Rau ma hay tich tuyet thao hoac loi cong thao (danh phap hai phan: Centella asiatica) la mot loai cay mot nam than thao trong phan ho Mackinlayoideae cua ho Hoa tan (Apiaceae), co nguon goc Australia, cac đao Thai Binh Duong, New Guinea, Melanesia, Malesia va chau A. No đuoc su dung nhu mot loai rau cung nhu trong y hoc Ayurveda va y hoc co truyen Trung Hoa. Ten khoa hoc đong nghia la Hydrocotyle asiatica L., Trisanthus cochinchinensis Lour.


Đac điem = Than =
Than cay rau ma manh khanh va nhan, la loai than bo lan, mau xanh luc hay luc anh đo, co re o cac mau. No co cac la hinh than, mau xanh voi cuong dai va phan đinh la tron, ket cau tron nhan voi cac gan la dang luoi hinh chan vit. Cac la moc ra tu cuong dai khoang 5–20 cm. Bo re bao gom cac than re, moc thang đung. Chung co mau trang kem va đuoc che phu bang cac long to o re. Gan la hinh cung.


= Hoa va qua =

Hoa rau ma co mau trang hoac tu hong nhat đen phot đo , moc thanh cac tan nho, tron gan mat đat. Moi hoa đuoc bao phu mot phan trong 2 la bac mau xanh. Nhung bong hoa luong tinh nay co kich thuoc kha nho (nho hon 3 mm), voi 5-6 thuy trang hoa tren moi bong hoa. Hoa co 5 nhi va 2 voi nhuy. Qua co hinh mat luoi day dac, đay la điem phan biet no voi cac loai trong chi Hydrocotyle co qua voi be mat tron, soc hay giong nhu mun com. Qua cua no chin sau 3 thang va toan bo cay, bao gom ca re, đuoc thu hai thu cong.


Su dung Theo Trung y, rau ma co tinh han (lanh), tan (cay), kho (đang). Khi an o dang tuoi nhu mot loai rau, nguoi ta cho rang no giup cho viec duy tri su tre trung. Nuoc sac tu la rau ma đuoc coi la co tac dung ha huyet ap. Loai nuoc sac nay cung đuoc coi la mot loai thuoc bo duong đe co suc khoe tot (tang tri nho, thi luc). Loai thuoc đap tu la cung đuoc dung đe đieu tri nhung cho đau, ha sot. No con đuoc dung trong đieu tri cac chung phu; viem thanh quan, tinh mach, phe quan; cac benh tri, phong, eczema hay vay nen; giai ngo đoc san (khoai mi) va loi tieu .
Mot vai bao cao khoa hoc cho thay kha nang cua rau ma trong viec ho tro lam lanh vet thuong. Khi đieu tri bang rau ma, su lien seo đuoc kich thich bang viec san xuat ra cac chat keo loai I. Viec đieu tri nay cung cho thay su giam sut đang ke cua cac tac đong viem nhiem va viec tao ra cac nguyen bao soi.
Cac nha thao moc hoc con cho rang no co chua nhan to truong tho goi la 'Vitamin X tre trung' co tac dung bo duong cho nao va cac tuyen noi tiet va xac nhan rang nuoc chiet tu rau ma giup cai thien cac van đe ve he tuan hoan va da.
Tai Viet Nam, tinh rau ma tuoi đa đuoc Vien Cong nghiep Thuc pham san xuat thanh cong.


Truyen thuyet Rau ma đuoc cho la đa lam nen su truong tho cua mot vo su mon Thai cuc quyen la Ly Thanh Van (李清雲). Nguoi ta noi rang ong đa song tho toi 256 tuoi (?), mot phan la do su dung cac loai thao duoc Trung Hoa truyen thong, trong đo co rau ma.
Mot cau chuyen dan gian tai Sri Lanka ke lai rang mot vi vua noi tieng trong the ky 10 voi ten goi Aruna đa cho rang rau ma cung cap cho ong suc khoe va suc chiu đung đu đe thoa man 50 phi tan cua minh.
O An Đo, rau ma con đuoc goi la Brahmi ham nghia mot loai duoc thao co the giup con nguoi tien đen su hoa hop voi tam thuc vu tru (knowledge of the Supreme Reality). Rau ma thuong co trong khau phan an cua nhung vi thien su, nha yogi, nha thong thai.
Ngay nay, tai nhieu quoc gia van con luu truyen cau tuc ngu "Two leaves a day keep old age away" (Dung 2 la mot ngay se giup ban xa lanh tuoi gia).


Tham khao Hinh anh Lien ket ngoai