kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
၂၀၀၂ ခုနှစ်တွင်ပြိုင်ပွဲ ရာသီတစ်ခုတွင် အမြဲတမ်း ထိပ်ဆုံး ၃ နေရာမှ အနိုင်ရခဲ့ပြီး ထိုသို့သော စံချိန်ကို တင်နိုင်ခဲ့သည်မှာ ဖော်မြူလာဝမ်း သမိုင်းတွင် သူတစ်ဦးတည်းသာ ရှိသည်။
ထို့အပြင် ဆုယူစင်မြင့်တွင် ဆက်တိုက် အကြိမ်အများဆုံး တက်ရောက်သူ စံချိန်ကိုလည်း ချိုးခဲ့သည်။
ဖော်မြူလာ ဝမ်းအဖွဲ့မှ တရားဝင်လွှတ်တင်ထားသော ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တွင် "စာရင်းဇယားအရ အကောင်းဆုံးသော ကားမောင်းသမား" ဟု သူ့အား တင်စားခေါ်ဆိုထားသည်။
ဓာတ်ပုံပြခန်း ကိုးကား ကဏ္ဍ:နိုင်ငံတကာ အားကစားသမားများ။
thumb|တိုက်ဂါးဝုဒ် အဲလ်ဒရစ် တွန့် တိုက်ဂါး ဝုဒ် (Eldrick Tont "Tiger" Woods) (၁၉၇၅ ဒီဇင်ဘာ ၃၀မွေးဖွား) သည် အမေရိကန် ကြေးစား ဂေါက်သီးရိုက်သမား တစ်ဦးဖြစ်ပြီး သူ၏ ယနေ့ထက်တိုက် အောင်မြင်မှုများကြောင့် သူ့အား အချိန်တိုင်းတွင် အအောင်မြင်ဆုံးသော ဂေါက်သီးရိုက် ကစားသမား တစ်ဦးအဖြစ် စံချိန် တင်ထားသည်။
ယခင်က ကမ္ဘာပေါ်တွင် နံပါတ်တစ် ဖြစ်ခဲ့ပြီး သူသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ကြေးအများဆုံးသော ကြေးစား အားကစားသမား တစ်ဦး ဖြစ်သည်။
၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် ဆုကြေးနှင့် ကြော်ငြာများမှ အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၉၀.၅ သန်း ရရှိခဲ့သည်။
တွန်ဂါနိုင်ငံ၏ တရားဝင်အမည်မှာ ကင်းဒမ်းအော့ဖ်တွန်ဂါ ဖြစ်ပြီး တောင်ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာတွင် ရှိသော ကျွန်းနိုင်ငံ တစ်နိုင်ငံ ဖြစ်သည်။
ကျွန်းပေါင်း ၁၇၆ ကျွန်းပါဝင်ပြီး ၇၀၀,၀၀၀ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၂၇၀,၀၀၀ စတုရန်းမိုင်) အတွင်း ဖြန့်ကျက် တည်ရှိသည်။
ကျွန်းပေါင်း ၅၂ ကျွန်းတွင် လူနေထိုင်လျက် ရှိသည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:တွန်ဂါနိုင်ငံ ကဏ္ဍ:ကုလသမဂ္ဂ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများ ကဏ္ဍ:ကျွန်းနိုင်ငံများ ကဏ္ဍ:အိုရှန်းနီးယားရှိ နိုင်ငံများ ကဏ္ဍ:ဓနသဟာယအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများ။
လာဟိုမြို့သည် ပါကစ္စတန်သမ္မတနိုင်ငံတွင် ဖွဲ့စည်းပါဝင်သော အနောက်ပါကစ္စတန်ပြည်နယ်၊ လာဟိုတိုင်း၏ မြို့တော်ဖြစ်သည်။
ပါကစ္စတန်တွင် ကရာချိမြို့၏နောက် ဒုတိယလိုက်သော မြို့ကြီးလည်းဖြစ်သည်။
လာဟိုမြို့သည် အိန္ဒုမြစ်၏လက်တက်တစ်ခုဖြစ်သော ရာဗီမြစ်၏ လက်ဝဲဘက် ကမ်းပေါ်တွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ မြို့တော်ဖြစ်သော နယူးဒေလီမြို့၏ အနောက်မြောက်ဘက် မိုင် ၂၅ဝ အကွာ၌ တည်ရှိသည်။
လာဟိုမြို့၏ ရှေးအကျဆုံးအပိုင်းကို နှစ်ပေါင်းထောင်သောင်းများ စွာက တည်ခဲ့ကောင်း တည်ခဲ့ပေလိမ့်မည်။
အိန္ဒိယသမိုင်းတွင် ထင်ရှားခဲ့သော မဂိုခေတ်၏ ကျက်သရေဆောင် ရှေးဟောင်း အဆောက်အအုံများကိုယခုတိုင် တွေ့နိုင်ပေသေးသည်။
ဗြိတိသျှ တို့မသိမ်းပိုက်မီအချိန်က လာဟိုမြို့သည် ဆစ်နိုင်ငံတော်၏ မြို့တော်ဖြစ်ခဲ့သည်။
ဆစ်အယူဝါဒီတို့၏ သမိုင်းဝင်ဘုရားကျောင်းများလည်း လာဟိုမြို့တွင်ရှိသည်။
ဗြိတိသျှတို့၏ လက်ထက်တွင် ပန်ဂျပ်နယ်တစ်ခုလုံး၏ ရုံးစိုက်မြို့ဖြစ်ခဲ့သည်။
လာဟိုမြို့ဟောင်းနေရာကို ၁၅ ပေမျှမြင့်သော အုတ်တံတိုင်းဖြင့် ပတ်ရံထားသည်။
လာဟိုမြို့ရှိ များစွာသောအိမ်များ၌ လေသာဆောင်များရှိသည်။
လမ်းများမှာလူစည်ကားလှပေသည်။
လာဟိုမြို့ပေါ်တွင် အလွန်လှပသော မွတ်စလင်ပလီ၊ ဂူသင်္ချိုင်း၊ နန်းတော်နှင့် အလွန်လှပသော ဥယျာဉ်များ ပန်းခြံများ လည်းရှိသည်။
ဥရောပတိုက်သားတို့၏ ရပ်ကွက်မှာ မြို့ရိုး၏ အပြင်ဘက်ဖြစ်၍ မြို့ဟောင်း၏ တောင်ဘက်တွင်ရှိ၏။
အိန္ဒိယကျွန်းဆွယ်မြောက်ပိုင်းတွင် လာဟိုမြို့သည် ပညာရေး၌ အချက်အချာ မြို့တစ်မြို့လည်းဖြစ်သည်။
လာဟိုမြို့တွင် ပြတိုက်တစ်ခု၊ စာသင်ကျောင်းများနှင့် ပန်ဂျပ်တက္ကသိုလ်ရှိ သည်။
ဆင်ခြေဖုံးအရပ် လူနေရပ်ကွက်တွင် ခေတ်မီပုံစံဖြင့် ဆောက်လုပ်ထားသော အိမ်ကောင်းများရှိသည်။
လာဟိုမြို့သည် မြေဩဇာကောင်း၍ ထွန်ယက်စိုက်ပျိုးရန်ကောင်းသောဒေသ၌ တည်ရှိသည်။
စက်မှုလက်မှုလည်း ထွန်းကားသည်။
လာဟိုမှ အဓိကထွက်ကုန်များမှာ ရှောစောင်၊ ကော်ဇော၊ ရွှေချည်ငွေချည်ဇာများဖြစ်သည်။
ထို့ပြင် ဂျုံ၊ အထည်အလိပ်၊ သကြား၊ စက်ကိရိယာများ၊ အိမ်ထောင်ပရိဘောဂများလည်းထွက်သည်။
မီးရထားအလုပ်ရုံများလည်းအရေးပါလှပေသည်။
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်းက အဆိုပါအလုပ်ရုံများသည် စစ်အတွက်များစွာကျိုးပြုခဲ့ပေသည်။
လာဟိုမြို့သည် အိန္ဒိယတွင် အရှည်လျားဆုံးဖြစ်သည့် အနောက်မြောက် မီးရထားလမ်းကြောင်း၏ ဌာနချုပ်ဖြစ်သောကြောင့်လည်း ကုန်သွယ်ရေး၌ အရေးပါ၍ အချက်အချာဌာနတစ်ခု ဖြစ်၏။
လာဟိုမြို့ကို ရာဂျာပွတ် (ရာဇာပုတ္တ) မင်းသားတစ်ပါး တည်ခဲ့သည်ဟု ယူဆရသည်။
ထိုမင်းသားသည် နောင်သော် လာဟိုမှ ရာဇဌာန်သို့ပြောင်းရွှေ့နေထိုင်သည်။
လာဟိုမြို့သည် ရှစ်ရာစုနှစ်နှင့် ကိုးရာစုနှစ်များတွင် ဗြာဟ္မဏမင်းဆက်၏ မြို့တော်အဖြစ် အရေးပါခဲ့ပေသည်။
ထို့နောက် အစဉ် အဆက်အုပ်စိုးသော မွတ်စလင်ဘုရင်များ၏ မြို့တော်အဖြစ် ထင်ရှားပြီးလျှင်မဂိုမင်းများလက်ထက်တွင် အထွတ် အထိပ်သို့ ရောက်ရှိသည်။
မဂိုမင်းများ၏ထယ်ဝါသော နန်းတော်နှင့် အခြားအဆောက်အအုံများကို ယခုတိုင် တွေ့မြင် နိုင်ပေသေးသည်။
မဂိုဘုရင် အက္ကဗာသည် လာဟိုမြို့တွင် ထီးနန်းစိုက်ခဲ့သည်။
အက္ကဗာဘုရင်၏ သားတော်ဂျဟန်ဂါ၏ ဂူသင်္ချိုင်းသည် လာဟိုမြို့တွင်တည်ရှိ၍ အလွန်လှပသော မဂိုဗိသုကာလက်ရာတစ်ခုဖြစ်သည်။
လာဟိုမြို့ရှိ ဗလီကြီးကို တည်ဆောက်ခဲ့သူမှာ ဩရန်ဇစ်ဘုရင်ဖြစ်၍ ထိုဗလီကြီး တွင် တမန်တော်မဟာမက် (မို့ဟမ္မဒ်)၏ ဆံတော်တစ်ဆူကို ဌာပနာထားသည်။
မဂိုအင်ပိုင်ယာ ပြိုကွဲသွားသောအခါ လာဟိုမြို့သည်လည်း အရေးမပါတော့ဘဲရှိခဲ့၏။
၁၇၇၅ ခုနှစ်တွင် ဆစ်လူမျိုးများလာရောက်အုပ်စိုးခဲ့ရာ ရန်ဂျစ်ဆင်လက်ထက်တွင် လာဟိုမြို့သည် တစ်စိတ်တစ်ဒေသအားဖြင့် ပြန်လည်ကြီးကျယ်လာသည်။
ဗြိတိသျှတို့ လက်အောက်သို့ ၁၈၄၉ ခုနှစ်တွင် ရောက်ရှိသွားပြီးလျှင် ပန်ဂျပ်နယ်၏ ရုံးစိုက်မြို့အဖြစ် အရေးပါလာခဲ့ပြန်သည်။
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီးအပြီးတွင် အိန္ဒိယနှင့် ပါကစ္စတန် နှစ်နိုင်ငံခွဲလိုက်သောအခါ ပါကစ္စတန်နိုင်ငံတွင် ပါဝင်သွားလေသည်။
၁၉၄၁ ခုနှစ်တွင်ရှိသော လူဦးရေ ၆၇၁၆၅၉ ယောက်အနက် ၅၆ ရာခိုင်နှုန်းမှာ မွတ်စလင်များဖြစ်၍ ၃၂ ရာခိုင်နှုန်းမှာ ဟိန္ဒူလူမျိုးဖြစ်သည်။
၁၉၆၇ ခုနှစ်ခန့်မှန်းခြေအရ လူဦးရေ ၁၆၇၄၁ဝဝ ခန့်ဖြစ်လေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၂) ကိုးကား Category:ပါကစ္စတန်နိုင်ငံရှိ မြို့များ‎ Category:ပါကစ္စတန်နိုင်ငံရှိ မြို့များ။
လောင်ဇီ ( လောင်ဇူး ဟုလည်း ခေါ်) သည် တရုတ် ဒဿနိကဗေဒနှင့် ယုတ္တိဗေဒ ကျောင်းသားတစ်ဦးဖြစ်သည်။
ယင်း၏ မွေးသက္ကရာဇ်ကို အတိအကျ မသိရသော်လည်း ဘီစီ ၆ဝ၄ ခုနှစ်လောက်တွင် မွေးတန်ရာသည်ဟု ဆိုကြသည်။
သမိုင်းပညာရှင်အချို့က လောင်ဇီကို ဟိုနန်နယ် (ယခု ကွေးတီမြို့ အနီး) ၌ မွေးဖွားသည်ဟု ပြောကြသည်။
သူ၏ အမည်ရင်းမှာ အာလီ (李耳) ဖြစ်ပြီး ချူမင်းဆက် ဘုရင် တစ်ပါး၏ ပိဋကတ်တိုက်မှူး ဖြစ်ခဲ့သည်ဟုဆိုသည်။
အသက်အရွယ် ကြီးရင့်လာသောအခါ ချောင်မြို့၏မြောက်တံခါးမှ ထွက်ခွာသွားခဲ့ရာ သေသည် ရှင်သည် မသိရတော့ဘဲ နောက်ထပ် ပြန်၍ မတွေ့ရတော့ချေ။
အခြား တရုတ်ဒဿနိကဗေဒ ပညာရှင်ကြီး တစ်ဦးဖြစ်သူ ကွန်ဖူးရှပ်နှင့် ခေတ်ပြိုင်ဖြစ်ခဲ့ သော်လည်း ဝါဒချင်းမတူဘဲ အပြိုင်အဆိုင်ဖြစ်ခဲ့သည်။
ကွန်ဖူးဇီးနှင့် ဘီစီ ၅၁၇ ခုနှစ်လောက်က တွေ့ဆုံခဲ့ဖူးပြီးလျှင် ဝါဒနှင့်စပ်လျဉ်း၍ ဆွေးနွေးခဲ့သေးသည်ဟု ဆိုသည်။
တရုတ်နိုင်ငံတွင်အယူဝါဒကြီး သုံးခုရှိသည့်အနက် လောင်ဇီသည် တောက် ခေါ်သည့် အယူဝါဒကို တီထွင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။
လူတို့သည် သေသည်၏အခြားမဲ့၌ ဘဝသစ်များတွင် လူ့ဘဝ၌သော်လည်းကောင်း၊ တိရစ္ဆာန်ဘဝ၌သော်လည်းကောင်း ဖြစ်သည်ဟူသော အယူကို လောင်ဇီ ကောင်းစွာယုံကြည်၏။
လောင်ဇီသည် ဂုဏ်ပကာသနကို မလိုလားဘဲ လူသူနည်းသော နေရာ၌ မထင်မရှားနေခြင်းကိုသာ နှစ်သက်သူဖြစ်လေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၂) တောက်တယ်ကျင်း တရုတ်ပြည်၌ ရေးခဲ့သမျှ ထောင်ပေါင်းများစွာသော စာအုပ်များထဲတွင် ထိုနိုင်ငံ၏ ပြင်ပ၌ လူဖတ်အများဆုံး၊ ဘာသာပြန် အများဆုံး စာအုပ်သည် လွန်ခဲ့သော နှစ် ၂၀၀၀ ကျော်က လောင်ဇီ ရေးသားခဲ့သော တောက်တယ်ကျင်း (道德經) ဟူသည့် စာအုပ် ပါးပါးကလေးသာ ဖြစ်ပြီး၊ တရုတ်စာလုံးရေ ၆၀၀၀ ပင် မပြည့်၍ သတင်းစာ တမျက်နှာစာသာ ရှိသည်။
လမ်းနှင့် စွမ်းအင် သဘောကို ဖော်ညွှန်းသော ထိုစာအုပ်သည် တောက်ဝါဒ၏ အခြေခံ စာအုပ် ဖြစ်သည်။
အနက် သိမ်မွေ့ နူးညံ့၍ ပဟေဠိဆန်ဆန် ရေးသားထားသောကြောင့် အဓိပ္ပာယ် အမျိုးမျိုး ဖွင့်ဆိုနိုင်သည်။
တောက် ဝါဒသည် ရှင်းပြရန် ခက်ခဲသော အယူအဆ တမျိုး ဖြစ်ကာ၊ တောက်တယ်ကျင်း ၏ အဖွင့်၌ 'ရှင်းလင်းဖော်ပြနိုင်သော တောက်သည် တည်မြဲသော တောက် မဟုတ်ပါ၊ ပညတ်ဟူသည် အမြဲ တည်သော အမည်နာမ မဟုတ်ပါ' ဟု ဆိုထားသည်။
ယေဘုယျအားဖြင့် တောက်ကို လမ်း သို့မဟုတ် သဘာဝ သို့မဟုတ် ဖြစ်စဉ် ဟု ဘာသာ ပြန်နိုင်လိမ့်မည်။
တောက်ဝါဒက လူတဦးသည် တောက်ကို ဆန့်ကျင်ခြင်း မပြုဘဲ အလိုက်သင့် စီးမျောသင့်သည်ဟု မြင်သည်။
သဘာဝနှင့် လူသားများအပေါ် ထိန်းချုပ်ရန် လိုက်လံ ကြိုးပမ်းခြင်းသည် အချည်းနှီးဖြစ်သည်၊ တောက်ကို ရှုံးနိမ့်အောင် လုပ်၍ မရဟု ဆိုသည်။
တောက်ဝါဒနှင့် လိုက်လျောညီထွေ နေရလိမ့်မည်။
ဥပမာ အားဖြင့် တောက်ဝါဒီ တဦးသည် ရေကို လက်ညှိုး ထိုးပြ၍ ရေသည် အလွန် နူးညံ့ သိမ်မွေ့ကာ၊ မြင့်ရာမှ နိမ့်ရာသို့ အတားအဆီး မရှိ၊ အလျင် မပြတ်ဘဲ စီးဆင်းပြီး၊ အပျော့ဆုံး အင်အားကိုပင် တုံ့ပြန်နိုင်သည်။
ရေ၏ သဘာဝကို ဖျက်ဆီးနိုင်စွမ်း မရှိဘဲ မာကျောလှသည် ဆိုသော ကျောက်ဆောင်၊ ကျောက်ခဲများပင် အချိန်ကြာသော် ပျက်စီးရသည်။
လူပုဂ္ဂိုလ် တဦးချင်းအနေဖြင့် ရိုးသားဖြောင့်မတ်စွာနှင့် သဘာဝအတိုင်း နေထိုင်သင့်သည်။
ဂုဏ်ပကာသနနှင့် အကြမ်းဖက်လိုမှု တို့ကို ရှောင်ကြဉ်သင့်သည်။
လောကကို ပြုပြင် ပြောင်းလဲရန် ကြိုးစားသည်ထက် လေးစားရန် ကြိုးစားသင့်သည်။
အစိုးရ ဥပဒေများသည် များလှပြီ ဖြစ်၍ နောက်ထပ်သာ ထုတ်ပြန်ပါက အခြေအနေ ပိုဆိုးစေမည်။
ကြီးလေးသော အခွန်အတုတ်၊ ရည်ရွယ်ချက် ကြီးသော အစိုးရ စီမံကိန်းများ၊ စစ်ဆင်မှုအားလုံးသည် သဘာဝနှင့် ဆန့်ကျင်၍ တောက်ဒဿနနှင့် ဖီလာ ဖြစ်သည်။
တောက်ဝါဒ အစ၌ လူမှုရေး အတွေးအခေါ် တရပ် အနေဖြင့် စတင်ခဲ့သော်လည်း နောက်ပိုင်း ဘာသာရေး လှုပ်ရှားမှုကြီး ပေါ်ပေါက်လာသည်။
ဝါဒအနေဖြင့် တောက်တယ်ကျင်း ကျမ်းထဲ၌ ရေးသားထားသော အတွေးအခေါ် အပေါ်၌ အခြေခံထားသော်လည်း တောက်ဘာသာ ဟူ၍ ဖြစ်လာသောအခါ လောင်ဇီ၏ သင်ကြားမှုများနှင့် လုံးဝ မပတ်သက်သည့် အယူသီးမှုများနှင့် လုပ်ရပ်များဖြင့် ဖုံးလွှမ်းသွားသည်။
တောက် တွေးခေါ်ရှင် များစွာသည် ထိုစာအုပ်ကို အခြေပြု၍ မိမိတို့ ကိုယ်ပိုင် အတွေးအခေါ်များကို ဆက်လက် ချဲ့ထွင် ဖော်ထုတ်လာသည်။
အငြင်းပွားမှု တရုတ်ကျမ်းဂန်များအရ တောက်တယ်ကျင်းကို ရေးသော စာရေးဆရာမှာ လောင်ဇီ ဖြစ်ပြီး၊ ကွန်ဖြူးရှပ်ထက် အသက် ပိုကြီးသည့်အပြင် ခေတ်ပြိုင်လည်း ဖြစ်၏။
သို့သော် ကွန်ဖြူးရှပ်မှာ ဘီစီ ‌၆ ရာစု၌ ထင်ရှားခဲ့သော်လည်း၊ တောက်တယ်ကျင်း စာအုပ်၏ အရေးအသားနှင့် အကြောင်းအရာကို ထောက်ရှုပြီး ထိုစာအုပ် ရေးသားသူမှာ ထင်ရှားခဲ့ခြင်း မရှိသည့်အတွက် ကွန်ဖြူးရှပ်နှင့် ခေတ်ပြိုင် ရေးသားခဲ့သည်ကို မယုံကြည်နိုင်ဖွယ် ဖြစ်ခဲ့ကြသည်။
အဆိုပါ စာအုပ်ကိုယ်၌ပင် မည်သူ မည်ဝါ၊ မည်သည့်နေရာ၊ မည်သည့်အချိန်၊ မည်သည့် သမိုင်း ဖြစ်ရပ်ကိုမျှ ဖော်ပြခြင်းလည်း မရှိချေ။
စာအုပ် ထွက်ပေါ်သည့် နှစ်ကို အတိအကျ မသိ၍ လောင်ဇီ ဆိုသူသည် အမှန်တကယ် သက်ရှိထင်ရှား ရှိ မရှိ ပြဿနာ ပေါ်ပေါက်သည်။
တချို့က အမှန်တကယ် မရှိ၊ ဒဏ္ဍာရီလာ လူသာ ဖြစ်သည်ဟု ဆိုပြီး၊ ပညာရှင် အချို့ကမူ လောင်‌ဇီသည် အမှန်တကယ် ရှိခဲ့ပြီး တောက်တယ်ကျင်းကို ရေးခဲ့သည်၊ ဘီစီ လေးရာစု၌ အသက်ရှင်သန်ခဲ့သည်၊ ကွန်ဖြူးရှပ်ထက် အသက်ပိုကြီးသော ခေတ်ပြိုင် ဆိုသောအချက်မှာမူ နောက်ပိုင်း တောက်ဆရာများက သူတို့ ဆရာနှင့် ကျမ်းစာအုပ်၏ ဂုဏ်ကို မြှင့်တင်ပေးလိုခြင်း သက်သက် ဖြစ်မည်ဟု ခန့်မှန်းကြသည်။
ကနဦး တရုတ် စာရေးဆရာများ ဖြစ်သော ကွန်ဖြူးရှပ်၊ မိုတီနှင့် မင်စီးယပ် (Mencius)[Meng zi] တို့သည် သူတို့ စာများ၌ လောင်ဇူနှင့် တောက်တယ်ကျင်း အကြောင်းကို ဖော်ပြထားခြင်း မရှိချေ၊ ဘီစီ ၂၀၀ ခန့်၌ အရေးပါသော တောက်ဆရာ ချွမ်ဇီသည် ထင်ရှားခဲ့ပြီး၊ သူ့စာများ၌ ရံခါရံခါ ဖော်ပြသည်။
အတ္ထုပတ္တိအကျဉ်း လောင်ဇီသည် တရုတ်ပြည်မြောက်ပိုင်း၌ မွေးဖွားကြီးပြင်းသည်။
အစိုးရ စာရွက် စာတမ်းများကို ဘဝ တလျှောက်လုံး သိမ်းဆည်း တာဝန်ယူရသူ သမိုင်းပညာရှင် တဦး ဖြစ်ပြီး၊ ချူမင်းဆက်တို့၏ မြို့နယ် လိုရန် (Lo Yang) ၌ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပုံ ပေါ်သည်။
လောင်ဇီသည် အမည်ရင်း မဟုတ်ဘဲ လေးစားသမှုဖြင့် 'ဆရာကြီး' ခေါ်ခြင်း ဖြစ်သည်။
အိမ်ထောင်ပြုရာ သား တယောက် ထွန်းကား၍ သားဖြစ်သူ နောင်သော် ဝေပြည်နယ် (Wei)၌ ဗိုလ်ချုပ် တယောက် ဖြစ်လာသည်။
လူကြိုက်များမှု အနောက်နိုင်ငံများ၌ တောက်တယ်ကျင်းသည် ကွန်ဖြူးရှပ် သို့မဟုတ် မည်သည့် ကွန်ဖြူးရှပ် ဝါဒီများ၏ အရေးအသားထက်မဆို ပို၍ လူကြိုက်များသည်။
ထိုစာအုပ်ကို အင်္ဂလိပ် ဘာသာပြန် မူကွဲပေါင်း ၄၀ ပုံနှိပ် ထုတ်ဝေခဲ့ပြီး ဖြစ်ပြီး၊ သမ္မာကျမ်းစာက လွဲ၍ ကျန်စာအုပ်များထက် မူကွဲ အများဆုံး ရှိသော စာအုပ် ဖြစ်သည်။
တရုတ်ပြည်၌မူ ကွန်ဖြူးရှပ် ဝါဒကိုသာ ကြိုက်နှစ်သက်ကြ၍ လောင်ဇီ၏ သွန်သင်ချက်များကိုလည်း လေးစားကြသည်။
ထို့အပြင် လောင်ဇီ၏ တောက်အယူအဆကို ကွန်ဖြူးရှပ် အတွေးအခေါ်ထဲ တဖြည်းဖြည်း သွတ်သွင်းခဲ့၍ လူသန်းပေါင်းများစွာအပေါ် လွှမ်းမိုးမှု ကြီးမားသည်။
လားဗရာဒေါနယ်သည် မြောက်အမေရိကတိုက်၏ အရှေ့မြောက်ဘက်အစွန်းတွင်တည်ရှိ၍ ကနေဒါနိုင်ငံတွင် ဖွဲစည်းပါဝင်သော နယူးဖောင်းလန်းပြည်နယ်တွင် တစိတ်တစ်ဒေသပါဝင်သည့် နယ်တစ်နယ် ဖြစ်သည်။
ကွီဗက်ပြည်နယ်၏ အရှေ့မြောက်ဘက် မြောက်အမေရိကတိုက် ကုန်းမပေါ်တွင်တည်ရှိ၍ နယူးဖောင်းလန်းကျွန်းနှင့်မူကား ကျဉ်းမြောင်းသော ဗဲလအိုင်ရေလက်ကြားဖြင့် ခြားလျက်ရှိသည်။
လားဗရာဒေါနယ်တွင် ပါဝင် သော မြောက်အတ္တလန္တိတ်ကမ်းရိုးတန်းမှာ စိန်လောရင့်ပင်လယ်ကွေ့ရှိ ဗဲလအိုင်ရေလက်ကြားမှသည် မြောက်ဘက်ဟဒ်ဆင်ရေလက်ကြားအထိ ကျယ်ပြန့်ကာ အလျားမိုင် ၆၅ဝ ရှိသည်။
လားဗရာဒေါနယ်သည် အကျယ်အဝန်းအားဖြင့် စတုရန်းမိုင် ၁၁၂၆၃ဝ ခန့်ရှိသည်။
လားဗရာဒေါကမ်းရိုးတန်းသည် ချွန်ထက်သော အစွယ်များသဖွယ် မိုးပေါ်သို့ ထိုးထွက်နေသော တောင်များဖြင့်ပြည့်နေ၏။
ကမ်းရိုးတန်းတစ် လျှောက်တွင် ရေခဲစိုင်မျောများ ပေါလောမျောနေသည်ကို တွေ့ရလေ့ရှိသည်။
ကမ်းရိုးတန်း၏ အတွင်းပိုင်း၌မူ ရွှေနှင့်ကြေးနီကို တွေ့ရှိရသည်။
အတွင်းကျ သောဒေသ၌ ဖဲလစပါးကျောက်လည်း အများအပြားရှိကြောင်းသိရ၏။
ကွီဗက်နှင့် လားဗရာဒေါ နယ်စပ်ဒေသတွင် အကောင်းစားသံရိုင်းကို တူးဖော်ရရှိသည်။
လာဗရားဒေါနယ်တွင် ဟမ်မီလတန်မြစ်ပေါ်ရှိ ဂရင်းရေ တံခွန်သည် နိုင်အဂ္ဂရာရေတံခွန်ထက် နှစ်ဆခန့်မြင့်လေ၏။
ယခုအခါ ရေအားကို အသုံးမပြုသေးသော်လည်း များစွာအသုံးဝင်နိုင်မည့် ရေတံခွန် ဖြစ်ပေသည်။
လားဗရာဒေါနယ်တွင် အဖိုးတန် ထင်းရှူးတောများရှိ၍ ယင်း တောများအတွင်း၌ အဖိုးတန်သားမွေးရသော သတ္တဝါများရှိသည်။
လားဗရာ ဒေါကမ်းရိုးတန်းအလွန်တစ်လျှောက်တွင် အဖိုးတန် ကော့ဒငါး၊ ဟဲရင်းငါး၊ ဆာမန်ငါးဖမ်းဌာနများရှိသည်။
ကမ်းရိုးတစ်လျှောက်တွင် ပင်လယ်ဖျံများကို လည်း ဖမ်းဆီးသည်။
လားဗရာဒေါနယ်သည် ရာသီဥတုအားဖြင့် အလွန်အေးသည်။
အကြောင်းနှစ်ပါးကြောင့် ဤသို့အေးခြင်းဖြစ်၏။
တစ်ကြောင်းမှာ အာတိတ် သမုဒ္ဒရာမှ စီးဆင်းလာသော အလွန်အေးသည် လားဗရာဒေါရေစီးကြောင်း သည် လားဗရာဒေါကမ်းခြေကို တိုက်ရိုက်ဖြတ်ကျော်သောကြောင့်ဖြစ်၏။
အခြားတစ်ကြောင်းမှာ နွေးသော အနောက်တောင်လေသည် လားဗရာဒေါသို့ မရောက်မီ ဟဒ်ဆန်အော်မှ ရေကြောင့်ဖြစ်၏။
လားဗရာဒေါနယ်တွင် နွေ ရာသီတိုတောင်း၍ ဆောင်းရာသီရှည်လျားသည်။
နှစ်စဉ် ပျမ်းမျှအပူချိန်မှာ ရေခဲမှတ်အောက်ပင် ရောက်သေးသည်။
ကမ်းရိုးတန်းတစ်လျှောက်တွင် မုန် တိုင်းများ မကြာခဏဖြစ်ပေါ်သည်။
လာဗရာဒေါနယ်သည် ရာသီဥတု အေးလှသဖြင့် လူနေအိမ်ခြေ နည်းသော ဒေသဖြစ်၏။
ထိုဒေသ၌ ခရစ် ၁၈ဝဝ ပြည့်နှစ် မတိုင်မီ ကာလက နေထိုင်သူတို့မှာ အက်စကီးမိုးနှင့် အယ်လဂွန်ကွင်း အင်ဒီးယန်း လူမျိုးများသာဖြစ်၏။
ထို့နောက် နယူးဖောင်းလန်းမှ နှစ်စဉ်လာရောက် ငါးဖမ်းသော တံငါသည်များသည် ကမ်းရိုးတန်းတစ်လျှောက်၌ အတည် တကျ အိမ်များဆောက်လုပ်နေထိုင်ကြ၏။
၁၉၆၁ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်း အရ လားဗရာဒေါတွင်ရှိသော လူဦးရေမှာ ၁၃၅၃၄ ဖြစ်၏။
ငါးဖမ်ခြင်း၊ သားမွေးအလို့ငှာ သတ္တဝါများ ဖမ်းခြင်းဖြင့် အသက်မွေးကြသည်များ၏။
သံတွင်းမှ သံများကို သယ်ယူပို့ဆောင်ရန်အတွက် မီးရထားလမ်းကို ၁၉၅ဝ ပြည့်နှစ်က စတင်ဖောက်လုပ်ရာ ၁၉၅၄ ခုနှစ်တွင် ပြီးစီးခဲ့သည်။
လားဗရာဒေါနယ်တွင် မြို့ကြီး ပြကြီးဟူ၍မရှိပေ။
ကမ်းရိုးတစ် လျှောက်တွင် ရွာများသာရှိသည်။
နိန်း၊ ဗက်တယ်ဟာဗာ၊ ကတ်တရိုက် စသည်တို့မှာ ရွာကြီးများဖြစ်၏။
ဂုစဗေးတွင် လေဆိပ်တစ်ခုရှိသည်။
လားဗရာဒေါကမ်းခြေကို ခရစ် ၉ဝဝ ပြည့်တွင် လိအဲရစ်ဆန် တွေ့ရှိသည်ဟု ယူဆကြ၏။
သို့သော် ၁၄၉၈ ခုနှစ်၌ ဂျွန်ကဲဗော့ ရောက်ရှိလာပြီးသည့် နောက်ပိုင်းတွင်မှ ထိုကမ်းခြေကို စူးစမ်းရှာဖွေခဲ့ကြ သည်။
၁၈၄ဝ ပြည့်နှစ်တွင် ဟဒ်ဆန်ဗေး ကုမ္ပဏီက လာရောက်ကြည့်ရှု သော်လည်း အေးလွန်းသဖြင့် နောက်ဆုတ်သွားကြသည်။
နယူးဖောင်းလန်းမှ တံငါသည်များ အခြေစိုက်နေထိုင်စက အလွန်ပင်ဆင်းရဲပင်ပန်းကြ၏။
၁၈၄၂ ခုနှစ်တွင် ဝီးလဖရက် ဂရင်းပဲအမည်ရှိသော သာသနာပြု ဆရာဝန် တစ်ဦး ရောက်ရှိလာပြီးလျှင် သူတို့ခံစားနေရသော ဒုက္ခများကို လူအများသိ စေအောင်ပြုပေး၍ အလှူခံရာမှ ရရှိသောငွေဖြင့် ဆေးရုံ၊ ကျောင်း စသည် တို့ကို ဆောက်လုပ်ပေးနိုင်ခဲ့သည်။
လားဗရာဒေါကို ပိုင်ဆိုင်ရေးနှင့် စပ်လျဉ်း၍ နယူးဖောင်းလန်းနှင့် ကွီဗက်ပြည်နယ်တို့သည် နှစ်ပေါင်းအတော်ကြာအောင် အငြင်းပွားခဲ့ရသေး ၏။
ယင်းအမှုကို ဗြိတိသျှ ပရီဗီကောင်စီက စဉ်းစား၍ ၁၉၂၇ ခုနှစ်၌ နယ်ကို သတ်မှတ်ပေးလိုက်ရာတွင် နယူးဖောင်းလန်းပြည်နယ်ပိုင် ဖြစ်သွား သည်။
တစ်ဖန် လားဗရာဒေါကို ပိုင်ဆိုင်အုပ်ချုပ်သော နယူးဖောင်းလန်း ပြည်နယ်သည် ၁၉၄၉ ခုနှစ်တွင် ကနေဒါနိုင်ငံတွင် အကျုံးဝင်သော ပြည်နယ်ဖြစ်သွားလေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၂) ကိုးကား Category:ကနေဒါနိုင်ငံ၏ နယ်စပ်များ။
လိဂျမြို့ လိဂျမြို့သည် ဥရောပတိုက်တွင် ပါဝင်သော ဘယ်လ်ဂျီယမ်နိုင်ငံ၏ အရှေ့ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည့် မြို့ကြီးတစ်မြို့ဖြစ် သည်။
လိဂျမြို့သည် မျူးစ်မြစ်နှင့် ယင်းမြစ်လက်တက်ဖြစ်သော အုထမြစ်တို့ ဆုံရာနေရာတွင်တည်ရှိသည်။
မျူးစ်မြစ်၏ ကမ်းနှစ်ဘက်လုံးတွင် မြို့ခင်းကျယ်ပြန့်သည်။
ချိုင့်ဝှမ်းတစ်လျှောက်တွင် တည်ရှိ၍ အာဒင်းတောင်များဖြင့် ဝန်းရံလျက်ရှိသည်။
လိဂျမြို့ရှိ လူဦးရေမှာ၁၉၆၄ခုနှစ်တွင ခန့်မှန်းခြေ၁၅၅၈၉၈ ယောက်ဖြစ်သည်။
လိဂျမြို့သည် ဥရောပတိုက် အလယ်ခေတ်မှစ၍ ပထမကမ္ဘာစစ်၊ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်များအတွင်း၌ ထင်ရှားခဲ့သည်။
စစ်ဒဏ်ကိုလည်း အကြိမ်ကြိမ်ခံခဲ့ရသည်၊ သို့ရာတွင် ရှေးဟောင်း အဆောက်အအ ုံများ ကျန်သလောက်ကျန်ပေသေး၍ အနုပညာစုဝေးရ ဌာနဖြစ်၏။
အထူးသဖြင့်ဗဲလဂျီယမ်နိုင်ငံပ ပြင်သစ်စကားပြောဆိုသောဝါလွန်း နယ်များ၏ ယဉ်ကျေး မှုအချက်အချာဒေသဖြစ်သည်။
လိဂျမြို့တွင် ၁၈၁၇ ခုနှစ်က တည်ထောင်သော တက္ကသိုလ်တစ်ခု၊ ဓာတ်သတ္တုတူးဖော်ရေး ပညာသင်ကျောင်း၊ အနုပညာတံခွန်ကျောင်း၊ဂီတပညာ သင်ကျောင်း ပြတိုက်တစ်ခု စသည်တို့အပြင်ဘုရားရှိခိုးကျောင်း အမြောက်အမြားရှိသည်။
ယင်းတို့အနက် စိန်ဂျတ်နှင့်စိန်ပေါတို့မှာ ထင်ရှားပေသည်။
လိဂျမြို့ရှိ တရားရုံးတော် အဆောက်အအုံကို ၁၆ ရာစုနှစ်ကတည်းက တည်ဆောက်ထားခဲ့သည်။
လိဂျမြို့တွင် ရုက္ခဗေဒ ဥယျာဉ်တစ်ခုလည်းရှိသည်။
ယခုအခါတွင် လိဂျမြို့သည် စက်မှုလက်မှုထွန်းကားသော မြို့ဖြစ် ပေသည်။
အလယ်ခေတ်ကပင်လျှင် ဥရောပတိုက်၏လက်နက်တိုက်အဖြစ်ထင်ရှားခဲ့ပေသည်။
လိဂျမြို့တည်ရှိရာ မျူးစ်ချိုင့်ဝှမ်းတွင် အလွန်ကောင်း မွန်သော ကျောက်မီးသွေးတွင်းများရှိသောကြောင့် လိဂျမြို့သည်ဘယ်လ်ဂျီယမ်နိုင်ငံ၌ စက်ဖြင့် ပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရာ အချက်အချာဒေသဖြစ်၏။
သံနှင့် သံမဏိလုပ်ငန်း၏အချက်အချာ ဒေသလည်းဖြစ်သည်။
လိဂျမြို့မှထွက်သော ပစ္စည်းများမှာသေနတ်နှင့် မီးပေါက်လက်နက်များ၊စက်ဘီး၊ မော်တော်ကား၊မီးရထားခေါင်း တွဲ၊ စက်များ၊ ကုန်မာပစ္စည်းများနှင့် အထည်အလိပ်တို့ဖြစ်၏။
လိဂျမြို့၏အကြောင်းကို ခြောက်ရာစုနှစ်မှစ၍ ဖော်ပြခဲ့ကြသည်ကို တွေ့ရှိသည်။
ရှစ်ရာစုနှစ်တွင် ဂိုဏ်းအုပ်၏နယ်ဖြစ်လာသည်။
၁၄ ရာစု နှစ်အထိ ကိုလုန်းဂိုဏ်းချုပ်၏ လက်အောက်တွင်ရှိသည်။
ထိုအချိန်မှစ၍ လိဂျမြို့ ဂိုဏ်းအုပ်များသည် အလယ်ခေတ် ဂျာမန်အင်ပိုင်ယာတွင် မင်းညီ မင်းသားတို့၏ အဆင့်အတန်းများကို ခံစားရရှိသည်။
၁၄၆၇ ခုနှစ်တွင် လိဂျမြို့ကို ဗာဂန်ဒီနယ်စား ချား-သ-ဗိုး(ရဲရင့်သောချား)က အောင်မြင်သိမ်းပိုက် သည်။
၁၆၇၅ ခုနှစ်၊ ၁၆၈၄ ခုနှစ်၊ ၁၇၉၂ခုနှစ်များတွင်ပြင်သစ်တပ်များ၏ သိမ်းပိုက်ခြင်းကိုခံရသည်။
၁၈ဝ၁ ခုနှစ်တွင် လိဂျမြို့သည် ပြင်သစ်နိုင်ငံ လက်အောက်သို့လည်းကောင်း၊ ၁၈၁၅ ခုနှစ်တွင် နယ်သာလန်နိုင်ငံ လက်အောက်သို့လည်းကောင်း ရောက်ရှိပြီးလျှင် ၁၈၃ဝ ပြည့်နှစ် တွင်ဘယ်လ်ဂျီယမ်နိုင်ငံလက်အောက်သို့ ရောက်လေသည်။
ပထမကမ္ဘာစစ်အတွင်းက လိဂျမြို့ကို ဂျာမန်တပ်များ က၁၉၁၄ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ၇ရက်နေ့တွင် တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။
ဝန်းရံလျက်ရှိသော ခံတပ် ၁၂ ခုက ခုခံခဲ့သေး၏။
သို့ရာတွင် ဂျာမန်တို့၏ အမြောက်ဒဏ်ကို မခံနိုင်ခဲ့ပေ။
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီးအတွင်းကမူ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်၊ မေလ ၁ဝ ရက် နေ့တွင်ဘယ်လ်ဂျီယမ်နိုင်ငံတွင်းသို့ ဂျာမန်တို့ဝင်ပြီးနောက် သုံးရက်အ တွင်းမှာပင် လိဂျမြို့ ကျဆုံးလေတော့သည်။
၁၉၄၄ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၈ ရက်နေ့၌အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု တပ်များဝင် ရောက်လာ၍ ဂျာမန်တို့၏ အချုပ်အချယ်မှ လွတ်ကင်းခဲ့ရသည်။
သို့ရာတွင် ၁၉၄၄ - ၄၅ ခုနှစ်အတွင်းကဂျာမန်ဗုံးပျံများ၏ဒဏ်ကို ခံရသဖြင့် မြို့မှာ အတော်ပင်ပျက်စီးခဲ့လေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၂) ကိုးကား Category:ဘယ်လ်ဂျီယမ်နိုင်ငံရှိ မြို့များ။
ကမ္ဘာ့နိုင်ငံအသီးအသီးရှိ နိုင်ငံတော်သီချင်းများအနက် အထင်ရှားအကျော်ကြားဆုံးနှင့် တိုင်းသူပြည် သား လူအများတို့အား စိတ်ဓာတ်အတက်ကြွစေဆုံးသော နိုင်ငံတော်သီချင်းမှာ ပြင်သစ်နိုင်ငံတော်သီချင်း လာ မာဆေလျဲဇ် ဖြစ်သည်။
ထိုနိုင်ငံတော် သီချင်းကို ပြင်သစ်တပ်မတော်မှ ဗိုလ်ကြီးကလို့ ဂျိုဇက်ရှုဇာဒါလီက ၁၇၉၃ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၂၅ ရက်နေ့တွင် စထရက်စဗူးမြို့၌ ရေးစပ်သီကုံးခဲ့လေသည်။
ကလို့ဂျိုးဇက်ရူဇာဒါလီသည် ၁၇၆ဝ ပြည့်နှစ်၊ မေလ ၁ဝ ရက် နေ့တွင် ဖွားမြင်ခဲ့၍ ငယ်စဉ်ကပင် ဂီတာနှင့် ပြဇာတ်ဘက်တို့တွင် ဝါသနာထုံခဲ့၏။
ကဗျာစပ်ခြင်းနှင့် ဝတ္ထုရေးခြင်းတို့ကိုလည်း လေ့လာခဲ့သေး၏။
၁၇၉၂ ခုနှစ်တွင် ပြင်သစ်နိုင်ငံသည် ပရပ်ရှားနှင့် ဩစတီးယားနိုင်ငံများကို စစ်ကြေညာခဲ့ပြီး၍ ရက်အနည်းငယ်အကြာတွင် ဗိုလ်ကြီးအဖြစ် အမှုထမ်းနေခဲ့သော ရူဇာဒါလီသည် စထရက်စဗူးမြို့သို့ ရောက်ရှိသွားခဲ့၏။
ဧပြီလ၊ ၂၅ ရက်နေ့တွင် စထရက်စဗူးမြို့တော်ဝန်က ပြုလုပ်ခဲ့သော ဧည့်ခံ ပွဲသို့ တက်ရောက်သည့်အခါ အမျိုးသား သီချင်းတစ်ပုဒ်လိုအပ်ကြောင်းကို စကားစပ်၍ ပြောဆိုမိကြလေသည်။
မျိုးချစ်စိတ်မွှန်နေသော ရူဇာဒါလီသည် အိမ်သို့ပြန်၍ သီချင်းရေး စပ်ရာ တစ်နာရီအတွင်း ပြီးစီးလေသည်။
ထိုစဉ်က မိမိတို့စစ်တပ်သည် ရိုင်းမြစ်တစ်လျှောက်တွင် စခန်းချလျက်ရှိသဖြင့် ရူဇာဒါလီသည် ထိုသီချင်းကို ရိုင်းမြစ်တပ်မတော်၏ စစ်ချီသံ ဟု မှည့်ခေါ်ခဲ့၏။
သို့သော် နောင် အခါ မာဆေးမြို့မှ တော်လှန်ရေးသမားများကို အကြောင်းပြု၍ မာဆလေ့ စစ်ချီသီချင်းဟု တိုင်းသူပြည်သားတို့က ခေါ်ဝေါ်လာခဲ့ကြသည်မှာ ယခုတိုင် ဖြစ်လေသည်။
ထိုသီချင်းကိုစပ်ဆိုသူ ရူဇာဒါလီသည် အသက်အရွယ်ကြီးရင့်ခါမှ ပြင်သစ်အစိုးရက အငြိမ်းစားရိက္ခာတော်ကိုလည်းကောင်း၊ ဂုဏ်ထူးဆောင်ဘွဲ့တံဆိပ်ကိုလည်းကောင်း ချီးမြှင့်ခြင်းခံခဲ့ရ၏။
ရူဇာဒါလီသည် ၁၈၃၆ ခုနှစ်၊ဇွန်လ ၂၇ ရက်နေ့တွင် ရွှာဆီလရွား၌ ကွယ်လွန်လေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၂) ကိုးကား ကဏ္ဍ:ပြင်သစ် ဂီတပညာရှင်များ။
ဦးသောင်းတင်သည် မြန်မာ ကွန်ပျူတာပညာရှင်၊ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်တစ်ဦးဖြစ်ပြီး ဒုတိယဝန်ကြီး (ဆက်သွယ်ရေးနှင့် သတင်းအချက်အလက်နည်းပညာ ဝန်ကြီးဌာန) အဖြစ် ၂၀၁၂ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၂၇ ရက်မှ ၂၀၁၆ ခုနှစ် မတ်လ ၃၀ ရက်အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ဦးသောင်းတင်ကို ၁၉၆၀ ခုနှစ် မေလ ၂၇ ရက်နေ့တွင် မန္တလေးမြို့၌ မွေးဖွားခဲ့ပြီး မွေးချင်း ၆ ဦးအနက် အကြီးဆုံးဖြစ်သည်။
https://my.wikipedia.org/wiki/ဝန်ကြီးဌာန_နှင့်_အကြီးအကဲများ_စာရင်း#ယခင်ဝန်ကြီးဌာနများ(၂၀၁၀-၂၀၁၆)ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် ဆက်သွယ်ရေးနှင့် သတင်းအချက်အလက်နည်းပညာဝန်ကြီးဌာန ပညာရေး ၁၉၇၇ ခုနှစ်တွင် အထက (၁၄) မန္တလေးမှ အခြေခံပညာအထက်တန်းအောင်မြင်ခဲ့ပြီး ဒေသကောလိပ်တွင်သင်္ချာဘာသာတွဲကို သင်ယူခဲ့ပြီး ၁၉၈၀ တွင် ရန်ကုန်စက်မှုတက္ကသိုလ်၌ အီလက်ထရောနစ် ဘာသာရပ်ကို ဆက်လက်သင်ယူခဲ့သည်။
အင်ဂျင်နီယာဘွဲ့ ရပြီးနောက် ကွန်ပျူတာသိပ္ပံ မဟာဘွဲ့ ကို ရန်ကုန်ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ်မှ ရရှိခဲ့သည်။
စီးပွားရေးလုပ်ငန်း ၁၉၈၆ ခုနှစ်တွင် ကေအမ်ဒီကွန်ပျူတာသင်တန်းကို ကြည့်မြင်တိုင်မြို့နယ်၊ ဦးကြွယ်ဟိုးလမ်းတွင် ဇနီးဖြစ်သူ ဒေါ်တင်တင်အေးနှင့်အတူ စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။
ထို့နောက် ကေအမ်ဒီကုမ္ပဏီများအုပ်စုအဖြစ် လုပ်ငန်းများ ချဲ့ထွင်ခဲ့သည်။
နိုင်ငံရေးဘဝ ဦးသောင်းတင်သည် သမ္မတ ဦးသိန်းစိန်လက်ထက်တွင် ၂၀၁၂ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၂၇ ရက်မှ ၂၀၁၆ ခုနှစ် မတ်လ ၃၀ ရက်အထိ ဆက်သွယ်ရေးနှင့် သတင်းအချက်အလက်နည်းပညာဝန်ကြီးဌာန၊ ဒုတိယဝန်ကြီးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ မှ ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်၏ အဖွဲ့ဝင်သစ်အတွက် ဦးသောင်းတင်အား အမိန့်အမှတ် ၇/၂၀၂၁ အားဖြင့် ခန့်အပ်ထုတ်ပြန်ခဲ့သော်လည်း၊ ၎င်း၏ ခန့်အပ်ခံရခြင်းသည် လူမှုကွန်ရက်များတွင် ပြင်းထန်သော ဝေဖန်မှုများနှင့် ကြုံတွေ့ခဲ့ရသည်။
အထူးသဖြင့် ဦးသောင်းတင် ယခင်က ဦးဆောင်ခဲ့သော KMD လုပ်ငန်းအား သပိတ်မှောက်ရန် နှိုးဆော်သံများ ထွက်ပေါ်လာခဲ့သည်။
ဤဖြစ်စဉ်နှင့်အတူ ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၂၃ ရက်တွင် စကစမှ အမိန့်အမှတ် ၈၆/၂၀၂၁ ဖြင့် ဦးသောင်းတင်အစား ဦးအောင်မိုးမြင့်အား အစားထိုးခန့်အပ်ကြောင်း နောက်ဆုံးကြေညာချက် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။
လက်ရှိတာဝန်များ ဥက္ကဋ္ဌ၊ KMD Group of Companies Country Representative, ASEAN Business Advisory Council အဖွဲ့ဝင်၊ e-Government Steering Committee Myanmar Computer Federation ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ၊ ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံ ကုန်သည်များနှင့် စက်မှုလက်မှုလုပ်ငန်းရှင်များ အသင်းချုပ်မြန်မာနိုင်ငံကွန်ပျူတာအသင်းချုပ်ဥက္ကဋ္ဌနှင့် တာဝန်ရှိသူများသည် "Myanmar 4.0 Project" အောင်မြင်စွာဆောင်ရွက်နိုင်ရေးအတွက် ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံ ကုန်သည်များနှင့်စက်မှုလက်မှုလုပ်ငန်းရှင်များအသင်းချုပ်မှ တာဝန်ရှိသူများနှင့် တွေ့ဆုံ မြန်မာကွန်ပျူတာဖယ်ဒရေးရှင်း ၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၀ မိသားစု ဆရာဝန်တင်ရွှေ၏ သမီးဖြစ်သူ ဒေါ်တင်တင်အေး နှင့် လက်ထပ်ခဲ့ပြီး သမီးတစ်ဦးရှိသည်။
ထရီနီဒတ်နှင့်တိုဘက်ဂိုနိုင်ငံသည် ကာရစ်ဘီယံတောင်ပိုင်းတွင် ရှိသော ကျွန်းစုနိုင်ငံ တစ်နိုင်ငံ ဖြစ်သည်။
ဗင်နီဇွဲလားနိုင်ငံ၏ အရှေ့မြောက် ကမ်းရိုးတန်း အလွန် ကပ်လျက် ရှိပြီး အန်တေးကျွန်းငယ်များတွင် ဂရီနေဒါနိုင်ငံ၏ တောင်ဘက်တွင် ရှိသည်။
၎င်းသည် အခြားနိုင်ငံများနှင့် ရေကြောင်းနယ်နိမိတ်ခြင်း ထိစပ်နေပြီး အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် ဘာဘေးဒိုးစ်နိုင်ငံ၊ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် ဂိုင်ယာနာနိုင်ငံ နှင့် တောင်ဘက်နှင့် အနောက်ဘက်တို့တွင် ဗင်နီဇွဲလားနိုင်ငံ တို့နှင့် ဖြစ်သည်။
ဧရိယာစတုရန်းမိုင်ပေါင်း ၁,၉၈၀ စတုရန်းမိုင် (၅,၁၂၈ စတုရန်းကီလိုမီတာ) မျှ ရှိပြီး ထရီနီဒတ် နှင့် တိုဘက်ဂိုဟူသော ပင်မကျွန်းကြီး ၂ ကျွန်းပါဝင်သည့်အပြင် အခြား ကျွန်းအသေးစားလေးများလည်း ပါဝင်သည်။
ထရီနီဒတ်ကျွန်းက ပို၍ကြီးမားပြီး လူဦးရေ ပိုများသည်။
ပင်မကျွန်းကြီးများတွင် စုစုပေါင်း ဧရိယာ၏ ၉၄ ရာခိုင်နှုန်းမျှ ရှိပြီး လူဦးရေ၏ ၉၆ ရာခိုင်နှုန်းမျှ ရှိသည်။
ထရီနီဒတ်နှင့် တိုဘက်ဂိုနိုင်ငံသည် ဟာရီကိန်း မုန်တိုင်းခါးပတ်၏ အပြင်ဘက်တွင် ရှိသည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:ထရီနီဒတ်နှင့် တိုဘက်ဂိုနိုင်ငံ ကဏ္ဍ:မြောက်အမေရိကတိုက်ရှိ နိုင်ငံများ ကဏ္ဍ:ကာရစ်ဘီယံဒေသရှိ နိုင်ငံများ ကဏ္ဍ:ကျွန်းနိုင်ငံများ ကဏ္ဍ:ဓနသဟာယအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများ ကဏ္ဍ:ကုလသမဂ္ဂ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများ။
မဟာသရေစည်သူ၊ သူရ ဦးထွန်းတင် (၂ အောက်တိုဘာ ၁၉၂၀–၁ မေ ၂၀၂၀) သည် ၁၉၈၈ ခုနှစ်ကာလတွင် မြန်မာနိုင်ငံဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။
ငယ်စဉ် နှင့် ပညာသင်ဘဝ သူရထွန်းတင် ကို ၁၉၂၀ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာ ၂ ရက်နေ့တွင် မြစ်ကြီးနားမြို့၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။
တို့ဗမာအစည်းအရုံးဝင် ကျောင်းသားသံမဏိခေါင်းဆောင်နှင့် မြေအောက် တော်လှန်ရေး ခေါင်းဆောင် အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
ဥပစာ(သိပ္ပံဘွဲ့) ရရှိခဲ့သည်။
စစ်မှုထမ်းခြင်း ၁၉၄၄ ခုနှစ်၊ မေလ ၂၇ ရက်နေ့တွင် ဂျပန်ခေတ် တတိယပတ် စစ်တက္ကသိုလ် ဗိုလ်သင်တန်း တက်ရောက်ပြီး နိုဝင်ဘာ ၃၀ ရက် တွင် ကျောင်းဆင်းခဲ့သည်။
ဗိုလ်မင်းညို၊ ဂျပန်ခေတ် စစ်တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်၊ ပုဂံစာအုပ်တိုက်၊ ၁၉၆၉) စာ ၂၂၃ လွတ်လပ်ရေး တိုက်ပွဲများတွင် ဗမာ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော်တပ်ရင်း(၃)၊ တပ်ရင်း(၁)၊ မင်္ဂလာဒုံ စစ်တက္ကသိုလ်နှင့် တိုင်း(၇)စစ်ဌာနချုပ်၊ မျိုးချစ် ဗမာ့ တပ်မတော် တွင် တိုင်း(၇)နယ်မြေ၊ သနက(၄)တို့၌ တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
လွတ်လပ်ရေး မော်ကွန်းဝင် ပထမအဆင့်ကို ရရှိခဲ့သည်။
၁၉၄၈-၁၉၄၉ ခုနှစ် အထိ တပ်ရင်း(၅)တွင် တပ်ခွဲမှူး အဖြစ် တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
မြန်မာပြည် လွတ်လပ်ရေး ရပြီးစ အချိန် ရောင်စုံသူပုန် ဟုခေါ်သော သောင်းကျန်းသူများ ထကြွနေသော အချိန်ဖြစ်သည်။
ကေအမ်ဒီအို တို့ကလည်း အင်အား အကြီးမားဆုံး နှင့် အပြင်းထန်ဆုံး ထိုးဖောက်စစ် ကို ကြုံတွေ့ခဲ့ရသည်။
ကေအင်ဒီအို တို့ ထိုးစစ်သည် သံချပ်ကာကားများကို ရှေ့တန်းတင်၍ တိုက်ခိုက်သဖြင့် အင်းစိန်-ရန်ကုန် ကားလမ်းပေါ်ရှိ တပ်မတော်၏ ရှေ့တန်း ကာကွယ်ရေးစည်း ကျိုးပေါက်သွားခဲ့သည်။
စောဘင်ဆင်ခြံ ရှိ တပ်ရင်း ရှေ့တန်း ကွပ်ကဲရေးစခန်း လည်း ကျသွားခဲ့သည်။
ထိုအချိန် ဘီအိုင်အေ ဦးထွန်းရွှေ အိမ်၌ နေရာယူထားသော တိုင်းစစ်ဌာနချုပ် မှ အခြေအနေ သိသိချင်း တပ်မှူးကြီး ကိုယ်တိုင် အသင့်ရှိသော ရေတပ်မတော်မှ ဘိုဖာအမြောက်တံမြက်စည်းကို ကားလမ်းပေါ် တင်ပြီး ရန်သူ အားမတ်ကော်လံ အလာကို စောင့် အပစ်ခိုင်းခဲ့သည်။
တံမြက်စည်းက ပစ်ရန် အသင့် ဖြစ်လျှင်ဖြစ်ခြင်း ပစ်ကွင်းထဲသို့ ရန်သူကားများ ရောက်ရှိလာခဲ့ရာ ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်ရာ ချက်ကောင်းမှန်ပြီး ရန်သူ အားမတ်ကား မီးလောင်ပျက်စီးခဲ့သည်။
ရှေ့ဆုံးမှ ရန်သူ အားမတ်ကား၏ ကားမောင်းသူကို အရက်မူးအောင် တိုက်ထားပြီး ခြေထောက်ကို သံကြိုးခတ်ချည် သော့ခတ်ထားသဖြင့် ဆင်းမပြေးနိုင်ဘဲ နေရာတွင် ပွဲချင်းပြီး သေဆုံးခဲ့သည်။
ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန စစ်ရုံး ၌ ညအိပ်သော ဦးစီးချုပ်မှလည်း သတင်းရရချင်း အရန်ထားသောရေတပ်မှ ဗိုလ်ကြီး တော်မီရိုက်နှင့် ဘိုဖာအမြောက်မြား၊ ဗိုလ်ကြီး မောင်မောင်ကြီး၏ အော်လီကန်ဂမ်းများ စေလွှတ်ခဲ့သည်။
ယင်းကဲ့သို့ အားမတ်ကားတွေ ထိမှန်ပြီး မတက်နိုင်သော်လည်း ခြေလျင်နှင့်တစ်ဖွဲ့၊ ကားနှင့်တစ်ဖွဲ့ ကေအမ်ဒီအို တို့ ရန်ကုန်ကို ချီတက်ရန် ကြိုးစားခဲ့ကြသည်။
သို့သော် အင်းစိန်အဝင် ကြို့ကုန်း ဘိုးတော်ရာကျော်ကျောင်းတွင် တပ်စွဲထားသော ဗိုလ်ကြီး ထွန်းတင်၏ တပ်ခွဲဂသည် နောက်မဆုတ်ဘဲကျန်ခဲ့သည်။
ဗိုလ်ကြီး ထွန်းတင်ကိုယ်တိုင် သတ္တိရှိရှိ နှင့် ဖြတ်ပြီး ထိုးစစ်ဆင် တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။