Diaspora la mot dich vu mang xa hoi phi loi nhuan hoat đong voi hinh thuc tu luu tru (self-hosting). No cho phep bat cu ai cung co the xay dung mot he thong may chu đoc lap ben trong mang luoi. Thanh vien trong mot he thong may chu co the ket noi lien mach voi thanh vien nhung he thong may chu khac.
Bieu tuong cua Diaspora la hoa bo cong anh. Con chu diaspora trong tieng Hi Lap nghia la di cu phan tan.


Lich su = Y tuong =

Du an đuoc sang lap boi Dan Grippi, Maxwell Salzberg, Raphael Sofaer va Ilya Zhitomirskiy, sinh vien cua Vien Toan hoc Courant thuoc Đai hoc New York. Nhom bon sinh vien khoi đong du an sau khi đuoc truyen cam hung tu bai dien thuyet cua giao su Eben Moglen thuoc truong Đai hoc Luat Columbia. Trong mot cuoc phong van voi The New York Times, Salzberg phat bieu "Khi ban tu bo du lieu đo, ban se mat du lieu đo mai mai... Gia tri ma ho cung cap cho chung ta la khong đang ke so voi quy mo cua nhung gi ho đang lam, va nhung gi chung ta đang tu bo la tat ca su rieng tu cua chung ta." Sofaer phat bieu, "Chung ta khong can phai dang tin nhan cua chung ta đen mot tu điem chung. Nhung gi Facebook cung cap cho nguoi dung khong phai la kho thuc hien. Nhung tro choi, nhung trang ca nhan, nhung tin nhan, khong thuc su hiem. Cong nghe đo đa ton tai san".
Nhom quyet đinh ap dung mo hinh mang xa hoi lien hop. Ngay 24 thang 4 nam 2010, nhom goi von cong đong tren Kickstarter. Nhom du kien 39 ngay đau tien can đat đuoc $10,000 đe bat đau. Tuy nhien, nhom đa đat đuoc muc tieu chi sau 12 ngay va tiep tuc nhan đuoc tren $200,000 tu hon 6000 nguoi bao tro (la du an goi von Kickstarter thanh cong thu hai vao thoi điem đo). Trong so nhung nha bao tro co ca CEO Facebook Mark Zuckerberg voi binh luan: "Toi đa ung ho. Toi tin đay la mot y tuong tuyet voi."


= Khoi đong =
Cong viec lap trinh Diaspora bat đau vao thang 5 nam 2010. Nho vao phan hoi cua nguoi dung thu nghiem, viec cai thien dien ra rat nhanh.
May chu Diaspora đau tien đuoc khoi đong vao 23 thang 10 nam 2010 duoi hinh thuc chi cho phep đang ky qua loi moi. Theo Terry Hancock cua Tap chi Phan Mem Tu Do cho biet, Diaspora vao luc đo "đa co the su dung cho nhieu muc đich". Tuy ho tro van ban, hinh anh va lien ket, nhung van thieu vai tinh nang nhu xem truoc lien ket, kha nang tai len hoac chen video va chat. Anh đong GIF đa đuoc ho tro.
Tu khi phat hanh, nhung tinh nang cua Diaspora bi cac mang xa hoi khac nhu Google+ va Facebook sao chep.
Vao thang 11 nam 2011, Diaspora thong bao goi von cong đong lan nua. Chi trong vai ngay, chien dich nhan đuoc tren $45,000 roi đot nhien Paypal đong bang tai khoan cua Diaspora khong ly do. Sau khi mot so luong lon nguoi dung Diaspora khieu nai toi PayPal, tai khoan cua Diaspora đa đuoc mo lai voi loi xin loi tu mot giam đoc đieu hanh cua PayPal, nhung van khong giai thich ly do đong bang. Su co nay khien Diaspora su dung cac dich vu khac, gom Stripe va Bitcoin.
Trang web cua Du an Diaspora ra mat vao 29 thang 9 nam 2011.


= Qua trinh phat trien =
Vao ngay 12 thang 11 nam 2011, đong sang lap Zhitomirskiy đuoc xac nhan la đa tu sat o tuoi 23. Bao cao đieu tra lien he ap luc phat trien Diaspora voi cai chet cua anh.
Qua trinh phat trien beta len lich vao thang 11 nam 2011, vi vay đa bi tam hoan sau cai chet cua Zhitomirskiy.
Vao thang 2 nam 2012, cac nha phat trien thong bao su thay đoi trong tam cho du an. Ho tuyen bo rang, khong giong nhu cac trang web mang xa hoi khac, noi ma nguoi dung chu yeu tuong tac voi nhung nguoi quen biet trong đoi thuc - nguoi dung Diaspora chu yeu tuong tac voi moi nguoi tu khap noi tren the gioi ma ho chua gap. Trong khi phuong tien truyen thong xa hoi truyen thong chu yeu lien quan đen cac chi tiet hang ngay cua nguoi dung, phan lon luu luong truy cap tren Diaspora lien quan toi cac y tuong va van đong xa hoi. Do đo, cac nha phat trien đa quyet đinh thuc hien cac thay đoi đoi voi giao dien: cac bai đang dai hon va nhieu chi tiet hon, thuan tien cho cac chu đe phuc tap.
Thang 6 nam 2012, đoi ngu phat trien chuyen toi Mountain View, California đe thuan tien lam viec chung voi cong ty tang toc khoi nghiep YCombinator. Sang thang 8, nhung nha phat trien chuyen sang trong tam cho makr.io, mot phan cua YCombinator.
Thang 8 nam 2012, nhung nha phat trien con lai chinh thuc giao lai du an cho cong đong. Ke tu ngay đo, Diaspora đa đuoc phat trien va quan ly boi cac thanh vien cong đong. Cac thanh vien cong đong đa tao ra cac ban phat hanh phan mem on đinh đe hoat đong nhu mot co so đe phat trien hon nua, bao gom chuan hoa phien ban phat hanh, cai thien hieu suat va cho phep bat cu tinh nguyen vien nao cung co the đong gop ma nguon cho du an.
Thang 10 nam 2012, du an phat hanh phien ban cong đong đau tien 0.0.1.0, xoa bo qua trinh phat trien beta/alpha.
Qua trinh phat trien hien tai chiu su quan ly cua Quy Diaspora, truc thuoc Mang luoi Ho tro Phan mem Tu do (FSSN). FSSN giam sat qua trinh phat trien cua Diaspora va quan ly thuong hieu, quy tai chinh cung nhu cac tai san khac cua Diaspora.


Tinh nang Diaspora co tinh nang đinh dang bai đang van ban, hinh anh, video, code, lien ket bang Markdown. Nhung bai đang co the thiet lap cac che đo cong khai hoac rieng tu tuy y dua theo cac moi quan he. Ben canh đo, nguoi dung con the nhan tin hoac tao nhung cuoc binh chon.
Nhung bai đang co the đang song song voi nhung tai khoan WordPress, Twitter va Tumblr đa ket noi. Diaspora ho tro chen video tu YouTube, Vimeo va mot so nen tang khac, bao gom xem truoc OpenGraph.
Nhung may chu Friendica la mot phan cua mang xa hoi Diaspora boi vi Friendica cung ho tro giao thuc Diaspora.


Su đon nhan Thang 12 nam 2010, ReadWriteWeb liet ke du an Diaspora vao Top 10 Du An Khoi Nghiep 2010, nhan đinh "Diaspora khang đinh suc manh cua nguon gay quy tu cong đong, cung nhu đe cao viec đam bao mang xa hoi khong tap trung vao mot cong ty".
Ngay 7 thang 1 nam 2011, Black Duck Software liet ke du an la mot trong nhung du an Ma Nguon Mo Tot Nhat 2010, voi loi tua "mang xa hoi ma nguon mo nhan thuc đuoc quyen rieng tu, đuoc kiem soat ca nhan, đuoc lam tat ca".
Ngay 14 thang 9 nam 2011, Terry Hancock cua Tap chi Phan Mem Tu Do vinh danh Diaspora Network trong bai bao Tai sao ban nen tham gia Diaspora ngay bay gio, vi su tu do cua ban phu thuoc vao đieu đo.
Diaspora đuoc đe cu giai thuong "Mang Xa Hoi Tot Nhat" boi Mashable.com nam 2011.


Xem them Mastodon (phan mem)
Mang xa hoi lien hop


Chu thich Tham khao The Diaspora Project