kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
(၁) ၃ ၆၉၅၇၆ (၂) ၂ ၃၇ဝ၉၆ (၃) ၄ ၅၈၂၆၈ (၄) ၃ ၁၄၄၁၄ (၅) ၅ ၁ဝ၉၁၅ (၆) ၄ ၄၂၃၆၆ (၇) ၃ ၃၆၇၈၉၃ (၈) ၅ ၆၆၃၂၅ (၉) ၆ ၅၇၄၉၉ (၁ဝ) ၇ ၃ဝ၇၅၆ (၁၁) ၆ ၈ဝ၈၆၈ (၁၂) ၈ ၄၂၃၆၆ (၁၃) ၇ ၅၁၇၈၆ (၁၄) ၈ ၂၈၆၃၂ (၁၅) ၉ ၃၁၂၁၂ (၁၆) ၈ ၄၄၅ဝ၂ (၁၇) ၉ ၂၄၃ဝ၄၄ (၁၈) ၇ ၃၅၈၄၆၁ (၁၉) ၈ ၉၃၆၇၄၅ (၂ဝ) ၉ ၆၇၃၄၈၆ အခွဲမြေ|ာက်ကိန်းပိုင်းခြားစားနည်းနှင့် အရှည်စားနည်း စားကိန်းကို အခွဲမြေ|ာက်ကိန်းများရအောင် ခွဲခြမ်းနိုင်လျှင် ထိုအခွဲမြေ|ာက်ကိန်းများဖြင့် တည်ကိန်းကို စားနိုင်ပေသည်။
၅၆၆၄-ံ့၂၄Ó ၅၆၆၄ -(၄ထ၆)Ó၅၆၆၄ ၄ -ံ့ ၆။
တွက်နည်း ၄ ၅၆၆၄ ၆ ၁၄၁၆ ၂၃၆ ဤနည်းနှင့် အောက်ပါ အရှည်စားနည်းကို ယှဉ်ကြည့်ရာ သည်။
အခွဲမြေ|ာက်ကိန်းများ ခွဲ၍ မရလျှင် အရှည်စားနည်း အတိုင်း စားကြရသည်။
အထူးသဖြင့် စားကိန်းတွင် ဆယ် ဂဏန်းရာဂဏန်းစသည် ဂဏန်းကြီး များပါဝင်နေလျှင် ဤ နည်းရှည်ကို အသုံးပြုသည်။
၅၆၆၄ ကို ၂၄ နှင့်စားပါ၊။
တွက်နည်း ၂၃၄ ၂၄ ၅၆၆၄ ၄၈ ၈၆ ၇၂ ၁၄၄ ၁၄၄ ဤပုစ္ဆာကို ၅၆၆၄ ကျပ်ကို လူ ၂၄ ယောက်အား အညီ အမျှဝေပါဟူသော အဓိပ္ပာယ်ရှိသည်။
ဤအဓိပ္ပာယ်ကို သတိပြု လျှင် အောက်ပါတွက်နည်းကို နားလည်ပေမည်။
၅၆၆၄ ကို ၂၄ နှင့်စားရာတွင် ၅၆ ရာကိုယူ၍စားလဒ်တွင် ၂ ရာကို ရေး သည်။
၂၄ နှင့် ၂ ရာတို့၏ မြေ|ာက်လဒ်သည် ၄၈ ရာဖြစ်၍ ဤဂဏန်းကို ၅၆ ရာအောက်တွင် ရေးပြီး နုတ်လိုက်သောအခါ ၈ ရာကျန်သည်။
တည်ကိန်းမှ ၆ ဟူသော နောက်တစ်လုံးကို ယူချ၍ ရေးလိုက်သောအခါ ၈၆ ဆယ်ဖြစ်လာသည်။
၈၆ ဆယ်ကို ၂၄ နှင့်စားသောအခါ စားလဒ် ၃ ဆယ် အကြွင်း ၁၄ဆယ်ကို ရသည်။
ဤနည်းအတိုင်း တည်ကိန်းတွင် ဂဏန်း ကုန်သည် တိုင်အောင် ဆက်လက်၍ စားရသည်။
အရှည်စား၌ လုပ်နည်းသုံးဆင့်ပါသည်။
ပထမအဆင့်တွင် စားလဒ်ကို စိတ် တွင် မှန်းဆပြီးလျှင် ရေးချရသည်။
ဒုတိယအဆင့်တွင် စား ကိန်းနှင့်စားလဒ် မြေ|ာက်၍ ရသော မြေ|ာက်လဒ်ကိုဆိုင်ရာ တည်ကိန်းအောက် တည့်တည့်တွင် ရေးချရသည်။
နောက်ဆုံး အဆင့်တွင် တည်ကိန်းမှ မြေ|ာက်လဒ်နုတ်ရသည်။
အရှည်နည်း တွင် စားလဒ်၏ ပထမဂဏန်းကို ရေးသောအခါ တည်ကိန်း၏ လက်ယာဘက်အစွန်းရှိ ဆိုင်ရာဂဏန်းအထက်၌ ရေးချရန် သတိပြုရမည်။
ထိုနောက် တည်ကိန်း၏ ဂဏန်း အသီးအသီး ကို ပြောင်းရွှေ့ယူတိုင်း ထိုဂဏန်း၏ အထက်တွင် စားလဒ် ဂဏန်းများကို အစဉ်အတိုင်း ရေးရမည်။
ဥဒါဟရုဏ်အားဖြင့် ၅၆၆၄ ကို ၂၄ နှင့်စား သောအခါ ၅၆ ရာတွင် ၂၄ ဖြင့် ၂ လီဝင်သောကြောင့် ၂ ကို ၆ ဂဏန်းပေါ်၌ တည့်တည့်ရေးမှတ် ရသည်။
ထိုနောက် ၆ တစ်လုံးကို ပြောင်းရွှေ့ယူသောအခါ ဒုတိယစားလဒ်ဂဏန်းကို ဒုတိယ ၆ ဂဏန်း တည့်တည့်ပေါ် တွင် ရေးရသည်။
ဤနည်းဖြင့် တည်ကိန်းတွင် ဂဏန်းများ ကုန်သွားသည့်တိုင်အောင် စားလဒ်ဂဏန်းများကို သက်ဆိုင်ရာ နေရာ၌ ရေးထည့်ရသည်။
မှန်းခြေစားလဒ်များ။
၁၇၆ ကို ၂၂ ဖြင့် စားလိုသောအခါ တည်ကိန်းနှင့်စားကိန်းမှ ဂဏန်းတလုံးစီ ပယ်ပစ် ပြီးလျှင် ၁၇ ကို ၂ ဖြင့် စိတ်ကူးထဲတွင် စားကြည့်သောအခါ ၈ လီဝင်နိုင် ကြောင်း တွေ့ရသည်။
ထိုကြောင့် ၁၇၆ တွင် ၂၂ ဖြင့် ၈ လီ ဝင်နိုင်ကြောင်း ခန့်မှန်းနိုင်သည်။
၁၃၃ ကို ၁၉ ဖြင့် စားရာ တွင် ၁၉ ကို ၂ဝ ဟု ယူဆပြီးလျှင် အထက်တွင် ဖော်ပြခဲ့ သည့်နည်းအတိုင်း တည်ကိန်းနှင့်စားကိန်းတို့မှ ဂဏန်းတစ်လုံး စီ ပယ်၍ ခန့်မှန်းကြည့်သော် ၆ လီဝင်နိုင်ကောင်းမည်ဟု တွေ့ ရှိရသည်။
ထို့အတူ ၃၈၄ ကို ၄၈ ဖြင့်စားရာတွင် ၁၇ ကို ၃ ဖြင့်စားသည်ဟုလည်းကောင်း၊ ၈၈၂ ကို ၉၈ ဖြင့်စားရာတွင် ၈၈ ကို ၁ဝ ဖြင့် စားသည်ဟုလည်းကောင်း ခန့်မှန်းနိုင်သည်။
အစားကို မြန်မြန်နှင့်တိကျမှန်ကန်စွာ တွက်နိုင်လိုလျှင် (၁) ပုစ္ဆာများကို အချိန်မှန် တွက်ချက် လေ့ကျင့်ရမည်။
(၂) အလီ ဇယားကို နိုင်နိုင်နင်းနင်း အသုံးပြုနိုင်အောင် ကျက်မှတ်ထား ရမည်။
(၃)ဂဏန်းများကို ရေးသောအခါ အကွက်ကျ မှန်ကန် အောင် ရေးချရမည်။
(၄) စားပြီးသောအခါ အဖြေကို ချိန်ကိုက်ကြည့်ရမည်။
(စားကိန်းနှင့်စားလဒ်ကို မြေ|ာက်၍ အကြွင်းကို ပေါင်းကြည့်သောအခါ တည်ကိန်းကိုရလျှင် ရရှိ သောအဖြေသည် အဖြေမှန်ဟု သိရှိရသည်။
) (၅) အစားပုစ္ဆာ ကို တွက်နေစဉ် စားလဒ်၏ ဂဏန်းအသီးအသီးကို တစ်ခုပြီး တစ်ခု မှန်းဆစစ်ဆေးပြီးမှ ရေးချရာသည်။
ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ခြင်း (filmmaking)၊ ဗွီဒီယိုထုတ်လုပ်ခြင်း (video production) နှင့် ကာတွန်းရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ခြင်း (animation) စသည့် ပညာရပ်များတွင် ဗွီဒီယိုဖရိမ် (video frame) ခေါ် ဖလင်ဖရိမ် (film frame) ဟူသည်မှာ လှုပ်ရှားနေသော ရုပ်ရှင်၊ ဗွီဒီယို အစဉ်အတန်းများထဲတွင် ရှိနေသည့် ရုပ်သေပုံရိပ် (still image) တစ်ခုခုကို ဆိုလိုသည်။
ရုပ်ရှင်ဖလင်များတွင် ရုပ်သေပုံရိပ် များကို ဖလင်ကွက်တစ်ကွက်ချင်းစီတွင် မှတ်သားပုံဖော်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။
ရုပ်ရှင်ပြသသောအခါ၌ အဆိုပါရုပ်သေဓာတ်ပုံများသည် အချိန်တိုအတွင်း တစ်ပုံပြီးတစ်ပုံ လျင်မြန်စွာ ပြသသောကြောင့် လှုပ်ရှားနေသော ရုပ်ရှင်အဖြစ် မြင်သိခံစားနိုင်ခြင်း ဖြစ်သည်။
အဆိုပါ ရုပ်သေပုံတစ်ပုံကို ပြသသောအချိန်မှာ တစ်စက္ကန့်၏ အပုံ ၂၄ ပုံ တစ်ပုံ၊ ၂၅ ပုံ တစ်ပုံ မှသည် အပုံ ၃၀ ပုံ တစ်ပုံ အထိ အစားစားရှိသည်။
သို့ဖြစ်၍ အဆိုပါ ဗွီဒီယိုဖရိမ်ခေါ် ဖလင်ဖရိမ်များကို တစ်ရစပ် အလွန်လျင်မြန်သော အမြန်နှုန်းဖြင့် ပြသသောကြောင့် အလင်းဓာတ်ထင်ယောင်ထင်မှားဖြစ်မှု (Optical illusions) ကြောင့် ရုပ်ပုံများ လှုပ်ရှားနေဘိသကဲ့သို့ ခံစားရခြင်း ဖြစ်သည်။
ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန် ရုပ်သွင်အချိုး ဖရိမ်နှုန်း ဖလင်ပုံစံ ကိုးကား ပြင်ပလင့်ခ်များ The image areas on a 35 mm film frame Category:ပုံရိပ်သခြင်း။
The top image is captured using photography. The bottom image is rendered. Images are produced by capturing or rendering. ပုံရိပ် ပုံရိပ် (image) ဟူသည်မှာ ဝတ္ထုစစ်များ၏ ပုံတူအရိပ် (artifact) ဖြစ်သည်။
ဥပမာအားဖြင့် တူးဒီရုပ်ပုံ (two-dimensional picture) တစ်ပုံသည် ပုံရိပ်ဖြစ်သည်။
ပုံရိပ်တွင် တူးဒီပုံရိပ် နှင့် သရီးဒီပုံရိပ် (three-dimensional image) ဟူ၍ နှစ်မျိုးကွဲသည်။
ယင်းပုံရိပ်များကို အလင်းဓာတ်ကိရိယာ (optical device) များ ဖြစ်ကြသော ကင်မရာ၊ ကြေးမုံ၊ မှန်ဘီလူး၊ တယ်လီစကုပ်၊ မိုက္ကရိုစကုပ် သို့မဟုတ် လူ သက်ရှိ သတ္တဝါတို့၏ မျက်စိ နှင့် ရေမျက်နှာပြင်တို့တွင် ဖမ်းယူပုံဖော်ရရှိနိုင်သည်။
ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန် အင်နီမေးရှင်း ရုပ်ရှင်ဓာတ်ပုံပညာ ကွန်ပျူတာအင်နီမေးရှင်း ဒစ်ဂျစ်တယ်ပုံရိပ် ဖလင် ဓာတ်ပုံ ဓာတ်ပုံပညာ ဗွီဒီယို ပြင်ပလင့်ခ်များ The B-Z Reaction: The Moving or the Still Image? FACE: Friends of Active Copyright Education Library of Congress - Format Descriptions for Still Images ကိုးကား Category:ပုံရိပ်သခြင်း uk:Картина။
တိုင်းတာကိန်း ခေါ် ဂုဏ်ရည်ပြကိန်း ဟူသည်မှာ ဂရိဘာသာစကား παρά (para = beside, subsidiary) နှင့် μέτρον (metron = measure) မှ ဆင်းသက်လာသော အင်္ဂလိပ်စကား parameter ကို မြန်မာဘာသာ ပြန်ဆိုထားခြင်း ဖြစ်သည်။
သင်္ချာ၊ ကွန်ပျူတာပညာ နှင့် အင်ဂျင်နီယာပညာ များတွင် အသုံးများသည်။
Parameter from the Free Dictionary ယင်း၏အဓိပ္ပာယ်မှာ စနစ်တစ်ခု ညီမျှချင်းတစ်ခု၏ ဝိသေသထူးခြားသော ကိန်းတစ်ခု သို့မဟုတ် တိုင်းတာရရှိနိုင်သော ကိန်းတစ်ခုကို စနစ်ကျစွာ သတ်မှတ်ဖော်ပြပေးသောကိန်း ဖြစ်သည်။
တိုင်းတာကိန်း များသည် အတွက်အချက်များကို စဉ်းစားယူဆရာတွင် အလွန်အရေးပါသော ကိန်းများ ဖြစ်ကြသည်။
သင်္ချာဖန်ရှင် ; အထက်ပါ သင်္ချာဖန်ရှင်တွင် x သည် ဖန်ရှင်ကိန်း (function argument) ကို ကိုယ်စားပြုဖော်ပြ၍ a, b, နှင့် c တို့သည် တိုင်းတာကိန်း (parameter) များ ဖြစ်ကြသည်။
အထက်ပါ လော့ဂရစ်သမ် ညီမျှခြင်းတွင် a သည် တိုင်းတာကိန်း ဖြစ်သည်။
ကွန်ပျူတာသိပ္ပံ f(x) = x + 2, x သည် တိုင်းတာကိန်း (parameter) ဖြစ်သည်။
အရေးအသား ကျွန်ုပ်တို့ အတွေးအခေါ်၊ အပြောအဆိုများကို လူအများ နားလည်စေခြင်းဖြင့် လူလျှင်လူချင်း အဆက်အသွယ် ပြုလုပ်ရန်မှာ ထိုအတွေးအခေါ်၊ အပြောအဆိုတို့ကို အမှတ်သင်္ကေတတို့ရေး၍ မှတ်တမ်းတင်ခြင်းပင် ဖြစ်၏။
ဤသို့ ရေးမှတ်ခြင်းကို အရေးအသားဟု ခေါ်လေသည်။
သို့သော် ရှေးသူဟောင်းတို့သည် ထိုသို့ မှတ်တမ်းထားနိုင်ရန် စာရေးသားမှုကို မတတ်ကျွမ်းကြသေးချေ။
ထိုကြောင့် သူတို့၏ သဘာဝအလျောက် အတွေးအခေါ်ချင်း ဆက်သွယ်သောနည်းတို့ကို တီထွင်ခဲ့ကြလေသည်။
ပုံစံအားဖြင့် ရုရှနိုင်ငံတောင်ပိုင်းနေ ရှေးဟောင်းဆီသီယန်လူမျိုးတို့သည် ပါးရှင်းလူမျိုးတို့ထံ ငှက်တစ်ကောင်၊ ကြွက်တစ်ကောင်၊ ဖားတစ်ကောင်နှင့် မြားငါးစင်း ပေးပို့ခဲ့ဘူးသည်။
ယင်းသို့ ပေးပို့ခြင်း၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ အချင်း ပါးရှင်းတို့၊ သင်တို့သည် ငှက်ကဲ့သို့ ပျံတက်နိုင်၏လော၊ ကြွက်ကဲ့သို့ တွင်းအောင်း နိုင်၏လော၊ ဖားကဲ့သို့ ရွှံ့ညွှန်ထဲ၌ ခုန်ပြေးနိုင်၏လော၊ ယင်းသတ္တဝါများကဲ့သို့ မပြုမူနိုင်လျှင် ငါတို့အား စစ်မဘက်လေနှင့်၊ ငါတို့သည် သင်တို့အား မြားမိုးရွာစေအံ့ဟူ၍ ဖြစ်သည်။
ဤသဘောသည် ဆီသီယန်တို့၏ စိတ်နေသဘောထားကို ပါးရှင်းတို့အား သိစေရန် အကြောင်းကြားခြင်းသဘော ဖြစ်၏။
ယခုခေတ် စာရေး၍ အကြောင်းကြားသည့် အရာကို စာမပေါ်မီခေတ်က ငှက်၊ ကြွက်၊ ဖား၊ မြား အထိမ်းအမှတ်တို့နှင့် အကြောင်းကြားခြင်းပင် ဖြစ်၏။
ဤနှင့် အလားတူ တီထွင်ကြံဆချက်များသည် ကမ္ဘာဦးလူတို့ခေတ်၌ များစွာ ရှိခဲ့ဘူးသည်။
အခြား ပုံစံတစ်ခုမှာ မြောက်အမေရိကတိုက်နေ လူရိုင်းအချို့သည် စစ်နှင့်ငြိမ်းချမ်းရေး သဘောကို ကဲလုမက်ခေါ် အလှအပခြယ်စီထားသည့် ကျူရိုးဆေးတံဖြင့် အဆုံးအဖြတ် ပြုခဲ့ကြပုံ ဖြစ်သည်။
ခေါင်းဆောင်များ ဆွေးနွေးတိုင်ပင်သော မီးပုံဝိုင်း၌ ယင်းဆေးတံကို ခေါင်းဆောင်တစ်ဦးစီ တစ်ဦးစီသို့ ကမ်းပေး၏။
ကမ်းပေးသော ဆေးတံကို လှမ်းယူခြင်းသည် ချစ်ကြည်ငြိမ်းချမ်းရေးသဘော၊ ကမ်းပေးသောသဘောဖြစ်၍ ငြင်းပယ်ခြင်းသည် စစ်မက်ရန်သဘောပင် ဖြစ်သည်။
မြန်မာနိုင်ငံနယ်စပ်၌ နေထိုင်လျက်ရှိကြသော ဝလူမျိုးများသည် တစ်ဖက်နှင့်တစ်ဖက် စစ်ပြုလိုက လက်ဘက်ခြောက်၊ ကျည်ဆန်တစ်ထောင့်နှင့် အနီရောင် ငရုတ်သီးနှင့် ကြက်တောင်ကို ပို့၍လည်းကောင်း၊ စစ်ကူပို့လိုက်ပြီဟု အကြောင်းပြန်လိုက ကြံသကာနှင့် လက်ဘက်ခြောက်ကို ပို့၍လည်းကောင်း အကြောင်းကြားသော အလေ့အထ ရှိခဲ့လေသည်။
ရှေးသူဟောင်းတို့ အမှတ်အသားပြုပုံများ တိုးတက်လာပုံမှာ ကြိုးထုံးများဖြင့်လည်းကောင်း၊ တုတ်များ၌ ထစ်၍လည်းကောင်း မှတ်သားတက်လာကြခြင်း ဖြစ်သည်။
ထိုနည်းကို ရှေးဟောင်း တရုတ်၊ တိဗက်၊ ပါးရှင်း၊ မက္ကဆီကန်လူမျိုးများနှင့် မယ်လာနီရှားမှ ဖော်မိုဆာကျွန်းဆွယ်တစ်လျှောက်ရှိ အချို့သော ရှေးသူ ဟောင်းများ၊ အာဖရိကတိုက် အလယ်ပိုင်းနှင့် အနောက်ပိုင်းနေ ရှေးသူဟောင်းများ၊ အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု၊ ကာလီဖိုးနီးယားနှင့် ပီရူးတောင်ပိုင်းသား ရှေးသူဟောင်းများ အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။
ကြိုးထိုးဖြင့် မှတ်သားခြင်းစနစ်သည် ရှေးဟောင်း ပီရူးလူမျိုးများထံမှ အခြေပြုခဲ့သည်။
တုတ်၌ခြစ်၍ မှတ်သားခြင်းစနစ်ကို ရှေးဟောင်း စကင်ဒီနေးဗီးယား ကျွန်းဆွယ်၌ အသုံးပြုခဲ့သည်။
ဩစတြီးလီးယားရှိ မယဉ်ကျေးသေးသော လူရိုင်းအချို့သည် ယင်းစနစ်ကို မကြာသေးမီကာလအထိ စစ်ပွဲအကြောင်း သတင်းပို့ရာ၌လည်းကောင်း၊ လူထု အစည်းအဝေးများ ကျင်းပရာ၌လည်းကောင်း အသုံးချခဲ့ကြလေသည်။
၁၈၁၂ ခုနှစ်အထိ အင်္ဂလိပ်အစိုးရသည် မိမိအား ငွေကြေးချေးငှားသူများကို တာလီတုတ်ချောင်းများ ထုတ်ဝေပေး၍ မှတ်သားခြင်း ပြုခဲ့ပေသည်။
ထိုနောက် တိုးတက်လာသည်ကား ရုပ်ပြစာများ ဖြစ်သည်။
ယင်းရုပ်ပြစာ၏သဘောမှာ အကြောင်းအရာတစ်ခုနှင့် ထိုအကြောင်းအရာနှင့် ဆက်သွယ်သော ကြံစည်အားထုတ်မှုတို့ကို ဖော်ပြခြင်းပင် ဖြစ်သည်။
ပမာလူဟု ဆိုလိုက လူရုပ်ဆွဲပြ၍ တိရစ္ဆာန်ဟု ဆိုလိုက တိရစ္ဆာန်ရုပ် ဆွဲပြခြင်း ဖြစ်သည်။
စက်ဝိုင်းသဏ္ဌာန် ဆွဲပြနေခြင်းမှာမူ နေကို ဆိုလိုခြင်း ဖြစ် သည်။
ယင်းကမ္ဘာဦးခေတ် အရိုးများပေါ်၌လည်းကောင်း၊ ကျောက်တုံးများပေါ်၌လည်းကောင်း တွေ့ရှိရသည်။
သို့သော် ပိုမို တိုးတက်လာသော ရုပ်ပြစာများ၌မူ သဘောအဓိပ္ပာယ်မှာ ပိုမိုကျယ်ပြန့်လာသည်။
ပမာအားဖြင့် လပုံကို ရေးဆွဲပြခြင်း သည် ကောင်းကင်ပေါ်ရှိ လကို ဆိုလိုခြင်းအပြင် အချိန် အပိုင်းအခြားဖြစ်သော တစ်လ၊ နှစ်လ၊ သုံးလ စသည်ကို ဆိုလိုခြင်းလည်း ဖြစ်လာသည်။
စက်ဝိုင်းပုံသဏ္ဌာန်သည် နေကို ဆိုလိုခြင်းအပြင် အပူရှိန်၊ အလင်းရောင် နေနှင့် စပ်ဆိုင်သော ဘုရားနှင့် တစ်နေ့တာတို့ကို ဆိုလိုခြင်းလည်း ဖြစ်လာသည်။
လူ၏ ခြေထောက်ပုံသဏ္ဌာန်သည် လမ်းလျှောက်ခြင်း အဓိပ္ပာယ်ကို ဆောင်သည်။
လူ၏ ပါးစပ်ပုံသဏ္ဌာန်သည် စကားပြောခြင်း အဓိပ္ပာယ်ကို ဆောင်သည်။
မျက်စိသည် မြင် ခြင်းကို ဆောင်သည်။
နားသည် ကြားခြင်းကို ဆောင်သည်။
မြောက်အမေရိက တိုက်နေ လူရိုင်းများ၏ ရုပ်ပြစာများ၌မူ ဖောင်းကြွသော လှေရွက် သဏ္ဌာန်သည် လေဓာတ်ကို ဖော်ပြ၍ လင်းယုန်သဏ္ဌာန်သည် ရဲရင့်ခြင်း၊ သို့မဟုတ် သတ္တိအသွင်ကို ဖော်ပြသည်။
ထိုသို့ တစ်ဆင့်ထက် တစ်ဆင့် တိုးတက် ပေါ်ပေါက်လာ သည့် ရုပ်ပြစာများတွင် တကယ် စနစ်ကျန၍ ပြည့်စုံပြီးမြောက် သော ရုပ်ပြစာများကား အလွန်နည်းပါးလေသည်။
ယင်းတို့မှာ ရှေးဟောင်း မက်ဆိုပိုတေး မီးယားမှ ဆူးမားရီးယန်းလူမျိုးတို့ တီထွင်ခဲ့သော ကျူးနီးဖောင်းခေါ် စာရေးနည်း၊ ရှေးဟောင်း အီဂျစ်လူမျိုး များတီထွင်ခဲ့သော ဟိုင်ယာရိုဂလစ်ဖစ်ခေါ် ရုပ်ပုံ စာရေးနည်း၊ အိန္ဒိယနိုင်ငံ အိန္ဒုမြစ်ဝှမ်းနေ ရှေးဟောင်းလူမျိုး များ၏ စာရေးနည်း၊ ရှေးဟောင်းပေါ်လီနီးရှင်း လူမျိုးများ၏ စာရေးနည်းနှင့် မက္ကဆီကိုနိုင်ငံနှင့် အမေရိကတိုက် အလယ်ပိုင်း နေ ရှေးဟောင်း အက်ဇတက်နှင့် မာယာခေါ် လူမျိုးများ၏ စာရေးနည်းတို့ ဖြစ်သည်။
သို့သော် ယင်းစာရေးနည်းများသည် ရုပ်ပြသက်သက် ရေးနည်းနှင့် အသံထွက်ကိုလိုက်၍ ရေးသော ရေးနည်းနှစ်မျိုး ရောထွေးနေသည်။
အချို့သော ရုပ်ပြသင်္ကေတ များသည် အကြောင်းအရာတစ်ခုနှင့် ထိုအကြောင်းအရာနှင့် ဆက်သွယ်လျက်ရှိသော အဓိပ္ပာယ်ကို ဖော်ပြသည်။
အချို့သော ရုပ်ပြသင်္ကေတများမှာကား နှုတ်မှ ရွတ်ဆိုလိုက်သော အသံ ထွက်ကို ဖော်ပြသည်။
ဤသို့လျှင် ရောထွေးစွာ ရှိနေကြသည်။
တစ်ဖန် ပိုမို ရောထွေးလာ ပြန်သည်မှာ စာလုံးတည်းတည်း ကိုပင် အသံထွက် အမျိုးမျိုးထွက်၍ အဓိပ္ပာယ် အမျိုးမျိုး ကောက်ယူခြင်းပင် ဖြစ်သည်။
ကျူးနီးဖောင်း စာရေးနည်းသည် အစောဆုံး ပေါ်ပေါက်ခဲ့ သော စာရေးနည်းပင် ဖြစ်သည်ဟု ယူဆရသည်။
ယင်းကို လွန်ခဲ့သောနှစ်ပေါင်း ၆ဝဝဝ ခန့်က မက်ဆိုပိုတေးမီးယားနယ်၌ နေထိုင်သော ဆူမားရီးယန်းလူမျိုးများက တီထွင်ခဲ့သည်။
ပထမ၌ ရုပ်ပြသက်သက် ဖြစ်သော်လည်း နောင်သော် အခုံး သဏ္ဌာန် ထောင့်ချိုးစာလုံး များဖြစ်လာသည်။
ရေးသားသော အခါ၌ ကျူရိုး၊ သို့မဟုတ် သတ္တု၊ သို့မဟုတ် မာကျောသော သစ်သားဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော စတိုင်းလတ်ခေါ် အဖျားချွန် သော ကိရိယာဖြင့် ရွှံ့ပြားပေါ်တွင် ဖိနှိပ်ရေးသားရသည်။
ယင်းကို မက်ဆိုပိုတေးမီးယားမှ ဆီးမိုက်အနွယ်ဝင် လူမျိုးများသည် ဘီစီ ၃ဝဝဝ ခန့်ကစ၍ ခရစ်နှစ်ပေါ်ဦး ကာလအထိ ရေးသား သုံးစွဲခဲ့ကြသည်။
ဘီစီ ၁၅ဝဝ ခန့်ကာလသို့ ရောက် သောအခါ၌ ယင်းစာရေးနည်းကို အရှေ့ဖျားတခွင်၌ နေထိုင် သော ယဉ်ကျေးပြီး လူမျိုးတိုင်းလိုလိုပင် အသုံးပြုလာကြသည်။
အများဆုံး အသုံးပြုကြသူများမှာ ရှေးဟောင်း ဆူမားရီးယန်း လူမျိုးများ၊ ရှေးဟောင်း ဗက်ဗီလုံးနီးယား နိုင်ငံသားများနှင့် ရှေးဟောင်း အဆီးရီးယန်းလူမျိုးများ ဖြစ်သည်။
သို့သော် အထက်ပါ ကျူးနီးဖောင်း စာများကို လေ့လာ ဖတ်ကြားနိုင်မှု အသိသည် နှစ်ရာပေါင်းများစွာ ပျောက်ကွယ်နေခဲ့ပြီးမှ ၁၉ ရာစုနှစ် အလယ်ပိုင်းသို့ ရောက်လာသောအခါ တစ်ဖန် ပြန်လည် ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။
ထိုနောက် ယဉ်ကျေးမှု တိုးတက် ကျယ်ပြန့်လာသည်နှင့် အမျှ စာရေးနည်းများလည်း တိုးတက် ကျယ်ပြန့် လာသည်။
အသံထွက်ကိုလိုက်၍ရေးသော စာရေးနည်းမှ ပေါ်ပေါက်လာ သော အက္ခရာနှင့် စာရေးနည်းသည် အတိုးတက်ဆုံးနှင့် အကျယ်ပြန့်ဆုံး ဖြစ်လာလေသည်။
ယင်းစာရေးနည်း၌ အက္ခရာ များသည် တစ်လုံးချင်း အနေဖြင့် အသံထွက်၍ စုပေါင်းလိုက် သောအခါမှ အဓိပ္ပာယ်ရှိသော စကားလုံး ဖြစ်လာသည်။
ယင်းကို ဂရိနှင့်ရောမလူမျိုးများက စတင်တီထွင် သုံးစွဲခဲ့ရာမှ ယနေ့ ကမ္ဘာ၌ အများဆုံး အသုံးပြုလျက်ရှိသော ရောမ အက္ခရာများ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ပေသည်။
အက္ခရာစဉ် မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၄) ကိုးကား Category:စာပေ။
ဒက်ဟမ်းမားရှိုး (Dag Hammarskjöld - ) (၂၉.၇.၁၉၀၅ – ၁၈.၉.၁၉၆၁) သည် ဆွီဒင်လူမျိုး သံတမန်၊ စီးပွားရေးပညာရှင် နှင့် စာရေးဆရာ ဖြစ်သည်။
ရှေးဦးပိုင်း ကုလသမဂ္ဂ အတွင်းရေးမှူးချုပ် အဖြစ် ၁၉၅၃ ခုနှစ်မှ စ၍ လေယာဉ်ပျက်ကျ သေဆုံးသည့် ၁၉၆၁ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလအထိ တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
သူသည် သေလွန်ပြီးမှ ငြိမ်းချမ်းရေး နိုဘယ်ဆု ချီးမြှင့်ခြင်း ခံရသော တစ်ဦးတည်းသော ပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်သည်။
ဟမ်းမားရှိုးသည် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေဆဲ ကွယ်လွန်ခဲ့သော တစ်ဦးတည်းသော ကုလ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ် လည်း ဖြစ်သည်။
အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးအတွက် စေ့စပ်ဆွေးနွေးရန် အသွားခရီးတွင် လေယာဉ်ပျက်ကျ သေဆုံးခဲ့ရခြင်း ဖြစ်သည်။
ထိုစဉ်က အမေရိကန် သမ္မတ ဂျွန် အက်ဖ် ကနေဒီက ရာစုနှစ်၏ အထူးချွန်ဆုံး နိုင်ငံရေးသမား အဖြစ် ချီးကျူးခဲ့သည်။
ဒက်ဟမ္မားရှိုးသည် ပထမကမ္ဘာစစ်အတွင်းက ဆွီဒင်နိုင်ငံ၏ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် ထမ်းဆောင်ခဲ့သော ဟာချမာ ဟမ္မားရှိုး၏စတုတ္ထသား ဖြစ် သည်။
ဆွီဒင်နိုင်ငံ ယွန်ချူးပင်မြို့၌ ၁၉ဝ၅ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၂၉ ရက်နေ့တွင် ဖွားမြင်၏။
ဟမ္မားရှိုးသည် ၁၉၂၅ ခုနှစ် အသက် ၂ဝ အရွယ်တွင် အပ်ဆားလား တက္ကသိုလ်မှ ဘွဲ့ရခဲ့၍ ၁၉၃ဝ ပြည့်နှစ်တွင် ဥပဒေဘွဲ့ ရခဲ့သည်။
ဟမ္မားရှိုးသည် ၁၉၃ဝ ပြည့်နှစ်မှ ၁၉၃၄ ခုနှစ်အထိ ဆွီဒင် အစိုးရက ဖွဲ့စည်းထားသော အလုပ်လက်မဲ့ ရေးရာ ကော်မတီ တွင် အတွင်းရေးမှူးအဖြစ် အမှုထမ်းခဲ့၏။
၁၉၃၃ ခုနှစ်တွင် စတော့ဟုမ်း တက္ကသိုလ်တွင် နိုင်ငံရေး ဘောဂဗေဒ တွဲဘက် ပါမောက္ခအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
၁၉၃၆ ခုနှစ်တွင် ဆွီဒင် နိုင်ငံအစိုးရ၏ ဘဏ္ဍာရေးဌာနတွင် လက်ထောက် အတွင်းဝန် အဖြစ် အမှုထမ်းခဲ့ပြီးလျှင် ၁၉၃၇ ခုနှစ်တွင် စီးပွားရေး အကြံ ပေး အရာရှိအဖြစ်လည်း ဆောင်ရွက်ခဲ့လေသည်။
၁၉၄၁ ခုနှစ် မှ ၁၉၄၈ ခုနှစ်အထိ ဆွီဒင်နိုင်ငံတော်ဘဏ် ဒါရိုက်တာအဖွဲ့၏ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့၍ ၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် ဘဏ္ဍာရေး ပါရဂူအဖြစ် နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ထမ်းအဖွဲ့တွင် ဝင်ရောက် အမှုထမ်း လေသည်။
ဤသို့ အမှုထမ်းနေစဉ် ၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင် ဝါရှင်တန်သို့ သွားရောက်ခဲ့ရ၏။
၁၉၄၈ ခုနှစ်တွင် ဥရောပ စီးပွားရေး ပူးပေါင်းကူညီမှုအဖွဲ့သို့ ဆွီဒင်ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ကို ခေါင်းဆောင် တက်ရောက်ခဲ့ရသည်။
၁၉၄၈-၄၉ ခုနှစ်၌ ထို အဖွဲ့၏ အမှုဆောင် ကောင်စီတွင် ဒု-ဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်လာခဲ့၏။
၁၉၄၉ ခုနှစ်တွင် လက်ထောက် နိုင်ငံခြားဝန်ကြီး ဖြစ်လာ၍ ၁၉၅၁ ခုနှစ်တွင် ကက်ဗိနက် အစိုးရအဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ဒု- နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဖြစ်လာခဲ့လေသည်။
၁၉၅၁ ခုနှစ်မှစ၍ ဒက်ဟမ္မားရှိုးသည် ကုလသမဂ္ဂ အဖွဲ့ကြီး နှင့် အဆက်အသွယ် ပြုလုပ်ခဲ့သည်။
ထိုနှစ်တွင် ပါရစ်မြို့၌ ကျင်းပသော ခြောက်ကြိမ်မြောက် အထွေထွေ ညီလာခံကြီးသို့ ဆွီဒင်ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့၏ ဒုတိယခေါင်းဆောင်အဖြစ် တက် ရောက်ခဲ့ရသည်၊ ၁၉၅၂ ခုနှစ်နှင့် ၁၉၅၃ ခုနှစ်များတွင် နယူး ယော့မြို့၌ ကျင်းပသော ကုလသမဂ္ဂ အထွေထွေ ညီလာခံ များသို့ ဆွီဒင်နိုင်ငံ ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့၏ ခေါင်းဆောင်အဖြစ် တက်ရောက်ခဲ့ရသည်။
၁၉၅၃ ခုနှစ် ဧပြီလ ၇ ရက်နေ့တွင် နုတ်ထွက်သွားခဲ့သော ထရီဗီလီ၏ နေရာတွင် ဆက်ခံသူ အဖြစ် ဟမ္မရှိုးအား ကုလသမဂ္ဂ၏ အတွင်းရေးမှူးချုပ်အဖြစ် ရွေးချယ် ခန့်အပ်ခဲ့လေသည်။
ကုလသမဂ္ဂ အထွေထွေညီလာခံကြီးက ဟမ္မားရှိုးအား အတွင်းရေးမှူးချုပ်အဖြစ် ရွေးချယ် ခန့်အပ်ပြီးနောက် ၁၉၅၅ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလအတွင်း၌ ဟမ္မားရှိုးသည် ပီကင်းမြို့သို့သွား ကာ ကိုရီးယားစစ်ပွဲတွင် ဖမ်းမိထားခဲ့သော အမေရိကန် လေသူရဲများ လွတ်မြောက်ရေးကိစ္စကို ဆောင်ရွက်ခဲ့လေသည်။
ဆူးအက်တူးမြောင်း အရေးတော်ပုံတွင် အဇ္ဇရီယယ်၊ ပြင်သစ်နှင့် ဗြိတိန်တို့၏ ပြုမူဆောင်ရွက်ချက်များကို မနှစ်သက်သဖြင့် ပွင့်လင်းစွာ ဝေဖန်ခဲ့လေသည်။
၁၉၅၈ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလအတွင်း ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သော ဟန်ဂေရီ နိုင်ငံ အရေးတော်ပုံတွင် ဟမ္မားရှိုး၏ ကြိုးပမ်း ဆောင်ရွက်မှု များသည် မအောင်မြင်ခဲ့ချေ။
ထိုအချိန်က ဟန်ဂေရီနိုင်ငံတွင် ဆိုဗီယက်တို့၏ ဝင်ရောက် စွက်ဖက်မှုများကို ဖော်ပြထားသော အစီရင်ခံစာတစ်ခုကို ဝေငှလိုက်သဖြင့် ဆိုဗီယက်ယူနီယံ၏ အငြိုအငြင်ကို ခံခဲ့ရလေသည်။
၁၉၆ဝ ပြည့်နှစ် ဇူလိုင်လအတွင်း ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သော ကွန်ဂို ပြဿနာနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ဆိုဗီယက် ဝန်ကြီးချုပ် မစ္စတာ ကရူးရှက်က ဟမ္မားရှိုးအား အပြင်းအထန် ဝေဖန်ရှုတ်ချခဲ့လေ သည်။
၁၉၆၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလတွင် ဆိုဗီယက်ယူနီယန်က ကုလသမဂ္ဂ အတွင်းရေးမှူးချုပ်ကြီးအား အသိအမှတ်ပင် မပြု တော့ချေ။
သို့သော် ဟမ္မားရှိုး စိတ်ဓာတ်မကျခဲ့ချေ။
ကွန်ဂိုနိုင်ငံ ဗဟို အစိုးရဖွဲ့စည်းရေးအတွက် ဆက်လက် ကြိုးစား ဆောင်ရွက်ခဲ့ရာ နောက်ဆုံးတွင် ကတန်ဂါပြည်နယ်တစ်ခုတည်းက ခွဲထွက်၍ ကျန်ရစ်ခဲ့လေသည်။
ထိုပြည်နယ်ကို ကွန်ဂိုပြည်မကြီးထဲသို့ ပြန်လည် သွတ်သွင်းနိုင်ရေးအတွက် ကွန်ဂိုနိုင်ငံသို့ ကိုယ်တိုင် သွားရောက်ပြီးလျှင် ကွန်ဂိုနိုင်ငံ၏ ညီညွတ်ရေးရရှိရန် ကြိုးစား ဆောင်ရွက်ဆဲတွင် ဟမ္မားရှိုး စီးနင်း လိုက်ပါသွားသော လေယာဉ်ပျံသည် ၁၉၆၁ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၁၈ ရက်နေ့ တွင် အာဖရိကတိုက် မြေပေါ်၌ ပျက်ကျသွားသဖြင့် ကုလ သမဂ္ဂ၏ အတွင်းရေးမှူးချုပ်ဖြစ်သူ ဟမ္မားရှိုးသည် ကွယ်လွန် အနိစ္စ ရောက်သွား ရရှာလေသည်။
ဟမ္မားရှိုး၏ ကိစ္စမှာ ကတန်ဂါပြည်နယ် သမ္မတ ရွှန်ဗီနှင့် တွေ့ဆုံရန် ဖြစ်၏။
သူ၏ လေယာဉ်ပျံသည် ၁၉၆၁ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၁၇ ရက်နေ့ မွန်းလွဲအချိန်တွင် လီယိုပိုဗီးမြို့မှ ထွက်ခွာခဲ့၍ ထိုနေ့ညတွင် အင်ဒိုလာလေဆိပ်၌ ဆင်းသက်ရန် ဖြစ်သည်။
ဟမ္မရှိုး၏ လေယာဉ်ပျံသည် အကယ်၍သာ အင်ဒို လာ လေဆိပ်တွင် ဆင်းသက်ဖြစ်သော် ယခုကဲ့သို့ လေယာဉ်ပျံ ပျက်ပြီးလျှင် သေကောင်းမှ သေပေလိမ့်မည်။
ယခုမူ ဟမ္မားရှိုး သည် သန်းခေါင်ကျော်အချိန်တွင် ထိုလေဆိပ်တွင် ဆင်းသက် ရန် အကြောင်းကြားပြီးမှ လေယာဉ်ပျံကို အခြား တစ်နေရာသို့ ဆက်လက်၍ မောင်းနှင်စေခဲ့ရာ အင်ဒိုလာ လေဆိပ်နှင့် ခုနစ် မိုင်ခွဲခန့်အကွာတွင် လေယာဉ်ပျံသည် လေထဲ၌ ပေါက်ကွဲ၍ ပျက်ကျသွားလေသည်။
လေယာဉ်ပျံ ပျက်ရာတွင် ဟမ္မားရှိုးနှင့် အတူ ထိပ်တန်းအကြံပေးအရာရှိကြီးများ အပါအဝင် အခြား အဖွဲ့ဝင် ခုနစ်ဦးနှင့် လေကြောင်းသား ငါးဦးပါ စုစုပေါင်း ၁၄ ဦး သေဆုံးသွားလေသည်။
ဒက်ဟမ္မားရှိုး၏ နေရာတွင် မြန်မာနိုင်ငံမှ ဦးသန့်က ကုလသမဂ္ဂ အတွင်းရေးမှူးချုပ်အဖြစ် ဆက်ခံ ခဲ့လေသည်။
မစ္စတာ ဒက်ဟမ္မားရှိုးသည် ကွယ်လွန်ချိန်၌ အသက် ၅၆ နှစ်ရှိ၍ လူပျိုကြီး ဖြစ်လေသည်။
သူ၏ ရုပ်အလောင်းကို သူ၏ ဇာတိနိုင်ငံဖြစ်သော ဆွီဒင်နိုင်ငံသို့ ယူဆောင်ပြီးလျှင် သင်္ဂြိုဟ်လိုက်ကြလေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၄) ကိုးကား ပြင်ပလင့်ခ်များ Dag Hammarskjöld – biography, quotes, photos and videos UNSG Dag Hammarskjold Conference on 9-10 November 2011 at Peace Palace Weekly blog exploring Hammarskjöld's political wisdom Video of Hammarskjöld's funeral in Pathe archive UNSG Ban Ki-Moon Lays Wreath Honouring Dag Hammarskjold of 1 October 2009 and UNSG with King Carl XVI Gustaf of Sweden UNSG Kofi Annan, Dag Hammarskjöld and the 21st century, The Fourth Dag Hammarskjöld Lecture 6 September 2001, Dag Hammarskjöld Foundation and Uppsala University (pdf) About Dag Hammarskjöld (Dag Hammarskjöld Foundation) United Nations Secretaries-General Dag Hammarskjöld, Secretary-General at the official website of the UN Biography The Nobel Prize Letters say Hammarskjöld's death Western plot Media briefing by Archbishop Desmond Tutu 18 September 1961 UN Secretary-General Dag Hammarskjöld is killed and BBC Audio of Dag Hammarskjold's response to Russian pressure From UPI Audio Archives Category:ကုလသမဂ္ဂအထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ်များ Category:နိုဘယ်ဆုရ ပုဂ္ဂိုလ်များ။
ထရီဗီလီ (Trygve Halvdan Lie) (၁၆.၇.၁၈၉၆ - ၃၀.၁၂.၁၉၆၈) သည် နော်ဝေးလူမျိုး နိုင်ငံရေးသမား၊ အလုပ်သမားခေါင်းဆောင်၊ အစိုးရအရာရှိ နှင့် စာရေးဆရာ တစ်ယောက် ဖြစ်သည်။
၁၉၄၀-၁၉၄၅ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီးအတွင် နော်ဝေး ပြည်ပြေးအစိုးရအဖွဲ့၏ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး အဖြစ် လန်ဒန်မြို့တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
၁၉၄၆ မှ ၁၉၅၂ အတွင်း သူသည် ကမ္ဘာ့ကုလသမဂ္ဂအဖွဲ့ကြီး၏ ပထမဦးဆုံးသော အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ်အဖြစ် တာဝန်ထမ်းခဲ့သည်။
ထရီဗီလီသည် နော်ဝေးနိုင်ငံအော့စလိုမြို့၌ ၁၈၉၆ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၁၆ ရက်နေ့တွင်ဖွားမြင်သည်။
သူ၏ဖခင်မှာလက်သမား ဆရာတစ်ဦးဖြစ်၏။
ထရီဗီလီသည် နော်ဝေအလုပ်သမားပါတီ ဌာနချုပ်တွင် ရုံးစေတစ်ဦးအဖြစ် လုပ်ကိုင်ရင်း ကျောင်းနေခဲ့ရသည် ဟုဆိုသည်။
သို့သော် သူသည် ကျောင်းတွင် လူချွန်လူမွန်တစ် ယောက်ဖြစ်ရုံမက ဘောလုံးသမားကောင်းတစ်ယောက်လည်းဖြစ်ခဲ့ ၏။
ငယ်စဉ်ကပင် နိုင်ငံရေး၌ စိတ်ဝင်စားခဲ့၍ ၁၆ နှစ်သားအရွယ် မှစ၍ အလုပ်သမားအရေးများတွင် ပါဝင်ဆောင် ရွက်ခဲ့သည်၊ သူ့အားခင်မင်သော ဆရာတစ်ယောက်က အားပေးကူညီ ထောက်ပံ့သဖြင့် အော့စလိုတက္ကသိုလ်သို့ ဝင်ရောက်ကာ ဥပဒေ ပညာသင် ကြားခဲ့ရလေရာ ၁၉၁၉ ခုနှစ်တွင် ဥပဒေဝိဇ္ဇာဘွဲ့ ရရှိခဲ့လေသည်။
တက္ကသိုလ်မှထွက်လျှင် နော်ဝေအလုပ်သမားအဖွဲ့တွင် အတွင်းရေးမှူးအဖြစ် ဆောင်ရွက်သည်။
၁၉၂၂ ခုနှစ်တွင် နော်ဝေနိုင်ငံ စီးပွားကုန်သွယ်ရေး သမဂ္ဂတွင် ဥပဒေအကြံပေးဖြစ်လာသည်။
၁၉၃၅ ခုနှစ်တွင် နော်ဝေ အလုပ်သမားအဖွဲ့ အမျိုးသားကောင်စီ၏ အရေးပါသော ခေါင်းဆောင်တစ်ယောက် ဖြစ်လာလေသည်။
၁၉၃၉ ခုနှစ်တွင် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးဌာနဝန်ကြီး အဖြစ် ခေတ္တဆောင်ရွက်ခဲ့ရသည်။
ထိုစဉ်က ရိက္ခာနှင့် အခြားလိုအပ်သော ပစ္စည်းများကို ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီးအတွင်း နော်ဝေနိုင်ငံသည် ဖူလုံစွာရရှိနိုင် ရန်အတွက် သိုမှီးစုဆောင်းရန်ကြိုးပမ်းခဲ့ပေသည်။
၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်တွင် ဂျာမန်စစ်တပ်များ နော်ဝေနိုင်ငံကို တိုက်ခိုက်သောအခါ ရိက္ခာအလုံ အလောက် ရှိနေခဲ့သော်လည်း ယင်းတို့ကိုအသုံးပြု၍ ဂျာမန်တို့ကို ခုခံတိုက် ခိုက်မည့် စစ်သားအလုံအလောက်မရှိ ဖြစ်ခဲ့ရလေသည်။
ထို့နောက်တွင် နော်ဝေစစ်ပြေးအစိုးရနှင့်အတူ ဗြိတိန်နိုင်ငံသို့ လိုက်ပါခဲ့ရ လေသည်။
ဗြိတိန်နိုင်ငံ၌ ဖွဲ့စည်းသော စစ်ပြေးအစိုးရအဖွဲ့တွင် ထရစ်ဂဗီလီးသည် ထောက်ပံ့ရေးနှင့် သင်္ဘောတင်ဆောင်ရေးဌာန ဝန်ကြီးအဖြစ်လည်းကောင်း၊ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးအဖြစ်လည်းကောင်း ဆောင်ရွက်ခဲ့လေသည်။
နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့စဉ်က တစ်ဘက်တွင် ဗြိတိန်နှင့် နော်ဝေနိုင်ငံတို့ ချစ်ကြည်စွာ ဆက်ဆံရေးကိုလည်းကောင်း၊ အခြားတစ်ဘက်တွင် ဆိုဗီယက် ရုရှနှင့် နော်ဝေနိုင်ငံတို့ ရင်းနှီးစွာ ဆက်ဆံရေးကိုလည်းကောင်း ကြိုးစားအောင်မြင်ခဲ့လေသည်။
ဗြိတိန်နိုင်ငံ၌ နေထိုင်စဉ် ဗြိတိသျှဆိုရှယ်လစ် ခေါင်းဆောင်များနှင့်သာမက ထိုအခါက နိုင်ငံခြားရေးအတွင်းဝန်ဖြစ်သော မစ္စတာအန်ထော်နီ အီဒင်နှင့်လည်း ရင်းနှီးသောမိတ်ဆွေ ဖြစ်ခဲ့လေသည်။
စစ်အပြီး တွင် ပြုလုပ်သော ကုလသမဂ္ဂ ဆန်ဖရန်ဆစ္စကိုညီလာခံသို့ နော်ဝေကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့၏ ခေါင်းဆောင်အဖြစ် တက်ရောက်ခဲ့ရာ တိုင်းငယ် ပြည်ငယ်များမှ တက်ရောက်သော ကိုယ်စားလှယ် များတွင် အထင်ရှားဆုံးပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်ခဲ့လေသည်။
ကုလသမဂ္ဂ လုံခြုံရေးကောင်စီအား အထူးအခွင့်အရေး အပ်နှင်းသည့် စာချုပ်ကြီးကို ရေးဆွဲခဲ့သော ကော်မရှင်အဖွဲ့၏ သဘာပတိအဖြစ် လည်း ဆောင်ရွက်ခဲ့၏။
၁၉၄၅ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလတွင် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးအဖြစ် ထပ်မံခန့်ထားခြင်းခံရပြီးနောက် ၁၉၄၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၁၆ ရက်နေ့က လန်ဒန်မြို့တွင် ကျင်းပသော ကုလသမဂ္ဂအထွေထွေ လွှတ်တော်ကြီး၏ ပထမညီလာခံသို့ တက်ရောက်ခဲ့ရပြန်လေသည်။
ထို ညီလာခံက ထရစ်ဂဗီလီးအား ကုလသမဂ္ဂအတွင်းရေးမှူးချုပ် အဖြစ် ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခဲ့လေသည်။
ထိုသို့ ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခြင်း ခံရသဖြင့် ကုလသမဂ္ဂ၏ဌာနချုပ်ရုံးတွင် အရေးအပါဆုံး ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးဖြစ်လာသည်။
ထိုသို့ဖြစ်လာသည်နှင့်အမျှ ကမ္ဘာပေါ်တွင် ငြိမ်းချမ်းရေး တည်မြဲရန်အတွက် ကြီးလေးလှသော တာဝန်ဝတ္တရားများကို ထမ်းဆောင်ရသူဖြစ်၏။
ပါတီများနှင့် နိုင်ငံများဆက်ဆံရေးကို ပြေပြစ်အောင် စွမ်းဆောင ်နိုင်သည့် အရည်အချင်းများ ရှိသူဖြစ်သည့်အတိုင်း တာဝန်ဝတ္တရားများကို ကျေပွန်စွာ ထမ်းဆောင်နိုင်ခဲ့လေသည်။
ထရစ်ဂဗီလီးသည် ကုလသမဂ္ဂ အတွင်းရေးမှူးချုပ်အဖြစ် နှစ်ကြိမ် အရွေးခံခဲ့ရ၏။
ပထမအကြိမ် အရွေးခံရစဉ်က ရုရှား၏ထောက်ခံ ချက်ကို ရရှိခဲ့သော်လည်း ဒုတိယအကြိမ် (၁၉၅၁) တွင်မူ ကိုရီးယားအရေးနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ရုရှားတို့က ကန့်ကွက်ခဲ့သည်။
၁၉၅၃ ခုနှစ်တွင် ထရစ်ဂဗီလီးသည် ကုလသမဂ္ဂ အတွင်းရေးမှူးချုပ်အဖြစ်မှ နုတ်ထွက်သည်။
လက်နက် နိုင်ငံကြီး ငါးခုစလုံး၏ တညီတညွတ်တည်း ထောက်ခံသဘောတူမှုကို ရရှိသူသာလျှင် ကိုရီးယား၌ စစ်ရပ်စဲရေးကို ဆောင်ရွက်နိုင်မည်ဟု ယုံကြည် သောကြောင့် ဤသို့ နုတ်ထွက်နေရာဖယ်ပေးခြင်းဖြစ်၏။
ထို့နောက် မိမိ နိုင်ငံသို့ပြန်၍ အော့စလိုနှင့် အကာရှပ်ဘုရင်ခံ အဖြစ် ထမ်းဆောင်လေသည်။
ထရစ်ဂဗီလီးသည် ၁၉၆၈ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၃ဝ ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်သည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၂) ကိုးကား ပြင်ပလင့်ခ်များ Gaglione, Anthony (2001) The United Nations under Trygve Lie, 1945-1953 (The Scarecrow Press, Inc.) ISBN 978-0810836983 Barros, James (1989) Trygve Lie and the Cold War: The UN Secretary-General Pursues Peace, 1946-1953 (Northern Illinois Univ Press) ISBN 978-0875801483 Trygve Lie Gallery in New York City Trygve Lie Plaza in New York City Trygve Lie Symposium Category:ကုလသမဂ္ဂအထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ်များ။
ဂေါ်လ်ဒွင်ဂျက်ဘ် (Hubert Miles Gladwyn Jebb, 1st Baron Gladwyn) (၂၅.၄.၁၉၀၀ - ၂၄.၁၀.၁၉၉၆) သည် ထင်ရှားသော ဗြိတိသျှ နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်း တစ်ယောက် ဖြစ်သည်။
သူသည် သံတမန် နှင့် နိုင်ငံရေးသမား တစ်ယောက်လည်း ဖြစ်သည်။
ကမ္ဘာ့ကုလသမဂ္ဂအဖွဲ့ကြီးကို စတင်တည်ထောင်ချိန်က ပထမဦးဆုံးသော ယာယီ ကုလသမဂ္ဂအတွင်းရေးမှူးချုပ် အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ကိုးကား ပြင်ပလင့်ခ်များ Cambridge Archives Centre - Gladwyn Papers Category:ကုလသမဂ္ဂအထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ်များ။
ကွတ်ဝေါလ်ဟိုင်း (Kurt Josef Waldheim) (၂၁.၁၂.၁၉၁၈– ၁၄.၇.၂၀၀၇) သည် ဩစတြီးယားလူမျိုး သံတမန် နှင့် နိုင်ငံရေးသမား တစ်ယောက် ဖြစ်သည်။
၁၉၇၂ မှ ၁၉၈၁ အထိ ကမ္ဘာ့ကုလသမဂ္ဂအဖွဲ့ ကြီး တွင် အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ်အဖြစ် တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
တာဝန်မှ အနားယူပြီးနောက်တွင်လည်း ဩစတြီးယားနိုင်ငံတွင် ၁၉၈၆ မှ ၁၉၉၂ အထိ နဝမမြောက် သမ္မတ အဖြစ် တာဝန်ထမ်းခဲ့သေးသည်။
၁၉၈၅ခုနှစ် ရွေးကောက်ပွဲအတွက် မဲဆွယ်စဉ်ကာလက ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီးအတွင်း သူ၏ စစ်ထောက်လှမ်းရေး ရာထူးတာဝန်များနှင့် ပတ်သက်၍ စွပ်စွဲချက်များ ပေါ်ထွက်လာခဲ့သေးသည်။