kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
အယ်လ်ကွန်ဖန် (၆ ဇန်နဝါရီ ၁၉၂၈ - ၁၆ အောက်တိုဘာ ၁၉၈၅) သည် ကချင်လူမျိုး တပ်မတော်သားဖြစ်ပြီး ဗိုလ်မှူးချုပ်အဆင့်အထိ တာဝန်ထမ်းခဲ့သူဖြစ်သည်။
တပ်မတော်တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည့် ကချင်တိုင်းရင်းသားများထဲ ပထမဦးဆုံးရာထူးအမြင့်ဆုံးရခဲ့သူဖြစ်ခဲ့ပြီး စစ်တိုင်းမှူးတာဝန်ထမ်းဆောင်နေစဉ် လုပ်ကြံခံရမှုကြောင့် ကွယ်လွန်ခဲ့ရသူလည်းဖြစ်သည်။
ငယ်ဘဝ ၁၉၂၈ ခု၊ ဇန်နဝါရီလ ၆ ရက်တွင် တိရိစ္ဆာန်ဆေးကုအင်စပတ်တော် လဇွန်တန်နောင် (Lazum Tang Nau) နှင့် မရန်အလိန် (Maran Aling) တို့က ဗန်းမော်-မိုးမောက်-လွယ်လှယ်လမ်းဘေး စိန်လုံကဘာရွာ၌ မွေးသည်။
မွေးချင်း ၁၃ ယောက်အနက် ၆ ယောက်မြောက် ဖြစ်၏။
အမည်ရင်းမှာ အယ်လ်ကွန်ဖန် (L. Kum Hpang) ဖြစ်သည်။
မွေးချင်းများမှာ အယ်လ်ခေါန်လွမ်း (ဒူဝါ လဖိုင်ဇော်ဂွန်း ဇနီး)၊ အယ်လ်ဘုလု (ဦးငွေ ဇနီး)၊ အယ်လ်ခေါင်ဒွဲ (ပြည်နယ်ကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ ဖေါ်ယူခါး ဇနီး)၊ အယ်လ်ထန်းကိုင်း (ဗိုလ်ကြီး မလန်ထူး ဇနီး)၊ အယ်လ်လီလီယန်ခါးနောင် (ဦးတင် မိန်းမ)၊ အယ်လ်ဘောက်နော် (ဆေးကျောင်းတက်စဉ် ကားတိုက်ခံရ၍ လွန်)၊ အယ်လ်ပရီလွန်း (လဖိုင် ဇော်ဘ ဇနီး)၊ အယ်လ်ထန်ယန်း၊ အယ်လ်ဂျာရုံ၊ အယ်လ်နိမ်ထွယ်၊ အယ်လ်ဖူးကြီး၊ အယ်လ်ဒွဲလိန် (ကျော်လှိုင်လေး ဇနီး) တို့ ဖြစ်ကြသည်။
ရွာရှိ မူလတန်းကျောင်း၌ မူလတန်းပညာကုန်သည်နောက် ဗန်းမော်အလကကို ဦးလေး ဆူဗေဒါဗေဂျာ ဂျိမ်းဖေါဂန်၏ အိမ်၌ နေ၍ တက်သည်။
ယင်းနောက် ရန်ကုန်ကူရှင်ကျောင်း (ယခု အထက(၄)အလုံ) တက်သည်။
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အစတွင် ရွာပြန်နေသည်။
ဘီအိုင်အေမှ ဗိုလ်တာရာ၊ ဗိုလ်ဗလတို့ ဗန်းမော်ရောက်လာသော် ဒေသလုံခြုံရေးတပ်ဖွဲ့တွင် ဝင်ပါသည်။
မိဘများက သဘောမတူကြ။
ဖက်ဆစ်တော်လှန်ရေးအတွက် ဗမခ အယ်လ်တန် ခေါင်းဆောင်သော ကချင်ရိန်းဂျားများတပ် ဖွဲ့သည့်အခါ ၁၉၄၅ ခု၊ ဇန်နဝါရီလ၌ တပ်ရင်း(၅) သို့ ဝင်သည်။
စစ်ပြီးသည်နောက် အာသံနယ်ရှိ စိန့်အတ္တမွန်ကောလိပ် (St. Edmond College) တက်သည်။
၁၉၄၇ ခု၊ ဇန်နဝါရီလတွင် ကာလကတ္တားမှ ရန်ကုန်ပြန်ကူးကာ ကူရှင်ကျောင်း၌ ပြန်နေသည်။
၁၉၄၈ ခု၌ အထက်တန်းအောင်သည်။
ဥပစာသိပ္ပံ ဆက်တက်စဉ် ညကလပ်များ၌ ဂစ်တာတီးကာ ငွေရှာသည်။
ညီမအား ‌ဆေးကျောင်းတက်နိုင်ရန် ထောက်ပံ့ခဲ့၏။
ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ကချင်ပြည်နယ်လုံးဆိုင်ရာ ကျောင်းသားသမဂ္ဂ၌ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ဆောင်ရွက်သည်။
အင်းစိန်တိုက်ပွဲဖြစ်သော် တပ်ဘက်မှ ဗော်လံတီယာအဖြစ် ပါဝင်၏။
စာရေးများ သပိတ်မှောက်စဉ် အတွင်းဝန်ရုံးရှိ ကချင်ပြည်နယ်ကိုယ်စားပြု အစိုးရအဖွဲ့ရုံးတွင် ၃ လခန့် စာရေးဝင်လုပ်၏။
စစ်သားဘဝ ၁၉၄၉ ခု၌ ကျောင်းများပြန်ဖွင့်သော် ဗိုလ်ရွေးအောင်သည့်အတွက် ဗိုလ်သင်တန်း အပတ်စဉ် (၄) ကို မေမြို့ (ယခု ပြင်ဦးလွင်) ၌ တက်သည်။
၁၉၅၀ အောက်တိုဘာ ၁ - ၁၉၅၁ မတ် ၁ ကာလအား ဖြတ်သန်းပြီးနောက် ဒုဗိုလ်ဖြစ်လာသည်။
ပြန်တမ်းဝင်အမှတ်မှာ ၅၉၉၇ ဖြစ်၏။
ထူးချွန်သဖြင့် နိုဝင်ဘာလ ၃၀ ရက်အထိ နည်းပြအဖြစ် ကျောင်း၌ ဆက်နေရသည်။
နောက် ညောင်လေးပင်ရှိ အမှတ်(၂) ကချင်လက်နက်ကိုင်တပ်ရင်း (ကချင်(၂)) သို့ တပ်စုမှူးအဖြစ် သွားရသည်။
၁၉၅၂ ခု၊ ဇွန်လတွင် တပ်က ပြည်ကို ရွှေ့သည်။
၁၉၅၃ ခု၊ မတ်လ ၁ ရက်တွင် ထောက်လှမ်းရေးအရာရှိ၊ ၁၉၅၄ ခု၊ ဖေဖေါ်ဝါရီလ ၃ ရက်တွင် တပ်ရေးဗိုလ်ကြီးအဖြစ် အဆင့်ဆင့် တာဝန်တိုးယူရသည်။
၁၉၅၈ ခု၊ မေလ ၅ ရက်တွင် တပ်မဟာ(၄) စစ်ဌာနချုပ်သို့ ပြောင်းရသည်။
ဗိုလ်မှူးချုပ် စိန်ဝင်း၊ ဗိုလ်မှူးကြီး အေးမောင်၊ ဗိုလ်မှူးကြီး သိန်းတုပ်၊ ဗိုလ်မှူးကြီး ဂွမ်ရှိန်၊ ဗိုလ်မှူးကြီး မင်းသိန်းတို့နှင့် လက်တွဲဖူးသည်။
၁၉၆၂ ခု၊ ဇန်နဝါရီလ ၃၀ ရက်တွင် ပျဉ်းမနားရှိ အမှတ်(၁၇)ခြေလျင်တပ်ရင်းသို့ ပြောင်းရ၏။
အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုက ဖိတ်ခေါ်သည့် တပ်စုမှူးသင်တန်းကို မတ်လ ၂၀ ရက်မှ မေလ ၁၅ ရက်အထိ တက်ရသည်။
ထူးချွန်သဖြင့် ဖို့တ်ဝိန်း (Fort Wayne) ရှိ နိုင်ငံတကာကြည်းတပ်ရိန်းဂျားများသင်တန်းကို ဆက်တက်ခွင့်ရသည်။
မေလ ၂၅ ရက်မှ ဇူလိုင်လ ၂၇ ရက်အထိ ကြာသည်။
လက်ဖြောင့်ထူးချွန်ဆု ရသည့်အတွင် ထူးချွန်သင်တန်းသားအဖြစ် ကြေးပြားပေါ်တွက် ကမ္ဗည်းတင်ခံရသည်။
ကြည်းတပ်အကြီးတန်းအရာရှိသင်တန်းကို ဇူလိုင်လ ၂၉ ရက်မှ ဒီဇင်ဘာလ ၁၄ ရက်အထိ တက်သည်။
အ‌မေရိကန်မှ ပြန်လာပြီးနောက် သာယာဝတီရှိ အမှတ်(၂၅) ခြေလျင်တပ်ရင်းတွင် ယာယီတပ်ခွဲမှူးအဖြစ် ခေတ္တတာဝန်ယူရသည်။
ဖါပွန်သို့ စစ်ဆင်ရေးဝင်သော် စစ်ကြောင်းမှူးအဖြစ် ထားသည်။
၁၉၆၆ ခုတွင် တပ်က ထားဝယ်သို့ ပြောင်း၏။
ကေအန်ယူမှ ဗိုလ်မြ၊ ဗိုလ်ထွန်းမြင့်တို့နှင့် ရင်ဆိုင်သည်။
၁၉၆၈ ခု၊ ဇူလိုင်လ ၉ ရက်တွင် ကျောက်မဲရှိ အမှတ်(၂၂)ခြေလျင်တပ်ရင်းသို့ ယာယီတပ်ရင်းမှူးအဖြစ် ရာထူးတိုးသည်။
ကျောက်မဲမြို့ လုံခြုံရေးနှင့်အုပ်ချုပ်ရေးကော်မတီဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ပူးတွဲတာဝန်ယူရသည်။
၁၉၆၉ ခု၊ စက်တင်ဘာလ ၁၈ ရက်တွင် ဒုတပ်ရင်းမှူး ဗိုလ်မှူး အယ်လ်ဇော်ဘွန်းနှင့် ခရီးတခုသွားစဉ် ကားမှောက်သဖြင့် မင်္ဂလာဒုံစစ်ဆေးရုံ၌ ၅ လခန့် ကုသခံသည်။
‌ဆေးရုံမှဆင်းသော် မေမြို့ရှိ စစ်ခွေးလေ့ကျင့်ရေးတပ်မှူးအဖြစ် ၁၉၆၉ ခု၊ ဒီဇင်ဘာလ ၁ ရက်မှ ၁၉၇၁ ခု၊ ဩဂုတ်လ ၁၂ ရက်အထိ တာဝန်ယူရသည်။
ဒဏ်ရာအရှင်းပျောက်သော် ကလောရှိ အမှတ်(၆၄)ခြေလျင်တပ်ရင်းသို့ ပြောင်းသည်။
၁၉၇၂ ခု၊ ဩဂုတ်လ ၁၃ ရက်တွင် နမ့်စန်၌ အသစ်ဖွင့်သော အမှတ်(၆၆)ခြေလျင်တပ်ရင်းသို့ ရွှေ့သည်။
တရုပ်ဖြူ၊ ပအို့ဝ်၊ ရှမ်း၊ ကချင် လက်နက်ကိုင်များနှင့် ထိတွေ့ရသည်။
စစ်ဦးစီးတက္ကသိုလ် အပတ်စဉ်(၁၇) တက်ပြီးနောက် ၁၉၇၄ ခု၊ မတ်လ ၂၉ ရက်တွင် အရှေ့တောင်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်၏ စစ်ဦးစီးအရာရှိ (ပထမတန်း) ဖြစ်လာသည်။
၁၉၇၅ ခု၊ ဧပြီလ ၅ ရက်တွင် မကွေးရှိ အမှတ်(၈၈) ခြေမြန်တပ်မဌာနချုပ်သို့ ဒုတပ်မမှူး ရာထူးဖြင့် သွားသည်။
၁၉၇၇ ခု၊ ဒီဇင်ဘာလ ၂၁ ရက်တွင် ဗိုလ်မှူးကြီးအဆင့်ဖြင့် မိတ္ထီလာရှိ အမှတ်(၉၉)ခြေမြန်တပ်မဌာနချုပ် တပ်မမှူးဖြစ်လာသည်။
၁၉၇၈ ခုတွင် ဗကပတို့ ရှမ်းပြည်သို့ ဝင်သော် ဗိုလ်မှူးကြီး အုန်းမြင့်၏ တပ်မ(၅၅) နှင့်အတူ စစ်ဆင်ရေးဝင်သည်။
၁၉၈၁ ခု၊ ဩဂုတ်လ ၁၈ ရက်တွင် ဗိုလ်မှူးချုပ်အဆင့်ဖြင့် မပခတိုင်းမှူးဖြစ်လာသည်။
ကချင်ဒေသပါတီဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ပူးတွဲတာဝန်ယူရသည်။
မိသားစုဘဝ မြူနီစပယ်အင်ဂျင်နီယာ (ငြိမ်း) စကော့ဝဲလ်ဖဲ (Scott Welfare) နှင့် (သီပေါမင်းလက်ထက် အပျိုတော်) သိန်းမျှင်တို့ သမီး ကျောင်းဆရာမ ညွန့်ညွန့်မာနှင့် ဖူးစာဆုံသည်။
သားသမီးများမှာ အယ်လ်ခွန်းရီ (အဆိုတော်)၊ အယ်လ်မလတ်၊ အယ်လ်ဒွဲရာ၊ အယ်လ်ထွဲဝါ၊ အယ်လ်ဘောက်ဝါ (ဇနီး ကြည်ကြည်စိန်၏ ဖခင်မှာ ဂျပန်စစ်သံမှူး ဗိုလ်မှူးကြီးဝင်းစိန်)၊ အယ်လ်ဒွဲဝါ တို့ ဖြစ်ကြသည်။
လုပ်ကြံခံရခြင်း ၁၉၈၅ အောက်တိုဘာလ ၁၆ ရက်၌ ကြည်းစစ်ဆင်ရေးအထူးအဖွဲ့မှူး ဗိုလ်ချုပ်လှဦးက ကွန်ဖန်အား စစ်ထောက်ချုပ်ခန့်မည်ဟု သတင်းရကြောင်း ဖုန်းဖြင့် ပြောသည်နောက် ဝမ်းသာကာ ဂေါက်ကွင်းသို့ သွားသည်။
ညနေ ၆ နာရီခန့် အကွေ့တခုသို့ရောက်စဉ် ကေအိုင်အေမှ လက်ဖြောင့်တပ်သား ဇော်ထူးနှင့် ဇော်ဆိုင်း(ပုံရွှေ) တို့ ပစ်ခတ်လုပ်ကြံ၏။
ရှေ့ပြေးကားပေါ်မှ ဗိုလ်ကြီးရန်အောင်နှင့် စစ်သည် ၂ ဦး သေသည်။
ဒုတိုင်းမှူးကားပေါ်မှ ဒုတိုင်းမှူး ဗိုလ်မှူးကြီးကျော်သန်း (နောက် လပခတိုင်းမှူး) မျက်စိထိသည်။
တိုင်းမှူးကားပေါ်မှ ယာဉ်မောင်း တပ်ကြပ်ကျော်မြင့် ဘယ်ဒူးထိ၊ ကိုယ်ရေးအရာရှိ ဗိုလ်ကြီးကျော်အုန်း သေ၊ တိုင်းမှူး ကွန်ဖန်မှာ ၁၄ ချက်ထိကာ သွေးထွက်လွန်သည်။
နောက်မှလိုက်သည့်ကားတွင် ပါသော အမှတ်(၇)ထောက်လှမ်းရေးတပ်မှူး ဗိုလ်မှူးသန်းညွန့်က တိုင်းမှူးအား ဆေးရုံပို့‌သော်လည်း မရောက်ခင် လွန်လေသည်။
ဂုဏ်ပြုခံရခြင်း ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၁၇ ရက်တွင် အမိန်ကြော်ငြာစာ အမှတ် ၆၂/၂၀၂၂ အရ နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီဥက္ကဋ္ဌက စွမ်းဆောင်မှုဆိုင်ရာ ဂုဏ်ထူးဆောင်ဘွဲ့ဖြစ်သော ဇေယျာကျော်ထင်ဘွဲ့ကို ချီးမြှင့်အပ်နှင်းခဲ့သည်။
သရုပ်ပြဓမ္မပဒကျမ်းသည် ဓမ္မပဒအဖွင့်ကျမ်းတစ်မျိုးပင် ဖြစ်သည်။
ဤကျမ်းကို ရေးသားပြုစုသူမှာ ပထမကျော်၊ ဓမ္မာစရိယနှင့် ဘီအေဘွဲ့ရထားသူ၊ သရုပ်ပြသင်္ဂြိုဟ်ကျမ်းပြု သီလရှင်ဆရာလေး ဒေါ်ဝိဇ္ဇေသီ ဖြစ်သည်။
ဒေါ်ဝိဇ္ဇေသီသည် ပထမငယ်၊ လတ်၊ ကျော်နှင့် ဓမ္မာစရိယဘွဲ့များ ရရှိပြီး၊ လောကီပညာဖြစ်သော ဘီအေဘွဲ့ကိုပါ ဆည်းပူးခဲ့သူဖြစ်သည်။
သူမသည် ဓမ္မပဒပါဠိတော်ကို အဋ္ဌကထာနှင့်တွဲ၍ လေ့လာခဲ့ပြီး၊ အခြားပညာရှင်များ၏ ကျမ်းများကို လေ့လာကာ ဆရာသမားထံ မေးမြန်းဖြေရှင်းခဲ့သည်။
ထို့ပြင် တပည့်သီလရှင်များကို နှစ်ပေါင်းများစွာ ဓမ္မပဒပညာကို အကြိမ်ကြိမ် ပို့ချခဲ့သူဖြစ်ရာ၊ ဤဘာသာတွင် ကျွမ်းကျင်သူတစ်ဦးအဖြစ် ထင်ရှားသည်။
ကျမ်းပြုစုရခြင်း အကြောင်း ဒေါ်ဝိဇ္ဇေသီသည် အသက် ၅၀ ကျော်အရွယ်တွင် ကျန်းမာရေး ချွတ်ယွင်းလာခဲ့သည်။
ငယ်စဉ်က စာမေးပွဲများအတွက် ကြိုးစားခဲ့ရသည့်ဒဏ်၊ ကြီးလာသောအခါ တပည့်များကို ပို့ချရင်း ထပ်ခံရသည့်ဒဏ်တို့ကြောင့် ကိုယ်ခန္ဓာ ညှိုးနွမ်းလာခဲ့သည်။
ထို့ကြောင့် မိမိတတ်သိထားသည့် ဓမ္မပဒပညာများ မပျောက်မီ၊ ပထမပြန်စာမေးပွဲဖြေဆိုရသည့် သီလရှင်စာသင်သားများအတွက် ဤကျမ်းကို ပြုစုရန် စဉ်းစားခဲ့သည်။
အခြားပညာရှင်များ၏ တိုက်တွန်းမှုနှင့် ရှေးကျမ်းများကို စာမေးပွဲအတွက် အံဝင်ခွင်ကျဖြစ်အောင် ပေါင်းစပ်ရေးသားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ကျမ်းပြုစုထားပုံ ဤကျမ်းကို စာသင်သားသီလရှင်များ၏ အသိဉာဏ်နှင့် အံဝင်ခွင်ကျဖြစ်အောင် ရေးသားထားပြီး၊ (၁) နိဒါန်းဝတ္ထု အကျဉ်းချုပ်၊ (၂) ဂါထာအနက်ပေးခြင်း၊ (၃) ပါဠိသဒ္ဒါခက်ဆစ် ရှင်းပြခြင်း၊ (၄) ပါဠိအနက်နည်း ရှင်းပြခြင်း၊ (၅) မှတ်သားဖွယ် အဓိပ္ပာယ် အကျဉ်းထုတ်ပြခြင်း၊ (၆) အဋ္ဌကထာ ညွှန်ပြခြင်းတို့ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။
ဤအချက်များကို ကျမ်းတွင် လေ့လာပါက ထင်ရှားစွာ တွေ့မြင်နိုင်သည်။
ကျမ်း၏ ထူးခြားချက်များ ဤကျမ်းသည် ပထမပြန်စာမေးပွဲဖြေဆိုရန် ရည်ရွယ်ထားပြီး၊ ရှေးကျမ်းများတွင် မပါသော စာမေးပွဲမေးခွန်းများအတွက် အဋ္ဌကထာမှ ခက်ဆစ်များကို ထုတ်နုတ်ဖော်ပြထားသည်။
ဥပမာ၊ “မနောပုဗ္ဗင်္ဂမာ” ကို ဗဟုဗ္ဗီဟိသမာသ်အဖြစ် ဝိဂြိုဟ်ဆို၍ ပုဒ်ခွဲပြခြင်း၊ အဓိပ္ပာယ်ရှင်းရာတွင် ဥပမာသာဓကများ အသုံးပြုခြင်း၊ မှတ်သားဖွယ် အကြောင်းအရာများ (ဥပမာ၊ စက္ခုပါလထေရ၏ မျက်စိကွယ်ရခြင်း) ကို အဋ္ဌကထာကိုးကား၍ ဖော်ပြခြင်းတို့မှာ ထူးခြားချက်များဖြစ်သည်။
ကိုးကား ပြင်ပလင့်ခ်များ Category:မြန်မာဘာသာစကား စာအုပ်များ Category:ဗုဒ္ဓဘာသာအကြောင်း စာအုပ်များ။
အာရဗီ - အသံထွက် - အာရ်-ရဟ်မာန် ဘာသာပြန်အဓိပ္ပါယ် - အလွန်တရာ သနားကြင်နာညှာတာတော်မူသောအရှင်၊ ကရုဏာတော်ရှင် အာရ်-ရဟ်မာန် () သည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ဂုဏ်တော် ၉၉ ပါးထဲမှ တစ်ပါးအပါအဝင်ဖြစ်သည်။
ဤဂုဏ်တော်သည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ အဆုံးမဲ့၊ အကန့်အသတ်မဲ့သော ကရုဏာတော်ကို ဖော်ပြသော ဂုဏ်တော်ဖြစ်သည်။
ဤကရုဏာတော်သည် သက်ရှိသက်မဲ့အားလုံးအပေါ် လွှမ်းခြုံထားပြီး ယုံကြည်သူ၊ မယုံကြည်သူ မခွဲခြားဘဲ လူသားအားလုံး (နှင့် သတ္တဝါအားလုံး) အပေါ် သက်ရောက်သည်။
စူရဟ် အလ်-ဖာသိဟဟ် ၁:၁စူရဟ် တွာဟာ ၂၀:၅စူရဟ် အလ်-အိစ်ရာ ၁၇:၁၁၀စူရဟ် အရ်-ရဟ်မာန် ၅၅:၁-၄စူရဟ် အလ်-ဖုရ်ကန် ၂၅:၆၃ဆွဟီးဟ် ဘိုခါရီကျမ်း၊ ကျမ်းအမှတ်: ၆၀၀၀ဆွဟီးဟ် အဗူဒါးဝုဒ်ကျမ်း၊ ကျမ်းအမှတ်: ၄၉၄၁ဆွဟီးဟ် မွတ်စလင်မ်ကျမ်း၊ ကျမ်းအမှတ်: ၂၃၁၈Myanmar Islamic Program မှတိုက်ရိုက်ကိုးကားခြင်း အဓိပ္ပာယ် ဖွင့်ဆိုချက် "အာရ်-ရဟ်မာန်" ဆိုသည်မှာ အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ အဆုံးမဲ့၊ အကန့်အသတ်မဲ့သော ကရုဏာတော်ကို ဖော်ပြသော ဂုဏ်တော်ဖြစ်သည်။
ဤဂုဏ်တော်သည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ အကြွင်းမဲ့ ချစ်ခြင်းမေတ္တာ၊ ကရုဏာတော်နှင့် သနားညှာတာမှုတို့ကို ကိုယ်စားပြုသည်။
အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်သည် မိမိ၏ ဖန်ဆင်းခံသတ္တဝါများအပေါ် အလွန်ကြင်နာပြီး သူတို့၏ လိုအပ်ချက်များကို ဖြည့်ဆည်းပေးကာ အခက်အခဲများမှ ကယ်တင်တော်မူသည်။
"ရဟ်မသ်" () ဟူသော မူလစကားလုံးမှ ဆင်းသက်လာပြီး "ကရုဏာ", "သနားကြင်နာမှု", "ညှာတာမှု", "ချစ်ခင်ကြင်နာမှု" ဟူသော အဓိပ္ပါယ်များ ဆောင်သည်။
အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်သည် မိခင်တစ်ဦး၏ မေတ္တာထက်ပင် ပိုမိုကြီးမားသော ကရုဏာတော်ဖြင့် သတ္တဝါများကို စောင့်ရှောက်တော်မူသည်။
အင်္ဂလိပ်ဘာသာပြန်ဆိုချက် The Most Gracious The Most Compassionate The Beneficent ကုရ်အာန်ကျမ်းတော်မြတ်မှ ကိုးကားချက်များ အာရ်-ရဟ်မာန် ဂုဏ်တော်နာမသည် ကုရ်အာန်ကျမ်းတော်မြတ်တွင် အကြိမ်ပေါင်းများစွာ ပါရှိသည်။
အောက်ပါတို့သည် ဥပမာအချို့ ဖြစ်သည်- - "ကရုဏာတော်ရှင်၊ သနားတော်မူရှင် ဖြစ်တော်မူသော အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ နာမတော်ဖြင့် (အစပြုပါ၏)။
" (စူရဟ် အလ်-ဖာသိဟဟ် ၁:၁) - ဤအာယသ်တော်သည် ကုရ်အာန်ကျမ်းတော်မြတ်၏ အစဖြစ်ပြီး စူရဟ်တော်တိုင်း၏ အစတွင် ပါရှိသည်။
- "(အလွန်တရာ သနားကြင်နာ ညှာတာတော်မူသော) အရှင်မြတ်သည် အာရ်ရှ် (عرش) အပေါ်၌ စံမြန်းတော်မူ၏။
" (စူရဟ် တွာဟာ ၂၀:၅) - "(အို-နဗီတမန်) အသင်သည် (တောင်းဆုပြုရာတွင်) “အလ္လာဟ်” ဟု ခေါ်ဆိုတောင်းဆုပြုလေလော့။
သို့တည်းမဟုတ် “အာရ်-ရဟ်မာန်” ဟု ခေါ်ဆိုတောင်းဆုပြုလေလော့။
အကြင်နာမတော်ကိုပင် ခေါ်ဆိုတောင်းဆုပြုလေလော့။
အဘယ်ကြောင့်ဟူမူ အရှင်မြတ်၌သာလျှင် အလွန်မွန်မြတ်သော နာမတော်များ ရှိသောကြောင့်တည်း။
" (စူရဟ် အလ်-အိစ်ရာ ၁၇:၁၁၀) - "အလွန်တရာ သနားကြင်နာညှာတာတော်မူသော အရှင်မြတ်သည်၊ ကုရ်အာန်ကျမ်းတော်မြတ်ကို သင်ကြားပေးတော်မူခဲ့လေသည်။
လူသားကို ဖန်ဆင်းတော်မူခဲ့လေသည်။
(ထိုလူသားအား) စကားပြောဆိုခွင့်ကို သင်ကြားပေးတော်မူခဲ့လေသည်။
" (စူရဟ် အရ်-ရဟ်မာန် ၅၅:၁၊ စူရဟ် အရ်-ရဟ်မာန် ၅၅:၂၊ စူရဟ် အရ်-ရဟ်မာန် ၅၅:၃၊ စူရဟ် အရ်-ရဟ်မာန် ၅၅:၄) - "အလွန်တရာ သနားကြင်နာညှာတာတော်မူသော အရှင်မြတ်၏ ကျေးကျွန်များဟူသည် မြေပြင်ပေါ်၌ မာန်မာနကင်းစွာ လျှောက်လှမ်းကြကုန်၏။
ထို့ပြင် မိုက်မဲသူတို့က ၎င်းတို့အား (မိုက်မဲစွာ) စကားပြောဆိုကြသောအခါဝယ် “စလာမ်” ဟု (ယဉ်ကျေးစွာ) တုံ့ပြန်ပြောဆိုကြကုန်၏။
" (စူရဟ် အလ်-ဖုရ်ကန် ၂၅:၆၃) ဟဒီးစ်တော်များမှ ကိုးကားချက်များ "အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်သည် ကရုဏာတော်ကို ဖန်ဆင်းတော်မူသောနေ့တွင် ကရုဏာတော် အစုပေါင်း တစ်ရာကို ဖန်ဆင်းတော်မူခဲ့သည်။
ထို့နောက် မိမိထံတော်၌ ကရုဏာတော် ကိုးဆယ့်ကိုးစုကို သိမ်းဆည်းထားတော်မူပြီး ကျန်ကရုဏာတော် တစ်စုကိုသာ မိမိ၏ ဖန်ဆင်းခံ အားလုံးထံသို့ စေလွှတ်တော်မူခဲ့သည်။
အကယ်၍ ကာဖိရ် (အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်အား ငြင်းပယ်သောသူ) သည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်ထံတော်၌ရှိသော ကရုဏာတော်အားလုံးကို သိရှိခဲ့ပါမူ ဂျန္နသ် (သုခဘုံ) မှ စိတ်ပျက်အားလျော့သွားမည် မဟုတ်ပေ။
အကယ်၍ မုအ်မင်န် (ယုံကြည်သူ) သည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်ထံတော်၌ရှိသော ပြစ်ဒဏ်အားလုံးကို သိရှိခဲ့ပါမူ ငရဲမှ လုံခြုံသည်ဟု မှတ်ယူမည် မဟုတ်ပေ။
" (ဆွဟီးဟ် ဘိုခါရီကျမ်း၊ ကျမ်းအမှတ်: ၆၀၀၀) "သနားကြင်နာတတ်သူများကို အာရ်-ရဟ်မာန် (အလွန်တရာ သနားကြင်နာ ညှာတာတော်မူသောအရှင်) က သနားကြင်နာတော်မူမည်။
ကမ္ဘာမြေပေါ်ရှိသူများကို သနားကြင်နာကြလော့။
ကောင်းကင်ဘုံ၌ရှိသော အရှင်က သင်တို့အား သနားကြင်နာတော်မူလိမ့်မည်။
" (ဆွဟီးဟ် အဗူဒါးဝုဒ်ကျမ်း၊ ကျမ်းအမှတ်: ၄၉၄၁) "အကြင်သူသည် မသနား မကြင်နာမူ ထိုသူအား သနားကြင်နာမူ ခံရမည်မဟုတ်ပေ။
" (ဆွဟီးဟ် မွတ်စလင်မ်ကျမ်း၊ ကျမ်းအမှတ်: ၂၃၁၈) အရေးပါမှုနှင့် အကျိုးသက်ရောက်မှု အာရ်-ရဟ်မာန် ဂုဏ်တော်သည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ကရုဏာတော်ကို အမြဲတမ်း အောက်မေ့သတိရစေပြီး၊ မျှော်လင့်ချက်နှင့် စိတ်၏ ငြိမ်းချမ်းမှုကို ပေးစွမ်းသည်။
ဤဂုဏ်တော်ကို ဆင်ခြင်သုံးသပ်ခြင်းဖြင့်- စိတ်၏ ငြိမ်းချမ်းမှုနှင့် တည်ငြိမ်မှု မျှော်လင့်ချက် လူမှုဆက်ဆံရေး ကောင်းမွန်မှု အပြစ်များမှ ကင်းဝေးမှု အောင်မြင်မှုများ ရရှိခြင်း စသည့် အကျိုးကျေးဇူးများကို ရရှိနိုင်ပါသည်။
နေ့စဉ်ဘဝတွင် အသုံးပြုပုံ မွတ်စလင်မ်များသည် အာရ်-ရဟ်မာန် ဂုဏ်တော်ကို အောက်ပါ နည်းလမ်းများဖြင့် နေ့စဉ်ဘဝတွင် အသုံးပြုနိုင်သည်- လူမှုဆက်ဆံရေးတွင် သနားကြင်နာမှု၊ ညှာတာမှုရှိခြင်း စိတ်နေစိတ်ထား ကောင်းမွန်ခြင်း ကောင်းမွန်သော လုပ်ရပ်များ ပြုလုပ်ခြင်း ဒုက္ခရောက်ချိန်တွင် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်ထံ ဆုတောင်းခြင်း အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ကရုဏာတော်ကို အမြဲတမ်း မျှော်လင့်ခြင်း သင်ခန်းစာများ အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်သည် အလွန်သနားကြင်နာတတ်သော အရှင်ဖြစ်ပြီး၊ မိမိ၏ ဖန်ဆင်းခံများအပေါ် အကန့်အသတ်မဲ့ ကရုဏာတော် သက်ရောက်စေကြောင်း နားလည်သဘောပေါက်ရန်။
လူသားများအနေဖြင့် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ဤဂုဏ်တော်ကို အတုယူပြီး အချင်းချင်း သနားကြင်နာမှု၊ ညှာတာမှု၊ ခွင့်လွှတ်မှုများ ထားရှိရန်။
အနှစ်ချုပ် အာရ်-ရဟ်မာန် ဂုဏ်တော်သည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ အကန့်အသတ်မဲ့ ကရုဏာတော်နှင့် သနားကြင်နာမှုကို ဖော်ပြသည်။
ဤဂုဏ်တော်သည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ အကြွင်းမဲ့ မေတ္တာတော်နှင့် ဖန်ဆင်းခံအားလုံးအပေါ် ယုံကြည်သူ၊ မယုံကြည်သူမရွေး ခြွင်းချက်မရှိ သက်ရောက်သော ကရုဏာတော်ကို အဓိက ဖော်ပြသည်။
ဒိုအာ (ဆုတောင်း) အို- အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်... အာရ်-ရဟ်မာန် (အလွန်တရာ သနားကြင်နာ ညှာတာတော်မူသောအရှင်)၊ ကိုယ်တော်သည် ကရုဏာတော် အရှင်သခင် ဖြစ်တော်မူပါသည်။
ကျွန်တော်မျိုးတို့သည် ကိုယ်တော်၏ ကရုဏာတော်ကို ခံယူရရှိရန် အမြဲတမ်း မျှော်လင့်တောင့်တလျက် ရှိပါသည်။
ကိုယ်တော်ရှင်မြတ်၏ ကရုဏာတော်သည် ကျွန်တော်မျိုးတို့၏ ဘဝတစ်လျှောက်လုံးတွင် လွှမ်းခြုံနိုင်စေရန်နှင့် ကျွန်တော်မျိုးတို့အား သူတော်ကောင်းများအဖြစ် မွေးမြူတော်မူပါ။
အို- အလ္လာဟ်... ကျွန်တော်မျိုးတို့အား အချင်းချင်း သနားကြင်နာတတ်သော၊ ညှာတာတတ်သော၊ ခွင့်လွှတ်တတ်သော စိတ်နှလုံးသားများကို ပေးသနားတော်မူပါ။
(အာမီးန်) ကျမ်းကိုး ကဏ္ဍ:အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ဂုဏ်တော် (၉၉) ပါး ကဏ္ဍ:အစ္စလာမ်ဘာသာ။
ကျင့်သုံး-ဆောက်တည်-နေထိုင်-အပ်သော ကျင့်ဝတ်ကို ပရိဝါသ်ဟု ခေါ်ပါသည်။
ပရိဝါသ (ပု) [ပရိ+ဝါသ+ဏ] (၁) ဖြစ်ခြင်း။
(၁) ဘဝင်္ဂပရိဝါသ (ဒီ၊ဋီ၊၂။
၁၂၂) ကြည့်။
(၂) ဖြစ်စေခြင်း။
(၂) တံ တံ ဈာနုပစာရုပ္ပတ္တဿ အပ္ပနာယ ပရိဝါသေ အဘိညာ စ ဝေဒိတဗ္ဗာ။
(အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁။
၂၂၉) ပရိဝါသ်ဟူသည် ညဉ့်ဖုံးလွှမ်းသော သံဃာဒိသိသ်ကို ပြေပျောက်ရန်အတွက် ကုစားကြောင်း ဝိနည်းကံ၊ သာသနာပြင်ပ နဂ္ဂပရိဗိုဇ်ရဟန်းများ ဘုရားသာသနာ၌ ရဟန်းပြုခွင့်ရရန်အတွက် ပြုကျင့်အပ်သော ဝိနည်းကံ ၂-မျိုးပင် တည်း။
ယင်း ပရိဝါသ်သည် ပဋိစ္ဆန္နပရိဝါသ်၊ သုဒ္ဓန္တပရိဝါသ်၊ သမောဓာနပရိဝါသ်၊ အပ္ပဋိစ္ဆန္နပရိဝါသ် အားဖြင့် ၄-ပါး အပြား ရှိသည်။
ထိုတွင်- - သံဃာဒိသိသ် အာပတ်သင့်ခြင်း၊ - သံဃာဒိသိသ် အာပတ်ဟု အမှတ်ရှိခြင်း၊ - ပကတိရဟန်းဖြစ်ခြင်း၊ - ပကတိရဟန်းဟု အမှတ်ရှိခြင်း၊ - အာပတ်ကို ဒေသနာပြော၍ ထင်စွာပြုရာ၌ ဘေးရန်အန္တရာယ် မရှိခြင်း၊ - ဘေးရန်အန္တရာယ် မရှိဟု အမှတ်ရှိခြင်း၊ - အာပတ်ကို ဒေသနာပြော၍ ထင်စွာပြုခြင်းငှာ စွမ်းနိုင်ခြင်း၊ - အာပတ်ကို ဒေသနာပြော၍ ထင်စွာပြုခြင်းငှာ စွမ်းနိုင်၏ဟု အမှတ်ရှိခြင်း၊ - အာပတ်ကို ဖုံးလွှမ်းလိုခြင်း၊ - ဖုံးလွှမ်းခြင်း။
ပဋိစ္ဆန္နပရိဝါသ် ဤအင်္ဂါ ၁၀-ချက်တို့ဖြင့် ညီညွတ်သည်ဖြစ်၍ ရဟန်းတစ်ပါးထံ၌ အာပတ်သင့်သောနေ့ အရုဏ်မတက်မီ အတွင်း ဒေသနာပြောသောအားဖြင့် ထင်စွာမပြုအပ်သော ဂရုကအာပတ်သည် ညဉ့်ဖုံးလွှမ်းသော သံဃာဒိသိသ် အာပတ်မည်၏။
ထိုညဉ့်ဖုံးလွှမ်းသော သံဃာဒိသိသ် အာပတ်အား ဉတ္တိကမ္မဝါစာဖြင့် ပေးအပ်သော ပရိဝါသ်သည် ပဋိစ္ဆန္နပရိဝါသ် မည်၏။
(ဝိ၊ဋ္ဌ၊၄။
၇၊ ၁၈-၉၊ ၂၁။
ဝိ၊သင်္ဂဟ၊၃၃၁-၃) သုဒ္ဓန္တပရိဝါသ် ဖုံးလွှမ်းသော အာပတ်၏ ညဉ့်အားလုံး သို့မဟုတ် ညဉ့်တချို့တဝက်ကို မသိသော ရဟန်း, မအောက်မေ့နိုင်သော ရဟန်း, ယုံမှားသံသယဖြစ်သော ရဟန်းတို့အား ဉတ်ကမ္မဝါစာဖြင့် ပေးအပ်သော ပရိဝါသ်သည် သုဒ္ဓန္တပရိဝါသ် မည်၏။
ထိုသုဒ္ဓန္တပရိဝါသ်သည်လည်း စူဠသုဒ္ဓန္တ၊ မဟာသုဒ္ဓန္တ အားဖြင့် ၂-ပါး အပြား ရှိသည်။
ရဟန်းဖြစ်သည်မှစ၍ ဒေသနာပြောကြား၍ ထင်ရှားပြုသည့်နေ့တိုင်အောင်သော ကာလအတွင်း၌ သင့်သော သံဃာဒိသိသ် အာပတ်၏ ဖုံးလွှမ်းသော နေ့ရက်, ပက္ခ, လ, နှစ်တို့ကို အတိအကျသိသည် ဖြစ်အံ့။
ထိုဖုံးလွှမ်းသည်ကို အတိအကျသိသော နေ့ရက်, ပက္ခ, လ, နှစ် အပိုင်းအခြားအတိုင်း ညဉ့်ဖုံးလွှမ်းသော သံဃာဒိသိသ် အာပတ်အား ဉတ်ကမ္မဝါစာဖြင့် ပေးအပ်သော ပရိဝါသ်သည် စူဠသုဒ္ဓန္တပရိဝါသ် မည်၏။
ရဟန်းဖြစ်သည့်နေ့မှစ၍ ဒေသနာပြောကြား၍ ထင်ရှားပြုသည့်နေ့တိုင်အောင်သော ကာလအတွင်း၌ သင့်သော သံဃာဒိသိသ် အာပတ်၏ ဖုံးလွှမ်းသော ညဉ့်အပိုင်းအခြားကို အတိအကျ မသိသည် ဖြစ်အံ့။
သို့မဟုတ် တွေးတော ယုံမှား သံသယဖြစ်၍မူလည်း နေအံ့။
ရဟန်းဖြစ်သည့်နေ့မှစ၍ ဒေသနာပြောကြား ထင်ရှားပြုသည့်နေ့တိုင်အောင် နေ့ရက်, ပက္ခ, လ, နှစ်တို့ကို ရေတွက်ပြီးလျှင် ထိုရေတွက်၍ရသော နေ့ရက်, ပက္ခ, လ, နှစ် အပိုင်းအခြားအတိုင်း ညဉ့်ဖုံးလွှမ်းသော သံဃာဒိသိသ် အာပတ်အား ဉတ်ကမ္မဝါစာဖြင့် ပေးအပ်သော ပရိဝါသ်သည် မဟာသုဒ္ဓန္တပရိဝါသ် မည်၏။
စူဠသုဒ္ဓန္တ၊ မဟာသုဒ္ဓန္တ ၂-ပါး အထူး - စူဠသုဒ္ဓန္တပရိဝါသ် သည် ပေးထားအပ်သော ညဉ့်အပိုင်းအခြားထက် နေ့ရက်ပိုလွန်၍၎င်း၊ နေ့ရက်များကို လျော့၍၎င်း ပရိဝါသ် နေနိုင်သည်။
- မဟာသုဒ္ဓန္တပရိဝါသ် သည် နေ့ရက်များကို လျော့၍သာ ပရိဝါသ် နေနိုင်သည်။
နေ့ရက်ပိုလွန်၍ ပရိဝါသ် နေဖွယ် မရှိပြီ။
၂၅-၆။
ဝိ၊သင်္ဂဟ၊၃၄၇-၈) သမောဓာနပရိဝါသ် သမောဓာနပရိဝါသ် သည် ဩဓာနသမောဓာနပရိဝါသ်၊ အဂ္ဂသမောဓာနပရိဝါသ်၊ မိဿကသမောဓာနပရိဝါသ် အားဖြင့် ၃-ပါး အပြား ရှိသည်။
ညဉ့်ဖုံးလွှမ်းသောအားဖြင့် ပရိဝါသ်ကို ယူ၍ ပရိဝါသ် ဆောက်တည်ပြီးလျှင် ပရိဝါသ်ကို မချမီ အတွင်း၌ ပရိဝါသ် ကျင့်ဆဲသော ရဟန်း၊ ပရိဝါသ် ကျင့်ပြီးသော မာနတ္တာရဟရဟန်း၊ မာနတ္ထကျင့်ဆဲသော မာနတ္တစာရိကရဟန်း၊ မာနတ္တကျင့်ပြီးသော အဗ္ဘာနာရဟရဟန်းတို့အား အခြားသော သံဃာဒိသိသ်အာပတ် ထပ်သင့်၍ ညဉ့်ဖုံးလွှမ်း၏။
နောက်ထပ်သင့်သော အာပတ်သည် ပရိဝါသ် ပေးထားသော ရှေးအာပတ်နှင့် ညဉ့်အညီအမျှ သော်လည်းကောင်း၊ ညဉ့်နည်း၍ သော်လည်းကောင်း ဖုံးလွှမ်းသည် ဖြစ်အံ့။
မူလာယပဋိကဿနကံဖြင့် ကျင့်သုံးပြီးသော ပရိဝါသ်ရက်၊ ကျင့်သုံးပြီးသော မာနတ်ရက်တို့ကို ချေဖျက်၍ နောက်ထပ်သင့်၍ ညဉ့်ဖုံးလွှမ်းသော အာပတ်တို့ကို မူလအာပတ်၌ ပေါင်း၍ နောက်ထပ် ပေးအပ်သော ပရိဝါသ်သည် ဩဓာနသမောဓာနပရိဝါသ် မည်၏။
နောက်ထပ်သင့်သော အာပတ်သည် ပရိဝါသ် ပေးထားသော မူလအာပတ်ထက် ညဉ့်ပို၍ ဖုံးလွှမ်းပါမူ နောက်ထပ်သင့်သော အာပတ်ကို မူလအာပတ် ပြုလုပ်၍ နောက်ထပ်သင့်သော အာပတ်၌ ပဌမသင့်သော အာပတ်ကို ပေါင်း၍ ပေးအပ်သော ပရိဝါသ်သည်လည်း ဩဓာနသမောဓာနပရိဝါသ် မည်၏။
ညဉ့်အနည်းအများအားဖြင့် ဖုံးလွှမ်းအပ်သော ညဉ့်ရက်ခြင်း မတူသော အာပတ်တို့တွင် ညဉ့်အနည်းငယ် ဖုံးလွှမ်းသော အာပတ်တို့ကို ညဉ့်အများဆုံး ဖုံးလွှမ်းအပ်သော အာပတ်၌ ပေါင်းထည့်၍ အများဆုံးသော ညဉ့်အပိုင်းအခြား၏ အစွမ်းအားဖြင့် ညဉ့်အနည်းငယ် ဖုံးလွှမ်းသော အာပတ်တို့အတွက် ဉတ်ကမ္မဝါစာဖြင့် ပေးအပ်သော ပရိဝါသ်သည် အဂ္ဂသမောဓာနပရိဝါသ် မည်၏။
နာနာဝတ္ထုကြောင့် သင့်သော သံဃာဒိသိသ် အာပတ်တို့ကို တပေါင်းတည်းပြု၍ ဉတ္တိကမ္မဝါစာဖြင့် ပေးအပ်သော ပရိဝါသ်သည် မိဿကသမောဓာနပရိဝါသ် မည်၏။
၂၆-၇-၈။
ဝိ၊သင်္ဂဟ၊၃၅၃-၄၊ ၃၇၃-၈) အဂ္ဂသမောဓာန၊ မိဿကသမောဓာန ၂-ပါး အထူး - ညဉ့်အနည်းငယ် ဖုံးလွှမ်းသော အာပတ်တို့ကို ညဉ့်များစွာ ဖုံးလွှမ်းသော အာပတ်၌ ပေါင်း၍ ပေးအပ်သော ပရိဝါသ်သည် အဂ္ဂသမောဓာနပရိဝါသ် မည်၏။
- နာနာဝတ္ထုက အာပတ်တို့ကို တပေါင်းတည်းပြု၍ ပေးအပ်သော ပရိဝါသ်သည် မိဿကသမောဓာနပရိဝါသ် မည်၏။
- တနည်းအားဖြင့် သဘာဂဝတ္ထု သံဃာဒိသိသ် အာပတ်တို့ကို တပေါင်းတည်းပြု၍ ပေးအပ်သော ပရိဝါသ်သည် အဂ္ဂသမောဓာနပရိဝါသ် မည်၏။
ဝိသဘာဂဝတ္ထု သံဃာဒိသိသ် အာပတ်တို့ကို တပေါင်းတည်းပြု၍ ပေးအပ်သော ပရိဝါသ်သည် မိဿကသမောဓာနပရိဝါသ် မည်၏။
(ဝဇိရ၊၅၁၃။
ဝိ၊သင်္ဂဟ၊ဋီ၊၂။
၂၅၁) အဂ္ဂသမောဓာန၏ အစွမ်းအားဖြင့် ပရိဝါသ်ကို ပေးအပ်သည်ရှိသော် “အဟံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလာ သံဃာဒိသေသာ အာပတ္တိယော အာပဇ္ဇိံ” အစရှိသော ပါဠိစကားဖြင့် ဝတ္ထု, ဂေါတ္ထ, နာမ, အာပတ်တို့ကို ယူပြီးဖြစ်သောကြောင့် ညဉ့်အနည်းငယ် ဖုံးလွှမ်းသော အာပတ်၊ ညဉ့်များစွာ ဖုံးလွှမ်းအပ်သော အာပတ်, သဘာဂဝတ္ထုက အာပတ်, ဝိသဘာဂဝတ္ထုက အာပတ် အားလုံးမှ စင်ကြယ်မြောက်နိုင်၏။
မိဿကသမောဓာနပရိဝါသ်ဖြင့်လည်း သဘာဂ, ဝိသဘာဂဝတ္ထုက အာပတ်တို့မှ စင်ကြယ်မြောက်နိုင်၏။
(ဝိ၊သင်္ဂဟ၊ဋီ၊၂။
၂၅၂-၃) ညဉ့်မဖုံးလွှမ်းသော သံဃာဒိသိသ် အာပတ်ကို ညဉ့်ဖုံးလွှမ်းသော အာပတ် ပြုလုပ်၍ ဝိနည်းကံကို ပြု၏။
ထိုသူ၏ သံဃာဒိသိသ် အာပတ်သည် ထ၏။
အာပတ်ပြေပျောက်၏။
ညဉ့်ဖုံးလွှမ်းသော အာပတ်ကို ညဉ့်မဖုံးလွှမ်းသော အာပတ် ပြုလုပ်၍ ဝိနည်းကံကို ပြု၏။
ထိုရဟန်း၏ အာပတ်သည် မထ။
ညဉ့်အနည်းငယ် ဖုံးလွှမ်းသော အာပတ်ကို ညဉ့်များစွာ ဖုံးလွှမ်းသော အာပတ် ပြုလုပ်၍ ဝိနည်းကံကို ပြု၏။
ထိုရဟန်း၏ အာပတ်သည် ထ၏။
ညဉ့်များစွာ ဖုံးလွှမ်းသော အာပတ်ကို ညဉ့်အနည်းငယ် ဖုံးလွှမ်းသော အာပတ် ပြုလုပ်၍ ဝိနည်းကံကို ပြု၏။
တစ်ခုသော အာပတ်ကို များစွာသော အာပတ် ပြုလုပ်၍ ဝိနည်းကံကို ပြု၏။
များစွာသော အာပတ်ကို တစ်ခုသော အာပတ် ပြုလုပ်၍ ဝိနည်းကံကို ပြု၏။
ထိုရဟန်း၏ အာပတ်သည် မထဟူ၍ အာပတ်မှ ထခြင်း၏ လက္ခဏာကို သိအပ်၏။
ဝိ၊သင်္ဂဟ၊၃၄၈) သံဃာဒိသိသ် အာပတ်သင့်၍ ညဉ့်ဖုံးလွှမ်းသဖြင့် ဝတ်ဆောက်တည်လိုသော ရဟန်းသည် သံဃာထံသို့ ချဉ်းကပ်လျက် ၃-ကြိမ် ဆို၍ ပရိဝါသ်ကို တောင်းအပ်၏။
သံဃာက ဉတ်ကမ္မဝါစာဖြင့် ပရိဝါသ် ပေးပြီးသည်၏ အဆုံး၌ “ပရိဝါသံ သမာဒိယာမိ၊ ဝတ္တံ သမာဒိယာမိ” ဟူ၍ နှစ်ဝါကျလုံးကို ဆို၍လည်းကောင်း၊ တစ်ဝါကျကိုသာ ဆို၍လည်းကောင်း ဝတ်ဆောက်ပြီးလျှင် ပရိဝါသ် ပေးသော သံဃာအား “အဟံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလာ သံဃာဒိသေသာ အာပတ္တိယော အာပဇ္ဇိံ” စသည်ဖြင့် ပရိဝါသ်ကို ပြောကြားအပ်၏။
ထိုပြောကြားရာ၌ ပါဠိဘာသာဖြင့်ဖြစ်စေ၊ အခြားဘာသာဖြင့်ဖြစ်စေ ပြောကြားကောင်း၏။
ပရိဝါသ် ဆောက်တည်၍ ပရိဝါသ် ကျင့်သုံးခြင်းသည်- - ဝတ်ကို မချမူ၍ ကျင့်သုံးခြင်း အနိက္ခိတ္တပရိဝါသ်၊ - ဝတ်ကို ချ၍ ကျင့်သုံးခြင်း နိက္ခိတ္တပရိဝါသ် အားဖြင့် ၂-ပါး အပြား ရှိသည်။
အနိက္ခိတ္တပရိဝါသ် ကျင့်သော ရဟန်းသည် ဆောက်တည်ပြီးသော ဝတ်ကို မချမူ၍ အရုဏ်မီအတွင်း၌ သဟဝါသ, ဝိပ္ပဝါသ, အနာရောစနာ ဟူသော ရတ္တိစ္ဆေဒအကြောင်း ၃-ပါးတို့ကို မဖြစ်စေဘဲ အရုဏ်တက်စေခြင်းသည် ပရိဝါသ် တစ်ရက် ကျင့်သုံးပြီးသည် မည်၏။
ဤနည်းအတူ ကျင့်၍ ပရိဝါသ်ရက်တို့ကို ရေတွက်အပ်၏။
နိက္ခိတ္တပရိဝါသ် ကျင့်သော ရဟန်းသည် ပရိဝါသ် ပေးပြီးနောက်လည်းကောင်း, သံဃာထံ၌ ပရိဝါသ်ကို ဆောက်တည်၍ ပြောကြားပြီးလျှင် သံဃာထံ၌လည်းကောင်း, အခြားသော ရဟန်းထံ၌လည်းကောင်း “ပရိဝါသံ နိက္ခိပါမိ၊ ဝတ္တံ နိက္ခိပါမိ” ဟူ၍ နှစ်ဝါကျလုံးကို ဆို၍လည်းကောင်း၊ တစ်ဝါကျကိုသာ ဆို၍လည်းကောင်း ဝတ်ကို ချအပ်၏။
ထို့နောက် အရုဏ်မတက်မီ ပကတတ်ရဟန်း အများနှင့်ဖြစ်စေ၊ ပကတတ်ရဟန်း တစ်ပါးနှင့်ဖြစ်စေ၊ ကျောင်းဝင်းပြင်ပသို့ ထွက်၍ ရဟန်းတို့၏ အသံမကြားရာ၊ မမြင်ရာ အရပ်သို့ သွားပြီးလျှင် ဝတ်ဆောက်တည်၍ ပရိဝါသ်ကို ပြောကြားပြီးနောက် ရတ္တိစ္ဆေဒအကြောင်း ၃-ပါးတို့ကို မဖြစ်စေဘဲ အရုဏ်တက်စေပြီးလျှင် အဖေါ်ရဟန်းတို့ထံ၌ ပရိဝါသ်ကို ချအပ်၏။
အဖေါ်ဖြစ်သော ရဟန်းတို့သည် တစ်စုံတစ်ခုသော ကိစ္စဖြင့် မသိအောင် ပြန်သွားသည်ရှိ သော် အာရာမ်အတွင်းသို့ ဝင်၍ ရှေးဦးစွာ တွေ့မြင်အပ်သော ရဟန်းကို ပရိဝါသ် ပြောကြား၍ ဝတ်ကို ချအပ်၏။
ဤသို့ ကျင့်ခြင်းသည် ပရိဝါသ် တစ်ရက် ကျင့်ပြီးသည် မည်၏။
ပရိဝါသ် ကျင့်သော ရဟန်းသည် သဟဝါသ, ဝိပ္ပဝါသ, အနာရောစနာ ဟူသော ရတ္တိစ္ဆေဒအကြောင်း ၃-ပါးတို့ကို မဖြစ်စေမူ၍ ကျင့်ရသည်။
ရတ္တိစ္ဆေဒအကြောင်း ၃-ပါးတွင် တစ်ပါးပါး ဖြစ်လျှင် ထိုဖြစ်သောနေ့အတွက် ပရိဝါသ် ကျင့်သုံးသော ရက် မရေတွက်ရတော့ပြီ။
ပရိဝါသ် ကျင့်သော ရဟန်းသည်- - ဝတ် မဆောက်တည်သော ပကတတ်ရဟန်း၊ - ပရိဝါသ် ဆောက်တည်သော ရဟန်း၊ - ပရိဝါသ် ကျင့်ပြီးသော မာနတ္တာရဟရဟန်း၊ - မာနတ္တကျင့်ဆဲသော မာနတ္တစာရိကရဟန်း၊ - မာနတ္တကျင့်ပြီးသော အဗ္ဘာနာရဟရဟန်း တို့နှင့် အမိုးတူသော ကျောင်း၊ စေတီအိမ်၊ ဗောဓိအိမ် စသည်တို့၌ အတူတကွ မအိပ်ကောင်း။
အိပ်လျှင် သဟဝါသ ဖြစ်၏။
၁၃-၄။
ဝိ၊သင်္ဂဟ၊၃၈၇။
၃၇၁) အရုဏ်တက်သောခဏ၌ ပကတိရဟန်းနှင့် ကင်းကွာ၍ နေခြင်းသည် ဝိပ္ပဝါသ ဖြစ်၏။
- အနိက္ခိတ္တဝတ် ဆောက်တည်သော ရဟန်းအား အာရာမ်ရှိလျှင် ကျောင်းဝန်း အာရာမ်အတွင်း၊ အာရာမ်မရှိလျှင် အာရာမ်ထိုက်သော ကျောင်းမှ ခဲနှစ်ကျအတွင်း၌ ပကတိရဟန်း တစ်ပါးပါး ရှိနေလျှင် ဝိပ္ပဝါသ မဖြစ်။
- နိက္ခိတ္တဝတ် ဆောက်တည်သော ရဟန်းအား ကျောင်းဝန်းပြင်ပ၌ ၁၂-တောင် အတွင်း ပကတိရဟန်း တစ်ပါးပါး ရှိနေလျှင် ဝိပ္ပဝါသ မဖြစ်။
- အာရာမ်ပြင်ပ၌ ပရိဝါသ် ပြောကြားပြီးနောက် ကိစ္စတစ်ခုခုဖြင့် မသိအောင် အဖေါ်ဖြစ်သော ပကတိရဟန်းတို့ တစ်ပါးမကျန် ပြန်သွားကြသော်လည်း ပကတိရဟန်းတို့ ရှိ၏ဟူသော အမှတ်ဖြင့် နေခြင်းကြောင့် ဝိပ္ပဝါသ မဖြစ်။
၁၇၊ ၂၄။
ဝိ၊သင်္ဂဟ၊၃၃၉။
ကင်္ခါ၊၁၅၉-၁၆၀။
၂၁၈) အရုဏ်မတက်မီ ပရိဝါသ် မပြောကြားရသေးသော အာဂန္တုကရဟန်းတို့အား ပရိဝါသ် မပြောကြားခြင်းသည် အနာရောစနာ ဖြစ်၏။
- အနိက္ခိတ္တဝတ် ဆောက်တည်သော ရဟန်းသည် အာရာမ်အတွင်း၌ ရှိသော ရဟန်း၊ အာရာမ်ထိုက်သော အရပ်၌ တည်သော ရဟန်း၊ မြင်အပ်သော ရဟန်း၊ ပျို့အံခြင်း၊ ချောင်းဟန့်ခြင်း၊ ချေဆတ်ခြင်း စသည်ကို ပြုသော ရဟန်း၏ အသံကို ကြားလျှင် ထိုအသံရှင် ရဟန်းတို့အား ပရိဝါသ် ပြောကြားအပ်၏။
- နိက္ခိတ္တဝတ် ဆောက်တည်သော ရဟန်းသည် အာရာမ်ပြင်ပတွင် ၁၂-တောင် အတွင်း၌ ရောက်ရှိသော ရဟန်း၊ တွေ့မြင်သော ရဟန်း၊ အသံကြားသော ရဟန်းတို့အား ပြောကြားအပ်၏။
မပြောကြားလျှင် အနာရောစနာ ဖြစ်၏။
- နာနာသံဝါသက ရဟန်းတို့အား မပြောကြားသော်လည်း အနာရောစနာ မဖြစ်။
၁၁-၂။
ဝိ၊သင်္ဂဟ၊၃၃၉၊ ၃၈၇။
၃၇၁။
၂၃၃) ပရိဝါသ် နေသော ရဟန်း အချင်းချင်း တွေ့မြင်လျှင် ပရိဝါသ် ပြောကြားအပ်၏။
ပရိဝါသ် ပြောကြားပြီးသော ရဟန်းကို နောက် နေ့တို့၌ တွေ့မြင်သော်လည်း ပရိဝါသ် ပြောကြားရန် မလိုတော့ပြီ။
- အနိက္ခိတ္တဝတ် ဆောက်တည်သော ရဟန်းသည် အာရာမ်တွင်း၊ အာရာမ်ထိုက်သော အရပ်၌ ရောက်ရှိနေသော ရဟန်းအားလုံးတို့အား ပရိဝါသ် ပြောကြားအပ်၏။
- နိက္ခိတ္တဝတ် ဆောက်တည်သော ရဟန်းသည် အာရာမ်တွင်း၊ အာရာမ်ထိုက်သော အရပ်၌ ရောက်ရှိနေသော ရဟန်းအားလုံးတို့အား ပြောကြားရန် မလို။
တွေ့မြင်သော ရဟန်း၊ အသံကြားသော ရဟန်း၊ ၁၂-တောင် အတွင်း၌ ရောက်ရှိနေသော ရဟန်းတို့အား ပရိဝါသ် ပြောကြားအပ်၏။
(သာရတ္ထ၊၃။
၃၇၁) တိတ္ထိဖြစ်ဖူးသောသူသည် ဘုရားသာသနာ၌ ရဟန်းပြုလိုသည် ဖြစ်အံ့။
ရဟန်းမပြုမီ ရှေ့အဖို့၌ ရှင်သာမဏေ ပြုပေး၍ ၄-လပတ်လုံး တိတ္ထိယပရိဝါသ်ကို ကျင့်သုံးခြင်းငှာ ဉတ္တိကမ္မဝါစာဖြင့် ပေးအပ်သော ပရိဝါသ်သည် အပ္ပဋိစ္ဆန္နပရိဝါသ် မည်၏။
ယင်း အပ္ပဋိစ္ဆန္နပရိဝါသ်ကို- - အထက်ပိုင်း၌သာ အဝတ်ဝတ်ဆင်သော အာဇီဝကနဂ္ဂပရိဗိုဇ်၊ - အဝတ်လုံးဝ မဝတ်ဆင်သော အစေလကနဂ္ဂပရိဗိုဇ် တို့အား ပေးအပ်သည်။
(ဝိ၊၃။
၂၄၁) အဝတ်ဝတ်ဆင်၍ လာသော နဂ္ဂပရိဗိုဇ်၊ သာကီဝင်မင်းမျိုး နဂ္ဂပရိဗိုဇ်၊ ရသေ့၊ ဖိုးသူတော် စသူတို့အား အပ္ပဋိစ္ဆန္နပရိဝါသ်ကို မပေးအပ်။
၂၇၃) အပ္ပဋိစ္ဆန္နပရိဝါသ်ကို ကျင့်သောသူသည် ၈-ပါးသော ဝတ်တို့ကို ၄-လပတ်လုံး မကျိုးမပျက်ရအောင် ဖြည့်ကျင့်အပ်၏။
တစ်ပါး ကျိုးပျက်လျှင် နောက်ထပ် ၄-လ ပြန်၍ ပရိဝါသ် ကျင့်ရပြန်၏။
၁၀၀-၁။
၂၇၅) သံဃောဝ ဒေတိ ပရိဝါသံ၊ မူလာယ ပဋိကဿတိ။
(ဝိ၊၅။
၁၀၉) ပရိဝါသံ သမာဒါယ (ကင်္ခါ၊၁၄၅) တိ ပရိဝါသ ဝတ္တံ သံဃမဇ္ဈေ သမာဒိယိတွာ။
(ကင်္ခါ၊ဋီ၊သစ်၊၂၅၉) (ဝိ၊၁။
၁၅၃၊ ၂၈၃။
ဝိ၊၂၊၄၆၊ ၁၆၇။
ဝိ၊၃။
၈၀-၅၊ ၉၈၊ ၁၀၁။
၁၃-၄၊ ၈၃-၇၊ ၉၁၊ ၁၄၇၊ ၃၉၆။
၂၁၉၊ ၂၆၁။
၁၀၉၊ ၂၁၂။
၆၊ ၁၃-၄-၈၊ ၁၅၇၊ ၁၆၈၊ ၁၉၁၊ ၂၃၅။
ဝိ၊သင်္ဂဟ၊၃၃၀၊ ၃၃၃-၅၊ ၃၅၃၊ ၃၇၃-၈၊ ၃၉၂။
မ၊ဋ္ဌ၊၃။
ဝဇိရ၊၁၀၂-၃၊ ၄၁၉၊ ၄၂၂၊ ၄၄၆၊ ၅၁၁။
ဝိမတိ၊၁။
၁၅၉၊ ၃၀၄။
၁၃၇၊ ၁၄၀၊ ၂၁၃။
ကင်္ခါ၊ဋီ၊ဟောင်း၊၅၈-၉။