kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
အိမ်စောင့်အစိုးရ လက်ထက်တွင် တရားရေးဝန်ကြီးနှင့် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးအဖြစ် ထမ်းဆောင်ခဲ့ ပြီး ၁၉၅၉ ခုနှစ်တွင် ကျင်းပခဲ့သော ၁၄ ကြိမ်မြောက် ကုလသမဂ္ဂ အထွေထွေညီလာ ခံသို့ မြန်မာကိုယ်စားလှယ် အဖွဲ့ခေါင်းဆောင်အဖြစ်တက်ရောက် ခဲ့သည်။
တရုတ်ပြည်သူ့ သမ္မတနိုင်ငံ ဝန်ကြီးချုပ်ချူအင်လိုင်း၏ ဖိတ်ကြားချက်အရ ၁၉၆ဝ ပြည့်နှစ်တွင် ပြည်ထောင်စု မြန်မာ နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်း၊ တရုတ် ပြည်သူ့ သမ္မတနိုင်ငံသို့ ချစ်ကြည်ရေး ခရီး သွားရောက်ခဲ့ရာ ဦးချန်ထွန်းအောင် လိုက်ပါသွားခဲ့ရသည်။
ထို့ပြင် နယ်သာလန်၊ ပြင်သစ်၊ အနောက်ဂျာမနီ၊ ဩစတြေးလျ နှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုများသို့ ထိုနိုင်ငံများတွင်လုပ်ဆောင် နေသော ဝန်ထမ်းရေးရာ လုပ်ငန်းများ လေ့လာရန်သွားရောက် ခဲ့သည်။
ဦးချန်ထွန်းအောင်သည် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ဥပဒေဌာန အချိန်းပိုင်းကထိက၊ ရှေ့နေများ စာမေးပွဲကြီးကြပ်မှု ကော်မတီဝင် ရွှေတိဂုံဘုရားကြီး နာယကအဖွဲ့ဝင်၊ နှင်းဆီကုန်း ဘိုးဘွားရိပ်သာ စောင့်ရှောက်ရေးအဖွဲ့ ဥက္ကဋ္ဌ စသည့် ပညာရေး၊ လူမှုရေး၊ ဘာ သာရေး တာဝန်များကိုလည်း ကွယ်လွန်ချိန်အထိ ထမ်းဆောင် ခဲ့သည်။
ဦးချန်ထွန်းအောင်အား ပြည်ထောင်စုဆိုရှယ်လစ်သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော်၊ နိုင်ငံတော် ကောင်စီက ၁၉၈ဝ ပြည့် နှစ်တွင် နိုင်ငံဂုဏ်ရည်ဘွဲ့ (ပထမဆင့်) ကို ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။
နိုင်ငံဂုဏ်ရည်ဘွဲ့ (ပထမဆင့်) ရ သတိုးမဟာသရေစည်သူ ဦးချန်ထွန်းအောင်သည် ၁၉၈၇ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁၁ ရက် နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ ကွယ်လွန်သည်။
ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ဇနီးဒေါ်မမကြီးနှင့် သားတစ်ယောက် ကျန်ရစ်သည်။
မြန်မာစွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၂) ကိုးကား Category:မြန်မာ့နိုင်ငံရေးသမားများ Category:မြန်မာ ရှေ့နေများ Category:မြန်မာ တရားသူကြီးများ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ဝန်ကြီးများ။
တောင်ကိုးရီးယားသမ္မတဖြစ်သူ အငြိမ်းစားဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချန်ဒူးဝှမ်ကို ကိုရီးယားနိုင်ငံ ကျုံဆမ်နမ်ဒို အရပ်ဒေသ၌ ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် မွေးဖွားသည်။
၂၀၂၁ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၂၃ ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
အထက်တန်းပညာရေးအဆင့်ကို ၁၉၅၁ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၁၅ ရက်နေ့တွင် တေဂူစက်မှုအထက်တန်းကျောင်းမှ အောင်မြင်ခဲ့သည်။
၁၉၅၅ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၃ဝ ရက်နေ့တွင် စစ်တက္ကသိုလ်မှ ဘွဲ့ရခဲ့ပြီး ဒုတိယဗိုလ်အဖြစ် ခန့်အပ်ခြင်း ခံရသည်။
၁၉၅၉ ခုနှစ်တွင် အမေရိကန်ကြည်းတပ် အထူးစစ်ဆင်ရေး ကျောင်းသို့ တက်ရောက်ခဲ့ပြီး ၁၉၆ဝ ပြည့်နှစ်တွင် အမေရိကန် ကြည်းတပ်မတော်ကျောင်းသို့ တက်ရောက်ခဲ့လေသည်။
၁၉၆၁ ခုနှစ်မှ ၁၉၆၂ ခုနှစ်အထိ အမျိုးသားပြန်လည်တည်ဆောက်ရေး ဦးစီးကောင်စီဥက္ကဋ္ဌရုံး ပြည်သူ့အယူခံရေးရာဌာနတွင် အမှုထမ်းခဲ့သည်။
၁၉၆၃ ခုနှစ်တွင် ဗဟိုထောက်လှမ်းရေး အေဂျင်စီဝန်ထမ်း အုပ်ချုပ်ရေး ဌာနစိတ်အကြီးအကဲအဖြစ် အမှုထမ်းခဲ့သည်။
၁၉၆၅ ခုနှစ်တွင် တပ်မတော်ကောလိပ်မှ ဘွဲ့ရရှိခဲ့ပြီး ၁၉၆၆ မှ ၁၉၆၇ ခုနှစ်အထိ ပထမလေကြောင်းချီ တပ်မကြီး၏ ဒုတိယတပ်မှူးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
၁၉၆၇ ခုနှစ်မှ ၁၉၆၉ ခုနှစ်အထိ မြို့တော်စောင့်တပ် တပ်ရင်းအမှတ် ၃ဝ ၏ တပ်ရင်းမှူးအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
၁၉၇ဝ ပြည့်နှစ်တွင် တောင်ဗီယက်နမ်သို့ စေလွှတ်ခဲ့သော အမှတ် ၉ တပ်မကြီး၏ အမှတ် ၂၉ တပ်ရင်း၏ တပ်ရင်းမှူးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ချန်ဒူးဝမ်သည် ၁၉၇၁ ခုနှစ်မှစ၍ ပထမလေကြောင်းချီတပ်မကြီး၏ တပ်မှူး ဖြစ်လာသည်။
၁၉၇၆ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁၄ ရက်နေ့တွင် သမ္မတရုံးလုံခြုံရေးဌာန၏ လက်ထောက်ညွှန်ကြားရေးမှူးအဖြစ် လည်းကောင်း၊ ၁၉၇၈ ခုနှစ်တွင် ပထမကြည်း တပ်မကြီး၏ တပ်မှူးအဖြစ်လည်းကောင်း၊ ၁၉၇၉ ခုနှစ်တွင် ကာကွယ်ရေး လုံခြုံရေးဌာန၏ တပ်မှူးအဖြစ်လည်းကောင်း ဆောင်ရွက်ခဲ့လေသည်။
တောင်ကိုရီးယားသမ္မတ ပတ်ချုံဟီး လုပ်ကြံခံရပြီး ၁၉၈ဝ ပြည့်နှစ် ဧပြီလ ၁၄ ရက်နေ့တွင် ဗဟိုထောက်လှမ်းရေး အေဂျင်စီ၏ ခေတ္တညွှန်ကြားရေးမှူး ဖြစ်လာသည်။
၁၉၈ဝ ပြည့်နှစ် ဇွန်လတွင် အမျိုးသားလုံခြုံရေးအထူးကော်မတီ၏ ဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်လာသည်။
သမ္မတ ပတ်ချုံဟီး လုပ်ကြံခံရပြီးနောက် သမ္မတဖြစ်လာ သော ချွိုင်ကျူဟာသည် ၁၉၈ဝ ပြည့်နှစ် ဩဂုတ်လ ၁၆ ရက် နေ့တွင် သမ္မတရာထူးမှ နုတ်ထွက်သွားခဲ့သည်။
ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချန်ဒူးဝှမ်သည် ဩဂုတ်လ ၂၇ ရက်နေ့တွင် တောင်ကိုရီးယား သမ္မတနိုင်ငံ၏ ၁၁ ဦးမြောက် သမ္မတဖြစ်လာသည်။
သမ္မတရွေးချယ်သူ ကိုယ်စားလှယ် ၂၅၂၅ ဦးရှိသည့်အနက် ထောက်ခံမဲ ၂၅၂၄ ရရှိခဲ့သည်။
တပ်မတော်တွင် အနှစ် ၃ဝ အမှုထမ်းဆောင်ခဲ့သော ချန်ဒူးဝှမ်သည် ၁၉၈ဝ ပြည့်နှစ်အတွင်း သမ္မတရာထူးကို လက်ခံပြီးနောက် ကြယ်လေးပွင့်ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရာထူးမှ အငြိမ်းစားယူခဲ့သည်။
၁၉၇၅ ခုနှစ် ဇန္နဝါရီလတွင် အမျိုးသားလုံခြုံရေးအတွက် ထူးချွန်းစွာဆောင်ရွက်နိုင်သည့်အတွက် ချွန်ဆူဆုတံဆိပ် ချီးမြှင့်ခံရပြီး ၁၉၇၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လတွင် သမ္မတက ချီးမြှင့်သော အမှုထမ်းကောင်းဆု ရရှိသည်။
၁၉၇၉ ခုနှစ် မေလတွင် မေ ၁၆ အမျိုးသားဆုကြီး ချီးမြှင့်ခံရသည်။
သမ္မတချန်ဒူးဝှမ်၏ဇနီးမှာ နီးလ်ဆွန်ဂျာ ဖြစ်သည်။
မြန်မာစွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၂) ၂၀၂၁ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၂၃ ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
အာယု (၁၉၅၈-၂၀၁၃) သည် စာရေးဆရာ၊ တေးရေးဆရာ၊ ရုပ်ရှင်ဒါရိုက်တာတစ်ဦးဖြစ်ပြီး သူရေးစပ်ခဲ့သည် “မောင်” သီချင်းသည် ထင်ရှားသည်။
စာရေးဆရာ၊ ဒါရိုက်တာ သာဓုနှင့် ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် မြတ်မွန် တို့၏ သားကြီးဖြစ်သည်။
သူသည် မြန်မာ့စာပေ၊ရုပ်ရုင်နှင့်ဂီတ တို့တွင် လူအများလက်ခံကျော်ကြားသည့် မောင်ဝဏ္ဏ ၊ သုမောင်၊ မင်းလူ၊ ရူပ တို့နှင့် ညီအကို တော်စပ်သည်။
ဘဝဇာတ်ကြောင်း သူ့ အသက် ၁၇ နှစ်အရွယ်တွင် ဖခင်ဖြစ်သူ ဦးသာဓု ၏ ရိုက်ကွင်း တွင် မှန်ထိုး၊မီးထိုး စက်အဖွဲ့ အကူ လုပ်သည်။
၁၉၇၈ ခုနှစ် သူ့အသက် ၂၀ အရွယ် အရောက်တွင် မဂ္ဂဇင်းများ၌ ဆောင်းပါးများ နှင့် ဝတ္တုတိုများ စတင်ရေးသားခြင်းဖြင့် စာရေးဆရာဘဝ ကို စတင်သည်။
သူသည် တေးသီချင်းဖန်တီးရေးသားခြင်းကိုလည်း ဆောင်ရွက်သည်။
သူ ၁၉၈၃ ခုနှစ်က ရေးသားခဲ့သည့် " မောင်" သီချင်းသည် နာမည်ကျော်ကြားသည်။
ထိုကာလက စပြီး သူသည် မိဘမျိုးရိုးလိုက်သူတစ်ဦးအဖြစ် ထင်ရှားသူတစ်ဦး ဖြစ်လာသည်။
ကိုင်ဇာ ၊ မေခလာ၊ မေဆွိ၊ ကော်နီ စသော တေးသံရှင်များ အတွက် သူက တေးသီချင်းများ ဖန်တီးပေးသည်။
သူသည် ၂၀၀၁ ခုနှစ် တွင် “အဖေခေါ်ခ” ဟူသော ဗီဒီယို ဇာတ်ကားဖြင့် ဒါရိုက်တာ လောကထဲ ဝင်ရောက်လာသည်။
“ ထီး”၊ “ကျွန်တော် အမုန်းဆုံးကျွန်တော်”၊ “ရွှေမြင့်မိုရ်ပြိုမှာစိုးတယ်”၊ “လိပ်ပြာခွဲတမ်း” ၊“ချဉ်ဖက်” စသော ဇာတ်ကားများက ပရိသတ်အကြား လူကြိုက်များခဲ့သည်။
တေးဆိုအနေဖြင့် ၁၉၉၂ ခုနှစ် တွင် “မေ့မရဘူး” ဟူသော တစ်ကိုယ်တော် စီးရီးထွက်ရှိခဲ့သည်။
သူ ဖန်တီးခဲ့သည့် တေးသီချင်းအရေအတွက် က ၅၀ ကျော် ရှိပြီး၊ဒါရိုက်တာအနေဖြင့် ဇာတ်ကား ၁၀၀ ကျော် ရိုက်ကူးခဲ့သည်။
ဘဝနိဂုံး စာရေးဆရာ၊ ဒါရိုက်တာ၊ တေးရေး၊ တေးဆို အာယု သည် ၂၀၁၃ ခုနှစ် မေလ ၉ရက် ညနေ ၆ နာရီ ၅၀ မိနစ်တွင် ကွယ်လွန်သည်။
ကွယ်လွန်ချိန်တွင် အသက် ၅၄ နှစ် သာ ရှိသေးသည်။
မိသားစုဘဝ အာယုသည် ဒေါ်အေးအေးလှိုင်နှင့် အိမ်ထောင်ကျပြီး သားကြီး ကြည်သာ၊ သားငယ် ဘုန်းသက်နိုင်၊ သမီးကြီး အေးချမ်း၊ သမီးငယ် ရွှေရည်တာ တို့ထွန်းကားခဲ့သည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာ တေးရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ ရုပ်ရှင် ဒါရိုက်တာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ။
အင်ဂျလီနာ ဂျိုလီ (Angelina Jolie) (အမည်ရင်း အန်ဂျလီနာ ဂျိုလီ ဗွိုက်တ်) (၄ ဇွန် ၁၉၇၅ - ) သည် အမေရိကန် သရုပ်ဆောင် တစ်ဦးဖြစ်ပြီး ၁၉၉၉ ခုနှစ်တွင် Girl, Interrupted ဇာတ်ကားဖြင့် အော်စကာ အကောင်းဆုံး အမျိုးသမီး ဇာတ်ပို့ဆုကို ရရှိခဲ့ဖူးသူဖြစ်သည်။
သူမ၏ ပရဟိတ လုပ်ငန်းများကြောင့် ကုလသမဂ္ဂ ဒုက္ခသည်များဆိုင်ရာ မဟာမင်းကြီးရုံး (UNHCR)က စေတနာရှင် သံတမန်အဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့သည်။
လင်ဇီးသည် မှိုတစ်မျိုးသာ ဖြစ်သည်။
လင်ဇီး၏ အသံထွက်အမှန်မှာ လိန်ကျီး (Ling Zhi) ဖြစ်သည်။
သို့သော် မြန်မာမှာ စကတည်းက မှားလာခဲ့တော့ အမှားကြာ၊ အမှန်ဖြစ်ရာက လင်ဇီးဟု လူသိများခဲ့သည်။
လင်ဇီး၏ ရုက္ခဗေဒအမည်မှာ Ganoderma Lucidum ဖြစ်သည်။
လင်ဇီးကို အနှစ်တစ်သောင်းမှိုဟုလည်း ခေါ်ကြသေးသည်။
လင်ဇီးသည် ခြောက်သွေ့သွားပေမဲ့ အနှစ်တစ်သောင်းကြာသော်လည်း ပုပ်ပြီးဆွေးသွားခြင်း အရှိပေ။
တောက်ပြောင်လှပဆဲဟု ဆိုသည်။
ယခင်က လင်ဇီးမှိုသည် သဘာဝပေါက်ရောက်မှု သိပ်နည်းပြီး များများစိုက်ပျိုး၍ မရခဲ့ပါ။
ယခုအခါ အများအပြား စိုက်ပျိုး၍ ရလာသည်။
လင်ဇီးမှိုတွင် အစိမ်းရောင်လင်ဇီးမှို၊ အနီရောင်လင်ဇီးမှို၊ အဝါရောင်လင်ဇီးမှို၊ အဖြူရောင်လင်ဇီးမှို၊ အနက်ရောင်လင်ဇီးမှိုနှင့် ခရမ်းရောင်လင်ဇီးမှိုဟူ၍ (၆)မျိုးရှိသည်။
မောင်မောင်လှိုင်(အပ်စိုက်ကု) ရေးသော ကျန်းမာရေးအတွက် လင်ဇီး စာအုပ်မှ၊ ၂၀၀၉၊ မတ်လ ကိုးကား ကဏ္ဍ:မှိုများ။
thumb|ကလကတ် (ငှက်) ကရကတ်သည် ဝမ်းဘဲတစ်မျိုးဖြစ်၏။
ကမ္ဘာအရှေ့ပိုင်းဒေသများတွင် နေထိုင်၍ ရေအိုင် ရေကန်များ တွင် ကျက်စားလေ့ရှိသည်။
မြန်မာနိုင်ငံ၌ အမြဲတမ်း နေထိုင် သော ငှက်တစ်မျိုး ဖြစ်၏။
ဤငှက်သည် အလျား ၁၃ လက်မခန့်ရှိ၍ ဝမ်းဘဲမျိုးတွင် အငယ်ဆုံးဖြစ်သည်။
အမွှေးအတောင် စုံပြီး သော ငှက်ဖိုသည် ဦးခေါင်းညိုမည်း၍ တစ်ကိုယ်လုံး ဖြူဖွေးနေသည်။
လည်ပင်း အောက်ပိုင်းတွင် မည်းနက်သော အရစ်ကြီးတစ်ခု ပါရှိသည်။
ကိုယ်အထက်ပိုင်းမှာ အစိမ်းနှင့် ခရမ်းရောင်နု ဖြစ်၏။
ခြေထောက်နှင့် နှုတ်သီးမှာ မည်း၍ မျက်စိမှာ နီသည်။
အဖိုနှင့် အမမှာ အနည်းငယ်သာ ကွာခြား၍ ငှက်ကလေး များမှာ ငှက်မနှင့်ပို၍ တူကြသည်။
ကရကတ်သည် မြစ်ပြင်နှင့်တကွ သစ်ပင်ချုံ့ဖုတ် ပေါများ သော အင်းအိုင်၊ ချောင်းမြောင်းများတွင် အုပ်သင်းဖွဲ့၍ နေတတ် သည်။
ရေပြင်၊ ရေအောက်ရှိ ပိုးမွှားများနှင့် ရေပေါ်ပင်များကို စားသောက်ကြသည်။
ရေငုပ် ကျင်လည်သည်။
ပျံသန်းရာ၌ လျင်မြန်၍ တောင်ပံရိုက်တတ်သည်။
များသောအားဖြင့် ရေပြင် တွင် ကပ်၍ ပျံသန်းပြီးလျှင် သစ်ငုတ်ချုံဖုတ်စသည်တို့ကို ကျင်လည်စွာ တိမ်းရှောင်သွားနိုင်သည်။
ပျံသန်းစဉ် အလွန်ဆူညံ စွာလည်း အော်တတ်သည်။
အသိုက်များကို သစ်ကိုင်း၊ မြက်၊ ငှက်မွေး၊ ငှက်တောင်များ ဖြင့် ရေစပ်ရှိ မြေပြင်မှ ၁ဝ ပေ ၁၅ ပေခန့် မြင့်သော သစ် ခေါင်းများတွင် ပြုလုပ်လေ့ရှိသည်။
တမြုံ လျှင် ဥ ၈ လုံးမှ ၁၄ လုံးအထိ ရှိတတ်၍ တစ်ခါ တစ်ရံ ၂၂ လုံးအထိပင် ရှိတတ် သည်။
ဥများမှာ ဖြူ၍ ပြောင်လက် ချောမွတ်နေသည်။
ဥ၏ အရွယ်မှာ ပျမ်းမျှအလျား ၁ ဒသမ ရ လက်မနှင့် ပြက် ၁ ဒသမ ၂၉ လက်မခန့် ရှိတတ်သည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:ဘဲ ကဏ္ဍ:ဘဲမျိုးရင်းဝင် ငှက်များ။
right|တောင်ပိုင်း ကက်ဆိုဝါရီငှက်ကုလားအုပ်ပု Brevardတိရစ္ဆာန်ဥယျာဉ်, အမေရိကန်နိုင်ငံ ကက်ဆိုဝါရီငှက်ကုလားအုပ်ပု (Cassowary) တို့သည် မပျံသန်းနိုင်သော ငှက်ကြီးများမျိုးစုတွင် ပါဝင်သည်။
သူတို့သည် ရက်တိုက် (ratites) ဟုခေါ်သည့် ပျံသန်းခြင်းမရှိသော ငှက်အုပ်စု တွင် ပါဝင်သည်။
ငှက်ကုလားအုပ် နှင့် ကီဝီငှက်အသေးစားတို့မှာလည်း ရက်တိုက်အုပ်စုတွင် ပါဝင်သည်။
ကက်ဆိုဝါရီတို့သည် နယူးဂီနီနိုင်ငံနှင့် ဩစတြေးလျ အရှေ့ပိုင်းရှိ မုတ်သုံသစ်တောများတွင် နေထိုင်လေ့ ရှိကြသည်။
သူတို့သည် လူတို့နှင့် ထိတွေ့ရန် ကြောက်ရွံ့ပြီး တောနက်ထဲတွင် နေထိုင်လေ့ ရှိကြသည်။
သူတို့သည် ဒေါသထွက်လေ့ ရှိပြီး လူတို့ကိုလည်း တိုက်ခိုက်လေ့ ရှိသည်။
ထို့အတွက်ကြောင့် သူတို့အကြောင်းကို လေ့လာရန် ခက်ခဲသည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:မပျံသန်းနိုင်သော ငှက်များ ကဏ္ဍ:နယူးဂီနီနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ဩစတြေးလျတိုက်မှ ငှက်ကုလားအုတ်ပုများ။
right|thumb|Nesting under a bridge in California, USA ကမ်းပါးယံ မိုးဆွေငှက် (Cliff Swallow) သည် ဟီရွန်းဒင်ဒေး (Hirundinidae) မျိုးရင်းတွင် ပါဝင်သော ပျံလွှားငှက် အုပ်စုဝင် ငှက်တစ်မျိုး ဖြစ်သည်။
ထိုငှက်တို့သည် မြောက်အမေရိကတွင် ပေါက်ဖွားပြီး အသိုက်ပြောင်းလေ့ ရှိသော ငှက်များ ဖြစ်ကာ တောင်အမေရိက တွင် ဗင်နီဇွဲလားနိုင်ငံမှ အာဂျင်တီးနားနိုင်ငံ အရှေ့မြောက်ဘက် ဒေသ အထိ ဆောင်းခိုနေထိုင်လေ့ ရှိကြသည်။
အနောက်ဥရောပ ဒေသတွင် အလွန်တွေ့ရခဲသော ငှက်မျိုး ဖြစ်သည်။
ပုံပန်းသဏ္ဌာန် ကမ်းပါးယံ မိုးဆွေငှက်သည် ပျမ်းမျှအားဖြင့် ၁၃ စင်တီမီတာ ( ၅ လက်မ) ခန့် ရှည်လျားပြီး သေးငယ်သော နှုတ်သီး ရှိသည်။
အရွယ်ရောက်ပြီးသောငှက်သည် အရောင်အသွေး ဖြာလက်နေသော ကျောကုန်းနှင့် ထိပ် ရှိပြီး အညိုရောင် အတောင်ပံနှင့် အမြီးများ ရှိကာ ညိုဝါရောင်ဖျော့ဖျော့ ဖင်မြီးပိုင်း ရှိသည်။
လည်ကုပ်ပိုင်းနှင့် နဖူးပိုင်းတို့သည် အဖြူရောင် ရှိသည်။
ဝမ်းဗိုက်ပိုင်းမှာ ဖြူပြီး မျက်နှာတွင်သာ အနီရောင် ရှိသည်။
အမြီးမှာ လေးထောင့်ပုံ အနားသတ် ရှိသည်။
ငှက်ငယ်များသည် အပေါ်ပိုင်းတွင် ညို၍ အောက်ပိုင်းတွင် ဖြူကြသည်။
ညိုဝါရောင် ဖျော့သော ဖင်မြီးပိုင်းနှင့် မည်းသော မျက်နှာတို့မှ လွဲ၍ ဖြစ်သည်။
အသွင်သဏ္ဌာန်တူပြီး မှားတတ်သော သတ္တဝါမှာ ကျောက်ဂူမိုးဆွေငှက် (Cave Swallow) ဖြစ်ပြီး ထိုငှက်မှာ အရောင်အသွေးပိုစုံပြီး ၎င်းမှာ သစ်ကြပိုးခေါက် အရောင် ဖင်မြီးပိုင်းနှင့် နဖူးတို့ ရှိကြသည်။
အခြားသော ပျံလွှားငှက်များ ကဲ့သို့ပင် ပျံသန်းရင်း ဖမ်းမိသော အင်းဆက်များကို စားသုံးလေ့ ရှိကြသည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:တောင်အမေရိကတိုက်တွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:မြောက်အမေရိကတိုက်တွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ။
ကျေးကုလားကို မြန်မာနိုင်ငံတွင် မေမြို့တဝိုက်နှင့် ပဲခူးရိုးမတောင်တန်းတဝိုက်တွင် တွေ့ရသည်။
မောင်ဝင်းနိုင်၏ တိရစ္ဆာန်ဥယျာဉ်နှင့် တိရစ္ဆာန်များစာအုပ်ကျေးကုလားသည် ကွင်းပြင်ကို ရှောင်၍ ကျွန်းတောများတွင် ကျက်စားသည်။
ပေ ၅ဝဝဝ အမြင့်အထိ နေနိုင်သည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၂) ဦးခေါင်းမှာ ကျောက်သင်ပုန်းရောင်ကဲ့သို့ မဲနေ၏။
ထို့ကြောင့်လည်း ကျေးကုလားကို အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် “ကျောက်သင် ပုန်းရောင်ဦးခေါင်းရှိသော မြန်မာကြက်တူရွေး” ဟု ခေါ်ခြင်း ဖြစ်၏။
ကျေးကုလားသည် အလျား (၁၈)လက်မ အထိ ရှိတတ်ပြီး ကျယ်လောင်စူးရှစွာ အော်မြည်လေ့ရှိ၏။
အထီး၏တောင်အပံမှာ အနီစက်ရှိ၍ အမ၏ တောင်ပံမှာ အနီစက်မရှိချေ။
တကိုယ်လုံး စိမ်းနေတတ်ပြီး အခါလည်သားမှ ဦးခေါင်းမည်းလာပါတယ်တဲ့။
ကျေးကုလားဆိုသည်မှာ ၎င်းကြက်တူရွေးမျိုးကို ခေါ်ခြင်း ဖြစ်၏။
အဖိုကို ကျေးကုလားဟု ခေါ်ပြီး အမကို ကျေးကုလားမ ဟု ခေါ်ခြင်းမဟုတ်ပေ။
၎င်းကြက်တူရွေးမျိုး အဖိုရော အမကိုပါ ကျေးကုလားဟု ခေါ်ခြင်း ဖြစ်လေသည်။
ကျေးကုလားမဟူသော ကြက်တူရွေးမျိုးမှာ သီးခြားရှိပေသည်။
မောင်ဝင်းနိုင်၏ တိရစ္ဆာန်ဥယျာဉ်နှင့် တိရစ္ဆာန်များစာအုပ် ကိုးကား ကဏ္ဍ:ကြက်တူရွေးများ။
ကျေးသန္တာသည် ကြက်တူရွေးငှက်အမျိုးအစားဖြစ်သည်။
ကျေးသန္တာကို ကျွမ်းထိုးငှက်ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။
မြန်မာနိုင်ငံငှက်များ ပါဏဗေဒအမည်မှာ 'လော်ရီကူလပ်ဗာနာလိ' ဖြစ်သည်။
သစ်ကိုင်းတွင် ဦးခေါင်းဇောက်ထိုးထားလျက် တွဲလွဲနေတတ်သည်။
ဤအကျင့်ကို အစွဲပြု၍ ယင်းကို ကျွမ်းထိုးငှက်ဟုလည်း ခေါ်သေးသည်။
ကျွမ်းသန္တာလန်ဟူသော စကားသည် ဤကပင် ဆင်းသက်လာသည်။
အခြားကြက်တူရွေးတို့ကဲ့သို့ ဆူညံခြင်းမရှိဘဲ တိတ်ဆိတ်စွာနေတတ်သည်။
အမြီးအပေါ် မြီးရင်းမွေးနှင့် နှုတ်သီးအနီရောင်ရှိပြီး ဝါတာတာ ခြေထောက်ရှိသည်။
အမြီးတိုသည်။
အစိမ်းရောင်ရှိ သေးငယ်သော ငှက်မျိုးဖြစ်သည်။
ကျေးသန္တာတွင် လည်ပင်း၊ လည်ကုပ်နှင့် ကျောပိုင်းတို့၌ အပြာရောင်သန်းနေ၍ အတောင်၌ အစိမ်းနှင့် အနီရောင်များ ရောနေသည်။
ကိုယ်လုံးစိမ်း၍ တင်ပါးနီသည်။
ငှက်ဖို၏လည်တွင် အပြာမှတ်ပါရှိသည်။
ကိုယ်အလျား ၅၁/၂"ခန့် ရှိသည်။
သစ်တောများနှင့် အမြဲစိမ်းသစ်တောများအတွင်း ရှင်းလင်းထားသော နေရာများတွင် တွေ့ရသည်။
သာမန်အားဖြင့် တိတ်ဆိတ်ငြိမ်သက်စွာ နေသဖြင့် တွေ့မြင်ခဲသည်။
သစ်ပင်ထိပ်ဖျားမှ ဝိုင်းပတ်လျက် အုပ်စုလိုက်ပျံသန်းကြသည်။
အိပ်သည့်အခါ တစ်ခါတစ်ရံ နားနေသည့်အခါ ဇောက်ထိုးချိတ်ဆွဲနေလေ့ရှိသည်။
လင်းနို့များကဲ့သို့ သစ်ကိုင်းတွင် ဦးခေါင်းစောက်ထိုးထား၍ တွဲလွဲနေတတ်သည်။
ပျံရာတွင် အလွန်လျင်မြန်သည်။
ပန်းပွင့်၊ သစ်သီးနှင့် ဘယ်ရီသီးများ စားသည်။
ပျံချိန်တွင် ‘တီး-စစ်’ သို့မဟုတ် ‘ပီး-ဇက်အက်-အက်’ ဟု အဆက်မပြတ် ခေါ်သံပေးသည်။
ဇန်နဝါရီလမှ ဧပြီလအတွင်း သားပေါက်သည်။
မြန်မာနိုင်ငံ မြောက်ပိုင်းနှင့် အနောက်ပိုင်းမှအပ ကျန်ဒေသများတွင် တွေ့ရသော ဌာနေငှက်ဖြစ်သည်။
ပုံများ ကိုးကား ကဏ္ဍ:ကြက်တူရွေးများ။
right|Pheasant-tailed Jacana in Hyderabad, India. ကိုးကား ကဏ္ဍ:ငှက်မျိုးရင်းများ ကဏ္ဍ:ကမ်းဦးရေတိမ်ငှက်မျိုးများ ကဏ္ဍ:စင်ရော်၊ ရေညှောင့်ကောင်နှင့် အလားတူငှက်များ။
ဘီကျားငှက် (Hydrophasianus chirurgus) သည် ကြာဖက်နင်းငှက်မျိုး ဖြစ်သည်။
ယင်းကို ကြာဖက်နင်းဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။
ပါဏဗေဒအလိုအားဖြင့် ဟိုင်ဒရိုဖာစီအင်နပ် ချီရားဂတ်ဟုခေါ်၍ ကြာဖက်နင်းငှက်များနှင့်အတူ ဂျာကဉာနီဒီးမျိုးရင်း တွင် ပါဝင်သည်။
ကိုယ်ထည်အလျား ၁ဝ လက်မရှိ၍ အမြီးချည်းသက်သက် ၁ဝ လက်မ ရှည်သည်။
ကြာဖက်နင်းငှက်များကဲ့သို့ပင် ခြေတံရှည်ပြီးလျှင် ခြေချောင်းများလည်း ရှည်သည်။
သားပေါက်ချိန်၌ အတောင်သည် ဖြူနေသဖြင့် ထိုငှက်ကို ထင်ရှားစွာ တွေ့နိုင်ပေသည်။
အခြားအချိန်များ ၌ အမွှေးရောင်တစ်မျိုး ပြောင်းလဲသွားသည်။
မျက်စိတစ်ဝိုက်နှင့် လည်တိုင် ရှေ့ဘက်ပိုင်းသည် ဖြူနေပြီးလျှင် ဘေးတွင် အဝါရောင်အစင်းကြောင်း တစ်ခုရှိသည်။
မျက်လုံးဘေးမှ ဝိုက်ဆင်း၍ ရင်အုပ်ဘက်သို့ကန့်လန့်ဖြတ် သွားသော အမည်းရောင် အစင်းကိုလည်း တွေ့နိုင်သည်။
ကျန်ရှိသော ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်းပိုင်းသည် ဖြူနေသည်။
ငှက်ကလေးများ၌ လည်တိုင်ဘေးတွင် အဝါရောင် အစင်းကြောင်းများ မရှိချေ။
ရင်အုပ်ကို ကန့်လန့်ဖြတ်လျက် ရှိသော အစင်းသည်လည်း ဆက်မနေဘဲ အဖြူရောင်နှင့် ပြတ်လျက်ရှိသည်။
ဘီကျားငှက်၌ အတောင်ကွေးသော နေရာထိပ်တွင် သန်မာ၍ ချွန်ထက်သော ဆူးများရှိသည်။
တစ်ကောင်နှင့် တစ်ကောင် တိုက်ခိုက်ရာ၌ ထိုဆူးများကို အသုံးပြုသည်။
အမသည် အဖိုထက် ကိုယ်ထည်ပိုကြီး၍၊ သားပေါက်ချိန်၌ တစ်သွေးတစ်မွေးလှသည်။
ဘီကျားငှက်များသည် သားပေါက်ချိန် မဟုတ်သောအချိန်တွင် ကောင်ရေ ၅ဝ မှ ၁ဝဝ ထိ စုရုံးနေတတ်သည်။
ဘီကျား၏ အော်သံမှာ တူဝင်-တူဝင်-တူဝင် ဟု နှာသံပါသော ကြောင်အော်သံ၊ သို့မဟုတ် ပြွေသံ ကဲ့သို့နားထောင်၍ ကောင်းသည်။
ထို့ပြင် ဟူး-ဟူး-ဟူး နှင့် သာယာစွာအော်တတ် သေးသည်။
ဘီကျားငှက်သည် ချုံဖုတ်ကင်းသည့် ရေပြင်ကိုပို၍ နှစ်သက်သည်။
ရှောင်ပုန်း၍ မနေတတ်ချေ။
နွေအခါတွင် ကျက်စားသောကန်များ ရေခန်းခြောက်လျှင် အနီးအနားရှိ ရေရှိရာအရပ်များသို့ ပြောင်းရွှေ့တတ်သည်။
ယင်းတို့သည် မလှုပ်မယှက် ငြိမ်သက်စွာ နေသည့်အခါ ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ သစ်ကိုင်းသစ်ရွက်များနှင့် ရုတ်တရက် ခွဲခြားမရနိုင်အောင် ရှိသည်။
ယင်းတို့၏ အစာသည် အသီးအနှံ၊ ပိုးမွှားနှင့် ခရု၊ ကဏန်းတို့ဖြစ်သည်။
မိုးတွင်းအခါ၌ ဘီကျားငှက်ကလေးများ ဥမှပေါက်ကြသည်။
ကြာဖန်နင်းငှက်များကဲ့သို့ပင် အသိုက်များကို သစ်ရွက်၊ ပေါင်းပင်များနှင့် ပြုလုပ်ကြသည်။
အသိုက်များကိုကျွန်းကလေးများပေါ်၌ လည်းကောင်း၊ မြက်တောထဲ၌ လည်းကောင်း၊ ရေထဲ၌ မျော၍လည်းကောင်း တွေ့ကြရသည်။
အသိုက်များသည် သေးငယ်၍ ဥများမှ ရေထဲတွင် တစ်ဝက်မြုပ်နေတတ်သည်။
တစ်မြုံလျှင် ၄ ဥခန့်ရှိ၍ သစ်သော့သီးနှင့် တူသည်။
ဥခွံသည်မာ၍ ချောမွတ်သည်။
အရောင်မှာ ကြေးညိုရောင် တောက်တောက်ဖြစ်သည်။
လတ်ဆတ်သော ဥများတွင် အစက် အပြောက်များ မရှိချေ။
ဥအရောင်သည် ပြယ်လွယ်၍ ကြာ သော် ဖြူယော်ယော် ဖြစ်လာသည်။
တစ်ဥလျှင် ပျမ်းမျှ အလျား ၁.၄၆ လက်မနှင့် ပြက် ၁.၁၂ လက်မရှိသည်။
ဘီကျားငှက်ကို အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ တရုတ်နိုင်ငံတောင်ပိုင်း၊ ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံနှင့် မြန်မာနိုင်ငံတို့တွင် တွေ့ရသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၈) ပုံများ ကိုးကား ကဏ္ဍ:အရှေ့တောင်အာရှတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:တောင်အာရှတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ကြာဖက်နင်းငှက်များ။
ကြိုးကြာ (Antigone antigone) ကို အိန္ဒိယတိုက်ငယ်၊ ဩစတျေးလျ၊ အရှေ့တောင်အာရှဒေသတို့တွင် တွေ့ရလေ့ရှိသည်။
ပျံသန်းတတ်သည့်ငှက်များ အားလုံးထဲတွင် အရှည်ဆုံးဖြစ်ပြီး ကိုယ်လုံးကြီးမားကာ အလျား ရှိသည်။
ရွံ့နွံထူထပ်သော အရပ်တွင် တွေ့ရတတ်သည်။
အဖိုအမ တွဲ၍နေတတ်သည်။
တွန်သံမှာ သာယာသည်။
မြက်ထူထပ်သော ကွင်းပြင်၌လည်း နေတတ်သည်။
နားသည့်အခါ၊ ပျံသည့်အခါများတွင် အော်တတ်သည်။
အသီးအရွက် ပိုးမွှားနှင့် ခရုများကို စားသောက်သည်။
အုပ်လိုက်လည်း နေတတ်သည်။
မြန်မာနိုင်ငံ မြောက်ပိုင်းနှင့် အလယ်ပိုင်းတွင် အများဆုံးတွေ့ရတတ်သည်။
ကမ္ဘာ့အရှေ့ပိုင်း နိုင်ငံများတွင်လည်း တွေ့ရှိရတတ်သည်။
အဓိက သားပေါက်ကာလမှာ မိုးရာသီဖြစ်သည်။
ဥအုပုံ မြန်မာနိုင်ငံတွင်လည်း ကချင်ပြည်နယ်နှင့် ရှမ်းပြည်မြောက်ပိုင်းတွင်တွေ့ရှိရတတ်သည်။
ကြိုးကြာခေါင်းနီငှက်များသည် အသိုက်ဆောက်လုပ်ခြင်းပြီးစီးပါက ကြိုးကြာခေါင်းနီအမသည် ဥ အုခြင်းကို စတင်ကြသည်။
ပထမတစ်လုံးအုပြီး ၂ / ၃ ရက်လောက်ကြာမှ နောက်တစ်လုံးထပ်ဥကြသည်။
လေ့လာတွေ့ရှိချက်များအရ ၂ လုံးအုပြီးမှ အကြောင်းတစ်စုံတစ်ရာကြောင့် ဥ ၂ လုံးပျောက်သွားခဲ့ပါက အချို့ကြိုးခေါင်းနီစုံတွဲများသည် ဥ ပြန်အုသည့် ဖြစ်စဉ်များလည်း ရှိသည်။
ဥ အရေအတွက် ၂ လုံးအုပြီးပါက ဥဝပ်ခြင်းကို ပြုလုပ်ကြသည်။
ဥဝပ်ခြင်းကို ကြိုးကြာ အထီးရော အမပါ နှစ်ကောင်စလုံးသည် အလှည့်ကျဝပ်ကြသည်ကို တွေ့ရှိရသည်။
ကြိုးကြာတစ်ကောင် ဝပ်နေသည့်အချိန်တွင် ကျန်တစ်ကောင်သည် အသိုက်အနီးအနားတွင် အစာရှာစားရင်း ကျက်စားနေထိုင်သည်။
တစ်ကောင်နှင့်တစ်‌ကောင် ချိတ်ဆက်နိုင်သည့် အကွာအ‌ဝေးအနေအထားလောက်တွင်သာ အစာရှာ၍ နေထိုင်ကြသည်ကို တွေ့ရှိရသည်။
ဥဝပ်ကြာချိန်သည် ၁ နာရီ နှင့်အထက်ရှိသည်။
အထူးသဖြင့် နေ့ဘက်အချိန်များတွင် အထီးကြိုးကြာက ဝပ်ချိန်များသည်ကို‌‌ လေ့လာမှုများအရ တွေ့ရှိရသည်။
ကြိုးကြာခေါင်းနီများ၏ ဥဝပ်ကာလမှာ ရက်ပေါင်း ၂၈ - ၃၁ ရက်အထိ ကြာသည်။
တစ်လနီးပါးကြာသော်အခါတွင် ပထမဆုံးအရင်အုသော ဥ ကစတင်၍ အကောင်ပေါက်လာသည်။
၁ ရက်/ ၂ရက်ကြာ‌သော်အခါမှ နောက် ဥ သည် အကောင်ပေါက်သည်။
တစ်ခါတရံ ရက်အနည်းငယ်ပြောင်းလဲမူ ရှိသည်။
ကြိုးကြာအကောင်ပေါက်ကလေးများသည် ဥ မှထွက်ပြီး တပတ်လောက်တွင် စတင်ရေကူးနိုင်ပြီဖြစ်သည်။
ကြီးထွားနှုန်းမှာလည်း စားရသည့် အစာပေါ်မူတည်၍ ကြီးထွားမူအပြောင်းအလဲရှိသည်။
မှတ်စုများ Myo Sandar Winn(MCT) Ye Htet Aung ကိုးကား ကဏ္ဍ:အရှေ့တောင်အာရှတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:တောင်အာရှတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ကြိုးကြာ၊ ရေကြက်ဒုံနှင့် အလားတူငှက်များ။
ခရမ်းရောင်ကုကူးငှက်သည် ဥဩငှက်တစ်မျိုး ဖြစ်သည်။
သိပ္ပံအမည်မှာ ခရိုင်ဆိုကော့ဆစ် ဇန်သိုရင်းချပ် ဖြစ်သည်။
ပျံ့နှံ့ကျက်စားမှုနှင့် ကျက်စားရာသဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ခရမ်းရောင်ကုကူးငှက်ကို အိန္ဒိယအရှေ့မြောက်ပိုင်းမှ အရှေ့တောင်အာရှနှင့် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံအထိ တွေ့ရသည်။
ကျက်စားရာသဘာဝပတ်ဝန်းကျင်မှာ အပူပိုင်းနှင့် သမပိုင်း မြေနိမ့်ပိုင်းသစ်တောများနှင့် ဒီရေတောများ ဖြစ်သည်။
ပန်းဥယျာဉ်များ၊ သစ်သီးခြံများနှင့် ရာဘာစိုက်ခင်းများတွင်လည်း တွေ့ရတတ်သည်။
"Chrysococcyx xanthorhynchus". BirdForum. Retrieved 4 February 2014. ကိုးကား။
ကမ္ဘာ့အဆင့်အနေဖြင့် ECDL Foundation(European Computer Driving Licence) ၊ CEPIS (Council of European Professional Informatics Societies) နှင့် ICDL (International Computer Driving Licence) တို့သည် ကမ္ဘာ့အဆင့် ဒစ်ဂျစ်တယ်တတ်မြောက်မှုကို ပိုင်းဖြတ်ပေးသည့်အဖွဲ့များအဖြစ် ထင်ရှားသည်။
ခေါင်းပြောင်ဝန်လူငှက် (Haliaeetus leucocephalus) သည် မြောက်အမေရိကတိုက်တွင် တွေ့ရလေ့ရှိသည့် ငှက်ဖြစ်သည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:ပံ့သကူသားစား တိရစ္ဆာန်များ ကဏ္ဍ:ထိပ်တန်းသားရဲတိရစ္ဆာန်များ ကဏ္ဍ:လင်းယုန်များ ကဏ္ဍ:အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:မက္ကဆီကိုနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ။
ငူငှက်သည် ခို၊ချိုးငှက်တို့နှင့်အတူ 'ကိုလံဗီဒီ'မျိုးရင်းတွင် ပါဝင်သည်။
ငူ၌ စိမ်းစိုသော အမွေးအတောင်များ ရှိ၏။
ငူအမျိုးပေါင်း များပြားသဖြင့် တစ်မျိုးနှင့်တစ်မျိုးကို ခွဲခြား၍ သိရန်မှာ မလွယ်ကူချေ။
အထူးသဖြင့် ငူအမများကို အမျိုးခွဲခြား သိရန်မှာ သာ၍ပင် ခက်ခဲသည်။
ငူတို့သည် အအုပ်အသင်းနှင့် နေတတ်ကြသည်။
ညောင်ပင်များ၌ များသောအားဖြင့် ကျက်စားတတ်ကြသည်။
သစ်ပင်ထက်၌ နားနေကြစဉ် သစ်ရွက်စိမ်းများနှင့် ခွဲခြား၍ မရနိုင်ပေ။
လေချွန်သံဖြင့် အော်မြည်ကြသောအခါမှ ယင်းတို့ ရှိမှန်းကို သိကြရသည်။
ငူ၏ ကိုယ်အရှည်အလျားမှာ ၁ဝ လက်မ၊ ၁၂ လက်မခန့် ရှိသည်။
ကိုယ်၏ အလုံးအထည်မှာ အလျားနှင့် လိုက်လျောစွာ ရှိသဖြင့် ကြည့်၍ကောင်းသော ငှက်မျိုး ဖြစ် လေသည်။
ထိုငှက်၏ခြေများသည် သစ်ပင်တက်နိုင်ရန်အတွက် ကျယ်ပြန့်၍ သန်စွမ်း၏။
ငူတို့တွင် ခြေဝါငူ၊ ရင်ပတ်ဝါငူ၊ နှုတ်သီးထူငူ စသည်ဖြင့် ငူအမျိုးမျိုး ရှိသည်။
ယင်းတို့ကို နီပေါနိုင်ငံ၊ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ မြန်မာနိုင်ငံ၊ သီရိလင်္ကာနိုင်ငံ၊ အင်ဒိုချိုင်းနား၊ မလေးရှားကျွန်းဆွယ်၊ ဂျာဗားကျွန်းတို့၌ တွေ့ရသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၃) ပုံများ ကိုးကား ကဏ္ဍ:ခို၊ ချိုးနှင့် အလားတူငှက်များ။
ငဟစ်ငှက် သည် ပါဏဗေဒ အလိုအရ 'အာဒီဒေး' မျိုးရင်းတွင်ပါဝင်သောငှက်ဖြစ်သည်။
ငဟစ်အမျိုးမျိုးရှိသည့် အနက် ထင်ရှားသော ၂ မျိုးမှာ 'အာဒီဆီနာရီရက်တီရော့စထြစ်'နှင့် 'အာဒီပါပြူရီမယ်နီလန်ဆစ်'တို့ ဖြစ်ကြ၏။
ငဟစ်၏ ကိုယ်ခန္ဓာသည် သေးသွယ်ရှည်လျားလေသည်။
ဖြောင့်စင်းသောနှုတ်သီးနှင့် ရှည်လျားသော ခြေတံရှိသောကြောင့် ဥဗျိုင်းနှင့်တူသည်။
အလျား ၃၈ လက်မခန့်ရှိသည်။
လည်တိုင်တွင် အမည်းပြောက်အစင်းကြောင်းများ ပါရှိသည်။
ဦးခေါင်းနှင့် လည်တိုင်မှာ သံချေးရောင်ကဲ့သို့ နီယောင်ယောင် ရှိသည်။
ကိုယ်အောက်ပိုင်းမှာ မည်းနက်၍ သစ်ကြားခွံရောင် ရှိသည်။
ငဟစ်အမနှင့် အထီးတို့၏ အရောင်အဆင်းမှာ အတူတူပင်ဖြစ်သည်။
ငဟစ်သည် ကျူတော၊ ကိုင်းတောများ ပေါက်ရောက်သည့် မြစ်၊ ချောင်း၊ အင်း၊ အိုင်၊ ကမ်းပါးများတွင် ကျက်စားလေ့ ရှိသည်။
ပျံကာစနှင့် ပျံသန်းနေစဉ်တွင် ကျယ်လောင်စူးရှစွာ အော်မြည်တတ်သည်။
ပျံမည်ပြုသောအခါ လည်တိုင်ကို ရှေ့သို့ ဆန့်၍ အတောင်ကို တစ်အားခတ်ကာ တွဲလွဲကျ နေသောကြောင့် ခြေတံရှည်တို့ဖြင့် ကိုယ်ကိုထိန်း၍ ပျံတက် သွားတတ်သည်။
ထိုကြောင့် ပျံကာစတွင် ငဟစ်ကို တွေ့ရသည်မှာ ပြေပြစ်ခြင်း မရှိလှပေ။
အရှိန်ရသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် ခြေတံများကို အမြီးအောက်သို့ ရုပ်သိမ်းလိုက်သည်။
ဦးခေါင်းကိုလည်း ပခုံးနှစ်ဘက်ကြားသို့ ရောက်အောင်လည်တိုင်ကို ကွေးထားတတ်သည်။
ငါးများ၊ ဖားများကို အများအားဖြင့် စားသောက်လေ့ရှိသည်။
ထို့အပြင် ရေတွင်နေတတ်သော အင်းဆက်ပိုးကောင်များ၊ ခရုမျိုး၊ ဗုဇွန်ကနန်းမျိုးများကိုလည်း စားသောက်လေ့ရှိလေသည်။
မိုးရာသီတွင် ငဟစ်ငယ်များ ဥမှ ပေါက်ကြသည်။
သာမန်အားဖြင့် ငဟစ်တို့သည် တစ်ကောင်တည်း နေလေ့ရှိကြသော်လည်း ရွှေဘိုနယ်၌တွေ့ရသော ငဟစ်တို့မှာ အုပ်ဖွဲ့၍ နေတတ်ကြသည်။
အသိုက်ကို ကျူပင်များပေါ်၌လည်းကောင်း၊ သစ်ပင်များပေါ် ၌လည်းကောင်း၊ တုတ်ချောင်းများဖြင့် ပြုလုပ်သည်။
အသိုက်၏ အချင်းမှာ တစ်ပေခန့်ရှိ၍ စောက် ၈ လက်မခန့်ရှိသည်။
တစ်မြုံလျှင် ဥ ၃ လုံးမှ ၅ လုံးအထိ ရှိ၏။
ဥအရောင်မှာ အစိမ်းနု ဖြစ်သည်။
ငဟစ်ကို အာဖရိကတိုက်၊ ဥရောပတိုက် တောင်ပိုင်းနှင့် အာရှတိုက်တောင်ပိုင်းတို့တွင် တွေ့ရသည်။
မြန်မာနိုင်ငံ၊ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ သီဟိုဠ်ကျွန်းတို့တွင် ငဟစ်ကို တွေ့ရသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၃) ပုံများ ကိုးကား ကဏ္ဍ:အာဖရိကတိုက်တွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ယူရေးရှားတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:နီပေါနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ဗျိုင်းနှင့် အလားတူငှက်များ။
Emerald Dove, Daintree, Queensland, Australia ကိုးကား။
ချိုးနီ (သို့) ချိုးနီဒိုး ကိုးကား။
thumb| Streptopelia orientalis ချိုးပိန်တူးငှက် (Streptopelia orientalis) သည် အာရှတိုက်တွင် တွေ့ရှိရလေ့ရှိသည် ငှက်မျိုးစိတ်တခုဖြစ်သည်။
ပြခန်း ကိုးကား ကဏ္ဍ:အာရှတိုက်တွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ။
၁၉၅၇ တွင် မွေးဖွားခဲ့သူ တတိယမြောက် သွန်မ်ဆင်စီးပွားရေးမျိုးရိုးကိုဆက်ခံသူ ဒေးဗစ် ကန်း(န)နတ် ရိုင်း သွန်မ်ဆင်သည် ကနေဒီယန်လူမျိုး စီးပွားရေးသမား တယောက် ဖြစ်သည်။
သူသည် ဒုတိယမြောက် သွန်မ်ဆင်စီးပွားရေးမျိုးဆက်ကို ဆက်ခံသူ ကီနက် သွန်မ်ဆင် ၏ သား ဖြစ်ပြီး မင်းသမီးတေလာ သွန်မ်ဆင် နှင့် ပီတာ သွန်မ်ဆင် တို့သည် ဒေးဗစ်နှင့် တအူထုံဆင်း မောင်နှမများဖြစ်ကြသည်။
ဒေဗစ်သွန်မ်ဆင် သည် ၂၀၀၂ ကတည်းက သွန်မ်ဆင်ကော်ပိုရေးရှင်း၏ ဥက္ကဋ္ဌဖြစ်ပြီး ရိုက်တာကိုပိုင်ဆိုင်ပြီးနောက် သူသည် သွန်မ်ဆင်ရိုက်တာဟုခေါ်သောခွဲထွက်အဖွဲ့၏ ဥက္ကဋ္ဌဖြစ်လာသည်။
လက်ရှိ ကနေဒါနိုင်ငံ၊ အွန်တရီရို ပြည်နယ်ရှိ တိုရွန်တိုမြို့တွင်နေထိုင်သည်။
သွန်မဆင်သည် ကနေဒါရှိ Upper Canada College တွင် တက်ရောက်ခဲ့ပြီး ကန်းဗရစ်ချ် တက္ကသိုလ် ရှိ Selwyn ကောလိပ်မှ သမိုင်းဘာသာရပ်ဖြင့် BA ဘွဲ့(နောက်ပိုင်းတွင် MA ဘွဲ့အထိ တိုးမြှင့်ပေးခဲ့) ရရှိ ခဲ့သည်။
ခန့်မှန်း အသားတင် ၁၉ ဘီလီယံ ပိုင်ဆိုင်ပြီး Forbes Magazine ၏ ၂၀၁ဝ စာရင်းအရ သွန်မ်ဆင်နှင့် သူ့မိသားစုသည် ကနေဒါနိုင်ငံတွင် အချမ်းသာဆုံး နှင့် ကမ္ဘာ့အဆင့် ၂ဝ ရှိ အချမ်းသာဆုံး ပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်သည်။
အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း လုပ်ငန်းများ သွန်မ်ဆင်က သူမိသားစုပိုင် ကုမ္ပဏီတွင် ရာထူး အဆင့်ဆင့် ဝင်ရောက်လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
သူသည် Zellers ကုမ္ပဏီ ၏ ဥက္ကဋ္ဌ နှင့် Etobicoke ရှိ Cloverdale Mall တွင် ဖွင့်လှစ်ထားသော The Bay Store တွင် မန်နေဂျာ အဖြစ်လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
အိမ်ရာမြေအကျိုးဆောင် လုပ်ငန်း Osmington Incorporated ကိုကိုယ်ပိုင် တည်ထောင်ခဲ့ပြီး မိသားစု စီးပွားရေးလုပ်ငန်း များနှင့်ပက်သက်မှု မရှိပဲ လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
သွန်မ်ဆင် ကော်ပိုရေးရှင်းကို တည်ထောင်သူ ရွိုင်း သွန်မ်ဆင် ၏ လွန်ခဲ့သော ၁ဝစုနှစ်ခန့် က စီစဉ်ထား ခဲ့သည့် အတိုင်း ၂၀၀၆ ခုနှစ်တွင် ကင်းနက် သွန်မ်ဆင် သေဆုံးသောအခါ မိသားစု စီးပွားရေးလုပ်ငန်း များသည် ဒေးဗစ်သွန်မ်ဆင် ထံသို့ရောက်ရှိခဲ့သည်။
“ငါ့မြေး ဒေးဗစ်က ဒီအဖွဲ့အစည်းမှာ သူ့တာဝန်ကိုသူလုပ်ဆောင်လိမ့်မယ်။
ဒေးဗစ်ရဲ့ သားကလဲ ဒီလိုပဲ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်လိမ့်မယ်။
ငါတို့က သူ့တို့အတွက် တာဝန် ဝတ္တရားတွေ နှင့်အတူ ငွေကြေး စည်းစိမ် ဥစ္စာတွေပါ ထားခဲ့ရမယ်။
အဲဒါမှ နောက်မွေးလာမယ့် သွန်မ်ဆင်မျိုးဆက်တွေက ဒီတာဝန်တွေကို မလုပ် ချင်ဘူးဆိုတာမရှိစေရဘူး” ဟု ရွိုင်း သွန်မ်ဆင် က ၁၉၇၅ ခုနှစ်က သူရဲ့ အတ္ထုပ္ပတ္တိတွင် ရေးသားခဲ့သည်။
သူသည် မနီတိုဘာ ပြည်နယ်ရှိ၊ ဝီနီပက်ဂ် မြို့တွင် National Hockey League ကို ပြန်လည်ကျင်းပနိုင်ရန် ကြိုးပမ်းနိုင်ခဲ့သဖြင့် တရားဝင် ချီးကျူးဂုဏ်ပြုခြင်း ခံခဲ့ရသည်။
ကိုယ်ရေးကိုယ်တာဘဝ သွန်မ်ဆင် ၏ အကြောင်းကို “ဒုတိယဇနီးကို ခါးခါးသီးသီး မုန်းတီးကွာရှင်းခဲ့ကြောင်း” Maclean’s news Magazine မှ ချဲ့ကားရေးသားခဲ့ သော်လည်း အခြား မီဒီယာများမှ အထူးတလည်ရေးသားခြင်းမျိုး မရှိခဲ့ပေ။
သွန်မ်ဆင်တွင် ပထမအိမ်ထောင်မှ ရသော သမီးနှစ်ယောက်နှင့် ဒုတိယအိမ်ထောင်မှ ရရှိသော သားတစ် ယောက် အားလုံးပေါင်း သားသမီး ၃ ယောက်ရရှိသည်။