kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
၁၉၇၀ပွဲတော် ကိုလည်း မူလက ကိုရီးယားသမ္မတနိုင်ငံ က ကျင်းပရန်စီစဉ်ခဲ့သည်။
သို့သော် အမျိုးသားလုံခြုံရေးပြဿနာများကြောင့် ပြိုင်ပွဲကျင်းပခွင့်ကို လက်လွှတ်ခဲ့သည်။
သို့ရာတွင် အမှတ်တကယ်အကြောင်းအရာမှာ ဘဏ္ဍာငွေကိစ္စကြောင့်ဖြစ်သည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:အာရှအားကစားပွဲ။
alt=lemon|သံပရာသီး သံပရာသီးချဉ်သည် သံပရာသီးကို အချဉ်ဖောက်ထားခြင်း ဖြစ်ပြီး၊ ထမင်းနှင့် တွဲစားနိုင်သော အပြုလုပ်များသည့် မြန်မာ့ ရိုးရာစားစရာ ဖြစ်သည်။
ရှေးမြန်မာ့ရိုးရာ သံပရာသီးချဉ် တည်နည်းကို ရှေးမြန်မာဘုရင်အဆက်ဆက်တို့ အသုံးတော်ခံ စားတော်ဆက် စဖိုသည်တို့ ပြုစီမံခဲ့သည့် အရသာဖော်နည်း နိဿယည်း ခေါ် စားတော်ချက်ကျမ်းတွင် တွေ့ရသည်။
အချဉ်တည်နည်း သံပရာသီး အနုအနွမ်းတို့ကို မပါရှိစေဘဲ၊ ရင့်ရင့် ရွမ်းပြင်း အမှည့် ဆွတ်စ လတ်လတ်ဆတ်ဆတ်ကို ပြာထည့်၍ အစပ်ရည် ကုန်သွားအောင် ၄ရက် ရေလဲ၍ စိမ်ရမည်။
ရက်စေ့သည် ရှိသော်၊ သမ္ဘရာသီးကို ရေစင်စင် ဆေးကြောသုတ်သင်၍ နေမှာ တနေ့ ကြာအောင် လှန်းရသည်။
ခန့်ခန့်ထပ်ထပ် ရှိလျှင်၊ ဆားရည်နှင့် နှစ်ရက် သုံးရက် ထပ်မံ၍ စိမ်လေ၊ သုံးရက်စေ့ပြန်လျှင် နေပူ တခါ ထပ်လှန်း၊ ခန့်ခန့်ထပ်ထပ် ရှိလျှင် လေးစိတ်ခွဲ၊ ဆားကိုသာ ငန်ကျိနေအောင် သွတ်၍ နေမှ တနေ့ လှန်းပြီးလျှင် ငါးမြင်းရဉ်းငါးပိ, ငါးပတ်ငါးပိအသားကောင်း, ကြက်သွန်ဖြူ, ငရုတ်ကောင်း ကျိုချက်၍ ဆီကို ကျက်နေအောင် ချက်၊ ဆီကျက်အေးနှင့် ဖျော်၊ ဤအရည်ဖြင့် သံပရာသီးလေးစိတ်ခွဲထဲကို စိမ့်ဝင်သွားအောင် နယ်ဖတ်၍ သန့်ပြန့်သော အိုးတွင် ကြပ်ကြပ်သိပ်ရမည်။
အပေါ်ကို ဖက်လုံစွာပိတ်၊ ကုပ်ကြပ်ကြပ်နှိပ်၊ တစ်နှစ်, နှစ်နှစ် ခံ၏။
ချက်ဖယောင်းကဲ့သို့ နူးနပ်ကာ၊ အရသာလည်း လေးလေးပင်ပင်ရှိ၍ ကောင်းလှသည်။
သရက်ရွက်ချဉ်သည် သရက်ရွက်ကို အချဉ်ဖောက်ထားခြင်း ဖြစ်ပြီး၊ ထမင်းနှင့် တွဲစားနိုင်သော မြန်မာ့ ရိုးရာနှုတ်မြိန်စားစရာ ဖြစ်သည်။
ရှေးမြန်မာ့ရိုးရာ သရက်ရွက်ချဉ် တည်နည်းကို ရှေးမြန်မာဘုရင်အဆက်ဆက်တို့ အသုံးတော်ခံ စားတော်ဆက်၊ စဖိုသည်တို့ ပြုစီမံခဲ့သည့် အရသာဖော်နည်း နိဿယည်း ခေါ် စားတော်ချက်ကျမ်းတွင် တွေ့ရသည်။
ယခုအခါ သရက်ရွက်ချဉ်ကို ပြုလုပ်စားသောက်လေ့ ရှိသူ၊ လုပ်တတ်သူ မရှိသလောက်ပင် ဖြစ်သည်။
သရက်သီးကိုသာ နည်းမျိုးစုံ အရသာမျိုးစုံ ပြုလုပ်၍ စားဖူးမည်၊ ဤဖန်တွသော သရက်ရွက်ကို အချဉ်တည်ရသည်ဟူ၍ ကြားဖူးမည် မဟုတ်ချေ။
အချဉ်တည်နည်း သရက်ရွက်ကို အတန်တန်ညီညာအောင် လှပစွာ စီ၍ ရေနွေးကျိုက်ကျိုက်ဆူမှာ နွမ်းဖတ်သွားရုံ နှစ်၍ ပြန်ဆယ်ရမည်။
အအေးခံထားပြီး၊ အေးသွားလျှင် ဆားငန်ငန်နှင့် မပျက်မစီးရအောင် အိုးထဲတွင် ကြပ်နေအောင် ဖိသိပ်ရသည်။
ဖက်ဖြင့် လုံအောင် ပိတ်၊ ကုပ်ကို ကြပ်ကြပ်နှိပ်၊ တစ်နှစ် ခံ၏။
အသုံးအလိုရှိသောအခါဝယ်၊ ဆား, ငါးပိ, ငရုတ်, ကြက်သွန်, ဆီနှင့် မကျိုးမပဲ့ရအောင် သုပ်သည်။
အဆင်းလှပြီး အနံ့အရသာ ကောင်းလေသည်။
ကင်းပုံသီးချဉ်(ကင့်ပုံသီးချဉ်)သည် ကင်းပုံသီးကို အချဉ်ဖောက်ထားခြင်း ဖြစ်ပြီး၊ ထမင်းနှင့် တွဲစားနိုင်သော မြန်မာ့ ရိုးရာနှုတ်မြိန်စားစရာ ဖြစ်သည်။
ရှေးမြန်မာ့ရိုးရာ ကင်းပုံသီးချဉ် တည်နည်းကို ရှေးမြန်မာဘုရင်အဆက်ဆက်တို့ အသုံးတော်ခံ စားတော်ဆက်၊ စဖိုသည်တို့ ပြုစီမံခဲ့သည့် အရသာဖော်နည်း နိဿယည်း ခေါ် စားတော်ချက်ကျမ်းတွင် တွေ့ရသည်။
ယခုအခါ ကင်းပုံသီးချဉ်ကို ပြုလုပ်စားသောက်လေ့ ရှိသူ၊ လုပ်တတ်သူ မရှိသလောက်ပင် ဖြစ်သည်။
စားသောက်ဆိုင်များတွင်လည်း တည်ခင်းခြင်း မရှိချေ။
အိမ်လုပ်အစားအစာ အဖြစ်သာ တည်ရှိသည်။
အချဉ်တည်နည်း ကင်းပုံသီးလှလှပပ အနာအဆာလွတ်ကို လေးစိတ်စိတ်၍ ရေနွေး ကျိုက်ကျိုက်ဆူတွင် နနွင်းဝါထိန်နေအောင် ခတ်၊ မကျက်မပျော့ ရေနွေးမှာ ဖျော၍ မကျိုးမပျက်ရအောင် ကင်းပုံသီး လေးစိတ်ခွဲထဲသို့ ဆားငန်ကျိနေအောင် သွတ်သွင်း၍ နယ်ဖတ်လေ။
အေးသွားလျှင် အိုးသန့်သန့်တွင် စီရရီ ကြပ်ကြပ်သိပ်ရမည်။
ဖက်လုံစွာပိတ်၊ ကုပ်ကြပ်ကြပ်နှိပ်။
ခုနှစ်လ ခံသည်။
နောင် အသုံးလိုလာသည့်အခါဝယ် ဆီကျက်, ဆား, ငါးပိ, ငရုတ်, ကြက်သွန်နှင့် မကျိုးမပဲ့ရအောင် ဿုပ်သည်။
အဆင်းလှပြီး အနံ့အရသာ ပြောဖွယ်ရာ မရှိချေ။
thumb မဟာမဒို အီဆိုဖောင်း (၁၉၅၁ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၁ ရက်နေ့တွင်မွေးဖွားသည်) နိုင်ဂျီးရီးယားနိုင်ငံရေးသမားတစ် ဦး ဖြစ်ပြီး ၂၀၁၁ ခုနှစ်7ပြီလ ၇ ရက်မှစ၍ နိုင်ဂျာသမ္မတဖြစ်ခဲ့သည်။
Issoufou သည် ၁၉၉၃ မှ ၁၉၉၄ အထိနိုင်ဂျီးရီးယား ၀ န်ကြီးချုပ်၊ ၁၉၉၅ မှ ၁၉၉၆ တွင်အမျိုးသားလွှတ်တော်ဥက္ကPresident္ဌဖြစ်ခဲ့သည်။
၁၉၉၃ ခုနှစ်မှစ၍ သမ္မတရွေးကောက်ပွဲတစ်ခုချင်းစီတွင်သမ္မတလောင်းတစ် ဦး စီရွေးချယ်ခဲ့သည်။
သူသည်နိုင်ဂျီးရီးယားဒီမိုကရက်တစ်နှင့်ဆိုရှယ်လစ်ပါတီ (PNDS-Tarayya) ဆိုရှယ်ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီကို ၁၉၉၀ ခုနှစ်တွင်တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ၂၀၁၁ တွင်သမ္မတအဖြစ်ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခြင်းခံခဲ့ရသည်။
Issoufou သည်အဓိကအတိုက်အခံခေါင်းဆောင်ဖြစ်သည်။
ကဏ္ဍ:၁၉၅၂ မွေးဖွားသူများ ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ။
thumb အိုမာဘွန်ဂို (၁၉၃၅ ဒီဇင်ဘာ ၃၀ မှ ၂၀၀၉ ဇွန် ၈ ရက်) သည်ဂါဘွန်နိုင်ငံ၏နိုင်ငံရေးသမားတစ် ဦး ဖြစ်ပြီး ၁၉၆၇ ခုနှစ်မှ ၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင်သေဆုံးချိန်အထိဂါဘွန်သမ္မတအဖြစ်တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
လီယွန်မဘားသည် ၁၉၆၆ တွင်ဒုတိယသမ္မတအဖြစ်ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခြင်းခံရသည်။
၁၉၆၇ တွင်ကွယ်လွန်ပြီးနောက်သူသည်ဒုတိယမြောက်ဂါဘွန်သမ္မတဖြစ်လာသည်။
Bongo သည် Gabonese Democratic Party (PDG) ၏တစ်ပါတီအုပ်ချုပ်မှုစနစ်ကို ၁၉၉၀ ခုနှစ်အထိ ဦး ဆောင်ခဲ့ပြီးလူထုဖိအားများနှင့်ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသည်။
၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များအစောပိုင်းတွင်သူ၏အုပ်ချုပ်မှုကိုအပြင်းအထန်ဆန့်ကျင်ခဲ့သော်လည်းသူ၏နိုင်ငံရေးရှင်သန်ရပ်တည်မှုသည်ထိုအချိန်ကအဓိကအတိုက်အခံခေါင်းဆောင်အများစုကိုသူ့ဘက်သို့ခေါ်ဆောင်ခြင်းအားဖြင့်အာဏာတည်မြဲရေးမှနောက်တစ်ကြိမ်တားဆီးပုံရသည်။
၁၉၉၃ ခုနှစ်သမ္မတရွေးကောက်ပွဲသည်အငြင်းပွားဖွယ်ရာဖြစ်သော်လည်း၎င်း၏နောက်တစ်ကြိမ်ပြန်လည်ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခြင်းနှင့် ၁၉၉၈ နှင့် ၂၀၀၅ တွင်ပြုလုပ်သောရွေးကောက်ပွဲများဖြင့်အဆုံးသတ်ခဲ့သည်။
၂၀၀၈ ဖေဖော်ဝါရီလတွင်ကျူးဘားသမ္မတ Fidel Castro ရာထူးမှနုတ်ထွက်ပြီးနောက် Bongo သည်ကမ္ဘာ့အရှည်ဆုံးအုပ်ချုပ်မှုမရှိသောခေါင်းဆောင်ဖြစ်လာသည်။
သူသည် ၁၉၀၀ ပြည့်နှစ်ကစပြီးတော်ဝင်မင်းမဟုတ်သောအုပ်စိုးရှင်တစ် ဦး ဖြစ်သည်။
ဘွန်ဂိုသည်သူကိုယ်တိုင်၊ သူ့မိသားစုနှင့်ဒေသခံအထက်တန်းလွှာများအတွက်အလုပ်လုပ်ခဲ့ခြင်းကြောင့်ဂါဘွန်နှင့်၎င်း၏လူများအတွက်မဟုတ်ဘဲဝေဖန်ခံခဲ့ရသည်။
ဥပမာအားဖြင့်ပြင်သစ်အစိမ်းရောင်နိုင်ငံရေးသမားအီဗာဂျိုလီက Bongo အုပ်ချုပ်မှုကာလအတွင်းရေနံ ဦး ဆောင်သောဂျီဒီပီသည်အာဖရိကတွင်အမြင့်ဆုံးအဆင့်သို့ရောက်ရှိခဲ့သော်လည်းဂါဘွန်သည်တစ်နှစ်လျှင် ၅ ကီလိုမီတာအဝေးပြေးလမ်းမသာတည်ဆောက်နိုင်ခဲ့ပြီးကမ္ဘာပေါ်တွင်အမြင့်ဆုံးနိုင်ငံတစ်နိုင်ငံဖြစ်သည်။
၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင်သူကွယ်လွန်ချိန်တွင်မွေးကင်းစကလေးသေဆုံးမှုနှုန်း။
၂၀၀၉ ခုနှစ်ဇွန်လတွင်ဘွန်ဂိုသေဆုံးပြီးနောက်သူ၏ဖခင်မှတာ ၀ န် ၀ တ္တရားများတာ ၀ န်ယူထားခဲ့သောသူ့သားအလီဘွန်ဂိုသည် ၂၀၀၉ ခုနှစ်ဩဂုတ်လတွင်သူ့အားရာထူးမှဆက်ခံရန်ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခြင်းခံရသည်။
ကဏ္ဍ:၁၉၃၆ မွေးဖွားသူများ ကဏ္ဍ:၂၀၀၉ ကွယ်လွန်သူများ။
မြန်မာနိုင်ငံ၏ မြောက်ဖျားနေ ကချင်သွေးချင်းများသည် ကချင်၊ ခုန်ချင်၊ တီးမှုတ်ချင်သော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစု ဖြစ်သည်။
အတီးအမှုတ် အကအခုန်ကို ရိုးရာပွဲလမ်းသဘင်များ၌ အသုံးပြုကြသည်။
တီးမှုတ်ကြသည်။
ကချင်ရိုးရာတူရိယာများသည် ကိုယ့်ဒေသ ကိုယ့်လူမျိုးကို အခြေပြု၍ တီထွင်ကြံဆထားသဖြင့် ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုကို ပီပြင်စေသည်။
တိုင်းတပါး တူရိယာ၊ တိုင်းတပါး အသုံးအဆောင်များကို မသုံးကြဘဲ ကိုယ့်ပြည်တွင်းဖြစ် တူရိယာများကိုသာ လိုလိုလားလား အသုံးပြုနေကြသည်။
ကချင်ရိုးရာတူရိယာများကို လေ့လာကြည့်ပါက လေမှုတ်တူရိယာနှင့် တီးခတ်တူရိယာများ ဟူ၍ နှစ်မျိုးနှစ်စား ရှိပေသည်။
ယင်းတို့မှာ - မနောစည်တော် မောင်း အိုးစည် လင်းကွင်း နှဲ ပြီထောက် ပြီမာန် ရွက်ဇော် ခါးရွယ် ဂျန့်ချီး ပြီပတ် ပြီခရောင် ဝန်ပေါင်(င်) ဗူးပြွေ ဘင်ဂျို ပေါင်(င်) လရုန်း ဆွမ်လရန် ပြီဆွန်း ပြီလန် တူရင်(ထုရဲန်) ခရာ ခပစ် ဒေါ်ရော် တို့ပင် ဖြစ်သည်။
ကချင်ရိုးရာတူရိယာများသည် အစွမ်းထက်ကြပေသည်။
အနုပညာ ပြည့်ဝကြသည်။
လူသားတို့၏ အသိစိတ်ကို အားမာန်ပြည့်ဖြိုးစေသည်။
ကချင်သားချင်းများသည် မနောစည်ကို အထွတ်အမြတ်ထားကြသည်။
ကချင်ရိုးရာ မနောပွဲများ၌ တီးခတ်လေ့ရှိသည်။
ဤစည်ကို မနောတိုင်များ၏ အလယ် တည့်တည့်တွင် ချိတ်ဆွဲပြီး မနောကသောအခါ ရှေ့ဆုံးမှ တီးခတ်ရသည်။
မနောကွင်း အလယ်တွင် ကခုန်နေသော သွေးချင်းကချင်များအတွက် ကကြိုးလှစေရန် စည်းချက်ပေးနိုင်သော တူရိယာဖြစ်သည်။
မနောစည်က သွက်လက်စွာ တီးခတ်သောအခါ နောက်မှ ကခုန်သူများသည်လည်း ခတ်သွက်သွက် ကခုန်ကြရသည်။
မနောစည်က ခတ်နှေးနှေး အသံထွက်လာသောအခါ ကခုန်သူများလည်း အသံကိုလိုက်၍ နှေးနှေးကကြရသည်။
ထို့ကြောင့် မနောကသူများသည် မနောစည်သံကို နားထောင်ဂရုပြုကြသည်။
မနောစည်ဝတွင် တစ်ပေနှင့် တစ်ပေခွဲခန့် အချင်းရှိသော နှစ်ဖက်ပိတ်စည်ဖုံးရှိသည်။
ယင်းကို သရေဖြင့် ဖုံးအုပ်ထား၏။
သားရေသည် အကွက်အကျား မပါသော သားရေဖြစ်ကြရပေမည်။
အကွက်အကျားပါလျှင် စိတ်ဝမ်းကွဲတတ်သည်။
ရန်ဖြစ်တတ်သည်ဟူ၍ အယူရှိကြသည်။
စည်းလုံးမှု၊ သွေးစည်းမှု နည်းစေသည်ဟု ထင်ကြသည်။
ထို့ကြောင့် သရေဖုံးကို အမဲဆိုလျှင် တစ်ခုလုံးအမဲ၊ အဖြူဆိုလျှင် တစ်ခုလုံးအဖြူကို အသုံးပြုကြသည်။
နွားသားရေကို အသုံးများကြသည်။
ပန်းချီ ဦးစံဝင်း (၁၉၀၄-၁၉၈၁) သည် မြန်မာပန်းချီလောကတွင် အင်ပရှက်ရှင်နည်းကို စတင်အသုံးပြုသူ၊ အင်ပရှက်ရှင်နည်းဖြင့် ရေးဆွဲသူ အဖြစ် ထင်ရှားသည်။
သူသည် ပန်းချီပညာဝန်ထောက် အစိုးရအရာရှိ အဖြစ်ဖြင့် ကျောင်းသင် ပန်းချီအနုပညာ သင်ကြားရေးအတွက် အားထုတ်ကြိုးပမ်းခဲ့သော ပုဂ္ဂိုလ်လည်း ဖြစ်သည်။
ငယ်ဘဝ ဝဏ္ဏကျော်ထင် ပန်းချီဦးစံဝင်း ကို ၁၉၀၄ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၂၂ ရက်၊ မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၂၆၆ ခုနှစ် တပေါင်းလပြည့်ကျော် ၂ ရက် အင်္ဂါနေ့တွင် အဖ ဦးမောင်မောင်၊ အမိ ဒေါ်သွန်းမေတို့မှ မွန်ပြည်နယ်၊ ကျိုက္ခမီမြို့တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။
ငယ်ရွယ်စဉ်ကပင် မိဘနှစ်ပါးစလုံး ရှေ့ဆင့်နောက်ဆင့် ကွယ်လွန်ခဲ့ကြသဖြင့် အဘိုးအဘွားလက်ပေါ်တွင်သာ ကြီးပြင်းလာခဲ့ရသည်။
အဘိုးအဘွားအိမ်နှင့် မျက်နှာချင်းဆိုင်အိမ်တွင် ပန်းချီဆရာမိသားစု နေထိုင်ရာ မောင်စံဝင်းသည် ထိုပန်းချီဆရာ၏ သားသမီးများနှင့် ဆော့ကစားရင်း ပန်းချီကို စိတ်ဝင်စားလာခဲ့သည်။
မောင်စံဝင်း၏ ပန်းချီဝါသနာနှင့် ဗီဇကို သိသော ပန်းချီဆရာကလည်း မောင်စံဝင်းကို မြေတောင်မြှောက် သင်ကြားပေးသည်။
၁၉၁၁ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ရူပဗေဒဌာနတွင် ပါမောက္ခအဖြစ် လာရောက်တာဝန်ထမ်းဆောင်သော ကိန်းဘရစ်ချ်တက္ကသိုလ်မှ မစ္စတာ မာတင်ဝပ် သည် ကျောင်းပိတ်ရက်တွင် ကျိုက္ခမီကမ်းခြေသို့ ပန်းချီဆွဲရန် ရောက်ရှိလာလေရာ မောင်စံဝင်း၏ အဘိုးအဘွားများ ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းထားသော ဇရပ်တွင် တည်းခိုခဲ့ရာမှ မောင်စံဝင်းကလေးကို ခင်မင်ရင်းနှီးလာပြီး မောင်စံဝင်းလေး၏ ပန်းချီဗီဇကို မြေတောင်မြှောက်ပေးလိုစိတ်များ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။
မောင်စံဝင်းအား သားအဖြစ် မွေးစားလိုကြောင်း ပြောလာသည့်အခါ အဘိုးအဘွားတို့မှာ ကလေး၏ ရှေ့ရေးကို မြော်တွေး၍ မောင်စံဝင်းကို ပါမောက္ခဝပ်ထံ အပ်နှံရန် ဆုံးဖြတ်လိုက်ကြသည်။
ပန်းချီပညာများကို လေ့လာဆည်းပူးခြင်း မောင်စံဝင်း အသက် ၁၃ နှစ်အရွယ်တွင် ပါမောက္ခဝပ်က အပြီးအပိုင် မွေးစားခွင့်ရပြီး ရန်ကုန်မြို့သို့ ခေါ်ယူလာခဲ့သည်။
ဒလမြို့စား မွန်လူမျိုးစစ်ကဲကြီးမောင်ထော်လေးမှ ဆင်းသက်လာသူ မင်းကြီးကတော် ဒေါ်မြမေ၏ ရွှေတိဂုံဘုရားလမ်းရှိအိမ်တွင် မောင်စံဝင်းကလေးသည် ပါမောက္ခဝပ်နှင့်အတူ နေထိုင်ရသည်။
မောင်စံဝင်းအဖို့ ကံကောင်းသည်မှာ ထိုအချိန်က မင်းကြီးကတော် ဒေါ်မြမေအိမ်တွင် ပန်းချီ ဦးဘဇော်၊ ဦးသာထွန်း စသည့် တက်သစ်စ လူငယ်များကို ပျိုးထောင်ပေးနေချိန်ဖြစ်သည်။
မင်းကြီးကတော် ဒေါ်မြမေ ဖွင့်လှစ်ထားသော ဗုဒ္ဓဘာသာ ယောက်ျားလေးကျောင်းတွင် စတုတ္ထတန်းမှစ၍ အလယ်တန်းအောင်သည်အထိ ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။
ထိုမှ ရွှေတိဂုံဘုရားလမ်းနှင့် ဗိုလ်ချုပ်လမ်းထောင့်ရှိ အစိုးရဟိုက်စကူးကျောင်းတွင် ဆက်လက်ပညာသင်ကြားသည်။
ကျောင်း၏ ပန်းချီပုံဆွဲနည်းပြဆရာမှာ ပန်းချီဆရာကြီး ဦးဘဉာဏ်ဖြစ်သည်။
ပါမောက္ခဝပ်ကလည်း မောင်စံဝင်းကို ပန်းချီပညာသင်ကြားပေးလျက်ရှိပြီး သူ အောက်ဒိုးပန်းချီရေးဆွဲသည့်နေရာတိုင်း မောင်စံဝင်းလေးကို အတူခေါ်သွားသည်။
၁၉၁၈ ခုနှစ်တွင် မြန်မာ့ပန်းချီလောက တိုးတက်ပြောင်းလဲမှုတစ်ရပ်အဖြစ် ပါမောက္ခဝပ်၊ မစ္စတာမာတင်ဂျုန်း၊ မစ္စတာကင်(ချ်)တို့က Burma Art Club ခေါ် မြန်မာပြည်ပန်းချီအသင်းကြီး ကို ဦးဆောင် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
ကလပ်မှ ဖွင့်သော ပန်းချီသင်တန်း၊ ပန်းချီဟောပြောပွဲများတွင်း မောင်စံဝင်းကလေး တက်ရောက်ခွင့် ရရှိခဲ့သည်။
နှစ်စဉ် ဂျူဗလီဟော၌ ကျင်းပလေ့ရှိသော ပန်းချီပြိုင်ပွဲတွင် ပန်းချီဆရာများနှင့်အတူ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ရာ ၁၉၂၅ ခုနှစ်တွင်ပြသော ပန်းချီပြိုင်ပွဲ၌ တတိယဆု ရရှိခဲ့သည်။
မောင်စံဝင်း ဆယ်တန်းအောင်သည့်အချိန် ၁၉၂၇ ခုနှစ်တွင် ပါမောက္ခဝပ် အင်္ဂလန်တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
ကောလိပ်ကျောင်း ဥပစာတန်း (ခ)စာမေးပွဲကို (၃) နှစ်ဆက်တိုက် ကျရှုံးခဲ့သည်။
၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် ကျောင်းအုပ်ကြီး မစ္စတာစလော့က မောင်စံဝင်းစား တင်းနစ်သင်တန်းမှူးအဖြစ် ခန့်ထားခဲ့သည်။
တင်းနစ်အားကစားကို အပတ်တကုတ် ကြိုးစားသလို ပန်းချီကိုလည်း မပြတ်ရေးဆွဲခဲ့သည်။
ပညာကို အေးဆေးစွာ သင်ယူနိုင်စေရန်အတွက် ပါမောက္ခဝပ်က သူ၏ သေတမ်းစာတွင် တနင်္သာရီတိုင်းတွင်ရှိသော သတ္တုမိုင်းရှယ်ယာတွင် အမွေဆက်ခံသူအဖြစ် ဦးစံဝင်းကို ထည့်သွင်းခဲ့သည်။
ပါမောက္ခဝပ်၏ မိခင်ဖြစ်သူမှလည်း မောင်စံဝင်းပညာသင်စရိတ်အတွက် တစ်နှစ်စာကို နှစ်စဉ်ပို့ပေးခဲ့ရာ လေးနှစ်တိုင်သောအခါ ငွေပို့ခြင်းကို ရပ်ဆိုင်းပါရန် အကြောင်းကြားမှ ရပ်ခဲ့သည်။
ပန်းချီနည်းပြနှင့် ပန်းချီဝန်‌ထောက် အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခြင်း ၁၉၃၂ ခုနှစ်တွင် ကျောင်းအုပ်ကြီး အေ စီ ဘော်ဒွင်က အလယ်တန်းပြဆရာအဖြစ် အမှုထမ်းစေခဲ့သည်။
၁၉၃၃ ခုနှစ်တွင် ဆရာဦးဘဇော် ကျန်းမာရေးမကောင်း၍ ဆရာဖြစ်သင်ကောလိပ်တွင် ပန်းချီကထိက ပြောင်းလုပ်ခဲ့သည်။
ပန်းချီကထိကအဖြစ် တစ်နှစ်ခွဲခန့် အမှုထမ်းပြီး ပန်းချီပညာအုပ် တီ အေ စံကရာ ပင်စင်ယူသောကြောင့် ပန်းချီပညာအုပ်အဖြစ် အမှုထမ်းခဲ့သည်။
၁၉၃၉ ခုနှစ် မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပထမဦးဆုံးဖွင့်လှစ်သော ပန်းချီနှင့် တူရိယာကျောင်းတွင် ဦးမောင်ကြီး၊ ဆရာမြ၊ ဦးဘကြည်တို့နှင့်အတူ ပန်းချီနည်းပြခဲ့သည်။
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်၏ အရိပ်အငွေ့များကြောင့် မကြာမီ ကျောင်းပိတ်လိုက်ရသည်။
ပညာမင်းကြီးရုံးတွင် ရုံးအုပ်အဖြစ် အမှုထမ်းရသည်။
ဂျပန်ခေတ်တွင် ဦးဘဉာဏ်က ကျောင်းအုပ်၊ ဦးဘကြည်နှင့် ဦးစံဝင်းက ကထိကအဖြစ် အတူလက်တွဲ၍ လုပ်ခဲ့ကြသည်။
ဂျပန်များထွက်သွားပြီး စစ်အုပ်ချုပ်ရေးလက်ထက် ဗဟန်းအထက်တန်းကျောင်းတွင် အထက်တန်းပြဆရာအလုပ်ကို ဝင်ရောက်လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
ပညာမင်းကြီး ဦးချိုလက်ထက်တွင် အင်္ဂလန်သို့ ပညာတော်သင် စေလွှတ်ခြင်းခံရသည်။
လန်ဒန် ဂိုစမစ်ကောလိပ်တွင် ၃ နှစ်ကျော် ပညာသင်ယူခဲ့ပြီး ပန်းချီဝန်ထောက်ရာထူးဖြင့် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
၁၉၅၃ ခုနှစ်တွင် ဖို့ဖောင်ဒေးရှင်း ပညာမင်းကြီး ဦးချိုနှင့် ဦးကောင်းတို့၏ တိုက်တွန်းမှုဖြင့် အမေရိကန် ကိုလံဘီယာတက္ကသိုလ်တွင် တစ်နှစ်ကြာ ပညာတော်သင် သွားရောက်ခဲ့သည်။
၁၉၆၀ ခုနှစ်တွင် ယူနက်(စ်)ကိုအထောက်အပံ့ဖြင့် ကမ္ဘာတစ်ပတ် (၆)လနှင့် လှည့်လည်ရန် စရိတ်အလုံအလောက်ချီးမြှင့်ခံရသည်။
နိုင်ငံစုံလှည့်လည်ရင်း ထိုနိုင်ငံများရှိ ကျောင်းများမှ သင်ကြားနည်းများကို လေ့လာခဲ့သည်။
၁၉၆၁ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိလာခဲ့ပြီး ၁၉၆၃ ခုနှစ်တွင် အငြိမ်းစားယူခဲ့သည်။
ပန်းချီလောကအတွက် ဆောင်ရွက်ချက်များ ဗိုလ်လက်ျာ၊ ဦးငွေကိုင်၊ ဦးသိန်းဟန်(ဇော်ဂျီ)၊ ဦးဘကြည်၊ ဦးအုံးလွင်၊ ဦးလှရှိန်၊ ဂျီလှမောင်တို့နှင့် လက်တွဲ၍ ၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် ပန်းချီကောင်စီကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။
ပန်းချီကောင်စီတွင် ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ယူဆောင်ရွက်ရင်း ၁၉၆၁ ခုနှစ် စာပေဗိမာန်တွင် ပန်းချီပြပွဲကို ပြုလုပ်ခဲ့သည်။
ကလေးပန်းချီကို စတင်နိုင်ခဲ့သူဖြစ်ပြီး ပန်းချီဉာဏ်သစ်လောင်းသင်တန်းများ ဖွင့်လှစ်နိုင်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သူလည်းဖြစ်သည်။
ဆရာကြီး၏ ထိုကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်မှုများကြောင့် နိုင်ငံတော်မှ ဝဏ္ဏကျော်ထင်ဘွဲ့ကို ပေးအပ်ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။
ဘဝနိဂုံး သဘာဝကို ဦးတည်ပြီး အသက်ထက်ဆုံး ပန်းချီရေးဆွဲခဲ့သော ဆရာကြီးဦးစံဝင်းသည် ခြေလေးချောင်းသားကို မစား၊ အသောက်အစား လောင်းကစားမလုပ် အသက်အတော်ကြီးသည်အထိ တင်းနစ်ရိုက်သည်။
ပင်စင်ယူပြီး အိမ်ဝယ်ရန် စုဆောင်းထားသော ငွေကို တင်းနစ်ရိုက်ဖက် မိတ်ဆွေက ချေးငှားပြီး ပြန်မပေးခဲ့သဖြင့် ဘဝနောက်ဆုံးချိန်တွင် ကိုယ်ပိုင်အိမ်ဖြင့် နေထိုင်ခွင့် မရခဲ့ရှာပေ။
မင်္ဂလာတောင်ညွန် ၁၀၈ လမ်းတွင် အိမ်ငှား၍ နေရသည်။
အိမ်ကျဉ်းလွန်းသဖြင့် တူမဖြစ်သူ ဒေါ်ညွန့်စိန်မှ လမ်း ၃၀ တိုက်ခန်းတွင် ဆရာကြီးမိသားစု နေထိုင်ရန် စီစဉ်ပေးခဲ့သည်။
ဆရာကြီး ဦးစံဝင်းသည် ၁၉၈၁ ခုနှစ် အသက် ၇၆ နှစ်အရွယ်တွင် လမ်း ၃၀ တိုက်ခန်း၌ ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
ကိုးကား ကမ္ဘာ့ပန်းချီသိ မြန်မာ့ပန်းချီသိ - ဂျီလှမောင် ဝဏ္ဏကျော်ထင် ပန်းချီဦးစံဝင်း ဘဝနှင့် သူ့လက်ရာ - ပန်းချီလှတင်ထွန်း ကဏ္ဍ:မြန်မာ ပန်းချီဆရာများ Category:မွန်လူမျိုးများ။
ဩက္ကာကမင်း သည် ကမ္ဘာဦး မဟာသမ္မတမင်းမှစ၍ ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားလက်ထက်တိုင် မဟာဝင်ကျမ်းများ၌ မင်းပေါင်း (၃၃၄,၅၆၉) သုံးသိန်းသုံးသောင်းလေးထောင်ငါးရာခြောက်ဆယ့်ကိုးယောက်မျှ လာရှိသော မင်းဆက်တို့တွင် (၈၄၀,၀၀) ရှစ်သောင်းလေးထောင်ကျော်မျှသော မင်းတို့၏ နောက်၌ သာကီဝင်မင်းဆက်မပေါ်မီ ဩက္ကာသမင်းနွယ်မင်းဆက်ပေါင်း သုံးရပ်ရှိ၏။
ထိုသုံးဆက်သောမင်းဆက်တွင် အဘယ် ဩက္ကာကမင်း ဖြစ်မည်ကိုမူ မသိသာ ရှိ၏။
thumb|မက်ဆာချူးဆက်ပြည်နယ်၊ ဘာရီရှိ ဝိပဿနာတရားအဖွဲ့နေရာကို ပွင့်နေသည့်ပန်းများနှင့်အတူ တွေ့ရပုံ ဝိပဿနာတရားအဖွဲ့ (Insight Mediation Society, IMS) သည် မက်ဆာချူးဆက်ပြည်နယ်၊ ဘာရီ (Barre) တွင်ရှိသည့် ဗုဒ္ဓဘာသာအား လေ့လာသူများအတွက် တည်ထောင်ထားသည့် အကျိုးအမြတ်မယူသည့် အဖွဲ့အစည်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။
၁၉၇၅ ခုနှစ်တွင် ရှာရွန်ဆာ့ဘတ်၊ ဂျက်ကွန်ဖီးနှင့် ဂျိုးဆက်ဂိုးစတိန်းတို့က တည်ထောင်ခဲ့သည်။
Fronsdal, Gil (1998). "Insight Meditation in the United States: Life, Liberty, and the Pursuit of Happiness," in C.S. Prebish & K.K. Tanaka (1998), The Faces of Buddhism in America, University of California Press. အဖွဲ့သည် ထေရဝါဒ၏ အဆုံးအမကို အခြေခံထားသည်။
ပထမဆုံးတရားအားထုတ်သည့်စင်တာကို ၁၉၇၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၄ ရက်နေ့တွင် မက်ဆာချူးဆက်ပြည်နယ်၊ ဘာရီရှိ စံအိမ်ဟောင်းကြီးတစ်ခုတွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။
အကြောင်းအရာ IMS တွင် ဗုဒ္ဓဘာသာတရားအားထုတ်မှုများကို နေရာနှစ်ခုဖြစ်သည့် တရားစင်တာနှင့် မက်ဆာချူးဆက်ပြည်နယ်အလယ် ကျေးလက်ဒေသတွင် တည်ရှိသည့် တောရရိပ်သာတို့တွင် ဝန်ဆောင်မှုပေးလျက်ရှိသည်။
တရားစင်တာသည် အမေရိကန်နိုင်ငံတွင် ရှိသည့် IMS စင်တာနှစ်ခုထဲမှ တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။
စင်တာအားလုံးသည် ဝိပဿနာတရားကို သင်ကြားပြသပေးသည်။
၁၉၉၆ ခုနှစ်မှ ၂၀၀၆ ခုနှစ်တွင် တည်ထောင်သူများဖြစ်သည့် ဂျိုးဆက်ဂိုးစတိန်းနှင့် ရှာရွန်ဆာ့ဘက်တို့သည် Insight Mediation ဟု အမည်ပေးထားသော အသံဖိုင်ပါဝင်သည့် ကတ်ဆက် ၁၂ ခုနှင့် လေ့ကျင့်ခန်းစာအုပ်တစ်ခု ပါဝင်သည့် စာပေးစာယူသင်တန်းတစ်ခုကို မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။
ဤသင်တန်းသည် နောက်ပိုင်း၌ Insight Meditation: An In-Depth Correspondence Course အဖြစ် ပြောင်းလဲသွားခဲ့ပြီး အသံဖိုင်စိဒီ ၁၂ ခုနှင့် စာမျက်နှာ ၈၈ မျက်နှာပါဝင်သည့် လေ့ကျင့်ခန်းစာအုပ်တစ်အုပ်တို့ ပါဝင်သည်။
Vassa သည် သည် ဗုဒ္ဓဘာသာရဟန်းများအတွက် အခြေခံ လေ့ကျင့်မှုဖြစ်သည်။
ထိုသုံးလကြာတရားအားထုတ်မှုတွင် ရဟန်းများသည် တရားဘာဝနာများ လေ့လာမှု၊ အချိန်ဇယားကို ကိုယ်တိုင်ဆွဲကာ တရားအားထုတ်မှုနှင့်ပတ်သက်၍ အစားအစာကို စားသုံးခြင်း စသည်တို့ကို လိုက်နာကြသည်။
နှစ်စဉ်နှစ်တိုင်းပင် စင်တာတွင် သုံးလကြာသင်တန်းကို ပြလုပ်လေ့ရှိသည်။
ထိုသင်တန်းကို ရက်ရှည်တရားအားထုတ်ခြင်း ("marathon of meditation") ဟု ခေါ်ဆိုသည်။
ညစဉ် တရားသင်ခန်းစာများနှင့် သုံးပတ်မြောက်အပတ်စဉ်တိုင်းတွင် တရားပြသသူများနှင့် အင်တာဗျူးပြုလုပ်လေ့ရှိသည်။
ထိုအချိန်တွင် တရားအားထုတ်သူတို့သည် ငြိမ်သက်မှုအပြည့်ဖြင့် နားထောင်ကြရသည်။
ထေရဝါဒအဆုံးအမတွင် နေ့လယ်စာ စားသောက်ပြီးနောက်တွင် အစာစားခြင်းကို ရှောင်ကြဉ်ရသည်။
သို့သော်လည်းစင်တာတွင် အဆာပြေစာ အစားအစာနှင့် လက်ဖက်ရည်ကိုမူ စားသောက်ရန် ခွင့်ပြုထားသည်။
စင်တာ၏ သင်တန်းများတွင် မေတ္တာပွားခြင်းနှင့် ဝိပဿနာတရား လေ့ကျင့်မှုနှင့် သင်ကြားမှုများကို လုပ်ဆောင်ပေးသည်။
သင်ကြားပေးခြင်း တရားစင်တာတွင် တရားအားထုတ်ဖူးခြင်း မရှိသေးသည့်သူ မည်သူ့ကိုမဆို တရားစင်တာ၏ ညနေခင်းပိုင်းတွင် ပြုလုပ်လေ့ရှိသည့် ဓမ္မစကားဝိုင်း (Dhamma Talks) တွင် ပါဝင်နိုင်သည်။
တရားအားထုတ်သည့် အတွေ့အကြံရှိသူများလည်း ထိုစကားဝိုင်းသို့ တက်ရောက်နိုင်သည်။
ဓမ္မစကားဝိုင်းမှ ဆွေးနွေးဟောပြောမှုများကို အခမဲ့ ဒေါင်းလုတ်ရယူနိုင်သည်။
၎င်းကို ဓမ္မမျိုးစေ့ (Dhamma Seed) မှ ဝန်ဆောင်မှု ပေးထားသည်။
ကိုးကား ပြင်ပလင့်ခ်များ တရားဝင်ဝဘ်ဆိုဒ် ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာသာ အဖွဲ့အစည်းများ။
အဆုတ်ရောင်ရောဂါသည် အဆုတ်တွင်း လေအိတ်ငယ်များ ရောင်ရမ်းသော ရောဂါတစ်မျိုးဖြစ်သည်။
McLuckie, A., ed. (2009). Respiratory disease and its management. New York: Springer. p. 51. ISBN 978-1-84882-094-4.Leach, Richard E. (2009). Acute and Critical Care Medicine at a Glance (2nd ed.). Wiley-Blackwell. ISBN 978-1-4051-6139-8. ရောဂါလက္ခဏာများတွင် ချောင်းစိုဆိုးခြင်း၊ ချောင်းခြောက်ဆိုးခြင်း၊ ရင်ဘတ်အောင့်ခြင်း၊ ဖျားခြင်းနှင့် အသက်ရှူကြပ်ခြင်းတို့ ပါဝင်သည်။
Ashby B, Turkington C (2007). The encyclopedia of infectious diseases (3rd ed.). New York: Facts on File. p. 242. ISBN 978-0-8160-6397-0. Retrieved 21 April 2011. ကိုးကား။
ဓမ္မမျိုးစေ့ (Dharma Seed) သည် ခေတ်ကာလ ဘာသာစကားများဖြင့် ဟောပြောထားကြသည့် ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ သင်ကြားပြသမှုများကို ထိန်းသိမ်းခြင်း၊ မျှဝေခြင်း လုပ်ငန်းများကို ဆောင်ရွက်နေသည့် အကျိုးအမြတ်မယူသည့် အဖွဲ့အစည်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။
သမိုင်း ဓမ္မမျိုးစေ့ကို ၁၉၈၃ ခုနှစ်တွင် မက်ဆာချူးဆက်ပြည်နယ်၊ ဘာရီ (Barre) ရှိ ဝိပဿနာတရားအဖွဲ့ (IMS) ၌ လုပ်အားပေးအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည့် ဘီဟာမီတန် (Bill Hamilton) က စတင်ခဲ့သည်။
ဘီဟာမီတန်သည် IMS တွင် ပြုလုပ်သည့် ဓမ္မစကားဝိုင်း (Dhamma Talks) မှ တရားပြသမှုများနှင့် ဟောပြာမှုများကို တိပ်ခွေဖြင့် ဖမ်းယူကာ စတင်ခဲ့သည်။
သူ၏ သေးငယ်သည့် ဤအလုပ်သည် တဖြည်းဖြည်း အကျိုးအမြတ်မယူသည့် အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုအဖြစ်သို့ ကြီးထွားလာခဲ့သည်။
ကမ္ဘာတစ်ဝန်းသို့ တရားပြသမှုတိပ်ခွေများကို ရောင်းချခြင်းဖြင့် ဓမ္မမျိုးစေ့စာကြည့်တိုက်ကို စတင်ခဲ့သည်။
နဂိုမူလ ရည်ရွယ်ချက်မှာ ရိုးစင်းစွာပင် “ဓမ္မတရားများကို ထိန်းသိမ်းရန်နှင့် မျှဝေရန်” ဖြစ်သည်။
ယခုအချိန်တွင် ဓမ္မမျိုးစေ့သည် သင်ကြားပြသမှုများကို လှူဒါန်းမှုဒါနပြုသည့်အပေါ်တွင် မူတည်ကာ ပြုလုပ်လေ့ရှိသည်။
နဂိုမူလက တိပ်ခွေများသည် တရားဓမ္မစကားဝိုင်းတွင် ပြုလုပ်နေသည့်အချိန်တွင် ခန်းမတွင် ရှိမနေကြသည့် လူအများအတွက် ဖြစ်ပြီး၊ ထိုသူများအား နောင်အခါတွင် ကြီးမားသည့် တန်ဖိုးများရရှိစေရန် ရည်ရွယ်ခဲ့သည်။
၁၉၈၄ ခုနှစ်တွင် စီမံကိန်းကို အကျိုးအမြတ်မယူသည့် ဘာသာရေးအဖွဲ့အစည်းတစ်ခုအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲခဲ့ကာ ဓမ္မမျိုးစေ့တိပ်ခွေစာကြည့်တိုက် ဖြစ်လာခဲ့၍ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းနှင့် ချိတ်ဆက်ခဲ့သည်။
ဓမ္မမျိုးစေ့မော်ကွန်းတိုက်၏ ဒါရိုက်တာဖြစ်သူ ဂျူဒီဖီးလစ် (Judy Phillips) က “ကျွန်တော်တို့ ဒါကို လုပ်ခဲ့တာ အခုဆို ဆယ့်ခြောက်နှစ်နီးပါး ရှိခဲ့ပါပြီ။
ကျွန်တော်က မူလဒါရိုက်တာတစ်ဦးလည်း ဖြစ်ကာ ဒီဟာကို စကတည်းက ပါဝင်ခဲ့တာပါ” ဟု ပြောခဲ့သည်။
၁၉၈၅ ခုနှစ်တွင် ဓမ္မမျိုးစေ့တိပ်ခွေစာကြည့်တိုက်သည် အနောက်နိုင်ငံသား ဘာသာရေးသမားများကြားတွင် မကောင်းသတင်းကျော်ကြားခဲ့သည်။
ဓမ္မမျိုးစေ့သည် မိမိကိုယ်ကိုယ် ပြောင်းလဲမည့် ရည်ရွယ်ချက်တွင် အရည်အသွေးကောင်းသည့် ကတ်ဆက်ခွေများကို ဝန်ဆောင်မှုပေးနေသည့် ကြီးထွားဖွံ့ဖြိုးလာသည့် အဖွဲ့အစည်းတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။
၁၉၈၅ ခုနှစ်၊ မေလတွင် ထုတ်ဝေသည့် ယောဂဂျာနယ်တွင် သူ၏ စာဖတ်ပရိသတ်များအား ကတ်ဆက်တိပ်ခွေများကို ရယူ၍ အကျိုးရှိစွာဖြင့် အိမ်၊ ကား သို့မဟုတ် သီချင်းနားထောင်သည့် စက်များတွင် ထားရှိကာ အသုံးချရန် တိုက်တွန်းထားသည်။
ဆယ်စုနှစ်တစ်ခု ကြာပြီးနောက်တွင် အမေရိကန်၌ ဝိပဿနာပျံ့နှံ့မှုသည် ကယ်လီဖိုးနီးယား၊ နယူးယောက်နှင့် မက်ဆာချူးဆက်တို့တွင် ကြီးမားစွာ နေရာယူခဲ့သည်။
ဝေါဟာရသမိုင်း အဖွဲ့အစည်းသည် ၎င်း၏ အမည်နာမကို ဓမ္မမျိုးစေ့ဟူသော အယူအဆမှ ရယူထားသည်။
“မျိုးစေ့သည် ဝိပဿနာအာရုံ၏ တုံ့ပြန်မှုဖြစ်သည်။
ဓမ္မစင်တာများ ဓမ္မမျိုးစေ့တွင် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ စင်တာပေါင်း ၄၀ ကျော်တွင် ပြုလုပ်သည့် ဓမ္မစကားဝိုင်းများမှ အသံဖိုင်များ ရရှိသည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာသာ အဖွဲ့အစည်းများ။
အမှု—မိဘနှင့် လင်ယောက်ျားတို့က ခွင့်မပြုအပ်သော သိက္ခာမာန် ရဟန်းပြုပေးမှု။
ထိုသို့ပြုပေးသည့်အတွက် မိဘနှင့်လင်ယောက်ျားတို့က ကဲ့ရဲ့ကြသောကြောင့် ဤသိက္ခာကို ပညတ်တော်မူရလေသည်။
သိက္ခာပုဒ် ယာ ပန ဘိက္ခုနီ မာတာပိတူဟိ ဝါ သာမိကေန ဝါ အနနုညာတံ သိက္ခမာနံ ဝုဋ္ဌာပေယျ, ပါစိတ္တိယံ။
မြန်မာပြန် မိဘတို့သည်လည်းကောင်း, လင်သည်လည်းကောင်း, (ရဟန်းပြုဖို့ရန်) ခွင့်မပြုအပ်သော သိက္ခမာန်ကို ရဟန်းပြုပေးသော ဥပဇ္ဈာယ် ဆရာမမှာ ပါစိတ်အာပတ်သင့်၏။
မှတ်ချက် မာတုဂါမတို့သည် ရှင်သာမဏေမ ပြုလိုသောအခါ၌တစ်ကြိမ်, ဘိက္ခုနီ ပြုလိုသောအခါ၌ တစ်ကြိမ်အားဖြင့် ၂-ကြိမ်မျှ မိဘနှင့် (လင်ရှိလျှင်) လင်တို့ကို ခွင့်တောင်းရ၏။
ယောက်ျားတို့ကား ရှင်ပြုတုန်းက မိဘတို့ ခွင့်ပြုထားလျှင် ရဟန်းပြုခါနီး၌ ခွင့်တောင်းဖွယ်မလို၊ သို့သော် ရှင်ပြုခွင့်သာ ပေးခြင်းဖြစ်၍ ရဟန်းပြုခွင့် မပေးလိုသော မိဘတို့ကိုကား ကျေနပ်အောင် ခွင့်တောင်းရလိမ့်ဦးမည်၊ ခွင့်မရဘဲ ဘိက္ခုပြုပေးလျှင်မူ ဒုက္ကဋ်အာပတ်သင့်၏၊ ရဟန်းလောင်းကား ရဟန်းဖြစ်သည်သာ။
ခြောက်မိနစ်ကြာကြာ နေရာတစ်ခုမှ ရိုက်ကူးထားသော တံလျှပ်နှင့်ပတ်သက်သော ပုံများဖြစ်ကာ အစဉ်လိုက်ပြသထားခြင်းမဟုတ်ပါ။
အပေါ်ဆုံးပုံသည် ဖဲရာလန် ကျွန်းများ၏ အနိမ့်စား တံလျှပ်အနေအထားဖြစ်ခြင်းကိုပြသထား၍ ဒုတိယပုံမှာ ဘယ်ဘက်ခြမ်းတွင် အစိမ်းရောင် မီးတန်းတစ်ခုလင်းနေသည်။
အောက်၌ရှိသော ပုံနှစ်ပုံနှင့် အဓိကပုံကြီးတွင် ကျွန်းများ၏ အမြင့်စား တံလျှပ်အနေအထားကို ပြသထားသည်။
ဤပုံသုံးပုံသည် ပုံရိပ်သုံးခုထပ်နေသော တံလျှပ်တစ်ခု (အတည့်ပုံနှစ်ခုကြား ပြောင်းပြန်ထင်သော ပုံ) မှ ပုံရိပ်ငါးခုထပ်နေသော တံလျှပ်အသွင်တစ်ခုသို့ ပြောင်းလဲသွားကာ ထို့နောက် ပုံရိပ်နှစ်ခုထပ်သော တံလျှပ်အဖြစ်သို့ ပြန်လည်ပြောင်းသွားသည်။
ဤသို့ မြင်ကွင်းပုံပေါ်ခြင်းသည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင် အထက်လောက်တွင် ဖြစ်လေ့ရှိသော ဖဲတာ မော်ဂန်နာ ပုံစံနှင့်လည်း ကိုက်ညီသည်။
ဤသုံးပုံထဲ့မှ အပေါ်ပုံကို ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်မှ ရိုက်ကူးထားသည်။
တံလှပ် (သို့) တံလျှပ် () သည် သဘာဝအတိုင်းဖြစ်ပျက်သော အမြင်ဆိုင်ရာ သဘာဝဖြစ်စဉ်တစ်ခုဖြစ်သည်။
ထိုဖြစ်စဉ်၌ အလင်းတန်းများသည် ကွေးညွတ်ယိုင်ကြသောကြောင့် ကောင်းကင် (သို့) ကွာဝေးသော အရာဝတ္ထုများ၏ 'အစားထိုးနေရာဝင်ယူသော ပုံရိပ်များ'ကို ထုတ်လုပ်ပေးကြသည်။
ထိုပုံရိပ်များကို ဖြစ်စေကြသည်။
အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကားဖြင့် mirage ဟုခေါ်ဆိုရာ မူရင်းမှာ လက်တင်စကားလုံး mirari ဖြစ်ပြီး အဓိပ္ပာယ်မှာ 'ကြည့်သည်၊ တစ်ခုခုကို အံ့အားသင့်သည်' ဖြစ်၏။
ယင်းလက်တင်စကားလုံးမှ ပြင်သစ်စကားလုံး 'se mirer' (အလင်းပြန်) ဖြစ်လာကာ ယင်းမှတစ်ဆင့် အင်္ဂလိပ်စကားလုံး mirage ဖြစ်လာသည်။
တံလှပ် ခေါ် တံလျှပ်များကို အနိမ့်စား (မြေနိမ့်ပိုင်းတွင် ဖြစ်တတ်သော)၊ အမြင့်စား (အမြင့်တစ်နေရာတွင် ဖြစ်တတ်သော)နှင့် ဖာတာ မော်ဂန်နာ ဟူ၍ အုပ်စုခွဲနိုင်သည်။
ဖာတာ မော်ဂန်နာ သည် အတော်အဆင့်မြင့်သည့် တံလှပ်အမျိုးအစားဖြစ်၍ ထောင်လိုက်အနေအထား အသေးစိတ်သဘော အဆင့်ဆင့်စီကာစဉ်ကာရှိသော ပုံရိပ်များစွာ ပါဝင်သော အမျိုးအစားဖြစ်၍ လျင်မြန်စွာ အဆက်မပြတ် ပြောင်းလဲနေတတ်သည်။
စိတ်အာရုံတွင် ချောက်ချား၍ မြင်ချင်ရာမြင်နေသော အနေအထားနှင့် မတူဘဲ ဆန့်ကျင်ဘက်အားဖြင့် တံလှပ်ကို ကင်မရာများတွင် မြင်နိုင်၊ ရိုက်နိုင်သည်။
အလင်းတန်းများ အမှန်တကယ် ကွေးညွတ်ယိုင်ကြ၍ ကြည့်ရှုသူ နေသောနေရာတစ်ခုမှ ကြည့်လျှင် ပုံရိပ်အမှားများ(ယောင်)ကို ထုတ်လုပ်ပေးတတ်သောကြောင့်ဖြစ်သည်။
ယင်းပုံရိပ် ပေါ်ပေါက်လာသောအခါ လူ၏ အဓိပ္ပာယ်ကောက်တတ်သော စိတ်အာရုံက ယင်းပုံရိပ်ကို ဆုံးဖြတ်သုံးသပ်သည်။
ဥပမာအားဖြင့် မြေပြင်တွင် အနိမ့်ပုံရိပ် (inferior images) များကို အလင်းပြန်ခြင်းကြောင့် ရေအိုင်ကလေး၊ ရေပြင်ကလေးတစ်ခုဟူ၍ အလွယ်တကူ မှားယွင်းစွာ ထင်မြင်မိတတ်ကြသည်။
ရှင်းလင်းချက် အနိမ့်စားတံလျှပ် နမူနာများအနက် အတွေ့ရအများဆုံးမှာ ပူသော (ကား)လမ်းတစ်ခုတွင် ရေအိုင်ကဲ့သို့ဖြစ်နေခြင်း ဖြစ်၏။
အပြောကျယ်သောသဲကန္တာရကို ကုလားအုပ်များဖြင့် ဖြတ်သန်းသွားလာကြရသူတို့သည် သဲကန္တာရအလယ်တွင် စိမ်းစိမ်းစိုစိုနှင့် တည်ရှိသည့် အိုအေဆစ်များကိုသာ မှီခိုအားကိုး၍ ခရီးသွားကြရ၏။
ထိုအိုအေဆစ်များသို့ ရောက်မှ ခရီးတထောက်နား၍ စခန်းချကာ သောက်ရေသုံးရေတို့ကို ချိုးသုံးကြရသည်။
တစ်ခါတစ်ရံတွင်မူ အိုအေဆစ်စခန်းနှင့် ကွာလှမ်းလျက်ရှိစဉ်မှာပင် ခပ်လှမ်းလှမ်း၌ တောတန်းသဖွယ် စိမ်းလန်းစိုပြည်သည့် အိုအေဆစ်တစ်ခုကို အံ့ဩစွာ တွေ့မြင်ရတတ်၏။
တွေ့လိမ့်နိုးနှင့်တိုး၍သွားသောအခါ ထိုအိုအေဆစ်မှာပျောက်ကွယ်၍သွားတော့သည်။
စင်စစ်သော်ကား ယင်းမှာ တကယ့်အိုအေဆစ်မဟုတ်ချေ။
မမြင်နိုင်လောက်အောင် ဝေးကွာသောအရပ်ရှိ အိုအေဆစ်တစ်ခု၏ပုံတူရိပ်ကို မြေမျက်နှာပြင်အနီးရှိ လေပူက ရောင်ပြန်ဟပ်လိုက်သည့် အရိပ်သာလျှင်ဖြစ်၏။
ဤသို့ လေ၏လှည့်စားမှုကြောင့် အကယ် မရှိသည့် အရာဝတ္ထုများကို ရှိဘိသကဲ့သို့ ထင်ယောင်ထင်မှာ မြင်စေသော ပုံမျိုးကို တံလှပ်ဟုခေါ်ဆိုကြလေသည်။
တံလှပ်များကို ပင်လယ်သမုဒ္ဒရာများတွင်လည်း တွေ့မြင်ရတတ်သည်။
တံလှပ်ဖြစ်ပေါ်ပုံ အရာဝတ္ထုမှ အလင်းတန်းတို့သည် သာမန်အားဖြင့် လေထဲတွင် ဖြောင့်တန်းစွာ ဖြတ်၍သွားကြရာ ထိုအလင်းတန်းများ မျက်စိထဲသို့ ဝင်ရောက်လာသောအခါ အလင်းတန်းများလာရာ အရပ်မျက်နှာ၌ အဆိုပါအရာဝတ္ထုကို မြင်ရလေသည်။
နေပူပြင်းသည့်နေ့များတွင် ထိုလေလွှာအထက်တွင် အေးနေသော လေလွှာရှိပြန်သည်။
ကျွနု်ပ်တို့သည် သာမန်အားဖြင့် မျက်စိတဆုံး မြင်ရာ၌ မိုးကုပ်စက်ဝိုင်းအပေါ်ဘက်ရှိ အရာဝတ္ထုများကိုသာ မြင်နိုင်သည်။