kardosdrur/scandi-wiki huggingface dataset:
Norsk teiknspråk

Norsk teiknspråk er eit teiknspråk som primært blir brukt av norske døve. Språket har utvikla seg spontant i kommunikasjonen mellom døve menneske i Noreg har kommunisert med kvarandre. Norsk teiknspråk har mange fellestrekk med dansk teiknspråk. Teiknspråket på Madagaskar er ikkje så ulikt teiknspråket i Noreg, fordi det var norske misjonærar som først tok opp arbeid blant døve og høyrselshemma på Madagaskar. 

Norsk teiknspråk er eit eige språk med sin eigen grammatikk og setningsoppbygging. For døve og mange tunghøyrde med norsk teiknspråk som morsmål, er teiknspråk ein del av identiteten. Norsk teiknspråk kan dessutan vere førstespråket til høyrande barn av døve foreldre.

Norsk teiknspråk har ikkje noka form for skriftspråk.

Noregs Døveforbund reknar med at det er om lag 5 000 døve. I tillegg til desse reknar dei med at om lag 10 000 personar som sjølve er høyrande, bruker teiknspråk i kommunikasjon med døve familiemedlemmer eller omgangsvenner; vidare bruker 1 500 fagfolk teiknspråk i yrkesutøvinga si. Med 16 500 teiknspråkbrukarar er norsk teiknspråk eit stort minoritetsspråk i Noreg.   Dei som har teiknspråk som morsmål i snever meining, er derimot få. I staden bruker ein heller den meir generelle termen førstespråk om det teiknspråket døve barn av høyrande foreldre tileignar seg.

Sidan språklova vart vedteke i 2021 har norsk teiknspråk status som det nasjonale teiknspråket i Noreg. Det finst òg føresegner i opplæringslova som gjev rett til opplæring i og på teiknspråk for elevar som har dette som førstespråk. Folketrygdlova gir dei som ikkje kan kommunisera på talespråk, rett til gratis teiknspråktolk slik at dei kan fungere i dagleglivet, i utdanning og arbeid og i samband med polikliniske helsetenester.

Sjå òg 
Norsk Tegnordbok

Referansar 

 
Teiknspråk
Språk i Noreg
Einskildspråk
Qin-dynastiet

Qin-dynastiet () var det fyrste dynastiet i det kinesiske keisarriket. Keisarriket voks fram or staten Qin, den vestlegaste av dei sju statane som gjennom krigarrika-tida stridde om herredømet over kinesarane. Qin-herskarane erobra alle dei rivaliserande rika, og i 221 f.Kr. var, for aller fyrste gong, alt land der det budde kinesarar samla under ei krone. Samlinga var sluttpunktet for ei utvikling som hadde tek til allereie fleire hundreår tidlegare.

Etter rikssamlinga kalla qin-kongen Zheng seg for keisar, og er for ettertida kjend som Qin Shihuangdi. Den verkelege drivkrafta bak samlinga var likevel Li Si, kanslaren hans. Landområda som Qin-dynastiet rådde over var mykje vidare enn det tidlegare dynasti, til dømes  Shang- eller Zhou-dynastiet hadde kunna kontrollere.

Dei få åra Qin-dynastiet varte, høyrer til mellom dei særleg avgjerande tidspunkt i kinesisk politisk historie. Grunntrekka i kinesisk statsskikk for fleire hundreår framover vart innført av Qin-dynastiet. Desse baserte seg på den kinesiske filosofiske retninga legalismen og bestod av eit keisarleg byråkrati, legitimering av keisardømmet, systematisk innsamling av opplysningar om folk og land for skatteformål, bygging av ein mur til vern mot folka i det indre av Asia, samt bruk av einskaplege mål, skriftteikn og valuta i heile riket. Namnet Kina stammar frå ordet Qin.

Etter at den fyrste keisaren døydde i 210 f.Kr. braut det ut uro i heile riket. Trass i den  militære styrken til Qin førte den påfylgjande borgarkrigen til at dynastiet fall. I 207 f.Kr. fekk opprøraren Xiang Yu avretta den tredje qin-keisaren Ziying, kort etterpå vart Han-dynastiet grunnlagt av Liu Bang.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Qin-Dynastie» frå ,  den 31. desember 2012.  

Kinesisk historie
Louisianakreolar

Louisianakreolar er ei gruppe folk med røter tilbake til koloniseringa av Louisiana, særleg dei med fransk eller spansk avstamming. Ordet «kreol» blei opphavleg nytta for å visa til folk som var fødde i Louisiana, til skilnad frå kolonistar fødde i Europa eller innflyttarar frå andre delar av Amerika. Skiljet blei særleg viktig etter Louisiana-oppkjøpet i 1803, då mange engelsktalande innflyttarar kom til området.

Ordet kunne visa til alle rasegrupper slik ein skilde dei på den tida: Svarte, kvite eller blanda rase. 
I dag blir nemninga «cajun», etter det kanadiske området Acadia, ofte brukt om og av kvite louisianarar med fransk identitet. «Kreol» blir også brukt av ein del kvite, men særleg av innbyggjarar med noko afrikansk opphav. Desse louisianakreolane kan snakka fransk eller louisianakreolsk og er typisk katolikkar. Større grupper av desse bur i New Orleans, Acadiana sør i Louisiana, i Cane River/Isle Brevelle-området og aust i Texas til Houston, i tillegg til utflytta grupper i California.

Ein musikktype som er særleg knytt til louisianakreolsk kultur er zydeco, som minnar om cajun-musikk og også er i slekt med jazz.

Kjende louisianakreolar
Nokre kjende louisianakreolar er:

 Marie Laveau (1794–1881), voodooutøvar
 Micaela Almonester de Pontalba (1795–1874), forretningskvinne
 Norbert Rillieux (1806–1894), oppfinnar og ingeniør
 Mary Ellen Pleasant (1810-åra-1904), forretningskvinne og slaverimotstandar
 Virginie de Ternant (1818–1887), forretningskvinne
 Sidonie de la Houssaye (1820–1894), forfattar
 Adah Isaacs Menken (1835–1868), skodespelar, kunstnar og diktar
 Alice Dunbar Nelson (1875–1935), diktar, journalist og politisk aktivist
 Jelly Roll Morton (1885–1941), pianist, bandleiar og komponist
 Edward «Kid» Ory (1886–1973), jazztrombonist og bandleiar
 Fats Domino (f. 1928), låtskrivar, songar og musikar
 Ida Lewis «Queen Ida» Guillory (f. 1929), zydeco-musikar og bandleiar
 Wardell Quezergue (1930–2011), komponist, arrangør og bandleiar
 Carmen De Lavallade (f. 1930), dansar, skodespelar, koreograf og akademikar
 John Kennedy Toole (1937–1969), forfattar
 Phylicia Rashād (f. 1948), skodespelar
 Condoleezza Rice (f. 1954), utanriksminister
 Beyoncé Knowles (f. 1981), låtskrivar, artist og skodespelar

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Louisiane Creole people» frå ,  den 1. januar 2013.

Bakgrunnsstoff

Folkegrupper i USA
Louisiana
Aulis Kallakorpi

Aulis Arnold Kallakorpi, fødd Nuutinen, () var ein finsk skihoppar frå Kuusankoski. Han tok sølvmedaljen i skihopping under vinter-OL 1956 i Cortina d'Ampezzo. Kallakorpi var ein «dei flygande finnane», som under trenaren Lasse Johansson revolusjonerte hoppsporten ved å ta i bruk den såkalla aerodynamiske stilen.

Aktiv 
Kallakorpi vann sølvmedaljen under den finske skimeisterskapen i 1952. Året etter vann han ein klar siger i hopprennet i Lahti-spelen. I VM i Falun i 1954 vart han nummer 30.

Kallakorpi deltok i den tysk-austerrikske hoppveka i fire år på rad, frå 1953/54 til 1956/57. I si fyrste hoppveka kom han som best på tredjeplass i opningsrennet. Han kom tilbake året etter og vann dei to fyrste renna i hoppveka; i Oberstdorf 30. desember 1954 og i Garmisch-Partenkirchen to dagar seinare. Kallkorpi kopierte sigeren i Oberstdorf i romjula 1955, ein siger han delte med landsmannen Eino Kirjonen. Samanlagt vart Kallakorpi nummer fire i 1953/54, nummer tre i 1954/55, samt nummer sju i 1956/57; i 1955/56 deltok finnane berre i dei to renna i Vest-Tyskland.

Kallakorpi vann Holmenkollrennet i 1955, to poeng føre Torbjørn Falkanger og landsmannen Kirjonen. Sesongen etter var han tilbake i Kollen og kom på delt tredjeplass, landsmannen og olympiameisteren Antti Hyvärinen sigra. I mellomtida hadde Kallakorpi fått sølvmedaljen i olympiaden i Cortina d'Ampezzo under 1956, bakom nettopp Hyvärinen.

Kallakorpi døydde i St. Michel i 2005.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Aulis Kallakorpi» frå , den 2. januar 2013. 
 
 Sportsboken, aktuelle årgangar

Finske skihopparar
Olympiske sølvmedaljevinnarar for Finland
Olympiske medaljevinnarar i skihopping
Medaljevinnarar under vinter-OL 1956
Finske deltakarar under vinter-OL 1956
Skihopparar under vinter-OL 1956
Henry Glaß

Henry Glaß () er ein tysk, tidlegare skihoppar frå Rodewisch i Sachsen som representerte Aust-Tyskland. Han vann OL-bronse i 1976, VM-bronse i skiflyging 1977 og VM-sølv i 1978. To gongar, 1971/72 og 1979/80, vart han nummer to i den tysk-austerrikske hoppveka.

Aktiv 
Glaß fekk si fyrste internasjonale meisterskapsmedalje som 16-åring, då han tok sølv i junior-EM 1969. Han debuterte i den tysk-austerrikske hoppveka i 1970/71 utan å verte lagt merke til. Året etter vart han nummer to samanlagt, 21 poeng bak nordmannen Ingolf Mork, men utan å kome på pallen i noko renn. Glaß deltok i normalbakken under vinter-OL 1972 i Sapporo og vart nummer 18.

Frå 1976 til -78 vann Glaß kvart år ein medalje i den årlege internasjonale skimeisterskapen. Under OL i Innsbruck 1976 tok han bronse i den store bakken (K90). Året etter fekk han ein ny bronsemedalje, då under VM i skiflyging i Vikersundbakken. Glaß tok så sølv i normalbakken (K70) under VM 1978 i Lahti, 1,5 poeng bakom landsmannen Matthias Buse.

På nyåret i 1977 vann Glaß hoppvekerennet i Bergisel-bakken i Innsbruck, hans fyrste og einaste siger under ei hoppveke. Samanlagt vart han det året nummer tre, sesongen etter kom han på fjerdeplass i hoppveka. Hoppveka 1979/80 fekk han til saman 912,9 poeng og slo landsmennene Manfred Wolf og Klaus Ostwald med høvesvis to og seks tidels poeng og vart nummer to, austerrikaren Hubert Neuper var suverent best. I vinter-OL 1980 i Lake Placid kom han på 11. plass i storbakken.

Glaß la opp som aktiv i 1981.

Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Henry Glaß» frå , den 2. januar 2013.

Bakgrunnsstoff 
 

Tyske skihopparar
Austtyske idrettsutøvarar
Olympiske bronsemedaljevinnarar for Aust-Tyskland
Austtyske deltakarar under vinter-OL 1972
Skihopparar under vinter-OL 1972
Medaljevinnarar under vinter-OL 1976
Austtyske deltakarar under vinter-OL 1976
Skihopparar under vinter-OL 1976
Austtyske deltakarar under vinter-OL 1980
Skihopparar under vinter-OL 1980
Nordiske greiner under vinter-OL 1956

Nordiske greiner på ski under vinter-OL 1956 i Cortina d'Ampezzo bestod av åtte øvingar. To av øvingane var for kvinner, begge i langrenn, medan resten var for menn. Mennene tevla i både i langrenn, kombinert og skihopping.

Medaljestatistikk

Kombinert

Menn

Normalbakke og 18 km 

Dato: 27. januar 1956

Langrenn

Kvinner

10 km 

Dato: 28. januar 1956

3x5 km stafett 

Dato: 1. februar 1956

Menn

15 km 

Dato: 30. januar 1956

30 km 

Dato: 27. januar 1956

50 km 

Dato: 2. februar 1956

4x10 km stafett 

Dato: 4. februar 1956

Skihopping

Menn

Normalbakke 

Dato: 5. februar 1956

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Nordiske greiner under Vinter-OL 1956» frå ,  den 2. januar 2013.  
 

Øvingar under vinter-OL 1956
Nordiske greiner under vinter-OL
Istunge

Ei istunge er eit langt og smalt isdekke som stikk ut frå ei kystlinje. Ei istunge oppstår når ein dalbre strøymer raskt ut i havet eller ein innsjø.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Ice tongue» frå ,  den 3. januar 2013. 
 oppgav desse kjeldene:

 
Ismassar
Isbrear
Utrinden

Utrinden er eit nes på nordvestsida av Kuven, nær sørvestenden av Kirwanveggen i Dronning Maud Land. Det vart kartlagt av norske kartografar frå landmålingar og flyfoto av NGSAE (1949–52) og fleire flyfoto tekne 1958–59.

Kjelder

Nes i Dronning Maud Land
Prinsesse Astrid Kyst
Marble Point

Marble Point i Antarktis, er eit klipperikt nes på kysten av Victoria Land. USA driv ein stasjon på neset. Utposten vert nytta som drivstoffstasjon for helikopter som vert nytta til operasjonar i det indre av kontinentet, som i McMurdo Dry Valleys. Om vêret er godt nok kan helikoptera fly inn og ut av stasjonen 24 timar i døgnet om sommaren.

Utvikling

Stoppestaden ved Marble Point ligg ved ei smal stripe land mellom Wilson forlandsbre og havet, kring 80 km frå McMurdo-basen. Militære styrkar frå USA bygde leieren på vestsida av McMurdo Sound i 1956 i samband med det komande Det internasjonale geofysiske året 1957-58 (IGY).

Førebuinga for IGY omfattar bygginga av flystripa ved Marble Point. Eit VX-6 Otter-fly vart det første flyet som landa på jord (og ikkje is elelr snø) ved Marble Point i 1957. 
Eit fly av typen de Havilland Canada DHC-3 Otter kræsja då det skulle ta av frå Marble Point 4. januar 1959 og to menn mista livet. Flyet var ein del av Operasjon Deep Freeze IV.

Marble Point er bemanna om sommaren med ein stasjonssjef, ein kokk og ein person som fyller drivstoff på helikoptera. 14 menneske kan overnatte på stasjonen. 

Stasjonen har òg ein automatisert vêrstasjon.

United States Antarctic Program (USAP) utførte opprydding ved stasjonen i 1989-1990 og 1990-1991. Det er kjend at det har vore utslepp av drivstoff i området. Så seint som i 2001 var meir enn 40 år gamle utslepp framleis synlege. I dag vert alt avfall ved stasjonen samla inn og transportert til McMurdo-basen.

Sjå òg
McMurdo Dry Valleys
McMurdo Sound
Operasjon Deep Freeze
Victoria Land
Williams Field

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Marble Point» frå ,  den 4. januar 2013. 
 oppgav desse kjeldene:
The Antarctic Sun
Marble Point - personal website
THE «UNOFFICIAL» VXE-6 WEBPAGE for the (late-RIP) US Navy Squadron
USA National Oceanic and Atmospheric Administration Photo Library
USA National Science Foundation.
USA Department of Agriculture.

Nes i Victoria Land
Gourlay Peninsula

Gourlay Peninsula  er ei isfri halvøy, som er 200 meter brei ved botnen og 700 meter lenger ute, søraust på Signy Island i Sør-Orknøyane. Sjøsida av halvøya stikk ut i tre armar: Pantomime Point, Pageant Point og Gourlay Point. Ho vart kartlagd i 1933 av eit lag frå Discovery Investigations, og kartlagd på ny i 1947 av Falkland Islands Dependencies Survey. Ho vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee etter Gourlay Point.

Kjelder

Halvøyar på Sør-Orknøyane
Kari Ylianttila

Kari Sakari Ylianttila () er ein finsk tidlegare skihoppar og seinare hopptrenar. Han vann den tysk-austerrikske hoppveka 1977/78.

Aktiv 
Ylianttila markerte seg i 1972-sesongen med ein tredjeplass i Svenska skidspelen. Tidlegare i OL-sesongen hadde han delteke i begge hopprenna under vinter-OL i Sapporo, med 13. plass i storbakken som beste prestasjon. Etter eit par sesongar der han som oftast hamna langt nede på resultatlistene, overraska han stort under nyårshopprennet 1975 i Garmisch-Partenkirchen, der han med 226,0 poeng vart nummer to, berre 0,2 poeng bakom vinnaren Karl Schnabl frå Austerrike. Plasseringa viste seg å vere eit reint blaff.

Høgdepunktet for Ylianttila var sigeren i den tysk-austerrikske hoppveka 1977/78. Han vart nummer tre i opningsrennet i Oberstdorf, kom på andreplass i Garmisch-Partenkirchen og i Innsbruck, og vann avslutningsrennet i Bischofshofen. Naturleg nok var han mellom dei store favorittane til å vinne gull under VM på heimebane i 1978, men skada under trening ein ankel og kunne ikkje delta i meistrskapen.

Etter 1978 nådde ikkje Ylianttila heilt opp i dei store hopptevlingane. Både under VM i skiflyging 1979 og 1981 kom han på tiandeplass. Han deltok i OL i Lake Placid 1980, med ein 13. plass i den store bakken som beste resultat. Etter 19. og 21. plass i dei to individuelle tevlingane i ski-VM 1982 i Oslo, la han opp som aktiv skihoppar.

Trenar 
Frå 1987 til 1994 var Ylianttila trenar for det finske hopplandslaget som vann talrike internasjonale medaljar i løpet av desse åra. I perioden 1994&ndsp;2004 trena han USAs hopplandslag, men hadde lite suksess. Sesongen 2004/05 var han trenar for Sveriges hopplandslag, deretter var han i fem år, 2005-10, trenar for Japans landslag. Sidan har han vore sjef for det finske kombinertlandslaget.

Kjelder 

 Denne artikkelen bygger på «Kari Ylianttila» frå , den 4. januar 2013.

Bakgrunnsstoff 
 

Finske skihopparar
Finske deltakarar under vinter-OL 1972
Skihopparar under vinter-OL 1972
Finske deltakarar under vinter-OL 1980
Skihopparar under vinter-OL 1980
Hemmo Silvennoinen

Hemmo Valio Silvennoinen () var ein finsk skihoppar frå Kesälahti. Han vann den tysk-austerrikske hoppveka 1954/55.

Aktiv
Sesongen 1954/55 debuterte Silvennoinen i den tysk-austerrikske hoppveka og sigra med 878,0 poeng, 2,8 poeng framom landsmannen Eino Kirjonen. Han vann ikkje noko enkeltrenn, men kom på sigerspallen i alle fire renna.

Nyårsaftan 1955 vart Silvennoinen utestengd frå den finske hopptroppen som deltok i den tysk-austerrikske hoppveka, grunna brot på forbodet om å nyte alkohol. Etter protestar frå lagkameratane vart avgjerda omgjort, og dagen etter gjekk Silvennoinen heilt til topps i nyårshopprennet i Garmisch-Partenkirchen med Kirjonen på andreplass. Silvennoinen kom på tiandeplass i det spesielle hopprennet under vinter-OL 1956 i Cortina d'Ampezzo. Same sesongen vann han hopprennet i Lahti-spelen, med to poengs margin til andremann, enno ein gong var det Kirjonen. I 1957-sesongen tok han sølvmedalje i den finske skimeisterskapen, noko han gjentok fem år seinare.

Etter fleire sesongar med svakare prestasjonar, gjorde Silvennoinen i 1961 sin beste prestasjon i Holmenkollen. Han hadde berre Nikolaj Sjamov frå Sovjetunionen framom seg på resultatlista, då alle poenga var talde opp. Hoppveka 1961/62 kom Silvennoinen på tredjeplass samanlagt, utan å kome på pallen i eit einaste av dei fire renna i hoppveka. No var det landsmannen Eino Kirjonen som vart hoppvekevinnar. Under Ski-VM 1962 i Zakopane vart Silvennoinen beste finne i normalbakken med ein fjerdeplass, i storbakken vart han nummer 24.

Kjelder 
Sportsboken, aktuelle årgangar
Denne artikkelen bygger på «Hemmo Silvennoinen» frå ,  den 4. januar 2013.

Notar

Bakgrunnsstoff
 

Finske skihopparar
Finske deltakarar under vinter-OL 1956
Skihopparar under vinter-OL 1956
San Marino i Eurovision Song Contest 2011

San Marino deltok i Eurovision Song Contest 2011 i Düsseldorf i Tyskland med songen «Stand By», framført på engelsk av Senit. Bidraget vart valt ut internt av den sanmarinske kringkastaren Radiotelevisione della Repubblica di San Marino (SMRTV).

Bakgrunn
San Marino debuterte i 2008 med gruppa Miodio. Dei enda sist i semifinalen med to poeng frå Andorra og tre poeng frå Hellas. Etter dette trekte San Marino seg frå tevlinga i 2009. Landet deltok heller ikkje i 2010. 22. desember 2010 annonserte SMRTV at dei att ville delta i Eurovision Song Contest.

Uttaking
SMRTV stadfesta 3. februar 2011 at den italienske songaren Senit ville representere San Marino i 2011.

I Eurovision
Sidan berre dei fire store og vertslandet var direktekvalifisert til finalen måtte San Marino kvalifisere seg i éin av dei to semifinalane.

Semifinalen
Senit starta som nummer tolv i den fyrste semifinalen 10. mai 2011. San Marino fekk til saman 34 poeng og enda på 16. plass av totalt 19 bidrag. Kvart land kunne gje maks tolv poeng til ein song, og berre dei ti beste landa gjekk vidare til finalen. Sidan San Marino på 16. plass i semifinalen gjekk ikkje landet vidare til finalen.

Finalen

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «San Marino in the Eurovision Song Contest 2011» frå ,  den 4. januar 2013.

Fotnotar

2011
Land i Eurovision Song Contest 2011
2011 i San Marino
Allison Peninsula

Allison Peninsula er ei smal isdekt halvøy som strekkjer seg inn i Bellingshausenhavet frå Ellsworth Land i Antarktis. Ho dannar austenden av Venable isbrem. Ho vart kartlagd av United States Geological Survey frå landmålingar og flyfoto tekne av U.S. Navy, 1961–66. Halvøya vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names etter offiser Paul Allison i US Navy, ein offiser i Antarktis, 1967 og 1968.

Kjelder
 

Halvøyar i Ellsworth Land
Stader i Antarktis kalla opp etter USA-amerikanarar
Albena Peninsula

Albena Peninsula (Poluostrov Albena) er ei halvøy som strekkjer seg 13 km aust frå vest og er 9 km brei, heilt aust på Brabant Island i Antarktiske Arkipel i Antarktis. Ho grensar til enden av Listerbreen i nord, og Hill Bay i sør. Halvøya endar ved Spallanzani Point i aust.

Albena Peninsula er kalla opp etter den bulgarske feriebyen Albena.

Kjelder
 Albena Peninsula. SCAR Composite Gazetteer of Antarctica.

Halvøyar i Graham Land
Geografi i Antarktiske Arkipel
Stader i Antarktis kalla opp etter bulgarske stader
Adare Peninsula

Adare Peninsula, stundom kalla Cape Adare Peninsula, er ei høg isdekt halvøy i Antarktis som er 65 km lang. Ho ligg i den nordaustlege delen av Victoria Land, og går sør frå Cape Adare til Cape Roget. Halvøya er rekna som det sørlegaste punktet på Borchgrevink Coast, kalla opp etter Carsten Borchgrevink (1864-1934). Ho vart namngjeven av New Zealand Antarctic Place-Names Committee etter det nærliggande Cape Adare.

Kjelder

Halvøyar i Victoria Land
Borchgrevink Coast
Pennell Coast
Kaneljo

Kaneljo (Stercorarius chilensis) er ein fugl i jofamilien. 
Kaneljoane er ein stor og kraftig bygd sjøfugl, marginalt mindre enn sørjo og har ei kroppslengd på 53-59 centimeter. Fjørdrakta har brun overside og kanelbrun underside. Dei kan ha gulbrune flekkar i nakken ryggen. Kvitt i primærfjørene gjev iaugefallande kvite «blink» på over og undersida av vengen. Dei har ei tydeleg mørk brun hette. Nebbet er nedbøygd i enden, nebb og føter er mørkgrå til svarte.

Denne joarten hekkar lengst sør i Chile og Argentina, hekkar både inn i landet og ute på kysten med nærliggjande øyar. Hekketida er frå november til mars, kvart kull er på to eller tre egg. 

Utanom hekkesesongen lever dei til havs rundt Eldlandet og trekker på begge kystar av Sør-Amerika, langs Chile til sentrale Peru, og på austsida nordover til nordre Argentina.

Dietten er fugleegg og fugleungar i hekkesesongen, elles er dei kleptoparasittar på andre sjøfuglar. 

Grove estimat for populasjonen ligg på 6000 kjønnsmodne individ (2008) og bestanden er trudd å vere stabil.

Kjelde

Referansar

Bakgrunnsstoff 

 BirdLife International (2013) Species factsheet: Stercorarius chilensis .

Jofamilien
Fuglar i den neotropiske regionen
Active Sound

Active Sound  er eit sund i Antarktis som i snitt er 3 km breitt. Det strekkjer seg aust-nordaust frå Antarctic Sound til Firth of Tay der det skil Joinville og Dundee Island. Neset vart oppdaga i 1892–93 av kaptein Thomas Robertson under Dundee kvalfangsekspedisjon. Robertson kalla sundet opp etter skipet sitt, «Active», som var det første fartøyet som segla gjennom sundet.

Kjelder

Sund i Graham Land
Geografi i Joinville Island-gruppa‎ 
Stader i Antarktis kalla opp etter skip
Crystal Sound

Crystal Sound  er eit sund mellom sørsida av Biscoe Islands og kysten av Graham Land. Den nordlege grensa er mellom Cape Evensen og Cape Leblond og den sørlege mellom Holdfast Point, Roux Island, Liard Island og Sillard Islands. Det fekk dette namnet av UK Antarctic Place-Names Committee i 1960 fordi mange stader i sundet er kalla opp etter menn som forska på strukturen til iskrystallar.

Kjelder 
Denne artikkelen bygger på «Crystal Sound» frå ,  den 7. januar 2013. 
 oppgav desse kjeldene:
 

Sund i Graham Land
Geografi på Biscoe Islands
Graham Coast
Peacock Sound

Peacock Sound er eit isfylt sund som er 216 km langt og 64 km breitt og ligg mellom Thurston Island og Eights Coast i Ellsworth Land i Antarktis. Sundet er dekt av den vestlege delen av Abbot isbrem, og derfor ikkje farbart for skip. 

Sundet vart oppdaga av medlemmar av USAS på flyturar frå skipet «Bear» i februar 1940, og vart vidare skissert frå flyfoto teken under US Navy Operasjon Highjump i desember 1946. I februar 1960 vart det oppdaga at sundet gjekk parallelt til heile sørkysten av Thurston Island, og fekk slik stadfesta at Thurston var ei øy. Sundet er kalla opp etter sluppen «Peacock» med kaptein William L. Hudson, som i lag med «Flying Fish» under løytnant William M. Walker, begge frå USEE, 1838-42, segla langs kanten av pakkis nord for Thurston Island i fleire dagar i mars 1839.

Kjelder

 

Sund i Antarktis
Geografi i Ellsworth Land
Stader i Antarktis kalla opp etter skip
The Gullet

The Gullet er eit smalt sund mellom austenden av Adelaide Island og vestkysten av Graham Land i Antarktis, og skil Hansen Island og Day Island og knyter saman Hanusse Bay og Laubeuffjorden. Området vart først utforska i 1909 av Den franske antarktisekspedisjonen under Jean-Baptiste Charcot som var uviss om sundet eksisterte og skisserte ned den trulege plaseringa på karta etter ekspedisjonen. Sundet vart først vitja og grovt kartlagd i 1936 av British Graham Land Expedition under Rymill. Det vart kartlagt på ny og gjeve skildrande namnet i 1948 av medlemmar av Falkland Islands Dependencies Survey. Gullet tyder opning eller renne på engelsk.

Kjelder

Sund ved Adelaide Island
Loubet Coast