kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
ထို ၁၈၅၂ တွင် ခရိုင်မြို့အဆင့် တိုးမြှင့်ခံရပြီး၊ ၁၉၇၄ ခုနှစ် အထိ ခရိုင်မြို့ဖြစ်ခဲ့သည်။
၁၉၇၄ ခု ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံ ဥပဒေသစ် အရ ခရိုင်မြို့များ အားလုံးကို ဖျက်သိမ်းလိုက်သောအခါ ကျောက်ဖြူသည် ၁၉၇၄ မှ ၁၉၈၈ အထိ ရခိုင်ပြည်နယ်၏ မြို့နယ် တစ်ခု အဖြစ် တည်ရှိခဲ့သည်။
၁၉၈၈ တွင် ကျောက်ဖြူ မြို့နယ်စု ဖြစ်လာပြီး၊ နောင်တွင် ကျောက်ဖြူခရိုင် ပြန်ဖြစ်လာသည်။
ယခုအခါ ကျောက်ဖြူမြို့မှာ ခရိုင်ရုံးစိုက်ရာ စည်ကားသောမြို့ကြီး ဖြစ်လာရုံမျှမက သင်္ဘောဆိပ်မြို့လည်း ဖြစ်လာ၍ ပင်လယ်ကူးသင်္ဘောကြီးများ ဝင်ရောက်ဆိုက်ကပ်ကြ၏။
မြို့ပေါ်တွင် ခရိုင်ဌာနချုပ် ရုံးများအပြင် ဆေးရုံ၊ ရဲဌာန၊ စာပို့တိုက်၊ စာသင်ကျောင်းနှင့် ဈေးများရှိကြ၏။
မြို့စည်ပင်ရေးကို ၁၈၈၅ ခုနှစ်မှ စ၍ မြူနီစီပယ်အဖွဲ့က စီမံအုပ်ချုပ်လာခဲ့၏။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၂) မြို့ပေါ်ရပ်ကွက်များ အရှေ့ပိုင်းရပ်ကွက် အနောက်ပိုင်းရပ်ကွက် အလယ်ပိုင်းရပ်ကွက် မြစ်နားတန်းရပ်ကွက် စေတီတောင်ရပ်ကွက် အရာရှိရပ်ကွက် အစိုးရရပ်ကွက် သန်ပန်ချောင်းရပ်ကွက် ရခိုင်ပိုက်ဆိပ်ရပ်ကွက် ကုလားပိုက်ဆိပ်ရပ်ကွက် ပြင်ဖြူမော်ရပ်ကွက် တောင်ရင်းရပ်ကွက် ကုမ္ပဏီဈေး(ခ) စေတီယရပ်ကွက် ကုလားဘာတောင်ရပ်ကွက် တိုးချဲ့ရပ်ကွက် င/လပေွ့ရပ်ကွက် ကညင်တောရပ်ကွက် ပညာရေး ၁၉၅၃ ခုနှစ်တွင် ဆရာဖြစ်သင်ကောလိပ်ကို ကျောက်ဖြူမြို့တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။
ကျောက်ဖြူဥပစာကောလိပ် ကို ၁၉၅၄ တွင် ဖွင့်လှစ်သည်။
ဤဥပစာ ကောလိပ်ကျောင်းတွင် အထွေထွေဝိဇ္ဇာ ပညာရပ်များကို ပါ သင်ကြားပို့ချခဲ့သည်။
ရခိုင်ပြည်နယ် စစ်တွေတက္ကသိုလ်သည် ကျောက်ဖြူဥပစာကောလိပ်ဖြင့် သန္ဓေတည်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း၊ စစ်တွေတက္ကသိုလ် သမိုင်းမှတ်တမ်းများက ပြဆိုသည်။
ဆရာဖြစ်သင်ကောလိပ်သည် ယခုအခါ ကျောက်ဖြူ ပညာရေးဒီဂရီကောလိပ် အဖြစ်တည်ရှိပြီး၊ ပညာရေးဆိုင်ရာ ဘာသာရပ်များကို ပို့ချလျက် ရှိသည်။
ကျောက်ဖြူအစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံအား ၂၀၂၂ ခုနှစ်တွင် အစိုးရနည်းပညာကောလိပ်အဖြစ် အဆင့်မြှင့်တင်ခဲ့ပြီး ၂၀၂၂-၂၀၂၃ ပညာသင်နှစ်မှစ၍ အင်ဂျင်နီယာနည်းပညာဘွဲ့ (B.Tech) ပေးအပ်မည့် သင်တန်းများကို စတင်သင်ကြားပေးခဲ့သည်။
၂၀၂၃ခုနှစ်၊မေလတွင် အစိုးရနည်းပညာကောလိပ် (ကျောက်ဖြူ)ကို နည်းပညာတက္ကသိုလ် (ကျောက်ဖြူ) အဖြစ် အဆင့်တိုးမြှင့်ပေးခဲ့သည်။
ကျန်းမာရေး ၁။
ကျောက်ဖြူခရိုင် ပြည်သူ့ဆေးရုံကြီး(ကုတင်နှစ်ရာဆံ့ဆေးရုံ ၂။
Grand Healthcare Hosြိ့ဩသိ့pital အားကစား မြို့မအားကစားကွင်း ၊ကျောက်ဖြူ တည်ရှိပြီး ကျောင်းပေါင်းစုံဘောလုံးပြိုင်ပွဲနှင့်https://www.moi.gov.mm/iprd/news/171723 အခြားသောအားကစားပွဲများ ကျင်းပသည်။
မြို့မအားကစားကွင်းရှိ မိုးလုံလေလုံခန်းမ၌ ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဩဂုတ် ၂၃ရက်နေ့တွင် အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီး ဘော်လီဘောပြိုင်ပွဲ ကျင်ပ ခဲသည်။
https://www.moi.gov.mm/iprd/news/165622 ထိုမိုးလုံလေလုံခန်းမ၌ ကရာတေးဒို၊ မြန်မာ့သိုင်း၊ ဘောလုံး၊ မြန်မာ့ရိုးရာခြင်း၊ ပိုက်ကျော်ခြင်း၊ ကြက်တောင်၊ ပြေးခုန်ပစ် စသည့် အားကစားသင်တန်းများကို ရက်အကန်သတ်ဖြစ် အခမဲ့ဖွင့်လှစ် ခဲသည်။
https://www.mmnationalpost.com/2023/03/blog-post_10.html?m=0 လမ်းပန်းဆက်သွယ်​ရေး ကျောက်ဖြူမြို့မှ ရန်ကုန်မြို့သို့ ကုန်းလမ်းနှင့် လေယာဉ်လမ်းများဖြင့် ဆက်သွယ်လျက် ရှိသည်။
ကျောက်ဖြူလေဆိပ်တွင် မြန်မာ့လေကြောင်းလိုင်းမှ စစ်တွေ၊ သံတွဲ၊ ရန်ကုန် ပြည်တွင်းခရီးစဉ်များကို ပြေးဆွဲ‌ပေလျက် ရှိသည်။
ထင်ရှားသည့်နေရာများ ကျောက်ဖြူမြို့မှ ၁၆ မိုင်ကွာဝေးသည့် မင်းပြင် အရပ်တွင် မိုးလေဝသ တိုင်းထွာရေး ရေဒါစခန်း တစ်ခုကို ဆောက်လုပ်ထားသည်။
မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံးသော ရေဒါ စခန်းဖြစ်သည်။
ဇင်ချောင်းကမ်းခြေသည် လှပသော ပင်လယ် ကမ်းခြေဖြစ်သည်။
ကျောက်ဖြူမြို့အနီးရှိ ပွိုင့်ကမ်းခြေသည် ထင်ရှားသည်။
ကျောက်ဖြူမြို့၏ အရှေ့တောင်ဘက် ၃ မိုင်ခန့်အကွာ စိုင်ချုံရွာအနီးတွင် နဂါးပွက်တောင် ခေါ် ရွံ့မီးတောင် ရှိသည်။
ဦးဥတ္တမပန်းခြံ ကံ့ကော်တောဘုရား ကျောက်တစ်လုံးဘုရား စေတီတောင် ရွှေသာလျောင်းဘုရား စေတီယျတောင်ဘုရား သာသနာ ၂၅၀ဝ စေတီ ပေါ်တော်မူဘုရား ပွိုင့်ကမ်းခြေ စေတီပုထိုးများ ဝေသာလီခေတ် လက်ရာများဖြစ်သည့် ကံ့ကော်တောဘုရား ရုပ်ပွားတော်နှစ်ဆူမှာ ကျောက်ဖြူမြို့၏ ထင်ရှားသော တန်ခိုးကြီးဘုရားဖြစ်သည်။
ကျောက်တစ်လုံးဘုရားမှာ မြောက်ဦးခေတ် ရခိုင်ဘုရင် မင်းဗာကြီးက စတင် တည်ထားခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး ကြီးမားသော ကျောက်ဆောင် တစ်ခုလုံးကို လှိုဏ်ပတ်လမ်းများဖြင့် ဂူများထွင်းကာ ဘုရားရုပ်ပွားတော်များကို တည်ထားကိုးကွယ်ထားသည်။
စုစုပေါင်း ဂူပေါက် ၅၅ ပေါက်ရှိသည်။
စေတီတောင် ရွှေသာလျောင်းဘုရား၊ စေတီယျတောင်ဘုရားနှင့် သာသနာ ၂၅၀ဝ စေတီတို့မှာ ထင်ရှားသည်။
စေတီတောင်ဘုရား၊ ကျောက်တစ်လုံးဘုရားနှင့် ကံ့ကော်တောဘုရားပွဲတော်များကို တန်ခူးလအတွင်းတွင် ကျင်းပလေ့ရှိ ကြသည်။
ကံ့ကော်တောဘုရားပွဲတော်ကို မြန်မာနှစ်ဆန်းတစ်ရက်နေ့တွင် စည်ကားသိုက်မြိုက်စွာကျင်းပလျက်ရှိသည်။
ထိုပွဲတော်ကို ကျောက်ဖြူခရိုင်ရှိ မြို့များပါ လာရောက် လေ့ရှိသည်။
မြို့၏ အရှေ့တောင်ဘက် ၁ မိုင်ခွဲခန့်အကွာ ကညင်တောရပ်ကွက် အနီးရှိ စေတီတောင်ပေါ်တွင် လျောင်းတော်မူ ရုပ်ပွားတော် တစ်ဆူ ရှိသည်။
မြို့၏အနောက်တောင်ဘက် ၃ မိုင်ခန့်အကွာ ဂုံးချွိန်ရွာသို့ သွားရာလမ်းခရီး၌ ကျောက်တစ်လုံးဘုရား တည်ရှိသည်။
ဤဘုရားမှာ ကြီးမားသော ကျောက်တုံးကြီး တစ်ခုကို ဘုံဆောင်ပြာသာဒ်လိုဏ်ဂူနှင့် ရုပ်တုတော်များပါ အပြီးဖြစ်မြောက်အောင် ထုလုပ်မွန်းမံထားခြင်း ဖြစ်သည်။
လိုဏ်ဂူတော်နှင့်တကွ ဘုရားရုပ်တုတော်များ၊ ပန်းဆိုင်းများ၊ ဘီလူးရုပ်၊ နတ်ရုပ် စသောအရုပ်ဟန်ပန် တို့သည် ရှေးရခိုင်များ၏ ဗိသုကာပညာနှင့် ကျောက်ဆစ်ပညာများကို သရုပ်ဖော်ပြလျက်ရှိသည်။
ကျောက်တစ်လုံးဘုရား၏ တောင်ဘက် ၂ မိုင်ခန့်အကွာ ကံကော်တောအရပ်တွင် ကံကော်တောဘုရားဟု ထင်ရှားသော ရုပ်တုတော်တစ်ဆူ ရှိသည်။
ထိုရုပ်တုတော်ကို ပင်လယ်ထဲမှ ပင့်ဆောင်ရရှိခဲ့သောကြောင့် ပေါ်တော်မူဘုရားဟု ခေါ်ဝေါ်သမုတ်ကာ ကိုးကွယ်ကြသည်။
ကျောက်ဖြူမြို့မှ ထင်ရှားသော ပုဂ္ဂိုလ်များ= = ရခိုင့်တပ်တော်( ဒု )စစ်ဦးချုပ်ဒေါက်တာ ( ညိုထွန်းအောင်# ဦးမြထွန်းအောင် (မြန်မာ တိုင်းရင်းသားထဲမှ ပထမဆုံး အရေးပိုင်) ဖိလစ် ရစ်ပလေ (မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံးတိုင်းရင်းသားစာပုံနှိပ်တိုက်ဖြစ်သော ဟံသာဝတီပုံနှိပ်တိုက်တည်ထောင်သူ၊ပိဋကတ်သုံးပုံကို ပုံနှိပ်စက္ကူအဖြစ် ပထမဆုံးအသွင်ပြောင်းသူ) ဦးဘစော (ဝန်ကြီးဟောင်းနှင့် အငြိမ်းစား သံအမတ်ကြီး) ဦးလုံး (လူမှုထူးချွန်ဆုရ ရခိုင်စာပေ၊ ယဉ်ကျေးမှု ပညာရှင်) ဦးသာထွန်း (အငြိမ်းစား သံအမတ်ကြီး) ဦးလှထွန်းဖြူ (ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်၊ရှေးဟောင်းသုတေသနပညာဌာန ပါမောက္ခ) ဖိုးကျော့ (အမျိုးသားစာပေတစ်သက်တာဆုနှင့် အခြားအမျိုးသားစာပေဆုများရ စာရေးဆရာ) စောနု (နိုင်ငံကျော် ဂီတ အနုပညာရှင်) ဦးတင့်ဇော် (RFA သတင်းထောက်) စိမ်းလဲ့လဲ့ (နိုင်ငံကျော် အဆိုတော်) မဲဇာ (ရုပ်ရှင် သရုပ်ဆောင်) ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန် ကျောက်ဖြူလေဆိပ် ကျောက်ဖြူ ရေနက်ဆိပ်ကမ်း ကပိုင်ချောင်းရွာ ကျောက်ဖြူ-ရန်ကုန် ကားလမ်းမကြီး ကိုးကား Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ Category:ရခိုင်ပြည်နယ်ရှိ မြို့များ။
မြန်မာ အမျိုးသား လိဂ်100pxနိုင်ငံများ 25px မြန်မာနိုင်ငံစတင်သည့်ခုနှစ် ၂၀၀၉.မတ်လ.(၄)ရက်ဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ် အေအဖ်စီ ၊ ‌ေအဖ်အဖ်၊အမ်အဖ်ဖ်အသင်းအရေအတွက်၁၂ သင်းပိရမစ် အဆင့်သတ်မှတ်ချက် ၁နာယကဦးအောင်ကိုဝင်း(ကမ္ဘောဇ) ဥက္ကဋ္ဌ ဦးဇော်ဇော်ဒေသတွင်းဖလား(များ) မြန်မာအမျိုးသားလိဂ်ဖလား၊ MNL ဖလားနိုင်ငံတကာဖလား(များ) AFF club Championship, AFC Challenge Leagueလက်ရှိချန်ပီယံ(ရှမ်းယူနိုက်တက်)၂၀၂၄-၂၅ ချန်ပီယံဆု အများဆုံး ရှမ်းယူနိုက်တက်(၆)ကြိမ်ဝက်ဘ်ဆိုဒ် http://www.myanmarnationalleague.com ၂၀၀၉-ခုနှစ်၊ မတ်လ(၄)ရက်နေ့မှ စတင်၍ မြန်မာ နေရှင်နယ် လိဂ် () ခေါ် ပရိုစနစ်ဖြင့် ဘောလုံးပြိုင်ပွဲကို မြန်မာနိုင်ငံဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ် မှ အတည်ပြုခဲ့သည်။
မြန်မာ နေရှင်နယ် လိဂ် ပြိုင်ပွဲများကို မေလအတွင်း စတင် ကျင်းပမည် ဖြစ်သည်။
ပြိုင်ပွဲများကို ရန်ကုန်မြို့ရှိ အောင်ဆန်းကွင်းနှင့် သုဝဏ္ဏကွင်း တွင်သာ ကျင်းပမည်ဖြစ်ပြီး ဒုတိယအကျော့ မန္တလေးမြို့နှင့် တောင်ကြီးမြို့ တို့တွင် ကျင်းပနိုင်ရန် လျာထားကြောင်း သိရသည်။
အိမ်ကွင်း၊ အဝေးကွင်း စနစ်ဖြင့် ကျင်းပမည့်ပြိုင်ပွဲကို ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ်တွင် စတင်ခဲ့သည်။
အပြောင်းအရွှေ့ ဈေးကွက်ကို မတ်လ(၅)ရက်မှ စတင်၍ ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။
လက်ရှိ မြန်မာလိဂ်မှာ အသင်း ၈ သင်း ရှိတဲ့အတွက် ၂၀၁၀၊ ၂၀၁၁ ဘောလုံးရာသီတွေမှာ ပထမတန်းက တက်လာသော အသင်း နှစ်သင်းစီ ထပ်ထည့်ပြီး ၁၂ သင်းအထိ ရောက်လာမည်။
၂၀၀၉ခုနှစ်မှာ လိဂ်ပုံစံလုပ်မည် မဟုတ်သေးဘဲ ရှုံးထွက်ဖလား ပုံစံနဲ့ပဲ အထက် မြန်မာပြည်မှာ တစ်ကြိမ်၊ အောက်မြန်မာ ပြည်မှာ တစ်ကြိမ် နှစ်ကြိမ် ''ကျင်းပခဲ့သည်'။
မြန်မာ နေရှင်နယ် လိဂ်တွင် ၂၀၁၁-ခုနှစ်အထိ တန်းဆင်းအသင်း ရှိမည် မဟုတ်သေးဘဲ ၂၀၁၂-ခုနှစ် မှသာ တန်းတက်/တန်းဆင်း စနစ်ကို စတင် ကျင့်သုံးမည် ဖြစ်သည်။
လက်ရှိ မြန်မာ နေရှင်နယ်လိဂ်၌ အသင်း ၈သင်းသာ ရှိခြင်းနှင့် ပတ်သတ်၍ ကိုရီးယားမှ ကေလိဂ် စတင်တည်ထောင်စဉ်က ၄ သင်းတည်းသာ ရှိခဲ့သည်။
ပါဝင် ကစားကြမည့်အသင်းများ အားလုံးသည် အနည်းဆုံး `ယူ-၁၇ လူငယ်´တစ်သင်းစီကို မဖြစ်မနေ ဖွဲ့စည်း ထားရမည်။
အဆိုပါ လူငယ် အသင်းများကို သက်ဆိုင်ရာ ဒေသတွင်းမှ လူငယ်များ ဖြင့်သာ ဖွဲ့စည်းရန်၊ လူငယ်များကို ပြိုင်ပွဲများ ကျင်းပပေးပြီး ရွေးချယ် ခေါ်ယူနိုင်သည်။
အသင်းသို့ ခေါ်ယူပါက စာချုပ်ချုပ် ဆိုရမည်။
အသင်းများ အားလုံးသည် အနည်းဆုံး ငွေသား သိန်း၂၀၀၀ ရှိသော ကိုယ်ပိုင် ဘဏ် အကောင့် တစ်ခုစီရှိရမည်။
အသင်း၏ ဝင်ငွေ/ထွက်ငွေ နှစ်ချုပ်စာရင်းကို ဘောလုံး အဖွဲ့ချုပ်ထံ နှစ်စဉ် တင်ပြရပါမည်။
အဖွဲ့ချုပ်မှ စိစစ်ပြီး အတည်ပြု ပေးမည်။
ကွင်းဝင်ကြေး၊ ရုပ်သံမူပိုင်ခွင့်၊ ကြော်ငြာ စပွန်ဆာ၊ ကစားသမား ရောင်းချမှုနှင့် အစိုးရ အထောက်အပံ့ များမှ ငွေကြေး ပြန်လည် ရရှိနိုင်မည်။
နောက်ပိုင်း၌ အသင်း၏ ရှယ်ယာများ ရောင်းချခွင့်ပေးခြင်းနှင့် တရားဝင် လောင်းကစားဒိုင် (Legal Bookies) များကိုပါ ဖွင့်လှစ် ခွင့်ပေးကာ ငွေကြေးရရှိနိုင်မည့် အခွင့် အလမ်းများကို ဖန်တီး ပေးဦးမည်။
မြန်မာ အမျိုးသား လိဂ်အတွက် နိုင်ငံတော်မှ အထောက် အပံများနှင့် လုပ်ငန်းရှင်များ ဘက်မှ အထောက် အပံ့များ ရရှိထားသည်။
အဓိက စပွန်ဆာအဖြစ် Grand Royal (IBTC ကုမ္ပဏီ)မှ ဆောင်ရွက်မည် ဖြစ်သည်။
၂၀၀၉ မှ ၂၀၁၁ အထိ သုံးနှစ်တာ အတွက် စုစုပေါင်း သိန်း ၁၂၀၀၀ ပံ့ပိုးပေးသွားမည် ဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။
အခြား ကုမ္ပဏီကြီး များကလည်း ငွေကြေးများ ထပ်မံ ထောက်ပံ့ ပေးထားပြီး ဖြစ်သည်။
ဝန်ကြီးဋ္ဌာနမှ ကစားသမားများ အားလုံးသည် မတ်လ ၅ရက်နေ့တွင် ၎င်းတို့၏ အသင်းများမှ အလွတ် ပြောင်းရွှေ့ကြေးဖြင့် ထွက်ခွာခွင့် ပေးမည်ဖြစ်ပြီး မိမိ ကြိုက်နှစ်သက်ရာ၊ လစာငွေ ပိုမိုရရှိရာ ကလပ် အသင်းထံ လွတ်လပ်စွာ ပြောင်းရွှေ့ နိုင်သည်။
သို့သော် ကလပ်အသင်းများ အနေဖြင့် ဝန်ကြီးဋ္ဌာနများထံ နစ်နာကြေးအဖြစ် လက်ရွေးစင် အဆင့် ဆိုလျင် ၁၀ သိန်းနှင့် ဒုတိယ တန်းစား ဆိုလျင် ၅ သိန်းစီ ပေးကြရမည်။
ကစားသမား အပြောင်းအရွှေ့ များကို ပြုလုပ်ရာတွင် သက်ဆိုင်ရာ ဘောလုံးသမားအား ဆေးစစ်ဆေးမှု လုပ်ခဲ့ မလုပ်ခဲ့ဆိုသည်ကို MFF က စစ်ဆေးမည် မဟုတ်ကြောင်း သိရသည်။
ဘောလုံး အဖွဲ့ချုပ်သည် အပြောင်းအရွှေ့ စာချုပ်များကို အဖွဲ့ချုပ်ရုံး၌ လာရောက် ချုပ်ဆိုစေ၍ အမှားအယွင်း မရှိစေရန် ကြပ်ကြပ်မတ်မတ် ဆောင်ရွက်ပေး နေသော်လည်း ဆေးစစ်ဆေးမှု ကိစ္စကိုမူ အဖွဲ့ချုပ်မှ တာဝန်ယူမည် မဟုတ်ပေ။
ဆေးစစ်ဆေးမှု ကိစ္စက ဘောလုံးအသင်းနဲ့ သက်ဆိုင်ရာ ဘောလုံးသမား နှစ်ဦးနှစ်ဖက် ကျေနပ် သဘောတူဖို့ပဲ အရေးကြီးသည်။
တစ်သင်းတည်းတွင် ကစားသမား ကောင်းများ စုမနေစေရန် ကလပ်အသင်း တစ်သင်းလျင် ဝန်ကြီးဋ္ဌာန အသင်းများမှ လက်ရွေးစင် အဆင့် ကစား သမား ၆ ဦးနှင့် ဒုတိယတန်းစား ကစားသမား ၄ ဦးကိုသာ အများဆုံး ခေါ်ယူခွင့် ရမည်။
အဆိုပါ ခေါ်ယူခြင်း ခံရသည့် ဝန်ကြီးဋ္ဌာန ကစားသမား များသည် သက်ဆိုင်ရာ ဝန်ကြီးဋ္ဌာနများမှ အလုပ်မထွက် လိုသေးပါက နှစ်နှစ်ဆက်လက် တာဝန် ထမ်းဆောင် နိုင်သေးသည်။
သို့သော် ဝန်ကြီးဋ္ဌာနများမှ အလုပ်မထွက် သေးသူများသည် ကလပ် အသင်းနှင့် အများဆုံး ၂ နှစ်စာချုပ်သာ ချုပ်ဆိုနိုင်သည်။
ကလပ် အသင်းပိုင်ရှင်များသည် ဝန်ထမ်း ထောင်နှင့် ချီသော ကုမ္ပဏီကြီးများကို ပိုင်ဆိုင်ကြသူများ ဖြစ်သဖြင့် ကစားသမားများ ဘောလုံး ဆက်မကစား နိုင်တော့လျင် ၎င်းတို့၏ ကုမ္ပဏီများတွင် ခန့်ထားရန် စီစဉ်ထားသည်။
ကလပ်အသင်းများ ရန်ကုန်တိုင်းကိုယ်စားပြု - ရန်ကုန်ယူနိုက်တက် (Yangon United F.C) မန္တလေးတိုင်းကိုယ်စားပြု - ရတနာပုံ ဘောလုံး အသင်း (Yadanarpon F.C) စစ်ကိုင်းတိုင်းကိုယ်စားပြု - ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌စစ်ကိုင်းယူနိုက်တက် ဘောလုံးအသင်း (Sagaing United F.C) မကွေးတိုင်းကိုယ်စားပြု - မကွေး ဘောလုံးအသင်း (Magwe F.C) ပဲခူးတိုင်းကိုယ်စားပြု - ဟံသာဝတီယူနိုက်တက် ဘောလုံးအသင်း (Hanthawaddy United F.C) ရှမ်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်းကိုယ်စားပြု - ရှမ်းယူနိုက်တက် ဘောလုံးအသင်း (Shan United F.C) မွန်၊ တနင်္သာရီကိုယ်စားပြု - ဆောက်သန်းမြန်မာ ယူနိုက်တက် (Southern Myanmar F.C) ဧရာဝတီတိုင်းကိုယ်စားပြု - ဧရာဝတီယူနိုက်တက် (Ayeyawady United FC) ရခိုင်ပြည်နယ် ကိုယ်စားပြု - ရခိုင်ယူနိုက်တက် ဘောလုံးအသင်း (Rakhine United F.C) ချင်းပြည်နယ်ကိုယ်စားပြု-ချင်းယူနိုက်တက်ဘောလုံးအသင်း (Chin United Football Club) အားကစားသိပ္ပံဘောလုံးအသင်း (ISPE FC) ကရင်ပြည်နယ်ကိုယ်စားပြု-ဇွဲကပင်ယူနိုက်တက် ‌ေဘောလုံးအသင်း (Zwekapin United FC) စည်းမျဉ်းဥပဒေများ(Rules and Regulations) ဘောလုံး Pro စနစ်ကူးပြောင်းရာမှာ မရှိမဖြစ်လိုအပ်သော စည်းမျဉ်း၊ စည်းကမ်းများကို မြန်မာနိုင်ငံဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ် နှင့် FIFA, AFC, AFF နှင့်တကွ ဂျပန်နိုင်ငံ ဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ်၊ ကိုရီးယား ဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ် တို့ရှိ တာဝန်ရှိသူများ၊ ကျွမ်းကျင်သူများနှင့် (၂၇)ကြိမ် တွေ့ဆုံညှိနှိုင်း ဆွေးနွေးပြီး ရေးဆွဲခဲ့သည်။
အောက်တန်း အသင်းများနှင့် ပတ်သတ်၍ သတ်မှတ်ထားသော စည်းမျဉ်း၊ စည်းကမ်းများ ပြည့်မီသော အသင်းများကိုသာ ပရို အသင်းအဖြစ် လက်ခံမည်။
ပထမတန်းနှင့် ဒုတိယတန်း အသင်းများမှာ ပုံမှန် Training အစီအစဉ်၊ ကစားသမား လစာ စာချုပ်များ၊ အခြား သတ်မှတ်ထားသော Facility များ အပြည့် ရှိရပါမည်။
အသင်းများလျှင် နှစ်တန်း ထားမည် ဖြစ်ပြီး နည်းလျှင် တစ်တန်းတည်း ထားမည်။
၂၀၁၂-ခုနှစ်ရောက်မှ တန်းဆင်း/တန်းတက် စနစ်ကို ခွင့်ပြုရန်၊ နိုင်ငံခြားကစားသမား (၅)ယောက်တစ်ပြိုင်နက်တည်း ဝင်ကစားခြင်းကို နောင်(၄/၅)နှစ်ထိ ခွင့်ပြုရန်၊ ကလပ်သင်းတစ်သင်းမှာ မှတ်ပုံတင်ရမည့် ကစားသမားအရေအတွက်ကို (၃၀)ဦးထိ ခွင့်ပြုရန်၊ အသင်းတစ်သင်း အနေဖြင့် လက်ရွေးစင်(က)အဆင့်မှ (၆)ဦး၊ လက်ရွေးစင်(ခ)အဆင့်မှ (၄)ဦး ခေါ်ခွင့်ပြုရန်၊ ကစားသမားတစ်ဦး အဝါကတ်(၃)ကြိမ်ရှိလျှင် တစ်ပွဲပယ်။
(၆)ကြိမ်ရှိလျှင် နှစ်ပွဲပယ်။
(၉)ကြိမ်ရှိလျှင် စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းရေး ကော်မီတီက အရေးယူမည်။
ကစားသမား အပြောင်းအရွှေ့စာချုပ်ကို MFF ရုံးခန်းတွင် တာဝန်ရှိသူများရှေ့ စာချုပ်ချုပ်ရန်၊ ဘောလုံးအေးဂျင့် နှင့် ပတ်သက်သော စည်းမျဉ်းကို MNL ဥပဒေ စာအုပ်တွင် ထည့်သွင်းရေးဆွဲရန်၊တက်လမ်း အားကစားဂျာနယ် ပရိုအသင်း နိုင်ငံတော် ခွင့်ပြုချက် ဥပဒေနှင့် အညီ အသင်းလိုင်စင်ကို မှတ်ပုံတင် ထားရမည်။
ယူ-၁၇၊ ယူ-၂၀ လူငယ်အ သင်းများ ဖွဲ့စည်းထားရမည်။
ကျပ်သိန်း ၂၀၀၀ ရန်ပုံငွေ ထားရှိရမည်။
ရုံးခန်း အဆောက်အဦ၊ ပြိုင်ပွဲကွင်း၊ လေ့ကျင့်ရေးကွင်း၊ နားနေခန်း၊ ဆေးကုသမှု အဆောင်၊ မော်တော်ယာဉ်၊ တယ်လီဖုန်း၊ ဖက်စ်ရှိရမည်။
နည်းပြ၊ အုပ်ချုပ်သူ၊ ကစားသမား များနှင့် ကန်ထရိုက် စာချုပ် ချုပ်ဆိုထားရမည်။
စာချုပ်ပါအတိုင်း လိုက်နာ ဆောင်ရွက်ရမည်။
Email, Phone, Fax ရှိရမည်။
သတင်းပြန်ကြားရေးအတွက် မီဒီယာအရာရှိ ထားရှိရမည်။
အသင်းကို Fan အဖွဲ့ဝင် တိုးပွားအောင် လှုံ့ဆော်စည်းရုံး ဆောင်ရွက်ရမည်။
Marketing ဋ္ဌာန ဖွဲ့စည်းကာ အသင်းအတွက် ကူညီပံ့ပိုးသူများ၊ အားပေးသူများ ပိုမိုရရှိအောင် ဆောင်ရွက်ရမည်။
ရည်မှန်းချက်ထားရမည်။
အောင်မြင်မှုအတွက် ၃ နှစ်စီမံကိန်းများ ချမှတ်ထားရမည်။
ဆီမီးပရိုအသင်း နိုင်ငံတော် ခွင့်ပြုချက် (သို့မဟုတ်) တယက/မယက၏ ထောက်ခံ အတည်ပြုချက်ဖြင့် အသင်းလိုင်စင် ရယူရမည်။
ယူ-၂၀ လူငယ်အသင်း ဖွဲ့စည်းထားရမည်။
ကျပ်သိန်း ၅၀၀ ရန်ပုံငွေ ထားရှိရမည်။
လေ့ကျင့်ကွင်း၊ လေ့ကျင့်မှု အစီအစဉ်၊ တယ်လီဖုန်း၊ ဖက်စ်၊ ရုံးခန်း၊ မော်တော်ယာဉ်ရှိရမည်။
နည်းပြ၊ အုပ်ချုပ်သူနှင့် ကစားသမား များကို ထောက်ပံ့ကြေး (သို့မဟုတ်) ဝန်ထမ်းလစာ ပေးရမည်။
(၁)နှစ်အတွက်သာ သဘောတူညီမှု ရယူထားရမည်။
ဆက်သွယ်ရေးမှူး ထားရှိကာ အဖွဲ့ချုပ်၊ အခြားအသင်းများ၊ သတင်းဂျာနယ်များဖြင့် ဆက်သွယ်လုပ်ဆောင်ရမည်။
ကူညီပံ့ပိုးသူများ ရှာဖွေရမည်။
အောင်မြင်မှုအတွက် ၁ နှစ် စီမံကိန်းများ ချမှတ်ထားရမည်။
မူးယစ်ဆေး မသုံးရ ဘောလုံးသမား များသည် အရက်သေစာနှင့် မူးယစ် ထုံထိုင်း စေတတ်သော တားမြစ်ဆေးများ သုံးစွဲခြင်း၊ လောင်းကစားခြင်း နှင့် ကလပ် အသင်း၏ ဂုဏ်သိက္ခာကို ထိခိုက် ညှိုးနွမ်းအောင် ပြုလုပ်ခြင်း များအတွက် ဒဏ်ကြေးနှင့် ပြစ်ဒဏ်များ ချမှတ်မည် ဟု ကစားသမား လုပ်ငန်း သဘောတူ စာချုပ်တွင် ထည့်သွင်း ရေးသားထားသည်။
ထို့ပြင် အဆိုပါ ကစားသမား များသည် လေ့ကျင့်ရေး ကာလအတွင်း သတ်မှတ် စည်းမျဉ်းများ ချိုးဖောက်ခြင်း၊ သတ်မှတ် လေ့ကျင့်ရေး နေ့ရက်များတွင် လေ့ကျင့် ရန် ပျက်ကွက်ခြင်း၊ ပြိုင်ပွဲ ကစားမည့် နေ့ရက်များတွင် လာရောက် ကစားရန် ပျက်ကွက်ခြင်းများ ရှိခဲ့ပါကလည်း အလားတူ အရေးယူ ခံရမည်။
အဆိုပါ စာချုပ်အရ ဘောလုံးသမား များသည် ကလပ်၏ လှုပ်ရှားမှုများ၊ ကြော်ငြာများ၊ ဈေးကွက် မြှင့်တင်ရေးများတွင် ပါဝင် ရမည်ဟု သိရပြီး ပြိုင်ဘက် ကုမ္ပဏီများ၊ အမှတ်တံဆိပ် များကိုမူ တိုက်ရိုက် (သို့မဟုတ်) သွယ်ဝိုက်သော နည်းဖြင့်ပင် ကြော်ငြာပေးခြင်း မပြုရ။
ကစားသမား ယာယီ မှတ်ပုံတင်ခြင်း (အငှားချခြင်း) ကိုလည်း တရားဝင် ခွင့်ပြုပေး ထားသည်။
ကစားသမား များကို လစာနှင့် ခံစားခွင့်ပေးရာ၌ လက်မှတ်ရေး ထိုးခ (signing Fee)၊ အသင်း စွမ်းဆောင်မှု အလိုက် ပေး မည့်ဆုကြေး (Bonus) ပါဝင်သည်။
လစာငွေကို ပေးအပ်ရာ၌ ဝင်ငွေခွန်နှင့် အခြား အခွန်အခများကို ကလပ်က နှုတ်ယူပြီး သက်ဆိုင်ရာသို့ ပေးသွင်း ပေးရမည်။
စော်ကားသည့် အပြုအမူ ပရိသတ်ကို ဝင်ထိုးခြင်း၊ ဆဲဆိုခြင်း၊ မဖွယ်မရာ လှန်ပြခြင်များ ပြုလုပ်၍ မရတော့ပါ။
ပရိသတ်ကို စော်ကား သည့်အပြုအမူ အတွက် ပြစ်ဒဏ်သည် အမြင့်ဆုံးဖြစ်ပြီး ရာသက်ပန် ပွဲပယ် ပြစ်ဒဏ်ပင် ချမှတ် ခံရနိုင်သည်။
ကွင်းတွင်း၌ လူမျိုးရေး ခွဲခြားမှုနှင့် အသားအရောင် ခွဲခြားလှောင်ပြောင် မှုများကိုလည်း ပြစ်ဒဏ် များ ချမှတ်မည်။
ဂိုးသွင်းအပြီး အောင်ပွဲခံသည့် အပြုအမူတွင်လည်း စည်းကမ်း ဖောက် ဖျက်သည့် ပုံစံများ ပြုမူပါက အရေးယူခံရမည် ဖြစ်သည်။
ဒိုင်စည်းမျဉ်း ယခင်က မြန်မာလိဂ်တွင် ဒိုင်လူကြီးများသည် ဆုံးဖြတ်ချက်များ ချမှတ်ရာတွင် ပြတ်သားမှု မရှိဟူ၍ ကစားသမားများ၊ နည်းပြများ၊ ပရိသတ်များက ဝေဖန်ခဲ့ကြသည်။
ထိုစဉ်က ဒိုင်လူကြီးများ၏ ဝင်ငွေသည် ပွဲတစ်ပွဲလျှင် ၃၀၀၀ ကျပ်သာ ရရှိပြီး စည်းကြပ်ဒိုင် ဆိုလျှင် ၁၅၀၀ ကျပ်သာ ရရှိသည်။
“ဒိုင်တွေဟာ သူတို့ကို ပရိသတ်တွေ၊ ကစားသမားတွေက ဖိအားပေးပြီ ဆိုရင် ကြောက်ပြီး မလုပ်သင့်တဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက် အမှားတွေ ပြုလုပ်လေ့ ရှိပါတယ်။
ဒါပေမယ့် သူတို့ဘက်က သေသေချာချာ ပြန်ပြီး စဉ်းစား ကြည့်ရင်တော့ သူတို့ကို မကျေနပ်လို့ ကစားသမားတွေက ဝိုင်းထိုးမယ်၊ ပရိသတ်တွေက ဝိုင်းပြီး တိုက်ခိုက်မယ် ဆိုရင် ဘယ်သူက ကာကွယ် ပေးနိုင်မှာလဲ။
ကွင်းထဲမှာ လုံခြုံရေးကလည်း မယ်မယ်ရရ ရှိတာ မဟုတ်ဘူး။
ပြီးတော့ ကျိုးပဲ့ထိခိုက် သွားရင်လည်း ကိုယ့်စရိတ်နဲ့ ကိုယ်ဆေးကု ရမှာလေ။
ရတဲ့ ဝင်ငွေကလည်း မလောက်မငနဲ့ဆိုတော့ ဘယ်လိုမှ အဆင်မပြေပါဘူး” ထို့ကြောင့် ပရိုလိဂ်သို့ ကူးပြောင်းသည့် အခါတွင် ယင်းဒိုင်လူကြီး များ၏ အခန်း ကဏ္ဍကိုပါ ထည့်သွင်း စဉ်းစားထားပြီး ဒိုင်လူ ကြီးတစ်ဦးလျှင် ပွဲကြီးကြပ်ကြေး အဖြစ် လက်ရှိ ဝင်ငွေ၏ ငါးဆမျှ (၁၅၀၀၀ ကျပ်ခန့်) ရရှိနိုင်မည်။
သို့သော် ယင်းဒိုင်လူကြီး များ၏ ပွဲကြီးကြပ်မှု အရည်အချင်း ကိုလည်း အကဲခတ်နေမည် ဖြစ်ပြီး စွမ်းဆောင်ရည် ညံ့ဖျင်းပါက ပွဲကြီး ကြပ်ခွင့် ပိတ်ပင်မည့် ပြစ်ဒဏ်များကိုလည်း ချမှတ်ဖွယ် ရှိနေသည်။
ထို့ကြောင့် ဒိုင်လူကြီးများသည် ဝင်ငွေ လျော့ကျသွားမှု မရှိစေရန် ပွဲများကို အာရုံစိုက်၍ သေချာစွာ ကြီးကြပ် လိမ့်မည်ဟု ယုံကြည်ထားသည်။
“ပရို စည်းမျဉ်းသစ်မှာ ဒိုင်တွေကို အပြည့်အဝ ကာကွယ် ပေးထားပါတယ်။
ပြောရရင် ကစားသမားဟာ ဒိုင်လူကြီးကို စေ့စေ့ တောင် ကြည့်ခွင့်ရှိမှာ မဟုတ်ပါဘူး။
ဒိုင်ကို ကလန်ကဆန် လုပ်ရင် အနီကဒ် အဝါကဒ်တွေ အပြခံရမှာ ဖြစ်သည်။
ဒီကဒ် တွေကလဲ အရင်လို အဝါကဒ် ထိရင် ငါးရာကျပ်၊ အနီကဒ်ထိရင် တစ်ထောင်ကျပ် ဆိုတာမျိုး မဟုတ်တော့ပါ။
သောင်း ဂဏန်း သိန်းဂဏန်းအထိ ဒဏ်တပ်မှာ ဖြစ်ပြီး သက်ဆိုင်ရာ ကလပ်အသင်း ကလည်း အဲဒီ ကစားသမားကို စာချုပ်ပါ စည်းမျဉ်း စည်းကမ်းတွေအရ ထပ်မံ အရေးယူဦးမှာ ဖြစ်ပါတယ်” ဟု မြန်မာ နေရှင်နယ်လိဂ် အဖွဲ့ချုပ်မှ ဆိုသည်။
ဒိုင်၏ အဆုံးအဖြတ်နဲ့ အခြား ပြိုင်ပွဲဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို မကျေနပ်သော အသင်းများသည် ပြိုင်ပွဲ ကြီးကြပ်ရေး ကော်မတီသို့ ၇၂ နာရီ အတွင်း တိုင်ကြားနိုင်သည်။
သို့သော် ထိုသို့ တိုင်ကြားသည့် အတွက် ၁၀၀၀၀ ကျပ် ခန့် ငွေကြေးကို ပေးဆောင် ရမည်ဟု MFF က ထုတ်ပြန်ထားသည်။
ပွဲစဉ်နှင့် ဝင်ကြေး ပွဲစဉ်များတွင် ကွင်းဝင်ကြေး အဖြစ် ရိုးရိုးတန်း ၅၀၀ ကျပ်နှင့် အထူးတန်း ၁၀၀၀ ကျပ်ဟူ၍ အကြမ်းဖျင်း သတ်မှတ်ထားပြီး အင်္ဂါ၊ ကြာသပတေး၊ စနေ၊ တနင်္ဂနွေ တစ်ပတ်လျှင် လေးပွဲနှုန်းဖြင့် ကျင်းပသွားရန် စီစဉ်လျက် ရှိသည်။
အဆိုပါ ပွဲစဉ်များကို ရုပ်သံမှ တိုက်ရိုက် ထုတ်လွှင့် ပြသနိုင်ရန်အတွက် MFF မှ ဆွေးနွေ ညှိနှိုင်းမှုများ ပြုလုပ်နေပြီး ကွင်းတွင်း လာရောက် ကြည့်ရှုသည့် ပရိသတ်များ အတွက်လည်း အထူး အစီအစဉ်များ စီစဉ် ပေးထားသည်။
ပွဲစဉ်များကို မေ(၁၁)ရက်နေ့တွင် စတင်ကျင်းပမည်ဟု လျာထားကြောင်း သိရသည်။
၂၀၁၀-ခုတွင် ကွင်းဝင်ကြေး များမှာ ရိုးရိုးတန်း ၅၀၀ နှင့် အထူးတန်း ၂၀၀၀ ကျပ်ဖြစ်သည်။
ဗိုလ်စွဲမှု ပထမဆုံးအကြိမ်(၂၀၀၉-ခု) မြန်မာ နေရှင်နယ် လိဂ်ပြိုင်ပွဲတွင် ရတနာပုံ အက်ဖ်စီအသင်းမှ ဗိုလ်စွဲသွားသည်။
ချီးမြှင့်မည့် ဆုနှင့်ငွေကြေး ပထမဆုရအသင်း (၁၀၀၀)သိန်း ဒုတိယဆုရအသင်း (၇၅၀)သိန်း အသန့်ရှင်းဆုံး အသင်းဆု (၅၀၀)သိန်း ပွဲစဉ်တိုင်း အနိုင်ရအသင်း (၁၀)သိန်း အကောင်းဆုံး ဘောလုံးသမားဆု(Man of the Match) (၃)သိန်း မီဒီယာ အရာရှိ မြန်မာ နေရှင်နယ် လိဂ်၏ မီဒီယာ အရာရှိမှာ ဦးစိုးမိုး (IBC) ဖြစ်သည်။
ဘောလုံးကွင်း လွှဲပြောင်း ပေးအပ် အားကစား ဝန်ကြီးဋ္ဌာနသည် ပရိုလိဂ် ကျင်းပရန် အတွက် ရန်ကုန်မြို့ အတွင်းရှိ ဘောလုံးကွင်း ၁၂ ကွင်းကို မြန်မာနိုင်ငံ ဘောလုံး အဖွဲ့ချုပ် (MFF) သို့ လွှဲပြောင်း ပေးအပ်ခဲ့သည်။
ပထမဆုံး မြန်မာ နေရှင်နယ်လိဂ် ပြိုင်ပွဲဖြစ်သည့် MFF Cup 2009 Grand Royal ကို ရန်ကုန်မြို့၌ပင် ကျင်းပသွားမည် ဖြစ်ရာ အဆိုပါ ကွင်းများအား ပြိုင်ပွဲဝင် အသင်းများအတွက် လေ့ကျင့်ရေးကွင်း များအဖြစ် ပေးအပ်သွားမည် ဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။
အဆိုပါ ကွင်း ၁၂ ကွင်းအနက် အောင်ဆန်း အားကစား ပြိုင်ကွင်းကို ရန်ကုန် ယူနိုက်တက်၏ အိမ်ကွင်းအဖြစ် လွှဲပြောင်းပေး ရမည်ဖြစ်ပြီး သုဝဏ္ဏ အားကစားကွင်းကိုမူ မြန်မာအသင်း၏ နိုင်ငံတကာ ပွဲများအတွက် ထားရှိမည်။
MFF သို့ လွှဲပြောင်းပေးခဲ့သည့် ဘောလုံးကွင်းများ သုဝဏ္ဏ အားကစားကွင်း (ဗဟို) သုဝဏ္ဏ လူငယ်လေ့ကျင့်ရေးကွင်း (၁) သုဝဏ္ဏ လူငယ်လေ့ကျင့်ရေးကွင်း (၂) သုဝဏ္ဏ လူငယ်လေ့ကျင့်ရေးကွင်း (၃) သုဝဏ္ဏ လူငယ်လေ့ကျင့်ရေးကွင်း (၄) အောင်ဆန်း အားကစားကွင်း ပဒုမ္မာ အားကစားကွင်း စလင်း အားကစားကွင်း ဗဟန်း အားကစားကွင်း လှိုင် အားကစားကွင်း တောင်ဒဂုံ အားကစားကွင်း မြောက်ဒဂုံ အားကစားကွင်း MNL သတင်း MNL နှင့် ပတ်သတ်သည့် သတင်းလွှာ (Newsletter)များ လစဉ် ထုတ်ဝေမည်။
MNL ၏ ငွေစာရှင်း ရှင်းတမ်းများကို ကိုင်တွယ်ရန် ဖီဖာမှ သင်တန်းနည်းပြ တစ်ဦးဖြစ်သော မစ္စတာ စတူးဝပ်ကို ခေါ်ယူ ငှားရမ်း ထားသည်။
၂၀၁၀-ခုတွင် အကောင်းဆုံး ဘောလုံးသမား ဆုကို ချီးမြှင့်မည် မဟုတ်ဘဲ တစ်နှစ်တာ အကောင်းဆုံး ဘောလုံးသမား ဆုကိုသာ ချီးမြှင့်မည်။
မြကေတု သည် မြန်မာနိုင်ငံသား မြန်မာစာပညာရှင်၊ တက္ကသိုလ်ပါမောက္ခ၊ စာရေးဆရာတစ်ဦးဖြစ်သည်။
အမည်ရင်းမှာ ချမ်းမြ ဟုတွင်၍ မြကေတုအမည်ဖြင့် စာပေများရေးသားကာ ယုဇန၊ ဦးချမ်းမြ ကလောင်အမည်များဖြင့်လည်း အသုံးပြုသည်ရှိ၏။
ကိုယ်ရေးအကျဉ်း တောင်ငူ မြို့၌ အဖ ကုန်သည်ကြီး ဦးဘိုးရင်၊ အမိ ဒေါ်စိန်း တို့က ၁၉၀၈ ခု နိုဝင်ဘာ ၂၃ ရက် (သုတေသန စာစဉ် သမိုင်းတွင် ၁၉၁၂ ခု ဒီဇင်ဘာ ၁၈ ရက်ဟု ဖော်ပြ) နေ့တွင် ဖွားမြင် ခဲ့သည်။
အမည်ရင်းမှာ ဦးချမ်းမြ ဖြစ်သည်။
တောင်ငူမြို့ စံကျောင်း ဆရာတော် ထံတွင် စတင် ပညာ သင်ယူ ခဲ့သည်။
၁၉၃ဝ ပြည့်နှစ်တွင် ဆယ်တန်း စာမေးပွဲကို ရာဇဝင် ဘာသာ ဂုဏ်ထူးဖြင့် အောင်မြင် ခဲ့သည်။
၁၉၃၅ ခု မတ်လတွင် မြန်မာစာ ဂုဏ်ထူးတန်းကို ပထမဆင့် ဒုတိယတန်းမှ အောင်မြင် ခဲ့သည်။
၁၉၃၇ တွင် မဟာ ဝိဇ္ဇာတန်းကို ဂုဏ်ထူးဖြင့် အောင်မြင် ခဲ့ပြန်သည်။
၁၉၃၅ တွင် ဝိဇ္ဇာဂုဏ် ထူးတန်း အောင်မြင် ပြီးနောက် ရန်ကုန် တက္ကသိုလ် မြန်မာစာ ဌာနတွင် ချိန်ဝက် နည်းပြ ဆရာ အဖြစ် စတင် အမှု ထမ်းခဲ့သည်။
နည်းပြ ဆရာ (၁၉၃၇)၊ ဂန္ဓလောက မဂ္ဂဇင်း မြန်မာစာပိုင်း အယ်ဒီတာ (၁၉၃၈)၊ သထုံ အဆောင်မှူး (၁၉၄၂)၊ စေတနာ့ ဝန်ထမ်း တက္ကသိုလ် လေကြောင်း အချက်ပေး ဝါဒင် (၁၉၃၃ - ၄၂)၊ မန္တလေး တက္ကသိုလ် မြန်မာစာဌာန ကထိက (၁၉၅၁)၊ ၁၉၅၈ တွင် မန္တလေး တက္ကသိုလ် မြန်စာဌာန ပါမောက္ခ ဖြစ်ခဲ့ပြီး ၁၉၇၃ တွင် အငြိမ်းစား ယူခဲ့သည်။
၁၉၃ဝ ပြည့်လွန် နှစ်များ ကတည်းက 'မြကေတု' ကလောင် အမည်ဖြင့် ကဗျာ၊ ဆောင်းပါးများ စတင် ရေးခဲ့သည်။
တောင်ငူ ရာဇဝင် အကျဉ်းချုပ်နှင့် ဘုရား သမိုင်း (၁၉၆၂)၊ ယုဇနမာလာ ကဗျာများ (၁၉၆၅)၊ နန်းဓလေ့ မှတ်တမ်း (၁၉၆၆)၊ စာပေ တန်ဆောင် (၁၉၆၇)၊ အချုပ်တန်း ဆရာဖေ (၁၉၇၇)၊ သီလရှင် ထိပ်သား (၁၉၇၉)၊ နတ်ရှင်နောင် ဘဝနှင့် ပတ်ဝန်းကျင် (၁၉၈၅)၊ တက္ကသိုလ် စာပေ တန်ဆောင် (၁၉၉၄)၊ နှောင်းခေတ် တက္ကသိုလ် မှတ်တမ်းများ (၁၉၉၅) စသည် တို့ကို ရေးသား ခဲ့သည်။
'ဦးချမ်းမြ' အမည်ရင်းဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံ သုတေသန အသင်း အတွက် နတ်ရှင်နောင် ရတုများ (၁၉၄ဝ)၊ ဦးယာ၏ ဆယ့်နှစ် ရာသီ လူးတား (၁၉၄၁)၊ ကဗျာယဉ် စာယဉ် လက်ရွေးစင် (၁၉၅၈ - ၁၉၆၁) စာအုပ် များကို တည်းဖြတ် ပြုစု ခဲ့သည်။
သခင်ထွေး ဧချင်းကို တည်းဖြတ် ပြီးခဲ့ သော်လည်း ပုံနှိပ်တိုက်တွင် စာမူ ပျောက်ဆုံး ခဲ့သောကြောင့် စာအုပ် မဖြစ်မြောက် ခဲ့ပေ။
ကလောင် အမည်ခွဲ တခုမှာ 'ယုဇန' ဖြစ်၏။
၁၉၈၁ တွင် နိုင်ငံ့ ဂုဏ်ရည်ဘွဲ့ (ဒုတိယဆင့်) ရရှိ ခဲ့သည်။
ဘဝနိဂုံး ၁၉၉၇ ခု ဇန်နဝါရီ ၂၄ ရက်နေ့တွင် မန္တလေးမြို့၌ ကွယ်လွန် ခဲ့သည်။
ရာပြည့် ဦးစိုးညွန့် စုစည်း တည်းဖြတ်သော '၂ဝ ရာစု မြန်မာ စာရေး ဆရာ ၁ဝဝ အတ္ထုပ္ပတ္တိ အကျုဉ်း' စာအုပ်'(၂ဝဝ၅ ခု၊ ဇူလိုင်) စာပေအငြင်းပွားမှုပြဿနာ ၁၉၃၄ တွင် မြန်မာနိုင်ငံသုတေသနအသင်းမှ စီစဉ်ကာ ပါမောက္ခဦးဖေမောင်တင်နှင့် ဆရာပွားတို့က ဦးကုလား၏ မဟာရာဇဝင်ကို ထုတ်ဝေခဲ့ရာ အခန်းတစ်ခုတွင် ဟူသော စာတစ်ပိုဒ်ပါဝင်လေပြီး အောက်ခြေမှတ်စုတွင် "ပန်တူ" ဟူသည် "ရေစုပ်သော ကိရိယာ" အဖြစ်ပေးထားသည်။
ထိုအချက်နှင့်ပတ်သက်၍ သခင်ကိုယ်တော်မှိုင်းက ပန်တူသည် ရေစုပ်ကိရိယာမဟုတ်ဘဲ "ဂါထာမန္တရား"သာဖြစ်သည်၊ ရေစုပ်ကိရိယာဖြင့်စုပ်သည်မဟုတ်၊ ဂါထာမန္တရားဖြင့်သာ စုပ်သည်ဟု တိုးတက်ရေးမဂ္ဂဇင်းမှနေ၍ စတင်ဝေဖန်ချက်ပေးသည်။
ထိုဝေဖန်ချက်ကို ပြန်လည်ဖြေရှင်းသူမှာ မြကေတုပင်ဖြစ်၍ ထိုစဉ်က ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်တွင် ပထမနှစ်ကျောင်းသားသာဖြစ်၏။
ဤသို့ဖြင့် ဝေါဟာရတစ်ခုကို အငြင်းပွားသော စာပေတိုက်ပွဲသည် ကြီးကျယ်ခဲ့ကာ တစ်ဖက်နှင့်တစ်ဖက် အနိုင်မခံအရှုံးမပေးဘဲ ပြင်းပြင်းထန်ထန် ဝေဖန်ထိုးနှက်၍ တိုက်ခိုက်ခဲ့ကြရာ ကျမ်းစာ၊ ကျောက်စာများကို ကိုးကားပြု၍ တိုက်ခိုက်ခဲ့ကြသည်။
ထို့အပြင် သခင်ကိုယ်တော်မှိုင်းကလည်း ဦးဖေမောင်တင်တို့အုပ်စုကို ပုဂ္ဂိုလ်ရေးထိုးနှက်မှုဖြင့် တိုက်ခိုက်သည်များရှိသကဲ့သို့ မြကေတုကလည်း သခင်ကိုယ်တော်မှိုင်းအပေါ် ထိုသို့တိုက်ခိုက်မှုများလည်းရှိခဲ့သည်။
၎င်းတို့ဘက်အသီးသီးမှ ထောက်ခံသူများကလည်း ဆောင်းပါးများဖြင့် ဝေဖန်တိုက်ခိုက်ခဲ့ကြရာ သခင်ကိုယ်တော်မှိုင်းဘက်က ဟံသာဝတီဦးဘရင်က ထောက်ခံချက်ပေးပြီး မြကေတုဘက်က ဝဇီရဗုဒ္ဓိဦးဖိုးစိန်က ထောက်ခံခဲ့သည်။
အချိန်ကာလကြာမြင့်စွာဆင်နွှဲခဲ့သည့် စာပေတိုက်ပွဲတစ်ခုဖြစ်၍ မြန်မာ့တာရာသတင်းစာ၊ ဗန္ဓုလ၊ ဒီးဒုတ်ဂျာနယ်များက ကြားဝင်စေ့စပ်ခဲ့ရသည်အထိဖြစ်ခဲ့သည်။
ကိုးကား ကိုးကားအညွှန်းများ ယေဘုယျရင်းမြစ်များ နေထွတ်။
စာ ၄၈ - ၄၉။
စာ ၂၆နှင့် ၂၃ဝ။
စာ ၁၉၇။
သုတေသန စာစဉ် သမိုင်း၊ သုတေသန စာစဉ် စာရင်း၊ သုတေသန စာစဉ် စာတည်းများ။
စာ ၅၁-၅၂။
မန္တလေးနှင့် စာပေ ခရီး (၁၉၉၈)၊ စာ ၅၇ - ၅၈။
ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းသည် တိရစ္ဆာန်များ၊ အပင်များနှင့် အခြား သက်ရှိသက်မဲ့ အရာဝတ္တုများ သေဆုံးပြီးနောက် အပူချိန်နှင့် ဖိအားကြောင့် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာမြင့်သော်လည်း ပုံစံ ပျက်ယွင်းမသွားပဲ နဂိုမူလ ပုံစံအတိုင်း ကျောက်ဖြစ်နေသည့် ရုပ်ကြွင်းများ ဖြစ်ကြသည်။
၁၈၀၀ ပြည့်နှစ်နောက်ပိုင်းတွင် ရုပ်ကြွင်းများ၏ အရေးပါပုံကို သိလာကြ၍ သီးခြားပညာတစ်ရပ်အဖြစ် လေ့လာသင်ကြားကြလေသည်။
ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းများကို ကမ္ဘာအနှံ့အပြားတွင် တွေ့ရသည်။
အပင်နှင့် သတ္တဝါ ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းအမျိုးအစားများစွာပင်ရှိပြီးယင်းတို့သည် လွန်ခဲ့သောနှစ်သန်းပေါင်းများစွာအတွင်းမတူညီသော အချိန်ကာလအပိုင်းအခြားတို့၌ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ကြသည့် ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်း မှတ်တမ်းများ ဖြစ်ကြသည်။
ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းမှတ်တမ်းတို့ကိုဆက်လက်လေ့လာ၍ အတိတ်ကာလရှိ သက်ရှိတို့၏ ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ် (:en:Evolution)၊ ကျောက်လွှာစဉ်တို့၏သက်တမ်း (Age of Formation)၊ အနည်ကျပတ်ဝန်း ကျင် (Sedimentary Environment) နှင့် အတိတ်ရာသီဥတု (:en:Paleoclimatology) တို့ကိုခန့်မှန်းသိရှိနိုင်သည် အပင်ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်း right |fram |thumb |တွားသွားသတ္တဝါ ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်း ကျမ်းကိုး ကဏ္ဍ:ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းများ။
ဒေါ်မေနွဲ့ သည် မြန်မာ့ရုပ်ရှင်နယ်ပယ်မှ အမျိုးသမီးသရုပ်ဆောင် တစ်ဦး ဖြစ်သည်။
ငယ်စဉ်ကပင် အဆိုအကများဝါသနာပါခဲ့ပြီး ဇာတ်မင်းသမီးဘဝမှ ရုပ်ရှင်နယ်သို့ ပြောင်းလာခဲ့သည်။
ငယ်စဉ် ဇာတ်အဖွဲ့များ၌ ဝင်ရောက်ကပြစဉ် ပရိသတ်များ၏ အားပေးမှုကိုရရှိခဲ့ရုံသာမက ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်အဖြစ်လည်း အကယ်ဒမီဆုများကို ရရှိခဲ့ကာ တေးသီချင်းများကိုလည်း သီဆိုခဲ့သည်။
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကာလမှ ဗီဒီယိုခေတ်ကာလအထိ မြောက်မြားစွာသော ရုပ်ရှင်၊ ဗီဒီယိုများတွင် ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။