Phaolo Bui Chu Tao (1909 – 2001) la mot Giam muc Cong giao nguoi Viet Nam, tung đam nhan vai tro Giam muc chinh toa tien khoi cua Giao phan Phat Diem trong suot gan 40 nam, tu nam 1960 đen nam 1998. Truoc đo, ong la linh muc Giam quan Tong Toa trong 3 nam truoc khi đuoc chon lam Giam muc, đam nhan vi tri Giam quan Tong Toa cua Hat Đai dien Tong Toa Phat Diem. Ong đuoc tan phong Giam muc nam 1959 voi khau hieu: "Yeu thuong khong gia doi".
Bui Chu Tao sinh nam 1909 tai Ninh Binh voi ten that la Bui Tao trong mot gia đinh nong dan. Co mong muon tu tri tu nho, cau be Tao đuoc gia đinh đong y cho theo con đuong nay. Trai qua thoi gian dai tu hoc tai cac chung vien khac nhau, Bui Chu Tao đuoc phong chuc linh muc nam 1937.
Sau khi đuoc truyen chuc linh muc, Bui Chu Tao đam nhan vai tro Giao su chung vien, sau đo duong benh tu nam 1951 đen nam 1954. Sau 1954, giao dan cung nhu linh muc suy giam đang ke do di cu vao Nam, ke ca Đai dien Tong Toa Bui Chu la giam muc Tađeo Le Huu Tu cung theo giao dan di cu. Vi vay, Toa Thanh chon linh muc Bui Chu Tao lam Giam quan Tong Toa Hat Đai dien Tong Toa Phat Diem vao cuoi nam 1956.
Ba nam sau khi đam nhan vai tro giam quan, Toa Thanh bo nhiem Bui Chu Tao lam Đai dien Tong Toa Phat Diem, danh hieu giam muc Hieu toa Numida vao đau nam 1959. Le truyen chuc cu hanh vao thang 4 cung nam. Cung voi viec thiet lap Hang giao pham Cong giao Viet Nam, ngay 24 thang 11 nam 1960, ong đuoc nang thanh Giam muc chinh toa Tien khoi Giao phan Phat Diem.
Trong thoi ky kho khan cua giao phan, Bui Chu Tao gui nhieu Thu Chung đen voi cac giao dan, co vo hoc hoi kinh bon, trung tu cac cong trinh ton giao. Ong đuoc đanh gia la nguoi đien đam, bao dung, an noi nho nhe voi cung giong tram, tham thuy va hom hinh. Ong cung đuoc ghi nho boi cach song gian di cua minh.


Than the va tu tap Phaolo Bui Chu Tao sinh ngay 21 thang 1 nam 1909 tai Tam Chau, khi đo thuoc giao xu Phuc Nhac (xa Khanh Nhac, huyen Yen Khanh, tinh Ninh Binh), Giao phan Phat Diem. Giao ho Tam Chau co đa so giao dan que goc o Bui Chu. La con ca trong mot gia đinh nong dan gom co 5 trai va 2 gai, ong đuoc đat ten la Bui Chu Tao theo ten nguyen quan, do tu thoi ong ba noi giam muc Tao đen Bui Chu lap nghiep khi than phu ong con nho. Than phu ong la ong Giuse Bui Lien va than mau ong la ba Anna Nguyen Thi Hoi. Gia đinh ong con co mot nguoi con thu con đuong tu tap, sau đo hoi tuc va lap gia đinh la Simon Đat, ong nay sau đo co hai con đi tu.
Luc cau be Tao đuoc 10 tuoi, cha me cau đua con minh len o cung linh muc Phaolo Duong Đuc Liem (sau la Tong Đai dien giao phan Phat Diem) tai giao xu Duong Diem va Phuc Hai voi muc đich lam giup le. Nhan thay cau be Tao co nhieu pham chat phu hop voi con đuong tu tri, linh muc Liem nhan cau be vao hoc truong thu Ba Lang. Tren thuc te, cau be Tao khong co y đinh tu tri, ve ke ca gia đinh cung khong co y đinh nay, do the trang cau be Tao om yeu. Ban đau linh muc Liem chon em cau Tao, nhung sau đo đanh chon cau Tao do em cau nghich ngom va bi đanh gia la khong phu hop cho viec tu tri.
Tu nam 1921 đen nam 1923, Bui Chu Tao theo hoc tai truong thu Ba Lang, sau đo ve hoc tai Tieu chung vien Phuc Nhac roi Đai chung vien Thuong Kiem tu nam 1931 đen nam 1937. Nam 20 tuoi, Bui Chu Tao benh nang, than phu ong nhan đuoc bao mong roi đuoc tinh co chi dan đen thay lang chua khoi benh. Gia đinh ong tin rang viec nay la do Thien Chua giup đo. Hai nam lam Thay giang giup linh muc đo đau Duong Đuc Liem, chung sinh Tao day đao đuc. Trong thoi ky day hoc nay, chung sinh Tao to ra minh la mot giao vien guong mau, hien lanh nhung khong kem phan cuong nghi va nghiem khac, co phuong phap giao duc dua tren tinh thuong.


Thoi ky linh muc Ket thuc viec hoc tap tai Đai chung vien, Bui Chu Tao đuoc Giam muc Gioan Baotixita Nguyen Ba Tong phong chuc linh muc tai Phat Diem ngay 13 thang 3 nam 1937. Sau khi đuoc truyen chuc, tan linh muc Tao đuoc chon lam pho xu Khiet Ky, nhung chi đuoc mot tuan thi lai bo nhiem lam giao su tai Tieu chung vien Phuc Nhac. Nam 1946, ong đuoc bo nhiem giu vai tro linh huong Đai chung vien Thuong Kiem. Tu nam 1951, linh muc Bui Chu Tao đau benh va đuoc cho duong benh tai đen Đuc Me Cuu Giup. Sau nam 1954, ong ve nhan nhiem so tai Tam Chau, que huong ong, cung kiem nhiem them vi tri quan nhiem tai cac giao xu Gia Lac, Nam Bien, Hieu Thuan va Phuc Hai. Do gia đinh kha gia va co nhieu ruong đat, linh muc Tao đa vao mien Nam va nhan đinh rang neu gia đinh chuyen vao mien Nam thi cuoc song se tot hon. Gia đinh ong đa lam theo đe nghi nay, trong khi ban than linh muc Tao cung co y đinh di cu vao Nam, va hua voi gia đinh ve viec nay. Tuy vay, khi tro ve giao xu, nhan thay con nhieu nguoi than quen con kho khan, do đo ong quyet đinh o lai đe ho tro cho ho. Do la nguoi o lai, linh muc Tao phai trong coi tai san gia đinh. Vi viec quan ly cac tai san la ruong đat va mot can nha lon, trong thoi cai cach ruong đat, ong bi đau to va bi đua yeu cau ban chet. Linh muc Tao sau đo thoat viec bi xu tu nhung tat ca ruong đat va can nha đeu bi tich thu.
Ngay 30 thang 11 nam 1956, Toa Thanh chinh thuc bo nhiem đam trach vai tro linh muc Giam quan Tong toa Phat Diem giua luc giao phan Phat Diem đay bien co phuc tap, giam muc Đai dien Tong Toa Tađeo Le Huu Tu đa di cu vao Nam. Cuoc di cu 1954 đe lai trong giao phan nhung khoang trong: so linh muc di cu phan lon, so luong giao dan cung di cu hon mot nua: giao dan con 50.000 tren tong so 110.000, linh muc con 34 tren tong so 158 cung voi mot so rat it thay giang va nu tu. Con so thong ke khac cho rang, sau di cu 1954, Đia phan Phat Diem con lai 58.900 giao dan tren 138.900, linh muc con 33 tren tong so 152. Ong chinh thuc roi giao xu Tam Chau, nham chuc Giam quan vao ngay 25 thang 1 nam 1957. Trong le nham chuc Giam quan Tong Toa, Giam muc Bui Chu Tao mac ao chung tham vien tim, đoi mu giam muc, đeo nhan (giam muc), cam gay muc tu va nhan Toa giam muc tai nha tho chinh toa. Trong so cac pham phuc [von danh cho giam muc], ong khong đeo thanh gia đeo nguc do khong co chuc giam muc.
Trong Thu Chung đau tien gui toan Đia phan đe ngay 25 thang 1 nam 1957, Bui Chu Tao cho biet, ong biet minh kem tai va suc yeu nen đa het loi tu choi quyet đinh cua Toa Thanh. Tuy vay, cuoi cung ong cung phai tuan theo chi thi. Trong thu, ong cung đe cap đen niem tin vao viec quan ly đia phan thong qua viec vi đia phan voi con thuyen cho Giesu cung đoan chien va tin tuong voi bat ky tay lai tau nao cung an long vi co Chua o ben.
Sau khi tro thanh giam quan Phat Diem, Bui Chu Tao bo nhiem linh muc Phaolo Nguyen Quang Thieu lam thu ki. Linh muc Thieu cung vi giam quan quyet đinh thuc hien cac chuyen tham muc vu mot so giao xu trong đia phan Phat Diem. Cung trong dip nay, Bui Chu Tao yeu cau linh muc Thieu noi ro quan điem ve Uy ban lien lac toan quoc nhung nguoi Cong giao Viet Nam yeu to quoc yeu Hoa binh. Sau khi thuc hien đe nghi nay, nha cam quyen quyet đinh khong chap nhan cho linh muc Thieu đi cung giam quan Bui Chu Tao. Sau lan song di cu, viec quan tri Đia phan cang them kho khan khi thieu hut giao si, Đai Chung vien Thuong Kiem bi giai the, dong Men Thanh Gia Phat Diem di cu phan lon. Nhan thay đieu nay, linh muc Giam quan Bui Chu Tao quyet đinh gui cac chung sinh đi hoc o Ha Noi; nhan lop đe tu moi vao Nha Thu, Nha Tap cho Hoi dong Men Thanh Gia Phat Diem coi soc, bay to lap truong quan tam cham soc đen giao dan. Nhung viec linh muc Tao lam gay an tuong voi Kham su Toa Thanh John Dooley, va ong nay đa quyet đinh chon va xin Toa Thanh bo nhiem Bui Chu Tao lam giam muc.


Giam muc = Giam quan Tong Toa, thang giam muc Tien khoi Phat Diem =
Ngay 24 thang 1 nam 1959, Toa Thanh loan bao chon linh muc giam quan Phaolo Bui Chu Tao lam Giam muc Giam quan Tong Toa Phat Diem voi danh nghia giam muc hieu toa Numidia. Viec bo nhiem gap kho khan, do linh muc Bui Chu Tao tim nhieu ly do tranh ne nhan chuc vu nay voi Kham su Toa Thanh Dooley. Ngay 26 thang 4 nam 1959, Tan giam muc đuoc tan phong Giam muc tai Nha tho chinh toa Ha Noi boi Giam muc Đai dien Tong toa Hat Đai dien Tong Toa (Đia phan) Ha Noi Giuse Maria Trinh Nhu Khue. Tham gia le truyen chuc co 3 linh muc va mot so giao dan Phat Diem o Ha Noi. Sau le tan phong đuoc nhan đinh la đot ngot nay, tinh hinh ton giao tai Viet Nam tro nen cang thang, Kham su Toa Thanh Dooley bi truc xuat.
Viec thanh lap hang giao pham Viet Nam đuoc Giao hoang Gioan XXIII ky sac chi Venerabilium Nostrorum tuyen bo vao ngay 26 thang 11 nam 1960. Thong tin sac chi cho biet, Toa Thanh nang cac Hat Đai dien Tong Toa (Đia phan) tai Viet Nam len hang Giao phan, đong thoi bo nhiem cac Giam muc chinh toa Tien khoi cho cac Giao phan moi nay. Sac chi đuoc cong bo tai Viet Nam sau đo vao ngay 8 thang 12 cung nam. Cung voi cac giam muc khac, giam muc Giam quan Đia phan Phat Diem Bui Chu Tao đuoc chon lam Giam muc chinh toa Tien khoi Giao phan Phat Diem. Sau khi tin vui nay đuoc cong bo, nhieu nghi le trong the đuoc cu hanh tai Viet Nam. Ong la vi giam muc chinh toa giao phan Phat Diem đau tien xuat than tu chinh giao phan nay.


= Quan ly giao phan =
Sau khi nam quyen quan ly giao phan, cac linh muc lon tuoi o lai sau di cu dan dan qua đoi. Tuy vay, viec đao tao chung sinh lai mo mit. Chinh sach gui chung sinh đi Ha Noi tu hoc đinh tre vi chung vien Ha Noi lai bi giai tan. Ngoai cac nu tu dong Men Thanh Gia Phat Diem đi so tan, cac nu tu con lai gap nhieu kho khan. Nam 1968, loat bom My pha hoai đa giet chet Nu tu Be tren va bon nu. Co so Nha dong cung bi tan pha. Trong tinh canh nay, Nha tho chinh toa Phat Diem đap luy đat tranh bom đan va cho so tan le Chua nhat ve cac giao ho le. Thang 8 nam 1972, bom My pha hoai Nha tho chinh toa Phat Diem cach nang ne. Lo so anh huong đen phan cung thanh son song thiep vang, giam muc Bui Chu Tao quyet đinh tai thiet ngay sau đo. Cong viec cung đuoc gioi giao si va giao dan ung ho nhiet tinh, nhieu truong hop đen ho tro khong cong. Viec tai thiet hoan thanh 2 nam sau đo. Sau qua trinh trung tu, ve sau nha nuoc Viet Nam cong nhan quan the nay la "Di tich lich su van hoa quoc gia".
Thang 5 nam 1974, giam muc pho Giuse Le Quy Thanh, nguoi ma giam muc Bui Chu Tao thinh cau Toa Thanh lam nguoi ke vi đuoc bo nhiem nam 1964, qua đoi. Mat mat nay lam cho ong lam benh trong vai nam. Sau su ra đi giam muc Thanh, giam muc Tao quyet đinh ra Thu chung gui tin huu Cong giao giao phan voi noi dung keu goi cac thanh nien co hoc thuc đi theo con đuong tu tri đong thoi xin chinh quyen cho giang day theo phuong phap ham thu đe giao phan co them linh muc. Bui Chu Tao cung xin giao dan cau nguyen đen giao phan co tan giam muc pho. Toa Thanh bo nhiem tan giam muc pho Giuse Nguyen Thien Khuyen, tan phong nam 1977. Thang 3 nam 1980, hai linh muc đau tien cua giao phan đuoc truyen chuc, la lan truyen chuc linh muc đau tien sau nam 1954. Nam 1982, them 2 linh muc đuoc truyen chuc va 7 linh muc đuoc cong khai hoa vai tro linh muc truoc đo đa mat phong.
Thang 12 nam 1981, giam muc pho Nguyen Thien Khuyen qua đoi. Viec ca hai giam muc pho thoi giam muc Bui Chu Tao qua đoi truoc ong, khien giam muc Tao đo benh keo dai trong vai nam. Thang 6 nam 1984, Giam muc Tao bo nhiem linh muc Phaolo-Tinh Nguyen Quang Thieu lam linh muc Tong đai dien Giao phan Phat Diem. Nam 1985, tinh hinh ton giao cang thang khi linh muc Hong Phuc, linh muc than tin cua Bui Chu Tao bi đua đi quan che, ong tuyen bo:"Tuoi gia cua toi uoc mong co gay chong, nao ngo Nha nuoc bat cha Phuc đi quan che. An thi cha Phuc nhan, con đon thi chu đanh vao toi!" Chinh sach ton giao ke tu nam 1986 diu nhe đi, do xu the chung cua the gioi. Nam 1988, Toa Thanh bo nhiem tan giam muc pho Nguyen Van Yen, tan phong thang 12 nam 1988. Giam muc Bui Chu Tao đen tham Toa Thanh ba lan vao nam 1980 (đong thoi đen tham Hungary va Lien Xo, keo dai 8 thang), 1990 (Ad Limina) va 1996. Nam 1990, Bui Chu Tao to chuc ky niem 100 nam mung Nha tho Chinh toa Phat Diem va xin on toan xa tu Toa Thanh, đua ra y tuong to chuc cac giao xu hanh huong ve giao phan. Ve sau, y tuong nay đa lan rong tai cac giao phan tai Viet Nam. Ong cung kiem nhiem vai tro giam quan Tong Toa Giao phan Thai Binh thoi gian ngan trong nam 1990. Trong dip ky niem Ngoc khanh linh muc, Bui Chu Tao đuoc ca ngoi voi danh hieu: "Muc tu hien lanh, chu chan can đam".
Vi đieu kien kho khan, trong nhieu nam, giam muc Bui Chu Tao khong the thuc hien cac chuyen tham muc vu. Đe thay the cac chuyen đi nay, ong quyet đinh soan thao cac Thu chung vao cac dip khac nhau trong nam nham khuyen khich giao dan song đao. Giam muc Tao quan tam đen gioi gia truong vi quan niem ho co trach nhiem giao duc con cai. Chinh vi vay, nam 1990 ong cho thanh lap Hoi gia Truong nham muc đich ho tro cac gia đinh song đao, tao noi quy 5 đieu cho in tren lich giao phan, quy đinh thu tu đau thang la ngay cac gia truong cau nguyen cho cac gia đinh. Tren thuc te, Giam muc Bui Chu Tao cung bi quan che, va chi đuoc phep cu hanh le tai Toa giam muc Phat Diem va nha tho chinh toa Phat Diem, trong khi khong đuoc phep đen tham cac giao xu trong giao phan.
Noi ve viec giao duc Cong giao, Bui Chu Tao cho in sach Kinh Bon nhieu lan va ban voi gia re nham khich giao dan hoc kinh bon, khuyen khich cac giao xu, giao ho to chuc cac cuoc thi Kinh bon cho giao dan đac biet la cac thanh thieu nien. Ngoai ra, ong cung khai mo cac lop đao tao giao ly vien va huan luyen giao chuc. Ngoai viec trung tu nha tho lon va Hoi Quan, ong con ho tro trung tu cac cong trinh ton giao khac nhau, uy nhiem cho Giam muc Pho Giuse Nguyen Van Yen xay dung Nha Nguyen tai Toa giam muc, nha xu Phat Diem va mot so cong trinh khac.
Trong thoi ky kho khan cua giao phan, Bui Chu Tao đa đao tao va truyen chuc 24 linh muc. Trong thoi ky 1954 đen 1980, giao phan Phat Diem chi đuoc phep truyen chuc hai linh muc moi, va 2 vi nua nam 1982. Nam 1995, giao phan co them 7 linh muc. Chinh vi nhung kho khan nay, linh muc đoan giao phan Phat Diem chi co khoang 10 linh muc, vi cac linh muc lon tuoi, qua đoi va bi quan che. Tinh trang thieu linh muc đe thuc hien cac viec muc vu la pho bien. Sau nhung chinh sach coi mo ve ton giao, giam muc Tao cho cac chung sinh hoc tai Chung vien tai Ha Noi. Giam muc Tao cung gop phan tai thiet dong Men Thanh Gia Phat Diem. Trong thoi ky giam muc cua Bui Chu Tao, do hoan canh chien tranh, cac linh muc thieu hut tram trong. Hau het cac xu, ho đieu khong co linh muc cai quan. Đe bu đap viec nay, ong đa tai to chuc phong trao Hoi Thanh The tai cac giao xu, ban nhieu đac an cho nhung ai vao Hoi Thanh The, co vo viec chau Minh Thanh, đac biet trong ngay chau luot cua cac giao xu.
Bui Chu Tao la mot con nguoi gian di trong sinh hoat toi viec an mac. Can phong cua giam muc Tao gom mot chiec giuong trai chieu cung mot bo ban ghe moc mac. Bua an cua ong thuong ngay cung chi la rau mam. Ban than giam muc Tao cung tu giat giu quan ao va tu tay thu don phong rieng. Thoi ky truoc nam 1972, ong chi co ba bo quan ao, ke ca đo ngu, tuy vay, ong van chia se bo đo ngu cho nguoi hanh khat khi thay nguoi nay quan ao rach ruoi. Khi thoi tiet tro nen lanh gia, giam muc Tao chi su dung binh đung nuoc nong đe chuom tay chan, khong yeu cau cac tien nghi khac. Trong sinh hoat thuong ngay, ong thuc day vao luc 2 gio sang va cau nguyen truoc Thanh The. Sau gio cau nguyen, ong cu hanh le. Ngoai ra, ong cung co thoi quen đoc cac Gio Kinh Phung vu truoc Thanh The.
Cai quan giao phan trong thoi ky khon kho, bi han che đi lai va nhung chi trich cua giao dan va nhung nguoi than thuoc, Bui Chu Tao giu thai đo điem đam va bao dung. Ong cho rang ho bi thuc ep lam theo su sai bao nao đo. Ong đuoc đanh gia co cach an noi nho nhe, giong tram, ranh rot, tham thuy pha lan hom hinh. Dang nguoi nho nhan, yeu ot, anh mat nhan hau, hien lanh khong sac sao va co kha nang đoc vi long nguoi. Đoi voi chinh quyen đia phuong, giam Tao co loi đoi xu lich thiep, khi nhun nhuong luc kien tri cuong nghi. Đac biet, ong đuoc ghi nhan ve long bac ai, luon tham gia, ho tro chinh quyen khi xay ra nan đoi, bao lut va tim loi ich cho dan chung. Du cung trong hoan canh kho khan, Giam muc Bui Chu Tao yeu cau linh muc Quan ly ho tro nguoi dan gap kho khan, chinh vi vay nhung nam xay ra nan đoi, co nhieu nguoi an xin đen voi Toa Giam muc Phat Diem (Nha Chung). Voi long yeu thien nhien, ong quyet đinh khong cho dung sung hoi vao san chim tai khu vuc Toa Giam muc.
Thoi ky lam giam muc Phat Diem, Bui Chu Tao đa truyen chuc cho lan luot ba giam muc pho. Đau tien la truyen chuc cho giam muc Giuse Le Quy Thanh nam 1964. Giam muc Thanh qua đoi nam 1974, Giam muc Tao lai xin Toa Thanh bo nhiem giam muc pho. Tan giam muc pho Giuse Nguyen Thien Khuyen đuoc truyen chuc nam 1979. Trai qua nhieu kho khan, giam muc Khuyen cung qua đoi nam 1981. Viec cac giam muc Pho voi muc đich ke vi lan luot qua đoi lam Bui Chu Tao tro benh nhieu nam. Sau đo it nam, Toa Thanh bo nhiem tan giam muc pho Giuse Nguyen Van Yen vao nam 1988.


= Nhung nam cuoi đoi =
Thang 7 nam 1996, Bui Chu Tao xuat hien cac trieu chung benh: mat com, nhuc moi va tang huyet ap. Nhan đuoc thu tu Đuc Ong Phaolo Giuse Tinh Nguyen Quang Thieu gui, ngay 16 thang 7, Hong y – Tong giam muc Ha Noi Phaolo Giuse Pham Đinh Tung goi đien thuyet phuc giam muc Tao đi chua benh. Ngay hom sau, ong đen Toa giam muc Ha Noi. Ngay 22 thang 7, trieu chung benh cua Bui Chu Tao co chuyen bien xau: xuat hien khoi u o vung đai trang. Sau khi xet nghiem tai benh vien Bach Mai, vi giam muc Bui Chu đuoc chan đoan benh Phong đong mach chu bung va co nguy co gay tu vong cao. Benh tinh cua Bui Chu Tao rat nghiem trong: đoan đong mach chu phong o đoan tach hai, khu vuc ngay sat voi than, voi trinh đo hien tai tai Viet Nam thi gan nhu khong the phau thuat. Giam muc Tao quyet đinh duong suc ve Phat Diem lan cuoi, tu choi đen benh vien Viet Đuc chua tri.
Sau khi đuoc thuyet phuc, Bui Chu Tao quyet đinh nghe loi khuyen vao benh vien Viet Đuc chua tri. Viec đau tien khi đen benh vien, Bui Chu Tao quyet đinh tang benh vien mot may lanh. Sau nhieu xet nghiem, giao su bac si Đang Hanh Đe, chu nhiem khoa Ngoai đen kham truc tiep cho ong va quyet đinh mo ngay 12 thang 8 nam 1996. Sau khi tin tuc loan truyen đi khap noi, trong ngoai giao phan Phat Diem va ca cac hoi đoan cau nguyen cho giam muc Tao. Tin tuc cung lan đen voi cac Đuc Ong đang phuc vu tai Vatican, va ho co đe nghi xem xet tinh hinh đe chuyen sang Roma chua tri. Ca mo thanh cong, Bui Chu Tao khoe lai nhanh chong.
Sau khi mo it thang thi Bui Chu Tao tham Ha Noi va Roma, gap Giao hoang Gioan Phaolo II. Nhan dip đi chau Au, ong cung đen tham Phap va Đuc. Tai Phap, ong hanh huong đen đia điem Đuc Me Lo Đuc va cu hanh le tai Ban tho noi Hang đa, noi theo ke lai la ba Maria đa hien ra voi ba Bernadette Soubirous. Sau hanh trinh mot thang ruoi, ong ve Viet Nam ngay 18 thang 1 nam 1997. Trong Thu chung gui tin huu sau đo, Bui Chu Tao cho rang viec minh đuoc chua khoi benh la do Thien Chua cung nhu loi cau nguyen cua moi nguoi. Ba ngay sau khi tro ve Viet Nam, ong mung le sinh nhat lan thu 89 voi cong đoan giao dan Phat Diem tai mien Nam. Tham du le nay cung co 2 giam muc: giam muc Giao phan Xuan Loc Phaolo Maria Nguyen Minh Nhat va giam muc Luy Pham Van Nam, giam muc phu ta Tong giao phan Thanh pho Ho Chi Minh.
Giam muc Phaolo Bui Chu Tao xin Toa Thanh ve huu ngay 15 thang 7 nam 1998 va đuoc Toa Thanh chuan thuan vao ngay 15 thang 10 nam 1998 va chinh thuc co hieu luc ngay 3 thang 11 nam 1998. Sau khi đuoc chap thuan đon xin hoi huu, giam muc Bui Chu Tao viet Thu Chung gui toan the tin huu Cong giao giao phan Phat Diem, trong thu ong gui loi cam on đen moi nguoi đa ho tro va cong tac voi ong trong suot thoi gian ong quan ly đia phan. Sau khi cong bo buc thu đe ngay 1 thang 12 nam 1988, nhieu hoi đoan, to chuc đe nghi đen gap giam muc Tao nhung đeu bi ong tu choi vi ly do khong con cai quan giao phan. Ngay 26 thang 4 nam 2001, Bui Chu Tao tro benh viem phoi cap, them tram trong do ong con suc đe đay đom ra khoi co hong, đuoc đua cap cuu tai benh vien Viet Đuc. Sau thoi gian ngan hoi duong, ong qua đoi sang ngay 5 thang 5 nam 2001, huong tho 92 tuoi. Tham du le nay co 12 giam muc, 105 linh muc, hang tram tu si nam nu va khoang 25.000 giao dan. Le an tang co giam muc đuoc cu hanh sau đo vao ngay 9 thang 5. Linh cuu giam muc Bui Chu Tao đuoc chuyen đen chon cat tai Nha tho chinh toa Phat Diem. Đac biet, vi tri chon cat co giam muc đuoc đat đung vi tri ma hon 60 nam truoc, nam 1937, pho te Bui Chu Tao nam xuong trong nghi thuc truyen chuc linh muc.


Nhan đinh Giam muc Giao phan Lang Son va Cao Bang Giuse Ngo Quang Kiet co đanh gia vi giam muc Phat Diem Bui Chu Tao:

Ong Đang Đuc Tao – Pho Chu tich Uy ban nhan dan tinh Ninh Binh viet trong so tang co giam muc:

Linh muc Anton Đoan Minh Hai, tung la giup le o cung voi giam muc Bui Chu Tao ke lai:


Tong truyen Giam muc Phaolo Bui Chu Tao đuoc tan phong giam muc nam 1959, thoi Giao hoang Gioan XXIII, boi:

Giam muc Chu phong: Giam muc Đai dien Tong Toa Hat Đai dien Tong Toa Ha Noi Giuse Maria Trinh Nhu Khue.
Giam muc Phaolo Bui Chu Tao la Giam muc Chu phong cho giam muc:

Nam 1964, Giam muc Giuse Le Quy Thanh, co Giam muc Pho Giao phan Phat Diem.
Giam muc Phaolo Bui Chu Tao la Giam muc Phu phong cho cac giam muc:

Nam 1977, Giam muc Giuse Nguyen Thien Khuyen, co Giam muc Pho Giao phan Phat Diem.
Nam 1979, Giam muc Giuse Maria Vu Duy Nhat, co Giam muc chinh toa Giao phan Bui Chu.


Tom tat chuc vu Tham khao Thu muc Vinh Son Tran Ngoc Thu (2001), LICH SU GIAO PHAN PHAT DIEM 1901-2001, Đac lo Tung Thu, Ban goc luu tru ngay 1 thang 9 nam 2023, truy cap ngay 1 thang 9 nam 2023


Lien ket ngoai Giam muc Phaolo BUI CHU TAO (1909–2001) Nguoi muc tu hien lanh, chu chan can đam
Phaolo Bui Chu Tao
Phat Diem: Nhung hoi chuong đo mung Tan Giam Muc
Muc Vu Cua Đuc Cha Phaolo Bui Chu Tao