kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
မျိုးပွားခြင်း မြွေပွေး မျိုးစိတ် အများစုကဲ့သို့ပင် မျိုးစု Trimeresurus မှ မျိုးစိတ်အများအပြားသည် မိခင်၏ ခန္ဓာကိုယ်အတွင်း၌သာ ဥ အု၍ အကောင်ပေါက်သော မျိုးစိတ်များဖြစ်ပြီး အကောင်ပေါက်လေးများအတိုင်း မွေးဖွားကြသည်။
သို့သော် အချို့သောမျိုးစိတ်များဖြစ်သည့် T. flavoviridis, T. kaulbacki, နှင့် T. macrolepis တို့သည် ဥ အုကြသည်။
သို့ပါသော်လည်း Trimeresurus ၏ အချို့သောမျိုးစိတ်များ၏ မျိုးပွားမှုဆိုင်ရာ ဇီဝဗေဒကိုမူ ယနေ့တိုင် သိရှိထားခြင်းမရှိသေးပေ။
အဆိပ် Trimeresurus မျိုးစိတ်များ၏ အဆိပ်သည် မျိုးစိတ်တစ်ခုချင်းစီအလိုက် အမျိုးအစားကွဲပြားသော်လည်း အားလုံးသည် အဓိကအားဖြင့် သွေးတွင်းအဆိပ်သင့်ပြီး လူသားများအတွက် ဆေးပညာအရ အရေးပါသည်ဟု သိပ္ပံပညာရှင်အများစုက ယူဆကြသည်။
တွေ့ရှိရသည့် အရပ်ဒေသများ Trimeresurus မျိုးစိတ်များအား အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ အရှေ့တောင်အာရှ၊ တရုတ်နိုင်ငံတောင်ပိုင်းနှင့် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ မလေးကျွန်းစု မှ တီမောကျွန်းအထိ တွေ့ရှိရသည်။
မျိုးစိတ်များ ပုံမျိုးစိတ်တက်ဆွန် အမည်ပေးသူမျိုစိတ်ခွဲများ*အများသုံးအမည်တွေ့ရှိရသည့် ဒေသများ190x190pxT. albolabrisGray, 18420White-lipped pit viperအိန္ဒိယနိုင်ငံ (အာသံပြည်နယ်)၊ နီကိုဗာကျွန်းစု၊ မြန်မာနိုင်ငံ၊ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ၊ လာအိုနိုင်ငံ၊ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၊ တရုတ်နိုင်ငံတောင်ပိုင်း (ဖူကျန့်ပြည်နယ်၊ Hainan၊ ကွမ်ရှီး (ကျွမ့်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ)၊ ကွမ်တုန်းပြည်နယ်)၊ ဟောင်ကောင်၊ မလေးရှားနိုင်ငံအနောက်ပိုင်း၊ အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ (ဆူမတြာကျွန်း၊ ဘော်နီယိုကျွန်း၊ ဆူလာဝေစီကျွန်း၊ ဂျားဗားကျွန်း၊ Madoera၊ လုံဘောက်ကျွန်း၊ Sumbawa၊ Komodo၊ Flores၊ Sumba၊ Roti၊ တီမောကျွန်း၊ Kisar၊ Wetar)။
T. andersoniiTheobald, 18680Anderson’s pit viper, Andaman pit viperအက်ဒမန်ကျွန်း၊ နီကိုဗာကျွန်းစု။
T. arunachalensisCaptain, Deepak, Pandit, Bhatt, and Athreya, 20190Arunachal pit viperအိန္ဒိယနိုင်ငံ: အာရုနာချယ်ပရာဒေ့ရှ်ပြည်နယ်။
T. cantoriBlyth, 18460Cantor's pit viperအိန္ဒိယနိုင်ငံ: နီကိုဗာကျွန်းစု၊ အက်ဒမန်ကျွန်းစုများပေါ်တွင်တွေ့ရနိုင်ချေရှိသည်။
190x190pxT. cardamomensisMalhotra, Thorpe, Mrinalini, & Stuart, 20110Cardamom Mountains green pit viperထိုင်းနိုင်ငံ အရှေ့ပိုင်း၊ ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ။
T. caudornatusChen, Ding, Vogel, & Shi, 20200Ornamental-tailed pit viperတရုတ်နိုင်ငံ (ယူနန်ပြည်နယ်)။
T. davidiChandramouli, Campbell, & Vogel, 2020.0အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ ကား နီကိုဘား။
190x190pxT. erythrurusCantor, 18390Red-tailed bamboo pit viperအိန္ဒိယနိုင်ငံ (အာသံ နှင့် ဆစ်ကင်ပြည်နယ်)၊ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ နှင့် မြန်မာနိုင်ငံ။
T. fasciatusBoulenger, 18960Banded pit viperအင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ: Djampea ကျွန်း။
190x190pxT. flavomaculatusGray, 18422Philippine pit viperဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၏ ကျွန်းများ: Agutayan, Batan, Camiguin, Catanduanes, Dinagat, Jolo, Leyte, Luzon, Mindanao, Mindoro, Negros and Polillo.T. gracilisŌshima, 19200Kikushi habuထိုင်ဝမ် အလယ်ပိုင်း။
190x190pxT. gumprechtiDavid, Vogel, Pauwels & Vidal, 20020Gumprecht's green pit viperတရုတ်နိုင်ငံ (ယူနန်)၊ လာအိုနိုင်ငံ၊ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ။
T. gunaleniVogel, David, & Sidik, 20140Gunalen's pit viperဆူမတြာကျွန်းT. guoiTChen, Shi, Vogel, & Ding, 20200Guo's green pit viperတရုတ်နိုင်ငံ၊ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၊ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ မြန်မာနိုင်ငံ။
190x190pxT. hageniLidth de Jeude, 18860Hagen's pit viperထိုင်းကျွန်းဆွယ်၊ မလေးရှားနိုင်ငံ အနောက်ပိုင်း၊ စင်ကာပူနိုင်ငံ နှင့် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ (ဆူမတြာ နှင့် အနီးရှိ ကျွန်းများဖြစ်သော Bangka, Simalur, Nias, Batu and the Mentawai Islands.T. honsonensisGrismer, Ngo, & Grismer, 20080Hon Son pit viperဗီယက်နမ်နိုင်ငံ တောင်ပိုင်း။
190x190pxT. insularisKramer, 19770Sunda Island pit viper, White-lipped island pit viperအင်ဒိုနီးရှား၊ တီမောနိုင်ငံ။
190x190pxT. kanburiensisM.A. Smith, 19430Kanburi pit viperထိုင်းနိုင်ငံ။
T. kuiburiSumontha, Suntrarachun, Pauwels, Pawa-Ngkhanant, Chomngam, Iamwiriyakul, & Chanhome, 20210Kui Buri pit viperထိုင်းနိုင်ငံ။
T. labialisSteindachner, 18670Nicobar bamboo pit viperအိန္ဒိယနိုင်ငံ: နီကိုဗာကျွန်းစု။
190x190pxT. macropsKramer, 19770Large-eyed pit viperထိုင်းနိုင်ငံ၊ ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ နှင့် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ တောင်ပိုင်း။
T. malcolmiLoveridge, 19380Malcolm's pit viperဘော်နီယိုကျွန်း။
frameless|239x239pxT. mayaaeRathee, Purkayastha, Lalremsanga, Dalal, Biakzuala, Muansanga and Mirza, 20220Maya's pit viperအိန္ဒိယနိုင်ငံ: မေဃာလယ (Ri Bhoi)၊ မီဇိုရမ်ပြည်နယ် (Champhai)၊ အာသံပြည်နယ် (ဂူဝါဟာတီမြို့)။
190x190pxT. mcgregoriTaylor, 19190McGregor's pit viper, McGregor's tree viper, Philippine pit viperဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၊ Batan ကျွန်း။
190x190pxT. medoensisZhao, 19770Motuo bamboo pit viperအိန္ဒိယနိုင်ငံ တောင်ပိုင်း၊ မြန်မာနိုင်ငံ မြောက်ပိုင်း နှင့် တရုတ်နိုင်ငံ (southeastern Xizang)။
T. mutabilisStoliczka, 18700Central Nicobar pit viper, Central Nicobar bamboo pit viperဗဟိုနီကိုဗာကျွန်းစု။
T. nebularisVogel, David, & Pauwels, 20040Cameron Highlands pit viper, Clouded pit viperမလေးရှားနိုင်ငံ အနောက်ပိုင်း (Cameron ကုန်းမြင့်ဒေသ)၊ ထိုင်းနိုင်ငံ။
T. phuketensisSumontha, Kunya, S.G. Pauwels, Nitikul & Punnadee, 2011 0Phuket pit viperထိုင်းနိုင်ငံ: ဖူးခက်ကျွန်း။
190x190pxT. popeiorumM.A. Smith, 19372Popes' pit viperအိန္ဒိယနိုင်ငံ မြောက်ပိုင်း၊ မြန်မာနိုင်ငံ၊ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ မလေးရှားနိုင်ငံ အနောက်ပိုင်း၊ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ နှင့် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ (Sumatra, the Mentawai Islands of Siberut, Sipora, and North Pagai, and on the island of Borneo)။
190x190pxT. purpureomaculatusGray, 18320Mangrove pit viperဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၊ မြန်မာနိုင်ငံ၊ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ မလေးရှားနိုင်ငံ အနောက်ပိုင်း၊ စင်ကာပူနိုင်ငံ နှင့် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ (ဆူမတြာကျွန်း)။
190x190pxT. rubeus(Malhotra, Thorpe, Mrinalini, and , 2011)0ruby-eyed green pitviperဗီယက်နမ်နိုင်ငံ တောင်ပိုင်း နှင့် ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ အရှေ့ပိုင်း။
190x190pxT. sabahiRegenass & Kramer, 19810Sabah bamboo pit viper, Sabah pit viperSabah, Sarawakframeless|190x190pxT. salazarMirza, Bhosale, Phansalkar, Sawant, Gowande, & Patel (2020)0Salazar’s pit viperအိန္ဒိယနိုင်ငံ: western lowlands of Arunachal Pradesh190x190pxT. schultzeiGriffin, 19090Schultze's pit viperဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ: Palawan and Balabac.357x357pxT. septentrionalisKramer, 19770Nepal pit viper, Himalayan white-lipped pit viperဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်၊ အိန္ဒိယ၊ နီပေါT. sichuanensisGuo & Wang, 20110Sichuan pit viperတရုတ်နိုင်ငံ၊ စီချွမ်ပြည်နယ်။
190x190pxT. stejnegeriSchmidt, 19252Stejneger's pit viperအိန္ဒိယနိုင်ငံ (အာသံ)၊ နီပေါနိုင်ငံ၊ မြန်မာနိုင်ငံ မှ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ တရုတ်နိုင်ငံ အထိ (ကွမ်စိ၊ ကွမ်တုံး၊ ဟိုင်နန်၊ Fukien၊ Chejiang၊ ယူနန်)နှင့် ထိုင်ဝမ်။
190x190pxT. sumatranusRaffles, 18220Sumatran pit viperထိုင်းနိုင်ငံ တောင်ပိုင်း၊ မလေးရှားနိုင်ငံ အရှေ့ပိုင်းနှင့်အနောက်ပိုင်း (Sabah and Sarawak on Borneo) နှင့် အင်ဒိုနီးရှား (Bangka, Billiton, Borneo, Sumatra and the nearby islands of Simalur, Nias, and possibly the Mentawai Islands [Sipora])။
T. tibetanusHuang, 19820Tibetan bamboo pit viperတရုတ်နိုင်ငံ: တိဘက် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ။
T. truongsonensisOrlov, Ryabov, Thanh, & Cuc, 20040Quang Binh pit viperဗဟိုဗီယက်နမ်။
190x190pxT. venustusVogel, 19910Beautiful pit viper, Brown-spotted pit viperထိုင်းနိုင်ငံ တောင်ပိုင်း190x190pxT. vogeliDavid, Vidal & Pauwels, 20010Vogel's pit viperကမ္ဘောဒီးယား၊ လာအို၊ ထိုင်း၊ ဗီယက်နမ်။
T. yingjiangensisChen, Zhang, Shi, et al., 20190တရုတ်နိုင်ငံ အနောက်တောင်ပိုင်းT. yunnanensisSchmidt, 19250Yunnan bamboo pit viperတရုတ်နိုင်ငံ တောင်ပိုင်း *) စာရင်းသွင်းရန် တင်ပြထားသော မျိုးစိတ်ခွဲများ အမည်စာရင်း မပါဝင်ပါ။
T ) အမျိုးအစား မျိုးစိတ်။
ဓာတ်ပုံများ ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြွေများ ကဏ္ဍ:အဆိပ်ရှိ မြွေများ ကဏ္ဍ:မြွေမျိုးစုများ။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:တရုတ်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:လာအိုနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:မလေးရှားနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:နီပေါနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ထိုင်ဝမ်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ထိုင်းနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ။
စက်စက်ယိုစေတီတော်သည် ပြည်ခရိုင် ၊ ရွှေတောင်မြို့နယ် ၊ ဝါးတောင်အုပ်စု၊ဖားအိုင့်ရွာ တွင်တည်ရှိပြီး​ရွှေတောင်မြို့နှင့် (၄)မိုင်ကွာဝေးပြီး သရေခေတ္တရာပြည့်ရှင် ဒွတ္တဘောင်မင်းကြီးသည်မဟာသက္ကရာဇ် (၂၅၀)ခုနှစ်အတွင်းမြတ်စွာဘုရားရှင်၏ဓာတ်တော်များဖြင့် တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့သော တန်ခိုး​ကြီးစေတီပုထိုးများအနက်မှ တစ်ဆူအပါအဝင်ဖြစ်သည်။
မြန်မာရာဇဝင်ချုပ်နှင့် ရွှေနတ်တောင်ဘုရားသမိုင်း စေတီတော်ဘွဲ့တော်ပေးခြင်း စက်စက်ယို‌စေတီ​တော်ဟူသော ဘွဲ့တော်ပေးရခြင်းမှာ စေတီတော်တည်းရှိရာ တောင်တန်းပေါ်ရှိကျောက်တုံးများအကြားမှ ထူးခြားစွာထွက်ရှိသော သဘာဝကျောက်စက်ရေသည် တစက်စက်ယိုစီးကျနေသည်ကို အစွဲပြု၍ စက်စက်ယိုစေတီတော်ဟု ဒွတ္တဘောင်မင်းကြီးနှင့်မိဖုရားများက ဘွဲ့တော်ပေး၍ ခေါ်တွင်ခဲ့ကြခြင်းဖြစ်ပါသည်။
စက်စက်ယိုစေတီတော်ရင်ပြင်တော်ရှိ နတ်ရေစင်၏ထူ​ခြားချက်များ စေတီတော်ရင်​ပြင်ပေါ်ရှိ ကျောက်စက်ရေသည် နွေ၊ မိုးဆောင်း ရာသီသုံးပါးစလုံးတစ်သွင်သွင် အဆက်မပြက် စီးဆင်းနေပြီး နွေရာသီ၊ April လများမှာ၂၄နာရီ တစ်ရက်လုံးကို ရေဂါလံပေါင်း (၇၀) ထွက်ရှိသည်ဟု စစ်တမ်းများအရသိရသည်။
စေတီတော်ပြုပြင်မွမ်းမံခြင်း ဒွတ္တဘောင်မင်းကြီးယခင်က တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့သော စေတီပုထိုးသည် (၂၀၀၈)ခုနှစ်တွင် နာဂစ်မုန်းတိုင်းဒဏ်ကြောင့် မြောက်ဘက် ၊ အနောက်ဘက်နှစ်ခြမ်းဖိနပ်တော်အထိပြိုကျပျက်စီးခဲ့ပြီး စေတီပုထိုးတော်ကြီးပါ မြေခခဲ့သည်။
မြန်မာသက္ကရာဇ် (၁၃၈၀)ခုနှစ်တွင် ဆရာတော်ဘုရားကြီးများ၏ကောင်းမှုတော်ကြောင့် ပျက်စီးယိုယွင်းနေသောဘုရားကြီးကို ရွှေအုပ် ငွေအုပ် ပတ္တမြား နီလာ ရတနာခုနစ်ပါး အုပ်မြစ်ချ၍ယခင်ကတည်ထားသော စေတီပုထိုးတော်ကြီးအား ခြုံငုံ၍ဉာဏ်တော်အမြင့်အတောင် (၃၀) ခန့်ရှိသောစေတီတော်ကြီးကို ပြုပြင်မွမ်းမံခဲ့ပြီး သက္ကရာဇ် (၁၃၈၁) ခုနှစ် နယုန်လပြည့် တနင်္လာနေ့တွင် ရွှေထီးတော်တင်၍ ဗုဒ္ဓဘိသေကအနေကဇာတင်ကာရေစက်သွန်းချ အမျှဝေကာ ကိုးကွယ်ထားသည်။
စေတီတော်တည်ခြင်းသမိုင်းအစ ပျူခေတ်နှောင်းဘီစီ (၅)ရာစုခန့်အတွင်းဒွတ္တပေါင်မင်းကြီးလက်ထက်တွင် မိဖုရားနှစ်ပါး ဖြစ်ကုန်သော ပိဿနိုး၊စန္ဒာဒေဝီမိဖုရားများနှင့်အတူ ကာသီတိုင်း သို့ လှည့်လည်တော်မူရာတွင် မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ ဓာတ်တော်ပေါင်း( ၁၈၂ )ဆူကို ပင့်ဆောင်ကာ ပျက်စီး ယိုယွင်းနေသော ရွှေနတ်တောင်စေတီတော်မြတ်ကြီးကို ဘုရားရှင်း၏ ဓာတ်တော် တချို့ကို ရတနာကြုတ်ဖြင့်ထည့်ကာ ဌာပနာ၍ ရွှေစေတီတော်တစ်ထပ်၊ ငွေစေတီတစ်ထပ် မွမ်းမံ​ပြုပြင်ခဲ့ပြီး၊ထိုမှတဖန် ရွှေနတ်တောင်ဘုရား၏ တောင်ဘက်အရပ် ရှိတောင်တန်းပေါ်ရှိ​သင်္ခမ်းကြီးစေတီတော်မှာလဲဘုရားရှင်၏ဓာတ်တော်မွေတော်များတချို့ကိုထပ်မံဌာပနာတော်မှူခဲ့ပြီးကျန်ရစ်သော ဓာတ်တော် များကိုရွှေနတ်တောင်စေတီတော်၏အရှေ့ဘက်အရပ်ရှိ တောင်တန်းအထက်ရေစင်မြတ်၊တစ်စက်-စက်ယိုစီးရာ နေရာတွင်ဘုရားရှင်၏ဓာတ်တော်​မွေတော်များဖြင့် စက်စက်ယိုစေတီတော်မြတ်ကြီးကိုတည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့ပါသည်။
ရွှေနတ်တောင်ဘုရားအရှေ့မုဒ်ဦးနှင့် စက်စက်ယိုဘုရားအနောက်မုဒ်ဦးက တစ်တန်းတည်းရှိပြီးဒွတ္တဘောင်မင်းကြီးက ရွှေနတ်တောင်ဘုရားနှင့်စက်စက်ယိုဘုရားအထိအုပ်လမ်း​မကြီးများဖြင့်လမ်းဖောက်လုပ်ခဲ့ပြီးအခုအခါတွင်အချို့နေရာများမှာ အုပ်လမ်းမကြီးကိုတွေရသေးပြီး တချို့မှာ မြေတွင်နစ်မြုပ်၍မြေနီလမ်းများ ထပ်ပိုး၍ပြုပြင်မှူများကြောင့်မတွေ့ရတော့ပါ။
ထိုအပြင် ဖားအိုင့် အရပ်တွင် ဒွတ္တဘောင်မင်းကြီးလက်ထက်တော်က တည်ထားခဲ့သော ဘုရားပုထိုးစေတီပေါင်း (၇) ဆူ ရှိပြီး၊ ထိုအပြင် တောင်တန်းတစ်လျောက်တွင်တည်ထားခဲ့သောရှေးဟောင်း စေတီ (၇)ဆူရှိပြီး စုစုပေါင်း (၁၄) ဆူ ရှိသည်ဟုသိရပါသည်။
ပြသိန်းတန်သိဒ္ဓိစေတီတော်သည် ပန်ထွာဘုရင်မ နှင့်ဗိဿနိုးမိဖုရားတို့၏ဆွေတော်မျိုးတော်များ၏အရိုးအိုးများဖြင့်တည်ထားကိုးကွယ်ထားပြီး၊ထိုအတူ ယခုရန်ငြိမ်းအောင်စေတီတော်တွင်လည်းသီရိစန္ဒဒေဝီမိဘုရား မြေးတော် စန္ဒင်္ဒပ၊ စန္ဒရူပ ညီနောင်နှစ်ပါးနှင့်ရသေ့ကြီးတို့တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့သောရှေးဟောင်းသမိုင်းဝင်များဘုရားများဖြစ်သည်ဟုသမိုင်းများအရသိရပါသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊အတွဲ(၁၁) ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန် ရွှေမျက်မှန်ဘုရားကြီး ​သင်္ခမ်းကြီးစေတီတော် ရွှေနတ်တောင်ဘုရား ကိုးကား Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ။
ဒေါင့်သန်းရောဂါသည် ဘတ်ဆယ်လတ် အန်သရပ်စစ် (Bacillus anthracis)ဟူသော ဘတ်တီရီးယားပိုးကြောင့် ဖြစ်ပွားသော ကူးစက်ရောဂါဖြစ်သည်။
ဒေါင့်သန်းရောဂါသည် အသွင်လေးမျိုးဖြင့် ဖြစ်ပွားလေ့ရှိပြီး အရေပြား၊ အဆုတ်၊ အူလမ်းကြောင်း နှင့် ဆေးထိုးခြင်းဒေါင့်သန်း တို့ဖြစ်သည်။
ရောဂါပိုးကူးစက်ခံရပြီး တစ်ရက်မှ နှစ်လကျော်အတွင်း ရောဂါလက္ခဏာပြလေ့ရှိသည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:ဘက်တီးရီးယား ရောဂါများ။
မြွေပြဒါး (Sunbeam snake) သည် အရှေ့တောင်အာရှ နှင့် အင်ဒိုနီးရှား၏ အချို့သောဒေသများတွင် တွေ့ရှိရသည့် အဆိပ်မရှိသော မြွေမျိုးစိတ်ဖြစ်သည်။
၎င်းသည် ဥ အုသော မျိုးစိတ်ဖြစ်သောကြောင့် တစ်ကြိမ်လျှင် ဥ (၁၀)ဥအထိ ဥနိုင်ပြီး လျင်မြန်စွာ မျိုးပွားနိုင်စွမ်းနှင့် သက်တန့်ရောင်ပြေးနေသော အကြေးခွံများကြောင့် လူသိများသော မြွေတစ်မျိုး ဖြစ်သည်။
thumb| ဤအနီးကပ်ပုံသည် အလွန်ပြောင်လက်နေသော အကြေးခွံများကို ထင်ရှားစွာပြသသည်။
ကိုးကား ပြင်ပလင့်များ Sunbeam Snake at Ecology Asia. Accessed 18 September 2008. Photos and videos of Xenopeltis unicolor ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ။
အူသိမ်သည် အစာအိမ်နှင့် အူလမ်းကြောင်းရှိ အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး လူတို့စားသုံးသော အစာအာဟာရများကို စုပ်ယူရာ နေရာဖြစ်သည်။
၎င်းသည် အစာအိမ် နှင့် အူမကြီးအကြားတွင် တည်ရှိပြီး ပန်ကရိယပြွန်မှတဆင့် အစာခြေဖျက်ရန် သည်းခြေရည် နှင့် ပန်ကရိယရည်များကို လက်ခံရယူသည်။
အူသိမ်သည် ၅.၅ မီတာ ( ၁၈ ပေ)ခန့် ရှည်လျားပြီး ဝမ်းဗိုက်ထဲ ဝင်ဆန့်နိုင်ရန် အထပ်များစွာ ခေါက်သွင်းထားသည်။
၎င်းသည် အူမကြီးထက် ပိုမိုရှည်လျားသော်လည်း အချင်းအားဖြင့် တိုတောင်းသောကြောင့် အူသိမ်ဟု ခေါ်ရခြင်းဖြစ်သည်။
အူသိမ်တွင် ထင်ရှားသော အပိုင်း (၃)ပိုင်း ပါဝင်ပြီး ၎င်းတို့မှာ အူသိမ်ဦးပိုင်း၊ အူသိမ်လယ်ပိုင်း နှင့် အူသိမ်နှောင်းပိုင်း တို့ ဖြစ်ကြသည်။
၎င်းတို့အနက် အူသိမ်ဦးပိုင်းမှာ အတိုဆုံးဖြစ်ပြီး အတွင်းမျက်နှာပြင်ရှိ လက်ချောင်းလေးများနှင့်တူသော အူတွင်းမြှေးတွန့်များမှတဆင့် အစာစုပ်ယူခြင်းစတင်ရာ နေရာဖြစ်သည်။
အူသိမ်ဦးပိုင်းရှိ အင်ဇိုင်းများနှင့် ခြေဖျက်ခြင်းခံရသော အာဟာရများကို အူသိမ်လယ်၏ အတွင်းနံရံရှိ အူတွင်းဆဲလ်များမှတဆင့် စုပ်ယူသည်။
အူသိမ်နှောင်းပိုင်း၏ အဓိကတာဝန်မှာ ဗီတာမင် ဘီ ၁၂၊ သည်းခြေဓာတ်ဆား နှင့် အူသိမ်လယ်တွင် စုပ်ယူခြင်း မခံရသည့် အရာများကို စုပ်ယူခြင်းပြုရန်ဖြစ်သည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:အစာခြေ စနစ်။
တောင်မြွေပွေးသည် အာရှတိုက်တွင် တွေ့ရှိရသည့် အဆိပ်ရှိသော မြွေပွေး မျိုးစိတ်တစ်မျိုးဖြစ်သည်။
ဤနေရာ၌ ဖော်ပြထားသည့် အမည်စာရင်းတင်သွင်းထားသော မျိုးစိတ်ခွဲများအပါအဝင် ၎င်း၏ မျိုးစိတ်ခွဲနှစ်မျိုးအား လက်ရှိအသိအမှတ်ပြုသတ်မှတ်ထားသည်။
ဖော်ပြချက် မြွေအထီးများ၏ ခန္ဓာကိုယ် ပျမ်းမျှအရှည်သည် ၄၉ စင်တီမီတာ (၁၉.၂၅ လက်မ) ရှိပြီး၊ မြွေအမများမှာ ၁၁၀ စင်တီမီတာ (၄၃.၂၅ လက်မ) ရှိကြကာ၊ အမြီး၏အရှည်သည် မြွေအထီးများမှာ ၈ စင်တီမီတာ (၃.၁၂၅ လက်မ) နှင့် မြွေအမများမှာ ၁၅ စင်တီမီတာ (၅⅞ လက်မ) ရှိကြသည်။
Leviton AE, Wogan GOU, Koo MS, Zug GR, Lucas RS, Vindum JV. 2003. ဦးခေါင်းတွင် နှာတံတိုပြီး မျက်လုံးအချင်း၏ အလျား၏ နှစ်ဆကျော်ရှိသည်။
ငယ်ထိပ်အား ကြီးမားသော ကြေးခွံများထက် သေးငယ်သော အကြေးခွံများဖြင့်သာ ဖုံးအုပ်ထားသော်လည်း အကြေးခွံများသည် အများအားဖြင့် ချောမွေ့ပြီး ပျော့ပျောင်းစွာ ရောနှောထားသည်။
Leviton AE, Wogan GOU, Koo MS, Zug GR, Lucas RS, Vindum JV. 2003. လူသိများသော အမည်များ တောင်မြွေပွေးGumprecht A, Tillack F, Orlov NL, Captain A, Ryabov S. 2004. ၊ တရုတ်မြွေပွေး၊ မြွေပွေးပြောက်U.S. Navy. 1991. ၊ တရုတ်တောင်မြွေပွေးBrown JH. 1973.။
တွေ့ရှိရသော ဒေသများ အာရှတွင် နီပေါ၊ အိန္ဒိယ(အာသံ၊ ဆစ်ကင်း၊ မီဇိုရမ်၊ နာဂလန်း)၊ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်(မျိုးစိတ်ခွဲဇယားတွင် ဖော်ပြထားပြီး)၊ မြန်မာ၊ တရုတ်(ကျဲ့ကျန်း၊ ဖူကျန့်၊ စီချွမ်၊ ယူနန်၊ တိဗက်)၊ ကမ္ဘောဒီးယား၊ ထိုင်း၊ လာအို၊ ဗီယက်နမ်၊ အနောက် မလေးရှား နှင့် အင်ဒိုနီးရှား(ဆူမားတြား)။
မျိုးစိတ်ခွဲများ မျိုးစိတ်ခွဲများ တက်ဆွန် အမည်ပေးသူ လူသိများသောအမည်Gumprecht A, Tillack F, Orlov NL, Captain A, Ryabov S. 2004. တွေ့ရှိရသည့် ဒေသများ O. m. monticola (Günther ၊ 1864) Mountain pitviper ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်(စစ်တကောင်းတောင်တန်းဒေသ)၊ တရုတ်(စီချွမ် ၊ တိဗက်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ယူနန်၊ အိန္ဒိယ(အာရူနာချယ်ပရာဒက်ရှ်၊ အာသံ၊ မီဇိုရမ်၊ မဏိပူရ၊ မီဂါလာယာ၊ နာဂလန်း၊ ဆစ်ကင်း၊ ဥတ္တရခန်နှင့် အနောက်ဘင်္ဂလား)၊ မြန်မာ(ချင်း၊ ကချင် နှင့် ရှမ်း)၊ နီပေါ။
O. m. makazayazaya (Takahashi ၊ 1922) Taiwanese mountain pitviper ထိုင်ဝမ် (Majia၊ Pingtung၊ Chiayi Alishan)၊ တရုတ် (အရှေ့တောင်)၊ ဗီယက်နမ်။
O. m. zhaokentangi Zhao၊ ၁၉၉၅ Gaoligong mountain pitviper Goaligong Shan၊ Pianma ၏မြောက်ဘက်၊ Lushui ကောင်တီ၊ ယူနန်ပြည်နယ်၊ တရုတ်နိုင်ငံ။
အဆိပ် ဤမျိုးစိတ်များ၏ အဆိပ်အကြောင်း အနည်းငယ် မသိရသော်လည်း သွေးယိုစိမ့်ခြင်း နှင့် procoagulants များပါဝင်သည်ဟု ယူဆရသည်။
ဤမြွေမျိုးစိတ်၏ အပေါက်ခံရမှုကြောင့် သေဆုံးမှုမှတ်တမ်းတစ်ခုရှိ၏။
Venomous Snakes of the World by Mark O'Shea, Page number 104 ကိုးကား ကဏ္ဍ:အဆိပ်ရှိ မြွေများ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ထိုင်းနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ထိုင်ဝမ်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:နီပေါနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:မလေးရှားနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:လာအိုနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:တရုတ်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ။
မြွေသန္တာ ဟု အများသိကြသော Sinomicrurus macclellandi သည် Elapidae မျိုးရင်းတွင် ပါဝင်သည့် အဆိပ်ရှိသော မြွေမျိုးစိတ်ဖြစ်သည်။
မျိုးစိတ်သည် အာရှတိုက် တောင်ပိုင်းနှင့် အရှေ့ပိုင်း ဒေသတို့၏ ဒေသရင်း မျိုးစိတ်ဖြစ်သည်။
တွေ့ရိရသော ဒေသများ မြွေသန္တာများအား အိန္ဒိယနိုင်ငံ မြောက်ပိုင်းနှင့် အရှေ့မြောက်ပိုင်း၊ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်၊ ဘူတန်၊ နီပေါ၊ မြန်မာနိုင်ငံ မြောက်ပိုင်း၊ ထိုင်း၊ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ အလယ်ပိုင်းနှင့် တရုတ်ပြည် တောင်ပိုင်း (ဟောင်ကောင်၊ ဟိုင်နန်၊ မြောက်ဘက် Gansu နှင့် Shaanxi)၊ ထိုင်ဝမ် နှင့် Ryukyu ကျွန်းများ(ဂျပန်) အပါအဝင် လာအိုနိုင်ငံတွင်လည်း တွေ့ရှိရသည်။
အဆိပ် အခြားမျိုးရင်းဝင် မြွေများကဲ့သို့ပင် မြွေသန္တာတွင် လူတစ်ဦးကို သတ်နိုင်သည့် ပြင်းထန်သော အာရုံကြော အဆိပ်သင့်သည့် အဆိပ်ရှိသည်။
ကိုက်ခံရခြင်း၏ လက္ခဏာများမှာ နှုတ်ခမ်းထုံခြင်း၊ စကားပြောရခက်ခြင်းနှင့် အသက်ရှုရခက်ခဲခြင်းတို့ဖြစ်ပြီး နောက်ဆုံးတွင် အမြင်အာရုံမှုန်ဝါးလာသည်။
ပြင်းထန်စွာ အကိုက်ခံရသူများ၏ မှတ်တမ်းများအနေဖြင့် ထိုင်းနိုင်ငံတွင် လူအနည်းငယ်သာ သေဆုံးခဲ့ကြောင်း မှတ်တမ်းတင်ထားသော်လည်း နှလုံးခုန်ရပ်ကာ ချက်ချင်း သေဆုံးနိုင်သည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:အဆိပ်ရှိ မြွေများ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ထိုင်းနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ထိုင်ဝမ်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:နီပေါနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ဘူတန်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:တရုတ်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ။
နန္ဒီသေနပျို့သည် မြန်မာသက္ကရာဇ်-၁၁၃၁ ခုနှစ်(ခရစ်နှစ်-၁၇၆၉ ခုနှစ်)တွင် လက်ဝဲသုန္ဒရဘွဲ့ခံ အမတ်ကြီး ဦးမြတ်စံ ရေးသားခဲ့သော ပျို့တစ်ပုဒ်ဖြစ်သည်။
လက်ဝဲသုန္ဒရ နန္ဒီသေနပျို့နှင့် လက်ဝဲသုန္ဒရ၏ အခြားလက်ရာမွန်များဖြစ်သော ဗျူဟစက္ကိဗျို့၊ သေနင်္ဂဗျူဟာပျို့တို့သည် စစ်ရေးစစ်ရာ စစ်ပညာဆိုင်ရာ အကြောင်းအရာများ အဓိကပါဝင်၍ ရှေးမြန်မာဘုရင်များလက်ထက် မြန်မာလူမျိုးတို့၏ သေနင်္ဂဗျူဟာအကြောင်းများအပြင် မြန်မာ့ဘုရင့်တပ်မတော်၏ အဆင့်ဆင့်ကွပ်ကဲအုပ်ချုပ်ပုံ နှင့် စစ်စည်းကမ်းများအကြောင်းကိုလည်း ပျို့တွင် လေ့လာနိုင်သည်။
ကောက်နှုတ်ဖော်ပြချက် ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာစာပေ။
မြွေသန္တာပြောက် (Calliophis maculiceps) သည် အရှေ့တောင်အာရှ၏ ဒေသရင်းမျိုးဖြစ်ပြီး အဆိပ်ပြင်းသည့် မြွေ မျိုးစိတ် တစ်မျိုးဖြစ်သည်။
မျိုးစိတ်ခွဲ ငါးမျိုးအား အသိအမှတ်ပြု သတ်မှတ်ထားသည်။
တွေ့ရှိရသော ဒေသများ မြွေသန္တာပြောက်များကို မြန်မာ၊ ထိုင်း၊ လာအို၊ ကမ္ဘောဒီးယား နှင့် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတို့တွင် တွေ့ရှိရသည်။
မျိုးစိတ်ခွဲများ အောက်ဖော်ပြပါ မျိုးစိတ်ကွဲ ငါးမျိုးအား အသိအမှတ်ပြုထားသည် - Calliophis maculiceps atrofrontalis (Sauvage, 1877) Calliophis maculiceps hughi (Cochran, 1927) Calliophis maculiceps maculiceps (Günther, 1858) Calliophis maculiceps michaelis Deuve, 1961 Calliophis maculiceps smithi Klemmer, 1963 ကိုးကား ကဏ္ဍ:အဆိပ်ရှိ မြွေများ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:လာအိုနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ထိုင်းနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ။
ဆိတ်ခွာမြွေသည် Colubridae မျိုးရင်းဝင် မြွေမျိုးစိတ်တစ်မျိုးဖြစ်သည်။
Oligodon မျိုးစုတွင်ပါဝင်သော ဤမြွေမျိုးစိတ်သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဒေသရင်းမြွေမျိုးစိတ်လည်း ဖြစ်သည်။
right|thumb| Oligodon splendius ပုံဥပမာ ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:အရှေ့တောင်အာရှ၏ မြွေများ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဒေသရင်း တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များ။
မျိုးစိတ်များ Dendrelaphis andamanensis – Andaman bronzeback Dendrelaphis ashoki – Ashok's bronzeback Dendrelaphis bifrenalis , Boulenger's bronzeback – southern India and Sri Lanka Dendrelaphis biloreatus – Gore's bronzeback Dendrelaphis calligaster – northern treesnake, green treesnake, coconut treesnake Dendrelaphis caudolineatus – striped bronzeback Dendrelaphis caudolineolatus Dendrelaphis chairecacos – Karnataka bronzeback Dendrelaphis cyanochloris – blue bronzeback Dendrelaphis flavescens – Sulu bronzeback Dendrelaphis formosus – elegant bronzeback Dendrelaphis fuliginosus – Negros bronzeback Dendrelaphis gastrostictus – spot-bellied treesnake, montane treesnake Dendrelaphis girii – Giri's bronzeback Dendrelaphis grandoculis – southern bronzeback Dendrelaphis grismeri – Grismer's bronzeback Dendrelaphis haasi – Haas's bronzeback Dendrelaphis hollinrakei – Shek Kwu Chau island tree snake Dendrelaphis humayuni – Nicobar bronzeback Dendrelaphis keiensis – Kei Islands bronzeback Dendrelaphis kopsteini – Kopstein's bronzeback Dendrelaphis inornatus – Lesser Sunda bronzeback Dendrelaphis levitoni – Palawan bronzeback Dendrelaphis lineolatus Dendrelaphis lorentzii – Lorentz River treesnake Dendrelaphis luzonensis – Luzon bronzeback Dendrelaphis macrops – big-eyed treesnake Dendrelaphis marenae – Maren Gaulke's bronzeback Dendrelaphis modestus – Moluccan bronzeback, grey bronzeback, striped bronzeback Dendrelaphis ngansonensis – Ngan Son bronzeback Dendrelaphis nigroserratus – sawtooth-necked bronzeback Dendrelaphis oliveri – Oliver's bronzeback Dendrelaphis papuensis – Trobriand Islands treesnake Dendrelaphis philippiensis – Philippine bronzeback Dendrelaphis pictus – painted bronzeback, common bronzeback Dendrelaphis punctulatus – common treesnake, Australian treesnake Dendrelaphis schokari – Schokar's bronzeback Dendrelaphis sinharajensis – Sinharaja tree snake Dendrelaphis striatus – striped bronzeback Dendrelaphis striolatus – Palau treesnake Dendrelaphis subocularis – mountain bronzeback, Burmese bronzeback Dendrelaphis terrificus – Sulawesi bronzeback, terrific bronzeback Dendrelaphis tristis – common bronzeback, Daudin's bronzebackack Dendrelaphis underwoodi – Underwood's bronzeback Dendrelaphis vogeli – Vogel's bronzeback Dendrelaphis walli – Wall's bronzeback native to Myanmar Dendrelaphis wickrorum – Wickramasinghes’ bronzeback ကိုးကား ကဏ္ဍ:အရှေ့တောင်အာရှ၏ မြွေများ ကဏ္ဍ:မြွေမျိုးစုများ။
မြက်လျှောမြွေ (Amphiesma stolatum) သည် အာရှ တစ်လွှားတွင်တွေ့ရှိရသည့် အဆိပ်မရှိသော colubrid မြွေ မျိုးစိတ် တစ်ခုဖြစ်သည်။
ဖားများ နှင့် ဖားပြုတ် များကို စားလေ့ရှိပြီး ရန်လိုမှုမရှိသော မြွေမျိုးဖြစ်သည်။
သာမန်မြွေမျိုးဖြစ်သော်လည်း မြင်ရခဲသည်။
thumb| Erythrostictus ပုံစံသည် အပြန်အလှန်အရောင်ဖြင့် မြင်နိုင်သည်။
thumb| (Amphiesma stolatum) erythrostictus ပုံစံ၊ Ezhimala၊ Kerala၊ အိန္ဒိယ။
လှပသော vermillion interstices နှင့်အဝါရောင်အောက်ခံကိုသတိပြုပါ။
ဓာတ်ပုံများ ကိုးကား ကဏ္ဍ:ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ထိုင်းနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ထိုင်ဝမ်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:သီရိလင်္ကာနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:နီပေါနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:လာအိုနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:တရုတ်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:အရှေ့တောင်အာရှ၏ မြွေများ။
လင်းမျက်ပြူး (သို့) တရုတ်လင်းမြွေ ဟု လူသိများသော Ptyas korros သည် အရှေ့တောင်အာရှ၏ ဒေသရင်း အဆိပ်မရှိသော မြွေ မျိုးစိတ်ဖြစ်သည်။
ဖြန့်ကျက်တွေ့ရှိရသော ဒေသများ နီပေါ၊ မြန်မာ၊ ကမ္ဘောဒီးယား၊ တရုတ်(Zhejiang, Jiangxi, Fujian, Guangdong, Hainan, Guangxi, Hunan, Yunnan, Hong Kong)၊ ထိုင်ဝမ်၊ အိန္ဒိယ(အာသံ၊ မဏိပူရ၊ Arunachal Pradesh (Namdapha - Changlang ခရိုင်၊ Chessa၊ Chimpu၊ Itanagar - Papum Pare ခရိုင်)၊ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်၊ အင်ဒိုနီးရှား(ဆူမတြား၊ ဘော်နီယို၊ ဂျာဗား၊ ဘာလီ)၊ လာအို၊ ထိုင်း၊ ဗီယက်နမ်၊ အနောက် မလေးရှား နှင့် စင်ကာပူတို့တွင် တွေ့ရှိရသည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:မလေးရှားနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ထိုင်းနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ထိုင်ဝမ်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:လာအိုနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:တရုတ်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:စင်ရော်၊ ရေညှောင့်ကောင်နှင့် အလားတူငှက်များ ကဏ္ဍ:တောင်အာဖရိကနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:အာရှတိုက်တွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:အိုရှန်းနီးယားတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ။
thumb| စင်ရော်ကြီး ပျံသန်းနေပုံ၊ မဟာရဌပြည်နယ်၊ အိန္ဒိယနိုင်ငံ ကိုးကား ကဏ္ဍ:အာတိတ်တွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ဥရောပတိုက်တွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:အာဖရိကတိုက်တွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ရုရှားနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ။
မြို့စား ဆိုသည်မှာ မြန်မာမင်းမျိုးမင်းနွယ်များ နှင့် ခတ္တိယမှူးမတ်များ ကိုပေးခဲ့သော အဆင့်မြင့် တော်ဝင်ဘွဲ့ဖြစ်ပါသည်။
မြို့စားဘွဲ့သည် ဥရောပမှာသုံးသည့် Duke တော်ဝင်ဘွဲ့နှင်ညီမျှသည်။
သမိုင်း မြန်မာပြည်နိုင်ငံတော်ခေတ်များမှာ ဘုရင်မင်းမြတ်သည် နိုင်ငံတွင်းအရာအားလုံးကို အုပ်ချုပ်ကိုင်နိုင်သော အခွင့်အာဏာရှိခဲ့သည်။
ဘုရင်အဆင့်အောက်မှာရှိခဲ့သော မိဖုရားငယ်များ၊ မင်းသားများ၊ မင်းသမီးများ၊ တခြားတော်ဝင်မိသားစုဝင်များ၊ မှူးမတ်များ၊ ဝန်ကြီးများနှင့် နန်းတွင်းအရာရှိများက ဒေသတစ်ခုခုကိုကိုယ်စားပြုသော အဓိကမြို့များကို ပိုင်ဆိုင်ရခဲ့ပါသည်။
၁၁ ရာစု ပုဂံခေတ် ကတည်းက တော်ဝင်မိသားစုဝင်တိုင်းသည် မြို့တစ်မြို့ကိုပိုင်၍ လုပ်စားရှင်နိုင်ခြင်း ဟူသော အဓိပ္ပာယ်ရှိသော မြို့စားဘွဲ့ရရှိခဲ့သည်။