kardosdrur/scandi-wiki huggingface dataset:
Skatholmen

Skatholmen er ein holme i Fitjar i Vestland fylke. Holmen er veglaus, men ei gangbru fører over eit smalt sund til øya Engesund.

I 1865 vart det oppretta ein husmannsplass her under garden Engesund. Ved folketeljinga i 1900 budde det 7 personar her.

Kjelder

 

Øyar i Fitjar
Fitjarøyane
Dyrholmen

Dyrholmen er ein holme i Fitjar i Vestland fylke, nord for Engesund. Holmen er veglaus.

På Dyrholmen har det til tider sidan slutten av 1700-talet vore ein husmannsplass under garden Engesund. Ved folketeljinga i 1900 budde det 4 personar her.

Kjelder

 

Øyar i Fitjar
Fitjarøyane
Visdom

Visdom eller klokskap er det å vita noko og ha evna til å nytta denne kunnskapen. Det kan definerast som kunnskap oppnådd av eiga erfaring og dermed å kunna dømma kva som er rett handling i ein gitt situasjon. Visdom kan òg definerast på mange andre måtar og sett i samanheng med fleire forskjellige ting, t.d. moral, innsikt, forståing, medkjensle og høg levealder, og er rekna som ein sjeldan, positiv, personleg eigenskap, eller som ein dyd i fleire trusretningar. Intelligens, kjensler og spiritualitet har òg likskapar med visdom, men er ikkje det same. Til dømes er det mogleg å ha intelligens og derfor forstå kva noko er, men likevel mangla praktisk erfaring til å vita kvifor det er sånn. Likevel er det ikkje slått fast ein bestemd definisjon om nøyaktig kva det betyr å vera vis, ved hjelp av vitskaplege studiar.

Arthur Schopenhauer sa at det er betre å forklara kompliserte ting enkelt, enn enkle ting kompliserte. På same måte brukar ein gjerne likningar, med kvardagslege ting og ord som forklarer noko ein ikkje kan forstå ved kunnskap, men som ein likevel forstår, hjå figurar som Jesus og Buddha og andre religiøse skikkelsar, filosofar, munkar osb.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Visdom» frå ,  den 18. september 2023.  

 
Psykologi
Filosofi
Licitar

Licitar (kroatisk fleirtalsform: licitari) er eit tradisjonelt hjarteforma bakverk frå Zagreb og det nordlege Kroatia. Dei vert ofte gjevne som ei dekorativ gåve ved spesielle høgtider som vigsel, valentinsdagen og fødselsdagar. Licitarhjarte er også ein vanleg juledekorasjon som ein heng i juletreet ved jul i Kroatia. 

I 2010 blei produksjonsprosessen av licitarhjarte i nordlege Kroatia ført opp på UNESCO si liste over meisterverk i munnleg og immateriell kulturarv.

Historie 
Tradisjonen med å lage licitarar har røter tilbake i mellomalderen. Licitarprodusentane blei kalla medičari og var høgt akta i samfunnet. Produksjonsprosessen gjekk vidare frå generasjon til generasjon og var opphavleg mannsarbeid. Tradisjonen blei kjend og spreidd over heile Kroatia etter at mange katolske pilegrimar førte med seg licitarar heim etter å ha valfarta til Marija Bistrica der lokale produsentar selde dei til gjestane.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på « Licitar» frå ,  den 18. september 2023.  

Immateriell kulturarv
Bakverk
Julemat
Kroatisk kultur
Kvevri

Kvevri, eller qvevri, er store eggforma kar av leirtøy som tradisjonelt blir brukte til gjæring, oppbevaring og lagring av georgisk vin. Etter at druene er pressa, blir safta, drueskalet, bladstilkane og frøa lagra i kvevri-kar. Karet blir deretter forsegla og grave ned i bakken, der vinen gjærar frå fem til seks månader før han blir drukken.

Den tradisjonelle vinproduksjonen i kvevri-kar pregar livet i mange lokalsamfunn og utgjer ein viktig del av den kulturelle identiteten og kulturarven, blant anna i den georgiske songtradisjonen.

Metoden blir brukt i heile landet, med enkelte lokale variasjonar. I Kakheti blir heile pressresten brukt, mens dei i Imereti berre bruker ein tredel av denne.

Den ferdige vinen varierer i karakter; dei raude vinane er gjennomgåande robuste, mens dei kvite har ein tydeleg, mørk farge, ein kompleks aroma og velstrukturerte tannin.

Produksjonen av vin i kvevri-kar, ein metode som er åtte tusen år gammal, blei ført opp på UNESCO si liste over meisterverk i munnleg og immateriell kulturarv i 2013.

Galleri

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Kvevri» frå ,  den 18. september 2023.  

Immateriell kulturarv
Georgisk kultur
Mat og drikke
Peter Elliott

Peter Elliott () er ein britisk tidlegare mellomdistanseløpar som vann sølvmedaljen på 800 meter i VM 1987 og på 1500 meter i Sommar-OL 1988.

Frå 1983 var Elliott ein av dei beste 800-meterløparane i verda. Under verdsmeisterskapen i Helsinki enda han på fjerdeplass på distansen. Året etter rauk han ut i kvartfinalen ved dei olympiske sommarleikane i Los Angeles. I 1986 la han beslag på tredjeplassen i samveldeleikane, bakom Steve Cram og skotske Tom McKean. I VM i friidrett 1987 i Roma tok han sølvmedaljen på 800 meter, eit løp der Billy Konchellah frå Kenya triumferte. Under dei olympiske leikane i Seoul deltok Elliott på både 800 meter og 1500 m. På 800 m missa kom han 6 hundredels sekund for seint til å ta bronsen. Derimot lukkast han sikre seg sølvmedaljen på 1500 meter, tett bak kenyanske Peter Rono og like framom Jens-Peter Herold og Steve Cram. Vinteren 1990 sigra Elliott på 1500 meter i samveldeleikane i Auckland. 30. mai 1990 sprang han sitt livs beste løp då han vann ein 800 meter i Sevilla på tida 1.42,97. Han var ein av favorittane på 1500 meter ved EM i friidrett 1990 i Split, men måtte nøye seg med ein fjerdeplass i finalen. To veker seinare, 16. september i Sheffield, sette han personleg rekord på 1500 m med 3.32,6.

Kjelder

World Athletics
Denne artikkelen bygger på «Peter Elliott (athlete)» frå ,  den 19. september 2023.  

Britiske mellomdistanseløparar
Olympiske sølvmedaljevinnarar for Storbritannia
Britiske deltakarar under sommar-OL 1984
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1984
Britiske deltakarar under sommar-OL 1988
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1988
Bogusław Mamiński

Bogusław Mamiński () er ein polsk tidlegare friidrettsutøvar som var ein av verdas beste hinderløpar i tida 1980-84.

Mamiński vart nummer 7 på 3 000 meter hinder under Sommar-OL 1980, landsmannen Bronisław Malinowski vart olympisk meister på distansen. I EM i friidrett 1982 tapte Mamiński sluttspurten mot vesttyske Patriz Ilg. Ved prisutdelinga stilte Ilg seg ved sidan av Mamiński på andre trinn på sigerspallen, det øvste trinnet stod tomt til ære for førnemnde Malinowski som omkom i ei ulukke hausten føreåt. I finaleløpet ved VM i friidrett 1983 i Helsinki låg tre løparar åleine i tet på sisterunda. Henry Marsh frå USA, som leia føre Ilg og Mamiński etter siste vassgrava var passert, fall ved siste hinderet. Ilg spurta då ifrå, medan Mamiński måtte svinge unna Marsh og enda opp med sølv. Sommaren 1984 sette franske Joseph Mahmoud europarekord på 8.07,62 ved eit stemne i Brussel, Mamiński på andreplass presterte livsbeste 8.09,18. Dei neste sesongane heldt ikkje Mamiński lenger same høge nivå. Ein åttandeplass i Sommar-OL 1988 vart hans beste prestasjon.

Mamiński var polsk mester i hinderløping i 1979, 1985, 1992 og 1993. Åra 1983 og 1987 vart han polsk meister på 5000 meter.

Kjelder

World Athletics
Denne artikkelen bygger på «Bogusław Mamiński» frå ,  den 19. september 2023.  

Polske hekkeløparar
Langdistanseløparar
Pekka Toveri

Pekka Juhani Toveri () er ein finsk offiser og politikar for Samlingspartiet. Den 5. april 2023 blei han riksdagsmedlem for Nylands valkrins.

Kjelder

Bakgrunnsstoff

Finske politikarar
Militære
Tommi Evilä

Jaakko Tommi Kristian Evilä () er ein finsk tidlegare lengdehoppar frå Tampere som under verdsmeisterskapen i Helsinki i 2005 vann bronsemedaljen i øvinga.

Karriere
I lengdehopp-kvalifiseringa under VM i friidrett 2005 hoppa Evilä 8,18 meter og sletta den 39 år gamle landsrekorden til Rainer Stenius på 8,16 meter. I finalen sikra han seg bronsemedaljen med eit hopp på 8,25 m, men i for mykje medvind til at det vart finsk rekord. Nokre veker seinare flytta han den finske lengderekorden til 8,19 m då han sigra i landskampen mot Sverige i Göteborg. To år seinare landa han på 8,41 m då han på ny vann lengdetevlinga i landskamp mot Sverige, i for sterk medvind til at det var rekord. Under landskampen Sverige–Finland i Göteborg 28. juni 2008 forbetra han den finske rekorden til 8,22 meter. Evilä lukkast ikkje ta seg til finalen i Sommar-OL 2008. Sidan vart nummer 10 i så vel EM 2010 som i EM 2012.

Kjelder
World Athletics

Denne artikkelen bygger på «Tommi Evilä» frå ,  den 19. september 2023.

Bakgrunnsstoff

Finske lengdehopparar
Svalbard museum

Svalbard museum er eit natur- og kulturhistorisk museum for Svalbard og Arktis.  

Samlingane til museet består av gjenstandar, fotografi, arkivalia, kunst og bøker og er på over 55 000 gjenstandar, av dei er ca. 7 000 registrerte.

Svalbard museum blei stifta 18. januar 1979., museet opna 4. juni 1981 Fram til 2006 fungerte det gamle grisefjøset i Longyearbyen som museumslokale. Frå april 2006 flytta museet til Svalbard Forskningspark.

Svalbard museum er frå 1. januar 2006 organisert som ei stifting. Stiftinga blei oppretta av Longyearbyen lokalstyre, Store Norske Spitsbergen Kulkompani, Universitetssenteret på Svalbard, Norsk Polarinstitutt og Sysselmeisteren på Svalbard. 

Ved sida av Svalbard museum fins det fire andre gjenstandssamlingar på Svalbard: Pomormuséet i Barentsburg, Ny-Ålesund By- og Gruvemuseum, Luftskipsmuseet på Spitsbergen og Samlingane på Bjørnøya.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Svalbard museum» frå ,  den 19. september 2023.

Bakgrunnsstoff
 Offisiell nettside

Byggverk i Longyearbyen
Museum på Svalbard
Museum skipa i 1970-åra
Norske stiftingar
Luftskipsmuseet på Spitsbergen

Luftskipsmuseet på Spitsbergen er eit museum i Longyearbyen på Svalbard, og blei oppretta gjennom eit italiensk-norsk samarbeid. Museet blei opna i 2008, og initiativtakarane var to svalbardborgarar: italienske Stefano Poli og Ingunn Løyning. Opninga av museet fall saman med Det internasjonale polaråret og markeringa av at det var 80 år sidan ekspedisjonen til Umberto Nobile.

Museet fokuserer på tre luftskipsekspedisjonar med utgangspunkt frå Svalbard: Dei tre mislykka forsøka til Walter Wellman med luftskip 1906–10, sist med luftskipet «America» i 1910; Amundsen-Ellsworth-ekspedisjonen i 1926 og Umberto Nobile sin ekspedisjon med luftskipet «Italia» i 1928.

Det første lokalet til museet låg på vestsida i Longyearbyen, like nedanfor Svalbard kyrkje. Lokalet har tidlegare husa Svalbard museum og hadde før dette vore eit grisefjøs. I 2012 flytta luftskipsmuseet til nye og spesialbygde lokale i sjøområdet i Longyearbyen, like nedanfor Universitetssenteret på Svalbard.

Utstilte gjenstandar
Blant dei utstilte gjenstandane er eit ordensband gjeve av den italienske diktatoren Benito Mussolini til Umberto Nobile og delar av loggboka til luftskipet «Norge».

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Luftskipsmuseet på Spitsbergen» frå ,  den 18. september 2023.

Bakgrunnsstoff
 Offisiell nettside
 Om museet hos Visit Svalbard
 Nelson, Stewart (1993) "Airships in the Arctic" Arctic 46 (3) 278-83.
 Robinson, Michael (2006) "The New Machines: Walter Wellman and Robert Peary" in The Coldest Crucible: Arctic Exploration and American Culture (University of Chicago Press)
 Arctic Postal History 1906-09
 Wellman's Obituary in Time magazine 

Byggverk i Longyearbyen
Museum på Svalbard
Museum skipa i 2000-åra
Båtdraging

Båtdraging er ei nemning som har vorte brukt ved transport av trebåtar, vanlegast når nybygde båtar har vorte transportert til havet. Båtdraging er eit hardt arbeid som stundom krev mange medhjelparar, og er ei form for dugnadsarbeid. Aktiviteten vert og kalla berre båttransport.

Frå langt tilbake har klinkbygde båtar vorte bygde i båtskot svært langt frå sjøen. Frå Berdal i Nordalen i Åfjord er det til dømes ein transportveg på 1½ mil. Og frå andre byggestadar av Åfjordbåtar på Fosen, var sjøvegen lang, strabasiøs og til dels farleg. Stundom måtte båten fraktast opp og ned bratte kneikar, i tillegg til at det kunne ligge vatn på transportruta som måtte forserast. Dei vanskelegaste dragarvegane kunne berre brukast på sommartida.

I Bjørkedalen i Volda på Sunnmøre har det òg vorte bygd båtar langt frå fjorden. Der måtte båtane ὸg fraktast over vatn og bratte skråningar. Før det kom køyrande veg var det montert faste lunnar som båtane vart dregne på. Når båtane skulle leverast om vinteren kunne meinis på vatna skape vanskar. Båtar som seksringar og åttringar på 12–15 meter vart transporterte på denne måten. Båtbyggjarane fann det meir tenleg enn å frakte materialar til sjøen og bygge der.

I 1876, då vegen til Bjørkedalen var køyrande vart det bygd ei spesialkonstruert båtvogn til frakt av litt større båtar. Ho har vorte brukt i seinare båtbyggarperiodar.

Ved sjøsetting av vikingskipkopiar i seinare tid har mykje folk samla seg til båtdraging. Sjølv om dei òg delvis har vorte frakta på Bjørkedalsvatnet, har tyngre biltransport vorte nytta.

Galleri

Kjelder

 Asbjørn Klepp, Nordlandsbåter og båter fra Trøndelag, Norske båtar bind IV,side 61, Grøndahl & søn AS, 1983.
 

Klinkbygging
Båtbygging
Transport
The Twist ved Kistefos

The Twist er ei bru, eit kunstgalleri og ein skulptur i ei og same bygning som ligg ved Kistefos-Museets skulpturpark.

Ho er tenkt som ein bjelke som er vridd 90 gradar nær midten for å skape ei skulpturell form når ho vrir seg med eit spenn på 60 meter over Randselva.

The Twist er designa av det danske arkitektfirmaet Bjarke Ingels Group (BIG) og blei innvigd i 2019 av dronning Sonja.

Både Bloomberg og The Daily Telegraph har kåra The Twist til ei av dei vakraste og mest spennande bygningane som vart opna i 2019.

Brua 
Kistefos trong eit nytt museumsbygg som oppfylte krava til ambisjonane staden hadde om å kunne syne fram internasjonal kunst av høg klasse. I tillegg hadde dei eit behov for ei bru nummer to i parken, ettersom parken var blitt utvida nedover på begge sider av elva. Ideen om å slå saman desse to behova i eit og same bygg kom frå arkitektane i Bjarke Ingels Group. Ei bru som spenner 60 meter over ei elv og ei bygning i eitt gjev ein kompleks konstruksjon.

Den 1000 m² store bygninga går over Randselva, som på denne staden er grensa mellom kommunane Jevnaker og Ringerike. Brua bind saman stien i landskapet i skulpturparken, og begge sider av bygget fungerer som hovudinngang.

Brua har en dobbeltbogande geometri består av rette 40 cm breie aluminiumspanel i ei vifterørsle. Frå sørsida av elva går ein inn via ei dramatisk toetasjes dør, og inne har ein klår siktlinje gjennom heile bygninga til inngangen i nord. I nordenden gjev ein glasvegg i full høgde panoramautsikt til Kistefos Træsliberi og elva, mens vindauga bøyer seg oppover frå full høgde til å danne ei 25 cm brei stripe med takvindauge.

Galleri 
The Twist har tre galleri: Closed Gallery, Twist Gallery og Panorama Gallery.

Closed Gallery har høg takhøgde og ingen vindauge som slepp dagsljoset inn. Twist Gallery er, som namnet antydar, innsida av sjølve «twisten». I denne delen blir tak til veggar og veggar til tak når bygget vrir seg 90 gradar. I nordenden kjem ein inn i Panorama Gallery som med sine store vindauge slepp dagsljoset inn og gjev utsikt over dei omliggjande områda, elva og skulpturparken.

Skulpturen 
Den uvanlege skulpturelle forma vekte merksemd heilt frå det fyrste gong blei vist teikningar av bygget.

Vridinga midt på gjev ein dramatisk verknad, og det er ein unik bygning som strekk seg som ein skulptur over elva. Samspelet mellom bygninga, elva og skogen skiftar etter tidspunkt på året, dagen og veret.

Bilete av The Twist

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «The Twist» frå ,  den 19. september 2023.

Bakgrunnsstoff 
 Offisiell nettstad

Bruer i Viken
Kultur i Viken
Kunstmuseum i Noreg
Museum i Viken
Jarno Limnéll

Jarno Limnéll () er ein finsk professor og politikar for Samlingspartiet. Den 5. april 2023 blei han riksdagsmedlem for Nylands valkrins.

Kjelder

Bakgrunnsstoff

Finske politikarar
Finske professorar
Philip Milanov

Philip Milanov () er ein belgisk diskoskastar frå Brugge. Han vann sølvmedaljen i øvinga under verdsmeisterskapen 2015 og og europameisterskapen 2016.

Milanov rauk ut i kvalifiseringa ved EM 2014 i Zürich. I 2015 vann han diskos-tevlinga ved universiaden i Gwangju. Under VM i friidrett 2015 i Beijing tok han sølvmedaljen då han forbetra den belgiske diskos-rekorden til 66,90 meter, ein halv meter kortare enn gullvinnar Piotr Małachowski sitt bestekast. 6. mai 2016 flytta Milanov den belgisk rekorden til 67,26 meter ved eit stemne i Doha. Seks veker seinare vann han sølvmedaljen i EM i friidrett 2016 i Amsterdam, atter var Małachowski hans overmann. Etter ein åttande plass i London-VM 2017, har ikkje Milanov makta kvalifisere seg til finale i nokon av dei store meisterskapane.

Kjelder

World Athletics
Denne artikkelen bygger på «Philip Milanov» frå ,  den 20. september 2023.  

Belgiske friidrettsutøvarar
Diskoskastarar
Folk frå Brugge
Rob Druppers

Robertus Johannes Druppers () er ein nederlandsk tidlegare friidrettsutøvar som i 1983 vann sølvmedaljen på 800 meter ved den fyrste verdsmeisterskapen i friidrett.

Straks føre europameisterskapen 1982 vann Druppers ein 800 meter i Koblenz på sterke 1.44,70. I meisterskapen i Aten sprang han i mål til femteplass på distansen. Året etter sikra han seg sølvmedaljen under VM i friidrett 1983 i Helsinki, etter ein «kjempespurt hvor han føk forbi tre mann». Sluttida 1.44,20 var nederlandsk rekord. Han vart så kåra til årets idrettsutøvar i Nederland. I dei olympiske sommarleikane 1984 i Los Angeles enda han på åttande og sisteplass med 1.44,60. 25. august 1985 i Köln preserte han livsbeste 1.43,56, ei tid som var nederlandsk rekord til 2006. Året etter kneip han fjerdeplassen då EM i friidrett 1986 vart avvikla i Stuttgart. Vinteren 1987 sigra han på 800 m ved innandørs-EM i Liévin. Under Sommar-OL 1988 i Seoul vart han slått ut i kvartfinalane.

Kjelder

World Athletics
Denne artikkelen bygger på «Rob Druppers» frå ,  den 20. september 2023.  

Nederlandske friidrettsutøvarar
Mellomdistanseløparar
Noora Fagerström

Noora Karoliina Fagerström () er ein finsk gründer og politikar for Samlingspartiet. Den 5. april 2023 blei ho riksdagsmedlem for Nylands valkrins.

Kjelder

Bakgrunnsstoff

Finske politikarar
Emil Aase

Lars Emil Marcelius Andreasson Aase () var ein norsk småbrukar, fabrikkarbeidar og politikar, fødd i Rennesøy.

Karriere
Emil Aase arbeidde i fleire år på faren sitt mylne- og gardsbruk på Åse i Høyland. Frå 1908 til 1919 dreiv han eige småbruk, attåt han heldt fram å arbeide på faren si mylne. Sidan gjekk han over på fabrikkarbeid.

Aase var medlem av formannskapet i Høyland kommune frå 1917	og i 20 år framover. Han var også medlem i forliksrådet og elles ein aktiv kar i samvirkelag og anna. Hausten 1927 vart han vald til stortingsrepresentant frå valkrinsen Rogaland. Perioden 1928–1930 var han den fyrste stortingsmannen frå Arbeidarpartiet i Rogaland. På Stortinget var han medlem i Jarnbanekomitéen.

Kjelder

Stortingsrepresentantar 1928-1930
Folk frå Sandnes
Kari-Anne Jønnes

Kari-Anne Jønnes () er ein norsk politikar frå Brandbu som sidan 2021 representerer valkrinsen Oppland og partiet Høgre på Stortinget.

Jønnes er utdanna i hotellfag og har arbeidd innom reise- og forretningslivet. Ho var medlem i Gran kommunestyre frå 2007 til ?. Frå 2015 til 2019 var ho leiar for Høgre si gruppe i Oppland fylkesting. Deretter leia ho 2019–2021 Høgre-gruppa i Innlandet fylkesting. Ved stortingsvalet 2021 var ho Høgre sin fyrstekandidat i Oppland, vart vald inn på Tinget med god margin. På Stortinget er ho medlem i Utdannings- og forskningskomiteen.

Kjelder

Stortingsrepresentantar 2021-2025
Folk frå Gran
Atte Kaleva

Atte Tapani Kaleva () er ein finsk offiser og politikar for Samlingspartiet. Den 9. september 2021 blei han riksdagsmedlem for Helsingfors valkrins då Juhana Vartiainen blei ordførar  i Helsingfors.

Kjelder

Bakgrunnsstoff

Finske politikarar
Militære
Norges Judoforbund

Norges Judoforbund (NJF) vart skipa 28. juni 1967 og er eit særforbund for judo under Noregs Idrettsforbund. Forbundet er tilknytt Det europeiske judoforbundet og Det internasjonale judoforbundet. Forbundet har i 2023 om lag 66 klubbar og 4200 utøvarar.

Dei første judoutøvarane i Noreg byrja å trena judo i Oslo i 1951. Her deltok mellom andre Henrik Lundh, som har fått æra for å vera den som først tok sporten til Noreg, og var den første nordmannen med svart belte (1. dan). Denne gruppa skipa den første norske judoklubben, Norsk Judo og Jiu-jitsu Klubb (NJJK), i 1960. Utøvarar frå NJJK og Oslostudentene tok seinare initiativet til å skipa eit norsk judoforbund.

Kjelder
wiki.judoinfo.no - Judoforbundet sin historiewiki.

Fotnotar

Bakgrunnsstoff

Judo
Judo
Judo i Noreg
Skipingar i 1967
Judoforbund
Rafik Schami

Rafik Schami (eigentleg Suheil Fadél, ) er ein tysk forfattar av syrisk opphav.

Schami var fødd i Damaskus i 1946. I 1971 flytta han til Heidelberg, der han finansierte studiane sine gjennom arbeid på fabrikkar, byggingar og restaurantar. Han tok doktorgraden i kjemi i 1979. I 1982 blei han forfattar på heiltid. Schami bur i Kirchheimbolanden med kona si, og har ein son. Han har dobbelt statsborgarskap.

Bibliografi (utgitt på svensk) 

 En handfull stjärnor (Eine Hand voller Sterne (omst. Tora Palm) (1988)
 Nattens berättare (Erzähler der Nacht) (omst. Ingegärd Martinell) (1992)
 Det är ingen papegoja! (Das ist kein Papagei!) (omst. Ann Forslind) (1995)
 Kärlekens mörka sida (Die dunkle Seite der Liebe) (omst. Lars W Freij) (2007)

Prisar og utmerkingar 

 Adelbert von Chamisso-prisen 1993
 Nelly Sachs Pris 2007

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Rafik Schami» frå ,  den 20. september 2023.  

Tyskspråklege forfattarar
Tyske forfattarar
Syriske forfattarar
Folk frå Damaskus
Slåttholmen

Slåttholmen er ein holme i Fitjar i Vestland fylke. Holmen er veglaus.

På Slåttholmen låg det ein husmannsplass under garden Siglo. Ved folketeljinga i 1900 budde det tre personar her.

Kjelder

 

Øyar i Fitjar
Fitjarøyane
Flatøy i Fitjar

Flatøy er ei øy i Fitjar i Vestland fylke. Øya er veglaus.

På Flatøy vart det rundt midten av 1800-talet oppretta ein husmannsplass under garden Torsdagsøy. Ved folketeljinga i 1900 budde det fem personar her.

Kjelder

 

Øyar i Fitjar
Fitjarøyane
Castell

Castell (katalansk for «tårn»; uttale: ) er eit tårn av menneske som ein bygger under ulike feiringar i Catalonia, Valencia-regionen, Balearane og Roussillon. Tradisjonen oppstod under Ball dels Valencians-arrangementa i Valls, nær byen Tarragona, i Catalonia, og er fyrst dokumentert i 1712. På 1700-talet spreidde han seg til nærliggjande landsbyar og byar, og på midten av 1900-talet blei skikken populær i resten av Catalonia og områda rundt. 16. november 2010 blei els castells («tårna») ført opp på UNESCO si liste over meisterverk i munnleg og immateriell kulturarv.

I eit castell medverkar ei høvesvis stor gruppe menn og kvinner i alle aldrar og med ulike fysiske eigenskapar. Dei trenar som regel heile året for å delta i tevlingar og oppvisingar. I basen (la pinya) til kvart castell deltek dessutan vener, familiemedlemmar, tilhengjarar og spontane tilskodarar som samlar seg i colla de castellers. Ein person som deltek i bygginga av eit castell blir kallar for casteller. Mens tårnet blir reist og teke ned, blir det spelt musikk som reflekterer utviklinga av tårnet. Musikkstykket blir kalla Toc de Castells, og blir spelt av fløyter og timbales.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Castell» frå ,  den 20. september 2023.

Bakgrunnsstoff 
 Katalansk–engelsk ordliste for castell-uttrykk

Katalansk kultur
Immateriell kulturarv
Mennesketårn
Schemenlaufen

Schemenlaufen («skuggeløpet») er det sentrale opptoget i karnevalet i Imst i Austerrike. Det finn stad kvart fjerde år og alltid på sundag før feitetorsdag, som er den siste torsdagen før fastelavn. Opptoget går føre seg frå tidleg om morgonen til nøyaktig klokka 18.00. Etter gamal tradisjon er det berre menn som deltek, men som også førestiller kvinnelege figurar. Kvinnene i Imst er ansvarlege for å lage draktene. Hovudfigurane opptrer i par; ein mann ber roterande klokker og ein annen større klokker som veg opptil 35 kilo.

Schemenlaufen blei i 2012 ført opp på UNESCO si liste over meisterverk i munnleg og immateriell kulturarv.

Galleri

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Schemenlaufen» frå ,  den 18. september 2023.  

Immateriell kulturarv
Austerriksk kultur
Karneval