kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
မြင့်မိုရ်တောင်ကြီး၏ အရှေ့ဘက်ခြမ်းကား ငွေသားအတိပြီး၏။
မြောက်ဘက်ခြမ်းကား ရွှေသားအတိပြီး၏။
အနောက်ဘက်ခြမ်းကား ဖလ်သားအတိ ပြီး၏။
တောက်ဖက်ခြမ်းကား ပတ္တမြားညိုအတိ ပြီး၏။
ဖုံမှုန့်မြေ ရွှံ့မြေဟူ၍ မရှိချေ။
မြင့်မိုရ်တောင်မှ လေးပါးသော အရပ်မျက်နှာတို့၌ ကျွန်းငယ် ငါးရာစီ အခြံအရံနှင့်တကွ ကျွန်းကြီးလေးကျွန်းတို့ ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏။
အရှေ့ကျွန်းနှင့် အနောက်ကျွန်းတို့ကား ယူဇနာ ခုနစ်ထောင်စီ ကျယ်၏။
မြောက်ကျွန်းကား ရှစ်ထောင်ကျယ်၍ တောင်ကျွန်းကား ယူဇနာတစ်သောင်းကျယ်၏။
စကြဝဠာ တစ်ခုတစ်ခု၌ ဤကဲ့သို့ မြင့်မိုရ်တောင်ကို ဗဟိုပြု၍ သီဒါ ခုနစ်တန်၊ တောင်စဉ် ခုနစ်ထပ်တို့ ဝန်းရံလျက်ရှိကြကုန်၏။
မြင်းမိုရ်တောင်၏ အရပ်လေးမျက်နှာတို့၌ ကျွန်းကြီးလေးကျွန်း ရှိကြစမြဲပင်။
ဤကဲ့သို့သော စကြဝဠာတို့သည် အနန္တပင်ရှိကြကုန်သည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉) စကြဝဠာ အလယ်ဗဟို ယူဇနာ တသိန်းခြောက်သောင်း ရှစ်ထောင်-မြင့်သောမြင်းမိုရ်တောင်သည် တည်ရှိနေ၏။
ယူဇနာ ရှစ်သောင်း လေးထောင်သည် သမုဒ္ဒရာရေတွင် နစ်မြှုပ်နေ၏။
အထက်ပိုင်း မြင့်တက်နေသော အတိုင်းအတာမှာ ယူဇနာ ရှစ်သောင်း လေးထောင်-ရှိ၏။
ထို့ကြောင့် ရှစ်သောင်း လေးထောင်-အမြင့်ဆောင်သော မြင့်မိုရ်တောင်ဟု ခေါ်ဝေါ်သမုတ်ကြသည်။
ထိုမြင်းမိုရ်တောင်ကြီး၏ ပတ်ဝန်းကျင်၌ သီတာခေါ် မြစ်တစင်းက တံတိုင်းခတ်သလို ပတ်ရံလျက် ရှိနေလေ၏။
ထိုသီတာ၏ပြင်ဘက် ယုဂန္ဓိုရ်တောင် တည်ရှိသည်။
အမြင့်မှာ မြင့်မိုရ်တောင်၏ တဝက်သာမြင့်၍ သမုဒ္ဒရာရေအတွင်းသို့ တဝက်ဝင်နေသည်။
ထိုယုဂန္ဓိုရ်တောင် ပြင်ဘက် သီတာမြစ်ခြား၍ ဣသိန္ဓိုရ်တောင် တည်ပြန်၏။
ပြင်ဘက်တွင် သီတာမြစ် ခြားပြန်၏။
ဤနည်းအတိုင်း မြင့်မိုရ်တောင်ကို သီတာ ၇-တန်နှင့် တောင်စဉ် ၇-ထပ်တို့ ရံပတ်တည်ရှိကြသည်။
အလယ်၌ ကျွန်းကြီးကျွန်းငယ် အသွယ်သွယ် ပေါ်ထွန်းလျက်ရှိရကား မြင့်မိုရ်တောင်အရှေ့ဘက်၌ အရှေ့ကျွန်း၊ ထို့အတူ တောင်၊ နောက်၊ မြောက်ဘက်၌ ပေါ်ထွန်းသော ကျွန်းများကို တောင်ကျွန်း၊ အနောက်ကျွန်း၊ မြောက်ကျွန်းဟု ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။
နတ်ပြည် နတ်ပြည်၊ ဗြဟ္မာ့ပြည် ပေါ်ထွန်းလာပုံမှာ ယုဂန္ဓိုရ်တောင်ထိပ်၌ စတုမဟာရာဇ်နတ်ပြည် တည်ရှိ၏။
နေလ၊ နက္ခတ်တို့သည် စတုမဟာရာဇ်နတ်ပြည်၌ ပါဝင်သော ဘုံဗိမာန်များဟု ဆိုသည်။
မြင့်မိုရ်တောင်ထိပ်ပေါ်၌ တာဝတိံသာ နတ်ပြည်တည်ရှိ၏။
ယာမာ၊ တုသိတာ၊ နိမ္မာနရတီ၊ ပရနိမ္မိတဝသဝတ္တီ နတ်ပြည် လေးထပ်ကား မြေကြီးနှင့် လုံးဝမစပ်ဘဲ ကောင်းကင်မှာပင် အဆင့်ဆင့်မြင့်ကာ တည်ရှိလေသည်။
ဗြဟ္မာဘုံများလည်း ထို့အတူပင်ဖြစ်၏။
မြင့်မိုရ်တောင်၏ ပုံသဏ္ဌာန် မြင့်မိုရ်တောင်သည် အလယ်ပူ၍ အထက်ရှူးနေသော မရိုးစည်လုံးသဏ္ဌာန် ရှိလေသည်။
တောင်ခါးပန်းစွန်း ဆင်ဝင်အဆင့် ငါးဆင့်ရှိကုန်၏။
၎င်းကို အာလိန်ငါးဆင့်ဟု ခေါ်ဆို၏။
ပထမအာလိန်သည် ရေ၏အထက် ပေါ်နေရကား ထိုနေရာတွင် နဂါးမင်းနှင့် မြွေမျိုးတို့နေကြ၏။
ဒုတိယအာလိန်အဆင့်ကား လက်ပံတောကြီး၌ ဂဠုန်မင်းတို့ နေကြကုန်၏။
တတိယအာလိန်အဆင့်ကား ကုမ္ဘဏ်တို့ နေကြကုန်၏။
စတုတ္ထအာလိန်အဆင့်ကား ဘီလူးရက္ခိုသ်တို့ နေကြကုန်၏။
ပဉ္စမအာလိန်အဆင့်ကား မြင့်မိုရ်တောင်၏ခါး ယုဂန္ဓိုရ်တောင်၏ ထိပ်နှင့် ညီမျှ၍ ဓတရဋ္ဌ၊ ဝိရူဠှက၊ ဝိရူပက္ခ၊ ကုဝေရ အမည်ရှိသော နတ်မင်းကြီးလေးပါးတို့၏ နေရာ စတုမဟာရာဇ်နတ်ပြည်ဖြစ်၏။
မြင့်မိုရ်တောင်၏ အရှေ့ဘက်မျက်နှာ ဓတရဋ္ဌနတ်မင်း၊ တောင်ဘက်မျက်နှာ ဝိရူဠှကနတ်မင်း၊ အနောက်မျက်နှာ ဝိရူပက္ခနတ်မင်း၊ မြောက်မျက်နှာ ကုဝေရနတ်မင်းများ နေကြကုန်၏။
မြင့်မိုရ်တောင်၏ အရောင်အဆင်းမှာ အရှေ့မျက်နှာ ငွေရောင်၊ အနောက်မျက်နှာ ဖန်ရောင်၊ တောင်မျက်နှာ ဣန္ဒနီလာ မြရောင်၊ မြောက်မျက်နှာ ရွှေရောင် ဖြစ်၏။
အသုရာပြည် မြင့်မိုရ် သတ္တရဗ္ဘန်တောင်အတွင်း၌ အပေါက်လိုဏ်ခေါင်း ယူဇနာ နှစ်သောင်း အကျယ်အပြော ရှိ၏။
မြင်းမိုရ်တောင်မင်း၏အောက်၌ ခုံလောက်သုံးခု ခံလျက်ရှိ၏။
ခုံလောက်တစ်ခုသည် တခဲနက် နီရဲသော ပတ္တမြားကျောက်ဖြင့် ပြီး၏။
အခြားတစ်ခုမှာ နီလာကျောက်ပြားခဲကဲ့သို့ ရှိ၏။
အခြားတစ်ခုမှာ မြရောင်စိမ်းစိမ်းရှိလျက် ထွန်းလင်းတောက်ပ၏။
မြင့်မိုရ်တောင်အောက် မြခုံလောက်အကြား၌ အသုရာပြည် ရှိလေ၏။
ဦးဘသော် (ကသာ)(ငွေတာရီမဂ္ဂဇင်း ၂၀၀၀-ပြည့်နှစ် အောက်တိုဘာလ) ကိုးကား အရှင်ဇနကာဘိဝံသ-ရေး ကိုယ်ကျင့်အဘိဓမ္မာကျမ်း။
အရှင်ဩဘာသာဘိယံသ ပြုစုသော သုတေသနသရုပ်ပြ အဘိဓာန်။
စစ်ကဲတော်ကြီး ဦးရွှေနော် စီရင်သော အာဒိကပ္ပ ကမ္ဘာဦးကျမ်း။
ပြင်ပလင့်ခ်များ Category:ဗုဒ္ဓဘာသာ Category:မြန်မာ့ ဓလေ့ထုံးစံ။
၂၀၁၁ ခုနှစ် အီဂျစ် လူထုဆန္ဒပြပွဲသည် ၂၀၁၁ ခုနှစ် ဇန္နဝါရီလ ၂၅ ရက်နေ့တွင် စတင်ဖြစ်ပွားသည့် လူထုလှုပ်ရှားမှု တစ်ရပ်ဖြစ်သည်။
ထိုနေ့သည်လည်း အီဂျစ်နိုင်ငံ၏ရဲသားများနေ့ ဖြစ်သည်။
ဆန္ဒပြမှု စတင်ခဲ့ပြီး ၁၈ ရက်မြောက် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၁ ရက်နေ့တွင် အီဂျစ်နိုင်ငံအား နှစ် ၃၀ ကြာ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည့် သမ္မတ ဟိုစ်နီ မူဘာရတ် (Hosni Mubarak) ရာထူးမှ နုတ်ထွက်ခဲ့သည်။
ဆန္ဒပြပွဲသည် အဓိကအားဖြင့် မြို့တော် ကိုင်ရိုမြို့၊ အယ်လက်ဇန္ဒရီးယားမြို့ (Alexandria) နှင့် ဆူးအက်မြို့ (Suez) တို့တွင် လူထု ထောင်ပေါင်းများစွာ ချီတက် ဆန္ဒပြရာမှ စတင်ခဲ့သည်။
"Net down, special forces deployed in Cairo as Egypt braces for protests" - News Limited - Retrieved 1 February 2011. ပြီးခဲ့သည့် နှစ်များအတွင်း အီဂျစ်နိုင်ငံ၌ ဆန္ဒပြပွဲများ မကြာမကြာ ဖြစ်ပွားခဲ့သော်လည်း ၂၀၁၁ ခုနှစ် ဆန္ဒပြပွဲသည် ‘၁၉၇၇ ခုနှစ် ပေါင်မုန့် ဆူပူမှု’ (1977 Bread Riots) နောက်ပိုင်း လူတန်းစားမရွေး၊ ဘာသာမရွေး ပါဝင်သည့် အတိုင်းအတာ အကြီးမားဆုံး ဆန္ဒပြပွဲဖြစ်သည်။
ဆန္ဒပြပွဲများသည် တူနီးရှား လူထုအုံကြွမှု ဖြစ်ပွားပြီးနောက် ရက်သတ္တပတ်အနည်းငယ်အတွင်း စတင်ခဲ့သည်။
အီဂျစ်ဆန္ဒပြပွဲသည်လည်း တူနီးရှား တော်လှန်ရေးနောက် ဆက်တိုက်ဖြစ်ပွားသည့် အာရပ်ကမ္ဘာ ဆန္ဒပြပွဲများ၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းဖြစ်သည်။
အီဂျစ်ဆန္ဒပြသူများ၏ မကျေနပ်ချက်များမှာ ရဲများ၏ အကြမ်းဖက်မှု၊ အရေးပေါ် ဥပဒေ၊ ရွေးကောက်ပွဲ တရားမျှတမှုမရှိခြင်း၊ လွတ်လပ်စွာ ပြောဆိုခွင့်မရှိခြင်း၊ အဂတိလိုက်စားမှုစသည့် တရားရေး၊ နိုင်ငံရေး ပြဿနာများအပြင် ကုန်ဈေးနှုန်းမြင့်မားခြင်း၊ လုပ်အားခ နည်းပါးခြင်း၊ အလုပ်လက်မဲ့နှုန်း မြင့်မားခြင်း စသည့် စီးပွားရေး ပြဿနာများလည်း ပါဝင်သည်။
ဆန္ဒပြသူများသည် တရားမျှတမှုနှင့် လွတ်လပ်မှု အခွင့်အရေးပေးရန်၊ ဟိုစ်နီ မူဘာရတ် သမ္မတ ရာထူးမှ နုတ်ထွက်ရန်၊ အီဂျစ်ပြည်သူကို ကိုယ်စားပြုသည့် အစိုးရသစ် ဖွဲ့စည်းရန် တောင်းဆိုထားသည်။
အီဂျစ်အစိုးရသည် စောစောပိုင်းတွင် မီးသတ်ပိုက်များ၊ မျက်ရည်ယိုဗုံးများ၊ ရာဘာကျည်ဆန်များ၊ ကျိုင်းတုတ်များသုံးကာ ဆန္ဒပြမှုကို ထိန်းချုပ်နိုင်ရန် သို့မဟုတ် ဖြိုခွဲနိုင်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သော်လည်း အချို့အရေးအခင်းများတွင် ကျည်အစစ်များကို အသုံးပြုခဲ့သောကြောင့် သေဆုံးမှုများ ရှိခဲ့သည်။
ဇန္နဝါရီလ ၂၉ ရက်နေ့အထိ ဆန္ဒပြသူ အနည်းဆုံး ၁၀၅ ဦးသေဆုံးခဲ့ပြီး ရဲသား ၇၅၀ နှင့် ဆန္ဒပြသူ ၁၅၀၀ ခန့် ဒဏ်ရာရခဲ့သည်။
ကုလသမဂ္ဂမှ ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်နေ့တွင် ထုတ်ပြန်သည့် ခန့်မှန်းချက်အရ ဆန္ဒပြမှုအတွင်း လူ ၃၀၀ အသက်ဆုံးရှုံးကာ ၃၀၀၀ ကျော် ဒဏ်ရာရရှိပြီး ရာနှင့်ချီ အဖမ်းခံရသည်ဟု သိရသည်။
အချို့ကဆိုလျှင် မြို့တော် ကိုင်ရိုအား စစ်မြေပြင်ဟုပင် ဖော်ပြကြသည်။
ဆိပ်ကမ်းမြို့ ဆူးအက်မြို့တွင် ပဋိပက္ခများ ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။
အီဂျစ်အစိုးရသည် ညမထွက်ရအမိန့် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။
သို့သော်လည်း ဆန္ဒပြသူများက လိုက်နာခဲ့ခြင်း မရှိသလို ရဲဘက်မှလည်း တင်းတင်းကျပ်ကျပ် အရေးယူခဲ့ခြင်း မရှိပေ။
ထိုနောက်တွင် မူဘာရတ် အစိုးရ၏ သစ္စာခံ ဗဟိုလုံထိန်းရဲ နေရာတွင် ချုပ်တည်းမှုရှိသည့် စစ်တပ်က တဖြည်းဖြည်း နေရာယူလာသည်။
နိုင်ငံတကာ အသိုင်းအဝိုင်းကမူ လူထုဆန္ဒပြမှုကို ထောက်ခံလာကြပြီး အကြမ်းမဖက်ကြရန်နှင့် ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများကို ငြိမ်းချမ်းစွာ လုပ်ဆောင်ရန် နိုးဆော်ကြသည်။
တချိန်တည်းတွင် နိုင်ငံအတော်များများက အီဂျစ်နိုင်ငံသို့ ခရီးသွား သတိပေးချက်များကို ထုတ်ပြန်ကာ အီဂျစ်ရှိ မိမိတို့၏ နိုင်ငံသားများအား ပြန်ခေါ်နိုင်ရန် ကြိုးစားကြသည်။
နိုင်ငံတကာမှ အီဂျစ်ဆန္ဒပြမှုအား အာရုံစိုက်လာသည်မှာလည်း မျက်မြင်တွေ့သူများနှင့် လှုပ်ရှားသူများက ဗွီဒီယိုမှတ်တမ်းများနှင့် သတင်းများကို မိုဘိုင်းမက်စေ့ဂျ်များ၊ ဖေ့စ်ဘွတ်ခ် (Facebook)၊ တွစ်တာ (Twitter) မှတဆင့် ဖြန့်ဖြူးခဲ့ခြင်း ကြောင့်လည်း ဖြစ်သည်။
ပြည်ပရောက် အီဂျစ်နိုင်ငံသားများကလည်း ၎င်းနိုင်ငံရှိ အီဂျစ်သံရုံးရှေ့တွင်လည်းကောင်း၊ အိမ်ဖြူတော်ကဲ့သို့သော ထင်ရှားသည့် အဆောက်အဦးရှေ့တွင်လည်းကောင်း စုဝေးကာ အီဂျစ်ဆန္ဒပြမှုကို ထောက်ခံကြသည်။
ဆန္ဒပြမှုသတင်းကို လူသိများသထက် များလာသည့်အခါ အီဂျစ်အစိုးရက ၂၈ ရက်နေ့ အဓိက ဆန္ဒပြမှု ကျင်းပမည့် တရက်အလိုတွင် နိုင်ငံအတွင်းရှိ မိုဘိုင်းဖုန်းနှင့် အင်တာနက်ကို ဖြတ်တောက်လိုက်သည်။
ဒီ့နောက်တွင် အခြားနည်းလမ်းများဖြင့် ဆက်သွယ်နိုင်ရန် အီဂျစ်နိုင်ငံသားများအား ကမ္ဘာတလွှားရှိ အဖွဲ့အစည်းများက ကူညီပေးခဲ့သည်။
ဇန္နဝါရီ ၂၉ ရက်နေ့တွင် မိုဘိုင်းဖုန်း ဆက်သွယ်မှု အချို့ကို ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သည်။
ဆန္ဒပြမှု အဆုံးသတ်ရေးအတွက် မူဘာရတ်သည် ၎င်း၏အစိုးရကို ဖျက်သိမ်းလိုက်ပြီး စစ်ထောက်လှမ်းရေး အကြီးအကဲဟောင်း အိုမာ ဆူလေမန် (Omar Suleiman) အား ဒုတိယ သမ္မတအဖြစ် ခန့်အပ်ကာ လေကြောင်းပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီး အာမက် ရှာဖိခ် (Ahmed Shafik) အား အစိုးရသစ် ဖွဲ့စည်းရန် ညွှန်ကြားခဲ့သည်။
အတိုက်အခံ အင်အားစုများက ကုလသမဂ္ဂ အက်တမ်စွမ်းအင် အေဂျင်စီ ဥက္ကဋ္ဌဟောင်း မိုဟာမက် အယ်ဘရာဒေး (Mohamed ElBaradei) အား ကြားဖြတ်အစိုးရ ပေါ်ပေါက်လာရေးအတွက် ညှိနှိုင်းဆွေးနွေးသူအဖြစ် ထောက်ခံကြသည်။
ဖိအား များသထက် များလာသောကြောင့် မူဘာရတ်က စက်တင်ဘာတွင် ကျင်းပမည့် ရွေးကောက်ပွဲ၌ ပါဝင်မည်မဟုတ်ကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။
သို့သော်လည်း လူထုက လက်မခံပဲ ဆက်လက် ဆန္ဒပြခဲ့ကြသည်။
၂၀၁၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၁ ရက်နေ့တွင် ဒုတိယ သမ္မတ အိုမာ ဆူလယ်မန်က နိုင်ငံပိုင် ရုပ်မြင်သံကြားမှတဆင့် သမ္မတ မူဘာရတ် ရာထူးမှ နုတ်ထွက်မည်ဖြစ်ကြောင်းနှင့် နိုင်ငံတော်အာဏာအား စစ်ဦးစီး ကောင်စီထံ လွှဲပြောင်းလိုက်ပြီဖြစ်ကြောင်း ကြေညာလိုက်သည်။
Hosni Mubarak resigns as president Al-Jazeera English. 11 Feb 2011 ကာကွယ်ရေး ဦးစီးချုပ် စစ်ဦးစီးကောင်စီ ဥက္ကဋ္ဌ မိုဟာမက် ဟူစိမ် တန်တာဝီ (Mohamed Hussein Tantawi) ဦးဆောင်သည့် စစ်အစိုးရက ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒေနှင့် ပါလီမန်ကို ဖျက်သိမ်းမည်ဖြစ်ကြောင်း ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၃ ရက်နေ့တွင် ကြေညာလိုက်ပြီး နောက်ရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပပြီးအချိန်အထိ စစ်ဖက်မှ ၆ လကြာ အုပ်ချုပ်သွားမည်ဟု ဆိုသည်။
ဝန်ကြီးချုပ် အမက် ရှာဖိခ် အပါအဝင် ယခင်ဝန်ကြီးအဖွဲ့မှ အစိုးရသစ် ဖွဲ့နိုင်မည့်အချိန်အထိ ရင်ခွင်ပိုက် အစိုးရအဖြစ် တာဝန်ယူမည်ဖြစ်သည်။
el-Malawani, Hania. Egypt's military dismantles Mubarak regime AFP 13 February 2011 ကိုးကား Category:အီဂျစ်နိုင်ငံရှိ ဆန္ဒပြပွဲများ Category:နိုင်ငံအလိုက် အာရပ်နွေဦး။
တူနီးရှား လူထုအုံကြွမှုသည် ၂၀၁၀ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလမှစ၍ တူနီးရှားနိုင်ငံတလွှား ဖြစ်ပွားသည့် ဆန္ဒပြမှုများဖြစ်သည်။
တူနီးရှားနိုင်ငံ၏ ကိုယ်စားပြုပန်းမှာ စံပယ်ပန်း ဖြစ်သောကြောင့် စံပယ်ဖြူ တော်လှန်ရေးဟုလည်း အမည်တွင်သည်။
အလုပ်လက်မဲ့မှု၊ ကုန်ဈေးနှုန်းမြင့်မားမှု၊ အဂတိလိုက်စားမှု၊ လွတ်လပ်စွာ ပြောဆိုခွင့်မရှိမှု၊ ဆင်းရဲနွမ်းပါးမှု စသည့် အကြောင်းအရင်းများကြောင့် ဆန္ဒပြမှုများ စတင်ခဲ့သည်ဟု သတင်းများတွင် ဖော်ပြထားသည်။
ဆန္ဒပြမှုများသည် နှစ်ပေါင်း ၃၀ အတွင်း အတိုင်းအတာအကြီးမားဆုံး နိုင်ငံရေးနှင့် လူမှုရေး မတည်ငြိမ်မှုကြီး တစ်ရပ်ဖြစ်ပြီး ဆန္ဒပြမှုအတွင်း ဒဏ်ရာရသူ၊ သေဆုံးသူများ ရှိခဲ့သည်။
ဒီဇင်ဘာလ ၁၇ ရက်နေ့တွင် အသက် ၂၆ နှစ်အရွယ် တရားမဝင် ကုန်စိမ်းသည် မိုဟာမက် ဘိုအာဇီဇီ (Mohammed Bouazizi) မိမိကိုယ်ကို မီးရှို့ဆန္ဒပြရာမှ လူထုအုံကြွမှုများ စတင်ခဲ့သည်။
Tunisia suicide protester Mohammed Bouazizi dies, BBC, January 5, 2011. အုံကြွမှုဖြစ်ပွားပြီး ၂၈ ရက်မြောက်နေ့ ၂၀၁၁ ဇန္နဝါရီ ၁၅ ရက်နေ့တွင် သမ္မတ ဘန်အာလီ (Zine El Abidine Ben Ali) ၂၃ နှစ်ကြာ သက်တမ်း အဆုံးသတ်ကာ ရာထူးမှ ဆင်းပေးခဲ့ရသည်။
တဆက်တည်းတွင် ဘန်အာလီနှင့် မိသားစုဝင်အချို့သည် ဆော်ဒီအာရေဗျသို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်သွားသည်။
တူနီးရှား ဆန္ဒပြမှုသည် အီဂျစ် အပါအဝင် အာဖရိက မြောက်ပိုင်းနှင့် အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသများသို့ ဂရက်လှိုင်းများ ရိုက်ခတ်ခဲ့သည်။
ဗန်ကူးဗားမြို့သည် ကနေဒါနိုင်ငံ ဗြိတိသျှ ကိုလံဘီယာ ပင်မကုန်းမြေကြီး၏ အနိမ့်ပိုင်းတွင် ရှိသော ကမ်းရိုးတန်း မြို့တော်တစ်ခု ဖြစ်သည်။
၁၇၉၀နှစ်များက ထိုဒေသကို လေ့လာရှာဖွေပြီး မြေပုံဆွဲခဲ့သော ဗြိတိသျှ ကပ္ပတိန် ဂျော့ရှ်ဗန်ကူးဗားကို အစွဲပြု၍ ခေါ်ဝေါ်ခြင်းဖြစ်သည်။
The name Vancouver itself originates from the Dutch "van Coevorden", denoting somebody from Coevorden, a city in the Netherlands. မက်ထရိုပိုလစ်တန် နယ်မြေသည် အနောက်ကနေဒါတွင် လူဦးရေ အထူထပ်ဆုံးဖြစ်ပြီး နိုင်ငံအတွင်း တတိယအကြီးဆုံးဖြစ်သည်။
ကနေဒါနိုင်ငံမြို့ကြီးများတွင် ရှစ်ခုမြောက်အဖြစ် အဆင့် သတ်မှတ်ထားသည်။
၂၀၀၆ ခုနှစ် လူဦးရေ စာရင်းအရ ဗန်ကူးဗားတွင် လူဦးရေ ၅၇၈,၀၄၁ ရှိပြီး မက်ထရိုပိုလစ်တန် နယ်မြေတွင် ၂.၁ သန်းကျော်မျှ နေထိုင်ကြသည်။
လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၃၀ အတွင်းက ပြောင်းရွှေ့လာသူ သိသိသာသာ များလာခဲ့ပြီး မြို့တော်ကို လူမျိုးနှင့် ဘာသာစကား အစုံ ရှိလာစေသည်။
၅၂ ရာခိုင်နှုန်းသောသူတို့မှာ အင်္ဂလိပ်ဘာသာကို ပထမဘာသာစကား အဖြစ် ပြောဆိုခြင်း မရှိကြပေ။
မြို့နေလူဦးရေ ၏ ၃၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့်မှာ တရုတ် အနွယ်ဝင်များ ဖြစ်ကြသည်။
thumb|ကျောက်တန်းရေလယ်ဘုရားရှိ ရေငံပိုင် ဦးရှင်ကြီးရုပ်တု ဦးရှင်ကြီးသည် ဧရာဝတီ မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသတွင် ကိုးကွယ်ကြသော နတ်တစ်ပါးဖြစ်သည်။
ရေလမ်းခရီးကို စောင့်ရှောက်သည့် နတ်တစ်ပါးဖြစ်သည်ဟု အများက ယုံကြည်ကြသည်။
သူ၏ ရုပ်တုကို ကျားသို့မဟုတ် မိကျောင်းတစ်ကောင်နှင့် တွဲဖက် ထုလုပ်လေ့ရှိပြီး တစ်ခါတရံတွင် စောင်းကိုင်ထားသည့် ပုံ ပြလေ့ ရှိသည်။
သူသည် နဂိုမူလက ပဲခူးဒေသရှိ ကစင်ရွာမှ စောင်းသမား ဖြစ်သည်။
ပါးစပ်ပြော ရာဇဝင်များအရ သူနှင့် အပေါင်းအပါ သစ်ခုတ်သမားများ အစားအစာရှာဖွေရာတွင် မိန်းမလှကျွန်းသို့ ရောက်ရှိသွားကြသည်။
သူ၏ စောင်းသံသည် နတ်ညီအစ်မနှစ်ယောက်ကို ဖမ်းစားခဲ့ပြီး သူမတို့က သူတို့၏ လှေကို ထွက်ခွာခွင့် မပြုခဲ့ပေ။
နောက်ဆုံး သူ၏ အသက်ကို စတေးမှ လှေအား ထွက်ခွာခွင့် ပြုခဲ့သည်။
သူသည် ကွယ်လွန်ပြီးနောက် နတ်ဖြစ်ခဲ့သည်။
ဦးရှင်ကြီး နတ်ပွဲအား ပုံမှန်အားဖြင့် မတ်လ တွင် ကျင်းပလေ့ ရှိသည်။
သမိုင်းဒဏ္ဍာရီ ရေငန်ပိုင်ဦးရှင်ကြီး သမိုင်းနှင့်ပတ်သတ်၍ မိန်းမလှကျွန်းသည် မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသတွင် အထူးထင်ရှားကျော်စောသော ကျွန်းဖြစ်သည်။
မွန်စာပေအက္ခရာတွင် မိန်မ္လ ဟုရေးသား၍ အဓိပ္ပာယ်မှာ မြရာပင်များပေါက်သောကျွန်း ဟု ခေါ်သည်။
၎င်းမိန်းမလှကျွန်းတောင်ဘက်တွင် ကျွန်းညိုကြီးဟူသော ကျွန်းလည်းရှိသေးသည်။
ကျွန်းညိုကြီးတွင် ယခုအခါ လူနေအိမ်ခြေစည်ကားလျက် ကျွန်းညိုရွာ ဟုခေါ်ကြသည်။
သမိုင်းဖြစ်စဉ်တွင် ဘုရင်နှင့်သက္ကရာဇ်ကို မသိရ။
ရာမညတိုင်း မွန်လူမျိုးတို့ကောင်းစားစဉ်အခါက ပဲခူးနယ် ကစင်ရွာ (အချို့က စည်တီးရွာ) သား မောင်ရှင်သည် အသက်အရွယ် ငယ်စဉ်အခါက ဖခင်သူကြီး ကွယ်လွန်သွား၍ ဆင်းရဲနွမ်းပါးပြီး သူ၏ ထူးချွန်စွာတတ်မြောက်သော စောင်းပညာဖြင့် ငွေကြေးရှာဖွေပြီး မိခင်မုဆိုးမ ဒေါ်ဖြူကို ကျွေးမွေးရရှာသည်။
မောင်ရှင်ကို သာမဏေမပြုရသေးသောကြောင့် ဒေါ်ဖြူက သူ၏ခင်ပွန်းမကွယ်လွန်မီ ကောင်းစားစဉ်အခါက အစ်မဖြစ်သူ ဒေါ်သူကို ငွေသုံးပိဿာချေးငှားထားခဲ့ဖူးသည်ကို သတိရ၍ ယခုအခါ ဒေါ်သူမှာ ကြွယ်ဝချမ်းသာနေသည်ဖြစ်သောကြောင့် သားကလေးရှင်ပြုရန်အတွက် သွားရောက်တောင်းဆိုရာ ဒေါ်သူက အမျိုးမျိုးဆဲဆိုကြိမ်းမောင်းနှိပ်စက်လွှတ်လိုက်သည့်အတွက် ရှက်လည်းရှက် စိတ်လည်းနာ၍ သားအမိနှစ်ယောက် ဒလမြို့သို့လာရောက်နေထိုင်ကြရာ မောင်ရှင်က ရှင်သာမဏေပြုရန်ငွေကြေးရအောင် မျောခုတ်သမားလှေထိုးသားအဖြစ်နှင့် လိုက်သွားရာ မိန်းမလှကျွန်းသို့ရောက်လေသည်။
ဇာတ်သဘင်များက ကပြရာတွင် မောင်ရှင်၏အကိုဝမ်းကွဲတော်သူ ဒေါ်သူ၏သား ကိုဘိုးအောင်ကိုပါ ထည့်သွင်းကပြကြသည်မှာ လွမ်းအောင်ဆွေးအောင် ဇာတ်ပို့ဆောင်သူအဖြစ်နှင့် ထည့်သွင်းကပြကြဟန်တူသည်။
မိန်းမလှကျွန်း၌ ကရင်မုဆိုးမကြီးသမီးလေးယောက် ကျားကိုက်၍သေရပြီး အစိမ်းနတ်အဖြစ် စောင့်နေကြရသည်။
မောင်ရှင်တို့လှေ မိန်းမလှကျွန်းသို့ရောက်ခဲ့ကြပြီး မျောများခုတ်၍ယူကြစဉ် မောင်ရှင်လှေကိုစောင့်၍နေရစ်ခဲ့ရာ အပျင်းပြေစောင်းတီးသောအခါ မိန်းမလှကျွန်းကိုစောင့်နေသော နတ်သမီးများက သဘောကျပြီး မျောခုတ်ပြီး လှေထွက်မည်ပြုလုပ်သောအခါ လှေမထွက်နိုင်အောင် ဆွဲထားသည်နှင့် မဲချသောအခါ မောင်ရှင်ကို မဲသုံးကြိမ်ကျ၍ လှေသူကြီးက မောင်ရှင်အား ရေထဲသို့ပစ်ချရာ ရေထဲမရောက်ခင်ပျောက်သွားပြီး အရှင်လတ်လတ် နတ်ဖြစ်သွားသည်ဟု ဆိုသည်။
၎င်းကို ရေငန်ပိုင်ဦးရှင်ကြီးဟုခေါ်ကြသည့်အပြင် ကျွန်းညိုရှင် ဟုလည်း ခေါ်ကြသေးသည်။
ဘာသာပြန် ဦးထွေးဟန်၊ သုတေသီ ဦးဘညွန့်၊ မြန်မာ့မိရိုးဖလာဓလေ့ နတ်သမိုင်း၊ Sir R. C. Temple, The Thirty Seven Nats - A Phase of Spirit-Worship prevailing in Burma. ယုံကြည်ကိုးကွယ်မှုနှင့် ပူဇော်ပသပုံ ရေငန်ပိုင်မြို့ရွာဒေသတို့တွင် အများအားဖြင့် ဦးရှင်ကြီးကိုအထူးယုံကြည်၍ တင်မြှောက်ပသကိုးကွယ်ကြသည်။
ကျွန်းညိုရွာဒေသခံများက ရေငံပိုင်ဦးရှင်ကြီးသည် ယနေ့အချိန်အထိ ကျွန်းညိုကြီးပေါ်တွင်နေထိုင်လျက်ရှိသည်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။
ဒေသခံများသည် အစွဲအလမ်း အလွန်ကြီးမားပြီး ဤကျွန်းသည် အလွန်နတ်ကြီးသည့် နေရာဖြစ်သည်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။
ကျွန်းအနီးတွင် အပြောအဆိုမှအစ အမှားမရှိစေရန်၊ အထူးသဖြင့် မိကျောင်းများကို ရန်မရှာရန်ဟု ဆိုကြသည်။
ဒီရေတောများကို ချစ်ကြပါ၊ ကြည်ဝေ၊ ဇွန် ၂၇၊ ၂၀၀၈ ၃၇ မင်း နတ်စာရင်းတွင် မပါဝင်သော်လည်း နတ်ထိန်း နတ်ကတော်များ နတ်ကန္နားပေးပွဲပြုလုပ်သောအခါ ဆွမ်းတင်မြှောက် ပသကိုးကွယ်ကြသည်။
ဦးရှင်ကြီး ဆွမ်းတင်မြှောက် ပသပေးသော နတ်ဆရာများသည် အောက်ပါအတိုင်း ရွတ်ဆိုတင်မြှောက်ပေးလေ့ရှိသည်။
ပထမ အုန်းရည်နှင့်ပင့်ပုံ ပုလဲငွေမို့၊ သဲရေစို့၊ ပဲရွှေမြို့အပိုင်၊ အောက်ခရိုင်၌၊ ကျောက်တိုင်စိုက်၊ နေမင်းအထိ၊ ရေစာရင်းညှိလိုက်တော့၊ ရေကင်းအထိပိုင်ပေသော နတ်ဦးရှင်ခင်ဗျား.....။
ကျွန်တော်မျိုးတို့ ရပ်မာဂါသို့၊ နတ်ရာဇာ ကိုယ်တော်ကြွလှည့်ပါ့၊ သို့သော်တစ်ခဏ အမွှန်းတင်၊ ကွန်းစင်မြင့် ကျောင်းဝိဟာသို့၊ အပေါင်းတပည့်မကွာ ခြွေရံတစ်သင်းငယ်နှင့်၊ ရေငံမင်း တစ်ကျွန်းပိုင်၊ ကွန်းအဆိုင်မှာ ဆွမ်းထိုင်လို့သုံးပါရန်၊ ဘုန်းရှိတဲ့နတ်ရာဇာ၊ ကြွတော်မူလှည့်ပါ့ခင်ဗျား.....။
ကျောင်းဆောင်ပေါ်သို့ ပင့်ပုံ စံရာကသိုင်း မြန်မာတိုင်း၊ တလိုင်း သုံးရပ်၊ မုတ္တမကျော်လှိုင်၊ မော်လမြိုင် ထားဝယ်၊ တစ်သွယ် ရေး မြိတ်၊ ကုလားထိပ် မော်တင်၊ ပင်လယ် ကျောက်ဖြူ ဇမ္ဗူမတိမ်၊ ပုသိမ် မြောင်းမြ၊ ဒလမကျန်၊ တစ်ဖန်ပဲခူး၊ မြို့ရိုးမြို့တာ ဥက္ကလာပ၊ နဂရ ရန်ကုန်၊ မြစ်ဆုံကြေညာ၊ ဧရာဝတီ နဒီဖြတ်သန်း၊ ရေစာရင်းညှိလိုက်တော့၊ ရေကင်းအထိ ကျောက်တိုင်စိုက်ပေသော၊ အောက်ခရိုင်တစ်ဝိုက်၊ ရေကြောင်းဆိုင်သည့် ရွှေကျောင်းပိုင် ကျွန်းညိုလှဆီသို့၊ ညွှန်းဆိုသ ရည်မှန်းမျှော်ပြီး ဤဆွမ်းတော် ထန်းလျက် ကောက်ညှင်း၊ သန့်ရှင်းစင်ကြယ်စွာ၊ အုန်း ငှက်ပျော ကွမ်းယာ လက်ဖက်တို့နှင့်၊ ဆွမ်းဒကာ တနင်္ဂနွေ တနင်္လာ အင်္ဂါ ဗုဒ္ဓဟူး ကြာသပတေး သောကြာ စနေ အစရှိသော ခုနှစ်ရက်သားသမီးတစ်စု ပေါင်းပြီး ကျွန်တော် ကျွန်မတို့က၊ အကောင်းဆုံး နှောတင်ချီ၍၊ မနောရွှင်ကြည် အလီလီကန်တော့ပြီး၊ တင်မြှောက် ဆက်ကပ်ပါသည်။
ကွန်းစင်ပေါ် နန်းကနက်သို့ လှမ်းတက်တော်မူပါ့- ဒေဝါသခင်၊ နတ်ဦးရှင် ခင်ဗျား.....။
ဆွမ်းဆက်ကပ်ပုံ မိန်းမလှခေါ်ဆို မြတ်ကျွန်းညိုတွင်၊ လူ ဗိုလ်အပေါင်း ခဝတ်ညောင်းရသော၊ ရွှေစောင်းတော်သခင်၊ ဒြပ်ဖြိုးပေသော နတ်မျိုးရှင်ဘုရား.....။
အစဉ်ရှေးက ရာမညတိုင်း၊ မွန် တလိုင်းတို့ ညွတ်ကိုင်းပသ၊ ပူဇော်ကြသဖြင့် ကွင်းပဘေးဒဏ်၊ ခပ်သိမ်းရန်ကို အမှန်ကင်းပျောက်၊ စောင့်ရှောက်တတ်စွာ ကြီးတေဇာဖြင့်၊ အာဏာတန်ခိုး ဒီရေတိုး၍၊ ဝေဖြိုးမောက်ရာ မြန်နဂရာတွင်၊ မှန်စွာစိုးလျက် ရှေးရိုးအစဉ်၊ သတ်သတ်မသုံး မြတ်နှလုံးဖြင့်၊ ပြည်လုံးတင်၍ အောက်ခွင်ခရိုင်၊ မိန်းမလှကျွန်းခေါ်ညွှန်း၊ စံတော်ကွန်းက ကျွန်းညိုလုံးပိုင် ခင်ဗျား.....။
ရသာအမြတ် ဖြူစင်လတ်သည့်၊ နတ်ကောက်ညှင်းနှင့် သန့်ရှင်းသေချာ၊ အုန်းငှက်ပျောတွဲ ကန်တော့ပွဲ၊ ဆင်နွှဲကာဖြင့် ဖြူးကာပေါက်ပေါက်၊ လက်ဖက်ရွှေဖီ ဆားမသီ၊ ဆီမနှောပဲ မောက်မောက်စုပုံ၊ ရိုးရွက်မြညှာ ကွမ်းနုဝါ၊ ယာတော်စုံတို့ဖြင့်၊ မွှေးထုံပျံသင်း၊ ဒေါနသဇင် ပန်းတော်ဝင်တို့ကို၊ စီရင်ခင်းလျက် လျှံဝင်းဆီမီး၊ ထိန်ထိန်ညီးလို့ ကျောင်းကြီးဝိဟာ၊ နိမ့်မြင့်မယွင်း ပွဲစုံကျင်း၍၊ သန့်ရှင်းစွာဖြင့် ဆွမ်းတကာသားသမီး အိမ်သားတစ်စုတို့က တင်မြှောက်ဆက်ကပ်ပါသည်၊ ကျွန်းညိုမြ အတိမဟာဝနေက တပည့်သဟာယေအပေါင်းအဖော်တစ်စုတို့နှင့်၊ စောင်းတော်ရတနာဗေလု လက်တော်ကဆွဲ၍ ကြွလှမ်းကာ တင်ဆွမ်းယမကာကို၊ ရွှင်လန်းစွာ ဘုဉ်းပေးသုံးဆောင်တော်မူပါ့ ကျွန်းညိုသခင် နတ်ဦးရှင်ခင်ဗျား.....။
ဆုတောင်း ပင်လယ်သီခေါင် ကျွန်းညိုခေါင်တွင် ဂုဏ်ရောင်လျှံညီး၊ မပြတ်အစဉ် ဒြပ်ရွှင်ပေသည့် နတ်အရှင်ကြီးခင်ဗျား.....။
ဆွမ်းမြတ်ဘောဇဉ် နတ်ကွန်းစင်ကို ပြုပြင်ပသပါသည်။
ဘယအန္တရာယ် နတ်တန်ခိုးဖြင့် ဘေးမျိုးကိုပယ် ရေဝယ်ကြာသို့ လန်းပါစေ။
မကောင်းအိပ်မက် မကောင်းငှက်နှင့် ဖုတ် ပြိတ် တစ္ဆေ ကျား မြွေ မိကျောင်း မကောင်းဥပါဒါန်၊ နတ်တိုက်ရန်ဘေး ကင်းဝေးစေဖွယ် ဘုရားဂုဏ်ပေါင်း အရှင်မျက်စောင်းနှင့်၊ မကောင်းသမျှပယ် လနှယ်ရေသို့အေးပါစေ။
ခြောက်ပါးကိုးဆယ် အန္တရာယ်ကို ဖယ်နိုင်သမျှ၊ သိကြားလက်နက် နတ်တို့စက်နှင့် ဖျက်ခါချသကဲ့သို့၊ ကွင်းပပေါ့စွာ ဘေးဘယာလည်း ကင်းရှင်းကွာလိမ့်၊ ထိုအတိတ်နှင့် ကိုယ်စိတ်ကျန်းမာပါစေသော်.....။
ရွှေငွေပေါစွာ လာဘ်မိုးရွာလျက်၊ ကြင်နာမဆိုင်း လူမြင်တိုင်းက၊ မှိုင်းမစေတနာ ထားပါစေသော်။
သို့ပင်အကြောင်း ဆုပတ္ထနာနှင့်၊ လိုရာကိုတောင်းပါသည်၊ ရွှေစောင်းတော်ရှင် နတ်ဦးရှင်ခင်ဗျား.....။
ပြန်ပို့ပုံ ကျွန်းအရှင်ကို ဆွမ်းတင်လို့ ပြီးပါပေါ့၊ ကျွန်းညိုကြီးဒီဗွေပါကို စီစရံဝေဝေ ရွှေသင်္ကန်းရယ်နှင့်၊ နေအဝင် ရွှေကညင်သာတဲ့လမ်းကို၊ နတ်နန်းပျော် စောင်းတော်မပြီး၊ အပေါင်းအဖော်တို့နှင့် ကျောင်းတော်ကကြွတော်မူပါ၊ ရေငန်တစ်ရိုး ပိုင်အုပ်စိုးပါတဲ့၊ ဒေဝါသခင် နတ်ဦးရှင်ခင်ဗျား.....။
thumb|တောင်မကြီး ရှင်ညိုနတ် တောင်မကြီး ရှင်ညိုနတ် နှင့်မြောက်မင်း ရှင်ဖြူနတ် တို့မှာ မောင်တင့်တယ် နှင့် ရွှေနဘေ တို့၏ သားနှစ်ယောက် ဖြစ်သည်။
သရေခေတ္တရာပြည် ဒွတ္တပေါင် မင်းကြီးထံတွင် ခစားနေရာတွင် မင်းကြီးက ညီအစ်ကို နှစ်ယောက်၏ အစွမ်းသတ္တိကို သိသဖြင့် ထီးနန်းကို လုပ်ကြံမည်ကို စိုးရိမ်လာသည်။
ထို့ကြောင့် ဥပါယ်တံမျဉ်ဖြင့် လက်ဝှေ့ထိုးခိုင်းရာ နှစ်ယောက်စလုံး ရင်ကွဲနာကျ သေပြီး နတ်ဖြစ်သွားသည်။
၃၇ မင်းနှင့် နတ်မျိုးစုံ၊ ဦးကံမင်း ကိုးကား Category:နတ် Category:မြန်မာ့ ဓလေ့ထုံးစံ Category:အပြင် ၃၇ မင်း။
thumb|မြောက်မင်း ရှင်ဖြူနတ် တောင်မကြီး ရှင်ညိုနတ် နှင့်မြောက်မင်း ရှင်ဖြူနတ် တို့မှာ မောင်တင့်တယ် နှင့် ရွှေနဘေ တို့၏ သားနှစ်ယောက် ဖြစ်သည်။
၃၇ မင်းနှင့် နတ်မျိုးစုံ၊ ဦးကံမင်း ဒွတ္တပေါင်မင်းကြီးထံတွင်ခစားနေရာ ယင်းတို့၏အစွမ်းသတ္တိကို မင်းကြီးသိရှိသဖြင့်မင်း ကြီးစိုးရိမ်သောကြောင့် ညီနောင်နှစ်ယောက်ကို လက်ဝှေ့လက်ပန်းထိုးကြစေသည်။
နှစ်ယောက်စ လုံးရင်ကွဲ၍သေရာမှ နတ်ဖြစ်ကြသည်ဟု ဆိုသည်။
တောင်မကြီးရှင်ညိုနတ်ရုပ်မှာကြာခံခုံ၊ လက်ဝဲ လက်ယာသုံးဖက်စီ၊ ပေါင်းလက်ခြောက်ဖက်ရှိ၏။
ကျန်လက်ဝဲနှစ်ဖက်ကတုတ်နှင့်သိုင်း၊ ယာလက်နှစ်ဖက်က ဓားနှင့်လှံကိုင်ထားသည်။
မြောက်မင်းရှင်ဖြူနတ် ရုပ်လည်းထိုအတူပင်လက်ခြောက်ဖက်နှင့်ရှိသည်။
thumb|ရှင်တော်နတ် ရှင်တော်နတ်သည် မြန်မာ့မိရိုးဖလာနတ်တစ်ပါး ဖြစ်သည်။
သမိုင်းကြောင်း ရှင်တော်နတ်သည် အင်းဝဘုရင်မင်းကြီး ညောင်ရမ်းမင်း (ဘုရင့်နောင်၏ သားတော်)မှ ပေါက်ဖွားလာခဲ့သူ ဖြစ်သည်။
ငယ်စဉ်အခါတွင် မင်းဆရာဘုန်းတော်ကြီးကျောင်း၌ အပ်နှံကာ ပညာသင်ကြားစေခဲ့သည်။
ငှက်ပစ်တောင်ဆရာတော်က ဘုရားစာများ သင်ကြားပေးခဲ့သည်။
ကိုရင်ဘဝ၌ မြွေကိုက်၍ သေဆုံးသွားခဲ့သည်။
နတ်ရုပ်တုလုပ်ခြင်း ကိုရင်ပုံစံဖြင့် ထုလုပ်ကြပြီး လက်တစ်ဖက်တွင် စိပ်ပုတီးပါ၍ ကျန်လက်တစ်ဖက်တွင် ယပ်တောင်ကို ကိုင်ဆောင်ထားသည်။
ပေါက်ရောက်ပုံ အပူပိုင်း ဒေသ များတွင် ပေါက်ရောက်သည်။
ဆေးဖက်ဝင် ဖြစ်၍ စိုက်ပျိုး ထားသည်။
အသုံးပြုပုံ ရှားစောင်းလက်ပပ်သည် မီးယပ်ဆေးအဖြစ် အလွန်အသုံးဝင် ထင်ရှားသည်။
ရှားစောင်း လက်ပပ်ကို ပါးပါး လှီး၍ ဟင်းချက် စားပါက ဓမ္မတာကို မှန်စေသည်။
ရှားစောင်း လက်ပပ်ကို လိမ်းဆေးအဖြစ် အနှစ်ကို ခပ်ပါးပါး လှီး၍ သွေးစုနာ၊ အကြိတ် အဖုအနာ၊ သွေးလုံး၊ လေလုံး အပေါ် ကပ်ထား ပေးခဲ့သော် ပြင်ပသို့ ထုတ်ဆောင်ပြီး အကြိတ် ကြေစေသည်။
ပြည်ပေါက် မြန်၍ ငန်းမန်း ကြေစေသည်။
ရှားစောင်း လက်ပပ် အနှစ်ကို မျက်စိ အုံပေးပါက မျက်စိ နာခြင်း၊ ကိုက်ခြင်း၊ ပူစပ်ခြင်း၊ ယားယံခြင်း တို့ကို ပျောက်စေသည်။
ရှားစောင်း လက်ပပ် အတွင်းသားကို အရည်ညှစ်ပြီး မီးနွေးနွေး ပြု၍ နားတွင်းသို့ ခတ်ပေးပါက နားကိုက်၊ နားနာ မြန်စွာပျောက်သည်။
ကိုယ်ရေဝါ ရောဂါရှိသူများ အတွင်းသား စားပါက ဆီးဝမ်း သက်သာပြီး ရောဂါ ပျောက်၏။
ရှားစောင်း လက်ပပ် အနှစ်ကို လက်ချား မီးပေါက် အနည်းငယ် ဖြူး၍ စားလျှင် ရေဖျဉ်း ရောဂါ ပျောက်၏။
ရှားစောင်း လက်ပပ် အနှစ်ကို ခြစ်ယူ၍ ဆန်ဆေးရည်တွင် စိမ်ပြီး သကြား ထည့်သောက် ပါက ဆီးပူ၊ ဆီးအောင့်၊ ဆီးထိုး ရောဂါ ပျောက်ကင်း၏။
သတ္တုရည်သည် အအေးမိခြင်း ဖျားခြင်းတို့ကို သက်သာ ပျောက်ကင်း စေနိုင်သည်။
ပုံပမ်း သွင်ပြင် အရည်ရွှမ်းသော ပင်ပျော့ ပင်ငယ်မျိုးဖြစ်၍ အမြင့် ၁-ပေ၊ ၁-ပေခွဲ အထိရှိသည်။
အသုံးဝင်သောအပိုင်း အရွက် Found In : အပူပိုင်း ဒေသများ တွင် ပေါက်ရောက် သည်။
သဘာဝ အလျောက် အလေ့ကျ ပေါက်ရောက် သည်။
ဆေးဖက် ဝင် အဖြစ်လည်း ပန်းအိုး များ ဖြင့် သော်လည်း ကောင်း ၊ မြေတွင် ချ၍ သော် လည်း ကောင်း ပြုစု စိုက်ပျိုး ထား နိုင်သည်။
Appearance : -အရည်ရွှမ်းသော နှစ်ရှည်ခံ ပင်ပျော့မျိုး ဖြစ်သည်။
အရည်ရွှမ်းသော အပင်ရင်းမှ စုပြုံ၍ ဖြာထွက်သည်။
အပေါ် မျက်နှာပြင်သည် အနည်းငယ် ခွက်သည်။
ရွက်ထိပ်ချွန်၍ ရွက်နားတွင် ဆူးကလေးများ ရှိသည်။
အပင် -အရည် ရွှမ်းသော ပင်ပျော့ ပင်ငယ် မျိုး ဖြစ်၍ အမြင့် ၁ ပေ မှ ၁၁/၂ ပေ ထိ မြင့်၏။
ပင်စည်လုံး သတ်သတ် မရှိဘဲ အပင်ရင်း မှ အရွက်များ ၅ ခု ၆ ခု ဖြာ လျက် ထွက်သည်။
အရွက် - အပေါ် အခွံ အစိမ်းနုရောင် ရှိပြီး အတွင်း၌ ကျောက်ကျော ကဲ့သို့ ပျစ်ချွဲ သော အရည်အသား များ ပြည့်လျက် ရှိသည်။
အလျား နှစ်တောင် မျှ ရှည်၍ အနံ လေးလက်မ ၊ အထူ ၁ လက်မ ၂ လက်မ ထိ ထူ၏။
ရွက်နား ပတ်လည် ဆူးကလေး များ ခြား ၍ ရှိသည်။
အပွင့် - ၃-၄ နှစ်သား အရွယ် ရှိသော အပင်တွင် ရှည်လျား သော ပန်းခိုင် ထွက်လာပြီး နီဝါရောင် ပန်းပွင့် လေးများ ပန်းခိုင် ထိပ်တွင် စုပြုံ ပွင့်၏။
-မြန်မာ ဆေးကျမ်းများ အလိုအရ ရှားစောင်းလက်ပပ် သည် အေး ခါး သော အရသာ ရှိပြီး လေကို နိုင်၏။
အားကို ဖြစ်စေသော အစွမ်း သတ္တိ ရှိသည်။
ရှားစောင်း လက်ပပ်သည် မီးယပ် ဆေးအဖြစ် အလွန် ထင်ရှား ၏။
ရှားစောင်း လက်ပပ် အတွင်း သားကို ပေါက်ပင် ပဉ်စငါးပါး မီးရှို့ ၍ ရသော ပြာကို ချက်သည့် ဆားအနည်းငယ် ဖြူးစားသော် မီးယပ်သွေး စင်ကြယ် စွာဆင်း၏။
ရှားစောင်း လက်ပပ်သည် အနာ စိမ်း ၊ ဖျဉ်းစွဲ ရောဂါ ၊ အသည်း ရောဂါ ၊ အရေပြား ရောဂါ ၊ အဖျား ရောဂါ ၊ ပန်းနာ ၊ နူနာ ၊ ကိုယ်ရေဝါ ရောဂါ ၊ ဆီး၌ ကျောက်တည် သော ရောဂါများ ကို အလွန် နိုင်နင်းသော ဆေးပင် ဖြစ်သည်။
၎င်းသည် လိမ်းဆေး အဖြစ်နှင့် လည်းကောင်း အလွန် စွမ်းရည် ရှိသော ဆေးပင် ဖြစ်၍ ၎င်း၏ အတွင်း သားကို ဝမ်းဗိုက် ကပ်၍ အုံပေး ပါက သွေးလုံး လေလုံး များကို ပြင်ပသို့ ထုတ်ဆောင် နိုင်၏။
၎င်း၏ အတွင်းသား ဖြင့် မျက်စိ ကို အုံပေး ပါက မျက်စိနာ ခြင်း ၊ ကိုက်ခြင်း ၊ ပူစပ်ခြင်း ပျောက်၏။
ရှားစောင်း လက်ပပ် အတွင်းသား ကို အရည်ညှစ် ပြီး မီးနွေး နွေး ပြု၍ နားတွင်းသို့ ခတ်ပေး က နားကိုက် နားနာ လျင်မြန်စွာ ပျောက်ကင်း ၏။
ခြေလက် တို့တွင် ပေါက်သော အကျိတ်နာ သွေးစု နာ များ ပေါ်တွင် ရှားစောင်း လက်ပပ်ကို စည်းပေး ထားပါက အကျိတ်ကြေ ၍ ပြည်ပေါက် မြန်ပြီး ငန်းမန်း ကျစေသည်။
ကိုယ်ရေဝါ (Jaundice) ရောဂါ ရှိသူ များ အရွက်သား ကို စားပါက ဆီးဝမ်းသက် ပြီး ရောဂါ လည်း ပျောက်၏။
အရွက် အတွင်းသား ကို အပေါ်မှ နနွင်း မှုန့် ဖြူး၍ မျက်စိ တွင် အုံပေးလျှင် မျက်စိနာ ခြင်း ၊ ကိုက်ခြင်း ၊ ပူစပ်ခြင်း များ ပျောက်ကင်း၏။
အတွင်းသား ကို လက်ချား မီးဖောက် အမှုန့် အနည်းငယ် ဖြူး၍ စားလျှင် ရေဖျဉ်း ရောဂါ ပျောက်ကင်း ၏။
ရှားစောင်း လက်ပပ် အနှစ်ကို ခြစ်ယူ၍ ဆန်ဆေး ရည်တွင် စိမ်ပြီး လျှင် သကြား ထည့်သောက် ပါက ဆီးပူ၊ ဆီးအောင့် ၊ ဆီးထိုးခြင်း ပျောက်ကင်း သည်။
မျိုးစိတ် ရှားစောင်းလက်ပတ်မျိုးစိတ်ပေါင်း ၅၀၀ ထက်မက ရှိသည်။