kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
အယ်လဟာဂျီ မာရိ တမ်ဘာဒို၏ သားဖြစ်ပြီး ရှရစ် တန်ဘာဒိုဟူသော ညီတယောက် ရှိသည်။
နောင်သော် ရှရစ်သည်လည်း ရှေ့နေ ဖြစ်လာသည်။
၁၉၈၇ မှ ၁၉၉၂ အထိ ဘန်ဂျူးရှိ စိန့်ဩဂတ်စတင်းအထက်တန်းကျောင်းတွင် တက်သည်။
၁၉၉၄ မှ ၁၉၉၇ အထိ ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းရှိ ဝါးဝစ်တက္ကသိုလ်တွင် ဥပဒေအထူးပြုနှင့် ကျောင်းနေသည်။
၁၉၉၉ ခုတွင် လင်ကွန်းတည်းအိမ်း ရှေ့နေလုပ်ငန်း၌ ရှေ့နေအဖြစ် အလုပ်ဝင်သည်။
ဥပဒေ မဟာဘွဲ့ကို ၂၀၀၁ မှ ၂၀၀၂ အထိ လန်ဒန်တက္ကသိုလ် SOAS တွင် နိုင်ငံတကာလူ့အခွင့်အရေးဥပဒေနှင့် ရသည်။
သက်မွေးလမ်းကြောင်း ဥပဒေ Tambadou သည် ၁၉၉၇ မှ ၁၉၉၉ ခုနှစ်အထိဂမ်ဘီယာတရားရေး ၀ န်ကြီးဌာနတွင်အစိုးရရှေ့နေအဖြစ်လုပ်ကိုင်ခဲ့ပြီးဒေသဆိုင်ရာရာဇ ၀ တ်မှုများအားတရားစွဲဆိုခြင်းကိုခံခဲ့ရသည်။
ထို့နောက် ၁၉၉၉ မှ ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်အထိအစိုးရရှေ့နေအဖြစ်တာ ၀ န်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီးအစိုးရရှေ့နေများအပေါ်ကြီးကြပ်ရေးတာဝန်များထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ထို့နောက် ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်မှ ၂၀၀၃ ခုနှစ်အထိ Banjul ရှိ Sheriff M. Tambadou Law Chambers တွင် လူ့အခွင့်အရေးဥပဒေ အပေါ်အထူးအာရုံစိုက်ကာပုဂ္ဂလိကဥပဒေရေးရာလေ့ကျင့်မှုများတွင်ပါဝင်ခဲ့သည်။
ရဝမ်ဒါအမှု 2003 ခုနှစ်တွင်သူသည်မှာအလုပ်ဖို့ဂမ်ဘီယာ left ကုလသမဂ္ဂ ရဝမ်ဒါများအတွက်နိုင်ငံတကာပြစ်မှုဆိုင်ရာခုံရုံး အတွက် Arusha, တန်ဇန်းနီးယား တွဲဖက်ဥပဒေရေးရာအရာရှိချုပ်သူ 2005 မှ 2003 ကနေကျင်းပမယ့်အနေအထားအဖြစ်။
၂၀၀၅ မှ ၂၀၀၈ အထိသူသည်ရှေ့နေချုပ်အဖြစ်အမှုထမ်းခဲ့ပြီးရ ၀ မ်ဒါတွင်နိုင်ငံတကာလူ့အခွင့်အရေးဥပဒေချိုးဖောက်မှုများကိုတရားစွဲဆိုခဲ့သည်။
သူသည်ယခင်ရဝမ်ဒါစစ်တပ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီး Augustin Bizimungu အပါအဝင်လူလေး ဦး ၏တရားစွဲဆိုမှုကိုရရှိခဲ့သည်။
2008 ခုနှစ်တွင်သူတစ်ဦးအယူခံအကွံဉာဏျဖြစ်လာပြီးသွ Bizimungu နှင့် vs အစိုးရရှေ့နေ vs အစိုးရရှေ့နေအပါအဝင်အယူခံအပေါ်အမှုပေါင်းတစ်အရေအတွက်, ကိုင်တွယ် Théoneste Bagosora။
အယူခံအကြီးတန်းအကြံပေးအရာရှိမရှိသည့်အချိန်တွင်သူသည်အရာရှိတ ဦး အဖြစ်တာဝန်ယူခဲ့သည်။
၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင်သူသည်အစိုးရရှေ့နေ၏အထူးလက်ထောက်ဖြစ်လာခဲ့သည်။
၎င်းတွင်စာတမ်းများနှင့်မူဝါဒမူကြမ်းများ၊ ဦး ဆောင်ဆွေးနွေးမှုများနှင့်ရှေ့နေချုပ်ရုံး၏ ၀ န်ထမ်းအဖြစ်တာ ၀ န်ထမ်းဆောင်ခြင်းတို့ပါဝင်သည်။
၂၀၀၃ ခုနှစ်မှစ၍ အစိုးရရှေ့နေသည်ဂမ်ဘီယာတရားရေး ၀ န်ကြီး Hassan Bubacar Jallow ဖြစ်သည်။
Tambadou အပြီးသတ်တရားရုံးမှ 2016 ခုနှစ်တွင်။
မြန်မာအမှု ၂၀၁၈ ခု၊ မေလတွင် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်ရှိ ဒုက္ခသည်စခန်းများသို့ ကြည့်သည်။
၂၀၁၉ ခု၊ နိုဝင်ဘာလ ၁၁ ရက်တွင် ဟိတ်မြို့ရှိ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာတရားရုံး၌ မြန်မာနိုင်ငံအား ဂမ်ဘီယာနိုင်ငံကို ကိုယ်စားပြုကာ စွဲချက် တင်သည်။
Stephanie van den Berg (11 Nov 2019) "Gambia Files Rohingya Genocide Case Against Myanmar at World Court: Justice Minister". Reuters. ရိုဟင်ဂျာလူမျိုးတို့အား လူမျိုးတုံးလုပ်ကြံမှုဟု ခေါင်းစဉ်တပ်ပြီး ထိုဖြစ်ရပ်ကြောင့် ဒုက္ခသည် ၇၀၀၀၀၀ ကျော် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်သို့ ထွက်ပြေးရကြောင်း ၄၆ မျက်နှာပါ စွဲချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။
Danielle Paquette (12 Nov 2019) "Why a Tiny African Country Is Taking the Rohingya's Case to the World Court". Washington Post. ဥပဒေရေးရာ ကိစ္စများအတွက် အမေရိကန်မှ ဖိုလီဟော့ (Foley Hoag) ဥပဒေလုပ်ငန်းကို ငှားထားသည်။
ထိုသို့ နိုင်ငံချင်း တရားစွဲပါက နှစ်ချီ၍ ကြာတတ်ပြီး ဒေါ်လာ သန်းနှင့်ချီ၍ ကုန်ကျစရိတ် ရှိသည်။
သို့သော် ဤကိစ္စအတွက် ကျောထောက်နောက်ခံ အိုအိုင်စီရှိသဖြင့် မထောင်းသာပေ။
နိုင်ငံရေးသမား သမ္မတ အဒ္ဒမာ ဘားရိုးက တရားရေးဝန်ကြီးနှင့် ရှေ့နေချုပ်အဖြစ် ရွေးသည်။
၂၀၁၇ ခု၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၇ ရက်တွင် ကျမ်းကျိန်သည်။
ပုဂ္ဂိုလ်ရေးရာ တမ်ဘဒိုသည် အင်္ဂလိပ်၊ ပြင်သစ်၊ ဝူလို၊ မန်ဒင်ကာ၊ ခရီယိုနှင့် ဆိုနင်ကီ ဘာသာစကားတို့ကို ပြောတတ်သည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ ကဏ္ဍ:၁၉၇၂ မွေးဖွားသူများ။
thumb| အစားအစာအတွက်အသုံးပြု သံလွင်ဆီ တစ်ပုလင်း ဆီသည် နန်းပိုလာ(nonpolar) ဓာတ်ဝတ္ထုဖြစ်၍ ပတ်ဝန်းကျင်အပူချိန်၌ စေးပျစ်သော အရည် ဖြစ်သည်။
မောလီကျုဂုဏ်သတ္တိအရ ရေနှင့် ဆန့်ကျင်သော သဘောသဘာဝရှိပြီး အခြားသော ဆီများနှင့် အလွယ်တကူ ရောနှောနိုင်သည့် ဂုဏ်အင်ရှိသည်။
ဆီတွင် ကာဘွန်နှင့် ဟိုက်ဒရိုဂျင် ပါဝင်မှုများ၍ အများအားဖြင့် မီးလောင်လွယ်ကာ၊ မျက်နှာပြင် သွက် (surface active) သည်။
ဆီကို ယေဘုယျအားဖြင့် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုသောအခါ ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပုံအားဖြင့်၊ ဂုဏ်သတ္တိအားဖြင့်၊ အသုံးချပုံအားဖြင့် ဆက်စပ်မှုမရှိနိုင်သော ဓာတုဒြပ်ပေါင်း အမျိုးအစားများ ပါဝင်လာသည်။
ဆီကိုရရှိထုတ်ယူနိုင်သော ဇစ်မြစ်များမှာ တိရစ္ဆာန်၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက် သို့မဟုတ် ရေနံဓာတုပစ္စည်းမှ ဖြစ်နိုင်သည်။
ဆီသည် အငွေ့ပြန်လွယ်နိုင် (volatile) သည် (သို့) အငွေ့အလွယ်တကူမပြန်နိုင် (non-volatile) သည်လည်းရှိသည်။
၎င်းကို အစာအတွက် (ဥပမာ- သံလွင်ဆီ)၊ လောင်စာအတွက် (ဥပမာ- အပူပေးဆီ)၊ ဆေးဘက်ရည်ရွယ်ချက်များအတွက် (ဥပမာ- တွင်းဆီ (mineral oil))၊ ချောဆီအတွက် (ဥပမာ- စက်ဆီ(motor oil)) နှင့် သုတ်ဆေးများ၊ ပလတ်စတစ် အမျိုးအစားများစွာ ထုတ်လုပ်ခြင်းတို့အတွက်နှင့် အခြား ပစ္စည်းများအတွက် အသုံးပြုသည်။
အထူးပြင်ဆင်ထားသည့် ဆီကို အချို့သော ဘာသာရေးအခမ်းအနားများနှင့် ထုံးတမ်းစဉ်လာပွဲများတွင် ဆီမန်းအဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။
အမျိုးအစားများ အော်ဂဲနစ်ဆီများ အော်ဂဲနစ်ဆီများကို သဘာဝ ဇီဝဖြစ်စဉ်များမှတဆင့် အပင်များ၊ တိရစ္ဆာန်များနှင့် အခြား သက်ရှိများက မှတ်သားလောက်သော ဇီဝကွဲပြားမှု(diversity)နည်းဖြင့် ထုတ်လုပ်သည်။
ဆီ(oil)ကို ဓာတ်ပစ္စည်းများ ပေါင်းစပ်သော အရောအနှောကို ရည်ညွှန်းနေစဉ်၊ သွေးဆီ(lipid)မှာမူ ဖက်တီးအက်ဆစ်(fatty acids)၊ စတီးရွိုက်(steroids)နှင့် သက်ရှိများက ထုတ်လုပ်သော ဆီများတွင် မကြာခဏ တွေ့ရသည့် အလားတူ ဓာတုပစ္စည်းများအတွက် သိပ္ပံအခေါ်အဝေါ် ဖြစ်သည်။
အော်ဂဲနစ်ဆီများတွင် သွေးဆီကလွဲ၍ ပရိုတိန်းပါသော ဓာတုပစ္စည်းများ၊ (သာမန်အပူချိန်၌ အတုံးဖြစ်သော ဆီတူ(oil-like)ဂုဏ်သတ္တိရှိသော ဒြပ်ပေါင်းအမျိုးအစား ဖြစ်သည့်) ဖယောင်းများ နှင့် အယ်လကာလွိုက်များ ပါဝင်သည်။
သွေးဆီများကို သက်ရှိများက ၎င်းတို့ကို ပြုလုပ်ပုံ၊ ၎င်းတို့၏ ဓာတ်တည်ဆောက်ပုံနှင့် ဆီများနှင့် နှိုင်းစာလျှင် ၎င်းတို့၏ ရေတွင် ကန့်သတ်ရှိသော ပျော်ဝင်စွမ်း(solubility)တို့အားဖြင့် အမျိုးအစား ခွဲသည်။
၎င်းတို့တွင် ကာဗွန် နှင့် ဟိုက်ဒရိုဂျင် ပါဝင်မှုမြင့်မားပြီး အခြားအော်ဂဲနစ်ဒြပ်ပေါင်းများနှင့် ဓာတ်သတ္တုများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက အောက်စီဂျင် သိပ်မများပါ။
၎င်းတို့သည် နန်းပိုလာ(non-polar)မော်လီကျူးများ အတော်လေး ဖြစ်တန်ရာသော်လည်း၊ ဖော့စဖော့သွေးဆီ(phospholipids)နှင့် စတီးရွိုက်များမှာ ပါသည့်အတိုင်း၊ ပိုလာနှင့် နန်းပိုလာ အပိုင်းနှစ်ပိုင်းလုံးတွင် ပါရှိနိုင်သေးသည်။
Alberts, Bruce; Johnson, Alexander; Lewis, Julian; Raff, Martin; Roberts, Keith; Walter, Peter. Molecular Biology of the Cell. New York: Garland Science, 2002, pp. 62, 118-119. တွင်းထွက်ဆီများ “ရေနံဓာတုပစ္စည်းများ”(petrochemicals)ဟု ပေါင်းရုံးခေါ်ဝေါ်သော ရေနံစိမ်း သို့မဟုတ် ရေနံ နှင့်၎င်းကို သန့်စင်သောအခါ ရရှိသည့် ရေနံနွယ်အစုဝင်များသည် ခေတ်သစ်စီးပွားရေးတွင် အဓိကအရင်းအမြစ်များ ဖြစ်ကြသည်။
ရေနံစိမ်းသည် ရှေးဟောင်း ကျောက်ဖြစ်အော်ဂဲနစ်ပစ္စည်းများ(ancient fossilized organic materials)မှ အသွင်ပြောင်း ဆင်းသက်လာသည်။
ရေမျောကောင်(zooplankton)နှင့် ရေညှိ(algae)ကဲ့သို့သော ရှေးကျောက်အော်ဂဲနစ်ပစ္စည်းများကို ဘူမိဓာတု(geochemical)ဖြစ်စဉ်များက ဆီအဖြစ်သို့ ပြောင်းပေးလိုက်ခြင်း ဖြစ်သည်။
တွင်းထွက်ဆီ(mineral oil)ဟူသော အမည်သည် အခေါ်အဝေါ်မှားနေသည်။
အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် သတ္တုဓာတ်များသည် အပင်နှင့် တိရစ္ဆာန်များမှာကဲ့သို့ ဆီ၏ အရင်းအမြစ် အမှန်မဟုတ်၍ ဖြစ်သည်။
တွင်းထွက်ဆီ(သတ္တုဓာတ်မှရသောဆီ)သည် အော်ဂဲနစ် ဖြစ်သည်။
သို့သော် အော်ဂဲနစ်ဆီ ဖြစ်ရမည့်အစား တွင်းထွက်ဆီအဖြစ် သတ်မှတ်ခွဲခြားထားသည်။
အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ၎င်း၏ အော်ဂဲနစ် ဖြစ်လာသည့် ရင်းမြစ်သည် ရှည်ကြာဝေးကွာလှပြီး (ရှာဖွေတွေ့ရှိသော ခေတ်ကို မသိနိုင်)၊ ကျောက်များ၏ ဝန်းကျင်၊ မြေအောက် ခိုပေါက်များ(underground traps)နှင့် သဲများထဲတွင် တွေ့ရှိတူးဖော်ရသောကြောင့် ဖြစ်သည်။
တွင်းထွက်ဆီကို ရေနံစိမ်းကို အထူးပေါင်းခံချက်လုပ်ခြင်းမှ ရသော ရေနံနွယ်အမျိုးအစားများကိုလည်း စုရုံးခေါ်ဆိုရာတွင် သုံးလေ့ရှိသည်။
အသုံးချပုံများ ဟင်းချက် စားသုံးနိုင်သော ဟင်းသီးဟင်းရွက်နှင့် တိရစ္ဆာန်ဆီများနှင့် အဆီ (fats) များကိုလည်း ချက်ပြုတ်ခြင်းနှင့် အစားအစာ ပြင်ဆင်ခြင်းအတွက် အမျိုးမျိုးသော ရည်ရွယ်ချက်များအတွက် အသုံးပြုကြသည်။
အထူးသဖြင့် အစားအစာများကို ပွက်ပွက်ဆူနေသော ရေတွင် ပြုတ်သည်ထက် ဆီပူထဲတွင် ကြော်သည်က များသည်။
ဆီများကို အစားအစာများကို အနံ့ထူးစေရန်(flavoring)နှင့် အရောင်အသွေးလှပစေရန် (texture) အသုံးချသည်။
ဟင်းချက်ဆီများကို ထောပတ်၊ ဝက်ဆီ (lard) နှင့် အခြားပုံစံများကဲ့သို့သော တိရစ္ဆာန်ဆီများမှ ရရှိပြီး၊ သံလွင်၊ ပြောင်း၊ နေကြာနှင့် အခြားမျိုးစိတ်များကဲ့သို့သော အပင်ဆီများမှလည်း ရရှိသည်။
အလှကုန် ဆံသား တောက်ပြောင်စေရန်၊ ဆံနွယ်များ မရှုပ်ထွေးစေရန်၊ ချောမွတ်စေရန် နှင့် ဆံပင် ကြီးထွားမှု တည်ငြိမ်စေရန် ဆီကို အသုံးချသည်။
ဥပမာ- ဆံပင်ပေါင်းတင်ဆေး။
ဘာသာတရား သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင်၊ ဆီကို ဘာသာရေးဆိုင်ရာကြားခံတစ်ခုအဖြစ် အသုံးပြုခဲ့သည်။
၎င်းကို ဝိညာဉ်ရေးသန့်စင်သည့် အရာအဖြစ် မကြာခဏယူမှတ်ပြီး ဘိသိက်ပေးရန် ရည်ရွယ် အသုံးပြုသည်။
ဥပမာတစ်ခုအနေနှင့် ဘိသိက်ဆီမန်း(holy anointing oil) သည် ဂျူးဘာသာ နှင့် ခရစ်ယာန်ဘာသာ အတွက် အရေးပါသော ထုံးစံဖြစ်မြဲ အရည် ဖြစ်သည်။
ပန်းချီကား ဆေးသုတ်ရာတွင် ဆီပါပါက ရောင်ခြယ်ပစ္စည်းများသည် လွယ်ကူစွာ စွဲတင်နေသဖြင့် သုတ်ဆေးများအတွက် ကြားခံပစ္စည်းအဖြစ် သင့်လျော်သည်။
လက်ရှိ ရှေးအကျဆုံး ဆီဆေးပန်းချီများသည်အေဒီ ၆၅၀ မှ ဖြစ်သည်။
အပူလွှဲပြောင်းပစ္စည်း ဆီများကို ဆီအအေးခံ (oil cooling) ရာ၌ အေးကူရည်များ (coolants)အဖြစ် အသုံးပြုသည်။
ဥပမာ- လျှပ်စစ်ထရန်စဖော်မာတွင် ထရမ်စဖော်မာဆီများ (heat transfer oils) ကို အေးကူရည်များ အဖြစ်လည်း၊ (အပူပေးစက် (oil heater) များတွင်) အပူပေးရန် အရည် အဖြစ်လည်း၊ စသည်ဖြင့် အသုံးချလေ့ရှိသည်။
ဆီများကို အခြား အပူလွှဲပြောင်းခြင်း ဖြစ်စဉ်များတွင်လည်း အသုံးချနိုင်သေးသည်။
ချောဆီ right|thumb| အင်ဂျင်ဝိုင် ဆီများသည် နန်းပိုလာ ဖြစ်သည့်အလျောက်၊ အခြားအရာဝတ္ထုများသို့ လွယ်ကူစွာ တွယ်ကပ်လိုက်ပါခြင်း မရှိပေ။
ထို့ကြောင့် စက်မှုအသုံး ရည်ရွယ်ချက်အမျိုးမျိုးအတွက် ချောဆီအဖြစ် အသုံးပြုလေ့ရှိသည်။
တွင်းထွက်ဆီများကို ဇီဝလောင်စာဆီများထက်ပို၍ စက်ချောဆီအဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။
၁၉၈၀ တွင် ကန်က အသုံးပြုခွင့် ပိတ်ပင်ခဲ့သော ဝေလငါးဆီသည် အငွေ့မပျံ၊ ဖုန်မကပ်သောကြောင့် နာရီများတွင် ချောဆီအဖြစ် အသုံးပြုရန် ပိုမိုနှစ်သက်သဘောကျကြသည်။
ကြာမြင့်စွာကပင် ဝိဝါဒ ဖြစ်နေသည်မှာ ဟယ်ဘဲမှန်ပြောင်းနှင့် ဗော်ယေဂျာစုံစမ်းရေး (voyager probe) ကဲ့သို့သော နာဆာပရောဂျက်များတွင် ဝေလငါးခေါင်းထဲမှ ရသော ခေါင်းဆီခဲ (spermaceti) ကို အသုံးပြုနေဆဲ ဖြစ်သည် ဟူ၏။
ခေါင်းဆီခဲသည် လွန်ကဲသော အေးခဲဒဏ်ကို ခံနိုင်သည်။
ခေါင်းဆီခဲသည် အမှန်တကယ်တွင် ဆီနှင့်မတူဘဲ ဖယောင်းခဲနှင့် ပို၍ တူသည်။
နာဆာက ဝေလငါးဆီ သုံးနေကြောင်းကိုမူ ခိုင်မာသော သက်သေပြချက် လက်ဆုပ်လက်ကိုင် မရှိချေ။
လောင်စာဆီ ဆီအချို့သည် အရည်ပုံစံ သို့မဟုတ် အေရိုဆောပုံစံ (aerosol form) ဖြင့် လောင်ကျွမ်းပြီး၊ အပူနှင့် အလင်းကို ထုတ်လွှတ်သည်။
၎င်းအပူနှင့် အလင်းကို တိုက်ရိုက် အသုံးပြုလျှင်လည်း ရပြီး၊ လျှပ်စစ် သို့မဟုတ် စက်မှုလုပ်ငန်းကဲ့သို့သော အခြားစွမ်းအင်ပုံစံသို့လည်း ပြောင်းလဲ အသုံးပြုနိုင်သည်။
လောင်စာဆီအမြောက်အမြား ရရှိရန်အတွက် ရေနံစိမ်း ကိုမြေပြင်ပေါ်သို့ စုပ်တင်ပြီး၊ ရေနံတင်သင်္ဘောတင်၍ လည်းကောင်း၊ ပိုက်လိုင်း မှလည်းကောင်း ရေနံချက်စက်ရုံသို့ တင်ပို့သည်။
၎င်းတွင် ရေနံစိမ်းမှ နေ၍ ဒီဇယ်လောင်စာ၊ (petrodiesel) အီသိန်း (နှင့် အခြားချိန်းတို(short-chain) အယ်လကိန်းများ)၊ လောင်စာဆီ (သင်္ဘောများ/မီးဖိုများတွင် စီးပွားဖြစ် အသုံးဆုံးဆီ)၊ ဓာတ်ဆီ၊ ဂျက်လောင်စာဆီ၊ ရေနံဆီ၊ ဘိုင်ဇင်(သမိုင်းအရ) နှင့် ဓာတ်ဆီငွေ့ရည်သို့ ပြောင်းသည်။
ရေနံစိမ်းစည်မှ ဒီဇယ် လောင်စာဆီ ၊ ဓာတ်ဆီ အခြားထုတ်ကုန်များ လောင်စာဆီကြမ်းနှင့် ဓာတ်ဆီငွေ့ရည်များအကြားအစွန်းထွက် U.S. Energy Information Administration (EIA) — Retrieved 2011-10-02. နှင့် အပူပေးဆီ ထွက်သည်။
ထုတ်ကုန်အမျိုးမျိုးအဖြစ်သို့ ရေနံစိမ်းတစ်စည်၏ ထုတ်လုပ်မှုသည် အထိ မြင့်တက်စေသည်။
လောင်စာအဖြစ် အသုံးပြုသော ဆီများ အားလုံးသည် တွင်းဆီများ မဟုတ်၊ ဇီဝဒီဇယ် (biodiesel)၊ ဟင်းရွက်ဆီလောင်စာဆီ နှင့် သံလွင်ဆီတို့လည်း သုံးနိုင်သည်။
၁၈ နှင့် ၁၉ ရာစုနှစ်များတွင် မီးအိမ်များ၌ ဝေလငါးဆီ သုံးလေ့ရှိပြီး ၎င်းကို သဘာဝဓာတ်ငွေ့နှင့် လျှပ်စစ်နှင့် အစားထိုးခဲ့သည်။
ဓာတု ကုန်ကြမ်း ရေနံစိမ်းကို အမျိုးမျိုးသော ဟိုက်ဒရိုကာဘွန် များသို့ သန့်စင်နိုင်သည်။
ရေနံဓာတုပစ္စည်းများသည် သန့်စင်ပြီးသော ရေနံစိမ်းအစုဝင် များ ဖြစ်ပြီး၊ ဓာတုထုတ်ကုန်များကို ၎င်းတို့မှ ပြုလုပ်သည်။
ဆပ်ပြာ, ဓာတ်မြေဩဇာ, ဆေးဝါးများ, သုတ်ဆေး, ပလတ်စတစ်, ဒြပ်အမျှင် များနှင့် ဒြပ်ရော်ဘာတို့ အဖြစ် အသုံးပြုနိုင်သည်။
အထူးသဖြင့် စိမ်းလန်းသောဓာတုဗေဒ (green chemistry) တွင် အော်ဂဲနစ်ဆီများသည် အခြား အရေးပါသော ဓာတုကုန်ကြမ်းများ(feedstock) ဖြစ်သည်။
ကျန်းမာရေး ဆီကြိုက်တတ်သော မြန်မာတို့၏ ဟင်းလျာများတွင် ဆီသည် မပါမဖြစ် ပါနေသောကြောင့် ဆီကို လိုအပ်သည်ထက် လွန်ကဲစွာ စားသုံးသောကြောင့် နောက်ဆက်တွဲရောဂါဝေဒနာများ ခံစားကြရသည်။
ပိုလျှံလာသော ဆီများကြောင့် အဝလွန်ခြင်း၊ အသည်းအဆီဖုံးခြင်း၊ ကိုယ်တွင်းကလီစာများတွင် အဆီပိုများ စုပုံလာခြင်း၊ နှလုံးသွေးကြောနှင့် သွေးကြောများတွင် အဆီခဲများ ပိတ်ဆို့ခြင်း၊ ထိုသို့ သွေးကြောများ ပိတ်ဆို့ခြင်း ကြောင့် နှလုံးရောဂါ၊ လေဖြတ်လေငန်းရောဂါ၊ ဆီးချိုရောဂါ၊ သွေးတိုးရောဂါ စသည့် ဆိုးရွားသည့် ကျန်းမာရေး ပြဿနာများကို ဖြစ်စေနိုင်သည်။
အရွယ်ရောက်ပြီးသူ တစ်ဦးအတွက် တစ်နေ့တာ စားသုံးသင့်သည့် ပမာဏမှာ ၂ဝ ဂရမ် (လက်ဖက်ရည်ဇွန်း လေးဇွန်းစာခန့်)ဖြစ်သည်။
ကလေးများတွင် အဆီလိုအပ်မှု အနည်းငယ်ပိုသည့် အတွက် တစ်နေ့လျှင် လက်ဖက်ရည်ဇွန်း ငါးဇွန်းအထိ စားသုံးနိုင်သည်။
အသက် ၉ နှစ်အရွယ်အထက်တွင် လေးဇွန်းခွဲအထိ စားသုံးနိုင်သည်။
အဝလွန်သူများ၊ နှလုံးသွေးကြောကျဉ်းရောဂါရှိသူများနှင့် သွေးတွင်းအဆီဓာတ် များနေသူများဖြစ်ပါက ထိုပမာဏအောက်လျှော့၍ စားသုံးသင့်သည်။
အကြမ်းအားဖြင့် လူတစ်ဦးသည် တစ်နေ့အနည်းဆုံး လက်ဖက်ရည်ဇွန်း နှစ်ဇွန်းခန့်သော ဆီကိုစားသုံးသင့်သည်။
ထို့ကြောင့် အရွယ်ရောက်ပြီးသူ တစ်ဦးအတွက် တစ်လတာအတွက် ဆီစားသုံးမှု သည် လီတာဝက် ကျော်ကျော် (ဝ ဒသမ ၆ လီတာခန့်) လိုအပ်မည်ဖြစ်သည်။
https://www.moi.gov.mm/npe/?q=article/25/09/2017/id-67186 ကြည့်ရှုပါ Emulsifier - ဆီနှင့်ရေကို ရောနှောစေသည့် ဓာတုပစ္စည်း ကိုးကား ပြင်ပလင့်များ ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ ကဏ္ဍ:လူသုံးကုန် ကဏ္ဍ:သစ်တော ထုတ်ကုန်များ။
အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် ကမ္ဘာတဝှမ်းရှိ အကြမ်းဖက်သမားများနှင့် အရန်တပ်ဖွဲ့များအား မဝေးလှသော သမိုင်းကြောင်းတလျောက် မကြာခဏပင် အထောက်အပံ့များပြုခဲ့သည်။
အစိုးရကအားပေးအားမြှောက်ပြုသော အကြမ်းဖက်မှုကို ဖိနှိပ်ရေးနည်းလမ်းအဖြစ် အသုံးပြုခဲ့သော အာဏာရှင်အစိုးရများစွာအတွက်လည်း အထောက်အပံ့များ ပေးခဲ့သည်။
အစိုးရကအားပေးအားမြှောက်ပြုခြင်းမဟုတ်သော အကြမ်းဖက်မှုများအား အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ထောက်ပံ့မှုမှာ လက်တင်အမေရိက၊ အရှေ့အလယ်ပိုင်းနှင့် တောင်အာဖရိကတို့တွင် ထင်ရှားသည်။
အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် ၁၉၈၁ မှ ၁၉၉၁ တိုင်အောင် စစ်လက်နက်များ၊ သင်တန်းများ၊ ဘဏ္ဍာရေးနှင့်ထောက်ပို့ဆိုင်ရာ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ပံ့ပိုးမှုများ ကို နီကရားဂွါ အစိုးရအား ဖက်ပြိုင်တိုက်ခိုက်ရာတွင် အကြမ်းဖက်ဗျူဟာများသုံးသည့် ကွန်ထရာသူပုန်များထံ ပေးခဲ့သည်။
Orlando Bosch နှင့် Luis Posada Carriles ကဲ့သို့ ကျူးဘန်းပြည်ပြေးများအကြားမှ အကြမ်းဖက်သမားများထံ သင်တန်းများ လက်နက်များ နှင့် ရန်ပုံငွေများကို အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုက အကြိမ်ကြိမ်ပံ့ပိုးပေးခဲ့သည်။
ယင်းကဲ့သို့ပံ့ပိုးမှုများအား ရှင်းချက်ထုတ်ရန်အတွက် အကြောင်းပြချက်အမျိုးမျိုးပေးခဲ့သည်။
စစ်အေးကာလအတွင်း ဆိုဗီယက်ပြည်ထောင်စုထံ ဘက်လိုက်နိုင်ဖွယ်ရှိသည့် နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှုများ - ရေပန်းစားသော ဒီမိုကရက်တစ် နှင့် ဆိုရှယ်လစ်လှုပ်ရှားမှုများပါမချန် - ပျက်ပြားစေရန် ဟူ၍ ဖြစ်သည်။
မူးယစ်ဆေးဝါးတိုက်ဖျက်ပွဲ၏ အစိတ်အပိုင်း တရပ်အနေဖြင့်လည်း ယင်းကဲ့သို့ ထောက်ပံ့မှုများကို စုစည်းသည်။
အမေရိကန်ကော်ပိုရေးရှင်းကြီးများ၏ နိုင်ငံရပ်ခြား အကျိုးစီးပွားများအတွက် - အထူးသဖြင့် ယင်းကဲ့သို့အကျိုးစီးပွားများမှာ ဒီမိုကရက်တစ်အစိုးရများ၏ ခြိမ်းခြောက်မှုအောက် ရောက်သည့်အခါမျိုးတွင် - အမြတ်ထွက်မည့်ပတ်ဝန်းကျင်တခုဖြစ်စေရေးအတွက်လည်း အထောက်အပံ့ကို လမ်းခင်းပေးသည်။
ရှေ့ပြေးအကြိုနှစ်များ ရှေ့ပြေးအကြိုနှစ်များဆိုသည်မှာ အီတလီနိုင်ငံ၌ ၁၉၆၀ နှောင်းပိုင်းမှ ၁၉၈၀ အစောပိုင်းကာလအထိ ပေါ်ပေါက်ခဲ့သော လူမှု-နိုင်ငံရေးရုတ်ရုတ်သဲသဲကာလဖြစ်သည်။
လက်ဝဲနှင့်လက်ယျာဝါဒီ ၂ ဘက်လုံးမှ စင်ပြိုင်တပ်ဖွဲ့များ လုပ်ဆောင်သည့် အကြမ်းဖက်မှု လှိုင်းလုံး ရိုက်ခတ်ခဲ့သည့် ကာလဖြစ်သည်။
တင်းမာမှုနည်းဗျူဟာ တရပ်အနေဖြင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု က လက်ယာဝါဒီတို့အား ပံ့ပိုးခဲ့သည်။
(With links to juridical sentences and Parliamentary Report by the Italian Commission on Terrorism)/// အီတာလျံစစ်ဘက်ထောက်လှမ်းရေးအဖွဲ့၌ ၁၉၇၁ မှ ၁၉၇၅ အထိ အမှုထမ်းခဲ့သော တန်ပြန်ထောက်လှမ်းရေးဌာနခွဲ ကွပ်ကဲရေးမှူး ဗိုလ်ချုပ်ကြီး Gianadelio Maletti က ဗင်းနစ်မြို့ဒေသတွင်းရှိ သူ့ဘက်သားများမှာ ဂျာမဏီထံမှ စစ်ဘက် ဖောက်ခွဲရေး ပစ္စည်းများ အထောက်အပံ့ရရှိသည့် လက်ယျာဝါဒီအကြမ်းဖက်ဆဲလ်ကို တွေ့ရကြောင်းနှင့် အမေရိကန် ထောက်လှမ်းရေး အဖွဲ့များက ၁၉၇၀ နှစ်များအတွင်း အီတလီ နိုင်ငံတွင်း လက်ယျာယိမ်းအကြမ်းဖက်ဝါဒကို အကွက်ဆင် ကူညီပေးခဲ့သည်ဟု ပြောဆိုသည်။
အီတာလျံတရားသူကြီး Guido Salvini စုံစမ်းစစ်ဆေးရေး၏ အဆိုအရ တင်းမာမှုနည်းဗျူဟာတွင် ပါဝင်ခဲ့သော ခေတ်သစ် ဖက်ဆစ်ဝါဒီအဖွဲ့အစည်းများဖြစ်သည့် "La Fenice, Avanguardia nazionale, Ordine nuovo" မှာ “စီအိုင်အေနှင့် ဆက်နွယ်သော အစိုးရယန္တရား” ၏ အစိတ်အပိုင်းများထံမှ လမ်းညွှန်မှုခံ “လျှို့ဝှက်လက်နက်ကိုင်အင်အားစုများ” ၏ “တပ်ဖွဲ့များ” ဖြစ်သည်။
Terrorists 'helped by CIA' to stop rise of left in Italy, The Guardian, March 26, 2001 ရှေ့ပြေးအကြိုနှစ်များအတွင်း အီတလီ၌ အကြမ်းဖက်တိုက်ခိုက်မှုများနှင့် စီအိုင်အေ၏ ဆက်နွယ်မှုများမှာ စကားရည်လုငြင်းခုံစရာအကြောင်းကိစ္စဖြစ်သည်။
ယင်းကိစ္စနှင့်စပ်လျဉ်း၍ ဆွစ်ဇာလန်နှင့် ဘယ်လ်ဂျီယံတို့က လွှတ်တော်စုံစမ်းရေးများ ပြုခဲ့ကြသည်။
"Belgian parliamentary report concerning the stay-behind network", named "Enquête parlementaire sur l'existence en Belgique d'un réseau de renseignements clandestin international" or "Parlementair onderzoek met betrekking tot het bestaan in België van een clandestien internationaal inlichtingenetwerk" pp. 17–22 ပီယဇာဖွန်တားနား ဗုံးပေါက်ကွဲမှု right|Plaque in memory of the 17 victims of the terrorist bombing in Piazza Fontana ပီယဇာဖွန်တားနား ဗုံးပေါက်ကွဲမှုသည် မီလန်မြို့၊ ပီယဇာဖွန်တားနား ရှိ Banca Nazionale dell'Agricoltura (နိုင်ငံတော်လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဘဏ်) ဌာနချုပ်၌ ၁၉၆၉ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၁၂ ရက် ညနေ ၄ နာရီ ၃၇ မိနစ်တွင် ဖြစ်ပွားသော အကြမ်းဖက်တိုက်ခိုက်မှုဖြစ်ပြီး လူ ၁၇ ဦးသေဆုံးကာ ၈၈ ဦး ဒဏ်ရာရရှိသည်။
ယင်းညနေခင်းတွင်ပင် ရောမနှင့်မီလန်မြို့တို့၌ ဗုံး ၃ လုံး ထပ်မံပေါက်ကွဲပြီး စနက်တံမဖြုတ်ရသေးသော အခြား ၁ လုံးကိုလည်း တွေ့ရှိသည်။
မီလန်မြို့မှ တရားသူကြီး Guido Salvini က အမေရိကန်ရေတပ်အရာရှိ David Carrett ကို ပီယဇာဖွန်တားနား ဗုံးပေါက်ကွဲမှု နှင့်အစရှိသည်များ၌ ၎င်းပါဝင်မှုအတွက် နိုင်ငံရေးနှင့်စစ်ရေးအရ သူလျှိုပြုမှုဖြင့် ၁၉၉၈ ခုနှစ်တွင် စွဲချက်တင်ခဲ့သည်။
Salvini က ယူအက်စ်-နေတိုး ထောက်လှမ်းရေးကွန်ယက်ဆိုင်ရာ အီတာလျံအရာထမ်း Sergio Minetto၊ ၆၀ နှင့် ၇၀ ပြည့်နှစ်များ အတွင်း အီတလီနိုင်ငံအရှေ့မြောက်ပိုင်းတွင် စီအိုင်အေ ပေါင်းစပ်ညှိနှိုင်းရေးမှူးအဖြစ်ဆောင်ရွက်ခဲ့သော "collaboratore di giustizia" Carlo Digilio [it] (အန်ကယ်အော်တို) တို့ကိုလည်း အမှုဖွင့်ခဲ့သည်။
မီလန်မြို့ရှိ အော်ပရေးရှင်းဂလက်ဒီယိုနှင့် စပ်လျဉ်းသည့် သတင်းအချက်အလက်များကို ရှာဖွေနေသည့် စီအိုင်အေဘက်တော်သား Carlo Rocchi ကို ၁၉၉၅ ခုနှစ်၌ ရှာတွေ့ခဲ့သည်ဟု la Repubblica သတင်းစာက အစီရင်ခံခဲ့သည်။
မဇ္ဈိမပဋိပဒါကျလက်ဝဲဝါဒ သံလွင်မဟာမိတ်အဖွဲ့က ထုတ်ဝေသော ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ် အစီရင်ခံစာတစောင်တွင် “၁၉၆၉ ဒီဇင်ဘာ ပီယဇာဖွန်တားနားဗုံးပေါက်ကွဲမှုနှင့် ၅ နှစ်အကြာ Brescia ရှိ ပီယဇာဒယ်လာလော့ဂ်ဂျီယာ ဗုံးပေါက်ကွဲမှု အပါအဝင် လက်ယျာဝါဒီအကြမ်းဖက်သမားဗုံးဖောက်ခွဲမှုများစွာအကြောင်းကို ယူအက်စ်ထောက်လှမ်းရေးအေးဂျင့်များထံ ကြိုတင် အကြောင်းကြားခဲ့သော်လည်း အီတာလျံတာဝန်ရှိသူများထံ သတိပေးခြင်းသော်လည်းကောင်း တိုက်ခိုက်မှုအားတားဆီးခြင်း သော်လည်းကောင်း မပြုလုပ်ခဲ့” ဟု ပါရှိသည်။
ဂျာနယ်လစ်နှင့် လက်ယာစွန်း Ordine Nuovo (New Order) တော်လှန်ရေး အဖွဲ့၏ တည်ထောင်သူလည်းဖြစ်သည့် Pino Rauti (MSI Fiamma-Tricolore ပါတီ လက်ရှိခေါင်းဆောင်) က ရောမမြို့ရှိ အမေရိကန်သံရုံး စာနယ်ဇင်းအရာရှိ ၁ ဦးထံမှ ပုံမှန်ရန်ပုံငွေရခဲ့သည်ဟုလည်း အဆိုရှိသည်။
“ဗုံးဖောက်ခွဲမှုများမှတဆင့် အတ္တလန်တစ်စက်ဝန်းများက အီတလီအတွက် ရေးဆွဲပေးသော ‘တည်ငြိမ်ရေး’ အစီအမံများ မလည်ပတ်မီကပင် လက်ယာဝါဒီတော်လှန်ရေး၏ ခေါင်းဆောင်များအနက်မှ ၁ ဦးက ရောမမြို့ရှိ အမေရိကန်သံရုံး၏ လစာထောက်မှုတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်”ဟု ယင်းအစီရင်ခံစာက ရေးသားထားသည်။
US 'supported anti-left terror in Italy' , The Guardian, June 24, 2000 ဗုံးဖောက်ခွဲမှုကို တားဆီးရန်အတွက် SID စစ်ဘက်ထောက်လှမ်းရေးအဖွဲ့က အကြီးတန်းအရာရှိတဦးကို ရောမမြို့မှ မီလန်မြို့သို့ စေလွှတ်ရန်ဖြစ်သော်လည်း လက်ဝဲမင်းမဲ့ဝါဒီများထံ အပြစ်ပုံချရန်အတွက် အခြားအရာရှိတဦးအား စေလွှတ်ရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြောင်း ဂလက်ဒီယို (အီတလီနိုင်ငံရှိ နေတိုးအဖွဲ့၏ ‘နောက်ကွယ်’ အမည်ရ ကွန်မြူနစ်ဆန့်ကျင်ရေးအဖွဲ့) ကို ပူးတွဲတည်ထောင်သူ ခရစ်ယာန်ဒီမိုကရက် Paolo Emilio Taviani က စုံစမ်းစစ်ဆေးသူများထံ ပြောခဲ့သည်။
၂၀၀၀ ပြည့်နှစ် ဩဂုတ်တွင် ပြုလုပ်သော Il Secolo XIX သတင်းစာ နှင့် တွေ့ဆုံမေးမြန်းခန်းတွင် Taviani က “ပစ္စည်းထောက်ပံ့ခြင်းနှင့် စုံစမ်းစစ်ရေးအား ရှုပ်ထွေးအောင်ပြုခဲ့သူများတွင် စီအိုင်အေအေးဂျင့်များပါဝင်သည်မှာ သေချာကြောင်း” စွပ်စွဲပြောဆိုခဲ့သည်။
Paolo Emilio Taviani, obituary by Philip Willan, in The Guardian, June 21, 2001 “အမေရိကန်တို့၏ အခန်းကဏ္ဍမှာ မသဲကွဲကြောင်း၊ သိရှိသော်လည်းမတားမြစ်ခြင်း နှင့် ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်မှုများ ကျူးလွန်အောင် တိုက်တွန်းပေးခြင်းကြား လမ်းခုလတ်တွင် ရှိကြောင်း” Guido Salvini က ဆိုသည်။
Vincenzo Vinciguerra ၏ အပြောအရ အကြမ်းဖက်တိုက်ခိုက်မှုမှာ ထိုစဉ်က ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီး Mariano Rumor အား နိုင်ငံတော် အရေးပေါ် အခြေအနေ ကြေညာစေရေး တွန်းအားပေးရန် ဖြစ်သည်။
ကွန်ထရာ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုက နီကရားဂွါအစိုးရအား ဆန့်ကျင်တိုက်ခိုက်ရာတွင် အကြမ်းဖက်နည်းဗျူဟာများ အသုံးပြုခဲ့ပြီး အကြမ်းဖက်တိုက်ခိုက်မှု ၁၃၀၀ ထက်မနည်း ကျူးလွန်ခဲ့သော ကွန်ထရာသူပုန်များအား ဘဏ္ဍာရေး၊ ထောက်ပို့နှင့် စစ်ဘက် အထောက်အပံ့များကို ၁၉၇၉ မှ ၁၉၉၀ တိုင်အောင် ပံ့ပိုးခဲ့သည်။
ကွန်ထရာတို့ကျူးလွန်သော လူ့အခွင့်အရေး ဖောက်ဖျက်မှုများအား အကျယ်တဝင့်သိရှိသော်လည်း ဤအထောက်အပံ့ကို ပေးမြဲတိုင်း ပေးနေခဲ့သည်။
နောက်ခံသမိုင်းကြောင်း right|thumb|The U.S.-supported Nicaraguan Contras နီကရားဂွါနိုင်ငံတွင် Sandinista အမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးတပ်ဦး (FSLN) က ၁၉၇၉ တွင် Anastasio Somoza Debayle ၏ အာဏာရှင်အစိုးရအား ဖြုတ်ချပြီး တော်လှန်ရေးအစိုးရအား ထူထောင်ခဲ့သည်။
States, Ideologies, and Social Revolutions: A Comparative Analysis of Iran, Nicaragua, and the Philippines by Misargh Parsa for Cambridge University Press. Page 224. အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုထံမှ စစ်ဘက်နှင့် ဘဏ္ဍာရေးအထောက်အပံ့များကို Somoza မင်းဆက်က ၁၉၃၆ ခုနှစ်ကတည်းက ရရှိနေခဲ့သည်။
အာဏာလက်ဝယ်ရရှိပြီး သည့်နောက် Sandinistas တို့က အစပထမပိုင်း၌ နိုင်ငံတော်ပြန်လည်တည်ဆောက်ရေးစစ်အစိုးရ၏ အစိတ်အပိုင်းတရပ် အနေဖြင့်လည်းကောင်း ၁၉၈၄ ခုနှစ် လွတ်လပ်၍ တရားမျှတသောရွေးကောက်ပွဲများပြီးသည့်နောက် ဒီမိုကရက်တစ်အစိုးရ တရပ်အနေဖြင့်လည်းကောင်း နိုင်ငံကို အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။
The Sandinistas တို့က ကွန်မြူနစ်စီးပွားရေးစနစ်ကို ဖန်တီးရန် မကြိုးစားခဲ့ရုံမျှမက ၎င်းတို့၏မူဝါဒများက ဆိုရှယ် ဒီမိုကရေစီနှင့် ပေါင်းစပ်ဈေးကွက်စီးပွားရေးစနစ်ကို အားပေးသည်။
LaFeber, p. 350LaFeber, p. 238Latin American Studies Association, p. 5"Soviet posture in the Western Hemisphere" Carl G. Jacobsen, 28 February 1985, p. 6 Grandin, p. 112ဆိုဗီယက်ပြည်ထောင်စုအပေါ်မှီခိုနေရခြင်းမှ လွတ်မြောက်နိုင်‌ရေးအတွက် အစိုးရက နီကရားဂွါအား ယူအက်စ်၏ တားမြစ်ပိတ်ဆို့မှုကို ဆန့်ကျင်သည့် အနောက်ဥရောပ ထံမှ အကူအညီရရန် ကြိုးပမ်းသည်။
သို့သော် ယူအက်စ်အုပ်ချုပ်ရေးက လက်ဝဲဝါဒီ Sandinista အစိုးရအား ဒီမိုကရေစီနည်းလမ်းမကျသည့်အပြင် ဆိုဗီယက်-ကျူးဘန်း မော်ဒယ် နှောင်ကြိုးတည်း အာဏာရှင်အစိုးရအဖြစ်ရှုမြင်ပြီး ကွန်ထရာများကို လွတ်မြောက်ရေးတပ်သားများအဖြစ် ပုံဖော်ရန် ကြိုးစားသည်။
Grandin, p. 112"Ortega collects warm words of support on European trip. Yet his visit is unlikely to drum up much concrete aid" Christian Science Monitor, May 16, 1985 ဒန်နီယဲလ်အော်ထေးဂါ ဦးဆောင်သော Sandinista အစိုးရက ၁၉၈၄ နီကရားဂွါရွေးကောက်ပွဲများတွင် ပြတ်ပြတ်သားသား အနိုင်ရခဲ့သည်။
Sandinistas တို့ အာဏာရလာမှုအားတုံ့ပြန်သည့်အနေဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော သောင်းကျန်းသူအဖွဲ့အမျိုးမျိုး ဖြစ်သည့် ကွန်ထရာကို ကျောထောက်နောက်ခံပြုရန် ယူအက်စ်အစိုးရက ပြောင်ပြောင်တင်းတင်းအစီအစဉ်ချခဲ့သည်။
နီကရားဂွါစီးပွားရေးဈေးကွက်ပျက်စီးစေရန် နှင့် ရှားပါးသောသယံဇာတများကို လူမှုရေး နှင့် စီးပွားရေး ပရိုဂရမ်များထံ မရောက်ဘဲ စစ်ရေးတွင်သာ မသုံးမဖြစ်သုံးရသည့်အခြေအနေရောက်ရှိစေရေး နည်းလမ်းတရပ်အနေဖြင့် ဖြစ်သည်။
Grandin, p. 116 လျှို့ဝှက်အော်ပရေးရှင်းများ Sandinista အစိုးရအားဆန့်ကျင်သည့် ကွန်ထရာလှုပ်ရှားမှုများအား အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ပံ့ပိုးမှုမှာ ၁၉၈၁ ဒီဇင်ဘာလတွင် စတင်ခဲ့ပြီး အော်ပရေးရှင်းများ၏ တပ်ဦးတွင် စီအိုင်အေပါဝင်ခဲ့သည်။
Hamilton & Inouye, "Report of the Congressional Committees Investigating the Iran-Contra Affair", p. 3 အစီအစဉ်ချမှုနှင့် လုပ်ငန်းလည်ပတ်မှု ညွှန်ကြားချက်များ နှင့် အထောက်အပံ့များ၊ လက်နက်များ၊ အစားအစာနှင့်အစားအသောက်တို့အား ကွန်ထရာထံ စီအိုင်အေက ပံ့ပိုးခဲ့ပြီး ယင်းကို ဆယ်စုနှစ်တခုကျော်အတွင်း “ရည်မှန်းချက်အကြီးဆုံး” လျှို့ဝှက်အော်ပရေးရှင်းတခုအဖြစ် ဖော်ပြသည်။
Hamilton & Inouye, "Report of the Congressional Committees Investigating the Iran-Contra Affair", p. 33"Reagan versus the Sandinistas: the undeclared war on Nicaragua", Thomas W. Walker, Westview Press, Aug 5, 1987, p. 25 စီအိုင်အေက မျှော်လင့်ထားသော ရည်ရွယ်ချက်များအနက်မှ တခုမှာ စစ်ရေးလှုပ်ရှားမှုများအတွက် ယိုးမယ်ဖွဲ့ရာတွင် အသုံးချနိုင်ရေးအတွက် Sandinista အစိုးရထံမှ ပြင်းထန်ကြမ်းကြုတ်သောလက်တုံ့ပြန်မှုဖြစ်သည်။
"Case Concerning Military and Paramilitary Activities in and Against Nicaragua (Nicaragua V. United States of America): Application instituting proceedings", Nicaragua, International Court of Justice, United States, David Macmichael testimony, p. 50 အစိုးရအား ဆန့်ကျင်သည့် ကွန်ထရာကမ်ပိန်းတွင် မကြာခဏလုပ်ဆောင်သော အကျယ်တဝင့်အကြမ်းဖက်လုပ်ရပ်များ ပါဝင်သည်။
အစိုးရ၏ စီးပွားရေးနှင့်လူမှုရေးပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများမှာ လူကြိုက်များလေရာ ကွန်ထရာက ထိုပရိုဂရမ်တို့ကို နှောင့်ယှက်ရန် ကြိုးစားခဲ့သည်။
ယင်းကမ်ပိန်းတွင် လူထုအပေါ်လွှမ်းမိုးနိုင်မှုကို ပျက်ပြားစေရန်အတွက် Sandinista အစိုးရ တည်ထောင်ထားသော ကျန်းမာရေးဌာနများ နှင့် ဆေးရုံများကို ဖျက်ဆီးခြင်းပါဝင်သည်။
စာတတ်မြောက်ရေးလှုပ်ရှားမှုမှာ အစိုးရမူဝါဒ၏ အရေးကြီးသောအစိတ်အပိုင်းဖြစ်လေရာ စာသင်ကျောင်းများလည်း ဖျက်ဆီးခံရသည်။
ပြန်ပေးဆွဲခြင်း၊ သတ်ဖြတ်ခြင်း နှင့် မုဒိမ်းကျင့်ခြင်းတို့ကိုလည်း ကွန်ထရာက အကျယ်တဝင့်လုပ်ဆောင်လေရာ လူထောင်ပေါင်းများစွာ အထူးသဖြင့် အရပ်သားများမှာ အသတ်ခံရခြင်းနှင့် ထို့ထက်ပိုသောအရေအတွက်မှာ “အစပျောက်ခဲ့သည်။
” ပြန်ပေးဆွဲခြင်းနှင့် သတ်ဖြတ်ခြင်းများမှာ လူမှုဖွဲ့စည်းပုံများ ပျက်ပြားစေရန် နှင့် လူထုအပေါ်လွှမ်းမိုးမှု ရရှိရန်နည်းလမ်းတရပ်အနေဖြင့် ရေဂန်အစိုးရက ပုံဖော်သည့် “ကန့်သတ် စစ်ဆင်ရေး” ၏ ရလဒ်ဖြစ်သည်။
အနှောင့်အယှက်ပြုခြင်း၊ အကြမ်းဖက်ခြင်း၊ လုပ်ကြံသတ်ဖြတ်ခြင်းနှင့် စစ်ဆင်ရေးကဲ့သို့ နယ်မြေခံလှုပ်ရှားမှုများ” ဟူ၍ ကမ္ဘာ့ ကွန်မြူနစ်ဆန့်ကျင်ရေးလိဂ် (WACL) ၏ အငြိမ်းစား စစ်တပ်ဗိုလ်ချုပ် John Singlaub က သတ်မှတ် ထောက်ခံရပ်တည်ပေးခဲ့သည့် “သမားရိုးကျ မဟုတ်သည့် စစ်ဆင်ရေး” ဟုလည်း လူသိများသည်။
"Inside the League: The Shocking Exposé of how Terrorists, Nazis, and Latin American Death Squads Have Infiltrated the World Anti-Communist League", Scott Anderson, Jon Lee Anderson, Dodd, Mead, 1986, p. 120 အချို့ဖြစ်ရပ်များတွင် မဆင်မခြင်သတ်ဖြတ်ခြင်းနှင့် ဖျက်ဆီးခြင်း များ ကျူးလွန်ခဲ့သည်။