ဝိသုဒ္ဓိ

"ဝိသုဒ္ဓိ" ဟူသော ဝေါဟာရသည် "အထူးသဖြင့် စင်ကြယ်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်စေခြင်း" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ဝိသုဒ္ဓိသည် သီလ၊ စိတ္တ၊ ဒိဋ္ဌိ၊ ကင်္ခါဝိတရဏ၊ မဂ္ဂါမဂ္ဂဉာဏဒဿန၊ ပဋိပဒါဉာဏဒဿန နှင့် ဉာဏဒဿန ဟူ၍ ၇ ပါးရှိသည်။ အချို့ကျမ်းဂန်များတွင် ပညာဝိသုဒ္ဓိနှင့် ဝိမုတ္တိဝိသုဒ္ဓိကိုပါ ထပ်မံဖော်ပြထားသည်။ ဝိသုဒ္ဓိ (ထီ) [ဝိသုဒ္ဓိ+သမ္ပာပန။ နောက်ပုဒ်ကျေ။] အထူးသဖြင့် စင်ကြယ်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်စေခြင်း။ သတ္တာနံ ဝိသုဒ္ဓိယာ သောကပရိဒေဝါနံ သမတိက္ကမာယ။ အံ၊၁၊၂၂၂။ အံ၊၃၊၂၂၄။ အဘိ၊က၊၁၂၃။ ဝိသုဒ္ဓိယာတိ ဝိသုဒ္ဓိသမ္ပာပနတ္ထာယ။ အံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၀၃။ သတ္တာနံ ဝိသုဒ္ဓိယာတိ သတ္တာနံ ဝိသုဒ္ဓိံ ပါပနတ္ထာယ။ အံ၊ဋ္ဌ၊၃၊၂၇၉။ (အံ၊ဋီ၊၂၊၂၈၁။ အံ၊ဋီ၊၃၊၃၀၀)။ ဝိသုဒ္ဓိ ၇ ပါး သီလဝိသုဒ္ဓိ - ပါတိမောက္ခသံဝရအစရှိသော ၄-ပါးအပြားရှိသော ပါရိသုဒ္ဓိသီလဖြစ်သည်။ စိတ္တဝိသုဒ္ဓိ - ဥပစာရဈာန်နှင့်တကွသော သမာပတ် ၈-ပါး (သို့မဟုတ်) ဥပစာရသမာဓိ, အပ္ပနာသမာဓိ-ဟူသော သမာဓိ ၂-ပါးဖြစ်သည်။ ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိ - နာမ်ရုပ်တို့ကို ခွဲခြမ်းဝေဖန်၍ မဖောက်မပြန် ဟုတ်မှန်တိုင်းသော သဘောကို မြင်ခြင်း (သို့မဟုတ်) လက္ခဏ, ရသ, ပစ္စုပဋ္ဌာန်, ပဒဋ္ဌာန်တို့၏ အစွမ်းအားဖြင့် နာမ်, ရုပ်တို့ကို သိမ်းဆည်းခြင်း (သို့မဟုတ်) ဒုက္ခသစ္စာကို ပိုင်းခြားမှတ်သားခြင်းဖြစ်သည်။ ကင်္ခါဝိတရဏဝိသုဒ္ဓိ - နာမ်, ရုပ်တို့၏ အကြောင်းကို သိမ်းဆည်းခြင်းဖြင့် အဓွန့် ၃-ပါးတို့၌ ယုံမှားခြင်းကို လွန်မြောက်၍ တည်သောဉာဏ် (သို့မဟုတ်) နာမ်ရုပ်တို့၏အကြောင်းကို သိမ်းဆည်းခြင်း (သို့မဟုတ်) သမုဒယသစ္စာကို ပိုင်းခြားမှတ်သားခြင်းဖြစ်သည်။ မဂ္ဂါမဂ္ဂဉာဏဒဿနဝိသုဒ္ဓိ - မဂ်ဟုတ်သည်ကိုလည်းကောင်း, မဂ်မဟုတ်သည်ကိုလည်းကောင်း သိ၍ တည်သောဉာဏ် (သို့မဟုတ်) ဩဘာသ အစရှိသော ဝိပဿနာ ညစ်ငြူးကြောင်း ဘေးရန်တို့ကို သိမ်းဆည်းခြင်း၏ အစွမ်းအားဖြင့် မဂ်ဟုတ်သည်, မဟုတ်သည်၏ လက္ခဏကို ပိုင်းခြားမှတ်သားဆုံးဖြတ်ခြင်းဖြစ်သည်။ ပဋိပဒါဉာဏဒဿနဝိသုဒ္ဓိ - ဥဒယဗ္ဗယ ဉာဏ်အစ သင်္ခါရုပေက္ခာဉာဏ်အဆုံးရှိသော (၈)ပါးသော ဉာဏ်တို့၏အစွမ်းအားဖြင့် အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်သော ဝိပဿနာ ဉာဏ်နှင့် သစ္စာနုလောမိကဉာဏ် (သို့မဟုတ်) ဥဒယဗ္ဗယဉာဏ်အစ သစ္စာနုလောမိကဉာဏ် အဆုံးရှိသော ဝိပဿနာဉာဏ် (၉)ပါးဖြစ်သည်။ ဉာဏဒဿနဝိသုဒ္ဓိ - မဂ်ဉာဏ် ၄-ပါးဖြစ်သည်။ (တစ်နည်း) (၁) သီလဝိသုဒ္ဓိ။ (၂) စိတ္တဝိသုဒ္ဓိ။ (၃) ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိ။ (၄) ကင်္ခါဝိတရဏဝိသုဒ္ဓိ။ (၅) မဂ္ဂါမဂ္ဂဉာဏဒဿနဝိသုဒ္ဓိ။ (၆) ပဋိပဒါဉာဏဒဿနဝိသုဒ္ဓိ (တရုဏဝိပဿနာ)။ (၇) ဉာဏဒဿနဝိသုဒ္ဓိ (ဝုဋ္ဌာနဂါမိနိဝိပဿနာ)။ (၈) ပညာဝိသုဒ္ဓိ (အရဟတ္တဖိုလ်ပညာ)။ (၉) ဝိမုတ္တိဝိသုဒ္ဓိ (အရဟတ္တဖိုလ်)အားဖြင့် (၉)ပါးအပြားရှိ၏။ မ၊၁၊၂၀၂။ ဝိသုဒ္ဓိ၊၂၊၂၂၂-၃၃၉။ စူဠနိ၊ဋ္ဌ၊၁၀၁။ ဝိသုဒ္ဓိ၊ဋီ၊၂၊၃၅၀၊ ၅၁၂။ သင်္ဂဟ၊ ဝိဘာဝိနီ၊) ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန် မြတ်စွာဘုရား၏ ဝိသုဒ္ဓိခုနစ်ပါး ကိုးကား Category:ဝိပဿနာ