kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
ဖော်ယူနည်းမှာ ကာဗွန်မွန်အောက် ဆိုက် CO နှင့် ဟိုက်ဒြိုဂျင်တို့ကို ကက်တလစ်ဓာတ်ကူပစ္စည်း ဖြစ်သော ဇင့်အောက်ဆိုက်နှင့် ကရိုမီယမ်အောက်ဆိုက်တို့၏ အကူအညီဖြင့်ပေါင်းစပ်ရာမှ ရရှိလေသည်။
ပုံစံအားဖြင့် - CO + 2H2 = CH3OH ကာဗွန်မွန်အောက်ဆိုက် +ဟိုက်ဒြိုဂျင်= မက်သဲ အယ်လ်ကိုဟော မက်သဲအယ်လ်ကိုဟောသည်အဆိပ်ဖြစ်သည်။
အက်သဲ အယ်လ်ကိုဟော ကိုးဆနှင့် မက်သဲ အယ်လ်ကိုဟော တစ်ဆကို ရောစပ်ထားသောအရည်ကို မက်သီလိတ်တက်စပစ်ရစ် (အရက်ပြန်)ဟုခေါ်၏။
အရောင်တင်ဆေးများနှင့် ချိတ်များသည် မက်သဲ အယ်လ်ကိုဟောတွင် ကောင်းစွာပျော်ဝင်ကြ၏။
ဆေးများ ဖော် စပ်ရာ၌ မက်သဲအယ်လ်ကိုဟောသည် များစွာအသုံးဝင်လေ သည်။
အက်သဲအယ်လ်ကိုဟောကို ကောက်နှံအရက်ဟူ၍လည်း ခေါ်တတ်၏။
ကောက်နှံမှ ကဇော်ဖောက်ယူ ရရှိသောကြောင့် ကောက်နှံအရက်ဟုခေါ်ခြင်းဖြစ်၏။
မက်သဲအယ်လ်ကိုဟောကဲ့သို့ပင် အက်သဲ အယ်လ်ကို ဟောသည် အရောင်ကင်းမဲ့၍ အငွေ့ဖြစ်လွယ်သည်။
မီးရှို့ကြည့် သည့်အခါ မီးရှိန်မှာအလွန်ပူ၍ မီးတောက်အရောင်မှာ ပြာလဲ့လဲ့ဖြစ်၏။
သို့သော်လည်း မက်သဲအယ်လ်ကိုဟောလောက် အဆိပ်မပြင်း လှချေ။
အယ်လ်ကိုဟောစစ်စစ်သည် အဆိပ်ရှိသည့်အပြင် ရေရော၍သောက်လျှင် မူးယစ်စေတတ်သည်။
မူးယစ်စေတတ်သော သေရည်သေရက်တို့တွင် အယ်လ်ကိုဟော အဓိကပါဝင်၏။
သကြားကို တဆေးဖြင့် ကဇော်ဖောက်ယူခြင်းဖြင့် အယ်လ်ကိုဟောကို ရရှိနိုင်သည်။
သကြားအမျိုးမျိုးရှိရာ သစ်သီးမှရရှိသော သကြားကိုသာ ကဇော်ဖောက်၍ အယ်လ်ကိုဟောကို ချက်ယူ လေ့ရှိ၏။
စပျစ်သီး၊ သစ်သော့သီး စသော အသီးများမှရသော အရည်ထဲသို့ တဆေးကိုထည့်လိုက်သောအခါ ကဇော်ပေါက်လာ ၍ အယ်လ်ကိုဟောနှင့် ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုက်တို့ကိုရရှိ၏။
သစ်သီးများမှရရှိသော သကြားသာမက ကောက်နှံများမှရရှိသော သကြားများမှလည်း အယ်လ်ကိုဟောကို ဖောက်ယူနိုင်သည်။
ပြောင်း၊ မြင်းစားဂျုံ၊ မုယောစသည်တို့ကို ရေတွင်နှစ်၍ ကြမ်း ပေါ်တွင် ဖြန့်ထားသောအခါ မကြာခင် အစို့ကလေးများထွက် လာကြ၏။
ယင်းသို့ အစို့ကလေးများထွက်လာသောအခါ ကောက်နှံများ၌ရှိသော စတာ့(ကစီ)သည် သကြားအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲသွား၏။
ထိုနောက် အစို့ထွက်လာသော ကောက်နှံ များကို ရေဖြင့်ရော၍ ကဇော်ဖောက်ပေး၏။
ယင်းသို့ ကဇော် ဖောက်၍ရသော အယ်လ်ကိုဟောကို ပေါင်းခံသောနည်းဖြင့် ရေမှခွဲထုတ်ယူရသည်။
ဗရမ်ဒီ၊ ဝီစကီ၊ ရမ်၊ ဂျင်တို့သည် ပေါင်းခံယူနည်းဖြင့် ရယူသော အရက်များဖြစ်၍ အယ်လ်ကိုဟော ၂၅ ရာခိုင်နှုန်းမှ ၅ဝ ရာခိုင်နှုန်းအထိ ပါဝင်၏။
သစ်သီးမှရသော သကြားရေကို ကဇော်ဖောက်ပြီးနောက် ပေါင်းမခံဘဲရရှိသော အရက်များတွင် အယ်လ်ကိုဟော ရာခိုင်နှုန်း ၆ မှ ၁၄ အထိ ပါဝင်၏။
ပြောင်းဆန်၊ မုယော စသောကောက်နှံတို့ကို ကဇော်ဖောက်၍ ရသော ဗျစ်ရည်များတွင် အယ်လ်ကိုဟော ရာခိုင်နှုန်း ၂ မှ ၉ အထိသာပါဝင်၏။
အယ်လ်ကိုဟောကို သောက်လိုက်သည့်အခါ မူးယစ်လာ၍ ကိုယ်လက်အင်္ဂါများလည်း ထိုင်းမှိုင်းပြီးလျှင် နောက်ဆုံး သတိမရသည်အထိ ဖြစ်သွားတတ်သည်။
အများ အပြား သောက်ပါမူ အသည်းလောင်ကျွမ်းပြီးလျှင် အသက် ကိုပင်ရန်ရှာတတ်သည်။
သို့သော် အကျိုးရှိအောင် အသုံးပြု နိုင်ပါက များစွာအသုံးဝင်လေသည်။
အယ်လ်ကိုဟောသည် အအေးဒဏ်ကိုခံနိုင်၍ မခဲလွယ်သောကြောင့် အေးသော တိုင်းပြည်များ၌ ပြဒါးတိုင်များတွင် ပြဒါးကိုမထည့်ပဲ အယ်လ် ကိုဟောကို အသုံးပြုကြ၏။
ထို့ပြင် ဆေးများဖျော်ရာ၌ လည်းကောင်း၊ ရေမွှေးချက်ရာ၌လည်းကောင်း၊အရောင်တင်ဆေး၊ ချိတ်နှင့် ဆိုးဆေး သုတ်ဆေးများ ပြုလုပ်ရာ၌လည်းကောင်း၊ ဒဏ်ရာဒဏ်ချက်များကို ကုသရာ၌ ပိုးသတ်ဆေးအဖြစ် လည်းကောင်း အယ်လ်ကိုဟောကို အမြောက်အမြားအသုံးပြု ကြသည်။
အယ်လ်ကိုဟောကို ဗင်ဇော၊ အီသာ၊ သို့မဟုတ် ဓာတ်ဆီနှင့်ရော၍ မော်တော်စက်များမောင်းနှင်ရန် အသုံးပြုနိုင် သည့်အပြင် မီးရှို့သည့်အခါ မှိုင်းမရှိသောကြောင့် ဓာတ်စမ်းခန်းများတွင်လည်း များစွာအသုံးပြုနိုင်လေသည်။
အယ်လဂျီးယားမြို့သည် အယ်လ်ဂျီးရီးယားနိုင်ငံ၏ မြို့တော်ဖြစ်၍ လူဦးရေ မှာ၂၀၁၁ ခုနှစ် ခန့်မှန်းခြေအရ ၃,၄၁၅,၈၁၁ ဦးခန့်ရှိသည်။
မြေထဲပင်လယ် ကမ်းခြေတွင် ထင်ရှားသော ဆိပ်ကမ်းမြို့လည်းဖြစ်သည်။
အယ်လဂျီးယားမြို့သည် တောင်ကုန်းများပေါ်တွင် တည်ထား သော မြို့ဖြစ်၍ ပင်လယ်ကမ်းခြေတစ်လျှောက်၌ ဥရောပတိုက်ရှိ မြို့ကြီးများကဲ့သို့ ခေတ်မီအဆောက်အဦးများရှိသည်။
ကုန်းမြင့် ပိုင်းမှာမူကား ကပ်စဗာခေါ် အာရပ်မြို့ဟောင်းတည်ရှိရာဖြစ်၍ လမ်းများသည် ကျဉ်းမြောင်းပြီးလျှင် တစ်ဖက်တစ်ချက်တွင် အမိုးပြန့်လူနေအိမ်များကို တွေ့မြင်ရသည်။
ဆယ်ရာစုနှစ်အတွင်းက အာရပ်တို့သည် အယ်လဂျီး ယားမြို့ကို ရောမမြို့ဟောင်းနေရာတွင် တည်ခဲ့သည်။
၁၅ဝ၉· ၁၇ ခုနှစ်အထိ စပိန်တို့က မြို့ကိုသိမ်းပိုက်ခဲ့ကြသည်။
ထို့နောက် အယ်လဂျီးယားမြို့သည် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး အတွက် မြေထဲပင်လယ်ထဲ၌ သင်္ဘောများကို တိုက်ခိုက်လုယက် သည့် ပင်လယ်ဓားပြတို့ ခိုအောင်းရာဒေသ ဖြစ်လာလေသည်။
၁၈၁၆ ခုနှစ်တွင် လော့အိပ်စမပ် ဦးစီးသည့် ဗြိတိသျှနှင့် ဒပ်ချ် ရေတပ်တို့ပူးပေါင်းကာ မြို့ကိုတိုက်ခိုက်၍ ပင်လယ်ဓားပြရန်ကို နှိမ်နှင်းခဲ့ကြသည်။
ထို့နောက် ၁၈၃ဝ ပြည့်နှစ်တွင် အယ်လဂျီးယားသည် ပြင်သစ်နိုင်ငံနှင့်စစ်ဖြစ်ပွားခဲ့ရာ အယ်လဂျီးယားမြို့သည်လည်း ပြင်သစ်တို့လက်သို့ ကျရောက်ခဲ့လေ သည်။
၁၈၄၂ ခုနှစ်တွင် အယ်လဂျီးယားပြည်ကို ပြင်သစ် နိုင်ငံ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် သိမ်းသွင်းခဲ့သည်။
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်းက အယ်လဂျီးယားမြို့သည် စစ်ရေးအရလည်းကောင်း၊ နိုင်ငံရေးအရလည်းကောင်း၊ အရေးပါ အရာရောက်သော မြို့ဖြစ်ခဲ့သည်။
၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ် ဇွန်လတွင် ဂျာမန်တပ်များက ပြင်သစ်နိုင်ငံကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် အယ် လဂျီးယားပြည်သည်လည်း ဂျာမန်ဩဇာခံ ဗီရှီအစိုးရ အအုပ် အချုပ်အောက်သို့ ကျရောက်ခဲ့သည်။
သို့ရာတွင် ၁၉၄၂ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ ၈ ရက်နေ့၌ ဗိုလ်ချုပ် အိုင်ဆင်ဟောင်းဝါး ဦးစီး သော မဟာမိတ်တပ်ပေါင်းစုသည် အယ်လဂျီးယားကမ်းခြေသို့ တက်ရောက်၍ တိုင်းပြည်ကို သိမ်းယူခဲ့သည်။
အယ်လဂျီးယား မြို့သည်လည်း အာဖရိကမြောက်ပိုင်း စစ်ဆင်ရေးအတွက် မဟာမိတ်တို့၏ စစ်ဌာနချုပ်ဖြစ်လာသည်။
ပါရစ်မြို့ကို ဂျာမန် တို့လက်မှ ပြန်လည်မသိမ်းရမီအတွင်း အယ်လဂျီးယားမြို့ကို ပြင်သစ်နိုင်ငံ၏မြို့တော်အဖြစ် ထားရှိခဲ့ကြသည်။
ကွယ်လွန်သူ ပြင်သစ်နိုင်ငံသမ္မတ ဗိုလ်ချုပ်ဒဂိုးနှင့် ဗိုလ်ချုပ်ဇီးရိုးတို့သည် အယ်လဂျီးယားမြို့တွင် ပြင်သစ်ယာယီအစိုးရအဖွဲ့ကို ခေါင်း ဆောင်၍ ပြင်သစ်နိုင်ငံလွတ်မြောက်ရေးကို စီမံခန့်ခွဲခဲ့ကြသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၅) ကိုးကား Category:အယ်လ်ဂျီးရီးယားနိုင်ငံရှိ မြို့များ။
(၁) ရက် (၂) ရက် (၃) ရက် (၄) ရက် (၅) ရက် (၆) ရက် (၇) ရက် (၈) ရက် (၉) ရက် (၁၀) ရက် (၁၁) ရက် (၁၂) ရက် (၁၃) ရက် (၁၄) ရက် (၁၅) ရက် (၁၆) ရက် (၁၇) ရက် (၁၈) ရက် (၁၉) ရက် (၂၀) ရက် (၂၁) ရက် (၂၂) ရက် (၂၃) ရက် (၂၄) ရက် (၂၅) ရက် (၂၆) ရက် (၂၇) ရက် (၂၈) ရက် (၂၉) ရက် (၃၀) ရက် (၃၁) ရက် ကိုးကား ကဏ္ဍ:ဇန်နဝါရီ ကဏ္ဍ:၂၀၁၂။
(၁) ရက် (၂) ရက် (၃) ရက် (၄) ရက် (၅) ရက် (၆) ရက် (၇) ရက် (၈) ရက် (၉) ရက် (၁၀) ရက် (၁၁) ရက် (၁၂) ရက် (၁၃) ရက် (၁၄) ရက် (၁၅) ရက် (၁၆) ရက် (၁၇) ရက် (၁၈) ရက် (၁၉) ရက် (၂၀) ရက် (၂၁) ရက် (၂၂) ရက် (၂၃) ရက် (၂၄) ရက် (၂၅) ရက် (၂၆) ရက် (၂၇) ရက် (၂၈) ရက် ကိုးကား ကဏ္ဍ:ဖေဖော်ဝါရီ ကဏ္ဍ:၂၀၁၂။
(၁) ရက် (၂) ရက် (၃) ရက် (၄) ရက် (၅) ရက် (၆) ရက် (၇) ရက် (၈) ရက် (၉) ရက် (၁၀) ရက် (၁၁) ရက် (၁၂) ရက် (၁၃) ရက် (၁၄) ရက် (၁၅) ရက် (၁၆) ရက် (၁၇) ရက် (၁၈) ရက် (၁၉) ရက် (၂၀) ရက် (၂၁) ရက် (၂၂) ရက် (၂၃) ရက် (၂၄) ရက် (၂၅) ရက် (၂၆) ရက် (၂၇) ရက် (၂၈) ရက် (၂၉) ရက် (၃၀) ရက် (၃၁) ရက် ကိုးကား ကဏ္ဍ:မတ် ကဏ္ဍ:၂၀၁၂။
(၁) ရက် (၂) ရက် (၃) ရက် (၄) ရက် (၅) ရက် (၆) ရက် (၇) ရက် (၈) ရက် (၉) ရက် (၁၀) ရက် (၁၁) ရက် (၁၂) ရက် (၁၃) ရက် (၁၄) ရက် (၁၅) ရက် (၁၆) ရက် (၁၇) ရက် (၁၈) ရက် (၁၉) ရက် (၂၀) ရက် (၂၁) ရက် (၂၂) ရက် (၂၃) ရက် (၂၄) ရက် (၂၅) ရက် (၂၆) ရက် (၂၇) ရက် (၂၈) ရက် (၂၉) ရက် (၃၀) ရက် ကိုးကား ကဏ္ဍ:ဧပြီ ကဏ္ဍ:၂၀၁၂။
(၁) ရက် (၂) ရက် (၃) ရက် (၄) ရက် (၅) ရက် (၆) ရက် (၇) ရက် (၈) ရက် (၉) ရက် (၁၀) ရက် (၁၁) ရက် (၁၂) ရက် (၁၃) ရက် (၁၄) ရက် (၁၅) ရက် (၁၆) ရက် (၁၇) ရက် (၁၈) ရက် (၁၉) ရက် (၂၀) ရက် (၂၁) ရက် (၂၂) ရက် (၂၃) ရက် (၂၄) ရက် (၂၅) ရက် (၂၆) ရက် (၂၇) ရက် (၂၈) ရက် (၂၉) ရက် (၃၀) ရက် (၃၁) ရက် ကိုးကား ကဏ္ဍ:မေ ကဏ္ဍ:၂၀၁၂။
(၁) ရက် (၂) ရက် (၃) ရက် (၄) ရက် (၅) ရက် (၆) ရက် (၇) ရက် (၈) ရက် (၉) ရက် (၁၀) ရက် (၁၁) ရက် (၁၂) ရက် (၁၃) ရက် (၁၄) ရက် (၁၅) ရက် (၁၆) ရက် (၁၇) ရက် (၁၈) ရက် (၁၉) ရက် (၂၀) ရက် (၂၁) ရက် (၂၂) ရက် (၂၃) ရက် (၂၄) ရက် (၂၅) ရက် (၂၆) ရက် (၂၇) ရက် (၂၈) ရက် (၂၉) ရက် (၃၀) ရက် ကိုးကား ကဏ္ဍ:ဇွန် ကဏ္ဍ:၂၀၁၂။
(၁) ရက် (၂) ရက် (၃) ရက် (၄) ရက် (၅) ရက် (၆) ရက် (၇) ရက် (၈) ရက် (၉) ရက် (၁၀) ရက် (၁၁) ရက် (၁၂) ရက် (၁၃) ရက် (၁၄) ရက် (၁၅) ရက် (၁၆) ရက် (၁၇) ရက် (၁၈) ရက် (၁၉) ရက် (၂၀) ရက် (၂၁) ရက် (၂၂) ရက် (၂၃) ရက် (၂၄) ရက် (၂၅) ရက် (၂၆) ရက် (၂၇) ရက် (၂၈) ရက် (၂၉) ရက် (၃၀) ရက် (၃၁) ရက် ကိုးကား ကဏ္ဍ:ဇူလိုင် ကဏ္ဍ:၂၀၁၂။
(၁) ရက် (၂) ရက် (၃) ရက် (၄) ရက် (၅) ရက် (၆) ရက် (၇) ရက် (၈) ရက် (၉) ရက် (၁၀) ရက် (၁၁) ရက် (၁၂) ရက် (၁၃) ရက် (၁၄) ရက် (၁၅) ရက် (၁၆) ရက် (၁၇) ရက် (၁၈) ရက် (၁၉) ရက် (၂၀) ရက် ၁၉၆၄ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၆ ရက်နေ့က စတင်ကျင့်သုံးခဲ့သော စာပေစိစစ်ရေး လုပ်ငန်းများသည် ၄၈ နှစ် ၁၄ ရက်အကြာတွင် အဆုံးသတ်သွားသည်။
စာအုပ်စာစောင်တွေ အားလုံး စာပေစိစစ်ရေးကို ကြိုတင်ပြစရာမလိုဘဲ ထုတ်/တင်စနစ် ထုတ်ဝေခွင့် ပြုလိုက်ပါသည်။
(၂၁) ရက် (၂၂) ရက် (၂၃) ရက် (၂၄) ရက် (၂၅) ရက် (၂၆) ရက် (၂၇) ရက် (၂၈) ရက် (၂၉) ရက် (၃၀) ရက် (၃၁) ရက် ကိုးကား ကဏ္ဍ:ဩဂုတ် ကဏ္ဍ:၂၀၁၂။
(၁) ရက် (၂) ရက် (၃) ရက် (၄) ရက် (၅) ရက် (၆) ရက် (၇) ရက် (၈) ရက် (၉) ရက် (၁၀) ရက် (၁၁) ရက် (၁၂) ရက် (၁၃) ရက် (၁၄) ရက် (၁၅) ရက် (၁၆) ရက် (၁၇) ရက် (၁၈) ရက် (၁၉) ရက် (၂၀) ရက် (၂၁) ရက် (၂၂) ရက် ဒေါ်မြင့်မြင့်ဝင်း (ခေါ်) ဒေါ်အမာ သည် အသက် ၈၂ နှစ် ၂၀၁၂ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာ၊ ၂၂ ရက်၊ စနေနေ့ ည ၉ နာရီ ၂ဝ မိနစ် တွင် ရန်ကုန်မြို့ ၌ ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
ခင်ပွန်းမြို့မ-ဦးသန်းကြွယ် နှင့် ဒေါ်မြင့်မြင့်ဝင်း (ခေါ်) ဒေါ်အမာတို့၏ ကွယ်လွန်ခဲ့သော ရက်၊ လ တို့သည် စက်တင်ဘာ ၂၂ ရက် တိုက်တိုက်ဆိုင်ဆိုင် အတူတူ ဖြစ်နေသည်။
(၂၃) ရက် (၂၄) ရက် (၂၅) ရက် (၂၆) ရက် (၂၇) ရက် (၂၈) ရက် (၂၉) ရက် (၃၀) ရက် ကိုးကား ကဏ္ဍ:နှစ်အလိုက် စက်တင်ဘာ ကဏ္ဍ:၂၀၁၂။
(၁) ရက် (၂) ရက် (၃) ရက် (၄) ရက် (၅) ရက် (၆) ရက် (၇) ရက် (၈) ရက် (၉) ရက် (၁၀) ရက် (၁၁) ရက် (၁၂) ရက် (၁၃) ရက် (၁၄) ရက် (၁၅) ရက် (၁၆) ရက် (၁၇) ရက် (၁၈) ရက် (၁၉) ရက် (၂၀) ရက် (၂၁) ရက် (၂၂) ရက် (၂၃) ရက် (၂၄) ရက် (၂၅) ရက် (၂၆) ရက် (၂၇) ရက် (၂၈) ရက် (၂၉) ရက် (၃၀) ရက် (၃၁) ရက် ကိုးကား ကဏ္ဍ:အောက်တိုဘာ ကဏ္ဍ:၂၀၁၂။
(၁) ရက် (၂) ရက် (၃) ရက် (၄) ရက် (၅) ရက် (၆) ရက် (၇) ရက် (၈) ရက် (၉) ရက် (၁၀) ရက် (၁၁) ရက် (၁၂) ရက် (၁၃) ရက် (၁၄) ရက် (၁၅) ရက် (၁၆) ရက် (၁၇) ရက် (၁၈) ရက် (၁၉) ရက် (၂၀) ရက် (၂၁) ရက် (၂၂) ရက် (၂၃) ရက် (၂၄) ရက် (၂၅) ရက် (၂၆) ရက် (၂၇) ရက် (၂၈) ရက် (၂၉) ရက် (၃၀) ရက် ကိုးကား ကဏ္ဍ:နိုဝင်ဘာ ကဏ္ဍ:၂၀၁၂။
(၁) ရက် (၂) ရက် (၃) ရက် (၄) ရက် (၅) ရက် (၆) ရက် (၇) ရက် (၈) ရက် (၉) ရက် (၁၀) ရက် (၁၁) ရက် (၁၂) ရက် (၁၃) ရက် (၁၄) ရက် (၁၅) ရက် (၁၆) ရက် (၁၇) ရက် (၁၈) ရက် (၁၉) ရက် (၂၀) ရက် (၂၁) ရက် (၂၂) ရက် (၂၃) ရက် (၂၄) ရက် (၂၅) ရက် (၂၆) ရက် (၂၇) ရက် (၂၈) ရက် (၂၉) ရက် (၃၀) ရက် (၃၁) ရက် ကိုးကား ကဏ္ဍ:ဒီဇင်ဘာ ကဏ္ဍ:၂၀၁၂။
ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သီဟသူရ တင်အောင်မြင့်ဦး (၂၉ မေ ၁၉၅၀ မွေးဖွား) သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမမြောက် ဒုတိယသမ္မတ ၁ ဖြစ်သည်။
ယင်းမတိုင်မီက နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေး နှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ အတွင်းရေးမှူး ၁ ဖြစ်ခဲ့ပြီး ထိုမှတဆင့် အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၁၀ တွင် ပုဗ္ဗသီရိမြို့နယ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ကိုယ်စား လှယ်အဖြစ် ရွေးချယ်ခံရကာ ဒုတိယသမ္မတ ၁ အဖြစ် တင်မြှောက်ခံရသူဖြစ်သည်။
သူသည် သက်တမ်းမပြည့်မီ ရာထူးမှနှုတ်ထွက်ခဲ့ပြီး နိုင်ငံရေးလောကမှ အပြီးတိုင် အနားယူသွားခဲ့သူလည်း ဖြစ်သည်။
ငယ်စဉ်ဘ၀ သီဟသူရဦးတင်အောင်မြင့်ဦးကို ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ် မေလ ၂၉ ရက် တွင်မွေးဖွားသည်။
ထို့နောက် စစ်တက္ကသိုလ်သို့ တက်ရောက်ခဲ့ပြီး ၁၉၇၀ ပြည့်နှစ် တွင် စစ်တက္ကသိုလ် အပါတ်စဉ်(၁၂) မှ ကျောင်းဆင်းခဲ့ပြီး တပ်မတော်တွင် ဒုဗိုလ်ဖြင့်တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ယင်း၏ကိုယ်ပိုင်အမှတ်မှာ ပြန်တမ်းဝင်အမှတ် ကြည်း၁၁၇၀၁ ဖြစ်သည်။
ငယ်စဉ်ဘ၀ စစ်မှုထမ်းခြင်း ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သီဟသူရ တင်အောင်မြင့်ဦး သည် ၁၉၈၈ ခုနှစ် တွင် ဗိုလ်မှူးအဆင့်ဖြင့် ခလရ (၁၁) ၏ ဒုတပ် ရင်းမှူး တာဝန်ဖြင့် တာဝန်ထမ်းဆောင်စဥ်အတွင်း မိုင်းယန်းတိုက်ပွဲကို ဖြတ်သန်းခဲ့ရသည်။
ထိုတိုက်ပွဲတွင် သူသည် သီဟသူရ ဘွဲ့ရရှိခဲ့သည်။
၁၉၉ဝ ပြည့်နှစ် တွင် ခမရ (၁၂ဝ)၏ ယာယီတပ်ရင်းမှူး ဖြစ်လာခဲ့ပြီးနောက် ပဒန်ကောင်တိုက်ပွဲ တွင်လည်း သူရဲကောင်းမှတ်တမ်းဝင် ထပ်မံရရှိခဲ့ပြန်သည်။
သီဟသူရဦးတင်အောင်မြင့်ဦးသည် တပ်ရင်းမှူးအဖြစ် စစ်ကိုင်းတိုင်းရှိ ခြေလျင်တပ်ရင်း ၁၁၁ တွင် တာဝန်ယူခဲ့ပြီး၊ တမခ ၃၃ တွင် စစ်ဦးစီးမှူး ပထမတန်း ၊ဒုတိယတပ်မမှူး နှင့် အနောက်မြောက်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်(နမခ) ၏ စစ်ဦးစီးမှူး (ပထမတန်း)၊ ၁၉၉၂ ခုနှစ်တွင် နမခ ယာယီစစ်ဗျူဟာမှူး၊၁၉၉၃ ခုနှစ် တွင် ဗိုလ်မှူးကြီး အဆင့်ဖြင့် နမခ စစ်ဗျူဟာမှူး၊၁၉၉၅ ခုနှစ် တွင် တမခ (၃၃) ၏ ဒုတပ်မမှူး၊၁၉၉၅ ခုနှစ် တွင် စကခ (၁) စကခ မှူး၊ ၁၉၉၆ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁၅ ရက်တွင် ဗိုလ်မှူးချုပ်ရာထူးဖြင့် အရှေ့မြောက်တိုင်း စစ်ဌာနချုပ် လက်အောက်ခံ ကျောက်မဲမြို့အခြေစိုက် စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှု စစ်ဌာနချုပ်( စကခ-၁ )တွင် ဗိုလ်မှူးချုပ် ဖြစ်လာပြီး ၁၉၉၇ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၁၅ တွင် လားရှိုးအခြေစိုက် အရှေ့မြောက်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ် တိုင်းမှူး ဖြစ်လာခဲ့သည်။
၂ဝဝ၁ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ ၁၅ ရက်တွင် သူသည် စစ်ထောက်ချုပ် ဖြစ်လာသည်။
၂ဝဝ၃ ခုနှစ် တွင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အဖြစ် ရာထူးတိုးမြှင့်ခံရသည်။
သူသည် စစ်ထောက်ချုပ် တာဝန်ထမ်းဆောင်စဥ် တပ်မတော်ပိုင် မြန်မာ့စီးပွား ရေးကော်ပိုရေးရှင်း ကို ခေါင်းဆောင်ရသည့် အပြင် နိုင်ငံ၏ စီးပွားရေးကိုပါ ကွပ်ကဲရသည့် ကုန်သွယ် ရေးကောင်စီ ကိုလည်း ဦးဆောင်ရသည်။
၂၀၀၇ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလတွင် ဝန်ကြီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးစိုးဝင်း ကွယ်လွန်ခဲ့၍ အတွင်းရေးမှူး ၁ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သိန်းစိန် ဝန်ကြီးချုပ် ဖြစ်လာသည့်အခါ သူသည် နိုင်ငံတော် အေးချမ်းသာယာရေး နှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ အတွင်းရေးမှူး ၁ နေရာ ကို ဆက်ခံရသည်။
၂ဝဝ၉ ခုနှစ် မတ်လတွင် ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရာထူးတိုးမြှင့်ခံရသည်။
၂ဝ၁ဝ ပြည့်နှစ် တွင် စစ်ဘက်ဆိုင်ရာတာဝန်များမှ အနားယူပြီး နအဖ အတွင်းရေးမှူး ၁ ရာထူးအပြင်၊ ကြံ့ခိုင်ရေးပါတီ ဗဟိုနာယကအဖွဲ့ဝင်တာဝန် ယူခဲ့သည်။
သီဟသူရဘွဲ့တံဆိပ်ရရှိခြင်း ၁၉၈၈ ခုနှစ် တွင် ဗမာပြည် ကွန်မြူနစ်ပါတီ (ဗကပ) နှင့် ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် တိုက်ပွဲများတွင် ဒဏ်ရာရထားသော်လည်း ရဲဝင့်စွာ ရဲဘော်များနှင့်အတူ ရွပ်ရွပ်ချွန်ချွန် တိုက်ပွဲဝင်ခဲ့သဖြင့် ဘွဲ့ရရှိခြင်းစစ်ဘက်ဆိုင်ရာနှင့် ရဲစွမ်းသတ္တိဆိုင်ရာ ဒုတိယအမြင့်ဆုံးဘွဲ့ဖြစ်သော သီဟသူရဘွဲ့ ရရှိခဲ့သည်။
၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် တရုတ်နယ်စပ်ရှိ ဗမာပြည်ကွန်မြူနစ်ပါတီမှ ခွဲထွက်ခဲ့သည့် တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်များနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးရယူနိုင်ခဲ့သည်။
ပါတီနိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှု ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ ဗဟိုနာယကအဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ၂၀၁၀ ရွေးကောက်ပွဲ တွင် ပုဗ္ဗသီရိမြို့နယ် ပြည့်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ်အနိုင်ရ ရွေးချယ်ခံထားရသည်။
၂၀၁၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလတွင် ကျင်းပသော ပထမအကြိမ် လွှတ်တော်အစည်းအဝေး တွင် နိုင်ငံတော်ဒုတိယသမ္မတ အဖြစ်ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခံခဲ့ရသည်။
ဒုတိယသမ္မတအဖြစ် စတင်တာဝန်ထမ်းဆောင်ခြင်း သီဟသူရ ဦးတင်အောင်မြင့်ဦးသည် ၂၀၁၁ ခုနှစ် မတ်လ ၃၀ ရက် မှစတင်ကာ ဒုတိယသမ္မတအဖြစ် နေပြည်တော်တွင် ရုံးစိုက်ပြီး တာဝန်များကို ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် ကျန်းမာရေးအခြေအနေကြောင့် ရုတ်တရတ်တာဝန်မှ အနားယူခဲ့ပြီး ၎င်း၏နေရာတွင် ဦးဉာဏ်ထွန်းအား ဒုတိယသမ္မတ အဖြစ် ၂၀၁၂ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ (၁၅)ရက်နေ့တွင် ပြည်ထောင်စု လွှတ်တော်မှ အစားထိုးခန့်အပ်ခဲ့သည်။
ယင်းနောက်သူသည် လူမြင်ကွင်းရှေ့ သို့ မထွက်တော့ဘဲ နိုင်ငံရေးလောကမှ အပြီးတိုင်အနားယူသွားခဲ့သည်။
ဒေါက်တာ စိုင်းမောက်ခမ်း ( ) (၁၉၅၀ မွေးဖွား) သည် ရှမ်းလူမျိုး နိုင်ငံရေးသမားဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဒုတိယ သမ္မတ အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။
၂၀၁၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၄ ရက်နေ့တွင် ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဒုတိယသမ္မတအဖြစ် ရွေးချယ်ခံခဲ့ရပြီး ၂၀၁၆ ခုနှစ် မတ်လ ၃၀ ရက်နေ့အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ငယ်စဉ်ကာလ ၁၉၅ဝ ခုနှစ်တွင် မူဆယ်မြို့၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။
အခြေခံပညာကို မူဆယ်မြို့တွင် သင်ကြားပြီး မန္တလေး ဆေးတက္ကသိုလ်သို့ ၁၉၆၈ ခုနှစ်တွင် တက်ရောက်သင်ကြားကာ မန္တလေးဆေးတက္ကသိုလ်မှ ဆရာဝန်ဘွဲ့ ရရှိခဲ့သည်။
နန်းရွှေမှုန်နှင့် အိမ်ထောင်ကျခဲ့ပြီး (၁) နန်းအေနွမ် (၂) နန်းမွန်းမွန်ခမ်း (၃) စိုင်းစည်တွမ်ခမ်း ဟူ၍ သားသမီး သုံးယောက် ထွန်းကားခဲ့သည်။
သူသည် လူရည်ချွန် တစ်ဦးဖြစ်သည်။
အလုပ်အကိုင် ရှမ်းပြည်နယ် လားရှိုးမြို့နယ်တွင် “ယူလီခ” အထူးကုဆေးခန်း ဖွင့်လှစ်ထားသည်။
လက်ရှိ မန်နေဂျင်း ဒါရိုက်တာအဖြစ် ဆက်လက်တာဝန်ယူထားဆဲဖြစ်သည်။
နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှုနှင့် ပါဝင်လှုပ်ရှားခဲ့သည့် အသင်းအဖွဲ့များ ဒေါက်တာစိုင်းမောင်ခမ်းသည် ဗဟိုရှမ်းစာပေနှင့် ယဉ်ကျေးမှုအဖွဲ့နှင့် လားရှိုးမြို့နယ် ရှမ်းစာပေနှင့် ယဉ်ကျေးမှု အဖွဲ့တွင် ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ဆောင်ရွက်နေသည်။
၂ဝ၁ဝ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာတွင် ရွေးကောက်ပွဲတွင် ပြည်ထောင်စု ကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီမှနေ၍ အမျိုးသားလွှတ်တော်အတွက် ရှမ်းပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ် အမှတ်(၃)တွင် ဝင်ပြိုင်ခဲ့ရာ အမျိုးသား လွှတ်တော်အမတ်အဖြစ် အနိုင်ရခဲ့သည်။
၂၀၁၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၄ ရက်နေ့တွင် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်မှ ဒုတိယ သမ္မတအဖြစ် ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခံခဲ့ရသည်။
ဒုတိယသမ္မတအဖြစ် စတင်ထမ်းဆောင်ခြင်း ဒေါက်တာစိုင်းမောက်ခမ်း(ခ)မောင်အုန်း ၃၀.၃.၂၀၁၁ မှ ၃၀.၃.၂၀၁၆ အထိ ဒုတိယသမ္မတအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
၂၀၁၅ ခုနှစ်ရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၁၅ ခုနှစ်ရွေးကောက်ပွဲတွင် လားရှိုးမြို့၌ အနိုင်ရကာပြည်သူ့လွှတ်​တော်ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် တာဝန်ထမ်း​ဆောင်လျက်ရှိသည်။
နှစ်အလိုက် ကိုယ်ရေးအကျဉ်း ၁၉၅၀ ခုနှစ် - မွေးဖွား။
၁၉၆၈ ခုနှစ် - မန္တလေး ဆေး တက္ကသိုလ်သို့ စတင် တက်ရောက်။
၂၀၁၁ ခုနှစ်၊ မတ်လ (၃၀) ရက်မှ ၂၀၁၂ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ (၁) ရက်အထိ - ပထမမြောက် ဒုတိယ သမ္မတ (၂)အဖြစ် တင်မြှောက်ခံရ။
ကိုးကား |- Category:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဒုတိယသမ္မတများ Category:၁၉၅၀ မွေးဖွားသူများ Category:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ Category:ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီဝင်များ Category:မြန်မာ ဆရာဝန်များ။
ခွန်ဆာ (; ; ; ရှမ်း: ၶုၼ်သႃႇ ၁၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၃၄ – ၂၆ အောက်တိုဘာ ၂၀၀၇)၊Former Notorious Druglord Khun Sa Dies, Associated Press via Google News; retrieved 2007-10-30 Federal Register/Vol. 65, No. 233/Monday, December 4, 2000/Rules and Regulations Vol. 65,No. 233 , December 4, 2000 သည် ရှမ်းစစ်ခေါင်းဆောင် တစ်ဦး ဖြစ်သည်။
ခွန်ဆာသည် ရှမ်း တရုတ် ကပြားတစ်ဦးဖြစ်ပြီး ၁၉၉၆ ခုနှစ်တွင် မြန်မာစစ်အစိုးရထံ၌ လက်နက်မချမီ အချိန်အထိ အင်အား ၃၅,၀၀၀ ခန့်ရှိ ကိုယ်ပိုင် စစ်တပ်ဖြင့် ထိုင်း၊ မြန်မာ၊ လာအိုနယ်စပ် ရွှေတြိဂံဒေသကို လွှမ်းမိုးနိုင်ခဲ့သည်။
ငယ်ဘဝ ခွန်ဆာကို တောင်သိန္နီစော်ဘွားနယ် (ယခု တန့်ယန်းမြို့နယ်) လွိုင်မော်ကျေးရွာအုပ်စု၊ ဖာဖိန့်ရွာနေ တရုတ်လူမျိုး ဖခင် ခွန်အိုက် (Zhang Bingyao) နှင့် ရှမ်းလူမျိုး မိခင် နန်းဆိုင်ဇွန် တို့မှ ၁၉၃၄ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၁၇ ရက်တွင် မွေးဖွားသည်။
ခွန်းဆေ (၂၀၁၆) "ကျနော်သူပုန်ဖြစ်လာပုံ"၊ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးရေးရာ သုတေသနအဖွဲ့၊ ရန်ကုန်။
၁၉၃၇ ခုနှစ်၌ ဖခင်ကွယ်လွန်ရာ မိခင်က မိုင်းတွမ်းမြို့စား ခွန်ကြည်နှင့် လက်ဆက်သည်။
၁၉၃၉ ခုနှစ်၌ မိခင်ကွယ်လွန်ပြန်ရာ ဘထွေးနှင့် အတန်ကြာနေထိုင်ပြီး အဘိုးက ပြန်မွေးစားသည်။
ဦးလေးဖြစ်သူ ခွန်ကြာက ထိန်းကျောင်းပေးသည်။
လက်နက်ကိုင်ဘဝ ငယ်စဉ်က ကူမင်တန် တရုတ်ဖြူတပ်မှာ အမှုထမ်းခဲ့သည်။
နောက်ပိုင်းတွင် ကူမင်တန်မှ ခွဲထွက်ပြီး နောက်လိုက် ရာဂဏန်း အနည်းငယ်ဖြင့် ကိုယ်ပိုင်တပ်ကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။
၁၉၆၀ ခုနှစ်တွင် မြန်မာအစိုးရ ဩဇာခံ လွယ်မော်ကာကွယ်ရေးတပ် အဖြစ် ပြောင်းလဲခဲ့သည်။
ငွေ၊ ဝတ်စုံနှင့် လက်နက်များကို ရယူပြီး ရှမ်းပြည်တပ်မတော် (Shan State Army)ကို တိုက်ခိုက်ပြီးနောက် တပ်အင်အား ၈၀၀ အထိ တိုးချဲ့အားကောင်းလာသည်။
၁၉၆၄ ခုနှစ်၌ ငါးဆယ်ကျပ်နှင့် တစ်ရာကျပ်တန်များကို တော်လှန်ရေးကောင်စီက ဖျက်သိမ်းရာ တောခိုပြီး ထိုင်းနယ်စပ် ဘန့်ဟင်တိုက်တွင် အခြေပြုသည်။
ရှမ်းနှင့် ဝ နယ်မြေများအတွင်း နယ်ပယ်ချဲ့ပြီး ဘိန်းထုတ်လုပ်မှု တိုးမြှင့်ခဲ့သည်။
၁၉၆၇ ခုနှစ်တွင် ရှမ်းပြည်နယ် အတွင်းရှိ ကူမင်တန် အကြွင်းအကျန် တပ်များနှင့် မသင့်မမြတ် ဖြစ်ပြီး အင်အား ဩဇာ ကျဆင်းခဲ့သေးသည်။
၁၉၆၉ ခုနှစ်တွင် မြန်မာအစိုးရက ဖမ်းဆီး၍ မန္တလေးထောင်၌ ထိန်းသိမ်းရာ သူ၏တပ်က တောပြန်ခိုသွားသည်။
ခွန်ဆာ၏လက်ထောက် တပ်မှူးဖြစ်သူက တောင်ကြီးမြို့၊ စဝ်စံထွန်းဆေးရုံတွင် လာရောက်တာဝန်ထမ်းဆောင်နေသော ရုရှားဆရာဝန် ၂ ဦးကို ဖမ်းဆီးကာ ခွန်ဆာနှင့်လဲလှယ်ရန် တောင်းဆိုခဲ့သဖြင့် ၁၉၇၄ ခုနှစ်တွင် ပြန်လွတ်လာသည်။
၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် ၎င်း၏တပ်ဖွဲ့ကို စည်းလုံးညီညွတ်သည့် ရှမ်း တပ်မတော် (Shan United Army) ဟု ပြောင်းလဲဖွဲ့စည်းပြီး ရှမ်းလူမျိုးများဘက်မှ ရပ်တည်ကာ မြန်မာ စစ်အစိုးရကို တိုက်ခိုက်သည်။
၁၉၈၅ ခုနှစ်တွင် စဝ်ကွဏ်းဇိန်း (ခ) မိုးဟိန်း ဦးဆောင်သည့် ရှမ်းတော်လှန်ရေးကောင်စီနှင့် ပူးပေါင်းပြီး စဝ်ကွန်းဇိန်းက ဥက္ကဋ္ဌ၊ ခွန်ဆာက ဒုဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ယူကြသည်။
ဟိုမိန်းဌာနချုပ်ကို တည်ထောင်ကာ ရှမ်းပြည်နယ် အရှေ့ပိုင်းတခွင်နှင့် ရှမ်း - ကယား နယ်စပ် အထိ ထိန်းချုပ်လာနိုင်ခဲ့သည်။
၁၉၉၁ ခုနှစ်တွင် စဝ်ကွန်းဇိန်းကွယ်လွန်ရာ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ရွေးချယ်ခံရသည်။
ထိုနောက် အမ်တီအေ ခေါ် မုန်တိုင်းတပ်မတော် (Mong Tai Army) ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး ထိုင်း - မြန်မာ - လာအို နယ်စပ် ရှိ ရွှေတြိဂံဒေသတွင် ဘိန်းဖြူ အမြောက်အမြား ထုတ်လုပ်ခဲ့သဖြင့် ဘိန်းဘုရင်ဘွဲ့ဖြင့် ထင်ရှား လာခဲ့သည်။
၁၉၈၈ ခုနှစ်တွင် ထိုင်းမှ မြန်မာ သို့ တရားမဝင် ဝင်ရောက်လာခဲ့သော ဩစတြေးလျ သတင်းထောက် စတီဖင်ရိုက် နှင့် အင်တာဗျူးခဲ့ပြီး ဘိန်းစိုက်ခင်းများ မစိုက်ပျိုးစေရန် တနှစ်လျှင် ဩစတြေးလျှဒေါ်လာ သန်း ၅၀ ဖြင့် နောက် ၈ နှစ် အတွက် ရောင်းမည်ဟု ဩစတြေးလျ အစိုးရသို့ ကမ်းလှမ်းခဲ့သည်။
ထို ကမ်းလှမ်းချက် ကို လွှတ်တော်အမတ် ဂရက်အီဗင် က "အစိုးရသည် ဒုစရိုက်သမားများ ဒုစရိုက်မှု မလုပ်ခြင်းအတွက် ငွေပေးစရာ မလို" ဟု ကြေညာပြီး ဩစတြေးလျအစိုးရက ပယ်ချခဲ့သည်။
၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု နယူးယောက်တရားရုံးက ခွန်ဆာကို ဘိန်း တန်တစ်ထောင် တင်ပို့ရန် ကြံစည်မှုဖြင့် တရားစွဲသည်ကို တုံ့ပြန်သောအားဖြင့် သူ ထုတ်လုပ်သည့် ဘိန်းဖြူ အားလုံးကို ဝယ်မည်ဆိုလျှင် နိုင်ငံတကာ မူးယစ်ဆေးဈေးကွက်သို့ ဖြန့်ဝေရောင်းချခြင်းမပြုတော့ဟုပင် အမေရိကန်ကို လှောင်ပြောင်ကမ်းလှမ်းခဲ့သည်။
၁၉၉၅ ခုနှစ်တွင် တပ်တွင်းပုန်ကုန်မှုဖြစ်ရာ ၁၉၉၆ ဇန်နဝါရီလ၌ မြန်မာအစိုးရထံ လက်နက်နဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေး လဲလှယ်၍ ရန်ကုန်တွင် ပြောင်းရွေ့နေထိုင်သည်။
ခွန်ဆာအား အမေရိကန်နိုင်ငံက ဆုကြေး ဒေါ်လာ (၂) သန်း ထုတ်ပြန် ကြေညာခဲ့သော်လည်း ဖမ်းဆီးပေးပို့ရေးကို မြန်မာ စစ်အစိုးရက ငြင်းဆိုခဲ့သည်။
သို့ဖြင့် ဦးခွန်ဆာသည် "အမေရိကန် အစိုးရလက်သို့ လွှဲပြောင်းပေးခြင်း မခံရနိုင်" ဟူသော ယုံကြည်ချက်ဖြင့် မြန်မာအစိုးရနှင့် ညှိနှိုင်းရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း အမ်တီအေဗဟိုကော်မတီဝင်တစ်ဦးအား ကိုးကား၍ ခွန်ဆာ ဦးဆောင်သော အမ်တီအေအဖွဲ့ ဘာ ကြောင့် လက်နက်နဲ့ငြိမ်းချမ်းရေး လဲလှယ်ရသလဲ ဟူသည့် စာအုပ်ကို မြန်မာအစိုးရက မြန်မာဘာသာဖြင့် ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
ရှမ်းပြည်နယ်မှ ရန်ကုန် မြို့တော်သို့ သွားရောက် အခြေချပြီး မကွယ်လွန်ခင်အချိန်အထိ ရန်ကုန်၊ မန္တလေးနှင့် တောင်ကြီးမြို့တို့တွင် လုပ်ငန်းပေါင်းများစွာ ရင်းနှီး လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
ဘဝနိဂုံး ၂၀၀၇ အောက်တိုဘာ ၂၆ တွင် ရန်ကုန်မြို့တွင် ဆီးချို၊ လေတပိုင်းဖြတ်ခြင်း နှင့် သွေးတိုး ရောဂါများ ခံစားနေရပြီး ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
Notorious Asian drug lord is deadAsian drug warlord dies in Burma, BBC; retrieved 2007-10-30 ရန်ကုန်မြို့ မြောက်ဥက္ကလာပ ရှိ ရေဝေးသုသာန်တွင် မြုပ်နှံခဲ့သည်။
Khun Sa (1933-2007). Find A Grave Memorial. မိသားစု နန်းကေးယွန်း (၁၉၉၃ ကွယ်လွန်) နှင့် လက်ထပ်ခဲ့ရာ သားသမီး ရှစ်ဦး ရရှိခဲ့သည်။
သား သမီးများမှာ Nang Long (Khajit), Zarm Merng (Phajon), Zarm Herng (Phathai), Nang Kang (Khanittha), Zarm Zeun (Phairote), Zarm Myat (Phaisarn), Nang Lek (n.a.), Zarm Mya (Pitak) တို့ ဖြစ်သည်။
ရုပ်ရှင် မင်းသား ရစ်ယန်း က ၂၀၀၇ ခုနှစ် ထွက် အမေရိကန်လူဆိုး အမည်ရှိ ရုပ်ရှင်တွင် ခွန်ဆာအဖြစ် ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။
ပြင်ပလင့်ခ်များ Obituary in The Times, 5 November 2007 Khun Sa: Opium Warlord (documentary) – YouTube ကိုးကား Category:မြန်မာလူမျိုးများ အတ္ထုပ္ပတ္တိ။
ရဲဘော်ဂိုရှယ် ဟုလူသိများသည့် အိတ်ချ်၊အန်၊ ဂိုရှယ် ခေါ် သခင်ဘတင် သည် Lintner, Bertil. The Rise and Fall of the Communist Party of Burma (CPB). Southeast Asia Program series, no. 6. Ithaca, N.Y.: Southeast Asia Program, Cornell University, 1990. p. 6, d. 1967) ဗမာပြည် ကွန်မြူနစ် ပါတီဝင် တစ်ယောက်ဖြစ်ပြီး ဘင်္ဂါလီ လူမျိုးတို့၏ အလုပ်သမား သမဂ္ဂ ခေါင်းဆောင်တစ်ဦး လည်းဖြစ်သည်။
ကွန်မြူနစ်ပါတီကို တည်ထောင်သူများတွင် တစ်ဦးအပါအဝင် ဖြစ်ပြီး မူဝါဒရေးရာချမှတ်သူလည်း ဖြစ်သည်။
ပါတီ၏ ယဉ်ကျေးမှုတော်လှန်ရေး အတွင်း ပါတီတွင်း သန့်စင်ရေး ကြောင့် ပါတီမှ ထုတ်ပယ်ခံရကာ သေဒဏ်ပေးခြင်းခံခဲ့ရသည်။
ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မှ ဘွဲ့ရရှိခဲ့သည်။
၁၉၃၉ ဩဂုတ် တွင် ဗမာပြည် ကွန်မြူနစ် ပါတီ စတင် ထူထောင်ရာတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။
Ono, Toru. Changes in the political leadership in Burma ပါတီ၏ ဘင်္ဂါလီ အုပ်စုတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။
ဂျပန်ခေတ်တွင် ဂိုရှယ်သည် အိန္ဒိယ သို့ ထွက်ပြေးသွားခဲ့သည်။
Lintner, Bertil. The Rise and Fall of the Communist Party of Burma (CPB). Southeast Asia Program series, no. 6. Ithaca, N.Y.: Southeast Asia Program, Cornell University, 1990. p. 58 အစောပိုင်းနှစ်များတွင် ဗမာပြည် ကွန်မြူနစ်ပါတီနှင့် အိန္ဒိယ ကွန်မြူနစ်ပါတီ တို့၏ ဆက်သွယ်ရေးတွင် အဓိကကျသော အခန်းမှ ပါဝင်ကူညီခဲ့သည်။
Hensengerth, Oliver. Burmese CP in relations between China and Burma သခင်ဗဟိန်း ကွယ်လွန်ပြီးနောက်၊ ဂိုရှယ်သည် ဗမာနိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ အလုပ်သမားသမဂ္ဂ ညီလာခံ ၏ ဉက္ကဋ္ဌ ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ရန်ကုန်ရှိ အိန္ဒိယ အလုပ်သမားအတွက် အဓိက လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။
ဂိုရှယ် သည် အိန္ဒိယ ကွန်မြူနစ်ပါတီ ၏ ၁၉၄၈ ဒုတိယ အကြိမ်မြောက် ညီလာခံ သို့ တက်ရောက်ရန် အိန္ဒိယ သို့ထွက်ခွာသွားခဲ့သည်ဟု ပြောကြသည်။
သို့သော် တချို့ က သူသည် အိန္ဒိယ တွင် ရှိနေသောကြောင့် တက်ရောက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်ဟု လည်း ပြောကြသည်။
အိန္ဒိယ နှင့် အခြားအာရှနိုင်ငံများရှိ ကွန်မြူနစ်ပါတီ များသည် ရှေ့တန်း ပိုမို ရောက်ရန် ပြင်ဆင်နေချိန် ဖြစ်သည်။
ဂိုရှယ်သည် လက်နက်ကိုင် ဆန့်ကျင်ရန် လူထုအား ပြင်ဆင်ထားရန် ပါတီကကြေညာရန် စာတမ်း တင်ပြခဲ့သည်။
ထိုစာတမ်းကို ဂိုရှယ်လမ်းစဉ် ဟု ခေါ်သည်။
ထိုအချိန်မတိုင်ခင်ထိ ဘရောက်ဒါ လမ်းစဉ် ဝါဒသမားများ အားကောင်းနေချိန်ဖြစ်သည်။
Lintner, Bertil. The Rise and Fall of the Communist Party of Burma (CPB). Southeast Asia Program series, no. 6. Ithaca, N.Y.: Southeast Asia Program, Cornell University, 1990. pp. 13–14 ကွန်မြူနစ်ပါတီ က ၁၉၄၈ မတ် ၁၄ တွင် ပျဉ်းမနား၌ ညီလာခံ ကျင်းပပြီး ဂိုရှယ်လမ်းစဉ်ကို လက်ခံခဲ့သည်။
ထို့ကြောင့် ဂိုရှယ်သည် ပါတီတွင် အဓိက မူဝါဒ ချမှတ်သူဖြစ်လာခဲ့သည်။
Badgley, John H., and John Wilson Lewis. Peasant Rebellion and Communist Revolution in Asia. Stanford, Calif: Stanford University Press, 1974. p. 155 ထိုသို့ ဂိုရှယ်လမ်းစဉ် လက်ခံမှုကြောင့် အစိုးရက ကွန်မြူနစ်ပါတီ ကို ဖြိုခွင်းရန် အမိန့်ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။
ကွန်မြူနစ်ပါတီ ကလည်း ပါတီဝင် ကေဒါများ ကို ပြောက်ကျားစစ် ဆင်နွဲရန် အမိန့်ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။
ထိုအချိန်တွင် ဂိုရှယ် က ပါတီရပ်တည်ရေး ထိန်းသိမ်းရန် အတွက် အထွေထွေသပိတ် ကို မြို့ကြီး များတွင် ဆင်နွဲပြီး ရန်ကုန်သို့ ချီတက်ကြရန် တိုက်တွန်းခဲ့သည်။
သို့သော် သူ၏လမ်းစဉ် နှင့် ဆန့်ကျင်စွာ ထိုသို့ မော်ဝါဒ ပြောက်ကျားစစ် ဆင်နွဲမှု ကို အားမပေးသည့် တစ်ဦးထဲသော ဗဟိုကော်မတီဝင် ဖြစ်လေသည်။
၁၉၆၀ ပြည့်နှစ်လွန်တွင် ဂိုရှယ်ကို ပါတီတွင်းမှ ထုတ်ပယ်ကာ၊ ဗမာပြည် လူရှောက်ချီ ဟု ကင်ပွန်းတပ်ပြီး ၁၉၆၇ မေ တွင် အသတ်ခံရသည်။
Lintner, Bertil. The Rise and Fall of the Communist Party of Burma (CPB). Southeast Asia Program series, no. 6. Ithaca, N.Y.: Southeast Asia Program, Cornell University, 1990. p. 23Trager, Frank N.. Burma: 1968 – A New Beginning?, in Asian Survey, Vol. 9, No. 2, A Survey of Asia in 1968: Part II (Feb., 1969), pp. 104–114 ပါတီတွင်း ပီကင်းပြန်များနှင့် အုပ်စု တိုက်ပွဲ ရှုံးနိမ့်အပြီး ၁၉၆၅ ဇွန် တွင် ကျင်းပသော ကွန်မြူနစ် ပေါ်လစ်ဗျူရို အစည်းအဝေး တွင် သူ၏ အရေးပါသော မဲ ကို ဆုံးရှုံးခဲ့သည်။
ထိုအစည်းအဝေးတွင် သူက သခင်သန်းထွန်း တင်ပြသော ပါတီရေးရာ ကျောင်း တည်ထောင်ရန် အဆိုကို ဆန့်ကျင်မဲပေးရန် စည်းရုံးခဲ့သည်။
သခင်သန်းထွန်း သည် ဂိုရှယ် ဗမာပြည် ကွန်မြူနစ်ပါတီ ၏ ခေါင်းဆောင် တစ်ဦးဖြစ်နေချိန်တွင် တရုတ်ပြည်မှ ပြန်လာသူ ဖြစ်ပြီး သူက တရုတ်မှ လေ့ကျင့် ပေးထားသော ဆရာများ ဖြင့် ပါတီရေးရာ ကျောင်းထူထောင်ရန် အဆိုပြုခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
Badgley, John H., and John Wilson Lewis. Peasant Rebellion and Communist Revolution in Asia. Stanford, Calif: Stanford University Press, 1974. pp. 161–162 ကိုးကား Category:တို့ဗမာ အစည်းအရုံးဝင်များ‎ Category:ဗမာပြည် ကွန်မြူနစ်ပါတီ အဖွဲ့ဝင်များ‎။
လော်စစ်ဟန် ခေါ် လိုစင်းဟန် ကို ၁၉၃၅ ခုနှစ်တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။
၂ဝ၁၃တွင် ကွယ်လွန်သည်။
ဘိန်းကုန်သည် စစ်ဘုရင်ဟောင်း ဖြစ်ပြီး ယခုအခါ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ချမ်းသာသော စီးပွားရေး လုပ်ငန်းရှင်ကြီး ဖြစ်သည်။
ကိုးကန့်လူမျိုးဖြစ်သည်။