ဟစ်ဘစ်စကက်စ်

ဟစ်ဘစ်စကက်စ် (Hibiscus)Oxford English DictionarySunset Western Garden Book, 1995:606–607သည် မာလဗေးစီ (Malvaceae)မျိုးရင်းဝင် ပန်းပွင့်သောအပင်တို့၏ မျိုးစုအမည် ဖြစ်သည်။ ဤမျိုးစု (genus)သည် ကြီးမားသောမျိုးစုတစ်ခုဖြစ်ပြီး၊ ရာပေါင်းများစွာသော မျိုးစိတ် (species)တို့ ပါဝင်သည်။ သမပိုင်းဇုန်၊ ဆာ့ဗ်တျော့ပစ် (Subtropics - အပူပိုင်းဇုန်နှင့် သမပိုင်းဇုန်ကြားဒေသ)၊ အပူပိုင်းဇုန်တို့တွင် တွေ့ရသဖြင့်၊ အအေးပိုင်းဇုန်များမှလွဲ၍ ကမ္ဘာအနံ့တွေ့ရသော အပင်တစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ ဤမျိုးစိတ်ဝင် အပင်တို့၌ ကြီးမား၍ သိသာထင်ရှားသောပန်းများ ပွင့်လေ့ရှိပြီး၊ ယေဘုယျအားဖြင့် ဟစ်ဘစ်စကက်စ် ()ဟု ခေါ်ကြသည်။ အင်္ဂလိပ်ဘာသာတွင် ရို့စ်မဲလို(rose mallow)ဟုလည်း တချို့ကခေါ်ကြသည်။ ဟာဒီဟစ်ဘစ်စကက်စ် (hardy hibiscus)၊ ရို့စ်အော့ဖ်ရှရွန် (rose of sharon)၊ တျော့ပစ်ကယ်ဟစ်ဘစ်စကက်စ် (tropical hibiscus)ဟုလည်း ခေါ်ကြသေးသည်။ မြန်မာနိုင်ငံရှိ ဤမျိုးစုဝင် အပင်အချို့ မြန်မာနိုင်ငံတွင်သိသော ခေါင်ရန်းပန်းသည် ဤဟစ်ဘစ်စကက်စ်မျိုးစုဝင် ဖြစ်ပြီး၊ သိပ္ပံအခေါ်အဝေါ်မှာ Hibiscus rosa-sinensis ဖြစ်သည်။ ချဉ်ပေါင်သည်လည်း ဤမျိုးစုဝင်ဖြစ်ပြီး၊ သိပ္ပံအခေါ်အဝေါ်မှာ Hibiscus sabdariffa ဖြစ်သည်။ သရုပ်ဖော်ပြချက် 700px|center|ဝတ်မှုန် အစေ့များဝတ်မှုန်ခံ (stigma) ဟစ်ဘစ်စကက်စ် ပန်းမျိုးကွဲပုံများ right|Hibiscus hirtusHibiscus hispidissimusthumb|စိုက်ပျိုးထားသော အဝါရောင် ဟစ်ဘစ်စကက်စ် မျိုးစိတ်များ ဆာ့ဗ်တျော့ပစ် (Subtropics - အပူပိုင်းဇုန်နှင့် သမပိုင်းဇုန်ကြားဒေသ)နှင့် အပူပိုင်းဇုန်တို့တွင် ခေါင်ရန်းသည် လူသိအများဆုံး ဟစ်ဘစ်စကက်စ်မျိုးစုဝင်အပင် ဖြစ်သည်။ ဤမျိုးစုတွင် ပါဝင်သော မျိုးစိတ်အချို့မှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။ Hibiscus abelmoschus L. (Abelmoschus moschatus ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။) Medik. Hibiscus abelmoschus var. betulifolius Mast. (Abelmoschus moschatus ဟုပင် ခေါ်ကြသည်။) Medik. Hibiscus abelmoschus var. genuinus Hochr. (Abelmoschus moschatus ဟုပင် ခေါ်ကြသည်။) Medik. Hibiscus laevis abutiloides Willd. (အမည်ကွဲ၊ Talipariti tiliaceum var. pernambucense (Arruda) Fryxell) Hibiscus abyssinicus Steud. (အတည်မပြုရသေးသောအမည်) Hibiscus acapulcensis Fryxell Hibiscus acerifolius Salisb. (အတည်မပြုရသေးသောအမည်) Hibiscus acerifolius DC. (အတည်မပြုရသေးသောအမည်) Hibiscus acetosaefolius DC. (အတည်မပြုရသေးသောအမည်) Hibiscus acetosella Welw. ex Hiern. ချဉ်ပေါင်ရိုင်း (false roselle) Hibiscus acicularis Hibiscus aculeatus—comfortroot Hibiscus altissimus Hibiscus andongensis Hibiscus angolensis Hibiscus aponeurus Hibiscus archeri—Archer's hibiscus Hibiscus aridicola Hibiscus arnottianus A.Gray—kokiʻo ʻula (ဟာဝိုင်ယီ) Hibiscus asper—bush roselle Hibiscus austroyunnanensis Hibiscus barbosae Hibiscus benguellensis Hibiscus berberidifolius Hibiscus bernieri Hibiscus bifurcatus—fork-bracted rosemallow Hibiscus biseptus—Arizona rosemallow Hibiscus bojerianus Hibiscus boryanus—foulsapate marron Hibiscus brackenridgei A.Gray—Hawaiian hibiscus maʻo hau hele Hibiscus burtt-davyi Hibiscus caerulescens Hibiscus caesius—dark-eyed hibiscus (တောင်အာဖရိက) Hibiscus calyphyllus—lemonyellow rosemallow (အာဖရိက အပူပိုင်းဇုန်) Hibiscus cameronii—Cameron's hibiscus, pink hibiscus Hibiscus cannabinus L.—Kenaf Hibiscus castroi Hibiscus cisplatinus—rosa del rio Hibiscus citrinus Hibiscus clayi O.Deg. & I.Deg.—Hawaiian red hibiscus (Hawaii) Hibiscus clypeatus—Congo mahoe Hibiscus coccineus (Medik.) Walter—scarlet rosemallow Hibiscus colimensis Hibiscus columnaris—mahot rempart Hibiscus comoensis Hibiscus congestiflorus Hibiscus costatus Hibiscus coulteri—desert rosemallow Hibiscus cuanzensis Hibiscus dasycalyx—Neches River rosemallow Hibiscus denudatus Benth.—pale face (Southwestern United States, Northwestern Mexico) Hibiscus dimidiatus Hibiscus dioscorides Anthony G. Miller (Yemen) Hibiscus diplocrater Hibiscus diriffan A.G.Mill. (Yemen) Hibiscus diversifolius—swamp hibiscus Hibiscus dongolensis Hibiscus donianus Hibiscus elatus—mahoe Hibiscus elegans Hibiscus engleri—wild hibiscus Hibiscus escobariae Hibiscus excellii Hibiscus ferrugineus Hibiscus ficalhoanus Hibiscus flavoroseus Hibiscus fragilis DC.—mandrinette (Mascarene Islands) Hibiscus fragrans Hibiscus fritzscheae Hibiscus fugosioides Hibiscus furcellatus Desr.—lindenleaf rosemallow (Caribbean, ဖလော်ရီဒါ, ဗဟိုအမေရိက, တောင်အမေရိက, ဟာဝိုင်ယီ) Hibiscus fuscus Hibiscus genevii Bojer (Mauritius) Hibiscus gilletii Hibiscus gossweileri Hibiscus grandidieri Hibiscus grandiflorus Michx.—swamp rosemallow (Southeastern United States) Hibiscus grandistipulatus Hibiscus grewiifolius Hibiscus hamabo Hibiscus hastatus Hibiscus heterophyllus—native rosella Hibiscus hirtus—lesser mallow Hibiscus hispidissimus Hibiscus huellensis Hibiscus hybridus Hibiscus indicus Hibiscus insularis Endl.—Phillip Island hibiscus (Phillip Island) Hibiscus integrifolius Hibiscus jaliscensis Hibiscus kochii Hibiscus kokio—red rosemallow Hibiscus labordei Hibiscus laevis All. (=H. militaris)—halberd-leaved rosemallow (central and eastern North America) Hibiscus lasiocarpos—woolly rosemallow Hibiscus lasiococcus Hibiscus lavaterioides Hibiscus laxiflorus Hibiscus leptocladus (Northwest Australia) Hibiscus leviseminus Hibiscus lilacinus—lilac hibiscus Hibiscus liliiflorus—Rodrigues tree hibiscus Hibiscus longifolius Hibiscus longisepalus Hibiscus ludwigii Hibiscus lunariifolius Hibiscus macilwraithensis - ဩစတြေးလျ Hibiscus macrogonus Hibiscus macrophyllus—largeleaf rosemallow Hibiscus macropodus Hibiscus makinoi—Okinawan hibiscus Hibiscus malacophyllus Balf.f. (ယီမင်) Hibiscus malacospermus Hibiscus martianus— heartleaf rosemallow Hibiscus moscheutos L.—crimsoneyed rosemallow (Central and Eastern North America) Hibiscus mutabilis L.—cotton rosemallow, Confederate rose (အရှေ့အာရှ) Hibiscus paramutabilis Hibiscus pedunculatus Hibiscus pernambucensis—seaside mahoe Hibiscus phoeniceus—Brazilian rosemallow Hibiscus platanifolius Hibiscus quattenensis Hibiscus poeppigii—Poeppig's rosemallow Hibiscus radiatus—monarch rosemallow Hibiscus rosa-sinensis L.—Chinese hibiscus (အရှေ့အာရှ) Hibiscus sabdariffa L.—roselle, omutete, or sorrel Hibiscus schizopetalus—fringed rosemallow Hibiscus scottii Hibiscus socotranus Hibiscus sinosyriacus Hibiscus splendens Hibiscus stenanthus Balf.f. (ယီမင်နိုင်ငံ) Hibiscus striatus—striped rosemallow Hibiscus sturtii ဩစတြေးလျ Hibiscus syriacus L. (type species)—rose of Sharon (အာရှ) Hibiscus taiwanensis S.Y. Hu Hibiscus tiliaceus L.—sea hibiscus (ဩစတြေးလျ, အရှေ့တောင်အာရှ, အိုရှန်းနီးယား) Hibiscus tozerensis - ဩစတြေးလျ Hibiscus trilobus—threelobe rosemallow Hibiscus trionum L.—flower-of-an-hour Hibiscus vitifolius—tropical rose mallow Hibiscus waimeae' A.Heller—kokiʻo keʻokeʻo (ဟာဝိုင်ယီ) ကိုးကား ကဏ္ဍ:ဆေးဖက်ဝင် အပင်များ