Cong hoa Dan chu Đuc (CHDC Đuc hay CHDCĐ; tieng Đuc: Deutsche Demokratische Republik - DDR), thuong đuoc goi la Đong Đuc dua tren viec nuoc nay quan ly phan lanh tho phia Đong cua Đuc (đe phan biet voi Tay Đuc phu trach phan lanh tho phia Tay), la mot quoc gia đuoc hinh thanh tu vung chiem đong nuoc Đuc cua Lien Xo va ton tai tu nam 1949 đen nam 1990 theo đinh huong xa hoi chu nghia (XHCN) va chu nghia Marx-Lenin. Cong hoa Dan chu Đuc đuoc thanh lap tai vung quan ly cua Quan đoi Xo viet o Đuc vao ngay 7 thang 10 nam 1949. Đong Berlin la thu đo cua Cong hoa Dan chu Đuc, giap voi thanh pho tu tri Tay Berlin cua Tay Đuc.
Lanh tho cua Cong hoa Dan chu Đuc la cac bang Mecklenburg-Vorpommern, Brandenburg, Saxony-Anhalt, Thuringia, Saxony va Đong Berlin ngay nay.
Thanh lap tu nam 1949, tuy nhien, đen nam 1955, Đong Đuc moi tuyen bo đay đu quyen tu tri nhu mot the che nha nuoc. Dau vay, quan đoi Lien Xo van đong tren lanh tho nuoc nay theo Hoi nghi Potsdam giua bon cuong quoc chien thang trong Chien tranh the gioi thu hai la Hoa Ky, Anh, Phap va Lien Xo. Vi quan đoi khoi NATO con hien dien tai Tay Đuc va Tay Berlin, Đong Đuc va Berlin tro thanh tam điem cua Chien tranh Lanh. Đong Đuc la thanh vien Hiep uoc Warszawa, Khoi phia Đong, Hoi đong Tuong tro Kinh te va đong thoi la đong minh than can cua Lien Xo.
Sau gan nua the ky theo đuoi XHCN, khi sap sap nhap vao Tay Đuc, o thoi điem nam 1989, GDP cua Đong Đuc đat 159,5 ty USD (thoi gia 1989) so voi 945,7 ty USD cua Tay Đuc, trong khi dan so Đong Đuc bang khoang 1/4 so voi Tay Đuc (16 trieu so voi 63 trieu), tuc la tinh theo thu nhap binh quan đau nguoi thi Đong Đuc bang khoang 64% so voi Tay Đuc (9.679 USD so voi 15.300 USD, thoi gia 1989). Tiep theo la su sup đo cua Buc tuong Berlin ngay 9 thang 11 nam 1989, Đang Xa hoi chu nghia Thong nhat Đuc mat đi đa so ung ho cua nguoi dan trong Quoc hoi tai cuoc bau cu ngay 18 thang 3 nam 1990. Ngay 23 thang 8 cung nam, Quoc hoi Đong Đuc quyet đinh rang lanh tho quoc gia nay se đuoc đat duoi he thong phap luat cua Cong hoa Lien bang Đuc ke tu ngay 3 thang 10 nam 1990. Cong hoa Dan chu Đuc chinh thuc cham dut su ton tai.


Ten goi Ten chinh thuc cua Đong Đuc la Cong hoa Dan chu Đuc (Deutsche Demokratische Republik), thuong đuoc viet tat la DDR. Ca hai thuat ngu nay đeu đuoc su dung o Đong Đuc, voi viec su dung dang viet tat ngay cang tang, đac biet la khi Đong Đuc coi nguoi Tay Đuc va nguoi Tay Berlin la nguoi nuoc ngoai sau khi ban hanh Hien phap Đong Đuc vao nam 1968 va tu bo viec tai thong nhat đat nuoc thong qua lan sua đoi hien phap 1974. Nguoi Tay Đuc, cac phuong tien truyen thong va chinh khach phuong Tay ban đau tranh ten chinh thuc va ten viet tat cua no, thay vao đo su dung cac thuat ngu nhu Ostzone (Khoi Đong), Khu vuc chiem đong cua Lien Xo (Sowjetische Besatzungszone viet tat la SBZ) va sogenannte DDR.
Trung tam quyen luc chinh tri o Đong Berlin đuoc goi la Pankow (tru so chi huy cua luc luong Lien Xo o Đong Đuc đuoc goi la Karlshorst). Theo thoi gian, tuy nhien, viet tat DDR ngay cang đuoc su dung pho bien boi nguoi Tay Đuc va truyen thong Tay Đuc.
Thuat ngu Westdeutschland (Tay Đuc), khi đuoc su dung boi nguoi Tay Đuc, hau nhu luon la mot tham chieu đen khu vuc đia ly cua Tay Đuc va khong lien quan đen khu vuc trong ranh gioi cua Cong hoa Lien bang cua Đuc. Tuy nhien, viec su dung nay khong phai luc nao cung nhat quan; vi du, nguoi Tay Berlin thuong su dung thuat ngu Westdeutschland đe bieu thi Cong hoa Lien bang. Truoc chien tranh the gioi thu hai, Ostdeutschland (Đong Đuc) đa đuoc su dung đe mo ta tat ca cac vung lanh tho phia đong cua Elbe (Đong Elbia), nhu đuoc phan anh trong cac tac pham cua nha xa hoi hoc Max Weber va nha ly luan chinh tri Carl Schmitt.


Lich su Truoc khi The chien II ket thuc, vung sau nay se đuoc goi la Đong Đuc tren thuc te nam o trung tam nha nuoc Đuc va vi the đuoc goi la "Mitteldeutschland" (Trung hay Trung Đuc). O phia đong cua cac con song Oder va Neisse la cac tinh Pho rong lon: Pomerania, Đong Pho, Tay Pho, Thuong Silesia va Ha Silesia, va phia đong Neumark cua Brandenburg. Trong The chien II, cac lanh đao Đong Minh quyet đinh tai Hoi nghi Yalta rang bien gioi Ba Lan thoi hau chien se đuoc di chuyen ve huong tay đen gioi tuyen Oder-Neisse, va "Trung Đuc" cu khi đo tren thuc te la gioi han phia đong cua nuoc Đuc.


= Cac phac thao vung thoi hau chien =

Nhung cuoc thao luan tai Yalta va Potsdam cung vach ra ke hoach chiem đong va quan ly nuoc Đuc thoi hau chien duoi mot Hoi đong Kiem soat Đong Minh, hay ACC, cua bon cuong quoc gom Hoa Ky, Anh, Phap va Lien bang Xo viet. Tai Hoi nghi Potsdam mua he nam 1945, sau khi chien su tai chau Au cham dut, Phap, Anh Quoc, Hoa Ky va Lien Xo quyet đinh chia Đuc thanh bon vung chiem đong. Moi nuoc kiem soat mot phan cua Đuc cho toi khi chu quyen cua Đuc đuoc khoi phuc.
Cac bang Mecklenburg-Vorpommern, Brandenburg, Saxony, Saxony-Anhalt, Thuringia, thuoc Vung Lien Xo tai Đuc (trong tieng Đuc: Sowjetische Besatzungszone, hay SBZ). Nhung phan đoi cua Lien Xo voi nhung thay đoi ve kinh te chinh tri tai cac vung chiem đong phia tay (Hoa Ky, Anh va Phap) dan toi viec nuoc nay rut khoi ACC nam 1948 va sau đo SBZ phat trien thanh Đong Đuc, gom ca khu vuc Berlin do Lien Xo chiem đong. Đong thoi cac vung chiem đong phia tay đuoc cung co đe hinh thanh nen Tay Đuc (hay Cong hoa Lien bang Đuc, FRG).
Chinh thuc, ca cac Đong minh phuong Tay va nhung nguoi cong san đeu cam ket duy tri mot nuoc Đuc thong nhat sau cuoc chien tai Hoi nghi Potsdam nam 1945, it nhat tren giay to. Ban Ghi chu Stalin nam 1952 đe xuat thong nhat nuoc Đuc va su rut lui cua sieu cuong khoi Trung Au, nhung Hoa Ky va đong minh cua minh tu choi. Stalin chet đau nam 1953. Du chinh tri gia nhieu quyen luc cua Lien Xo Lavrenty Beria trong mot thoi gian ngan co theo đuoi y tuong thong nhat nuoc Đuc sau cai chet cua Stalin, ong đa bi bat va tuoc bo quyen luc sau mot vu đao chinh hoi giua nam 1953. Nguoi ke nhiem ong, Nikita Khrushchyov, bac bo hoan toan y tuong ban giao đong Đuc đe roi bi sap nhap, đanh dau su cham dut cua bat ky mot su xem xet nghiem tuc nao voi y tuong thong nhat cho toi khi Cong hoa Dan chu Đuc to chuc trung cau sap nhap nuoc Đuc vao cuoi nam 1989.
Khi nuoc Đuc bi phan chia sau chien tranh, Berlin, thu đo cu cua Đuc, bi chia thanh bon khu vuc. Đong Đuc va phan con lai cua Khoi Đong Au coi Đong Berlin la thu đo cua Đong Đuc, du ve mat phap ly đieu nay bi tranh cai boi cac Đong Minh phuong Tay boi toan bo thanh pho ve chinh thuc bi coi la mot lanh tho chiem đong bi quan ly boi thiet quan luat thong qua Hoi đong Kiem soat Đong Minh. Tren thuc te, Hoi đong Kiem soat Đong Minh nhanh chong tro nen bat hoa khi cuoc Chien tranh Lanh tro nen cang thang, va chinh phu Đong Đuc bo qua nhung gioi han ky thuat cua luat phap ve viec Đong Berlin se lien ket the nao voi Cong hoa Dan chu Đuc.
Xung đot ve vi the cua Tay Berlin dan toi cuoc Phong toa Berlin, khi chinh phu Xo viet cam qua canh đuong bo giua cac vung phia tay cua Đuc va Tay Berlin, dan toi cuoc Khong van Berlin tren quy mo lon.


= Phan chia quoc gia =

 
O cuoi cuoc chien, chinh quyen Xo viet dung vu luc thong nhat cac thanh vien cua Đang Cong san Đuc va Đang Dan chu Xa hoi thanh Đang Thong nhat Xa hoi chu nghia (SED), đang nay gianh chien thang trong cuoc bau cu nam 1946 voi su ho tro cua ap luc Xo viet va su tuyen truyen ve tinh tan bao cua Phat xit. Toan bo tai san va nganh cong nghiep đuoc quoc huu hoa, va Cong hoa Dan chu Đuc đuoc tuyen bo thanh lap ngay 7 thang 10 nam 1949, voi mot hien phap moi đe cao chu nghia xa hoi va trao cho SED quyen luc tuyet đoi ben tren Mat tran Quoc gia va nhung đang chinh tri khac, voi "cac danh sach thong nhat" đuoc SED đua ra đe đam bao su kiem soat cua ho. Lanh đao đau tien cua Đong Đuc la Wilhelm Pieck, Tong thong đau tien (va duy nhat) cua Cong hoa Dan chu Đuc. Tuy nhien, sau nam 1950 quyen luc thuc su nam trong tay Walter Ulbricht, thu ky thu nhat cua SED cam quyen.
Cho toi nam 1952, Cong hoa Dan chu Đuc gom cac bang Mecklenburg-Vorpommern, Brandenburg, Saxony-Anhalt, Thuringia, Saxony va thu đo Đong Berlin. Cac khu vuc hanh chinh nay gan nhu tuong ung voi cac bang (Lander) va tinh (Provinzen) thoi truoc chien tranh trong khu vuc Đong Đuc do Lien bang Xo viet quan ly theo cac đieu khoan cua Hoi nghi Potsdam hau chien. Hai phan nho con sot lai cua cac bang đa bi Ba Lan sap nhap sau cuoc chien (Pomerania va Ha Silesia) van thuoc Cong hoa Dan chu Đuc va đuoc nhap vao cach lanh tho ben canh. Trong cuoc cai cach hanh chinh nam 1952, cac bang bi xoa bo va đuoc thay the boi 14 quan nho hon. Cac quan đuoc đat ten theo thu phu cua chung: Rostock, Neubrandenburg, Schwerin, Potsdam, Frankfurt (Oder), Magdeburg, Cottbus, Halle, Leipzig, Erfurt, Dresden, Karl-Marx-Stadt (đa đuoc đat ten Chemnitz cho toi nam 1953 va lai la ten nay tu nam 1990), Gera, va Suhl. Đong Berlin đuoc cong nhan la mot quan nam 1961.
Su boi thuong chien tranh cho Xo viet, đuoc lay toan bo tu vung chiem đong phia đong, gay mot hau qua nghiem trong tren nen kinh te Đong Đuc. Trong nhung giai đoan chiem đong đau tien (đac biet nam 1945 va 1946), Hong quan chiem khoang mot phan ba trang thiet bi cong nghiep tu Đong Đuc va chuyen ve Lien Xo, voi mot khoan boi thuong $10 ty nua đau thap ky 1950 duoi hinh thuc cac san pham nong nghiep va cong nghiep. Su phat trien ngay cang nhanh cua kinh te Tay Đuc đa khien mot so lon nguoi Đong Đuc bo chay sang phia tay. Tu thap nien nhung nam 50, nguoi Đong Đuc đa roi vung Xo viet đe di cu sang phia tay. Cuoc di cu dien ra cang lam kinh te Đong Đuc tri tre. Bien gioi giua hai nha nuoc Đuc đa gan nhu bi đong cua hoan toan hoi giua thap nien 1950 (xem Bien gioi noi bo Đuc). Vi vien canh kiem đuoc luong cao hon o phia tay, nhieu cong nhan lanh nghe (nhu bac si) đa bo sang phia tay, gay ra mot cuoc 'chay mau chat xam' o phia đong. Tuy nhien, buoi toi ngay 13 thang 8 nam 1961, quan đoi Đong Đuc đa ngan bien gioi giua Đong va Tay Berlin va bat đau xay dung Buc tuong Berlin, ngan cach hoan toan Đong voi Tay Berlin. Viec đi lai bi gioi han chat che. Bo an ninh nha nuoc (hay Stasi), mot luc luong an ninh co hieu qua cao, giam sat cuoc song cua cac cong dan Đong Đuc thong qua mang luoi chi điem, nhan vien khap noi cua minh.
Ngay 16 thang 6 nam 1953, sau mot quota san xuat tang 10% cong nhan xay dung đai lo moi o Đong Berlin, Stalinallee (ngay nay đuoc goi la Karl-Marx-Allee), nhung cuoc tuan hanh cua cac cong nhan bat binh no ra o Đong Berlin. Ngay hom sau nhung cuoc bieu tinh phan khang lan khap Đong Đuc voi hon mot trieu nguoi đinh cong va bieu tinh trong 700 cong đong. Lo so mot cuoc bao đong, chinh phu yeu cau quan đoi chiem đong Xo viet tro giup va vao buoi sang ngay 18 xe tang cung binh si đuoc trien khai tran ap nhung nguoi bieu tinh. Nhung bao đong van no ra, lam khoang nam muoi nguoi chet va mot lan song bat giu, bo tu len toi hon 10.000 nguoi. Su qua canh giua Tay va Đong Berlin la kha tu do o thoi điem ay, co nghia rang nhung nguoi bieu tinh va nhung hanh đong tran ap bieu tinh cua Lien Xo đa đuoc nhieu nha quan sat phuong Tay ghi nhan.
Nam 1971, Ulbricht bi buoc phai roi chuc vu lanh đao nha nuoc duoi ap luc cua Lien Xo va đuoc thay the bang Erich Honecker. Ulbricht đa thu nghiem mot so cai cach, nhung Honecker đa chan lai va ap đat mot hien phap moi su dung tu "nguoi Đuc" mot cach rat tiet kiem va đinh nghia đat nuoc nhu mot nen "cong hoa cua cong nhan va nong dan." Duoi thoi Honecker, Đong Đuc dan đuoc coi la thanh vien co nen kinh te phat trien nhat cua Khoi hiep uoc Warszawa.
Toi thap nien 1970, Tay Đuc coi Đong Đuc nhu mot nha nuoc trai phap luat, va theo Hoc thuyet Hallstein tu choi cac quan he ngoai giao voi bat ky nuoc nao (ngoai tru Lien bang Xo viet) cong nhan Đong Đuc la mot quoc gia rieng biet. Đau thap nien 1970, Ostpolitik do Willy Brandt chi đao tien hanh mot hinh thuc cong nhan song phuong giua Đong va Tay Đuc. Hiep uoc Moscow (thang 8 nam 1970), Hiep uoc Warsaw (thang 12 nam 1970), Thoa thuan cua Bon Cuong quoc ve Berlin (thang 9 nam 1971), Thoa thuan Qua canh (thang 5 nam 1972), va Hiep uoc Can ban (thang 12 nam 1972) giup binh thuong hoa quan he giua Đong va Tay Đuc va dan toi viec ca hai nuoc Đuc cung gia nhap Lien hiep quoc. Cong hoa Dan chu Đuc la mot thanh vien Lien hiep quoc tu nam 1972 cho toi khi cham dut ton tai vao nam 1990.


= Ngoai giao the thao =
Su canh tranh voi phia Tay cung đuoc tien hanh ca trong linh vuc the thao. Cac van đong vien Đong Đuc đa gianh chien thang tai nhieu mon thi Olympic. Đang chu y nhat la tran bong đa duy nhat giua Đong va Tay Đuc, tai vong bang 1974 World Cup. Du Tay Đuc la nuoc chu nha va cuoi cung gianh chuc vo đich, Đong Đuc đa thang Tay Đuc voi ty so 1-0.


= "Wende" =

Nam 1989, sau su gian du cua cong chung ve cac ket qua cua cuoc bau cu chinh quyen đia phuong vao mua xuan nam đo, ma bi cho la gian lan, nhieu cong dan xin visa đi ra nuoc ngoai, hay roi bo đat nuoc mot cach bat hop phap. Thang 8 nam 1989 Hungary bai bo cac han che bien gioi cua ho va mo cua bien gioi va hon 13.000 nguoi đa roi bo Đong Đuc bang cach đi qua bien gioi "xanh" qua Tiep Khac vao Hungary va sau đo vao Ao va Tay Đuc. Nhieu nguoi khac bieu tinh chong lai đang cam quyen, đac biet tai thanh pho Leipzig. Kurt Masur, nguoi chi huy Leipzig Gewandhaus Orchestra dan đau đoan đam phan đia phuong voi chinh phu, va to chuc cac cuoc gap go voi dan chung trong nha hat. Cuoi cung cuoc bieu tinh đa buoc Erich Honecker phai tu chuc vao thang 10, va ong bi thay the boi mot nhan vat Cong san on hoa hon, Egon Krenz.
Ngay 9 thang 11 nam 1989, vai đoan cua Buc tuong Berlin bi pha vo, lan đau tien hang ngan nguoi Đong Đuc vuot qua chay vao Tay Berlin va Tay Đuc. Ngay sau đo, đang cam quyen tai Đong Đuc rut lui. Du co mot so no luc nho nham tao lap mot nha nuoc dan chu Đong Đuc, chung nhanh chong bi vui lap boi nhung keu goi thong nhat voi Tay Đuc. Sau mot so cuoc đam phan (nhung cuoc đam phan 2+4 đuoc to chuc lien quan toi hai nha nuoc Đuc va cac cuu Cuong quoc Đong Minh (Hoa Ky, Phap, Anh, va Lien bang Xo viet) dan toi thoa thuan ve cac đieu kien thong nhat nuoc Đuc. Nam bang cu cua Đong Đuc tung bi xoa bo nam 1952 đuoc khoi phuc. Ngay 3 thang 10 nam 1990, nam bang chinh thuc gia nhap Cong hoa Lien bang Đuc, trong khi Đong va Tay Berlin thong nhat nhu mot thanh bang thu ba (theo cung kieu nhu Bremen va Hamburg).
Toi ngay nay, van con co nhung khac biet lon giua cuu Đong va Tay Đuc (vi du, cach song, su giau co, niem tin chinh tri va cac yeu to khac) va vi the moi nguoi van thuong noi toi su khac biet giua đong va tay. Nen kinh te đong Đuc đa no luc lon tu khi thong nhat, va nhung khoan tro cap lon van đang chay tu tay sang đong.
Khu vuc cu cua Đong Đuc thuong đuoc so sanh voi vung Nam Y chua phat trien va mien Nam Hoa Ky trong qua trinh Tai thiet sau Chien tranh Noi đia Hoa Ky. Trong khi kinh te Đong Đuc hoi phuc gan đay, su khac biet giua Đong va Tay van con ton tai.
Theo khao sat cua Pew Research Center vao nam 2019, co 91% nguoi Đong Đuc nghi rang viec thong nhat nuoc Đuc la mot đieu tot, chi co 8% nghi nguoc lai. Su hai long ve cuoc song o Đong Đuc đa tang ro ret ke tu khi đat nuoc đuoc thong nhat, vao nam 1991 chi 15% nhung nguoi song o Đong Đuc cu cho biet muc đo hai long cuoc song cua ho la 7, 8, 9 hoac 10 tren thang điem 0-10, đen nam 2019 con so nay đa tang vot len 59%. Tuy vay, theo bao cao cua Vien Kurber thi 57% dan so Đong Đuc cam thay ho bi phan biet đoi xu nhu nhung "cong dan hang hai". Chi 38% nhung nguoi đuoc hoi o mien Đong, trong đo 20% nguoi duoi 40 tuoi, tuc la nhung nguoi it hieu biet ve Cong hoa Dan chu Đuc, tin rang su thong nhat đa thanh cong Nhieu nguoi dan o Đong Đuc van hoai niem ve thoi ky Đong Đuc truoc đay, khi đo moi nguoi đuoc hoc tap mien phi va ai cung co viec lam. Trong khi đo, mot so nguoi dan Tay Đuc lai co thai đo khong thien cam voi nguoi Đong Đuc vi cho rang ho phai ganh trach nhiem kinh te cho nhung nguoi phia Đong.


Chinh tri = To chuc chinh tri =
Đang chinh tri cam quyen o Đong Đuc la Sozialistische Einheitspartei Deutschlands (Đang Xa hoi chu nghia Thong nhat Đuc, SED). No đuoc thanh lap nam 1946 sau chi thi cua Lien Xo sap nhap Đang Cong san Đuc (KPD) va Đang Dan chu Xa hoi Đuc (SPD) tai vung do Lien Xo kiem soat.
Hoi nghi Potsdam cho phep nguoi Xo viet ung ho mot hinh thuc chinh phu dan chu tai Đuc, va, khong giong nhu mot so quoc gia thuoc Khoi Hiep uoc Warsaw khac, cac đang chinh tri khac đuoc phep ton tai.
Tat ca cac đang hoat đong o Đong Đuc đeu bi bat buoc gia nhap Mat tran Quoc gia Dan chu Đuc, be ngoai la mot lien minh thong nhat cua cac đang chong phat xit. No bi SED kiem soat hoan toan. Cac thanh vien gom:

Christlich-Demokratische Union Deutschlands (Lien đoan Dan chu Thien chua giao Đuc, CDU).
Demokratische Bauernpartei Deutschlands (Đang Dan chu Nong dan Đuc, DBD). Đang nay đac biet quan trong boi vai tro cua nong dan trong nen kinh te. Đang đa sap nhap voi CDU cua Tay Đuc sau thong nhat.
Liberal-Demokratische Partei Deutschlands (Đang Dan chu Tu do Đuc, LDPD), sap nhap voi FDP sau thong nhat
Nationaldemokratische Partei Deutschlands (Đang Dan chu Quoc gia Đuc, NDPD), sap nhap voi FDP sau thong nhat.
Cac cuoc bau cu dien ra voi Volkskammer, nhung hoan toan bi SED/đinh che nha nuoc kiem soat, nhu Hans Modrow đa luu y. Cac cuoc bau cu đuoc to chuc trong cac đieu kien it hon bi mat, voi cac cu tri đua ra lua chon hay bac bo "cac danh sach thong nhat" do Mat tran Quoc gia đua ra. Nhu truong hop cua hau het quoc gia Cong san, ty le ung ho 90% hay hon nua la thuong thay.

Volkskammer cung gom cac đai bieu tu cac to chuc quan chung nhu Thanh nien Tu do Đuc (Freie Deutsche Jugend hay FDJ), hay Lien đoan Thuong mai Tu do Đuc. Trong mot no luc đua phu nu tham gia vao đoi song chinh tri Đong Đuc, co mot Lien đoan Phu nu Dan chu Đuc, voi ghe đai bieu ben trong Volkskammer.
Cac to chuc quan chung phi nghi vien trong xa hoi Đong Đuc gom Hiep hoi The duc The thao Đuc (Deutscher Turn- und Sportbund hay DTSB), va Đoan ket Nhan dan (Volkssolidaritat, mot to chuc cho nguoi gia). Mot to chuc đang chu y khac la Hoi huu nghi Xo-Đuc.
Stasi sang loc va thong bao hau het hoat đong ca nhan o Đong Đuc, gioi han co hoi voi nhung to chuc chinh tri khong đuoc phe chuan. Moi to chuc chinh thuc ngoai tru nha tho bi chinh phu Đong Đuc kiem soat truc tiep. Nha tho đuoc phep hoat đong it nhieu tu do hon khoi su quan ly chinh phu, khi ho tranh hoat đong chinh tri.
Sau su thong nhat nuoc Đuc, SED đuoc đoi ten thanh "Đang Dan chu Xa hoi chu nghia" (PDS) sau nay sap nhap cung WASG cua Tay Đuc đe hinh thanh nen Đang canh Ta (Die Linke). Đang canh Ta tiep tuc la mot luc luong chinh tri o nhieu vung cua Đuc, mac du đa mat nhieu quyen luc so voi SED.


= Ca nhan chinh tri =


 = Nhung nha lanh đao quan trong  =
Wilhelm Pieck - Chu tich KPD o Đong Đuc (1945–1946), Đong Chu tich SED (1946–1954), Chu tich nuoc Đong Đuc (1949–1960)
Otto Grotewohl - Chu tich SPD o Đong Đuc (1945–1946), Đong Chu tich SED (1946–1954), Chu tich Hoi đong Bo truong Đong Đuc (1949 - 1964)
Walter Ulbricht - Tong Bi thu Uy ban Trung uong SED (1950–1971), Chu tich Hoi đong Nha nuoc Đong Đuc (1960–1973)
Erich Honecker - Tong Bi thu Uy ban Trung uong SED (1971–1989), Chu tich Hoi đong Nha nuoc Đong Đuc (1976–1989)
Egon Krenz - Tong Bi thu Uy ban Trung uong SED, Chu tich Hoi đong Nha nuoc Đong Đuc (10-12/1989)


 = Mot so ca nhan chinh tri khac  =
Hermann Axen - Tong bien tap to Neues Deutschland cua SED (1956–1978), Bi thu Quan he Quoc te cua SED (1966-1989)
Johannes R. Becher - Bo truong Bo Van hoa đau tien (1954–1958), tac gia phan loi cua bai quoc ca Đong Đuc
Hilde Benjamin - Pho Chu tich Toa an Toi cao Đong Đuc (1949–1953), Bo truong Bo Tu phap (1953–1967), đuoc đat biet hieu May chem đo vi đan ap khong thuong tiec cac phan tu chinh tri đoi lap
Margot Honecker - Bo truong Bo Giao duc (1963–1989)
Heinz Kessler - Bo truong Bo Quoc phong (1985–1989)
Erich Mielke - Bo truong Bo An ninh Quoc gia (1957–1989)
Gunter Mittag - Bi thu Kinh te cua SED (1962–1973 va 1976–1989)
Hans Modrow - Bi thu Quan Dresden cua SED (1973–1989), Thu tuong Đong Đuc cuoi cung cua SED (11/1989-3/1990)
Gunter Schabowski - Bi thu Quan Berlin cua SED (1985–1989), Nguoi phat ngon cua SED va gay ra su sup đo cua Buc tuong Berlin
Alexander Schalck-Golodkowski - Lanh đao So Phoi hop thuong mai trong Bo Ngoai thuong.
Karl Schirdewan - Bi thu Uy ban Trung uong SED (1953–1958), bi bai chuc vi lap be phai
Horst Sindermann - Chu tich Hoi đong Bo truong Đong Đuc (1973–1976), Chu tich Đai hoi Nhan dan Đong Đuc (1976–1989)
Karl-Eduard von Schnitzler - Phong vien truyen hinh, mang tieng vi chuong trinh tuyen truyen Der schwarze Kanal cua ong
Willi Stoph - Chu tich Hoi đong Bo truong Đong Đuc (1964–1973 va 1976-1989), Chu tich Hoi đong Nha nuoc Đong Đuc (1973–1976)
Harry Tisch - Lanh đao Lien đoan Thuong mai Tu do Đong Đuc (1975–1989)
Markus Wolf - Lanh đao So Tinh bao nuoc ngoai cua Đong Đuc (1952–1986)


Cac thanh pho lon o Đong Đuc (Voi thong ke dan so vao nam 1988)

Berlin, Hauptstadt der DDR (Berlin, thu đo Cong hoa Dan chu Đuc) (1.200.000)
Leipzig* (556.000)
Dresden* (520.000)
Karl-Marx-Stadt* (317.000)
Magdeburg* (290.000)
Rostock* (250.000)
Halle (Saale)* (236.000)
Erfurt* (215.000)
Potsdam* (140.000)
Gera* (131.000)
Schwerin* (130.000)
Cottbus* (125.000)
Zwickau (120.000)
Jena (107.000)
Dessau (105.000)
* "Bezirksstadt" (trung tam quan)


Quan đoi Giong nhu moi quoc gia trong khoi Xo viet, Đong Đuc co cac luc luong vu trang rieng cua minh, đuoc goi la Quan đoi Nhan dan Quoc gia (Nationale Volksarmee - NVA) voi bon nhanh. Boi Đong Đuc la tien tuyen cua cuoc Chien tranh Lanh, quan đoi Đong Đuc đuoc coi la hien đai nhat trong ca Khoi hiep uoc Warszawa, ngoai tru Lien bang Xo viet. Trong moi thoi điem đoi quan nay luon san sang chien đau, san sang đuoc tap trung cho mot cuoc chien tuong lai voi NATO. NVA đuoc chia thanh bon nhanh sau:

Luc quan (Landstreitkrafte)
Hai quan (Volksmarine - Hai quan Nhan dan)
Khong quan/Phong khong (Luftstreitkrafte/Luftverteidigung)
Bien phong Cong hoa Dan chu Đuc (Grenztruppen der DDR)
Ngoai ra, Cong hoa Dan chu Đuc so huu nhieu luc luong ban quan su du tru trong truong hop no ra chien tranh, nhu "Cac đoi chien đau cua Giai cap cong nhan" (Kampfgruppen der Arbeiterklasse) va trong mot so truong hop, ca Stasi.
Tat ca thanh nien Đong Đuc đeu phai gia nhap NVA. Thoi han phuc vu bat buoc la 18 thang, ngoai tru vi cac ly do y te đac biet. Voi nhung nguoi tu choi nhap ngu vi ly do đao ly, co mot loai nghia vu quan su đuoc goi la Baueinheiten (cac đon vi xay dung) đuoc thanh lap nam 1964 duoi ap luc cua nha tho Tin lanh quoc gia.


Phan cap hanh chinh Nam 1952, nhu mot phan cua cac cuoc cai cach đe tap trung quyen luc trong tay Bo chinh tri cua SED, nam Lander cua Đong Đuc bi xoa bo, va Đong Đuc đuoc chia thanh muoi lam Bezirke (tinh), moi quan đuoc đat theo ten thanh pho lon nhat cua no: vung Đat phia bac Mecklenburg-Vorpommern đuoc chia giua Bezirke Rostock, Schwerin va Neubrandenburg; Brandenburg (bao quanh Berlin) đuoc tai to chuc thanh Bezirke Potsdam, Frankfurt va Cottbus; Saxony-Anhalt đuoc chia thanh Bezirke Halle va Magdeburg; vung Đat tay nam Thuringia thanh Bezirke Erfurt, Gera va Suhl; cuoi cung, vung Đat đong nam Sachsen đuoc chia giua Leipzig, Dresden va Karl-Marx-Stadt (truoc kia va sau khi Cong hoa Dan chu Đuc sup đo lai đuoc goi la Chemnitz). Thu đo Cong hoa Dan chu Đuc, Đong Berlin tro thanh Bezirk thu 15, du no van giu vi the luat phap đac biet trong Cong hoa Dan chu Đuc cho toi nam 1968, khi nhung nguoi dan Đong Berlin cung toan bo nguoi dan Cong hoa Dan chu Đuc thong qua du thao hien phap moi. Tu thoi điem nay tro ve sau, bat chap Vi the Bon Cuong quoc va nhung su phan đoi cua đong minh phuong Tay rang Đong Berlin chi đon gian la khu vuc chiem đong cua Xo viet tai thu đo Đuc, Đong Berlin đuoc coi nhu mot Bezirk nhu cac tinh khac.


Nhan khau Dan so Đong Đuc giam đeu đan trong suot thoi ky ton tai cua no, tu 19 trieu nguoi nam 1948 xuong con 16 trieu nam 1990. Khoang 4 trieu nguoi trong dan so nam 1948 la nhung nguoi Đuc bi truc xuat tu cac khu vuc phia đong gioi tuyen Oder-Neisse. Chu yeu đay la hau qua cua su di cu – khoang mot phan tu nguoi Đong Đuc đa roi bo đat nuoc truoc khi Buc tuong Berlin đuoc hoan thanh nam 1961, va sau thoi điem đo, Đong Đuc co ty le sinh rat thap. Đieu nay trai nguoc voi Ba Lan, co dan so trong giai đoan đo tang tu 24 trieu nam 1950 (hoi lon hon Đong Đuc) len 38 trieu (gap đoi dan so Đong Đuc).
Tu nam 1945-1961, co khoang 3,5 trieu nguoi Đong Đuc đa di cu khoi đat nuoc theo đuong chinh thuc hoac vuot bien, nhieu nguoi lam nhu vay bang cach vuot qua đuong bien gioi tu Đong Berlin sang Tay Berlin; tu đo ho co the đi đen Tay Đuc va cac nuoc Tay Au khac . Tu nam 1961 đen 1989, Buc tuong Berlin đa ngan chan hau het moi su di cu nhu vay. Trong giai đoan nay, hon 100.000 nguoi Đong Đuc đa co gang tron qua bien gioi va hon 5.000 nguoi đa tron thoat thanh cong, voi so nguoi chet uoc tinh trong no luc vuot bien uoc tinh vao khoang tu 136 đen hon 200.


Kinh te Nen kinh te Đong Đuc co su khoi đau thap kem tu sau The chien II. Trong nam 1945 va 1946 Quan đoi Xo viet đa lay đi cac tuyen đuong sat va cac nha may. Toi đau thap nien 1950 Lien bang Xo viet nhan boi thuong chien tranh duoi hinh thuc cac san pham nong nghiep va cong nghiep va yeu cau cac khoan boi thuong nang ne khac. Ha Silesia, noi co cac mo than, va Stettin, cang tu nhien thuan loi, đa đuoc trao cho Ba Lan.
Giong nhu cac quoc gia xa hoi chu nghia Đong Au khac, Đong Đuc co mot nen kinh te tap trung ke hoach hoa, tuong tu nhu nen kinh te Lien Xo, trai nguoc voi cac nen kinh te thi truong hay kinh te hon hop cua hau het cac quoc gia Tay Au. Cong hoa Dan chu Đuc gia nhap khoi thuong mai COMECON nam 1950. Cac muc tieu san xuat, gia ca va viec bo tri cung cap vat tu đeu do nha nuoc đe ra, chuyen cac quyet đinh đo thanh ke hoach hay cac ke hoach cu the. Cac phuong tien san xuat hau nhu đeu thuoc so huu nha nuoc. Vi du, nam 1985, cac doanh nghiep thuoc so huu nha nuoc hay cac hop tac xa chiem 96.7 phan tram tong thu nhap thuc cua quoc gia.
Đe đam bao gia ca on đinh cho nguoi dan, nha nuoc bao cap 80% chi phi cho cac san pham thiet yeu, tu banh mi cho toi nha cua. Thu nhap tren đau nguoi nam 1984 đuoc uoc tinh khoang $9,800 (xap xi $21.000 dollar nam 2008), du ty le chuyen đoi ngoai te đuoc su dung đe tinh toan co the khong phan anh đung suc mua. Nam 1976 tang truong GDP binh quan khoang 5.9%.
Cac san pham xuat khau gom may anh voi nhan hieu Praktica, o to voi cac nhan hieu Trabant, Wartburg va IFA, sung san, kinh luc phan va đong ho.
Voi nhung nguoi tieu dung Đong Đuc, hang hoa luon thieu hut. Toi tan thap nien 1960 cac loai hang hoa can ban nhu đuong va ca phe van thieu thon, du co mot so khac biet; trong khi gia ca phe đat (xap xi 1US$ cho 200g), banh mi gia chua toi 1 cent. Nam 1989, thoi gian mot nguoi phai cho đoi đe mua đuoc mot chiec xe Wartburg moi khoang 13 nam. Nhung nguoi Đong Đuc co ban be hoac ho hang o Tay Đuc (hay nhung nguoi co the tiep can ngoai te manh), va co tai khoan ngoai te Staatsbank co the mua ca cac san pham phuong Tay va san pham chi danh cho xuat khau cua Đong Đuc tai Intershop. Cach khac đe mua đuoc cac mat hang hiem la qua cong ty Jauerfood cua Đan Mach, hay qua cong ty qua tang qua thu Genex.

Luc đay duy nhat cua nen kinh te Đuc, cung nhu cua tat ca cac khia canh khac cua xa hoi, la Đang Thong nhat Xa hoi chu nghia Đuc (Sozialistische Einheitspartei Deutschlands (SED), đac biet la gioi lanh đao cap cao cua no. Đang thuc hien quyen lanh đao cua minh duy nhat va chinh thuc trong cac đai hoi đang, khi no thong qua bao cao cua tong thu ky, va khi thong qua ke hoach du thao cho giai đoan nam nam tiep theo.
Linh vuc tu nhan nho be nhung khong ton tai. Nam 1985 khoang 2.8 phan tram san pham quoc noi thuoc cac doanh nghiep tu nhan. Linh vuc tu nhan gom nhung nguoi nong dan va lam vuon; cac ngu dan tu do, nguoi ban buon, va nguoi ban le; va nhung nguoi đuoc su dung trong cai goi la cac hoat đong tu do (nghe si, tac gia va nhung nguoi khac). Du la tu kinh doanh, ho van bi quan ly chat che, thue đanh vao ho trong mot so truong hop co the cao hon 90%. So luong nguoi hoat đong trong linh vuc tu nhan tang cham. Theo cac thong ke cua Đong Đuc, nam 1985 co khoang 176.800 nguoi lam tu, tang them 500 so voi nam 1984. Mot so linh vuc tu nhan kha quan trong voi he thong boi nhung nguoi tho thu cong cung cap cac phu tung hiem, viec san xuat ra chung thuong rat cham chap trong nen kinh te ke hoach cua Cong hoa Dan chu Đuc.


Van hoa = Am nhac =
Ban đau cac nghe si đuoc cho đoi chi bieu dien bang tieng Đuc, nhung cuoi thap ky sau muoi đieu nay đa thay đoi. Đieu nay co ve la mot su ep buoc tu phia cac nha lanh đao đang nhung no thuc su khong đuoc ung ho trong gioi tre.
Puhdys va Karat la mot trong nhung ban nhac noi tieng nhat, đa tim cach đua cac tu tuong chi trich vao giai đieu cua minh mot cach gian tiep, ho xuat hien trong cac tap chi noi tieng cua thanh nien nhu Neues Leben va Magazin. Cac ban nhac rock noi bat khac gom Wir, Dean Reed, City, Silly va Pankow. Đa so cac nghe si đeu thu am theo nhan hieuAMIGA thuoc so huu nha nuoc.
Nhung anh huong tu phuong Tay xuat hien o moi noi boi cac tin hieu TV va radio tu Klassenfeind (tang lop thu đich, co nghia "ke thu cua giai cap cong nhan") co the đuoc thu o nhieu phan thuoc phia đong, (mot ngoai tru đang chu y la Dresden, vi vi tri đia ly khong thich hop cua no trong thung lung Elbe, khien no đuoc đat danh hieu "Thung lung khong tin hieu" -du viec tiep nhan han che radio phia tay van co the thuc hien o đo). Anh huong phuong Tay dan toi su thanh lap nhieu nhom "bi mat" voi tu tuong hoan toan theo phuong Tay. Mot so bang nhom trong so đo la Die Skeptiker, Die Art va Feeling B. Ngoai ra, van hoa hip hop cung đa đuoc thanh nien Đong Đuc biet đen. Voi cac bang video nhu Beat Street va Wild Style, thanh nien Đong Đuc co the phat trien mot van hoa hip hop cua rieng ho. Nguoi Đong Đuc chap nhan hip hop voi vi the hon la chi mot hinh thuc am nhac. Toan bo van hoa rap đuong pho xung quanh đa tran vao trong vung va tro thanh mot loi thoat cho nhung thanh nien cam thay ngot ngat.
Am nhac co đien đuoc khuyen khich, vi the co hon 50 dan nhac giao huong co đien trong mot đat nuoc co dan so chi 16 trieu nguoi.
Xem them:

Thomanerchor Leipzig
Sachsische Staatskapelle Dresden
Berliner Sinfonie Orchester
Staatsoper Unter den Linden Berlin
Johann Sebastian Bach sinh tai lanh tho Đong Đuc va noi sinh cua ong o Eisenach đa đuoc chuyen thanh bao tang ve cuoc đoi ong, ngoai ra con hon 300 hien vat tu cuoc đoi Bach. Nam 1980 bao tang nay tiep nhan hon 70.000 du khach.
Tai Leipzig, mot thu kho lon voi nhung ban ghi moi tac pham am nhac cua Bach đa đuoc hoan thanh, cung voi nhieu tai lieu lich su va nhung buc thu cua ong.
Hang nam, hoc sinh tu khap Đong Đuc tu tap trong cuoc thi mang ten ong tai Đong Berlin. Bon nam mot lan, mot cuoc thi am nhac Bach quoc te cho đan piano va đan day đuoc to chuc.


 Jazz  = Nha hat =

Nha hat Đong Đuc ban đau thuoc quyen quan ly cua Bertolt Brecht, ong đa đua ve nuoc nhieu nghe si đang bi truc xuat va tai mo cua Theater am Schiffbauerdamm voi Berliner Ensemble cua ong. Thay vao đo, nhung nguon anh huong khac tim cach thiet lap mot "Nha hat cua Tang lop Lao đong", bieu dien boi tang lop lao đong va phuc vu tang lop lao đong.
Sau khi Brecht chet, cac xung đot bat đau xuat hien giua gia đinh ong (quanh Helene Weigel) va cac nghe si khac ve di san cua Brecht. Heinz Kahlau, Slatan Dudow, Erwin Geschonneck, Erwin Strittmatter, Peter Hacks, Benno Besson, Peter Palitzsch va Ekkehard Schall đuoc coi la cac hoc gia hoc tro cua Bertolt Brecht.
Trong thap nien 1950 vi giam đoc nguoi Thuy Si Benno Besson voi Deutsches Theater đa thu đuoc thanh cong trong chuyen bieu dien tai chau Au va chau A gom ca Nhat Ban voi "The Dragon" cua Jewgenij Schwarz. Trong thap nien 1960, ong tro thanh Intendant cua Volksbuhne thuong lam viec cung Heiner Muller.
Sau nam 1975 nhieu nghe si roi bo Cong hoa Dan chu Đuc vi su kiem duyet ngay cang gat gao. Mot kieu nha hat song song xuat hien, tao nen nha hat "ben ngoai Berlin" trong đo cac nghe si trinh dien tai cac nha hat đia phuong. Vi du Peter Sodann lap ra neues theater tai Halle/Saale va Frank Castorf tai nha hat Anklam.
Nha hat va Cabaret co vi the cao tai Cong hoa Dan chu Đuc, cho phep no hoat đong manh. Đieu nay thuong khien no roi vao tinh trang xung đot voi nha nuoc. Benno Besson tung noi: "In contrast to artists in the west, they took us seriously, we had a bearing."
Cac nha hat quan trong:

Deutsches Theater
Berliner Ensemble
Volksbuhne
Maxim Gorki Theater


= Đien anh =
Tai Cong hoa Dan chu Đuc, nganh cong nghiep đien anh kha phat trien. Co quan phu trach viec lam phim la DEFA, Deutsche Film AG, co quan nay đuoc chia nho tiep thanh nhieu nhom tai cac đia phuong, vi du, Gruppe Berlin, Gruppe Babelsberg hay Gruppe Johannisthal, noi cac đoi đia phuong quay va san xuat phim. Ben canh cac bo phim cho đai chung, nganh cong nghiep đien anh cung tro nen noi tieng the gioi ve cac tac pham cua minh, đac biet la nhung bo phim danh cho tre em ("Das kalte Herz", cac phien ban phim cua cuon truyen co Grimm va cac bo phim hien đai nhu "Das Schulgespenst").
Bo phim cua Frank Beyer "Jakob der Lugner" (Jacob ke noi doi; ve su hanh quyet nguoi Do thai trong Đe che thu Ba) va, "Funf Patronenhulsen"(Five Bullet Shells) ve su khang chien chong chu nghia phat xit, đa tro nen noi tieng the gioi.
Cac bo phim ve cac van đe đoi song hang ngay nhu "Die Legende von Paul und Paula" (đao dien Heiner Carow) va "Solo Sunny" (đao dien Konrad Wolf va Wolfgang Kohlhaase) cung rat noi tieng.
Nganh cong nghiep đien anh đang chu y vi no san xuat ra Ostern, hay nhung bo phim kieu phuong Tay. Tho dan da đo trong nhung bo phim nay thuong đong vai tro nhung nguoi bi đuoi khoi đat đai va chien đau cho cac quyen loi cua minh, trai nguoc voi cac phim ve nguoi My mien Tay, noi nguoi da đo thuong khong he đuoc đe cap toi hoac đuoc the hien nhu nhung ke man ro, hung ac. Nguoi Nam Tu thuong đong vai nguoi da đo, vi mot so luong nho nguoi da đo chau My song o Đong Au. Gojko Mitic rat noi tieng trong nhung kieu vai nay, thuong đong vai thu linh ngay thang, tot bung va quyen ru ("Die Sohne der großen Barin" đao dien boi Josef Mach). Ong đa tro thanh mot vi thu linh Sioux huyen thoai khi toi tham Hoa Ky hoi thap nien 90 va mot đoan lam phim đa thap tung ong the hien bo lac trong nhung bo phim cua ong. Dien vien va ca si My Dean Reed, mot nguoi di cu song o Đong Đuc, cung đong vai trong nhieu bo phim. Nhung bo phim nay la mot phan cua hien tuong san xuat nhung bo phim o chau Au ve qua trinh thuc dan hoa chau My. Xem them Spaghetti Western va cac bo phim Tay Đuc Winnetou (chuyen the tu cac tieu thuyet cua Karl May).
Vi su kiem duyet mot so bo phim đang chu y đa bi cam o thoi điem đo va chi tai xuat hien sau Wende nam 1990. Cac vi du la "Spur der Steine" (đao dien boi Frank Beyer) va "Der geteilte Himmel" (đao dien Konrad Wolf).
Đien anh tai Cong hoa Dan chu Đuc cung chieu cac bo phim nuoc ngoai. Cac bo phim Tiep Khac va Ba Lan la thuong thay nhat, nhung cung co mot so bo phim phuong Tay, nhung so luong cua chung bi han che boi phai mat ngoai te đe mua giay phep trinh chieu. Hon nua, nhung bo phim the hien su uu viet cua tu tuong tu ban khong đuoc mua ve. Cac bo phim hai đuoc dan chung ua chuong rong rai. nhu "Olsen Gang" cua Đan Mach hay cac bo phim hai cua dien vien Phap Louis de Funes.


= The thao =
Đoi voi mot nuoc nho, nguoi dan Đong Đuc đa đat đuoc mot so thanh tuu đang kham phuc trong nhieu mon the thao gom đua xe đap, cu ta, boi, đien kinh, đam boc, truot bang va cac mon the thao mua đong khac.
Mot ly do cua nhung thanh cong la su lanh đao cua Dr. Manfred Hoeppner bat đau tu cuoi thap nien 1960.
Mot ly do ho tro khac la viec su dung Anabolic steroid, tung la loai chat doping bi phat hien nhieu nhat tai cac phong thi nghiem cua IOC trong nhieu nam va hien bi moi hiep hoi the thao lon cam su dung. No cho phep Đong Đuc, voi mot dan so khiem ton, tro thanh nuoc hang đau the gioi ve the thao trong hai thap nien sau đo, gianh mot luong lon huy chuong vang Olympic va the gioi cung nhieu ky luc.
Mot yeu to khac mang lai thanh cong la he thong tro giup cho thanh nien tai Cong hoa Dan chu Đuc. Khi mot so tre em trong khoang 6 toi 10 tuoi (hay lon hon) cac giao vien the duc tai truong đa đuoc khuyen khich tim kiem cac tai nang tu luc con rat nho. Voi cac hoc sinh lon hon co the vua theo hoc tai truong va tham gia tap luyen chuyen sau mot mon the thao (vi du đua thuyen, bong đa va boi loi). Chinh sach nay cung đa đuoc su dung cho cac hoc sinh co tai nang ve am nhac hay toan hoc.
Cac cau lac bo the thao đuoc tro cap nhieu, đac biet voi cac mon the thao co the mang lai uy tin quoc te. Vi du, cac giai đau hockey tren bang va bong ro moi giai chi gom hai đoi (ngoai tru the thao truong hoc va đai hoc). Bong đa la mon the thao đuoc ua chuong nhat. Cac cau lac bo bong đa nhu Dynamo Dresden, 1. FC Magdeburg, FC Carl Zeiss Jena, 1. FC Lokomotive Leipzig va BFC Dynamo đa đat mot so thanh cong tren đau truong chau luc. Nhieu cau thu bong đa Đong Đuc đa tro thanh nhan to khong the thieu trong đoi bong quoc gia sau thong nhat, nhu Matthias Sammer va Ulf Kirsten. Cac mon the thao khac cung đuoc nhieu nguoi ua chuong nhu truot bang, đac biet boi nhan vat nhu Katharina Witt.
Nguoi Đong Đuc nhiet thanh ung ho cac van đong vien cua minh gianh thang loi trong cac cuoc thi đau quoc te vi cac tinh cam yeu nuoc nhu tai cac quoc gia khac, va khong nghi ngo rang đieu nay gop mot phan vao thanh cong ma đat nuoc co đuoc. Tuy nhien, nhu voi nhieu quoc gia cong san khac, mot nhan thuc rong rai cho rang su thanh cong the thao tren truong quoc te se quang ba cho he thong kinh te va chinh tri cua ho ra khap the gioi. Trong truong hop đac biet cua Đong Đuc, la nua nho cua nuoc Đuc bi chia re boi cuoc Chien tranh Lanh, thanh cong đac biet cua Đong Đuc đuoc coi la nguon khich le cho Cong hoa Dan chu Đuc tren truong quoc te nhu mot nha nuoc rieng biet.


= Tem va suu tam tem =

Cac nuoc Cong san đat nang tam quan trong cho viec suu tam tem va Cong hoa Dan chu Đuc la mot trong so cac quoc gia in ra nhieu con tem đep. Tuy nhien, gia tri suu tam cua chung thinh thoang bi đat nghi van o phuong Tay boi hau het cac con tem Cong hoa Dan chu Đuc thuong la mot phan cua mot loat 3 toi bon con tem va mot trong so chung rat kho đe đuoc tim thay va vi the co gia tri rat cao tren thi truong suu tam.


= Vo tuyen truyen hinh va radio =

Vo tuyen va radio tai Đong Đuc thuoc su quan ly nha nuoc. Rundfunk der DDR la co quan truyen tin radio chinh thuc tu nam 1952 toi nam thong nhat nuoc Đuc. To chuc nay co tru so tai Funkhaus Nalepastraße o Đong Đuc. Deutscher Fernsehfunk (DFF), tu 1972–1990 đuoc goi la Fernsehen der DDR hay DDR-FS, tung la co quan truyen hinh nha nuoc tu nam 1952.


Vien thong Toi giua thap nien 1980, Đong Đuc so huu mot he thong vien thong phat trien. Co xap xi 3.6 trieu đien thoai đuoc su dung (21.8 tren moi 100 dan), va 16.476 tram telex. Ca hai mang nay đeu do Deutsche Post der DDR (Buu đien Đong Đuc) đieu hanh.
Đong Đuc co ma đien thoai quoc gia la 37; nam 1991, nhieu thang sau khi thong nhat, dich vu đien thoai Đong Đuc đuoc sap nhap vao ma quoc gia 49.
Nhu mot đac điem thuong thay cua mang đien thoai trong hau het cac truong hop, quay so truc tiep đe goi đuong dai khong the thuc hien. Du ma vung đuoc cap cho moi thanh pho va thi tran lon, ho chi su dung cac tong đai vien thong quoc te tu đong. Thay vao đo, moi đia điem co danh sach ma goi rieng cua minh - voi cac ma ngan hon cho cac cuoc goi noi đia, va ma dai hon cho goi đuong dai. Đieu nay boi cac cuoc goi đuoc chuyen theo mang nhanh. Sau su thong nhat nuoc Đuc, mang san co hau nhu bi thay the, va cac ma vung va cach quay đuoc tieu chuan hoa.
Nam 1976 Đong Đuc khai truong tram radio mat đat o Furstenwalde đe chuyen tiep va nhan tin hieu tu cac ve tinh Lien Xo, va hoat đong nhu mot thanh phan cua to chuc vien thong quoc te do chinh phu Lien Xo lap ra, Intersputnik.


Ngay nghi Xem them Đuc

Berlin
Buc tuong Berlin
Đong Berlin
Tay Berlin
Buc man sat
Tay Đuc


Chu thich Tham khao Lien ket ngoai AHF - Nationale Volksarmee (NVA)
(tieng Đuc) Auferstanden aus Ruinen Luu tru ngay 22 thang 12 nam 2005 tai Wayback Machine
Translations of propaganda materials from the GDR. Luu tru ngay 2 thang 2 nam 2004 tai Wayback Machine
DDR Museum Berlin - Culture of the GDR
East Berlin, Past and Present Luu tru ngay 28 thang 9 nam 2007 tai Wayback Machine
Pictures of the GDR 1949–1973
The Lives of Others official website
RFE/RL East German Subject Files Luu tru ngay 2 thang 12 nam 2008 tai Wayback Machine Open Society Archives, Budapest
Stamps Catalog of the German Democratic Republic