kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
ကိုးကား ပြင်ပလင့်များ Google Books, The Physical Geography of Southeast Asia Kayah-Karen/Tenasserim Moist Forests Tay Lay’s chopper mania The Geology of Burma (Myanmar) Picture of peak on the Thai side of the range KNU - Forest policy Category:ကရင်ပြည်နယ် Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တောင်များ။
သောင်ရင်းမြစ် () သည် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ထိုင်းနိုင်ငံကြားတွင် ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသော မြစ်တစ်စင်းဖြစ်သည်။
ထိုင်းအခေါ်အားဖြင့် မူဟ်မြစ် (မိုအိမြစ်)ဟု လူသိများသည်။
သောင်ရင်းမြစ်သည် ထိုင်းနိုင်ငံ၊ ဖွတ်ဖလခရိုင်မှ မြောက်၊ အနောက်မြောက်အရပ်သို့ ဖြတ်သန်းစီးဆင်းလာပြီး မြန်မာနိုင်ငံ၊ ဘားအံခရိုင် နှင့် ထိုင်းနိုင်ငံ ဆွတ်မူဟ်ခရိုင်အနီးတွင် သံလွင်မြစ်အတွင်းစီးဝင်သွားသည်။
သောင်ရင်းမြစ်သည် ရှည်လျားပြီး ငါးမျိုးစိတ်များစွာကိုလည်း မြင်ရလေ့ရှိသည်။
ဗုဒ္ဓဘာသာ သင်္ကေတ အာလောက − အလင်းကသိုဏ်း နိမိတ်ဆိုသည်ကား အမိုးပေါက်၊ နံရံပေါက်များမှ နေရောင်ဝင်လာ၍ အိမ်ခန်း ကျောင်းခန်းအတွင်း ကြမ်းပြင် နံရံများမှာ ထင်နေသော နေရောင်ကွက်ကို ဆိုသည်။
ထိုနေရောင်ကွက်ကို "အလင်း အလင်း" ဟု စိတ်ထဲကမှတ်၍ မျက်စိနှင့် မြင်သောအတိုင်း စိတ်ထဲ၌ စွဲကပ်ထင်မြင်၍ ပါလာအောင် ကြည့်ရှု၍ ယူရာ၏။
ဤကဲ့သို့ နေရောင်ကွက်အခင်းက ကြာရှည်မခံ၍ ရအောင်မယူနိုင်လျှင် မှန်ကို နေပူ၌ အခန်းတွင်းသို့ မျက်နှာလှည့်ပြထား၍ ထိုမှန်ရောင် အလင်းကွက်ကို ကြည့်၍ ယူရာ၏။
ညဉ့်အခါ အခန်းတွင်း နံရံ၌ တပါးမှ လာစေ၍ ထင်သော မီးရောင်အလင်းကွက်ကိုလည်းကောင်း ကြည့်ရှု၍ ယူရာ၏။
ဤအလင်းကသိုဏ်း၌ ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ကား အပြင်ဘက် ပရိကမ္မနိမိတ်နှင့် တထပ်တည်းတူစွာ မျက်စိနှင့် မြင်သောအတိုင်းပင် ထင်၏။
ပဋိဘာဂနိမိတ်မှာ ထိုဥဂ္ဂဟနိမိတ်ထက်သာလွန်၍ လင်းလျက် ထူးကဲစွာ တွေ့ခဲ၍ အရောင်လုံး အရောင်ခဲကြီးကဲ့သို့ ထင်၏။
ဗုဒ္ဓဘာသာ သင်္ကေတ ဩဒါတ − အဖြူကသိုဏ်းသည် ရှေးအတိတ်နီးသောဘဝက ဩဒါတ − အဖြူကသိုဏ်းကို ရဖူးသော အထုံဝသီ ပါရမီ အဓိကာရ ရှိခဲ့လျှင် မပြုမပြင်ဘဲ ဖြူဖြူမြင်သမျှ အလုံးစုံသော ဝတ္ထုကိုပင် ကြည့်ရှု၍ အလွယ်တကူဖြင့် နိမိတ်ရနိုင်၏။
အထုံဝသီပါရမီ အဓိကာရ မရှိခဲ့လျှင် မိမိအထွာဖြင့် တစ်ထွာလောက် အလျားအနံကျယ်စွာ သစ်သားကို ယပ်ဝန်း၊ ရေအိုးဖုံးများကဲ့သို့ လက်ကိုင်စရာ အရိုးနှင့်တကွ ကသိုဏ်းဝန်းလုပ်၍ အဖြူဆုံးသောဆေးကို အချောဆုံး အလှဆုံးနေအောင် သုတ်၍ အနား၌ အဖြူရောင်ကို တောက်ထစေတတ်သော အနက်ဖြစ်စေ၊ အဝါဖြစ်စေ၊ အနီဖြစ်စေ အမှတ်မရှိ တစ်ခုခု ဒန်ပူပြား (ငွေမူးစေ့ခန့်) ဆေးမင်အနားပတ် တင်သား သုတ်လိမ်း၍ "အဖြူ အဖြူ" ဟု စိတ်ထဲက မှတ်၍ ကြည့်ရှု၍ နိမိတ်ယူရာ၏။
ဤအဖြူကသိုဏ်း၌ ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ကား ပြင်ဘက် ပရိကမ္မနိမိတ်နှင့် တထပ်တည်းတူစွာ မျက်စိနှင့် မြင်သောအတိုင်းပင် ထင်၏။
ပဋိဘာဂနိမိတ်မှာ ထိုဥဂ္ဂဟနိမိတ်ထက် အဆအရာမက ဖြူချောနုနယ်ပြောင်လင်းလျက် အလွန်နှစ်သက်ဖွယ် ဖြစ်၍ ထင်၏။
အဖြူ ပရိကမ္မနိမိတ်ကို ကြည့်ရှုသောအခါ အပေါ်ရံ၌ ရေကဲ့သို့ လှုပ်ရှားအိအိ အပေါ်ရောင်ရှိ၏။
ထိုအရောင်ပေါ်တွင် အတွင်းက ပေါ်လာသော အဖြူထက်ပင် ပဋိဘာဂနိမိတ်က အဆများစွာ သာလွန်၍ ဖြူချောနုနယ် ပြောင်လင်းသေး၏။
ကန်ကြီးဘုရား () သည် မုဒုံမြို့ အရှေ့တောင်ဘက်၊ တနင်္သာရီ တောင်တန်း၏ အနောက်ဘက်တွင်တည်ရှိသော တန်ခိုးကြီးဘုရားဖြစ်သည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:မွန်ပြည်နယ်ရှိ အဆောက်အအုံများ။
ဗုဒ္ဓဘာသာ သင်္ကေတ အာကာသ − ကောင်းကင်ကသိုဏ်းနိမိတ် သည် အမိုးပေါက်၊ နံရံပေါက်၊ ပြတင်းပေါက်များကို ဆိုလိုသည်။
ကြည့်ရှုလိုသောအခါ ဝိုင်းဝိုင်းစက်စက် လှပစွာ ပဏာရအောင် အမိုးကိုဖြစ်စေ၊ နံရံကို ဖြစ်စေ မိမိအထွာဖြင့် (၂) ထွာလောက် ဝိုင်းဝိုင်းစက်စက် အပေါက်ဖာ၍ ထိုအပေါက်ကို "ကောင်းကင်ဟင်းလင်း ကောင်းကင်ဟင်းလင်း" ဟု စိတ်ထဲကမှတ်၍ မျက်စိနှင့် မြင်သောအတိုင်း ဟင်းလင်းကောင်းကင်ကွက်ကို စိတ်ထဲ၌ စွဲကပ်ထင်မြင်၍ ပါလာအောင် ကြည့်ရှု၍ ယူရာ၏။
(အဝိုင်းမှသာမဟုတ် လေးထောင့်ပြတင်းပေါက်ကိုလည်း ကြည့်ရှုယူရပါ၏။
နိမိတ်ရသည်သာ လိုရင်းဖြစ်သည်။
) ဤကောင်းကင်ကသိုဏ်း၌ ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ကား အမိုးစွန်း၊ နံရံစွန်းနှင့်တကွ ထင်၏။
ပဋိဘာဂနိမိတ်မှာ အစွန်းပျောက်လျက် ကောင်းကင်ဟင်းလင်းကွက် သက်သက်ကြီးထင်၏။
ဦးထင်ကျော် အစိုးရသည် သမ္မတ ဦးထင်ကျော် ကို အမှူးထား၍ အတိုင်ပင်ခံပုဂ္ဂိုလ်ခေါင်းဆောင်သော အစိုးရအဖွဲ့ ဖြစ်သည်။
၂၀၁၆ ခုနှစ် မတ်လ ၃၀ မှစ၍ ၂၀၁၈ခုနှစ် မတ်လ ၃၀ရက်နေ့ထိ အာဏာရသောအစိုးရ ဖြစ်သည်။
၂၀၁၈ ခုနှစ် မတ်လ ၂၁ ရက်နေ့တွင် ဦးထင်ကျော် နုတ်ထွက်ပြီးနောက် ယာယီသမ္မတအဖြစ် ဦးမြင့်ဆွေမှ တစ်ပတ်တာဝန်ယူခဲ့ပြီး သမ္မတအသစ်အဖြစ် ဦးဝင်းမြင့်ကို ရွေးချယ်ခဲ့သည်။
၂၀၁၈ ခုနှစ် မတ်လ ၃၀ ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံးမှ ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ ပြင်ဆင်ကြောင်း ကြေညာချက်ထုတ်ပြန်ကာ အစိုးရအဖွဲ့အသစ်ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
ခြုံငုံသုံးသပ်ချက် အန်အယ်ဒီပါတီ ဥက္ကဋ္ဌ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်သည် သမ္မတဖြစ်လာမည်ဖြစ်သော်လည်း သူ၏ခင်ပွန်းနှင့်သား ၂ ယောက်မှာ ဗြိတိန်နိုင်ငံသား ခံယူထားသောကြောင့် ၂၀၀၈ အခြေခံဥပဒေအရ သမ္မတဖြစ်မလာပေ။
အခြေခံဥပဒေအရ နယ်စပ်ရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန၊ ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန နှင့် ကာကွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာနတို့မှ ဝန်ကြီးများကို အမျိုးသား ကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီက တိုက်ရိုက်ခန့်အပ်သည်။
ကျန် ဝန်ကြီး ၁၅ဦးကို သမ္မတမှ ခန့်အပ်သည်။
အများစုမှာ အမျိုးသား ဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ် မှဖြစ်ကာ ၂ ဦးမှာ ပြည်ခိုင်ဖြိုးနှင့် အချို့မှာ ပြင်ပမှ ဖြစ်သည်။
နိုဝင်ဘာ ၂၄၊ ၂၀၁၇ တွင် ဝန်ကြီးဌာနအသစ် ၂ခုဖြစ်သော အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ရုံးဝန်ကြီးဌာနတို့ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
၂၀၁၈ ခုနှစ် မတ်လ၂၁ ရက်နေ့တွင် ဦးထင်ကျော် နုတ်ထွက်ပြီးနောက် ယာယီသမ္မတအဖြစ် ဦးမြင့်ဆွေမှ တစ်ပတ်တာဝန်ယူခဲ့ပြီး သမ္မတအသစ်အဖြစ် ဦးဝင်းမြင့်ကို ရွေးချယ်ခဲ့သည်။
၂၀၁၈ ခုနှစ် မတ်လ ၃၀ ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံးမှ ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ပြင်ဆင်ကြောင်း ကြေညာချက်ထုတ်ပြန်ကာ အစိုးရအဖွဲ့အသစ်ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
နိုင်ငံတော်၏အတိုင်ပင်ခံ ပုဂ္ဂိုလ် နိုင်ငံတော်၏အတိုင်ပင်ခံပုဂ္ဂိုလ်သည် ပါတီ၏ ခေါင်းဆောင်ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်အတွက် အစိုးရအဖွဲ့အတွင်း မြင့်မားသောနေရာရရန်အတွက် ၂၀၁၆ ခုနှစ် ဧပြီ ၆ ရက်နေ့တွင် ဖန်တီးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
နိုင်ငံတော်အတိုင်ပင်ခံပုဂ္ဂိုလ် ဆိုသည်မှာ ဝန်ကြီးချုပ်ကဲ့သို့ပင် ဖြစ်သည်။
အစိုးရအဖွဲ့ ဖွဲ့စည်းမှု အဖွဲ့ဝင်များမှာ အမျိုးသား ဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ် ၊ ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ၊ တပ်မတော်၊ မွန်အမျိုးသားပါတီတို့မှ နီးစပ်သူများ ဖြစ်သည်။
ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်သည် အစိုးရစတင်ဖွဲ့စည်းချိန်၌ အဓိကဝန်ကြီးဌာန ၄ ခု ကိုင်တွယ်ခဲ့သည်။
၂၀၁၆ ခုနှစ် ဧပြီလတွင် ပညာရေးနှင့် လျှပ်စစ်/စွမ်းအင်တို့ကို ဝန်ကြီးအသစ် ၂ ဦးကို လွှဲပေးခဲ့သည်။
ထို့အပြင် အတိုင်ပင်ခံရုံးဝန်ကြီးဌာနကို အသစ်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
နိုင်ငံတော်၏ အသုံးစရိတ်များလျော့ချရန် ဝန်ကြီးဌာနများ ပူးပေါင်းဖွဲ့စည်းကာ အစပိုင်းတွင် ဒုတိယဝန်ကြီးများကို ခန့်အပ်ခြင်းမရှိခဲ့ပေ။
​နောက်ပိုင်းတွင်မှ ခန့်အပ်ခဲ့သည်။
၂၀၁၆ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ ၁၈ တွင် စိုက်ပျိုးရေး၊မွေးမြူရေးနှင့် ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာနမှ ဒုတိယဝန်ကြီး ဦးထွန်းဝင်းနှင့် ပြည်​ထောင်စုဝန်ကြီး ဒေါက်တာအောင်သူတို့အကြား ပဋိပက္ခကြောင့် ဒုတိယဝန်ကြီးနုတ်ထွက်ခဲ့ရသည်။
၂၀၁၇ ဩဂုတ်လတွင် လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ဝန်ကြီး ဦးဖေဇင်ထွန်း ကျန်းမာရေးအခြေအနေကြောင့် အနားယူခဲ့သည်။
၂၀၁၇ နိုဝင်ဘာ ၂၇ တွင် ဝန်ကြီးဌာနအသစ် ၂ ခု ဖြစ်သော အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ရုံးဝန်ကြီးဌာနတို့ကို ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်မှ အတည်ပြုခဲ့၍ ဝန်ကြီးဌာန ၂၄ ခု ရှိလာခဲ့သည်။
နောက်ပိုင်းတွင် ဝန်ကြီးဌာနအသစ်များအပြင် ဒုဝန်ကြီးအမြောက်အမြား ခန့်အပ်ခဲ့၍ လူပြောစရာဖြစ်ခဲ့သည်။
ဝန်ကြီးများ ကိုးကား Category:ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့။
အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးသည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုအစိုးရ၏ ထိပ်ပိုင်းရာထူးဖြစ်ကာ Department of State ၏ခေါင်းဆောင်လည်း ဖြစ်သည်။
နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးလည်း ဖြစ်သည်။
ထိုရာထူးကို သမ္မတမှ တိုက်ရိုက်ခန့်အပ်သည်။
အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးနှင့်အတူ ဘဏ္ဍာရေးအကြီးအကဲ၊ ကာကွယ်ရေးအကြီးအကဲ နှင့် ဥပဒေချုပ်တို့သည် ၎င်းတို့၏ ဌာနများကြောင့် အစိုးရအဖွဲ့၌ အရေးပါသော ၄ ဦး ဖြစ်သည်။
အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးသည် ဥပဒေရေးရာ၌ အဆင့် ၁ အရေးပါသော ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်ကာ ၎င်းအဆင့်အတွက် လစာမှာ၂၀၅,၇၀၀$ ဖြစ်သည်။
တာဝန်ဝတ္တရားများ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ နိုင်ငံခြားရေးရာနှင့် ပြည်ထောင်စုဌာနတို့ကို ကြီးကြပ်ရန်။
နိုင်ငံတကာရေးရာများနှင့်ပတ်သက်၍ သမ္မတကိုအကြံပေးရန်။
နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၏ စာချုပ်စာတမ်းများကို စေ့စပ်ရန်။
နိုင်ငံတကာဆွေးနွေးပွဲများ၊ ညီလာခံများကို အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ်တက်ရောက်ရန်။
နိုင်ငံတကာသို့သွားလာနေသော နိုင်ငံသားများအတွက်သတင်းများပေးရန်။
အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ နိုင်ငံသားများ၊ သယံဇာတများနှင့်နိုင်ငံခြားရေးရာကာကွယ်မှုများကိုလုပ်‌ဆောင်ရန်၊၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဆိုင်ရာဥပဒေများကိုအကြံပေးရန်။
အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ နိုင်ငံခြားရေးရာအချက်အလက်များကိုချပြရန်။
အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုနှင့်အခြားတိုင်းပြည်များအကြား စီးပွားရေးအကျိုးများ တိုးမြှင့်ရန်။
အထွေထွေအတွင်းရေးမှူး၏ မူလ ပြည်တွင်းတာဝန်များမှာ နိုင်ငံ၏ဥပဒေများကိုမျှဝေခြင်း။
သမ္မတ၏ခန့်အပ်လွှာများကိုပြင်ဆင်၊ချိပ်ပိတ်၊အသံသွင်းခြင်း၊၊ အသံသွင်း မှတ်တမ်းများကိုပြင်ဆင်ခြင်း၊၊ နိုင်ငံ၏တော်ဝင်အမှတ်တံဆိပ်ကိုအုပ်ထိန်းခြင်း၊၊ ယခင်အတွင်းရေးမှူးများ၏ ညီလာခံမှတ်တမ်းများကိုအုပ်ထိန်းခြင်း၊၊ ကိုးကား ပြင်ပလင့်ခ် Category:အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ နိုင်ငံရေး။
ကိုရီးယားနိုင်ငံသည် အရှေ့အာရှရှိ သမိုင်းဝင်နိုင်ငံဖြစ်သည်။
၁၉၄၅ ခုနှစ်မှစကာ ၂ ပိုင်းကွဲသွားပြီး မြောက်ကိုရီးယား (ကိုရီးယား ဒီမိုကရက်တစ် ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ)နှင့် တောင်ကိုရီးယား(ကိုရီးယားသမ္မတနိုင်ငံ)တို့ ဖြစ်သည်။
ကိုရီးယားကျွန်းဆွယ်တွင် တည်ရှိသော ကိုရီးယားသည် အနောက်မြောက်တွင် တရုတ်၊ အ​ရှေ့​မြောက် တွင် ရုရှားနိုင်ငံတို့နှင့် ထိစပ်နေသည်။
အရှေ့ဘက်တွင် ဂျပန်ပင်လယ်နှင့် ဂျပန်နိုင်ငံတို့ ရှိသည်။
ပထမထောင်စုနှစ်၏ပထမတစ်ဝက်ခန့် ​​အေဒီ ၆၇၆တွင်ကိုရီးယားကျွန်းဆွယ်သည်သုံးပြည်​ထောင်ဟုလူသိများသော ဂိုဂူ​လျော၊ဘတ်ဂျယ်နှင့်ဆီလာ သုံးနိုင်ငံအကြားတွင်ကွဲပြားခဲ့သည်။
ပထမထောင်စုနှစ်၏ဒုတိယတစ်ဝက်တွင် ဆီလာ သည် ဘတ်ဂျယ် နှင့် ဂိုဂူ​လျော တို့ကိုအနိုင်ယူပြီး ညီညွတ်​သောဆီလာပြည်​ထောင်စု အဖြစ် ရပ်တည်ခဲ့သည်။
ဤကာလများအတွင်း ဘယ်ဟယ်ပြည်နယ်ကို မြောက်ပိုင်းတွင် ဂိုဂူလျော​ နေရာ၌အစားထိုး၍ ထူ​ထောင်ခဲ့သည်။
ဆီလာပြည်​ထောင်စုသည် ပြည်တွင်းစစ်ကြောင့်သီးခြားပြည်နယ်သုံးခုအဖြစ်ပြိုကွဲခဲ့ပြီးနောက်ပိုင်းတွင် သုံးပြည်​ထောင်ကာလအတွင်းသို့ ထပ်မံကျရောက်ခဲ့သည်။
ပထမထောင်စုနှစ်ကုန်ခါနီးတွင် ဂိုဂူ​လျော သည်ပြန်လည်အင်အား​တောင့်တင်းလာခဲ့ပြီး​နောက် ၎င်းသည်အခြားပြည်နယ်နှစ်ခုအားအနိုင်ယူပြီး ကိုရီးယားကျွန်းဆွယ်ကို ဂို​လျောအမည်ဖြင့် အချုပ်အခြာအာဏာတစ်ခုတည်းအဖြစ်ပေါင်းစည်းခဲ့သည်။
တစ်ချိန်တည်းတွင်ပင် ဘယ်ဟယ် ပြိုကွဲခဲ့ပြီး၎င်း၏နောက်ဆုံး အိမ်​​​​​ရှေ့စံသည်တောင်ဘက် ဂို​လျော သို့ထွက်ပြေးခဲ့သည်။
၁၃ ရာစုအတွင်းမွန်ဂိုအင်ပါယာ ၏ကျူးကျော်မှုများစွာသည်နိုင်ငံအားများစွာအားနည်းသွားစေခဲ့သည်။
ဂို​လျောတွင်မွန်ဂိုတို့၏နိုင်ငံရေးဩဇာလွှမ်းမိုးမှုကိုအဆုံးသတ်စေသော ဘုရင်ဂွန်မင် လက်ထက်တွင်စစ်တပ်ကခုခံတွန်းလှန်မှုအပြီးပြင်းထန်သောနိုင်ငံရေးပဋိပက္ခများဖြစ်ပွားခဲ့ပြီးနောက်ဆုံးတွင်ဂို​လျောသည် စစ်ဗိုလ်ချုပ်ယီ​ဆောင်ဂဲ ဦးဆောင်သောစစ်တပ်၏​တော်လှန်မှုတွင် ပျက်သုန်းခဲ့ရပြီး ယီ​ဆောင်ဂဲမှ ၁၃၉၂ဇူလိုင်လ ၁၇ရက်တွင် ဂျိုဆွန်း ကိုတည်ထောင်ခဲ့သည်။
ဂျိုဆွန်း၏ ပထမနှစ်၂၀၀ ကို ငြိမ်းချမ်းသည်ဟု မှတ်ယူရသည်။
ထိုကာလတွင် ၁၅ ရာစု၌ ကိုရီးယား အက္ခရာကို တီထွင်ခဲ့သည်။
၁၉ ရာစုနှောင်းပိုင်း၌ ဂျပန်နိုင်ငံနှင့်ဆိုင်သောနယ်မြေ ဖြစ်လာသည်။
၁၉၁၀ တွင် ဂျပန်တို့၏ သိမ်းပိုက်ခြင်းခံရပြီး ၁၉၄၅ ဩဂုတ်ထိ ဖြစ်သည်။
၁၉၄၅ တွင် ဆိုဗီယက်နှင့် အမေရိကန်တို့သည် ဂျပန်တို့ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွက် လက်နက်ချခြင်းနောက်ဆက်တွဲအဖြစ် ကိုရီးယားကို ၂ ပိုင်းခွဲခဲ့သည်။
မြောက်ပိုင်းကို ဆိုဗီယက်၊ တောင်ပိုင်းကို အမေရိကန်တို့က ရယူခဲ့သည်။
ကွန်မြူနစ် ဆိုဗိီယက်နှင့် အမေရိကန်တို့သည် ကိုရီးယားနှစ်ခြမ်းကို နိုင်ငံရေးအယူဝါဒကွဲပြားစေခဲ့သည်။
ထို တင်းအားများကြောင့် ၁၉၅၀ တွင်ကိုရီးယားစစ် ဖြစ်ခဲ့သည်။
ပြည်ပနိုင်ငံများ၏ ပါဝင်မှုနှင့်အတူ ၁၉၅၃ တွင် ငြိမ်းချမ်းရေးစာချုပ်မပါဘဲ စစ်ကြီးပြီးခဲ့သည်။
ဤသည်ပင် ကျွန်းဆွယ်ကွဲပြားမှုကို ပိုမိုတင်းမာစေသည်။
အမည် Koreaသည် Corea (၁၆၁၄တွင် အဂ်လိပ်များဖော်ပြခဲ့) ၏ ခေတ်သစ်စာလုံးပေါင်းဖြစ်သည်။
မာကိုပိုလို၏ ခရီးသွားမှတ်တမ်းတွင် Cauli ဟုဖော်ပြထားသည်။
left|ရှီလာမှဘုရားတစ်ဆူ အစောဆုံး ကိုရီးယားအလံသစ်ကို အမေရိကန် ရေတပ်စာအုပ်၌ ၁၈၈၉ဇူလိုင်တွင်ဖော်ပြခဲ့ thumb thumb thumb ကိုးကား Category:အရှေ့အာရှ Category:ကိုရီးယား Category:အရှေ့မြောက် အာရှ။
မွန်းဂျယ်အင်း (၊ ) သည် ကိုရီးယားသမ္မတနိုင်ငံ၏ ၁၂ယောက်မြောက် သမ္မတဖြစ်သည်။
သူသည် လူအခွင့်အရေး ရှေ့နေတစ်ဦးလည်းဖြစ်သည်။
အာဏာရှင်သမ္မတဟောင်း ဘတ်ဂျောင်ဟီး လက်ထက်တွင် ကျောင်းသားဆန္ဒပြမှုကြောင့် ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံခဲ့ရကာ ထိုကိစ္စကြောင့် သူ၏ရှေ့ဆက်ရမည့်ဘဝတွင် ထိခိုက်မှုများရှိခဲ့သည်။
၁၉၈၂ခုနှစ်တွင် နောင်တွင်သမ္မတဖြစ်လာမည့် နိုမူဟျွန်း နှင့်အတူ လူ့အခွင့်အရေးနှင့် လူမှုအဖွဲ့အစည်းများဆိုင်ရာ အထူးပြုဥပဒေရုံးကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။
၂၀၀၃ခုနှစ်မှ ၂၀၀၅ခုနှစ်အထိ လူမှုရေးရာနှင့် လူမှုအဖွဲ့အစည်းရေးရာ ဥက္ကဋ္ဌ၏ အကြီးတန်းအတွင်းရေးမှူးအဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့သည်။
၂၀၀၇ခုနှစ်တွင် အိမ်ပြာတော်၌ အတွင်းဝန်အကြီးအကဲအဖြစ်လည်းကောင်း၊ ဒုတိယအကြိမ် တောင် - မြောက် ထိပ်သီးအစည်းအဝေးမြှင့်တင်ရေးကော်မတီ၏ ဥက္ကဋ္ဌ၊ ၂၀၁၀ပြည့်နှစ်တွင် နိုမူဟွန်းဖောင်ဒေးရှင်း၏ ဥက္ကဋ္ဌ၊ ၂၀၁၁ခုနှစ်တွင် ဆန်းသစ်တီထွင်မှုနှင့် ပေါင်းစည်းရေးဆိုင်ရာ အမြဲတမ်းအတွင်းဝန်အဖြစ်လည်းကောင်း လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
၂၀၁၂ခုနှစ် အစောပိုင်းက ကျင်းပသော လွှတ်တော်ရွေးကောက်ပွဲတွင် Sasang ခရိုင်မှ အနိုင်ရခဲ့သည်။
ထို့နောက် ၂၀၁၂ခုနှစ် သမ္မတရွေးကောက်ပွဲတွင် ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ၏ သမ္မတလောင်းအဖြစ် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။
သို့သော် ပြိုင်ဘက်ပါတီမှ ဘတ်ဂွန်းဟဲ အား ရှုံးနိမ့်ခဲ့သည်။
ထို့ကြောင့် (၁၉)ကြိမ်မြောက် အမျိုးသားလွှတ်တော်၏ လွှတ်တော်အမတ်အဖြစ် ၂၀၁၂ခုနှစ်မှ ၂၀၁၆ခုနှစ်အထိ လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
၂၀၁၇ခုနှစ် အစောပိုင်းတွင် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာခုံရုံးက သမ္မတအား ရာထူးမှ ထုတ်ပယ်ခဲ့ပြီး ရွေးကောက်ပွဲ ထပ်မံကျင်းပခဲ့သည်။
မွန်းသည် ၂၀၁၇ သမ္မတရွေးကောက်ပွဲတွင်လည်း ထပ်မံယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ရာ အနိုင်ရခဲ့ပြီး ၂၀၁၇ခုနှစ် မေလ (၁၁) ရက်နေ့တွင် တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ (၁၂) ယောက်မြောက် သမ္မတဖြစ်လာခဲ့သည်။
အစောပိုင်းဘဝနှင့် ပညာရေး မွန်းကို ကိုရီးယားစစ်ပွဲ ပြီးဆုံးခါနီး လပိုင်းအလို ၁၉၅၃ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၂၄ ရက်နေ့တွင် တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ ရှိ ကျွန်းမြို့တစ်မြို့ဖြစ်သော Geoje တွင် ဖွားမြင်ခဲ့သည်။
မွေးချင်း (၅)ယောက်အနက် ဒုတိယအကြီးဆုံးဖြစ်ကာ အကြီးဆုံးသားဖြစ်သည်။
၎င်း၏မိဘများသည် မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ တောင်ဟမ်ယောင်းပြည်နယ်မှ တောင်ကိုရီးယားဘက်သို့ ဘက်ပြောင်းလာခဲ့သူများ ဖြစ်ကြသည်။
ကိုရီးယားစစ်ပွဲအတွင်း ဟွန်းနမ်ရွှေ့ပြောင်းမှုအတွင်း ၎င်းတို့၏မြို့ ဟွန်းနမ်အား စွန့်ခွာပြီး တောင်ပိုင်းသို့ ပါလာခဲ့ကြခြင်းဖြစ်သည်။
မွန်းဂျယ်အင်း၏ဖခင်သည် ဟွန်းနမ်မြို့ စိုက်ပျိုးရေးဌာနတွင် လုပ်ကိုင်ခဲ့ကာ အစားအသောက်ပိုင်းကို တာဝန်ယူခဲ့သူဖြစ်သည်။
သူ၏မိသားစုသည် တောင်ဘက်သို့ရောက်လျှင် ဘူဆန်မြို့၌ အခြေချနေထိုင်ခဲ့သည်။
ဖခင်ဖြစ်သူသည် မြောက်ပိုင်းတွင် လုပ်ကိုင်ခဲ့သကဲ့သို့ အစိုးရအလုပ် မလုပ်ကိုင်လိုခဲ့သဖြင့် ခြေအိတ်ရောင်းချခြင်း စီးပွားရေးကို လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
သို့သော် ထိုလုပ်ငန်းသည် ၎င်းတို့အား အကြွေးအရမ်းတင်စေခဲ့သည်။
မိသားစု၏ အဓိကဝင်ငွေကို မိခင်ဖြစ်သူက ကယ်ဆယ်ရေူအဖွဲ့များမှ ရရှိသော အဝတ်များကို ရောင်းချခြင်း၊ မုန့်ပို့ခြင်းများမှ ရရှိခဲ့သည်။
၎င်းတို့၏ မိသားစုသာ် ဆင်းရဲလွန်းသဖြင့် စက်ဘီးပင် မပိုင်ဆိုင်ခဲ့ကာ မွန်းက သူ့အနေဖြင့် စက်ဘီးမစီးတတ်ခဲ့ကြောင်း တွေ့ဆုံမေးမြန်းမှုတစ်ခုတွင် ပြောကြားခဲ့သည်။
မွန်းသည် ဘူဆန်မြို့ရှိ ဂယောင်းနမ်းကျောင်းတွင် ပညာသင်ခဲ့ပြီး စာတော်သော ကျောင်းသားဖြစ်သည်။
ထို့နောက် ဆိုးလ်မြို့ရှိ ဂယောင်းဟီးတက္ကသိုလ်တွင် ဥပဒေပညာ သင်ကြားခဲ့သည်။
ထိုတက္ကသိုလ်တွင် ဘဝလက်တွဲဖော်ဖြစ်လာမည့် ဂင်မ်ဂျောင်ဆု နှင့် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။
၁၉၇၂ခုနှစ်တွင် အာဏာရှင်သမ္မတ ဘတ်ဂျောင်ဟီး က သူ၏သက်တမ်းကို တိုးမြှင့်နိုင်ရန် ရေးဆွဲထားသော အခြေခံဥပဒေအသစ်ကို ပြဋ္ဌာန်းခဲ့ရာ ကျောင်းသားများက ဆန္ဒပြခဲ့ကြသည်။
ထိုဆန္ဒပြမှုတွင် မွန်းလည်း ပါဝင်ခဲ့ပြီး ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရကာ ထောင်ဒဏ်ချမှတ်ခံရသည့်အပြင် ကျောင်းပါအထုတ်ခံခဲ့ရသည်။
နောက်ပိုင်းတွင် မွန်းသည် အထူးစစ်ဆင်ရေးတပ်ဖွဲ့တွင် စစ်မှုထမ်းခဲ့ပြီး ကိုရီးယား စစ်မဲ့ဇုန်၌ အမေရိကန်စစ်သားများကို မြောက်ကိုရီးယားဘက်မှ သတ်ခဲ့သည့် ပုဆိန်လူသတ်မှုအပြီးတွင် အမေရိကန်နှင့် တောင်ကိုရီးယားတို့ ပူးပေါင်းဆင်နွှဲခဲ့သည့် ပေါဘူညန် စစ်ဆင်ရေးတွင် မွန်းလည်း ပါဝင်ခဲ့သည်။
စစ်မှုထမ်းပြီးနောက် ဖခင်ကွယ်လွန်သွားသည့် အကြောင်းသည် သူ့အား ဥပဒေစာမေးပွဲ (bar exam) ဝင်ရောက်ဖြေဆိုရန် ဖြစ်လာစေခဲ့သည်။
သူသည် စာမေးပွဲအတွက် စာလေ့လာရန် ဗုဒ္ဓဘာသာ ဘုန်းကြီးကျောင်းတစ်ခုတွင် နေထိုင်ခဲ့ရသည်။
၁၉၇၉ခုနှစ်တွင် ပထမတစ်ပိုင်း အောင်မြင်ခဲ့သည်။
၁၉၈၀ပြည့်နှစ်တွင် တက္ကသိုလ်ပြန်တက်ကာ ကျန်ရှိသော ပညာကို သင်ကြားခဲ့သည်။
ထိုနှစ်နောက်ပိုင်းတွင် ဒုတိယတစ်ပိုင်းအောင်မြင်ကာ ဥပဒေကျောင်းသို့ ဝင်ခွင့် ရခဲ့သည်။
ဥပဒေကျောင်းမှ ဘွဲ့ရပြီးနောက် တရားသူကြီးအပိုင်းနှင့် စုံစမ်းရေးမှူးအပိုင်း (အစိုးရရှေ့နေ) ကို လျှောက်ထားခွင့် မရှိခဲ့ပေ။
အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် အခြေခံဥပဒေအသစ်ကို ဆန္ဒပြခဲ့၍ ဖမ်းဆီးခံရသည့် ပြစ်မှုမှတ်တမ်းကြောင့်ဖြစ်သည်။
ထို့ကြောင့် ပြင်ပရှေ့နေ ဖြစ်လာခဲ့သည်။
အစောပိုင်းအလုပ်အကိုင် လူ့အခွင့်အရေးရှေ့နေ ရှေ့နေတစ်ဦးဖြစ်လာပြီးနောက် ၁၉၈၀ကျော် ကာလများတွင် မွန်းသည် နိုမူဟျွန်း (နောင်သမ္မတ) လက်အောက်တွင် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
သူတို့သည် အလုပ်သမားရေးရာကိစ္စများတွင် အမှုလိုက်ခဲ့ကြပြီး အလုပ်သမားဆိုင်ရာ လူ့အခွင့်အရေးအမှုများဖြင့် ကျော်ကြားခဲ့သည်။
၂၀၀၉ခုနှစ်တွင် သမ္မတဟောင်း နိုမူဟျွန်း မိမိကိုယ်ကို အဆုံးစီရင်ခဲ့ချိန်အထိ ၎င်းတို့ (၂)ဦးသည် ရင်းနှီးခဲ့ကြသည်။
နိုမူဟျွန်း၏ အုပ်ချုပ်မှုကာလ ၎င်း၏ လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက် နိုမူဟျွန်းသည် ၂၀၀၂သမ္မတရွေးကောက်ပွဲကို ဝင်ပြိုင်မည်ဖြစ်ရာ နိုက တောင်းဆိုသဖြင့် မွန်းသည် မဲဆွယ်ရေးမန်နေဂျာအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
နိုမူဟျွန်းအနိုင်ရပြီး သမ္မတဖြစ်လာသောအခါ မွန်းသည် သမ္မတနှင့် အနီးကပ်နေရာများဖြစ်သော အိမ်ပြာတော်တွင် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
၂၀၀၃ခုနှစ်တွင် သမ္မတအား လွှတ်တော်မှ စွပ်စွဲပြစ်တင်ပြီး အောင်မြင်ခဲ့ရာ အခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာခုံရုံး၏ အဆုံးအဖြတ်ဖြင့် ရာထူးမှ ထုတ်ပယ်ရန်သာ ကျန်ရှိတော့သည်။
ခုံရုံးတွင် ရင်ဆိုင်ရမည့် အမှုအတွက် သမ္မတ နိုမူဟျွန်း ဘက်မှ မွန်းဂျယ်အင်းဦးဆောင်သော အဖွဲ့မှ ခြေပခဲ့သည်။
၎င်းတို့သည် အောင်မြင်ခဲ့ပြီး ခုံရုံးမှ သမ္မတအား ဆက်လက်တာဝန်ထမ်းဆောင်စေခဲ့ရာ ၂၀၀၈ခုနှစ်အထိ သက်တမ်းအပြည့် တာဝန်ထမ်းဆောင်နိုင်ခဲ့သည်။
နိုင်ငံရေးသမားဘဝ ၂၀၁၂ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ မွန်းသည် ၂၀၁၂ခုနှစ် ဧပြီလတွင် ၂၀၁၂ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ၌ အမျိုးသားလွှတ်တော်အမတ်နေရာအတွက် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။
ထိုရွေးကောက်ပွဲတွင် ဘူဆန် Sasangခရိုင်မှ ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ အနေဖြင့် အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။
၂၀၁၂ သမ္မတရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၁၂ခုနှစ် စက်တင်ဘာ ၁၆ရက်နေ့တွင် ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ၏ သမ္မတလောင်းအဖြစ် မွန်းအားရွေးချယ်ခဲ့သည်။
၂၀၁၂သမ္မတရွေးကောက်ပွဲတွင် မွန်း၏အဓိကပြိုင်ဘက်မှာ လက်ရှိအာဏာရပါတီ၏ခေါင်းဆောင်လည်းဖြစ်ကာ သမ္မတဟောင်း ဘတ်ဂျောင်ဟီး၏ သမီး ဘတ်ဂွန်းဟဲ ဖြစ်သည်။
မွန်းသည် ထိုရွေးကောက်ပွဲတွင် ရှုံးနိမ့်ခဲ့သည်။
၂၀၁၇ သမ္မတရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၁၇ခုနှစ် မတ်လတွင် အခြေခံဥပဒေခုံရုံးက သမ္မတ ဘတ်ဂွန်းဟဲ အား ရာထူးမှ ထုတ်ပယ်ပြီးနောက် သမ္မတအသစ်ရွေးချယ်ရန် ရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပခဲ့သည်။
ထိုရွေးကောက်ပွဲတွင် မွန်းလည်း ပြန်လည်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။
မွန်းသည် ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ၏ သမ္မတလောင်းအဖြစ် ပါတီတွင်း ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ရာ ၅၇%ဖြင့် အနိုင်ရခဲ့သည်။
သမ္မတရွေးကောက်ပွဲတွင် ဆန္ဒမဲ (၁၃,၄၂၃,၈၀၀) ၄၁.၁% ဖြင့် ပြတ်သားစွာ အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။
သမ္မတရာထူး ၂၀၁၇ခုနှစ် မေလ (၁၀) ရက်နေ့တွင် မွန်းသည် သမ္မတအဖြစ် စတင်တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
မြောက်ကိုရီးယားနှင့်အရေး မွန်း၏လက်ထက်တွင် မြောက်ကိုရီးယားနှင့် ဆက်ဆံရေးမှာ အတိုင်းအတာတစ်ခုအထိ တိုးတက်ခဲ့သည်။
သမ္မတ မွန်းနှင့် ဇနီး ဂင်မ်ဂျောင်းဆုတို့သည် မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ ပြုံယမ်းမြို့သို့ သွားရောက်ခဲ့ကြသည်။
၂၀၁၈ခုနှစ်နှင့် ၂၀၁၉ခုနှစ်များတွင် တောင်နှင့်မြောက် ထိပ်သီးဆွေးနွေးပွဲများကို ကျင်းပခဲ့ကြသည်။
သို့သော် သဘောထားကွဲလွဲမှုများကြောင့် ဆွေးနွေးပွဲများ ရပ်ဆိုင်းသွားပြန်သည်။
အိမ်ပြာတော် (; ; Hanja: ; ချောင်ဝဒယ်) သည် ကိုရီးယားသမ္မတနိုင်ငံ သမ္မတ ရုံးစိုက်ရာနှင့် အိမ်တော်အဖြစ် အသုံးပြုခဲ့သော နေရာဖြစ်သည်။
မြို့တော် ဆိုးလ်မြို့ တွင် တည်ရှိသည်။
အမှန်တွင် ကိုရီးယားအခေါ် ချောင်ဝဒယ်ဟုခေါ်သော အိမ်ပြာတော်သည် ကိုရီးယားရိုးရာ ဗိသုကာများဖြင့် အဓိက တည်ဆောက်ထားသော အဆောက်အဦ အစုအဝေးကြီးဖြစ်သည်။
အိမ်ပြာတော်သည် အာရှတိုက်၌ လုံခြုံရေးကာကွယ်မှု အတင်းကြပ်ဆုံးသော သမ္မတအိမ်တော်များအနက် တစ်ခုအပါအဝင်ဖြစ်ခဲ့သည်။
၂၀၂၂ခုနှစ် မတ်လတွင် ရွေးကောက်ပွဲ အနိုင်ရလာသော သမ္မတလောင်း ယွန်းဆော့ယော သည် ၎င်းအနေဖြင့် ပြည်သူများနှင့် အလှမ်းဝေးသော အိမ်ပြာတော်တွင် ရုံးမထိုင်ပဲ ပြည်သူများနှင့် နီးစပ်သော အမျိုးသားကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန တည်ရှိရာ အဆောက်အဦတွင် ရုံးထိုင်မည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။
၂၀၂၂ခုနှစ် မေလ (၁၀) ရက်နေ့တွင် သမ္မတအဖြစ် ကျမ်းသစ္စာကျိန်ဆိုပြီးနောက် အိမ်ပြာတော်အား အများပြည်သူ လေ့လာနိုင်မည့် ဥယျာဉ်တစ်ခုအဖြစ် ပြောင်းလဲခဲ့သည်။
ဤသို့ဖြင့် ခေတ်အဆက်ဆက် သမ္မတများ ရုံးစိုက်ရာ အိမ်ပြာတော်သည် ပန်းခြံတစ်ခုအသွင် ပြောင်းလဲခဲ့သည်။
အိမ်ပြာတော်တွင် ဘွန်ဂွမ်ဆိုသော အဓိကဟောခန်းမ၊ သမ္မတအိမ်တော်၊ နိုင်ငံတော်အဆင့် ဧည့်ခန်းမအိမ်တော် (ရော်ဘင်ဂွမ်)၊ စာနယ်ဇင်းခန်းမ (ချွန်ချူခွမ်) နှင့် အတွင်းဝန်ရုံးများ ပါဝင်သည်။
ခြံဝန်းတစ်ခုလုံး ၂၅၀,၀၀၀စတုရန်းမီတာ (၆၂ဧက) ကျယ်သည်။
သမိုင်းကြောင်း အိမ်ပြာတော်တည်ဆောက်ထားသော မြေနေရာသည် ဂိုလျောမင်းဆက်၏ တောင်ပိုင်းမြို့တော် ဟန်ယန်းမြို့ (လက်ရှိ ဆိုးလ်မြို့နေရာ)ရှိ တော်ဝင်ဥယျာဉ်နေရာ ဖြစ်သည်။
(၁၁၀၄) တွင် Sukjong ဘုရင်မှ တည်ဆောက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ထိုစဉ်က ဂိုလျော၏ အုပ်ချုပ်ရေးမြို့တော်ကြီးသည် Kaesong မြို့ဖြစ်ကာ ထိုမြို့သည် လက်ရှိတွင် မြောက်ကိုရီးယားတွင် တည်ရှိသည်။
ထို့အပြင် အနောက်ပိုင်းမြို့တော်အဖြစ် လက်ရှိမြောက်ကိုရီးယားမြို့တော် ပြုံယမ်းမြို့၊ အရှေ့ပိုင်းမြို့တော်အဖြစ် လက်ရှိတောင်ကိုရီးယားမှ Gyeongjuမြို့ တို့လည်း တည်ရှိသည်။
၁၃၉၂ခုနှစ်တွင် တည်ထောင်သော ဂျိုဆွန်းမင်းဆက်သည် ဟန်ယန်းသို့ မြို့တော်ကို ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။
ထို့နောက် ပထမဆုံးဘုရင် ထယ်ဂျို က ၁၉၃၅ခုနှစ်တွင် ဂျောင်းဘွတ်ကန် နန်းတော်ကို တည်ဆောက်ခဲ့ကာ ပင်မနန်းတော်အဖြစ် စံမြန်းခဲ့သည်။
ထို့နောက် တော်ဝင်ဥယျာဉ်သည် နန်းတော်၏ အနောက်ဥယျာဉ် ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ထိုဥယျာဉ်ကို အမှုထမ်းစာမေးပွဲများနှင့် စစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုများအတွက် အသုံးပြုခဲ့သည်။
၁၉၁၀ပြည့်နှစ်တွင် ဂျပန်တို့ လက်အောက်ကျရောက်ပြီးနောက် ဂျပန်တို့က ဂျောင်းဘွတ်ကန်နန်းတော်တွင် အစိုးရအဆောက်အဦးတစ်ခု တည်ဆောက်ကာ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။
၁၉၃၉ခုနှစ်တွင် ဂျပန်ဘုရင်ခံအတွက် ရုံးနှင့် အိမ်တော်ကို ယခု အိမ်ပြာတော်နေရာတွင် တည်ဆောက်ခဲ့သည်။
၁၉၄၈ခုနှစ်တွင် ကိုရီးယားတို့ လွတ်လပ်ရေး ရရှိပြီး ပထမကိုရီးယားသမ္မတနိုင်ငံခေတ်ကို တည်ထောင်ရာ သမ္မတ ရီဆွန်းမန်းက ထိုအဆောက်အဦးကို ဂျောင်မုဒယ်ဟု အမည်ပေးကာ ဆက်လက် အသုံးပြုခဲ့သည်။
ထိုအမည်မှာ ယခင်အဆောက်အဦးအချို့၏ အမည်ဖြစ်ကာ capital pavilion ဟု အဓိပ္ပါယ်ရသည်။
၁၉၆၀တွင် တက်လာသော သမ္မတ ယွန်းဘိုဆွန်းက ထိုနေရာကို ချောင်းဝဒယ် ဟု ပြောင်းလဲခဲ့သည်။
ယခင်အမည်သည် အာဏာရှင်အငွေ့အသက် ခံစားရသဖြင့်ဟုဆိုသည်။
ချောင်ဝဒယ်နှင့်အတူ Hwaryeongdae ဟူသော အမည်ကိုလည်း စဉ်းစားခဲ့ကြသေးသည်။
ထို့အပြင် အ​မေရိကန်နှင့် ချစ်ကြည်​ရေးအတွက် ဝါရှင်တန်ဒီစီရှိ အိမ်ဖြူ​တော်ကဲ့သို့ပင် ဆိုးလ်မြို့ရှိ အဖြူ​ရောင် နံရံနှင့် အပြာ​ရောင် အမိုးရှိ​သော သမ္မတအိမ်​တော်အား အိမ်ပြာ​တော် (Blue House) ဟု ​ခေါ်တွင်ခဲ့သည်။
၁၉၆၈ခုနှစ် အိမ်ပြာတော် ဝင်ရောက်စီးနှင်းခံရမှု တွင် မြောက်ကိုရီးယားမှ လုပ်ကြံသူများသည် တောင်ကိုရီးယားသမ္မတ ][ပတ်ချုန်ဟီး]]ကို လုပ်ကြံရန် အိမ်ပြာတော်အနီးထိ ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။
ထိုကိစ္စတွင် မြောက်ပိုင်းမှ (၂၈)ဦး၊ တောင်ပိုင်းမှ (၂၆)ဦး၊ အမေရိကန် (၄)ဦး သေဆုံးခဲ့သည်။
သမ္မတ ပတ်ချုန်ဟီး၊ ချွဲဂယူဟာ၊ ဂျောန်းဒူးဟွမ်း တို့သည် ထိုအဆောက်အဦးကို အိမ်တော်နှင့် သမ္မတရုံးအဖြစ် အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။
သမ္မတ နိုထယ်ဝူ လက်ထက်တွင် ရုံးအဆောက်အဦးအသစ်၊ အိမ်တော်အဆောက်အဦးအသစ်၊ မီဒီယာစင်တာ တို့ကို တည်ဆောက်ခဲ့ကာ ၁၉၉၁ခုနှစ် ဧပြီလတွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။
ဂင်ယောင်ဆမ် လက်ထက် ၁၉၉၃ခုနှစ်တွင် ဂျပန်တို့လက်ထက်က အဆောက်အဦးကို ဖြိုချခဲ့သည်။
၂၀၂၂ခုနှစ် မတ်လတွင် သမ္မတလောင်း ယွန်းဆော့ယောက သူ့အနေဖြင့် အများပြည်သူနှင့် နီးကပ်စေရန်အတွက် ပြည်သူများနှင့် ဝေးကွာသော အိမ်ပြာတော်ကို စွန့်ခွာကာ ပြည်သူများနှင့် နီးစပ်သော နေရာသို့ ပြောင်းရွှေ့ရုံးထိုင်မည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။
၂၀၂၂ခုနှစ် မေလ (၁၀) ရက်နေ့တွင် သမ္မတဖြစ်လာသော ယွန်းဆော့ယော သည် သမ္မတရုံးအား အမျိုးသားကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနတည်ရှိရာ သမ္မတအိမ်တော် (တောင်ကိုရီးယား)အဆောက်အဦးသို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။
ထိုနေ့တွင်ပင် သမ္မတ၏ အမိန့်ဖြင့် အိမ်ပြာတော်အား အများပြည်သူလည်ပတ်ရန် ပန်းခြံအဖြစ် ပြောင်းလဲခဲ့ရာ အိမ်ပြာတော်၏ သမိုင်းကြောင်းတွင် (၇၄)နှစ်အကြာ၌ အများပြည်သူများ ပြန်လည် လည်ပတ်ခွင့် ရရှိခဲ့သည်။
တစ်နေ့လျှင် အများဆုံး လည်ပတ်သူ (၃၉,၀၀၀) လည်ပတ်ခွင့်ပြုသည်။
ပြခန်း ကိုးကား ကဏ္ဍ:သမ္မတ အိမ်တော်များ ကဏ္ဍ:ဆိုးလ်မြို့ရှိ အဆောက်အဦးများ Category:တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ။
အာဆီယံ ထိပ်သီးအစည်းအဝေးသည် အာဆီယံနိုင်ငံ​များမှ နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲများ သို့မဟုတ် အစိုးရအဖွဲ့အကြီးအကဲများ တက်​ရောက်ရသည့် စီးပွားရေး၊ နိုင်ငံရေး၊ လုံခြုံရေးနှင့် လူမှုဘဝတိုးတက်ရေးတို့အတွက် ဆွေးနွေးရန် နှစ်စဉ်ကျင်းပသော အစည်းအဝေးဖြစ်သည်။
ထို့အပြင် အခြား​သော နိုင်ငံတကာခေါင်းဆောင်များနှင့်လည်း အစည်းအဝေးပွဲများ တစ်ဆက်တည်း ကျင်းပကြသည်။
ကမ္ဘာ့အဆင့် ရလဒ်များ ထုတ်ပြန်မှုကြောင့် နိုင်ငံတကာ၏ လက်ခံမှုရရှိထားသော အစည်းအဝေးဖြစ်သည်။
လုပ်ပိုင်ခွင့်များ အာဆီယံ၏ မူဝါဒချမှတ်ပေးသည့် အမြင့်ဆုံး အဖွဲ့အစည်းဖြစ်ရမည်။
အာဆီယံ၏ ရည်မှန်းချက်များ လက်တွေ့အကောင်အထည်ဖော်ရေးနှင့် စပ်လျဉ်းသော အဓိကကျသည့် ကိစ္စရပ်များအပေါ်တွင်လည်းကောင်း၊ အသင်းဝင်နိုင်ငံများ၏ အကျိုးစီးပွားအတွက် အရေးကြီးသော ကိစးရပ်များအပေါ်တွင်လည်းကောင်း၊ အာဆီယံလုပ်ငန်းပေါင်းစပ်ညှိနှိုင်းရေးကောင်စီ၊ အာဆီယံအသိုက်အဝန်းကောင်စီ၊ အာဆီယံဝန်ကြီးအဆင့် ကဏ္ဍအလိုက် အဖွဲ့အစည်းများက တင်ပြလာသည့် ကိစ္စရပ်များအပေါ်တွင်လည်းကောင်း၊ ဆွေးနွေးခြင်း၊ မူဝါဒပိုင်းဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်ခြင်းနှင့် ဆုံးဖြတ်ခြင်းပြုလုပ်ရမည်။
သက်ဆိုင်ရာကောင်စီအသီးသီးမှ သက်ဆိုင်ရာဝန်ကြီးများအား ယာယီဝန်ကြီးအဆင့်အစည်းအဝေးများ ကျင်းပရန် လမ်းညွှန်ခြင်းနှင့် အသိုက်အဝန်းကောင်စီတစ်ခုထက်မက ကျော်လွန်သက်ရောက်မှုရှိသည့် အာဆီယံနှင့် ပက်သက်သော အရေးကြီးသော ကိစ္စရပ်များကို အရေးယူဆောင်ရွက်ရန် ညွှန်ကြားရမည်။
အဆိုပါအစည်းအဝေးများကျင်းပရန် လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများကို အာဆီယံလုပ်ငန်းပေါင်းစပ်ညှိနှိုင်းရေးကောင်စီက ချမှတ်ပေးရမည်။
အာဆီယံနိုင်ငံများအပေါ် ထိခိုက်မှုရှိမည့် အရေးပေါ်အခြေအနေများကို ကိုင်တွယ်ဆောင်ရွက်ရန် သင့်လျော်သည့် အရေးယုဆောင်ရွက်မှုများ ပြုလုပ်ရမည်။
အာဆီယံပဋိညာဉ်စာတမ်းပါ အခန်း(၇) - ဆုံးဖြတ်ချက်ချမှတ်ခြင်း၊ အခန်း(၈) - အငြင်းပွားမှုများကို ဖြေရှင်းခြင်း တို့အပေါ် ဆုံးဖြတ်ပေးရမည်။
အာဆီယံဝန်ကြီးအဆင့် ကဏ္ဍအလိုက် အဖွဲ့အစည်းများနှင့် အခြားသောအာဆီယံအဖွဲ့အစည်းများ ခူထောင်ခြင်းနှင့် ဖျက်သိမ်းခြင်းအပေါ် ခွင့်ပြုချက်ပေးရမည်။
ဝန်ကြီးအဆင့်ရှိသော အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ်ကို အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများအစည်းအဝေး၏ ထောက်ခံချက်အရ အကြီးအကဲများ၏ ယုံကြည်အားရနှစ်ခြိုက်မှုဖြင့် ခန့်အပ်ရမည်။
သမိုင်း​ကြောင်း ပထမဆုံးအစည်းအဝေးကို ၁၉၇၆ ဖေဖော်ဝါရီတွင် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ ဘာလီ၌ ကျင်းပခဲ့သည်။
ဤပွဲတွင် အာဆီယံ၏ ပြင်ပနိုင်ငံများနှင့် ဆက်ဆံရေးအသွင်ကို ပြသခဲ့သည်။
ချစ်ကြည်ရေးနှင့် ပူးပေါင်းရေးစာချုပ်ကို လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သည်။
အာဆီယံ အလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌ အာဆီယံထိပ်သီးအစည်းအ​ဝေးမှာ အာဆီယံ၏ မူ​ဝါဒ​ရေးရာ အဆင့်မြင့်အစည်းအ​ဝေးတစ်ခုဖြစ်သည်။
ထိုအစည်းအ​​ဝေးသို့ နိုင်ငံ​တော်​ခေါင်း​ဆောင်များ၊ အစိုးရအဖွဲ့​ခေါင်း​ဆောင်များ တက်​ရောက်ကြသည်။
အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌမှာ နိုင်ငံ၏ အင်္ဂလိပ်စကားလုံး​ပေါ်တွင် အစဉ်လိုက် အလှည့်ကျ တာဝန်ယူရသည်။
အလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌသည် ပြက္ခဒိန်တစ်နှစ်စာတာဝန်ယူရပြီး ထိပ်သီးအစည်းအ​ဝေးအပါအဝင် ဆက်စပ်အစည်းအ​ဝေးများကို လက်ခံကျင်းပရသည်။
၂၀၂၃ခုနှစ်အတွက် အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌမှာ အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ သမ္မတဖြစ်သည်။
​အောက်ပါတို့မှာ အာဆီယံနိုင်ငံများမှ နိုင်ငံ​တော်​အကြီးအကဲများ၊ အစိုးရ​အကြီးအကဲများဖြစ်သည်။