ဧကရာဇ်

ဂျင်ဂျစ်ခန်းသည် သမိုင်တစ်လျှောက်တွင် အကြီးဆုံးသောအင်ပါယာကြီးဖြစ်သော မွန်ဂိုအင်ပါယာ ကိုပထမဆုံးတည်ထောင်သူဖြစ်သည်။ ဧကရာဇ်မင်းအဖြစ် ၁၂၀၆ မှ ၁၂၂၇ အထိကြာအောင် နန်းစံခဲ့ပြီးသူသည်အချိန်ကာလ၏ အကြီးမားဆုံးအောင်နိုင်သူအဖြစ်သတ်မှတ်လေ့ရှိသည်။ ဧကရာဇ် () သည် တိုင်းပြည်ငယ်များကို လွှမ်းမိုးစုစည်းထားသည့် တိုင်းပြည်ကြီး၏ အထွဍ်အခေါင်ဖြစ်သည်။ ဧကရာဇ (တစ်ပါးတည်းသောမင်း) ဟုအဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ယေဘုယျအားဖြင့် သာမန်ဘုရင်များ အထက်တွင် အုပ်စိုးနိုင်သူများကို ညွှန်းလေ့ရှိသည်။ သည်။ "Emperor" စကားလုံးသည် လက်တင်ဘာသာစကား imperator (စစ်ရေး အမိန့်ပေးသူ) ၊ ပြင်သစ်စကားလုံး emperere မှ ဆင်းသက်လာသည်။Oxford English Dictionary "Empress" ကို မြန်မာဘာသာဖြင့် "ဧကရီ" ဟူ၍ ဘာသာပြန်ပြီး အနက်မှာ ဘုရင်မဟူ၍ ဖြစ်သည်။Myanmar–English Dictionary (Myanmar Language Commission 1993) "Empress" ကို သုံးရာတွင် အနက်သုံးခုဖြစ်နိုင်သည်။ ပထမမှာ ဧကရာဇ်ဘုရင်၏ မိဖုရား (empress consort)၊ ဒုတိယအနက်မှာ ကွယ်လွန်သူဧကရာဇ်ဘုရင်၏ မိဖုရားကြီး (empress dowager, မယ်တော်မိဖုရားကြီး)၊ တတိယအဓိပ္ပာယ်မှာ ကိုယ်တိုင်အုပ်ချုပ်သော ဧကရီဘုရင်မ (empress regnant) ဖြစ်သည်။ မြန်မာ့ထုံးတမ်းတွင် လက်နက်နိုင်ငံထူထောင်ခဲ့သော မြန်မာဘုရင်များကို ဘွဲ့မည်များတွင် ရာဇာဓိရာဇာ (မင်းများ၏မင်း)၊ မဟာဓမ္မရာဇာ (မင်းတရားကြီး) ဟု သုံးနှုန်းကြသည်။ ဧကရာဇ်ဟူသော အသုံးနှင့် တိုက်ရိုက်ထပ်တူမကျသော်လည်း မင်းတရားကြီးဟူသော အသုံးကို စော်ဘွားများ၊ လက်အောက်ခံမင်းများကို ရည်ရွယ်၍ သုံးလေ့မရှိပါ။ သရုပ်ဖော်ပုံပြခန်း ကိုးကား ကဏ္ဍ:နိုင်ငံတော် အကြီးအကဲများ ကဏ္ဍ:အင်ပါယာသခင်များ