kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
၂ဝ၁၅-၂ဝ၁၆ ကာလအတွင်း တွင်ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် အားကောင်းသော အယ်လ်နီညိုကြောင့် စံချိန်တင်ပူပြင်း ခြောက်သွေ့မှုများကြုံတွေ့ခဲ့ရပြီး အယ်လ်နီညိုအန္တရာယ်ကာကွယ်ရေးကို လွှတ်တော်တွင်ဆွေးနွေးရသည်အထိ အခက်အခဲကြုံတွေ့ခဲ့ရသည်။
၂ဝ၁၆ ခုနှစ် အတွင်း စံချိန်တင်မီးလောင်ကျွမ်းမှုများ၊ ပူပြင်းခြောက်သွေ့မှုနှင့်တိုက်ရိုက် ဆက်စပ်သောရောဂါများ သောက်သုံးရေရှားပါးမှုများနှင့်လည်း ရင်ဆိုင်ခဲ့ရ သည်။
အချုပ်ဆိုရလျှင် အယ်လ်နီညိုသည် အစွန်းရောက် ပူပြင်းခြောက်သွေ့မှု များဖြင့် ရာသီဥတုကိုဖောက်ပြန်ပြောင်းလဲစေပြီး စီးပွားရေး၊ လူမှုရေး၊ ကျန်းမာ ရေး၊ စိုက်ပျိုးရေး၊ တည်ဆောက်ပြုပြင်ရေးစသည့် ကဏ္ဍပေါင်းစုံတွင် ထိခိုက်မှု များဖြစ်ပါ်စေသော ဖြစ်စဉ်တစ်ခုဖြစ်သည်။
ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာတွင် ဖြစ်ပေါ်လေ့ရှိသော အယ်လ်နီညိုရာသီ ဥတုစောင့်ကြည့်ရေးအဖွဲ့(NOAA,USA)၏အောက်တိုဘာ ၉ ရက်နေ့ ထုတ်ပြန် ချက်အရ အယ်လ်နီညို ရာသီဥတုအခြေအနေစောင့်ကြည့်ရန်သတ်မှတ်ထား သော ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာအရှေ့ပိုင်း အီကွေတာတစ်လျှောက်ရှိNino-1၊ Nino-2၊ Nino-3၊ Nino-4 ဧရိယာလေးခုလုံးတွင် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အပူချိန် ပုံမှန်မှကွာခြားမှု (SSTA) တန်ဖိုးများမှာ 0.7°Cမှ 0.8°C ခန့်ရှိနေကြကြောင်း၊ အယ်လ်နီညိုဖြစ်ရန် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အပူချိန် ပုံမှန်မှကွာခြားမှု (SSTA) အနည်းဆုံးတန်ဖိုးမှာ 0.5°C ဖြစ်သဖြင့် Nino ဧရိယာလေးခုလုံးတွင် အယ်လ် နီညိုရာသီဥတုဖြစ်စဉ် ရာနှုန်းပြည့်ဖြစ်နေပြီဟုဆိုနိုင်ကြောင်း သိရသည်။
အဗဲလန့်ချ်( Avalanche) သည် သဘာဝဖြစ်ရပ်နှင့်သက်ဆိုင်သည်။
ဧ၀ရက်တောင်အနီးရှိဟိမဝန္တာတောင်တွင်နှင်းတောင်များ ပြိုလဲကျဆင်းလာခြင်းလည်းဖြစ်သည်။
နှင်းများပြိုလဲခြင်းတစ်ခုဖြစ်သည့်ဆီးနှင်းကျိုးခြင်း၏ ပိုမိုအားနည်းသောအလွှာပေါ်တွင်လဲလျောင်းနေသောနှင်းများနှင့်မတ်စောက်သောတောင်စောင်းတွင်ကျသောအခါဖြစ်ပေါ်သောအဖြစ်အပျက်တစ်ခုဖြစ်သည်။
ပုံမှန်အားဖြင့်ဆီးနှင်း၏အင်အားသည်၎င်း၏အားထက်ကျော်လွန်သော်လည်းတခါတရံတွင်တဖြည်းဖြည်းကျယ်ပြန့်သော (နှင်းပျံ့သောနှင်းပြန့်လွင့်ခြင်း) နှင့်နှင်းလျှောစီး (slab avalanche) တွင်စက်မှုပျက်ကွက်မှုကြောင့် valval များသည်အစပိုင်းဇုန်တွင်အစပျိုးရသည်။
နှင်းပွင့်များသည်များသောအားဖြင့်လျင်မြန်စွာအရှိန်မြှင့်တက်လာပြီးနှင်းများများများလာလေလေနှင့်ထုထည်တိုးလာသည်။
အကယ်၍ ပြိုလဲခြင်းအလုံအလောက်လျင်မြန်စွာရွေ့လျားပါကအချို့သောဆီးနှင်းများသည်လေထုနှင့်ရောနှောသွားကြသည်။
အမှုန့်များဖြစ်သောဆီးနှင်းပြိုလဲခြင်းဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်။
နှင်းနှင့်ဆင်တူသောအပြုအမူများကိုပြုမူသောကျောက်တုံးများသို့မဟုတ်အပျက်အစီးများကိုတောင်ပြိုလဲခြင်းများအဖြစ်ရည်ညွှန်းကြသည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:ရာသီဥတု ဘေးအန္တရာယ်များ ကဏ္ဍ:သဘာဝဘေးအန္တရာယ်များ။
ကုန်းလိပ်များမှာ လိပ်ကဲ့သို့နှေးသည် ဟု စကားပုံဖွဲ့လောက် အောင် နှေးကွေးသော်လည်း ပင်လယ်လိပ်မျာမှာမူ ရေကူးအလွန် ကျင်လျင် ကြ၍ ကမ်းမှအလွန်ဝေးသော နေရာများ၌ပင် တွေ့ရသည်။
သူတို့၌ လမ်း လျှောက်သည့် ခြေများအစား ခတ်တက်သဖွယ် အသုံးပြုသည့် ရေယက်ပါရှိ ၍ ရေတွင် ကောင်းစွာကူးခတ်သွားလာနိုင်၏။
ကျွန်းများ၌ဖြစ်စေ၊ သဲ သောင်များ၌ဖြစ်စေ၊ ကမ်းစပ်၌ဖြစ်စေ ဥများကို အုလိုသောအခါမှ ပြန်၍လာ တတ်ကြသည်။
ပင်လယ်လိပ်ဆိုသည့်အတိုင်း ရေသာပျော်မွေ့၍ ရေ၌သာနေ ၏။
ကမ္ဘာနှင့်အဝှမ်း ပင်လယ်လိပ် မျိုးစိပ်များစွာသည် လွန်ခဲ့သည့် နှစ်ပေါင်း ၅ဝကျော်မှစတင်၍ လူသားပယောဂကြောင့်သော်လည်းကောင်း၊ သဘာဝဘေးအန္တရာယ်ကြောင့်သော်လည်းကောင်း သိသာထင်ရှား လျင်မြန်စွာ လျော့နည်းလာသည်ကို သုတေသနပညာရှင်များ၊ သိပ္ပံပညာရှင်များမှ သိရှိလာပြီး မျိုးသုဉ်းလုနီးပါး သတ္တဝါမျိုးစိပ် (Endangerd Species) အဖြစ် စာရင်းထည့်သွင်း သတ်မှတ်ကာ နိုင်ငံများစွာရှိ မျိုးထိန်းသိမ်းကာကွယ်ရေးအဖွဲ့အစည်းအသီးသီးမှ ထိန်းသိမ်း ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရေးလုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်လျက် ရှိသည်။
သားပေါက်ခြင်းနှင့် သက်တမ်း[ပြင်ဆင်ရန်] ပင်လယ်လိပ်ဥများအား တွေ့ရပုံ ပင်လယ်လိပ်များ၌ အထီးများသည်ရေနှင့် မခွဲခွာဘဲ နေကြသော် လည်း လိပ်မများမှာမူ သဲပေါသော ကမ်းစပ်၌ဖြစ်စေ၊ လူသူမရောက်သော ကျွန်းများ၌ဖြစ်စေ ဥများကို အုရန်လာရောက်ကြ၏။
ဤသို့လာသည့်အခါ များ၌ လိပ်မသည် အလွန်လသာသောညဉ့်များကို ရွေးချယ်ပီးလျှင် ရေမှ တက်လာသည်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် အနီးပတ်ဝန်းကျင်သို့ သတိကြီးစွာဖြင့်ကြည့် ပြီးမှ ရန်သူများထွက်ပြေးစေရန် မြွေကဲ့သို့ကျယ်လောင်စွာ တွန်မြည်သည်။
ကုန်းသို့ရောက်လျှင် ဒီရေမမီသောနေရာ၊ ခြောက်သွေ့သော နေရာကို ရွေးချယ်ပြီးသော် ရှေ့လက်ပြားများဖြင့် မြေကိုတူးဆွခြင်း၊ နောက် ခြေဖြင့် ကျစ်စာများကို ယက်ထုတ်ခြင်းတို့ဖြင့် တွင်းကို အတန်နက်စွာ တူး ပြီးနောက် ဥပေါင်းတစ်ရာ၊ တစ်ရာကျော်ခန့်ကိုအုသည်။
နှစ်လခန့်အတွင်း၌ ဥများသည် နေ၏ အပူရှိန်ဖြင့်ပေါက်လာရာ ပေါက်စလိပ်ကလေးများသည် အသိုက်ဖြစ်သော တွင်းမှထွက်ခဲ့၍ သဘာဝ အတိုင်း ရေသို့တဖြည်းဖြည်းတွားဆင်းကြသည်။
သို့သော် အချို့မှာ ကုန်း ပေါ်တွင် သိမ်းများ၊ စင်ရော်များ၊ ကနန်းများ၊ မြွေများ၏ဘေးရန်ကြောင့် သေကြေကြ၍ ရေတွင် ငါးကြီးများ၊ မိကျောင်းများ ဝါးမျိုစားသောက်သဖြင့် ပျက်စီးကြရသည်။
ကုန်းလိပ်နှင့်ပင်လယ်လိပ်တို့သည် ကိလိုနီယာမျိုးစဉ်တွင် ပါဝင် လေသည်။
အချို့ပါရဂူများကမူ ကုန်းလိပ်ကို တက်စတူဒီနေတာမျိုးစဉ်၊ ပင် လယ်လိပ်ကို ကဲလိုနီဒ မျိုးစဉ်တို့တွင် ပါဝင်သည်ဟု သတ်မှတ်ကြသည်။
ပင်လယ်လိပ် ထိန်းသိမ်းရေး လုပ်ဆောင်မူ ကမ္ဘာနှင့် အဝှမ်းတွင်လည်း ပင်လယ်လိပ်များသည် လူများ၏ ပယောဂကြောင့်နှင့် ရာသီဥတု ပြောင်းလဲမှုများကြောင့် လွန်ခဲ့ သည့် နှစ်ငါးဆယ်အတွင်းအ လျင်အမြန် လျော့နည်းလာခဲ့ပြီး မျိုးသုဉ်းလုနီးမျိုးစိတ် (Endan-gerd Species) အဖြစ်သတ် မှတ်ကာ ထိန်းသိမ်းရေးလုပ်ငန်း များ လုပ်ဆောင်နေရသည်။
အဓိကအားဖြင့် ပင်လယ် လိပ်များသည် ငါးဖမ်းပိုက်များ တွင် မတော်တဆဖမ်းဆီးမိပြီး နောက်စားသုံးလိုက်ခြင်း၊ ဥများ စားသုံးခြင်း၊ လိပ်ဥရန် သောင်ရှား ပါးလာခြင်းတို့ကြောင့် တဖြည်း ဖြည်းရှားပါးကာ မျိုးသုဉ်းပျောက် ကွယ်မည့် အန္တရာယ် ရင်ဆိုင် လာရခြင်းဖြစ်သည်။
မြန်မာနိုင်ငံတွင် လိပ်ဇောင်း လျား၊ လိပ်ကြက်တူရွေး၊ပြင် သာလိပ်၊ လိပ်လှောင်း၊ လိပ်ခွေး ဟူ၍ ပင်လယ်လိပ် ငါးမျိုးနေထိုင် ကျက်စားသည်။
ပင်လယ်လိပ်များသည် ပင်လယ် ဂေဟစနစ်ကို အထောက်အပံ ပေးပြီး ယင်းတို့နေထိုင်ကျက် စားရာဒေသများတွင် ပေါက် ရောက်လျက်ရှိသည့် ပင်လယ် မြက်၊ ရေညှိရေမှော်များကို စား သုံး၍ အညစ်အကြေးပြန်စွန့် သည်။
ယင်းအညစ်အကြေးများ ကို ငါးပုစွန်တို့ကပြန်လည်စားသုံးခြင်းဖြင့် အစာကွင်းဆက် လည်ပတ်လျက်ရှိသည်။
ထို့အပြင် ပင်လယ်ရေထုကို အဆိပ်အတောက်ဖြစ်စေသည့် ပင်လယ်ဒီရေနီ (Red Tide) ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည့် အရာများကို စားသုံးသဖြင့် ပင်လယ်လိပ် များမှာ ပင်လယ်ပြင်ဂေဟ စနစ်အတွက် အရေးပါသည့် သတ္တဝါဖြစ်သည်။
ပင်လယ်လိပ်များ၏ ထူးခြား ချက်သည် ဥသားပေါက်ခဲ့ရာ သောင်ပြင်၏ဓာတ်ကို နှစ်ကာလ ကြာမြင့်သည်ထိ မှတ်မိနေပြီး ယင်းလိပ် အရွယ်ရောက်သား ပေါက်သည့် အခါတွင်လည်း သားပေါက်ခဲ့ရာ သောင်ပြင်သို့ လာရောက်ဥဥလေ့ရှိသည်။
ပင်လယ်လိပ်များ၏ သဘာဝအရ လိပ်မတစ်ကောင်သည် တစ်ကြိမ်လျှင် ဥ ၁၀၀ ကျော်ဥပြီး၊ တစ်နှစ်လျှင်နှစ်ကြိမ်(သို့မဟုတ်) သုံးကြိမ်ခန့်ဥဥသည်။
သို့သော် နည်းလမ်းမျိုးစုံဖြင့် ခြိမ်းခြောက်မှုများကြောင့် ယင်းနှုန်းအတိုင်းဥဥသော်လည်း ရှင်သန်မှုရာခိုင်နှုန်း နည်းပါးသွားသည်။
အောင်မြင်စွာဥဥပြီး လိပ် ဥစားသုံးသူများ၏ရန်မှ ကင်းဝေး ကာသားပေါက်လာပါကလည်း လိပ်အကောင်ပေါက်လေးများ ကို ငှက်များနှင့် အသားစားငါး များ၏ အစာအဖြစ်စားသုံးမှု အန္တရာယ်က ရှိသေးသည်။
ယင်း အန္တရာယ်များနှင့်မကြုံ တွေ့ပါ ကလည်း ပင်လယ်ထဲ မျောပါနေ သည့် ပလတ်စတစ်များနှင့် အမှိုက်များကို အစာမှတ်၍ စား သုံးခြင်းကြောင့် ထိခိုက်မှုက လည်း ရှိနေပြန်သည်။
ပင်လယ်လိပ်များ မျိုးသုဉ်း မပျောက်ကွယ်စေရန် ငါးလုပ်ငန်း ဦးစီးဌာနသည် သားငှက်ထိန်း သိမ်းရေးအဖွဲ့ (WCS)၊ အပြည် ပြည်ဆိုင်ရာ တောရိုင်းတိရစ္ဆာန် နှင့် အပင်များအဖွဲ့(FFI) တို့နှင့် ပူးပေါင်း၍ ထိန်းသိမ်းရေးဆောင် ရွက်နေပြီး လိပ်ဥနှင့် လိပ်သား စားသုံးမှုလျော့ကျစေရန် ပညာ ပေးစည်းရုံးခြင်း၊ ထိန်းသိမ်းရေး လုပ်ငန်းများတွင် ပြည်သူများ ပူးပေါင်းပါဝင်လာစေရန် ဟော ပြောခြင်း၊ ပညာပေးပိုစတာများ စိုက်ထူခြင်းတို့ ပြုလုပ်နေသည်။
ထို့အပြင် ၁၉၉၇ က စတင် ၍ အရှေ့တောင်အာရှဒေသ ပင်လယ်လိပ် မျိုးထိန်းသိမ်း ခြင်းနှင့် ကာကွယ်စောင့်ရှောက် ခြင်းဆိုင်ရာ နားလည်မှုစာချွန် လွှာ၊ ၁၉၉၉ တွင်အရှေ့တောင် အာရှဒေသငါးလုပ်ငန်းဖွံ့ဖြိုးတိုး တက်ရေးဗဟိုအဖွဲ့၏ အဖွဲ့ဝင်၊ ၂၀၀၁ တွင် အိန္ဒိယသမုဒ္ဒရာနှင့် အရှေ့တောင်အာရှ ဒေသနိုင်ငံ များရှိ ပင်လယ်လိပ်များနှင့်၎င်း တို့နေထိုင်ကျက်စားသွားလာရာ ဒေသများအား ထိန်းသိမ်းကာ ကွယ်ခြင်းနှင့် စီမံခန့်ခွဲခြင်းဆိုင်ရာ နားလည်မှုစာချွန်လွှာများ ရေးထိုး ၍ ပင်လယ်လိပ်ထိန်းသိမ်းရေး လုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်နေသည်။
မျိုးသုဉ်းရန် အန္တရာယ်နီး ကပ်လာသည့် ပင်လယ်လိပ်များ မျိုးဆက်ပြန့်ပွားလာစေရန် ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးဟိုင်းကြီးကျွန်းမြို့နယ် သမီးလှကျွန်းပင်လယ်လိပ်မျိုး ထိန်းသိမ်းရေးစခန်း၊ ဘိုကလေးမြို့နယ်ကဒုံ ကနိပင်လယ်လိပ်မျိုး ထိန်းသိမ်းရေးသုတေသနနှင့် ပင်လယ်လိပ်မျိုး ထိန်းသိမ်းရေးစခန်း၊ တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီးလောင်းလုံမြို့နယ် လောင်းလုံဘုတ်ကျွန်းတို့တွင်ထိန်းသိမ်းရေးလုပ်ဆောင်နေသည်။
အဆိုပါနေရာများတွင် ပင် လယ်လိပ်များကို သဘာဝအ တိုင်းသားဖောက်ခြင်း၊ ရွှေ့ ပြောင်းသားဖောက်ခြင်းနှင့် Tag-ging ဟုခေါ်သည့် ပင်လယ်လိပ်များရွှေ့ပြောင်းသွားလာရာ လမ်း ကြောင်း၊ စားကျက်ဒေသများ၊ ဥကျင်းတက်ရောက်ရာ ဒေသ၊ ကြီးထွားမှုနှုန်း၊ သေဆုံးမှုနှုန်းများနှင့်မျိုးပွားမှုဆိုင်ရာဇီဝဗေဒ စသည့် အချက်အလက်များကို သိရှိနိုင်စေရန် လိပ်သောင်များသို့ ဥဥချရန် တက်ရောက်လာသော လိပ်မကြီးများနှင့် အခြားအ ကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် တက် လာသောလိပ်များကို အမှတ် အသား Tagging ပြုလုပ်၍ ပြန် လွှတ်ခြင်းများ ပြုလုပ်လျက် ရှိသည်။
ငါးလုပ်ငန်းဦးစီးဌာနက ဆောင်ရွက်နေသော ပင်လယ် လိပ်ပြန့်ပွားရေး လုပ်ငန်းများဖြစ် သည့် သဘာဝအတိုင်းသား ဖောက်ခြင်း၊ ရွှေ့ပြောင်းသား ဖောက်ခြင်းများအရ သမီးလှကျွန်း ၌ ၂၀၁၇- ၂၀၁၈ တွင်ပင် လယ်လိပ်ဥ ၅,၃၁၅ ဥဥခဲ့ရာမှ ၃,၉၀၁ ကောင်၊ ကဒုံကနိကျွန်း တွင် ၁,၉၅၇ ဥဥခဲ့ရာမှ ၁,၆၂၂ ကောင်ကို ပင်လယ်တွင်းသို့ပြန်လွှတ်ပေးနိုင်ခဲ့သည်။
မြန်မာနိုင်ငံရှိ ပင်လယ်လိပ် များ၏ ဥဥသားပေါက်ချိန်သည် နိုဝင်ဘာမှမတ်လအထိ ဖြစ်ပြီး ယင်းကာလတွင် ဥများကို စောင့်ကြည့်၍ ထိန်းသိမ်းရေး လုပ်ဆောင်ရသည်။
သားငှက်ထိန်းသိမ်းရေးအဖွဲ့က ပင်လယ်လိပ်ထိန်းသိမ်းရေးကို သီးသန့် လုပ်ဆောင်ခြင်း မရှိသေးသော်လည်း၊ ပင်လယ်လိပ်ကျက်စားရာ ရခိုင်ပြည်နယ်နှင့် တနင်္သာရီရှိ ဒေသအချို့တွင် ထိန်းသိမ်းရေးနှင့် ပညာပေးသင်တန်းများ ပြုလုပ် နေသည်။
ထို့ပြင် ဥပဒေများကို ခိုင် မာအောင်လုပ်ဆောင်၍ ထိန်း သိမ်းရေးလုပ်ငန်းများ ပိုမိုထိထိ ရောက်ရောက်ဆောင်ရွက်ပါက ရှားပါးမျိုးစိတ်ပင်လယ်လိပ်များ ကောင်ရေ ပြန်လည်ပွားများလာပေမည်။
ပင်လယ်လိပ်များ မျိုးသုဉ်း ပျောက်ကွယ်မှု မရှိစေရေး အတွက် ထိန်းသိမ်းရေးများ လုပ်ဆောင်သည့်အပြင် လိပ်များကိုအန္တရာယ်ပေးသည့် ကမ်းနီး၊ ကမ်းဝေး ငါးဖမ်းလုပ်ငန်းများကို စနစ်တကျ စည်းကမ်းတင်းကျပ်သင့်ပေသည်။
200px|thumbnail|'အနီအောက်ရောင်ခြည် သာမိုမီတာတစ်ခု သင်္ဘောသားတစ်ဦး လေဝင်လေထွက်စနစ်တစ်ခု၏ အပူချိန်ကို တိုင်းတာနေစဉ်။
အနီအောက်ရောင်ခြည် အပူချိန်တိုင်းကိရိယာ (သို့) အနီအောက်ရောင်ခြည် သာမိုမီတာ () တိုင်းတာခံရသည့် အရာဝတ္ထုမှ ထုတ်လွှင့်သော အနက်ထည် အပူဖြာထွက်ခြင်း (blackbody) ဟုခေါ်သော အပူလှိုင်းဖြာထွက်ခြင်း၏ အပိုင်းတစ်ခုကို ယူငင်ထားသော အပူချိန်ကို တွက်ချက်၍ အဖြေထုတ်ပေးသည့် သာမိုမီတာအမျိုးအစားဖြစ်သည်။
အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် အမည်အမျိုးမျိုးဖြင့် ခေါ်လေ့ရှိကြသည်။
လေဆာအလင်းတန်းက တိုင်းတာမှုကို ချိန်ရာတွင် အကူအညီပေးသောကြောင့် လေဆာ သာမိုမီတာဟုလည်းခေါ်သည်။
ရံခါတွင် 'မထိတွေ့ သာမိုမီတာ' (non-contact) (သို့) 'အပူချိန်တိုင်း သေနတ်' (temperature gun) ဟုလည်းခေါ်ကြသည်။
အကြောင်းမှာ တိုင်းတာမည်ပစ္စည်းကို တိုက်ရိုက်မထိတွေ့ဘဲ အနီးတစ်နေရာမှ တိုင်းတာသောကြောင့် ဖြစ်သည်။
အရာဝတ္ထုတစ်ခုက ထုတ်လွှင့်သော အနီအောက်ရောင်ခြည်ပမာဏနှင့် ထုတ်လွှင့်နိုင်စွမ်းအား (emissivity) ကို သိရှိပါက ထိုအရာဝတ္ထု၏ အပူချိန်ကို ၎င်း၏စစ်မှန်သော အပူချိန်နယ်ပယ်အတွင်း ဆုံးဖြတ်နိုင်သည်။
ဆိုလိုသည်မှာ သာမိုမီတာက တွက်ထုတ်ပေးသော အပူချိန်မှာ အရာဝတ္ထု၏ စစ်မှန်သော တကယ့်အပူချိန်နှင့် အနည်းငယ် ကွာခြားနိုင်ကောင်း နိုင်သည်။
အနီအောက်ရောင်ခြည် သာမိုမီတာများသည် 'အပူလှိုင်းဖြာထွက်ခြင်းကို တိုင်းတာသော သာမိုမီတာ' အမျိုးအစား အုပ်စုဝင်ဖြစ်သည်။
တစ်ခါတစ်ရံ၌ ပတ်ဝန်းကျင်အပူချိန်ဝန်းကျင်ပမာဏရှိသော အခြေအနေတွင် တိုင်းတာတွက်ထုတ်မှုမှာ အမှားအယွင်း ဖြစ်ပေါ်ကောင်း ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်။
တိုင်းတာမည့် အရာဝတ္ထုထက် အနီးနားက ပို၍ပူသောအရာဝတ္ထုက အပူလှိုင်းဖြာထွက်မှုကြောင့်လည်း ဖြစ်နိုင်သကဲ့သို့ အပူချိန်တိုင်းကိရိယာကို ကိုင်ဆောင်ထားသော ပုဂ္ဂိုလ်ဆီမှ အပူလှိုင်းဖြာထွက်မှုကြောင့်လည်း ဖြစ်ပေါ်နိုင်ခြေရှိသည်။
နောက်တစ်ခုအမှားဖြစ်နိုင်သည်မှာ ကိရိယာက မမှန်မကန်ယူဆလိုက်သော အပူထုတ်လွှင်းမှု စွမ်းအား ကြောင့်လည်း ဖြစ်နိုင်ပေသည်။
ကိရိယာကို တည်ဆောက်သည့်ပုံစံတွင် မှန်ဘီလူးတစ်ခုပါဝင်၍ ထိုမီန်ဘီလူးသည် အနီအောက်ရောင်ခြည်ဖြာထွက်ခြင်းအား 'စုံစမ်းထောက်လှမ်းကိရိယာ' (သို့) 'အာရုံခံကိရိယာ' သို့ ချိန်ရွယ်ပေးရန်ဖြစ်သည်။
ယင်းကိရိယာက လှိုင်းဖြာထွက်လာသော စွမ်းအားကို အီလက်ထရောနစ် အချက်ပြပုံစံအဖြစ်ပြောင်းလဲကာ မော်နီတာတွင် ပတ်ဝန်းကျင်အပူချိန်ကို နှုတ်၍ (အရာဝတ္ထု) အပူချိန်ယူနစ်များအဖြစ် ဖော်ပြပေးသည်။
ဤသို့တိုင်းတာခြင်းသည့် တိုင်းတာမည့်အရာဝတ္ထုကို ထိတွေ့မှုမရှိဘဲ တိုင်းတာနိုင်သည်။
thermocouples စုခေါ်သော လျှပ်စစ်သုံး ဝါယာပင်နှစ်ခုဖြင့် အပူချိန်တိုင်းတာသော ကိရိယာများနှင့် အခြားအပူချိန်တိုင်းကိရိယာများ အသုံးမပြုနိုင်သော (သို့) တိကျသော အချက်အလက်မထုတ်ပေးနိုင်သော အခြေအနေများတွင် ဤ အနီအောက်ရောင်ခြည် အပူချိန်တိုင်းကိရိယာကို အသုံးပြုလေ့ရှိကြသည်။
) အသုံးပြုသည့် နယ်ပယ်များ နယ်ပယ်အချို့၌ အသုံးဝင်သော ကိရိယာဖြစ်သည်။
အထူးသဖြင့် ကျန်းမာရေးနယ်ပယ်တွင် ဆားစ်ရောဂါ၊ အီဘိုလာ ဗိုင်းရပ်ရောဂါနှင့် ကိုဗစ်-၁၉ ရောဂါများ ကပ်ဆိုးရောဂါများဖြစ်ပွားချိန်၌ ခရီးသည်များကို အပူချိန်တိုင်းတာရာတွင် ဤအနီအောက်ရောင်ခြည် အပူချိန်တိြင်းကိရိယာကို အသုံးပြုကြသည်။
ကိုးကား Infrared thermometer Temperature measurement Category:အပူချိန်တိုင်း ကိရိယာများ။
ဝါးတားတန်-ဂလေစီယာ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ငြိမ်းချမ်းရေး ဥယျာဉ် သည် ကနေဒါနိုင်ငံရှိ ဝါးတားတန်ရေကန်များ အမျိုးသားဥယျာဉ် နှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုရှိ ဂလေစီယာ အမျိုးသားဥယျာဉ်တို့ နှစ်ခု ပေါင်းစပ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။
ဥယျာဉ်နှစ်ခုစလုံးအား ယူနက်စကို မှ ဇီဝရပ်ဝန်းထိန်းသိမ်းရေးနယ်မြေ အဖြစ် ကြေညာထားပြီး နှစ်ခုပေါင်းကို ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာ အဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။
အစ်ဂွါဆူး အမျိုးသားဥယျာဉ် သည် ဘရာဇီးနိုင်ငံ ပရာညားပြည်နယ်တွင် ရှိသော အမျိုးသားဥယျာဉ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။
စုစုပေါင်း အကျယ်အဝန်း အားဖြင့် မျှ ကျယ်ဝန်းကာ အရှည်အားဖြင့် မျှ ရှည်လျား၍ အရှည်မှာ သဘာဝရေထုနှင့် ထိစပ်လျက် ရှိပြီး အာဂျင်တီးနားဘက်ခြမ်း နှင့် ဘရာဇီးဘက်ခြင်း နှစ်ခုပေါင်းပါက အကျယ်အဝန်းအားဖြင့် မျှ ရှိသည်။
အစ်ဂွါဆူး အမျိုးသားဥယျာဉ်အား ဖက်ဒရယ် ဒီကရီအမိန့်အမှတ် ၁၀၃၅ ဖြင့် ၁၉၃၉ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၁၀ ရက်နေ့တွင် တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ၁၉၈၆ ခုနှစ်တွင် ယူနက်စကို၏ ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာ စာရင်းဝင် ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ဥယျာဉ်အား စီမံခန့်ခွဲသည့် အဖွဲ့အစည်းမှာ ချီကို မန်းဒပ်စ် ဇီဝမျိုးကွဲပေါင်းစုံထိန်းသိမ်းရေး အင်စတီကျု (အိုင်စီအမ် ဘိုင်အို)​ဖြစ်သည်။
ထိုဥယျာဉ်သည် အာဂျင်တီးနားရှိ အစ်ဂွါဇူး အမျိုးဥယျာဉ်နှင့် အတူ ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး​ရေတံခွန်ကြီးတစ်ခုကို ဝေမျှ ပိုင်ဆိုင်ပြီး အထိ ဖြန့်ကျက် တည်ရှိသည်။
၎င်းသည် ရှားပါးပြီး မျိုးသုဉ်းပျောက်ကွယ်ရန် စိုးရိမ်ရသည့် ဒေသရင်း အပင်နှင့် ဒေသရင်း တိရစ္ဆာန် အများအပြား နေထိုင်ရာ နေရာဖြစ်ပြီး ၎င်းတို့ထဲတွင် ဧရာမဖျံကြီး များနှင့် ဧရာမသင်းခွေချပ်များ ပါဝင်သည်။
ရေတံခွန်မှ ကြဲပျန့်ထွက်ပေါ်နေသော ရေမှုန် အစုအဝေးတို့သည် စိမ်းစိုလန်းဆန်းသော ပန်းမန်များကို ပေါက်ရောက်စေရန် အကူအညီပေးသည်။
ဇင်ယော်နီ ကာတွန်းကျော်ပြောင် စာရေးဆရာ ကာတွန်းဆရာ အယ်ဒီတာ ဗေဒင်ဆရာတစ်ဦးဖြစ်သည်။
ဇင်ယော်နီ ကာတွန်းကျော်ပြောင် စာရေးဆရာ၊ ကာတွန်းဆရာ၊ ဗေဒင်ပညာရှင် ဆရာဇင်ယော်နီ(ခေါ်) ကာတွန်းကျော်ပြောင်ကို ၁၉၇၃ ခု၊ မေလ ၄ ရက်၊ သောကြာနေ့မှာ အဖ ဦးကျော်မောင်း၊ အမိ ဒေါ်ခင်သန်းတို့မှ ဖွားမြင်ခဲ့ပြီး မွေးချင်း ၅ ယောက်အနက် အကြီးဆုံးသားဖြစ်ပါတယ်။
အမည်ရင်းမှာ ဦးကျော်စိုးထွန်း ဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ စာဆိုကျော် ပုဂ်္ဂိုလ်ထူး အမြောက်အမြား ပေါ်ထွန်းခဲ့ရာ တောင်တွင်းကြီးမြို့ဇာတိဖြစ်ပါတယ်။
မကွေးမြို့ ကန်သာ အမက၊ တောင်တွင်းကြီးမြို့ မြို့မ အမက၊ တောင်တွင်းကြီးမြို့ အထက(၁) ကျောင်းတွေမှာ ပညာသင်ယူခဲ့ပါတယ်။
စာပေအနုပညာခရီးအစ တောင်တွင်းကြီးမြို့ အထက ၁ ကျောင်းစာကြည့်တိုက်အဖွဲ့ဝင်တစ်ဦး ဖြစ်ခဲ့ပြီး ကျောင်းနံရံကပ်စာစောင်များ၊ ကျပန်းစကားပြောပွဲများ၊ ကဗျာ ပန်းချီ ကာတွန်း စာစီစာကုံး ပြိုင်ပွဲများကတစ်ဆင့် စာပေ အနုပညာ သနေ်္ဓတည်ခွင့်ရခဲ့ပါတယ်။
အသက် ၁၄ နှစ်သား အရွယ်၊ ၉ တန်း ကျောင်းသားဘဝ၊ ၁၉၈၇ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လထုတ် သင့်ဘဝမဂ်္ဂဇင်းမှာ “မိဘကျေးဇူး”အမည်ရှိ ကဗျာတိုလေးနဲ့ စာပေလောကသို့ စတင်ဝင်ရောက်လာခဲ့ ပါတယ်။
သင့်ဘဝမဂ်္ဂဇင်း၊ သောကြာစာစောင်၊ စံပယ်ဖြူမဂ်္ဂဇင်း၊ မြားနတ်မောင်မဂ်္ဂဇင်း၊ လုံမလေး မဂ်္ဂဇင်း၊ ဟန်သစ်မဂ်္ဂဇင်း ... စတာတွေမှာ ကလောင်သစ်တစ်ဦးအဖြစ် ကလောင်သွေးခဲ့ပါတယ်။
ကာတွန်းဆရာဘ၀အစ ၁၉၉၃ ခုနှစ်ကစလို့ ဟာသစာရေးဆရာကြီး ဆရာကြီးအီကြာကွေးရဲ့ အားပေးတိုက်တွန်းမှုနဲ့အတူ “ကျော်ပြောင်” ဟူသော ကလောင်အမည်နဲ့ ကာတွန်းတွေ၊ သရော်စာတွေ ရေးသားခဲ့ပါတယ်။
ဆရာကြီးမင်းသိင်္ခ၏ သန္ဓေတပည့် ၁၉၉၄ ခုနှစ်မှာ ဆရာကြီးမင်းသိင်္ခဆီသို့ ရောက်ရှိသွားခဲ့ပြီး ဆရာကြီးနဲ့အတူနေထိုင်ရင်း ဆရာကြီးမင်းသိင်္ခထံမှ စာပေအမွေ၊ ဗေဒင်ပညာအမွေတို့ကို အနီးကပ် ဆည်းပူးရယူနိုင်ခဲ့ပါတယ်။
အယ်ဒီတာဘ၀ ဆရာကြီးမင်းသိင်္ခ ဦးစီးထုတ်ဝေခဲ့သော မနောမယဂျာနယ်၊ မနောကြာဖြူမဂ်္ဂဇင်း၊ မဟာမြိုင်မဂ်္ဂဇင်းတွေမှာ အယ်ဒီတာတစ်ဦးအဖြစ် ထမ်းရွက်ခွင့်ရခဲ့ပြီး ယနေ့အထိလည်း မနောမယဂျာနယ်ကို အယ်ဒီတာချုပ်အဖြစ်တာဝန်ယူကာ ဆက်လက် ထိန်းသိမ်းလျက် ရှိပါတယ်။
ဗေဒင်သင်တန်းပြဆရာ ဆရာကြီးမင်းသိင်္ခနဲ့အတူ မှော်ဘီမြို့ အယူတော်မင်္ဂလာခြံကြီးမှာ သားသမီးတစ်ဦးပမာ နေထိုင်ခဲ့ပြီး ဗေဒင်သင်တန်းပြဆရာတစ်ဦးအဖြစ် ၁၀ နှစ်တာမျှ ထမ်းဆောင်ခဲ့ပါတယ်။
မြန်မာ့ရိုးရာလက်ဝှေ့ကလပ်အသင်းတာဝန်ခံ ဆရာကြီးမင်းသိင်္ခ တည်ထောင်သော ပွဲကျောင်းသား မြန်မာ့ရိုးရာလက်ဝှေ့ကလပ်မှာ အသင်းတာဝန်ခံအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပါတယ်။
ပထမဆုံးလုံးချင်းဝတ္ထု ပထမဆုံးထုတ်ဝေခဲ့သော လုံးချင်းစာအုပ်မှာ ၂၀၀၃ ခုနှစ်က ထုတ်ဝေခဲ့သော “ရွှေနန်းတော်သို့ သွားရအောင်” အမည်ရှိဝတ်္ထုဖြစ်ပြီး ဒုတိယအကြိမ်ပြန်လည်ထုတ်ဝေခဲ့ရပါတယ်။
ယခုအချိန်အထိ လုံးချင်းစာအုပ်ပေါင်း ၂၀ ကျော် ရေးသားထုတ်ဝေခဲ့ပြီး ဖြစ်ပါတယ်။
ဝတ်္ထုအချို့ကို ဗီဒီယိုဇာတ်ကား၊ အသံလွှင့်ဇာတ်လမ်း၊ ရုပ်ပြစာအုပ်များအဖြစ်လည်း ရိုက်ကူး၊ ထုတ်လွှင့်၊ ထုတ်ဝေခြင်းများ ရှိခဲ့ပါတယ်။
ပရဟိတလှုပ်ရှားမှုများ ပရဟိတ လှုပ်ရှားမှုများအဖြစ် အယူတော်မင်္ဂလာ ဇီဝိတဒါနမိသားစုဟု စုစည်းကာ ၂၀၀၉ ခုနှစ်မှစ၍ စုပေါင်းသွေးလှူဒါန်းပွဲများ နှစ်စဉ်ပြုလုပ်လှူဒါန်းခဲ့ပြီး မြန်မာနိုင်ငံ အထက်အောက် အလယ် ဒေသအသီးသီးမှ ဆေးရုံကြီးများ၊ တိုက်နယ်ဆေးရုံများ၊ ကျေးလက်ဆေးခန်းများ၊ ကျေးလက်သားဖွားခန်းများ၊ လူမှုကူညီရေးပရဟိတအဖွဲ့များထံသို့ အောက်ဆီဂျင်အိုး ၂၀၀ နီးပါး လှူဒါန်းခဲ့ပြီး ဖြစ်ပါတယ်။
ပရိသတ်ပေးသော ကာတွန်းဆုရှင် ရန်ကုန်မြို့ ကာတွန်းဦးဘဂျမ်းလမ်း၊ ကာတွန်းမီးထွန်းပွဲတော် ၂၀၁၈ ခုနှင့် ၂၀၁၉ ခုနှစ်များမှာ ပရိသတ်အကြိုက်ဆုံးဆုရှင်တစ်ဦးအဖြစ် ၂ နှစ်ဆက်တိုက် အရွေးချယ်ခံခဲ့ရပါတယ်။
လက်ရှိဆောင်ရွက်မှုများ မြန်မာ့အသံ နှင့် ပတ်္တမြားအက်ဖ်အမ်မှ နေ့စဉ် အသံလွှင့်ဟောစာတမ်း၊ mntv ရုပ်သံမှ နေ့စဉ် ဟောစာတမ်း အစီအစဉ်များကိုလည်း ထုတ်လွှင့်လျက်ရှိပြီး ဂျာနယ်များ၊ အွန်လိုင်းမီဒီယာများမှာလည်း စာမူများ၊ ကာတွန်းများ၊ ဟောစာတမ်းများ ရေးသားလျက်ရှိပါတယ်။
၂၀၁၉ ခုနှစ်အထိ ဆရာဇင်ယော်နီ ရေးသားထုတ်ဝေခဲ့ပြီးသော စာအုပ်များမှာ - ၁။
ရွှေနန်းတော်သို့ သွားရအောင် ၂။
လွယ်လိုက်တဲ့ဖြစ်ခြင်း မရမ်းတလင်းယတြာများ အမှတ် (၁) ၃။
ဝေဇယန်္တာဘုံနန်း ၄။
ရသေ့ကြီးဦးရွှေတောင်၏ ဘဝဇာတ်ကြောင်းများ ၅။
ယတြာလမ်း ၆။
ရသေ့ကြီးဦးရွှေတောင်နှင့် လောကပင်လယ် ၇။
ယခင်ဘဝမှ အဆက် ၈။
ရွှေလမ်းငွေလမ်း ညွှန်လိုက်မယ် ၉။
လွယ်လိုက်တဲ့ဖြစ်ခြင်း မရမ်းတလင်းယတြာများ အမှတ် (၂) ၁၀။
ဒေါ်ဝါယောနှင့် လောကဇာတ်ခုံ ယတြာစုံ အမှတ်(၁) ၁၁။
ဒေါ်ဝါယောနှင့် လောကဇာတ်ခုံ ယတြာစုံ အမှတ်(၂) ၁၂။
လွယ်လိုက်တဲ့ဖြစ်ခြင်း မရမ်းတလင်းယတြာများ အမှတ် (၃) ၁၃။
ယနေ့ယခု ဝေဠုနဒီ ၁၄။
လက်ယာတောင်ကျွန်းမှာ ထွန်းတဲ့ နိမိတ်များ ၁၅။
ရွှေတဲရော့ ၁၆။
အဘပြောပြခဲ့တဲ့ လှဖေနဲ့ မြမေ ၁၇။
ဒေါက်တာမင်းသိင်္ခနှင့် ဒေါက်တာဒဂုန် ၁၈။
ရိုစီမနှင့် လိုတရ ယတြာများ အမှတ် (၁) ၁၉။
ရသေ့ကြီၤးဦးရွှေတောင်နှင့် ရတနာရွှေအိုး ၂၀။
ရိုစီမနှင့် လိုတရ ယတြာများ အမှတ် (၂) ၂၁။
မင်းသိင်္ခ၏ ရတနာသိုက် ၂၂။
ရွှေအိမ်တော်အဖွင့်ကျမ်း ၂၃။
မင်းသိင်္ခပြောခဲ့သော နိုင်ငံရေးပုံပြင်များ ၂၄။
ရသမဏ္ဍလ အမှတ် ၁ ... စသည်တို့ဖြစ်ကြပါတယ်။
ဆရာဇင်ယော်နီ ၏ စာပေဟောပြောပွဲများမှတ်တမ်း ၁။
၂၀၁၂ ဇန်နဝါရီ ၇ ပါးရိုက် ဝါးခယ်မ ၂။
၂၀၁၄ ဒီဇင်ဘာ ၁၇ အင်းစိန် ၃။
၂၀၁၅ ဇန်နဝါရီ ၂၅ သာပေါင်း ၄။
၂၀၁၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၆ တောင်ဥက္ကလာ ၅။
၂၀၁၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၇ ဝေါ ၆။
၂၀၁၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၁ လှိုင်သာယာဘီအိုစီ ၇။
၂၀၁၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၃ လှိုင်သာယာ FMI ၈။
၂၀၁၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၄ ချောင်းသာ ၉။
၂၀၁၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၅ ပဲခူး ဇိုင်းတောင် ၁၀။
၂၀၁၅ ဒီဇင်ဘာ ၁၃ တောင်တွင်းကြီး ကုက္ကိုခွ ၁၁။
၂၀၁၅ ဒီဇင်ဘာ ၁၃ တောင်တွင်းကြီး မြို့နယ်ခန်းမ ၁၂။
၂၀၁၅ ဒီဇင်ဘာ ၁၄ တောင်တွင်းကြီး ဝက္ကသေး ၁၃။
၂၀၁၅ ဒီဇင်ဘာ ၁၅ တောင်တွင်းကြီး မိုးထိကျောင်း ၁၄။
၂၀၁၅ ဒီဇင်ဘာ ၁၅ တောင်တွင်းကြီး အထက ၁ ၁၅။
၂၀၁၆ ဇန်နဝါရီ ၄ နတ်မောက် ၁၆။
၂၀၁၆ ဇန်နဝါရီ ၁၅ ပျဉ်းမနား စိုက်သိပ္ပံ ၁၇။
၂၀၁၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၄ ပဲခူး ရွှေသာလျောင်း ၁၈။
၂၀၁၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၉ ဂွ မကျီးဇင် ၁၉။
၂၀၁၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၂ ရန်ကင်း ကံဘဲ့ ၂၀။
၂၀၁၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၅ အထက်မင်းလှ စစ္စနို့ ၂၁။
၂၀၁၆ မတ် မ/ဥက္ကလာ ၂၂။
၂၀၁၆ ဧပြီ ၂ မော်လမြိုင် ၂၃။
၂၀၁၆ မေ ၂၀ မင်းတပ် ချင်း ၂၄။
၂၀၁၆ မေ ၂၁ နှမ်းစားကျင်း မြိုင် ၂၅။
၂၀၁၆ ------- ထီးချိုင့် ၂၆။
၂၀၁၆ အောက်တိုဘာ ၁၅ ရွာသာကြီး ၂၇။
၂၀၁၆ နိုဝင်ဘာ ၇ ငှက်အော်စမ်း ကော့မှူး ၂၈။
၂၀၁၆ ဒီဇင်ဘာ ၂၅ အင်းစိန် ၂၉။
၂၀၁၇ ဇန်နဝါရီ ၁ ဖိုကြီး အောင်မြင်သာ မြို့သစ် ၃၀။
၂၀၁၇ ဇန်နဝါရီ ၂ ဖိုကြီး မြို့သစ် ၃၁။
၂၀၁၇ ဇန်နဝါရီ ၃ မြို့သစ် ၃၂။
၂၀၁၇ ဇန်နဝါရီ ၄ နတ်မောက် ၃၃။
၂၀၁၇ ဇန်နဝါရီ ၇ လှိုင် ၄ ရပ်ကွက် ၃၄။
၂၀၁၇ ဇန်နဝါရီ ၁၀ နေပြည်တော် ဒက္ခိဏသီရိ အထက ၁၉ ၃၅။
၂၀၁၇ဇန်နဝါရီ ၃၀ လှိုင်သာယာ ၃ ရပ်ကွက် ၃၆။
၂၀၁၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၁ ပဲခူး ရွှေသာလျောင်း ၃၇။
၂၀၁၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၃ အမရပူရ နန်းတော်ရာ မန္တလေး ၃၈။
၂၀၁၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၂ ရေနံမ အထက်မင်းလှ ၃၉။
၂၀၁၇ မတ် ၁၉ တွံတေး ၄၀။
၂၀၁၇ ဧပြီ ၈ သန်လျှင် ၄၁။
၂၀၁၇ ဧပြီ ၁၀ မထွဲ တောင်တွင်းကြီး ၄၂။
၂၀၁၇ --------- မြို့ဦးစေတီ ယဉ်ကျေးလိမ္မာ ၄၃။
၂၀၁၇ အောက်တိုဘာ ၄ ရွာသာကြီး ၄၄။
၂၀၁၇ နိုဝင်ဘာ ၄ ကျိုက်လတ် ၄၅။
၂၀၁၇ နိုဝင်ဘာ ၁၁ ဆင်ပေါင်ဝဲ- ဆင်မြူးအောင် ၄၆။
၂၀၁၇ နိုဝင်ဘာ ၁၂ ဆင်ပေါင်ဝဲ- ကုန်းဗိုလ်(နေ့) ၄၇။
၂၀၁၇ နိုဝင်ဘာ ၁၁ ဆင်ပေါင်ဝဲ- ကျောက်ဆောင်စမ်း(ည) ၄၈။
၂၀၁၇ နိုဝင်ဘာ ၁၃ ဆင်ပေါင်ဝဲ- စီပင်လှ ၄၉။
၂၀၁၈ ဇန်နဝါရီ ၁ သာဝတ္ထိ ၅၀။
၂၀၁၈ ဇန်နဝါရီ ၂ နေပြည်တော် ဉာဏသီရိ ၅၁။
၂၀၁၈ ဇန်နဝါရီ ၃ နေပြည်တော် ဒက္ခိဏသီရိ အထက ၁၉ ၅၂။
၂၀၁၈ ဇန်နဝါရီ ၄ နတ်မောက် ကိုးကား ၁၉၈၇ ခု ဩဂုတ်လထုတ် သင့်ဘ၀မဂ္ဂဇင်း မနောမယဂျာနယ်များ မနောကြာဖြူမဂ္ဂဇင်းများ https://www.facebook.com/NewsWatchJournal/videos/920654931680729/ https://www.facebook.com/fmbagan/videos/1295468253921583/ https://www.facebook.com/byohls/videos/2601844843235758/ https://www.zenyawni.org/။
Redirectအနီအောက်ရောင်ခြည် အပူချိန်တိုင်းကိရိယာ။
Mercury-in-glass thermometer for measurement of room temperature. Daniel Fahrenheit's mercury-in-glass thermometer was far more reliable and accurate than any that had existed before, and the mercury thermometers in use today are made in the way Fahrenheit devised. Danzig-born Daniel Gabriel Fahrenheit, a pioneer of exact thermometry (or precision thermometry. He invented the mercury thermometer (first practical, accurate thermometer) and Fahrenheit scale (first standardized temperature scale to be widely used). ပြဒါး သာမိုမီတာ () ကို ၁၇၁၄ တွင် အမ်စတာဒမ်မြို့တွင် ရူပဗေဒပညာရှင် ဒန်ညယ် ဂါဘရီး ဖားရင်ဟိုက်က တီထွင်ခဲ့သည်။
အဝကျဉ်းဖန်ပြွန်ကို ပြဒါးပါဝင်သော ဖန်လုံး(ဖု) တစ်ခုတွဲဆက်၍ တပ်ဆင်ထားသည်။
ပြဒါး၏ ထုထည်သည် ဖန်လုံးအတွင်းပိုင်းထုထည်ထက် အလွန်နည်း၏။
ပြဒါးထုထည်မှာ အပူချိန်အလိုက် အနည်းငယ်ပြောင်းလဲသည်။
ဆိုလိုသည်မှာ ထုထည်အနည်းငယ်ပြောင်းရုံမျှဖြင့် အဝကျဉ်းဖန်ပြွန်ဘက်၌ သိသိသာသာ ပြောင်းလဲသွားသည်။
ပြဒါး၏အထက်တွင် နိုက်ထရိုဂျင်ဓာတ်ငွေ့ ဖြည့်သွင်းခြင်း (သို့) တပိုင်းလေဟာနယ် (လေထုဖိအားထက်နည်းစေရန်) ပြုလုပ်ထားသည်။
သာမိုမီတာကို အပူချိန်အမှတ်အသားများ ပြုလုပ်ရန် ရေ/ရေခဲ ရောနှောမှုကဲ့သို့ စံအပူချိန်တစ်ခုနှင့်အတူ အပူမျှခြေတစ်ခု ရရှိရန် ဖန်လုံးကို ထိုအခြေနေသို့ ရောက်အောင် ဆောင်ရွက်ထားရသည်။
ထို့နောက် ရေ/ခိုးငွေ့ စံအပူချိန်ဖြင့် ဖန်လုံးအခြေအနေကို ဖန်တီးရသည်။
ဖန်ပြွန်ကို အစွန်းနှစ်ဖက်ကြား တူညီ ညီမျှသော အပိုင်းများရရှိစေရန် ပိုင်းကန့်သည်။
အခြေခံသဘောအားဖြင့် သာမိုမီတာများကို မတူညီသော ပါဝင်အသုံးပြုပစ္စည်းအမျိုးမျိုးဖြင့် ပြုလုပ်ကြ၍ ဥပမာအနေဖြင့် အရောင်ပါ အယ်လ်ကိုဟော သာမိုမီတာသည် ပါဝင်အရည်၏ ပြန့်ကားနိုင်စွမ်းကြောင့် မတူညီသော တိုင်းတာမှုဖတ်ရှုခြင်းကို ပေးနိုင်သည်ဟု ထင်မြင်ယူဆနိုင်သည်။
လက်တွေ့၌ အသုံးပြုအရည်တို့သည် မျဉ်းဖြောင့် ပြန့်ကားမှု (တသမတ် ပြန့်ကားမှု) ဂုဏ်သတ္တိများရှိသောကြောင့် စစ်မှန်သော သာမိုဒိုင်းနမစ် အပူချိန်၏ လုပ်ဆောင်ခြင်းအစွမ်းရှိ၍ ဆင်တူသော ရလဒ်များကို ပေးနိုင်လေသည်။
ပြဒါး (၁၇၁၄) နှင့် ဖာရင်ဟိုက် စကေး (၁၇၂၄) ကို ဖန်ပြွန်သာမိုမီတာများအတွက် အသုံးပြုခြင်းသည် သာမိုမီတာနယ်ပယ်တွင် တိကျသေချာသော ခေတ်တစ်ခေတ်ကို အစပျိုးပေးနိုင်ခဲ့လေသည်။
၁၉၆၆ မှစ၍ ယနေ့ခေတ်ထိတိုင် အတိကျဆုံး ရနိုင်သမျှသော သာမိုမီတာများအနက် တစ်ခုအပါအဝင် ဖြစ်သည်ဟု ယူဆကြ၏။
Grigull, Ulrich (1966). Fahrenheit, a Pioneer of Exact Thermometry. (The Proceedings of the 8th International Heat Transfer Conference, San Francisco, 1966, Vol. 1, pp. 9–18.) သမိုင်း A large mercury in glass thermometer. သာမိုမီတာကို ဖာရင်ဟိုက် နှင့် ဆဲစီးယပ်စ် တိုင်းတာမှုများကို ဦးဆောင်ဦးရွက် ပြုခဲ့သူများက အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။
အန်ဒါ့စ် ဆဲလ်စီးယပ်စ် သည် ဆွီဒင် သိပ္ပံပညာရှင်ဖြစ်၍ ဆဲစီးယပ်စ်တိုင်းတာမှုစနစ်ကို တီထွင်ခဲ့သူဖြစ်ကာ ၎င်း၏ စာအုပ် 'ဆဲစီးယပ်စ် အပူချိန် တိုင်းတာမှုစနစ်၏ ဇာစ်မြစ်' (၁၇၄၂) ၌ ဤတိုင်းတာမှုကို ဖော်ပြခဲ့သည်။
ဆဲစီးယပ်စ်သည် ၎င်း၏ တိုင်းတာမှုစနစ်တွင် အမှတ်နှစ်ခုကို ကိန်းသေထားခဲ့ကာ ယင်းအမှတ်များမှာ ရေခဲပျော်မှတ်နှင့် ရေဆူမှတ်တို့ဖြစ်သည်။
နယူတန်သည် ယခင်ကတည်းက ဤပုံစံသဘောတရားကို ဖော်ထုတ်လုပ်ဆောင်ခဲ့သောကြောင့် ဤအမှတ်ချထားခြင်းသည် စိတ်ကူးသစ်တစ်ရပ်မဟုတ်ပေ။
ဆဲစီးယပ်စ်၏ ထူးခြားချက်မှာ ရေဆူမှတ်ကိုသာ သုံးထားပြီး ရေခဲမှတ်ကို မသုံးထားချေ။
၎င်းသာမိုမီတာအတွက် စိတ်ချ၍ကောင်းမွန်သော တိုင်းတာမှုအနေအထားရရှိစေရန် ဆောင်းရာသီနှစ်ခု ကြမြင့်ခဲ့သည်။
ထပ်ခါတလဲလဲ စစ်ဆေးစမ်းသပ်ခြင်းဖြင့် ၎င်းတွေ့ရှိခဲ့သည့် အချက်မှာ ရေခဲသည် အမြဲတမ်း သာမိုမီတာ၏ တူညီသော အမှတ်တစ်ခု၌ အရေပျော်ခြင်းဖြစ်သည်။
ရေဆူခြင်းမှ ရေငွေ့ဖြစ်သွားခြင်း တိုင်းတာ အမှတ်အသားပြုခြင်းကိုလည်း တူညီသော အမှတ်တစ်နေရာ၌ ဖြစ်သည်ကို တွေ့ခဲ့သည်။
(အလွန်တရာ တိကျမှုရရှိရန် လုပ်ဆောင်ခဲ့သောအခါ လေထုဖိအားပေါ်မူတည် ထိုအမှတ်(များ)သည် ပြောင်းလဲတတ်ကြောင်း ဆဲစီးယပ်စ် သတိပြုမိခဲ့သည်။
) ထိုစဉ် ရေငွေ့များကြားမှ သာမိုမီတာကို ဖယ်လိုက်သောအခါ ပြဒါးသည် ဖြည်းဖြည်းခြင်းတက်လာသည်။
ဤအချက်သည် ဖန်ပြွန်၏ လျင်မြန်စွာ အေးသွားခြင်း (နှင့် ကျုံ့ဝင်ခြင်း) သဘောတရားနှင့် ဆက်စပ်သည်။
ဆဲစီးယပ်စ်သည် ၎င်း၏ ကိုယ်ပိုင် အပူချိန်အမှတ်အသားကို အသုံးပြုရန် ဆုံးဖြတ်လိုက်သောအခါ မူလက ဆဲစီးယပ်စ်သည် ၎င်း၏ အပူချိန်အမှတ်အသားကို ပြောင်းပြန် အနေအထား ပြုလုပ်ခဲ့သည်။
ဆိုလိုသည်မှာ သန့်စင်သောရေ၏ ရေဆူမှတ်ကို ၀ °C (၂၁၂ °F) ၌ထား၍ ရေခဲမှတ်ကို ၁၀၀ °C (၃၂ °F) တွင် ထားရှိခဲ့သည်။
တစ်နှစ်ခန့်အကြာတွင် ပြင်သစ်လူမျိုး ယွန်း-ဖြဲ ခရစ်စတန် (Jean-Pierre Christin) က ရေခဲမှတ်ကို ၊ ရေဆူမှတ်ကို ပြန်ပြောင်းထားရန် အဆိုပြုခဲ့သည်။
ထို့နောက် စင်တီဂရိတ် (Centigrade - အမှတ်/အဆင့် ၁၀၀ ရှိခြင်း) ဟူ၍ အမည်ပေးခဲ့သည်။
အဆုံးတွင် ဆဲစီးယပ်စ်သည် သာမိုမီတာကို အမှတ်အသား ပြုလာပ်ခြင်းနှင့်ပတ်သက်သော နည်းလမ်းတစ်ခုကို အဆိုပြုခဲ့သည်။
သန့်စင်ရေ (ရေသန့်) နှင့်ပြုလုပ်ထားသော ရေခဲကို အရည်ဖျော်ရာတွင် ယင်း၌ သာမိုမီတာ၏ စလင်ဒါ (ပြွန်) ကို ထားရှိရန်နှင့် သာမိုမီတာထဲရှိ ငွေ့ရည် (fluid) တည်ငြိမ်သည့်အမှတ်ကို မှတ်သားရန်။
ဤအမှတ်သည် ရေ၏ ရေခဲမှတ်/ရေပျော်မှတ် (freeze/thaw point) ဖြစ်သည်။
ထိုနည်းတူစွာဖြင့် သာမိုမီတာကို ဆူနေသောရေ ခိုးငွေ့၌ထားသောအခါ သမိုမီတာအတွင်း ငွေ့ရည် ငြိမ်သော အမှတ်ကို မှတ်းသားရန်။
ထိုအမှတ်နှစ်နေရာကြားအပိုင်းကို အညီအမျှ အပိုင်း (၁၀၀) ပိုင်းရန် တို့ဖြစ်သည် ဤအမှတ်များသည် အနီးစပ်ဆုံး တိုင်းတာမှတ်သားရန်အတွက် လုံလောက်၏။
သို့သော် အမှတ်နှစ်ခုစလုံးသည် လေထုဖိအားအလိုက် ပြောင်းလဲကြသည်။
ယနေ့ခေတ်တွင် ရေခဲမှတ်အစား ရေ၏ သုံးဆမှတ် (triple point) ကိုသုံးစွဲကြသည်။
ယင်းအမှတ်တန်ဖိုးမှာ ၂၇၃.၁၆ ကယ်လ်ဗင် (K)၊ ၀.၀၁ °C ဖြစ်သည်။