Song Huong hay Huong Giang (Han Nom 香江, Chu Nom 瀧香) la con song chay qua quan Phu Xuan va quan Thuan Hoa thuoc thanh pho Hue, mien Trung Viet Nam.


Đia ly Song Huong co hai nguon chinh đeu bat nguon tu day nui Truong Son.Dong chinh cua Ta Trach dai khoang 67 km, bat nguon tu day Truong Son Đong, ven khu vuc vuon quoc gia Bach Ma chay theo huong tay bac voi 55 thac nuoc hung vi, qua huyen Phu Loc roi sau đo hop luu voi dong Huu Trach tai nga ba Tuan (khoang 3 km ve phia bac khu vuc lang Minh Mang). Huu Trach dai khoang 60 km la nhanh phu, chay theo huong bac, qua 14 thac va vuot qua pha Tuan đe toi nga ba Tuan, noi hai dong nay gap nhau va tao nen song Huong.

Tu nga ba Tuan đen cua Thuan An, song Huong dai 33 km va chay rat cham (do chenh lech đo cao giua điem đau va cua song nho). Khi chay quanh doc chan nui Ngoc Tran, sac nuoc song Huong xanh hon – đay la đia điem Đien Hon Chen. Tai đay co mot vuc rat sau.
Song Huong đuoc cho la rat đep khi chiem nguong no tu nguon va khi no chay quanh cac chan nui, xuyen qua cac canh rung ram cua he thuc vat nhiet đoi. Con song chay cham qua cac lang mac nhu Kim Long, Nguyet Bieu, Vy Da, Đong Ba, Gia Hoi, cho Dinh, Nam Pho, Bao Vinh. No tung la nguon cam xuc cua du khach khi ho đi thuyen doc theo dong song đe nhin ngam phong canh va lang nghe nhung đieu ca Hue truyen thong.
Cac cong trinh kien truc hai ben bo song gom thanh quach, thi tu, vuon tuoc, chua chien, thap va đen đai... anh phan chieu cua chung tren dong nuoc khien con song mang theo nhieu chat tho va tinh nhac. Nhieu nguoi luon gan lien su thanh binh, thanh lich va canh vat đep đe cua Hue voi dong Song Huong.
Giua song Huong co con Hen.


= Nhung cay cau bac qua song Huong =
Cau Tuan
Cau Da Vien (ben canh co cau đuong sat đuoc goi la Bach Ho)
Cau Phu Xuan
Cau Truong Tien
Cau Cho Dinh
Đap Thao Long
Cau Nguyen Hoang (đang xay dung)


Lich su ten goi Theo cac sach co, truoc khi mang ten song Huong, con song nay tuy theo thoi gian co nhieu ten khac nhau.
Sach "Du đia chi" cua Nguyen Trai (1435), viet la song Linh.
Sach "O chau can luc" do Duong Van An nhuan sac vao nam 1555, viet song cai Kim Tra (Kim Tra đai giang).
Sach "Phu bien tap luc" cua Le Quy Đon goi la song Huong Tra (Huong Tra nguyen).
Tu nhieu tai lieu khac cho biet cho biet song Huong đa tung mang ten song Lo Dung, song Dinh, song Yen Luc.
Tu nam 1469 duoi thoi Le Thanh Tong, Kim Tra la ten cua mot huyen o phu Trieu Phong thuoc Thua tuyen Thuan Hoa. Đen khi Đoan Quoc cong Nguyen Hoang vao tran phu Thuan Hoa (1558), huyen Kim Tra đuoc đoi ten la Huong Tra.


Trong nghe thuat Tu lau, dong Huong giang em đem đa tao nen nhung cam hung cho cac tac gia, nhat la thi si va nhac si.
Nhac si Pham Duy co nhung cau hat noi tieng ve song Huong:

Toi yeu nhung song Truong Son
Biet ai tinh o dong song Huong… (Tinh ca, 1953)
hay

Nguoi ve chua ghe song Huong
Đa nghe tieng goi đoi đuong đang cay (Truong ca Con đuong Cai quan)
Ben canh đo song Huong cung la cam hung cho Pham Duy khi viet nhung ca khuc Hen ho, Khoi tinh Truong Chi.
Nhac si Pham Đinh Chuong chon song Huong đe đai dien cho mien Trung trong truong ca "Hoi trung duong: Phan thu hai - Tieng song Huong" rat noi tieng cua minh.
Song Huong va nui Ngu Binh đuoc nhac đen trong loi bai hat Ai ra xu Hue sang tac boi nhac si Duy Khanh:

Ai ra xu Hue thi ra
Ai ve la ve nui Ngu
Ai ve la ve song Huong
Nuoc song Huong con vuong chua can
Chim nui Ngu tim ban bay ve
Nguoi tinh que oi nguoi tinh que thuong nho xin tro ve
Nha tho Nguyen Trong Tao thi viet

Song Huong hoa ruou ta đen uong
Ta tinh, đen đai nga nghieng say...
"Tieng hat song Huong" cua To Huu:

Tren dong Huong Giang
Em buong mai cheo
Troi trong veo
Nuoc trong veo...
Trang len trang đung trang tan
Đoi em om chiec thuyen nan xuoi dong
Diem xua cua Trinh Cong Son:

Thuo ay co mot nguoi con gai rat mong manh, đi qua nhung hang cay long nao la li ti xanh muot đe đen Truong Đai hoc Van khoa o Hue.
Nhieu ngay, nhieu thang cua thuo ay, nguoi con gai ay van đi qua duoi nhung vom cay long nao. Co rat nhieu mua nang va mua mua cung theo qua. Nhung mua nang, ve ram ran mo ra khuc hat mua he trong la. Mua mua Hue, nguoi con gai ay đi qua nhat nhoa trong mua giua hai hang cay long nao mo mit...
Va Diem Đi đe đuoc nhung con mat chung quanh nhin ngam nhung đong thoi cung tu minh co thi gio nhin ngam troi đat, song nuoc va hoa la thien nhien. Long nao, bang, phuong đo, muoi, mu u va mot dong song Huong chay quanh thanh pho đa pha vao tam hon thoi con gai mot lop suong khoi lang man thanh khiet. Hue nho vay khong bao gio can nguon thi hung.
Nam 2020, nha hat o Hue đuoc khanh thanh, lay ten song Huong đat: nha hat Song Huong.


Lu lut Hang nam, vao mua lut, nuoc song Huong dang cao co the gay ngap ung cho thanh pho Hue va cac vung lan can. Nhung nho phu sa sau moi tran lut, cac miet vuon nhu Nguyet Bieu voi đac san la qua Thanh Tra; Kim Long voi mang cut, cac trien ven song voi bap... se tot tuoi hon.


Thu vien anh Tham khao Lien ket ngoai Tu lieu lien quan toi Perfume River tai Wikimedia Commons