စနူကာ

စနူကာ () သည် ဒုတိယပိုင်း ဆယ့်ကိုးရာစုတွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၌ စခန်းချလျက် ရှိသော ဗြိတိသျှစစ်သားများကြား စတင်ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သည့် ဘိလိယက် (cue sport - ကျူတံဟုခေါ်သော တုတ်ဖြင့် ထိုး၍ ကစားရသော) အားကစားနည်း တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ အဝတ်စိမ်း (သို့) အစိမ်းရောင် သက္ကလတ်စ ခင်းထားသော ထောင့်မှန်စတုဂံခုံပေါ်တွင် ကစားရ၍ ထောင်လေးထောင့်နှင့် စတုဂံပုံ၏ အလျှားပိုရှည်သော ဘေးဘက်နှစ်ခြမ်း၏ အလယ်တွင် ကျင်း (သို့) အပေါက်များ (pockets) ရှိသည်။ ကျူတံ (cue stick) နှင့် ရောင်စုံဘောလုံး (၂၁) လုံးကို အသုံးပြု၍ ကစားသူသည် အဖြူရောင်ဘောလုံး (cue ball - တိုက်လုံး၊ ဒိုးလုံး) ကို ထိုးကာ ခုံပေါ်ရှိ ဘောလုံးများအား ကျင်းအတွင်းသို့ အစီစဉ်အတိုင်း ဝင်စေရမည်ဖြစ်သည်။ ဤသို့ဖြင့် အမှတ်များ (points) ဖြည်းဖြည်းချင်းရရှိလာမည်။ အမှတ်အများဆုံးရရှိသော ကစားသမားသည် ပွဲငယ် (frame) တစ်ပွဲကို အနိုင်ရရှိသူ ဖြစ်သည်။ ကြိုတင်သတ်မှတ်ထားသော ပွဲငယ်အရေအတွက်ကို အနိုင်ရရှိသည့် ကစားသမားသည် ပွဲစဉ်တစ်ပွဲ (match) ကိုအနိုင်ရရှိသည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ တမီးလ် နာဒူပြည်နယ်၊ ဦးတည်မြို့ (Ooty) တွင် စခန်းချနေသော စစ်တပ်အရာရှိ 'ဆာ နဗီး ချိန်ဘာလင်' (၁၈၅၆-၁၉၄၄) သည် ပိရမစ်ပူးလ် (pyramid pool) နှင့် ဘလက်ပူးလ် (black pool) ကိုပေါင်းစပ်ထားသော စည်းမျဉ်းများကို (စနူကာအတွက်) တီထွင်ခဲ့သည့်နှစ် ၁၈၇၅တွင် စနူကာအားကစားသည် ၎င်း၏ အသွင်သဏ္ဌာန်ကို ရရှိလာခဲ့သည်။ 'စနူကာ' (snooker - စနူးကာ) စကားလုံးသည် နှစ်ချို့ တပ်အသုံးအနှုန်းဖြစ်၍ အတွေ့အကြုံမရှိသော (သို့) ပထမနှစ်သက်တမ်းသာရှိသေးသော တပ်သားကို ခေါ်ဝေါ်သည့် စကားလုံးဖြစ်သည်။ ဤအားကစားမှာ ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်း တွင် လူကြိုက်များလာကာ 'ဘိလိယက် အသင်းနှင့် ကြီးကြပ်ကလပ်' ကို ၁၉၁၉ တွင် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ယခုအချိန်တွင် 'ကမ္ဘာ့ အဆင့်မြင့် ဘိလိယက်နှင့် စနူကာ အဖွဲ့' (World Professional Billiards and Snooker Association - WPBSA) က စီမံလျက် ရှိသည်။ ကမ္ဘာ့စနူကာ ချန်ပီယံပြိုင်ပွဲများကို ၁၉၂၇မှစ၍ ယနေ့ထိတိုင် ကျင်းပလာခဲ့ကြသည်။ ဤအားကစားလောက အစပိုင်း ဖွံ့ဖြိုးတိုက်တက်အောင် ဆောင်ရွက်ရာတွင် အဓိက ဦးဆောင်ခဲ့သူ ဂျိုးဒေးဗစ်သည် ၁၉၂၇ မှ ၁၉၄၆ အထိ (၁၅)ကြိမ် ဆက်တိုက် ချန်ပီယံဖြစ်ခဲ့သည်။ 'ပေါ့ဘလက်' (Pot Black) အမည်ဖြင့် ဘီဘီစီက ရုပ်သံအစီအစဉ် ထုတ်လွှင့်ပြီးနောက် ၁၉၆၉ ၌ 'ခေတ်သစ်'ကာလ စတင်ခဲ့ကာ ၁၉၇၈ ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံ စနူကာပြိုင်ပွဲကို စတင် တိုက်ရိုက်လွှင့်ခဲ့သည်။ ဤအားကစား၏ အဓိကပုဂ္ဂိုလ်များမှာ ၁၉၇၀နှစ်များတွင် ရေး ရီယာဒန် (Ray Reardon) ၊ ၁၉၈၀နှစ်များ၌ စတိဗ် ဒေးဗစ် (Steve Davis) ၊ ၁၉၉၀ နှစ်များတွင် စတီးဗန် ဟန်ဒရီ (Stephen Hendry) တို့ဖြစ်ကြ၍ ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံ ခြောက်ကြိမ် (သို့) ခြောက်ကြိမ်ထက်ပိုမို ရရှိခဲ့ကြသည်။ ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်မှစ၍ ရော်နီ အို ဆူလစ်ဗန်သည် ကမ္ဘာ့ဆုတံဆိပ်အများစုကို ဆွတ်ခူးနိုင်ခဲ့ပြီး ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံ ငါးကြိမ် ရရှိထားသည်။ ထိပ်တန်း အဆင့်မြင့် ကစားသမားများသည် ကမ္ဘာတလွှား၌ ပုံမှန်အနေဖြင့် ယှဉ်ပြိင်ကစားကြလျက် ရှိပြီး 'ကမ္ဘာ့ စနူကာ ပြိုင်ပွဲခရီးစဉ်' တွင် ပေါင်သန်းပေါင်းများစွာ ရရှိကြသည်။ ထိုပြိုင်ပွဲများ၌ ကမ္ဘာအနှံ့မှ ကစားသမားများ ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ကြသည်။ သမိုင်းကြောင်း upright|ဗြိတိသျှ တပ်အရာရှိ ဆာ နဗီးလ် ချိန်ဘာလင်၊ စနူကာကစားနည်းနှင့် စည်းမျဉ်းများကို ၁၉ရာစုနှောင်းပိုင်းတွင် ထွင်ခဲ့သူ။ စနူကာအားကစား၏ ဇာစ်မြစ်သည် (၁၉)ရာစု ဒုတိယရာစုဝက်မှ စတင်ခဲ့သည်။ ၁၈၇၀နှစ်များ၌ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ ဂျဘာပူရ်တွင် စခန်းချလျက် ရှိသော ဗြိတိသျှစစ်သားများကြား ဘိလိယက်အားကစားသည် ရေပန်းစားသော လုပ်ဆောင်မှုတစ်ခုဖြစ်၍ ထိုအားကစားမျိုးကွဲပုံစံများကို ထိုခေတ်ကာလ၌ တီထွင်ခဲ့ကြသည်။ ၁၈၇၅ တွင် အမှတ် (၁၁) ဒက်ဗန်ရှီးယား (Devonshire) တပ်ရင်း၏ စစ်တန်းလျှား စားရိပ်သာ၌ ထိုအားကစားမူကွဲတစ်ခု စတင်ပေါက်ဖွားခဲ့သည်။ ထိုမူကွဲပုံစံတွင် ကျင်းဝင်အောင် ကစားရသော ဘိလိယက်ကစားနည်း နှစ်မျိုး 'ပိရမစ်ပူးလ်း'နှင့် 'ဘလက်ပူးလ်' စည်းမျဉ်းများကို ပေါင်းစပ်ထားသည်။ ပထမနည်းတွင် တြိဂံပုံစံစီထားသော အနီရောင် ဘောလုံး (၁၅)လုံးဖြင့် ကစားရကာ ဒုတိယနည်း၌ ရည်ရွယ်သတ်မှတ်ထားသော ဘောလုံးများကို ကျင်းဝင်အောင်ထိုးခြင်းဖြစ်သည်။ ဤနည်းသစ်၏ ပထမဆုံးသည်းမျဉ်းများကို ဆာ နဗီးလ် ချိန်ဘာလင်က အပြီးသတ်ရေးဆွဲသည့်နှစ် ၁၈၈၄ တွင် စတင်ဖွံ့ဖြိုးလာခဲ့သည်။ ချိန်ဘာလင်သည် အင်္ဂလိပ်စစ်တပ် အရာရှိတစ်ဦးဖြစ်၍ ဤအားကစားကို ဦးတည်မြို့၊ စတုံးဟောက်စ်၌ စတင် ဖွံ့ဖြိုးစေ၊ ရေပန်းစားစေသူတစ်ဦးဖြစ်ကာ 'ဘားရိုးစ်နှင့် ဝေါ့တ်စ်' လုပ်ငန်းမှ ပြုလုပ်ပေးသော 'ခုံ'ကို သင်္ဘောဖြင့် သယ်ဆောင်လာခဲ့၍ ထိုဦးတည်မြို့တွင် ကစားခဲ့ကြသည်။ စနူကာ' (snooker) သည် ပထမနှစ်ဗိုလ်လောင်းများ (သို့) အတွေ့အကြုံမရှိသော တပ်သားများကို ခေါ်ဆိုသည့် ဗန်းစကား အသုံးအနှုံးဖြစ်သည်။ သို့သော် ချိန်ဘာလင်က ထိုခုံ၌ ၎င်း၏ တပ်သားအရာရှိများနှင့် ကစားသည့်ပွဲအတွက် ထိုဝေါဟာရကို သုံးစွဲလေ့ရှိခဲ့သည်။ ၁၈၈၇ တွင် စနူကာကို ဗြိတိသျှသတင်းစာ 'Sporting Life' က အင်္ဂလန်၌ ပထမဆုံး တိတိကျကျရည်ညွှန်းဖော်ပြခဲ့ရာမှ စတင်လူကြိုက်များမှု ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။ ဤသို့ဖြင့် ကစားနည်းတီထွင်ချိန်မှ (၆၃)နှစ်ခန့်အကြာ - ၁၉၃၈ မတ်လ ၁၉ တွင် ထုတ်ဝေသော 'The Field' မဂ္ဂဇင်းကို ပေးပို့သော စာတွင် ချိန်ဘာလင်သည် ဤအားကစား၏ တီထွင်သူအဖြစ် ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။ စနူကာသည် အိန္ဒိယကိုလိုနီဒေသများနှင့် ယူကေတွင် လူကြိုက်များလာသည်။ သို့ရာတွင် ကြေးရတတ်လူတန်းစားများအတွက်သာ ဆက်လက်တည်ရှိခဲ့သည်။ ထို လူကြီးလူကောင်းကလပ်များ၌ ဘိလိယက်ခုံများရှိ၍ အဖွဲ့ဝင်မဟုတ်သူများကို ဝင်ရောက် ကစားခွင့် မပေးခဲ့ချေ။ ကြီးထွားများပြားလာသော စိတ်ဝင်စားမှုကို နေရာပေးလုပ်ဆောင်နိုင်ရန် သေးငယ်သော၊ ပို၍ ပွင့်လင်းသော စနူကာသီးသန့် ကလပ်များကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြသည်။ ၁၉၁၉ ၌ ဘိလိယက်အသင်းနှင့် ဘိလိယက်ကြီးကြပ်ဘုတ်အဖွဲ့တို့သည် 'ဘိလိယက်နှင့် ကြီးကြပ်ကလပ်' (Billiards Association and Control Club) အဖြစ် ပေါင်းစည်းဖွဲ့ခဲ့ကြကာ စနူကာအတွက် စံစည်းမျဉ်းအသစ်များသည် ပထမဆုံးအနေဖြင့် တရားဝင်ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၁၉၂၇ တွင် ပထမဆုံး ကမ္ဘာ့စနူကာ ချန်ပီယံပြိုင်ပွဲကို 'ဂျိုးဒေးဗစ်'က စီစဉ်ခဲ့၏။ ဒေးဗစ်သည် အင်္ဂလိပ်ဘိလိယက်နှင့် စနူကာအဆင့်မြင့် ကစားသမားဖြစ်၍ ဤအားကစားကို 'ဝါသနာအဆင့်' မှ 'အဆင့်မြင့်ကျွမ်းကျင်အဆင့်' အနေအထားသို့ ရောက်အောင် ဆောင်ရွက်ပေးခဲ့သည်။ ဒေးဗစ်သည် ၁၉၄၆ အထိ ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံပြိုင်ပွဲတိုင်းကို အနိုင်ရရှိခဲ့ပြီး ထိုနှစ်တွင်ပင် အနားယူခဲ့သည်။ ကစားနည်းသည် ၁၉၅၀၊ ၁၉၆၀ နှစ်များ၌ ကစားနေသူများ အပြင်ရပ်ဝန်းတွင် စိတ်ဝင်စားမှု မရှိသလောက်ဖြစ်ကာ ကစားနည်း၏ အနေအထား ကျဆင်းသွားခဲ့သည်။ ၁၉၅၉ တွင် ဒေးဗစ်သည် 'စနူကာ ပလပ်စ်' ခေါ်သော မူကွဲအမျိုးအစားတစ်ခုကို မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။ အရောင်ဘောလုံးနှစ်လုံး ထပ်မံဖြည့်စွက်၍ လူကြိုက်များလာစေရန် ဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း လူကြိုက်များစေရန် မအောင်မြင်ခဲ့ပေ။ ၁၉၆၉ ၌ 'ဒေးဗစ် အတန် ဘာရ' (ဘားရိုး) သည် 'ပေါ့ဘလက်' အမည်ဖြင့် ရုပ်မြင်သံကြား အစီအစဉ်တွဲကို ဦးဆောင်ပြုလုပ်ခဲ့ကာ အစိမ်းရောင်ခုံ၊ ရောင်စုံဘောလုံးများသည် ဆေးရောင်စုံ(အဖြူ/အမည်း မဟုတ်) ရုပ်သံလွှင့်ခြင်း၏ အကျိုးကျေးဇူးကို ပြသထုတ်ဖော်ရန်အတွက် စံပြဖြစ်နေခြင်းနှင့်အတူ ဆေးရောင်စုံ တီဗီများ၏ အလားအလာကို ဖော်ညွှန်းရန်ဖြစ်သည်။ ထိုအစီစဉ်တွဲသည် အဆင့်အတန်းအရ အောင်မြင်ခဲ့ပြီး အချိန်အတော်ကြာ 'ဘီဘီစီ၂' လိုင်း၏ ဒုတိယမြောက် အအောင်မြင်ဆုံး အစီအစဉ်ဖြစ်ခဲ့သည်။ ကစားနည်းအပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုများရရှိလာကာ ၁၉၇၈ ကမ္ဘာ့စနူကာ ချန်ပီယံပြိုင်ပွဲကို ပထမဆုံးအနေဖြင့် ပွဲအပြည့် ထုတ်လွှင့်နိုင်ခဲ့သည်။ ယူကေ၊ အိုင်ယာလန်နှင့် ဓနသဟာရနိုင်ငံများ၌ လျင်မြန်စွာပင် အဓိကရေပန်းစားသော အားကစားဖြစ်လာခဲ့ကာ ၁၉၇၀ နှောင်းပိုင်းကာလများမှစ၍ အောင်မြင်မှုရရှိလာခဲ့သည်။ ထို့အတူ 'အဆင့်သတ်မှတ် ခရီးစဉ်ပြိုင်ပွဲ'အများစုကို ရုပ်သံလည်း လွှင့်ပေးနိုင်ခဲ့သည်။ ၁၉၈၅ ကမ္ဘာ့စနူကာ ချန်ပီယံပြိုင်ပွဲတွင် 'ဒန်းနစ် တေလာ' နှင့် 'စတိဗ် ဒေးဗစ်'တို့၏ နောက်ဆုံးဗိုလ်လုပွဲအား ရုပ်သံမှ ကြည့်ရှုသူ (၁၈.၅)သန်းခန့် ရှိခဲ့သည်။ ယူကေတွင် ညသန်းခေါင်နောက်ပိုင်း ထုတ်လွှင့်သော အစီအစဉ်များ၌ ကြည့်ရှုသူအရေအတွက်များသော စံချိန်တစ်ရပ်လည်းဖြစ်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်အစောပိုင်းကာလများတွင် ဆေးလိပ်၊ ဆေးရွက်ကြီးကြော်ငြာများ ပိတ်ပင်ခြင်းသည် အဆင့်မြင့် ပြိုင်ပွဲစဉ်များ၏ အရေအတွက်ကျဆင်းမှု ဖြစ်စေခဲ့သည်။ ၁၉၉၉ ၌ ပြိုင်ပွဲစဉ် (၂၂)ပွဲမှ ၂၀၀၃တွင် (၁၅) ပွဲသာရှိသည် အထိကျဆင်းခဲ့၏။ သို့သော်လည်း 'လီယန် ဝမ်ဘို' ကဲ့သို့သော အရည်အသွေးရှိသော ကစားသမားပေါ်ထွန်းလာမှု၊ 'ဒင် ဂျွန်ဝေး'၊ မာကို ဖူး' ကဲ့သို့သော ပို၍ အဆင့်မြင့်သော ကစားသမားများ ထွက်ပေါ်လာမှုနှင့် အတူ အာရှတိုက်၌ ဤအားကစား၏ လူကြိုက်များမှုသည် ကမ္ဘာ့အရှေ့ဖျား၌ လွန်စွာ မြင့်မားလာခဲ့သည်။ ၂၀၀၇ တွင် ဘီဘီစီသည် စနူကာထုတ်လွှင့်မှုပေါင်း နာရီ (၄၀၀)ကျော်ရှိခဲ့ပြီး လွန်ခဲ့သော နှစ်လေးဆယ်ခန့်က (၁၄) မိနစ်သာ ရှိခဲ့သည်။ ၂၀၁၀ ၌ ကစားနည်းလူကြိုက်များမှု မြှင့်တင်သူ 'ဘယ်ရီ ဟားန်' (Barry Hearn) ကမ္ဘာစနူကာ လိမိတစ် (World Snooker Ltd.) နှင့် ကမ္ဘာ့စနူကာ ခရီးစဉ်ပြိုင်ပွဲ'တွင် စိတ်ဝင်စားမှုရှိခဲ့ကာ 'သေဆုံးလုဖြစ်နေသော' ဤအဆင့်မြင့်အားကစားကို ပြန်လည်အသက်သွင်းရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်။ ယင်းကာလမှစ၍ အဆင့်မြင့်ပြိုင်ပွဲ အရေအတွက်မှာ တိုးတက်လာခဲ့ပြီး ၂၀၁၉/၂၀ ရာသီတွင် ပြိုင်ပွဲပေါင်း (၄၄) ပွဲအထိ တိုးတက်လာခဲ့သည်။ ပြိုင်ပွဲများကို ရုပ်သံထုတ်လွှင့်ရန်အတွက်လည်း အဆင်ပြေစေရန် ပြုလုပ်ကြသည်။ ဥပမာအားဖြင့် 'စနူကာရှုံးထွက်ပြိုင်ပွဲများ' (Snooker Shoot-Out)၊ ပွဲငယ်တစ်ပွဲ (frame) ကို အချိန်ကန့်သတ်ကစားရသည့် ပြိုင်ပွဲများ (a timed, one- tournament) ဖြစ်သည်။ အဆင့်မြင့်ပြိုင်ပွဲများအတွက် ဆုကြေးငွေကို လည်း မြှင့်တင်ခဲ့ကြကာ ထိပ်တန်း ကာစားသမားများသည် ၎င်းတို့၏ ကစားသမားဘဝ ကာလအတွင်း ပေါင်ငွေ သန်းအချို့ ရရှိနိုင်သည်။ ၂၀၂၀ ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံ စနုကာပြိုင်ပွဲတွင် အနိုင်ရမည့်သူသည် စုစုပေါင်း ချီးမြှင့်ငွေကြေး £ ၂,၃၉၅,၀၀၀ မှ £ ၅၀၀,၀၀၀ ကို ရရှိမည်ဖြစ်သည်။ စည်းမျဉ်းများ ရည်ရွယ်ချက် တစ်ဝက်အရွယ်အစားသာရှိသောခုံ၌ ကစားသည့် ကစားနည်း။ ကစားသူသည် အနီဘောလုံးကို ထောင့်အတွင်းရှိကျင်းထဲသို့ ထိုးနေစဉ်။ ကစားနည်း၏ရည်ရွယ်ချက်မှာ ထိုးသွင်းရမည့် ဘောလုံးများ (object balls) ကို အစီစဉ်မှန်ကန်စွာဖြင့် ကျင်းများထဲသို့ ဝင်စေခြင်းဖြင့် ပြိုင်ဘက်ကစားသမားထက် ပို၍ အမှတ်များ (points) ရရှိရန်ဖြစ်သည်။ ပွဲငယ်တစ်ပွဲ (frame) အစတွင် ဘောလုံးများကို ပထမပုံတွင်ပြထားသည့်အတိုင်း နေရာထားသည်။ ယင်းနောက် ကစားသမားများသည် ကျူတံထိပ်ဖြင့် ဒိုးလုံး (cue ball) ကို တိုက်၍ တစ်လှည့်စီ ထိုးရသည်။ ရည်ရွယ်ချက်မှာ အထိုးခံဘောလုံးဖြစ်သည့် အနီရောင်ဘောလုံးတစ်လုံးလုံးကို ကျင်းအတွင်းသို့ဝင်စေရန်ဖြစ်၏။ ဤသို့ဖြင့် အမှတ်တစ်မှတ် ရရှိပေမည်။ ထိုစရာ၌ အနီရောင်ဘောလုံးကို ထိတွေ့ခြင်းမရှိပါက ပြစ်ဒဏ်ထိုးခြင်း (foul shot) ဟုသတ်မှတ်သည်။ အကယ်၍ ကစားသူသည် အနီရောင်ကို ဝင်အောင်ထိုးနိုင်လျှင် ရောင်စုံဘောလုံး (ကာလာဘောလုံးဟု သုံးစွဲလေ့ရှိ) ခြောက်လုံးမှ တစ်လုံးကို ထပ်မံထိုးရမည်ဖြစ်သည်။ အကယ်၍ ကစားသူသည် ကာလာလုံးကို အောင်မြင်စွာ ထိုးသွင်းနိုင်ပါက ထိုဘောလုံး၏ တန်ဖိုး(အမှတ်) ကို ထိုကစားသမား၏ အမှတ်ထဲသို့ ထည့်ပေါင်းပေးသည်။ ထို့နောက် ကျင်းဝင်သွားသော ထိုကာလာလုံးကို ၎င်း၏ မူလနေရာသို့ ပြန်လည် ထားပေးရန်ဖြစ်သည်။ ဤသို့ဖြင့် ကစားသူသည် အနီတစ်လုံး၊ ထို့နောက် ကာလာတစ်လုံး အစီအစဉ်ဖြင့် ထိုးသွင်းရပေမည်။ ဤအစီအစဉ်ဖြင့် ဘောလုံးများကျင်းဝင်နေသမျှ ကစားနိုင်၍ ကျင်းအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်မှု မရှိသောအခါ အစီအစဉ် ရပ်တန့်သွားမည်ဖြစ်သည်။ ထိုအခါ ပြိင်ဘက်အလှည့်သို့ ရောက်ရှိကာ ပြိုင်ဘက်က ဖော်ပြပါ အစီအစဉ်တိုင်း ကစားမည် ဖြစ်သည်။ ဤသို့ အစီစဉ်တကျ အမှတ်များ ရရှိခြင်းကို 'အမှတ်ဆက်တိုက်ယူခြင်း' (break) ဟု ခေါ်ဝေါ်သည်။(see scoring below). ကမ္ဘာ့စနူကာပြိုင်ပွဲ တည်ထောင်သူ ဂျိုး ဒေးဗစ်၊ ၁၉၃၀ -၁၉၄၀ နှစ်များတွင် (၁၅) ကြိမ်တိုင် အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်ကစားသမား ရော်နီ အို ဆူလစ်ဗန် သည် (၂၁)ရာစု၌ ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံကို အများဆုံးရရှိခဲ့သည်။ (၂၀၀၁၊ ၂၀၀၂၊ ၂၀၀၈၊ ၂၀၁၂၊ ၂၀၁၃) ၁၉၃၀နှစ်များဆီမှ ဂျိုးဒေးဗစ် (Joe Davis) ကစတင်ခဲ့သော အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းခေတ်သည် ယနေ့အထိပင်ဖြစ်ရာ နှိုင်းယှဉ်ပါက ကစားသမားအနည်းငယ်သာ ထိပ်တန်းအဆင့်တွင် အောင်မြင်မှု ရရှိခဲ့ကြသည်။ ဂျိုးဒေးဗစ်သည် နှစ်နှစ်ဆယ်ကျော်ကြ ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဖြစ်ခဲ့သည်။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ပြီးနောက် ပြန်လည်ကျင်းပသော ၁၉၆၄တွင် (၁၅)ကြိမ်မြောက် ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံကို ရရှိပြီးသည့်နောက် မည်သူမျှအနိုင်မယူနိုင်သော အနေအထားဖြင့် အနားယူခဲ့သည်။ ဂျိုးဒေးဗစ်သည် ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံပြိုင်ပွဲများတွင် ရှုံးပွဲမရှိဖြစ်ခဲ့၍ ဘဝတစ်လျှောက်လုံးတွင်လည်း လေးပွဲသာရှုံးခဲ့ရာ ထိုလေးပွဲကို နိုင်သူမှာ ညီအကိုတော်သူ ဖရက် ဒေးဗစ် (Fred Davis) ဖြစ်၏။ ၎င်းသည် ဘိလိယက်ချန်ပီယံလည်းဖြစ်၏။ ဤအားကစားကို ဤအနေအထားဖြင့် နောက်ထပ်လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်နိုင်သူမရှိလောက်သည်အထိ ယူဆကြသည်။ ဂျိုးအနားယူပြီးနောက် နောက်ထပ်လွှမ်းမိုးနိုင်သူမှာ ၎င်း၏ ညီ ဖရက်ဖြစ်ကာ ၁၉၄၀ ကမ္ဘာ့ဗိုလ်လုပွဲတွင် ဂျိုးကို ရှုံးနိမ့်ခဲ့သည်။ ၁၉၄၇ တွင် ဂျိုးနေရာကို ဆက်ခံရန် အဆင့်သင့်ဟု ထင်ခဲ့ကြသော်လည်း စကော့လူမျိုး ဝေါလ်တာ ဒေါ်နယ်လ်ဆန်ကို ရှုံးနိမ့်ခဲ့သည်။ ဒေးဗစ်နှင့် ဒေါ်နယ်လ်ဆန်တို့ နောက်ထပ် ဗိုလ်လုပွဲလေးပွဲတွင် ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ကြသေးသည်။ ၁၉၅၂ ဗိုလ်လုပွဲကို ဗြိတိသျှ ပညာသည်များက သပိတ်မှောက်သောကြောင့် ၁၉၅၃ တွင် ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံပွဲကို မကျင်းပခဲ့ပေ။ ယင်းအစား 'World Professional Match-play Championship' သည် တရားမဝင်သော ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံပွဲစဉ်ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဖရက်သည် နောက်ဆုံးအနေဖြင့် ကျင်းပခဲ့သောနှစ် ၁၉၅၇ မတိုင်မီနှစ် (၁၉၅၆) အထိ အနိုင်ရကာ ၁၉၅၇ တွင် ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ခြင်းမရှိခဲ့ပေ။ ဂျွန် ပါးလ်မန်း ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံကို စိန်ခေါ်သည့် ပုံစံဖြစ်ကျင်းပသော ၁၉၆၀နှစ်များ၌ အအောင်မြင်ဆုံး ကစားသမားဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း ၁၉၆၉တွင် ရှုံးထွက်ပုံစံ ပြန်ပြောင်း ကျင်းပသောအခါ အနိုင်ရခဲ့ခြင်း မရှိတော့ပေ။ ရေး ရီယာဒန်သည် ၁၉၇၀ နှစ်များတွင် ဩဇာညောင်းသော သူဖြစ်လာကာ ချန်ပီယံ ခြောက်ကြိမ် (၁၉၇၀၊ ၁၉၇၃-၁၉၇၆နှင့် ၁၉၇၈ ) ဖြစ်ခဲ့၍ ထိုနှစ်များအတွင်း ဂျွန် စပန်ဆာက သုံးကြိမ်ရရှိခဲ့သည်။ စတိဗ် ဒေးဗစ်၏ ပထမဆုံး ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆု (၁၉၈၁) သည် ၁၉၂၇မှ စတင်ကျင်းပလာသော (သပိတ်မှောက်ခံရသောနှစ် ၁၉၅၂ မှ ချန်ပီယံ 'ဟော့ရစ် လင်ဒရမ်' အပါအဝင်) စနူကာချန်ပီယံစာရင်းတွင် (၁၁) ကြိမ်မြောက်သော ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်စေခဲ့သည်။ စတိဗ်သည် ချန်ပီယံကို (၁၉၈၁၊ ၁၉၈၃၊ ၁၉၈၄ နှင့် ၁၉၈၇-၈၉) ရရှိခဲ့ပြီး ပွဲကြည့်ပရိသတ်အများဆုံးပွဲ ၁၉၈၅ ဒန်းနစ် တေလာနှင့် ဗိုလ်လုပွဲတွင် ယှဉ်ပြိုင်သည်။ စတီးဗန် ဟန်ဒရီသည် ၁၉၉၀ တွင် အနိုင်ရသဖြင့် (၁၄) ယောက်မြောက် ချန်ပီယံ ဆွတ်ခူးနိုင်သော ကစားသမားဖြစ်လာကာ ၁၉၉၀ နှစ်များမှ စ၍ လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်နိုင်သူ တစ်ဦးဖြစ်လာသည်။ စုစုပေါင်း ချန်ပီယံ ခုနှစ်ကြိမ်ဖြစ်ခဲ့သည်။ ၁၉၉၀၊ ၁၉၉၂-၁၉၉၆၊ ၁၉၉၉ တို့တွင် ဖြစ်၏။ ရော်နီ အို ဆူလစ်ဗန်သည် ယခုခေတ်သစ်ပိုင်းတွင် အနီးကပ်ဆုံး လွှမ်းမိုးနိုင်သူဖြစ်သည်။ ၂၁ ရာစု၌ ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆု ခြောက်ကြိမ် (၂၀၀၁၊ ၂၀၀၄၊ ၂၀၀၈၊ ၂၀၁၂၊ ၂၀၁၃ နှင့် ၂၀၂၀) ရရှိခဲ့သည်။ မာ့ခ် ဝီလျံစ် သုံးကြိမ် (၂၀၀၀၊ ၂၀၀၃၊ ၂၀၁၈) ၊ ဂျွန် ဟစ်ဂင်စ် လေးကြိမ် (၁၉၉၈၊ ၂၀၀၇၊ ၂၀၀၉ နှင့် ၂၀၁၃) ရရှိထားသည်။ သို့သော် ဤရာစုနှစ် အစပိုင်းမှစတင်၍ လွန်ခဲ့သော ဆယ်စုနှစ်များကကဲ့သို့ လွှမ်းမိုးနိုင်သူ မရှိပေ။ ခေတ်သစ်ကာလများ၌ ကစားသမားများသည် အဆင့်အတန်း ခပ်ဆင်ဆင်တူကြသည်။ ကစားသမားတစ်ဦးမှ လွဲ၍ဖြစ်၏။ ဥပမာ စတိဗ် ဒေးဗစ်သည် ၁၉၈၅၌ ထိပ်တန်းကစားသမား (၆၄)ယောက် (၎င်းမပါ) ထက် ပို၍ ဆုဖလားများ ပို၍ ရယူနိုင်ခဲ့သည်။ ချန်ပီယံဆုကို ၂၀၁၃တွင် ထိန်းထားနိုင်ခဲ့ခြင်းဖြင့် ရော်နီသည် ၁၉၉၆ စတီးဗန် ဟင်ဒရီပြီးနောက် ချန်ပီယံဆုကို အောင်အောင်မြင်မြင်ကာကွယ် နိုင်သည့် ပထမဆုံးသောသူ ဖြစ်လာခဲ့ပေသည်။ (ဤသို့ ကာကွယ်မှုကို ၂၀၁၇ တွင် မာ့ခ် ဆဲလ်ဘီကလည်း လုပ်ဆောင်နိုင်ခဲ့၏။) မူကွဲ ကစားနည်းများ အမေရိကန် စနူကာ : ၁၉၂၅ မှစတင်ခဲ့သည့် မူကွဲပုံစံဖြစ်၍ ခုံနှင့် အရွယ်ရှိ ဘောလုံးများနှင့် ကစားသည်။ စည်းမျဉ်းများမှာ အတော်ရိုးရှင်း၍ ပူးလ်ကစားနည်း၏ လွှမ်းမိုးမှုများရှိသည်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု စနူကာအဖွဲ့က အသိအမှတ်မပြု၊ အုပ်ချုပ်မှုမရှိသော်လည်း အမေရိက ဘိလိယက်ကွန်ဂရက်စ်က ထိန်းချုပ်ကြီးကြပ်သည်။ ပါဝါ စနူကာ : အနီဘောလုံး ကိုးလုံးကို စိန်ပွင့်သဏ္ဌာန်စီ၍ ကစားချိန်မှာ တစ်ပွဲလျှင် မိနစ်သုံးဆယ်ဖြစ်၏။ ''ဘရာဇီးပုံစံ စနူကာ (Sinuca brasileira) : အနီဘောလုံးတစ်လုံး၊ ကွဲပြားသော စည်းမျဉ်းများဖြင့် ကစားရသော ဘရာဇီးပုံစံဖြစ်သည်။ အနီခြောက်လုံး စနူကာ : တြိဂံပုံစီထားသော အနီခြောက်လုံးသာပါဝင်သည့် ကစားနည်းဖြစ်သည်။ စနူကာပူးလ် : အမေရိကန်စတိုင် ပူးလ်ခုံတွင် ကစားရပြီး တြိဂံပုံစီထားသော အနီဆယ်လုံးပါဝင်သည်။ စနူကာပူးလ် ရာ့ပိုက် : စနူကာပူးလ်၏ မူကွဲဖြစ်ကာ တစ်ခါထိုးရန် ၁၅ စက္ကန့်သာ အချိန်ရသည်။ စနူကာ ပလပ်စ် : မူလစနူကာကာလာဘောလုံးတွင် နှစ်လုံးအပိုပါဝင်ကာ လိမ္မော် ၈မှတ်၊ ခရမ်း ၁၀ မှတ် ဖြစ်သောကြောင့် စုစုပေါင်းအမှတ် ၂၁၀ ရရှိနိုင်သည်။ ဆယ်လုံးကစားနည်း (Tenball) : ဤအမည်ဖြင့် ရုပ်သံအစီအစဉ်အတွက် စနူကာ မူကွဲကစားနည်းဖြစ်၍ 'အဝါနက်'ဘောလုံးကို အပြနှင့် ပန်းရောင်ကြားတွင် နေရာထား၍ ဆယ်မှတ် ပေးထားသည်။ စည်းမျဉ်းများကို အနည်းငယ်ပြုပြင်ယူထား၍ ဖိလစ် စကိုးဖီးလ်ဒ် တင်ဆက်သော ပွဲစဉ်တွဲတစ်ခုစာသာ သက်တမ်းရှိခဲ့သည်။ မှတ်စု ကိုးကား ကဏ္ဍ:စနူကာ ကဏ္ဍ:အားကစား