The van hoi Zappas (tieng Hy Lap: Ζαππειες Ολυμπιαδες), con đuoc goi đon gian la The van hoi (tieng Hy Lap: Ολυμπια, Olympia) vao thoi điem đo, la mot chuoi bon cuoc thi the thao đuoc to chuc tai Athens tu nam 1859 đen nam 1889 va đuoc doanh nhan Hy Lap Evangelis Zappas tai tro. Đay la mot trong nhung su hoi sinh đau tien cua The van hoi Olympic co đai trong ky nguyen hien đai. Thanh cong cua chung đa tao them nguon cam hung cho William Penny Brookes o Anh, nguoi đa to chuc cac su kien the thao bat đau tu nam 1850 va cac the van hoi cua Uy ban Olympic Quoc te tu nam 1896.
Zappas đa co su đong gop quan trong trong qua trinh nay: khong chi to chuc cac cuoc thi đau theo sang kien ​​cua rieng minh, ong con cung cap kinh phi cho viec dan dung cac tran đau, cung nhu đe xay dung co so ha tang can thiet, bao gom ca viec tan trang san van đong Panathinaiko, noi to chuc cac The van hoi nam 1870 va 1875. Cung chinh tai san van đong nay, The van hoi Olympic đau tien nam 1896, The van hoi Olympic nam 1906, cac mon ban cung va marathon tai The van hoi Olympic 2004 se đuoc to chuc.


Phuc hung The van hoi Cac tai lieu tham khao le te ve su hoi sinh cua The van hoi Olympic co đai đuoc đua ra boi nhieu nhan vat khac nhau trong the ky 19, lay cam hung tu mot muc đo nhat đinh cua chu nghia lang man. Trong bai tho Đoi thoai cua nguoi chet nam 1833, bien tap vien Panagiotis Soutsos cua mot to bao Hy Lap đa su dung The van hoi Olympic nhu mot bieu tuong cua truyen thong Hy Lap co đai. Ngay sau đo, ong đa đe xuat mot cach ro rang viec hoi sinh cac cuoc thi đau the thao boi nha nuoc Hy Lap moi thanh lap, tham chi con gui mot thu bao ve đieu nay cho chinh phu vao nam 1835. Đe xuat cua ong đa đuoc vua Otto cua Hy Lap chap nhan, nhung trong su kien nay, khong co gi đuoc thuc hien, bat chap cuoc van đong dai dang cua Soutsos trong hai muoi sau nam sau đo.
Nam 1852, nha khao co hoc nguoi Đuc Ernst Curtius cung tuyen bo rang cac su kien Olympic se đuoc hoi sinh. Evangelis Zappas, mot doanh nhan thanh đat va la thanh vien cua cong đong nguoi goc Hy Lap o Romania, đuoc Soutsos truyen cam hung va quyet tam phuc hung truyen thong co xua nay thong qua no luc va nguon luc cua chinh minh. Đau nam 1856, Zappas gui mot la thu qua đuong ngoai giao toi vua Otto cua Hy Lap, đe nghi tai tro toan bo du an phuc hung Olympic, đong thoi cung cap giai thuong tien mat cho nhung nguoi chien thang. Tuy nhien, sang kien ​​nay van bi phan đoi. Mot bo phan cac chinh tri gia Hy Lap (đac biet la Charilaos Trikoupis va Stephanos Dragoumis) co niem tin rong rai rang cac cuoc thi đau the thao chi la su quay nguoc lai thoi co đai. Ho lo so rang Hy Lap se co ve nguyen thuy trong so cac quoc gia hang đau cua chau Au neu no hoi sinh, nhu ho tuyen bo, mot le hoi co hu va ngoai giao. Đac biet, bo truong ngoai giao Hy Lap va lanh đao phong trao van đong hanh lang chong the thao bao thu o Athens, Alexandros Rangavis, đa đe xuat mot cuoc trien lam cong nghiep va nong nghiep thay vi mot su kien the thao:

Chinh phu Hy Lap đa khong chinh thuc tra loi ve van đe nay trong nhieu thang. Vao thang 7 nam 1856, mot bai bao cua Hy Lap boi Panagiotis Soutsos đa giup nhung no luc cua Zappas đuoc cong chung biet đen rong rai. Cuoi cung, Otto đa đong y ve cac cuoc thi đau trong khoang thoi gian bon nam, nhan dip trien lam cong nghiep va nong nghiep, va cho phep to chuc cac su kien the thao voi su tai tro hoan toan cua Zappas. Do đo, Zappas đa cung cap cac khoan tien can thiet cho chinh phu Hy Lap đe thanh lap Quy Uy thac Olympic.


Cac The van hoi = The van hoi nam 1859 =

Vao ngay 15 thang 11 nam 1859, su hoi sinh hien đai đau tien cua The van hoi đa dien ra tai Athens. Do viec cai tao san van đong Panathinaiko co đai van chua hoan thanh, cac tran đau đuoc to chuc tai quang truong Loudovikou o Athens (nay mang ten Koumoundourou). Mac du chung co the đuoc coi la The van hoi Olympic đau tien cua truyen thong hien nay, nhung no con thieu nhieu tinh chat quoc te. Chung co đac điem dan toc ro rang, vi nhung van đong vien chi la nguoi Hy Lap, đen tu ben trong nha nuoc Hy Lap đoc lap va cong đong nguoi Hy Lap o Đe quoc Ottoman. Cac van đong vien tranh tai o nhieu mon khac nhau, tuong tu nhu cac mon thi đau cua Olympic co đai: chay, nem đia, nem lao, đau vat, nhay va leo cot.
Nhung nguoi tham du bao gom nha vua, cac quan chuc va cac chuc sac khac tren cac hang ghe, cung nhu mot nua cu dan cua Athens tren khan đai. Vi đay la mot trong nhung cuoc tu tap đong nguoi đau tien trong lich su hien đai cua thanh pho, nen ca nguoi dan va canh sat đeu khong co bat ky kinh nghiem nao truoc đay ve viec duy tri trat tu tai mot su kien nhu vay. Bao chi thoi điem đo ca ngoi tich cuc The van hoi, nhung ho cung chi ra rang đay la mot noi that vong cho hang nghin nguoi Athens, nhung nguoi khong the nhin thay gi tu khan đai phia sau va nhung nguoi khong hieu su kien nay. Đia điem nay cung khong phu hop cho cac mon the thao va thoi tiet qua lanh. Hon nua, cuoc thi the thao mang tinh chat tro choi hon la the thao: do cac đoi thu khong phai la nhung ca nhan nghiem tuc cong hien cho mon the thao nen Ban to chuc chap nhan su tham gia cua nhung nguoi lao đong, boc vac, v.v., nhung nguoi bi thu hut boi cac giai thuong bang tien cua tro choi. Theo bao chi thoi đo, nhieu tinh tiet hai huoc đa xay ra trong cac tran đau: chang han, mot canh sat, nguoi đuoc giao nhiem vu trong chung đam đong, đa roi bo vi tri cua minh va tham gia cac cuoc đua. Ngay ca mot nguoi an xin gia vo bi mu cung tham gia.
Uy ban to chuc The van hoi Olympic Wenlock, đuoc coi la đua con tinh than cua bac si phau thuat nguoi Anh William Penny Brookes, đa gui 10 bang Anh đen Athens đe trao giai thuong cho van đong vien xuat sac nhat trong cuoc đua dai nhat tai The van hoi Olympic. Giai thuong Wenlock la giai thuong lon nhat đuoc đe nghi va đa đuoc Petros Velissarios cua Smyrna, mot nguoi Hy Lap đen tu Đe quoc Ottoman, gianh đuoc.


= The van hoi nam 1870 =

Evangelis Zappas du đinh khoi phuc cac The van hoi Olympic va tai tro cho nhung su kien nay trong tuong lai, nhung ong đa qua đoi nam 1865. Du vay, ong đa đe lai mot tai san khong lo, cho ca viec xay dung cac co so lau dai o thu đo Hy Lap lan viec tiep tuc The van hoi Olympic trong khoang thoi gian 4 nam. Vao thang 7 nam 1869, ngay dien ra The van hoi 1870 đuoc cong bo, sau đo la cac ke hoach to chuc va đe xuat ve cac su kien se bao gom. Uy ban đa tra tien cho cac van đong vien tham gia đe trai qua ba thang đao tao truoc The van hoi. Buoi tap nay dien ra trong san van đong Panathinaiko, đa đuoc don dep va san phang vao thoi điem đo.
The van hoi nam 1870 dien ra giong nhu cuoc tap luyen trong san van đong Panathinaiko, đuoc khai quat, trung tu va cung cap nhung chiec ghe dai bang go đe co the chua 30.000 nguoi, mot con so khong lo vao thoi điem đo. Nhin chung cuoc thi đau đuoc to chuc tot hon rat nhieu va cac van đong vien đeu mac đong phuc, voi trang phuc the thao va đi dep mau da. Vao ngay 1 thang 11, The van hoi chinh thuc khai mac, nhung cac su kien the thao đa bi hoan lai đen ngay 15 thang 11 do thoi tiet xau, đieu nay cung buoc phai huy bo tat ca cac su kien hang hai, đua ngua va ban sung. Cac van đong vien bao gom cac cong dan Hy Lap, cung nhu cac dan toc Hy Lap tu Đe quoc Ottoman va Crete (khi đo la mot quoc gia ban đoc lap duoi quyen thong tri cua Ottoman). Khoang 20.000 đen 25.000 khan gia đa đen xem 31 van đong vien truoc đo đa đu đieu kien thi đau trong nhieu su kien khac nhau. Truoc khi cuoc thi bat đau, cac van đong vien đuoc yeu cau tuyen the rang ho se thi đau mot cach cong bang. Đong thoi, The van hoi bao gom mot cuoc thi ve nghe thuat.
Nhu nam 1859, nguoi chien thang nhan đuoc giai thuong tien mat; Ngoai ra, ba nguoi co thanh tich tot nhat nhan đuoc vong hoa o liu, nhung canh o liu va nguyet que nho. Co mot ban nhac đa choi mot bai Thanh ca Olympic, đuoc sang tac đac biet cho dip nay. Cac giam khao la cac giao su cua Đai hoc Athens, va co mot nguoi cong bo nhung van đong vien chien thang. Vua George I đa trao giai thuong cho nhung nguoi chien thang khi bai hat đuoc phat.
The van hoi nam 1870 đuoc đanh gia la mot thanh cong vang doi va bao chi đa ca ngoi ca ve su to chuc xuat sac lan nhung thanh tuu cua The van hoi.


= The van hoi nam 1875 =

Ke hoach cho The van hoi nam 1875 bat đau vao nam 1871, va vao nam 1873, cong trinh Zappeion đa đuoc xay dung. The van hoi lan thu 3 đuoc to chuc boi Giam đoc Nha thi đau Cong cong, Ioannis Fokianos. Fokianos tin tuong manh me rang ly tuong the duc se phat trien tu cac tang lop thuong luu, thong qua cac tang lop co hoc thuc va co van hoa. Vi ly do đo, ong đa loai tru tat ca nhung nguoi tham gia tru sinh vien đai hoc. Tat ca nhung hoc sinh nay đa đuoc huan luyen tai Phong tap The duc Cong cong o Athens trong mot loat cac bai tap the duc do Fokianos gioi thieu va lay cam hung tu he thong the duc dung cu cua Đuc.
Trang phuc cua cac van đong vien la quan trang va ao so mi trang voi mot soc xanh lon, cho đen nam 1896, đo la đong phuc chinh thuc cua  mon the duc dung cu.
Cac tran đau nay đuoc to chuc cung luc voi mot hoi cho co su tham gia cua 1.200 nha trien lam Hy Lap va 72 nha trien lam nuoc ngoai. Hoang gia Hy Lap khong tham du. Khong co đu cho cho đam đong tham du, nhung cuoi cung ho đa lap đay cac khan đai cua san van đong. Su bat man xay ra sau đo, va Fokianos bi coi la phai chiu trach nhiem mac du ong đa rat no luc trong cong tac huan luyen. Bao chi chi trich nang ne The van hoi khong chi vi su thieu to chuc ma con vi ban to chuc đa truat quyen thi đau cua cac tang lop lao đong. Fokianos tro nen chan nan đen muc ong đa tu chuc lanh đao chung cua The van hoi. Tuy nhien, cuoc thi nghe thuat cua The van hoi đuoc đanh gia la đa thanh cong ruc ro: 25 nha soan nhac đa gianh đuoc giai thuong ve am nhac, 25 nha đieu khac va hoa si đuoc vinh danh.


= The van hoi nam 1888–89 =

Sau mot thoi gian dai kien tung giua chinh phu Hy Lap va mot nhom nguoi than cua Zappas ve cac di chuc cua ong, Konstantinos Zappas đa đam bao viec thuc hien di chuc cua Evangelos Zappas. Chinh phu Hy Lap đa su dung tien cua Zappas đe hoan thanh Gymnasterion, mot phong tap the duc trung tam, vao nam 1878. Cong trinh nay co muc đich tiep tuc cong viec cua trung tam trien lam Zappeion, đa bat đau vao nam 1873 va thuong xuyen bi gian đoan. Zappeion chinh thuc khai mac vao ngay 20 thang 10 nam 1888. Nhu vao nam 1875, Fokianos phu trach cac su kien the thao (nhung đoc lap voi Uy ban Olympic truoc đo), nhung chung đa bi hoan lai cho đen ngay 30 thang 4 nam 1889. Cac The van hoi nay chi đuoc to chuc boi Fokianos. Ba muoi van đong vien đa thi đau o nhieu mon khac nhau bao gom nem đia, nhay sao dai, cu ta, leo cot, leo day. Tat ca nhung nguoi tham gia đeu mac ao khoac nhu nhau.
Mot sac lenh hoang gia, đuoc ky boi Thai tu Constantine va Bo truong ngoai giao Stephanos Dragoumis vao nam 1890, thong bao rang The van hoi Olympic se đuoc phuc hoi trong khoang thoi gian bon nam, ke tu nam 1888. The van hoi tiep theo đuoc chinh thuc len ke hoach cho nam 1892, nhung đa khong dien ra do chinh phu Hy Lap tuyen bo thieu kinh phi. Trong truong hop nay, san van đong Panathinaiko se đuoc su dung đe to chuc The van hoi Olympic vao nam 1896, lan đau tien đuoc to chuc duoi su bao tro cua Uy ban Olympic Quoc te.


He qua va anh huong đen su khoi phuc cua The van hoi Bac si nguoi Anh William Penny Brookes đa khoi xuong mot phong trao the thao o Vuong quoc Anh, thanh lap The van hoi Olympic Wenlock vao nam 1850. Bac si Brookes đa ke tuc mot su kien tu chuong trinh cua Đai hoi the thao Zappas nam 1859 va bao gom mon "nem lao vao muc tieu" trong Đai hoi the thao Olympic Wenlock 1861. Nguoi đau tien đuoc liet vao danh sach danh du cua Hiep hoi Van đong vien Wenlock la Smyrniot Petros Velissariou, nguoi đa thi đau tai The van hoi Olympic Athens 1859 o mon chay cu ly va đa gianh đuoc giai thuong do Uy ban Hiep hoi Van đong vien Wenlock trao tang. Brookes la nguoi đau tien đe xuat to chuc The van hoi quoc te đuoc tai Athens, khac voi The van hoi cac nam 1859, 1870 va 1875, phan anh The van hoi co đai khi chung bi đong cua voi tat ca moi nguoi tru cac đoi thu noi tieng Hy Lap. Bat chap nhung loi cau xin dai dang cua ong ve hanh đong voi chinh phu Hy Lap, cac đe xuat cua ong đa khong đuoc chap thuan. Tuy nhien, nhieu y tuong ma Tien si Brookes su dung trong The van hoi Wenlock Olympian sau đo đa đuoc Nam tuoc Pierre de Coubertin ap dung.
Di san cua Zappas đoi voi su hoi sinh cua The van hoi Olympic, cung voi Soustos, Brookes va sau đo la Coubertin, đuoc coi la rat quan trong. Ngoai ra, san van đong Panathinaiko, đuoc tan trang lai, đa tiep tuc to chuc cac su kien trong The van hoi Olympic nam 1896, 1906 va 2004, trong khi Zappeion to chuc cac su kien đau kiem vao nam 1896, la đia điem cua Lang Olympic đau tien vao nam 1906, va đuoc su dung lam trung tam truyen thong trong The van hoi Olympic 2004 o Athens.


Tham khao Nguon Brownell, Susan (2008). The 1904 Anthropology Days and Olympic Games: Sport, Race, and American Imperialism. Nebraska Press. ISBN 0-8032-1098-1.
Findling John E.; Pelle Kimberly D. (2004). Encyclopedia of the modern Olympic movement. Greenwood Publishing Group. ISBN 978-0-313-32278-5.
Gerlach, Larry R. (2004). The Winter Olympics: From Chamonix to Salt Lake. University of Utah Press. ISBN 0-87480-778-6.
Golden, Mark (2008). Greek sport and social status. University of Texas Press. ISBN 978-0-292-71869-2.
Hill, Christopher R. (1992). Olympic Politics. Manchester University Press ND. ISBN 0-7190-3792-1.
Landry, Fernand – Landry, Marc – Yerles, Magdeleine (1991). Sport: The Third Millennium: International Symposium. Presses Universite Laval. ISBN 2-7637-7267-6.{{Chu thich sach}}:  Quan ly CS1: nhieu ten: danh sach tac gia (lien ket)
Matthews, George R. (1904). America's First Olympics: The St. Louis Games of 1904. University of Missouri Press. ISBN 0-8262-1588-2.
Young, David C. (1996). The Modern Olympics - A Struggle for Revival. Johns Hopkins University Press. ISBN 0-8018-5374-5.
Young, David C. (2004). A Brief History of the Olympic Games. Blackwell Publishing. ISBN 1-4051-1130-5.