kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
သာမန်မြင့်မြတ်သူတွေ ဆိုတာကတော့ သစ္စာလေးပါး အမှန်တရားကို ကိုယ်တိုင်မသိမြင်နိုင်ဘဲ ဘုရားဟောတဲ့တရားကို ဘုရားထံက တိုက်ရိုက်ဖြစ်စေ၊ သာဝက ( ဘုရားတပည့် )ထံက ထပ်ဆင့်ဖြစ်စေ နာယူရမှ သိမြင်နိုင်တဲ့ သောတာပန်၊ သကဒါဂမ်၊ အနာဂမ်၊ ရဟန္တာ၊ အရိယာပုဂ္ဂိုလ်ကြီးတွေပါပဲ။
ရိုးရိုးလူသားတွေ ဆိုတာကတော့ ကံနဲ့ကံရဲ့အကျိုးကို နှစ်နှစ်ကာကာ ယုံကြည်ပြီး ရုပ်နာမ်ဖြစ်ပျက်ကို မြင်နိုင်စွမ်းတဲ့ ကလျာဏပုထုဇဉ် ( ပုထုဇဉ် အကောင်း ) ပုဂ္ဂိုလ်တွေနဲ့ ကံ ကံရဲ့အကျိုးကို မယုံကြည်တဲ့၊ ရုပ်နာမ်ဖြစ်ပျက်ကို မမြင်ဘဲ ပုဂ္ဂိုလ်သတ္တဝါ ပညတ်တွေမှာ အစွဲအလမ်းကြီးနေတဲ့ အန္ဓပုထုဇဉ် ( ပုထုဇဉ်အကန်း ) ပုဂ္ဂိုလ်တွေပါပဲ။
ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်ကြီးများ အပါအဝင် သာမန်မြင့်မြတ်သူတွေနဲ့ ရိုးရိုးလူသားတွေအားလုံးရဲ့ အရိုးတွေဟာ တစ်ခုနဲ့တစ်ခု တေ့ဆက် ဆက်နေကြပါတယ်။
အရိုးတစ်ခုရဲ့ ထိပ်နဲ့ တခြားအရိုးတစ်ခုရဲ့ထိပ်၊ ထိပ်ထိပ်ခြင်း ထိစပ်ပြီး တေ့တွဲတွဲ ပူးကပ်ဆက်စပ်နေကြပါတယ်။
အရိုးစုကမ္မဌာန်း ရှုပွားကြတဲ့ တချို့ တရားရိပ်သာတွေမှာ ဦးခေါင်းခွံနဲ့တကွ တစ်ကိုယ်လုံးက အရိုးစုတွေကို သံကြိုးလေးတွေနဲ့ တွဲသီပြထားတာ တွေ့နိုင်ပါတယ်။
ဆေးကုခန်းတွေက နံရံတွေမှာ ကပ်ပြထားတတ်တဲ့ အရိုးစုပိုစတာတွေမှာလည်း လူ့အရိုးတွေ တစ်ခုနဲ့တစ်ခု ဘယ်လို တွဲဆက်နေကြတယ် ဆိုတာ လေ့လာနိုင်ပါတယ်။
တရားရိပ်သာနဲ့ ဆေးခန်းပိုစတာတွေမှာ ပြသထားတဲ့ အဲဒီအရိုးတွေအားလုံးဟာ ဘုရား၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ မဟုတ်တဲ့ လူသားတွေရဲ့ အရိုးတွေချည်းဖြစ်လို့ အရိုးအားလုံးဟာ တေ့ဆက် ဆက်နေကြတာချည်းပါပဲ။
အနှစ်ချုပ် ပြန်ပြောရရင် သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဘုရားရှင်တို့ရဲ့ အရိုးဟာ ကွင်းဆက်၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါဘုရားရှင်တို့ရဲ့ အရိုးဟာ ချိတ်ဆက်၊ ရဟန္တာအပါအဝင် ကျန်လူသားအားလုံးရဲ့ အရိုးဟာ တေ့ဆက် ဖြစ်ပါတယ်။
ဦးဇင်းတို့ မြတ်စွာဘုရားရှုင်ရဲ့ အရိုးတော်တွေဟာ အဆက်ကြီး တစ်ဆက်နှစ်ဆက်နဲ့ လက်ချောင်းတော် အဆစ်နေရာတွေလွဲရင် တစ်ကိုယ်တော်လုံးက အရိုးတွေအားလုံး သံကွင်းတွေလို တစ်လုံးတစ်ခဲတည်း တွဲဆက်နေကြပါတယ်။
အဆက်ကြီး တစ်ဆယ့်နှစ်ဆက်ဆိုတာက လက်ဝဲလက်ယာ လက်ကောက်ဝတ်နှစ်ခုနဲ့ လက်ဆက်တဲ့ အဆက်နှစ်ခု၊ လက်ကောက်ဝတ်ကနေ တံတောင်ဆစ်ထိ လက်နဲ့ လက်မောင်းဆက်တဲ့ အဆက်နှစ်ခု ( လက်ဝဲလက်ယာ )၊ လက်မောင်းနဲ့လက်ပြင်ရိုး ဆက်တဲ့ အဆက်နှစ်ခု ( လက်ဝဲလက်ယာ)၊ ခြေဖမိုးတော်နဲ့ ခြေသလုံးတော်ဆက်တဲ့ အဆက်နှစ်ခု ( ဝဲ၊ယာ )၊ ခြေသလုံးရိုးနဲ့ပေါင်ရိုးဆက်တဲ့ အဆက်နှစ်ခု ( ဝဲ၊ယာ )၊ ပေါင်ရိုးနဲ့တင်ပါးဆုံရိုးဆက်တဲ့ အဆက်နှစ်ခု ( ဝဲ၊ယာ ) တို့ပါပဲ။
မြတ်စွာဘုရားရှင်ရဲ့ လည်ပင်းရိူးတော်တွေဟာ သံကွင်းဆက်တွေ ဂဟေဆော်ထားသလို တစ်လုံးတစ်ခဲတည်း တွဲဆက်နေတဲ့အတွက် တစ်နေရာရာကို နောက်ပြန်လှည့်ကြည့်တော့မယ်ဆိုရင် လည်ပင်းတော်ချည်းသက်သက် လှည့်ကြည့်လို့ မရပါဘူး။
တစ်ကိုယ်တော်လုံး လှည့်ကြည့်မှရပါတယ်။
ဒါပေမယ့် မြတ်စွာဘုရားရှင်ရဲ့ ပါရမီတော်ဘုန်းကံကြောင့် ကိုယ်တော်တိုင် တမင် နောက်ပြန်လှည့်နေစရာ မလိုပါဘူး။
တစ်နေရာကို နောက်ပြန် လှည့်ကြည့်မယ်လို့ စိတ်တော်ဖြစ်လိုက်တာနဲ့ တစ်ပြိုင်နက် မဟာပထဝီမြေကြီးက အရှင်ဘုရား ဖြည့်ကျင့်ခဲ့တဲ့ ပါရမီတွေဟာ ကိုယ်တိုင် နောက်ပြန်လှည့်ရမယ့် ပါရမီမျိုးတွေ မဟုတ်ပါဘူး။
လှည့်မယ်လို့ မပြောသော်လည်း၊ ပြောသကဲ့သို့ဖြစ်ပြီး အိုးထိန်းစက်လို ပတ်ချာလည်သွားလိုက်တာ မြတ်စွာဘုရား ကြည့်တော်မူလိုရာ အရပ်ကို မျက်နှာတော်မူမိပြီဆိုမှ ရပ်သွားပါတော့တယ်။
မြတ်စွာဘုရား ကြည့်တော်မူလိုရာအရပ်နဲ့ မျက်နှာချင်းဆိုင်မိအောင် မဟာပထဝီမြေကြီးက မြတ်စွာဘုရားရှင်ရဲ့ ကိုယ်တော်ကို လှည့်ပေးလိုက်တာပါပဲ။
ဆံပင်ညှပ်ဆရာက သူညှပ်လိုတဲ့နေရာရောက်အောင် ဆုံလည်ကုလားထိုင်ကိုလှည့်ပြီး ဆံပင်ညှပ်သူကို အနေအထား ပြောင်းပေးသလိုမျိုးပေါ့။
ကြည့်တော်မူ လိုရာအရပ်ကို ကြည့်ပြီးပြီဆိုမှ သွားတော်မူလိုရာ အရပ်ကိုမျက်နှာပြန်မူမိအောင် မဟာပထဝီမြေကြီးက ပြန်လှည့်ပေးပါတယ်။
မြတ်စွာဘုရားရှင်ရဲ့ အဲဒီလိုကြည့်တော်မူခြင်းမျိုးကို ဆင်ပြောင်ကြီးရဲ့လှည့်ကြည့်ခြင်း ( နာဂါပလောကိတ ) လို့ခေါ်ပါတယ်။
ဆင်ပြောင်ကြီးတွေ နောက်ပြန်လှည့်ကြည့်မယ်ဆိုရင် လည်ပင်းသက်သက် လှည့်ကြည့်လို့မရဘဲ တစ်ကိုယ်လုံး လှည့်ပြီးကြည့်မှ ရလို့ပါပဲ။
ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူဖို့ သုံးလအလို ဝေသာလီမြို့မှာ အာယုသင်္ခါရ လွှတ်တော်မူပြီးတဲ့နောက် ဝေသာလီမြို့ကနေ ပရိနိဗ္ဗာန်စံမယ့် ကုသိနာရုံကို ကြွတဲ့ခရီးမှာ မြတ်စွာဘုရားရှင်ဟာ ဝေသာလီမြို့တံခါးပေါက် နေရာအရောက် ဝေသာလီမြို့ကို နောက်ဆုံးကြည့်ခြင်းအနေနဲ့ နောက်ပြန်လှည့်ကြည့်တော်မူခဲ့ပါတယ်။
ဆင်ပြောင်ကြီးရဲ့ လှည့်ကြည့်ခြင်းမျိုးနဲ့ပါပဲ။
ဝေသာလီမြို့ကို မြတ်စွာဘုရား လှည့်ကြည့်တာဟာ အလွမ်းပြေ လှည့်ကြည့်တာ မဟုတ်ပါဘူး။
မခွဲနိုင်မခွာရက်လို့ လှည့်ကြည့်တာလည်း မဟုတ်ပါဘူး။
မြတ်စွာဘုရား နောက်ပြန်လှည့်ကြည့်တဲ့ မြို့တံခါးပေါက်နေရာမှာ ဝေသာလီမင်းတွေ စေတီတည်ပြီး ပန်းရေချမ်း ဆွမ်းဆီမီး စသည်နဲ့ လှူဒါန်းပူဇော်ကြရင် အဲဒီကုသိုလ်က နောက်သုံးနှစ်အကြာမှာ သေကြေပျက်စီးကြတော့မယ့် ဝေသာလီမင်းတွေအတွက် အားကိုးအားထားရာ သံသရာ ရိက္ခာဖြစ်လိမ့်မယ်လို့ ကြိုတင်သိမြင်တော်မူတဲ့အတွက် ဝေသာလီမင်းတွေကို ချီးမြှောက်စောင့်ရှောက်တဲ့အနေနဲ့ နောက်ပြန်လှည့်ကြည့်တော်မူခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
အရိုးကွင်းဆက် ဆိုတာ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဘုရားရှင်တွေနဲ့သာ သက်ဆိုင်တဲ့ သီးခြားဂုဏ်ထူးတစ်ခုဖြစ်သလို အရိုးချိတ်ဆက်ဆိုတာလည်း ပစ္စေကဗုဒ္ဓါဘုရားရှင် တို့နဲ့သာ သက်ဆိုင်တဲ့ သီးခြားဝိသေသ တစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။
ရဟန္တာဆိုတာ ဘုရား၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့နဲ့ နှိုင်းယှဉ်ရင် ပါရမီချင်းရော၊ အသိဉာဏ်ခြင်းရော အဆင့်အတန်း အများကြီးနိမ့်တာမို့ ဘုရားနဲ့ပြိုင်ပြီး အရိုးကွင်းဆက်လို့ မယူဆသင့်သလို ပစ္စေကဗုဒ္ဓါနဲ့ ပြိုင်ပြီးလည်း အရိုးချိတ်ဆက်လို့ မသတ်မှတ်သင့်ပါဘူး။
သာမန်လူတွေလို အရိုးတေ့ဆက်လို့ပဲ ပိဋကတ်တော်နဲ့အညီ သံသယမရှိ မှတ်သားထားသင့်ပါတယ်။
တကယ်တော့ ဘုရားသားတော် ရဟန်းတော်တွေကို ရဟန္တာ ဟုတ်မဟုတ် စိစစ်ဝေဖန်တဲ့ အလုပ်ဟာ လူဝတ်ကြောင် ဒကာဒကာမတွေရဲ့ အလုပ်မဟုတ်ပါဘူး။
သူပြောတဲ့စကား၊ သူဟောတဲ့တရားက ကိုယ့်ရဲ့စိတ်ဓာတ်နဲ့ ကိုယ့်ရဲ့ဘဝကို ကောင်းရာမြတ်ရာ ငြိမ်းချမ်းရာဘက် တိုးတက်ပြောင်းလဲ စေနိုင်တယ်ဆိုရင် ရဟန်းတာတာ-မတာတာ ယုံကြည်လေးမြတ်စွာ ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ရုံပါပဲ။
( ဘုရားဟော ထေရဝါဒ ပိဋကတ်တော်နဲ့ ကိုက်ညီတဲ့ အဆုံးအမတွေ ဖြစ်ဖို့တော့ အထူးအရေးကြီးပါတယ်။
) ရဟန္တာဆီတပည့်ခံ အားထုတ်မှ ရဟန္တာဖြစ်မှာ မဟုတ်ပါဘူး၊ ပုထုဇဉ်ဆီ တပည့်ခံအားထုတ်ရင်လည်း ဘုရားဟောကျင့်စဉ်နဲ့ ကိုက်ညီရင် ရဟန္တာ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။
ရဟန္တာလို့ နာမည်ကြီးပေမယ့် သူညွှန်ကြားတဲ့ကျင့်စဉ်တွေက ဘုရားဟောထေရဝါဒကျင့်စဉ်တွေနဲ့ ဆန့်ကျင်နေမယ်ဆိုရင်တော့ ဆရာမှားရင် တစ်သံသရာလုံးမှောက် ဆိုတဲ့ စကားအတိုင်း အကြီးအကျယ်ကို ကိုယ်ကျိုးနည်းကြရပါလိမ့်မယ်…လို့…။
ဆရာတော်ရေးတဲ့ အတိုင်း ပြန်ကူးပေးလိုက်တာပါ။
သိဒ္ဓိစွမ်းအားကျင့်စဉ်များ၊ဘုရားဟော သမထပိုင်းဆိုင်ရာ ကမ္မဋ္ဌာန်းကျင့်စဉ်များ မှာ စုတိစိတ်ကို အရမ်းကို ညင်သာစွာချုပ်နိုင်ရင် အလောင်းကောင်းမပုပ်သိုးပဲ ကျန်တတ်ပါတယ်။
သတိထားမိတာတစ်ခုရှိပါသေးတယ်။
အဲဒါကတော့ ရဟန္တာ အရိုး ချိတ်ဆက်နေတတ်တယ်လို့ မိုးကုတ်ဆရာတော်ကြီးဟောတာရှိပါတယ်။
ဆရာတော်အရှင် အရှင်ဆန္ဒါဓိက ၏ ဆောင်းပါးကတော့ အဋ္ဌကထာ သုတ်မဟာဝါကို ကိုးကားပြီး ရေးထားတာပါ။
မိုးကုတ်ဆရာတော်ကြီးနဲ့ အဋ္ဌကထာမတူတာတော့ သတိထားမိတယ်။
မိုးကုတ်ဆရာတော်ကြီး ကတော့ ကိုယ်တိုင်လဲ ရဟန္တာဆိုတော့ အဋ္ဌကထာဆရာဟောတာထက် ပိုတိကျမှန်ကန်မယ်လို့ ယုံမိပါတယ်။
အခုနောက်ပိုင်းမှာလဲ ချိတ်ဆက်နေသော အရိုးတော်ဆိုတာကို မိုးကုတ်ဆရာတော်ကြီး ဦးဝိမလ ၊ ဦးဃောသိတ တို့ရဲ့ အန္တိမဈာပန အပြီးတွေမှာ ဓာတ်ပုံတွေကနေဖူးနေရပါတယ်။
ဒါကြောင့် ရဟန္တာမှာအရိုး ချိတ်ဆက်နိုင်တယ်လို့ လဲ ယူဆမိပါကြောင်း။
နတ်ပြည်တက်နိုင်လောက်တဲ့ ကုသိုလ်ကံ ရှိနေပေမယ့်သေခါနီးမှာ ရုတ်တရက် ပြုကာမတ္တ၊ဖြစ်ကာမတ္တကံ ( ကဋတ္တာကံ)က ဝင်ပြီး စီရင်လိုက်တာမျိုးမှာ ရောက်နိုင်ပါတယ်။
ဆိုလိုတာက ကောင်းမှုတွေ အများကြီး ရှိပါလျှက် မကောင်းမှု သေသေးမွှားမွှားကို သေခါနီးမှာ ကပ်ပြီး သတိရလျှက် သေတာမျိုး၊ ဥပစ္ဆေဒက ကံ နဲ့ သေရတာမျိုးတွေ ဖြစ်ပါတယ်။
သူတို့ဟာ ရောဂါ ဝေဒနာ ခံစား၊အချိန်ရပြီး ကိုယ့်ဘဝတလျှောက် ပြုလုပ်ခဲ့ တဲ့အားကြီးသော (ဂရုကံ ) ၊ ကောင်းမှု ( အာသန္နကံ) ၊ အလေ့အကျင့်ဖြစ်လောက်အောင် ပြုလုပ်ဖူးသော ကောင်းမှု၊မကောင်းမှု (အာစိန္နကံ)တွေကြောင့် ဖြစ်လာမယ့် ကံနိမိတ်၊ကမ္မနိမိတ်၊ဂတိနိမိတ်တွေ တိတိကျကျ မပေါ်လိုက်ရဘဲ ရုတ်တရက် စုတိစိတ်ကျသွားသူမျိုးတွေ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒီလို လူတွေကို မြတ်စွာဘုရားက သေချိန်မစေ့ဘဲ သေရသူတွေ၊ အကုသိုလ်ကံ သေးသေးလေးအရင်က(အရင်ဘဝက) ရှိခဲ့တာကို ဒီဘဝမှာ ကိုယ့် အသက်ကို ဉာဏ်နဲ့ မစောင့်လို့ သေရသူတွေလို့ ပြစ်တင်ပါတယ်။
မသေခင် မိနစ်(၃၀)ခန့် အချိန်ရပါက ထိုသူကို ကျန်သူများက ကောင်းရာမွန်ရာ ရောက်အောင် ဝိုင်းပြီး ပြုပြင်ပေးနိုင်ပါတယ်။
(ဆရာတော်အရှင်ဇနကာဘိဝံသ အဆိုအရ) ပထမ သူ့မှာ နိမိတ်တွေ ပေါ်လာမယ်။
ကောင်းသောနိမိတ်လား၊ ဆိုးသော နိမိတ်လားဆိုတာကို ဒီလူ ရဲ့ အပြင်ပန်းပုံစံကို ကြည့်ပြီး သိနိုင်သလို ပြုပြင်ပေးနိုင်ပါတယ်။
အရှင်သောဏ နဲ့ သူ့ ဖခင်ကြီး ဥပမာမျိုး ဖြစ်ပါတယ်။
ဒီလို မဟုတ်ရုတ်တရက် ကံကဖြတ်သတ်လိုက်တော့ နိမိတ်လဲ မပေါ် ၊ ဘုမသိ၊ဘမသိနဲ့ တိတိကျကျ ငရဲ ကိုလဲ တန်းပြီး မရောက်သွားတော့ ယမမင်းက စစ်ဆေးပေးပြီး ကောင်းရာ ပြန်ရောက်ဖို့ ကူညီပေးပါတယ်။
ဒီနေရာမှာ ဝိဉာဉ်ကောင် မဟုတ်ကြောင်းတော့ ထပ်လောင်းပြောပါရစေ။
ဘဝကူးသွားပြီး ဖြစ်ရပါမယ်။
ထပ်ပြောရရင် ယမမင်းကိုယ်တိုင်က စတုမဟာရာဇ်နတ်မျိုးမှာ အပါအဝင် ဝေမာနိက ပြိတ္တာ ဆိုတဲ့ သူတွေ ဖြစ်ပါတယ်။
သူတို့ ကိုယ်တိုင်ကလဲ နတ်စည်းစိမ်ခံစားလိုက် ၊ ရိုးရိုး ပြိတ္တာတွေလို ဒုက္ခဆင်းရဲ ပြန်ခံလိုက်နဲ့ ရှိနေသူတွေ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒီကြောင်းတွေကို မြတ်စွာဘုရားက ဥပရိပဏ္ဏာသ ပါဠိတော် ၊ ဒေဝဒူတ သုတ်မှာ ဟောထားခဲ့ပါတယ်။
ဇာတ်လမ်းကတော့ အပေါ်ပိုစ့် မှာရေးခဲ့တဲ့ အကြောင်း အရာတွေ ပါပဲ။
ဒေဝဒူတ - ဒေဝ ကို ဒီနေရာမှာ ယမမင်း၏ ၊ ဒူတ - တမန်တော် လို့ ဘာသာပြန်ကြပါတယ်။
ဒေဝဒူတ သုတ်တော် အကျယ်ဟာ ကြောက်စရာ၊ ထိတ်လန့်သံဝေဂ ရစရာ ငရဲပြည်အကြောင်းတွေ များလွန်းလို့ ဒီသုတ်တော်အကျယ်သင်ပြီးတာနဲ့ ကမ္မဋ္ဌာန်းတောင်းပြီး တရားအားထုတ်ကြတဲ့ ရဟန်းတွေ တော်တော်ရှိခဲ့တယ် လို့ ဆိုပါတယ်။
(၂) - ယမမင်းတွေ၊ ငရဲမင်းတွေက ဒီငရဲသား ဘယ်အဆင့်၊ ဘယ်ငရဲဘုံသွားလို့ ဆုံးဖြတ်ပေးပိုင်ခွင့်ရှိပါသလား၊ ဒါမှမဟုတ် သူ့ကံအလျောက်ပဲ သွားရတာမျိုးလား။
ကိုယ့် ကံ အလျှောက်သာဖြစ်ရတယ် လို့ ဆိုပါတယ်။
ဘာကြောင့် ဆိုရင် ဘုရားဟောမှာ ကုသိုလ်ကံကို သတိရလိုက်တာနဲ့ နတ်ပြည်ကို တန်းရောက်သွားကြရတယ် လို့ ပါနေပါတယ်။
ယမမင်းနဲ့တောင် တာ့တာ၊ဘိုင့်ဘိုင်တွေ လုပ်မနေဘူး ဆိုတော့ သူ့ကံက ချက်ချင်း စီရင်တယ်လို့ ယူဆရပါမယ်။
အပေါ်မှာ …သံဝေဂ ရဘူးတယ်…….ဆိုရင်ကို ….ယမမင်းက ငရဲနဲ့ မတန်တဲ့ သူတော်ကောင်းပဲဆိုပြီး နတ်ပြည် တစ်ထပ်ထပ်ကို ပို့ပေးပါတယ် ဆိုတာ ဖတ်ကောင်းအောင်ရေးထားတဲ့ သဘောပါပဲ။
ဒီနေရာမှာ ဘယ်လို ကံတွေကို မှတ်မိတတ်တယ်ဆိုတာ မြတ်စွာဘုရားဟောတာ ရှိပါသေးတယ်။
ကျွန်တော်မှတ်မိတာတော့ လပြည့်။
လကွယ် ဥပုသ်ဆောက်တည်ခြင်း မျိုးတွေကို ငရဲကျသွားသူတွေ ပိုပြီး မှတ်မိတတ်တယ် လို့ ဖြစ်ပါတယ်။
ကျောင်းဆောက်လှူတာတွေ တောင် သတိမရတတ်ဘဲ နဲ့ ဒီ ဥပုသ်ကုသိုလ်က နတ်ပြည်ပြန်ပို့စေနိုင်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
ဒါကြောင့် မြတ်စွာဘုရားရှင်ကိုယ်တိုင် လပြည့်။
လကွယ်တွေမှာ ဥပုသ်ဆောက်တည်ဖို့ တိုက်တွန်းတော်မူပါတယ်။
(၃) သေရွာပြန်တွေ မျောနေချိန်မှာ ငရဲရောက်သွားတဲ့အခါ သူတို့ရဲ့ စိတ်က ငရဲကို အာရုံပြုနေတာလားဗျာ။
( ရုပ်ရှင်တွေကလို ဝိဉာဏ်ကောင်ရယ်လို့ ခန္ဓာကိုယ်က ထွက်ပြီး ငရဲပြည်ဆင်း၊ ပြီးမှ အဲဒီဝိဉာဉ်က ကိုယ်ထဲပြန်ဝင်၊ အဲဒါမျိုးတော့ မဖြစ်နိုင်ဘူးထင်ပါတယ်။
) သေခါနီး မှာ ပေါ်တဲ့ ဂတိနိမိတ် မှာ ငရဲ ဂတိနိမိတ်ပေါ်နေတာ ဖြစ်ပါတယ်။
နိမိတ်က မသေခင် အချိန်စောစောမှာ ပေါ်တတ်ပါတယ်၊ အဲဒီအချိန်အထိ သေခါနီးလူမှာ အပြင်အာရုံ (၅)ပါး ၊ အတွင်း မနောအာရုံ (၁)ပါး -ပေါင်း (၆) ပါးရှိနေလိမ့်ဦးမယ်။
အရဿာ ၊ အထိအတွေ့ စပြီးချုပ်လေ့ရှိတယ်။
သူ့စားချင်စိတ်မရှိတော့ဘူး။
အစာမဝင်တော့ဘူး။
အရဿာမရှိတော့ဘူး။
နောက် သူ့ကို ထိထား၊ကိုင်ထားတာ မသိတော့ဘူး။
ပြီးမှ အကြား ၊အနံ့ ၊ အမြင်တွေ ဟာ တစ်ခုပြီးတစ်ခုချုပ်ကုန်ပါတယ်။
ဒါတွေ အားလုံး မချုပ်ခင်မှာ ဘေးကလူတွေဟာ ဝိုင်းငိုနေတာ ၊မလိုအပ်တာတွေ လျှောက်ပြော အော်ဟစ်နေတာ မျိုး မလုပ်ဘဲနဲ့ လားရာဂတိ ကောင်းအောင် ကူညီလို့ ရပါတယ်။
သေခါနီးလူကိုယ်တိုင်က ဝိပဿနာ အားထုတ်ဖူးမယ်။
တရားရှိမယ်ဆိုရင်တော့ သေချာပေါက် ကောင်းရာရောက်မယ်။
သတ္တမဇော စေတနာဖြစ်လို့ ပါပဲ။
အရှင်သောဏ ရဟန္တာလို အကုသိုလ်များတဲ့ မုဆိုးဖခင်ကို ပန်းအနံ့ပေးပြီး ဘုရားပန်းကပ်ခိုင်းတာ (အနံ့အာရုံ မချုပ်ခင် ) ၊ ဘုရားဆင်းတုတော် ၊ ပုံတော်ကို ပြပြီး ၊ဘုရားဂုဏ်တော်ပွားခိုင်းတာ ( အမြင်အာရုံ မချုပ်ခင်) ၊ ဘေးကနေ သရဏဂုံ နဲ့ ဂုဏ်တော် တွေ ရွတ်ပေးကြတာ ဒါမှမဟုတ် မိုးကုတ်ယောဂီတွေဆိုပါက ဝိပဿနာ ကျင့်စဉ်လေးတွေ ဘေးကနေ ပြောပေးကြတာ (ဝင်လေပျက် ၊ ထွက်လေပျက် စသည် မိုးကုတ်မှာ နှလုံးသွင်းတယ်) ..(အကြားအာရုံ မချုပ်ခင် ) ဒါတွေဟာ ကောင်းရာ ဂတိ သေချာပေါက်ရောက်အောင် ဘေးကလူတွေက ကျေးဇူးပြုပေးလိုက်တာတွေပဲ။
ဒီလိုမဟုတ်ရင်တော့ အရှင်ဇနကာဘိဝံသ ပြောတဲ့ ကျောင်းဒကာမကြီးလို သေခါနီး ကိုယ့်ဟာကို တရားနှလုံးသွင်းနေတာကို သမီးလုပ်သူက အော်ငိုလိုက်တော့ သမီးကို စိတ်စွဲပြီး ပြိတ္တာမကြီး ဖြစ်သွားတယ်။
(၂)ပတ်လောက်ကြာမှ ဆရာတော်ဆီ ရောက်လာပြီး အမျှတောင်းလို့ နောက်တခါ ဆွမ်းသွပ်ပေးလိုက်ရတယ်။
ဒါမျိုးမဖြစ်အောင် ကိုယ်တွေက ဆင်ခြင်ရမယ်။
ဒီတော့ သေတော့မယ့် လူတစ်ယောက်ရဲ့ စိတ်မှာ ဖြစ်မှာတွေက အများကြီး ဖြစ်နေတယ်။
နာတာတွေရော ၊ ကြောက်တာတွေရော ၊ သံယောဇဉ်တွေရော ပေါ့။
အဲဒီစိတ်မှာ စုတိစိတ်မကျခင် နိမိတ် (၃) မျိုးလည်း ပေါ်လာတယ်။
အဲဒီထဲက ငရဲ ဂတိနိမိတ်ပေါ်လာတာ ကို ကိုယ်က (၂)ကိုယ်ခွဲပြီး ငရဲကို သွားလေ့လာတယ် ထင်တတ်ကြပါတယ်။
ဒီအထိတော့ အဘိဓမ္မာ မှာ အဖြေရှိပါတယ်။
လယ်တီဆရာတော်၊ ဆရာတော် အရှင်ဇနကာဘိဝံသ ၊ ဆရာတော် ရဝေနွယ်၊ ရဝေထွန်း စသည် တို့လဲ ရေးကြ ဟောကြပါတယ်။
ကျွန်တော် စိတ်ဝင်တစားရှာနေမိတာလေးတစ်ခုကတော့ တချို့တွေ သေခါနီး၊ ငရဲရောက်၊ နတ်ပြည်ရောက်သွားကြရာမှာ (ဒီလိုနိမိတ်တွေပေါ်ရာမှာ) နတ်ပြည်က ဟိုလူကို မှာလိုက်တာတို့ ၊ ဒီလူကိုလိပ်စာနဲ့တကွ စကားပါးတာတို့၊ တခြားတစ်ယောက်အတွက် ဗိမာန်ကို ကိုယ်က တွေ့ခဲ့ရတာတို့ ၊ ငရဲကနေလဲ လူကြုံမှာတာမျိုးတွေပါ ရှိတတ်ပါတယ်။
ဆရာတော်အရှင်ဇဝန တို့ ဟောတာတွေမှာတောင် ပါသေးတယ်။
တိတိကျကျတွေပဲ သူတို့ မှာလိုက်တဲ့ သူကလဲ လူ့ပြည်မှာ တိတိကျကျ၊ လိပ်စာနဲ့တကွရှိနေတာ တွေ့ရတယ်။
ဒါတွေကတော့ စိတ်ရဲ့ဆန်းကျယ်မှုတွေပဲလား။
ဂတိနိမိတ်ကျပြီး မသေသူတွေမှာ ကြုံရတတ်တာတွေလားတော့ မပြောနိုင်ပါ။
တိဘက်အယူအဆအရ ယမမင်း ယမမင်း(; (yamaraja) )ဆိုသည်မှာ ပါဠိဘာသာ`ယမ´၊ မြန်မာစကား`မင်း´ကို ပေါင်းပြီးခေါ်ခြင်း ဖြစ်သည်။
အကုသိုလ်ကံ အလျောက် ငရဲထိန်း တို့ ဆောင်ယူပို့လာသော သတ္တဝါတွေကို ဒေဝဒူတ တမန်ငါးပါး ကိုပြပြီး ကောင်းမှုကုသိုလ်တွေကို အောက်မေ့စေတတ်၊ အမှတ်ရစေတတ်သောကြောင့် `ယမမင်း´မည်သည်။
ငရဲမင်းကြီး(ယမမင်း) များသည် အပြစ်ကြီးကြီးနှင့် ရောက်လာသော ငရဲသားများကို စစ်ဆေးရန်မလိုပေ၊ အပြစ်နဲနဲနှင့် ရောက်လာသော ငရဲသားများကိုသာ စစ်ဆေးရန်ဖြစ်သည်။
မြန်မာတို့၏အယူအဆဖြင့် ရေးဆွဲထားသော ယမနတ်မင်းပုံ ပဉ္စာနန္တရိယကံ ကျူးလွန်သူ၊ စေတီပုထိုးဖြိုဖျက်သူ၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ အယူရှိသူ စသောအပြစ်ကြီးသော ငရဲသားများကို တစ်ခါတည်း ငရဲချ၏။
အကုသိုလ်နည်းပါးသူများ အတွက် ငရဲမှ လွတ်လိုလွတ်ငြား ယမမင်းက စစ်ဆေးခြင်း ဖြစ်သဖြင့် ယမမင်းများကို မင်းကောင်းမင်းမြတ်များဟု သတ်မှတ်ကြသည်။
ငရဲတစ်ထပ်စီတွင် ငရဲမင်းကြီး(ယမမင်း) (၄)ဦးစီ ရှိသည်။
အရှေ့ဘက်တံခါးမုခ် တွင်တစ်ယောက်၊ အနောက်ဘက်တံခါးမုခ် တွင်တစ်ယောက်၊ မြောက်ဘက်တံခါးမုခ် တွင်တစ်ယောက်၊ တောင်ဘက်တံခါးမုခ် တွင်တစ်ယောက်၊ ပေါင်း(၄)ယောက် ရှိသည်။
ငရဲကြီးရှစ်ထပ်တွင် ငရဲမင်းကြီး(ယမမင်း) ပေါင်း(၃၂)ယောက် ရှိသည်။
ငရဲငယ်(၁၂၈)ခုမှာ ငရဲမင်းကြီး(ယမမင်း) များမရှိပါ။
ငရဲမင်းကြီး(ယမမင်း) များ၏ဇာတိမှာ စတုမဟာဇာရ်နတ်ဘုံမှ ဖြစ်သည်။
`ဝေမာနိက ပြိတ္တာ´ များကို အုပ်ချုပ်ရသော မင်းဖြစ်သည်။
`မဟိဒ္ဓိက ပြိတ္တာ´ မျိုးဖြစ်သည်။
မသန့်စင်သည့် ကုသိုလ်ကံ(မိဿက ကုသိုလ်ကံ)ကြောင့် ငရဲမင်းကြီး ဖြစ်လာသည်။
တိဘက်အယူအဆအရ ယမမင်းက ကျွဲခေါင်းနဲ့လို့ ယူဆပါသည်။
ဘေးက သူ၏နှမပုံ ဖြစ်သည်။
ယမမင်း၏ လက်ယာဘက်မှာ အရိုးနှင်တံကို ကိုင်ထားပြီး လက်ဝဲဘက်မှာ မိစ္ဆာများကို ဖမ်းဖို့ ကျော့ကွင်းကို ကိုင်ထားသည်။
တိဘက်များက ယမမင်းသည် ဗုဒ္ဓဘာသာကို စောင့်ရှောက်သော နတ်မင်းတစ်ပါးဟု ယူဆကြသည်။
ဒေဝဒူတ (သေမင်းတမန်)ငါးပါး ဒေဝဒူတ (သေမင်းတမန်)ငါးပါး ဆိုသည်မှာ ကလေး၊ သူအို၊ သူနာ၊ သူသေ၊ အကျဉ်းသမား ထို(၅)ဦးကို ပမာပြုခြင်းဖြစ်သည်။
ငရဲမင်းကြီးက အပြစ်နဲနဲနှင့် ရောက်လာသော ငရဲသားများကို စစ်ဆေးသောအခါ ဒေဝဒူတ (သေမင်းတမန်)ငါးပါးကို ပမာထားပြီး ငါးကြိမ်တိုင်တိုင် စစ်မေးရ၏။
ငရဲသားက မိမိပြုခဲ့သော ကုသိုလ်ကောင်းမှုကို သတိမရလျှင် ကုသိုလ်ပြုစဉ် ငရဲမင်းကြီးအား အမျှပေးဝေခြင်း ရှိမရှိကို ငရဲမင်းကြီးက စဉ်းစားကြည့်ရ၏။
အမျှပေးဝေခြင်းရှိလျှင် ငရဲသားအား ကုသိုလ်ကောင်းမှုကို ပြန်လည် သတိရအောင် လုပ်ပေးပြီး ငရဲမှ လွှတ်သည်။
ကုသိုလ်ကောင်းမှု၊ အမျှပေးဝေခြင်းမရှိလျှင် ငရဲသားအား ငရဲထိန်းတို့လက်သို့ အပ်လိုက်သည်။
ဒေဝဒူတ တရား ၅-ပါး လူတို့ သံဝေဂရမှုအတွက် နတ်တမန်ခေါ် သေမင်းတမန်ငါးပါး။
ဇာတိ- ပဋိသန္ဓေတည်နေ မွေးဖွားရမှု၊ ဇိဏ္ဏ- အိုမင်းရင့်ရော်ရမှု၊ အာတုရ-ကျင်နာကိုက်ခဲ ရောဂါသည်းခြင်း၊ အာဝုဓ- ဓား လှံ သေနတ်စသောလက်နက်မျိုး၊ မတ- သေသူ, သူသေကောင်။
ဥပရိပဏ္ဏာသပါဠိတော်။
ယမမင်းစစ်တမ်း လူ့ပြည်မှာ ရှိနေသော (၁) ကလေး (၂) သူအို (၃) သူနာ (၄) သူသေ (၅) အကျဉ်းသမား ဤငါးဦးသားကို ယမမင်း စေလွှတ်အပ်သော တမန်တော်နှင့် အလားတူသောကြောင့် ဒေဝဒူတ-ဟုခေါ်ဝေါ်ရသည်။
(ဒေဝ-ယမမင်း၊ ဒူတ-တမန်တော်)။
ယမမင်းသည် မိမိထံမှောက်သို့ ရောက်လာသော ငရဲသားများကို ဒေဝဒူတ ငါးမျိုးကို ဖော်ပြလျက် စစ်ဆေးလေ့ရှိသည်။
ယမမင်း။
မောင်မင်း - လူ့ပြည်မှာတုန်းက ကျင်ကြီး ကျင်ငယ်ကိုပင် မသုတ်သင်နိုင်ပဲ ကျင်ကြီးကျင်ငယ်ထဲ၌ လူးကာလှိမ့်ကာ နေရရှာသော ကလေးများကို မတွေ့ဘူးခဲ့ဘူးလား? ငရဲသား။
တွေ့ခဲ့ဘူးပါသည်ဘုရား ယမမင်း။
မိမိကိုယ်တိုင် နားလည်သောအရွယ်သို့ ရောက်တဲ့အခါ ထိုကလေးများကို ကြည့်ရှု၍ ငါသည် ဘာမှနားမလည်ရှာသော ယခုလို ကလေးသူငယ်ဖြစ်ဖို့ရာ နောင်အခါ ပဋိသန္ဓေ နေရဦးမည်။
ပဋိသန္ဓေနေခြင်းသဘောကို မလွန်မြောက်နိုင်သေးပါတကား။
ယခုနှယ် ကိုယ်နှုတ် စိတ်များကို စောင့်စည်းလျက် ကောင်းကောင်းကြီး နေမှတော်မည်ဟု အကြံအစည်များ မဖြစ်ခဲ့ဘူးလား မောင်မင်း။
ငရဲသား။
ကျွန်တော် မေ့လျော့သည့်အတွက် ကုသိုလ်ကောင်းမှုကို စိတ်မဝင်စားမိခဲ့ပါ။
မောင်မင်း - မကောင်းမှုကို ဆွေမျိုး ဉာတကာ ဆရာမိဘ စသူတို့က ပြုပေးကြသည် မဟုတ်။
မောင်မင်း ကိုယ်တိုင် ပြုခဲ့သမျှ အပြစ်ဒဏ်ကို မေ့လျော့သူတို့ထုံးစံ အတိုင်း မောင်မင်း ခံရချေတော့မည်။
ယမမင်းအား အမျှဝေရကျိုး။
ဤနည်းအတိုင်း သူအိုကို ညွှန်ပြ၍ ဒုတိယ တစ်ကြိမ်မေး၏။
သူနာကို ညွှန်ပြ၍ တတိယတစ်ကြိမ် မေး၏။
သူသေကိုညွှန်၍ စတုတ္ထ တစ်ကြိမ်၊ အကျဉ်းသမားကို ညွှန်၍ ပဉ္စမ တစ်ကြိမ် မေး၏။
ငါးကြိမ်တိုင်အောင် မေး၍ ကုသိုလ်ကောင်းမှု ကို သတိမရသေးလျှင် ယမမင်းကိုယ်တိုင် ထိုသူ၏ ကုသိုလ်ပြုစဉ်က မိမိအား အမျှဝေဖူးသလား ဟုစဉ်းစား၏။
စဉ်းစား၍ ရလျှင် ထိုကုသိုလ်ကို ဖော်၍ ဖြစ်စေ၊ မိမိက ဘာသာသတိရ၍ ဖြစ်စေ ကုသိုလ်ကို သတိရသည်နှင့်တပြိုင်နက် ငရဲမှလွတ်မြောက်၍ နတ်ပြည်ရောက်သူများလည်း အများပင်။
ထိုနေရာမျိုးကျမှ မိမိကုသိုလ်များ အားထားရကြောင်း ထင်ရှားသည်။
ယမမင်း စဉ်းစား၍ မရသောအခါ ဆိတ်ဆိတ်နေရတော့၏။
ထိုအခါ ငရဲသားကို ငရဲထိန်းတို့ ယူဆောင်လျက် အမျိုးမျိုး နှိပ်စက်ကြလေတော့သည်။
(ထို့ကြောင့် ကုသိုလ်ပြုသောအခါ ယမမင်းအား အမျှဝေသင့်သည်) ဦးမြတ်ကျော်(မြန်မာစာကော်မရှင်)“၃၁ဘုံခရီးသည်” စတုမဟာရာဇ်နတ်တို့တွင် အပါအဝင်ဖြစ်သော ဝေမာနိက ပြိတ္တာမင်းကို ခေါ်ခြင်းကိုဖြစ်သည်။
ထိုယမမင်းသည် တစ်ခါ တစ်ရံ နတ်စည်းစိမ်ကိုစံစား၍ တစ်ခါတစ်ရံတွင်မူ မကောင်းမှု ကံ၏အကျိုးကို သာမန် ပြိတ္တာများကဲ့သို့ပင် ခံစားရသည်။
ယမမင်းသည် တစ်ဦးတည်းရှိသည် မဟုတ်။
အဝီစိငရဲကြီး တွင် တံခါးလေးမျက်နှာရှိရာ တစ်မျက်နှာလျှင် တစ်ယောက် ကျစီ စိုးအုပ်စောင့်နေရသည်ဖြစ်၍ လေးဦးရှိသည်။
အဝီစိငရဲကြီး၌ ယမမင်း လေးဦးရှိသကဲ့သို့ ကြွင်းသော ငရဲ ခုနစ်ထပ်တို့၌လည်း ယမမင်း လေးယောက် လေးယောက်စီ ရှိသဖြင့် ငရဲကြီး ရှစ်ထပ်တို့၌ ယမင်းပေါင်း သုံးဆယ့်နှစ်ယောက် ရှိလေသည်။
ငရဲသို့ ကျရောက်လာသူတိုင်းပင် ယမမင်း၏ အစစ်အဆေး ကို ခံရသည်မဟုတ်။
အကုသိုလ်အားကြီး၍ ပြစ်မှုထင်ရှားသူ တို့သည် တစ်ခါတည်း ငရဲသို့ ကျကြရကုန်သည်။
အကုသိုလ် နည်းပါးသူများအတွက်သာ လွတ်လိုလွတ်ငြား အနေဖြင့် ယမမင်းထံတွင် အစစ်ဆေးခံခွင့် ရရှိလေသည်။
ယမမင်းသည် မိမိရှေ့မှောက်သို့ ရောက်ရှိလာသော ငရဲသားအား ဒေဝဒူတ ငါးမျိုးကိုဖော်ပြလျက် စစ်ဆေးလေ့ရှိသည်။
ဒေဝဒူတဆိုသည်မှာ ယမမင်း၏ တမန်တော်ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။
ယမမင်း၌ တမန်တော် ငါးဦးရှိရာ (၁) ကလေး၊ (၂) သူအို၊ (၃) သူနာ၊ (၄) သူသေနှင့် (၅) အာဏာသားတို့ ဖြစ်သည်။
စစ်ဆေးပုံမှာ- ယမမင်း-မောင်မင်းသည် လူ့ပြည်၌ရှိစဉ် မိမိ၏ ကျင်ကြီး ကျင်ငယ်ကိုပင် မသုတ်သင်နိုင်ဘဲ ကျင်ကြီး ကျင်ငယ်ထဲ၌ လူးကာလှိမ့်ကာ နေရရှာသော ကလေးများကို မတွေ့ခဲ့ဘူး သလော။
ငရဲသား-တွေ့ခဲ့ဖူးပါသည်။
ယမမင်း-မိမိကိုယ်တိုင် နားလည်သောအရွယ်သို့ ရောက် သောအခါ ထိုကလေးများကို ကြည့်ရှု၍ ငါသည် ဤကဲ့သို့ ဘာမျှ နားမလည်ရှာသော ယခုကလေးကဲ့သို့ဖြစ်ရန် နောင်ခါ ပဋိသန္ဓေ နေရချေဦးမည်။
ပဋိသန္ဓေ နေခြင်းသဘောကို မလွတ်မြောက်နိုင်သေး။
ယခုအခါမှစ၍ ကိုယ်၊ နှုတ်နှင့် စိတ်ကို စောင့်စည်းလျက် ကောင်းကောင်းနေမှ တော်တော့ မည်ဟု အကြံအစည်များ မဖြစ်ခဲ့ဘူးလား။
ငရဲသား-ကျွန်တော် မေ့လျော့သည့်အတွက် ကုသိုလ် ကောင်းမှုဖက်၌ စိတ်မဝင်စားခဲ့မိပါ။
ယမမင်း-မကောင်းမှုကို ဆွေမျိုး၊ ညာတိ၊ ဆရာ၊ မိဘ စသည်တို့က ပြုပေးကြသည် မဟုတ်။
မောင်မင်း ကိုယ်တိုင် ပြုခဲ့သည်ဖြစ်၍ ပြုခဲ့သမျှ အပြစ်ဒဏ်ကို မေ့လျော့သူတို့ ထုံးစံအတိုင်း မောင်မင်းသာ ခံရချေတော့မည်။
အထက်ပါနည်းအတိုင်း ဒုတိယအကြိမ် သူအိုကိုညွှန်ပြ၍ တတိယအကြမ် သူနာကိုညွှန်ပြ၍၊ စတုတ္ထအကြိမ် သူသေကိုညွှန်ပြ၍၊ တစ်ဖန် ပဉ္စမအကြိမ် အာဏာသားကိုညွှန်ပြ၍ မေး ပြန်သည်။
ထိုသို့ ယမမင်း က မေးမြန်းသဖြင့် ပထမအကြိမ် တွင် ကုသိုလ်ကောင်းမှု ပြုခဲ့ဖူးသည်ကို သတိပြန်ရသော ငရဲ သားသည် ငရဲသားဘဝမှ စုတေပြီးလျှင် သုဂတိဘဝသို့ ရောက်သွားလေသည်။
ထိုသို့ ပထမတမန်တော်နည်းဖြင့် သတိ ပေး၍ ကုသိုလ်ကောင်းမှု ပြုလုပ်ခဲ့ဖူးသည်ကို သတိရမရသေးလျှင် ဒုတိယတမန်တော်နည်းဖြင့် မေး၍ သတိပေး ပြန်သည်။
ထိုနည်းဖြင့် သတိမရသေးလျှင် တတိယတမန်တော်နည်းဖြင့် မေး၍ သတိပေးပြန်သည်။
ထိုနည်းဖြင့် သတိမရသေးလျှင် စတုတ္ထတမန်တော်နည်းဖြင့် မေး၍ သတိပေးပြန်သည်။
ထိုနည်းဖြင့် သတိမရသေး လျှင် ပဉ္စမတမန်တော်နည်းဖြစ်သော အာဏာသားနည်းဖြင့် သတိပေးပြန်သည်။
သတိပေးပုံမှာ - ယမမင်း-မောင်မင်းသည် လူ့ပြည်၌ ဖြစ်သောအခါက အိုလူများအပေါင်းတို့၊ ငါ့ကိုရှုကြကုန်လော့၊ ငါသည် လက်ခြေကိုဖြတ်ခြင်း အစရှိသော သုံးဆယ့်နှစ်ပါး သော မကောင်း မှုတို့ကို ပြုသဖြင့် နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်း သည်ရှိသော်၊ တော တောင်၊ မြေပြင်၊ သစ်ပင်၊ အုတ်ကျောက် စသည်တို့၌ နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းသည် မဟုတ်။
သင်တို့ကဲ့သို့ ဝိညာဉ်ရှိသူ လူတို့၌သာ နှိပ်စက် ညှဉ်းပန်းသည်။
ထိုကြောင့် သုံးဆဲ့ နှစ်ပါးသော မကောင်းမှုတို့ကို ပြုသဖြင့် မနှိပ်စက် မညှဉ်းပမ်း မီကာလ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်သို့ရောက်ကြောင်း ကောင်းမှုကုသိုလ်ကို ကြိုးစား အားထုတ်ကြကုန်လောဟု မတိုက်တွန်းသော်လည်း တိုက်တွန်းဘိသကဲ့သို့ အာဏာသားကို မြင်သောအခါ ဤသူ သည် သူတစ်ပါးကိုသာ နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းသည် မဟုတ်။
ငါ့ကို လည်း နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်း လိမ့်မည်ဟု နှလုံးပိုက်၍ မဂ်ဖိုလ် နိဗ္ဗာန်သို့ရောက်ကြောင်း ကောင်းမှုကုသိုလ်တရားကို အောက်မေ့ အားထုတ်ခဲ့ဖူး၏လော။
ငရဲသား-အားမထုတ်ခဲ့ဘူးပါ။
ယမမင်း-မကောင်းမှုကို မောင်းမင်း၏ ဆွေမျိုး ဉာတိ၊ ဆရာ၊ မိဘ စသည်တို့က ပြုပေးကြသည် မဟုတ်။
မောင်မင်း ကိုယ်တိုင် ပြုခဲ့သည်ဖြစ်၍ ပြုခဲ့သမျှ အပြစ်ဒဏ်ကို မေ့လျော့ သူတို့ ထုံးစံအတိုင်း မောင်မင်းသာလျှင် ခံရချေတော့မည်။
ထိုသို့ သတိပေးလျက်နှင့်မှ ကောင်းမှုကုသိုလ် ပြုလုပ်ခဲ့ဖူး သည်ကို သတိမသေးလျှင် ယမမင်းသည် ထိုငရဲသား လူဖြစ်စဉ် က ကုသိုလ်ကောင်းမှု ပြုလုပ်ပြီးလျှင် မိမိအား အမျှပေးဝေခဲ့ ဖူးသလောဟု စဉ်းစားပြန်သည်။
စဉ်းစား၍ သတိရလျှင် ထို ငရဲသား ပြုလုပ်ခဲ့ဖူးသည့် ကုသိုလ်ကောင်းမှုကို သတိပေး လေသည်။
ထိုသို့ သတိပေးသဖြင့် ငရဲသားက မိမိပြုလုပ်ခဲ့ ဖူးသည့် ကုသိုလ်ကောင်းမှုကို သတိရလျှင် ငရဲသားဘဝမှ စုတေပြီးလျှင် သုဂတိဘဝသို့ ရောက်သွားလေသည်။
ထိုသို့ အထက်ပါ ဒေဝဒူတ ငါးမျိုးကိုဖော်ပြလျက် ငရဲသား ကို သတိပေးလျက်နှင့် ငရဲသားက မိမိ ကုသိုလ်ကောင်းမှု ပြုလုပ်ခဲ့ဖူးသည်ကို သတိမရလျှင်ဖြစ်စေ၊ ယမမင်းက ငရဲသား သည် လူဖြစ်စဉ်က ကုသိုလ် ကောင်းမှုကို ပြုလုပ်ပြီးလျှင် မိမိအား အမျှပေးဝေခဲ့ဖူးသည်ကို စဉ်းစား၍ မရသောအခါတွင် ဖြစ်စေ ဆိတ်ဆိတ်သာနေလိုက်လျှင် ငရဲထိန်းတို့က ထို ငရဲသားအား အလျှံတပြောင်ပြောင် တောက်လောင်လျက် ရှိသော သံမြေပြင်သို့ ဆွဲငင်ပြီးလျှင် အလျှံတပြောင်ပြောင် တောက်လောင်နေသော သံဆောက်ပုတ်တို့ဖြင့် ရိုက်နှက်၍ အမျိုးမျိုး ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခြင်းကို ပြုလုပ်ကုန်ကြလေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၀) ကိုးကား Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ဗုဒ္ဓဘာသာ Category:၃၁-ဘုံ Category:အပါယ် လေးဘုံ။
ကောသလမင်း၏ ဒီဃီတိ မည်သော မိဘုရားကြီးမှာ ကိုယ်ဝန်ရှိတဲ့အခါ ဒီလို ချင်ခြင်းတောင့်တဖြစ်လာပါတယ်။
နေထွက်သောအခါ ညီညွတ်သော မြေအပြင်မှာ ရပ်ပြီး ချပ်မိန်ညိုကို ဝတ်ထားတဲ့ အင်္ဂါ လေးပါးရှိတဲ့ စစ်သည်ကို ကြည့်ရှုချင်တာရယ် ၊ သန်လျက်ဆေးရေကို သောက်ချင်တာရယ် (၂)မျိုးရှိလာတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
ဇာတ်လမ်းကိုတော့ ကြားဖူးကြမယ်ထင်ပါတယ်။
သူ့မိဘကို ဒုက္ခပေးနှိပ်စက်တဲ့ ကာသိမင်းကို သတ်ဖို့ အခွင့်ကြုံနေပေမယ့် ဖခင်မှာခဲ့တဲ့ စကား ချစ်သား ဒီဃာဝု အရှည်ကို မကြည့်လင့် ၊ အတိုကိုလဲ မကြည့်လင့် ၊ ရန်တုံ့မူသဖြင့် ရန်တို့သည် မငြိမ်းကုန် ၊ ရန်မတုံ့မူမှသာ ရန်တို့သည် ငြိမ်းကုန်၏ ..ဟူသောစကားကို လိုက်နာပြီး ရန်သူဘုရားကို မသတ်ခဲ့ဘူး။
ဒါကြောင့် နောက်ဆုံးမှာ ဘုရင်က သမီးနဲ့ လက်ဆက်ပေးပြီး ထီးနန်းပေးတဲ့ ဇာတ်လမ်းဖြစ်ပါတယ်။
ဒီမှာ မူရင်းပါဠိကတော့ တသာ ဧဝရူပေါ ဒေဟဠော ဟောတိ စသဖြင့် ပါရှိပါတယ်။
ဒီပါဠိတော် အကျယ်ရှင်းတမ်းမှာ ဘုန်းကံရှိသော (ဝါ) ထူးခြားသော သားတော်ကို ကိုယ်ဝန်ရှိတဲ့ အခါ မိခင်လောင်းမှာ ချင်ခြင်းဖြစ်တတ်တယ်။
ဒီချင်ခြင်းကို ဖြည့်ဆည်းပေးရင် သားတော် မှာ ပြည့်စုံသော ဘုန်းကံရမယ်။
မလုပ်ပေးရင်တော့ ကိုယ်လက်အင်္ဂါမစုံတဲ့ အဖြစ်အထိရောက်သွားနိုင်တယ် ဆိုပါတယ်။
နောက် နာကြားဖူးတဲ့ အထဲက ကိုးကားတင်ပြချင်တာ တစ်ခုကတော့ သီတဂူဆရာတော်ကြီးဟောတဲ့ တရားထဲက ပါပဲ။
ဗုဒ္ဓ ရတနာ့ ဂုဏ်ရည်တရားတွဲ မှာ ဒီချင်ခြင်း အကြောင်းကို ဆရာတော် တော်တော်ကို အသေးစိတ် ဟောထားပါတယ်။
ချင်ခြင်းဟာ တကယ်တော့ မိခင်လောင်းရဲ့ ဆန္ဒမဟုတ်ဘဲ အဲဒီ့ သားလောင်းရဲ့ ဆန္ဒဖြစ်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
သူ့ရဲ့ ဆန္ဒကို မိခင်ဆီက တဆင့် တောင်းတာလို့ ဆိုပါတယ်။
ဆရာတော် ပေးတဲ့ ဥပမာတွေမှာတော့ အဇာတသတ်မင်းသားလောင်း ကို ကိုယ်ဝန်ရစဉ် မိခင် မိဘုရားကြီးမှာ ဖြစ်တဲ့ ချင်ခြင်းက ဖခင်ဘုရင် ဗိမ္ဗိသာရ မင်းကြီးရဲ့ လက်မောင်းသွေးကို သောက်ချင်တဲ့ ချင်ခြင်းဖြစ်ပါတယ်။
နိမိတ်ဖတ်ကြတော့ အဖကို သတ်မယ့် သားလို့ ဆိုကြပါတယ်။
ဒါကြောင့် မိဘုရားကြီးက ဒီကိုယ်ဝန်ကို ဖျက်ချဖို့ အကြိမ်ကြိမ်ကြိုးပမ်းခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။
ဘုရားလောင်း ဒုက္ကရစရိယာကျင့်နေပုံ ဒုက္ကရစရိယာ ဆိုသည် ကာမဂုဏ်စိတ်ကို ပင်ပန်းဆင်းရဲစွာ တားဆီးခြင်းအကျင့်ဖြစ်သည်။
မူရင်းကျင့်စဉ်များသည် တပအကျင့်မှ လာခြင်းဖြစ်သည်။
ကိုယ့်ကိုယ်ကို ဆင်းရဲအောင်လုပ်ပြီး ကာမဂုဏ်ကို တားနိုင်အောင်ကြိုးစားခြင်း ဖြစ်သည်။
ဘုရားလောင်းလဲ မိမိကြားဖူးသိဖူးသမျှ တပကျင့်စဉ်များကို အမျိုးမျိုး ပြောင်းလဲစမ်းသပ် ကျင့်သုံးတော်မူခဲ့သည်။
တပ ကျင့်စဉ်များသည် - အဝတ်မဝတ်ခြင်း၊ အစာမစားခြင်း၊ တစ်လုပ်သာစားခြင်း၊ ရက်ခြားစားခြင်း၊ ဆူးပေါ်အိပ်ခြင်း၊ ရေချိုးခြင်း၊ မီးလှုံခြင်း၊ နေပူခံခြင်း၊ ခွေးကဲ့သို့ကျင့်ခြင်း၊ နွားကဲ့သို့ကျင့်ခြင်း စသည့်ကျင့်စဉ်များ ထွန်းကားခဲ့သည်။
ထိုမှတဆင့် အတ္တကောင်ဝါဒလဲ ပွားလာသည်။
ထို တပ ကျင့်စဉ် ဒုက္ကရစရိယာကျင့်စဉ်များအနက် အလွန်ခေတ်စားထင်ရှားအခက်ခဲဆုံး (၃) မျိုးရှိသည်။
စိတ်ကို စိတ်နဲ့ သတ်နည်း အပ္ပဏာဈာန် (အသက်ရှူမှု ထိန်းချုပ်နည်း) အစာမစားဘဲ ကျင့်နည်း တို့ဖြစ်သည်။
ဝေါဟာရလေ့လာချက် ဒုက္ကရစရိယာ ဟူသော ဝေါဟာရသည် မျက်မှောက်ခေတ်ကာလတွင် ဗုဒ္ဓဝင် ကျမ်းအစောင်စောင်တို့၏ ရေးသားထားချက်ကြောင့် အသုံးတွင်ကာ ရင်းနှီးနေကြပြီ ဖြစ်သော်လည်း ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ လက်ထက်တော် အခါကမူ ဤအသုံးအနှုန်းကို တွင်ကျယ်စွာ သုံးစွဲထားကြောင်း မတွေ့ရပေ။
ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ လောင်းလျာဘဝက ၆-နှစ်တာကာလပတ်လုံး ကျင့်ကြံတော်မူသည်ကို ပါဠိတော်ကြီးများ၌ ဒုက္ကရကာရိကာ ဟု လည်းကောင်း၊ ပဓာန ဟူ၍ လည်းကောင်း ရေးသားထားပေသည်။
ပိဋကတ်တော်ဝင် မိလိန္ဒပဉှာကျမ်း (ခရစ် ၁-ရာစု) အခန်း၅၊ အနုမာနပဉှာ အခန်းကြီး၏ တတိယမြောက် ဝေဿန္တရဝဂ်၌ ဒုက္ကရကာ ရိကာပဉှ ဟု ခေါင်းစီးထိုး၍ ဒုက္ကရစရိယ အကျင့်အကြောင်းကို ဆွေးနွေးခန်း ဖွဲ့ဆိုထားသည်။
အဋ္ဌကထာဆရာ အရှင်မဟာဗုဒ္ဓဃောသမထေရ်ကြီး (ခရစ် ၄-၅ရာစု) သည် ဒုက္ကရကာရိကာ ဟူသော ဝေါဟာရနှင့် ရံခါ မဟာပဓာန ဟူသော ဝေါဟာရတို့ကို အသုံးပြုတော်မူခဲ့ပါ၏။
အဋ္ဌကထာဆရာအရှင် ဓမ္မပါလမထေရ်ကြီး (ခရစ် ၁၀-ရာစု) မူကား ဒုက္ကရစရိယ ဟူသော ဝေါဟာရကို ဥဒါနကဋ္ဌကထာ (၁၁၈)၊ ဣတိဝုတ္တက အဋ္ဌကထာ(၁၁၇)တို့တွင် လည်းကောင်း၊ မဇ္ဈိမနိကာယ် ဋီကာ (၁၊ ၃၅၆)တို့တွင် လည်းကောင်း သုံးစွဲရေးသားထားတော် မူပါသည်။
မြန်မာစာဖတ်ပရိသတ်တို့အဖို့ မြန်မာစကားပြေ ဗုဒ္ဓဝင်ကျမ်းတို့၌ သုံးစွဲနေကျဖြစ်သော ဒုက္ကရစရိယ ဝေါဟာရကို ဖတ်ရှုကြရသည့်နည်းတူ ပဓာနစရိယ ဟူသော ဝေါဟာရကိုလည်း ပရိတ်တရားတော်ကို ရွတ်ဖတ်သရဇ္ဈာယ်တော် မူကြသောအခါ ရတနာသုတ် ပရိတ်တော်တွင် ပစ္ဆိမ ဘဝေဂဗ္တဝေါက္ကန္တိ ဇာတိ အဘိနိက္ခမနံ ပဓာနစရိယံ ဟု ရွတ်ဖတ်တော် မူကြရပါမည်။
အထက်ပါ အထောက်အထားများအရ ပါဠိစာပေသမိုင်းတွင် ဒုက္ကရစရိယဟူသော ဝေါဟာရကို ရှေးဦးကာလ၌ အသုံးနည်း၍ အရှင်ဓမ္မပါလမထေရ် ထင်ရှားသော ခရစ် ၁၀-ရာစုကာလမှ စ၍သာ သုံးစွဲကြောင်း တွေ့ရပါမည်။
ဦးအောင်မွန်။
ဒုက္ကရစရိယာ၊ ဉာဏ်လင်း ဓမ္မစာပဒေသာ၊ ၁၉၈၄-ခု၊ မေလ၊ စာ-၁၁၈ ဒီနေရာမှာ ဘုရားလောင်းဟာ ဘာကြောင့်များ ဒီလိုကိုယ်ဆင်းရဲခံတဲ့ တပအကျင့်ဘက် လိုက်ရသလဲ မေးစရာရှိပါတယ်။