Naruto la mot loat manga Nhat Ban đuoc viet va minh hoa boi Kishimoto Masashi. Manga đuoc đang lan đau tren tap chi Weekly Shonen Jump tu thang 9 nam 1999 đen thang 11 nam 2014, va sau đo đuoc Shueisha phat hanh thanh 72 tap tankobon. Cau chuyen xoay quanh Uzumaki Naruto, mot ninja tre muon tim cach khang đinh minh đe đuoc moi nguoi cong nhan va nuoi uoc mo tro thanh Hokage - nguoi lanh đao Lang La. Cot truyen đuoc chia lam hai phan – phan đau lay boi canh vai nam truoc tuoi thieu nien (Naruto Dattebayo) va phan thu hai la o tuoi thieu nien cua Naruto (Naruto Shippuden). Series dua tren hai Yomikiri cua Kishimoto: Karakuri (1995), đa giup Kishimoto đat danh hieu Hop Step Award hang thang cua Shueisha o nhung nam tiep theo, va Naruto (1997).
Naruto đuoc đang tai tren Weekly Shonen Jump, tap chi cua Shueisha tu nam 1999 đen 2014, va đuoc đong goi duoi dang tankobon voi 72 tap. Manga đuoc chuyen the thanh mot chuoi anime do Pierrot va  Aniplex đong san xuat, co tong cong 220 tap phat song tai Nhat Ban tu 2002 đen 2007; chuyen the tieng Anh cua series đuoc phat song tren Cartoon Network va YTV tu 2005 đen 2009 con phien ban long tieng Viet cua series đuoc phat song tren HTV3 tu 2014 đen 2016 va POPS Worldwide phat hanh tren nen tang ky thuat so voi ban long tieng Viet moi tu thang 12 nam 2020. Phan tiep theo cua truyen, Naruto: Shippuden, bat đau ra mat tai Nhat Ban tu 2007 va ket thuc vao nam 2017 voi tong so tap phim la 500 tap. Chuyen the tieng Anh đuoc phat song tren Disney XD tu 2009 đen 2011 voi 98 tap đau, va sau đo đuoc chuyen đen khung gio Toonami cua kenh Adult Swim vao thang 1 nam 2014, bat đau tu tap mot. Chuyen the tieng Anh van tiep tuc phat song hang tuan tren Adult Swim. Phien ban long tieng Viet cua Naruto đuoc phat song tren HTV3 trong nam 2016 va 2017 voi 196 tap đau. Ben canh cac series anime, Pierrot đong thoi phat trien muoi mot phim đien anh va muoi hai OVA. Cac nhuong quyen thuong hieu khac lien quan đen Naruto bao gom light novel, tro choi video va trading card đuoc phat trien boi nhung cong ty khac nhau.
Viz Media cap phep san xuat manga va anime tai Bac My va đang tai Naruto tren tap chi Weekly Shonen Jump ky thuat so cua ho. Bo anime bat đau phat song tai Hoa Ky va Canada tu 2005 con tai Anh Quoc va Australia tuong ung vao 2006 va 2007. Cac phim đien anh va hau het cac OVA tu xe-ri đeu đuoc phat hanh boi Viz,voi phan phim đau tien đuoc trinh chieu rap. Viz Media bat đau stream hai phan anime tren dich vu streaming cua ho Neon Alley vao thang 12 nam 2012. Chuyen cua Naruto van tiep tuc cho đen đoi con cua Naruto, Uzumaki Boruto, trong Boruto: Naruto Next Generations: Boruto uoc nguyen đi theo theo con đuong ninja rieng chinh minh thay vi dua dam vao cha minh.
Naruto nam o vi tri thu tu trong danh sach manga ban chay nhat, ban đuoc 250 trieu ban tren toan the gioi, voi 153 trieu ban đuoc ban ra chi tinh rieng o Nhat Ban va 97 trieu ban con lai la o nhung noi khac. Tac pham tro thanh mot trong nhung seri manga ban chay cua Viz Media; cac ban dich tieng Anh cua tap truyen nhieu lan xuat hien trong danh sach ban chay nhat cua USA Today va The New York Times, va tap thu bay gianh đuoc giai Quill Award vao nam 2006. Đuoc cac nha phe binh đanh gia tich cuc ve su phat trien nhan vat cua manga, cot truyen manh me, cac canh chien đau đuoc thuc hien kha tot, mac du cac canh đanh nhau lam cham nhip cau chuyen. Gioi chuyen mon con nhan manh rang manga, mang chu đe tuoi thanh nien, su dung cac tham chieu van hoa tu than thoai Nhat Ban va Nho giao. 


Noi dung Truyen lay boi canh bat nguon tu su viec xay ra vao muoi hai nam truoc, con Ho Ly Chin Đuoi (Kyuubi-Kurama) đa tan cong Lang La (木ノ葉隠れ (Moc Diep An Ly), Konohagakure / Konohagakure no Sato). Voi luong suc manh khong lo, no co the de dang khien song than noi day va san bang nui non chi voi mot trong so chin cai đuoi, no đa gay ra su hon loan tot cung va giet chet nhieu nguoi, cho toi khi nguoi lanh đao cua lang La – ngai Hokage Đe Tu (Namikaze Minato) đa hi sinh đe phong an con quai thu vao co the con trai minh - Naruto khi cau chi vua moi đuoc sinh ra, bang cam thuat: Kin Jutsu Ogi "Shiki Fuin" (Thi Quy Phong Tan - mot thuat cam phai đanh đoi bang tinh mang). Hokage Đe Tu, nguoi đuoc vinh danh vi đa phong an con yeu ho, khi nham mat xuoi tay đa mong muon Naruto đuoc nguoi dan ton trong khi co than xac la noi chua đung con quai vat.

Du vay, Naruto trai qua thoi tho au khong may em đem khi nguoi dan lang La khong ngung xa lanh va boc lo su so hai cung nhu tuc gian danh cho cau, đoi xu voi Naruto nhu the cau chinh la con yeu ho, la moi đe doa tiem tang danh cho lang La. Mot quy đinh đa đuoc đat ra boi Hokage Đe Tam nham ngan cam moi nguoi khong đuoc ban luan hay đe cap đen vu tan cong cua con yeu ho voi bat ki ai, tham chi la voi con cai cua minh. Du vay, đieu nay cung khong the ngan can ho khoi viec coi cau nhu mot ke ngoai le. Cau đa lon len mo coi ma khong co gia đinh, ban be, hay bat ki su thua nhan nao. Vi khong the ep buoc moi nguoi lam ban va quan tam đen cau, vay nen cau moi phai tim cach gay su chu y va mong muon đuoc cong nhan bang cac tro pha phach va nghich ngom.
Tuy nhien, moi chuyen đa thay đoi khi Naruto tot nghiep Hoc vien Ninja bang cach su dung Anh Phan Than Chi Thuat (Kage Bunshin No Jutsu) đe cuu thay Umino Iruka, mot ky thuat cau hoc tu mot quyen truc phong an ma cau bi lua đe lay cap tu ten ninja phan boi Mizuki. Vu cham tran đo đa cho Naruto biet 2 đieu: cau la nguoi chua đung Cuu Vi - Ho ly chin đuoi va van con co nguoi that long quan tam cau ta - ngai Hokage Đe Tam. Viec cau tot nghiep hoc vien đa mo ra canh cua dan toi nhung su kien, nhung nguoi se lam thay đoi va đinh nghia lai the gioi quan cua cau, trong đo co ca nhan đao cua cau.
Cau chuyen la qua trinh truong thanh va tien bo cua Naruto voi nhung nguoi ban cua cau khi lam ninja, nhan manh moi quan he giua ho cung su tac đong tu qua khu đen su hinh thanh tinh cach cua ho. Hai nguoi ban đong hanh đau tien cua cau la Uchiha Sasuke va Haruno Sakura, hai ninja tre cung trang lua đuoc chi đinh đe thanh lap to đoi 3 nguoi cung voi Naruto duoi su giam sat cua mot giao vien (先生 (Sensei, 先生)) đay kinh nghiem ten la Hatake Kakashi. Xuyen suot bo truyen, Naruto đa gap go nhieu nhan vat khac, tim hieu nhau, hoc cac chieu thuc moi va biet them ve cac ngoi lang khac. Su nhan manh len muc tien bo cua nhan vat lam thay đoi cot truyen, voi rat it su kien ngau nhien. Luc đau, cau chuyen chu yeu xoay quanh Naruto, Sasuke, va Sakura, nhung thanh vien cua Đoi 7. Dan dan, tuyen nhan vat phu cung bat đau đuoc phat trien nhu Kakashi, Tsunade, va Jiraiya, cung nhu nhung nguoi cung trang lua voi Naruto o nhung lang khac. Cau chuyen con co su tham gia cua tuyen nhan vat phan dien, đau tien la Momochi Zabuza, mot ninja luu vong cua Lang Suong Mu va ban đong hanh cua han la Haku; tiep đo la Orochimaru, mot ninja luu vong hang S đung đau danh sach truy na cua lang La va canh tay phai trung thanh cua han - Yakushi Kabuto trong Ky thi Ninja Trung Đang. Nhung ngay thang chung đoi va cung nhau co gang, Naruto đa xem Đoi 7 nhu gia đinh cua minh. Viec Uchiha Sasuke vi han thu voi anh trai ma roi bo lang La đe theo Orochimaru, Naruto quyet đinh đem Sasuke quay ve bang chinh suc luc cua minh, dien bien cau truyen đuoc đay sang phan moi voi nhung thach thuc to lon hon. Ben canh đo, Naruto cung đuoc thu nhan lam đe tu cua mot trong ba Sanin Huyen Thoai ngai Jiraiya. O cuoi phan II (Naruto: Dattebayo), sau khi thuc hien cac nhiem vu cung ban be o lang La, Naruto theo ngai Jiraiya đi ra ngoai Lang La luyen tap o tap 220. Sang phan II (Naruto: Shippuden), cau chuyen dien bien phuc tap hon, ben canh qua trinh tim kiem Sasuke, mot to chuc bi an co ten Akatsuki bat đau truy đuoi Naruto đe trich xuat con Cuu Vi Ho Ly đuoc phong an ben trong cau.


San xuat = Phat trien =
Nam 1995, Shueisha phat hanh Karakuri, mot manga one-shot cua Kishimoto Masashi đuoc vinh danh trong Hop Step Award vao nam 1996. Tuy nhien, Kishimoto cam thay chua hai long voi nhung ban thao tiep theo nen quyet đinh bat tay vao mot du an khac. Du an moi ban đau du đinh cho Naruto lam đau bep, nhung phien ban nay chua bao gio đuoc in an. Kishimoto ban đau muon Naruto tu mot đua tre co the bien thanh cao, cho nen ong đa tao ra one-shot Naruto cho an pham mua he 1997 cua Akamaru Jump dua tren y tuong nay. Mac du nhan đuoc phan hoi tich cuc trong cuoc tham do y kien đoc gia, song Kishimoto van khong hai long voi đo hoa va cot truyen, vi the nen ong đa viet ra cau chuyen ve nhung ninja.
Tam chuong truyen đau tien cua Naruto đuoc len ke hoach tu som truoc khi xuat hien trong Weekly Shonen Jump, va nhung chuong nay ban đau dung nhieu đo hoa phuc tap đe minh hoa lang La. Khi ma Naruto ra mat, đo hoa nen đa đuoc giam bot, thay vao đo la nhan manh vao nhan vat. Du Kishimoto lo ngai rang chakra (nguon nang luong đuoc su dung boi cac ninja trong Naruto) se khien xe-ri tro nen qua Nhat Ban, nhung ong van tin tuong rang đay se la mot cuon sach thu vi đe đoc. Kishimoto la mot fan ham mo cua Godzilla, va quai thu than thoai co đuoi đuoc đua vao vi Kishimoto muon co mot cai co đe loi keo cac quai vat đen. Ong noi rang chu đe trong tam Phan I cua Naruto la cach moi nguoi chap nhan đoi phuong, trich dan su phat trien cua Naruto xuyen suot xe-ri la mot đien hinh.
Đoi voi phan II cua manga, Kishimoto co gang giu mach truyen va cot truyen đe đoc gia de dang theo doi, đong thoi tranh "lam qua theo phong cach manga đac trung". Ong ay cho rang phong cach ve cua minh đa thay đoi tu  "phong cach manga co đien sang mot thu gi đo thuc te hon." Vi muon ket thuc chuong lien quan đen Uchiha Sasuke tim anh trai- Itachi, trong mot tap le, Kishimoto quyet đinh chon tap 43 chua nhieu chuong hon cac tap thong thuong. Do đo, Kishimoto đa xin loi đoc gia vi tap 43 đat hon tap thuong.


= Nhan vat =

Khi sang tao ra Naruto, Kishimoto đa xem qua cac manga shonen khac đe tim y tuong va co gang lam cho nhan vat cua minh tro nen đoc đao, đong thoi dua tren cac cau chuyen trong van hoa Nhat Ban. Viec tach cac nhan vat thanh nhung nhom khac nhau nham tao cho moi nhom mot ca tinh rieng. Kishimoto muon moi thanh vien chi co mot tuyet ky o cap đo cao va khong co nang khieu o mot tuyet ky khac. Ong cam thay kho khan khi viet ve su lang man, nhung lai nhan manh nhieu o Phan II cua manga, bat đau tu tap 28. Ong đa đua cac nhan vat phan dien vao cau chuyen nham đoi nghich gia tri đao đuc cua cac nhan vat va minh hoa ro rang su khac biet cua ho. Theo ket qua đo cac nhan vat tre hon yeu the hon cac nhan vat phan dien mot cach đang ke, Kishimoto đa đat dau lung ben trong đe khi ho co tuoi va tro nen manh me hon trong suot thoi gian nay.


= Thiet lap =
Kishimoto su dung truyen thong cung hoang đao Trung Quoc, đa co mat lau đoi o Nhat Ban. Cac thu an hoang đao bat nguon tu đay. Khi Kishimoto đang tao boi canh chinh cho manga  Naruto, ban đau ong tap trung cho cac thiet ke o Lang La. Y tuong ve boi canh đen voi ong  "kha tu nhien ma khong can suy nghi nhieu", nhung thua rang khung canh dua tren que huong ong o Okayama. Vi cot truyen khong neu ro thoi điem nen ong đa them cac yeu to hien đai vao nhu cua hang tien loi. Ong đa can nhac ca o to, may bay va may tinh đon gian, nhung loai tru vu khi va phuong tien ra khoi cot truyen.


The gioi Naruto Trong the gioi Naruto, moi đat nuoc hoat đong nhu mot thuc the chinh tri đoc lap va đuoc thong tri boi lanh chua. Trong nhung đat nuoc nay co nhung an ly (ngoi lang an dat)–隠れ里|kakurezato, khu đinh cu cua nhung ninja (nhan gia), la nhung chien binh co the su dung kha nang sieu nhien đe chien đau. Mot an ly duy tri nen kinh te cua đat nuoc bang cach đao tao ninja va nhan lam nhung nhiem vu ma nhung đat nuoc khac giao. Đoi quan ninja cua mot an ly đuoc coi nhu la mot luc luong quan su cua nuoc nha. Lanh đao cua mot an ly cung co chuc vi ngang bang voi lanh chua cua khu vuc đo. Nam đat nuoc trong the gioi Naruto: Tho Quoc, Hoa Quoc, Loi Quoc, Thuy Quoc va Phong Quoc đuoc coi la "Ngu Đai Cuong Quoc Ninja". Đay la nhung đat nuoc manh me nhat trong the gioi Naruto. Nguoi đung đau la Lanh chua (tieng Nhat: Daimyo | 大名 (Đai danh))  va nguoi lanh đao cua nhung an ly trong nhung vung đat nay mang danh hieu Kage.


Truyen thong = Manga =

Naruto đuoc đang tai tren tap chi Weekly Shonen Jump cua Shueisha tu 21 thang 9, 1999 đen 10 thang 11, 2014. Manga sau đo đuoc đong goi duoi dang tankobon, phat hanh 72 tap—27 tap cho phan I, va con lai la Phan II. 238 chuong đau thuoc phan I va tao nen cot truyen ban đau cho Naruto. Chuong 239 đen 244 nam trong mot gaiden (ngoai truyen) tap trung ve ly lich cua Hatake Kakashi. Cac chuong con lai (245 đen 700) thuoc ve phan II, tiep tuc sau hai nam ruoi trong dong thoi gian cau chuyen. Tankobon đau tien đuoc phat hanh vao ngay 3 thang 3, 2000. Shueisha cung cho phat hanh cac  tankobon ani-manga, dua tren cac phim đien anh Naruto, va đa phat hanh xe-ri bang tieng Nhat danh cho đien thoai di đong tren trang web cua ho Shueisha Manga Capsule. Mot mini xe-ri co tua Naruto: Hokage Đe That va mua hoa đo, tap trung vao con cua cac nhan vat chinh, đuoc đang tai đinh ky bang tieng Nhat va tieng Anh tren Weekly Shonen Jump tu 27 thang 4, 2015, va ket thuc vao 6 thang 7, 2015 gom 10 chuong.
Naruto đuoc scan (dich boi nguoi ham mo) va co san truc tuyen truoc khi truoc phien ban co ban quyen đuoc cap phep phat hanh o Bac My; Viz Media gianh đuoc ban quyen tac pham, bat đau đang tai Naruto tren tap chi truyen tranh tuyen tap Shonen Jump, bat đau tu so phat hanh thang 1 nam 2003. Lich phat hanh dad đuoc đay nhanh vao cuoi nam 2007 đe bat kip phien ban tieng Nhat, va mot lan nua vao đau nam 2009, voi 11 tap (tu 34 đen 44) xuat hien trong ga thang, sau đo tro lai lich hang quy. Tat ca 27 tap cua phan I đuoc phat hanh trong mot box set vao 13 thang 11, 2007. Vao ngay 3 thang 5, 2011, Viz bat đau ban manga o đinh dang omnibus voi moi cuon gom 3 tap.
Nhuong quyen thuong hieu đa đuoc cap phep o 90 quoc gia, va manga đuoc xuat ban o 35 quoc gia. Madman Entertainment bat đau phat hanh cac tap Naruto o Australia va New Zealand vao thang 3 nam 2008 sau khi đat đuoc thoa thuan phan phoi voi Viz Media. Carlsen Comics cap phep xe-ri, qua cac phan khu vung, va phat hanh xe-ri bang tieng Đuc va tieng Đan Mach. Xe-ri cung đuoc cap phep cho vung ngon ngu tieng Phap va tieng Ha Lan Kana, trong tieng Ba Lan boi Japonica Polonica Fantastica, trong tieng Nga boi Comix-ART, trong tieng Phan Lan boi Sangatsu Manga, trong tieng Thuy Đien boi Bonnier Carlsen, va tieng Y boi Panini Comics. Ke tu thang 4 nam 2008, bo truyen noi tieng nay đa chinh thuc đuoc TVM Comics mua ban quyen va xuat ban phien ban tieng Viet tai Viet Nam. Tuy nhien, vao nam 2018, ban quyen xuat ban tieng Viet cua Naruto đuoc chuyen giao cho Nha xuat ban Kim Đong.


= Anime =

Đuoc đao dien boi Hayato Date va san xuat boi Studio Pierrot cung TV Tokyo, bo phim hoat hinh Naruto đuoc cong chieu tap đau o Nhat Ban tren kenh TV Tokyo vao ngay 3 thang 10 nam 2002, va hoan thanh 220 tap vao ngay 8 thang 2 nam 2007. 135 tap đau tien đuoc lay tu 27 tap truyen, trong khi 85 tap con lai la cac tap bo sung co nhung cot truyen khong thay trong manga.
Viz đa cap giay phep cua bo anime cho viec phat song va phan phoi tai khu thuong mai ma Vung 1. Bo anime tieng Anh bat đau phat song vao 10 thang 9 nam 2005. Cac tap phim đuoc chieu tren chuong trinh Toonami cua Cartoon Network, Bionix cua YTV va kenh Jetix Anh. Tai My, nhung hinh anh lien quan đen ruou, van hoa Nhat Ban, va ngay ca mau me hay giet choc đoi khi đuoc luoc bo khi phat song, nhung van đe nguyen trang trong DVD. Nhung mang luoi khac con chinh sua khac voi ban chinh sua cua Cartoon Network, vi du nhu Jetix đa nghiem khac hon trong viec luoc bo mau me, ngon ngu, hut thuoc la hay tuong tu.


 Naruto Shippuden  Naruto Shippuden la bo anime noi tiep voi bo anime Naruto Dattebayo va co mat trong bo manga Naruto tu tap 28 tro đi. Sau khi huan luyen 2 nam ruoi voi Jiraiya, Naruto tro ve lang La, đoan tu voi nhung nguoi ban cau đa chia tay va lap lai Nhom 7, gio đuoc goi la Nhom Kakashi, voi Sai the cho Sasuke. Tat ca nhung nguoi ban cua Naruto đeu đa truong thanh va thang cap, co nguoi hon nguoi khac. Khong giong nhu phan đau khi ho chi đong vai tro phu, to chuc Akatsuki chiem lay vai tro đoi nghich chinh trong tham vong thong tri the gioi.
Naruto Shippuden cong chieu o Philippines vao 28 thang 1 nam 2008, tren kenh ABS-CBN lam Naruto: Phan 5. ABS-CBN la mang luoi đau tien o ngoai Nhat Ban chieu phan moi. ABS-CBN chi moi chieu 40 tap đau cua Naruto Shippuuden vi bo anime van đang đuoc chieu o Nhat Ban. Hien tai, no đang đuoc chieu qua kenh truyen hinh cap Hero TV. Tai Viet Nam, xe-ri bat đau đuoc phat song tren kenh HTV3 vao ngay 10 thang 6 nam 2016 duoi nhan đe Naruto – Suc manh vi thu ket thuc vao thang 3 nam 2017.


 Nhac nen  Tat ca nhac nen cua Naruto Dattebayo đuoc sang tac va soan thao boi Toshio Masuda. Đia đau tien: Naruto Original Soundtrack, đuoc phat hanh vao 3 thang 4 nam 2003 va co 22 bai xuat hien trong phan mot cua anime. Đia thu hai Naruto Original Soundtrack II đuoc phat hanh vao ngay 18 thang 3 nam 2004 va co 19 bai. Đia thu ba, Naruto Original Soundtrack III đuoc phat hanh vao ngay 27 thang 4 nam 2005 va co 23 bai.
Con co 2 đia nhac nen chua tat ca nhac mo đau va ket thuc trong phim hoat hinh, co ten la Naruto: Best Hit Collection va Naruto: Best Hit Collection II đuoc phat hanh vao 17 thang 11 nam 2004 va 2 thang 8 nam 2006, respectively. Trong so tat ca nhung bai trong phim, 8 bai đuoc chon va ket hop thanh mot CD co ten Naruto in Rock -The Very Best Hit Collection Instrumental Version- đuoc phat hanh vao 19 thang 12 nam 2007. Moi bo phim cua phan đau tien co đia nhac nen đuoc phat hanh gan voi ngay cong chieu cua no.
Đia nhac nen cua Naruto Shippuuden đuoc san xuat boi Yasuharu Takanashi. Đia đau tien, Naruto Shippuden Original Soundtrack đuoc phat hanh vao 9 thang 12 nam 2007 va Naruto Shippuden the Movie: Original Soundtrack đuoc phat hanh vao 1 thang 8 nam 2007.


= OVA =

Co tong cong 4 OVA cho Naruto. Hai phim đau tien, Tim kiem Co-Bon-La Đo tham! va Nhiem vu: Bao ve Ngoi lang Thac nuoc!, đuoc chieu tai Jump Festa 2003 va Jump Festa 2004 cua Shonen Jump, va ve sau đuoc phat hanh qua DVD. OVA thu ba, Cuoi cung đa đung đo! Thuong đang đoi đau Ha đang!! Giai đau khong lo co mot khong hai!!, đa đuoc phat hanh tren mot đia bo sung voi tro choi Naruto: Narutimate Hero 3 cho he PlayStation 2. OVA thu tu, Le hoi The thao Moc Diep Hang nam, la mot đoan phim ngan phat hanh cung voi phim Naruto. Con co mot chuc nang đac biet trong đia DVD tong hop Naruto: Shippuden dua tren đoan ket thuc thu hai cua phim co ten Gio xoay! Cuoc phieu luu cua "Hoc vien Moc Diep".


= Phim chieu rap =
Sau khi seri Naruto ket thuc, tinh đen hien tai thi co 10 bo phim lien quan đuoc phat hanh: Cuoc chien o Tuyet Quoc, Huyen thoai đa Gelel, Nhung linh gac cua Nguyet Quoc, Cai chet tien đoan, Nhiem vu bi mat, Nguoi ke thua ngon lua y chi, Toa thap bi mat, Huyet nguc, Đuong toi Ninja va Tran chien cuoi cung. Trong đo, bo phim tiep noi giua phan đau tien voi phan Shippuden co ten Naruto the Movie: Shippuden đa đuoc phat hanh trong khi bo phim thu hai Nhiem vu bi mat đuoc len lich phat hanh vao 2 thang 8 nam 2008. O Hoa Ky, Cuoc chien o Tuyet Quoc đa đuoc pho bien trong khi Huyen thoai đa Gelel va Nhung linh gac cua Nguyet Quoc phat hanh vao nam 2008. Mot so phim con muon nhan vat trong truyen nhu phim "Truyen thuyet dong suoi than" hay "Than rung". Phan cuoi cua loat phim đien anh nay la Tran chien cuoi cung, ra mat nam 2014.


= Tieu thuyet =
Đen nay đa co 2 tieu thuyet Naruto do Masatoshi Kusakabe sang tac đa đuoc phat hanh o Nhat Ban boi Shueisha va o Hoa Ky boi Viz. Quyen đau tien, Naruto: Trai tim Vo toi, Dong mau Hiem ac dua tren phan đau cua phim, va quyen thu hai Naruto: Nhiem vu: Bao ve Ngoi lang Thac nuoc! dua tren OVA thu hai cua anime.


= Tro choi đien tu =

Cac tro choi đien tu Naruto đa xuat hien tren nhieu he tu Nintendo, Sony, Microsoft, đen Bandai. Tro choi đien tu Naruto đau tien la Naruto: Konoha Ninpouchou, đuoc phat hanh o Nhat Ban vao 27 thang 3 nam 2003, cho he WonderSwan Color. Hau het cac tro choi đien tu Naruto chi đuoc phat hanh o Nhat Ban. Phai cho đen 7 thang 3 nam 2006, khi tro choi đau tien cua loat game Naruto: Gekitou Ninja Taisen va loat game Naruto: Saikyou Ninja Daikesshu đuoc phat hanh tai Bac My duoi tua Naruto: Clash of Ninja va Naruto: Ninja Council thi tro choi Naruto moi chinh thuc co mat ngoai pham vi Nhat Ban. Nhung tro nay co phien ban long tieng Anh cua anime. Gan đay, hai tro choi Naruto moi cho he Nintendo DS va Wii đa đuoc tiet lo tai Trien lam Game Tokyo. Ngoai ra, qua trinh san xuat cho Narutimate Hero thu 5 đa đuoc thong bao. Cung co mot tro choi Naruto moi phat hanh cho Xbox 360: Rise of a Ninja va mot tro hoan toan khac cho Playstation 3 đang đuoc phat trien boi CyberConnect2 va Namco đe phat hanh vao nam 2008. Ban đau no co ten Naruto: PS3 Project, nhung no đa co tua chinh thuc la Naruto: Ultimate Ninja Storm.Trong truyen naruto gom nhieu loai thuat đa dang:nhu Suiton(Thuy),Suiton Daibakufu no jutsu,


= Tro choi Suu tap Quan bai =

Phat hanh boi Bandai, Tro choi Suu tap Quan bai Naruto la mot tro choi suu tap quan bai (CCG) dua tren loat phim Naruto. Tro choi nay đa đuoc gioi thieu vao nam 2006.
Cung tim thay nhieu tai lieu tham khao ve tro choi the bai va nhung tro choi khac tren cua hang Naruto chinh thuc Luu tru ngay 26 thang 5 nam 2022 tai Wayback Machine


Su đon nhan Bo manga Naruto tro thanh mot trong nhung nguon doanh thu đung đau cua Viz, chiem gan 10% toan bo doanh so manga trong nam 2006. Tap 7 do Viz phat hanh đa xuat sac nhan giai "Truyen Tranh Xuat sac nhat" nam 2006 va Naruto tro thanh bo manga đau tien đoat giai thuong Quill. Cho đen tap 36, bo manga đa ban đuoc hon 71 trieu ban o Nhat Ban. Tai Viet Nam, bo manga cung mau chong tro thanh mot trong nhung đau truyen an khach nhat.
Bo manga cung xuat hien trong Danh sach Tua sach USA Today voi tap 11 giu danh hieu manga đuoc xep hang cao nhat, cho đen khi bi vuot qua boi tap 28 khi no đa đung hang 17 trong tuan phat hanh đau tien vao thang 3 nam 2008. Tap 28 cung la mot trong nhung manga co so tuan ra mat thanh cong nhat trong nam va hien la tua manga ban chay nhat trong nam 2008. Trong thoi gian phat hanh, tap 29 đung hang 57, trong khi tap 28 tut xuong hang 139. Vao thang 4 nam 2007, tap 14 đoat giai Gem cho muc "Manga Thuong mai Bia mem cua Nam" tu Nha phan phoi Truyen tranh Diamond cho Viz.
Bo anime Naruto đoat "Giai Chuong trinh Hoat hinh Thoi luong Dai Xuat sac nhat" trong le trao giai Third UStv to chuc o Đai hoc Santo Tomas tai Manila, Philippines. Trong bang Xep hang 100 Anime moi nhat cua TV Asahi, Naruto đung hang thu 17.
Vai nha phe binh đa chi trich gay gat OVA Battle at Hidden Falls, vi đo la buoc đi lui so voi tap moi nhat cua loat Naruto. Nha phe binh cua Anime News Network goi đo la su bo sung kem coi vao san pham Naruto vi đa khong "thuc hien đuoc cong ly" nhung co the khien khan gia cam kich khi thay đuoc bo phim đa đi xa đen muc nao ke tu tap đau tien.

"Naruto: Battle at Hidden Falls" quay tro ve nguyen ban voi cot truyen qua đoi đon gian, nhung tran chien lap lai theo cong thuc, va nhung cau đua cot nha, đang che trach. Đay chi la phan phim ma mot fan cuong cua Naruto moi mua, chi đe co mot tac pham khac ve Naruto, chu khong phai xem đe giai tri.


Tham khao Lien ket ngoai Trang web chinh thuc Naruto cua POPS Worldwide
Trang web chinh thuc Naruto cua Viz Media (tieng Anh)
Trang web chinh thuc Naruto cua Madman Entertainment (tieng Anh)
Trang web chinh thuc Naruto: Shippuden cua Adult Swim Luu tru ngay 29 thang 12 nam 2019 tai Wayback Machine (tieng Anh)
Trang web chinh thuc Naruto cua Studio Pierrot (tieng Nhat)
Trang web chinh thuc Naruto cua TV Tokyo (tieng Nhat)
Trang web chinh thuc Naruto: Shippuden cua TV Tokyo (tieng Nhat)
Naruto (manga) tai tu đien bach khoa cua Anime News Network (tieng Anh)