Gro Harlem Brundtland

Gro Harlem Brundtland () er ein norsk politikar og lege. Ho var den første kvinnelege statsministeren i Noreg.

Bakgrunn
Ho vart fødd i Bærum ved Oslo som dotter av statsråden og medisinsk professor Gudmund Harlem. Ho tok sjølv medisinsk embetseksamen ved Universitetet i Oslo i 1963 og sidan Master of Public Health ved Harvard-universitetet i Sambandsstatane (USA) i 1965.

Karriere
Gro Harlem Brundtland var miljøvernminister frå 1974 til 1979. Ho vart den første kvinnelege norske statsministeren då ho overtok etter Odvar Nordli og danna si første regjering frå februar til oktober 1981. Etter at regjeringa Willoch gjekk av etter eit kabinettspørsmål i mai 1986 danna ho si andre regjering som sat til oktober 1989. Då regjeringa Syse fall den 3. november 1990 danna ho si tredje regjering, som sat til 25. oktober 1996, då ho gjekk av og vart etterfylgd av Thorbjørn Jagland. Ho hadde allereie gått av som leiar av Arbeidarpartiet i 1992. Brundtland gjekk ihuga inn for norske EU-medlemskap, men tapte folkerøystinga om EU i 1994.

Berge Furre hadde denne vurderinga av Gro Harlem Brundtland:
«Nokon eldande talar var ho ikkje, men inntrykket av viljestyrke, sakkunne og truverde nådde fram og skapte tillit hjå folk – vel meir tillit enn varme. Dei fleste valkampane hennar enda med nederlag for partiet... Folkerøystinga om EU-medlemskap vart det største nederlaget hennar, men ho rista det av seg valnatta og gjekk vidare.»

Leiar av Verdas helseorganisasjon
I 1998 vart Brundtland vald til generaldirektør for Verdas helseorganisasjon (WHO). Brundtland mottok tittelen som Policy Leader of the Year for koordineringa av arbeidet mot SARS-utbrotet i 2003. Ho gjekk av frå stillinga sommaren 2003. Etterfylgjar vart Jong-Wook Lee. Brundtland lever no eit roleg liv i Frankrike.

Prisar og utmerkingar 
1988 Årets budeie
1988 Årets skandinav
1989 Third world prize
1989 Indira Gandhis pris for fred, nedrusting og utvikling
1988 Det europeiske miljøvernbyrås miljøvernpris
1989 Peace Link Woman of Peace
1990 Beyond War Award
1991 United Nations Association of Spain Peace Prize
1992 The Delphi Prize
1994 Der internationale Karls Preis zu Aachen
1994 Josef Brecht-prisen (Luxemburg) for spreiing av Europatanken om fred og samarbeid
1995 Fredsprisen «Women for peace», Roma
1995 Pris frå Kennedy Selskabet i Danmark, «Profiles of courage»
1997 Årets Peer Gynt
2002 Gøteborgs internasjonale miljøpris
2003 Luther L. Terry Award
2003 Landsforeningen for hjerte- og lungesykes ærespris
2004 Fredrikkeprisen, Norske Kvinners Sanitetsforenings ærespris
2006 Tahiti-prisen (Innsats for å auka kunnskapen om globale tilhøve og utviklingstrekk av tyding for Noreg og nordmenn)
2006 Albert-prisen (for sitt arbeid for berekraftig utvikling. Delt ut av Royal Society for the Encouragement of Arts, Manufactures and Commerce (RSA), London)

Sjå òg
 Regjeringa Brundtland I
 Regjeringa Brundtland II
 Regjeringa Brundtland III

Kjelder

Bakgrunnsstoff 
 

Norske statsministrar
Regjeringa Brundtland I
Regjeringa Brundtland II
Regjeringa Brundtland III
Norske miljøvernministrar
Statsrådar i Regjeringa Bratteli II
Statsrådar i Regjeringa Nordli
Ap-statsrådar
Leiarar for Arbeidarpartiet
Stortingsrepresentantar 1977-1981
Stortingsrepresentantar 1981-1985
Stortingsrepresentantar 1985-1989
Stortingsrepresentantar 1989-1993
Stortingsrepresentantar 1993-1997
Stortingsrepresentantar for Oslo
Generaldirektørar i Verdshelseorganisasjonen
Medlemmar av Det Norske Videnskaps-Akademi
Kvinner i norsk historie
Første kvinnelege stats- og regjeringsleiarar
Norske legar
Folk frå Bærum