kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
နာမည်ကျော် သကုန္တလနန်းတွင်း ပြဇာတ်ကြီးကို ရေးသားသူ ကာလီဒါသနှင့် ရာမာယဏ နန်းတွင်းပြဇာတ် ရေးသူ ဘဝဘူတိတို့သည် ယင်းခေတ်၏ ထင်ရှားသော ပြဇာတ်ရေး ဆရာများဖြစ်သည်။
ယင်းနောက် ၁၄ ရာစုနှစ်တိုင် အိန္ဒိယနိုင်ငံကြီးသည် မွတ်စလင်တို့၏ တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ခြင်းကို အကြိမ်ကြိမ်ခံနေရသဖြင့်၊ သက္ကတ ဘာသာနှင့် ရေးသားသော ပြဇာတ်များသာ ကြိုကြားပေါ်ခဲ့သည်။
သို့ရာတွင် ၁၉ ရာစုနှစ် ဆာရာ ရာဘင်ဒြာနတ် တဂိုး၏ ခေတ်ကျမှ အိန္ဒိယပြဇာတ်လောကသည် ပိုမိုထင်ရှားလာသည်။
'အမှောင်ခန်းမှဘုရင်ကြီး' 'ဆောင်းကူးရာသီ စက်လှည့်ပြီ' စသော ပြဇာတ်များမှာ သူ၏ထင်ရှားသော လက်ရာများဖြစ်သည်။
တရုတ်နိုင်ငံ၌မူ စင်တင်ကြပြခဲ့သည်မှာ နှစ်ပေါင်း ၄ဝဝဝ နီးပါးခန့် ရှိပြီးဖြစ်သော်လည်း စာနှင့်ပေနှင့် ပြဇာတ်အရေးသား ပေါ်ခဲ့သည်မှာ အနှစ် ၇ဝဝ ခန့်သာ ရှိသေးသည်။
ယွန်မင်းဆက် ( ၁၂၇၉ - ၁၃၈၆ ) မွန်ဂိုဘုရင် ကူဗလိုင်ခန် လက်ထက်တွင် တရုတ်စာပေ ပညာရှင်ကြီးများသည် ပြဇာတ်လောကကို ဦးလှည့်လာကြသဖြင့် စာပေလောကတွင် ပြဇာတ်အရေးအသား ပေါ်ပေါက်လာသည်။
' တောင်အီ၏ဒုက္ခ ' ' အိမ်စေမကလေး၏ စက်ပုန်းခုတ်မှု ' ' အနောက်နန်းမှ အချစ်စခန်း ' စသော ပြဇာတ်များမှာ ယင်းခေတ်မှ ပြဇာတ်များဖြစ်၍ အနောက်နိုင်ငံများမှပင် ဘာသာပြန် ကပြကြသည်။
မင်မင်းဆက်ခေတ်တွင် ရေးသားသော ပြဇာတ်ပေါင်းများစွာအနက် ပြဇာတ် ၆ဝဝ ခန့် ယခုတိုင် ထင်ရှားရှိသည်။
ယင်းတို့တွင် 'ပြွေပုံပြင်' ပြဇာတ်သည် အနောက်တိုင်း ပြဇာတ်လောကတိုင် ကျော်ကြားသည်။
တရုတ်ပြဇာတ်များကို အနောက်တိုင်း ပြဇာတ်များကဲ့သို့ အသောပြဇာတ်နှင့် အလွမ်း ပြဇာတ်ဟူ၍ မခွဲဘဲ၊ စစ်သည်တော်ဘဝ ပြဇာတ်နှင့် အရပ်သားဘဝ ပြဇာတ်တို့အဖြစ်သာ ခွဲထားသည်။
တရုတ်ပြဇာတ်များသည် အိန္ဒိယပြဇာတ်များကဲ့သို့ လူထုနှင့် ကင်းဝေး၍ မင်းစိုးရာဇာ အတွက်သာ ဖြစ်နေမှုကြောင့် လူထုသည် ပညာရှင်ကြီးများ၏ အနုပညာ လက်ရာကို ခံစားခွင့် မရကြချေ။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ( ) ကိုးကား Category:အနုပညာ။
ကမ္ဘာအင်္ဂလိပ်ဘာသာစကား ပြော﻿မှု များသောနိုင်ငံများသည် အပြာရင့်ရောင်ဖြစ်ပြီး၊ အပြာဖျော့ရောင်သည် အင်္ဂလိပ်စာအရေးပါမှု ကြီးမားသော နိုင်ငံများဖြစ်သည်။
|alt=အင်္ဂလိပ် thumb|EN (ISO 639-1) အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကား(English Language) သည် ယနေ့ခေတ် ကမ္ဘာပေါ်တွင် လူပြောအများဆုံးဘာသာစကား ဖြစ်သည်။
ယနေ့ခေတ် ကမ္ဘာပေါ်ရှိ လူတို့သည် အများအားဖြင့် အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် ပြောဆို ဆက်ဆံ နေကြရသည်။
အင်္ဂလိပ်ဘာသာသည် အနောက်ဂျာမန်နစ်ဘာသာစကား(West Germanic Language) ဖြစ်သည်။
အနောက်ဂျာမန်နစ်ဘာသာစကားသည် ဒတ်ချ်ဘာသာစကား(Dutch Language)၊ ဂျာမန်ဘာသာစကား(German Language) များကဲ့သို့ အင်ဒို-ဥရောပဘာသာစကား(Indo - European Language) မျိုးနွယ်များဖြစ်ကြသည်။
အင်္ဂလိပ်စာ အရေးအသားသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဒုတိယအသုံးပြုရသော ရုံးသုံးဘာသာစကား ဖြစ်သည်။
စာအရေးအသားစနစ်မှာ လက်တင်(Latin) (ရောမစာအရေးအသား) စာအရေးအသားစနစ် ဖြစ်သည်။
အင်္ဂလိပ်ဘာသာသည် အေဒီ ၄၅၀ ခန့်က အနောက်ဂျာမနီလူမျိုးစုများမှတဆင့် ဗြိတိန်နိုင်ငံသို့ ရောက်ရှိလာသော ဘာသာစကားတစ်ခုဖြစ်သည်။
ဂျာမနစ်ဘာသာသည် အန်ဂလို-ဆက်ဆိုဟုခေါ်သော ရှေးဟောင်း အင်္ဂလိပ်ဘာသာတစ်ခုဖြစ်ပြီး အနောက် ဂျာမနီ လူမျိုးစု များပြောသော ဘာသာစကား တစ်ခုဖြစ်သည်။
ခေတ်သစ်အင်္ဂလိပ်စကားကိုမူ ကမ္ဘာပေါ်ရှိ နိုင်ငံပေါင်း မြောက်မြားစွာက ပြောဆိုအသုံးပြုနေကြသည်။
လူပေါင်း ၃၇၅ သန်းခန့်ပြောဆိုကြပြီး တစ်သန်းခန့်သော လူတို့သည် အင်္ဂလိပ်ဘာသာကို လေ့လာနေကြသည့် အပြင် အခြားဘာသာစကားများကိုပင် လွှမ်းမိုးထားသည်။
သမိုင်း ဥရောပတိုက်၊ ဂရိတ်ဗြိတိန်ကျွန်းပေါ်ရှိ အင်္ဂလန်နိုင်ငံပေါ်မှစ၍ အင်္ဂလိပ်စကားကို အသုံးပြုခဲ့သည်ဟု သိရသည်။
ဂျာမနစ် လူမျိုးစုများ(ဆက်ဇွန်၊ အန်ဂယ်စ် နှင့် ဂျူး) သည် ဗြိတိန်သို့ လာရောက်ခဲ့ကြပြီး ၎င်းလူမျိုးတို့သည် ကျွန်း၏ အရှေ့ပိုင်း အနောက်ပိုင်းတွင် အိမ်များကို ဆောက်လုပ်ပြီး ၎င်းတို့အရင်ရှိနှင့်နေသော ဒေသခံတိုင်းရင်းသားများကို မောင်းထုတ်ခဲ့ကြသည်။
အခြားဒေသိယ ဂျာမနစ်ဘာသာစကားများသည် ရှေးဟောင်းအင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြစ်လာခဲ့သည်။
" English " ဟူသောစကားလုံးသည် Angles-Englas မှ ဖြစ်လာသည်။
ရှေးဟောင်း အင်္ဂလိပ်စကားတွင်မူ အသံထွက်များမှာ ကွာခြားမှုရှိပြီး ယနေ့ခေတ် အင်္ဂလိပ်အသံထွက်များနှင့် အတော်ကွာခြားမှုရှိသောကြောင့် ယနေ့ခေတ် အင်္ဂလိပ်စကားပြောသော သူများသည်ပင် နားလည်ရန်ခက်ခဲသည်။
အချို့စကားလုံးများသည် ဆင်တူအသံထွက်ရှိပြီး အချို့မှာမူကွဲပြားခြားနားကြသည်။
အင်္ဂလိပ်စကားနှင့် အနီးစပ်ဆုံး ဆင်တူသည့် ဖရီရှန်ဘာသာစကားသည် ယနေ့ခေတ်တိုင်အောင် ဂျာမနီ၊ နယ်သာလန်နှင့် ဒိန်းမတ်တို့ရှိ ၅သိန်းခန့်သော လူမျိုးများပြောဆိုအသုံးပြုနေကြသေးသည်။
အင်္ဂလိပ်စကားနှင့် ဖရီရှန်ဘာသာစကားသည် ဆင်တူသော်လည်း ဘာသာစကား နှစ်ခုမှာ တစ်ခုနှင့်တစ်ခုနားလည်ရန် ခက်ခဲသည်။
နောက်ပိုင်း၌ အခြားလူမျိုးအများအပြားသည် အင်္ဂလန်သို့ ရောက်ရှိလာခဲ့ကြ၍ ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ပိုင် ဘာသာစကားများကို အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။
၎င်းဘာသာစကားများကို အင်္ဂလိပ်ဘာသာတွင် ပေါင်းထည့်ထားပြီး ယနေ့ခေတ် အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကားဖြစ်ပေါ်လာစေသည်။
ဥပမာအနေဖြင့် အေဒီ ၈၀⁠၀ခန့်က ဒတ်ချ်နှင့် နောရီစ် ပင်လယ်ဓားပြများကို ဗိုက်ကင်း (Vikings) ဟုခေါ်ကြသည်။
အင်္ဂလိပ်ဘာသာတွင် ၎င်းတို့ဘာသာစကားများစွာကို ရရှိထားကြသည်။
သူတို့၏ စကားမှာ ဂျာမနစ်ဘာသာဖြစ်ပြီး ရှေးဟောင်း အင်္ဂလိပ်စကားနှင့်တူသည်။
အောင်နိုင်သူ ဝီလီယံသည် အင်္ဂလန်ကို ၁၀၆⁠၆အေဒီတွင် သိမ်းပိုက်ခဲ့ပြီး ဘုရင်ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ဝီလီယံသည် နော်မန်ဘာသာစကားပြောဆိုသူဖြစ်ပြီး ၎င်း၏နော်မန်ဘာသာဖြင့် ရေသားထားသော စာအုပ်များကို အင်္ဂလန်သို့ သယ်ဆောင်လာခဲ့သည်။
နော်မန်လူမျိုးများ၏ စကားသည် ပြင်သစ်လူမျိုးတို့၏ စကားနှင့် အနီးစပ်ဆုံး ဆက်နွယ်လေသည်။
အင်္ဂလိပ်စာသည် နော်မန်ဘာသာမှ စကားလုံးပေါင်းမြောက်မြားစွာကို ငှားယူအသုံးပြုထားပြီး ထိုဘာသာစကားကို မစ်ဒယ်အင်္ဂလိပ်ဘာသာဟုခေါ်ကြသည်။
ဂျော့ဖာရီ ကာ့ဆာသည် လူသိများသည့် မစ်ဒယ်အင်္ဂလိပ်အရေးအသားအသုံးပြုသော စာရေးဆရာတစ်ယောက်ဖြစ်သည်။
အသံထွက်များ ပြောင်းလဲလာပြီးနောက်ပိုင်း၌ မစ်ဒယ်အင်္ဂလိပ်သည် ခေတ်သစ်အင်္ဂလိပ်စာသို့ပြောင်းလဲလာခဲ့သည်။
ရှိတ်စပီးယား၏ စာပေများတွင် အလွန်ဟောင်းနွမ်းနေသည့် အရေးအသားကို တွေ့ရမည်ဖြစ်သည်။
သို့သော် ၎င်း၏ စာပေအရေးအသားသည် ခေတ်သစ်စာပေအရေးအသား ၏ ရှေ့ပြေးဟူ၍ ဂုဏ်ပြု သမုတ် ခဲ့ကြသည်။
အင်္ဂလိပ်စာသည် အခြားဘာသာစကားများကို ဆက်လက်ရယူပေါင်းထည့်ခဲ့သည်။
ပြင်သစ်ဘာသာမှ ၃၀%၊ ၄၀% ခန့်သော စာလုံးပေါင်းများ၊ တရုတ်၊ ဂျပန်၊ အိန္ဒိယ၊ စပိန်၊ ပေါ်တူဂီ စသောဘာသာစကားများကိုလည်း တိုက်ရိုက် သို့မဟုတ် သွယ်ဝိုက်သော နည်းဖြင့် ပေါင်းစပ်ထည့်သွင်းခဲ့သည်။
အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် သိပ္ပံပညာရှင်များ၊ လေ့လာရေးပြုလုပ်သူများသည် အကြောင်းအရာတစ်ခုအား လေ့လာရာတွင် အခြားသူများနှင့် ဆက်သွယ်ပြောဆိုရန်လိုအပ်လာသည်။
ထို့ကြောင့် အခြားသူများနှင့် ဆက်သွယ်ပြောဆိုပြီး သိပ္ပံနည်းကျ လေ့လာမှုများပြုလုပ်ရန်အတွက် အခေါ်အဝေါ်များကို ရွေးချယ်အသုံးပြု ခေါ်ဝေါ်ကြရန်ဖြစ်သည်။
သမိုင်းကြောင်းအရ ဗြိတိသျှအင်ပါယာ၏ ကိုလိုနီချဲ့ထွင်မှုသည်လည်း အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကားကို နေရာအနှံ့သို့ ပျံ့နှံ့သွားစေသော အကြောင်းရင်းတစ်ရပ်အဖြစ် ပါဝင်သည်။
ယခုအခါ အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကားသည် အရေးပါသော ဘာသာစကားတစ်ခု အဖြစ်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။
ဥပမာအနေဖြင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ ဩစတေးလီးယနိုင်ငံ၊ ကနေဒါနိုင်ငံ၊ ဟောင်ကောင်၊ ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ၊ တောင်အာဖရိကတိုက်တို့တွင် အင်္ဂလိပ်ဘာသာသည် အခြားဘာသာများထက် ပိုမို အသုံးပြုခြင်းခံရသည်။
၎င်းနိုင်ငံများသည် တချိန်က ဗြိတိသျှတို့၏ လက်အောက်ခံနိုင်ငံများ ဖြစ်ခဲ့ကြသည်။
ထို့အပြင် ဗြိတိသျှ ကျွန်းစုပေါ်ရှိ အင်္ဂလန်နိုင်ငံနှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတို့သည် ယခင်ကပင် စီးပွားရေး၊ နိုင်ငံရေးတို့တွင် အရှိန်အဝါရှိကြသည့်အလျောက် ထိုသူများနှင့်ဆက်ဆံရန်အတွက် အခြားလူမျိုးတို့သည် အင်္ဂလိပ်ဘာသာကို သင်ယူပြောဆိုဆက်ဆံ၍ နည်းပညာ အကူအညီများ၊ စီးပွားရေး အကူအညီများ၊ စိုက်ပျိုးရေး အကူအညီများ စသည့်တို့ကို ရယူရန်အတွက် အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။
ထို့အပြင် ကမ္ဘာပေါ်ရှိ နိုင်ငံတိုင်း အားလုံး လိုလို၌ပင် အင်္ဂလိပ်ဘာသာအား မိခင် ဘာသာ ပြီးလျှင် အခြား လေ့လာအပ်သော ဒုတိယဘာသာ အဖြစ် ပေါင်းထည့်သင်ကြားစေသည်။
အကျော်ကြားဆုံးသော ပုံပြင်၊ ပြဇာတ်၊ သမိုင်းအကြောင်းအရာများသည် အင်္ဂလိပ်စာတွင် အများအပြားတွေ့ရသည်။
ရှိတ်စပီးယား၏ ကမ္ဘာကျော် ကဗျာများနှင့် ပြဇာတ်များသည် လူကြိုက်များသော စာပေဖြစ်ပြီး အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့်ပင် ရေသားထားသည်။
ထို့အပြင် ရုပ်ရှင်၊ သီချင်းများသည် အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့်ပင် အသုံးပြုသေးသည်။
စာလုံးပေါင်း ကွာခြားပုံများ အင်္ဂလိပ်စကားအား ဒေသိယစကားအဖြစ် ပြောဆိုသော လူဦးရေ ရာခိုင်နှုန်းပြပုံ အင်္ဂလိပ်စာကို ရေးသားရာတွင် ပုံမှန်မဟုတ်ဘဲ အစိတ်အပိုင်းပေါင်းများစွာပါဝင်သည်။
စာစောင်များအတွက် အသံများနှင့် ပေါင်းစပ်မှုများသည် တူသည်ဟု ထင်ရသော်လည်း အလွန့်လွန် ခြားနားမှုများရှိသည်။
ဥပမာအနေဖြင့် "ough" ကို အခြားစာလုံးများပေါင်းထည့်ကြည့်ခြင်း through (threw), rough (ruff), dough (doe) သို့မဟုတ် cough (coff) စသည်ဖြင့် ထိုသို့သော စာလုံးပေါင်းခြင်းများသည် လေ့လာမှုကို ခက်ခဲစေရန်အချက်ပင်ဖြစ်သည်။
အခြားအင်္ဂလိပ်စကားပြောသောနိုင်ငံများသည် မတူညီသော စာလုံးပေါင်းများလည်းရှိသည်။
UK နှင့် အမေရိကတို့တွင် အချို့စကားလုံးများသည် စာလုံးပေါင်း သတ်ပုံခြင်းမတူညီချေ။
(အခြားနိုင်ငံများလည်း ထို့အတူပင်ဖြစ်သည်။
) ဥပမာအနေဖြင့် အင်္ဂလန်က "Colour"ကို အမေရိက က "Color" ဟူပေါင်းကြသည်။
ထိုနည်းတူ အင်္ဂလန်က "programme" ကို အမေရိကန်က "program" ဟု ပေါင်းကြသည်။
ထိုသို့ခြားနားသော စာလုံးပေါင်းသတ်ပုံနည်းလမ်းများအချို့ကို အမေရိကန်စာလုံးပေါင်းသတ်ပုံနှင့် ဗြိသိသျှစာလုံးပေါင်းသတ်ပုံဟူ၍ ခေါ်ကြပြန်သေးသည်။
ယခုအခါ အချို့သော အင်္ဂလိပ်လူမျိုးတို့သည် အမေရိကန် စကားလုံးအချို့အား သုံးစွဲမှုရှိကြသည်။
+စာလုံးပေါင်းသတ်ပုံ ကွာခြားမှုအချို့ BRITISHAMERICANflavour flavorlabourlaborhonourhonorfavouritefavoritecentrecentertheatretheaterrecogniserecognize အောက်ပါဇယားမှာ ယနေ့ခေတ် ကျွန်ုပ်တို့ အသုံးပြုနေကြသော အင်္ဂလိပ်ဘာသာ၏ အက္ခရာသင်္ကေတများဖြစ်သည်။
အင်္ဂလိပ် အက္ခရာစဉ်(အက္ခရာကြီး) A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z အင်္ဂလိပ် အက္ခရာစဉ်(အက္ခရာငယ်) a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z စာရေးသားခြင်းစနစ် ကိုးရာစုကတည်းက အင်္ဂလိပ်ကို လက်တင်အက္ခရာ (ရောမအက္ခရာဟုလည်းခေါ်သည်) ဖြင့် ရေးသားခဲ့သည်။
အစောပိုင်း အင်္ဂလိပ်ရှေးဟောင်းစာများသည် တိုတောင်းသော ရှေးဟောင်း-အင်္ဂလိပ် ကမ္ပည်းစာမျိုးဖြစ်သည်။
သဒ္ဒါ ဘာသာစကားတိုင်းတွင် သဒ္ဒါရှိသကဲ့သို့ အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကားတွင်လည်း သဒ္ဒါ ရှိသည်။
အင်္ဂလိပ် ဘာသာစကားတွင် ဝါစင်္ဂ (၉) မျိုးရှိသည်။
၎င်းတို့မှာ noun (နာမ်) pronoun (နာမ်စား) verb (ကြိယာ) adjective (နာမဝိသေသန) adverb (ကြိယာဝိသေသန) preposition (ဝိဘတ်) conjunction (သမ္ဗန္ဓ) interjection (အာမေဋိတ်) determinants [(articles များအပါအဝင်) a,an,the] တို့ဖြစ်ကြ၏။
အသုံးများသော ဝါစင်္ဂများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော ဝါကျမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်၏။
The chairman of the committee and the loquacious politician clashed violently when the meeting started. Det. Noun Prep. Det. Noun Conj. Det. Adj. Noun Verb Adv. Conj. Det. Noun Verb ဘာသာပြန်ဆိုချက် - အစည်းအဝေးစ(ခဲ့)သည်နှင့် ကော်မတီဉက္ကဋ္ဌနှင့် စကားများလှသော နိုင်ငံရေးသမားတို့ အပြင်းအထန် အချင်းများကြ(ခဲ့)၏။
နမူနာစာသား အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လူ့အခွင့်အရေး ကြေညာစာတမ်း မှ ကောက်နုတ်ချက်: ကိုးကား ကဏ္ဍ:အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကား ကဏ္ဍ:အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကားများ။
ဦးအောင်ကြည်သည် အငြိမ်းစားဗိုလ်ချုပ် ဖြစ်ပြီး အလုပ်သမား ဝန်ကြီး၊ ဆက်ဆံရေး ဝန်ကြီး၊ လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် ပြန်လည်နေရာချထားရေး ဝန်ကြီး၊ ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ဦးအောင်ကြည်သည် ၂၀၁၄ ဇူလိုင် ၂၉ တွင် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးရာထူးမှ နုတ်ထွက်ခဲ့ပြီး၂၀၁၇ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ ၂၃ ရက်နေ့တွင် သမ္မတဦးထင်ကျော်မှ အဂတိလိုက်စားမှု တိုက်ဖျက်ရေး ကော်မရှင်၏ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ခန့်အပ်ပြီး တာဝန်ပေးအပ်ခဲ့သည်။
ထင်ရှားလာခြင်း နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ အစိုးရအဖွဲ့ခေါင်းဆောင်မှ ပြောကြားလိုသည် အချက်များကို ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် တွေ့ဆုံပြီး ပြောဆိုဆက်ဆံရန် ၂၀၀၇ ခုနှစ် စက်တင်ဘာ သံဃာ့လှုပ်ရှားမှု အပြီး တစ်လအကြာတွင် ဆက်ဆံရေး ဝန်ကြီး ဟူသော ဝန်ကြီးရာထူးအသစ်ကို အမည်ပေးကာ ထိုစဉ်က အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဒုဝန်ကြီးဖြစ်သူ ဦးအောင်ကြည် ကိုခန့်အပ်ခဲ့သည်။
ဦးအောင်ကြည်သည် ဝန်ကြီးအဖွဲ့ဝင်များအနက် ပြဿနာရပ်များကို ကျိုးကြောင်းဆီလျော်စွာ ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်း တတ်သူအဖြစ် ပြောဆိုခြင်းခံရသူဖြစ်ပြီး အိုင်အယ်အို၊ ကုလသမဂ္ဂအဖွဲ့ အစည်းများ နှင့်ပတ်သက်သည် ကိစ္စရပ်များကို ဆက်သွယ်ဖြေရှင်းရာတွင် အခြားသော စစ်ဗိုလ်ချုပ်များထက် နားလည်မှုရှိသူ၊ ပညာတတ်သူအဖြစ် လူသိများလျက်ရှိသူ တစ်ဦးဖြစ်သည်။
စစ်တပ် အမှုထမ်းဘဝ တပ်မတော် လေ့ကျင့်ရေး ကျောင်းအုပ်အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့ဖူးသူလည်း ဖြစ်သည်။
လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာနတွင်လည်း ဒုတိယ ဝန်ကြီးအဖြစ် ထမ်းဆောင်ခဲ့ဖူးသည်။
အရွယ်မရောက်သေးသူ ကလေးသူငယ်များ စစ်သားစုဆောင်းမှု ကာကွယ်ရေးကော်မီတီ အဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။
၂၀၀၇ အောက်တိုဘာလတွင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် တွေ့ဆုံ ဆက်သွယ်ပြောဆိုရန် ဆက်ဆံရေးဝန်ကြီးအဖြစ် ခန့်အပ်သည့်အချိန်တွင်ပင် အလုပ်သမားဒုဝန်ကြီးမှ ဝန်ကြီးအဆင့်သို့ ရာထူးတိုးမြှင့်ပေးခြင်းခံရသည်။
ရာထူး အဆင့်ဆင့်တိုးမြှင့်လာပုံ ဒုတိယ တပ်မတော် လေ့ကျင့်ရေး အရာရှိချုပ် မေ ၂၀၀၆- လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အားဝန်ကြီး ဌာန ဒုဝန်ကြီး နိုဝင်ဘာ ၂၀၀၆-အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဒုဝန်ကြီး အောက်တိုဘာ ၂၀၀၇-အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီးနှင့် ဆက်ဆံရေး ဝန်ကြီး အိုင်အယ်အို (International Labor Organization ) နှင့် မြန်မာ အိုင်အယ်အို (International Labor Organization ) နှင့် မြန်မာစစ်အစိုးရ အကြားဖြစ်ပွားခဲ့သည် အဓမ္မအလုပ် ခိုင်းစေမှု ကိစ္စရပ်များနှင့် ပတ်သက်ပြီး အပေါ်ဂျီနီဗာ အခြေစိုက် နိုင်ငံတကာ အလုပ်သမားအဖွဲ့က အရေးယူဆောင်ရွက်မည့် အရေးတွင် ဦးအောင်ကြည်က တင်းမာမှု လျော့ပါးသွားအောင် ဆောင်ရွက်နိုင်ခဲ့သည်။
သူက အဓမ္မ အလုပ်စေခိုင်းမှုကို တိုင်ကြားစေနိုင်သည့် စနစ်သစ်ကို ချမှတ်ဆောင်ရွက်စေခဲ့ပြီး အစိုးရနှင့် အိုင်အယ်အို တို့အကြား အောင်မြင်စွာ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
၂၀၀၆ ခုနှစ်တွင် သတင်းမီဒီယာ ဘက်မှ သူများအား "မြန်မာနိုင်ငံနဲ့ ပြည်သူလူထုရဲ့ အကျိုးစီးပွားကို မထိခိုက်သရွေ့ အိုင်အယ်အိုအဖွဲ့နှင့် ဆက်လက်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက် သွားမည်"ဟု ပြောဆိုခဲ့သည်။
ဒုက္ခသည်ဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များ ရိုဟင်ဂျာဒုက္ခသည်များ အရေးနှင့် ထိုင်းနိုင်ငံရောက် မြန်မာဒုက္ခသည်များ ကိစ္စရပ်များနှင့် ပတ်သက်၍လည်း ဦးအောင်ကြည်သည် လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန၏ ဒုဝန်ကြီးအနေဖြင့် ကုလသမဂ္ဂ၏ ဒုက္ခသည်များအရေး ဆိုင်ရာ မဟာမင်းကြီးရုံးနှင့် ဆွေးနွေးတိုင်ပင်ညှိနှိုင်းခဲ့ပြီး ပူးတွဲကော်မတီ တစ်ရပ်ကိုလည်း ဖွဲ့စည်းနိုင်ခဲ့သည်။
ဒီမိုကရေစီ လှုပ်ရှားမှုနှင့် ဆက်စပ်ပုံ စက်တင်ဘာ ၂၀၀၇ သံဃာ့လှုပ်ရှားမှု အပြီး ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် နှင့် ပြောဆိုဆက်သွယ်နိုင်ရန် အောက်တိုဘာ ၈ရက်နေ့တွင် ဦးအောင်ကြည်အား ဆက်ဆံရေး ဝန်ကြီးအဖြစ် ခန့်အပ်သည့် အမိန့်ကို နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ ဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေက လက်မှတ်ရေးထိုး ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။
စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ၁၉ နှစ်အတွင်း ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် ပြောဆိုဆက်သွယ်သူ အဖြစ်ခန့်အပ်ရာတွင် ပထမဆုံး အကြိမ် ဝန်ကြီးအဆင့်ရာထူးရှိသူကို ခန့်အပ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
၂၀၀၇ ခုနှစ် အောက်တိုဘာမှ ၂၀၁၀ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလအတွင်း ဦးအောင်ကြည်နှင့် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်တို့ ၉ ကြိမ်တိုင်တိုင် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။
ကိုးကား Alternative ASEAN Network on Burma Website Category:မြန်မာ့နိုင်ငံရေးသမားများ Category:မြန်မာနိုင်ငံ ဝန်ကြီးများ Category:မြန်မာ စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ လူပုဂ္ဂိုလ်များ။
မာဃလုလင် အမှူးရှိသော အတူတကွ ကုသိုလ်ကောင်းမှုပြုဖော်ပြုဖက် ဖြစ်သော (၃၃) ယောက်သော သူတို့၏နေရာဖြစ်သော ဘုံကို တာဝတိံသာနတ်ဘုံတာဝတိံသ (န) [တိ+တိံသ။
(တေတ္တိံသ-ဆိုလိုလျက် တေ-ကို တာဝ-ပြု, တ-တလုံး ချေ၍ “တာဝတိံသ” ဟု ပြီးရသည်။
) တေတ္တိံသ သဟပုညကာရိနော နိဗ္ဗတ္တာတိ တံသဟစရိတဋ္ဌာနံ တေတ္တိံသံ၊ တဒေဝ တာဝတိံသံ၊ တံနိဝါသော ဧတေသန္တိ တာဝတိံသာ။
နိဝါသဘာဝေါ တေသံ တတ္ထ နိဗ္ဗတ္တနပုဗ္ဗကောတိ အာဟ “ဒေဝါနံ တာဝတိံသာနန္တိ တာဝတိံသ ဘဝနေ နိဗ္ဗတ္တဒေဝါန”န္တိ။
မ၊ဋီ၊၃၊၁၄၈။
ထေရီ၊ဋ္ဌ၊၁၇၄-၅။
သံ၊ဋီ၊၁၊၇၃-၄။
မဏိမဉ္ဇူ၊၂၊၇။
(တြယသ္တြံ ၐ-သံ)] (၁) တာဝတိံသာနတ်ဘုံ။
(တိ) (၂) တာဝတိံသာနတ်။
(၁) တာဝတိံသေ (ပေတ၊၁၅၉)တိ တာဝတိံသဘဝနေ။
ပေတ၊ဋ္ဌ၊၁၂၉။
အဟံ တာဝတိံသံ ဒေဝလောကံ။
အပ၊ဋ္ဌ၊၁၊၁၂၄။
(တိ) (၂) ဒေဝါနံ တာဝတိံသာနန္တိ ပဌမံ အဘိနိဗ္ဗတ္တေ တေတ္တိံသ ဒေဝပုတ္တေ ဥပါဒါယ ဧဝံ လဒ္ဓနာမာနံ။
အံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၂၃။
တာဝတိံသာနံ ဒေဝါနံ။
ပေတ၊ဋ္ဌ၊၁၂၀။
တိဒသောပပဇ္ဇထာတိ တာဝတိံသော ဟုတွာ ဥပပဇ္ဇိံ။
နေတ္တိ၊ဋ္ဌ၊၂၃၂။
တာဝတိံသံ(န၊ ပ၊ ဧ)—အဘိ၊ဋ္ဌ၊၂၊၅၀၂။
ထေရီ၊ဋ္ဌ၊၁၇၄။
သံ၊ဋီ၊၁၊၇၄။
တာဝတိံသော (တိ၊ ပ၊ ဧ)—နေတ္တိ၊ဋ္ဌ၊၂၃၂။
တာဝတိံသာ (တိ၊ ပ၊ ဗ)—ဝိ၊၁၊၂၁။
ဒီ၊၁၊၂၀၉။
ဒီ၊၂၊၁၇၊ ၁၆၇။
မ၊၂၊၃၃၂။
သံ၊၁၊၁၃၄။
၂၅၄။
အံ၊၃၊၇၁၊ ၅၃၃။
ဝိမာန၊၅၄။
ထေရီ၊၄၀၁။
ဗုဒ္ဓဝံ၊၃၀၀။
ဇာ၊၁၊၃၀၀။
ဇ ၁၊၂၊၁၂၊ ၁၆၊ ၁၇၆၊ ၂၀၃၊ ၃၆၃။
ဝိ၊ဋ္ဌ၊၃၊၃၇၇။
ဒီ၊ဋ္ဌ၊၂၊၇၊ ၁၃၀၊ ၁၇၁။
မ၊ဋ္ဌ၊၃၊၆၅၊ ၂၄၇။
ဓမ္မ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၈၂။
ဗုဒ္ဓဝံ၊ဋ္ဌ၊၅၄။
စရိယာ၊ဋ္ဌ၊၅၊ဇာ၊ဋ္ဌ၊၁၊၂၁၈။
မ၊ဋီ၊၃၊၁၄၇။
အံ၊ဋီ၊၂၊၃၁၊ ၁၇၇။
တာဝတိံသံ (န၊ ဒု၊ ဧ) ဝိ၊၃၊၃၉။
အပ၊၁၊၅၊ ၈၃။
အပ၊၂၊၆၊ ၂၈၊ ၆၃၊ ၇၄၊ ၁၄၁။
ဝိမာန၊ဋ္ဌ၊၁၄၉။
ထေရ၊ဋ္ဌ၊၁၊၂၆၊ ၃၆၊ ၄၁၊ ၅၂၊ ၆၈၊ ၉၆-၈၊ ၁၀၀၊ ၁၀၇၊ ၂၉၉။
၃၁၄။
ထေရ၊ဋ္ဌ၊၂၊၅၀၂။
ထေရီ၊ဋ္ဌ၊၁၀၊ ၃၀၊ ၄၄၊ ၅၄၊ ၅၇၊ ၆၁၊ ၉၅၊ ၁၀၇၊ ၁၁၇၊ ၁၃၅၊ ၁၈၀၊ ၁၉၉၊ ၂၀၀၊ ၂၂၂။
အပ၊ဋ္ဌ၊၁၊၁၂၄၊ ၂၇၈။
အပ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၈၃။
မဟာဝံသ၊၂၇။
တာဝတိံ သေ(တိ၊ ဒု၊ ဗ)—ဒီ၊၂၊၁၇၉၊ ၁၈၆။
သံ၊၂၊၄၀၄။
အံ၊၃၊၁၉၈။
အဘိ၊ က၈၄။
ဝိမာန၊၄၈။
ဝိမာန၊ဋ္ဌ၊၁၆၊ ၁၃၈-၉။
ထေရ၊ဋ္ဌ၊၁၊၄၄၂။
၂၉၅။
သာရတ္ထ၊၃၊၄၉၆။
တာဝတိံသေဟိ (တိ၊ တ၊ ဗ)–ဝိ၊၃၊၃၂၃။
ဒီ၊၂၊၇၄။
ဒီ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၃၀။
ဥဒါန၊ဋ္ဌ၊၃၇၀။
ဒီ၊ဋီ၊၂၊၁၄၄။
တာဝတိံသာနံ (တိ၊ စ၊ ဗ)–ဒီ၊၂၊၂၁၃။
ပေတ၊ ၁၅၈။
မ၊ဋ္ဌ၊၃၊၂၁၆။
တာဝတိံသာ = တာဝတိံသတော (န၊ မ၊ ဧ)—အပ၊၁၊၃၀၀။
ဒီ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၄၂။
သံ၊ဋ္ဌ၊၃၊၂၅၀။
တာဝတိံသဿ-(တိ၊ ဆ၊ ဧ)—ဝိ၊ဋ္ဌ၊၃၊၃၇၈။
တာဝတိံသာနံ (တိ၊ ဆ၊ ဗ)–ဒီ၊၂၊၁၇၈၊ ၂၆၀-၁။
မ၊၁၊၃၁၉၊ ၃၅၉။
မ၊၂၊၂၆၆။
သံ၊၁၊၂၂၄။
သံ၊၃၊၂၀၈၊ ၂၉၈။
အံ၊၁၊၁၄၁၊ ၂၁၄၊ ၂၂၈။
အဘိ၊က၊၁၅၉။
ဒီ၊ဋ္ဌ၊၂၊၄၊ ၃၉၉။
အဘိ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၁။
ဝိသုဒ္ဓိ၊၂၊၂၈။
ဝိမာန၊ဋ္ဌ၊၁၁၂။
အပ၊ဋ္ဌ၊၁၊၂၇၈။
မ၊ဋီ၊၂၊၂၂၀။
တာဝတိံသေ(န၊ သ၊ ဧ)—အဘိ၊က၊၄၄၀။
ပေတ၊၁၅၉။
ဝိ၊သင်္ဂဟ၊၄၆၈။
ပေတ၊ဋ္ဌ၊၁၂၈-၉။
ထေရ၊ဋ္ဌ၊၁၊၃၀၄၊ ၃၂၇။
အံ၊ဋီ၊၃၊၃၇၀။
တာဝတိံသေသု (တိ၊ သ၊ ဗ)—ဒီ၊၂၊၁၄၈။
မ၊၃၊၂၄၀။
သံ၊၁၊၂၀၂။
သံ၊၃၊၃၁၉၊ ၃၅၈။
အံ၊၃၊၁၁။
အပ၊၁၊၂၁၈။
မိလိန္ဒ၊၇။
သံ၊ဋ္ဌ၊၃၊၂၄၆။
အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁၊၃၁၊ ၃၃၇။
အဘိ၊ဋ္ဌ၊၂၊၄၃၆။
ဝိ သုဒ္ဓိ၊၁၊၂၀၀။
ဥဒါန၊ဋ္ဌ၊၃၄၉။
ဝိမာန၊ဋ္ဌ၊၉၆၊ ၁၀၃၊ ၁၁၀၊ ၁၅၀၊ ၁၆၈၊ ၁၉၀၊ ၁၉၂၊ ၂၂၈၊ ၂၃၂၊ ၂၃၆၊ ၂၄၁၊ ၂၅၂၊ ၂၆၅၊ ၂၆၈၊ ၂၇၂၊ ၂၇၅၊ ၂၈၀၊ ၂၇၂၊ ၂၈၉၊ ၃၀၄။
ပေတ၊ဋ္ဌ၊၁၂၇၊ ၁၃၉၊ ၂၄၃။
သာရတ္ထ၊၃၊၂၂၁။
မ၊ဋီ၊၂၊၂၁။
အံ၊ဋီ၊၃၊၃၁၅။
ဟု ခေါ်သည်။
(သံ၊ဋ္ဌ၊၁၊၂၈။
သာရတ္ထ၊၁၊၂၆၇)။
ဤစကြဝဠာ-မှ တစ်ပါး အခြားစကြဝဠာများ၌လည်း တာဝတိံသာ နတ်ပြည်ရှိသေးသည် (အံ၊၁၊၂၂၈။
မဏိမဉ္ဇူ၊၂၊၇)။
တာဝတိံသာနတ်ပြည်သည် မြင်းမိုရ်တောင်ထိပ်၌ တည်သောကြောင့် စတုမဟာရာဇ်နှင့် ယူဇနာ ၄၂,၀၀၀ ကွာဝေးသည်ဟု ဆိုကြသည်။
တာဝတိံသာနတ်ပြည်၏ တည်နေပုံမှာ ယူဇနာတစ်သောင်း ကျယ်ပြန့်သည်။
(ဝိ၊ဋ္ဌ၊၁၊၉၂။
သာရတ္ထ၊၁၊၂၆၇) ထိုနတ်ပြည်၌ တံခါးပေါင်း တစ်ထောင်ရှိ၍ အရှေ့တံခါးနှင့် အနောက်တံခါး၊ တောင်နှင့် မြောက်တံခါးတို့သည် ယူဇနာတစ်သောင်း ကွာဝေးသည်။
တံခါးပေါင်း ၁-ထောင်ရှိ၍ ဥယျာဉ် ရေကန်တို့ဖြင့် တန်းဆာဆင်ထား၏၊ နတ်ပြည်၏အလယ်တွင် ရတနာခုနှစ်ပါးနှင့် စီခြယ်ထားသော ယူဇနာတစ်ထောင် မြင့်သော ဝေဇယန္တာပြာဿဒ်ကြီး တစ်ခုရှိသည်။
ထို ပြာဿဒ်ကြီးကို ယူဇနာသုံးရာ မြင့်သော ထီးတံခွန်တို့ဖြင့် ဝိုင်းရံထားလျက် ရှိလေသည်။
(ဓမ္မ၊ဋ္ဌ၊၁၊၁၇၃၊ သာရတ္ထ၊၁၊၂၆၇) ထို့ပြင် ယူဇနာငါးဆယ်ကျယ်သော နန္ဒာရေကန်နှင့် နတ်သစ်ပင်၊ ပန်းပင်တို့ဖြင့် ဝေဆာသော ယူဇနာခြောက်ဆယ်ရှိသော ဥယျာဉ်ကြီး(၅)ခု တို့သည်လည်း သာယာကြည်နူးဖွယ် ရှိသည်။
ဥယျာဉ်ကြီး(၅)ခု (၁) နန္ဒဝန် ဥယျာဉ်၊ မြို့၏အရှေ့ဘက် ယူဇနာ (၁ဝဝဝ)ကျယ်၍ နတ်တို့နှစ်သက်စွာပျော်ပါးရာ ဥယျာဉ်တော်။
(၂) ဖာရုသက ဥယျာဉ်၊ မြို့၏တောင်ဘက် ယူဇနာ (၇ဝဝ)ကျယ်၍ ဖက်သက်အဖျော်ယမကာတို့သောက်စားကာ အသူရာတို့အား ကြိမ်းဝါးခြိမ်းခြောက်ရာ ဥယျာဉ်တော်။
(၃) စိတ္တလတာ ဥယျာဉ်၊ မြို့၏ အနောက်မျက်နှာ၊ ယူဇနာ (၅ဝဝ)ကျယ်၍ အာသာဝတီနွယ်နီနတ်ပန်းဆွတ်လှန်းပျော်ပါးရန်၊ ဆန်းကြယ်သောအဝတ်တန်ဆာ ယာဉ်ရထားတို့ဖြင့်ဝင်ထွက်ရာဥယျာဉ်တော်။
(၄) မိဿက ဥယျာဉ်၊ မြို့၏မြောက်ဘက် ယူဇနာ (၅ဝဝ)ကျယ်၍ နတ်သားနတ်သမီးတို့ယှဉ်တွဲပျော်မြူးရာ ဥယျာဉ်တော်။
(၅) မဟာဝန် ဥယျာဉ်၊ မြို့၏အရှေ့ဘက် ယူဇနာ (၇ဝဝ)ကျယ်၍ လှပဆန်းကြယ်နှစ်သက်ဖွယ်ရာ သုနန္ဒာ ရေကန်တော်ကြီးရှိသည်။
သုတ်မဟာဝါ အဋ္ဌကထာ ထို့အပြင် တာဝတိံသာနတ်ပြည်တွင် ပင်လယ်ကသစ်ပင်ဟူ၍ ရှိသည်။
ပင်လယ်ကသစ်ပင်မှာ အဝန်း ယူဇနာသုံးရာ၊ လုံးပတ် တစ်ဆယ့်ငါးယူဇနာ၊ အမြင့် ယူဇနာတစ်ရာရှိသည်။
ထိုအပင်ရင်း၌ ယူဇနာအားဖြင့် အလျားခြောက်ဆယ်၊ အနံငါးဆယ်၊ ထု တစ်ဆယ့်ငါးယူဇနာရှိသော ပဏ္ဍုကမ္ဗလာ မြကျောက်ဖျာ တည်ရှိသည်။
ပဏ္ဍုကမ္ဗလာ မြကျောက်ဖျာ သည် လယ်ခေါင်ရမ်းပွင့် အရောင်အသွေးကဲ့သို့ နီတွေးသောအရောင် အဆင်းရှိသည်။
၎င်းသည် အလွန်နူးညံ့သော ကမ္ဗလာဖြစ်၍ သိကြားမင်းထိုင်လျှင် ကိုယ်တစ်ဝက်မြုပ်၍ ထလျှင်ပြန်၍ ပြည့်မြဲပြည့်သော ကမ္ဗလာ ဖြစ်သည်။
(ဓမ္မ၊ဋ္ဌ၊၁၊၁၇၃။
သာရတ္ထ၊၁၊၂၆၈) တာဝတိံသာ၌ ကုသိုလ်ကောင်းမှုပြုရန် စူဠာမဏိစေတီတော် ရှိသည်။
ထိုစေတီတော်သည်ယူဇနာတစ်ရာမြင့်သော မြသားစေတီတော်ဖြစ်သည်။
မြတ်စွာဘုရား၏ ဆံတော်၊ မကိုဋ်တော်သာမက လက်ယာအထက်စွယ်တော်ပါ ကိန်းဝပ်တည်ရှိပေသည်။
သုဓမ္မာ နတ်သဘင် ထိုနတ်ပြည်၌ အလျားအနံ ယူဇနာ ၃-ရာ, အဝန်း ယူဇနာ ၉-ရာရှိသော သုဓမ္မာ အမည်ရှိ နတ်သဘင် ဓမ္မာရုံကြီးလည်း ရှိသည်။
(သာရတ္ထ၊၁၊၂၆၉) သုဓမ္မာဇရပ်ကြီး၌ နတ်တို့၏ အစည်းအဝေးများကို အောက်ပါအကြောင်းလေးပါးကြောင့် ကျင်းပပြုလုပ်ကြသည်။
(၁) ဝဿူပနာယိက သင်္ဂဟတ္ထံ၊ ဝါဆိုသံဃာတော်တို့ကို ချမ်းသာစွာတရား အားထုတ်နိုင်ရေးအတွက် စောင့်ရှောက် ပေးဖို့ရန် ပထမဝါဆိုလပြည့်နေ့နှင့် ဒုတိယဝါဆိုလပြည့်နေ့၌စည်းဝေးကာတိုင်ပင်စေခြင်း၊ (၂) ပဝါရဏာသင်္ဂဟတ္ထံ၊ ပဝါရဏာပွဲတို့၌ သံဃာတော်များချမ်းသာစွာပြုနိုင်ရေးအတွက် တာဝန်ပေးရန်အစည်းအဝေးပြုခြင်း၊ (၃) ဓမ္မ သဝနတ္ထံ- တရားနာရန်အလို့ငှာ အစည်းအဝေးကြီးပြုလုပ်ခြင်း၊ (၄) ပါရိ စ္ဆတ္တက ကိဠာနု ဘဝနတ္ထံ၊ ပင်လယ်ကသစ်ပန်းပွင့်ချိန်၌ ပန်းဆွတ်ပျော်ပွဲကြီး ဆင်ယင်ကျင်းပရေးအတွက် သုဓမ္မာဇရပ်ကြီး၌ အစည်းအဝေး ပြုလုပ်ကြခြင်း။
ထိုနတ်ဘုံသည် မြင့်မိုရ်တောင်မြေနှင့် ဆက်သွယ်၍ တည်နေသော ဘူမဋ္ဌကဗိမာန် ဖြစ်သည်၊ ထိုဗိမာန်၏ ထက်ဝန်းကျင်၌ကား စကြဝဠာ တံတိုင်းရောက်အောင် ပြန့်နှံ့လျက်ရှိသောကြောင့် မြေနှင့်မစပ်သော အာကာသဋ္ဌက (ကောင်းကင်၌ တည်သော) ဗိမာန်များလည်း ရှိကြသေးသည် (အဘိ၊ဋ္ဌ၊၂၊၅၀၂။
) တာဝတိံသာမှ အထက်ယာမာ စသောနတ်ပြည်များ၌ကား အာကာသဋ္ဌ (ဝါ) “အာကသဇိုဝ်း” နတ်များသာ ရှိကြသည်။
ဤဘုံတွင် သိကြားမင်းနှင့် ပဇာပတိ၊ ဝရုဏ ဤသာန စသော (၃၃)ပါးသော နတ်မင်းကြီးတို့ စံနေကြသည်။
တာဝတိံသာနတ်သက်သည် အနှစ်(၁၀၀၀)ဖြစ်သည်။
လူတို့၏ နှစ်အရေအတွက် သုံးကုဋေခြောက်သန်းရှိသည်။
လူတို့၏ နှစ်(၁၀၀)သည် တာဝတိံသာနတ်၌ (၁)ရက် ဖြစ်သည်။
မောင်ဝိဇ္ဇာ “ဗုဒ္ဓ နှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာအကြောင်း” တက္ကသိုလ်သျှင်သီရိ“နတ်ပြည်ရောက်လူသားတို့၏ ဘဝအတွေ့အကြုံများ” ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန် သိကြားမင်း ရွှေပန်းတောင်းဖြင့် ခံယူ၍ တာဝတိံသာနတ်ပြည်၌ “စူဠာမဏိစေတီ”တည်ထားခြင်း တာဝတိံသာနတ်ပြည်သို့ ကြွတော်မူခြင်း တာဝတိံသာနတ်ပြည်၌ သတ္တမဝါကပ်တော်မူ၍ အဘိဓမ္မာတရား ဟောကြားတော်မူခြင်း တာဝတိံသာမှ သင်္ကဿမြို့သို့ တာဝတိံသာနတ်ဘုံ ၃၁။
တာဝတိံသာဘုံ စိတ္တကုဋ်တံခါးမုခ်သို့ ရောက်ခန်း တာဝတိံသာဇာတ်လမ်း ဟူသည်နှင့် စပ်၍ စိစစ်ချက် ကျမ်းကိုး Category:၃၁-ဘုံ Category:နတ်ဘုံ ခြောက်ဘုံ။
ငယ်ဘဝနှင့်ပညာရေး ၁၉၁၈ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၃၀ ရက်နေ့တွင် သာယာဝတီမြို့နယ်၊သုံးဆယ်မြို့ ဆိုင်းစုကျေးရွာ၌ ဦးပန်း၊ ဒေါ်တင့် မိဘနှစ်ပါးမှ မွေးဖွားသည်။
အမည်ရင်းမှာ မောင်ရွှေ ဖြစ်ပြီး ရဲဘော်သုံးကျိပ်ဝင် ဖြစ်သည့်အချိန်ကျမှ ဗိုလ်ကျော်ဇောဟူသော အမည်ကို ခံယူခဲ့သည်။
မြန်မာဗုဒ္ဓဘာသာဝင် ဖြစ်ပြီး သုံးဆယ်မြို့အထက်တန်းကျောင်းတွင် အထက်တန်းအဆင့်အထိ ပညာသင်ယူခဲ့သည်။
သာယာဝတီမြို့တွင် တိုင်းရင်းမြန်မာ စာသင်ကျောင်းတွင် ကျောင်းအုပ် အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
တပ်မတော်သားများ ပြည်သူကို ရန်သူလို သဘော မထားရန် ဗိုလ်မှူးချုပ်ဟောင်း ကျော်ဇော တိုက်တွန်း | ဒီရေ သတင်းများ စစ်ပညာသင်ကြားခဲ့ရပုံ right|thumb|250px ဂျပန်နိုင်ငံသို့ စစ်ပညာသင်ကြားရန် စေလွှတ်သည့် မြန်မာမျိုးချစ်လူငယ် ဒုတိယအသုတ်နှင့် အတူ ၁၉၄၁ ခုနှစ် ဧပြီလ ၁၃ ရက်တွင် ရန်ကုန်မှထွက်ခွာရာ ဧပြီလ ၂၈ ရက်တွင် ဂျပန်နိုင်ငံ အိုဆာကာမြို့သို့ ဦးစွာ ရောက်ရှိသည်။
ထိုမှ တိုကျိုမြို့သို့ သွားရောက်ကာ တိုကျိုမှ ဟိုင်နန်ကျွန်းသို့ မေလ ၁၀ ရက်တွင် ရောက်ရှိသည်။
ဟိုင်နန်ကျွန်းနှင့် ထိုင်ဝမ်ကျွန်းတွင် စစ်ပညာများ သင်ယူခဲ့ရသည်။
ဂျပန် စစ်ပညာသင်တန်းတက်စဉ်က ဂျပန်အမည်မှာ တာနီငုချိ ရှင်အိချိ ဖြစ်ပြီး ထိုင်းနိုင်ငံ ဗန်ကောက်မြို့တွင် ရဲဘော်သုံးကျိပ်ဝင်များ ဗိုလ်အမည်ခံယူကြသောအခါ ဗိုလ်ကျော်ဇော ဖြစ်လာသည်။
right|သမီးဖြစ်သူ ဒေါက်တာလှကျော်ဇောနှင့်အတူ ထမ်းဆောင်ခဲ့သောတာဝန်များ ဗမာ့လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော် (ဘီအိုင်အေ) စစ်ဌာနချုပ် စစ်ကြောင်းနှင့် မော်လမြိုင် စစ်ကြောင်းအတိုင်း မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ ချီတက်၍ ဗြိတိသျှတို့ကို တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။
၁၉၄၂ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၂၇ ရက်တွင် ဘီအိုင်အေ ဖျက်သိမ်းပြီး ဗမာ့ကာကွယ်ရေး တပ်မတော် (ဘီဒီအေ) ဖွဲ့စည်းသောအခါ ဗိုလ်ကြီးအဆင့်ဖြင့် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
Freedom, Peace & Justice: ဗိုလ်မှူးချုပ် ကျော်ဇော ၉၀ ပြည့်ပြီ၊ တပ်မတော်သားများကို ပြည်သူ့ဘက် ရပ်တည်ရန် မွေးနေ့တွင် တိုက်တွန်း ၁၉၄၄ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၂၃ ရက်တွင် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း နေအိမ်၌ ကျင်းပသော ဖက်ဆစ် တိုက်ဖျက်ရေးအဖွဲ့ ဖွဲ့စည်းရေး အစည်းအဝေးသို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။
၁၉၄၅ ခုနှစ် မတ်လ ၁ ရက်မှ ၃ ရက်အထိ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းနေအိမ်၌ ကျင်းပသော ဖဆပလ အစည်းအဝေးသို့တက်ရောက်သည်။
ထိုအစည်းအဝေးမှာ ဖက်ဆစ်ဂျပန်တို့အား တော်လှန် တိုက်ခိုက်ရန် အစီအစဉ်များ ချမှတ်သော အစည်းအဝေးဖြစ်သည်။
ဖက်ဆစ်တော်လှန်ရေးကာလတွင် ဗိုလ်ကျော်ဇောသည် တိုင်း (၄) ပဲခူး ရွှေကျင် သထုံတွင် တိုင်းမှူးအဖြစ် တာဝန်ယူကာ ဖက်ဆစ် ဂျပန်များကို တော်လှန်တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။
၁၉၄၅ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလတွင် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း ဦးဆောင်သော မြန်မာကိုယ်စားလှယ် အဖွဲ့ သီဟိုဠ်နိုင်ငံ ကန္ဒီမြို့သို့ သွားရောက်ရာတွင် အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် လိုက်ပါခဲ့ရသည်။
၁၉၄၅ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလတွင် ဘီဒီအေကို ဖျက်သိမ်းပြီး ဗမာ့တပ်မတော် အဖြစ် ပြန်လည် ဖွဲ့စည်းသောအခါ ဒုဗိုလ်အဖြစ် ပါဝင်တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ဗမာ့တပ်မတော်တွင် ၁၉၄၈ ခုနှစ်တွင် မြောက်ပိုင်းတိုင်း တိုင်းမှူးအဖြစ်လည်းကောင်း ၁၉၄၉ ခုနှစ်တွင် တောင်ပိုင်းတိုင်း တိုင်းမှူးအဖြစ်လည်းကောင်း တာဝန်ယူခဲ့သည်။
၁၉၅၂ ခုနှစ်တွင် မြန်မာစစ်မစ်ရှင်အဖွဲ့ ဒုတိယခေါင်းဆောင်အဖြစ် အင်္ဂလန်၊ ပြင်သစ်၊ ဆွစ်ဇာလန်၊ ဘယ်လ်ဂျီယမ်၊ နော်ဝေ၊ ဆွီဒင်နှင့် ယူဂိုစလားဗီးယား နိုင်ငံများသို့ သွားရောက်ခဲ့သည်။
အငြိမ်းစားဘဝသို့ရောက်ရှိပုံ ၁၉၅၃ ခုနှစ်တွင် မြောက်ပိုင်းတိုင်း တိုင်းမှူးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
၁၉၅၄ ခုနှစ်တွင် တရုတ်ဖြူ ကျူးကျော်တပ် (ကူမင်တန်)များအား ဘုရင့်နောင် စစ်ဆင်ရေးဖြင့် လည်းကောင်း၊ ၁၉၅၅ ခုနှစ်တွင် ရန်ကြီးအောင် စစ်ဆင်ရေးဖြင့်လည်းကောင်း တိုက်ခိုက် ချေမှုန်းခဲ့သည်။
၁၉၅၅ ခုနှစ်တွင်ပင် စစ်ဘက် ချစ်ကြည်ရေး မိတ်ဆက်အဖွဲ့ အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် တရုတ်ပြည်သူ့ သမ္မတနိုင်ငံသို့ သွားရောက်ခဲ့သည်။
ဗိုလ်မှူးချုပ်အဆင့်အထိ တပ်မတော် တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် ဗမာပြည်ကွန်မြူနစ်ပါတီ ဗကပများနှင့် အဆက်အသွယ်ရှိသည်ဟုဆိုကာ အသက် ၃၉ နှစ်အရွယ်တွင် တပ်မတော်မှ အငြိမ်းစားအပေးခံရသည်။
ဗိုလ်ချုပ်ကျော်ဇော်၏ နိုင်ငံရေးနောက်ခံမှာ လွတ်လပ်ရေးတိုက်ပွဲကာလမှာပင် ဗမာပြည်ကွန်မြူနစ်ပါတီနှင့် စတင်ခဲ့သည်။
၁၉၄၅ ခုနှစ် ဒုတိယအကြိမ်မြောက် ဗကပ ကွန်ဂရက်တွင် ပါတီ ဗဟိုကော်မတီဝင်ဖြစ်ခဲ့သည်။
မြန်မာပြည် လွတ်လပ်ရေး ရပြီး လပိုင်းအတွင်း ၁၉၄၈ ခုနှစ် မတ်လ ၂၈ ရက်တွင် ဗကပများ တောခိုရာ၌ မလိုက်ပါဘဲ တပ်မတော်တွင် ဆက်လက် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေခဲ့သဖြင့် ဗကပ က ပါတီမှ ထုတ်ပယ် ပစ်ခဲ့သည်။
၁၉၅၆ ခုနှစ်တွင် ဗမာ့တပ်မတော်မှ အောင်မာဃ စစ်ဆင်ရေးဆင်နွှဲနေချိန်တွင် ဗကပ ဌာနချုပ်သို့ ရဲဘော်ကြီးမြင့် နှင့် ဗိုလ်ကျော်ဇောတို့ ပေးပို့သော စစ်ဆင်ရေး ထိပ်တန်း လျှို့ဝှက်သတင်းများပါသည့် စာရွက်စာတမ်းများကို ဖမ်းဆီးရမိခဲ့သည်။
ထိုကိစ္စကြောင့် ၁၉၅၇ ခုနှစ် မတ်လတွင် တပ်မတော်မှ အငြိမ်းစားအပေးခံခဲ့ရခြင်း ဖြစ်သည်။
စစ်ကော်မရှင်တာဝန် ၁၉၆၀ ပြည့်နှစ် တတိယအကြိမ် ပါလီမန်လွှတ်တော် ရွေးကောက်ပွဲတွင် ရန်ုကုန်မြို့ ကြည့်မြင်တိုင် တောင်ပိုင်း မဲဆန္ဒနယ်မှ တစ်သီးပုဂ္ဂလ အမတ်လောင်းအဖြစ် ဝင်ရောက် အရွေးခံခဲ့သေးသော်လည်း ရှုံးနိမ့်သွားခဲ့သည်။
၁၉၇၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၈ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့မှ တရုတ်နိုင်ငံသို့ လျှို့ဝှက် ထွက်ခွာသွားပြီး ထိုနှစ် ဩဂုတ်လ ၁၀ ရက်နေ့တွင် တရုတ်နိုင်ငံရောက် ဗမာပြည် ကွန်မြူနစ်ပါတီ ဗကပနှင့် ပူးပေါင်းခဲ့သည်။
ထိုနှစ် နိုဝင်ဘာလတွင်ပင် ဗကပ ဗဟိုဌာနချုပ်၌ စစ်ဘက်အကြံပေးနှင့် စစ်ကော်မရှင် အဖွဲ့ဝင် ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ထိုနောက်တွင် ဗကပ ဗဟိုစစ်ဦးစီးဌာန၊ ဗဟိုစစ်ကော်မရှင်တွင် ပထမ၊ ဒုတိယ ဥက္ကဋ္ဌ တာဝန်များ ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ယနေ့တိုင် တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ်တွင် နေထိုင်လျက် ရှိသည်။