ယာမကာလိက

ယာမကာလိကဆိုသည်မှာ အရုဏ်တက်ချိန်မှစ၍ ညဉ့်၏နောက်ဆုံးယာမ် (ပစ္ဆိမယာမ်) တိုင်အောင် ရဟန်းတော်များ သုံးဆောင်နိုင်သော အဖျော်ယမကာကို ဆိုလိုပါသည်။ ယာမ်ဟုဆိုအပ်သော ကာလပတ်လုံး ဘုဉ်းပေးသုံးဆောင်အပ်သော ဝတ္ထုဖြစ်သောကြောင့် "ယာမကာလိက" ဟုခေါ်ဆိုခြင်း ဖြစ်သည်။ယာမကာလိက (တိ) [ယာမကာလ+ဣက။ ယာမော ကာလော ယာမကာလော၊ သော အဿတ္ထိ တံဝါ ကာလံ ပရိဘုဉ္ဇိတဗ္ဗန္တိ ယာမကာလိကံ။ ပါစိတ်၊ယော၊၈၃။] ယာမကာလိကအဖြစ် အပ်စပ်သော အဖျော်များ ရဟန်းတော်များ သုံးဆောင်ရန်အပ်စပ်သော ယာမကာလိက ဖျော်ရည်များကို အဓိကအားဖြင့် နှစ်မျိုးခွဲခြားနိုင်ပါသည်။ ၁။ အဖျော် ၈ မျိုး (ကျမ်းဂန်မှ တိုက်ရိုက်ပြဆိုထားသော ဖျော်ရည်များ) အမ္ဗပါန = သရက်ဖျော်ရည် ဇမ္ဗုပါန = သပြေဖျော်ရည် စောစပါန = တောငှက်ပျောဖျော်ရည် မောစပါန = အိမ်ငှက်ပျောဖျော်ရည် မဓုပါန = သစ်မည်စည်ဖျော်ရည် မုဒ္ဒကပါန = မုဒရက် (သပြက်၊ စပျစ်) ဖျော်ရည် သာလူကပါန = ကြာညှောက်ဖျော်ရည် ဖာရုသကပါန = ဖက်သက်ဖျော်ရည် ၂။ အနုလောမအဖျော်များ (အဖျော် ၈ မျိုးနှင့် အလားတူသော ဖျော်ရည်များ) အထက်ပါ အဖျော် ၈ မျိုးအပြင် အောက်ပါ အသီးငယ်များမှ ပြုလုပ်သော ဖျော်ရည်များကိုလည်း ယာမကာလိကအဖြစ် သုံးဆောင်နိုင်ပါသည်- ကြိမ်ဖျော်ရည် မန်ကျည်းဖျော်ရည် ရှောက်ဖျော်ရည် သီးဖျော်ရည် ကြို့ဖျော်ရည် ခံသီးစသော သေးငယ်သည့် အသီးများမှ ပြုလုပ်သော ဖျော်ရည်များ(ဝိ၊ဋ္ဌ၊၃၊၁၀၅။ ကင်္ခါ၊၂၃၁။ ဝိသင်္ဂဟ။၉၃-၄။) ယာမကာလိကံ ယာမေ နိဒဟိတွာ ဘုဉ္ဇတိ။ ဝိ၊၂၊၁၁၇။ ယာမကာလိကံ သတ္တာဟကာလိကံ ယာဝဇီဝိကံ အာဟာရတ္ထာယ ပဋိဂ္ဂဏှာတိ။ ဝိ၊၂၊၂၂၉။ ယာဝကာလိကေန ဘိက္ခဝေ ယာမကာလိကံ တဒဟု ပဋိဂ္ဂဟိတံ ကာလေ ကပ္ပတိ၊ ဝိကာလေ န ကပ္ပတိ။ ယာမကာလိကေန ဘိက္ခဝေ သတ္တာဟကာလိကံ တဒဟု ပဋိဂ္ဂဟိတံ ယာမေ ကပ္ပတိ၊ ယာမာတိက္ကန္တေ န ကပ္ပတိ။ ယာမကာလိကေန ဘိက္ခဝေ ယာဝဇီဝိကံ တဒဟု ပဋိဂ္ဂဟိတံ ယာမေ ကပ္ပတိ၊ ယာမာတိက္ကန္တေ န ကပ္ပတိ၊ ဝိ၊၃၊၃၄၉။ သဒ္ဓိံ အနုလောမပါနေဟိ အဋ္ဌဝိဓံ ပါနံ ယာဝ ရတ္တိယာ ပစ္ဆိမယာမသင်္ခါတော ယာမော၊ တာဝ ပရိဘုဉ္ဇိတဗ္ဗတော ယာမော ကာလော အဿာတိ ယာမကာလိကံ။ ဝိ၊ဋ္ဌ၊၃၊၁၀၅။ ဝိ၊သင်္ဂဟ၊၉၃-၄။ (-ကင်္ခါ၊၂၃၁။ ကင်္ခါ၊ဋီ၊သစ်။၃၉၅။ ဝိ၊လင်္ကာရ၊ဋီ၊၁၊၁၈၅-၆။ ခုဒ္ဒသိက္ခာ၊ဋီ၊၁၁၁။ ခုဒ္ဒသိက္ခာ၊ဋီ၊သစ်၊၂၉၇။) ယာမကာလိကံ ဧကံ အဟောရတ္တံ...ပရိဘုဉ္ဇန္တဿ အနာပတ္တိ။ ဝိ၊ဋ္ဌ၊၃၊၁၀၅။ မအပ်စပ်သော အဖျော်ယမကာနှင့် သစ်သီးများ ၁။ မသောက်ကောင်းသော သေရည် (၅) မျိုး (ပိဋ္ဌသုရာ) ဆန်မှုန့်ဖြင့် လုပ်သော သေရည် မုန့်ဖြင့် လုပ်သော သေရည် ထမင်းဖြင့် လုပ်သော သေရည် တဆေးထည့်၍ လုပ်သော ဖျော်ရည် ဖန်ခါးသီး၊ မုန်ညင်းစေ့စသည် ရောစပ်ပြုလုပ်သော သေရည် ၂။ မသောက်ကောင်းသော အရက် (၅) မျိုး (အာသဝ) ပုပ္ဖါသဝ - ပန်းပွင့်များကို စိမ်၍ ချက်သော အရက် (ဥပမာ - ထန်းပွင့်၊ အုန်းပွင့်) ဖလာသဝ - အသီးများကို စိမ်၍ ချက်သော အရက် မဓူာသဝ - မုဒရက် (သပျက်သီး) စိမ်ရည်ကို ချက်သော အရက် ဂုဠာသဝ - ကြံရည်၊ ထန်းရည်တို့ကို စိမ်၍ ချက်သော အရက် သမ္ဘာရသံယုတ္တာသဝ - ပစ္စည်းမျိုးစုံရောစပ်၍ ချက်သော အရက် ၃။ ဖျော်ရည်မအပ်သော သစ်သီးကြီး (၉) မျိုး ဤအသီးကြီးများသည် အာဟာရဖြစ်စေသောကြောင့် နေမွန်းလွဲအခါတွင် ဖျော်ရည်အဖြစ် မသုံးဆောင်အပ်ပါ။ ထန်းသီး အုန်းသီး အိမ်ပိန္နဲသီး တောင်ပိန္နဲသီး ဘူးသီး ဖရုံသီး သခွား (ဆစ်သီး) သခွား (ပြုတ်သီး) သခွား (ကြောင်သီး) ကပ္ပိယကာရကများအတွက် လိုက်နာရန်အချက်များ ဖျော်ရည်ပြုလုပ်ခြင်းနှင့် ဆက်ကပ်ခြင်း ဖျော်ရည်ပြုလုပ်ရာတွင် မီးဖြင့်မကျိုချက်ဘဲ ရေအေး (ရေစိမ်း) ဖြင့်သာ ဖျော်ရပါမည်။ မီးဖြင့်ချက်လျှင် ယာဝကာလိက (နေ့လယ်မတိုင်မီသာ သုံးဆောင်နိုင်သော အစာ) ဖြစ်သွားပါသည်။ ရဟန်းတော်များသည် နေမွန်းလွဲလျှင် ဖျော်ရည်လုပ်မည့်အသီး (ဥပမာ - မန်ကျည်းသီး၊ လိမ္မော်သီး) တို့ကို အကပ်မခံကောင်းပါ။ လူ၊ သာမဏေ၊ ကပ္ပိယတို့က အသီးကိုစိမ်၍ အဖတ်အမှုန်မပါအောင် စစ်ပြီးသော ဖျော်ရည်ကိုသာ ရဟန်းတော်များ မွန်းလွဲအခါ၌ သုံးဆောင်ကောင်းသည်။ ထိုသို့ စစ်ပြီးသော ဖျော်ရည်ကို နံနက်ပိုင်းတွင် အကပ်ခံထားပါက ထိုညဉ့် အရုဏ်မတက်မီအထိ သုံးဆောင်နိုင်ပါသည်။ သိမ်းဆည်းခြင်း ယာမကာလိက ဖျော်ရည်သည် တစ်ညဉ့်သာ ခံသောကြောင့် နောက်တစ်နေ့အတွက် သိုလှောင်မထားရပါ။ ထိုသို့ သိုလှောင်ထားမိလျှင် သန္နိဓိ (သိုလှောင်မှု) အာပတ်သင့်နိုင်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် ဖျော်ရည်ဆက်ကပ်ရာတွင် တစ်နေ့တာ သုံးဆောင်နိုင်မည့် ပမာဏကိုသာ ချင့်ချိန်၍ ကပ်သင့်သည်။ ပုလင်းလိုက်၊ ဘူးလိုက် အများအပြား မဆက်ကပ်သင့်ပါ။ ဆေးဝါးနှင့် ပတ်သက်သော သိမှတ်ဖွယ်ရာများ သတ္တာဟကာလိက ဆေး (၅) မျိုး ဤဆေးဝါးများကို အကပ်ခံပြီးနောက် (၇) ရက်အထိ သိမ်းဆည်းသုံးဆောင်နိုင်ပါသည်။ သပ္ပိ - ထောပတ် နဝနီတံ - ဆီဦး တေလံ - ဆီ (နှမ်းဆီ၊ ငါးဆီ၊ သားဆီများ ပါဝင်သည်) မဓု - ပျားရည် ဖာဏိတံ - တင်လဲ (ကြံမှဖြစ်သော တင်လဲ၊ သကြား၊ ထန်းလျက်များ ပါဝင်သည်) ဤဆေးများကို ရောဂါဝေဒနာရှိမှသာ သုံးဆောင်ကောင်းပြီး ဆာလောင်မှုပြေပျောက်ရန်သက်သက် မသုံးဆောင်အပ်ပါ။ ကာလိကများ ရောနှောခြင်းဆိုင်ရာ သတိပြုဖွယ် မတူညီသော ကာလိကပစ္စည်းများ ရောနှောမိပါက အောက်ပါစည်းမျဉ်းကို သတိပြုရပါမည်။ အဓိကစည်းမျဉ်း - ရက်ရှည်ကာလိကသည် ရက်တိုကာလိက၏ သဘောသို့ အမြဲလိုက်ရသည်။ ဥပမာ ၁: ယာဝကာလိက (ထမင်း) နှင့် ယာမကာလိက (ဖျော်ရည်) ရောလျှင် ထိုအရောသည် ယာဝကာလိက ဖြစ်သွားပြီး နေမွန်းမတည့်မီသာ သုံးဆောင်အပ်တော့သည်။ ဥပမာ ၂: သတ္တာဟကာလိက (၇ ရက်ခံ ထောပတ်) နှင့် ယာဝဇီဝိက (တစ်သက်လုံးခံ ဆား) ရောလျှင် ထိုအရောသည် သတ္တာဟကာလိက ဖြစ်သွားပြီး ထောပတ်၏ သက်တမ်းအတိုင်း ၇ ရက်သာ အပ်တော့သည်။ သတိပြုရန်: ရှေ့နေ့က အကပ်ခံထားသော ထောပတ်၊ ဆားတို့နှင့် ယနေ့အကပ်ခံသော ဆွမ်း၊ ဖျော်ရည်တို့ကို ရောနှော၍ မသုံးဆောင်ကောင်းပါ။ ထို့ကြောင့် ကပ္ပိယတို့သည် ကာလိကပစ္စည်းများ မရောနှောမိစေရန် အထူးဂရုပြုသင့်ပါသည်။ ပြင်ပလင့်များ ကပ္ပိယကောင်းတစ်ယောက် ဝိနည်းဥပဒေတော်ကြီး ဝိနည်းပဒေသာသင်တန်း ဝိနည်းငါးကျမ်း_အရသာ ကိုးကား Category:ရဟန်းဝိနည်းများ