kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
တစ်ခါတစ်ရံ၌မူ အခြားငှက်များ ဖမ်းယူထားသောအစာများကို အဓမ္မလု၍ စားကြသည်။
လင်းမြီးဆွဲသည် ပိုးမွှားများကိုသာ စားသဖြင့် လူတို့၏ အကျိုးဆောင်ငှက်လည်းဖြစ်ပေသည်။
ဥများကို ဧပြီလနှင့်မေလအတွင်း ဥအုကြသည်။
အသိုက်ကို မြေ ပေါ်မှ အတော်မြင့်၍ အပြင်သို့ အလျားလိုက် ထိုးထွက်နေသော သစ်ကိုင်း ခွတွင် တွဲလောင်းပြုလုပ်သည်။
အသိုက်ကို မြက်၊ သစ်ကိုင်းခြောက် စသည်တို့ဖြင့် သပ်ရပ်ခိုင်ခံ့စွာ ပြုလုပ်ထားသည်။
သို့ရာတွင် အသိုက်၏ အောက်ခံမှာပါးသဖြင့် ဥများကို အောက်မှ အတိုင်းသားမြင်နိုင်သည်။
တမြုံ လျှင် နှစ်ဥမှ ငါးဥအထိရှိ၍ အရောင်အမျိုးမျိုးရှိသည်။
သားငယ်များကို အစာကျွေးရာ၌ စားပြီးအစာကို တစ်ဖန် အန်၍ ခွံ့ကျွေးလေ့ရှိသည်။
လင်းမြီးဆွဲကို အရှေ့တိုင်းနိုင်ငံများတွင် အများအပြား တွေ့မြင်ရ သည်။
မြန်မာနိုင်ငံ တစ်ဝန်းလုံးရှိ တောင်ခြေနှင့် လွင်ပြင်များတွင် အနှံ့ အပြား တွေ့ရလေသည်။
အချို့လင်းမြီးဆွဲများသည် အမြဲတမ်း နေရာအတည် တကျ နေကြသော်လည်း ကျန်များစွာသော လင်းမြီးဆွဲတို့မှာ နွေရာသီ၌ မြန်မာနိုင်ငံ တောင်ပိုင်းဒေသများမှ အလယ်ပိုင်းနှင့် မြောက်ပိုင်းဒေသများ သို့ သားပေါက်ရန် ရွှေ့တတ်ကြသည်။
တစ်ဖန် အောက်တိုဘာလတွင် နေရင်းဒေသများသို့ ပြန်လာကြပြန်သည်။
ဤကဲ့သို့ လင်းမြီးဆွဲအုပ်ကြီးများ ပြန်လာကြသည်ကို အချို့ဒေသတွင် အထင်အရှားတွေ့ရလေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ( ၁၂ ) ပြခန်း ကိုးကား ကဏ္ဍ:အရှေ့တောင်အာရှတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:တောင်အာရှတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ။
သမိုင်း ပဆစ်ပစ်ခြင်း သို့မဟုတ် ကြွေပစ်ကစားခြင်း သို့မဟုတ် ကြွေကစားခြင်း သည် မြန်မာနိုင်ငံ၌ ရှေးပဝေသဏီကပင် ခေတ်စားခဲ့သော မြန်မာအိမ်တွင်း ကစားနည်း တစ်မျိုးဖြစ်သည်ဟု ယူဆရ၏။
ဗုဒ္ဓဝင် ဝိဒူရ ဇာတ်တော် တွင် ပုဏ္ဏက ဘီလူး သည် ကြွေပဆစ် ပစ်ကစားခြင်းလောင်းကြေးအဖြစ် ဘုရားလောင်း ဝိဒူရအမတ်ကို သိမ်းယူကြောင်း ပြဆိုသည်။
ပုဂံခေတ်က စောလူးမင်း နှင့် ငရမန်ကန်း ကြွေအံကစားရာ ငရမန်ကန်း နိုင်သည့်အလှည့်တွင် လောင်းကစားသမားတို့ ထုံးစံအတိုင်း ခနိုးခနဲ့ ပြောသည်ကို ရှုံးသူ စောလူးမင်းက "အံမယ် ကြွေအံလေး နိုင်တာနဲ့ ကြွားနေလိုက်တာ မင်းတကယ်စွမ်းရင် ငါ့ကို ပုန်ကန်စမ်း " ဟု စိတ်လိုက်မာန်ပါ ပြောလိုက်မိသဖြင့် စောလူးမင်း အသက်ပါ ပေးလိုက်ရဖူးသည် ဟု ဆိုသည်။
စလေ ဦးပုညသည် ရေသည်ပြဇာတ်၌ ဆင်းရဲလှသော ရေသည်မ၏ထဘီကို အစုတ်အပြတ် အဖာအထေး အစပ်ထွေ များလှသဖြင့်- 'စုတ်ပေတောင့်ထမိန်၊ အစပ်ကတရာ၊ အဖာက ဘရပြစ်၊ မှောင်ကျအောင်ညစ်ပါတဲ့၊ ပဆစ်အိမ်ကို'ဟူ၍ နှိုင်းရှည့်စပ်ဆိုခဲ့လေသည်။
ထို့ပြင် ယင်းသည့်ကစားနည်းသည် အိန္ဒိယ နှင့် သီရိလင်္ကာတို့မှ ရောက်လာသော ကစားနည်း ဖြစ်ဟန်တူသည်။
အိန္ဒိယလူမျိုးများသည် ကြွေ ခုနစ်လုံးဖြင့် 'ပစိသိ'ဟူသော စကားနည်းတစ်မျိုးကို ကစားလေ့ ရှိသည်။
သီဟိုဠ်နိုင်ငံတွင် အလားတူ ကစားနည်းမျိုးကို 'ပါစုဝီစိ'ဟု ခေါ်လေသည်။
ပစိသိဆိုသည်မှာ ဟိန္ဒီဘာသာတွင် ၂၅ ဟု ဆိုလိုသည်။
ပစိသိမှ ပဆစ်ဟူ၍ ရွှေ့လျားလာခြင်း ဖြစ်ဟန်တူသည်။
ပဆစ်ကစားနည်းတွင် ကြွေခြောက်လုံးကို ပစ်ထည့်လိုက်ပြီးနောက် ငါးလုံးလန်ကာ တစ်လုံးမှောက်နေလျှင် တစ်စိတ်ဟုခေါ်ပြီးသော်၊ အကွက် ၂၅ ကွက် ရွှေ့နိုင်သည်။
အကွက်အများဆုံး ရွှေ့နိုင်သော ကြွေလက်ဖြစ်သည်။
ယင်းသည့် ပဆစ်ပစ် ကစားနည်းမျိုးသည် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၂ဝ-၂၅ ခန့်တိုင်အောင် ခေတ်စားခဲ့သော်လည်း ယခုအခါတွင် နိုင်ငံခြား ဖဲကစားနည်း၊ မာဂျောင်းကစားနည်း စသည်တို့ ဝင်ရောက်လာသဖြင့် တိမ်ကောပပျောက်လုနီးပါး ဖြစ်နေလေပြီ။
ပဆစ်ပစ်ကစားနည်းကို ယောက်ျားများထက် မိန်းမများ ပို၍ ကစားလေ့ ရှိကြသည်။
ပစ္စည်းကိရိယာ http://shwezinu.blogspot.com/2010/12/blog-post_8923.html ပဆစ်အိမ်ဝတ္ထု (မောင်သိန်းဆိုင်) ကြွေစေ့ ကြွေပစ်ရာတွင် သုံးသည့် ကြွေစေ့ များသည် ပင်လယ်ကြွေခရု အခွံများဖြစ်ကြသည်။
ကြွေခရုခွံမှာ အနည်းငယ်ရှည်မျောမျော လိပ်ခွံငယ်သဏ္ဠာန်ရှိသည်။
အပေါ်ဖက်မျက်နှာပြင် မှာ အခုံးဖြစ်၍ အောက် ဖက် မျက်နှာပြင်မှာ အညီ ဖြစ်သည်။
အခုံးဖက်တွင် ပြောင်ချောနေ၍ အောက် ပြင်ညီဖက်တွင် အနားများ အတွင်းသို့ အနည်းငယ် လိတ်ဝင်နေသည့် အလျားလိုက် အကွဲကြောင်းပါသည်။
အကွဲ ကြောင်း အနားတလျှောက် အတွန့်လေးများ ပါသည်။
မျက်နှာပြင်မှာ ပြောင်လက်တောက်ပနေကာ အရောင်မျိုးစုံရှိ အစက် အစင်း စသည့်ဒီဇိုင်းမျိုးစုံဖြစ်နေသဖြင့် အလွန်လှသည်။
ပဆစ်ပစ် ကစားနည်းအတွက် ကြွေစေ့များ အရွယ်အစားမှာ အလျား ၁.၅ စင်တီမီတာခန့်၊ အနံ ၀.၈ မှ ၁ စင်တီမီတာခန့်၊ အထူ ၀.၅ စင်တီမီတာခန့် ရှိသည်။
အရွယ်တူ ကြွေစေ့ငယ် စုစုပေါင်း ခြောက်စေ့သုံး ကစားရသည်။
(သရုပ်ပြပုံလိုသည်) ကြွေခွက် ကြွေစေ့ခြောက်စေ့ကို ကြွေပန်းကန်လုံး နှုတ်ခမ်းပက်⁠ပက်ထဲသို့ ပစ်ထည့် ကစားလေ့ ရှိသော်လည်း ရှေးကမူ ဂရို့တွင်းသို့ ကြွေစေ့များပစ်ထည့်ကစား ကြသည်။
ဂရို့ဆိုသည်မှာ ပြုပြင်ထားသော ဝါးကျည်ထောက် တစ်ခု ဖြစ်သည်။
ဝါးလုံးတစ်ခုကို အဆစ်လွတ်တပေမျှ ဖြတ်ရသည်။
ထို့နောက် အတွင်းဘက်တွင် ဝါးတံကလေးခြောက်ခုကို တစ်ခုအောက်တစ်ခု တစ်လက်မစီမျှခွါ၍ လျှိုသွင်းရသည်။
အစွန်းမထွက်ရန် ညှိပေးရသည်။
ထို့နောက် ဝါးကျည် ထောက်ကို ထောင်လျက် တည်စေရန်၊ သစ်သားတုံးတစ်ခုတွင် ကပ်ရိုက်ရသည်။
ယင်းကို ဂရို့ဟုခေါ်သည်။
ကြွေပစ် မကျွမ်းကျင်သူတို့အဖို့ ကြွေစေ့ ခြောက်စေ့စလုံးကို ဂရို့တွင်းသို့ ဝင်အောင် မပစ်နိုင်ကြချေ။
နောင်အခါ ဂရို့အစား ပန်းကန် လုံးကို အလွယ်တကူ သုံးစွဲလာကြသည်။
ကြွေခွက် အဖြစ် ပန်းကန်လုံးကို သုံးသော ကြွေဝိုင်းများမှာ အသံ တချွင်ချွင် မြည်သဖြင့် အဝေးမှပင် ကြွေဝိုင်းရှိကြောင်း သိနိုင်လေသည်။
(သရုပ်ပြပုံ (များ) လိုသည်) ကြွေခုံ (သို့) ပဆစ်အိမ် ပဆစ်ကစားရာတွင် ကြွေခုံ သို့မဟုတ် ပဆစ်အိမ်၌ လက်တံတစ်ဖက် စီတွင် ကျားကွက်ပုံ (၈ ကွက်တန်း ၃ တန်း) စုစုပါင်းအကွက် (၂၄) ကွက်စီ ပါရှိသည့် လက်တန် လေးဘက် ပါရှိသည်။
အကွက်များကို တကွက်ခြား ဆေးခြယ်၍ဖြစ်စေ ဆေးမခြယ်ပဲဖြစ်စေ ပြုလုပ်ကြသည်။
လက်တန်များကို တခုနှင့်တခု ၉၀ ဒီဂရီ ထိပ်တိုက် စီထားသဖြင့် ပဆစ်အိမ်မှာ ကြက်ခြေခတ်ပုံ သဏ္ဌာန် ရှိသည်။
လက်တံတစ်ခုချင်းစီ၏ အစွန် သုံးကွက်တို့တွင် အလယ်ကွက်များသည် ကြွေနိုးပြီးနောက် ပိုများကို စ ၍ တင်ကာ ကစားရသည့် အစကွက်လည်း ဖြစ်သလို ပိုရင့်များ အိမ်ပြန်ဝင်သည့် အိမ်ဝင်ကွက်(အိမ်ကွက်)များလည်း ဖြစ်သည်။
လက်တံအစွန် ထောင့်ကွက် များမှ စတင်၍ အတွင်းဖက်သို့ လေးကွက်မြောက် အကွက် များကို ကြက်ခြေခတ် အမှတ်အသားဖြင့် မှတ်သားထားသည်။
၎င်းတို့မှာ အထိုင်ကွက်များဖြစ်သည်။
လက်တံ၏ ဘေးတဖက်တချက် အကွက် ရှစ်ကွက်စီ နှင့် အိမ်ကွက် များကို ပို ပြေးလမ်း အဖြစ် အသုံးပြုသည်။
ကြွေခွက်ကို ကြွေခုံ၏ အလယ်နေရာလွတ်၌ ချ၍ တလှည့်စီ ကြွေပစ်ကစားလေ့ ရှိကြသည်။
300px|ပဆစ်အိမ် ကြွေခုံ ကြွေခုံကို ပုံတွင် ဖော်ပြသည့်အတိုင်း ရောင်စုံ အဝတ်စ များကို အကွက်ဖော် ချုပ်လုပ်၍ဖြစ်စေ၊ ဂျပ်စက္ကူပေါ်တွင် အကွက်ချရေး၍ဖြစ်စေ၊ ပျဉ်ချပ်ပေါ်တွင် အကွက်ဖော်၍ဖြစ်စေ၊ ကြမ်းပြင်တွင် အကွက်များ ရေးဆွဲ၍ဖြစ်စေ ပြုလုပ်ရသည်။
(သရုပ်ပြပုံများလိုသည်) ပိုများ ပိုဆိုသည်မှာ ကြွေလက်အလိုက် အကွက်များ ပေါ်တွင် ရွှေ့ကစားရသော ပစ္စည်းများဖြစ်သည်။
'ပို' ရှစ်လုံးစီဖြင့် ကစား ကြရသည်။
ပို တခုနှင့် တခု အရောင် နှင့် ပုံပန်းသဏ္ဌာန် မတူညီစေပဲ ကွဲပြားနေ အောင် ပြုလုပ်ထားရသည်။
ကစားနည်း http://shwezinu.blogspot.com/2010/12/blog-post_8923.html ပဆစ်အိမ်ဝတ္ထု (မောင်သိန်းဆိုင်) ကစားသူ အရေအတွက် နှစ်ဖက် ယှဉ်ပြိုင်ကစားရသော ကစားနည်းဖြစ်သည်။
ကြွေခုံ တခုံတွင် ကစားသူ နှစ်ဦး မှ ရှစ်ဦးအထိ ကစားနိုင်သည်။
ကစားရာတွင် တစ်ဦးချင်းဖြစ်စေ၊ နှစ်ဖက်ခွဲ၍ဖြစ်စေ ကစားနိုင်သည်။
နှစ်လက်ခွဲ၍ ကစားလျင် နှစ်အိမ် တစ်ဖက်စီထား၍၊ (၁၊ ၂၊ ၃၊ ၄၊ အစဉ်လိုက်ထားလျှင် ၁ နှင့် ၂၊ ၃ နှင့် ၄) နှစ်ဖက် မျက်နှာချင်းဆိုင် ယှဉ်ပြိုင်ကစားကြ ရသည်။
တစ်ဖက်လျှင် တစ်ယောက်မှသုံးယောက်၊ လေးယောက်အထိ ကစားနိုင်သည်။
စတင်ခြင်း စတင် ကစားရာတွင် မည်သူကစ၍ ကြွေများ ပစ်ထိုက်သည်ကို ယှဉ်ပြိုင် ကစားသည့် တစ်ဖက်စီမှ လူတစ်ယောက်စီက ကြွေများကို တစ်လှည့်စီပစ်ကြရသည်။
အပွင့်သာသည့် လူဘက်မှ စတင်၍ ကြွေပစ်ကစားရလေသည်။
ကြွေခြောက်စေ့ဆုပ်ကိုင်၍ ပန်းကန်ထဲ သို့မဟုတ် ဂရို့ထဲ သို့ ပစ်ထည့်ရသည်။
အံခြင်း နှင့် ကြွေစေ့ထောင်ခြင်း ပန်းကန်နှင့်ကစား၍ ကြွေစေ့ ပြန်ထွက် လာလျှင် အန်သည်ဟုဆိုသည်။
'အန်'သောသူသည် ပိုကို မရွေ့ ရတော့ချေ။
ကြွေ ပစ်လှည့်ကိုလည်း နောက်လူ သို့မဟုတ် တစ်ဖက်လူသို့ပေးရသည်။
တစ်ခါတစ်ရံ ကြွေစေ့တစေ့သည် အခြားကြွေစေ့များကို ကပ်မှီလျက်ထောင်နေလျှင် တစ်ဖက်လူက ပန်းကန်ကိုအသာခေါက်ပေးရသည်။
ယင်းသို့ ခေါက်ပေး၍ မှောက်သည်။
လန်သည်အတိုင်း အဆုံးအဖြတ် ဖြစ်သည်။
ကြွေပစ်၍ 'ပို' ကို ရွှေ့ခြင်း ကြွေပစ်လိုက်၍ ကြွေတစ်စေ့လန်ပြီးလျှင် ငါးစေ့မှောက် နေခဲ့သော် တစ်ဆယ်ဟုခေါ်သည်။
ပိုကို ဆယ်ကွက်ရွှေ့ရ သည်။
နှစ်စေ့လန်၍၊ လေးစေ့မှောက်နေခဲ့သော် ပါဟု ခေါ်သည်။
နှစ်ကွက်ရွှေ့ရသည်။
သုံးစေ့လန်၍ သုံးစေ့မှောက် နေခဲ့သော် သုံးလုံး၊ သို့မဟုတ် သုံးချွန်း ခေါ်သည်။
သုံးကွက် ရွေ့ရသည်။
လေးစေ့လန်၍၊ နှစ်စေ့မှောက်နေခဲ့သော် လေးလုံး ဟု ခေါ်သည်။
လေးကွက်ရွေ့ရသည်။
ငါးစေ့လန်၍၊ တစ်စေ့မှောက် နေခဲ့သော် တစ်စိတ်ဟု ခေါ်သည်။
နှစ်ဆယ့် ငါးကွက် ရွှေ့ရသည်။
ခြောက်စေ့လန်နေခဲ့လျှင် တဗာရာဟု ခေါ်သည်။
ဆယ့်နှစ်ကွက်ရွှေ့ရသည်။
(ပါဠိအလိုအားဖြင့် ဆယ့်နှစ်ကို ဗာရသ၊ ဟင်ဒီစကားဖြင့်လည်း ဆယ့်နှစ်ကို ဗာရ ဟု ခေါ်သည်။
) ခြောက်စေ့စလုံး မှောက်နေခဲ့လျှင် တခြောက် ဟု ခေါ်သည်။
ခြောက်ကွက်ရွှေ့ရသည်။
(သရုပ်ပြပုံများလိုသည်) ပိုနိုးခြင်း အထက်ပါ စည်းကမ်းအတိုင်း ရွှေ့ရသော်လည်း၊ 'ပိုနိုး'ပြီးမှ ရွှေ့ရသည်။
ပိုနိုးသည် ဆိုသည်မှာ တဆယ်သော်လည်းကောင်း၊ တစ်စိတ်သော်လည်းကောင်း ကြွေလက်ကျမှ 'ပိုနိုး'သည်၊ 'ပိုနှိုး'သည် ဟု ခေါ်သည်။
ပို မနိုးမခြင်း မိမိပိုကို ပဆစ်အိမ်သို့ မတင်ရသေးချေ။
ပို တစ်ခါနိုးမှ ပိုတစ်ပိုတင်ရသည်။
ကြွေထပ်၍ပစ်ခွင့်များနှင့် သေခြင်း တစ်စိတ် သို့မဟုတ် တစ်ဆယ် သို့မဟုတ် တစ်ဗရာ သို့မဟုတ် တခြောက် တို့ကိုရလျှင်၊ ထပ်၍ ပစ်ခွင့်ရသည်။
သို့သော် တစ်စိတ် သော်လည်းကောင်း၊ တစ်ဆယ် သော်လည်းကောင်း တစ်လှည့်စီဖြစ်စေ၊ တစ်မျိုးတည်းဖြစ်စေ သုံးကြိမ်ဆက်ကျလျှင်ကား ထိုလူ သေတော့သည်။
အဆိုပါ နောက်လူ သို့မဟုတ် တစ်ဖက် လူ၏ အလှည့်ရောက်သွားသည်။
ယင်းသို့ ဆက်တိုက် ကျနိုင် ရန်မှာ အလွန်ခဲယဉ်းသည်။
တစ်စိတ် သို့မဟုတ် တစ်ဆယ် ဆက်တိုက် နှစ်လက် ဆက်ကျပြီး၍၊ တစ်ဗာရာ သို့မဟုတ် တစ်ခြောက် ခြားပြန်လျှင် ထပ်ပစ်နိုင်ပြန်သည်။
ပိုရွှေ့နည်း ပိုဟုခေါ်သော ပစ္စည်းများသည် သစ်သားတုံးကလေးများ သော်လည်းကောင်း၊ အပ်ချည်လုံး နှစ်ပိုင်းဖြတ်များသော်လည်းကောင်း ဖြစ်ကြ၍၊ တစ်ခုနှင့်တစ်ခု ခွဲခြားနိုင်အောင်အရောင်ကွဲဆေးခြယ်ထားသည်။
ပို များကို နာရီလက်တံလည်သည်နှင့် ပြောင်းပြန် အတိုင်း ရွှေ့ရသည်။
'ပိုစိမ်း' နှင့် 'ပိုနီ' ဟူ၍ နှစ်ဖက်ခွဲခြားထားသည် ဆိုပါစို့။
ပိုနီဘက်မှစ၍ ပိုနိုးလျှင် နိုးသည့် ပိုကိုပဆစ်အိမ် အကွက်တန်း သုံးခုရှိရာ အလယ်ကွက် (က) အမှတ် ပြထားသော အကွက်မှ စ၍ ထွက်ရသည်။
(က) အမှတ်ပြထား သော အကွက်တန်းသည် ပိုနီဘက်မှ အိမ်ဖြစ်သည်။
မျက်နှာချင်းဆိုင်အိမ် (က၁) အမှတ်ပြအိမ်သည် အကွက်တန်း များတွင် ပိုစိမ်း၏ အိမ်ဖြစ်သည်။
(သရုပ်ပြပုံလိုသည်) ပို ထိုင်ခြင်း ကြက်ခြေပြထားသော အကွက်များသည် အထိုင် သို့မဟုတ် ထိုင်ကွက်များ ဖြစ်ကြ သည်။
'အထိုင်' ရထားသော ပိုကို တဖက်ပိုက မသတ်နိုင်ချေ။
စတင်ရွှေ့ခြင်း တစ်ယောက်ချင်းမဟုတ်ဘဲ၊ တစ်ဖက်⁠တစ်ဖက်တွင် တစ်ယောက်ထက်ပို၍ နှစ်ယောက် သုံးယောက် စသည်ဖြင့် ကစားကြလျှင် ပိုနိုးပြီးသူ၏ ကြွေလက်အတွက်သာ ပိုကို အကွက်ရွှေ့ရသည်။
ပိုမနိုးသေးသူအတွက် ပိုအကွက် မရွှေ့ ရချေ။
ပထမပိုနိုး၍ (က) အမှတ်ပြအကွက်တွင် ပိုတစ်ခု တင်ပြီးလျှင်၊ နိုးရာပိုအလိုက်၊ မိမိအိမ်မှစ၍ ထွက်ကာ ဆယ်ကွက်၊ ဆယ့်နှစ်ကွက်စသည်ဖြင့် ကြွေလက်အတိုင်း အကွက်ရွှေ့ရသည်။
ပုံစံအားဖြင့် ကြွေလက်တွင် 'တစ်ဆယ်' ကျ၍ ပိုနိုးသူသည် နောက်တကြိမ်ထပ်မံ ပစ်ခွင့်ရသေးသဖြင့် ဒုတိယ အကြိမ် ထပ်ပစ်ရာ၊ 'ပါ' ကျသည်ဆိုပါစို့။
ထိုသူ၏ ကြွေ လက်များအတွင်း ပိုကို 'တစ်ဆယ်'အတွက် ဆယ်ကွက်၊ 'ပါ'အတွက် နှစ်ကွက်၊ ပေါင်းဆယ့်နှစ်ကွက် ရွှေ့ရသည်။
ပိုနု ပိုရင့် အိမ်မှထွက်စ ပိုကိုပိုနုဟု ခေါ်သည်။
တစ်ဖက်က ပိုကိုသတ်၍၊ ပဆစ်အိမ်တစ်ပတ်လှည့်ပြီးလျှင် မိမိအိမ် ပြန်ဝင် သော ပိုကို ပိုရင့်ဟု ခေါ်သည်။
ပို ရွှေ့ခြင်း ပထမအကြိမ် ပိုနိုးပြီး၍၊ နောက်ထပ် ပိုနိုးခဲ့သော် (က)အမှတ်တွင်ပင် ပိုတင်ရသည်။
အကွက်ရွှေ့ရာ၌ ပထမ တင်ပြီး ပိုကိုလည်း ရွှေ့နိုင်သည်။
သို့မဟုတ် ဒုတိယတင်သော ပိုကိုလည်း ရွှေ့နိုင်သည်။
ပိုရွှေ့ရာ၌ တဖက်ပို၏ အသွားအလာ လမ်းကြောင်း အနေအထားကို ကြည့်၍ တစ်ဖက်ပို၏ သတ်ကွင်းမှ လွတ်နိုင်သမျှ လွတ်အောင် ရွှေ့ရသည်။
ပိုရှစ်လုံးစလုံး အကုန်နိုးပြီးနောက် တစ်စိတ် တစ်ဆယ် စသည် ဖြင့် ကြွေကျပြန်သော်၊ ပိုနောက်ထပ် တင်စရာမရှိသဖြင့် ကြိုက်ရာ ပိုကို တစ်ကွက်တိုးရွှေ့နိုင်သည်။
တစ်ပိုတိုးဟု ခေါ်၍ ရွှေ့ရသည်။
ပို ချင်း ထပ်ထားခြင်း နှင့် လျှော်ခြင်း အိမ်ဟု ခေါ်သော အလယ်ကွက်တန်း သည် (က) အမှတ်မှ (ဆ) အမှတ်အထိ ဖြစ်သည်။
(က) မှ (ဆ) အထိကို အိမ်ကွက်များဟု ခေါ်သည်။
'အိမ်ကွက်များ'၌ ပိုချင်းတပ်ထားနိုင်သည်။
အိမ်ကွက်နှင့် ထိုင်ကွက်များမှတစ်ပါး၊ အခြားအကွက်များတွင် ပိုချင်းထပ်မထားနိုင်ချေ။
မိမိပစ်၍ ကျသော ကြွေသည် မိမိပိုအား ထိုင်ကွက်သို့ ရောက်စေနိုင်သော် လည်း ထိုထိုင်ကွက်တွင် တစ်ဖက်ပိုရှိနေလျှင် မိမိပိုကို မရွှေ့ နိုင်ချေ။
မိမိ၏အခြား အကွက်မှ ပိုကို ရွှေ့ရသည်။
ရွှေ့စရာ အခြားပိုမရှိလျှင် ယင်းကြွေလက်ကို လျှော်လိုက်ရတော့သည်။
ပို သတ်ခြင်း တစ်ဖက်မှ ပိုသည် အခြားအကွက်တကွက်တွင် ရှိနေသော အခြားတစ်ဖက်မှပိုကို ထပ်မိသည်အထိ ကွက်တိရောက်အောင် ပစ်နိုင်လျှင် ပိုသတ်သည်ဟု ခေါ်သည်။
ပိုသတ်ခြင်းခံရလျှင် အသတ်ခံရသောဘက်မှ တင်ထားသော ပိုများအားလုံးကို ပြန်ချ ရသည်။
'အထိုင်' ကွက်တွင် ရှိနေသော ပို၊ ပိုနု၊ ပိုရင့် မရွေး အကုန်ပြန်ချရသည်။
အသတ်ခံရသည့်ဘက်က ကြွေပစ်လှည့် ရောက်၍ ပိုနိုးမှ ပြန်တင်ရလေသည်။
အိမ်ဝင်ခြင်း ပိုပြီးခြင်း နှင့် ပိုကန်းခြင်း ပိုသည် မိမိအိမ်မှ ထွက်ခဲ့ပြီးလျှင်၊ ပဆစ်အိမ်ကို တစ်ပတ် လှည့်ခဲ့ရာ၊ လမ်းတွင်တစ်ဖက်မှ ပိုကို သတ်ခဲ့ပြီးမှ မိမိအိမ်သို့ ပြန်ဝင်ရသည်။
တဖက်ပိုကို မသတ်ရသေးလျှင် မိမိအိမ်တွင်းသို့ မဝင်နိုင်သေးချေ။
မိမိအိမ်ပေါက်ရောက်ပြီးမှ ပဆစ်အိမ်ကို ရှေးနည်းအတိုင်း တစ်ပတ်လှည့်ရပြန်သည်။
(အချို့အရပ်ဒေသ တွင်မူ ပိုမသတ်ရသေးသော်လည်း မိမိအိမ်ပေါက်ပြန်ရောက်လျှင် ဝင်နိုင်သောနည်းဖြင့် ကစားကြသည်။
) ယှဉ်ပြိုင် ကစားသည့် နှစ်ဖက်သည်သည် တစ်ဖက်လျှင် နှစ်အိမ်ပိုင်ကြောင်း ဆိုခဲ့ သည်။
ပိုတို့သည် မူလစထွက်သည့် အိမ်ကိုသာ ပြန်ဝင်ရလေ့ ရှိသော်လည်း၊ အိမ်တွင်းသို့ဝင်သော ပို (ပိုရင့်)ကို အထွက်ပို (ပိုနု)နှင့် ကွဲလွဲစေရန်၊ အဆိုပါ ဒုတိယအိမ်ကွက်များတွင် ရွှေ့ထားရသည်။
ပိုကို အိမ်တွင်းသို့ ဝင်ခဲ့ရာ၊ အလယ်အကွက်ကြီးသို့ ရောက်အောင်ဝင်နိုင်ပါမှ ပိုပြီးသည်ဟု ဆိုသည်။
ပြီးရန် သုံးကွက်လိုလျှင် လေးလုံးကျပါမှ အကွက်ကြီးအတွင်းသို့ ရောက်နိုင်သည်။
တစ်ခါတစ်ရံ ကွက်တိ မကျဘဲလေးလုံးကျမှ ပြီးမည့် ပိုအတွက် သုံးလုံး၊ သို့မဟုတ် သုံးချွန်းကျလျှင် ပိုကန်းတော့သည်။
ယင်းသည့်အခါ နောက်တစ်လှည့်တွင် တစ်ဆယ်၊ သို့မဟုတ် တစ်စိတ်ကျပါမှ အတွင်းဝင်နိုင်၍ ပိုပြီးတော့သည်။
စလေဆရာကြီးဦပုညသည် ဝိဇယပြဇာတ်၌ ဘဒ္ဒကဉ္စနာ မင်းသမီးက ယက္ခဒီပကျွန်းတွင် ဖောင်တော်ဆိုက်သည့်အခါ ဘီလူးအား ပြောသော အခန်း၌-'ဖြစ်ရလေမယ့် ကံငယ်၊ လောကဓံ လူ့တိုင်းမှာ အရိုင်းက သာကြော၊ သုံးစားမှာ ပါကျလို့၊ ဇာတာ့နှယ် ကောလေတယ်'ဟု 'သုံးလုံး'ကျပါကပိုပြီးနိုင်ပါလျက် 'ပါ'ကျသဖြင့် ခဲရာ ခက်ဆစ် ဖြစ်ရပုံကို ဖော်ပြသော ပဆစ်သုံးစကားကို ယူ၍ စပ်ဆိုထားလေသည်။
ပိုကန်းသတ်ခြင်း အကယ်၍ ပိုကန်းနေစဉ် မိမိအိမ်နှင့် ကပ်လျက် (ဝ) အမှတ်ပြအကွက်၌ တစ်ဖက်ပိုရှိနေပြီးလျှင် တစ်ဖက်မှ ပိုနိုးခဲ့သော်၊ ထိုပိုကန်းကို တစ်ဖက်ပိုကသတ်၍၊ နိုးသည့် ကြွေလက်အတိုင်း (တစ်စိတ်၊ တစ်ဆယ်စသည်) အကွက်ရွှေ့၍ သွားနိုင်လေသည်။
သို့သော် တဖက်က ပိုစုံမှသာ (ပိုများအားလုံးနိုးပြီးသား ဖြစ်မှသာ) ယင်းသို့ သတ်နိုင်ခွင့်ရှိလေသည်။
(အချို့အရပ်တွင် ပိုကန်းသတ်နည်းကို မသုံးကြချေ။
) ကစားပွဲ အရှုံးအနိုင်မှာ ပိုအားလုံး အလျင်ပြီးသူက အနိုင်ရလေသည်။
လက်ကိုင်ဖုံး ကွန်ပျူတာ ကြွေကစားနည်း ရိုးရာ ပဆစ်ပစ် ကစားနည်း အတိုင်း ကစားရသော ကွန်ပျူတာ နှင့် လက်ကိုင်ဖုံး တွင်း ထည့်သွင်းကစားရသည့် ကစားနည်းများလည်း ရှိလာပြီဖြစ်သည်။
https://play.google.com/store/search?q=PaSait&c=apps&hl=en ဥပဒေ အပျော်တမ်း ကစားနိုင် သော ကစားနည်း ဖြစ်သည်။
လောင်း ကစား ဖြင့် လည်း တွဲ ဖက် နိုင်သဖြင့် လောင်း ကစား ဥပဒေ များ ကို လိုက် နာ ရန် လိုသည်။
၂၀၂၁ ခုနှစ်က စစ် တွေမြို့တွင် ကြွေပဆစ်ပစ်ကစားသူများ အဖမ်းခံရဖူးသည်။
https://burmese.narinjara.com/news/detail/610a8eb21002ba04798cd6fe https://newsvsinformation.com/2021/08/%E1%80%85%E1%80%85%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%BD%E1%80%B1%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B7%E1%80%90%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA-%E1%80%80%E1%80%BC%E1%80%BD%E1%80%B1%E1%80%80%E1%80%85%E1%80%AC/ ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာ့ ရိုးရာ ကစားနည်း Category:မြန်မာ့ ယဉ်ကျေးမှု ကဏ္ဍ : စားပွဲတင်ကစားနည်း category: Boardgames category:Tabletop games category: Tabletops။
အန်ကစားခြင်းသည် လောင်းတမ်းကစားနည်း တစ်မျိုးဖြစ်သည်။
လက်ထဲမှသော်လည်းကောင်း၊ အန်စာ ခွက်ထဲမှသော်လည်းကောင်း အန်စာဟုခေါ်သော အတုံးကလေး များကို ပွင့်အန်၍ထွက်အောင် အန်ခတ်ကစားရသောကြောင့် အန်ကစားခြင်းဟုခေါ်ဝေါ်သည်။
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ကစားလေ့ ရှိသော အန်ကစားနည်းတစ်ရပ်မှာ ကြွေစေ့ကလေးများကို အန် ထွက်စေပြီး၍ကစားရသဖြင့် ကြွေအန်ကစားခြင်းဟုခေါ်သည်။
ထိုကစားခြင်းကို ပဆစ်ပစ်ခြင်းဟုလည်းခေါ်လေသည်။
အန်ကစားခြင်းကို သမိုင်းမတင်မီ ရှေးနှစ်ထောင်ပေါင်း များစွာကပင်ပြုခဲ့ကြသည်။
ရှေးဟောင်းပစ္စည်း သုတေသီတစ်ဦး ဖြစ်သော တောမတ်ဟိုက်၏အလိုမှာ လူဟူ၍ဖြစ်ပေါ်စကပင် ကျောက်ခဲကလေးများဖြင့် စုံ-မ ဝှက်ကစားနည်းမျိုးကို ကစားခဲ့ ကြသည်ဟုဆိုသည်။
အန်ကစားနည်းမျိုးကို မည်သည့်ခေတ်က စတင်ခဲ့ကြောင်းကိုမူ အတိအကျ အထောက်အထားပြနိုင်ရန် ခဲယဉ်းပေသည်။
ရှေး⁠ရှေးခေတ်က အန်ကစားနည်း ခေတ်မစား ခဲ့သော နိုင်ငံကြီးများမရှိသလောက်ရှားသည်။
ဂူသင်္ချိုင်းများကို တူးဖော်ရာတွင် တွေ့ရှိချက်များအရ အန်ကစားခြင်းသည် အရှေ့နိုင်ငံများ၌ စတင်ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်ဟု ယူဆရသည်။
ရှေးခေတ်အိန္ဒိယနိုင်ငံများနှင့် အခြားအရှေ့ဖျားနိုင်ငံများ၌အလွန် ခေတ်စားခဲ့သော ကစားနည်းမျိုးလည်းဖြစ်ခဲ့သည်။
ရှေးခေတ် အီဂျစ်အဆောက်အအုံကြီးများတွင် အန်ကစားနေပုံများကို ရေး ဆွဲထားသည့် ပန်းချီများကိုတွေ့ရသည်။
ဂရိနိုင်ငံ သီဗီးမြို့၌ တူးဖော်တွေ့ရှိရသော ရှေးခေတ်အန်စာတုံးများသည် ယခုခေတ် အန်စာတုံးများ နှင့် မခြားနားလှပေ။
အန်ကစားရာ၌ အသုံးပြုသောပစ္စည်းကရိယာများမှာ အန်စာဟုခေါ်သော မျက်နှာလေးဖက်၊ သို့မဟုတ် ခြောက်ဖက် ရှိသောတုံးကလေးများ အန်စာထွက်သောခွက်၊ သို့မဟုတ် ဂရို့ နှင့် အန်စာဖြန့်ခင်းရာအင်းပျဉ်၊ သို့မဟုတ် အန်တလင်းဟု ခေါ်သော ညီညာပြန့်ပြူးသည့် ခင်းပျဉ်ဖြစ်လေသည်။
အန်စာကို အရိုး၊ သစ်သား၊ သတ္တု ၊ ဆင်စွယ်စသည်တို့ဖြင့် ပြုလုပ်သည်။
ရှေးမင်းဧကရာဇ်တို့သည် ဇမ္ဗူရာဇ်ရွှေဖြင့်ပြီးသော အန်စာတို့ဖြင့် ကစားကြသည်။
အန်စာတို့၏မျက်နှာတိုင်းတွင် ဗိန္ဒူ သို့မဟုတ် အစက်အပြောက်၊ သို့မဟုတ် အပွင့်များထွင်းထားသည်။
ဆန့် ကျင်ဖက်မျက်နှာနှစ်ခုရှိ အပြောက်၊ သို့မဟုတ် အပွင့် နှစ်ရပ် ပေါင်းသည် ခုနစ်ထက်မကျော်လွန်ရပေ။
တစ်ဖက်မျက်နှာ၌ အစက်သုံးစက်ရှိလျှင် ဆန့်ကျင်ဖက်မျက်နှာ၌ လေးစက်ရှိရမည် ဟူလို။
အန်စာခွက်၊ သို့မဟုတ် အန်စာအိမ်ကိုလည်း သစ်၊ ဝါး၊ ဆင် စွယ်၊ သတ္တု စသည်တို့ဖြင့် အန်စာ အန်ထွက်နိုင် သော ပုံစံအမျိုးမျိုးဖြင့် ပြုလုပ်ထားလေသည်။
အန်စာအသုံးပြု၍ ကစားနည်းကိုစထွင်ခဲ့သူသည် ဘီစီ ၁၂၄၄ ခုနှစ်ခန့်က ပေါ်ပေါက်ခဲ့သော ဂရိလူမျိုး ပါလမီးဒီးဟု ဆိုကြသည်။
အန်စာကို ပါလမီးဒီး မတီထွင်မီကပင် နံဘေး မျက်နှာတို့၌ အမှတ်အသားများ ပါရှိသောအရာဝတ္ထုတို့ဖြင့် အန်ကစားခြင်းသည် ပေါ်ပေါက်ခဲ့ပြီးဖြစ်သည်ဟုလည်း ဆိုကြ သည်။
ရှေးရောမသင်္ချိုင်းတို့မှ တူးဖော်ရရှိသောအန်စာတို့သည် ထိပ်နှစ်ဖက်တုံး၍ထားသော ရှည်လျားလျား လေးမြှောင့်သဏ္ဌာန် အချောင်းကလေးများဖြစ်ရာ၊ ယင်းတို့ကို အန်စာဟု အဓိပ္ပာယ် သက်ရောက်သော ဝေါဟာရဖြင့် မခေါ်ဘဲ တာလီဟုခေါ်ရာ လက်ဆစ်ရိုးဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။
မူလက အမျိုးသမီးများနှင့် ကလေးများသည် ထိုတာလီချောင်းကလေးများဖြင့် ဉာဏ်စမ်း ကစားနည်းမျိုးသာ ကစားခဲ့ကြသော်လည်း၊ နှောင်းအခါတွင်မူ အမျိုးသား အမျိုးသမီးများသည် တာလီများဖြင့် ကံစမ်းကစား ခြင်း(ဝါ)လောင်း ကစားခြင်းကို ပြုလာကြလေသည်။
အန်စာတုံးကလေးများ၏ပုံပန်းသဏ္ဌာန်သည် တဖြည်း ဖြည်း ပြောင်းလာသည်။
စင်စစ် အန်စာတုံးကလေးများသည် တာလီချောင်းကလေးများမှ အဆင့်ဆင့်တိုးတက်ပြုပြင်လာခြင်း ဖြစ်သည်။
ရှေးကျမ်းပြုပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် တာလီဖြင့်ကစားနည်းနှင့် အန်စာဖြင့်ကစားနည်း နှစ်မျိုးကို ရောထွေးဖော်ပြခဲ့ကြသဖြင့် တာလီမှ အန်စာအဖြစ် တိုးတက်လာပုံအဆင့်ဆင့်ကို ရှင်းလင်း ဖော်ပြနိုင်ရန် စေ့ငု၍ မလွယ်ကူခဲ့ပေ။
ဂရိသမိုင်းပညာရှင်ကြီး ဟီရော့ဒိုးတပ် (ဘီစီ ငါးရာစု နှစ်)ကမူ လစ်ဒီးယားနိုင်ငံသားတို့သည် အက်တစ်ဘုရင်၏ လက်ထက် ငတ်မွတ်ခေါင်းပါးခြင်းဘေး ဆိုက်နေစဉ်အတွင်း စစ်တုရင်ကစားနည်းမှတစ်ပါး၊ အန်စာကစားနည်း၊ တာလီ ကစားနည်းစသော လောင်းကစားနည်းများစွာတို့ကို တီထွင်ခဲ့ သည်ဟု မှတ်တမ်းတင်ထားလေသည်။
အန်ကစားနည်းသည် အရှေ့နိုင်ငံများ၌စတင်ထွန်းကား ခဲ့သည်ဟုလည်းဆိုကြ၍၊ အိန္ဒိယ၏ ရှေးအကျဆုံးသော စာပေ ဖြစ်သည့် ဣရုဗေဒ၌ အန်ကစားခန်းများကို ဖော်ပြထားသည်ကို တွေ့ရသည်။
အန်ကစားနည်း အမျိုးမျိုးရှိသည်။
ဣရုဗေဒ၌ လည်း ကောင်း၊ အိန္ဒိယ၏ ထင်ရှားကျော်ကြားလှသော သက္ကတ လင်္ကာရှည်ကြီး မဟာဘာရတ၌လည်းကောင်း ဖော်ပြထားသော အန်ကစားခန်းတစ်ခန်းတွင် အန်စာတုံးကိုလည်းကောင်း၊ တာလီ ကိုလည်းကောင်း အသုံးမပြုချေ။
ဝီဘိတက(သစ်စိမ်းပင်မျိုး)ပင် မှ အသီးဆန်ကို အန်စာအဖြစ်အသုံးပြုကြောင်း သိရှိရသည်။
ထိုအသီးဆန်တို့သည် ငါးမြှောင့်ပုံသဏ္ဌာန်ရှိ၍ ကြွေစေ့များ ကဲ့သို့ပင် တစ်ခုနှင့်တစ်ခုတူကြသည်။
အန်စာတုံးများဖြင့်ကစား သကဲ့သို့ အန်ခတ်လိုက်၍ အန်တလင်းပေါ်ကျသည့် အန်စာ၏ လန်နေသော မျက်နှာပြင်ရှိ အပွင့်၊ သို့မဟုတ် အပြောက်တို့၏ အရေအတွက်ကိုလိုက်၍ အရှုံးအနိုင်ဆုံးဖြတ်ခြင်း မဟုတ်ဘဲ အသီးဆန်တို့၏ အရေအတွက်ကိုလိုက်၍ အရှုံးအနိုင် ဆုံးဖြတ် ကြောင်းတွေ့ရသည်။
အသီးဆန်အများအပြားကို အသုံးပြု၍ ကစားရာ၊ အရေအတွက် ၁,ဝ⁠ဝဝ အထိပင်သုံးကြောင်း သိရ သည်။
ထိုကစားနည်းကား အန်စာအများအပြားကို အန်ခတ် လိုက်၍ အန်စာခွက်မှအန်ထွက်လာသော အန်စာတို့၏ အရေ အတွက်ကို ရုတ်ခြည်းခန့်မှန်း ပြောဆိုနိုင်ရပြီးလျှင် ထိုအရေ အတွက်သည် လေးဖြင့်စား၍ အကြွင်းမရှိ၊ ပြတ်မှသာအနိုင်ရ ကြောင်းကို မဟာဘာရတ၌ ရတူပါရဏဘုရင်နှင့် နာဠတို့၏ အန်ကစားခန်းတွင်ပါရှိသည့် အဖြစ်အပျက်များအရ သိရပေ သည်။
ငါးရာ့ငါးဆယ်လာ ဣတ္ထိဝဂ်၌ပါရှိသော အဏ္ဍဘူတ ဇာတ်၌လည်းကောင်း၊ ဇာတ်တော်ကြီးဆယ်ဘွဲ့ဝင် ဝိဓူရဇာတ်၌ လည်းကောင်း ဖော်ပြထားသော အန်ကစားနည်းကား တစ်မျိုး ဖြစ်သည်။
ဝိဓူရဇာတ်၌ ဣန္ဒပတ္ထနနဂိုရ်ပြည့်ရှင် ဓနဉ္စယ ကောရဗျမင်းနှင့် ဝေဿဝဏ်နတ်မင်းကြီး၏တူ ပုဏ္ဏက မည် သော နတ်ဘီလူးစစ်သူကြီးတို့ အန်ကစားခန်းတွင် ကောရဗျ မင်းနှင့် ပုဏ္ဏကတို့အသုံးပြုသော အန်ရွဲတို့သည် လေးထောင့်ရှိ ၏။
လက်ရှစ်သစ်ပမာဏရှိ၏။
ဇမ္ဗူရာဇ်ရွှေစင်အတိပြီး၏ဟု ဖော်ပြထားလေရာ၊ တာလီချောင်းများဟု ယူဆရသည်။
အန်စာ ကို ပစ်ခတ်ရသော အန်လက်တို့၌ လန်သောအပွင့်အလိုက် သီးခြားအမည်ရှိ၍ ထိုအမည်များမှာ သေ၊ သံ၊ အိမ်စေ၊ ငုစုံ စသည်ဖြင့် ၂၄ ပါးရှိ၏ဟူ၍ ဝိဓူရဇာတ်တော်ကြီးကို စကားပြေ ဖြင့် ကျမ်းပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်ကျော် မင်းဘူးဆရာတော်ဦးဩဘာသ က ဖော်ပြထားသည်။
အဏ္ဍဘူတဇာတ်၌လည်းကောင်း၊ ဝိဓူရ ဇာတ်၌လည်းကောင်း အန်ပစ်သူသည် အန်မပစ်မီ အန်သီချင်း ကို သီဆိုသေးသည်။
အန်သီချင်းသည် သစ္စာပြု၍ တိုင်တည် သော သီချင်းမျိုးဖြစ်လေသည်။
မဟာဘာရတကဗျာလင်္ကာကြီး၌ပင် ဝိရာဋမင်းနှင့် ယုဓိဋ္ဌိလ တို့ အန်ကစားခန်း၌မူ ရှေ့ပိုင်းတွင်ဖော်ပြခဲ့သော ဝီဘီ တက အသီးဆန်များကို အန်စာအဖြစ် အသုံးပြုဟန် မတူချေ။
အကြောင်းမူ ဝိရာဋသည် အန်ကစားရင်း အမျက်ထွက်သဖြင့် ယုဓိဋ္ဌိလကို အန်စာဖြင့်ပုတ်ခတ်ရာ ယုဓိဋ္ဌိလ၏ နှာခေါင်းမှ သွေးယိုစီးကျသည်ဟု ပါရှိသည်ကိုထောက်ဆ၍ ထိုအန်စာသည် ဝိဓူရဇာတ်နှင့် အဏ္ဍဘူတဇာတ်တို့၌ပါသော အန်ကစားခန်း၌ အသုံးပြုသည့်အန်စာတို့ကဲ့သို့ လက်ရှစ်သစ်ရှည်၍ လေးမြေ|ာင့်ရှိ သော အန်စာမျိုးဖြစ်မည်ဟု အချို့သုတေသီတို့က ယူဆလေ သည်။
ထိုအခန်းများပါ အန်ကစားနည်းမှာ အန်စာကိုလေထဲ သို့မြေ|ာက်တင်ကာ သုံးကြိမ်ခတ်၍ ဗိန္ဒု၊ သို့မဟုတ် အပြောက် အရေအတွက်ကို ကြည့်ပြီးလျှင် အရှုံး အနိုင်ဆုံးဖြတ်သော ကစားနည်းမျိုးဖြစ်လေသည်။
ရှေးရောမနှင့် ဂရိတို့သည် လောင်းကစားဝါသနာထုံသူ များ ဖြစ်ကြသည်။
ရောမတို့သည် ပို၍လောင်းကစားကြူးကြသည်။
ယင်းတို့အသုံးပြုသော အန်စာသည်လေးမျက်နှာရှိသော လေးထောင့်တုံးက လေးများဖြစ်ကြသည်။
အန်စာသုံးတုံး၊ သို့မဟုတ် နှစ်တုံးဖြင့် အန်ကစားနည်းတစ်မျိုးကို ရှေးဂရိနိုင်ငံ၌ အထက်တန်းစား မင်းစိုးရာဇာများနှင့် သူဋ္ဌေးသူကြွယ်များ၏ သောက်စားပျော်ပွဲများတွင် ကစားလေ့ရှိကြသည်။
အန်စာများကို ကတော့ပုံခွက်၌ထည့်ပြီး ခလောက်၍ပစ်ရပြီးလျှင် အန်စာသုံးခု လုံး ခြောက်ပွင့်ချည်းလန်လျှင် အဖရိုဒီတေး ဟုခေါ်၍ ခေါင် ကျသောအပွင့်ဖြစ်သည်။
အန်စာသုံးခုလုံး တစ်ပွင့်ချည်းသာ လန်လျှင်မူ ခွေး ဟုခေါ်၍ ဘိတ်ဖြစ်သည်။
ဂရိနှင့် ရောမ နှစ်နိုင်ငံစလုံး၌ အန်ကစားနည်းအမျိုးမျိုးရှိသည်။
နောင်အခါ မင်းစိုးရာဇာနှင့် သူဋ္ဌေးသူကြွယ်တို့သာမက အခြားလူတန်းစား များသည်လည်း အန်ကစားနည်းဖြင့် လောင်းကစားပြုလာကြ သည်။
သူရဲကောင်းများနှင့် အမျိုးကောင်းသမီးများထဲ၌ပင် အန်ကစားကြူးသူများ ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။
အန်ကစားနည်းသည် နောင်အခါ ပြင်သစ်၊ ဂျာမန်စသောနိုင်ငံများသို့လည်း ပျံ့နှံ့သွား သည်။
အိန္ဒိယနှင့် အရှေ့ဖျားနိုင်ငံများ၌မူ ရှေး⁠ရှေးအခါကပင် အန်ကစားခြင်းများ ခေတ်စားခဲ့ကြောင်းဖော်ပြခဲ့ပေပြီ။
ကာလရွေ့လျောလာသည့်အခါ၊ အန်စာတုံးကလေးများ ၏ ပုံပန်းသဏ္ဌာန်သည် လေးထောင့်လေးမျက်နှာမှ ခြောက် ထောင့်ခြောက်မျက်နှာရှိသော တုံးကလေးများအဖြစ်သို့ ပြောင်း လာသည်။
ပြင်သစ်နိုင်ငံ၌မူ ကလေးသူငယ်များကို အလီပေါင်း မြှောက်ကိန်းများကို သင်ကြားပေးရန်အတွက် ရှစ်ထောင့် ရှစ်မျက်နှာရှိသောအန်စာတုံးများကို တီထွင်အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။
အနောက်နိုင်ငံများ၌ ကစားလေ့ရှိသော အန်ကစား နည်း တစ်မျိုးမှာ ခြောက်ထောင့်ခြောက်မျက်နှာရှိသော အန်စာ သုံးတုံးကို တစ်ပြိုင်တည်း အန်ခတ်ကစားသောနည်းဖြစ်သည်။
အန်စာသုံးတုံးစလုံးကို သုံးကြိမ်ပစ်ခတ်ရ၍ စုစုပေါင်းအပြောက်၊ သို့မဟုတ် အပွင့် ၁၈ ပွင့်ရလျှင်သော်လည်းကောင်း၊ ၁၈ ပွင့် နှင့် အနီးကပ်ဆုံးအပွင့်ကို ရလျှင်သော်လည်းကောင်း အနိုင်ရ သည်။
အန်စာ၏ဆန့်ကျင်ဖက် မျက်နှာနှစ်ဖက်ရှိ အပွင့်နှစ်ရပ် ပေါင်းသည် ခုနစ်ဖြစ်ရသည်ဟု ရှေ့ပိုင်းတွင် ဖော်ပြခဲ့ပေသည်။
အန်ခတ်လိုက်သဖြင့် အန်စာသုံးခုလုံး၏ လန်လျက်ရှိသော ထိပ်ဘက်မျက်နှာအသီးသီး၌ ခြောက်ပွင့်စီချည်းဖြစ်နေပါက တစ်ကြိမ်တည်းနှင့်ပင် အနိုင်ရသည်။
အန်ခတ်လိုက်သဖြင့် ငါးပွင့်၊ သို့မဟုတ် ခြောက်ပွင့်လန်သော အန်စာကို ထပ်မပစ်ပဲ ချိုထားနိုင်၍ အပွင့်နည်းသေးသော အန်စာကိုသာလျှင် သုံးကြိမ် စေ့အောင်ဆက်၍ အန်ခတ်ရပြီးလျှင် အနိုင်ပွင့်ရနိုင်သလောက် ယူရလေသည်။
ခေတ်စားခဲ့သော အန်ကစားနည်းတစ်မျိုးသည် ပြင်သစ် မှစသောနည်းဖြစ်၍ ဒ⁠ဒကရက်ဒ⁠ဒဟုခေါ်သည်။
ထိုကစားနည်းတွင် အန်စာနှစ်ခုကိုသုံးရသည်။
ထိုအန်စာနှစ်ခုကို လက်ထဲမှတစ်ဆင့် စားပွဲပေါ်သို့ ပစ်ချလိုက်ရ၍ လန်သွားသောမျက်နှာမှ အပွင့် အရေအတွက်သည် ခုနစ်၊ သို့မဟုတ် ၁၁ ဖြစ်ပါက နစ် ဟု ခေါ်၍ ထိုအန်လက်ကျသူ(အန်စာပစ်လှည့်ကျသူ)က လောင်း ကြေးများကိုအကုန်သိမ်းရသည်။
သို့မဟုတ်ဘဲ နှစ်ပွင့်၊ သုံးပွင့်၊ ၁၂ ပွင့်ဖြစ်နေပါက ကရက် ဟုခေါ်၍၊ အန်လက်ကျသူသည် လောင်း ကြေးအကုန်ရှုံးသည်။
ဖော်ပြပါအပွင့်များကလွဲလျှင်မူ၊ ထိုအန်လက်ကို ပွိုင့်ဟုခေါ်၍၊ နောက်တစ်ကြိမ် ထပ်ပစ်နိုင် သည်။
ထပ်၍ပစ်သောအလှည့်တွင် ထိုအပွင့်အတိုင်းထပ်ကျပါ က အနိုင်ရ၍၊ ခုနစ်ပွင့်ဖြစ်နေပါ မူရှုံးလေသည်။
ပိုကာအန်ကစားနည်းတွင်မူ အန်စာတုံးများ၏ မျက်နှာပြင် တစ်ဖက်စီတစ်ဖက်စီ၌ ကုလားသုံးကောင်ဟု မြန်မာတို့ ခေါ်ကြ သော ကင်း(ရှင်ဘုရင်) အရုပ်၊ ကွင်း(မိဖုရား)အရုပ်၊ ဂျက် (လက်စွဲတော်) အရုပ်၊ တစ်ပွင့်၊ ကိုးပွင့်၊ ဆယ်ပွင့်ဟူသော အမှတ်အသားများ အသီးသီးပါရှိသော အန်စာတုံးငါးတုံးကို အသုံးပြု၍၊ သုံးကြိမ်တိုင်တိုင် အန်ခတ်ရသည်။
အန်စာငါးတုံး စလုံးသည် တစ်ပွင့်ချည်းလန်လျှင် အပွင့်အများဆုံးရသည်။
အမှတ်အသားတစ်မျိုးတည်းသည် အန်စာတစ်စုံ (အန်စာနှစ်တုံး) တွင်သော်လည်းကောင်း၊ အန်စာသုံးခု၊ လေးခု၊ ငါးခုတို့တွင် သော်လည်းကောင်း ပြိုင်တူလန်လျှင်အပွင့်များရသည်။
သို့သော် အန်စာတုံးမှ အမှတ်အသားများသည် ကြီးစဉ်ငယ်လိုက်သော် လည်းကောင်း၊ အမှတ်အစဉ်အလိုက်လန်လျှင်သော်လည်းကောင်း အပွင့်မရတော့ချေ။
မြောက်အမေရိကတိုက်မှ အင်ဒီယန်းလူမျိုးတို့သည် လည်း ခရစ် ၁၆၃၆ ခုနှစ်ခန့်ကပင် အန်ကစားသော အလေ့ အထ ရှိခဲ့ကြောင်းသိရသည်။
ယင်းလူမျိုးတို့သည်လည်း အန်ကစား ကြူးကြသည်။
အန်ကစားခြင်းသည် လောင်းကစား နည်း တစ်မျိုးဖြစ်၍ အချို့အသဲအမဲကြီးသော အန်ကစားကြူး သူတို့သည် တစ်ထိုင်တည်း၊ တစ်ပွဲတည်း၌ပင် မိမိတို့စည်းစိမ် ပြုတ်သည်အထိ အလောင်းအစားပြုကာ ကစားကြသည်။
ဝိဓူရ ဇာတ်တော်၌ ဓနဉ္စယကောရဗျမင်းသည် အန်ကစားကြူးခဲ့သဖြင့် တိုင်းပြည်၏ အဖိုးမဖြတ်နိုင်သော ရတနာတစ်ပါးဖြစ်သည့် ပညာရှိအမတ်ကြီး ဝိဓူရအား ပုဏ္ဏကလက်သို့အပ်နှင်းခဲ့ရသည်။
ရောမ၊ ဂရိစသောနိုင်ငံများတွင် အန်ကစားခြင်းကို စွဲ⁠စွဲလန်း လန်းသဲသဲမဲမဲ ရှိခဲ့ကြသဖြင့် ပြင်းထန်သောဥပဒေများ ထုတ်၍ နှိမ်နင်းသော်လည်း ထိ⁠ထိရောက်ရောက် မအောင်မြင်ခဲ့ပေ။
ဖဲ ကစားနည်းစသော ခေတ်သစ်လောင်းကစားနည်းများပေါ်ပေါက် လာသည့်အခါမှသာလျှင် အန်ကစားနည်းတဖြည်း⁠ဖြည်းတိမ်ကော ပပျောက်ခဲ့လေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၅) ကိုးကား Category:ယဉ်ကျေးမှု။
လေယာဉ်တင်သင်္ဘောလေးစင်း, (အောက်မှ အထက်သို့) Principe de Asturias, USS Wasp, USS Forrestal နှင့် အပေါ့စား တည့်တည့်တက်ဆင်း လေယာဉ် တင်သင်္ဘော HMS Invincible, ၂ဝရာစု နှောင်းပိုင်း လေယာဉ်တင်သင်္ဘောများ၏ အရွယ်ကွာခြားချက်များကို နှိုင်းယှဉ်ကြည့်နိုင်သည်။
လေယာဉ်တင်သင်္ဘော များသည် စစ်သင်္ဘော ဖြစ်ကြပြီး လေယာဉ်များ ပို့ဆောင်ရန်နှင့် တက်ဆင်းနိုင်ရန် အတွက် ပင်လယ်တွင်း သွားလာနိုင်သော လေတပ်စခန်းဌာနချုပ်များ ဖြစ်ကြသည်။