သာသနပဋ္ဌာန

သာသနပဋ္ဌာန (သာသန + ပဋ္ဌာန) ဆိုသည်မှာ— ၁။ (က) မြတ်စွာဘုရား၏ ဒေသနာတော်သည် သံကိလေသစသော အပြားများဖြင့် ဖြစ်ခြင်းကို ဆိုလိုသည်။ (ခ) ဒေသနာတော်၏ (သံကိလေသစသော) အပြားများဖြင့် ဖြစ်ခြင်းကို ပြတတ်သော သုတ်တော်ကိုလည်း ဆိုလိုသည်။(၁) (က) တတ္ထ ကတမံ သာသနပဋ္ဌာနံ။ နေတ္တိ၊ဋ္ဌ၊၁၀၆။ သာသနဿ ပဋ္ဌာနန္တိ သာသနပဋ္ဌာနံ၊ သာသနံ ဒေသနာ၊ တဿာ ဝေနေယျဇ္ဈာ-သယာနုရူပံ တေသံ ဟိတသုခနိပ္မါဒနတ္ထ ပကာရေဟိ ဌာနံ ပဝတ္တိ သာသနပဋ္ဌာနံ။ ဣဓ ပန တဿ တထာဘာဝဒီပနံ “သာသနပဋ္ဌာ-နန္တိ ဝေဒိတဗ္ဗံ။ နေတ္တိ၊ဋ္ဌ၊၂၁၈-၉။ သာသနန္တိ ပရိယတ္တိသာသနံ။ ပဋ္ဌာနန္တိ တဿ ပရိယတ္တိ-သာသနဿ သံကိလေသဘာဝိယတာဒီဟိ ပကာရေဟိ ဌာနံ ပဝတ္တနံ ပဋ္ဌာနံ၊ တံ ဒီပနသုတ္တံ ပန ပဋ္ဌာနံ နာမ။ နေတ္တိ၊ဝိ၊၂၈၀။ ၂။ (က) အဓိသီလ စသော သိက္ခာပုဒ် ၃-ပါး၏ ဖြစ်တည်ကြောင်းဖြစ်သော သံကိလေသစသော တရားများကို ဆိုလိုသည်။ (ခ) အဓိသီလ စသော သိက္ခာ ၃-ပါး၏ ဖြစ်တည်ကြောင်းဖြစ်သော သံကိလေသစသော တရားတို့ကို သိစေတတ်သော သုတ်တော်ကိုလည်း ဆိုလိုသည်။ (ဂ) အဓိသီလ စသော သိက္ခာ ၃-ပါး၏ ဖြစ်တည်ကြောင်းဖြစ်သော သံကိလေသစသော တရားတို့၏ အပေါင်းဖြစ်သောကျမ်းကို ဆိုလိုသည်။(၂) (က) (ခ) (ဂ) တတ္ထ ကတမံ သာသနပဋ္ဌာနံ။ နေတ္တိ၊၁၀၆။ အထ ဝါ သာသနံ အဓိသီလသိက္ခာဒယော၊ တေသံ ပဝတ္တနု-ပါယဘာဝတော ပတိဋ္ဌန္တိ ဧတေဟီတိ ပဋ္ဌာနာနိ၊ သံကိလေသာဒိဓမ္မာ။ တေသံ ပဝေ-ဒနတော တဒုပစာရေန သုတ္တာနိ ပဋ္ဌာနာနိ။ တေသံ ပန သမူဟဘာဝတော အယံ ပကရဏပ္ပဒေသော ပဋ္ဌာနံ နာမ။ နေတ္တိ၊ဋ္ဌ၊၂၁၉။ အထဝါ သာသနန္တိ အဓိသီလအဓိစိတ္တ-အဓိပညာသိက္ခတ္တယံ သာသနံ နာမ။ တံ သိက္ခတ္တယံ ပတိဋ္ဌာတိ ဧတေန သံကိလေ-သာဒိနာတိ ပဋ္ဌာနံ၊ သိက္ခတ္တယဿ သာသ-နဿ ပဋ္ဌာနန္တိ သာသနပဋ္ဌာနံ၊ တဒါဓာရဘူတံ သုတ္တမ္ပိ ဌါနျူပစာရတော သာသနပဋ္ဌာနံ နာမ။ နေတ္တိ၊ဝိ၊၂၈၀။ သာသနပဋ္ဌာန (၁၆) ပါး သာသနပဋ္ဌာနသည် အောက်ပါအတိုင်း ၁၆-ပါး အပြားရှိသည်။ (နေတ္တိ၊၁၀၆။) သံကိလေသဘာဂိယသုတ္တ ဝါသနာဘာဂိယသုတ္တ နိဗ္ဗေဓဘာဂိယသုတ္တ အသေက္ခဘာဂိယသုတ္တ သံကိလေသဘာဂိယဝါသနာဘာဂိယသုတ္တ သံကိလေသဘာဂိယနိဗ္ဗေဓဘာဂိယသုတ္တ သံကိလေသဘာဂိယအသေက္ခဘာဂိယသုတ္တ သံကိလေသဘာဂိယနိဗ္ဗေဓဘာဂိယအသေက္ခဘာဂိယသုတ္တ သံကိလေသဘာဂိယဝါသနာဘာဂိယနိဗ္ဗေဓဘာဂိယသုတ္တ ဝါသနာဘာဂိယနိဗ္ဗေဓဘာဂိယသုတ္တ တဏှာသံကိလေသဘာဂိယသုတ္တ ဒိဋ္ဌိသံကိလေသဘာဂိယသုတ္တ ဒုစ္စရိတသံကိလေသဘာဂိယသုတ္တ တဏှာဝေါဒါနဘာဂိယသုတ္တ ဒိဋ္ဌိဝေါဒါနဘာဂိယသုတ္တ ဒုစ္စရိတဝေါဒါနဘာဂိယသုတ္တ ယင်း ၁၆-ပါးတို့၏ အဓိပ္ပာယ်များမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။ (နေတ္တိ၊ဋ္ဌ၊၂၁၉၊၂၂၀။) သံကိလေသဘာဂိယသုတ္တ ဆိုသည်မှာ သတ္တဝါတို့၏ ညစ်နွမ်းကြောင်းဖြစ်သော အဖို့၌ဖြစ်သော တရားဒေသနာဖြစ်သည်။ ဝါသနာဘာဂိယသုတ္တ ဆိုသည်မှာ ကောင်းမှုကို ပွားစေခြင်းအဖို့၌ဖြစ်သော တရားဒေသနာဖြစ်သည်။ နိဗ္ဗေဓဘာဂိယသုတ္တ ဆိုသည်မှာ လောဘခဲ၊ ဒေါသခဲ၊ မောဟခဲကို ဖောက်ခွဲခြင်းအဖို့၌ဖြစ်သော တရားဒေသနာဖြစ်သည်။ အသေက္ခဘာဂိယသုတ္တ ဆိုသည်မှာ အသေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော တရားအဖို့၌ဖြစ်သော တရားဒေသနာဖြစ်သည်။ သံကိလေသဘာဂိယဝါသနာဘာဂိယသုတ္တ ဆိုသည်မှာ သတ္တဝါတို့၏ ညစ်နွမ်းကြောင်းဖြစ်သော အဖို့၌လည်းဖြစ်၊ ကောင်းမှုကိုပွားစေခြင်းအဖို့၌လည်းဖြစ်သော တရားဒေသနာတော်ဖြစ်သည်။ သံကိလေသဘာဂိယနိဗ္ဗေဓဘာဂိယသုတ္တ ဆိုသည်မှာ သတ္တဝါတို့၏ ညစ်နွမ်းကြောင်းဖြစ်သော အဖို့၌လည်းဖြစ်၊ လောဘခဲ၊ ဒေါသခဲ၊ မောဟခဲကို ဖောက်ခွဲခြင်းအဖို့၌လည်းဖြစ်သော တရားဒေသနာဖြစ်သည်။ သံကိလေသဘာဂိယအသေက္ခဘာဂိယသုတ္တ ဆိုသည်မှာ သတ္တဝါတို့၏ ညစ်နွမ်းကြောင်းဖြစ်သော အဖို့၌လည်းဖြစ်၊ အသေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော တရားအဖို့၌လည်းဖြစ်သော တရားဒေသနာဖြစ်သည်။ သံကိလေသဘာဂိယနိဗ္ဗေဓဘာဂိယအသေက္ခဘာဂိယသုတ္တ ဆိုသည်မှာ သတ္တဝါတို့၏ ညစ်နွမ်းကြောင်းဖြစ်သော အဖို့၌လည်းဖြစ်၊ လောဘခဲ၊ ဒေါသခဲ၊ မောဟခဲကို ဖောက်ခွဲခြင်းအဖို့၌လည်းဖြစ်၊ အသေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော တရားအဖို့၌လည်းဖြစ်သော တရားဒေသနာဖြစ်သည်။ သံကိလေသဘာဂိယဝါသနာဘာဂိယနိဗ္ဗေဓဘာဂိယသုတ္တ ဆိုသည်မှာ သတ္တဝါတို့၏ ညစ်နွမ်းကြောင်းဖြစ်သော အဖို့၌လည်းဖြစ်၊ ကောင်းမှုကိုပွားစေခြင်းအဖို့၌လည်းဖြစ်၊ လောဘခဲ၊ ဒေါသခဲ၊ မောဟခဲကို ဖောက်ခွဲခြင်းအဖို့၌လည်းဖြစ်သော တရားဒေသနာဖြစ်သည်။ ဝါသနာဘာဂိယနိဗ္ဗေဓဘာဂိယသုတ္တ ဆိုသည်မှာ ကောင်းမှုကိုပွားစေခြင်းအဖို့၌လည်းဖြစ်၊ လောဘခဲ၊ ဒေါသခဲ၊ မောဟခဲကို ဖောက်ခွဲခြင်းအဖို့၌လည်းဖြစ်သော တရားဒေသနာဖြစ်သည်။ တဏှာသံကိလေသဘာဂိယသုတ္တ ဆိုသည်မှာ တဏှာဟူသော သတ္တဝါတို့၏ ညစ်နွမ်းကြောင်းဖြစ်သော အဖို့၌ဖြစ်သော တရားဒေသနာဖြစ်သည်။ ဒိဋ္ဌိသံကိလေသဘာဂိယသုတ္တ ဆိုသည်မှာ ဒိဋ္ဌိဟူသော သတ္တဝါတို့၏ ညစ်နွမ်းကြောင်းဖြစ်သော အဖို့၌ဖြစ်သော တရားဒေသနာဖြစ်သည်။ ဒုစ္စရိတသံကိလေသဘာဂိယသုတ္တ ဆိုသည်မှာ ဒုစရိုက်ဟူသော သတ္တဝါတို့၏ ညစ်နွမ်းကြောင်းဖြစ်သော အဖို့၌ဖြစ်သော တရားဒေသနာဖြစ်သည်။ တဏှာဝေါဒါနဘာဂိယသုတ္တ ဆိုသည်မှာ တဏှာမှ စင်ကြယ်ကြောင်းဖြစ်သော အဖို့၌ဖြစ်သော တရားဒေသနာဖြစ်သည်။ ဒိဋ္ဌိဝေါဒါနဘာဂိယသုတ္တ ဆိုသည်မှာ ဒိဋ္ဌိမှ စင်ကြယ်ကြောင်းဖြစ်သော အဖို့၌ဖြစ်သော တရားဒေသနာဖြစ်သည်။ ဒုစ္စရိတဝေါဒါနဘာဂိယသုတ္တ ဆိုသည်မှာ ဒုစရိုက်မှ စင်ကြယ်ကြောင်းဖြစ်သော အဖို့၌ဖြစ်သော တရားဒေသနာဖြစ်သည်နေတ္တိ၊ဋ္ဌ၊၂၁၉၊၂၂၀။။ ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန် ကိုးကား Category:ပိဋကတ် သုံးပုံ Category:ခုဒ္ဒကနိကာယ်