kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
ကောရဗျမင်းသည် ဇမ္ဗူဒီပတစ်ကျွန်းလုံးချောက်ခြားစေတတ်သောအလှူကြီးကိုပေးလှူ၏၊ အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်တို့တွင် ငါးပါးသီလမျှကိုစောင့်သုံးသောသူမည်သည်မရှိ၊ သီလမရှိသည်သာတည်း၊ ထိုအလှူသည်မင်းကြီးကိုမနှစ်သက်စေနိုင်၊ မင်းကြီးသည် “အဘယ်မည်ခသာအလှူသည် အကျိုးကြီးသနည်း”ဟု ဆင်ခြင်ရာ သီလရှိသောသူတို့အားလှူလိုသည်ဖြစ်၍ ဝိဓုရအမတ်နှင့်တိုင်ပင်မည်ဟုကြံစည်လျက်နေရာ မိမိထံသို့ ဝိဓုရအမတ်အခစားရောက်လာ၍– “အို-ဝိဓုရပညာရှိ... အကျိုးကြီးမြတ်သောပုဂ္ဂိုလ်တို့အားသာ အလှူကိုလှူဒါန်းမည်၊ မေထုန်အကျင့်မှကြဉ်ရှောင်၍အကြားအမြင်များလျက် သီလရှိသောပုဏ္ဏားတို့ကိုရှာမှီးလော့”— ဟု ဝိဓူရအမတ်ကိုတိုင်ပင်ကာ... အလှူခံပုဏ္ဏားတို့ကိုရှာစေ၏၊ ဝိဓုရအမတ်လည်း မင်းကြီး၏စကားကိုကြားလျှင်— “မြတ်သောမင်းကြီး... မေထုန်အကျင့်မှကြဉ်ရှောင်၍အကြားအမြင်များလျက် သီလရှိသောပုဏ္ဏားတို့ကိုအလွန်ရခဲပါ၏”။
“မြတ်သောမင်းကြီး... တကျိပ်သောပုဏ္ဏားမျိုးတို့သည်ရှိကုန်၏၊ ထိုတကျိပ်သောပုဏ္ဏားမျိုးတို့ကိုအကျယ်အားဖြင့် ခွဲခြမ်းဝေဘန်၍ပြပါမည်၊ စုံစမ်းဆင်ခြင်၍နားတော်မူပါ”— (၁) “-မြတ်သောမင်းကြီး... အကြင်ပုဏ္ဏားတို့သည် ဆေးမြစ်ဖြင့်ပြည့်သောဆေးအိပ်တို့ကိုလွယ်ကုန်လျက် ဆေးကုကုန်၏၊ ဆေးကျမ်းကိုလည်းရေးသားကုန်၏၊ ရေလည်းချိုးကုန်၏၊ မန္တန်လည်းမန်းမှုတ်ကုန်၏၊ ထိုပုဏ္ဏားတို့ကားဆေးသမားနှင့်တူသောပုဏ္ဏားမျိုးတို့တည်း။
(၂) မြတ်သောမင်းကြီး... အကြင်ပုဏ္ဏားတို့သည် ကြေးစည်တို့ကိုတီးလျက် ရှေ့မှလည်းကြွေးကြော်ကုန်၏၊ ခိုင်းစေရာသို့လည်းသွားကုန်၏၊ ရထားအတတ်၌လည်းသင်ကုန်၏၊ ထိုပုဏ္ဏားတို့ကားကျွန်အမှုလုပ်နှင့်တူသောပုဏ္ဏားမျိုးတို့တည်း။
(၃) မြတ်သောမင်းကြီး... အကြင်ပုဏ္ဏားတို့သည် ရေကရား၊ တုတ်ကောက်တို့ကိုယူ၍ ရွာ၊ နိဂုံးတို့၌မင်းတို့သို့ပို့ဆောင်ကုန်၏၊ ရွာ၊ နိဂုံးတို့၌မပေးလျှင်မထဘဲနေကုန်၏၊ ထိုပုဏ္ဏားတို့ကားအခွန်တောင်းသူတို့နှင့်တူသောပုဏ္ဏားမျိုးတို့တည်း။
(၄) မြတ်သောမင်းကြီး... အကြင်ပုဏ္ဏားတို့သည် တောခြံကဲ့သို့စည်ပင်သောလက်ကတီးမွေး၊ ခြေသည်း၊ လက်သည်း၊ ကိုယ်မွေး၊ အညစ်အကြေးကပ်သောသွား၊ ဖြင့်ပြွမ်းသောဦးခေါင်းရှိကုန်၏။
မြေမှုန့်အလိမ်းလိမ်းကပ်သောကိုယ်ရှိကုန်၏၊ ဥစ္စာကိုလည်းတောင်းကုန်၏၊ ထိုပုဏ္ဏားတို့ကားသစ်ငုတ်နှင့်တူသောပုဏ္ဏားမျိုးတို့တည်း။
(၅) မြတ်သောမင်းကြီး... အကြင်ပုဏ္ဏားတို့သည် သဖန်းခါးသီး၊ ရှစ်ရှားသီး၊ သရက်သီး၊ သပြေသီး၊ သစ်ဆိမ့်သီး၊ တောင်ပိန္နဲသီး၊ ဥသျှစ်သီး၊ ဆီးသီး၊ လင်းလွန်းသီး၊ ဒန်၊ ကြံတင်လဲ၊ အခိုးတန်၊ ပျားရည်၊ မျက်စဉ်းတို့ကိုရောင်းချကုန်၏၊ ထိုပုဏ္ဏားတို့ကားကုန်သည်နှင့်တူသောပုဏ္ဏားမျိုးတို့တည်း။
(၆) မြတ်သောမင်းကြီး... အကြင်ပုဏ္ဏားတို့သည် လယ်လုပ်ကုန်၏၊ ကုန်သွယ်ကုန်၏၊ ဆိတ်မြန်မာဆိတ်ကုလားတို့ကိုမွေးမြူကုန်၏၊ သတို့သမီးငယ်တို့ကိုဥစ္စာဖြင့်ပေးကုန်၏၊ သမီးပေး၍၎င်း၊ သမီးယူ၍၎င်း ထိမ်းမြားလက်ထပ်ကုန်၏၊ ထိုပုဏ္ဏားတို့ကားသူဌေးသူကြွယ်နှင့်တူသောပုဏ္ဏားမျိုးတို့တည်း။
(၇) မြတ်သောမင်းကြီး... အကြင်ပုဏ္ဏားတို့သည် ရွာတို့၌အမြဲတည်သောဆွမ်းဝတ်ကိုစားကုန်၏၊ ရွာသူတို့သည်ထိုပုဏ္ဏားတို့ထံနက္ခတ်မင်္ဂလာ၊ မုဟုတ်မင်္ဂလာတို့ကိုမေးကုန်၏၊ အခယူ၍နွားကိုသင်းကွပ်ခြင်း၊ တံဆိပ်ရိုက်ခြင်းတို့ကိုပြုကုန်၏၊ အိမ်၌နွား၊ ကျွဲ၊ ဝက်၊ ဆိတ်တို့ကိုသတ်ကုန်၏၊ ထိုပုဏ္ဏားတို့ကားနွားသတ်သမားနှင့်တူသောပုဏ္ဏားမျိုးတို့တည်း။
(၈) မြတ်သောမင်းကြီး... အကြင်ပုဏ္ဏားတို့သည် သန်လျက်၊ ကာ၊ အတတ်တို့ကိုသင်ပြီး၍သန်လျက်၊ ကာတို့ကိုကိုင်ကုန်လျက် လမ်းခရီးတို့၌နေ၍ကုန်သည်တို့ကိုအဘိုးအခဖြင့်ပို့ဆောင်ကုန်၏၊ ထိုပုဏ္ဏားတို့ကားနွားကျောင်းသားနှင့်တူသောပုဏ္ဏားမျိုးတို့တည်း။
(၉) မြတ်သောမင်းကြီး... အကြင်ပုဏ္ဏားတို့သည် တော၌တဲအိမ်ကိုဆောက်ကာ စဉ်းလဲသောကျော့ကွင်းကိုထောင်၍ ယုန်၊ ကြောင်၊ ဖွတ်၊ ငါး၊ လိပ်တို့ကိုသတ်ကုန်၏၊ ထိုပုဏ္ဏားတို့ကားမုဆိုးတံငါနှင့်တူသောပုဏ္ဏားမျိုးတို့တည်း။
(၁၀) မြတ်သောမင်းကြီး... အကြင်ပုဏ္ဏားတို့သည် ဥစ္စာကိုအလိုရှိသည်ဖြစ်၍ ညောင်စောင်းအောက်၌အိပ်လျက်မကောင်းမှုကိုစင်စွာဆေးသောယဇ်ဖြစ်လတ်သော်... မင်းတို့ကို... ညောင်စောင်းအထက်၌ခေါင်းဆေးစေကုန်၏၊ ထိုပုဏ္ဏားတို့ကားအညစ်အကြေးကိုဆေးလျော်သောသူနှင့်တူသောပုဏ္ဏားမျိုးတို့တည်း”။
ဤသို့ဝိဓူရသုခမိန်သည် ပုဏ္ဏားအမည်ခေါ်ဝေါ်ကာမျှဖြစ်သောတကျိပ်သောပုဏ္ဏားမျိုးတို့ကိုအကျယ်အားဖြင့် ခွဲခြမ်းဝေဘန်၍ပြလေ၏။
ထိုအခါ မင်းကြီးသည်– “ဝိဓုရသုခမိန်... ယခုဆိုအပ်ပြီးသောတကျိပ်သောပုဏ္ဏားတို့ကားပုဏ္ဏားအကျင့်မှကင်းကုန်၏၊ ပုဏ္ဏားအကျင့်မှတစ်ပါးသောအကျင့်ကိုကျင့်ကုန်၏၊ အခြားဖြစ်သောအကြားအမြင်များ၍ သီလရှိသောပုဏ္ဏားတို့ကိုရှာပါဦးလော့”— ဟု တိုက်တွန်းပြန်၏၊ ထိုအခါ ဝိဓုရသုခမိန်သည်– “မြတ်သောမင်းကြီး မေထုန်အကျင့်မှကြဉ်ရှောင်၍အကြားအမြင်များလျက် သီလရှိသောပုဏ္ဏားတို့သည်ရှိပါကုန်၏၊ ထိုပုဏ္ဏားတို့ကားတစ်ထပ်တည်းသောအစာအာဟာရကိုသာစားကုန်၏၊ ယစ်မျိုးတို့ကိုမသောက်စားကုန်၊ ထိုပုဏ္ဏားတို့သာ မုချဆတ်ဆတ်မြတ်သောပုဏ္ဏားစစ်တို့ဖြစ်ပါသည်၊ ထိုပုဏ္ဏားတို့အားလှူဒါန်းပါ”— ဟုကောရဗျမင်းအား ပုဏ္ဏားစစ်ဖြစ်၍ မြင့်မြတ်သောအလှူခံပုဂ္ဂိုလ်တို့ကိုညွှန်ပြလေ၏။
ပုဏ္ဏားစစ်မှာ ရှင်ပစ္စေကာကောရဗျမင်းသည် ထိုစကားကိုကြားလျှင်အလွန်ဝမ်းမြောက်သည်ဖြစ်၍ “အို-ဝိဓူရသုခမိန်... သင်ပြောသောပုဏ္ဏားစစ်တို့ကား အဘယ်အရပ်မှာရှိသနည်း”ဟုမေး၏၊ “မြောက်ဟိမဝန္တာနန္ဒမူလိုဏ်၌ရှိပါသည်”ဟုလျှောက်ထား၏၊ “ယခုအမြန်ပင့်ဖိတ်ပေးပါ”ဟုပြော၏၊ ထိုအခါ ဝိဓုရသုခမိန်သည် ကောင်းပြီဟုဝန်ခံ၍မြို့တော်ကိုတန်ဆာဆင်စေပြီးလျှင် ပြည်သူတို့ကိုအလှူပေးစေ၏၊ ဥပုသ်ကိုဆောက်တည်စေ၏၊ မင်းကြီးတို့လည်းအခြွေအရံပရိသတ်နှင့်တကွဥပုသ်ကိုဆောက်တည်စေ၏၊ မိမိကိုယ်တိုင်လည်းနံနက်စောစောကလျှင် ထမင်းစား၍ဥပုသ်ဆောက်တည်၏၊ ညဉ့်ချမ်းအခါ မုလေးပန်းတို့ဖြင့်ပြည့်သောရွှေပန်းတောင်းကိုဆောင်ယူခဲ့စေ၍ မင်းနှင့်တကွငါးပါးသောထိခြင်းဖြင့်ရှိခိုးလျက် ရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့၏ဂုဏ်ကျေးဇူးကိုအောက်မေ့ဆင်ခြင်လျက် (မြောက်ဟိမဝန္တာ-နန္ဒမူလိုဏ်၌သီတင်းသုံးသောငါးရာသောအရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့သည် နက်ဖြန်အကျွန်ုပ်တို့ဆွမ်းကိုခံတော်မူစေသတည်း။
) ပင့်ဖိတ်ကာ ကောင်းကင်သို့မုလေးပန်းရှစ်ဆုပ်တို့ကိုစေလွှတ်လေ၏။
လှူဘွယ်ဝတ္ထု စီစဉ်ပြုထိုအခါ ငါးရာသောအရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့သည် နန္ဒမူလိုဏ်၌တည်နေလျက်ရှိကုန်၏၊ ပန်းရှစ်ဆုပ်တို့သည်သွား၍ ရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့အပေါ်၌ကျကုန်၏၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့သည်ဆင်ခြင်လတ်သော် ထိုအကြောင်းကိုသိတော်မူ၍ “ငါ့ရှင်တို့... ဝိဓူရပညာရှိသည်ငါတို့ကိုပင့်ဖိတ်ဘိ၏၊ ထိုဝိဓူရပညာရှိကားဟူးဟူးညားညားသောသတ္တဝါမဟုတ်၊ ဤဘဒ္ဒကမ္ဘာ၌ပင်ပွင့်တော်မူလတံ့သောဘုရားအလောင်းပေတည်း၊ ထိုဝိဓူရပညာရှိအားချီးမြှောက်ခြင်းကိုပြုကုန်အံ့”ဟုတိုင်ပင်ကာ ပင့်ဖိတ်ခြင်းကိုဝန်ခံကြကုန်၏။
ဝိဓုရသုခမိန်သည် ပန်းတို့၏ပြန်မလာသောအမှတ်ဖြင့် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့ဝန်ခံသောအဖြစ်ကိုသိ၍ မင်းကြီးအား “မြတ်သောမင်းကြီး... နက်ဖြန်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့ကြွလာကုန်လတံ့၊ လှူဒါန်းပူဇော်ဘွယ်တို့ကိုအသင့်စီရင်ထားစေလော့”ဟုလျှောက်ထား၏၊ ကောရဗျမင်းကြီးလည်း များစွာသောလှူဒါန်းပူဇော်ဘွယ်တို့ကိုစီရင်စေ၏၊ ပြာသာဒ်မ၌မြတ်သောသူတို့နေခြင်းငှါထိုက်သောနေရာတို့ကိုခင်းစေ၏။
လှူဒါန်းသမှု မင်းကြီးပြုရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့လည်း အနဝတတ်အိုင်၌ကိုယ်လက်သုတ်သင်ပြီးလျှင် အခါကိုမှတ်၍ကောင်းကင်ခရီးဖြင့်ကြွလာကာ ကောရဗျမင်းကြီး၏မင်းရင်ပြင်၌ဆင်းသက်ကုန်၏၊ ကောရဗျမင်းကြီးနှင့် ဝိဓူရသုခမိန်တို့လည်း ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့ကြွလာသောအခါ အလွန်ကြည်ညိုသောစိတ်ဖြင့် သပိတ်တော်တို့ကိုလှမ်းယူ၍ ပြာသာဒ်ထက်သို့ပင့်ဆောင်ပြီးလျှင် အလှူရေစက်သွန်းချလျက် ဆွမ်းခဲဖွယ်ဘောဇဉ်တို့ဖြင့်လုပ်ကျွေးကုန်၏၊ ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီးလျှင် ခုနစ်ရက်တိုင်အောင်ပင့်ဖိတ်၍လှူဒါန်း၏၊ ခုနစ်ရက်မြောက်နေ့၌အလုံးစုံသောပရိက္ခရာတို့ကိုလှူဒါန်း၏၊ ရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့လည်းအနုမောဒနာပြုပြီးလျှင် နန္ဒမူလိုဏ်သို့ကြွကုန်၏၊ အခြံအရံပရိသတ်နှင့်တကွ ကောရဗျမင်းဝိဓုရအမတ်တို့သည် အသက်ထက်ဆုံးကုသိုလ်ကောင်းမှုတို့ကိုပြုစုအားထုတ်လျက်သေလွန်သောအခါနတ်ပြည်သို့လားကြကုန်၏။
--- ဇာတ်ပေါင်း ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည်-အတိတ်၊ ပစ္စုပ္ပန်နှစ်တန်သောဝတ္ထုတို့ကိုအနုသန္ဓေဆက်စပ်တော်မူလျက် ရဟန်းတို့... ထိုအခါ ကောရဗျမင်းသည်-ယခုအခါအာနန္ဒာ။
ဝိဓုရသုခမိန်သည်-ငါဘုရားဖြစ်လာပြီ- ဟု ဇာတ်ကိုပေါင်းတော်မူသတည်း။
--- ဆောင်ပုဒ် (၁) ဆေးသမားဟန်၊ မှုလုပ်ကျွန်၊ အခွန်တောင်းပုဏ္ဏား။
(၂) သစ်ငုတ်၊ ကုန်သွယ်၊ သူဌေးနှယ်၊ မဖွယ်နွားသတ်လား။
(၃) နွားကျောင်း၊ မုဆိုး၊ ညစ်ဆေးရိုး၊ ဆယ်မျိုးရှိခဲငြား။
(၄) သီလလွတ်ကင်း၊ ပုဏ္ဏားဖျင်း၊ လှူခြင်းကျိုးမများ။
(၅) မင်းကောရဗျ၊ ရွေးချယ်လှ၊ ပင့်ကြပစ္စေများ။
(၆) ကိလေစင်ကြယ်၊ ဘုရားငယ်၊ လှူဘွယ်အကျိုးများ။
ဒသဗြာဟ္မဏဇာတ်ပြီး၏။
'''ပကိဏ္ဏကနိပါတ် -၄၉၆-ဘိက္ခာပရမ္ပရဇာတ် မွန်မြတ်သောဘောဇဉ်ကိုမင်းကြီးအားဆက်၍ မင်းကြီးမှတစ်ဖန်ပုဏ္ဏား၊ ပုဏ္ဏားမှတစ်ဖန်ရသေ့၊ ရသေ့မှတစ်ဖန်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတိုင်အောင်အဆင့်ဆင့်မြတ်သူတို့အားလှူဒါန်းသဖြင့် အလွန်ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာခြင်းဖြစ်ရသော အလှူရှင်သူကြွယ်အကြောင်း။
ပစ္စုပ္ပန်ဝတ္ထု တရားလှူရေး အာနန္ဒာမေးနတ်လူတို့ဆရာဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် သူကြွယ်တစ်ယောက်သည်သဒ္ဓါတရားနှင့်ပြည့်စုံ၏၊ အမြဲမပြတ်ဘုရားအား၎င်း၊ သံဃာအား၎င်းပူဇော်သက္ကာရကိုပြု၏၊ ထိုသူကြွယ်သည်တစ်နေ့သ၌အကြံဖြစ်သည်မှာ “ငါကား ဘုရားရတနာနှင့်သံဃာရတနာကိုပူဇော်ရပေပြီ၊ တရားရတနာကိုလည်းပူဇော်လိုသည် အဘယ်သို့ပူဇော်ရပါအံ့နည်း” ကြံစည်ကာ မြတ်စွာဘုရားထံသွား၍ထိုအကြောင်းကိုလျှောက်ထား၏။
ထိုအခါမြတ်စွာဘုရားသည်သူကြွယ်အား “ဒါယကာ... သင်သည်အကယ်၍တရားရတနာကိုပူဇော်လိုသည်ဖြစ်အံ့၊ တရားဘဏ္ဍာစိုးဖြစ်သောရှင်အာနန္ဒာကိုပူဇော်လော့၊ ရှင်အာနန္ဒာကိုပူဇော်လျှင်တရားကိုပူဇော်သည်မည်၏”ဟုမိန့်တော်မူ၏၊ သူကြွယ်သည်မြတ်စွာဘုရားမိန့်တော်မူတိုင်းရှင်အာနန္ဒာအားပင့်၍ တရားရတနာအားရည်မှတ်ကာဆွမ်းခဲဖွယ်ဘောဇဉ်နှင့်သင်္ကန်းသုံးထည်တို့ကိုလှူဒါန်း၏။
ဆွမ်းနှင့်သင်္ကန်း ဆင့်ဆင့်လှူဒါန်းရှင်အာနန္ဒာသည် “ဤဆွမ်းခဲဖွယ်ဘောဇဉ်နှင့်သင်္ကန်းတို့ကားတရားရတနာအားသာလှူဒါန်းအပ်၏၊ ငါနှင့်မထိုက်တန်”ဟု တရားစစ်သူကြီးဖြစ်သောရှင်သာရိပုတ္တရာအားလှူဒါန်းလေ၏၊ ရှင်သာရိပုတ္တရာလည်း “ဤဆွမ်းခဲဖွယ်ဘောဇဉ်နှင့်သင်္ကန်းတို့ကားတရားရတနာအားသာလှူအပ်၏၊ ငါနှင့်မထိုက်တန်”ဟု တရား၏အရှင်ဖြစ်တော်မူသောမြတ်စွာဘုရားအားလှူဒါန်းပြန်၏၊ မြတ်စွာဘုရားလည်းကိုယ်တော်ထက်လွန်မြတ်သူကိုမမြင်သဖြင့် ဆွမ်းခဲဖွယ်ဘောဇဉ်ကိုလည်းဘုဉ်းပေးတော်မူ၏၊ သင်္ကန်းကိုလည်းသုံးဆောင်တော်မူ၏။
ရဟန်းတို့သည်တရားသဘင်ဝယ် ထိုအကြောင်းကိုစကားစပ်မိ၍ပြောဆိုနေကြရာ မြတ်စွာဘုရားကြွလာတော်မူ၍သိတော်မူလျှင်– “ရဟန်းတို့... ယခုအခါ၌သာဆွမ်းသည်အဆင့်ဆင့်သင့်လျော်သောအဖြစ်သို့ရောက်သည်မဟုတ်၊ ရှေးအခါ၌လည်းရောက်ခဲ့ဘူးပြီ”ဟုမိန့်တော်မူကာအောက်ပါအတိတ်ဇာတ်ကိုဆောင်တော်မူသတည်း။
--- အတိတ်ဝတ္ထု ပြည်တွင်းပြည်ပ စုံစမ်းကြလွန်လေပြီးသောအခါ ဗာရာဏသီပြည်ဝယ်ဗြဟ္မဒတ်မင်းသည် အဂတိလေးပါးမလိုက်စားဘဲ မင်းကျင့်တရားဆယ်ပါးနှင့်အညီမင်းပြုလေ၏၊ ဤသို့တရားနှင့်အညီမင်းပြုသော်လည်းသင့်တင့်လျောက်ပတ်ခြင်းသည်မဖြစ်၊ ဆိတ်ငြိမ်သကဲ့သို့ဖြစ်၏၊ ထိုအခါမင်းကြီးသည်မိမိအားကျေးဇူးမဲ့ကဲ့ရဲ့စကားပြောသောသူကိုစုံစမ်းရှာဖွေရာ၊ နန်းတွင်းနန်းပြင်မြို့တွင်းမြို့ပြင်တို့၌မမြင်၊ ထိုအခါဇနပုဒ်၌လှည့်လည်၍စုံစမ်းရှာဖွေမည်ဟု အမတ်ကြီးတို့အားတိုင်းပြည်ကိုအပ်နှင်းခဲ့ပြီးလျှင် ပုရောဟိတ်နှင့်တကွမထင်ရှားသောအသွင်ဖြင့်စုံစမ်းရှာဖွေသော်လည်းမမြင်သဖြင့် နိဂုံးရွာတစ်ခုသို့သွား၍ရွာတံခါးစရပ်တွင်နေ၏။
မင်းမှတဖုံ ဆင့်ဆင့်လှူပုံထိုခဏဝယ် နိဂုံး၌ကုဋေရှစ်ဆယ်စည်းစိမ်ရှိသောသူကြွယ်သည် များစွာသောအခြံအရံဖြင့်ရေချိုးဆိပ်သို့သွားသည်ရှိသော် အဆင်းအင်္ဂါလှပ၍သိမ်မွေ့နူးညံ့သောမင်းကိုမြင်လျှင်ချစ်ခင်ကြည်ညိုသောစိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ စရပ်သို့ဝင်၍ အပြေအပြစ်လောကွတ်ပျူငှါနှုတ်ခွန်းဆက်ပြီးလျှင် “ဤစရပ်၌ခေတ္တဆိုင်းငံ့ပါဦး”ဟုတောင်းပန်ကာ အိမ်သို့ပြန်၍မွန်မြတ်သောခဲဖွယ်ဘောဇဉ်တို့ဖြင့်ပြည့်စေလျက် အခြံအရံတို့ဖြင့်မြတ်သောထမင်းကိုယူ၍လာ၏၊ ထိုအခိုက်၌ အဘိညာဉ်ငါးပါးနှင့်ပြည့်စုံသောရသေ့သည်လာလတ်၍ ထိုစရပ်၌နေ၏၊ နန္ဒမူလိုဏ်မှရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါသည်လာလတ်၍ ထိုစရပ်၌လျှင်နေ၏၊ သူကြွယ်သည်လက်ဆေးရေပေး၍ ထမင်းခွက်ကိုမင်းအားဆက်၏၊ မင်းသည်ယူ၍ပုရောဟိတ်အားပေး၏၊ ပုရောဟိတ်သည်ရသေ့အားလှူ၏၊ ရသေ့လည်းရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအားလှူပြန်၏၊ ရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါသည်တစ်စုံတစ်ယောက်ကိုမျှမပန်ကြားမူ၍ဘုဉ်းပေးတော်မူ၏။
ထိုအခါသူကြွယ်သည် “ရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအဆင့်ဆင့်လူပေ။
ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီးလျှင်ငါသည်မင်းအားဆက်၏၊ မင်းသည်ပုရောဟိတ်အား၊ ပုရောဟိတ်သည်ရသေ့အား၊ ရသေ့သည်ရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအား အဆင့်ဆင့်လှူဒါန်းခြင်းကားအကြောင်းအသို့ရှိသနည်း၊ ရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါမပန်ကြားဘဲဘုဉ်းပေးခြင်းကားအကြောင်းအချို့ရှိသနည်း၊ ဤလေးယောက်တို့ကိုအစဉ်အတိုင်းကပ်၍မေးမည်”ဟုကြံစည်၍ မင်းကြီးထံရှေးဦးစွာကပ်၍- “မြတ်သောမင်းကြီး... ပစ္စန္တရစ်သို့ရောက်လာသော အရှင်မင်းကြီးအားချစ်ခင်ကြည်ညိုသောစိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ မွန်မြတ်သောခဲဖွယ်ဘောဇဉ်တို့ဖြင့်ပြည့်သောထမင်းကိုအိမ်သို့ပြန်၍ယုဆောင်ကာဆက်သပါ၏၊ သင်မင်းကြီးသည်ကိုယ်တိုင်မသုံးဆောင်ဘဲအဘယ်ကြောင့်ပုရောဟိတ်အားပေးပါသနည်း”— ဟု မင်းကြီးအားမေးလျှောက်၏၊ မင်းကြီးသည်– “အို-သူကြွယ်... ဤပုရောဟိတ်ကားငါ၏ဆရာတည်း၊ အမှုကြီးငယ်တို့၌ကြောင့်ကြစိုက်၏၊ အလေးပြုထိုက်သူ၊ စားလှည့်ခေါ်ထိုက်သူဖြစ်၏၊ ထို့ကြောင့်ပုရောဟိတ်အားပေးပါ၏”— ဟု သူကြွယ်အားပြောကြား၏၊ ထို့နောက်သူကြွယ်သည်ပုရောဟိတ်ထံကပ်၍– “အို-ပုရောဟိတ်... သင်သည်မင်းကြီးပေးသောထမင်းကိုကိုယ်တိုင်မသုံးဆောင်ဘဲ အဘယ့်ကြောင့်ရသေ့အားလှူဘိသနည်း၊ မိမိသည်အလှူ၏ကောင်းသောလယ်တာမြေမဟုတ်သည်၏အဖြစ်ကိုသိ၍ပါလား”— ဟု ပုရောဟိတ်အားမေးမြန်းပြန်၏၊ ပုရောဟိတ်သည်– “အို-သူကြွယ်... ငါကားသားမယားတို့ကိုမွေးမြူ၏၊ အိမ်၌တပ်မက်၏၊ ကာမဂုဏ်တို့ကိုခံစား၏၊ မင်းကြီးအားဆုံးမရ၏၊ ရသေ့မြတ်ကား-ခြိုးခြံသောအကျင့်ရှိ၏၊ ပညာဂုဏ်ကြီး၏၊ ကိုယ်အကျင့်ကိုပွားများ၏၊ တော၌နေ၏၊ ထို့ကြောင့်ရသေ့မြတ်အားလှူဒါန်းပါ၏”— ဟု သူကြွယ်အားပြောကြား၏၊ ထို့နောက်သူကြွယ်သည်ရသေ့မြတ်ထံကပ်၍– “ရှင်ရသေ့... အရှင်သည်ပုရောဟိတ်လှူဒါန်း‌သောဆွမ်းကိုကိုယ်တိုင်မဘုဉ်းပေးဘဲအဘယ့်ကြောင့်ရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအားလှူဒါန်းပါသနည်း၊ ဤရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါသည်ရှင်ရသေ့ထက်အဘယ်ကျေးဇူးဖြင့်လွန်မြတ်ပါသနည်း”— ဟု ရသေ့အားမေးလျှောက်ပြန်၏၊ ရသေ့သည်– “အို-သူကြွယ်... ငါကား-သစ်ဥတို့ကိုတူး၍စားရ၏၊ သစ်သီးတို့ကိုဆွတ်၍စားရ၏၊ ဆန်၊ ဟင်းသီး၊ ဟင်းရွက်တို့ကိုချက်ပြုတ်၍စားရ၏၊ ခြင်္သေ့စားကြွင်းကျားစားကြွင်းအမဲတို့ကိုချက်၍စားရ၏၊ သိမ်းဆည်းရ၏၊ စွဲလမ်းရ၏၊ ကြောင့်ကြစိုက်ရ၏၊ ဤရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါကားတူးဆွချက်ပြုတ်ခြင်းမရှိ၊ သိမ်းဆည်းခြင်းမရှိ၊ ကြောင့်ကြစိုးရိမ်ခြင်းမရှိ၊ တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့်စွဲလမ်းခြင်းမရှိ၊ ထို့ကြောင့်ရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအားလှူဒါန်းပါ၏”— ဟု သူကြွယ်အားပြောကြား၏၊ ထို့နောက်သူကြွယ်သည်ရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါထံကပ်၍- “အရှင်ဘုရား... အရှင်ဘုရားသည်... ရသေ့မြတ်လှူဒါန်းသောဆွမ်းကို အလှူခံ၍တစ်ပါးတည်းဆိတ်ဆိတ်ဘုဉ်းပေးတော်မူဘိ၏၊ အဘယ်ကြောင့်အခြားသူကိုမပေးမဖိတ်မပန်ကြားပါသနည်း”— ဟု ရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအားမေးလျှောက်ပြန်၏၊ ထိုအခါပစ္စေကဗုဒ္ဓါသည်– “အို-သူကြွယ်... ဤဆွမ်းကားငါအားသာအထိုက်တန်ဆုံးဖြစ်၏၊ ငါ့ထက်ကြီးမြတ်သောသူမရှိ၊ ပေးလှူသူကိုတစ်ဖန်ပေးကမ်းဖိတ်မန်ဇောာင်းပန်ခြင်းသည်ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်၏ဟုငါအောက်မေ့၏၊ ထို့ကြောင့်မပေးကမ်းမဖိတ်မန်မပန်ကြားပါ”— ဟု သူကြွယ်အားပြောကြားတော်မူ၏၊ ထို့နောက်သူကြွယ်သည်— “အချင်းတို့... မင်းကြီးသည်ငါ၏အကျိုးငှါကြွလာပေစွတကား၊ အလှူ၏အကျိုးကြီးမြတ်သောအလှူခံပုဂ္ဂိုလ်တို့ကိုယခုငါသိရပေပြီ၊ ပြည့်ရှင်မင်းသည်တိုင်းပြည်၌မက်မော၏၊ ပုဏ္ဏားသည်ကိစ္စကြီးငယ်တို့၌မက်မော၏၊ ရသေ့သည်သစ်မြစ်သစ်သီးတို့၌မက်မော၏၊ ရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါသာမက်မောခြင်းမှလွတ်ကင်းတော်မူ၏”— ဟု အလွန်နှစ်သက်အားရသည်ဖြစ်၍ ရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအားချီးမွမ်းလေ၏။
ရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါလည်းသူကြွယ်အားတရားဟောပြီးလျှင် မိမိနေရာနန္ဒမူလိုဏ်သို့ကြွတော်မူ၏၊ ရသေ့လည်းရှင်ပစ္စေကဗုဒ္ဓါအတူသူကြွယ်အားတရားဟောပြီးလျှင်မိမိနေရာသို့ကြွလေ၏၊ မင်းကြီးနှင့်ပုရောဟိတ်တို့ကားသူကြွယ်ထံ၌နှစ်ရက်သုံးရက်နေပြီးလျှင် ဗာရာဏသီပြည်သို့သွားကြကုန်၏။
--- ဇာတ်ပေါင်း ဤသို့လျှင်မြတ်စွာဘုရားသည် အတိတ်၊ ပစ္စုပ္ပန်နှစ်တန်သောဝတ္ထုတို့ကိုအနုသန္ဓေဆက်စပ်တော်မူလျက်— ကိုးကား Category:ဇာတ်နိပါတ်တော်။
အဓိကာရကောင်းမှု ဆိုသည်မှာ သတ္တဝါတစ်ဦးတစ်ယောက်၏ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ရှိရေးအတွက် အခြေခံအုတ်မြစ်သဖွယ်ဖြစ်သော၊ ဘဝများစွာတစ်လျှောက် ဖြည့်ကျင့်ဆည်းပူးခဲ့ရသည့် ထူးခြားသော ကောင်းမှုကုသိုလ်များနှင့် ပါရမီအဆောက်အအုံကို ရည်ညွှန်းပါသည်။
ဤကောင်းမှုများသည် သာမန်ကောင်းမှုများထက်လွန်ကဲ၍ နိဗ္ဗာန်ကို ဦးတည်သည့်အတွက် "အဓိက" ကျသော အမှုကိစ္စဟု ဆိုနိုင်ပါသည်။
အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက် နှင့် သဘောတရား "အဓိကာရ" ဟူသော ပါဠိစကားလုံးသည် "လွန်စွာပြုအပ်သောအမှု၊" "ထူးခြားစွာပြုလုပ်ခြင်း၊" "အသက်ကိုစွန့်လှူပူဇော်ခြင်း၊" နှင့် "လွန်ကဲသောကောင်းမှုကုသိုလ်" ဟူ၍ အဓိပ္ပာယ်ရသည်။
အဓိကာရ (ပု) [အဓိ+ကရ+ဏ] (၁) လွန်စွာ ပြုအပ်သောအမှု၊ ပြုဘူးသောကျေးဇူး၊ အရို အသေပြုပူဇော်ခြင်း။
အဟံ ခေါ ဘန္တေ တဿ ဗြာဟ္မဏဿ အဓိကရံ သရာမိ။
ဝိ၊၃၊၇၀။
အဓိကာရန္တိ အဓိကိရိယံ၊ သက္ကာရန္တိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။
သာရတ္ထ၊၃၊၂၃၄။
အဓိကာရန္တိ ဥပကာရံ။
ဝိမတိ၊၂၊၁၀၄။
အဓိကာရံ မေ ဒေဝေါ သရတု။
ဝိ၊၃၊၃၈၃၊ ၃၈၉။
အဓိကာရံ မေ ဒေဝေါ သရဘူတိ ကတဿ ဥပကာရံ မေ ဒေဝေါ သရဘူတိ အတ္ထော။
(၂) လွန်လွန်ကဲကဲ-ထူးထူး ခြားခြား—ပြုလုပ်ခြင်း၊ အသက်စသည်ကို–စွန့်လှူခြင်း ပူဇော်ခြင်း၊ လွန်ကဲသော–ကောင်းမှုကုသိုလ်-ပါရမီ အဆောက် အဦ။
ဣမိနာ မေ အဓိကာရေန၊ ကတေန ပုရိသုတ္တမေ။
ဗုဒ္ဓဝံ၊၃၁၁။
အဓိကာရေနာတိ အဓိဝိသိဋ္ဌေန ကာရေန၊ ဗုဒ္ဓဿ မမ ဇီဝိတံ ပရိစ္စဇိတွာ ကလလပိဋ္ဌေ သယနေနာဓိကာရေနာတိ အတ္ထော။
ဗုဒ္ဓဝံ၊ဋ္ဌ၊၁၁၅။
အဓိကိစ္စံ အဓိဋ္ဌာနံ၊ အဓိအတ္ထံ ဝိဘာသတိ။
သေဋ္ဌဇေဋ္ဌကဘာဝေန၊ အဓိကာရော ဝိဓီယတေ။
အပ၊ဋ္ဌ၊၁၊၁၁၁။
ဗုဒ္ဓဝံ၊၃၅၁။
အဓိကာရောတိ ဂုဏသမ္ပန္နေနာပိ ယေန အတ္တနော ဇီဝိတံ ဗုဒ္ဓါနံ ပရိစ္စတ္တံ ဟောတိ၊ တဿ ဣမိနာ အဓိကာရေန သမ္ပန္နဿေဝ သမိဇ္ဈတိ၊ န ဣတရဿ။
ဗုဒ္ဓဝံ၊ဋ္ဌ၊၁၁၆။
အဓိကာရောတိ အဓိကကာရော၊ ပရိစ္စာဂေါတိ အတ္ထော။
ဇီဝိတာဒိပရိစ္စာဂဉှိ ကတွာ ပဏိဒဟတောယေဝ ဣဇ္ဈတိ၊ နော ဣတရဿ၊ သုတ္တနိ၊ဋ္ဌ၊၁၊၄၄။
အပ၊ဋ္ဌ၊၁၊၁၅၇။
အဓိကာရောတိ အဓိကော ဥပကာရော...။
စရိယာ၊ဋ္ဌ၊၂၇၅။
အဓိကာရောတိ ဗုဒ္ဓါနံ သက္ကာရကရဏံ။
အဓိကာရံ ကတ္တုကာမော၊ ဗုဒ္ဓသေဋ္ဌဿ သာသနေ။
အပ၊၁၊၂၅၅။
အဓိကာရံ ကတ္တုကာမောတိ အဓိကကိရိယံ ပုညသမ္ဘာရံ ကတ္တုကာမော။
အပ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၈၉။
ယထာ သကေန ထာမေန၊ ပုညက္ခေတ္တေ အနုတ္တရေ။
အဓိကာရံ ကရေယျာထ၊ ပဿယိဿထ နိဗ္ဗုတိံ။
အပ၊၁၊၈၄။
ဗုဒ္ဓေါ လောကေ သမုပ္ပန္နော၊ အဓိကာရော စ နတ္ထိ မေ။
အပ၊၁၊၃၁၁။
ဒုက္ကရံ အဓိကာရံ ဟိ၊ ဗုဒ္ဓါနုစ္ဆဝိကံ မယာ။
အပ၊၁၊၃၅၅။
ကတာဓိကာရ-လည်းကြည့်။
(၃) အမှုကိစ္စ။
ကောစိဒေဝ ပုရိသော ရညော အဓိကာရံ ကရေယျ။
(၄) ပူဇော်ခြင်း။
တဿ ကတော အဓိကာရော၊ အဝဉ္ဈေ ဘဝတိ သဖလော။
မိလိန္ဒ၊၁၀၃။
(၅) မတည်-ခေါင်းတည် - စကား၊ ရှေ့နောက်လိုက်သောစကား။
ပူရောတိ အဓိကာရော၊ တသ္မာ ယကနပေဠဿ ပူရော ဝတ္ထိနော ပူရောတိ ဧဝံ ယောဇေတဗ္ဗံ။
သုတ္တနိ၊ဋ္ဌ၊၁၊၂၃၈။
ယန္တိ ဣမဿ ဂါထာပဒဿ အာဒိတော ဝုတ္တမေဝ ကရဏီယန္တိ အဓိကာရတော အနုဝတ္တတိ။
ခုဒ္ဒက၊ဋ္ဌ၊၂၀၃။
ပုဗ္ဗေဝါတိ အဓိကာရော။
(သုတ္တနိ၊၂၀၉-ကြည့်။
) (၆) အကြောင်းအရာ။
အဓိကာရတ္ထေန အထာတိ ဣမိနာ ဝိမုတ္တိသုခပဋိသံဝေဒနတော အညံ အဓိကာရံ ဒဿေတိ။
ဥဒါန၊ဋ္ဌ၊၃၄။
အထ, အဓိကာရန္တရ-တို့လည်းကြည့်။
ဤကောင်းမှုများသည် ပြုလုပ်သူအား သူတော်ကောင်းတရားနှင့်တွေ့ဆုံရန်၊ တရားတော်ကို နာကြားနားလည်နိုင်ရန်၊ နှင့် နောက်ဆုံးတွင် လိုလားတောင့်တသည့် ဗောဓိဉာဏ် (မဂ်ဉာဏ်၊ ဖိုလ်ဉာဏ်) သို့ရောက်ရှိရန် ရှေ့ရှုသယ်ဆောင်ပေးတတ်သောကြောင့် အဘိနီဟာရတရားများ ဟုလည်း ခေါ်ဆိုကြပါသည်။
အပဒါန်အဋ္ဌကထာအရ၊ သာဝကတစ်ဦးသည် မိမိလိုလားသော ဗောဓိဉာဏ်သို့ရောက်ရှိရန် အဘိနီဟာရ ပြည့်စုံရန် လိုအပ်ပြီး၊ ထိုအဘိနီဟာရ ပြည့်စုံရန်အတွက် အဓိကအင်္ဂါနှစ်ပါးမှာ- ၁။
အဓိကာရကောင်းမှုကုသိုလ်ရှိခြင်း - ရှေးဘဝများစွာကတည်းက ပါရမီတရားများကို ဖြည့်ကျင့်ဆည်းပူးခဲ့ခြင်း။
ပြင်းပြသော ဆန္ဒဓာတ်ရှိခြင်း - မိမိမျှော်မှန်းထားသော ဗောဓိဉာဏ်ကို ရရှိရန် အလွန်ပြင်းပြသော ဆန္ဒရှိခြင်း။
အဓိကာရကောင်းမှု၏ အဓိက အစိတ်အပိုင်းများ- ဝိဇ္ဇာမျိုးစေ့ နှင့် စရဏမျိုးစေ့ လယ်တီဆရာတော်ဘုရားကြီး၏ ပါရမီဒီပနီကျမ်းတွင် အဓိကာရကောင်းမှုကို အလွန်ရှင်းလင်းသော ဥပမာတစ်ခုဖြစ်သည့် "မျိုးစေ့" ဖြင့် ရှင်းပြထားပါသည်။
စရဏမျိုးစေ့: ဤမျိုးစေ့သည် ခြေထောက် နှင့်တူသည်။
စရဏတရား (သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာအခြေခံအကျင့်များ) ကို ဖြည့်ကျင့်ထားသူသည် သံသရာ၌ ကျင်လည်သော်လည်း ဘုရားရှင်၏ သာသနာတော်နှင့် ကြုံကြိုက်ခွင့်၊ သူတော်ကောင်းတရားကို ဟောကြားမည့် ဆရာကောင်းသမားကောင်းများနှင့် တွေ့ဆုံခွင့် ရရှိသည်။
"စရဏ" က တရားတော်ရှိရာသို့ ပို့ဆောင်ပေးသည်။
ဝိဇ္ဇာမျိုးစေ့: ဤမျိုးစေ့သည် မျက်စိ နှင့်တူသည်။
ဝိဇ္ဇာတည်းဟူသော ဉာဏ်ပညာပါရမီကို ဖြည့်ကျင့်ထားသူသည် တရားတော်ကို ကြားနာရသောအခါ သစ္စာလေးပါး၏ အမှန်တရားကို ထွင်းဖောက်သိမြင်နိုင်သော စွမ်းအင်ရှိသည်။
"ဝိဇ္ဇာ" က တရားအမှန်ကို မြင်အောင်ကြည့်နိုင်စေသည်။
မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်ရရှိရန် ဤမျိုးစေ့နှစ်မျိုးလုံး ညီညွတ်အောင်မြင်ရန် လိုအပ်ပါသည်။
မဟာဓနသူဌေးသား ဇနီးမောင်နှံ တို့သည် အရိယာဖြစ်နိုင်သော ဝိဇ္ဇာမျိုးစေ့ ရှိသော်လည်း၊ စရဏမျိုးစေ့ ချို့တဲ့ခဲ့သဖြင့် ဘုရားရှင်နှင့် အချိန်မီမတွေ့ဆုံနိုင်ဘဲ တရားထူးမရဘဲ လွဲချော်ခဲ့ရသည်။
သစ္စကပရိဗိုဇ် သည် စရဏမျိုးစေ့ရှိသဖြင့် ဘုရားရှင်နှင့်တွေ့ဆုံ၍ တရားနာခွင့်ရခဲ့သော်လည်း၊ ဝိဇ္ဇာမျိုးစေ့ အားနည်းနေသဖြင့် ထိုဘဝတွင် တရားမရခဲ့ပေ။
သို့သော် ထိုတရားနာကြားမှုသည် နောင်ဘဝအတွက် ခိုင်မာသော ဝိဇ္ဇာမျိုးစေ့ဖြစ်ခဲ့ပြီး မဟာကာဠဗုဒ္ဓရက္ခိတ အမည်ဖြင့် ရဟန္တာဖြစ်ခဲ့ရသည်။
အဓိကာရကောင်းမှု နှင့် ပါရမီဖြည့်ကျင့်ခြင်း အဓိကာရကောင်းမှုသည် ပါရမီဖြည့်ကျင့်ခြင်းနှင့် တိုက်ရိုက်ဆက်စပ်နေသည်။
သာဝကအမျိုးအစားအလိုက် ပါရမီဖြည့်ကျင့်ရသည့် အချိန်ကာလ ကွာခြားမှုရှိသည်- အဂ္ဂသာဝက (အရှင်သာရိပုတ္တရာ၊ အရှင်မဟာမောဂ္ဂလ္လာန်) တို့သည် တစ်သင်္ချေနှင့် ကမ္ဘာတစ်သိန်း ဖြည့်ကျင့်ရသည်။
မဟာသာဝက (အရှင်မဟာကဿပ၊ အရှင်အာနန္ဒာ) တို့သည် ကမ္ဘာတစ်သိန်း ဖြည့်ကျင့်ရသည်။
ပကတိသာဝက တို့အတွက် အချိန်အတိအကျ သတ်မှတ်ချက်မရှိဘဲ မိမိတို့၏ အဘိနီဟာရ ပြည့်စုံသည်အထိ ဖြည့်ကျင့်ရသည်။
ဤသို့ဖြည့်ကျင့်ရာတွင် အဓိကအားဖြင့် ပုဗ္ဗယောဂ ဟုခေါ်သော ရှေးဘဝများက ကမ္မဋ္ဌာန်းတရားကို အားထုတ်ခဲ့ဖူးခြင်းသည် အလွန်အရေးကြီးသော အဓိကာရကောင်းမှုတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂအဆိုအရ ပုဗ္ဗယောဂဆိုသည်မှာ ရှေးဘုရားရှင်များ၏ သာသနာတော်အတွင်း သင်္ခါရုပေက္ခာဉာဏ်တိုင်အောင် ဝိပဿနာကို အားထုတ်ခဲ့ဖူးခြင်းကို ဆိုလိုသည်။
ဤသို့ ဝိပဿနာဉာဏ်ကို ဖြည့်ကျင့်ခြင်းသည် အဓိကကျသော ဝိဇ္ဇာမျိုးစေ့ဖြစ်သလို၊ စရဏတရား (၁၅) ပါးတွင် ပညာအဖြစ်ပါဝင်သောကြောင့် စရဏမျိုးစေ့လည်း ဖြစ်သည်။
နိဂုံးချုပ်ရလျှင်၊ အဓိကာရကောင်းမှု ဆိုသည်မှာ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်ဟူသော အန္တိမပန်းတိုင်သို့ ရောက်ရှိရန် ဘဝပေါင်းများစွာတစ်လျှောက် အုတ်တစ်ချပ် သဲတစ်ပွင့် စုဆောင်းတည်ဆောက်ခဲ့ရသော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ အခြေခံပါရမီအဆောက်အအုံကြီးပင် ဖြစ်သည်။
၎င်းသည် သာမန်ကုသိုလ်မှုများထက် ထူးကဲပြီး၊ နိဗ္ဗာန်ကို လိုလားတောင့်တသော ပြင်းပြသည့်ဆန္ဒနှင့် ပြည့်စုံသောအခါမှသာလျှင် သတ္တဝါတို့အား သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ လွတ်မြောက်စေနိုင်သော အစွမ်းထက်သည့် တရားဖြစ်ကြောင်း နားလည်မှတ်သားနိုင်ပါသည်။
သာသနာ့အမွေကို_ခံယူခြင်း - ဖားအောက်တောရဆရာတော် ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန် ကိုးကား ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာသာ ဝေါဟာရများ ကဏ္ဍ:ပါဠိဝေါဟာရများ Category:ဝိပဿနာ ပြင်ပလင့်များ။
ပုဗ္ဗယောဂပုဗ္ဗယောဂ (ပု) [ပုဗ္ဗ+ယောဂါ] (၁) ရှေးဘုရားရှင် သာသနာတော်၌ ကမ္မဋ္ဌာန်းအားထုတ်ခြင်း။
(၂) ရှေးဘဝတို့၌ ထိုထို အတတ်ပညာကို အဖန်ဖန်အားထုတ်ခြင်း။
ဣမေ ပဉ္စ မဟာပရိစ္စာဂေ ပရိစ္စဇိတွာ ပုဗ္ဗယောဂပုဗ္ဗစရိယဓမ္မက္ခာန ဉာတတ္ထစရိယာဒယော ပူရေတွာ။
ပဋိ သံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၉၁။
ပုဗ္ဗယောဂေါ ပုဗ္ဗေ ဇိနသာသနေ ကမ္မဋ္ဌာနာနုယောဂေါ။
ပုဗ္ဗေ ပုဗ္ဗေ ဝါ တံတံသိပ္ပါယတနာနုယောဂေါ။
ပုဗ္ဗစရိယာ ပါရမီပုညရဏံ၊ တဒနုကုလံ ဝါ ယံကိဉ္စိ ကမ္မံ။
ပဋိသံ၊ဂံ၊၁၅၂။
ဆိုသည်မှာ "ရှေးကပြုဖူးသော အားထုတ်မှု" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။
၎င်းသည် ယခုဘဝတွင် တရားထူး၊ ဉာဏ်ထူးများ ရရှိရန်အတွက် အတိတ်ဘဝများစွာကတည်းက စိုက်ထူခဲ့သော အခြေခံအုတ်မြစ်ကောင်းမှုများကို ရည်ညွှန်းပါသည်။
အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက် နှင့် သဘောတရား ပိဋကတ်ကျမ်းဂန်များတွင် ပုဗ္ဗယောဂကို အဓိကအားဖြင့် အောက်ပါအတိုင်း တွေ့ရသည်- ၁။
ရှေးဘုရားရှင်တို့၏ သာသနာတော်၌ ကမ္မဋ္ဌာန်းတရားကို အားထုတ်ခဲ့ဖူးခြင်း။
ရှေးအတိတ်ဘဝတို့၌ တရားဓမ္မနှင့် သက်ဆိုင်သော အလေ့အကျင့်၊ အားထုတ်မှုများကို အဖန်ဖန် ပြုလုပ်ခဲ့ဖူးခြင်း။
ဤအဓိပ္ပာယ်နှစ်ခုစလုံးသည် ယခုဘဝ၏ တရားထူးရရှိရေးအတွက် အလွန်အရေးပါသော အခြေခံအကြောင်းတရားဖြစ်ကြောင်း ညွှန်းဆိုနေပါသည်။
ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်၏ အကြောင်းတရားတစ်ခုအဖြစ် ပုဗ္ဗယောဂ ပုဗ္ဗယောဂ၏ အရေးပါပုံကို ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် (အပြားအားဖြင့်သိသော ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဉာဏ်) ရရှိခြင်း၏ အကြောင်းတရားများတွင် ထင်ရှားစွာတွေ့မြင်နိုင်ပါသည်။
ဝိသုဒ္ဓိမဂ်အဋ္ဌကထာအရ ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ် သန့်ရှင်းစင်ကြယ်ရန် အကြောင်း (၅) ပါးရှိပြီး၊ ပုဗ္ဗယောဂသည် ၎င်းတို့ထဲတွင် အရေးအကြီးဆုံး အင်္ဂါရပ်တစ်ခု ဖြစ်သည်- အဓိဂမ - ယခုဘဝတွင် အရိယမဂ်ဉာဏ်၊ ဖိုလ်ဉာဏ်သို့ ဆိုက်ရောက်ခြင်း။
ပရိယတ္တိ - ဘုရားရှင်၏ တရားစကားတော်များကို သင်ယူခြင်း။
သဝန - တရားတော်ကို အရိုအသေ အလေးအမြတ်ပြုကာ နာယူခြင်း။
ပရိပုစ္ဆာ - ခက်ခဲသော အနက်အဓိပ္ပာယ်များကို မေးမြန်းစုံစမ်းခြင်း။
ပုဗ္ဗယောဂ - ရှေးဘဝများက ပြုလုပ်ခဲ့သော အားထုတ်မှု။
သမ္မောဟဝိနောဒနီအဋ္ဌကထာက ဤအချက်ကို ပိုမိုရှင်းလင်းစေရန် "ပရိယတ္တိ၊ သဝန၊ ပရိပုစ္ဆာတို့သည် ရှေးဘဝက ရှိချင်မှရှိမည်။
သို့သော် ပုဗ္ဗယောဂ ဟူသော သင်္ခါရတရားတို့ကို ဝိပဿနာရှုပွားခဲ့ဖူးခြင်း မရှိဘဲ ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်ကို ရရှိခြင်းမည်သည် မရှိနိုင်" ဟု ဆိုထားသည်။
ဆိုလိုသည်မှာ ဝိပဿနာအားထုတ်မှုဟူသော ပုဗ္ဗယောဂသည် ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်အတွက် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သော အကြောင်းရင်းခံ ဖြစ်သည်။
ပုဗ္ဗယောဂ၏ အဆင့်အတန်း ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂအဋ္ဌကထာက ပုဗ္ဗယောဂကို ပိုမိုတိကျစွာ ဖွင့်ဆိုထားသည်- > "ပုဗ္ဗယောဂ မည်သည်မှာ ရှေးဘုရားရှင်တို့၏ သာသနာတော်အတွင်း၌ ဆွမ်းခံအသွားအပြန်တွင်ပင် ကမ္မဋ္ဌာန်းကို မပြတ်ပွားများအားထုတ်ခြင်း (ဂတပစ္စာဂတိကဝတ်) ဖြင့် သင်္ခါရုပေက္ခာဉာဏ် တိုင်အောင် ဝိပဿနာကို အားထုတ်ခဲ့ဖူးခြင်း ဖြစ်သည်။
" ဤဖွင့်ဆိုချက်အရ ပုဗ္ဗယောဂနှင့် ပြည့်စုံသူသည်- နာမရူပပရိစ္ဆေဒဉာဏ် (ရုပ်နာမ်တို့ကို ပိုင်းခြားသိသောဉာဏ်) ပစ္စယပရိဂ္ဂဟဉာဏ် (အကြောင်းအကျိုးကို ပိုင်းခြားသိသောဉာဏ်) သင်္ခါရုပေက္ခာဉာဏ် (သင်္ခါရတရားတို့အပေါ် လျစ်လျူရှုနိုင်သော အဆင့်မြင့်ဝိပဿနာဉာဏ်) တို့ကို ရှေးဘဝကတည်းက ရရှိခဲ့ပြီးသူ ဖြစ်သည်။
ပုဗ္ဗယောဂသည် အဓိကာရကောင်းမှုပင်ဖြစ်ခြင်း ဤသို့ ရှေးဘဝများကတည်းက စူးစိုက်အားထုတ်ခဲ့သော ဝိပဿနာကျင့်စဉ်ကိုပင် အဓိကာရကောင်းမှုကုသိုလ် ဟု ခေါ်ဆိုပါသည်။
၎င်းသည် မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်ရရှိရေးအတွက် အခြေခံအကျဆုံးနှင့် အခရာအကျဆုံးသော ပါရမီဖြည့်ကျင့်မှု ဖြစ်သည်။
ဤအားထုတ်မှုသည်- ဝိဇ္ဇာမျိုးစေ့ ဖြစ်သည် - အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ဝိပဿနာသည် ဝိဇ္ဇာ (၈) ပါးတွင် တစ်ပါးအပါအဝင်ဖြစ်၍ အမှန်တရားကို သိမြင်နိုင်သော ပညာစွမ်းရည်ကို ပေးသည်။
စရဏမျိုးစေ့ ဖြစ်သည် - အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ဝိပဿနာသည် စရဏတရား (၁၅) ပါးတွင် "ပညာ" အဖြစ်ပါဝင်၍ ကောင်းသောအကျင့်ကို ဖြစ်စေသည်။
နိဂုံး နိဂုံးချုပ်ရလျှင်၊ ပုဗ္ဗယောဂ ဆိုသည်မှာ သာမန်ကောင်းမှုကုသိုလ်မျှသာမဟုတ်ဘဲ၊ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုရန်အတွက် အတိတ်ဘဝများစွာကတည်းက စိုက်ထုတ်လေ့ကျင့်ခဲ့သော၊ အထူးသဖြင့် ဝိပဿနာဘာဝနာ ကို အဆင့်မြင့်စွာ အားထုတ်ခဲ့ဖူးသည့် အလေ့အကျင့်ကောင်း၊ အားထုတ်မှုကောင်းကို ဆိုလိုသည်။
၎င်းသည် ယခုဘဝတွင် အရိယမဂ်၊ အရိယဖိုလ်နှင့် ပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်ကဲ့သို့သော ထူးခြားသည့် ဉာဏ်ပညာများ ရရှိရန်အတွက် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သော အခြေခံအကြောင်းတရားနှင့် အဓိကာရကောင်းမှုပင် ဖြစ်ပေသည်။
သာသနာ့အမွေကို ခံယူခြင်း- ဖားအောက်တောရဆရာတော် ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန် ကိုးကား ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာသာ ဝေါဟာရများ ကဏ္ဍ:ပါဠိဝေါဟာရများ Category:ဝိပဿနာ ပြင်ပလင့်များ။
စိန့်မေရီ ကာသီဒြယ်သည် ရန်ကုန်မြို့၊ ဗိုလ်တစ်ထောင်မြို့နယ်၊ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းလမ်းနှင့် ဗိုလ်အောင်ကျော်လမ်းထောင့်တွင် တည်ရှိသော ကက်သလစ် ကသီဒရယ် ဘုရားကျောင်းတစ်ကျောင်းဖြစ်သည်။
ဘုရားကျောင်း၏ အပြင်ဘက်တွင် အနီရောင်အုတ်ကွက်ပုံစံပြုလုပ်ထားပြီး ခေါင်းလောင်းမျှော်စင်လည်း ပါဝင်သည်။
၎င်းကို ဒတ်ခ်ျဗိသုကာပညာရှင် ဂျိုးဇက် ကိုင်းပါစ် (Joseph Cuypers) က ဒီဇိုင်းရေးဆွဲခဲ့သည်။
ဘုရားကျောင်းသည် မြန်မာပြည်တွင် အကြီးဆုံး ကာသီဒြယ်ကျောင်းဖြစ်သည်။
ဒေသအခေါ် "စိန့်ပေါလ် အထက်တန်းကျောင်း" ဟု လူသိများသော ဗိုလ်တစ်ထောင်မြို့နယ်၊ အမှတ်(၆)အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်းသည် ဘုရားကျောင်း၏ ခြံဝန်းနှင့် တဆက်တည်းတည်ရှိသည်။
သို့ရာတွင် မျက်မှောက်ခေတ်ကာလ၌ ကက်သလစ် ဘုရားကျောင်းနှင့် ဘာသာရေးဆိုင်ရာ နှီးနွယ်ပတ်သက်ခြင်း မရှိတော့ပေ။
ဗိသုကာလက်ရာနှင့် နောက်ခံသမိုင်း ၁၈၉၅ ခုနှစ်၌ တည်ဆောက်ရေး စတင်ခဲ့ပြီး ၁၈၉၉ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၁၉ ရက်နေ့တွင် အိန္ဒိယအစိုးရထံမှ မြေယာထောက်ပံ့မှုဖြင့် ပြီးစီးခဲ့သည်။
ထိုခေတ်ကာလက မြန်မာနိုင်ငံအောက်ပိုင်းသည် ဗြိတိသျှအိန္ဒိယ၏ ပြည်နယ်တစ်ခုအဆင့်မျှသာဖြစ်သည်။
ရာစုနှစ် ၂ ခုနီးပါး သက်တမ်းရှိပြီဖြစ်သော စိန့်မေရီ ကာသီဒြယ် ဘုရားကျောင်းကြီးသည် ၁၉၃၀ ခုနှစ်တွင် လှုပ်ခတ်ခဲ့သော ငလျင်တွင် အနည်းငယ်မျှသာ ပျက်စီးခဲ့ပြီး ဒုတိယကမ္ဘာစစ် ဂျပန်တို့၏ ကျူးကျော်မှုကာလတွင်လည်း တစုံတရာ ပျက်စီးမှုမရှိဘဲ ကျော်လွှားနိုင်ခဲ့သည်။
သို့ရာတွင် မဟာမိတ်တပ်များ ရန်ကုန်သို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်သိမ်းပိုက်စဉ်ကာလတွင် ဘုရားကျောင်း၏ မှန်စွန်းများ ပျက်စီးခဲ့ရလေသည်။
ဘုန်းတော်ကြီး ပေါလ် ဘီဂန်းဒက် ကြိုးပမ်းမှု ပါရီ နိုင်ငံခြားသာသနာပြုအဖွဲ့မှ မြန်မာပြည်၏ ရိုမန်ကက်သလစ်သာသနာပြု ဘုန်းတော်ကြီး ပေါလ် ဘီဂန်းဒက် (၁၈၅၆-၁၈၉၄) သည် သူ မကွယ်လွန်မီက ရန်ကုန်မြို့တော်ရှိ ကက်သလစ်သာသနာတော် ကျယ်ပြန့်လာသည့်အတွက် ပို၍ကြီးမားသည့် ဘုရားကျောင်းသစ်ကြီးတစ်ခု တည်ထားနိုင်ရေး စီစဉ်ခဲ့သည်။
အဆောက်အဦ၏ ပုံစံအား မြို့ပြဒေသနှင့်ကိုက်ညီစေမည့် အရွယ်အစားရှိရန်နှင့် အကောင်းဆုံးဗိသုကာဒီဇိုင်းပုံစံဖြင့် တည်ဆောက်ရန် အစီအစဉ်ချခဲ့သည်။