kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
သေနတ်ပြစ်၊ တောလိုက် ဝါသနာပါ၍ ထိုအတွေ့အကြုံများအရ တပ်မတော် တာဝန်မှ အားလပ်ချိန်တွင် ဝါသနာ အလျောက် စာနယ်ဇင်းများတွင် ဆောင်ပါးပုဒ်ရေ တရာ့ ငါးဆယ်ခန့်နှင့် ဝတ္ထုတို၊ ဝတ္ထုရှည် လေးရာကျော်ခန့် ရေးသားခဲ့သည်။
တပ်မတော်တွင် ဗိုလ်မှူးကြီး အဆင့် အထိ တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး သတင်းနှင့် စာနယ်ဇင်း လုပ်ငန်းတွင် ၁၉၇၉ ခုနှစ်မှ ၁၉၈၉ ခုနှစ် အထိ ဦးဆောင်ညွှန်ကြားရေးမှူး တာဝန် ထမ်းဆောင် ခဲ့သည်။
၁၉၈၁ ခုနှစ်မှ ၁၉၈၂ ခုနှစ် အထိ မြဝတီမဂ္ဂဇင်းတိုက် အယ်ဒီတာချုပ် တာဝန်ကိုပါ ပူးတွဲ ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
စာပေလုပ်သားအဖွဲ့ အတွင်းရေးမှူးတာဝန်နှင့် ဥက္ကဋ္ဌ တာဝန်ကိုလည်း ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
နတ်မောက်မြို့နယ် အမှတ် (၂)၊ မဆလ ပြည်သူ့ လွှတ်တော် ကိုစားလှယ် တာဝန်ကိုလည်း ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
၁၉၆၅ ခုနှစ်၊ အမျိုးသားစာပေဆု (ဝတ္ထုတို တတိယဆု) ကို 'ကျားနှင့်မုဆိုး' စာအုပ်ဖြင့် ရရှိသည်။
အနောက်ရန်ကင်း၊ ရန်အေးလမ်းသွယ် (၂)၊ တိုက် (၃၃၁) အခန်း (၁၇) တွင် နေထိုင်ရင်း စာနယ်ဇင်းများတွင် စာပေများ ရေးသားခဲ့သည်။
၂၁-၈-၂၀၁၈ (အင်္ဂါနေ့) မွန်းလွဲ ၁:ဝ၀ နာရီတွင် မင်္ဂလာဒုံ တပ်မတော်ဆေးရုံကြီး၌ ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
ရန်ကုန်မြို့၊ ရန်ကင်းမြို့နယ်၊ ၅ ရပ်ကွက် တိုက် (၉/၄)၊ အခန်း (ဝ၄) ရန်ငြိမ်းအိမ်ရာတွင် ကွယ်လွန်ချိန်အထိ နေထိုင်ခဲ့သည်။
၂၂-၈-၂၀၁၈ ကြေးမုံသတင်းစာပါ နာရေးကြော်ငြာ ရေးသား ထုတ်ဝေ ခဲ့ပြီးသော စာအုပ်များ ၁။
ကျားနှင့်မုဆိုး ၁၉၆၄ ၂။
ငိုပါနဲ့လေ ချစ်သောနီနီ ၁၉၆၈ ၃။
အကွေ့အလိမ် အတိမ်အနက်နှင့် အလင်းအမှောင် ၁၉၆၈ ၄။
ချစ်ရသူ၏ နှလုံးသား လက်ဆောင် ၁၉၇၇ ၅။
ပုလဲ ခရုအိမ် အသဲ အနုအလိမ် ၁၉၇၉ ၆။
တောမုဆိုး၏ ပရိယာယ်ကမ္ဘာ ၁၉၈၁ ၇။
ရိုးမကျား ၁၉၈၅ ၈။
မုဆိုးတို့၏ နွေ ၂၀၀၃ thumb| ပြန်ကြားရေးနှင့် ပြည်သူ့ ဆက်ဆံရေး ဦးစီးဌာန (ရုံးချုပ်)၊ စာတည်းအဖွဲ့ စုဆောင်း ပြုစုပြီး ရွှေဟင်္သာ စာအုပ်တိုက်မှ ၂၀၀၆ နိုဝင်ဘာမှာ ပထမအကြိမ် ထုတ်ဝေ ဖြန့်ချိခဲ့တဲ့ 'နှစ်ဆယ်ရာစု မြန်မာ စာရေးဆရာများနှင့် စာစုစာရင်း (ဒုတိယတွဲ)' ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:အမျိုးသားစာပေဆုရှင်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ။
ခိုင်မြဲကျော်စွာ သည် မြန်မာနိုင်ငံသား စာရေးဆရာနှင့် ကဗျာဆရာတစ်ဦး ဖြစ်သည်။
အမည်ရင်း အောင်နိုင်ဦး ဖြစ်ပြီး ၁၉၆၂ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။
ဒဿနိကဗေဒ အဓိကဖြင့် ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ ရရှိခဲ့သည်။
၁၉၈၉ ခုနှစ်၌ အနုပညာ ကြေးမုံ မဂ္ဂဇင်းတွင် ချစ်ဆူးနှင်းဆီ ကဗျာသည် ပထမဆုံး ပုံနှိပ် ဖော်ပြခြင်း ခံရသည် စာမူ ဖြစ်သည်။
ပေဖူးလွှာ၊ ဒီရေစီးသံ၊ ဟန်သစ်၊ ရင်ခွင်သစ်၊ ရင်ခုန်ပွင့်၊ ရုပ်ရှင်သစ္စာ၊ ရုပ်ရှင်အောင်လံ၊ ကလျာ၊ မြားနတ်မောင်၊ ချယ်ရီ၊ မဟေသီ၊ သရဖူ၊ ဖက်ရှင်၊ ရုပ်ရှင် တေးကဗျာ၊ သောင်းပြောင်းထွေလာ ရယ်စရာ၊ ပိတောက်မြေ၊ စရဏ၊ အင်ပါရာ၊ ဗြူးတီး၊ ဖက်ရှင်အင်းမေ့ချ်နှင့် အခြား မဂ္ဂဇင်းများတွင် ကဗျာပုဒ်ရေ ၁၀ဝ ကျော် ရေးသားခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။
အိမ်အပြန် မိုးကျော်အေးရဲ့ ထိုင်ခုံအမှတ် ၃၄ (၂၀၀၂) ကဗျာစာအုပ်ကို ခရမ်းပြာထက်လူ၊ မောင်ဖီလာတို့နှင့် ၃ ယောက်တွဲ ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
ယခု အချိန်ထိ မဂ္ဂဇင်းများတွင် ကဗျာများ ရေးသားနေဆဲ ဖြစ်သည်။
ရေးသား ထုတ်ဝေ ခဲ့သော စာအုပ်များ စာရင်း စဉ်အမည်ထုတ်ဝေနှစ်မှတ်ချက်၁အိမ်အပြန် မိုးကျော်အေးရဲ့ ထိုင်ခုံအမှတ် ၃၄ ၂၀၀၂ခရမ်းပြာထက်လူ၊ မောင်ဖီလာ တို့နှင့် တွဲ၍ ၂အေးအေးဆေးဆေးလမ်း၂၀၀၉၃မာယာကော့စကီးပြောတဲ့ပန်းပုဆရာရဲ့သွားတွေ၂၀၁၃ခရမ်းပြာထက်လူ၊ မောင်ဖီလာ တို့နှင့် တွဲ၍ ၄စက္ကူပန်းပွင့်မပွင့် ဖွင့်ကြည့်ဖို့ ပို့ပေးလိုက်တဲ့လိုင်းများ၂၀၁၅၅ရေငုပ်သင်္ဘော၂၀၁၆ ကိုးကား - ကဗျာအသံ အစီအစဉ်(၆) ၊ စာမျက်နှာ ၇၆ - စက္ကူပန်းပွင့်မပွင့် ဖွင့်ကြည့်ဖို့ ပို့ပေးလိုက်တဲ့လိုင်းများ စာအုပ်မှ ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ။
အန်နေလ် ဒီရူဘိုင် အန်ဘာနီ (မွေးနေ့ ၁၉၅၉ ခုနှစ် ဇွန်လ ၄ ရက်) ဩဇာညောင်းသည့် အန္ဒိယ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင် တစ်ဦးဖြစ်ပြီး အကြီးဆုံးပုဂ္ဂလိကပိုင်ကုမ္ပဏီ ပေါင်းစု တစ်ခုဖြစ် သော Reliance Anil Dhirubhai Ambani Group ၏ ဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်သည်။
အန်နေလ် ၏ အကိုကြီး မူခက်ရှ် အမ်ဘာနီ ၏ ဥစ္စာဓနပိုင်ဆိုင်မှုမှာ ဒေါ်လာ၂၉ ဘီလျံ ရှိပြီးအခြားကုမ္ပဏီတစ်ခုဖြစ်သော Reliance Industries ကိုပိုင်ဆိုင်သည်။
၂၀၁၀ခုနှစ်တွင်ရရှိသောစာရင်းများအရ မုကက်ရှ်အမ်ဘာနီ၊ လက်ရှ်မီမိတယ်လ် နှင့် အဇင်မ်ပရမ်ဂျီ တို့၏နောက်တွင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၃.၇ ဘီလီယံဖြင့် အိန္ဒိယ၏ စတုတ္ထမြောက်အချမ်းသာဆုံး ပုဂ္ဂိုလ်အဖြစ်ရပ်တည်လျက်ရှိသည်။
သူသည် ပန်ဇယ်လ်ဗေးနီးယားတက္ကသိုလ်ရှိ ဝှါတန်ကျောင်း၏ ကြီးကြပ်ရေးဘုတ်အဖွဲ့ဝင်ဖြစ်သည်။
ထို့ပြင် သူသည် ကန်ပါရှိ အိန္ဒိယနည်းပညာတက္ကသိုလ်နှင့် အမီဒါဘတ်ရှိ စီမံခန့်ခွဲမှုတက္ကသိုလ် တို့တွင်လည်း အုပ်ချုပ်ရေးဘုတ်အဖွဲ့ဝင်ဖြစ်သည်။
စင်ထရယ်လျှပ်စစ်ထိန်းညှိရေးကော်မရှင်၏ ဗဟိုအကြံပေးကော်မတီအဖွဲ့ဝင်လည်းဖြစ်ခဲ့သည်။
၂၀၀၅ခုနှစ် မတ်လ ၂၆ရက်တွင်ထိုအဖွဲ့ဝင်အဖြစ်မှ နုတ်ထွက်ခဲ့သည်။
ဂန္ဓီနာဂါးမြို့ရှိ (DA-llCT) အုပ်ချုပ်ရေးဘုတ်အဖွဲ့၏ ဥက္ကဋ္ဌလည်းဖြစ်သည်။
အလုပ်အကိုင် ကွယ်လွန်သူဖခင်ကြီး Dhirubhai Ambani တည်ထောင်ခဲ့သော ရီလိုင်းယန့်စ် (Reliance) ကုမ္ပဏီတွင် ၁၉၈၃ခုနှစ်မှ စတင်၍ တွဲဖက် အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်(စီအီးအို) အဖြစ်ဝင်ရောက် လုပ်ကိုင်ခဲ့ပြီး အိန္ဒိယ၏ အရင်းရှင်ဈေးကွက်တွင် ငွေကြေး(ဘဏ္ဍာရေး)ဆိုင်ရာ နည်းလမ်းသစ်များကို စွန့်ဦးလုပ်ကိုင်ခဲ့ခြင်းကြောင့် သူ၏ထူးချွန်မှုကို အသိအမှတ်ပြုကြသည်။
ဥပမာအားဖြင့် - သူသည် ကမ္ဘာ့ငွေချေးလက်မှတ်များ၊စာချုပ်များကို ရောင်းချ၍ နိုင်ငံတကာဈေးကွက်တွင် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုကို ဦးဆောင်ခဲ့သော ပထမဆုံးအိန္ဒိယစီးပွားရေး လုပ်ငန်းရှင်တစ်ဦး ဖြစ်သည်။
သူ၏ဦးဆောင်မှုဖြင့် ရီလိုင်းယန့်စ်ကုမ္ပဏီသည် ၁၉၉၁ ဝန်းကျင်မှစတင်၍ နိုင်ငံတကာ ငွေကြေး ဈေးကွက်သို့ ဒေါ်လာ၂ ဘီလျံ ဖြင့် ဝင်ရောက်ခဲ့ပြီးနောက် ၁၉၉၇ခုနှစ်တွင် နှစ်တရာ ရန်ကီးစာချုပ် ကိစ္စရပ်ဖြင့် ကုမ္ပဏီသည် ထိပ်ဆုံးအခြေအနေသို့ရောက်ရှိခဲ့သည်။
ထိုအချိန်မှစ၍ သူ့ကို “ငွေကြေးဈေးကွက်၏မှော်ဆရာ” ဟု သတ်မှတ်ခဲ့ကြသည်။
သူနှင့် သူ့အစ်ကိုတို့၏ ပဲ့ကိုင်မှုဖြင့် ရီလိုင်းယန့်စ် ကုမ္ပဏီသည် ယခုအခါတွင် အိန္ဒိယ၏ အထည်အလိပ်၊ ရေနံ၊ရေနံထွက်ဓာတုပစ္စည်းများ၊စွမ်းအင်နှင့် တယ်လီဆက်သွယ်ရေး တို့တွင် ဦးဆောင်ကုမ္ပဏီတစ်ခု ဖြစ်နေပြီ ဖြစ်သည်။
သူ၏အလုပ်လုပ်သက်တစ်လျှောက်တွင် နာမည်ကျော်ကြားသူများစွာနှင့် သိကျွမ်းခဲ့ပြီး ထိုနာမည်ကျော်များထဲတွင် အိမ်ထောင်သက် ၁၅နှစ် ကျော်ကြာပြီဖြစ်သော သူ၏ဇနီးသည်လည်း ပါဝင်သည်။
သူသည်ကျော်ကြားသောရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များဖြစ်သည့် Amitabh Bachchan (အမီတာဘာချမ်း)နှင့် Subrata Roy(စပ်ရာတာရွိုင်း) တို့၏ ရင်းနှီးသောသူငယ်ချင်းလည်း ဖြစ်သည်။
သူ၏အဓိကအောင်မြင်မှုများထဲတွင် ဖျော်ဖြေရေးစက်မှုဇုန်ဖြစ်သော အက်ဒ်လက်ဘ်စ်ကို ဝယ်ယူခဲ့ခြင်းလည်းပါဝင်သည်။
အက်ဒ်လက်ဘ်စ်သည် ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ရေးမှစ၍ အိန္ဒိယ၏ တစ်ခုတည်းသောဒူးမ်ရုပ်ရှင်ရုံကို ပိုင်ဆိုင်သည့် မာလ်တီပလက်စ် ကုမ္ပဏီထံသို့ ရုပ်ရှင် ဖြန့်ချိရေးအထိလုပ်ကိုင်သည်။
ထိုအက်ဒ်လက်ဘ်စ်ကို စတီဗင် စပိဘတ်နှင့် အကျိုးတူပူးပေါင်းလုပ်ကိုင်ရန် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၈၂၅သန်းတန် သဘောတူညီမှုရခဲ့သည် ဟုကြေညာခဲ့သည်။
လက်တားစ်ကေဂျီတွင်းမှ ဂက်စ်အထောက်အပံ့ကိစ္စအတွက် သူ၏အစ်ကိုနှင့် အကြီးအကျယ် သဘောထားကွဲလွဲမှုဖြစ်ခဲ့သည်။
၂၀၀၀ခုနှစ်နောက်ပိုင်း ကမ္ဘာ့စီးပွားရေး ကျဆင်းချိန် ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် ဒေါ်လာ ၃၂.၅သန်း အရှုံးပေါ်ပြီးနောက် ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး အရှုံးပေါ်သူအဖြစ် မှတ်တမ်းဝင်သွားခဲ့ရာ ၂၀၀၉ခုနှစ်တွင် ကမ္ဘာ့အချမ်းသာဆုံး ၃၄ ယောက်စာရင်းပါဝင်ခြင်းမရှိခဲ့ချေ။
လုပ်ကြံရန်ကြံစည်ခံရခြင်း ၂၀၀၉ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၂ရက်နေ့တွင် သူ၏ ၁၃ယောက်စီး ရဟတ်ယာဉ် VT-RCL(a Bell 412) ၏ဂီယာဘောက်စ်အောက်တွင် ရဟတ်ယာဉ်ပျက်ကျစေရန်အတွက်ရည်ရွယ်၍ ထည့်ထားသော ကျောက်တုံး ကျောက်ခဲလေးများကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။
ဂီယာဘောက်စ်သည် မြေပြင်မှ ၁၀ပေအမြင့်တွင်ရှိနေသော်လည်း ထိုကျောက်စရစ်ခဲလေးများနှင့် ကျောက်တုံးများကို ဂီယာဘောက်စ်၏ Filler cap ထဲတွင် ထည့်ထားသည်ကို တွေ့ရသည်။
ရီလိုင်းယန့်စ်ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ခရီးသွားလာရေးလုပ်ငန်း လီမိတက်၏ လေယာဉ်မှူးကြီးဖြစ်သော ကပ္ပတိန် အာအန် ဂျော့ရှ်က မကျေနပ်သဖြင့် မွန်ဘိုင်းရဲအရာရှိချုပ်ရုံး၊ မဟာရာစ်တြာဝန်ကြီးချုပ်ရုံး၊ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ်ရုံး၊ ပူးတွဲ ရဲမင်းကြီးရုံးနှင့် ဆန်တာခရုစ်စခန်းများသို့ အမှုဖွင့်တိုင်ကြားခဲ့သည်။
ထိုပစ္စည်းများကို ရဟတ်ယာဉ် မွန်ဘိုင်းလေဆိပ်တွင် ရပ်နားထားစဉ် ဘဟာရက်ဘော့ချ်ဆိုသူ လေကြောင်းဆိုင်ရာနည်းပညာရှင်တစ်ဦးမှ ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ဘော့ချ်၏အလောင်းကို ၂၀၀၉ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၈ရက်နေ့တွင် ဗေးလ်ပါးလ်နှင့် အာဒီးရီးအကြားရှိ မွန်ဘိုင်းရထားလမ်းပေါ်တွင် တွေ့ရှိခဲ့ကြသည်။
သူနှင့်အတူ စာတစ်စောင်ကိုလည်းရှာဖွေ တွေ့ရှိခဲ့ကြသည်။
ရထားလမ်းတာဝန်ကျရဲများက ဘော့ချ်ကို ချာ့ချ်ဂိတ်သို့သွားသော မြို့ပတ်အမြန်ရထားမှ တက်ကြိတ်သွားသည် ဟုဆိုကြသည်။
ဘော့ချ်၏ထိုမသင်္ကာဖွယ်ရာ သေဆုံးမှုကြောင့် အမ်ဘာနီကို သူ၏စီးပွားပြိုင်ဘက်များက လုပ်ကြံရန်ကြိုးစားခဲ့သည် ဆိုသောကောလဟာလများလည်း အများအပြားထွက်ပေါ်လာခဲ့သည်။
ရင်ခွဲစစ်ဆေးချက်များအရ ဘော့ချ်သည် အရိုးများကြေသွားသောဒဏ်ရာကြောင့် ဦးနှောက်တွင်း သွေးထွက်လွန်ပြီး ရှော့ခ်ရကာ သေဆုံးသွားခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။
ဘော့ချ်အိပ်ကပ်ထဲမှ တွေ့ရှိခဲ့ရသောမာရသီစကားဖြင့် ရေးထားသောစာတွင် “ကျွန်တော်ဘာအမှားမှ မလုပ်ခဲ့ပါဘူး။
အဲဒီနေ့မှာ ရီလိုင်းယန့်စ်က လူတွေကျွန်တော့်ကို လာတွေ့ပြီး ကျွန်တော့်ကို စကားတချို့ပြောတယ်။
ကျွန်တော်သူတို့ကို ဘာမှမပြောလိုက်ပါဘူး။
သူတို့ထဲက တစ်ယောက်ကကျွန်တော့်ဖုန်းနံပါတ်ကို ယူသွားတယ်။
နောက်ပြီးမှ ဖုန်းဆက်ပြောမယ်လို့ ပြောသွားတယ်။
သူတို့တွေ ကျွန်တော့်ကို အသုံးချနေတယ်လို့ ခံစားရတယ်။
ကျွန်တော် တစ်ညလုံးစဉ်းစားပြီး ဒီစာကိုရေးလိုက်တာပါ။
အားလုံးကို ကျွန်တော့်အပြစ်လို့ပုံချကြတော့မယ် လို့ထင်တာပဲ၊ စစ်ဆေးမှုက လမ်းကြောင်းမှန်ပေါ်ရောက်ပြီး အဖြစ်မှန်တွေပေါ်ထွက် ဖို့မျှော်လင့်ရတာပဲ။
” ဟုရေးသားထားသည်။
စုံစမ်းစစ်ဆေးသူများကမူ ဘော့ချ်၏သေဆုံးမှုသည် ကိုယ့်ကိုယ်ကို အဆုံးစီရင်ခြင်းမဟုတ်ပဲ မတော်တဆမှုဟု ကောက်ချက်ချခဲ့သည်။
ရဟတ်ယာဉ်ကို ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းရေးပြုလုပ်ခဲ့သော အဲဝေါ့ခ်စ်အိန္ဒိယအင်ဂျင်နီးယားရင်းကုမ္ပဏီကမူ အထက်ပါကိစ္စရပ်များနှင့် ပတ်သက်၍ ဝန်ထမ်းများကို စစ်ဆေးမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ရသည်။
ရရှိခဲ့သော ဂုဏ်ထူးဆောင်ဆုများနှင့် အသိအမှတ်ပြုဘွဲ့များ ၂၀၀၉ ခုနှစ် မတ်လတွင် လက်ရှိအိန္ဒိယ၏ ဩဇာရှိပုဂ္ဂိုလ်များစာရင်းတွင် တတိယမြောက်အဖြစ် ဖော်ပြခြင်းခံခဲ့ရသည်။
၂၀၀၆ ခုနှစ် တိုင်းမ်းစ်အော့ဖ်အိန္ဒိယ (တီအန်အက်စ်) စစ်တမ်းတွင် တစ်နှစ်တာ စီးပွားရေးပညာရှင်အဖြစ် ရွေးချယ်ခံခဲ့ရသည်။
ဂုဏ်သိက္ခာကြီးမားသောဆုတစ်ဆုဖြစ်သည့် ပလက်တ်စ် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ စွမ်းအင်ဆု ချီမြှင့်သော တစ်နှစ်တာလုံးအတွက် အကောင်းဆုံး စီအီးအို(အမှုဆောင်ချုပ်) ဆုကို ၂၀၀၄ခုနှစ်တွင်ရရှိခဲ့သည်။
၂၀၀၃ခုနှစ် စက်တင်ဘာလတွင် ထင်ပေါ်ကျော်ကြားသော အမ်တီဗွီ လူငယ်အဖြစ်ရွေးချယ်ခံခဲ့ရသည်။
၂၀၀၂ခုနှစ်တွင် ဘုံဘေစီမံခန့်ခွဲရေးအသင်းမှ ချီးမြှင့်သောဆယ်စုနှစ်စွန့်ဦးတီထွင်ပုဂ္ဂိုလ်ဆုကို ရရှိခဲ့သည်။
၂၀၀၁ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလတွင် ရီလိုင်းယန့်စ်ကိုကမ္ဘာ့ စီးပွားရေးနယ်ပယ်အသီးသီးတွင် ဦးဆောင်ကုမ္ပဏီဖြစ်စေရန် ခေါင်းဆောင်နိုင်ခဲ့မှုအတွက် ဝှါတန်အိန္ဒိယစီးပွားရေး ဆွေးနွေးဖလှယ်ပွဲတွင် ပထမဆုံးအကြိမ် အဖြစ် ချီးမြှင့်ခဲ့သော ဝှါတန်ကျောင်းသားဟောင်းများ ဆုကို ဂုဏ်ပြုချီးမြှင့်ခြင်းခံခဲ့ရသည်။
၁၉၉၇ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလတွင် အိန္ဒိယနာမည်ကြီး စီးပွားရေးမဂ္ဂဇင်းတစ်ခုဖြစ်သော ဘစ်ဇနက်စ် အိန္ဒိယမှ ချီးမြှင့်သော ၁၉၉၇ခုနှစ်အတွက် အကောင်းဆုံးစီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်ဆုကို ရရှိခဲ့သည်။
ကိုယ်ရေးကိုယ်တာဘဝ အနေးလ်အမ်ဘာနီသည် ဂူဂျာရတီ အိန္ဒိယလူမျိုးဖြစ်သည်။
အိန္ဒယဘောလီးဝုဒ်ရုပ်ရှင်မင်းသမီး တီနာမူနင်မ်နှင့် အိမ်ထောင်ပြုခဲ့ပြီး သားနှစ်ယောက် အန်မိုးလ်နှင့် အန်ရှုလ်တို့ကို ထွန်းကားခဲ့သည်။
သူသည် မွန်ဘိုင်းမာရသွန်ပြေးပွဲတွင် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။
သူသည် ကိုကာကိုလာချန်ပီယံရှစ်၏ အားပေးသူဖြစ်ကာ နယူးကာဆယ်ယူနိုက်တက်၏ ပရိသတ်ဖြစ်ပြီး ၂၀၀၈ခုနှစ် စက်တင်ဘာလတွင်းက ၎င်းဘောလုံးအသင်းကို ဝယ်ယူရန်အလွန်နီးစပ်ခဲ့သည်။
၂၀၀၄ခုနှစ် ဇွန်လတွင်ဆာမာ့ဂျ်ဝါဒီပါတီ ၏ထောက်ခံမှုဖြင့် အိန္ဒိယ ပါလီမန် ရာ့ဂျပ်ရ ဆက်ဘ်ဟ ( အထက်လွှတ်တော်)၏ တစ်သီးပုဂ္ဂလ ကိုယ်စားလှယ်တစ်ဦးအဖြစ်အရွေးခံခဲ့ရသည်။
သူသည် နေ့စဉ် နံနက် ၄ နာရီတွင် အိပ်ယာမှထလေ့ရှိသည်။
သတင်းထူးများကို စစ်ဆေးပြီးနောက် အပြေးလေ့ကျင့်သည်။
သူသည်နေ့စဉ် ရေ၆လီတာသောက်လေ့ရှိပြီး အိန္ဒိယအစားအစာတစ်မျိုးဖြစ်သော ပက်ဗ်ဘဟဂျီ စားရသည်ကို ကြိုက်သည်။
ခရီးသွားလာမှု ၂၀၀၁ခုနှစ်အတွင်းက ဝယ်ယူထားသော Bell 412 အမျိုးအစား ၁၃ယောက်စီး ရဟတ်ယာဉ်တစ်စီးကို ပိုင်ဆိုင်သည်။
အင်္ဂလိပ်ပရီးမီးယားလိဂ် အဲဗာတန်ကလပ်ကို ဝယ်ယူရန် အတွက်တာဝန်ရှိသူများနှင့် ပြောဆိုဆွေးနွေးခဲ့သည်။
ထိုသို့မဆွေးနွေးမီ နယူးကာဆယ်ယူနိုက်တက် ကိုဝယ်ယူရန် ကြိုးစားခဲ့သေးသည်။
ကလပ်၏ ဒက်စ်တီနေးရှင်း ကက်ဘီကစားကွင်း စီမံကိန်းပျက်ပြားခဲ့ရာမှ ဥက္ကဋ္ဌ ဘီလ်ကန်ရိုက်က သူ၏အစုရှယ်ယာများအားတက်ကြွစွာရောင်းချရန် ကတိပေးခဲ့ရာ အန်ဘာနီသည် အဲဗာတန်ကလပ်ကို ဝယ်ယူရန် ပြန်လည်စိတ်အားထက်သန်ခဲ့သည်။
၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်မြို့ မွေးဖွားခဲ့သည်။
အမည်ရင်း စိုးမင်းဦး၊ ငယ်စဉ်က ရန်ကုန်မြို့ ဗဟိုတန်းမြင့် ကျောင်းတွင် စတင် ပညာ သင်ကြား ခဲ့ပြီး ရန်ကုန် ဝိဇ္ဇာနှင့် သိပ္ပံ တက္ကသိုလ်မှ ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ (ဒဿနိက) ရရှိ ခဲ့သည်။
၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် ရှုမဝ မဂ္ဂဇင်း၌ ဝတ္ထုတိုများ စတင် ရေးသား ခဲ့သည်။
နောက် ဖြစ်တည်မှု ပဓာန ဝါဒ စာပေ ဆောင်ပါး များလည်း ရေးသား ခဲ့သည်။
ဟန်သစ်၊ မဟေသီ၊ ချယ်ရီ၊ သရဖူ မဂ္ဂဇင်း များတွင် ဝတ္ထုတိုနှင့် ဆောင်းပါးများ ရေးသားခဲ့သည်။
Reporter ဂျယ်နယ် အယ်ဒီတာ အဖြစ် ဆောင်ရွက် ခဲ့သည်။
ဝတ္ထုတို လုံးချင်း (၁) အုပ်နှင့် စာပေဆိုင်ရာ စာအုပ် (၁) အုပ် ရေးသား ထုတ်ဝေ ခဲ့သည်။
စိုးမင်းဦး (ဒု ဗိုလ်ချုပ်ကြီး) ၊စစ်ရေးချုပ် (ငြိမ်း) နှင့် ပြည်ထောင်စုရာထူးဝန်အဖွဲ့ ဥက္ကဋ္ဌ စိုးမင်းဦး၊ စာရေးဆရာ စိုးမင်းဦး (ဘောလုံးသမား)။
ဦးရဲမြင့် အမည်ရှိ မြန်မာလူပုဂ္ဂိုလ်များမှာ ရဲမြင့် (ဝန်ကြီးချုပ်) - တပ်မတော်အရာရှိဟောင်း၊ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး ဝန်ကြီးချုပ် (၂၀၁၁ မှ ၂၀၁၆ အထိ) ရဲမြင့် (ပန်းချီဆရာ) - ပန်းချီဆရာ ဦးရဲမြင့် မောင်ရဲနိုင် - စာရေးဆရာ၊ အမည်ရင်း ဦးရဲမြင့် (၁၉၄၀ မွေးဖွား၊ ၂၀၀၈ ကွယ်လွန်)။
၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင် မြင်းခြံ ခရိုင်၊ တောင်သာ မြို့နယ်၊ အောင်သာရွာ၌ အဖ ဦးတင်၊ အမိ ဒေါ်ရွှေမိတ် တို့မှ မွေးဖွား ခဲ့သည်။
ငယ်စဉ်က အောင်သာရွာ မူလတန်း ကျောင်းနှင့် တောင်တွင်းကြီး အမှတ် (၂) အစိုးရ အထက်တန်း ကျောင်းများတွင် ပညာ သင်ကြား ခဲ့သည်။
မန္တလေး တက္ကသိုလ် (စာပေးစာယူ) ဖြင့် ဝိဇ္ဇာ (မြန်မာစာ) ဘွဲ့ ရရှိ ခဲ့သည်။
မန္တလေးမြို့၊ ပန်တျာ ကျောင်းတွင် ကဗျာ နည်းပြ အဖြစ် တာဝန် ထမ်းဆောင် နေဆဲ ဖြစ်သည်။
၁၉၈၃ ခုနှစ်တွင် ဆောင်းဦးပန်း မြို့နယ် မဂ္ဂဇင်းတွင် ‘မွေးနေ့’ စာမူ လက်ရာဖြင့် စာပေ လောကသို့ စတင် ခြေချ လာသည်။
နောက် မဂ္ဂဇင်း များတွင် ကဗျာ၊ ဝတ္ထုတိုများ ရေးသားရင်း ‘သိန်းစွန်ငှက် အပြန်လမ်း’နှင့် ‘နေရောင်ခြည်နှင့် တွေ့ဆုံခြင်း’ (ကဗျာရှည် စာအုပ်များ) ကိုလည်းကောင်း၊ ‘ဗုဒ္ဓဟူးနေ့မှ မိုင်ငါးရာ’ ဝတ္ထုတို လုံးချင်းနှင့် ‘လင်းနို့၏ မှတ်စု’ ဝတ္ထုတို လုံးချင်းများ ကိုလည်းကောင်း ထုတ်ဝေ ခဲ့သည်။
၁၉-၉-၂၀၂၀ ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်သည်။
အမည်ရင်း - ဦးနေအောင် ငယ်အမည် - မောင်ဗိုလ်တူ (ခ) မောင်ထွန်းသိန်း မွေးသက္ကရာဇ်- ၁၇၊ ၈၊ ၁၉၄၄ (၁၃ဝ၆ ခုနှစ်၊ ဝါခေါင်လပြည့်ကျော် ၂ ရက်) စနေနေ့။
ကလောင်အမည် - နေမင်းပိုင်စိုး ပိုင်စိုးဝေ အဖအမည်- ဦးတင် အမိအမည် - ဒေါ်ရွှေမိတ် ဇာတိ - မြင်းခြံခရိုင်။
တောင်သာမြို့နယ်၊ အောင်သာ ကျေးရွာ။
ငယ်စဉ်အခါ အောင်သာရွာ၊ ပြည် တော်သာကျောင်းမှာ ကိုရင်ဘဝဖြင့် ပညာသင် ကြား။
- ၁၉၆၆ မန္တလေးရောက်။
- ၁၉၇ဝ၊ ပန်တျာကျောင်းတွင် ညစောင့်အလုပ် လုပ်ရင်း ၁၀ တန်းစာမေးပွဲဖြေ။
- ၁၉၇၄ တိုင်းရင်းဆေးသိပ္ပံတွင် လက်ထောက် စာကြည့်တိုက်မှူးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းခဲ့။
- ၁၉၈၃ ဝိဇ္ဇာ (မြန်မာစာ) ဘွဲ့ရ။
- ၁၉၉၃ ပန်တျာကျောင်းတွင် ကဗျာနည်းပြ တာဝန် ထမ်းဆောင်။
ထုတ်ဝေပြီးစာအုပ်များ - ၂၀၀၇ အငြိမ်းစားယူ။
- အီကွေတာအော်သံ (ပိုင်သနှင့် တွဲ) -နေရောင်ခြည်နှင့် တွေ့ဆုံခြင်း -ဗုဒ္ဓဟူးနေ့မှ မိုင်ငါးရာ (ဒုတိယအကြိမ် ဖြည့်စွက်) သိန်းစွန်ငှက် အပြန်လမ်း လင်းနို့၏မှတ်စု ဣတ္ထိယတောင်တန်း မူးနေတဲ့ ကြယ် အစိမ်းရောင်မြစ်သို့ တမ်းချင်း ကိုဘိုတူ၏ ဖြောင့်ချက်များ ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ။
မောင်ပုဆိုးကြမ်းသည် ၁၉၄၃-ခုနှစ်၊ တောင်ကြီးမြို့၌ အဖဦးစောလှိုင်နှင့် အမိဒေါ်အေးမေတို့မှ မွေးဖွားခဲ့သည်။
၁၉၆၅-ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မှ ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ရရှိခဲ့သည်။
၁၉၇၀-ပြည့်နှစ် ဇွန်လမှစ၍ မောင်ပုဆိုးကြမ်း ကလောင်အမည်ဖြင့် ဗိုလ်တထောင်သတင်းစာတွင် ဆောင်းပါးများရေးခဲ့သည်။
ထိုမှတဆင့် မဂ္ဂဇင်းဂျာနယ်များတွင် ရေးသားခဲ့သည်။
ရေးသားခဲ့သော ဆောင်းပါးများမှာ ဗိုလ်တထောင်သတင်းစာတွင် အပုဒ် (၁၄၀)၊ မြဝတီမဂ္ဂဇင်းတွင် (၂၃)ပုဒ်၊ ငွေတာရီမဂ္ဂဇင်းတွင် (၁၉)ပုဒ်၊ သမဝါယမဂျာနယ်တွင် (၁၁)ပုဒ်၊ လူငယ်ဂျာနယ်တွင် (၆)ပုဒ်၊ လုပ်သားဂျာနယ်တွင် (၃)ပုဒ်နှင့် အခြားဂျာနယ်များတွင် (၄)ပုဒ် စုစုပေါင်း (၂၀၆)ပုဒ်ဖြစ်သည်။
၁၉၇၉-ခုနှစ်တွင် စာပေဗိမာန်စာမူပြိုင်ပွဲတွင် ရှေးခေတ်မြန်မာအဝတ်အထည်များ စာမူဖြင့် သုတပဒေသာ(ဝိဇ္ဇာ) ဘာသာရပ်၌ ဒုတိယဆု ရရှိခဲ့သည်။
၁၉၈၀-ပြည့်နှစ်တွင် ရဲဘော်ရာကျော်စာပေမှ ကနောင်မင်းသား အတ္ထုပ္ပတ္တိ(အကျဉ်း) စာအုပ်ကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
၁၉၉၆-ခုနှစ်တွင် မော်လမြိုင် မဟာမြတ်မုနိ ဆုတောင်းပြည့်ဘုရား သမိုင်းနှင့် ဦးခန္တီ အတ္ထုပ္ပတ္တိ(အကျဉ်း) စာအုပ်ကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
ယခုအခါ စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန၊ မြန်မာ့ကုန်တိုက်တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ရင်း စာပေများကို ပြုစုရေးသားလျက်ရှိသည်။
မောင်ပုဆိုးကြမ်း၏ ကနောင်မင်းသား စာအုပ်မှ ရည်ညွှန်း ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ။
ပွင့်လန်း (သတ္တုတွင်း) (၁၉၃၆-၁၉၉ဝ) စာပေလောက၌ ပွင့်လန်း (သတ္တုတွင်း) ကလောင်အမည်ဖြင့် စာပေများ ရေးသားခဲ့သော ဦးလှထွန်းအား ၁၉၃၆ ခု၊ ဧပြီလ ၆ ရက်နေ့တွင် အဖ နယ်စီးတောအုပ် ဦးဘိုးခန့်၊ အမိ ဒေါ်နန်းတင့်တို့က ပျဉ်းမနားမြို့တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။
မွေးချင်း ၈ ယောက်တွင် တတိယမြောက်ဖြစ်ပြီး အမည်အရင်းမှာ ဦးလှထွန်း ဖြစ်သည်။
ပျဉ်းမနားဇာတိ ဖြစ်သော်လည်း စေတုတ္တရာမြို့နယ် တန်းလည်ကျင်းရွာ၌ ကြီးပြင်းခဲ့သည်။
ထိုကျေးရွာ မူလတန်းကျောင်း၌ ပထမတန်း အောင်မြင်သည်။
ဂျပန်ခေတ်တွင် စစ်ဘေးကို တိမ်းရှောင်ရင်း မုန်းမြစ်ဖျားရှိ ချီချောင်းချင်း အမျိုးသား ကျေးရွာဘုန်းကြီးကျောင်း၌ ပညာသင်သည်။
စစ်အပြီးတွင် စလင်း မြူနီစီပယ်ကျောင်း၊ ပွင့်ဖြူ အစိုးရ အလယ်တန်းကျောင်း၊ စလင်း အထက်တန်းကျောင်းတို့တွင် ပဉ္စမတန်းအောင်သည် အထိ ပညာသင်သည်။
မုံရွာ ဦးဘစိန် အလွတ်ပညာ သင်တန်းကျောင်း ထိုနောက် အခြေခံ ဆေးသင်တန်း (မန္တလေး) တို့တွင် ပညာသင်သည်။
ဆေးသင်တန်း ပထမနှစ် အောင်မြင်ခဲ့သည်။
အနုပညာနယ် ဖြစ်သော စာပေနှင့် ရုပ်ရှင်နယ်သို့ ဝင်မည်ဟူသော ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် ၁၉၄၅ ခုတွင် ရန်ကုန်သို့ ဆင်းလာသည်။
၁၉၅၅-၅၆ တွင် ရန်ကုန်မြို့ ကောက်ပဲသီးနှံ ရောင်းဝယ်ရေး အဖွဲ့၌ စာရေး ဝင်လုပ်သည်။
၁၉၅၆ တွင် တက္ကသိုလ်ဝင်တန်း အောင်သည်။
ထို့နောက် ခွေးရူးကိုက် ရောဂါကု ဆေးရုံတွင် ဖွင့်လှစ်သော ဓာတ်ခွဲမှူး သင်တန်းသို့ တတ်ပြန်သည်။
သို့သော် သင်တန်းဆုံးအောင် မတက်ဘဲ စာတိုက်ကြီးတွင် ဝင်ရောက် အမှုထမ်းပြန်သည်။
ထို့နောက် ဘူမိဗေဒဌာနတွင် ငွေစာရင်းကိုင် အဖြစ် အမှုထမ်းသည်။
သတ္တုတွင်းဌာန အထက်တန်း ဘူမိဗေဒ လက်ထောက်အဖြစ် ၁၁ နှစ် အမှုထမ်းပြီး ၁၉၆၇ ခုနှစ်တွင် အလုပ်မှ ထွက်သည်။
မင်းဘူး အစိုးရ အထက်တန်းကျောင်းတွင် ပညာသင်စဉ် ကျောင်းလက်ရေး စာစောင်၌ စာရေးသည်။
မန္တလေး၊ အမှတ် (၁) အထက်တန်း ကျောင်းသား သမဂ္ဂတွင် ပညာရေးမှူး တာဝန်ယူပြီး နံရံကပ် စာစောင်နှင့် ပုံနှိပ်စာစောင်များ ဦးစီးထုတ်ဝေသည်။
ထိုစာစောင်များတွင် ဝတ္ထုများ၊ ကဗျာများ ရေးသည်။
၁၉၆၅ ခုနှစ်အတွက် အမျိုးသား စာပေဆု ပြိုင်ပွဲတွင် 'တောင်ကျစမ်းများ မခန်းလေ' ဝတ္ထုစာမူဖြင့် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ရာ ဒုတိယဆုရသည်။
ပွင့်လန်း (သတ္တုတွင်း) သည် စာပေဆုရချိန်၌ အသက် ၂၉ နှစ် အရွယ်မျှ ရှိသေးသည်။
ထိုအချိန်တွင် သူသည် လုံချင်းဝတ္ထု နှစ်အုပ်ကို ရေးသား ထုတ်ဝေခဲ့ဖူးပြီးနောက် စာရေးခြင်း ရပ်ဆိုင်းနေသော အချိန် ဖြစ်သည်။
ဆုမရခင် ထုတ်ဝေဖူးသော ဝတ္ထုရှည် နှစ်ပုဒ်မှာ 'မမမင်းသမီး' (၁၈၅၇) နှင့် 'မောင်တော်ဝင်ပန်း' (၁၉၅၈) တို့ ဖြစ်သည်။
ပွင့်လန်း၏ ဝတ္ထုသည် 'တောင်ကျစမ်းရေ ဘယ်အခါမျှမခန်း' ဟူသော သဘောကို ယူ၍ တိုင်းရင်းသား ချစ်ကြည်ရေးစိတ်သည် ဘယ်အခါမျှ မပျက်ဟူသော ဦးတည်ချက်ဖြင့် ရေးသားထားခြင်း ဖြစ်သည်။
ချင်းတောင်ဒေသ ဖွံ့ဖြိုးရေးနှင့် ချင်းတောင်ကို နောက်ခံပြုသော ဝတ္ထုဇာတ်လမ်း ဖြစ်သည်။
အဆိုပါ စာအုပ်ကို ကျောက်မြောင်းဈေးလမ်း ပဒေသာစာပေမှ ၁၉၆၇ ခု၊ မတ်လတွင် ထုတ်ဝေသည်။
အုပ်ရေ ၃ဝဝဝ ရိုက်နှိပ်၍ တအုပ်လျှင် သုံးကျပ်နှုန်းဖြင့် ရောင်းချသည်။
အဖုံးကို ပန်းချီ သောင်းဟန်က ရေးဆွဲပေးသည်။
ဝတ္ထုရှေ့ပိုင်းတွင် ထီလာဘရီက အမှာစာရေးသည်။
ထိုစာမူကို ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေသည့် နှစ်တွင် အလုပ်မှ ထွက်ပြီး စာရေးသားမှုဖြင့် အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ပြုသည်။
ထိုအချိန်မှ စ၍ ၁၉၇၁ ခုနှစ်၊ မတ်လအထိ သုံးနှစ်ကျော်ကာလ အတွင်း ဝတ္ထုအရှည် ၁၉ ပုဒ်၊ ဝတ္ထုတို ၂ ပုဒ်၊ ဆောင်းပါး ၁ဝ ပုဒ် ရေးခဲ့သည်။
ပွင့်လန်း (သတ္တုတွင်း) ၏ ဝတ္ထုများ အနက် တောင်ခိုးဝေဝေ မြူခြေဆိုင်းဆိုင်း (၁၉၆၇)၊ မိုးလမ်းလေလမ်း မုန်တိုင်းလမ်း၌ (၁၉၆၇)၊ ရွက်စိမ်း (၁၉၆၈)၊ နေထွက်တောင်နှင့် နေဝင်တောင် (၁၉၆၈)၊ ဖလံဖြူမလေး (၁၉၆၈)၊ ကျားတထောင် (၁၉၆၈)၊ ဇလပ်ပန်း၊ ရေငတ်ပန်း၊ ပန်ပန်းလေးလား ခရေလားကွယ်၊ ရွှေကိန္နရီလား သူဇာလား၊ ဒုဋ္ဌဝတီ ရေကြည်ချောင်း၊ ပင်လယ်ပြာပြာ မိုးပြာပြာ၊ ကျွန်တော်နှင့် ဒေဝစာ္ဆရာ၊ နွေပွင့်ပန်းနှင့် စမ်းသီတာ၊ ရွက်တိုက်ပြေးပါ ရော်ရွက်ဝါ၊ ခနောင်းလမ်းနှင့် ပန်းခရေ၊ အနုပညာရယ် အသည်းနှလုံးရယ် မိန်းကလေးရယ် စသည်တို့ ဖြစ်သည်။
သူရေးခဲ့သော 'တောင်ခိုးဝေဝေ မြူမြူဆိုင်းဆိုင်း' ဝတ္ထုကို ရွှေဟင်္သာ ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် ကျော်ဆွေ၊ ခင်ယုမေနှင့် ရုပ်ရှင် ရိုက်ကူးခဲ့သည်။
ရွက်စိမ်း အမည်ရှိ ဝတ္ထုကိုလည်း လျှပ်စစ်ရုပ်ရှင်က မင်းသားဝင်းလှိုင်၊ နွဲ့နွဲ့မူ တို့ဖြင့် ရုပ်ရှင်ရိုက်ကူးခဲ့သည်။
ဦးကြင်ဥ၏ 'လေးကြီးရှင်' ကဗျာလာ "သက်တံကွေးနှင့် ဘေးဘိုးပါဆင်းသက်၍၊ 'ဘ' လက်ထက်တိုင်၊ လေးတော်နှင့် ပွင့်လန်း၊ မှုတော်ကို ထမ်းခဲ့သည်" ဟူသော စာသားကို အစွဲပြုပြီး ကလောင်အမည် ယူခဲ့သည်။
နောင်တွင် တက္ကသိုလ် ပွင့်လန်း အမည်ဖြင့် နာမည်တူ ပေါ်သဖြင့် ပွင့်လန်း (သတ္တုတွင်း) ဟု ပြင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
ဘဝနိဂုံး အမျိုးသား စာပေဆုရ စာရေးဆရာ ပွင့်လန်း (သတ္တုတွင်း) သည် ၁၉၉ဝ ပြည့်နှစ်၊ ဧပြီလ ၁ဝ ရက်နေ့တွင် သန်လျင်မြို့ နေအိမ်၌ ကွယ်လွန်သည်။
ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ဇနီး ဒေါ်လှမြနှင့် သားသမီးများ ကျန်ရစ်သည်။
အားမာန်သစ် စာပေမှ ၂၀၀၉ ခုနှစ်၊ ဧပြီလတွင် ပထမအကြိမ် ပုံနှိပ် ထုတ်ဝေတဲ့ သန်းဝင်လှိုင် ရေးသားပြုစုတဲ့ 'အကျော်ဇေယျ စာဆိုတော်များ' စာအုပ်မှ ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:အမျိုးသားစာပေဆုရှင်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ။
ပြေ(ဆေး-၂) ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် မန္တလေး မြို့၌ အဖ ဦးလှ၊ အမိ ဒေါ်သိန်းတင် တို့မှ မွေးဖွား ခဲ့သည်။
ငယ်စဉ်က လာရှိုးမြို့ အိန်ဂျယ် ကွန်ဗင့် ကျောင်းနှင့် မန္တလေးမြို့ အမှတ် (၉) အစိုးရ အထက်တန်း ကျောင်းများတွင် မူလတန်းမှ အထက်တန်း အထိ ပညာ သင်ကြား ခဲ့သည်။
ဆေး တက္ကသိုလ် (၂) ရန်ကုန်မှ M.B.B.S (Rgn) ဘွဲ့ ရရှိ ခဲ့သည်။
၁၉၇၈ ခုနှစ် စီးပွားရေး တက္ကသိုလ် မဂ္ဂဇင်းတွင် ‘အချစ်ကြွေးလေး ပြေစေချင်’ ဝတ္ထုတို ရေးသား ဖော်ပြခြင်း ခံရသည်။
နောက် ပေဖူးလွှာ၊ မဟေသီ၊ စပယ်ဦး၊ မဂ္ဂဇင်း များတွင် ဝတ္ထုတို၊ ဝတ္ထုလတ်များ ရေးသား ခဲ့သည်။
‘နိပွန်းဂျင်း ဘိရုမာဂျင်း’၊ ခရီးသွား အမေ လက်ရာမှာ ထင်ရှားသည်။
အခြား ဝတ္ထုတို လုံးချင်းနှင့် လုံးချင်း ဝတ္ထု စာအုပ် များလည်း ရေးသာထး ထုတ်ဝေ ခဲ့သည်။
ဗန်းမော်ညိုနွဲ့ကို ၁၉၂၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၇ ရက်နေ့တွင် ဦးစုနှင့် ဒေါ်ရင် တို့က ကချင်ပြည်နယ်၊ ဗန်းမော်မြို့၌ မွေးဖွားခဲ့ပြီး မွေးချင်း ၅ ဦးအနက် အငယ်ဆုံးသား ဖြစ်သည်။
အမည်ရင်းမှာ ဦးပုထွေး ဖြစ်သည်။
ပညာရေး ၁၉၂၇ တွင် ဗန်းမော်မြို့ မြူနီစပယ်ကျောင်း (ယခု ကြေးနန်းရုံးနေရာ) တွင် သတ္တမတန်းအထိ ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။
သတ္တမတန်း အောင်မြင်သောအခါ ယခင်အခေါ် အေဘီအမ် ရောဘတ်ကျောင်း (ယခု အလက ၃) တွင် ပညာဆက်လက်သင်ကြားခဲ့သည်။
၁၉၃၆ ခုနှစ်တွင် မန္တလေးမြို့ ပေါက်မြိုင် ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းမှ ဆယ်တန်းအောင်ခဲ့သည်။
၁၉၃၉ - ၁၉၄၁ တွင် စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ကျောက်မြောင်း ဆရာအတတ်သင်သိပ္ပံကျောင်းမှ ဆရာဖြစ်သင်တန်း လက်မှတ်ရရှိခဲ့သည်။
ဝန်ထမ်းဘဝ ဆရာဖြစ်သင်တန်းလက်မှတ် ရရှိပြီးနောက် ၁၉၄ဝ တွင် ဇာတိဗန်းမော်မြို့ မြူနီစပယ်ကျောင်းတွင် အလယ်တန်းပြ ကျောင်းဆရာအဖြစ် စတင်လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
သူ၏ တပည့်များအကြားတွင် ဆရာထွေးဟု လူသိများခဲ့၏။
၁၉၄၇ - ၁၉၄၉ ဗန်းမော်မြို့ မြို့မကျောင်းတွင် အလယ်တန်းပြဆရာ ၁၉၄၉ - ၁၉၅၀ စိန်လုံမြို့ (ပြည်တွင်းစစ်ကြောင့် ပျက်စီး) တွင် အထက်တန်းပြဆရာ ၁၉၅၀ - ၁၉၅၃ ဗန်းမော်ခရိုင် ပညာအုပ် ၁၉၅၄ - ၁၉၈၃ ဗန်းမော်မြို့ အမှတ်(၁) အထက်တန်းကျောင်းတွင် အထက်တန်းပြဆရာ အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
စာပေရေးသားခြင်း ၁၃၀ဝ ပြည့်အရေးတော်ပုံ ကာလမှ စတင်ကာ ကဗျာနှင့် စာပေများ စတင်ရေးသားခဲ့ပြီး အလယ်တန်းပြ ကျောင်းဆရာအဖြစ် လုပ်ကိုင်စဉ်ကာလတွင် ဒဂုန်မဂ္ဂဇင်း၌ 'မြို့ဗန်းမော်' ကဗျာဖြင့် စာပေလောကသို့ စတင် ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။
၁၉၆၃ ခုနှစ် တွင် အရုဏ်ဦး ကလေးကဗျာများ စာအုပ်နှင့် စာ‌ပေဗိမာန် အနုပညာ စာပေဆိုင်ရာ ကလေးသူငယ်စာပေ ပထမဆုကို ရရှိခဲ့သည်။
ထိုကဗျာများကို မူလတန်း၊ အထက်တန်းနှင့် တက္ကသိုလ်အဆင့် ကျောင်းသူ ကျောင်းသားများအတွက် ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည်။
288x288px စစ်ပြီးခေတ်တွင် ပြည်ညွန့်၊ အရှေ့တိုင်း၊ သစ်ဆန်း၊ ပဒေသာ၊ သွေးသောက်၊ ရှုမဝ၊ မြဝတီနှင့် ငွေတာရီ မဂ္ဂဇင်းများတွင် ကဗျာများ အဆက်မပြတ် ရေးသားခဲ့သည်။
ကွယ်လွန်ချိန် ၂၀၀၉ ခုနှစ်အထိ အဆက်မပြတ် ကဗျာများ ရေးသားခဲ့ရာ ကဗျာပုဒ်ရေ ထောင်ကျော် (လက်ရေးမူ မှတ်တမ်းများအရ ၁၁၅၉ ပုဒ်) ရှိခဲ့သည်။
သို့သော် ၁၉၉၇ ခုနှစ်၌ ကဗျာတစ်ပုဒ်မျှ ရေးသားခဲ့ခြင်းမရှိပါ။
ဝတ္ထုတို ၁၀ ပုဒ်ခန့်နှင့် ဆောင်းပါး ၁၀ ပုဒ်ခန့် ရေးခဲ့သေးသော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် ကဗျာကိုသာ စဉ်ဆက်မပြတ် ရေးသားခဲ့သည်။
စစ်ကြိုခေတ်၊ စစ်တွင်းကာလ၊ စစ်ပြီးခေတ်၊ ဂျပန်ခေတ်၊ လွတ်လပ်ရေးရပြီးခေတ် စသည့် ခေတ်အဆက်ဆက်မှစတင်ကာ မျက်မှောက်ခေတ် နိုင်ငံရေးအထိ စာပေသင်ကြားသည့် ကျောင်းဆရာ၊ ကလောင်လက်နက်ကိုင်ဆွဲသည့် စာရေးဆရာ၊ ကဗျာဆရာတယောက်အနေဖြင့် ကွယ်လွန်ချိန်အထိ တက်တက် ကြွကြွဆောင်ရွက်ခဲ့သူ တဦးဖြစ်သည်။
ဗန်းမော်ညိုနွဲ့၏ ခုနှစ်အလိုက် ကဗျာဦးရေ နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှု ဆယ်တန်းရောက်သောအခါ ၁၃၀၀ ပြည့်အရေးတော်ပုံနှင့် ကြုံတွေ့ခဲ့ပြီး မြန်မာနိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ ကျောင်းသားများ သမဂ္ဂ အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ပါဝင်လှုပ်ရှားခဲ့သည်။
ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ် ဖြစ်သောအခါ မိသားစုနှင့်အတူ ဗန်းမော်မြို့အနီး မြို့မြောက်ဘက် ဧရာဝတီမြစ်နှင့် တာပိန်မြစ်တို့ ပေါင်းဆုံရာတွင် ရှိပြီး စမ္ပါနဂိုရ်မြို့ဟောင်း တည်ရှိရာလည်း ဖြစ်သော ရွှေကျီးနား ကျေးရွာတွင် စစ်ဘေး တိမ်းရှောင်ခဲ့သည်။
ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ်အတွင်းတွင် ရွှေကျီးနားကျေးရွာ၏ အာရှလူငယ်အဖွဲ့ခေါင်းဆောင် အဖြစ်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
ရွှေကျီးနား ကျေးရွာ၌ အခမဲ့စာသင်ကျောင်း ဖွင့်လှစ်သင်ကြားခဲ့ရာ အစိုးရထုတ် ဖတ်စာအုပ်များ မရှိသည့်အတွက် မူလတန်း ဖတ်စာများကို ကိုယ်တိုင်ရေးသား သင်ကြားခဲ့သည်။
ဗန်းမော်မြို့နယ် အာရှလူငယ်အစည်းအရုံး၌ လက်ရေးစာစောင် အယ်ဒီတာအဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့သည့်အပြင် ကျေးရွာအာရှလူငယ်အသင်းအတွက် သီချင်းများလည်း ရေးစပ်ခဲ့သေးသည်။
၁၉၄၅ ခုနှစ် ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ်အပြီးတွင် ပြည်သူ့ရဲဘော်တပ်ဖွဲ့၌ ပါဝင်ခဲ့ပြီး ပြည်သူ့ရဲဘော် ကျေးလက်တာဝန်ခံအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
ထို့အပြင် ဗန်းမော်မြို့နယ် ဖဆပလအဖွဲ့၏ တွဲဖက်အတွင်းရေးမှူးအဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့သည်။
၁၉၇၄ - ၁၉၇၆ ဗန်းမော်မြို့၏ မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီ၏ လွတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် အဖြစ် ရွေးချယ်ခံရသည်။
နောက်ပိုင်းတွင် ဦးနေဝင်းက ပါတီသန့်စင်ရေးတွင် ထုတ်ပစ်ခဲ့သည်။
၁၉၈၈ ခုနှစ် မြန်မာ့ဒီမိုကရေစီအရေး လှုပ်ရှားမှုကြီးတွင် ဦးဆောင်သူအဖြစ် ပါဝင်ခဲ့ပြီး ၁၉၉ဝ ပြည့်နှစ် ပါတီစုံအထွေထွေရွေးကောက်ပွဲတွင် ကချင်ပြည်နယ်၊ ဗန်းမော်မြို့နယ် အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်အနေဖြင့် အနိုင်ရရှိသည်။
ယင်းနောက်ပိုင်းတွင် စစ်အစိုးရက သူ၏ကဗျာများ ပုံနှိပ်ဖော်ပြခွင့် ပိတ်ပင်ခဲ့သည့်အတွက် ကွယ်လွန်သည်အထိ သူ၏ ကဗျာများနှင့် အတွေးအခေါ်များကို BBC နှင့် VOA အသံလွင့်မီဒီယာများမှတဆင့်ဖော်ထုတ်ခဲ့သည်။
ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံရခြင်း ပထမအကြိမ် ၂၁ မေ ၁၉၉၆ မှ ၃၁ မေ ၁၉၉၆ ထိ ဒုတိယအကြိမ် ၂၅ စက်တင်ဘာ ၂၀၀၇ မှ ၁၈ အောက်တိုဘာ ၂၀၀၇ (ရွှေဝါရောင်လှုပ်ရှားမှုကာလ) အခြားသောဆောင်ရွက်မှုများ အတွင်းရေးမှူး၊ ဗန်းမော် ကျောင်းဆရာများ အစည်းအရုံး ဥက္ကဋ္ဌ၊ ဗန်းမော်စာပေအဖွဲ့ ဥက္ကဋ္ဌ၊ ဗန်းမော် လမ်းစဉ်လူငယ် အမှုဆောင်အဖွဲ့ဝင်၊ ဗန်းမော် အလုပ်သမား သမဂ္ဂ ကျောင်းအုပ်၊ ဗန်းမော် လူငယ်ရေးရာ ညကျောင်း မြန်မာစာကထိက၊ ဗန်းမော် စာပေးစာယူတက္ကသိုလ် အတွင်းရေးမှူး၊ မြို့နယ်ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့ (၁၉၈၈ ခုနှစ် ဒီမိုကရေစီအရေးတော်ပုံကာလအတွင်း) မိသားစုဘဝ အိမ်ထောင်မရှိ လူပျိုကြီးဖြစ်ပြီး ဗန်းမော်မြို့ သာစည်ရပ်ကွက်တွင် တစ်သက်လုံး အတူနေထိုင်ခဲ့သည့် တပည့်များဖြစ်သူ ဦးသိန်းအောင်နှင့် ဒေါ်စန်းယဉ်တို့ လင်မယားကို တရားဝင် ကိတ္တိမသားသမီးများ အဖြစ် မွေးစားခဲ့သည်။
ဘဝ၏ နောက်ဆုံးအချိန်များ အသက်ကြီးပြင်းချိန်တွင် Occular Type of Myasthenia Gravis ရောဂါကို ခံစားနေခဲ့ရသည်။
ယင်းရောဂါကြောင့် မျက်ခွံအနည်းငယ်တွဲကျသည်မှ အပ သွေးတိုးရောဂါ ဆီးချိုရောဂါများ မရှိပဲ အလွန်ကျန်းမာခဲ့သည်။
ရွှေဝါရောင်တော်လှန်ရေး အသက် (၈၅) နှစ်တွင် စစ်အစိုးရ၏ ဖမ်းဆီးချုပ်နှောင်ခံခဲ့ရသည့် စိတ်ဒဏ်ရာကြောင့် ပြန်လွတ်လာချိန်တွင် Insomnia အိပ်မပျော်သည့် ရောဂါ စွဲကပ်ခဲ့သည်။