kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သူများ ပွဲတော်အားကစားသမားအားကစားနည်း၁၉၄၈ လန်ဒန်စိန်ဖေပြေးခုန်ပစ်မျိုးသန့်လက်ဝှေ့စောဟာဒီ၁၉၅၂ ဟယ်လ်ဆင်ကီဘီသော်မဆင်လက်ဝှေ့ကျားဘငြိမ်းစတင်လေမဂျစ်ထွန်းမောင်အလေးမကျော်ရင်၁၉၅၆ စတော့ဟုမ်းမီတုန်းနော်ပြေးခုန်ပစ်ရဲဆွေလက်ဝှေ့သိန်းမြင့်ရဲချစ်တီအောင်မောင်မောင်လွင်ရွက်လှေခင်ဖေကြီးဘင်ချူးချူကီးအလေးမထွန်းမောင်ကြွယ်ထွန်းမောင်၁၉၆၀ ​ရောမမီတုန်းနော်ပြေးခုန်ပစ်လှညွန့်လက်ဝှေ့သိန်းမြင့်သန်းထွန်းမောင်မောင်လွင်ရွက်လှေခင်ဖေကြီးဘင်ချူးတင်မောင်နီရေကူးထွန်းကြွယ်အလေးမထွန်းမောင်၁၉၆၄ တိုကျိုရာဂျန်းပြေးခုန်ပစ်ရှင်ဘွေဂမ်းဂျိတ်ဘားဝါးလက်ဝှေ့သိန်းမြင့်တင်ထွန်းကျော်ရှိန်သေနတ်ပစ်ကျော်အေးတင်မောင်နီရေကူးချစ်မြအလေးမမြသိန်းဖေအေး၁၉၆၈ မက္ကဆီကိုဆမ်ဘွေဂမ်ပြေးခုန်ပစ်လှသိန်းသက်ဦးလှိုင်လက်ဝှေ့တင်ထွန်း၁၉၇၂ မြူးနစ်ချ်ဂျင်မီ ခရမ်တမ်ပြေးခုန်ပစ်လှသိန်းဒေါ်လာလက်ဝှေ့အေးမောင်ကြီးဘောလုံးအေးမောင်လေးခင်မောင်လေးမောင်မောင်တင်မြင့်ကြူမျိုးဝင်းညွန့်စံအေးသန်းစိုးတင်အောင်တင်အောင်မိုးတင်စိန်ဝင်းမောင်ရဲညွန့်အောင်ကြီးအလေးမ၁၉၈၀ မော်စကိုစိုးခင်ပြေးခုန်ပစ်မြင့်ဆန်းအလေးမ၁၉၈၄ လော့စ်အိန်ဂျယ်လိစ်​ဇော်လတ်အ​လေးမ၁၉၈၈ ဆိုးလ်ခင်ခင်​ထွေး​ပြေးခုန်ပစ်မာမာမင်း၁၉၉၂ ဘာစီလိုနာမြင့်ကံပြေးခုန်ပစ်ခင်ခင်ထွေးမကျင်လွမ်ဖြူဖြူသန့်ဂျူဒို၁၉၉၆ အတ္တလန္တာဌေးမြင့်ပြေးခုန်ပစ်ခင်ခင်ထွေးစိုးမြင့်သေနတ်ပစ်၂၀၀၀ ဆစ်ဒနီသီသီဝင်းမြားပစ်မောင်မောင်ငယ်ပြေးခုန်ပစ်ချယ်ရီမိုးသူအောင်ရေကူးကေသီဝင်းအလေးမဆွေဆွေဝင်းခင်မိုးနွယ်၂၀၀၄ ​အေသင်သင်းသင်းခိုင်မြားပစ်နန်း​အေးခိုင်အ​လေးမ၂၀၀၈ ပေကျင်းနေမျိုးအောင်မြားပစ်စိုးမင်းသူပြေးခုန်ပစ်လဲ့လဲ့ဝင်းဖုန်းမြင့်တေဇာကနူးလှေရွှေစင်လတ်လှေလှော်ကျော်ဇင်ရေကူး၂၀၁၂ လန်ဒန်နေမျိုးအောင်မြားပစ်ဇော်ဝင်းသက်ပြေးခုန်ပစ်နီလာစန်းအေးအေးအောင်ဂျူဒိုရွှေစင်လတ်လှေလှော်မောင်ကြူသေနတ်ပစ်၂၀၁၆ ရီယိုစန်းယုထွေးမြားပစ်စန်းနိုင်ပြေးခုန်ပစ်ဆွေလီမြင့်ရန်နိုင်စိုးဂျူဒိုရဲထွန်းနောင်သေနတ်ပစ်သင့်မြတ်ရေကူးအိအိသက်၂၀၂၀ တိုကျိုရဲထွန်းနောင်သေနတ်ပစ်သက်ထားသူဇာကြက်​တောင်ရိုက် ဆုတံဆိပ်ဇယား ပွဲ​တော်အားကစားသမားရွှေ​ငွေ​ကြေးစုစု​ပေါင်းအဆင့် ၁၈၉၆-၁၉၃၆ ၏အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ၁၉၄၈ လန်ဒန် ၄ ၀ ၀ ၀ ၀ – ၁၉၅၂ ဟယ်လ်ဆင်ကီ ၅ ၀ ၀ ၀ ၀ – ၁၉၅၆ မဲဘုန်း ၁၁ ၀ ၀ ၀ ၀ – ​၁၉၆၀ ရောမ ၁၀ ၀ ၀ ၀ ၀ – ၁၉၆၄ တိုကျို ၁၁ ၀ ၀ ၀ ၀ – ၁၉၆၈ မက္ကဆီကိုစီးတီး ၄ ၀ ၀ ၀ ၀ – ၁၉၇၂ မြူးနစ် ၁၈ ၀ ၀ ၀ ၀ – ၁၉၇၆ မွန်းထရီး​အော ယှဉ်ပြိုင်ခြင်းမရှိခဲ့ ၁၉၈၀ ​မော်စကို ၂ ၀ ၀ ၀ ၀ – ၁၉၈၄ လော့စ်အိန်ဂျယ်လိစ် ၁ ၀ ၀ ၀ ၀ – ၁၉၈၈ ဆိုလ်း ၂ ၀ ၀ ၀ ၀ – ၁၉၉၂ ဘာစီလိုနာ ၄ ၀ ၀ ၀ ၀ – ၁၉၉၆ အတ္တလန္တာ ၃ ၀ ၀ ၀ ၀ – ၂၀၀၀ ဆစ်ဒနီ ၇ ၀ ၀ ၀ ၀ – ​၂၀၀၄ အေသင် ၂ ၀ ၀ ၀ ၀ – ​၂၀၀၈ ပေကျင်း ၆ ၀ ၀ ၀ ၀ – ၂၀၁၂ လန်ဒန် ၆ ၀ ၀ ၀ ၀ – ၂၀၁၆ ရီယိုဒီဂျ​နေရိုး ၇ ၀ ၀ ၀ ၀ – ၂၀၂၀ တိုကျို ၂ ၀ ၀ ၀ ၀ - ၂၀၂၄ ပဲရစ် ၂ ၀ ၀ ၀ ၀ ၂၀၂၈ လော့စ်အိန်ဂျယ်လိစ် ကျင်းပရန်ရှိသည့်ပွဲ စုစု​ပေါင်း ၀ ၀ ၀ ၀ – ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန် မြန်မာအသင်း၏ ပါရာလမ်းပစ်ပြိုင်ပွဲရလဒ် ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံအသင်း၏ နွေရာသီအိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်မှုများ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတကာအားကစားပြိုင်ပွဲများတွင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်မှုများ။
တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ သမ္မတ တရားဝင်အားဖြင့် ကိုရီးယားသမ္မတနိုင်ငံ၏ သမ္မတ (; ကိုရီးယား - 대한민국 대통령, RR: Daehanminguk daetongnyeong) သည် ကိုရီးယားသမ္မတနိုင်ငံ နိုင်ငံတော်ကောင်စီ၏ အကြီးအမှူးဖြစ်သည်။
နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲဖြစ်သကဲ့သို့ အစိုးရအဖွဲ့အကြီးအကဲလည်းဖြစ်သည်။
အမျိုးသားအစိုးရအဖွဲ့၏ အုပ်ချုပ်ရေးမဏ္ဏိုင်မှ အုပ်ချုပ်ရေးအကြီးအကဲလည်းဖြစ်သည်။
ထို့အပြင် ကိုရီးယားတပ်မတော်၏ ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်လည်းဖြစ်သည်။
အခြေခံဥပဒေနှင့် ၁၉၈၇ သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်း ဥပဒေအရ သမ္မတအား ပြည်သူများမှ တိုက်ရိုက်လျှို့ဝှက်ဆန္ဒမဲပေး၍ ရွေးချယ်ကြသည်။
တောင်ကိုရီးယားအခြေခံဥပဒေ ပုဒ်မ (၇၀) ထိုဥပဒေမတိုင်မီက သမ္မတကို (၁၆)နှစ်ကြာ တိုက်ရိုက်ရွေးချယ်ခဲ့ခြင်းမရှိပေ။
သမ္မတရာထူး လစ်လပ်သွားပါက ရက်ပေါင်း (၆၀)အတွင်း ပြန်လည်ရွေးချယ်ကြရသည်။
ထိုအချိန်အတွင်း နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ်က တာဝန်ဝတ္တရားများကို ပူးတွဲထမ်းဆောင်သည်။
ဝန်ကြီးချုပ်က တာဝန်ထမ်းဆောင်နိုင်သည့်အခြေအနေမရှိပါက အစိုးရအဖွဲ့အတွင်း သတ်မှတ်ချက်များအတိုင်း အခြားသူများက အစဉ်လိုက် တာဝန်ယူရသည်။
သမ္မတသည် အစိုးရအိမ်တော်တွင် နေထိုင်ခွင့်ရှိပြီး ထိုအတောအတွင်းတွင် နိုင်ငံတော်ပုန်ကန်မှုမှလွဲ၍ အခြားကိစ္စများအတွက် အရေးယူခံရခြင်း မရှိပေ။
သမိုင်း​ကြောင်း ဂျပန်တို့လက်အောက်ရောက်ရှိနေသော ကိုရီးယားနိုင်ငံတွင် ၁၉၁၉ခုနှစ် မတ်လ (၁)ရက် လှုပ်ရှားမှုအပြီး ၁၉၁၉ခုနှစ် စက်တင်ဘာလတွင် တရုတ်ပြည် ရှန်ဟိုင်းမြို့၌ ကိုရီးယားသမ္မတနိုင်ငံယာယီအစိုးရကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
ကိုရီးယားကျွန်းဆွယ်ကို ထိန်းချုပ်ထားသော ဂျပန်တို့ မဟာမိတ်တို့ထံ လက်နက်ချခဲ့ပြီးနောက် ကိုရီးယားကျွန်းဆွယ်အား ၃၈ဒီဂရီ မျဉ်းပြိုင်ဖြင့် ပိုင်းခြားကာ ဆိုဗီယက်ပြည်ထောင်စုနှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတို့က ထိန်းချုပ်ခဲ့သည်။
၁၉၄၅ခုနှစ်မှ ၁၉၄၈ခုနှစ်အထိ တောင်ဘက်ကိုရီးယား၏ အုပ်ချုပ်မှုကိစ္စအဝဝသည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုမှ ဖွဲ့စည်းသော စစ်အစိုးရလက်အောက်တွင် ရှိခဲ့သည်။
၁၉၄၈ခုနှစ် မေလ (၁၀) ရက်တွင်မှ တောင်ကိုရီးယားတွင် ရွေးကောက်ပွဲကျင်းပခဲ့ကာ ထိုမှတဆင့် ပေါ်ပေါက်လာသော လွှတ်တော်က ပထမဆုံးသော ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကို ဇူလိုင်လတွင် ရေးဆွဲအတည်ပြုခဲ့သည်။
ထိုမှစ၍ သမ္မတစနစ်စတင်ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။
၁၉၄၈ခုနှစ် ဩဂုတ်လ (၁၅)ရက်နေ့တွင် ကိုရီးယားသမ္မတနိုင်ငံ၏ ပထမသမ္မတနိုင်ငံကို စတင်တည်ထောင်ခဲ့သည်။
ပထမဆုံးသမ္မတမှာ ရီဆွန်းမန်း ဖြစ်သည်။
ထိုသမ္မတနိုင်ငံသည် ကိုရီးယားကျွန်းဆွယ်နယ်မြေအားလုံးကို ပိုင်ဆိုင်သည်ဟု အခိုင်အမာ ဆိုခဲ့သော်လည်း လက်တွေ့တွင်မူ ၃၈ဒီဂရီမျဉ်းပြိုင်၏ တောင်ဘက်ကိုသာ အုပ်ချုပ်နိုင်ခဲ့သည်။
ထိုအခြေအနေမှာ ၁၉၅၃ခုနှစ်တွင် ကိုရီးယားစစ်ပွဲပြီးဆုံးပြီး နယ်နိမိတ်ပိုင်းခြား သတ်မှတ်အပြီးအထိဖြစ်သည်။
၁၉၈၈ခုနှစ်မှစ၍ သမ္မတတစ်ဦး၏သက်တမ်းသည် (၅)နှစ်အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။
၁၉၄၈ခုနှစ်မှ ၁၉၇၂ခုနှစ်အထိ (၄)နှစ်သက်တမ်း၊ ၁၉၇၂ခုနှစ်မှ ၁၉၈၈ခုနှစ်အထိ (၆)နှစ်သက်တမ်း၊ ၁၉၈၁ခုနှစ်မှ ၁၉၈၈ခုနှစ်အထိ (၈)နှစ်သက်တမ်းအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။
၁၉၈၁ခုနှစ်မှစ၍ သမ္မတတစ်ဦးသည် ပြန်လည်​ရွေး​ကောက်ခံပိုင်ခွင့် မရှိ​​ပေ။
တာဝန်ဝတ္တရားများနှင့် အခွင့်အာဏာ ကိုရီးယားသမ္မတနိုင်ငံ အခြေခံဥပဒေ အခန်း (၃)တွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတ၏ တာဝန်ဝတ္တရားများနှင့် အခွင့်အာဏာများကို ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။
နိုင်ငံတော်သမ္မတသည် အောက်ပါတာဝန်ဝတ္တရားများရှိသည်။
အခြေခံဥပဒေကို လက်ကိုင်ထားရမည်။
အမိ တောင်ကိုရီးယားမြေ၏ လုံခြုံရေးနှင့် ပိုင်နက်ကို ကာကွယ်ထိန်းသိမ်းရမည်။
ကိုရီးယားပြန်လည်ပေါင်းစည်းရေးလုပ်ငန်းစဉ်ကို လုပ်ဆောင်ရမည်။
ပုံမှန်အားဖြင့် အမျိုးသားပြန်လည်ပေါင်းစည်းရေးအကြံပေးကောင်စီ၏ ဥက္ကဋ္ဌလည်းဖြစ်သည်။
နိုင်ငံတော်သမ္မတသည် အောက်ပါအခွင့်အာဏာများရှိသည်။
အမျိုးသားအစိုးရ အုပ်ချုပ်ရေးအကြီးအကဲ တောင်ကိုရီးယားတပ်မတော်၏ ကာကွယ်ရေးဦးစီးချူပ် စစ်ပွဲစတင်ကြေညာခွင့်ရှိသည်။
အမျိုးသားအရေးကိစ္စများနှင့်ပတ်သက်၍ ပြည်လုံးကျွတ်ဆန္ဒခံယူပွဲကျင်းပရန်။
အမိန့်ပြန်တမ်းများ ထုတ်ပြန်ခြင်း။
ဂုဏ်ထူးဆောင်ဘွဲ့တံဆိပ်များ ချီးမြှင့်ခြင်း။
လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့်ပေးခြင်း။
ဥပဒေအားလုံးကို ဆိုင်းငံ့ကာ နိုင်ငံတော်ကို အရေးပေါ်အခြေအနေကြေညာပြီး မာရှယလောကို ထုတ်ပြန်ခြင်း။
ဗီတိုအာဏာ ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခြင်းနှင့် ဖြုတ်ချခြင်း ၁၉၈၇ခုနှစ်မှစ၍ နိုင်ငံတော်သမ္မတအား သမ္မတရွေးကောက်ပွဲမှတဆင့် ပြည်သူမှ တိုက်ရိုက်ရွေးကောက်တင်မြှောက်သည်။
ထိုရွေးကောက်ပွဲတွင် မဲအများဆုံးရရှိသူသည် (၅)နှစ်သက်တမ်းအတွက် သမ္မတအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ရသည်။
ထိုသူသည် ပြန်လည်ရွေးကောက်ခံခွင့်မရှိပေ။
၁၉၈၇ သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်း အက်ဥပဒေမတိုင်မီက သမ္မတကို ပြည်သူမှ တိုက်ရိုက်ရွေးချယ်ခြင်း မဟုတ်ပေ။
ပထမသမ္မတနိုင်ငံ စတင်ထူထောင်သည့် ၁၉၄၈ခုနှစ်မှစ၍ ၁၉၄၈၊ ၁၉၅၂၊ ၁၉၅၆၊ ၁၉၆၀၊ ၁၉၆၃၊ ၁၉၆၇၊ ၁၉၇၁၊ ၁၉၇၂၊ ၁၉၇၈၊ ၁၉၇၉၊ ၁၉၈၀၊ ၁၉၈၁၊ ၁၉၈၇၊ ၁၉၉၂၊ ၁၉၉၇၊ ၂၀၀၂၊ ၂၀၀၇၊ ၂၀၁၂၊ ၂၀၁၇၊ ၂၀၂၂ ခုနှစ်များတွင် ရွေးကောက်ပွဲများ ကျင်းပခဲ့သည်။
သမ္မတအား စွပ်စွဲပြစ်တင်ခြင်းအား လက်ရှိဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေတွင် ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည်။
ထိုဥပဒေကို ၁၉၈၇ခုနှစ်တွင် ပြဋ္ဌာန်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ထိုဥပဒေတွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတ၊ နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ်၊ နိုင်ငံတော်ကောင်စီဝင်များသည် အခြေခံဥပဒေနှင့် အခြားဆိုင်ရာဥပဒေများကို ဖောက်ဖျက်ပါက အမျိုးသားလွှတ်တော်က ၎င်းတို့ကို စွပ်စွဲပြစ်တင်နိုင်သည်။
ထိုစွပ်စွဲပြစ်တင်ခြင်းကို လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်၏ သုံးပုံတစ်ပုံက တင်ပြရမည်ဖြစ်ပြီး လွှတ်တော်အမတ်အများစုမှ ထောက်ခံရမည်ဖြစ်သည်။
နိုင်ငံတော်သမ္မတအတွက်မူ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် သုံးပုံနှစ်ပုံနှင့် အထက်က ထောက်ခံရမည်ဖြစ်သည်။
ထိုသို့စွပ်စွဲပြစ်တင်ခံရသူသည် ၎င်း၏ တာဝန်ဝတ္တရားများမှ ဆိုင်းငံ့ခံရမည်ဖြစ်ကာ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာခုံရုံးက ဆက်လက်၍ ဆုံးဖြတ်ချက်ချသည်။
သမိုင်းကြောင်းတွင် စွပ်စွဲပြစ်တင်ခံရသူ နှစ်ဦးရှိခဲ့သည်။
၂၀၀၄ခုနှစ်တွင် သမ္မတ ရိုမူဟွန်းမှာ စွပ်စွဲပြစ်တင်ခံရသော်လည်း ခုံရုံးက ရာထူးမှထုတ်ပယ်ခဲ့ခြင်းမရှိ၍ ၂၀၀၈ခုနှစ်အထိ သက်တမ်းပြည့် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
၂၀၁၇ခုနှစ်တွင် စွပ်စွဲပြစ်တင်ခံရသော ပတ်ဂွန်ဟေး အား ခုံရုံးက ရာထူးမှထုတ်ပယ်ခဲ့သဖြင့် သက်တမ်းမကုန်ဆုံးမီ ရာထူးမှထွက်ခဲ့ရသည်။
သက်တမ်းအကြာဆုံးသမ္မတ ပတ်ချုန်ဟီးမှာ တာဝန်ထမ်းဆောင်စဉ် လုပ်ကြံခံရပြီး ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
ခံစားခွင့် ၂၀၂၁ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတသည် လစာအဖြစ် နှစ်စဉ် ကိုရီးယားဝမ် ၂၄၀,၆၄၈,၀၀၀ ရရှိသည်။
ထို့အပြင် ရာထူးသက်တမ်းအတွင်း ခရီးသွားခြင်း၊ အသုံးအဆောင်များ စသည်တို့အတွက် အခမဲ့ဖြစ်သည်။
ယခင်က ဆိုးလ်မြို့ရှိ ချောင်ဝဒယ် ခေါ် အိမ်ပြာတော်သည် သမ္မတ၏ ရုံးနှင့် အိမ်တော်ဖြစ်သည်။
၂၀၂၂ခုနှစ် ​မေလမှစ၍ ဆိုးလ်မြို့ရှိ အမျိုးသားကာကွယ်​ရေးဝန်ကြီးဌာနရှိရာ အ​ဆောက်အဦးတွင် ​ပြောင်း၍ရုံးထိုင်သည်။
တိုင်းပြည်၏ အခြားမြို့တော်ကြီးများတွင်လည်း သမ္မတ၏ ဒေသတွင်းရုံးများလည်းရှိကာ ထိုဒေသများသို့ သမ္မတရောက်ရှိချိန်တွင် အသုံးပြုနိုင်ရန်ဖြစ်သည်။
thumb|အိမ်ပြာ​တော် သမ္မတ၏ စီးတော်ယာဉ်အဖြစ် Hyundai Nexo SUV ကားကို အသုံးပြုသည်။
သမ္မတ၏ လေယာဉ်အဖြစ် ဘိုးရင်း 747-400 ကို အထူးပြုပြင်ကာ အသုံးပြုသည်။
ထိုလေယာဉ်များ၏ ကုတ်အမည်မှာ Code One ဖြစ်သည်။
ရဟတ်ယာဉ်ကို Sikorsky S-92 အား အသုံးပြုသည်။
thumb|သမ္မတ ပတ်ဂွန်​ဟေး၏ ယာဉ်တန်း သမ္မတရာထူးနောက်ပိုင်း သမ္မတအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ပြီးနောက် ပင်စင်နှင့် သမ္မတလုံခြုံရေးဝန်ဆောင်မှုကို ရရှိသည်။
ထိုဝန်ဆောင်မှုကို ငြင်းပယ်ခြင်းမပြုရပေ။
သမ္မတ ချန်ဒူးဝမ် မှလွဲ၍ ကျန်သမ္မတများအားလုံး နိုင်ငံတော်ဈာပန ကျင်းပခွင့် ရရှိခဲ့သည်။
ထို့အပြင် ဆိုးလ်အမျိုးသားသုသာန်တွင် မြှုပ်နှံနိုင်သည်။
နောက်ပိုင်းသမ္မတများသည် ရာထူးမှအနားယူပြီးနောက် အကျဉ်းချခံရခြင်းများလည်း ရှိခဲ့သည်။
ထိုသမ္မတများသည် ၎င်းတို့၏ ရပိုင်ခွင့်များကို ရုပ်သိမ်းခံခဲ့ရသည်။
သမ္မတများစာရင်း စဉ်ပုံအမည် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခြင်းစတင်ရက်ပြီးဆုံးရက်ရက်ပေါင်းပထမသမ္မတနိုင်ငံ​ခေတ် သမ္မတများ၁100pxရီဆွန်းမန်း၂၄ ဇူလိုင် ၁၉၄၈၂၆ ဧပြီ ၁၉၆၀ —100pxဟောဂျောင်၂၇ ဧပြီ ၁၉၆၀၁၅ ဇွန် ၁၉၆၀ဒုတိယသမ္မတနိုင်ငံ​ခေတ် သမ္မတများ —100pxဂွါ့ဆန်ဟွန်း၁၆ ဇွန် ၁၉၆၀၂၃ ဇွန် ၁၉၆၀ —100pxဟောဂျောင်၂၃ ဇွန် ၁၉၆၀၇ ဩဂုတ် ၁၉၆၀ —100px ဘဲ့နာဂျွန်း၈ ဩဂုတ် ၁၉၆၀၁၂ ဩဂုတ် ၁၉၆၀၄၂100pxယွန်းဘိုဆွန်း၁၃ ဩဂုတ် ၁၉၆၀၂၄ မတ် ၁၉၆၂ —100pxဗိုလ်ချုပ်ကြီး ပတ်ချုန်ဟီး၂၄ မတ် ၁၉၆၂၁၆ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၆၃တတိယသမ္မတနိုင်ငံ​ခေတ် သမ္မတ၃100pxပတ်ချုန်ဟီး၁၇ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၆၃၂၆ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၇၂စတုတ္ထသမ္မတနိုင်ငံ​ခေတ် သမ္မတများ(၃) ပတ်ချုန်ဟီး၂၇ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၇၂၂၆ ​အောက်တိုဘာ ၁၉၇၉— 100pxချွဲဂယူဟာ၂၆ ​အောက်တိုဘာ ၁၉၇၉၆ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၇၉၄၆ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၇၉၁၆ ဩဂုတ် ၁၉၈၀ —80pxဘတ်ချွန်းဟွန်း၁၆ ဩဂုတ် ၁၉၈၀၃၁ ဩဂုတ် ၁၉၈၀၁၅၅100pxဂျောန်းဒူဟွမ်း၁ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၀၂၄ ​​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁၉၈၁ပဉ္စမသမ္မတနိုင်ငံ​ခေတ် သမ္မတ(၅)100pxဂျောန်းဒူဟွမ်း၂၅ ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁၉၈၁၂၄ ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁၉၈၈ဆဋ္ဌမသမ္မတနိုင်ငံ​ခေတ် သမ္မတများ၆ နိုထယ်ဝူ၂၅ ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁၉၈၈၂၄ ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁၉၉၃၇100pxဂင်ယောင်ဆမ်၂၅ ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁၉၉၃၂၄ ​​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁၉၉၈၈100pxဂင်ဒယ်ဂျွန်၂၅ ​​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁၉၉၈၂၄ ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၂၀၀၃၉100pxရိုမူဟွန်း၂၅ ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၂၀၀၃၂၄ ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၂၀၀၈၁၀100pxလီမြောင်ဘာ့၂၅ ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၂၀၀၈၂၄ ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၂၀၁၃၁၁100pxပတ်ဂွန်ဟေး၂၅ ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၂၀၁၃၁၀ မတ် ၂၀၁၇ —100pxဟွမ်ဂယိုအန်း၁၀ မတ် ၂၀၁၇၉ ​မေ ၂၀၁၇၁၂100pxမွန်ဂျေအင်း၁၀ ​မေ ၂၀၁၇၉​ ​မေ ၂၀၂၂၁၃100pxယွန်းဆော့ယော၁၀ ​မေ ၂၀၂၂လက်ရှိ၁၄100pxအီဂျေမြောင်၄ ဇွန် ၂၀၂၅လက်ရှိ သက်ရှိထင်ရှားသမ္မတ​ဟောင်းများ အမည် ရာထူးသက်တမ်း ​မွေး​နေ့လီမြောင်ဘာ့ ၂၀၀၈ - ၂၀၁၃ ဘတ်ဂွန်းဟဲ ၂၀၁၃ - ၂၀၁၇ မွန်ဂျေအင်း ၂၀၁၇ - ၂၀၂၂ ကိုးကား Category:တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး Category:တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ သမ္မတများ ကဏ္ဍ:တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲများ။
ရီဆွန်းမန်း (; ဟန်းဂု:리승만, ; ဧပြီ ၁၈၊ ၁၈၇၅ – ဇူလိုင် ၁၉၊ ၁၉၆၅) သည် ကိုရီးယားသမ္မတနိုင်ငံ အစိုးရ၏ ပထမဆုံးနှင့် နောက်ဆုံးသမ္မတ၊ ကိုရီးယားသမ္မတနိုင်ငံ (တောင်ကိုရီးယား) ၏ ပထမဆုံးသမ္မတ ဖြစ်သည်။
သူ၏သမ္မတသက်တမ်း သုံးကြိမ်ဆက်သည် ကိုရီးယားကျွန်းဆွယ်စစ်ပွဲ၏ တင်းမာမှုအား အကျိုးသက်ရောက်စေခဲ့သည်။
left|thumb ကိုးကား Category:၁၈၇၅ မွေးဖွားသူများ Category:၁၉၆၅ ကွယ်လွန်သူများ Category:တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ သမ္မတများ ကဏ္ဍ:ဂျောန်ဂျူ ရီနွယ်။
မြောက်ပိုင်းကာဒင်နယ်ငှက် (Cardinalis cardinalis) သည် မြောက်အမေရိကငှက် ဖြစ်သည်။
ထိုငှက်မျိုးကို ကနေဒါနိုင်ငံတောင်ပိုင်း၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု အရှေ့ပိုင်း၊ မက္ကဆီကိုနိုင်ငံ၊ ဂွာတီမာလာနိုင်ငံနှင့် ဘလိဇ်နိုင်ငံ တို့တွင် တွေ့ရသည်။
မြောက်ပိုင်းကာဒင်နယ်ငှက်သည် အလျား ၈ ၃/၄ လက်မခန့်သာရှိ၍ သေးငယ်သောငှက်ဖြစ်၏။
ပုံပန်းကျန၍ အတောင်များမှာ လှပသည်။
အသံမှာလည်း သာယာချိုအေး၍ တေးကို ကောင်းစွာ သီဆိုနိုင်သည်။
မြောက်ပိုင်းကာဒင်နယ်ငှက်မများတွင်လည်း အမောက်ရှိ၍ နူးညံ့သော အမွှေးအတောင်များရှိသည်။
တေးဆိုရာ၌ ငှက်ဖိုများကဲ့သို့ပင် ချိုလွင်စွာ ဆိုနိုင်လေသည်။
အမြဲစိမ်းသစ်ပင်များ၌ အသိုက်လုပ် လေ့ရှိသည်။
တစ်မြုံလျှင် ဥနှစ်လုံးမှ လေးလုံးအထိ ရှိတတ် သည်။
ဥ၏အရောင်မှာ အညိုရောင် ထနေလေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁) ကိုးကား Category:ကနေဒါနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ Category:အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ Category:မက္ကဆီကိုနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ Category:ဂွာတီမာလာနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ Category:ဘလိဇ်နိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ။
ဩစတြေးလျကျေးသန္တာသည် သစ်ပင်နေကြက်တူရွေးများဖြစ်ပြီး အရွယ်အစားသေးငယ်သောငှက်များနှင့် အရွယ်အစားအလယ်အလတ်ရှိသောငှက်များ ပါဝင်သည်။
ဩစတြေးလျကျေးသန္တာ၏လျှာအဖျားသည် အမွှေးဖွားပြီး ဘယ်ရီသီးကဲ့သို့သော ပျော့ပြောင်းသည့်အသီးများနှင့် ပန်းပွင့်များမှ ပန်းဝတ်ရည်ကို စားသုံးရန်အတွက် အထူးပြုလုပ်ထားသောလျှာ ဖြစ်သည်။
[[မျိုးစိတ်ပေါင်း ၆၀ ရှိပြီး ဩစတြေးလျ၊ အရှေ့တောင်အာရှ၊ ပါပူအာနယူးဂီနီနိုင်ငံ၊ အရှေ့တီမောနှင့် ပေါ်လီနီးရှားကျွန်းစုများတွင် တွေ့ရသည်။
ပုံများ ကိုးကား ကဏ္ဍ:ကျေးများ။
thumb|ချင်းမိုင်ဆောင်ခရမ် ဆောင်ခရမ် () သည် ထိုင်းနိုင်ငံ၏ နှစ်သစ်ကူးရေကစားပွဲတော်အတွက် အားလပ်ရက်ဖြစ်သည်။
နှစ်စဉ် ဧပြီလ ၁၃ရက်နေ့ဖြစ်သော်လည်း ၁၄ရက်နှင့် ၁၅ရက်နေ့ပါ အားလပ်ရက် ပါဝင်သည်။
၂၀၁၈ တွင် ထိုင်းအစိုးရမှ ၁၂ မှ ၁၆ ရက်နေ့အထိ တိုးမြှင့်ခဲ့သည်။
ဆောင်ခရမ်ဟူသော စကားသည် သင်္သကရိုက်မှလာသည်။
ပြောင်းလဲခြင်း ဖြစ်သည်။
အိန္ဒိယတွင် နွေဦးပွဲတော်အဖြစ် ကျင်းပသည့် ဟိန္ဒူကောက်ရိတ်သိမ်းပွဲဖြစ်သည့် မကာဆောင်ခရမ် မှ စကားလုံးယူထားခြင်း ဖြစ်သည်။
တောင်နှင့် အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများ၏ ဗုဒ္ဓနှင့်ဟိန္ဒူဝါဒ ပြက္ခဒိန်များအရ ကျင်းပခြင်း ဖြစ်သည်။
ထိုင်းနိုင်ငံတွင် နှစ်သစ်ကူးရက်ကို ဇန်နဝါရီ ၁ ရက်နေ့သို့ ပြောင်းလဲလိုက်ပြီး ဆောင်ခရမ်မှာ အားလပ်ရက်အဖြစ် ပြောင်းလဲလိုက်သည်။
တွက်ချက်မှု ၁၉၈၉ တွင် ထိုင်းအစိုးရမှ ဆောင်ခရမ်ရက်ကို ၁၂-၁၄ ဧပြီသို့ ပြောင်းလဲလိုက်သည်။
အမှန်တကယ် စတင်ချိန်မှာ ဧပြီ ၁၃ ရက်နေ့ ည ၈:၅၇ ဖြစ်သည်။
သို့သော် ဆောင်ခရမ်ကို ရိုးရာပြက္ခဒိန်အရသာ တွက်ချက်သည်။
အေးရိရာသီခွင်သို့ နေရောက်ရှိချိန်တွင် ပွဲတော်စတင်သည်။
ဤနေ့ကို မဟာဆောင်ခရမ်နေ့ဟု ခေါ်သည်။
နောက်ဆုံးနေ့ကို နှစ်သစ်၏ ပထမဆုံးနေ့ဟု သတ်မှတ်ပြီး ဝက်သလိုနမ်ဆောက်(วันเถลิงศก) ဟုခေါ်သည်။
နှစ်သစ်ကူးရိုးရာ ဆောင်ခရမ်ပွဲတော်သည် ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုများစွာ ပြည့်ဝနေသည်။
မနက်ပိုင်းကို ကောင်းမှုကုသိုလ်ပြုသည်။
ဤအခါသမယတွင် ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်များကို ရေသပ္ပါယ်ကြသည်။
အားလပ်ရက်သည် ရေကစားခြင်းကြောင့် နာမည်ကြီးသည်။
တစ်ယောက်နှင့်တစ်ယောက် ရေပက်ကြသည်။
အချို့နေရာများတွင် ဆောင်ခရမ်အလှမယ် ရွေးကြသည်။
ထိုင်းနိုင်ငံ right|thumb အလယ်ပိုင်းဒေသ ဤဒေသရှိ လူများသည် ဆောင်ခရမ်မစခင်တွင် အိမ်သန့်ရှင်းကြသည်။
ဘုန်းကြီးများကို လှူကြသည်။
တောင်ပိုင်း တောင်ပိုင်းတွင် အလုပ်ကို အနည်းငယ်သာလုပ်ပြီး ငွေကို အနည်းငယ်သာသုံးခြင်း၊ မည်သူ့ကိုမျှ မနာကြင်စေရ၊ လိမ်မပြောရသည့် စည်းမျဉ်း ၃ ခုဖြင့် ကျင်းပသည်။
မြောက်ပိုင်း ၁၃ ရက်နေ့တွင် ရေပြွတ်များဖြင့် ရေကစားကြသည်။
နောက်နေ့တွင် ဘုန်းကြီးကျောင်းများသို့ လှူဒါန်းကြသည်။
အရှေ့ အခြားအပိုင်းများသို့ပင် ဖြစ်သည်။
အခြားနေရာများရှိ ဆောင်ခရမ် ဆောင်ခရမ်ကို မလေးရှား-ဆိုင်ရမ်များမှ မလေးရှား၏ ပြည်နယ်အချို့တွင် ကျင်းပကြသည်။
အိန္ဒိယအရှေ့မြောက်ပိုင်းတွင် ဆန်ခမ်း ဟူသောအမည်၊ ဘီဇူ၊ ဘွိုင်ဆောက်၊ ရှန်ဂရီ၊ ဘွိုင်ဆာဘီ အမည်များဖြင့် ဘင်္ဂလားပြည် စစ်တကောင်းတောင်တန်း များတွင် ကျင်းပသည်။
စပိုင်းယား ကက်သီဒရယ် ဘုရားကျောင်း (တရားဝင် အမည်အားဖြင့် "သည် အင်ပီရီယယ် ကက်သီဒရယ် ဘာဆေးလီကာ အော့ဖ် သည် အဆမ်းရှင်း အင်န် စိန့် စတီဖင်" လက်တင်အမည် အားဖြင့် "ဒိုးမပ်စ် ဆန်တေး မာရီယေး စပိုင်ယေး") သည် ဂျာမနီနိုင်ငံ စပိုင်းယားမြို့ တွင် တည်ရှိပြီး ရိုမန်ကက်သလစ် စပိုင်းယား ဘစ်ရှော့၏ ကျောင်းထိုင်ရာ နေရာ ဖြစ်ကာ ဘမ်းဘာ့ခ် အာ့ခ်ဒိုင်အိုးဆိ ဘစ်ရှော့၏ လက်အောက်ခံ ဖြစ်သည်။
ကက်သီဒရယ်ဘုရားကျောင်းသည် စိန့်မေရီ၊ စပိုင်းယား စိန့်သူတော်စင် နှင့် စိန့်စတီဖင်တို့အတွက် ရည်ရွယ် ဆောက်လုပ်ထားခြင်း ဖြစ်ပြီး "ကိုင်ဇာဒုမ်း ဇူး စပိုင်းယား" ဟု အများသိကြသည်။
speyer.de | Speyer Cathedral . Information from home page. Retrieved 5 December 2006. ဆယ့်တစ်ယောက်မြောက် ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီး ပိုင်းယပ်စ် မှ စပိုင်းယား ကက်သီဒရယ် ဘုရားကျောင်းအား ၁၉၂၅ ခုနှစ်တွင် ရိုမန်ကက်သလစ် ဘုရားကျောင်း၏ မိုင်နာ ဘာဆေးလီကာ အဖြစ် အဆင့်မြှင့်ပေးခဲ့သည်။
၁၀၃၀ ခုနှစ် ရောမအင်ပိုင်ယာ ဒုတိယမြောက် ကွန်နရက်၏ လက်ထက်တွင် စတင်ဆောက်လုပ်ခဲ့ပြီး အရှေ့ပိုင်း၊ ၁၀၉၀ မှ ၁၁၀၃ အထိ အမိုးခုံး အမြင့် နှင့် ရင်သပ်ရှုမောဖွယ်ရာ အနီရောင် သဲကျောက်များဖြင့် တည်ဆောက်ထားသော လျှောက်လမ်း ၃ ခုပါ အမိုးခုံး ဘာဆေလီကာ တို့သည် ပုံစံထုတ်ခြင်း ၏ အထွဋ်အထိပ် ဖြစ်ပြီး နောက်ပိုင်း ၁၁ရာစု နှင့် ၁၂ရာစု အတွင်း ရောမ ဗိသုကာပညာ၏ ထွန်းကားမှုများကို အလွန်ပင် ဩဇာသက်ရောက်စေခဲ့သည်။
ဆာလီယန် မင်းဆက်၊ စတောဖာမင်းဆက် နှင့် ဟပ်ဘာ့ခ် မင်းဆက် အင်ပိုင်ယာနှင့် ဘုရင်တို့၏ ရုပ်ကလာပ်များကို မြှုပ်နှံရာနေရာဖြစ်ပြီး ထိုကက်သီဒရယ် ဘုရားကျောင်းသည် ဘုရင်ခေတ် ဩဇာအာဏာ၏ ပြယုဂ်တစ်ခုပင် ဖြစ်သည်။
Máté Major: Geschichte der Architektur, Vol. 2, Akadémiai Kiadó, Budapest, 1979, special German edition 1988dtv-Atlas zur Baukunst, Vol. 2, 1981, Deutscher Taschenbuch Verlag, Munich, ကလန်နီ အဲဘီးဘုန်းကြီးကျောင်းမှာ ယိုယွင်းပျက်စီးနေသဖြင့် ဤကက်သီဒရယ် ဘုရားကျောင်းသည် အကြီးဆုံး ရောမ ဗိသုကာလက်ရာ ဘုရားကျောင်းတစ်ခု အဖြစ်တည်ရှိလျက် ရှိပြီး ဥရောပ ဗိသုကာပညာ၏ အလှည့်အပြောင်း တစ်ခု အဖြစ်သတ်မှတ်ထားကာCole, Emily, General Editor, Bulfinch Press, Little, Brown and Co., 2002, Boston, USA, ၎င်းနှင့် ခေတ်ပြိုင်အချိန်က အရေးအပါဆုံး ဗိသုကာပညာ အထိမ်းအမှတ် အဆောက်အဦး တစ်ခု အဖြစ် တည်ရှိနေသည့်အပြင် Oursel, Raymond, Stierlin, Henri: Architektur der Welt, Vol. 4:Romanik, Benedikt Taschen Verlag Berlin/Editions Office Du Livre, Lausanne, p. 129 အကောင်းဆုံး ရောမ ဗိသုကာ ပညာ အထိမ်းအမှတ် အဆောက်အဦး တစ်ခု အဖြစ် တည်ရှိသည်။
Stalley, Roger: Early Medieval Architecture, Oxford University Press, Oxford, Great Britain, 1999, , p.214-215Romanesque architecture and art: Romanesque Architecture | InfopleaseRomanesque architecture and art | Encyclopedia.com ၁၉၈၁ ခုနှစ်တွင် ထိုကက်သီဒရယ် ဘုရားကျောင်းအား ယူနက်စကို၏ ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာ စာရင်းတွင် ယဉ်ကျေးမှုအရ အရေးပါသော နေရာတစ်ခု အဖြစ် ထည့်သွင်းခဲ့ပြီး "ဂျာမန် အင်ပိုင်ယာ၏ အဓိက ရောမ အနုပညာဆိုင်ရာ အထိမ်းအမှတ် အဆောက်အဦး" တစ်ခု အဖြစ်ဖော်ပြခဲ့သည်။
Dethard von Winterfeld: Romanik am Rhein. Stuttgart 2001, S. 66 ကိုးကား Category:ဂျာမနီနိုင်ငံရှိ ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာများ။
thumb|၂၀၁၈ ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလား အုပ်စုအဆင့်ပြိုင်ပွဲများမှ အုပ်စု H အတွက် ရုရှားနိုင်ငံမှ ရေးဆွဲဂုဏ်ပြုခဲ့သော ၂၀၁၈ ခုနှစ် စာပို့ တံဆိပ်ခေါင်း ၂၀၁၈ ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလား အုပ်စု Hကစားပွဲများကို ၂၀၁၈ ဇွန်လ ၁၉ ရက်နေ့မှ ၂၈ ရက်နေ့ထိ ကစားမည်ဖြစ်သည်။
ဤအုပ်စုတွင် ပိုလန်၊ ဆီနီဂေါ၊ ကိုလံဘီယာနှင့် ဂျပန်အသင်းတို့ ပါဝင်သည်။
ထိပ်ဆုံးအသင်းနှစ်သင်းဖြစ်သော ကိုလံဘီယာအသင်းနှင့် ဂျပန်အသင်းတို့မှာ ၁၆ သင်းအဆင့်သို့ တက်ရောက်ခွင့် ရရှိခဲ့သည်။
ကမ္ဘာ့ဖလားသမိုင်းတွင် ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် သန့်ရှင်းစွာကစားမှု စည်းမျဉ်းအသက်ဝင်ခဲ့ပြီး ဂျပန်အသင်းမှာ ပြိုင်ပွဲသုံးခုတွင် အဝါကဒ်အနည်းဆုံး ရရှိခဲ့မှုကြောင့် အမှတ်တူနေသော ဆီနီဂေါအသင်းကို ဖြတ်ကျော်၍ ၁၆ သင်းအဆင့်သို့ တက်လှမ်းနိုင်ခဲ့သည်။
အသင်းများ Draw position Team Pot Confederation Method ofqualification Date ofqualification Finalsappearance Lastappearance Previous bestperformance FIFA Rankings October 2017 June 2018 H1 1 UEFA UEFA Group E winners 8 October 2017 8th 2006 Third place (1974, 1982) 6 H2 3 CAF CAF Third Round Group D winners 10 November 2017 2nd 2002 Quarter-finals (2002) 32 H3 2 CONMEBOL CONMEBOL Round Robin fourth place 10 October 2017 6th 2014 Quarter-finals (2014) 13 H4 4 AFC AFC Third Round Group B winners 31 August 2017 6th 2014 Round of 16 (2002, 2010) 44 Notes အဆင့်လိုက်တည်ရှိမှု ၁၆ သင်းအဆင့်တွင်: အုပ်စု H ပထမဖြစ်သည့် ကိုလံဘီယာအသင်းသည် အုပ်စု G ဒုတိယဖြစ်သော အင်္ဂလန်အသင်းနှင့် နောက်တစ်ဆင့်တက်ရောက်ရန်အတွက် ကစားခဲ့သည်။
အုပ်စု H ဒုတိယဖြစ်သည့် ဂျပန်အသင်းသည် အုပ်စု G ပထမဖြစ်သော ဘယ်ဂျီယမ်အသင်းနှင့် နောက်တစ်ဆင့်တက်ရောက်ရန်အတွက် ကစားခဲ့သည်။
ကစားပွဲများ ဤပွဲစဉ်ဇယားများရှိ အချိန်များကို ဒေသစံတော်ချိန်အား အသုံးပြုထားသည်။
thumb|نامه‌ای حاوی «کشور عجم»، فرستاده‌شده از پادشاه امپراطوری عثمانی (سلطان عبدالمجید خان) به فتحعلی‌شاه قاجار သမိုင်းတစ်လျှေက် အီရန်မြေအီရန်ပြည် အတွက်အမည်နာမများစွာရှိခဲ့သည်၊၎င်းတို့အထဲမှအရေးအပါဆုံးအမည် နှစ်မျိုးမှာ- အာဝါး ~ အာရ်ယာယီယါးန်တို့၏မြေ(အာရ်ယာယီယါးန် ဆိုသည်မှာ ဥရောပနှင့်အာရှမှအသား ဖြူသူများကိုခေါ်ဆိုသောရှေးကျသည့်ဝေါဟာရဖြစ်သည်) ဟုအဓိပ္ပာယ်ရပြီး နောက်တစ်မျိုးမှာ ဖဲရ်ရှယား ဖြစ်သည်။
အာရ်ယာယီယါးန် တို့သည်မိမိတို့၏မြေကို အီရ်ယူရှိန်နိမ် (အာရ်ယာယီယါးန် တို့၏ဌာနီ) ဟုခေါ်ဝေါ်ကြပြီးနောက်ပိုင်း တွင်ဘုရင်စနစ်အုပ်ချုပ်ရေးများပေါ်ပေါက်ကာ အီရ်ယာနူခ်ရှသ်ရို(အီရန်တို့၏ဘုရင်များ)ဟုခေါ်ဝေါ်ခဲ့ကြသည်။
ထိုနာ မည်သည်နောက်ပိုင်းတွင် အေ့အ်ရာန်ရှသ်ရ်(အီရန်မြို့)ဖြစ်လာပြီး အီရန် ဆိုသည်မှာထိုဝေါဟာရမှဆင်းသက်လာ သောအမည်ဖြစ်သည်။
အပ်္စနာဒေနာမေခလီဂျေဖှာရ်စ်၊မီရာစီးကိုဟန်ဝါဂျာဝေဒါးန် ဆိုသည့်စာအုပ်များတွင်စာမျက်နှာ ၂၂ မှ ၄၇ အထိအီရန် နှင့်ပတ်သက်သည့်အမည်များကိုရှင်းလင်းတင်ပြထားသည် သမိုင်းအထောက်အထားများ၊ရှေးဟောင်းသုတေသနနှင့် ဘာသာစကားများလေ့လာမှုအရ အီရန်အတွက်အမည်လေးမျိုးတွေ့ရှိရသည်။
• ဂျမ်(ဂျမ်ရှီးဒ်၏အတိုခေါက်)၊မမ်လေကသွလ်အဂျမ်၊ဘေလာဒွလ်အဂျမ်သို့မဟုတ် ဘေလာဒ်ဖှာရ်စ်(ဖှာရစီ၊အရဗီ၊ တူရကီ စာပေတွင်)ဟူ၍ဖြစ်သည်။
သမိုင်းစာမျက်နှာများအရ ဘဲဟ်ရေအဂျမ်၊ခလီးဂျေဖှာရ်စ် သို့မဟုတ် ခွတ်္စရဝါးန်နေ အဂျမ်(အီရန်ဘုရင်များ)ဟုခေါ်ဆိုသည်။
. • မီးဒ်ယာ ဥရောပတို့၏အဆိုအရ အလယ်ပိုင်းဒေသ အစ်္စလာမ်မစ် ္ကပထဝီဝင်အရ အေရာကစ်္စသာန် ဟုခေါ်သည်။
• ဖားရ်စ် ဥရောပတို့အခေါ်အရ ပါးရှန်း(ဖှားရ်စ် တိုင်းပြည်သည် အရဗီ စကားတွင် ဖာရစီ ဟုခေါ်သည်) .အီရန်နိုင်ငံသည် အီရန်ဝီးချ် (အာရ်ယာနာ၊အီရာက်၊အေရာက်၊အီလာမ်) တို့သည်ဘာသာစကားပညာရပ်အရဝေါဟာ ရတစ်ခုတည်းမှဖြစ်သည်။
. အီရန် အီရန် ဆိုသည့်အမည်မှာ အီရန်တို့အကြားနှစ်ပေါင်းတစ်ထောင်တစ်လျှေက် အသုံးပြုခေါ်ဝေါ်ခဲ့သောအ မည်ဖြစ်သည်။
ရှားဟ်နာမဲ ၌အကြိမ် ၇၂၀ ကျော် ၊ အိုဗိုက်ဒ်ဇာကာနီ ဆိုသည့် စာအုပ်တွင်အကြိမ် ၄၀၀ ကျော် အီရန် ဆိုသည့်ဝေါဟာရကို သုံးနှုန်းထားကြောင်းတွေ့ရသည်။
ပွင့်လင်းမြင်သာမှု ၊ စည်းလုံးခြင်း၏ လှို့ဝှက်ချက် ၊ မြင့်မြတ်မှု စသည်တို့ကိုဖော်ကျူးသည်။
သို့သော် ဥရောပ တို့သည် ၁၇ ရာစုအစောပိုင်းကာ လအထိ ဘယ်သောအခါမှ ထိုအမည်ကို အသုံးပြုခဲ့ခြင်းမရှိပါ ၊ အီရန် အစား ဖားရ်စ် ထို့အပြင် ချမ် ဟုခေါ် ဝေါ်သုံးနှုန်းခဲ့ကြသည်။
လွန်ခဲ့သည့်ရာစုနှစ်များတစ်လျှေက် ပြည်ပနိုင်ငံများနှင့်စာချုပ်စာတန်းများချုပ်ဆိုရာ တွင်လည်း ဖာရစီအီရန် ဆိုသည့်နေရာ၌ ခါရဂျီဖာရ်စ် ဟူ၍သုံးနှုန်းကြသည်။
အချို့ကလည်း အီရန်ဝီးဂျ် ဆိုသည်ကို အီရန် မျိုးနွယ်ဟုအဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုကြသည်။
၎င်းမှာမှားယွင်းသည့်ဖွင့်ဆိုချက်ဖြစ်သည်၊ ဝီးဂျ် ဝီးချ် ဘီးဂျ် ၊ ဘီဂျဲ တို့သည်ဝေါဟာရတစ်ခုတည်းမှဆင်းသက်လာပြီး မြေ နိုင်ငံဟုအဓိပ္ပာယ်ရသည်။
ဤနာမည်များ အားလုံးကို မြေပုံများနှင့် သမိုင်းစာမျက်နှာများတွင်သုံးနှုန်းခဲ့ကြောင်းတွေ့ရှိရသည်။
အီရန် ဆိုသည့်ဝေါဟာရဆင်းသက်လာပုံ အီရန် ဆိုသည့်ဝေါဟာရမှာ နိုင်ငံလိုက်ပထဝီအနေအထားအရ ရှဟာဘွဒ်ဒီးနေအဟ်မဒ်ဒိဗ်နေဖှသွလွလ္လာ အွမ်ရီ (၇၀၀ - ၇၄၉ ဟိဂျ်ရီ) မှ မစာလေကွလ်အဗ်ဆွာရ်ဖှီမမာလေကွလ်အမ်ဆွာရ် ဆိုသည့်စာအုပ်၌အီရန် ကို အီရန် တိုင်းပြည်ဆိုသည့်ခေါင်းစဉ်ဖြင့် သီးခြားဖော်ပြထားသည်။
ဥရောပ တို့သည်အမြဲဆိုသလို ၁၃၁၃ -နေသက္ကရာဇ်- အထိ အီရန် ကို Persia ပြင်သစ်တို့က Perse ဂျာမနီတို့က Persien ဟုအသီးသီးခေါ် ဝေါ်ခဲ့ကြသည်။
ဥရောပ တွင် ဖဲရ်ရှီယာ ဟူသည့်ဝေါဟာရ၏အရင်းအမြစ်မှာ ယူနာန် မှဆင်းသက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။
၁၇၃၇ ခုနှစ်တွင် ဥရောပ ၌ C.F.H သမိုင်းသုတေသနဌာနမှ ပထမဆုံးအကြိမ်မိမိတို့၏ စတ္ထုထ မြောက်နှင့် နောက်ဆုံးထုတ်ဝေသည့်စာအုပ်တွင် ၁၇၂၉ ၌ အစ်္စသန်ဘူးလ် မှ အိဗ်ရာဟီမ် ရေးဆွဲသောမြေပုံ ကိုထည့်သွင်းဖော်ပြရာ၌ Persien ဟုဖော်ပြပါရှိသည်။
.C.F.H: Vierter und letzter Theil, in sich enthaltende die Historiam Literariam Seculi XVIII … . , Frankfurt am Main, 1737, Seite 5953 ဥရောပ တွင်ဂျာမနီနိုင်ငံသား အရှ်သီလောရ် သည်ပထမဦးဆုံးအကြိမ် Persien အစားမြေပုံများတွင် အီရန် ဟုရေးသားဖော်ပြခဲ့သည်။
right| نقشه ایران و توران در دوره قاجاریه نقشه آدولف اشتیلر اولین نقشه اروپایی که بجای پرشیا، از ایران استفاده کرده‌است. :အီရန် ဆိုသည့်ဝေါဟာရသည် ရှေးဟောင်းဖာရစီ တွင် (အာအီရ်နာမ်ယာနာမ်) ဖြစ်ပြီး ( အာရ်ယာနာမခ် ရှသ်ရာမ် ) ဆိုသည့်ဝေါဟာရမှခြုံငုံယူထားခြင်းဖြစ်သည်။
ကာလများကြာညောင်းလာသည်နှင့်အမျှ အီရန် ရှဲဟ်ရ် ဟုဖြစ်လာပြီး စာစာနီ ခေတ်တွင် အီရန် ဟုပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်လာခဲ့ကြသည်။
အာရ်ယာ ဆိုသည့်ဝေါ်ဟာရသည် အောင်စ်သာယီး ၊ ရှေးဟောင်းဖာရစီ ၊ စန်းစကရစ် ဘာသာစကားများ ၌ ( အာအီယာရ် )، ( အာရီယာ )، ( အာရ်ယာ ) ဟူ၍အစဉ်လိုက်ခေါ်ဝေါ်ခဲ့ကြသည်။
စန်းစကရစ် စကားတွင် ( အာရီယာ ) ဆိုသည်မှာ ခေါင်းဆောင်ဥသျှောင် ဟုအဓိပ္ပာယ်ရသည် ၊ ( အာရ်ယကာ ) ကြီးမြတ်သောအမျိုး သားဟုအဓိပ္ပာယ်ရသည်။
အောင်စ်သာယီး ဘာသာစကားတွင် အာအီယန်း ဖြစ်ပြီး ပဲဟ်လဝီ ခေတ် ဖာရစီ ယေဒရ်ရီ တွင် (အီးရ်) ဟုခေါ်သေးသည်။
အာရ်ယာယီ ဘာသာစကား၌ အီရဂျ် ဟုခေါ်ဝေါ်သုံးနှုံးသည်။
အီးရ် ဆိုသည်မှာ လွတ်လပ်သူဖြစ်ပြီး အီရန် ဆိုသည်မှာ လွတ်လပ်သူများဟုအဓိပ္ပာယ်ရသည်။
အီရန်ဆိုသည်ကို အာရ်ယာယီ တို့၏မြေဟုလည်းအဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုကြသည်။
အစ္စလာမ် မတိုင်မီကာလက အမည်များ များမှာလည်း အီရန် ၊အေရာန် ၊အီရန်ရှဟ်ရ် ဟူ၍ဖြစ်သည်။
ခရစ်နှစ်မတိုင်မီ နှစ် ၆၀၀ အရင်ကတည်းက ၁၉၃၅ အထိ ဥရောပ တို့အကြား Persia ဟုပင်သိထားကြသည်။
၁၃၁၄ ခုနှစ်တွင် ဂျာမေအဲယေမေလလ် ဖွဲ့စည်းပြီးနောက် ရေဇာရှားဟ် ၏တရားဝင်တောင်းဆိုမှုဖြင့် အီရန် ဆိုသည့်အမည်မှာကမ္ဘာကျော်ခဲ့သည်။
သမိုင်းကြောင်းတစ်လျှောက် ဥရောပ တို့သည် အီရန် ဆိုသည်ကို ဖဲရ်ရှီယား ဟုလည်း၎င်းတို့၏ခေါ်ဝေါ်မှု တွင်ရှိခဲ့သည် ၊ သို့သော်လက်ရှိခေတ်၌ အီရန် ဟုသာခေါ်ဝေါ်သုံးစွဲလာကြသည်။
. နာ ဆိုသည်မှာ ဖာရစီ ရှေးဟောင်းနေရာတစ်ခုကိုခေါ်ဆိုခဲ့ကြခြင်းဖြစ်ပြီး အာရ်ယာ ကို အာရ်ယာနာ ဟုဖန်တီးခဲ့ကြခြင်းဖြစ်သည်။
ပထဝီပိုင်းဆိုင်ရာ ယူနာန် သားနှစ်ဦးဖြစ်သူ အစ္စကန်ဒဲရ် ခေတ်တွင် အရာသူစ်သန် နှင့် တစ် ရာစုနှစ်တွင် အစ္စသရာဘူးန် ဆိုသည့်အမည်များမှာ ၎င်းဝေါဟာရမှ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်သည်။
ဖာ်ပြပါဒေသများကို အီရန်ဇမီးန် ဟုခေါ်သည်- ခလီဂျေဖာရ်စ် ၊ ကီရ်မာနီယားန် ၊ ဘာခ်သရ်ယာနာ ၊ စဂ်ဒါနီယာ ၊ မီးဒ်ယာ ၊ ပါရ် သ်ဟာ ထိုဒေသခံလူတို့၏ဘာသာစကားမှာ အီရန်နီ သူရာန်နီ စကားများသာဖြစ်ကြပြီး ဘုရင်နန်းစိုက်ရာ ဒေသမှာ ဖာရ်စ် တိုင်း (တိုင်းနှင့်ပြည်နယ်ကဲ့သို့) တွင်ဖြစ်သည်။
အီရန် မဟုတ်သည့် ရောမ တို့မြေကို ဟာ ခါမန်ရှီယားန် မှချဲ့ထွင်ယူခဲ့ပြီးနောက် ဖာရ်စ် အင်ပါယာဟုအမည်တွင်ခဲ့သည်။
ရောမ တို့သည်မိမိတို့၏အင် ပါယာ ကိုရောမမြို့၏အမည်ကိုသာပေးခဲ့ကြသည်။
သို့သော် အီရန် နှင့်ယူနာန် တို့သည်မိမိတို့၏အင်ပါယာ အမည်ကိုတိုင်း မြို့နယ်တစ်ခု၏အမည်အားအစွဲပြုပေးခြင်းမျိုးမရှိပါ။
ယူနာန် တို့က ဖာရစီ ကို ဖရ်ဇာရီယူးမ် ဖာရ်စ် တိုင်း ကို ဖရ်ဇီးစ် ဇဲရ်သွရှ် ကို ဇရာဝစ်သဲရ် ဟုခေါ်ဝေါ်ကြသည်။