kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
The new name of Zhangjiajie City was adopted in 1994, after the National Forest Park in the Wulingyuan Scenic Area (武陵源) in order to give it more prominence and after this site had been designated a UNESCO World Heritage Site in 1992. The National Forest Park had been given the name of Zhangjiajie after the name of a small village located within its bounds, and now a popular tourist attraction within the park. The three-character name (张家界) can be interpreted as follows: "Zhang" (张) is a common surname in China; "jia" (家) can be translated as "family"; and "jie" (界) can be translated as "homeland", giving the completed translation of "Zhang family homeland." It has been reported that at least one tourist guide has said that the name may have been chosen to convey the idea or impression of "Open the family door to welcome the world" (张开家门引进世界), but this is not the locally-accepted and directly translated meaning of the name. The official version of its name is linked to a Han general, Zhang Liang, who resettled in the area after a suspicious Liu Bang, the Han emperor, started to persecute his staffs and generals who had contributed to his becoming emperor. It was so named to signify that the Zhang family had set up home there. စီးပွားရေး တိုင်းခွဲသည် ပင်မခရီးသွားလုပ်ငန်းဒေသဖြစ်သည်။
တရုတ်နိုင်ငံတစ်ဝန်းလုံးနှင့်အခြားအာရှနိုင်ငံများဖြစ်သည့် ကိုးရီးယားစသည့်နိုင်ငံများမှခရီးသွားများလာရောက်ကြသည်။
နိုင်ငံတကာခရီးသည်များလည်းတစ်နေ့ထက်တစ်နေ့ပိုမိုလာရောက်ကြသည်။
Tourist attractions The Wulinyuan Scenic and Historic Interest Area comprises the Zhangjiajie National Forest Park, the Tianzishan (天子山) mountain ranges, Baofenghu (宝峰湖) and the Suoxi Valley (索溪峪), and is a very popular filming and tourist destination. ကျန်းကျားကျဲဒေသတွင် ဟွမ်လုံတုံ့(နဂါးတွင်း)(黄龙洞)လှိုဏ်ဂူနှင့် လုံဝမ်တုံ့(နဂါးမင်းလှိုဏ်) (龙王洞)တို့သည် သဘာဝကျောက်ဆောင်များဖြင့်ဖွဲ့စည်းထားမှုဖြင့်နာမည်ကျော်သည်။
Wulingyuan The Bailong Elevator is also located in the area. Each year, Zhangjiajie hosts the International Country Music Week Festival,http://www.icmfc.com/en/index.asp which has featured international acts such as American Country Music group Lucy Angel. Transportation The Zhangjiajie Airport services scheduled service to major airports in China. Sister cities Zhangjiajie is twinned with: Hadong County, South Korea (2006) Santa Fe, New Mexico, United States (2009) Naruto, Tokushima, Japan (2011) Gallery References Zhangjiajie with famous people External links Zhangjiajie Tourism Network Government Official Website Zhangjiajie city government Web site Zhangjiajie Tourism Encyclopedia Category:တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ။
ဖုန့်ဟွမ်မြို့ရှုခင်း ဖုန့်ဟွမ်ခရိုင် ()သည် တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ၊ ဟူနန်ပြညနယ်၊ မြောင်နှင့်ထူကျားလူမျိုးများ၏ ရှန်းရှီးကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသတွင်တည်ရှိသည်။
လူမျိုးစု၏ဘာသာစကား၊ ဓလေ့ထုံးတမ်း၊ အနုပညာများနှင့် မင်ခေတ်နှင့်ချင်ခေတ်ရှေးဟောင်းဗိသုကာလက်ရာများကို ကောင်းစွာထိန်းသိမ်းထားသည့်ဒေသလည်းဖြစ်သည်။
မြို့ကိုတောင်တန်းဒေသတွင်တည်ထားပြီးမြို့လယ်တွင် ချောင်းတစ်ခုစီးဆင်းနေသည်။
. Fenghuang Ancient City - UNESCO World Heritage Centre မြို့လူဦးရေ၏ထက်ဝက်သည် မြောင်နှင့်ထူကျားလူနည်းစုတိုင်းရင်းသားများဖြစ်ကြသည်။
Wang (2007) p 135 ၁၈၅၄ မြောင်ပုန်ကန်မှု၏ဗဟိုချက်မဖြစ်ခဲ့ပြီးမြောင်လူမျိုးများစွာအရှေ့တောင်အာရှဒေသသို့ပြောင်းရွှေ့သွားခဲ့ရသည်။
မြောင် ရိုးရာနှင့်ဈာပနပွဲတော်များတွင် ဤမြို့မှာအရေးပါပြီး ဟန်တရုတ်လူမျိုးများအား မြောင်တို့၏ တိုက်ခိုက်မှုမှ ကာကွယ်ပေးရန် မင် မင်းဆက်က ခံတပ်ဆောက်လုပ်ပေးခဲ့သည့် တောင်ပိုင်း တရုတ်မဟာတံတိုင်း ; Miao: "Suav Tuam Choj") ရှိရာ နေရာလည်းဖြစ်သည်။
upright|ဖုန့်ဟွမ်မြို့လမ်းပေါ်မှ မြောင်လူမျိုးအဘွားအို ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်သတ်မှတ်မှုအခြေအနေ upright|၁၉၂၀ပြည့်လွန်များက အစိုးရရုံးတစ်ခု၏တံခါး၊ တံခါးပေါ်ရှိစာလုံးများ၏အဓိပ္ပာယ်မှာ "ဖုန့်ဟွမ်စီရင်စု"ဟုအဓိပ္ပာယ်ရသည်။
ဖုန့်ဟွမ်ရှေးဟောင်းမြို့အား ၂၀၀၈၊ မတ် ၂၈ တွင် ယူနက်စကိုက ကမ္ဘာ့ရှေးဟောင်းအမွေအနှစ်စာရင်းထဲသို့သွင်းခဲ့သည်။
မှတ်ချက် မှီငြမ်း Fenghuang Ancient City - UNESCO World Heritage Centre Accessed 2009-02-25. Wang, Y., et al. (2007),Brand in China, 五洲传播出版社. ISBN 7-5085-1086-0 ပြင်ပချိတ်ဆက်ရန် Official website of Fenghuang County government Category:တရုတ်နိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ။
ဒေါက်တာတင်မာအောင် သည် အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် ဥက္ကဋ္ဌ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ ကိုယ်ရေးအရာရှိတစ်ဦးဖြစ်ပြီး ဥက္ကဋ္ဌရုံးအဖွဲ့မှူးအဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့သူဖြစ်သည်။
ဒေါက်တာတင်မာအောင်သည် ၂၀၁၆ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ နောက်ဆုံးပတ်တွင် ရုံးအဖွဲ့မှူးတာဝန်မှ အနားယူခဲ့သည်။
သောင်တင်ကျွန်းပေါ်မှ သီချင်းခွေများ (Desert Island Discs) သည် ဘီဘီစီရေဒီယို ၄ ၏ လူပုဂ္ဂိုလ်ရာဇဝင် နှင့် စစ်မှန်သည့်အဖြစ်အပျက်များအပေါ်မူတည်ကာ ထုတ်လွှင့်သည့် ပရိုဂရမ်တစ်ခုဖြစ်သည်။
၎င်းကို ၁၉၄၂ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၂၉မှ စတင်ထုတ်လွှင့်ခဲ့ပြီး၊ ဗြိတိန်ရှိ ယနေ့ချိန်အထိ ကာလာအကြာဆုံး ဆက်လက်ထုတ်လွှင့်နေသည့် သမိုင်းဝင် ရေဒီယိုအစီအစဉ်တစ်ခုဖြစ်သည်။
၂၀၁၂ အစောပိုင်းကာလတွင် ထုတ်လွှင့်သည့်သက်တမ်း နှစ်၇၀ကျော်ကြာခဲ့ပြီဖြစ်သည်။
အစီအစဉ် ပုံစံ အသံလွှင့်အစီအစဉ်၌ ပါဝင်မည့် ဧည့်သည်သည် အကယ်၍ လူမနေသည့် ကျွန်းတစ်ကျွန်းပေါ်သို့ရောက်ရှိသွားပါက၊ သီချင်း ၈ပုဒ်၊ မူလအစတွင် သီချင်းအခွေချပ် သယ်ယူခွင့် နှင့် အဘယ့်ကြောင့် ကိုယ့်ဘဝအတွက် အရေးကြီးပုံကို ပြန်လည်ပြောဆိုဖော်ပြသည့် အစီအစဉ်ဖြစ်သည်။
ရွေးချယ်သည့်သီချင်းမှ အပိုင်းတချို့ သို့ တိုတောင်းပါက သီချင်းအဆုံးအထိ ထုတ်လွှင့်လေ့ရှိသည်။
အစောပိုင်းကာလတွင် ထုတ်လွှင့်မည့် သီချင်းကြာချိန်ကို ကြိုတင်သိရှိခန့်မှန်းနိုင်သော်လည်း၊ နည်းပညာမြင့်မားမှုနှင့် သီချင်းအချိန်များ ပို၍ကြာရှည်လာမှုကြောင့် အစီအစဉ်၏ ၄၅မိနစ်ကန့်သန့်ချိန်အတွင်း ထုတ်လွှင့်ပေးနိုင်ရန် ဖြတ်တောက်မှုများ ပြုလုပ်လာခဲ့ရသည်။
ရွှေ့ပြောင်းသွားလာ နေထိုင်ခြင်းဆိုင်ရာ နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်း ၏ အတိုခေါက်အမည်မှာ အိုင်အိုအမ်ဖြစ်ပြီး၊ ရွှေ့ပြောင်းသွားလာ နေထိုင်သည့်သူများကို အကူအညီပေးသည့် အဖွဲ့အစည်းဖြစ်သည်။
ရန်ကုန်မြို့ မြို့မ အထက်တန်းကျောင်း တွင် ပညာသင်ခဲ့သည်။
သတင်းစာဆရာ စာရေးဆရာ ဖြစ်သည်။
အမှတ်(၂) အခြေခံပညာ အထက်တန်းကျောင်း၊ လသာ သည် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ လသာမြို့နယ်တွင် တည်ရှိသည်။
ယခင်က စိန့်ဂျွန်းကွန်ဗင့် (St. John's Convent School) ဟူ၍အမည်တွင်ခဲ့သည်။
၁၉၆၆ ခုနှစ်မှစ၍ ပြည်သူပိုင်သိမ်းပြီးနောက် အမှတ်(၂) အခြေခံပညာ အထက်တန်းကျောင်း၊ လသာမြို့နယ်အဖြစ် တည်ရှိသည်။
ဗြိတိသျှ အစိုးရလက်ထက်တွင် တည်ထောင်သော ခရစ်ယာန်သီလရှင် အမျိုးသမီးကျောင်း ဖြစ်သည်။
ကျောင်းအုပ်ဆရာမကြီးများ ဒေါ်မြူရီရယ်ထွန်းကျော် (၁၉၆၆-၁၉၈၀) ဒေါ်တင်တင် (၁၉၈၀-၁၉၈၇) ဒေါ်နမ်းနွမ် (၁၉၈၇-၁၉၉၃) ဒေါ်ဝင်းကြည် (၁၉၉၃-၁၉၉၆) ဒေါ်ခင်အုန်းမြင့် (၁၉၉၆-၂၀၀၇) ဒေါက်တာ သိင်္ဂီကျော် (၂၀၀၇-၂၀၁၇) ဒေါက်တာ နန်းသန်းသန်းစိန် (၂၀၁၇-ယခု) လသာရတနာဘွဲ့ လသာရတနာဘွဲ့ဆိုသည်မှာ အ.ထ.က (၂) လသာတွင် စာတော်ထူးချွန်သော ကျောင်းသူများကို ဆုချီးမြင့်သည့် ဘွဲ့ဖြစ်သည်။
ထိုကျောင်းသူများသည် မူလတန်းမှ ဒသမတန်းအထိ နှစ်စဉ်ကျရှုံးမှု မရှိ၊ လသာ၂ကျောင်းတွင် တက်ရောက်သူဖြစ်ပြီး ပညာအရည်အချင်း ထူးချွန်ပြီး လူမှုရေး၊ အကျင့်စာရိတ္တနှင့် အသင်းလိုက်-အဖွဲ့လိုက် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများတွင် ထူးချွန်ကာ တက္ကသိုလ်ဝင် စာမေးပွဲတွင်လည်း တစ်နိုင်ငံလုံးအနေဖြင့် ထူးချွန်အဆင့်ဝင်သူသော ကျောင်းသူများကိုသာလျှင် လသာ ရတနာဘွဲ့ ချီးမြင့်ပေးအပ်သည်။
ရန်ကုန်တိုင်း ဒေသကြီးတွင် ထူးချွန် ဒုတိယအဆင့် ရရှိခဲ့သော အထက(၂)လသာ ကျောင်းသူဟောင်းများ ခင်ဆွေဦး = စာရေးဆရာမကြီး ဒေါ်တင်ဇာမော်နိုင် = ဒေါက်တာဘမော်၏ သမီးကြီး၊ ဒေါက်တာဘမော် Foundation ၏ တည်ထောင်သူ၊ ဥက္ကဋ္ဌ ဒေါက်တာလဲ့မျိုးသွယ် = A Member of Australian Institute of Medical Scientists မိမိခိုင် = စာရေးဆရာမPreface of KANBAWSA --- A MODERN REVIEW Mohana Gill = စာရေးဆရာမစာမျက်နှာ ၂ ၂၈ Myanmar : cuisine, culture & customs မဝင်းမော်ဦး = ၈၈၈၈ ချီတက် ဆန္ဒပြပွဲတွင် ဝင်ရောက်ဆင်နွဲခဲ့ပြီး၊ စစ်တပ်၏ ပစ်ခတ်မှုကြောင့် အခင်းဖြစ်ရပ်မှ ဆေးရုံတွင် ကုသမှုခံယူနေစဉ် ကျဆုံးခဲ့သော ကျောင်းသူလေး Mitzi Tun Maung = မြန်မာစကားပြန် (An official Burmese Language Interpreter) Mrs. Mitzi Tun Maung Kyi Kyi Prindiville: United States Information Service (USIS)၏ စာကြည့်တိုက်မှူး (Librarian) Kyi Kyi Prindiville ကြည်ဖြူသျှင် = ဗီဒီယို ဒါရိုက်တာ၊ ရုပ်ရှင်ဒါရိုက်တာ မေသက်ခိုင် = မင်းသမီးအပိုင်း-၃ အနာဂတ်ရဲ့ ကြယ်ပွင့်လေးများ ရတနာမိုင် = မင်းသမီး၊ အဆိုတော် လသာ (၂) ကျောင်းကနေ ထူးချွန်နဲ့ အ.ထ.က(၁)ဒဂုံကို ပြောင်းခဲ့ပါတယ်။
ပွင့် = မင်းသမီး ခင်မဉ္ဇူခိုင် = မင်းသမီး ဝါဆိုမိုးဦး = မင်းသမီး ခွန်းဆင့်နေခြည် = အလှမယ် ခွန်းဆင့်နေခြည် ဂျင်းနီ = အဆိုတော်၊ အလှမယ် Myanmar Model Girl and Singer, Jenny’s Brief Bio Part 2 ကိုးကား ပြင်ပလင့်ခ်များ ‘Smart girls are born here’ BEHS 2 Latha BEHS 2 Latha in Burma လသာ Category:ရန်ကုန်မြို့ရှိ ရှေးဟောင်းအမွေအနှစ် အဆောက်အအုံများ။
ကမ္ဘာ့ ထုတ်ဖော်ပြောဆိုနိုင်ခွင့် ညွှန်းကိန်း ဆိုသည်မှာ နယ်စည်းမခြား သတင်းထောက်များအဖွဲ့၏ နှစ်စဉ် ကမ္ဘာ့နိုင်ငံများတွင် ရေးသားထုတ်ဖော်ပြောဆိုခွင့်များ မည်မျှတိုးတက်လာပုံကို ယမန်နှစ် ကိန်းဂဏန်းများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ကာ အမှတ်ပေးသည့် ပုံစံမျိုးဖြစ်သည်။
အမှတ်အနည်းဆုံးရရှိသည့်နိုင်ငံသည် လွတ်လပ်ခွင့်အများဆုံးရရှိသည့် နိုင်ငံများဖြစ်သည်။
နယ်စည်းမခြား သတင်းထောက်များအဖွဲ့သည် သတင်းထုတ်ဖော်ရေးသားပြောဆိုနိုင်ခွင့်ကိုသာ ဦးစားပေးနှိုင်းယှဉ်လေ့ရှိပြီး၊ သတင်းများ၏ အရည်အသွေးကို လေ့လာကာ အမှတ်ပေးခြင်းမျိုးမဟုတ်ပေ။
သတင်းမီဒီယာ လွတ်လပ်ခွင့်နှင့် ပတ်သက်၍ အမြဲထိပ်ဆုံးတွင်ရှိနေခဲ့ကြသည့် ဥရောပတိုက်မှ ဖင်လန်၊ နယ်သာလန် နှင့် နော်ဝေ နိုင်ငံတို့သည် ကမ္ဘာ့ ထုတ်ဖော်ပြောဆိုနိုင်ခွင့် ညွှန်းကိန်း ၂၀၁၃၌ နံပါတ် ၁၊ ၂ နှင့် ၃ နေရာများ၌ ထိပ်ဆုံးအဖြစ် နေရာယူခဲ့ကြသည်။
လွတ်လပ်ခွင့်အရှိဆုံးနိုင်ငံများမှ အဆိုးဆုံးနိုင်ငံများအထိ ကမ္ဘာ့နိုင်ငံပေါင်း ၁၇၉ နိုင်ငံအား အစဉ်လိုက်ဖော်ပြထားရာတွင် မြန်မာနိုင်ငံသည် အဆင့် ၁၅၁ နေရာ၌ ရရှိခဲ့ပြီး၊ ၂၀၁၂ခုနှစ်၌ ရရှိခဲ့သည့် အဆင့် ၁၆၉ နှင့် ယှဉ်ကြည့်ပါမူ ၁၈နေရာ မြင့်တက်လာခဲ့သည်။
thumb|မိခင်ဌာန နယ်စည်းမခြား သတင်းထောက်များအဖွဲ့ Reporters Without Borders (RWB) သည် ပြင်သစ်အခြေစိုက် အစိုးရမဟုတ်သည့် အပြည်အပြည်ဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး၊ သတင်းထုတ်ဖော်ရေးသားနိုင်ခွင့် အခွင့်အရေးများနှင့် သတင်းအချက်အလက် လွတ်လပ်ခွင့်များ ရရှိစေရန် အဓိက ဆောင်ရွက်လုပ်ကိုင်သည်။
ထို့အပြင် ကုလသမဂ္ဂသို့ ၎င်းကိစ္စရပ်များနှင့်ပတ်သက်၍ အကြံပေးအဖွဲ့အစည်းတစ်ခုအနေဖြင့်လည်း နေရာရရှိထားသည်။
ဧရာဝတီဘဏ် () သည် ပုဂ္ဂလိကဘဏ်တစ်ခုဖြစ်ပြီး ၂ ဇူလှိုင်လ ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ်၏ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် တည်ထောင်ခဲ့သည်။
ဦးဆောင်တည်ထောင်ခဲ့သူမှာ ဦးဇော်ဇော်ဖြစ်သည်။
ဧရာဝတီဘဏ် ရန်ကုန်ရုံးချုပ်သည် အမှတ်(၁၆၄)၊ မဟာဗနွုလလမ်းမကြီး၊ ကျောက်တံတားမြို့နယ်၊ ရန်ကုန်မြို့တွင် တည်ရှိပြီး နေပြည်တော်ရုံးချုပ်မှာ ၁၁၀-၁၁၂၊ သီရိရတနာအဆင့်မြင့်ဈေး၊ ဒက္ခိဏသီရိမြို့နယ်၊ နေပြည်တော်တွင် တည်ရှိသည်။
ယခုအခါ ဘဏ်ခွဲပေါင်း ၂၆၁ ခုထိ ဖွင့်လှစ်နိုင်ခဲ့ပြီ ဖြစ်သည်။
ဆောင်ပုဒ်မှာ "စိတ်ချယုံကြည် ဧရာဝတီ" ဟူ၍ဖြစ်သည်။
ဘဏ်သမိုင်းကြောင်း ဧရာဝတီဘဏ်ကို ၂ ဇူလှိုင် ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ်မှ ခွင့်ပြုမိန့် ရရှိခဲ့ပြီး ၁၁ ဩဂုတ်လ ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် စတင်လည်ပတ်ခဲ့သည်။
မတည်ရင်းနှီးငွေ ခွင့်ပြုပြီး မတည်ရင်းနှီးငွေမှာ မြန်မာကျပ်ငွေ ၇၅ ဘီလီယံဖြစ်ပြီး ၅၅ ကျပ်ဘီလီယံ ထည့်ဝင်ပြီးဖြစ်သည်။
ဝန်ဆောင်မှုများ ငွေစုဘဏ်လုပ်ငန်း ချေးငွေလုပ်ငန်း ငွေလွဲလုပ်ငန်း Card Mangement လစာပေးခြင်း ငွေကောက်ခံပေးခြင်း အခြားဝန်ဆောင်မှုများ လုံခြုံမှုသေတ္တာငှားရမ်းခြင်း ဘဏ်အာမခံ Electronic Banking International Banking Internet Banking Mobile Banking Mobile Wallet ဆုတံဆိပ်များ ၂၀၁၃ Best Private Bank Myanmar 2013 by World Finance ၂၀၁၄ Best Private Bank Myanmar 2014 by World Finance Best Retail Bank Myanmar 2014 by World Finance Global Banking & Finance Review Awards 2014 – Fastest Growing Retail Bank Myanmar 2014 Global Banking & Finance Review Awards 2014 – Most Innovative Banking Services (AYA iBanking) Myanmar 2014 “Banker of the Year 2014” by the Myanmar Times. ၂၀၁၅ Best Private Bank, Myanmar 2015 by World Finance Best Banking Group, Myanmar 2015 by World Finance Most Sustainable Bank, Myanmar 2015 by World Finance awards – AYA Bank ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဘဏ်များ။
ဝဏ္ဏကျော်ထင် ဦးသက်ထွန်း (၁၉၂၆-၂၀၁၂) သည် သံအမတ်၊ သမိုင်းပညာရှင်၊ စာရေးသူ ဖြစ်သည်။
ငယ်ဘဝ ဦးဖိုးသောင်၊ ဒေါ်စိန်တုတ်တို့မှ ၁၉၂၆ ခု၊ ဩဂုတ်လ ၈ ရက်တွင် မွေးသည်။
မြို့မအမျိုးသားကျောင်း (အ.ထ.က(၂) ဒဂုံ) တွင် ပညာသင်သည်။
ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မှ ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ရသည်။
ဂျပန်သို့ ပညာတော်သင် သွားရသည်။
အင်္ဂလန်သို့လည်း ပညာသင်ရာ လန်ဒန်တက္ကသိုလ်မှ သိပ္ပံဘွဲ့ ရခဲ့သည်။
အသက်မွေး ဝမ်းကျောင်းမှု ၁၉၅၁ မှ ၁၉၇၅ အထိ အမျိုးသား စီမံကိန်း ဝန်ကြီးဌာန ဗဟို စာရင်းအင်းနှင့် စီးပွားရေး ဌာနခွဲ၌ ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် အဆင့်ထိ တာဝန်ယူခဲ့သည်။
ယင်းကာလအတွင်း ကမ္ဘာငွေကြေး ရန်ပုံငွေ အဖွဲ့ (IMF)၊ အာရှနှင့် အရှေ့ဖျား ဒေသဆိုင်ရာ စီးပွားရေး ကော်မရှင် (ECAFE)၊ ကမ္ဘာဘဏ် (IBRD) တို့၌ တနှစ်ခန့်စီ တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
၁၉၇၅ မှ ၇၈ အထိ ပြင်သစ်ဆိုင်ရာ မြန်မာ သံအမတ်ကြီး အဖြစ် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ဆွစ်ဇာလန်နိုင်ငံနှင့် စပိန်နိုင်ငံဆိုင်ရာ မြန်မာ သံအမတ်ကြီး အဖြစ် လည်းကောင်း၊ ယူနက်စကိုဆိုင်ရာ အမြဲတမ်း ကိုယ်စားလှယ်နှင့် ကုလသမဂ္ဂ လက်နက်ဖျက်သိမ်းရေးကော်မတီ ကိုယ်စားလှယ် အဖွဲ့ခေါင်းဆောင် အဖြစ်လည်းကောင်း ပူးတွဲ တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
၁၉၇၉ မှ ၁၉၈၆ အထိ ပါရီမြို့၊ ယူနက်စကိုဌာနချုပ်၌ အာရှနှင့် ပစိဖိတ်ဌာနခွဲ ညွှန်ကြားရေးမှူး အဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့သည်။
ထွန်းဖောင်ဒေးရှင်းဘဏ်၌ ဒါရိုက်တာအဖြစ် ဆောင်ရွက်သည်။
စာပေ ရေးသားခြင်း မြန်မာ့သမိုင်း အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ဒေါက်တာ သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ သော်ကောင်း၊ မြန်မာစာအဖွဲ့ဝင် ကထိက ဒေါ်မြင့်သန်း၊ သမိုင်းပညာရှင် ဦးမြင့်ကြွယ် (မြို့မမြင့်ကြွယ်)၊ တက္ကသိုလ် စာပေးစာယူဌာနမှူး ဦးစန်း စသော ပညာရှင်များနှင့်အတူ ၁၉၂၀ ပြည့်နှစ် ဒီဇင်ဘာလ၊ ၁၇ ရက် ရန်ကုန်မြို့၊ ဗဟန်းမြို့နယ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး အမျိုးသားကျောင်းအဖြစ် မြို့မကျောင်း စတင်ခဲ့ကြောင်း ၁၉၉၅ ခု၌ သမိုင်းအထောက်အထားပြုစုရာတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။
အတွေးအမြင် စာစောင်၏ ပင်တိုင်ဆောင်းပါးရှင် ဖြစ်ပြီး၊ အခြား မဂ္ဂဇင်းစာစောင်များတွင် အတွေ့အကြုံ ဆောင်းပါးများနှင့် အခြား ဆောင်းပါးများ ရေးသည်။
ရေးသားသော စာအုပ်များ ခေါင်းစဉ်ထုတ်ဝေနှစ်ထုတ်ဝေသူမှတ်ချက်ကင်းဝန်ခြေရာ လိုက်၍သာ (In the Footsteps of Kinwun)၁၉၉၈အမျိုးသားစာပေ (စာပဒေသာ) ဆုသံတို့ အမြင် (Bilingual Essays)၁၉၉၉မျက်မှောက်ခေတ် မြန်မာနှင့် အခြား အင်္ဂလိပ်−မြန်မာ နှစ်ဘာသာဆောင်းပါးများ (The Contemporary Myanmar & Selected Writings)၂၀၀၂အနောက်တိုင်း ဟာသသူတို့အဆို သူတို့ဟာသနိုင်ငံရပ်ခြား အတွေ့အကြုံများ (Experiences Abroad)သူတို့အကြောင်း တစေ့တစောင်း (Portraits and Vignettes of Myanmar Personalities)မြန်မာတစ်ဦး၏ ကမ္ဘာ့အမြင် (A Myanmar Looks at Others)အနောက်တိုင်း နှုတ်သီးကောင်းလျှာပါးတို့၏ အဆိုများဥရောပလူမျိုးအချင်းချင်း မျက်နှာ အိုးမည်းသုတ်ခြင်းThe Writings of General Aung Sanဦးမြဟန်၏ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း၏ စာပေလက်ရာများ ကို ဘာသာပြန်Waves of InfluenceMyanmar Politics 1958-1962မြန်မာသမိုင်းအဖွဲ့Selected Writings of Retired Ambassador U Thet Htunမြန်မာသမိုင်းအဖွဲ့ အသင်းအဖွဲ့ဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှု မြို့မကျောင်း စိန်ရတု (၁၉၂၀-၁၉၉၅) တွင် အငြိမ်းစား ဗိုလ်မှူးချုပ် ချစ်လှိုင်၊ အငြိမ်းစား ဗိုလ်ချုပ် သောင်းတင်၊ ဗိုလ်ချူပ် စိန်ထွား၊ ဗိုလ်မှူးကြီး ညွန့်ဆွေ၊ ကထိက ဒေါ်မြင့်သန်း၊ တက္ကသိုလ် စာပေးစာယူဌာနမှူး ဦးစန်း စသော မြို့မ ကျောင်းသားဟောင်းများနှင့်အတူ ကျင်းပရေးကော်မတီ နာယကအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
မြန်မာနိုင်ငံသမိုင်းအဖွဲ့၌ အချိန်ပိုင်းအဖွဲ့ဝင်အဖြစ် လည်းကောင်း၊ မြန်မာနိုင်ငံ ဂျပန်ပြန်ပညာသင်ဟောင်းများအသင်း၏ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် လည်းကောင်း ဆောင်ရွက်ခဲ့ သည်။
ဘဝနိဂုံး ၂၀၁၂ ခု၊ ဇူလိုင်လ ၄ ရက်တွင် ကွယ်လွန်သည်။
ဇနီး ဒေါ်ခင်ခင်အုန်းနှင့် သားသမီး ၄ ယောက် ကျန်ရစ်သည်။
ကိုးကား ပြင်ပလင့်များ http://maja-ascoja.webs.com/apps/photos/photo?photoid=132072582 http://www.vejthani.com/web-english/testimonials-en-9.php http://www.mm.emb-japan.go.jp/profile/english/2008_topic_e.html ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ သမိုင်းပညာရှင်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ သံအမတ်ကြီးများ ကဏ္ဍ:၁၉၂၆ မွေးဖွားသူများ ကဏ္ဍ:၂၀၁၂ ကွယ်လွန်သူများ။
အဲလ်ဖရက် ဘနာ့ဒ် နိုဘယ် (Alfred Bernhard Nobel) (၁၈၃၃ - ၁၈၉၆) သည် ဆွီဒစ်လူမျိုး ဓာတုဗေဒပညာရှင် တစ်ဦးဖြစ်သည်။
ကုန်ပစ္စည်းများ ထုတ်လုပ်သူအဖြစ် လည်းကောင်း၊ ဒိုင်းနမိုက် (ယမ်းဘီလူး) ကို တီထွင်သူ ပညာရှင်အဖြစ် လည်းကောင်း၊ နိုဗယ်ဆုများ၏ ဒါနရှင်အဖြစ် လည်းကောင်း ကျော်ကြားသူဖြစ်သည်။
နိုဘယ်အား စတော့ခ်ဟုမ်းမြို့၌ ၁၈၃၃ ခုနှစ် အောက်တိုဘာ ၂၁ ရက်နေ့တွင် ဖွားမြင်သည်။
ဖခင်ဖြစ်သူသည် တီထွင်တတ်သူ ပညာရှင်တစ်ဦးဖြစ်သည်။
နိုဘယ်သည် စိန်ပီတာစဘတ်မြို့၌ ပညာသင်ကြားခဲ့ပြီးနောက် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသို့ သွားရောက်၍ နာမည်ကျော် အင်ဂျင်နီယာကြီး အဲရစ်ကဆန်ထံ၌ အင်ဂျင်နီယာ အတတ်ကို သင်ယူခဲ့သည်။
ထိုနောက်တွင် စိန်ပီတာစဘတ်မြို့သို့ ပြန်လာကာ မိမိဖခင်၏ လုပ်ငန်းကို ကူညီယင်း နိုက်ထရို ဂလစ်ဆရင်းကို စမ်းသပ် လုပ်ကိုင်ကြည့်ရာ အောင်မြင်ခဲ့သဖြင့် ပထမဦးစွာ နိုက်ထရို ဂလစ်ဆရင်း ထုတ်လုပ်သော စက်ရုံတစ်ခုကို ဆွီဒင်နိုင်ငံတွင် တည်ထောင်ခဲ့သည်။
သို့သော် မျှော်လင့်ထားသည့်အတိုင်း ဘေးကင်းစွာဖြင့် အသုံးမပြုနိုင်ပဲ ပေါက်ကွဲမှုများ မကြာခဏ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။
တစ်ကြိမ်တွင် အလုပ်ရုံအတွင်း၌ ပေါက်ကွဲမှု မတော်တဆ ဖြစ်ပွားခဲ့ရာ သူ၏ညီမှာ သေဆုံးသွား၍ ဖခင်ကြီးမှာလည်း မစွမ်းမသန် ဖြစ်ခဲ့ရလေသည်။
နောက်ဆုံးတွင် ၁၈၆၇ ခုနှစ်၌ သူသည် နိုက်ထရို ဂလစ်ဆရင်းကို အခြားပစ္စည်းတစ်ခုနှင့် ပေါင်းစပ်ကြည့်ရာ ဘေးကင်းစိတ်ချစွာ ကိုင်တွယ်နိုင်သည်ကို တွေ့ရပြီး ဒိုင်းနမိုက်ဟု အမည်ပေးခဲ့သည်။
ဤတွင် နှစ်အနည်းငယ်အတွင်း သူသည် ဒိုင်းနမိုက်လုပ်ငန်းနှင့် ကြီးပွားလာခဲ့ရာ ကမ္ဘာတွင် အကြွယ်ဝဆုံး ပုဂ္ဂိုလ်များအနက် တစ်ဦး အပါအဝင်ဖြစ်လာသည်။
ကမ္ဘာအနှံ့အပြား၌ ဒိုင်းနမိုက်စက်ရုံများနှင့် ခဲယမ်းမီးကျောက်စက်ရုံများကို တည်ဆောက်ခဲ့သည်။
ဓာတ်ချက်ကော်ဖတ်၊ ပိုးတုနှင့် အခြားကုန်ပစ္စည်း အမျိုးမျိုးကိုလည်း စမ်းသပ်ပြုလုပ်၍ အောင်မြင်ခဲ့သည်။
သို့သော် သူသည် ဒိုင်းနမိုက်တီထွင်မိသည့်အတွက် စိတ်မချမ်းမသာ ဖြစ်ခဲ့ရသည်။
သူ၏ ညီ၊ ဖခင်နှင့်တကွ လူပေါင်းများစွာအား အန္တရာယ်ဖြစ်စေသည့် ပစ္စည်းကို ပြုလုပ်မိသောကြောင့် သူ့တွင် အပြစ်ရှိသည်ဟု ယူဆခဲ့သည်။
တီထွင်စဉ်ကမူ ငြိမ်းချမ်းစွာ စားသောက်နေထိုင်မှုအတွက် လူသုံးပစ္စည်း တစ်ခုအဖြစ် ရည်စူးခဲ့သော်လည်း နောင်အခါ စစ်ပွဲများ၌ ဒိုင်းနမိုက်ကို အသုံးပြုနေကြသဖြင့် မနှစ်မြို့ခြင်း ဖြစ်ရလေသည်။
ထို့ကြောင့်ပင် သူ၏ သေတမ်းစာ၌ ရန်ပုံငွေဒေါ်လာပေါင်း ၉ သန်းခန့်ကို သီးသန့်ထား၍ နှစ်စဉ် ကမ္ဘာ့ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် ကြိုးပမ်းသူ၊ ထူးချွန်သော စာရေးဆရာ၊ ရူပဗေဒတွင် ရှာဖွေတီထွင်နိုင်သူ၊ ဓာတုဗေဒတွင် ရှာဖွေတီထွင်နိုင်သူ၊ ဆေးပညာ သို့မဟုတ် ဖီဇီဩလိုဂျီတွင် ရှာဖွေတီထွင်နိုင်သူများအား ဆုချီးမြှင့်ရန် လျာထားခဲ့သည်။
အဲလ်ဖရက် နိုဘယ်သည် ၁၈၉၆ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၁၀ ရက်နေ့တွင် အီတလီနိုင်ငံ ဆန်ရီမိုမြို့၌ ကွယ်လွန်လေသည်။
နိုဘယ်ဆု (အင်္ဂလိပ်: Nobel Prizes; ဆွီဒင်: Nobelpriset; နော်ဝေ: Nobelprisen) သည် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ဆုတံဆိပ်တစ်ခု ဖြစ်ပြီး၊ ဆုအမျိုးအစားပေါင်း များစွာရှိသော်လည်း အဓိကဆုများမှာ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ (သို့) သိပ္ပံပညာရပ် တိုးတက်ကျယ်ပြန့်မှုများအတွက် အပ်နှင်းလေ့ရှိသည်။
လူသားမျိုးနွယ်အပေါ် အကျိုးသက်ရောက်စေရန် ဓာတုဗေဒပညာရှင်၊ တီထွင်သူတစ်ဦးနှင့် ဆွီဒင်လူမျိုးဖြစ်သည့် အဲလ်ဖရက် နိုဘယ်က "လူသားမျိုးနွယ်အတွက် အကျိုးပြုသက်ရောက်မှု ပြုနိုင်သောသူများကို ဆုချီးမြှင့်ဖို့" ဆိုပြီး သူကွယ်လွန်ခဲ့သည့် ၁၈၉၅ ခုနှစ်တွင် သေတမ်း အမှာစာချန်ခဲ့သည်။
သူကသည် ၁၈၉၇ ခုနှစ်တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
သူကွယ်လွန်ပြီးနောက်၌ သူကျန်ရစ်ခဲ့သော အမွေးများကို ဆုအမျိုးအစား (၅) မျိုးဖြင့် ခွဲဝေပေးအပ်ရန် ရေးသားထားသည်။
၎င်းဆုကို နောက်တွင် "နိုဘယ်ဆု" ဟု အမည်မှည့်ကြသည်။
ဆုအမျိုးအစားများမှာ ရူပဗေဒ၊ ဓာတုဗေဒ၊ ဇီဝကကမ္ဗဗေဒ (သို့) ဆေးပညာ၊ စာပေနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုင်ရာ ဆုများ ဖြစ်ကြသည်။
ငြိမ်းချမ်းရေးနိုဘယ်ဆုကို နိုဘယ်ကိုယ်တိုင်က "နိုင်ငံများအကြား မိတ်သဟယရှိစေရန် ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်သော အကောင်းဆုံးလူ၊ စစ်သားထားရှိမှုကို လျော့ချစေသူ (သို့) ပပျောက်စေသူနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးစုရပ်များကို မြှင့်တင်ဆောင်ရွက်သူ" ကို ပေးအပ်ဖို့ မှာကြားခဲ့သည်။
နိုဘယ်ဆုများကို ၁၉၀၁ ခုနှစ်မှ စတင်ပေးအပ်ခဲ့သည်။
၁၉၆၈ ခုနှစ်တွင် ဆွီဒင်ဗဟိုဘဏ် (Sveriges Riksbank) က နိုဘယ်ကို အောက်မေ့ဂုဏ်ပြုသောအားဖြင့် စီးပွားရေးသိပ္ပံဆိုင်ရာနိုဘယ်ဆုကို စတင်ပေးအပ်ခဲ့သည်။
ယင်းဆုကို နိုဘယ်ဖောင်ဒေးရှင်က စီစဉ်ဆောင်ရွက်သည်။
နိုဘယ်ဆုများသည် လုပ်ငန်းနယ်ပယ်အလိုက် ရရှိနိုင်သော နာမည်အကြီးဆုံးဆုများအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုကြသည်။
ဆုအမျိုးအစားများ နိုဘယ်ဆုများကို အောက်ပါ အဖွဲ့အစည်းများမှ ဆုံဖြတ်ပေးအပ်သည်။
ရူပဗေဒပညာအတွက် နိုဘယ်ဆုကို တော်ဝင်ဆွီဒင်သိပ္ပံပညာအကယ်ဒမီကျောင်း (Royal Swedish Academy of Sciences) မှ ရွေးချယ်ချီးမြှင့်ပြီး၊ စီးပွားရေးသိပ္ပံပညာတွက် ဆွီဒင်ဗဟိုဘဏ်မှ အဲလ်ဖရက်နိုဘယ်ကို အောက်မေ့သောအားဖြင့် ချီးမြှင့်ပေးအပ်သည်။
ဓာတုဗေဒပညာအတွက် နိုဘယ်ဆိုကို တော်ဝင်ဆွီဒင်သိပ္ပံပညာအကယ်ဒမီကျောင်း (Royal Swedish Academy of Sciences) မှ ရွေးချယ်ချီးမြှင့်သည်။
ဇီဝကမ္မပညာ (သို့) ဆေးပညာအတွက် နိုဘယ်ဆိုကို ကာရိုလင်စကာသိပ္ပံကျောင်း (Karolinska Institute) မှ ရွေးချယ်ချီးမြှင့်သည်။
စာပေအတွက် နိုဘယ်ဆိုကို ဆွီဒင်အကယ်ဒမီ (Swedish Academy) မှ ရွေးချယ်ချီးမြှင့်သည်။
ငြိမ်းချမ်းရေးနိုဘယ်ဆုကို နော်ဝေနိုင်ငံလွှတ်‌တော်ပါလီမန်မှာ ခန့်အပ်ထားသော နော်ဝေနိုင်ငံနိုဘယ်ဆုကော်မတီမှ ရွေးချယ်ချီးမြှင့်သည်။
မူလတွင် စီးပွားရေးသိပ္ပံပညာအတွက် နိုဘယ်ဆု မရှိခဲ့ပေ။
၁၉၆၈ ခုနှစ်မှ စပြီး အဲလ်ဖရက်နိုဘယ်ကို အောက်မေ့ဂုဏ်ပြုသောအားဖြင့် ဆွီဒင်ဗဟိုဘဏ်က နိုဘယ်ဖောင်ဒေးရှင်ထံ ဆုကြေးငွေကို နှစ်စဉ်မတည်လှူတန်းထားသည်။
ပေးအပ်သည့် ဆုများ ဆုတံဆိပ် (Medal) ဂုဏ်ပြုမှတ်တမ်းလွှာ (Diploma) ဆုကြေးငွေ (Money) အဲလ်ဖရက် နိုဘယ် နိုဘယ်ဆုသည် ဆွီဒင် နိုင်ငံသား အဲလ်ဖရက် နိုဘယ်(Alfred Nobel) အား အကြောင်းပြု၍ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။
နိုဘယ်သည် ၁၈၃၃ တွင် ဖွားမြင်၍ ၁၈၉၆ တွင် ကွယ်လွန်သည်။
သူ့အဖသည် သိပ္ပံသုတေသနပညာရှင်ဖြစ်၍ သူ့အမိသည် စာပေဝါသနာပါသူ ဖြစ်သည်။
နိုဘယ်သည် ကျန်းမာရေးကောင်းလှသူ မဟုတ်ချေ။
ငယ်စဉ်အခါကပင် ကျန်းမာရေးချို့တဲ့သူ ဖြစ်သည်။
နာဖျားမကျန်း ဖြစ်သည့်အခါ အမိပြောပြသော ဆွီဒင်ရှေးဟောင်းပုံပြင်တို့ကို နားထောင်၍ သက်သာရာ သက်သာကြောင်းကို ရှာတတ်သည်။
ကြီးပြင်းသောအခါ အဖကဲ့သို့ သိပ္ပံပညာ၌ စိတ်ဝင်စားသည်။
အထူးသဖြင့် ဓာတုဗေဒ၊ ရူပဗေဒ၊ စက်မှုအင်ဂျင်နီယာတို့၌ စိတ်ဝင်စားသည်။
အတွေးအခေါ်၌ ဝါသနာပါသော၊ အာဝဇ္ဇန်း ရွှင်သော၊ ပုံပြောကောင်းသောသူ ဖြစ်သည်ဟုလည်း သိရသည်။
အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသို့ သွား၍ နာမည်ကျော် အင်ဂျင်နီယာ ဆရာကြီးတစ်ဦးထံ၌ စက်မှုအင်ဂျင်နီယာကို ပူးပူးကပ်ကပ် သင်ယူသည်။
ဆွီဒင်နိုင်ငံသို့ ပြန်ရောက်သောအခါ လူသုံးပစ္စည်း အမျိုးမျိုးကို တီထွင်သည်။
သူ အထူးတီထွင်သော အရာသည် ဒိုင်းနမိုက်ခေါ် ယမ်းဘီလူး ဖြစ်သည်။
တီထွင်ခါစတွင် တူးမြောင်းများ တူးဖော်ရေးအတွက်လည်းကောင်း၊ ကျောက်တောင်များ၌ မီးရထားသွား လိုဏ်ခေါင်းဖောက်ရေးအတွက်လည်းကောင်း မြေကြီးနှင့် ကျောက်တောင်တို့ကို ဖောက်ခွဲရန် ယမ်းဘီလူးကို အသုံးများကြသည်။
သူ၏ တီထွင်မှုအမျိုးမျိုးကို အကြောင်းပြုလျက် နိုဘယ်သည် ကမ္ဘာပေါ်၌ အချမ်းသာဆုံး သူဌေးများတွင် တစ်ဦးအပါအဝင် ဖြစ်လာသည်။
နောင်အခါ ယမ်းဘီလူးကို စစ်ခင်းနိုင်ငံများသည် စစ်ပွဲများ၌ အသုံးပြုလာကြသောကြောင့် သူ့ယမ်းဘီလူးသည် လူ့လောက ပျက်စီးရာ ပျက်စီးကြောင်းလည်း ဖြစ်ရသည်ကို တွေ့လာသောအခါ နိုဘယ်သည် ပြင်းစွာ တုန်လှုပ်၍ စိတ်မချမ်းမသာ ဖြစ်ရှာသည်။
ထို့ကြောင့် လူ့လောက ငြိမ်းချမ်း တိုးတက်မှု ရှိလာစေသော ဆန္ဒဖြင့်လည်းကောင်း၊ မေတ္တာစိတ်၊ ကရုဏာစိတ် ပျံ့နှံ့မှု ရှိလာစေသော ဆန္ဒဖြင့် လည်းကောင်း သူ့စည်းစိမ်တစ်ခုလုံးကို လှူဒါန်းခဲ့သည်။
နိုဘယ်သည် သူမကွယ်လွန်မီ ၁နှစ်အလိုဖြစ်သော ၁၈၉၅ ခုတွင် တစ်ကမ္ဘာလုံးက အံ့အားသင့်ရသော သေတမ်းစာကို ရေးခဲ့သည်။
ထိုသေတမ်းစာအရ သိရသည်မှာ ရင်းနှီးမတည်ငွေ အဖွဲ့တစ်ဖွဲ့ကို ဖွဲ့စည်းစေ၍ ထိုအဖွဲ့အစည်းသို့ သူ့စည်းစိမ်တစ်ခုလုံးကို အပ်နှင်းကြောင်း၊ သူ့စည်းစိမ်ကို အရင်းအနှီးပြုလျက် ထိုအရင်းအနှီးမှ နှစ်စဉ်ရသော အကျိုးအမြတ်ငွေများကို ငါးစု အညီအမျှခွဲလျက် (၁) ရူပဗေဒဖြင့်လည်းကောင်း၊ (၂) ဓာတုဗေဒဖြင့်လည်းကောင်း၊ (၃) ဆေးပညာဖြင့်လည်းကောင်း၊ (၄) ရသစာပေဖြင့်လည်းကောင်း၊ (၅) ငြိမ်းချမ်းရေး ဆောင်ရွက်ချက်ဖြင့်လည်းကောင်း လူ့လောကကို ထူးထူးချွန်ချွန် အကျိုးပြုနိုင်ကြသော ပုဂ္ဂိုလ်ငါးဦးကို အဆိုပါ အဖွဲ့အစည်းက နှစ်စဉ်နှစ်တိုင်း ရွေးချယ်၍ ဆုချီးမြှင့်စေလိုကြောင်း သိရသည်။
နှစ်စဉ်ရရှိသော အကျိုးအမြတ်ငွေ အင်အားအလိုက် ဆုတစ်ဆုလျှင် ယခုအခါ၌ ဒေါ်လာတစ်သိန်းကျော် တန်နေပြီဟု သိရသည်။
ငြိမ်းချမ်းရေး နိုဘယ်ဆုသည် ဆွီဒင်နိုင်ငံသား တီထွင်သူနှင့် စက်မှုပညာရှင် အဲလ်ဖရက် ဘနာ့ဒ် နိုဘယ်မှ ပေးအပ်ချီးမြှင့်သော နိုဘယ်ဆု (၅)ဆု အနက်မှ တစ်ခုဖြစ်သည်။
နိုဘယ် ၏ သေတမ်းစာ အရ ငြိမ်းချမ်းရေးနိုဘယ် ဆုကို နိုင်ငံများ အကြား အင်အားစုများ စစ်ပြေငြိမ်းစေခြင်း၊ ထိပ်တိုက်ရင်ဆိုင် ဖြစ်ခြင်း လျော့ပါးစေခြင်း နှင့် ငြိမ်းချမ်းရေး မြှင့်တင်သူ နှင့် ထိန်းသိမ်းနိုင်သူတို့ကို ဤငြိမ်းချမ်းရေး နိုဘယ် ဆု ပေးအပ်ချီးမြှင့်ရန် ရေးသားထားခဲ့သည်။
အဲလ်ဖရက် နိုဘယ် ၏ သေတမ်းစာအရ နိုဘယ် ဆုကို နော်ဝေနိုင်ငံ ပါလီမန်မှ ချီးမြှင့်ရမည်ဟု ရေးသားထားခဲ့ခြင်းကြောင့် ငြိမ်းချမ်းရေး နိုဘယ် ဆုကို နှစ်စဉ်နှစ်တိုင်း နော်ဝေနိုင်ငံ၏ မြို့တော် အော့စလိုမြို့တွင် ဆုပေးပွဲ အခမ်းအနားဖြင့် ပေးအပ် ချီးမြှင့်သည်။
နိုဘယ် ကွယ်လွန်ခဲ့သည့် ဒီဇင်ဘာလ ၁ဝ ရက်နေ့တွင်ကျင်းပပြီး၊ ဆုပေးပွဲကို အစဉ်သဖြင့် အော်စလိုမြို့တော် ခန်းမတွင် ကျင်းပသည်။
ဥပဒေဌာန၊ အော်စလိုတက္ကသိုလ်(၁၉၄၇-၈၉)၊ နော်ဝေးဂျီယံနိုဘယ် ဌာန(၁၉၀၅-၄၆) နှင့် ပါလီမန်(၁၉၀၁-၀၄)တို့တွင်လည်း ကျင်းပခဲ့သည်။
ငြိမ်းချမ်းရေး နိုဘယ် ဆုကို အော်စလိုမြို့ရှိ နော်ဝေးဂျီယံ နိုဘယ် ကော်မတီ(Norwegian Nobel Committee) တာဝန်ယူ ဆောင်ရွက်ရသည်။
၎င်း အခမ်းအနားသို့ နော်ဝေနိုင်ငံ၏ ဘုရင်မင်းမြတ် တက်ရောက်သည်။
အော်စလိုမြို့တွင် ကျင်းပသော အခမ်းအနားတွင် နိုဘယ် ဆု ချီးမြှင့်ရေး ကော်မတီ ဥက္ကဋ္ဌမှ ဘုရင်မင်းမြတ်၏ ရှေ့တော်မှောက်တွင် ဆုပေးအပ်ချီးမြှင့်သည်။
ကမ္ဘာ့ပြည်သူတစ်ရပ်လုံး၏ မျက်မှောက်တွင် နိုဘယ် ဆုရှင်သည် ဆုပစ္စည်း ၃ မျိုးလက်ခံရရှိသည်။
၎င်း ဆုပစ္စည်း၃ မျိုးမှာ ဒီပလိုမာ ဆွဲပြား ဆုကြေးငွေ ပမာဏ ဖော်ပြထားသော ဆုလက်မှတ် တို့ ဖြစ်ကြသည်။
နိုဘယ် ဆု ချီးမြှင့်သည့် အခမ်းအနားအပြီး နောက်နေ့တွင် နိုဘယ် ဆု နှင်းသဘင် ပျော်ပွဲရွှင်ပွဲကို အော်စလို မြို့တော်ခန်းမတွင် ကျင်းပသည်။
၎င်းပွဲကျင်းပပုံကိုလည်း ကမ္ဘာ့နိုင်ငံပေါင်း ၁၅ဝ ကျော်မှ လူသန်းပေါင်း ၄၅ဝ ကျော်ထံသို့ လေလှိုင်းမှ ထုတ်လွှင့်သည်။
၎င်းပွဲလမ်းသဘင်သည် ကမ္ဘာ့ကျော်များ တက်ရောက်ပြီး ကမ္ဘာ့နှင့်ချီ၍ ကြီးကျယ်ခန်းနားသော အခမ်းအနားဖြစ်သည်။
နိုဘယ် ဆုရွေးချယ်မှုနှင့် ပတ်သက်ပြီး ရန်ဖန်ရံခါ အငြင်းပွားဖွယ်များ ကြုံရသည်မှာ နိုဘယ် ဆုရှင်သည် ယခင်က အကြမ်းဖက် လှုပ်ရှားမှုကို ဦးဆောင်ခဲ့ပြီး အချိန်တစ်ခုတွင်မှ အကြမ်းမဖက်သော ငြိမ်းချမ်းရေး လှုပ်ရှားမှုကို ဦးတည်လာခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
ဤငြိမ်းချမ်းရေး နိုဘယ် ဆု သည် ဆွီဒင်နိုင်ငံ စတော့ဟုမ်းမြို့တွင် ပေးအပ်ခြင်း မရှိသော တစ်ခုတည်းသော နိုဘယ် ဆု ဖြစ်သည်။
လက်တလောတွင် ငြိမ်းချမ်းရေး နိုဘယ် ဆု ရွေးချယ်ပေးအပ်မှုကို ဝေဖန်ပြောကြားမှုများရှိသည်။
ထိုအထဲတွင် ရရှိခဲ့ကြသည့် Lê Ðức Thọ/Henry Kissinger, Yitzhak Rabin/Shimon Peres/ရာဆာအာရာဖတ်, ဂျင်မီကာတာ, အဲလ်ဂေါ, ဘာရက် အိုဘားမားနှင့် ဥရောပသမဂ္ဂတို့ရရှိခြင်းများကြောင့်၊ တစ်ဦးတစ်ယောက်ရထိုက်သင့်သူများ မရရှိခဲ့ကြသူများအတွက် မိုဟန်ဒက်စ် ဂန်ဒီ၊ ကန် ဆာရို-ဝီဝါ၊ ဒိုရိုသီ ဒေး၊ မောဒယ်ချိုင် ဗာနူနူ၊ ဂျင်ရှာ့ပ်၊ ဆာရီ နူဆိမ်ဘေး နှင့် ဘရဒ်လီ မန်နင်းတို့ တို့အပါအဝင်ဖြစ်သည်။
နိုဘယ် ၏ ဘဝ upright|အဲလဖရက် နိုဘယ် ဆွီဒင်နိုင်ငံမှာ “နိုဘယ် ”ဟုခေါ်သော လူတစ်ယောက်ရှိခဲ့သည်။
ကျောင်းနေတုန်းက နိုဘယ် ၏အဆင့်သည် အမြဲတမ်း ဒုတိယမှာပဲ ရှိခဲ့သည်။
ပထမအဆင့်ကို “ပေါ်ချ်” ဟုခေါ်သော ကျောင်းသားတစ်ယောက်က အမြဲဆွတ်ခူးခဲ့သည်။
တစ်ခါက ပေါ်ချ်သည် နာမကျန်းဖြစ်ပြီး ကျောင်းမတက်နိုင်ဘဲ ခွင့်ရက်ရှည်ယူခဲ့ရသည်။
ကျောင်းသားတချို့က နိုဘယ် အတွက် ဝမ်းသာပြီး “ပေါ်ချ်ဖျားတော့ ပထမအဆင့်က နင့်အတွက်ပေါ့” လို့ ပြောခဲ့ကြသည်။