Y hoc, y khoa hay goi ngan la y la khoa hoc ung dung lien quan đen chan đoan, tien luong, đieu tri va phong ngua benh tat. Y hoc gom nhieu phuong phap cham soc suc khoe von lien tuc phat trien voi muc đich duy tri, hoi phuc suc khoe tu viec phong ngua va chua benh. Y hoc hien đai ap dung khoa hoc y sinh, nghien cuu y sinh, y sinh hoc di truyen va cong nghe y te đe chan đoan, đieu tri va ngan ngua chan thuong va benh tat thong qua thuoc men, phau thuat hoac lieu phap phong phu nhu tam ly tri lieu, nep, thiet bi y te, duoc chat sinh hoc, tri lieu buc xa,...
Y hoc đa ton tai tu hang ngan nam truoc, phan lon lich su coi đay lai la mot mon nghe thuat, co moi lien he chat che voi ton giao va triet hoc theo tung ban sac van hoa đia phuong. Vi du, thay sac thuoc se cam duoc lieu thao moc va cau nguyen đe chua benh, hoac triet gia va bac si thoi co đai se trich mau dua tren thuyet the dich (humorism). The ky gan đay, ke tu khi khoa hoc hien đai ra đoi, y hoc la su ket hop giua nghe thuat va khoa hoc (ca nghien cuu ban đau va ung dung, mot dang phan nganh cua khoa hoc y te). Mac du ky thuat khau khi phau thuat mang tinh nghe thuat, chi đuoc hoc thong qua thuc hanh, nhung kien thuc sinh hoc te bao va y hoc phan tu se bo tro kien thuc cho cac bac si khi thuc hanh.
Tu "y hoc" trong tieng Anh la "medicine" co nguon goc tu tieng Latin la "ars medicina", nghia la "nghe thuat chua benh".
Du cong nghe y hoc cung nhu su chuyen mon hoa nganh y đa phat trien thanh tru cot nen y hoc hien đai nhung vi phuong phap chua tri truc tiep giua bac si va benh nhan van hieu qua giup giam thieu đau benh nen chung can tiep tuc thuc hien, thong qua viec quan tam đen cam xuc cung nhu long trac an noi chung cua con nguoi.
Song hanh voi y hoc hien đai con co y hoc co truyen va y hoc dan gian. Vi du, bang chung ve tinh hieu qua lieu phap cham cuu co su "thay đoi va khong nhat quan" đoi voi tinh trang benh tat cu the, nhung lai an toan khi mot hoc vien qua đao tao thuc hanh tren nguoi.
Lang bam am chi nguoi hoac thao tac chua benh, khong phan biet viec đay la hanh đong tien khoa hoc (y hoc co truyen va y hoc dan gian) hay gia khoa hoc hien đai. Vi du, phuong phap nan chinh cot song (chiropractic) phu nhan hoan toan ly thuyet mam benh cua khoa hoc hien đai.


Lich su y hoc Cho đen nay, nhieu tac gia cho rang lich su y hoc co the đa ra đoi cung voi lich su phat sinh benh tat va lich su nguoi thay thuoc. Trong hang Ba anh em (La Grotte des Trois Freres) nguoi ta đa tim đuoc buc ve cach đay khoang 17 ngan nam mo ta mot phu thuy đau huou đang chua benh.
Y hoc thoi tien su dung thao moc, the tang đong vat hay khoang chat đe chua tri ma nhieu khi chung đuoc nguoi chua tri (nhu tu si, thay thuoc) mo ta nhu la nhung chat than dieu. Nganh nhan y hoc (tieng Anh: medical anthropology) nghien cuu cac he thong y hoc thoi tien su cung quan he cua chung voi xa hoi con nguoi.
Y khoa so khoi đuoc ghi nhan tu lau trong nhieu nen van minh co nhu An Đo, Ai Cap, Trung Hoa hay Hy Lap. Ong Hippocrates đuoc xem la to su cua nganh y ma ke thua ngay nay la y hoc phuong Tay hay Tay y., con ong Galen đa đat nen tang phat trien cho ly luan y khoa. Sau khi đe che La Ma sup đo va bat đau thoi Trung Co, cac luong y trong the gioi đao Hoi đa ke tuc va tao nen buoc đot pha lon cho nganh nho đuoc ho tro tu ban dich sang tieng A rap cac cong trinh cua Hippocrates va Galen. Nhieu luong y tien phong noi tieng la nguoi A Rap, nhu ong Avicenna đuoc goi la "to su y hoc hien đai", ong Abulcasisla to su nganh phau thuat, ong Avenzoar la to su nganh phau thuat thuc nghiem, ong Ibn al-Nafis la to su nganh sinh ly hoc circulatory physiology, va ong Averroes. Con ong Rhazes sang lap nganh nhi khoa la nguoi đau tien phan bien thuyet Grecian ve humorism van anh huong đen y hoc phuong Tay thoi Trung đai.
Nganh y sinh hoc hien đai theo tieu chuan khoa hoc (ket qua nghien cuu co the kiem tra va tai lap) ra đoi đa thay the Tay y truyen thong von dua vao thao duoc. Moc thoi gian đanh dau nganh y hien đai hinh thanh la khi Robert Koch phat hien su lay benh do vi khuan khoang nam 1880 va su ra đoi cua thuoc khang sinh nam 1900. Thoi ki hien đai khoi đi tu cuoi the ky XVIII tai chau Au đa sinh ra nhieu ten tuoi co đong gop nen tang cho nganh y, chang han tai Đuc va Ao co Rudolf Virchow, Wilhelm Conrad Rontgen, Karl Landsteiner, Otto Loewi; tai Anh co Alexander Fleming, Joseph Lister, Francis Crick; tai Hoa Ky co William Williams Keen, Harvey Cushing, William Coley, James D. Watson; tai Phap co Jean-Martin Charcot, Claude Bernard, Paul Broca va nhieu nguoi o cac nuoc khac.
Khi khoa hoc ki thuat phat trien thi nganh y ngay cang dua vao duoc pham nhieu hon, nganh duoc hoc bat nguon tu thao duoc ra đoi va đen ngay nay nhieu loai thuoc van đuoc bao che tu thuc vat (nhu atropine, ephedrine, warfarin, aspirin, digoxin, vinca alkaloids, taxol, hyoscine...) ma loai đau tien ten arsphenamine/Salvarsan do ong Paul Ehrlich tim ra nam 1908 khi ong nhan thay vi khuan nhiem đoc chat nhuom nhung te bao nguoi lai khong bi. Hai ong Edward Jenner va Louis Pasteur tim ra vac-xin (vaccine). Loai khang sinh đau tien do nguoi Phap che ra co ten goi thuoc sulfa co nguon goc tu thuoc nhuom azo. Nhieu rac roi bat đau nay sinh tu đay. Khoa cong nghe sinh hoc hien đai chap nhan viec bao che thuoc nham đen mot qua trinh sinh ly cu the nhung đoi khi cung bao che thuoc sao cho thich ung voi co the nham tranh tac dung phu cua thuoc.
Y hoc thuc chung la mot trao luu hien thoi co muc đich thiet lap quy trinh chan tri hieu qua nhat bang phuong phap "xet duyet co he thong" (tieng Anh: systematic review) va "phan tich luong lon" (meta-analysis) theo khoa thong ke. No phat trien nho tien bo cua khoa hoc thong tin hien đai giup thu thap va phan tich khoi luong du lieu, bang chung rat lon theo quy chuan, sau đo pho bien cho cac noi lam dich vu cham soc suc khoe hay phong tri benh. Mot nan đe cho phuong phap "toi uu" nay la no co the bi xem la cach tiep can co tinh "tieu thuyet", nghia la se tao ra nhieu đanh gia khac nhau. Bao cao cua chuong trinh hop tac Cochrane la phong trao chu truong y kien nay nam 2001 cho biet trong 160 ban "xet duyet co he thong" cua Cochrane, can cu vao hai nguoi nhan xet, thi co 21,3% bang chung khong đay đu, 20% khong cong hieu va 22,55% bang chung la duong tinh.


Thao tac lam sang Nhung buoc co ban nhat đe thiet lap mot chan đoan y khoa la Hoi, Nhin, So, Go, Nghe trong Y hoc hien đai (Tay y) hoac Tu chan la Vong chan (nhin), Van chan (nghe), Van chan (hoi) va Thiet chan (so nan, bat mach) trong Y hoc co truyen. Mot khi đa co chan đoan so bo tu viec tham kham lam sang noi tren, nguoi thay thuoc co the quyet đinh đieu tri ngay hoac đe nghi mot so xet nghiem can lam sang khac đe xac đinh chan đoan hoac loai tru chan đoan. Cac xet nghiem can lam sang thuong đuoc dung trong chan đoan la huyet hoc, sinh hoa, hinh anh hoc, vi sinh vat hoc, te bao hoc, giai phau benh, tham do chuc nang va co the la cac xet nghiem cao cap hon nhu di truyen hoc.
Trong ki thuat đieu tri, bac si tiep xuc benh nhan va dung phuong phap chan đoan gom du chan, ngan ngua, tri benh; hay con đuoc goi bang thuat ngu "quan he nguoi benh-thay thuoc", nghia la bac si lam viec voi benh nhan dua tren benh su, benh an cua ho bang van chan  roi kham tong quat bang mot so y cu thong thuong nhu ong nghe, thiet bi noi soi. Sau khi van chan tim trieu chung va kham đe tim dau hieu benh, bac si thuong đe nghi benh nhan lam vai xet nghiem nhu thu mau, lam sinh thiet hoac ke đon thuoc hay la phep đieu tri khac nua.
Nhieu phuong phap chan đoan chuyen biet đuoc dung phan tich benh tinh tren co so thong tin cung cap. Trong buoi van chan đieu rat quan trong la thu thap đuoc chi tiet nhat moi du lieu lien quan đen benh nhan đe co đuoc thong tin trung thuc nhat, sau đo ket qua van chan đuoc ghi vao benh an. Cac buoc ke tiep co the ngan hon nhung cung tuan theo quy trinh co ban nhu vay.


Cac nganh y hoc Giai phau hoc la nghien cuu cau truc the chat cua sinh vat. Nguoc lai voi giai phau hoc vi mo hoac tong the, te bao hoc va mo hoc lien quan đen cau truc vi mo.
Giai phau hoc con nghien cuu ve cac co quan cua con nguoi.
Hoa sinh hoc la nghien cuu ve hoa hoc dien ra trong sinh vat song, đac biet la cau truc va chuc nang cua cac thanh phan hoa hoc cua chung.
Co sinh hoc (Biomechanics) la nghien cuu cau truc va chuc nang cua cac he thong sinh hoc bang cac phuong phap cua Co hoc,
Chuc nang hoat đong va nguyen ly hoat đong cua mot loai vat
Thong ke sinh hoc (Biostatistics) la viec ap dung thong ke vao cac linh vuc sinh hoc theo nghia rong nhat. Kien ​​thuc ve thong ke sinh hoc rat can thiet trong cong tac lap ke hoach, đanh gia va giai thich ket qua nghien cuu y khoa. No cung la mon can ban cho dich te hoc va y hoc dua tren bang chung.
Ly sinh hoc la mot khoa hoc lien nganh su dung cac phuong phap vat ly va hoa hoc vat ly đe nghien cuu he thong sinh hoc.
Te bao hoc la nghien cuu vi mo cua te bao, cach hoat đong cua te bao.
Phoi thai hoc la nghien cuu su phat trien som cua cac sinh vat.Qua trinh phat trien cua mot phoi thai va nhung van đe gay ra cac di tat cho phoi thai cung can nghien cuu.
Noi tiet hoc la nghien cuu ve hooc mon va cac anh huong cua chung tren co the đong vat.
Dich te hoc la nghien cuu su phat trien ve so luong cua qua trinh benh, va bao gom, khong chi gioi han o viec nghien cuu dich benh.Nghien cuu qua trinh u va phat benh, nghien cuu thuoc chua.
Di truyen hoc la nghien cuu ve gien va vai tro cua chung trong viec thua ke sinh hoc.
Mo hoc la nghien cuu cau truc cua cac mo sinh hoc bang kinh hien vi anh sang, kinh hien vi đien tu va mo mien dich.
Mien dich hoc la nghien cuu ve he mien dich, bao gom he mien dich bam sinh va thich ung o nguoi.
Vat ly y te la nghien cuu ung dung cac nguyen ly vat ly trong y hoc.
Vi sinh vat hoc la nghien cuu ve cac vi sinh vat, bao gom cac nguyen sinh, vi khuan, nam va virut.
Sinh hoc phan tu la nghien cuu co so phan tu cua qua trinh nhan ban, sao chep va chuyen dich nhung vat lieu di truyen.
Khoa hoc tam than bao gom nhung nganh khoa hoc co lien quan đen viec nghien cuu he thong than kinh. Trong tam chinh cua khoa hoc tam than la sinh hoc va sinh ly hoc cua bo nao con nguoi va tuy song. Mot so chuyen khoa lam sang lien quan bao gom than kinh, phau thuat than kinh va tam than.
Khoa hoc dinh duong (trong tam ly thuyet) va che đo an kieng (trong tam thuc hanh) la nghien cuu ve moi quan he giua thuc an va thuc uong voi suc khoe va benh tat, đac biet trong viec xac đinh che đo an toi uu. Tri lieu dinh duong y hoc đuoc cac chuyen gia dinh duong thuc hien va đuoc quy đinh cho benh tieu đuong, benh tim mach, trong luong va roi loan an uong, di ung, suy dinh duong, va cac benh ung thu.
Benh hoc nhu mot khoa hoc nghien cuu ve benh tat - nguyen nhan, tien trinh, su tien trien va su giai quyet cua benh.
Duoc hoc la nghien cuu ve thuoc va cac tuong tac cua chung va cung can nghien cuu cac duoc lieu can thiet đe bao che thuoc, nhung nguoi tao ra cac loai thuoc bao che moi goi la Duoc Si.
Quang sinh hoc (Photobiology) la nghien cuu tuong tac giua buc xa khong ion hoa va sinh vat song.
Sinh ly hoc la nghien cuu ve chuc nang binh thuong cua co the va cac co che đieu tiet co ban.
Sinh hoc phong xa (Radiobiology) la nghien cuu ve tuong tac giua buc xa ion hoa va sinh vat song.
Đoc to hoc la nghien cuu cac tac đong nguy hai cua thuoc va chat đoc tac đong len co the cua sinh vat.
Sinh hoc nguyen tu  BEAR (Biological Effects of Atomic Radiation) la nghien cuu cac tac dung sinh hoc cua nguyen tu buc xa


Tham khao Lien ket ngoai Tu lieu lien quan toi Medicine tai Wikimedia Commons
Y hoc tai Tu đien bach khoa Viet Nam
Medicine (science) tai Encyclopædia Britannica (tieng Anh)