kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
ဆင်ဖြူကျွန်းချောင်းဝါ စလင်းချောင်းအား ဖြတ်သန်းဖောက်လုပ်ထားသော တံတားများမှာ နွယ်တမယ်တံတားဆင်ဖြူကျွန်းမြို့၊ ပိန္နဲပင်-ငါလင်ပန်းတံတား၊ အိုးထိန်းတံတား ဆင်ဖြူကျွန်းမီးရထားလမ်းတံတား ဆင်ဖြူကျွန်းမြောက်ဘက်ခြမ်းဒေသကိုယ်ထူကိုယ်ထတံတား တို့ ဖြစ်သည်။
ဆိုင်ကလုန်းမုန်တိုင်း မိုခါ ကြောင့် ၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော ရေဘေးရေလွမ်းမိုးမှုမှာ ဆင်ဖြူကျွန်းဒေသတစ်ခုလုံးတွင် အဆိုးဆုံးရေကြီးရေလျှံမှုဖြစ်သည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြစ်များ ကဏ္ဍ:မကွေးတိုင်းဒေသကြီး ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြစ်များ ကဏ္ဍ:မကွေးတိုင်းဒေသကြီး။
စေတောပရိယဉာဏ (န) [စေတောပရိယ + ဉာဏ] သူတစ်ပါးတို့၏စိတ်ကို ပိုင်းခြား၍ သိတတ်သော ပိုင်းခြားတတ်သောဉာဏ်၊ စေတောပရိယဉာဏ်၊ စေတောပရိယအဘိညာဉ်။
(စေတောပရိယအဘိညာဉ်သည် ကာမ, မဟဂ္ဂုတ်, လောကုတ္တရာ, မဂ်, အတိတ်, အနာဂတ်, ပစ္စုပ္ပန်, ဗဟိဒ္ဓ တရားများကို အာရုံပြုသည်။
ပရိတ္တာရမ္မဏတိက်အရ ကာမ, မဟဂ္ဂုတ်, လောကုတ္တရာစိတ်ဟူသမျှကို စွမ်းအားရှိသလောက် အာရုံပြုသည်၊ မဂ္ဂါရမ္မဏတိက်အရ မဂ်စိတ် ၄-ပါးကို ထိုက်သင့်သည့်အားလျော်စွာ အာရုံပြုသည်၊ အတီတာရမ္မဏတိက်အရ ရှေ့ ၇-ရက် နောက် ၇-ရက်အတွင်း ဖြစ်သမျှသော အတိတ်စိတ်၊ အနာဂတ်စိတ်နှင့် ပစ္စုပ္ပန်စိတ်များကို အာရုံပြုသည်၊ အဇ္ဈတ္တာရမ္မဏတိက်အရ သူတစ်ပါးတို့၏စိတ်(စေတသိက်) ဟူသော ဗဟိဒ္ဓတရားကို အာရုံပြုသည်။
ထို့ကြောင့် ရှေးဆရာတော်ကြီးများသည်လည်း “ထိုထို ပရစိတ္တဝိဇာ, အဘိညာမူ၊ ရွှေလာ နောက်ဆက် ၇-ရက်က၊ ကာမ, မဟဂ္ဂုတ်, လောကုတ်, ဗဟိဒ်, တိတ်, နာဂတံ, ပစ္စုပ္ပန်စုံ, ဓမ္မာရုံဝယ် အာရုံစွဲလေ ပြုတတ်ပေ၏” ဟု မိန့်ဆိုတော်မူခဲ့ကြလေသည်။
အကျယ်ကို အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁၊ ၄၄၀-၄။
အဘိ၊ဋ္ဌ၊၂၊၃၅၆။
ဝိသုဒ္ဓိ၊၂၊၆၁-၃။
ဝိသုဒ္ဓိ၊ဋီ၊၂၊၆၅-၉။
မူလဋီ၊၁၊၁၉၂-တို့ ကြည့်။
ဤ စေတောပရိယအဘိညာဉ်ကိုပင် သင်္ဂဟ၊ ဝိဘာဝိနီတို့၌ ပရစိတ္တဝိဇာနန အဘိညာဉ်ဟု ခေါ်သည်။
စေတောပရိယဉာဏာယ စိတ္တံ အဘိနီဟရတိ အဘိနိန္နာမေတိ။
ဒီ၊၁၊၇၅-၆။
သေက္ခပုထုဇ္ဇနာနံ စေတောပရိယဉာဏ(ဒီ၊ဋ္ဌ၊၃၊၇၂) န္တိ သေက္ခာနံ, ပုထုဇ္ဇနာနဉ္စ စေတသော ပရိစ္ဆန္ဒနကဉာဏံ။
ဒီ၊ဋီ၊၃၊၇၁။
စေတောပရိယဉာဏ(ပဋိသံ၊၄)န္တိ ဧတ္ထ ပရိယာတီတိ ပရိယံ၊ ပရိစ္ဆိန္ဒတီတိ အတ္ထော။
စေတသော ပရိယံ စေတောပရိယံ၊ စေတောပရိယဉ္စ တံ ဉာဏဉ္ဇာတိ စေတောပရိယဉာဏံ။
(–ဒီ၊၂၊၇၀။
သံ၊၁၊၁၃၈-၉။
ပဋိသံ၊၃၈၇။
အပ၊၂၊၂၁၆၊ ၂၈၁၊ ၂၉၀။
ဒီ၊ဋ္ဌ၊၃၊၇၂။
မ၊ဋ္ဌ၊၁၊၃၃၀၊ ၃၄၅။
မ၊ဋ္ဌ၊၂၊၇၀။
မ၊ဋ္ဌ၊၃၊၁၂၂၊ ၁၈၂။
သံ၊ဋ္ဌ၊၁၊၂၆၂။
သံ၊ဋ္ဌ၊၃၊၂၄၅။
အံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၅၄။
အံ၊ဋ္ဌ၊၃၊၂၄၃၊ ၂၉၈။
အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁၊၃၉၂၊ ၄၄၂-၆။
အဘိ၊ဋ္ဌ၊၃၊၄၃၅။
ပဋိသံ၊ဋ္ဌ၊၁၊၁၂၇၊ ၃၃၉။
ပဋိသံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၃၆၊ ၂၇၃။
ဝိသုဒ္ဓိ၊၁၊၁၀၄။
ဝိသုဒ္ဓိ၊ ၂၊၁၊၃၁-၉၊ ၆၁–၃၊ ၁၃၉။
ဥဒါန၊ဋ္ဌ၊၇၄၊ ၂၆၉။
သုတ္တနိ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၀၂။
ထေရ၊ဋ္ဌ၊၂၊၅၃၁။
ထေရီ၊ဋ္ဌ၊၂၈၊ ၃၃၊ ၇၉၊ ၁၃၈၊ ၂၀၄။
မဟာနိ၊ဋ္ဌ၊၂၀၇။
ဒီ၊ဋီ၊၃၊၆၀-၈။
မ၊ဋီ၊၂၊၂၆။
အံ၊ဋီ၊၂၊၁၄၀။
အံ၊ဋီ၊၃၊၃၁၉။
မူလဋီ၊၁၊၁၆၆၊ ၁၉၄-၈။
မူလဋီ၊၃၊၁၈၁၊ ၂၂၀။
အနုဋီ၊၁၊၂၁၁။
အနုဋီ၊၃၊၁၁၅၊ ၂၉၅။
ဝိသုဒ္ဓိ၊ဋီ၊၂၊၃၁၊ ၄၀၊ ၆၆-၇၁။
)"တိပိဋကအဘိဓာန်"တိပိဋကအဘိဓာန် အတွဲ-၇ ကိုးကား ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာသာ ဝေါဟာရများ Category:ဝိပဿနာ။
ယထာကမ္မူဂဉာဏ (န) [ယထာကမ္မူပဂ+ ဉာဏ။
ယထာကမ္မူပဂေသု ဉာဏံ တထာ။
မဏိမဉ္ဇူ၊၂၊၅၂၇။
] ယထာကမ္မူပဂဉာဏ် အကြင်အကြင် (ဆည်းပူးအပ်သော) ကံကြောင့် (ဘုံဘဝသို့)ရောက်သော သတ္တဝါတို့ကို သိသောဉာဏ်။
ကုသလာခန္ဓာ... ယထာကမ္မူပဂဉာဏ, အနာဂတံသဉာဏ အာရမ္မဏပစ္စယေန ပစ္စယော။
ဌာန၊၁၊၁၃၃။
သော ဧဝံ မနသိကရောတိ “ကိံ နု ခေါ ကမ္မံ ကထာ ဣမေ သတ္တာ ဧတံ သမ္ပတ္တိံ အနုဘဝန္တီ”တိ။
အထဿ “ဣဒံ နာမ ကတွာ”တိ တံကမ္မာရမ္မဏံ ဉာဏမုပ္ပဇ္ဇတိ။
ဣဒံ ယထာကမ္မူပဂဉာဏံ နာမ။
ဣမဿ ဝိသုံ ပရိကမ္မံ နာမ နတ္ထိ။
မဟာနိ၊ဋ္ဌ၊၃၃၃။
(အံ၊ဋ္ဌ၊၃၊၂၄၃။
အဘိ၊ဋ္ဌ၊၃၊၁၇၄။
ဝိသုဒ္ဓိ၊၂၊၆၀၊၆၃-၅။
သာရတ္ထ၊၃၊၃၂၉။
မူလဋီ၊၁၊၁၉၆၊ မူလဋီ၊၃၊၇၆-၇။
အနုဋီ၊၃၊၁၁၀။
ဝိသုဒ္ဓိ၊ဋီ၊၂၊၅၈-၉၊ ၄၃၁။
) ယထာကမ္မူပဂဉာဏ် ဖြစ်ပေါ်ပုံအစဉ်မှာ ကမ္မဋ္ဌာန်းစီးဖြန်းသည့် ယောဂီရဟန်းသည် အောက်ငရဲသို့ရှေး၌ အရောင်အလင်းကို ပွားစေသောအခါ ငရဲသူ ငရဲသား သတ္တဝါတို့ ဒုက္ခခံနေရသည်တို့ကို မြင်၏၊ ထိုမြင်ခြင်းကား ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်၏ ကိစ္စပေတည်း။
ထိုရဟန်းအား “ဤရဲသူ ငရဲသားများသည် အဘယ် အကုသိုလ်ကံကိုပြု၍ ဤဒုက္ခကို ခံကြရသနည်း”ဟု နှလုံးသွင်းသောအခါ “ဤမည်သော အကုသိုလ်ကံကို ပြု၍ ခံကြရသည်”ဟု ၎င်းတို့ပြုခဲ့သောကံကို သိသည့် ယထာကမ္မူပဂဉာဏ် ဖြစ်ပေါ်လာသည်။
ထို့ပြင်-အထက်နတ်ပြည်သို့ ရှေးရှု အရောင်အလင်းကို ပွားစေ၍၊ နန္ဒဝံဥယျာဉ်, မိဿကဥယျာဉ်, ဖာရုသကဥယျာဉ် အစရှိသည်တို့၌ ကြီးကျယ်သော စည်းစိမ်ကို ခံစားနေကြသည့် နတ်ဗြဟ္မာ တို့ကိုမြင်သည်၊ ယင်းသို့ မြင်ခြင်းသည်လည်း ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်၏ ကိစ္စသာဖြစ်လေသည်၊ ထိုရဟန်းအား နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် အဘယ် ကုသိုလ်ကံကို ပြု၍ ဤ စည်းစိမ်ကို ခံစားရသနည်း”ဟု ́နှလုံးသွင်းသောအခါ “ဤမည်သော ကုသိုလ်ကံ ပြု၍ ခံစားကြရသည်”ဟု၎င်းတို့ ပြုခဲ့သောကံကို သိသည့် ယထာကမ္မူပဂဉာဏ် ဖြစ်ပေါ် လာလေသည်။
ဤဉာဏ်အတွက် သီးခြားပရိကံ မရှိချေ။
ဝိ၊ဋ္ဌ၊၁၊၁၃၃၄။
ဝိသုဒ္ဓိ၊ ၂၊၅၅။
“ဤ ငရဲသူ ငရဲသားများသည့် အဘယ် အကုသိုလ်ကံကိုပြု၍ ဤဒုက္ခကို ခံစားကြရသနည်း” ဟူသော အဋ္ဌကထာစကား၌ ငရဲသူ ငရဲသားတို့၏ ငရဲ၌ဖြစ်စေတက်သော အကုသိုလ်ကံကို သိလိုသည်၏ အစွမ်းဖြင့် ပါဒကဈာန်ကို ဝင်စား၍ ထိုဈာန်မှထသော ပုဂ္ဂိုလ်အား ပရိကံ၏အစွမ်းဖြင့် ထိုကံကို အာရုံပြုလျက် မနောဒွါရာဝဇ္ဇန်း စိတ်ဖြစ်သည်၊ ထိုစိတ်ချုပ်ပြီးသည့်နောက် ပရိကံ, ဥပစာ, အနုလုံ, ဂေါတြဘူမည်သော ကာမာဝစရ ဇောစိတ်တို့သည် ဖြစ်ကုန်၏။
ထိုနောက် ရူပါဝစရစတုတ္ထဈာန်နှင့်ယှဉ်သော အပ္ပနာဇောစိတ် ဖြစ်သည်၊ ၎င်းဇောနှင့်တကွ ဖြစ်သောဂုဏ်သည် ယထာကမ္မူပဂဉာဏ် မည်၏။
“ဤ ဉာဏ်အတွက် သီးခြားပရိကံမရှိ” ဟူသော အဋ္ဌကထာစကား၌လည်း ဆိုခဲ့ပြီး အတိုင်း ပါဒကဈာန်နှင့်တကွ ပရိကံရှိ၏ ဟူ၍မှတ်ရမည်၊ အမှန်မှာ ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိအဘိညာဉ်စသည်တို့ကဲ့သို့ ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်၏ ပရိကံမပါဘဲ မိမိ၏ ပရိကံ သက်သက်မျှဖြင့် ယထာကမ္မူပဂဉာဏ် မဖြစ်ပေါ်နိုင်ဟု ဆိုလိုသည်။
ပါဒကဈာန်ကို ဝင်စားမှု ပရိကံပြုမှု မပါဘဲ နှလုံးသွင်းခြင်း၏ အခြားမဲ့၌ပင် ကံနှင့်တကွ ကမ္မသမ္ပယုတ္တတရားတို့ကိုပါ အာရုံပြု၍ ဉာဏ်ဖြစ်၏ဟု ကေစိ = (အချို့ ဆရာတို့ဆိုကြသည်။
၎င်းစကားကို အမှန်ဟု မမှတ်အပ်၊ ဝသီဘော် နိုင်နင်းသူများပင် ပါဒကဈာန်နှင့် ပရိကံပြုမှုမရှိဘဲ အဘိညာဏ်တို့၏ ဖြစ်ပေါ်ရိုး ထုံးစံ မရှိသောကြောင့် ပေတည်း။
ဖြစ်ပေါ်သည်ဟုဆိုလျှင် ယထာကမ္မူပဂဉာဏ်၏ မဟဂ္ဂုတ်သသောပင် မရှိတော့ချေရာ။
သာရတ္ထ၊၁၊၄၀၂။
ဝိမတိ၊၁၊၈၂။
ဝိသုဒ္ဓိ၊ဋီ၊၂၊၅၈။
တိပိဋကအဘိဓာန် အတွဲ-၁၇ ကိုးကား ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာသာ ဝေါဟာရများ Category:ဝိပဿနာ။
စမစ် အမည်ရှိ လူပုဂ္ဂိုလ်များမှာ စမစ် ဒွန်း ဝီလ် စမစ် အက်ဒမ် စမစ်။
ဂျွန် အမည်ရှိ လူပုဂ္ဂိုလ်များမှာ ဂျွန် အာဒမ်းဇ် ဂျွန် ဝက်စလီ ဂျွန် ဟပ်စ် ဂျွန် အိုကဲလ် ဂျွန် စတူးဝပ် မီး ဂျွန် မက်ကိန်း ဂျွန် ဟာရှယ် ဂျွန် ဆိုင်မွန် ဂျွန် တင်းဒါးလ် ဂျွန် မားဇ် ဂျွန် အက်ဖ် ကနေဒီ ဂျွန် ဆင်းဂါး ဆားဂျင့် ဂျွန် မီလ်နော ဂျွန် ဟောကင်း ဂျွန် ဂျီ သော်မဆင် ဂျွန် တိုင်လာ။
ဂျက်ဆင်' အမည်ရှိ လူပုဂ္ဂိုလ်များမှာ ဂျက်နက် ဂျက်ဆင် မိုက်ကယ် ဂျက်ဆင်။
ဂျွန်ဆင်' အမည်ရှိ လူပုဂ္ဂိုလ်များမှာ ကတ်သရင်း ဂျွန်ဆင် လန်ဒန် ဘန်းနက်စ် ဂျွန်ဆင် ဘောရစ် ဂျွန်ဆင် အဘီဂျေးလ် ဂျွန်ဆင် အင်ဒရူး ဂျွန်ဆင် အေမီ ဂျွန်ဆင် ကေစီ ဂျွန်ဆင် ဖီးလစ် ဂျွန်ဆင် ဆယ်မျူယယ် ဂျွန်ဆင် ဘန် ဂျွန်ဆင်။
right|လွတ်လပ်သော Kraków ၏ အမှတ်တစ်စိတ် တွင် ပါဝင်သော ပိုလန် လင်းယုန်ဖြူ right|၁၈၃၁ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ အရေးတော်ပုံအတွင် ထုတ်လုပ်ခဲ့သောပိုလန် złoty ဒင်္ဂါးပြား Kraków złoty ဒင်္ဂါးပြား ၏ ဒီဇိုင်းသည် ပိုလန် złoty ဒင်္ဂါးပြား နှင့် သိသိသာသာ ဆင်တူသည်။
Kraków złoty ဒင်္ဂါးပြား ( ) - 1835 ခုနှစ်တွင် လွတ်လပ်သော Cracow မြို့၌ ထုတ်ပေးသော ငွေကြေးဖြစ်သည်။
złoty တစ်ခုသည် 30 groszy နှင့်ညီသည်။
အကြွေစေ့များကို ဗီယင်နာ မြို့ရှိ အင်ပါယာမိုင်းတွင်း၌ တူးဖော်ခဲ့သည်။
တေလာ အမည်ရှိ လူပုဂ္ဂိုလ်များမှာ တေလာ ဆွစ်ဖ် ဇက်ခရီ တေလာ အဲလိဇဘက် တေလာ။
လွတ်လပ်သော၊တစ်ခုတည်းသောနှင့် တည်တံ့သော Cracow မြို့၊ လွတ်လပ်သောCracow ၊ နှင့် ပိုင်နက် သည် ပိုလန်မြို့ Cracow နှင့် ၎င်း၏ပတ်ဝန်းကျင်ဒေသများပါဝင်သည့် 1815 ခုနှစ်တွင် ဗီယင်နာကွန်ဂရက် မှဖြစ်‌ပေါ် ခဲ့သော ပြည်သူ့သမ္မတမြိုပြ နိုင်ငံ ဖြစ်သည်။
၎င်းအား ၎င်း၏အိမ်နီးချင်းသုံးနိုင်ငံ ( ရုရှား ၊ ပရပ်ရှား ၊ နှင့် ဩစတြီးယား ) တို့က ပူးတွဲထိန်းချုပ်ထား ပြီး လွတ်လပ်သောပိုလန်နိုင်ငံအတွက် အဓိက အတိုက်အခိုက်ဖြစ်ခဲ့သည်။
၁၈၄၆ တွင် မအောင်မြင်သော Kraków အရေးတော်ပုံကြီး အပြီးတွင် လွတ်လပ်သော Cracow မြို့ကို ဩစတြီးယားအင်ပါယာမှ သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။
၎င်းသည် 1815 ခုနှစ်တွင် ပြည်နယ်သုံးခုရဲ့ ကျူးကျော်မှုနောက် ပိုင်းခြားခံရသည့်ဝါဆာဒါချီ ၏ အကြွင်းအကျန်ဖြစ်သည်။
လွပ်လပ်သော Cracow မြို့ သည် ပိုလန်စကား အဓိက ပြောသော မြို့ပြနိုင်ငံဖြစ်သည်။
၎င်း၏လူဦးရေ၏ ၈၅ ရာခိုင်နှုန်းသည် ကက်သလစ်ဘာသာဝင်များဖြစ်ပြီး ၁၄ ရာခိုင်နှုန်းမှာ ဂျူးလူမျိုးများဖြစ်ပြီး အခြားဘာသာတရားများမှာ ၁ ရာခိုင်နှုန်းအောက်သာရှိသည်။
Cracow မြို့တွင် ဂျူးလူမျိုးဦးရေ 40% နီးပါးရှိပြီး ကျန်မြို့များမှာ ပိုလန်စကားပြော ကက်သလစ်ဘာသာဝင်များသာဖြစ်သည်။
Censuses of the Austro-Hungarian Statistical Central Commission, cited in Anson Rabinbach, The Migration of Galician Jews to Vienna. Austrian History Yearbook, Volume XI, Berghahn Books/Rice University Press, Houston 1975, p. 46/47 (table III) ရည်ညွန်းချက်များ မှတ်စုများ။
ရက်ကန် ဆိုသည်မှာ အောက်ပါတို့အနက် တစ်ခုခု ဖြစ်နိုင်သည်။
ဆောင်းဒါး ရက်ကန်းကျောင်း ရက်ကန်း စက်ရုံ ရက်ကန်းသမားငှက် မြန်မာ ရက်ကန်းပညာ ယောက်ျား စာမတတ်လျှင် အကန်း၊ မိန်းမ ရက်ကန်း မတတ်လျှင် အကျိုး။
ဖရန့် အမည်ရှိ လူပုဂ္ဂိုလ်များမှာ အာနာ ဖရန့် ဖရန့် လမ်းပတ် ဖရန့် လဇ္ဇ။
[တောအုပ်က အသံမြည်ပုံ] ၁၅။
“အရှင်ဘုရား၊ နေမွန်းတည့်ချိန်ရောက်၍ ငှက်အပေါင်းတို့ငြိမ်သက်စွာ နားနေကြကုန်သည်ရှိသော် တောအုပ်ကြီးသည် ပြင်းထန်သောအသံကို ပြုသကဲ့သို့ ဖြစ်ပါသည်။
ထိုအသံသည် ကျွန်ုပ်အား ကြောက်လန့်ဖွယ်ဟု ထင်လာပါသည်” “အချင်းနတ်သား၊ မွန်းတည့်ချိန်ရောက်၍ ငှက်အပေါင်းတို့ ငြိမ်သက်စွာ နားနေကြကုန်သည်ရှိသော် တောအုပ်ကြီးသည် ပြင်းထန်သောအသံကို ပြုသကဲ့သို့ ဖြစ်၏။
ထိုအသံသည် ငါ့အားမွေ့လျော်ဖွယ်ဟု ထင်လာပေ၏”ပိဋကနှစ်ချုပ် သံယုတ္တနိကာယ် ဦးမောင်မောင်လေး ပထမကျော်၊ ဓမ္မာစရိယ သိရောမဏိသဂါထာ-သံ-ပါ-၇၊ သဂါထာ-သံ-ဋ္ဌ-၃၃၊ ကိုးကား Category:သံယုတ္တနိကာယ်။
ဘရစ်ချိုစ် () သည် တက္ကနိုကီနာ (Tecnokena) မှ ရိုက်ကူးဖန်တီးခဲ့ပြီး ဆီဂနိုပူစ် (Signopus) ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ရေးမှ ဖြန့်ချိခဲ့သည့် ၂၀၀၇ ခုနှစ်ထွက် ဘရာဇီး အန်နီမေးရှင်း ရုပ်ရှင်ဖြစ်သည်။
၎င်း၏ နောက်ဆက်တွဲ ဒုတိယဇာတ်ကားဖြစ်သည့် ဘရစ်ချိုစ် - သစ်တောသည် ငါတို့၏ဥစ္စာ ကို ၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် ထပ်မံရိုက်ကူးဖြန့်ချိခဲ့သည်။
နာမည်တူတီဗွီဇာတ်လမ်းတွဲတစ်ခုကို ၂၀၁၄ ခုနှစ်တွင် စတင်ခဲ့သည်။
အကျဉ်းချုပ် ဒီဇာတ်ကားဟာ ဗွီဒီယိုဂိမ်းချန်ပီယံပြိုင်ပွဲမှာ ပါဝင်ကြတဲ့ တိရစ္ဆာန်သုံးကောင်အကြောင်းပါ။
သရုပ်ဆောင်သည် "ဗာဒီကို" အဖြစ် ဘန်ဒီရာ (Bandeira) မာရီနို ဂျူနီယာ အဖြစ် တာလီစ် (Tales) ရီနက် လိုင်ယွန် အဖြစ် ဂျိုင်ယာဇင်ဟို (Jairzinho) မာရီယို ရှန်းဘာဂါ အဖြစ် ကြွက်ကြီး (Ratão)၊ အိုလာဗို (Olavo) "ဝီလာ" အဖြစ် ဂျာဂူအာ (Jaguar) အင်နီယာစ် လူးရ အဖြစ် ရူဘီနယ်လ်ဆင် (Rubinelson)၊ ဒေါက်တာ နော်ဘာတို (Dr. Norberto) မော်ရို ဇနတာ အဖြစ် ကြွက်ကြီးကလေး (Ratãozinho)၊ ပီ. ဒူးမွန့် (P. Dumont) ဖေဘီအူလာ နာစီမင်တို အဖြစ် ဒူးမွန့်ဇင်ဟို (Dumontzinho)၊ အဒေါ်ဖား (Tia Sapa) မီရှဲလ် ပုချီ အဖြစ် အဒေါ်အာမာဒီလိုကောင်ကလေး (Tia Tatuzinha)၊ ဇီးကွက်ကလေး (Corujinha) စီလီယာ ရီဘီရို အဖြစ် အဒေါ်က‌လင်္ဂါ (Tia Calanga) ဂျရယ်လ်ဒို ပီအိုလီ အဖြစ် ဆရာကြီးစုကုရီ (Mestre Sucuri) တိုနီဟို ဒိုမင်ဂီစ် အဖြစ် ကပန်ဂါ ကြောင် (Capanga Gato)၊ ဒေါက်တာ (Dr. Vital) ချီကို နိုဂီရာ အဖြစ် ဂိမ်းဇာတ်ကြောင်းပြောသူ (Narrador do jogo) ရေဂျီနာ ဗိုဂီ အဖြစ် ကိုဘရာ ကိုရာလီနာ (Cobra Coralina) ရောဘတ်တာ စတိုရီလီ အဖြစ် ကွန်ပျူတာ (Computador)၊ မကောကြက်တူရွေးကလေး (Ararinha) လီအန်ဒရို စချီတီနီ အဖြစ် ကပန်ဂါ ခွေး (Capanga Cachorro) တာလီစ် မွန်ဟို့ဇ် အဖြစ် ကြွက်ကြီးကလေးကလေး (Bebê Ratãozinho)၊ ဂျာဂွာကလေး (Bebê Jaguar) ပေါလု မွန်ဟို့ဇ် အဖြစ် ကပန်ဂါ ကြွက် (Capanga Rato)၊ ဒိုနာ ဂျီနာ (Dona Gina) ကိုးကား ပြင်ပလင့်ခ် (ဘရာဇီးပေါ်တူဂီဘာသာစကားဖြင့်) ကဏ္ဍ:၂၀၀၇ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ ကဏ္ဍ:ဘရာဇီး ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ ကဏ္ဍ:ပေါ်တူဂီဘာသာစကား ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ ကဏ္ဍ:ဘရာဇီး ကာတွန်းရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ။
ငရဲ၏ ကလဲ့စားချေချင်စိတ်သည် ငါ့နှလုံးသားထဲတွင် ပွက်ပွက်ဆူလျက်()သည် ဝူဖ်ဂန် အာမေဒဲယုစ် မိုးဇတ်၏ အော်ပရာ《မှော်ပ‌လွေ》တွင် ‌‌ညဧကရီမှ သီဆိုသည့် အာရီအာ ဖြစ်သည်။
category:အော်ပရာ။
အလွန့်အလွန်အားကောင်းသော ဆိုင်ကလုန်းမုန်တိုင်း မိုခါ () သည် ၂၀၂၃ ခုနှစ် မေလတွင် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံတို့အား ဝင်ရောက်တိုက်ခတ်ခဲ့သော မြောက်အိန္ဒိယသမုဒ္ဒရာတွင် ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည့် အလွန်အင်အားပြင်းထန်သော အပူပိုင်းဆိုင်ကလုန်းမုန်တိုင်းဖြစ်သည်။
၂၀၂၃ မြောက်အိန္ဒိယသမုဒ္ဒရာ ဆိုင်ကလုန်းရာသီ၏ ဒုတိယမြောက် မုန်တိုင်းငယ်၊ ပထမမြောက် ဆိုင်ကလုန်းမုန်တိုင်းဖြစ်သော မိုခါကို အိန္ဒိယမိုးလေဝသဌာနက မေလ ၈ ရက်နေ့တွင် စတင်မှတ်တမ်းတင်ခဲ့သော လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်းမှ စတင်ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
မုန်တိုင်းငယ်အဖြစ်သို့ အားကောင်းလာခဲ့ပြီးနောက် ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်တွင် မြောက်-အနောက်မြောက်ဘက်သို့ ဖြည်းညင်းစွာ ရွေ့လျားလာခဲ့ကာ အလွန့်အလွန်အားကောင်းသော ဆိုင်ကလုန်းမုန်တိုင်းအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။
မုန်တိုင်းမျက်စိဖြစ်ပေါ်လာပြီးနောက် မိုခါသည် လျင်မြန်စွာအားကောင်းလာခဲ့ကာ မေလ ၁၄ ရက်နေ့တွင် အဆင့် ၅ သို့ ရောက်ရှိလာခဲ့ပြီး တစ်မိနစ်အကြာ လေတိုက်နှုန်းမှာ ဖြစ်သည်။
ကုန်းတွင်းပိုင်းအနီးသို့ ရောက်ချိန်တွင် အဆင့်-၄ မုန်တိုင်းအဖြစ် အားလျော့လာကာ တစ်မိနစ်အကြာ လေတိုက်ခတ်နှုန်းမှာ ဖြစ်သည်။
မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံသားများအား မုန်တိုင်းတိမ်းရှောင်နိုင်ရန် စေတနာ့ဝန်ထမ်း ထောင်ပေါင်းများစွာက ကူညီပေးခဲ့သည်။
စစ်တွေမြို့၊ ပေါက်တောမြို့၊ မြေပုံမြို့၊ မောင်တောမြို့နှင့် ဘူးသီးတောင်မြို့များရှိ ဒေသခံများအား အနိမ့်ပိုင်းနှင့် ကမ်းခြေဒေသများမှ ရွှေ့ပြောင်းထွက်ခွာကြရန် အာဏာပိုင်များက အမိန့်ပေးခဲ့သည်။
ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်အစိုးရက နိုင်ငံ၏ တောင်ဘက်ကမ်းရိုးတန်းမှ လူငါးသိန်းခန့်အား ရွှေ့ပြောင်းစေခဲ့သည်။
မုန်တိုင်းတိုက်ခတ်ပြီးနောက် ရခိုင်ပြည်နယ်နှင့် ချင်းပြည်နယ်ရှိ မြို့များအား သဘာဝဘေးအန္တရာယ်ကျရောက်သော ဒေသများအဖြစ် အစိုးရက ကြေညာခဲ့သည်။
မုန်တိုင်းကြောင့် ရခိုင်ပြည်နယ်ရှိ ရွာအများအပြား ပျက်စီးခဲ့သည်။
ဆိုင်ကလုန်းမိုခါကြောင့် သေဆုံးသူအရေအတွက်မှာ သိသိသာသာ ကွဲပြားလျက်ရှိသည်။
အာဆီယံ၏ ထုတ်ပြန်ချက်အရ သေဆုံးသူ စုစုပေါင်းမှာ ၁၅၂ ဦး ဖြစ်ပြီး အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ (NUG) ၏ ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်မှ သုံးဦးအပါအဝင် အနည်းဆုံး ၄၆၃ ဦး သေဆုံးသည်ဟု ဆိုသည်။
မုန်တိုင်းကြောင့် ၇၁၉ ဦး ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ကာ ၁၀၁ ဦး ပျောက်ဆုံးလျက်ရှိသည်။
ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံတွင် ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှုမှာ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁.၀၇ သန်းဖိုး ဖြစ်သည်။
ဇလဗေဒ သမိုင်းကြောင်း ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်တွင် ဆိုင်ကလုန်းလေစီးကြောင်းတစ်ခု ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ကြောင်း အိန္ဒိယမိုးလေဝသဌာနက မေလ ၂ ရက်နေ့တွင် ခန့်မှန်းခဲ့သည်။
မေလ ၆ ရက်နေ့တွင် အပူပိုင်းမုန်တိုင်းလေစီးကြောင်းများ စတင်ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သည်။
မေလ ၇ ရက်နေ့တွင် တဖြည်းဖြည်းအားကောင်းလာခဲ့သည်။
ထိုနေ့တွင်ပင် Joint Typhoon Warning Center (JTWC) က စတင်စောင့်ကြည့်ခဲ့ပြီး လေစီးကြောင်းသည် အနောက်ဘက်သို့ ဦးတည်နေခဲ့သည်။
မေလ ၈ ရက်နေ့တွင် လေစီးကြောင်းအား လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်းအဖြစ် IMD က သတ်မှတ်ခဲ့သည်။
ထိုနေ့နောက်ပိုင်းတွင် မုန်တိုင်းငယ် (depression) အဆင့်သို့ ရောက်ရှိလာကာ မြောက်-အနောက်မြောက်ဘက်သို့ ဦးတည်နေခဲ့သည်။
နောက်ပိုင်းတွင် JTWC က အပူပိုင်းမုန်တိုင်းသတိပေးချက်ကို ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။
မေလ ၁၀ ရက်နေ့တွင် အားကောင်းသော မုန်တိုင်းငယ် (deep depression) အဖြစ်သို့ ရောက်ရှိခဲ့ပြီး မေလ ၁၁ ရက်နေ့တွင် ဆိုင်ကလုန်းမုန်တိုင်းအဖြစ်သို့ မရောက်မီ မိုခါ ဟု IMD က အမည်သတ်မှတ်ခဲ့သည်။
JTWC ကလည်း အပူပိုင်းမုန်တိုင်းအဖြစ် တိုးမြှင့်ကာ Tropical Cyclone 01B ဟု သတ်မှတ်ခဲ့သည်။
မေလ ၁၃ ရက်နေ့က တွေ့မြင်ရသော ဆိုင်ကလုန်းမုန်တိုင်း မိုခါ|thumb|223x223px လေတိုက်နှုန်း သို့ ရောက်ရှိလာပြီးနောက် IMD က မိုခါအား အလွန်အားကောင်းသော ဆိုင်ကလုန်းမုန်တိုင်းအဖြစ် 12:00 UTC အချိန်တွင် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။
ဂြိုဟ်တုပုံရိပ်များတွင် မုန်တိုင်းမျက်စိဖြစ်ထွန်းနေကြောင်း တွေ့မြင်ခဲ့ရသည်။
On 12 May, Mocha became a very severe cyclonic storm. JTWC ၏ သတ်မှတ်ချက်အရ မိုခါသည် တစ်မိနစ်အကြာ လေတိုက်ခတ်နှုန်း ရှိကာ ဆာဖာ-ဆင်မ်ဆန် ဟာရီကိန်း လေတိုက်နှုန်း စကေး (SSHWS) အဆင့် ၂ နှင့် ညီမျှခဲ့သည်။
အင်အားဖြစ်ထွန်းနေစဉ်အတွင်း မုန်တိုင်းသည် မြန်မာနိုင်ငံ တောင်ပိုင်း လေစီးကြောင်းများကြောင့် မြောက်-အရှေ့မြောက်ဘက်သို့ ဦးတည်ရွေ့လျားနေခဲ့သည်။
ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်အလယ်ပိုင်းရှိ သမုဒ္ဒရာအပူကြောင့် မိုခါသည် လျင်မြန်စွာ အင်အားကြီးလာခဲ့သည်။
18:00 UTC အချိန်တွင် မိုခါအား အလွန့်အလွန်အားကောင်းသော ဆိုင်ကလုန်းမုန်တိုင်း (extremely severe cyclonic storm) အဆင့်ဟု IMD က သတ်မှတ်ခဲ့သည်။
မေလ ၁၃ ရက်နေ့တွင် မုန်တိုင်းမျက်စိပေါ်လာကာ တစ်မိနစ်အကြာ လေတိုက်ခတ်နှုန်းမှာ ရောက်ရှိလာပြီး SSHWS အဆင့် ၄ ရှိ မုန်တိုင်းပြင်းအားသို့ ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။
21:00 UTC အချိန်တွင် မိုခါသည် ယင်း၏ အမြင့်ဆုံးပြင်းအားသို့ ရောက်ရှိလာခဲ့ပြီး လေတိုက်နှုန်း ရှိကြောင်း IMD က ခန့်မှန်းခဲ့ရာ စူပါဆိုင်ကလုန်းမုန်တိုင်းအဆင့် ရောက်လုနီးပါး ဖြစ်ခဲ့ပြီး အနိမ့်ဆုံး လေဖိအားမှာ ဖြစ်သည်။
JTWC က မေလ ၁၄ ရက် 00:00 UTC တွင် အစောပိုင်း တိုင်းထွာချက်အရ လေတိုက်နှုန်း ရှိပြီး အဆင့် ၅ နှင့်ညီသော အပူပိုင်း ဆိုင်ကလုန်းမုန်တိုင်း ဖြစ်လာခဲ့သည်။
သို့သော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် ဟု ပြင်ဆင်ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။
မိုခါသည် ကြီးမားသော မုန်တိုင်းတစ်ခုဖြစ်ခဲ့ကာ မုန်တိုင်းမျက်စိအကျယ်မှာ ရှိခဲ့သည်။
မိုခါသည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ စစ်တွေမြို့ မြောက်ပိုင်းသို့ 07:00 UTC အချိန်တွင် လေတိုက်နှုန်း ဖြင့် ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။
JTWC က မုန်တိုင်းလေတိုက်နှုန်းကို သို့ အားလျော့သွားကြောင်း ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။
မြန်မာနိုင်ငံ၏ တောင်တန်းများကြောင့် မိုခါသည် 15:00 UTC အချိန်တွင် အလွန်အားကောင်းသော ဆိုင်ကလုန်းမုန်တိုင်းအဖြစ် အင်အားလျော့လာခဲ့သည်။
ကြိုတင်ပြင်ဆင်မှုများ မြန်မာနိုင်ငံ ရခိုင်ပြည်နယ် အာဏာပိုင်များက စစ်တွေမြို့၊ ပေါက်တောမြို့၊ မြေပုံမြို့၊ မောင်တောမြို့နှင့် ဘူးသီးတောင်မြို့များရှိဒေသခံများအား အနိမ့်ပိုင်းနှင့် ကမ်းခြေဒေသများမှ ရွှေ့ပြောင်းထွက်ခွာကြရန် လှုံ့ဆော်ခဲ့သည်။
မြန်မာနိုင်ငံရှိ အဖွဲ့အစည်းများနှင့် အကူအညီပေးရေး အေဂျင်စီများက မိုခါမုန်တိုင်း၏ သက်ရောက်လာနိုင်မှုအတွက် ကြိုတင်ပြင်ဆင်မှုများ ပြုလုပ်နေကြသည်။
မြန်မာနိုင်ငံကြက်ခြေနီအသင်းက အရေးပေါ်တုံ့ပြန်မှုများ လုပ်ဆောင်နိုင်ရန်အတွက် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ကြက်ခြေနီနှင့် လခြမ်းနီအသင်းအဖွဲ့များ အဖွဲ့ချုပ်၏ အကူအညီဖြင့် ပြင်ဆင်နေသည်။
ရခိုင်ပြည်နယ်ရှိ ဒုက္ခသည်စခန်းများမှ လူပေါင်း ၁၈,၈၀၀ အပါအဝင် လူဦးရေ ၇၈,၂၅၀ ခန့်သည် အန္တရာယ်ရှိဒေသများမှ ပြောင်းရွေ့ခဲ့ကြသည်။
အစိုးရက လူတစ်သိန်းခန့် ခိုလှုံနိုင်ရန် နေရာများအား ပြင်ဆင်ခဲ့သည်။
Roughly 4,000 people evacuated from Sittwe while 20,000 other residents sought refuge in local shelters. အဖွဲ့ဝင် ၃,၂၀၇ ဦး၊ ကုန်းလမ်းယာဉ် ၁,၀၀၉ စီးနှင့် ရေယာဉ် ၂၄၂ စင်းအပါအဝင် ရှာဖွေကယ်ဆယ်ရေးအဖွဲ့များအား အသင့်အနေအထားဖြင့် ပြင်ဆင်ထားခဲ့သည်။
ရခိုင်နှင့် ချင်းပြည်နယ်များတွင် ဆေးဝန်ထမ်းနှင့် အမြန်တုံ့ပြန်ရေးအဖွဲ့များအား နေရာချထားခဲ့သည်။
လူတစ်သောင်းစာအတွက် ပစ္စည်းများကိုလည်း ပြင်ဆင်ထားခဲ့သည်။
၂၀၀၈ တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော နာဂစ်မုန်တိုင်းတိုက်ခတ်ပြီးချိန်မှစ၍ မြန်မာအစိုးရသည် ဘေးအန္တရာယ်များကို ပိုမိုကောင်းမွန်စွာကိုင်တွယ်လာနိုင်ခဲ့သည်ဟု အာဆီယံက မှတ်ချက်ပြုခဲ့သည်။
မေလ ၁၃ ရက်နေ့တွင် မြန်မာကမ်းရိုးတန်းအနီး အင်အားကြီးစွာ ချဉ်းကပ်လာသော မုန်တိုင်းအား ဂြိုဟ်တုမှ တွေ့မြင်ရစဉ်|thumb|250x250px မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကမ္ဘာ့စားနပ်ရိက္ခာအစီအစဉ်ကလည်း ရခိုင်နှင့် အနီးတဝိုက်ရှိ လူထု လေးသိန်းကျော်အတွက် အထောက်အပံ့များ ပြင်ဆင်ထားကြောင်း ပြောဆိုခဲ့သည်။
ကုလသမဂ္ဂလူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ ပေါင်းစပ်ညှိနှိုင်းရေးရုံးကလည်း ရခိုင်နှင့် အနောက်မြောက်ဒေသအား မိုခါမုန်တိုင်းဝင်ရောက်ခြင်းကြောင့် လူပေါင်း ခြောက်သန်းကျော်အတွက် အကူအညီများလိုအပ်နိုင်ကြောင်းနှင့် လူ ၁.၂ သန်းခန့် ရွှေ့ပြောင်းရန်လိုကြောင်း ပြောဆိုခဲ့သည်။
ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့က မြန်မာနိုင်ငံအတွက် ရေသန့်ဆေးပြား ငါးသိန်းနှင့် အခြားအထောက်အပံ့များ ပြင်ဆင်ထားကြောင်း ပြောဆိုခဲ့သည်။
အာဆီယံ လူသားချင်းကူညီမှု ပေါင်းစပ်ညှိနှိုင်းရေးစင်တာကလည်း ထိုင်းနှင့် မလေးရှားနိုင်ငံရှိ ထောက်ပံ့ရေးဂိုဒေါင်များမှ လိုအပ်သော အထောက်အပံ့များအား ပို့ဆောင်နိုင်ရန် မြန်မာစစ်အစိုးရနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်လျက်ရှိကြောင်း ပြောဆိုခဲ့သည်။
စစ်အစိုးရသည် အစားအစာ၊ ဆေးဝါးနှင့် ဆေးဝန်ထမ်းများအား ပြင်ဆင်ထားကြောင်း နိုင်ငံပိုင်ရုပ်သံများမှ ထုတ်လွှင့်ခဲ့သည်။
ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံရှိ ကုလသမဂ္ဂဒုက္ခသည်အကူအညီပေးရေးအေဂျင်စီက အစိုးရနှင့် ဒေသခံ လူသားချင်းစာနာမှု အဖွဲ့အစည်းများနှင့် ပူးပေါင်းကာ အရေးပေါ်အကူအညီများအား ပြင်ဆင်ထားလျက်ရှိကြောင်း ပြောဆိုခဲ့သည်။
စစ်တကောင်း၊ ကောက်ဘဇားတို့အပြင် ရန်ဂါမတိ၊ ဘန်ဒါရန်နှင့် ခါဂရာချာခရိုင်များတွင် မိုးသည်းထန်စွာရွာသွန်းမှုကြောင့် မြေပြိုမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ကြောင်း ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ အာဏာပိုင်များက သတိပေးခဲ့သည်။
ဖျက်အားပြင်းနိုင်သော မုန်တိုင်းအား ရှောင်ရှားနိုင်ရန် လူငါးသိန်းခန့်သည် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် အရှေ့တောင်ပိုင်းသို့ ပြောင်းရွှေ့ထွက်ခွာခဲ့သည်။
WMO က ကောက်ဘဇားတွင် လူနာတင်ယာဉ် ၄၀ နှင့် ရွေ့လျားဆေးအဖွဲ့ ၃၃ ဖွဲ့ကို နေရာချထားသည်။
အာဏာပိုင်များက ပြည်တွင်းရေကြောင်းခရီးစဉ်များအား မေလ ၁၃ ရက်နှင့် Shah Amanat အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလေဆိပ်၏ လေကြောင်းခရီးစဉ်များကို မေလ ၁၄ ရက်နေ့တွင် ရပ်နားစေခဲ့သည်။
ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်အစိုးရက နိုင်ငံ၏ တောင်ဘက်ကမ်းရိုးတန်းမှ လူငါးသိန်းခန့်အား ရွှေ့ပြောင်းသော အစီအစဉ်အား စတင်ခဲ့သည်။
မေလ ၁၄ ရက်နေ့တွင် ကောက်ဘဇားမှ လူဦးရေ ၁.၂၇ သန်းခန့်နှင့် စစ်တကောင်းမှ လူ ၁၀၀,၀၀၀ ကျော် ရွှေ့ပြောင်းခဲ့ကြသည်။
အိန္ဒိယနိုင်ငံ အိန္ဒိယမိုးလေဝသဌာန၏ ထုတ်ပြန်ချက်အရ ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်အရှေ့တောင်ပိုင်းရှိ တြိပူရ၊ မီဇိုရမ်၊ နာဂလန်း၊ အာသံတောင်ပိုင်း၊နှင့် မဏိပူရပြည်နယ်၏ ဒေသအချို့တွင် ဆိုင်ကလုန်းမုန်တိုင်း မိုခါကြောင့် မိုးသည်းထန်စွာ ရွာသွန်းနိုင်ကြောင်း သတိခဲ့သည်။
တြိပူရ၊ မီဇိုရမ်၊ နာဂလန်း၊ မဏိပူရနှင့် အာသံပြည်နယ် အစိုးရက ဘေးအန္တရာယ်စီမံခန့်ခွဲမှုအတွက် အခြားသော သက်ဆိုင်ရာအာဏာပိုင်များအနေဖြင့် ထိခိုက်ပျက်စီးမှု အနည်းဆုံးဖြစ်စေရန် ဆောင်ရွက်ရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်။
တရုတ်နိုင်ငံ အမျိုးသား မိုးလေဝသဗဟိုဌာနက ယူနန်ပြည်နယ် အနောက်တောင်ပိုင်းနှင့် တိဘက်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသများတွင် ရုတ်တရက် ရေကြီးခြင်း၊ မြေပြိုခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ကြောင်း သတိပေးခဲ့သည်။
ထိခိုက်မှုများ မြန်မာနိုင်ငံ မုန်တိုင်းကြောင့် လူအနည်းဆုံး ၄၆၀ သေဆုံးပြီး ရာပေါင်းများစွာ ပျောက်ဆုံးလျက်ရှိပြီး အများစုမှာ ရိုဟင်ဂျာဒုက္ခသည်များဖြစ်ကြောင်း ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။
နိုင်ငံအဝှမ်းတွင် လူအနည်းဆုံး ၈၁ ဦး သေဆုံးခဲ့ကြောင်း ဒေသဆိုင်ရာ အာဏာပိုင်များနှင့် နိုင်ငံပိုင်မီဒီယာများတွင် ဖော်ပြခဲ့သည်။
သေဆုံးမှုအများစုမှာ ရခိုင်ပြည်နယ်မှ ဖြစ်သည်။
One woman also died in the Salin Creek on 14 May. Over 700 people were also injured. မေလ ၁၈ ရက်နေ့အထိ အနည်းဆုံး လူနေအိမ် ၁၈၃,၀၂၄ လုံး၊ သာသနိကအဆောက်အအုံနှင့် ဘုန်းကြီးကျောင်း ၁,၇၇၀ ခု၊ စာသင်ကျောင်း ၁,၃၉၇ ကျောင်း၊ ဆေးရုံဆေးခန်း ၂၂၇ ခု၊ ဆက်သွယ်ရေးတာဝါတိုင် ၁၁ တိုင်၊ လေဆိပ် ၂ ခု၊ ဈေး ၁ ခုနှင့် ဌာနဆိုင်ရာအဆောက်အအုံ ၃၄၀ ခု ပျက်စီးခဲ့သည်။
စစ်တွေ၊ မြောက်ဦး၊ ကျောက်တော်နှင့် မင်းပြားမြို့နယ်များရှိ ကျေးရွာအများအပြား ပျက်စီးခဲ့သည်။
ကျောက်တော်မြို့ပေါ်တွင် နေအိမ် ၉၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ပျက်စီးခဲ့သည်။
စလင်းချောင်းခေါ်ဆင်ဖြူကျွန်းချောင်း ရေ မြင့်တက်ခြင်းကြောင့်စလင်း ဆင်ဖြူကျွန်းမြို့နယ်ရှိ ဆင်ဖြူကျွန်းမြို့အပါအဝင် ချောင်းရိုးတလျောက် ရွာအနည်းဆုံး ၂၀ ရွာခန့် ရေနစ်မြုပ်ခဲ့သည်။
အမျိုးသမီး၂ဦးနှင့်အမျိုးသား၅ဦးခန့်ရေနှင့်မျှောပါအသက်ဆုံးရှုံးခဲ့ရသည်။
မာန်အောင်ကျွန်းတွင် အမျိုးသမီးနှစ်ဦး သေဆုံးပြီး အိမ်ခြေတစ်ထောင်ခန့် ပျက်စီးခဲ့သည်။
ချင်းပြည်နယ်ရှိ မြို့နယ် ခုနစ်မြို့နယ်တွင် နေအိမ်အနည်းဆုံး ၁,၁၃၆ ခန့် ပျက်စီးခဲ့သည်။
တာချီလိတ်မြို့နယ်တွင် မြေပြိုမှုကြောင့် လူနှစ်ဦး သေဆုံးခဲ့သည်။
မုန်တိုင်းဒီလှိုင်း ခန့်မှန်းအမြင့် သည် ရခိုင်ကမ်းရိုးတန်းနေ လူထုအား သက်ရောက်စေခဲ့သည်။
ဒီရေတက်ခြင်းကြောင့် စစ်တွေမြို့နေရာအနှံ့အပြားတွင် ရေကြီးမှုများ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ကာ နေအိမ်များ၊ လမ်းများ ရေနစ်မြုပ်ခဲ့သည်။
စစ်တွေမြို့ရှိ ဆက်သွယ်ရေးတာဝါတိုင်ကြီးမှာ လေပြင်းကြောင့် ကျိုးကျပျက်စီးခဲ့သည်။
ရန်ကုန်မြို့တွင် အိမ်အမိုးလန်ခြင်း၊ ဘေလ်ဘုတ်များလဲပြိုခြင်းများ ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။
မုန်တိုင်းဝင်ပြီးနောက် ရခိုင်ပြည်နယ်ရှိ ဆက်သွယ်ရေးကွန်ယက်ပြတ်တောက်မှုများ ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။
ချောက်မြို့နှင့် ဆင်ဖြူကျွန်းမြို့တို့တွင် မိုးရေချိန် နှင့် အသီးသီး ရွာသွန်းခဲ့ကာ ယခင်မှတ်တမ်းများထက် စံချိန်တင်မြင့်တက်ခဲ့သည်။
မုန်တိုင်းကြောင့် ကလေးသူငယ် ၅.၆ သန်းအပါအဝင် လူပေါင်း ၁၆ သန်းတို့အား သက်ရောက်စေခဲ့သည်။
thumb|မေလ ၁၄ ရက်နေ့က မြန်မာ့ကမ်းရိုးတန်းအနီး ချဉ်းကပ်လာသော ဆိုင်ကလုန်းမုန်တိုင်း မိုခါ သတင်းမီဒီယာများက သေဆုံးသူအရေအတွက်အား အတည်မပြုနိုင်သေးသော်လည်း မုန်တိုင်းဒဏ်ခံရှိလူများက ရိုဟင်ဂျာ ၁၀၀ ကျော်သေဆုံးသည်ဟု ရိုက်တာသတင်းဌာနသို့ ပြောကြားခဲ့သည်။
ကုလသမဂ္ဂ ဒုက္ခသည်များဆိုင်ရာ မဟာမင်းကြီးရုံးက ဒုက္ခသည်များသည် ရေနစ်သေဆုံးခဲ့ကြကာ အမြောက်အများပျောက်ဆုံးလျက်ရှိကြောင်း ပြောဆိုခဲ့သည်။
ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် ကောက်ဘဇားတွင် နေအိမ်အနည်းဆုံး ၂,၅၂၂ အိမ်နှင့် အခြားဒေသများတွင် ၁၀,၄၆၉ လုံး ပျက်စီးခဲ့သည်။
စိန့်မာတင်ကျွန်းတွင် အိမ် ၇၀၀ ခန့် ပျက်စီးခဲ့ကာ အနည်းဆုံး ၁၂ ဦးဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်။
တက်နဖ်တွင် နေအိမ် ၅၀၀ ခန့် ပျက်စီးခဲ့သည်။
အခြားမြို့နယ်များတွင် နေအိမ် ၅၀ မှ ၆၀ ခန့် ပျက်စီးခဲ့သည်။
ကောက်ဘဇားခရိုင်တွင် စိုက်ပျိုးရေးသီးနှံများ ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှုမှာ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် ဒါကာ ၁၁၅ သန်း (အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁.၀၇ သန်း) ခန့် ရှိခဲ့သည်။
မိုခါမုန်တိုင်းကြောင့် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံတွင် လေပြင်းတိုက်ခတ်ခြင်းနှင့် မိုးသည်းထန်စွာရွာသွန်းခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။
မိုးသည်းထန်ခြင်းကြောင့် ဒေသအများအပြားတွင် ပျက်စီးမှုများ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ကြောင်း ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် အာဏာပိုင်များက ဆိုသည်။
သီရိလင်္ကာ သီရိလင်္ကာနိုင်ငံသည် မုန်တိုင်းဒဏ်ကို အနည်းအကျဉ်းသာခံရသော်လည်း လူ ခုနစ်ဦး ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ကာ တစ်ဦး ပျောက်ဆုံးခဲ့သည်။
မုန်တိုင်းသည် တောင်ပိုင်းခရိုင်တွင် လူဦးရေ နှစ်ထောင်နီးပါးအပေါ် သက်ရောက်စေခဲ့သည်။
အဆိုပါလူများအား ရေကြီးရေလျှံမှုများမှ ကူညီနိုင်ရန် သီရိလင်္ကာရေတပ်က ကယ်ဆယ်ရေးအဖွဲ့ ၃၀ ခန့်ကို ချထားခဲ့သည်။
အခြားဒေသများ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်တွင် နေအိမ် အနည်းဆုံး ၁၅၄ ခုခန့်၊ အခြားနေရာများတွင် ၈၂ လုံးနှင့် ဒုက္ခသည်စခန်း ၈ ခုတွင် ပျက်စီးမှုများ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။
မိုခါမုန်တိုင်းကြောင့် ကျေးရွာ ၅၀ ကျော်မှ လူဦးရေ ၅,၇၄၉ ဦးအား သက်ရောက်စေခဲ့သည်။
ကာလကတ္တားမြို့တွင် မိုးသည်းထန်စွာ ရွာသွန်းခဲ့သည်။
တရုတ်နိုင်ငံတွင် ယူနန်ပြည်နယ် အနောက်မြောက်ပိုင်းတွင် နှင်းမုန်တိုင်းများ တိုက်ခတ်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။
ဆက်လက်ဆောင်ရွက်မှုများ မြန်မာနိုင်ငံ ရခိုင်ပြည်နယ်အတွင်းရှိ မြို့နယ်များအား သဘာဝဘေးအန္တရာယ်ကျရောက်သော ဒေသများအဖြစ် စစ်ကောင်စီက ကြေညာခဲ့သည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံတွင် တိုက်ခတ်ခဲ့သည့် အပူပိုင်းမုန်တိုင်းများ ကဏ္ဍ:၂၀၂၃ ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင် တိုက်ခတ်ခဲ့သည့် အပူပိုင်းမုန်တိုင်းများ ကဏ္ဍ:ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံတွင် တိုက်ခတ်ခဲ့သည့် အပူပိုင်းမုန်တိုင်းများ။
ဝီလျံ ဟင်နရီ ဟယ်ရီဆန် ဘင်ဂျမင် ဟယ်ရီဆန် ဟယ်ရီဆန် ဖို့ဒ်။
ဖရန်ကလင် အမည်ရှိ လူပုဂ္ဂိုလ်များမှာ ဖရန်ကလင် ဒီလာနို ရုစဗဲ့ ဖရန်ကလင် ပီးယားစ်။
«မှော်ပုလွေ»()သည် ဝူဖ်ဂန် အာမေဒဲယုစ် မိုးဇတ်၏ ကျော်ကြားသော အော်ပရာ ဖြစ်သည်။
ဖို့ဒ် အမည်ရှိ လူပုဂ္ဂိုလ်များမှာ ဟင်နရီ ဖို့ဒ် ဂဲရက် ဖို့ဒ် ဟယ်ရီဆန် ဖို့ဒ်။
ရောဘတ် အမည်ရှိ လူပုဂ္ဂိုလ်များမှာ ရောဘတ် ဒေါင်းနီ ဂျူနီယာ ရောဘတ် အက်ဒွပ် လီး ရောဘတ် ဘွိုင်းလ် ရောဘတ် လူဝီ စတီဗင်ဆန် ရောဘတ် ကို့ချ် ရောဘတ် ဆောက်သီ ရောဘတ် ကွက် ရောဘတ် ကလိုက် ရောဘတ် ဂရိုစတေး ရောဘတ် ဖယ်လ်ကွန် စကော့ ရောဘတ် ရှူးမန်း ရောဘတ် ဖရန့်စစ် ကနေဒီ။
ရော်ဂျ အမည်ရှိ လူပုဂ္ဂိုလ်များမှာ ရော်ဂျာ ဖက်ဒရာ ရော်ဂျာ ဘေကန် ကန်နီ ရော်ဂျာ။
ရစ်ချတ် အမည်ရှိ လူပုဂ္ဂိုလ်များမှာ ရစ်ချတ် မေဆင် ရစ်ချတ် စတီး ရစ်ချတ် ဘောချာ့ဒ် ရစ်ချတ် ဒီဒီကင် ဗတ်၊ ရစ်ချတ် ရစ်ချတ် အတ်ကရိုက် အက်တလီ ကလီမင့် ရစ်ချတ် မစ္စ ရစ်ချတ် ဘရင်းစလီ ရှယ်ရီဒန် (ပန်းချီကား)။
ဖရက်ဒရစ် အမည်ရှိ လူပုဂ္ဂိုလ်များမှာ ဖရက်ဒရစ် လေတန် အန်ဒရေ ဖရက်ဒရစ် ကော်နန် ဖရက်ဒရစ် ရှိုပန် ဖရက်ဒရစ် ဖရိုင်ယာ။
မေရီ အမည်ရှိ လူပုဂ္ဂိုလ်များမှာ မေရီ လမ့် မေရီ ပေါ့ပင်း (ရုပ်ရှင်) မေရီ၊ ယေရှု၏မိခင် မေရီ အန်းနင်း မေရီ ရှယ်လီ။