kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
အိုမီဂါဓာတ်သည် လူ့ခန္ဓာ ကိုယ်အတွက် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သော fatty acid ဖြစ်သည်။
လူ့ ခန္ဓာ ကိုယ်မှ ဤ အိုမီဂါဓာတ်ကို မထုတ်လုပ်နိုင်ဘဲ စားသောက်သော အစားအစာများမှသာ ရရှိနိုင်သည်။
အိုမီဂါ- ၃ အပြင် အိုမီဂါ-၆ နှင့် အိုမီဂါ-၉ တို့လည်း ရှိပါသေးသည်။
၃ ခုစလုံး လူ့ကျန်းမာရေးအတွက် အလွန်အရေးပါသည်။
ပင်လယ်ငါးများမှ ရရှိသော eicosapentaenoic acid ( EPA ) ၊ docosahexaenoic acid ( DHA ) နှင့် အပင်များမှ ရရှိသော alpha-linolenic acid ( ALA ) ဓာတ်များသည် လူသားတွေအတွက် အလွန်အရေးပါသော ဓာတ်များဖြစ်ကြ၏။
၎င်း fatty acid တို့သည် လူ ကိုယ်ခန္ဓာရှီ ဆဲလ်များ၏ ပတ်ပတ်လည်တွင် ရှိသော အမြှေးပါးကို ဖြစ်တည်စေသည်။
ထို အမြှေးပါးများက ဆဲလ်များထဲသို့ မည်သည့်အရာမဆို ဝင်ရောက်ခြင်း၊ ထွက်သွားခြင်း ၊ ဆဲလ်တစ်ခုနဲ့ တစ်ခု ဆက်သွယ်ခြင်းတို့ကို ထိန်းချုပ်ပေးပါသည်။
အိုမီဂါ-၃ ကြွယ်ဝနေသော ဆဲလ်များသည် အရည်ဓာတ်ပိုများပြီး မှန်ကန်စွာအလုပ်လုပ်နိုင်စွမ်းပိုရှိသည်။
ဒါ့အပြင် အိုမီဂါ-၃ fatty acid က eicosanoid လို့ခေါ်တဲ့ ဟိုမုန်းများ ထုတ်လုပ်ခြင်းကို သင့်လျော်အောင် ထိန်းညှိပေးပါတယ်။
အဲဒီ eicosanoid တွေကို အိုမီဂါ-၆ ကထုတ်လုပ်ပြီး ဖူးရောင်ခြင်း ၊ သွေကြောပိတ်ခြင်း တို့ကို ဖြစ်စေပါတယ်။
အိုမီဂါ-၃ ကတော့ အိုမီဂါ-၆ နဲ့ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်ပါတယ်။
အိုမီဂါ-၃ က ရောင်ကိုင်းခြင်း၊ သွေးကြောပိတ်ဆို့ခြင်းတို့ကို လျော့ကျစေပါတယ်။
သိပ္ပံပညာရှင်များက အိုမိဂါ-၃ ဟာ နှလုံးရောဂါ အတွက်များစွာ အရေးပါ လိုအပ်ကြောင်း လေ့လာသိရှိခဲ့ကြပါတယ်။
အိုမီဂါ-၃ က သွေးကြောတွေထဲမှာ သွေးကြောပိတ်ဆို့မှုကို လျော့နည်းစေပြီး နှလုံးရောဂါဖြစ်ပွားမှုကို လျော့ကျစေပါတယ်။
တကယ်လို့ attack ဖြစ်ခဲ့လျှင်တောင်မှ သေစေနိုင်ခြင်းကို နည်းပါးစေပါတယ်။
အိုမီဂါ-၃ က နှလုံးသွေးကြောတွေထဲမှာ သွေးကြောပိတ်ဆို့ မှုကို ဖြစ်စေတဲ့ အဆီဖြစ်စေခြင်းကို လျော့ကျစေပြီး မူမမှန်တဲ့ နှလုံးခုန်နှုန်းကို လျော့ကျစေပါတယ်။
ဒါ့အပြင် မြင့်နေတဲ့ သွေးပေါင်ချိန်ကိုလည်း လျော့ကျစေပါတယ်။
အိုမီဂါ-၃ ဟာ အဆစ်အမြစ် ရောင်ရမ်းကိုက်ခဲခြင်းရောဂါများကို သက်သာစေပါတယ်။
နို့စို့ကလေးငယ်များအတွက် DHA ဓာတ်အရင်း အမြစ်ဖြစ်တဲ့ မိခင်နို့ရည်မှ လွဲလို့ ဦးနှောက်ကို ဖွ့ံဖြိုးစေတဲ့ ဓာတ်ဟာ အိုမီဂါ-၃ ပဲဖြစ်ပါတယ်။
အခြားလေ့လာ စမ်းသပ်မှုတွေအရ အိုမီဂါ-၃ ဟာ စိတ်ကျခြင်း depression မျိုးနဲ့ disorder တွေကို လျော့နည်း သက်သာစေပြီး ဦးနှောက် ဖွံ့ဖြိုးမှု အတွက် အလွန်အရေးပါတဲ့ ဓာတ်ပဲဖြစ်ပါတယ်။
ကြွက်သားများ နွမ်းနယ် ညောင်းညာခြင်းကို သက်သာလျော့ပါး စေတယ်ဆိုတာကိုလည်း လေ့လာတွေ့ရှိခဲ့ကြပါတယ်။
ရှေးဦးလေ့လာ စမ်းသပ်မှုများအရ အစားအစာထဲမှာ အိုမီဂါ-၃ ဓာတ်ကြွယ်ဝနေခြင်းဟာ အင်္ဂါအစားထိုးကုသခံရတဲ့ လူနာများအတွက် အထောက်အကူပြုစေပြီး ရင်သားကင်ဆာ၊ အူမကြီးကင်ဆာ ၊ ဆီးကျိတ်ကင်ဆာ ရောဂါများ ဖြစ်ပွားမှုကို နည်းပါးစေပါတယ်။
လက်ရှိကာလမှာ စမ်းသပ်လေ့လာနေဆဲဖြစ်ပြီး အကျိုးသက်ရောက်မှု ကောင်းစေမယ်လို့ ယူဆရတဲ့ ရောဂါများကတော့ ရင်ကြပ်ရောဂါ၊ lupus ၊ စိတ်ကျခြင်း၊ အမျိုးသမီးများ ရာသီင်္လာနေစဉ် ကိုက်ခဲခြင်း ၊ နှင်းခူ ၊ အတက်ရောဂါ ၊ nephtoric syndrome ၊ လေဖြတ်ခြင်း ၊ schizophrenia ၊ dementia နဲ့ အူမကြီးတွင် အနာဖြစ်ခြင်း တို့ဖြစ်ကြပေမယ့် ဘယ်လောက်အတိုင်းအတာထိ အကျိုးသက်ရောက်မှု ကောင်းစေမယ်ဆိုတာကတော့ ရှာဖွေလေ့လာနေဆဲ ဖြစ်ပါတယ်။
အဟာရပညာရှင်များက ကျွန်မတို့အားလုံး အိုမီဂါ-၃ ဓာတ်ကို လုံလောက်စွာ ရရှိနေကြပေမယ့် ကျန်းမာရေးအကောင်းဆုံးသော အနေအထားဖြစ်ဖို့ အတွက်တော့ လုံလောက်တဲ့ ပမာဏ မဟုတ်သေးဘူးလို့ဆိုပါတယ်။
မကြာသေးမီက စမ်းသပ်လေ့လာချက်များအရ ဩစတြေးလျ သုတေသနပညာရှင်များက ကျွန်မတို့ လူသားအားလုံးမှာ တဝက်လောက်က တစ်နေ့ကို EPA နဲ့ DHA ကို ၁၂၀ မီလီဂရမ် ( ကျန်းမာရေး အကောင်းဆုံး ဖြစ်စေဖို့ အတွက် လိုအပ်တဲ့ ပမာဏ၏ ၄ ပုံ ၁ ပုံ ) လျော့နည်းစွာ ရရှိနေကြတယ် လို့ဆိုပါတယ်။
ကျွမ်းကျင်သူ ပညာရှင်များက ယောက်ျားတစ်ဦးက EPA နဲ့ DHA တစ်နေ့လျှင် ၆၁၀ မီလီဂရမ် စားသုံးသင့်ပြီး အမျိုးသမီး တစ်ဉ်ီးက ၄၃၀ မီလီဂရမ် စားသုံးသင့်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
အဲဒီ ပမာဏများက fatty acid ကြွယ်ဝနေတဲ့ ငါးများဖြစ်တဲ့ salmon ၊ herring ၊ mackerel ၊ sardine (ငါးသေတ္တာငါး) နဲ့ anchovies ငါးများကို တစ်ပတ်လျှင် ၂ ကြိမ် စားသုံးခြင်းဖြင့် ရရှိတဲ့ ပမာဏ နဲ့ ညီပါတယ်။
နှလုံးရောဂါရှင်များက ပင်လယ်ငါးမှ ရရှိတဲ့ အိုမီဂါ-၃ ဓာတ် ပိုမို လိုအပ်ပါတယ်။
နှလုံးရောဂါရှင်များက တစ်နေ့လျှင် အိုမီဂါ-၃ ဓာတ် ၁ ဂရမ် ပါရှိတဲ့ တစ်တောင့် နေ့စဉ်ပုံမှန် စားသုံးခြင်းဖြင့် နှလုံးရောဂါဖြင့် သေဆုံးခြင်းမှ ၂၅% လျော့နည်းနိုင်စေပါတယ်လို့ လေ့လာမှုတစ်ခုက ဆိုပါတယ်။
sardine ၊ herring ၊ mackerel ၊ salmon ငါးတို့ကဲ့သို့သော ပင်လယ်ငါးများ စားသုံးခြင်းမှ EPA နဲ့ DHA ဓာတ်များကို ရရှိစေပါတယ်။
အိုမီဂါ-၃ တခြား fatty acid ပုံသဏာန် တစ်မျိုးဖြစ်တဲ့ ALA ကို သံလွင်ဆီ၊ ပဲနို့ ၊ flaxseed (linseed) နဲ့ canola များစားသုံးခြင်းဖြင့် ရရှိစေပါတယ်။
ကိုယ်ဝန်ဆောင် အမျိုးသမီးများ၊ ငယ်ရွယ်လွန်းတဲ့ ကလေးငယ်များ၊ နို့တိုက်မိခင်များကတော့ မာကျူရီဓာတ် ကြွယ်ဝနေတဲ့ ငါးမန်း၊ catfish ၊ sword-fish ၊ deep sea perch တို့ကဲသို့သော ပင်လယ်ငါးများကို မစားသုံးသင့်ဘူးလို့ ဆရာဝန်များက ဆိုပါတယ်။
အသား ၊ ငါး မစားတဲ့ သက်သတ်လွတ် စားသုံးသူများက ပဲနို့ ၊ သံလွင်ဆီ ၊ canola ၊ walnuts ၊ pecans များစားသုံးခြင်းဖြင့် လိုအပ်တဲ့ ALA ပမာဏ ကိုရရှိနိုင်ပါတယ်လို့ Sharon Natoli ကဆိုပါတယ်။
ဆီးချို သွေးချို ရောဂါဝေဒနာသည်များ နဲ့ သွေးထွက်လွန်တဲ့ ဝေဒနာရှင်များကတော့ အိုမီဂါ-၃ စားသုံးမှုကို ဆရာဝန်နှင့် တိုင်ပင် သင့်တယ်လို့ဆိုပါတယ်။
အိုမီဂါ-၃ ဓာတ်ဟာ သွေးထဲက သကြားဓာတ်ကို တိုးစေပြီး သွေးကြောပိတ်ဆို့ခြင်းကို လျော့နည်းစေပါတယ်။
ပင်လယ်ငါးနှင့် ဓာတ်မတည့်တဲ့သူများကတော့ ပင်လယ်ငါးမှ ရရှိတဲ့ အိုမီဂါ-၃ ကို ရှောင်ကျဉ်သင့်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
အခြားဆေးဝါးများ သောက်သုံးနေသူများအနေနဲ့က အိုမီဂါ-၃ စားသုံးမှုကို ဆရာဝန်နှင့်သေချာ တိုင်ပင်သင့်ပါတယ်။
အိုမီဂါ-၃ ဟာ aspirin ၊ anticoagulants ( warfarin, heparin ) ၊ non-steroidal anti-inflammatories ( ibuprofen ) ကဲ့သို့သော ဆေးဝါးများနှင့် ဓာတ်ပြုပြီး သွေးထွက်နှုန်းကို မြင့်စေတဲ့ ဆိုးကျိုး ဖြစ်စေနိုင်တဲ့အတွက် ထိုဆေးဝါးများကို သုံးစွဲနေရသော လူနာများအဖို့ အိုမီဂါ-၃ သောက်သုံးခြင်းကို ဆရာဝန်နှင့် သေချာ တိုင်ပင်ဆွေးနွေးသင့်ကြောင်း Australian Medical Association’s Therapeutics Committee မှ Dr.John Gullotta က ညွှန်ကြားထားသည်။
ဂရမ်မီဆု (အင်္ဂလိပ်: Grammy Awards) သည် အမေရိကန်နိုင်ငံ အမျိုးသားတေးသံသွင်းအနုပညာနှင့်သိပ္ပံ အကယ်ဒမီ အဖွဲ့အစည်း (National Academy of Recording Arts and Sciences, များသောအားဖြင့် Recording Academy ဟုခေါ်ဆိုကြသည်) မှ တေးဂီတလောကအတွင်း ထူးချွန်ပြောင်မြောက်သူများအား နှစ်စဉ် ချီးမြှင့်ပေးအပ်သည့် ဆုဖြစ်သည်။
ဂရမ်မီဆုကို ၁၉၅၈ ခုနှစ်တွင် စတင်ချီးမြှင့်ခဲ့ပြီး ဆုပေးပွဲ အခမ်းအနားကို ၁၉၅၉ ခုနှစ်မှစ၍ ရုပ်မြင်သံကြားမှ ထုတ်လွှင့်ခဲ့ပြီး ၁၉၇၁ ခုနှစ်မှစကာ အစီအစဉ်ကို တိုက်ရိုက် ထုတ်လွှင့်လာသည်။
ဂရမ်မီဆုသည် ရုပ်ရှင်နယ်ပယ်တွင်ထူးချွန်သော အသိပညာရှင် အတတ်ပညာရှင်များကို ချီးမြှင့်သော အကယ်ဒမီဆု (အော်စကာဆုဟုလည်း ခေါ်ကြသည်)၊ ရုပ်မြင်သံကြားတွင် ထုတ်လွှင့်သော ဇာတ်လမ်းတွဲနှင့် အစီအစဉ်များတွင် ထူးချွန်သူများကို ချီးမြှင့်သော အမ်မီဆုနှင့် ပြဇာတ်၊ သဘင်နှင့် စင်မြင့်ထက်တွင် ထူးချွန်သော ပညာရှင်များကို ချီးမြှင့်သည့် တိုနီဆု များကဲ့သို့ပင် ဂီတလောကတွင်လည်း အမြင့်ဆုံးသော ထူးချွန်ဆုပင်ဖြစ်သည်။
သမိုင်း ပထမဦးဆုံးသော ဂရမ်မီဆုချီးမြှင့်ပွဲကို ၁၉၅၉ ခုနှစ် မေလ ၄ရက်နေ့တွင် ကျင်းပခဲ့ပြီး ၁၉၅၈ခုနှစ်အတွင်း ထွက်ရှိခဲ့သော သီချင်းနှင့် အယ်လ်ဘမ်များကို ဂုဏ်ပြုချီးမြှင့်ခဲ့သည်။
ဂရမ်မီဆုကိုချီးမြှင့်ပေးအပ်သော NARAS အဖွဲ့ကြီးက ဂရမ်မီဆု၏ ဆုစာရင်းများကို ၂၀၁၂ခုနှစ်တွင် အကြီးစားပြင်ဆင်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။
ဂရမ်မီဆုချီးမြှင့်ပွဲအခမ်းအနားများတွင် ထိုဆုပေးပွဲတွင် ဆန်ကာတင်ဆုစာရင်းဝင်သောအနုပညာရှင်များ၊ ထိုနှစ်အတွင်း တေးသီချင်းထွက်ရှိထားသော လူကြိုက်များသည့်အဆိုတော်များက တေးသီချင်းများဖြင့် ဖျော်ဖြေလေ့ရှိကြသည်။
၅၈ ကြိမ်မြောက်ဂရမ်မီဆုချီးမြှင့်ပွဲကို ၂၀၁၆ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၅ရက်နေ့တွင် လော့စ်အိန်ဂျယ်လိစ်မြို့ စတေပယ်လ်ခန်းမ၌ ကျင်းပပြုလုပ်ခဲ့သည်။
ဂရမ်မီဆုသည် NARAS အဖွဲ့ကြီး၏ ဂရမ်မီဆုချီးမြှင့်ရေးအဖွဲ့ဝင်များက မဲပေးရွေးချယ်ထားခြင်းဖြစ်ပြီး တေးသီချင်းနှင့်အယ်လ်ဘမ်များ၏ ရောင်းအားနှင့်မသက်ဆိုင်ပေ။
ဂရမ်မီဆု၏ ၅၈နှစ်တာသမိုင်းကြောင်းတစ်လျှောက်တွင် ဆုအများဆုံးရရှိထားသူမှာ ဆာဂျော့ချ်ဆောလ်တီဖြစ်ပြီး ဂရမ်မီဆု ၃၁ ဆုရရှိထားသည်။
အမျိုးသမီးများတွင် တေးသံရှင် အယ်လ်လီဆန်ကရော့စ်က ၂၇ ဆုဖြင့် အများဆုံးရရှိထားကာ ဂီတအဖွဲ့များတွင် U2 အဖွဲ့က ၂၂ ဆုဖြင့် အများဆုံးရရှိထားသည်။
တေလာဆွစ်ဖ်(Taylor Swift) သည် ၂၀၁၆ Grammy ဆုပေးပွဲတွင် 1989 Album ဖြင့် တစ်နှစ်တာအကောင်းဆုံး အယ်လ်ဘမ် (Album of the year) ကိုရရှိခဲ့​သောကြောင့် သမိုင်းတစ်လျှောက် တစ်နှစ်တာအကောင်းဆုံး အယ်လ်ဘမ် (Album of the year) ဆုကို ၂ကြိမ်ရဖူးသူဖြစ်လာသည် သူမသည် ၂၀၁၀ Grammy ဆုပေးပွဲတွင် (Album of the year) ကို Fearless ဖြင့်ရဖူးသောကြောင့်ဖြစ်သည် ၂၀၁၇ တွင် အဒဲလ် (Adele) သည်တစ်နှစ်တာအကောင်းဆုံး အယ်လ်ဘမ် (Album of the year) ကို 25 Album ဖြင့် ရသောကြောင့် တေလာ (Taylor) နဲ့ စံချိန်တူသွားသည် သူမသည်လည်း ၂၀၁၂ တွင် 21 Album ဖြင့် Album of the year ရဖူးသူဖြစ်သည်။
ဘရူနိုမားစ် (Bruno Mars) သည် ၂၀၁၈ ဂရမ်မီဆုပေးပွဲတွင် 24K Magic Album ဖြင့် တစ်နှစ်တာအကောင်းဆုံး အယ်ဘမ်ဆု (Album of the Year) ကို ရရှိခဲ့သည်။
၂ဝ၁၉ ဂရမ်မီဆုပေးပွဲတွင်မူ Album of the Year (တစ်နှစ်တာအကောင်းဆုံး အယ်ဘမ်ဆု) ကို Kacey Musgraves က Golden Hour Album ဖြင့် ရရှိခဲ့သည်။
Billie Eilish သည် ၂ဝ၂ဝ ဂရမ်မီဆုပေးပွဲတွင် When We All Fall Asleep, Where Do We Go Album ဖြင့် တစ်နှစ်တာအကောင်းဆုံး Album ဆုကို ရရှိခဲ့သည်။
၂ဝ၂၁ Album of the Year ဆုကို Taylor Swift ကပင် Folklore Album ဖြင့် ရရှိခဲသောကြောင့် တစ်နှစ်တာအကောင်းဆုံး အယ်လ်ဘမ်ဆုကို သုံးကြိမ်ရရှိသူ ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ဆုအမျိုးအစားများ ဂရမ်မီဆုကို ဂီတအနုပညာနယ်ပယ်အမျိုးအစားအလိုက် ဆုအမျိုးအစားအများအပြားဖြင့် ခွဲခြားချီးမြှင့်သည်။
ဆုများတွင် ဆုကြီး လေးဆုခေါ် "အထွေထွေဂီတနယ်ပယ်"အတွက် လေးခု ရှိသည်။
ဤကဏ္ဍလေးခုတွင် ဂီတအမျိုးအစားအပေါ် မူတည်ပြီး မခွဲခြားဘဲ ပေးအပ်ချီးမြှင့်သည်။
တစ်နှစ်တာအကောင်းဆုံးတေးအယ်လ်ဘမ်ဆု (Album of the Year)။
ဤဆုကို မူလတေးသံရှင်အပါအဝင်၊ အယ်လ်ဘမ်တွင် ပါဝင်သီဆိုသော အခြားတေးသံရှင်များ၊ သီချင်းရေးစပ်သူများနှင့်အတူ တေးအယ်လ်ဘမ် ထုတ်လုပ်ရေးတွင် တရားဝင်ပါဝင်သော အဖွဲ့သားအားလုံးကို ချီးမြှင့်သည်။
တစ်နှစ်တာအကောင်းဆုံး တေးသံသွင်းသီချင်းဆု (Record of the Year)။
ဤဆုကို မူလတေးသံရှင်အပါအဝင် တေးသံသွင်းထားသည့် သီချင်းတစ်ပုဒ် ထွက်မြောက်ရေးအတွက် ပါဝင်သည့် သီချင်းထုတ်လုပ်ရေးအဖွဲ့သားအားလုံးကို ချီးမြှင့်သည်။
တစ်နှစ်တာအကောင်းဆုံးသီချင်းဆု (Song of the Year)။
ဤဆုကို တေးသီချင်းတစ်ပုဒ် ရေးစပ်ရေးတွင် ပါဝင်သော တေးရေးဆရာများအားလုံးကို ချီးမြှင့်သည်။
အကောင်းဆုံးတစ်သစ်စအနုပညာရှင်ဆု (Best New Artist)။
ဤဆုကို ဆုရွေးချယ်ရန် လျာထားသော နှစ်အတွင်း ထုတ်လွှင့်ထားသော တေးသံသွင်းမှုကြောင့် အများပြည်သူ၏ နှစ်သက်မှုကို ရရှိထားသည့် ထူးချွန်သူတစ်ဦးကို ချီးမြှင့်သည် (ပထမဆုအကြိမ် တေးအယ်လ်ဘမ် ထုတ်လွှင့်မှု ဖြစ်စရာ မလိုပါ။
ဤဆုအမျိုးအစား လေးခုတစ်လုံး ရရှိဖူးသူများမှာ - ၁၉၈၁ ခုနှစ်တွင် Christopher Cross၊ ၂၀၂၀ ခုနှစ်တွင် Billie Eilish (သူဆုရရှိချိန်တွင် အသက် ၁၈ နှစ်သာရှိသေးသဖြင့် အသက်အငယ်ဆုံး အနုပညာရှင်ဖြစ်ခဲ့သည်) တို့ဖြစ်ကြသည်။
တေးသံရှင် Adele သည် အကောင်းဆုံးတစ်သစ်စအနုပညာရှင်ဆုကို ၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင် ရရှိခဲ့ပြီး ကျန်ဆုများကို ၂၀၁၂ ခုနှစ်နှင့် ၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင်လည်းကောင်း အသီးသီး ရရှိခဲ့သည်။
၂၀၂၄ ခုနှစ်ကစပြီး "အထွေထွေနယ်ပယ်" တွင် နောက်ထပ်ဆုနှစ်ခုထပ်ထည့်ခဲ့သည်။
တစ်နှစ်တာအကောင်းဆုံးထုတ်လုပ်သူ (ဂန္ထဝင်ဂီတအမျိုးအစားမဟုတ်သော)ဆုသည် ဆုပေးအပ်ရန်ရွေးချယ်သည့်ကာလအတွင်း ထွက်ရှိသည့် အလုပ်အတွက် ထုတ်လုပ်သူအား ပေးအပ်သည်။
၎င်းကို ၁၉၇၄ ခုနှစ်တွင် ပထမဆုံးချီးမြှင့်ခဲ့ပြီး၊ ယခင်က မည်သည့်နယ်ပယ်၏ အစိတ်အပိုင်းမှ မထည့်သွင်းခဲ့ပါ။
တစ်နှစ်တာအကောင်းဆုံးသီချင်းရေးသူ (ဂန္ထဝင်ဂီတအမျိုးအစားမဟုတ်သော)ဆုသည် ဆုပေးအပ်ရန်ရွေးချယ်သည့်ကာလအတွင်း ထွက်ရှိထားသော အလုပ်တစ်ခုအတွက် သီချင်းရေးဆရာတစ်ဦးအဖြစ် အဓိကလုပ်ကိုင်သူတစ်ဦးကို ပေးအပ်သည်။
၎င်းကို ၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် ပထမဆုံးအကြိမ် ပေးအပ်ချီးမြှင့်ခဲ့ပြီး ယခင်က မည်သည့်နယ်ပယ်၏ အစိတ်အပိုင်းမှ မထည့်သွင်းခဲ့ပါ။
တေးအယ်လ်ဘမ်များ၏ ပန်းချီအနုပညာလက်ရာနှင့် သီချင်းဗီဒီယို ထုတ်လုပ်ရေးကဲ့သို့သော ဆုများအပါအဝင်၊ ဂီတအမျိုးအစားအလိုက် အနုပညာစွမ်းဆောင်ရည်နှင့် ဂီတထုတ်လုပ်မှုများအတွက်လည်း ပေးအပ်ချီးမြှင့်သည်။
ဂီတနယ်ပယ်အနုပညာလောကတွင် ရေရှည်ပါဝင်ပံ့ပိုးကူညီမှုများအတွက် အထူးဆုများကိုလည်း ပေးအပ်သည်။
ဆုအမျိုးအစားများ များပြားခြင်းကြောင့်ရယ် (၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် အမျိုးအစား ၇၈ ခု၊ ၂၀၁၃ ခုနှစ်တွင် အမျိုးအစား ၈၁ ခု၊ နှင့် ၂၀၁၄ ခုနှစ်တွင် အမျိုးအစား ၈၂ ခု)၊ အနုပညာရှင်များစွာ၏ ဖျော်ဖြေတင်ဆက်မှုများစွာကို ပြသလိုသည့်ဆန္ဒကြောင့်ရယ်၊ လူကြိုက်အများဆုံး စိတ်ဝင်စားမှုရှိသော ဆုများသာကိုသာ ရုပ်မြင်သံကြားတွင် တိုက်ရိုက်ထုတ်လွှင့်ထားသော ဆုပေးပွဲအခမ်းအနားတွင် တင်ဆက်ချီးမြှင့်သည်။
ကျန်ရှိနေသော ဆုအမျိုးအစားများကို အခြား ဂရမ်မီဆုအများစုကို ဂရမ်မီဆုပေးပွဲ ရုပ်သံအစီအစဉ် မတိုင်မီ နေ့လယ်ပိုင်းတွင် အကြိုရုပ်သံ ထုတ်လွှင့်မှု၌ ပေးအပ်သည်။
ဆက်ဆိုဖုန်း ဆက်ဆိုဟွန်းခေါ် ကြေးနှဲကြီးမှာ မြန်မာနှဲကဲ့သို့ အခင်တပ်၍ မှုတ်ရသော တူရိယာမျိုးဖြစ်သည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း 150px|တီထွင်သူ အဒေါ့ဆက် ကိုးကား Category:တူရိယာ Category:ဂီတ။
ပြင်သစ်ခရာ ပြင်သစ်ပြည့်ရှင် ၁၅ ဆက်မြောက် လူဝီဘုရင်လက်ထက်၌ အမဲလိုက်မုဆိုးများ အသုံးပြုသော ခရာတစ်မျိုးမှာ တံပိုးကဲ့သို့ ပြွန်တံရှည်ကြီး ဖြစ်၏။
ဆူးအက်တူးမြောင်း (အင်္ဂလိပ်: Suez Canal) သည် အီဂျစ်နိုင်ငံတွင် တည်ရှိပြီး မြေထဲပင်လယ်နှင့် ပင်လယ်နီကို ဆက်စပ်ပေးသော အရေးပါသည့် ရေကြောင်းလမ်းကြောင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။
၎င်းတူးမြောင်းကို ၁၈၆၉ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလတွင် စတင်ဖွင့်လှစ် အသုံးပြုခဲ့ပြီးနောက် ဥရောပနှင့် အာရှတိုက်အကြား ရေကြောင်းပို့ဆောင်ရေးတွင် အာဖရိကတိုက်ကို ကွေ့ဝိုက်သွားရန် မလိုအပ်တော့ပေ။
တည်နေရာနှင့် အတိုင်းအတာ ဆူးအက်တူးမြောင်းသည် မြေထဲပင်လယ်ကမ်းခြေပေါ်ရှိ ပို့ဆက်မြို့နှင့် ပင်လယ်နီကမ်းခြေပေါ်ရှိ ဆူးအက်မြို့တို့ကို ဆက်သွယ်ထားသည်။
၎င်းသည် အာရှတိုက်နှင့် အာဖရိကတိုက်ကြီးနှစ်တိုက်ကို ဆက်စပ်လျက်ရှိသော ဆူးအက်ကျွန်းဆက်ကို ဖြတ်၍ ဖောက်လုပ်ထားသည်။
ဖောက်လုပ်စ ကနဦး: ၁၆၄ ကီလိုမီတာ (၁၀၂ မိုင်) ရှည်လျားပြီး ၈ မီတာ (၂၆ ပေ) နက်သည်။
၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် တိုးချဲ့ပြီးစီးမှု: ၁၉၃.၃၀ ကီလိုမီတာ (၁၂၀.၁၁ မိုင်) ရှည်လျားပြီး၊ ၂၄ မီတာ (၇၉ ပေ) နက်ကာ ၂၀၅ မီတာ (၆၇၃ ပေ) ကျယ်သည်။
ဤတူးမြောင်းကြောင့် လန်ဒန်မြို့မှ ဘုံဘိုင်မြို့သို့ သွားရာတွင် မိုင်ပေါင်း ၁၁,၀၀၀ ကျော်မှ ၆,၀၀၀ ကျော်သို့ လျော့ကျသွားပြီး မိုင် ၅,၀၀၀ ခန့် ခရီးပိုနီးလာသည်။
သင်္ဘောများသည် တူးမြောင်းတစ်ဖက်မှ အခြားတစ်ဖက်သို့ရောက်ရန် ၁၁ နာရီခွဲနီးပါး ခုတ်မောင်းရသည်။
သမိုင်းကြောင်းနှင့် ဖောက်လုပ်ခြင်း ဆူးအက်တူးမြောင်းဖောက်လုပ်ရန် စိတ်ကူးသည် ရှေးအခါကတည်းက ရှိခဲ့သော်လည်း ၁၈၅၄ ခုနှစ်တွင် ပြင်သစ်လူမျိုး အင်ဂျင်နီယာ ဖာဒီနန် မားရီး ဒလက်ဆက်သည် အီဂျစ်နိုင်ငံဘုရင်ခံချုပ် ဆာအိပါးရှားထံမှ တူးမြောင်းဖောက်လုပ်ရန် ခွင့်ပြုချက် ရရှိခဲ့သည်။
စတင်ဖောက်လုပ်ခြင်း: ၁၈၅၉ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၂၅ ရက်နေ့တွင် စတင်ဖောက်လုပ်ခဲ့ပြီး ၁၀ နှစ်ကြာမှ ပြီးစီးခဲ့သည်။
ဖွင့်လှစ်ခြင်း: ၁၈၆၉ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၁ ရက်နေ့တွင် အခမ်းအနားဖြင့် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီးနောက် နိုင်ငံပေါင်းစုံမှ သင်္ဘော ၆၈ စင်းတို့သည် ဆူးအက်တူးမြောင်းကို ပထမဆုံးဖြတ်ကူးခဲ့သည်။
ရှေ့ဆုံးသင်္ဘောတွင် ပြင်သစ်နိုင်ငံဘုရင်မ ယူဇေးနီးနှင့် အင်ဂျင်နီယာ လက်ဆက်တို့ကိုယ်တိုင် စီးနင်းလိုက်ပါခဲ့သည်။
ကုန်ကျစရိတ်: တူးမြောင်းဖောက်လုပ်ရာ၌ ပေါင် ၁၇,၀၀၀,၀၀၀ ခန့် ကုန်ကျခဲ့သည်။
အုပ်ချုပ်မှုနှင့်ပိုင်ဆိုင်မှု ဆူးအက်တူးမြောင်းကို စတင်ဖောက်လုပ်စဉ်က အီဂျစ်နှင့် ပြင်သစ်အစိုးရတို့က ငွေကြေးရင်းနှီးမြှုပ်နှံခဲ့သည်။
ဗြိတိသျှတို့၏ ပိုင်ဆိုင်မှု: နောက်ပိုင်းတွင် ဗြိတိသျှနန်းရင်းဝန် ဒစ်ဇရေလီလက်ထက်၌ အီဂျစ်ပိုင်အစုများကို ဗြိတိသျှတို့က ဝယ်ယူခဲ့သည်။
ဗြိတိသျှတို့သည် ဆူးအက်တူးမြောင်းကုမ္ပဏီ၏ အစုရှယ်ယာ ၈၀၀,၀၀၀ အနက် ၃၅၃,၅၀၄ အထိ တိုးတက်ဝယ်ယူခဲ့ပြီး တူးမြောင်းအုပ်ချုပ်ထိန်းသိမ်းမှု အခွင့်အရေးကိုလည်း တိုးတက်ရယူခဲ့သည်။
လက်ရှိအုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့ (ယခင်): တူးမြောင်းအုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့တွင် ပြင်သစ် ၁၆ ဦး၊ ဗြိတိသျှ ၉ ဦး၊ အီဂျစ် ၅ ဦး၊ အမေရိကန် ၁ ဦးနှင့် ဒပ်ချ် ၁ ဦးတို့ ပါဝင်ခဲ့သည်။
၁၈၈၈ ခုနှစ် သဘောတူစာချုပ်: ၁၈၈၈ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၂၉ ရက်နေ့တွင် တူရကီနိုင်ငံ၊ ကွန်စတန်တီနိုပယ်မြို့၌ ချုပ်ဆိုခဲ့သော သဘောတူစာချုပ်အရ ကမ္ဘာပေါ်ရှိ နိုင်ငံအားလုံးသည် တူးမြောင်းကို လွတ်လပ်စွာ ဖြတ်သန်းခွင့်ရှိသည်။
မြန်မာနိုင်ငံအပေါ် သက်ရောက်မှု ဆူးအက်တူးမြောင်း မဖောက်လုပ်မီက မြန်မာနိုင်ငံမှ ဆန်တင်ပို့ရောင်းချသည့် လုပ်ငန်းမှာ မပြောပလောက်ခဲ့ပေ။
သို့သော် တူးမြောင်းဖောက်လုပ်ပြီးနောက် အရှေ့နှင့်အနောက် ဆက်သွယ်ရေး ပိုမိုလွယ်ကူလာသည့်အတွက် မြန်မာနိုင်ငံမှ ဆန်တင်ပို့ရောင်းချမှုသည် များစွာတိုးတက်ခဲ့သည်။
မြန်မာ့ဆန်သည် ကမ္ဘာ့ဈေးကွက်တွင် မျက်နှာပန်းပွင့်လာပြီး မြန်မာတောင်သူ လယ်သမားတို့လည်း စီးပွားဖြစ်ထွန်းလာခဲ့သည်။
ပြည်သူပိုင်သိမ်းခြင်း ၁၉၅၄ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၂၇ ရက်နေ့တွင် ဆူးအက်ဒေသရှိ ဗြိတိသျှစစ်တပ်အားလုံးကို လပေါင်း ၂၀ အတွင်း ပြန်လည်ရုပ်သိမ်းရန် သဘောတူစာချုပ်တစ်ရပ်ကို ချုပ်ဆိုခဲ့သည်။
ထိုစာချုပ်အရ ဗြိတိသျှစစ်တပ်အားလုံးကို ၁၉၅၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၃ ရက်နေ့တွင် ရုပ်သိမ်းခဲ့သည်။
၁၉၅၂ ခုနှစ်တွင် ဖာရော့ဘုရင်အား နန်းချ၍ အီဂျစ်ကို သမ္မတနိုင်ငံအဖြစ် ကြေညာခဲ့ပြီးနောက် ကာနယ် နက်ဆာသည် အီဂျစ်နိုင်ငံ၏ သမ္မတဖြစ်လာခဲ့သည်။
၁၉၅၆ ခုနှစ်တွင် အမေရိကန်နှင့် ဗြိတိသျှနိုင်ငံတို့သည် အီဂျစ်နိုင်ငံ ဆူးအက်ဝန်ဆည်ရိုး တူးဖော်နိုင်ရေးအတွက် ငွေချေးမည်ဟု ကတိပြုခဲ့သော်လည်း အီဂျစ်နိုင်ငံ၏ စီးပွားရေး မခိုင်မြဲဟု အကြောင်းပြကာ ကတိကို ရုပ်သိမ်းခဲ့သည်။
ဤအချက်ကို တုံ့ပြန်သောအားဖြင့် သမ္မတနက်ဆာသည် ၁၉၅၆ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၂၆ ရက်နေ့ညတွင် အီဂျစ်နိုင်ငံ၊ အယ်လက်ဇန္ဒြီးယားမြို့၌ ဆူးအက်တူးမြောင်းကို အီဂျစ်အစိုးရက ပြည်သူပိုင်အဖြစ် သိမ်းယူလိုက်ပြီဖြစ်ကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။
ဤကြေညာချက်ကြောင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် လှုပ်ရှားမှုများ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ပြီး အထူးသဖြင့် စစ်ရေးနှင့် စီးပွားရေးအရ အရေးကြီးသော ဗြိတိန်နှင့် ပြင်သစ်နိုင်ငံတို့တွင် များစွာ လှုပ်ရှားခဲ့သည်။
သို့သော် ဆူးအက်တူးမြောင်းကိစ္စနှင့် ပတ်သက်၍ ဗြိတိန်နှင့် ပြင်သစ်တို့၏ ကန့်ကွက်ချက်မှာ မအောင်မြင်ခဲ့ပေ။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၄) ကိုးကား Category:ဆူးအက် တူးမြောင်း Category:အီဂျစ်နိုင်ငံရှိ တူးမြောင်းများ Category:ပင်လယ်နီ Category:အီဂျစ်နိုင်ငံ၏ ပထဝီဝင် Category:အီဂျစ်နိုင်ငံ၏ စီးပွားရေး။
ကောင်းတုံမြို့ ဗန်းမော်ခရိုင်၊ ရွှေဂူမြို့နယ်တွင် ပါဝင်သော ကောင်းတုံမြို့သည် မန္တလေးမြို့မှ ၂၆၃ မိုင်၊ ဗန်းမော်မြို့မှ ၁၂ မိုင်မျှဝေးကွာသော ဧရာဝတီမြစ်၏ လက်ဝဲဘက်ကမ်းပေါ်တွင်တည်ရှိသည်။
ယခုအခါ ကောင်းတုံမြို့သည် ထင်ပေါ်ကျော်စောသော မြို့ မဟုတ်သော်လည်း ရှေးအခါက ကုန်းလမ်းကုန်စည်ကူးသန်း ရောင်းဝယ်မှုတွင် ဖွံ့ဖြိုးခဲ့သည်။
ဤမြို့မှနေ၍ ကုန်းလမ်းခရီး ဖြင့် တရုတ်နိုင်ငံသို့၎င်း၊ ရေလမ်းခရီးဖြင့် ရန်ကုန်မြို့သို့၎င်း၊ ကူးလူးဆက်ဆံနိုင်ခဲ့သည်။
အထူးသဖြင့် ၁၇ ရာစုနှစ် နောက် ပိုင်းတွင် ဗန်းမော်မြို့၌ ဒပ်ချလူမျိုးနှင့် အင်္ဂလိပ်လူမျိုးတို့၏ အလုပ်ရုံကြီးများ ဖွင့်လှစ်လုပ်ဆောင်သောအချိန်များတွင် ပိုမို စည်ကား၍လာခဲ့သည်။
ရှေးမြန်မာနိုင်ငံ ရေလမ်းကုန်စည် ရောင်းဝယ်ဖောက်ကားမှုနှင့်စပ်လျဉ်း၍ 'အထက်ကောင်းတုံ၊ အောက်ရန်ကုန်နှင့် စုန်ဆန်ထက်အောက်'ဟု ပြောဆိုရေးသား လေ့ရှိသည်။
ရှေးမြန်မာမင်းများလက်ထက်က ရွှေဂူမြို့ဝန်မှာ ကောင်းတုံမြို့နှင့် စာဝတီးမြို့ ၂ မြို့ကို အုပ်ချုပ်ရလေသည်။
ရှေးအခါက ကောင်းတုံမြို့နယ်တွင် တောလက်ကျေးရွာ ၄ဝ ခန့်ပါဝင်သည်။
ထိုကျေးရွာများမှာ ဧရာဝတီမြစ်သို့ ဒုတိယ မြစ်ကျဉ်းအထက်အနီးတွင်စီးဝင်သော စင်းခန်းချောင်းကမ်း ပေါ်တွင်တည်ရှိကြသည်။
ဆင်ဖြူရှင်မင်းလက်ထက် ခရစ် ၁၇၆၅ ခုနှစ်မှ ၁၇၆၉ ခုနှစ်အထိ (မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၁၂၇ ခုနှစ်မှ ၁၁၃ဝ ပြည့်နှစ် အထိ) ၄ ကြိမ်တိုင်တိုင် တရုတ်နှင့် မြန်မာတို့စစ်ဖြစ်ကြရာ ကောင်းတုံမြို့နေရာတွင် တိုက်ပွဲများ အကြိမ်ကြိမ် ဖြစ်ပွားခဲ့ သည်။
နောက်ဆုံးတရုတ်မြန်မာ စစ်ပြေငြိမ်းရေးစာချုပ်ကို ကောင်းတုံမြို့မှာပင် ချုပ်ဆိုရေးထိုးခဲ့ကြသည်။
စစ်ပွဲပြီးဆုံး၍ မြန်မာတပ်များထွက်ခွါခါနီး ဗိုလ်ချုပ် ဝန်ကြီးမဟာသီဟသူ ကြီးမှူး၍ စစ်ပြေငြိမ်းသည့်အထိမ်းအမှတ်နှင့် စေတီတစ်ဆူ တည်ထားခဲ့သည်။
ထိုစစ်ပွဲများပြီးဆုံးသွားပြီးနောက် တရုတ် နိုင်ငံနှင့်မြန်မာနိုင်ငံသို့ ကုန်စည်ကူးသန်းရောင်းဝယ်မှု ပိုမို တိုးတက်လာသည်။
ကောင်းတုံမှ ရွှေလီ၊ မိုင်းမောလမ်းစဉ် တို့ဖြင့် တရုတ်နိုင်ငံသို့ပေါက်ရောက်နိုင်ရကား ကောင်းတုံမှာ ဖောက်ကားရောင်းဝယ်မှု ဗဟိုစခန်းအဖြစ် ဗန်းမော်မြို့နှင့်ပင် အပြိုင်အဆိုင်ဖြစ်လာခဲ့ဘူးသည်။
ကောင်းတုံမှာ ယခုအခါ ကချင်ပြည်နယ်တွင်ပါဝင်၍ လူဦးရေ ၃ဝဝ ခန့်မျှ နေထိုင်သည့် ကျေးရွာမျှ ဖြစ်နေတော့သည်။
ငါးဖမ်းခြင်းနှင့် တောင်ယာလုပ်ငန်းများကို လုပ်ကိုင်စားသောက် ကြသူပေါများသည်။
ဆောင်းရာသီ၌ မုရင်းစပါးများကို စိုက်ပျိုး ကြသည်။
တောင်ပေါ်ကုန်နှင့် မြေလတ်ကုန်များကို လဲလှယ် ရောင်းချပေးလေ့ရှိသော ကုန်သည်များကိုလည်း တွေ့နိုင် ပေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁) ကိုးကား Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ။
right|တောင်တက်ခြင်းနှင့် လူသူအရောက်အပေါက်မရှိသောနေရာများသို့ လှည့်လည်သွားလာခြင်းတို့ကိုလည်း ခရီးထွက် စူးစမ်းခြင်းဟု သတ်မှတ်နိုင်သည်။
ခရီးထွက်စူးစမ်းခြင်း (Adventure) ဟူသည်မှာ သာမန်အားဖြင့် လူသူမရောက်ပေါက်သေးသော ဒေသသစ်များကို စူစမ်းရှာဖွေ လေ့လာခြင်းပင်ဖြစ်သည်။
သို့သော် စူးစမ်းရှာဖွေမှုနယ်သည် အလွန်ကျယ်ဝန်းသည်။
ဒေသတစ်ခု၌ မှီတင်းနေထိုင်သောလူ၊ တိရစ္ဆာန်၊ သစ်ပင်တို့နှင့်တကွ ယင်းတို့နှင့် မကင်းရာမကင်းကြောင်းဖြစ်သော စီးပွားရေး၊ လူမှုရေး၊ ယဉ်ကျေးမှု ကိစ္စဟူသမျှတို့သည် သူတေသီပုဂ္ဂိုလ်တို့အတွက် လေ့လာဖွယ်ရာချည်းပင် ဖြစ်ပေသည်။
ထို့ကြောင့် စံနစ်တကျ စူးစမ်းလေ့လာကြသည့်အခါ စူးစမ်းရေးအဖွဲ့သည် ရည်ရွယ်ချက်တစ်ခုခုကို သတ်မှတ်ကာ ကျွမ်းကျင်သူ ပုဂ္ဂိုလ်များနှင့် စုပေါင်း၍ ခရီးထွက်ပြီးလျှင်၊ အများမသိသေးသော ကိစ္စရပ်တို့ကို သိအောင် ရှာဖွေကြလေသည်။
ထို့ကြောင့် စူးစမ်းရှာဖွေမှုနယ် ကျယ်လာသော ဤခေတ်၌ လူမရောက်သော ဒေသကိုသာ စူးစမ်းရှာဖွေသည် မဟုတ်ဘဲ ဤကမ္ဘာမြေအတွင်း၌ လူတို့မသိသေးသော အကြောင်းခြင်းရာတို့ကို သိရှိရအောင် စူးစမ်းရှာဖွေကြသည့်အပြင် နက္ခတ္တဗေဒ သုတေသနလုပ်ငန်းအတွက် ဤကမ္ဘာမြေကိုကျော်၍ ကမ္ဘာနှင့်နီးသော ဂြိုဟ်ကြီးဂြိုဟ်ငယ်တို့ထံ အရောက်ခရီးထွက်ကြ၍ ရှာဖွေစူးစမ်းမှုများကို ပြုလုပ်ကြလေသည်။
ဂရိတို့၏ ရှေးကျသော ခေတ်က ဥရောပတိုက်ဆုံးလျှင် ကမ္ဘာမြေ၏ အဆုံးသို့ ရောက်ပြီဟု ယူဆခဲ့ကြသည်။
ထိုခေတ်နှင့် ကမ္ဘာမြေကြီးသည် လုံးသည်ဟု အတိအကျပြောနိုင်သော ယနေ့ခတ်ကို နှိုင်းယှဉ်ဆင်ခြင်သော် လူအတွေ့အခေါ်များ၊ စွန့်စားမှုများသည် မည်မျှအထိ ကြီးကျယ်ကြောင်းကို သိနိုင်လေသည်။
ယင်းသို့ အတွေးအခေါ် ကျယ်ဝန်းလာ၍ ယဉ်ကျေးမှု အဆောက်အဦးကြီးမားလာရသည်မှာ ခရီးထွက် စူးစမ်းသူများကြောင့် ဖြစ်၏။
ဥရောပသမိုင်း၌ ဉာဏ်သစ်အရေးပုံခေါ်သော ခေတ်ဆန်းချိန်(ရီနေဆွန်း) ခေတ်တစ်ခေတ်တွင်ခဲ့သည်။
ထိုခေတ်၌ သစ်ဆန်းသော အတွေးအခေါ်နှင့် အမြော်အမြင်တို့က စေ့ဆော်ခြင်းကြောင့် ကိုလံဗပ်စသော ခရီးသည်တို့သည် ရေကြောင်းခရီးဖြင့် စွန့်စားသွားလာခဲ့ကြသည်မှာ ခရီးထွက်စူးစမ်းခြင်း၏ အစဟု ဆိုလောက်ပေသည်။
သို့သော် သူတို့ထက်စော၍ ရေသစ်မြေသစ်တို့ကို ရှာဖွေကာ ယဉ်ကျေးမှုကို ပျံ့နှံ့အောင် ဖြန်ချီခဲ့သော ခရီးသည်တို့ကား ရှေးနှစ်ပေါင်း ၂၀၀၀ ကျော်က ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည် ဖီနီရှန်လူမျိုး ကုန်သည်များပင်တည်း။
သို့သော် ဖီနီရှန်ကုန်သည်များနှင့် ကိုလံဗပ်ကဲ့သို့သော ရေမြေသစ်ရှာသမားများသည် ယဉ်ကျေးမှု ပျံ့နှံ့ရေးအတွက် ရှေ့ဆောင်လမ်းပြများသာ ဖြစ်သည်။
ကမ္ဘာရေမြေ တစ်ဝှန်းလုံးကို ယဉ်ကျေးမှု ရောင်ခြည်လွှမ်းခြုံနိုင်သည်ကား သိပ္ပံပညာရ၏ထွန်းကားသော ခေတ်တွင် အစောဆုံးနှင့် အကျော်ကြားဆုံး ခရီးထွက် စူးစမ်းသူများမှာ ဗြိတိသျှ ရေကြောင်းဌာနမှ စေလွှတ်သော "ချဲလင်းဂျား" ခေါ် ဘုရင့်သင်္ဘောဖြင့် တောင်ပင်လယ်တစ်ကြောသို့ ထွက်ခဲ့သည့် အဖွဲဝင်များပင်တည်း။
ချဲလင်းဂျားသင်္ဘောသည် ထိုခရီးအတွက် ကိရိယာ၊ ရိက္ခာတို့ကို အထူးတလည် စီစဉ်ပြင်ဆင်၍ ၁၈၇၂ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလမှ ၁၈၇၄ ခုနှစ် မေလအထိ တစ်နှစ်ခွဲခန့် တောင်ပင်လယ်များကို အစုန်အဆန် ကူးသန်းခဲ့သဖြင့် မရောက်မပေါက်ဖူးသေးသော မြေသစ်ရေသစ်တို့ကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ရုံမျှမက ရေနေသတ္တဝါဆိုင်ရာ ဗဟုသုတများကိုလည်း ဆည်းပူးနိုင်ခဲ့ပေသည်။
ချဲလင်းဂျားသင်္ဘောဖြင့် ခရီးထွက်ခဲ့သော သိပ္ပံပညာသည်အဖွဲ့၏ မှတ်သားဖွယ်ကောင်းလှသော အစီရင်ခံစာကြီးမှာ အုပ်တွဲပေါင်း ၅၀ ရှိသဖြင့် မည်မျှခရီးရောက်ခဲ့သည်ကို ခန့်မှန်းနိုင်လေသည်။
ထိုစူးစမ်းရှာဖွေမှုတို့တွင် တိရစ္ဆာန်၊ သစ်ပင်ပန်းမာလ်၊ အရာဝတ္ထုများကို ရုပ်ရှင်ရိုက်ကူး၍ ဗဟုသုတအလို့ငှာ မှတ်တမ်းတင်ရန် ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် ခရီးထွက်ခြင်းလည်း ရှိသည်။
ထိုမှတစ်ပါး သိပ္ပံပညာဆိုင်ရာ စူးစမ်းရှာဖွေမှုအတွက်လည်း အဖွဲ့လိုက် ခရီးထွက်ကြသည်။
မြင့်မားလွန်း၍ လူသာမန်တို့ တက်ရောက်ခြင်းငှာ မစွမ်းနိုင်သော တောင်ထိပ်များသို့ ရောက်အောင်တက်ခြင်း၊ နေကြတ်ခြင်း၊ လကြတ်ခြင်း စသည်တို့ကို ဓာတ်ပုံရိုက်ယူနိုင်ရန် အမြင်နိုင်ဆုံး နေရာများကို ရှာဖွေသွားရောက်ခြင်း၊ တောင်နှင့်မြောက်ဝင်ရိုးစွန်းဒေသများကို ကုန်စည်ဖောက်ကား ရောင်းဝယ်မှုဖြင့် သွားရန်ဖြစ်နိုင် မဖြစ်နိုင်စသည်တို့ကို စုံစမ်းခြင်း၊ သေနင်္ဂဗျူဟာအတွက် စစ်တက်စစ်ချီစခန်း ကောင်းမကောင်းစုံစမ်းခြင်း စသည်တို့ကိုလည်း ခရီးထွက် အဖွဲ့များဖွဲ့၍ ပြုလုပ်ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြသည်။
ထို့ပြင် လူမျိုးတစ်မျိုး၏ လူမှုရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုတို့ကို စူးစမ်းလေ့လာရန် ခရီးထွက်သည်လည်း ရှိသေးသည်။
ဘာသာ၊ အယူဝါဒ၊ ဓလေ့ထုံးစသည်တို့ကို စူးစမ်းလေ့လာရန် ခရီးထွက်ကြသောကြောင့် ကမ္ဘာပေါ်ရှိ လူမျိုးတို့သည် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး မည်သို့နွယ်ကြသည်။
ကွဲပြားခြားနားကြသည်ဟူသော အချက်တို့ကို လူမှုရေးသမိုင်းအတွက် ကျွန်ုပ်တို့ သိကြရပေသည်။
ကမ္ဘာပေါ်တွင် လူသူမရောက်နိုင်သေးသည့် ဒေသများ အများအပြားပင် ရှိသေးရာ တိုးတက်လျက် ရှိသော သိပ္ပံပညာရပ်များ၏ အစွမ်းဖြင့် ရှာဖွေလျှင် ထိုဒေသများတွင် လူတို့အဖို့ အကျိုးထူးစေမည့် အရာဝတ္ထု အချက်အလက်မရှိဟု မည်သူပြောနိုင်ပါအံ့နည်း။
လူတို့၏ အကျိုးစီးပွားသည် မြေ၌လည်းကောင်း၊ ရေ၌လည်းကောင်း၊ လေ၌လည်းကောင်း ရှိသည်သာဖြစ်၏။
ရှာနိုင်လျှင်တွေ့သည်ဟု ယုံကြည်သော လက်တွေ့သမားများကလည်း ငွေကုန်ကြေးကျခံကာ စူးစမ်းရှာဖွေကြသည်သာ ဖြစ်လေသည်။
ထို့ကြောင့်ပင် ကမ္ဘာမြေကြီးမှ ရွှေငွေ၊ ကျောက်သံပတ္တမြားနှင့်တကွ ရွှေရည်ဟုခေါ်ရလောက်အောင် အဖိုးတန်သော ရေနံ၊ ဓာတ်ဆီများကို နေရာအနှံ့အပြား တူးဖော်ရရှိခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။
ပင်လယ်ရေ၏ အောက်ခြေမှလည်း အဖိုးတန်ပစ္စည်းအမျိုးမျိုးရအောင် ယူဆောင်နိုင်ခဲ့ကြသည်။
ထိုကဲ့သို့သော အကျိုးထူးများကို ခံစားရသည်မှာ မျက်မြင် လက်တွေ့ဖြစ်ရကား စီးပွားရေအမြင်ကျယ်သူ လုပ်ငန်းရှင်ကြီးများ၊ အစည်းအရုံးအသင်းအပင်းများ၊ အစို:ရအဖွဲ့များက ငွေကုန်ကြေးကျခံကာ မိမိတို့ ရည်ရွယ်ချက်ရှိသည့်လုပ်ငန်း၌ ကျွမ်းကျင်သူများကို ရွေးချယ်ဖွဲ့စည်း၍ လူအများ လမ်းမထွင်ရသေးသော ရေမြေဒေသများသို့ စေလွှတ်ခဲ့ကြလေသည်။
ယင်းသို့ ခရီးထွက် စူးစမ်းရာတွင် ဝင်ရိုးစွန်းဒေသများသို့ သွားရသော ခရီးမှာ အခက်ခဲဆုံးနှင့် အစွန့်စားရဆုံး ဖြစ်သည်။
ထို့ပြင် ထိုသို့ ခရီးထွက် စူးစမ်းခဲ့သည်တွင် ရေသစ်မြေသစ်များကို တွေ့ရှိခဲ့ရခြင်းမှာ အမှတ်မထင် တွေ့ရှိခဲ့ရခြင်းဖြစ်၍ အများအားဖြင့်သော်ကား စီးပွားရေးအတွက် ရှာဖွေထောက်လှမ်းရေး ကိစ္စများသာ ဖြစ်ခဲ့ပေသည်။
ကမ္ဘာပေါ်တွင် မြေသစ်ရေသစ် နောက်ထပ်ရှာဖွေရန် မရှိတော့သည့်တိုင်၊ အနည်းနှင့်အများ ဆိုသလို လူသူအရောက်အပေါက်ခက်ခဲသေးသော ဒေသများကို အသေးစိတ်ရှာဖွေလေ့လာရန် ကျန်ရှိသေးသည်။
ကမ္ဘာပေါ်တွင် အမြင့်ဆုံးဖြစ်သည့် ပေ၂၉၀၀၀ ကျော်မြင့်သော ဧဝရတ်တောင်ထိပ်သို့ တက်ရောက်နိုင်ရန် ကြိုးပမ်းချက်သည်ပင် အောင်မြင်ခဲ့ပြီး ဖြစ်၏။
၁၉၅၃ ခုနှစ်၊မေလ ၂၉ ရက်၊ နံနက် ၁၁ နာရီခန့်တွင် ကာနယ်ဟန့်ခေါင်ဆောင်သည့် တောင်တက်အဖွဲ့မှ နီပေါလူမျိုး တင်ဆင်ဆိုသူနှင့် နယူးဇီလန်းကျွန်းသား အက်ဒမန်ဟီလာရီ ဆိုသူတို့သည် အဆိုပါတောင်ထွတ်သို့ အောင်မြင်စွာ တက်ရောက်နိုင်ခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အပိုင်း-ခ၊ အတွဲ-၂၊ နှာ-၂၅၅ ကိုးကား။
thumb|အမြီးဖျားတွင်အဆိပ်ဆူးပါသည့် ကင်းမြီးကောက် ကင်းမြီးကောက်၏ပုံပန်းမှာ မြင်ရုံနှင့်ပင် ကြောက်စရာကောင်းသည်ဟု ဆိုရပေမည်။
အမည်နှင့်လိုက်အောင် အမြီးမှာကောက်လျက်ရှိ၏။
ဦးခေါင်းမှာ ကိုယ်နှင့် ကပ်လျက် ရှိသဖြင့် အလျင်းမရှိဟု ထင်မှတ်ရသည်။
ကြီး မားသော လက်မကြီး ၂ ခုမှာ ပခုံးဆီမှ ထွက်ပေါ်လာသည် ထင်ရသော်လည်း အမှန်အားဖြင့် ပိုးမွှားတိရစ္ဆာန် ကလေး များကို ဖမ်းယူရန်အတွက် ဦးခေါင်းမှ ထူးဆန်းစွာ ပေါက်ပွား လာသော အင်္ဂါထူးတစ်ခုဖြစ်သည်။
သေးငယ်သော မျက်လုံး ကလေးများမှာ ဦးခေါင်းထိပ်တွင်ရှိ၍၊ ကျောပေါ်၌လည်း မျက်လုံးတစ်စုံအပိုပါတတ်သည်။
ကင်းမြီးကောက်တွင် ပင့်ကူနည်းတူခြေ ၈ ချောင်းရှိ၍ 'အာရက်နီဒါ'ခေါ် တိရစ္ဆာန်မျိုးပေါင်း၌ ပါဝင်သည်။
သို့သော် လက်မ ၂ ခုမှာ ခြေထောက်များရှေ့ဖက်တွင် ရှိသောကြောင့် ပုစွန်တုပ်ကြီးနှင့် တစ်နည်းတဖုံဆင်တူ၍နေသည်။
ကင်းမြီး ကောက်အမြီး၏အဆုံးတွင် အလွန်မာကျော ချွန်ထက်သော အဆိပ်ဆူးတစ်ခုရှိသည်။