kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
ပါဝင်သူတစ်ဦး သို့မဟုတ် တစ်ဦးထက်ပိုသောသူများသည် အာသာဖြေခြင်းကဲ့သို့သော မိမိကိုယ်ကို စိတ်နိုးဆွသော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်မှုတွင် ပါဝင်နိုင်ပြီး၊ အခြားပါဝင်သူများနှင့် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိတွေ့မှု မရှိဘဲ ဖြစ်နိုင်သည်။
ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိတွေ့မှုမရှိဘဲ တတိယလူတစ်ဦး ပါဝင်ခြင်းသည် threesome ဖြစ်သည်၊ မဖြစ်သည်မှာ ပုဂ္ဂလဓိဋ္ဌာန်အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုမှုကိစ္စဖြစ်ပြီး ဤကဲ့သို့သော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်မှုကို voyeurism (သူခိုးကြည့်ခြင်း) သို့မဟုတ် cuckolding သို့မဟုတ် cuckqueaning အဖြစ် အစားထိုး အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုနိုင်သည်။
Troilism ဆိုသော ဝေါဟာရသည် threesome နှင့် cuckoldry (ဇနီးမယားအား အခြားသူနှင့် လိင်ဆက်ဆံခွင့်ပြုခြင်း) နှစ်ခုလုံးကို လွှမ်းခြုံထားသော်လည်း စာပေများတစ်လျှောက် ၎င်း၏အသုံးပြုမှုသည် မကိုက်ညီပေ။
သုံးယောက်တွဲ လိင်ဆက်ဆံခြင်းများကို တစ်ခါတစ်ရံတွင် မည်သူများပါဝင်သည်ကို ရည်ညွှန်းရန်အတွက် အတိုကောက်ဖြင့် ဖော်ပြလေ့ရှိသည် (ဥပမာ- MMF (အမျိုးသား၊ အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီး); FFM (အမျိုးသမီး၊ အမျိုးသမီး၊ အမျိုးသား); MMM (အမျိုးသား၊ အမျိုးသား၊ အမျိုးသား); FFF (အမျိုးသမီး၊ အမျိုးသမီး၊ အမျိုးသမီး))။
Sandwich (အသားညှပ်ပေါင်မုန့်) ဆိုသည်မှာ သုံးယောက်တွဲ လိင်ဆက်ဆံခြင်း ပြုလုပ်နေစဉ် ပါတနာနှစ်ဦးကြားတွင် ရှိနေပြီး လက်ခံသည့် (receptive) နှင့် ထိုးသွင်းသည့် (insertive) စအိုနှင့်/သို့မဟုတ် မိန်းမကိုယ်လိင်ကို တစ်ပြိုင်နက်တည်း ပြုလုပ်သောသူကို ရည်ညွှန်းသည့် အသုံးအနှုန်းဖြစ်သည်။
ပညာရပ်ဆိုင်ရာ သုတေသန သုံးယောက်တွဲ လိင်ဆက်ဆံခြင်းများကို တိကျစွာ ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းခဲ့သော ပထမဆုံး အဓိက ပညာရပ်ဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက်ကို ၁၉၈၈ ခုနှစ်တွင် Arno Karlen က Threesomes: Studies in Sex, Power, and Intimacy အမည်ဖြင့် ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
အင်တာဗျူး အချက်အလက်များကို အဓိကထား၍ ရေးသားထားသော ထိုစာအုပ်တွင် Karlen က threesome များကို အခြားအုပ်စုလိုက် လိင်ဆက်ဆံမှုပုံစံများနှင့် အရည်အသွေးပိုင်းအရ ကွဲပြားသည်ဟု မကြာခဏ ရှုမြင်ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။
ထင်ရှားသော အခြားတွေ့ရှိချက်များမှာ အမျိုးသမီးများက threesome များကို ၎င်းတို့၏ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာကို စူးစမ်းလေ့လာရန် ဘေးကင်းသော နည်းလမ်းတစ်ခုအဖြစ် မကြာခဏ ရှုမြင်ခြင်း၊ ၎င်းတို့သည် စုံတွဲတစ်တွဲနှင့် တတိယလူတစ်ဦး ပေါင်းစည်းခြင်းဖြစ်လေ့ရှိခြင်းနှင့် တတိယလူကို တန်းတူရည်တူ သဘောထားခြင်း သို့မဟုတ် ဆက်ဆံခြင်း မပြုသည်တို့ ပါဝင်သည်။
Karlen က threesome တွင် ပါဝင်သူများကို လူ့အဖွဲ့အစည်း၏ အခြားအဖွဲ့ဝင်များနှင့် လုံးဝကွဲပြားသူများအဖြစ် ပုံဖော်သည့် လူမှုအမြင်ကိုလည်း အကြံပြုခဲ့သည်- threesome တွင် ပါဝင်ဖူးသူများကို ဂြိုလ်သားများအဖြစ် ယူဆလိုသည့် အများဆန္ဒတစ်ခုရှိသည်။
swinger များ၊ လိင်တူချစ်သူများနှင့် အခြေခံလိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စံနှုန်းများမှ သွေဖည်သူများကဲ့သို့ပင် ၎င်းတို့သည် အများစုအတွက် အခြားလူမှုရေး၊ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ နယ်ပယ်တစ်ခုသို့ ရောက်ရှိသွားသည်ဟု ထင်ရသည်။
threesome ပါဝင်မှုနှုန်းကို စူးစမ်းလေ့လာသည့် သုတေသနပြုချက်များက အမျိုးသားများသည် threesome များတွင် စိတ်ဝင်စားမှုနှင့် ပါဝင်မှု နှစ်မျိုးလုံး ပိုမိုမြင့်မားကြောင်း ညွှန်ပြသည်။
၁၉၈၇ ခုနှစ်တွင် ဗြိတိသျှသတင်းစာမှတစ်ဆင့် လိင်စစ်တမ်းအတွက် တုံ့ပြန်မှုများကို စုဆောင်းခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခုအရ အမျိုးသား ၁,၈၆၂ ဦး၏ ၃၄% နှင့် အမျိုးသမီး ၂,၉၀၅ ဦး၏ ၁၅% သည် threesome အတွေ့အကြုံရှိကြောင်း တွေ့ရှိခဲ့သည်။
၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် အမေရိကန်ရှိ နိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ ကိုယ်စားပြုနမူနာတစ်ခုမှ အမျိုးသား ၃၄.၁% နှင့် အမျိုးသမီး ၁၁.၁% က threesome ကို အနည်းဆုံး စိတ်ဝင်စားဖွယ်ကောင်းသည်ဟု တွေ့ရှိခဲ့ပြီး၊ အမျိုးသား ၁၈% နှင့် အမျိုးသမီး ၁၀% က threesome တွင် ပါဝင်ဖူးကြောင်း တွေ့ရှိခဲ့သည်။
အနုပညာတွင် အနုပညာတွင် သုံးယောက်တွဲ လိင်ဆက်ဆံခြင်း ပုံစံအမျိုးမျိုးကို သရုပ်ဖော်ထားပုံများ ကိုးကား ပြင်ပလင့်ခ်များ ကဏ္ဍ:၃ (နံပါတ်) ကဏ္ဍ:အုပ်စုလိုက် လိင်ဆက်ဆံခြင်း ကဏ္ဍ:လိင်ဆက်ဆံမှုပုံစံများ။
မြန်မာ့လိပ် မြန်မာလိပ်သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင်မျိုးသုန်းမှုအန္တရာယ်အများဆုံးရှိသော လိပ်အမျိုးအစားများအနက်တွင် တစ်မျိုးဖြစ်သည်။
၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် တရုတ်နိုင်ငံ၊ Guangzhou ရှိ Qingping ဈေးတွင် တရားမဝင်ရောင်းဝယ်ဖောက်ကားသည့် မြန်မာလိပ်ကို တွေ့ရှိခဲ့ပြီး တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များ ရောင်းဝယ်ဖောက်ကားမှု ခြိမ်းခြောက်မှုများ ဆက်လက်ဖြစ်ပွားနေမှုကို မီးမောင်းထိုးပြခဲ့သည်။
Māui လင်းပိုင် ၊ Maui ၏ လင်းပိုင် ၊ သို့မဟုတ် Popoto ( Cephalorhynchus hectori maui ) သည် Hector's လင်းပိုင် ( Cephalorhynchus hectori )—နယူးဇီလန် ၏ တစ်ခုတည်းသော မျိုး နွယ်စု မျိုးနွယ်စု တစ်ခု ဖြစ်သည်။
၎င်းသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အရှားပါးဆုံးနှင့် အသေးဆုံး လင်းပိုင်များထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သည်။
Māui လင်းပိုင်များကို နယူးဇီလန်နိုင်ငံ မြောက်ကျွန်း ၏ အနောက်ဘက်ကမ်းရိုးတန်းတွင်သာ တွေ့ရှိရပြီး ယခုအခါ ကမ္ဘာပေါ်တွင် အရှားပါးဆုံးနှင့် အသေးငယ်ဆုံး လင်းပိုင်မျိုးစိတ်များထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သည်။
နယူးဇီလန်အစိုးရမှ ထုတ်ပြန်သော 2021 ခုနှစ် အစီရင်ခံစာတွင် အကောင်ရေ ၅၄ကောင်သာ ကျန်ရှိကြောင်း အကြံပြုထားသော်လည်း မကြာသေးမီက သေဆုံးမှုများကို ထည့်သွင်းတွက်ချက်ပါက အကောင်ရ ၄၀ ထက်နည်းနိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။
Māui လင်းပိုင်နှင့် South Island Hector's လင်းပိုင် နှစ်ခုစလုံးသည် ပိုက်ကွန်နှင့် တွားသွားခြင်း၊ အပန်းဖြေစရာ ပိုက်ကွန်နှင့် toxoplasmosis နှင့် brucellosis အပါအဝင် စီးပွားဖြစ်ငါးဖမ်းခြင်းများကြောင့် ခြိမ်းခြောက်ခံနေရသည်။
ရာသီဥတုဖောက်ပြန်မှုကို ခံနိုင်ရည်ရှိစေမည့် Māui လင်းပိုင်များအတွက် အစားအစာရရှိနိုင်မှု နည်းပါးခြင်းသည်လည်း ပြဿနာတစ်ခုဖြစ်နိုင်သည်။
သောင်းထိုက် အမည်ရှိ လူပုဂ္ဂိုလ်များမှာ သောင်းထိုက် (နိုင်ငံ့ဂုဏ်ရည် ပထမဆင့်)- ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီးဟောင်း ၊ နိုင်ငံဂုဏ်ရည် (ပထမဆင့်)(၁၉၂၇ - ၂၀၀၅) သောင်းထိုက် - ဝန်ကြီးချုပ် ဦးနု ၏ သား။
ပန်းရောင်ကတ်(;) သည် ထိုင်းနိုင်ငံတွင် အသုံးပြုသည့် နိုင်ငံခြားသားအလုပ်သမားများအတွက် သက်သေခံကတ်တစ်မျိုး ဖြစ်ပြီး၊ တရားမဝင်အခြေအနေဖြင့် ရှိနေသူများကို တရားဝင်နေထိုင်ခွင့်ပေးရန် ရည်ရွယ်၍ ထိုင်းအစိုးရမှ ထုတ်ပေးသည့် ကတ် လည်းဖြစ်သည်။
အထူးသဖြင့် ထိုင်းနိုင်ငံအတွင်းသို့ တရားမဝင် နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် ဝင်ရောက်လာ‌ကြသည့် ကမ္ဘောဒီးယား၊ လာအို၊ မြန်မာ နှင့် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတို့မှ အလုပ်သမားများအား တရားဝင်အလုပ်လုပ်ကိုင်နိုင်ရေး ထိုင်းအစိုးရက ပျမ်းမျှအားဖြင့် တနှစ်လျှင် တကြိမ် လုပ်ဆောင်ပေးသည်။
ထိုင်းရောက် မြန်မာရွှေ့ပြောင်းအလုပ်သမားအများစုက ဤကတ်လုပ်ခြင်းကို ဘတ်ရိုက်သည်ဟု ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။
ပန်းရောင်ကတ်၏ သက်တမ်းမှာ ၁၀နှစ်ဖြစ်သည်။
ထိုင်းအစိုးရထုတ်ပေးမယ့် ပန်းရောင်ကတ်နဲ့တွဲပါလာတဲ့ စိုးရိမ်ချက်တွေ၊ BBC Burmese September 30, 2024 ခွင့်ပြုချက် နှင့် ကန့်သတ်ချက်များ အဆိုပါ ကတ်ဖြင့် ထိုင်းနိုင်ငံ၌ နေထိုင်အလုပ်လုပ်ကိုင်လျှင် မိမိအမည်စာရင်းပေးသွင်းထားသည့် လုပ်ငန်းခွင်တည်ရှိရာ မြို့နယ်မှအပ ကျန်မြို့နယ်များသို့ နယ်မြေကျော်၍ သွားလာခွင့်အား ထိုင်းအစိုးရက ကန့်သတ်ထားသည်။
ယင်းအပြင် ပန်းရောင်ကတ်ကိုင်ဆောင်၍ လုပ်ကိုင်ခွင့်ရှိသည့် လုပ်ငန်း၊ အလုပ်အကိုင်အမျိုးအစားများကိုလည်း ထိုင်းအစိုးရက ကန့်သတ်ထားပြီး၊ ကော်လာပြာလုပ်ငန်း (Blue Collor) များကိုသာ လုပ်ကိုင်ခွင့် ပေးအပ်ထားသည်။
ထိုင်းနိုင်ငံအစိုးရသည် နိုင်ငံကူးလက်မှတ် (Passport) သို့မဟုတ် မည်သူမည်ဝါဖြစ်ကြောင်း သက်သေခံလက်မှတ် (Certificate of Identity – CI) ကို ကိုင်ဆောင်ထားသော ပန်းရောင်ကတ်အဖွဲ့ဝင် နိုင်ငံခြားသားများအား ထိုင်းနိုင်ငံအတွင်း လွတ်လပ်စွာ သွားလာခွင့် ခွင့်ပြုထားသည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:ထိုင်း ဥပဒေ အစိုးရ။
ဟော့ခိုင်းဒိုးခိုမဂတခဲ (北海道駒ヶ岳, Hokkaidō Koma-ga-take) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟော့ကိုင်းဒိုးကျွန်း၊ အိုရှိမစီရင်စုနယ်ခွဲအတွင်းရှိ မိုရိမြို့၊ ရှိခဘဲမြို့နှင့် နနအဲမြို့တို့၏ နယ်နိမိတ်အပေါ်တွင် တည်ရှိသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။
ဤတောင်ကို အိုရှိမခိုမဂတခဲ၊ အိုရှိမဖုဂျိ သို့မဟုတ် ခိုမဂတခဲ ဟူ၍ အမျိုးမျိုးခေါ်ကြသေးသည်။
အမြင့် ၁၁၃၁ မီတာ (၃၇၁၁ ပေ) ရှိသည်။
နှစ် ၃ သောင်းမတိုင်မီက မီးတောင်လှုပ်ရှားခဲ့သည့် သဲလွန်စများ တွေ့ရသည်။
ထိုအချိန်မှ အကြမ်းဖျင်း နှစ်ငါးထောင်ခန့် ငြိမ်သက်နေရာမှ ၁၆၄၀ ခုနှစ်တွင် ဤမီးတောင်သည် ပြန်လည်လှုပ်ရှားလာခဲ့သည်။
ထိုအချိန်မှ စတင်၍ မီးတောင်လှုပ်ရှားမှုအကြိမ်ပေါင်း အနည်းဆုံး ၅၀ ရှိခဲ့ပြီ ဖြစ်သည်။
神沼克伊,小山悦郎 日本の火山を科学する 日本列島津々浦々、あなたの身近にある108の活火山とは？ ソフトバンククリエイティブ 2011. . ရုပ်ပုံများ ပြင်ပလင့်များ Hokkaido-Komagatake - Japan Meteorological Agency - Japan Meteorological Agency Hokkaido-Komagatake Volcano - Geological Survey of Japan Hokkaido-Komagatake - Smithsonian Institution: Global Volcanism Program ကိုးကား ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ။
မယောခန်းတောင် (妙見山, Myōken-san) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟယောဂေါ့စီရင်စုရှိ ယဘုမြို့၊ ခမိမြို့နှင့် မိခတမြို့တို့၏ နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။
အမြင့် ၁၁၃၅.၅ မီတာ (၃၇၂၅ ပေ) ရှိသည်။
ဤတောင်သည် "ဟယောဂေါ့တောင်ငါးဆယ်" တွင် ပါဝင်ပြီး Hyonosen-Ushiroyama-Nagisan Quasi အမျိုးသားဥယျာဉ်နယ်မြေအတွင်းတွင် တည်ရှိသည်။
ဤတောင်ကို "အိရှိဟရတောင်" ဟုလည်း ခေါ်ကြသေးသည်။
အကြောင်းအရာ တောင်တက်လမ်း သွားရောက်မှု ရုပ်ပုံများ ကိုးကား ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ။
အဘိုးဆုံးချိန်က အိမ်ကို နို့လာပို့နေကျ အိန္ဒိယ အမျိုးသားကြီးလည်း ချုံးပွဲချ ငိုတယ်၊ တရုတ်မုန့်သည်ကြီးလည်း ငိုတယ်လို့ သခင်ကိုယ်တော်မှိုင်းရဲ့ မြေး ဒေါ်မြမြအေးက ပြောပါတယ်။
၁၉၆၄ ဇူလိုင်လ ၂၃ ရက်က အနိစ္စရောက်တဲ့ သခင်ကိုယ်တော်မှိုင်းကို မြန်မာပြည် လွတ်လပ်ရေးနဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေးရဲ့ ရှေ့ဆောင် ခေါင်းဆောင်တယောက်အနေနဲ့ ပြည်သူတွေက လေးစားခဲ့ကြ လေးစားကြဆဲ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒါကြောင့် သူကွယ်လွန်ချိန်မှာ ဒီအတိုင်း သင်္ဂြိုဟ်လိုက်ရင် မြေကြီးထဲမြုပ်သွားလိမ့်မယ် ဆိုပြီး ဂူဗိမာန်နဲ့ သေချာသင်္ဂြိုဟ်ဖို့ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်းရဲ့ ဦးလေး သခင်ညီက ဆိုင်ရာကို မြေနေရာတောင်းပါလို့ အကြံပြုတဲ့ အတွက် ရွှေဂုံတိုင်ပန်းခြံမှာ ဂူဗိမာန်နဲ့ ထားရှိနိုင်တာပါ။
မြန်မာပြည်မှာ အမျိုးသားတွေ နာမည်ရှေ့က မစ္စတာတပ်တဲ့ ယဉ်ကျေးမှုကို ကလောင်နဲ့ ကလိခဲ့တဲ့ ကိုယ်တော်မှိုင်းကို ဦးလွန်း၊ ဆရာလွန်း စတဲ့ နာမည်တွေနဲ့လည်း သိကြပါတယ်။
ဋီကာဆောင်းပါးတွေ လေးချိုးကဗျာကြီးတွေနဲ့ မြန်မာစာပေဘက်ကနေ နိုင်ငံကို လှုံ့ဆော်ပေးခဲ့သလို တို့ဗမာအစည်းအရုံးမှာလည်း ခေါင်းဆောင်နာယကအနေနဲ့ တာဝန်ယူခဲ့ပါတယ်။
သီပေါမင်း ပါတော်မူတာကို ကြုံခဲ့ရတဲ့ ကိုယ်တော်မှိုင်းဟာ ငယ်စဉ်ကတည်းက စာပေနဲ့ အသက်မွေးခဲ့ပါတယ်။
ဦးပဏ္ဍိလေးဘဝနဲ့ သူရေးတဲ့စာ လက်သံပြောင်တဲ့အတွက် မြန်မာပြည်မှာ ပထမဆုံးလောက်ကျတဲ့ အသရေဖျက်မှုကို မော်လမြိုင်တိုင်းသတင်းစာပိုင်ရှင်တွေ ကြုံခဲ့ရပါတယ်။
ဇနီးရဲ့ ဆွေမျိုးတယောက်ပိုင်တဲ့ သူရိယတိုက်မှာ ဝင်လုပ်ရင်း နိုင်ငံရေး ဗဟိုချက်ထဲ ရောက်လာပါတယ်။
ဦးဥတ္တမ၊ ဦးဘဘေကနေ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း၊ သခင်နုတို့ခေတ်အထိ ကိုယ်တော်မှိုင်း ပတ်သက် ခဲ့ပါတယ်။
အချိုးအကွေ့များတဲ့ မြန်မာပြည် နိုင်ငံရေးမှာ ဆရာကြီးရယ်လို့ ကိုယ်တော်မှိုင်းကို အများက လေးစားကြတာဟာ လူအများစုဘက်ကနေတတ်လို့ ဖြစ်တယ်လို့ လူထုဒေါ်အမာ စတဲ့ သူ့အတ္ထုပ္ပတ္တိ ရေးသူ တွေက သုံးသပ်ကြပါတယ်။
ကိုယ်တော်မှိုင်းဟာ နိုင်ငံရေးမှာ လာပင့်တဲ့သူရှိရင် ဘုမသိဘမသိ လိုက်သွားတတ်သူလို့ ဇဝနလို ဝေဖန်တဲ့သူတွေလည်း ရှိပါတယ်။
သူ့ကို အသုံးချသူတွေရှိတယ်လို့ ဝေဖန်နေကြတာကို သိကြောင်း၊ တိုင်းပြည် ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် အသုံးချရင် ချကြပါစေလို့ ဒဂုန်တာရာကို ကိုယ်တော်မှိုင်းက ဖွင့်ဟခဲ့ဖူးပါတယ်။
သူ့ဘဝမှာ နိုင်ငံလွတ်လပ်ရေး ရတဲ့အထိ ကြိုးပမ်းခဲ့ပြီးမှ ပြည်တွင်းစစ်ဖြစ်တာကို ကြုံရတဲ့ ကိုယ်တော်မှိုင်းဟာ ငြိမ်းချမ်းရေး မရရင် တိုင်းပြည်အေးချမ်းမှာ မဟုတ်ဘူးဆိုပြီး ဆက်လက် ကြိုးပမ်း ခဲ့ပါတယ်။
အာဏာရ အစိုးရဘက်က သူ့ကို ခဲနဲ့ပေါက်တဲ့အထိ အတိုက်အခံပြုပေမယ့် ငြိမ်းချမ်းရေးကို ရဖို့ ဆက်ပြီး တိုက်တွန်းခဲ့ပါတယ်။
နောက်ဆုံး ၁၉၆၃ မှာ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်း အစိုးရနဲ့ တောတွင်းအဖွဲ့တွေ ငြိမ်းချမ်းရေး ဆွေးနွေးပွဲပျက်တာကို သူ့ကို အသိမပေးဘဲ ဖုံးထားတဲ့ကြားက သိသွားတဲ့အတွက် ဘုန်းဘုန်းလဲသွားခဲ့တယ်လို့ မြေးဖြစ်သူ ဒေါ်မြမြအေးက ဆိုပါတယ်။
သေသွားတဲ့ထိ ငြိမ်းချမ်းရေးကို စိတ်စွဲသွားခဲ့တယ်လို့ ပြောပါတယ်။
ဒီအချိန်မှာပဲ မြေးဖြစ်သူ တက္ကသိုလ်ကျောင်းသား မောင်တင်အောင်ကို ဆဲဗင်းဇူလိုင် နောက်ဆက် နိုင်ငံရေး လှုပ်ရှားမှုတွေနဲ့ အစိုးရက ဖမ်းသွားပြီး ထောင် ၇ နှစ်ချခဲ့ပါတယ်။
ကိုယ်တော်မှိုင်းက မြေးဖြစ်သူ ကို မတွေ့လို့ မေးတဲ့အခါ အိမ်ကလူတွေက ဖေဖေ အိပ်နေတုန်း လာသွားတယ် ဆိုပြီး ညာပေးရပါတယ်။
ပြန်လွတ်ဖို့အတွက် ဟိုလူဒီလူတွေကို တွေ့ဖို့ ဘေးက အကြံပေးကြပေမယ့် ကိုယ်တော်မှိုင်းရဲ့ သမက် စာရေးဆရာ ဇေယျနဲ့ ဇနီးတို့ နှစ်ယောက်လုံးက အကူအညီမတောင်းဘဲ သားဆီ ထောင်ဝင်စာ သွားတွေ့ ကြပါတယ်။
တကယ်က အဲဒီအချိန်မှာ ဇေယျဟာ ရွှေပြည်ဦးဘတင်၊ လူထုဦးလှတို့နဲ့အတူ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်း အစိုးရက ဖွဲ့တဲ့ ယဉ်ကျေးမှုကောင်စီဝင် ဖြစ်ပါတယ်။
နောက်ဆုံး ကိုယ်တော်မှိုင်း ကွယ်လွန်ချိန်မှာ ထောက်လှမ်းရေးက မြေးကို တည ခေါ်လာပြီး အလောင်းကို ကန်တော့ခွင့် ပေးပါတယ်။
မဆုံးခင် အိပ်ရာထဲ လဲနေစဉ်ကလည်း သခင် သခင်မတွေက ငါးတွေ ငှက်တွေလွှတ်ပြီး ကုသိုလ်ပြုကြပါတယ်။
မန္တလေးက တပည့် လူထုဒေါ်အမာကလည်း ပုဏ္ဏားဆရာကြီး ဦးရာမနဲ့ ဗေဒင်တွက်ချက် ကြည့်ပါတယ်။
ဇူလိုင် ၂၂ ရက်မှာ တွက်ကတည်းက သုညကြွင်းနေပြီ ဖြစ်တဲ့အတွက် သက်တမ်းကုန်နေပြီလို့ မိခင် ဒေါ်မြရီက ပြောခဲ့ဖူးကြောင်း ကိုယ်တော်မှိုင်းရဲ့ မြေးဖြစ်သူ ဒေါ်မြမြအေးက ပြောပါတယ်။
နေမကောင်းစဉ်မှာ အနံ့အသက်မကောင်းတဲ့ ရပ်ကွက်ထဲမှာထက် အနေအထိုင် သက်သာအောင် တပည့် ဒေါက်တာဆင်ဖိုးက ဝင်ဒါမီယာက အိမ်ကို ခေါ်သွားမယ် လုပ်တော့လည်း ကိုယ်တော်မှိုင်းက ငြင်းပါတယ်။
ငါ့ရပ်ကွက်ပဲ ငါပြန်မယ်၊ ငါ့လူတွေနဲ့ပဲ ငါပေါင်းမယ်လို့ ဆိုတယ်လို့လည်း သိရပါတယ်။
စမ်းချောင်းမှာ ခေါင်းချသွားတဲ့ ကိုယ်တော်မှိုင်းက သူနေတဲ့ ချမ်းသာလမ်းမှာ ပဲပြုတ်သည်တွေပဲ ရှိတယ်လို့ အရွှန်းဖောက်လေ့ ရှိပါတယ်။
ရပ်ကွက်ကလည်း သူ့ကို လေးစားတဲ့အတွက် ရပ်ကွက်ထဲက သူ့သြဝါဒယူတဲ့ လူငယ် အများအပြား နိုင်ငံရေးသမားတွေ ဖြစ်လာကြတယ်လို့ သိရပါတယ်။
အဘိုးရှိစဉ်က မြေးတွေကို အင်္ဂလိပ်စာ သင်ဖို့ အားပေးပေမယ့် အင်္ဂလိပ်နာမည်နဲ့ ကျောင်းထားမှာကိုတော့ ခွင့်မပြုခဲ့ဘူးလို့ ဒေါ်မြမြအေးက ဆိုပါတယ်။
ဒါကြောင့် သူတို့ မောင်နှမသုံးယောက်စလုံးကို မြန်မာနာမည်နဲ့ပဲ အင်္ဂလိပ်လို သင်တဲ့ကျောင်းတွေမှာ ထားခဲ့ရပါတယ်။
အဘိုးက အင်္ဂလိပ်လို မပြောပေမယ့် နားလည်တဲ့သူ ဖြစ်တယ်လို့လည်း ဒေါ်မြမြအေးက ပြောပါတယ်။
အင်္ဂလိပ်စာကို ဖတ်ကြ၊ သူတို့က တိုးတက်တယ်လို့ မြေးတွေကို သင်ကြား ခဲ့တယ်လို့လည်း ဆိုပါတယ်။
အဘိုးက မြေးတွေကို ဘုန်းကြီးစာ ပါဠိစာတွေ သင်ပေးတယ်လို့လည်း ပြောပါတယ်။
တခြားမြေးတွေကို ခင်စောနန်း၊ စောဥမ္မာ၊ စောယွန်းစတဲ့ နာမည်လှတာတွေ အဘိုးက ပေးပေမယ့် သူ့ကိုတော့ ညိုညိုဝဝလေးမို့ ဘုတ်ဆိုတဲ့ နာမည် ပေးခဲ့တယ်လို့လည်း ဒေါ်မြမြအေးက ပြောပါတယ်။
မြေးမကြိုက်မှာ စိုးလို့ ဒီနာမည်ဟာ ကြီးလာရင် အဘိုးရဲ့ အကျိုးကို ဆောင်ရွက်မယ့် ဗုဒ်လို့ ပေးတာ ဖြစ်ကြောင်း၊ ဘုတ်မဟုတ်ကြောင်း ကိုယ်တော်မှိုင်းက ရှင်းပြတယ်လို့လည်း ဆိုပါတယ်။
အဘိုးနဲ့ နေစဉ်က တိရစ္ဆာန်လေးတွေကို ကြင်နာသနားတတ်တဲ့အတွက် နှိပ်စက်တာကို မကြိုက်ဘူးလို့လည်း ဆိုပါတယ်။
အိမ်နားမှာလည်း ခွေးတွေ အကောင် ၃ဝ လောက် ရှိတဲ့အတွက် ခွေးတွေဆူတာ မကြိုက်လို့ ရိုက်ရင် အဘိုးက သူ့ကို ဆူတယ်လို့ ပြောပါတယ်။
ခွေးကိုရန်မူ ရိုက်တဲ့သူ၊ ရိုက်သူလည်းခွေး၊ ခွေးလည်းခွေး လို့ ဆုံးမတယ်လို့ ပြောပါတယ်။
ကွမ်းကြိုက်တဲ့ အဘိုးအတွက် မြေးတွေက ကွမ်းထောင်းပေးရတယ်လို့လည်း ဆိုပါတယ်။
ငယ်ငယ်နဲ့ မုဆိုးဖို ဖြစ်တဲ့ ကိုယ်တော်မှိုင်းဟာ ကလေးတွေကို မိထွေး နှိပ်စက်မှာ စိုးလို့ နောက်အိမ်ထောင် မပြုခဲ့ပါဘူး။
အဘိုးသွန်သင်ခဲ့တဲ့အတိုင်း မြေးတွေ စိတ်ကြီးမဝင်ဘဲ လူသာမန်တွေလို နေကြတယ်လို့လည်း ဆိုပါတယ်။
ဆင်းရဲချမ်းသာမရွေး လူမျိုးစုံနဲ့ ပေါင်းသင်းတတ်ကြတယ်လို့လည်း သိရပါတယ်။
လူမှာ စိတ်ဓာတ်နဲ့ ခံယူချက် ကောင်းဖို့ အရေးကြီးတယ်လို့လည်း ဒေါ်မြမြအေးက ပြောပါတယ်။
ကိုယ်တော်မှိုင်းလိုပဲ သမက်ဖြစ်သူ ဇေယျဟာလည်း ပြန်ကြားရေး ဌာနမှာ ညွှန်ကြားရေးဝန် ဖြစ်ခဲ့ပေမယ့် စာရေးဆရာ တယောက်လိုပဲ နှိမ့်နှိမ့်ချချ နေသွားခဲ့သူ ဖြစ်ပါတယ်။
ကိုယ်တော်မှိုင်း မရှိတဲ့နောက် သူ့စာအုပ်တွေမှာ နိုင်ငံရေးတွေပါတဲ့အတွက် ပြန်ထုတ်ခွင့် ခက်ခဲတဲ့ ကာလတွေ ရှိခဲ့ပါတယ်။
၁၉၇၆ မှာ သူ့ရာပြည့်အထိမ်းအမှတ် တက္ကသိုလ်ကျောင်းသားတွေက ဆန္ဒပြ ခဲ့ကြပါတယ်။
၁၉၈၈ အရေးအခင်း ဖြစ်ချိန်မှာတော့ ကိုယ်တော်မှိုင်း ရာဇဝင်တွေလည်း ရိုင်းခဲ့ရခဲ့ပြီ အဘိုးရေ ဆိုပြီး ကျောင်းသားသီချင်းတပုဒ် ထွက်လာခဲ့ပါတယ်။
၁၉၉၆ ခုနှစ်က ထုတ်တဲ့ စာပေဂျာနယ် မှာ သူ့ပုံနဲ့ မျက်နှာဖုံး တင်ထုတ်လို့ မရခဲ့ပါဘူး။
သူ့မွေးနေ့၊ ကွယ်လွန်တဲ့နေ့တွေမှာ ပြုလုပ်တဲ့ အခမ်းအနားတွေကိုလည်း စောင့်ကြည့်တာတွေ ကြိုတင် ခွင့်တောင်းရတာတွေ ရှိခဲ့ပါတယ်။
တချိန်က ဒီအခမ်းအနားတွေမှာ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် စတဲ့ ထိပ်တန်း နိုင်ငံရေးသမားတွေ တက်ခဲ့ကြပါတယ်။
အသက် ၈၉ နှစ်မှာ ကိုယ်တော်မှိုင်း ကွယ်လွန်ချိန်မှာ အိမ်နားနီးချင်း မြန်မာ့အသံ ဦးကျော်မင်းက ၇ နာရီ သတင်းမှာ ပါအောင် လွှင့်ပေးတဲ့အတွက် နိုင်ငံက ချက်ချင်းသိသွားခဲ့ပါတယ်။
ကုလသမဂ္ဂ ဦးသန့်ကအစ နယ်စုံက လာကန်တော့ကြတဲ့ စျာပနမှာ ရှေ့ဆုံးက ဂူသွင်းပြီးတဲ့အထိ စမ်းချောင်းက လူတွေ လိုက်ပို့လို့မပြီးတဲ့ လူတန်းကြီး ရှည်တာကိုလည်း ကြုံခဲ့ရပါတယ်။
သူနဲ့ ရင်းနှီးတဲ့ စုဘုရားလတ်ဂူ အနားမှာပဲ ကိုယ်တော်မှိုင်းကို မြှုပ်နှံခဲ့ကြပါတယ်။
မြန်မာနိုင်ငံမှာ ခုချိန်ထိ သူ့နာမည်နဲ့ လမ်း၊ ကြေးရုပ် ရယ်လို့ ထင်ထင်ရှားရှား မရှိပေမယ့် အနှစ် ၉ဝ၊ ၁ဝဝ ကျော်က ကိုယ်တော်မှိုင်းရဲ့ စာချိုးတွေကို နိုင်ငံရေး လောကမှာ သုံးစွဲနေကြတာကို တွေ့ရပါတယ်။
သူနဲ့အတူ လွတ်လပ်ရေးတိုက်ယူခဲ့ကြတဲ့ ဖဆပလတွေ အစိုးရလုပ်ချိန်မှာ သူ့ကို ဒေါက်တာဘွဲ့ မပေးပေမယ့် အရှေ့ဂျာမနီက ပေးခဲ့သလို ဆိုဗီယက်ကလည်း ငြိမ်းချမ်းရေး စတာလင်ဆု ပေးခဲ့ပါတယ်။
လွန်ခဲ့တဲ့ အနှစ် ၆ဝ ကျော်က ထုတ်ခဲ့တဲ့ မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်းကို ၂၅ တွဲနဲ့ ပြန်လည်တည်းဖြတ်ထုတ်ဝေဖို့ ပြင်နေပြီး ပထမဆုံးအတွဲကို ၂ဝ၁၉ ဖေဖော်ဝါရီမှာ ထုတ်ဝေဖို့ ပြင်ဆင်နေတယ်လို့ မြန်မာအစိုးရ သတင်းစာတွေက ဖော်ပြပါတယ်။
နဂိုမူလ မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်းတွေကို ၁၅ တွဲနဲ့ ၁၉၅၄ ကနေ ၁၉၇၆ အတွင်း စာပေဗိမာန်ကနေ ထုတ်ခဲ့တာပါ။
ဦးနု ဝန်ကြီးချုပ် ဖြစ်ချိန်မှာ စတင်ထုတ်ဝေခဲ့တဲ့ ဒီကျမ်းတွေကို ဂျပန်ခေတ်ကတည်းက ထုတ်ဖို့ အစပျိုးခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒေါက်တာဘမော် အစိုးရက ဖွဲ့ပေးတဲ့ ပြင်သစ် အကယ်ဒမီအသင်းပုံစံ ပညာတံခွန်အသင်းကနေ အဘိဓာန်နဲ့ စွယ်စုံကျမ်းတွေ ထုတ်ဖို့ စီစဉ်ခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။
စစ်မဖြစ်ခင်က သူကြီးဂေဇက် စာစောင်ကို ထုတ်ဝေခဲ့တဲ့ ပြန်ကြားရေး ဌာန ညွှန်ကြားရေးဝန် သူကြီးဂေဇက် ဦးခင်မောင် က တာဝန်ယူပြီး ပညာစွယ်စုံကျမ်းပြုဖို့ ပြင်ဆင်ခဲ့တာပါ။
တက်တိုး၊ မယ်ခကွေး စတဲ့ စာရေးဆရာတွေလည်း ဦးခင်မောင်ရဲ့ စွယ်စုံကျမ်းပြုအဖွဲ့မှာ အမှုထမ်းခဲ့ကြပါတယ်။
ကွမ်းခြံကုန်းမြို့မှာ အခြေစိုက်ခဲ့တာပါ။
ဒါပေမဲ့ စစ်အတွင်း ကာလဖြစ်လို့ သေချာ အကောင်အထည် မဖော်ခဲ့ရဘဲ စစ်ဘေးကြောင့် ပျောက်ပျက်ကုန်ပါတယ်။
နောက် စစ်အပြီး ၁၉၄၇ ခုနှစ်မှာ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းတို့ ကျဆုံးအပြီးမှာ အစိုးရဖွဲ့ခဲ့တဲ့ သခင်နုက မြန်မာနိုင်ငံ ဘာသာပြန်စာပေအသင်းကို ထူထောင်ခဲ့ပါတယ်။
နောက်ပိုင်းမှာတော့ အဲဒီအသင်းဟာ စာပေဗိမာန်အဖြစ် ထင်ရှားခဲ့ပါတယ်။
ဒီအသင်းကို စစ်မဖြစ်ခင်က သူနဲ့ သခင်စိုး စသူတွေ တည်ထောင် ခဲ့တဲ့ နဂါးနီစာအုပ်အသင်းရဲ့ နောက်ဆက်တွဲ ဘာသာပြန် စာအုပ်တွေ ထုတ်တဲ့ အသင်းလို့ ယူဆကြပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ ဘာသာပြန်စာပေအသင်းကတော့ နိုင်ငံရေး ဘာသာပြန်တွေထက် သိပ္ပံနဲ့ ပညာပေးစာအုပ်တွေ ဘာသာပြန်တာ များခဲ့သလို စွယ်စုံကျမ်းကိုလည်း နိုင်ငံခြားကနေ ဘာသာပြန် ထုတ်ဖို့ စဉ်းစားခဲ့ပါတယ်။
၁၉၄၈ မှာ စွယ်စုံကျမ်း စထုတ်ဖို့ စဉ်းစားတော့ ပြည်ပစွယ်စုံကျမ်းတစောင်ကို ပြန်ဆိုဖို့ စဉ်းစားတယ်၊ ဒါပေမဲ့ အကြောင်းမညီညွတ်လို့ မပြန်တော့ဘဲ ကိုယ်တိုင် ရေးဖို့ ၁၉၄၉ မှာ ဆုံးဖြတ်ခဲ့တယ်လို့ ၁၉၅၄ မှာ စတင်ထုတ်တဲ့ မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ ၁ ကျမ်းဦးစကားမှာ ဖော်ပြပါတယ်။
ဥက္ကဋ္ဌ ဦးနု ကမကထပြုပြီး ရေးသားခဲ့တဲ့ ဒီစွယ်စုံကျမ်းကြီးရဲ့ ရည်ရွယ်ချက်ကတော့ အမှောင်ခွင်း၍ အလင်းဆောင်အံ့ ဆိုတဲ့ စာပေဗိမာန်ရဲ့ ဆောင်ပုဒ်အတိုင်း လူထုပညာပေးရေးအတွက် ရည်ရွယ်တာ ဖြစ်ပါတယ်။
သိပ္ပံ ဝိဇ္ဇာပညာတွေကို နိုင်ငံသားတိုင်း ထမင်းစားရေသောက် ကျွမ်းကျင်အောင် ပညာပေးချင်တဲ့ စွယ်စုံကျမ်းပြုအဖွဲ့ရဲ့ ဆန္ဒဟာ လွတ်လပ်စ နိုင်ငံတိုင်းမှာ ကြုံရတဲ့ အသိပညာ နောက်ကျမှု တိုက်ဖျက်ရေးကို ပေါ်လွင်စေပါတယ်။
အထူးသဖြင့် ဗြိတိသျှ လက်အောက်မှာနေခဲ့ရချိန် ကတည်းက လက်ဝဲဝါဒတွေ ပြန့်ပွားရေးနဲ့ လိင်သဘာဝ သိနားလည်ရေးတွေ အထူးကြိုးပမ်းခဲ့တဲ့ ဦးနု ဟာ လူထုကို ဖိုးသုညဘဝကနေ ဖိုးရာဇာဘဝ ရောက်ဖို့ အထူး လိုလားကြောင်း စွယ်စုံကျမ်းအမှာစကားမှာ ရေးသားခဲ့တာပါ။
လွတ်လပ်စ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ဝါဒရောင်စုံနဲ့ ပုန်ကန်မှုတွေ၊ လူမျိုးစု လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့တွေ ထကြွတာ ကြုံရပြီးနောက် နိုင်ငံ တည်ငြိမ်ရေးနဲ့အတူ လူထု ပညာတိုးမြင့်ရေးကို ဆောင်ရွက်ရတာ ဖြစ်ပါတယ်။
နိုင်ငံရေး အသိပညာနဲ့အတူ ဘက်စုံပညာရပ်တွေမှာ တီးမိခေါက်မိတဲ့ လူထုဟာ ခေတ်ပညာရပ်တွေမှာ နောက်ကျပြီး ရှေးရိုးဆန်တဲ့လူထုထက် ပိုပြီး ရင့်ကျက်မယ်၊ နိုင်ငံရေး အတိုက်အခံတွေ လှုံ့ဆော်တိုင်း မပါနိုင်ဘူးလို့ ဦးနု ယူဆဟန် တူပါတယ်။
ဒါကြောင့် လူတိုင်း အနည်းဆုံး လူလတ်တန်းစားနဲ့ စာဖတ်နိုင်သူတွေ လက်လှမ်းမီနိုင်အောင် မြန်မာဘာသာနဲ့ စွယ်စုံကျမ်း ပြုဖို့ ဆုံးဖြတ်ခဲ့တာပါ။
လူထုပညာရေး စီမံကိန်း၊ ဘဝသစ်ပညာရေး စီမံကိန်း စတဲ့ စာပေဗိမာန်အပြင် တခြား ပညာပေး လုပ်ငန်းတွေလည်း ဦးနုလက်အောက်မှာ ရှိခဲ့ပါတယ်။
စွယ်စုံကျမ်းပြုအဖွဲ့မှာ ဦးနုရဲ့ လက်ရင်းလူယုံပညာတတ်တွေ အဓိကပါဝင်ပါတယ်။
ဇော်ဂျီ၊ မင်းသုဝဏ်၊ ဦးသန့်စတဲ့ ပုဂ္ဂိုလ်တွေဟာ ဦးနုနဲ့ စစ်မဖြစ်ခင်ခေတ်ကတည်းက သိကျွမ်းခင်မင်လာခဲ့သူတွေ ဖြစ်ကြပြီး နိုင်ငံရေးမှာ တိုက်ရိုက်မပါဝင်ပေမယ့် နိုင်ငံရေးသမားတွေနဲ့ မိတ်ဆွေတွေ ဖြစ်ကြပါတယ်။
နောက်ပြီး ဇော်ဂျီ၊ မင်းသုဝဏ်၊ ဒေါက်တာ ထင်အောင် စသူတွေက ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မှာ ပညာရှင်တွေအဖြစ် သင်ကြား ပို့ချနေကြသူတွေ ဖြစ်ပါတယ်။
ဦးသန့်ကတော့ ဦးနုလက်အောက်မှာ လူရင်းအဖြစ် လွတ်လပ်ရေး မရခင်ကတည်းကနေ ကုလသမဂ္ဂကို သံအမတ်အဖြစ် ပို့ချိန်ထိ ထမ်းရွက်ခဲ့ပါတယ်။
ဦးဘ၊ ဦးချို၊ ဦးကောင်း၊ ဦးမျိုးမင်း (နွယ်စိုး) စတဲ့ ပုဂ္ဂိုလ်များကလည်း ဦးနုလက်အောက်မှာ ပညာမင်းကြီး၊ သမိုင်းကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ၊ ဝန်ကြီးချုပ် အတွင်းဝန် စသဖြင့် လုပ်ကိုင်ခဲ့ကြဖူးပါတယ်။
ဒီပုဂ္ဂိုလ်ကြီးတွေအောက်မှာ လူငယ် ပညာတတ်တွေကို စာပေဗိမာန် စာတည်းတွေ အဖြစ် ခန့်ထားပြီး ဦးနုရဲ့ မြို့မကျောင်းကတည်းက မိတ်ဆွေ ဦးစံထွားက အုပ်ချုပ်မှု အတွင်းရေးမှူး အဖြစ် တာဝန်ယူ ဆောင်ရွက် ပါတယ်။
မြန်မာစာပေမှာ ကုန်းဘောင်ခေတ်က ထင်ရှားခဲ့တဲ့ ကြည့်ကန်ရှင်ကြီးရဲ့ အမေးပုစ္ဆာတွေတွေကို ကျီးသဲလေးထပ်ဆရာတော် ဖြေဆိုတဲ့ စွယ်စုံကျော်ထင်ကျမ်း နာမည်ကို ယူပြီး စွယ်စုံကျမ်းလို့ ပေးတယ်လို့ ကျမ်း အတွဲ ၄ မှာ ပါတဲ့ စွယ်စုံကျမ်း အကြောင်းရပ်မှာ ဖော်ပြပါတယ်။
အင်္ဂလိပ်လို အင်စိုင်ကလိုပီးဒီးယား ဆိုတဲ့ ကျမ်းတွေမှာ ပညာရပ်စုံ ကျွမ်းကျင်နားလည်အောင် အားထုတ်သလို ပညာကို စွယ်စုံ ဘက်စုံအောင် တတ်မြောက်စေလိုတဲ့ အဓိပ္ပာယ်ကို ယူပြီး စွယ်စုံကျမ်း အမည်ကို ပေးခဲ့တာပါ။
မုံရွေးဆရာတော်ရဲ့ သမန္တစက္ခုဒီပနီကျမ်း၊ ဦးခြိမ့်ရဲ့ ကဝိလက္ခဏဒီပနီကျမ်း၊ စစ်ကဲကြီး ဦးရွှေနော်ရဲ့ အာဒိကပ္ပကမ္ဘာဦးကျမ်း၊ ဝန်ထောက်ဦးကျော်ထွန်းရဲ့ ပကိဏ္ဏကဒီပနီကျမ်း စတဲ့ စွယ်စုံကျမ်းသဘော သက်ဝင်တဲ့ အစောပိုင်း မြန်မာကျမ်းတွေကို ကုန်းဘောင်ခေတ်နဲ့ ဗြိတိသျှခေတ်တွေမှာ တွေ့ခဲ့ရသလို အနောက်နိုင်ငံ စွယ်စုံကျမ်းတွေကို ကုန်းဘောင်ခေတ်ကတည်းက မက္ခရာမင်းသားလို ပုဂ္ဂိုလ်တွေက ပြန်ဆိုခဲ့တယ်လို့လည်း ဆိုပါတယ်။
တရုတ်၊ အိန္ဒိယနဲ့ ကမ္ဘာ့နိုင်ငံစုံမှာလည်း ခေတ်ဟောင်း ခေတ်သစ် စွယ်စုံကျမ်း ပုံစံ ဗဟုသုတကျမ်းတွေ ရှိခဲ့ပါတယ်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်းကိုတော့ ဗြိတိသျှ စွယ်စုံကျမ်းလို အနောက်နိုင်ငံပုံစံကျမ်းတွေကို မှီငြမ်းပြုပြီး မြန်မာအကြောင်းရပ်တွေ ထည့်သွင်း ပြုစုခဲ့တာပါ။
အစက ၁၄ တွဲနဲ့ အပြီးသတ်ဖို့ ရည်မှန်းပေမယ့် ၁၅ တွဲကျမှ မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း ပြည့်စုံသွားခဲ့ပါတယ်။
အစောပိုင်း ငါးတွဲကို ဗြိတိန်မှာ ရိုက်နှိပ်ခဲ့ပေမယ့် အတွဲခြောက်ကစပြီး ရန်ကုန်မှာ ပုံနှိပ်ပါတယ်။
ဘယ်လိုပဲ ဂရုစိုက်ပေမယ့် မြန်မာပြည်မှာ ပထမဆုံး စတင်ရေးသားတဲ့ ခေတ်မီစွယ်စုံကျမ်းဖြစ်လို့ အမှားမကင်းနိုင်ပါဘူး။
ဒါကြောင့် ၁၉၇ဝ ကျော်က မြန်မာ့ စွယ်စုံကျမ်း အတွဲတချို့ ပြန်လည်ထုတ်ဝေမှုတွေမှာ အမှားပြင်ဆင်ချက် ဖြည့်စွက်ချက်တွေ ရှိတာ တွေ့ရပါတယ်။
ဗြိတိသျှ စွယ်စုံကျမ်းနဲ့ နိုင်ငံတကာစွယ်စုံကျမ်းတွေမှာလည်း ပြန်ထုတ်တိုင်း ပြင်ဆင်ဖြည့်စွက်တာတွေ ရှိပါတယ်။
ဒါကြောင့် ၂၂ နှစ်ကြာမြင့်တဲ့ စွယ်စုံကျမ်းအတွဲတွေ ထုတ်ပြီးနောက် ၁၉၇၈ က စပြီး စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်တွေကို နှစ်စဉ်ထုတ်ဝေနေသလို စွယ်စုံကျမ်းအတွဲတွေကို တည်းဖြတ်ထုတ်ဝေဖို့လည်း ၂ဝ၁ဝ ကျော်ကတည်းက ထွန်းဖောင်ဒေးရှင်း စတဲ့ ပုဂ္ဂိုလ်တွေက စဉ်းစားခဲ့ကြပြီး ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်လက်ထက်မှာ အစိုးရက ပြန်တာဝန်ယူ ဆောင်ရွက်နေတာ ဖြစ်ပါတယ်။
အနှစ် ၅ဝ ကျော်မှ အကုန်ပြင်ဆင်ထုတ်မှာ ဖြစ်လို့ အခက်အခဲပိုများသလို ဘာသာပြန်ဆိုသူနဲ့ စာမူရေးသားပေးနိုင်သူ၊ တည်းဖြတ်ပေးမယ့်သူ အခက်အခဲတွေလည်း ရှိပါတယ်။
မူလစွယ်စုံကျမ်းပြုရာမှာ ပါခဲ့တဲ့ ဦးကောင်းရဲ့သား စာကြည့်တိုက်ပညာရှင် ဦးသော်ကောင်းက အယ်ဒီတာ အဖြစ် ကြီးမှူးပြီး မြန်မာစာပါမောက္ခဟောင်း ဦးခင်အေးက ဝိဇ္ဇာပိုင်းနဲ့ ပါမောက္ခဒေါက်တာတင်လှိုင်က သိပ္ပံပိုင်း တာဝန်ယူထားတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
မူလထုတ်ဝေစဉ်က ပညာရှင်တွေ နာမည်ခံ ရေးသားခဲ့တဲ့ အကြောင်းရပ်တွေကို နဂိုအတိုင်း ပြန်လည်ထည့်သွင်းပြီး ပြင်ဆင်ဖြည့်စွက်စရာရှိရင် အောက်ခြေမှတ်စုအဖြစ်ပဲ ထားမယ်လို့ ကျမ်းပြုတဲ့ အဖွဲ့မှာပါတဲ့ စာကြည့်တိုက်မှူး ဦးသန်းအုန်းက ဆိုပါတယ်။
ဒီလို အမည်ခံရေးတဲ့ အကြောင်းရပ် ၂၄ဝ ခန့်ရှိပြီး လူပုဂ္ဂိုလ် ၇ဝ ခန့်က ပါဝင်ရေးသားတာ ဖြစ်ပါတယ်။
ပထမအကြိမ်ထုတ်ဝေခဲ့တုန်းက နာမည်ခံပြီး အများဆုံးရေးသူက ဦးကြီးဖေ ဖြစ်ပါတယ်။
ပထမကျော် ဘွဲ့ရ ဦးကြီးဖေဟာ ဗုဒ္ဓဘာသာဆိုင်ရာနဲ့ မြန်မာမှု အကြောင်းရပ်တွေကို အဓိကရေးသားခဲ့ပြီး ၄၇ ပုဒ် ရှိပါတယ်။
သူ့နောက်မှာတော့ သမိုင်းပညာရှင် ဦးဘရှင်၊ ပါဠိဆရာဉာဏ်၊ ဒဂုန်ဦးထွန်းမြင့်၊ ပါမောက္ခ ဦးဖေမောင်တင်၊ သန်လျင်ဦးမြဦး၊ အငြိမ်းစား အင်ဂျင်နီယာ အရေးပိုင် ဦးအုန်းကြိုင်၊ သီရိပျံချီ ဦးသာမြတ်၊ ဦးဝန် (မင်းသုဝဏ်)၊ ဦးဂုဏ်ဘဏ်၊ ဆရာဆိုင်စတဲ့ ပညာရှင်စုံက ရေးသားချီးမြှင့်ကြပါတယ်။
အမျိုးသမီးထဲက ဒေါ်ခင်ခင်စုနဲ့ ဒေါက်တာဒေါ်ဖေ့တို့ အမည်ခံရေးသားကြပါတယ်။
ဗြိတိသျှ စွယ်စုံကျမ်းမှာ ဒေါက်တာထင်အောင်၊ ဒေါက်တာလှဘေစတဲ့ မြန်မာပညာရှင်တွေက မြန်မာပြည်အကြောင်းရပ်တွေ ဝင်ပြီး ရေးပေးကြသလိုမျိုး ဖြစ်ပါတယ်။
စွယ်စုံကျမ်း ပြန်ထုတ်မယ့်အချိန်မှာ လူစိတ်အဝင်စားဆုံးက ရိုဟင်ဂျာ အကြောင်း ပါမလား ဆိုတာ ဖြစ်ပါတယ်။
၁၉၆၄ က ထုတ်တဲ့ အတွဲ ၉ မှာ ပါတဲ့ မေယုနယ်ခြားခရိုင် အကြောင်းမှာ ရိုဟင်ဂျာ လူမျိုးလို့ ရေးထားတာ ပါလို့ ဖြစ်ပါတယ်။
အဲဒီအချိန်က ဒီလောက် လူပြောများခဲ့ပုံ မပေါ်ဘဲ လတ်တလောမှ ပြန်စိတ်ဝင်စားလာကြတာပါ။
စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ ၈ နဲ့ အတွဲ ၉ တွေမှာ ပါတဲ့ ဘူးသီးတောင်မြို့နဲ့ မောင်းတောမြို့ အကြောင်းတွေ မှာတော့ မွတ်စလင်များ၊ အစ္စလမ် အယူဝါဒီများလို့ပဲ သုံးနှုန်းပါတယ်။
အသစ်ပြန်ထုတ်မယ့် အတွဲတွေမှာတော့ ရိုဟင်ဂျာ နာမည်ကို မသုံးဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။
အဲဒီအချိန်က သုံးခဲ့တာကလည်း သက်ဆိုင်ရာ နိုင်ငံရေးအစိုးရတွေရဲ့ လွှမ်းမိုးမှုလို့ မြန်မာသမိုင်းအဖွဲ့က ဒေါက်တာမြင့်သိန်းက ပြောပါတယ်။
အစိုးရတွေ လိုချင်တဲ့ နိုင်ငံရေးအခြေအနေတွေ ပုံဖော်ရာမှာ အမှားအယွင်းတွေ ရှိခဲ့တယ်လို့လည်း သူက ဆိုပါတယ်။
စွယ်စုံကျမ်းထုတ်တဲ့အချိန်က လူပြောအများဆုံး အကြောင်းအရာတွေက ကျန်စစ်သား သမီးတော် ရွှေအိမ်သည် ခေါ် ရွှေအိမ်စည် အကြောင်းနဲ့ မြန်မာလူမျိုး ဖြစ်ပေါ်ပုံအစအကြောင်း ဖြစ်ပါတယ်။
စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ ၂ ပါ ဦးသိန်းဟန် ခေါ် ဇော်ဂျီ ရေးတဲ့ ကျန်စစ်သားအကြောင်းမှာ မြန်မာရာဇဝင်တွေမှာပါတဲ့ ကျန်စစ်သား သမီးတော် ရွှေအိမ်စည်ကို စောလူးမင်းရဲ့သားတော် စောယွန်းနဲ့ လက်ဆက်စေတယ်ဆိုတာကို ကျောက်စာ အထောက်အထားအရ မနူဟာရဲ့ မြစ်တော် နာဂသမန်းနဲ့ လက်ထပ်စေတာသာ ဖြစ်တယ်ဆိုပြီး ဒေါက်တာလုစ်ရဲ့ အယူကို ဖော်ပြခဲ့ပါတယ်။
မွန်မြန်မာချစ်ကြည်ရေးအတွက် လက်ဆက်ပြီး အလောင်းစည်သူကို ဖွားမြင်တယ်လို့ ၁၉၅ဝ ကျော်က ယူဆခဲ့ပေမယ့် ၁၉၇ဝ လောက်မှာ ဒုတိယနှိပ်ခြင်းပြန်လည်ပုံနှိပ်ရာမှာတော့ မူလ မြန်မာရာဇဝင်ပါ အချက်အလက် အတိုင်း စောယွန်းနဲ့ လက်ထပ်တယ်လို့ပဲ ပြင်ဆင်ခဲ့ပါတယ်။
နရပတိစည်သူရဲ့ သမီးတော် ရွှေအိမ်စည်နဲ့ မနူဟာရဲ့မြစ်တို့ လက်ထပ်တာကို ကျန်စစ်သားသမီးတော်လို့ မှားယွင်းဖတ်ရှုတယ်လို့ သိရပါတယ်။
ဒါနဲ့ပတ်သက်ပြီး ရွှေအိမ်စည် လင်ယူမှားတယ်ဆိုပြီး ရေးသားမှုတွေ ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။
နောက် ဦးဘရှင် ရေးတဲ့ စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ ၁ဝ က မြန်မာလူမျိုး အကြောင်းရပ်မှာလည်း မြန်မာအစ တကောင်းကနဲ့ ကျောက်ဆည်က အယူအဆ နှစ်ခုမှာ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် အရှေ့ဖျားသမိုင်း အထူး ပါမောက္ခ ဒေါက်တာလုစ်ရဲ့ အမြင်တွေ တင်ပြမယ် ဆိုပြီး ကျောက်ဆည် အယူအဆကို တင်သွင်းခဲ့တဲ့အတွက် မကျေလည်တဲ့ ဦးဖိုးလတ်လို မြန်မာဘာသာ လိုက်စားသူတွေက စာတမ်းဖတ် ကန့်ကွက်ဖို့ ကြိုးစားခဲ့ကြပါတယ်။
ရာဇဝင်တွေမှာပါတဲ့ တကောင်းက အစ ဆိုတာဟာ မြန်မာလူမျိုးကို ပြောတာ မဟုတ်ဘဲ မြန်မာနိုင်ငံကို ပြောတာသာ ဖြစ်တယ် ဆိုပြီး ဦးဘရှင်ကရေးပါတယ်။
၁၉၈၉ နောက်ပိုင်းမှာတော့ မြန်မာဟာ နိုင်ငံကို ကိုယ်စားပြုပြီး လူမျိုးက ဗမာဖြစ်တယ်ဆိုပြီး စစ်အစိုးရက ပြင်ဆင်ခဲ့ပြန်ပါတယ်။
ဝန်ကြီးချုပ် ကမကထနဲ့ ပေါ်ပေါက်လာတဲ့ စာပေဗိမာန်က ပြုစုတဲ့ စွယ်စုံကျမ်းဟာ သူ့စာအုပ်ထဲမှာ ဆိုတဲ့အတိုင်း အဂတိမလိုက်ဘဲ ယထာဘူတကျအောင် ဟုတ်တိုင်းမှန်ရာ တင်ပြနိုင်သလား ဆိုတာ ပြန်ဆန်းစစ် သင့်ပါတယ်။