kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
သတ္တုရိုင်းသိုက် တန်ချိန်နှင့် ပျမ်းမျှသတ္တုပါဝင်နှုန်းသိရန် သတ္တုကြော၏ အစောင်းမျက်နှာပြင်ပေါ်တွင် မီတာ ၃ဝ ဂရပ်ကွက်ချပြီး လွန်တွင်းတူးစမ်းသပ်ပါမည်။
BQ Size လွန်တွင်းပေါင်း ၆ဝ တူးပါမည်။
လွန်တွင်းများမှ ရလာမည့် လွန်အူဆန်တောင့် (Drilling Sample) များ၏အချင်းမှာ ၃၆ ဒသမ ၅ မီလီမီတာသာ ရှိပါသည်။
ထို့ကြောင့် စုစုပေါင်းရလာမည့် သတ္တုကြောကိုဖြတ်မိသည့် လွန်အူဆန်နမူနာထုထည်မှာ ဝ ဒသမ ၁၅ ကုဗမီတာသာရှိပါမည်။
သတ္တုရိုင်းသိုက် တစ်ခုလုံး၏ ထုထည်နှင့် ယှဉ်ကြည့်လျင် နမူနာ၏ပမာဏမှာ အလွန်ပင်နည်းသည်တွေ့ရပါမည်။
ထို့ကြောင့် မြေအောက် ရှိ သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏကို လက်တွေ့တူးပြီးမှသာ တိတိကျကျသိနိုင်သည်ဟု ပြောခြင်းဖြစ်ပါသည်။
မတူးမီ တိတိကျကျမသိနိုင်ပါ။
ထို့ကြောင့် သတ္တုရိုင်းပမာဏ ခန့်မှန်းတွက်ချက်ခြင်ဟုသာ ခေါ်ဝေါ်ပါသည်။
အထက်တွင်ဖော်ပြခဲ့သည့်အတိုင်း သတ္တုတွင်း စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတွင် ဇာတ်လိုက်ဖြစ်သည့် သတ္တုရိုင်း သိုက်ပမာဏကို မတူးမီ တိတိကျကျ ရာနှုန်းပြည့် မှန်ရမည်ဟု မသည်သည့်ပညာရှင်ကမှ အာမ မခံနိုင်ပါ။
တွေ့ရှိထားသည့် သတ္တုရိုင်းသိုက်၏ မျက်မြင်ဘူမိဗေဒ အချက်အလက်များ၊ ဘူမိဗေဒယူဆချက်များ၊ မှန်းဆ ချက်များပေါ် အခြေခံပြီး သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏကို တွက်ချက်ခန့်မှန်းရခြင်း ဖြစ်ပါသည်။
သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏယူနစ်များ သတ္တုရိုင်းသိုက်၏ ပမာဏကိုဖော်ပြရာတွင် အဓိက အားဖြင့် သတ္တုရိုင်းပမာဏနှင် သတ္တုရိုင်းသိုက်တစ်ခုလုံး၏ ပျမ်းမျှသတ္တုပါဝင်နှုန်းကိုဖော်ပြရပါသည်။
သတ္တုရိုင်းသိုက်အမျိုးအစားပေါ်မူတည်ပြီး ဖော်ပြသည့်ယူနစ် ကွဲပြားမှုရှိပါသည်။
ပင်ရင်းသိုက် (Primary deposit) နှင့် ပလေစာသိုက် (Placer deposit/Secondary deposit) အတွက် သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏကို ဖော်ပြသည့် ယူနစ်ချင်း တစ်နည်းဖော်ပြပုံဖော်ပြနည်းမတူပါ။
ပင်ရင်းသိုက် တွင်လည်း ရွှေငွေစသည့် အဖိုးတန်သတ္တုသိုက် ၏ သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏကို ဖော်ပြပုံနှင့် ကြေးနီ၊ ခဲ၊ သွပ်၊ သံ၊ ခနောက်စိမ်း စသည့် သတ္တုများ၊ ထုံး ကျောက်၊ ကျောက်မီးသွေး စသည့် စက်မှုတွင်းထွက် ကုန်ကြမ်းများ၏ သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏဖော်ပြပုံချင်း မတူကြပါ။
ပလေစာသိုက်အတွက် သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏ ကိုဖော်ပြသည့်အခါ တန်ချိန်အစား ထုထည်ဖြင့်ဖော်ပြပြီး သတ္တုပါဝင်နှုန်းကို တစ်ယူနစ်ကုဗတွင် ပါဝင်သည့် သတ္တုအလေးချိန်ဖြင့်ဖော်ပြပါသည်။
ဥပမာ ရွှေနှင့် ငွေအတွက် ဂရမ်/ကုဗမီတာ (gram/cubic meter = g/m3) သို့မဟုတ် ထရွိုင်အောင်စ/ကုဗကိုက် (tron ounce/cubi yard = tr.oz/yd3)။
၁ ထရွိုင်အောင်စ/ကုဗကိုက် = ၃၁ ဒသမ ၁ဝ၃ ဂရမ်/ဝ ဒသမ ၇၆၅ ကုဗမီတာ = ၄ဝ ဒသမ ၆၈၂ ဂရမ်/ကုဗမီတာ ပင်ရင်းသိုက်၏ ရွှေ၊ ငွေ စသည့် အဖိုးတန်သတ္တု ပါဝင်မှုကိုဖော်ပြရာ၌ အခြားသတ္တုပါဝင်မှုကို ဖော် ပြသလို ရာခိုင်နှုန်းဖြင့်မဖော်ပြဘဲ ဂရမ်/မက်ထရစ် တန် (gram/ton = g/t) သို့မဟုတ် ထရွိုင်အောင်စ/ တန် (troy ounce/ton = tr.oz/t)ဖြင့် ဖော်ပြပါသည်။
ပင်ရင်းသိုက်၏ ခဲ၊ သွပ်၊ ကြေးနီ၊ နီကယ်၊ ခရိုမိုက် စသည့် သတ္တုပါဝင်နှုန်းကိုမူ ရာခိုင်နှုန်းနဲ့ ဖော်ပြလေ့ရှိပါသည်။
တစ်ဖန် တန်ချိန်ပမာဏကိုပြောသည့် အခါ တန်တို (Short ton) ဖြစ်သည်၊ တန်ရှည် (Long ton) ဖြစ်သည်၊ မက် ထရစ်တန် (Matric ton) ဖြစ်သည်ကို ကွဲကွဲပြားပြားဖော်ပြပြောဆိုဖို့လိုပါသည်။
တန်ချိန်သန်းချီပြီး တွက်သည့်ချက်သည့် အခါ တန်တို၊ တန်ရှည် နှင့် မက်ထရစ်တန် ခွဲခွဲ ခြားခြားမသိလျင် အရှုံးအမြတ်တွက်ရာတွင် မှားသွားနိုင်ပါသည်။
ဥပမာ - တန်ချိန်တစ်သန်းကို စဉ်းစားကြည့်ကြပါစို့။
တန်တို တန်ချိန်တစ်သန်းဆိုလျင် ပေါင် သန်း ၂ဝဝဝ ရှိပါသည်။
တန်ရှည်ဆိုလျင် ပေါင် သန်း ၂၂၄ဝ ရှိပါသည်။
နှစ်ခုကွာခြားချက်မှာ ပေါင် သန်း ၂၄ဝ ရှိပါသည်။
မက်ထရစ်တန် တစ်သန်းဆိုလျင် ပေါင် သန်း ၂၂ဝ၄ ဒသမ ၆ ရှိပါသည်။
သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏနှင့်ပတ်သက်၍ တချို့သက်ဆိုင်ရာပညာရှင်များပင်လျှင် ရံဖန်ရံခါ သတိလက်လွတ်ဖြစ်ပြီး အမှားမှားအယွင်းယွင်း နားလည်မှုလွဲတတ်သော အရေးတကြီးသိထားသင့်သည့် အချက်တစ်ချက်ရှိပါတယ်။
၎င်းမှာ တွေ့ထားသည့်သတ္တုရိုင်းသိုက်တစ်ခုလုံးဖြစ်စေ၊ လက်တွေ့တူးယူနိုင်သည့် သတ္တုရိုင်းသိုက် အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုလုံးဖြစ်စေ၊ အားလုံး၏ ပျမ်းမျှသတ္တုပါဝင်နှုန်း (Average grade) ကို သတ္တုရိုင်းသိုက်၏ မည်သည့်နေရာတွင်တူးသည်ဖြစ်စေ အဆိုပါသတ္တုပါဝင်နှုန်းသာရှိရမည်ဟု လွဲမှားစွာ ယူဆနေခြင်းပင်ဖြစ်သည်။
ဥပမာ လက်တွေ့တူးယူနိုင်သည့် သတ္တုရိုင်းသိုက်၏ သတ္တုရိုင်း သိုက်ပမာဏကို ပျမ်းမျှရွှေ ၃ ဂရမ်/မက်ထရစ်တန် ပါဝင်သည့် သတ္တုရိုင်းတန်ချိန် သန်း ၂ဝ ဆိုသော အဓိပ္ပာယ်မှာ မည်သည့်နေရာတွင်တူးသည်ဖြစ်စေ ရွှေပါဝင်နှုန်းသည် ၃ ဂရမ် ရှိရမည်ဟု အဓိပ္ပာယ်မသက်ရောက်ပါ။
လက်တွေ့ တူးသည့်အခါ ရွှေပါဝင်နှုန်း ၃ ဂရမ်/မက်ထရစ်တန် အောက်ပါသည့်အပိုင်းရှိသလို ပိုပါသည့်အပိုင်းလည်းရှိပါသည်။
သို့သော် လက်တွေ့တူးယူနိုင်သည့်သတ္တုရိုင်းသိုက် ၏ သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏကိုတွက်စဉ်က အသုံးပြုခဲ့သော စီးပွားရေးအရ အရင်းပြန်ရနိုင်သည့် အနည်းဆုံးရွှေပါဝင်နှုန်း (Cut-off Grade) ထက်တော့ နည်းမပါနိုင်ပါ။
(Cut-off Grade) သည် အမြဲတမ်း ပျမ်းမျှ သတ္တုပါဝင်နှုန်းထက် နည်းပါသည်။
ထို့ကြောင့် ဥပမာ ပေးထားသည့်သတ္တုရိုင်းသိုက်ကိုတူးလျင် သတ္တုပါဝင်နှုန်း အနိမ့်ဆုံးသည် (Cut-off Grade) ဖြစ်ပြီး အများဆုံး ပါဝင်မှုမှာ ၃ ဂရမ်ကျော်ပါသည်။
၅ ဂရမ် ၆ ဂရမ်ပါသည့် နေရာများလည်း တွေ့ရနိုင်ပါသည်။
သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏအမျိုးအစား အခြေခံအားဖြင့် သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏနှစ်မျိုး နှစ်စားရှိပါသည်။
သဘာဝအတိုင်းဖြစ်ပေါ်နေတဲ့ သတ္တုရိုင်းပမာဏ (In-situ Reserve) နှင့် လက်တွေ့ တူးဖော်ထုတ်ယူနိုင်တဲ့ပမာဏ (Minable Reserve) တို့ဖြစ်ပါသည်။
In-situ Reserve ဆိုသည်မှာ သတ္တုရှာဖွေရေးလုပ်ငန်းအရ တွေ့ရှိထားသော မျက်မြင်ဘူမိဗေဒအချက်အလက်များ၊ နမူနာရလဒ်များနှင့် ဘူမိဗေဒယူဆချက်များပေါ် အခြေခံပြီး ခန့်မှန်းတွက်ချက်ထားသည့် မြေအောက်သတ္တုရိုင်းသိုက်၏ ပမာဏဖြစ်ပါသည်။
ထိုသတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏကို ခန့် မှန်းတွက်ချက်ရာတွင် လက်တွေ့တူးယူနိုင်ခြင်း၊ မယူနိုင်ခြင်းဆိုသည့်ချက်ကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားခြင်းမပြုသလို လက်တွေ့တူးလျင် ရှုံးမည် မြတ်မည်ဆိုသည့်အချက်ကိုလည်း ထည့်သွင်းစဉ်းစားခြင်းမပြုပါ။
တချို့ကလည်း Geological ဟု ခေါ်ပါသည်။
ဒုတိယတစ်မျိုးဖြစ်သည့် Minable Reserve သည် In-situ Reserve ကိုအခြေခံ၍ တွေ့ထားပြီး သတ္တုရိုင်းသိုက်ကို Modifying Factors များ ထည့်သွင်းစဉ်းစားပြီး လက်တွေ့တူးဖော်ထုတ်လုပ်လျင် စီးပွားရေးအရ တွက်ခြေကိုက် မကိုက် သေချာ စိစစ်ပြီးမှ ရရှိလာသည့် တ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏအမျိုးအစားဖြစ်ပါသည်။
Modyfying Factors တွင် သတ္တုတူးဖော်နည်း (Mining)၊ သတ္တုကြိုချက်နည်း (Metallurgy)၊ စီးပွားရေးရှုထောင့် (Economic)၊ ဈေးကွက် (Marketing)၊ ဥပဒေများ (Legal)၊ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နှင့် လူမှုရေးပတ်ဝန်းကျင်အပေါ် ရောင်ပြန်ဟပ်မှု (Social Environmental)၊ အစိုးရအဖွဲ့အစည်း (Government) စသည့်အချက်များပါဝင်ပါသည်။
မြန်မာနိုင်ငံတွင် သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏအဆင့်သတ်မှတ်ပုံ မြန်မာနိုင်ငံတွင် သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏကို အောက်ပါအတိုင်း အဆင့်အတန်း လေးမျိုးခွဲခြား၍ သတ်မှတ်ထားသည်။
P4 (Potential Ore Reserve) P3 (Possible Ore Reserve) P2 (Probable Ore Reserve) P1 (Positive Ore Reserve) P1 အဆင့်သည် အသေချာဆုံးဖြစ်ပြီး P4 အဆင့်သည် မသေချာဆုံးအဆင့်ဖြစ်သည်။
P4 (Potential)အဆင့် သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏ ဘူမိဗေဒလေ့လာစုံစမ်းချက်နှင့်ယူဆချက်များကို လုံးဝအခြေခံခြင်းဖြင့် တွက်ချက်ရရှိသော သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏကို (P4) အဆင့် သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏဟု သတ်မှတ်နိုင်သည်။
ဤအဆင့်၌ အကျုံးဝင်သော သတ္တုရိုင်းများမှာ 'အလားအလာ'ရှိသော သတ္တုရိုင်းများသာဖြစ်၍ ခန့်မှန်းခြေတန်ချိန်သာဖော်ပြခြင်းပြုနိုင်သည်။
အရည်အသွေးကို ဖော်ပြခြင်းမပြုနိုင်ပါ။
(P4) အဆင့်သည် ရှာဖွေတိုင်းထွာရေး ဆက်လက်လုပ်ရန်အတွက် အခြေခံဖြစ်သည်။
ဤအဆင့်တွင် မြေပေါ်ဘူမိဗေဒတိုင်းတာလေ့ လာစမ်းသပ်မှုများနှင့် ဘူမိရူပဗေဒနှင့် ဘူမိဓာတုဗေဒရှာဖွေရေးလုပ်ငန်းများ ပြုလုပ်ရပါမည်။
ယင်းအပြင် မြေမျက်နှာပြင်မှ Chip သို့မဟုတ် Pick နမူနာများ ရယူပြီးစီးရပါမည်။
P3 (Possible)အဆင့် သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏ အထက်ပါ ၃ ရပ်အနက် ၁ ရပ်ကိုသာ တိုင်းတာမှုပြုလုပ်နိုင်ခြင်း၊ သတ္တုအချို့နမူနာကိုသာ ကောက်ယူနိုင်ခြင်းကြောင့် သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏတွက်ချက်ရန် ဘူမိဗေဒလေ့လာချက်နှင့် ယူဆချက်များကို မှီငြမ်းအခြေခံလျှင် ထိုသတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏ ကို P2 အဆင့် သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏဟု သတ်မှတ်နိုင်သည်။
သို့သော် သတ္တုအရည်အသွေးကို မဖော်ပြနိုင်သဖြင့် သတ္တုနမူနာများ၏ ဓာတ်ခွဲအဖြေများ (Assay Values)ကိုသာ ဖော်ပြနိုင်သည်။
P4 အဆင့်၌ တွေ့ရှိရချက်များပေါ်မူတည်၍ ရှာဖွေတိုင်းတာမှုလုပ်ငန်းကို စတင်ဆောင်ရွက်ရမည်ဖြစ်သည်။
ယင်းလုပ်ငန်းအရပ်ရပ်မှရရှိသော အချက်အလက်များပေါ်မူတည်၍ အလျား၊ အကျယ်အပြန့် အနံနှင့် အနက်တို့မှ တစ်ခုခုကိုသာ တိကျစွာ တိုင်းတာဆောင်ရွက်ပြီးစီးမည်ဖြစ်သည်။
P2 (Probable)အဆင့် သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏ အထက်ပါ ၃ ရပ်အနက် ၂ ရပ်ကိုသာ တိကျသောတိုင်းတာမှုပြုလုပ်ခြင်းနှင့် အသေးစိတ်နမူနာယူခြင်းလုပ်ငန်း တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းသာပြုလုပ်ခြင်းဖြင့် ရရှိလာသောအချက်အလက်အချို့အပြင် ဘူမိဗေဒလေ့လာချက်နှင့် ယူဆချက်များကိုသာ အခြေခံ၍ တွက်ချက်ရရှိသော သတ္တုရိုင်းတန်ချိန်နှင့် ပျမ်းမျှသတ္တုအရည်အသွေးဖော်ပြသော သတ္တုရိုင်းတန်ချိန်ပမာဏကို P2 အဆင့်သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏဟု သတ်မှတ်နိုင်သည်။
P3 အဆင့်၌ တွေ့ရှိချက်များအပေါ်မူတည်၍ အစမ်းတွင်းများနှင့် နမူနာယူခြင်းအကွာအဝေးသည် P3 အဆင့်ထက်ပို၍ တိကျရန် နီးကပ်စွာယူရပါမည်။
ဤသို့ဆောင်ရွက်မှုပေါ်မူတည်၍ အလျား သို့မဟုတ် အကျယ်အပြန့်၊ အနံနှင့် အနက်တို့မှ ၂ ခုကို တိကျစွာဆောင်ရွက်ပြီးစီးရပါမည်။
P1 (Proved)အဆင့် သတ္တုသိုက်ပမာဏ သတ္တုသိုက်၏ အလျား၊ အနံနှင့် အနက် စသော သုံးရပ်ကို တိကျသောတိုင်းတာမှုပြုလုပ်ခြင်းနှင့် အသေးစိတ်နမူနာယူခြင်းဖြင့် ရရှိလာသောအချက်အလက်အပြည့်အစုံကိုသာ အခြေခံ၍ တွက်ချက်ရရှိသော သတ္တုရိုင်းတန်ချိန်နှင့် ပျမ်းမျှသတ္တုအရည်အသွေးဖော်ပြသော သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏကို P1 အဆင့် သတ္တုရိုင်းပမာဏဟု သတ်မှတ်နိုင်သည်။
ဤအဆင့်တွင် P2 အဆင့်မှ တွေ့ရှိချက်များပေါ်မူတည်၍ အစမ်းတွင်းများနှင့် နမူနာယူခြင်းအကွာအဝေးသည် ပိုမို၍အသေးစိတ်ပြီး တိကျမှုရမည် ဖြစ်သည်။
ဤသို့ဆောင်ရွက်ချက်ပေါ်မူတည်၍ အလျား သို့မဟုတ် အကျယ်အပြန့်၊ အနံနှင့် အနက်အားလုံးတို့ကို တိကျစွာတိုင်းတာတွက်ချက်ပြီးစီးရပါမည်။
ဤအဆင့်၌ တွက်ချက်ရရှိသော သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏသည် ဘူမိဗေဒနှင့် ရှာဖွေတိုင်းတာမှုအချက်အလက်များအရ ၉၅ ရာခိုင်နှုန်း တိကျမှုရှိသည်ဟု သတ်မှတ်နိုင်သည်။
အထက်တွင်ဖော်ပြခဲ့သော P1 , P2 , P3 , P4 ခွဲခြားမှုကို ထင်သာမြင်သာရှိရှိ သဘောပေါက်စေရန် အောက်တွင် ပုံနှင့်ဖော်ပြလိုက်ပါသည်။
သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏအစီရင်ခံစာ နိုင်ငံတကာသတ္တုတွင်းစီးပွားရေးလုပ်ငန်းလုပ်ကိုင်ရာတွင် သတ္တုရိုင်းသိုက် ပမာဏအစီရင်ခံစာသည် လွန်စွာအရေးပါပါသည်။
သေချာစိစစ်ရပါသည်။
အဘယ့်ကြောင့်ဆိုသော် သတ္တုတွင်းစီးပွားရေးလုပ်ငန်း၏ အရှုံး အမြတ်သည် သတ္တုရိုင်း သိုက်ပမာဏအပေါ် အဓိကအခြေခံနေ၍ဖြစ်ပါသည်။
ထို့ကြောင့် နိုင်ငံတကာသတ္တုတွင်းစီးပွားရေးလုပ်ငန်းတွင် သတ္တုရိုင်း သိုက်ပမာဏကို စီးပွားရေးရှုထောင့်အရသာ အဆင့်အတန်းခွဲခြားကြသည်။
နိုင်ငံအလိုက် တစ်နိုင်ငံနှင့်တစ်နိုင်ငံ ခွဲခြားပုံချင်းမတူပေ။
သိပ်သိသိသာသာကြီးကွဲ သည်မျိုးတော့လည်း မဟုတ်ပါ။
ဩစတြေးလျ (Australia)၊ ကနေဒါ (Canada)၊ တောင်အာဖရိက (South Africa)၊ ဥရောပ (Europe)၊ အမေရိက (United States of America)၊ ချီလီ (Chile)၊ ရုရှား (Russia) စသော နိုင်ငံများတွင် သူ့စနစ်နှင့် သူရှိကြပါသည်။
၎င်းတို့အထဲတွင် အထင်ရှားဆုံးနှင့် အသုံးအများဆုံးမှာ ဩစတြေးလျနိုင်ငံ (JORC = Joint Ore Reserves Committee) က ရေးဆွဲခဲ့သည့် သတ္တုရှာဖွေရေးလုပ်ငန်းရလဒ်များ (Exploration Results)၊ သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏ (Mineral Resource နှင့် Ore Reserve)များနှင့်ပတ်သက်သည့် အစီရင်ခံစာများရေးသားရာတွင် လိုက်နာသင့်သည့် လမ်းညွှန်ချက်များပင်ဖြစ်ပါသည်။
Australiasian Code for Reporting of Exploration Results, Mineral Resources and Ore Reserves ဟု ခေါ်ပါသည်။
အလွယ်တကူ 'ဂျော့ကုတ်' (JORC Code) ဟု ခေါ်ဝေါ်သုံးစွဲလေ့ရှိပါသည်။
ဤကုတ်၏ရည်ရွယ်ချက်မှာ စတော့ရှယ် ယာဈေးကွက်တွင် ကုမ္ပဏီ၏ရှယ်ယာကိုဝယ်မည့်သူများအနေဖြင့် သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏနှင့်ပတ်သက်၍ ရှင်းရှင်းလင်းလင်း ပွင့်လင်းမြင်သာမှုရှိစေရန် မည်သည့်ချက်များပါရမည်၊ မည်ကဲ့သို့သောအရည်အချင်းနှင့်ပြည့်ဝသူက ရေးရမည် စသည့် လမ်းညွှန်ချက်များကို ဖော်ပြထားခြင်းဖြစ်ပါသည်။
JORC Code ကို The Australian Institude of Mining and Metallurgy (The AusImm), The Australian Institude of Geoscientists (AIG), Australian Securities Exchange (ASX) နှင့် New Zeland Stock Exchange (NZX) စသည့် စီးပွားရေးအဖွဲ့အစည်းများကလည်း လက်ခံအတည်ပြုသုံးစွဲကြပြီး Minerals Council of Australia နှင့် Financial Services Institute of Australia တို့က အသိအမှတ်ပြုထောက်ခံပါသည်။
၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် (ASX)ကလည်းကောင်း၊ ၁၉၉၂ ခုနှစ်တွင် (NZX) ကလည်းကောင်း JORC ကုတ်ကို ယင်းတို့၏ဥပဒေတွင် ထည့်သွင်းပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည်။
ယင်းတို့နှင့်ဆက်ဆံသော သတ္တုရှာဖွေရေးကုမ္ပဏီများနှင့် သတ္တုတူးဖော်ရေးကုမ္ပဏီများသည် ယင်းတို့၏အစီရင်ခံစာများတွင် ယခင်ဥပဒေပါ အခြားအချက်အလက်များအပြင် JORC ကုတ်ပါ လမ်းညွှန်ချက်များအတိုင်းလည်း ဖော်ပြလာရသည်။
နိုင်ငံအသီးသီး၏ သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏ အစီရင်ခံစာလမ်းညွှန်ချက်များကို အောက်ပါစီးပွားရေးအဖွဲ့အစည်းများက အသိအမှတ်ပြုထားသည်။
အဓိပ္ပာယ်မှာ ယင်းနိုင်ငံများ၏ သတ္တုရိုင်းသိုက်ပမာဏ အစီရင်ခံစာလမ်းညွှန်ချက်များအတိုင်း လိုက်နာဆောင်ရွက်ရေးသားသော အစီရင်ခံစာများအပေါ် အယုံအကြည်ရှိသဖြင့် လုပ်ငန်းအတွက် လိုအပ်သောငွေကြေးကို ချေးယူလိုလျှင်လည်းကောင်း၊ စတော့ရှယ်ယာဈေးကွက်တွင် ရှယ်ယာထုတ်ရောင်းလျှင်လည်းကောင်း ထောက်ခံအတည်ပြု သည့်သဘောဖြစ်သည်။
ရှယ်ယာဝယ်မည့်သူများကလည်း ယင်းအစီရင်ခံစာအပေါ် ယုံကြည်သလို ဘဏ်များကလည်း ယုံယုံကြည်ကြည်ဖြင့် ငွေထုတ်ချေးပါသည်။
သတ္တုမီးတိုက်ဆက်ခြင်း သတ္တုမီးတိုက်ဆက်ခြင်း(ဝဲလဒင်း) ဆိုသည်မှာသတ္တုများကို အရည်ပျော် လာသည် အထိအပူတိုက်ပေးပြီးနောက် ဖိအားဖြင့်ဆက်ခြင်းကိုဆိုသည်။
သို့ဖြင့်မျိုးတူသတ္တုများကိုတစ်သားတည်းဖြစ်သွားအောင် ဆက်ပေးနိုင်သည်။
ရှေးအခါကသတ္တုမီးတိုက်ဆက်ခြင်းကိုလူတို့သည် အကျိုးရှိရှိနှင့်အသုံးပြုရမှန်းမသိခဲ့ကြပေ။
ပထမကမ္ဘာစစ် ဖြစ်လာချိန်တွင် သတ္တုထည်များကို မြန်နိုင်သမျှမြန်အောင်ပြုလုပ်ရန်လိုအပ်လာသည့်အခါကျမှ ဤနည်းသည်အရေးတကြီးခေတ်စားခဲ့သည်။
သို့သော်ထိုအချိန်က ပစ္စည်းအသေးအဖွဲပြုလုပ်သည့်လုပ်ငန်း များတွင်သာအသုံးပြုခဲ့ကြသေး၏။
၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ကျော်လွန်လာမှ ဤနည်းကိုမီးရထား၊ သင်္ဘော အဆောက်အအုံဆောက်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းမှစ၍ မရေတွက်နိုင်အောင်များပြားသည့်လုပ်ငန်းများတွင်ထည့်သွင်း အသုံးပြုလာကြသည်။
ဤနည်းသည်ယခင်က အသုံးပြုခဲ့ကြသော ရဗစ်ရိုက်နည်း၊ဇာဝီစုတ်နည်းတို့ထက် သာလွန်ကောင်းမွန်သည်ကိုလည်းတွေ့လာကြသည်။
သတ္တုမီးတိုက်ဆက်ခြင်းကို(၁)ပန်းဘဲဖိုဆက်နည်း၊ (၂)မီးစွယ်ဆက်နည်း၊(၃)ဓာတ်ငွေ့ဆက်နည်း၊(၄)လျှပ်စစ်ခုခံအား ဆက်နည်းနှင့် (၅)သာမိုက်ဆက်နည်း ဟူ၍အဓိကအားဖြင့်ငါးမျိုးခွဲခြားနိုင်သည်။
ပန်းဘဲဖိုဆက်နည်း။
ရှေးအကျဆုံးဆက်နည်းမှာ ပန်းဘဲဖိုဆက်နည်းပင်ဖြစ်၏။
ခရစ် ၁၈၉ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်တိုင်အောင်လူတို့သည်ဤနည်းတစ်ခုတည်းဖြင့်သာ သတ္တုများကိုဆက်ခဲ့ကြ၏။
ယခုအခါတွင် လည်းဤနည်းကိုအထိုက်အလျောက် သုံးစွဲနေကြဆဲဖြစ်သည်။
ဆက်ပေးပုံမှာဆက်လိုသည့်သတ္တုမျက်နှာပြင်များကို သင့်တော်အောင်ပြုလုပ်ပြင်ဆင်ပြီးနောက် ထိုအစိတ်အပိုင်းများကိုဖို်ထဲ၌မီးပြင်းတိုက်၍မီးဖုတ်ပေးရသည်။
ထိုနောက်လက်ချားကဲ့သို့သောအဖျော်ကူပစ္စည်းတစ်ခုခုကို အနည်းငယ်ဖြူးပေးပြီးသော် တူဖြင့်ထု ရိုက်ဖြင့်ဖြစ်စေ၊ သို့မဟုတ်အခြားနည်းဖြင့်လှိမ့်ပေးဖိညှစ်ပေး၍ ဖြစ်စေဆက်ယူရလေသည်။
မီးစွယ်ဆက်နည်း။
ဤနည်းတွင် လျှပ်စစ်ဓာတ်နှင့်ဖန်တီးပေးရသော လျှပ်စစ်မီးစွယ်ဖြင့် သတ္တုကိုအရည်ပျော်စေ၍ဆက်ပေးသည်။
ဆက်ပေးရမည့်နေရာတွင်သတ္တုသားသွင်းပေးရန်အတွက် သင့် တော်သောသတ္တုများဖြင့် ပြုလုပ်ထားသည့် အသားသွင်းသတ္တုချောင်းကို အသုံးပြုလေ့ရှိကြ၏။
ရှေးဦးစွာ ဆက်လိုသည့်နေရာကိုနေသားတကျစီစဉ်ပြီးသော် ထိုအဆက်နှင့်သင့်တော်သောအသားသွင်းသတ္တုချောင်း တစ်ခု၏ စပ်ကြားတွင် လျှပ်စစ်မီးစွယ်ကိုကူးစေသည်။
သတ္တုချောင်းကိုသင့်တော်သော အဖျော်ကူပစ္စည်း တစ်ခုခုဖြင့် ဖုံးအုပ်မွမ်းမံထားလေ့ရှိသည်။
လျှပ်စစ်မီးစွယ်ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသောအပူချိန်မှာ ဖာရင်ဟိုက် ဒီဂရီ ရ၅ဝဝ ပင်ကျော်တတ်သေး၏။
ထိုအပူရှိန်ကြောင့် ဆက်ပေးရမည့်နေရာရှိသတ္တုနှင့်တစ်ကွသတ္တုချောင်းပါ အရည်ပျော်ပြီးသော် သတ္တုချောင်းမှသတ္တုရည်သည် အဆက်နေရာသို့ဝင်သွား၍ဆက်ပေးရမည့် သတ္တုအချင်းချင်းကိုတစ်သားတည်းဖြစ်အောင်ဆက်ပေးလေသည် အက်တမ်မစ်ဟိုက်ဒြိုဂျင်မီးစွယ်ဆက်နည်းဟုခေါ်သော နည်းတွင် တန်စတင်(အဖြိုက်နက်)ဖြင့်ပြု လုပ်ထားသည့် ဓာတ်ခေါင်းနှစ်ခုကြား၌ မီးစွယ်ကူးစေ၍ ထိုမီးစွယ်ကြားထဲသို့ဟိုက်ဒြိုဂျင်ဓာတ်ငွေ့ လွှတ်ပေးသည်။
ထိုအခါဟိုက်ဒြိုဂျင်မော်လီကျူးတို့သည် ဟိုက်ဒြိုဂျင်အက်တမ်အဖြစ်သို့ကွဲထွက်သွားပြီး နောက် မီးစွယ်ကိုကျော်လွန်ချိန်တွင်အက်တမ်အဖြစ်ကွဲထွက်စဉ်က စုတ်ယူထားသည့်အပူဓာတ်ကိုပြန် လည်စွန့်ထုတ်ပေးရင်း မော်လီကျူးအဖြစ်ပြန်လည်ပူးပေါင်းသွားကြသည်။
ဟိုက်ဒြိုဂျင်သည်မီးလောင်၍ ထိုမီးတွင်သတ္တုသားသွင်းပေးမည့်နန်းကြိုးကို အရည်ပျော်စေရသည်။
ဤသတ္တုရည်က တဖန်သတ္တုကိုဆက်ပေးသည်။
ဤနည်းဖြင့်ဆက်ယူသည့်အဆက်မျိုးသည်မူလအထည်နှင့် ခွဲ၍မရလောက်အောင်ပင် ကောင်းမွန်သည်ကိုတွေ့ရလေသည်။
ဓာတ်ငွေ့ဆက်နည်း။
ဤနည်းတွင်အဆက်တီလင်း ဓာတ်ငွေ့ကိုအောက်ဆီဂျင်ဓာတ်ငွေ့ဖြင့် ပေါင်းစပ်မီးရှို့ပေး၍ သတ္တုများကိုအရည်ပျော်အောင်ပြုလုပ်ပြီးလျှင်ဆက်ယူရသည်။
ထိုအတွက်အောက်ဆီအဆက်တီလင်းသတ္တုဆက်မီးခွက်ခေါ် မီခွက်တစ်မျိုးကိုအသုံးပြုကြရ၏။
ဖြစ်ပေါ်သည့်အပူချိန်မှာ ဖာရင် ဟိုက်အပူချိန်ဒီဂရီ ၅၅ဝဝဝ ခန့်ပြင်းထန်သည် ဟုဆိုသည်။
တစ်ခါတစ်ရံတွင်လည်း အောက်ဆီဂျင်နှင့်အဆက်တီလင်းအစား ဟိုက်ဒြိုဂျင်တစ်ခုတည်းကိုသော်လည်းကောင်း၊ ဟိုက်ဒြိုဂျင်နှင့် အောက်ဆီဂျင်ကို တွဲဖက်၍သော် ၎င်းအသုံးပြုကြသည်၊ ဤနည်းကိုများသောအားဖြင့်မီးရထားသံလမ်းများနှင့် ပိုက်လုံးများဆက်ရာ၌သုံး လေ့ရှိကြသည်။
လျှပ်စစ်ခုခံအားဆက်နည်း။
ဤနည်းကိုလွန်ခဲ့သောနှစ်ပေါင်း ၅ဝခန့်ကအယ်လီဟျူးသွန်မဆင်ဆိုသူကစတင်တီထွင်ခဲ့သည်။
ဤနည်းတွင်ဆက်လိုသည့်အစိတ်အပိုင်းများကို လိုအပ်သလိုပြုပြင်၍ အားနှင့်ဖိထားပြီနောက် အားကောင်းသောလျှပ်စစ်ဓာတ်စီးကိုစီးဖြတ်စေသည်။
ပစ္စည်းတစ်ခုတွင်လျှပ်စစ် ဓာတ်စိီးဖြတ်သောအခါ လျှပ်စစ်ဓာတ်မစီးနိုင်အောင်ခုခံသည့်သဘောသည် ပစ္စည်းတိုင်းတွင်ရှိသည်။
ခုခံမှုကြောင့်အပူဓာတ်ကိုဖြစ်ပေါ်စေ၍ ခုခံမှုအားကြီးလျှင်အပူရှိန်သည်ပိုမိုကြီးမားလာသည်။
ဤနေရာ၌ ဆက်ပေးရမည့်နေရာတွင်ရှိသောခုခံအားသည် ကျန်နေရာများမှာထက်ပို၍ ကြီးသည်။
ထိုကြောင့်လျှပ်စစ် ဓာတ်စီးဖြတ်ချိန်၌ဖြစ်ပေါ်လာသောအပူရှိန်သည် ဆက်ပေးရမည့်နေရာတွင်ပို၍ကြီးမားပြင်းထန်သည်။
နောက်ဆုံးတွင်ထိုနေရာ၌ သတ္တုအရည်ပျော်လာသည်။
ထိုအခါယခင်ကထက်တိုးတက်ဖိနှိပ်ပေးရ၍ ထိုသို့ ဖိနှိပ်ပေးမှုကြောင့်သတ္တုချင်းဆက်သွားလေသည်။
သာမိုက်ဆက်နည်း။
သာမိုက်ဟူသောဝေါဟာရမှာ အလျူမီနီယမ်နှင့်အိုင်းယန်းအောက်ဆိုက်ကို အမှုန့်ပြု၍ရောထားသည့်ပစ္စည်းရောကိုခေါ်သည့်ကုန်သည် သုံးအမည်ဖြစ်၏။
အလျူမီနီယမ်တွင်အောက် ဆီဂျင်ကိုဆွဲငင်တတ်သောဓာတ်ဆွဲသတ္တိရှိသည်။
ထိုကြောင့်သာမိုက်ကိုမီးစွဲလောင်အောင် မီးရှို့ပေးသောအခါ အလျူမီနီယမ်နှင့်အောက်ဆီဂျင်တို့ပေါင်းစပ်သွားပြီးနောက် လွတ်ကျန်နေသောသံသည် ဖာရင်ဟိုက်အပူချိန် ဒီဂရီ ၅ဝဝဝ ခန့်ဖြင့်အရည်ပျော်နေသောသံမဏိဖြစ်သွားသည်။
သံကိုသံချင်းဆက်ရာတွင်အဆိုပါသံမဏိရည်က ဆက်ပေးခြင်းဖြစ်၏။
ဤနည်းတွင်ရှေးဦးစွာဆက်လိုသည့်နေရာ၌ ဆက်ပေးမည့်ပုံအတိုင်းဖ ယောင်းပုံလုပ်ပေးပြီးနောက် ဖယောင်းပေါ်၌သဲဖြင့်ပုံ၍ သဲပုံစံခွက်ရအောင်ပြုလုပ်ပေးရသည်။
ထိုနောက်ပုံစံခွက်ပေါ်၌ သာမိုက်ထည့်ထားသောလုံကိုတင်၍ စီးကျလာမည့်သံမဏိရည်သည်ပုံစံခွက်ထဲသို့ဝင်အောင် အံကိုက်စီမံထားရသည်။
အားလုံးအသင့်ဖြစ်သောအခါ ပုံစံခွက်အတွင်းရှိဖယောင်းသည်ပျော်သွားရုံသာမက ဆက်ရမည့်အစိတ်အပိုင်းများကိုနီရဲလာသည်အထိ အပူတိုက်ပေးရသည်။
ထိုနောက် လုံထဲ၌ ထည့် ထားသောသာမိုက်ကို မီးရှို့လိုက်သောအခါ ၂၅စက္ကန့်မှ ၃၅ စက္ကန့်အချိန်အတွင်းမှာပင် သံမဏိ ရည်ပေါ်လာသည်။
ထိုအခါလုံအောက်ဘက်ရှိပြွန်ခေါင်းကိုဖွင့်ပေးရ၏။
လုံထဲမှစီးကျလာသော သံမဏိ ရည်သည်ပုံစံခွက်ထဲသို့ ဝင်ရောက်သွား၍ဆက်လိုသည့်သတ္တုအချင်းချင်းကို တစ်သားတည်းကျအောင်ဆက်ပေး သွားလေသည်။
ဤနည်းကိုများသောအားဖြင့်ဓာတ်ရထားသံလမ်းများ ဆက်ရာ၌အသုံးပြုလေ့ရှိကြလေသည်။
သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး (Śuddhodana) သည် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရား၏ ဖခမည်းတော်ဖြစ်၏။
အဝန်းယူဇနာကိုးရာရှိသော မဇ္ဈိမဒေသတွင် သက္ကတိုင်း (Shakya) ကပိလဝတ်ပြည်ကြီး (Kapilvastu) ကို စိုးအုပ်ပိုင်သသောမင်းကြီး တစ်ပါးဖြစ်ပြီးလျှင် လူဝတ်ကြောင်ဘဝနှင့်ပင် ရဟန္တာဖြစ်၍ ပရိနိဗ္ဗာန်စံဝင်ခဲ့သော ပုဂ္ဂိုလ်ထူးလည်း ဖြစ်ပေသည်။
သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး၏ အမျိုးအနွယ်အစဉ်အဆက်မှာ ဩက္ကာကရာဇ်မင်းမှစ၍ ဇယသေနမင်းအထိ ရှစ်သောင်းနှစ်ထောင်သောမင်းတို့သည် ကပိလဝတ်ပြည်ကြီး၌ မင်းပြုကြကုန်၏။
ထိုမင်းတို့တွင်အစဖြစ်သော ဩက္ကာကရာဇ်မင်းကြီး၏ သကြာဝတဘောကုမာရာ=အချင်းတို့ သားတော်တို့သည်စွမ်းနိုင်ကုန်စွတကားဟူသော ဥဒါန်းကျူးရင့် မိန့်ခွန်းဆင့်သည်ကိုအစွဲပြု၍ သာကီဝင်မျိုးဟု ခေါ်ကြောင်းကို သုတ်သီလက္ခန်ပါဠိတော်၌ ဟောပြထားလေသည်။
ရှစ်သောင်းနှစ်ထောင်သော သာကီဝင်မင်းတို့၏ နောက်ဆုံးမင်းဖြစ်သော ဇယသေနမင်းမှ သားတော် သီဟဟနု၊ သမီးတော်ယသောဓရာ ဟူသော သားတော်သမီးတော် နှစ်ပါးကိုဖွားမြင်ခဲ့လေသည်။
ဇယသေနမင်း၏သားတော် သီဟဟနု(Sihahanu) နှင့်ဒေဝဒဟပြည် ဒေဝဒဟမင်း၏သမီးတော် ကစ္စာနာတို့စုံဖက်ကြရာတွင် သားတော်သုဒ္ဓေါဒန၊ ဓေါတောဒန၊ အမိတောဒန၊ သက္ကောဒန၊ သုက္ကောဒန၊ သမီးတော် အမိတာ၊ ပါလိတာဟူသော သားတော်သမီးတော်ခုနစ်ပါးကိုဖွားမြင်ခဲ့လေသည်။
သီဟဟနုမင်းကြီး၏သားတော်သုဒ္ဓေါဒနနှင့် ဒေဝဒဟပြည် အဉ္ဇနမင်းကြီး၏သမီးတော် သိရီမဟာမာယာတို့ စုံဖက်ကြရာတွင် ဘုရားအလောင်းတော် သိဒ္ဓတ္ထမင်းသားကိုဖွားမြင်ခဲ့လေသည်။
ထိုကြောင့် သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးအား ဘခမည်းတော်ဟူသောဂုဏ်ထူးဖြင့် ချီးကျူးခေါ်ဆိုရခြင်းဖြစ်လေသည်။
မယ်တော်မာယာ သိဒ္ဓတ္ထမင်းသား ထိုသုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး၏အဋ္ဌုပ္ပတ္တိကိုဗုဒ္ဓဝင် မဟာဝင်စသောကျမ်းဂန်တို့မှထုတ်နုတ်၍ အကျဉ်း အားဖြင့် ပြဆိုပေအံ့။
သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးသည် ဘုရားအလောင်းငယ်စဉ်အခါ ကာဠဒေဝီလရသေ့၏ ဦးထက်၌တက်၍ ခြေတော်အစုံတင်သည်ကိုမြင်၍ ဘုရားအလောင်းအား ဦးစွာပထမရှိခိုး၏။
ဇမ္ဗူ့သပြေပင်ရိပ်၌သိပ်ထား လေသော် သပြေပင်ရိပ်သည်မပြောင်းမရွှေ့ ပြကတေ့အတိုင်းတည်သည်ကို မြင်၍ဒုတိယအကြိမ်ရှိခိုး၏။
ဘုရားဖြစ်ပြီးနောက် ဆွေတော်မျိုးတော်တို့အား ပြတော်မူသော ရေမီးအစုံတန်ခိုးပြာဋိဟာကိုမြင်၍ တတိယအကြိမ်ရှိခိုး၏။
သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးသည် မြတ်စွာဘုရားကပိလဝတ်ပြည် နီဂြောဓာရုံကျောင်းတော်၌သီတင်းသုံးနေတော်မူသောအခါ ရဟန္တာအပေါင်းနှစ်သောင်းနှင့်တကွ ကပိလဝတ်ပြည်တွင်းသို့ ဆွမ်းခံဝင်သည်ကိုမြင်၍ နန်းထက်က လျင်မြန်စွာဆင်းလာပြီးလျှင် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရားကိုရှိခိုးလျက် "အရှင်ဘုရားအဘယ်ကြောင့် ကျွန်ုပ်တို့ကိုအရှက်ခွဲဘိသနည်း။
အကျွန်ုပ်တို့ အသမ္ဘိန္နခတ္တိယမင်းမျိုးသည်တောင်းစားရိုးမရှိ၊ ကြီးထ ဂုဏ်အင် ဆင်များ၊ မြင်းများ၊ ရွှေရထားဖြင့်သွားနေကျဖြစ်လျက် မရွံမရှက် အိုးခွက်လက်စွဲ မျက်နှာမွဲနှင့် အဘယ်ကြောင့် ဤကဲ့သို့ပြုပါသနည်း။
ဤမျှသောရဟန်းသံဃာတော်တို့အား ဆွမ်းကို အကျွန်ုပ်မတတ်နိုင်ဟု အမှတ်ထားတော်မူပါသလော" ဟုလျှောက်ထား၏။
မြတ်စွာဘုရားလည်း ခရီးလမ်းမ၏အလယ်၌ ရပ်တော်မူလျက်ပင် အိမ်စဉ်မပြတ်ဆွမ်းခံဝတ်ကားမချွတ်စေရ။
"သမ္ဗုဒ္ဓတို့ဝံသနွယ်စစ် ကျင့်ရိုးဖြစ်သည်" ဟုမိန့်တော်မူပြီးလျှင် "ဥတ္တိဋ္ဌေန နပ္ပမဇ္ဇေယျ၊ ဓမ္မံ သုစရိတံ စရေ။
ဓမ္မစာရီ သုခံ သေတိ၊ အသ္မိံ လောကေ ပရမှိ စ။
" ဟူသောဂါထာကိုဟောတော်မူ၏။
ထကြွလုံ့လရှိခြင်း၌ မမေ့မလျော့ရာ၊ ကောင်းသောအကျင့်တရားကို ကျင့်ရာ၏။
တရားကိုကျင့်သောသူသည် ဤလောက၌လည်းကောင်း၊ တမလွန်လောက၌လည်းကောင်း၊ ချမ်းသာစွာနေရ၏။
(ဤကားဂါထာ၏ အဓိပ္ပာယ် တည်း။
) ဤဂါထာ၏အဆုံး၌ မင်းကြီးသည် သောတာပန်အဖြစ်သို့ ရောက်လေ၏။
ထိုမှတဖန် နန်းတော်သို့ရောက်သောအခါ · "ဓမ္မံ့ စရေ သုစရိတံ၊ န နံ ဒုစ္စရိတံ စရေ။
ဓမ္မစာရီ သုခံ သေတိ၊ အသသ္မိံလောကေ ပရမှိစ။
" ဟူသောဂါထာကို ဟောတော်မူ၏။
ကောင်းသောအကျင့်တရားကိုကျင့်ရာ၏။
မကောင်းသောအကျင့်တရားကိုမကျင့်ရာ။
တရားကို ကျင့်သောသူသည် ဤလောက၌လည်းကောင်း၊ တမလွန်လောက၌လည်းကောင်း၊ ချမ်းသာစွာနေရ၏။
(ဤကားဂါထာ၏ အဓိပ္ပာယ်တည်း)။
ဤဂါထာ၏အဆုံး၌ သကဒါဂါမ်အဖြစ်သို့ရောက်လေ၏။
သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးသည် မြတ်စွာဘုရားအား အရှင်ဘုရား၊ အရှင်ဘုရားတို့၏ ဒုက္ကရစရိယာ ကျင့်တော်မူသောအခါ နတ်သားတစ်ဦးလာလတ်၍ "အရှင်မင်းကြီး၏သား သေလေပြီ" ဟုပြောသော်လည်း မယုံကြည်ကြောင်း လျှောက်ထားသည်ကိုအကြောင်းပြု၍ မဟာဓမ္မပါလဇာတ်ကိုဟော်တော်မူ၏။
ဒေသနာတော်အဆုံး၌ မင်းကြီးသည်အနာဂါမ်အဖြစ်သို့ရောက်လေ၏။
သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးသည်မြေးတော်ရာဟုလာကိုအကြောင်းပြု၍ ရှင်သာမဏေပြုသောအကြောင်းနှင့်ဆက်စပ်၍ မြတ်စွာဘုရားကို "အရှင်ဘုရား၊ သားမြေးတို့၌ချစ်ခြင်းသည် အပေါ်ရေ၊ အတွင်းရေ၊ အသား၊ အကြော၊ အရိုးတို့ကို ဖြတ်၍ ရိုးတွင်းချဉ်ဆီသို့ ထိရောက်ကာတည်ရှိသည်။
အကျွန်ုပ်တောင်းပန်ပါသည်။
အမိအဘတို့ခွင့်မပြုသောသားကို ရှင်ရဟန်းမပြုပါလင့်" ဟု လျှောက်ထားသည်ကိုအကြောင်းပြု၍ မြတ်စွာဘုရားသည် "န ဘိက္ခဝေ အနနုညာတော မာတာပိတုယိ ပုတ္တော ပဗ္ဗာဇေတဗ္ဗော၊ ယော ပဗ္ဗာဇေယျ၊ အာပတ္တိဒုက္ကဋဿ (အမိအဖတို့ခွင့်မပြုသောသားကို ရှင်ရဟန်းမပြုရ၊ ပြုလျှင် ဒုက္ကဋ်အာပတ်သင့်စေ) ဟု ပညတ်တော်မူ၏။
မြတ်စွာဘုရား ဝေသာလီပြည်သို့ရောက်၍ တစ်လကျော်ရှိသောအခါ ဘခမည်းတော်သုဒ္ဓေါဒန မင်းကြီးသည် ကြီးမားသည်းထန်စွာသောရောဂါ ကပ်လာကြောင်းလျှောက်ထားရန် အမတ်တစ်ယောက်စေလွှတ်လိုက်သဖြင့် မြတ်စွာဘုရားသည်ကပိလဝတ်ပြည်နိဂြောဓာရုံကျောင်းသို့ရောက် ၍ သုံးရက်မြောက်သောအခါ မင်းကြီးသည်ထီးဖြူအောက်၌ အသရေရှိသောအိပ်ယာဝယ် လျောင်းလျှက် ဘုရားတရားတော်ကို နာယူစဉ်ပင် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ရောက်၍ ပရိနိဗ္ဗာန်စံဝင်လေ၏။
မြတ်စွာဘုရားသည် ဘခမည်းတော် သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီး၏ အလောင်းတော်ကို ကောင်းမွန်တင့်တယ်စွာတန်ဆာစီရင်လျှက် နန်းဥကင်အချက်ဝယ်စကြဝတေးမင်း၏အလောင်းကို သင်္ဂြိုဟ်သောနည်းဖြင့် သင်္ဂြိုဟ်တော်မူပေသတည်း။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၃) ကိုးကား Category:ဂေါတမဗုဒ္ဓ မိသားစု Category:ဗုဒ္ဓဝင် ပုဂ္ဂိုလ်များ။
သဒ္ဓမ္မာလင်္ကာရဆရာတော် စကားပြေခေတ်ဟုခေါ်ဆိုအပ်သော ညောင်ရမ်းခေတ်၌စကားပြေအရေး အသားကိုနိုင်နင်းစွာ ရေးသားနိုင်စွမ်းသော ပုဂ္ဂိုလ်များထဲတွင် သဒ္ဓမ္မာလင်္ကာရဆရာတော်လည်း အပါအဝင်ဖြစ်ပေသည်။
ဆရာတော်သည် အမျိုးလေးပါးတို့အား သဒ္ဒါသီလစသောသူတော်ကောင်းဥစ္စာနှင့်ပြည့်စုံကြွယ်ဝ စေလိုသည့်အာသီသရှိရကား ဓမ္မပဒကျမ်းလာသဒ္ဒါသီလနှင့် သက်ဆိုင်သည့်ပြုံ့ပင်များကိုထုတ်နုတ်၍ ရတနာကရ ဝတ္ထုကျမ်းတစ်စောင်ကိုစကားပြေဖြင့် သက္ကရာဇ် ၁ဝ၄၂ ခုနှစ်တွင်ရေးသားလေသည်။
ထို ဝတ္ထုကျမ်းကိုအစွဲပြု၍ ပိဋကတ်တော်သမိုင်းတွင်ဆရာတော်အားမဟာရတနာကရ ဆရာတော်ဟုဘွဲ့ တော်သထား၏။
ဆရာတော်၏အရေးအသားမှာ စကားလုံးအဆန်းထွင်ခြင်းမရှိဘဲ ပါဠိမှမြန်မာသို့ သက်သက်ပြန်ယူရေးသားထားသကဲ့သို့ရှိ၏။
ဆရာတော်သည် ပင်းယမြို့ရွှေစည်းခုံကျောင်းတိုက်တွင် သီတင်းသုံးတော်မူသည်။
ဖွားသက္ကရာဇ် မိဘမည်ရည်တို့ကိုကားကျမ်းဂန်များတွင်မတွေ့ရချေ။
သိဒ္ဓတ္ထမင်းသားတောထွက်ခန်းကို ပုဂံဒေသရှိ အာနန္ဒာဘုရားတွင် တွေ့ရပုံ ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားလောင်း ဖြစ်တော်မူသော သိဒ္ဓတ္ထမင်းသား ကို သက္ကတိုင်း၊ ကပိလဝတ်ပြည့်ရှင် သာကီဝင်မင်းမျိုးဖြစ်သော သုဒ္ဓေါဒနမင်းကြီးနှင့်မိဖုရားခေါင်ဖြစ်သော သိရီမဟာမာယာဒေဝီ မိဖုရားကြီးတို့မှ မဟာသက္ကရာဇ် ၆၈ ခု၊ ကဆုန်လပြည့် သောကြာနေ့ နံနက် ၁ ချက်တီးအချိန် ဝိသာခါနက္ခတ်နှင့်စန်းအယှဉ်တွင် ကပိလဝတ်ပြည်မှ ဒေဝဒဟပြည်သို့အသွား လုမ္ဗိနီအင်ကြင်းတော (ယခုနီပေါနိုင်ငံ) ၌ ဖွားမြင်တော်မူသည်။
ဗုဒ္ဓသည် (ခရစ်တော်မပေါ်မီနှစ်ပေါင်း ၆၂၃) လွန်ခဲ့သောနှစ်ပေါင်း၂၆၀ဝ ကျော်ကမွေးဖွားခဲ့သည်။
ဘီစီ (၅၈၈) တွင် ဗုဒ္ဓဝါဒ ကိုစတင်တည်ထောင်ခဲ့သော အမြင့်မြတ်ဆုံးသော မဟာလူသားတစ်ဦးဖြစ်ခဲ့သည်။
တရားရှုမှတ်ခြင်း ကျင့်ကြံအားထုတ်ခဲ့သဖြင့် ဘီစီ (၅၈၈) တွင် ဤလောကသုံးပါး၌အမြင့်မြတ်ဆုံးသော ဗုဒ္မ(သစ္စာလေးပါးကိုကိုယ်ပိုင်ဉာဏ်ဖြင့်သိသူ)မြတ်စွာဘုရား ဖြစ်လာခဲ့သည်။
သမိုင်းပညာရှင်များ၏အဆိုအရ ဗုဒ္ဓ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးဘွားဘီဘင်များသည် တိဘက်-မြန်မာ (Tibeto-Burman; tribes of Himalaya) တိုင်းရင်းသား အနွယ် ဖြစ်သည်။
ထိုစဉ်က တိဘက်တို-ဘားမင်းတို့သည် မွန်ဂိုတူလူမျိုးနွယ် (Mongoloid race) ဖြစ်သည်။
Buddha was born in Nepal and he was Mongoloid race « Lumbini-Kapilvastu Day Blog ဂေါတမဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရားသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဝိပဿနာကျင့်စဉ်ကိုပထမဆုံးသော စတင်တွေ့ရှိကျင့်ကြံအားထုတ်ခဲ့သူဖြစ်သည်။
မြတ်ဗုဒ္ဓသည် ဘုရားအဖြစ်နှင့် (၄၅)နှစ်နေပြီး မဟာသက္ကရာဇ် ၁၄၈ ခု ကဆုန်လပြည့် အင်္ဂါနေ့ ဘီစီ ၅၄၃ မှာ ပရိနိဗ္ဗာန်စံလွန်တော်မူသည်။
ဗုဒ္ဓအဖြစ် (ဘီစီ ၅၈၈ - ဘီစီ ၅၄၃ ) ၄၅ နှစ်အတွင်း တာဝန်ကြီး ၂ ရပ်ကို တစ်နေ့လျှင် ၂၂ နာရီ မိနစ် ၂၀ ခန့်မျှ နေမအား ညမနား လူသား၊သတ္တဝါတို့၏ ကောင်းကျိုးကို မျှော်ကိုး၍ ထမ်းဆောင်တော်မူခဲ့သည်။
(၃၂) ပါးသောလက္ခဏာတော်ကြီး၊ (၈ဝ) သော လက္ခဏာတော်ငယ်တို့နှင့်ပြည့်စုံသော ဘုရားအလောင်းတော်မင်းသားသည် တစ်ပါးသောသူတို့ကဲ့သို့ လိမ်းကျံရစ်ထွေး ညစ်ကြေးသမ်းမို့ခြင်းမရှိ၊ ပကတိသွန်းသစ်သောဇမ္ဗူရာဇ်ရွှေစင်ကဲ့သို့ စင်ကြယ်စွာဖွားမြင်တော်မူလာသည်။
ထို့နောက်အလောင်းတော်ငယ်သည် အရှေ့အရပ်မှမြောက်သို့လှည့်တော်မူလျက် ခုနစ်ဖဝါးသွား၍ မတ်မတ်ရပ်တန့်ပြီးလျှင်· အဂ္ဂေါ ဟ မသ္မိံ လောကဿ၊ ဇေဋ္ဌော ဟ မသ္မိံ လောကဿ သေဋ္ဌော ဟ မသ္မိံ လောကဿ၊ ဟူ၍သုံးခွန်းသောစကားဖြင့် ကြုံးဝါးတော်မူလေသည်။
အဓိပ္ပာယ်ကား ငါသည်လူအပေါင်းတို့ထက်အမျိုးအားဖြင့် မြတ်၏။
ငါသည်လောကသုံးပါးထက်ကြီးမြတ်၏။
ငါသည်လူသုံးပါးတို့ထက်အထူးသဖြင့်ချီးမွမ်းအပ်၏ ဟူ၍ဖြစ်သည်။
ထို့နောက်အလောင်းတော်မင်းသားကို ကပိလဝတ်ပြည်သို့ ပြန်ပို့ကြလေသည်။
အလောင်းတော်ဖွားသည်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် ဖွားဖက်တော်ခုနစ်ဦးဖြစ်သော ဘဒ္ဒကစ္စနာယသောဓရာမင်းသမီး ၊အာနန္ဒာမင်းသား ၊ ဆန္ဒအမတ်၊ ကာဠုဒါယီအမတ်၊ ကဏ္ဍကမြင်းတို့ကိုအသီးသီးဖွားမြင်ကြ၍ မဟာဗောဓိပင်နှင့် ရွှေအိုးကြီးလေးလုံး တို့လည်းပေါ်ပေါက်လာကြလေသည်။