ဖက်ဒရေးရှင်း

ဖက်ဒရယ်နိုင်ငံ သို့မဟုတ် ဖက်ဒရေးရှင်းဟူသည် ဗဟိုဖက်ဒရယ်အစိုးရလက်အောက်ရှိ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရပြည်နယ်များ၊ ဒေသများ သို့မဟုတ် အခြားတိုင်းဒေသကြီးများ၏ ပြည်ထောင်စုမှ လက္ခဏာရပ်ရှိသော နိုင်ငံရေးအဖွဲ့အစည်းတစ်ခုဖြစ်သည် (ဖက်ဒရယ်ဝါဒ)။ ဖက်ဒရေးရှင်းတစ်ခုတွင် အစိတ်အပိုင်းပြည်နယ်များ၏ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်အခြေအနေအပြင် ၎င်းတို့နှင့် ဗဟိုအစိုးရကြား အာဏာခွဲဝေမှုသည် ပုံမှန်အားဖြင့် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ ခိုင်ခိုင်မာမာရပ်တည်နေပြီး အစိတ်အပိုင်းပြည်နယ်များသာမက ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စုကပါ တစ်ဖက်သတ်ဆုံးဖြတ်ချက်ဖြင့် မပြောင်းလဲနိုင်ပေ။ တနည်းအားဖြင့် ဖက်ဒရေးရှင်းဆိုသည်မှာ အချုပ်အခြာအာဏာကို ဗဟိုအာဏာနှင့် မဲဆန္ဒနယ်ဒေသအများအပြားကြားတွင် တရားဝင်ခွဲဝေပေးသည့် အစိုးရပုံစံတစ်ခုဖြစ်ပြီး ဒေသတစ်ခုစီသည် ၎င်း၏ပြည်တွင်းရေးအပေါ် အတိုင်းအတာတစ်ခုအထိ ထိန်းချုပ်ထားနိုင်စေရန် ဖြစ်သည်။ ဖက်ဒရယ်နိုင်ငံများ အာဂျင်တီးနားနိုင်ငံ ဩစတြေးလျနိုင်ငံ ဩစတြီးယားနိုင်ငံ ဘယ်လ်ဂျီယမ်နိုင်ငံ ဘော့စနီးယားနှင့် ဟာဇီဂိုဗီးနားနိုင်ငံ ဘရာဇီးနိုင်ငံ ကနေဒါနိုင်ငံ ကိုမိုရိုနိုင်ငံ အီသီယိုးပီးယားနိုင်ငံ ဂျာမနီနိုင်ငံ အိန္ဒိယနိုင်ငံ အီရတ်နိုင်ငံ မလေးရှားနိုင်ငံ မက္ကဆီကိုနိုင်ငံ မိုက်ခရိုနီးရှားနိုင်ငံ နီပေါနိုင်ငံ နိုင်ဂျီးရီးယားနိုင်ငံ ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ ရုရှားနိုင်ငံ စိန့်ကစ်နှင့် နီးဗစ်နိုင်ငံ ဆိုမာလီယာနိုင်ငံ တောင်ဆူဒန်နိုင်ငံ ဆူဒန်နိုင်ငံ ဆွစ်ဇာလန်နိုင်ငံ အာရပ်စော်ဘွားများပြည်ထောင်စုနိုင်ငံ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ဗင်နီဇွဲလားနိုင်ငံ ကိုးကား ကဏ္ဍ: ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စုစနစ်