Anh hung Belarus (tieng Belarus: Герой Беларусі, Łacinka Hieroj Biełarusi; tieng Nga: Герой Беларуси, đa Latinh hoa: Geroj Belarusi) la danh hieu vinh du cao nhat co the đuoc trao tang cho mot cong dan Belarus. Sac lenh tong thong nam 1995 quy đinh nhung nguoi "thuc hien nhung hanh đong vi đai nhan danh tu do, đoc lap va thinh vuong cua nuoc Cong hoa Belarus" se đuoc nhan danh hieu. Đieu đo bao gom nhung cong hien cho quan đoi, kinh te cung voi phuc vu xa hoi quoc gia. Huy chuong nay đuoc thiet ke giong voi phien ban truoc cua no – Anh hung Lien bang Xo viet. Ngoai ra, con co cac danh hieu tuong tu Anh hung Belarus nhu Anh hung Lien bang Nga, Anh hung Ukraina va Anh hung Uzbekistan. Tinh đen nam 2019, no đa đuoc trao cho muoi mot nguoi.


Phap luat Viec sang tao, đe xuat va trao tang danh hieu va cac huan huy chuong khac cua nha nuoc Belarus đuoc quy đinh boi mot bo tai lieu phap ly: Hien phap Belarus, Luat N 288-3 "Ve cac tuong chuong nha nuoc cua nuoc Cong hoa Belarus" va cac sac lenh cua tong thong.
Ngay 13 thang 4 nam 1995, Xo viet toi cao Belarus thong qua Quyet đinh N 3726-XII, voi tua "He thong tuong chuong quoc gia Cong hoa Belarus", trong đo co viec cho ra đoi mot danh hieu moi – Anh hung Belarus. Ngoai ra, quyet đinh con cho tao ra cac huan huy chuong, va co the đuoc trao tang boi chinh phu. Viec tao ra cac danh hieu la mot cach đe ton vinh nhung nguoi đa cong hien het minh cho To quoc Belarus, ke ca nguoi ngoai quoc.
Hien nay, quyet đinh khong con hieu luc va đuoc thay the boi Luat N 288-3 vao ngay 18 thang 5 nam 2004.


Đe xuat va trao tang Đe đuoc nhan danh hieu, mot nguoi phai co nhung đong gop to lon cho nha nuoc va xa hoi Belarus noi chung. No co the đuoc trao tang cho quan nhan, nhung nguoi phuc vu dich vu cong hoac doanh nghiep tu nhan, va chi đuoc trao mot lan cho moi ca nhan, va co the đuoc trao sau khi qua đoi. Cac tieu chi chinh thuc đuoc neu trong Chuong 2, Đieu 5 cua Luat N 288-3. Chuong 3, Đieu 60 Luat N 288-3 quy đinh bat ky cong đoan đuoc phep đe xuat (thinh cau) mot ca nhan xung đang voi danh hieu. Ngoai ra, cac co quan chinh phu nhu Quoc hoi, Hoi đong Bo truong, cac quan chuc noi cac va cac đoan the cong cong, cung đuoc gui đe cu cho danh hieu nay. Ung cu vien se đuoc đanh gia, va neu đuoc cho la phu hop, đon đe xuat se đuoc chuyen đen Hoi đong Bo truong, Ban Thu ky Chinh phu Hoi đong Bao an, neu đuoc chap thuan, no se đuoc gui tiep đen Tong thong Cong hoa Belarus.
Hien phap Belarus (Phan 4, Chuong 3, Đieu 84) cho Tong thong nuoc cong hoa co quyen phong tang cac huan huy chuong nha nuoc. Tong thong can ban hanh mot sac lenh đe trao danh hieu Anh hung Belarus. Trong vong hai thang, danh hieu se đuoc tong thong trao trong mot dip le quan trong, thuong la tai quang truong Đoc lap o thu đo Minsk. Mot tuong chung thu (gramota) cung se đuoc trao cho nguoi nhan, đuoc ky boi Tong thong Belarus.


Đac quyen Ban đau, Quyet đinh N 3727-XII cua Hoi đong Toi cao Cong hoa Belarus ngay 13 thang 4 nam 1995 xac đinh cac đai ngo danh cho Anh hung Belarus giong voi cac đac quyen cua Anh hung Lien bang Xo viet, Anh hung lao đong xa hoi chu nghia, hay nhung nguoi đuoc trao Huan chuong vinh quang, Huan chuong vinh quang lao đong. Nhung đai ngo nay đuoc quy đinh boi Quyet đinh Hoi đong Toi cao Cong hoa Belarus theo ngay 21 thang 2 nam 1995 N 3599-XII.
Bay gio van đe nay đuoc quy đinh boi Luat Cong hoa Belarus vao ngay 14 thang 6 nam 2007 N 239-3 "Ve cac đac quyen xa hoi, quyen va bao đam cho mot loai cong dan xac đinh".
Theo đo, Anh hung Belarus co quyen:

đuoc cung cap mien phi cac loai thuoc trong danh sach cac loai thuoc chinh, đuoc goi xuat an rieng trong benh vien;
san xuat mien phi va sua chua rang gia trong cac to chuc chinh phu va cung cap mien phi cac phuong tien ky thuat phuc hoi chuc nang khac theo đang ky cua chinh phu ve phuong tien ky thuat phuc hoi xa hoi;
vien tro bang tien đe phuc hoi hoac, thay vi vien tro bang tien, phuc hoi mien phi ngoai khu vuc ve sinh;
đuoc đi mien phi tren tat ca cac loai phuong tien giao thong đo thi (tru taxi) khong phan biet noi cu tru;
đuoc đi mien phi tren cac phuong tien giao thong (đuong sat, đuong thuy, o to, nhung khong phai taxi) ngoai o;
đuoc đi khu hoi mien phi bang đuong sat, may bay hoac xe tai moi nam giao thong lien thanh pho;
mien phi nha o, tien ich va dich vu trong pham vi 20 met vuong khong gian song;
lap đat mien phi đien thoai co đinh neu phan mo rong cua đuong day thue bao duoi 500 met;
su dung mien phi đien thoai co đinh (tru cac cuoc lien lac lien đo thi va quoc te).
Su tieu dung lien quan đen cac đai ngo tren, đuoc lay tu ngan sach nha nuoc va đia phuong va bao hiem xa hoi cua chinh phu.


Thiet ke Nguoi nhan danh hieu se đuoc trao mot huan chuong co ten la Huan chuong Anh hung Belarus (tieng Belarus: медаль Героя Беларусі, tieng Nga: медаль Героя Беларуси). Phan cuong va than huy chuong đuoc lam bang vang, va do đo no con đuoc goi la "Huan chuong Sao vang", giong nhu phien ban truoc đo – Anh hung Lien bang Xo viet. Tong đuong kinh cua ngoi sao la 33 milimet, va đuoc gan vao dai huy chuong hinh chu nhat. Dai huy chuong la mot dai ruy bang gom hai mau đo va mau xanh luc. Hai dai mau đo va xanh la cay tren ruy bang goi len thiet ke va mau sac cua la quoc ky Belarus. Thiet ke hien tai đa đuoc ban hanh thanh luat boi Sac lenh Tong thong so 516 vao ngay 6 thang 9 nam 1999.
Huan chuong đuoc thiet ke giong voi phien ban Anh hung Lien Xo. Khong giong nhu Anh hung Lien Xo, Anh hung Lao đong xa hoi chu nghia va Anh hung Lien bang Nga, khong co gi đuoc khac tren mat sau ngoi sao. Dai huy chuong cung thiet ke tuong tu nhu Anh hung Lien Xo, vi thiet ke co cung đuoc su dung đe lam dai huy chuong. No luon luon đuoc đeo o ben trai nguc tren tat ca cac huan huy chuong khac. Chuong 4, Đieu 69 cua Luat N 288-quy đinh rang bat ky huy hieu va danh hieu cua Lien Xo va cua nuoc Cong hoa Xa hoi chu nghia Xo viet Byelorussia truoc đo phai đuoc đat sau cac huy hieu cua Cong hoa Belarus.


= Huan chuong nam 1996 =
Khi danh hieu đuoc tao ra, mot huy chuong đuoc đe xuat va đa đuoc chinh phu soan thao va thiet ke. Su khac biet chinh giua huy chuong nay va huy chuong hien tai la thiet ke cua phan cuong va than huy chuong sao o phia duoi: cuong huy chuong tren cung dai hon đay va ngoi sao duoi cung ve khac đuoc trang tri bang hong ngoc. Con phan cuong đuoc lam tu bac ma vang, trong khi hien tai huy chuong thi đuoc lam tu vang. Thiet ke cua ngoi sao goi len Ngoi sao Nguyen soai, ma cac Nguyen soai Lien Xo thuong cai truoc co. Tuong chuong đuoc thong qua boi Sac lenh Tong thong so 26 vao ngay 15 thang 5 nam 1996.


Nguoi nhan danh hieu Theo Đieu 3 Luat 288-З Cong hoa Belarus ngay 18 thang 5 nam 2004 "Ve cac tuong chuong nha nuoc cua nuoc Cong hoa Belarus", danh hieu nay co the đuoc trao khong chi cho cong dan Belarus, ma con trao cho nguoi ngoai quoc va nguoi khong quoc tich. Nhung hien nay, danh hieu nay chi đuoc co the trao cho cong dan Belarus. Cong dan Nga, Anh hung qua co cua Lien bang Nga Vasiliy Aleksandrovich Vodolazhskiy cung đuoc coi ngang hang voi Anh hung Belarus vi đa phuc vu cho nuoc Cong hoa Belarus. Tuy nhien, ong lai khong đuoc nhan danh hieu nay, nhung cac đai ngo van đuoc danh cho cac thanh vien gia đinh ong.


= Danh sach =


Trong van hoa Tuong chuong đuoc in tren mot con tem, đuoc phat hanh boi cong ty buu chinh Bielposta, ky niem 3 nam ngay Karvat qua đoi. Đuoc thiet ke boi V. Volynets, tem 25.000 rup co huan chuong ben trai va anh cua Karvat ben phai voi đay đu mau sac. Ben duoi huan chuong co ghi "Anh hung Belarus, Uładzimir Mikalaevic Karvat, (28.11.1958 – 23.05.1996)". No đuoc phat hanh vao ngay 12 thang 8 nam 1999 va co so luong in la 90.000.
Danh hieu Anh hung Belarus cung đuoc the hien trong mot bo tem đuoc phat hanh boi BELPOST vao thang 12 nam 2006, mo ta cac huan huy chuong nha nuoc Belarus. Tren lan phat hanh đau tien, huy chuong đuoc hien thi đay đu mau sac ben canh cac hinh ve mau quoc huy, la quoc ki va Dinh Tong thong. Mot buu đien ngay đau tien tu Minsk cung su dung mot phac thao cua huy chuong, đuoc trang tri bang vong hoa va dong chu tieng Belarus "Huan chuong nha nuoc Cong hoa Belarus".
Mot bo tem khac, danh cho cac huan huy chuong cua Belarus, đa đuoc Bo Truyen thong va Tin hoc Belarus phat hanh vao thang 8 nam 2008. Bo tem đuoc thiet ke boi Ivan Lukin va Oleg Gaiko. Viec in an đuoc đanh giay muc va đay đu mau sac. Kich thuoc cua tem la 29,6 × 52 mm.
Ngoai ra, kenh truyen hinh "CTV (Minsk)" đa phat hanh mot bo phim, danh rieng cho cac Anh hung Belarus.


Xem them Huan chuong Sao vang
Anh hung (danh hieu)
Huan chuong cua Belarus
Huan chuong nha nuoc


Tham khao Lien ket ngoai ODM Belarus - Anh hung Cong hoa Belarus
Belawards.com Lich su va su that ve danh hieu Anh hung Belarus Luu tru ngay 4 thang 2 nam 2012 tai Wayback Machine (bang tieng Nga)
Bo Quoc phong Cong hoa Belarus Huan chuong Cong hoa Belarus (bang tieng Nga)
Quoc hoi Cong hoa Belarus Tieu su Maryjau (voi mot buc anh đeo huy chuong cua ong) (bang tieng Anh and tieng Nga)
Truong trung hoc pho thong Marat Kazey (Stankof) Tieu su cua tat ca cac Anh hung Belarus Luu tru ngay 29 thang 7 nam 2013 tai Wayback Machine (bang tieng Nga)