien (Oleaceae)
Snylterotfamilien (Orobanchaceae)
Paulowniaceae
Sesamfamilien (Pedaliaceae)
Gjøglarblomfamilien (Phrymaceae)
Kjempefamilien (Plantaginaceae)
Plocospermataceae
Schlegeliaceae
Brunrotfamilien (Scrophulariaceae)
Stilbaceae
Tetrachondraceae
Jernurtfamilien (Verbenaceae)

Den tidlegare maskeblomfamilien, i sitt tradisjonelle omfang, var ei stor gruppe som har gått gjennom store taksonomiske endringar og reklassifiseringar. Med APG II-systemet i 2003 blei gruppa igjen kraftig endra, ved at nesten alle slektene blei overførde til anten den reviderte kjempefamilien (Plantaginaceae) eller snylterotfamilien (Orobanchaceae).

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Lamiales» frå ,  den 30. januar 2014.

Bakgrunnsstoff

 
Planteordenar
Magnoliopsida
Skrino Rocks

Skrino Rocks (bulgarsk скали Скрино, ‘Skali Skrino’) er ei gruppe skjer utanfor austkysten av Robert Island i Sør-Shetlandsøyane i Antarktis som strekkjer seg 570 meter frå aust til vest.

Skjera er kalla opp etter busetnaden Skrino vest i Bulgaria.

Skrino Rocks ligg 1,03 km aust-nordaust for Kitchen Point og 3,4 km sør-søraust for Salient Rock.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Skrino Rocks» frå ,  den 31. januar 2014.

Bakgrunnsstoff 
 Bulgarsk antarktisk stadnamnregister.  Antarctic Place-names Commission. (detaljar på bulgarsk, grunnleggande data  på engelsk)
 SCAR Composite Gazetteer of Antarctica.

Klippeformasjonar på Robert Island
Bulgaria og Antarktis
Oppdal kyrkje

Oppdal kyrkje er ei krosskyrkje i Vangslia, vest for Oppdal sentrum (Trøndelag).

Det stod ei stavkyrkje vigsla til den heilage Edmund på staden i mellomalderen. Dagens kyrkje vart oppført av byggmeistrane Ole Jonsen Hindrum og Nils Olsen og innvigd 12. mars 1651. Det er ei lafta krosskyrkje. Det har gjennom historia vore mange problem med takryttaren, som er for tung for konstruksjonen. Fundamentet vart forsterka i 1674, men det har ikkje vore nok.

Kyrkja har våpenhus på vestre og nordre krossarm og sakristi i aust samt gallerioppgang i hjørnet mellom nordre og austre. I vest er eit dåpsventerom i stavverk frå slutten av 1100-talet som skal ha vore ein del av Edmundskyrkja.

Kyrkja har hatt utvendig panel sidan 1684. I 1884 vart også innerveggane kledd med panel, og kyrkja vart pussa opp etter samtidas smak. Så vart ho restaurert på 1950-talet. I 2008–14 har kyrkja vorte omfattande restaurert etter å ha vore angripen av råte. Kyrkja er kvit i dag, men har skifta farge fleire gonger opp gjennom historia.

Prestegarden er like nord for kyrkja, og i nærområdet er eit av dei største gravfelta frå vikingtida.

Kjelder 
 
 Oppdal kyrkjelege fellesråd 
 
 Kyrkjesøk

Bakgrunnsstoff 
 Oppdal historielag: Kirken på Vang
 Rennebu kirkelige fellesråd 
 
 Oppdal kommune 

Kyrkjer i Gauldal prosti
Kyrkjer i Oppdal
Norske kyrkjer frå 1650-åra
Krosskyrkjer i Noreg
Kulturminne i Oppdal
Valkyrkjer i 1814
Tungestølen

Tungestølen er ei privat turisthytte og sæter i Luster kommune i Vestland. Hytta ligg 280 moh. i Austerdalen ved enden av bilvegen Hafslo–Veitastrong.

Tungestølen opna fyrste gongen i 1910 og har seinare vorte utvida fleire gonger med bidrag frå Den Norske Turistforening (DNT). Hytta har 16 sengeplassar. Hovudhuset på Tungestølen er for tida stengt, av di det vart knust av ekstremvêret Dagmar i jula 2011.

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell nettstad 

Turisthytter i Luster
Skipingar i 1910
1910 i Noreg
Meldal kyrkje

Meldal kyrkje er ei langkyrkje frå 1988 i Orkland kommune i Trøndelag.

Kyrkja er bygd som ein tilnærma kopi av ei kyrkje frå 1651 som brann ned til grunnen i 1981. Kyrkja er såleis prega av barokken på 1600-talet. Kyrkja er tilsynelatande av tre, men har eit betongskal innanfor.

Meldal prestegard ligg ikkje langt frå kyrkja.

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
 Meldal kirkekontor 
 Kult nr. 4/2004, s. 16
 
 Peder Berge: Meldal kyrkje 1650-1950 (Bokhylla.no; om gamlekyrkja)
 

Kyrkjer i Orkdal prosti
Kyrkjer i Orkland
Langkyrkjer i Nidaros bispedømme
Kulturminne i Orkland
Norske kyrkjer frå 1988
Sølvasal

For andre artar som også er blitt kalla sølvasal, sjå bergasal og norsk asal

Sølvasal eller kvitasal (Sorbus aria) er eit tre i asalslekta i rosefamilien. Det kan bli 5 til 15 meter høgt. Blada er eggforma med sølvkvit underside.

Sølvasal stammar frå Mellom- og Sør-Europa. Planten er blitt brukt som prydtre sidan 1700-talet, og finst forvilla i Noreg, i det minste nord til Trøndelag. Det er også mogleg at arten er komen til landet naturleg. Arten er rekna som nær truga i Noreg.

Treet utgjer saman med to nærskilde artar, bergasal og norsk asal, sølvasal-gruppa. Det finst fleire kultivarar av sølvasal, i tillegg til fleire hybridar danna med andre tre i asalslekta.

Galleri

Kjelder

Sølvasal (15. februar 2009), Store norske leksikon. Henta 3. februar 2014.
Sølvasal , skogoglandskap.no
 Sølvasal-gruppa , skogoglandskap.no
Sølvasal, artsportalen.artsdatabanken.no

Bakgrunnsstoff

Sølvasal , skogoglandskap.no

Asalslekta
Rosefamilien
Lauvtre
Orkanger kyrkje

Orkanger kyrkje er ei langkyrkje frå 1892 i Orkland kommune i Trøndelag fylke.

Kyrkja var prega av steitserstil i byrjinga, men fasaden vart noko forenkla i 1950 då kyrkja fekk nytt panel og tårnet vart endra. Kyrkja har endra farge fleire gonger, frå brun til gul til brun til kvit (i 1991).

Det er kyrkjegard ved kyrkja, men han vart snart for liten, og ny gravplass vart teken i bruk ved Den gode hyrdes kapell (innvigd 1955).

Fotnotar

Kjelder
  (Teksten er også gjengjeven på Orkanger.info)
 Orkdalsmenighetene

Bakgrunnsstoff
 
 

Kyrkjer i Orkdal prosti
Kyrkjer i Orkland
Norske kyrkjer frå 1892
Langkyrkjer i Nidaros bispedømme
Kulturminne i Orkland
Ljubov Jegorova

Ljubov Ivanovna Jegorova () er ein sovjet-russisk tidlegare langrennsløpar frå Seversk. Ho vann tre gullmedaljar under vinter-OL 1992 og like mange under vinter-OL 1994. I tillegg sikra ho seg to VM-gull i 1991 og eit tredje i 1993. Til saman tok ho 15 OL- og VM-medaljar (9-4-2). Jegorovva vann verdscupen i langrenn i 1993. Under ski-VM 1997 i Trondheim vart ho diskvalifisert for brot på dopingreglane.

Aktiv
Jegorova vann si fyrste internasjonale gullmedalje då ho var med på Sovjetunionen sitt lag i 4x5 km stafett under ski-VM 1991 i Val di Fiemme. Dei neste tre sesongane, 1992-94, fekk ho årleg nye stafettgull, to OL-gull og eitt VM-gull, men då for Russland. Allereie i 1991 i Val di Fiemme tok ho sitt fyrste individuelle gull, ettersom ho sigra på avslutningsdistansen 30 km. Under vinter-OL 1992 i Albertville tok ho medaljar i alle fem langrennsøvingane. Omframt stafettgullet toppa ho resultatlista på 10 km og 15 km, medan det vart sølv på 5 km og 30 km.

I ski-VM 1993 i Falun måtte Jegorova nøye seg med eitt gull, stafettgullet. Ho fekk elles med seg med ein sølvmedalje på 5 km og to bronsemedaljar, på høvesvis 15 km og 30 km. Under vinterleikane på Lillehammer i 1994 erobra ho fire medaljar; etter å ha kome på sølvplassen på 15 km tok ho tre strake gullmedaljar. Ho vann både 5 km og den påfølgjande jaktstarten over 10 km, samt ho fekk sitt fjerde stafettgull på fire år.

Jegorova vart nummer tre i verdscupen i langrenn både i 1991 og  i 1992. Ho gjekk så heilt til topps i 1993-sesongen, medan i 1994 måtte ta eit steg ned på sigerspallen. Mellom februar 1991 og desember 1995 vann ho 13 individuelle renn i verdscupen. I alt stod ho pallen 40 gongar etter verdscup-renn.

Doping
Jegorova deltok ikkje i ski-VM 1995. To år seinare var ho på plass i Trondheim under ski-VM 1997. Her gjekk ho til topps på sigerspallen etter 5-kilometeren, men mista gullmedaljen tre dagar seinare, etter å ha testa positivt på det forbodne medikamentet bromantan. Jegorova vart dømd for brot mot dopingreglane, i staden vart hennar landsmannine Jelena Välbe tildelt VM-tittelen.

Etter å ha vore utestengd frå langrennstevlingar i to år, deltok Jegorova i verdscupen frå slutten av februar 1999 fram til 2003.

Ymse
Jegorova vart tildelt Holmenkollmedaljen i 1994, samstundes med Vladimir Smirnov og Espen Bredesen.

Kjelder
Sportsboken, aktuelle årgangar

Bakgrunnsstoff 
 
 

Russiske langrennsløparar
Sovjetiske langrennsløparar
Vinnarar av Holmenkollmedaljen
Verdsmeistrar i langrenn
Olympiske medaljevinnarar i langrenn
Olympiske meistrar for SUS
Olympiske meistrar for Russland
Olympiske sølvmedaljevinnarar for SUS
Olympiske sølvmedaljevinnarar for Russland
Medaljevinnarar under vinter-OL 1992
Deltakarar for SUS under vinter-OL 1992
Langrennsløparar under vinter-OL 1992
Medaljevinnarar under vinter-OL 1994
Russiske deltakarar under vinter-OL 1994
Langrennsløparar under vinter-OL 1994
Russiske deltakarar under vinter-OL 2002
Langrennsløparar under vinter-OL 2002
Deltakarar under Ski-VM 1991
Deltakarar under Ski-VM 1993
Deltakarar under Ski-VM 1997
Dopingsaker i langrenn