George FitzClarence, Ba tuoc thu 1 xu Munster     (ten đay đu: George Augustus Frederick FitzClarence; 29 thang 1 nam 1794 – 20 thang 3 nam 1842), la mot quy toc va quan nhan nguoi Anh.


Than the va thieu thoi George sinh vao 7 gio sang ngay 29 thang 1 nam 1794 o đuong Somerset, Luan Đon, la nguoi con lon nhat cua William IV cua Lien hiep Anh (bay gio la Cong tuoc xu Clarence va St Andrews) va nguoi tinh lau nam Dorothea Jordan (ten khi sinh la Dorothea Bland, danh xung la Mrs. Jordan). Viec sinh no kho khan đen noi Dorothea đa nghi rang ban than co the khong qua khoi. May thay, Dorothea đa nhanh chong hoi phuc sau vai ngay đau om va cau be đuoc cha tuyen bo la "mot đua tre vo cung khoe khoan voi tinh trang suc khoe khong the tot hon. Đua tre đuoc đat ten la George Augustus Frederick, lan luot theo ten cua ong noi la George III cua Lien hiep Anh va hai nguoi chu la Vuong tu Augustus va Frederick. Mot giao si đa đuoc đua đen đe rua toi cho đua tre mot cach bi mat.
George co 9 nguoi em cung me, lan luot la Henry, Sophia, Mary, Frederick, Elizabeth, Adolphus, Augusta, Augustus va Amelia. George con co mot nguoi anh khac me ten la William va hai nguoi em gai khac me khac (la con gai hop phap cua William IV va Adelheid xu Sachsen-Meiningen) la Charlotte va Elizabeth xu Clarence. Ngoai ra, George cung co bon nguoi anh chi khac cha: Mot nguoi chi ten la Frances Daly, hai nguoi chi khac ten la Dorothea Maria va Lucy Hester Ford, con nguoi anh mang ho Ford thi đa qua đoi tu lau. George rat đuoc cha me yeu thuong va Dorothea đa tu minh cho con bu.

Trong nhung ngay thang đau đoi, George thuong o trong nha hat, noi ma me thuong bieu dien. George cung đuoc cha vo cung yeu thuong, tham chi William co the đa qua chieu chuong con trai lon. Mot vi khach đen Bushy đa bi tan cong du doi boi George. Dorothea đa tra loi rang chinh William đa dung tung cho hanh vi nay cua con trai. Sylvester Douglas, Nam tuoc Glenbervie thu 1 đa nhan xet ve tinh cam William danh cho cac con rang: "Su quan tam cua ngai ay danh cho cac con va tinh yeu thuong sau đam ngai danh cho con chac chan rat đang yeu. Cong tuoc xu Clarence con tung tu choi loi moi khan cap cua anh trai la Than vuong xu Wales vi con trai lon đang cho kham boi bac si va William muon nghe ket qua. Sau khi cha me quyet đinh chia tay vao nam 1811, George, cung nhu cac em, it lien lac voi me, khien cho Dorothea cam thay bi bo roi.
Đuoc cha huong đen viec phuc vu trong quan đoi, George đuoc giao duc tai mot truong tu o Sunbury truoc khi theo hoc tai truong Cao đang Quan đoi Vuong that (tieng Anh: Royal Military College) o Great Marlow. Ngay 5 thang 2 nam 1807, o đo tuoi 13, George đuoc bo nhiem chuc vu cornet thuoc trung đoan cua Than vuong xu Wales la đoan Hussar thu 10. George phuc vu trong Chien tranh Ban đao va sau đo la o An Đo.


Ba tuoc xu Munster va moi quan he voi cha = Ban tuoc =

Sau khi cha cua George, Cong tuoc xu Clarence len ngoi voi tri hieu la William IV, moi quan he giua hai cha con, cung nhu giua William voi cac con trai khac ngay cang te đi. George mong muon đuoc phong thanh cong tuoc, giong nhu cac con ngoai hon cua Charles II cua Anh, con cac con trai thu thi mong muon đuoc danh du va tro cap. Charles Greville đa nhan đinh rang: "Ho muon lam song lai thoi tri vi cua Charles II, thay vi kien nhan cho đoi va đe cho Nha vua lam nhung gi ngai co the lam." Thang 11 nam 1830, George cung ba em trai Frederick, Adolphus va Augustus cung than van rang: "Chung con đeu nhan thuc ro ve tinh canh tan nhan cua chinh minh voi tu cach la nhung đua con hoang, va cam thay mot cach sau sac rang duoi con mat cua Luat phap chung con khong co danh tinh va khong đuoc huong nhung quyen loi va loi ich ma nguoi khac co đuoc" va khang đinh rang muon "co đuoc vi the xung đang trong xa hoi phu hop voi nhung gi chung con mong đoi".
Hanh đong cua bon anh em thuc te la nhung hanh đong vo nghia, vi ho buoc phai chap nhan nhung gi ma Quoc vuong ban cho ho. Tuy nhien, la mot nguoi cha, William IV vo cung đau long va cam thay toi loi truoc cac con. George tiep đen đe doa tu tu, Frederick tuyen bo se tim mot vi tri trong Ha vien. Su xung đot nay keo dai trong sau thang truoc khi hai ben đat đuoc su thoa hiep. Ngay 4 thang 6 nam 1831, George đuoc phong lam Ba tuoc xu Munster, Tu tuoc FitzClarence va Nam tuoc Tewkesbury. Ba tuoc xu Munster la tuoc hieu đuoc nam giu boi cha cua George truoc khi len ngoi. Ngoai ra Quoc vuong cung ban cho cac nguoi con con lai đuoc huong đia vi danh cho con cua Hau tuoc. Tuy nhien, George van khong hai long. Trong muoi nam tiep theo, Ba tuoc xu Munster van tiep tuc đoi hoi. Du đuoc đe cap la "Nguoi con ngoai hon yeu dau cua Ta", George va cac em trai van muon đuoc huong nhieu vinh danh hon, đuoc tien cu va co them nhieu tien hon. Tham chi, khi đuoc hoi rang ai nen la nguoi mang vuong mien cho Quoc vuong tai le đang quang, George đa tra loi rang: "Hay đe con mang vuong mien cua cha tai Le đang quang... Lieu con ai phu hop hon chinh mau mu cua cha?" va đe xuat rang Huan chuong Garter se la phan thuong xung đang cho cong viec nay. Sir Herbert Taylor đa noi voi Arthur Wellesley, Cong tuoc thu 1 xu Wellington rang ban than chua bao gio thay nha vua kho chiu nhu the nay vi buc thu.


= Cang thang voi cha =

George cho rang ban than bi đoi xu bat cong va nhung cam xuc nay đa đen đen cai chet sau nay cua vi Ba tuoc. Sau khi đuoc bo nhiem vi tri Đoc quan cua Thap Tron va Uy vien Hoi đong Co mat, George đa hoa giai voi vua cha nhung khong keo dai. Moi quan he giua George va vua cha ngay cang te đi voi nhung cuoc cai va. George đo loi cho cha ve moi su va khi William IV đe nghi cho nguoi ve buc chan dung cho con trai, George đa tu choi mot cach khinh bi voi ly do rang buc chan dung ay se bi đua vao tiem cam đo. Nhung chuyen tham cua Ba tuoc xu Munster khien cho nhung nguoi đong cam voi nha vua cam thay kho chiu.
Ngay 10 thang 4 nam 1837, Sophia, em gai cua George va la nguoi con William IV yeu thuong nhat qua đoi. Đieu nay khien cho nha vua vo cung đau buon. Khi nhan đuoc la thu chia buon tu George, nha vua đa gui lai mot la thu hoi đap, cam on con trai vi đa "them mot bang chung cho ve tam long nhan hau ma ta biet co o noi con va vi đieu nay ma ta đa luon ghi nhan nhung gi con lam" va thuc giuc con trai hoa giai voi minh. Tuy nhien, George đa phan hoi rang ban than khong he hoa giai cho đen khi ban than cam thay đa đuoc đoi xu mot cach phu hop. Sau cung, mac cho nhung no luc tu nha vua cho đen khi sap qua đoi, hai cha con van khong the han gan moi quan he.


Moi quan he voi me con Nu vuong Victoria Ngay 20 thang 6 nam 1837, William IV cua Anh qua đoi, Vuong ton nu Alexandrina Victoria xu Kent ke vi va tro thanh tan vuong voi tri hieu la Victoria. Đieu nay duong nhu xoay sau them vao noi đau cua Ba tuoc xu Munster, vi neu cha me cua George ket hon thi Ba tuoc xu Munster, voi tu cach la truong tu, se ke vi ngai vang. Khi William IV con song, Victoire xu Sachsen-Coburg-Saalfeld, Cong tuoc phu nhan xu Kent, me cua Victoria luon giu con gai tranh xa nhung nguoi con ngoai hon cua William IV. Trong mot lan, khi Ba Cong tuoc xu Kent đang dung bua sang, George đa loang choang buoc vao phong, Ba Cong tuoc đa roi khoi phong va tu choi loi đe nghi quay tro lai cua Vuong hau Adelheid. Ba Cong tuoc xu Kent đa dua vao cuoc gap tinh co nay đe tranh xa Cung đien. Tham chi, Victoire con tung len tieng rang: "Ta đa khong, va se khong bao gio đe Victoria giao thiep voi bon con hoang cua Vuong that bang bat cu hinh thuc nao. Bon chung se chet cung nha vua; neu ta khong giu lay lan ranh nay thi lam sao co the day cho Victoria nhan biet đuoc su khac biet giua su Suy đoi va Đuc hanh?". So voi me, Nu vuong Victoria lai co thai đo coi mo hon va George đuoc giu nguyen cac chuc vu cua minh. Nhu đa lam voi cha, George thuong thuc ep nguoi em ho giup đo ve tai chinh va ban cho minh cung cac con nhung chuc vu tot.


Chuc vu Nam 1833, George tro thanh Co van Co mat. George đuoc thang len ham thieu tuong trong Quan đoi Anh va giu chuc Aide-de-camp cho cha la William IV tu nam 1830 đen nam 1837. George giu chuc Trung uy Thap Luan Đon tu nam 1831 đen nam 1833, la Đoc quan va Thong đoc Lau đai Windsor tu nam 1833 đen nam 1842 va la Aide-de-camp cua Nu vuong Victoria tu nam 1837. Ba tuoc cung đuoc bau lam chu tich cua Hoi Vuong that Chau A vao nam 1841 ma George von la mot trong nhung thanh vien đau tien tu nam 1824. 


Hon nhan va hau due Ngay 18 thang 10 nam 1819, George FitzClarence ket hon voi Mary Wyndham (29 thang 8 nam 1792 – 3 thang 12 nam 1842), con gai ngoai gia thu cua George Wyndham, Ba tuoc thu 3 xu Egremont. Hai vo chong co bay nguoi con, trong đo co 4 con trai va 3 con gai:

Adelaide Georgiana FitzClarence (28 thang 8 nam 1820 – 11 thang 10 nam 1883); khong ket hon.
Augusta Margaret FitzClarence (29 thang 7 nam 1822 – 5 thang 9 nam 1846); ket hon voi Nam tuoc Knut Philip Bonde tai Paris nam 1844, qua đoi vi sot hau san o Katrineholm, Thuy Đien, co mot con gai la Ingeborg Augusta Sofia Bonde, 1846–1872).
William George FitzClarence, Ba tuoc thu 2 xu Munster (19 thang 5 nam 1824 – 30 thang 4 nam 1901).
Frederick Charles George FitzClarence (1 thang 2 nam 1826 – 17 thang 12 nam 1878); ket hon voi Adelaide Augusta Wilhelmine Sidney, con gai cua nguoi co la Sophia FitzClarence; khong co con.
Mary Gertrude FitzClarence (khoang 1832 – 1834); mat khi con nho.
George FitzClarence (15 thang 4 nam 1836 – 24 thang 3 nam 1894); ket hon voi Maria Henrietta Scott, co hau due, bao gom Charles FitzClarence. Ong noi cua Edward FitzClarence, Ba tuoc thu 6 xu Munster va la ong co cua Anthony FitzClarence, Ba tuoc thu 7 xu Munster (Ba tuoc cuoi cung).
Edward FitzClarence (8 thang 7 nam 1837 – 23 thang 7 nam 1855); khong ket hon, qua đoi vi vet thuong trong Cuoc vay ham Sevastopol trong Chien tranh Krym.


Qua đoi Toi Chu nhat ngay 20 thang 3 nam 1842, Ba tuoc xu Munster tu tu o tuoi 48 tai nha rieng o đuong Upper Belgrave, Belgravia, Luan Đon. Nguoi hau can đa khai rang ban than đa nghe thay tieng sung va chay đi xem chuyen gi đa xay ra va nhin thay ban tay phai cua George đa bi ban nat. Khi đuoc bao su viec xay ra la mot tai nan, nguoi hau nam đa tim kiem su giup đo. Khi đo, George đua sung vao hong bang tay trai va bop co. Khau sung George dung đe tu sat la mon qua tu Quoc vuong George IV, bay gio la Than vuong xu Wales. Le tang cua George co su tham du cua nguoi me ke la Adelheid xu Sachsen-Meiningen cung cac thanh vien trong gia đinh. George đuoc an tang o Giao xu Thanh Mary o Hampton.


Nhan đinh William Lamb, Tu tuoc Melbourne thu 2 đa noi voi Nu vuong Victoria rang George la "mot nguoi đan ong u sau va bat man, va duong nhu co đieu gi đo lien quan đen tinh canh ngoai gia thu o George đa lam meo mo ly tri va cam xuc cua cau ta va khien cho cau ta khong the co đuoc su cong bang va hai long." Charles Greville đa viet ve Ba tuoc xu Munster trong hoi ky cua minh rang: "Cau ta khong phai la nguoi đan ong bat tai, nhung lai co nhung nhan đinh sai lam, va đa dai dot khi tranh cai voi cha, va tu tach biet minh khoi trieu đinh trong khoang thoi gian tuyet voi hon trong trieu đai cua vua cha, cau ta đa roi vao tinh trang tuong đoi bat đinh va thuc su khon kho, va khong the co bat cu su nghi ngo nao rang su that vong truoc nhung ky vong tu cau ta, cung voi cuoc song gia đinh bat hanh tu nguoi vo cham chap, tinh khi that thuong, phien muon, đa am anh tam tri cau ta, va dan đen hanh đong (tu tu) nay. Su kinh hoang tu hanh đong nay đa khoi day len su quan tam nhat thoi, nhung cau ta se som bi quen lang."
Claire Tomalin, tac gia cua cuon tieu su ve Dorothea Philips, me cua Ba tuoc xu Munster, cho rang George la nguoi đan ong thuong nghi ve cai chet cung nhu thuong nghi ve gia đinh. Khi em gai Sophia qua đoi, George đa viet thu cho William IV rang: "Than chet đa bat đau su huy diet cua han giua chung ta." Trong mot thoi điem nao đo trong thap nien 1820, George va cac em cung đuoc hoa boi George Hayter trong mot can phong o Bushy: ho cung nhau đung quay quan buc tuong ban than cua vua cha William IV, đat tren mot be cao va đuoc bo tri o vi tri giua khung hinh; o mot phia tren tuong la chan dung cua Dorothea, me cua cac anh em, đuoc hoa boi George Romney va đuoc lat nguoc lai; va đang sau buc tuong ban than la chan dung mot cau be cung nhung chu cho la Henry, nguoi đa qua đoi vao nam 1817. George đo goi đo la "buc tranh gia đinh vi đai" Cung theo Clair Tomalin, khi George đoi hoi cha ban cho minh tuoc hieu, đat đai va tien cua, đo khong chi đon thuan la ham muon qua muc ve mot khoan đen bu, nhung con la mong muon mot đieu gi đo ma ban than George khong co, rang minh bi choi bo khoi mot thu gi đo - mot su vung chac, mot cam giac đuoc thuoc ve.


Tac pham Memoirs of the Late War: Comprising the Personal Narrative of Capt. Cooke, the History of the Campaign of 1809 in Portugal, by the Earl of Munster, and a Narrative of the Campaign of 1814 in Holland (1831); Mot ban tuong thuat ve nhung trai nghiem cua George FitzClarence trong Chien tranh Ban đao.
Fahrasat al-kutub allati narghabu an nabtaʻaha wa-al-masayil allati tuwaddihu jins al-kutub allati narghabu al-husul ʻalayha innama najhalu asmayiha wa-al-masayil fi ʻilm al-harb (فهرسة الكتب التي نرغب ان نبتاعها والمسايل التي توضح جنس الكتب التي نرغب الحصول عليها انما نجهل اسمايها والمسايل في علم الحرب) (1840); ve nghe thuat chien tranh Hoi giao, mot danh sach cac nguon tai lieu bang tieng A Rap, Ba Tu, Tho Nhi Ky va Hindustan, bien soan boi Aloys Sprenger va uy quyen boi George FitzClarence.
Meadows of gold and mines of gems (ban dich tu tieng A Rap la "Murudj al-dhaha"; مروج الذهب), (Luan Đon, 1841); dich boi Aloys Sprenger. Ban dich tieng Anh cua bach khoa toan thu lich su do hoc gia song o the ky 10 thuoc Nha Abbas la al-Masudi danh tang cho Ba tuoc xu Munster. Trong loi tua cua minh, nha Đong phuong hoc nguoi Ao ghi nhan su ho tro cua Ba tuoc trong viec hieu đinh va dich tieng A Rap sang thanh ngu tieng Anh cung nhu trong viec bien soan cac ghi chu.


Tuoc hieu va nha xung Ngay 29 thang 1 nam 1794 – Ngay 4 thang 6 nam 1831: George FitzClarence
Ngay 4 thang 6 nam 1831 – Ngay 20 thang 3 nam 1842: The Right Honourable The Earl of Munster (Quy ong rat đang kinh Ba tuoc xu Munster)


To tien Ghi chu Tham khao Nguon tai lieu Weir, Alison (1996). Britains's Royal Families : the Complete Genealogy. London : Pimlico. ISBN 978-0-7126-7448-5.
Beauclerk-Dewar, Peter de Vere; Powell, Roger S (2006). Right Royal Bastards : the Fruits of Passion. Wilmington, DE : Burke's Peerage & Gentry. ISBN 978-0-9711966-8-1.
Ziegler, Philip (1973). King William IV. New York, Harper & Row. ISBN 978-0-06-014788-4.
Cokayne, George Edward (1893). The Complete Peerage (Edition 1, Volume 5). tr. 423.
Reynolds, K. D. (ngay 23 thang 9 nam 2004). "FitzClarence, George Augustus Frederick, first earl of Munster (1794–1842), army officer". Oxford Dictionary of National Biography (bang tieng Anh). doi:10.1093/ref:odnb/9542. Truy cap ngay 3 thang 3 nam 2025.
Manners Chichester, Henry (1885–1900). "Fitzclarence, George Augustus Frederick". Dictionary of National Biography. Quyen 19. ("Dictionary of National Biography, 1885-1900/Fitzclarence, George Augustus Frederick - Wikisource, the free online library". en.wikisource.org (bang tieng Anh). Truy cap ngay 3 thang 3 nam 2025.)
Tomalin, Claire (1994). Mrs. Jordan's Profession : the Story of a Great Actress and a Future King. London : Viking. ISBN 978-0-679-41071-3.
Cooke, John (1831). Memoirs of the Late War: Comprising the Personal Narrative of Capt. Cooke, the History of the Campaign of 1809 in Portugal, by the Earl of Munster, and a Narrative of the Campaign of 1814 in Holland, by T.W.D. Moodie.
Sprenger, Aloys; Munster, earl of, George Augustus Frederick Fitzclarence (1840). "ahrasat al-kutub allati narghabu an nabtaʻaha wa-al-masayil allati tuwaddihu jins al-kutub allati narghabu al-husul ʻalayha innama najhalu asmayiha wa-al-masayil fi ʻilm al-harb". Sach. Early Arabic printed books from the British Library. Luan Đon: P.N.I. OCLC 978506672.
Masudi (al-) (1841). El-Mas'udi's Historical Encyclopedia "Meadows of Gold and Mines of Gems". Sprenger, Aloys bien dich. London: W.H. Allen.