kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
နောက်ဆုံး အေဒီ ၄၇၆ ခုနှစ်တွင် ဂျာမန်လူမျိုး အိုဒိုအေဆာက ရောမဧကရာဇ် ရိုမျူလပ်ကို နန်းချပြီးလျှင် အီတလီပြည့်ရှင်အဖြစ် အုပ်စိုးလေသည်။
ထိုသို့အားဖြင့် အနောက်ရောမနိုင်ငံကြီး ပြိုကွဲခဲ့ရလေသည်။
အရှေ့ရောမနိုင်ငံ ကြီးသည်ကား နှစ်ပေါင်း တစ်ထောင်နီးပါးမျှ ဆက်လက် တည်တံ့ပြီးနောက် အေဒီ ၁၄၅၃ ခုနှစ်တွင် ကွန်စတင်တီနိုပယ် မြို့တော်လည်း တူရကီတို့လက်သို့ ကျရောက်ခဲ့ရလေသည်။
ဗိုင်ဇင်းတိုင်း အင်ပိုင်ယာမြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၁) ကိုးကား Category:သမိုင်း။
ဘီစီနှစ်ရာစုနှစ်အတွင်းက ရောမစစ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီးတို့သည် ဂရိနိုင်ငံရှိ မြို့ကြီးများကို ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်ပြီးနောက် အပြန် တွင် အောင်မြင်မှုအထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ဂရိလက်ရာရုပ်တုရုပ်လုံး များကို အများအပြား ယူဆောင်ခဲ့ကြလေသည်။
ရောမတို့ထက်စော၍ အီတလီမြောက်ပိုင်းတွင် နေထိုင်ကြ သော အီထရပ်စကန်တို့ထံမှ ရရှိသော ရောမအနုပညာသည် ဂရိတို့၏အနုပညာ အဆင့်အတန်းကို မမီချေ။
ထို့ကြောင့် ရောမတို့သည် ဂရိတို့ထံမှ ယူဆောင်ခဲ့သော လက်ရာများကို အတုယူကြရလေသည်။
ထိုသို့ အတုယူကြရာ၌ မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်မူများကို ထည့်သွင်းအသုံးပြုထားကြ၏။
ယခုတိုင် ကျန်ရှိနေသော ရောမအနုပညာလက်ရာများ ဖြစ်သည့် အထိမ်း အမှတ် ကျောက်တိုင်၊ ကျောက်ရုပ်များသည် ရှေးနှစ်ပေါင်း များစွာက ဂရိဆရာတို့၏ နိဿယကင်းကြောင်းကို ဖော်ပြ လျက် ရှိသည်။
ရောမလူမျိုးများအဖို့ အနုပညာကို အဓိကအားဖြင့် အမြင် စူးရှသော စိတ်ကူးကြံဆချက်များ၊ လှုပ်ရှားမှုများကို ဖော်ပြရန် အတွက်မဟုတ်ဘဲ အိမ်တွင်းအိမ်ပြင် တန်ဆာဆင်ရန်အတွက် ၎င်း၊ အခင်းအကျင်းအတွက်၎င်း အသုံးပြုကြလေသည်။
သို့ ဖြစ်ရာ အနုပညာသည် ခေတ်အလျောက် အလှအပအတွက် အသုံးပြုကြသောအရာ ဖြစ်လာပေ၏။
ထိုကြောင့်ပင် အနု ပညာဂုဏ်အင်္ဂါတို့သည် ချွတ်ယွင်းလျက် ရှိလေသည်။
ကြွယ်ဝချမ်းသာသူတို့သည် မိမိတို့၏ တိုက်တာနေအိမ် တို့ကို အကြီးအကျယ်ဆောက်လုပ်၍ အနုပညာ လက်ရာများ ဖြင့် ငွေကြေးအမြောက်အမြား အကုန်ခံကာ တန်ဆာဆင်ကြ သည်။
ထိုသို့ တန်ဆာဆင်ရာတွင် ဂရိအနုပညာသည်၊ သို့ မဟုတ် ဂရိလက်ရာတို့ကို အတုခိုးတတ်သူများအား ခေါ်ယူကာ နံရံကို ဆေးရေးခြယ်၍ ရုပ်လုံး ရုပ်တုတို့ဖြင့် အလှအပ ဆင်ယင်စေကြ၏။
ရောမသူဋ္ဌေးကြီးများက ဤသို့ ငွေကို ရက်ရောစွာ သုံးစွဲနေကြသောအခါ ဂရိနိုင်ငံမှ အနုပညာသည် တို့သည် ရောမနိုင်ငံတွင်းသို့ စီးပွားရှာရန် စုရုံးလာရောက်ကြ လေသည်။
ထိုအခါ အနုပညာလက်ရာသည် မှေးမှိန်၍ မသွား သော်လည်း ကြေးစားတို့၏ လက်ရာများသာ အများအပြား ပေါ်ထွက်ခဲ့လေသည်။
ကြီးကျယ်သော စိတ်ကူးဉာဏ်မှ ထွက် ပေါ်လာသော လက်ရာများကား ခေါင်းပါးခဲ့၏။
ဂရိအနုပညာများနှင့် ယှဉ်လိုက်သောအခါတွင် ရောမ အနုပညာသည် အဆင့်အတန်းနိမ့်ကျသော်လည်း ခြီးမွမ်းထိုက် သော အချက်လည်း ရှိ၏။
ရောမလက်ရာဖြစ်သော ပုံတူရုပ်တု ရုပ်လုံးများသည် ခွန်အားဗလနှင့် ပြည့်စုံ၍ သက်ရှိနှင့် မခြား ချေ။
ရောမတို့သည် ဧကရာဇ်ဘုရင်းများ၏ ကိုယ်တပိုင်းပုံ၊ ရုပ်လုံးပြည့်ပုံများကို အမှတ်တရ ဖြစ်စေခြင်းငှာ ထွင်းထုခဲ့ကြ လေသည်။
ထိုရုပ်လုံးရုပ်တုများသည် နိုင်ငံသမိုင်းဆိုင်ရာတွင် အဖိုးထိုက်တန်သလောက် အနုပညာတွင်လည်း နှောင်းလူတို့ အဖို့ အကျိုးများပေသည်။
ထိုနည်းတူ အောင်မြင်ခြင်း အထိမ်း အမှတ် ခုံးကြီးများ၊ ဧကရာဇ်ထရေဂျန် လက်ထက်က အဖြစ် အပျက်များကို မှတ်တမ်းတင်သည့် မော်ကွန်းကျောက်တိုင်များ သည် ခြီးမွမ်းထိုက်သော ရောမအနု ပညာလက်ရာများ ဖြစ်ပေ သည်။
ရောမတို့သည် ယဉ်ကျေးမှုနှင့် အနုပညာတွင် များသော အားဖြင့် ဂရိတို့ထံမှ နည်းယူကြရသည်သာမက အယူဝါဒရေး ဆိုင်ရာ အချက်အလက်များနှင့် ဂရိတို့ကိုးကွယ်သည့် နတ်ရုပ် တို့ကိုလည်း အတုယူ၍ ထုလုပ်ပူဇော်ကြသည်။
ထိုကြောင့် ရောမလက်ရာမှန်သမျှတွင် ဂရိလက်ရာ အရိပ်အယောင်များ မကင်းပေ။
ရောမ လက်ရာစစ်စစ်အဖြစ် စံတင်ထားကြသော အန်တီနိုအပ်၏ ရုပ်တုသည်ပင်လျှင် ဂရိတို့၏ လက်ရာအငွေ့ အသက်ပါကြောင်း သိသာပေသည်။
ရုပ်တုရုပ်လုံး အတတ်တွင် ရောမတို့သည် ဂရိမူကို အတု ယူသည့်နည်းတူ ပန်းချီပညာ၌လည်း ဂရိတို့ထံမှ နည်းယူကြ ၏။
သို့ရာတွင် ပန်းချီဆိုင်ရာ အနုပညာရပ်တွင် ရောမတို့သည် ကိုယ်ပိုင်မူကို အများဆုံး ထည့်သွင်းနိုင်ခဲ့ကြလေသည်။
နှောင်း ခေတ်လူတို့သည် ရှေးရောမပန်းချီကားများကို ကြည့်၍ နည်းယူ ကြ၏။
ရှေးအကျဆုံး ရောမပန်းချီကားများကို ယခု မတွေ့မြင် နိုင်သော်လည်း မြေ၌ မြုပ်သွားသော ပွန်ပီယိုင်မြို့နှင့် ဟာကျူ လေနီယံမြို့ကြီးများကို ပြန်လည်တူးဖော်သောအခါ ရောမပန်းချီ လက်ရာကို အကဲခတ်နိုင်ကြပေသည်။
အချို့လက်ရာများတွင် ဆေးရောင် သစ်လွင်လျက်ပင် ရှိသေး၏။
ပုံလည်း ပေါ်လွင် ထင်ရှားလျက် ရှိသေး၏။
ထိုကြောင့် ရောမနိုင်ငံတွင် ပန်းချီ ပညာ ထူးချွန်သူများ ရှိဘူးကြောင်း သိသာနိုင်သည်။
ထို့ပြင် ရောမနိုင်ငံသားတို့သည် သူတို့၏ နေအိမ်များကိုသာမဟုတ်ဘဲ အိမ်သုံးအိုးခွက် အိမ်ထောင်ပရိဘောဂ စသည်တို့ကိုပါ အလှ အပ ခြယ်လှယ်၍ သုံးစွဲခဲ့ကြကြောင်း တွေ့မြင်ရ၏။
အထူးသဖြင့် ပုံတူရေးဆွဲခြင်းသည် ရောမမြို့၌ ခေတ်စား ခဲ့ဟန် တူသည်။
ထိုခေတ်က လူများသည် မိမိတို့၏ ပုံတူ ပန်းချီကားများကို ဈေးနှုန်းသက်သာစွာဖြင့် ဆွဲနိုင်ရန် ရောမမြို့ လမ်းထောင့်များ၌ ပုံတူရေးဆရာ အများအပြား ပေါ်ပေါက်ခဲ့ လေသည်။
ထိုခေတ်က လက်ရာနမူနာများကို ကြည့်ရှုရခြင်း အားဖြင့် ပုံတူကားတို့သည် အနုပညာမြောက် ဂုဏ်အင်္ဂါထက် တကယ်တူအောင် ရေးဆွဲနိုင်လောက်သော လက်စွမ်းကို ပိုမို ပေါ်လွင် ထင်ရှားစေသည်။
စင်စစ်အားဖြင့် နှောင်းခေတ်လူတို့သည် ရောမတို့ထံ တစ်ဆင့်သာလျှင် ဂရိအနုပညာသည်များ၏ နည်းစံနစ်တို့ကို ၎င်း၊ လက်ရာများကို၎င်း ဆက်ခံရရှိလိုက်သည်ဟု ဆိုရမည် ဖြစ်လေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၁) ကိုးကား Category:ပန်းပု။
ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံဟူသည်မှာ ပင်လယ်ကမ်းစပ်နှင့်နယ်မြေမထိစပ်ပဲ ကုန်းမြေအတွင်းပိတ်နေသော (သို့မဟုတ်) ကုန်းတွင်းပိတ်ပင်လယ်နှင့်သာ နယ်မြေထိစပ်နေသော တိုင်းပြည်ကို ဆိုလိုသည်။
ကမ္ဘာပေါ်တွင် ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံ စုစုပေါင်း (၄၇)နိုင်ငံရှိသည်။
မြောက်အမေရိကတိုက်၊ ဩစတြေးလျတိုက်နှင့် လူနေထိုင်မှုမရှိသော အန္တာတိကတိုက် တို့တွင် ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံ မရှိပေ။
ကမ္ဘာ့ကုလသမဂ္ဂ ပင်လယ်ဆိုင်ရာသဘောတူညီချက်ဥပဒေများအရ ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံတစ်ခုအား ဆက်စပ်နိုင်ငံနယ်မြေတစ်ခုမှတစ်ဆင့် ပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်းဆီသို့ အခွန်မဲ့ ကုန်စည်သယ်ယူပို့ဆောင်ခွင့် ပေးထားသည်။
ကုလသမဂ္ဂမှ ကုန်းတွင်းပိတ်ဖွံ့ဖြိုးဆဲနိုင်ငံများအား ကူညီရန်အတွက် အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ်၏ ကွပ်ကဲမှုအောက်တွင် အစီအစဉ်တစ်ခု ချမှတ်ဆောင်ရွက်လျက် ရှိသည်။
လက်ရှိတာဝန်ရှိသူမှာ Anwarul Karim Chowdhury ဖြစ်သည်။
အချို့သောတိုင်းပြည်များသည် လွန်စွာရှည်လျားသော ကမ်းရိုးတန်းများ ပိုင်ဆိုင်ကြသော်လည်း ကုန်သွယ်ရေးအတွက် အသုံးပြု၍ မရနိုင်ပေ။
ဥပမာအားဖြင့် သမိုင်းကြောင်းအရ ရုရှားနိုင်ငံသည် အာတိတ် သမုဒ္ဒရာဖက်တွင်သာ ဆိပ်ကမ်းတည်ဆောက်နိုင်ပြီး ရေခဲနေမှုကြောင့် တစ်နှစ်လျှင် လပေါင်းများစွာ အသုံးမပြုနိုင်ပဲ ပိတ်ထားရသည်။
သို့ဖြစ်၍ ပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်း ပိုင်ဆိုင်လိုမှုသည် ရုရှား၏ ဘောလ်တစ်ပင်လယ်၊ ပင်လယ်နက် နှင့် ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာ များဖက်သို့ နယ်မြေချဲ့ထွင်မှုအတွက် တွန်းအားဖြစ်စေခဲ့သည်။
အခြားတစ်ဖက်တွင်လည်း အချို့သော ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံများသည် နီးစပ်ရာ ပင်လယ်ကမ်းစပ်သို့ ဆက်သွယ်ရန်အတွက် သင်္ဘောများ ခုတ်မောင်းနိုင်လောက်အောင် ကြီးမားသော မြစ်ကြီးများ ရှိနေကြသည်။
ဥပမာအားဖြင့် ပါရာဂွေးနှင့် ဘိုလီးဗီးယား တို့သည် ပါရာဂွေးမြစ်နှင့် ပါရာနားမြစ် များမှတစ်ဆင့် ပင်လယ်ထွက်ပေါက် ရယူနိုင်ကြသည်။
အချို့သောတိုင်းပြည်များမှာမူ ကက်စပီယန်ပင်လယ် နှင့် အေရယ်ပင်လယ် တို့ကဲ့သို့သော ကုန်းတွင်းပိတ်ပင်လယ်များနှင့် ရှည်လျားသော ကမ်းရိုးတန်းများ ရှိနေကြသည်။
သို့ရာတွင် သမုဒ္ဒရာထွက်ပေါက် မရှိသဖြင့် ပင်လယ်ရေကြောင်းကုန်သွယ်မှု မပြုနိုင်ပေ (ကက်စပီယန်ပင်လယ်သည် ယခုအခါ ဗော်လ်ဂါမြစ်နှင့် ဒွန်းမြစ်များ အကြားတွင် ပင်လယ်နက်ဆီသို့ လူလုပ် တူးဖော်ထားသော တူးမြောင်းဖြင့် ပင်လယ်နက်ဆီသို့လမ်းဖောက်ထားသည်။
ဥပမာအားဖြင့် ကာဇက်စတန်နိုင်ငံ။
ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံများ စာရင်း နိုင်ငံ ဧရိယာ (km²) လူဦးရေ 647,50029,117,000 46884,082 29,7433,254,300 83,8718,396,760 86,6008,997,400 207,6009,484,300 38,394691,141 1,098,58110,907,778 582,0001,990,876 274,22215,746,232 27,8348,988,091 622,9844,422,000 1,284,00010,329,208 78,86710 674 947 1,104,30085,237,338 93,028 10,005,000 2,724,90016,372,000 10,9081,804,838 199,9515,482,000 236,800 6,320,000 30,3552,067,000 16035,789 2,586502,202 25,7132,114,550 118,48415,028,757 1,240,19214,517,176 33,8463,567,500 1,564,1002,736,800 11,458138,000 147,181 29,331,000 1,267,00015,306,252 406,7526,349,000 26,33810,746,311 6131,716 88,3617,306,677 49,035 5,429,763 3,90072,000 619,7458,260,490 17,3641,185,000 41,2847,785,600 143,1007,349,145 4,163537,000 488,1005,110,000 241,03832,369,558 447,40027,606,007 0.44826 752,61212,935,000 390,75712,521,000 စုစုပေါင်း16,963,624470,639,181 Percentage of World11.4%6.9% ဆားငန်အိုင်ဖြစ်သော ကက်စပီယန်ပင်လယ်သို့သာ ထွက်ပေါက်ရှိသည်။
ဆားငန်အိုင်ဖြစ်သော အေရီယယ်ပင်လယ်သို့သာ ထွက်ပေါက်ရှိသည်။
အသိအမှတ်ပြုမှု အငြင်းပွားနေဆဲနိုင်ငံများဖြစ်သည်။
နိုင်ငံတစ်ခု၏အတွင်းတွင် လုံးဝပိတ်မိနေသောနိုင်ငံများဖြစ်သည်။
အထက်ပါကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံများကို အောက်ပါအတိုင်း နယ်မြေစုဖွဲ့နိုင်သည်။
ဗဟိုအာရှဒေသ (၆နိုင်ငံ): အာဖဂန်နစ္စတန်၊ ကာဇက်စတန်နိုင်ငံ၊ ကာဂျစ္စတန်နိုင်ငံ၊ တာဂျစ်ကစ္စတန်နိုင်ငံ၊ တာ့ခ်မင်နစ္စတန် နှင့် ဥဇဘက်ကစ္စတန်နိုင်ငံ ဥရောပဒေသ (၉နိုင်ငံ): ဩစတြီးယား၊ ချက်သမ္မတနိုင်ငံ၊ ဟန်ဂေရီနိုင်ငံ၊ ကိုဆိုဗို (နိုင်ငံအဖြစ် အပြည့်အဝအသိအမှတ်မပြုသေး)၊ လက်ချင်စတိန်း၊ မြောက်မက်စီဒိုးနီးယားနိုင်ငံ၊ ဆားဘီးယားနိုင်ငံ၊ ဆလိုဗက်ကီးယားနိုင်ငံ နှင့်ဆွစ်ဇာလန်နိုင်ငံ ဗဟိုနှင့်အရှေ့အာဖရိကဒေသ (၁၀နိုင်ငံ): ဘာကီးနားဖားဆို၊ ဘူရွန်ဒီ၊ ဗဟိုအာဖရိကသမ္မတနိုင်ငံ၊ ချဒ်၊ မာလီနိုင်ငံ၊ နိုင်ဂျားနိုင်ငံ၊ ရဝမ်ဒါနိုင်ငံ၊ ယူဂန္ဓာနိုင်ငံ၊ အီသီယိုပီးယားနိုင်ငံ နှင့် တောင်ဆူဒန်နိုင်ငံ တောင်အာဖရိကဒေသ (၄နိုင်ငံ): ဘော့ဆွာနာ၊ မာလဝီနိုင်ငံ၊ ဇမ်ဘီယာနိုင်ငံ၊ ဇင်ဘာဘွေနိုင်ငံ ကော့ကေးဆပ်ဒေသ (၃နိုင်ငံ): အာမေးနီးယား၊ အဇာဘိုင်ဂျန်၊ နာဂိုနို-ကရာဘက် (နိုင်ငံအဖြစ်အသိအမှတ်မပြု) တောင်အမေရိကဒေသ (၂နိုင်ငံ): ဘိုလီးဗီးယား၊ ပါရာဂွေးနိုင်ငံ အောက်ပါတိုင်းပြည်များသည် ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံတစ်ခုတည်းအဖြစ် ရပ်တည်နေသော ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံများဖြစ်ကြသည်။
အာဖိရိကတိုက်(၂နိုင်ငံ): လီဆိုသိုနိုင်ငံ၊ ဆွာဇီလန်နိုင်ငံ အာရှတိုက်(၄နိုင်ငံ): ဘူတန်၊ လာအို၊ မွန်ဂိုလီးယားနိုင်ငံ၊ နီပေါနိုင်ငံ ဥရောပတိုက် (၆နိုင်ငံ): အင်ဒိုရာ၊ ဘယ်လာရုစ်၊ လူဇင်းဘာ့ခ်နိုင်ငံ၊ မော်လ်ဒိုဗာနိုင်ငံ၊ ဆန်မာရီးနိုးနိုင်ငံ နှင့် ဗာတီကန်စီးတီး ကော့ကေးဆပ်ဒေသ (၁နိုင်ငံ): တောင်အော်ဆက်တီးယား (အပြည့်အဝအသိအမှတ်မပြုသေး) အကယ်၍ ကော့ကေးဆပ်ဒေသကို ဥရောပတိုက်တွင် ထည့်သွင်းရေတွက်ပါက ဥရောပတိုက်သည် ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံအရေအတွက် (၁၉)နိုင်ငံဖြင့် အများဆုံးဖြစ်သည်။
ကာဇက်စတန်နိုင်ငံကို တစ်ခါတရံတွင် ဥရောပ-အာရှခွတည်နိုင်ငံအဖြစ်ယူဆလေ့ရှိရာ ၎င်းကိုပါ ထည့်သွင်းတွက်ချက်ပါက ဥရောပတိုက်သည် ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံပေါင်း (၂၀)အထိရှိမည်ဖြစ်သည်။
အကယ်၍ ၎င်းတိုင်းပြည်များကို အာရှတိုက်တွင်ပါဝင်သည်ဟု ထည့်သွင်းတွက်ချက်ပါက အာဖရိကတိုက်သည် ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံစုစုပေါင်း (၁၆)နိုင်ငံဖြင့် အများဆုံးဖြစ်မည်ဖြစ်သည်။
ကော့ကေးဆပ်တိုင်းပြည်များအားထည့်သွင်းတွက်ချက်မှုပေါ်မူတည်၍ အာရှတိုက်သည် ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံ (၉)နိုင်ငံ သို့မဟုတ် (၁၄)နိုင်ငံရှိသည်။
တောင်အမေရိကတိုက်သည် ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံ (၂)နိုင်ငံတည်းသားရှိသည်။
မြောက်အမေရိကတိုက်နှင့် ဩစတြေးလျတိုက်တို့တွင် ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံမရှိပေ။
ဒွိ (နှစ်ထပ်ပိတ်) ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံများ ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံတစ်ခုသည် ၎င်းကိုပိတ်ထားသောပတ်ဝန်းကျင်တိုင်းပြည်များသည်လည်း ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံများသာ ဖြစ်နေကြလျှင် ၎င်းနိုင်ငံကို ဒွိကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံ (သို့မဟုတ်) နှစ်ထပ်ပိတ်ကုန်းတွင်ပိတ်နိုင်ငံဟု ခေါ်ဆိုသည်။
ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဒွိကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံ ၂နိုင်ငံရှိသည်။
လက်ချင်စတိန်းသည် ဗဟိုဥရောပဒေသတွင် တည်ရှိပြီး ပင်လယ်ထွက်ပေါက်ရယူရန်အတွက် အနည်းဆုံး ဆွစ်ဇာလန်နှင့် ဩစတြီးယား ၂နိုင်ငံကို ဖြတ်သန်းရမည်။
ဥဇဘက်ကစ္စတန်သည် ဗဟိုအာရှတွင် တည်ရှိပြီး အာဖဂန်နစ္စတန်၊ ကာဇက်စတန်၊ ကာဂျစ္စတန်၊ တာဂျစ်ကစ္စတန်နှင့် တာ့ခ်မင်နစ္စတန် နိုင်ငံတို့က ဝန်းရံထားသည်။
ဧကဥဿုံကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံများ အကယ်၍ ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံတစ်ခုကို ဝိုင်းပတ်ပိတ်ဆို့ထားသော ပတ်ဝန်းကျင်နိုင်ငံမှာ တစ်နိုင်ငံတည်းသာ ရှိလျှင် ၎င်းကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံကို ဧကဥဿုံကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံဟု ခေါ်ဆိုသည်။
ဧကဥဿုံကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံ (၃)နိုင်ငံရှိသည်။
ဆန်မာရီနိုနိုင်ငံ (အီတလီနိုင်ငံအတွင်း လုံးဝပိတ်နေသည်။
) ဗာတီကန်စီးတီး (အီတလီနိုင်ငံအတွင်း လုံးဝပိတ်နေသည်။
) လီဆိုသိုဘုရင့်နိုင်ငံ (တောင်အာဖရိကနိုင်ငံအတွင်း လုံးဝပိတ်နေသည်။
) ကိုးကား အင်္ဂလိပ်ဝီကီပီဒီးယား Category:ရူပ ပထဝီဝင် Category:ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံများ။
လွမ်ပရာဘွမ်ဘုရင့်နိုင်ငံ(Kingdom of Luang Phrabang) သည် ၁၇၀၇ခုနှစ်တွင် လန်ဆန်း (လင်းဇင်း) ဘုရင့်နိုင်ငံ ပြိုကွဲရာမှ ပေါ်ထွက်လာခဲ့သော ဘုရင့်နိုင်ငံငယ်တစ်ခုဖြစ်သည်။
၎င်းနိုင်ငံသည် အားငယ်သောကြောင့် သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် မြန်မာ နှင့် ထိုင်းတို့၏ လက်အောက်ခံ သစ္စာခံနယ်မြေ အကြိမ်ကြိမ် ဖြစ်ခဲ့ရသည်။
၁၈၈၇ခုနှစ်တွင် တရုတ်အလံနက်တပ် ၏ ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက် ဖျက်ဆီးခြင်းခံရပြီးနောက်တွင် ပြင်သစ်အစောင့်အရှောက်ခံနိုင်ငံ အဖြစ် ခံယူခဲ့သည်။
ဘုရင်များ Kitsarat (1707–1713) Ong Kham (1713–1723) Thao Ang (Inthason) (1723–1749) Intharavongsa (1749) Inthaphom (1749) Sotika-Kuomane (1749–1768) (Burmese vassal, 1765–1768) Surinyavong II (1768–1788) (Burmese vassal, 1768–1778) Siamese occupation (1791–1792) Anurutha (3 February 1792 - 179..) (1st reign) Siamese occupation (179.. - 2 June 1794) Anurutha (2 June 1794 - 31 December 1819) (2nd reign) Manthaturath (31 December 1819 - 7 March 1837) (Regent for Anurutha from 1817 until 31 December 1819; lives as a monk in Bangkok from 1825 until 1826, leaving Luang Phra Bang to be administered by Thai officials) Unkeo (1837–1838) (Regent) Sukha-Söm (1838 - 23 September 1850) Chantha-Kuman (23 September 1850 - 1 October 1868) အွန်ခမ် (Oun Kham) (1 October 1868 - 15 December 1895) (Zakarine was regent for Oun Kham from April 1888 until 15 December 1895) ဆီဆာဗန်ဗောင် (Sisavang Vong) (26 March 1904 - 27 August 1946) ၁၉၄၅ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၁၂ရက်နေ့မှစ၍ ဆီဆာဗန်ဗောင်သည် လာအိုဘုရင်အဖြစ် တရားဝင် ဘိသိက်ခံခဲ့သည်။
ဗီယင်ကျန်းဘုရင့်နိုင်ငံ(Kingdom of Vientiane) သည် ၁၇၀၇ခုနှစ်တွင် လန်ဆန်းဘုရင့်နိုင်ငံ ပြိုကွဲရာမှ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သော ဘုရင့်နိုင်ငံငယ်တစ်ခုဖြစ်သည်။
၁၇၆၅-၁၇၇၈ ခုနှစ်အတွင်း မြန်မာ ကုန်းဘောင်မင်းဆက်၏ လက်အောက်ခံနယ်တစ်ခုဖြစ်ခဲ့သည်။
၎င်းသည် ၁၈၂၈တွင် ထိုင်းတို့က ပြည်နယ်တစ်ခုအဖြစ် မသွတ်သွင်းမီအချိန်ထိ ထိုင်းတို့၏ ရတနာကိုစင်ဘုရင့်နိုင်ငံ ၏ လက်အောက်ခံနယ်မြေ ဖြစ်ခဲ့သည်။
ဘုရင်များ Setthathirath II (1707–1730) Ong Long (1730–1767) (Burmese vassal, 1765–1768) Ong Bun (1767–1778) (1st reign) (Burmese vassal) Phraya Supho (1778–1780) (Siamese governor) Ong Bun (1780 - November 1781) (2nd reign) Nanthasen (21 November 1781 - January 1795) Intharavong Setthathirath III (2 February 1795 - 7 February 1805) (crowned on 23 July 1795) Anouvong (7 February 1805 - 12 November 1828) ကိုးကား Category:လာအိုနိုင်ငံ။
လင်းဇင်းအမည်ဖြင့် အောက်ပါဆောင်းပါးများ ရှိသည်။
လင်းဇင်းဆည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ စလင်းမြို့နယ်တွင်တည်ရှိသည့် ဆည်တစ်ခု၏အမည်ဖြစ်သည်။
လင်းဇင်းပြည် မြန်မာအခေါ်အဝေါ်ဖြစ်သည်။
ယနေ့လာအိုနိုင်ငံဖြစ်သည်။
လင်းဇင်းဆည် သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မင်းဘူးခရိုင်၊ စလင်းမြို့နယ်တွင် တည်ရှိသည့် ဆည်တစ်ခုဖြစ်သည်။
လင်းဇင်းဆည်ကို ၁၉၃၃ ခုနှစ်တွင် စလင်းမြို့နယ် လင်းဇင်းရွာတွင် စလင်းချောင်းခေါ်ဆင်ဖြူကျွန်းချောင်း ကိုပိတ်၍ တည်ဆောက်ခဲ့သည်။
ရေလွှဲဆည်အမျိုးအစားဖြစ်ပြီး စလင်းမြို့နယ်နှင့်ဆင်ဖြူကျွန်းမြို့နယ် နွယ်တမယ် စ်ိုက်ကွင်းများ အတွင်း လယ်ယာများကို စိုက်ပျိုးရေများ ဖြန့်ဝေပေးသည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တာတမံများ ကဏ္ဍ:မကွေးတိုင်းဒေသကြီး။
လာအိုဘုရင့်နိုင်ငံဖြစ်သော လင်ဇင်းဘုရင့်နိုင်ငံ (kingdom of Lan Xang) ( Lanxanghômkhao , from ລ້ານ "million" + ຊ້າງ "ဆင်" + "[အောက်မှာ] ထီးဖြူ"; , ; , Sisattanakhanahut; , ; ; ) ကို ၁၃၅၄ခုနှစ်တွင် လာအိုဘုရင် ဖငွန် (Fa Ngum) မှ စတင်တည်ထောင်ခဲ့သည်။
ရှေး မင်းမျိုးနွယ်ဖြစ်သော မင်းသား ဖငွန်သည် ကမ္ဘောဒီးယားသို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရင်း ခမာဘုရင်၏ သမီးတော်နှင့် လက်ထပ်ထိမ်းမြားခဲ့သည်။
၁၃၄၉ တွင် ဖငွန်သည် လူသူစစ်သည်ဗိုလ်ပါ ၁၀,၀၀၀ ပါသော စစ်တပ်ကြီးကို ဦးဆောင်လျက် ကမ္ဘောဒီးယားပြည် အန်ကောမှ သူ၏လာအိုပြည်တွင်းသို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။
ဖငွန်သည် သစ္စာခံသောနယ်များကို လာအိုအခေါ် မွမ် (ပြည်နယ်)များ အဖြစ်သိမ်းယူသတ်မှတ်လိုက်သည်။
ခမည်းတော်နှင့် နောင်တော်များထံမှ အာဏာသိမ်းယူကာ ၁၃၅၄ တွင် ဗီယင်ကျန်းမြို့၌ လန့်စန့်ဘုရင်အဖြစ် ဘိသိက်ခံခဲ့သည်။
ဆင်ကောင်ရေတစ်သန်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော လန့်စန့်နိုင်ငံအတွက် နယ်မြေချဲ့ထွင် သိမ်းပိုက်ခဲ့ရာ ထိုခေတ်က အရှေ့တောင်အာရှတွင် အကြီးမားဆုံးသော ဘုရင့်နိုင်ငံများတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။
ဖငွန်အုပ်ချုပ်သော အစောပိုင်းနှစ်များတွင် အခက်အခဲမရှိသော်လည်း နောက်ပိုင်း (၆)နှစ် (၁၃၆၂-၁၃၆၈) အတွင်း ဒေသတွင်းရိုးရာယုံကြည်ကိုးကွယ်မှုဖြစ်သော ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ နှင့် သူ၏ယုံကြည်မှုဖြစ်သော မဟာယာန ဗုဒ္ဓဘာသာအကြား ပဋိပက္ခဖြစ်လာခဲ့သည်။
ဘုန်းကြီးကျောင်းပေါင်းများစွာကို ဖျက်ဆီးခဲ့သည်။
ပြင်းထန်စွာနှိပ်ကွပ်ခဲ့သည်။
၁၃၆၈တွင် ဖငွန်၏ မိဖုရား ခမာမင်းသမီး ကွယ်လွန်သည်။
ထို့နောက်တွင် သူသည် အယုဒ္ဓယဘုရင်၏ သမီးတော်နှင့် လက်ထပ်ခဲ့ပြန်သည်။
ထိုမင်းသမီးသည် သူ၏ ကြင်ယာတော်အပေါ် ဩဇာလွှမ်းမိုးနိုင်ပြီး အယုဒ္ဒယမှ ဗုဒ္ဒရုပ်ပွားဆင်းတုတော်များကို နောင်တွင် လွမ်ပရာဘွမ်ဟု အမည်တွင်မည့် ပရာဘွမ်မြို့တော်သို့ ပင့်ဆောင်လာခဲ့သည်။
၁၃၇၃ တွင် ဖငွန်သည် မွမ်နန် (Muang Nan) သို့ ဆုတ်ခွာခဲ့သည်။
ယူနန်ပြည်သို့ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေခဲ့သော သားဖြစ်သူ အွန်ဟွမ် (Oun Heuan) ပြန်လည်ရောက်ရှိလာပြီး ၁၃၉၃တွင် ဖခင် ဖငွန်ကွယ်လွန်ပြီးနောက်၌ ထိုင်းသုံးသိန်းဟု အမည်ရသော ဆမ်ဆင်နက်ထိုင်း (Samsenethai) ဟု ဘွဲ့အမည်ခံကာ လန်ဆန်းပြည်ကို ဆက်လက်အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။
မဲခေါင်ဒေသတွင် မွန်ဂိုတို့၏ ဩဇာလွှမ်းမိုးမှုကို အဆုံးသတ်စေခဲ့သည်။
လာအိုလူမျိုး၊ ထိုင်းလူမျိုးနှင့် အခြားလူနည်းစုတိုင်းရင်းသားများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော လန့်စန့်ပြည်သည် နောင် နှစ်ပေါင်း ၃၀၀ တိုင်အောင် ကြာမြင့်ခဲ့သည်။
ဖငွန်၏ အဆက်အနွယ်ဖြစ်သူများသည် ဖငွန်သေဆုံးပြီးနောက် နှစ်ပေါင်း (၆၀၀) ကြာသည့်အချိန်တွင် ထီးနန်ဆက်ခံခဲ့ပြန်သည်။
၁၇ ရာစုနှစ်ကုန်အထိ လက်အောက်ခံနယ်စားများဖြင့် လန်ဆန်းပြည်ကြီး လွတ်လပ်စွာတည်ရှိနေခဲ့သည်။
သို့ရာတွင် သမိုင်းမှတ်တမ်းများအရ ဗီယက်နမ်တို့က (၁၄၇၈-၇၉) တွင်လည်းကောင်း၊ ထိုင်းတို့က ၁၅၃၆တွင်လည်းကောင်း၊ မြန်မာတို့က (၁၅၇၁-၁၆၂၁) တွင်လည်းကောင်း တိုက်ခိုက်ခြင်းကို ခံခဲ့ရသေးသည်။
၁၆၉၄တွင် မင်းအဖြစ်အာဏာလုကြရာမှ စစ်ပွဲများ ဖြစ်ပွားကာ ၁၇၀၇ခုနှစ်တွင် လွမ်ပရာဘွမ်ဘုရင့်နိုင်ငံ၊ ဗီယင်ကျန်းဘုရင့်နိုင်ငံနှင့် ချမ်ပါဆက်ဘုရင့်နိုင်ငံဟူ၍ ၃ပိုင်းကွဲသွားခဲ့သည်။
သို့သော်လည်း ၎င်းတို့အားလုံးသည် အယုဒ္ဒယဘုရင်၏ သစ္စာခံများအဖြစ် ရပ်တည်ခဲ့ကြသည်။
မွမ်ဖွမ် (Muang Phuan) သည် ၁၅ရာစုတွင် ဗီယက်နမ်တို့၏ သစ္စာခံအဖြစ် ရပ်တည်ခဲ့သည်။
ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန် ဖငွန် လာအိုဘုရင့်နိုင်ငံများ ကိုးကား Category:လာအိုနိုင်ငံ၏ သမိုင်း။
ချမ်ပါဆက်ဘုရင့်နိုင်ငံ (Kingdom of Champasak) (1713–1946) ၁၇၁၃ခုနှစ်တွင် လန်ဆန်းပြည် ပြိုကွဲရာမှ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သော လာအိုတောင်ပိုင်းရှိ ဘုရင့်နိုင်ငံငယ်တစ်ခုဖြစ်သည်။
၁၈ရာစုအစောပိုင်းအထိ ဖွံ့ဖြိုးစည်ပင်ခဲ့သော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် ထိုင်းတို့၏ လက်အောက်ခံနယ် ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ပြင်သစ်အစောင့်အရှောက်ခံနယ် ဘဝတွင် ဘုရင့်အာဏာမှေးမှိန်ခဲ့ပြီး ၁၉၄၆ခုနှစ်တွင် လာအိုဘုရင့်နိုင်ငံကို တည်ထောင်သောအခါ ချမ်ပါဆက်ဘုရင့်နိုင်ငံကို အပြီးတိုင် ဖျက်သိမ်းခဲ့သည်။
ချမ်ပါဆက်ဘုရင်များ (၁၇၁၃-၁၉၀၄) Nokasad 1713–37 Sayakumane 1737-91 Fay Na 1791–1811 No Muong 1811 Manoi 1813–19 Chao Yo house of Vientiane 1819–26 Huy 1826–41 Nark 1841–51 Boua 1851–52 Interregnum 1852–56 Kham Nai 1856–58 Interregnum 1858–62 Kham Souk 1863–1900 Ratsadanay 1900–4 မင်းသားကြီးများ (၁၉၀၄-ယနေ့ထိ) Ratsadanay 1904–45 Boun Oum 1945–80 Keo na Champassak 1980–present ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန် ချမ်ပါ ကိုးကား ပြင်ပလင့်ခ်များ champassak Category:လာအိုနိုင်ငံ။
Object Oriented ဆိုသည်မှာ ပုံဆောင်ဝတ္တုအချင်းချင်း ပူးပေါင်း၍ စစ္စတမ်တစ်ခု၏ တာဝန်များထမ်းဆောင်စေရန် စဉ်းစားခြင်းကို ခေါ်ဆိုသည်။
စစ္စတမ်အတွင်းတွင် အသုံးပြုသော အချက်အလက်များနှင့် လုပ်ဆောင်ချက်များကို အုပ်စုဖွဲ့ကာ ပုံဆောင်ရုပ်ဝတ္တု တစ်ခုအနေဖြင့် ကိုယ်စားပြုပြီး၊ ထိုပုံဆောင်ရုပ်ဝတ္တုများ အချင်းချင်း ဆက်သွယ်ဆောက်ရွက်ခြင်း အားဖြင့် စစ္စတမ်တစ်ခုလုံးကို ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ခြင်းဖြစ်၏။
အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကား object-oriented မှ ဆင်းသက်လာသော စကားလုံးတစ်ခုဖြစ်၏။
Object Oriented ဘာသာရပ်၏ စတင်လာပုံမှာ ပရိုဂရမ်၏ဖွဲ့စည်းပုံကို ကိုယ်စားပြု ရုပ်ဝတ္တုများ၏ အပြန်အလှန်ဆောင်ရွက်ချက်များအနေဖြင့် ပြောင်းလည်းကြည့်မြင်ပြီး၊ ပရိုဂရမ်ကုဒ်များ ကိုရေးသား ဖော်ပြစေသော Object Oriented ပရိုဂရမ်မင်း(OOP; object-oriented programming) အဖြစ်စတင်၏။
ထိုမှတဆင့် စစ္စတမ်များကို တည်ဆောက်ရာတွင် အခြေခံလိုအပ်ချက်များကို သုံးသပ်ရာတွင်လည်းကောင်း၊ တည်ဆောက်ရာတွင် ဖွဲ့စည်းပုံကို ရုပ်ဝတ္တုအနေဖြင့် ကိုယ်စားပြုသက်မှတ်ပြီး စဉ်းစားသော Object-Oriented Analysis နှင့် စစ္စတမ်၏ လုပ်ဆောင်ချက်များနှင့် ဖွဲ့စည်းပုံကို ရုပ်ဝတ္တုနှင့် ကလပ်စ်များဖြင့်ဖော်ပြသော Object-Oriented Design ဟူ၍ အဆင့်ဆင့် တိုးတက်ပြောင်းလည်းလာခဲ့၏။
ဝတ္တုစက္ခုဗေဒ Object Orientedစကားလုံးအား အချိန်အခါအပေါ်တွင်မှုတည်၍ မကွဲမပြား အသုံးပြုလေ့ရှိ၏။
Object-Oriented Programming Object-Oriented Analysis Object-Oriented Design အထက်ပါစကားလုံးများကို စုစည်း၍ Object Orientedဟု ခေါ်ဆိုလေ့ရှိ၏။
Object Oriented ဘာသာရပ်၏လက်ရှိအနေအထား Object Oriented ဘာသာရပ် မပေါ်ပေါက်ခင်ကာလများတွင် စစ္စတမ်များအား အသေးစိတ်ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ သုံးသပ်ရာတွင် ဒေတာဖွဲ့စည်းပုံကို အခြေခံ၍ ခွဲခြမ်း စိတ်ဖြာသည့် နည်းလမ်းဖြစ်သော ဖွဲ့စည်းပုံစနစ်ချခြင်းနည်းပညာကို အသုံးပြုခဲ့ကြ၏။
တဖန်ပရိုဂရမ်မင်းအဆင့်တွင်လည်း ပရိုဂရမ်မင်း၏ လုပ်ဆောင်ပုံကို သက်မှတ်ပေးသော အမိန့်ဖွဲ့စည်းပုံများကို စုပေါင်းရေးသားလေ့ရှိသော ဖွဲ့စည်းပုံစနစ်ချပရိုဂရမ်မင်းနှင့် အမျိုးအစားတူ လုပ်ဆောင်ချက်များကို စုစည်းထား၍ ပြင်ပမှ အလွယ်တကူ ဆက်သွယ်ခြင်း မပြုလုပ်နိုင်ရန် အကန့်များကို သတ်မှတ်လေ့ရှိသော မော်ဂျူးပရိုဂရမ်မင်း၊ အနေအထားအမျိုးမျိုးအပေါ်တွင် အသုံးပြုနိုင်မှု့ကို ဦးစားပေးသား ဒေတာအမြင် ပရိုဂရမ်မင်းအစရှိသော နည်းလမ်းများကို အသုံးပြုခဲ့ကြ၏။
Object Oriented ဘာသာရပ်သည် အထက်ပါနည်းလမ်းများကို စုပေါင်း၍ အသုံးလွယ်ကူရန် စီစဉ်ထားသော နည်းပညာတစ်ခုဖြစ်သည်ဟု စဉ်းစားနိုင်သည်။
Object-Oriented Analysisနှင့် Object-Oriented Designတွင် အခြေခံ၍ လက်တွေ့စစ္စတမ်များကို တည်ဆောက်ရာတွင် မဖြစ်မနေ Object-oriented programming language ကို အသုံးပြုရမည်ဟု မဆိုလိုပါ။
သို့ရာတွင် ဝတ္တုစက္ခုလက္ခဏနည်းလမ်းဖြင့် ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ၍၊ ဝတ္တုစက္ခုဒီဇိုင်းဖြင့် ဖွဲ့စည်းပုံကို ဒီဇိုင်းရေးစွဲထားသော စစ္စတမ်တစ်ခုအား လက်တွေ့တည်ဆောက်ရာတွင် ဘာသာရပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အတွေးအခေါ်များတွင် ကွာခြားမှု့နည်းပါးစေရန် ဝတ္တုစက္ခုပရိုဂရမ်မင်းဘာသာရပ်များကို အသုံးပြုကြသည်က များပါသည်။
Object Oriented အခြေပြု စစ္စတမ် တည်ဆောက်ပုံများ Object Oriented အခြေပြု စစ္စတမ် တည်ဆောက်ပုံများအနေဖြင့်Booch နည်းလမ်းBooch_method၊OMTObject modeling technique နှင့်OOSE/Objectory Object-oriented Software Engineeringအစရှိသည့် နည်းလမ်းများက ထင်ရှားကြ၏။
နောက်ပိုင်းနှစ်များတွင် အထက်ပါနည်းလမ်းများတွင် အသီးသီးအသုံးပြုခဲ့သော ဖော်ပြပုံများသည် OMG (Object Management Group) ၏ ကြိုးပမ်းမှု့ကြောင့် တစ်ခုတည်းသော စံပြုဘာသာရပ်UML (Unified Modeling Language) အဖြစ် ၁၉၉၇ခုနှစ်မှစ၍ အခြေခံစံပြုဘာသာအဖြစ် သက်မှတ်ခဲ့ပြီးနောက်ပိုင်းတွင် ဝတ္တုစက္ခုတည်ဆောက်ပုံများကို ဖော်ပြရာတွင် UML ကိုသာအသုံးပြုလေ့ရှိကြ၏။
Object Oriented ဘာသာရပ်၏ အခြေခံဖွဲ့စည်းပုံ Object Oriented ဘာသာရပ်၏ အဓိကအတွေးအမြင်များမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်ကြ၏။
ဖုန်းကွယ်ထားနိုင်ခြင်း(Encapsulation) ဆော့ဖ်ဝဲတစ်ခုကို တည်ဆောက်ရာတွင် ပရိုဂရမ်အစုအဝေးတစ်ခုအား ရုပ်ဝတ္တုတစ်ခုအနေနှင့် ကြည့်မြင်ရာတွင်၊ ထိုရုပ်ဝတ္တု၏ အချက်အလက်နှင့်၊ လုပ်ဆောင်ချက်များအတွင်းတွင်၊ ပြင်ပသို့ အသုံးပြုစေလိုသောအရာများ ပါရှိသလို၊ ပြင်ပမှ တိုက်ရိုက်ဆက်သွယ် အသုံးပြုပါက လက်ရှိရုပ်ဝတ္တု၏ ရပ်တည်မှု့ကို ပျက်စီးစေလိုသော လုပ်ဆောင်ချက်များနှင့် အချက်အလက်များလည်း ပါရှိပါလိမ့်မည်။
ထိုအခါမျိုးတွင် လုပ်ဆောင်ချက်နှင့် အချက်အလက်များကို ပြင်ပမှအသုံးပြုနိုင်သော အရာများ၊ အသုံးပြုနိုင်သည့် အဆင့်ကို သတ်မှတ်ထားရန်လိုအပ်သည်။
မိမိတစ်ဦးတည်းသာ အသုံးပြုနိုင်သော အရာများ၊ မိမိ၏ တစ်အိမ်တည်းနေသူ (package တစ်ခုအတွင်းတွင် တည်ရှိသော Object) များမှ အသုံးပြုနိုင်သည့် အရာများ မိမိ၏အမွေဆက်ခံသူများကို အသုံးပြုစေလိုသည့်အရာများ မည်သူမဆို အသုံးပြုနိုင်သည့်အရာများ အစရှိသဖြင့် အမျိုးမျိုး သတ်မှတ်ထားရန် လိုအပ်ခဲ့သည်။
သို့ရာတွင် ယခုနောက်ပိုင်း ပရိုဂရန်မင်းစာအုပ်များတွင် ဝတ္တစက္ခုဗေဒတွင် ဖုန်းကွယ်ထားခြင်းကို မဖြစ်မနေရေးသားရန် လိုအပ်သည်ဟု မှားယွင်းစွာ ဖော်ပြတတ်ကြသည်ကို တွေ့ရတတ်၏။
အမွေဆက်ခံနိုင်ခြင်း(Inheritance) Object Oriented ဘာသာရပ်၏ စတင်ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ရခြင်းများကို ပြန်လည်တွေးကြည့်မည်ဆိုလျှင် အမွေဆက်ခံမှု့၏ အရေးပါမှု့ကို သိရှိနိုင်သည်။
ရေးသားထားသော ကုဒ်များကို ပြန်လည်အသုံးပြုလိုခြင်းသည် ဝတ္တုစက္ခုဗေဒကို ဖြစ်ပေါ်လာစေခြင်း အကြောင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။
ဝတ္တုစက္ခုဗေဒတွင် ကလပ်စ်များအကြားတွင် အထက်အောက်ပတ်သက်မှု့များကို ထားရှိပြီး၊ ကလပ်စ်တစ်ခုအား ဆင့်ပွား၍ ပြုလုပ်ထားသော ကလပ်စ်တစ်ခု၏ အော့ဘဂျက်သည် မိမိ၏ အထက်ရှိကလပ်စ်၏အော့ဘဂျက်၏ လုပ်ဆောင်ချက်များနှင့် အချက်အလက်များကို အသုံးပြုနိုင်သည်။
အမွေဆက်ခံနိုင်ခြင်းသည် ဝတ္တုစက္ခုဗေဒ၏ အလွန်အရေးကြီးသော အတွေးအမြင်တစ်ခုဖြစ်သည်။
မျိုးရိုးဆက်ခံရာတွင် ကလပ်စ် အများစုမှ မျိုးရိုးဆက်ခံနိုင်သော ဘာသာရပ်များရှိသကဲ့သို့၊ တစ်ခုတည်းမှသာ မျိုးရိုးဆက်ခံနိုင်သော ဘာသာရပ်များလည်းရှိကြသည်။
Java ဘာသာရပ်သည် တစ်ခုသော ကလပ်စ်မှသာ မျိုးရိုးဆက်ခံနိုင်သောဘာသာရပ် တစ်မျိုးဖြစ်သည်။
အသွင်ပြောင်းလဲနိုင်ခြင်း(Polymorphism) ဒိုင်းနမစ်ဘိုင်းဒီန်(Dynamic Binding) Object Oriented ဘာသာရပ်၏ နည်းလမ်းများ ကလပ်စ်အခြေခံနည်းလမ်း -- ကလပ်စ်တစ်ခုကို သတ်မှတ်၍၊ ထိုကလပ်စ်ကို အခြေခံ၍ အင်းစတန့်စ်ကို မွေးဖွားစေသော နည်းလမ်းဖြစ်၏။
အမွေဆက်ခံခြင်းအခြေခံဟုလည်း ခေါ်ဆိုလေ့ရှိ၏။
ပရိုတိုတိုက်အခြေခံနည်းလမ်း --လက်ရှိအင်းစတန့်စ်ကို အခြေခံ၍ အင်းစတန့်စ်အသစ် တစ်ခုကိုမွေးဖွားစေသော နည်းလမ်းဖြစ်၏။
အင်းစတန့်စ်အခြေခံဟုလည်း ခေါ်ဆိုလေ့ရှိ၏။
Mixingနည်းလမ်း --အမျိုးမျိုးသော ရုပ်ဝတ္တုများ၏ မှုလပုံစံများကို တွဲဖက်ကာ အခြားသော ရုပ်ဝတ္တုတစ်ခုကို တည်ဆောက်သော နည်းလမ်းဖြစ်၏။
ကိုးကားများ Category:ဆော့ဖ်ဝဲလ် ရေးသားခြင်း Category:Object Oriented။
ရဝမ်ဒါနိုင်ငံ (တရားဝင် အခေါ်အားဖြင့် ရဝမ်ဒါ သမ္မတနိုင်ငံ) သည် အာဖရိက အရှေ့အလယ်ပိုင်းတွင် ရှီသော နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ ဖြစ်ပြီ: ခန့်မှန်းခြေ လူဦးရေ ၁၁.၄ သန်းမျှ ရှိသည်။
ရဝမ်ဒါသည် အီကွေတာ၏ တောင်ပိုင်း ဒီဂရီ အနည်းငယ်မျှ အကွာတွင် တည်ရှိပြီ: ယူဂန်းဒါးနိုင်ငံ၊ တန်ဇေးနီးယားနိုင်ငံ၊ ဘူရွန်ဒီနိုင်ငံနှင့် ကွန်ဂိုဒီမိုကရက်တစ်သမ္မတနိုင်ငံတို့က ဝိုင်းရံ ထားကြသည်။
ရဝမ်ဒါ တစ်နိုင်ငံလုံးသည် ကုန်းမြင့်ပိုင်းတွင် တည်ရှိပြီး အနောက်ပိုင်းသည် တောင်ကုန်းဒေသများ ဖြစ်ကြပြီး အရှေ့ပိုင်းမှာ ဆာဗားနားမြက်ခင်းပြင် ဒေသများ ဖြစ်ကြသည်။
နိုင်ငံတဝှမ်းလုံးတွင်လည်း ရေကန်များ အများအပြား ရှိသည်။
သမ မျှတသော ရာသီဥတု ရှိပြီး တစ်နှစ်ပတ်လုံးတွင် မိုးရွာသော ရာသီဥတု နှစ်ခုနှင့် ခြောက်သွေ့သော ရာသီဥတု နှစ်ခုစီ ရှိကြသည်။
လူဦးရေမှာ ငယ်ရွယ်သူများပြားပြီး အများစုမှာ ကျေးလက်နေထိုင်သူများ ဖြစ်ကြကာ အာဖရိကတွင် လူဦးရေသိပ်သည်းမှု အများဆုံး နိုင်ငံများထဲတွင် ပါဝင်သည်။
ရဝမ်ဒါများအား ဟူတူ၊ တွတ်စီ နှင့် တွာ ဟူ၍ အုပ်စု ၃ ခု ခွဲခြားနိုင်သည်။
ထိုအုပ်စုများသည် အသုံးပြုသော ဘာသာစကား အတူတူဖြစ်ကြပြီး ယဉ်ကျေးမှုချင်းလည်း တူညီကြသဖြင့် လူမျိုးစုဟု ပြောသည်ထက်စာလျှင် လူမှုရေး အုပ်စု ဟု ပြောသည်က ပိုမှန် ပေလိမ့်မည်။
နိုင်ငံအတွင်း ကိုးကွယ်မှု အများဆုံး ဘာသာမှာ ခရစ်ယာန် ဘာသာ ဖြစ်ကာ ပင်မ ဘာသာစကားမှာ ကင်ညာရဝမ်ဒါ (Kinyarwanda) ဘာသာစကား ဖြစ်၍ ရဝမ်ဒါများ အများဆုံး အသုံးပြုကြသည်။
ရဝမ်ဒါသည် သမ္မတ ဦးစီးသော နိုင်ငံရေးစနစ် ကို ကျင့်သုံးကြပြီး လက်ရှိ သမ္မတမှာ ရဝမ်ဒါ မျိုးချစ် တပ်ဦးမှ ပေါလ် ကာဂါမေး ဖြစ်သည်။
အစိုးရသည် အဖွဲ့အစည်း အများအပြားမှ ထောက်ခံမှုကို ရရှိပြီး အခြားသော ဆဟာရဒေသ အာဖရိက နိုင်ငံများနှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင် အကျင့်ပျက် ခြစားမှု အနည်းဆုံးဖြစ်သည်။
သို့သော်လည်း လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းများမှ အတိုက်အခံများအား နှိပ်ကွပ်သည် ဟူသော စွပ်စွဲမှုမျိုး ရှိသည်။