Luu Chuong (chu Han: 刘璋; 162 - 219), ten tu la Quy Ngoc (季玉), la mot chu hau cat cu vao cuoi thoi Đong Han, đau thoi Tam Quoc trong lich su Trung Quoc. Ong la nguoi trong dong doi hoang toc nha Han, ke tuc cha cai quan mot vung rong lon va co đia the kha hiem tro la khu vuc Ich Chau (益州) hay con goi la Ba Thuc. Sau nay, đay cung la noi sau nay Luu Bi thua co chiem lay va lap ra nha Thuc Han. Sau khi La Mong chiem đuoc Kinh Chau nam 219, Luu Chuong đa quy hang Ton Quyen. Ong mat khong lau sau đo.


Vao Ich Chau Luu Chuong la con trai ut cua Luu Yen, mot đai than nha Han đuoc sai vao cai quan Ich chau va đa ly khai trieu đinh. Khi Luu Yen chiem giu Ich chau, Luu Chuong cung 2 nguoi anh ruot la Luu Pham va Luu Đan đang lam quan nho trong trieu đinh nha Han - luc đo đang bi đat duoi su kiem soat cua Đong Trac. Luu Chuong đa đuoc trieu đinh phai đi Ich đe khuyen du Luu Yen vi nhung hanh vi chong đoi. Luu Yen gap Luu Chuong ben giu o lai Ich chau khong cho tro lai trieu đinh nua.
Sau đo vi 2 nguoi anh ong la Luu Pham va Luu Đan cung cha ong tinh chuyen lien ket voi Ma Đang chong Đong Trac bi lo, nen ca hai nguoi cung bi giet.


Cai quan Ich chau Nam 194, Luu Yen qua đoi. Đai than Trieu Vi thay ong la nguoi nhan đuc, ben lap ong len thua ke quyen cai quan Ich Chau.
Thuoc ha cua Đong Trac la Ly Thoi va Quach Di lai nam trieu đinh Truong An, khong cong nhan Luu Chuong, phai Ho Mao vao Ich chau lam Thu su. Cac thuoc ha cua ong la Tham Di, Lau Phat, Cam Ninh lien ket voi Biet gia Kinh chau (cua Luu Bieu) la Luu Hap phan lai ong. Nhung luc luong chong đoi bi Luu Chuong đanh bai, phai bo chay sang Kinh chau. Cam Ninh sau nay chay sang Giang Đong theo Ton Quyen. Do Luu Chuong đung vung, Ho Mao do Ly Thoi cu đen phai dung lai o Han Trung khong dam tranh chap voi ong.
Nam 200, bo ha cu cua cha ong la Truong Lo chiem quan Han Trung rong lon, tu đoi la quan Han Ninh, ly khai chong lai ong. Luu Chuong ben giet me va em Truong Lo. Luu Chuong phong ban la Bang Hi lam Thai thu Ba Tay, sai cam quan đanh Truong Lo may lan nhung đeu that bai.
Mau thuan trong noi bo Ich chau dan dan boc lo giua nhung nguoi goc Kinh chau theo Luu Yen vao Ich chau (goi la "tap đoan Đong chau") va nhung nguoi Ich chau ban xu. Do Luu Chuong uu ai nhung nguoi Đong chau, đe giu nhieu chuc vu lon va xam hai dan Ich chau, ban than Luu Chuong cung thi hanh mot so chinh lenh tan bao khien nguoi Ich chau bat man. Nhan luc đo, đai than Trieu Vi - nguoi đua Luu Chuong len đia bi chau Muc - von la nguoi Ich chau ban xu ben lien ket voi cac ho lon trong chau, noi len chong lai Luu Chuong. Ba quan Quang Han, Kien Vi va Thuc đeu huong ung Trieu Vi. Luu Chuong chay ve co thu o Thanh Đo, đuoc nhung nguoi Đong chau ung ho, tu chien voi Trieu Vi. Cuoi cong ong đanh lui Trieu Vi roi đuoi theo đanh bai Vi o Giang Chau. Vi bi thuoc ha giet chet.
Ly Thoi, Quach Di nghe tin Ich chau co loan, lai nhan danh Han Hien Đe sai Nguu Đang đen lam Thu su Ich chau va trieu Luu Chuong ve Truong An lam cong khanh nhung ong khong nghe theo.


Mat Ich chau Nam 211, ong nghe theo đe nghi cua Truong Tung moi Luu Bi vao Xuyen Thuc đe ho tro chong lai Truong Lo. Thuc su viec moi Luu Bi vao Thuc chi la ke cua Truong Tung, Phap Chinh va Manh Đat nham thay the chua cong Luu Chuong cua ho, boi vi nhom nguoi ngay nhan thay rang Luu Bi la nguoi co tham vong va đang đe phung su hon Luu Chuong. Vuong Luy, Hoang Quyen, Ly Nghiem cung nhung quan than khac đa phan đoi kich liet viec moi Luu Bi nhap Xuyen, nhung Luu Chuong đa phot lo y kien cua ho va tu minh than chinh nghenh đon Luu Bi vao Thuc Trung chong lai Truong Lo.
Khi y đo thuc su cua Truong Tung bi chinh anh ruot la Truong Tuc to cao voi Luu Chuong, ong đa chem đau Truong Tung va phat đong mot cuoc chien chong lai Luu Bi, nguoi ma sau nay đa lam chu toan bo Tay Xuyen. Mac du đai tuong Truong Nhiem cua ong đa co gang chien đau, nhung khong the chong lai quan đoi cua Luu Bi. Đen nam 214, luc luong cua Luu Bi đa bao vay thu phu cua Ich chau la Thanh Đo. Mac du cac muu si cua Luu Chuong nhu Luu Ba khuyen ong kien quyet chong tra, nhung ong đa khong nghe theo va đap " Ta khong muon ba tanh phai chiu kho them nua ". Sau đo ong đau hang Luu Bi.


Cuoi đoi Ngay sau khi dang thanh nop đat, Luu Chuong va con thu cua ong la Luu Xien đa bi Luu Bi phai toi khu vuc phia tay Kinh Chau tiep giap bien gioi cua Ton Quyen. Nam 219, La Mong thong linh quan Đong Ngo đot kich Kinh Chau, bat giet Quan Vu va chiem đuoc Kinh Chau. Luu Chuong va con ong bi quan Ngo bat, va Ton Quyen vi quyet on đinh phan lanh tho tiep giap Luu Bi đa phong cho ong lam Ich Chau Muc, chuc danh ma ong co đuoc truoc khi đau hang Luu Bi. Tuy nhien, quan Ngo cung khong con muon tan cong sang lanh tho cua Luu Bi, Luu Chuong cung mat khong lau sau đo sau khi tro thanh 1 chu hau cua Ton Quyen. Con truong Luu Tuan tiep tuc phuc vu Thuc Han, con con thu cua ong la Luu Xien thi phuc vu nha Đong Ngo.


Gia đinh Cha:
Luu Yen
Con:
Luu Tuan:
Luu Xien:


Trong Tam Quoc dien nghia Trong tieu thuyet lich su Tam Quoc dien nghia cua La Quan Trung, Luu Chuong đuoc phat hoa nhu 1 vi chua cong ngu ngoc va kem tai.


Tham khao Tran Tho (2016), Tam Quoc chi, tap 3, Bui Tung Chi chu, Bui Thong dich, Pham Thanh Long hieu đinh, Nha xuat ban Van hoc


Chu thich