kardosdrur/scandi-wiki huggingface dataset:
Bergen Air Transport

Bergen Air Transport er eit norsk flyselskap med hovudbase på Bergen lufthamn, Flesland. Det vart skipa i 1998.
Selskapet opererte fram til 24. april 2017 flyrute mellom Bergen og Notodden lufthamn, i tillegg til charteroperasjonar og frakt. Selskapet har i dag ingen fly, og driv i staden «konsulent tjenester, opprettholdelse av god service til gamle kunder, utleie av hangar og videreformidling av fly.»

Historie 
Bergen Air Transport vart etablert i 1998, og starta flygingar året etter. Dei fyrste operasjonane vart utførte med eit Cessna 421B-fly, men i 2000 vart dette erstatta med ein Cessna 421C som kunne frakta 6 passasjerar. Dette gjorde at selskapet kunne frakta passasjerar på ruta Bergen-Notodden. I 2000 hadde selskapet 11 årsverk og ein omsetnad på 2,6 millionar kroner. 

Ruta Bergen–Notodden vart i byrjinga operert fire gongar kvar vekentleg, men auka året etter til fem. Totalt reiste 1 500 passasjerar med selskapet dette året. I 2002 la selskapet fram planar om å etablera ei ny rute frå Notodden til Kristiansund. Desse planane vart skrinlagd grunna lita interesse for ruta. 

Ein hangar for Bergen Air Transport vart bygd på Bergen lufthamn i 2003. Året etter vart eut av flya til selskapet erstatta med ein Cessna 441. Dette flyet vart igjen seld i 2006 då selskapet gjekk til innkjøp av to Beech King Air 200.

Den 20. november 2003 vart Notodden lufthamn stengd for all rutetrafikk, då flyplassen ikkje tilfredsstilte Tryggleikskravet til [[Luftfartstilsynet. Ruta vart då omlagt til Skien lufthamn, Geiteryggen. Selskapet investerte 500 000 kroner i utbetringa av Notodden lufthamn, og saman med bidraget til lokalsamfunnet på 1,2 millionar kroner var det nok til å rusta opp lufthamna, slik at selskapet enno kunne fly der. Men det skulle berre gå eitt år før det oppstod nye problem med drifta til selskapet på Notodden. Lufthamna mangla innflygingslys, og ytterlegare 200 000 kroner måtte investerast i lufthamna for at selskapet skulle kunna halda fram drift.

I 2007 bygde selskapet ein hangar på Notodden lufthamn. Samstundes gjekk selskapet til innkjøp av sit første jetfly, ein Cessna Citation. Frekvensen på ruta Bergen-Notodden auka dette året til seks i veka.

Selskapet opererte på det meste tre fly; to 12-seters turbopropfly av typen Beech King Air 200, og éin 6-seters jet av typen Cessna Citation CJ2+. Selskapet hadde 10 tilsette. Forutan å betena ruta Bergen-Notodden, fokuserte selskapet på airtaxi/charterflygingar og gjorde i 2013 over 200 oppdrag til og frå destinasjonar i heile Europa.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Bergen Air Transport» frå ,  den 14. oktober 2018.

Bakgrunnsstoff

Norske flyselskap
Skipingar i 1998
Maskinomsette artiklar som treng gjennomgang
Jerome Clarke Hunsaker

Jerome Clarke Hunsaker () var ein amerikansk flygar, fødd i Creston, Iowa, og utdanna ved Naval Academy og MIT.

Liv 
Hunsaker vart fødd i Iowa, men vaks opp i Michigan, for å studera ved skular i Detroit og Saginaw der far hans gav ut ei avis. Han byrja ved marineakademiet til Dei Sameinte Statar og gjekk ut i 1908 som beste elev. Medan han forsatt var i uniform studerte han maritim arkitektur ved MIT og fekk sin mastergrad i 1912.
Han opplevde å sjå Louis Blériot fly over Boston hamn. Det inspirerte han til å ta opp studiet om luftmotstand og flygning etter å ha lese Gustave Eiffels studie: Resistance of the Air and Aviation  Han skreiv til forfattaren og fekk invitasjon til Paris for å sjå på flybygging i Frankrike. Han reiste attende til USA og ved MIT fekk han oppgåva med å utvikla eit passande kurs i aerodynamikk. Han bygde den fyrste vindtunnelen ved MIT og var instruktør der i åra 1914-16.

I 1917 vart han medlem av det felles Army and Navy Technical Board for å tilretteleggja eit flyprogram, og i 1918 vart han knytt til den Interallierte sjømilitære våpenkvile-kommisjonen.

Han var president i Goodyear Zeppelinselskapet.

Han var sjef for maskinteknisk institutt ved MIT i 1933, og rettleidde hovedfagsstudentar som utdanna seg til luftfartsingeniørar.

Han deltok i bygginga av det fyrste moderne luftskipet bygde i USA, så vel som marinens luftskip, og saman med Westervelt og Richardson konstruerte han flybåten Curtiss NC .

Frå 1941 til 1956 var han leiar av National Advisory Committee for Aeronautics. Han har òg sitte i styret i Science Service, som no er kjend som Society for Science & the Public, frå 1955-1958.

Blant hans publiserte arbeid er: Stabie Biplane Arrangement sitt, Aërodynamic Properties of Triplane og Aëroplane Stability. Han fekk Edvard Longstreth Medalje frå Franklin Institute i 1942 og 1955 Langleys gullmedalje frå Smithsonian Institution.
Hunsaker var òg eit av dei opphavlege medlemmane av Majestic 12, og vart det siste gjenlevende medlemm.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Jerome Clarke Hunsaker» frå ,  den 15. oktober 2018.

Referansar 

USA-amerikanske flygarar
USA-amerikanske oppfinnarar
Norsk-amerikanarar
Personer frå USA av norsk opphav
Maskinomsette artiklar som treng gjennomgang
Lothar Milde

Lothar Milde () er ein tysk tidlegare diskoskastar frå Halle an der Saale som repsenterte Aust-Tyskland og i tiåret 1962-71 var ein verdas beste utøvarar i øvinga. Han vann sølvmedalje under Sommar-OL 1968 og Friidretts-EM 1971, tidlegare tok han etter rokes bronsen i tre europameisterskap; 1962, 1969 og 1971. Milde sin personleg rekord på 64,16 meter nådde han i 1969-sesongen.

Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
OL 1960 i Roma: Nr 12 - 53,33 m
EM 1962 i Beograd: Bronsemedalje - 55,47 m
EM 1966 i Budapest: Bronsemedalje - 56,80 m
OL 1968 i Mexico by: Sølvmedalje - 63,08 m, bakom Al Oerter (64,78 m)
EM 1969 i Aten: Bronsemedalje - 59,34 m
EM 1971 i Helsinki: Sølvmedalje - 61,62 m, bakom Ludvík Daněk (63,90 m)

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Lothar Milde» frå ,  den 15. oktober 2018.  
 

Tyske diskoskastarar
Europameistrar i friidrett for Aust-Tyskland
Olympiske sølvmedaljevinnarar for Aust-Tyskland
Tyske deltakarar under sommar-OL 1960
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1960
Tyske deltakarar under sommar-OL 1964
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1964
Medaljevinnarar under sommar-OL 1968
Austtyske deltakarar under sommar-OL 1968
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1968
Wilson Kiprugut

Wilson Chuma Kiprugut () var ein kenyansk friidrettsutøvar som vann bronsemedaljen på 800 meter under Sommar-OL 1964 og sølvmedaljen på same distansen ved sommarleikane 1968.

Kiprugut var den fyrste frå Kenya som vann ei olympisk medalje då han kneip tredjeplassen på 800-meteren under dei olympiske sommarleikane 1964 i Tokyo. Peter Snell frå New Zealand vann løpet på tida 1.45,1, medan Bill Crothers tok sølv på 1.45,6 og Kiprugut fekk 1.45,9 og personleg rekord. I 1967-sesongen forbetra han den personlege rekorden til 1.45,2. I 800-metersfinalen i Mexico-byen var Kiprugut den einaste som heldt fylgje med australiaren Ralph Doubell heilt inn til målstreken. Doubell tangerte verdsrekorden med 1.44,3, Kiprugut kom i mål på 1.44,5.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Wilson Kiprugut» frå ,  den 15. oktober 2018.  
 

Kenyanske mellomdistanseløparar
Olympiske sølvmedaljevinnarar for Kenya
Olympiske bronsemedaljevinnarar for Kenya
Medaljevinnarar under sommar-OL 1964
Kenyanske deltakarar under sommar-OL 1964
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1964
Medaljevinnarar under sommar-OL 1968
Kenyanske deltakarar under sommar-OL 1968
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1968
Ralph Rinzler

Ralph Rinzler () var ein USA-amerikansk mandolinist, visesongar og delaktig i skipinga av den årlege Smithsonian Folklife Festival på The Mall kvar sommar i Washington, D.C., der han arbeidde som kurator for amerikansk kunst, musikk og folkekultur ved Smithsonian Institution. Denne festivalen har frå byrjinga av vore ei stor hending for amerikanske folkemusikarar..

Rinzler spelte mandolin i fleire folkemusikkgrupper i midten og slutten av 1950-åra og vart etter kvart med i det kjende Greenbriar Boys, som spelte inn fleire suksessrike plater. Han spelte òg på mange andre sine album, inkludert Joan Baez, Clarence Ashley og han vann ein grammypris for arbeidet sitt som produsent.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Ralph Rinzler» frå ,  den 15. oktober 2018. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff
 Ralph Rinzler Folklife Archives and Collections
«Ralph Rinzler, Folklorist: Professional Biography», Richard Gagne, Tougaloo College

Musikarar frå Passaic i New Jersey
Grammy-vinnarar
Jødisk-amerikanske musikarar
International Bluegrass Music Hall of Honor
USA-amerikanske mandolinistar
Tête de Chien

Tête de Chien er eit 450 meter høgt fjell nær landsbyen La Turbie i Alpes-Maritimes i Frankrike. Herfrå er det utsikt over Fyrstedømmet Monaco, og fjellet er det høgaste punktet på Grande Corniche-vegen.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Tête de Chien» frå ,  den 16. oktober 2018.  

Monaco
Fjell i Alpes-Maritimes
El-overfølsemd

El-overfølsemd, elektromagnetisk hypersensitivitet, elektrosensitivitet eller «el-allergi» er ein tilstand der ein person opplever symptom som vedkomande meiner kjem av å vera utsett for elektromagnetisme. El-overfølsemd vert òg kalla elektrosensitivitet eller el-allergi, men er ikkje ein prova medisinsk diagnose. Forsking har vist at dei som er el-overfølsame ikkje greier å kjenna om dei er utsette for elektromagnetisk stråling, eller ikkje. Symptoma oppstår berre dersom ein trur at ein er utsett for stråling, og har ingen samanheng med om ein faktisk er det. Dette fenomenet vert kalla «noceboeffekten».

Fenomenet skal ha byrja i Sverige på 1980-talet, opphavleg særleg blant dei som arbeidde ved dataskjermar. Ein har rapportert hudplager som tørrheit, raudheit, kjensler av stramheit og prikking i ansiktet og utslett som blussar opp, nevropsykiatriske symptom som ekstem trøttleik, synsforstyrring, hovudverk og vanskar med minne og konsentrasjon, og allmenne symptom som å kjenna seg svimmel, kvalm eller ha smerter i og musklar og ledd.

Det er vitskapleg etablert at elektromagnetiske felt kan påverka organismar, men personar med el-overfølsemd hevdar at dei får vonde symptom når dei vert utsette for stråling som er under grensene som er sette i internasjonale tryggleiksstandardar. Eit overveldande fleirtal av blindtestar har vist at personar som meiner at dei er ramma av el-overfølsemd, ikkje er i stand til å skilja mellom verkeleg eksponering og simulert (ingen) eksponering, noko som kan forklarast ved at el-overfølsemda er ein såkalla noceboeffekt («negativ placebo»). Ein vedkjenner då symptoma til pasientane som reelle, men at desse ikkje har påviseleg samanheng med den strålinga dei faktisk er utsette for.

Sidan det ikkje finst vitskaplege prov på at el-overfølsemd er ein reell effekt, og ein ikkje kan måla eller dokumenterar plagene som blir rapporterte av pasientar, kan dette medføra behandlingskonsflikt. Den behandlinga som er best dokumentert for problemet er kognitiv psykoterapi.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «El-overfølsomhet» frå ,  den 17. oktober 2018.

Referansar

Bakgrunnsstoff 

 forsking.no – Er nokon el-overfølsomme? 1. september 2008
 Forskingsnotat frå Nasjonalt kunnskapssenter for helsetenesta: Effekt av el-sanerte rom i sjukehus eller andre helseinstitusjonar: eit systematisk oversyn og meta-analyse av provokasjonsstudium
 Gunnhild Oftedal, El-overfølsomhet – utgreiing om årsaker og moglege tiltak og handsamingsopplegg  Rapport frå Høgskulen i Sør-Trøndelag bestilt av Sosial- og helsedirektoratet, 2006
 Martin Ystenes, Sprøytvarsleren - Bløff om mobilforsking frå “Strålevernet til Folket”  6. januar 2011
 skepsis.no Mobilstråling og hodepine – nocebo som forklaring 17. september 2009
 FELO: Foreningen for el-overfølsomme
 Strålevernet til Folket

El-overfølsemd
Gergely Kulcsár

Gergely Kulcsár () var ein ungarsk spjutkastar frå Nagyhalász langt aust i Ungarn. I perioden 1958-68 vann han OL-sølv, to OL-bronsar og like mange EM-bronsar i øvinga. Hans lengste spjutkast målte 87,06 meter og vart oppnådd i 1968.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Gergely Kulcsár» frå ,  den 17. oktober 2018.  
 

Ungarske spydkastarar
Olympiske sølvmedaljevinnarar for Ungarn
Olympiske bronsemedaljevinnarar for Ungarn
Medaljevinnarar under sommar-OL 1960
Ungarske deltakarar under sommar-OL 1960
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1960
Medaljevinnarar under sommar-OL 1964
Ungarske deltakarar under sommar-OL 1964
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1964
Medaljevinnarar under sommar-OL 1968
Ungarske deltakarar under sommar-OL 1968
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1968
Ungarske deltakarar under sommar-OL 1972
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1972
Folk frå Budapest
EM i symjing 1983

Europameisterskapen i symjing 1983 vart avvikla i Roma dagane frå 22. til 27. august 1983. Aust-Tyskland vann alle kvinneøvingane, i dei individuelle tevlingane sikra dei til og med dobbeltsigrar over heile linja. Vesttyskaren Michael Groß sette verdsrekord på 200 meter butterfly med tida 1.57,05 minuttar.

Menn

100 m fri

200 m fri

400 m fri

1500 m fri

100 m rygg

200 m rygg

100 m bryst

200 m bryst

100 m butterfly

200 m butterfly

200 m medley

400 m medley

Kvinner

100 m fri

200 m fri

400 m fri

800 m fri

100 m rygg

200 m rygg

100 m bryst

200 m bryst

100 m butterfly

200 m butterfly

200 m medley

400 m medley

Kjelder
Sportsboken 83-84. Sportsboken As. Stavanger 1983.

Europameisterskap
Sport i 1983
1983 i Italia
Internasjonale meisterskap i Italia
Raelene Boyle

Raelene Ann Boyle () er ein australsk friidrettsutøvar frå Melbourne som vann tre sølvmedaljar på sprintdistansar under olympiske sommarleikar. I 1968 tok ho sølv på 200 meter, ein prestasjon ho gjentok i 1972, der ho i tillegg vart nummer to på 100-meteren. Boyle sine personelege sprintrekordar på 11,20 sekundar og 22,45 er frå høvesvis Mexico-OL 1968 og München-OL 1972.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Raelene Boyle» frå ,  den 18. oktober 2018.  
 

Australske sprintarar
Medaljevinnarar under sommar-OL 1968
Australske deltakarar under sommar-OL 1968
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1968
Australske deltakarar under sommar-OL 1972
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1972
Medaljevinnarar under sommar-OL 1972
Australske deltakarar under sommar-OL 1976
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1976
Pam Kilborn

Pamela Kilborn () er ein australsk tidlegare friidrettsutøvar frå Melbourne som vann bronsemedaljen i 80 meter hekk under Sommar-OL 1964 og og sølvmedaljen i same øvinga ved sommarleikane 1968, i dei sistnemnde leikane sette ho personleg rekord med 11,50 sekundar.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Pam Kilborn» frå ,  den 18. oktober 2018.  
 

Australske hekkeløparar
Medaljevinnarar under sommar-OL 1964
Australske deltakarar under sommar-OL 1964
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1964
Medaljevinnarar under sommar-OL 1968
Australske deltakarar under sommar-OL 1968
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1968
Folk frå Melbourne
Liesel Westermann

Lieselotte Westermann-Krieg, kjend som Liesel Westermann, () er ein tysk tidlegare friidrettsutøvar frå Sullingen i Niedersachsen som representerte Vest-Tyskland. Ho vann sølvmedaljen i diskoskasting både under EM 1966, OL 1968 og EM 1971. Westermann sette verdsrekord med 61,26 meter i 1967, ein rekord ho forbetra til 63,96 m i 1996. Sin endelege personlege rekord på 64,96 m oppnådde ho i 1972,

Aktiv
Westermann tok steget opp mot verdseliten i 1965-sesongen, då ho som lengst presterte 55,81 m ved eit stemne i Ludwigshafen. Året etter sette ho personleg rekord med 57,38 m ved europameisterskapen 1966 i Budapest, noko som gav henne sølvmedaljen i tevlinga. Den 5. november 1967 vart Westermann i Sao Paulo den fyrste kvinnelege utøvaren som kasta diskosen over 60 meter med eit kast på 61,26 m. OL-sesongen 1968 forbetra ho seg til 62,54 m i eit stemne i Werdohl i juli, tre månader seinare tok ho sølv under dei olympiske leikane i Mexico med eit bestekast på 57,76 m. Westermann avslo å delta i Friidretts-EM 1969 då den austtyske avhopparen Jürgen May vart nekta å ta del i meisterskapen. Få veker seinare, den 27. september 1969, forbetra ho verdsrekorden til 63,96 m i Hamburg. Ved europameisterskapen 1971 i Helsinki vann ho måtte ta til takke med sølvmedalje, klart slått av sovjetiske Faina Melnik som med eit kast på 64,22 meter også tok over som verdsrekordhaldar. Westermann gjorde sitt livs lengste diskoskast i Zürich den 12. august 1972, med 64,96 m melde ho seg inn i det øvste favorittsjiktet til sommarleikane i München tre veker seinare. I München fekk ho opp eit lengstekast på 62,18 m og vart nummer fem. Ho la opp etter 1975-sesongen.

Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
EM 1966 i Budapest: Sølvmedaljen - 57,38 m, bakom Christine Spielberg (57,76 m)
OL 1968 i Mexico-byen: Sølvmedaljen - 57,76 m, bakom Lia Manoliu (58,28 m)
EM 1971 i Helsinki: Sølvmedaljen - 61,68 m, bakom Faina Melnik (64,22 m)
OL 1972 i München: Nr 5 - 62,18 m
EM 1974 i Roma: Nr 7 - 57,40 m

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Liesel Westermann» frå ,  den 18. oktober 2018.  
 

Tyske diskoskastarar
Olympiske sølvmedaljevinnarar for Vest-Tyskland
Medaljevinnarar under sommar-OL 1968
Vesttyske deltakarar under sommar-OL 1968
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1968
Vesttyske deltakarar under sommar-OL 1972
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1972
Kim Larsen

Kim Melius Flyvholm Larsen () var ein dansk songar, songskrivar, gitarist, forfattar og skodespelar med lærarbakgrunn.

Bakgrunn 
Larsen var son Eva Flyvholm Olsen og læraren Alfred Larsen. Familien stamma frå Fyn, og Kim vart døypt i Valgmenighedskirken i Kerteminde, der morfaren hans var degn. Kim hadde òg ein eldre bror, Tore. Ekteskapet til foreldra varte til Kim var omtrent fem år gammal. Då forlét foreldra kvarandre. Mora tok med seg ungane og flytta inn i ei lita leilegheit i Mågevej i København. Seinare byrja Kim på Frederikssundsvejens Skole.

Som tolvåring byrja han å spela piano, og på fjortenårsdagen fekk han sin første gitar. Forbileta hans på den tida var artistar som Elvis Presley, Little Richard, Jerry Lee Lewis og Cliff Richard, i tillegg til The Beatles.

Kim Larsen studerte ved Frederiksberg seminarium og arbeidde i åra 1968 og 69 som lærar ved Gerbrandskolen på Amager ved København.  Etter kvart bestemte han seg for å verta musikar på heiltid, og danna saman med Franz Beckerlee, Wili Jönsson og Bjørn Uglebjerg rockegruppa Gasolin'. Uglebjerg forlét gruppa og vart erstatta av Søren Berlev i 1971, før Gasolin' gav ut det første albumet sitt.

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Kim Larsen» frå ,  den 19. oktober 2018.

Bakgrunnsstoff
 

Danske musikarar
Folk frå København
Personar med verk i den danske kulturkanonen
Panserjagar

Panserjagar er eit kampkøyretøy som har som hovudoppgåve å kjempa mot stridsvogner.  Panserjagarane vert delte opp i kanonpanserjagarar og rakettpanserjagarar.  Dei førstnemnde er bestykka med kanon og dei sistnemnde med panservernsmissil.

Det norske forsvaret har brukt NM-116 kanonpanserjagar og NM-142 rakettpanserjagar.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Panserjager» frå ,  den 20. oktober 2018.

Bakgrunnsstoff 

Popular Science, April 1940, Tanks Can Be Destroyed article on early US Army concepts for tank destroyers
 Tank Destroyer List 

Panservern
Militære køyretøy
Richard Festinger

Richard Festinger () er ein USA-amerikansk komponist, pianist og lærar.

Han skipa kammermusikkensemblet Earplay. Tidleg i karrieren spelte Festinger gitar og turnerte med visesongaren Joan Baez, mellom anna på Woodstockfestivalen. Kort tid etter spelte han jazz før han frå 1972 og utover byrja å få ei aukande interesse for klassisk musikk og komponering.

Innspelingar
 Music of Richard Festinger. New Millenium Ensemble. Bridge Records 9245
 Richard Festinger: Tapestries and Other Works. Laurel Trio, Earplay, Curtis Macomber. New World/CRI NWCR832
 A Serenade for Six. New Millenium Ensemble. New World/CRI NWCR772
 Septet, the Earplay ensemble, Centaur CD 2274
 Triptych, Samuel Baron, fløyte, Contemporary Recording Studios vinyl LP CRS 8738
 Forskjellige spor, Joan Baez, One Day at a Time, Vanguard Records
 Live at Pangaea, volumes I and II, Independent Records, San Rafael, CA, vinyl LPs

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Richard Festinger» frå ,  den 20. oktober 2018. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff
Offisiell nettstad

Elevar ved University of California, Berkeley
USA-amerikanske komponistar
Tilsette ved San Francisco State University
Dick Fosbury

Richard Douglas Fosbury, kjend som Dick Fosbury, () var ein USA-amerikansk høgdehoppar frå Medford i Oregon som forbløffa idrettsverda då han i 1968 vart olympisk meister med ein heilt ny hoppstil. Den såkalla fosburyfloppen vart over ein 10–15-årsperiode den heilt dominerande måten å høgdehoppe på.

Karriere
Fosbury byrja bruke floppstilen i 1964-sesongen. Han starta springe tilnærma diagonalt med lista, for så å bende av mot lista og til sist vende ryggen mot lista og der etter utføre bykset. Fordelen, samanlikna med den då rådande dykkstilen, er at massesenteret i eit flopphopp ligg mykje lågare og at det såleis trengst mindre kraft i skyvet. 

Den store idrettslege framgangen kom i OL-sesongen 1968. I juni månad sette Fosbury personleg rekord med 2,19 meter då han vart studentmeister (NCAA) i Knoxville i Tennessee. Tre månader seinare var han ein av tre utøvarar som tok seg over 2,20 m då USA heldt uttaksstemne i South Lake Tahoe i California, alle saman gjorde personbeste. Under OL-finalen i Mexico-byen den 20. oktober gjekk han over 2,22 m i fyrste forsøk, medan landsmannen Ed Carruthers smaug seg over i sitt andre forsøk. Den neste høgda, 2,24 meter, tok Fosbury i tredje forsøk, Carruthers feila i alle sine hopp. Fosbury forsøkte seg så på verdsrekordhøgda 2,29 m, der var han sjanselaus.

Etter Mexico-leikane makta han ikkje å hevde seg i verdseliten i høgdehopp.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Dick Fosbury» frå ,  den 20. oktober 2018.

Bakgrunnsstoff

Høgdehopparar frå USA
Olympiske meistrar for USA
Medaljevinnarar under sommar-OL 1968
USA-amerikanske deltakarar under sommar-OL 1968
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1968
Marita Lange

Marita Lange () er ein tysk tidlegare friidrettsutøvar frå Halle an der Saale som vann sølvmedaljar i kulestøyt under sommarleikane i Mexico-byen i 1968 og ved europameisterskapen 1971, dessutan EM-bronsar i 1966 og 1969. Ho representerte Aust-Tyskland.

Lange var ein av dei tre beste kulestøytarane i verda på kvinnesida i tida 1966-71, landskvinna Margitta Gummel og sovjetiske Nadesjda Tsjisjova dei andre. I alle dei fire store internasjonale meisterskapane i perioden måtte Lange sjå seg overgått av den eine, eller av begge desse utøvarane. Dermed enda ho opp med to sølvmedaljar og to bronsemedaljar i utandørsmeisterskapane. Våren 1969 vann derimot Lange kuletevlinga i innandørs-EM i Beograd. I 1970 vart ho austtysk meister i kulestøyt. Sin personlege rekord oppnådde Lange i Aust-Berlin den 25. august 1974 då kula landa på 19,40 meter. Ho la opp same hausten.

Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
EM 1966 i Budapest: Bronsemedalje – 16,96 m
OL 1968 i Mexico by: Sølvmedalje – 18,78 m, bakom Margitta Gummel (19,61 m)
EM 1969 i Aten: Bronsemedalje – 18,56 m
EM 1971 i Helsinki: Sølvmedalje – 19,25 m, bakom Nadesjda Tsjisjova (20,16 m)
OL 1972 i München: Nr 6 – 18,85 m
EM 1974 i Roma: Nr 6 – 18,60 m

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Marita Lange» frå ,  den 20. oktober 2018.  
 

Tyske kulestøytarar
Europameistrar i friidrett for Aust-Tyskland
Olympiske sølvmedaljevinnarar for Aust-Tyskland
Olympiske bronsemedaljevinnarar for Aust-Tyskland
Medaljevinnarar under sommar-OL 1968
Austtyske deltakarar under sommar-OL 1968
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1968
Medaljevinnarar under sommar-OL 1972
Austtyske deltakarar under sommar-OL 1972
Friidrettsutøvarar under sommar-OL 1972