kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
သို့သော်လည်း တင်ပါးဆုံရိုး ကြမ်းပြင်နှင့် အစာဟောင်းအိမ်ပေါ်တွင် ဖိအားပိုများလာရာ ယင်းသည် ဆီးအိမ် ထိန်းသိမ်းနိုင်စွမ်းကို ပြင်းထန်စွာလျော့နည်းစေ သည့်အတွက် မိခင်မှ အချိန်မရွေး သန္ဓေသား "ပြင်ပသို့ ထွက်ကျ လာမည်" ခံစားချက်မျိုးထပ်တလဲလဲ ခံစားနေရ သည်။
ထိုအချိန်မျိုးတွင် ကလေးကို လမစေ့ဘဲ မွေးလာလျှင် ရှင်နိုင်စွမ်းရှိနိုင်သည်။
ယနေ့ခေတ်ဆေးပညာ၏ အထူးကြပ်မတ် ကုသမှု နည်းပညာကို သုံးခြင်းသည် လမစေ့ဘဲမွေးလာသော ကလေးငယ်များရှင်သန်မှု ဖြစ်နိုင်ခြေကို များစွာတိုး တက်လာစေပြီး၊ ကူညီစောင့်ရှောက်မှုမလိုအပ်ဘဲ ဖြစ်နိုင်ခြေရှိမည့် အနည်းငယ်စောသောအချိန်သို့ ရှင်သန်နိုင်မှု ကန့်သတ်မှုကိုပြန်တွန်းပို့ခဲ့ပြီဖြစ်သည်။
ထိုသို့သော ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုများမရှိခဲ့လျှင် လမစေ့ဘဲမီးဖွားခြင်းသည် သန္ဓေသားတို့အတွက် အဓိကခြိမ်းခြောက်မှုတစ်ခု အဖြစ်ရှိနေဦးမည်ဖြစ်ပြီး ကလေးမှာ အသက်ရှင်နိုင်သည်ဆိုလျှင် သော်မှ နောက်ပိုင်းသက်တမ်းတွင် ကျန်းမာရေးမကောင်းခြင်း များရှိနေနိုင်သည်။
သားလောင်းနှင့် သန္ဓေသားတို့ ဖွံ့ဖြိုးမှု မီးဖွားခြင်းမတိုင်မီ ဖွံ့ဖြိုးမှုအား အခြေခံ ဇီဝဗေဒဆိုင်ရာ အဆင့်နှစ်ခုအဖြစ်သို့ ခွဲခြားထားသည်။
ပထမတစ်ခုမှာ သားလောင်းအဆင့် ဖြစ်ပြီး နှစ်လခန့်ကြာမြင့်သည်။
ထိုအချိန်မှစ၍ သန္ဓေသားအဆင့် စတင်သည်။
သန္ဓေသားအဆင့် စစခြင်းတွင် ကိုယ်ဝန်ပျက်ကျသည့် အန္တရာယ်မှ သိသာစွာနည်းသွားပြီး အားလုံးသောအရေးကြီးသည့် သွင်ပြင်များ ဖြစ်သော ခေါင်း၊ ဦးနှောက်၊ လက်များ၊ ခြေများ နှင့် အခြားအစိတ်အပိုင်းများလည်း ရှိလာပြီး ဆက်လက်၍ ကြီးထွား ဖွံ့ဖြိုးကြသည်။
သန္ဓေသားအဆင့် စတင်သောအခါတွင် သန္ဓေသားသည် ပုံမှန်အားဖြင့် ၃၀ မီလီမီတာခန့် အရှည်ရှိပြီး နှလုံးခုန်နေခြင်းကို အာထရာဆောင်းမှ မြင်ရသည်။
သန္ဓေသားခေါင်းကိုကွေးခြင်း နှင့် အထွေထွေ လှုပ်ရှားမှုတို့ ပြုလုပ်သည့်အခါ တစ်ကိုယ်လုံးပါ ပါဝင်လှုပ်ရှားသွားသည်တို့ပါ တွေ့ရသည်။
ဦးနှောက်လှုပ်ရှားမှု လျှပ်စစ်လှိုင်းတို့ကို ကိုယ်ဝန်၏ ၅ပတ်မြောက်နှင့် ၆ပတ်မြောက်အကြားတွင် ဦးဆုံးသိရှိရပြီး ယင်း အား ကိုယ်ဝန်နောက်ပိုင်းတွင် တိုးတက်လာသော သတိရှိသောအတွေးများ စတင်ခြင်းထက် ရှေးဦးဖြစ်သည့် အာရုံ ကြောလှုပ်ရှားမှုအဖြစ် ဆက်လက်မှတ်ယူနေကြသည်။
၁၇ ပတ်တွင် အာရုံကြောမွှာဆုံများ စတင်ပေါ်ပေါက်ပြီး ၂၈ ပတ် လောက်တွင် အလွန်မြန်ဆန်စွာ ပွားများခြင်းစတင်၍ ယင်းသည်မွေးပြီး ၃-၄ လလောက်အထိ ဆက်လက် ဖြစ်ပေါ်နေသည်။
၂၃ ပတ်မတိုင်ခင် အထိ အဓိကဆေးပညာဆိုင်ရာ ထောက်ပံ့မှုမပါဘဲ သားအိမ်ပြင်ပတွင် သန္ဓေသား ရှင်သန်နိုင်စွမ်းမှာ မဖြစ်နိုင်ပေ။
အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ထိုအချိန်မတိုင်မီအထိ သူ့တွင် ကောင်းမွန်ပြည့်စုံစွာ လုပ်ကိုင် နိုင်သည့် လူသားဦးနှောက် မရှိသေးသောကြောင့် ဖြစ်သည်။
ကုသမှု မီးမဖွားမီ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုသည် အမျိုးသမီးအား ကိုယ်ဝန်မတိုင်ခင်နှင့် ဆောင်ထားစဉ်အတွင်း အကြံပြု ထားသည့် ဆေးကုသမှုနှင့် သူနာပြုစောင့်ရှောက်ခြင်း ဖြစ်သည်။
ကောင်းမွန်သော မီးမဖွားခင်စောင့်ရှောက်မှု ရည်ရွယ် ချက်မှာ မီးမဖွားခင် ပြဿနာများကို စောစီးစွာသိရှိရန်နှင့် ဖြစ်နိုင်လျှင်၎င်းတို့အား ကာကွယ်နိုင်ရန် (အကြံပြုထားသော လုံလောက်သည့်အာဟာရ၊ လေ့ကျင့်ခန်း၊ ဗီတာမင် စားသုံးမှု စသည်တို့ ပြုလုပ်၍) နှင့် အမျိုးသမီးအား လိုအပ်သော အထူးကုများ၊ ဆေးရုံများသို့ လိုအပ်လျှင် ညွှန်ကြားနိုင်ရန် တို့ဖြစ်သည်။
အာဟာရ မျှတသော၊ အာဟာရပြည့်ဝသော အစားအစာသည် ကျန်းမာသော ကိုယ်ဝန်ဆောင်မှုတစ်ခုအတွက် အရေးကြီးသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်သည်။
ကျန်းမာသော အစားအသောက်ပုံစံကို စားသောက်ခြင်း၊ ကစီဓာတ်၊ အဆီ နှင့် အသားဓာတ် တို့အား မျှတမှုရှိစေခြင်း နှင့် အသီးအနှံများ၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက်များ စုံလင်အောင်စားခြင်းတို့ဖြင့် ကောင်း မွန်သောအာဟာရကို ရရှိနိုင်သည်။
ကျန်းမာရေးပြဿနာများ၊ ကိုးကွယ်မှုဆိုင်ရာလိုအပ်ချက် သို့မဟုတ် လူမျိုးရေး ဆိုင်ရာယုံကြည်မှုတို့ကြောင့် အစားအသောက်ပုံစံကို သက်ရောက်သူများသည် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ပေးသူတို့ နှင့် တိုင်ပင်၍ တိကျသော အကြံဉာဏ်တို့ရယူနိုင်သည်။
လုံလောက်သော ဖောလစ်အက်ဆစ် (ဖောလိတ် သို့မဟုတ် ဗီတာမင် ဘီနိုင်း ဟုလည်းခေါ်) သောက်သုံးမှုသည် သန္ဓေသား၏ အာရုံကြောဆိုင်ရာ ချို့ယွင်းမှုတို့ဖြစ်သည့် အလွန်ဆိုးရွားသော မွေးရာပါချို့ယွင်းမှု ဖြစ်သည့် ကျောရိုးနှစ်ခုကွဲခြင်း တို့ကို ကာကွယ် တားဆီးနိုင်ကြောင်း သက်သေပြပြီးဖြစ်သည်။
ဖောလိတ် (ဖော်လီယာ အရွက်မှ ဆင်းသက်လာသည်) သည် ဒေါက်ခွရွက် (လတ်ဆတ်သော၊ ခဲထားသော သို့မဟုတ် စည်သွပ်ထားသော) တွင် အမြောက်အမြားပါဝင်ပြီး အစိမ်းရောင်အရွက်ရှိသောဟင်းသီးဟင်းရွက်တို့ ဥပမာ - ဆလတ်ရွက်၊ မုန်လာဥချိုများ၊ ပန်းဂေါ်ဖီစိမ်း၊ ကညွှတ်၊ ချဉ်သောအသီးများ နှင့် သခွားမသီး၊ ကုလားပဲ (hummus (ဟမ်းမတ်(စ်)) သို့မဟုတ် falafel (ဖေလဖယ်(လ်)) တို့အနေနှင့်လည်းတွေ့ရ) နှင့် ဥမျိုးစုံ တို့တွင် တွေ့ရသည်။
အန္တရာယ်ရှိသော ဘက်တီးရီးယား သို့မဟုတ် ကပ်ပါးပိုးမွှားများသည် အစားအစာတို့ကို ကပ်ပါစေနိုင်သည်။
အထူး သဖြင့် Listeria (လစ်စတီးရီးယား) (အစာအဆိပ်ဖြစ်စေသော ပိုးတစ်မျိုး) နှင့် toxoplasmosis (တောက်စို ပလတ်(စ်)မိုးစစ်) ဖြစ်တတ်သော ပိုးမွှားများ။
အသီးများနှင့် ဟင်းသီးဟင်းရွက် အစိမ်းများကို သေချာစွာ ဆေးကြော ခြင်း၊ အသားတို့ကို သေချာစွာ ချက်ပြုတ်ခြင်း သို့မဟုတ် အသားတို့ကို စနစ်တကျ စီစဉ်ချက်ပြုတ် ခြင်းတို့ဖြင့် ထိုပိုးမွှားများကို ဖယ်ရှားနိုင်သည်။
ဒိန်ခဲတို့တွင် Listeria (အစာအဆိပ်ဖြစ်စေသော ပိုးတစ်မျိုး) ပါတတ်သည်။
နို့အစိမ်း ဆိုလျှင် အန္တရာယ်ပိုရှိနိုင်သည်။
ကြောင်ချေးသည်လည်း အထူးအန္တရာယ်ရှိသည့် အရာ ဖြစ်သည်။
ကိုယ်ဝန်ဆောင်အမျိုးသမီးတို့သည် ဥများနှင့် ကြက်သားတို့ကို သေချာစနစ်တကျ ချက်ပြုတ်ခြင်း မပြုလျှင် Salmonella (ဆာမိုနဲလား) (အစာအဆိပ်သင့်စေသောပိုး) ရောဂါပိုးဝင်ရောက်ရန် ပိုမိုလွယ်ကူသည်။
မီးဖိုထဲတွင် သန့်ရှင်းစွာထားရှိခြင်းသည် ထို အန္တရာယ်တို့ကို လျှော့ချနိုင်သည်။
ကိုယ်အလေးချိန် တိုးခြင်း သန္ဓေသား၏ ကောင်းမွန်သော ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုအတွက် ကယ်လိုရီစားသုံးခြင်းအား မြှင့်တင်ရမည်။
ကိုယ်ဝန် တစ်ခုဆောင်ထားစဉ်အတွင်း တိုးလာသော ကိုယ်အလေးချိန်ပမာဏမှာ အမျိုးသမီးတို့အကြား ကွဲပြားကြသည်။
ဆေး တက္ကသိုလ် မှ ကိုယ်ဝန်စဆောင်စဉ်တွင် ပုံမှန်အလေးချိန်ရှိသော ခန္ဓာကိုယ်အလုံးအထည်အညွှန်း (BMI) ၁၈.၅ မှ ၂၄.၉ ရှိသော အမျိုးသမီးများအတွက် ကိုယ်ဝန်ဆောင်စဉ်တိုးရမည့်ကိုယ်အလေးချိန်အား ၁၁.၄ မှ ၁၅.၉ ကီလိုဂရမ်တိုးရန် အကြံပြုထားသည်။
ကိုယ်အလေးချိန် လျော့နည်းသော အမျိုးသမီးများ (BMI) ၁၈.၅ ထက်နည်းသောသူများ သည် ၁၂.၇ နှင့် ၁၈.၁ ကီလိုဂရမ်အတွင်းသို့တိုးရန် လိုအပ်သည်။
ကိုယ်အလေးချိန်ပိုနေသူ အမျိုးသမီးများအား ၆.၈ နှင့် ၁၁.၃ ကီလိုဂရမ်သာ တိုးစေရန် အကြံပေးထားပြီး၊ အဝလွန်သောအမျိုးသမီးများသည် ၄.၉ နှင့် ၉.၀ ကီလိုဂရမ်အတွင်းတိုးရန် ရည်မှန်းထားသည်။
ကိုယ်ဝန်ဆောင်စဉ်အတွင်း မလုံလောက်သော သို့မဟုတ် ပိုမိုသော ကိုယ်အလေးချိန်တိုးမှုသည် မိခင်နှင့် သန္ဓေသား၏ ကျန်းမာရေးကို ထိခိုက်နိုင်သည်။
အမျိုးသမီးအားလုံးအား ကိုယ်ဝန်မဆောင်မီ အလေးချိန်အား ဘေးဖယ်ထားပြီး ကျန်းမာသော စားသောက်မှုပုံစံကို ရွေးချယ်စားသောက်ရန် အားပေးရမည်။
ကိုယ်ဝန်ရှိစဉ်တွင်း လမ်းလျှောက်ခြင်း နှင့် ရေကူးခြင်းကဲ့သို့သော လေ့ကျင့်ခန်းပြုလုပ်ခြင်းအား ကျန်းမာသောကိုယ်ဝန်များအတွက် အကြံပြုထားသည်။
လေ့ကျင့် ခန်းလုပ်ခြင်းသည် မိခင်ရော ကလေးအတွက်ပါ အလွန်အကျွံ အလေးချိန်တိုးခြင်းကို ကာကွယ်ခြင်းအပါအဝင် သိသာ သော ကျန်းမာရေး အကျိုးကျေးဇူးတို့ကို ရရှိနိုင်သည်။
ဆေးဝါးသုံးစွဲခြင်း ကိုယ်ဝန်ဆောင်စဉ်အတွင်း သုံးစွဲသောဆေးဝါးများတွင် သန္ဓေသားအပေါ်တွင် ယာယီ သို့မဟုတ် ထာဝရ အကျိုး သက်ရောက်မှုများ ဖြစ်နိုင်သည်။
ထို့ကြောင့် သမားတော်အများမှ ဆေးဝါးကြောင့် မွေးရာပါအင်္ဂါချို့တဲ့မှုများ ဖြစ်မည်ကို အထူးစိုးရိမ်သဖြင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင်အမျိုးသမီးများအား မလိုအပ်ဘဲ ဆေးဝါးတိုက်ခြင်းများ မပြုလုပ်ရန်ကို ပိုမိုနှစ်သက်ကြသည်။
အဆိပ်အတောက်တို့နှင့် ထိတွေ့မှု ဖွံ့ဖြိုးမှုအတွင်း အဆိပ်အတောက်မျိုးစုံတို့သည် သန္ဓေသားကို သိသာသောအန္တရာယ်များ ပေးနိုင်သည်- ကိုယ်ဝန်ဆောင်စဉ်အတွင်း အရက်သေစာ သောက်သုံးခြင်းသည် သန္ဓေသားအား တစ်သက်တာနှင့် အကြီးအ ကျယ် ပျက်စီးစေသော မွေးရာပါချို့ယွင်းမှုများ ဖြစ်စေနိုင်သည်။
လေ့လာမှုအမြောက်အမြားမှ ကိုယ်ဝန်ဆောင်စဉ် အတွင်း အနည်းငယ်သော သောက်သုံးမှုမှာ သန္ဓေသားကို အန္တရာယ် မဖြစ်စေသော်လည်း၊ လုံးဝ မသောက် သုံးခြင်းသည် လုံးဝဥဿုံ စိတ်ချရကြောင်း အာမခံမှုပြုထားသည်။
လေ့လာမှုအမြောက်အမြားမှ ဖော်ပြထားသည်မှာ မီးမဖွားမီ စီးကရက်မီးခိုးငွေ့နှင့် ထိတွေ့သော ကလေးသူငယ် များမှာ အမူအကျင့်၊ အာရုံကြော နှင့် ကိုယ်ခန္ဓာဆိုင်ရာ ခက်ခဲမှုများ များပြားစွာ ရှိနိုင်သည်။
ဒြပ်စင် ပြဒါး နှင့် မီသိုင်း(လ်)ပြဒါး တို့သည် ကိုယ်ဝန်ဆောင်စဉ်တွင် အန္တရာယ်ဖြစ်စေနိုင်သည့် ပြဒါးပုံစံနှစ်မျိုး ဖြစ်သည်။
မီသိုင်း(လ်)ပြဒါးသည် ကမ္ဘာအနှံ့ ပင်လယ်စာ နှင့် ရေချိုငါးတို့တွင် ပါဝင်နေပြီး၊ အာရုံကြော စနစ် အတွက် အထူးသဖြင့် ဦးနှောက်ဖွံ့ဖြိုးမှုအတွင်းတွင် ဆိုးကျိုးများဖြစ်စေကြောင်းလည်း သိရသည်။
ငါးစား ခြင်းသည် လူသားတို့အား ပြဒါးနှင့်ထိတွေ့စေသည့် အဓိကရင်းမြစ်ဖြစ်ပြီး အချို့သောငါးတို့သည် မမွေးဖွားလာ သေးသော ကလေးငယ်၏ ဖွံ့ဖြိုးဆဲအာရုံကြောစနစ်ကို ထိခိုက်စေရန် လုံလောက်သောပြဒါးတို့ပါဝင်ရာတစ်ခါတရံတွင် သင်ယူမှုအခက်အခဲများ တို့သို့ ဦးတည်သွားစေသည်။
ငါးအမျိုးအစား အတော်များများတွင် ပြဒါး ပါဝင်ပြီး၊ အများအားဖြင့် ငါးကြီးများတွင်တွေ့ရသည်။
အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု အစားအစာနှင့်ဆေးဝါးများ စီမံခန့်ခွဲရေး နှင့် ပတ်ဝန်းကျင်ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့ တို့မှ ကိုယ်ဝန်ဆောင်အမျိုးသမီးတို့အား ဓားရှည်နှုတ်သီးငါး၊ ငါးမန်း၊ မက်ကရယ်ငါးမင်း နှင့် ပင်လယ်တိုင်း(လ်)ငါးတို့အား မစားရန်နှင့် အယ်(လ်)ဘကိုး တူးနားငါးများ စား သုံးခြင်းကိုလည်း တစ်ပတ်လျှင် ၆ အောင်စ သို့မဟုတ် ယင်းထက်နည်းအောင် သတ်မှတ်စားသောက်ရန် အကြံ ပြုထားသည်။
ကိုယ်ဝန်ရှိစဉ်အတွင်း လိင်ဆက်ဆံခြင်း ကိုယ်ဝန်ဆောင်အမျိုးသမီးအများစုသည် ကိုယ်ဝန်တစ်လျှောက်လုံးတွင် ကိုယ်ဝန်ရှိစဉ်အတွင်း လိင်ဆက်ဆံခြင်း ကို ခံစားနိုင်သည်။
လေ့လာမှုများမှ အဆိုပြုထားသည်မှာ ကိုယ်ဝန်ရှိစဉ်အတွင်းတွင် ကာမတောင့်တစိတ်နှင့် ကာမဆက် ဆံခြင်းကြိမ်နှုန်း လျော့နည်းလာသည်ဟူ၍ ဖြစ်သည်။
ထိုအခြေအနေမျိုးတွင် အားလုံးသော တောင့်တစိတ် လျော့နည်းမှုအား အချို့သောလေ့လာမှုများမှ ဒုတိယကာလအပိုင်းအခြားတွင် ရှေးဦးစွာ တောင့်တစိတ် လျော့နည်းပြီး နောက်တိုးလာသည်ဟူ၍ ဖော်ပြသည်။
သို့သော်လည်း ထိုသို့လျော့နည်းခြင်းမှာ အားလုံးအတွက်မဟုတ်ဘဲ သိသာသောအရေအတွက်ရှိသည့် အမျိုးသမီးတို့မှ တင်ပြသည်မှာ သူတို့၏ကိုယ်ဝန်ဆောင်မှု တစ်လျှောက်လုံးတွင် ပိုမိုကောင်းမွန်သော ကာမကျေနပ်မှုကို ရရှိသည်ဟု ဖြစ်သည်။
ကိုယ်ဝန် ပျက်ကျခြင်း ကိုယ်ဝန်ပျက်ကျခြင်းဟူသည်မှာ သဘာဝနည်းအရ သို့မဟုတ် ဆေးပညာနည်းလမ်းများအရ၊ ပုံမှန်အားဖြင့် ပထမ ကာလအပိုင်းအခြားတွင် သန္ဓေသားအား အဆုံးသတ်ခြင်း ဖြစ်သည်။
သဘာဝအလျောက်ပျက်ကျခြင်း (ကိုယ်ဝန် ပျက်ခြင်း) သည် သန္ဓေအောင်ပြီး နှစ်လထက်ပိုကြာလာလျှင် ဖြစ်ရန်ရှားပါးသည်။
နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာများ နှစ်စဉ် ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့ (WHO) အရ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ခြင်းကြောင့် နာမကျန်းမှုဖြစ်ခြင်းကို ခံစားရသည်မှာ (တစ်ခါ တစ်ရံတွင် အမြဲဖြစ်သွားတတ်သည်) ကမ္ဘာအနှံ့တွင် အမျိုးသမီးပေါင်း ၂၀ မီလီယံကျော်သည်ဟု ဆိုသည်။
ထို့အပြင် "၁၉၉၅ ခုနှစ် တွင် ရှစ်မီလီယံသော အမျိုးသမီးတို့၏ အသက်မှာ အန္တရာယ်ရှိနေပြီး ၅၀၀၀၀၀ ကျော်သော အမျိုးသမီး တို့မှာ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ခြင်းနှင့် မီးဖွားခြင်းတို့နှင့် စပ်လျဉ်းသောအကြောင်းရင်းတို့ရလဒ်အဖြစ် သေဆုံးခဲ့ရကြောင်း ခန့်မှန်းရသည်။
" ကိုယ်ဝန်ဆောင်ခြင်းသည် ကိုယ်ဝန်မဆောင်ခင်တွင်ရှိသော ကျန်းမာရေးအခြေအနေပေါ်တွင် မူတည်၍ အမျိုးသမီးတို့ အတွက်ကျန်းမာရေးအန္တရာယ် အခြေအနေအမျိုးမျိုးကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။
အောက်ပါအချက်များသည် ကိုယ်ဝန်မှ အမျိုးသမီး၏ ကိုယ်ခန္ဓာအား ပြောင်းလဲစေခြင်းကြောင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင်စဉ် အတွင်းနှင့် သို့မဟုတ် ကိုယ်ဝန်ဆောင်မှုပြီးသောအခါတွင် တွေ့ရတတ်သည့် နာဖျားမှုအချို့ ဖြစ်သည်- သွေးအားနည်းခြင်း ခါးနာခြင်း၊ အထူးသဖြင့် တတိယကာလအပိုင်းအခြားတွင် လူနာ၏ ဆွဲအားဗဟိုပြောင်းရွှေ့သွားသည့် အခါ တွင် အဖြစ်များသော နာဖျားမှုဖြစ်သည်။
လက်ကောက်ဝတ် ရောင်ရမ်းနာကျင်ခြင်း အား ဖောသွပ်ခြင်းကြောင့်ဖြစ်နိုင်သည့် ၂၁% မှ ၆၂% သော အဖြစ် တို့တွင် တွေ့ရသည်။
ဝမ်းချုပ်ခြင်း - (ကိုယ်ဝန်ဆောင်မှုတွင် ပုံမှန်ဖြစ်သော) progesterone (ပရိုဂျက်စတရုန်းဟော်မုန်း) ပမာဏ တက်လာခြင်းကြောင့် ရေစုပ်အားကို ပိုမိုကောင်းစေသဖြင့် ဝမ်းတွင်းလှုပ်ရှားမှုလျော့ကျခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။
Braxton Hicks contractions (အခါအားလျော်စွာ အချိန်မှန်မဟုတ်ဘဲ နာကျင်ခြင်းမရှိသော သားအိမ်ညှစ်ခြင်း) ဖြစ်ပြီး တစ်နေ့လျှင် အခါများစွာဖြစ်တတ်သည်။
ဖောခြင်း (ရောင်ခြင်း) ကိုယ်ဝန်ရင့်လာသည်တွင် အဖြစ်များသော နေထိုင်မကောင်းခြင်းဖြစ်သည်။
နှလုံးအောက် ဘက်သွေးကြောမကြီး (IVC) နှင့် တင်ပါးဆုံသွားသည့်သွေးပြန်ကြောတို့အား သားအိမ် မှ ဖိထားခြင်းကြောင့် ခြေထောက်ပိုင်းများတွင် ရေကိုတွန်းသည့်ဖိအားများပြားလာစေခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။
အစာပြန်တက်ခြင်း၊ ရင်ပူခြင်း၊ ပျို့ခြင်း - အစာအိမ်နှင့် အစာပြွှန်တွင်းပြန်တက်မှုရောဂါ (GERD) ကြောင့် ဖြစ်နိုင်သည့် အဖြစ်များသောနေထိုင်မကောင်းမှုများ ဖြစ်သည်။
ထိုရောဂါသည် အစာပြွန်အောက်ဘက် ကြွက်သား (LES) တို့ကိုလျော့ဖြေခြင်းနှင့် (ကိုယ်ဝန်ဆောင်စဉ်တွင် ပုံမှန်ဖြစ်သော) အစာအိမ်တွင်း အစာနေချိန် ပိုကြာခြင်း၊ ၎င်းပြင် သားအိမ်ကြီးထွားလာမှုကြောင့် ဝမ်းတွင်းလေဖိအားမြင့်လာခြင်းတို့ကြောင့် ဖြစ်ရခြင်း ဖြစ်သည်။
လိပ်ခေါင်း - ကိုယ်ဝန်ရင့်လာသည်တွင် တွေ့ရတတ်သော နေထိုင်မကောင်းမှုဖြစ်သည်။
သွေးပြန်ကြောတွင်း နှေး ကွေးမှုများလာခြင်းနှင့် IVC (အိုင်ဗွီစီ) ဖိနှိပ်ထားခြင်းတို့မှ သွေးပြန်ကြောစနစ်တွင် ပိတ်ဆို့မှုကို ဦးတည်စေပြီး၊ နေရာယူလာသော ကိုယ်ဝန်ဆောင်ထားသည့် သားအိမ်ကြောင့်ဝမ်းတွင်း လေဖိအားမြင့်လာခြင်း နှင့် ဝမ်းချုပ်ခြင်း တို့ကြောင့် ဖြစ်သည်။
မွေးဖွားပြီးနောက် စိတ်ကျရောဂါ မွေးဖွားပြီးနောက် ပြင်းထန်သည့်စိတ်ဝေဒနာ သွေးခဲ ပြုတ်ထွက်ပိတ်ဆို့ခြင်း၊ အမေရိကန်တွင် ကိုယ်ဝန်ဆောင်အမျိုးသမီးများသေမှု အမြင့်ဆုံးအကြောင်း အရင်း။
ခဏခဏ ဆီးသွားလာခြင်း။
ကိုယ်ဝန်ကြောင့်ဖြစ်လေ့ဖြစ်ထရှိသော နေထိုင်မကောင်းခြင်းဖြစ်ပြီး၊ သွေးထဲတွင် အရည်ပိုများလာခြင်း၊ GFR (ဂျီအက်(ဖ်)အာ) မြင့်တက်ခြင်း (ကျောက်ကပ်ပြွန်တို့မှ စစ်ချသည့်နှုန်း နှင့် ဆီးအိမ် အား ကြီးလာသည့်သားအိမ်မှ ဖိထားခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။
ဆီးလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ရောဂါပိုးဝင်ခြင်း သွေးပြန်ကြောများထုံးခြင်း - ဖြစ်လေ့ရှိသော နေထိုင်မကောင်းမှုဖြစ်ပြီး သွေးပြန်ကြောဆိုင်ရာ ကြွက်သားနု များ ဖြေလျော့ခြင်းနှင့် သွေးကြောထဲရှိ ဖိအားတက်လာခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:ပဋိသန္ဓေ တားဆီးခြင်း ကဏ္ဍ:မိသားစု ကဏ္ဍ:အမျိုးသမီးများ၏ ကျန်းမာရေး။
တရားဥပဒေ စိုးမိုးမှု၏ စည်းမျဉ်းဟူသည် တရားဥပဒေနှင့်ညီညွတ်သောနီတိ ဖြစ်ပြီး မည်သူမျှ ဥပဒေ ကိုကျော်လွန် မရကြောင်း နှင့် မည်သူ့ကိုမှ ဥပဒေ ကို မချိုးဖောက်ဘဲနှင့် နိုင်ငံတော်မှ အပြစ်ပေးခွင့်မရှိကြောင်း တို့ပါဝင်သော အယူ အဆသဘောတရားများ ဖြစ်သည်။
တရားဥပဒေ စိုးမိုးမှုများသည် နိုင်ငံအာဏာပိုင်တို့မှာ ဥပဒေကိုကျော်လွန်၍ နေသည် (rex lex)(ရပ်(ဇ်) လက်(ဇ်)) ဟူသည့် ရောမ ဥပဒေ နှင့် အခြားသောတရားစီရင်ရေးစနစ်တို့၏လက္ခဏာသဘောတရားမှကွဲပြားကြောင်းပြရန်ထားရှိခြင်းဖြစ်သည်။
စကားအသုံးအနှုန်းအား၁၇ရာစုကတည်းကအသုံးပြုခဲ့သော် လည်း အတွေးအခေါ်သဘောတရားမှာ ကြာခဲ့ပြီ ဖြစ်သည်။
ဥပမာ - ဂရိတွေးခေါ်ပညာရှင် Aristotle (အရစ္စတိုတယ်) အဆိုရှိခဲ့သည်မှာ “ဥပဒေဟူသည် အုပ်ချုပ်မှု ဖြစ်သင့်သည်” တရားဥပဒေ စိုးမိုးမှုတို့မှ လွတ်မြောက်ရန် တစ်နည်းမှာ ဥပဒေထုတ်ပြန်ခြင်းဟူသည်တွင် တရားဥပဒေ၏ လိုအပ်သော ပင်ကိုအရည်အချင်းပါသည် ကို ငြင်းဆန်မှုပြုခြင်းပင်ဖြစ်သည်။
ထို့ကြောင့် ဥပဒေ၏စည်းမျဉ်းတို့ကို “အလွန်ပင် မှန်းဆ ရခက်သော သဘောတရား”ဟုလည်းဖော်ပြပြီး “နားလည်မှုတို့ဖောက်ပျက်သွေဖည်ခြင်း”အဖြစ်သို့ ရောက်ရှိ လာစေသည်။
တရားဥပဒေ စိုးမိုးမှုမှ အနည်းဆုံး အတွေးအခေါ်ယူဆချက် နှစ်ရပ် ကိုအဓိပ္ပာယ်ဖွင့်နိုင်သည်။
တရားဥပဒေ စိုးမိုးမှု၏ သမားရိုးကျ သို့မဟုတ် ဖွင့်ဆိုချက် "ပါးပါး" နှင့် စစ်မှန်သော သို့မဟုတ် "ထူပြွန်းသော" ဖွင့်ဆိုချက်တို့ ဖြစ်သည်။
သမား ရိုးကျ ဖွင့်ဆိုချက်မှာ ဥပဒေကိုယ်တိုင်၏ "ဖြစ်ရုံကလေး" အကြောင်းကို ဝေဖန်ခြင်းမဟုတ်သော်လည်း တရားဥပဒေ စိုးမိုးမှုနှင့် ညီညွတ်စွာရှိသင့်ရှိထိုက်သည့် တရားဝင်ဘောင်ပုံသဏ္ဌာန်တစ်ခုအဖြစ် တိကျသော လုပ်ငန်းစဉ်များဆိုင်ရာ ပင်ကိုအရည်အချင်းတို့ဖြင့်သတ်မှတ်သည်။
တရားဥပဒေ စိုးမိုးမှုတို့၏ စစ်မှန်သော အတွေးအခေါ် ယူဆ ချက်များမှာမူ ယင်းထက်ကျော်လွန်ပြီး တရားဥပဒေ စိုးမိုးမှုများအပေါ်တွင် အခြေခံသော သို့မဟုတ် ထိုမှ ဆင်းသက် လာသော ထိုထိုသော စစ်မှန်သည့် အမှန်တရားများပါဝင်သည်။
သမိုင်းမှတ်တမ်း ယခုခေတ်တွင် "တရားဥပဒေ စိုးမိုးမှု" များဟူသည် လူသုံးများလာပြီဖြစ်သောဖော်ပြချက် ဖြစ်၍ A. V. Dicey (အေ.ဗီ ဒိုင်စီ) မှာ ဂုဏ်ယူဖွယ်ရာဖြစ်သော်လည်း တရားဝင်သော အတွေးအခေါ်၏ တိုးတက်မှုမှာ သမိုင်းတစ်လျှောက် ရှေးကျသော လူမှုတိုးတက်မှုများဖြစ်သည့် ရှေးဟောင်းဂရိ၊ ရှေးဟောင်းတရုတ်၊ ရှေးဟောင်း မီဆိုပိုတေမီးယား နှင့် ရှေးခေတ်ရောမ တို့မှတဆင့်ပြန်လည် ခြေရာကောက်နိုင်သည်။
ရှေးကျမှု အနောက်တိုင်းအတွေးအခေါ်ပညာ တွင် ပလေတို ၏စံပြု တွေးခေါ်ပညာရှင်ဘုရင်မင်းမြတ် ကဲ့သို့ ရှေးခေတ်ဂရိ တို့ သည် အကောင်းဆုံးသူများနှင့် အုပ်ချုပ်သော အကောင်းဆုံး အစိုးရပုံစံရှိခဲ့သည်ဟု စတင်သတ်မှတ်ခံခဲ့ရသည်။
ပလေတိုသည် မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ အကောင်းဆုံးသောသူသာလျှင် ထုတ်ပြန်ပြီးသော ဥပဒေတို့ကို လိုက်နာမှုပြုရာတွင် ကောင်းမွန်စွာပြုလုပ်နိုင်မည်ဟု မျှော်လင့်ထားပြီး အဘယ်ကြောင့်ကို ရှင်းပြထားသည်မှာ - ဥပဒေဟူသည် အခြားလုပ်ပိုင်ခွင့်ရှိသူများကို ရည်ညွှန်းပြီး ကိုယ် ကိုယ်တိုင်အတွက်ဘာမှမပါလျှင် နိုင်ငံတစ်ခုပြိုလဲမှုမှာ ကျွနု်ပ်၏အမြင်အရ သိပ်ဝေးလှမည်မဟုတ်၊ သို့သော် ဥပဒေဟူသည် အုပ်ချုပ်သူတို့၏ ဆရာသခင်ဖြစ်ပြီး၊ အုပ်ချုပ်သူ တို့မှာ ၎င်း၏ကျေးကျွန်များ ဖြစ်မည်ဆိုလျင် ဤအခြေအနေသည် ကတိကဝတ်အပေးနိုင်ဆုံးအချိန်ဖြစ်ပြီး နိုင်ငံအပေါ် တွင် နတ်ဒေဝတာတို့ ရွာသွန်းသော ကောင်းချီးမင်္ဂလာအားလုံးတို့ကို လူသားတို့ခံစားရမည်ဖြစ်သည်။
ပလေတိုထက်၊ Aristotle (အရစ္စတိုတယ်) က အမြင့်ဆုံးအုပ်ချုပ်သူများကို ဥပဒေကို စောင့်ရှောက်ရန် နှင့် ထမ်း ဆောင်ပေးရန် ထက်ပိုမိုသော အခွင့်အာဏာတို့ ကိုင်ဆောင်ခြင်းကို အပြတ်ဆန့်ကျင်ခဲ့သည်။
တနည်းအားဖြင့် Aristotle (အရစ္စတိုတယ်) က တရားဥပဒေ စိုးမိုးမှုဟူသည်ကို-နိုင်ငံသားတစ်ဦးတစ်ယောက်ထက် ဥပဒေကအုပ်ချုပ်သည်မှာ ပိုမိုသင့်လျော်မှုရှိသည်။
တူညီသောအယူအဆ တို့အရ အချို့သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ကို စောင့်ရှောက်မှုပေးသူသက်သက် နှင့် ဥပဒေတို့အား အလုပ်ကျွေးပြုသူတို့အဖြစ် သတ် မှတ်ကာ အထူးအခွင့်အာဏာ ပေးအပ်လိုက်လျှင် အကျိုးဖြစ်ထွန်းနိုင်ခြေ ရှိနိုင်သည်ဟူ၍ ထောက်ခံမှုပြုခဲ့သည်။
ရှေးခေတ် ရောမ နိုင်ငံရေးခေါင်းဆောင် Cicero (ဆီဆာရို) အဆိုအရ “ကျွန်ုပ်တို့အားလုံးသည် လွတ်လပ်နိုင်မည်ဖြစ်၍ ဥပဒေကိုအလုပ်အကျွေးပြုသူများဖြစ်သည်။
”ရောမသမ္မတနိုင်ငံစနစ်တွင်လည်း အငြင်းပွားဖွယ် ရာဇဝတ် တရား သူကြီးတို့ကို သူတို့တာဝန်ထမ်းဆောင်ကာလ ကုန်ဆုံးသောအခါတွင် ခုံရုံးတင် စစ်ဆေးမှု ပြုနိုင်သည်။
ရောမ အင်ပါယာလက်အောက်တွင် အုပ်ချုပ်သူအကြီးအကဲသည် ပုဂ္ဂိုလ်ရေးအရကင်းလွတ်ခွင့်ရှိသည် (legibus solutus) (လီဂီဘတ်(စ်) ဆိုလူတပ်(စ်))။
သို့သော် မကျေနပ်ချက်၊နစ်နာချက်ရှိသူများသည် တရားဥပဒေအရ စွဲဆို၍ ဘဏ္ဍာ ကို တောင်းဆိုနိုင်သည်။
ရှေးခေတ် တရုတ်ပြည် တွင် ၃ ရာစု ခရစ်တော်မပေါ်မီကာလအတွင်း ဥပဒေပြုရေး ကျောင်းတော်မှ အဖွဲ့ဝင်များသည် အုပ်ချုပ်ရေးအတွက် လက်နက်အဖြစ် ဥပဒေကိုအသုံးပြုခြင်းကို ထောက်ပြခဲ့သည်။
သို့သော် "တရားဥပဒေ စိုးမိုးမှု" နှင့် ဆန့်ကျင်လျက် "ဥပဒေဖြင့် အုပ်ချုပ်ခြင်း" ဟူ၍ တိုးမြှင့်ပြင်ဆင်ခဲ့သည်။
ဆိုလိုသည်မှာ အမြင့်ဆုံးသော အရာရှိ မင်းကြီးများကို ဥပဒေအထက်တွင် ထားရှိခြင်းဖြစ်သည်။
သိသာသောခြားနားမှုမှာ Huang-Lao (ဟွမ်းလောင်) Daoism (တာအို ဝါဒ) ကျောင်းမှ ဥပဒေဆိုင်ရာ ယထာဘူတဝါဒီ ကို ငြင်းဆို၍ အုပ်ချုပ်သူပင် လက်ခံ မှုပြုရသော သဘာဝတရား ဥပဒေ ကို ထောက်ခံမှုပြုခဲ့သည်။
အလယ် ခေတ် အစ္စလမ် ဥပဒေသိပ္ပံပညာ တွင် တရားဥပဒေစိုးမိုးမှုတို့သည် တစ်ဆယ့်နှစ်ရာစု မတိုင်ခင်ကပင် ပေါ်ထွက်နေပြီး ထို့ ကြောင့် မည်သည့် အရာရှိအုပ်ချုပ်သူတို့မှ ဥပဒေကိုကျော်လွန် မတောင်းဆိုနိုင်ကြောင်း၊ မွတ်ဆလင် အုပ်ချုပ်သူများပင် မရ ဟု ဆိုသည်။
သို့သော် ယင်းမှာ လောကီရေးရာ ဥပဒေအတွက် ကိုးကားချက် မပြုနိုင်သော်လည်း အစ္စလမ် ကိုးကွယ် မှုဆိုင်ရာဥပဒေ တွင် ရှရီယာဥပဒေ ပုံစံနှင့် ကိုးကားနိုင်သည်။
အေဒီ ၁၂၁၅ တွင်၊ အင်္ဂလန်တွင် ထိုနည်းတူ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုဖြစ်ပေါ်လာသည်။
ဂျွန်ဘုရင် မှ သူကိုယ်တိုင်လည်း လိုက်နာပြီး အင်္ဂလန်၏ အနာဂတ် ဦးသျှောင်တို့ နှင့် ရာဇဝတ်တရားသူကြီးတို့ တရားဥပဒေ စိုးမိုးမှု အတွင်း အနည်းဆုံး တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းရှိနေရန် အဖြစ် Magna Carta (မက်နာ ကာတာ) ကို လက်မှတ် ရေးထိုးခဲ့သည်။
ယနေ့ခေတ် ၁၆၁၀ တွင် အင်္ဂလန်ဘုရင်ဂျိမ်းစ် ၁ သို့ အောက်လွှတ်တော် မှ ပန်ကြားလွှာတွင် - ဘုန်းတော်ကြီးမြတ်လှသော အရှင်မင်းမြတ်၏လက်အောက်ခံဖြစ်တော်မူသည့် ဤတိုင်းပြည်ကြီးသည် အရှင်၏ တော် ဝင် ဘိုးတော်ဘေးတော် ဘုရင်များနှင့်မိဖုရားများ အုပ်စိုးမှုအောက်တွင် ပျော်ရွှင်မှုသုခများ နှင့် လွတ်လပ်ငြိမ်းချမ်းမှု တို့အလည်တွင် များစွာပျော်ရွှင်ခဲ့သည်။
တိုင်းပြည်ဦးသျှောင်ရော၊ပြည်သူအများကိုပါ အမှန်တရားကိုပိုင်ဆိုင်စေသည့် ယုံမှားဖွယ်မရှိသော ဥပဒေစည်းမျဉ်း တို့နှင့်လမ်းညွှန်ခံရခြင်း၊ အုပ်ချုပ်မှုခံရခြင်းဖြစ်ပြီး၊ မည်သို့သော စိတ်မချဖြစ်ရခြင်း၊ အာဏာရှင်ဆန်သည့် အုပ်ချုပ်မှုပုံစံတို့နှင့်မှ လမ်းညွှန်ခြင်း၊အုပ်ချုပ်ခြင်းမပြုသည် တို့ထက်ပို၍ နှစ်သက်ဖွယ်ကောင်းပြီး၊ အဖိုးတန်လှသော အရာကိုရှာတွေ့မည်မဟုတ်ပါ…. ပထမဆုံး မော်ဒန် စာရေးသူများထဲမှ ယေဘုယျ သဘောတရားဆန်သော အခြေခံများကို ပေးသူမှာ Lex, Rex (လက်(ဇ်) ၊ ရက်(စ်)) (၁၆၄၄) ဖြင့် Samuel Rutherford (ဆင်မြူရယ် ရူသာဖို့ဒ်) ဖြစ်သည်။
ခေါင်းစဉ်မှာ လက်တင်စကားဖြင့် “ဥပဒေသည်ဘုရင်ဖြစ်သည်” ဖြစ်ပြီး ထုံးတမ်းစဉ်လာဖြစ်သည့် rex lex ("ဘုရင်သည် ဥပဒေ ဖြစ်သည်") ကိုပြောင်းပြန်လှန်ပစ်ခဲ့သည်။
John Locke (ဂျွန် လော့ကီ) မှလည်း ထိုအကြောင်းကိစ္စအား သူ၏ အုပ်ချုပ် သူအစိုးရ၏ဒုတိယဖွင့်ဆိုရှင်းပြချက် (၁၆၉၀) တွင်ဆွေးနွေးမှုပြုခဲ့သည်။
နောင်တွင် ထိုယူဆချက်အား Montesquieu (မွန်တက်(စ်)ကျူနစ်) ၏ ဥပဒေတို့၏ စိတ်ဝိညာဉ် (၁၇၄၈) ဖြင့် ပိုမိုခိုင်မာစွာ အမြစ်တွယ်စေခဲ့သည်။
၁၇၇၆ တွင် တစ်စုံတစ်ဦးမှ ဥပဒေကို ကျော်လွန်၍မရဟူသော အဆိုသည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ထူထောင်နေချိန် အတွင်း ခေတ်စားလာခဲ့သည်။
ဥပမာ Thomas Paine (သောမတ်(စ်) ပိုင်း) ကသူ၏ လက်ကမ်းစာစောင် သာမန်အသိ တွင် “အမေရိကားတွင် ဥပဒေသည် ဘုရင်ဖြစ်သည်၊ အကြွင်းမဲ့အစိုးရ တို့အတွက် ဘုရင်သည်ကား ဥပဒေဖြစ်သည်၊ သို့ဖြစ်၍ လွတ်လပ်သောနိုင်ငံတို့တွင် ဥပဒေဟူသည်ဘုရင် ဖြစ်သင့်ပြီး အခြားမည်သူတစ်ဦးတစ်ယောက်မှမရှိသင့်” ဟုရေးခဲ့ သည်။
၁၇၈၀ တွင် John Adams (ဂျွန် အက်ဒန်(စ်)) က ဥပဒေများ၏ အစိုးရတစ်ရပ် ဖြစ်ပြီး၊ လူတို့၏ အစိုးရတစ်ရပ်မဟုတ် ဟူသည်ကို တည်ထောင်ရန်ရှာဖွေခြင်းဖြင့် မက်ဆာချူးဆက် အခြေခံဥပဒေပါ ထို အယူအဆကို ကိုးကွယ်ခဲ့သည်။
ထင်မြင်ယူဆချက်များကို အမျိုးအစားခွဲခြားခြင်း လူအမျိုးမျိုးရှိကြသကဲ့သို့ "တရားဥပဒေစိုးမိုးမှု" အဓိပ္ပာယ် အတိအကျနှင့်ပတ်သက်၍ ထင်မြင်ယူဆချက် အမျိုးမျိုး ပေးခဲ့ကြသည်။
နိုင်ငံရေး သဘောတရားသမား Judith N. Shklar (ဂျူးဒ် အန် ရှပ်ကလာ) အဆိုအရ " 'တရား ဥပဒေ စိုးမိုးမှု' ဟူသော စကားစုသည် နိုင်ငံရေးသဘောထားအလွဲသုံးစားပြုခြင်း နှင့် အထွေထွေ အလွန်အကျွံ သုံးစွဲမှုတို့ ကျေးဇူးကြောင့် အဓိပ္ပာယ်မဲ့ လာရပြီဖြစ်သည်"၊ သို့သော် မည်သို့ပင်ဖြစ်စေကာမူ ထိုစကားစု သည် အတိတ် တွင် တိကျသော၊ အရေးကြီးသော အဓိပ္ပာယ်ရှိခဲ့သည်။
မော်ဒန် ဥပဒေရေးဆိုင်ရာသဘောတရားသမားများ အကြားတွင် ထိုဘာသာရပ်ပေါ်၌ ရှုမြင်မှုအများစုမှာ အထွေထွေအားဖြင့် အမျိုးအစား သုံးခုအဖြစ်သို့ ကွဲပြားသွားသည်။
သမားရိုးကျ ချဉ်းကပ်မှု၊ စစ်မှန်သော ချဉ်းကပ်မှု နှင့် လက်တွေ့အသုံးဝင်သော ချဉ်းကပ်မှုတို့ဖြစ်သည်။
"သမားရိုးကျ" ဖွင့်ဆိုရှင်းလင်းခြင်းသည် "စစ်မှန်သော" ဖွင့်ဆိုရှင်းလင်းခြင်းထက် ပို၍ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့်ပျံ့နှ့ံပြီး သမားရိုးကျသမားများသည် အများသိကြသည့်အတိုင်း ဥပဒေဟူသည် အလားအလာရှိရမည်၊ ယေဘုယျဆန်မှု၊ သာတူညီမျှမှု နှင့် သေချာမှုဟူသည်တို့၏ ဝိသေသတို့လည်းရှိရမည်ဟူ၍ ဆုပ်ကိုင်ထားကြသည်။
ထို့အပြင် သမားရိုးကျရှုမြင်မှုတွင် ဥပဒေရှိပါဝင်မှုတို့တွင် လိုအပ်ချက်မရှိဟု ပါဝင်သည်။
ထို သမားရိုးကျ ချဉ်းကပ်မှုတွင် ဥပဒေအား ဒီမိုကရေစီစနစ် နှင့် လူတစ်ဦးချင်းစီ၏အခွင့်အရေး ကို ကာကွယ်ရန် ခွင့်ပြုထားသော်လည်း ထိုကဲ့သို့ ဒီမိုကရေစီ နှင့် လူတစ်ဦးချင်းစီ၏အခွင့်အရေးကို ကာကွယ်မှုပြုသည့် ဥပဒေမျိုး အသေအချာမရှိသော နိုင်ငံတို့တွင် လည်း "တရားဥပဒေစိုးမိုးမှု" တို့တည်ရှိသည်ကို တရားဝင်အသိအမှတ် ပြုထားသည်။
စစ်မှန်သော ဖွင့်ဆိုရှင်းလင်းခြင်း တွင် တရားဥပဒေစိုးမိုးမှုတို့သည် အချို့ သို့မဟုတ် အားလုံးသော လူတစ်ဦးချင်းစီဆိုင်ရာ အခွင့်အရေးများကို မဖြစ်မနေ ကာကွယ်ထားသည်ဟု ဆုပ်ကိုင်မှုပြုထားသည်။
"တရားဥပဒေစိုးမိုးမှု" အသုံးအနှုန်းအား သမားရိုးကျ နှင့် စစ်မှန်သောဖွင့်ဆိုရှင်းပြခြင်းတို့ကို ထပ်ပေါင်း ပြောရလျှင် အခြား ဖွင့်ဆိုရှင်းပြခြင်းမှာ လက်တွေ့အသုံးဝင်သောဖွင့်ဆိုခြင်းဖြစ်ပြီး"လူသားတို့၏စိုးမိုးမှု"နှင့်"တရားဥပဒေစိုးမိုးမှု"တို့ကိုခွဲခြားပြထားသည့်ထုံးတမ်းစဉ်လာ အင်္ဂလိပ်အဓိပ္ပာယ်နှင့်လည်း ညီညွတ်မှုရှိသည်။
လက်တွေ့အသုံးဝင် သော ရှုမြင်မှုအရ အုပ်ချုပ်သူအရာရှိတို့ ကိုယ်ပိုင်လုပ်ပိုင်ခွင့် များစွာရှိသော လူ့အဖွဲ့အစည်းတွင် "တရားဥပဒေစိုးမိုးမှု" တို့သည် အတိုင်းအတာနိမ့်နေပြီး၊ အုပ်ချုပ်ရေးဆိုင်ရာအရာရှိတို့ ကိုယ်ပိုင်လုပ်ပိုင်ခွင့် နည်းသော လူ့အဖွဲ့အစည်းတွင် "တရားဥပဒေစိုးမိုးမှု" တို့သည် အတိုင်းအတာမြင့်နေတတ်သည်။
ထို့ကြောင့် "တရားဥပဒေ စိုးမိုးမှု" ဟူသည် လိုက်လျောညီထွေဖြစ်မှုကို ပိုမိုနှစ်သက်ကြမည် ဆိုလျှင်သော်မှ ယင်း လိုက်လျောညီထွေ ပြောင်းလဲနိုင်မှုသည် တစ်ခုခု အံဝင်ခွင်ကျခြင်းမရှိဖြစ်နေပေသည်။
ရှေးဟောင်းအတွေးအခေါ်ဖြစ်သော တရားဥပဒေ ၏ စိုးမိုးမှု များဟူသည်ကို ဥပဒေ ဖြင့် အုပ်ချုပ်ခြင်း ဟူသည်မှ ကွဲပြားစေနိုင်ပုံကို နိုင်ငံရေးသိပ္ပံ ပါမောက္ခ Li Shuguang (လီ ရှုဂေါင်း) ၏ အဆို ဖြစ်သော " ကွဲပြားခြားနားချက်မှာ… တရားဥပဒေစိုးမိုးမှုများအောက်တွင် ဥပဒေသည် ထိပ်ဆုံးမှာ ရှိနေပြီး အာဏာကိုအလွဲသုံးစားလုပ်သောအခါ စစ်ဆေး မှုအဖြစ်သုံးနိုင်သည်၊ တရားဥပဒေစိုးမိုးမှု အောက်တွင်မူ ဥပဒေဟူသည် အုပ်ချုပ်သူအစိုးရတို့မှ တရားဥပဒေနှင့် အညီ ခေတ်ဆန်ခြင်းတွင် နှိမ်နင်းရန် အတွက်သုံးသည့် လက်နက်တစ်ခုအဖြစ်သာ ရှိနိုင်သည်။
" တရားစီရင်ပိုင်ခွင့်အမျိုးမျိုးတို့တွင် အနေအထား ဥပဒေ၏စည်းမျဉ်းများသည် နိုင်ငံတစ်ခု၏ အုပ်ချုပ်ရေး အရည်အသွေးနှင့် ကောင်းမွန်သော အုပ်ချုပ်ရေး တို့ကို အဆုံး အဖြတ်ပြုသည့် သော့ချက်အမြင်များအနက်မှ တစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။
ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အုပ်ချုပ်မှု ရေးရာအညွှန်း ကဲ့သို့သော သုတေသနတို့မှ တရားဥပဒေစိုးမိုးမှုကို အနက်ဖွင့်ထားသည်မှာ “မိမိကိုယ်ကို ယုံကြည်မှု နှင့် လူမှုဝန်းကျင်၏ စည်းမျဉ်းများ အတိုင်း နာခံမှု အထူးသဖြင့် သဘောတူစာချုပ်တို့သက်ရောက်စေသည့် တန်ဖိုး၊ ရဲသား နှင့် တရားရုံးများ တို့အပြင် ရာဇဝတ်မှု သို့မဟုတ် အကြမ်းဖက်မှုတို့ ဖြစ်ပေါ်မှုအခြေအနေ တို့ကို ကိုယ်စား ပြုပေးသည့် အတိုင်းအတာတစ်ခု” ဟူ၏။
ထိုဖွင့်ဆိုချက်ပေါ်တွင် မူတည်၍ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အုပ်ချုပ်မှု ရေးရာ အညွှန်း စီမံကိန်း မှ အောက်တွင်မြင်တွေ့ရသည့် မြေပုံအတိုင်း နိုင်ငံပေါင်း ၂၀၀ ကျော်အတွင်းရှိ တရားဥပဒေစိုးမိုးမှု တို့အတွက် စုပေါင်းခြုံငုံထားသည့်အတိုင်းအတာတို့ကို ထုတ်ဖော်ခဲ့သည်။
အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု နိုင်ငံတော်သမ္မတ၊ တရားရုံးချုပ်၏တရားသူကြီးများ၊ နှင့် လွှတ်တော်အမတ်အားလုံး တို့အပါအဝင် အမေရိကန်ပြည် ထောင်စု ၏ အုပ်ချုပ်မှုဆိုင်ရာ အရာရှိအားလုံး တို့သည် အခြေခံဥပဒေ ကို အတည်ပြုထိန်းသိမ်းရန် ပထမဦးစွာ ကတိပြုရသည်။
ထိုကျိန်ဆိုမှုများသည် ဥပဒေ၏စည်းမျဉ်းများသည် မည်သည့်လူသားခေါင်းဆောင်တို့၏ စည်းမျဉ်း များထက်မဆို ပိုမိုအဆင့်မြင့်သည်ကို အခိုင်အမာပြောဆိုခြင်းဖြစ်သည်။
တစ်ချိန်တည်းတွင် ဗဟိုအစိုးရအောက်ရှိ အုပ်ချုပ်ရေး တွင်လည်း လုံလောက်သော ကိုယ်ပိုင်ဆုံးဖြတ်ပိုင်ခွင့်ရှိသည်။
ဥပဒေပြုသည့်ဌာနမှ ဥပဒေတွင် ဖော်ပြထား သောအာဏာတို့ နှင့် အခြေခံဥပဒေအရ ကာကွယ်မှုပြုထားသော တစ်ဦးချင်းစီတို့၏ အခွင့်အရေးများ ဘောင်အတွင်း တွင် ရှိနေသ၍ မည်သည်ကိုပြဋ္ဌာန်းရေးသားရမည်ကို လွတ်လပ်စွာပြုနိုင်သည်။
ထို့အတူ တရားစီရင်ရေး ဌာန မှလည်း တရားစီရင်မှုကိုယ်ပိုင်ဆုံးဖြတ်ခွင့် အတိုင်းအတာရှိပြီး[29] အုပ်ချုပ်ရေးဌာနမှလည်း တရားစွဲဆိုခြင်းနှင့် ဆိုင်သော ကိုယ်ပိုင် ဆုံးဖြတ်ခွင့် တို့ အပါအဝင် မြောက်မြားစွာသော ကိုယ်ပိုင်ပြုလုပ်ခွင့် အာဏာရှိသည်။
အာရှ အရှေ့ပိုင်းအာရှဒေသ၏ ယဉ်ကျေးမှုတို့ကို အများအကျိုးဆောင်တတ်သော၊ စိတ်ကောင်းရှိသော ခေါင်းဆောင်တို့ အုပ်ချုပ်သည့် ကောင်းမွန်သောအုပ်ချုပ်မှုကို ထောက်ခံသော ကွန်ဖြူးရှပ်ဝါဒ နှင့် ဥပဒေ အတိုင်း တင်းကျပ်ခြင်း ကို ထောက်ခံသည့် လီဂယ်ဝါဒ တို့ဟူသည့် အတွေးအခေါ်နှစ်မျိုးနှင့် လွှမ်းမိုးနေသည်။
ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ တစ်လျှောက် အတွေးအခေါ်တစ်မျိုးအပေါ် တစ်မျိုး၏ လွှမ်းမိုးမှုမှာလည်း ပြောင်းလဲလျက် ရှိသည်။
အရှေ့အာရှ တစ်လျှောက် လုံးတွင် တောင်ကိုရီးယား၊ ဂျပန်၊ ထိုင်ဝမ် နှင့် ဟောင်ကောင် တို့တွင်သာ ဥပဒေနှင့် ချည်နှောင်ထားသည့်နိုင်ငံဟု ကြေညာမှု ပြုထားသည့် လူနေမှုဝန်းကျင်တို့ ရှိသည် ဟုလေ့လာချက်တစ်ခုတွင် တွေ့ရသည်။