kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
သလိပ်သံ ထင်ရှားလာလျှင် ကလေးသည်ခြေလက် အလွန်လှုပ်ရှားခြင်းမှငြိမ်သွားသည်။
ရောဂါစဖြစ်သည်မှရက် သတ္တသုံးပတ်အတွင်းဆိုခဲ့သောလက္ခဏာမျိုးပေါ်လာလျှင် ကလေးသည်အလွန်ပျော့ပြီးသေဆုံးတတ်လေသည်။
ကိုးလသားအထက်ကလေးများ၌ ဖြစ်တတ်သောအဆုတ်ရောင်ရောဂါသည် ကူးစက်တတ်သည်။
ထိုရောဂါဝင်လာလျှင်ကလေးသည်အပူချိန်ရုတ်ခြည်း တက်လာ၍အန်သည်။
အချို့အကြောဆွဲ၍ တက်သည်။
ကလေးသည်ထိုင်းမှိုင်းနေပြီးလျှင် ကယောင်ကတမ်းဖြစ်သည်။
စကားမပြောတတ်သေးလျှင် ခြေလက်ပစ်၍ ကြောင်တောင်ကြည့် တတ်သည်။
အသက်ရှူမြန်သည်။
အပူကြီးသည်။
မျက်စိ မျက်နှာနီသည်။
အသားအရေခြောက်သည်။
ရင်တွင်နားကြပ်ဖြင့်နားထောင်ကြည့်ပါက အသက်ရှူ သွင်းသည့်အခါ အတွင်းမှပွက်သံကြားရသည်။
ရောဂါစွဲသောနေရာကိုလက်ဖြင့်တီးခေါက်ကြည့်လျှင် အခြေခံမာသောအသံကိုကြားရသည်။
ကလေးများ၌ထိုရောဂါဖြစ်သောအဆုတ်နေရာသည် ဂျိုင်းအောက်နှင့်ရင်၏ အနီးအနား၌ုဖြစ်သည်။
ကလေးသည်အန်သည့်အခါ သွေးအနည်းငယ်လည်းပါတတ်၍ တစ်ခါတစ်ရံနှာခေါင်းသွေးလျှံတတ် လေသည်။
ထိုရောဂါစွဲကပ်နေသောကလေးများ၌ နှုတ်ခမ်းနှင့်မေးစေ့တွင်အပူဖုကလေးများထွက်သည်။
အဆုတ်နှင့်အဆုတ်ပြွန်ရောင်နာတွင်မူအပူဖုမထွက်ချေ။
ချောင်းဆိုးနှင့်ယှဉ်လျက်အပူချိန်သည်တစ်သမတ်တည်း တန်းနေတတ်သည်။
အပူချိန်ဖာရင်ဟိုက် ဒီဂရီတရာ့သုံး၊လေး၊ ငါးခန့်တက်နေရာမှခုနစ်ရက်မှ၁ဝရက်ခန့်အကြာတွင် တစ်မဟုတ်ခြင်း လူကောင်း အပူချိန်သို့ပြန်ကျတတ်သည်။
ချောင်းဆိုးကားကျန်နေတတ်လေသည်။
အချို့ကလေးများတွင် ထိုရောဂါပျောက်လွယ်သော်လည်း အချို့ကလေးများသည် ထိုရောဂါ ပျောက်ခဲပြီးလျှင် အခြားရောဂါများဆက်လက်ဝင်တတ်ရာယင်းတို့မှာ ဦးနှောက်မြှေးရောင်ခြင်း၊ နှလုံးရောင်ခြင်းနှင့် ကျောက်ကပ်ရောင်ခြင်းတို့အပြင် အဆုတ်နှင့်နံရံအကြား၌ သွေးခြည်ဥပြီး အရည် တည်တတ်လေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၃) ကိုးကား Category:ရောဂါ။
သူဆစ်ဒီးဒီး (ဘီစီ၄၆ဝ-ဘီစီ၄၁ဝ) သူဆစ်ဒီးဒီးသည်ဂရိလူမျိုးဖြစ်၍ကြွယ်ဝချမ်းသာသော အက်သင်းမြို့သားမိဘများမှဆင်းသက်ခဲ့သည်။
ပယ်လိုပွန်နီးယန်းစစ်ပွဲကြီးအတွင်းက ရေတပ် ဗိုလ်ကြီးအဖြစ် အမှုထမ်းခဲ့သော်လည်း စစ်ဗိုလ်အဖြစ်နှင့်မကျော်ကြားဘဲ သမိုင်းဆရာကြီးအဖြစ်ဖြင့် ပိုမိုထင်ရှားလေသည်။
အက်သင်းနှင့်စပါးတားနိုင်ငံတို့သည် ပယ်လိုပွန်နီးဆပ် ကျွန်းဆွယ်တွင် ဗိုလ်လုရန်အတွက်စစ် ဖြစ်ကြရာ (ဘီစီ၄၃ဝမှ ဘီစီ၄ဝ၄အထိ) ၂ရ နှစ်မျှကြာလေသည်။
၄၂၄ ခုနှစ်တွင် သူဆစ်ဒီးဒီး သည်စစ်မှုဝင်ထမ်းရာ မိမိနှင့်မိဘများပိုင်သော ရွေွှတွင်းများရှိရာ သရေ့နယ်ကမ်းခြေကို ကာကွယ် စောင့်ရှောက် ရသည့်အက်သင်းရေတပ်ကိုအုပ်ချုပ်ရလေသည်။
သို့ရာတွင်အမ်ဖီပိုလစ်မြို့ကို ရန်သူ လက်သို့ မကျရောက်စေရန်ကာကွယ်ရာ၌နှောင့်နှေးသဖြင့် ပြည်နှင်ဒဏ်သင့်လေသည်။
နှစ်ပေါင်း ၂ဝခန့်မျှ ပြည်နှင်ဒဏ်သင့်ကာအရပ်ရပ်သို့ လှည့်လည်နေရခိုက် သူဆစ်ဒီးဒီးသည် ပယ်လိုပွန်နီးရှန်းစစ်ပွဲကြီး အကြောင်းကိုသမိုင်းတင်လေသည်။
ထိုစစ်ကြီးစတင် ဖြစ်ပွားစကပင်ထိုစစ်ကြီးသည် အထက်ထက်က စစ်ပွဲများထက် ထူးခြားမည်ဟုသူထင်မြင်သဖြင့် ယင်းစစ်ပွဲအကြောင်းသမိုင်း တစ်စောင်ပြုစုရန်ကြံရွယ်ခဲ့၏။
ပြည်နှင်ဒဏ်ခံရသောအခါ၌ကားထိုကြံရွယ်ချက်ကို ထိရောက်စွာအကောင်အထည်ဖော်နိုင်ခဲ့၏။
ထိုကြောင့် သူဆစ်ဒီးဒီးသည် ထိုစဉ်ကအဖြစ်အပျက်များကို သမိုင်းတစ်စောင် ပြုရာ၌ထိုကျမ်းကြီးမှာယခင် သမိုင်းဆရာကြီးများပြုစုသော သမိုင်းများနှင့်မတူ၊ ထူးခြားတိကျမှန်ကန်သောကျမ်းကြီးဟူ၍ နောက် လူတို့ကိုးကားကြသည်။
ယခင်ကကျမ်းများမှာတိုက်ပွဲတွင်သူရဲကောင်း ပီသစွာမည်သို့မည်ပုံတိုက်ခိုက်ကြောင်းများကို တခမ်းတနားချဲ့ထွင် ဖွဲ့နွဲ့သီကုံးထားသည့် ကဗျာလင်္ကာများဖြစ်သော်လည်း သူဆစ်ဒီးဒီး၏ကျမ်းကြီး ကားစကားပြေဖြင့်ရေးသားထား၍ မည်သို့သော အကြောင်းကြောင့်စစ်ဖြစ်ပွားရပုံ၊ မည်သို့တိုက်ရပုံ၊ တိုက်ပွဲများ၏အရှုံးအနိုင်၊ နှစ်ဦးနှစ်ဖက်တပ်များ၏အခြေအနေ အကျိုးအပြစ်များကိုပါ ထည့်သွင်းရေးသားထားသော ကျမ်းကြီးဖြစ်လေသည်။
ထို့ပြင်သူဆစ်ဒီးဒီးသည်မိမိရေးသားသည့် အကြောင်းအရာများကိုတိကျမှန်ကန်စေရန် အသေအချာ စုံစမ်းလေ့လာပြီးမှ ရေးသားလေသည်။
တိကျမှန်ကန်သော အချက် အလက်ရရှိရန်ကိုယ်တိုင် စုံစမ်းစစ်ဆေး၍လည်းကောင်း၊ ကိုယ်တွေ့မျက်မြင်ကြုံခဲ့သူများကိုသေချာစွာ စစ်ဆေးမေးမြန်းပြီးမှ သော်လည်းကောင်းရေးသားလေ့ရှိသဖြင့် ထိုကျမ်းကြီး၏တိကျမှန်ကန်ခြင်း မှာကျော်ကြားလှ၏။
ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကြီးအလျင်ကျ သောသမိုင်းရေးဆရာတို့သည် မိမိတို့လိုရာကို ခြီးကျူးအသားပေး၍ ရေးလေ့ရှိသော်လည်း သူဆစ်ဒီးဒီး ကမျက်နှာမလိုက်ဘဲ မှန်သည့်အတိုင်းသာ အကျိုးအပြစ်တို့ကို တရားလမ်းကျစွာထည့်သွင်းရေးသားထား လာသည်။
ထိုထက်ထူးခြားချက်ကား ထိုစဉ်ကထင်ရှားသော ပုဂ္ဂိုလ်ကြီးများ၏ အခြေအနေအရပြောကြား ကြသော မိန့်ခွန်းများကိုထည့်သွင်းရေးသားထားခြင်းဖြစ်သည်။
ရေးသား ရာ၌ထိုစဉ်ကအကယ်ပင် ပြောဆိုသော အကြောင်းအရာများ ပါဝင်သော်လည်း သဘောထားအချို့နေရာ၌မိန့်ခွန်းပြောသူ၏ ဤအခြေ အနေအလျောက် ပေါ်လာသောစိတ်နေသဘောထားတို့ကိုပါ ပေါ်လွင်ထင်ရှားအောင် သူဆစ်ဒီးဒီးက ဖြည့်စွက်ထည့်သွင်းပေးလေသည်။
ထို့ပြင်ထိုအခြေအနေမျိုးတွင်သူဆစ်ဒီးဒီး၏ အထင်အမြင်အားဖြင့် ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကြီးတို့ပြောသင့်ပြောထိုက်သော စကားလုံးတို့ကိုပါ ထည့်သွင်းပေးထားသည့် အထောက်အထားများကိုတွေ့ရလေ၏။
အချုပ်ဆိုရလျှင် သူဆစ်ဒီးဒီးရေးသားပြုစုသောကျမ်းကြီးမှာအပင်ပန်းခံကာ အတန်တန်ကြိုးစားပြုစုခဲ့သည်နှင့်အမျှ စေ့စပ်ပြည့်စုံ၍တိကျလှပေသည်။
သူဆစ်ဒီးဒီး၏အရေးအသား ကိုလည်းအကောင်းဆုံးသောစကားပြေရေးသားနည်းမျိုးဟု နောက်ဆရာတို့ကအတုယူရလေသည်။
သူဆစ်ဒီးဒီး၏သမိုင်းကြီးသည် အစောင် ရှစ်တွဲမျှရှိလေသည်။
ပယ်လိုပွန်နီးရှန်းစစ်ပွဲမှာ ဘီစီ ၄ဝ၄ ခုနှစ်တွင်မှပြီးဆုံးသော်လည်း သူ့ကျမ်းတွင်ဘီစီ ၄၁၁ ခုနှစ်အဖြစ်အပျက်များအထိသာလျှင် ပါရှိလေသည်။
စပါးတန်းတို့အား အက်သင်းမြို့သားတို့အညံ့ခံရပြီးနောက် ခြောက်လခန့်အကြာတွင် သူဆစ်ဒီးဒီးသည် အက်သင်းမြို့သို့ပြန်လာကြောင်း၊ ၃၉၉ ခုနှစ်မတိုင်မီ အနိစ္စရောက်ကြောင်းအထောက်အထားများကိုတွေ့ရှိရသော်လည်း မည်သည့်အခါက မည်သည့်အရပ်တွင်အနိစ္စရောက်ကြောင်း ကိုကားအသေအချာမသိရပေ။
သူ၏သမိုင်းကျမ်းကြီးမှာ ရုတ်တရက်အဆုံးသတ်ထား ခြင်းကိုထောက်၍ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကြီးသည်ရုတ်တရက်ပင်ကွယ်လွန်လေသလောဟု ခန့်မှန်းရလေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၃) ကိုးကား Category:နိုင်ငံတကာ သမိုင်းပညာရှင်များ။
သူနာပြုအတတ်သည် မေတ္တာ၊ ကရုဏာ၊ မုဒိတာ၊ ဥပေက္ခာတည်းဟူ သောဗြဟ္မစိုရ်တရားလေးပါးအပေါ်အခြေခံထား၍ ဝေဒနာရှင်တို့အား ကိုယ်ကျိုးမငဲ့ဘဲ ပြုစုလုပ်ကိုင်ပေးရသော လုပ်ငန်းတစ်ရပ်ဖြစ်၍ စေတနာ့ဝန်ထမ်းလုပ်ငန်းတစ်ခု အဖြစ်မှစတင်ခဲ့လေသည်။
ယင်းအတတ်သည် လူမှုရေးရာတွင် အရေးပါသောလုပ်ငန်းတရပ်အနေဖြင့် လွန်ခဲ့သောနှစ်ပေါင်း ၁ဝဝ နီးပါး ခန့်ကမှကမ္ဘာပေါ်၌ ထင်ရှားခေတ်စားလာခဲ့သည်။
လူနေမှုအဆင့်အတန်းနိမ့်ကျစဉ်ခေတ်အခါက ယခုအချို့လူရိုင်းမျိုးတို့ကဲ့သို့နာဖျားမကျမ်းရှိသူများကို ဂရုတစိုက်ပြုစုစောင့်ရှောက်ကုသခြင်းမပြုကြသည့်ပြင် မကောင်းဆိုးဝါး၏နှောင့်ယှက်ခြင်းဟုသာယူဆကြသဖြင့် နာမကျမ်းသူထံမှမကောင်းဆိုး ဝါးထွက်သွားစေရန် ရိုက်မောင်းပုတ်မောင်းပင်ပြုခဲ့ကြသည်။
လူနေမှုအဆင့်အတန်းတစ်စတစ်စ တိုးတက်လာသော အခါမှနာဖျားမကျမ်းမာသူများ၊ မစွမ်းမသန်သူများ၊ ကလေးသူငယ်များအား စောင့်ရှောက်ပြုစုရန်သည် လူသားတို့၏တာဝန်တစ်ရပ်ဟု သိရှိနားလည်လာကြသည်။
သို့သော်သူနာပြုစုခြင်းသည် ကုသိုလ်ဖြစ် သက်သက်သာ ဖြစ်ခဲ့၍ အသက်မွေးဝမ်းကြောင်း တစ်ရပ်အနေဖြင့် အသွင်ပြောင်း လာခဲ့သည်မှာလည်း မကြာလှသေးချေ။
သူနာပြုအတတ်သည် ရှေးပဝေဏီကပင်ရှိခဲ့ကြောင်း ရှေးစာပေကျမ်းဂန်များအရ သိရှိရပေသည်။
အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင်ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားလက်ထက်၌ ပေါ်ပေါက်ထင်ရှားခဲ့သောသမားအကျော်အမော်ကြီး ဇီဝကသည်သူနာပြုတို့လိုက်နာဆောင်ရွက်အပ်သော ကျင့်ဝတ်များကိုသတ်မှတ်ထားရှိခဲ့သည်။
ဗက်ဗီလုံးရှေးဟောင်းစာပေ၊ အီဂျစ်ရှေးဟောင်းစာပေတို့၌လည်း သူနာပြုအတတ်နှင့်စပ်လျဉ်းသောအချက်အလက်များကို ရေးသားထားချက်များတွေ့ရသည်ဟုဆိုကြသည်။
ခရစ်တော်ပေါ်ပြီးနောက်တွင်လည်း ခရစ်တော်၏အဆုံးအမအရ ခရစ်ယန်အမျိုးသားသင်းထောက်နှင့်အမျိုးသမီးသင်းထောက် တို့သည် သူနာများကိုကောင်းမွန်စွာပြုစုစောင့်ရှောက်ခဲ့ကြသည်။
သူနာပြုများကိုပြုစုစောင့်ရှောက်ရန် နောင်အခါ အယူဝါဒရေးဂိုဏ်းများက တည်ထောင်ဆောင် ရွက်သောသူနာရုံများ ဥရောပတိုက်တွင် တစ်စတစ်စ ပေါ်ပေါက်လာလေသည်။
ထိုမျှသာမကကရူးဆိတ်စစ် ပွဲများကို အကြောင်းပြု၍ စစ်ပွဲအတွင်းထိခိုက်ဒဏ်ရာရသူများအား ပြုစုစောင့်ရှောက်ရန်အတွက်စစ်သူနာပြုအဖွဲ့အစည်းများလည်း ရှိခဲ့လေသည်။
သို့သော်ခရစ်နှစ် ၁၅၃၆-၄ဝ ပြည့်နှစ်များတွင် ဘုန်းကြီးကျောင်းများကိုဖျက်သိမ်းလိုက်သဖြင့် သူနာပြုလုပ်ငန်းသည် ဥရောပနိုင်ငံများတွင်မှေးမှိန်သွားခဲ့ရသည်။
သူနာပြုအလုပ်သည် အညစ်အကြေး နှင့်ဆက်စပ်သဖြင့် အောက်တန်းကျသောအလုပ်ဟူ၍အထင်အမြင်လွဲမှားခဲ့ကြသည်။
ထိုကြောင့် ကရုဏာရှင်သာသနာ ပြုဝန်ထမ်းများနှင့်ဆင်းရဲသူ ဆင်းရဲသားများသာလျှင်ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြလေသည်။
တစ်ဆဲ့ကိုးရာစုနှစ်တွင်မူ သူနာပြုအတတ်သည် တစ်စတစ်စဖြင့် ပြန်၍ခေတ်စားလာလေသည်။
စက်မှု အရေးတော်ပုံသည်သူနာပြုအတတ်ကိုပြန်၍ အခြေမြှင့်ပေးသော အကြောင်းတစ်ရပ်ဖြစ်၍ အခြား အကြောင်းတစ်ရပ်မှာ ဆေးပညာတိုးတက်လာမှုဖြစ်ပေသည်။
ထိုသို့ဆေးပညာ တိုးတက်လာသောအခါ သူနာပြုသည်ဆရာဝန်များ၊ သမားများအတွက် အရေးပါသောအကူအညီ တစ်ယောက်ဖြစ်လာလေသည်။
လူအများ၏အထင်သေးခံရသော အလုပ်တစ်ခုအဖြစ်မှ မွန်မြတ်သောအလုပ်တစ်ခု အဖြစ်သို့ ရောက်အောင် သူနာပြုအတတ်၏ အဆင့်အတန်းကို မြှင့်တင်ပေးခဲ့သူများအနက်အထင်ရှားဆုံးမှာ ကမ္ဘာ ကျော်သူနာပြု ဖလော်ရင့်နိုက်တင်ဂေးဖြစ်ပေသည်။
နိုက်တင်ဂေး ဆောင်ရွက်ခဲ့မှုကိုအကြောင်းပြု၍ စစ်မက်ရေးရာများတွင် စစ်သူနာများကိုပြုစုစောင့်ရှောက်ရန် ကြက်ခြေနီအသင်းကြီး ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။
သူနာပြုအတတ်ပေါ်စဉ်က သူနာပြုလုပ်ငန်း၏ နယ်ပယ်သည် ကျဉ်းမြောင်းလှသည်။
ထိုစဉ် ကသူနာပြုများ၏ အလုပ်မှာ သူနာများကိုပြုစုပေးရုံမျှသာဖြစ်လေသည်။
ထိုနောက် လူလောက၏တိုးတက်ပြောင်းလဲလာသော အခြေအနေနှင့် လိုက်လျောညီစွာ သူနာပြုလုပ်ငန်း၏ နယ်ပယ်သည်လည်း ကျယ်ဝန်းလာသည်။
ခေတ်အလျောက် ပေါ်ပေါက် ထွန်းကားလာသော သိပ္ပံပညာရပ်များကလည်း သူနာပြုအတတ်နှင့်နည်းစံနစ်များကိုခေတ်မှီအဆင့်အတန်းသို့ ရောက်ရှိနိုင်စေရန် မြှင့်တင်ပေးခဲ့ကြသဖြင့်ယဉ်ကျေး တိုးတက်လျက်ရှိသော နိုင်ငံကြီးများတွင်သူနာပြုလုပ်ငန်းသည် အရေးပါသော ပြည်သူ့ကျမ်းမာရေးလုပ်ငန်းကြီးတစ်ခုအဖြစ် သို့ ရောက်ရှိခဲ့လေသည်။
သူနာပြုလုပ်ငန်းသည်အမျိုးသမီးများ၏ လုပ်ငန်းတစ်ခုသဖွယ်ဖြစ်နေသည်။
အမျိုးသားသူနာပြုများ ရှိလင့်ကစား အမျိုးသမီးများ၏ဦးရေနှင့် နှိုင်းစာလျှင် မပြောပလောက်ပေ။
စစ်သူနာပြုအဖွဲ့ များတွင်သာ အမျိုးသားသူနာပြုဦးရေကပိုမိုများပြားလေသည်။
အကူအညီ အထူးလိုအပ်နေသော လူနာအားယုယပိုက်ထွေး သက်သာမှုပေးရသည့် မွန်မြတ်သောလုပ်ငန်းသည် မိခင်စိတ်ရှိကြသောအမျိုးသမီး များနှင့်ပိုမိုလျော်ကန် သင့်မြတ်ပေသည်။
သို့သော်သာမန်အမျိုးသမီးတိုင်းလည်း ထိုအလုပ်ကိုမလုပ် နိုင်ကြချေ။
ဒုတိယကမ္ဘာစစ် မတိုင်မီခေတ်အထိ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဗုဒ္ဓဝါဒီမြန်မာ အမျိုးသမီးများထဲမှ သူနာပြုအလုပ်လုပ်ကိုင်သူ အလွန်နည်းပါးခဲ့သည်။
အယူဝါဒရေးအရကြည့်လျှင် မေတ္တာ၊ ကရုဏာ၊ စေတနာတို့ကိုအရင်းထားကာ ဝေဒနာရှင်တို့အား ဝေဒနာမှ သက်သာရာရရန်စောင့်ရှောက်ပြုစုခြင်း၊ အသက်ကယ်ဆယ်ခြင်းစသည်တို့ကိုဆောင်ရွက်ရသဖြင့် အလွန်မွန်မြတ်၍ ကုသိုလ်ပွားနိုင်သော အလုပ် ဖြစ်ငြားသော်လည်း ရိုးရာဓလေ့အစွဲကလေးများကို မဖျောက်နိုင်ကြသဖြင့် အညစ်အကြေးနှင့်ဆက် စပ်သော အလုပ်တစ်ခုအဖြစ် လုပ်ကိုင်သူနည်းပါးခဲ့ခြင်းဖြစ်လေသည်။
စစ်ပြီးကာလနောက်ပိုင်းတွင်မူ ထိုလုပ်ငန်း၏ မွန်မြတ်ခြင်းကို သိမြင်လာကြသဖြင့် ဝင်ရောက်လုပ်ကိုင်သူမြန်မာ အမျိုးသမီးလေးများ များပြားလာသည်။
စစ်ပြီးကာလ နောက်ပိုင်းမှစ၍ ဆေးခန်း၊ဆေးရုံတို့၏ အကျိုးကျေးဇူးကို သိမြင် လာကြ၍ဆေးခန်း၊ ဆေးရုံများတွင် တက်ရောက် ကုသမှုခံယူကြသောဝေဒနာရှင်များကလည်း များပြား လာပေရာ သူနာပြုအများအပြားရှိရန်လည်းလိုအပ်လာခဲ့လေသည်။
ကမ္ဘာ့နိုင်ငံကြီးများရှိမြို့ကြီးတိုင်းတွင် သူနာပြု ဆရာမသင်တန်းများကို ဆေးရုံကြီးများတွင် ဖွင့်လှစ်သင်ကြား ပေးကြသည်။
ဆေးရုံအုပ်များသည် သင်တန်းတက်လိုသူများ၏ လျှောက်လွှာကို သင်တန်းမဖွင့်မီလအနည်းငယ်ခန့်က ကြိုတင် လက်ခံကြသည်။
သင်တန်းတက်လို သူတို့အတွက် သတ်မှတ်ထားသောအရည်အခြင်းများအနက် ကျမ်းမာရေးနှင့် ပြည့်စုံမှု၊ သတ်မှတ်ထားသော ပညာအရည်အခြင်းနှင့် ပြည့်စုံမှုတို့ကိုအရေးထား၍ ရွေးချယ်ရသော်လည်း ထို လုပ်ငန်းအတွက်သည်းခံ နိုင်စွမ်းရှိမှု၊ ဇွဲသတ္တိ လုံ့လဝိရိယနှင့် ပြည့်စုံမှု၊ ကရုဏာတရားပြည့်ဝမှုတို့လည်း အရေးကြီးပေသည်။
သင်တန်းတက်ရန်ရွေးချယ်ခံရသူတို့သည်လအနည်းငယ်ခန့် အစမ်းသင်တန်းတက်ကြရသည်။
အစမ်းသင်ချိန်ထားရခြင်းမှာ အလုပ်ကိုစိတ်ဝင်စားသလား၊ လိုက်နိုင်မလိုက်နိုင် ချင့်ချိန်ရန်ဖြစ်သည်။
သူနာပြုအတတ်သည်သက်သာ လွယ်ကူသောအလုပ်မဟုတ်ပေ။
အစမ်းသင်ချိန်တွင်သင်ကြားမှု အရပ်ရပ်ကို ဇွဲကောင်းကောင်းဖြင့်လိုက်နိုင်ခဲ့ပါမှ သင်တန်း ကုန်ဆုံးသည်အထိသင်ယူရန်ဝန်ခံချက်ကို လက်မှတ်ရေးထိုးကြ ရသည်။
သူနာပြုသင်တန်းတက်လိုသူများအတွက် သတ်မှတ်ထားသောအသက်အပိုင်းအခြားမှာ အင်္ဂလန်ပြည်၌ အငယ်ဆုံး ၁၈နှစ်မှ ၁၉နှစ်ဖြစ်၍ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၁၈နှစ်မှ ၂၄နှစ်အထိဖြစ်သည်။
သင်တန်း ကာလအပိုင်းအခြားမှာ သုံးနှစ်မှလေးနှစ်အထိဖြစ်သည်။
အချို့သင်တန်းများမှာ ထိုမျှလောက်ကာလ အပိုင်းအခြားမရှည်ချေ။
နိုင်ငံကြီးအချို့တွင် သူနာပြုကျောင်းများဖွင့်လှစ်ထားလေသည်။
သင်တန်းတက်နေစဉ်အတွင်းနေရာထိုင်ခင်းနှင့် အစားအသောက်တို့ကို အခမဲ့ရကြသည့်ပြင်သင့်တင့်သော လစဉ်ထောက်ပံ့ကြေးလည်းရကြသည်။
အနာရောဂါ ကာကွယ်ရေး၊ပျောက်ကင်းအောင်ကုသရေးနှင့်သက်ဆိုင်သော အချက်အလက်များ၊ဆေးဝါးနှင့်ခွဲစိတ်မှုဆိုင်ရာ အချက်အလက်များ၊ ခန္ဓာဗေဒ၊အနာတမီစသည်တို့ကို ဆရာဝန်များကဲ့သို့ပြည့်စုံလုံလောက်စွာမသင်ကြားရသော်လည်း သူနာပြုတို့အဆင့်နှင့်လျော်ညီစွာ အခြေခံအားဖြင့် သိရှိ နားလည်ထားရန်အချက်အလက်များကို သင်ကြားကြရ သည့်ပြင် လူနာအားသက်သာမှုရစေရန် ပြုစုစောင့်ရှောက် နည်းများလည်းပါဝင်လေသည်။
ပြင်းထန်သောဒဏ်ရာအနာတရဖြစ်ခြင်း၊ သို့မဟုတ် ရောဂါဝေဒနာတစ်ခုစွဲကပ်ခြင်းသည် ဆေးဝါးဖြင့်လည်းကောင်း၊ ခွဲစိတ်ခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ ကုသမှုအပြင်လူနာကို ကောင်းစွာပြုစုစောင့်ရှောက်မှုလည်းလိုအပ်ပေသည်။
ပြုစုစောင့်ရှောက်မှုမဟုတ်သဖြင့် လူနာတစ်ဦးတယောက် မတိမ်းပါးသင့်ပဲ တိမ်းပါးသွားရသည့် ကိစ္စများလည်းရှိခဲ့သည်။
ထို့ကြောင့်အရေးကြီးသော လူနာများကို ဆရာဝန်များက အထူးသူနာပြုများကို စောင့်ရှောက်စေခြင်းဖြစ်လေသည်။
ယင်းသည်ကိုထောက်၍ရောဂါဝေဒနာကြီးကြီးကျယ်ကျယ် ဖြစ်သည့်အခါသူနာပြုကောင်းကောင်းလိုအပ်သည်မှာ အရေးပါသောအချက်တစ်ရပ်ဖြစ်ပေသည်။
သူနာပြုတို့၏အဓိက ဝတ်တရားများမှာ ဆရာဝန် မှာကြားချက်အတိုင်းလူနာအား အချိန်မှန်ဆေး ဝါးတိုက်ခြင်း၊ ဆေးလူးပေးခြင်း၊ လူနာ၏ရောဂါလက္ခဏာများကို မှတ်သားထားခြင်း၊ အဖျားတိုင်းခြင်းသွေးခုန်နှင့် အသက်ရှူနှုန်းကိုမှတ်သားခြင်း၊ ဒဏ်ရာများအနာများကို ဆေးထည့်ပေးခြင်း၊ သင့်လျော်သောအစားအသောက်များ ပေးဝေခြင်း၊ ကိုယ်တိုင်မစားနိုင်သောလူနာများကို အစာကျွေးခြင်းတို့လည်းပါဝင်သည်။
ထို့ပြင်သက်ဆိုင်ရာ ဆရာဝန်များကညွှန်ကြားလျှင်လူနာအားဆေးထိုးခြင်းစသော အထူးပြုစုကုသမှုတို့ကိုလည်း ဆောင်ရွက်ပေးရသည်။
ခွဲစိတ်ခန်းများတွင် ခွဲစိတ်ကုသရမည့်လူနာများအတွက် အသင့်ရှိရန်လိုအပ်သလိုပြင်ဆင်ရခြင်း၊ ခွဲစိတ်ရာတွင် အသုံးပြုရမည့်ပစ္စည်းကရိယာများကို ပေါင်းတင်ခြင်းတို့ကိုလည်း ပြုလုပ်ရသည်။
အရေးတကြီးကိစ္စများ၊ အခြေအနေများ ဖြစ်ပေါ်သည့်အခါများတွင်လည်း ကြက်ခြေနီအသင်းနှင့်တွဲဖက်၍ ကယ်ဆယ်ရေးလုပ်ငန်းများကို ဆောင်ရွက်ရာ၌ကူညီကြရ လေသည်။
အတွေ့အကြုံများပြီးသော၊ သို့မဟုတ်လုပ်သက် ရင့်ပြီးသောသူနာပြုတစ်ဦးသည် ဆရာဝန်တစ်ယောက် နီးပါးအားထားရ၍ ဆရာဝန်အတွက်လည်း အလွန်အရေးပါသော အကူအညီကို ရရှိစေနိုင်လေသည်။
သူနာပြုအတတ်သည် လခကိုသော်လည်းကောင်း၊ ရရှိမည့်အခကြေးငွေလာဘ် သပ်ပကာကို သော်လည်းကောင်း၊ ပဓာနမထားဘဲ ကရုဏာ၊ မေတ္တာ၊ စေတနာကို ရှေးရှုရသော လုပ်ငန်းသက်သက်ဖြစ်ရကား သင်တန်းအောင်မြင်၍ အလုပ်တတ်မြောက်ရုံနှင့်မပြည့်စုံသေးချေ။
လူနာအားကြင်နာမှု၊ သည်းခံနိုင်မှု၊ သက်သာစေမှု၊ စသည့်စိတ်ရင်းခံသဘောထားသည် ပို၍အရေးကြီးပေသည်။
သို့မှသာလျှင်မွန်မြတ်သော အလုပ်ကိုရွက် ဆောင်ဝန်ထမ်းရာရောက်ပေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၃) ကိုးကား Category:သူနာပြုအတတ်။
သေတမ်းစာ သေတမ်းစာဆိုသည်မှာ ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးသည် မိမိကွယ်လွန်သောအခါ မိမိပိုင် ငွေကြေးပစ္စည်းများကို မည်သို့မည်ပုံ ဝေဖန်ချထားလိုကြောင်း မိမိ၏ရည်ရွယ်ချက်ကိုထုတ်ဖော်၍မသေမီက ပင်ရေးသားထား သောတရားဝင် ကြေညာချက်စာတမ်းဖြစ်သည်။
အမွေဆက်ခံခြင်း အက်ဥပဒေအရ အနောက်နိုင်ငံများ၌ သေတမ်းစာရေးရန်ခွင့်ပြုထားသော်လည်း ဗုဒ္ဓအယူဝါဒီ မြန်မာလူမျိုးများအဖို့ သေတမ်းစာရေးသားခွင့်မရှိချေ။
မြန်မာတို့၏မည်သည့်ဓမ္မသတ်၊ လွှတ်တော်မှတ်တမ်း စသည်တို့၌မျှ သေတမ်းစာရေးနိုင်ကြောင်းမပါရှိချေ။
၁၈၆၆ခုနှစ်တွင် အောက်မြန်မာနိုင်ငံကို အုပ်ချုပ်လျက် ရှိသော မဟာဝန်ရှင်တော်မင်းကြီးဆာအာသာဖယ်ရာက ဗုဒ္ဓအယူဝါဒမြန်မာနှင့်သေတမ်းစာကိစ္စကို အောက်ပါအတိုင်း ကြေညာချက် ထုတ်ပြန်ခဲ့ဖူးလေသည်။
အမွေခံအမွေစားရှိသည့် ဗုဒ္ဓဘာသာမြန်မာများသည် ဗုဒ္ဓဘာသာမြန်မာအမွေခန်းတရားဥပဒေနှင့်ဆန့်ကျင်၍ သေတမ်းစာဖြင့်ရွှေ့ပြောင်းနိုင်သည့်ပစ္စည်းများ၊ မရွှေ့ပြောင်း နိုင်သည့်ပစ္စည်းများကိုဝေဖန်ချထားလျှင် ထိုသေတမ်းစာကို ခိုင်မာတည်မြဲသည့် စာတမ်းအဖြစ်ရုံးတော်မှ လက်မခံသင့်ပေ။
၁၈၈၉ ခုနှစ် 'မောင်မဲနှင့်စစ်ကင်ငါး'အမှု၌ သီပေါဘုရင်၏လွှတ်တော်ဝန်ကြီးများ၊ မှူးမတ်များ နှင့် အင်္ဂလိပ်အရာရှိများသည် ရှိသမျှဓမ္မသတ်များနှင့် လွှတ်တော်မှတ်တမ်းများကို သေချာစွာလေ့လာ စိစစ်ပြီးနောက်· သေတမ်းစာဟူသောစကားသည်ဓမ္မသတ်များ၌ မည်သည့်နေရာမှမပါရှိပေ။
ထိုစကား၏အဓိပ္ပာယ်သည် အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် ဝီဟုခေါ်သောသေတမ်းစာ သဘောနှင့်မတူချေ။
မိဘများသည် သေမည်ဟုသိသောအခါ အမွေခံများကိုခေါ်၍ မိမိတို့ပစ္စည်းကိုနှုတ်ဖြင့်ဖြစ်စေ၊စာရေး ၍ဖြစ်စေ၊ ခွဲဝေပေးပြိီးလျှင် အချင်းချင်းအငြင်းအခုံမပြုလုပ်ဘဲ အေးချမ်းစွာနေရစ်ရန်မှာထားခဲ့တတ်ကြသည်။
ဤသို့ပြုလုပ်ခြင်းမှာ မြန်မာဘာသာဖြင့် သေတမ်းစာဆိုသော စကား၏အဓိပ္ပာယ်ပင်ဖြစ်သည်။
သို့ဖြစ်၍ ဗုဒ္ဓဘာသာ မြန်မာလူမျိုးများသည်ဝီခေါ်သောသေတမ်းစာမျိုးကို မပြုလုပ်နိုင်ဟုဆုံးဖြတ်လေသည်။
ဗုဒ္ဓအယူဝါဒမြန်မာများ သေတမ်းစာရေးသားခွင့်မရှိ ဟူသည့် တရားဥပဒေကိုလှည့်စားသောအားဖြင့် သေတမ်းစာ သဘောသက်ရောက်သည့် စာချုပ်စာတမ်းများ ပြုလုပ်လေ့ ရှိကြောင်း မကြာခဏတွေ့ရသည်။
အချို့မိဘများသည် သားသမီးများရှိသည့်အနက်အချို့သားသမီးကိုသာ ပိုမိုပေးလိုသည့်အခါ ပစ္စည်းအရောင်းအဝယ်စာချုပ်ပြု၍ ပေးတတ်သည်။
သို့ရာတွင် ယင်းသည်လည်းဟန်ဆောင်သော သေတမ်းစာတစ်မျိုးသာဖြစ်သဖြင့် တရားမဝင်ကြောင်းဖြင့် အတိအလင်းဆုံးဖြတ်ထားလေသည်။
ဗုဒ္ဓအယူ ဝါဒီမြန်မာတို့သည် လင်သေလျှင်မယားဆိုင်၍ မယားသေလျှင်လင်ဆိုင်ပြီး နှစ်ယောက်စလုံးသေပါက အမွေသည် အောက်သို့စုန်နိုင်၍ အထက်သို့မဆန်ရဟူသည့် အခြေခံသဘောထားကို လိုက်နာကြရသဖြင့် ဆန္ဒရှိသည့်အလျောက်သေတမ်းစာရေးသား ခွဲဝေပေးနိုင်ခြင်းမရှိချေ။
သေတမ်းစာရေးခြင်းအလေ့ပေါ်ပေါက်လာပုံမှာ ရှေးအခါကသားထောက်သမီးခံမရှိသူများသည် အမွေခံမရှိပါက မိမိတို့၏အစဉ်အဆက် တိမ်ကောသွားမည်ကိုအလွန်စိုးကြသည်။
ထို့ကြောင့်မိမိတို့ အားဆက်ခံရန် အခြားသူတစ်ဦးတစ်ယောက်၏ သားသမီးအား မွေးစားနိုင်ခွင့်ကိုရှေးဥပဒေများကခွင့်ပြုခဲ့၏။
ထိုအစဉ်အလာမှဆင်းသက်၍နောင်အခါတွင်အမွေဆက် အမွေခံမရှိသူတစ်ဦးသည် မိမိအမွေလွှဲအပ်ပေးလိုသူ တစ်ဦးဦးကို ရွေးချယ်ရာထား၍ပေးနိုင်ခဲ့လေသည်။
ထိုထက်တစ်ဆင့် တိုးတက်ပြုပြင် လာကြရာ လူတစ်ဦးတစ်ယောက်သည် မိမိတွင်ဇနီးနှင့်သားသမီးများ ရှိသော်လည်း သူတို့အတွက်မထောက် ထားဘဲ၊ မိမိ၏ပစ္စည်းကိုအခြားသူများနှင့်အခြားနေရာများတွင် ထင်သလိုခွဲဝေပေးနိုင်ခွင့်ရှိလာလေသည်။
အချို့နိုင်ငံများ၌ ထိုကဲ့သို့သေတမ်းစာရေးခွင့်ကို အချုပ်အခြယ်မရှိ။
မိမိတို့အလိုရှိသလိုပစ္စည်းများကို ခွဲဝေရန်ရေးသားထားနိုင်ခွင့်ရှိသည်။
ဤသို့ဖြင့် ချမ်းသာသော လူတစ်ဦးတစ်ယောက်၏ဇနီးနှင့်သားသမီးတို့မှာ သေတမ်းစာတွင် ထိုသူ၏အမွေခံများအဖြစ်ပစ္စည်းခွဲဝေခြင်းမရှိခဲ့လျှင် တရားဥပဒေအရ ထိုဇနီးနှင့်သားသမီးတို့မှာ ပစ္စည်းလက်မဲ့ ဖြစ်ကြရလေသည်။
အင်္ဂလန်ပြည်တွင် ဤကဲ့သို့ပင်သေတမ်း စာကိုအချုပ်အခြယ်မရှိ ရေးသားနိုင်ခွင့်ပေး၍ ထိုသေတမ်းစာ အတိုင်းဆောင်ရွက်နိုင်ခွင့်မှာ တရား ဥပဒေနှင့်ညီညွတ်လေသည်။
သေတမ်းစာကိုစာချုပ်သဖွယ်အသိသက်သေများ လက်မှတ်ထိုးကာပြုလုပ်ရ၏။
အသက် ၂၁ နှစ်မပြည့်သေးသော အရွယ်မရောက်သေးသူနှင့် စိတ်မနှံ့သူများမှတစ်ပါး အခြား မည်သူမဆိုသေတမ်းစာရေးနိုင်ခွင့်ရှိလေသည်။
နောက်နောင်တွင် အရှုပ်အရှင်းမပေါ်ပေါက်စေရန်၊ သေတမ်းစာများကို သေချာကျန ရှင်းလင်းပြတ်သားစွာရေးသားရသည်။
ထို့ကြောင့်များသော အားဖြင့်တရားဥပဒေနားလည်သူ ရှေ့နေနှင့်ဝတ်လုံများကို သေတမ်းစာများရေးသားခိုင်းလေ့ရှိကြ၏။
ထိုနောက်သေတမ်းစာနှင့်စပ်လျဉ်း၍ အကျိုးခံစားခွင့် မရှိသူနှစ်ဦး၏ရှေ့တွင် သေတမ်းစာရှင်က လက်မှတ်ထိုးရ၏။
ထိုသက်သေနှစ်ဦးကလည်း ထိုသေတမ်းစာကို ဤနေ့ ဤအချိန်တွင် မိမိတို့ရှေ့၌ ပြုလုပ်ကြောင်း အသိအမှတ်ပြုကာ လက်မှတ်ထိုးကြရ၏။
သေတမ်းစာရှင်သည် မိမိ၏သေတမ်းစာ အတိုင်းဆောင်ရွက်ရန် ကိစ္စကိုများသောအားဖြင့် ရှေ့နေသို့မဟုတ်ဝတ်လုံတစ်ဦးဦးအား လွှဲအပ်လေ့ရှိသည်။
သေတမ်းစာကိုအချိန်မရွေးရေးသားနိုင်၏။
ထပ်၍ပြင်ဆင်ခြင်း၊ အသစ်ရေးခြင်းလည်းပြုနိုင်၏။
သို့ရာတွင် စာတစ်ကြောင်း ပင်ပြင်စေကာမူ မည်သည့်အခါကပြင်ဆင်ကြောင်း အသိသက်သေများအားလက် မှတ်ရေးထိုးစေရပြန်သည်။
စစ်မြေပြင်တွင်တိုက်ပွဲဝင်နေသော ကြည်း၊ ရေ၊ လေ တပ်သားများအဖို့ကားဤသို့ခိုင်လုံစွာစာချုပ် ရေးသားရန်မလိုပေ။
မိမိတို့အလိုရှိသလို ပစ္စည်းခွဲဝေပေးရန် နှုတ်နှင့်ပင်ပြောကြားနိုင်လေသည်။
သေတမ်းစာတွင် မည်ကဲ့သို့ ပစ္စည်းခွဲဝေပုံကို အကျိုးကျေးဇူးခံစားခွင့်ရှိသူတို့မှာ သေတမ်းစာရှင်ကွယ်လွန်ပြီးသည့်အခါ သေတမ်းစာကို ဖောက်၍ဖတ်ပြီးမှသာလျှင်သိနိုင်ကြပေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၃) ကိုးကား Category:ဥပဒေCategory:ဓလေ့ထုံးစံ။
သိပ္ပံပညာတိုးတက်မှုဖြင့် အမျိုးမျိုးသော သေနတ်လက်နက်များ ပေါ်ပေါက်လျက် ရှိပေရာ သေနတ်ပစ်ခြင်းအတတ်သည် လူတိုင်း တတ်ထား အပ်သောပညာရပ်ဟုယူဆသင့်ကြပေပြီ။
သေနတ်သည် ငှက်ပစ်ရာတွင်လည်းကောင်း၊တောအမဲလိုက်ရာတွင် လည်းကောင်း၊ စစ်တိုက်ရာတွင်လည်းကောင်း၊ အလွန် အသုံးဝင်သောလက်နက်ပင်ဖြစ်စေကာမူ မကိုင်တွယ်တတ်သူ တို့အဖို့ ဘေးအန္တရာယ်များလှသော လက်နက်တမျိုးဖြစ်၏။
သေနတ်ပြုလုပ်ထားပုံ သဘောကိုနားမလည်သောကြောင့် ကိုင်တွယ်ရာတွင်သတိမရှိခြင်း၊ ပစ်ခတ်ရာတွင် မတတ်ကျွမ်းသောကြောင့် ရည်မှန်းရာသို့မရောက်ခြင်း၊ မတော်တဆထိမှန်၍ သေဆုံးရခြင်း စသည်တို့ကိုမကြာခဏ တွေ့ကြရ၏။
သို့ရာတွင်လူတိုင်းသည် အများသုံးနိုင်သည့် သေနတ်ရိုးရိုးတို့ကို ကိုင်တွယ်ပစ်ခတ်နည်းကိုကား သိနားလည်ထားရန်များစွာလိုအပ်ပေသည်။
သာမန်အား ဖြင့်ဆိုသော် သေနတ်ပစ်ခြင်းသည်ယမ်းထိုးမောင်းတင်၊ တည့်တည့်ချိန်၍ခလုတ်ဖြုတ်ခြင်းမျှသာဖြစ်သဖြင့် အလွန်လွယ်ကူသည်ဟု ထင်ရလေသည်။
သို့ရာတွင် စင်စစ်အားဖြင့် သေနတ်ကိုစံနစ်တကျ ကိုင်တွယ် ပစ်ခတ်တတ်ရန်မှာ မလွယ်ကူလှချေ။
မိမိပစ်ခတ်မည့် သေနတ်၏သဘောကို အတိအကျနားမလည်သမျှကာလပတ်လုံး မည်သည့်အခါမျှ ထိရောက်စွာအသုံးချ၍ ရမည်မဟုတ်သည်ကို တွေ့ရပေမည်။
လူတို့အသုံးများသောသေနတ်များမှာ ကျည်စေ့ကလေးများစွာ ပါဝင်သည့်ယမ်းတောင့်ထည့်ပစ် နိုင်သောရိုးရိုးငှက်ပစ်သေနတ်များ၊ (နှစ်လုံးပူး၊သို့မဟုတ် တစ်လုံးထိုးခါးချိုးသေနတ်များ)၊ အမဲလိုက် ရာတွင်အသုံးပြုသော ရိုက်ဖယ်ခေါ်ပြောင်းရစ်ပါသော သေနတ်များ၊ စစ်သုံး ရိုက်ဖယ်များ စသည်တို့ဖြစ်၏။
သေနတ်ပစ်ရာ၌အရေးကြီးသောအချက်မှာ သေနတ်ကိုင်သည့်လက် တည်ငြိမ်မှုပင်ဖြစ်သည်။
မည်သည့်သေနတ်မျိုးကို မဆိုကိုင်တွယ်ပစ်ခတ်ရာတွင် အလွန်တည်ငြိမ်စွာချိန်၍ ပစ်ခတ်နိုင်ရန်အရေး ကြီးသည်။
သေနတ်များ၏ပြောင်းလုံးပေါ်တွင် ချိန်သီးလေးများပါရှိ၍ ယင်းချိန်သီးကလေးများတွင် မိမိပစ်ခတ်လိုသောသားကောင်၊ သို့မဟုတ် အရာဝတ္ထု တစ်ခုခုကိုတည့်အောင်ချိန်ပြီးလျှင် သေနတ်ကိုမ လှုပ်ရှားစေဘဲ ခလုတ်ဖြုတ်တတ်ဖို့လိုသည်။
ချိန်သောအခါကပင်သေနတ်ကို ပခုံး၌တင်းတင်းထောက်၍ ချိန်ရသည် များသောအားဖြင့် သေနတ်များ၏ပြောင်းထိပ်၌ ချိန်သီးထား၍ ပြောင်း နောက်ပိုင်းတွင် ထိုချိန်သီးနှင့်တည့်တည့် ချိန်ခွက်တစ်ခု တပ်ထား၏။
ထိုချိန်သီး၊ ချိန်ခွက်နှင့်ပစ်လိုသည့်အရာဝတ္ထုကို တည့်မတ်အောင်ချိန်မိသောအခါ လက်ကိုငြိမ်ငြိမ်ထား၍ ခလုတ်ကိုဖြုတ်ရ၏။
ထိုသို့ငြိမ်ငြိမ်မထားဘဲ ခလုတ်ကို ဆွဲလိုက်သော် မူလချိန်ထားသောပြောင်းသည် တိမ်းစောင်းသွားနိုင်သည်။
ချိန်သီး၌မီးခြစ်ဆံ တစ်လုံးစာမျှ ရွေ့သွားခြင်းသည် ထိမှန်စေလိုသည့်နေရာနှင့် များစွာကွာသွားနိုင်လေသည်။
ကျည်စေ့ကလေးများစွာ ပါသော ယမ်းတောင့်ထည့်၍ ပစ်ရာ၌သေနတ်ကိုပစ်ရန်ချိန်ရာတွင် အနည်းငယ်တိမ်းစောင်းရုံမျှဖြင့် လုံးဝလွဲမသွားနိုင်ဟု ထင်ကြသော်လည်းချိန်သီးမှ ဖယ်သွားသောအခါ မိမိပစ်လိုသော အရာဝတ္ထုတို့ကို တိုက်ရိုက်ထိမှန်နိုင်ရန်ခဲယဉ်းပေသည်။
ကျည်သည်ထိမှန်စေလိုသော အရာဝတ္ထုတို့မှလွဲသွား၍ မထိမှန် စေလိုသောအရာတို့ကိုလည်း ထိမှန်တတ်သဖြင့် သေနတ်ကို စံနစ်တကျမကိုင်တတ်ခြင်းသည် အန္တရာယ်များသည်ဟု ဆိုကြခြင်းဖြစ်၏။
ပြောင်းရစ်ပါသော ရိုက်ဖယ်သေနတ်များ၏ ကျည်ဆန်သည် အရှိန်ပြင်းစွာလည်၍ထွက်သော ကြောင့် ခရီးဝေးစွာရောက်သည်။
သို့ရာတွင်တည်ငြိမ်မှုမရှိသဖြင့် မိမိ ချိန်ထားသောအရာဝတ္ထုမှ လွဲသွားလျှင်အန္တရာယ်မကင်းလှချေ။
ထို့ကြောင့် ရိုက်ဖယ်များကိုကိုင်တွယ်ပစ်ခတ်ရာတွင် သတိပို၍ ထားရန်လိုသည်။
တောထဲအမဲပစ်ရာတွင် မည်သည့်သေနတ်မျိုးကိုမဆို အထူးသတိထား၍ကိုင်တွယ်ရ၏။
အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် တောအမဲလိုက်ရခြင်းမှာ စက်ကွင်းကိုချိန်၍ပစ်ရသကဲ့သို့ စိတ်၏တည်ငြိမ်မှု၊ ကိုယ်၏တည်ငြိမ်မှုမရှိသောကြောင့်ပင်ဖြစ်၏။
အလွန်လျင်မြန်ဖျတ်လတ်ရန်လည်းလို၏။
လျင်မြန်ဖျတ် လတ်စွာ ပြုလုပ်ရသောအမှုများတွင်သတိမရှိက မကြာခဏမတော်တဆ ထိခိုက်မှုများရှိတတ်သည်။
မိမိကိုင်တွယ်ပစ်ခတ်မည့် သေနတ်ကို ကောင်းစွာနားလည်ထားခြင်း၊ ကျွမ်းကျင်နိုင်နင်းစွာပစ်ခတ်တတ် ခြင်း၊ သတိကောင်းခြင်းစသည်တို့မှာ လက်တွေ့အလေ့အကျင့် များစွာလိုသော အရည်အချင်းများဖြစ်ပေသည်။
မည်သည့်သေနတ်ကိုမဆို ကိုင်တွယ်ရာ၌ အထက်ပါ အရည်အခြင်းများနှင့်ပြည့်စုံဖို့အထူးလိုအပ်သည်။
စစ်တပ်များ၌ စစ်သုံးသေနတ်များမပေးအပ်မီ ထိုသေနတ်များအကြောင်း သေချာစွာနားလည်နိုင်စေရန် သင်ပြပြီးမှ ထုတ်ပေးလေသည်။
ထုတ်ပေးပြီးသောအခါတွင်လည်း စံနစ်တကျပစ်ခတ်တတ် စေရန် ဘေးကင်းသောနေရာများ၌၊ သို့မဟုတ်ဘေးကင်းအောင် စီမံထားသောနေရာများ၌ ရှေးဦးစွာ လေ့ကျင့်စေလေသည်။
သေနတ်ကိုစံနစ်တကျကိုင်တတ်သောအခါ ကျင်လည်မှုအတွက် စက်ကွင်းတွင် လေ့ကျင့်ရသည်။
ထိုသို့စက်ကွင်းတွင် လေ့ကျင့်ခြင်းသည် သတိကောင်းခြင်း၊ တည်ငြိမ်ခြင်း၊ ဖြတ် လတ်ခြင်း မျက်စိလျင်ခြင်းစသည်တို့နှင့်ပြည့်စုံစေလေသည်။
ဤကဲ့သို့အမျိုးမျိုးစမ်းသပ်လေ့ကျင့်ပြီးမှ သေနတ်ကို သုံးစွဲခွင့်ပြုလေသည်။
စစ်သားများနှင့်စစ်သုံးရိုက်ဖယ်များသာမက မည်သည့်အရပ်သားနှင့် မည်သည့်သေနတ်မျိုးကိုမဆို ဤကဲ့သို့ အဆင့်ဆင့်လေ့လာတတ်ကျွမ်းပြီးမှကိုင်တွယ်စေပါက ဘေးအန္တရာယ်ကင်း၍ သေနတ်သည်လူတို့၏ မိတ်ဆွေသဖွယ် အကူအညီရသော လက်နက်ဖြစ်စေနိုင်ပေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၃) ကိုးကား Category:ကျွမ်းကျင်မှုများ။
သောက်စားသူအားမူးယစ်၍ အသိတရား လွတ်ကင်းမေ့လျော့စေသော အရည်ကိုသေရည်ဟုခေါ်သည်။
သမိုင်း သေရည်ဖြစ်ပေါ်လာပုံအစကား ရှေးလွန်လေပြီးသောအခါက ဟိမဝန္တာ၌ သစ်ပင်တစ်ပင်တွင် လူတစ်ရပ်လောက်ရှိသော အရပ်ဝယ် သစ်ကိုင်းသုံးခွဆုံအကြားတွင် အိုးစရည်း ပမာဏအခေါင်းတစ်ခုရှိ၏။
မိုးရွာသောအခါ ထိုအခေါင်းသည် ရေဖြင့်ပြည့်လျက်ရှိနေလေသည်။
ထိုသစ်ပင်ကြီးကိုဝိုင်းရံလျက် ပေါက်နေကြသော သဖန်း၊ သျှစ်သျှား၊ ငရုတ်ချိုပင်တို့မှ အသီးမှည့်တို့သည် ကြေလွင့်ကာမိုးရေပြည့်သော သစ်ခေါင်းကြီးထဲသို့ကျ၏။
ထိုသစ်ပင်ကြီး၏အနီးအလေ့ကျပေါက်သော သလေးစပါးခင်းမှလည်း သလေးနှံများကိုငှက်တို့ချီယူစားကြရာမှ သစ်ခေါင်းထဲသို့သလေးနှံများလည်းကျ၏။
ဤသို့ရသာစုံ ရောလျက်ရှိသောရေသည် နေပူဖြင့်ကျက်လေရာ သေပေါက်၍ နီရောင်ပြေးလာ၏။
နွေလအခါငှက်တို့သည် ရေငတ်သည်ရှိသော် ထိုသစ်ခေါင်းရေကိုသောက်ရာ မူးယစ်၍ အထက်သို့ ပျံပြီးလျှင် သစ်ပင်ရင်း၌ကျကုန်၏။
အတန်ငယ် အိပ်ပျော်ပြီးလျှင် တွန်မြူးကာ တစ်ဖန်ထ၍ပျံကြကုန်၏။
သစ်ပင်ထက်၌ မျောက်တို့လည်း ထိုအတူသာဖြစ်နေကြလေသည်။
တစ်နေ့သောအခါထိုသစ်ပင်ရင်းသို့ မုဆိုးတစ်ယောက် ရောက်လာ၍ ထိုအခြင်းအရာကိုမြင်လျှင် အဆိပ်ရည် မဟုတ်တန်ရာဟု ဆင်ခြင်ပြီး လျှင်အနည်းငယ်ခတ်၍ သောက်လေသည်။
မုဆိုးလည်းမူယစ်ကာ အလွန်ကျေနပ်လှသဖြင့် ထိုအရပ်တွင် တစ်ရက်နှစ်ရက်နေ၍ စားသောက်နေလေသည်။
ထိုမုဆိုးမှတစ်ဆင့် အရပ်ရပ်သို့ ပြန့်နှံ့ကာသေရည်ကို ချက်၍သောက်စားလာကြလေသည်။
သေရည်သေရက်တွင် မူးယစ်စေသောအရက်ပါရှိရာ အချို့ဗြစ်ရည်တွင် အနည်းဆုံးအရက်နှစ်ရာခိုင်နှုန်းမျှပါရှိ၍ အချို့အလွန်ပြင်းသော ဝီစကီဗရန်ဒီ တို့တွင်ကား ၆၈% အထိပါရှိလေသည်။
ဤသေရည်များတွင် ပါဝင်သော အရက်သည် ဂျုံ၊ ပြောင်း၊ မုယော၊ ဆန်၊ အာလူး၊ စပျစ်သီးစသော အသီးအနှံများမှရသော သကြားများထဲသို့ တဆေးထည့်ပြီးလျှင် ကစော်ဖောက်ရာမှ ရရှိလာခြင်းဖြစ်သည်။
အချို့အရက် များကိုသစ်သီးများ၊ သို့မဟုတ်ကောက်နှံများ ကစော်ဖောက်ပြီးမှ ပေါင်းတင်၍လည်းရရှိတတ်လေသည်။
ရှေးဗက်ဗီလုံးလူမျိုးတို့သည် ဗြစ်ရည်ကိုမုယောပင်ပေါက်မှ ပြုလုပ်ယူကြောင်း မှတ်တမ်းများတွေ့ရှိရသည်။
ဝိုင်အရက်ကို အီဂျစ်လူမျိုးတို့ကစတင်ပြုလုပ်ခဲ့သည်ဟုဆိုသည်။
ကစော်ဖောက်၍ရသော သေရည်သေရက်များမှာ များသောအားဖြင့် ဗြစ်ရည်နှင့်ဝိုင်အရက်များဖြစ်ကြသည်။
ဥရောပအလယ်ပိုင်းတွင် ဗြစ်ရည်လုပ်ငန်းသည် ၁၃ရာစုနှင့် ၁၄ရာစုနှစ်များ၌ အကြီးကျယ်ဆုံးလုပ်ကိုင်ကြသည်။
ဗျစ်ရည် ယခုခေတ် ဗြစ်ရည်များထဲတွင် များသောအားဖြင့်အရက်ရာခိုင်နှုန်း နှစ်မှ ခြောက်အထိပါရှိတတ်သည်။
ကုန်ကြမ်း ဗြစ်ရည်ချက်သည့် နည်းအမျိုးမျိုးရှိသည်တွင် များသောအားဖြင့် မုယောပင်ပေါက်မှပြုလုပ်ယူကြသည်။
တစ်ခါတစ်ရံပြောင်းနှင့် စပါးပင်ပေါက်များမှာလည်း ပြုလုပ်ယူကြသည်။
ပြုလုပ်ပုံ လုပ်နည်းမှာ မုယောကို ပထမရေတွင် ၄၈နာရီမှ ၇၆နာရီအထိ စိမ်ထားရသည်။
အနည်းဆုံး တစ်နေ့တစ်ခါ ရေဟောင်းကို သွန်၍ရေသစ်ထပ်၍ ထည့်ပေးရ၏။
မုယောများပျော့လာသောအခါ ကြမ်းပေါ်တွင် ပုံထားလိုက်က အပင်ပေါက်ကလေးများစထွက်လာ၏။
ယင်းသို့ အပင်ပေါက်ကလေးများ ထွက်လာသောအခါ ခပ်ထူထူ ဖြန့်ပေးရပြန်၏။
အပင်ပေါက်များ မုယောနှံသက်သုံးပုံနှစ်ပုံခန့်ရှိလာသောအခါ နောက်ထပ်မပေါက်စေရန် မီးဖိုကြီးတွင် ထည့်၍ လှော်လိုက်ရသည်။
ထိုနောက်မုယောပင်ပေါက် အခြောက်ကို သံလှိမ့်တုံးများတွင်ထည့်၍ ကြိတ်ရပြန်သည်။
အမှုန့်ကို ရေနှင့်ရော၍မပြစ်စေရန် ရေနွေးထည့်ပေးရသည်။