kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
စစ်ဘေးရှောင်တိုင်းရင်းသားများနှင့် ကေအန်ယူမှ ကွဲထွက်လာသူအချို့တို့ ပေါင်းကာ ထိုင်းရွာတို့နှင့် မနီးမဝေးတွင် ရွာတည်ခြင်းဖြစ်သည်။
ကနဦး အရေအတွက်မှာ ၁၁၀၀ ခန့်သာ ဖြစ်သည်။
၁၉၉၅ ခုအထိ ထိုင်း-မြန်မာနယ်စပ်မှ ဒုက္ခသည်များကို အပြင်သွားကာ ကိုယ်တိုင်အလုပ်လုပ်ခွင့်၊ စားစရာရှာခွင့် ပြုထားသည်။
သို့သော် ဒီကေဘီအေများ၏ တိုက်ခိုက်မှု ရှိလာသောကြောင့် ထိုင်းထဲသို့ ပိုတိုးကာ ယခုစခန်းရှိရာသို့ ရွေ့လာကြသည်။
၁၉၉၅ ခု၊ ဇန်နဝါရီလတွင် မာနယ်ပလော ကျပြီးနောက် ဒုက္ခသည်စခန်းများကို တိုက်ခိုက်မှု စိပ်လာရာ ထိုင်းအာဏာပိုင်တို့က စခန်းအဝင်အထွက်ကို ပိတ်ပြီး လုံခြုံရေး တိုးလိုက်သည်။
၁၉၉၅ ခု၊ ဧပြီလတွင် အနားရှိ စခန်းငါးခုကို မယ်လသို့ ပေါင်းလိုက်ရာ လူဦးရေ ၆၉၆၉ ယောက် မှ ၁၃၁၉၅ ယောက် ဖြစ်လာသည်။
စခန်းဒု-ဥက္ကဋ္ဌ မှာစောထွန်းထွန်း၊ မယ်လစခန်းဆေးရုံတာဝန်ခံမှာ စောနေဆဲ၊ ရပ်ကွက်မှူးများမှာ ကိုရွှေ တို့ဖြစ်ကြသည်။
မင်္ဂလာတရား (၃၈) ပါးကို ဗုဒ္ဓမြတ်စွာအား သိကြားမင်းက မထင်မရှား နတ်သားအသွင်ကို ဆောင်ယူလျှက် သာဝတ္ထိပြည် ၊ ဇေတဝန် ကျောင်းတော်၌ အကာလညအခါတွင် တောင်းပန် လျှောက်ထားမှုကြောင့် လူ ၊ နတ် ၊ ဗြဟ္မာတို့၏ အကျိုးငှာ ဟောကြားတော် မူခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
မင်္ဂလာတရား ၃၈-ပါး ကမ္ဘာသူ ကမ္ဘာသား သတ္တဝါအားလုံးတို့အား ချမ်းသာကိုပေးတတ်သော တရား ၃၈-ပါး။
(၁) အသေဝနာစ ဗာလာနံ- သူမိုက်ကို မဆည်းကပ်ရခြင်း၊ (၂) ပဏ္ဍိတာနဉ္စ သေဝနာ- ဉာဏ်ပညာရှိသူတို့ကို ပေါင်းသင်းရခြင်း၊ (၃) ပူဇာစ ပူဇနေယျာနံ- ပူဇော်ထိုက်သူတို့ကို ပူဇော်ရခြင်း၊ (၄) ပဋိရူပ ဒေသာဝါသ- သင့်လျော် ကောင်းမြတ်ရာ၌ နေရခြင်း၊ (၅) ပုဗ္ဗေစ ကတ ပုညတာ- ရှေးယခင်က ကြိုတင်ကောင်းမှုကုသိုလ်ကို ပြုခဲ့ဘူးခြင်း၊ (၆) အတ္တသမ္မာ ပဏီဓိ- ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာကို ကောင်းစွာပြုပြင်ထားခြင်း၊ (၇) ဗာဟုသစ္စ- အကြားအမြင်ပညာများသူ ဖြစ်ခြင်း၊ (၈) သိပ္ပမင်္ဂလာ- အပြစ်ကင်းသည့် စက်မှုလက်မှုအတတ်မျိုးစုံ တတ်ထားရခြင်း၊ (၉) ဝိနယ သုသိက္ခိတော- ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ ကိုယ်ကျင့်ဝိနည်းကို ကောင်းစွာသင်ယူခြင်း၊ (၁၀) သုဘာသိတဝါစာ- အင်္ဂါလေးပါးရှိသော စကားကို ပြောဆိုတတ်ရခြင်း၊ (၁၁) မာတာပိတု ဥပဋ္ဌာနံ- မိဘ၂-ပါးအား စင်စစ် လုပ်ကျွေး မွေးမြူရခြင်း၊ (၁၂) ပုတ္တဒါရဿ သင်္ဂဟ- သားမယားတို့အား စွမ်းနိုင်သလောက် ကျွေးမွေးထောက်ပံ့ရခြင်း၊ (၁၃) အနာကုလ ကမ္မန္တ- ချို့ယွင်းမှုမရှိ မိမိတတ်သိလိမ္မာပြီးသော အလုပ်ကို ကာလ ဒေသအလိုက် ထိုက်သလို လုပ်ရခြင်း၊ (၁၄) ဒါန မင်္ဂလာ- ပေးကမ်းစွန့်ကြဲ လှူဒါန်းရခြင်း၊ (၁၅) ဓမ္မစရိယ- ကုသလကမ္မပထ တရားဆယ်ပါးကို ပြုလုပ်ရခြင်း၊ (၁၆) ဉာတကာနဉ္စသင်္ဂဟ- ဆွေမျိုးတို့ကို တတ်နိုင်သလောက် ချီးမြှောက် ထောက်ပံ့ရခြင်း၊ (၁၇) အနဝဇ္ဇကမ္မ- နောင်သံသရာရေး၌ အပြစ်ဘေးမကျ ပကတိသုခကို ရနိုင်သည့် ငါးပါး, ရှစ်ပါး စသော သီလများ နှင့် အများကောင်းကျိုး စေတနာ့ဝန်ထမ်း အလုပ်များကို လုပ်ရခြင်း၊ (၁၈) အာရတီ- မကောင်းမှုကို စိတ်ဖြင့် ဝေးစွာရှောင်ကြဉ်ရခြင်း၊ (၁၉) ဝိရတီ- မကောင်းမှုမှ ကိုယ်နှုတ် နှစ်ပါးဖြင့် ရှောင်ကြဉ်ရခြင်း၊ (၂၀) မဇ္ဇပါန သံယမ- သေရည်အရက် သောက်စားမှုမှ ရှောင်ကြဉ်ရခြင်း၊ (၂၁) အပ္ပမာဒ ဓမ္မ- ကောင်းမှုတို့၌ မမေ့မလျော့ခြင်း၊ (၂၂) ဂါရဝ- ရိုသေထိုက်သူကို ရိုသေခြင်း၊ (၂၃) နိဝါတ- မာနမထား နှိမ့်ချရိုသေသော စိတ်များရှိခြင်း၊ (၂၄) သန္တုဋ္ဌိ- ရသမျှနှင့် ရောင့်ရဲတင်းတိမ်ခြင်း၊ (၂၅) ကတညုတာ- ပြုဘူးသော ကျေးဇူးကို ပြန်၍သိခြင်း၊ (၂၆) ကာလေန ဓမ္မဿဝန- သင့်လျော်ရာ အခါ၌ သူတော်ကောင်းတရားကို နာကြားရခြင်း၊ (၂၇) ခန္တီမင်္ဂလာ- နေရာတိုင်း၌ သည်းခံရခြင်း၊ (၂၈) သောဝစဿတာ - ဆိုဆုံးမ လွယ်ကူသူဖြစ်ရခြင်း၊ (၂၉) သမဏဒဿန - အရိယာသံဃာတော်များကို ဖူးတွေ့ရခြင်း၊ (၃၀) ကာလေန ဓမ္မသာကစ္ဆ- လျောက်ပတ်သောအခါ၌ တရားစကား ဆွေးနွေးမေးမြန်းရခြင်း၊ (၃၁) တပ မင်္ဂလာ- မကောင်းကြံ မကောင်းဩပ, မကောင်းဆို မဖြစ်နိုင်စေရန် သတိနှင့် ဝီရိယ တရား အစဉ်ထားခြင်း၊ (၃၂) ဗြဟ္မစရိယ- မြတ်သော အကျင့်ရှိခြင်း၊ (၃၃) အရိယာ သစ္စာန ဒဿန- သစ္စာလေးပါးကို မဂ်တရားဖြင့်သိမြင်ရခြင်း၊ (၃၄) နိဗ္ဗာနသစ္ဆိကိရိယ- အရဟတ္တဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုရခြင်း၊ (၃၅) ဖုဋ္ဌဿ လောက ဓမ္မေဟိ စိတ္တံယဿ န ကမ္ပတိ- လောကဓံတရား ရှစ်ပါးတို့နှင့် တွေ့ရသော်လည်း စိတ်တုန်လှုပ်မှုမရှိခြင်း၊ (၃၆) အသောက- စိုးရိမ်ကြောင့်ကြမှု မရှိခြင်း၊ (၃၇) ဝိရဇ- ရာဂစသော ကိလေသာမြူ မရှိခြင်း၊ (၃၈) ခေမ မင်္ဂလာ- ကြောက်ထိတ်လန့်မှု ဘေးမရှိခြင်း။
ဖျာပုံတိုက်သစ်ဆရာတော် အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ အရှင်ဩဘာသာဘိဝံသ စီရင်ရေးသားအပ်သော သုတေသနရုပ်ပြအဘိဓာန် (၂၀၀၇) ဤသို့ ပြအပ်ခဲ့ပြီးသော ၃၈ ပါး မင်္ဂလာတရားတို့ကို ပြုကျင့်အားထုတ်သောသူတို့သည် မည်သည့်အရပ်၌မဆို ရန်သူတို့ မအောင်နိုင်သဖြင့် အရာခပ်သိမ်း၌ ချမ်းသာကြရကုန်၏။
ထို မင်္ဂလာတရား ၃၈ပါးသည် နတ်လူဟူသမျှတို့၏ ကြီးပွားချမ်းသာကြောင်း အမြတ်ဆုံးသော မင်္ဂလာတရားများ ဖြစ်ကြပေသည်။
ဘုရားရှင်သည် မင်္ဂလာတရား (၃၈)ပါးကို ဟောကြားခဲ့သော သတင်းဂယက်သည် သံဃာပရိသတ် အလည်တွင် အုတ်အုတ်ကျက်ကျက် ဖြစ်သွားလေသည်။
(၃၈)ဖြာသော မင်္ဂလာတရားတော်ကို ဟောကြားပေးတော် မူသော ဘုရားရှင်၏ ဉာဏ်တော်ကိုလည်း ရဟန်းတို့သည် အံ့ဩချီးမွမ်း မဆုံးရှိလေသည်။
ထိုအခါ ဘုရားရှင်သည် ရဟန်းတို့ထံ ကြွလာပြီး `ရဟန်းတို့ ယခုအခါ ငါဘုရားရှင်သည် သဗ္ဗညုတ ဉာဏ်တော်ရပြီး သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံ၍ (၃၈)ဖြာ မင်္ဂလာတရား ဟောကြားသည်မှာ အံ့ဩဖွယ် မဟုတ်ပေ။
ငါဘုရားသည် နုစဉ်ကပင် မင်္ဂလာပြဿနာကို ပြီးပြည့်အောင် ဆုံးဖြတ်ပေးနိုင်ခဲ့သည်´ဟူ၏။
`အရှင်ဘုရား- တပည့်တော်တို့သည် အတိတ်ဘဝက ဖုံးလွှမ်းထားသော ထိုအကြောင်းကို သိလိုကြသည်ဘုရား´ဟု ရဟန်းတို့က ခွင့်ပန်လေသည်။
`ချစ်သားတို့ ရှေးအတိတ်ဘဝက ငါဘုရားရှင်သည် မဟာရက္ခိတ ဟူသော အမည်ဖြင့် ရသေ့ဖြစ်ခဲ့ဘူးသည်။
ငါ့တွင် တပည့်ရသေ့ တစ်ဦးရှိသည်။
ထိုတပည့်ကား ယခု သာရိပုတ္တရာပင် ဖြစ်ပေသည်။
တစ်နေ့သောအခါ တပည့်သည် ငါ့ထံသို့ ချဉ်းကပ်၍ မင်္ဂလာပြဿနာကို လေ့လာသည်။
လောကတွင် မင်္ဂလာအမျိုးမျိုးတွေ ပေါ်ပေါက်နေပါသည်။
ကြီးပွားချမ်းသာကြောင်း မင်္ဂလာဟူသည် အဘယ်နည်း။
အဘယ်အရာမျိုးကို မင်္ဂလာ ခေါ်ပါသနည်း ဟုမေးမြန်းလျှောက်ထား၍ ငါဘုရားရှင်သည် မင်္ဂလာ ရှစ်မျိုးကို ခွဲခြား၍ ဟောကြားခဲ့သည်´ဟူ၏။
ဒသနိပါတ် မဟာမင်္ဂလ ဇာတက ဘုရားရှင်ဟောကြားတော်မူသော မင်္ဂလာ ရှစ်မျိုး (၁)သတ္တဝါ ခပ်သိမ်းတို့အား မေတ္တာဖြင့် ချဉ်းကပ်၍ အလုပ်အကျွေး ပြုရာ၏။
ဤသို့ပြုခြင်းသည် မင်္ဂလာ မည်ပါသည်။
(၂) မိမိကိုယ်ကို နှိမ့်ချ၊ မိမိကို ရင့်သီးစွာ ပြောဆိုတိုက်ခိုက်စေဦး သည်းခံ၊ ချိုသာသော စကားဖြင့် တုံ့ပြန် ပြောဆိုရာ၏။
(၃)ပညာဂုဏ်ဖြင့်၎င်း၊ ဥစ္စာဂုဏ်ဖြင့်၎င်း၊ ဆွေဂုဏ်မျိုးဂုဏ်ဖြင့်၎င်း၊ မည်သူတစ်ဦး တစ်ယောက်ကိုမျှ မောက်မာဝင့်ထယ်စွာ မထေမဲ့မြင် မပြုရာ။
(၄)မိတ်ဆွေအပေါင်းအသင်း ရောင်းရင်းများနှင့် မည်သည့်အခါမျှ ငြင်းခုံခြင်း မပြုရာ၊ ထိုသူတို့အား တတ်နိုင်သလောက် ကူညီစောင့်ရှောက်၍ နှီးနှောတိုင်ပင်မှုကို ပြုရာ၏။
(၅)အကြင်သူအား သက်တူရွယ်မျှ မယား၊ စိတ်တူသဘောတူ မယား၊ လင်အလိုကိုလိုက် လင်ကြိုက်ဆောင်သော မယား၊ သားသမီး ထွန်းကားသော မယား၊ မျိုးကောင်းဆွေသန့် မယား၊ အကျင့်ကောင်းသော မယား၊ အဆင်းနှင့် အချင်း ပြည့်စုံသော မယားရှိအံ့ ထိုသူအဖို့ မင်္ဂလာ မည်ပါသည်။
(၆)အလုပ်သမား၏ အရည်အချင်းကို သိတတ်သော မင်း၊ လုပ်ငန်းပိုင်ရှင် အကြီးအကဲတို့ထံ၌ ခစားရခြင်း၊ အလုပ်လုပ်ရခြင်းသည် မင်္ဂလာ မည်ပါသည်။
(၇)စေတနာ သဒ္ဓါတရား ထက်သန်စွာဖြင့် ထမင်း အဖျော်ယမကာ ပန်းနံ့သာ စသည်ကို မိမိစိတ်ကြိုက် လှူရခြင်းသည် မင်္ဂလာ မည်ပါသည်။
(၈)အကျင့်သီလနှင့် ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်တို့၏ အဆုံးအမ ဩဝါဒကို ခံယူ၍ အရိယာဓမ္မကို ကျင့်ကြံခြင်း အားထုတ်ခြင်း ရရှိခြင်းသည် မင်္ဂလာ မည်ပါသည်။
`ရဟန်းတို့ နုစဉ်က ငါဟောခဲ့သော မင်္ဂလာတရားနှင့် ယခု ငါဘုရားဖြစ်မှ ဟောကြားသော မင်္ဂလာတရားတို့ကို နှိုင်းယှဉ် လေ့လာကြကုန်လော့၊ နုစဉ်က ဤမင်္ဂလာ(၈)ပါးကို ဟောကြားနိုင်သော ငါဘုရားရှင်သည် ယခု ဘုရားဖြစ်စဉ် အဘယ်ဆိုဖွယ်ရာ မရှိသော မင်္ဂလာတရားကို ဟောကြားနိုင်သည်သာတည်း´ ၃၈ ဖြာ မင်္ဂလာ ကဗျာများ ၁။
အသေဝနာစ လူမိုက်ဆိုလျှင် ရှောင်သွေလွဲလို့၊ မမှီဝဲနဲ့ ကင်းအောင်နေ။
ပညာရှိကို အရှည်တွဲလို့။
မှီဝဲဆည်းကပ် နည်းယူစေ။
သုံးပါးရတနာ မိဘများနှင့် ၊ ဆရာသမားကို ပူဇော်လေ။
ချမ်းသာကိုပေး ဆက်ဆံရေး ၊ မြော်တွေးသုံးချက်ပေ။
အဲဒါမှ ဗုဒ္ဓဝါဒ ကမ္ဘာ့မင်္ဂလာတွေ။
ပတိရူပ ကုသိုလ်ပညာ ဥစ္စာရဖို့၊ သင့်ရာဒေသ အမြဲနေ။
ရှေးကတင်ကြို ပြုခဲ့ဖူးသည့် ၊ ကောင်းမှုအထူး ရှိပါစေ။
မိမိကိုယ်ကို ကောင်းအောင်ထိန်းလို့၊ မတိမ်းစေနဲ့ဆောက်တည်လေ။
ဥစ္စာကိုပေး နေထိုင်ရေး၊ မြော်တွေးသုံးချက်ပေ။
ဗာဟုဿစ္စဉ္စ တတ်ကောင်းတတ်ရာ ဟူသမျှကို ၊ ကြားမြင်သုတ ရှိပါစေ။
အိုးအိမ်တည်ထောင် ဝမ်းစာရေးနဲ့၊ အသက်မွေးဖို့ အတတ်သင်လေ။
လူနှင့်ဆိုင်ရာ ကျင့်ဝတ်များကို ၊ ကောင်းစွာသင်ကြားနားလည်စေ။
မှန်ကန်ယဉ်ကျေး ချိုသာအေး၊ ဆိုရေးတတ်ပါစေ။
မာတာပိတု မြင်းမိုရ်ရွှေတောင် မိဘကြွေးကို၊ ကောင်းစွာဆပ်ပေး ဝတ်ကျေကျေ။
ကြွေးသစ်ချကာ သားနှင့်မယား ၊ မြှောက်စားချီးမြှင့် ဝတ်ကုန်စေ။
အလုပ်တာဝန် မလစ်ဟင်းနဲ့၊ အပြစ်ကင်းအောင် လုပ်ပါလေ။
စည်းစိမ်ကိုပေး ပြုစုရေး ၊ မြော်တွေးသုံးချက်ပေ။
ဒါနဉ္စ သုံးတန်စေတနာ ဖြူစင်လန်းလို့၊ ပေးကမ်းဝေမျှ လှူနိုင်စေ။
ဆွေမျိုးတွေကို ပြင်ပမထားနဲ့၊ သင်္ဂဟတရားနှင့် ချီးမြှောက်လေ။
သန့်စင်ပြစ်မျိုး လူထုကျိုး၊ သယ်ပိုးဆောင်ရွက်စေ။
အာရတီ ဝိရတီ မကောင်းမှုတွေ ဟူသမျှကို ၊ မတွေ့ခင်က ရှောင်ကြဉ်လေ။
တွေ့ကြုံလာလျှင် မလွန်ကျူးနဲ့၊ အထူးသဖြင့် စောင့်စည်းနေ။
လုပ်ကိုင်ပြောကြား သတိထား ၊ တရားမမေ့စေ။
ဂါရဝေါစ အသက်ဂုဏ်ဝါ ကိုယ့်ထက်ကြီးက ၊ ဆည်းကပ်ခစား ရိုသေလေ။
မာနတံခွန် ဂုဏ်မကြွနဲ့၊ ကိုယ့်ကိုနှိမ့်ချ အမြဲနေ။
ကိုယ့်ပေါ်ပြုဖူး သူ့ကျေးဇူး ၊ အထူးသိတတ်စေ။
ကောင်းကျိုးဆင့်ပွား မြတ်တရား ၊ နာကြားမပြတ်ပေ။
ခန္တီစ ဝတ်စားနေထိုင် ရန်ခပ်သိမ်း၊ စိတ်ကိုချုပ်ထိန်း သည်းခံလေ။
ကျိုးကြောင်းပြညွှန် ဆုံးမစကား၊ ပြောကြားလာက နာလွယ်စေ။
သူမြတ်ပုဂ္ဂိုလ် ဟူသမျှ ၊ မကြာခဏ တွေ့ဆုံလေ။
သဘာဝတွေး မှန်ကန်ရေး၊ ဆွေးနွေးမပြတ်ပေ။
တပေါစ လောကီအာရုံ ဇိမ်ယစ်မူးလို့၊ အပျော်မကြူးနဲ့ ခြိုးခြံလေ။
မေတ္တာဗြဟ္မစိုရ် လက်ကိုင်သုံးလို့၊ သူမြတ်ကျင့်ထုံး ယွင်းမသွေ။
လေးပါးသစ္စာ ဉာဏ်မြင်ကြည့်လို့၊ အမှန်သိအောင် ကြိုးစားလေ။
ဒုက္ခလွတ်ကင်း နိဗ္ဗာန်ချဉ်း ၊ အလင်းပေါက်နိုင်စေ။
ဖုဋ္ဌဿ ဆင်းရဲချမ်းသာ သဘာဝ၊ တွေ့ကြုံနေကြ လူတိုင်းပေ။
ကောင်းဆိုးနှစ်တန် အစုံတွဲလို့၊ တလဲစီလှည့် အမြဲနေ။
လောကဓံကြုံ မဖြုံတမ်းပေါ့ ၊ မတုန်စမ်းနဲ့ စိတ်ခိုင်စေ။
သောကကိုထိန်း ၊ ရမ္မက်သိမ်း၊ အေးငြိမ်းချမ်းသာနေ။
(ဆရာကြီးဦးသုခ) လောကီမင်္ဂလာ ၁၂-ပါး ယေဘုယျအားဖြင့် လောကကောင်းကျိုး အတွက်သာ ဖြစ်သော မင်္ဂလာများ။
(၁) ပဋိသန္ဓေ အချိန် အခါ၊ လ၊ ရက် စေ့ရောက်သဖြင့် ဖွားမြောက်အောင်မြင်ခြင်း ဝိဇာတ မင်္ဂလာများ။
(၂) ဖွားသည်မှနောက် ၃-ရက် မြောက်သောနေ့၌ ရတနာသုံးပါးဘိုးဘွားဟူသော နန္ဒိမုခနတ်တို့အား ရှိခိုးပူဇော်စေခြင်းမုခ ဒဿနမင်္ဂလာ။
(၃) ဖွားသည်မှနောက် ၇-ရက် မြောက်သောနေ့၌ ဆံရိတ်ခြင်းဟူသော ကေသစ္ဆေ ဒန မင်္ဂလာ။
(၄) ကမ္ဘာဦးပညတ် ရှေးသူဟောင်းတို့အမှတ်ဖြင့် ကောင်းမြတ်တင့်တယ်သော နေ့ရက်၌ ပုခက် ဧယာဉ် တင်ခြင်း ဟူသောဒေါလာ ကရဏမင်္ဂလာ။
(၅) ဖွားသည်မှနောက် ၇၅-ရက် မြောက်သောနေ့၌ ကွမ်းဦးခွန့်ခြင်းဟူသော တမ္ဗုလ ပတ္တမင်္ဂလာ။
(၆) ဖွားသည်မှနောက် ၃-လ မြောက်သောနေ့၌ နေ လ တို့ကို ပြသကြည့်ရှု စေခြင်း ဟူသော ရဝိန္ဒု ဒဿန မင်္ဂလာ။
(၇) ဖွားသည်မှနောက် ရက်ပေါင်း ၁၀၀-မြောက်၌ အမည်သညာမှည့်ခြင်း ဟူသော နာမ ကရဏမင်္ဂလာ။
(၈) ဖွားသည်မှနောက် ၆-လ မြောက်၍ ထမင်းဦး ခွန့်ခြင်း ဟူသော ပဌမ ဘတ္တ မင်္ဂလာ။
(၉) သင့်တင့်လျောက်ပတ် ချိန်ရွယ် ရောက်လတ်သောအခါ ဆံထုံးဥသျှောင် ဖွဲ့ထုံးခြင်း ဟူသော ကေသ ဗန္ဓန မင်္ဂလာ။
(၁၀) သင့်တင့်လျောက်ပတ် ချိန်အရွယ် ကျရောက်လတ်သောအခါ နားထွင်းခြင်း ဟူသော ကဏ္ဏစ္ဆိဒ္ဒ မင်္ဂလာ။
(၁၁) သင့်တင့်လျောက်ပတ် အချိန်အရွယ် ကျရောက်သောအခါ သာသနာတော် တွင်းသို့ သွတ်သွင်း ချီးမြှင့်ခြင်းဟူသောသာသနာ နုဂ္ဂဟ မင်္ဂလာ။
ပဗ္ဗဇ္ဇမင်္ဂလာ လည်း ဟူ၏။
(၁၂) သင့်တင့်လျောက်ပတ် အချိန်အရွယ် ကျရောက်သောအခါ မျိုးနွယ်ဇာတ် ဂုဏ် လုံးစုံတူသော သတို့သား သတို့သမီးနှင့် စုလျားရစ်ပတ် လက်ထပ် ထိမ်းမြား ရခြင်း ဟူသော အာဝါဟ ဝိဝါဟမင်္ဂလာ။
သုတေသန သရုပ်ပြအဘိဓာန် ကျမ်းကိုး Category:ဗုဒ္ဓဘာသာ Category:မြန်မာ့ ဓလေ့ထုံးစံ။
မန်ကျည်းပွေး ၏ ရုက္ခဗေဒ အမည်မှာ Diospyros pendula ဖြစ်သည်။
မင်းဏီ 160px|မင်းဏီ မွေးသက္ကရာဇ် ၁၉၂၈ ခုနှစ် မေလ ၁၁ ရက်နေ့ အမည်ရင်း ကိုကိုကြီး၊ ငယ်မည်- မောင်ကိုကို နို်င်ငံ 25px မြန်မာ မိဘအမည် ဦးထွန်းတင့် + ဒေါ်ခင်ထွေး ကိုးကွယ်သည့်ဘာသာ ဗုဒ္ဓဘာသာ ကလောင် အမည်ခွဲများ အလုပ်အကိုင် စာရေးဆရာ၊ မွေးဖွားရာဒေသ ကသာ ခရိုင် ထီးချိုင့် မြို့ထင်ရှားကျော်ကြားမှု မင်းဏီ [၁၉၂၈ - ၁၉၈၅] ကသာခရိုင် ထီးချိုင့်မြို့၌ အဖ ဝန်ထောက်ကြီး ဦးထွန်းတင့်၊ အမိ ဒေါ်ခင်ထွေး တို့က ၁၉၂၈ ခုနှစ် မေလ ၁၁ ရက်နေ့ (မင်းဏီ၏ 'ညောင်းရွက်ကယ် ကြွေလေဟန်' ဝတ္ထုတွင် မူ "၁၉၃ဝ ပြည့်နှစ်" ဟု ဖော်ပြ ထားသည်) တွင် ဖွားမြင် ခဲ့သည်။
မွေးချင်း ၉ ယောက်တွင် တတိယမြောက် သား ဖြစ်သည်။
ငယ်မည်မှာ မောင်ကိုကို၊ အမည်ရင်း ဦးကိုကိုကြီး ဖြစ်သည်။
မင်းကင်းမြို့ မူလတန်း ကျောင်းတွင် သူငယ်တန်း (၁၉၃၄ - ၃၅)၊ သံတွဲမြို့ အေဘီအမ် ချင်းကျောင်းတွင် ပထမတန်းနှင့် ဒုတိယတန်း (၁၉၃၅ - ၃၇)၊ စစ်တွေ ကွန်ဗင့်ကျောင်းတွင် တတိယတန်း (၁၉၃၇-၃၈)၊ စစ်တွေ အစိုးရ အထက်တန်း ကျောင်းတွင် စတုတ္ထတန်း (၁၉၃၈ - ၄ဝ)၊ မန္တလေး ဝက်စလီ ယောကျ်ား ကလေး ကျောင်းတွင် ပဉ္စမတန်းနှင့် ဆဋ္ဌဆတန်း (၁၉၄ဝ - ၄၂)၊ ပခုက္ကူ အစိုးရ မူလတန်းလွန် ကျောင်းတွင် သတ္တမတန်းနှင့် အဋ္ဌမတန်း (၁၉၄၆ - ၄၈)၊ မုံရွာ အထက်တန်း ကျောင်းတွင် ကျောင်းထွက် လက်မှတ်ရ စာမေးပွဲအောင် (၁၉၄၈ - ၄၉)၊ မန္တလေးမြို့ စိန့်ဖလိုမီနာ ကျောင်းတွင် တက္ကသိုလ် ဝင်တန်း ပညာ (၁၉၅ဝ - ၅၁) ဆည်းပူး ခဲ့သည်။
၁၉၅၂ - ၅၄ တွင် ရန်ကုန် မြို့၌ လက်ထောက် ကျန်းမာရေးမှူး သင်တန်း တက်ခဲ့သည်။
၁၉၅၃ တွင် တက္ကသိုလ်ဝင် စာမေးပွဲကို အလွတ် ဖြေဆို အောင်မြင် ခဲ့သည်။
အတွင်းဝန်များရုံး ဘဏ္ဍာရေးနှင့် အခွန်တော် ဌာနတွင် အောက်တန်း စာရေးနှင့် အကောက်ခွန် ဌာနတွင် အောက်တန်း စာရေး (၁၉၅ဝ - ၅၁)၊ လက်ထောက် ကျန်းမာရေးမှူး အဖြစ်နှင့် မော်လိုက် မြို့နယ် ယုဝရွာ (၁၉၅၄ - ၅၅)၊ အရာတော် မြို့နယ် ဝါးတန်းရွာ၊ မော်လိုက် မြို့နယ် ကင်းတပ်ရွာ၊ ဆားလင်းကြီး မြို့နယ် ဆားတုံရွာ၊ မုံရွာ မြို့နယ် အလုံရွာ၊ ပုလဲ မြို့နယ် လက်တောင်းကြီးရွာ၊ ဖောင်းပြင် မြို့နယ် တံငါရွာ တို့၌ ၁၉၅၅ - ၆၈ ထိ အမှု ထမ်းခဲ့သည်။
၁၉၆၈ မှ စ၍ ရန်ကုန် အဆုတ် ရောဂါ ဆိုင်ရာ ဌာန ဘီစီဂျီ အဖွဲ့ ခေါင်းဆောင် အဖြစ် တာဝန် ယူခဲ့သည်။
အငြိမ်းစား ယူပြီးနောက် စာပေနှင့် ရုပ်ရှင် လောကတွင် ကျင်လည် ခဲ့သည်။
"ပုရပိုက်" အနုပညာ လုပ်ငန်းတွင် ပါဝင် ဆောင်ရွက် ခဲ့သည်။
၁၉၄၅ တွင် ပခုက္ကူ အောင်သာကန် ရပ်ကွက်တွင် လူငယ်များနှင့် ပူးပေါင်း၍ "ဉာဏဗိမာန်" စာကြည့်တိုက် ထောင်သည်။
လက်ရေး စာစောင် ထုတ်သည်။
ထိုစာစောင်တွင် ကလောင် အမည် 'မြနှစ်ဆွေ' ဖြင့် ဝတ္ထုတိုများ စတင် ရေးခဲ့သည်။
၁၉၄၆ အထွေထွေ သပိတ် ကာလတွင် ပခုက္ကူ ခရိုင် ကျောင်းသား သမဂ္ဂ ဥက္ကဋ္ဌနှင့် မုံရွာ အထက်တန်း ကျောင်းသား သမဂ္ဂ ဥက္ကဋ္ဌ၊ ၁၉၄၈ တွင် မုံရွာ ခရိုင် ကျောင်းသား သမဂ္ဂ ဥက္ကဋ္ဌ၊ ၁၉၄၉ - ၅ဝ တွင် မန္တလေးခရိုင်လုံး ဆိုင်ရာ ကျောင်းသား သမဂ္ဂ တွဲဖက် စည်းရုံးရေးမှူး တာဝန် တို့ကို ယူခဲ့သည်။
လူငယ် အစည်းအရုံးမှ ထုတ်ဝေသော လက်ရေး စာစောင် များတွင် ဝတ္ထုတိုများ ရေးသား ခဲ့၏။
လမ်းစဉ် ပါတီ ကာလတွင် ဗဟို နိုင်ငံရေး တက္ကသိုလ် တက်ရောက် ခဲ့၏။
မြို့နယ် တရားသူကြီး ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ်လည်း ဆောင်ရွက် ခဲ့၏။
ရန်ကုန် မြို့တွင် ရှိနေစဉ် ကာလ များတွင် ဗန်းမော် တင်အောင် ဦးစီး ထုတ်ဝေသည့် လင်းယုန် ဂျာနယ်၊ လင်းယုန် သတင်းစာနှင့် စာပေ မဂ္ဂဇင်း တို့တွင် မပြတ်မလပ် ရေးသား ကူညီ လုပ်ဆောင် ခဲ့သည့် လင်းယုန် ရဲဘက် တဦး ဖြစ်ခဲ့သည်။
၁၉၅ဝ ပြည့်နှစ်တွင် တာရာ မဂ္ဂဇင်း၌ 'ဇော်ဝင်း' ကလောင် အမည် သုံး၍ "မမခင်" ဝတ္ထုတိုကို စတင် ရေးသား ခဲ့သည်။
'ဇော်ဝင်း' ကလောင် အမည်တူ ရှိနေ သဖြင့်၊ ၁၉၅၁ တွင် တာရာ မဂ္ဂဇင်း ၌ပင် "မန္တလေးမှာ" အမည်ရှိ ဝတ္ထု တိုကို 'မင်းဏီ' ကလောင် အမည် စတင် သုံးစွဲ ရေးသား လာခဲ့သည်။
တာရာ မဂ္ဂဇင်းမှ စတင်၍ အခြားသော စာနယ်ဇင်း များတွင် ဝတ္ထု၊ ဆောင်းပါး၊ ကဗျာနှင့် ဘာသာပြန် တို့ကို ရေးသား ခဲ့သည်။
ရှုမဝ၊ မြဝတီ၊ သွေးသောက်၊ ဒဂုန်၊ သဘင်၊ သောင်းပြောင်းထွေလာ တို့တွင် အရေး များသည်။
အထူးသဖြင့် ရှုမဝ ရုပ်စုံ မဂ္ဂဇင်းတွင် "ထို" ဝတ္ထုတိုများ အများဆုံး ရေးခဲ့သည်။
"ထို" ဝတ္ထုတို များကြောင့် ပို၍ ထင်ရှား၊ အသိအမှတ် ပြုခဲ့ ကြသည်။
ကွယ်လွန် ပြီးနောက် "ထို ဝတ္ထုများကို" ၁၉၉၄ ခု ဇူလိုင်လတွင် ပုံနှိပ် ထုတ်ဝေ ခဲ့သည်။
၁၉၆၃ တွင် ညောင်းရွက်ကယ် ကြွေလေဟန် ဝတ္ထုကို မောင်သိန်းဆိုင်နှင့် တွဲဖက် ရေးသား ထုတ်ဝေ ခဲ့သည်။
၁၉၇၅ ခုနှစ်တွင် "ဒေါက်တာ ဖေငယ်" ရုပ်ရှင် ဇာတ်ညွှန်းကို ရေးခဲ့သည်။
ရှုမဝ ရုပ်ရှင် "စေလိုရာစေ" ဇာတ်ကားမှ စတင်၍ ရုပ်ရှင် သရုပ်ဆောင်တစ်ဦး အဖြစ် စမ်းသပ် ပါဝင် ခဲ့သည်။
ကွယ်လွန်ချိန် အထိ ရုပ်ရှင် ဇာတ်ကား များတွင် ဇာတ်ပို့ သရုပ်ဆောင် အဖြစ် ပါဝင် သရုပ်ဆောင် သွားခဲ့သည်။
၁၉၈၅ ခုနှစ် မတ် ၁၄ ရက်နေ့ နေ့လယ် ၂ း ၄ဝ နာရီတွင် ရန်ကုန် မြို့၌ ကွယ်လွန် ခဲ့သည်။
စာညွှန်း မလိခ။
မြန်မာ စာပေ အဘိဓာန်၊ မိုးဝေ (နိုဝင်ဘာနှင့် ဒီဇင်ဘာ ၁၉၈၄)။
စာ ၁၁၄ နှင့် စာ ၄၇။
မင်းဏီနှင့် မောင်သိန်းနိုင်။
ညောင်းရွက်ကယ် ေွ့ွကလေဟန် (ပ ကြိမ်၊ ၁၉၆၃)။
စာ အချပ်ပို။
ရွှေဝယ်မင်းသစ္စာ။
ထိုနေ့၊ ရှုမဝ (ဇွန် ၁၉၈၅)။
စာ ၁၅၁ - ၁၅၄။
၏ ရှုမဝ စာတည်း အဖွဲ့။
ဝမ်းနည်း မှတ်တမ်း၊ ရှုမဝ (ဧပြီ ၁၉၈၅)။
စာ ၂ဝ။
ရာပြည့် ဦးစိုးညွန့် စုစည်း တည်းဖြတ်သော '၂ဝ ရာစု မြန်မာ စာရေး ဆရာ ၁ဝဝ အတ္ထုပ္ပတ္တိ အကျုဉ်း' စာအုပ် (၂ဝဝ၅ ခု၊ ဇူလိုင်) ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ။
မင်းဆွေ (၁၉၁၀-၁၉၄၉ ?) သည် မြန်မာ စာရေးဆရာ၊ အယ်ဒီတာနှင့် ပြဇာတ်ဒါရိုက်တာ ဖြစ်သည်။
ရိုးရှင်းသော ဇာတ်အိမ်တွင် အပြန်အလှန်စကားပြောတို့ဖြင့် စိတ်ဝင်စားဖွယ် ရေးသားတတ်သဖြင့် လူကြိုက်များသည်။
မင်းဆွေ 160px|မင်းဆွေ မွေးသက္ကရာဇ် ၁၉၁ဝ-ခုနှစ်၊ ဇွန်လ(၈)ရက် အမည်ရင်း ချစ်လှိုင် (ခေါ်) မြင့်လှိုင် နို်င်ငံ 25px မြန်မာ မိဘအမည် ပန်းပဲဆရာကြီး ဦးဘကြိုင်၊ဒေါ်မျှား ကိုးကွယ်သည့်ဘာသာ ဗုဒ္ဓဘာသာ ကလောင် အမည်ခွဲများ အလုပ်အကိုင် စာရေးဆရာ၊ မွေးဖွားရာဒေသ မော်လမြိုင်မြို့ထင်ရှားကျော်ကြားမှု ငယ်ဘဝ မော်လမြိုင်မြို့တွင် (၁၉၁၀)ပြည့်နှစ်၊ ဇွန်လ(၈)ရက်က မွေးဖွားသည်။
ဖခင်မှာ ပန်းပဲဆရာကြီးဖြစ်သည်။
ငယ်စဉ်ကပင် မိဘနှစ်ပါး ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
ထို့ကြောင့် ကြီးတော် ထံတွင် ကြီးပြင်းခဲ့ရသည်။
အမည်ရင်း မောင်ချစ်လှိုင် (ခေါ်) မောင်မြင့်လှိုင်ဖြစ်၏။
စာပေခရီး ပီမိုးနင်း၏ "ပင်နန်းရံရွှေ ငယ်ကျွမ်းဆွေ" ကို ဖတ်မိရာမှ စာရေးဆရာဖြစ်ရန် ရည်စူးခဲ့၏။
(၁၉၃၅)ခုဝန်းကျင် ဒဂုန် မဂ္ဂဇင်းတွင် "ရွှေမြိုင်ညွန့်" ကလောင်အမည်ယူပြီး "တစ်သုံးလုံး" စုံထောက်ဝတ္ထုကို စတင်ရေးခဲ့သည်။
"ရန်သူ့မေတ္တာ" စုံထောက်ဝတ္ထု၊ အိုင်ဆေးယောက်ဖ၊ အိုင်လပ်(ဖ)ယူ၊ လူပါးဝတဲ့ကောင် စသည့် ဟာသနှင့် အခြားသော အချစ်ဝတ္ထုတို/ရှည်များကို ဆက်လက်ရေးသားခဲ့သည်။
(၁၉၃၅)ခု၊ ဧပြီ(၅)တွင် ရန်ကုန်သို့ပြောင်းခဲ့သည်။
ရန်ကုန် ရေကျော်ရပ်တွင် သူငယ်ချင်းများနှင့် အိမ်ငှား၍စုနေကြသည်။
အရင်းနှီးဆုံး စာပေမိတ်ဆွေများမှာ ရဲထွတ် (ဦးသော်)၊ ရဲသမိန် (မာဃကုန်စုံဆိုင်ရှင် ဦးဘကြိုင်)၊ မင်းအောင်တို့ ဖြစ်ကြသည်။
ရန်ကုန်ရောက်စမှာပင် "ခယ်မပျို" လုံးချင်းစာအုပ်ကို ဦးဘဆန်းအင်ဆန်း တိုးတက်ရေးဝတ္ထုတိုက်က ထုတ်ဝေလိုက်သည်မှ နာမည်ရလာပြီး၊ အခြားဝတ္ထုတိုက်များကလည်း အလုပ် အပ်နှံလာကြသည်။
ဗန္ဓုလသတင်းစာတွင် ဆရာကြီးပီမိုးနင်း အယ်ဒီတာချုပ် လုပ်စဉ် တာဝန်ခံအယ်ဒီတာအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့ဖူး၏။
တစ်ခါသော် ဆရာကြီးပီမိုးနင်းရေးသည့် သတင်းစာအခန်းဆက်ဝတ္ထုရှည်ကြီး တစ်ပုဒ်တွင် ဆရာကြီး ရုတ်တရက်မကျန်းမာခိုက် ဝင်ရောက် ရေးသားပေးခဲ့ဖူးသည်။
ဂျပန်ခေတ်တွင် ပဲခူး၊ ကျောက်တန်း၊ ကွမ်ပေါင်ရွာ တို့တွင် နေခဲ့သည်။
မော်လမြိုင် အစိုးရအထက်တန်းကျောင်း ရန်ပုံငွေပွဲတွင် ပြဇာတ်ဒါရိုက်တာလုပ်ခဲ့ရာမှ လူကြိုက်များပြီး မော်လမြိုင် ဝန်းကျင်သို့ လှည့်လည်ဖြေဖျော်ခဲ့ရသည်။
ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းနှင့် အာဇာနည်ကြီးများ ကျဆုံးပြီးစအချိန်ခန့်၌ သူရိယသတင်းစာတိုက်တွင် လခစားအဖြစ် ဝင်ရောက် လုပ်ကိုင်သည်။
မကြာမီနုတ်ထွက်လိုက်ပြီး ကိုယ်ပိုင် ကြယ်နီ စာအုပ်တိုက်ကို တည်ထောင်သည်။
သူဘုငါဘောက်၊ လူချင်း မတူ၊ ဓား (ဒုတိယအကြိမ်)နှင့် ကလဲ့စား တို့ကို ထုတ်ဝေ ခဲ့၏။
ပျောက်ဆုံးခြင်း ထိုကာလမှာပင် မကျန်းမမာဖြစ်လာသည်။
တစ်ပြိုင်နက်တည်း လိုလိုပင် အရင်းနှီးဆုံး စာရေးဆရာ ရဲထွတ် ကွယ်လွန်သွားခြင်း၊ အချစ်ဆုံးတူ ဦးအောင်မြင့် (ကျိုက္ခမီဆားဖိုပိုင်ရှင်) ရန်ကုန်မှမော်လမြိုင်သို့အပြန် ၁၄-၃-၄၉ တွင် လေယာဉ်ပျက်ကျ ကွယ်လွန်ခြင်း တို့ကြောင့် စိတ်နှလုံးအထူးထိခိုက် ကြေကွဲခဲ့ရသည်။
ထိုကာလ (၁၉၄၉)ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်(၂၆)ရက်နေ့တွင် ဆေးကုသလာသည့် ဆရာအတွက် ဆေးလိပ်ဝယ်ရန် နေအိမ်မှ ထွက်ခွာသွားရာ ယနေ့အထိပြန်​မလာတော့ဘဲ ပျောက်ဆုံးခဲ့ရ တော့သည်။
ရေးသော စာများ ခေါင်းစဉ်ထုတ်ဝေနှစ်ပုံနှိပ်တိုက်မှတ်ချက်ခယ်မပျို၁၉၃၅လူပါးဝတဲ့ကောင်၁၉၃၅ကျမကံ၁၉၃၅အမာ၁၉၃၅ရီးစားထားချိန်၁၉၃၅အပျိုလေးနဲ့တူ၁၉၃၅ထိုသဏ္ဌာန်၁၉၃၅ဖြေလည်းမပြေ၁၉၃၅အိုင်လပ်(ဖ)ယူ၁၉၃၅ချစ်နိုးယောင်၁၉၃၅သူချစ်ကိုရှာ၁၉၃၅သိန်းထိ၁၉၃၆မောင်ပွင့်ကောင်း-သန်းသန်း၁၉၃၆လွမ်းပိုအောင်၁၉၃၆မောင်ပွင့်ကောင်း-သန်းသန်း အဆက်အိုင်ဆေးယောက်ဖ၁၉၃၇'မ'နိုင်ငံ၁၉၃၈စွဲစွဲမြဲမြဲ အမည်ဖြင့် ၁၉၅၂ ခုတွင် ရုပ်ရှင်ရိုက်ချစ်တဲ့ည၁၉၃၈ကကြီးရေက အမည်ဖြင့် ရုပ်ရှင်ရိုက်စနေမ၁၉၃၈ကျေးဇူးရှင်၁၉၃၈မယ့်တကိုယ်၁၉၄၀ပွင့်ချိန်တန်၁၉၃၈အပိုးခံမ၁၉၃၈လင်၁၉၃၈၁၉၅၁ ခုတွင် ရိုက်ရှင်ရိုက်သွေး၁၉၃၈စစ်ပြေးမ၁၉၄၂-၄၅ဓား၁၉၄၂-၄၅မျိုးမြင့်ရန်နောင် အမည်ဖြင့် ၁၉၅၀ ပြည့်တွင် ရုပ်ရှင်ရိုက် စာရေးဆရာအသင်း ဝတ္ထုဆုရအချစ်နှင့်တိုင်းပြည်၁၉၄၂-၄၅ကလဲ့စား၁၉၄၂-၄၅သွေးဆိုးအဖက်မတန်၁၉၄၆-၄၉စာရေးဆရာ၁၉၄၆-၄၉အပျောက်မ၁၉၄၆-၄၉စွဲလမ်းသူ၁၉၄၆-၄၉လူချင်းမတူ၁၉၄၆-၄၉ကြုံလေဘုံဘွေ အမည်ဖြင့် ၁၉၅၃ ခုတွင် ရုပ်ရှင်ရိုက်စေ့စပ်ရေး၁၉၄၆-၄၉သူမသိလေ၁၉၄၆-၄၉မိုက်ရူးရဲ၁၉၄၆-၄၉မနှင်းဆီ၁၉၄၆-၄၉ 'ချစ်ရေးမညီ' ဝတ္ထုမှာမူ ရန်အောင် ရေးပြီး မင်းဆွေ ကလောင် အမည်နှင့် ထုတ်ကြောင်း အမှတ်အသား ရှိခဲ့သည်။
"သူ၏ ဝတ္ထုများမှာ ဘဝနှင့် အလွန် နီးစပ်သော အတွေးအခေါ် အလှည့်အပတ် ကလေးများ ပါဝင်၍ အရေးအသားလည်း ဆန်းဆန်းပြားပြား မဟုတ်ဘဲ ရိုးရိုးပြေပြေ ရေးတတ် သောကြောင့် ဖတ်၍ ကောင်း၏" ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ မောင့်ပွင့်ကောင်း - သန်းသန်း (၁၉၃၆) ဝတ္ထုနှင့် စပ်လျဉ်း၍ "အဖြစ်အပျက် မှန်ကို ဇာတ်ဆောင် ယောက်ျားကလေး၊ မိန်းကလေး တို့၏ ဓာတ်ပုံများ နှင့်တကွ အဖြစ်အပျက်မှန် ဝတ္ထုကို စတင် ရေးသားသူ ....." ဟူ၍ လည်းကောင်း ဒဂုန် ရွှေမျှားက ကောက်ချက် ဆွဲခဲ့၏။
"မင်းဆွေ သည် စာဖတ် သူတို့အား တိုင်းပြည့် လိုအင်နှင့် အညီ တိုးတက်အောင် လှုံ့ဆော်ရာတွင် ထိရောက် အောင်မြင်သော စာရေးဆရာ" ဟူ၍လည်း မလိခက မှတ်ချက် ပေးပါသည်။
စာညွှန်း ဒဂုန်ရွှေမျှား။
စာ ၄၄၂-၄၄၃။
မြန်မာဝတ္ထု အညွှန်း (၃)။
စာ ၁၆၁-၁၆၂။
စံပြတင်ဦး။
မြန်မာ စာရေးဆရာ အဘိဓာန်။
စာ ၃ဝ၅ - ၃ဝရ။
ပြည့်စုံ။
ပျောက်ဆုံးနေသော စာရေးဆရာ၊ သွေးသောက် (မေ ၁၉၅၁)။
စာ ၃၇-၃၉နှင့် ၆၉။
မောင်သန်းနိုင်။
ဖေဖေမင်းဆွေ၊ သွေးသောက် (စက်တင်ဘာ ၁၉၅၄)။
စာ ၆၉-၇၃။
ရဲထွတ်နှင့် မင်းဆွေ၊ သွေးသောက် (ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၅၇)။
စာ ၄၂-၄၄။
အောင်မော် (မင်းဆွေသား)။
မင်းဆွေ ဘယ်မှာလဲ၊ ရှုမဝ (မေ ၁၉၆ဝ)။
စာ ၈၃-၈၅။
ဒဂုန်ရွှေမျှား။
မင်းဆွေ၊ ငွေတာရီ (ဩဂုတ် ၁၉၆၇)။
စာ ၂၅-၃၁။
ရန်အောင်။
ရဲထွတ်နှင့် မင်းဆွေ အတု လုပ်ခဲ့စဉ်က၊ ငွေတာရီ (ဒီဇင်ဘာ ၁၉၆ဝ)။
စာ ၁၅၄-၁၅၈။
မင်းမော်ကွန်း (၁၉၇၉ -) သည် မြန်မာနိုင်ငံသား ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်နှင့် အဆိုတော်ဖြစ်သည်။
ငယ်ဘဝ ၁၉၇၉ ခု၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၆ ရက်တွင် ဇင်ဝိုင်းနှင့် ဒေါ်ခင်နွယ်နွယ်ထွန်းတို့မှ ရန်ကုန်မြို့တွင် မွေးသည်။
နာမည်ရင်းမှာ ကျော်ကျော်ဌေးလွင် ဖြစ်သည်။
အ.ထ.က(၁)ဒဂုံမြို့နယ် ၏ ကျောင်းသားဟောင်းဖြစ်သည်။
အနုပညာခရီး ၁၉၉၆ ခုတွင် အရိပ် ဇာတ်ကားဖြင့် အနုပညာလောကသို့ စဝင်သည်။
၂၀၀၁-ခုနှစ်တွင် အမျိုးသားဇာတ်ဆောင်ဆုကို နှလုံးလှလူမိုက် ဇာတ်ကားဖြင့် ရရှိခဲ့သည်။
Weekiy Elevenဂျာနယ် (၁.၇.၂၀၀၉) ဂီတဘက်တွင် အဆိုတော်အဖြစ် မြေပဲယိုအဖွဲ့နှင့် မှတ်တိုင်ထူသည်။
မိသားစုဘဝ အိမ်ထောင်ရှိသည်။
တတိယမြောက် ရင်သွေးကို မတ်လ ၂၉ ၂၀၁၅ ခု၊ မတ်လ ၂၉ ရက်တွင် ရသည်။
မင်းမော်ကွန်းရဲ့ တတိယမြောက်ရင်သွေးလေးကို ဒီနေ့ မတ်လ ၂၉ ရက်နေ့မှာ မွေးဖွား ကိုးကား Category:မြန်မာ အမျိုးသား ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ Category:မြန်မာ အမျိုးသား အဆိုတော်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာ့ ရုပ်ရှင် ထူးချွန်ဆုရှင်များ။
မင်းယုဝေ (၁၆ စက်တင်ဘာ ၁၉၂၈–၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၁) သည် အမျိုးသာစာပေဆု၊ စာပေဗိမာန် စာပေဆုရ မြန်မာ စာရေးဆရာတစ်ဦး ဖြစ်သည်။
ဧရာဝတီတိုင်း ပုသိမ်ခရိုင်၊ ကန်ကြီးထောင့်မြို့တွင် အဖ ကုန်သည်ကြီး ဦးထွန်းဆိုင်၊ အမိ ဒေါ်သင်တို့မှ ၁၉၂၈ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၂၆ ရက် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် ဖွားမြင်သည်။
မွေးချင်း ၈ ယောက်တွင် အငယ်ဆုံး ဖြစ်၍ အမည်ရင်းမှာ ဦးဝင်းမောင် ဖြစ်သည်။
Myanmarebooks.net Is For Sale ပညာရေး ကန်ကြီးထောင့်မြို့ မင်းကုန်းကျောင်း (၁၉၃၄ ခုနှစ်)၊ ပုသိမ်မြို့ အမျိုးသား အထက်တန်း ေကျောင်း (၁၉၃၅)၊ နှင့် ဂျပန်စာသင်ကျောင်း (၁၉၄၁)၊ ကန်ကြီးထောင့် ခေတ်သစ်တန်းမြင့် ကျောင်း (၁၉၄၂) နှင့် ပုသိမ်မြို့ အမျိုးသား အထက်တန်းကျောင်း တို့တွင် ပညာသင်ကြားခဲ့ ပြီး ၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် ၁၀ တန်း အောင်မြင်ခဲ့သည်။
ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်တွင် ၁၉၄၆ ခုနှစ်မှ ၁၉၅၁ ခုနှစ်အထိ ပညာဆည်းပူးကာ ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ ရခဲ့သည်။
၁၉၅၂ ခုနှစ်တွင် ကဗျာဆရာမ ငွေတာရီနှင့် အိမ်ထောင်ပြုပြီး သမီး ခင်ရီဝင်း အား ထွန်းကား ခဲ့သည်။
၁၉၅၅ ခုနှစ်နှင့် ၁၉၅၆ ခုနှစ်များတွင် လန်ဒန်တက္ကသိုလ် အရှေ့တိုင်းနှင့် အာဖရိက ကောလိပ်တွင် တက်ရောက်ကာ အဘိဓာန် ပညာရပ်ကို သင်ယူခဲ့သည်။
ထမ်းဆောင်ခဲ့သည့်တာဝန်များ ဝန်ထမ်းဘဝတွင် ပြန်ကြားရေး ဝန်ကြီးဌာန အထက်တန်း ဘာသာပြန် အရာရှိ (၁၉၅၁)၊ အင်းစိန်ခရိုင် ပညာအုပ် (၁၉၅၂)၊ စာပေဗိမာန် စာအုပ်တိုက်တွင် စာပြု (၁၉၅၃) နှင့် ရန်ကုန် တက္ကသိုလ် ဘာသာပြန်နှင့် စာအုပ်ထုတ်ဝေရေးဌာနတွင် လက်ထောက်စာတည်း (၁၉၅၄) တာဝန်များ ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
နိုင်ငံခြား ပညာသင်အဖြစ် လန်ဒန်မှ ပြန်လာပြီးနောက်တွင်လည်း ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ဘာသာပြန်ဌာနတွင်ပင် လက်ထောက်စာတည်းအဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
၁၉၆၀ ပြည့်နှစ်မှ ၁၉၆၈ ခုနှစ်အထိ ငွေတာရီ မဂ္ဂဇင်းတွင် တာဝန်ခံ စာတည်း အဖြစ်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
၁၉၆၃-၆၄ ခုနှစ်များတွင် ရုပ်ရှင် ဆင်ဆာအဖွဲ့ဝင်လူကြီး၊ ထိုနောက် မြဝတီ ပုံနှိပ်တိုက်တွင် အယ်ဒီတာချုပ် (၁၉၆၈-၇၉)၊ စာပေဗိမာန် စာပေဆုနှင့် အမျိုးသားစာပေဆု ရွေးချယ်ရေး အဖွဲ့ဝင်၊ ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန မြန်မာစာအဖွဲ့ အဖွဲ့ဝင်၊ ကျောင်းသုံးစာအုပ် ကော်မတီ အဖွဲ့ဝင် (၁၉၆၈-၇၉) တာဝန်များလည်း ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
နောက်ပိုင်းတွင် ပုဂ္ဂလိက စာစောင်များဖြစ်သော မြစ်မခ စာပဒေသာ၊ မြစ်မခ အင်္ဂလိပ်စာဥယျာဉ်တို့တွင် ၁၉၈၀ မှ ၁၉၈၄ အထိ လည်းကောင်း၊ မြတ်မင်္ဂလာ စာစောင်တွင် ၁၉၈၅ ခုနှစ်မှ ကွယ်လွန်သည်အထိလည်းကောင်း၊ မင်္ဂလာမောင်မယ် စာစောင်တွင် ၁၉၈၉ ခုနှစ်မှ ကွယ်လွန်သည်အထိလည်းကောင်း အယ်ဒီတာချုပ်တာဝန်များ ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ခရီးစဉ် နိုင်ငံတော်၏ အစီအစဉ်ဖြင့် တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ (၁၉၆၅ ခုနှစ်)၊ အိန္ဒိယနိုင်ငံ (၁၉၇၃) နှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု (၁၉၇၆) တို့သို့ လေ့လာရေးခရီးများ ထွက်ခဲ့သည်။
ရေးသားခဲ့သည့်ကဗျာဝတ္ထုတိုများ ၁၉၄၀ ပြည့်နှစ် ၆ တန်းကျောင်းသားအရွယ်မှစ၍ လက်ရေးစာစောင်များတွင် ကဗျာ၊ ဝတ္ထုတိုများ စတင်ရေးသားခဲ့သည်။
၁၉၄၇ ခုနှစ် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်ကျောင်းသားဘဝ တွင် ကဗျာ နှင့် ဆောင်းပါးများ စတင် ပုံနှိပ်ဖော်ပြခံရသည်။
ဆရာ မင်းယုဝေ ရေးသား ထုတ်ဝေခဲ့သော ထင်ရှားသည့် စာအုပ်အချို့မှာ ဘဝမာလာ ကဗျာများ (၁၉၄၉)၊ ငွေတာရီနှင့် တွဲဖက်၍ ရတနာကဗျာများ (၁၉၅၀)၊ အီစွတ်ပုံပြင်များ (၁၉၅၄)၊ ကမ္ဘာကျော် ဂရင်းညီနောင်ပုံပြင် ၁၀၀ (၁၉၈၄)၊ ဆရာ မင်းသုဝဏ်နှင့် တွဲဖက်၍ ကဗျာ ပရိယာယ် (၁၉၆၃)၊ အိမ်ပြန်ချိန် ကဗျာများ (၁၉၆၄)၊ ဆရာတိုက်စိုးနှင့် တွဲဖက်၍ မြန်မာစာမိတ်ဖွဲ့ (ပထမတွဲ ၁၉၆၅၊ ဒုတိယတွဲ ၁၉၆၆)၊ စာဆိုနှင့် သုတေသီ (၁၉၆၇)၊ တက္ကသိုလ် ဝင်းမွန်နှင့် တွဲဖက်၍ အာရှပုံပြင်များ (၁၉၆၇)၊ အိုမာခယမ် (၁၉၇၂)၊ ရာဇဂြိုဟ် (၁၉၇၅)၊ ကျဉ်းထဲကျပ်ထဲ (၁၉၇၅)၊ ရွှေကြက်ဖ ကလေးကဗျာများ (၁၉၇၆)၊ သူလိုလူများ (၁၉၇၉)၊ မင်္ဂလာရောင်ခြည် ဗုဒ္ဒဝင် ရုပ်ရှင် (၁၉၈၉)၊ သုံးဆယ့်ရှစ်ဖြာ မင်္ဂလာ ပုံပြင်များ (၁၉၉၂)၊ ဇာတ်ကြီး ဆယ်ဘွဲ့ အနှစ်ချုပ် (၁၉၉၅) တို့ ဖြစ်ကြသည်။
ကလောင်အမည်ကွဲများ ဂါမဏိ စောနိုင်၊ မောင် ထွန်းမြတ်၊ မောင် နေဝင်းဝဏ် ပျံချီ ဖိုးကျား၊ ပုသိမ်- ဖိုးနီ (မဟာဝိဇ္ဇာ ) ဗိုလ်လုံး မင်း၊ တက္ကသိုလ်- မြစ်မခအယ်ဒီတာတစ်ဦး ရာကျော်၊ ဦး လေ့လာသူတစ်ဦး ဝေဠုသုမန (၂ ) ဝင်းမောင်ဆိုင် ဝင်းဝင်းမြတ် ဝင်းအံ့ သက်ဝေဦး အယ်ဒီတာတစ်ဦး အယ်ဒီတာအဖွဲ့ဝင်တစ်ဦး စာပေဆုများ ၁၉၄၄ ခုနှစ် ပုသိမ်ခရိုင် အာရှလူငယ် အစည်းအရုံး ညီလာခံ (ကျုံပျော်မြို့) အထိမ်းအမှတ် စာပေပြိုင်ပွဲတွင် ဆောင်းပါး ပထမဆု၊ ၁၉၅၄ ခုနှစ်တွင် အီစွတ်ပုံပြင်များ စာအုပ်ဖြင့် စာပေဗိမာန် ဘာသာပြန်စာပေဆု နှင့် ၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် ရေခပ်ချိန် ကဗျာများ စာအုပ်ဖြင့် အမျိုးသားစာပေဆု (ကဗျာဆု)များ ဆွတ်ခူးရရှိခဲ့သည်။
ကွယ်လွန်ခြင်း မြန်မာစာပေလောကကို မီးရှုးတန်ဆောင်ပမာ များစွာထွန်းလင်းစေခဲ့သူ ဆရာကြီးမင်းယုဝေသည် ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၂၉ ရက်နေ့၊ ညနေ (၃)နာရီခန့်တွင် ကွယ်လွန်သည်။
ကွယ်လွန်ချိန်၌ အသက်(၉၃)နှစ် ရှိပြီဖြစ်သည်။
အခြားကြည့်ရန် မင်းယုဝေ စာစုစာရင်း ရည်ညွှန်းကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား ကဗျာဆရာများ ကဏ္ဍ:အမျိုးသားစာပေဆုရှင်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ။
thumb|မင်းသုဝဏ် မင်းသုဝဏ် (၁၀ ဖေဖော်ဝါရီ၊ ၁၉၀၉ – ၁၅ ဩဂုတ်၊ ၂၀၀၄) သည် မြန်မာနိုင်ငံသား စာရေးဆရာ၊ ကဗျာဆရာတစ်ဦး ဖြစ်ပြီး ခေတ်စမ်းစာပေကို ဦးဆောင်ခဲ့သူများအနက် တစ်ဦး ဖြစ်သည့်အပြင်၊ မြန်မာနိုင်ငံ၏ နဝမမြောက် သမ္မတ ဦးထင်ကျော်၏ ဖခင်လည်း ဖြစ်သည်။
ငယ်ဘဝ မင်းသုဝဏ်ကို ဟံသာဝတီတိုင်း (ယခု ရန်ကုန်တိုင်း)၊ ဟံသာဝတီခရိုင်၊ ကွမ်းခြံကုန်းမြို့တွင် ကုန်သည်များဖြစ်ကြသော ဦးလွမ်းပင်နှင့် ဒေါ်မိတို့က ၁၉၀၉ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ (၁၀) ရက်၊ ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။
မွေးချင်း (၇) ယောက်တွင် ဒုတိယမြောက်ဖြစ်ပြီး မွန်-မြန်မာမျိုးရိုးဖြစ်သည်။