kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
အကောင်းဆုံးကိုသာ ပေးပါ ၂၀၀၆ ပြန်ကြားရေးနှင့် ပြည်သူ့ ဆက်ဆံရေး ဦးစီးဌာန (ရုံးချုပ်)၊ စာတည်းအဖွဲ့ စုဆောင်း ပြုစုပြီး ရွှေဟင်္သာ စာအုပ်တိုက်မှ ၂၀၀၆ နိုဝင်ဘာမှာ ပထမအကြိမ် ထုတ်ဝေ ဖြန့်ချိခဲ့တဲ့ 'နှစ်ဆယ်ရာစု မြန်မာ စာရေး ဆရာများနှင့် စာစုစာရင်း (ဒုတိယတွဲ)' ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မွန်လူမျိုးများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ တက္ကသိုလ် ပါမောက္ခများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ။
thumb|ဒေါက်တာ မောင်မောင်ညို (၁၉၃၉) နှင့် မိသားစု။
ဒေါက်တာမောင်မောင်ညို (၁၉၃၉) ၁။
အမည်ရင်း - ဒေါက်တာ မောင်မောင်ညို ၂။
မိဘအမည် - ဦးလှမောင် + ဒေါ်အေးစိန် ၃။
မွေးသက္ကရာဇ် - ၂၁၊ ၇၊ ၁၉၃၉ ၄။
မွေးဖွားရာဒေသ - မုံရွာမြို့ ၅။
ကလောင် အမည်ခွဲများ - မောင်မောင်ညို (မုံရွာ)၊ မောင်ငညို (မုံရွာ)၊ ချစ်သိန်းသန်း၊ ဟန်မင်းကျော်၊ ညိုမြင့် (သလ္လာ) ကိုယ်ရေးဖြစ်စဉ် ဒေါက်တာ မောင်မောင်ညိုကို အဘ ဦးလှမောင်နှင့် အမိ ဒေါ်အေးစိန်တို့က ၁၉၃၉ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၂၁ ရက်နေ့တွင် မုံရွာမြို့၌ ဖွားမြင်သည်။
၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် မုံရွာမြို့၊ ကူးတိုမြောက်ရပ်၊ ဦးသာကြင် မူလတန်းကျောင်း၌ စတင် ပညာ သင်ကြားခဲ့သည်။
ထို့နောက် မုံရွာမြို့ ဗုဒ္ဓဘာသာကျောင်း၊ ယခု အမှတ် (၁) အစိုးရ အထက်တန်းကျောင်းသို့ ပြောင်းရွှေ့ ပညာ သင်ကြားသည်။
ထိုမှတဖန် မန္တလေး အထက (၁) တွင် တွဲဖက် ဖွင့်လှစ်သည့် ဆေးအကြို တက္ကသိုလ်ဝင် နှစ်နှစ်သင်တန်းသို့ လည်းကောင်း၊ ရန်ကုန် တက္ကသိုလ်ရှိ ဆေးအကြို ဥပစာ တနှစ် သင်တန်းသို့ လည်းကောင်း တက်ရောက် ပညာ သင်ကြားသည်။
၁၉၅၅-၅၆ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန် တက္ကသိုလ်၊ မန္တလေးဆောင်၌ နေ၍ ပညာ သင်ကြားသည်။
တက္ကသိုလ်တွင် နေစဉ် အားကစား ပြိုင်ပွဲများသို့ ဝင်ရောက် ယှဉ်ပြိုင်ရာ ဆုများ ရရှိသည်။
၁၉၅၆ မှ ၁၉၅၉ ခုနှစ် အထိ မန္တလေးရှိ ဆေးပညာ မဟာဌာနခွဲတွင် နေ့စဉ် ကျောင်းသားရေးရာများ၌ တက့်ကစွာ ပါဝင်ခဲ့သည်။
သဟာယနှင့် စာဖတ် အသင်း အတွင်းရေးမှူး၊ နံရံကပ် စာစောင် တာဝန်ခံ၊ နှစ်ပတ်လည် မဂ္ဂဇင်းကော်မတီ ဥက္ကဋ္ဌနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာ အသင်း စတင် တည်ထောင်သူ အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
ကြေးမုံ သတင်းစာတွင် ဆေးလောကနှင့် ပတ်သက်၍ ခေတ်ပြင် ဆောင်းပါးများ ရေးသားခဲ့သည်။
ကလောင် အမည်မှာ 'မောင်မောင်ညို (မုံရွာ)' ဖြစ်သည်။
၁၉၅၈ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံလုံး ဆိုင်ရာ ကျောင်းသားများ ညီလာခံကို ရန်ကုန် တက္ကသိုလ် ဘွဲ့နှင်းသဘင် ခန်းမ၌ ကျင်းပခဲ့ရာ မန္တလေး ဆေးပညာ မဟာဌာနခွဲ၏ ကိုယ်စားလှယ် အဖြစ် တက်ရောက်ခဲ့သည်။
၁၉၅၉ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန် ဆေးကောလိပ်သို့ ပြောင်းရွှေ့ ပညာ သင်ကြားခဲ့သည်။
၁၉၆၁ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန် ဆေးကောလိပ်မှ M.B.B.S. ဆေးပညာ သိပ္ပံဘွဲ့ ရရှိခဲ့သည်။
၁၉၅၉ ခုနှစ်၊ နောက်ဆုံးနှစ် အပိုင်း (က) တွင် တပ်မတော် ဆေးတပ်ဖွဲ့တွင် ဗိုလ်လောင်း အဖြစ် ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။
တပ်မတော် ဆေးတပ်ဖွဲ့တွင် ဗိုလ်မှူး အဆင့် အထိ ၁၂ နှစ် အမှုထမ်း ခဲ့သည်။
၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်မှူး အဆင့်ဖြင့် အငြိမ်းစား ယူခဲ့သည်။
၁၉၆၆ ခုနှစ်မှ ၁၉၆၉ ခုနှစ် အထိ အင်္ဂလန်နိုင်ငံ၊ လန်ဒန်မြို့ရှိ တော်ဝင် အခမဲ့ဆေးရုံ ဆေးကောလိပ်တွင် သုံးနှစ်ခွဲခန့် Ph.D. ပါရဂူဘွဲ့ အတွက် ပညာ သင်ကြားခဲ့သည်။
ဆေးပညာ၊ အာရုံကြောဗေဒ၊ ဆေးလက်တွေ့ လေ့လာမှု၊ ဓာတ်ခွဲ စမ်းသပ်မှုများကို လေ့လာပြီး ခန္ဓာဗေဒ၊ ဇီဝဗေဒ၊ ဆေးဝါးဗေဒ၊ ရောဂါဗေဒနှင့် လက်တွေ့ ဆေးပညာတို့ကို ပေါင်းစပ်ကာ ပါရဂူကျမ်း ရေးသား တင်သွားခဲ့သည်။
ထို့နောက် ဒေါက်တာ မောင်မောင်ညိုသည် ဗြိတိန်နိုင်ငံနှင့် အိုင်ယာလန်နိုင်ငံ ခန္ဓဗေဒ အသင်းကြီး၏ ဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်ဖူးသူ အောက်စဖို့ တက္ကသိုလ်တွင် အာရုံကြော ဆေးပညာ ပါရဂူ၊ လန်ဒန် တက္ကသိုလ်မှ ခန္ဓဗေဒ ပါမောက္ခဘွဲ့ရသူ၏ ကြီးကြပ်မှုဖြင့် ပါရဂူဘွဲ့ ရရှိခဲ့သည်။
၁၉၇၀ ပြည့်နှစ်တွင် ရန်ကုန် ဆေးတက္ကသိုလ် (၂) ၌ ခန္ဓဗေဒ ဌာနမှူး အဖြစ် ဗိုလ်မှူး ဘဝနှင့်ပင် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် အရပ်ဘက် ပြောင်းရွှေ့၍ ပါမောက္ခနှင့် ဌာနမှူး အဖြစ် တာဝန် ထမ်းဆောင်သည်။
၁၉၈၁ ခုနှစ်တွင် ဆေးတက္ကသိုလ် (၂) ၏ ယာယီ ပါမောက္ခချုပ် အဖြစ် တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
၁၉၇၅ ခုနှစ်တွင် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စုသို့ ဖူးဘရိုက်ဟေစ်း စကောလားရှစ် ဆုဖြင့် ဆေးပညာ လေ့လာရေးနှင့် သုတေသန ပြုစုရေး အတွက် သွားရောက်ခဲ့ပြီး မီရှီကန်ပြည်နယ် တက္ကသိုလ်မှ မဟာဝိဇ္ဇာ (ဆေးပညာ)၊ ဆေးပညာ သင်ကြားရေး အဖွဲ့ဝင် လူကြီးနှင့် ဆေးပညာ ပါရဂူဘွဲ့များ အပ်နှင်းခြင်း ခံရသည်။
ဆရာသည် ၁၉၇၄ ခုနှစ် အတွက် အမျိုးသား စာပေ ဝတ္ထုတိုဆုကို လည်းကောင်း၊ ၁၉၇၅ ခုနှစ် အတွက် အမျိုးသားစာပေ သုတသိပ္ပံ (အသုံးချ ပညာ) ဆု (ဤဆုကို ဒေါက်တာ နန်းဥမ္မာနှင့် တွဲဖက်) ၍ လည်းကောင်း ချီးမြှင့်ခြင်း ခံရသည်။
ဆရာသည် စာပေဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းများ ဖြစ်သည့် မင်္ဂလာဒုံမြို့နယ် မြန်မာစာ အဖွဲ့၊ ဆေးတက္ကသိုလ် (၂) နှစ်ပတ်လည် မဂ္ဂဇင်း ကော်မတီ ဥက္ကဋ္ဌနှင့် အဖွဲ့ဝင်၊ ဆေးတက္ကသိုလ် (၂) စာပေ လှုပ်ရှားမှု ကော်မတီ၊ မြန်မာနိုင်ငံ စာပေနှင့် စာနယ်ဇင်း အဖွဲ့ ဗဟို အမှုဆောင် ကော်မတီဝင်၊ အမျိုးသား စာပေဆု ရွေးချယ်ရေး အဖွဲ့ဝင်၊ မြန်မာ့ စွယ်စုံကျမ်း နှစ်ချုပ် တည်းဖြတ်ရေး အဖွဲ့ဝင် စသည်တို့တွင် ပါဝင် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
ဆရာသည် ဦးစိုးညွန့် (ဆရာ ထီလာစစ်သူ) ခေါင်းဆောင်သော မြန်မာ စာရေးဆရာ ကိုယ်စားလှယ် အဖွဲ့ အတွင်းရေးမှူး အဖြစ် ပါဝင်၍ တရုတ်ပြည်သူ့ သမ္မတနိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ်သို့ သွားရောက်ခဲ့သည်။
ထို့ပြင် ဆရာသည် အိန္ဒိယ၊ ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ၊ တရုတ်၊ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ မလေးရှားနိုင်ငံနှင့် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ၊ ဂျာမနီ၊ အင်္ဂလန်၊ စကော့တလန်၊ အမေရိကန် စသည့် နိုင်ငံပေါင်း ၁၆ နိုင်ငံသို့ သွားရောက် လေ့လာ ခဲ့ဖူးသည်။
ယခုအခါ ဒေါက်တာ မောင်မောင်ညိုသည် မလေးရှားနိုင်ငံ ဆရာဝပ်ပြည်နယ် တက္ကသိုလ် (UN/MAS) တွင် ခန္ဓဗေဒ ပါမောက္ခနှင့် ဆေးပညာ သင်ကြားရေး အပိုင်း (၁) ညှိနှိုင်းရေးမှူး အဖြစ် တာဝန် ထမ်းဆောင်ရင်း စာပေများကို ရေးသားလျက် ရှိသည်။
ထို့အပြင် Saya Nyo's Poems [mmnyo.blogspot.com] အမည်ဖြင့် ဘလော့ တခုကိုလည်း ကိုယ်ပိုင် ဖန်တီး ရေးသား ထုတ်လွှင့်လျက် ရှိသည်။
ပျိုပျိုအိုအို ၁၉၈၀ ၂။
မောင်မောင့် ပြဿနာနှင့် အခြားဝတ္ထုတိုများ ၁၉၈၄ ၃။
သမားတို့ အာဘော် ၁၉၈၄ ၄။
အသက်ရှည်ဆေး ကျန်းမာရေး ၁၉၈၇ ၅။
သီရိဂေဟာနှင့် အိမ်ထောင် ပြိုကွဲခြင်း အကြောင်းအရင်း ၁၉၈၇ ၆။
ရောဂါထိုထို ၁၉၈၇ ၇။
ယောက်ျား မိန်းမ သဘာဝ ၁၉၈၈ ၈။
မိသားစု ကျန်းမာရေး အမေး အဖြေ ၁၉၈၈ ၉။
အတိုင်ပင်ခံ ဆရာဝန် ၁၉၈၈ ၁၀။
မိမိဘာသာ ရောဂါ ကာကွယ် ကုသနည်းများ ၁၉၈၉ ၁၁။
စိတ်လက်ကျမ်းမာ (စိတ်လက်ကျန်းမာ) ကိုယ်ချမ်းသာ ၁၉၈၉ ၁၂။
သိပ္ပံနည်းကျ ခေတ်သစ် အိပ်မက်ဋီကာ ၁၉၉၀ ၁၃။
စာပေနှင့် ဆေး ၁၉၉၀ ၁၄။
ဆေးဝါးနှင့် အန္တရာယ် အသွယ်သွယ် ၁၉၉၁ ၁၅။
ကမ္ဘာ့ အနောက်ခြမ်းက လူ့စရိုက် ၁၉၉၁ ၁၆။
သိပ္ပံနည်းကျ မိနှင့် ဖ ၁၉၉၁ ၁၇။
အချစ်နတ်ရောဂါများ ၁၉၉၁ ၁၈။
ဆေးဝါးမပါ ကုသနည်းများ ၁၉၉၁ ၁၉။
လူနာများနှင့် တိုင်ပင် ဆွေးနွေးခြင်း ၁၉၉၂ ၂၀။
ယောက်ျား ၁၉၉၂ ၂၁။
ကလေး ၁၉၉၂ ၂၂။
ရောဂါမျိုးစုံ အပ်စိုက်ကုပုံ ၁၉၉၂ ၂၃။
ဆယ်နှစ်မြောက် မင်္ဂလာနှင့် ဝတ္ထုတိုများ ၁၉၉၂ ၂၄။
တရုတ်ပြည်သွား မှတ်တမ်း ၁၉၉၂ ၂၅။
ဆရာဝန်နှင့် ဆေးပညာပေး ၁၉၉၂ ၂၆။
ဆယ်ကျော်သက်တို့ ကျန်းမာရေး ၁၉၉၂ ၂၇။
ထူးဆန်းထွေလာ စားစရာနှင့် အာဟာရဗေဒ ၁၉၉၂ ၂၈။
ဆေးပညာ ဝေါဟာရ အဘိဓာန် ၁၉၉၂ ၂၉။
သိပ္ပံနည်းကျ အိမ်ထောင်သည်ဘဝ ၁၉၉၃ ၃၀။
ဖိုမ သဘာဝနှင့် ဆေးပညာ ၁၉၉၃ ၃၁။
ကျွန်တော့ လူနာနှင့် ကျွန်တော့ လူနာကုထုံးများ ၁၉၉၃ ၃၂။
ပခုံးလက်နှစ်သစ် လူဖြစ်ရလေအောင် ၁၉၉၃ ၃၃။
လူတိုင်းအတွက် ခေတ်သစ် ဆေးလမ်းညွှန် ၁၉၉၃ ၃၄။
ရောဂါဇစ်မြစ် စိစစ်ရှာဖွေ ၁၉၉၃ ၃၅။
ယောက်ျားရောဂါနှင့် ကျန်းမာရေး ပြဿနာ ၁၉၉၃ ၃၆။
ယဉ်ကျေးပျူငှာ ကိုယ်နှုတ်မှုရာ ၁၉၉၃ ၃၇။
နိုင်ငံတကာ သားသတ်လွတ် စားဖွယ်စုံ ၁၉၉၃ ၃၈။
အပျိုပေါက် လူပျိုပေါက် ၁၉၉၃ ၃၉။
အဆင့်မြင့် ရသစာပေ ဝတ္ထုရှည် ၁၉၉၃ ၄၀။
တရုတ်ပြည် အကြောင်း တစေ့တစောင်း ၁၉၉၃ ၄၁။
ကမ္ဘာ့ ဆေးပညာ နောက်ဆုံး တိုးတက်မှုများ ၁၉၉၃ ၄၂။
လူအမျိုးမျိုး ရောဂါအထွေထွေ ၁၉၉၄ ၄၃။
မိန်းမ ၁၉၉၄ ၄၄။
လူ့နှလုံး ၁၉၉၄ ၄၅။
စိတ်ရောကိုယ်ပါ ဝေဒနာစုံ ၁၉၉၄ ၄၆။
အင်္ဂလန်၊ အမေရိကန်နှင့် မြန်မာပြည်သား ၁၉၉၄ ၄၇။
ဂျူး ဝတ္ထုတိုများ ၁၉၉၄ ၄၈။
ဝတ္ထုတိုရေးနည်း အတတ်ပညာ ၁၉၉၄ ၄၉။
ယောက်ျားများ သားခြားနည်း ၁၉၉၅ ၅၀။
မိန်းမရောဂါများနှင့် နောက်ဆုံးပေါ် ဆေးများ ၁၉၉၅ ၅၁။
သက်ရှည်ကျန်းမာ ယနေ့ သိပ္ပံနှင့် ဆေးပညာ ၁၉၉၅ ၅၂။
လင်နှင့်မယား ၁၉၉၅ ၅၃။
အမေရိကန်ရောက် မြန်မာ စာအုပ်များနှင့် ရသစာပေ ခံစားမှု ၁၉၉၅ ၅၄။
ဆရာဝန် ဖြစ်လိုသော် ၁၉၉၆ ၅၅။
ပြည်သူ့ ကျန်းမာရေးနှင့် ဆေးပညာ ၁၉၉၇ ၅၆။
ဆရာဝန် သုံးယောက်နှင့် ဆေးလောက အတွေ့အကြုံများ ၁၉၉၈ ၅၇။
လူတို့၏ အတွင်းရေး ၁၉၉၈ ၅၈။
အသက်နှင့်နီးသော ရောဂါများ ၁၉၉၈ ၅၉။
လူတိုင်းအတွက် အားကစား ဆေးပညာ ၂၀၀၀ ၆၀။
ဖိုမသဘာဝနှင့် လောကလူ့ဘုံ ၂၀၀၀ ၆၁။
အိမ်ထောင်ရှင်တိုင်း အတွင်းရေး (၁) (၂) ၂၀၀၁ ပြန်ကြားရေးနှင့် ပြည်သူ့ ဆက်ဆံရေး ဦးစီးဌာန (ရုံးချုပ်)၊ စာတည်းအဖွဲ့ စုဆောင်း ပြုစုပြီး ရွှေဟင်္သာ စာအုပ်တိုက်မှ ၂၀၀၆ နိုဝင်ဘာမှာ ပထမအကြိမ် ထုတ်ဝေ ဖြန့်ချိခဲ့တဲ့ 'နှစ်ဆယ်ရာစု မြန်မာ စာရေး ဆရာများနှင့် စာစုစာရင်း (ဒုတိယတွဲ)' ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:အမျိုးသားစာပေဆုရှင်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ။
ပါမောက္ခချူပ် ဦးကာ သည် မြန်မာလူမျိုး မွတ်စလင်တစ်ဦးဖြစ်ပြီး ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်၏ ပါမောက္ခချုပ်အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူတစ်ဦး ဖြစ်သည်။
မိဘမျိုးရိုး ဦးကာသည် ၁၈၉၄-ခု၊ ဧပြီလ၁၄-ရက်နေ့တွင် မန္တလေးမြို့၌ဖွားမြင်သည်။
မိဘများမှာ ဦးမြတ်ရှင် နှင့်ဒေါ်ဘီတို့ဖြစ်သည်။
ဦးကာသည် မင်းတုန်းမင်းတရားကြီး လက်ထက်အသုံးတော်ခံ မမစီ ညီမ မမဖီ၏မြေးဖြစ်သည်။
အသုံးတော်ခံ မမစီကို မင်းတုန်းမင်းတရားကြီးနှင့်စကြာဒေဝီ မိဖုရားကြီးတို့က အလွန်သဒ္ဓါ ယုံကြည်တော်မူကြသည်။
နန်းတော်တွင်း မိဖုရားများသားတော်သမီးတော်များ ဝတ်ဆင်ရန် စိန်ထည်အမျိုးမျိုးနှင့် မိုးကုတ်ကျောက် အမျိုးမျိုးကိုအထည်ပြုလုပ် ဆက်သွင်းရသည်။
မင်းတုန်းမင်းတရားကြီးနှင့် စကြာဒေဝီမိဖုရားကြီးတို့က မန္တလေးမြို့တွင်နန်းတော်ကျုံး၏အနောက်ဘက်နန်းတော်ကို မျက်နှာမူနေသော မြေနေရာအပါအဝင် မြေသုံးနေရာကိုမမစီ အားပေးသနားတော်မူသည်။
မမစီကို မိဖုရားခေါင်ကြီးမှအစ အခြားမိဖုရားများ သမီးတော်များကအလွန် ချစ်ခင်ကြသည်။
၎င်းတို့အသုံးအဆောင်များ အနည်းငယ်ဟောင်းနွမ်းလျှင်ပင် မမစီအား ပေးလိုက်သည်။
အချိတ်ထဘီများနှင့် ကျောက်မှန်တင်ခုံကြီးများ၊ သစ်စေးသုတ်၊ ဇာတ်စုံခြယ် အဝတ်အထည်ထည့်သည့် ဂုံးသေတ္တာများ ပါဝင်သည်ဟု သိရသည်။
ပညာရေး မမစီ၏ညီမ မမဖီ၏မြေးတော်သူဦးကာသည် ငယ်စဉ်က ဗုဒ္ဓသာသာနာ့နုဂ္ဂဟကျောင်း၊ မန္တလေးစိန့်ပီတာ အင်္ဂလိပ်အထက်တန်းကျောင်းတို့တွင်ပညာဆည်းပူးသည်။
ငယ်စဉ်ကပင်ပညာချွန်သဖြင့် စကောလားရှစ်ဆုများရသည်။
၈-တန်း၊ ၉-တန်း၊ ၁၀-တန်းကို နှစ်နှစ်ဖြင့်ဖြေဆိုအောင်မြင်သည်။
ရန်ကုန်ကောလိပ်မှ ဘီအေ ဂုဏ်ထူးဘွဲ့ကို ၁၉၁၈-ခုတွင် ရရှိပြီး အမ်အေဂုဏ်ထူးဘွဲ့ကို၁၉၂၁-ခုတွင် ရရှိသည်။
နိုင်ငံတာဝန်များထမ်းဆောင်ခဲ့ပုံ ၁၉၁၈-ခုတွင် ဓာတုဗေဒဌာန သရုပ်ပြဆရာအဖြစ် စတင်ထမ်းဆောင်သည်။
ထိုစဉ် တက္ကသိုလ်ကောလိပ် ကျောင်းအုပ်ကြီးမှာ မက်သရူးဟန်တာဖြစ်သည်။
၁၉၂၃-ခုတွင်လက်ထောက်ကထိက ဖြစ်လာသည်။
၁၉၂၃-ခုတွင် ဘီအီးအက်စ်(လက်ရွေးစင်တန်း)အဆင့်သို့တိုးမြှင့် ခန့်အပ်ခြင်းခံရသည်။
ဆရာကြီးသည် ၁၉၂၆ မှ ၁၉၄၂ ခုနှစ်အထိ ရန်ကုန်ကောလိပ်ပဲခူးဆောင် အဆောင်မှူး တာဝန်ဝတ္တရားများ ထမ်းဆောင်သည်။
၁၉၃၅-ခုတွင် အမှုထမ်းကောင်းတံဆိပ်ရမင်းဘွဲ့ ချီးမြှင့်ခြင်းခံရသည်။
၁၉၄၆-ခုတွင် ကထိကရာထူးဖြင့် ဘီအီးအက်စ်စီ (ပထမတန်း)သို့ ရာထူးထပ်မံ တိုးမြှင့်ခြင်းခံရသည်။
၁၉၄၆-ခုနှစ်၌ပင် ပဲခူးဆောင်အဆောင်မှူး၊ တက္ကသိုလ်ကောလိပ်များ၏ အဆောင်မှူးချူပ်ဖြစ်လာသည်။
၁၉၅၈-ခု ဇွန်လတွင် အငြိမ်းစားယူခဲ့ပြီး သင်္ချာဌာနအချိန်ပိုင်းကထိက တာဝန်ထမ်းဆောင်သည်။
နိုင်ငံတော်အစိုးရစာသင်ကျောင်းများတွင် အစ္စလာမ်ဘာသာဝင် ကလေးသူငယ်များအတွက် အစ္စလာမ်ဘာသာ အခြေခံရရှိစေရန်နှင့် ဘာသာစာရိတ္တ ကြံ့ခိုင်စေရန်သင်ခန်းစာအစီအစဉ်များ ရေးဆွဲရန်နှင့် အကြံဉာဏ်ပေးရန်အစိုးရက ကော်မတီတစ်ရပ်ခန့်အပ်ရာ ထိုကော်မတီတွင်ထိုစဉ်က ရန်ကုန် တက္ကသိုလ်ကထိက ဆရာကြီးဦးကာကို ဒုတိယသဘာပတိအဖြစ် ခန့်အပ် တာဝန်ပေးသည်။
ထိုသို့ တာဝန်ပေးခြင်းကို အများပြည်သူတို့ သိရှိရန် ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံအစိုးရပညာရေးဝန်ကြီးဌာနခွဲ(၂) က ၁၉၅၃ခု၊ ဧပြီလ ၉ ရက် ရက်စွဲတပ်ပြီး အမိန့်ကြော်ငြာစာထုတ်ပြန်သည်။
၁၉၅၈-ခုမှ ၁၉၆၀ ပြည့်နှစ်အထိ ကာလအတွင်း ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန၊ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးနှင့် သစ်တောရေးဝန်ကြီးဌာန၊ လယ်ယာမြေ နိုင်ငံပိုင်ပြုလုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီးအဖြစ် တာဝန်ပေးအပ်ခြင်းခံရသည်။
၁၉၆၂-ခုတွင် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်၏ ပါမောက္ခချုပ်အဖြစ်တော်လှန်ရေးကောင်စီ အစိုးရက တာဝန်ပေးအပ်သည်။
ပြည်ထောင်စုရာထူးအဖွဲ့ဥက္ကဋ္ဌ(ယခု ပြည်ထောင်စု ရာထူးဝန်အဖွဲ့ဥက္ကဋ္ဌ) တာဝန်များကိုလည်း ထမ်းဆောင်ပေးခဲ့သည်။
အစ္စလာမ်ဘာသာရေးအဖွဲ့များတွင် ပါဝင်ဆောင်ရွက်ခဲ့ပုံ ၁၉၅၄-ခု နိုဝင်ဘာ ၂ ရက်နေ့က ဗမာမွတ်စလင်မ်ကွန်ဂရက်(ဗမက)အဖွဲ့ ဖျက်သိမ်းပြီး အစ္စလာမ်သာသနာရေးရာကောင်စီကို ဖွဲ့စည်း ရန် ဗမကအဖွဲ့ရုံး၌ ညှိနှိုင်းဖွဲ့စည်းဝေးစဉ် ဆရာကြီးဦးကာအား ဘဏ္ဍာရေးမှူးအဖြစ် အများက လျာထားသည်။
၁၉၅၄-ခု ဒီဇင်ဘာလ ၅ ရက်နေ့တွင် ကနေဒီလမ်း၊ ဇိနတ် အစ္စလာမ်ယောက်ျားလေးများဂေဟာ၌ အစ္စလာမ်ကောင်စီစတင် ဖွဲ့စည်း သည့် အစည်းအဝေးသို့ ဆရာကြီး တက်ရောက်သည်။
ထိုအစည်းအဝေးမှ ဆရာကြီးသည် စည်းမျဉ်းရေးဆွဲရေး ကော်မတီဝင်အဖြစ်လည်းကောင်း၊ စာရင်းစစ်အဖြစ် လည်းကောင်း ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခံရသည်။
စတင်ဖွဲ့စည်းသည့် ထိုကာလမှစ၍ ဆရာကြီးသည် အစ္စလာမ်သာသနာရေးရာ ကောင်စီတွင် တောက်လျှောက်ပါဝင်ခဲ့သည်။
၁၉၅၈ ခု၊ ဇူလိုင်လ ၂၃ ရက်နေ့တွင် ဝန်ကြီးချုပ်၏ပြည်ထောင်စု စီမံကိန်းကောင်စီဌာနချုပ်၌ ကျင်းပသော အသင်းအဖွဲ့ပေါင်းစုံမှ ကိုယ်စား လှယ်များ၏ပဏမ ဆွေးနွေးပွဲသို့ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မှ ဆရာကြီး ဦးကာတက်ရောက်ပါဝင် ဆွေးနွေးခဲ့သည်။
အစည်းအဝေးတွင် ဆေးသိပ္ပံ ကျောင်းသားများအသင်း ကိုယ်စားလှယ်က မွတ်စလင်မ်ကျောင်းသူ ကျောင်းသားများအတွက် သီးခြားထမင်းစားရုံနှင့် သီးခြားကျောင်းဆောင်များ ရရှိရေး အကြံပေးသည်။
ဆရာကြီးဦးကာက အတွေ့အကြုံရင့်ကျက်သူပီပီ သီးခြားကျောင်းဆောင် တောင်းခံလျှင်မသင့်။
ယခင်သီးခြားထမင်းစားရုံနှင့်သီးခြားထမင်းချက် ထားရှိပေးရေးဆိုလျှင် ဖြစ်နိုင်စရာရှိကြောင်း စစ်ကြိုနှင့် စစ်ပြီးခေတ်အတွေ့အကြုံများကို သာဓက ဆောင်၍ အသေးစိတ် ရှင်းလင်းပြောကြားသည်။
၁-၈-၅၈နေ့ မွတ်စလင်ကုန်သည်ကြီးများအသင်း၌ ကျင်းပသော အစည်းအဝေးတွင် ဆရာကြီး၏ အကြံပြုချက်အတိုင်း အောင်မြင်မှုရရှိပြီးဖြစ်ကြောင်းဇူလိုင် ၂၉ ရက်နေ့စွဲ ပါ ကျောင်းဆောင်စားသောက်ရေးကော်မတီ၏ ပြန်စာအမှတ် ၁၅၉၃ အိပ်ချ်အက်ဖ် ၂၂ ကို ရှင်းလင်းပြသည်။
ပါမောက္ခချူပ်ဆရာကြီး ဦးကာသည် နိုင်ငံတော်တွင် အဆင့်မြင့်ရာထူးကြီးများကို တာဝန်ယူ ထမ်းဆောင်သကဲ့သို့တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာနှင့် ကိုယ်စားပြုသော ဘာသာရေးအသင်း အဖွဲ့များနှင့်လည်း မကင်းကွာဘဲ စိတ်ဝင်တစားပါဝင်ကြောင်း ကူညီကြောင်း သိရှိရသည်။
ဝီလျံကူးပါးသည် အင်္ဂလိပ်ကဗျာစာဆိုတစ်ဦးဖြစ်၍၊ ၁၇၃၁ ခု နိုဝင်ဘာလ ၂၆ ရက်နေ့တွင် ဟားဖို့ရှိုင်ယာနယ်၌ ဖွားမြင်၏။
ဖခင်မှာ ဂျွန်ကူး ပါးခေါ် အင်္ဂလိပ်ဘုန်းကြီးတစ်ပါးဖြစ်သည်။
ပင်ကို စိတ်နေ စိတ်ထားအားဖြင့် ရှက်ကြောက်အားငယ်တတ်သောကူးပါးသည် ၆ နှစ်သားအရွယ် လူမမယ်ဘဝကပင် မိတဆိုး ကလေး ဖြစ်ခဲ့ လေသည်။
အသက် ၁ဝ နှစ်အရွယ်တွင် ကူးပါးသည် ဝက်စမင်စတာ စာသင်ကျောင်းသို့ သွားရောက်၍ ပညာသင်ကြား၏။
သူ၏ ရှက်ကြောက်တတ်သော စိတ်နေစိတ်ထားကိုသိရှိကြသည့် ကျောင်းနေဖက်သူငယ်ချင်းများသည် ကူးပါးကို နောက်ပြောင် ကျီစယ်ခြင်း၊ နိုင်လိုမင်းထက်ပြုခြင်းတို့ကို အကြင်နာကင်းမဲ့စွာ ပြုလုပ်ကြသည်။
သို့ရာတွင် နေသားကျလာသောအခါ ကူးပါး သည် ပျော်ရွှင်လာပြီးလျှင် ဤကျောင်းတွင်ပင် ၈ နှစ်တိတိ ကြာမြင့်ခဲ့လေသည်။
ကူးပါးသည်အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းပြုရန်အလို့ငှါ ဥပဒေ ပညာကို လေ့လာဆည်းပူးခဲ့သဖြင့် နောင်အခါတွင် ဝတ်လုံ တော်ရတစ်ဦး ဖြစ်လာသည်။
သို့ရာတွင် ထိုအလုပ်မှာ အရှက် အကြောက်ကြီး၍ လူရှေ့သူရှေ့တွင် စကားမပြောဝံ့သော ကူးပါး ကဲ့သို့ လူစားမျိုးနှင့် အလျင်းပင်မသင့်တော်ချေ။
ဤအလုပ်ကို ရွေးချယ်မိခြင်းမှာ ကူးပါး၏အမှားကြီးပင် ဖြစ်လေသည်။
အထက်လွှတ်တော်တွင် စာရေးတော်ကြီးရာထူး ပေါ်ပေါက်စဉ် ကလည်း ကူးပါးသည် ထိုရာထူးအတွက် စာမေးပွဲဝင်ရမည်ကို အလိုလိုနေရင်း ထိတ်လန့်ကြောက်ရွံ့နေခဲ့သဖြင့် အဆိုပါ ရာထူးကို မရရှိခဲ့ချေ။
ကူးပါးသည် ဝမ်းနည်းပူပန်တတ်၍ တည်ငြိမ်ခြင်းမရှိ၊ တုန်လှုပ်ချောက်ချားလျက် သည်းခြေပျက်မတတ်ဖြစ်နေစဉ်တွင်၊ သူ၏ကြေကွဲဖွယ် အချစ်ဇာတ်လမ်းတစ်ခုက သူ၏အခြေအနေ ကို ပိုမို၍ဆိုးရွားစေရန် ဖန်တီးခဲ့သည်။
သူသည်နှမဝမ်းကွဲ တော်သူတစ်ဦးနှင့် လူငယ်တို့ဘာဝ မေတ္တာသက်ဝင် ချစ်ခင် ခဲ့၏။
သို့ရာတွင် မိန်းမပျို၏ဖခင်က သဘောမတူသဖြင့် လက်မထပ်နိုင်ကြချေ။
ကူးပါးသည် ချစ်သူနှင့်ကွေကွင်းရသဖြင့် စိတ်အညစ်ကြီးညစ်ပြီးလျှင် မိမိကိုယ်ကို အဆုံးစီရင်ရန် ကြံစည် အားထုတ်ခဲ့ဖူး၏။
ထိုကြောင့်သူ့ကို စိတ္တဇဆေးရုံတစ်ခုတွင် နှစ်ပေါင်းများစွာ အပ်နှံထားခဲ့ကြရလေသည်။
စိတ္တဇရောဂါမှ သက်သာ၍ ဆေးရုံမှဆင်းရသောအခါ၊ စိတ်အေး လက်အေး နေထိုင်လိုသဖြင့် တောရွာဒေသသို့ ပြောင်းရွှေ့ နေထိုင်လေ သည်။
ထိုဒေသတွင်ကူးပါးသည် သူ့အား ခင်မင်ရှာကြသော မိတ်ဟောင်းဆွေဟောင်းများ၏ ကြင်နာယုယခြင်းကို ခံရ၏။
အထူးသဖြင့် သူ့မိတ်ဆွေတစ်ဦး၏ဇနီးဖြစ်သော မစ္စက်အန်းဝင်း ခေါ် အမျိုးသမီးကြီးသည် ကူးပါးအား သားအရင်းနှင့်မခြား ပြုစုစောင့်ရှောက်ခဲ့ပေသည်။
ကူးပါးသည် မစ္စက်အန်းဝင်း ပြောဆိုသောစကားများကို သားငယ်သည် မိခင်၏စကားကို နားထောင်ဘိသကဲ့သို့ မြေဝယ်မကျ လိုက်နာခဲ့၏။
မစ္စက်အန်းဝင်း၏ တိုက်တွန်း ချက်များကြောင့်ပင်လျှင် ကူးပါးသည် ကဗျာလင်္ကာများကို ရေးဖြစ်ခဲ့လေသည်။
ကူးပါးရေးသမျှသော ကဗျာလင်္ကာတို့မှာ အများအားဖြင့် မိတ်ဆွေသူငယ်ချင်းများ၏ တိုက်တွန်း တောင်းပန်ချက်ကြောင့်ရေးသော ကဗျာလင်္ကာတို့သာ ဖြစ်သည်။
'ဂျွန်ဂီလပင်'နှင့် 'ဆောင်ရွက်ဖွယ်ရာ' ကဗျာတို့မှာလည်း လေဒီအောစတင်အမည်ရှိ ကူးပါး၏အမျိုးသမီး မိတ်ဆွေ တစ်ဦးက တိုက်တွန်းသဖြင့် ထွက်ပေါ်လာပေသည်။
ကူးပါး သည် သစ်ပင်၊ တောတောင်၊ ရေမြေအစရှိသော ဩကာသ လောက သဘာဝအလှတွင် စိတ်ကြည်နူးရကား တောရွာ ဒေသ၌နေစဉ် အားလပ်သည့် အချိန်တို့၌ လယ်ကွင်းပြင်များကို ဖြတ်၍ လမ်းလျှောက်ခြင်း၊ ဥယျာဉ်ပန်းမာလ် စိုက်ပျိုးခြင်း၊ ယုန်ကလေးများကို အလှမွေးမြူခြင်းတို့ဖြင့် အချိန်ကုန်လွန်ခဲ့ လေသည်။
ဤသို့အားဖြင့် ကူးပါးသည်ကဗျာလင်္ကာများ စပ်ဆိုလိုက်၊ ယုန်ငယ်ကလေးများကို ယုယလိုက်နှင့် စိတ်ပျော်ပိုက်သလို နေထိုင်နိုင်ခဲ့သော်လည်း ကူးပါး၏ အတွင်းသန္တာန်၌ကား နုပျိုစဉ်က တွေ့ကြုံခဲ့ရသည့်အဆွေးဇာတ်ကလေးသည် အမြဲမပြတ် ကိန်းအောင်းလျက်ရှိခဲ့၏။
ဤအပူဓာတ်ခံကလေးကို အကြောင်းပြု၍ တစ်နေ့နေ့တွင် စိတ္တဇရောဂါ ပြန်လည်ပေါ်ပေါက်လာမည်ကို ကူးပါးသည် အထူး စိုးရိမ်မိ၏။
'ဥပါဒါန်ကြောင့် ဥပါဒ်ရောက်' ဆိုသော စကားအတိုင်း ၁၇၈၇ ခုနှစ်တွင် ယခင်က စိတ္တဇရောဂါ ပြန်လည်ပေါ်ပေါက်လာလေသည်။
၁၇၉၄ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံတော် အစိုးရသည် ကူးပါးအား အငြိမ်းရိက္ခာများ ထောက်ပံ့ခဲ့၏။
၁၇၉၆ ခုနှစ်တွင် ကူးပါးသည် အရှေ့ဒီယာရမ်နယ်သို့ သွား ရောက်နေထိုင်ခဲ့လေသည်။
ထိုနှစ်တွင်ပင် ကူးပါး၏ အရင်းနှီး ဆုံး မိတ်ဆွေဖြစ်ရာ မစ္စက်အန်းဝင်း ကွယ်လွန်သဖြင့် ကူးပါး သည် စိတ်နှလုံးအထူးထိခိုက်ပြီးလျှင် ၁၈ဝဝ ပြည့်နှစ် ဧပြီလ ၂၅ ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်အနိစ္စရောက်လေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁) ကိုးကား Category:အင်္ဂလိပ် အမျိုးသား ကဗျာဆရာများ Category:အင်္ဂလိပ် အမျိုးသား စာရေးဆရာများ။
၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင် သာယာဝတီ မြိုနယ် ဂုံမင်းမြောင် ရွာ၌ မွေးဖွား ခဲ့သည်။
အမည်ရင်း လှရှိန်၊ ငယ်စဉ်က ဂုံမင်းပြောင်ရွာ မူလတန်း ကျောင်းနှင့် ရန်ကုန်မြို့၊ တောင်ဥက္ကလာပ မြို့နယ်ရှိ ဦးပြည်သိမ်း ကျောင်းတွင် မူလတန်းမှ အထက်တန်း အထိ ပညာ သင်ကြား ခဲ့သည်။
ကျူရှင်၊ သတင်းစာ ကိုယ်စားလှယ်၊ စာရေးဆရာ၊ ဇာတ်ညွှန်းဆရာ၊ ဒါရိုက်တာ အဖြစ် လုပ်ကိုင် ခဲ့သည်။
၁၉၆၀ - ၆၁ ခုနှစ် များတွင် အချစ်တော်၊ ချိုတေးသံ၊ ချိုတေးရှင်၊ နဝဒေး မဂ္ဂဇင်း၊ ဂျာနယ်များတွင် ‘ဘသွေးနီ’ ကလောင် အမည်ဖြင့် ကဗျာများ ရေးသား ခဲ့သည်။
နောက် ‘မောင်ခက်ပန်’ အမည်ဖြင့် စန္ဒာ၊ ရှုမဝ၊ မိုးဝေ မဂ္ဂဇင်း များတွင် ဝတ္ထုတိုများ ရေးသား ခဲ့သည်။
လုံးချင်း ဝတ္ထု စာအုပ် များလည်း ရေးသား ထုတ်ဝေ ခဲ့သည်။
‘ဆည်းဆာရိပ် အောက်မှ ရုပ်ပုံလွှာ’ (၁၉၇၆)၊ ‘လွမ်းရတဲ့ အဖြစ် ကလေးတွေ’ (၁၉၇၈)၊ ‘သိုးတကောင်၏ တဝက်တပျက် ဘဝ’ (၁၉၇၈) စသဖြင့် ထုတ်ဝေ ခဲ့သည်။
အလ်ဟာဂျ် ဦးခင်မောင်လတ် (ခ) Abdul Latif Khan (၁၉၁၃-၁၉၇၇) သည် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မှ ဥပဒေပညာ ဘီအေဘီအယ်လ် (B.A., B.L.) ဘွဲ့ရရှိခဲ့သည်။
ဆရာကြီး ဦးရာဇာတ် လုပ်ကြံမခံရမီ အချိန်ထိ ဆရာကြီး၏ အတွင်းရေးမှူးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ကျောင်းသားသမဂ္ဂတွင် တက်တက်ကြွကြွ လှုပ်ရှားခဲ့ပြီး သမိုင်းဝင် ၁၉၃၆ ကျောင်းသားသပိတ်တွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။
thumb|ဖဆပလ အစိုးရလက်ထက် (၁၉၅၂-၅၅) ဝန်ကြီးချုပ်ဦးနု နှင့် အစိုးရအဖွဲ့ဝင် ဝန်ကြီးများ (ဝန်ကြီး ဦးရာရှစ် - ဒုတိယတန်း ဝဲမှယာ ဆဌမမြောက်ဝန်ကြီး ဦးခင်မောင်လတ် - နောက်ဆုံးအတန်း ဝဲမှယာ တတိယမြောက်) ၁၉၄၇ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၉ တွင်ကျင်းပသော တိုင်းပြုပြည်ပြုလွှတ်တော် ရွေးကောက်ပွဲတွင် (မြောင်းမြခရိုင် ကျေးလက်တောင်ပိုင်း) မှ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ရာ အနိုင်ရရှိခဲ့ပြီး လွှတ်တော်အမတ်အဖြစ် အရွေးခံခဲ့ရသည်။
ဝန်ကြီးချုပ်ဦးနု၏ ဖဆပလ အစိုးရလက်ထက်တွင် ကက်ဘိနက် အဖွဲ့ဝင် ဝန်ကြီးတစ်ဦးအဖြစ် ခန့်အပ်ခြင်း ခံခဲ့ရပြီး တရားရေးဝန်ကြီး၊ ကျန်းမာရေးနှင့် လူမှုဝန်ထမ်း ဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး အဖြစ် တိုင်းပြည် တာဝန်များကို ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
၁၉၅၈တွင် သန့်ရှင်းဖဆပလနှင့် တည်မြဲဖဆပလ ဟူ၍ နှစ်ခြမ်းကွဲသွားသောအခါ ဦးခင်မောင်လတ်သည် တည်မြဲဖဆပလ အဖွဲ့တွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။
(ထိုအချိန်တွင် ဦးရာရှစ်သည် ဦးနုနှင့်အတူ သန့်ရှင်းဖဆပလတွင် ရပ်တည်ခဲ့သည်။
) ဦးခင်မောင်လတ်သည် နိုင်ငံတစ်ဝန်းရှိ မွတ်စလင်မ်လူထုကို မြန်မာ့လွတ်လပ်ရေး လှုပ်ရှားမှုအတွက် ဖဆပလ အဖွဲ့ကြီးတွင် တပ်ပေါင်းစုအဖြစ် ပါဝင်ရန် (ဆရာကြီး ဦးရာဇာတ်နှင့်အတူ) အောင်မြင်စွာ စည်းရုံးနိုင်ခဲ့သူဖြစ်သည်။
ဤသို့ဖြင့် ဗ-မ-က (ဗမာမွတ်စလင်မ် ကွန်ဂရက်) အဖွဲ့ကြီးသည် (၁၉၄၆)ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလတွင် ရွှေတိဂုံ အလယ်ပစ္စယံတွင် ကျင်းပသည့် (ဖ-ဆ-ပ-လ) ညီလာခံ၌စတင်ကာ လူမျိုးရေး အဖွဲ့အစည်းတစ်ရပ် အဖြစ် (ဖ-ဆ-ပ-လ) အဖွဲ့ကြီးတွင် ထပ်ပေါင်းစုပါဝင်၍ မြန်မာ့လွတ်လပ်ရေး ကြိုးပမ်းမှုတွင် ပါဝင်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
ဦးခင်မောင်လတ် သည် ၁၉၄၁ တွင် ဖွဲ့စည်းခဲ့သော ဗ-မ-က အဖွဲ့ကြီး၏ အထွေထွေ အတွင်းရေးမှူး အဖြစ် လည်းကောင်း (၁၉၅၄)ခုနစ်ဒီဇင်ဘာလ (၅) ရက်နေ့တွင် စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သော အမူဆောင် အဖွဲ့ ၁၁၊ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော် အစ္စလာမ် သာသနာရေးရာ ကောင်စီဌာနချုပ်၏ ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ်လည်ကောင်း ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။
၁၉၇၇ တွင် ကွယ်လွန်သည်။
thumb|တာမွေမွတ်စလင်မ် သုသာန်ရှိ ဦးခင်မောင်လတ် အုတ်ဂူ ထမ်းဆောင်ခဲ့သော တိုင်းပြည်တာဝန်များ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း၏ တိုင်းပြုပြည်ပြုလွှတ်တော်တွင် မြောင်းမြခရိုင် (ကျေးလက်တောင်ပိုင်း) ကိုယ်စားပြု လွှတ်တော်အမတ် ဝန်ကြီးချုပ်ဦးနု၏ ဖဆပလ အစိုးရလက်ထက် အစိုးရအဖွဲ့တွင် တရားရေးဝန်ကြီး၊ ကျန်းမာရေးနှင့် လူမှုဝန်ထမ်း ဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး အစ္စလာမ်ဘာသာရေးအဖွဲ့များတွင်ဆောင်ရွက်မှု ၁၉၄၁ တွင် ဖွဲ့စည်းခဲ့သော ဗ-မ-က (ဗမာမွတ်စလင်မ် ကွန်ဂရက်) အဖွဲ့ကြီး၏ အထွေထွေ အတွင်းရေးမှူး (၁၉၅၄)ခုနစ်ဒီဇင်ဘာလ (၅) ရက်နေ့တွင် စတင် ဖွဲ့စည်းခဲ့သော အမူဆောင်အဖွဲ့ ၁၁၊ ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော် အစ္စလာမ်သာသနာရေးရာကောင်စီဌာနချုပ်၏ ဥက္ကဋ္ဌ ကိုးကား List of Burmese Muslims (Wikipedia entry) Category:မြန်မာမွတ်စလင်များ Category:မြန်မာ့နိုင်ငံရေးသမားများ‎ ကဏ္ဍ:အမျိုးသားစာပေဆုရှင်များ။
thumb|အသည်း အထူးကု ဆရာဝန် ပါမောက္ခ ဒေါက်တာ ခင်မောင်ဝင်း။
ဒေါက်တာ ခင်မောင်ဝင်း (၁၉၄၉- ) သည် မြန်မာနိုင်ငံသား ဆရာဝန် တစ်ဦး ဖြစ်ပြီး ရန်ကုန် ပြည်သူ့ ဆေးရုံကြီး အသည်းရောဂါကု ပညာဌာနတွင် ပါမောက္ခ ဌာနမှူး တစ်ဦး အဖြစ် ၂၀၀၈ ခုနှစ် အထိ တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည့်အပြင်၊ ကျန်းမာရေး၊ ပညာရေး နယ်ပယ်နှင့် ပတ်သက်၍ အသိပညာပေး စာများ ရေးသားသည့် အသည်း အထူးကု ပါမောက္ ဆရာကြီးဖြစ်သည်။
ငယ်ဘဝ မွေးသက္ကရာဇ် - ၁၉၄၉၊ ဇန်နဝါရီ ၁၁ မွေးဖွားရာဇာတိ - မိတ္ထီလာခရိုင်၊ ဝမ်းတွင်းမြို့ မွေးချင်း - ၇ ဦး ရှိ။
အိမ်ထောင်ဖက် အမည် - ဒေါက်တာ ဒေါ်ခင်လေးရီ၊ ၁၉၇၅ ခုနှစ်တွင် လက်ထပ်ခဲ့။
ဆရာဝန်ဘဝ ပညာအရည်အချင်း - ၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် မန္တလေး ဆေးတက္ကသိုလ်မှ M.B.B.S. ဘွဲ့ကို ရရှိခဲ့။
- ၁၉၇၈ ခုနှစ်တွင် မန္တလေး ဆေးတက္ကသိုလ်မှ M.Med.Sc. (Int. Med.) ဘွဲ့ ရရှိခဲ့။
- ၁၉၈၅ ခုနှစ်တွင် M.R.C.P. (U.K.) ဘွဲ့ကို ရရှိခဲ့။
- F.R.C.P. (Edin) ဘွဲ့လည်း ရရှိခဲ့။
တာဝန် ထမ်းဆောင်မှု - ၁၉၇၂ - ၇၃ တပ်မတော် ဆေးရုံတွင် အလုပ်သင်ဆရာဝန်။
- ၁၉၇၄ - ၁၉၈၂ မန္တလေး ပြည်သူ့ဆေးရုံတွင် သရုပ်ပြ ဆရာဝန်။
လန်ဒန်မြို့ Royal Free ဆေးရုံတွင် တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့။
- ၁၉၈၅ ခုနှစ်မှ ၁၉၉၇ ခုနှစ် အထိ ရန်ကုန် ပြည်သူ့ ဆေးရုံကြီးတွင် အသည်း အထူးကု ဆရာဝန်နှင့် ဆေးသုတေသန ဦးစီးဌာန ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူး။
- ၁၉၉၇ ခုနှစ်တွင် ပထမဦးဆုံး အကြိမ် အသည်းရောင် အသားဝါရောဂါ (ဘီ) ကာကွယ်ဆေးကို ထုတ်လုပ် ပေးနိုင်ခဲ့။
- ရန်ကုန် ပြည်သူ့ ဆေးရုံကြီး အသည်းရောဂါကု ပညာဌာနတွင် ပါမောက္ခ ဌာနမှူး အဖြစ် ၂၀၀၈ ခုနှစ် အထိ တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့။
- မြန်မာနိုင်ငံ ဆရာဝန်အသင်း အစာအိမ်၊ အူလမ်းကြောင်းနှင့် အသည်းရောဂါ အဖွဲ့ကို စတင် ထူထောင်ခဲ့ပြီး၊ ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်။
- အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အသည်းရောဂါ အဖွဲ့နှင့် အမေရိကန် အသည်းရောဂါ အဖွဲ့၏ အဖွဲ့ဝင် တဦးဖြစ်။
စာပေနယ်ပယ် - လစဉ်ထုတ် မဂ္ဂဇင်းများနှင့် အပတ်စဉ်ထုတ် ဂျာနယ်များတွင် ပါမောက္ခ ခင်မောင်ဝင်း (အသည်း) ကလောင် အမည်ဖြင့် ဆောင်းပါးများ ရေးသားလျက်ရှိ။
- လုံးချင်း စာအုပ် ၇ အုပ် ရေးသား ထုတ်ဝေခဲ့။
စီးပွားရေး - ၁၉၉၄ ခုနှစ်မှာ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပထမဦးဆုံး ကမ္ဘာ့ အဆင်မီ ဓာတ်ခွဲခန်း တည်ထောင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့။
- ဒေါက်တာခင်မောင်ဝင်းသည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပထမဆုံးဖြစ်သည့် အလိုအလျောက် သွေးစစ်ဆေး တိုင်းတာနိုင်သည့် အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၂ သန်းတန် ဓာတ်ခွဲခန်း စက်တခုကို မတ်လ အတွင်းက ဂျာမဏီနိုင်ငံမှ ဝယ်ယူ တင်သွင်းခဲ့။
၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံမှာ ပထမဆုံး မော်လီကူလာ ရောဂါရှာဖွေရေး ဓာတ်ခွဲခန်း ဖွင့်ခဲ့။
- နာမည်ကြီး အသည်းရောဂါ အထူးကု ဆရာဝန်ကြီး ပါမောက္ခ ဒေါက်တာ ခင်မောင်ဝင်းသည် ကိုယ်ပိုင်စင်းလုံးငှား လေယာဉ်လိုင်း တခု တည်ထောင်ရန် ကြိုးစားလျက် ရှိကြောင်း ၂၀၀၉ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၂ ရက်နေ့ မဂ္ဂဇင်း သတင်းတပုဒ်တွင် ဖော်ပြပါရှိ။
ယူကရိန်းနိုင်ငံမှ လေယာဉ် မှာယူရန် စီစဉ်နေပြီး လုပ်ငန်းစဉ်ဖြစ်သော မြန်မာ့လေကြောင်း၊ ဟိုတယ်နှင့် ခရီး သွားလာရေးတို့နှင့် ဆွေးနွေးမှုများ ပြုလုပ်နေသည်ဟု သိရ။
ပြည်တွင်းထုတ် ရန်ကုန်တိုင်းမ် ဂျာနယ်တွင် ဖော်ပြထားချက် အရ လေယာဉ်သည် ခရီးသည် ၁၈ ဦး လိုက်ပါ စီးနင်းနိုင်ပြီး အပျော်စီး ပြည်တွင်း ခရီးစဉ်များ၊ ကျန်းမာရေး အတွက် အရေးပေါ် လိုအပ်နေသူများနှင့် နိုင်ငံခြား အဖွဲ့အစည်းများကိုလည်း ငှားရမ်းရန် ရည်ရွယ်ထားသည်ဟု ဆို။
စင်းလုံးငှား လေယာဉ်သေး ပြေးဆွဲမှုတွင်တော့ လမ်း ၃၀ အထူးကု ဆေးခန်းပိုင်ရှင် ဒေါက်တာခင်မောင်ဝင်းမှာ ပထမဆုံး လုပ်ငန်းရှင် ဖြစ်လာမည် ဖြစ်။
Living Color ကြော်ငြာနှင့် ဈေးဝယ်လမ်းညွှန် စီးပွားရေးသတင်း မဂ္ဂဇင်း၊ No. 165, April 2009 နဲ့ ၂၀၀၈ ဇူလိုင်လတွင် Club 18 Creative House မှ ပထမအကြိမ် ပုံနှိပ် ထုတ်ဝေခဲ့တဲ့ 'သူတို့ ဒီနေရာကို ဘယ်လို ရောက်လာကြသလဲ၊ လှေကားထစ်များ ရာဇဝင်' စာအုပ်တို့မှ ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဆရာဝန်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာ တက္ကသိုလ် ပါမောက္ခများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ။
ပဉ္စရူပံ ဦးခ ပဉ္ဒရူပံဦးခသည် မြန်မာစာပေလောကတွင် ခေတ်မီစာအုပ်ထုတ်လုပ်မှုကို အစောဆုံးစတင်သူဖြစ်သည်။
ပုံနှိပ်စာအုပ် အပြင်အဆင်(ဒီဇိုင်းအထားအသို)နှင့် ထုတ်လုပ်မှုကို အဆင့်မြင့်ခေတ်မီမီ လုပ်ကိုင်ခဲ့သူဖြစ်သည်။
ငယ်ဘ၀ မန္တလေးဇာတိဖြစ်သည်။
၁၈၈၅ ဖေဖော်ဝါရီလတွင် ဖွားမြင်သည်။
အရဗီအမည်မှာ အဗ္ဗဒူလ်ရဟ်မန် ဖြစ်သည်။
မြန်မာအမည်မှာ ဦးခဖြစ်သည်။
မန္တလေးတွင် ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။
ငယ်စဉ်ကပင် ဖခင်ကွယ်လွန်သည်။
ထို့ကြောင့် သူ့အစ်ကိုက စောင့်ရှောက်ခဲ့သည်။
သူ့အစ်ကို ကွယ်လွန်သည့်အခါ မရီးဖြစ်သူ၏ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများတွင် ပါဝင်ကူညီခဲ့သည်။
၁၉၀၂ ခုနှစ်တွင် မန္တလေးဈေးချို မီးလောင်သည့်အခါ ရန်ကုန်သို့ပြောင်းရွှေ့ခဲ့ပြီး မိခင်ကြီးကို စောင့်ရှောက်ရင်း ကိုယ်ပိုင်စီးပွားရေးလုပ်ငန်းကို စတင်လုပ်ကိုင်သည်။
ရန်ကုန်တိုင်းမ်တွင် စာစီသမားအဖြစ်ဆောင်ရွက်သည်။
၁၉၀၇ ခုနှစ်တွင် ပြည်မြို့၌ အိမ်ထောင်ကျသည်။
ထို့နောက် ပြည်မြို့သီရိခေတ္တရာ ပုံနှိပ်တိုက်နှင့် ဆက်သွယ်မိပြီး နှစ်နှစ်ကြာသည့်အခါ ထိုပုံနှိပ်တိုက်တွင် မန်နေဂျာဖြစ်လာသည်။
၁၉၁၁ ခုနှစ်တွင် မျက်နှာလိမ်းပေါင်ဒါကို စတင်ထုတ်လုပ်သည်။
၁၉၄၁ ခုနှစ်တွင် ကိုယ်ပိုင် ပဉ္ဒရူပံပုံနှိပ်တိုက်ကို စတင်တည်ထောင်သည်။
အလှူဒါန ထို့အပြင် ပြည်မြို့ အမျိုးသားကျောင်းအတွက် ငွေကြေးထောက်ပံ့ခဲ့သည်။
၁၉၂၄ တွင် ပြည်မြို့လူမှုရေးအသင်းတွင် အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ရွေးချယ်ခြင်းခံရပြီး တတ်နိုင်သမျှစွမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
၁၉၂၅ တွင် ပြည်မြို့အတွင်းနေထိုင်သည့် အသက် ၅၀ ကျော်အရွယ် သက်ကြီး ရွယ်အိုများကို စောင်များ လှူဒါန်းဝေငှခဲ့သည်။
သူပုံနှိပ်ထုတ်ဝေသည့် နံရံကပ်ဆောင်ပုဒ် ကတ်ပြားများမှာ ပရိသတ်၏အားပေးခြင်းကို ခံရသည်။
ရေးသားခဲ့သော စာအုပ်များ ပဉ္စရူပံ ဦးခသည် စာအုပ် ၅ အုပ်ရေးသား၍ ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
ချွေတာခြင်း(၁၉၂၇)၊ နူရေမိုဟမ္မဒ် ကျေးဇူးတော်ရှင် (ပုံနှိပ်နှစ် မသိရ၊ ၁၉၃၈ ဟုခန့်မှန်းပါသည်။
) ယုဝတီများရဲ့စက္ခုမိန်းမမှု(၁၉၃၉)၊ တစ္ဆေညွန့်ပေါင်း(၁၉၅၀)၊ ဗမာနှင့် မွတ်စလင်လူမျိုးဘာသာပြဿနာ (၁၉၅၁) စာအုပ်တို့ ဖြစ်သည်။
ချွေတာခြင်း၊ မိန်းမမှု၊ တစ္ဆေညွန့်ပေါင်းတို့မှာ မြန်မာစာပေတွင် ထင်ရှားပြီး နူရေမိုဟမ္မဒ် ကျေးဇူးတော်ရှင်၊ ဗမာနှင့် မွတ်စလင်လူမျိုးဘာသာ ပြဿနာစာအုပ်တို့မှာ ဘာသာရေး၊ အမျိုးသားရေးဆိုင်ရာ စာအုပ်များ ဖြစ်သည်။
ချွေတာခြင်း နှင့်မိန်းမမှုတို့မှာ ကျောင်းသုံးစာအုပ်အဖြစ် အစိုးရကပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည်။
ချွေတာခြင်းစာအုပ်မှာ အလွန်ကျော်ကြားသည်။
၁၁ ကြိမ်အထိ ပြန်လည်ရိုက်နှိပ် ခဲ့ရသည်။
ယုဝတီများရဲ့စက္ခု မိန်းမမှု မှာ ၇ ကြိမ်အထိ ပြန်လည်ပုံနှိပ်ခဲ့ရသည်။
အသက် ၇၅ နှစ်အရွယ် ၁၉၆၀ ပြည့်နှစ် စက်တင်ဘာ ၁၀ ရက်တွင် ပြည်မြို့၌ ကွယ်လွန်သည်။