kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
ထိုအပိုင်းတွင် ရှေးခေတ်ကပင် ကျော်ကြားခဲ့သော ရှေး မြို့များနှင့် ယခုခေတ် ကုန်သွယ်စီးပွားရေး နှင့်စက်မှုလုပ်ငန်း တို့ဖြင့် ဖွံ့ဖြိုးစည်ကားသော ခေတ်သစ်မြို့များကိုတွေ့ရသည်။
ပြည်နယ်၏မြို့တော်ဖြစ်၍ ဂင်္ဂါ-ဂိုဂရာမြစ်နှစ်သွယ်ကြား ကုန်း မြေ၌တည်ရှိသော လတ်ခနောင်းမြို့သည် ၁၈ ရာစုနှစ်ကစ၍ ဥဓပဒေသရာဇ် ပြည်နယ်ရှင် နဝပ်စော်ဘွားများ၏ မြို့တော် ဖြစ်ခဲ့သည်။
ထိုမြို့ကြီးတွင် စက္ကူစက်နှင့် ရော်ဘာစက်များရှိ သည်။
ဂင်္ဂါမြစ်ကမ်းပေါ်၌ရှိ၍ အရေးပါသော မြစ်ဆိပ်ကမ်းမြို့ တစ်မြို့ဖြစ်သည့် ကွန်ပူမြို့သည် ဗြိတိသျှတို့လက်ထက်က စက်မှုလုပ်ငန်းမြို့တစ်မြို့အဖြစ် ထင်ရှားသည်။
ခေတ်သစ်တွင် ရမ်ပူမြို့သည် သားရေလုပ်ငန်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ ဆဟာရန် ပူမြို့နှင့် ဂျဂါဒြီမြို့တို့သည် စက္ကူလုပ်ငန်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ ဗဒွိုင်းမြို့သည် ကော်ဇောလုပ်ငန်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ ချူနာ နှင့် ခါဂျာမြို့တို့သည် အိုးခွက်လုပ်ငန်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ ဗန်ဂလီ-ဖီရိုဇဗတ်မြို့နှင့် ဇဂွိုင်းမြို့သည် ဖန်ထည်လုပ်ငန်း ကြောင့်လည်းကောင်း စည်ကားဖွံဖြိုးကြသည်။
ဆဟာရန်ပူမြို့ တွင် သုံးထပ်သားလုပ်ငန်းလည်းရှိသေးသည်။
ရှေးမြို့များသည် ဟိန္ဒူအယူဝါဒရေးရာနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ထင်ရှားခဲ့သည်။
ထိုမြို့များမှာ ဗာရာဏသီမြို့၊ အလာဟာဗတ် မြို့၊ မထူရ (ယခုခေတ်အခေါ် မတ္တရာမြို့) စသည်တို့ဖြစ်ကြသည်။
ဂင်္ဂါမြစ်ကမ်းပေါ်ရှိ ဗာရာဏသီမြို့သည် လက်ယက်ပိုး ထည်လုပ်ငန်းကို အကြောင်းပြု၍ ယခုလည်းထင်ရှားနေဆဲဖြစ် သည်။
ဂင်္ဂါနှင့် ယမုံနာမြစ်ဆုံရှိ အလာဟာဗတ်မြို့သည် မီးရထား လမ်းဆုံးဖြစ်၍ စည်ကားသည်။
ယမုံနာမြစ်ကမ်းပေါ်ရှိ မထူရမြို့သည်လည်း မီးရထားလမ်းဆုံးမြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။
ယမုံနာမြစ်ကမ်းဘေးတွင်ရှိ၍ ရှေးကမင်းနေပြည်တစ်ခုဖြစ်သော အာဂရာမြို့မှာမူ မဂိုဧကရာဇ် ရှားဂျဟန်း ဆောက်လုပ်ခဲ့သော တာ့ဂျ်မဟာရ် သင်္ချိုင်းဂူကြောင့် ထင်ရှားသည်။
ဗြိတိသျှအစိုးရလက်ထက်က မီရွတ်နှင့် ဗရေလီမြို့များ သည် စစ်မက်ရေးရာအတွက် အရေးပါသော မြို့များဖြစ်ခဲ့ကြ လေသည်။
တောင်ပိုင်း တောင်ကုန်းဒေသသည် အရေးမပါလှချေ။
စိုက်ပျိုး၍ မဖြစ်ထွန်းလှသောဒေသဖြစ်၍ လူးနှင့် ဂျုံအနည်း ငယ်ကိုသာ စိုက်ပျိုးလုပ်ကိုင်နိုင်သည်။
အရေးပါသော မြို့ဟူ၍ ဂျန်ဆီမြို့တစ်မြို့သာရှိလေသည်။
ဥတ္တရဒေသအတွင်း သတ္တုများပြောပလောက်အောင် မ ထွက်ရှိပေ။
အိန္ဒိယနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးရပြီးသည့်နောက်တွင် စက်မှုလုပ်ငန်းကို တိုးချဲ့ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
သကြားစက်ရုံနှင့် ဂုံလျှော်စက်ရုံကဲ့သို့ စိုက်ပျိုးရေးကို အခြေပြုရသောစက်ရုံများ များပြားသည်။
ယခုအခါ ဓာတုဗေဒလုပ်ငန်းများကိုလည်း ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။
သို့တိုင်အောင် ပြည်နယ်လူထု၏ ၇၅ ရာခိုင်နှုန်းသည် စိုက်ပျိုးရေးကို အဓိကအားဖြင့် လုပ်ကိုင်ကြ လေသည်။
စိုက်ပျိုးရေးအတွက် ရေသွင်းစိုက်ပျိုးမှုကိုအားထား ကြရသည်။
ထိုပြည်နယ်အတွင်း အရေးပါသောတိုးတက်မှုတစ်ရပ် မှာ ဂင်္ဂါမြစ်အထက်ပိုင်းရှိ ရေတံခွန်ငယ်များကိုအကြောင်းပြု၍ ရရှိသောရေအားလျှပ်စစ်ကိုယူ၍ ကောင်းစွာအသုံးချနိုင်ခြင်းဖြစ် သည်။
မြစ်များမှ ဆည်မြောင်းဖြင့် ရေသွယ်မရနိုင်သော ကုန်း မြင့်ပိုင်းတွင် အဝီစိတွင်းများမှ ရေစုပ်ယူရန် ထိုရေအားလျှပ် စစ်ကို အသုံးချခြင်းဖြင့် လယ်ယာများကို ရေသွင်းပေးနိုင်သည်။
ထိုလျှပ်စစ်အားဖြင့် သကြားစက်ရုံများကိုလည်း လည်စေနိုင်ခဲ့သည်။
ကျေးရွာများသို့လည်း လျှပ်စစ်ဓာတ်မီးထွန်းပေးနိုင် သည်။
ရေသွင်းစိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်း လုပ်ကိုင်သောဒေသများ တွင် တစ်နှစ် နှစ်သီး စိုက်ပျိုးနိုင်သည်။
ဂင်္ဂါ-ယမုံနာမြစ် နှစ်သွယ်ကြားဒေသတွင် များသောအားဖြင့် ရေသွင်းစိုက်ပျိုးခြင်း ကို အများဆုံးပြုလုပ်ကြလေသည်။
ဥတ္တရဒေသတွင် ထင်ရှားသည့် တက္ကသိုလ်ကြီး ငါးခု ရှိရာ အာဂရာတက္ကသိုလ်၊ ဗာရာဏသီ ဟိန္ဒူတက္ကသိုလ်၊ လတ် ခနောင်းတက္ကသိုလ်၊ အလီဂါ မွတ်စလင်တက္ကသိုလ်နှင့် ရော်ကီး တက္ကသိုလ် တို့ဖြစ်ကြသည်။
ထို့ပြင် ဆေးသိပ္ပံကျောင်း၊ စိုက် ပျိုးရေးသိပ္ပံကျောင်း၊ စက်မှုအတတ်ပညာနှင့် သကြား၊ အထည် အလိပ် စသောလုပ်ငန်းဆိုင်ရာ သိပ္ပံကျောင်းကြီးများလည်းရှိ သည်။
၁၉၆၆-၆၇ ခုနှစ်အထိ ပြည်နယ်အတွင်း တက္ကသိုလ် ကျောင်းတိုက်ပေါင်း ၁၁ ခု အလယ်တန်းကျောင်း ၉၂၅ဝ နှင့် မူလတန်းကျောင်း ၆ဝ၇၅၂ ကျောင်းရှိလေသည်။
တစ်ဆယ့်နှစ် ရာစုနှစ်မတိုင်မီက ဥတ္တရဒေသသည် မင်းသားကြီးငယ်များ ထီးပြိုင်နန်းပြိုင် စိုးစံကြသော ပြည် ထောင်အများအပြား ကွဲပြားလျက်ရှိခဲ့သည်။
ခရစ်နှစ် ၁၁၇၆- ၉၃ ခုအတွင်း၌ မဂိုဧကရာဇ် မဟာမက်ဂိုရီသည် အကွဲကွဲ အပြားပြားရှိနေသော ပြည်ထောင်အများကို ဗာရာဏသီပြည် အထိ တစ်စတစ်စသိမ်းပိုက်ခဲ့ပြီး ပေါင်းစည်းခဲ့လေသည်။
၁၇ဝ၇ ခုနှစ် မဂိုဧကရာဇ် အော်ရန်ဇက် လွန်ပြီးနောက်တွင် ထို ပြည်ထောင်စုတို့သည် အကွဲကွဲအပြားပြားဖြစ်ပြန်သည်။
ရိုဟီးလခန်း (နောင် ဗရေလီဟုခေါ်သည်။
) နှင့် ဥဓ ပြည်ထောင်စုတို့သည် တစ်ထီးတစ်နန်း ထောင်ကြသည်။
မြစ် နှစ်သွယ်ကြားရှိ အခြား ပြည်ထောင်စု တို့သည်လည်း အမည်အား ဖြင့်သာ မဂိုတို့၏ လက်အောက်ခံဖြစ်လေသည်။
၁၇၆၃ ခုနှစ် တွင် ဘင်္ဂလားနယ်အား တိုက်ခိုက်လာသော ဥဓစော်ဘွားကို တွန်းလှန်တိုက်ခိုက်ရာမှ အစပြုပြီးလျှင် ဗြိတိသျှတို့သည် ထို ဒေသတစ်ဝိုက်သို့ တစ်စတစ်စ နယ်ချဲ့လာခဲ့လေသည်။
၁၈ဝ၃ ခုနှစ်တွင် ဥဓပြည်ထောင်အတွင်းရှိ နယ်မြေ များစွာကို ဗြိတိသျှတို့က သိမ်းသွင်းသည်။
၁၈၁၆ ခုနှစ်တွင် ဗြိတိသျှတို့သည် မြောက်ပိုင်းခရိုင်များကို ဂေါ်ရခါးတို့ထံမှ သိမ်းပိုက်ရာ နောင်အနှစ် နှစ်ဆယ်ကြာသောအခါ ထိုခရိုင်များ သည် အနောက်မြောက်ပြည်နယ်များ (နောင် အာဂရာ) ဟုခေါ် တွင်လာသည်။
ထိုပြည်နယ်များတွင် ဥဓပြည်ထောင်ကို ၁၈၅၆ ခုနှစ်၌ ပူးပေါင်းလိုက်သည်။
၁၈၇၇ ခုနှစ်မှစ၍ ဒုတိယဘုရင်ခံ (လက်ဖတင်နင်ဘုရင်ခံ) အုပ်ချုပ်ခဲ့ပြီးနောက် ၁၉၂၁ ခုနှစ်မှစ၍ ဘုရင်ခံအုပ်ချုပ်သော ပြည်နယ်တစ်ခုဖြစ်လာသည်။
အုပ်ချုပ်မှုလက်ပြောင်း၍ ၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင် အိန္ဒိယ ဒိုမီနီယမ်နိုင်ငံ ဖြစ်လာသောအခါ မစ္စက်ဆရိုဂျီနီနိုင်ဒူးက ဘုရင်ခံအဖြစ်အုပ်ချုပ်ခဲ့ရာ အိန္ဒိယပြည်ထောင်စုအတွင်း ပထမဆုံး အမျိုးသမီးဘုရင်ခံ အုပ်ချုပ်သောပြည်နယ်ဖြစ်ခဲ့ပေသည်။
လွတ် လပ်သော အိန္ဒိယပြည်ထောင်စုသမ္မတနိုင်ငံအဖြစ် ထူထောင် သောအခါ ပြည်နယ်အတွင်း၌ပင် ရှိသော်လည်း တိုင်းရင်းသား စော်ဘွားများ အုပ်ချုပ်လျက်ရှိသေးသည့် ပဒေသရာဇ်နယ် ကလေးများကို ပူးပေါင်းထည့်သွင်းပြီးလျှင် ယူနိုက်တက်ပရောဗင့်အမည်မှ ဥတ္တရဒေသ ဟူသောအမည်သို့ ပြောင်းခဲ့လေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၅) ကိုးကား Category:အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ ပြည်နယ်များနှင့် ပြည်ထောင်စုနယ်မြေများ Category:ဗုဒ္ဓခေတ်။
အုတ်ကြွပ်သည် သာမန်အားဖြင့် ရွှံ့ကိုအပြား ပြုလုပ်၍ မီးဖုတ်ထားသော ပစ္စည်းဖြစ်သည်။
အုတ်ကြွပ်ရိုးရိုး လည်းရှိ၍၊ အရောင်တင်ထားသော အုတ်ကြွပ်လည်းရှိ၏။
လူတို့သည်အလွန် ရှေးကျသောခေတ်ကစ၍၊ အုတ်ကြွပ်ကို အဆောက်အအုံဆောက်လုပ်ရာတွင် တည်ဆောက်မှုပစ္စည်းအနေ နှင့်သာမက အလှဆင်ပစ္စည်းအဖြစ်နှင့်လည်း အသုံးပြုခဲ့ကြ သည်။
ထို့ကြောင့် အုတ်ကြွပ်တွင် အိမ်မိုး အုတ်ကြွပ်သာမ ဟုတ် ကြမ်းခင်းအုတ်ကြွပ်၊ နံရံကပ်အုတ်ကြွပ်များလည်းရှိပေ သည်။
တစ်ဖန်ရွှံ့ဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော အုတ်ကြွပ်မျိုးကို မြေ အုတ်ကြွပ်ဟု ခေါ်လေ့ရှိကြ၍၊ မြေအုတ်ကြွပ်အပြင် စကျင်အုတ် ကြွပ်၊ ကြေးအုတ်ကြွပ်၊ ပျဉ်အုတ်ကြွပ်များလည်းရှိကြသေးသည်။
အုတ်ကြွပ်ကို အဆောက်အအုံသုံးပစ္စည်း အနေဖြင့်သာ အသုံးပြု ခဲ့ကြသည် မဟုတ်သေး၊ စာပေရေးမှတ်ရန်အတွက်လည်း မြေအုတ်ကြွပ်ကို ရှေးကအသုံးပြုခဲ့ဖူးကြောင်း အထောက်အထား များတွေ့ရပေသည်။
ဂရိလူမျိုးတို့ တည်ဆောက်ခဲ့ကြသော ဘုရားရှိခိုး ကျောင်းများတွင် အိမ်မိုးအုတ်ကြွပ် နှစ်မျိုးသုံးခဲ့ကြောင်းတွေ့ရ သည်။
တစ်မျိုးတွင် အုတ်ကြွပ်များကို စီခင်းသောအခါ အနား ချင်းစပ်နေသာနေရာ၌ တစ်ခုပေါ်တစ်ခု ထပ်နိုင်အောင် လျှာထိုး သဘော စီမံထားသည်။
အခြားတစ်မျိုးတွင်မူ အုတ်ကြွပ်အနား များကို အနည်းငယ် ကော့ထောင်နေအောင် ထောင့်ချိုးလှန်ထား ပြီးနောက် အုတ်ကြွပ်အနားများကို အနည်းငယ်စီခင်းပြီးသော အခါ စပ်ကြောင်းနေရာ၌ အုတ်ကြွပ်ခုံးကလေးများကို အပေါ်မှ ထပ်အုပ်ပေးလေသည်။
ရောမလူမျိုးတို့ အသုံးပြုခဲ့ကြသည့် အုတ်ကြွပ်များမှာ ပုံသဏ္ဌာန်အားဖြင့် နှစ်မျိုးနှစ်စားရှိသည်။
တစ်မျိုးမှာ အနား စောင်းကိုကြည့်လျှင် အင်္ဂလိပ်အက္ခရာ S ကိုလှဲထားသည့် သဏ္ဌာန်မြင်ရ၏။
ထို အုတ်ကြွပ်မျိုးဖြင့် မိုးသောအခါ ပထမ ခင်းထားသည့်အုတ်ကြွပ်မှ ခုံးနေသောအပိုင်းက ဒုတိယအုတ် ကြွပ်မှ ခွက်နေသည့်အပိုင်းကို အုပ်မိလျက်သားဖြစ်နေသည်။
အခြားတစ်မျိုးမှာ မျက်နှာပြင်ညီသော အုတ်ကြွပ်မျိုးဖြစ်၍ ယင်းတို့ကို များသောအားဖြင့် ကျောက်မှပြုလုပ်ထားကြောင်း တွေ့ရလေသည်။
ယခုခေတ် အိမ်မိုးအုတ်ကြွပ်များမှာ ပြုလုပ်ရာတွင်သာ အနည်းငယ်ကွာခြား၍ ပုံသဏ္ဌာန်အားဖြင့်မူ ရှေးကနှင့် အထွေ အထူးမကွဲလွဲပေ။
အင်္ဂလန်နှင့်တကွ အခြားနိုင်ငံအချို့တွင် အသုံးများသည့် အုတ်ကြွပ်မျိုးမှာ အုတ်ကြွပ်တန်းပေါ်၌ ချိတ်မိ နိုင်အောင် ပြုလုပ်ထားသည့် မျက်နှာပြင်ညီ အုတ်ကြွပ်မျိုး ဖြစ်သည်။
ခွက်နေသောအုတ်ကြွပ်ကို အောက်ခံခင်း၍ အစပ်၌ ခုံးနေသည့်အုတ်ကြွပ်ဖြင့် အုပ်ပေးရသော အုတ်ကြွပ်မျိုးကို အီတလီ၊ စပိန်၊ ဂရိနှင့် တူရကီနိုင်ငံများတွင် အတွေ့ရများ သည်။
မြေထဲပင်လယ်တစ်ဝိုက်ရှိ တိုင်းပြည်များတွင်မူ ှ ပုံ အုတ်ကြွပ်မျိုးကို အသုံးများကြ၏။
ယခုခေတ်စက်ရုံများတွင် မိုးသည့်အုတ်ကြွပ်များမှာ အရောင်တင်ထား၍ ရေစီးဆင်းအောင် မြောင်းဖော်ထားပြီးလျှင်၊ ယင်းတို့ကို ရေခံအင်္ဂတေဖြင့် ပြုလုပ် ထားလေ့ရှိသည်။
များသောအားဖြင့် အိမ်သုံးအုတ်ကြွပ်မျိုးထက် ကြီး၍ တစ်ခါတစ်ရံ လေးပေအထိပင်ရှည်တတ်လေသည်။
တရုတ်နှင့်ဂျပန်နိုင်ငံတို့တွင် အသုံးပြုကြသောအုတ်ကြွပ်များမှာ အနောက်တိုင်းအုတ်ကြွပ်များနှင့် သဘောချင်း အတူတူဖြစ် သော်လည်း အသေးစိတ်ပြုလုပ်ထားသည့် နေရာများတွင် များစွာ ကွဲလွဲကြသည်။
ပုံစံအားဖြင့် ဘုရားရှိခိုးကျောင်းနှင့် နန်းတော်ဆောင်များ၌ သုံးသည့်အုတ်ကြွပ်အခွက်နှင့် အခုံးများ တွင် အုတ်ကြွပ်ခုံးကို ပြောင်းလုံးပုံ ဖြစ်အောင်ပြုလုပ်ထား သည်။
ပန်းအလှဖော်ထားသော အနားစွန်းများမှာ အပေါ်သို့ ကော့ထောင်မနေပဲ အောက်ဘက်သို့ ကုပ်ဆင်းနေသည်။
ခေါင် အုပ်နှင့်ခေါင်ဆက်တွင် တပ်ဆင်သည့် အုတ်ကြွပ်များမှာ မြင့် မား၍ ထောင့်စွန်းအဆုံးတွင် နဂါးရုပ်၊ ကျားရုပ်စသည်တို့ဖြင့် လှပစွာတန်ဆာ ဆင်ထားလေ့ရှိသည်။
တရုတ်လူမျိုးသည် အိုး ခွက်လုပ်ငန်းအတတ်တွင် ရှေးကစ၍ အထူးကျွမ်းကျင် လက် မြောက်ခဲ့ကြသည့်အတိုင်း အုတ်ကြွပ်များကို လှပတောက်ပြောင် စွာ ဆေးရောင် တင်ထားသည်မှာလည်း ချီးကျူးဖွယ်ဖြစ်လေ သည်။
ကြမ်းခင်းအုတ်ကြွပ်သည် ၁၂ ရာစုနှစ်ကစ၍ ဥရောပ တိုက်တွင် အလွန်ခေတ်စားခဲ့သည်။
ထိုအခါက အသုံးပြုခဲ့သော ကြမ်းခင်းအုတ်ကြွပ်များမှာ စတုရန်းပုံဖြစ်၍ အနက်၊ အနီ၊ အစိမ်း၊ အဝါရောင်များဖြင့် လှပစွာမွမ်းမံခြယ်လှယ်ထားပြီးလျှင်၊ အင်္ဂလိပ်အုတ်ကြွပ်၊ အီတလီအုတ်ကြွပ်၊ ပြင်သစ်အုတ်ကြွပ် ဟူ၍ အမျိုးမျိုးပေါ်ခဲ့ဖူးသည်။
ယခုခေတ်တွင် ရောင်စုံခြယ်ထား သော အုတ်ကြွပ်များမှအစ စပိန်အုတ်ကြွပ်ခေါ် ပန်းကြွဖော်ထား သည့် အုတ်ကြွပ်မျိုးအထိ တိုးတက်ခဲ့ကြ၍၊ ယင်းတို့အနက် ရေချိုးခန်း၊ ရေကူးကန်နှင့် စားဖိုဆောင်သုံး အုတ်ကြွပ်များမှာ အကောင်းဆုံးဖြစ်ကြ၏။
ယခုအခါ အုတ်ကြွပ်များကို စက်ဖြင့် ပုံသွန်းပြုလုပ်ယူကြ၍၊ ပုံများမှာ လေးထောင့်ပုံ၊ စတုရန်းပုံ၊ ဆဌဂံပုံ၊ အဝိုင်းပုံ စသည်ဖြင့် အမျိုးမျိုးရှိသည်။
ယင်းတို့ အနက် ရေစိုနေစေကာမူ ချော၍မနေစေရန် အလမ်ဒမ်၊ သို့ မဟုတ် ကာဗိုရန်ဒမ်ခေါ် မျက်နှာပြင်ကြမ်းစေသောပစ္စည်း များဖြင့် ထည့်လုပ်ထားသည့် အုတ်ကြွပ်မျိုးလည်းရှိပေသည်။
နံရံတွင်အလှတပ်ဆင်အသုံးပြုသော နံရံကပ်အုတ်ကြွပ် များကို အီဂျစ်လူမျိုးများ ကောင်းစားစဉ်က ရုတ်တရက်စတင်၍ အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။
အီဂျစ်နိုင်ငံ တတိယမင်းဆက်မှ နက်တာ ခက်မင်း၏ ပိရမစ်တံခါးတွင် တပ်ဆင်ထားသော အုတ်ကြွပ် များမှာ ထိုခေတ်ကပေါ်ခဲ့သော အုတ်ကြွပ်မျိုးပင်ဖြစ်၍ ယင်းတို့ မှာ များသောအားဖြင့် မှန်စီအုတ်ကြွပ်များဖြစ်ကြ၏။
နှောင်း ခေတ် နံရံကပ်အုတ်ကြွပ်များတွင် ပါးရှင်းလူမျိုးတို့ ဘုရားရှိခိုး ကျောင်းများ၌ တပ်ဆင်အသုံးပြုသည့် အုတ်ကြွပ်များမှာ ထင် ရှားခဲ့သည်။
ထိုအုတ်ကြွပ်များမှာ ရောင်စုံမှန်စီနှင့် ပန်းကြွဖော် ထား၍ အက္ခရာတင်ထားသည့် အုတ်ကြွပ်မျိုးဖြစ်၏။
ယခုတိုင် အောင်လည်း လူတို့သည် နံရံကပ်အုတ်ကြွပ်အမျိုးမျိုးကို ပြုလုပ် သုံးစွဲနေကြဆဲပင်ဖြစ်သည်။
သို့ရာတွင် သိပ္ပံနည်းများဖြင့် တွေ့ ရှိခဲ့သော ဆေးရောင်ဖော်စပ်နည်း၊ အရောင်တင်နည်းများကြောင့် ယခုခေတ် နံရံကပ်အုတ်ကြွပ်များသည် ရှေးကထက် အဆ ပေါင်းများစွာ တိုးတက်လာခဲ့သည်။
ယခုအခါ အရောင်အမျိုး မျိုးဖြင့် ပန်းကြွဖော်ထားသည့် အုတ်ကြွပ်များကိုသာမက ရွှေ ရောင်ခြယ်ထားသည့် အုတ်ကြွပ်များကိုပင် တွေ့မြင်နိုင်လေ သည်။
မြန်မာနိုင်ငံတွင် အသုံးပြုလျက်ရှိသော အမိုးပျဉ်အုတ်ကြွပ် ၏ အလျားမှာ တစ်ပေမျှရှိပြီး အနံမှာ ရှစ်လက်မမျှရှိသည်။
ပျဉ်အုတ်ကြွပ်၏ ထိပ်ပိုင်းအထူမှာ တစ်လက်မမျှရှိ၍ အောက် ဘက်တွင် လက်မဝက်မျှကျန်သည်အထိ ဆင်ခြေလျော ပြုလုပ် ထားသည်။
သို့မှသာ အိမ်၏ခေါင်မိုးပေါ်၌ ပျဉ်အုတ်ကြွပ်တစ်ခု ပေါ်တွင် တစ်ခုကို သံဖြင့်ရိုက်ပြီးသောအခါတွင် မိုးရေဆင်းနိုင် ရန် ဆင်ခြေလျှော တည်ပေလိမ့်မည်။
ပျဉ်အုတ်ကြွပ်များ ကြာရှည်ခံနိုင်ရည်ရှိနိုင်စေရန် အိမ်မမိုးမီ တွင် ပျဉ်အုတ်ကြွပ်များကို ပွက်ပွက် ဆူအောင်ကျိုထားသည့် ရေနံချေးဒယ်အိုးကြီးတွင် ပြုတ်ပေးလေ့ရှိကြသည်။
တိုက်အိမ် နှင့် တိုက်ကျောင်းများတွင် အခင်းအဖြစ် ပျဉ် အုတ်ကြွပ်များကို အသုံးပြုကြသေးသည်။
အခင်းပျဉ်အုတ်ကြွပ်၏ အလျားမှာ ခြောက်လက်မခန့်နှင့် အနံလေးလက်မခန့်ရှိသည်။
ထိုပျဉ်အုတ် ကြွပ်များကို အခင်းမပြုလုပ်မီ ရေနံချေးနှင့် ပြုတ် ပေးလေ့ရှိကြ သည်။
ထို့နောက်ကတ္တရာစေးနှင့် သမံတလင်းပေါ် တွင်ကပ်၍ ခင်းလေ့ရှိကြသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၅) ကိုးကား Category:ဆောက်လုပ်ရေးသုံး ပစ္စည်းများ။
ဥက္ကာပျံ၊ ရခိုင်စာဆိုကြီး (မြန်မာ ၉၂ဝ ခန့်-၉၈ဝ ခန့်) ဥက္ကာပျံသည် သက္ကရာဇ် ၉၅ဝ ကျော်ခေတ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံဘက်၌ လည်း ကောင်း၊ ရခိုင်ပြည်ဘက်၌လည်းကောင်း ကျော်စောထင်ရှား သော ရခိုင်စာဆိုကြီးဖြစ်သည်။
ဥက္ကာပျံကို ဦးကာဗျာန်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဥဂ္ဂါပျံ ဟူ၍လည်းကောင်း၊ စိန်တင်ရွာကိုစားရသောကြောင့် စိန်တင် ရွာစားဟူ၍လည်းကောင်း ခေါ်ဝေါ်ရေးသားကြသည်။
သက္ကရာဇ် ၉၅၅ ခုနှစ်တွင် ဓညဝတီ ရခိုင်ပြည်နယ်၌ မင်းရာဇာနန်းတက်တော်မူသောအခါ ထိုမင်း၏သားတာ် အိမ်ရှေ့ မင်း မင်းခမောင်းထံ အကြီးတော်အဖြစ် ခစားထမ်းရွက်ရသည်။
၉၅၉ ခုနှစ်တွင် တောင်ငူမင်း မင်းရဲကျော်ထင်သည် ဟံသာဝတီ ငါးဆူဒါယကာဘုရင်နှင့် မသင့်သဖြင့် ဟံသာဝတီ ကိုတိုက်ရန် မင်းရာဇာကြီးထံ စစ်ကူတောင်းရာ၊ အိမ်ရှေ့ ဥပရာဇာ မင်းခမောင်းသည် ဟံသာဝတီသို့ စစ်ချီရသည်။
ထို အခါ အကြီးတော်ဥက္ကာပျံသည် မင်းခမောင်းနှင့် ပါရလေသည်။
မင်းခမောင်းသည် ဟံသာဝတီကို ရံ၍လည်းကောင်း၊ တစ်ဖန် အောင်တော်မူပြီးနောက် စံ၍လည်းကောင်း လေးနှစ်ခန့် နေ တော်မူရာ၊ ဥက္ကာပျံလည်း အတူလိုက်နေရသည်။
ဤသို့ဖြင့် ဥက္ကာပျံသည် ဟံသာဝတီတွင် အနေများရကား သူ၏ရတုများ သည် မြောက်ဦးမြို့တော်သို့ ရည်ရော်လွမ်းဆွတ်သော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် ပြည့်လျှံနေသည်ကို တွေ့ရသည်။
မြောက်ဦးတွင် ကျန်ခဲ့သော မင်းသမီးတစ်ပါးက အိမ်ရှေစံ မင်းခမောင်း နူးညွတ် တိမ်းယိမ်းလာစေရန် မြို့၏ သာယာတင့်တယ်ပုံကို လျှောက်ထားလေဟန် ကဗျာ့ပရိယာယ်သုံး၍ ကျေးစေရတု၊ ၁၂ ရာသီရတုတို့ကို ဖွဲ့ဆိုခြင်းအားဖြင့် နေပြည်တော်မြောက်ဦးမြို့ကို လွမ်းဆွတ်ကြောင်းပြခဲ့သည်။
ရတုလည်း တပေါင်းကုန်၊ အတာအစွန်း၊ တန်ခူးဆန်းသော် အလွန်မေ့ဝယ်ယူခဲ့၊ ခုတူစုံမဖူးသာ ဟံသာဝတီ၊ တိုင်းမြေသူခန်းဝါက နီ ဖြူ ကာ ပန်းမျိုးစုံ ဆက်စာရက်ထောက်၊ ခြင်းကောက်လှမျိုးစုံက ထက်ရပ်ဘုံလျှံဝါပြီ ပစ္စုန်ကျလှာ၊ သို့ချိန်ခါကို လွမ်းတော် မမူသိလော့၊ ဟု ဟံသာဝတီတွင် မင်းခမောင်းထံတင်ဆက်သော တစ်ဆယ့်နှစ်ရာသီရတု၌ စပ်ဆိုခဲ့သည်ကိုထောက်၍ သိနိုင်သည်။
ဥက္ကာပျံသည်သင်္ကြန်အခါတွင် ဟံသာဝတီနေပြည်တော် အနောက်ဘက်ရှိ ပဲခူးချောင်းသစ်ကိုကြည့်၍ မြောက်ဦး ရွှေမြို့ တော်တောင်ဘက်ရှိ တန်ခူးလ သင်္ကြန်အခါတွင် ရွှေနန်းသူတို့ ရေကစားရာ သိင်္ဃနဒီချောင်းကို သတိရဟန်တူသည်။
ထို့ကြောင့်လျှင် ဒဒရက္ခမှန်ဖူး၊ မြောက်ဦးရွှေပြည်သာ၌ များစွာသည် ရွှေလှေပေါင်း သိင်္ဃနဒီ၊ နန်းတောင်ဆီဝယ် ရွှေလှေမင်းဆိတ် ချောင်း၌ တသောင်းသောင်းပျော်စည်တွင် တူစုံရှုကြည့်ချင်သည် သင်္ကြန်အခါတည့်လေဒဒ ဟုဖွဲ့ဆိုခဲ့လေသည်၊ ဥက္ကာပျံသည် ရခိုင်ဘက်၌ခင်းကျင်းကြသော ပျော်ပွဲရွှင်ပွဲများကိုသာ သတိရသည်မဟုတ်၊ မြန်မာတစ်နိုင်ငံလုံး ၏ အသက်သခင် လယ်သမားတို့ကိုလည်း သတိရလေသည်။
ထိုနေရာ၌ အင်းဝစာဆိုတော်ဝန်ကြီးပဒေသရာဇာနှင့် တူသည်ဟု ဆိုရပေမည်။
မိုးဦးကျ၍ စိုက်ချိန်ပျိုးချိန်ကျသောအခါ ထွန်တုံး ထွန်သံ ကျွဲနွားတို့ပြင်ဆင်ကြဟန်ကို ဒဒနတ်သားပဇ္ဇုန်၊ ကမြူးခုန်သည် ကဆုန်လွန်၊ ပေါ်ဆန်းပြံနံယုံလ သမုတ်ရေရင်၊ တောင်လေတင်၍ ကောင်းကင်မှိုင်းဝီမျှတည်း။
သွန်ဆင်းကျ၊ ရွာပြန်လှာ သောင်းဇမ္ဗူဝယ်၊ ရှင်လူမျိုးလေးဖြာတို့ ထွန်သွားရှာ ကျွဲနွားတတ် လယ်ချောင်းတောတောင် လုပ်ဆောင်မျိုးချလတ်က ဆွတ်ဆွတ်ပူလောင်ဝေဒဒ ဟူ၍ဖွဲ့ဆိုခဲ့လေသည်။
သက္ကရာဇ် ၉၆၇ ခုနှစ်တွင် အိမ်ရှေ့ဥပရာဇာ မင်းခ မောင်းသည် မသူတော်တို့၏ ဖြားယောင်းသွေးဆောင်မှုကို နား ညွှတ်တော်မူ၍ ခမည်းတော်ဖြစ်သော မင်းရာဇာကြီးကို ပုန်ကန် သောင်းကျန်းသည်။
သို့ရာတွင် ဗိုလ်ပါကျေးကျွန်တို့၏ လုပ် ရည်ကြံရည်ကြောင့် မင်းခမောင်းကို မကြာမတင် ဖမ်းဆီးရမိ သည်။
ထိုအခါ အကြီးတော်ဖြစ်သော စိန်တင်ရွာစား ဥက္ကာပျံ ကိုလည်း ဥက္ကာပျံမှာ သားတော်ကို အထိန်းအကြီးထားသူဖြစ် လျက် နိုင်အောင်မဆုံးမ၊ ပျော်ရွှင်မှုကိုသာလေ့သူ၊ မင်းမသုံးအပ်၊ လက်ကိုဖြတ်၍ မဟာမြတ်မုနိဘုရားမှာ လှူတော်မူသည် ဟု ဓညဝတီ အရေးတော်ပုံကျမ်းတွင်ပါရှိသည်။
သို့ရာတွင် ၉၇၁ ခုနှစ်တွင် အင်းဝဘုရင် အနောက်ဘက်လွန်မင်းတရားကြီးက လက်ဆောင်ပဏ္ဏာများဖြင့် မိတ်ဆက် သံတမန်စေလွှတ် ရောက်လတ်သော် မင်းရာဇာကြီးကလည်း ဥက္ကာပျံကို ရာဇသင်္ကြန်အမည်ဖြင့် သံတမန်အဖြစ်ခန့်၍ ထိုနှစ် နတ်တော်လ ဆန်း ၅ ရက် အင်္ဂါနေ့တွင် သံဖက်၍ ထည့်တော်မူလိုက် ကြောင်းနှင့် ရာဇဝင်များတွင်ပါရှိရာ မင်းမသုံးအပ်ဟူ၍ လက်ကို ဖြတ်လှူသည်ဆိုသော အချက်သည် မဟုတ်တန်ရာဟု ယူဆ ရသည်။
အင်းဝသို့ ဥက္ကာပျံရောက်လျှင် မြန်မာမှူးမတ်တို့နှင့် နှီးနှောတိုင်ပင်ပြောဆိုပြီးနောက် အတန်ကြာလျှင် မြန်မာတို့က ဥက္ကာပျံ၏သတ္တိဗလကို သိလိုသောကြောင့် ထောင်သင်းမှူး အမတ်ကြီးအား အဖြည့်ခံရတုစပ်ဆိုခိုင်း၍ ဥက္ကာပျံအားဖြည့်စေ လေသည်။
ထောင်သင်းမှူးအမတ်ကြီးက မမျှသောင်းထောင် မလှတောင်းအောင် ချီ၍၊ တူဖတ်လွတ်လောကြာနတ်လော ဖြူညက်ထွတ်လော ပြာလတ်လော ဟုချထားသည်ကို ဥက္ကာပျံက မဆိုင်းမတွပင်လျှင်မရကြောင်းဆောင် ချီ၍ ကြူ ရွက်ဆွတ်လော ညာပတ်လော ချသည့် အဖြည့်ခံအပိုဒ်ကို စပ်ဆိုလေသည်။
ဥက္ကပျံသည် အင်းဝ၌သံအဖြစ်ဆောင်ရွက်ရန် ကိစ္စဟူသမျှတို့ကို လောက်ငှပြည့်စုံစေပြီးနောက် ရခိုင်ပြည်သို့ မပြန်မီ အထူးအထူး၊ ဥဒါန်းကျူးပိမ့် ချီဧကပိုဒ်ရတုကို ပုရပိုက် ပေါ်၌ ရေးသားစီကုံးကာ ပစ်စာအဖြစ် ထားခဲ့ကြောင်းနှင့်လည်း အမှတ်အသားတွေ့ရှိရသည်။
အမတ်ကြီးဥက္ကာပျံသည် မည်သည့်ခုနှစ်တွင် ကွယ်လွန်ကြောင်း အတိအကျမသိရသော်လည်း မင်းရာဇာကြီးလက်ထက် သက္ကရာဇ် ၉၇၂ ခုနှစ်တွင် တသောင်းနေပြောင် ချီ အရိ မေတ္တယျဘုရားဖွဲ့ ရတုပိုဒ်စုံကို စပ်ဆိုသေးရာ ထိုသက္ကရာဇ်တိုင် အမတ်ကြီးသက်ရှိထင်ရှား ရှိသေးကြောင်း သိသာသည်။
အမတ်ကြီးသည် ရတုများမှအပ အခြားလင်္ကာစာပေများရေးသားခဲ့သေးသည် ဟူ၍ကားအမှတ်အသား မရှိချေ။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၅) ကိုးကား Category:မြန်မာ အမျိုးသား စာဆိုတော်များ။
A wall constructed in glazed-headed Flemish bond with bricks of various shades and lengths thumb|Raw (green) Indian brick ရှေးခေတ်က အဆောက်အအုံဆောက်လုပ်ရာ၌ အသုံးပြုခဲ့သော အုတ်များကို ယခုခေတ်မှာ ကဲ့သို့ပင် မြေစေးမှ ဖုတ်လုပ်ခဲ့ကြသည်။
သို့သော် ထိုခေတ်က အုတ်များမှာ ရှည်၍ ပါးပြီးလျှင် မျက်နှာပြင်မညီညာသည့်အပြင် များသောအားဖြင့် ကောင်းစွာလည်း မကျက်ချေ။
ယခုခေတ်တွင် ကျွနု်ပ်တို့ အသုံးပြုလျက်ရှိသော အုတ်များမှာမူ အမျိုးမျိုး အစားစားရှိကြ သော်လည်း ဖုတ်ရာ၌ ကောင်းစွာကျက်ရုံမက သတ္တိအားဖြင့် လည်းကောင်း ခိုင်ခံ့သည်။
အရွယ်အားဖြင့်လည်းကောင်း တညီ တည်းဖြစ်ကြလေသည်။
အုတ်လုပ်ရန် အသုံးပြုသည့်မြေစေးမှာ မြေစေးချည်း သက်သက်မဟုတ်ချေ။
မြေစေးသက်သက်တွင် မီးနှင့်တွေ့က အရည်ပျော်သောပစ္စည်းမျိုးအလုံအလောက်မပါသဖြင့် အုတ်ဖုတ် သောအခါ အုတ်ကောင်းကို မရနိုင်ပေ။
မြေစေး၊ သဲနှင့် အခြားတွင်းထွက်ပစ္စည်းများ ရောနှောပါရှိသော အုတ်မြေမျိုးမှ သာလျှင် အုတ်ကောင်းကိုရနိုင်သည်။
အုတ်မြေတွင် ထုံး ကျောက်ပါရှိလျှင် အုတ်ဖြစ်ပြီးသောအခါ ကြွေလွယ်တတ်၏။
မြေဖြူပါရှိပါမူကား မြေဖြူသည် မီးဖုတ်စဉ် အရည်ပျော်ပြီး နောက် မြေစေးနှင့်ပေါင်းစပ်သွားသည့်အတွက် အလွန်ခိုင်မာ သော အုတ်မျိုးကို ရရှိနိုင်သည်။
အုတ်မြေသည် တစ်ခါတစ်ရံ သာမန်မြေကြီးနှင့်ဆင်တူ၍၊ တစ်ခါတစ်ရံ ရွှံ့ကဲ့သို့ ပျော့ပျောင်း စေးကပ်နေတတ်သည်။
တစ်ခါတစ်ရံတွင်လည်း ကျောက်နှင့် မခြား မာကျော၍နေတတ်ပေသည်။
သို့ရာတွင် သင့်တော်သော အုတ်မြေကို ကမ္ဘာပေါ်၌ နေရာအနှံ့အပြားမှာ တွေ့ရှိရသည့် အတိုင်း အနိုင်နိုင်ငံမှာပင် ကုမ္ပဏီပေါင်းမြောက်မြားစွာ တည် ထောင်ပြီးနောက် အုတ်လုပ်ငန်းကို အကြီးအကျယ်လုပ်ကိုင် လျက် ရှိကြပေသည်။
အုတ်သည် သာမန်အဆောက်အအုံသုံး ပစ္စည်းမျှသာ ဖြစ်သည်ဟုဆိုရသော်လည်း သမိုင်းအရလည်းကောင်း၊ အတတ် ပညာအရလည်းကောင်း၊ သုခုမပညာအရလည်းကောင်း အလွန် မှတ်သားဖွယ်ကောင်းသော ပစ္စည်းတစ်ခုဖြစ်၏။
ကမ္ဘာ့သမိုင်းကို နောက်ကြောင်းပြန်ကြည့်လျှင် အုတ်ကို လူတို့သည် ယဉ်ကျေးမှု အစပျိုးသည့် အချိန်က စတင်သုံးစွဲခဲ့ ကြောင်းတွေ့ရ၍ ရှေးက အဆောက်အအုံတည်ဆောက်ခဲ့သော အုတ်များပေါ်၌ စာများကိုပင် ထွင်းထုရေးမှတ်ထားခဲ့ကြသဖြင့် အလွန်အဖိုးတန်လေသည်။
ဘက်ဘီလုံးနီးယားနိုင်ငံမှ တူးဖော် ရရှိသော အုတ်ချပ်များပေါ်၌ ရှေးနှစ်ပေါင်း ၆ဝဝဝ ကျော်က နေထိုင်ခဲ့ကြသည့် ဘက်ဘီလုံးလူမျိုးတို့၏ မှတ်တမ်းများကိုတွေ့ ရ၏။
ရှေးက ဆူးမားနိုင်ငံနှင့်တကွ အဆီးရီးယား၊ အီဂျစ် နိုင်ငံတို့မှလည်းရှေးနှစ်ပေါင်း ၅ယဝဝဝ ကျော် ၆ယဝဝဝ နီးပါးက ပြုလုပ်တည်ဆောက်ခဲ့ကြသော အုတ်များကို တွေ့ရသည်။
ထိုအုတ်များနှင့်စာသော် ခရစ်နှစ်အစနားလောက်တွင် ရောမလူမျိုးတို့ တည်ဆောက်ရာ၌ အသုံးပြုခဲ့သော အုတ်များ နှင့် တရုတ်နိုင်ငံရှိ တံတိုင်းကြီးအတွက် တရုတ်လူမျိုးတို့ ပြုလုပ်ခဲ့သော အုတ်များမှာ အတော်ပင် ခေတ်နောက်ကျ၍ နေပေသေးသည်။
ထိုကဲ့သို့ ယဉ်ကျေးမှုစချိန်မှ ရောမခေတ် အထိ အလွန်တိုးတက်ခဲ့သော အုတ်လုပ်ငန်းမှာ ရောမခေတ် ပျက်သုဉ်းသွားသောအခါ ဥရောပတိုက်မှ ကွယ်ပျောက်သွားခဲ့ လေသည်။
ရှေးက အုတ်များကို အမျိုးမျိုးပြုလုပ်အသုံးချခဲ့ကြ သော်လည်း အုတ်များကို မီးနှင့်မဖုတ်ဘဲ နေတွင် အခြောက် လှမ်းနည်းဖြင့် သာလျှင် ပြုလုပ်လေ့ရှိကြသည်။
ပြုလုပ်ရာတွင် မြေစေးကို ရှေးဦးစွာ သင့်တော်အောင် ပြုပြင်ပြီးနောက် အုတ်ပုံ သွင်း၍ ပထမလေသလပ်ခံပေးသည်။
အနည်းငယ် ခြောက်သွား သောအခါကျမှသာ နေတွင် အခြောက်လှမ်းပေးရသည်။
ဤသို့ နေလှမ်းသောအခါ ကျုံ့ဝင်သည့်အတွက် များသောအားဖြင့် အက်သွားလေ့ရှိသည်။
ထို့ကြောင့် ဤသို့အက် မသွားစေရန် အီဂျစ်လူမျိုးတို့က မြေစေးတွင် ကျူ၊ သို့မဟုတ် ကောက်ရိုးများ ကိုစင်း၍ ရောပေးလေ့ရှိကြ၏။
နေလှမ်းအုတ်များတွင် မြေစေး မှုန့်တို့သည် တစ်ခုနှင့်တစ်ခု ခိုင်ခန့်စွာဖွဲ့စည်း နေခြင်းမရှိ သဖြင့် စိုထိုင်းသောရာသီဥတုဒဏ်ကို တာရှည်မခံနိုင်ဘဲ ကြေမွ ၍သွားတတ်သည်။
ထို့ကြောင့် အီဂျစ်နိုင်ငံ နိုင်းမြစ်ကမ်းပေါ်၌ ဆောက်လုပ်ထားခဲ့သော အဆောက်အအုံများသည် ယနေ့အထိ တည်တံ့ခိုင်မြဲခြင်းမရှိပဲ ပြိုလဲပျက်စီးခဲ့ကြရလေသည်။
ဘက်ဘီ လုံး တံတိုင်းကြီးနှင့်တကွ အခြားအဆောက် အအုံများတွင်မူ မီးဖုတ်အုတ်ရော၊ နေလှမ်းအုတ်များကိုပါ အသုံးပြုခဲ့သည်။
ထို့ကြောင့် ဘက်ဘီလုံးမြို့တော်ကြီး ပျက်စီး သွားသည့်တိုင် အောင် အကောင်းပကတိ ကျန်နေခဲ့သော မီးဖုတ်အုတ်များကို ထုတ်ယူ၍ ခေတ်မီမြို့ပြများကို တည်ဆောက်နိုင်ခဲ့ လေသည်။
ရှေးက အုတ်တစ်ချပ်စီကို သစ်သားပုံစံခွက်တွင် လက်ဖြင့် ပုံသွင်းပြုလုပ်ခဲ့ကြရာမှ ၁၉ ရာစုနှစ် အလယ်လောက်သို့ ရောက်သောအခါ စက်ဖြင့် လျင်မြန်စွာပြုလုပ်နိုင်သော ခေတ်မီ နည်းများ ပေါ်ပေါက်လာသည်။
အထူးသဖြင့် အင်္ဂလန်ပြည်တွင် အဆောက်အအုံများဆောက်လုပ်ရန် သစ်ဝါးလည်းမလုံလောက်၊ ကျောက်များလည်း ရှားပါးသည့်အတွက် အုတ်လုပ်ငန်းမှာ အကြီးအကျယ် တိုးတက်ခဲ့လေသည်။
အုတ်လုပ်နိုင်သည့် အုတ်မြေမျိုးကို ကမ္ဘာအနှံ့အပြား မှာပင် တွေ့နိုင်သော်လည်း ထိုမြေကို အစိမ်းအတိုင်း အုတ်လုပ် ၍မရသေး။
သင့်တော်အောင် ပထမပြုပင်ပေးရန် လိုပေသည်။
ယခုခေတ် ကြီးကျယ်သော အုတ်လုပ်ငန်းများတွင် အုတ်မြေများ ကို ရှေးဦးစွာ ကျင်းများမှ မြေတူးစက်ကြီးများဖြင့် တူးဖော်ယူ သည်။
ထို့နောက် အုတ်မြေတွင် ရေနှင့်သဲကို လိုသမျှရောထည့် ၍ ရွှံ့နယ်စက်များဖြင့် သမအောင်နယ်ပေးရ၏။
တစ်ခါ တစ်ရံတွင်မူ အုတ်မြေမှာ စေးကပ်လွန်းသည့်အတွက် ရွှံ့နယ် စက်ဖြင့် လွယ်ကူစွာနယ်၍မရအောင် ရှိတတ်ရာ ထိုအခါမျိုး တွင် အုတ်မြေကို ကြိတ်စက်များဖြင့် ပထမကြိတ်ပေးရလေ သည်။
မြေစေးသမလာသောအခါ ရွှံ့နယ်စက်တွင် အုတ်ချပ်၏ အနံနှင့် ပြက်အရွယ်အတိုင်း ဖောက်ထားသောအပေါက်မှ မြေစေးတုံးအတောင့်ရှည်ကြီးများကို စက်ဖြင့်ည|စ်ထုတ်ပေးသည်။
ထိုမြေစေးတောင့်ကို တစ်ဖန် နန်းကြိုးများတပ်ဆင်ထားသော ဖြတ်စက်ဖြင့် အရွယ်တော်အုတ်ချပ်များရအောင် ဖြတ်တောက် ပေးရပြန်သည်။
အခြားသောအုတ်လုပ်နည်း တစ်နည်းတွင်မူ မြေစေးတွင် ရေကိုစိုစွတ်ရုံလောက် အနည်းငယ်သာရောပေးရ၍ အထက်တွင် ဖော်ပြထားသည့်အတိုင်း သမအောင်နယ်ပြီးသောအခါ သံမဏိ ပုံစံခွက်များတွင် ကြီးမားသောဖိအားဖြင့် ပုံသွင်း ပြုလုပ်ယူ လေသည်။
အချို့စက်မှာအလွန်လျင်မြန်၍ တစ်နေ့ အတွင်း အုတ်ချပ်ရေ သုံးသိန်းအထိပင် ပြုလုပ်နိုင်သည်ဟု သိရလေ သည်။
အဆိုပါအုတ်စိမ်းများကို မီးဖုတ်၍မရသေးချေ။
အစိမ်းလိုက် မီးဖုတ်က အက်ကွဲသွားတတ်သည်။
ထို့ကြောင့် မီးမဖုတ်မီ အနေတော်ခြောက်သွေ့အောင် အခြောက်ခံပေးရသေး၏။
ထို့အတွက် အချို့က ရေနွေးငွေ့နှင့်ဖြစ်စေ အပူတိုက်ပေး ထားသော အခြောက်ခံရုံကြီးများတွင်ဖြစ်စေ ရက်အနည်းငယ်မျှ အခြောက်ခံပေးသည်။
အချို့က အုတ်စိမ်းများကို အုတ်တင်ခုံ အရှင်ပေါ်တွင်တင်၍ အပူတိုက်ပေးထားသော ဥမင်အတွင်း ဖြတ်သွားစေသည်။
ဒုတိယနည်းမှာ ပထမနည်းထက်မြန်၍ ၂၄ နာရီမှ နာရီ ၄ဝ အတွင်း ပြီးစီးနိုင်သည်။
တစ်ခါတစ်ရံ အကာအရံမရှိသော ကွင်းပြင်တွင် လေသလပ်ခံ၊ နေပူခံ၍ အခြောက်ခံပေးသည့် အခါမျိုးလည်းရှိ၏။
ထို့နောက်တွင်ကား အုတ်ဖုတ်သည့်ဖိုကြီးများ၌ အုတ်များကို အစီအရီထပ်ဆင့်၍ ဖုတ်ပေးရန်သာ ကျန်တော့သည်။
အုတ်ဖုတ်သည့်ဖိုများမှာ အမျိုးမျိုးရှိ၍ အုတ်ဖုတ်ရာ၌ ဖာရင်ဟိုက်ဒီဂရီ အပူချိန် ၂ဝဝဝ ခန့်လောက်အထိ ပူလာ အောင် တဖြည်းဖြည်း အပူတိုက်ပေးရသည်။
ဖုတ်ပြီးလျှင်လည်း တဖြည်းဖြည်းအေးစေရသည်။
သာမန်အုတ်မျိုးဖြစ်က နီရဲလာ သည်အထိ အပူတိုက်ပေးရ၍ မီးခံအုတ်မျိုးဖြစ်က အဖြူရောင် ထွက်လာသည်အထိ အပူတိုက်ပေးရလေသည်။
အုတ်တို့၏အရောင်မှာ အုတ်မြေတွင်ပါဝင်သောပစ္စည်း များကိုလိုက်၍ ကွဲပြားတတ်လေသည်။
မြေဖြူပါရှိသောအုတ် ဖြစ်က ဖြူနေတတ်၍ သံဓာတ်ပါရှိသောအုတ်ဖြစ်က တစ်ခါ တစ်ရံ အနီရောင်သော်လည်းကောင်း၊ နက်ပြာရောင်သော်လည်း ကောင်း ဖြစ်နေတတ်သည်။
ကျောက်မီးသွေးကြောမှ တူးဖော် ရရှိသော မြေစေးဖြင့် ပြုလုပ်သည့် အုတ်တစ်မျိုးမှာမူ အဝါ ရောင်ဖြစ်လေသည်။
အုတ်များတွင် သာမန်အဆောက်အအုံသုံး ရိုးရိုးအုတ် မျိုးအပြင် မီးခံအုတ်၊ လမ်းခင်းအုတ်၊ ကြွေရောင်တင်အုတ်၊ မျက်နှာစာအုတ်စသည်ဖြင့် အမျိုးမျိုးရှိသေး၏။
မီးခံအုတ်သည် ပြင်းထန်သောဒဏ်ကိုခံနိုင်၍ ယင်းတို့ကို လေပြင်းဖိုကဲ့သို့သော မီးဖိုများဆောက်လုပ်ရာ၌ အသုံးပြုသည်။
လမ်းခင်းအုတ်များ သည် အလွန်ခိုင်ခံ့မာကျော၍ ကြီးမားသောဖိအားကို ခံနိုင်ရည် ရှိသည်။
မျက်နှာစာအုတ်သည် ရိုးရိုးအုတ်မျိုးထက် အရွယ် လည်းညီညာ၊ အရောင်လည်းသာလွန်ကောင်းမွန်၍ ယင်းတို့ကို များသောအားဖြင့် အဆောက်အအုံ အပြင်ဘက်မျက်နှာစာတွင် စီခင်းရန် အသုံးပြုရသည်။
ကြွေရောင်တင်အုတ်တွင် ကြွေ ရောင်တင်လိုသည့် မျက်နှာပေါ်၌ ကြွေဆေးမှုန့်တစ်မျိုးကို ဖြူးပေးပြီးမှ ဖုတ်ယူသည်။
မီးနှင့်တွေ့သောအခါ ကြွေဆေးမှုန့် အရည်ပျော်၍ အုတ်ချပ်၏မျက်နှာပြင်ပေါ်၌ ကြွေရောင်စွဲထင် သွားလေသည်။
အဿဇိထေရ် အဿဇိထေရ်သည် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသခင်၏ အသီတိသာဝက ရှစ်ကျိပ်အနက် လက်ျာတော်ရံ သာဝကလေးကျိပ်တွင် တပါးအပါအဝင်ဖြစ်သည်။
ထိုပြင်ပဉ္စဝဂ္ဂီငါးဦးအနက် တဦးအပါအဝင်ဖြစ်သည်။
ဂေါတမဘုရားအလောင်းတော် သိဒ္ဓတ္ထမင်းသားကို ဖွားမြင်တော်မူ ပြီးနောက် ဤမင်းသားသည် စကြဝတေးမင်းသော်လည်းဖြစ်လတ္တံ့၊ ဘုရားသော်လည်း ဖြစ်လတ္တံ့ဟူ၍လျှောက်တင်ကြသည့် ပုဏ္ဏား ခုနစ်ဦးအနက် တဦးသော ပုဏ္ဏား၏ သားဖြစ်သည်။
ဖခင်ပုဏ္ဏားကြီးသည် ကွယ်လွန်ခါနီး၌ မိမိသား အဿဇိအား သိဒ္ဓတ္ထမင်းသား ဘုရားဖြစ်တော်မူသောအခါ သူ၏ အဆုံးအမကို ခံယူ၍ သူ၏ထံပါး၌ ရဟန်းပြုလော့ဟု မှာကြားခဲ့လေသည်။
သိဒ္ဓတ္ထမင်းသားသည် ဘုရားဧကန်ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု နိမိတ်ဖတ်သော ကောဏ္ဍညအနွယ် သုဒတ္တပုဏ္ဏားငယ် ရဟန်းပြုသောအခါ အဿဇိ သည် အခြားပုဏ္ဏားသုံးဦး၏ သားငယ်များဖြစ်ကြသော ဝပ္ပ၊ ဘဒ္ဒိယ၊မဟာနာမိတို့နှင့်အတူ ကောဏ္ဍညပုဏ္ဏားနောက်လိုက်၍ တောထွက်ရဟန်းပြုလေသည်။
ဥရုဝေလတော၌နေစဉ် အခြားရဟန်းများနှင့်အတူ ဘုရားလောင်း အားလုပ်ကျွေးပြုစုလေသည်။
သို့ရာတွင် ဘုရားလောင်းသည် သစ္စာလေးပါးမတွေ့မြင်မီ၊ ကောဏ္ဍည၊ ဝပ္ပ၊ ဘဒ္ဒိယ၊ မဟာနာမ်၊ အဿဇိ စသောပဉ္စဝဂ္ဂီငါးဦးတို့သည် ဘုရားလောင်းအား စွန့်ခွာ၍ တဆဲ့ရှစ်ယူဇနာကွာဝေးသော ဣသိပတန မိဂဒါဝုန်တော်သို့ သွားကြလေသည်။
ဘုရားလောင်း သိဒ္ဓတ္ထမင်းသားသည် ခြောက်နှစ်ပတ်လုံး ဒုက္ကရစရိယာကျင့်တော်မူ၍ သစ္စာလေးပါးကို သိမြင်ကာ ဘုရားအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိတော်မူပြီးနောက် ဥရုဝေလတောမှခွာ၍ အစဉ်အတိုင်း ကြွတော်မူရာဗာရာဏသီပြည် အနီးဖြစ်သော မိဂဝုန်တောသို့ ရောက်တော်မူလျှင် ရှင်အဿဇိအစရှိသော ပဉ္စဝဂ္ဂီ ငါးဦးတို့နှင့်တွေ့ရှိ၍ များစွာသောပရိယာယ်စကားတို့ဖြင့် ဘုရား ဖြစ်ကြောင်း သိစေတော်မူလျက် သက္ကရာဇ်၁ဝ၃ ခုနှစ် ဝါဆိုလပြည့် စနေနေ့ညဉ့်နေဝင်စအချိန်တွင် ဒွေမေ ဘိက္ခဝေ အန္တာ ပဗ္ဗဇိတေန နသေဝိတဗ္ဗာ အစချီသော ဓမ္မစကြာကို ဟောတော်မူသည်။
တရားတော်အဆုံး၌ ရှင်ကောဏ္ဍည သောတာပန်တည်သည်။
ဝါဆိုလပြည့်ကျော်တရက်နေ့မှစ၍ မြတ်စွာဘုရားသည် ရွာတွင်းသို့ ကိုယ်တော်တိုင်လည်း ဆွမ်းခံ ကြွတော်မမူ၊ ပဉ္စဝဂ္ဂီတို့အားလည်း ကြွသွားစေတော်မမူပဲ၊ ကျောင်း၌သာ နေတော်မူလျက်ကောဏ္ဍည မှကြွင်းသော လေးယောက်တို့ကို ကမ္မဋ္ဌာန်း စီဖြန်းခြင်းတို့၌ ဖြစ်သော အညစ်အကြေးကို သုတ်သင်အံ့သောငှာ အဆုံးအမကို ပေးတော်မူ သည်။
လပြည့်ကျော် လေးရက်နေ့တွင် အဿဇိ သောတာပန် ဖြစ် သည်ဟု အဋ္ဌကထာ၌ဆို၍ ပါဠိတော်နည်းအရမူ လပြည့်ကျော် နှစ်ရက်နေ့၌ ရှင်မဟာနာမ်နှင့်အတူ အရိယာပဌမစခန်း သောတာပတ္တိ မြနန်းသို့ ကြွတော်တော်မူသည်ဟု ဆိုသည်။