Huou trang (tieng Trung Quoc: Bach loc) hay con goi huou tuyet la thuat ngu dung đe chi ve nhung con huou co bo long mau trang. Huou trang thuong bi nham lan la mac benh bach tang, nhung mot so y kien cho biet ve ngoai khac thuong cua chung nguyen nhan do yeu to Leucism, mot loai gene hiem gay ra su suy giam sac to tren long va da. Khac voi benh bach tang co đac điem la mat đo, nhung ca the huou mang gene leucism co mau mat binh thuong.
Thuat ngu huou trang it nhieu mang tinh van hoa va than thoai. Huou trang la mot sinh vat trong truyen thuyet cua nhieu nen van hoa trong lich su. Hien nay con đan huou trang đuoc goi la đan huou trang Seneca, đay la mot đan huou trang hiem hoi song trong gioi han cua trai quan đoi Hoa Ky cu Trai Seneca (Seneca Army Depot) tai Quan Seneca, New York, nhung con huou co mau trang nay la ket qua tuong tac cua mot gen lan.


Đac điem Huou trang đuoc sinh ra mot mau nau hoac nau voi mot mau trang đom. Đoi khi nhung nai to co the đuoc sinh ra voi mot mau xam khi xuat hien đieu nay lam cho chung trong co ve ban thiu. Bo long cua chung sau đo tro thanh mau trang tinh khoi o vao giua nam thu hai va đoi khi bi nham lan voi huou bi bach tang. Huou co toan than mau trang hong hoac trang tinh khoi. Da huou cung trang hong, xung quanh vien mat mau hong, con nguoi mat co mau đo hong va ban đem soi đen co mau đo. Ca bon mong co mau trang nga, cac bo phan nhu mui, mieng, bo phan sinh duc đeu co mau hong nhuan.
Gac huou trang mot phan khac gac huou đo o cho nhan hon, it nhanh hon va co mau trang nga toan than, dai 70–120 cm va đuong kinh khoang 3–5 cm, gac huou trang đuoc cho la co tac dung tot hon huou thuong, co the do cau truc thanh phan vi chat, khoang chat trong gac huou tuyet khac gac huou thuong. Khong co nhung yeu to nhu mot ca the bi bach tang mot phan, chung thuc su co it hoac khong co melanin trong co the. Mau sac cua chung chu yeu la mau trang vi no thieu bat ky sac to nao lam cho da xuat hien mau hong, cung vi vay mau chay co the đuoc nhin thay qua da cua chung.
Ti le nai bach tang trong tu nhien chi chiem ti le 1/20.000 con. Đieu đang buon la nhung con vat hiem nay kho song đen tuoi truong thanh, vi nhung ke san moi phat hien ra chung rat de dang. Nhung con nai bach tang nay thuong co thi luc rat kem, va rat noi bat voi bo long mau trang va tham chi ca đuoi cung trang.


Huou trang Trai Seneca Huou đuoi trang sac to mau trang bat đau pho bien trong khu vuc bay gio goi la Khu bao ton cua trai quan đoi Seneca Army Depot. Quan đoi Hoa Ky đa bao ve con nai trang trong khi quan ly con nai mau binh thuong qua viec san ban. Đay la can cu cu cua Quan đoi Hoa Ky thuoc Quan Seneca, New York, rong 10.600 mau Anh (43 km²) đuoc tao ra vao nam 1941 va co 24 dam (39 km) hang rao đuoc dung len xung quanh chu vi cua khu vuc nay va co lap mot đan nho huou đuoi trang, mot so con huou đuoc nguoi ta nhin thay la khoac bo long mau trang. Nhung con huou nay khong bach tang nhung thay vi thuc hien mot tap hop cac gen lan dan đen chung khoac ngoai mot bo long toan mau trang.
O vung Seneca, quan đoi đa xay dung mot hang rao va hang rao nay vo tinh tao ra mot nut co chai di truyen gay ra muc đo cao cua giao phoi can huyet (do cac ca the chi quanh quan trong pham vi nay). Viec lai can huyet lien tuc co the dan đen giam kha nang sinh san va di tat. So luong huou trang phia sau hang rao đuoc Trung tam nghien cuu đong vat hoang da Patuxent đuoc bao cao la di tat o chan nghiem trong va mot so di tat o chan dan đen te liet.
Trong nhung nam 1950, chi huy khu vuc trai quan đoi Seneca Depot cam quan nhan My san ban bat ky con huou trang nao. So luong huou tai đay đa phat trien len khoang 700 con, khoang 300 trong so đo la mau trang, lam cho no tro thanh đan lon nhat cua huou trang tren the gioi. Ke tu khi đong cua khu vuc nay, tuong lai cua nhung con nai đa tro nen khong chac chan vi mat ban đem hien mau đo lam cho chung de dang lam con moi cho tho san va cac loai thien đich nhu cho soi đong co Bac My, va mot đan nhu vay se khong de dang ton tai trong tu nhien. Đat khu vuc nay la khu vuc co dien tich lon nhat cua New York va thuoc đat co quy hoach đe phat trien cung nhieu van đe khac lien quan đen viec chuyen đoi muc đich su dung đat khac nhau đa đuoc xay dung thanh phuong an hoac đe trinh chuyen đoi, su dung lam anh huong đen tuong lai cua đan.


Huou trang tai nhung noi khac Vao nam 2008, tai nuoc Anh, nguoi ta tung tim thay mot con huou trang o bo bien phia tay Highlands cua Anh, no đang dao choi cung nhung con huou long đo khac. Noi o cua no đuoc giu kin đe tranh nhung tay san trom. Nam truoc đo, mot con huou trang tai Anh đa đuoc phat hien trong tinh trang bi ke san trom cat mat đau. Nguoi ta cung đa chup đuoc nhung buc anh can canh loai vat huyen thoai nay tai rung Dean o vung Gloucestershine, Xu Wales, đong thoi truoc đo, nguoi ta cung phat hien va chup lai hinh anh mot ca the huou trang tai cao nguyen Scotland.
Tai Vuon bach thu Alipore, Kolkata co vai ca the huou trang thuoc loai Huou hoang (Dama dama).


Trong van hoa Huou trang la mot sinh vat trong truyen thuyet cua nhieu nen van hoa trong lich su, no con la hinh tuong co uy luc trong truyen than thoai cua nhieu nen van hoa. Trong truyen thuyet Bac Au, nhieu nguoi tin rang neu giet huou trang thi tai nan se giang xuong đau ho. Tham chi nguoi Celts co xua con coi chung nhu la su gia tu the gioi khac, vi su gia nay mang thong điep tu mot the gioi khac va nhung ai bat gap loai linh vat nay se đuoc thay đoi cuoc song vinh vien. Trong truyen thuyet cua nguoi Khuyen Nhung co ke lai su kien Muc Vuong du tinh viec chinh phat Khuyen Nhung, Sai cong Muu Phu can gian nhung Muc Vuong khong nghe, sau ra quan thao phat, gianh đuoc chien thang bat ngo, bat song nam vua Khuyen Nhung, đoat đuoc bon con soi trang va bon con huou trang.
Trong Van hoa Trung Quoc, Con co mot loai huou khac goi la bach loc (huou trang) cung la loai thu tuong trung cho su cat tuong, thuong cung xuat hien cung bac tien nhan. Huou trang co the song tot hon mot nghin nam. Khi song đuoc khoang 500 tuoi, mau long cua huou dan chuyen sang mau trang, tro thanh huou trang. Tuong truyen, cuoi đoi, Lao Tu đa cuoi tren mot con huou trang (Bach loc) đi ve phuong nao chang ro. Khi đang quan vuong on đinh đuoc nen chinh tri cuoc song tram dan an lanh tat huou trang xuat hien.
Vung Hallasan tai Han Quoc co mot ho mieng nui lua tai Hallasan goi la Baengnokdam (백록담/白鹿潭, Bach Loc đam), nghia la "đam huou trang". Co mot truyen thuyet gan voi ten goi cua ho la nhung nguoi đan ong đen tu the gioi khac đa đi xuong tu thien đuong đe vui choi voi huou trang. Tuy theo mua, chu vi cua ho co the len toi 2 km va đo sau khoang 100 met.


Tham khao Lien ket ngoai Seneca White Deer Inc.
video of white deer in Wisconsin at PBS