Cac vu am sat Fidel Castro la nhung lan Cuc Tinh bao Trung uong Hoa Ky đa thuc hien nhieu no luc đe am sat Fidel Castro trong thoi gian ong la Chu tich nuoc Cuba. Tat ca cac no luc am sat ong đeu that bai.


Boi canh Ket thuc The chien II, Hoa Ky đa bi mat am tham am sat cac nha chinh tri quoc te va lanh đao cac nuoc ngoai. Trong thoi gian dai, cac quan chuc Chinh phu Hoa Ky phu nhan moi cao buoc nuoc nay dinh liu toi cac chuong trinh nay vi no se vi pham Hien chuong Lien Hop Quoc. Vao ngay 5/3/1972, Richard Helms, Giam đoc Co quan Tinh bao Trung uong (CIA) tuyen bo rang "Khong co hoat đong hoac chien dich nao đuoc thuc hien, ho tro hoac goi y boi bat ky ai la nguoi cua chung toi". Nam 1975, Thuong vien Hoa Ky trieu tap Uy ban nghien cuu cac chien dich chinh phu lien quan hoat đong tinh bao duoi su chu toa cua Thuong nghi si Frank Church (Dan chu-Idaho). Uy ban nay phat hien ra rang, CIA va cac co quan chinh phu khac đa trien khai mot chien thuat goi la "choi bo chinh đang" trong cac qua trinh ra quyet đinh lien quan am sat. CIA đa co y che giau cac quan chuc cao cap khoi bat ky trach nhiem nao bang cach giu lai toan bo so luong thong tin ve vu am sat ke hoach. Nhan vien chinh phu đa nhan đuoc su chap thuan ngam cua cac hanh vi cua ho bang cach su dung tu ngu va thuat ngu "ngam" trong truyen thong.


No luc ban đau Theo Giam đoc CIA, Richard Helms, nhieu quan chuc cao cap cua Tong thong Kennedy đa gay ap luc len CIA đe "loai bo Castro". Loi giai thich mot so am muu am sat gay sung sot vi no nham tao an tuong tot trong thoi gian nam quyen cua Tong thong John F. Kennedy. Cac ke hoach am sat nha lanh đao Cuba đuoc chia lam 5 giai đoan, voi ke hoach lien quan đen CIA, Bo Quoc phong, va Bo Ngoai giao:

Truoc thang 8/1960
8/1960 - 4/1961
4/1961 - cuoi nam 1961
Cuoi nam 1961 - cuoi nam 1962
Cuoi nam 1962 - cuoi nam 1963


Cam ket cua Mafia Theo tai lieu CIA ten la "Ngoc quy gia đinh" đuoc giai mat nam 2007, mot ke hoach am sat Fidel truoc khi xay ra su kien Vinh Con Lon lien quan ba tay gangster My khet tieng - Johnny Roselli, Salvatore Giancana va Santo Trafficante.
Thang 9/1960, Salvatore Giancana va Santo Trafficante (đeu co ten trong danh sanh 10 ten toi pham bi truy na gat gao nhat cua Cuc Đieu tra lien bang My - FBI) đuoc CIA lien lac gian tiep ve kha nang am sat Fidel. Johnny Roselli đuoc dung đe tiep can cac ong trum mafia. Nguoi moi gioi đen tu phia CIA la Robert Maheu. Maheu tu gioi thieu minh la đai dien cua mot so cong ty quoc te o Cuba bi Fidel quoc huu hoa.
Ngay 14/9/1960, Maheu gap Roselli trong mot khach san o thanh pho New York va đe nghi thu lao 150.000 USD cho viec "loai bo" Fidel. James O’Connell gioi thieu minh la đong su cua Maheu, cung co mat tai buoi gap go. Tren thuc te, James O’Connell la truong bo phan ho tro chien dich cua CIA. Tai lieu giai mat khong cho biet Roselli, Giancana hoac Trafficante co chap nhan loi đe nghi cua CIA hay khong. Theo ho so CIA, Giancana goi y viec cho thuoc đoc vao đo an hoac đo uong cua Fidel. Loai thuoc đoc nay do Đon vi Dich vu Ky thuat cua CIA san xuat, đuoc đua cho mot nguoi do Giancana tien cu ten la Juan Orta. Giancana noi rang, Orta la mot quan chuc trong chinh phu Cuba, co the tiep can Fidel.
Theo mot so bao cao, sau vai lan that bai trong viec bo thuoc đoc vao đo an cua Fidel, Orta đoi rut khoi nhiem vu am sat, chuyen giao viec nay cho mot nguoi khac (khong neu ten). Sau đo, Giancana va Trafficante su dung Anthony Verona – thu linh cua mot nhom nguoi Cuba luu vong đe am sat Fidel. Verona đoi chi phi 10.000 USD va 1.000 USD tien mua thiet bi lien lac. Tuy nhien, nguoi ta khong biet no luc am sat lan hai nay đi xa đen đau vi no bi huy do My to chuc xam luoc Cuba, tan cong vinh Con Lon. Giancana khuyen cao Orta nhu mot quan chuc chinh phu Cuba, nguoi co the tiep can Castro.


Cac lan am sat tiep theo Uy ban cua Thuong nghi si Frank Church tuyen bo ho chung minh đuoc su ton tai cua 8 lan CIA muu toan am sat Fidel Castro trong giai đoan 1960-1965. Fabian Escalante, lanh đao đa nghi huu cua đon vi phan gian cua Cuba (co nhiem vu bao ve Fidel), uoc tinh, CIA co tong cong 638 lan thuc hien hoac len ke hoach am sat nha lanh đao Cuba đuoc phan chia theo cac đoi Tong thong nhu sau: 

Dwight D. Eisenhower (1959–1961): 38
John F. Kennedy (1961–1963): 42
Lyndon B. Johnson (1963–1969): 72
Richard Nixon (1969–1974): 184
Jimmy Carter (1977–1981): 64
Ronald Reagan (1981–1989): 197
George H. W. Bush (1989–1993): 16
Bill Clinton (1993–2000): 21
Mot so ke hoach am sat Fidel nam trong chuong trinh bi mat cua CIA voi ten goi Chien dich Mongoose (cay manggut) nham lat đo chinh quyen Cuba. CIA co ke hoach tam chat đoc botulinum vao xi ga, nhoi chat no vao xi ga, boi vi khuan tubercle bacilli vao bo đo lan, đat bay o đay bien (Castro thich xi ga va lan bien, nhung ong bo thuoc la vao nam 1985), gan xy-lanh ti xiu chua chat đoc Blackleaf 40 vao but bi, thue mafia xu ly theo cach thuc đon gian khac. CIA con co ke hoach đanh bom Fidel khi ong tham bao tang Ernest Hemingway o Cuba.
Mot so am muu am sat đuoc mieu ta trong phim tai lieu "638 cach giet Castro" (2006) chieu tren Channel 4 cua Anh. Trong đo co ke hoach do Marita Lorenz – nguoi yeu cu cua Fidel thuc hien. Hai nguoi gap nhau nam 1959. Lorenz đuoc cho la đa đong y giup CIA va tim cach đua mot lo kem lanh chua cac vien thuoc đoc vao phong cua Fidel. Theo mot so nguon tin, khi biet đuoc y đinh cua Lorenz, Fidel đa đua cho Lorenz khau sung va bao ba bop co. Mot so ke hoach khong nham sat hai Fidel ma nham lam ton hai hinh anh cua ong. CIA tung co ke hoach dung muoi thallium đe pha huy bo rau noi tieng cua Fidel, hoac đua ma tuy tong hop LSD vao phong thu radio cua Fidel đe ong mat tap trung, mat phuong huong trong buoi phat thanh va boi nho hinh anh cua ong truoc cong chung.
Ve cac vu muu sat minh, Fidel tung noi: "Neu thoat khoi cac vu am sat la mot su kien Olympic thi toi đa gianh huy chuong vang".


Hau qua Ngoai am muu, ke hoach am sat Fidel Castro, CIA con bi cao buoc dinh dang cac vu am sat Tong thong Dominica Rafael Trujillo, Thu tuong Congo Patrice, Tong thong Viet Nam Cong hoa Ngo Đinh Diem…
Uy ban nghien cuu cac chien dich chinh phu lien quan hoat đong tinh bao cua Thuong vien My phan đoi am sat chinh tri voi tu cach la cong cu đoi ngoai. Uy ban nay tuyen bo, am sat chinh tri la "khong tuong thich voi nguyen tac My, trat tu quoc te va đao đuc". Uy ban nay khuyen nghi Quoc hoi My xem xet thong qua luat moi đe loai bo viec am sat chinh tri va nhung hanh đong tuong tu. Tuy nhien, mot du luat nhu vay chua bao gio đuoc đua ra. Thay vao đo, Tong thong My Gerald Ford nam 1977 ky sac lenh 11905 tuyen bo "Nguoi lam viec cho chinh phu My khong đuoc tham gia hoac am muu am sat chinh tri".


Tham khao Xem them