kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
ပြီးတော့ လူထုဒေါ်အမာ ရေးသားခဲ့တဲ့ ဆောင်းပါးတွေဟာ ကျနော်တို့ တိုင်းရင်းသား အချင်းချင်းကြားမှာလည်း အများကြီး အရေးကြီးခဲ့တယ်လို့ နားလည်ခဲ့တယ်။
ကျနော် တက္ကသိုလ် ကျောင်းသားဘဝ ကတည်းက သူနဲ့ စုံခဲ့ပါတယ်။
သူဆုံးသွားတဲ့အတွက် ကျနော်တို့ ပြည်ထောင်စုကြီးထဲမှာ ရှိနေတဲ့ မိခင်တယောက် ကျဆုံးသွားတယ်လို့ ခံစားမိပါတယ်" ဦးအောင်မျိုးမင်း (လူ့အခွင့်အရေး ပညာပေးဌာန- မြန်မာနိုင်ငံ) "ဒေါ်အမာ ဆုံးရှုံးသွားတာဟာ စာပေ အနုပညာသမားတွေအတွက် သာမကဘဲ ကျနော်တို့ တိုင်းပြည်တခုမှာ ရှိတဲ့ လူတွေ အားလုံးအတွက် ဆုံးရှုံးမှု ဖြစ်တယ်။
ဘာဖြစ်လို့လဲဆိုတော့ ဒေါ်အမာဟာ နိုင်ငံရေးသမိုင်းတလျှောက် မှာ ရွပ်ရွပ်ချွံချွံ ပါဝင်ခဲ့တဲ့ အမျိုးသမီး စာနယ်ဇင်းသမား တယောက်ဖြစ်တယ်။
နောက်တခါ နောက်ဆုံးအချိန်အထိ နအဖရဲ့ မတရားမှုတွေကို ဖော်ထုတ်ပြီးတော့ နအဖ က သူ့ကို စာပေထုတ်ဝေခွင့်တွေ ပိတ်ပင်ခဲ့တာတောင်မှ အမှန်တရားဘက်ကို ရပ်တည်တဲ့ အမျိုးသမီးတယောက် ဖြစ်တယ်။
သူဆုံးရှုံးမှုဟာ စာပေ လောကတင်သာ မကဘဲနဲ့ အမျိုးသမီးခေါင်းဆောင်တွေ ရှားပါးနေတဲ့ ကျနော်တို့ရဲ့ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းမှာ တကယ့်ကို ဆုံးရှုံးမှုကြီးတခု ဖြစ်ပါတယ်" ကဗျာဆရာ ငြိမ်းဝေ "ဒေါ်အမာ ကွယ်လွန်သွားတာဟာ အသက်အရွယ်အားဖြင့်တော့ ကြီးရင့်ပြီ ဖြစ်ပေမယ့် သူက ထူးခြားချက်က တခြားလူတွေလို မဟုတ်ဘူးလေ။
စာပေနဲ့ ပတ်သက်လို့ပဲ ဖြစ်ဖြစ်၊ နိုင်ငံရေးနဲ့ ဖြစ်ဖြစ်၊ အသက်ဆုံးသွားတဲ့ အချိန်အထိ တကယ့်ကို တည်တည်ငြိမ်ငြိမ်နဲ့ တည့်တည့်မတ်မတ် ပြည်သူလူထုဘက်က ရပ်တည်သွားနိုင်ခဲ့တာ ဆိုတော့ အံ့ဩဖို့ ကောင်းတယ်" နောက်တချက်က ကျနော်တို့ တိုင်းပြည်မှာ သာမန်သတင်းစာ ဆရာမကြီး မဟုတ်ဘူး။
သူဟာ တကယ့်ကို တွေးတတ်တဲ့ အမြင်ရှိတယ်။
ပြည်သူလူထု ရှေ့က ရပ်တည်တဲ့၊ အင်မတန်မှ အားကိုးရတဲ့ တိုက်ပွဲဝင် သတင်းစာ ဆရာမကြီး တယောက် ဆုံးရှုံးသွားပြီလို့ပဲ ကျနော် ယူဆတယ်။
အခုလို ချောင်းကူး မြောင်းကျော် ကာလမှာ အခုလို ဆရာမကြီး အမေ လူထုဒေါ်အမာ ဆုံးသွားတဲ့အတွက် ကျနော်တို့ ပြည်သူတွေအဖို့ တကယ့်ကို ကြေကွဲဖို့ ကောင်းပါတယ်။
အစားထိုးမရတဲ့ ဆုံးရှုံးမှု တခုပါ" မိဆူးပွင့် (မြန်မာအမျိုးသမီးသမဂ္ဂ) "အမေလူထု ဒေါ်အမာဟာ စာပေလောကမှာ မိခင်ကြီးလို့ အားလုံးက ခံယူထားကြတာပေါ့နော်။
ဒါကြောင့် အမေရဲ့ မွေးနေ့ဆိုရင်လည်း အမြဲ ဂုဏ်ပြုခဲ့ကြတယ်။
တိုင်းပြည်အတွက်လည်း ပြောဆိုတာတွေ၊ ရေးသားချက်တွေ ရှိခဲ့တယ်။
သူ့သမိုင်း တလျှောက်လုံးမှာလည်း သူ့အချိန်တွေကို ကုန်ဆုံးခဲ့တာ ဖြစ်တယ်။
ကျမတို့ မြန်မာနိုင်ငံမှာ အမေလူထု ဒေါ်အမာလိုမျိုး နောက်ထပ် လူထုဘက်က ကြံ့ကြံ့ခံခဲ့တဲ့ စာပေပညာရှင်မျိုးတွေ ထပ်ပြီး ပေါ်လာဖို့ဆိုတာက ရှိရင်တောင်မှ စာပေအတွက်ရော၊ နောက်လာမယ့် မျိုးဆက်တွေအတွက်ရော အင်မတန် ဆုံးရှုံးမှု ဖြစ်တယ်။
ပြီးတော့ မိသားစုကို ကြည့်မယ်ဆိုရင်လည်း သူ့ခင်ပွန်းကအစ တော်လှန်ရေးမျိုးဆက်လို့ ပြောလို့ရတယ်။
မိသားစုရဲ့ မိခင်အနေနဲ့ရော၊ တိုင်းပြည်ရဲ့ မိခင်အနေနဲ့ရော အများကြီး ဆုံးရှုံးမှုကြီး ဖြစ်ပါတယ်" ဦးဉာဏ်ဝင်း (NLD ပြောခွင့်ရ ပုဂ္ဂိုလ်) "ကျနော်တို့ကတော့ အထူးပဲ ဝမ်းနည်းပါတယ်။
ဘာလို့လည်း ဆိုတော့ အမေလူထု ဒေါ်အမာက အမြဲတမ်း ပြည်သူဘက်က ရပ်တည်တယ်။
နိုင်ငံရေးအရလည်း အမျိုးသား ဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်အပေါ်မှာ အမြဲတမ်း Sympathy ထားတယ်။
ဒီလို ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးတယောက် ဆုံးပါးသွားတာ ကတော့ ကျနော်တို့ အထူးပဲ ကြေကွဲ ဝမ်းနည်းပါတယ်" ဖေမြင့် "အင်မတန်မှ ကြီးမားတဲ့ ဆုံးရှုံးမှုတခုပေါ့ဗျာ။
ဒေါ်အမာက အသက်လည်း ရှည်ပါတယ်။
ဆုံးရှုံးသွားတာ၊ ကွယ်လွန်သွားတာက ဝမ်းနည်းစရာပေါ့ဗျာ။
ရှည်လျားတဲ့ သက်တမ်းတလျှောက်မှာ ဗမာစာပေအတွက် အကျိုးပြုတဲ့စာတွေ၊ အသိအမြင် ကြွယ်ဝစေရေး စာတွေ အများကြီး ရေးခဲ့တယ်။
တိုင်းပြည် ကောင်းရာကောင်းကြောင်းအတွက် လုပ်သင့်လုပ်ထိုက်တာ မှန်သမျှမှာလည်း ကိုယ်ကျိုးကို မငဲ့ဘဲ အမြဲတမ်း လုပ်ခဲ့တယ်။
အင်မတန်မှ ကျေးဇူးကြီးမားတဲ့ စာပေနယ်အတွက်ရော တိုင်းပြည်အတွက်ရော ကျေးဇူးကြီးမားတဲ့ ပုဂ္ဂိုလ်တယောက် ဖြစ်ပါတယ်။
အင်မတန်မှ ဝမ်းနည်းစရာ ဆုံးရှုံးမှုတခုလို့ ပြောချင်ပါတယ်" မင်းခိုက်စိုးစံ "ဒေါ်အမာ ကွယ်လွန်သွားတယ် ဆိုတဲ့ဟာက ကျနော်တို့မှာက မိသားစုတစုအနေနဲ့ ပြောရမယ်ဆိုလို့ ရှိရင် ကျနော်တို့ရဲ့ အိမ်ဦးခန်းမှာ ဂုဏ်ကျက်သရေရှိရှိ အလေးအနက်ထားရတဲ့ အဖွားတယောက် မိခင်ကြီးတယောက် ကွယ်လွန်သွားသလိုပါပဲ၊ စာပေလောက အတွက်ရော အားလုံးအတွက်ပါ အဖိုးမဖြတ်နိုင်တဲ့ ဆုံးရှုံးမှုလို့ပဲ ပြောပါရစေ။
ကျနော်တော်တော်လည်း စိတ်မကောင်း ဖြစ်နေပါတယ်" Category:မြန်မာစာပေ။
ဟိုတယ်စီမံခန့်ခွဲသူ ဒီစာပေသည် ဟိုတယ်စီမံခန့်ခွဲမှူ့ဆိုင်ရာများကို လက်တွေ့ အသုံးချရန် တင်ပြထားသည့် စာအုပ်တစ်အုပ်ဖြစ်သည့်အတွက် ဟိုတယ်စီမံခန့်ခွဲမှူဆိုင်ရာ ပညာရပ်နှင့်ပက်သက်၍လည်း ( ဟိုတယ်စီမံခန့်ခွဲမှူသင်ယူခြင်း နှင့် ဟိုတယ်လုပ်ငန်း) လေ့လာနိုင်ပေသည်။
ဟိုတယ်တခုရဲ့ နေ့စဉ်လုပ်ငန်းများကို စီမံခန့်ခွဲသူကို ဟိုတယ်စီမံခန့်ခွဲသူ (သို့) ဟိုတယ်လီယာဟု ခေါ်သည်။
ကြီးမားသောဟိုတယ်ကြီးများတွင်မူ စီမံခန့်ခွဲရေးအဖွဲ့များ ဖွဲ့ထားပြီး တစ်ဦးချင်းအလိုက် မိမိ အားသန်ရာလုပ်ငန်းပိုင်ဆိုင်ရာကို အထူးပြုလုပ်ကိုင်နိုင်သည်။
လုပ်ငန်းဆိုင်ရာ ဆောင်ရွက်ချက်များ စီမံခန့်ခွဲသူ အနေနဲ့ လုပ်ဆောင်ရမည့် တာဝန်းများ ဟိုတယ်ဝန်ဆောင်မှူများကို စုစည်းခြင်း နှင့် ညွှန်ကြားပေးခြင်း ကွန်ဆီးယပ် (မြို့လမ်းညွှန်၊ အိတ်သယ်) ဧည့်ကြို ဧည့်ကြိုဌာနကို ဟိုတယ်လုပ်ငန်းပိုင်းဆိုင်ရာမှာ Front Office ဟု ခေါ်ကြသည်။
ဝါဟာရကို သုံးလိုက်သည့်အခါတိုင်း လူတိုင်းနားလည်ထားသည်မှာ Reception ဟုသာ နားလည်ကြသည်။
Receptionist ကိုသာ ပြေးမြင်ကြသည်။
တကယ်တော့ ဧည့်ကြိုဌာနမှာ အကူလုပ်သားလေးများ ဖြစ်ကြသည့် အထုပ်သယ် အလုပ်သမားများ၊ Bell boy ဝန်ထမ်းလေးများ၊ နေရာထိုင်ခင်း အခန်းစီစဉ်ပေးမည့် Receptionist များ၊ ဧည့်သည် နားခိုနေထိုင်ရမည့် အခန်းပေါက်၀ ရောက်သည့်တိုင်အောင် လိုက်ပါပို့ဆောင်ပေးမည့် ဝန်ထမ်းများ ပါဝင်ကြသည်။
ဧည့်ကြိုဌာနသည် နာမ်ပိုင်းဆိုင်ရာ စကားလုံးအရ ပြောရလျှင် ဟိုတယ်၏ မျက်နှာစာပင် ဖြစ်သည်။
ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဟိုတယ်အဆောက်အဦကြီး ခန့်ညားထည်ဝါခြင်းကို ဆိုလိုခြင်း မဟုတ်ပေ။
ဧည့်ကြိုဌာန၏ အစိတ်အပိုင်းသည် မိမိဟိုတယ်သို့ လာရောက်တည်းခိုသော ဧည့်သည်အား နွေးထွေးပျူငှာစွာ ကြိုဆိုတတ်သော အပြုအမူများကို ထုတ်ဖော်ကာ ဧည့်သည်အား ရာနှုန်းပြည့် ကျေနပ်မှုကို တဒင်္ဂအတွင်းမှာတွင် ပို့ဆောင်ပေးနိုင်သော ဌာနတစ်ခု ဖြစ်ပေသည်။
သို့ဖြစ်ပါသဖြင့် ဧည့်သည်အား ကြိုဆိုသည့် နေရာတွင် လုပ်ငန်းအရ၊ တာဝန်အရ လုပ်ဆောင်နေခြင်းထက် စိတ်ပါလက်ပါ မိမိ၏ သွေးသား ဆွေမျိုးရင်းချာတစ်ယောက်အား နေရာထိုင်ခင်း စီစဉ်ပေးရသကဲ့သို့ အားထုတ် ကြိုးစားနိုင်ပါလျှင် ဧည့်ကြိုဌာနသည် အပြုံးဝေဆာပြီး စကားလုံးချိုချိုများဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားသော လှပသည့် ဟိုတယ် မျက်နှာစာကောင်း ဖြစ်လာပေလိမ့်မည်။
ကြိုတင်ဌာန အစားအသောက်ဧည့်ခံရေး သုံးငွေထိန်းချုပ်ခြင်း နှင့် ဘန်နာရေးဆိုင်ရာ အစီစဉ်ရေးဆွဲခြင်း ဈေးကွက်မြှင့်တင်ရေး ဈေးကွက် ကြော်ငြာ အမြတ်ရရှိရေး နှင့် သုံးငွေ အရင်းအမြစ် ဝီကီပီဒီယာမှ ပြန်ဆိုသည်။
လူမင်းသည် ၁၉၇၀-ခုနှစ်၊ မေလ၊ ၅-ရက်နေ့တွင် အဖ ဦးသိန်းလှိုင်နှင့် အမိ ဒေါ်ရီရီလှိုင်တို့မှ ရှမ်းပြည်နယ်၊ အောင်ပန်းမြို့၌ မွေးဖွားသည်။
အမည်ရင်းမှာ မောင်မင်းမင်းလှိုင် ဖြစ်သည်။
၁၉၉၅ခုနှစ်မှ စတင်ကာ အနုပညာလောကထဲသို့ ဝင်ရောက်လာကာ ၂၀၀၂-ခုနှစ်တွင် ရွှေမှုန်ကြဲတဲ့ မိုးကောင်းကင် ဇာတ်ကားဖြင့် အကယ်ဒမီ ရခဲ့သည်။
၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် ကိုယ်တိုင် ဒါရိုက်တာလုပ်၍ ကျန်စစ်မင်း ရုပ်ရှင်ကိုရိုက်ကူးပြသကာ အကယ်ဒမီ ထပ်မံ ရရှိပြန်သည်။
လူမင်းသည် မြန်မာ့ အနုပညာလောကမှာ အောင်မြင်မှုသရဖူ ဆောင်းနိုင်ခဲ့သူတစ်ဦးဖြစ်ပြီး ဒါရိုက်တာ တစ်ဦးလည်းဖြစ်သည်။
ကျန်စစ်သား ဇာတ်ကားကို မလေးရှား၊ စင်္ကာပူ၊ ဩစတြေးလျနှင့် တရုတ်နိုင်ငံတိုတွင် ရုံတင်ပြသခဲ့သည်။
၂၀၀၄-ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ(၇)ရက်နေ့တွင် ခင်စံပယ်ဦး (ခင်စပယ်ဦး ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ရေးပိုင်ရှင်)(သီဟတင်စိုး၊ စည်သူတင်စိုးတို့၏ ညီမ) နှင့် လက်ထပ်ခဲ့သည်။
ဧရာဝတီလူမင်းအမည်ရှိသော သမီးလေးတစ်ယောက် ထွန်းကားသည်။
ရရှိခဲ့သော ဆုများနှင့် ဆန်ကာတင်စာရင်းဝင်မှုများ +လူမင်း ရရှိခဲ့သော ဆုများနှင့် ဆန်ကာတင်စာရင်းဝင်မှုများဆုအမည်ခုနှစ်ဆုအမျိုးအစားဇာတ်ကားမှတ်ချက်‌မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆု၂၀၀၂အမျိုးသားဇာတ်ဆောင်ဆုရွှေမှုန်ကြဲတဲ့မိုးကောင်းကင်ဆုရရှိ၂၀၀၅အမျိုးသားဇာတ်ဆောင်ဆုကျန်စစ်မင်းဆုရရှိရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားဆု (ဧဝရတ် ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ရေး)ကျန်စစ်မင်းဆုရရှိ၂၀၁၆အမျိုးသားဇာတ်ပို့ဆုပရော်ဖက်ဆာ ဒေါက်တာဆိတ်ဖွားနှင့် မြိုင်ရာဇာတာတေဆုရရှိStar Awards၂၀၁၉အမျိုးသားဇာတ်ပို့ဆုငယ်ကျွန်ဆုရရှိ ကိုးကား Category:မြန်မာ ရုပ်ရှင် ဒါရိုက်တာများ Category:မြန်မာ အမျိုးသား ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာ့ ရုပ်ရှင် ထူးချွန်ဆုရှင်များ။
thumb|MERCOSUR ောင်ပိုင်းကွန်းနှစ်နိုင်ငံအကြားလွတ်လပ်စွာကုန်သွယ်ရေးဧရိယာ၏ဥပမာတစ်ခုဖြစ်သည်။
လွတ်လပ်စွာ ကုန်သွယ်မှု သဘောတူညီချက် (Free Trade Agreement) သည် တစ်နိုင်ငံထက်ပိုသော နိုင်ငံများအကြားတွင် ကုန်သွယ်မှုနှင့် ပက်သတ်သော အတားအဆီးများ ၊ အခွန်အကောက်များ ကို လုံးဝ လျှော့ချနိုင်ရန် ရည်ရွယ်၍ စာချုပ် ချုပ်ဆိုထားကြခြင်း ဖြစ်သည်။
Free Trade Agreement များ Andean Community (ဘိုလစ်ဗီးယား ၊ ကိ်ုလမ်ဘီယာ ၊ အီကွေဒေါ ၊ ပီရူးနှင့် ဗင်နီဇွဲလား နိုင်ငံတို့ ပါဝင်သော Free Trade Agreement) ASEAN Free Trade Area (AFTA) (ဘရူနိုင်း ၊ အင်ဒိုနီးရှား ၊ မလေးရှား ၊ ဖိလစ်ပိုင် ၊ စင်္ကာပူ ၊ ထိုင်း ၊ ကမ္ဘောဒီးယား လာအို ၊ မြန်မာ နှင့် ဗီယက်နမ်တို့ ပါဝင်သော Free Trade Agreement ) Central American Common Market (CACM) (ဂွာတီမာလာ ၊ ကော်စတာ ရီကာ ၊ အယ်ဆာဗေးဒိုး ၊ ဟွန်ဒူရပ် နှင့် နီကွာရာဂါ တို့ပါဝင်သော Free Trade Agreement) Dominican Republic-Central America Free Trade Agreement (DR-CAFTA) ( အမေရိကန် ၊ ကော်စတာရီကာ ၊ အယ်ဆာဗေးဒိုး ၊ ဂွာတီမာလာ ၊ ဟွန်ဒူရပ် ၊ နီကွာရာဂါနှင့် ဒိုမီနီကန် တို့ ပါဝင်သော Free Trade Agreement ) Central European Free Trade Agreement (CEFTA) ( ခရိုအေးရှား ၊ အယ်လ်ဘေးနီးယား ၊ ဘော့စ်နီးယား ၊ မက်စီးဒိုးနီးယား ၊ မော်ဒိုဗာ နှင့် ဆာဗီးယား နိုင်ငံတို့ ပါဝင်သော Free Trade Agreement ) European Free Trade Association (EFTA) ( အိုက်စ်လန် ၊ နော်ဝေ ၊ ဆွစ်ဇာလန် တို့ ပါဝင်သော Free Trade Agreement ) Greater Arab Free Trade Area (GAFTA) ( ဘာရိန်း ၊ အီဂျစ် ၊ အီရတ် ၊ ဂျော်ဒန် ၊ ကူဝိတ် ၊ လက်ဘနွန် ၊ လစ်ဗျား ၊ မော်ရိုကို ၊ အိုမင် ၊ ပါလက်စတိုင်း ၊ ကာတာ ၊ ဆော်ဒီအာရေဗျ ၊ ဆူဒန် ၊ ဆီးရီးယား ၊ တူနီးရှား ၊ အာရပ်စော်ဘွားများ ပြည်ထောင်စုနှင့် ယီမင် တို့ပါဝင်သော Free Trade Agreement) North American Free Trade Agreement (NAFTA) ( အမေရိကန်နှင့် မက္ကဆီကိုတို့ ပါဝင်သော Free Trade Agreement) South Asia Free Trade Agreement (SAFTA) ( အိန္ဒိယ ၊ ပါကစ္စတန် ၊ နီပေါ ၊ သီရိလင်္ကာ ၊ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် ၊ ဘူတန် နှင့် မော်လဒိုက် နိုင်ငံများ ပါဝင်သော Free Trade Agreement) Category:ဘောဂဗေဒ။
thumb လော့ခ်ဟိမာတင်/ဘိုးအင်း အက်ဖ်-၂၂ ရက်ပ်တာသည် လူတစ်ယောက်စီး အင်ဂျင် ၂လုံးတပ် ပဉ္စမမျိုးဆက် ထိန်းချုပ်နိုင်စွမ်းမြင့်မားသော (supermaneuverable) တိုက်လေယာဉ်ဖြစ်ပြီးကို ရေဒါမြင်ကွင်းမှ ဖမ်းမိရန် ခက်ခဲသော ရေဒါလှိုင်း ပုံရိပ်လျော့ နည်းပညာ (stealth technology) ကို အသုံးပြုထားသည်။
အဓိကအားဖြင့် လေကြောင်း စိုးမိုးရေး တိုက်လေယာဉ်ဖြစ်သော်လည်း ၎င်း၏ မြင့်မားသော စွမ်းဆောင်ရည်များကြောင့် မြေပြင်တိုက်ခိုက်ရေး ၊ အီလက်ထရောနစ် စစ်ဆင်ရေး နှင့် ရှာဖွေထောက်လှမ်းရေး တာဝန်များကိုလည်း ထမ်းဆောင်နိုင်သည်။
လော့ခ်ဟိမာတင် အေရိုနော့တစ်သည် အဓိက ကန်ထရိုက်တာဖြစ်ပြီး လေယာဉ်ဖရိမ် အစိတ်အပိုင်း အမြောက်အမြား၊ လက်နက် စနစ်များ နှင့် အက်ဖ်-၂၂ ကို အပြီးသတ် တပ်ဆင်ခြင်းတို့ အတွက် တာဝန်ယူဆောင်ရွက်သည်။
ထိုအစီအစဉ်တွင် ပါတနာ ဖြစ်သော ဘိုးအင်း ကာကွယ်ရေး၊ အာကာသနှင့် လုံခြုံရေးကမူ အတောင်ပံများ၊ ကိုယ်ထည်နောက်ပိုင်း၊ အေဗီရွန်းနစ် တပ်ဆင်မှု နှင့် ပိုင်းလော့နှင့် ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းရေး သင်တန်းပေးခြင်းများကို တာဝန်ယူ ဆောင်ရွက်သည်။
ထိုလေယာဉ်ပျံကို အမေရိကန် လေတပ်တွင် တရားဝင် အသုံးမပြုမီ ၂၀၀၅ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ မတိုင်မီက F-22 နှင့် F/A-22 စသည်ဖြင့် ခေါ်ဝေါ်သုံးစွဲခဲ့ကြပြီး စတင်အသုံးပြုချိန်မှ စ၍ F-22A ဟု ခေါ်ဝေါ်ခဲ့ကြသည်။
တည်ဆောက်ရေးကာလ အချိန် အလွန်ကြာမြင့်ခဲ့ပြီး ကုန်ကျစရိတ် အများအပြား အသုံးပြုခဲ့ရသော်လည်း အမေရိကန် လေတပ် အနေနှင့် F-22 ကို အမေရိကန်တို့၏ အနာဂတ် အဓိက လေကြောင်းအင်အား အနေနှင့် မှတ်ယူခဲ့ကြသည်။
ထိုလေယာဉ်သည် သူတို့ သိရှိထားသမျှ သို့မဟုတ် တည်ဆောက်ဆဲ မည်သည့် တိုက်လေယာဉ်ပျံ ဟူသမျှ ယှဉ်ပြိုင်နိုင်ခြင်းမရှိဟု အမေရိကန် လေတပ်က ကြေညာထားသည်။
လော့ခ်ဟိမာတင်ကမူ ရက်ပ်တာ၏ ရေဒါမြင်ကွင်းမှ ဖမ်းမိရန် ခက်ခဲသော ရေဒါလှိုင်း ပုံရိပ်လျော့ နည်းပညာ၊ အရှိန်၊ လွယ်ကူထိရောက်စွာ ထိန်းချုပ်နိုင်စွမ်း၊ တိကျမှု နှင့် ပတ်ဝန်းကျင် အခြေအနေကိုလိုက်၍ ပြောင်းလဲနိုင်မှု တို့ကို လေကြောင်းတိုက်ခိုက်နိုင်စွမ်း နှင့် မြေပြင်တိုက်ခိုက်နိုင်စွမ်း တို့နှင့် ပေါင်းစပ်လိုက်သည့် အခါတွင် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အကောင်းဆုံး တိုက်လေယာဉ်ဖြစ်စေခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။
ဩစတြေးလျ ကာကွယ်ရေး ဦးစီးချုပ် အန်းဂတ် ဟူစတန်က ၂၀၀၄ ခုနှစ်တွင် "F-22 သည် ယခုအထိ ဆောက်လုပ်ပြီးစီးသော တိုက်လေယာဉ်များတွင် အကောင်းဆုံးဖြစ်သည်။
F -22 ၏ ထူးခြားချက်မှာ အခြား မည်သည့် တိုက်လေယာဉ်တွင်မှ မရှိသေးသည့် ပုံမှန်ပျံသန်းနှုန်းတွင်ပင် အသံထက် မြန်အောင် ပျံသန်းနိုင်ခြင်း ဖြစ်ပြီး After Burner ဟု ခေါ်သည့် ထပ်ဆင့် လောင်ကျွမ်းခြင်း အသုံးမပြုပဲနှင့် အသံထက်မြန်အောင် ပျံသန်းနိုင်ခြင်း ဖြစ်သည်။
name thant zin htwe According to the combination of the invention technology, allow the use of magnetic battery powered 79 filter. အခြေခံ အချက်အလက်များ thumb လေသူရဲ = (၁) ဦး လေယာဉ်အလျား = ၁၈.၉ မီတာ တောင်ပံ အကျယ် = ၁၃.၅၆ မီတာ အမြင့် = ၅.၀၈ မီတာ တောင်ပံ ဧရိယာ = ၇၈.၀၄ စတုရန်းမီတာ အင်ဂျင် = Pratt & Whitney F119-PW-100 အင်ဂျင် (၂) လုံး အမြင့်ဆုံး ပျံသန်းနှုန်း = အသံထက် (၂.၂၃) ဆ ပုံမှန် ပျံသန်းနှုန်း = အသံထက် (၁.၈၂) ဆ တပ်ဆင်နိုင်သည့် လက်နက် စက်သေနတ် ၂၀ မမ စက်အမြောက် (၁) လက် ဝေဟင် - ဝေဟင်တိုက်ခိုက်ရေး အတွက် AIM - 120 AMRAAM (၆) လုံး AIM - 9 Sidewinder ( ၂ ) လုံး ဝေဟင် - မြေပြင် တိုက်ခိုက်ရေးအတွက် AIM - 120 AMRAAM ( ၂ ) လုံး AIM - 9 Sidewinder ( ၂ ) လုံး နှင့် ပေါင် (၄၀၀) ဗုံး (၂) လုံး (သို့မဟုတ်) ပေါင် (၂၅၀) ဗုံး (၈) လုံး ကိုးကား Aronstein, David C. and Michael J. Hirschberg. Advanced Tactical Fighter to F-22 Raptor: Origins of the 21st Century Air Dominance Fighter. Arlington, Virginia: AIAA (American Institute of Aeronautics & Astronomy), 1998. ISBN 978-1-56347-282-4. Crosby, Francis. Fighter Aircraft. London: Lorenz Books, 2002. ISBN 0-7548-0990-0. Holder, Bill and Mike Wallace. Lockheed-Martin F-22 Raptor: An Illustrated History (Schiffer Military/Aviation History). Atglen, Pennsylvania: Schiffer Publishing, Ltd, 1998. ISBN 978-0-76430-558-0. Jenkins, Dennis R. and Tony R. Landis. Experimental & Prototype U.S. Air Force Jet Fighters. North Branch, Minnesota: Specialty Press, 2008. ISBN 978-1-58007-111-6. Miller, Jay. Lockheed Martin F/A-22 Raptor, Stealth Fighter. Hinckley, UK: Midland Publishing, 2005. ISBN 1-85780-158-X. Miller, Jay. Lockheed Martin's Skunk Works: The Official History... (updated edition). Leicester, UK: Midland Publishing, 1995. ISBN 1-85780-037-0. Pace, Steve. F-22 Raptor: America's Next Lethal War Machine. New York: McGraw-Hill, 1999. ISBN 0 July 134271-0. Pace, Steve. X-Fighters: USAF Experimental and Prototype Fighters, XP-59 to YF-23. St. Paul, Minnesota: Motorbooks International, 1991. ISBN 0-87938-540-5. Polmar, Norman. The Naval Institute Guide to the Ships and Aircraft of the U.S. Fleet. Annapolis, Maryland: Naval Institute Press, 2005. ISBN 978-1-59114-685-8 Spick, Mike. The Illustrated Directory of Fighters. London: Salamander, 2002. ISBN 1-84065-384-1. Sweetman, Bill. "Fighter EW: The Next Generation". Journal of Electronic Defense, Volume 23, Issue 7, July 2000. ပြင်ပလင့်ခ်များ F-22 page on GlobalSecurity.org Unique Flight Demonstration video – 2007 Capital Airshow in Sacramento – with narrative by F-22 pilot Paul "Max" Moga Category:စစ်ဘက်သုံး လေယာဉ်ပျံ Category:တိုက်လေယာဉ်။
လျှပ်စစ်နှင့်စက်မှု အင်ဂျင်နီယာ ညွှန်ကြားရေးမှူးရုံးညွန်ကြားရေးမှူးမှာ ဗိုလ်ချုပ် နေမျိုးဦး ဖြစ်သည်။
လျှပ်စစ်နှင့်စက်မှုအင်ဂျင်နီယာညွှန်ကြားရေးမှူးရုံးအောက်တွင်ရှိသော တပ်များမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည် - အမှတ်(၁)ပင်မအလုပ်ရုံ (လျှပ်/စက်) - လှည်းကူးမြို့နယ်၊ အင်းတိုင်ကျေးရွာ အမှတ်(၂)ပင်မအလုပ်ရုံ (လျှပ်/စက်) - မန္တလေးမြို့ အမှတ်(၃)ပင်မအလုပ်ရုံ (လျှပ်/စက်) အမှတ်(၅)လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးအလုပ်ရုံတပ်ရင်း အမှတ်(၇)လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးအလုပ်ရုံတပ်ရင်း အမှတ်(၈)လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးအလုပ်ရုံတပ်ရင်း အမှတ်(၁)လျှပ်စစ်နှင့်စက်မှုအင်ဂျင်နီယာတပ်ရင်း - လှည်းကူးမြို့နယ်၊ အင်းတိုင်ကျေးရွာ အမှတ်(၂)လျှပ်စစ်နှင့်စက်မှုအင်ဂျင်နီယာတပ်ရင်း အမှတ်(၃)လျှပ်စစ်နှင့်စက်မှုအင်ဂျင်နီယာတပ်ရင်း အမှတ်(၄)လျှပ်စစ်နှင့်စက်မှုအင်ဂျင်နီယာတပ်ရင်း - ရွှေပြည်သာမြို့နယ် အမှတ်(၅)လျှပ်စစ်နှင့်စက်မှုအင်ဂျင်နီယာတပ်ရင်း အမှတ်(၆)လျှပ်စစ်နှင့်စက်မှုအင်ဂျင်နီယာတပ်ရင်း အမှတ်(၇)လျှပ်စစ်နှင့်စက်မှုအင်ဂျင်နီယာတပ်ရင်း အမှတ်(၈)လျှပ်စစ်နှင့်စက်မှုအင်ဂျင်နီယာတပ်ရင်း အမှတ်(၉)လျှပ်စစ်နှင့်စက်မှုအင်ဂျင်နီယာတပ်ရင်း အမှတ်(၁၀)လျှပ်စစ်နှင့်စက်မှုအင်ဂျင်နီယာတပ်ရင်း အမှတ်(၁၁)လျှပ်စစ်နှင့်စက်မှုအင်ဂျင်နီယာတပ်ရင်း အမှတ်(၁၂)လျှပ်စစ်နှင့်စက်မှုအင်ဂျင်နီယာတပ်ရင်း အမှတ်(၁၅၁)အလုပ်ရုံတပ်ခွဲ(လျှပ်/စက်) အမှတ်(၂၅၂)အလုပ်ရုံတပ်ခွဲ(လျှပ်/စက်) အမှတ်(၃၅၃)အလုပ်ရုံတပ်ခွဲ(လျှပ်/စက်) ကိုးကား ကဏ္ဍ:တပ်မတော် (ကြည်း) ကဏ္ဍ:စစ်လက်ရုံး/ အကူ/ ဝန်ထမ်းတပ်ဖွဲ့ ညွှန်ကြားရေးမှူးရုံးများ။
လယ်တီ ဆရာတော် ဘုရားကြီး၏ တပည့်ရင်း ဖြစ်သူ လယ်တီ ပဏ္ဍိတ ဆရာ ဦးမောင်ကြီးမှာ အထက် မြန်မာပြည် မုံရွာမြို့ တောင်ဘက် ခုနစ်မိုင်ခန့် တွင် တည်ရှိသော မုံရွာမြို့နယ် ညောင်ဖြူပင်ရွာ ဇာတိ ဖြစ်သည်။
သက္ကရာဇ် ၁၂၄ဝ ပြည့်နှစ်၊ တပို့တွဲလဆန်း ၉ ရက်နေ့တွင် ဖွားမြင်ခဲ့သည်။
အဖမှာ လယ်ပိုင်ရှင်ဦးရောက်ကလေး(အေဒီ၁၈၁၈-၁၈၉၁) ဖြစ်၍ အမိ ဒေါ်ထပ်(အေဒီ ၁၈၃၆-၁၈၈၇) မှာ မင်းတုန်းမင်း တရားကြီး၏အဆောင်ရအပျိုတော် စာတော်ဖတ်တစ်ပါး ဖြစ်သည်။
လယ်တီ ပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီးကို ဖွားမြင် ခဲ့စဉ်က ဦးရောက်ကလေးမှာ အသက် ၆ဝ အရွယ်၊ မိခင် ဒေါ်ထပ်ကြီးမှာ ၄၂ နှစ် အရွယ် ဖြစ်၍ ထိုအမိ အဖ တို့၏ တစ်ဦးတည်းသော သား ဖြစ်သည်။
လယ်တီ ပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီး၏ ငယ်မည်မှာ ‘မောင်သန့်စင်’ ဖြစ်သည်။
၁၂၄၇ မောင်သန့်စင် ၇ နှစ်သား အရွယ်တွင် ညောင်ဖြူပင်ရွာ မရမ်းပင်ကျောင်း ဘုန်းတော်ကြီး ဦးသီရိ ထံတော်၌ စာပေအပ်နှံ သင်ကြား စေ၍ ၉ နှစ်သား အရွယ်တွင် ရှင်သာမဏေ အဖြစ်သို့ ရောက်ခဲ့သည်။
ရှင် အမည်မှာကား ‘ရှင်ပဏ္ဍိစ္စ’ ဖြစ်သည်။
ရှင်ပြုပြီး၍ များမကြာ မြင့်မီပင် မိခင် ကွယ်လွန် သောကြောင့် လူဝတ်လဲကာ အသက်အရွယ် အားဖြင့် ၇ဝ ကျော်ပြီ ဖြစ်သော ဖခင်ကြီးနှင့် အတူ နေထိုင် ခဲ့လေသည်။
သို့ရာတွင် အချိန်ကို အလဟဿ မဖြုန်းတီးမူ၍ မရမ်းပင်ကျောင်း ဘုန်းတော်ကြီးထံ ၌ပင် သဒ္ဒါ၊ သဂြိုဟ် အစ ရှိသည် တို့ကို ဆက်လက် သင်အံ နေခဲ့သည်။
နောက် ၁၂၅၃ ခုနှစ် ၁၃ နှစ်သား အရွယ်သို့ ရောက်လတ်သော ဖခင် အနိစ္စ ရောက်ပြန် လေသောကြောင့် မောင်သန့်စင်မှာ မွေးချင်း ပေါက်ဖော် မရှိ၊ တစ်ယောက် ထီးတည်းသာ ကျန်ရစ် ခဲ့ရှာသည်။
ဤသို့လျှင် ‘လယ်တီပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီး’ ဟု ကျော်စော ထင်ရှားမည့် မောင်သန့်စင်သည် သာမဏေ ဝတ်လိုက်၊ လူထွက်လိုက်ဖြင့် ရှိနေခဲ့ရာမှ ၁၂၅၇ ခုနှစ် အသက် ၁၇ နှစ် ၁၈ နှစ် အရွယ်သို့ ရောက်သော အခါ စတုတ္ထ အကြိမ်မြောက် သာမဏေ ဝတ်ပြီးလျှင် သက္ကရာဇ် ၁၂၅၈ ခုနှစ်၊ တပေါင်းလ ဆန်း ၈ ရက်နေ့တွင် မုံရွာမြို့ လယ်တီ ဆရာတော် ဘုရားကြီး ထံတော်သို့ ရောက်ရှိ သွားလေသည်။
ထိုအခါ လယ်တီ ဆရာတော် ဘုရားကြီးက ‘ရှင်ပဏ္ဍိစ္စ’ အား ‘ရှင်ပဏ္ဍိတ’ ဟု ပြင်ဆင် မှည့်ခေါ်တော် မူ၍ ပိဋကတ် အခြေခံ ကျမ်းဂန် အရပ်ရပ်ကို နှံ့နှံ့စပ်စပ် သင်ကြား ပေးတော်မူ ပေသည်။
ဉာဏ်ပညာ အရာ၌ ထက်မြက် ထူးချွန် လွန်းလှ သဖြင့်လည်း လယ်တီ ဆရာတော် ဘုရားကြီး ကိုယ်တော်တိုင်က မကြာခဏ ထုတ်ဖော် ချီးကျူး ရလေသည်။
အသက် ၂ဝ ပြည့်၍ သက္ကရာဇ် ၁၂၆ဝ ပြည့်နှစ်၊ တပေါင်း လပြည့်ကျော် ၈ ရက်နေ့တွင် ရဟန်း အဖြစ်သို့ရောက်ပြီးနောက် များမကြာ မီလည်း လယ်တီ တိုက်ကြီး၌ပင် စာချ ပုဂ္ဂိုလ် အဖြစ် တိုးတက် မြှောက်စားခြင်း ခံရသည်။
ငယ်ရွယ်စဉ် အခါ ကာလကပင် လောက နီတိချိုး ဓမ္မတိချိုး များကို ကြိုးကြား ကြိုးကြား ကြိုးစား လေ့လာခဲ့သူ ဖြစ်သည့် အလျောက် လယ်တီ ဆရာတော် ဘုရားကြီး၏ ကဗျာများကို လေ့လာခွင့် ရသော အခါ၌မူကား ဦးပဏ္ဍိတသည် ကဗျာ အရာ၌ လွန်စွာမှ ကျွမ်းကျင် တတ်မြောက်ခြင်း ဖြစ်သည့် အားလျော်စွာ ‘သဒ္ဒါ ပဏ္ဍိတ’ ဟု ကျော်စော လာဘိသည်။
‘လယ်တီပဏ္ဍိတ’ ဟု တွင်ရခြင်း အကြောင်းမှာ ဦးပဏ္ဍိတသည် ရဟန်း ၃ ဝါ အရတွင် မန္တလေးမြို့ မဟာ ဝိသုဒ္ဓါရာမ ဆရာတော် ဘုရားကြီး အထံတော်၌ သက္ကတ ဘာသာကို သင်ကြား ဆည်းပူးသည်။
ထိုအခါ ဦးပဏ္ဍိတ၏ အရည်အချင်း ကျော်စော သတင်းကို သိနှင့်ပြီး ဖြစ်သည့် အလျောက် ဝိသုဒ္ဓါရုံ ဆရာတော် ဘုရားကြီးက ဦးပဏ္ဍိတအား လယ်တီ ကျောင်းတိုက်မှ လာသူ ဖြစ်သည်က တကြောင်း၊ လယ်တီ ဆရာတော် ဘုရားကြီး၏ တပည့်ရင်း ဖြစ်သည်က တကြောင်း၊ ဤ အကြောင်း နှစ်ရပ်ကြောင့် ‘ပဏ္ဍိတ’ ဟူသော ဘွဲ့ရင်းတွင် ‘လယ်တီ’ ကို ထပ်ဆင့် လိုက်ပြီးကာ ‘လယ်တီ ပဏ္ဍိတ’ ဟု တွင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပေသည်။
လယ်တီ ပဏ္ဍိတသည် ရဟန်း ၅ ဝါ အရတွင် ပါဠိ ပိဋကတ် ဆိုင်ရာ တို့၌ လည်းကောင်း၊ သင်္သကရိုက် ဆိုင်ရာ တို့၌ လည်းကောင်း ရှင် လူ ပရိသတ် အပေါင်းက အံ့ဩ ချီးမွမ်း ရလောက်အောင် စုံစုံလင်လင်ပင် သင်ကြား တတ်မြောက်ပြီး ဖြစ်သည့် အလျောက် ပစ္စယ မဉ္စရီ၊ ဝီထိမဉ္စရီ၊ ပရမတ္ထ သံခိပ်ဋီကာ၊ ပါဠိ အဘိဓာတ် စသော ကျမ်းများကို စတင် ရေးသား လေတော့သည်။
အသက် ၃ဝ အရွယ် ရဟန်း ၉ ဝါအရ သက္ကရာဇ် ၁၂၇ဝ ပြည့်နှစ် (အင်္ဂလိပ် သက္ကရာဇ် ၁၉ဝ၈ ခုနှစ်) အတွင်း လယ်တီ ပဏ္ဍိတသည် လူထွက် လိုက်လေသည်။
သို့သော် ငယ်မည် ‘မောင်သန့်စင်’ ဟု မတွင်။
‘မောင်ကြီး’ ဟူ၍သာ တွင်လေသည်။
နောက်များ မကြာမီပင်လည်း မောင်ကြီးသည် ပျဉ်းမနားမြို့ ဦးအောင်ဒွန်း - ဒေါ်ငြိမ်း တို့၏ သမီး မမကြီး ဆိုသူနှင့် အိမ်ထောင် ပြုခဲ့ရာ သားသမီး လေးယောက် ထွန်းကား ခဲ့လေသည်။
သားအကြီး မောင်တင်ဦး၊ သားအလတ် နှစ်ယောက်နှင့် အငယ်ဆုံး သမီးကလေး တယောက် ဖြစ်ပါ၏။
သားအလတ် နှစ်ယောက်မှာ ဒေါ်မမကြီး အလျင် ဆုံးပါး ကြသဖြင့် ဒေါ်မမကြီး ကွယ်လွန် ပြီးသည့်နောက် သုံးနှစ်ခန့် အကြာတွင် လယ်တီ ပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီးသည်နန်းတွင်းအနွယ်တော်တဦးဖြစ်သည့် ဒေါ်အေးနှင့် နောက်ထပ် အိမ်ထောင် ပြုသော အခါ သားအကြီး မောင်တင်ဦးနှင့် သမီး အထွေးဆုံး ကလေးသာ ကျန်ရစ် ခဲ့ပေသည်။
ဒေါ်အေး နှင့်လည်း မတင်ဦး ဆိုသူ သမီး တစ်ယောက် ထွန်းကား ပြန်သေးသည်။
လယ်တီ ပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီးသည် ပျဉ်းမနား မြို့တွင် ၃ နှစ်ခန့်၊ မန္တလေး မြို့တွင် တစ်နှစ်ခန့် နေပြီး မြန်မာ သက္ကရာဇ် ၁၂၇၃ ခုနှစ် (အင်္ဂလိပ် သက္ကရာဇ် ၁၉၁၁ ခုနှစ်) တွင် မြန်မာ့အလင်း ဦးရွှေကြူးက ခေါ်လာ သဖြင့် မြန်မာ့ အလင်း မဂ္ဂဇင်းတွင် အယ်ဒီတာ လုပ်ရသည်။
မြန်မာ့ အလင်း မဂ္ဂဇင်း အကြောင်းနှင့် ပတ်သက်၍လည်း အလျဉ်းသင့် သဖြင့် ဆိုရသော် “ထိုမဂ္ဂဇင်းမှာ ကမ္ဘာစစ် မဖြစ်မီက ထုတ်ဝေသော မဂ္ဂဇင်း ဖြစ်သောကြောင့် မြန်မာပြည်တွင် လက်ဦးဆုံး ထုတ်ဝေသော မဂ္ဂဇင်းဟု ဆိုရပေမည်။
ထိုမဂ္ဂဇင်း အလျင်က မြန်မာ မဂ္ဂဇင်း ထွက်ပေါ် ဖူးသည်ဟု မကြားရချေ။
” မြန်မာ စာပေကို အမြဲတမ်း လိုက်စား စုဆောင်း နေသူ တစ်ဦး ဖြစ်သည့် ‘ငွေဥဒေါင်း’ အမည်ခံ စာပေဗိမာန် ဦးကြီးမောင်၏ အလိုအရသော် “၁၉၁၂ ခုနှစ်၊ (မြန်မာ သက္ကရာဇ် ၁၂၇၄ ခုနှစ်) ဇွန်လတွင် ဘားလမ်း၊ အမှတ် ၅၁၊ ‘ရွှေကြူး ကုမ္ပဏီ’ ပိုင်ရှင် ဦးရွှေကြူးက မြန်မာ့ အလင်း မဂ္ဂဇင်းကို စတင် ထုတ်ဝေ လေသည်။
” အထက်တွင် ဆိုခဲ့ပြီးသည့် အတိုင်း လယ်တီ ပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီးသည် အသက် ၃ဝ အရွယ် ရဟန်း ဘောင်မှ ထွက်၍ ပျဉ်းမနားတွင် ၃ နှစ်ခန့်၊ မန္တလေးတွင် တနှစ်ခန့် နေပြီးမှ ဦးရွှေကြူး ခေါ်လာ၍ မြန်မာ့ အလင်း မဂ္ဂဇင်းတွင် အယ်ဒီတာ လုပ်ရသည် ဆိုသော စကားနှင့် ဦးရွှေကြူးက မြန်မာ့ အလင်း မဂ္ဂဇင်းကို စတင် ထုတ်ဝေသည် ဆိုသော စကား နှစ်ရပ်ကို ဆက်စပ် ကြည့်ပြန်သော် သက္ကရာဇ်ချင်း ကိုက်ညီ၍ နေသည် ကိုလည်း တွေ့ရသည်။
သို့ဖြစ်ရာ သက္ကရာဇ် ၁၂၇၄ ခုနှစ် (အင်္ဂလိပ် သက္ကရာဇ် ၁၉၁၂ ခုနှစ်) တွင် မြန်မာ မဂ္ဂဇင်း လောက၌ ပထမဦးဆုံး မဂ္ဂဇင်းဟု ဆိုအပ်သော မြန်မာ့ အလင်း မဂ္ဂဇင်းကို စတင် ထုတ်ဝေ၍၊ မြန်မာ မဂ္ဂဇင်း လောကတွင် ပထမဦးဆုံး အယ်ဒီတာ အဖြစ်ဖြင့်လည်း လယ်တီ ပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီးက ဆောင်ရွက် ခဲ့ရကြောင်းနှင့် ဆိုနိုင်သည်။
မြန်မာ့ အလင်း မဂ္ဂဇင်းတွင် အယ်ဒီတာ အဖြစ်ဖြင့် ထမ်းရွက်စဉ် မြန်မာ စာပေနှင့် ပတ်သက်သမျှ တို့ကို လယ်တီ ပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီးက တာဝန်ယူ ရေးသား ရပေသည်။
ထို့အပြင် ‘မောင်သောက အိပ်မက်ခန်း’ ကိုလည်း စတင် ရေးသား ပေသေးသည်။
လူကြိုက် အလွန်များသော ဟူ၏။
ထိုမှ တပါး သကုဏ္ဍလ ဝတ္ထုနှင့် ခင်မြင့်ကြီး ဝတ္ထု တို့ကိုပါ မြန်မာ့ အလင်း မဂ္ဂဇင်း၌ ဆက်လက် ရေးသား ထည့်သွင်းကြောင်း၊ ဤမျှသာမက အင်္ဂလိပ် ပြဇာတ်ရေး ဆရာကြီး ‘ရှိတ်စပီးယား’ ၏ စကားပြေပြန် ဝတ္ထုများ ကိုပင် ဦးရွှေကြူးက အင်္ဂလိပ် ဘာသာမှ မြန်မာ ဘာသာသို့ ပြန်ဆို ဖတ်ကြား ပြသည်ကို လယ်တီ ပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီးက ဖွဲ့နွဲ့ ရေးသား ထည့်သွင်းကြောင်းဖြင့် သိရသည်။
ပထမ ကမ္ဘာစစ်ကြီး အတွင်း ‘မြန်မာ့ အလင်း မဂ္ဂဇင်း’ မှာ လယ်တီ ပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီးနှင့် ဦးရွှေကြူး တို့၏ ကြိုးပမ်းမှုကြောင့် လည်းကောင်း၊ စစ်ကြေးနန်း၊ စစ်သတင်း တို့ကြေင့် လည်းကောင်း အရောင်းရ တွင်ကျယ် လာကာ စောင်ရေများ တိုးတက် လာသည်မျှ မက လစဉ် ထုတ်မှ ၁၅ ရက် တကြိမ် ထုတ်ရသည် အထိ၊ ထိုမှ တဖန် ၁၅ ရက် တစ်ကြိမ် ထုတ်မှ နေ့စဉ် ထုတ်ပြန်ရကာ အမည် ကိုလည်း ‘မြန်မာ့အလင်းသတင်းစာ’ ဟု ပြောင်းရသည် အထိ လူကြိုက်များ၍ လာခဲ့သည်။
သို့ရာတွင် ထိုပထမ ကမ္ဘာစစ်ကြီး ပြီးဆုံးခါနီး ဂျာမန်တို့ ဘက်သို့ အသားပေး ရေးသားခြင်း၊ ဂျာမန် စစ်အောင်နိုင်မှု တို့ကို အကြီးအကျယ် ထည့်သွင်းခြင်း တို့ကြောင့် ‘မြန်မာ့အလင်းသတင်းစာ’ ခေါ် ရှေးယခင် ‘မြန်မာ့အလင်းမဂ္ဂဇင်း’ သည် ဗြိတိသျှ အစိုးရ တို့၏ အငြိုအငြင်ကို အထူးခံရကာ နောက်ဆုံး၌ ဆက်လက် ထုတ်ဝေခြင်း မပြုရ တော့ဘဲ ပိတ်ထား ရသည့် အထိပင် ဖြစ်သွားသည်။
ထိုအခါ လယ်တီ ပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီးသည် ‘ပညာ့အလင်းမဂ္ဂဇင်း’ သို့ ကူးပြောင်း ဝင်ရောက်ကာ ဆရာ ပီမိုးနင်းနှင့် အတူ လုပ်ကိုင် ပြန်လေသည်။
ပညာ့ အလင်း မဂ္ဂဇင်းတွင် လယ်တီ ပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီးသည် သခင်မြင့်ကြီး၊ တင်တင်မြ စသော ဝတ္ထုကြီးများ ကိုလည်း ဆင်၍ ရေး၏။
မြန်မာ့ စာပေ သမိုင်းတွင် ရာဇဝင် ဝတ္ထုကြီးများ အနက် ပထမဆုံး ဖြစ်သော ‘နတ်ရှင်နောင် ရာဇဝင် ဝတ္ထု’ ကိုလည်း ထွင်၍ ရေး၏။
မြန်မာ့ အလင်း မဂ္ဂဇင်းတွင် ရေးလက်စ ဖြစ်သော ‘မောင်သောက အိပ်မက်ခန်း’ ကိုလည်း ‘နေတာရီ ဝတ္ထု’ ဟူသော အမည်ဖြင့် ဆက်၍ ရေး၏။
လူတို့ လိုက်နာ ကျင့်ဆောင်ရန် လမ်းညွှန် ဆောင်းပါးများ ဖြစ်သော ‘နိတိမဉ္စရီခန်း’ ကိုလည်း စ၍ ရေး၏။
‘သန်းသန်းဝတ္ထု’ ကဲ့သို့သော ဝတ္ထုတို ကလေးများ ကိုလည်း အများအပြားပင် ဖွဲ့၍ ရေး၏။
ထိုဝတ္ထုများ အနက် ‘အလင်းနှင့် အမှောင်’ ဟူသော ဝတ္ထုတို ကလေးကို ရုပ်ရှင် လောကတွင် အစ အဦးဆုံးပင် ထင်ပေါ် ကျော်ကြား ခဲ့ပေသော ဦးအုန်းမောင်၏ လက်ထက်က ပညာ့ အလင်း မဂ္ဂဇင်း၏ အုပ်ချုပ်မှု မန်နေဂျာလည်း ဖြစ်၍ ရုပ်ရှင် ဒါရိုက်တာလည်း ဖြစ်ပေသော ‘ဒါရိုက်တာ တုတ်ကြီး’ က ‘ချစ်အာရုံ’ ဟူသော အမည်ဖြင့် ရုပ်ရှင် ရိုက်ကူးကြောင်း နှင့်လည်း အမှတ်အသား ရှိပေသည်။
လယ်တီ ပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီးသည် ပညာ့ အလင်း မဂ္ဂဇင်း၌ စာပေ့ အကျိုးကို ထိုကဲ့သို့ သည်ပိုး ဆောင်ရွက် နေစဉ် အတွင်း တိုက်အုပ် ဦးတင်တွင် အမှု ဖြစ်လာ သောကြောင့် စိတ်ပျက် လက်ပျက်နှင့် အထက်အညာ မုံရွာသို့ ပြန်သွားသည်။
နောက် အင်္ဂလိပ် သက္ကရာဇ် ၁၉၂၃ ခုနှစ် (မြန်မာ သက္ကရာဇ် ၁၂၈၅ ခုနှစ်တွင်) ‘ဒဂုန် မဂ္ဂဇင်း’ က ခေါ်ယူ သဖြင့် ထိုနှစ်မှ အစပြု၍ ဒဂုန် မဂ္ဂဇင်းကို အယ်ဒီတာ အဖြစ် အုပ်ချုပ် ဦးစီး ရလေသည်။
ဒဂုန် မဂ္ဂဇင်းတွင် ၉ နှစ် ကျော်ကျော် ၁ဝ နှစ် နီးပါးမျှ ဦးစီး အယ်ဒီတာ အဖြစ် လုပ်ကိုင် နေစဉ် အတွင်း ‘လယ်တီ ပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီး’ ဟူသော အမည်ရင်းဖြင့် လည်းကောင်း၊ ‘မန္တလေး မောင်ခင်မောင်’ ၊ ‘ယုဝတီ ခင်တုတ်’ စသော အမည်ဝှက်များဖြင့် လည်းကောင်း ဝတ္ထု ဆောင်းပါး အများကို ရေးသား ခဲ့ပေသည်။
ထို့အပြင် ပါဠိ ဘာသာပြန်များ၊ ဗုဒ္ဓဘာသာ ကျမ်းစာများ၊ ရာဇဝင် ဝတ္ထုများ၊ ကဗျာများ ကိုလည်း မနား မနေပင် ရေးသား ခဲ့ပေ၏။
ရာဇဝင် ဝတ္ထုများနှင့် ရှစ်လုံးဖွဲ့ ကဗျာများကို စတင် ရေးသား ခဲ့သူမှာလည်း လယ်တီ ပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီးဟု အများက အသိအမှတ် ပြုကြရ ကုန်သည်။
သို့နှင့် ပါဠိ၊ မြန်မာ နှစ်ဘာသာ တတ်ကျွမ်းသော ကျမ်းပြု ပုဂ္ဂိုလ်ကျော် မြန်မာ့ စာဆိုတော်ကြီး တဦး ဖြစ်သည့် အားလျော်စွာ ၁၉၃၂ တွင်ဂုဏ်ထူးဆောင်’ “မဟာဝိဇ္ဇာ” ဘွဲ့ထူးဖြင့် အင်္ဂလိပ် အစိုးရ၏ ချီးကျူး မြှောက်စားခြင်း ခံရပေသေးသည်။
၁၉၃၉ ခုနှစ် မော်လမြိုင်ညီလာခံ တွင် သခင် ဘွဲ့ ခံယူပီး တို့ဗမာအစည်းအရုံး၏ နာယက တစ်ဦးအဖြစ်လည်းတင်မြှောက်ခြင်းခံရသည်။
လောကီ၊ လောကုတ္တရာ နှစ်ဖြာသော အကျိုးကို ရှေးရှု၍ ကျမ်းပြုရပေါင်း များလွန်း လာရကား အသက် ၅၅ နှစ်ခန့် အရွယ်တွင် အမူးရောဂါ စွဲကပ်လာရကာ နောက်ဆုံး၌ မတတ်သာ တော့သဖြင့် အင်္ဂလိပ် သက္ကရာဇ် ၁၉၃၃ ခုနှစ် (မြန်မာ သက္ကရာဇ် ၁၂၉၄ ခုနှစ်၊ နတ်တော်လ) တွင် မုံရွာမြို့သို့ တဖန် ပြန်လည် ပြောင်းရွှေ့ နေထိုင် ရတော့သည်။
ဤသို့အားဖြင့် မုံရွာမြို့တွင်ပင် ဆက်လက် နေထိုင် ခဲ့ရာမှ အသက် ၆၁ နှစ် အရွယ်၊ သက္ကရာဇ် ၁၃ဝ၁ ခုနှစ်၊ ကဆုန်လဆန်း ၄ ရက် (အင်္ဂလိပ် သက္ကရာဇ် ၁၉၃၉ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၂၁ ရက်) သောကြာနေ့ နံနက် ၆ နာရီ အချိန်ဝယ် ဘဝ တပါးသို့ ပြောင်းသွား ကွယ်လွန် ရှာချေသည်။