ချန်မာဖီ

ချန်မာဖီ ( ) Chan Mah Phee(၁၈၄၈-၁၉၂၀) သည် မြန်မာနိုင်ငံသား၊ တရုတ်လူမျိုး စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်နှင့် ပရဟိတသမား ဖြစ်သည်။ ငယ်ဘဝ ချန်မာဖီကို ၁၈၄၈ ခုတွင် တရုတ်နိုင်ငံ၊ ဖူကျန်းပြည်နယ်၊ အမွိုင်၌ မွေးသည်။ ဖခင်မှာ လယ်သမားကြီး ချန်အီရှင်း ဖြစ်သည်။ မြန်မာပြည် ရောက်လာခြင်း အသက် ၂၂ နှစ်အရွယ်တွင် ပီနန်သို့ ထွက်လာကာ စင်္ကာပူဆိပ်၌ အလုပ်လုပ်သည်။ ၁၈၇၂ ခုတွင် ရန်ကုန်ပြောင်းလာပြီး ငှက်ခတ်သည်။ ဒေးဒရဲမှ သူကြီး ဦးအောင်ဘက ယုံမှတ်သဖြင့် လူယုံမွေးရာ ဆန်လှေများကို ကြီးကြပ်ရသည်။ ၁၈၈၃ ခုတွင် တိတ်လျောင်ကုမ္ပဏီကို ရန်ကုန်တွင် တည်သည်။ ရေနံ၊ ဆန်နှင့်ဆေးရွက်ကြီး အသွင်းအပို့လုပ်သော လုပ်ငန်းဖြစ်သည်။ နောက် တရုတ်မီးသင်္ဘောကုမ္ပဏီ ဒါရိုက်တာ ဖြစ်လာသည်။ ၁၈၉၄-၉၉ ကာလတွင် ဆန်ရောင်းဝယ်ရေး၌ အရေးပါသူအဖြစ် ထင်ရှားသည်။ ရန်ကုန်၏ အကြီးဆုံး မြေရှင်ဖြစ်ပြီး ဝင်ဒါမီယာ (ယခု သံလွင်လမ်း) တွင် မြေ ၉၉ ကွက် ပိုင်ဖူးသည်။ သို့သော်လည်း စံအိမ်မှာ အလုံ၌ ရှိပြီး ထိုအိမ်သွားရာလမ်းကို ချန်မာဖီလမ်း တွင်သည်။ လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းအလိုက် ခွဲခြားနေထိုင်ကြသည့် ရန်ကုန်တွင် တရုတ်အသိုင်းအဝိုင်းကို ကျော်ကာ အဆက်အသွယ် များစွာရှိသည့် ထင်ရှားသောပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်ခဲ့သည်။ မိသားစုဘဝ ဦးအောင်ဘ၏သမီး ဒေါ်အေးမြနှင့် လက်ထပ်ခဲ့ပြီး ချန်ချောလှိုင် (曾祖來）၊ ချန်ချောခိုင် (曾祖恺）၊ ချန်ချောပိုင် （曾祖百） ဟူသော သား ၃ယောက်နှင့် သမီး ၃ ယောက်ထွန်းကားခဲ့သည်။ ချန်မဖီ (၁၈၄၈-၁၉၂၀)၊ ဒေါ် အေးမြ (၁၉၂၁) ၊ သားကြီး ချန်ချောလှိုင် (ခ) Chan Chor Lye (1882 - 1925)၊ သားလတ် ချန်ချောခိုင် က (၁၉၄၆)၊သားငယ် ချန်ချောပိုင် က (၁၉၄၂) လောက်မှာ ဆုံးပါးခဲ့ ကြပါတယ် ။ ချန်မဖီ + ဒေါ် အေးမြ တို့က မြေ နဲ့ တိုက် အများအပြား ကို ၁၈၈၀ နှောင်းပိုင်း မှာ စတင် ဝယ်ယူခဲ့ရာ ၁၉၁၀ တွင် တိုက်အိမ်ပေါင်း ၉၉ လုံး ပိုင်ဆိုင်တယ် လို့ မှတ်တမ်း ရှိပါတယ်။ ချန်မာဖီ တို့မိသားစုဟာ လသာ လမ်း နှင့် ကမ်းနားလမ်း ထောင့် က တိုက်အိမ်ကြီး မှာ နေခဲ့ကြပါတယ်။ နောင် တွင် "Overseas Chinese Banking Corporation (OCBC)" ရဲ့ ရန်ကုန် ဘဏ်ခွဲ ဖြစ်လာပြီး ယခု အခါမြန်မာ့စီးပွားရေးဘဏ် ဖွင့်ထား ပါသည်။ ပရဟိတလုပ်ငန်း ချန်မာဖီနှင့် ဒေါ်အေးမြတို့ ရွှေတိဂုံဘုရားတွင် တန်ဆောင်းလှူသည်။ မာဖီယားတန်ဆောင်း တွင်သည်။ ရွှေတိဂုံဘုရား တပေါင်းပွဲတွင်လည်း စတုဒီသာ လုပ်သည်။ ဟွာကျုံး တရုပ်အထက်တန်းကျောင်း (နောက် အမှတ် ၃ ဒေသကောလိပ်၊ ယခု အမှတ် (၃) အစိုးရအထက်တန်းကျောင်း ကြည့်မြင်တိုင်) ဆောက်လှူသည်။ တရုပ်တန်း၌ ချိန်ဖူကုန်း ဖူကျင်းကွမ်ရင်ဘုရားကျောင်း လှူသည်။ ရန်ပိုင် (၁၆ ဇူလိုင် ၂၀၁၉) ဘတ်စ်ကားမှတ်တိုင်သစ်တွင် အမည်ရင်းပျောက်ခဲ့ရသည့် သူဌေးကြီးချန်မာဖီ။ ဧရာဝတီ။ ၁၉၀၃ ခုတွင် ရန်ကုန် ဟုတ်ကိန်အသင်း၏ ပင်မအလှူရှင် ဖြစ်သည်။ အလုံ၌ ချန်မာဖီဆေးရုံ ဆောက်ပေးသည်။ ပီနန်၌လည်း တရုပ်ဘုရားကျောင်းများ ဆောက်လှူသေးသည်။ ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာ စီးပွားရေးလုပ်ကိုင်သူများ ကဏ္ဍ:ရိုးရာတရုတ်ဘာသာစကား စာသားပါဝင်သော ဆောင်းပါးများ ကဏ္ဍ:၁၈၄၈ မွေးဖွားသူများ