kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
ထိုစစ်ဆင်ရေးသည် နိုင်ငံအတွင်းတွင် တရားမဝင် ဝင်ရောက်နေထိုင်သူများကို နိုင်ငံမှ ပယ်ထုတ်နိုင်ရန်ရည်ရွယ်ခဲ့သည်။
ထိုစစ်ဆင်ရေးသည် အရပ်သားများအား တိုက်ရိုက်ရည်ရွယ်ထားပြီး၊ သက်ဖြတ်မှုများ၊ မုဒိမ်းကျင့်မှုများ၊ ဘာသာရေးကျောင်းဆောင်များဖျက်စီးခြင်း နှင့် ဘာသာရေးအကြောင်းပြကာ အရေးယူမှုများ ရှိခဲ့သည်။
၁၉၉၁ - ၉၂ ခုနှစ်တွင် ထပ်မံ၍ ရိုဟင်ဂျာပေါင်း ၂၅၀,၀၀၀ ကျော်သည် ဘင်္ဂလားဒေ့နိုင်ငံသို့ ထွက်ပြေးရပြန်သည်။
၎င်းတို့သည် စစ်အစိုးရမှ အဓမ္မအလုပ်စေခိုင်းခံရခြင်း၊ ဖိနှိပ်ခံရခြင်း၊ မုဒိမ်းကျင့်ခံရခြင်း တို့ရှိခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။
ရိုဟင်ဂျာများသည် စစ်အစိုးရ၏ လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေးလုပ်ငန်းများ၊ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများတွင် အလုပ်ကြမ်းများဖြင့် အခကြေးမရရှိဘဲ အဓမ္မ ခိုင်းစေခံရမှုများရှိသည်ဟုဆိုသည်။
ရိုဟင်ဂျာများသည် ရခိုင်မြောက်ပိုင်းတွင် ရှိနေသည့် နိုင်ငံမဲ့မူစလင်များဖြစ်ပြီး၊ ၂၈,၀၀၀ ရိုဟင်ဂျာများအား ဒုက္ခသည်အဖြစ် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှိ ကုလသမဂ္ဂဒုက္ခသည် စခန်းတွင် အသိအမှတ်ပြုထားပြီး၊ အခြား ၂၀၀,၀၀၀ မှာ စခန်း၏ ပြင်ပတွင် နေထိုင်နေကြသည်။
၎င်းတို့သည် မြန်မာနိုင်ငံမှ (သို့) ဘင်္ဂလားဒေ့နိုင်ငံမှ သေးငယ်သည့် သဗ္ဗာန်များကိုစီး၍ အသက်ကိုရင်းကာ ပင်လယ်ကိုဖြတ်ကူး၍၊ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ မလေးရှားနိုင်ငံ နှင့် အင်ဒိုးနီးရှားနိုင်ငံအထိ ရောက်ရှိကြသည်။
UNHCR - Thailand: UNHCR requests access to Rohingya boat people မကြာခဏ သင်္ဘောဖြင့် ရောက်ရှိလာကြသည့် ဒုက္ခသည်များကို ထိုင်းနိုင်ငံမှ အစားအသောက်များထောက်ပံ့၍ ခုတ်မောင်းနိုင်သည့် စက်ပစ္စည်းများဖြုတ်၍ ထိုင်းပင်လယ်ရေပိုင်နက်အတွင်းမှ ထွက်ခွာစေသည်။
၂၀၁၁ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၂၂ ရက် နှင့် ၂၃ ရက်တွင် ပြည့်ကျပ်နေသည့် သဗ္ဗာန်ဖြင့် ရောက်ရှိလာသည့် ရိုဟင်ဂျာပေါင်း ၁၅၈ဦးသည်၊ ၂၀၀၉ ခုနှစ်မှ စ၍ ထိမ်းစည်းထားသည့် အခြား ရိုဟင်ဂျာ ၅၃ ဦးနှင့်အတူ ဖမ်းစီးချုပ်နှောင်ခံရသည်။
ထိုင်းအာဏာပိုင်များမှ အဖမ်းခံရသူများနှင့် တွေ့ဆုံခွင့် တောင်းဆိုခဲ့မှုကို ခွင့်မပြုခဲ့ခြေ။
၂၀၁၀ မတ်လတွင် မလေးရှားနိုင်ငံသို့ သဗ္ဗာန်ဖြင့် ရောက်ရှိလာသည့် ရိုဟင်ဂျာ ၉၃ ဦးကို၊ အာဏာပိုင်များမှ ဖမ်းစီးခဲ့ပြီး၊ကုလသမဂ္ဂ ဒုက္ခသည်များ ဆိုင်ရာ မဟာမင်းကြီးဌာနမှ တွေ့စုံနိုင်ရန် တောင်းဆိုခဲ့မှုကို မလေးရှားအာဏာပိုင်များမှ ခွင့်ပြုခဲ့သည်။
ကုလသမဂ္ဂ ဒုက္ခသည်များ ဆိုင်ရာ မဟာမင်းကြီးဌာနမှ ၎င်းတို့အားလုံးကို ဒုက္ခသည်များအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခဲ့ပြီးနောက်ပိုင်းတွင် မလေးရှားအာဏာပိုင်များမှ ဖမ်းဆီးထိမ်းသိမ်းထားခြင်းကို ရုပ်သိမ်းပေးခဲ့သည်။
Thailand: Give UN Access to Rohingya ‘Boat People’ | Human Rights Watch မြန်မာနိုင်ငံအာဏာပိုင်များမှလည်း ပထမဦးဆုံးအကြိမ်၂၀၁၁ ဒီဇင်ဘာလတွင်၊ မလေးရှား နိုင်ငံသို့သွားရောက် အလုပ်လုပ်ရန်၊ ဘင်္ဂလား မြန်မာ နယ်စပ်ပင်လယ်မှ ထွက်ခွာလာသည့် ရိုဟင်ဂျာ ခြောက်ဆယ့် သုံးယောက်တို့အား ဖမ်းစီးခဲ့သည်။
၎င်းတို့သည် လူကုန်ကူးပွဲစားအား တစ်သိန်းမှ သုံးသိန်းအထိ အခကြေးပေးဆောင်ခဲ့ပြီး၊ ၎င်းတို့စီးနင်းလာသည့် သဗ္ဗာန်သည် ကော့သောင်းမြို့နယ် ဆယ်မိုင် ကမ်းစပ်တွင် ခေတ္တ ရပ်နားချိန်အတွင်း မြို့အာဏာပိုင်များမှ ဖမ်းစီးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
၎င်းတို့ကို လူဝင်မှု ကြီးကြပ်ရေး အရေးပေါ် ပြဋ္ဌာန်း ချက် အက်အမှတ် (၃၁) ပုဒ်မ ၆ ပုဒ်မခွဲ ၂ အရ၊ ထောက်ဒဏ် တစ်နှစ်ခွဲ ချမှတ်ခဲ့သည်။
ရိုဟင်ဂျာတွေ ကော့သောင်းမှာ ဖမ်းပြီး ထောင်ချ - BBC News မြန်မာ ဘာသာစကား right|thumb|ဘင်ဂေါဆူလ်တန်(ဝင်္ဂနယ်) အင်ပါယာတွင် အသုံးပြုသော၊ ရခိုင်ဒေသမှတွေ့ရှိရသည့် ဒင်္ဂါးပြား၊ ၁၅၅၄-၁၅၅၅ တွင် သွန်းလုပ်သည်။
ရိုဟင်ဂျာ ဘာသာစကားသည် ရခိုင်ပြည်နယ်ရှိ ခေတ်သစ် ဘာသာစကားတစ်ခုဟု ဆို၍ ရသော်လည်း အထောက်အထားခိုင်လုံမှုမရှိခြေ။
မြန်မာနိုင်ငံနယ်စပ်နှင့် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် နိုင်ငံ တောင်ပိုင်းရှိ စစ်တကောင်းဘာသာစကား နှင့် ဆင်တူသည်။
ရိုဟင်ဂျာ စာပေပြုစုသူများမှ ဘာသာစကားကို အာရပ်ဘာသာ အက္ခရာ၊ ဟနာဖီ နှင့် အူးရ်ဒူး၊ ရောမ နှင့် မြန်မာ အက္ခရာများ အသုံးပြုခဲ့ကြပြီး၊ ဟနာဖီသည် အာရပ် နှင့် အက္ခရာ လေးခုကို လာတင် နှင့် မြန်မာဘာသာရပ်တို့မှ ကူးယူ အသုံးပြုထားသည်။
လက်ရှိတွင် လာတင်အက္ခရာကို အသုံးပြုတီထွင်ခဲ့ပြီး၊ အင်္ဂလိပ် အက္ခရာ ၂၆ လုံးအား A မှ Z အထိ အသုံးပြုထားပြီး၊ ထပ်မံ၍ အက္ခရာ နှစ်လုံးကို လာတင် အက္ခရာဖြစ်သည့် Ç နှင့် Ñ တို့လည်းပါသည်။
ဘာသာစကား အသံထွက်ကို ပိုမိုတိကျစေရန် အသံထွက် အက္ခရာဖြစ်သည့် (áéíóú)ကိုလည်း အသုံးပြုသည်။
၎င်းကို ISO စံနှုန်းအဖြစ် ISO 639-3 "rhg" ကုဒ်ဖြင့် အသိအမှတ်ပြုထားသည်။
ကိုးကွယ်သည့်ဘာသာ ရိုဟင်ဂျာများအတွက် ဘာသာရေးသည် အရမ်းအရေးပါပြီး၊ အများစုမှာ မွတ်စလင် များဖြစ်ကြသည်။
ဗလီကျောင်းနှင့် ဘာသာရေးဆိုင်ရာကျောင်းများမှာ ရွာတိုင်းလိုလိုတွင်ရှိပြီး၊ ယောက်ျားများသည် ဗလီတက်၍ အမျိုးသမီးများသည် အိမ်တွင် ဘာသာရေးဆိုင်ရာ ရှိခိုးခြင်းများ ပြုလုပ်ကြသည်။
ရိုဟင်ဂျာ နှင့် ရခိုင်လူမျိုးများ အဓိကရုဏ်း ရခိုင်နှင့် ရိုဟင်ဂျာများကြား ရန်ဖြစ်မှုသည် နှစ်ပေါင်းများစွာကြာမြင့်ပြီး ကြီးထွားလာခဲ့သည့် လူမျိုးရေး၊ ဘာသာရေးနှင့် နိုင်ငံရေးအခြေအနေများကြောင့် ပိုမိုဆိုးရွားလာခဲ့သည်။
ရခိုင်ပြည်နယ်တွင် ရိုဟင်ဂျာများသည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် အများစုက သူတို့ကို ဗိသုကာနိုင်ငံကနေ တိုက်ရိုက် လာရောက်သော တရားမဝင် အကြောင်းအမျိုးအမျိုးကြောင့် တိုင်းပြည်မှာ လက်မခံခံရသော အနည်းဆုံး လူမျိုးစုတစ်ခုအဖြစ် မှတ်ယူခဲ့ကြသည်။
ရန်ဖြစ်မှုရဲ့ အကြောင်းအရာများ - **လူမျိုးရေးနောက်ခံ**: ရခိုင်ပြည်နယ်ရှိ ရခိုင်လူမျိုးများနှင့် ရိုဟင်ဂျာများကြား လူမျိုးရေးဆိုင်ရာ ပဋိပက္ခသည် များစွာသော အကြောင်းအရာများကြောင့် ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။
ရခိုင်လူမျိုးများသည် ရိုဟင်ဂျာများကို တရားမဝင် ဝင်ရောက်နေထိုင်သူများအဖြစ် ကြည့်မြင်ကြပြီး မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံသားဖြစ်အခြေခံအခွင့်အရေးများကို အရှုံးပေးလိုကြသည့်အတွက် ပဋိပက္ခများ ပိုမိုဆိုးရွားလာခဲ့သည်။
- **ဘာသာရေးကွာဟမှုများ**: ရခိုင်လူမျိုးများသည် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များ ဖြစ်ပြီး ရိုဟင်ဂျာများသည် အများအားဖြင့် အစ္စလာမ်ဘာသာဝင်များဖြစ်သည်။
ဤကွာဟမှုသည် သွေးသံတချက်စေခြင်းနှင့် ဘာသာရေး အကြမ်းဖက်မှုများအတွက် အခြေခံပြုကြသည်။
- **နိုင်ငံရေးပြဿနာများ**: ရိုဟင်ဂျာများအား မြန်မာအစိုးရက နိုင်ငံသားအဖြစ်မခံသော်လည်း အချို့သော နိုင်ငံရေးပြည်သူများက ရိုဟင်ဂျာများ၏ အခွင့်အရေးများကို အသိအမှတ်ပြုရန် အခွင့်အရေးအတွက် ကူညီခဲ့သည်။
ဒါပေမယ့် အစိုးရသည် ရိုဟင်ဂျာများအား နိုင်ငံခြားသားများအဖြစ် လုပ်ဆောင်ရန် တိုက်တွန်းခဲ့သည်။
လက်ရှိအခြေအနေ လက်ရှိတွင် ရခိုင်ပြည်နယ်ရှိ ရိုဟင်ဂျာများသည် စစ်တပ်က ဖိနှိပ်မှုများနှင့် အကြမ်းဖက်မှုများကို ခံစားနေဆဲဖြစ်ပြီး ထောင်နှင့်ချီသော ရိုဟင်ဂျာများသည် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံသို့ ထွက်ပြေးသွားခြင်း၊ ဒုက္ခသည်စခန်းများတွင် နေထိုင်ခြင်းများပြုလုပ်နေကြသည်။
၎င်းတို့၏ နေရပ်စွန့်ခွာခြင်းများမှာ လူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့များ၏ ဝေဖန်မှုများကို လည်းဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။
ရည်ညွှန်း ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံလူမျိုးများ။
HIV ရောဂါပိုး(အစိမ်းရောင) HIVသည် လူ့ကိုယ်ခံအားကိုကျဆင်းစေသော ဗိုင်းရပ်စ်ရောဂါတစ်မျိုးဖြစ်သည်။
HIV ပိုးကူးစက်ခံရပါက ၎င်းပိုးသည် ပြင်ပပစ္စည်းများ၊ ရောဂါပိုးမွှားများကို တိုက်ထုတ်ပေးသော သွေးဖြူဥဆဲလ်များကို ဖျက်စီးပစ်သည်။
ထိုအခါ ကူးစက်ခံရသူတွင် ကိုယ်ခံအားကျဆင်းပြီး ပြင်ပမှရောဂါများ အလွယ်တကူဝင်ရောက်နိုင်သည်။
ထိုသို့ ကိုယ်ခံအား ဖျက်ဆီးခြင်း ခံရခြင်းကို ခုခံအားကျဆင်းမှုရောဂါ (AIDS) ဟုခေါ်ပါသည်။
ကူးစက်နိုင်သည့်နည်းလမ်းများ လိင်ဆက်ဆံမှုမှ တဆင့်ကူးစက်ခြင်း HIV ရောဂါပိုးရှိသူ တစ်ဦးနှင့် အကာအကွယ်မဲ့ လိင်ဆက်ဆံခြင်း၊ လိင်တူ၊ လိင်ကွဲ ဆက်ဆံခြင်း၊ (မိန်းမကိုယ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ စအိုဖြင့်လည်းကောင်း၊ ပါးစပ်ဖြင့်လည်းကောင်း ကွန်ဒုံးကဲ့သို့သော အကာအကွယ် ပစ္စည်း မသုံးပဲ လိင်ဆက်ဆံခြင်း) သွေးမှ တဆင့်ကူးစက်ခြင်း၊ ရောဂါပိုးရှိသူ. သွေးကိုသွင်းမိခြင်း၊ ရောပိုးရှိသူနှင့် ချွန်ထက်မြက်စူးရှတတ်သော အသုံးအဆောင်များ မျှဝေသုံးစွဲခြင်း၊ (ဥပမာ- ဘရိတ်ဓား။
ဆေးထိုးအပ်။
ဆေးမှင်ကြောင်ထိုးခြင်း) ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်မှ သန္ဓေသားကို ကူးစက်ခြင်း၊ ရောဂါပိုးရှိသော မိခင်မှတဆင့် ၎င်း. ကလေးထံသို့ သားဖွားစဉ် (သို့) ကလေး နို့ရည်တိုက်ကျွေးခြင်း၊ သတိပြုရမည့်အချက်များ HIV ရောဂါပိုး ပုံစံကားချပ် HIV ပိုးသည် ခြင်။
ကြမ်းပိုး ကိုက်ခြင်းမှတဆင့် မကူးစက်နိုင်ပါ၊ HIV ပိုးသည် နှာချေခြင်း။
ချောင်းဆိုးခြင်း မှတဆင့် မကူးစက်နိုင်ပါ၊ HIV ပိုးရှိသူတစ်ဦးနှင့် အိမ်သာတစ်ခုတည်းကို အတူတကွအသုံးပြုခြင်းဖြင့် ရောဂါမကူးစက် နိုင်ပါ၊ HIV ပိုးရှိသူတစ်ဦးနှင့် ပွေ့ဖက် နမ်းရှုပ်ခြင်းဖြင့် ရောဂါ မကူးစက်နိုင်ပါ၊ HIV ပိုးရှိသူတစ်ဦး၏ အဝတ်အစားများကို ဝတ်ဆင်ခြင်းဖြင့် ရောဂါမကူးစက် နိုင်ပါ၊ HIV ပိုးရှိသူတစ်ဦးနှင့် အစားအသောက်အတူစားခြင်း၊ ပန်းကန်တစ်ခုထဲတွင် စားသောက်ခြင်းဖြင့် ရောဂါပိုး မကူးစက်နိုင်ပါ၊ HIV / AIDS ရောဂါကို ကုသနိုင်ပါသလား HIVဗိုင်းရပ်စ်ပိုးအား အရှင်းပျောက်အောင်ကုသနိုင်ခြင်း မရှိသေးပါ၊သို့သော် HIV ဗိုင်းရပ်စ် ပိုးအား ARTကုထုံးဆေးဖြင့် ထိန်းချုပ်နိုင်နေပြီ ဖြစ်သည်၊ထို့ပြင် HIVဗိုင်းရပ်စ်ပိုးအား ကာကွယ်ရန်အတွက်လည်း PREPခေါ် HIVကာကွယ်ဆေးလည်း ရရှိနေပြီဖြစ်သည်၊HIVပိုးရှိသူနဲ့ ထိတွေ့ ဆက်ဆံမှုရှိခဲ့ပါလျှင်လည်း PEPဆေးအား(အရေးပေါ် HIVကာကွယ်ဆေး) သောက်သုံးခြင်းဖြင့်လည်း အချိန်မီကာကွယ်တားဆီးရန် လိုအပ်ပါသည်။
ခန္ဓာကိုယ်အတွင်းသို့ HIV ပိုးဝင်ရောက်ခြင်းမှ ဘယ်လို တားဆီးနိုင်သလဲ၊ လိင်ဆက်ဆံသောအခါတိုင်းတွင် ကွန်ဒုံး ကို အသုံးပြုခြင်း၊ ဆေးထိုးအပ် (သို့) သင့်အရေပြားကို ထိုးဖောက်နိုင်သော အခြားပစ္စည်း ကိရိယာများကို ကောင်းမွန်သေချာစွာ ပိုးသန့်ပြီးမှ သုံးစွဲပါ၊ မလိုအပ်သော အရေပြားထိုးဖောက်ခြင်းကို ရှောင်ပါ၊ ဥပမာ- ဆေးမင်ကြောင်ထိုးခြင်း၊ သွေးသွင်းရန် အသုံးပြုမည့် သွေးကို HIV ပိုးမရှိကြောင်း သေချာစေရန် စစ်ဆေးရမည်၊ တခြားသူများ၏ သွေး (သို့) ကိုယ်အရည်များနှင့် ထိတွေ့ရသော အလုပ်ကို သင်လုပ်ကိုင်ရပါက လက်အိတ်များစွတ်ခြင်းဖြင့် ကာကွယ်ပါ၊ ကိုယ်ဝန်ဆောင် မိခင်များသည် မိမိတွင် HIV ပိုးရှိကြောင်း သိရှိပါက လျင်မြန်စောစီးစွာ ဆေးကုသမှု ခံယူရမည်၊ သားဖွားပြီးနောက် ကလေးကို မိခင်နို့ရည်မတိုက်ပဲ အထူးဖော်စပ်ထားသော နို့မုန့်များကိုသာ တိုက်ကျွေးရမည်၊ HIV ပိုးရှိမရှိ ဘယ်လိုသိနိုင်မလဲ အပြင်ပန်းကြည့်ရုံနဲ့ မသိနိုင်ပါဘူး။
ရောဂါပိုးရှိသူဟာ သာမန်လူတွေလိုဘဲ ကျန်းမာသန်စွမ်းနေနိုင်ပါတယ်။
ရောဂါပိုး ရှိ၊ မရှိ ကို သွေးစစ်ကြည့်မှသာ သိနိုင်ပါတယ်။
HIV ပိုးဝင်ပြီး အင်တီဘော်တီ လုံလုံလောက်လောက်ထက်ဖို့ရာ အချိန် သုံးလကြာတဲ့အတွက် ပထမအကြိမ် သွေးစစ်ပြီး HIV ပိုးမရှိသော်လည်း နောက်သုံးလအကြာတွင် သွေးထပ်စစ်ရန် လိုအပ်ပါတယ်။
AIDS ရောဂါ လက္ခဏာ များကတော့ ကြာရှည်ဖျားခြင်း၊ ကိုယ်အလေးချိန် သိသိသာသာလျော့ကျခြင်း၊ မကြာခဏ ဝမ်းပျက်ခြင်း၊ အကြိတ်ရောင်ခြင်း၊ ရေယုန်ပေါက်ခြင်း၊ ပါးစပ်အတွင်း မက်ခရု ပေါက်ခြင်း၊ HIV/AIDS ၏ သမိုင်းမှတ်တိုင်များ ၁၉၈၁ခုနှစ်-အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် ပထမဆုံး အေအိုင်ဒီအက်စ်ဝေဒနာရှင်ကို ဆေးပညာအရအတည်ပြုတွေ့ရှိခဲ့သည်။
၁၉၉၁ခုနှစ် - Queen တေးဂီတအဖွဲ့မှ နာမည်ကျော်တေးသံရှင် Freddie Mercury သည် AIDS ရောဂါနှင့်စပ်လျဉ်းသည့်ရောဂါဝေဒနာဖြင့်သေဆုံးခဲ့သည်။
အနီရောင် ဖဲပြားလေးသည် HIV ၏အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ သင်္ကေတဖြစ်လာသည်။
ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် HIV ရောဂါစွဲကပ်နေပေါင်း၁၀သန်းခန့်ရှိနေကြပြီး အသက် ၂၅နှစ်မှ၄၄နှစ်အကြားအဖြစ်များကြသည်ကိုလေ့လာတွေ့ရှိရသည်။
၁၉၉၅ - အရှေ့ဥရောပတွင်ဆေးတင်သွင်းသူများနှင့် မူးယစ်ဆေးဝါးထိုးသူများမှ HIV Virus ကူးစက်နိုင်ကြောင်းတွေ့ရှိရသည်။
အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် HAART(Highly Active Antiretroviral Therapy) ခေါ် စုပေါင်းရောဂါကုထုံးတစ်ရပ်ကိုအသုံးပြုရန်အတည်ပြုခဲ့သည်။
၁၉၉၆ - HIV Virus ကိုတိုက်ခိုက်နိုင်သည့် ထိုးဆေးကိုစမ်းသပ်ခဲ့၏။
၂၀၀၀ပြည့်နှစ် - = လိင်တူဆက်ဆံသူများအကြား အသုံးပြုလေ့ရှိသည့် လိင်ဆက်ဆံနည်း များသောအားဖြင့် လိင်တူဆက်ဆံသူတွေ ကြားမှာ အသုံးပြုလေ့ရှိတဲ့ လိင်ဆက်ဆံနည်းတွေကတော့ - ပါးစပ်ခြင်း နမ်းစုပ်ခြင်း၊ လိင်အင်္ဂါကို ပါးစပ်နှင့် ဆက်ဆံခြင်း၊ (69 ပုံစံဖြင့် ဆက်ဆံခြင်း) စအိုနှင့် ဆက်ဆံခြင်း၊ အချင်းချင်း လက်ဖြင့် အာသာဖြေသည့်နည်းဖြင့် ဆက်ဆံခြင်း၊ အုပ်စုအလိုက် ဆက်ဆံခြင်း၊ လိင်တံတု (သို့) လိင်ကစားစရာများနှင့် ဆက်ဆံခြင်း၊ စသည့်နည်းတွေကို အသုံးပြုလေ့ရှိ ကြပါတယ်၊ ကိုးကား http://him.civiblog.org Category:ရောဂါပိုး af:MIV als:HIV am:ኤችአይቪ ar:فيروس نقص المناعة البشرية bg:ХИВ bn:এইচআইভি bs:HIV ca:Virus de la immunodeficiència humana cs:HIV cy:HIV da:HIV de:Humanes Immundefizienz-Virus el:Ιός ανθρώπινης ανοσοανεπάρκειας en:HIV eo:HIV es:Virus de la inmunodeficiencia humana et:HIV eu:GIB fa:اچ‌آی‌وی fi:HIV fr:Virus de l'immunodéficience humaine he:HIV hi:ऍचआइवी hr:HIV hu:HIV hy:ՄԻԱՎ id:HIV ilo:HIV it:HIV iu:ᐊᓴᐱ/asapi ja:ヒト免疫不全ウイルス ko:인간 면역 결핍 바이러스 ln:Mikɔlɔ́bɛ ya kolɛmbisa makilá lt:ŽIV mk:ХИВ ml:എച്ച്.ഐ.വി. mr:एच.आय.व्ही. ms:HIV nl:Hiv no:HIV nv:Naałniih yich'ááh naabaahígíí baah dahoo'aahgo oc:Virus de l'immunodeficiéncia umana pl:Wirus zespołu nabytego braku odporności ps:اېچ آی وي(HIV) pt:Vírus da imunodeficiência humana ro:HIV ru:ВИЧ sh:HIV simple:HIV sk:HIV sl:HIV sq:HIV sr:ХИВ su:HIV sv:HIV th:เอชไอวี tr:HIV uk:ВІЛ (вірус) vi:HIV yo:HIV zh:人類免疫缺陷病毒 zh-min-nan:HIV။
ကြွက်သေတစ်ခု အရင်းပြု ဟူသည်မှာ မြန်မာစကားပုံတစ်ခုဖြစ်သည်။
ရှင်းလင်းချက် ကြွက်သေတစ်ကောင်ကို အရင်းအနှီးပြု၍ ချမ်းသာလာသကဲ့သို့ အနည်းငယ်မျှသော အရင်းအနှီးကိုအမှီပြုလျက် တစတစတိုးပွားလာအောင်ပြုကာ ချမ်းသာကြွယ်ဝခြင်းအဖြစ်သို့ရောက်ရှိလာသော အဖြစ်အပျက်ကို တင်စားပြောဆိုရာတွင် သုံးသည်။
ဤစကားပုံ၏ ဗျုပ္ပတ် (အကြောင်းရင်း)မှာ စူဠသေဋ္ဌိဇာတ်တော်လာ ကောင်းကင်နက္ခတ်ဂြိုဟ်အသွားအလာ၊ အတိတ်၊ နိမိတ်များအားလုံးကို ကြည့်ရှုကောက်ယူနိုင်စွမ်းရှိသော စူဠသေဋ္ဌိသူဌေးကြီး၏ နန်းတော်သို့အခစားဝင်ရန် အလာ နန်းတော်အဝင်လမ်းရှိကြွက်သေတစ်ကောင်ကို မြင်မိ၍ နက္ခတ်နှင့်ယှဉ်ကြည့်ကာ “အင်း ဉာဏ်ပညာနဲ့ပြည့်စုံသူ ဆိုရင် ဒီကြွက်သေကို အရင်းပြုပြီး အလုပ်တစ်ခုလုပ်လိုက်ရင် ဧကန် ကြီးပွားချမ်းသာလိမ့်မယ်” ဟု ထုတ်ပြောလိုက်သည့် စကားကို ကြားမိသော ဉာဏ်ပညာနှင့် ပြည့်စုံသည့် ဆင်းရဲသားတစ်ယောက်က ကြွက်သေကို ယူပြီး ဈေးမှာရောင်း၊ ရသောငွေကို တင်လဲဝယ်၊ ရေထည့်၊ လာသမျှသူများကို တင်လဲကျွေး၊ ရေတိုက်သဖြင့် ပန်းများရ၊ ထိုပန်းများကို ရောင်းသောအခါ ငွေထပ်ရ … အစရှိသဖြင့် ပွားလာရာ နောက်ဆုံးအမြတ်ငွေ အသပြာ နှစ်သိန်းအထိ ရရှိသွားသောအခါ ကျေးဇူးသိတတ်သူဖြစ်၍ သူဌေးကြီးကို ငွေတစ်သိန်း သွားရောက် ကန်တော့၍ အကြောင်းစုံရှင်းပြရာ သူဌေးကြီးက အလွန်သဘောကျပြီး သမီးနှင့် လက်ထပ်ပေးကာ ပစ္စည်းဥစ္စာများပါလွှဲပေးပြီး သူဌေးဘွဲ့ပါ ချီးမြှင့်လိုက်ခြင်းအကြောင်းပင်ဖြစ်သည်။
ဆင်းရဲသားသည် ထိုနေ့မှစ၍ စူဠသေဋ္ဌိ သူဌေးကြီးကို အမှီပြုကာ ကြီးပွားလာရသူဖြစ်သဖြင့် စူဠန္တေဝါသိကသူဌေးဟု အမည်တွင်လာ၏။
မူလရင်းမြစ် "ကြွက်သေတစ်ခု၊ အရင်းပြု၍၊ ကြွယ်မှုတတ်ဆုံး၊ သူဌေးထုံးကို၊ နှလုံးမူလျက်၊ ကြံစည်နက်၍၊" [၈၆၅] လောသာ * ၁၈။
"ကြွက်သေတစ်ခု အရင်းပြုဆိုသည့်စကားပုံကို သတိပြုပြီး ဆန်ကို မုန့်အမျိုးမျိုးလုပ်၍ ရောင်းချခြင်းအားဖြင့် အမြတ်အစွန်းကို ဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။
" [၁၂၉၃] ဒဂုန်၊ ၁၂၊ ၁၃၆။
ကျမ်းကိုး Category:မြန်မာစကားပုံများ။
ယာလည်းညက်စေ ကြက်လည်းပန်းစေ သည် မြန်မာစကာပုံတစ်ခုဖြစ်သည်။
ရှင်းလင်းချက် ခွပ်နေသော တောကြက်နှစ်ကောင် မောပန်းသည့် အချိန်အထိ စိတ်ရှည်ရှည် စောင့်ဆိုင်းရင်း မိမိယာကို ထွန်ရေးမပျက် ထွန်သဖြင့် ယာလည်းညက်၊ ကြက်ကိုလည်း အလွယ်တကူ ဖမ်းနိုင်သကဲ့သို့ ကိစ္စတစ်ခုကို အခြေအနေပေးသည်အထိ စိတ်ရှည်ရှည် စောင့်ဆိုင်းရင်း လုပ်ဆောင်ဖွယ် တစ်ခုကို လုပ်နှင့်သဖြင့် အချိန်ပို မကုန်ဘဲ အလုပ်နှစ်ခု ပြီးမြောက်သည်။
နောက်ခံ မြန်မာသက္ကရာဇ် ၇၃၂-ခုနှစ်တွင် ကလေးနှင့် မိုးညှင်း စစ်ဖြစ်ကြရာ ကလေးစား သိုချည်ဘွားက အင်းဝဘုရင် မင်းကြီးစွာစော်ကဲ ထံ ‘ကျွန်ုပ်ကို ကူညီပါ၊ အောင်မြင်လျှင် မိုးညှင်းကို ဆက်ပါမည်’ ဟု လျှောက်လာသည်။
မိုးညှင်းစား စောခုံမှိုင်းကလည်း ‘ကျွန်ုပ်ကိုကူညီပါ။
ကလေးကို ဆက်ပါမည်’ ဟု လျှောက်လာသည်။
ထိုကိစ္စကို မင်းကြီးစွာက ပညာရှိအမတ်ကြီး စည်းတပြစ်ကို တိုင်ပင်ရာ အမတ်ကြီးက ‘ကိစ္စတစ်ခုတွင် အမြန်ပြုရသောကိစ္စ၊ အနှေးပြုရသောကိစ္စ ဟူ၍ နှစ်မျိုးရှိသည်။
ဤကိစ္စကို ကြည့်သောအခါ သူတို့နှစ်ဘက် အားအင်မတူကြလျှင် အမြန်ပြုရပါမည်။
ယခုတွင် သူတို့သည် အားချင်းတူနေကြသည်။
ထို့ကြောင့် နှေးနှေးပင် ပြုတော်မူပါ။
စကားအားဖြင့် ဥပမာပုံတစ်ခုကိုလျှောက်တင်သည်။
“လူတစ်ယောက်သည် တောစပ်၌ လယ်ထွန်စဉ် တောကြက်နှစ်ကောင်တို့ ခွပ်နေကြသည်ကို မြင်လျှင် အမြန်သွားရောက်၍ ဖမ်းယူပါက ကြက်များ မောပမ်းခြင်း မရှိကြသေးသောကြောင့် လွတ်ထွက်၍ ပြေးသွားနိုင်သည်။
ငါလည်း လယ်ထွန်သည့် အလုပ်ပျက်လိမ့်မည်။
ထို့ကြောင့် ‘ကြက်လည်းမောစေ၊ ယာလည်း ညက်စေ’ လေအောင် နေစေဦးအံ့ဟု ယာကို ထွန်မြဲထွန်နေ၏။
ယာညက်သောအခါမှ မောပမ်းနေကြပြီးဖြစ်သော ကြက်နှစ်ကောင်ကို သွားရောက်၍ ဖမ်းယူလျက် လွယ်ကူစွာ ဖမ်းရလေ၏။
” ဟုသော ဥပမာကို လျှောက်တငမခဲ့၏။
"ဤသို့ပင် ယခုလည်း ကလေးရော မိုးညှင်းပါ တိုက်ကြပါစေဦး၊ နှစ်ဦးလုံး မောပမ်းနွမ်းနယ်လာမှ ချီ၍ သိမ်းယူတော်မူပါလျှင် နှစ်ပြည်လုံးကို အလွယ်နှင့်ပင် ရပါလိမ့်မည်" ဟု တင်လျှောက်၏။
အမတ်ကြီး အကြံပေးသည့်အတိုင်း သင့်မြတ်လှသည်ဟု မင်းကြီးစွာသည်လည်း မည်သူ့အားမျှ မကူညီဘဲ နောင်မှချီ၍ သိမ်းပိုက်လျှင် ကလေးနှင့် မိုးညှင်းကို ရလေ၏။
ထိုအခါ စည်းတပြစ်အမတ်ကြီးအား ကလေးနှင့် မိုးညှင်းနှစ်ခုလုံးအား စားစေခွင့် ပေးလေ၏။
(ဤရာဇဝင်လာကိုထောက်၍ နှောင်းလူတို့သည် ထွန်ရေးလည်း ညက်စေ၊ ကြက်လည်း ပန်းစေဟူသော စကားပုံကို စံပြု၍ သုံးစွဲလာကြလေသတည်း။
) ယေဘုယျကိုးကား မြန်မာ့ဂုဏ်ရည် ရာဇဝင်ဖတ်စာ ဆရာမကြီး ကြည်ဦး၏ စကားပုံအလင်းပြကျမ်း Category:မြန်မာစကားပုံများ။
ကျားသေကို အသက်သွင်းသူသည် ထိုကျားကိုက်၍ သေရသကဲ့သို့ စွမ်းအားသတ္တိ မရှိတော့သည့် ရန်သူ ပြိုင်ဘက်စသည်ကို အခွင့်အလမ်း ပေးမိသဖြင့် အန္တရာယ်ကြီးစွာ ပြုခြင်းခံရသည်။
အန္တရာယ်ပေးနိုင်သည့် သူယုတ်မာများကို သွားရောက်ကယ်တင်သောအခါ ထို သူယုတ်မာများကပင် ကျေးဇူးကန်းလျှက် မိမိအားပြန်လည်ရန်ပြုခြင်းကြောင့် ပျက်စီးဆုံးရှုံးတတ်ကြောင်း၊ ထို့ပြင် သွယ်ဝိုက်သော အခြားဆင့်ပွားအဓိပ္ပာယ်အားဖြင့် ပညာမပြည့်စုံဘဲ အစွမ်းမပြသင့်ကြောင်း ကို ဆုံးမဩဝါဒပေးသည့် စကားပုံဖြစ်သည်။
ဤစကားပုံ၏ ဗျုပ္ပတ် (အကြောင်းရင်း) မှာ - ဧကနိပါတ်၊ သိဉ္ဇီဝ ဇာတ်တော်လာ တက္ကသိုလ်ပြည် ဒိသာပါမောက္ခဆရာကြီးထံ လာရောက်ပညာသင်ယူကြသော ကျောင်းသားများအနက်မှ သိဉ္ဇီဝ အမည်ရှိကျောင်းသားအကြောင်းဖြစ်လေသည်။
ထိုကျောင်းသားသည် သေပြီးသူကို အသက်ပြန်ရှင်စေသည့် အသက်သွင်းမန္တန်ကို သင်ယူတတ်မြောက်လေသည်။
တစ်နေ့တွင် ကျောင်းသားများတောထဲသို့ ထင်းရှာထွက်ကြရာ ကျားသေတစ်ကောင်ကို တွေ့လျှင် အသက်သွင်းမန္တန်ကို စမ်းသပ်လိုကြောင်း အဖော်များကို ပြောရာ အဖော်များက ကျားအသက်ဝင်လာလျှင် အန္တရာယ်တွေ့မည်စိုး၍ သစ်ပင်မြင့်များပေါ် တက်ကာနေကြ၏။
သိဉ္ဇီဝသည် အန္တရာယ်ကို မတွေးဘဲ မန္တန်စွမ်းပြလိုသော ဇောဖြင့် ကျောက်ခဲတစ်လုံးကို ကောက်ယူကာ မန္တန်ရွတ်ပြီး ကျားသေအနားသို့ကပ်ကာ ထိမိအောင် ပေါက်လိုက်လျှင် ထိုကျားသေသည် အသက်ပြန်ဝင်လာကာ အနီးရှိ သိဉ္ဇီဝအား ကိုက်ချီ၍ တောနက်ထဲဝင်သွားလေတော့သည်။
ဤအကြောင်း ဆရာကြီးသိလျှင် ‘တပည့်တို့၊ သိဉ္ဇီဝဟာ သေသူကို ရှင်စေတဲ့မန္တန်ကိုသာ သင်ရသေးသူဖြစ်သည်။
အသက်ဝင်လာသူကို အသက်ပြန်နှုတ်တဲ့ မန္တန် သူ မသင်ရသေး။
ဒါကြောင့် ကျားကိုက်သတ်တာကို ခံရခြင်းဖြစ်တယ်၊ အန္တရာယ်ပေးတတ်တဲ့ မသူတော်ကိုမှ သွားရောက် ကယ်တင်ခြင်းသည် ထိုမသူတော်ကြောင့်ပင် ပျက်စီးဆုံးရှုံးတတ်ခြင်းကို ရစေတာပဲ’ ဟု ဆုံးမစကားပြောကြားလိုက်လေသည်။
thumb|ဝဲမှယာသို့-ဗိုလ်ချူပ်ကြီးစောဘိုမြ၊ဗိုလ်မှူးကြီးနဒါးမြ၊ဗိုလ်ကြီးစောနေစိုးမြ ဗိုလ်ကြီးစောနေစိုးမြသည် ကရင်တော်လှန်ရေး ခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ချူပ်ကြီးစောဘိုမြ ၏ အငယ်ဆုံးသားဖြစ်ပြီး ကရင်အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော် (ငြိမ်းချမ်းရေးကောင်စီ) ဥက္ကဋ္ဌဟောင်း ဗိုလ်ချုပ်ကြီး စောထိန်မောင်၏ တူဖြစ်သည်။
ကရင်ငြိမ်းချမ်ရေးကောင်စီ (KNU/KNLA-PC) ၏ စစ်ရေးချုပ် အဖြစ်တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ဗိုလ်ချုပ်စောနေစိုးမြသည် ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး (KNU) ထံတွင် တပ်ခွဲမှူး ဗိုလ်ကြီးရာထူးဖြင့် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး ၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင် KNU မှ ခွဲထွက်ကာ ထိုစဉ်က နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ (န.အ.ဖ) အစိုးရနှင့် ပူးပေါင်းခဲ့သော (KNU/KNLA-PC) ထံ ဆက်သွယ်ဝင်ရောက်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။
https://burma.irrawaddy.com/news/2021/08/04/244842.html ကိုဗစ်ရောဂါဖြင့် ၂၀၂၁ ခု ဩဂုတ်လ ၃ ရက် ညပိုင်းတွင် ကွယ်လွန်သွားခဲ့သည်။
ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အကြီးမားဆုံး သမုဒ္ဒရာဖြစ်သည်။
၎င်း၏အမည်မှာ လက်တင်ဘာသာ Mare Pacificum မှဆင်းသက်လာပြီး "ဆိတ်ငြိမ်သောပင်လယ်"ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။
ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာသည် မြောက်ဘက် အာတိတ်စက်ဝိုင်းမှ တောင်ဘက် အန္တာတိကတိုက်အထိ ကျယ်ဝန်းသည်။
အနောက်ဘက်တွင် အာရှတိုက်နှင့် ဩစတြေးလျတိုက်၊ အရှေ့ဘက်တွင် အမေရိကတိုက်တို့ တည်ရှိသည်။
ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာသည် စတုရန်း ကီလိုမီတာ ၁၆၉.၂ သန်း (စတုရန်းမိုင် ၆၅.၃ သန်း) ကျယ်ဝန်းပြီး ကမ္ဘာ့သမုဒ္ဒရာကြီးများအနက် အကြီးမားဆုံး ဖြစ်သည်။
ကမ္ဘာ့ရေမျက်နှာပြင်၏ ၄၆ % ရှိကာ ကမ္ဘာ့မျက်နှာပြင် တခုလုံး၏ ၃၂ % ရှိသည်။
ကမ္ဘာပေါ်ရှိ ကုန်းမြေအားလုံး စုစုပေါင်းထက် ပိုမိုကျယ်ဝန်းသည်။
"Pacific Ocean ". Encyclopædia Britannica 2006. Chicago: Encyclopædia Britannica, Inc. အီကွေတာသည် ၎င်းအား မြောက်ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာ နှင့် တောင်ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာ အဖြစ် နှစ်ပိုင်းခွဲထားသည်။
International Hydrographic Organization (IHO) Special Publication 23, Limits of Oceans and Seas , 3rd edition (1953) မြောက်ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာ၏ အနောက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည့် မာရီယာနာချောက် (Mariana Trench) သည် ၁၀၉၁၁ မီတာ (၃၅၇၉၈ ပေ) နက်ရှိုင်းပြီး ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာတွင် လည်းကောင်း ကမ္ဘာပေါ်တွင် လည်းကောင်း အနက်ရှိုင်းဆုံး ချောက်တခုဖြစ်သည်။
ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာ ပတ်လည်ရှိ နိုင်ငံနှင့် ဒေသများ ကျမ်းကိုး Category:ပထဝီဝင် Category:သမုဒ္ဒရာများ။
၂ ရာစုနှစ်က စက္ကူပြုလုပ်ပုံ ၅ ဆင့် ရှေးတရုတ်တို့၏ တီထွင်မှုကြီး ၄ ရပ် (四大發明) မှာ စက္ကူ၊ သံလိုက်အိမ်မြှောင်၊ ယမ်းနှင့် ပုံနှိပ်ခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။
ဤတီထွင်မှုကြီး ၄ ရပ်သည် တရုတ်ယဉ်ကျေးမှု ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုတွင် သာမက ကမ္ဘာတလွှား၌ ကြီးမားသည့် လွှမ်းမိုးမှုများရှိသည်။
Although he was unaware of their origins, Francis Bacon wrote of the importance of these technologies to the medieval world: "Printing, gunpowder and the compass: These three have changed the whole face and state of things throughout the world; the first in literature, the second in warfare, the third in navigation; whence have followed innumerable changes, in so much that no empire, no sect, no star seems to have exerted greater power and influence in human affairs than these mechanical discoveries." Novum Organum, Book I, CXXIX သို့သော်လည်း ခေတ်သစ် တရုတ်ပညာရှင်များက အဆိုပါ တီထွင်မှုကြီး ၄ ရပ်သည် အရှေ့တိုင်းနှင့် အနောက်တိုင်း နည်းပညာထိတွေ့မှု ရှိခဲ့သည်ကို မြင်သာထင်ရှားစေသည့် အချက်တချက်သာဖြစ်ပြီး တရုတ်တို့၏ အခြားသော တီထွင်မှုများသည် ပိုမိုတိုးတက် ရှုပ်ထွေးပြီး သက်ရောက်မှုလည်း ပိုမိုကြီးမားသည်ဟု ထောက်ပြထားကြသည်။
ကျမ်းကိုး Category:သမိုင်း Category:တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ Category:သိပ္ပံ။
တိန့်လိကျွင်း (၂၉ ဇန္နဝါရီ ၁၉၅၃ – ၈ မေ ၁၉၉၅) (; ; ) သည် လွှမ်းမိုးမှု ကြီးမားပြီး လူကြိုက်များသည့် ထိုင်ဝမ် ခေတ်ပေါ်အဆိုတော် တစ်ဦးဖြစ်သည်။
သူမအား ထရီဇာ တန် (Teresa Teng) ဟူ၍လည်း ခေါ်သေးသည်။
(တိန့်လိကျွင်း၏ တေးသံသည် တရုတ်အသိုင်းအဝိုင်းကြားတွင် သာမက ဂျပန်နှင့် အရှေ့တောင်အာရှ နိုင်ငံများတွင်ပါ လွှမ်းမိုးနေဆဲဖြစ်သည်။
ထို့ကြောင့် တရုတ်လူမျိုးရှိသည့် နေရာတိုင်းတွင် တိန့်လိကျွင်း၏ အသံကို ကြားနိုင်သည် ဟု ပြောစမတ်တွင်ခဲ့သည်။
ကိုရီးယား၊ ဂျပန်၊ ထိုင်း၊ မလေးရှားနှင့် အင်ဒိုနီးရှား ပရိသတ်များအကြားတွင်လည်း သူမ၏ သီချင်းကို ကြိုက်နှစ်သက်ကြသည်။
တိန့်လိကျွင်းသည် သူမ၏ ရိုးရာသံစဉ်များ၊ အချစ်သီချင်းများကြောင့် လူကြိုက်များ ကျော်ကြားခဲ့သည်။
အထူးသဖြင့် "မောင်ဘယ်တော့ ထပ်လာမလဲ။
" () နှင့် "တို့ရဲ့ခံစားချက်ကို လမင်းလေးသိတယ်။
" () စသည့် သီချင်းများသည် ဂန္ဓဝင်တေးအဖြစ် မှတ်တမ်းတင်နိုင်လောက်သည်။
သူမသည် ရုံးသုံးတရုတ်ဘာသာဖြင့် သာမက မင်နန် (ဖူကျန့်စကား)၊ ကွမ်တုန်း၊ ဂျပန်၊ အင်ဒိုနီးရှားနှင့် အင်္ဂလိပ်ဘာသာများဖြင့်လည်း သီဆိုခဲ့သည်။
သူမ၏ တေးစီးရီးများသည် အရှေ့အာရှတလွှား မည်သူမှလိုက်မမှီအောင် အရောင်းရဆုံး တေးစီးရီးများ ဖြစ်သည်။
ငယ်စဉ်ကတည်းက ရင်ကျပ်ပန်းနာရောဂါ ခံစားနေရသည့် တိန့်လိကျွင်းသည် ထိုင်းနိုင်ငံ ချင်းမိုင်မြို့တွင် အနားယူနေစဉ်အတွင်း ၁၉၉၅ မေလ ၈ ရက်နေ့ အသက် ၄၂ နှစ် အရွယ်တွင် ဘဝတပါးသို့ ကူးပြောင်းသွားခဲ့သည်။
ဂျက်ကီချန်း (ခ) ချန်လုံသည် ဟောင်ကောင် စတန့်မင်းသား၊ ဒါရိုက်တာ၊ ထုတ်လုပ်သူ၊ ဇာတ်ညွှန်းရေးဆရာ၊ တေးသံရှင်နှင့် ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် တစ်ဦးဖြစ်သည်။
တရုတ်ပြည်တွင်းစစ်ဖြစ်ပွားနေချိန် ၁၉၅၄ ဧပြီလ ၇ ရက်နေ့၌ ဗြိတိသျှ ကိုလိုနီပိုင်နယ်ဖြစ်သော ဟောင်ကောင်၊ ဝိတိုရိယတောင်တွင် ချန်းကို ချားလ်စ်နှင့် လီလီချန်းတို့က မွေးဖွားခဲ့သည်။
မွေးပြီးနောက် ချန်ကန်ဆိမ်း (အဓိပ္ပာယ်မှာ ဟောင်ကောင်ဖွား) ဟု မှည့်ခေါ်သည်။
ငယ်နာမည်မှာ ဖောက်ဖောက် (အမြောက်) ဖြစ်သည်။
မိခင်၏ဗိုက်ထဲတွင် ဂျက်ကီချန်း၏ ကိုယ်အလေးချိန်မှာ ၁၂-ပေါင်ရှိနေသဖြင့် ခွဲစိတ်မွေးဖွားရန် ငွေမရှိ၍၊ ခွဲစိတ်ခကို မိတ်ဆွေ သူငယ်ချင်းများထံမှ ချေးငှားပြီး မွေးဖွားရ၏။
ဖခင်သည် ဟောင်ကောင်ရှိ ပြင်သစ်သံရုံးတွင် ထမင်းချက်ဖြစ်ပြီး မိခင်သည် အိမ်ဖော်အလုပ် လုပ်ရသည်။
အစောပိုင်း စွန့်စားခန်းများ- 1976–1979 ၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင်၊ Jackie Chan (ဂျက်ကီချန်း)သည် Willie Chan (ဝီလီချန်း) ထံမှ ကြေးနန်းတစ်စောင်ကို လက်ခံရရှိခဲ့သည်။
ထိုလူမှာ ဟောင်ကောင်မှ ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်သူတစ်ဦးဖြစ်ပြီး Chan (ချန်း)၏ ရုတ်ရှင်စတန့်များကို အထင်ကြီးသဘောကျနေသူဖြစ်သည်။
Willie Chan (ဝီလီချန်း)သည် သူ့အား ဒါရိုက်တာ Lo Wei (လိုဝေး) ရိုက်ကူးသည့် ရုပ်ရှင်တစ်ခုတွင် သရုပ်ဆောင်ရန် ကမ်းလှမ်းသည်။
Lo(လို)သည် Chan (ချန်း)၏ သရုပ်ဆောင်မှုကိုJohn Woo (ဂျွန်ဝူး) ရုပ်ရှင် Hand of Death (သေခြင်း၏ လက်တကမ်း) (၁၉၇၆) တွင် တွေ့မြင်ပြီးဖြစ်ပြီး New Fist of Fury (ဒေါသလက်သီး အသစ်) ဖြင့် Chan (ချန်း) အား Bruce Lee (ဘရု(စ်)လီ) ပုံစံသွင်းကာ စင်တင်ပေးရန် စီစဉ်ထားသည်။
သူ၏ ဇာတ်ဆောင်အမည်ကို Sing Lung (စင်းလုံ - ကွမ်တုန်းအသံထွက်)ဟု ပြောင်းလဲခဲ့သည် (တရုတ်ဘာသာဖြင့်-成龍 (ချန်လုံ - ရုံးသုံး တရုတ်စာ အသံထွက်) ဖြစ်ပြီး တိုက်ရိုက်အားဖြင့် "နဂါးဖြစ်လာသည်" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်)။
၎င်းမှာ သူနှင့် Bruce Lee (ဘရု(စ်) လီ) (တရုတ်ဘာသာဖြင့်- 李小龍, (လီရှောင်လုံ) "နဂါးလေး" ဟုအဓိပ္ပာယ်ရသည်) တို့၏ တူညီသောအချက်များကို အလေးထားအသားပေးရန် ဖြစ်သည်။
ထိုရုပ်ရှင်မှာ မအောင်မြင်ခဲ့ပါ။
အဘယ့်ကြောင့်ဆိုသော်၊ Chan (ချန်း)သည် Lee's (လီ)၏ ကိုယ်ခံပညာ ကစားနည်း ကစားဟန်နှင့် နေသားတကျရှိနေခြင်း မရှိသေး၍ဖြစ်သည်။
ထိုရုပ်ရှင်မအောင်မြင်သော်လည်း၊ Lo Wei (လိုဝေး)သည် အလားတူ ဇာတ်လမ်းများဖြင့် ရုပ်ရှင်များကို ဆက်လက်ထုတ်လုပ်ခဲ့ရာ ရုံဝင်ခရငွေ တိုးတက်မှု မရှိသလောက် ဖြစ်ခဲ့သည်။
အဓိကအောင်မြင်မှု Chan (ချန်း) ၏ပထမဆုံးသော အဓိကအောင်မြင်မှုသည် Seasonal Film Corporation (ရာသီအလိုက် ရုပ်ရှင်ကော်ပိုရေးရှင်း) သို့ ရုပ်ရှင်နှစ်ကား သဘောတူညီချက်တစ်ခုအရ ငှားရမ်းခြင်းခံနေရစဉ်တွင် ရိုက်ကူးခဲ့သော 1978 ရုပ်ရှင် Snake in the Eagle's Shadow (သိမ်းငှက်အရိပ်အောက်မှမြွေ) ဖြစ်သည်။
ဒါရိုက်တာ Yuen Woo-ping (ယွန်ဝူးပင်) လက်အောက်တွင် Chan (ချန်း)သည် သူ၏စတန့်အလုပ်ကို ပြုလုပ်ရန် လွတ်လပ်ခွင့် အပြည့်အဝရှိသည်။
ထိုရုပ်ရှင်သည် ဟာသကွန်ဖူးအမျိုးအစားကို ထူထောင်ခဲ့ပြီး ဟောင်ကောင် ပရိသတ်အတွက် အသစ်အဆန်း တစ်မျိုးဖြစ်ကြောင်း သက်သေပြခဲ့သည်။
Chan (ချန်း)သည် ထို့နောက် Drunken Master (အရက်မှူးနေသော သခင်) တွင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး ၎င်းသည် နောက်ဆုံးတွင်သူ့အား ခေတ်ရေစီးကြောင်းတွင် အောင်မြင်မှု ပန်းတိုင်ဆီသို့ တွန်းပို့ခဲ့သည်။
Lo Wei's(လိုဝေး) ၏ စတူဒီယိုသို့ Chan's(ချန်း) ၏ ပြန်ရောက်ခြင်းအပေါ်တွင် အခြေပြု၍ Lo(လို)သည် Drunken Master (အရက်မှူးနေသော သခင်) ၏ ဟာသချဉ်းကပ်မှုကို ပုံတူကူးချရန် ကြိုးစားခဲ့ပြီး Half a Loaf of Kung Fu (ကွန်ဖူးပညာတစ်ဝက်) နှင့် Spiritual Kung Fu (စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာကွန်ဖူး) တို့ကို ထုတ်လုပ်ခဲ့ သည်။
သူသည် Chan (ချန်း)အား Kenneth Tsang (ကက်နက် ဆန်) နှင့်အတူThe Fearless Hyena (အကြောက်တရားကင်းမဲ့သော ခွေးအ) ကိုပူးတွဲဒါရိုက်တာပြုလုပ်ရန် အခွင့်အရေးကိုလည်းပေးခဲ့သည်။
Willie Chan (ဝီလီချန်း) ကုမ္ပဏီမှ ထွက်သွားသောအခါ သူသည် Jackie (ဂျက်ကီ)အား Lo Wei (လိုဝေး) နှင့် နေမည်၊ မနေမည်ကို သူကိုယ်တိုင်ဆုံးဖြတ်ရန် အကြံပေးခဲ့သည်။
Fearless Hyena Part II (အကြောက် တရား ကင်းမဲ့ သောခွေးအအပိုင်း II ) ရိုက်ကူးနေစဉ် Chan (ချန်း)သည် သူ၏ကန်ထရိုက်စာချုပ်ကို ဖောက်ဖျက်ခဲ့ပြီး Golden Harvest (ရွှေရောင် အကျိုးဆက်) ကိုပူးပေါင်းခဲ့သည်။
ထိုဖြစ်စဉ်မှာ Lo(လို) အား Chan(ချန်း)ကို လျှို့ဝှက်ဒုစရိုက်အဖွဲ့အစည်းများဖြင့် ခြိမ်းခြောက်အကြပ်ကိုင်ရန်နှင့် Willie (ဝီလီ)အားသူ၏ ထူးချွန်သော သရုပ်ဆောင် ထွက်သွားမှုအတွက် အပြစ်တင်ရန် လှုံ့ဆော်ပေးခဲ့သည်။
ထိုအငြင်းပွားမှုသည် အဖော်သရုပ်ဆောင်နှင့် ဒါရိုက်တာ Jimmy Wang Yu (ဂျင်မီဝေါင်းယု) တို့၏အကူအညီဖြင့် ဖြေရှင်းခဲ့ပြီး Chan(ချန်း) အား Golden Harvest (ရွှေရောင်အကျိုးဆက်) တွင်ဆက်လက်နေထိုင်ရန် ခွင့်ပြုခဲ့သည်။