Đong đieu, hay co tai lieu goi la đong đo, đong vang, đong thanh, la mot dien rong cac loai hop kim cua đong, thuong voi thiec la chinh, đoi khi voi mot vai nguyen to khac nhu phosphor, mangan, nhom, silic v.v; nhung ten goi nay khong ap dung cho hop kim cua đong voi kem trong vai tro cua chat tao hop kim chu yeu do no đuoc goi la đong thau va cua đong voi nickel do no đuoc goi la đong nickel hay nickel bac (xem bang ben duoi).
Tu đien bach khoa Viet Nam đinh nghia: 

ĐONG ĐIEU:. (A. bronze; Ph. bronze; cg. đong đo, đong thanh), hop kim cua đong (Cu) voi thiec (Sn), co the lan nhom (Al), beryli (Be), chi (Pb),...
Vat lieu nay co đo ben cao va chiu đuoc uon, cat. Chung đuoc ung dung trong kha nhieu linh vuc khac nhau. Chung xuat hien rat som va co lien he voi mot thoi ky lich su cua loai nguoi - Thoi ky đo đong. Đong đieu la hop kim co nhat ma loai nguoi tung che tao ra, nhung đo vat đau tien đuoc lam bang hop kim nay đa co tu 3000 nam truoc Cong nguyen.
Co mot so tu đien dung ten đong thanh đe chi hop kim nay. "Đong thanh" xuat phat tu "thanh đong" (青铜), ten goi cua đong đieu trong tieng Trung voi nghia "đong mau xanh", vi nguoi Trung Quoc nhan thay loai đong nay neu đe lau ngay thi co mau xanh (bi gi đong).. Mot so tu đien đua ra ten goi đong thiec cho cac dang hop kim nay. Ten goi nay mang nang tinh ky thuat theo nhu đinh nghia đa noi tren đay, tuy nhien hien nay ton tai mot vai dang đong đieu khong chua thiec nen ten goi đong thiec khong the coi la chinh xac đoi voi chung. 


Lich su Rat nhieu nen van minh phat trien ruc ro cung voi viec tim ra va ung dung đong đieu va đong thau tren the gioi. Chung la mot trong nhung phat minh ve hop kim som nhat cua nhan loai. Đong đieu la vat lieu uu viet hon han cac vat lieu truoc đo con nguoi tim ra, no đuoc ung dung trong cac linh vuc: dung cu, vu khi, ao giap, cac vat lieu trang tri, my thuat, đieu khac...


Cac đac tinh Ve mat ky thuat, phu thuoc vao thanh phan hop kim hoa, cac dang đong đieu đuoc phan loai thanh đong đieu chua thiec la đong đieu thiec (hay đong thiec) va đong đieu khong chua thiec nhu đong đieu nhom, đong đieu beryli v.v. Ty trong rieng cua cac loai đong đieu, phu thuoc vao chung loai, nam trong khoang 7,5-8 g/cm³, nhiet đo nong chay trong khoang tu 930 toi 1140 °C.


= Đong đieu chua thiec =
Đuoc ung dung som nhat la đong đieu chua thiec (đong thiec). Thiec co cac anh huong tuong tu nhu kem len cac tinh chat co khi cua đong, no tang cao đo ben va đo deo. Hop kim đong voi thiec đat đuoc đo ben chong an mon cao va cac tinh chat chiu mai mon tot. Cac tinh chat nay giup cho đong thiec co ung dung trong cong nghiep hoa chat đe che tao cac dung cu đuc, cung nhu trong vai tro cua vat lieu chiu mai mon trong cac linh vuc khac.
Hop kim đong thiec đuoc gia cong kha tot bang ap luc va cat got. Đo co ngot cua no rat nho khi đuc, duoi 1%, trong khi đo co ngot cua đong thau va gang la khoang 1,5% va thep la tren 2%. Vi the, cho du co xu huong ve phia thien tich (su khong đong nhat khi ket tinh) va đo chay loang tuong đoi khong cao, đong thiec van đuoc ung dung thanh cong đe nhan đuoc cac vat đuc co hinh the phuc tap, ke ca cac đo đuc nghe thuat. Hop kim đong thiec đuoc biet đen va su dung tu thoi co đai. Phan lon cac san pham co đai tu đong đieu chua 75—90% đong va khoang 25—10% thiec, lam cho be ngoai cua chung khi moi đuc trong giong nhu vang, nhung chung kho nong chay hon. Cac san pham đong thiec cung khong đanh mat vai tro trong the gioi ngay nay.
Cac dang đong thiec hop kim hoa đuoc voi kem, nickel va phosphor. Kem co the cho vao toi 10%, voi muc đo nhu the no gan nhu khong thay đoi cac tinh chat cua đong thiec, nhung lam cho đong đieu tro nen re tien hon. Chi va phosphor lam tang kha nang chiu mai mon cua đong đieu va kha nang gia cong bang cat got.


= Đong đieu khong thiec =
Do gia thanh cao cua thiec nen nguoi ta đa tim cac chat thay the cho đong thiec. Cac loai đong đieu moi nay chua it thiec hon so voi đong đieu truoc kia đa su dung hoac hoan toan khong chua thiec.
Ngay nay, ton tai mot loat cac loai đong đieu khong chua thiec. Chung la hop kim kep hay nhieu thanh phan cua đong voi nhom, mangan, sat, chi, nickel, beryli, silic v.v. Đo co ngot cua cac loai hop kim nay đeu cao hon cua đong thiec. Tuy nhien, theo mot vai tinh chat khac thi đong đieu khong thiec lai uu viet hon đong thiec. Đong đieu nhom, silic va đac biet la đong đieu beryli co tinh chat co khi tot hon, đong đieu nhom tot hon theo đo chong an mon, con đong đieu silic tot hon ve đo chay loang.
Ngoai ra, đo ben cua đong đieu nhom va beryli co the gia tang bang gia cong nhiet.
Cung can phai đe cap toi cac hop kim cua đong voi phosphor. Chung khong the phuc vu trong vai tro cua vat lieu che tao co khi, vi the noi chung nguoi ta khong goi no la đong đieu. Tuy nhien, no la mat hang đuoc giao dich tren thi truong the gioi va phuc vu trong vai tro cua hop kim trung gian đe san xuat nhieu chung loai đong đieu co chua phosphor, cung nhu đe khu oxy cac hop kim tren co so la nen đong.


Phan loai hop kim đong Trong ca dao Viet Nam Chuong gia đong đieu, chuong keu,
Anh gia loi noi em xieu tam long.
Tiec thay hat gao tam xoan,
Thoi noi đong đieu lai chan nuoc ca.


Chu thich Xem them Đong (nguyen to)
Đong thau
Hop kim cua đong


Lien ket ngoai 19th century bronze sculpture sand casting
Bronze Casting process explained - good pictures
Flash animation of lost-wax casting process Luu tru ngay 1 thang 5 nam 2007 tai Wayback Machine
Lost wax casting explained Luu tru ngay 21 thang 5 nam 2007 tai Wayback Machine
National Pollutant Inventory - Copper and compounds fact sheet Luu tru ngay 2 thang 3 nam 2008 tai Wayback Machine
125+ year old continually operating foundry Luu tru ngay 4 thang 5 nam 2007 tai Wayback Machine
Bronze, a 3000 year-old tradition Luu tru ngay 27 thang 6 nam 2007 tai Wayback Machine