ထိပ်တန်းသားရဲတိရစ္ဆာန် (သို့) တောဘုရင်

ရေငန်မိကျောင်းသည် အကြီးမားဆုံးသော ရှင်သန်ဆဲ တွားသွားသတ္တဝါဖြစ်ပြီး"Saltwater Crocodile." National Geographic. Retrieved 2010-01-25. နေထိုင်ကျက်စားသော နယ်မြေ တစ်ဝှမ်းလုံးအပေါ် လွှမ်းမိုးသည့် သားရဲဦးသျှောင်ဖြစ်သည်။Whiting, Frances. "Terri fights to halt croc eggs harvest." Australia Zoo. 2007-06-11. Retrieved 2010-01-25. လူသားများသည် တခါတရံတွင် အာတိတ်ဒေသ၌ ဝါးလရပ်ဖျံများကို အမဲလိုက်ခြင်းကဲ့သို့ ရှင်သန်နေထိုင်ရေးအတွက် အခြားတိရစ္ဆာန်များ၏ အသားများ၊ အမွေးများ၊ အကြောများနှင့် အရိုးများရယူသုံးစွဲရန် အမဲလိုက်ခြင်းများရှိသော်လည်း ၎င်းတို့ကို ထိပ်တန်းသားရဲအဖြစ် သတ်မှတ်ရန်ကိစ္စမှာ လက်ရှိအချိန်ထိ ဆွေးနွေးငြင်းခုံကြဆဲဖြစ်သည်။ ဂေဟဗေဒပညာရှင်များသည် လူသားများမှာ အထွဋ်အထိပ်သားရဲ ဖြစ်ခြင်း/မဖြစ်ခြင်းအား ငြင်းခုံနေကြဆဲဖြစ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် ၂၀၁၃ ခုနှစ်တွင် Sylvain Bonhommeau နှင့် အဖွဲ့သည် အစာကွန်ယက်တွင် တစ်ကမ္ဘာလုံးရှိ လူသားမျိုးစိတ်တိုင်း၏ အစာအာဟာရတန်ဖိုးအဆင့် (Human Trophic Level) ကို မျိုးစိတ်အလိုက် အချိုးအစားချ၍ တွက်ချက်ခဲ့ဖူးသည်။ ၎င်း၏ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်း ရလဒ်မှာ လူသားအားလုံး၏ အစာအာဟာရတန်ဖိုး ပျမ်းမျှအဆင့်မှာ ၂.၂၁ ရှိပြီး၊ ၂.၀၄ (ဘူရွန်ဒီနိုင်ငံ၊ အပင် အခြေခံစားသုံးမှု ၉၆.၇%)နှင့် ၂.၅၇ (အိုက်စလန်နိုင်ငံ၊ အသား/ငါး-၅၀% နှင့် အပင်-၅၀%) အကြား အမျိုးမျိုးရှိသည်ဟု သိရသည်။ ဤတန်ဖိုးများသည် အန်ချိုဗီ ငါး (သို့) ဝက် ကဲ့သို့ ထိပ်တန်းသားရဲ မဟုတ်သည့် တိရစ္ဆာန်များနှင့်သာ နှိုင်းယှဉ်နိုင်သည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် Miki Ben-Dol နှင့် လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက်များက လူသားများ၏ ဇီဝဗေဒဆိုင်ရာ အစာအာဟာရတန်ဖိုးအဆင့် အမျိုးမျိုးအား တိရစ္ဆာန်များနှင့် နှိုင်းယှဉ်ခဲ့ကြသည်။ အစာအိမ် အချဉ်ဓာတ်တိုင်းတာသကဲ့သို့ ကိရိယာကိုအသုံးပြု၍ တိုင်းတာမှုအမျိုးမျိုးကိုပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။ ရလဒ်ထုတ်ပြန်မှုမှာ လူသားများသည် တစ်ချိန်က ၎င်းတို့၏ အဓိကအစားအစာဖြစ်ခဲ့သော ကြီးမားသည့် တိရစ္ဆာန်များ ပျောက်ကွယ်သွားခြင်းကိုတုံ့ပြန်သည့် အကျိုးဆက်အနေဖြင့် ၎င်းတို့၏အစာများကို ကွဲပြားသွားစေခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။ လူသားများနှင့် ဆက်ဆံရေး လျင့်ဇ် ကြောင်မြီးတိုကဲ့သို့သော သားရဲများအား ပြန်လည် ရှင်သန်ကျက်စားစေခြင်းသည် ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရေး လုပ်ကိုင်နေသူများအတွက် ဆွဲဆောင်မှုရှိသော်လည်း တောင်သူများကိုမူ ထိတ်လန့်မှု ဖြစ်စေသည်။ ဗြိတိသျှကျွန်းစုကဲ့သို့ လူဦးရေထူထပ်သော ဒေသများတွင် ဝံပုလွေ၊ ဝက်ဝံ၊ wolverine နှင့် lynx ကဲ့သို့သော ကြီးမားသည့် ဒေသရင်း သားရဲများမှာ ဒေသန္တရမျိုးသုဉ်းခဲ့ပြီးဖြစ်ကာ ဒရယ်ကဲ့သို့ အပင်စား တိရစ္ဆာန် ကောင်ရေများကို နှစ်ဆခန့်တိုးပွားစေခဲ့သည်။ ၂၀၁၅ ခုနှစ်၌ ပြုလုပ်ခဲ့သော အစီအစဉ်များဖြစ်သည့် Lynx များနေထိုင်ကျက်စားစေရန် ပြန်လည်မိတ်ဆက်ခြင်းကို အင်္ဂလန်၏ နော့ဖော့ခ်၊ ကမ့်ဘရီရာ နှင့် နော်သန့်ဘာလန်း တို့တွင်လည်းကောင်း၊ စကော့တလန်တွင် အဘ္ဘာဒင်းရှီးရားတွင်လည်းကောင်း တောရိုင်းသဘာဝ ပြန်လည်ရှင်သန်စေခြင်း လှုပ်ရှားမှု အစိတ်အပိုင်းတစ်ရပ်အဖြစ် လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ သားရဲကြီးများအား ပြန်လည်ကျက်စားစေခြင်းကို အငြင်းပွားဖွယ်ဖြစ်စေသည့် အကြောင်းရင်း တစ်စိတ်တစ်ဒေသမှာ လယ်သမားများသည် သူတို့မွေးမြူထားသော တိရစ္ဆာန်များအတွက် စိုးရိမ်ကြောင့်ကြမှုပင် ဖြစ်သည်။ Paul Lister ကဲ့သို့သော ထိန်းသိမ်းရေးသမားများက ဝံပုလွေနှင့် ဝက်ဝံများအား သီးသန့်နယ်မြေများပေါ်တွင် ခြံခတ်၍ စီမံထားသောနယ်မြေဒေသတွင် ခွင့်ပြုပေးရန် အဆိုပြုခဲ့သည်။ မှတ်စုများ ကိုးကား ပြင်ပလင့်များ ထိပ်တန်းသားရဲများ၏ ဂေဟစနစ် ပုံမှန်လည်ပတ်စေသည့် လုပ်ဆောင်ချက်များ ။ James Estes (UC Santa Cruz) ကဏ္ဍ:ဂေဟဗေဒ