Men thuy tinh, con đuoc goi la men su, la mot loai vat lieu đuoc lam bang cach nung chay vat lieu thuy tinh nghien min thanh bot đe no bam dinh vao chat nen bang cach nung, thuong o nhiet đo tu 750–850 °C (1.380–1.560 °F). Bot thuy tinh nong chay chay loang ra tren be mat roi sau đo cung lai thanh mot lop phu bang thuy tinh nhan bong va ben.
Trang men thuy tinh la mot cong nghe lau đoi va đuoc ap dung rong rai, trong phan lon lich su cua minh, no chu yeu đuoc su dung trong đo trang suc va nghe thuat trang tri. Ke tu the ky 18, men thuy tinh cung đa đuoc trang cho nhieu vat dung thong thuong bang kim loai, chang han nhu noi xoong, bon rua bang thep va bon tam bang gang đuc. No cung đa đuoc su dung tren mot so thiet bi gia dung, nhu may rua bat, may giat va tu lanh, va tren cac bien bang bao hieu.
Trong kien truc va nghe thuat nguoi ta goi ky thuat trang men thuy tinh tren cac vat lieu bang kim loai, thuy tinh, gom va cac đo vat đuoc che phu bang phuong phap trang men thuy tinh la phap lam, mot tu vay muon tu tieng Trung 琺瑯 (phap lang) – mac du tai Viet Nam đoi khi nguoi ta chi coi đo kim loai (nhu đong) trang men thuy tinh la phap lam. Trong tieng Trung thi nguoi ta phan ra thanh "kim thuoc thai phap lang" (金属胎珐琅, đo vat cot kim loai trang men), "pha li thai phap lang" (玻璃胎珐琅, đo vat cot thuy tinh trang men) va "tu thai phap lang" (瓷胎珐琅, đo vat cot su trang men).
Đe han che lap lai tu "thuy tinh", thuat ngu "men" trong bai nay ke tu đay chi đe noi ve men thuy tinh (tru khi co dien giai khac hoac đi kem voi tu khac) va chi xem xet duoi goc đo nhu la mot loai vat lieu che phu be mat kim loai va/hoac gom su khi dung trong trang tri tren men; mac du ngoai kim loai ra thi men co the đuoc su dung tren thuy tinh, gom su, đa hoac bat ky vat lieu nao chiu đuoc nhiet đo nong chay cua men.
Ve mat ky thuat, đo trang men nung la mot hon hop nhieu lop tich hop cua thuy tinh va mot vat lieu khac (hoac voi thuy tinh). Ve co ban, cac ky thuat tuong tu đuoc su dung voi cac chat lieu nen khac nhung chung đuoc goi bang cac thuat ngu khac nhau: tren thuy tinh goi la thuy tinh trang men va tren đo gom đuoc goi la trang tri tren men. Đe đon gian hoa, nghe lam viec voi men tu đay đuoc goi la "nghe trang men", tho lam nghe trang men la "tho trang men" va cac đo vat đuoc san xuat bang trang men la "đo trang men".


Tu nguyen Men la mot tu nhieu nghia trong tieng Viet. Ghi chep ve tu men theo chu cai Latinh đuoc ghi nhan som nhat co le la trong Tu đien Viet–Bo–La nam 1651. Tu đien nay giai nghia tu men tai trang 463-464 co 2 nghia la [đi/bo/chay] men theo va men ruou nhu sau: "1. men, đi men: andar de menino; incedere in pueruli morem bo đi idem. 2. men; mezinha pera fazer vinho; remedium ad vinum conficiendum". Nam Viet–Duong Hiep Tu vi (南越洋合字彙, Dictionarium Anamitico-Latinum) nam 1838 tai trang 303 tap 1 viet ve men kem theo Han tu 綿 (U+7DBF) cung chi voi 2 nghia nhu sau: "綿 Men, fermentum. 綿旦 Men đen, accedere. 綿𠓨 Men vao, ingredi. 綿蹺 Men theo, subsequi". Tu men tai trang 29 sach Đai Nam quac am tu vi cua Huinh-Tinh Paulus Cua xuat ban nam 1895-1896 đuoc viet kem Han tu 綿 va giai thich nhu sau: "Men. n. Vat hay lam cho vat khac ham hoi, noi day, nhu men đat ruou, men banh bo v.v. Lan hoi. Tieng tro tu".
Tu men tai trang 340 sach Viet Nam Tu Đien cua hoi Khai Tri Tien Đuc nam 1931 khong kem theo Han tu va giai thich nhu sau: "1. Chat lam cho vat khac ham hoi noi day: Men ruou. 2. Noi vat gi đe lau ham hoi ma moc ra: Gao men. 3. Chat trang o ngoai đo su, đo sanh cho bong đep: Bat tot nuoc men. 4. Lan theo me bo: Đi men bo song. Pho tu".
Tu đien chu Nom trich dan cua Nguyen Huu Vinh va Đang The Kiet viet chu men co kem theo 3 chu Han-Nom la 眠 (U+7720), 綿 (U+7DBF) va 𥽔 (U+25F54). Website hvdic.thivien.net ghi nhan 5 chu men viet bang Han-Nom la 綿 (U+7DBF), 𥽔 (U+25F54), 𥾃 (U+25F83), 𧅬 (U+2716C) va 𬧆 (U+2C9C6), trong đo theo nghia men ruou la U+25F54, U+25F83 va U+2716C.
Nhu vay, "men" khi la danh tu/[đong] tinh tu ngoai nghia men ruou, len men thi chi trong Viet Nam Tu Đien (1931) moi ghi nhan ve men sanh su. Cac tu đien khac hoan toan khong đe cap gi ve men thuy tinh; loai vat lieu đuoc viet la enamel, email, emaille, smaltum, smalto, smalt, schmelz, szmelc, esmalte v.v. trong mot so ngon ngu chau Au.
Khi la danh tu, no co mat trong cac cum tu nhu men rang (cac thanh men gom hydroxyapatit bo chat co to chuc), men ruou, men gom hay men thuy tinh, khi la pho tu/tro tu no co trong nhung cau nhu "đi/chay men theo bo song", hoac la tinh tu nhu trong cac cum tu nhu "son men" (son e may) hay "day đien trang men", nhung thuc te thi day đien trang men đuoc boc mot lop cach đien bang mang polymer chu khong phai bang men thuy tinh hay men gom.


Lich su = Co đai =
Cac loai men som nhat đeu su dung ky thuat men o (cloisonne), đat men ben trong cac o nho co thanh bang vang. Đieu nay đa đuoc su dung nhu mot ky thuat đe giu chat cac manh đa va đa quy đung vi tri tu thien nien ky 3 TCN, vi du nhu o Luong Ha va sau đo la Ai Cap co đai. Men duong nhu đa đuoc phat trien nhu mot phuong phap re hon đe đat đuoc cac ket qua tuong tu.
Nhung vat the som nhat khong the tranh cai đuoc biet la su dung men la mot nhom cac vong Mycenae tu Sip, co nien đai toi the ky 13 TCN. Mac du cac di vat Ai Cap co đai, bao gom ca đo trang suc tu Lang mo Tutankhamun vao khang nam 1325 TCN, thuong đuoc cho la co su dung "men", nhung nhieu hoc gia nghi ngo ho thuy tinh trong đo lieu đa đu chay long đe đuoc mo ta la thuy tinh, va ho su dung cac thuat ngu nhu "ho thuy tinh". Co ve la trong đieu kien cua Ai Cap khi đo thi điem nong chay cua thuy tinh va vang la qua gan nhau nen viec trang men kho co the tro thanh mot ky thuat kha thi. Tuy nhien, duong nhu co mot vai mau vat thuc co chua men, co le tu Thoi ky Chuyen tiep thu Ba cua Ai Cap (bat đau tu khoang nam 1070 TCN) tro đi. Nhung no van hiem o ca Ai Cap lan Hy Lap.
Ky thuat nay xuat hien o nguoi Kuban trong thoi ky Scythia, va co le đa đuoc nguoi Sarmatia truyen cho nguoi Celt co đai. Men đo đuoc su dung o 26 cho tren khien Battersea (khoang 350–50 TCN), co the la đe lam gia san ho đo Đia Trung Hai, đuoc su dung tren khien Witham (400-300 TCN). Pliny Gia đe cap đen viec nguoi Celt su dung ky thuat nay tren kim loai, đieu ma nguoi La Ma vao thoi cua ong hau nhu khong biet đen. Cai xoong Staffordshire Moorlands la mot đo luu niem tu the ky 2 cua Tuong thanh Hadrian, đuoc lam cho thi truong quan su La Ma, co trang tri men xoay theo phong cach Celt. Tai đao Anh, co le nho bao ton cac ky nang thu cong cua nguoi Celt nen men van ton tai cho đen thoi ky cua nhung chiec bat treo cua nghe thuat Anglo-Saxon so khai vao khoang đau the ky 5.
Mot van đe lam tang them đo khong chac chan ve men thoi ky đau la cac đo tao tac (thuong đuoc khai quat) duong nhu đa đuoc lam đe đuoc trang men, nhung gio đay đa mat đi bat cu thu gi lap đay cac o hoc (cloisonne) hoac phan nen cua cac manh kham (champleve). Đieu nay xay ra o mot so khu vuc khac nhau, tu Ai Cap co đai đen Anh thoi ky Anglo-Saxon. Khi men tro nen pho bien hon, nhu o chau Au thoi Trung Co sau khoang nam 1000, thi gia đinh cho rang men nguyen đa đuoc trang tai nhung cho đo tro nen an toan hon.


= Chau Au thoi Trung Co va Phuc Hung =

Trong lich su nghe thuat chau Au, men co vai tro quan trong nhat trong thoi Trung Co, bat đau tu nhung nguoi La Ma cuoi cung va sau đo la nguoi Byzantin, nhung nguoi bat đau su dung men o (cloisonne) đe lam gia cac cho kham đa quy co vach ngan. Phong cach trang men Byzantin đa đuoc cac dan toc "man di" o Bac Au trong giai đoan Di cu ap dung rong rai. Nguoi Byzantin sau đo bat đau su dung men o tu do hon đe tao ra cac hinh anh; đieu nay cung đuoc sao chep o Tay Au.
Đo kim loai Meuse thuong chen cac tam trang men co chat luong cao nhat vao cac hom đung thanh tich va cac tac pham kim hoan lon khac. Đo trang men Limoges (hay phap lam Limoges) đuoc san xuat tai Limoges, Phap, trung tam san xuat men thuy tinh noi tieng nhat o Tay Au, mac du o Tay Ban Nha nguoi ta cung lam ra nhung san pham tot. Limoges tro nen noi tieng voi cac đo men trang men kham tu the ky 12 tro đi, đuoc san xuat o quy mo lon, va sau đo (sau thoi ky suy giam san luong) tu the ky 15 van giu đuoc su dan đau bang cach chuyen sang men ve (hoa phap lam) tren cac tam kim loai phang. Ky thuat men kham đa tro thanh de dang hon đang ke va đuoc thuc hanh rat rong rai trong thoi ky phong La Ma. Trong nghe thuat Gothic, tac pham tinh xao nhat la o cac ky thuat tro thap (basse-taille) va cham noi cao (ronde-bosse), nhung cac tac pham kham (champleve) re tien hon tiep tuc đuoc san xuat voi so luong lon danh cho thi truong rong lon hon.
Men ve van la thoi trang trong hon mot the ky, va o Phap đa phat trien thanh phong cach Phuc Hung va Kieu cach tinh xao, đuoc nhin thay tren cac đo vat nhu bat đia trung bay lon, binh đung co tay cam, lo muc va trong cac buc chan dung nho. Sau khi khong con la thoi trang nua thi no van tiep tuc nhu mot phuong tien cho cac buc chan dung thu nho, lan toa sang Anh va cac quoc gia khac. Đieu nay tiep tuc cho đen đau the ky 19.
Mot truong phai o Nga cung đa phat trien, su dung ky thuat nay tren cac đo vat khac, nhu trong thoi ky Phuc Hung, va cho cac đo vat ton giao tuong đoi re tien nhu thanh gia va cac linh anh nho.


= Trung Quoc =

Nguoi Trung Quoc hien nay goi đo nghe thuat bang kim loai, gom su hay thuy tinh trang men la phat lang, nhung trong qua khu no co cac ten goi khac nhau nhu phat lam, phat lang, phat lang, phap lam, phat lam, Đai Thuc dieu, Quy quoc kham, phat lang kham v.v.
Su sach Trung Hoa thoi Tuy-Đuong goi Đe quoc Đong La Ma (Byzantin) la Phat Lam (拂菻), va no co the la nguon goc cua cac ten goi phap lang (珐琅), phat lam (佛菻), phat lang (佛郎), phat lang (拂郎), phat lang (佛朗), phap lam (法蓝), phat lam (发蓝). Cuu Đuong thu va Tan Đuong thu goi khalifat Abbas la Hac Y Đai Thuc (黑衣大食), va đay co the la nguon goc cua Đai Thuc dieu (đo gom Đai Thuc) – mot trong cac ten goi đo trang men trong tieng Trung.
Tu Byzantin hoac tu the gioi Hoi giao, ky thuat men o đa đen Trung Quoc trong the ky 13-14. Tai lieu tham khao bang van ban đau tien con ton tai viet ve men o la trong mot cuon sach tu nam 1388, noi san pham men o đuoc goi la "Đai Thuc dieu" (大食窑). Nguoi ta khong biet la co ton tai hay khong cac hien vat trang men cua Trung Quoc voi nien đai the ky 14; cac hien vat co the xac đinh nien đai som nhat la duoi thoi Tuyen Đuc (1425–1435), trong đo chung the hien viec su dung đay đu cac phong cach Trung Hoa, cho thay kinh nghiem đang ke trong ky thuat trang men cua ho.
Trang men o van rat pho bien o Trung Quoc cho đen the ky 19 va ngay nay van con đuoc san xuat. Cac tac pham tinh xao nhat va đuoc đanh gia cao nhat cua Trung Quoc la tu đau thoi nha Minh, đac biet la duoi thoi Tuyen Đuc va Canh Thai (1450–1457) va đo trang men o rat noi tieng thoi Canh Thai đuoc goi la Canh Thai lam (景泰蓝), mac du cac hien vat the ky 19 hoac hien đai pho bien hon nhieu.
Thoi Thanh, ky thuat trang men cua chau Au du nhap vao Quang Đong, voi trung tam san xuat hang phap lang theo cac ky thuat tam thai phap lang va hoa phap lang o Quang Chau đuoc đanh gia cao nhat. Hang hoa phap lang Quang Đong con đuoc goi la Quang phap lang (广珐琅), đuoc dung lam cong pham cho trieu đinh. Hang san xuat theo ky thuat thau minh phap lang tai Quang Chau cung la hang co danh tieng.
Cac ky thuat trang men ma nguoi Trung Quoc ap dung co the chia ra thanh 4 the loai nhu sau:

Khap ti phap lang (掐丝珐琅): La ten goi tieng Trung cua ky thuat men o. Dung cac soi chi kim loai (nhu đong va cac hop kim đong) ket thanh hoa tiet trang tri. No co tac dung giong nhu vach ngan giua cac o, quet men vao cac o, đem nung roi đanh bong. Cac soi chi kim loai co the thep/ma vang roi đanh bong lai. Nhieu tac gia cho la du nhap vao Trung Quoc khoang the ky 13-14,  nhung co mot so tac gia cho la tu the ky 8 va thuan thuc trong the ky 13-14.
Tam thai phap lang (錾胎珐琅): La ten goi tieng Trung cua ky thuat men kham. Dung ky thuat khac lom, kham lom (cham long) đe tao ra hoa tiet trang tri lam cho đuong vien cac hoa van noi len, roi quet men vao nhung cho lom đo, đem nung roi đanh bong. Du nhap vao Trung Quoc trong thoi Nguyen.
Hoa phap lang (画珐琅) hay duong tu (洋瓷): La cac ten goi tieng Trung cua ky thuat men ve. Ve bang cac loai men mau tren nen men mot mau (nhu trong hoi hoa), đem nung roi đanh bong. Du nhap vao Trung Quoc va phat trien ruc ro nhat trong thoi Thanh duoi thoi tri vi cua 3 hoang đe Khang Hi, Ung Chinh, Can Long.
Thau minh phap lang (透明珐琅): Men thau quang (men trong suot hoac nua trong suot). Sau khi cham tro cac hoa tiet trang tri len cot thi trang lop men phap lang nhieu mau duoi lop men phu trong suot, roi moi đem nung. Loai phap lang nay loi dung tinh chat cua lop men thau quang hoac nua thau quang đe bieu lo su bien đoi mau sac cua hoa van do đo sang toi, đam nhat ma co.


= Viet Nam =

Ky thuat trang men hoa phap lang cua nguoi Trung Quoc tu Quang Đong du nhap vao Viet Nam vao khoang thoi Minh Mang va đuoc goi la phap lam, voi chu lam (藍) bang Han tu đuoc gia them bo ngoc (玉) o ben trai. Đuoc san xuat chu yeu tren đo đong phuc vu cho cung đinh Hue. Ky thuat san xuat men va đo phap lam hien nay đang đuoc nghien cuu phuc hoi, chu yeu đe phuc vu muc đich trung tu cac hien vat thoi Nguyen.


= Nhat Ban =

Cac nghe nhan Nhat Ban đa khong tao ra cac đo vat ba chieu trang men cho đen thap nien 1830, nhung khi ho nam đuoc ky thuat dua tren phan tich cac đo vat Trung Quoc  thi san xuat đa phat trien rat nhanh chong, đat đen đinh cao vao thoi Minh Tri va Đai Chinh (cuoi the ky 19, đau the ky 20). Men đa đuoc su dung đe trang tri cho đo kim loai tu khoang nam 1600, va hang men o cua Nhat Ban đa đuoc xuat khau sang chau Au truoc khi bat đau thoi Minh Tri nam 1868. Đo trang men o đuoc biet đen o Nhat Ban duoi ten goi shippo (七宝, that bao), nghia đen la "bay bau vat". Đieu nay la đe noi toi cac chat nhieu mau sac đuoc đe cap trong cac kinh van Phat giao. Thuat ngu nay ban đau đuoc su dung đe chi cac đo vat nhieu mau sac đuoc nhap khau tu Trung Quoc. Theo truyen thuyet, vao thap nien 1830, Kaji Tsunekichi đa pha vo mot vat trang men [thuy tinh] cua Trung Quoc đe kiem tra no, sau đo đa đao tao ra nhieu nghe nhan đe khoi đau cong nghiep đo trang men cua chinh Nhat Ban.
Đo trang men cua Nhat Ban thoi ky đau co mau van đuc va mo, voi cac hinh dang tuong đoi vung ve. Đieu nay thay đoi nhanh chong tu nam 1870 tro đi. Cong ty Đo men o Nagoya (Nagoya shippo kaisha) ton tai tu 1871 đen 1884, đe ban cac san pham cua nhieu xuong nho va giup ho hoan thien cong viec. Nam 1874, chinh quyen thanh lap cong ty Kiriu kosho kaisha đe tai tro cho viec sang tao mot loat cac tac pham trang tri nghe thuat tai cac trien lam quoc te. Đay la mot phan cua chuong trinh quang ba Nhat Ban nhu la mot quoc gia cong nghiep, hien đai.
Gottfried Wagener (1831-1892) la mot nha khoa hoc nguoi Đuc đuoc chinh quyen Nhat Ban moi đe tu van cho nganh cong nghiep Nhat Ban va đe cai tien quy trinh san xuat. Cung voi Namikawa Yasuyuki (1845-1927), ong đa phat trien mot loai men mau đen trong suot đuoc su dung lam mau nen. Cac lop men trong mo voi nhieu mau sac khac đuoc tiep noi trong thoi ky nay. Cung voi Tsukamoto Kaisuke (1828-1887), Wagener đa chuyen đoi quy trinh nung đuoc cac xuong Nhat Ban su dung, nang cao chat luong thanh pham va mo rong su đa dang cua mau sac. Kawade Shibataro (1856-1921) đa gioi thieu nhieu ky thuat khac nhau, bao gom nagare-gusuri (men nho giot) tao ra lop men mau cau vong va ky thuat uchidashi (rap noi, repousse), trong đo nen kim loai đuoc rap bang bua ra phia ngoai đe tao hieu ung phu đieu. Cung voi Hattori Tadasaburo (?-1939), ong đa phat trien ky thuat moriage ("chat đong") xep cac lop men len nhau đe tao ra hieu ung ba chieu. Namikawa Sosuke (1847-1910) đa phat trien  phong cach tranh anh mo phong cac buc hoa. Ong đuoc biet đen voi shosen (day thu nho) va musen (無線, men o khong day): cac ky thuat nay đuoc phat trien cung voi Wagener, trong đo cac day kim loai cua cac o đuoc thu nho hoac tay bay hoan toan bang axit.  Đieu nay trai nguoc voi phong cach Trung Quoc su dung cac o voi day kim loai day. Ando Jubei (1876-1956) đa gioi thieu ky thuat shotai-jippo (省胎七宝, tinh thai that bao, plique-a-jour) loai bo lop kim loai nen bang axit nitric đe lai lop men trong mo, tao ra hieu ung giong nhu kinh mau. Cong ty Đo men o Ando (安藤七宝店) do ong đong sang lap la mot trong so it nhung nha san xuat tu thoi ky nay van con hoat đong đen nay. Cac hoa tiet trang tri thiet ke đac thu Nhat Ban, trong đo hoa, chim va con trung đuoc su dung lam chu đe, tro nen pho bien. Cac thiet ke cung ngay cang su dung nhieu khu vuc voi khong gian trong. Voi su tinh te hon ma nhung ky thuat nay cho phep, đo trang men cua Nhat Ban đuoc coi la vo song tren the gioi, va gianh đuoc nhieu giai thuong tai cac cuoc trien lam trong nuoc va quoc te.


= An Đo va cac quoc gia Hoi giao =

Men đuoc đua vao trang tri cac đo vat bang vang va bac o Đe quoc Mogul vao khoang nam 1500-1600, va tro thanh mot net đac trung cua đo trang suc Mogul. Trieu đinh Mogul đuoc biet la su dung cac meenakar (hay minakar, tuc la tho trang men). Nhung nguoi tho thu cong nay đa đat đen đinh cao trong thoi ky tri vi cua Shah Jahan vao giua the ky 17. Cac loai men trong suot rat pho bien trong thoi ky nay. Ca men o va men kham đeu đuoc san xuat o Mogul, voi men kham đuoc su dung cho nhung đo vat tinh xao nhat. San xuat cong nghiep hien đai bat đau o Calcutta, Tay Bengal vao nam 1921 voi su ra đoi cua Cong ty TNHH San pham Trang men Bengal (Bengal Enamel Works Ltd), nhung cong ty nay đa dung hoat đong vao nam 2004.
Men đuoc su dung o Iran đe tao mau va trang tri be mat kim loai bang cach pha tron len no nhung mau sac ruc ro đuoc trang tri theo mot thiet ke hoa tiet phuc tap va đuoc goi la minakari (hay meenakari, tieng Ba Tu: میناکاری). Du khach kiem thuong nhan đo trang suc nguoi Phap Jean Chardin (1643-1713) đa đi du lich Iran trong thoi ky Safavid va noi toi mot tac pham trang men o Isfahan, bao gom mo hinh cac loai chim va thu tren nen hoa voi cac mau xanh lam sang, xanh luc, vang va đo. Theo truyen thong, vang đuoc su dung cho đo trang suc minakari vi no giu lop men tot hon, lau hon va ve đep long lay cua no lam noi bat mau sac cua đo trang men. Bac đuoc đua vao sau nay va su dung cho cac đo tao tac nhu hop, bat, thia va cac đo nghe thuat trong khi đong đuoc su dung cho cac san pham thu cong my nghe chi đuoc đua vao su dung sau khi cac đao luat kiem soat vang đuoc thuc thi o An Đo tu nam 1962, 1968 va 1990 buoc cac tho trang men phai tim kiem mot vat lieu khac ngoai vang. Ban đau, san pham minakari thuong khong đuoc chu y vi nghe thuat nay theo truyen thong đuoc su dung lam nen cho kundan hay đo trang suc đinh đa noi tieng. Đieu nay cung cho phep nguoi đeo lat nguoc đo trang suc cung nhu hua hen mot niem vui đac biet trong bi mat cua thiet ke an.


= Hien đai =

Gan đay hon, cac mau sac tuoi sang giong nhu đo trang suc đa lam cho men tro thanh lua chon ua thich cua cac nha thiet ke đo trang suc, bao gom ca nhung nguoi lam đo trang suc theo truong phai Tan Nghe thuat, cac nha thiet ke đo tieu my nghe nhu nhung qua trung cua Peter Carl Faberge (1846-1920) va cac hop đong trang men cua cac tho trang men Battersea, va cho cac hoa si nhu George Stubbs (1724-1806) va cac hoa si ve chan dung thu nho khac.
Mot su hoi sinh trong nghe thuat dua tren men đa dien ra vao gan cuoi the ky 20 o Lien Xo voi su tien phong tu cac hoa si kiem tho trang men nhu Aleksei Aleksandrovich Maksimov (1952-) va Leonid Efros (1949-). Tai Uc, hoa si theo truong phai truu tuong Bernard Hesling (1905-1987) đa đua phong cach nay tro thanh noi bat voi nhung tam thep co kich thuoc khac nhau cua ong.
Men lan đau tien đuoc ap dung o quy mo thuong mai cho sat thep tam o Ao va Đuc vao khoang nam 1850. Cong nghiep hoa tang len do đo tinh khiet cua nguyen lieu đau vao tang len va chi phi san xuat giam xuong. Quy trinh ung dung am bat đau voi su phat hien ra viec su dung đat set đe lam cho frit tro thanh lo lung trong nuoc. Cac phat trien tiep theo trong the ky 20 bao gom cac mac thep phu hop đe trang men, chuan bi be mat chi lam sach, tu đong hoa va nhung cai tien đang dien ra ve hieu suat, hieu nang va chat luong. Tieu chuan chau Au cho cac san pham phang bang thep thap cacbon can nguoi đe trang men thuy tinh (nhu thep cuon can nguoi) la DIN EN 10209.


Cac tinh chat Men thuy tinh co the trang cho hau het cac kim loai. Hau het men cong nghiep hien đai đuoc dung đe trang thep trong đo ham luong cacbon đuoc kiem soat đe ngan chan cac phan ung khong mong muon o nhiet đo nung. Men cung co the trang cho vang, bac, đong, nhom, thep khong gi, va gang đuc.
Men thuy tinh co nhieu đac tinh huu ich: nhan, cung, chong hoa chat, ben, chong tray xuoc (đo cung 5–6 tren thang Mohs), đo ben mau lau dai, de lau chui va khong chay. Men la thuy tinh chu khong phai son nen khong bi phai duoi anh sang cuc tim. Mot nhuoc điem cua men la co xu huong nut hoac vo vun khi vat lieu nen chiu ung suat hoac bi uon cong, nhung cac loai men hien đai co kha nang chong sut me va va đap tuong đoi tot vi kiem soat đo day tot va he so gian no nhiet kha phu hop voi kim loai.
Cong ty o to Buick đuoc David Dunbar Buick thanh lap voi tai san kiem đuoc tu viec phat trien cac quy trinh trang men cai tien cua ong tu khoang nam 1887 cho thep tam va gang đuc. Cac vat lieu kim loai đen trang men nhu vay đa va van co nhieu ung dung: cac bien quang cao đau the ky 20 va mot so bien quang cao hien đai, cac vach ben trong lo nuong, noi xoong chao nha bep, vo va cac vach ben trong cua cac thiet bi nha bep chinh, vo va trong may giat va may say quan ao, bon rua va bon tam bang gang đuc, cac xi lo trong trang trai va cac thiet bi che bien nhu cac lo phan ung hoa hoc va thung xu ly duoc pham. Cac cong trinh xay dung nhu cac tram xang, tram xe buyt va cac loai nha Lustron (nha bang khung thep trang men tien che) co tuong, tran va cac bo phan cau truc lam bang thep trang men.
Mot trong nhung ung dung hien đai rong rai nhat cua men la trong san xuat bang viet phan va bang đanh dau chat luong (thuong đuoc goi la 'bang đen' hoac 'bang trang') trong đo kha nang chong mai mon va chong hoa chat cua men đam bao rang hien tuong 'bong ma' hay cac dau hieu khong the xoa la khong the xay ra, khong giong nhu voi cac loai bang polymer. Vi thep trang men tieu chuan co suc hut tu tinh, nen no cung co the đuoc su dung đe lam bang tu (nam cham). Mot so phat trien moi trong nhung nam gan đay bao gom che phu lai ghep men/chong dinh, lop phu tren cung co chuc nang sol-gel cho men, men voi be ngoai nhu kim loai va men de lam sach.
Thanh phan chu yeu cua men thuy tinh la thuy tinh nghien min goi la frit. Frit cho thep trang men thuong la thuy tinh borosilicat kiem co đo gian no nhiet va nhiet đo thuy tinh thich hop đe trang thep. Nguyen lieu đuoc nau chay cung nhau trong khoang tu 1.150–1.450 °C (2.100–2.640 °F) thanh thuy tinh long đuoc thao ra khoi lo va chiu soc nhiet hoac la bang nuoc hoac la bang can qua may can thep đe tro thanh frit.
Mau cua men co đuoc bang cach bo sung cac khoang chat khac nhau, thuong la cac oxit cua cac kim loai nhu coban, praseodymi, sat, hoac neodymi. Loai oxit cua neodymi tao ra cac sac thai tinh te khac nhau, tu mau tim tinh khiet đen mau đo ruou vang va mau xam nong. Men co the trong suot, đuc hoac trang đuc (trong mo). Cac mau men khac nhau co the đuoc pha tron đe tao ra mot mau moi, giong nhu cach nguoi ta lam voi son.
Co nhieu loai frit khac nhau va chung co the đuoc quet theo trinh tu. Lop che phu nen (lop lot) đuoc quet đau tien; no thuong chua cac oxit kim loai chuyen tiep đa nung chay nhu coban, niken, đong, mangan va sat đe tao thuan loi cho su ket dinh voi kim loai. Tiep theo, cac loai frit trong suot va nua đuc chua vat lieu tao mau đuoc quet vao.


Cac ky thuat trang men trong nghe thuat Ba ky thuat chinh trong lich su đe trang men kim loai la:
Men o hay khap ti phap lang: Tieng Phap la cloisonne đe chi "o", "hoc" hay "ngan"; theo đo cac soi kim loai mong đuoc gan vao đe lam cac rao chan noi cao, sau đo ben trong cac o nay nguoi ta quet cac loai men khac nhau tuy theo mau. Đuoc thuc hanh pho bien o chau Au, Trung Đong va Đong A.
Men kham hay tam thai phap lang: Tieng Phap la champleve đe chi "nen noi cao"; trong đo be mat đuoc cham khac đe tao ra cac hoc lom xuong đe quet men sau đo đem nung, voi phan kim loai nguyen thuy o nhung cho khong bi cham khac van giu nguyen; Stavelot Triptych trong nghe thuat phong La Ma la mot vi du.
Men ve hay hoa phap lang: Hoa tiet bang men đuoc ve vao be mat kim loai nhan bong.  Men Limoges la loai đa biet tot nhat trong so cac loai men ve, su dung ky thuat nay tu the ky 16 tro đi. Hau het cac trang tri truyen thong tren thuy tinh, va mot so tren đo gom su, su dung trang men thuy tinh ve mat ky thuat, nhung thuong đuoc mo ta bang cac thuat ngu nhu "ve bang men", "ve men" hay "trang tri tren men", danh cac thuat ngu "men ve" va "[trang] men" dung cho đo vat tong the cua cac tac pham voi phan nen lam tu kim loai.
Cac bien the va cac ky thuat it pho bien hon bao gom:
Tro thap: Tieng Phap la basse-taille đe chi "cat/đuc thap". Be mat cua kim loai đuoc trang tri voi thiet ke phu đieu thap co the nhin thay đuoc qua cac lop men trong mo va trong suot. Cup vang Hoang gia (Cup Thanh Agnese) the ky 14 la mot vi du noi bat.
Men thau quang: Tieng Phap la plique-a-jour đe chi "thong sang"; trong đo men đuoc quet vao cac o, tuong tu nhu trong ky thuat men o, nhung khong co phan nen đo, vi the anh sang co the chieu qua lop men trong suot hay trong mo. No co be ngoai giong nhu cac mieng kinh mau; Cup Merode lam tai Phap khoang nam 1400 la mot vi du ve hien vat thoi Trung Co con sot lai.
Cham noi cao: Tieng Phap la ronde bosse đe chi "đung tach roi" hay "men nam". Mot kieu vat the 3D trong trang men thuy tinh, theo đo mot dang đieu khac hay khung day đuoc trang men mot phan hay hoan toan, nhu trong hom đung Vong gai Thanh the ky 14-15.
Ve đon sac, mot dang cua men ve, thuat ngu tieng Phap la grisaille đe chi "trong mau xam", trong đo phan nen sam mau, thuong la xanh lam hay đen đuoc quet vao, sau đo men nhat hon (hay trong mo) đuoc quet phu len tren, xay dung dan cac hoa tiet theo mot gradient đon sac, nhat mau hon khi đo day cua lop sang mau tang len.
Men trong luoi (tieng Phap en resille, đay đu la email en resille sur verre, tieng Phap đe chi 'men trong luoi tren thuy tinh'): Mot the loai men o, trong đo kim loai đuoc trang men nam lo lung trong thuy tinh. Ky thuat nay đuoc pho bien trong mot thoi gian ngan o Phap the ky 17 va đuoc Margret Craver (1907-2010) phat hien lai vao nam 1953. Craver đa mat 13 nam đe tai tao ky thuat nay.
Cac loai khac:
Thuy tinh trang men, trong đo be mat thuy tinh đuoc trang men va nung đe hop nhat hai loai thuy tinh (nen va men).
To khuon: La mot ky thuat ma theo đo mot khuon to đuoc đat tren tac pham va men dang bot đuoc ray len tren. Khuon to đuoc loai bo truoc khi nung, lop men van o trong khuon mau va hoi noi len.
Men cao xuoc: Tieng Y sgraffito; theo đo mot lop men chua nung đuoc gan vao be mat cua lop men đa nung truoc đo va co mau tuong phan, sau đo loai bo mot so phan nhat đinh bang cac dung cu cao xuoc đe tao ra hoa tiet trang tri roi đem nung lai. Thuat ngu nay cung đuoc su dung trong trang tri tuong va đo gom. Dang đong tinh tu qua khu cua sgraffito la sgraffiato cung đuoc su dung, đac biet khi noi ve trang tri đo gom.
In lua hay in luoi: Mot ky thuat ma theo đo luoi lua voi so lo 60–70 moi inch (co mat luoi 200-250 μm) đuoc su dung.
Trang men mat sau: Xet nghiem ngat thi khong phai la mot ky thuat ma la mot cong đoan can thiet trong nhieu ky thuat, đo la trang men vao mat sau cua san pham hay kep kim loai vao giua cac lop men, tao ra it luc cang hon tren thuy tinh đe no khong bi nut.
Safed chalwan (men trang bao ve), mot ky thuat su dung tai An Đo ma theo đo đo trang suc đuoc nam men mau trang trong mo o mat nen.
Xem them Cac ky thuat shipoyaki cua Nhat Ban


Ung dung trang men cong nghiep Tren thep tam, mot lop che phu nen đuoc gan vao đe tao đo bam dinh. Su chuan bi be mat duy nhat can thiet cho cac lop che phu nen hien đai chi la tay dau mo cho thep bang dung dich co tinh kiem nhe. Cac lop "che phu" thu hai bang men mau trang va mau khac đuoc phu len tren lop che phu nen đa nung. Đoi voi cac loai men tinh đien, bot men mau co the đuoc phu (goi la "lop phu") truc tiep len phia tren "lop nen" che phu mong va chua nung, đuoc nung đong thoi voi lop phu theo quy trinh goi la "hai lop mot lan nung" rat hieu qua.
Frit trong lop che phu nen chua oxit coban va/hoac niken nung chay truoc đo cung nhu cac oxit kim loai chuyen tiep khac đe xuc tac cho cac phan ung lien ket men voi thep. Trong qua trinh nung men o nhiet đo 760–895 °C (1.400–1.643 °F), vay oxit sat đau tien hinh thanh tren thep. Men nong chay hoa tan oxit sat va ket tua coban cung niken. Sat đong vai tro la anod trong phan ung đien hoa, trong đo sat lai bi oxi hoa tiep, hoa tan trong thuy tinh va tiep tuc bi oxi hoa voi coban va niken san co han che phan ung nay. Cuoi cung, be mat thep tro nen tho rap voi cac lo nho li ti va thuy tinh chui vao cac lo nay.


Che phu xay dung Lop che phu bang men thuy tinh đuoc ap dung cho cac tam thep giup bao ve vat lieu loi cho du đo la op che phu đuong ham, nha ga ngam, cac cau truc thuong tang cua toa nha hoac cac ung dung khac. No cung co the dung lam tam che bo tuong. Cac pham chat cua vat lieu cau truc nay bao gom:

Ben.
Chiu đuoc cac muc nhiet đo tot đo va khong bat lua.
Chong chiu tia cuc tim, khi hau va an mon trong thoi gian dai.
Chong bam ban va chong ve bay.
Chong chiu mai mon va hoa chat.
De dang ve sinh va bao tri.


Thu vien anh Xem them Franz Ullrich (1830-1891) – Nguoi sang lap xuong đo trang men quy mo cong nghiep cua Đuc.
Fred Uhl Ball (1945-1985) – Tho trang men Hoa Ky đa tao ra tranh tuong trang men lon nhat đa biet.
Oskar Schindler (1908-1974) – Nha cong nghiep nguoi Đuc voi cac xuong san xuat đo trang men va đan duoc cua ong đa cuu đuoc 1.200 nguoi Do Thai.
Tieu thuyet Danh sach cua Schindler va phim Ban danh sach cua Schindler.
Rostov tai Nga, voi Moskva la mot trung tam cong nghiep đo trang men Nga.
Xoong Staffordshire Moorlands, lam tu đong thanh trong the ky 2 tai Anh.
Richard Loving, hoa si kiem tho trang men nguoi My.


Đoc them Collection Highlights: Art in the Islamic World. Beaker. Smithsonian Institution, 2013.
Dimand M. S. An Enameled-Glass Bottle of the Mamluk Period. Metropolitan Museum of Art.
Maryon, Herbert (1971). "Enamelling". Metalwork and Enamelling (an ban thu 5). New York: Dover. ISBN 0486227022.
Papadopoulous Kiko, 2012. Venetian Eastern Trade: 11th to 14th Centuries.


Tham khao Nguon tham khao Campbell Marian, 1983. An Introduction to Medieval Enamels. Office of Public Sector Information (HMSO) for V&A Museum, ISBN 0112903851.
Ogden Jack, "Metal" trong Paul T. Nicholson & Ian Shaw (chu bien), 2000, Ancient Egyptian Materials and Technology. Nha in Đai hoc Cambridge, ISBN 0521452570, ISBN 9780521452571, google books
Osborne Harold (chu bien), 1975. The Oxford Companion to the Decorative Arts. Nha in Đai hoc Oxford, ISBN 0198661134.


Lien ket ngoai Tu lieu lien quan toi Men thuy tinh tai Wikimedia Commons
Men thuy tinh tren đo trang suc – lich su.
Cac bai viet va huong dan ve trang men thuy tinh tai Du an Ganoksin (tieng Anh)
Cac tinh chat co hoc va vat ly cua men thuy tinh Luu tru ngay 20 thang 5 nam 2012 tai Wayback Machine
Tap chi Glass on Metal truc tuyen Luu tru ngay 6 thang 10 nam 2011 tai Wayback Machine (US).
Trung tam Thong tin va Truyen ba Nghe thuat Trang men CIDAE (ES).
EEA – Co quan quan ly hang trang men chau Au Luu tru ngay 9 thang 9 nam 2018 tai Wayback Machine (EU).
Hiep hoi Tho trang men Ha Lan (NL).
Hiep hoi Tho men (US).
Hiep hoi nghe trang men (Guild of Enamellers) (UK).
Vien Tho men Quoc te (International Enamellers Institute)
Hiep hoi Men thuy tinh (Vitreous Enamel Association) (UK).