kalixlouiis/myanmar-wikipedia-corpus huggingface dataset:
၂၀၁၃ ခုနှစ်အရ Google Maps သည် ကမ္ဘာ့လူသုံးအများဆုံး Mobile app အဖြစ် စာရင်းဝင်ခဲ့သည်။
၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် Google ကုမ္ပဏီမှ Google Maps အတွက် ပုံရိပ်များ ဖမ်းယူပေးသည့် ဝန်ထမ်းပေါင်း ၇၁၀၀ ယောက်ရှိသည်ဟု သတင်းထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။
လွင်ဦးကျေးရွာ သည် မြန်မာနိုင်ငံ စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကသာခရိုင်၊ ဗန်းမောက်မြို့နယ်ရှိ ကျေးရွာတစ်ရွာဖြစ်သည်။
ကိုးကား ပြင်ပလင့် Maplandia World Gazetteer ကဏ္ဍ:ဗန်းမောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ။
စိုးလွင်လွင် (၁၉၆၂–၂၅ ဇူလိုင် ၁၉၉၉) သည် ၁၉၈၀ ခုနှစ်များတွင် ထင်ပေါ်ကျော်ကြားသည့်အဆိုတော်တစ်ယောက်ဖြစ်သည်။
ဘဝဖြစ်စဉ် ၁၉၆၂ (မူကွဲ ၁၉၆၃) ခုနှစ် စက်တင်ဘာ ၁၈ ရက်နေ့ က ရန်ကုန်မြို့တွင် မွေးဖွားသည်။
ရန်ကင်းမြို့နယ် ဆယ့်နှလုံးတန်း တွင် မိဘများနှင့်အတူ နေထိုင်ခဲ့သည်။
အိမ်နာမည် 'ဖိုးကျား' ငယ်မည် 'ပိုပို' ဖြစ်သည်။
https://web.facebook.com/952953951511437/posts/1750358621770962/?_rdc=1&_rdr စိုးလွင်လွင်ကွယ်လွန်ခြင်း(၂၁) နှစ်ပြည့်အမှတ်တရ ❝ ကျွန်တော်သိခဲ့တဲ့ စိုးလွင်လွင် ❞ (ဂီတနယ်ပယ်) ၁၉၈၁ ခုနှစ်တွင် အိမ်နီးချင်း ငယ်သူငယ်ချင်းဖြစ်သူ မဖြူဖြူဝင်း (ဖြူဖြူ) နှင့် အိမ်ထောင်ကျသည်။
ရန်ကုန်မြို့ တာမွေမြို့နယ် မေတ္တာညွန့် ခေမာသီရိလမ်း ၄၉၇-၄၉၈ ၆ ဘလောက်တွင် မိသားစုနှင့်အတူ နေထိုင်ခဲ့သည်။
၁၉၉၉ ဇူလိုင် ၂၅ တွင် ရန်ကုန်၌ နှလုံးရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ဇနီး ဒေါ်ဖြူဖြူဝင်း သား (အဆိုတော် မောင်ဒေဝ ၂၀၂၁ ဒီဇင်ဘာ ၂၈ ကွယ်လွန်) သမီး (အဆိုတော်) ရွှေအိမ်စည် တို့ ကျန်ရစ်သည်။
https://web.facebook.com/popularjournal/videos/%E1%80%85%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B8%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%9E%E1%80%AC%E1%80%B8-%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%92%E1%80%B1%E1%80%9D%E1%80%A1%E1%80%90%E1%80%BD%E1%80%80%E1%80%BA-%E1%80%9B%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%9C%E1%80%8A%E1%80%BA%E1%80%86%E1%80%BD%E1%80%99%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%80%E1%80%BB%E1%80%BD%E1%80%B1%E1%80%B8/3115632025339337/?_rdc=1&_rdr စိုးလွင်လွင်သား မောင်​ဒေဝအတွက် ရက်လည်ဆွမ်း​ကျွေး (ပေါ်ပျူလာဂျာနယ်) ဂီတဘဝ ငယ်စယဉ်ကပင် ဂီတာတီး စန္ဒယားတီး သီချင်းရေး ခြင်းများကို စိတ်အားထက်သန်စွာ လုပ်နေခဲ့သူဖြစ်သည်။
ပထမဆုံး တေးစု 'မင်းထက်သာတဲ့သူ' မှာ အောင်မြင်မှုမရခဲ့သော်လည်း ဒုတိယ 'ချစ်လူမိုက်' တေးစု တွင် ပါဝင်သော ခေါင်းငုံ့ချစ်နေမယ် တချက်လောက်တော့ငဲ့ကြည့်သင့်ပါတယ် ငယ်သူမို့ ရင်ဆိုင်စရာစွမ်းအားမရှိတော့လို့ပါ ချစ်လူမိုက် သီချင်းများမှာ တနိုင်ငံလုံးတွင် ကျော်ကြားအောင်မြင်ခဲ့သဖြင့် ဂီတလောကတွင် နေရာတခု ရခဲ့သည်။
အဆိုတော် ကိုင်ဇာ၊ လွှမ်းမိုး၊ မောင်ဂဠုန်တို့အတွက် အောင်မြင်သော သီချင်းများကို ရေးစပ်ပေးခဲ့သည်။
လူချစ်လူခင်များပြီး အပေါင်းအသင်းများအပေါ် အနွံတာခံသဖြင့် စိုးလွင်လွင်တို့အိမ်ဂေဟာလေး မှာ ဂီတသမားတို့ တပျော်တပါး စုဝေးရာ နေရာ ဖြစ်ခဲ့သည်။
https://www.youtube.com/watch?v=nGRKGTkxih8 စိုးလွင်လွင် ဖြစ်ဖို့ ပါရမီဖြည့် ပေးခဲ့တဲ့ ဇနီးသည် (Myanmar Celebrity) 'ချစ်လူမိုက်၊ ငယ်သူမို့၊ အမေ၊ မောင့်မျက်ရည်ဝိုင်း၊ ကိုယ်ချင်းစာနာခဲ့ရပြီလေ၊ စိတ်ဖြေသီချင်း'' စသော သီချင်းများသည် သူ၏ အောင်မြင်သည့် သီချင်းအချို့ဖြစ်သည်။
တေးစုများ ကိုးကား Category:မြန်မာ အမျိုးသား အဆိုတော်များ။
နမ္မတီးမြို့ သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ကချင်ပြည်နယ်၊ မိုးညှင်းခရိုင် မိုးကောင်းမြို့နယ်ရှိ မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။
နှလုံးလှ ကျန်းမာရေးကူညီမှု(ပရဟိတ)အသင်းရုံး(Myanmar Rescue Namti)နှင့် ကုသိုလ်ဖြစ် လူမှုကူညီရေး(ပရဟိတ)အသင်းရုံးတို့ တည်ရှိပြီး မြို့၏ ကျန်းမာရေး၊ ကယ်ဆယ်ရေး၊ နာရေးကိစ္စရပ်များကို ကူညီဆောင်ရွက်ပေးလျက်ရှိကြသည်။
Web Developer သည် Mozilla web browser ကို အခြေခံထားသော extension တစ်ခုဖြစ်သည်။
Web Developer သည် ပြင်ဆင်မှုများကို ထပ်ထည့်နိုင်ခြင်း၊ အမှားမှားကိုရှာဖွေပြင်ဆင်ပေးခြင်း စသော လုပ်ဆောင်ချက်များပါရှိသည့် tool တစ်ခုဖြစ်သည်။
၎င်းကို Firefox,Flock, နှင့် Seamonkey စသည်တို့နှင့် အဆင်ပြေစွာ အလုပ်လုပ်ဆောင်နိုင်အောင် စမ်းသပ်ခဲ့သည်။
Chris Pederick က ဖန်တီးခဲ့သည်။
သူသည် User Agent Switcher extension ကိုလည်း ဖန်တီးခဲ့သေးသည်။
Web Developer သည် Mozilla's 2006 "Extend Firefox" ပြိုင်ပွဲတွင် grand prize winner ဆုကိုဆွတ်ခူးနိုင်ခဲ့သည်။
"Extend Firefox" competition results ၎င်းသည် Website ဖန်တီးမှုအတွက် Firefox developers များမှ အကြံပြုထောက်ခံသော extension အနည်းငယ်ထဲမှ တစ်ခု ဖြစ်သည်။
ကြည့်ရှုရန် Firebug (software) Web development tools ကိုးကား ပြင်ပလင့်များ Mozilla Add-ons __INDEX__ __NEWSECTIONLINK__။
ဖဒိုမြို့ သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်ရှိ မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။
သမိုင်းကြောင်း ယခင်က ဖဒိုမှာ ကရင်ကျေးရွာ ဖြစ်ခဲ့သည်။
ဖိုးပိုက်ဆံ ရောက်ရှိလာပြီးနောက် တည်ထောင်သော ဘာသာ‌ရေးဂိုဏ်း တစ်ဂိုဏ်း ရှိသည်။
ကရင်ဘာသာစကားအရ ဖဒိုဆိုသည်မှာ ရွာကြီးဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး ဖဒိုကျေးရွာအား ဖူးဆန်ရေ ခေါ် ဘိုးပိုက်ဆံ မှ ဤကြီးကျယ်သော ကွင်းကြီးတွင် နေထိုင်သူတို့သည် အစားအသောက်ပြီးပြည့်စုံပြီး ဘေးအန္တရာယ်ကင်းရှင်းသော နေရာအဖြစ် အသိအမှတ်ပြု ခေါ်ဆိုလာရာမှ အမည်တွင်လာခဲ့သည်။
၂၀၁၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၂၁ ရက်နေ့တွင် ရွာအဆင့်မှ မြို့အဖြစ် တိုးမြှင့်သတ်မှတ်ခဲ့သည်။
ဒိုက်ဦးမြို့ သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်လေးပင်ခရိုင် ဒိုက်ဦးမြို့နယ်ရှိ မြို့တစ်မြို့ဖြစ်သည်။
ဒိုက်ဦးသည် ရန်ကုန်-မန္တလေးသွား မော်တော်ကားလမ်းနှင့် မီးရထားလမ်းမထက်၌ တည်ပြီး ရန်ကုန်မှ ကားလမ်းဖြင့် ၈၈ မိုင်၊ မီးရထားလမ်းဖြင့် ၈၁.၂၅ မိုင် ကွာဝေးသည်။
ဒိုက်ဦးအမည်တွင်လာပုံ ဒိုက်ဦးသည် မွန်အမည် (အသံထွက် ဒိုက်အွီး)မှ ဆင်းသက်လာပြီး၊ ဒိုက်မှာ ရေ၊ အွီးမှာ ပုပ်သည်ဟု ဆိုလိုရာ ရေပုပ်ဟု အဓိပ္ပာယ် ရသည်။
ရှေးဟောင်းမွန်မြို့တော် ဖြစ်သော ကောလိယမြို့ စီရင်စုနယ်မြေအတွင်း တည်ရှိပြီး၊ ကောလိယချောင်းမှ ရေလျှံကာ ရေပြန်ကျသွားချိန်တွင် ချိုင့်ဝှမ်းများ၌ ရေပုပ် ကျန်ရစ်ရာမှ ဤသို့ ခေါ်တွင်သည်ဟု ဆိုသည်။
အချို့ကလည်း ဟူသော မွန်စကားမှ ဒိုက်ဦးဖြစ်လာသည်ဟုဆိုသည်။
ရေများသောအရပ်ဟု သတ်မှတ်ကြသည်။
နောက်ထပ်တစ်မျိုးမှာ ဒိုက်ဟူသောစကားမှာ မွန်စကားတွင် ကိုမြန်မာအသံထွက်ဖြင့်ခေါ်ရာမှ ဒိုက် ဟုဖြစ် လာခြင်းဖြစ်သည်။
ရေဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။
ဦးမှာ မွန်စကား ဟဦး ကိုမြန်မာအသံဖြင့်ခေါ်ရာမှ ဦး ဖြစ်လာခြင်း ဖြစ်သည်။
လျှံကြီးခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။
ထို့ကြောင့် ဒိုက်ဦး၏အဓိပ္ပာယ်မှာ ရေလျှံခြင်း ရေကြီးခြင်း တနည်း အားဖြင့် ရေဖုံးလွှမ်းသောအရပ်ဟု ဆိုရပေမည်။
နောက်တမျိုးပြောကြသေးသည်မှာ ၁၈၇၈ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်မှ ပြွန်တန်ဆာအထိ မီးရထားလမ်းဖေါက်လုပ် ရာတွင် ဒိုက်ဦးတည်နေရာ၌ အိုးအိမ်များမရှိပဲနှင့် နှစ်ထပ်ဘူတာရုံ ဆောက်လုပ်ခဲ့သည်။
ထို့ကြောင့်ပါတ်ဝန်း ကျင်ကျေးရွာများဖြစ်သော ဖအောင်ဝဲ၊ ဖောင်တော်သီ၊ ကမာဖရုံ၊ ကတုတ်၊ ရှမ်းစု၊ ဆာပါခြုံ၊ ရွှေအင်ဒုံ၊ ဖအောင်းစု ရွာများမှ ခရီးသွားလိုသည့်အခါ ဆိုက်ဆိုက်မြိုက်မြိုက်ဦးတိုက်လာ၍ ဆိုက်ဦး တိုက်ဦး မှ ဒိုက်ဦး ဖြစ်လာသည်ဟုဆိုသည်။
အထောက်အထားအဖြစ် ပထမဦးဆုံးမြို့ပိုင်ဦးအောင်ကျော်၏ သမီးအုတ်ဂူတွင် တိုက်ဦးဟု ရေးထိုးထားသည်ကိုတွေ့ရသည်။
စိမ့်ရေ သစ်တောဥယျာဉ် သည် မြန်မာနိုင်ငံရှိ သစ်တောဥယျာဉ်ဖြစ်ပြီး ပဲခူးတိုင်း၊ အုတ်တွင်းမြို့နယ်၌ တည်ရှိသည်။
ယင်းအား ၁၉၉၆ ခုနှစ်တွင် တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ၁၀၂ စတုရန်းဧက ရှိသည်။
ကိုးကား Asterism Travels & Tours - Myanmar ပြင်ပလင့် Eco-Tourism - Meinmahla Kyun Wildlife Sanctuary။
ဆင်စခန်း မြိုင်ဟေဝန်ဆင်စခန်း သည် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ တိုက်ကြီးမြို့နယ် ဥက္ကံကြိုးဝိုင်းတွင် တည်ရှိ၍ ဖလုံကျေးရွာမှ ၁၂မိုင်၊ ရန်ကုန်မြို့မှ ၇၂ မိုင်ကွာဝေးသည်။
ဆင်စခန်းငယ်တစ်ခုဖြစ်ပြီး ယင်းအား ၁၉၈၆ ခုနှစ်တွင် တည်ထောင်ခဲ့သည်။
စခန်း ဧရိယာအကျယ်အဝန်း (၁၀.၀)ဧက ဖြစ်၍ ခရုချောင်းအနီးတွင် တည်ရှိသည်။
စခန်းအား ၁၉၉၂ – ၁၉၉၃ ဘဏ္ဍာနှစ်မှ စတင်၍တည်ဆောက်ခဲ့ပြီး၊ အမိမဲ့ဆင်ကလေးများ ထိန်းသိမ်းပြုစုခြင်း၊ မကျန်းမာ သောဆင်များအား ကုသခြင်း၊ တောဆင်ရိုင်း ဖမ်းဆီးလေ့ကျင့်ခြင်းနှင့်ဆင် သုတေသနလုပ်ငန်းစသည်များကို ဆောင်ရွက် လျက်ရှိပြီး သဘာဝကို အခြေခံ သောခရီးသွားလုပ်ငန်း (Ecotourism) အတွက် ရည်ရွယ်ကာ တည်ဆောက်ခြင်းဖြစ်သည်။
ဆင် စခန်းသို့ရန်ကုန်မှ ဖလုံတာဆုံ ၆၀ မိုင် (ကတ္တရာလမ်း)၊ ဖလုံတာဆုံမှ မြိုင်ဟေဝန်သို့ ၁၂ မိုင် တောတွင်းလမ်းဖြစ်သည်။
သာယာဝတီ သစ်ထုတ်ရေးဒေသမှသွားရောက်ပါက ဖလုံတာဆုံသို့ ကတ္တရာလမ်း ( ၁၈ ) မိုင် ရှိသည်။
အဆိုပါ ဆင်စခန်းအား ၁၅-၅-၂၀၁၂ နေ့တွင် Asia Green Co; မှ ဌာနသို့ပြန်လည်အပ်နှံခဲ့ပြီး ယခုအခါ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး(အနောက်) သာယာဝတီ သစ်ထုတ်ရေးဒေသမှ တာဝန်ယူဆောင်ရွက် လျက်ရှိသည်။
ကိုးကား Asterism Travels & Tours - Myanmar Category:မြန်မာနိုင်ငံ ရွာများ Category:ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးရှိ ရွာများ။
တနင်္သာရီ အမျိုးသားဥယျာဉ် သည် ထိုင်းနိုင်ငံနယ်စပ်၊ မြန်မာနိုင်ငံရှိ အမျိုးသားဥယျာဉ်ဖြစ်ပြီး ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အမှတ် ၁၄၉၀ အထက်တွင် တည်ရှိသည်။
ကျောက်တံခါးမြို့ သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်လေးပင်ခရိုင်၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ် Township 31, "Myanmar States/Divisions & Townships Overview Map" Myanmar Information Management Unit (MIMU) ၏ ရုံးစိုက်ရာမြို့ဖြစ်သည်။
ကျောက်တံခါးသည် ကိုလိုနီခေတ်ဦးကာလတွင်မှ စည်ပင်လာသည့် မြို့ ဖြစ်သည်။
သီပေါမင်း ပါတော်မူချိန်ထိ တောဖုံးနေသေးသည်။
မြို့အရှေ့ဘက် စစ်တောင်းမြစ်ကမ်းတွင် လှေသမ္ဗန်များ ရပ်တန့်ကာ ကုန်တင်ကုန်ချ လုပ်သည်။
၁၈၈၅ တွင် အိန္ဒိယအစိုးရက အိန္ဒိယမြေပိုင်ရှင် သူဌေး အိတ်ချ်အေ မီး‌လင်း ပိုင်ဆိုင်သော မြေကွက် ယူ၍ ကျောက်တံခါးအနောက်ဘက် တောဖုံလွှမ်းရာ မြေဧက ၂၈၇၀၀ ကျော်ကို နှစ် ၆၀ ဂရန်ဖြင့် ပေးသည်။
မစ္စတာ မီးလင်းသည် ထိုစဉ် အိန္ဒိယမှ ဟိန္ဒူများကို လယ်လုပ်ခွင့် ပေးမည်၊ လယ်ပိုင်ဆိုင်ခွင့် ရမည်ဆိုကာ စရိတ် ထုတ်ပေးပြီး ၁၈၈၅ မှ စတင် ခေါ်ယူသည်။
ထိုစဉ် ရန်ကုန်ပြွန်တန်ဆာ- တောင်ငူ မီးရထားလမ်း ဖောက်လုပ်နေရာ၊ ၃ နှစ် ဆက်တိုက် ခေါ်ယူ နေရာချထားပေးသည်။
မူလဂရန်မြေအတွင်းတွင် ကရင်၊ ရှမ်းနှင့် ဗမာရွာ အနည်းငယ် ရှိနေရာ ရှမ်းကုန်းတွင် တောင်ယာလုပ်ကိုင် စားသောက်သူများ နေထိုင်သည်။
ရှမ်းတိုင်းရင်းသားများသည် ကျန်းမာရေးအတွက် ရှမ်းအုတ်သျှစ်ကုန်းနေ မြန်မာဆေးဆရာကို အားကိုးပြုသည်။
ယင်းဆေးဆရာကို ကျောင်းတကာဟု ခေါ်ရာ ရှမ်းတိုင်းရင်းသားများက ကျောက်တကားဟု မပီမသ ခေါ်ဆိုသည်။
မီးရထားလမ်း ဖောက်ပြီးသောအခါ ရန်ကုန်ကျောက်တံတားနှင့် ဆင်တူယိုးမှား ဖြစ်၍ ကျောက်တံခါးဟု ပြောင်းသည်။
နောက် ပဲနွယ်ကုန်း၊ တောကျွဲအင်း၊ ဖဒို၊ ကျောက်တံခါး ၄ နယ်ကို ပေါင်း၍ ကျောက်တံခါးမြို့နယ် ဖြစ်လာသည်။
ကျောက်တံခါးမြို့သည် တော်လှန်ရေးကောင်စီလက်ထက် ၂၈ ဩဂုတ် ၁၉၆၄ တွင် ညောင်လေးပင် အနောက်ပိုင်း မြို့နယ်အဖြစ်မှ သီးခြား ခွဲထုတ်ကာ မြို့နယ် ဖြစ်လာသည်။
အထင်ကရပုဂ္ဂိုလ် ရဲဘော်သုံးကျိပ်ဝင် ဗိုလ်မှူးအောင် သီဟဗလ ဦးစံကျော် အဆိုတော် ဒွန်း https://www.facebook.com/page/1406194469633150/search/?q=%E1%80%A1%E1%80%82%E1%81%A2%E1%80%82%E1%80%85%E1%80%B9%E1%80%90%E1%80%AC အဆိုတော် ဇီဇဝါ https://www.facebook.com/profile/100066772126943/search/?q=%E1%80%A1%E1%80%99%E1%80%BD%E1%80%90%E1%80%B9%E1%80%90%E1%80%9B%E1%80%9C%E1%80%80%E1%80%B9%E1%80%B1%E1%80%86%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%B9%20 တပင်ရွှေထီး စစ်ချီလမ်း ကျောက်တံခါးအနောက် ၅ မိုင်အကွာတွင် တပင်ရွှေထီးမင်း စစ်ချီတက် တိုက်ခိုက်ရာ စစ်ချီလမ်းကို တွေ့ရသည်။
ယင်း‌လမ်းကြောင်းမှာ ကျွန်းချောင်းရွာအနီးမှ ပဲနွယ်ကုန်းရွာမကို ဖြတ်သန်းသွားသည်။
ရှေးမြို့ဟောင်း ကျောက်တံခါးအရှေ့ဘက် ၃ မိုင်ခန့်အကွာ၌ ရှေးမြို့တော်ဟောင်း တမြို့ ရှိခဲ့ရာ ကျောက်စရစ်ကျေးရွာအနီး ရှိ၍‌ ကျောက်စရစ်မြို့ဟောင်းဟု သစ်တောမင်းကြီးဟောင်း ဦးအောင်မြင့်က အမည်ပေးခဲ့သည်။
ကျောက်တံခါးမြို့တွင် ပျော်ပွဲရွှင်ပွဲများထက်ဘာသာရေးကိုအထူးပြု၍ တရားပွဲများအမြဲကျင်းပလေ့ရှိသည် ကျောက်တံခါးသင်္ကြန်သည် တစ်ခြားမြို့များနှင့်မတူ ကျောက်တံခါး ပဲနွယ်ကုန်း တောကျွဲအင်း ဖဒို မြို့ချောင်း စသည့်မြို့များနှင့် သင်္ကြန်ယိမ်းအကများယှဉ်ပြိုင်လေ့ရှိသည် ကျောက်တံခါး တန်ဆောင်တိုင်သည် မြို့လုံးကျွတ်ပျော်သော စည်ကားသောတန်ဆောင်တိုင်ဖြစ်သည် တစ်နိုင်ငံလုံးရှိမြို့များနှင့်မတူ တော်သလင်းလပြည့်နေ့တွင်ဆီဆွမ်းလောင်းပွဲကျင်းပသည် ယက္ကန်းလုပ်ငန်းကိုလည်းအထူးပြုလုပ်ကြသည်။
ဇေယျဝတီမြို့ () သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ တောင်ငူခရိုင်၊ ဖြူးမြို့နယ်ရှိ မြို့ဖြစ်သည်။
ဇေယျဝတီမြို့သည် ရန်ကုန်-မန္တလေးလမ်းဟောင်းပေါ်တွင် တည်ရှိပြီး ဧရိယာမှာ ကျယ်ဝန်းသည်။
သမိုင်းကြောင်း တောင်ငူခေတ် ကေတုမတီ,တီ၉တီအပါအဝင်ဖြစ်သော ဇေယျဝတီမြို့ကို ဘုရင့်နောင်ကတည်‌ထောင်ခဲ့သည်။
အေဒီ ၁၅၁၀ တွင် တပင်ရွှေထီးလုပ်ကြံခံခဲ့ရသည်။
ဟံသာဝတီတွင် မြို့စောင့်ထားခဲ့သော ဘုရင့်နောင်၏ ညီတော်သီဟသူသည် တောင်ငူကိုပြန်ပြီး သီးခြားထီးနန်းထူထောင်ခဲ့သည်။
ထိုအချိန်တွင် ဘုရင့်နောင်သည် ဒလ(ယခု တွံတေး)ကို စစ်ချီနေသည်။
မင်းတရားရွှေထီးလုပ်ကြံခံရသည်ကို သိသည့်အချိန်တွင် ဘုရင့်နောင်က မှူးမတ်များနှင့် တိုင်ပင်သည်။
အချို့က ဟံသာဝတီကို ပြန်လည်သိမ်းယူရန် အကြံပြုသည်။
အမတ်ရန်အောင်ဘီလူးက တောင်ငူသို့ ပြန်လည်အင်အားစုစည်းရန်လျှောက်သည်ကို နှစ်သက်သဖြင့် တောင်ငူကို ချီတက်သည်။
ရွာသစ်ကြီးအရှေ့တွင် တပ်ချ(စခန်းချ)ပြီး "ဇေယျဝတီ"ဟု အမည်ပေးသည်။
ယခုဇေယျဝတီမြို့သစ်၏ အရှေ့စူးစူးတွင်တည်ရှိသည်။
အင်အားစုဆောင်းပြီးမှ တောင်ငူကိုချီတက်ပြီး ခပေါင်းတွင်တပ်ချ၍ ကမ္ဘောဇသာဒီဟု အမည်ပေးသည်။
တောင်ငူကိုဝန်းရံထားပြီး ၄လအကြာတွင် ညီတော်မင်းခေါင်အညံ့ခံသဖြင့် အရေးတော်အောင်မြင်ခဲ့သည်။
၁၅၅၁ ခုတွင် ကေတုမတီမြို့တွင် နန်းတက်သည်။
ထို့နောက် ပြည်မြို့ကို တိုက်ခိုက်သိမ်းယူသည်။
၁၅၅၂ ခုနှစ်တွင် ဟံသာဝတီကို တိုက်ခိုက်အောင်မြင်သည်။
၁၅၅၃ တွင် ဇေယျဝတီတပ်တည်ခဲ့သည့် နေရာတွင် အုတ်မြို့ရိုးနှင့် အခိုင်အမာမြို့တည်သည်။
ယခုထိတိုင် အုတ်မြို့ရိုးနှင့်ကျုံးများရှိသေးသည်။
၁၁၄၆ ခုနှစ် စစ်တမ်းတွင် မြို့သူကြီး ရဲလှကျော်ခေါင်ဒင်က ယခုကဲ့သို့အစစ်ခံသည်။
နယုန်လဆန်း၅ရက် (23.5.1784) ဟံသာဝတီရောက်မင်းလက်ထက်တွင် အကိုဖြစ်သူ နန္ဒသူရ အုပ်ချုပ်သည်။
သူမရှိလျှင် ညီတော် သိင်္ခအောင်က အုပ်ချုပ်သည်။
သူမရှိလျှင် ညီ‌တော် ရဲလှကျော်ခေါင်ဒင်၊တနင်္လာသား အသက်၄၅နှစ်ကဆက်ခံသည်။
နယ်နိမိတ် တောင်ငူခေတ်၊ ဇေယျဝတီမြို့၏ နယ်နိမိတ်မှာ အရှေ့ ၃တိုင်ခွဲ ယောမင်းတန်း၊ ပဲဒိုင်၊ ကြက်တက်ညောင်ပင်၊ အရှေ့တောင် ၈ တိုင်ခွဲ ကျောက်မော်နယ်၊ကွန်းချောင်းဝ၊ တောင် ၇ တိုင်ခွဲ တုံကန်နယ်၊သစ်ခေါင်း၊ကွန်းချောင်းအထိ၊အနောက်တောင် တိုင်၄၀ သာယာဝတီနယ်သစ်ပုတ်ချောင်း၊ အနောက် တိုင်၄၀ သာယာဝတီ၊ ပြည်၊ ကုန်းခေါင်ရိုးမ၊ အနောက်မြောက် တိုင်၄၀ ပြည်၊ ကုန်းခေါင်ရိုးမ၊ မြောက် ၆တိုင် ရွာသစ်ကြီး ကရင်နယ် ကိုးခွရွဲကြား၊ အရှေ့မြောက် ၇တိုင် တပ်ပျောက်၊ မြို့ဒိုးကြီးအထိ ကျယ်ပြန့်သည်။
အခွန်ဘဏ္ဍာနှင့်ပဏ္ဏာလက်ဆောင်ဆက်သခြင်း တောင်ငူခေတ်၊ ဇေယျဝတီမြို့၏ အခွန်စည်းကြပ်ရာတွင် လယ်ကျွဲတရှဉ်းထွန် စပါး ၁၀ တင်း၊ သစ္စေးခွန် ၁ကျပ်၊ အထွက်နဲလျှင် ၂မတ်၊ ရေလုပ်ငန်းငါးဖမ်းသည့်ရွာ ၁၂ ရွာမှာ လူတကိုယ်လျှင်၂ကျပ်၊ ကွန်းချောင်းနှင့် စစ်တောင်းမြစ်သောင်ခုံများမှာ လိပ်ဖမ်းသူများကို တဦးလျှင် အခွန်ငွေ ၁၀ ကျပ်ကောက်ခံခဲ့သည်။
ထိုရွာများမှာ ငဆီးလောင်၊ ပိန်းမိုင်းကြီး၊ ပိန်းမိုင်းငယ်၊ စရစ်ချောင်း၊ အင်းမ ၊ ကျွဲနံ ၊ မီးလောင်ချောင်း၊ သစ်ငုတ်တို၊ ဒင်ကျီးသိုက်၊ အငူစောင်း၊ ကညင်ဒိုင်း၊ မြပဲခူး၊ နှင့်တူးမြောင်းရွာတို့ ဖြစ်သည်။
ရွာအများစုမှာ ယခုထိတိုင်ရှိနေသေးသည်။
လက်‌ဆောင်ပဏ္ဏာမှာ တနှစ်လျှင် လိပ်ဥ ၂၀၀၀ မြို့ဆိုးကျီတော်မှ တဆင့်တောင်ငူမြို့ဝန်၊ ထိုမှအင်းဝသို့ ဆက်သရသည်။
ကိုလိုနီခေတ် 1870 Gazetterမှာ တောင်ငူခရိုင်တောင်ပိုင်း မြို့ပိုင်ရုံးကိုဇေယျဝတီနှင့် မြောက်ပိုင်းကို သာဂရတွင် ရုံးစိုက်သည်။
ဟိုးယခင်က ဖြူးသည် မြို့မဖြစ်သေးဘဲ ဇေယျဝတီမြို့အပိုင်သာ ဖြစ်သည်။
ရန်ကုန်မန္တလေးရထားလမ်းပေါက်ပြီးချိန်(1890)ခန့်မှသာ မြို့ဖြစ်လာသည်။
ဇေယျဝတီဂါတ်တဲများ ကြည့်ရှုမှုသတင်း ၂၇-၆-၁၈၇၄ ရက်စွဲပါ မြန်မာသံတော်ဆင့် သတင်းစာ၌ အောက်ပါသတင်း ပါ၏။
"ကျွန်တော်တို့ တောင်ငူမြို့နယ်များကို အုပ်စိုးကြည့်ရှုတော်မူသော ရာဇဝတ်ဝန်မင်း အင်ဒါစင် သခင်ဘုရားသည် ဝတ္တရားရှိသည့်အတိုင်း တောင်လက်ဇေယျဝတီမြို့နယ်ရှိ ဂတ်များကို ကြည့်ရှုတော်မူရန် ၁၈၇၄ ခု၊ ဖေဖော်ဝါရီလ၊ ၁၈ ရက် (၁၂၃၅ ခု တပေါင်းလဆန်း ၇ ရက်)နေ့ ထွက်သွား၍ ၎င်းလ ၂၂ ရက်၊ ၎င်းလဆန်း ၇ ရက်နေ့တွင် ပြန်ရောက်ကြောင်းများကို ကြားသိရသည်" ဟူ၍ ဖြစ်သည်။
ယခုအခြေအနေ ယခုဇေယျဝတီမြို့သစ်သည် ကိုလိုနီခေတ်မှ မြို့ဖြစ်လာပြီး အိန္ဒိယနိုင်ငံမှ ဟိန္ဒူလူမျိုးများကို လယ်စိုက်ရန်နှင့် သကြားစက်အတွက် ကြံစိုက်ပျိုးရန်ခေါ်ဆောင်လာသူများက ဆင်းသက်လာကြသည်။
စက်ရုံများ ဇေယျဝတီတွင် ဇေယျဝတီသကြားစက်ရုံ နှင့် အရက်ချက်စက်ရုံ များရှိသည်။
ယခင်က မေ့ဆေးစက်ရုံများလည်း ရှိခဲ့ဖူးသည်။
လူမှုရေးနှင့်အစိုးရဌာနများ ဇေယျဝတီမြို့တွင် ဇေယျဝတီနယ်မြေရဲစခန်း၊ ဇေယျဝတီနယ်မြေအရန်မီးသတ်စခန်းနှင့် ဇေယျဝတီ တိုက်နယ်ဆေးရုံတို့တည်ရှိသည်။
ဇေယျဝတီမြို့မှူးရုံးလည်းတည်ရှိသည်။
ကျောင်းများ ဇေယျဝတီမြို့တွင် အမှတ်(၁) အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း(ဂျေပူ)၊ အမှတ်(၂) အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း(ဈေးပိုင်း)၊ အမှတ်(၃) အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း(တောင်ပိုင်း)နှင့် အမှတ်(၂) အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်းများ တည်ရှိသည်။
ပုဂ္ဂလိက ကိုယ်ပိုင်အထက်တန်းကျောင်းများလည်း ရှိသည်။
ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု ဇေယျဝတီမြို့တွင် အများစုက ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့် ဟိန္ဒူဘာသာကိုးကွယ်ကြပြီး အစ္စလာမ်နှင့် ခရစ်ယာန်ဘာသာကိုးကွယ်သူ အနည်းအကျ‌ဉ်းရှိသည်။
ကိုးကွယ်သူဘာသာရေးဆိုင်ရာ အဆောက်အအုံများအားဖြင့် ဗုဒ္ဓဘာသာဆိုင်ရာ ဘုန်းကြီးကျောင်း (၈)ကျောင်းခန့်တည်ရှိသည်။
၎င်းတို့မှာ မြနန်းတော်မြို့ဦးကျောင်းတိုက်၊ မြစိမ်းကျောင်းတိုက်၊ ကမ္မဌာန်းကျောင်းတိုက်၊ ဇောတိကာရုံကျောင်းတိုက်၊ နန္ဒသီရိ‌ဈေးကျောင်းတိုက်၊ ဓမ္မာရုံကျောင်းတိုက်၊ ရွာလယ်ကျောင်းတိုက်နှင့် ဗောဓိကျောင်းတိုက်တို့ ဖြစ်သည်။
ဘုရားစေတီအားဖြင့် ဇေယျဝတီမြို့ဟောင်းရှိ တောင်ငူခေတ်ကတည်းက တည်ထားသော သမိုင်းဝင် အဘယမုနိဘုရားကြီးမှာ ထင်ရှားသည်။
ဟိန္ဒူဘာသာဆိုင်ရာ အဆောက်အအုံအားဖြင့် ဂန္ဒီဘုရားရှိခိုးကျောင်းတိုက်နှင့် အခြားဘုရားရှိခိုးကျောင်း(၂)ခု၊ အစ္စလာမ်ဘာသာရေးဆိုင်ရာ ဗလီ(၁)ခုတို့ တည်ရှိသည်။
ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင်မှာ မရှိသလောက်နည်းပါးသဖြင့် ခရစ်ယာန်ဘုရားရှိခိုးကျောင်းမရှိပေ။
အားကစား ဇေယျဝတီမြို့တွင် ဇေယျဝတီ၊ လွတ်လပ်ရေးအထိမ်းအမှတ် အားကစားကွင်း၊ အမှတ်(၁)၊ အမှတ်(၂)၊ အမှတ်(၃)နှင့် အမှတ်(၄)ဟူ၍ ဘောလုံးကွင်းများ တည်ရှိသည်။
ပုဂ္ဂလိက ဖူဆယ်ဘောလုံးကွင်းလည်း တည်ရှိသည်။
လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ရန်ကုန်မန္တလေးလမ်းဟောင်းနှင့် ရန်ကုန်မန္တလေး ရထားလမ်းသည် ဇေယျဝတီမြို့လယ်မှ ဖြတ်သန်းသွားသည်။
ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်များ ဇေယျဝတီမြို့သည် သက်တမ်းရှည်ကြာ‌သော ရှေးဟောင်းမြို့တစ်မြို့ဖြစ်သည့်အလျောက် တန်ဖိုးဖြတ်မရသော ရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်များလည်း ရှိနေသည်။
မြို့ရိုးများ၊ ကျုံးများ၊ နန်းတော်ရာဟောင်းနေရာများနှင့် ရှေးဟောင်းဘုရားများလည်းရှိနေလေသည်။
ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရေး ဇေယျဝတီမြို့ဟောင်းဧရိယာကို မြန်မာနိုင်ငံ‌၊ ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာနက ရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်နယ်မြေအဖြစ် သတ်မှတ်ကာကွယ်ပေးထားသည်။
မြို့ရိုးများ၊ ကျုံးများပေါ်နှင့် ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်အဖြစ် သတ်မှတ်ထားသောအရာများကို ထွန်ယက်စိုက်ပျိုးခွင့်နှင့် ဖျက်ဆီးခွင့်ကို တားမြစ်ထားသည်။
ပုတီးကုန်းမြို့ သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပြည်ခရိုင်၊ သဲကုန်းမြို့နယ်ရှိ မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။
မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး ရထားလမ်းပိုင်းဖြစ်သည့် ရန်ကုန်-ပြည် ရထားလမ်းပိုင်းပေါ်ရှိ မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။
သကျမာရ်အောင်ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်ကြီး၊ မြို့လယ်အန္တရာယ်ကင်းဘုရားနှင့် ရွှေကျောင်းဆောင် အောင်မြေတောရတို့သည် ပုတီးကုန်းမြို့၏ အထင်ကရနေရာများဖြစ်သည်။
နိုင်ငံကျော် ကဗျာဆရာ၊ စာရေးဆရာတစ်ဦးဖြစ်သည့် မောင်စိန်ဝင်း(ပုတီးကုန်း)၏ ဇာတိမြို့လည်းဖြစ်သည်။
ref> ကိုးကား Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးရှိ မြို့များ။
ပေါင်းတလည်မြို့ သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပြည်ခရိုင်၊ ပြည်မြို့နယ်ရှိ မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။
ပြည်မြို့နှင့်ပေါက်ခေါင်းမြို့အကြားတွင်တည်ရှိ​သည်။
ပေါင်းတလည်မြို့၏ထူးခြားသောဒေသအစားအစာမှာ ပလာတာမုန့်ဟင်းခါးဖြစ်သည်။
ပလာတာမုန့်ဟင်းခါးဟင်းရည်သည် သာမန်ငါးဖြင့်ချက်သောဟင်းရည်နှင့်မတူ အာလူး၊ကြက်သား၊ပဲတို့နှင့်ချက်ရသည်။
ပဲနွယ်ကုန်းမြို့ သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်လေးပင်ခရိုင်၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်ရှိ မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။
ပဲနွယ်ကုန်းမှာ ပဲနွယ်ကုန်မှ ဆင်းသက်လာသည်။
ပဲနွယ်ပင်များကို ကုန်စင်အောင် ခုတ်ထွင်ရှင်းလင်းကာ ရွာတည်ခဲ့သည်။
ဘုရားကြီးမြို့ သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ပဲခူးမြို့နယ်ရှိ မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။
မဒေါက်မြို့ သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်လေးပင်ခရိုင်၊ ညောင်လေးပင်မြို့နယ်ရှိ မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။
မဒေါက်သည် ရှေးဟောင်းမြို့တစ်မြို့ ဖြစ်ပြီး ရှေးမွန်ဘုရင်များ လက်ထက်ကပင် ထင်ရှားသည်။
မဒေါက်သည် မွန်အမည် ကမာဍိုတ်(အသံထွက် ကမာဒေါက်)မှ ဆင်းသက်လာပြီး ကမမှာ ရေကန်၊ ဒေါက်မှာ အုတ်ကို ဆိုလိုရာ အုတ်ရေကန်ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။
ကမာဒေါက်ကို မြန်မာတို့က မဒေါက်ဟု ခေါ်ခြင်းဖြစ်သည်။
မဒေါက်နှင့် ရွှေကျင်က တစ်မြို့စီ ဖြစ်သော်လည်း ရွှေကျင်မ‌ဒေါက်ဟု တွဲခေါ်လေ့ရှိသည်။
ရွှေကျင်နှင့် မဒေါက်မှာ ၂ မိုင်ခွဲမျှသာ ကွာဝေးသော်လည်း စစ်တောင်းမြစ် ခြားသည်။
ညောင်လေးပင်နှင့် မဒေါက်သို့ ၁၁.၂၅ မိုင် အရှည်ရှိ မီးရထားလမ်းဖြင့် ဆက်သွယ်ထားသည်။
သက္ကလမြို့ သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ကဝမြို့နယ်ရှိ မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။
ပထဝီဝင် မြောက်လတ္တီတွဒ် ၁၆ ဒီဂရီ ၅၅ မိနစ် ၈၄ စက္ကန့်နှင့် အရှေ့လောဂျီတွဒ် ၉၄ ဒီဂရီ ၃၅ မိနစ် ၃၂ စက္ကန့်တွင် တည်ရှိသည်။
အရှေ့မှ အနောက်သို့ (၁.၅) မိုင်နှင့် တောင်မှ မြောက်သို့ တစ်မိုင် ရှည်လျားသည်။
ဧရိယာစတုရန်းမိုင် ၆.၇၂ ဧရိယာ ကျယ်ဝန်းသည်။
သက္ကလမြို့၏ ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက်အမြင့်မှာ (၁၃.၃၈)ပေ ဖြစ်သည်။
နယ်နမိတ် သက္ကလမြို့၏ အရှေ့ဘက်တွင် ကသစ်ပင်ကျေးရွာနှင့် တကောကနုတ်ကျေးရွာ၊ တောင်ဘက်တွင် မက္ကဘင်းကျေးရွာထိစပ်လျက်ရှိသည်။
အနောက်ဘက်တွင် ခမွန်ကံကြီးကျေးရွာ နှင့် ထိစပ်လျက်ရှိပြီး မြောက်ဘက်တွင် မုဒုကျေးရွာတို့နှင့် နယ်နမိတ်ထိစပ်လျက်ရှိသည်။
မြေမျက်နှာသွင်ပြင် သက္ကလမြို့သည် မြေပြန့်လွင်ပြင်နှင့် မြစ်ချောင်းများရှိသည်။
ရေဆင်း ကဝမြို့နယ်၊ သက္ကလမြို့သည် စစ်တောင်းမြစ် ရေငံနှင့် ဆက်စပ်လျက်ရှိပြီး ကံအောင်ချောင်းနှင့် သံဒင်းချောင်းတို့သည် သရက်ကုန်းကျေးရွာတွင်ပေါင်းစံပြီး သက္ကလမြို့သို့ စီးဝင်လျက် ဆည်မချောင်းမှတဆင့် ပဲခူးမြစ်အတွင်းသို့ လည်းကောင်း၊ သက္ကမြို့မှတစ်ဆင့် ခရမ်းမြို့သို့ မိုင်(၃၀) စိမ်းလမ်းမြောင်းသို့ စီးဝင်သည်။
ထို့အပြင် မြစ်ချောင်းများသည် အထူးသဖြင့် မိုးရာသီဖြစ်သော ဒီဇင်ဘာလဆန်းပိုင်းအထိသာ ရေစီးဝင်မှုရရှိပြီး နွေရာသီတွင် ရေခန်းခြောက်ကာ ကားလမ်းများအဖြစ် အသုံးပြုလျက်ရှိသည်။
မိုးရာသီတွင် ရေချိုရရှိနိုင်ပြီး နွေရာသီတွင် မိုင်(၃၀) စိန်းလမ်းမြောင်းမှ ရေချိုရရှိနိုင်သည့် အခြေအနေများရှိသည်။
ရာသီဥတု သက္ကမြို့သည် ပူအိုက် စွတ်စိုသောရာသီဥတုရှိပြီး အမြင့်ဆုံးအပူချိန် (၄၀ C)နှင့် အနိမ်ဆုံးအပူချိန်မှာ (၁၄ C) ဖြစ်သည်။
သဘာဝပေါက်ပင်များ သက္ကမြို့အတွင်း ပေါက်ရောက်သည့် သဘာဝပေါက်ပင်များမှာ ကုက္ကိုပင်၊ ညောင်ပင်၊ သပြေပင်၊ အုန်းပင်၊ ထန်းပင်၊ သရက်ပင်၊ စိန်ပန်းပင်၊ မဲဇလီပင်၊ သမန်းပင်၊ မကျည်းပင် စသည့်အပင်များ ပေါက်ရောက်သည်။
အထင်ကရပုဂ္ဂိုလ်များ မြင့်အောင် (သရုပ်ဆောင်) မို့မို့မြင့်အောင် (သရုပ်ဆောင်) နေမင်း (သရုပ်ဆောင်) သွဲ့ထားညို (စာရေးဆရာမ) ကိုးကား Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးရှိ မြို့များ။
အင်းတကော်မြို့ သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ပဲခူးမြို့နယ်ရှိ မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။
အင်းတကော်သည် မွန်အမည် အင်တဂေါင် (အသံထွက် အန်းတဂေါ)မှ ဆင်းသက်လာပြီး အန်းမှာ အင်း၊ တဂေါမှာ စမ်းချောင်း ဖြစ်ကာ စမ်းချောင်းအင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။
အင်းတကော်မှ ကဝသို့ မော်တော်ကားလမ်းဖြင့် ဆက်သွယ်ထားသည်။
ဥသျှစ်ပင်မြို့သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး(အနောက်ပိုင်း)၊ ပြည်ခရိုင်၊ ပန်းတောင်းမြို့နယ်အတွင်း မြို့(၂)မြို့အနက် စည်ကားသော မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။
ပထဝီဝင် ဥသျှစ်ပင်မြို့သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၏ အနောက်ဘက် အစွန်ဆုံးမြို့ ဖြစ်ပြီး မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးနှင့် ရခိုင်ပြည်နယ်ဟူ၍ တိုင်း(၃)တိုင်းနှင့် ပြည်နယ်(၁)ခုတို့ ဆုံရာနယ်စပ်မြို့ဖြစ်သည့်အပြင် ပုသိမ်-မုံရွာ အဝေးပြေးလမ်းမကြီးနှင့် ပြည်-တောင်ကုတ်ပြည်ထောင်စုလမ်းမကြီးတို့၏ ဆုံစည်းရာ လမ်းဆုံမြို့လည်း ဖြစ်သည့်အတွက် စီးပွားရေးနှင့်လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး လွန်စွာ အချက်အချာကျသော ကုန်စည်စီးဆင်းမှုကောင်းမွန်သည့် မြို့တစ်မြို့လည်း ဖြစ်သည်။
မြို့ပြဧရိယာအကျယ်အဝန်းမှာ ကျယ်ဝန်းသည်။
၂၀၀၆ ခုနှစ်တွင် ဖောက်လုပ်ခဲ့သော ကြံခင်း-ပခုက္ကူရထားလမ်းသည် မြို့အတွင်း ဖြတ်သန်းသွားရာ ရထားဘူတာရှိသည့် မြို့လေးလည်း ဖြစ်သည်။
ယင်းဘူတာနှင့်အပြိုင် မြန်မာ့မီးရထားမှ ဥသျှစ်ပင် ကွန်ကရစ်ဇလီဖားတုံးစက်ရုံလည်း တည်ဆောက်ခဲ့ရာ ယခုအချိန်ထိ လည်ပတ်လျက်ရှိသည်။
သို့ရာတွင် ရထားလမ်းအား နှစ်အနည်းငယ်သာ အသုံးပြုပြေးဆွဲခဲ့ရာ ယခုအချိန်တွင် ရံဖန်ရံခါမှ လွဲ၍ ရထားပြေးဆွဲခြင်း မရှိတော့ပေ။
ဥသျှစ်ပင်မြို့သည် မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာ ဖြစ်သော ပန်းတောင်းမြို့နှင့် (၁၀)မိုင်သာဝေး၍ ပြည်မြို့နှင့် မိုင်(၂၀)မျှကွာဝေးပြီး ရန်ကုန်မြို့နှင့် (၁၉၉)မိုင် ကွာဝေးသည်။
ပန်းတောင်းမြို့သည် ကုန်းဘောင်ခေတ်မှ အစပြု၍ ဧရာဝတီမြစ်ကူးနဝဒေးတံတား မရှိခင်ကာလဆီအထိ ဇက်ဆိပ်နှင့် ရေလမ်းခရီး တွင်ကျယ်ခဲ့ရာ ဧရာဝတီမြစ်အနောက်ဘက်ကမ်းတွင် ထင်ရှားခဲ့ဖူးပြီး မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာ မြို့ဖြစ်သော်လည်း ယခုအချိန်တွင်မူ မစည်ကားတော့ချေ။
လူမှုပထဝီဝင် ဥသျှစ်ပင်မြို့တွင် ဗမာလူမျိုးများ အဓိကနေထိုင်ပြီး ရခိုင်၊ချင်းနှင့်ကရင်လူမျိုးများလည်း ရှိရာ ၂၀၁၈ ခုနှစ်၊လူဦးရေ စာရင်းအရ စုစုပေါင်းလူဦးရေမှာ (၁၁,၁၁၃)ဦး ဖြစ်သည်။
ဥသျှစ်ပင်မြို့သည် တိုင်းဒေသကြီး(၃)ခုနှင့် ပြည်နယ်တစ်ခုမှ ဖြတ်သန်းသည့်ပြည်ထောင်စုလမ်းမကြီးများ ဆုံသည့် မြို့အဖြစ်တည်ရှိခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း၊ မြို့အနီးပတ်ဝန်းကျင်တွင် တပ်ရင်းတပ်ဖွဲ့များ၊စက်ရုံများ၊သင်တန်းကျောင်းများနှင့် ဌာနဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်း အဆောက်အဦများ ဝန်းရံတည်ရှိခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊ လူမှုစီးပွား ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ခြင်းကြောင့် အလုပ်အကိုင် အခွင့်အလမ်းများရရှိ၍ ရွှေ့ပြောင်းရောက်ရှိသူများကြောင့်လည်းကောင်း နှစ်စဉ် လူဦးရေမှာတိုးတက်လျက်ရှိသည်။
ဘာသာရေးတွင် အများအားဖြင့် ဗုဒ္ဓဘာသာကိုးကွယ်ကြသော်လည်း ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင်များလည်း ရှိသည်။
ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းများ၊သီလရှင်စာသင်တိုက်များ၊မိုးကုတ်ဝိပဿနာဓမ္မရိပ်သာများတည်ရှိသည်။
စာသင်တိုက်များထဲတွင် သုခိတာရာမပရိယတ္တိစာသင်တိုက်သည် ထင်ရှားသည်။
ခရစ်ယာန်ဘာသာ ဘုရားရှိခိုးကျောင်းများလည်းရှိသည်။
သမိုင်းကြောင်း မြို့မတိုင်မီ ကျေးရွာဖြစ်မည့်နေရာတွင် သိုက်ဆရာတစ်ယောက်၏ဥသျှစ်ခါးပင် လိုက်ရှာရာ ဥသျှစ်ပင်တစ်ပင်၏ ခါးလည်မှ ရွှေကြက်ဥ ရသည်ကို အစွဲပြု၍ "ဥသျှစ်ခါးရပ်"ဟု တွင်ရာမှ နောင်တွင် ဥသျှစ်ပင်ကျေးရွာ ဟု ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။
၁၉၉၀ ခုနှစ်တွင် ဥသျှစ်ပင်ကျေးရွာကို မြို့သစ်အဖြစ်အနောက်ဘက် ပုသိမ်-မုံရွာလမ်းအထိ မြို့ကွက်အသစ်ရိုက်၍ ထပ်မံတိုးချဲ့ခဲ့ရာ ယခုအချိန်တွင် ရတနာပုံရပ်ကွက်အတွင်း ကျရောက်ခဲ့ပြီဖြစ်သော မြို့မြေကွက်ပေါင်း(၁၂၃၀)နှင့် လမ်းများအပြင်မြို့မဈေးကြီး၊ တိုက်နယ်ဆေးရုံ၊ နယ်မြေရဲစခန်း၊ ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာနဝန်း၊ ရိုးမဧရာပန်းခြံတို့အပါအဝင် ဖြစ်သည်။
၂၀၁၃ခုနှစ်တွင် ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန၏ အမိန့်ကြော်ငြာစာအမှတ်(၄၃၇/၂၀၁၃)ဖြင့်(၆.၆.၂၀၁၃) ရက်နေ့တွင် ဥသျှစ်ပင်မြို့(ဥသျှစ်ပင်ကျေးရွာအုပ်စု)ကို ဥရှစ်ပင်မြို့(ဥသျှစ်ပင်မြို့) အဖြစ် အတည်ပြုလိုက်ပြီး မြို့ဖွင့်ပွဲအခမ်းအနားကို (၂၇.၆.၂၀၁၃)နေ့တွင် ကျင်းပခဲ့သည်။
ရပ်ကွက်အနေဖြင့် ပြည်တော်သာရပ်ကွက်၊ ရွှေပင်ရပ်ကွက်၊ ရတနာပုံရပ်ကွက် ဟူ၍ မြို့ ပေါ် (၃)ရပ်ကွက်နှင့် လဲရွာကျေးရွာအုပ်စု၊ ညောင်ချေထောက်ကျေးရွာအုပ်စုတို့ဖြင့်ဖွဲ့စည်းပြီး မြို့အဖြစ် မြို့မိန့်ထုတ်ပြန်ကြေညာပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည်။
မြို့အုပ်ချုပ်ရေးမှူးရုံးသည် ပုသိမ်-မုံရွာ အဝေးပြေးလမ်းမကြီး ဘေးတွင် တည်ရှိသည်။
ပြည်တော်သာရပ်တွင် တည်ရှိသော မြို့မအထက်တန်းကျောင်းကြီးသည် အကျယ်အဝန်းအားဖြင့်(၁၅.၈၃)ဧက ကျယ်ဝန်းပြီး (၁၉၅၂)တွင် စတင်တည်ထောင်ခဲ့ရာ ယခုအခါတွင် နှစ်ပေါင်း(၇၀)​ကျော်ပြီ ဖြစ်သည်။
ရတနာပုံရပ်ကွက်တွင် အလယ်တန်းကျောင်း(၁)ကျောင်း၊​ရွှေပင်ရပ်ကွက်တွင် အာသောကာရာမ(ရွှေပင်)ကျောင်းတိုက်တွင်၊ဘုန်းတော်ကြီးသင် မူလတန်းကျောင်းများလည်း ရှိသည်။
ထင်ရှားသော နေရာဒေသများ နာဂမုနိဘုရားကြီး၊ ရန်ကင်းအေးစေတီတော်၊ မင်္ဂလာအတုလအနန္တမုနိစေတီတော်တို့အပြင် မြို့နှင့်(၂)မိုင်ကျော်ကွာဝေးသော ကျောက်ဖူးကျေးရွာတွင် ဘိုးတော်ဘုရား၏ ရခိုင်ပြည်မှ မဟာမြတ်မုနိဘုရားကြီး ပင့်ရာတွင် သားတော် အိမ်ရှေ့မင်းသား တစ်ထောက်နားရာ ကျောက်ဖူးချောင်း ကမ်းနဖူးပေါ်တွင် ရခိုင်ဟန် ဘုရားများနှင့် စေတီတော်(၃)ဆူတို့ တည်ရှိသည်။
ထို့အပြင် အာဇာနည်ခေါင်းဆောင်ကြီး သခင်မြမွေးရပ်မြေ ထုံးဘိုမြို့နှင့် နာမည်ကျော် တန်ခိုးကြီး အကောက်တောင်ဘုရားသို့လည်း သွားရောက်နိုင်သည်။
ပြည်မြို့ဘက်မှလာလျှင် သမိုင်းဝင် ငါးမျက်နှာဘုရားနှင့် ရွှေပုံစွန်းစေတီတော်၊ ရွှေမြင်မှန်းရုပ်ရှင်တော်မြတ်နှင့် ကြောင်လိမ်နန်းတော်ကိုလည်း ဝင်ရောက် လေ့လာနိုင်သည်။
စီးပွားရေး/ပုဂ္ဂလိကဘဏ်များ စိုက်ပျိုးရေးတွင် ယခင်က ဆန်စပါးကို အဓိက စိုက်ပျိုးကြသော်လည်း စီးပွားရေးလမ်းဆုံမြို့ဖြစ်သည်နှင့်အညီအနယ်နယ်အရပ်ရပ်မှ ကုန်စည်များကိုသာ အဓိကထား ရောင်းဝယ်ဖောက်ကားကြသည်။
အထူးသဖြင့် ရခိုင်ရိုးမမှရသော ဆတ်သားခြောက်၊တညင်းသီး၊အာပူရွက်နှင့် ဆင်ခရမ်းချဉ်သီးများကို လူသိများလှသည်။