kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
ကော်မတီအစည်းအဝေး တက်ရောက်နေစဉ်အတွင်း သက်ဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်း၏ အကြီးအမှူး မှတစ်ဆင့် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥက္ကဋ္ဌ၏ ကြိုတင်ခွင့်ပြုချက် မရရှိပါက ဖမ်းဆီးခံရခြင်းမှ ကင်းလွတ်ခွင့်ရှိသည်။
ပြစ်မှုတစ်ရပ်ရပ်ဖြင့် ဖမ်းဆီးခံရခြင်းခံရပါက ပြစ်ဒဏ်စီရင်ခြင်း မခံရမီ ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥက္ကဋ္ဌ၏ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် ကော်မတီ အစည်းအဝေးများသို့ တက်ရောက်ခွင့်ရှိသည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:ပြည်သူ့လွှတ်တော်။
မဟာသီယာ ဘင် မိုဟာမက် (၁၉၂၅ ဇူလိုင် ၁၀ ရက်မွေးဖွား)Profile of Mahathir Mohamad သည် မလေးရှား နိုင်ငံရေးသမားနှင့် ဝန်ကြီးချုပ် တစ်ဦး ဖြစ်သည်။
၎င်းသည် မလေးရှားနိုင်ငံ၏ စတုတ္ထမြောက် ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် ၁၉၈၁ ခုနှစ်မှ ၂၀၀၃ ခုနှစ် အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သဖြင့် ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် အချိန် အကြာဆုံး တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူဖြစ်ကာ ၂၀၁၈ ခုနှစ်မှ ၂၀၂၀ပြည့်နှစ်အထိ သတ္တမမြောက် ဝန်ကြီးချုပ် အဖြစ် တစ်ဖန် ပြန်လည် တာဝန်ယူခဲ့သည်။
၁၉၄၆ ခုနှစ် အသစ်ဖွဲ့စည်းသော ယူအမ်အန်အို ပါတီအား စတင်ဝင်ရောက်ခဲ့သည်မှ စ၍ ရေတွက်လျှင် သူ၏ နိုင်ငံရေးသမား အဖြစ် လှုပ်ရှားခဲ့မှုသည် နှစ်ပေါင်း ၇၀ ကျော်မျှ ရှိသည်။
မလေးရှားနိုင်ငံ ကဒါးပြည်နယ် အလိုဆီတာမြို့တွင် မွေးဖွားကြီးပြင်းခဲ့ပြီး ကျောင်းစာတွင် ထူးချွန်သော မဟာသီယာသည် ဆရာဝန်တစ်ဦး ဖြစ်လာခဲ့သည်။
သူသည် မလေးရှားနိုင်ငံ၏ အကြီးဆုံး နိုင်ငံရေးပါတီတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သော ညီညွတ်သော မလေး အမျိုးသား အစည်းအရုံး (UMNO) တွင် တက်ကြွစွာ လှုပ်ရှားခဲ့ပြီးနောက် ၁၉၆၄ ခုနှစ်တွင် ပါလီမန်သို့ စတင်ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။
သူသည် အမတ်အဖြစ် အစိုးရသက်တမ်း တစ်ခုမျှ တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီးနောက် ဝန်ကြီးချုပ်ဖြစ်သူ တွန်ကူး အဘဒူ ရာမန် နှင့် ပြဿနာ ဖြစ်ကာ ၎င်း၏ အမတ်နေရာကို လက်လွှတ်ခဲ့ရပြီး ယူအမ်အန်အိုမှလည်း ထုတ်ပယ်ခံခဲ့ရသည်။
အဘဒူရာမန် ရာထူးမှ နုတ်ထွက်ပြီးနောက် မဟာသီယာသည် ယူအမ်အန်အို ပါတီ နှင့် ပါလီမန်သို့ တစ်ဖန်ပြန်လည် ဝင်ရောက်ခဲ့ပြီးနောက် အစိုးရ အဖွဲ့တွင် တာဝန်ပေးအပ်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။
၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် လက်ထောက် ဝန်ကြီးချုပ် ဖြစ်လာခဲ့ပြီး ၁၉၈၁ ခုနှစ် ဝန်ကြီးချုပ် ဟူစိန်အွန်း နုတ်ထွက်ပြီးနောက် ဝန်ကြီးချုပ် ဖြစ်လာခဲ့သည်။
မဟာသီယာ ဝန်ကြီးချုပ် ဖြစ်နေစဉ် အချိန်က မလေးရှားသည် ခေတ်မီနိုင်ငံတော် အဖြစ် ပြောင်းလဲခြင်း နှင့် စီးပွားရေး တိုးတက်ခြင်းတို့ အလျှင်အမြန် ဖြစ်လာခဲ့ပြီး သူ၏ အစိုးရသည် အခြေခံအဆောက်အအုံ စီမံကိန်းများကို ရဲတင်းစွာပင် လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။
မဟာသီယာသည် ထင်ရှားသော နိုင်ငံရေး သမားတစ်ဦး ဖြစ်ပြီး ရွေးကောက်ပွဲကို ငါးကြိမ်ဆက်တိုက်မျှ အနိုင်ရခဲ့ကာ ယူအမ်အန်အို ခေါင်းဆောင်အဖြစ် ယှဉ်ပြိုင်သူများကိုလည်း ဆက်တိုက်အနိုင်ရခဲ့သည်။
သို့သော်လည်း ၎င်း၏ ဩဇာအာဏာ ကြီးမားလာခြင်း အတွက် လွတ်လပ်သော တရားစီရင်ရေး နှင့် မလေးရှား ဘုရင်၏ ရိုးရာ အာဏာနှင့် အခွင့်အရေးများတွင် ထိခိုက်မှုများ ရှိခဲ့သည်။
သူသည် အငြင်းပွားမှု အများအပြားရှိသော ပြည်တွင်းလုံခြုံရေး ဥပဒေကို ကိုင်စွဲ၍ တက်ကြွလှုပ်ရှားသူများ၊ အဓိက နိုင်ငံရေးသမားများ နှင့် သူ၏ လက်ထောက်ဝန်ကြီးချုပ် ဖြစ်သော အန်နဝါ အီဘရာဟင် အပါအဝင် နိုင်ငံရေး ပြိုင်ဘက်များကို ဖမ်းဆီး ထိန်းသိမ်းခဲ့သည်။
မဟာသီယာသည် အများပြည်သူဆိုင်ရာ လွတ်လပ်မှုကို ကန့်သတ် ပိတ်ပင်ခြင်း နှင့် အနောက်နိုင်ငံများ၏ အကျိုးစီးပွား နှင့် စီးပွားရေး ပေါ်လစီများကို ပြင်းထန်စွာ ဆန့်ကျင်ခြင်း စသည့် လုပ်ဆောင်မှုများကြောင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၊ ယူနိုက်တက် ကင်းဒမ်း၊ ဩစတြေးလျ နှင့် အခြားနိုင်ငံများနှင့် ဆက်ဆံရေး မပြေပြစ်ခဲ့ပေ။
ဝန်ကြီးချုပ်တစ်ဦး အနေနှင့် သူသည် တတိယကမ္ဘာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး အတွက် အကြံပေး လှုံ့ဆော်သူတစ်ဦးဖြစ်ခဲ့ပြီး ထင်ရှားသော နိုင်ငံတကာ တက်ကြွလှုပ်ရှားသူ တစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။
မဟာသီယာသည် အငြိမ်းစားယူပြီးနောက် တက်ကြွသော နိုင်ငံရေးပြယုဂ်တစ်ခု အဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေသည်။
၂၀၀၆ ခုနှစ်နှင့် နောက်ပိုင်းတွင် သူကိုယ်တိုင် ရွေးချယ်ခဲ့သော ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် ဆက်ခံသူ အဗ္ဗဒူလာ ဘာဒါဝီ နှင့် ၂၀၁၅ မှ စ၍ နာဂျစ် ရာဇက် အား ပြင်းထန်စွာ ဝေဖန်သူ တစ်ဦး ဖြစ်လာခဲ့သည်။
သူ၏ သားဖြစ်သူ မူခရစ် မဟာသီယာသည် ၂၀၁၆ ခုနှစ် အစောပိုင်းအထိ ကဒါးပြည်နယ်၏ ဝန်ကြီးချုပ် အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
၂၀၁၆ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၂၉ တွင် မဟာသီယာသည် ဝန်ကြီးချုပ် နာဂျစ်အား ဆက်လက်ထောက်ခံနေသောယူအမ်အန်အို ပါတီမှ နုတ်ထွက်ခဲ့သည်။
အဓိက အကြောင်းမှာ မလေးရှား ရင်းဂစ် ၂.၆ ဘီလီယံ အလွဲသုံးစားမှု နှင့် 1MDB (1Malaysia Development Berhad) ကိစ္စရပ်များနှင့် ပတ်သက်၍ ဖြစ်သည်။
၂၀၁၆ ခုနှစ် စက်တင်ဘာ ၉ ရက်တွင် အဖွဲ့အစည်းများ မှတ်ပုံတင် ဌာနမှ မဟာသီယာ၏ ပါတီသစ်ဖြစ်သော ညီညွတ်သော မလေးရှား လူမျိုးစု ပါတီ (PPBM) အား တရားဝင် နိုင်ငံရေးပါတီ အဖြစ် မှတ်ပုံတင်ခွင့် ပြုခဲ့သည်။
မဟာသီယာသည် ထိုပါတီ၏ ဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်လာခဲ့သည်။
၂၀၁၈ ဇန်နဝါရီလ ၈ ရက်တွင် မဟာသီယာသည် ပါကာတန် ဟာရာပန် ၏ ဝန်ကြီးချုပ် လောင်း အဖြစ် လာမည့် ၂၀၁၈ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲတွင် ဝင်ရောက် ယှဉ်ပြိုင်ရန် ကြေညာခဲ့ပြီး အန်နဝါ အီဘရာဟင်အား လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့် တောင်းခံရန် နှင့် အကယ်၍ အောင်မြင်ပါက သူ့အား ဝန်ကြီးချုပ်ရာထူးကို လွှဲပြောင်းပေးအပ်ရန် အတွက် အစီအစဉ်အား ကြေညာခဲ့သည်။
၉၂ နှစ် ရှိပြီဖြစ်သော မဟာသီယာသည် မလေးရှားနိုင်ငံ၏ အသက်အကြီးဆုံး ဝန်ကြီးချုပ် နှင့် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အသက်အကြီးဆုံး အစိုးရ အဖွဲ့ခေါင်းဆောင် ဖြစ်သည်။
ငယ်ဘဝ ဒေါက်တာမဟာသီယာကို မလေးကျွန်းဆွယ် အနောက်မြောက်ဘက်ရှိ အလော်ဆီထာမြို့ကလေးတွင် ၁၉၂၅-ခုနှစ်၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။
မွေးချင်း ၁၀-ဦးရှိသည့်အနက် အထွေးဆုံးဖြစ်သည်။
မဟာသီယာ၏ မိဘများမှာ လူလတ်တန်းစားလွှာ အနိမ့်စားအဆင့်တွင် ပါဝင်ပြီး မြို့ဆင်ခြေဖုံး ရပ်ကွက်ကလေးတွင် နေထိုင်ခဲ့ကြရသည်။
ဖခင်မှာ ကျောင်းဆရာ စာရင်းစစ် စသည့် တာဝန်များကို ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
မဟာသီယာ၏ ဖခင်သည် သားသမီးများ၏ ပညာရေးကို အထူးအားပေးသူ ဖြစ်သည်။
အလွန်ရှေးရိုးဆန်၍ စည်းကမ်းကြီးသူလည်း ဖြစ်သည်။
ဤသို့သောမိသားစုအသိုင်းအဝိုင်းမှ ကြီးပြင်းလာရသော မဟာသီယာအနေဖြင့် မိသားစု၏ တန်ဖိုးကို ချစ်မြတ်နိုးမှု ရှိလာခဲ့သည်။
ဖခင်၏ ပညာရေးအားပေးမှုကြောင့် တလလျှင် ကျောင်းလခ ရင်းဂစ်ငွေ သုံးကျပ် ပေးရသော အင်္ဂလိပ်ကျောင်းတွင် ပညာသင်ကြားခွင့် ရခဲ့သည်။
အိမ်တွင် မိခင်က အစ္စလာမ်ဘာသာရေး စာပေများနှင့် အစ္စလာမ်ယဉ်ကျေးမှုများကို သင်ကြားပေးခဲ့သည်။
မဟာသီယာသည် ငယ်စဉ်က ပညာကို တန်ဖိုးထားမှု၊ စည်းကမ်းရှိမှုနှင့် မိဘစကားကို လိုက်နာရိုသေတတ်မှု စသော အလေ့အကျင့်ကောင်းများကို အမွေရရှိခဲ့သည်။
မလေးရှားသို့ ဂျပန်တို့ ဝင်လာပြီးနောက် မဟာသီယာသည် အသက် ၁၆-နှစ်အရွယ်၌ အခြေအနေအရ ဈေးထဲတွင် ငှက်ပျောသီးရောင်းရသော ဘနားနားကျောင်းသား ဖြစ်ခဲ့ရသည်။
မိဘများက ပညာကို ဆက်လက်သင်စေသဖြင့် ဂျပန်ကျောင်းသို့တက်ကာ ဂျပန်စာများကို သင်အံရွတ်ဖတ်ရသည်။
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီးအပြီး အင်္ဂလိပ်တို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်လာသော အခါ မလေးယူနီယံစီမံကိန်းကြီး ပါလာခဲ့သည်။
၎င်းစီမံကိန်းသည် ဗြိတိသျှတို့ လုံးဝဥဿုံ ကျွန်ပြုရေးစီမံကိန်းပင် ဖြစ်သည်။
ထို့ကြောင့် ဗြိတိသျှဆန့်ကျင်ရေး မြေအောက်လူငယ်လှုပ်ရှားမှု ပေါ်ပေါက်လာကာ မဟာသီယာသည် လူငယ်ခေါင်းဆောင်ဖြစ်လာခဲ့သည်။
မဟာသီယာတို့ စည်းရုံးလှုပ်ရှားခဲ့သော ကီဒါမလေးလူငယ်သမဂ္ဂသည် နောင်တွင် ကီဒါမလေးသမဂ္ဂဖြစ်လာခဲ့ပြီး ယင်းမှတဆင့် လွတ်လပ်ရေးလှုပ်ရှားမှုအဖွဲ့များ ပေါင်းစည်း ညီညွတ်သော မလေးအမျိုးသားအစည်းအရုံး (UMNO) ဖြစ်လာခဲ့သည်။
နိုင်ငံရေးလောကအတွင်း ဝင်ရောက်ပုံ မလေးရှားလွတ်လပ်ရေး အကြိုကာလတွင် မဟာသီယာသည် တက္ကသိုလ်ပညာ ဆက်လက်သင်ယူရန် ၁၉၄၇-ခုနှစ်တွင် စင်ကာပူသို့ ထွက်လာခဲ့သည်။
စင်ကာပူ၌ ၁၉၄၇-မှ ၁၉၅၃-ခုနှစ်အထိ ဆေးပညာ သင်ကြားခဲ့သည်။
ပညာသင်ကြားနေစဉ် မလေးနိုင်ငံရေးနှင့် မျက်ခြည်မပြတ်ခဲ့ပေ။
အခြားတဖက်တွင် စည်းရုံးရေးစွမ်းရည်ကို မြှင့်တင်နိုင်ရန် စာပေးစာယူဆောင်းပါးများ အခါအားလျော်စွာ ရေးသားသည်။
ဆေးကျောင်းတက်နေစဉ် အတန်းတူ ဆေးကျောင်းသူ ဆတီဟာစမာနှင့် လက်ထပ်ခဲ့သည်။
သားသမီး ၇-ယောက် ထွန်းကားသည်။
မဟာသီယာသည် ဆရာဝန်ဘွဲ့ရပြီး ၁၉၅၃-ခုနှစ်တွင် မလေးသို့ပြန်လာခဲ့သည်။
အစိုးရဝန်ထမ်းဆရာဝန်အဖြစ် ဆောင်ရွက်လျက် ၁၉၅၇-ခုနှစ်တွင် အလုပ်မှထွက်၍ ဇာတိမြို့၌ ကိုယ်ပိုင် ဆေးခန်း ဖွင့်ရင်း UMNO အဖွဲ့အတွင်း နိုင်ငံရေးလုပ်ငန်းများ ဆက်လက်လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
တစထက်တစ နိုင်ငံရေးတာဝန်များ အဆင့်တိုးမြှင့်ပေးခြင်းခံရကာ ၁၉၆၀၊ အသက် ၃၉-နှစ်တွင် လွှတ်တော်အမတ်အဖြစ် စတင်ရွေးကောက်ခံရသည်။
၁၉၇၄-ခုနှစ်တွင် အစိုးရအဖွဲ့ဝန်ကြီးအဖြစ် တာဝန်ပေးခြင်း ခံရသည်။
ထိုအချိန်မတိုင်မီ ၁၉၆၉-ခုနှစ်တွင် လူများစု မလေးနွယ်ဖွားများနှင့် စီးပွားရေးကို ထိန်းချုပ်ထားသော တရုတ်နွယ်ဖွားများအကြား အဓိကရုဏ်း ပြင်းထန်စွာ ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။
ထိုကိစ္စနှင့်ပတ်သက်၍ UMNO ခေါင်းဆောင်ပိုင်း၏ လုပ်နည်းလုပ်ဟန် မူဝါဒကို မနှစ်မြို့၍ ထိုစဉ်က ဝန်ကြီးချုပ်တွန်ကူအဗ္ဗဒူရာမန်ထံသို့ ပြင်းထန်စွာ ဝေဖန်ကန့်ကွက်သော စာတစောင်ကို ဒေါက်တာမဟာသီယာက ပေးပို့ခဲ့ရာ ဒေါက်တာ မဟာသီယာသည် UMNO ပါတီမှ သုံးနှစ်ခန့် ထုတ်ပယ်ခြင်းခံရသည်။
၁၉၇၂-ခုနှစ်တွင် ပါတီသို့ ပြန်ဝင်ခွင့်ရပြီး ၁၉၇၄-ခုနှစ်တွင် ပညာရေးဝန်ကြီး ဖြစ်လာသည်။
၁၉၇၆-ခုနှစ်တွင် ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် တိုးမြှင့်ခြင်းခံရပြီး ၁၉၈၁-ခုနှစ်တွင် ဝန်ကြီးချုပ်ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ဝန်ကြီးချုပ် သက်တမ်း ဒေါက်တာမဟာသီယာသည် ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ချိန်တွင် ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ်ဘဝက တွေ့မြင်သိခဲ့ရသော အတွေ့အကြုံများကို အခြေခံ၍ ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများကို အောက်ခြေသိမ်း စတင်ပြုလုပ် ခဲ့သည်။
အခြေအနေအားလုံးကို ပြန်လည်စစ်ဆေးပြီး မူဝါဒရေးရာများ၊ နေ့စဉ်လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်မှု အစီအစဉ်များ၊ ရုံးလုပ်ငန်းများကို ကိုယ်ပိုင်စိတ်ကူးသစ်၊ ပုံစံသစ်များဖြင့် ဆောင်ရွက်တတ်စေရန် ကြပ်မတ်ခဲ့သည်။
စီးပွားရေးအပိုင်းတွင် အရှေ့ကို မျှော်ကြည့် (Look East) ကြွေးကြော်သံဖြင့် ဂျပန်နိုင်ငံမှ နည်းပညာများ၊ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများကို ရယူကာ ဖွံ့ဖြို့တိုးတက်အောင် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
စီးပွားရေးတွင် တရုတ်နွယ်ဖွားတို့ အုတ်စီးခြယ်လှယ်မှုမှ မျှတသောအခြေအနေသို့ ရောက်ရှိစေရန် ဘူမိပုတြနွယ်ဖွား မလေးများကို ပံ့ပိုးထောက်ကူမှုများ ပေးအပ်ခဲ့သည်။
မလေးနိုင်ငံ၏ နည်းပါးသော လူ့အရင်းအမြစ်ကို အဆင့်မြင့်စွာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်စေရန် နိုင်ငံတကာအဆင့်မီ ပညာရေးကို အထူးအားပေးခဲ့သည်။
ရာစုခေတ်သစ်တွင် အရေးပါလာသည့် သတင်းအချက်အလက် နည်းပညာကို လိုက်မီစေရန် သတင်းအချက်အလက်လမ်းကြောင်း ဌာနကြီးတခု တည်ထောင်စေခဲ့ပြီး ပူထရာဂျာယခေါ် ခေတ်မီနည်းပညာမြို့သစ်ကို ထူထောင်ခဲ့သည်။
တချိန်က ကျွန်တပိုင်းဘဝဖြင့် လူမွေးလူတောင် မပြောင်ခဲ့သော မလေးရှားနိုင်ငံသည် ၂၀-ရာစုနောက်ပိုင်းတွင် ဒေါက်တာမဟာသီယာ၏ ဦးဆောင်မှုအောက်၌ အရှေ့တောင် အာရှ ကျားပေါက်နိုင်ငံတခုအဖြစ် ဝင့်ကြွားလာနိုင်ခဲ့သည်။
မလေးရှားနိုင်ငံသည် ၁၉၇၀-ပြည့်လွန်နှစ်များ အတွင်းက လူတဦးလျှင် တစ်နှစ်ဝင်ငွေ ဒေါ်လာ ၃၀၀-ခန့်သာရှိသော ဖွံ့ဖြိုးမှု နည်းပါးသည့်နိုင်ငံငယ်ကလေးမှ ၁၉၉၀-ပြည့်လွန်နှစ်များ၌ တဦးလျှင် တနှစ်ဝင်ငွေ ဒေါ်လာ၃၈၀၀-ခန့်အထိ မြင့်တက်လာအောင် ဦးဆောင်မှုပေးခဲ့သော ဒေါက်တာမဟာသီယာသည် မလေးရှားနိုင်ငံအတွက် ဂုဏ်ယူဝင့်ကြွားနိုင်ခဲ့ပေသည်။
ယခုအခါ ဒေါက်တာမဟာသီယာသည် ဝန်ကြီးချုပ်ရာထူးမှ အနားယူပြီး လူမှုရေး၊ ဘာသာရေး ယဉ်ကျေးမှုများကို ကူညီဆောင်ရွက်လျက် ရှိနေပါသည်။
ဦးမြင့်စော (သမိုင်းပါမောက္ခ၊ ပုသိမ်တက္ကသိုလ်)၊( မင်္ဂလာမောင်မယ် ၂၀၀၉-ခု ဒီဇင်္ဘာလ) ကိုးကား Category:မလေးရှားနိုင်ငံ ဝန်ကြီးချုပ်များ။
ဆူဒိုကု ဆိုသည်မှာ နံပါတ်များထည့်သွင်းရသော ညဏ်စမ်းကစားနည်း ကစားနည်းတစ်ခုဖြစ်သည်။
နံပါတ်များကို ၉x၉ အကွက်များအတွင်း ထည့်သွင်းရမည်ဖြစ်ပြီး အလျားလိုက်အတန်းများ ဒေါင်လိုက်အတိုင်များ နှင့် အတွင်းရှိ ၃x၃ အကွက်တစ်ခုချင်းစီတွင် ၁ မှ ၉ အထိ နံပါတ်များကို မထပ်စေပဲထည့်သွင်းရခြင်းဖြစ်သည်။
ဂျပန် ကုမ္ပဏီ နီကိုလိုင် က တစ်ခုတည်းသောနံပါတ် ဟုအဓိပ္ပာယ်ရတဲ့ ဆူဒိုကုအမည်ဖြင့် စတင်ခေတ်စားစေခဲ့သည်မှာ ၁၉၈၆ မှဖြစ်သည်။
၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံတကာသို့ပေါက်ရောက်ခဲ့သည်။
လေဒီရှယ်ရီရမ်ကောလိပ်(Lady Shri Ram College for Women) သည် ဒေလီတက္ကသိုလ်၏ ဌာနခွဲတစ်ခုဖြစ်ပြီး၊ အိန္ဒိယနိုင်ငံရှိ ဒေလီတက္ကသိုလ်တွင် လွတ်လပ်မှု အနုပညာရပ်များကို အမျိုးသမီးများသို့ သင်ကြားပို့ချပေးသည့် အထင်ကရ ကောလိပ်တစ်ခုဖြစ်သည်။
နိုင်ငံရေးသိပ္ပံဆိုသည်မှာ လူမှုရေးသိပ္ပံနှင့် သက်ဆိုင်ပြီး၊ နိုင်ငံ၊ အုပ်ချုပ်သူ နှင့် နိုင်ငံရေးများကို လေ့လာသင်ကြားခြင်းဖြစ်သည်။
အရစ္စတိုတယ် မှ ၎င်းသည် နိုင်ငံကို လေ့လာဆည်းပူးခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဖွင့်ဆိုခဲ့သည်။
Oxford Dictionary of Politics: political science ကိုးကား။
လူသိများသည့် အဆိုတော် ဘိလပ်ပြန်သန်း၏ အမည်အရင်းမှာ ဒေါ်သန်းဧဖြစ်ပြီး၊ ကုလသမဂ္ဂ၌ (၂၅) နှစ်ကြာ ပထမဆုံး အမှုထမ်းသော မြန်မာအမျိုးသမီးလည်း ဖြစ်သည်။
ဘော့ဒလီယန် စာကြည့်တိုက် (Bodleian Library) သည် အောက်စ်ဖိုဒ် တက္ကသိုလ်၏ ပင်မ သုတေသီ စာကြည့်တိုက်ဖြစ်ပြီး၊ ဥရောပတိုက်ရှိ အသက်ကြီးဆုံး စာကြည့်တိုက်များတွင် တစ်ခုအပါအဝင်ဖြစ်သည်။
ဗြိတိသျှရှိ အကြီးဆုံးစာကြည့်တိုက်ဖြစ်သည့် ဗြိတိသျှ စာကြည့်တိုက်ပြီးလျင် ဒုတိယအကြီးဆုံးဖြစ်သည်။
အောက်စ်ဖိုဒ် တက္ကသိုလ် တွင်တက်ရောက်နေသူများမှ ဘော့ဒလေ ဟု ခေါ်ဆိုလေ့ရှိပြီး၊ ယူနိုင်တက်ကင်းဒမ်းနိုင်ငံရှိ စာပေထုတ်ဝေမှုများ စုဆောင်းရာ စာကြည့်တိုက် ၆ ခုမှ တစ်ခုဖြစ်သည်။
Legal Deposit Libraries Act 2003Agency for the Legal Deposit Libraries အိုင်ယာလန်ဥပဒေအရ အိုင်ယာလန်နိုင်ငံတွင် ထုတ်ဝေသည့် စာပေတိုင်းကို၊ စာကြည့်တိုက်တွင် စုဆောင်းနိုင်ရန် တောင်းဆိုခွင့်ရှိသည်။
S198(5) Copyright and Related Rights Act 2000 ကိုးကား Category:အင်္ဂလန်နိုင်ငံရှိ စာကြည့်တိုက်များ။
ယူဖိုရီးယား (သီချင်း)ကို ဆွီဒင်အဆိုတော် လိုရင်းမှ သီဆိုထားသည်။
အဇာဘိုင်ဂျန် နိုင်ငံတွင် ကျဉ်းပခဲ့သည့် ယူရိုဗစ်ရှင်း (၂၀၁၂) ပြိုင်ပွဲ၌ နောက်ဆုံးအဆင့်တွင် နိုင်ငံပေါင်း ၂၆ နိုင်ငံ ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ကြသည်တွင် ယူဖိုရီးယား သီချင်းဖြင့် ဆွီဒင်မှအနိုင်ရရှိခဲ့သည်၊ထို့ကြောင့် ယူရိုဗစ်ရှင်း (၂၀၁၃) ကို ဆွီဒင်နိုင်ငံတွင် ဆက်လက်ကျင်းပမည်ဖြစ်သည်။
ယူရိုဗစ်ရှင်း ဆွီဒင် အနိုင်ရ - BBC News မြန်မာ ကိုးကား Category:2012 singles။
ဘုရင့်မြေရာများကိုခေါ်သည်။
(က) နန်းစဉ်အရာတော်မြေ = မိုဃ်းဦးကျ နယုန်လမှာ လယ်ထွန်မင်္ဂလာပြုမြဲဖြစ်သော ဘုရင်ပိုင် လယ်တော်၊ (ခ) စုံသေ အမွေပြတ် အရာတော်မြေ = အမွေစား အမွေခံမရှိ၍ သိမ်းပိုက်ထားသောမြေ၊ (ဂ) သိမ်းစု အရာတော်မြေ = ရာဇဝတ်မှုကျုးလွန်သူတို့ထံမှ သိမ်းယူထားသောမြေ၊ (ဃ) ယွန်းပေါင်းပါမြေ = ယွန်းပေါင်း ပုရပိုက်တွင် ရေးမှတ်တင်ထားသည့် မိဖုရားခေါင်ကြီးပိုင်မြေဟု အရာတော်လေးမျိုးရှိ၏။
ဒေလီမြို့၊ အန္ဒိယနိုင်ငံရှိ ယေရှု နှင့် မေရီ ကွန်ဘင့်ကျောင်း (Convent of Jesus and Mary (Delhi)) ကို အများအားဖြင့် အတိုကောက် CJM အဖြစ် အသိများပြီး၊ နိုင်ငံ၏ ဂုဏ်ထူးဆောင် အမျိုးသမီးသီးသန့်ကျောင်း တစ်ခုဖြစ်သည်။
၁၉၁၉ခုနှစ်တွင် စတင်ခဲ့ပြီး၊ ယေရှု နှင့် မေရီ ကွန်ဘင့်ကျောင်းများ၏ လက်ခွဲကျောင်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး၊ ယူကေ၊ ပါကစ္စတန်နိုင်ငံတို့တွင်လည်း ရှိသည်။
ယဉ်ယဉ်မေ (နီတာ)သည် သူမ၏ အိမ်တွင် အင်္ဂလိပ်စာ အချိန်ပိုင်း သင်ကြားပို့ချသူတစ်ယောက်ဖြစ်ပြီး၊ ရန်ကုန်မြို့ရှိ ဗြိတိသျှသံရုံးတွင် အလုပ်လုပ်ကိုင်နေစဉ် လစဉ်မဂ္ဂဇင်းများသို့ ကလောင်အမည် မေအောင်စိုးအဖြစ် စာများရေးသားခဲ့သည်။
ဗြိသိသျှသံရုံး တာဝန်ခံများသို့ သတင်းများပေးပို့သည်ဟု မြန်မာစစ်အစိုးရမှဆိုကာ သူ့အား အကြိမ်ပေါင်းများစွာ ဖမ်းဆီးခဲ့၍ ထောင်ဒဏ် သုံးနှစ်ကျခံခဲ့ရသည်။
ယခုတွင် လန်ဒန်မြို့ရှိ ဘီဘီစီ မြန်မာပိုင်းတွင် အလုပ်လုပ်ကိုင်လျက်ရှိသည်။
http://www.aappb.org/j_a_yin_yin_may.html ကိုးကား Category:မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားများ။
ခွန်ထွန်းဦး(၁၉၄၃-၂၀၂၂) သည် ရှမ်းတိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်(ဗဟို) ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ် အနားမယူခင်အထိ နှစ်ပေါင်း(၃၀)ကျော် တာဝန်ယူထမ်းဆောင်ခဲ့သူဖြစ်ကာ နာမည်ကျော်ကြားထင်ရှားသည့် ရှမ်းတိုင်းရင်းသားဝါရင့်နိုင်ငံရေးသမားကြီးဖြစ်ပြီး ၂၀၂၂ ဧပြီ ၃၀ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
ငယ်ဘဝ ဦးခွန်ထွန်းဦး ကို ၁၉၄၃ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၁၁ရက်နေ့တွင် ရှမ်းပြည်နယ် သီပေါမြို့၌ အဖ စဝ်ကြာဇုံ အမိနန်းရွှေယုံ တို့မှ ဖွားမြင်ခဲ့သည်။
ဇနီးဖြစ်သူမှာ ဒေါ်ဝေဝေလွင်ဖြစ်ကာ ဦးခွန်ဦးလွင်နှင့်ဒေါ်နန်းအယ်လ်လီကီ ဟူသော သားတစ်ဦး၊သမီးတစ်ဦးထွန်းကားခဲ့သည်။
၁၉၆၂ ခုနှစ်က ရှမ်းပြည်နယ် တောင်ကြီးနားတွင် ပျောက်ဆုံးသွားသည့် သီပေါစော်ဘွား၏ တူတော်စပ်သည်ဟု ဘီဘီစီသတင်းကဖော်ပြသည်။
၁၉၆၄ ခုနှစ်တွင် တောင်ကြီးမြို့၊ ကမ္ဘောဇကောလိပ် မှ တက္ကသိုလ်ဝင်တန်းအောင်မြင်ခဲ့ပြီး၊ ၁၉၆၅ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန် တက္ကသိုလ်သို့ တက်ရောက်၍ ဥပဒေဘာသာရပ် ကို ဒုတိယနှစ်အထိ သင်ကြားခဲ့သည်။
၁၉၆၇ ခုနှစ်မှ ၁၉၇၇ ခုနှစ် အထိ အင်ဒိုနီးရှားသံရုံး စစ်သံမှူး၏ကိုယ်ရေးအရာရှိ၊ ၁၉၈၄ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံတကာ သတင်းစာ ဖြန့်ချိရေးကုမ္ပဏီ၊ ဂျပန် Overseas Courier Service (အိုစီအက်စ်)၏ သတင်းစာ ဖြန့်ချိရေး ကိုယ်စားလှယ် အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
နိုင်ငံရေးဖြတ်သန်းမှု ၁၉၈၈ လူထုအရေးအခင်းပြီးနောက် ပေါ်ပေါက်လာသော ရှမ်းတိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်(ဗဟို)တွင် စတင်တည်ထောင်ကတည်းက ပါဝင်ခဲ့ပြီး ပထမဦးဆုံးအထွေထွေအတွင်းရေးမှူးအဖြစ် ထမ်းဆောင်ခဲ့သူဖြစ်ကာ ၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ် ဆောင်ရွက်သည်။
သီပေါမြို့နယ် မဲဆန္ဒနယ် အမှတ်(၁)တွင် ရှမ်းတိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်အား ကိုယ်စားပြု၍ ဝင်ရောက် ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ရာ ခိုင်လုံမဲ(၅၂၆၈)မဲ၊ စုစုပေါင်း မဲရာခိုင်နှုန်း (၄၉.ဝ၁)ဖြင့် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။
၂၀၀၂ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ (၂၃)ရက်နေ့တွင် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ကိုယ်စားပြုကော်မတီ (စီအာရ်ပီပီ) တိုးချဲ့ ဖွဲ့စည်းသည့်အခါ ရှမ်းတိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ် ၏ ကိုယ်စားလှယ် အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့သည်။
ယင်းအပြင် ၁၉၉၆ ခုနှစ်မှစတင်ကာ ရှမ်းပြည်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးကော်မတီ(SSJAC) ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ်လည်းကောင်း၊ ၂၀၀၂ ခုနှစ်တွင် စည်းလုံးညီညွတ်သော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများမဟာမိတ် (UNA) သဘာပတိအဖွဲ့ဝင် အဖြစ်လည်းကောင်း၊ ၂၀၁၆ ခုနှစ်တွင် ရှမ်းပြည် ညီညွတ်ရေးကော်မတီ(CSSU)၏ အလှည့်ကျ သဘာပတိ အဖြစ်လည်းကောင်း တာဝန်ယူခဲ့သည်။
ဦးခွန်ထွန်းဦးခေါင်းဆောင်သော ရှမ်းတိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် သည် အမျိုးသားညီလာခံ စတင်ကျင်းပခဲ့သည့် ၁၉၉၃ ခုနှစ်ကတည်းကစ၍ ၁၉၉၆ ခုနှစ်အထိ သုံးနှစ်တိုင်တိုင် အမျိုးသားညီလာခံသို့ တက်ရောက်ဆွေးနွေးခဲ့သော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် လက်မခံနိုင်သည့် အကြောင်းအရာများကြောင့် နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ ၏ လမ်းပြမြေပုံ ခုနစ်ချက်အရ၂၀၀၄ ခုနှစ်တွင် ပြန်လည်ကျင်းပသည့် အမျိုးသားညီလာခံသို့ မတက်ရောက်နိုင်ကြောင်း ၂၀၀၄ ခုနှစ် မေလ ၁၄ ရက်နေ့ ရက်စွဲ ဖြင့် အမျိုးသားညီလာခံကျင်းပရေး ကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌထံသို့ စာဖြင့် အကြောင်းကြားငြင်းဆန်ခဲ့သည်။
ဖမ်းဆီးထောင်ချခံရခြင်းများ ၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင်ဦးခွန်ထွန်းဦးသည် ရှမ်းပြည်နယ် အတိုင်ပင်ခံကောင်စီ ဖွဲ့စည်းမှု ဆိုသည့် နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှုထဲပါဝင်ခဲ့သည်။
ထိုနှစ်ထဲမှာပင် နိုင်ငံတော် အေးချမ်းသာယာရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ (နအဖ) စစ်အစိုးရက နိုင်ငံတော် ပုန်ကန်မှု(သစ္စာဖောက်မှု)ဖြင့် ဦးခွန်ထွန်းဦးအား ထောင်ဒဏ် အနှစ် ၉၀ ကျော် ချမှတ်ခဲ့ပြီး ပူတာအိုအကျဉ်းထောင်၊တောင်ငူအကျဉ်းထောင်သို့ပို့ခဲ့သည်။
အကျဉ်းထောင်မှလွတ်မြောက်လာခြင်း သမ္မတ ဦးသိန်းစိန် အစိုးရ လက်ထက်၂၀၁၂ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၁၃ ရက်တွင် လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့်ဖြင့် အကျဉ်းထောင်မှ ပြန်လည် လွတ်မြောက်ခဲ့သည်။
ယင်းနောက် ၂၀၁၅ခုနှစ်တွင် ပါတီအား ပြန်လည်မှတ်ပုံတင်ပြီး ၎င်းဝင်ရောက်အရွေးမခံတော့ဘဲ ပါတီမှ ကိုယ်စားလှယ်လောင်းများဖြင့် ရွေးကောက်ပွဲဝင်ပြိုင်ခဲ့ရာ တိုင်းရင်းသားပါတီများထဲ ရွေးကောက်ခံအမတ်အများစုရခဲ့သည့် အင်အားကြီးပါတီတစ်ခု ပြန်ဖြစ်လာခဲ့သည်။
နိုင်ငံရေးလောကမှ အပြီးတိုင်အနားယူခြင်း ဦးခွန်ထွန်းဦးသည် ၂၀၁၈ ခုနှစ်မှစတင်၍ SNLD ပါတီ ဥက္ကဋ္ဌရာထူးမှ နုတ်ထွက်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့ သော်လည်း ပါတီ ခေါင်းဆောင်များက မေတ္တာရပ်ခံသည့်အတွက် ဥက္ကဋ္ဌ ရာထူးကို လက်ခံဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
သို့သော် ၂၀၂၀ စက်တင်ဘာလ ၂၇ ရက်တွင် ၎င်းတည်ထောင်ခဲ့သည့် SNLD ပါတီမှ နုတ်ထွက်ပါသည်ဟု ပြည်တွင်း အခြေ စိုက် 7 Days News သတင်းစာတွင် ကြေညာထည့်သွင်းကာ အသိပေးခဲ့သေးသည်။
သို့ရာတွင် ပါတီဗဟို အလုပ်အမှု ဆောင် အဖွဲ့၏ မေတ္တာရပ်ခံချက်အရပင် ထိုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၃ ရက်တွင် ဥက္ကဋ္ဌတာဝန်ကို ပြန်လည်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး ကျန်းမာရေးအခြေအနေကြောင့် နောက် ၃ လကျော်အကြာတွင် SNLD ပါတီမှ နုတ်ထွက်ကာ နိုင်ငံရေး လောကမှ အပြီးအပိုင် အနားယူသွားသည်။
ဘဝနိဂုံး ၂၀၂၂ ဧပြီ ၃၀ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့ ကိုးမိုင်ရှိ ၎င်း၏ နေအိမ်တွင် လူကြီးရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
စုစုနွေးသည် အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်၏ အဖွဲ့ဝင် ဒီမိုကရေစီအရေးလှုပ်ရှားသူ တစ်ဦးဖြစ်သည်။
၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံအုပ်ချုပ်သူများအား ၁၉၉၉ အလုပ်သမားများအား အဓမ္မခိုင်းစေမှု အက်ဥပဒေဖြင့် တရားစွဲဆိုခဲ့ရာ တရားနိုင်ဖြစ်ခဲ့သူ ပထမဦးဆုံးမြန်မာနိုင်ငံသားဟု ဆိုရပေမည်။
thumb|၂၀၁၃ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၂၆ ရက်နေ့က နေအိမ်တိုက်ခန်းတွင် တွေ့ရသော မစုစုနွေး အဓမ္မ အလုပ်ခိုင်းစေခံရခြင်းအပေါ် တရားစွဲဆိုခဲ့မှု နှင့် ထောင်ဒဏ်ကျခံရသူ စုစုနွေးသည် ထန်းမနိုင်ရွာ၊ ကော့မှူးမြို့နယ်မှဖြစ်သည်။
သူနှင့် အခြားရွာသားများအပေါ် အနီးရှိ လမ်းဆောက်လုပ်ရေးတွင် အဓမ္မခိုင်းစေခေါ်ယူမှုတို့ကို တိုင်ကြားခဲ့သူလည်းဖြစ်သည်။
name="AHRC" အမျိုးသားဒီမိုကရေစီ ရှေ့နေများမှ အမှုဆောင်ရွက်ပေးခဲ့ပြီး၊ ၂၀၀၄ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၃ ရက်နေ့တွင် ထန်းမနိုင်ရွာ ဥက္ကဋ္ဌ ဦးစိန်ပေါအား ထောင်ဒဏ် ၁၆လ၊ အဖွဲ့ဝင် ဦးကျော်သင်း၊ မြင့်သိန်းနှင့် အောင်ခင်တို့အား ထောင်ဒဏ်၈လ အသီးသီး ချမှတ်ခဲ့သည်။
ဦးစိန်ပေါနှင့်အဖွဲ့သည့် သူမအား အသေရိုက်ခံရမည်ဟု ခြိမ်းခြောက်ခဲ့သည်ဟု အမှုတွင် စုစုနွေးမှဆိုသည်။
၂၀၀၅ခုနှစ်တွင် ရွာ၏ အုပ်ချုပ်ရေးမှူးအသစ်မှ သူ့အား အသရေပျက်မှုဖြင့် စုစုနွေးအားတရားစွဲဆိုခဲ့ပြီး၊ တရားရုံးမှ သူမအား အင်းစိန်ထောင်တွင် ထောင်ဒဏ် ၁ နှစ်ခွဲ ချမှတ်ခဲ့သည်။
ထောင်ဒဏ်မချမှတ်မီအချိန်တွင် သူမမှ သတင်းထောက်များအား "ကျွန်မမှာ တာဝန်မရှိပါဘူး၊ အင်အားလည်းမရှိပါဘူး၊ ရာထူးလည်း မရှိပါဘူး။
သူတို့ ဒီလိုပဲ မကျန်းမာတဲ့ သာမန်အမျိုးသမီးတစ်ယောက်ကို ကြောက်ရွံ့ပြီး တရားစွဲနေတယ်ဆိုရင်၊ ကျွန်မတို့က အမြဲနိုင်တဲ့ဘက်က ဖြစ်နေမှာပါ"ဟု ဆိုခဲ့သည်။
၂၀၀၆ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလတွင်၊ သူမ၏ အယူခံမှုကို နယ်တရားရုံးမှ ပယ်ချခဲ့ပြီးနောက် ဆက်လက်အယူခံရန် တိုင်းတရားရုံးအဆင့်ထိကြိုးစားခဲ့သော်လည်း၊ ဆက်လက်ပယ်ချခံခဲ့ရသည်။
၂၀၀၆ခုနှစ် ဇွန်လ ၆ ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်းများ၏ ဖိအားပေးမှုကြောင့် ပြန်လည်လွတ်မြောက်ခဲ့သည်၊ ဖိအားပေးခဲ့သည့် သူများတွင် အမေရိကန်အစိုးရ၊ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အလုပ်သမား သမဂ္ဂ၊ ကုလသမဂ္ဂ နှင့် အစိုးရ မဟုတ်သော အဖွဲ့အစည်းများဖြစ်ကြသည်။
ဒုတိယအကြိမ် ဖမ်းဆီးခံရမှု ၂၀၀၇ခုနှစ်လုံးလုံး စုစုနွေးသည် ပုန်းအောင်နေထိုင်ခဲ့ပြီး၊ လောင်စာဆီဈေးမြင့်တက်မှုအပေါ် ၂၀၀၇ခုနှစ် အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေး ဆန္ဒပြပွဲတွင်ပါဝင်ခဲ့ပြီး၊ ဖမ်းဆီးခံရရန်မှ ကံကောင်းစွာ လွတ်မြောက်ခဲ့သည်။
name="Amnesty"၂၀၀၇ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ ၁၃ရက် ကုလလူ့အခွင့်အရေး ကိုယ်စားလှယ် ပေါင်လို ဆာဂျီရို ပင်ငြဲရိုးသည် မြန်မာနိုင်ငံသို့ လာရောက်လည်ပါတ်နေခိုက် တည်းခိုသည့် တည်းခိုခန်းအနီးတွင် ဆန္ဒပြဆောင်ပုဒ်များ ချိတ်ဆွဲမှုနှင့် ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရသည် ၂၀၀၈ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ ၁၁ရက်နေ့တွင် စုစုနွေးအား ထောင်ဒဏ် ၁၂နှစ် ၆ လ ချမှတ်ခဲ့သည်။
၂၀၀၉ခုနှစ်တွင် ထောင်ဒဏ်အား ၄ နှစ်အဖြစ်လျှော့ပေါ့ခဲ့ပြီး၊ စစ်ကိုင်းတိုင်း ခန္တီးထောင်တွင် ချုပ်နှောင်ခံခဲ့ရသည် သူမသည် နှလုံးရောဂါနှင့် သွေးတိုးရောဂါ ခံစားနေရသော်လည်း အကျဉ်းထောင် အာဏာပိုင်များက အစပိုင်းတွင် သူမအား ဆေးကုသပေးရန် ငြင်းဆန်ခဲ့ကြသည်။
သူမသည် ၂၀၀၉ ခုနှစ် မေလ ၂၀ တွင် ဆေးရုံတက် ကုသမှု ခံယူခဲ့ပြီး ပြန်လည် ကောင်းမွန်လာခဲ့သောလည်း အမ်နက်စတီ အင်တာနေရှင်နယ် အဖွဲ့၏ အဆိုအရ အကျဉ်းထောင် အရာရှိများက သူမအား မိသားစုနှင့် တွေ့ဆုံခွင့်၊ လုံလောက်သော အစားအစာ၊ သန့်ရှင်းသော အဝတ်အစားနှင့် လိုအပ်သော ဆေးကုသမှုတို့ကို ပေးရန် ငြင်းဆန်ခံခဲ့ရသည်ဟု ဆိုသည်။
သူမသည် မြန်မာအစိုးရ၏ ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေး လုပ်ငန်းစဉ် အရ နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားများကို ပြန်လွှတ်ရာတွင် လူရွှင်တော် ဇာဂနာ နှင့် ၈၈ မျိုးဆက် ကျောင်းသား အဖွဲ့မှ ဇော်ထက်ကိုကို တို့နှင့် အတူ ပြန်၍ လွတ်လာခဲ့သည်။
ရှင်ပင်သာဒွန်းဦး မြတ်စွာဘုရားသည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ နွားထိုးကြီးမြို့၏ အထင်ကရ မြို့ကျက်သရေဆောင် တန်ခိုးကြီး မြတ်စွာဘုရား ဖြစ်သည်။
သမိုင်းအကျဉ်း နွားဓိုရ် ဟုအမည်တွင်သော ကျေးရွာမှ နွားကျောင်းသားလေး မောင်သာဒွန်းဦး ကျောင်းသော နွားများထဲမှ နွားတစ်ကောင်သည် ဦးချိုသွေးရာမှ စေတီတော်တစ်ဆူ ပေါ်တော်မူခဲ့သည်။
အဆိုပါပေါ်တော်မူ စေတီ တစ်ဆူကို ရသေ့ရှင်နိုင်စံ၏ ဗျာဒိတ်ဖြင့် ဌာပနာပြုတည်ထား ကိုးကွယ်ခဲ့ရာမှ ရှင်ပင်သာဒွန်းဦး အမည် တွင်ခဲ့သည်ဟူသော စကားများအရသိရသည်။
ပုဂံခေတ်ဦးပိုင်း ကွမ်းဆော်ကြောင်ဖြူမင်း လောင်းသည် ကွမ်းထမ်းရောင်းရာ လမ်းခရီးတစ်ထောက်နားနေစဉ် သိကြားမင်း၏ စောင်မမှုဖြင့် ကွမ်းဆော်ကြောင်ဖြူမင်း ဖြစ်ခဲ့ရသည်ဟူသော သမိုင်းကြောင်းနှင့် အနည်းငယ် ဆင်တူသော စကားရှိခဲ့သည်။
အဆိုပါမင်းသည် မင်းမဖြစ်မီ အချိန်များက ရှင်ပင်သာဒွန်းဦးဘုရားတွင် သူမင်းဖြစ်ချိန်တွင် ဤဘုရားအား ကောင်းမွန်စွာ တည်ထား ကိုးကွယ်မည်ဟူသော သစ္စာစကားဆိုခဲ့ဖူးသည်။
ထို့ကြောင့်မင်းဖြစ်ချိန်တွင် ဘုရားအား ပြုပြင်မွမ်းမံ ကိုးကွယ်ခဲ့လေသည်။
တည်ထားဖွဲ့စည်းမှု စေတီတော်ကို ဘုံ(၇)နှင့် သစ်သားပြာသာဒ်တော်ဖြင့် ငုံ၍တည်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။
စေတီတော်အား ငုံထားသော ဘုံပြာသာဒ်တော်ကြီးကို သစ်သားတိုင်လုံးပေါင်း (၅၉)တိုင်ဖြင့် တည်ထားခြင်းဖြစ်သည်။
ဦးစီးပဒါန နာယက ဆရာတော်အဖြစ် ဘုရားခြေရင်းတွင် ရှိသော ရွှေကျောင်းမှ ဆရာတော် အဆက်ဆက်က တာဝန်ယူ ထိန်းသိမ်းခဲ့ကြသည်။
ထို့ပြင် စေတီတော်၏ တောင်ဘက်တွင် ဗုဒ္ဓဂါယာမှ မျိုးစေ့ ယူဆောင် စိုက်ပျိုးထားသော ဗောဓိညောင်ပင် တည်ရှိသည်။
မြင်းခြံဒိစတြိတ် နွားထိုးကြီးမြို့ ရွှေကျောင်းတိုက်အတွင်းရှိ ရှင်ပင်သာဒွန်းဦးဘုရား မော်ကွန်း ကျောက်စာကို မြန်မာပြည်ကမ္ဗည်း ကျောက်စာ ဝန်မင်းရုံးတော်က ကူးယူ၍။
ရသမျှ ကြောင်းရေနှင့် အက္ခရာပြန်။
ယခုဝေါဟာရပြန် နှစ်မျိုးကို။
မြန်မာ သက္ကရာဇ်။
၁၃၀၀ပြည့် နှောင်းတန်ခူး လဆန်း - ၁၁ - ရက်။
အင်္ဂလိပ်သက္ကရာဇ် ၁၉၃၉ - ခု။
မတ်လ - ၃၀ -ရက်နေ့စွဲနှင့် နွားထိုးကြီးမြို့ ရွှေကျောင်းဆရာတော် ဦးကလျာဏထန် ပေးပို့သော ကျောက်စာမိတ်တူ။
မျက်နှာဘက် ……………………………………. (အ) တွင်းခြီအ ………….. တရ ………. က်ကျောင်းတောင် ဤလည် တရပ်လှူ၏ ……….. နောက်ချောင်ငဲပြောင်ခင်ခွဲနှုန် ခင်ပဲခင်နှင့်အကွ၊ ငညိုငဲတောင်ခြီတောင် ဖက်တမတ်နှိုလှူ၏ လှည်ပျက်ဝဲခွဲနီဤလည်းတရပ်လှူ၏။
သည် (ခ) မြလှူသည်အပေါင်ကို ဖုရာရှင်မင်တရာသာအဖဝဲမော်ကွန်းတင်သောခါ၊ ပုဆစ်တုတ်သည်ကာအတွင် မင် သိရိသဃငျ်ယာ၊ အတွင် သုမ်စောင်မင်နန်က သူရိယ ကျွန်တောမ အပေါင်နှင် အကွလှော်ကာသုံစောင်မင်စကြသတေ၊ လှောကာမှူတော်နှင့်အကွ၊ မြောက်ဖ က်မြင်မှူ တမာခါမင်၊ ပင်သည်မင်၊ လက်ရွေကြီးမင်၊ မြင်မှုတောမျာအပေါင် (မြို့)ရွာမင် အဘိနန်သူ လှေမင်ရာဇသိင်္ခါ၊ ရဲလှေမှုတောမျာအပေါင်၊ သည်မင်မျာအပေါင် (ပု)ဆစ်တုတ်၍ မောကွန်တင်၏၊ မောကွန်တင်သောခါ လက်ဆောင်တော်ဆက် သည် (အပေါင်) ……….. ၊ အိမ်ရှေမင်ကြီကိုဝ်လည်စပါငါရာလက်ဆောင်တော်ဆက်၏ ဖုရရှင်နော (ရထာ) အတွင်သင်မင်ကြိသိရိဇေယျ နောရဓာ မောကွန်တင်ပေသည်ကို (ပေသ) ……… လှော (ငါ) ကျပ် မောကွန် စာရေကိုဝ်လည် ငွေငါကျပ်စာခွက်စာယောက်အဝ တ်အစာစုံမ် ပေရ၏၊ မောကွန်ဆောင်ကိုဝ်လည် ငွေငါကျပ်လင်ပန်သန် ေ တအဝတ် အစာစုံမ် ပေရ၏။
ငါပြုသော ကူနှင်ကျောင်ပျက်သော (ပြုစိမ်) သော မြေကာ နွာဓိုဝ်(ရွာ) …….. အရှေ့ပြောင်ကြိ (နှင်ခု) နှစ်တင်ဝင် ဓန်ကိုလည်ကောင် (ပျက်) သော ……. တမောပရန်တိုဝ်ဆောက်ပါ (သော) ဖုရာ ………… ကျောဘက် …… လျှင်သိဓတ်၊ မိမတယောက်၊ ဖုရာကိုဝ်ပုတ်ဝတ် (နောက်တောင်ကောင်ရှမ်) ရင်လဲကြီး ာ လဲငဲ ာ ငညိုငဲတောင် ………… ဖျက်သသူကားလူနှစ် ကိုးသန်း မှတနေ့ဟိသော သိန်းဇိုစ်းငရဲ၊ လူနှစ်သုံမ်းကုဋေ ခြောက်သန်းမှတနေ့ဟိသောကာလသုတ်ငရဲ …….. ကုဋေ အမြတ်အနှစ် ……. သန်ဟိသော တာပန်ငရဲ လူနှစ် ………… ငရဲ၊ လု ………… န ငရဲ၊ လူနှစ်အကုဋေ ခြောက်ရာသုံမ်ဆဲ အမြတ် အနှစ် ………………………………….. …………. သုံမ်ကုဋေ အနှစ်ခြောက်သန် ……… မှတ ……… ငြယ်၊ (လုနှစ်) သုံမ်ရာခြောက် ဆဲခြောက်ကုဋေ အမြတ် အနှစ်လေသန်မှ တနေ့ဟိသော ………….. သောငရဲ ………………. ငကောင်မှုကိုဝ်ဖျက် သသူကိုဝ်ကား ဖုရာဓေ ………. မကျွတ်စေသော။
အပြစ်ရှစ်ပါ (တ)န် ဆဲပါ အပဲ လေပါ လာစေသော်(၊) ငကောင်မှု …………. ငါနှင့်အတူရစေ ပါစေသောဩ။
ဝ။
ငမောင် မုံကပေါက်မင်၊ မ …………….. ၊ ဖုရင်မင် တြာတွင် မောကွန်တင်အံသောခါသော ရိုဝ်ရင်ပေသည် …………… ငါနှင့်အတူ ရစပါစေသောဩ။
(ဤကျောက်စာတွင် ထင်ရှားသော အချက်များတွေ့ရှိပါက ဖြေ့စွက်စေခြင်ပါကြောင်း) ထိုအခါက ဝစ္စပေါက်မသုံးသေး ဦဘချစ် ကျောက်စာရုံးစာရေးကြီး ဤအတိုင်း မန္တလေးမြို့ ကျောက်စာဝန်မင်းကြီး ပြန်ဆိုသောမူအတိုင်း ထည့်လိုက်သည်။
ဆိုလိုရင်း ပဏ္ဍတ္ထကား ပဌမကဏ္ဍ ပဏာမ …….. မော်ကွန်းတင်မင်း၏ အမည်နှင့် - ဘုန်းတံခိုး။
မျိုးရိုးဝံသ။
ဘုရားဒါယကာအမည်နှင့်။
အရည်အချင်း။
ဘုရားကျောင်း တည်ရာ ဌာနနှင့်။
တည်သော အခြင်းအရာ။
လက်ဆောင်တော် ဆက်သည့် - ပစ်စည်းစာရင်း။
မော်ကွန်းတင်သက္ကရာဇ် - ခု - လ - ရက် - နေ့။
ဘုရားဒါယကာ၏ ရည်ရွယ်ချက်နှင့်။
မြေပန်ခြင်း။
ဒုတိယကဏ္ဍ (၁) ထိုဝတ်ထုကံ - လယ် - ယာ - မိုးမြေ ကျွန်းသီးတော်တို့ကို။
တည်တန့် ခုင်မြဲစေရန်။
ဘုရင်မင်း တြားတွင်။
ကမ္ဗည်း မော်ကွန်း တင်ခြင်းနှင့်။
ပဌမ - မြေလှူစာရင်း။
(၂) မော်ကွန်းတင်သည့် အခြင်းအရာ။
တတိယကဏ္ဍ မော်ကွန်းတင်သောခါ၊ လက်ဆောင်တော်ဆက်သသည်ကို ဆိုခြင်းနှင့်။
မော်ကွန်းတင်ပေးသောမင်း။
မော်ကွန်းစာရေး။
မော်ကွန်းဆောင်တို့အား။
အသီးအသီး ပေးရသော အတီး - လက်ခ - စာရင်းကိုဆိုခြင်း။
စတုတ္ထကဏ္ဍ ဘုရားကျောင်းတို့ ပျက်ပြားသောအခါ၊ ပြုပြင်ရန်မြေနှင့်။
ဘုရားရှင်ကိုယ်စား။
ရုပ်ပွားတော်မြတ်အား။
နိစ္စဘတ်ဆွမ်းသင်ပုတ်ဝတ်ပြုရန် ကျွန်သီး။
သီတင်းသည် မိမ္မတရောက်။
ဆွမ်းသင်ပုတ်အလို့ငှါ။
လယ်မြေလှူသည်ကိုဆိုခြင်း။
ပဉ္စမကဏ္ဍ ထိုဝတ္ထုကံ ကောင်းမှုတို့အား။
နောင်လာနောက်သားတို့ ဖျက်စီးရန် မဝန့်စေခြင်းငှာ ငရဲကြီးခွန်နှစ်ထပ်တို့၏။