kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
သင့်လျော်မည့် မြေနေရာအား စိန့်ပေါလ် အထက်တန်းကျောင်း အရှေ့ဘက် တစ်ဆယ့်ငါးဧကကျော်ရှိသည့် မြေကွက်တစ်ကွက်ကို တွေ့ရှိသဖြင့် ဘုန်းတော်ကြီးက ဘုရားကျောင်းတည်ထားနိုင်ရန် ဗမာပြည်အစိုးရထံ ရောင်းချခွင့်ပြုရန် လျှောက်ထားခဲ့သည်။
ပေါလ် သည် ၎င်း၏အသနားခံစာတွင် လွန်ခဲ့သည့်နှစ်အနည်းငယ်က အခြားခရစ်ယာန်အသိုင်းအဝိုင်းများအား အစိုးရ၏ ခွင့်ပြုပေးခဲ့မှုများအပေါ် အခြေခံထားကြောင်း ၎င်း၏ပြန်ကြားချက်တွင် ထောက်ပြခဲ့သည်။
၁၈၉၃ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၂၃ ရက်နေ့တွင် အိန္ဒိယအစိုးရသည် ဘားလမ်းရှိ ဘုရားရှိခိုးကျောင်းနေရာအား ရောင်းချခြင်းနှင့် အသစ်တည်ဆောက်ခြင်းအတွက် ရရှိသော ထောက်ပံ့ငွေများကို ပိတ်ဆို့အရေးယူထားကြောင်း အကြောင်းကြားခဲ့သည်။
သို့ရာတွင် ဘုရားကျောင်း တည်ဆောက်ရေး မစခင်မှာပင် ဘုန်းတော်ကြီး ပေါလ် ဘီဂန်းဒက် ကွယ်လွန်သွားခဲ့၏။
ဘေးအန္တရာယ်ကျရောက်မှုများ ၁၉၃၀ ခုနှစ် မေလ ၅ ရက်နေ့တွင့် လှုပ်ခတ်ခဲ့သည့် ငလျင်ကြောင့် ရန်ကုန်မြို့တော်တွင် ပျက်စီးမှုများရှိခဲ့သော်လည်း ဘုရားကျောင်း အဆောက်အဦသည် ငလျင်ဒဏ်ကို ကြံကြံခံနိုင်ခဲ့ပြီး နံရံအချို့တွင် အက်ကွဲကြောင်း အနည်းငယ်သာဖြစ်ခဲ့သည်။
မျှော်စင်နှစ်ခု ဘေးရှိ ခုံးနှစ်ခုမှာ ဆိုးရွားစွာ အက်ကွဲသွားခဲ့သော်လည်း လအနည်းငယ်အတွင်း ပြုပြင်မှု ပြီးစီးခဲ့သည်။
ဘုရားကျောင်းသည် ၁၉၄၁-၄၂ ခုနှစ် ဂျပန်တို့၏ ဗုံးဒဏ်ကို ကြံကြံခံကျော်လွှားနိုင်ခဲ့သော်လည်း ၁၉၄၄ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၁၄ ရက်နေ့ မဟာမိတ်တပ်ဖွဲ့တို့၏ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် အရောင်ချယ်သထားသည့် မှန်ပြတင်းများအားလုံး ကြေမွပျက်စီးသွားခဲ့သည်။
၎င်းတို့အား သာမန်ပြည်တွင်းထုတ် မှန်များဖြင့် အစားထိုး၍ ပြန်လည်ပြုပြင်ခဲ့သည်။
၂၀၀၈ ခုနှစ် မေလ ၂ ရက်နေ့တွင် တိုက်ခတ်ခဲ့သည် နာဂစ်မုန်တိုင်းဒဏ်ကြောင့် ဘုရားရှိခိုးကျောင်း မှန်ပြတင်းများအားလုံး ပြင်းပြင်းထန်ထန် ထိခိုက်ပျက်စီးခဲ့ရပြန်သည်။
ယခုအကြိမ်တွင် ပျက်စီးသွားသည့် မှန်များကို ပြုပြင်ရန် ကုန်ကျစရိတ်များပြားသောကြောင့် တာပေါ်လင်အခင်းများကိုသာ အသုံးပြုခဲ့လေသည်။
သတင်းအချက်အလက် ဘုရားကျောင်းလိပ်စာ: အမှတ် (၃၇၂)၊ ဗိုလ်အောင်ကျော်လမ်း၊ ဗိုလ်တထောင်မြို့နယ်၊ ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး။
ဖုန်း: (၉၅)-၁-၂၄၅၆၄၇ ဝတ်ပြုချိန် နေ့စဉ်။
နံနက် ၆း၀၀ (အင်္ဂလိပ်)၊ ညနေ ၅း၀၀ (အင်္ဂလိပ်)။
တနင်္ဂနွေ။
နံနက် ၆း၀၀ (အင်္ဂလိပ်)၊ နံနက် ၈း၀၀ (အင်္ဂလိပ်)၊ ညနေ ၅း၀၀ (မြန်မာ)။
မှတ်တမ်းဓာတ်ပုံများ နောက်ထပ်ဖတ်ရှုရန် ရန်ကုန်မြို့ပြအမွေအနှစ် စာရင်း ကိုးကား ကဏ္ဍ:ရန်ကုန်မြို့ရှိ အဆောက်အအုံများ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကက်သလစ်ဘုရားကျောင်းများ ကဏ္ဍ:ရန်ကုန်မြို့ရှိ ရှေးဟောင်းအမွေအနှစ် အဆောက်အအုံများ။
ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ် () သည် ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး၏ အကြီးအကဲဖြစ်သည်။
ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ် ရာထူးစတင် ဖွဲ့စည်းပြီးနောက် ပထမဦးဆုံး တာဝန်ထမ်းတောင်သူမှာ ဦးလွန်းမောင် ဖြစ်သည်။
ယခင်နအဖအစိုးရလက်ထက်တွင် ဤရာထူးကို စာရင်းစစ်ချုပ် ဟု ခေါ်ဝေါ်သတ်မှတ်ခဲ့သည်။
ဤလွတ်လပ်သော ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာ ရာထူးသည် ပြည်ထောင်စု၊ ၎င်း၏ ဝန်ကြီးဌာနများ၊ ဦးစီးဌာနများ၊ နိုင်ငံပိုင်စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများနှင့် အခြားပြည်သူပိုင်အဖွဲ့အစည်းများ၏ ငွေကြေးဆိုင်ရာ စာရင်းများကို စာရင်းစစ်ခြင်းအတွက် တာဝန်ရှိသည်။
ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်သူ့ဘဏ္ဍာရေး စီမံခန့်ခွဲမှုတွင် ပွင့်လင်းမြင်သာမှု၊ တာဝန်ယူမှု၊ တာဝန်ခံမှုနှင့် ကောင်းမွန်သော အုပ်ချုပ်ရေးတို့ကို မြှင့်တင်ရာတွင် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်သည်။
သမိုင်းကြောင်း မြန်မာနိုင်ငံတွင် အစိုးရစာရင်းစစ်လုပ်ငန်း၏ မူလအစကို ဗြိတိသျှကိုလိုနီခေတ်ကတည်းက ခြေရာခံနိုင်သည်။
လွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက် ၁၉၄၈ ခုနှစ် စာရင်းစစ်ချုပ် အက်ဥပဒေ (Auditor General Act of 1948) သည် စာရင်းစစ်ချုပ်၏ အခန်းကဏ္ဍအတွက် မူဘောင်ကို ချမှတ်ခဲ့သည်။
ဆယ်စုနှစ်များတစ်လျှောက်တွင် နိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေးနှင့် အုပ်ချုပ်ရေးဆိုင်ရာ အပြောင်းအလဲများနှင့်အညီ စာရင်းစစ်အဖွဲ့အစည်းသည် အသွင်ကူးပြောင်းမှုများစွာကို ကြုံတွေ့ခဲ့ရသည်။
၂၀၁၀ ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ် ဥပဒေသစ်ဖြင့် ပြည်ထောင်စုအဆင့်အတွက် ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်နှင့် ဒုတိယစာရင်းစစ်ချုပ်တို့အား ခန့်အပ်၍ ပြည်နယ်နှင့်တိုင်းဒေသကြီးအသီးသီးတွင်လည်း ပြည်နယ်/တိုင်းဒေသကြီး စာရင်းစစ်ချုပ် (၁၄) ဦး ခန့်အပ်ထားပါသည် ၊၊ ဖွဲ့စည်းမှုဆိုင်ရာ ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်၏ အာဏာများ၊ တာဝန်များ၊ လုပ်ပိုင်ခွင့်များနှင့် လုပ်ပိုင်ခွင့်များသည် အဓိကအားဖြင့် ၂၀၀၈ ခုနှစ် မြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ တွင် ပြဋ္ဌာန်းထားပြီး ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ဥပဒေ တွင် အသေးစိတ် ဖော်ပြထားသည်။
+ပြဋ္ဌာန်းထားသောဥပဒေများပြဋ္ဌာန်းသည့်နှစ်ဥပဒေအမှတ်၁။
ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ဥပဒေ၂၈ အောက်တိုဘာ ၂၀၁၀နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ ဥပဒေအမှတ် ၂၃/၂၀၁၀၂။
ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ဥပဒေကို ပြင်ဆင်သည့် ဥပဒေ၂၁ ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၃၂ဝ၁၃ ခုနှစ်၊ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ဥပဒေအမှတ် ၃၃။
ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ဥပဒေကို ပြင်ဆင်သည့် ဥပဒေ၁၀ အောက်တိုဘာ ၂၀၁၄၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ဥပဒေအမှတ် ၄၃၄။
ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ဥပဒေကို ပြင်ဆင်သည့် ဥပဒေ၂၂ ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၈၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ဥပဒေအမှတ် ၂ ခန့်အပ်ခြင်း ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ကို နိုင်ငံတော်သမ္မတက ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်၏ သဘောတူညီချက်ဖြင့် ခန့်အပ်သည်။
ခန့်အပ်ခံရသူသည် သတ်မှတ်ထားသော အရည်အချင်းများ (ဥပမာ- အသက်၊ စာရင်းစစ်လုပ်ငန်း သို့မဟုတ် အများပြည်သူအသိအမှတ်ပြု စာရင်းကိုင်အဖြစ် ကျွမ်းကျင်မှု) နှင့် ကိုက်ညီရမည်။
တာဝန်များ ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်၏ တာဝန်များမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။
ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် အစည်းအဝေးတွင်ဖြစ်စေ၊ ပြည်သူ့လွှတ်တော် သို့မဟုတ် အမျိုးသားလွှတ်တော် အစည်းအဝေးတွင်ဖြစ်စေ နိုင်ငံတော်၏ အရအသုံးစာရင်းများ စစ်ဆေးခြင်းနှင့် စပ်လျဉ်း၍ တစ်နှစ်လျှင် အနည်းဆုံးတစ်ကြိမ် တင်ပြခြင်း၊ ထူးခြားသော အခြေအနေကို အခါအားလျော်စွာ တင်ပြခြင်း။
ပြည်ထောင်စု၏ ဘဏ္ဍာငွေအရအသုံးဆိုင်ရာ ဥပဒေပါ ပြဋ္ဌာန်းချက်များအရ- နိုင်ငံတော်၏ အရအသုံးစာရင်းများကို စစ်ဆေးခြင်း၊ အရအသုံးခန့်မှန်းခြေ ငွေစာရင်းပါ ရငွေများကို ပြည့်ဝစွာရရှိစေရန် ဆောင်ရွက်ထားခြင်း ရှိ/မရှိ စစ်ဆေးခြင်း၊ အရအသုံးခန့်မှန်းခြေ ငွေစာရင်းပါ သုံးစွဲခွင့်ပြုထားသည့် ငွေကြေးများကို ထိရာက်စွာ အသုံးပြု/မပြု စစ်ဆေးခြင်း၊၊ ပြည်ထောင်စုအဆင့် အဖွဲ့အစည်းများ၊ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးဌာနများ၊ အစိုးရဌာနများ၊ အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများနှင့် နေပြည်တော်ကောင်စီတို့အတွက် စာရင်းအင်းထားသိုပုံနည်းစနစ် သတ်မှတ်ပေးခြင်းနှင့် သတ်မှတ်ထားသောစနစ်နှင့် အညီကျင့်သုံး ခြင်းရှိ/မရှိစစ်ဆေးခြင်း၊ ပြည်ထောင်စုအဆင့် အဖွဲ့အစည်းများ၊ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးဌာနများ၊ အစိုးရဌာနများ၊ အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများနှင့် နေပြည်တော်ကောင်စီတို့၏လုပ်ငန်းအကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်မှုကို စစ်ဆေးခြင်း၊ နိုင်ငံတော်သမ္မတ၊ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်နာယက၊ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ သို့မဟုတ် အမျိုးသားလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌကဖြစ်စေ၊ ပြည်ထောင်စုအဆင့် အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုခု၊ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးဌာန တစ်ခုခု သို့မဟုတ် နေပြည်တော်ကောင်စီကဖြစ်စေ ယင်း၏ လုပ်ငန်းတစ်ရပ်ရပ်အား စစ်ဆေးပေးရန် ညှိနှိုင်းလာပါက လိုအပ်သလို စစ်ဆေးပြီးနောက် တွေ့ရှိချက်များကို သက်ဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းများသို့ ပေးပို့ခြင်း၊ မြန်မာနိုင်ငံစာရင်းကောင်စီနှင့် မြန်မာနိုင်ငံလက်မှတ်ရပြည်သူ့စာရင်းကိုင်များအသင်းတို့အား ကြီးကြပ်ခြင်းနှင့် လိုအပ်သော လမ်းညွှန်မှုများပေးခြင်း၊ လက်မှတ်ရပြည်သူ့စာရင်းကိုင်နှင့် ကိုယ်ပိုင်စာရင်းကိုင်လုပ်ငန်း လုပ်ကိုင်သူတို့၏ တာဝန်၊ ကျင့်ဝတ်သိက္ခာ၊ ရပိုင်ခွင့်များနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ဥပဒေနှင့်အညီ သတ်မှတ်ခြင်းနှင့် ကြီးကြပ်ခြင်း၊ လက်မှတ်ရပြည်သူ့စာရင်းကိုင်နှင့် ကိုယ်ပိုင်စာရင်းကိုင်လုပ်ငန်း လုပ်ကိုင်သူတို့က စစ်ဆေးထားသည့် ပုဂ္ဂလိကလုပ်ငန်းများ၏ စာရင်းများတွင် နိုင်ငံတော်သို့ ပေးဆောင်ရမည့် အခွန်အခများနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ထပ်မံ စစ်ဆေးရန် လိုအပ်ပါက စစ်ဆေးခြင်း၊ စာရင်းစစ်ဆေးရေးလုပ်ငန်းများနှင့် စပ်လျဉ်းသော လိုအပ်သည့် ဥပဒေကြမ်းကို ပြည်ထောင်စု လွှတ်တော်သို့ တင်သွင်းခြင်း၊ မိမိ၏ ဆောင်ရွက်ချက်များနှင့် စစ်ဆေးတွေ့ရှိချက်များကို နိုင်ငံတော်သမ္မတထံသို့ တင်ပြသည်နှင့် တစ်ပြိုင်တည်း ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်သို့ အစီရင်ခံ တင်ပြခြင်း၊ နိုင်ငံတော်သမ္မတက ဥပဒေနှင့်အညီ ပေးအပ်သည့် အခြားတာဝန်များ ထမ်းဆောင်ခြင်း၊ တည်ဆဲဥပဒေတစ်ရပ်ရပ်အရ သတ်မှတ်သော အခြားတာဝန်များထမ်းဆောင်ခြင်း၊၊ ပြည်ထောင်စုအဆင့် အဖွဲ့အစည်းများ၊ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးဌာနများ၊ အစိုးရဌာနများ၊ အစိုးရ အဖွဲ့အစည်းများနှင့် နေပြည်တော်ကောင်စီတို့၏ လုပ်ငန်းအကောင် အထည်ဖော်ဆောင်ရွက်မှုကို စစ်ဆေးရန် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်က တာဝန်ပေးအပ်လာလျှင် စစ်ဆေး၍ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်သို့ အစီရင်ခံတင်ပြခြင်း။
ပြည်ထောင်စုအဆင့် အဖွဲ့အစည်းများ၊ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးဌာနများ၊ အစိုးရဌာနများ၊ အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများနှင့် နေပြည်တော်ကောင်စီတို့တွင် ပြည်ထောင်စုဘဏ္ဍာရန်ပုံငွေနှင့် ဆက်စပ်ဆောင်ရွက်သော ကြွေးမြီ၊ အပ်ငွေ၊ ယာယီစသည့် စာရင်းများဆိုင်ရာ ရငွေနှင့်ပေးငွေ စာရင်းများကို စစ်ဆေးခြင်း၊ ယင်းရငွေပေးငွေများကို တာဝန်ရှိသူများက စနစ်တကျ ကြီးကြပ်မှု၊ ထိန်းချုပ်မှု၊ ကွပ်ကဲမှု ရှိ မရှိစစ်ဆေးခြင်း။
လုပ်ပိုင်ခွင့်များ ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်၏ လုပ်ပိုင်ခွင့်များမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။
ဒုတိယစာရင်းစစ်ချုပ်၏ တာဝန်နှင့် လုပ်ပိုင်ခွင့်များကို သတ်မှတ်ခြင်း၊ သက်ဆိုင်ရာအစိုးရဌာနများ၊ အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများ၏ ငွေစာရင်းများနှင့်ပစ္စည်း စာရင်းများ စစ်ဆေးခြင်း၊ တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်စာရင်းစစ်ချုပ်၏ လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်ချက်များအား လမ်းညွှန်ခြင်း၊ ကြီးကြပ်ကွပ်ကဲခြင်းနှင့် အခါအားလျော်စွာ စစ်ဆေးခြင်း၊၊ ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်သည် ပုဒ်မ ၁၁ နှင့် ၁၂ တို့အရ မိမိအား အပ်နှင်းထားသော တာဝန်နှင့် လုပ်ပိုင်ခွင့်များကို ဒုတိယ စာရင်းစစ်ချုပ်၊ တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်စာရင်းစစ်ချုပ်နှင့် စာရင်းစစ်ရုံးအဆင့်ဆင့်ရှိ စာရင်းစစ်အရာရှိများအား လွှဲအပ်ဆောင်ရွက်စေနိုင်သည်၊၊ အုပ်ချုပ်ရေးတွင် ပါဝင်သော အခန်းကဏ္ဍ ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံးသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးယန္တရားတွင် အောက်ပါတို့ဖြင့် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်သည်- ပြည်သူ့ဘဏ္ဍာငွေများကို ကောင်းမွန်စွာ စီမံခန့်ခွဲမှုနှင့် တာဝန်ယူမှု၊ တာဝန်ခံမှုတို့ကို သေချာစေခြင်း။
အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများအတွင်း ပွင့်လင်းမြင်သာမှု မြှင့်တင်ခြင်းနှင့် အဂတိလိုက်စားမှုကို တိုက်ဖျက်ခြင်း။
နိုင်ငံ၏ ဘဏ္ဍာရေးသမာဓိနှင့် ပတ်သက် ၍ ဥပဒေပြုအဖွဲ့နှင့် ပြည်သူများအား လွတ်လပ်သော အာမခံချက်ပေးခြင်း။
ပြည်သူ့အုပ်ချုပ်ရေး၏ ယေဘုယျ ထိရောက်မှုနှင့် ထိရောက်မှုတို့အတွက် အထောက်အကူပြုခြင်း။
လက်ရှိရာထူးပိုင်ဆိုင်သူ လက်ရှိပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်မှာ ဒေါက်တာခင်နိုင်ဦး (ဒေါ်) ဖြစ်သည်။
သူမသည် ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၃ ရက်နေ့တွင် ရာထူးကို စတင်တာဝန်ယူခဲ့သည်။
တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူများ မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးရသော ၁၉၄၈ မှ ယနေ့ခေတ်ကာလ အထိ စာရင်းစစ်ချုပ် အဖြစ်တာဝန်ယူခဲ့ကြသူများမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။
စဉ်အမည်တာဝန်သက်တမ်းရာထူး၁။
ဦးစံလွင်၁၉၄၈-၁၉၆၈နိုင်ငံတော်စာရင်းစစ်ချုပ်၂။
ဦးစန်းမောင်၁၉၆၈-၁၉၇၄ပြည်သူ့လုပ်ငန်းစစ်ဆေးရေးအဖွဲ့ဥက္ကဋ္ဌ၃။
ဦးအုန်းတင်၁၉၈၆-၁၉၈၈၄။
ဦးခင်ဇော်၁၉၈၈-၁၉၉၄စာရင်းစစ်ချုပ်၅။
ဦးအောင်ခင်တင့်၁၉၉၄-၁၉၉၈၆။
ဗိုလ်မှူးချုပ်တင်အေး၁၉၉၈-၂၀၀၃နိုင်ငံတော်စာရင်းစစ်ချုပ်၇။
ဦးလွန်းမောင်၂၀၀၃-၂၀၁၁စာရင်းစစ်ချုပ်၃၀-၃-၂၀၁၁ မှ ၂၈-၈-၂၀၁၂ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်၈။
ဦးသိန်းထိုက်၇-၉-၂၀၁၂ မှ ၃-၅-၂၀၁၅၉။
ဦးမျိုးမြင့်၁၃-၁-၂၀၁၆ မှ ၂၉-၃-၂၀၁၆၁၀။
ဦးမော်သန်း၆-၄-၂၀၁၆ မှ ၃၁-၁-၂၀၂၁၁၁။
သီရိပျံချီ ဒေါက်တာကံဇော်၂-၂-၂၀၂၁ မှ ၁၉-၈-၂၀၂၂၁၂။
ဦးတင်ဦး၂၀-၈-၂၀၂၂ မှ ၂-၈-၂၀၂၃၁၃။
ဒေါက်တာ ခင်နိုင်ဦး၃-၈-၂၀၂၃ မှ လက်ရှိ +ဒုတိယစာရင်းစစ်ချုပ်စဉ်အမည်တာဝန်သက်တမ်းစာရင်းစစ်ချုပ်ဦးမျိုးမြင့်၃၀ မတ် ၂၀၁၁ - ၁၃ ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၆လွန်းမောင် သိန်းထိုက်ဒေါ်နိုင်သက်ဦးဒေါက်တာ ခင်နိုင်ဦး ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်ထောင်စုအဆင့် ရုံး၊ အဖွဲ့အစည်းများ၏ အကြီးအကဲများ။
အမျိုးသားစံချိန်စံညွှန်းနှင့် အရည်အသွေးဌာန (; ယခင် စံသတ်မှတ်ရေးဌာန) ကို ၁၉၅၆ ခုနှစ်တွင် သုတေသနနှင့် တီထွင်ဆန်းသစ်မှုဦးစီးဌာန (ယခင် မြန်မာ့သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာ သုတေသနဦးစီးဌာန) လက်အောက်ရှိ နည်းပညာအထောက်အပံ့ပေးသည့် ဌာနတစ်ခုအဖြစ် စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
၂၀၁၅ ခုနှစ်တွင် သုတေသနနှင့် တီထွင်ဆန်းသစ်မှုဦးစီးဌာန၏ ဖွဲ့စည်းပုံအသစ်နှင့်အတူ စံသတ်မှတ်ရေးဌာနကို အမျိုးသားစံချိန်စံညွှန်းနှင့် အရည်အသွေးဌာနအဖြစ် ပြောင်းလဲဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
လက်ရှိတွင် အမျိုးသားစံချိန်စံညွှန်းနှင့် အရည်အသွေးဌာနသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ အမျိုးသားအရည်အသွေး အခြေခံအဆောက်အအုံ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးအတွက် တာဝန်ယူဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။
၎င်းဌာနတွင် သိပ္ပံဌာနခွဲသုံးခု ပါဝင်သည်- စံချိန်စံညွှန်း ရေးဆွဲရေးဌာနခွဲ (Standards Development Division) အသိအမှတ်ပြုဌာနခွဲ (Accreditation Division) တိကျစွာတိုင်းတာခြင်း နည်းပညာဌာနခွဲ (National Institute of Metrology) ရည်မှန်းချက်နှင့် ဥပဒေရေးရာဘောင် အမျိုးသားစံချိန်စံညွှန်းနှင့် အရည်အသွေးဌာနသည် စံချိန်စံညွှန်းများ ရေးဆွဲခြင်း၊ အသိအမှတ်ပြုခြင်းနှင့် တိကျစွာ တိုင်းတာခြင်း နည်းပညာလုပ်ငန်းများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်စေရေးအတွက် တာဝန်ယူ ဆောင်ရွက်သည်။
ဌာန၏ ဥပဒေရေးရာ နောက်ခံအနေဖြင့် ၂၀၁၄ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၃ ရက်နေ့တွင် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ဥပဒေအမှတ် (၂၈) ဖြင့် ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သော စံချိန်စံညွှန်းသတ်မှတ်ခြင်းဥပဒေနှင့် တိကျစွာ တိုင်းတာခြင်း နည်းဥပဒေ (မူကြမ်း) တို့အရ ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။
အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု သုတေသနနှင့်တီထွင်ဆန်းသစ်မှုဦးစီးဌာနသည် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာစံချိန်စံညွှန်းအဖွဲ့ (ISO) ၏ စာပေးစာယူအဖွဲ့ဝင် (Correspondence Member) အဖြစ် ၂၀၀၅ခုနှစ် မှ စတင် ဝင်ရောက်ခဲ့ပြီး၊ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လျှပ်စစ်နည်းပညာကော်မရှင် (IEC ) သို့ ၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် ပေါင်းစည်းအဖွဲ့ဝင် (Affiliate Member) အဖြစ် ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။
ထို့အပြင် ကမ္ဘာ့ကုန်သွယ်ရေးအဖွဲ့၏ ကုန်သွယ်မှုတွင် နည်းပညာအတားအဆီးဆိုင်ရာ စုံစမ်းရေးဌာန (WTO/TBT Enquiry Point) အဖြစ် ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် စတင်တာဝန်ယူခဲ့သည်။
ဒေသတွင်း အဖွဲ့အစည်းဖြစ်သည့် အာဆီယံစံချိန်စံညွှန်း နှင့် အရည်အသွေးဆိုင်ရာ အတိုင်ပင်ခံကော်မတီ (ACCSQ) ၏ တာဝန်ခံဌာန အဖြစ် ၁၉၉၇ ခုနှစ်မှစတင်၍ ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။
အမျိုးသားစံချိန်စံညွှန်းနှင့်အရည်အသွေးဌာန ၏ ဌာနခွဲ (၃) ခုသည် ACCSQ ၏ လုပ်ငန်းအဖွဲ့ (၃) ခု ၏ တာဝန်ခံဌာနအဖြစ်ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။
စံချိန်စံညွှန်းရေးဆွဲရေးဌာနသည် (ACCSQ WG 1- Standards and MRA) ၏ တာဝန်ခံအဖြစ် လည်းကောင်း၊ အသိအမှတ်ပြုဌာနသည် (ACCSQ WG 2 – Accreditation and Conformity Assessment) ၏ တာဝန်ခံအဖြစ်လည်းကောင်း၊ တိကျစွာတိုင်းတာမှုနည်းပညာသိပ္ပံသည် (ACCSQ WG 3- Legal Metrology) ၏ တာဝန်ခံအဖြစ်လည်းကောင်း ဆောင်ရွက်ပေးလျက်ရှိသည်။
မြန်မာစံချိန်စံညွှန်းများရေးဆွဲမှုနယ်ပယ်ပိုမိုကျယ်ပြန့်လာစေရေးအတွက် American Standards and Testing Materials (ASTM) နှင့် ၂၀၁၆ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလတွင် နားလည်မှု စာချွန်လွှာကို လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သည်။
မြန်မာနိုင်ငံ ၏ အရည်အသွေးကိုက်ညီမှုစစ်ဆေးရေးအဖွဲ့များအား နိုင်ငံတကာမှ လက်ခံသော အသိအမှတ်ပြုခြင်း ဝန်ဆောင်မှု (Accreditation Service) ပေးနိုင်ရေးအတွက် စင်ကာပူ အသိအမှတ်ပြုကောင်စီ (SAC) နှင့် နားလည်မှုစာချွန်လွှာကို (၈-၆-၂၀၁၇) ရက်နေ့တွင် လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သည်။
တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ၏ စံချိန်စံညွှန်းသတ်မှတ်ရေးဆိုင်ရာ စီမံခန့်ခွဲရေးဌာန (Standardization Administration of the People’s Republic of China- SAC) နှင့် သုတေသနနှင့်တီထွင်ဆန်းသစ်မှုဦးစီးဌာန(Department of Research and Innovation – DRI) တို့သည် One Belt One Road – OBOR စီးပွားရေးစင်္ကြန် တည်ဆောက်နိုင်ရေး နှင့် စံချိန်စံညွှန်းများ ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်မှုမြှင့်တင်ရေးဆိုင်ရာ ပူးတွဲပဏာမလုပ်ငန်း (Joint Initiative) အား ၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ တွင် လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ဝန်ထမ်းအဖွဲ့အစည်းများ။
သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ အိုဆာကာပြည်နယ်၊ အိုဆာကာမြို့၊ ဆုမိရောရှိရပ်ကွက် တွင် တည်ရှိသော ရှင်တိုနတ်ကွန်း တစ်ခုဖြစ်သည်။
ဂျပန် တစ်နိုင်ငံလုံးရှိ ဆုမိရောရှိနတ်ကွန်းများ၏ အချုပ် နန်းရင်းဖြစ်သည်။
နတ်ကွန်း၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ နတ်ကွန်း တည်ဆောက်ပုံဗိသုကာကိုလည်း ဆုမိရောရှိလက်ရာ ဟု ခေါ်ကြသည်။
အိုဆာကာသူ၊အိုဆာကာသားများက ဆုမိရောရှိစံ သိုမဟုတ် ဆုမိရော့စံ ဟုခေါ်ကြသော နတ်ကွန်းကြီးသည် နှစ်ဆန်းတစ်ရက်နေ့ လာရောက် ဂါရဝပြုသူများ ကြားတွင် နာမည်ကြီးလှသည်။
ဆုမိရောရှိနတ်ကွန်းနန်းရင်းတွင် ဆုမိရောရှိနတ်သုံးပါး (Sokotsutsu no Ono-mikoto၊ Nakatsutsu no Ono-mikoto၊ နှင့် Uwatsutsu no Ono-mikoto) နှင့်အတူ ဂျင်းဂူးဧကရီ (Okinagatarashi-hime no Mikoto ) တို့ စံမြန်းကြသည်။
သမိုင်းကြောင်း ဗိသုကာလက်ရာ။
ဆုမိရောရှိနတ်သုံးပါး (住吉三神) [ရှင်တိုဘာသာ|ရှင်တို]နတ်ဘုရားသုံးပါးဖြစ်သော Sokotsutsu no O no Mikoto (底筒男命), Nakatsutsu no O no Mikoto (中筒男命), and Uwatsutsu no O no Mikoto (表筒男命) တို့အားစုပေါင်း၍ ခေါ်ဝေါ်ခြင်းဖြစ်ပြီး ပင်ဘယ်နှင့် ရေလမ်းခရီး နတ်ဘုရားများ ဖြစ်သည်။
တစ်ခါတရံတွင် ဆုမိရောရှိဒိုက်ဂျင်း(住吉大神) ဟူ၍လည်း ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။
ဘန်ကောက်မြို့ရှိ MRT အပြာရောင်လိုင်း (ထိုင်း: รถไฟฟ้ามหานคร สายสีน้ำเงิน) သည် ဘီတီအက်စ် မိုးပျံရထားစနစ်၏ ဆူခုမ်ဝစ်လိုင်းနှင့် စီလုမ်လိုင်းတို့ နောက်ပိုင်း ဘန်ကောက်မြို့၏ တတိယမြောက် အမြန်ရထားလိုင်း ဖြစ်သည်။
MRT စနစ်၏ ပထမဆုံးလိုင်း ဖြစ်ပြီး Bangkok Expressway and Metro Public Company Limited မှ စီမံခန့်ခွဲသည်။
MRT အပြာရောင်လိုင်း၏ စုစုပေါင်းအရှည်မှာ ၄၈ ကီလိုမီတာ (၂၉.၈၃ မိုင်) ရှည်လျားပြီး လက်ဆောင်းဘူတာ (Lak Song) မှ ထားဖရာဘူတာ (Tha Phra) အထိ စက်ဝိုင်းတစ်ခြမ်းပုံစံ သို့မဟုတ် ခရုပတ်ပုံစံလမ်းကြောင်းအဖြစ် လည်ပတ်နေကာ ထားဖရာဘူတာသည် ရထားပြောင်းစီးနိုင်သောဘူတာရုံအဖြစ်လည်း ဆောင်ရွက်သည်။
MRT အပြာရောင်လိုင်း၏ ပထမဆုံးအပိုင်းအနေဖြင့် ဟွာလမ်ဖုန်ဘူတာ (Hua Lamphong) မှ ဘန်စိုးဘူတာ (Bang Sue) အထိ ၂၀ ကီလိုမီတာ (၁၂.၄၃ မိုင်) ရှည်လျားသော တစ်ဝက်စက်ဝိုင်းပုံစံလမ်းကြောင်းကို ၂၀၀၄ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၃ ရက်နေ့တွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။
ထို့နောက် ၂၀၁၇ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၁၁ ရက်နေ့တွင် တာပွန်ဘူတာ (Tao Poon) အထိ ၁.၂ ကီလိုမီတာ (၀.၇၅ မိုင်) ထပ်မံတိုးချဲ့ ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။
၂၀၁၉ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၂၉ ရက်နေ့တွင် ဟွာလမ်ဖုန်းမှ အနောက်ဘက်သို့ ဘန်ကောက် တရုတ်တန်း နှင့် ရတနကောသိန္ဒြကျွန်းရှိ ဘူတာအသစ်များမှတစ်ဆင့် လိုင်းကို ထပ်မံတိုးချဲ့ခဲ့သည်။
နောက်ဆုံးအနေဖြင့် ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် မတ်လ ၃၀ ရက်နေ့တွင် တာပွန်ဘူတာမှ တောင်ဘက်သို့ ထွန်ဘူရီဘက်ခြမ်း (Thonburi) ရှိ ဘူတာအသစ်များမှတစ်ဆင့် ထားဖရာအထိ လိုင်းကို တိုးချဲ့ခဲ့ပြီး တစ်ဝက်စက်ဝိုင်းလိုင်းကို ပြီးစီးစေခဲ့သည်။
လက်ဆောင်းဘူတာမှ ဖူ့ထာမွန်ထွန်ဆိုင် ၄ လမ်းမကြီး (Phutthamonthon Sai 4) အထိ ၇.၈ ကီလိုမီတာ (၄.၈ မိုင်) ရှည်လျားသော ဘူတာ ၄ ခုပါဝင်သည့် နောက်ထပ်တိုးချဲ့မှုကို စီစဉ်ထားသော်လည်း လက်ရှိအချိန်အထိ တည်ဆောက်ခြင်း မရှိသေးပါ။
MRT အပြာရောင်လိုင်းသည် ဘန်ကောက်မြို့၏ အဓိကစီးပွားရေး၊ လူနေထိုင်ရာနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ နေရာများကို ချိတ်ဆက်ပေးထားသည်။
၂၀၁၉ ခုနှစ်နှောင်းပိုင်းတွင် နေ့စဉ်ပျမ်းမျှခရီးသည် ၄၀၀,၀၀၀ ဦး ရှိခဲ့သည်။
ဘန်ကောက်တွင် ကိုဗစ်-၁၉ တတိယလှိုင်းကာလဖြစ်သော ၂၀၂၁ ခုနှစ်အတွင်းတွင်မူ နေ့စဉ်ခရီးသည်ဦးရေသည် ၇၆,၀၀၀ မှ ၁၁၆,၀၀၀ ကြားသို့ ကျဆင်းသွားခဲ့သည်။
ထူးခြားချက် MRT အပြာရောင်လိုင်းသည် ဘန်ကောက်မြို့ပြ၏ သိပ်သည်းဆ မြင့်မားသော မက်ထရိုပိုလစ်တန်ပတ်ဝန်းကျင်တွင် မြို့ပြသယ်ယူပို့ဆောင်ရေးအတွက် အချက်အချာကြပြီး၊ မြေအောက်နှင့် မြေပေါ်မြှင့်တင်ထားသော ရထားလမ်း၊ ဘူတာအဆောက်အအုံများဖြင့် ပေါင်းစပ်တည်ဆောက်ထားသည်။
ဘူတာ ၃၈ ခုရှိသည်အနက် ဘူတာ (၂၂) ခုမှာ မြေအောက်ဘူတာများဖြစ်ပြီး ဘူတာ (၁၆) ခုမှာ မြေပေါ်မြှင့်တင်ထားသောဘူတာများဖြစ်ရာ ဘူတာများ၏ ၅၈% ခန့်သည် မြေအောက်တွင် တည်ရှိသည်။
စုစုပေါင်း ရထားလမ်းအရှည်အရဆိုလျှင် ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် ၅၄% ခန့်သည် မြေအောက် (အများအားဖြင့် မြို့လယ်ခေါင်ဧရိယာ) တွင် ပြေးဆွဲပြီး ကျန် ၄၆% မှာ မြင့်တင်ထားသော လမ်းကြောင်းများဖြစ်ကာ အများအားဖြင့် အပြင်ဘက် တိုးချဲ့ထားသော မြို့ပြင်နေရာများတွင် ဖြစ်သည်။
လမ်းကြောင်း MRT အပြာရောင်လိုင်းသည် ထားဖရာ (Tha Phra) ဘူတာ၏ အပေါ်ပိုင်းပလက်ဖောင်းမှ စတင်သည်။
၎င်းသည် ဂျာရန်းဆနစ်ဝေါင်လမ်းမကြီး အပေါ်မှ မြောက်ဘက်သို့ မြေပေါ်မြှင့်တင်ထားသော ကုန်းပေါ်ရထားလမ်းဖြင့် ဘန်အော် (Bang O) ဘူတာအထိ ပြေးဆွဲသည်။
ထို့နောက် ကျောက်ဖယားမြစ် (Chao Phraya River) ကို ဖြတ်ကျော်ကာ ဘန်ဖို (Bang Pho) ဘူတာနှင့် တာပွန်ဘူတာသို့ ရောက်ရှိသည်။
ထိုမှတစ်ဆင့် မြေအောက်သို့ ဝင်ရောက်ပြီး ဘန်စိုးဘူတာ (Bang Sue) သို့ ရောက်ရှိသည်။
၎င်းသည် ကမ်ဖန်ဖတ်လမ်း၊ ဖဟွန်ယိုထင်လမ်း (Phahon Yothin) နှင့် လက်ဖရောင်လမ်း (Lat Phrao) များကို ဖြတ်သန်းကာ ရာချာဒါဖီဆက်လမ်း (Ratchadaphisek Road) အတိုင်း တောင်ဘက်သို့ ကွေ့၍ Queen Sirikit National Convention Centre ဘူတာသို့ ရောက်ရှိသည်။
ထို့နောက် ရာမ ၄ လမ်းမကြီးအတိုင်း အနောက်ဘက်သို့ ကွေ့သည်။
ဟွာလမ်ဖုန်ဘူတာကို ဖြတ်သန်းပြီး တရုတ်တန်းကို ဖြတ်ကျော်ကာ ကျောက်ဖယားမြစ်အောက်မှ ဖြတ်၍ ကုန်းပေါ်မြှင့်တင်ထားသော ရထားသံလမ်းပေါ်သို့ ပြန်တက်ကာ ထားဖရာဘူတာ၏ အောက်ပိုင်းပလက်ဖောင်းသို့ ရောက်ရှိသည်။
ဤလိုင်းသည် ဖက်ကဆမ်လမ်းအတိုင်း အနောက်ဘက်သို့ ဆက်လက်ပြေးဆွဲပြီး လက်ဆောင်းဘူတာသို့ ရောက်ရှိသည်။
ဤသို့ဖြင့် ဘန်ကောက်မြို့ပတ်လည်တွင် ခပ်ဆင်ဆင် စက်ဝိုင်းပုံစံ လမ်းကြောင်းတစ်ခုကို ဖြစ်ပေါ်စေပါသည်။
အဲအိန္ဒိယ (Air India) သည် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ အလံတင်လေကြောင်းလိုင်းဖြစ်ပြီး၊ အဓိကဗဟိုချက်မှာ ဒေလီမြို့ရှိ အင်ဒီရာ ဂန္ဒီ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလေဆိပ်ဖြစ်သည်။
ဒုတိယဗဟိုချက်များမှာ ဘန်ဂါလူရူမြို့ရှိ ကမ်ပေဂေါဒါ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလေဆိပ်နှင့် မွမ်ဘိုင်းမြို့ရှိ ချာတရာပတီ ရှီဗာဂျီ မဟာရာ့ဂျ် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလေဆိပ်တို့ဖြစ်ပြီး၊ အိန္ဒိယတစ်ဝန်းရှိ အခြားအရေးပါသောမြို့ကြီးများတွင်လည်း အဓိကပျံသန်းရာမြို့များအဖြစ် ရှိသည်။
ဟာရီယာနာပြည်နယ်၊ ဂါးရူဂရမ်မြို့တွင် ရုံးချုပ်တည်ရှိပြီး၊ ၎င်းလေကြောင်းလိုင်းသည် တာတာအုပ်စု (၇၄.၉%) နှင့် စင်ကာပူလေကြောင်း (၂၅.၁%) တို့ ပူးတွဲပိုင်ဆိုင်သော Air India Limited ၏ လက်အောက်ခံဖြစ်သည်။
၂၀၂၄ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလအထိ အဲအိန္ဒိယသည် ပြည်တွင်းပြည်ပ ခရီးစဉ် ၁၀၂ ခုသို့ Airbus နှင့် ဘိုရင်းလေယာဉ်အမျိုးမျိုးဖြင့် ပြေးဆွဲလျက်ရှိပြီး၊ အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင် ခရီးသည်တင်ဆောင်မှုအပိုင်း၌ IndiGo ပြီးနောက် ဒုတိယအကြီးဆုံး လေကြောင်းလိုင်းဖြစ်သည်။
၂၀၁၄ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၁ ရက်နေ့တွင် Star Alliance ၏ ၂၇ ခုမြောက် အဖွဲ့ဝင် ဖြစ်လာခဲ့သည်။
သမိုင်းကြောင်း အဲအိန္ဒိယကို ၁၉၃၂ ခုနှစ်တွင် ဂျေ. အာ. ဒီ. တာတာ (J. R. D. Tata) က တာတာလေကြောင်း (Tata Airlines) အဖြစ် စတင်တည်ထောင်ခဲ့သည်။
တာတာကိုယ်တိုင်ပင် ပထမဆုံးသော တစ်လုံးထိုး အင်ဂျင်တပ် de Havilland Puss Moth လေယာဉ်ကို မောင်းနှင်ကာ ကရာချိမှ မွန်ဘိုင်းမြို့ ဂျူးဟု (Juhu) လေဆိပ်သို့ လေကြောင်းစာပို့လုပ်ငန်းကို စတင်ခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် မဒရပ်စ် (ယခု ချန်နိုင်း) အထိ ဆက်လက်ပျံသန်းခဲ့သည်။
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ပြီးနောက် ၁၉၅၃ ခုနှစ်တွင် အိန္ဒိယအစိုးရက ပြည်သူပိုင်သိမ်းခဲ့ပြီး အဲအိန္ဒိယ (Air India) ဟု အမည်ပြောင်းလဲခဲ့သည်။
၁၉၆၀ ပြည့်နှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၁ ရက်နေ့တွင် Gauri Shankar အမည်ရှိ ပထမဆုံး Boeing 707 လေယာဉ်ကို လက်ခံရရှိခဲ့ပြီး၊ ၎င်းသည် ဂျက်လေယာဉ်ကို အသုံးပြုသော ပထမဆုံး အာရှလေကြောင်းလိုင်း ဖြစ်လာခဲ့သည်။
(ဤလေယာဉ်သည် နောက်ပိုင်းတွင် Air India Flight 403 အဖြစ် ပျက်ကျခဲ့သည်)။
၂၀၀၀-၂၀၀၁ ခုနှစ်များတွင် အဲအိန္ဒိယကို ပုဂ္ဂလိကပိုင် ပြန်လည်လွှဲပြောင်းရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သော်လည်း ၂၀၀၆ ခုနှစ်နောက်ပိုင်းတွင် Indian Airlines နှင့် ပေါင်းစည်းပြီးနောက် အရှုံးပေါ်ခဲ့သည်။
၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် နောက်ထပ် ပုဂ္ဂလိကပိုင်ပြုလုပ်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့ရာ ၆၉ နှစ်အကြာ ၂၀၂၂ ခုနှစ်တွင် လေကြောင်းလိုင်းနှင့် ဆက်စပ်ပိုင်ဆိုင်မှုများကို တာတာအုပ်စုသို့ ပြန်လည်လွှဲပြောင်းပေးခဲ့သည်။
လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်မှုနှင့် လေယာဉ်အမျိုးအစားများ အဲအိန္ဒိယသည် ၎င်း၏ လက်အောက်ခံဖြစ်သော Air India Express မှတစ်ဆင့် ပြည်တွင်းနှင့် အာရှဒေသတွင်း ခရီးစဉ်များကိုလည်း ပြေးဆွဲသည်။
အဲအိန္ဒိယသည် ပြည်တွင်းနှင့် ခရီးတိုပြည်ပလမ်းကြောင်းအများစုအတွက် Airbus A320 မိသားစုဝင်နှင့် Boeing 737 ကဲ့သို့သော ကိုယ်ထည်ကျဉ်းလေယာဉ်များကို အသုံးပြုသည်။
ခရီးရှည်ပြည်ပလမ်းကြောင်းများအတွက်မူ Airbus A350, Boeing 777 နှင့် Boeing 787 ကဲ့သို့သော ကိုယ်ထည်ကျယ်လေယာဉ်များကို အသုံးပြုသည်။
အဲအိန္ဒိယ၏ အထိမ်းအမှတ်သည် Maharajah (ဧကရာဇ်) ဖြစ်ပြီး၊ ၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် လေကြောင်းလိုင်း၏ Jharokha ပြတင်းပေါက် ပုံစံကို မှီငြမ်းထားသည့် လိုဂိုအသစ်ဖြင့် အစားထိုးမခံရမီက ပျံသန်းနေသည့် ဟင်္သာရုပ်နှင့် ၎င်းအတွင်းရှိ Konark ဘီးပုံသဏ္ဌာန်ဟောင်း လိုဂိုကို အသုံးပြုခဲ့သည်။
မတော်တဆများ အဲအိန္ဒိယ ခရီးစဉ်အမှတ် ၁၇၁ ဖြင့် ပျံသန်းလာသော လေယာဉ်သည် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ အမယ်ဒါဘတ်မြို့၌ ပျက်ကျခဲ့၍ လူ ၂၆၀ ကျော် သေဆုံးခဲ့သည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံအခြေစိုက် လေကြောင်းလိုင်းများ။
Capital A Berhad (MYX: 5099) ကုမ္ပဏီလက်အောက်မှ လည်ပတ်နေသော အဲအေးရှား (AirAsia) သည် မလေးရှားနိုင်ငံ ကွာလာလမ်ပူမြို့အနီးတွင် ရုံးချုပ်တည်ရှိသည့် နိုင်ငံတကာအဆင့်မီ ကုန်ကျစရိတ်နည်း လေကြောင်းလိုင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။
၁၉၉၃ ခုနှစ်တွင် စတင်တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ၁၉၉၆ ခုနှစ်တွင် လုပ်ငန်းများစတင်ခဲ့သည့် ဤလေကြောင်းလိုင်းသည် မလေးရှားနိုင်ငံတွင် လေယာဉ်အစီးရေနှင့် ပျံသန်းရာခရီးစဉ်အရေအတွက်အရ အကြီးဆုံးလေကြောင်းလိုင်းဖြစ်သည်။
လက်ရှိတွင် နိုင်ငံပေါင်း ၂၅ နိုင်ငံရှိ ဦးတည်ရာ ခရီးစဉ် ၁၆၆ ခုကျော်သို့ ပြည်တွင်းပြည်ပ ပုံမှန်ခရီးစဉ်များကို ပြေးဆွဲလျက်ရှိသည်။
၎င်း၏ အဓိကဗဟိုချက်မှာ ကွာလာလမ်ပူ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလေဆိပ် (KLIA) ဖြစ်ပြီး Terminal 2 (ကုန်ကျစရိတ်နည်းလေကြောင်းလိုင်းများအတွက် ဂိတ်) မှ လည်ပတ်သည်။
တွဲဖက်လေကြောင်းလိုင်းများနှင့် ဝန်ဆောင်မှုများ အဲအေးရှားတွင် ဒေသတွင်းဈေးကွက်များကို ဦးတည်သည့် တွဲဖက်လေကြောင်းလိုင်းများလည်း ရှိပြီး ၎င်းတို့မှာ ထိုင်းအဲအေးရှား (Thai AirAsia)၊ အင်ဒိုနီးရှားအဲအေးရှား (Indonesia AirAsia)၊ ဖိလစ်ပိုင်အဲအေးရှား (Philippines AirAsia) နှင့် အဲအေးရှား ကမ္ဘောဒီးယား (AirAsia Cambodia) တို့ဖြစ်ကြကာ ဘန်ကောက်၊ ဂျာကာတာ၊ မနီလာနှင့် ဖနွမ်းပင်မြို့များတွင် အခြေစိုက်စခန်းများရှိသည်။
လေကြောင်းလိုင်း၏ ခရီးရှည်ခရီးစဉ်ဌာနခွဲဖြစ်သော အဲအေးရှား အိတ်စ် (AirAsia X) သည် အဓိကအားဖြင့် ခရီးဝေးလမ်းကြောင်းများကို ပြေးဆွဲသည်။
ခရီးသည်ဝန်ဆောင်မှုများအပြင် အဲအေးရှားသည် ၎င်း၏ ကုန်စည်ပို့ဆောင်ရေးဌာနခွဲဖြစ်သည့် Teleport ကိုလည်း စီမံခန့်ခွဲသည်။
ဤလေကြောင်းလိုင်းများအားလုံးသည် အရှေ့တောင်အာရှကို အာရှ၊ ဩစတြေးလျ၊ အာဖရိကနှင့် အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသများနှင့် ချိတ်ဆက်ပေးသော ကျယ်ပြန့်သည့် ကွန်ရက်တစ်ခုကို ဖန်တီးထားသည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:မလေးရှားနိုင်ငံအခြေစိုက် လေကြောင်းလိုင်းများ။
ရှိရခဝမြစ် (白川, Shirakawa) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ကျိုတိုစီရင်စုတွင် တည်ရှိသည့် မြစ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။
ဤမြစ်သည် ဟိအဲအိတောင်မှ စတင်စီးဆင်းဖြစ်ပေါ်လာသည်။
ကျိုတိုမြို့၏ ဂိအွန်း (Gion) အရပ်ကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသည်။
ဂီအွန်းမှတဆင့် ခမိုမြစ်အတွင်းသို့ စီးဝင်သည်။
ဤမြစ်၏ အမည် "အဖြူရောင်မြစ်" ဟု ဂျပန်ဘာသာစကားဖြင့် အဓိပ္ပါယ်ရသည်။
ဤအမည်မှာ မြစ်အတွင်းတွင် ကျိုတိုမြို့အရှေ့ဘက်ရှိ တောင်များမှ သယ်ဆောင်စီးဆင်းလာသည့် အဖြစ်ရောင်သဲများကို ရည်ညွှန်းရာမှ ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်။
များစွာသော ဂျပန်ရိုးရာလက်ဖက်ရည်ဆိုင်များသည် ဂိအွန်းအရပ်၏ ဂဲရှဧရိယာရှိ မြစ်ဖြတ်သန်းစီးဆင်းရာ ကမ်းဘေးတွင် တည်ရှိသည်။
လောကမာရ်အောင်ဘုရားကြီးသည် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ တိုက်ကြီးမြို့နယ်၊ အဖျောက်မြို့ အမှတ် (၃) ရပ်ကွက်တွင် တည်ရှိသည်။
မြတ်စွာဘုရားရှင် ဟောကြားခဲ့သော ပိဋကတ် ဓမ္မခန် ဒေသနာတော် များကို ကျောက်စာများ ထွင်းထု၍ ဝိနည်း ၁၁၂ချပ်၊ သုတ္တန် ၄ဝ၃ ချပ်နှင့် အဘိဓမ္မာ ၂ဝ၅ ချပ်၊ စုစုပေါင်း ကျောက်စာချပ်ရေ ၇၂၀ ကို မန္တလေးကုသိုလ်တော်ဘုရားကြီးမှ မင်းတုန်းမင်းကြီး ရေးထိုးခဲ့သည့် ကျောက်စာ ချပ်ရေထက် ကိုးချပ်လျော့၍ တည်ထား ကိုးကွယ်ခဲ့ပြီး မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဒုတိယအကြီးဆုံး ကျောက်စာတိုက်လည်း ဖြစ်သည်။
သမိုင်းကြောင်း thumb|မဟာသံတန်ဆောင်းတော်ကြီး ဝေနေယျသုခလောကမာရ်အောင်ပြည်လုံးကျက်သရေဟု ဘွဲ့အမည်တွင်သည့် လောကမာရ်အောင် ဘုရားကြီး ကို ဦးပွကြီး-ဒေါ်မမတို့က မတည်ကာ ရဟန်းရှင်လူ အများပြည်သူတို့က မြန်မာ သက္ကရာဇ် ၁၂၇၈ခုနှစ် တန်ခူးလပြည့်ကျော် ၃ ရက်တွင် တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့သည်။
ရုပ်ပွားတော် သီတင်းသုံးလျက်ရှိသည့် တန်ဆောင်းတော်ကြီး၏ အကျယ်အဝန်းသည် အလျား ပေ ၁၅၀ နှင့် အနံ ၉၅ ပေဖြစ်သည်။
ယင်းစံကျောင်းတော်ကို မြန်မာမှုလက်ရာ စုလစ်မွတ်ချွန်းများဖြင့် မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၂၇၈ ခုနှစ် သလင်းလပြည့်ကျော် ၃ ရက်တွင် စတင်တည်ထားခဲ့ပြီး ၂၀၁၆ ခုနှစ်တွင် နှစ် ၁၆၀ပြည့် အခမ်းအနားကို စည်ကား သိုက်မြိုက်စွာ ကျင်းပခဲ့သည်။
စံကျောင်း အတွင်း သီတင်းသုံးနေသည့် ထိုင်တော်မူ စကျင်ကျောက်ဗုဒ္ဓ ရုပ်ပွားတော်ကို မြန်မာ သက္ကရာဇ် ၁၂၇၈ ခုနှစ် တန်ခူးလပြည့်ကျော် ၃ ရက် (ခရစ်နှစ် ၁၉၁၆ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၂၀ ရက်) တွင် စတင်ထုလုပ်ခဲ့သည်။
ရုပ်ပွားတော်ကြီး ကို အလှူရှင်ဦးပွကြီး၏ မတည်ငွေ ကျပ် ၁၀၀၀ အပါအဝင် ကျန် အလှူရှင် ၁၃ ဦးတို့၏ စုပေါင်းအလှူတော် ၄၅၅၄ ကျပ်ဖြင့် ထုလုပ် ပူဇော်ခဲ့သည်။
အလှူရှင် ဦးပွကြီးနှင့် ဒေါ်မမ တို့သည် ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော် သီတင်းသုံးရန် သံ များကို အသုံးပြုထားသည့် ဂန္ဓကုဋိတိုက်ကို တည်ဆောက်လှူဒါန်းခဲ့ရာ မဟာသံတန်ဆောင်း ဟု ထင်ရှားခဲ့သည်။