kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
ဘိုဘိုငယ်သည် American Institute for Economic Research (AIER) ၏ သီးခြားခွဲထွက်သော American Institute for Economic Research (AIER) ၏ လွတ်လပ်သော လက်အောက်ခံ American Investment Services (AIS) တွင် သုတေသနလုပ်ငန်းများကိုပါဝင် လုပ်ဆောင်ခဲ့သူလည်းဖြစ်သည်။
မြန်မာနိုင်ငံသို့ပြန်လည်ရောက်ရှိပြီးနောက်ပိုင်းကာလများ ၂၀၁၅အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲပြီးနောက် မြန်မာနိုင်ငံသို့ ပြန်လည် ရောက်ရှိလာခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။
ကမ္ဘောဇဘဏ်၏ ဘေးအန္တရာယ် စီမံခန့်ခွဲရေးဌာန အကြီးအကဲအဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့ဖူးသူဟုလည်းဖော်ပြကြသည်။
ယင်းနောက် အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ပါတီ (NLD)တွင် စီးပွားရေးအကြံပေးတာဝန်၊နောက်ပိုင်း ဗဟိုဘဏ်ဒါရိုက်တာအဖွဲ့ဝင်၊၂၀၁၇ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၃၁ရက်ကစပြီး မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ်ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌတာဝန် ပေးအပ်ခြင်းခံခဲ့ရသည်။
ထိုရာထူးတာဝန်ယူခဲ့စဉ်က သူ၏ အသက်သည် ၄၈နှစ်အရွယ်သာ ရှိသေးသည်။
Frontier Myanmar က ဘိုဘိုငယ်ကို တက်ကြွပြီး အားမာန်ရှိသည့် ခေတ်မီသော ပညာရှင်တစ်ဦးအဖြစ် ဖော်ပြသည်။
ဘိုဘိုငယ်သည် နိုင်ငံတော်စီးပွားရေးပေါင်းစပ်ညှိနှိုင်းရေး ကော်မတီဝင်လည်း ဖြစ်ခဲ့သည်။
ဘိုဘိုငယ်သည် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ ဒီမိုကရေစီအုပ်ချုပ်ရေးနှင့်အတူ ရဲရင့်သော ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေး အစီအစဉ်အပေါ် အကောင်အထည်ဖော်ခဲ့ကြသူများထဲပါခဲ့ပြီး နောက်ဆုံးတွင် ရာထူးတက်ခဲ့သူ၊ အစိုးရ၏ လိုငွေပြမှု ၅၀ ရာခိုင်နှုန်းကို လျှော့ချနိုင်ခဲ့သူထဲပါဝင်ခဲ့သူ၊ စမတ်ဖုန်း လက်လီငွေပေးချေမှုစနစ်ကို ရှေ့ဆောင်ခဲ့သူ၊ သီလဝါ အထူးစီးပွားရေးဇုန်ကို ပံ့ပိုးပေးခဲ့သူ၊ ငါးနှစ်အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံ၏ GDP ကို ကန်ဒေါ်လာ ၁ ဒသမ ၈ ဘီလီယံမှ ၁၀ ဒသမ ၅ ဘီလီယံအထိ မြင့်တက်လာအောင် စွမ်းဆောင်ကြသူများထဲ ပါခဲ့သူဟု ဖော်ညွှန်းခြင်းခံခဲ့ရသည်။
၂၀၂၁ ဖေဖော်ဝါရီ၁ရက်နောက်ပိုင်းအကြောင်းအရာများ ၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခံရခြင်း တွင် ဘိုဘိုငယ်လည်း ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခြင်းခံခဲ့ရသည်။
နေပြည်တော်ရှိအစိုးရပေးထားသောနေအိမ်အတွင်း ရှိနေစဉ် လာရောက်ဖမ်းဆီး ခေါ်ဆောင်သွားခြင်းဖြစ်ပြီး မည်သည့်နေရာ၌ ထိန်းသိမ်းထားသည်ကို မိသားစုအား သိခွင့်မပေးခဲ့ပေ။
ရက်အနည်းငယ်အကြာတွင် သေဆုံးသွားသည်ဆိုသော ကောလဟာလ ထွက်ပေါ်လာသည်။
ထိုသတင်းမမှန်ကြောင်း ၂၀၂၁ခုနှစ် ဧပြီ၉ ရက်တွင် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေး ကောင်စီ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ဗိုလ်ချုပ်ဇော်မင်းထွန်းက ဗဟိုဘဏ်ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌဦးဘိုဘိုငယ် ကျန်းမာစွာရှိကာ ရိပ်သာတစ်ခုတွင်ထိန်းသိမ်းထားကြောင်းနှင့် စစ်မေးနေကြောင်း ထွက်ပြောခဲ့သည်။
ထိန်းသိမ်းခံရပြီး ၁နှစ်ကျော်အကြာ မေလ ၁၀ ရက်နေ့တွင် အဂတိလိုက်စားမှုတိုက်ဖျက်ရေးကော်မရှင် ကဘိုဘိုငယ်အား အဂတိလိုက်စားမှု တိုက်ဖျက်ရေးဥပဒေ ပုဒ်မ ၅၅ ဖြင့် အမှုဖွင့် အရေးယူကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။
နိုင်ငံခြားသုံးငွေ ရောင်းဝယ်ဖောက်ကားခွင့် လိုင်စင်ရဘဏ်များအပေါ် လုပ်ထုံးလုပ်နည်းနှင့် အညီ ကြီးကြပ်မှုအားနည်းခဲ့၍ နိုင်ငံတော်က ရသင့်သည့် အခွန်ငွေများနှင့် ဘဏ်အတိုးများ နစ်နာဆုံးရှုံးခဲ့သည်ဟုကြေညာချက်ထဲ ထည့်သွင်းဖော်ပြခဲ့သည်။
ယုန် ကို သာမန်အားဖြင့်သာ သိသူ များသည်။
ပါဏဗေဒအလိုအရ ကွင်းယုန် နှင့် တွင်းယုန် နှစ်မျိုးစလုံးသည် လပ်ပိုရီဒီး (Leporidae) မျိုးရင်းဝင်များဖြစ်ကြပြီး လက်ဂိုမော်ဖာ (Lagomorpha) မျိုးစဉ် အောက်၌ ပါဝင်ကြလေသည်။
ကွင်းယုန်သည် ယင်း၏ အမွှေးထူခြင်း၊ နားရွက်ရှည်ခြင်းနှင့် လျင်မြန်ခြင်းတို့ကြောင့် လူသိများသည်။
ကွင်းယုန်ကို ကမ္ဘာအနှံ့အပြား၌ လိုလိုပင် တွေ့နိုင်သော်လည်း တွင်းယုန်ကိုမူ ဥရောပတိုက်တွင်သာ စ၍ တွေ့ရသည်။
တွင်းယုန်နှင့် ကွဲပြားမှု တွင်းယုန်သည် ကွင်းယုန်ထက် ကိုယ်ထည်သေးသည့်အပြင် ခြေထောက်များနှင့် နားရွက်များသည်လည်း ကွင်းယုန်လောက်မရှည်ကြချေ။
သွင်ပြင်လက္ခဏာနှင့် နေထိုင်ပြုမူပုံများ ကွင်းယုန်များသည် ၁၇ လက်မမှ ၂၅ လက်မအထိ ရှည်တတ်သည်၊ အမြီးသည် တို၍ အမွှေးများပြီးလျှင် အပေါ်သို့ ထောင်လျက်ရှိသည်။
စားလေ့ရှိသော အစားအစာ ကွင်းယုန်နှင့် တွင်းယုန်တို့သည် ဟင်းသီးဟင်းရွက်စား တိရစ္ဆာန်များ ဖြစ်ကြသည်။
မျိုးပွားခြင်းနှင့် ဇီဝစက်ဝန်းလည်ပတ်ပုံ ကွင်းယုန်များသည် မကြာခဏ သားဖွားတတ်ကြသဖြင့် အပွားမြန်သည်။
လူသားများနှင့် ပတ်သက်မှုဆိုင်ရာ အချို့နေရာများတွင် ကွင်းယုန်တို့၏ သဘာဝရန်သူများဖြစ်သော မြေခွေး၊ မြွေပါမြီးတို၊ လင်းယုန်၊ သိမ်းနှင့် ခွေးတူဝက်တူများကို လူများက ရှင်းလင်းသုတ်သင်ပေးကြသဖြင့် ကွင်းယုန်များသည် အတိုးပွား မြန်လာပြီးလျှင် စိုက်ခင်းများကိုပင် ဖျက်ဆီးပစ်ကြလေသည်။
ဇီဝမျိုးရိုးခွဲခြားခြင်း တွင်းယုန်တွင် အရိုင်း နှင့် အယဉ် ဟူ၍ နှစ်မျိုးရှိသည်။
ဇီဝမျိုးကွဲများအဖြစ် သိပ္ပံနည်းကျအတည်ပြုထားသည့် မျိုးစိတ် (၃၂)မျိုးမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည် - မျိုးစု။
Lepus မျိုးစုခွဲ။
Macrotolagus Antelope jackrabbit, Lepus alleni မျိုးစုခွဲ။
Poecilolagus Snowshoe hare, Lepus americanus မျိုးစုခွဲ။
Lepus Arctic hare, Lepus arcticus Alaskan hare, Lepus othus Mountain hare, Lepus timidus မျိုးစုခွဲ။
Proeulagus Black jackrabbit, Lepus insularis Desert hare, Lepus tibetanus Tolai hare, Lepus tolai မျိုးစုခွဲ။
Eulagos Broom hare, Lepus castroviejoi Yunnan hare, Lepus comus Korean hare, Lepus coreanus European hare, Lepus europaeus Manchurian hare, Lepus mandshuricus Ethiopian highland hare, Lepus starcki မျိုးစုခွဲ။
Sabanalagus Ethiopian hare, Lepus fagani African savanna hare, Lepus victoriae မျိုးစုခွဲ။
Indolagus Hainan hare, Lepus hainanus Indian hare, Lepus nigricollis Burmese hare, Lepus peguensis မျိုးစုခွဲ။
Sinolagus Chinese hare, Lepus sinensis မျိုးစုခွဲ။
Tarimolagus Yarkand hare, Lepus yarkandensis မျိုးစု သတ်မှတ်မှု မရေရာသေးသည့် မျိုးစိတ်များ Tamaulipas jackrabbit, Lepus altamirae Japanese hare, Lepus brachyurus Black-tailed jackrabbit, Lepus californicus White-sided jackrabbit, Lepus callotis Cape hare, Lepus capensis Corsican hare, Lepus corsicanus Tehuantepec jackrabbit, Lepus flavigularis Granada hare, Lepus granatensis Abyssinian hare, Lepus habessinicus Woolly hare, Lepus oiostolus Scrub hare, Lepus saxatilis White-tailed jackrabbit, Lepus townsendii ကိုးကား ကဏ္ဍ:ယုန်များ။
ယုန်ကို သာမန်အားဖြင့်သာ သိသူ များသည်။
တွင်းယုန်များတွင် သားမွှေးများ ရှိသည့်ပြင် နားရွက်ရှည်များလည်း ရှိသည်။
ဘီစီ ၅၅၁ မှ ၄၇၈ ခုနှစ်အတွင်း တရုတ်နိုင်ငံ၌ ထင်ရှားခဲ့သော ကွန်ဖြူးရှပ်ခေတ်တွင် တွင်းယုန်များကို အယူဝါဒဆိုင်ရာ ပွဲလမ်းများတွင် အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။
ကွင်းယုန်နှင့် ကွဲပြားမှု တွင်းယုန်သည် ကွင်းယုန်ထက် ကိုယ်ထည်သေးသည့်အပြင် ခြေထောက်များနှင့် နားရွက်များသည်လည်း ကွင်းယုန်လောက်မရှည်ကြချေ။
စရိုက်လက္ခဏာနှင့် နေထိုင်ပြုမူပုံများ တွင်းယုန်စစ်စစ်များသည် တစ်ခါတစ်ရံတွင် မိမိကိုယ်တိုင်တူးထားသည့်တွင်းများအတွင်း၌ သားများကို မွေးဖွားလေ့ရှိသည်။
တွင်းယုန်များသည် နေ့အချိန်တွင် အစာရှာထွက်လေ့မရှိသော်လည်း ယင်းတို့ကို မကြာခဏ နေ့အချိန်၌ တွေ့ရတတ်သည်။
ယင်းတို့သည် ညဉ့်အချိန်တွင်သာ ထွက်၍ အစာကို ရှာစားလေ့ရှိကြသည်။
လူသားများနှင့် ပတ်သက်မှုဆိုင်ရာ ရောဂါကူးစက်မှု တွင်းယုန်များတွင် ရောဂါကျရောက်တတ်ပြီးလျှင် ယင်းတို့ မှတစ်ဆင့် လူများကို ကူးစက်စေတတ်သည်။
အမဲလိုက်ခြင်း မုဆိုးများ တောလိုက်ရာတွင် တွင်းယုန်ရိုင်းများကိုလည်း လိုက်လံဖမ်းဆီးလေ့ရှိကြသည်။
အစားအစာ၊ အဝတ်အထည်နှင့် အသုံးအဆောင်အနေဖြင့် အသုံးချမှု အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုအတွင်း ရှိရင်းစွဲ တွင်းယုန်များ၏ အမွှေးများသည် နူးညံ့၍ သေးပြီးလျှင် အညိုရောင်လိုလိုသာ ရှိသည်။
မွေးမြူရေးဆိုင်ရာ တွင်းယုန်များကို မွေးမြူရာတွင် အစာကို ဂရုစိုက်၍ ကျွေးမွေးရန် လိုအပ်ပေသည်။
သန့်သန့်ရှင်းရှင်းလည်း ထားရမည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:ယုန်များ။
right|The Murder of Laius by Oedipus, by Joseph Blanc လိုင်ယပ်စ်သည် ဂရိဒဏ္ဍာရီ လိုင်ယပ်စ်ဘုရင်မင်းကြီးမှ (အသံထွက် )၊ သို့မဟုတ် လိုင်အိုစ် () သီဘန် ကိုတည်ထောင်ခဲ့သည့် ဒဏ္ဍာရီတွင်ရှိသော အဓိကဇာတ်ကောင်များဖြစ်သည်။
မိသားစု ကိုးကား Apollodorus, The Library with an English Translation by Sir James George Frazer, F.B.A., F.R.S. in 2 Volumes, Cambridge, MA, Harvard University Press; London, William Heinemann Ltd. 1921. ISBN 0-674-99135-4. Online version at the Perseus Digital Library. Greek text available from the same website. Pausanias, Description of Greece with an English Translation by W.H.S. Jones, Litt.D., and H.A. Ormerod, M.A., in 4 Volumes. Cambridge, MA, Harvard University Press; London, William Heinemann Ltd. 1918. . Online version at the Perseus Digital Library Pausanias, Graeciae Descriptio. 3 vols. Leipzig, Teubner. 1903. Greek text available at the Perseus Digital Library.။
ရူးသွပ်မှု၏ အနန္တစကြဝဠာမျိုးစုံ အတွင်းဝယ် ဒေါက်တာ စထရိန့်ချ် () ရုပ်ရှင်ကားသည် မာဗယ်ရုပ်ပြစာအုပ်ဇာတ်ကောင်တစ်ခုဖြစ်သော ဒေါက်တာ စထရိန့်ချ် ဇာတ်လမ်းအပေါ်အခြေခံ၍ ရိုက်ကူးထားသည့် အမေရိကန် မဟာလူစွမ်းကောင်း ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားတစ်ကားဖြစ်ပြီး မာဗယ် စတူဒီယိုမှ ထုတ်လုပ်၍ ဝေါ့ဒစ္စနေ ရုပ်ရှင်ဆိုင်ရာ စတူဒီယိုမှ ဖြန့်ချိခဲ့သည်။
၎င်းသည် ၂၀၁၆ ခုနှစ်တွင် ထွက်ရှိခဲ့သည့် ဒေါက်တာ စထရိန့်ချ် (၂၀၁၆) ရုပ်ရှင်ကား၏ နောက်ဆက်တွဲဖြစ်ပြီး မာဗယ် ရုပ်ရှင်ဇာတ်လမ်း ကမ္ဘာ (MCU) ၏ ၂၈ ခုမြောက် ရုပ်ရှင်ကားလည်းဖြစ်သည်။
၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ မေလ ၂ ရက်နေ့တွင် ဟောလိဝုဒ်ရှိ ဒိုလ်ဘီ ဇာတ်ရုံ၌ ပွဲဦးထွက် အထူးပွဲပြသခဲ့ပြီး မေလ ၆ ရက်နေ့တွင် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတဝှမ်း တပြိုင်နက် ရုံတင်ပြသခဲ့သည်။
ဇာတ်လမ်း ဇာတ်အိမ် ဤရုပ်ရှင်ကားမတိုင်မီက ရုံတင်ခဲ့သည့် စိတ်ကူးယဉ်ဇာတ်လမ်း လောကတစ်ခုဖြစ်သည့် မာဗယ် ရုပ်ရှင်ဇာတ်လမ်း ကမ္ဘာ၏ တစိတ်တဒေသဖြစ်ကြသော “ပင့်ကူလူသား။
အိမ်ပြန်လမ်းဝေး (Spider-Man: No Way Home) (၂၀၂၁) ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကား” နှင့် ၎င်းရှေ့က ထုတ်လွှင့်ခဲ့သည့် “ဝမ်းဒါးဗွီးရှင်း (WonderVision)” ၂၀၂၁ ခုနှစ် ရုပ်/သံ ဇာတ်လမ်းတွဲတို့၏ နောက်ဆက်တွဲဖြစ်ရပ်များဖြင့် ဇာတ်အိမ်တည်ထားသည်။
ပါဝင်သည့် သရုပ်ဆောင်များ link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Benedict_Cumberbatch_&_Elizabeth_Olsen_(48470890276).jpg|thumb|ရုပ်ရှင်ရိုက်ကူးမှုဆိုင်ရာ ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည့် စန်ဒီယေးဂိုး စာနယ်ဇင်း ရှင်းလင်းပွဲတွင် အတူတကွ တွေ့ရသော ဘန်းနဒ္ဒစ် ကမ့်ဘာဘတ်ချ် နှင့် အဲလစ်ဇဘက် အိုလ်စန် ဒေါက်တာ စထရိန့်ချ်များ အဖြစ် - ဘန်းနဒ္ဒစ် ကမ့်ဘာဘတ်ချ်။
ဝမ်းဒါ မက်ဇီအော့ဖ် / ကြက်သွေးရောင် စုန်းမ အဖြစ် - အဲလစ်ဇဘက် အိုလ်စန်။
ကားလ်မော်ဒို အဖြစ် - ချီဝီတဲ အဂျီအိုဖော်။
ဝေါင်း အဖြစ် - ဘန်းနဒ္ဒစ် ဝေါင်း။
အမေရိကား ချားဗက်ဇ် အဖြစ် - ဆိုးချီရယ် ဂိုးမက်ဇ်။
နီကော်ဒီမက်စ် ဝက်စ် အဖြစ် - မိုက်ကယ် စတူးဘာ့ဂ်။
ခရစ္စတင်း ပါလ်မာ အဖြစ် - ရေချယ် မက်အေဒမ်။
ကိုးကား ပြင်ပလင့်များ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားဆိုင်ရာ မာဗယ်၏ ကဏ္ဍ:၂၀၂၂ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ ကဏ္ဍ:မာဗယ် ရုပ်ရှင်ဇာတ်လမ်း ကမ္ဘာ ကဏ္ဍ:အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကား ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ ကဏ္ဍ:အမေရိကန် စူပါဟီးရိုး ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ ကဏ္ဍ:သိပ္ပံစိတ်ကူးယဉ် အက်ရှင် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ ကဏ္ဍ:စိတ်ကူးယဉ် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ ကဏ္ဍ:စွန့်စားမှု ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ ကဏ္ဍ:သိပ္ပံစိတ်ကူးယဉ် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ ကဏ္ဍ:အက်ရှင် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ ကဏ္ဍ:အပြိုင်စကြဝဠာများအကြောင်း ရိုက်ကူးထားသည့် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ။
တရုတ်အက္ခရာယဉ်ကျေးမှုအဝိုင်（တရုတ်ဘာသာစကား: 漢字文化圈） ဟုလည်းသိကြသော အရှေ့အာရှ ယဉ်ကျေးမှု စက်ဝိုင်း（တရုတ်ဘာသာစကား: 東亞文化圈） သည် တရုတ်ယဉ်ကျေးမှု၏သမိုင်းဝင်လွှမ်းမိုးမှုခံခဲ့ရသော အရှေ့နှင့်အရှေ့တောင်အာရှရှိ နိုင်ငံအများအပြားကို လွှမ်းခြုံထားသည်။
အရှေ့အာရှယဉ်ကျေးမှုနယ်ပယ်ကို မဟာတရုတ်၊ ဂျပန်၊ ကိုရီးယားနှင့် ဗီယက်နမ်တို့ ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။
အခြားသော အဓိပ္ပါယ်ဖွင့်ဆိုချက်များသည် တစ်ခါတစ်ရံတွင် သမိုင်းဝင် တရုတ်လွှမ်းမိုးမှု ကန့်သတ်ချက်ကြောင့် သို့မဟုတ် မျက်မှောက်ခေတ် တရုတ်လူမျိုးစုများ တိုးပွားလာခြင်းကြောင့် မွန်ဂိုလီးယားနှင့် စင်္ကာပူကဲ့သို့သော အခြားနိုင်ငံများလည်း ပါဝင်ပါသည်။
တရုတ်နိုင်ငံသည် ဩဇာညောင်းသော ဒေသဆိုင်ရာ ပါဝါဖြစ်သည်။
ဂျပန်၊ကိုရီးယားနှင့် ဗီယက်နမ်တို့၏ ယဉ်ကျေးမှုသည် တရုတ်နိုင်ငံ၏ လွှမ်းမိုးမှုဖြစ်သည်။
တရုတ်နိုင်ငံသည် ကွန်ဖြူးရှပ်ဘာသာ၊ ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့် တာအိုဘာသာတို့ကို ထိုနိုင်ငံများသို့ ယူဆောင်လာခဲ့သည်။
ဤလေးနိုင်ငံတို့တွင် စာပေနှင့် ယဉ်ကျေးမှု၊ သိပ္ပံနှင့် စီးပွားရေး ဖလှယ်ရန်အတွက် ရှေးတရုတ်ဘာသာစကားကို အများအားဖြင့် အသုံးပြုလာကြသည်။
တရုတ်နိုင်ငံ၏ လွှမ်းမိုးမှုကြောင့် ထိုအချိန်က ဂျပန်ဘာသာစကားနှင့် ကိုရီးယားဘာသာစကားနှင့် ဗီယက်နမ်ဘာသာစကားတို့ကို တရုတ်အက္ခရာဖြင့် ရေးသားထားသည်။
ဒိုရေမွန်: နိုဘိတ၏ လေးတွေ ကြယ်စစ်ပွဲများ ၂၀၂၁ ( ၊ ) သည် ၂၀၂၂ ခုနှစ် ဂျပန် ကာတွန်း အာကာသ အော်ပရာ ဇာတ်ကား ဖြစ်သည်။
၎င်းသည် ၄၁ ခုမြောက် ဒိုရေမွန် ဇာတ်ကားဖြစ်ပြီး ၁၉၈၅ ခုနှစ်တွင် ပြန်လည်ရိုက်ကူးသည့်ဇာတ်ကားလည်းဖြစ်သည်။
ဇာတ်လမ်း တစ်နေ့မှာတော့ နိုဘိတ ဟာ ပါပီ လို့ခေါ်တဲ့ သေးငယ်တဲ့ လူသားဆန်တဲ့ ဂြိုဟ်သားလေး ထွက်လာတဲ့ ဒုံးပျံငယ်လေးကို ရွေးလိုက်ပါတယ်။
သူသည် ၎င်း၏ မကောင်းသော စစ်တပ်မှ လွတ်မြောက်ရန် ပီရီကာ အမည်ရှိ ဂြိုဟ်မှ ကမ္ဘာသို့ ရောက်ရှိလာသည်။
အစပိုင်းတွင်၊ ဒိုရေမွန် နှင့် သူ၏သူငယ်ချင်းများသည် ပါပီ ၏သေးငယ်သောအရွယ်အစားကြောင့် စိတ်ရှုပ်ထွေးနေကြသော်လည်း ကိရိယာ "スモールライト" ဖြင့် ၎င်းတို့သည် ကျုံ့သွားပြီး အတူတူကစားကြသည်။
သို့သော်လည်း ပါပီ ကို လိုက်ဖမ်းနေသည့် ဝေလငါးပုံသဏ္ဌာန် စစ်သင်္ဘောသည် ကမ္ဘာမြေသို့ ရောက်ရှိလာပြီး ၎င်းတို့ကို တိုက်ခိုက်သည်။
ပါပီ သည် လူတိုင်းပါဝင်ပတ်သက်မှုအတွက် သူ့ကိုယ်သူ အပြစ်တင်သော်လည်း စစ်တပ်ကို တိုက်ခိုက်ရန် ကြိုးစားသည်။
ပါပီ နဲ့ သူ့ကမ္ဘာမြေကို ကာကွယ်ဖို့အတွက် ဒိုရေမွန် နဲ့ သူ့သူငယ်ချင်းတွေက ပီရီကာ ကို ခရီးထွက်ကြပါတယ်။
ကိုးကား ပြင်ပလင့်များ ကဏ္ဍ:၂၀၂၂ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ ကဏ္ဍ:ဂျပန် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ။
စောထွန်းအောင်မြင့်(၁၉၄၂ ဖွား) သည် အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့်လုံခြုံရေးကောင်စီ ၏ ဗဟိုအကြံပေးအဖွဲ့ခေါင်ဆောင်နှင့် ကရင်ပြည်သူ့ပါတီ၏ ဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်သည်။
၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့ နောက်ပိုင်း တပ်မတော်က ခန့်အပ်သော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများရေးရာဝန်ကြီးဌာန၏ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး နှင့် စစ်ကောင်စီ ဗဟိုအကြံပေးအဖွဲ့ ခေါင်းဆောင် လည်း ဖြစ်ခဲ့သည်။
စစ်မှုထမ်းခြင်းနှင့် အရာထမ်းခြင်း သူသည် စစ်တက္ကသိုလ် အပတ်စဉ် (၆) ဆင်း တပ်မတော် (ရေ) အရာရှိဟောင်းတစ်ဦးဖြစ်သည်။
၁၉၆၀ ပြည့်နှစ်တွင် စစ်တက္ကသိုလ်တက်ရောက်ခဲ့ပြီး ၁၉၆၄ ခုနှစ်တွင် အသက် ၂၁ နှစ်အရွယ်ဖြင့် ကျောင်းဆင်းခဲ့သည်။
စစ်မှုထမ်းအစဘဝတွင် ဒိန်းမတ်နိုင်ငံ နှင့် ၁၉၈၆ ခုနှစ်တွင် အမေရိကန်သို့ စစ်သင်တန်းသွားတက်ရန် ရွေးချယ်ခံခဲ့ရသည်။
သူသည် တပ်မတော် (ရေ) တွင် ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီး ရာထူးဖြင့် ပူးတွဲဗျူဟာစစ်ရေယာဉ်စုမှူးအဖြစ် နောက်ဆုံးတာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
၁၉၈၈ ခုနှစ် အရေးအခင်းအပြီး တပ်မတော်က အာဏာသိမ်းပြီးနောက် စစ်ဘက်မှ အရပ်ဘက်ဝန်ထမ်းအဖြစ် ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။
ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန လက်အောက်ရှိ သင်္ဘောသားအလုပ်အကိုင်ကြီးကြပ်ရေးဌာန (SECD) တွင် ညွှန်ကြားရေးမှူး၊ ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ်တွင် ရေကြောင်းပို့ဆောင်ရေးညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာန ၌ ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်၊ ပြည်တွင်းရေကြောင်းပို့ဆောင်ရေးဌာနတွင် ဦးဆောင်ညွှန်ကြားရေးမှူး ရာထူးများ ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး ၂၀၀၃ ခုနှစ်တွင် အငြိမ်းစားယူခဲ့သည်။
နိုင်ငံရေးဘဝ စောထွန်းအောင်မြင့်သည် ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် ကရင်ပြည်သူ့ပါတီကို ဦးဆောင်တည်ထောင်ကာ ပါတီဥက္ကဋ္ဌတာဝန်ထမ်းဆောင်ခြင်းဖြင့် နိုင်ငံရေးလောကထဲ ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။
အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၁၀ တွင် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ ကရင်တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီးနေရာကို ဝင်ပြိုင်ရာ အနိုင်ရခဲ့၍ ကရင်တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီးအဖြစ် ၂၀၁၆ ခုနှစ် မတ်လ၃၁ ရက်အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
၎င်း ကရင်တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီး တာဝန်ထမ်းဆောင်နေစဉ် ကရင်တမျိုးသားလုံးပါဝင်သည့် ညီလာခံတစ်ရပ် ကျင်းပနိုင်ရေး ကြိုးပမ်းမှုထဲ ပါဝင်ခဲ့သည်။
ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်က ဖွဲ့စည်းပုံပြင်ဆင်ရေးအတွက် တောင်းဆိုထားသည့် ၆ ပွင့်ဆိုင် တွေ့ဆုံမှုထက် ၁၂ ပွင့်ဆိုင် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးစေလိုကြောင်း အရေးကြီးအဆိုကို ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်၌ ၂၀၁၄ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၉ ရက်တွင် တင်သွင်းခဲ့သူလည်းဖြစ်သည်။
၎င်း၏ အဆိုကို ထူးထူးခြားခြား ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော် တွင် လျှိုဝှက်မဲပေးစနစ်ဖြင့် မဲပုံးထောင်ကာ မဲခွဲဆုံးဖြတ်ပြီး ထောက်ခံမဲ ၉၉ မဲ၊ ကန့်ကွက်မဲ ၉ မဲဖြင့် အတည်ပြုပေးခဲ့ကြသည်။
ယင်းနောက် အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၁၅၊ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၂၀ တို့တွင် ကရင်ပြည်သူ့ပါတီ ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် ၎င်းသည်ထပ်မံ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သော်လည်း ရွေးချယ်ခြင်းမခံရတော့ပေ။
သို့သော် ကရင်ပြည်သူ့ပါတီသည် ရွေးကောက်ပွဲတွင် အနိုင်ရပါတီများစာရင်းထဲ ပါဝင်နေသေးသဖြင့် ၎င်းသည် ပါတီကိုယ်စားပြုပြီး ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှုအတွက် ပြည်ထောင်စု ငြိမ်းချမ်းရေးဆွေးနွေးမှု ပူးတွဲကော်မတီ(UPDJC) တွင်လုံခြုံရေးကိစ္စရပ်များဆွေးနွေးမှုလုပ်ငန်းကော်မတီ၏ အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ပါဝင်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး တပ်မတော်ဦးဆောင်သည့် စစ်အာဏာသိမ်းမှုအပြီး ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်နေ့တွင် တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများရေးရာဝန်ကြီးဌာန၏ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးအဖြစ် ခန့်အပ်ခြင်းခံခဲ့ရသည်။
၂၀၂၃ ဖေဖော်ဝါရီ ၁ရက်တွင် တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများရေးရာဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးအဖြစ်မှ အနားယူကာ စစ်ကောင်စီဝင်ဟောင်းများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ၏ ဗဟိုအကြံပေးအဖွဲ့ခေါင်းဆောင် အဖြစ် ပြောင်းလဲခန့်အပ်ခံရသည်။
၂၀၂၅ ခုနှစ် ဇူလိုင် ၃၁ ရက် တွင် အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ သည် ၎င်းအား ကောင်စီ၏ ဗဟိုအကြံပေးအဖွဲ့ ခေါင်းဆောင် အဖြစ် ပြောင်းရွှေ့တာဝန်ပေးခဲ့သည်။
နိုင်ငံတကာ ပိတ်ဆို့မှု တပ်မတော်က ဖွဲ့စည်းထားသည့် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ၊ စစ်တပ်နှင့် ဆက်နွယ်နေသော လူပုဂ္ဂိုလ် ၁၆ ဦးအား အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုက ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုကြောင်း ၂၀၂၁ မေလ ၁၇ ရက် ဖြည့်စွက်စာရင်းထဲ စောထွန်းအောင်မြင့် ပါ ထည့်သွင်းဖော်ပြခြင်းခံခဲ့ရသည်။
ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဘဝ စောထွန်းအောင်မြင့်သည် အိမ်ထောင်သည်တစ်ဦးဖြစ်ပြီး ဇနီးဖြစ်သူမှာ သားဖွားနှင့်မီးယပ်အထူးကုဆရာဝန်မကြီးတစ်ဦးဖြစ်ကာ သား၊သမီးများထွန်းကားခဲ့သည်။
၎င်း၏ ဖခင်ဖြစ်သူမှာ ၁၈၈၁ ခုနှစ် တွင် စတင်တည်ထောင်ခဲ့သည့် ဒေါကလူ - ကရင်အမျိုးသားအသင်း ၏ နောက်ဆုံးဥက္ကဋ္ဌ ဝတ်လုံတော်ရ စောဘမောင် ဖြစ်သည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ဝန်ကြီးများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ လူပုဂ္ဂိုလ်များ ကဏ္ဍ:၁၉၄၂ မွေးဖွားသူများ ကဏ္ဍ:စစ်တက္ကသိုလ် ကျောင်းဆင်းများ။
မြန်မာလူမျိုးတို့၏ အမည်ပေးစနစ်သည် ‌အနောက်တိုင်းအမည်ပေးပုံစနစ်နှင့် ကွာခြားသည်။
မိခင်သို့မဟုတ် ဖခင်၏အမည်ကို ယူ၍မှည့်ပေးလေ့မရှိသဖြင့် မြန်မာတို့တွင်မိသားစုနာမည် မရှိသည်ဟုဆိုနိုင်သည်။
အစိုးရ၏ထောက်ခံမှုမရှိဘဲ မြန်မာတို့သည် မိမိတို့၏အမည်များကို အလိုအလျောက် ပြောင်းလဲလိုက်သည်များလည်းရှိသည်။
ယေဘုယျအားဖြင့် မြန်မာတို့သည် "ဦး"၊ "ဒေါ်" စသော ဂုဏ်တင်သည့်အမည်များကို အသုံးပြုကြသည်။
အမည်ပေးစနစ် မြန်မာအမည်များသည် ရှေးယခင်က စာလုံးတစ်လုံးတည်းသာဖြစ်သည် (သာဓက– ဦးနု၊ ဦးပု)။
၁၈၉၀ ဝန်းကျင်တွင် အင်္ဂလိပ်ပညာရှင်များသည် မြန်မာလူမျိုးတို့က စာလုံးတစ်လုံးတည်းရှိသော အမည်များသာမှည့်ပေးနေခဲ့ကြစဉ် ရခိုင်တို့ကမူ စာလုံးသုံးလုံးအထိ မှည့်ပေးနေပြီဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရှိခဲ့ကြသည်။
၂၀ ရာစုရောက်မှသာ စာလုံးနှစ်လုံးအထိ စတင်အမည်မှည့်ပေးခဲ့ကြပြီး ယခုအခါ အမည်များသည် စာလုံးသုံးလုံး၊ လေးလုံးအထိရှိလာသည်။
သမိုင်းပညာရှင်သန့်မြင့်ဦးသည်လည်း ကုန်းဘောင်အင်ပါယာ ပျက်သုဉ်းပြီးချိန်တွင် မြန်မာတို့သည် ပါဠိစကားလုံးများသာမက "မင်း" ဟူသောအခေါ်အဝေါ်ကိုလည်း နာမည်အဖြစ်ထည့်သွင်းခဲ့ကြသည် ဟုဆိုခဲ့သည်။
ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း၏ မိဘအမည်များမှာ ဦးဖာနှင့်ဒေါ်စုတို့ဖြစ်ကြသည်။
အမည်ရင်းမှာ ထိန်လင်းဖြစ်သော်လည်း အစ်ကိုဖြစ်သူ အောင်သန်းကိုလိုက်၍ "အောင်ဆန်း"ဟု အမည်တွင်ခဲ့သည်။
သူ၏သမီးအမည်မှာ အောင်ဆန်းစုကြည်ဖြစ်သည်။
ဖခင်ဖြစ်သူ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းအမည်မှ "အောင်ဆန်း"၊ ဖခင်ဘက်မှ အဖွားဖြစ်သူ ဒေါ်စုအမည်မှ "စု" နှင့် မိခင်ဖြစ်သူ ဒေါ်ခင်ကြည်အမည်မှ "ကြည်"တို့ကို ပေါင်းစပ်ထားခြင်းဖြစ်သည်။
သူ၏သားအမည်မှာ အောင်ဆန်းဦးဖြစ်သည်။
သူ၏သားသမီးများကို "အောင်ဆန်း" ဖြင့် အမည်မှည့်ပေးခဲ့သောကြောင့် "အောင်ဆန်း" အမည်သည် မိသားစုအမည်ဖြစ်သည် ဟူ၍မှတ်ယူနိုင်သည်။
ထို့အပြင် ဝန်ကြီးချုပ်ဦးနုသည်လည်း မိမိ၏သမီးများကို "စန်းစန်းနု"၊ "သန်းသန်းနု"၊ "ခင်အေးနု" ဟူ၍ "နု" အမည်ဖြင့် မှည့်ပေးထားသည်။
ယခုအခါ ထိုကဲ့သို့မှည့်ပေးမှုများ အနည်းအငယ်ရှိလာသည်။
သို့သော် ယေဘုယျအားဖြင့် အများစုကမိမိနှစ်သက်သလိုသာ အမည်မှည့်ပေးလျက်ရှိကြသည်။
ဗေဒင်ဖြင့်မှည့်ပေးခြင်း အချို့သောဗေဒင်ကို ယုံကြည်သောသူများသည် ဗေဒင်ဆရာအား မိမိကလေးငယ်၏ မွေးရက်ကိုလိုက်၍ အမည်မှည့်ပေးစေသည်။
သာဓကအားဖြင့် တနင်္လာနေ့တွင် မွေးဖွားသောသူကို "က" ဖြင့်စ၍ အမည်ပေးနိုင်သည်။
ထိုသို့နေ့နံအလိုက် အမည်ပေးပုံမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။
နေ့ရက် အက္ခရာတနင်္လာ က၊ ခ၊ ဂ၊ ဃ၊ ငအင်္ဂါ စ၊ ဆ၊ ဇ၊ ဈ၊ ညဗုဒ္ဓဟူး လ၊ ဝရာဟု ယ၊ ရကြာသာပတေး ပ၊ ဖ၊ ဘ၊ ဗ၊ မသောကြာ သ၊ ဟစနေ တ၊ ထ၊ ဒ၊ ဓ၊ နတနင်္ဂနွေ အ၊ ဣ၊ ဥ ဂုဏ်တင်သောအမည်များ အမည်အမည် (အင်္ဂလိပ်လို)ဘာသာပြန်ခြင်းအသုံးပြုပုံအရှင်ဆရာတော်Ashin SayadawLordရဟန်းများ သို့မဟုတ် ပုဂ္ဂိုလ်ထူးများဗညား/ဗညာBinnya, Banyaမွန်အမည်ဗိုလ်/ဗိုလ်ချုပ်Bo, BogyokeCommander/General/Leaderတပ်မတော်အရာရှိများ (သာဓက– ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း)ဘုရားBaya/PhayaLord/Excellencyဒေါ်DawAunt/Ms.လူကြီးအမျိုးသမီးများ (သာဓက– ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်)ဒူးဝါးDuwaChiefကချင်ခေါင်းဆောင်များ (သာဓက– ဒူဝါလရှီးလ)ကြီးGyiBig/Greatဂုဏ်ကြီးကြောင်းပြသော နောက်ဆက်စကားလုံးခွန်KhunMr.ရှမ်းနှင့် ပအိုဝ်းအမျိုးသားအမည် (သာဓက– ခွန်ထွန်းဦး)ကိုKoBro/Mr.ရွယ်တူယောက်ျားများအမည် (သာဓက– ကိုမြအေး)မMaSis/Ms.ရွယ်တူမိန်းကလေးများအမည်မန်းMahnMrကရင်အမျိုးသားအမည် (သာဓက– မန်းဝင်းမောင်)မယ်Mai, MeLady/Ms."မ" နှင့်ဆင်တူမောင်Maung (Mg)Young Mr/Masterယောက်ျားကလေးငယ်များ၏အမည် (သာဓက– မောင်မြ)မိMiMsမိန်းကလေးငယ်များ၏ အမည်ပြောင်မိMiMsမွန်အမျိုးသမီးအမည် (သာဓက– မိကလျာ)မင်းMinLord/Kingဘုရင်များကိုခေါ်ဝေါ်ခြင်း (သာဓက– မင်းတုန်းမင်း)မင်းMinhမွန်ယောက်ျားကလေးငယ်များ၏အမည်နိုင်NaiMrမွန်အမျိုးသားအမည် (သာဓက– နိုင်ရွှေကျင်)၊ မြန်မာ "ဦး" နှင့်ဆင်တူနန်း (ၼၢင်း)NangMsရှမ်းအမျိုးသမီးအမည်နော်NawMsစကောကရင်အမျိုးသမီးအမည်နမ့်NantMsအနောက်ပိုးကရင်အမျိုးသမီးအမည်နန်းNanMsအရှေ့ပိုးကရင်အမျိုးသမီးအမည်နန်းNanMsရှမ်းအမျိုးသမီးအမည်ငNgaMrပုဂံခေတ်ယောက်ျားများ၏အမည်စိုင်းSaiMrရှမ်းအမျိုးသားအမည် (သာဓက– စိုင်းထီးဆိုင်)ဆလိုင်းSalaiချင်းအမျိုးသားအမည် (သာဓက– ဆလိုင်းထက်နီ)စဝ်SaoLordရှမ်းတော်ဝင်မျိုးနွယ်များ (သာဓက– စဝ်ရွှေသိုက်)စောSawLordရှမ်းတော်ဝင်မျိုးနွယ်များ ("စဝ်" ကို မြန်မာမှုပြုထားခြင်း) (သာဓက– စောမွန်လှ)စောSawMrကရင်အမျိုးသားအမည် (သာဓက– စောဘဦးကြီး)စSaMrကရင်အမျိုးသားအမည်စော်ဘွားSawbwaLordရှမ်းခေါင်းဆောင်များ (သာဓက– သီပေါစော်ဘွား စဝ်ကြာဆိုင်)ဆရာSayaTeacherစာသင်ဆရာ သို့မဟုတ် ရာထူးကြီးသူများဆရာတော်SayadawRoyal Teacherရဟန်းကြီးများ (သာဓက– လယ်တီဆရာတော်)ဆရာမSayamaTeacherစာသင်ဆရာမ သို့မဟုတ် ရာထူးကြီးသူများရှင်/သျှင်ShinLord/Madamရဟန်းများ သို့မဟုတ် ပုဂ္ဂိုလ်ထူးများ (သာဓက– ရှင်အရဟံ)သမိန်ThameinLordမွန်တော်ဝင်မျိုးနွယ်များ (သာဓက– သမိန်ဗရမ်း)တက္ကသိုလ်TekkathoUniversityစာရေးဆရာများ (သာဓက– တက္ကသိုလ်ဘုန်းနိုင်)သခင်ThakinLord/Masterတို့ဗမာအစည်းအရုံးဝင်များ (သာဓက– သခင်ဘသောင်း)သိပ္ပံTheippanScienceစာရေးဆရာများ (သာဓက– သိပ္ပံမောင်ဝ)ဦးUUncle/Mrလူကြီးအမျိုးသားများ (သာဓက– ဦးသန့်)ပူးPuUncle/Mrချင်းအမျိုးသားများ၏ ဦး အစား အသုံးပြုသော အမည် (သာဓက - ပူးဇင်ကျုံး)ပီးPiUncle/Mrချင်းအမျိုးသမီးများ၏ ဒေါ် အစား အသုံးပြုသော အမည် (သာမဏ - ပီးနီရွှေလျန်) ဆက်စပ်ကြည့်ရန် မြန်မာနိုင်ငံ၏ အမည်များ ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာ နာမည်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာ့ ယဉ်ကျေးမှု ကဏ္ဍ:မြန်မာဘာသာစကား။
ရိုဟင်ဂျာ လူမျိုးတုံးသတ်ဖြတ်မှု သည် မြန်မာ့တပ်မတော် အစ္စလာမ်ဘာသာ၊ မွတ်ဆလင် ရိုဟင်ဂျာလူမျိုးများ ၏ ဆက်တိုက် နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်း သတ်ဖြတ်မှုများ ဆက်တိုက် ဖြစ်ပွားနေပါသည်။
လူမျိုးတုံးသတ်ဖြတ်မှုတွင် အဆင့်နှစ်ဆင့်ပါဝင်ပါသည် ယနေ့အထိ- ပထမအကြိမ်မှာ ၂၀၁၆ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလမှ ၂၀၁၇ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလအထိ ဖြစ်ပွားခဲ့သော တပ်မတော်၏ ဖြိုခွင်းမှုဖြစ်ပြီး ဒုတိယမှာ၊ 2017 ခုနှစ် ဩဂုတ်လကတည်းက ဖြစ်ပေါ်နေပါသည်။
အဆိုပါ အကျပ်အတည်းကြောင့် ရိုဟင်ဂျာ တစ်သန်းကျော်ကို ဘေးလွတ်ရာသို့ ထွက်ပြေးခဲ့ရသည်။
သူမ၏နိုင်ငံများ အများစုသည် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် သို့ထွက်ပြေးခဲ့ပြီး ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံးဒုက္ခသည်စခန်း ကိုဖန်တီးခြင်း၊Sengupta၊ Somini နှင့် Henry Fountain- "အကြီးကျယ်ဆုံးဒုက္ခသည်စခန်းမှာ မိုးရေအတွက် အတားအဆီးများ- 'ဒါဟာ ကပ်ဘေးတစ်ခုဖြစ်တော့မယ်'; ရိုဟင်ဂျာဒုက္ခသည် တစ်သန်းခွဲကျော်သည် ရေကြီးခြင်းနှင့် မြေပြိုမှု ဘေးဆိုးများနှင့် ရင်ဆိုင်နေရသည်..." 14 March 2018, New York Times, retrieved 26 May 2020The 2010 – 2020 UN News Decade in Review, အပိုင်းသုံး၊ 2019 ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ 27 ရက်၊ UN သတင်း , ကုလသမဂ္ဂ၊ 26 မေ 2020" Coronavirus- နှစ်ခု ရိုဟင်ဂျာဒုက္ခသည်စခန်းတွင် ရောဂါပိုးတွေ့ရှိသူ ရိုဟင်ဂျာဒုက္ခသည် နှစ်ဦးတွင် ကိုရိုနာဗိုင်းရပ် ကူးစက်ခံထားရကြောင်း စစ်ဆေးတွေ့ရှိခဲ့သည်။
ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံရှိ ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး ဒုက္ခသည်စခန်းမှ တာဝန်ရှိသူများက ပြောသည်။
" 14 May 2020, BBC News, 26 May 2020 တွင် အခြားသူများ ထွက်ပြေးလွတ်မြောက်ခဲ့ပြီး အိန္ဒိယ၊ ထိုင်း၊ မလေးရှား နှင့် တောင် နှင့် အရှေ့တောင်အာရှ တို့သည် နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းခြင်းကို ဆက်လက်ရင်ဆိုင်နေကြရသည်။
အမေရိကန်၊ ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းနှင့် အခြားနိုင်ငံများသည် ဖြစ်ရပ်များကို "လူမျိုးတုံးသတ်ဖြတ်ခြင်း" ဟုရည်ညွှန်းသည်။
ရိုဟင်ဂျာ မူဆလင်များကို နှိပ်ကွပ်ခြင်း သည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၁၉၇၀ ခုနှစ်များ ကတည်းက ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။
ထိုအချိန်မှစ၍ ရိုဟင်ဂျာလူမျိုးများအား အစိုးရမှ ပုံမှန် နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းခြင်း ခံခဲ့ရပြီး၊ ဗုဒ္ဓဘာသာ အမျိုးသားရေးဝါဒီများ. 2016 ခုနှစ်နှောင်းပိုင်းတွင် မြန်မာ ၏ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ နှင့် ရဲ တို့ စတင်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
နိုင်ငံ၏ အနောက်မြောက်ဒေသတွင် တည်ရှိသော ရခိုင်ပြည်နယ် တွင် ပြည်သူများကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ဖြိုခွင်းခဲ့သည်။
မြန်မာစစ်တပ်သည် လူသားထုအပေါ် ကျူးလွန်သည့် ရာဇဝတ်မှု များကို ကုလသမဂ္ဂ အေဂျင်စီများ၊ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ရာဇဝတ်တရားရုံး အရာရှိများ၊ လူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့များ၊ သတင်းထောက်များနှင့် အစိုးရများက ကျူးလွန်သည်ဟု စွပ်စွဲခဲ့သည်။
အဆိုပါ UN တွင် လူ့အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်မှုများ အပါအဝင် တရားလက်လွတ် သတ်ဖြတ်မှုများ အပါအဝင် ကျယ်ပြန့်သော အထောက်အထားများကို တွေ့ရှိခဲ့သည် ; အကျဉ်းချုပ် ကွပ်မျက်မှုများ; အုပ်စုဖွဲ့မုဒိမ်းမှုs; မီးရှို့မှု ရိုဟင်ဂျာကျေးရွာများ၊ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများနှင့် စာသင်ကျောင်းများ၊ နှင့် မွေးကင်းစကလေးများs။
ဤတွေ့ရှိချက်များကို "ချဲ့ကားခြင်း" ဟုဆိုခြင်းဖြင့် မြန်မာအစိုးရက ပယ်ချခဲ့သည်။
စာရင်းအင်း အပိုဆောင်းများကို အသုံးပြုခြင်း w ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၊ Cox's Bazar တွင် ရိုဟင်ဂျာဒုက္ခသည်အိမ်ထောင်စု စုစုပေါင်း 3321 နှင့် ကောက်ယူခဲ့သော စစ်တမ်းများအပေါ် အခြေခံ၍ 2018 ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလတွင် ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခုအရ တပ်မတော်နှင့် ဒေသခံ ရခိုင် လူဦးရေ၊ ရိုဟင်ဂျာ အမျိုးသမီးနှင့် မိန်းကလေးငယ်ပေါင်း ၁၈,၀၀၀ ကို အုပ်စုဖွဲ့ မုဒိမ်းကျင့်မှုများနှင့် အခြားသော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အကြမ်းဖက်မှုများ ကျူးလွန်ခဲ့သည့် ရိုဟင်ဂျာ အနည်းဆုံး ၂၅,၀၀၀ ထက်မနည်း သေဆုံးခဲ့သည်။
ရိုဟင်ဂျာ 116,000 ရိုက်နှက်ခံရပြီး 36,000 မီးထဲ ပစ်ချခံရသည်ဟု ခန့်မှန်းကြသည်။
ရိုဟင်ဂျာတွေကို 2016 ခုနှစ် စစ်တပ်က ဖြိုခွင်းခဲ့တဲ့အပေါ် UN (ဖြစ်နိုင်ချေကို ကိုးကားထားတဲ့ "") ၊ လူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့အစည်း အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့်အဖွဲ့၊ U.S. နိုင်ငံခြားရေးဌာန၊ အိမ်နီးချင်း ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် နှင့် မလေးရှား အစိုးရ။
မြန်မာခေါင်းဆောင်နှင့် နိုင်ငံတော်၏ အတိုင်ပင်ခံပုဂ္ဂိုလ် ('de facto' အစိုးရအကြီးအကဲ) နှင့် နိုဘယ် ငြိမ်းချမ်းရေးဆု ဆုရှင် အောင်ဆန်းစုကြည် တို့သည် ဝေဖန်ခံခဲ့ရသည်။
သူမသည် အဆိုပါကိစ္စနှင့်ပတ်သက်ပြီး နှုတ်ဆိတ်နေပြီး စစ်ရေးချိုးဖောက်မှုများကို တားဆီးရန် အနည်းငယ်သာ လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။
မြန်မာနိုင်ငံသည်လည်း ၎င်း၏ခေါင်းဆောင်မှုအောက်တွင် သတင်းထောက်များအား တရားစွဲဆိုမှုများအပေါ် ဝေဖန်မှုများ ခံခဲ့ရပါသည်။
{{cite news|date=11 November 2017|title=ရိုဟင်ဂျာအကျပ်အတည်းအပေါ် ပြေလည်အောင်ဖြေရှင်းရန် တရုတ်က|newspaper=theindependent.in|url=http://theindependent.in/china-to-mediate-on-rohingya-crisis/|url-status= တိုက်ရိုက်ထုတ်လွှင့်မှု|access-date=14 ဇန်နဝါရီ 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180202131655/http://theindependent.in/china-to-mediate-on-rohingya-crisis/%7C%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%BA%E1%80%80%E1%80%BD%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%90%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%80%E1%80%BA -date=2 ဖေဖော်ဝါရီ 2018} U.S. နိုင်ငံခြားရေးဌာန က ရခိုင်ပြည်နယ်တွင်း အကြမ်းဖက်မှုနဲ့ ရိုဟင်ဂျာတွေ နေရပ်စွန့်ခွာ ထွက်ပြေးရမှုအပေါ် စိုးရိမ်ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့ပါတယ်။
မလေးရှား အစိုးရက မလေးရှား နဲ့ ရခိုင်ပြည်နယ်မှာ အကြမ်းဖက်ဖြိုခွင်းမှုတွေကို ရှုတ်ချလိုက်ပါတယ်။
-မြန်မာ့ဆက်ဆံရေး #မလေးရှားဆန္ဒပြပွဲ|ဆက်လက်ဖြစ်ပွားနေသော ဆန္ဒပြမှုများ]] နိုင်ငံတွင်း။