Platon (tieng Hy Lap: Πλατων, Platon, "Vai Rong"), hay con đuoc Anh hoa la Plato, phien am tieng Viet la Pla-tong, 428/427 hay 424/423 - 348/347 TCN) la nha triet hoc nguoi Athens trong thoi ky Co đien o Hy Lap co đai, nguoi sang lap truong phai tu tuong Platon, va Hoc vien Platon, co so giao duc đai hoc đau tien o the gioi phuong Tay.
Ong đuoc coi la nhan vat quan trong trong lich su triet hoc phuong Tay va Hy Lap co đai, cung voi nguoi thay cua ong, Socrates, va hoc tro noi tieng nhat cua ong, Aristotle. Plato cung thuong đuoc coi la mot trong nhung nguoi sang lap ra ton giao va tam linh phuong Tay. Nhung cai goi la chu nghia Tan Platon cua nha triet hoc nhu Plotinus va Porphyry anh huong rat lon đen Kito giao qua cac Giao Phu nhu Augustine. Alfred North Whitehead tung luu y: "đac điem chung an toan nhat cua truyen thong triet hoc Chau Au la no bao gom mot loat cac chu thich cua Plato."
Plato la nguoi phat minh ra the loai đoi thoai bang van ban va cac hinh thuc bien chung trong triet hoc. Plato cung đuoc coi la nguoi sang lap ra triet hoc chinh tri phuong Tay. Đong gop noi tieng nhat cua ong la Ly thuyet Hinh thuc đuoc biet đen boi ly tri thuan tuy, trong đo Plato trinh bay mot giai phap cho van đe pho quat đuoc goi la chu nghia Platon (con đuoc goi mot cach mo ho la chu nghia hien thuc Platon hay chu nghia duy tam Platon). Ong cung đuoc nhac đen trong tinh yeu platonic va khoi đa dien đeu Platon.
Nhung anh huong ve triet hoc lon nhat cua chinh ong thuong đuoc cho la cung voi Socrates, Pythagoras tien Socra, Heraclitus va Parmenides, mac du mot so tac pham cua nhung nguoi đi truoc ong van con ton tai va phan lon nhung gi chung ta biet ve nhung nhan vat nay ngay nay bat nguon tu chinh Plato. Khong giong nhu tac pham cua gan nhu tat ca nhung nguoi cung thoi voi ong, toan bo tac pham cua Plato đuoc cho la van ton tai nguyen ven trong hon 2.400 nam. Mac du muc đo noi tieng cua chung dao đong trong nhung nam qua, cac tac pham cua Plato chua bao gio thieu đoc gia ke tu khi chung đuoc viet ra.


Tieu su = Tuoi tho =


 Gia đinh  Do thieu cac tai lieu con sot lai, nguoi ta biet rat it ve cuoc đoi va giao duc ban đau cua Plato. Plato thuoc mot gia đinh quy toc va co the luc. Theo mot truyen thong tranh chap, đuoc tuong thuat boi nha ve hinh anh Diogenes Laertius, cha cua Plato la Ariston đa truy tim nguon goc cua ong tu vua Athens, Codrus va vua cua Messenia, Melanthus. Theo truyen thong Hy Lap co đai, Codrus đuoc cho la hau due cua than thoai Poseidon.

Me cua Plato la Perictione, nguoi ma gia đinh ong co ke ve moi quan he voi nha lap phap Athen noi tieng va nha tho tru tinh Solon, mot trong bay nha hien triet, nguoi đa bai bo luat Draco (ngoai tru an tu hinh cho toi giet nguoi). Perictione la em gai cua Charmides va chau gai cua Critias, ca hai đeu la nhan vat noi bat cua Ba muoi bao chua, đuoc goi la Ba muoi, che đo đau so ngan ngui (404–403 TCN), sau su sup đo cua Athens vao cuoi Chien tranh Peloponnesian (431 –404 TCN). Theo mot so ghi chep, Ariston đa co gang ep buoc su chu y cua minh đoi voi Perictione, nhung muc đich cua ong khong thanh cong; sau đo, than Apollo xuat hien voi anh ta trong mot linh anh, va ket qua la Ariston bo Perictione ra đi.
Thoi gian va noi sinh cua Platon thi khong đuoc biet ro nhung chac chan mot đieu la ong sinh ra trong mot gia đinh quy toc va co anh huong. Theo nhieu nguon tai lieu co, hau het cac hoc gia hien đai tin rang ong sinh ra o Athen hoac Aegina trong khoang 429 va 423 TCN. Cha ong la Ariston. Theo truyen thong con tranh cai, nhu thong bao cua Diogenes Laertius, Ariston co goc gac tu vua Athena, Codrus, va vua cua Messenia, Melanthus. Me cua Platon la Perictione, gia đinh ba ta co quan he rong rai voi nhung nha lam luat Athen noi tieng va nha tho tru tinh Solon. Perictione la chi cua Charmides va la chau gai cua Critias, ca hai nhan vat noi tieng cua ba muoi bao chua cung voi su sup đo cua Athen vao cuoi chien tranh Peloponnesian (404–403 TCN). Ngoai Plato himself, Ariston va Perictione con co ba nguoi con khac, gom hai trai la Adeimantus va Glaucon, va mot gai Potone, la me cua Speusippus (chau trai va la nguoi ke nhiem Platon đung đau hoc viec Triet hoc cua ong). Theo Cong hoa, Adeimantus va Glaucon lon tuoi hon Platon. Tuy vay, trong quyen Memorabilia, Xenophon cho rang Glaucon thi nho hon Platon.
Theo Neanthes, Plato tre hon Isocrates sau tuoi, va do đo, đuoc sinh ra cung nam voi Pericles, chinh khach noi tieng cua Athen qua đoi (429 TCN).  Jonathan Barnes coi nam 428 truoc Cong nguyen la nam sinh cua Plato. Apollodorus nha ngu phap cua Athens trong Bien nien su cua ong lap luan rang Plato đuoc sinh ra o Olympic lan thu 88. Ca Suda va Sir Thomas Browne cung tuyen bo rang anh ay đuoc sinh ra trong cuoc thi Olympic lan thu 88. Mot truyen thuyet khac ke rang, khi Plato con la mot đua tre so sinh, nhung con ong đau tren moi ong khi ong đang ngu: mot su tang them ve su ngot ngao cua phong cach ma ong se thuyet trinh ve triet hoc.

Ngoai chinh Plato, Ariston va Perictione con co ba nguoi con khac; hai con trai, Adeimantus va Glaucon, va mot con gai Potone, me cua Speusippus (chau trai va nguoi ke vi Plato lam nguoi đung đau Hoc vien). Hai anh em Adeimantus va Glaucon đuoc nhac đen trong Cong hoa la con trai cua Ariston, va co le la anh em cua Plato, mac du mot so nguoi cho rang ho la chu. Trong mot kich ban trong Memorabilia, Xenophon đa nham lan khi đua ra mot Glaucon tre hon Plato rat nhieu.
Ariston duong nhu đa chet trong thoi tho au cua Plato, mac du viec xac đinh nien đai chinh xac ve cai chet cua ong la rat kho. Perictione sau đo ket hon voi Pyrilampes, anh trai cua me co, nguoi đa nhieu lan lam đai su cho trieu đinh Ba Tu va la ban cua Pericles, thu linh cua phe dan chu o Athens. Pyrilampes co mot con trai tu cuoc hon nhan truoc, Demus, nguoi noi tieng voi ve đep cua minh. Perictione sinh con trai thu hai cua Pyrilampes, Antiphon, anh trai cung cha khac me cua Plato, nguoi xuat hien o Parmenides.
Trai nguoc voi su de dat ve ban than, Plato thuong gioi thieu nhung nguoi than uu tu cua minh vao cac cuoc đoi thoai cua minh, hoac đe cap đen ho mot cach chinh xac. Ngoai Adeimantus va Glaucon o Cong hoa, Charmides co mot cuoc đoi thoai mang ten anh ta; va Critias co đoi thoai trong ca hai tac pham Charmides va Protagoras.  Nhung đieu nay va cac tai lieu tham khao khac goi y mot luong lon niem tu hao ve gia đinh va cho phep chung toi xay dung lai cay pha he cua Plato. Theo Burnet, "canh mo đau cua Charmides la su ton vinh moi lien he cua ca [gia đinh]... Nhung cuoc đoi thoai cua Plato khong chi la su tuong nho Socrates, ma con la nhung ngay hanh phuc hon cua chinh gia đinh ong." 


 Ten  Viec nha triet hoc truong thanh nay tu xung la Platon la đieu khong the choi cai, nhung nguon goc cua cai ten nay van con nhieu bi an. Platon la biet danh cua tinh tu Platys (πλατυς) 'rong'. Mac du Platon la mot cai ten kha pho bien (31 truong hop đuoc biet đen chi rieng o Athens), cai ten nay khong xuat hien trong dong ho đa biet cua Plato. Cac nguon cua Diogenes Laertius giai thich đieu nay bang cach tuyen bo rang huan luyen vien đau vat cua ong, Ariston of Argos, goi ong la "rong" do nguc va vai cua ong, hoac Plato lay ten cua ong tu be day tai hung bien, hoac vang tran rong cua ong. Trong khi nho lai mot bai hoc đao đuc ve loi song thanh đam, Seneca đe cap đen y nghia cua ten Platon: "Chinh cai ten Platon đa đuoc đat cho ong ay vi bo nguc rong cua ong ay." 

Ten that cua Platon la đuoc cho la Aristocles Αριστοκλης), nghia la 'danh tieng tot nhat'.  Theo Diogenes Laertius, ong đuoc đat theo ten cua ong noi, nhu mot đieu binh thuong trong xa hoi Athen. Nhung chi co mot bia ky cua mot quy toc, mot archon đau tien cua Athens vao nam 605/4 TCN. Khong co tai lieu nao ve mot dong tu Aristocles đen cha cua Plato, Ariston. Gan đay, mot hoc gia đa lap luan rang ngay ca cai ten Aristocles cho Plato cung la mot phat minh muon hon nhieu. Tuy nhien, mot hoc gia khac tuyen bo rang "co ly do chinh đang đe khong bac bo [y tuong rang Aristocles la ten do Plato đat] chi la mot phat minh đon thuan cua nhung nguoi viet tieu su cua ong", luu y rang ghi chep đo pho bien nhu the nao trong cac nguon cua chung toi.


 Hoc van  Cac nguon tai lieu co mo ta anh ta la mot cau be sang sua, mac du khiem ton va xuat sac trong hoc tap. Apuleius cho chung ta biet rang Speusippus đa khen ngoi su nhanh tri va khiem ton cua Plato khi con la mot cau be, va "thanh qua đau tien cua tuoi tre la su cham chi va yeu thich hoc tap". Cha cua ong đa đong gop tat ca nhung gi can thiet đe mang lai cho con trai minh mot nen giao duc tot, va do đo, Plato han đa đuoc huong dan ve ngu phap, am nhac va the duc boi nhung nguoi thay uu tu nhat trong thoi đai cua ong. Plato keu goi Damon nhieu lan trong nen Cong hoa. Plato la mot đo vat, va Dicaearchus đa đi xa hon khi noi rang Plato đa đau vat trong cac tro choi Isthmian. Plato cung đa tham du cac khoa hoc triet hoc; truoc khi gap Socrates, ong lan đau tien lam quen voi Cratylus va cac hoc thuyet cua Heraclite.
Ambrose tin rang Plato đa gap Jeremiah o Ai Cap va bi anh huong boi y tuong cua ong. Ban đau Augustine chap nhan tuyen bo nay, nhung sau đo bac bo no, lap luan trong The City of God rang "Plato sinh ra mot tram nam sau khi Gie-re-mi noi tien tri."


= Cuoc song sau đo =

Plato co the đa đi du lich o Y, Sicily, Ai Cap va Cyrene. Tuyen bo cua Plato la ong đa đen tham Y va Sicily o tuoi bon muoi va chan ghet cuoc song nhuc duc o đo. Đuoc cho la đa tro lai Athens o tuoi bon muoi, Plato thanh lap mot trong nhung truong hoc co to chuc som nhat đuoc biet đen trong nen Van minh Phuong Tay tren mot khu đat o Grove of Hecademus hoac Academus. Hoc vien la mot khu đat rong khoang sau stadia ben ngoai pham vi Athens. Mot cau chuyen ke rang ten cua Hoc vien bat nguon tu vi anh hung co đai, Academus; van con mot cau chuyen khac la cai ten nay đen tu mot chu nhan cu cua manh đat, mot cong dan Athen co ten la (cung) Academus; trong khi mot tai khoan khac cho rang no đuoc đat ten theo mot thanh vien cua đoi quan Castor va Pollux, mot nguoi Arcadian ten la Echedemus. Hoc vien hoat đong cho đen khi bi Lucius Cornelius Sulla pha huy vao nam 84 truoc Cong nguyen. Nhieu tri thuc đa hoc tap trong Hoc vien nay, nguoi noi bat nhat la Aristotle. 
Trong suot cuoc đoi sau nay cua minh, Plato bi cuon vao nen chinh tri cua thanh pho Syracuse. Theo Diogenes Laertius, Plato ban đau đen tham Syracuse khi no nam duoi su cai tri cua Dionysius. Trong chuyen đi đau tien nay, anh re cua Dionysius, Dion of Syracuse, tro thanh mot trong nhung đe tu cua Plato, nhung chinh bao chua đa quay lung lai voi Plato. Plato gan nhu phai đoi mat voi cai chet, nhung ong đa song sot va bi ban lam no le.  low  Anniceris, mot triet gia nguoi Cyrenaic, sau đo đa mua su tu do cua Plato voi gia 20 minas, va đua ong ve nha. Sau cai chet cua Dionysius, theo Buc thu thu bay cua Plato, Dion yeu cau Plato tro lai Syracuse đe day do Dionysius II va huong dan hoc tro nay thanh mot vi vua triet hoc. Dionysius II duong nhu chap nhan loi day cua Plato, nhung ong tro nen nghi ngo Dion, chu cua minh. Dionysius truc xuat Dion va giu Plato nguoc voi y con minh. Cuoi cung thi Plato cung roi Syracuse. Dion se tro lai đe lat đo Dionysius va cai tri Syracuse trong mot thoi gian ngan truoc khi bi Calippus, mot đong mon cua Plato, soan ngoi.
Theo Seneca, Plato qua đoi o tuoi 81 cung ngay ong sinh ra. Suda chi ra rang ong song đen 82 tuoi, trong khi Neanthes tuyen bo rang 84 tuoi.  Nhieu nguon đa cho biet ve cai chet cua ong. Mot cau chuyen, dua tren mot ban thao bi cat xen, cho thay Plato đa chet tren giuong cua ong, trong khi mot co gai tre nguoi Thracia thoi sao cho ong. Mot truyen thong khac cho rang Plato đa chet trong mot bua tiec cuoi. Ban tuong thuat nay dua tren su tham khao cua Diogenes Laertius voi loi ke cua Hermippus, mot nguoi Alexandria the ky thu ba.  Theo Tertullian, Plato chi đon gian la qua đoi trong giac ngu. Plato so huu mot đien trang tai Iphistiadae, theo di chuc ong đe lai cho mot thanh nien nao đo ten la Adeimantus, co le la mot nguoi ho hang nho tuoi hon, vi Plato co mot nguoi anh trai hoac chu ruot ten nay.


Anh huong = Pythagoras =

Mac du Socrates anh huong truc tiep đen Plato nhu đuoc chi ra trong cac cuoc đoi thoai, anh huong cua Pythagoras đoi voi Plato, hoac theo nghia rong hon, nhung nguoi theo chu nghia Pythagore, chang han nhu Archytas duong nhu cung rat đang ke. Aristotle tuyen bo rang triet hoc cua Plato tuan theo rat chat che nhung loi day cua Pythagore, va Cicero lap lai tuyen bo nay: "Ho noi rang Plato đa hoc đuoc moi đieu cua Pythagore." Co kha nang ca hai đeu bi anh huong boi thuyet Orphism, va ca hai đeu tin vao metempsychosis, su chuyen đoi linh hon.
Pythagoras cho rang tat ca moi thu đeu la so, va vu tru bat nguon tu cac nguyen tac so. Ong đua ra khai niem hinh thuc khac biet voi vat chat, va rang the gioi vat chat la su bat chuoc cua mot the gioi toan hoc vinh cuu. Nhung y tuong nay rat co anh huong đen Heraclitus, Parmenides va Plato.
George Karamanolis luu y rang

Numenius chap nhan ca Pythagoras va Plato la hai tham quyen ma mot nguoi nen tuan theo trong triet hoc, nhung ong coi tham quyen cua Plato la cap duoi quyen han cua Pythagoras, nguoi ma ong coi la nguon goc cua tat ca triet hoc chan chinh — ke ca cua Plato. Đoi voi Numenius, đo chi la Plato đa viet qua nhieu tac pham triet hoc, trong khi quan điem cua Pythagoras ban đau chi đuoc truyen mieng.
Theo RM Hare, anh huong nay bao gom ba điem:

Cong hoa Platon co the lien quan đen y tuong ve "mot cong đong co to chuc chat che cua nhung nguoi cung chi huong", giong nhu mot cong đong đuoc thanh lap boi Pythagoras o Croton.
Y tuong rang toan hoc va noi chung la tu duy truu tuong la co so an toan cho tu duy triet hoc cung nhu "cho cac luan điem quan trong trong khoa hoc va đao đuc".
Ho đa chia se mot "cach tiep can than bi đoi voi linh hon va vi tri cua no trong the gioi vat chat".


 Platon va toan hoc  Plato co the đa hoc theo nha toan hoc Theodorus cua Cyrene, va co mot cuoc đoi thoai đuoc đat ten cho va nhan vat trung tam cua nguoi đo la nha toan hoc Theaetetus. Mac du khong phai la mot nha toan hoc, nhung Plato đuoc coi la mot giao vien toan hoc xuat sac. Eudoxus cua Cnidus, nha toan hoc vi đai nhat o Hy Lap co đien, nguoi đa đong gop phan lon nhung gi đuoc tim thay trong Cac phan tu cua Euclid, đuoc day boi Archytas va Plato. Plato đa giup phan biet giua toan hoc thuan tuy va ung dung bang cach noi rong khoang cach giua "so hoc", ngay nay đuoc goi la ly thuyet so va "logistic", ngay nay đuoc goi la so hoc.
Trong tac pham đoi thoai Timaeus, Plato đa lien ket tung nguyen to trong so bon nguyen to co đien (đat, khong khi, nuoc va lua) voi mot đa dien (khoi lap phuong, khoi bat dien, khoi nhi thap dien va khoi tu dien) do hinh dang cua chung, va cac khoi nay đuoc goi la cac khoi đa dien Platon. Khoi đa dien thu nam, khoi thap dien, đuoc cho la phan tu tao nen troi.


= Heraclitus va Parmenides =
Hai triet gia Heraclitus va Parmenides, theo con đuong đuoc khoi xuong boi cac triet gia Hy Lap tien Socrates nhu Pythagoras, roi khoi than thoai va bat đau truyen thong sieu hinh anh huong manh me đen Plato va tiep tuc cho đen ngay nay.
Nhung đoan van roi rac con sot lai cua Heraclitus cho thay quan điem cua ong rang tat ca moi thu lien tuc thay đoi, hoac tro thanh. Hinh anh cua ong ve dong song, voi dong nuoc luon thay đoi, đa đuoc nhieu nguoi biet đen. Theo mot so truyen thong co xua nhu cua Diogenes Laertius, Plato đa tiep nhan nhung y tuong nay thong qua Cratylus, đe tu cua Heraclitus, nguoi co quan điem cap tien hon rang su thay đoi lien tuc đam bao su hoai nghi boi vi chung ta khong the đinh nghia mot thu khong co ban chat on đinh.
Parmenides co mot tam nhin hoan toan nguoc lai, tranh cai cho cac y tuong ve mot su ton tai khong thay đoi va quan điem cho rang su thay đoi la mot ao tuong. John Palmer luu y "su phan biet cua Parmenides giua cac phuong thuc ton tai chinh va nguon goc cua anh ta ve cac thuoc tinh phai thuoc ve cai phai, đon gian nhu vay, đu đieu kien đe anh ta đuoc coi la nguoi sang lap ra sieu hinh hoc hoac ban the hoc nhu mot linh vuc nghien cuu khac biet voi than hoc. " 
Nhung y tuong ve su thay đoi va su on đinh, hay tro thanh va ton tai, đa anh huong đen Plato trong viec xay dung ly thuyet ve Hinh thuc cua ong.
Cuoc đoi thoai tu phe binh nhat cua Plato đuoc goi la Parmenides, ke ve Parmenides va hoc tro cua ong la Zeno, nguoi theo sau su tu choi thay đoi cua Parmenides đa tranh luan gay gat voi nhung nghich ly cua minh đe phu nhan su ton tai cua chuyen đong.
Cuoc đoi thoai Nguy bien cua Plato bao gom mot nguoi la Eleatic, mot tin đo cua Parmenides, nhu mot la chan cho cac lap luan cua ong chong lai Parmenides. Trong đoi thoai, Plato phan biet danh tu va đong tu, đua ra mot so cach xu ly som nhat ve chu ngu va vi ngu. Ong cung lap luan rang chuyen đong va nghi ngoi đeu "la", chong lai nhung nguoi theo Parmenides, nhung nguoi noi rang nghi ngoi la co nhung chuyen đong thi khong co.


= Socrates =

Plato la mot trong nhung tin đo tre tuoi tan tuy cua Socrates. Moi quan he chinh xac giua Plato va Socrates van con la mot linh vuc tranh cai giua cac hoc gia.
Plato khong bao gio noi bang chinh loi cua minh trong cac cuoc đoi thoai cua minh, va noi nhu Socrates trong tat ca ngoai tru Luat. Trong Buc thu thu hai, no noi, "khong co chu viet nao cua Plato ton tai hoac se ton tai, nhung nhung chu bay gio đuoc cho la cua ong ay la cua mot Socrates tro nen đep va moi"; neu Buc thu la cua Plato, thi tieu chuan cuoi cung duong nhu đat ra cau hoi ve tinh trung thuc lich su cua nhung nguoi đoi thoai. Trong moi truong hop, Memorabilia cua Xenophon va The Clouds cua Aristophanes duong nhu trinh bay mot buc chan dung Socrates hoi khac so voi buc ma Plato đa ve. Bai toan Socrate đat ra cau hoi lam the nao đe dung hoa cac tai khoan khac nhau. Leo Strauss luu y rang danh tieng cua Socrates ve su mia mai gay nghi ngo ve viec lieu Socrates cua Plato co đang bay to niem tin chan thanh hay khong.
Aristotle quy cho Plato va Socrates mot hoc thuyet khac ve Hinh thuc. Aristotle goi y rang y tuong cua Socrates ve cac dang co the đuoc kham pha thong qua viec nghien cuu the gioi tu nhien, khong giong nhu cac Dang cua Plato ton tai ben ngoai va ben ngoai pham vi hieu biet thong thuong cua con nguoi. Tuy nhien, trong cac cuoc đoi thoai cua Plato, Socrates đoi khi duong nhu ung ho mot khia canh than bi, thao luan ve luan hoi va cac ton giao huyen bi, đieu nay thuong đuoc quy cho Plato.  Du sao đi nua, quan điem nay cua Socrates khong the bi gat ra khoi tam tay, vi chung ta khong the chac chan ve su khac biet giua quan điem cua Plato va Socrates. Trong Meno Plato đe cap đen Bi an Eleusinian, noi voi Meno rang ong se hieu cau tra loi cua Socrates tot hon neu ong co the o lai đe bat đau vao tuan toi. Co the la Plato va Socrates đa tham gia vao Bi an Eleusinian.


Triet hoc = Sieu hinh hoc =
Trong cac cuoc đoi thoai cua Plato, Socrates va nhom nhung nguoi tranh chap cua ong co đieu gi đo muon noi ve nhieu chu đe, bao gom mot so khia canh cua sieu hinh hoc. Chung bao gom ton giao va khoa hoc, ban chat con nguoi, tinh yeu va tinh duc. Nhieu hon mot cuoc đoi thoai tuong phan giua nhan thuc va thuc te, tu nhien va phong tuc, the xac va linh hon.


 Hinh thuc  "Thuyet Platon" va thuyet Hinh thuc (hay thuyet Y tuong) cua no phu nhan thuc tai cua the gioi vat chat, coi no chi la hinh anh hoac ban sao cua the gioi thuc. Ly thuyet ve Hinh thuc lan đau tien đuoc gioi thieu trong cuoc đoi thoai Phaedo (con đuoc goi la On the Soul), trong đo Socrates bac bo chu nghia đa nguyen cua nhung nguoi nhu Anaxagoras, sau đo la phan ung pho bien nhat đoi voi Heraclitus va Parmenides, đong thoi ung ho "Lap luan đoi lap" cua hinh thuc.
Theo ly thuyet ve Hinh thuc nay, co it nhat hai the gioi: the gioi bieu kien cua cac đoi tuong cu the, đuoc nam bat boi cac giac quan, lien tuc thay đoi, va mot the gioi khong thay đoi va khong the nhin thay cua cac Hinh thuc hoac cac đoi tuong truu tuong, đuoc nam bat boi ly tri thuan tuy (λογικη), ma co can cu dua tren nhung gi ro rang.
Cung co the noi co ba the gioi, voi the gioi bieu kien bao gom ca the gioi cua vat chat va hinh anh tinh than, voi "coi thu ba" bao gom cac Sac tuong. Vi vay, mac du co thuat ngu "chu nghia duy tam Platon", đieu nay đe cap đen Y tuong hoac Hinh thuc cua Platon, chu khong phai đe chi mot so loai chu nghia duy tam platonic, mot quan điem the ky 18 coi vat chat la khong co thuc theo y muon. Đoi voi Plato, mac du bi tam tri nam bat, nhung chi co cac Hinh thuc la thuc su co that.


Chu thich Tham khao = Nguon so cap (Hy Lap va La Ma cua Platon) =


= Nguon thu cap =


Đoc them Allen, R.E. (2006). Studies in Plato's Metaphysics II. Parmenides Publishing. ISBN 978-1-930972-18-6
Ambuel, David (2006). Image and Paradigm in Plato's Sophist. Parmenides Publishing. ISBN 978-1-930972-004-9
Bakalis, Nikolaos (2005). Handbook of Greek Philosophy: From Thales to the Stoics Analysis and Fragments, Trafford Publishing ISBN 1-4120-4843-5
Barrow, Robin (2007). Plato: Continuum Library of Educational Thought. Continuum. ISBN 0-8264-8408-5.
Cadame, Claude (1999). Indigenous and Modern Perspectives on Tribal Initiation Rites: Education According to Plato, pp. 278–312, in Padilla, Mark William (editor), "Rites of Passage in Ancient Greece: Literature, Religion, Society", Bucknell University Press, 1999. ISBN 0-8387-5418-X
Cooper, John M. & Hutchinson, D. S. (Eds.) (1997). Plato: Complete Works. Hackett Publishing Company, Inc. ISBN 0-87220-349-2.{{Chu thich sach}}:  Quan ly CS1: nhieu ten: danh sach tac gia (lien ket)
Corlett, J. Angelo (2005). Interpreting Plato's Dialogues. Parmenides Publishing. ISBN 978-1-930972-02-5
Durant, Will (1926). The Story of Philosophy. Simon & Schuster. ISBN 0-671-69500-2.
Derrida, Jacques (1972). La dissemination, Paris: Seuil. (esp. cap.: La Pharmacie de Platon, 69-199) ISBN 2-02-001958-2
Field, G.C. (Guy Cromwell) (1969). The Philosophy of Plato (an ban thu 2). Luan Đon: Oxford University Press. ISBN 0198880405.
Fine, Gail (2000). Plato 1: Metaphysics and Epistemology Oxford University Press, USA, ISBN 0-19-875206-7
Garvey, James (2006). Twenty Greatest Philosophy Books. Continuum. ISBN 0826490530.
Guthrie, W. K. C. (1986). A History of Greek Philosophy (Plato - The Man & His Dialogues - Earlier Period), Cambridge University Press, ISBN 0-521-31101-2
Guthrie, W. K. C. (1986). A History of Greek Philosophy (Later Plato & the Academy) Cambridge University Press, ISBN 0-521-31102-0
Havelock, Eric (2005). Preface to Plato (History of the Greek Mind), Belknap Press, ISBN 0-674-69906-8
Hamilton, Edith & Cairns, Huntington (Eds.) (1961). The Collected Dialogues of Plato, Including the Letters. Princeton Univ. Press. ISBN 0-691-09718-6.{{Chu thich sach}}:  Quan ly CS1: nhieu ten: danh sach tac gia (lien ket)
Irwin, Terence (1995). Plato's Ethics, Oxford University Press, USA, ISBN 0-19-508645-7
Jackson, Roy (2001). Plato: A Beginner's Guide. Luan Đon: Hoder & Stroughton. ISBN 0-340-80385-1.
Kochin, Michael S. (2002). Gender and Rhetoric in Plato's Political Thought. Cambridge Univ. Press. ISBN 0-521-80852-9.
Kraut, Richard (Ed.) (1993). The Cambridge Companion to Plato. Cambridge University Press. ISBN 0-521-43610-9.
Kramer, Hans Joachim (1990). Plato and the Foundations of Metaphysics. SUNY Press. ISBN 0-791-40433-1. {{Chu thich sach}}: Lien ket ngoai trong |title= (tro giup)
Lilar, Suzanne (1954), Journal de l'analogiste, Paris, Editions Julliard; Reedited 1979, Paris, Grasset. Foreword by Julien Gracq
Lilar, Suzanne (1963), Le couple, Paris, Grasset. Translated as Aspects of Love in Western Society in 1965, with a foreword by Jonathan Griffin Luan Đon, Thames and Hudson.
Lilar, Suzanne (1967) A propos de Sartre et de l'amour , Paris, Grasset.
Lundberg, Phillip (2005). Tallyho - The Hunt for Virtue: Beauty,Truth and Goodness Nine Dialogues by Plato: Pheadrus, Lysis, Protagoras, Charmides, Parmenides, Gorgias, Theaetetus, Meno & Sophist. Authorhouse. ISBN 1-4184-4977-6.
Melchert, Norman (2002). The Great Conversation: A Historical Introduction to Philosophy. McGraw Hill. ISBN 0-19-517510-7.
Meinwald, Constance Chu (1991). Plato's Parmenides. Oxford University Press. ISBN 0-19-506445-3.
Miller, Mitchell (2004). The Philosopher in Plato's Statesman. Parmenides Publishing. ISBN 978-1-930972-16-2
Mohr, Richard D. (2006). God and Forms in Plato - and other Essays in Plato's Metaphysics. Parmenides Publishing. ISBN 978-1-930972-01-8
Moore, Edward (2007). Plato. Philosophy Insights Series. Tirril, Humanities-Ebooks. ISBN 978-1-84760-047-9
Nightingale, Andrea Wilson. (1995). "Genres in Dialogue: Plato and the Construct of Philosophy", Cambridge University Press. ISBN 0-521-48264-X
Reale, Giovanni (1990). A History of Ancient Philosophy: Plato and Aristotle. SUNY Press. ISBN 0-791-40516-8. {{Chu thich sach}}: Lien ket ngoai trong |title= (tro giup)
Reale, Giovanni (1997). Toward a New Interpretation of Plato. CUA Press. ISBN 0-813-20847-5. {{Chu thich sach}}: Lien ket ngoai trong |title= (tro giup)
Sallis, John (1996). Being and Logos: Reading the Platonic Dialogues. Đai hoc Indiana Press. ISBN 0-253-21071-2.
Sallis, John (1999). Chorology: On Beginning in Plato's "Timaeus". Đai hoc Indiana Press. ISBN 0-253-21308-8.
Sayre, Kenneth M. (2006). Plato's Late Ontology: A Riddle Resolved. Parmenides Publishing. ISBN 978-1-930972-09-4
Seung, T. K. (1996). Plato Rediscovered: Human Value and Social Order. Rowman and Littlefield. ISBN 0-8476-8112-2
Szlezak, Thomas A. (1999). Reading Plato. Routledge. ISBN 0-415-18984-5. {{Chu thich sach}}: Lien ket ngoai trong |title= (tro giup)
Taylor, A. E. (2001). Plato: The Man and His Work, Dover Publications, ISBN 0-486-41605-4
Vlastos, Gregory (1981). Platonic Studies, Princeton University Press, ISBN 0-691-10021-7
Vlastos, Gregory (2006). Plato's Universe - with a new Introducution by Luc Brisson, Parmenides Publishing. ISBN 978-1-930972-13-1
Zuckert, Catherine (2009). Plato's Philosophers: The Coherence of the Dialogues, The University of Chicago Press, ISBN 978-0-226-99335-5
Oxford University Press publishes scholarly editions of Plato's Greek texts in the Oxford Classical Texts series, and some translations in the Clarendon Plato Series.
Harvard University Press publishes the hardbound series Loeb Classical Library, containing Plato's works in Greek, with English translations on facing pages.
Thomas Taylor has translated Plato's complete works.
Smith, William. (1867 — original). Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology. University of Michigan/Online version. {{Chu thich sach}}: Kiem tra gia tri ngay thang trong: |year= (tro giup)Quan ly CS1: nam (lien ket)
Aspects of antiquity: Discoveries and Controversies by M.I. Finley, issued 1969 by The Viking Press, Inc.
Interpreting Plato: The Dialogues as Drama by James A. Arieti, Rowman & Littlefield Publishers, Inc. ISBN 0-8476-7662-5


Lien ket ngoai Cac cong trinh co tren mang:
Works of Plato (Jowett, 1892) Luu tru ngay 3 thang 1 nam 2014 tai Wayback Machine
Cac tac pham cua Platon tai Du an Gutenberg
Spurious and doubtful works at Du an Gutenberg
Plato complete works, annotated and searchable, at ELPENOR
Euthyphro LibriVox recording
Ion LibriVox recording
The Apology of Socrates, LibriVox recording
Quick Links to Plato's Dialogues (English, Greek, French, Spanish)
THE DIALOGUES OF PLATO-5 vols (mp3) tr. by B. JOWETT at archive.org
Stanford Encyclopedia of Philosophy:
Plato
Plato's Ethics
Friendship and Eros
Middle Period Metaphysics and Epistemology
Plato on Utopia
Rhetoric and Poetry
Cac bai viet khac:
Excerpt from W.K.C. Guthrie, A History of Greek Philosophy, vol. IV, Plato: the man and his dialogues, earlier period, Cambridge University Press, 1989, pp. 8-38
Website on Plato and his works: Plato and his dialogues by Bernard Suzanne
Reflections on Reality and its Reflection: comparison of Plato and Bergson; do forms exist?
"Plato and Totalitarianism: A Documentary Study"
Online library "Vox Philosophiae"
Tai lieu nghien cuu sau:
Approaching Plato: A Guide to the Early and Middle Dialogues
Nguon khac:
Interview with Mario Vegetti on Plato's political thought. The interview, available in full on video, both in Italian and English, is included in the series Multi-Media Encyclopaedia of the Philosophical Sciences Luu tru ngay 7 thang 3 nam 2012 tai Wayback Machine.