kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
အနှစ်သာရ မဟုတ်သော်လည်း အလွန်အရေးကြီးသည်: အရှင်အဿဇိမထေရ်၏ ဖြစ်စဉ်ကို ကိုးကား၍ ဘုရားရှင်က သမာဓိသည် သာသနာတော်၏ အနှစ်သာရ မဟုတ်၊ ဝိပဿနာ၊ မဂ်၊ ဖိုလ် တို့သာ အနှစ်သာရ ဖြစ်ကြောင်း ရှင်းပြခဲ့သည်။
သို့သော် သမာဓိသည် ထိုအနှစ်သာရဖြစ်သော ဝိပဿနာ၊ မဂ်၊ ဖိုလ် တို့ကို ရရှိရန်အတွက် မရှိမဖြစ် လိုအပ်သော မဂ္ဂင်တစ်ပါး ဖြစ်သည်။
သင်္ခါရတရားတို့ကို ဝိပဿနာရှုနိုင်ရန် တည်ကြည်သောစိတ် (သမာဓိ) လိုအပ်ပါသည်။
ယေ တေ အဿဇိ သမဏဗြဟ္မဏာ သမာဓိသာရကာ သမာဓိသာမညာ၊ တေသံ တံ သမာဓိံ အပ္ပဋိလဘတံ ဧဝံ ဟောတိ နော စဿု မယံ ပရိဟာယာမာတိ။
(သံ၊၂၊၁၀၂။
) သမာဓိသာရကာ သမာဓိသာမညာတိ သမာဓိံယေဝ သာရဉ္စ သာမညဉ္စ မညန္တိ။
မယှံ ပန သာသနေ န ဧတံ သာရံ၊ ဝိပဿနာမဂ္ဂဖလာနိ သာရံ။
သော တွံ သမာဓိတော ပရိဟာယန္တော ကသ္မာ စိန္တေသိ သာသနတော ပရိဟာယာမီတိ ဧဝံ ထေရံ အဿာသေတွာ ဣဒါနိဿ တိပရိဝဋ္ဋံ ဓမ္မဒေသနံ အာရဘန္တော တံ ကိံ မညသီတိအာဒိမာဟ။
(သံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၈၉။
) သာသနာတွင်းတရား အစစ်ဖြစ်သည်: သမာဓိ (ဈာန်) သည် သာသနာပ၌လည်း ရှိခဲ့ဖူးသော်လည်း၊ ထိုမျှဖြင့် သာသနာပတရားဟု မဆိုသင့်ပါ။
သီလသည်လည်း သာသနာပ၌ ရှိခဲ့ဖူးသော်လည်း သာသနာတော်၏ အခြေခံအကျဆုံး ကုသိုလ်တရား ဖြစ်သကဲ့သို့၊ သမ္မာသမာဓိသည်လည်း ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသော မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး အကျင့်မြတ်တရား၏ အရေးပါသော အစိတ်အပိုင်း တစ်ခု ဖြစ်သဖြင့် သာသနာတွင်းတရား အစစ်ဖြစ်ပါသည်။
မဂ္ဂင်ရှစ်ပါးကို သာသနာတွင်းတရားအဖြစ် လက်ခံပါက သမ္မာသမာဓိကို ပယ်ထား၍ မရပါ။
နိဂုံးချုပ်: နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုလိုပါက ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသည့်အတိုင်း မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး အကျင့်မြတ်တရားကို ပြည့်စုံအောင် ကျင့်ကြံအားထုတ်ရမည် ဖြစ်သည်။
ထိုမဂ္ဂင်ရှစ်ပါးတွင် ဝိပဿနာဉာဏ်၏ အခြေခံဖြစ်သော၊ စိတ်၏တည်ကြည်စင်ကြယ်မှု ဖြစ်သော သမ္မာသမာဓိ သည် မရှိမဖြစ် ပါဝင်သော အရေးကြီးသည့် မဂ္ဂင်တစ်ပါး ဖြစ်ပါသည်။
သမာဓိကို ပယ်၍ နိဗ္ဗာန်သို့ သွားရန် လမ်းမရှိကြောင်း အလေးအနက် ဖော်ပြထားပါသည်။
နိဗ္ဗာနဂါမိနိပဋိပဒါ - ပထမတွဲ - ဖားအောက်တောရဆရာတော် ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန် မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး ပြည့်ပါရဲ့လား ၈။
သမ္မာသမာဓိ ကိုးကား ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာသာ ဝေါဟာရများ ကဏ္ဍ:ပါဠိဝေါဟာရများ Category:ဝိပဿနာ။
အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာတရားရိပ်သာ (International Meditation Centre) သည် ရန်ကုန်မြို့၊ အင်းလျားမြိုင်လမ်းတွင် တည်ရှိသည့် ဝိပဿနာတရားအားထုတ်ရာစင်တာ ဖြစ်သည်။
ဝိပဿနာပြ ဆရာကြီးဦးဘခင် နှစ် ၁၂၀ ပြည့်မွေးနေ့ သမိုင်း အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာတရားရိပ်သာ ကို ၁၉၅၂ ခုနှစ်တွင် ဆရာကြီးဦးဘခင်က နိုင်ငံတကာသို့ ဝိပဿနာတရား ပျံ့နှံ့စေရန် ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် တည်ထောင်ခဲ့သည်။
တည်နေရာ အမှတ် - ၃၁ (က)၊ အင်းလျားမြိုင်လမ်း၊ ရွှေတောင်ကြား ရပ်ကွက် (၁)၊ ရန်ကုန်မြို့Worldwide Contacts in the Tradition of Sayagyi U Ba Khin and Mother Sayamagyi — International Meditation Centre ကိုးကား Category:ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် အဖွဲ့အစည်းများ။
Don't Look Down On The Defilements, They Will Laugh At You သည် အရှင်တေဇနိယ ရေးသားခဲ့သည့် စာအုပ်ဖြစ်သည်။
https://ashintejaniya.org/books-dont-look-down-on-the-defilements အကြောင်းအရာ ဤစာအုပ်သည် အရှင်တေဇနိယ ရေးသားခဲ့သည့် စာအုပ်ဖြစ်သည်။
စိတ်နှင့် ပတ်သက်သည့် ကိလေသာများအပေါ် နားလည်မှု လွဲမှားနေမှုများ၊ မှန်ကန်သော အမြင်ထူထောင်မှုများ၊ တရားအားထုတ်ရန်အတွက် မှန်ကန်သည့် အားထုမှုများ၊ တရားအားထုတ်ခြင်းအား စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အလုပ်အဖြစ် လုပ်ဆောင်မှုများ၊ ဝေဒနာများနှင့် တရားအားထုတ်ခြင်း အစရှိသည်ဖြင့် ပညာဉာဏ်တိုးတက်ရေးအတွက် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာလမ်းညွှန်ပြသမှုများ ပါဝင်သည်။
စာအုပ်ထဲတွင် ပုံများဖြင့် ရှင်းလင်းတင်ပြထားသည်။
ဘာသာပြန်ဆိုခြင်း ဤစာအုပ်ကို တရုတ်၊ ချက်၊ ဒတ်ချ်၊ အီတလီ၊ ဂျပန်၊ ပိုလန်၊ ရုရှား၊ စပိန်၊ ဆွီဒင်၊ ဗီယက်နမ် စသည့်ဘာသာစကားများသို့ ပြန်ဆိုထားသည်။
သာမညဆရာတော် ဦးဝိနယ သည် ထင်ရှားသည် ဗုဒ္ဓဘာသာရဟန်းတစ်ပါး ဖြစ်သည်။
ပအိုဝ်းလူမျိုး ဖြစ်သည်။
ဆရာတော်သည် မေတ္တာတရားကြောင့် လူသိများ ထင်ရှားခြင်း ခံရသူဖြစ်သည်။
ထေရုပ္ပတ္တိအကျဉ်း အသက် ၁၃ နှစ်အရွယ်တွင် ကိုရင်ဝတ်ခဲ့ပြီး အသက်နှစ်ဆယ်ရောက်သည့်အခါတွင် မော်လမြိုင်မြို့ ရတနာဘုံမြင့်ကျောင်း၌ ရဟန်းဝတ်ခဲ့သည်။
ဆရာတော်သည် မွေးဖွားရာ ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံမြို့ ကော့ကျိုက်ရွာအနီးရှိ သာမညတောင်တွင် ဘုန်းကြီးကျောင်းနှင့် တရားစခန်းကို တည်ထောင်ခဲ့ကာ တရားပြသမှုများ ပြုခဲ့သည်။
ထိုဘုန်းကြီးကျောင်းရှိရာပတ်ဝန်းကျင်ဒေသကို အသားစားမှုမရှိသည့် သတ်သတ်လွတ်စားရာနယ်မြေ ဘေးမဲ့ဒေသအဖြစ် ကြေညာခဲ့သည်။
၁၉၉၀ ခုနှစ်လယ်တွင် ဆရာတော်ကိုကြည်ညိုသူများသည် သာမညတောင်ပတ်ဝန်းကျင်တွင် ဖွံ့ဖြိုးရေးအဖွဲ့ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
၁၉၉၀ ခုနှစ်နောက်ပိုင်းတွင် အိမ်ထောင်စု ၅၀၀၀ ပါဝင်လာခဲ့သည်။
ဆရာတော်သည် ဘုန်းကြီးကျောင်းပတ်လည်ရှိ လွတ်လပ်နေသည့် မြေများကို အနည်းငယ်စီ ဖြန့်ဝေပေးခဲ့သည်။
၁၉၉၁ ခုနှစ်တွင်ဆရာတော်၏ ပေးကမ်းစွန့်ကြဲမှုနှင့် သာသနာပြုလုပ်ငန်းများကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံအစိုးရက ဆရာတော်အား "အဘိဓဇ အဂ္ဂမဟာ သဒ္ဓမ္မဇောတိက" ဘွဲ့တံဆိပ် ဆက်ကပ်ခဲ့သည်။
ဒေသတွင်းကျောင်းများအတွက် အထောက်အပံ့ပေးခြင်း၊ မြဝတီနှင့် မဲဆောက်ကို ဆက်သွယ်ထားသည့် သံလွင်တံတားကို တည်ဆောက်ခြင်းစသည့် ပညာရေးနှင့် ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေးဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းများကြောင့် ဆရာတော်ကို လူသိများကြသည်။
သို့သော်ငြားလည်းဆရာတော်သည် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကို လူသိရှင်ကြားထောက်ခံနေစဉ်တွင် ပြည်နယ်ဥပဒေနှင့်အမိန့်ပြင်ဆင်ရေးကောင်စီ၏ ရန်ကုန်မြို့သို့ ကြွရောက်လည်ပတ်ရန် ဖိတ်ခေါ်မှုကို လူသိရှင်ကြားပင် ငြင်းဆန်ခဲ့သည်။
ဆရာတော်သည် ၂၀၀၃ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၂၉ ရက်နေ့တွင် ဆီးချိုနှင့် နှလုံးရောဂါကို ခံစားရကာ ပျံလွန်တော်မူခဲ့သည်။
၂၀၀၈ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၂ ရက်နေ့တွင် ဆရာတော်၏ ရုပ်ကလာပ်သည် ထူးဆန်းစွာ ဖယ်ရှားခြင်းခံရခဲ့သည်။
ထို့နောက် လေးရက်ကြာပြီးနောက်တွင် အမည်မသိရှိရသူတစ်ဦးက ဆရာတော်၏ ရုပ်ကလာပ် မီးလောင်ကျွမ်းသွားခဲ့ပြီးပြီဖြစ်ပြီး ကော့ကဒါ ရွာ၏ စေတီတော်ငယ်တည်ရှိရာနေရာတွင် တွေ့ရှိရကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
ဤဖြစ်စဉ်သည် ယတြာ ချေခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်ဟု လူများအကြား ကျယ်ပြန့်စွာ ယုံကြည်ခဲ့ကြသည်။
ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဗုဒ္ဓဘာသာ ရဟန်းတော်များ ကဏ္ဍ:၁၉၁၀ မွေးဖွားသူများ ကဏ္ဍ:၂၀၀၃ ကွယ်လွန်သူများ။
ဝဋ် ဆိုသည်မှာ ပုဂ္ဂိုလ်တို့တွင် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ, ဝိစိကိစ္ဆာသည် ရှိနေ၏။
ထိုပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အထက်ဆုံးဖြစ်သော ဘဝဂ်ဘုံ၌ ဘဝပေါင်း အသင်္ချေ အနန္တတိုင်အောင် အဖန်ဖန် ရောက်ကြကုန်သော်လည်း တံငါ, မုဆိုး, သူခိုး, ဓားပြစသော အကုသိုလ်ကမ္မပထတွင်းသို့ တလဲလဲရောက်လာကြရကုန်၏။
အဝီစိ အစရှိသော အပါယ်ခန္ဓာအတွင်းသို့လျှင် တလဲလဲ ကျရောက်လာကြရကုန်၏။
ဤသို့လျှင် မကျွတ်နိုင်ဘဲ တဝဲလည်လည် ပြန်လှန်၍နေသည်ကို ဝဋ်ဟူ၍ ဆိုလိုသည်။
တိပိဋကအဘိဓာန်၌ ပါသော ဝဋ္ဋ (ဝဋ်) အဓိပ္ပါယ်များ ဝဋ္ဋ (ပု၊ န) [ဝဋ္ဋ+အ။
ဝတု+ထ။
တ-ကို ဋ-ပြု။
မဏိမဉ္ဇူ၊၂၊၃၂၃။
အပရာပရံ ဝဋ္ဋနဋ္ဌေန ဝဋ္ဋံ။
ဝိသုဒ္ဓိ၊ဋီ၊၂၊၃၈၀။
ဝတ္တတိ ဧတ္ထ ကမ္မံ တဗ္ဗိပါကောစာတိ ဝဋ္ဋံ။
ဝိဘာဝိနီ၊၂၃၂။
] (၁) ဝဋ်၊ ဝဋ်ဆင်းရဲ၊ ဝဋ်တရား။
(က) သံသရာဝဋ်။
ကုတော သရာ နိဝတ္တန္တိ၊ ကတ္ထ ဝဋ္ဋံ န ဝတ္တတိ။
ကုတော သရာ နိဝတ္တန္တီတိ ဣမေ သံသာရသရာ ကုတော နိဝတ္တန္တိ။
ဝဋ္ဋေ အနပေက္ခာ (စရိယာ၊၄၀၁)တိ သံသာရေ နိရာလယာ၊ စရိယာ၊ဋ္ဌ၊၁၃၁။
တတ္ထ ဝဋ္ဋံ နာမ သံသာရော။
နေတ္တိ၊၉၄။
ဝဋ္ဋံ ဝတ္တီ (စူဠနိ၊၁၃၅) တိ သံဃာရပဝတ္တိ။
စူဠနိ၊ဋ္ဌ၊၃၃။
ဝဋ္ဋံ ဝတ္တိဿတီ (စူဠနိ၊ ၁၃၆)တိ သံသာရပဝတ္တံ။
(ဒီ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၊ ၃၃၁)။
(ခ) တေဘူမကဝဋ်။
(ခ)တေဘူမကဝဋ်။
ဝဋ္ဋံ နာမ တေဘူမကဝဋံ။
အံ၊ဋ္ဌ၊၁၊၄၀။
ဝဋ္ဋံ ဝါ (မဟာနိ၊၄၆)တိ တေဘူမကဝဋ္ဋံ။
မဟာနိဋ္ဋံ၊၁၆၄။
(မဟာနိ၊၇၆။
မ၊ဋ္ဌ၊၂၊၃၉။
သံ၊ဋ္ဌ၊၃၊၁၆၈။
မဟာနိ၊ဋ္ဌ၊၂၀၄။
သာရတ္ထ၊၂၊၂၉၇။
မ၊ဋီ၊၂၊၁၀၇)။
(ဂ) ကမ္မဝဋ်၊ (ဂ) ကမ္မဝဋ်။
(ဃ) ဝိပါကဝဋ်။
(င) ကိလေသဝဋ်။
ဝဋ္ဋံ တေသံ နတ္ထိ ပညာ-ပနာယာ (ဥဒါန၊၁၆၇)တိ... တိဝိဓမ္ပိ ဝဋ္ဋံ နတ္ထိ ပညာပနာယ။
ဥဒါန၊ဋ္ဌ၊၃၂၁။
အစ္ဆေစ္ဆိ ဝဋ္ဋံ ဗျဂါ နိရာသံ...ဆိန္နံ ဝဋ္ဋံ န တတ္တတိ။
ဥဒါန၊၁၇၁။
လောကိယဉှိ ကုသလံ ...ဝဋ္ဋဉ္စ အာစိနန္တံ ဂစ္ဆတိ။
အဘိ၊ဋ္ဌ၊၃၊၂၀၃။
ဝဋ္ဋန္တိ ကမ္မဝဋ္ဋံ။
မူလဋီ၊၃၊၈၇။
အစ္ဆေစ္ဆိ ဝဋ္ဋန္တိ အနဝသေသတော ကိလေသဝဋ္ဋံ သမုစ္ဆိန္ဒိ... ဆိန္နံ ဝဋ္ဋံ န ဝတ္တတီတိ...ဥပစ္ဆိန္နံ ကမ္မဝဋ္ဋံ န ဝတ္တတိ န ပဝတ္တတိ။
ဥဒါန၊၃၃၀။
ဝဋ္ဋဝသေနာ(အံ၊ဋ္ဌ၊၁၊၄၀)တိဝိပါကဝဋ္ဋဝသေန။
အံ၊ဋီ၊၁၊၈၈။
(မ၊၁၊၁၉၄။
သံ၊၂၊၄၈။
နေတ္တိ၊၇၉၊ ၁၅၀။
မ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၅။
သံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၅၅။
ဇာ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၃၄။
နေတ္တိ၊ဋ္ဌ၊၂၅၈)။
(ခ) (ဂ) (ဃ) (င) ဝဋ္ဋသ္မိံ (ဝိဘာဝိနီ၊၂၁၉)န္တိ တေဘူမကဝဋ္ဋသ္မိံ ကိလေသကမ္မ ဝိပါကဝဋ္ဋဝသေန ဝါ တိဝိဓ ဝ‌ဋ္ဋေ။
မဏိမဉ္ဇူ၊၂၊၂၃၃။
(စ) ဒုက္ခသစ္စာ, သမုဒယသစ္စာ ၂-ပါး။
တတ္ထ ဒေသစ္စာနိ ဝဋ္ဋံ။
ဒီ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၉၁။
ပုရိမာနိ ဒွေ သစ္စာနိ ဝဋ္ဋံ ပဝတ္တိ ဟေတုဘာဝတော။
ဒီ၊ဋီ၊၂၊၃၄၂–၃။
ဒီ၊ဋီ၊၃၊၂၃၅။
(၂) ရိက္ခာ၊ လှူဖွယ်ဝတ္ထု။
လှူဖွယ်ဝတ္ထု။
တတော ဟတ္ထိ အဿ ဗလ ကာယဩရောဓာဒယော ယထာနိဗဒ္ဓံ ဝဋ္ဋံ အလဘမာနာ ထာ‌‌‌မေန ဗလေန ပရိဟာယန္တိ။
ဒီ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၀၈။
(သံ၊ဋ္ဌ၊၃၊၁၆၆။
အဘိ၊ဋ္ဌ၊၂၊၄၂၆)။
(၃) ငုံးငှက်။
ဝဋ္ဋပေါတက–ကြည့်။
(၄) ကျင် (ဂျင်) ကစားစရာ ဘောလုံး။
(၄) ကျင် (= ဂျင်) ကစားစရာဘောလုံး။
ဝဋ္ဋမနုက္ခိပ (စရိယာ၊၄၁၆) န္တိ ခိပနဝဋ္ဋသဏ္ဌာနတာယ ဝ ဝဋ္ဋန္တိ လဒ္ဓနာမံ ဂေဏ္ဍုကံ အနုက္ခိ ပေန္တော။
စရိယာ၊ဋ္ဌ၊၂၃၇။
(၅) အကြောင်း။
ဝဋ္ဋံ တေသံ နတ္ထိ ပညာပနာယ။
အထဝါ ဝဋ္ဋန္တိ ကာရဏံ။
(၆) ကြေးပုပ် (ခဲပုပ်နှင့် ကြေးနီရောစပ်ထားသော အထူး)။
(၆) ကြေးပုပ် (= ခဲပုပ်နှင့် ကြေးနီရောစပ်ထားသော သတ္တုအထူး)။
ဝဋ္ဋကာရ, ဝဋ္ဋလောဟ-တို့ကြည့်။
(၇) ဟင်းလင်းပွင့်ခြင်း။
ဝူဋ္ဋကတ-ကြည့်။
(၈) ဝဋ္ဋကဇာတ်။
အထ ဝဋ္ဋကပေါတဝရေန ဒသာတိ။
ဇာ၊၁၊၁၅၄။
တိပိဋကအဘိဓာန် အတွဲ-၁၈ ဝဋ် အမျိုးမျိုး အဖန်ဖန်လည်တတ်သောကြောင့် ဝဋ်မည်၏။
တစ်နည်း ကံနှင့်အကျိုး ဝိပါက်တို့၏ ဖြစ်ရာဖြစ်သောကြောင့် ဝဋ်မည်၏။
ယင်း ဝဋ်သည် ကိလေသဝဋ်, ကမ္မဝဋ်, ဝိပါကဝဋ်-ဟူ၍ ၃-မျိုးရှိရာ အဝိဇ္ဇာ, တဏှာ, ဥပါဒါန်တို့သည် ကိလေသဝဋ်မည်၍ ကမ္မတို့သည် ကမ္မဝဋ်မည်ပြီး ဥပပတ္တိဘဝ, ဝိညာဏ် နာမ်ရုပ်, သဠာယတန, ဖဿ, ဝေဒနာ, ဇာတိ, ဇရာ, မရဏတို့သည် ဝိပါကဝဋ်မည်သည်။
(အဘိ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၈၄။
ဝိသုဒ္ဓိ၊၂၊၂၃၇။
သင်္ဂဟ၊၁၃၃။
မူလဋီ၊၂၊၁၂၆။
ဝိဘာဝိနီ၊၂၄၀)။
ယင်း ဝဋ် ၃-ပါးကို ကာမ, ရူပ, အရူပ ဟုဆိုအပ်သော ဘုံ ၃-ပါး၌ ဖြစ်တတ် လည်တတ်သောကြောင့် တေဘူမကဝဋ်ဟူ၍ လည်းခေါ်သည်။
(ဝိ၊ဋ္ဌ၊၁၊၁၈၃။
ဝိမတိ၊၁၊၁၀၃။
) ခန္ဓာ, အာယတန, ဓာတ်တို့၏ မပြတ်ဖြစ်သော အစဉ်သည် သံသရာဝဋ်မည်သည် (အံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၃၈၆။
အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁၊၁၁။
ဝိသုဒ္ဓိ၊၂၊၁၇၆။
စူဠနိ၊ဋ္ဌ၊၂၃။
) ဘဝသိန်းပေါင်းများစွာသည် (ဝါ) ဘဝ သိန်းပေါင်းများစွာ အရေအတွက်ရှိသော ဝဋ်ဆင်းရဲသည် သံသရာဝဋ်မည်သည်။
(ဓမ္မ၊ဋ္ဌ၊၂၊၈၁။
ထေရ၊ဋ္ဌ၊၁၊၂၁၇။
သာရတ္ထ၊၁၊၆၅။
ဝိမတိ၊၁၊၁၇။
အကျယ်ကို ဆိုင်ရာပုဒ်များ ကြည့်) ဝဋ် (၃) ပါး မဂ္ဂင်ရှစ်ပါးကို ပွားများအားထုတ်ပါက အကြင်ဝဋ်ဒုက္ခတရားတို့မှ လွတ်ငြိမ်းခြင်းသို့ ရောက်ကြကုန်၏။
ထိုဝဋ်ဒုက္ခတရားတို့သည် သုံးပါး ရှိ၏။
ဝဋ်ဒုက္ခသုံးပါးတွင် - (က) အပါယ်သံသရာ၏ ဆိုင်ရာဖြစ်သော ဝဋ်သုံးပါး၊ (ခ) ကာမသုဂတိသံသရာ၏ ဆိုင်ရာဖြစ်သော ဝဋ်သုံးပါး၊ (ဂ) ရူပသံသရာ၏ ဆိုင်ရာဖြစ်သော ဝဋ်သုံးပါး၊ (ဃ) အရူပသံသရာဆိုင်ရာဖြစ်သော ဝဋ်သုံးပါး ဟူ၍ ၃-ပါး ၄-လီ ရှိ၏။
(က) အပါယ်သံသရာ၏ ဆိုင်ရာဖြစ်သော ဝဋ်သုံးပါး ၁။
သက္ကာယဒိဋ္ဌိတစ်ပါး, ဝိစိကိစ္ဆာတစ်ပါး ဤကိလေသာ ၂-ပါးသည် ကိလေသဝဋ် မည်၏။
ပါဏာတိပါတ,အဒိန္နာဒါန, ကာမေသုမိစ္ဆာစာရ, မုသာဝါဒ, ပိသုဏဝါစာ, ဖရုသဝါစာ, သမ္ဖပ္ပလာပ, အဘိဇ္ဈာ, ဗျာပါဒ, မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ ဟူသော အကုသလကမ္မပထတရား ဆယ်ပါးတို့သည် ကမ္မဝဋ် မည်၏။
ငရဲသတ္တဝါ, တိရစ္ဆာန်သတ္တဝါ, ပြိတ္တာသတ္တဝါ, အသုရကာယ်သတ္တဝါ ဟုဆိုအပ်သော ဝိပါက်ကဋတ္တာ ခန္ဓာငါးပါးသည် ဝိပါကဝဋ် မည်၏။
(ခ) ကာမသုဂတိသံသရာ၏ ဆိုင်ရာဖြစ်သော ဝဋ်သုံးပါး ၁။
ကောင်းသော အဆင်းမျိုး , အသံမျိုး, အနံ့မျိုး, အရသာမျိုး, အတွေ့အထိမျိုးတို့၌ သာယာခင်မက် နှစ်သက်တွယ်တာသော ကာမတဏှာသည် ကိလေသဝဋ် မည်၏။
ဒါန သီလ ဘာဝနာ စသော ကာမာဝစရပုညကိရိယဝတ္ထုဆယ်ပါးသည် ကမ္မဝဋ်မည်၏။
လူသတ္တဝါ၊ နတ်ပြည်ခြောက်ထပ် နတ်သတ္တဝါဟု ဆိုအပ်သော ဝိပါက်ကဋတ္တာ ခန္ဓာငါးပါးသည် ဝိပါကဝဋ် မည်၏။
အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်တို့တွင် ကာမတဏှာသည် ရှိနေ၏။
ထိုပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အထက်ဖြစ်သော ဘဝဂ်ဘုံသို့ အဖန်ဖန် ရောက်ကုန်ငြားသော်လည်း ကာမတဏှာ၏ ကျွန်အဖြစ်သို့ တလဲလဲ ကျရောက်ကြကုန်၏။
(ဂ-ဃ) ရူပ, အရူပသံသရာ၏ ဆိုင်ရာဝဋ်သုံးပါး ၁။
ရူပဘဝ, အရူပဘဝတို့၌ သာယာတွယ်တာသော ရူပတဏှာ, အရူပတဏှာများသည် ကိလေသဝဋ် မည်၏။
ရူပကုသိုလ်, အရူပကုသိုလ်များသည် ကမ္မဝဋ် မည်၏။
ရူပဗြဟ္မာဟု ဆိုအပ်သော ဝိပါက်ကဋတ္တာခန္ဓာငါးပါး၊ အရူပဗြဟ္မာဟုဆိုအပ်သော ဝိပါက်နာမက္ခန္ဓာလေးပါးသည် ဝိပါကဝဋ် မည်၏။
ရူပတဏှာ, ရူပကုသိုလ်, ရူပဗြဟ္မာ့ခန္ဓာ,အရူပတဏှာ, အရူပကုသိုလ်, အရူပဗြဟ္မာ့ခန္ဓာဟူ၍ ဝဋ်သုံးပါးနှစ်လီ ဖြစ်သည်။
မဂ္ဂင်နှင့် ဝဋ် မဂ္ဂင်ရှစ်ပါးသည် သောတာပတ္တိမဂ္ဂင်ရှစ်ပါး၊ သကဒါမိမဂ္ဂင်ရှစ်ပါး, အနာဂါမိမဂ္ဂင်ရှစ်ပါး, အရဟတ္တမဂ္ဂင်ရှစ်ပါးဟူ၍ ရှစ်ပါးလေးရှိ၏။
ထိုရှစ်ပါးလေးလီတွင် - ၁။
သောတာပတ္တိမဂ္ဂင်ရှစ်ပါးသည် အပါယ်သံသရာဆိုင်ရာဖြစ်သော ဝဋ် ၃-ပါးကို အကြွင်းမဲ့ ချုပ်ငြိမ်းစေ၏။
ကာမသုဂတိ၏ ဆိုင်ရာဖြစ်သော ဝဋ် ၃-ပါးကိုမူကား နောက် ၇-ဘဝကို ချန်လှပ်၍ ၇-ဘဝမှ အထက်ဖြစ်လတ္တံ့သော ကာမသုဂတိ၏ ဆိုင်ရာဝဋ် ၃-ပါးကိုလည်း သောတာပတ္တိမဂ္ဂင်ရှစ်ပါးသည် အကြွင်းမဲ့ ချုပ်ငြိမ်းစေ၏။
သကဒါမိမဂ္ဂင်ရှစ်ပါးသည် အကျန် ၇-ဘဝတို့တွင် ၂-ဘဝကို ချန်လှပ်၍ ၂-ဘဝအထက်၌ ဖြစ်လတ္တံ့သော ၅-ဘဝတို့၌ ကာမသုဂတိ၏ ဆိုင်ရာဝဋ် ၂-ပါးကို အကြွင်းမဲ့ ချုပ်ငြိမ်းစေ၏။
အနာဂါမိမဂ္ဂင်ရှစ်ပါးသည် ရူပသံသရာ, အရူပသံသရာတို့၏ ဆိုင်ရာဖြစ်ကုန်သော ဝဋ်သုံးပါးတို့ကို အကြွင်းမဲ့ ချုပ်ငြိမ်းစေ၏၊ အလုံးစုံသော ကိလေသာတို့သည် ချုပ်ငြိမ်းကုန်၏။
အရဟတ္တမဂ္ဂင်ရှစ်ပါးသည် ရူပသံသရာ အရူပသံသရာတို့၏ ဆိုင်ရာဖြစ်ကုန်သော ဝဋ်သုံးပါးတို့ကို အကြွင်းမဲ့ ချုပ်ငြိမ်းစေ၏၊ အလုံးစုံသော ကိလေသာတို့သည် ချုပ်ငြိမ်းကုန်၏။
ဝဋ်မှာအမြဲ ငရဲမှာ အပကို ကြည့်ရန်။
ဂရိဒဏ္ဍာရီလာ 'Judgement of Paris' ဇာတ်လမ်းရေးဆွဲထားသော အစ်ထရစကန်ခေတ် ကြေးမုံ၊ ၄၀၀-၃၀၀ ဘီစီ ကြေးမုံ () သည် ဖန်ဖြင့်ပြုလုပ်သော မှန်များထက် ရှေးပိုကျကာ အစ်ထရူးရီးယာ အီတလီမှသည် တရုတ်နိုင်ငံအထိ အမျိုးမျိုးသော ယဉ်ကျေးမှုများစွာ၏ အထက်တန်းလွှာ အသုံးအဆောင်များများကြား ဤကြည့်မှန်မျိုးကို ရှေးဟောင်းသုတေသနပညာရှင်များက တွေ့ရှိခဲ့ကြသည်။
ကြေးညို (bronze) ဖြင့် ပြုလုပ်ကြပြီး ရံခါတွင် ကြေးနီကြေးမုံ (copper mirror) ဟူ၍ မှားယွင်းစွာ သုံးနှုန်းကြသည်။
သမိုင်း အရှေ့ဟန်ခေတ်မှ ကြေးမုံတစ်မျိုး (TLV ကြေးမုံ) အီဂျစ် ပြောင်လက်အောင်တိုက်ထားသော ကြေးမုံများကို ရှေးခေတ်အီဂျစ်သားတို့က ဘီစီ ၂,၉၀၀ မှစ၍ ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။
Z. Y. Saad: The Excavations at Helwan. Art and Civilization in the First and Second Egyptian Dynasties, University of Oklahoma Press, Oklahoma 1969, p.54 အိန္ဒုတောင်ကြား ယဉ်ကျေးမှု အိန္ဒုတောင်ကြား တွင် ပေါ်ပေါက်ခဲ့သော လူမှုယဉ်ကျေးမှုအဖွဲ့အစည်းတွင် ကြေးမုံများ၏ သက်တမ်းသည် ဘီစီ ၂၈၀၀ နှင့် ၂၅၀၀ ကြား ရှိလေသည်။
Richard Corson: Fashions in Makeup: From Ancient to Modern Times, 1972, , p.32 များသောအားဖြင့် ပုံသဏ္ဌာန်မှာ အဝိုင်းဖြစ်၏။
တမီလ် ဗိုင်းဂိုင် ယဉ်ကျေးမှု အိန္ဒယနိုင်ငံ တမီလ်နာဒူပြည်နယ်ရှိ အဒိချန်နာလာ နှင့် ကီးလာဒီ နယ်မြေများတွင် တူးဖော်မှုများနှင့်အတူ ဗိုင်းဂိုင်မြစ် တောင်ကြားဒေသတွင် လူမှုအဖွဲ့အစည်းများနေထိုင်ခဲ့သည်ဟု အတည်ပြုနိုင်ခဲ့သည်။
အိန္ဒိယနိုင်ငံတောင်ပိုင်း ရှေးဟောင်းသုတေသနအဖွဲ့လေ့လာရေးအသင်း၏ ထိုစဉ်က ကြီးကြပ်သူ အလက်ဇန္ဒား ရီးယာသည် ၁၈၉၉ တွင် အဒိချန်နာလာတွင် တူးဖော်မှုများဆောင်ရွက်ခဲ့ပြီး ကြေးညိုအဝိုင်းချပ် နှစ်ခုကို တွေ့ရှိခဲ့ရာAlexander Rea: Catalogue of the Prehistoric Antiquities,1915, Item 15,23, Plate II အခြားလူမှုယဉ်ကျေးမှု အဖွဲ့အစည်းများ၌တွေ့ရသော ကြေးမုံများနှင့် ဆင်တူသည်။
ကာဗွန်အခြေပြု သက်တမ်းတွက်နည်းဖြင့် စစ်ဆေးကြည့်ရတွင် ယင်းပစ္စည်းများသည် ဘီစီ ၁၅၀၀ မတိုင်မီက ပစ္စည်းများဟု ရလဒ်ထွက်ပေါ်ခဲ့သည်။
B SASISEKARAN et al: ADICHANALLUR: A PREHISTORIC MINING SITE, Indian Journal of History of Science, 45.3 (2010) 369-394 . တရုတ် အင်္ဂလန်ရှိ St Keverne အရပ်တွင် ဘီစီ ၁၂၀-၈၀ ကြား၌ တွေ့ရသော သံခေတ်မှ ကြေးမုံ ကျောက်ခေတ်နှောင်းပိုင်းမှစ၍ တရုတ်ပြည်သို့ အနောက်ဘက်မှ မှန်များ ရောက်ရှိလာသည့်အချိန် ချင်းမင်းဆက် ကာလအထိ ကြေးမုံများကို တရုတ်တွင် ထုတ်လုပ်ခဲ့ကြ၏။
ကြေးမုံများသည် အဝိုင်းပုံစံဖြစ်ကာ တစ်ဖက်ကို အလင်းပြန်စေရန် ပြောင်လက်အောင် ပွတ်တိုက်ထားကာ ကျောဘက်မျက်နှာပြင်၌ ပုံများပါဝင်၏။
အလယ်တွင် ဖုတစ်ခုပါပြီး အဝတ်အစားများကို ချိတ်နိုင်ရန်ဖြစ်သည်။
အစောဆုံး တရုတ်ကြေးမုံ နမူနာပစ္စည်းအချို့သည် ကျောက်ခေတ်နှောင်းကာလက ချီးကျား ယဉ်ကျေးမှု (Qijia culture) ကာလမှဖြစ်၍ ဘီစီ (၂,၀၀၀) ခန့် သက်တမ်းရှိသည်။
သို့သော်လည်း စစ်ပြိုင်ခေတ် ကာလများမတိုင်မချင်း ကြေးမုံများကို များများစားစယးမတွေ့ရဘဲ အခုနှစ်ဆယ်ခန့်သာ ရှာတွေ့ခဲ့ကြသည်။
စစ်ပြိုင်ခေတ်တွင် ကြေးမုံများ ခေတ်စားလာ၍ ဟန်မင်းဆက်တွင် ကြေးမုံတစ်မျိုးကို စတင်တီထွင်မိတ်ဆက်ခဲ့နိုင်၍ TLV mirror ဟူ၍ ယခုခေတ်တွင် ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။
ယသ်းကြေးမုံများကို ထိုခေတ်တွင် အမြောက်အမြားထုတ်လုပ်ခဲ့ကြသည်။
ဟန်ခေတ်နှင့် ထန်ခေတ်တို့ရှိ ကြေးမုံများသည် နည်းပညာပိုင်းအရ ရှေ့တန်းတွင်ရှိသည်ဟု ယူဆကြ၏။
စုန့်မင်းဆက်ကာလအထိ ကြေးမုံများသည် ခေတ်စားခဲ့သည်။
သို့သော် မင်မင်းဆင်နှင့် ချင်းမင်းဆက်ကာလများတွင် အနောက်တိုင်းမှန်များရောက်ရှိလာခဲ့ကြသဖြင့် ကြေးမုံများအား လူကြိုက်များမှု တစတစ ယုတ်လျော့လာခဲ့ကြသည်။
ဥရောပ ဥရောပဒေသများတွင် ကြေးခေတ်၊ သံခေတ်မှ ကြေးမုံများကို နေရာအများအပြားတွင် တွေ့ရှိခဲ့ကြသည်။
အင်္ဂလန်ရှိ ဘာ့ဒ်လစ်ပ်ရွာနှင့် လန်းတန် ဟဲရင်းရွာ ကြေးမုံများမှာ ထင်ရှားသော နမူနာပစ္စည်းများဖြစ်ကြသည်။
အစ်ထရာစကန် (အီတလီ) ကြေးမုံများကို ဘီစီ ၆၀၀-၂၀၀ ကြားတွင် ထုတ်လုပ်ခဲ့ကြ၍ ဗြိတိန်ရှိ ခဲလ်တစ်ကြေးမုံများကို ရောမတို့နယ်မြေ သိမ်းပိုက်သည့်ကာလ မတိုင်မီအထိ ထုတ်လုပ်ခဲ့ကြသည်။
ကိုးကား အခြား ဖတ်ရှုရန် B. Schweig: “Mirrors”, Antiquity, Vol. 15 (1941), pp. 257–268 Glenys Lloyd-Morgan 'Mirrors in Roman Britain', in J. Munby and M. Henig (eds), Roman Life and Art in Britain, BAR Brit Ser 41 (1977), 231-52 Glenys Lloyd-Morgan 'The antecedents and development of the Roman hand mirror', in H. M. Blake, T. W. Potter and D. B. Whitehouse (eds), Papers in Italian Archaeology I: the Lancaster Seminar. Recent Research in Prehistoric, Classical and Medieval Archaeology, BAR Supplementary Series 41 (Oxford; 1978), 227-35. Glenys Lloyd-Morgan 'The Roman mirror and its origins', in N. T. de Grummond (ed.), A Guide to Etruscan Mirrors (Tallahassee, Florida; 1982), 39-48. ပြင်ပလင့်ခ်များ Chinese Bronze Mirrors - Australian Museum ကဏ္ဍ:ကြေးခေတ် ကဏ္ဍ:ကြည့်မှန်များ။
right|thumb|Stephen Hawking, late astrophysicist and prominent SGD user စကား ဖန်တီးထုတ်လုပ် စက်များ (; အတိုကောက် SGDs) ကို 'အသံထုတ်ပေးသော ဆက်သွယ်ရေးအကူအညီကိရိယာ' အဖြစ်လည်းသိရှိကြသည်။
ဤကိရိယာ၌ စကားပြောဆိုခြင်းဆိုင်ရာ ဆက်သွယ်မှုဆောင်ရွက်နိုင်စေရန် စကားပြောဆိုခြင်း၌ အလွန်ချို့ယွင်းချက်ရှိသောသူများအတွက် ပြောဆိုခြင်း၊ ရေးသားခြင်းများကို အစားထိုးရန် (သို့) ဖြည့်စွက်ထောက်ပံ့ရန်အလို့ငှာ အီလက်ထရောနစ် 'အရည်သွေးမြှင့်တင် အခြားနည်း ဆက်သွယ်ခြင်း' (augmentative and alternative communication - AAC) စနစ်များကို အသုံးပြုထားသည်။
Aetna Inc. (2010) ဤSGDs ကိရိယာများသည် ဆက်သွယ်တုံ့ပြန်ဆောင်ရွက်နိုင်ခြင်းများ၌ တက်ကြွသော ပါဝင်ဆောင်ရွက်သူများဖြစ်လာစေရန်အတွက် စွမ်းဆောင်ပေးနိုင်သောကြောင့် နှုတ်မှုရေးရာ တုံ့ပြန်နိုင်မှု အကန့်သတ်ရှိသောသူများအတွက် အရေးပါသည်။
အထူးသဖြင့် ဆိုးရွားသော အာရုံကြောရောဂါတစ်မျိုးဖြစ်သည့် amyotrophic lateral sclerosis (ALS)ခံစားနေရသူများအတွက် အလွန်တရာ အကျိုးရှိစေသည်။
သို့သော် လတ်တလောတွင် ဤကိရိယာများကို တွက်ဆခန့်မှန်းထားသော စကားပြောဆိုခြင်း ချို့ယွင်းချက်ရှိသည့် ကလေးငယ်များအတွက်လည်း အသုံးပြုလျက်ရှိသည်။
Blischak et al (2003) SGDs စက်များအသုံးပြုခြင်းနှင့် ပတ်သက်ပြီး အမျိုးမျိုးသော စွမ်းဆောင်ရည်ရှိသည့် အသုံးပြုသူများအတွက် အချက်လက်ထည့်ခြင်းနှင့် ဖော်ပြခြင်း နည်းလမ်းအချို့ရှိသည်။
စကားရပ်အသံထွက်ပြောဆိုခြင်းများစွာပါဝင်စေရန် အချို့စက်များ၌ သင်္ကေတများပါဝင်သော စာမျက်နှာပေါင်းများစွာရှိရာ ထို့ကြောင့် စာမျက်နှာကို လှန်လောရှာဖွေပေးသော ကိရိယာဖြင့် တစ်ခေါက်စီတွင်(တစ်မျက်နှာစီတွင်) သင်္ကေတအနည်းငယ်ကိုသာလျှင် မြင်နိုင်၏။
စကားဖန်တီးထုတ်လုပ်သောစက်များသည် အီလက်ထရောနစ် အသံကို နည်းလမ်းနှစ်ခုဖြင့် ထုတ်လုပ်ပေးသည်။
ပထမမှာ ဒီဂျစ်တယ်စနစ် ဖြင့် သဘာဝကျသော (မူရင်းသံ) များကို အသံသွင်းထားခြင်းနှင့် ဒုတိယတစ်မျိုးမှာ စကားသံ အတုလုပ်ကိရိယာကို အသုံးပြုခြင်းဖြစ်သည်။
ဒုတိယတစ်မျိုးတွင် ခံစားချက်လျော့နည်းသော အသံ(သတင်းအချက်အလက်) များပါဝင်နိုင်သော်လည်း အသုံးပြုသူအား သမားရိုးကျမဟုတ်သော သတင်းစကားများ ပြောနိုင်စေရန် စွမ်းဆောင်ပေးနိုင်သည်။
Glennen & Decoste pp. 88–90 SGDs စက်များတွင် ဝေါဟာရ ပါဝင်မှု၊ စုဖွဲ့မှု၊ အသစ် အသစ်ဖြစ်စေရန် မြှင့်တင်မှုများကို များစွာသော အချက်များက လွှမ်းမိုးထားရာ၌ အသုံးပြုသူ၏ လိုအပ်ချက်အရသော်လည်းကောင်း စက်၏ အသုံးပြုမည့် အနေအထား (နေရာ၊ နယ်ပယ်. . . ) သော်လည်းကောင်း စသည့် အချက်များပါဝင်သည်။
Beukelman & Mirenda, Chapter 2 ရရှိနိုင်သော ဝေါဟာရ နှင့် စကားပြောဆိုနှုန်း တိုးတက်ကောင်းမွန်လာစေရန် နည်းစနစ် နည်းပညာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ခြင်းသည် လက်ရှိ သုတေသနပြုလျက် ရှိသော နယ်ပယ်တစ်ခုဖြစ်၏။
ဝေါဟာရ စကားလုံးများသည် အသုံးပြုသူအတွက် မြင့်မားစွာ အကျိုးရှိသင့်သည်၊ အစဉ်အမြဲလိုလို ဆီလျော်မှုရှိသင့်သည်၊ အဓိပ္ပာယ်များစွာ ရှိသင့်သည်၊ အသုံးချရာတွင် (စွမ်းဆောင်ရည်တွင်) လက်တွေ့သဘောဆောင်သင့်သည်။
Musselwhite & Louis ဤစက်ကိရိယာ၌ရှိသော သတင်းစကားများကို အသုံးပြုသည့် နည်းလမ်းပေါင်းများစွာရှိ၏။
တိုက်ရိုက်သုံးနည်း (သို့) သွယ်ဝိုက်သုံးနည်း (သို့) နယ်ပယ်တစ်ရပ်အတွက် အထူးတည်ဆောက်ထားသော စက်များကို အသုံးပြုခြင်း စသဖြင့်ရှိသည်။
သို့ရာတွင် အထူးသီးသန့် အသုံးပြုနည်းသည် သုံးစွဲသူ၏ အရည်အသွေးနှင့် ကျွမ်းကျင်မှုအပေါ်တွင် မူတည်သည်။
SGD စက်ကိရိယာမှ ထုတ်လုပ်ပေးခြင်းသည် သာမန်စကားပြောဆိုခြင်းထက် ပုံမှန်အားဖြင့် အလွန်နှေးကွေးသည်။
သို့သော်လည်း 'နှုန်းထားအရည်သွေးမြင့် နည်းဗျူဟာများ'က ပို၍ မြင့်မားသော ဆက်သွယ်ခြင်းဆိုင်ရာ စွမ်းရည်ကိုလည်း ရရှိစေနိုင်သောကြောင့် အသုံးပြုသူ၏ ထုတ်လုပ်ပေးသည့် နှုန်းကို တိုးတက်စေနိုင်သည်။
University of Washington (2009) ပထမဆုံး သိရှိရသော SGD များ၏ ရှေ့ပြေးနမူနာပုံစံ ကို ၁၉၇၀ နှစ်အလယ်များ၌ တည်ဆောက်ခဲ့ကြ၍ ဟာ့ဒ်ဝဲ၊ ဆော့ဖ်ဝဲများလျင်မြန်စွာ တိုးတက်လာခြင်းသည် SGD စွမ်းဆောင်ရည်များကို ယခုအခါ စမတ်ဖုန်းများတွင်ပါ ပေါင်းစပ် ထည့်သွင်းပေးနိုင်ခဲ့သည်။
SGD စက်များကို ထင်ရှားစွာအသုံးပြုသူများတွင် စတီးဗန် ဟော့ကင်း၊ ရော့ဂျာ အီးဘာ့တ်၊ တိုးနီး ပရောက်ဖွတ် နှင့် ပိ(တ်) ဖရေ့တ်စ် တို့ဖြစ်သည်။
စကား ဖန်တီးထုတ်လုပ်သော စနစ်များသည် AAC ပတွက် သီးသန့်ထုတ်လုပ်သော စက်များဖြစ်နိုင်သကဲ့သို့ ထိုရည်ရွယ်ချက်အတွက် သီးသန့် မထုတ်လုပ်သော စက်များလည်း ဖြစ်နိုင်သည်။
ဥပမာ ထပ်တိုးဆော့ဖ်ဝဲများဖြင့် လည်ပတ်မောင်းနှင်သော ကွန်ပျူတာများက AAC စက်များအဖြစ် လုပ်ဆောင်နိုင်ရန် ခွင့်ပြုပေးသော စက်များဖြစ်သည်။
Glennen, pp. 62–63.Jans & Clark (1998), pp. 37–38. ကိုးကား ကိုးကားအညွှန်းများ စာအုပ်၊ စာတမ်းများ Black, R., Reddington, J., Reiter, E., Tintarev, N., and Waller A.. 2010. Using NLG and sensors to support personal narrative for children with complex communication needs. In Proceedings of the NAACL HLT 2010 Workshop on Speech and Language Processing for Assistive Technologies (SLPAT '10). Association for Computational Linguistics, Stroudsburg, PA, USA, 1–9. Blischak, D. M., Lombardino, L. J., & Dyson, A. T. (2003). Use of speech-generating devices: In support of natural speech. Augmentative and Alternative Communication, 19 Dempster, M., Alm, N., and Reiter, E.. 2010. Automatic generation of conversational utterances and narrative for augmentative and alternative communication: a prototype system. In Proceedings of the NAACL HLT 2010 Workshop on Speech and Language Processing for Assistive Technologies (SLPAT '10). Association for Computational Linguistics, Stroudsburg, PA, USA, 10–18. Dominowska, E., Roy, D., & Patel, R. (2002). An adaptive context-sensitive communication aid. Proceedings of the CSUN International Conference on Technology and Persons with Disabilities, Northridge, CA. Friedman, M. B., G. Kiliany, M. Dzmura, D. Anderson. "The Eyetracker Communication System," Johns Hopkins APL Technical Digest, vol. 3, no. 3, 1982. 250–252 Friedman, M.B., Kiliany, G. and Dzmura, M. (1985) An Eye Gaze Controlled Keyboard. Proceedings of the 2nd International Conference on Rehabilitation Engineering, 446–447 Glennen, Sharon L. and Decoste, Denise C. (1997). The Handbook of Augmentative and Alternative Communication. Singular Publishing Group, Inc.: San Diego, CA. Johansen, A. S., Hansen, J. P., Hansen, D. W., Itoh, K., and Mashino, S. 2003. Language technology in a predictive, restricted on-screen keyboard with dynamic layout for severely disabled people. In Proceedings of the 2003 EACL Workshop on Language Modeling for Text Entry Methods (TextEntry '03). Association for Computational Linguistics, Stroudsburg, PA, USA, 59–66. Luo, F., Higginbotham, D. J., & Lesher, G. (2007). Webcrawler: Enhanced augmentative communication. Paper presented at CSUN Conference on Disability Technology, March, Los Angeles. R. Patel and R. Radhakrishnan. 2007. Enhancing Access to Situational Vocabulary by Leveraging Geographic Context. Assistive Technology Outcomes and Benefits Reddington, J., & Coles-Kemp, L. (2011). Trap Hunting: Finding Personal Data Management Issues in Next Generation AAC Devices. In Proceedings of the Second Workshop on Speech and Language Processing for Assistive Technologies (pp. 32–42). Edinburgh, Scotland, UK: Association for Computational Linguistics. Roark, B., de Villiers, J., Gibbons, C., and Fried-Oken, M.. 2010. Scanning methods and language modeling for binary switch typing. In Proceedings of the NAACL HLT 2010 Workshop on Speech and Language Processing for Assistive Technologies (SLPAT '10). Association for Computational Linguistics, Stroudsburg, PA, USA, 28–36. Venkatagiri, H. S. 1995. Techniques for enhancing communication productivity in AAC: A review of research. American Journal of Speech-Language Pathology 4, 36–45.။
ဗညားဒလ ဆိုသည်မှာ ဗညားဒလ (ဝန်ကြီး) - သမိန်စက္ကေဝါ၊ သမိန်ထောရာမ၊ နှင့် ဘုရင့်နောင် တို့လက်ထက် မွန်မှူးမတ် စစ်သူကြီး၊ ဝန်ကြီးချုပ် ဗညားဒလ - ဟံသာဝတီနေပြည်တော်၏ နောက်ဆုံး ဘုရင် ကို ရည်ညွန်းခြင်း ဖြစ်သည်။
အရေးအသား ကျစွာမင်းမိထွေးတော်ကျောက်စာသည် အလှူရှင်မှာ ကျစွာမင်း၏ မိထွေးဖြစ်ကြောင်း အမိကို မသိလိုက်ဘဲ မိထွေးတော်ကျွေးမွေး၍ ကြီးပြင်းလာကြောင်းကို ကျောက်စာတွင် စိတ်ဝင်စားဖွယ် ရေးထိုး မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။
ထို့နောက် လှူသော အလှူပစ္စည်းများအကြောင်းကို ဖြစ်စဉ်ပြရေးနည်းဖြင့် အစီအစဉ်တကျရေးထိုးထားသည်ကို တွေ့ရသည်။
ဝါကျတိုများကို သုံးစွဲထားသည်မှာ သိလိုသောအကြောင်းအရာကို ရှင်းလင်းစေသည်။
ဝါကျအဆုံးသတ် ပစ္စည်းအဖြစ် ၏ကို သုံးပြီး ၏မပါသော အသုံးများအဖြစ်လည်း "ကျစွာမင်းရွှေတောင်တက်ပြီ၊ ငါ့မိကိုကားငါမသိလိုက်'' ဟူ၍ တွေ့ရသည်။
လုံးချင်းကြိယာအသုံးများအဖြစ်- "ဂူလေးပြု၏ ငါ့မိထွေးမွေး၍ ငါကြီး၏ အိမ်လေးငါနေ၏ ကျွန်လေးငါစေ၏'' စသည်ဖြင့် 'ပြု၊ ကြီး၊ နေ၊ စေ' စသောအသုံးများကို တွေ့ရသည်။
လုံးတွဲကြိယာများအဖြစ် အိမ်ပြုနေပေး၏ အတို့ကျွန်ပြုပေးသောအိမ်တေး 'နေပေး'၊ 'ပြုပေး' ဟူသောအသုံးတို့ကို တွေ့ရသည်။
နာမ်စားအဖြစ် 'ငါ'ဟူသောအသုံးကို - ငါ့မိကိုကား ငါမသိလိုက် ငါ့မိထွေးမွေး၍ငါကြီး၏ ဟူ၍တွေ့ရသည်။
နှုတ်ပြောစကားများကိုသုံး၍ ရေးထိုးထားသည်ကို တွေ့ရသည်။
ရကား"ဟူသော အသုံးကို အချိန်ပြနောက်ဆက်၊ အကြောင်းပြနောက်ဆက်အဖြစ် အသုံးပြုထားပုံကို- ငါကြားရကား ငါကြံမိရကား(အကြောင်းပြနောက်ဆက်) ဂူပြီးရကား'' ဟုတွေ့ရသည်။
စကားအသုံးအနှုန်းတွင် ထီးနန်းစည်းစိမ်ခံစားသည်ကို ရွှေတောင်တက် ကျွန်မိသားစုတစ်စုလုံးကို အိမ်ထောင်ကျွန်၊ စာတတ်သောသူကို စာတတ် စုစုပေါင်းကို အပေါင်းကြီးဟုလည်းကောင်း သုံးနှုန်းထားသော ပုဂံခေတ် စကားအသုံးအနှုန်းသည် ယခုခေတ်နှင့်မတူပုံကို တွေ့နိုင်သည်။
ကျစွာမင်းမိထွေးတော်ကျောက်စာကို လေ့လာခြင်းဖြင့် သမိုင်းဆိုင်ရာ အချက်အလက်အနေဖြင့် သက္ကရာဇ် ၅၉၇ ခု အာသိန်နှစ် နံကာလဆန်း ၄ ကြာသပတေးနေ့ ကျစွာမင်း ရွှေတောင်တက်ပြီ ဟူ၍ ကျစွာမင်းနန်းတက်သောခုနှစ်ကို သမိုင်းအထောက်အထားတစ်ခုအနေဖြင့် ကျောက်စာတွင် တိကျစွာ မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။
ကျစွာမင်းသည် မိထွေးတော်လက်ထက်တွင် ကြီးပြင်းလာသဖြင့် မိထွေးတော်၏ ကျေးဇူးသစ္စာကို စောင့်သိရိုသေသောအားဖြင့် အိမ်ဆောက်၍ နေစေ၏။
အိမ်ထောင် ကျွန်လယ်လည်း ပေးတော်မူ၏။
ထို ကျစွာမင်းပေးတော်မူသောအိမ်တွင်နေပြီး ကျွန်နှင့်လယ်ယာထွက်ပစ္စည်းများကို ရယူခံစားခဲ့သည်။
အလှူရှင် ကျစွာမင်းမိထွေးတော်သည် မိမိနေသောအိမ်ထက်တွင် အတို့ကျွန်တို့နေသော်ထက်ကား သံဃာနေသော်မြတ်၏ ဟူ၍ ဂူလေးပြု၏။
အိမ်လေး ကျောင်းရည်၏။
ကျစွာမင်းပေးတော်မူခဲ့သော အိမ်ထောင်ကျွန်နှင့် လယ်မြေတို့ကိုလည်း သံဃာအားပေးလှူ၏။
ကျစွာမင်းအား အသိပေးခွင့် တောင်းသောအခါ မိထွေး တင်အပ်နိုင်သော သံဃာအား ထားလင့်ဟု မိန့်တော်မူ၏။