kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
ထို့ကြောင့် တပ်မတော်သည် တရုတ်နိုင်ငံမှ အင်ဂျင်များကို တင်သွင်းခဲ့သည်။
မူကွဲများ အင်းလေးဂျစ်သည် ကိုယ်ထည်တိုပုံစံဖြစ်ပြီး ပတ္တူခေါင်မိုးနှင့် နောက်ခန်းတွင် ခုံတန်းရှည်များပါရှိသည်။
ဤမူကွဲကို အဓိကအားဖြင့် အဆင့်မြင့်အရာရှိများအား ထုတ်ပေးသည်။
အသစ်တီထွင်ထားသော Type 63 ဒုံးကျည်ပစ်လွှတ်စင် တပ်ဆင်ထားသည့်ပုံစံနှင့် ဒုံးကျည်အိမ် တပ်ဆင်ထားသည့်ပုံစံကို ၇၆ နှစ်မြောက်တပ်မတော်နေ့ စစ်ရေးပြပွဲတွင် တွေ့မြင်ခဲ့သည်။
ကိုးကားချက်များ ကဏ္ဍ:ကား ကဏ္ဍ:ဘီးတပ်ယာဉ်။
ဗိုလ်ချုပ် ဇော်မင်းထွန်းသည် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ ၏ ပြန်ကြားရေးဒုတိယဝန်ကြီးဖြစ်သည်။
အစိုးရ၏ သတင်းထုတ်ပြန်ရေးအဖွဲ့ခေါင်းဆောင် နှင့် တပ်မတော်၏ သတင်းမှန်ပြန်ကြားရေးအဖွဲ့ ခေါင်းဆောင်လည်းဖြစ်သည်။
၂၀၂၁ စစ်တပ်မှ အာဏာသိမ်းယူမှု မတိုင်ခင်ထိ တပ်မတော် သတင်းမှန်ပြန်ကြားရေးအဖွဲ့ အကြီးအကဲအဖြစ် ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး အာဏာသိမ်းပြီးနောက် နိုင်ငံတော် အုပ်ချုပ်ရေး ကောင်စီ၏ သတင်းအဖွဲ့ကို ဦးဆောင်ခဲ့သည်။
၎င်း၏ ဩဇာလွှမ်းမိုးမှုမှာ မြန်မာ့တပ်မတော်အတွက် အဓိကပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခံရသော တပ်မတော်တာဝန်များထက် ကျော်လွန်နေသည်။
ငယ်စဉ်ဘဝနှင့် ပညာရေး thumb|ဇော်မင်းထွန်းသည် 2023 ခုနှစ် မတ်လ 27 ရက်နေ့တွင် Voice of America နှင့် တွေ့ဆုံမေးမြန်းခန်းအတွင်းတွေ့ရှီရသည်။
ဇော်မင်းထွန်းသည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ရေနံချောင်း တွင် မွေးပြီး စစ်တက္ကသိုလ် အပတ်စဉ် ၃၇ မှ ဘွဲ့ရခဲ့သည်။
ဇော်မင်းထွန်း ဘဝသည် စစ်ဗိုလ်ဖြစ်သော်ငြား စစ်တိုက်ရသည့် စစ်ရေးပင်မဟုတ်ဘဲ အရပ်သားဌာနပေါင်းစုံတွင်လည်းဝင်ရောက်ရောနှောလျှက်ရှိရာ ၂ ခု ဆက်နွယ်နေသည်။
ထိုကဲ့သို့ ကျောင်းပြီးခဲ့သဖြင့် စစ်တပ်တွင် ရာထူးတက်မြန်ခဲ့သည်။
ဇော်မင်းထွန်းသည် ၂၀၂၁ စစ်တပ်မှ အဓမ္မအာဏာသိမ်းမှု မဖြစ်ခင်အချိန်က တရားဝင်ရွေးကောက်ခံ အစိုးရဖြစ်သည့် အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် (NLD) အစိုးရ၏ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူဟောင်း ဗိုလ်မှူး ဦးဇော်ဌေးကဲ့သို့သော ပုဂ္ဂိုလ်များနှင့် ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုများ ပါဝင်သည်။
၎င်းသည် မကွေးမှ ဦးဇော်ဌေး နှင့် အညာသားဖြစ်ကြောင်း တူညီကြသော်လည်း ခံယူချက်များကွဲပြားလှသည်။
ဦးဇော်ဌေး သည် NLD အစိုးရ ဒီမိုကရေစီစံချိန်စံနှုန်းများအပါအဝင် ခေတ်မီတိုးတက်သောအမြင်ရှိသော်ငြား ဇော်မင်းထွန်းသည် စစ်တပ် အပေါ် အမြင်ပိုသန်လေသည်။
စစ်မှုထမ်းဘဝ thumb|ဇော်မင်းထွန်း (လက်ယာစွန်း) မှ ၂၀၁၉ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၃ ရက်နေ့ တပ်မတော်သတင်းမှန်ပြန်ကြားရေးအဖွဲ့ အစည်းအဝေးတွင်တွေ့ရှီရသော ဇော်မင်းထွန်းသည် မြန်မာ့နိုင်ငံရေးတွင် အရေးပါသော အပြောင်းအလဲများကြားတွင် တပ်မတော်၏ ထင်ရှားသော ပုဂ္ဂိုလ်နှင့် ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူအဖြစ် ပေါ်ထွက်ကာ တပ်မတော်အတွင်း အဓိကအခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ခဲ့သည်။
၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၅ ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ၏ သတင်းအဖွဲ့ခေါင်းဆောင်နှင့် တပ်မတော်သတင်းမှန်ပြန်ကြားရေးအဖွဲ့၏ အကြီးအကဲအဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့ပြီး ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၇ ရက်နေ့တွင် ပြန်ကြားရေးဒုဝန်ကြီးအဖြစ် ခန့်အပ်ခံရသည်။
ဒုဝန်ကြီးအဖြစ် ခန့်အပ်ခံရသော်လည်း ဇော်မင်းထွန်းသည် ယခင်ဗိုလ်ချုပ် မောင်မောင်အုန်းထက် မကြာခဏ ဩဇာကြီးမားသူဖြစ်သည်။
၎င်း၏ အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍကို အလေးပေးဖော်ပြသော ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် နှင့်အတူ မကြာခဏ တွေ့ရလေ့ရှိသည်။
နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ၏ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူအဖြစ် ထမ်းဆောင်နေသည့် ဇော်မင်းထွန်းသည် ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ မြန်မာအာဏာသိမ်းမှုနှင့် တပ်မတော်၏ နောက်ဆက်တွဲ လုပ်ရပ်များနှင့် ပတ်သက်၍ နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ၏ ဇာတ်ကြောင်းများကို ဖော်ပြရန်နှင့် မျှတစေရန် ရည်ရွယ်၍ သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲများအားလုံးကို ကြီးကြပ်ခဲ့သည်။
အစိုးရပြန်ကြားရေး ဒုတိယဝန်ကြီးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ရာတွင် အစိုးရပိုင်မီဒီယာအတွက် တိုက်ရိုက်တာဝန်ရှိပြီး တရားဝင်သတင်းများ ထုတ်လွှင့်မှုကို ကြီးကြပ်ကွပ်ကဲသည်။
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဆက်လက်ဖြစ်ပွားနေသည့် ပဋိပက္ခများအလယ်တွင် ဆိုးရွားသောဖြစ်ရပ်တစ်ခုအဖြစ်၊ ဇော်မင်းထွန်း၏ တူဖြစ်သူနှင့် ခမာ ၁၁၉ တပ်ဖွဲ့မှ တပ်မှူး ဒုတိယဗိုလ်ချုပ် သက်ပိုင်ထွန်းသည် ၂၀၂၄ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၉ ရက်နေ့တွင် ဥရုမြစ် အနီးတွင် ပစ်ခတ်သတ်ဖြတ်ခြင်းခံရသည်။
ထိုသို့ဖြစ်ပွားရခြင်းသည် စိန်တောင်တိုက်ပွဲမှ လွတ်မြောက်ရောက်ရှိပြီးနောက် ဖြစ်ခဲ့သည်။
စိန်တောင်ရှိ လက်ကီးမင် ဟိုတယ်၌ စစ်တပ်အနစ်နာခံပြီးနောက်၊ သက်ပိုင်ထွန်းသည် ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် (KIA) နှင့် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ (PDF) တပ်သားများက လိုက်လံဖမ်းဆီးခဲ့သည်။
ဇော်မင်းထွန်းသည် တပ်မတော်၏ ပြည်သူ့ဆက်ဆံရေးနှင့် စိတ်ဓာတ်စစ်ဆင်ရေး ညွှန်ကြားရေးမှူးရုံးတွင်လည်း ညွှန်ကြားရေးမှူးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်သည်။
သူ၏ ဘက်ပေါင်းစုံမှ အခန်းကဏ္ဍသည် အရေးကြီးသော နိုင်ငံရေး အလှည့်အပြောင်းများအတွင်း တပ်မတော်၏ ဇာတ်ကြောင်းနှင့် ဆက်သွယ်ရေး ဗျူဟာများကို ပုံဖော်ရာတွင် ၎င်း၏ အရေးပါမှုကို အလေးပေးသည်။
၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးကဲ့သို့သော စစ်ဆင်ရေးများအကြောင်း သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲတို့တွင် ဇော်မင်းထွန်းသည် အဓိကတာဝန်ရှိသူဖြစ်သည်။
၂၀၂၄ ခုနှစ် တွင် ဝင်းနိမ္မိတာရုံဆရာတော် အား စစ်တပ်မှ ပစ်သတ်မှုတွင် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော် မှ မိုင်းဆွဲသည်ဟု သတင်းထုတ်ပြန်ခဲ့သော်ငြား ဆရာတော် နှင့် အတူလိုက်ပါခဲ့သည့် ကန်သုံးဆင့်ကျောင်း ဆရာ‌တော် ဘဒ္ဒန္တဂုဏိကာဘိဝံသက စစ်ဗိုလ်စစ်သားများက လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်ဟု မိန့်ကြားခဲ့သည်။
၂၀၂၄ ခုနှစ် ဇွန် ၂၁ ရက် တွင် ဇော်မင်းထွန်းသည် စစ်ကောင်စီတပ်သားများမှ ပြစ်မှုကျူးလွန်ခဲ့ကြောင်း အင်တာဗျူးတွင် လက်အုပ်ချီကာ တောင်းပန်ခဲ့ရပြီး လက်သည်ကို အရေးယူမည်ဟုဆိုခဲ့သည်။
thumb|ဇော်မင်းထွန်း (လက်ယာစွန်း) မှ ၂၀၁၉ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၁၈ ရက်နေ့ တပ်မတော်သတင်းမှန်ပြန်ကြားရေးအဖွဲ့ သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲတွင်တွေ့ရှီရသော ကိုယ်ပိုင်ဘဝ ဇော်မင်းထွန်းသည် သင်းသင်းအောင်နှင့် လက်ထပ်သည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာ စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ လူပုဂ္ဂိုလ်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဒုတိယ ဝန်ကြီးများ ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ ကဏ္ဍ:မွေးဖွားခုနှစ် မသိရှိရသူများ (သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ)။
Red Hawk cheese A platter with cheese and garnishes Cheeses in art: Still Life with Cheeses, Almonds and Pretzels, Clara Peeters, c. 1615 ဒိန်ခဲ () သည် နို့ထွက်ပစ္စည်းဖြစ်ပြီး နို့တွင်ပါသောပရိုတင်း ကေစင်းကို ပျစ်အောင်ပြုကာ ပုံစံ အရောင် အရသာ အမျိုးမျိုးဖြစ်အောင် ဖန်တီးကြသည်။
ဒိန်ခဲတွင် နို့မှရသော ပရိုတင်းနှင့်အဆီတို့ ပါသည်။
နွား ကျွဲ ဆိတ် သိုးတို့မှရသော နို့များဖြင့် အဓိကထုတ်သည်။
ဒိန်ခဲလုပ်ရာတွင် အချဉ်ဖေါက်ပြီး ရန်နက်အန်ဇိုင်း (သို့ အလားတူဖန်တီးနိုင်သောအန်ဇိုင်း) ထည့်ကာ နို့ပရိုတင်း ကေစင်းကို ခဲစေသည်။
ဒိန်ခဲပျော့ကို ဒိန်ရည်မှ ဖယ်ယူကာ လိုချင်သောပုံစံရအောင် ဖိထားရသည်။
အချို့ဒိန်ခဲများတွင် အပေါ်လွှာ၌၎င်း၊ အချို့၌ တတုံးလုံး၌၎င်း အနံ့ထုတ်မှိုများ ပေါက်နေတတ်သည်။
ဒိန်ခဲအများစုကို ဟင်းချက်အပူချိန်၌ တည်ကာ ကျိုတည်။
နိုင်ငံအသီးသီးမှ ဒိန်ခဲအမျိုးပေါင်း တထောင်ကျော်ကို ထုတ်နေသည်။
နို့ယူသောရင်းမြစ်အလိုက်၎င်း၊ ကျိုထားမထားပေါ် မူတည်၍၎င်း၊ ထောပတ်ဆီပမာဏအရ၎င်း၊ ဘက်တီးရီးယားနှင့်မှိုတို့ကြောင့်၎င်း၊ ထုတ်လုပ်နည်းအရ၎င်း၊ သိပ်ထားချိန်အရ၎င်း၊ အရသာသွင်းသည့် ဆေးရွက် ဟင်းခတ်ပစ္စည်း ကျပ်တိုက်မီးခိုး စသည်တို့ကြောင်း၎င်း ပုံစံ အရောင် အရသာမှာ အပြားပြားကွဲသည်။
ဒိန်ခဲအများစုကို ဒန်းစေ့ဖြင့် အဝါရင့်ရောင် အနီရောင် ရအောင် ထုတ်သည်။
ငရုပ်ကောင်း ကြက်သွန်ဖြူ စသော အခြားပါဝင်ပစ္စည်းများထည့်၍လည်း ထုတ်သည်။
အချို့ဒိန်ခဲတို့ကို ဒိန်ပျော့ရအောင် ရှောက်ရည် ရှာလကာရည်ကဲ့သို့ အချဉ်ရည်များထည့်ကာ လုပ်သည်။
အချို့ဒိန်ခဲတို့မှာမူ အားပျော့သောနည်းဖြစ်သည့် ဘက်တီးရီးယားထည့်ကာ နို့သကြား (လက်တို့) ကို လက်တစ်အစ်ဆစ်ဖြစ်စေသည်။
နောက်မှ ရန်နက်အန်ဇိုင်းထည့်ကာ ဒိန်ခဲပျော့ထုတ်သည်။
သားသတ်လွတ်သမားများအတွက် ရန်နက်မသုံးဘဲ မှိုတမျိုးကို အချဉ်ဖေါက်၍ထုတ်သော ဒိန်ခဲလည်း ရှိသည်။
ဒိန်ခဲသည် သယ်ရန်လွယ်ခြင်း၊ အတန်ကြာ ကြာရှည်ခံခြင်း၊ အဆီ ပရိုတင်း ကယ်လဆီယမ် ဖော့စဖောရပ် ပါမှုများခြင်းတို့ကြောင့် အဖိုးတန်သည်။
နို့ထက် အထားခံပြီး ဒိန်ခဲအမျိုးအစားပေါ်လိုက်၍ ကြာရှည်ခံမှု ကွဲသည်။
ဒိန်ခဲတုံးများကို လေထုတ်ထားသောအိတ်များတွင် ထည့်၍၎င်း၊ ကာဘွန်ဒိုင်အောက်ဆိုက်နှင့်နိုင်ထရိုဂျင်ဖြည့်ထားသော ပလပ်စတစ်အိတ်များ၌ ထည့်၍၎င်း ဖြန့်ဖြူးနည်းကို ၂၁ ရာစုနောက်ပိုင်းတွင် အသုံးများသည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:နို့ထွက်ပစ္စည်းများ။
မာဇဒါဂျစ်() သည် ၁၉၇၀ မှ ၁၉၉၀ ထိ မာဇဒါကားကုမ္ပဏီနှင့် စက်မှု ဝန်ကြီးဌာနတို့ ပူးပေါင်းထုတ်လုပ်ခဲ့သော လေးဘီးယက်မော်တော်ယာဉ် အမျိုးအစားဖြစ်သည်။
မြန်မာနိုင်ငံအတွက် သီးသန့်ဒီဇိုင်းဆွဲ ထုတ်လုပ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး လန်ရိုဗာကားအပေါ် အခြေခံထားခြင်းဖြစ်သည်။
မာဇဒါဂျစ်ကို အများအားဖြင့် တပ်မတော် ၊ မြန်မာနိုင်ငံ ရဲတပ်ဖွဲ့နှင့် အစိုးရအရာရှိများ အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။
မူကွဲများ မာဇဒါဂျစ်သည် အမိုးပျော့ သို့မဟုတ် အမိုးမာ ပုံစံဖြင့်လာပြီး နောက်ခန်းတွင် လူ ၉ ယောက်အထိ ထိုင်နိုင်သော ခုံတန်းရှည်များ ပါရှိသည်။
မာဇဒါဂျစ်သည် ကိုယ်ထည်ရှည် သို့မဟုတ် ကိုယ်ထည်တိုပုံစံများ ဖြစ်ပြီး ပတ္တူအမိုးများပါရှိသည်။
ကိုယ်ထည်တို အမိုးမာပုံစံနှင့် တံခါးလေးပေါက်၊ ကိုယ်ထည်ရှည်အမိုးမာပုံစံ များကိုလည်း ထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။
ကိုယ်ထည်ရှည်၊ အမိုးပျော့ (ပတ္တူမိုး)ပုံစံမှာ တံခါးနှစ်ပေါက်ဖြင့်သာ ထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။
ရတနာပုံ သတင်းစာသည် ၁၉၉၂ခုနှစ် မေလ၁ရက်နေ့တွင် စတင်ထုတ်ဝေခဲ့သော နေ့စဉ်သတင်းစာဖြစ်သည်။
တပ်မတော်ပိုင်သတင်းစာဖြစ်ပြီး မန္တလေးမြို့ရှိ အလယ်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ်မှ ကွပ်ကဲသည်။
သတင်းစာတိုက်မှာ မန္တလေးမြို့ ပြည်ကြီးတံခွန်မြို့နယ်တွင် တည်ရှိသည်။
ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန် သတင်းစာများ စာရင်း၊ မြန်မာနိုင်ငံ ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာ သတင်းစာများ ကဏ္ဍ:မန္တလေး။
မန္တလေး သတင်းစာ သည် မန္တလေးမြို့အခြေစိုက် နေ့စဉ်သတင်းစာဖြစ်သည်။
မြို့တော်စည်ပင်မှ ထုတ်​ဝေခြင်းဖြစ်ပြီး ၁၉၉၇ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ ၃၀ရက်နေ့တွင် စတင်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
မန္တလေးမြို့နှင့် အထက်မြန်မာပြည်သတင်းများကို အဓိကဖော်ပြလေ့ရှိသည်။
သတင်းစာတိုက်မှာ ချမ်းမြသာစည်မြို့နယ်တွင် တည်ရှိသည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာ သတင်းစာများ ကဏ္ဍ:မန္တလေး။
စာပေလာကတွင် ထင်ရှားခဲ့သော စာရေးဆရာ ရဲဘော်နေအောင် ၁၉၁၈ ခုနှစ်၊ဒီဇင်ဘာလ၌ အဖ ဦးညွန့်၊အမိ ကျောင်းအုပ်ဆရာမကြီး ဒေါ်စိန်ဆင့်တို့က ပဲခူးတိုင်း၊ဇီးကုန်းမြို့၊သစ်နဖားရွာတွင် မွေးဖွားသည်။
ဘီအိုင်အေ ဗိုလ်သင်တန်းတက်ခဲ့ရသဖြင့် ဗိုလ်တင်မြင့်ဟုအမည်တွင်သည်။
ရဲဘော်နေအောင်သည် ရှေး ၁၀ တန်းအောင်မြင်ခဲ့ပြီး ၁၉၄၂-၄၅ ခုနှစ်၌ ဗမာ့တပ်မတော်၊စစ်တက္ကသိုလ်(မင်္ဂလာဒုံ)တတိယပတ် ဗိုလ်သင်တန်းသို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။
ထို့နောက် ဖက်ဆစ်တော်လှန်ရေးတွင် အလုပ်သင်ဗိုလ်အဆင့်ဖြင့် စက်မှု(၂)တပ်ရင်းရုံး၌ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
တစ်ဖန် တိုင်းစစ်ဌာနချုပ် နတ်တလင်းသို့ ရောက်ရှိပြီး ပဲခူးရိုးမသို့ ချီတက်တိုက်ခိုက်ရေး တာဝန်ယူခဲ့သည်။
ထို့နောက် ဇီးကုန်းမြို့တွင် ဗမာ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော် ဖျက်သိမ်းသည်အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ရဲဘော်နေအောင်ကို ၁၉၄၅ ခုနှစ်၊ဇူလိုင်လတွင် ဗြိတိသျှစစ်အုပ်ချုပ်ရေး(စီအေအက်စ်ဘီ)က ဖက်ဆစ်တော်လှန်ရေးကာလအတွင်းက လူသတ်မှုကျူးလွန်ခဲ့သည်ဟု စွဲချက်တင်ကာ တရားရုံးက သေဒဏ်ကြိုးမိန့်ချမှတ်ခဲ့သည်။
ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းနှင့် ဆိုရှယ်လစ်ပါတီခေါင်းဆောင်များအပါအဝင် လူထုအုံကြွမှုဖြင့် အရေးဆိုခဲ့သောကြောင့် သေဒဏ်မှလွတ်ကာ တစ်သက်တစ်ကျွန်းသို့ ပြောင်းရွှေ့အမိန့်ချမှတ်ခံရသည်။
သရက်ထောင်တွင်အကျဉ်းချခံရစဉ် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း သရက်မြို့သို့ရောက်ရှိလာသောအခါ အကျဉ်းထောင်စစ်ဆေးရာတွင် ရဲဘော်နေအောင်သည် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းနှင့်တွေ့ဆုံခွင့်ရခဲ့သည်။
၁၉၄၈ ခုနှစ် မြန်မာနိုင်ငံလွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက် ရဲဘော်နေအောင်သည် အပြစ်ဒဏ်မှလုံးဝလွတ်ကင်းခဲ့သည်။
မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက် ရဲဘော်နေအောင်သည် သတင်းစာဆရာ၊စာရေးဆရာ၊မဂ္ဂဇင်းအယ်ဒီတာ ဘဝများတွင်ကျင်လည်ခဲ့သည်။
မန္တလေးမြို့ ဟံသာဝတီသတင်းစာ၊သူရိယသတင်းစာများတွင် အယ်ဒီတာလုပ်ခဲ့သည်။
ထို့နောက် ရန်ကုန်မြို့သို့ပြောင်းရွေ့လာပြီး ပင်းယစာပေတိုက်ပိုင်ရှင် ဦးသိန်းရွှေ၏ ပင်းယစာပေတိုက် အပေါ်ထပ်တွင် ခေတ္တ​နေထိုင်ခဲ့သည်။
သည့်နောက် ဆောက်လုပ်ရေး ကော်ပိုရေးရှင်းရုံးခန်းတွင် စာကြည့်တိုက်မှူးတာဝန် ထမ်းဆောင်ခွင့်ရကာ ရုံးချုပ်ဝင်းအတွင်း တိုက်ခန်းတွင် နေထိုင်လျက် စာပေများရေးသားပြုစုခဲ့သည်။
မန္တလေးရုပ်ရှင်က ရိုက်ကူးသော သည်သောင်ယံက မခွာရက်နိုင်တယ် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားသည် ရဲဘော်နေအောင်၏ ဝတ္ထုဇာတ်လမ်းဖြစ်သည်။
ရဲဘော်နေအောင်၏ နယ်ချဲ့၏အကျဉ်းသား ပထမတွဲ၊ဒုတိယတွဲ နှစ်အုပ်မှာ စာရေးသူ၏ အကျဉ်းသားဘဝကို ကွက်ကွက်ကွင်းကွင်းပေါ်အောင် ရေးနိုင်သဖြင့် စာပေလောကတွင် ထင်ရှားခဲ့သည်။
ထို့အပြင် ရဲဘော်နေအောင်သည် မိမိ၏အရက်ကျေးကျွန်ဖြစ်ခဲ့ရပုံကို သူ၏ သေရည် စာအုပ်တွင် ပွင့်ပွင့်လင်းလင်းရေးသားခဲ့သည်။
ရဲဘော်နေအောင်သည် သူ၏ အရက်ကျေးကျွန်ဖြစ်ခဲ့ရသောဘဝကို မရှက်မကြောက်၊ရိုးရိုးစင်းစင်း၊ပွင့်ပွင့်လင်းလင်း ဖော်ထုတ်ရေးသားခဲ့သောကြောင့် သူ၏ သေရည် စာအုပ်သည် ရသမြောက်ပြီး စာပေမှတ်တိုင်တစ်ခုအဖြစ်စိုက်ထူနိုင်ခဲ့သည်။
ရဲဘော်နေအောင်သည် မြန်မာနိုင်ငံစာပေလုပ်သားအဖွဲ့၊ဒဂုံမြို့နယ်၏အဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးဖြစ်​ခဲ့ပြီး အသစ်ဖွဲ့စည်းထားသော ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော် စာပေနှင့်စာနယ်ဇင်းအဖွဲ့၊သင်္ဃန်းကျွန်းမြို့နယ်၏အဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးဖြစ်ခဲ့သည်။
ရဲဘော်နေအောင်သည် စာပေနှင့်စာနယ်ဇင်းအဖွဲ့က ချီးမြှင့်သော ထောက်ပံ့ကြေးငွေ ကျပ် ၁၀,၀၀၀ ကို ရရှိခံစားခဲ့ရသည်။
ရဲဘော်နေအောင်သည် မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးကြိုးပမ်းမှုတွင် တစ်ထောင့်တစ်နေရာတွင် ပါဝင်ခဲ့သဖြင့် လွတ်လပ်ရေးမော်ကွန်းဝင်(ဒုတိယဆင့်)ရရှိခဲ့သည့်အပြင် ၁၉၈၄ ခုနှစ်၊ဇန်နဝါရီလ ၄ ရက် လွတ်လပ်ရေးနေ့၌ နိုင်ငံတော်က ချီးမြှင့်သော နိုင်ငံ့ဂုဏ်ရည်(ဒုတိယဆင့်) ကိုလည်း ရရှိခဲ့သည်။
စာရေးဆရာ ရဲဘော်နေအောင်သည် ၁၉၉၅ ခုနှစ်၊ဇွန်လ ၁၆ ရက်နေ့၌ ရန်ကုန်တိုင်း၊သုဝဏ္ဏမြို့နေအိမ်တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
၎င်း၏ဇနီး ဒေါ်စိန်စိန်မှာ ကွယ်လွန်ခဲ့ပြီးဖြစ်၍ ၎င်းကွယ်လွန်ချိန်၌ သမီးနှစ်ယောက်နှင့် မြေးများ ကျန်ရစ်သည်။
ကိုးကား မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်(၁၉၉၆) ကဏ္ဍ:၁၉၁၈ မွေးဖွားသူများ ကဏ္ဍ:၁၉၉၅ ကွယ်လွန်သူများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ။
ဦးရည်မွန် သို့မဟုတ် မောင်တင်သစ် (၉ ဩဂုတ် ၁၉၆၇ မွေးဖွား)သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ (NUG) ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန၏ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးဖြစ်သည်။
ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဦးရည်မွန်နှင့်အင်တာဗျူး ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်းကာလတွင် ဆေး‌ကျောင်း၌ ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။
ထိုအရေးအခင်းတွင် ပါဝင်ဆန္ဒပြခဲ့ရာ ထောင်ဒဏ် ၇ နှစ် ကျခဲ့ရသည်။
Thomas Fuller, A Poet's Election Victory Over a Former General Speaks of a New Myanmar, New York Times (November 14, 2015). ဦးရည်မွန်သည် ၂၀၁၅ ခုနှစ် အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲတွင် ပုဗ္ဗသိရီမြို့နယ် ပြည်သူလွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် ရွေးကောက်ခံခဲ့ရသည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ ကဏ္ဍ:၁၉၆၇ မွေးဖွားသူများ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ဝန်ကြီးများ။
ဦးထွန်းရှိန် (ကလောင်အမည် နတ်မောက်ထွန်းရှိန်)သည် အမျိုးသားစာပေဆုရ စာရေးဆရာတစ်ဦးဖြစ်ပြီး အထက်မြန်မာနိုင်ငံစာရေးဆရာအသင်း၏ ရာသက်ပန်နာယကနှင့် ဂုဏ်ထူးဆောင် အသင်းသားဖြစ်သည်။
ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့် မန္တလေးမြို့အကြောင်း စာအုပ်များစွာ ရေးသားခဲ့ပြီး ၂၀၁၉ခုနှစ်တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
ဘဝအစနှင့် ပညာရေး ၁၉၃၈ခုနှစ်၌ မကွေးတိုင်း၊နတ်မောက်မြို့နယ် ဘော်အိုင်ကျေးရွာတွင် ဦးကျော်ဟန်၊ဒေါ်ညိုလေးတို့မှ ဖွားမြင်သည်။
မွေးချင်း ၈ဦးအနက် တတိယမြောက်သားဖြစ်သည်။
စာပေကဏ္ဍ ဦးထွန်းရှိန်သည် လုံးချင်းစာအုပ် ၉အုပ်၊ ဆောင်းပါး ၇၀၀ကျော်ရေးသားခဲ့သည်။
ရတနာပုံသတင်းစာ၊ လုပ်သားသတင်းစာတို့တွင် အယ်ဒီတာ၊ ပန်တော်ဆက် မန္တလေးမဂ္ဂဇင်း၏ စာတည်မှူး၊ဟံသာဝတီသတင်းစာ၊ မန္တလေးယဉ်ကျေးမှုဂျာနယ်တို့တွင် သတင်းစာဆရာအဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
မန္တလေးနေ့စဉ်သတင်းစာ စတင်ထုတ်ဝေစဉ်ကပင် အယ်ဒီတာချုပ်တာဝန်များ ထမ်းဆောင်ခဲ့ကာ ၂၂နှစ်တိုင် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
၂၀၀၁ခုနှစ်တွင် မန္တလေးမြို့အကြောင်းရေးသားထားသော ဝင်းတွေနဲ့တည်တဲ့နေပြည် စာအုပ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ၂၀၁၁ခုနှစ်တွင် ရတနာပုံ မန္တလေး နိပါတ် ပန်းချီကျော်များနှင့် ဗုဒ္ဓဝင် ပညာပေး မြန်မာ့ နိပါတ် ပန်းချီလက်ရာများ စာအုပ်ဖြင့်လည်းကောင်း အမျိုးသားစာပေဆုများ ရရှိခဲ့သည်။
၂၀၁၄ခုနှစ်တွင် မန္တလေးခေတ် ပိဋကတ်စာအုပ်ဆိုင်များ စာအုပ်ဖြင့် ထွန်းဖောင်ဒေးရှင်းစာပေဆုကို ရရှိခဲ့သေးသည်။
ကွယ်လွန်ခြင်း ဆရာကြီးသည် ၂၀၁၉ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ ၃၀ရက်နေ့တွင် မန္တလေးဆေးရုံကြီး၌ နှလုံးရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
ကွယ်လွန်ပြီးနောက် ရုပ်ကလာပ်ကို မန္တလေးမြို့ အောင်မြေသာစံမြို့နယ်ရှိ ၎င်း၏နေအိမ်သို့ ပြန်လည်သယ်ယူခဲ့ပြီး အေးရိပ်ငြိမ်သုသာန်တွင် သဂြိုဟ်ခဲ့သည်။
ရေးသားခဲ့သောစာအုပ်များ ယနေ့မန္တလေး ဝင်းတွေနဲ့တည်တဲ့နေပြည် မန္တလေး ရတနာပုံဘုရားစုံ ရတနာပုံ မန္တလေး နိပါတ် ပန်းချီကျော်များနှင့် ဗုဒ္ဓဝင် ပညာပေး မြန်မာ့ နိပါတ် ပန်းချီလက်ရာများ မန္တလေးခေတ် ပိဋကတ်စာအုပ်ဆိုင်များ မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု မြန်မာ့​ရှေး​ဟောင်း ဘုန်း​တော်ကြီး​ကျောင်းကြီးများ ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ။
မန်းဘဆိုင်သည် ကရင်အမျိုးသားနိုင်ငံရေးသမားဖြစ်ကာ အမျိုးသားခေါင်းဆောင်ကြီး မန်းဘခိုင်၏ ညီဖြစ်သည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်၊ ၁၉၈၆ ဘဝအစနှင့် ပညာရေး မန်းဘဆိုင်ကို ၁၉၀၆ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၅ရက်နေ့တွင် ဟင်္သာတမြို့နယ်၊ ယုံသလင်းရွာတွင် မန်းပေကုန်းနှင့် ဒေါ်ပုတို့မှ ဖွားမြင်သည်။
မွေးချင်း ၁၀ယောက်တွင် ၇ယောက်မြောက်ဖြစ်သည်။
၁၉၂၉ခုနှစ်တွင် ဟင်္သာတမြို့ အင်္ဂလိပ်-မြန်မာ နှစ်ဘာသာသင် အေဘီအမ် ကရင်အထက်တန်းကျောင်းမှ ၁၀တန်းအောင်မြင်သည်။
၁၉၃၂ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန် ဂျပ်ဆင်ကောလိပ်မှ ဥပစာတန်းအောင်မြင်ကာ ၁၉၃၉ခုနှစ်တွင် အထက်တန်းဆရာအဖြစ် အောင်မြင်သည်။
အလုပ်အကိုင် ညောင်တုန်းမြို့နယ် ထော့်ကလို့ကျေးရွာရှိ မြန်မာဘာသာအထက်တန်းကျောင်းတွင် အင်္ဂလိပ်စာဆရာအဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
၁၉၄၁တွင် ယုံသလင်းရွာသူကြီးအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
၎င်း၏ကြိုးပမ်းမှုကြောင့် တစ်နိုင်ငံလုံးရှိ ရွာသူကြီး ၁၂၀၀၀ကျော်ပါဝင်သော ရွာသူကြီးအသင်းချုပ်ပေါ်ပေါက်လာသည်။
နိုင်ငံရေး အစ်ကိုဖြစ်သူ မန်းဘခိုင် ကျဆုံးပြီးနောက် အစ်ကိုဖြစ်သူ၏မဲဆန္ဒနယ်ဖြစ်သော ဟင်္သာတခရိုင်မဲဆန္ဒနယ်မှ အမတ်အဖြစ် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ရာ အမတ်ဖြစ်လာခဲ့သည်။
လွတ်လပ်ရေးရသည့် ၁၉၄၈ခုနှစ်တွင် ကရင်ရေးရာဝန်ကြီးဖြစ်လာခဲ့သည်။
၁၉၅၆မှ ၁၉၆၀ပြည့်နှစ်အထိ ဟင်္သာတ တောင်ပိုင်းအမတ်အဖြစ် အရွေးချယ်ခံကာ ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌဖြစ်လာသည်။
၁၉၆၀ပြည့်နှစ်တွင် ဟင်္သာတတောင်ပိုင်းမှပင် အမတ်ပြန်လည်ရွေးချယ်ခြင်းခံခဲ့ရကာ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်လာခဲ့သည်။
၁၉၅၉ခုနှစ်တွင် လွတ်လပ်ရေးမော်ကွန်းဝင်တံဆိပ်၊ ၁၉၆၁ခုနှစ်တွင် သတိုးသီရိသုဓမ္မဘွဲ့၊ ၁၉၈၀ပြည့်နှစ်တွင် နိုင်ငံ့ဂုဏ်ရည်(ပထမအဆင့်)တို့ကို ချီးမြှင့်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။
ကွယ်လွန်ခြင်း မန်းဘဆိုင်သည် ၁၉၈၅ခုနှစ် မတ်လ၂၉ရက်နေ့တွင် ဟင်္သာတမြို့ နေအိမ်၌ ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
ဇနီးသည်ဒေါ်တု၊ သားသမီး၇ယောက်နှင့် မြေး၁၆ယောက် ကျန်ရစ်သည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာ့နိုင်ငံရေးသမားများ။
နိုင်ငံတော်ကောင်စီသည် ပြည်ထောင်စုဆိုရှယ်လစ်သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်၏ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ ဖွဲ့စည်းထားသော အာဏာပိုင်အဖွဲ့အစည်းဖြစ်သည်။
အခြေခံဥပဒေအရ ပြည်သူ့လွှတ်တော်၏ ဆုံးဖြတ်ချက်နှင့် မူဝါဒများကို စဉ်ဆက်မပြတ်လုပ်ဆောင်ရန် ပြည်သူ့လွှတ်တော်မှ ဖွဲ့စည်းပေးထားသည်။
နိုင်ငံတော်ကောင်စီ၏ ဥက္ကဋ္ဌသည် နိုင်ငံတော်သမ္မတဖြစ်သည်။
နိုင်ငံတော်ကောင်စီကို အဖွဲ့ဝင် ၂၉ဦးဖြင့် ဖွဲ့စည်းသည်။
တစ်ပါတီခေတ်စနစ်ဖြစ်သဖြင့် နိုင်ငံတော်ကောင်စီဝင်များသည် မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီဝင်များသာဖြစ်ကြသည်။
ဖွဲ့စည်းပုံအရ မည်သို့ပင် ဖွဲ့စည်းစေကာမူ အမြင့်ဆုံးအာဏာသည် ပါတီဥက္ကဋ္ဌ ဦးနေဝင်း၏ လက်ဝယ်တွင်သာ တည်ရှိသည်။
ဦးနေဝင်းသည် နိုင်ငံတော်သမ္မတနှင့် ကောင်စီဥက္ကဋ္ဌအဖြစ်မှ အနားယူပြီးနောက် ပါတီဥက္ကဋ္ဌအနေဖြင့် ဆက်လက်တည်ရှိနေခဲ့ကာ တိုင်းပြည်ရေးရာများကို စီမံခန့်ခွဲခဲ့သည်။
နဝတအစိုးရတက်လာချိန်တွင် နိုင်ငံတော်ကောင်စီနှင့်အတူ ပြည်သူ့လွှတ်တော်တို့ကို ဖျက်သိမ်းခဲ့သည်။
ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေအရ နိုင်ငံတော်ကောင်စီကို အဖွဲ့ဝင် ၂၉ဦးဖြင့် ဖွဲ့စည်းသည်။
ရွေးချယ်ခြင်းခံရသော ကောင်စီဝင်များသည် မိမိတို့အထဲမှ ဥက္ကဋ္ဌနှင့် အတွင်းရေးမှူးကို ရွေးချယ်ကာ ပြည်သူ့လွှတ်တော်သို့ အတည်ပြုချက် ရယူရသည်။
နိုင်ငံတော်ကောင်စီတွင် ပြည်နယ်နှင့်တိုင်း အားလုံးမှ ကိုယ်စားပြုပါဝင်နိုင်ရန် သတ်မှတ်ထားသည်။
ပြည်ထောင်စုဆိုရှယ်လစ်သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ နိုင်ငံတော်ကောင်စီမှ ချမှတ်လိုက်သော ဆုံးဖြတ်ချက်များကို ဝန်ကြီးအဖွဲ့မှ လိုက်နာဆောင်ရွက်နိုင်ရန်အတွက် ဝန်ကြီးအဖွဲ့နှင့် ကောင်စီအကြား လွယ်ကူစွာဆက်သွယ်နိုင်ရန် ဝန်ကြီးအဖွဲ့မှ ဝန်ကြီးချုပ်ကို ကောင်စီဝင်အဖြစ် ထည့်သွင်းဖွဲ့စည်းထားသည်။
နိုင်ငံတော်ကောင်စီ၏သက်တမ်းသည် ပြည်သူ့လွှတ်တော်၏ သက်တမ်းအတိုင်းဖြစ်ကာ နိုင်ငံတော်သမ္မတ၏ သက်တမ်းသည်လည်း ကောင်စီ၏ သက်တမ်းအတိုင်းဖြစ်သည်။
ပြည်သူ့လွှတ်တော်သက်တမ်းကုန်ဆုံးပြီး နောက်ထပ်နိုင်ငံတော်ကောင်စီအသစ်ရွေးချယ်ပြီးစီးသည့်အချိန်တွင် နိုင်ငံတော်ကောင်စီအသစ်ကို လွှဲပြောင်းပေးရသည်။
တာဝန်နှင့် ဝတ္တရားများ နိုင်ငံတော်ကောင်စီသည် ပြည်သူ့လွှတ်တော်သို့ အစီရင်ခံရသည်။
ပြည်သူ့လွှတ်တော်အစည်းအဝေးခေါ်ရန်လိုအပ်လျှင် လွှတ်တော်သဘာပတိအဖွဲ့နှင့် ညှိနှိုင်း၍ ခေါ်ယူနိုင်သည်။
လွှတ်တော်ကပြဋ္ဌာန်းလိုက်သော ဥပဒေ၊ နည်းဥပဒေများကို ထုတ်ပြန်ရသည်။
အခြားသော ဗဟိုအာဏာပိုင်အဖွဲ့များဖြစ်ကြသည့် ဝန်ကြီးအဖွဲ့၊ပြည်သူ့တရားသူကြီးအဖွဲ့၊ပြည်သူ့ဥပဒေအကျိုးဆောင်အဖွဲ့၊ပြည်သူ့လုပ်ငန်းစစ်ဆေးရေးအဖွဲ့များကို လွှတ်တော်ကရွေးချယ်နိုင်ရန်အတွက် နိုင်ငံတော်ကောင်စီဝင်များကစုပေါင်း၍ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များထဲမှရွေးချယ်ကာ အမည်စာရင်းတင်သွင်းရသည်။
ထို့အတူ လွှတ်တော်ရေးရာကော်မီတီများကိုလည်း ထိုအတိုင်း ရွေးချယ်ပေးရသည်။
နိုင်ငံခြားတိုင်းပြည်များနှင့် သံတမန်ရေးရာကိစ္စများ ဆောင်ရွက်နိုင်သည်။
လွှတ်တော်၏ သဘောတူညီချက်ဖြင့် နိုင်ငံတကာ စာချုပ်ကိစ္စများ ဆောင်ရွက်နိုင်သည်။
ပြည်ပနိုင်ငံများ၏ ကျူးကျော်ခြင်းခံရလျှင် ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကို အစီရင်ခံပြီး စစ်ရေးအရလိုအပ်သလို ဆောင်ရွက်နိုင်သည်။
နိုင်ငံအတွင်း လိုအပ်ပါကလည်း အရေးပေါ်အခြေအနေကြေညာကာ ဆောင်ရွက်နိုင်သည်။
အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် ရွေးကောက်ပွဲများ မလုပ်နိုင်ပါက ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် ပြည်သူ့ကောင်စီများ၏သက်တမ်းကို တစ်ကြိမ်လျှင် ၆လဖြင့် ၃ကြိမ်သက်တမ်းတိုးပေးနိုင်သည်။
ဝန်ထမ်းအဖွဲ့အစည်းများ ဖွဲ့စည်းရေးကို ဆောင်ရွက်နိုင်သည်။
ကောင်စီဥက္ကဋ္ဌများ ဦးနေဝင်း ဦးစန်းယု ဦးစိန်လွင် ဒေါက်တာမောင်မောင် ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ စစ်အုပ်ချုပ်ရေး။
ဝမ်ရှင်း ( ၁၉၇၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၈ ဖွား) သည် တရုပ်လူမျိုး စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်ဖြစ်ပြီး မေထွမ်ဒျန်ပင်းလုပ်ငန်း၏ အမှုဆောင်ချုပ်အဖြစ် ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။
ဖော်ကျူးမဂ္ဂဇင်းက "၄၀ အောက်၊ အယောက် ၄၀" ဟူသော အသက် ၄၀ အောက် ထိပ်တန်းစီးပွားရေးလုပ်ငန်းသမား အယောက် ၄၀ စာရင်းတွင် တတိယမြောက်အဖြစ် ၂၀၁၈ ခုက ဖော်ပြခဲ့သည်။
၂၀၂၁ ခု၊ ဇန်နဝါရီလတွင် ဖိုဘီမဂ္ဂဇင်းက ဝမ်ရှင်း၏ဓနပမာဏကို ဒေါ်လာ ၂၈.၈ ဘီလီယံရှိနိုင်သည်ဟု ခန့်မှန်းဖော်ပြခဲ့သည်။
ငယ်ဘဝနှင့်ပညာရေး ၁၉၇၉ ခု၌ ဖူကျန်းပြည်နယ်၊ လောင်ယန်မြို့၌ မွေးသည်။
၂၀၀၁ ခုတွင် ရှင်ဟွာတက္ကသိုလ်မှ အီလက်ထရောနစ်အင်ဂျင်နီယာဘာသာဖြင့် ဘွဲရသည်။
မဟာဘွဲ့ကို ဒယ်လွဲတက္ကသိုလ်၌ ကွန်ပျူတာအင်ဂျင်နီယာအဓိကဖြင့် ဆည်းပူးရာ ၂၀၀၅ ခုတွင် ဘွဲ့ရသည်။
စီးပွားရေးခြေလှမ်း ၂၀၀၄ ခုတွင် ပညာသင် ခေတ္တနား၍ သူငယ်ချင်းတစုနှင့် တရုပ်သို့ ပြန်သည်။
ထိုကာလက အာရှ၌ခေတ်စားနေသော ဖရန့်စတာ ဆိုရှယ်မီဒီယာဆိုက်ကို တရုပ်နိုင်ငံတွင်းသုံးနိုင်ရန် စုလုပ်ကြသည်။
ကနဦးလွှင့်သော ဝက်ဘဆိုက်ကို တရုပ်နိုင်ငံရှိ တက္ကသိုလ်များရှိ ကျောင်းသားတို့အား ပစ်မှတ်ထားကာ (တရုပ်ဘာသာဖြင့် "သူငယ်ချင်းများ" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည့်) "ဒူဒူယူ"ဟု အမည်ပေးသည်။
မအောင်မြင်။
တရုပ်လူမျိုး ပြည်ပရောက်ကျောင်းသားများ ယူဇီတူဟူသော ဝက်ဘဆိုက်ကို လွှင့်သေးသည်။
အလုပ်မဖြစ်။
မဟာဘွဲ့ရပြီးနောက် တရုပ်သို့ပြန်လာကာ တရုပ်သုံးဖေ့စဘွတ် (တရုပ်ဘာသာဖြင့် "ကျောင်းပရဝုဏ်" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည့်) ရှောင်နိုင်ကို စလွှင့်သည်။
၎င်းမှာ အောင်မြင်သော်လည်း ငွေမဖော်နိုင်သဖြင့် အရှုံးမခံနိုင်တော့ဘဲ အခြားသူများအား ရောင်းထုတ်ရသည်။
ထိုဆိုက်ကို ယခုအခါ၌ (တရုပ်ဘာသာဖြင့် "လူတိုင်း" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည့်) "ရန်ရန်" ဟု ပိုင်ရှင်သစ်တို့က အမည်ပြောင်းထားသည်။
၂၀၀၇ ခုတွင် တရုပ်သုံးတွစ်တာ "ဖန်ဖေါင်" ကို လွှင့်သည်။
၎င်းသည် တရုပ်နိုင်ငံအတွက် ပထမဆုံး ဘလော့သေးတင်ဝက်ဘဆိုက်ဖြစ်ပြီး များမကြာမီပင် သုံးစွဲသူတို့က နိုင်ငံရေးကိစ္စများအား ပြောဆိုသည့်အတွက် အစိုးရက ပိတ်ပစ်သည်။
နောက်ပိုင်း၌ ပြန်ဖွင့်ခွင့်ရသော်လည်း စိနဝေဘိုနှင့် တန်းဆင့်ဝေဘိုတို့ကို ဈေးကွက်ပမာဏအရ မယှဉ်နိုင်တော့။
၂၀၁၀ ခုတွင် လူစု၍ဈေးဝယ်ကာ လျှော့ဈေးရအောင်လုပ်ပေးသော ဂရုပွန်ကဲ့သို့ဝက်ဘဆိုက်ကို တရုပ်သုံးအဖြစ် ဖန်တီးသည်။
အမည်ကို တရုပ်ဘာသာဖြင့် လူချောတစုဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည့် မေထွမ် (美團) ဟု အမည်ပေးသည်။
၎င်းမှာ အလွန်အောင်မြင်သည်။
၂၀၁၅ ခုတွင် ဈေးကွက်တူလုပ်ငန်း ဒျန်ပင်း (点评) နှင့် ပေါင်းလိုက်ကာ မေထွမ်ဒျန်ပင်းဟူ၍ ပြိုင်ဘက်ကင်းလုပ်ငန်းကြီးဖြစ်လာသည်။
၂၀၁၈ ခုတွင် မေထွမ်ဒျန်ပင်းကို ဟောင်ကောင်စတော့အိတ်ချိန်း၌ စာရင်းသွင်းကာ အများပိုင်လုပ်သည်။
၂၀၂၁ ခု၊ ဧပြီလ ၂၆ ရက်၌ နိုင်ငံအဆင့်ဈေးကွက်ထိန်းကွပ်ရေးဦးစီးဌာနက မေထွမ်ဒျန်ပင်းသည် ဈေးကွက်ကို မောင်ပိုင်စီးကာ အရောင်းသမားများကို လျှော့ဈေးပေးစေရန် အနိုင်အထက်ပြုနေသည်ဟူသော စွပ်စွဲချက်ကြောင့် ဝမ်ရှင်းကို ဖမ်းဆီးစစ်ဆေးလျက်ရှိသည်။
ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး () အဆင့်သည် မြန်မာ့တပ်မတော်၏ သတ်မှတ်ထားသော အမြင့်ဆုံးတိုးမြှင့်နိုင်သည့် ရာထူးအဆင့်ဖြစ်သည်။
အနောက်တိုင်းအသုံးအနှုန်းတွင် ဖီးမာရှယ် (Field Marshal) သို့မဟုတ် "General of the Army" အဆင့်နှင့် တူညီသည်။
တစ်နည်းအားဖြင့် နေတိုးအဖွဲ့၏ အဆင့်စကေးအရ OF-10 အဆင့် သို့မဟုတ် ကြယ်ငါးပွင့်အဆင့်ဖြစ်သည်။
တပ်မတော်တွင် အမြင့်ဆုံးခန့်အပ်သည့် ရာထူးတာဝန်ဖြစ်သော တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်များ ရရှိသောအဆင့်ဖြစ်သည်။
ထူးခြားစွာဖြင့် ထိုရာထူး၏ ဒုတိယအဆင့်မှာ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး ဖြစ်လာသည်။
အဆောင်ယောင်များ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးရာထူးသည် တပ်မတော် (ကြည်း) ၌သာရှိသော်လည်း ထိုရာထူးကိုရရှိသောသူသည် တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဖြစ်နေသည့်အလျောက် ကြည်း၊ ရေ၊ လေ ယူနီဖောင်းသုံးမျိုးစလုံးကို ဝတ်ဆင်နိုင်သည်။
သမိုင်းကြောင်း ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ် တွင် တပ်မတော်ကို တိုးချဲ့ဖွဲ့စည်းမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ရာတွင် ရာထူးတာဝန်များပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းရာ ၁၉၉၀ မတ်လ ၁၈ ရက်နေ့တွင် ထိုစဉ်က ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးစောမောင်သည် မိမိကိုယ်ကို ဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့်မှ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးအဆင့်သို့ ရာထူးတိုးမြှင့်ခဲ့သည်။
ထို့ကြောင့်သူသည် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးရာထူးရယူခဲ့သည့် ပထမဆုံးပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးအဆင့်ရရှိခဲ့သူများ စဉ် ဓာတ်ပုံ အမည် စတင်ရက် ပြီးဆုံးရက် မှတ်ချက် ၁ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင် ၁၈ မတ် ၁၉၉၀ ၂၄ ဧပြီ ၁၉၉၂ ကျန်းမာရေးကြောင့်အနားယူခဲ့ရသည်။
၂ 100px ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေ ၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၃ ၃၀ မတ် ၂၀၁၁ ၃ 100px ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် မတ် ၂၀၁၃ လက်ရှိ တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်ရာထူး ရရှိခါစတွင် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့်ဖြစ်သည်။
ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး right|100px|thumb|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးပခုံးတံဆိပ် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး (Vice Senior General) သည် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနှင့်ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး အဆင့်တို့ကြား၌ဖြစ်၍ မြန်မာ့တပ်မတော်၌သာ ရှိသောရာထူးအသစ်ဖြစ်သည်။
လက်ရှိတပ်မတော်တွင်ထိုရာထူးကို ဒုတိယတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်နှင့် ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(ကြည်း)တာဝန်တို့ကို ပူးတွဲတာဝန်ယူသောသူများကရရှိသည်။
ခြွင်းချက်အနေဖြင့် တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်သည် ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဖြစ်ခါစအချိန်တွင် ဗိုလ်ချုပ်ကြီး အဆင့်သာဖြစ်ပြီး ၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး၊ ၂၀၁၃ ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး အဆင့်များ ရယူခဲ့သည်။
စဉ် ဓာတ်ပုံ အမည် စတင်ရက် ပြီးဆုံးရက် မှတ်ချက် ၁ 100px ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မောင်အေး ၂၀၀၂ ၃၀ မတ် ၂၀၁၁ ဒုတိယတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်ရာထူး ရရှိခါစတွင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့်ဖြစ်သည်။
၂ 100px ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် မတ် ၂၀၁၂ မတ် ၂၀၁၃ နောင်တွင်ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးဖြစ်လာသည်။
၃ 100px ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စိုးဝင်း မတ် ၂၀၁၃ လက်ရှိ ဒုတိယတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်ရာထူး ရရှိခါစတွင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့်ဖြစ်သည်။
ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန် တပ်မတော် (ကြည်း) တပ်မတော် (ကြည်း)၏ ရာထူးအဆင့်များနှင့် အဆောင်အယောင် တံဆိပ်များ ကိုးကား ကဏ္ဍ:တပ်မတော်၏ ရာထူးအဆင့်နှင့် အဆောင်အယောင်တံဆိပ်များ ကဏ္ဍ:စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ ရာထူးအဆင့်များ။
၁၉၆၂ ခုနှစ် မတ်လ ၂ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၌ ပထမဆုံးသော စစ်အာဏာသိမ်းပိုက်မှုဖြစ်ပွားခဲ့သည်။
မြန်မာ့တပ်မတော်၏ ခေါင်းဆောင်ဖြစ်သူ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်းသည် ဝန်ကြီးချုပ်ဦးနုအစိုးရကိုဖြုတ်ချခဲ့၍ တော်လှန်ရေးကောင်စီကိုဖွဲ့စည်းကာ စတင်အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။
ဗိုလ်ချုပ်နေဝင်းသည် တိုင်းပြည်ကိုအာဏာသိမ်းပြီးနောက် အောက်ပါအတိုင်း မိန့်ခွန်းပြောကြားခဲ့သည်။
ထိုသို့အာဏာသိမ်းပိုက်ပြီးနောက် ဗိုလ်ချုပ်နေဝင်းသည် မြန်မာနိုင်ငံကို ၁၉၇၄ ခုနှစ်အထိ စစ်အာဏာရှင်စနစ်ဖြင့် ၁၂ နှစ်မျှအုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။
ထိုကာလ၌ ဗိုလ်ချုပ်နေဝင်းသည် တိုင်းပြည်၏ နိုင်ငံရေးကဏ္ဍကိုသာမက အုပ်ချုပ်ရေးနှင့် စီးပွားရေးကဏ္ဍတို့ကိုပါ ကိုယ်တိုင်ခြယ်လှယ်နိုင်အောင် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
၁၉၇၄ တွင် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေသစ်ကိုရေးဆွဲခဲ့ပြီး မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီ (မဆလ) ဦးဆောင်သော တစ်ပါတီအာဏာရှင်စနစ်ဖြင့် ဆက်လက်အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။
၁၉၈၈ တွင် ပြည်သူတို့စတင်ထကြွမှုကြောင့် မဆလအစိုးရမှာ ပြိုလဲခဲ့လေသည်။