Nghia đia lang An Bang la mot nghia trang noi tieng, đuoc xem la xa hoa, trang le bac nhat o Viet Nam, toa lac tai lang chai ven bien An Bang thuoc xa Vinh An, huyen Phu Vang, thanh pho Hue, nam cach trung tam thanh pho Hue 35 km ve phia Đong. Tai đay co hang nghin khu lang mo đu mau sac va kich thuoc, voi nhung khu co gia tri len toi hang ty đong. Kien truc lang mo lang An Bang hoi tu đu cac yeu to cua Phat giao, Thien chua giao, Đao giao va tham chi ca Hoi giao.
Nghia trang An Bang noi tieng khong chi tai Viet Nam ma con tren the gioi va đuoc nguoi trong nuoc cung nhu bao chi nuoc ngoai goi bang nhung my tu nhu "thanh pho ma An Bang", "thanh pho cua nguoi chet", "khu biet thu cua nguoi chet", "thien đuong lang mo". Tuy nghia trang nay khong phai la khu du lich, no van la mot đia điem thu hut nhieu du khach tham quan.


Tong quan Nghia trang An Bang nam cach bo bien khoang 300 met, nam ben Quoc lo 49B tren đuong tu Hue đi Đa Nang. Nghia trang thuoc đia phan xa Vinh An, huyen Phu Vang, thanh pho Hue, tren mot dai đat ngan cach bien Đong va he đam pha Tam Giang - Cau Hai, va co dien tich vao khoang 250 hecta (2,5 km2), tuc rong khoang gap 7 lan Disneyland.
Lang An Bang von la mot lang chai ngheo, cuoc song cua nguoi dan noi đay chu yeu phu thuoc vao nghe đanh bat, khai thac thuy san gan bo, nen đoi song cua nguoi dan van con thieu thon. Tuy nhien, vao đau thap nien 1990, khi Chinh phu Viet Nam cho phep nguoi Viet đinh cu o nuoc ngoai gui tien cho than nhan cua minh o trong nuoc, ngoi lang nhanh chong thay da đoi thit. Co toi 90% dan lang đeu co nguoi than đinh cu o nuoc ngoai, chu yeu la tai My, von phan nhieu la thuyen nhan vuot bien sau su kien 30 thang 4, đa o at gui tien ve cho nguoi than.
Su thay đoi nhanh chong ve đoi song keo theo su phat trien cua quan the nghia trang khi nhieu gia đinh san sang bo nhieu tien đe sua sang, xay dung moi nhung lang mo cu cua gia toc minh. Ke tu nam 1991, so luong lang mo bat đau tang len nhanh chong, nhung ngoi mo đuoc sua sang, coi noi voi quy mo trang le khi nguoi dan trong lang chay theo trao luu xay mo to đep cho nguoi than. Cuoc tranh đua xay dung mo to đep dien ra rat gay gat, nhieu gia đinh vua moi xay xong chua đuoc bao lau, lien đa pha bo khu lang mo cu đe lam lai cho hoanh trang hon, đep hon. Nhieu ca nhan du con song van đa đuoc xay mo, vi vay ma co nhieu tam bia chi đe nam sinh ma chua co nam mat vi chu cua no van đang song khoe manh.


Kien truc Lang An Bang hien co uoc tinh khoang 3.000 ngoi mo lon nho. Vao đau nhung nam 1990, do chinh quyen đia phuong chua co quy hoach quy hoach cu the, cac gia đinh vi the ma tuy y gianh giat đat đai đe xay dung lang mo. Cac lang mo trong nghia trang đeu co đay đu cac loai kich thuoc, hinh dang, dien tich nam trong khoang tu 40 – 400 m². Nhieu ngoi mo cao gan 7 – 8 m, cao gan bang can nha hai tang, mot vai ngoi tham chi con cao toi toi 10 m. Lang mo nam day đac bao quanh nha dan, vi the ma tai lang An Bang, giua nguoi song va nguoi chet khong con "ranh gioi" nua.
Hau het lang mo trong nghia trang đeu đuoc phong theo thiet ke cua lang Khai Đinh. Lang Khai Đinh noi tieng vi pha tron nhieu truong phai kien truc nhu An Đo giao, Phat giao, Roman, Gothique,... Tuy su dung lang Khai Đinh lam mau, nhung bien hoa them hay bot chi tiet đeu phu thuoc vao so thich cua moi nguoi xay. Cac lang mo đuoc thiet ke giong nhu lang mo Đe vuong, co cong tam quan, lop ngoi luu ly, lai co cau đoi, bia đa, tru bieu, la thanh đuoc kham sanh su sac so va đuoc trang tri đay đu linh thu trong tu linh (long ly quy phung). Cung vi the ma nhieu khu lang mo con sang trong hon ca nha dan.


Anh huong toi đoi song nguoi dan trong vung Viec ngay cang co nhieu ngoi mo moc len đa tao cong an viec lam kha on đinh voi thu nhap tuong đoi tot cho nhung nguoi tho xay, tho kham sanh su, tho cham khac hoa van trong vung. Nhieu nguoi tu cac huyen lan can cung tim đuoc nhung cong viec nhu keo xe cat, cho vat lieu, hay lam phu ho đe xay lang. Khong chi vay, cac dich vu khac nhu thap nhang thue, bat đien vao ban đem, quet don va bao ve khu lang mo cung mang lai cho nguoi dan thu nhap tu 2 đen 3 trieu đong/nguoi moi thang, con vao nhung dip le tet thi do nhu cau tang cao, cong viec nhieu nen muc tien cong cung vi the ma tang len đang ke. Cung vi nhung ly do nay ma nghia đia lang An Bang đuoc menh danh la noi "nguoi chet nuoi nguoi song".


Xem them Nghia trang Pere-Lachaise – đia điem tham quan noi tieng o Paris, Phap.


Tham khao Lien ket ngoai Tu lieu lien quan toi An Bang Village Cemetery tai Wikimedia Commons