Ret Viet Nam (Scolopendra subspinipes) la mot loai ret rat lon đuoc tim thay o khap Đong A. Mot trong nhung loai pho bien rong rai nhat trong chi Scolopendra, loai nay cung đuoc tim thay tren hau het cac khu vuc đat lien xung quanh va trong An Đo Duong, tat ca cac vung nhiet đoi va can nhiet đoi chau A tu Nga đen cac đao cua Malaysia va Indonesia, Uc, Nam va Trung My, cac đao Caribe, va co the la mot phan cua mien Nam Hoa Ky. Tuy nhien, bao nhieu cua pham vi nay la tu nhien va bao nhieu la do con nguoi du nhap la khong ro rang. Voi pham vi đia ly rong va nhieu bien the mau sac, loai nay đuoc biet đen voi nhieu ten goi pho bien bao gom ret đau đo Trung Quoc, ret rung, ret chan cam va ret đau đo.
No la mot trong nhung loai ret lon nhat voi chieu dai toi đa la 20 cm. Loai ret nay la mot ke san moi nang đong, hung du, san bat ky con vat nao ma no che ngu đuoc.


Mo ta Đay la mot loai lon co the phat trien chieu dai len đen 20 cm. No co cac bien the mau sac. Co the cua no thuong co mau đo hoac nau đo voi cac chan mau vang hoac vang cam. Cung đac điem chung voi cac thanh vien khac cua chi Scolopendra, no co 22 đoan co the voi moi đoan co mot đoi chan. Mot cap chan đa đuoc sua đoi đuoc goi la chan cham co the đuoc tim thay tren đau, đuoc bao phu boi mot tam chan phang va co mot cap rau. Đay la cong cu chinh ma ret su dung đe giet con moi hoac đe phong thu, vi chung co mong vuot sac nhon noi voi cac tuyen noc đoc. Ret tho qua cac khe ho doc theo hai ben co the. Cac lo nay co dang hinh tron hoac hinh chu S. Chung co cap mat đon gian voi thi luc kem, vi vay chung phu thuoc nhieu hon vao xuc giac va co quan thu cam hoa hoc cua chung.


Moi truong song Loai nay co the đuoc tim thay o cac vung nhiet đoi va can nhiet đoi tren khap  Cuu the gioi. No cung la mot trong ba loai ret duy nhat o Hawaii.


Che đo an va tap tinh Đay la loai đong vat chan đot hung du va de bi kich thich, san sang tan cong neu bi can thiep va nhay cam voi cac rung đong xung quanh. No san chu yeu cac loai hinh nhen, bao gom nhen, bo cap va bo cap roi. Tuy nhien, neu no đu lon đe che ngu cac đong vat co xuong song nho nhu chuot hoac cac loai bo sat nho, no cung se san sang tieu thu chung. No co xu huong co gang an hau het moi đong vat song ma no gap phai khong dai hon chinh no. No tan cong con moi bang nhung chiec chan gia cuoi cung, sau đo cong đau nhanh chong ve phia sau đe cay ham noc đoc sau va chac chan vao con moi. Con moi bi giu boi cac chan khac cua ret cho đen khi no chet vi noc đoc hoat đong nhanh. Trong mot cuoc giao tranh, ret se dung toan bo co the cuon chat con moi hoac ke thu bang hai chan bam chat vao co the đoi thu. Sau đo, no se nhanh chong xuyen qua cac hach cua minh vao nan nhan đe tiem noc đoc.


= Sinh san =
Con đuc tao ra cac nang chua cac te bao tinh trung truong thanh, cac ong sinh tinh, đuoc tich tu trong mot be chua goi la ong sinh tinh cua con cai trong qua trinh giao phoi. Con cai sau đo thu tinh cho trung, te bao trung chua truong thanh cua minh va gui chung vao mot khu vuc toi, đuoc bao ve. Ret cai đe tu 50 đen 80 qua trung ma no canh giac bao ve cho đen khi chung no va ret con lot xac mot lan. Neu phat hien nguy hiem, con cai se quan quanh con minh đe giu chung an toan. Ret non lot xac moi nam mot lan va mat tu ba đen bon nam đe đat kich thuoc truong thanh hoan toan. Con truong thanh thay vo moi nam mot lan. Chung co the song tu 10 nam tro len.


Noc đoc Scolopendra subspinipes đa đuoc bao cao la nguyen nhan ro rang cua mot cai chet lien quan đen con nguoi. Truong hop tu vong o Philippines, trong đo con ret can vao đau mot be gai 7 tuoi. Be gai chet sau 29 tieng.


Moi quan he voi con nguoi S. subspinipes la mot vat nuoi pho bien trong so nhung nguoi ua thich đong vat chan khop. No tung la nguon thuc pham truyen thong cua tho dan Uc.


Phan loai So luong phan loai cua S. subspinipes khong ro rang va khac nhau giua cac tac gia. Cac ky tu phan loai đa ket hop cac đac điem ngoai hinh nhu mau sac, cau truc da va so luong va vi tri cua cac gai, tao ra cac phan loai khong the phan biet va phan loai đuoc. Mot đanh gia nam 2012 cho thay mot phan loai truoc đay, S. subspinipes cingulatoides tren thuc te la mot loai rieng biet va S. subspinipes khong co phan loai hop le.


Chu thich Lien ket ngoai Ret Viet Nam tai trang Trung tam Thong tin Cong nghe sinh hoc quoc gia Hoa Ky (NCBI).
Ret Viet Nam tai Encyclopedia of Life
Can canh ret khong lo Viet Nam "xoi tai" chuot. Bao đien tu Kien thuc. Cap nhat luc 19:08 13/11/2012 (GMT+7). Truy cap ngay 23 thang 12 nam 2012.
scolopendra subspinipes handling tren YouTube 28/10/2007