Vao ngay 29 thang 7 nam 2024, mot vu tan cong hang loat bang dao nham vao cac be gai đa xay ra tai Hart Space, mot phong tap khieu vu o khu vuc Meols Cop cua Southport, Merseyside, Vuong quoc Anh. Axel Rudakubana, 17 tuoi, đa sat hai 3 tre em va lam 10 nguoi khac bi thuong – 8 nguoi trong so đo la tre em. Vu tan cong xay ra tai mot buoi tap yoga va khieu vu theo chu đe Taylor Swift đuoc to chuc tai Hart Space, mot phong nhay o quan ngoai o Meols Cop trong Southport, Anh voi su tham gia cua 26 tre em. 2 be gai tu vong tai hien truong. 6 đua tre bi thuong va ca 2 nguoi lon đuoc đua đen benh vien trong tinh trang nguy kich khi, va be gai thu ba qua đoi vao ngay hom sau.
Mot ngay sau vu tan cong, bao loan đa xay ra giua canh sat va dan thuong o Southport, khien mot nha tho Hoi bi pha  sau khi thong tin sai lech ve danh tinh cua ke tan cong – van chua đuoc cong bo cong khai vao thoi điem đo – đuoc lan truyen tren mang. Trong vai ngay tiep theo, cac cuoc bieu tinh va bao loan lan rong tren khap Anh.
Rudakubana đa bi bat tai hien truong va bi buoc 3 toi danh giet nguoi, 10 toi danh co y giet nguoi va tang tru vat sac nhon. Sau đo, anh bi buoc toi rieng theo Đao luat vu khi sinh hoc nam 1974 va Đao luat chong khung bo nam 2000  đen viec tang tru ricin va nghien cuu quan su ve so tay huan luyen cua Al-Qaeda. Anh ta đa nhan toi voi tat ca 16 toi danh vao ngay 20 thang 1 nam 2025, khi phien toa xet xu anh ta sap bat đau, ban đau anh ta đa khong nhan toi. Vao ngay 23 thang 1 nam 2025, Rudakubana bi ket an tu chung than, voi muc an toi thieu la 52 nam. Đong co cua vu tan cong khong đuoc xac đinh;,khong co bang chung ve khung bo đuoc tim thay va ben cong to cho rang đong co co the la "thuc hien hanh vi giet nguoi hang loat nhu mot muc đich tu than".
Sau khi Rudakubana nhan toi, nguoi ta phat hien rang anh co tien su ve hanh vi bao luc va đang lo ngai va đa đuoc gioi thieu đen chuong trinh chong chu nghia cuc đoan Prevent ba lan tu nam 2019 đen nam 2021, nhung khong đuoc đua vao chuong trinh do khong xac đinh đuoc he tu tuong khung bo. Thu tuong Keir Starmer cam ket se sua đoi luat chong khung bo đe bao gom cac hanh vi bao luc khong lien quan đen he tu tuong va bo nhiem David Anderson lam lanh đao cho viec xem xet chuong trinh .


Boi canh Hart Space, noi xay ra vu tan cong, la mot studio nam tren pho Hart o quan ngoai o Meols Cop, Southport, cach trung tam thi tran khoang 1,6 km ve phia Đong. Noi đay to chuc cac lop hoc yoga, khieu vu, lop hoc danh cho phu nu mang thai, tre so sinh va tre moi biet đi. No nam o tang mot cua toa nha va đuoc dung chung voi van phong o tang tret.
Workshop đuoc to chuc boi giao vien day yoga Leanne Lucas. Đay đuoc quang cao la mot "lop tap yoga, khieu vu va lam vong tay" voi chu đe xoay quanh am nhac cua Taylor Swift. Lop hoc danh cho tre em tu 6–11 tuoi va đuoc to chuc vao tuan đau tien cua ky nghi he, du kien dien ra vao ngay 29 thang 7 nam 2024 trong khoang thoi gian tu 10:00 đen 12:00 sang theo gio đia phuong. Su kien đa đuoc đat het cho, voi su co mat cua 25 tre em.


Vu tan cong Vao khoang 11:45 sang, hung thu đen pho Hart bang taxi va đi bo đen Hart Space. Anh ta buoc vao Hart Space va bat đau gay an o đo.
Ban to chuc su kien đa co gang bao ve nhung đua tre khoi hung thu. Mot trong so ho bi thuong nang trong vu tan cong, nhung đa co gang đua mot vai đua tre ra khoi studio qua loi thoat hiem va nguoi to chuc khac đa đua nhung đua tre khac vao nha ve sinh đe bao ve ho. Jonathan Hayes, lam viec trong mot van phong cung toa nha, chay vao studio sau khi nghe tieng la het va anh bi đam vao chan khi co tuoc vu khi cua hung thu.
Luc 11:47 sang, Canh sat Merseyside nhan đuoc cuoc goi đau tien va cac dich vu khan cap bat đau chay đen hien truong. Dich vu xe cuu thuong North West nhan đuoc cuoc goi đau tien ve vu đam mot phut sau đo.
Nguoi dan o đo đa giup nhung nan nhan thoat khoi hien truong. Mot nguoi mo ta viec anh dung lai đe giup mot đua tre bi thuong, truoc khi buoc vao toa nha, nhin thay ke tan cong cam dao o đau cau thang va đoi canh sat o ngoai. Sau khi ke tan cong bi hai canh sat khong che, anh be mot be gai bi thuong ra xe cuu thuong. Mot nguoi song o khu nha lan can đa đuoc ITV phong van va anh mo ta qua trinh đua nhieu đua tre, mot trong so đo bi thuong, vao nha minh.
Cac dich vu khan cap nhanh chong ban bo tinh trang khan cap khi cac phuong tien ung pho co vu trang, 13 xe cuu thuong, dich vu cuu hoa va 3 truc thanh cuu thuong-moi chiec tu Cuu thuong Hang khong North West, Midlands va Great North - đa đuoc đieu đong đen hien truong. Cac đon vi thuoc Nhom ung pho khu vuc nguy hiem chuyen nghiep va Nhom ung pho su co khan cap y te cung đa đen hien truong. Canh sat Merseyside đa ap đat Lenh han che bay khan cap đe ngan chan may bay - bao gom truc thang va may bay khong nguoi lai - bay ma khong đuoc cap phep.


Nan nhan Bebe King, sau tuoi va Elsie Stancombe, bay tuoi, tu vong tai hien truong. 9 tre em va 2 nguoi lon đa đuoc Dich vu xe cuu thuong North West đieu tri. 6 trong so 9 đua tre bi thuong va ca nguoi lon – Leanne Lucas va John Hayes – đeu trong tinh trang nguy kich sau vu tan cong.
Nhung nan nhan đuoc đua đen Benh vien Nhi đong Alder Hey va mot so noi khac nhu Benh vien Đai hoc Aintree, Benh vien Đa khoa Quan Southport va Formby, Benh vien Đa khoa Quan Ormskirk va Benh vien Nhi đong Hoang gia Manchester. Be gai thu ba, Alice da Silva Aguiar, 9 tuoi, qua đoi trong benh vien mot ngay sau vu viec. Ba co gai thiet mang trong vu tan cong đa đuoc neu danh tinh vao chieu 30 thang 7.
Đen ngay 8 thang 8, tat ca nhung đua tre đeu đa đuoc xuat vien. Vao ngay 15 thang 8, gia đinh Lucas thong bao rang co phai quay tro lai benh vien do gap van đe ve ho hap vao gio đang cho phau thuat.


Bi cao Axel Muganwa Rudakubana (sinh ngay 7 thang 8 nam 2006) bi bat giu tai hien truong vi la nghi pham trong vu tan cong. Rudakubana sinh ra o Cardiff, Wales va la cong dan Anh. Cha me anh co goc Rwanda, va gia đinh anh chuyen đen khu Southport vao nam 2013. Vao thoi điem gay an, ho song o Banks, mot ngoi lang lon o ngoai o phia Đong Bac Southport. Hang xom mo ta anh la nguoi "im lang". Anh ta đuoc chan đoan mac chung roi loan pho tu ky va co thong tin la anh ta khong muon ra khoi nha va khong lien lac voi gia đinh trong mot khoang thoi gian".
Rudakubana tham gia dien xuat va kich; anh la thanh vien cua mot nhom nhac kich va đa tham gia lop hoc dien xuat tai Pauline Quirke Academy. Vao nam 2018, luc 11 tuoi, anh xuat hien trong quang cao Children in Need cua BBC đong vai Bac si thu 10.  Sau vu tan cong va sau khi danh tinh cua Rudakubana đuoc cong bo, BBC xoa quang cao Children in Need co chua hinh anh cua anh khoi moi nen tang cua ho. Cong ty tuyen chon anh, Ology Kids Casting, cung đa xoa moi thong tin đe cap đen anh ay khoi kenh mang xa hoi cua ho.


= Giao duc trung hoc co so va cac moi lo ngai =
Rudakubana theo hoc tai truong trung hoc Range o Formby tu nam 2017. Anh đuoc cac vien chuc biet đen lan đau tien vao nam 2019, ban đau la do lo au va su co lap xa hoi nhung ve sau la do moi lo ngai ngay cang tang ve hanh vi cua cau. Vao ngay 4 thang 10 nam 2019, nam 13 tuoi va đang hoc lop 9, cau đa lien he voi Childline va hoi "toi phai lam gi neu muon giet nguoi?" va trong nhung ngay tiep theo, anh giai thich rang anh muon sat hai mot hoc sinh đa bat nat minh o truong. Vu viec đa đuoc bao voi canh sat va ho đa đen tham anh ngay hom sau. Rudakubana đa bi cho thoi hoc vao thoi điem nay va cau đa bi đuoi hoc sau khi tiet lo rang minh đa mang dao đen truong khoang 10 lan.
Tu ngay 17 thang 10 nam 2019, Rudakubana theo hoc truong Acorns School o Ormskirk, mot trung tam giao duc chuyen biet.Trong mot lan hop tuyen sinh, khi đuoc hoi tai sao lai mang dao vao truong cu cua minh, anh đap lai: "đe dung." Vao thang 11 nam 2019, Rudakubana đuoc gioi thieu đen chuong trinh chong chu nghia cuc đoan Prevent vi anh đa tim kiem cac vu xa sung truong hoc trong mot lop hoc Cong nghe thong tin – lan gioi thieu đau tien trong so ba lan gioi thieu trong 18 thang tiep theo.
Vao ngay 11 thang 12 nam 2019, Rudakubana đat taxi đe tro lai truong Range High, noi anh đe doa hoc sinh va giao vien bang mot cay gay khuc con cau co ghi ten ho. Anh đanh mot hoc sinh voi cay gay va lam gay co tay cua cau. Khi canh sat đen, mot con dao đa đuoc phat hien trong cap cua Rudakubana. Vao thang 2 nam 2020, anh bi buoc toi ve hanh vi co y gay thuong tich, so huu vu khi tan cong va so huu vat sac nhon, va anh đa nhan toi. Mot đe xuat gioi thieu đa đuoc thuc thi. Sau su viec, Truong Acorns khong cho phep Rudakubana quay tro lai khuon vien cua truong, thay vao đo truong se giao bai tap ve nha đe anh hoan thanh, nhung anh khong lam. Anh ta tro lai truong vao thang 7 nam 2020 duoi su giam sat cua hai nguoi, nhung anh ngung hoc vao thang 5 nam 2021, sau khi co thong bao cac su co o nha.
Rudakubana đuoc chan đoan mac chung Roi loan pho tu ky vao thang 2 nam 2021. Anh đuoc gioi thieu đen Prevent them hai lan nua vao đau nam 2021; lan đau vao thang 2 vi đang anh nha đoc tai Muammar Gaddafi len Instagram, va lan nua vao thang 4 khi mot giao vien thay anh đe hai tab tren mang ve cuoc tan cong khung bo tai Anh nam 2017 trong mot tiet hoc. Canh sat đa can thiep nhieu lan voi Rudakubana sau nay do nhieu su co khac nhau: mot lan vao thang 11 nam 2021, khi Rudakubana đa cha cua minh va lam hong xe cua ong trong mot cuoc cai va; vao thang 3 nam 2022, khi me anh bao cao rang anh đa mat tich truoc khi mot tai xe xe buyt goi canh sat vi anh khong tra tien ve xe; va mot lan nua vao thang 5 nam 2022 trong mot cuoc cai va, khi Rudakubana khong đuoc cho phep dung may tinh. Tu thang 9 nam 2022, anh theo hoc tai Truong trung hoc Pho thong Presfield & Cao đang chuyen khoa o Churchtown, anh hoc chu yeu thong qua cac chuyen tham nha cua nhan vien, đoi khi đuoc kem cap boi canh sat.
Vao ngay 22 thang 7 nam 2024, mot tuan truoc vu tan cong o Southport, Rudakubana đa su dung mot but danh đe đat taxi đen Truong trung hoc Range, vai phut truoc khi truong tan hoc đe nghi he. Anh mac cung mot bo trang phuc – ao hoodie mau xanh luc va đeo khau trang y te – ma anh se mac trong vu tan cong Hart Space mot tuan sau. Tuy nhien, cha anh đa phat hien va bao tai xe taxi khong đe Rudakubana đen truong cu cua anh. Sau khi tranh luan voi cha minh xong, anh quay ve nha. Ben cong to sau đo đanh gia rang đay "khong co kha nang la su trung hop ngau nhien" va Rudakubana ban đau co y đinh tan cong Truong trung hoc Range nhung no luc nay đa bi cha cua anh ngan chan.


= Sau cuoc tan cong =
Rudakubana bi bat giu tai hien truong vi la nghi pham giet nguoi va co y giet nguoi. Vao ngay 31 thang 7 nam 2024, Rudakubana bi cao buoc voi ba toi danh giet nguoi, muoi toi danh co y giet nguoi va mot toi tang tru vat pham sac nhon . Vi con la tre vi thanh nien vao thoi điem xay ra vu tan cong, nen ten cua anh khong đuoc cong bo; tuy nhien, han che ve tiet lo danh tinh cua anh ta đa bi Toa an Vuong quoc Liverpool do bo vao ngay 1 thang 8, vi lo ngai ve viec thong tin sai lech se lan truyen neu danh tinh cua hung thu khong đuoc tiet lo. Tham phan Andrew Menary KC, nguoi go bo cac han che, tuyen bo rang tiep tuc ngan chan viec bao cao ten cua Rudakubana se gay ra nhieu bat on hon khi anh ta tron 18 tuoi vao ngay 7 thang 8 va danh tinh cua anh ta se đuoc cong khai vao luc đo. Rudakubana bi tam giam va ngay xet xu tam thoi cua anh la ngay 20 thang 1 nam 2025.
Canh sat Merseyside chua xac đinh đuoc đong co vao thoi điem , va trong ngay gay an ho cho biet ho khong coi đay la vu tan cong khung bo.
Vao thang 10 nam 2024, Rudakubana bi khoi to duoi Đao luat vu khi sinh hoc nam 1974 va Đao luat ve Khung bo nam 2000  charged under the Biological Weapons Act 1974 and Terrorism Act 2000 vi tang tru va san xuat ricin, cung nhu tang tru mot ban sao PDF cua mot nghien cuu quan su ve mot cuon so tay huan luyen al-Qaeda. Rudakubana bi buoc toi san xuat chat đoc sinh hoc vi pham Muc 1 cua Đao luat Vu khi sinh hoc nam 1974. Tep PDF đuoc canh sat Merseyside tim ttreen may tinh cua Rudakubana co ten Nghien cuu quan su trong cuoc thanh chien chong lai nhung ke bao chua –So tay huong dan huan luyen cua al-Qaida ; Rudakubana đa tang tru tai lieu nay tu ngay 29 thang 8 nam 2021.
Theo mot quan chuc cap cao đuoc The Guardian phong van sau đo, Rudakubana đa xem nhung video giet nguoi phan cam va "hoan toan am anh" voi bao luc va diet chung, bao gom ca diet chung Rwanda, Adolf Hitler va Thanh Cat Tu Han.Anh cung nam giu mot luong lon noi dung lien quan đen cac chu đe bao luc nhu cuoc noi day Mau Mau; "thanh trung gia toc" o Somalia; hinh phat đoi voi no le; cung voi nhieu cuoc chien tranh khac nhau bao gom cac cuoc xung đot o Gaza, Ukraina, Sudan, Han Quoc, Iraq va Balkan. Nhung hinh anh ve xac chet, nan nhan bi tra tan va chem đau; va nhung buc biem hoa mo ta canh giet choc, bao luc va hiep dam, hoac nhung buc xuc pham hoac che gieu cac ton giao khac nhau – bao gom Hoi giao, Do Thai giao va Thien chua giao – cung đuoc tim thay tren cac thiet bi cua anh.
Rudakubana bi tuyen an tu chung than tai toa an Liverpool Crown vao ngay 23 thang 1 nam 2025 voi muc an tu toi thieu 52 nam. Phan mo đau cua phien oa đa bi Rudakubana ngat loi hai lan khi anh xin phep ho tro y te. Sau khi bi tham phan canh cao, anh đa bi đua ra khoi phong xu an. Đo tuoi cua anh vao thoi điem gay an khien anh khong the ket an tu chung than khong co thoi han toi thieu, chi ap dung cho nguoi tu 21 tuoi tro len, mac du Đao luat Toi pham Canh sat, Tuyen an va Toa an nam 2022 cho phep ap dung an tu tren voi nhung nguoi tu 18, 19 hoac 20 tuoi trong nhung truong hop hiem hoi va đac biet.  Tham phan Goose noi rang neu anh ta đu 18 tuoi tai thoi điem gay an, thi ong se ban hanh an chung than. Anh se khong the nop đon xin an xa truoc nam 2077; va tham phan Goose noi rang anh ta co kha nang se khong bao gio đuoc tra tu do.


Hau qua = Phan hoi chinh thuc =

Thu tuong Keir Starmer mo ta vu viec la mot thu khung khiep va ghe tom, va gui loi cam on toi cac dich vu khan cap cua Anh vi phan ung kip thoi cua ho. Phat bieu tai Ha vien, Bo truong Noi vu Anh Yvette Cooper bay to quan ngai ve vu viec va ca ngoi phan ung qua cam cua cac dich vu khan cap. Patrick Hurley, nguoi co khu vuc bau cu tai noi xay ra vu viec, noi rang ong vo cung lo lang va ong mong nhung đieu tot đep nhat cho nhung nan nhan cung nhu ca ngoi cac to chuc đia phuong đa "vao cuoc" va keu goi moi nguoi khong đua ra bat cu tin đon nao ve vu viec nay. Cooper cung đa đen tham Southport vao sang hom sau đe đat hoa va gap go cac quan chuc va lanh đao cong đong. Starmer đen tham vao cung ngay va đat hoa tai hien truong, nhung ong bi mot so nguoi ngoai la o. Vao ngay 2 thang 8, ngoi nha so 10 pho Downing đuoc thap sang mau hong "nhu mot bieu tuong cua su ton trong va đoan ket".
Vua Charles III va Vuong hau Camilla gui loi chia buon cung Hoang tu va Cong nuong xu Wales. Tong thong Bo Đao Nha Marcelo Rebelo de Sousa, Thu tuong Bo Đao Nha Luis Montenegro, va Chinh quyen khu vuc Madeira, đa gui loi chia buon boi cha me cua Aguiar đa đen Vuong quoc Anh tu Madeira.
Taylor Swift thi viet rang: "Noi kinh hoang ve vu tan cong ngay hom qua o Southport đang lien tuc am anh toi [...] Đay chi la nhung đua tre đang hoc khieu vu. Toi hoan toan khong biet lam sao đe gui loi chia buon đen voi gia đinh cua ho." Đen ngay 1 thang 8, nguoi ham mo cua co đa quyen gop đuoc hon 300.000 bang Anh cho cac nan nhan. Swift sau đo gap gia đinh cac nan nhan va moi ho đen hau truong cua chuyen luu dien Eras Tour to chuc tai san van đong Wembley, London.


= Phan ung cua cong chung, thong tin sai lech va bat on =

Ngay sau vu tan cong, thong tin sai lech ve danh tinh cua ke tan cong bat đau lan truyen tren mang xa hoi, bao gom ca ten gia. Nhung phat ngon sai su that ve quoc tich, ton giao va tinh trang nhap cu cua nghi pham bi mot so tai khoan canh cuc huu chia se.
Mot buoi cau nguyen đuoc to chuc ben ngoai Thu vien va bao tang My thuat Atkinson o Quang truong Eastbank vao toi ngay 30 thang 7, voi hang nghin nguoi tham gia. Hoa va nhung dong chu viet tay đuoc đe lai o đo va o gan hien truong. Trong buoi toi cung ngay, mot nhom lon nguoi tu tap gan mot nha tho Hoi giao tren đuong St Luke's, gan pho Hart. Ho tan cong nha tho Hoi giao bang gach, chai lo va đa, va phong hoa mot xe canh sat. Canh sat Merseyside tin rang nhom nay la nhung nguoi ung ho Lien đoan Ve quoc Anh (English Defense League, hay con goi EDL), mac du EDL đa chinh thuc khong con ton tai ke tu nam 2010. Bao cao cua canh sat Merseyside cho rang co 39 canh sat bi thuong; 27 nguoi phai nhap vien va 8 nguoi bi thuong nang. Cac cuoc bao loan do phan biet chung toc sau đo xuat hien khap Vuong quoc Anh, bao gom Manchester, London, Sunderland, Hartlepool va Aldershot.
Mot buoi cau nguyen danh cho Aguiar đuoc to chuc vao ngay 6 thang 8 tai nha tho St Patrick o Southport.


= Đieu tra =
Đieu tra vien cap cao Julie Goulding đa mo cuoc đieu tra chinh thuc ve 3 nan nhan tu vong tai toa thi chinh Bootle.


Ghi chu Tham khao Lien ket ngoai "Statement on major incident in Southport" (Canh sat Merseyside)