kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
မြိတ် လေတပ်စခန်းဌာနချုပ်။
မြစ်ကြီးနား လေတပ်စခန်းဌာနချုပ်။
(ယခင် အမှတ် ၅၀၃ လေတပ်စခန်း) မကွေး လေတပ်စခန်းဌာနချုပ်။
ပုသိမ် လေတပ်စခန်းဌာနချုပ်။
ဟုမ္မလင်း လေတပ်စခန်းဌာနချုပ်။
နမ့်စမ် လေတပ်စခန်းဌာနချုပ်။
ကျောက်ထုလေတပ်စခန်းဌာနချုပ်။
thumb|လေကြောင်းအတတ်သင်လေတပ်စခန်းဌာနချုပ် (ရှမ်းတဲ) လေတပ်စခန်းများ မှော်ဘီ လေတပ်စခန်း။
(ယခင် အမှတ် ၅၀၁ လေတပ်စခန်း) ကိုကိုးကျွန်း လေတပ်စခန်း။
တံတားဦး လေတပ်စခန်း။
နေပြည်တော် လေတပ်စခန်း။
လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေး စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်များ လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့သည် မြန်မာ့တပ်မတော်၏ စစ်လက်ရုံးတပ်ဖွဲ့တစ်ခုဖြစ်သည်။
ဖွဲ့စည်းပုံအရ တပ်မတော်(ကြည်း)၌ ပါဝင်သော်လည်း လုပ်ငန်းတာဝန်ပိုင်း၌ သဘောသဘာဝအရ တပ်မတော်(ရေ)၊ အထူးသဖြင့် တပ်မတော်(လေ)နှင့် ပို၍ဆက်စပ်မှုရှိလေသည်။
လက်ရှိ လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့၏ အရာရှိချုပ် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေသူမှာ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တစ်ဦး ဖြစ်ပြီး ဒုတိယအရာရှိချုပ် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေသူမှာ ဗိုလ်ချုပ်တစ်ဦး ဖြစ်သည်။
ထို့နောက် လက်ထောက် အရာရှိချုပ် (၃)ဦးရှိပြီး၊ ကြည်း/ ရေ/ လေ တပ်ဖွဲ့ အသီးသီးမှ ဗိုလ်မှူးချုပ် အဆင့်ရှိသူ တစ်ဦးစီကို ခန့်အပ်ထားသည်။
အမှတ်(၁)လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေး စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ် အမှတ်(၂)လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေး စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ် - မြိတ် အမှတ်(၃)လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေး စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ် - လွိုင်လင် အမှတ်(၄)လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေး စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ် - သထုံ အမှတ်(၅)လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေး စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ် - မှော်ဘီ အမှတ်(၆)လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေး စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ် အမှတ်(၇)လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေး စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ် - ကျောက်ဆည် အမှတ်(၈)လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေး စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ် - နေပြည်တော် အမှတ်(၉)လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေး စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ် - ဆိပ်ဖြူမြို့ လက်ရှိအသုံးပြုနေသော စစ်လေယာဉ်များ thumb |ရုရှားထုတ် မစ်(ဂ်)-၂၉ ဘက်စုံသုံး တိုက်လေယာဉ် (မင်္ဂလာဒုံ လေယာဉ်ကွင်း)|alt= right|Nanchang Q-5 မြေပြင်တိုက်ခိုက်ရေးလေယာဉ် (မင်္ဂလာဒုံ လေယာဉ်ကွင်း)|alt= right|thumb|မြန်မာ့လေတပ်၏ ဖော်ကာ အက်ဖ်၂၇ လေယာဉ်ထုတ်လုပ်သည့်နိုင်ငံအမျိုးအစားမူကွဲတာဝန်ထမ်းဆဲမှတ်ချက် တိုက်ခိုက်ရေးလေယာဉ် MiG-29 မစ်(ဂ်)-၂၉ ကြားဖြတ် တိုက်လေယာဉ် / ဘက်စုံသုံး တိုက်လေယာဉ် ၃၈ https://www.flightglobal.com/download?ac=98881 ၅ စင်းသည် လေ့ကျင့်ရေးအတွက် အသုံးပြုလျက်ရှိသည်။
Sukhoi Su-30 (ဆူခွိုင်း ၃၀) ဘက်စုံသုံး တိုက်လေယာဉ် Su-30SME ၈ - ၁၀စင်းခန့် ၄စင်း မှာယူထား JF-17 Thunder /ရေငုပ်သင်္ဘောတိုက်ခိုက်ရေးလေယာဉ် / ဘက်စုံသုံး တိုက်လေယာဉ် ၁၁{{cite web |url=https://www.militaryfactory.com/modern-airpower/aircraft-myanmar-burma-air-force.php ၅စင်း မှာယူထား Nanchang Q-5 မြေပြင်တိုက်ခိုက်ရေးလေယာဉ် F-5B၂၁ Chengdu J-7 တိုက်လေယာဉ် F-7M ၃၆ https://www.flightglobal.com/download?ac=98881 ၆ စင်းသည် လေ့ကျင့်ရေးအတွက် အသုံးပြုလျက်ရှိသည်။
Sky02 ကင်းထောက် ၁၁စင်းခန့် Orlan-10 ကင်းထောက် Orlan-10E ၂၀၀စင်းခန့် https://www.thedefensepost.com/2021/01/26/russia-sells-myanmar-orlan-10e-drones/ Elbit Skylark ကင်းထောက် Skylark I-LEX မသိရှိhttps://www.arakanarmy.net/post/three-sons-of-soldiers-from-myanmar-army-came-to-collect-the-uas-drone-were-captured-by-arakan-army DSO V15 ကင်းထောက် မသိရှိ CASC Rainbow ကင်းထောက် CH-2https://www.rfa.org/burmese/program_2/military-council-drone-attacks-05102024003512.html Camcopter S-100 ရေကြောင်းကင်းထောက် ၁၈စင်း ရေတပ်အတွက်အသုံးပြုနေ/ ပြည်တွင်း၌ထုတ်လုပ်လျက်ရှိ https://www.rfa.org/burmese/program_2/myanmar-army-buy-drone-illegally-03232022182504.html Orion-2 UAV တိုက်ခိုက်ရေး မသိရှိ ရုရှားနိုင်ငံထံမှဝယ်ယူထား CZ55 / ကင်းထောက်/တိုက်ခိုက်ရေး မသိရှိ ပြည်သူ့စစ်တပ်ဖွဲ့များတွင်အသုံးပြုလျက်ရှိhttps://burmese.thanlwintimes.com/2023/12/29/%E1%80%90%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%95%E1%80%BC%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%92%E1%80%9B%E1%80%AF%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%85%E1%80%85%E1%80%BA%E1%80%86%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%9B%E1%80%B1%E1%80%B8/ ရေဒါများ မြန်မာလေတပ်တွင် သုံးဖက်မြင်စောင့်ကြည့်ရေး YLC-2 ရေဒါ၊ P-37 ကြိုတင်သတိပေးရေဒါစနစ်၊ JLP-40 ကာကွယ်ရေးရေဒါအပါအဝင် ရေဒါအများအပြားနှင့် ပေါင်းစပ်လေကြောင်းကာကွယ်ရေးရုံးနှင့်ချိတ်ဆက်ထားသည့် Galaxy EWR စနစ် တပ်ဆင်ထားသည်။
https://web.archive.org/web/20201031065753/https://www.indrastra.com/2015/12/ANALYSIS-Myanmar-Integrated-Air-Defense-System-0516.html?m=1 အမှတ်အသား 150x150px 150x150px မြန်မာ့ စစ်လေယာဉ် တံဆိပ်(ဗဟိုတွင် အဝါရောင် အကွက်နှင့် အပြာရောင် အနားသတ်မျဉ်းများ ပါသော အဖြူရောင် တြိဂံ)ကို များသောအားဖြင့် နေရာ ခြောက်မျိုးတွင် ရေးဆွဲထားသည်။
တပ်မတော် (လေ) ၏ အမှတ်စဉ် မှတ်သားမှု စနစ်သည် တပ်ဖွဲ့နှင့် လေယာဉ်တစ်စင်းချင်းစီ၏ ကိုယ်ပိုင်အမှတ်တို့ကို ခွဲခြားပေးသည်ဟု သိရသော်လည်း အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိပါ။
ရှေးကျသော လေယာဉ် အများစုတွင် "UB" အက္ခရာနှင့်စပြီး ဗမာ ကိန်းဂဏန်းများပါသည့် အမှတ်စဉ်များကို တွေ့ရသည်။
တစ်ခါတစ်ရံ အမှတ်စဉ်များကို အဖြူရောင် အနားသတ်မျဉ်းများဖြင့် ရေးဆွဲတတ်သည်။
တိုက်ခိုက်ရေး လေယာဉ်များတွင်မူ ယေဘုယျအားဖြင့် အမှတ်စဉ် အနက်ရောင်များကို တွေ့နိုင်သည်။
၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်နောက်ပိုင်း မတော်တဆမှုများ စာရင်း လေယာဉ်ထိခိုက်သည့်ရက်စွဲထိခိုက်မှုအကြောင်းအရင်းF-7 ၂၀၁၀ ပျက်စီး ဆင်းသက်စဉ် ပျက်ကျမှု Mig-29 ၁၁ ဇွန်လ ၂၀၁၄ ပျက်စီး ဟိုက်ဒရောလစ်ပိုက် ပေါက်ကွဲမှု Beechcraft 1900 ၁၀ ဖေ‌ဖော်ဝါရီလ ၂၀၁၆ ပျက်စီး ပြေးလမ်းမှထွက်ခွာစဉ် စက်ချို့ယွင်းမှု F-7 မတ်လ ၂၀၁၆ အနည်းငယ်ထိခိုက် ပြေးလမ်းချော်မှု Mi-2 ၁၅ ဇွန်လ ၂၀၁၆ ပျက်စီး စက်ချို့ယွင်းမှု A-5 ၂၂ ဇွန်လ ၂၀၁၆ အမြှီးပိုင်းထိခိုက် လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးလက်နက်ဖြင့် ပစ်ချမှု Y-8 ၇ ဇွန်လ ၂၀၁၇ ပျက်စီး ရာသီဥတုဆိုးဝါးမှု G-4 ၅ စက်တင်ဘာလ ၂၀၁၇ ပျက်စီး စက်ချို့ယွင်းမှု F-7 ၃ ဧပြီလ ၂၀၁၈ ပျက်စီး စက်ချို့ယွင်းမှု F-7၁၆ အောက်တိုဘာလ ၂၀၁၈ပျက်စီး ‌ရာသီဥတုဆိုးဝါးမှု F-7 Y-8 ၅ စက်တင်ဘာလ ၂၀၁၉ အနည်းငယ်ထိခိုက် ဆင်းသက်စဉ် ပြေးလမ်းချော်မှု Mi-17 ၆ မတ် ၂၀၂၀ အမြှီးကျိုး ဆင်းသက်စဉ် စက်ချို့ယွင်းမှု Mi-35 ၃ မေလ ၂၀၂၁ ပျက်စီး ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် မှပစ်ချခဲ့မှု Beechcraft 1900 ၁၀ ဇွန်လ ၂၀၂၁ ပျက်စီး ရာသီဥတုဆိုးဝါးမှု F-7 ၈ ဩဂုတ်လ ၂၀၂၁ အနည်းငယ်ထိခိုက် လေတပ်အတွင်း ပေါက်ကွဲမှု A-5 ၁၆ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၀၂၂ ပျက်စီး စက်ချို့ယွင်းမှု Mi-17 ၂၉ မတ်လ ၂၀၂၂ အမြှီးကျိုး ဆင်းသက်စဉ် စက်ချို့ယွင်းမှု PT-6 ၁၉ နိုဝင်ဘာလ ၂၀၂၂ အနည်းငယ်ထိခိုက် စက်ချို့ယွင်းမှု Grob-120 TP ၂၈ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၀၂၃ အနည်းငယ်ထိခိုက် စက်ချို့ယွင်းမှု H120 ၁၅ ဇွန်လ ၂၀၂၃ ပျက်စီး စက်ချို့ယွင်းမှု K-8W ၁၁ နိုဝင်ဘာလ ၂၀၂၃ ပျက်စီး ပစ်ချခံရမှု Mi-17 ၃ ဇန်နဝါရီလ ၂၀၂၄ ပျက်စီး ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် မှပစ်ချခဲ့မှု FTC-2000G ၁၆ ဇန်နဝါရီလ ၂၀၂၄ ပျက်စီး စက်ချို့ယွင်းမှု Y-8 ၂၃ ဇန်နဝါရီလ ၂၀၂၄ ကိုယ်ထည်နှစ်ပိုင်းကျိုး ပြေးလမ်းချော်မှု Eurocopter AS365 ၂၉ ဇန်နဝါရီလ ၂၀၂၄ ပျက်စီး ပစ်ချခံရမှု Mig-29 ၂၉ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၀၂၄ ပျက်စီး စက်ချို့ယွင်းမှု Eurocopter AS365 ၂ ဩဂုတ်လ ၂၀၂၄ ပျက်စီး ရာသီဥတုဆိုးဝါးမှု Mi-17 ၂၀ မေ ၂၀၂၅ ပျက်စီး ပစ်ချခံရမှု Mi-17 ၂၀ မေ ၂၀၂၅ ထိခိုက် ပစ်ချခံရမှု F-7 ၁၀ ဇွန် ၂၀၂၅ ပျက်စီး ရာသီဥတုဆိုးရွားမှု FTC-2000G ၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ ပျက်ကျ။
ရာသီဥတုဆိုးဝါးမှု၊​ စက်ချို့ယွင်းမှု (ပစ်ချခဲ့ဟု KNLA ပြော) မတော်တဆ နှင့် ထိခိုက်ပျက်စီးမှုများ ၂၀၁၆ တွင် Beechcraft 1900 လေယာဉ်တစ်စီး နှင့် Mi-2 ရဟတ်ယာဉ် ၁စီးပျက်ကျခဲ့သည်။
၇ ဇွန် ၂၀၁၇ တွင် တပ်မတော်(လေ)မှ စန်းရှီ ဝိုင်-၈ လေယာဉ်သည် မြိတ်မှ ရန်ကုန်သို့ ခရီးစဉ်၌ ပျက်ကျခဲ့သည်။
၂၀၁၇ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာ ၅ အတွင်းကလည်း တပ်မတော်(လေ)မှ G-4 အမျိုးအစားလေယာဉ် တစ်စီးသည် ဧရာဝတီတိုင်းဒေသသကြီးအတွင်း ပျက်ကျသွားခဲ့ပြီး လေယာဉ်မှူးသေဆုံးသွားသည်။
၂၀၁၈ ဧပြီတွင် တောင်ငူလေတပ်စခန်းဌာနချုပ်မှ လေ့ကျင့်ပျံသန်းနေသည့် အက်ဖ်-၇ လေယာဉ်တစ်စီး ပျက်ကျသွားခဲ့ရာ လေယာဉ်မှူးသေဆုံးသွားသည်။
၂၀၁၈ အောက်တိုဘာလတွင် မကွေးလေတပ်စခန်းဌာနချုပ်မှ F-7 တိုက်လေယာဉ်နှစ်စီး ပျက်ကျသွားပြီး လေယာဉ်မှူးနှစ်ဦးနှင့် မြေပြင်ပေါ်မှ ကျောင်းသူတစ်ဦး သေဆုံးသွားသည်။
၂၀၂၁ ခုနှစ် မေလ ၃ ရက်နေ့တွင် ကချင်ပြည်နယ်၌ တပ်မတော်လေက လေကြောင်းပစ်ခတ်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ရာတွင် ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်က မိုးမောက်မြို့အနီးတွင် ရဟတ်ယာဉ်တစ်စီးကို ပစ်ချနိုင်ခဲ့သည်။
မည်သည့်ရဟတ်ယာဉ်အမျိုးစားဖြစ်သည်ဆိုသည်နှင့် အသုံးပြုခဲ့သော ဝေဟင်ပစ်လက်နက်အမျိုးအစားတို့ကို တပ်မတော်လေနှင့် KIA တို့မှ ထုတ်ဖော်ပြောကြားခဲ့ခြင်းမရှိပေ။
၂၀၂၁ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁၁ ရက်နေ့တွင် ပြင်ဦးလွင်မြို့ အနီးစခန်းလေဆိပ်သို့ ဆင်းသက်ရာတွင် Beechcraft 1900 အမျိုးအစား လေယာဉ်ပျက်ကျခဲ့ရာ ပျဉ်းမနား ဈေးကုန်းဆရာတော် ဒေါက်တာဘဒ္ဒန္တကဝသာရ အပါအဝင် ၁၂ ဦးသေဆုံးခဲ့သည်။
၂၀၂၁ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၈ ရက်နေ့တွင် မကွေးလေတပ်စခန်းဌာနချုပ်တွင် ပေါက်ကွဲမှုနှစ်ခု ဖြစ်ပွားခဲ့ရာ လေယာဉ်အချို့ ထိခိုက်မှုများ ရှိခဲ့သည်။
အဆိုပါ ပေါက်ကွဲမှုကို ဗိဿနိုးပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့က ပြုလုပ်ခဲ့သည် ကြေညာခဲ့သည်။
၂၀၂၂ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၆ ရက်နေ့တွင် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ အုန်းတောကျေးရွာအနီးတွင် A-5 တိုက်လေယာဉ်တစ်စီး ပျက်ကျခဲ့ လေယာဉ်မှူးတစ်ဦး သေဆုံးခဲ့သည်။
၂၀၂၂ ခုနှစ် မတ်လ ၂၉ ရက်နေ့တွင် Mi-17 အမျိုးအစား ရဟတ်ယာဉ်တစ်စင်းသည် ချင်းပြည်နယ်၊ ဟားခါးမြို့အနီးတွင် ပျက်ကျခဲ့ရာ လူငါးဦး ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်။
၂၀၂၃ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁၅ ရက်နေ့တွင် H120 လေကျင့်ရေးရဟတ်ယာဉ်တစ်စီးသည် စက်ချို့ယွင်းမှုကြောင့် လယ်ဝေးမြို့နယ်၊ လယ်ဒါကြီးရွာ အနောက်တောင်ဘက် ငါးမိုင်ခန့်အကွာ၌ ပျက်ကျခဲ့ရာ လိုက်ပါလာသည့် ရဟတ်ယာဉ်မှူးနှင့် သင်တန်းသားတစ်ဦး သေဆုံးခဲ့သည်။
၂၀၂၃ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၁၁ ရက်နေ့တွင် K-8W အမျိုးအစား လေ့ကျင့်ရေးလေယာဉ်တစ်စင်းသည် ကရင်နီပြည်နယ်၊ ဖရူဆိုမြို့အနီးတွင် ပျက်ကျခဲ့သည်။
ဒေသခံတော်လှန်ရေးအဖွဲ့က ပစ်ချခဲ့သည်ဟု ဆိုခဲ့ပြီး မြန်မာလေတပ်ကမူ စက်ချို့ယွင်းမှုကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။
၂၀၂၄ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၃ ရက်နေ့တွင် ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်က Mi-17 ရဟတ်ယာဉ်အား ကချင်ပြည်နယ် ဝိုင်းမော်မြို့နယ်အနီးတွင် FN-6 MANPAD ဖြင့် ပစ်ချခဲ့ရာ ရဟတ်ယာဉ်ပေါ်ပါရှိသော လူခုနစ်ဦးစလုံး သေဆုံးခဲ့သည်။
၂၀၂၄ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၁၆ ရက်နေ့တွင် ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်က FTC-2000G လေ့ကျင့်ရေး/တိုက်ခိုက်ရေးလေယာဉ်ကို ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း၊ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်၊ နမ့်ဖတ်ကာရွာအနီးတွင် ပစ်ချခဲ့သည်။
၂၀၂၄ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလတွင် တပ်မတော်လေ၏ Y-8 လေယာဉ်တစ်စင်းသည် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်၊ Lengpui လေဆိပ်တွင် ပြေးလမ်းချော်ကာ ပျက်စီးခဲ့သည်။
၂၀၂၄ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၂၉ ရက်နေ့တွင် ကရင်အမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်က ထိုင်း-မြန်မာနယ်စပ် မြဝတီမြို့အနီးတွင် တပ်မတော်လေ၏ Eurocopter AS365 ရဟတ်ယာဉ်တစ်စင်းကို ပစ်ချခဲ့ရာ ဗိုလ်မှူးချုပ်အေးမင်းနောင်၊ ဗိုလ်မှူးစိုးလွင်ထွန်း၊ ဗိုလ်မှူး တိုးဦးနှင့် အခြားနှစ်ဦးတို့ သေဆုံးခဲ့သည်။
၂၀၂၄ ခုနစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၉ ရက်နေ့တွင် တပ်မတော်(လေ) ၏ တိုက်ခိုက်ရေးဂျက်လေယာဉ်အမျိုအစား MiG-29 သည်မကွေးတိုင်း‌ဒေသကြီး စလင်းမြို့နယ်တွင် စက်ချို့ယွင်းပျက်ကျကာ ပိုင်းလော့နှစ်ဦးလေထီးဖြင့် လွတ်မြောက်ခဲ့သော်လည်း လေယာဉ်မှာမီးလောင်ပျက်စီးခဲ့သည်။
၂၀၂၄ ခုနစ် ဩဂုတ်လ ၂ ရက်နေ့တွင် တပ်မတော်(လေ) ၏ Eurocopter AS365 Dauphin တစ်စင်း ရေဘေးသင့်ကယ်ဆယ်ရန် မှော်ဘီလေတပ်စခန်းမှထွက်ခွာစဉ် ပျက်ကျခဲ့သည်။
ထိုပျက်ကျမှုအတွင် ‌တောင်ပိုင်းတိုင်း လေတပ်ကွပ်ကဲရေးမှူးချုပ် ဗိုလ်ချုပ် စိုးတင်လတ်နှင့် တွဲဘက်လေယာဉ်မှူး တို့သေဆုံးခဲ့သည်။
https://myanmar-now.org/mm/news/55797/ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင် ၃ ရက်နေ့တွင် ဖားဆောင်းမြို့အနီး၊ ကျောက်လုံးကြီးရွာတဝိုက်၌ ပျက်ကျခဲ့သော FTC-2000G တိုက်လေယာဉ်အမျိုးအစားကို တွေ့ရသည်။
ကရင်နီတော်လှန်‌ရေးပူးပေါင်းတပ်များက ယင်းစစ်တပ်တိုက်လေယာဉ်ကို ပစ်ချနိုင်ခဲ့သည်ဟု ပြောဆိုပြီး၊ “FTC-2000G က နည်းပညာပိုင်း ချို့ယွင်းမှုများတာကြောင့် စက်ချွတ်ယွင်းပြီး ပျက်ကျတာဖြစ်နိုင်သလို ရာသီဥတုဆိုးရွားတာကြောင့် ဖြစ်နိုင်တယ်” ဟု CDM တပ်ကြပ်ကြီးနောင်ရိုးက ပြောခဲ့သည်။
အခြားလေ့လာရန် လေကြောင်းရန် ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ တပ်မတော် (ရေ) တပ်မတော် (ကြည်း) ကိုးကား။
တပ်မတော်စစ်ဆေးရေးနှင့် စာရင်းစစ်ချုပ် (ကြည်း/ရေ/လေ) ဆိုသည်မှာ တပ်မတော်တွင် ခန့်အပ်သည့် ရာထူးတာဝန်များထဲမှ တစ်ခုဖြစ်ပြီး ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့် ရှိသည့် တပ်မတော် အရာရှိကြီးများကိုသာ ခန့်အပ်လေ့ရှိသည်။
လက်ရှိ၌ တပ်မတော်စစ်ဆေးရေးနှင့် စာရင်းစစ်ချုပ် (ကြည်း/ရေ/လေ) တာဝန် ထမ်းဆောင်နေသူမှာ “ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိုးမင်းဦး” ဖြစ်သည်။
‘ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မင်းနိုင်’ သည် ၂၀၁၇ ခုနှစ် မေလတွင် ‘ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး’ အဆင့်သို့ တိုးမြှင့်ခံရပြီး “တပ်မတော်စစ်ဆေးရေးနှင့် စာရင်းစစ်ချုပ် (ကြည်း/ရေ/လေ)” ရာထူးနေရာသို့ ခန့်အပ်ခြင်းခံရ၍ ယခင်ထမ်းဆောင်သူ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အေးဝင်း ထံမှ ၎င်းရာထူး တာဝန်အားလွှဲပြောင်းရယူခဲ့သည်။
သူသည် တပ်မတော်(ကြည်း) ဗိုလ်သင်တန်းကျောင်း ၊ ဗိုလ်သင်တန်းအမှတ်စဉ် (ဗသက-၆၆)၏ စံပြထူးချွန်ဆုရရှိခဲ့သူဖြစ်ပြီး သူသည် ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် တမခ(၁၀၁) တပ်မမှူး၊ ၂၀၁၂ မှ ၂၀၁၇ ခုနှစ်အထိ တွဲဖက်စစ်ထောက်ချုပ် ရာထူးများ၌ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မင်းနိုင်သည် ၂၀၁၆ ခုနှစ်တွင် စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ အမှုထမ်းကောင်းခြင်းအတွက် နိုင်ငံတော်သမ္မတ၏ ဇေယျကျော်ထင်ဘွဲ့ ချီးမြှင့်ခြင်းခံခဲ့ရသည်။
ကဏ္ဍ:စစ်လက်ရုံး/ အကူ/ ဝန်ထမ်းတပ်ဖွဲ့ အရာရှိချုပ်များ။
တပ်ရင်း(၆)၏တပ်ရင်းမှူးမှာ ဒု ဗိုလ်မှူးကြီး တင်လှိုင် ခေါ် မန်းတင်လှိုင် Category:ကရင်ပြည်နယ် Category:ကရင်လူမျိုးစု ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းများ။
တစ်စီးရှင် သီဟသူ (၁၂၆၅–၁၃၂၅) သည် ပင်းယမြို့တည် ဘုရင်တစ်ပါးဖြစ်သည်။
ပုဂံကို မွန်ဂိုတို့တိုက်ခိုက်ဖျက်ဆီးကာ အပြန်တွင် ကျော်စွာအား ပုဂံမင်းအဖြစ်နန်းတင်ခဲ့ကြသည်။
သို့သော် အမှန်တကယ်အင်အားကြီးနေခဲ့ကြသူများမှာ ကျောက်ဆည် နှင့် လယ်တွင်းနယ်များကို အုပ်စီးမိနေသည့် အသင်္ခယာ၊ ရာဇသင်္ကြံ နှင့် သီဟသူ တို့ မင်းညီနောင်သုံးဦးဖြစ်သည်။
ပုဂံမင်းကျော်စွာအား နန်းချကာ မိမိတို့ ဩဇာခံဖြစ်သည့် စောနစ်ကို နန်းတင်သည်။
ထိုနောက် မက္ခရာ၊ မြင်စိုင်း နှင့် ပင်လယ်တို့တွင် အသီးသီး မင်းလုပ်အုပ်ချုပ်ခဲ့ကြသည်။
အဆုံးတွင် အငယ်ဆုံးဖြစ်သည့် ပင်လယ်မင်း သီဟသူက နောင်တော်များကို လုပ်ကြံကာ ၁၃၁၃ ခုနှစ် တွင် ပင်းယနန်းတည်၍ မင်းပြုအုပ်ချုပ်သည်။
ဆင်ဖြူအသေတစ်စီးမျောလာသည်ကို ဆယ်ယူစေပြီး ဆင်ကတင်ကာ ဆင်ဖြူရှင်ဘွဲ့ခံသဖြင့် သမိုင်းတွင် "တစ်စီးရှင်သီဟသူ" အဖြစ်လည်းကောင်း၊ ပင်းယမြို့တည်သီဟသူ အဖြစ်လည်းကောင်း ကျော်ကြားပေသည်။
ရံဖန်ရံခါ သီဟသူရ ဟူသောဘွဲ့ဖြင့်လည်း တွေ့ရတတ်သည်။
ပင်းယတည်ပြီးနောက် သုံးနှစ်အကြာတွင် သားတော်တစ်ပါးဖြစ်သည့် အသင်္ခယာ စောယွန်းကို စစ်ကိုင်းမြို့တည်ပေးပြီး မင်းအဖြစ်အုပ်ချုပ်စေသည်။
သီဟသူလွန်လျှင် သားဖြစ်သူ ဥဇနာက ပင်းယနန်းကို ဆက်ခံသည်။
ဆင်ဖြူရှင် ခံခြင်း သက္ကရာဇ် ၆၇၆ ခုတွင် စမုန်မြစ်တွင် ဆင်ဖြူသေမျောလာရာ ငမွဲဥယျာဉ်၌ ဆယ်ထား၍ ပညာရှိတို့နှင့်တိုင်ပင်ကာ ညှပ်လုပ်၍ ရတနာကတင်ပြီး ဆင်ဖြူရှင် ခံသည်။
သို့ဖြင့် တစီးရှင် တွင်၏။
မှန်နန်း မဟာရာဇဝင် ကြင်ဘက်များ တောင်နန်းမိဘုရား ဘွားစော နရသီဟပတေ့၏ မိဘုရားငယ်တွင် မြင်သော မိစောဦးကို ဘွားစောအမည်နှင့် ကျော်စွာ မိဘုရားမြှောက်သည်။
ကျော်စွာ နန်းကျသည့်နောက် ထိုအမည်နှင့်ပင် မိဘုရားအရာ ဆက်ထားသည်။
မြင်သည့် သား ၃ ယောက်မှာ - ဥစ္စနာ (ဥဇနာဟု အတိုရေးလေ့ရှိ) (ကျော်စွာနှင့်ရကာ ပဋိသန္ဓေ ၃-လပါလာကာ မြင်သည့် မယားပါသား) ကျော်စွာ နော်ရထာ မြောက်နန်းမိဘုရား ရတနာပုံ လင်းယဉ်ရွာနေ သားတယောက်အမေ မုဆိုးမကို ပင်လယ်၌တွေ့စဉ် မိဘုရားမြှောက်သည်။
သမီး စောပုလဲကို မြင်မှ ရတနာပုံအမည်နှင့် မြောက်နန်းတင်သည်။
သားသမီး ၃ ယောက်မှာ - တရဖျား (မယားပါသား) အသင်္ခယာ (အမည်ရင်း စောယွမ်း) စောပုလဲ ကိုးကား Category:မြန်မာ ဘုရင်များ Category:ပင်းယ-စစ်ကိုင်းခေတ် Category:ပထမရှမ်းခေတ် Category:ပင်းယမင်းဆက် Category:၁၂၆၅ မွေးဖွားသူများ Category:၁၃၂၅ ကွယ်လွန်သူများ။
thumb|တရုတ်နိုင်ငံ၏ အထူးစီးပွားရေးဇုံများပြ မြေပုံ တရုတ်နိုင်ငံ အစိုးရသည် အထူးစီးပွားရေးဇုံအတွက် မူဝါဒများနှင့် ထောက်ပံ့မှု များစွာ ပါဝင်ခဲ့သည်။
ထို့ကြောင့် နိုင်ငံ၏ စီးပွားရေး စီမံခန့်ခွဲမှု စနစ်ကို များစွာ အထောက်အကူ ဖြစ်စေခဲ့ပြီး စီးပွားရေး ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက် လာခဲ့သည်။
ကဏ္ဍ:တရုတ်နိုင်ငံ၏ အထူးစီးပွားရေးဇုန်များ။
တက္ကသိုလ်ဝင်း (အေဒီ ၁၉၂၉) မန္တလေး တက္ကသိုလ် ကျောင်းသား ခေါင်းဆောင် တဦးလည်း ဖြစ်ခဲ့သူ စာရေး ဆရာ တက္ကသိုလ်ဝင်း (အေဒီ ၁၉၂၉) အကြောင်းကို ‘မန္တလေး ဒိုင်ယာရီ’ စာအုပ်ကနေ ပြန်လည် ကူးယူ ဖော်ပြတာ ဖြစ်ပါတယ်။
မန္တလေး မှ ထင်ရှားခဲ့သော စာရေးဆရာ တဦး။
အမည်ရင်း - ဦးဝင်းမောင်။
၁၉၂၉ စက်တင်ဘာ ၁၅ တွင် အဖ ဦးလှဖေ၊ အမိ ဒေါ်မြသင်း တို့က မန္တလေးမြို့တွင် မွေးဖွားခဲ့။
၁၉၃၈ - ၄၂ တွင် မန္တလေး စိန်ပီတာ ကျောင်းတွင် တတိယတန်း အထိ ပညာ သင်ကြားခဲ့ပြီး ၁၉၄၉ - ၅ဝ တွင် တက္ကသိုလ်ဝင်တန်း အောင်ခဲ့။
၁၉၅ဝ တွင် မန္တလေး တက္ကသိုလ် ရောက်ရှိခဲ့ပြီး ၁၉၅၂ မှ စ၍ မန္တလေး ကျောင်းသား လှုပ်ရှားမှုများ၌ ပါဝင်ခဲ့။
ကျောင်းသား ညီညွတ်ရေး တပ်ဦးနှင့် မန္တလေး တက္ကသိုလ် ကျောင်းသား သမဂ္ဂ အမှုဆောင်၊ မန္တလေး ခရိုင် ကျောင်းသား သမဂ္ဂ ဒုတိယ ဥက္ကဋ္ဌ တာဝန်များ ယူခဲ့။
၁၉၅၃ - ၅၄ အောက်တိုဘာ ကျောင်းတလ တိုက်ပွဲ၌ ရာသက်ပန် ကျောင်းထုတ်ခံရ။
၁၉၅၅ - ၅၆ တွင် အထက်ဗမာ (မြန်မာ) နိုင်ငံ ကလောင်သစ် လူငယ်များ အဖွဲ့ချုပ် အတွင်းရေးမှူး၊ မန္တလေး တက္ကသိုလ် ကလောင်ရှင်အသင်း အတွင်းရေးမှူး၊ ၁၉၅၆ - ၅၈ တွင် ဥက္ကဋ္ဌ။
၁၉၅၆ - ၅၇ တွင် မန္တလေး တက္ကသိုလ် နှစ်လည် မဂ္ဂဇင်း စာတည်း။
၁၉၅၄ - ၆၅ တွင် အထက်ဗမာ (မြန်မာ) နိုင်ငံ စာရေး ဆရာအသင်း အမှုဆောင် တာဝန်များ ဆောင်ရွက်ခဲ့။
စာနယ်ဇင်းများ၊ ဝတ္ထုတို၊ ဝတ္ထုရှည်၊ ဆောင်းပါးများရေးခဲ့။
အမက (၁၆) တွင် ကျောင်းဆရာ လုပ်ခဲ့။
၁၉၅၆ တွင် “ရှေ့သို့” စာအုပ် ထုတ်ဝေခဲ့။
တက္ကသိုလ် ဘုန်းနိုင် (၁၉၃ဝ-၂ဝဝ၂) သည် မြန်မာနိုင်ငံသား တက္ကသိုလ် ပါမောက္ခ/ပါမောက္ခချုပ် တစ်ဦး အဖြစ်တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ ဖြစ်ပြီး အမျိုးသား စာပေဆုရ စာရေးဆရာ၊ ဇာတ်ညွှန်းရေးဆရာ၊ တေးရေးဆရာလည်း ဖြစ်ခဲ့သည်။
ငယ်စဉ်ဘဝ နှင့် ပညာရေး ရန်ကုန်တိုင်း သန်လျင်မြို့၌ အဖ ဦးထွန်းဖေ၊ အမိ ဒေါ်ကြင်မေ တို့က ၁၆ ဇန်နဝါရီ ၁၉၃ဝ ကြာသပတေးနေ့တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။
မွေးချင်းငါးယောက်တွင် ဒုတိယမြောက် ဖြစ်သည်။
ငယ်မည် မောင်ဖေသိန်း၊ အမည်ရင်းမှာ ဦးခင်မောင်တင့် ဖြစ်သည်။
ပြည်ခရိုင် ပေါင်းတည်မြို့ မူလတန်းလွန်ကျောင်းမှ တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲ အောင်မြင်ပြီး မက်သဒစ်ကျောင်းများ (သန်လျင်၊ တွံတေး၊ သုံးခွ)၊ အစိုးရ အထက်တန်းကျောင်းများ (ပြည်၊ ပေါင်းတည်)၊ ဗုဒ္ဓဘာသာစာပေကို ကိုးတောင်တွဲကျောင်း (ထုံးဘို)၊ တက္ကသိုလ်ဝင် စာမေးပွဲ (၁၉၄၈)၊ ရန်ကုန် တက္ကသိုလ် (၁၉၄၈)၊ စိတ်ပညာ ဝိဇ္ဇာ ဂုဏ်ထူးဘွဲ့ (၁၉၅၅)၊ အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု၊ နယူးယောက်မြို့၊ ကိုလံဘီယာ တက္ကသိုလ် ဘွဲ့လွန် မဟာ ဌာနမှ မဟာ ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ (၁၉၅၉ - ၆၁) တို့ကို ဆည်းပူး အောင်မြင်ခဲ့သည်။
နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်း ၁၉၄၈ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်သို့ ရောက်ခဲ့သည်။
ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်ဂုဏ်ထူးတန်း နောက်ဆုံးနှစ် ဓာတ်ခွဲခန်းတွင် လက်တွေ့လုပ်နေစဉ် မန္တလေးတက္ကသိုလ်ကောလိပ် ကျောင်းအုပ်ကြီး ဦးကိုလေးက မန္တလေးတက္ကသိုလ်သို့ လာရောက်၍ စိတ်ပညာ စတင်သင်ကြားပေးရန် မေတ္တာရပ်ခံခဲ့သည်။
မိမိ၏ ပညာပြန့်ပွားသည်ကို နှစ်သက်သည်က တစ်ကြောင်း၊ ဆရာကြီးဦးကိုလေးအား လေးစားသည်ကတစ်ကြောင်းကြောင့် လာပါမည်ဟု ကတိပေးခဲ့သည်။
မန္တလေး ယူနီဗာစီတီ ကောလိပ် စိတ်ပညာ ဌာနမှူး (၁၉၅၅)၊ တောင်ကြီးကောလိပ် ကျောင်းအုပ်ကြီး (၁၉၆၂ - ၇၂)၊ ပုသိမ် ဒီဂရီ ကောလိပ် ကျောင်းအုပ်ကြီး (၁၉၇၂ - ၇၇)၊ မော်လမြိုင် ဒီဂရီ ကောလိပ် ကျောင်းအုပ်ကြီး (၁၉၇၇ - ၈၅)၊ မော်လမြိုင် တက္ကသိုလ် ဒုတိယ ပါမောက္ခချုပ် (၁၉၈၆ - ၈၈)အဖြစ်တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ပညာရေး တက္ကသိုလ် ပါမောက္ခချုပ် အဖြစ်တာဝန်ထမ်းဆောင်နေစဉ် ၁၉၈၈အရေးအခင်း၌ စစ်မှန်သောဒီမိုကရေစီကို တောင်းဆိုရာတွင် ပါဝင်ခဲ့မှုကြောင့် စစ်အာဏာပိုင်များက အငြိမ်းစားပေးခြင်းခံခဲ့ရသည်။
မြန်မာပညာရေး လေ့လာရေး အဖွဲ့ ခေါင်းဆောင် အဖြစ် ဂျပန် (၁၉၇၇) နှင့် တရုတ် (၁၉၈၃) သို့ လည်းကောင်း၊ မြန်မာပညာရေး အထူး လေ့လာရေး အဖွဲ့ ဒုတိယ ခေါင်းဆောင် အဖြစ် ဂျပန် (၁၉၈၁) သို့ လည်းကောင်း၊ အာဆီယံ - ကိုရီးယား ယဉ်ကျေးမှု ခေါင်းဆောင် ဖလှယ်ရေး အစီအစဉ် တွေ့ဆုံ ပွဲများတွင် မြန်မာ ကိုယ်စားလှယ် အဖွဲ့ဝင် အဖြစ် ၁၉၉၉ နှင့် ၂ဝဝဝ ပြည့်နှစ်များ၌ ကိုးရီးယား သမ္မတ နိုင်ငံသို့ သွားရောက် ခဲ့ပြီး စာတမ်းများ ပြုစု ဖတ်ကြား ခဲ့သည်။
စာပေရေးသားခြင်း စာပေနယ်သို့ ရှုမဝ မဂ္ဂဇင်း ပါ "ဒွိဟ" ကဗျာဖြင့် ၁၉၄၉ ခုနှစ်တွင် စတင် ဝင်ရောက် ခဲ့သည်။
ထင်ရှားသည့် လုံးချင်း ဝတ္ထုရှည်အချို့မှာ၊ ညီမလေးရယ် စိုးရိမ်မိတယ် (၁၉၅၈)၊ သူ့ကျွန်မခံပြီ (၁၉၅၉)၊ လွမ်း (၁၉၆၂)၊ မိုးည အိပ်မက်မြူ (၁၉၆၂)၊ ဤမြေမှသည် (၁၉၆၃)၊ စိမ်းနေဦးမည့် ကျွန်တော့်မြေ (၁၉၆၃)၊ မောင့်ဘဝ ညအလားကွယ် (၁၉၆၃)၊ သူငယ်ချင်းလို့ပဲ ဆက်၍ခေါ်မည် ခိုင် (၁၉၆၄)၊ ချစ်သော ဤကမ္ဘာ (၁၉၆၄)၊ လွမ်းတေး မဆုံးစေနှင့် စောသခင် (၁၉၆၅)၊ ကမ္ဘာကုန် ကျယ်သရွေ့ဝယ် (၁၉၆၆)၊ နွေကန္တာဦး (၁၉၆၈)၊ ဝသန် လေချိန်မှန်ကူး (၁၉၆၉)၊ တပြည်သူ မရွှေထား (၁၉၇၁)၊ နှင်းငွေ့တထောင့် မိုးတမှောင့် (၁၉၇၂)၊ ကိုယ့်အလှ ဘဝငွေလမင်း (၁၉၇၆)၊ စွန့်ခွာရသည့် နွေညများ (၁၉၈ဝ)၊ မိုးတွေ ရွာမှဖြင့် လျှင်ကွယ် (၁၉၈၄)၊ တိမ်ညိုအလွင့် လအမြင့် (၁၉၉ဝ)၊ ချစ်သူအိမ်အမိုး နောက်ဝယ် လပျောက်ခဲ့ခြင်း (၁၉၉၁)၊ မျက်ရည် လောကများ၏ ဟိုမှာဘက် (၁၉၉၂)၊ လေရူးသည် စာမတတ်ပါ (၁၉၉၅)စသည်တို့ ဖြစ်ကြသည်။
ထင်ရှားသည့် မဂ္ဂဇင်း ဝတ္ထုရှည် (novelette) များမှာ နှင်းရွက်ကြွေစော (၁၉၅၈)၊ မုန်းရစ်လေဦး (၁၉၅၈)၊ ရေပင်လယ်နှင် ငွေစင်ကြယ် (၁၉၅၈)၊ တန်ခူးလေနှင့် လျောတော့သည် (၁၉၆၁)၊ ပိတောက်နှင့် ကြိုပါမည် မာရီယာ (၁၉၆၃)၊ ကရုဏာ မိခင် (၁၉၆၃) တို့ ဖြစ်ကြသည်။
ဝတ္ထုတို အများ ကိုလည်း ရေးသားခဲ့ရာ ယင်းတို့ကို ပြန်လည် တင်ပြသည် (၁၉၆၅)၊ ဝတ္ထုတို ပေါင်းချုပ် အမှတ် ၁၊ ၂၊ ၃ (၁၉၆၉)၊ ဝိညာဉ်မှာ ဖူးသည့် ကြည်နူးမှု အလှပန်း (၁၉၉၃)၊ ကျွန်တော့် ဘဝ ပိတောက်ကမ္ဘာ (၁၉၉၃) စသည်ဖြင့် စုစည်း ခဲ့သည်။
စာပေ အနုပညာ ဆိုင်ရာ ကျမ်းများမှာ ဘုန်းနိုင့် အတွေး ဘုန်းနိုင့် အမြင် (၁၉၇၇)၊ ခမ်သိမ်းကလျာ ရှုဖွယ်သာတည်း ပထမတွဲ၊ ဒုတိယတွဲ (၁၉၉၄) တို့ ဖြစ်ကြသည်။
အင်္ဂလိပ် - မြန်မာ နှစ်ဘာသာ ဘာသာပြန် ကဗျာ စာအုပ် များမှာ ရှားလော့ဒေဝီ (၁၉၉၆)၊ တမ်းတမိခြင်း (၁၉၉၇) တို့ ဖြစ်ကြသည်။
နိုင်ငံခြား ဘာသာသို့ ပြန်ဆို ထုတ်ဝေ ခဲ့သည့် စာအုပ်များမှာ ရုရှား ဘာသာဖြင့် 'သူ့ကျွန်မခံပြီ' (၁၉၇ဝ)၊ တရုတ် ဘာသာဖြင့် 'စွန့်ခွာရသည့် နွေညများ' (၁၉၈၈)၊ ဟင်ဒီ ဘာသာဖြင့် 'သူငယ်ချင်းလို့ပဲ ဆက်၍ခေါ်မည် ခိုင်' (၁၉၉၄) တို့ ဖြစ်ကြသည်။
'နှင်းငွေ့ တထောင့် မိုးတမှောင့်' ဖြင့် ၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် အမျိုးသား စာပေဆု ရရှိခဲ့သည်။
ရာပြည့် ဦးစိုးညွန့် (၂၀၀၅)၊ မြန်မာစာရေးဆရာများ အတ္ထုပ္ပတ္တိ ကွယ်လွန် ၂ဝဝ၂ ခုနှစ် မေလ ၁ဝ ရက်နေ့တွင် သန်လျင်မြို့၌ ကွယ်လွန် ခဲ့သည်။
ရေးသားထုတ်ဝေခဲ့သော စာအုပ်များ တန်ခူးလေနှင့်လျောတော့သည် မျက်ရည်လောကများ၏ဟိုမှာဘက် တိမ်ညိုအလွင့်လအမြင့် ဝဿန်လေ ချိန်မှန်ကူး ကမ္ဘာကုန်ကျယ်သရွေ့ဝယ် ဤမြေမှသည် စိမ်းနေဦးမည့်ကျွန်တော့်မြေ ညနက်နက်မှာ လထွက်ခြင်း ပိတောက်ပွင့်ဆဲလသာဆဲဝယ် မောင့်ဘဝညအလားကွယ် လွမ်းတေးမဆုံးစေနှင့်စောသခင် သာ၍ဝေးရာဆီကိုပါ နိုင်ငံခြားဘာသာသို့ ပြန်ဆိုခြင်းခံရသောစာအုပ်များ သူ့ကျွန်မခံပြီ (ရုရှားဘာသာ) မုန်းရစ်လေဦး (ဟင်ဒီဘာသာ) စွန့်ခွာရသည့်နွေညများ (တရုတ်ဘာသာ) မိုးညအိပ်မက်မြူ (ဂျပန်ပြည်၊ အိုဆာကာ တက္ကသိုလ်၊ မြန်မာစာဌာန၊ ပြဋ္ဌာန်းစာအုပ်) သူငယ်ချင်းလို့ပဲ ဆက်၍ခေါ်မည်ခိုင် (ဟင်ဒီဘာသာ) ရုပ်ရှင်ရိုက်ကူးခဲ့သော ဝတ္ထုများ သူ့ကျွန်မခံပြီ ညီမလေးရယ် စိုးရိမ်မိတယ် လွမ်း တန်ခူးလေနှင့်လျောတော့သည်(မွှေးလွန်းသောပန်း) ရေပင်လယ်နှင့် ငွေစင်ကြယ် မိုးညအိပ်မက်မြူ မုန်းရစ်လေဦး နွေကန္တာဦး သူငယ်ချင်းလိုပဲ ဆက်၍ခေါ်မည်ခိုင် တပြည်သူ မရွှေထား ရေးသားခဲ့သည့် ဇာတ်ညွှန်းများ ထားသခင် သစ္စာမိုးဦး သည်သောင်ယံက မခွာရက်တယ် မောင့်မူပိုင်ရှင် ဗွီဒီယိုရိုက်ကူးခဲ့သော ဝတ္ထုများ လွမ်း မိုးညအိပ်မက်မြူ သာ၍ဝေးရာဆီကိုပါ သူငယ်ချင်းလိုပဲ ဆက်၍ခေါ်မည်ခိုင် တပြည်သူ မရွှေထား ရေးသားခဲ့သည့် သီချင်းများ ကမ္ဘာကုန်ကျယ်သရွေ့ဝယ် ကိုယ့်အလှဘဝငွေလမင်း နွေကန္တာဦး ပတ္တမြားပွင့်တို့သမိုင်းပြောကြသည် တက္ကသိုလ်နန်း ထားသခင် မေတ္တာစေကျွန် မေတ္တာသောင်နွေဦး သည်သောင်ယံကမခွာရက်တယ် မေတ္တာများနှင့်စိန်ပန်းနီနီ ရတနာရွှေမိုး လရောင်မချစ်သောပန်းနှင့်ပန်းကိုမချစ်သောလ စာပေသဘောတရား ဘုန်းနိုင်အတွေး၊ ဘုန်းနိုင်အမြင် (၁၉၇၇) ဝတ္ထုရှည်ဟူသည် (ဝတ္ထုရှည်စာတမ်းများ၊ စာပေဗိမာန်) ၁၉၈၁ ခပ်သိမ်းကလျာရှုဖွယ်သာတည်း (၂-တွဲ)၁၉၉၄ အမြင့်သို့ အာရုံညွှန့်တက်ခြင်း ၂၀၀၂ လီရာနာ ဂင်္ဂါ ဧရာဝတီ နှင့် ကဗျာ၏ သင်္ခါ ရ နှင့် နိယာမ (ရုပ်ရှင်တေးကဗျာ) အတွေးအမြင် စာတမ်းများ ပညာရဲ့ သဘော ပန်ဒိုရာအိုးပွင့်ပြီး ဟားပီးစ်တို့ ပျံသန်းချိန် အိုင်ကျူ မည်မျှပုံ၍ ယုံရမည်နည်း ၁၉၉၆ စာညွှန်း မလိခ။
မြန်မာ စာပေ အဘိဓာန် (၂)။
စာ ၃၁၂ - ၃၁၄။
မြန်မာဝတ္ထု အညွှန်း (၅)။
စာ ၂၇ - ၄၄။
စာ ၁၅၁ - ၁၅၃။
မြန်မာနိုင်ငံ စာပေဆုများ (၁၉၇၁ - ရ၉)။
စာ ၂၄။
နှစ်ဆယ်ရာစု မြန်မာ စာရေး ဆရာများနှင့် စာစု စာရင်း(၂ဝဝ၃)။
စာ ၉၂ - ၉၆။
စာရေးဆရာများ။
လွမ်းတေးကို သူပင် သီရော့မည် (အမှတ်တရ တက္ကသိုလ် ဘုန်းနိုင်) (၂ဝဝ၃)။
ကံကော်ဝတ်ရည် စာပေ။
ပညာရဲ့သဘော ကံကော်ဝတ်ရည် စာပေ။
အိုင်ကျူ မည်မျှပုံ၍ ယုံရမည်နည်း ကိုးကား ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စိတ်ပညာ ဘာသာရပ် ပညာရှင်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာ တက္ကသိုလ် ပါမောက္ခများ ကဏ္ဍ:အမျိုးသားစာပေဆုရှင်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ။
တက္ကသိုလ်စိန်တင် (ဩဂုတ် ၁၉၃၅–၁၃ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၀) သည် အတ္ထုပ္ပတ္တိစာပေများစွာ ရေးသားခဲ့သော မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာတစ်ဦး ဖြစ်သည်။
အစောပိုင်းဘဝနှင့် ပညာရေး တက္ကသိုလ်စိန်တင်ကို ဖြူးမြို့တွင် ၁၉၃၅ ခု၊ ဩဂုတ်လ ၂၇ ရက်၊ အင်္ဂါနေ့၌ အဖအငြိမ်းစားကျောင်းဆရာ ကြေးမုံသတင်းထောက် ဦးညွန့်၊ အမိ ကျောင်းဆရာမ ဒေါ်ခင်စုတို့မှ ဖွားမြင်သည့် မွေးချင်းငါးယောက် အနက် ဒုတိယမြောက်သား ဖြစ်သည်။
ငယ်မည်မှာ ဆတ်ထူးဖြစ်ပြီး အမည်ရင်းမှာ ဦးစိန်တင် ဖြစ်သည်။
မိဘများမှာ ကျောင်းဆရာ၊ ကျောင်းဆရာမများ အလုပ်ဖြင့် အသက် မွေးဝမ်းကျောင်း ပြုသည်။
ငယ်မည် မောင်စိန်တင်ဟု အမည်တွင်ရခြင်းမှာ ထိုစဉ်က ကွယ်လွန်သူ စာရေး ဆရာကြီး သိပ္ပံ မောင်ဝ၏ အမည်ရင်း ဦးစိန်တင်ကို စံနမူနာယူ၍ နောင်တွင် စာရေးဆရာ တစ်ဦး ဖြစ်လာ စေလိုသော ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် ၎င်း၏ မိဘများက မောင်စိန်တင် ဟူ၍ မှည့်ခေါ်ခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။
ငယ်စဉ် မိခင် ပေးဖတ်သော မဂ္ဂဇင်း၌ ပါရှိသည့် ဝတ္ထုတို တစ်ပုဒ်ကို ဖတ်ရှုရာမှ စိတ်ဝင်စားလာပြီး စာဖတ်ဝါသနာပါခဲ့သည်။
၁၉၄၀ ပြည့်နှစ်တွင် ဖြူးမြို့ ဆရာကြီး ဦးဖိုးထိုက်၏ ကျောင်း၌ သူငယ်တန်းမှ စတင်ပညာသင်သည်။
၁၉၄၁ တွင် ညောင်ဦးမြို့ အစိုးရ အလယ်တန်းကျောင်း၌ တတိယတန်းအထိ ဆက်လက်ပညာသင်သည်။
၁၉၄၆ တွင် ညောင်ဦး ဦးပဏ္ဍိတ၏ အခမဲ့အလွတ်ပညာသင်ကျောင်း ၌ တတိယတန်းမှ စ၍ ပြန်လည် သင်ကြားပြီး ထိုနှစ်မှာပင် မင်းဘူး အစိုးရအထက်တန်း ကျောင်းသို့ ပြောင်းရွှေ့ ပညာသင်သည်။
၁၉၅၄ တွင် မင်းဘူး အစိုးရ အထက်တန်းကျောင်းမှ ဆယ်တန်းအောင်သည်။
ရန်ကုန် တက္ကသိုလ်၌ ဆက်လက်ပညာသင်ရာ ၁၉၆၄ တွင် ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ရသည်။
ထို့နောက် စာရေးဆရာ ဖြစ်ရန် ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် သတင်းစာ၊ ဂျာနယ်၊ မဂ္ဂဇင်း များ၌ ဝင်ရောက် ရေးသားနိုင်ရန် ကြိုးစားသည်။
စာရေးဆရာဘဝ အသက် ၁၁ နှစ်သား အရွယ်တွင် ၁၉၄၆ ခုနှစ် မတ်လထုတ် သတင်းစုံ ဂျာနယ်၌ မောင်စိန်တင်၏ ကြည်ညိုဖွယ်ကောင်းလို့ ခညောင်းတဲ့ ပူဇော် မန်းရွှေစက်တော် ခရီးသွား ဆောင်းပါး တစ်ပုဒ် ဖော်ပြပါရှိခဲ့ပြီး ပထမဦးဆုံး စာပေ လက်ရာလည်း ဖြစ်ခဲ့၏။
၁၉၄၇ နွေဦးတွင် ရွှေစက်တော်ဘုရားသို့ မိဖုရားနှင့် လိုက်သွားခဲ့ရသည့် အတွေ့အကြုံကို 'ကြည်ညိုဖွယ် ကောင်းလို့ ခညောင်းတဲ့ ပူဇော်၊ မန်းရွှေစက်တော်' သည် ပထမဦးဆုံး ပုံနှိပ်စာမူ ဖြစ်သည်။
၁၉၄၇ ထုတ် သတင်းစုံ ဂျာနယ်တွင် ပါဝင်သည်။
ကလောင်အမည်မှာ မောင် စိန်တင်၊တတိယတန်း၊အစိုးရအထက်တန်းကျောင်း၊မင်းဘူးမြို့ ဟူ၍ဖြစ်သည်။
တက္ကသိုလ် ရောက်သည့် အချိန်မှစ၍ 'တက္ကသိုလ်စိန်တင်' ကလောင်အမည်ကို အသုံးပြုခဲ့သည်။
တက္ကသိုလ် မောင်လှမှူး အမည်ဖြင့်လည်း ရေးခဲ့ဖူးသည်။
ရွှေတူဂျာနယ်၌ 'ဘုန်းကြီးကျောင်းသား သာဂိ' အမည်ကို သုံး၍ ဆောင်းပါးများ ရေးသားခဲ့သည်။
၁၉၇၀ ပြည့်နှစ်ထုတ် 'ပညာရှင်တို့ ပျော်ရာမြေ' ဘာသာပြန် စာအုပ်တွင်မူ ကလောင်အမည် 'စိမ့်မောင်'ဟု အသုံးပြုခဲ့သည်။
၁၉၅၀ တွင် မင်းဘူးမြို့ ဗမာ့ခေတ် သတင်းထောက်၊ ၁၉၅၄ တွင် တက္ကသိုလ်သတင်းထောက်၊ ထို့နောက် ကြေးမုံ၊ ဘွင်းဘွင်း၊ မြန်မာ့အလင်း၊ မဏ္ဍိုင်၊ ဗမာ့ခေတ် သတင်းစာတို့၏ မင်းဘူး သတင်းထောက် အဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့သည်။
၁၉၆၀ တွင် အိုးဝေသတင်းစာ တာဝန်ခံ အယ်ဒီတာအဖြစ် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ယင်းနှစ် ဧပြီလ၌ပင် အဖ ဦးဘမှန်၊ အမိ ဒေါ်နန်းရွှေတို့၏ သမီး ဒေါ်တင်စိန် ( M.Ed ) ပညာရေး တက္ကသိုလ် အငြိမ်းစား ကထိကနှင့် လက်ထပ်ခဲ့သည်။
ဒေါ်တင်စိန်သည် 'စိမ့် (ပညာရေး)' ကလောင် အမည်ဖြင့် စာပေရေးသားနေသော စာရေးဆရာမ တစ်ဦး ဖြစ်သည်။
၁၉၅၂ ခုနှစ် ၁၇ နှစ်သား အရွယ်တွင် ဗမာ့ခေတ် သတင်းစာ၏ မင်းဘူးမြို့နယ် သတင်းထောက် အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခွင့် ရရှိခဲ့ပြီး သတင်းများ ရေးသားခဲ့သည်။
မြန်မာ့အလင်း သတင်းစာ၊ ရန်ကုန် သတင်းစာနှင့် ဘွင်းဘွင်း သတင်းစာ တို့တွင်လည်း သတင်းများ ရေးသားခဲ့သည်။
၁၉၅၄ ခုနှစ်တွင် မင်းဘူးမြို့ အစိုးရ အထက်တန်း ကျောင်းမှ တက္ကသိုလ်ဝင်တန်း အောင်မြင်ခဲ့ပြီး ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်၌ ဆက်လက် ပညာသင်ယူခဲ့သည်။
၁၉၆ဝ ပြည့်နှစ်တွင် အိုးဝေ သတင်းစာနှင့် ဗမာ့ခေတ် သတင်းစာတို့တွင် ကော်လံစား သတင်းထောက်အဖြစ် ဆောင်ရွက်ရင်း ထိုနှစ်တွင်ပင် အိုးဝေ သတင်းစာ၌ အယ်ဒီတာ အလုပ်ရခဲ့သည်။