Tay Berlin la cai ten đuoc đat cho nua phia tay cua Berlin nam duoi su kiem soat chinh thuc cua lien quan My, Anh, Phap va khong chinh thuc cua nha nuoc Cong hoa Lien bang Đuc (Tay Đuc) (trong giai đoan tu nam 1949 toi nam 1990). Trong nhieu nam no đa đuoc tich hop vao, du ve mat phap ly khong phai la mot phan cua Tay Đuc. Nua con lai phia đong cua thanh pho do quan đoi Lien Xo kiem soat tro thanh Đong Berlin, ma sau đuoc nha nuoc Cong hoa Dan chu Đuc (Đong Đuc) tuyen bo la thu đo cua minh. Tuy nhien My va cac nuoc phuong Tay khong cong nhan đieu nay, boi ho vien dan rang toan bo thanh pho ve mat phap ly nam duoi su chiem đong cua bon cuong quoc. Viec Đong Đuc xay dung buc tuong Berlin nam 1961 đa đong kin bien gioi voi Tay Berlin, ma tu sau The chien II bi vay quanh boi Đong Berlin va nuoc Đong Đuc cong san.
Voi khoang 2 trieu dan, Tay Berlin la thanh pho đong dan nhat cua Đuc thoi Chien tranh Lanh, du no khong chinh thuc thuoc ve ben nao trong so hai nuoc Đuc.


Nguon goc Thoa thuan Potsdam thanh lap khung phap ly cho viec chiem đong Đuc sau The chien II. Theo thoa thuan, Đuc se chinh thuc nam duoi chu quyen cua bon cuong quoc Đong Minh thoi chien — Hoa Ky, Anh Quoc, Phap, va Lien xo — cho toi khi mot chinh phu Đuc chap nhan đuoc voi tat ca cac ben đuoc tai lap. Đuc, đuoc đua vao cac bien gioi nam 1937 cua no, se bi cat giam hau het cua cai tung đuoc coi la mien đong nuoc Đuc (sau đo đuoc goi la cac lanh tho phia đong cu cua Đuc) va lanh tho con lai se đuoc chia lam bon phan, moi phan thuoc su quan ly cua mot quoc gia đong minh. Berlin, du bi bao quanh boi vung chiem đong cua Lien xo - đuoc thanh lap trong hau het mien trung nuoc Đuc -, cung se đuoc phan chia tuong tu, voi viec cac đong minh phuong Tay chiem vung nam trong lanh tho khac gom cac phan phia tay cua thanh pho. Theo thoa thuan, viec chiem đong Berlin chi co the ket thuc nhu mot ket qua cua mot thoa thuan bon ben. (Đieu khoan nay khong ap dung cho Đuc nhu mot tong the.) Đong minh phuong Tay đuoc đam bao ba hanh lang đuong khong đe tiep can cac khu vuc cua ho tai Berlin, va nguoi Lien xo cung chinh thuc cho phep cac đuong tiep can đuong bo va đuong sat giua Tay Berlin va cac phan phia tay cua Đuc (đe biet them chi tiet xem đoan ben duoi ve giao thong).
Ban đau, thoa thuan nay chi la mot cach quan ly hanh chinh tam thoi, va toan bo cac ben tuyen bo rang Đuc va Berlin se nhanh chong đuoc thong nhat. Tuy nhien, khi nhung quan he giua cac đong minh phuong Tay va Lien bang Xo viet xau đi va cuoc Chien tranh Lanh bat đau, viec cung quan ly Đuc va Berlin đo vo. Ngay lap tuc vung chiem đong cua Lien xo tai Berlin va vung chiem đong cua phuong Tay tai Berlin co cac co quan quan ly hoan toan rieng biet. Nam 1948, nguoi Lien xo tim cach dung vu luc va truc xuat cac đong minh phuong Tay ra khoi Berlin bang cach ap đat mot cuoc phong toa tren bo voi cac khu vuc phia tay (Phong toa Berlin). Phuong Tay tra đua bang cach su dung cac hanh lang đuong khong đuoc đam bao cua ho đe cung cap cho phan thanh pho chiem đong cua minh trong cai đuoc goi la Cau hang khong Berlin. Thang 5 nam 1949, Lien xo do bo lenh phong toa, va tuong lai cua Tay Berlin nhu mot khu vuc tai phan rieng biet đuoc đam bao. Toi cuoi nam đo, hai Nha nuoc đoc lap moi đuoc thanh lap tu nuoc Đuc bi chiem đong — Cong hoa Lien bang Đuc (Tay Đuc) o phia tay va Cong hoa Dan chu Đuc (GDR, Đong Đuc) o phia đong — voi viec Tay Berlin la mot vung lanh tho bi bao quanh boi, nhung khong phai la mot phan cua Đong Đuc.


Vi the phap ly Theo ly thuyet phap ly đuoc cac Đong Minh phuong Tay tuan theo, viec chiem đong hau het nuoc Đuc cham dut nam 1949 voi viec tuyen bo thanh lap nha nuoc Cong hoa Lien bang Đuc (23 thang 5 nam 1949) va Cong hoa Dan chu Đuc (7 thang 10 nam 1949). Tuy nhien, boi viec chiem đong Berlin chi co the cham dut bang mot thoa thuan bon ben, Berlin van la mot lanh tho chiem đong duoi chu quyen chinh thuc cua Đong Minh. Vi the, Grundgesetz (hien phap Cong hoa Lien bang) khong đuoc ap dung o Tay Berlin. Tuong tu luat lien bang Tay Đuc cung khong đuoc ap dung cho Tay Berlin, nhung Quoc hoi Berlin (tieng Đuc: Abgeordnetenhaus von Berlin; co quan lap phap Tay Berlin, đa thong nhat cac trach nhiem phap ly cua Berlin duoi cung mot cai ten) đuoc dung đe bo phieu trong moi đieu luat lien bang moi, hop thuong ky đe xem xet nhieu đieu luat moi, ma khong tranh luan đe duy tri tinh binh đang phap luat voi nuoc Cong hoa Lien bang Đuc truoc nam 1990.

Đong Minh phuong Tay van la co quan chinh tri tuyet đoi o Tay Berlin. Moi đieu luat cua "Abgeordnetenhaus", nha nuoc noi đia va luat lien bang đuoc thong qua, chi đuoc ap dung duoi đieu khoan quy đinh voi su xac nhan cua ba tong tu lenh Đong Minh phuong Tay. Neu ho thong qua mot đieu luat, no đuoc ban hanh nhu mot phan cua luat theo quy đinh cua Tay Berlin. Neu cac tong tu lenh bac bo mot đieu luat, nhu truong hop cac đieu luat cua Tay Đuc ve nghia vu quan su, luat đo se khong co hieu luc o Tay Berlin. Tay Berlin đuoc đieu khien boi mot Thi truong Quan ly đuoc bau va Thuong nghi vien cua Berlin (chinh phu thanh pho) co tru so tai Rathaus Schoneberg. Thi truong Quan ly va cac Thuong nghi si (bo truong) đuoc cac Đong Minh phuong Tay thong qua va vi the co quyen luc tu cac luc luong chiem đong, chu khong phai tu trach nhiem uy quyen qua bau cu.
Nguoi Lien xo đon phuong tuyen bo viec chiem đong Đong Berlin ket thuc cung voi toan bo phan con lai cua Đong Đuc, nhung hanh đong nay khong đuoc cac Đong Minh phuong Tay thua nhan, ho tiep tuc coi toan bo Berlin la mot vung lanh tho chiem đong tong the khong thuoc Đong cung nhu Tay Đuc. Quan điem nay đuoc ap dung bang cach binh si Đong Minh cua ca bon cuong quoc tiep tuc tien hanh tuan tra o ca bon khu vuc. Vi the moi nguoi co the thinh thoang thay cac binh si Đong Minh phuong Tay đang tuan tra o Đong Berlin va binh si Lien xo tuan tra o Tay Berlin. Sau khi buc tuong đuoc xay dung, cac Đong minh phuong Tay coi y đinh cua Đong Đuc kiem soat cac cuoc tuan tra cua ho, khi vao va ra khoi Đong Berlin, la mot hanh đong khong the chap nhan. Vi the sau nhung lan phan ung voi Lien xo, nhung cuoc tuan tra tiep tuc dien ra o ca hai huong ma khong bi kiem soat, voi mot thoa thuan ngam rang cac Đong minh phuong Tay se khong su dung cac cuoc tuan tra cua minh đe giup nguoi phuong Đong chay sang phuong Tay.
Tuy nhien, theo nhieu cach, Tay Berlin hoat đong nhu mot bang thu 11 tren thuc te cua Tay Đuc, va khong đuoc the hien tren nhung ban đo đuoc xuat ban o phia Tay nhu la mot phan cua Tay Đuc. Co quyen tu do di chuyen (toi muc đo đuoc cho phep theo đia ly) giua Tay Berlin va Tay Đuc. Khong co cac quy đinh nhap cu rieng re cho Tay Berlin: moi quy đinh nhap cu cho Tay Đuc đeu đuoc su dung o Tay Berlin. visas vao Tay Đuc đuoc cap cho du khach đuoc đong dau co dong chu "co gia tri đe vao Cong hoa Lien bang Đuc gom ca (Tay)", cho phep vao Tay Berlin cung nhu vao chinh Tay Đuc.
Tinh trang phap ly map mo cua Tay Berlin co nghia rang nguoi dan Tay Berlin khong đuoc tham gia vao cac cuoc bau cu lien bang; thay vao đo ho hien dien gian tiep trong Bundestag boi 20 đai dien khong bau cu do Quoc hoi Tay Berlin lua chon. Tuong tu, Thuong vien Tay Berlin gui cac đai bieu khong bau cu toi Bundesrat. Tuy nhien, vi la cong dan Đuc, nguoi Berlin co the ra tranh cu; gom ca Thu tuong Dan chu Xa hoi Willy Brandt, nguoi đuoc bau theo danh sach bau cu cua đang minh. Tuong tu, nam gioi đuoc mien nghia vu quan su cua Cong hoa Lien bang; su mien tru nay khien thanh pho tro thanh noi cu tru cua thanh nien Tay Đuc, dan toi su nay no mot su phan van hoa tro thanh mot trong nhung đac điem đinh nghia cua thanh pho.
Tuy nhien, cac quoc gia cong san khong cong nhan Tay Berlin la mot phan cua Tay Đuc va thuong goi no - trong cac bai viet va ban đo - la khu vuc tai phan "thu ba" cua Đuc - đuoc goi la besondere politische Einheit (thuc the chinh tri đac biet). Tren cac ban đo cua Đong Berlin Tay Berlin thuong khong xuat hien nhu mot vung đo thi lien ke ma nhu mot vung đat trong, thinh thoang co chu WB, co nghia Tay Berlin, nhung thuong bi che đi mot cach kheo leo boi nhung nguoi lam ban đo bang o chu thich hay cac buc anh.


Quoc tich Trong khi Đong Đuc thanh lap theo hien phap thu hai cua ho mot quoc tich Đong Đuc rieng biet nam 1967, mot quoc tich Tay Đuc rieng biet khong ton tai. Thay vao đo Tay Đuc lay quoc tich Đuc truoc The chien II đe tiep tuc cho moi sac toc hay nguoi nhap quoc tich Đuc o Tay Đuc, Đong Đuc hay bat ky phan nao cua Berlin. Vi the tuy Tay Berlin khong đuoc nhat tri coi la mot phan cua Cong hoa Lien bang, cac cong dan cua no đuoc đoi xu binh đang voi cac cong dan Tay Đuc boi chinh quyen Tay Đuc, tuy nhien, van co nhung gioi han do quy che phap ly cua no đat ra.
Đieu nay co nghia nguoi Tay Berlin co the pha vo mot phan trong nhung gioi han đo neu ho co mot ngoi nha thu hai o Tay Đuc. Vi du, ho co the bo phieu trong cac cuoc bau cu Bundestag va ho co the đang ky vao quan đoi Đuc neu ho muon.


Cac thoa thuan goi ten Theo thong le nguoi phia tay goi cac khu vuc phia tay mot cach đon gian la Berlin, hau nhu luon la nhu vay neu khong can co su phan biet. Theo chinh thuc, Tay Berlin đuoc goi la "Berlin (Tay)" boi chinh phu Cong hoa Lien bang o Tay Đuc, va, trong hau het giai đoan ton tai cua no, "Tayberlin" boi chinh phu Đong Đuc, von cho rang Tay Berlin khong phai la mot phan thuc su cua "Berlin" nhu mot tong the; Đong Đuc bat đau su dung "Berlin (Tay)" hoi cuoi nhung nam 1980. Bat đau tu ngay 31 thang 5 nam 1961 Đong Berlin đuoc chinh thuc goi la Berlin, Thu đo Cong hoa Dan chu Đuc (tieng Đuc: Berlin, Hauptstadt der DDR, thay the thuat ngu đuoc dung truoc kia Berlin Dan chu), hay đon gian la "Berlin," boi Đong Đuc, va "Berlin (Ost)" boi chinh phu Lien bang Tay Đuc, "Ost-Berlin", "Ostberlin" hay "Ostsektor" boi truyen thong Tay Đuc.
Nhung viec goi ten nhu the đa tro thanh thoi quen sau toi muc moi nguoi co the suy ra nghia chinh tri tu cai ten đuoc su dung cho Berlin hay cac phan cua no. Đong Đuc, trong thoi gian ton tai cua no, coi Đong Berlin la mot phan khong the tach roi cua lanh tho cua ho, cung nhu la thu đo nha nuoc. Tay Berlin, khong chinh thuc la mot phan cua ca Đong va Tay Đuc, ve ky thuat van la vung chiem đong quan su cho đen ngay 3 thang 10 nam 1990, ngay thong nhat Đong Đuc, Đong va Tay Berlin voi Cong hoa Lien bang Đuc o Tay Đuc. Chinh phu Lien bang Tay Đuc, cung nhu cac chinh phu cua hau het cac quoc gia phuong Tay, coi Đong Berlin la mot "thuc the tach biet" khoi Đong Đuc.


Sau khi Buc tuong đuoc xay dung Ngay 26 thang 6 nam 1963, Tong thong Hoa Ky John F. Kennedy đa toi tham Tay Berlin va co mot bai phat bieu tro nen noi tieng voi cau "Ich bin ein Berliner."
Thoa thuan Bon ben ve Berlin (Thang 9 nam 1971) va Thoa thuan Qua canh (Thang 5 nam 1972), đa giup lam giam cang thang ve Tay Berlin va o mot muc đo thuc te giup lam nguoi Tay Berlin de dang hon, tuy van co nhung gioi han, trong viec toi Đong Đuc va đon gian hoa thu tuc cho nguoi Đuc đi doc theo nhung con đuong qua canh.
Tai Cong Brandenburg nam 1987, Tong thong Hoa Ky Ronald Reagan đa đua ra mot thach thuc voi nguoi đung đau khi ay cua Lien xo: "Tong bi thu Gorbachev, neu ong tim kiem hoa binh, neu ong tim kiem thinh vuong cho Lien xo va Đong Au, neu ong tim kiem tu do hoa: Hay toi cong nay! Ong Gorbachev, hay mo cong nay! Ong Gorbachev, hay pha vo buc tuong nay."
Ngay 9 thang 11 nam 1989 buc tuong đuoc mo, va hai thanh pho mot lan nua đuoc thong nhat ve tu nhien — du van chua phai ve phap ly. Cai goi la Hiep uoc Hai Cong Bon, đuoc ky ket boi hai nha nuoc Đuc va bon đong minh thoi chien, đa mo đuong cho su tai thong nhat va đat dau cham het cho su chiem đong Tay Berlin cua phuong Tay. Ngay 3 thang 10 nam 1990 Tay Berlin va Đong Berlin đuoc thong nhat thanh thanh pho Berlin, sau đo no gia nhap vao Cong hoa Lien bang nhu mot bang, cung voi phan Đong Đuc con lai. Tay Berlin va Đong Berlin vi the chinh thuc cung ngung ton tai.


Giao thong va Vien thong Nguoi Tay Berlin co the đi toi Tay Đuc va moi nuoc khac o phia tay cung nhu cac quoc gia khong lien ket vao bat ky thoi điem nao, ngoai tru giai đoan Phong toa Berlin cua Lien xo (24 thang 6 nam 1948 toi 12 thang 5 nam 1949), vi nhung gioi han kha nang chuyen cho đuong khong.
Tuy nhien viec đi tu va toi Tay Berlin, ngoai tru bang đuong khong, luon phai qua cac tram kiem soat cua Cong hoa Dan chu Đuc, vi Tay Berlin la mot vung nam trong lanh tho nuoc khac bi bao quanh boi Đong Đuc hay Đong Berlin. Nguoi Tay Berlin mang ho chieu Tay Đuc, đuoc Cong hoa Lien bang Đuc cap neu co yeu cau, the hien Tay Berlin la noi o cua minh, bi tu choi cho vuot bat ky bien gioi nao duoi quyen kiem soat cua Đong Đuc va bi tu choi vao bat ky mot quoc gia nao thuoc Khoi Đong Au. Theo ho Tay Đuc khong co quyen cap giay to tuy than cho nguoi Tay Berlin. Tuy nhien, nguoi Tay Berlin đi lai voi ho chieu Tay Đuc voi mot đia chi thu hai du co that hay khong tai Tay Đuc nhu noi cu tru hien tai cua minh đuoc đoi xu nhu nguoi Tay Đuc boi Đong Đuc tai cac tram kiem soat bien gioi.
Boi chinh Tay Berlin khong phai la mot nha nuoc co chu quyen, no khong co quyen cap ho chieu cua minh. Vi the mot mo hinh tam thoi (modus vivendi) đuoc đat ra, theo đo nguoi Tay Berlin co the đi lai, bang chung minh thu phu (tieng Đuc: Behelfsmaßiger Personalausweis) cua minh, do thanh bang Berlin (Tay) cap, the hien đia chi cua anh ta tai Berlin, va khong the hien bat ky bieu tuong nao cua lien bang Tay Đuc, hay viec nguoi mang giay la cong dan nuoc nao. Tu ngay 11 thang 6 nam 1968 Đong Đuc đa buoc cac hanh khach qua canh Tay Berlin va Tay Đuc phai co mot visa qua canh (tieng Đuc: Transitvisum), đuoc cap khi vao Đong Đuc, boi hien phap thu hai cua Đong Đuc coi nguoi Tay Đuc va nguoi Tay Berlin la nguoi nuoc ngoai. Boi cac chung minh thu khong co cho đe đong dau visa, so cap visa Đong Đuc đong dau cua ho len nhung to giay rieng sau đo gan vao chung minh thu, cho toi giua nhung nam 1980 no van la nhung cuon so nho. Phi cap visa la 5 Deutsche Mark Tay Đuc (DM) do Đong Đuc thu tu cac hanh khach qua canh bi phia tay coi la le phi khong thich hop va vi the phai đuoc tra lai theo yeu cau cua Chinh phu Lien bang Tay Đuc.
Mot khi đa qua Đong Đuc, tien toi mot quoc gia khong lien ket hay mot quoc gia phuong Tay yeu cau mot visa, nhu Hoa Ky, nguoi Tay Berlin lai mot lan nua can ho chieu cua Tay Đuc - đuoc chap nhan the hien bat ky noi cu tru nao -, boi mot chung minh thu đon gian la khong đu. Tuy nhien, voi nhung quoc gia khong yeu cau nguoi Tay Berlin (va nguoi Tay Đuc) phai co visa đong dau đe nhap canh (nhu Cong hoa Lien bang Đuc, Thuy Si, Ao, va nhieu thanh vien cua Cong đong Kinh te chau Au khi ay, theo cac thoa thuan se dan toi Hiep uoc Schengen ngay nay), giay chung minh thu Tay Berlin cung co gia tri đe nhap canh. Mot lan nua Đong Đuc lai cam co chon loc mot so du khach qua Đong Đuc. Tu ngay 13 thang 4 nam 1968 voi cac bo truong va quan chuc cao cap cua Chinh phu Lien bang Tay Đuc bi tu choi qua canh - cho toi khi co thong bao tiep theo. Thang 1 nam 1970 Đong Đuc ngung giao thong qua canh nhieu lan, boi cac uy ban nghi vien cua Bundestag Tay Đuc to chuc cac ky hop o Tay Berlin, ma - theo y cua phia đong - ho khong đuoc phep lam nhu vay, boi Tay Berlin khong phai la mot phan cua Tay Đuc.


= Giao thong toi Tay Berlin bang xe hoi qua Đong Đuc =
Khi đi lai giua Tay Berlin va phan con lai cua the gioi qua Đong Đuc cac tram kiem soat bien gioi yeu cau moi hanh khach tu khap the gioi phai co mot ho chieu co gia tri, ngoai tru nguoi Tay Berlin, đuoc chap nhan voi chung minh thu thay the. Neu mot nguoi đi giua Tay Berlin va Đan Mach, Tay Đuc hay Thuy Đien, cac tram kiem soat bien gioi Đong Đuc se cap mot visa qua canh voi phi 5 Deutsche Mark Tay Đuc khi vao Đong Đuc va tai mot trong nhung điem kiem tra bien gioi bat buoc cua moi tuyen đuong qua canh (tieng Đuc: Transitstrecke) đuoc lap ra. Nam 1968 visa cung tro nen bat buoc voi nguoi Tay Đuc va nguoi Tay Berlin. Viec đi lai giua Tay Berlin va Ba Lan hay Tiep Khac qua Đong Đuc, moi hanh khach con phai bi yeu cau đe trinh mot visa co gia tri cua nuoc đen, đe co đuoc visa qua canh cua Đong Đuc.
Voi giao thong đuong bo co cac tuyen đuong qua canh noi Tay Berlin, thuong la cac autobahn va cac đuong cao toc khac, đuoc lap cac bien Qua canh. Hanh khach qua canh (tieng Đuc: Transitreisende) bi cam roi khoi đuong qua canh, nhung cuoc kiem soat bat ngo se kiem tra nhung nguoi khong tuan theo. Co bon đuong qua canh giua Tay Berlin va Tay Đuc. Mot giua Heerstraße cua Tay Berlin voi chot gac cua Đong Đuc tai Staaken toi mien bac nuoc Đuc ban đau qua đuong cao toc F 5 tai chot gac phia đong o Horst (mot phan cua Nostorf ngay nay) va tay Lauenburg upon Elbe, dan thay the cho toi ngay 20 thang 11 nam 1982 bang mot autobahn moi chay ngang tai Zarrentin (E)/Gudow (W). Ngay 1 thang 1 nam 1988 chot gac Stolpe moi đuoc mo cua tren con đuong nay toi Tay Berlin. No la mot phan cua Hohen Neuendorf) (E)/Berlin-Heiligensee (W) ngay nay.
Tuyen đuong thu hai dan toi tay bac va mien tay nuoc Đuc - đi theo A 2 ngay nay - vuot bien gioi Đuc-Đuc tai Marienborn (E)/Helmstedt (W), cung đuoc goi la Chot gac Alpha, tuyen thu ba toi tay nam nuoc Đuc su dung A 9 va A 4 ngay nay va vuot bien gioi tai Warta (E)/Herleshausen (W) va tuyen thu tu (A 9 ngay nay) toi mien nam nuoc Đuc ban đau cat bien gioi tai Nui Juchhoh (E)/Topen (W) va sau nay tai Hirschberg upon Saale (E)/ Rudolphstein (mot phan cua Berg tai Thuong Franconia) (W) ngay nay.
Ba tuyen đuong sau su dung cac autobahn đuoc xay dung thoi Phat xit va roi Tay Berlin tai Chot gac Dreilinden, cung đuoc goi la Chot gac Bravo (W)/Potsdam-Drewitz (E). Sau đo co cac tuyen đuong qua canh toi vung đong bac Ba Lan qua A 11 ngay nay toi Nadrensee-Pomellen (Đong Đuc, Cong hoa Dan chu Đuc)/Kołbaskowo (Kolbitzow) (PL), eastwards via today's A 12 to Frankfurt upon Oder (GDR)/Słubice (PL), va đong nam qua A 13 va A 15 ngay nay toi Forst in Lusatia/Barsc (GDR)/Zasieki (Berge) (PL). Cac con đuong khac dan toi Đan Mach va Thuy Đien bang pha qua Rostock (GDR) va Gedser (DK) va bang pha giua Sassnitz (GDR) va Rønne (DK) hay Trelleborg (S) va hai đuong khac toi Tiep Khac qua Schmilka (GDR)/Hrensko (Herrnskretschen) (CSSR) va qua Furstenau (mot phan cua Geising ngay nay) (GDR)/Cinovec (Cinvald/Bohmisch Zinnwald) (CSSR).
Cac tuyen đuong qua canh cung đuoc dung lam đuong giao thong noi bo cua Đong Đuc. Đieu nay co nghia hanh khach qua canh co the gap nguoi Đong Đuc va nguoi Đong Berlin tai cac quan an tren đuong. Khi roi Đong Đuc, bien phong nuoc nay se tinh toan thoi gian vao neu mot hanh khach mat qua nhieu thoi gian đe đi qua đat nuoc. Thoi gian qua nhieu se lam tang nghi ngo, rang ho đa roi con đuong va gap go voi nguoi Đong Đuc. Tuy nhien, nhung chiec xe buyt đuong dai tu phia tay thuong chi đuoc phep dung lai tai cac khu vuc dich vu đac biet danh cho chung, boi Đong Đuc so nguoi dan cua minh co the dung no đe chay sang phia tay.
Ngay 1 thang 9 nam 1951 Đong Đuc, von luon thieu ngoai te, bat đau thu phi voi nhung chiec xe chay qua cac tuyen đuong qua canh. Ban đau muc phi len toi Mark Đong Đuc 10 moi xe khach va 10 toi 50 cho xe tai, theo kich co cua chung. Đong Mark Đong Đuc phai đuoc trao đoi voi ty gia quy đinh 1: 1 voi Deutsche Mark Tay Đuc. Ngay 30 thang 3 nam 1955 Đong Đuc nang phi voi xe cho khach len 30 Deutsche Mark, nhung lai giam no ve muc cu sau nhung phan ung cua Tay Đuc. Theo mot thoa thuan moi giua Đong va Tay Đuc bat đau tu ngay 1 thang 1 nam 1980 Chinh phu Lien bang Tay Đuc tra mot khoan tien tong ca nam (tieng Đuc: Transitpauschale) la 50 trieu Deutsche Mark Tay Đuc cho chinh phu Đong Đuc, vi the hanh khach qua canh khong con phai lo đong phi nua, đieu khi ay van khong đuoc biet o ca Đong va Tay Đuc.


= Giao thong đuong sat toi Tay Berlin qua Đong Đuc =
Bon tuyen đuong sat qua canh - truoc kia đuoc goi la interzonal train (tieng Đuc: Interzonenzug) -, khong mo cua cho hanh khach thong thuong ben trong Đong Đuc va vi the chi dung cho viec kiem soat bien gioi phia đong khi vao va ra khoi Đong Đuc, noi Tay Berlin voi Hamburg qua Schwanheide (E)/Buchen (W) o phia bac voi Hanover qua Marienborn (E)/Helmstedt (W) o phia tay, voi Frankfurt upon Main qua Eisenach (E)/Bebra (W) o phia tay nam va voi Nuremberg qua Probstzella (E)/Ludwigsstadt (W) o phia nam Tay Đuc. Cho toi khi Buc tuong Berlin đuoc xay dung interzonal trains cung se dung lai mot lan tren đuong ben trong Đong Đuc cho khac hanh khach co đuoc visa can thiet đe vao hay roi Đong Đuc. Đe đi tau toi Tiep Khac, Đan Mach (bang pha), Ba Lan, hay Thuy Đien (bang pha) moi nguoi đau tien phai vao Đong Berlin hay Đong Đuc voi visa can thiet va sau đo chuyen sang mot đoan tau quoc te o phia đong đe đen noi can thiet - tren chuyen hanh trinh ben trong Đong Đuc no cung phuc vu giao thong noi đia. Mot tuyen đuong sat noi giua Tay Berlin va Oebisfelde (E)/Wolfsburg (W) đa đuoc danh rieng cho cac chuyen tau hang.
Khi nhan cac khu vuc chiem đong cua minh o Tay Berlin thang 7 va thang 8 nam 1945 ba Đong minh phuong Tay va Lien xo quyet đinh rang cac tuyen đuong sat, đuoc đieu hanh cho toi thoi điem đo boi Deutsche Reichsbahn (1920-1949) quoc gia Đuc, se tiep tuc đieu hanh (va tai thiet) boi cung mot co cau o ca bon khu vuc. Vi the Tay Berlin khong co - ngoai tru mot so tuyen đuong sat tu nhan nho - mot co quan quan ly đuong sat rieng. Hon nua, hoat đong cua mang luoi van tai đuong sat đo thi bang đien Berlin S-Bahn cua Reichsbahn, đa phat trien tu cac đoan tau cho khach, cung la đoi tuong cua thoa thuan nay. Sau viec thanh lap nha nuoc Đong Đuc ngay 7 thang 10 nam 1949 chinh phu Đong Đuc tiep tuc quan ly moi tuyen đuong sat trong lanh tho cua minh duoi cai ten chinh thuc Deutsche Reichsbahn (1949-1994), vi the thuc hien trach nhiem bao duong cho hau het van tai đuong sat o ca bon khu vuc cua Berlin. Tinh can thiet phap ly cua viec giu thuat ngu 'Deutsche Reichsbahn' giai thich viec su dung đang ngac nhien cua tu 'Reich' trong cai ten cua mot to chuc chinh thuc tai nha nuoc Cong hoa Dan chu Đuc cong san. Mot su khong binh thuong khac la viec GDR kiem soat 'Bahnpolizei', canh sat đuong sat cua Reichsbahn, đuoc giao nhiem vu tuan tra va kiem soat cac tai san đuong sat khac trong toan bo thanh pho gom ca Tay Berlin; mot luc luong canh sat Đong Đuc hoat đong tai cac ga cua Tay Berlin, cac kho hang va doc theo cac tuyen đuong sat.
Sau cuoc Phong toa Berlin cac đoan tau qua canh (tieng Đuc: Transitzuge) se roi va vao Tay Berlin chi qua mot đuong qua ga đuong sat Berlin-Wannsee (W) va ga đuong sat Potsdam Griebnitzsee (E). Tat ca cac đoan tau qua canh se xuat phat hay dung tai Đong Berlin, vi the chi đi qua Tay Berlin voi mot lan dung duy nhat tai ga đuong sat Berlin Zoologischer Garten phia tay, tro thanh ga chinh cua Tay Berlin. Cho toi nam 1952 Reichsbahn cung đuoc phep dung o cac ga khac tren đuong chay qua Tay Berlin. Sau khi nhung cang thang Đong-Tay lang diu, bat đau tu ngay 30 thang 5 nam 1976 cac đoan tau qua canh đi ve phia tay, phia tay nam va phia nam mot lan nua dung lai tai ga phia tay cua Wannsee. Voi cac đoan tau qua canh đi ve phia bac mot tuyen đuong ngan hon đuoc tai mo cua ngay 26 thang 9 nam 1976 voi mot lan dung nua tai khi ay la ga đuong sat Berlin-Spandau, vao Đong Đuc tai Staaken. Trong so nhung nhan vien cua Reichsbahn lam viec o Tay Berlin, co nhieu nguoi Tay Berlin. Ben su dung ho, la mot thuc the cua Đong Đuc, thu khoan tien ban ve bang Đong Mark Tay Đuc đe cung cap cho nguon ngoai te luon thieu hut cua Đong Đuc, đa tim cach chi cang it cang tot cac đong Mark Tay Đuc cho luong bong va mang luoi an sinh xa hoi. Vi the nguoi Tay Berlin lam viec cho Reichsbahn đuoc tra luong mot phan bang đong tien Đong Đuc, cong voi quyen uu tien đuoc tieu so tien đo o phia đong va mang cac đo mua đuoc ve Tay Berlin, đay la đieu o mot so muc đo la khong đuoc phep đoi voi nguoi phuong Tay. Ve cham soc suc khoe, nhung nguoi Tay Berlin, do Reichsbahn thue muon, khong đuoc gom trong he thong bao hiem y te phia tay. Reichsbahn co benh vien rieng cua minh danh cho ho o Tay Berlin, toa nha hien đuoc su dung lam tru so cua Bombardier Transportation. Voi nhung truong hop nang ho se đuoc đieu tri o mot benh vien tai Đong Berlin. Tuy nhien, trong truong hop cap cuu ho su dung cac bac si va benh vien Tay Berlin va se đuoc Reichsbahn chi tra, nhung trong nhung truong hop khac ho phai tu chi bang tien mat.


= Giao thong voi Tay Berlin bang tau thuy noi đia qua Đong Đuc =
Hai tuyen đuong thuy qua cac con song Havel - giao cat tai tram kiem soat bien gioi Đong Đuc tai Nedlitz (mot phan cua Potsdam-Bornstedt) - sau đo hoac theo Elbe đi ve phia tay bac cat bien gioi mot lan nua tai Lutkenwisch (mot phan cua Lanz in the Prignitz ngay nay) (E)/Schnackenburg (W) hay ve phia tay theo Mittellandkanal toi Wassensdorf (E)/Ruhen (W) đuoc mo cua cho giao thong thuy noi đia, nhung chi nhung con tau cho hang đuoc phep hoat đong. Nhung tau cho hang cua phia tay chi đuoc dung tai cac khu vuc dich vu danh rieng cho chung, boi Đong Đuc so rang cong dan cua ho co the tron tren đo. Theo nhung tuyen đuong thuy nay, Tay Berlin đuoc ket noi voi he thong giao thong thuy noi đia cua tay Au, noi voi cac cang bien nhu Hamburg va Rotterdam cung nhu cac vung cong nghiep nhu Ruhr Area, Mannheim, Basel, Bi va đong Phap.
Sau khi nhan cac khu vuc chiem đong cua minh o Tay Berlin thang 7 va thang 8 nam 1945 cac Đong Minh phuong Tay va Lien xo đa quyet đinh rang viec đieu hanh va bao duong cac tuyen đuong thuy va cua cong, cho toi luc đo van do So đuong thuy noi đia quoc gia Đuc (tieng Đuc: Wasser- und Schifffahrtsamt Berlin) đieu hanh, van se do co quan nay đam nhiem va ca viec tai thiet o trong ca bon khu vuc. Vi the Tay Berlin khong co - tru mot so kenh va cua cong đuoc xay sau nay - mot co quan quan ly đuong thuy noi đia rieng biet, co quan quan ly tai Đong Đuc đieu hanh va bao duong moi tuyen đuong thuy va cua cong.
Loi vao Teltowkanal cua phia tay, noi nhieu vung cong nghiep voi Tay Berlin cho chuyen cho hang nang, đa bi Đong Đuc phong toa tai Potsdam-Klein Glienicke, vi the cac con tau toi đo phai đi theo mot tuyen đuong vong dai qua song Spree xuyen qua trung tam thanh pho Đong va Tay Berlin đe vao kenh tu phia đong. Mai toi ngay 20 thang 11 nam 1981 Đong Đuc moi mo cua tro lai loi vao cho phia tay. Vi muc đich nay Đong Đuc mo them hai điem kiem soat bien gioi nua - Dreilinden va Kleinmachnow - boi theo dong chay con song bon lan cat ngang bien gioi giua Đong Đuc va Tay Berlin. Mot tuyen đuong thuy qua canh khac noi Tay Berlin qua điem kiem soat tau cua Đong Đuc tai Hennigsdorf va Oder-Havel Canal voi con song Oder va Szczecin (Stettin) cua Ba Lan.


= Giao thong voi Tay Berlin bang đuong khong qua Đong Đuc =
Cac chuyen bay la đuong ket noi duy nhat giua Tay Berlin voi the gioi phuong Tay khong nam duoi su kiem soat cua Đong Đuc. British European Airways khai truong dich vu đinh ky đau tien cho dan thuong ngay 4 thang 7 nam 1948 giua Tay Berlin va Hamburg. Ve ban đau chi đuoc ban bang đong Pound sterling. Đac biet nguoi Tay Berlin va nguoi Tay Đuc, tung bo chay khoi Đong Đuc hay Đong Berlin truoc kia va vi the so bi bat giam, mot khi đa vao Đong Đuc hay Đong Berlin, luon phai dung may bay lam phuong tien đi lai ra ben ngoai. Đe cho phep nguoi so bi bo tu o phia đong bay tu va toi Tay Berlin Chinh phu Lien bang o phia tay đa tro cap cho cac chuyen bay.

Cac chuyen bay giua Tay Đuc va Tay Berlin nam duoi su quan ly cua đong minh boi Trung tam An toan Hang khong Berlin bon ben. Theo cac quy trinh va thoa thuan cua no, đa đuoc bien thanh cac quy đinh khong the sua đoi boi cuoc Chien tranh Lanh, chi ba hanh lang hang khong toi Tay Đuc đuoc cho phep, no chi danh cho cac may bay quan su cua Anh, Phap, Hoa Ky hay cac may bay dan su đuoc đang ky cua ba quoc gia đo. Khong gian hang khong thuoc kiem soat cua Trung tam An toan Hang khong Berlin gom mot ban kinh 20 dam (32.12 km) xung quanh đia điem Trung tam tai toa nha Kammergericht o Berlin-Schoneberg - vi the bao phu hau het Đong va Tay Berlin va ba hanh lang, voi cung chieu rong - mot o phia tay bac Hamburg-San bay Fuhlsbuttel, mot phia tay toi Hanover, mot phia tay nam toi Frankfurt upon Main (Rhein-Main Air Base). Tuong tu, khong gian hang khong mo rong voi chieu rong 20 dam tren bien gioi Đuc-Đuc thuoc kiem soat cua Trung tam An toan Hang khong Berlin. Khong co thay đoi nao cho phep cac hang hang khong dan su khac hoat đong đuoc đua ra. Vi the hang Lufthansa cua Tay Đuc va hau het cachang hang khong khac khong the bay toi Tay Berlin. Cac chuyen bay cua Lufthansa hay Interflug cua Đong Đuc giua Đong va Tay Đuc (nhu giua Koln va Hamburg cua Tay Đuc va Leipzig cua Đong Đuc) co ton tai tu thang 8 nam 1989 ve sau, nhung hoac phai qua khong phan Tiep Khac hoac Đan Mach, vong qua vung bi cam doc theo bien gioi Đuc-Đuc.


= Giao thong giua Tay Berlin va Đong Đuc =
Cho toi nam 1953 viec đi lai tu Tay Berlin vao Đong Đuc, cho toi ngay 7 thang 10 nam 1949 van la Vung chiem đong Lien xo tai Đuc, sau đo đuoc đoi thanh Cong hoa Dan chu Đuc (GDR), co the dien ra theo cac quy đinh do cac chinh phu quan su Đong minh ba nuoc (Co quan Hanh chinh Quan su Lien xo tai Đuc (SVAG), Hoi đong Kiem soat Đuc – Anh Quoc, va Van phong Chinh phu Quan su/Hoa Ky (OMGUS)) đat ra cho viec giao thong giua cac vung giua cac vung chiem đong cua ho. Ngay 27 thang 5 nam 1952 Đong Đuc bat đau đong bien gioi cua ho voi Tay Đuc va Tay Berlin. Nguoi Tay Berlin chi đuoc phep vao Đong Đuc, gom ca cac vung phu can ben ngoai cac bien gioi đo thi o phia bac, Tay va Nam cua Tay Berlin, voi giay phep, trong hau het cac truong hop đeu bi chinh quyen Đong Đuc tu choi. Cac tram kiem soat cua Đong Đuc đuoc lap ra tren cac con đuong o vung phu can Đong Đuc cua Tay Berlin. Hau het cac con pho dan bi đong voi viec đi lai vao Đong Đuc. Chot gac cuoi cung con mo la chot gac tai Glienicker Brucke ve huong Potsdam, truoc khi Đong Đuc đong cua no ngay 3 thang 7 nam 1953. Tuong tu chot gac tai Staaken's Heerstraße sau đo cung bi đong voi giao thong vao Đong Đuc, nhung van mo cho viec đi lai qua canh toi Tay Đuc.
Đieu nay đac biet kho khan voi nguoi Tay Berlin, nhung nguoi co ban be va gia đinh tai Đong Đuc. Tuy nhien, o thoi điem nay nguoi Đong Đuc van đuoc phep vao Tay Berlin. Viec kho khan hon la mot so nghia trang cua Berlin nam o Đong Đuc. Vi qua trinh đo thi hoa nhanh cua Berlin cho toi thap nien 1940 nhieu giao đoan Tin lanh va Co đoc chi co the co đat lam nghia trang o ben ngoai thanh pho, va khi ay nhung giao đoan đo o Tay Berlin trong khi cac nghia trang lai o Đong Đuc. Cac giao đoan Co đoc tai Berlin-Charlottenburg co nghia trang rieng cua minh goi la Friedhof vor Charlottenburg (trong tieng Anh: Nghia trang phia truoc/ben ngoai Charlottenburg), nam o phia tay vung phu can Đong Đuc cua Tay Berlin cua Dallgow. Mot so giao đoan Phuc am tai cac quan phia tay nam Berlin đa đieu hanh giao phai lon Nghia đia Tay Nam (tieng Đuc: Sudwestkirchhof Stahnsdorf) va ngay ben canh Thi xa Wilmersdorf cua no, khi ay đa la mot phan cua Tay Berlin, đieu hanh hai nghia trang trong rung phi giao phai (tieng Đuc: Wilmersdorfer Waldfriedhof Stahnsdorf va Wilmersdorfer Waldfriedhof Guterfelde), tu thang 6 nam 1913 đuoc noi voi Berlin boi mot đuong sat - sau la S-Bahn đuoc đien khi hoa - dung tai ga Stahnsdorf o Stahnsdorf hien đa thuoc Đong Đuc, phia nam Tay Berlin. Mot so phai đoan Phuc am ngheo hon tai cac thi xa trung tam Berlin cua Kreuzberg va Wedding, hien o Tay Berlin, co cac nghia trang tai Nghia trang phia đong (tieng Đuc: Ostkirchhof Ahrensfelde) o vung ngoai o phia đong Đong Berlin tai Ahrensfelde. Khi ay, nguoi Tay Berlin, muon toi tham mo nguoi than hay ban be o mot trong cac nghia trang đo đeu bi cam - đieu nay đac biet anh huong toi nhung tin đo Co đoc giao trong ngay Le cac Thanh - cung nhu cac goa phu va nguoi goa vo, nhung nguoi muon đuoc chon cat ben canh ban đoi cua minh. Mai toi nam 1961 Đong Đuc moi dan cho phep nguoi Tay Berlin toi tham cac nghia trang vao cac ngay le Co đoco giao nhu Le cac Thanh ngay 1 thang 11 va Ngay An nan va Sam hoi cua Tin lanh.
Tu nam 1948 toi nam 1952 Reichsbahn bat đau qua trinh ket noi cac vung phu can cua no ve nhung gioi han phia tay cua Tay Berlin voi mang luoi Berlin S-Bahn cua no. Cac đoan tau đia phuong tu cac vung nay truoc kia chay vao va qua Tay Berlin co dung tai cac tram o mot so noi trong thanh pho, tung tuyen mot dan khong con dung tai cac ga o phia tay hay dung toan bo dich vu o Tay Berlin. Trong truong hop sau nay cac đoan tau se dung o cac ga chuyen đoi cua S-Bahn. Cac tuyen đuong sat tu nhan Tay Berlin nhu Neukolln-Mittenwalder Eisenbahn (NME), noi Mittenwalde cua Đong ĐUc voi Tay Berlin-Neukolln va Botzowbahn giua Tay Berlin-Spandau va Hennigsdorf Đong Berlin, bi dung lai ngay 26 thang 10 nam 1948 va thang 8 nam 1950, o bien gioi giua Tay Berlin va Đong Đuc. Cac đuong tau đien va xe buyt, đuoc đieu hanh boi cong ty van tai cong cong Tay Berlin Berliner Verkehrsbetriebe Gesellschaft (BVG-West) va noi Tay Berlin voi cac vung phu can thuoc Đong Đuc cua no phai dung lai ngay 14 thang 10 nam 1950, sau khi cac lai xe đien va xe buyt Tay Berlin bi canh sat Đong Đuc bat nhieu lan.
Đong Reichsbahn đong cua moi ga đau cuoi Tay Berlin va chuyen huong nhung chuyen tau thuong toi đo toi cac ga o Đong Berlin, bat đau voi Berlin Gorlitzer Bahnhof - đong cua ngay 29 thang 4 nam 1951 -, truoc khi phuc vu giao thong đuong sat voi Gorlitz va phia đong nam cua Đong Đuc, ngay 28 thang 8 nam 1951 Berlin Lehrter Bahnhof tiep theo, voi cac chuyen tau tu cac phan tay va tay bac cua Đong Đuc đuoc chuyen huong toi cac ga o Đong Berlin va cac chuyen tau tu Tay Đuc đuoc chuyen huong toi Tay Berlin Zoologischer Garten. Cuoi cung Reichsbahn đong cua ca Berlin Anhalter Bahnhof va Berlin Nordbahnhof, ngay 18 thang 5 nam 1952. Anhalter Bahnhof cho toi khi ay van la ga đau cuoi cho cac chuyen tau tu Anhalt va cac phan phia tay nam khac cua Đong Đuc (goi la Trung Đuc) cung nhu tu Tay Đuc Mien nam nuoc Đuc. Cac chuyen tau tu phia tay mot lan nua đuoc chuyen huong toi ga Zoo, cac chuyen tau tu Đong Đuc co điem đen o Đong Berlin. Nordbahnhof, cho toi ngay 1 thang 12 nam 1950 đuoc goi la Berlin Stettiner Bahnhof, thuong phuc vu giao thong đuong sat tu va toi Stettin va sau The chien II voi Hither Pomerania o đong bac Đong Đuc. Nordbahnhof thuc te nam o Đong Berlin, tuy nhien, hung đuong noi cua no voi Đong Đuc co mot đoan thang ngan qua Tay Berlin Borough of Wedding.
Ngay 28 thang 8 nam 1951 Reichsbahn mo mot đuong noi moi - tu Spandau quaa ga Berlin Jungfernheide - cho cac đuong S-Bahn noi cac vung ngoai o Đong Đuc voi Tay Berlin (đuoc goi la Falkensee, Staaken) voi Đong Berlin, pha hong trung tam Tay Berlin. Giai đoan tiep theo trong qua trinh cat Tay Berlin khoi cac vung ngoai o Đong Đuc cua Reichbahn la viec đua ra tau qua canh S-Bahn (tieng Đuc: Durchlaufer), bat đau thang 6 nam 1953. Nhung dich vu nay khoi đong o cac vung ngoai o Đong Đuc lien ke voi Tay Berlin (nhu Falkensee, Potsdam, Oranienburg, Staaken, va Velten), chay khong dung qua Tay Berlin đe ngung tai cac ga o Đong Berlin. Tu ngay 17 thang 6 toi mung 9 thang 7 nam 1953 Đong Đuc cat bat ky đuong giao thong nao giua Đong va Tay vi cuoc Noi day Đong Đuc nam 1953.
Tu ngay 4 thang 10 nam ay, tat ca cac đoan tau S-Bahn vuot bien gioi giua Đong Đuc va Đong hay Tay Berlin phai dung o phia đong Đuc đe kiem soat bien gioi. Tuong tu cac đoan tuan tra va kiem soat đuoc tang cuong o cac đuong pho Đong Đuc dan toi Đong hay Tay Berlin Berlin, nhung nguoi khach tu Đong Đuc đuoc kiem tra truoc khi vao bat ky phan nao cua Berlin, đe kiem tra nhung nguoi bi nghi ngo muon bo tron sang phia tay hay buon lau cac loai hang hiem vao Tay Berlin. Mot trong cac muc đich khac cua nhung cuoc tuan tra nay la đe đe phong nguoi Tay Berlin, nhung nguoi van đuoc phep tu do vao Đong Berlin, nhung khong vuot qua cac bien gioi đo thi cua no vao lanh tho Đong Đuc ma khong co mot giay phep đac biet.
Bat đau tu nam 1951 Reichsbahn xay dung đuong sat vanh đai Berlin (tieng Đuc: Berliner Außenring (BAR)), noi moi tuyen đuong sat dan toi Tay Berlin va tap trung giao thong ben trong Cong hoa Dan chu Đuc tu đo, đua thang ho toi Đong Berlin, nhung bang cach đi qua Tay Berlin. Voi su canh tranh dan gia tang cua đuong vanh đai, cac chuyen tau toc hanh Sputnik tap trung nhung nguoi dan thanh thi o cac vung ngoai o Đong Đuc quanh toi Berlin đe đua ho vao Đong Berlin va quay tro lai ma khong phai vuot qua cac vung phia tay. MOt khi đa hoan thanh Außenring nhu cau ve cac đoan tau qua canh S-Bahn se khong con nua va chung ngung hoat đong ngay 4 thang 5 nam 1958. Voi viec xay dung Buc tuong Berlin ngay 13 thang 8 nam 1961 bat ky tuyen giao thong đuong sat con lai nao giua Tay Berlin va cac vung ngoai o Đong Đuc đeu cham dut. Giao thong giua Đong va Tay Berlin bi giam manh va bi gioi han xuong con vai chot gac hoan toan duoi su kiem tra cua Cong hoa Dan chu Đuc. Nguoi Đong Berlin va nguoi Đong Đuc vi the bi cam tu do đi vao Tay Berlin. Tuy nhien, nguoi tu khap the gioi, ngoai tru nguoi Tay Berlin, nhung nguoi đa bi cam hoan toan cho toi nam 1963, van đuoc cap visa chi cho Đong Berlin - khong bao gom lanh tho Đong Đuc - khi đi qua mot trong nhung chot gac cua Buc tuong. Đe kiem soat nhung du khach vuot bien gioi thanh thi Đong Berlin vao Đong Đuc nhung đoi tuan tra va kiem soat tren nhung con pho va nhung tuyen đuong sat noi Đong Berlin va Đong Đuc van đuoc tiep tuc, du it thuong xuyen hon, cho toi tan nam 1977.
Sau chinh sach giam cang thang cua Chinh phu Lien bang duoi thoi Thu tuong Willy Brandt, truoc kia goi la Thi truong cua Tay Berlin, nguoi Tay Berlin mot lan nua đuoc cho phep xin visa vao tham Đong Đuc, no đuoc cap it han che hon trong giai đoan sau đo cho toi tan nam 1961. Vi the tu ngay 4 thang 6 nam 1972 cong ty đieu hanh van tai cong cong Tay Berlin BVG đuoc phep mo tuyen xe bus đau tien cua ho vao vung ngoai o Đong Đuc tu nam 1950 (tuyen E toi Potsdam qua Chot gac Bravo nhu no đuoc quan đoi Hoa Ky goi). Tat nhien con đuong nay chi đuoc mo cho nhung nguoi co đu moi giay phep va visa can thiet cua Đong Đuc. Cho nhung chuyen tham toi Đong Đuc, xin cap visa, nguoi Tay Berlin co the su dung mot trong bon chot gac doc theo bien gioi Đong Đuc quanh Tay Berlin: Hai chot gac qua canh Dreilinden (W)/Drewitz (E) va Berlin-Heiligensee (W)/Stolpe (E) cung nhu chot gac qua canh cu tai Heerstraße (W)/Staaken (E) va chot gac tai Waltersdorfer Chaussee (W)/Schonefeld (E), cung đuoc mo cho cac du khach qua canh, nhung nguoi bat cac chuyen bay quoc te tu San bay Schonefeld khi ay thuoc Đong Đuc. Mot tuyen xe bus Đong Đuc - khong mo cho nguoi phia đong - noi san bay, qua chot gac Waltersdorfer Chaussee toi ga Zoo cua Đong Đuc, cung dung tai cac điem giao thong khac ben trong Tay Berlin.
Tuy nguoi Đong Đuc luon co the tu do vao Tay Berlin, neu Đong Đuc cho phep ho đi, đo la truong hop tu ngay 9 thang 11 nam 1989 tro ve sau, nguoi Tay Berlin va nguoi Tay Đuc chi đuoc cho phep tu do đi vao Đong Đuc tu ngay 22 thang 12 nam 1989, khi Đong Đuc ngung yeu cau visa va khoan phi bat buoc 25 mark Tay Đuc moi ngay. Ngay 30 thang 6 nam 1990 moi hoat đong kiem tra ho chieu ngung lai.


= Giao thong giua Đong va Tay Berlin =
Tuy Đong va Tay Berlin đa chinh thuc tro thanh nhung khu vuc phap ly rieng biet tu thang 9 nam 1948, va tuy co nhung han che đi lai o moi huong khac, trong hon mot thap ky, quyen tu do đi lai van ton tai o nhung khu vuc phia tay va phia đong cua thanh pho. Tuy nhien, thinh thoang nguoi Lien Xo va sau nay la chinh quyen Đong Đuc lai ap đat cac han che tam thoi voi mot so nguoi, mot so con đuong, va mot so phuong tien van tai. Dan dan chinh quyen phia đong cat đut va chia tach hai phan cua thanh pho.
Khi nguoi Lien xo phong toa moi tuyen đuong van chuyen toi Tay Berlin (Phong toa Berlin tu 24 thang 6 nam 1948 toi 12 thang 5 nam 1949) ho đa gia tang cac nguon cung thuc pham cho Đong Berlin, đe gianh thien cam cua nguoi Tay Đuc, nhung nguoi o thoi điem ay van co quyen tu do vao Đong Berlin. Nhung nguoi Tay Berlin, mua thuc pham tu Đong Berlin, bi coi la ung ho no luc cua Lien xo nham đay lui cac Đong minh phuong Tay khoi Tay Berlin, đuoc hau het nhung nguoi cong san coi la nguoi ung ho ho va hau het nhung nguoi phia tay coi la nhung ke phan boi. Cho toi thoi điem ay toan bo nguon cung thuc pham va cac đo nhu yeu khac tren toan nuoc Đuc chi đuoc ban theo tem phieu do mot chinh quyen thanh pho cung cap, toi cuoc noi day Cong san trong chinh quyen thanh pho Berlin thang 9 nam 1948 - Hoi đong Thanh pho đon nhat cua Đai Berlin (tieng Đuc: Magistrat von Groß Berlin) cho Đong va Tay.
Toi thang 7 nam 1948 chi co 19,000 nguoi Tay Berliner trong tong so gan 2 trieu nguoi kiem thuc pham tu Đong Berlin. Vi the 99% nguoi Tay Berlin muon song voi cac nguon cung cap han che hon truoc cuoc Phong toa va ung ho lap truong cua Đong minh phuong Tay. Tai Tay Đuc viec phan phoi hau het cac nhu yeu pham đa cham dut voi viec đua vao su dung đong Deutsche Mark Tay Đuc ngay 21 thang 6 nam 1948. Đong tien moi cung đuoc đua vao su dung o Tay Berlin ngay 24 thang 6 va đieu nay, it nhat tren thuc te đuoc lay lam nguyen nhan cho vu Phong toa cua Lien xo, va vi the viec cung cap thuc pham o Tay Berlin phai tiep tuc. Tuy nhien trong qua trinh cuoc Khong van Berlin mot so đo nhu yeu pham đa tang cao hon muc truoc cuoc Phong toa va vi the mot so han muc cung cap o Tay Berlin đa đuoc tang len.
Tuy nguoi Tay Berlin đuoc chinh thuc chao đon sang mua thuc pham o Đong Berlin, nguoi Lien xo đa tim cach ngan ho mua cac mat hang thiet yeu o đo, đac biet la than va nhien lieu. Vi ly do nay, ngay 9 thang 11 nam 1948, ho đa mo cac chot gac tren 70 pho vao Tay Berlin va đong cac chot khac voi cac xe ngua, xe tai va xe hoi, sau nay (ngay 16 thang 3 nam 1949) nguoi Lien xo đa dung len cac chot phong toa đuong bo tren nhung pho đa bi đong. Tu ngay 15 thang 11 nam 1948 cac tem phieu cua Tay Berlin khong con đuoc chap nhan o Đong Berlin nua. Tuong tu, nguoi Lien xo đa khoi đong mot chien dich voi khau hieu Nguoi Tay Berlin thong minh mua hang tai HO (tieng Đuc: Der kluge West-Berliner kauft in der HO, HO la vung co day cua hang cua Lien xo. Ho cung mo cua cai goi la "Cac Cua hang Tu do" o khu phia đong, cung cap cac đo nhu yeu pham ma khong can tem phieu, nhung voi gia rat cao bang đong Deutsche Mark cua Đong Đuc. Nguoi dan thuong Đong va Tay Berlin chi co the mua hang tai đo neu ho co cac khoan thu nhap bang đong Deutsche Mark Tay Đuc va đoi đuoc sang đong Deutsche Mark Đong Đuc tren thi truong tien te, đuoc phat trien o khu vuc cua Anh tai ga Zoo. Nhu cau va nguon cung quyet đinh ty gia trao đoi voi uu the danh cho đong Deutsche Mark Tay Đuc voi hon 2 Deutsche Marks Đong Đuc đoi mot Deutsche Mark Tay Đuc. Sau cuoc Phong toa - khi nhung nguoi co Deutsche Marks Tay Đuc co the mua bao nhieu tuy thich neu co tien, ty le len toi nam hay sau mark Đong Đuc đoi mot mark Tay Đuc. Tuy nhien, o phia đong, nguoi Lien xo quy đinh ty gia 1:1 khi trao đoi va moi ty gia khac đeu la pham phap.
Ngay 12 thang 5 nam 1949 cuoc phong toa cham dut va moi điem phong toa đuong bo va cac chot gac giua Đong va Tay Berlin bi xoa bo. Tuy nhien, cuoc Khong van Berlin keo dai toi tan 30 thang 9 nam 1949 đe tich luy đu đo nhu yeu pham o Tay Berlin san sang cho kha nang mot vu phong toa khac, đam bao rang mot cuoc khong van sau đo co the đuoc tai lap de dang. Ngay 2 thang 5 nam 1949 cac tram đien o Đong Berlin mot lan nua bat đau cung cap đu đien cho Tay Berlin, von đa bi han che o muc vai gio moi ngay sau khi viec cung cap binh thuong đa bi ngat khi cuoc phong toa bat đau. Tuy nhien, cac Đong minh phuong Tay va Hoi đong thanh pho Tay Berlin quyet đinh tu cap ve kha nang san xuat đien, đe đuoc đoc lap khoi cac nguon cung cap tu phia đong va khong bi chinh quyen phia đong gay ap luc. Ngay 1 thang 12 nam 1949 powerhouse West (tieng Đuc: Kraftwerk West moi, nam 1953 đuoc đoi theo ten cuu Thi truong Tay Berlin thanh Kraftwerk Reuter West) đi vao hoat đong va ban quan ly đien Tay Berlin tuyen bo đoc lap khoi cac nguon cung tu Đong Berlin. Tuy nhien, trong mot thoi gian nguon đien tu phia đong van tiep tuc đuoc cung cap du khong lien tuc. Viec cung cap bi ngat tu ngay 1 thang 7 cho toi cuoi nam 1950 va sau đo khoi đong lai cho toi ngay 4 thang 3 nam 1952, khi phia đong cuoi cung ngat hoan toan. Tu đo ve sau Tay Berlin tro thanh mot hon 'đao đien' ben trong mang luoi đien xuyen chau Au đa đuoc phat trien tu thap nien 1920, boi viec chuyen tai đien giua Đong va Tay Đuc khong bao gio ngung lai hoan toan. Tinh the 'đao đien' đuoc nhac toi nhieu nhat trong nhung tinh huong nhu cau tang đac biet cao; tai cac khu vuc khac cua chau Au nhu cau tang cao co the đuoc đap ung bang cach lay tu nguon cung cua cac nuoc lang gieng, nhung o Tay Berlin cach nay khong the thuc hien va voi mot so nguoi dung nguon đien se bi cat.
Nam 1952 nguoi Tay Berlin bi gioi han đi vao lanh thong Đong Đuc bang cach gay kho khan cho viec cap giay phep đi lai. Viec đi lai tu do vao Đong Berlin van co the cho toi nam 1961 va viec xay dung buc tuong. Tau đien ngam Berlin (Untergrundbahn, U-Bahn) va he thong S-Bahn cua Berlin (mot mang luoi van tai cong cong thanh thi), đuoc xay dung lai sau chien tranh, tiep tuc mo rong ra moi khu vuc chiem đong. Nhieu nguoi song o mot phan cua thanh pho va co gia đinh, ban be, va cong viec o nua phan ben kia. Tuy nhien, phia đong tiep tuc giam cac phuong tien van chuyen giua Đong va Tay, voi viec xe hoi con la mot uu tien rat hiem o phia đong va van la mot mat hang xa xi o phia tay.
Bat đau tu ngay 15 thang 1 nam 1953 mang luoi tau đien bi ngat. Cong ty đieu hanh van tai cong cong Đong Berlin Berliner Verkehrsbetriebe (BVG-East, BVB o thoi điem mung 1 thang 1 nam 1969) đieu hanh moi chuyen tau đien, voi cac tuyen xuyen cac bien gioi khu vuc, voi cac nu lai tau, khong đuoc BVG (Tay), cong ty đieu hanh van tai cong cong Tay Berlin cho phep lai tau. Thay vi thay đoi cac quy đinh cua phia tay, nho the viec du đinh ngat quang viec van chuyen xuyen bien gioi cua phia đong se khong xay ra, BVG (West) van khang khang viec cac lai tau la nam gioi. Vi the viec van chuyen tau đien xuyen bien gioi cham dut ngay 16 thang 1. Tai Đong Đuc viec tuyen truyen noi rang đay la mot điem cho phia đong, voi ly le phia tay khong cho phep cac tai xe đi cung tau cua minh tu phia đong vao tuyen đuong cua ho o phia tay, nhung van giu im lang ve thuc te rang viec cham dut van tai bang tau đien đuoc phia đong ua thich hon. Cac mang luoi tau đien ngam va S-Bahn, ngoai tru cac chuyen tau qua canh S-Bahn đa đe cap o tren, tiep tuc cung cap dich vu giua Đong va Tay Berlin. Tuy nhien, thinh thoang canh sat Đong Berlin - tren cac đuong pho va tren cac chuyen tau xuyen bien gioi o Đong Berlin - xet giay nhung nguoi co nhung hanh đong kha nghi (nhu mang theo nhung đo nang sang phia tay) va canh gac nhung nguoi phia tay khong đuoc chao đon.
Trong mot thoi gian nguoi Tay Đuc đa bi cam đi vao Đong Berlin. Mot truong hop nhu vay đa xay ra tu ngay 29 thang 8 toi 1 thang 9 nam 1960, khi cai goi la nhung nguoi tro ve nha (tieng Đuc: Heimkehrer) tu khap Tay Đuc va Tay Berlin gap go trong mot cuoc hoi hop o thanh pho nay. Nhung nguoi tro ve nha sau mot thoi gian dai bi giam giu cuong bach o Lien Xo - voi nhung kinh nghiem đac biet cua ho o đo - rat khong đuoc đon chao o Đong Berlin. Boi ho khong the đuoc phat hien theo cac giay to moi nguoi Tay Đuc đeu bi cam vao Đong Berlin trong nhung ngay đo. Nhung nguoi Tay Berlin lai đuoc phep, boi quy đinh truoc đo cua Đong Minh bon ben viet rang ho đuoc tu do di chuyen tai bon khu vuc. Tu ngay 8 thang 9 nam 1960 tro ve sau, phia đong buoc moi nguoi Tay Đuc phai xin giay phep truoc khi vao Đong Berlin.
Khi che đo chuyen chinh vo san phat trien o phia đong, nhung su phuc hoi kinh te o phia tay lai vuot xa hon su phat trien o phia đong, hon mot tram nghin nguoi Đong Đuc va Đong Berlin đa roi bo Đong Đuc va Đong Berlin đe sang phia tay moi nam. Đong Đuc đa đong cac bien gioi giua Đong va Tay Đuc va đong chat bien gioi voi Đong Berlin tu nam 1952; nhung boi vi the bon Đong minh chiem đong cua thanh pho, bien gioi giua Đong va Tay Berlin van đuoc mo cua. Boi co su tu do di chuyen giua Tay Berlin va Tay Đuc, nhung nguoi phia đong co the su dung thanh pho nay nhu mot điem chuyen tiep toi Tay Đuc - va thuong toi đo bang may bay.
Đe ngan dong nguoi đao tau, chinh phu Đong Đuc đa xay dung Buc tuong Berlin, nho the đong hoan toan Tay Berlin voi Đong Berlin va Đong Đuc, ngay 13 thang 8 nam 1961. Tat ca cac con pho, cay cau, đuong, cua so, cua đi, cong hay đuong ong nuoc mo sang Tay Berlin đeu bi xay tuong, đo be tong, han chan hay day thep gai bit lai. Buc tuong co muc đich can tro nhung nguoi phia đong, nhung nguoi tu khi no đuoc xay dung đa khong đuoc phep roi phia đong nua, ngoai tru khi co giay phep cua phia đong, va thuong giay phep khong bao gio đuoc cap.
Nhung nguoi phia tay van đuoc trao visa đe vao Đong Berlin. Ban đau tam chot gac tren đuong pho đuoc mo, va mot chot gac tai ga đuong sat Berlin Friedrichstraße, co the toi đuoc bang mot đuong xe đien ngam phia tay (U 6 ngay nay), hai đuong S-Bahn phia tay, mot duoi va mot tren mat đat (xap xi S 2 va S 3 ngay nay, tuy nhien cac tuyen đuong đa thay đoi nhieu tu nam 1990), va cac chuyen tau qua canh giua Tay ĐUc va Tay Berlin khoi đau va cham dut tai đo.

Tam chot gac tren đuong pho - tu Bac xuong Nam doc theo Buc tuong - tai Bornholmer Straße, Chausseestraße, Invalidenstraße, Cong Brandenburg, Friedrichstraße (Chot gac Charlie theo cach goi cua My, boi đay la điem đi vao khu vuc cua ho), Heinrich-Heine-Straße (cung đuoc goi la Chot gac Delta), va Sonnenallee. Khi viec xay dung Buc tuong bat đau vao nua đem ngay 13 thang 8, Thi truong Tay Berlin Willy Brandt đang o trong mot tour chien dich tranh cu o Tay Đuc. Đi tau hoa toi Hanover luc 4 gio sang ong đuoc thong bao ve Buc tuong va đa bay ve San bay Trung tam Tempelhof. Trong ngay hom đo ong đa bieu tinh - cung voi nhieu nguoi Tay Berlin khac - tai Potsdamer Platz va tai Cong Brandenburg phan đoi Buc tuong. Ngay 14 thang 8 phia đong đong cua chot gac tai Cong Brandenburg, truoc su đoi hoi cua nhung nguoi bieu tinh phia tay, cho toi khi co thong bao tiep sau, keo dai toi tan ngay 22 thang 8 nam 1989, khi cuoi cung no đuoc mo cua tro lai.
Ngay 26 thang 8 nam 1961 Đong Đuc noi chung cam nguoi Tay Berlin đi vao khu vuc phia đong. Tuy nhien, nguoi Tay Đuc va nhung nguoi quoc tich khac van co the đuoc cap visa vao Đong Berlin. Boi nhung đuong đien thoai lien thanh pho đa bi phia đong cat đi vao thang 5 nam 1952 (xem ben duoi) cach lien lac duy nhat voi gia đinh hay ban be o phia ben kia la bang thu hay gap go tai cac nha hang doc xa lo tren mot tuyen đuong qua canh, boi giao thong qua canh khong bao gio bi đong toi.
Ngay 18 thang 5 nam 1962 Đong Đuc mo cua - tai ga Berlin Friedrichstraße - cai thuong đuoc goi la sanh kiem tra Tranenpalast (Cung đien nuoc mat), noi nhung nguoi phia đong phai noi mot loi chia tay đay nuoc mat voi nhung nguoi phia tay hay nguoi phia đong đang quay tro ve, nhung nguoi đa tim cach kiem đuoc giay phep vao phia tay. Cho toi thang 6 nam 1963 phia đong đa đao sau hon vung bien gioi quanh Tay Berlin tai Đong Đuc va Đong Berlin bang cach phat quang nhung toa nha va cay coi đe co mot khu vuc trong, bi han kin boi Buc tuong Berlin ve phia tay va mot buc tuong hay hang rao thu hai tuong tu ve phia đong, bi quan sat boi nhung thap canh va nhan vien vu trang, đa đuoc lenh ban nhung nguoi tim cach ti nan.
Cuoi cung, vao nam 1963, nguoi Tay Berlin lan đau tien đuoc phep đen tham Đong Berlin mot lan nua. Nhan dip nay, mot tram kiem soat danh cho nguoi đi bo chi đuoc mo tren Oberbaumbrucke. Nguoi Tay Berlin đuoc cap thi thuc cho chuyen tham mot ngay giua ngay 17 thang 12 nam 1963 va ngay 5 thang 1 nam sau. 1,2 trieu nguoi Tay Berlin - trong tong so 1,9 trieu nguoi - đa đen tham Đong Berlin trong thoi gian nay. Vao nam 1964, 1965 va 1966, Đong Đuc lai mo cua cho nguoi Tay Berlin, moi lan chi trong mot khoang thoi gian gioi han.
Đong Đuc co niem vui đac biet khi choi voi cac đia vi phap ly khac nhau đuoc gan cho nguoi Đong Đuc - bao gom ca nguoi Đong Berlin va nguoi Tay Đuc khac biet voi nguoi Tay Berlin, cung nhu cong dan tu tat ca cac quoc gia khac tren the gioi. Vi vay, Đong Đuc ra lenh cho moi Cua khau bien gioi o Đong Berlin đuoc mo cho mot to hop nguoi khac, chi co mot tram kiem soat đuong pho mo đong thoi cho nguoi Tay Berlin va Tay Đuc (Bornholmer Straße) va  Ga Berlin Friedrichstraße  mo cua cho tat ca khach du lich.
Vao ngay 9 thang 9 nam 1964, Đong Đuc Hoi đong Bo truong (chinh phu) đa quyet đinh cho phep nhung nguoi huu tri phuong Đong đen tham gia đinh o Tay Đuc hoac Tay Berlin. Theo cac quy đinh đuoc quy đinh co hieu luc tu ngay 2 thang 11, nguoi huu tri phuong Đong co the ap dung - va thuong đuoc cho phep - đi du lich moi nam mot lan trong toi đa bon tuan toi phuong Tay đe tham nguoi than. Neu nhung nguoi huu tri quyet đinh khong tro ve, chinh phu đa khong bo lo ho voi tu cach la luc luong lao đong, khac voi nhung nguoi phuong Đong tre tuoi, nhung nguoi phai chiu mot he thong lao đong va viec lam, đoi hoi hau het moi nguoi phai lam viec trong he thong san xuat chi huy phia Đong.
On ngay 2 thang 12 nam 1964 Đong Đuc - trong khi đo cang ngan hon ve ngoai hoi - sac lenh rang moi du khach phuong Tay phai mua toi thieu 5 Mark der Deutschen Notenbank Đong (MDN, 1964-1968 the official name of the East German mark, to distinguish it from the West Deutsche Mark) per day at the still held arbitrary compulsory rate of 1: 1. The five marks were to be spent, exporting Eastern currency was illegal, which is why importing it - after having bargained it at the currency market at Zoo station - was also illegal. Western pensioners and children were spared from the compulsory exchange (officially in tieng Đuc: Mindestumtausch, i.e. minimum exchange). Soon later East Germany could hold the first harvest of the new compulsory exchanges by allowing West Berliners again to visit East Berlin for a day in the Christmas season. Nam sau, Đong Đuc đa mo mua du lich cho nguoi Tay Berlin vao ngay 18 thang 12 nam 1965. Nam 1966, ho mo mot vu thu hoach thu hai, đo la mua du lich cho nguoi Tay Berlin quanh Phuc sinh (ngay 10 thang 4) va Le Ngu tuan (29 thang 5) ngay le va sau đo mot lan nua trong mua Giang sinh.
Tinh hinh chi thay đoi can ban sau ngay 11 thang 12 nam 1971 khi phuong Tay Egon Bahr va Đong Michael Kohl ky cho hai quoc gia Đuc Thoa thuan qua canh, theo sau la mot so sanh thoa thuan cho nguoi Tay Berlin, cho phep ho mot lan nua ghe tham thuong xuyen o Đong Đuc va Đong Berlin.
Sau khi phe chuan Thoa thuan va chi đinh cac quy đinh lien quan, nguoi Tay Berlin co the nop đon xin lai thi thuc lan đau tien cho bat ky ngay nao đuoc chon đen Đong Berlin hoac Đong Đuc tu ngay 3 thang 10 nam 1972 tro đi. Neu đuoc cap, thi thuc mot ngay cho phep ho roi khoi mien Đong cho đen 2 gio sang. ngay hom sau. Nguoi dan Tay Berlin hien đa bo ra khoan phi thi thuc cua 5 Western Deutsche Mark, đung nham lan voi so tien trao đoi bat buoc tuong đuong voi so tien tuong tu, nhung mang lai loi nhuan 5 điem Đong. Viec cuu tro tai chinh nay khong keo dai lau, boi vi vao ngay 15 thang 11 nam 1973 Đong Đuc đa tang gap đoi so tien trao đoi bat buoc len 10 điem Đong, phai tra bang Deutsche Marks cua Tay Đuc ngang bang.
Thi thuc mot ngay cho Đong Berlin hien đa đuoc cap trong mot thu tuc nhanh chong đe vao Đong Berlin; thi thuc cho thoi gian luu tru dai hon va thi thuc cho Đong Đuc thich hop can mot đon đang ky truoc, co the la mot thu tuc dai. Đe giam bot viec ap dung nguoi Tay Berlin cho thi thuc phuong Đong nhu vay, Bo Ngoai giao Đong Đuc sau đo đa đuoc phep mo Offices for the Affairs of Visits and Travelling (tieng Đuc: Buros fur Besuchs- und Reiseangelegenheiten) o Tay Berlin, noi khong đuoc phep the hien bat ky bieu tuong chinh thuc nao cua Đong Đuc. Cac quan chuc phuong Đong đang đieu hanh o đo đi lai moi sang va toi tu va đen Đong Berlin, đong phuc cua ho khong co bieu tuong chinh thuc nao ngoai tru cai ten  Buro fur Besuchs- und Reiseangelegenheiten . Ho chap nhan đon xin thi thuc va trao thi thuc xac nhan - đuoc cap o phia Đong - cho nguoi nop đon Tay Berlin. Mot barack truoc đay nha o mot nhu vay Buro fur Besuchs- und Reiseangelegenheiten can be found on Waterlooufer # 5-7 in Berlin-Kreuzberg, close to Hallesches Tor underground station. Su bat đong ve vi the cua Berlin la mot trong nhung cuoc tranh luan quan trong nhat cua Chien tranh Lanh.
Mot hinh thuc giao thong khac giua Đong va Tay Berlin la viec chuyen nuoc thai cua Tay Berlin vao Đong Berlin va Đong Đuc thong qua cac ong cong đuoc xay dung vao cuoi the ky 19 va đau the ky 20. Nuoc thai chay vao phia Đong vi hau het cac co so truoc chien tranh đe xu ly nuoc thai, chu yeu la trang trai nuoc thai, đa xay ra o phia Đong sau khi phan chia thanh pho. Tuy nhien, ong thoat nuoc, mot khi đuoc phat hien la mot cach đe chay tron khoi phuong Đong, đa bi chan boi cac thanh. Tay Berlin đa tra tien cho viec xu ly nuoc thai o Western Deutsche Marks, rat can chinh phu phuong Đong. Do ky thuat đuoc su dung o phuong Đong khong đap ung cac tieu chuan phuong Tay, Tay Berlin đa tang kha nang xu ly nuoc thai hien đai trong lanh tho cua minh, do đo luong nuoc thai đuoc xu ly o phia Đong, co the giam đang ke cho đen khi Buc tuong sup đo.
Tuong tu la tinh trang voi rac. Viec loai bo, đot hoac xu ly luong rac thai ngay cang tang cua Tay Berlin đa tro thanh mot van đe ton kem. Cung o đay, mot thoa thuan đa đuoc tim thay, vi Tay Berlin se tra tien cho no o Western Deutsche Marks. Vao ngay 11 thang 12 nam 1974 Cong ty tien ich rac thai cua Đong Đuc va Tay Berlin  BSR  đa ky hop đong xu ly rac tren bai rac ngay ben ngoai Buc tuong o Đong Đuc Groß-Ziethen (hien la thanh phan cua ngay hom nay Schonefeld). Mot tram kiem soat bo sung, chi mo cho cac xe tai bin phuong Tay đa đuoc mo o đo. Sau đo, mot bai rac thu hai, xa hon, đa đuoc mo o Vorketzin, mot thanh phan cua Ketzin.
Đoi voi S-Bahn, đuoc van hanh o toan bo Berlin boi Reichsbahn o Đong Đuc, viec xay dung Buc tuong co nghia la cat sau vao mang luoi tich hop cua no, đac biet la cho Berlin tat ca cac khu vuc noi thanh phuong Tay va phuong Đong. Cac dong đa đuoc tach ra va nhung nguoi chu yeu nam o Tay Berlin van đuoc tiep tuc, nhung chi co the truy cap tu Tay Berlin voi tat ca cac loi vao Đong Berlin đa đong cua. Tuy nhien, truoc khi Buc tuong đuoc xay dung, nguoi Tay Berlin đa kiem che ngay cang nhieu hon khi su dung S-Bahn, ke tu khi cac cuoc tay chay chong lai no đuoc đua ra, lap luan rang moi ve đuoc mua voi S-Bahn đeu cung cap cho chinh phu Đong Đuc. Vi vay, viec su dung giam xuong, trong khi nha đieu hanh giao thong cong cong phuong Tay  BVG '(Tay) cung cap cac tuyen xe buyt song song ngay cang mo rong va mo rong mang luoi cac tuyen ngam. Sau khi xay dung Buc tuong, su tay chay bi cat giam manh, do đo viec su dung đa giam xuong đen muc viec van hanh cac dong S-Bahn o Tay Berlin đa bien thanh mot cuoc tap tran thua lo: tien luong va chi phi bao tri - tuy nhien no đa đuoc thuc hien - vuot xa tien ban ve. Vi vay, Reichsbahn cuoi cung đa đong y tu bo hoat đong cua S-Bahn o Tay Berlin, nhu đa đuoc xac đinh boi tat ca cac đong minh vao nam 1945, va vao ngay 29 thang 12 nam 1983, quan Đong minh, Thuong vien Berlin (Tay; tuc la thanh pho) chinh quyen tieu bang) va Reichsbahn đa ky mot thoa thuan thay đoi nha đieu hanh tu Reichsbahn thanh  BVG  (phia Tay) voi hieu luc cua ngay 9 thang 1 nam 1984.
Vao ngay 9 thang 11 nam 1989 Đong Đuc đa mo ra bien gioi cho nguoi Đong Đuc va nguoi Đong Berlin, nhung nguoi sau đo co the tu do đi vao Tay Berlin, boi vi no khong bao gio han che viec nhap canh cua ho. Đoi voi nguoi Tay Berlin va nguoi Tay Đuc, viec mo cua bien gioi đe vao cua mien phi keo dai lau hon. Quy đinh đe co đuoc thi thuc mot ngay khi vao Đong va tra tien trao đoi bat buoc, len toi 25 Western Deutsche Marks vao nam 1989, tiep tuc. Tuy nhien, nhieu hon cac tram kiem soat truoc đay đa đuoc mo. Cuoi cung vao ngay 22 thang 12 nam 1989 Đong Đuc đa cho nguoi Tay Berlin va nguoi Tay Đuc vao cua mien phi ma khong phai tra bat ky khoan phi nao tai cac tram kiem soat hien co, yeu cau giay to hop le. Cac kiem soat cua phuong Đong dan dan bi thay đoi thanh kiem tra tai cho va cuoi cung bi bai bo vao ngay 30 thang 6 nam 1990, ngay Đong va Tay gioi thieu mot "lien minh lien quan đen tien te, kinh te va an toan xa hoi" (tieng Đuc: Wahrungs-, Wirtschafts- und Sozialunion).


= Giao thong giua cac phan khac nhau cua Tay Berlin qua phia đong =

Cac bien gioi Đong va Tay Berlin co đuong đi rac roi, gom nhieu phan chia tach va gop trong, boi cac bien gioi đi theo cac bien gioi thanh thi cua cac thanh phan cua no, von đa phat trien tu the ky 12 voi mot so lan tam thoi thay đoi nam 1920 - theo Luat Đai Berlin, nam 1938 - boi mot su đon gian hoa mot so bien gioi thi xa ben trong Đai Berlin va boi Đong minh vao thang 8 nam 1945, vi du viec ve ra khu vuc Berlin theo cach nay, no co the gom toan bo San bay cua Wehrmacht tai Berlin-Gatow o goc tay nam cua khu vuc nay. Đoi lai khu đia ly phia tay cua quan Tay Berlin Staaken - o cuc tay cua Khu Anh, đuoc trao cho nguoi Lien Xo. Đieu nay gay ra mot thuc te rac roi, boi o thoi điem nam 1951 vung đia ly phia tay Staaken la mot khu vuc chia tach cua Đong Đong Berlin ve chinh tri o vung ngoai o phia tay ve đia ly cua Tay Berlin, trong khi vung đia ly phia đong Staaken ve chinh tri van thuoc trong khu vuc phia tay cua Anh, vi the la Berlin.
Theo Thoa thuan bon cuong quoc ve Berlin (1971) Đong minh cho phep Tay Berlin đam phan viec tai bo tri lanh tho voi Đong Đuc. Ngay 20 thang 12 nam 1971 lan tai bo tri lanh tho đau tien dien ra, lien quan toi cac khu vuc chia tach so 1–3, 6, 8, 10 va 11 đuoc đe cap duoi đay, gop cac phan sau voi Tay Berlin va nhuong sau phan truoc cho Đong Đuc cung nhu kem theo mot khoan chi tra bon trieu Mark Tay Đuc cho phia đong. Nhung vung chia tach con lai hoac bi nhuong (so 5, 7 va 12) cho Đong Đuc hay cac lanh tho co lien ket voi Tay Berlin (so 4 va 6) trong đot tai bo tri lan hai nam 1988.
Muoi hai phan tach ngoai cua Tay Berlin nhu sau: 

1–3 Bottcherberg Ban mau:De-icon (0.30 ha/0.74 acre): ba manh đat khong ket noi, khong co nguoi o va khong su dung, thuoc Borough of Zehlendorf cua Tay Berlin, đuoc nhuong cho Đong Đuc nam 1971, tu đo la mot phan cua Potsdam.
4 Erlengrund Ban mau:De-icon (0.51 ha/1.26 acre): Allotment club, thinh thoang co nguoi o, thuoc Borough of Spandau, ket noi ve lanh tho voi Tay Berlin, khi Đong Đuc nhuong dai đat xen giua nam 1988. Cho toi nam 1988 nhung nguoi o đo phai đi lai duoi su giam sat cua Đong Đuc tren quang đuong ngan cua ho giua Erlengrund va phan con lai cua Tay Berlin. Nhung nguoi khac, nhu ban be va nguoi than, khong noi toi nhung nguoi la, khong đuoc phep qua, ngoai tru nhung nguoi cuu ho khan cap. Con đuong noi Erlengrund đuoc rao ca hai phia đe khong cho nguoi phia đong đi vao.
5 Falkenhagener Wiese (45.44 ha/112.28 acre): đong co khong su dung, thuoc Borough of Spandau, đuoc nhuong cho Đong Đuc nam 1988, tu đo la mot phan cua Falkensee.
6 Fichtewiese Ban mau:De-icon (3.51 ha/8.67 acre): Allotment club, thinh thoang co nguoi o, thuoc Borough of Spandau, co ket noi ve lanh tho voi Tay Berlin, khi Đong Đuc nhuong dai đat xen giua nam 1988. Cho toi nam 1988 nhung nguoi o đo phai đi lai duoi su giam sat cua Đong Đuc tren quang đuong ngan cua ho giua Fichtewiese va phan con lai cua Tay Berlin. Nhung nguoi khac, nhu ban be va nguoi than, khong noi toi nguoi la, khong đuoc phep qua, tru nhung nguoi cuu ho khan cap. Con đuong noi Fichtewiese đuoc rao ca hai phia đe khong cho nguoi phia đong đi vao.
7 Finkenkrug, (3.45 ha/8.53 acre): do nguoi Đong Đuc o, 5 km tu bien gioi Tay Berlin, thuoc Borough of Spandau, đuoc nhuong cho Đong Đuc nam 1971, tu đo la mot phan cua Falkensee.
8 Große Kuhlake (8.03 ha/19.84 acre): đong co khong su dung, thuoc Borough of Spandau, đuoc nhuong cho Đong Đuc nam 1971.
9 Laßzins-Wiesen (13.49 ha/33.33 acre): đong co khong su dung, thuoc Borough of Spandau, đuoc nhuong cho Đong Đuc nam 1988, tu đo la mot phan cua Schonwalde.
10 Nuthewiesen Ban mau:De-icon (3.64 ha/8.99 acre): đong co uot khong co nguoi o, thuoc Borough of Zehlendorf, đuoc nhuong cho Đong Đuc nam 1971, tu đo la mot phan cua Potsdam.
11 Steinstucken (12.67 ha/31.31 acre): khong co nguoi Tay Berlin sinh song, thuoc Zehlendorf, co ket noi ve lanh tho voi Tay Berlin, khi Đong Đuc nhuong lai dai đat xen giua nam 1971. Cho toi nam 1971 nhung nguoi o đo phai đi lai duoi su giam sat cua Đong Đuc tren quang đuong ngan cua ho giua Steinstucken va phan con lai cua Tay Berlin. Nhung nguoi khac, nhu ban be va nguoi than, khong noi toi nguoi la, khong đuoc phep qua, tru nhung nguoi cuu ho khan cap. Con đuong noi Fichtewiese đuoc rao ca hai phia đe khong cho nguoi phia đong đi vao.
12 Wuste Mark Ban mau:De-icon (21.83 ha/53.94 acre): du cai ten nhu vay, no khong phai la vung đat bo đi ma tinh thoang đuoc trong cay, thuoc Borough of Zehlendorf, đuoc nhuong cho Đong Đuc nam 1988, tu đo la mot phan cua Stahnsdorf. Wuste Mark la mot dai đat nam xen giua canh rung nghia đia cua Wilmersdorf tai Guterfelde. Cho toi nam 1988 nhung nong dan Tay Berlin trong cay o đay van đuoc cho phep đieu khien may cay qua Đong Đuc sau khi thong bao theo mot quy đinh tu truoc.
Khi buc tuong đuoc xay dung nam 1961 ba đuong metro chay tu cac phan phia bac cua Tay Berlin, qua cac đuong ham duoi trung tam thanh pho phia đong va cham dut o cac vung phia nam cua Tay Berlin. Nhung đuong co lien quan ngay nay la cac đuong xe đien ngam U 6 va U 8 va đuong S-Bahn S 2 (ngay nay đuoc su dung mot phan boi cac tuyen khac). Khi Tay Berlin bi chia tach hoan toan voi Đong Berlin boi Buc tuong Berlin nhung loi vao cac gia tren cac tuyen đuong đo o Đong Berlin bi đong cua, tuy nhien cac chuyen tau tu phia tay đuoc phep tiep tuc đi qua ma khong phai dung lai. Cac hanh khach trong cac đoan tau đo cam giac đuoc su trong tron va ngheo nan nhu đang o trong 'ga tau ma' khi thoi gian đa dung lai ke tu ngay 13 thang 8 nam 1961. Cong ty đieu hanh van tai cong cong Tay Berlin BVG (West) tra cho phia đong mot khoan phi bang đong Mark Tay Đuc hang nam cho viec su dung nhung đuong ham duoi Đong Berlin. U 6 va S 2 cung co mot điem dung ngam tai ga đuong sat Berlin Friedrichstraße o phia đong, ga duy nhat ben duoi Đong Berlin noi cac chuyen tau tu phia tay van đuoc phep dung. Hanh khach co the đoi tau tai đo giua tuyen U 6 va S 2 hay đe bat cac đoan tau qua canh toi Tay Đuc, mua thuoc la va ruou bang đong mark tay đuc tai cac kiosk cua Đong Đuc, hay vao Berlin qua mot chot gac von co.


= Buu đien va vien thong =
Tay Berlin co co quan buu chinh cua rieng minh ban đau đuoc goi la Deutsche Post Berlin (1947-1955) va sau đo la Deutsche Bundespost Berlin, tach biet voi Deutsche Bundespost cua Tay Đuc, va phat hanh tem buu chinh cua rieng minh cho toi nam 1990. Tuy nhien, viec chia tach chi mang tinh bieu tuong, tren thuc te dich vu buu chinh cua Tay Berlin hoan toan tich hop voi dich vu cua Tay Đuc, cung su dung he thong ma buu chinh. Đong va Tay đeu đa khoi su cac cuoc chien buu chinh nam 1948/1949 (trong cuoc Phong toa) va nam 1959/1960 (Nam Nguoi ti nan The gioi) tu choi chuyen cac buc thu co dan tem the hien cac gia tri tren đong tien te moi cua Đong va Tay Đuc hay dan nhung con tem đac biet the hien cac chu đe lien quan toi cuoc Phong toa hay so phan cua nhung nguoi ti nan cua The chien II.
Buu đien cung đieu hanh mang luoi đien thoai o Berlin. No o tinh trang toi te o ca bon khu vuc, boi truoc thang 7 nam 1945, truoc khi cac Đong minh phuong Tay kiem soat cac khu vuc khac, nguoi Lien Xo đa thao va chuyen hau nhu moi tong đai đien thoai tu đong, cho phep thuc hien quay so truc tiep chu khong phai qua tong đai thao tac bang tay. Vi the mang luoi đien thoai cua Berlin đa giam tu hang tram nghin so xuong chi con 750 vao cuoi nam 1945, tat ca chung đeu thuoc nhan vien Đong minh hay cac dich vu huu ich. Viec xay dung lai he thong tro thanh mot cong viec keo dai boi cuoc khung hoang kinh te thoi hau chien va cuoc Phong toa Berlin sau đo. Ngay 25 thang 2 nam 1946 nhung cuoc goi giua Berlin va bat ky khu vuc nao trong bon khu vuc chiem đong cua Đong Minh mot lan nua lai co the dien ra. Thang 4 nam 1949 nhanh phia đong cua Deutsche Post ngat toan bo 89 đuong đien thoai san co giua Tay Berlin va vung chiem đong cua Lien Xo tai Đuc.
Trong luc ay Tay Berlin đuoc tich hop vao trong mang đien thoai Tay Đuc, su dung cung ma quay so quoc te nhu Tay Đuc, +49, voi ma vung 030. Ngay 27 thang 5 nam 1952 Deutsche Post phia đong cat toan bo 4,000 noi Đong va Tay Berlin. Đe giam viec phia đong mac re vao đuong vien thong giua Tay Berlin va Tay Đuc cac ket noi radio vi song chuyen tiep đuoc xay dung, voi cac cuoc goi đuong truyen phat khong day giua cac tram ang ten o Tay Đuc va Tay Berlin, noi hai ang ten đuoc xay dung, mot ang ten tai Berlin-Wannsee va sau nay mot cai thu hai tai Berlin-Frohnau, hoan thanh ngay 16 thang 5 nam 1980 voi chieu cao 358m (thap nay bi pha bo ngay 8 thang 2 nam 2009).
Sau thoi ky giam cang thang, ngay 31 thang 1 nam 1971 Đong Đuc cho phep mo 10 đuong đien thoai giua Đong va Tay Berlin. Ma vung phia tay cho Đong Berlin khi đo la 00372. Nhung cuoc goi tu Đong Berlin chi co the đuoc thuc hien qua tong đai. Ngay 24 thang 6 nam 1972 Đong Berlin mo 32 tong đai chuyen mach (exchange) đia phuong (gom ca Potsdam) o vung phu can Đong Đuc cua Tay Berlin cho nhung cuoc goi tu Tay Berlin. Tu ngay 14 thang 4 nam 1975 nguoi Đong Berlin mot lan nua co the goi đien truc tiep toi Tay Berlin, ma khong phai qua tong đai. Đong Đuc đa cham nhan gia tang so đuong đien thoai giua Đong va Tay Berlin len 120 đuong ngay 15 thang 12 nam 1981. Tuy nhien, cac cuoc goi ca nhan rat hiem o phia đong. Nam 1989, 17 trieu nguoi Đong Đuc (gom ca nguoi Đong Berlin) chi co 4 trieu đien thoai, chi mot nua so nay đuoc lap đat tai cac ho gia đinh, so con lai thuoc cac van phong, cong ty, kiosk đien thoai cong cong va tuong tu.


Cac khu cua Tay Berlin Tay Berlin gom cac khu sau:
Trong vung chiem đong cua My:

Neukolln
Kreuzberg
Schoneberg
Steglitz
Tempelhof
Zehlendorf
Trong vung chiem đong cua Anh:

Charlottenburg
Tiergarten
Wilmersdorf
Spandau
Trong vung chiem đong cua Phap:

Reinickendorf
Wedding


Xem them Thong nhat nuoc Đuc
Cach mang hoa binh
Vu đanh bom vu truong Berlin nam 1986
Berlin
Phong toa Berlin
Lu đoan Berlin
Khung hoang Berlin nam 1961
Buc tuong Berlin
Bonn
Chot gac Charlie
Deutsche Bundespost Berlin
Đong Berlin
Đong Đuc
Đuc
Ga ma
Lich su Đuc tu nam 1945
Xet xu tai Berlin
RAF Gatow
Nha tu Spandau
Stunde Null
Quan đoi Hoa Ky Berlin
Tay Đuc
Danh sach cac si quan chi huy cac khu vuc cua Berlin


Tham khao Lien ket ngoai Berlin 1969 - In the forgotten midpoint of the Cold War
Berlin Exclaves
History of the Western Allies in Berlin