Tieng chay tren soc Bom Bo la mot ca khuc nhac đo đuoc sang tac boi nhac si Xuan Hong. Ca khuc đa khien cho đia danh soc Bom Bo tai tinh Phuoc Long (nay la Binh Phuoc) noi tieng tren toan Viet Nam trong thoi ky chien tranh Viet Nam boi tinh chat tuyen truyen cua bai hat. Bai hat su dung hinh the am nhac (factura) theo kieu hai be giong hat đoi vi trong toan bo bai. 
Tieng chay tren soc Bom Bo mang am huong nhac Tay Nguyen, co noi dung huong đen hinh tuong nhip chay gia gao cua nguoi dan Bom Bo nuoi quan đoi, qua đo the hien "su cuc kho nhung chat phac" cua nguoi dan noi đay.
Sau khi sang tac, “Tieng chay tren soc Bom Bo” đuoc đuoc đon nhan nong nhiet. Bai hat cung tro nen đac biet voi nguoi Xtieng o Binh Phuoc.


Boi canh Phu nu dan toc Xtieng sinh song o Viet Nam thuong co tap tuc gia gao vao ban đem. Nam 1965, o chien dich Đong Xoai, mot so đon vi bo đoi chu luc o mien Nam Viet Nam thieu gao, gia lang đa keu goi ca soc gia gao nuoi quan duoi anh sang bang đuoc lo o (mot loai đuoc lam tu tre lo o). Cung nam, Xuan Hong tham gia chien dich qua vung nay. Chung kien canh nguoi dan no nuc gia gao nuoi quan, ong co đuoc nguon cam hung đe sang tac bai hat.


Sang tac Cung thoi điem, nha tho Vo Hong Son vua cho ra đoi bai tho "Anh đuoc lo o tren can cu Nua Lon" nhu mot su cong huong đe Xuan Hong viet nen ca khuc "Tieng chay tren soc Bom Bo" vao nam 1966. Trong qua trinh sang tac, Xuan Hong đuoc nhac si Hoang Viet tro giup ve kien thuc phuc đieu am nhac đe sang tac bai hat. "Tieng chay tren soc Bom Bo" la mot trong nhung bai hat ma Xuan Hong tam đac nhat va cung la bai hat ma ong chuan bi lau nhat. Đa co lan ong viet nhac, đat loi xong nhung khong vua y va lai cat đi, sau đo bi quen vi "net nhac phac thao ay qua do".


= Noi dung =
Bai hat mang am huong Tay Nguyen, goi len khung canh trong anh đuoc lo o, nhung nam nu thanh nien dan toc Xtieng cung bo đoi gia gao phuc vu chien dich, the hien tam long cua đong bao dan toc đoi voi cach mang du co trai qua nhung thang ngay đoi kem, kho khan. Hinh tuong ma bai hat huong đen la nhip chay gia gao cua nguoi dan Bom Bo nuoi quan đoi, qua đo the hien "su cuc kho nhung chat phac" cua nguoi dan noi đay.


= Am nhac =
Bai hat đuoc viet o cau truc 3 đoan a-b-c voi mo đau va ket, phan lon la o giong Mi thu tu nhien co ly đieu sang Si thu hoa thanh hoac Sol truong o hai đoan b va c. Toan bo bai viet đuoc sang tac theo kieu hai be đoi vi đuoc gioi thieu ngay trong cau nhac mo đau. Giong Mi thu tu nhien cung đuoc the hien ro rang ngay cau nhac đau đe tao ra khong khi "sau toi" cua ban đem.
Đoan a đuoc trinh bay duoi hinh thuc mot be, gom 2 cau nhac. Cau 2 nhac lai toan bo cau 1 va đeu dung o am chu Mi thu. Tiet tau cua cau hat mo phong nhip chay gia gao giong nhu cau đau.
Đoan b co am nhac "linh hoat", "soi noi" va "giong nhu mot loi chi dan" cua tac gia. Đoan b đuoc chia thanh 4 cau, phan hoa thanh dua tren truc đieu tinh Mi thu, đuoc nhan manh boi nhung am cam bac VII cua đieu thu hoa thanh. Giong đoan a, nhung bien am cua đoan b đeu nam o dang luot. Tu đoan a, am thanh nhay mot quang tam, dan đen đinh cao cua đoan b. Tuy vay, cao trao cua toan bai, Xuan Hong van đe danh toi đoan ket. Đoan b the hien tinh chat đoan giua cua cau truc am nhac o hinh thuc ba đoan voi cach viet đoi vi hai be thay nhau đam nhiem chuc nang giua phan giai đieu va phan đem.
Đoan c la cau truc đuoc mo rong noi tai, chia theo 3 cau dua vao nhung dau hieu ngat y, ngat cau thuong gap. Theo Vu Tu Lan, ket cuoi cua bai hat la mot cau nhac "theo phong cach hai be đoi vi" giong nhu cau nhac mo đau, tao nen su thong nhat chat che ve cau truc am nhac.


Phat hanh va đon nhan Sau khi sang tac, "Tieng chay tren soc Bom Bo" đuoc dung nhac va phat tren Đai Phat thanh Giai Phong. Bai hat đuoc đon nhan nong nhiet voi "giai đieu ron ra tao khi the hao hung cach mang". Bao Sai Gon Giai Phong cho biet voi đong bao dan toc nguoi Xtieng o Binh Phuoc, "Tieng chay tren soc Bom Bo" la mot "tai san tinh than vo gia". Bai hat đa tao nen mot su chu y, đuoc coi nhu mot huyen thoai cua nguoi Xtieng. Soc Bom Bo cung tro nen noi tieng tren toan Viet Nam qua bai hat nay. Cung tu đo, đia điem nay gan nhu tro thanh que huong thu hai cua nhac si Xuan Hong. Sau su kien 30 thang 4 nam 1975, ong thuong xuyen ve tham Bom Bo, nguoi dan o đay xem ong nhu mot nguoi Xtieng thuc thu, co lan ong con đuoc nguoi đen ruoc bang voi. Ngay 14 thang 5 nam 1996, Xuan Hong qua đoi. Rat đong nguoi Bom Bo đa ve thanh pho Ho Chi Minh đe vieng ong. Mot gia lang tai soc Bom Bo cho biet: "Toi rat mung la khong rieng gi nguoi Xtieng ma cac dan toc anh em tren ca nuoc van thich hat, mua bai "Tieng chay tren soc Bom Bo".
Theo Vu Tu Lan, suc hap dan o bai hat nam o su chan thanh trong am nhac va loi ca cung nhu trong tinh tao hinh, van đieu. Ong con cho biet bai hat "chua đung tinh chat nghe thuat tinh te", va ban sac đia phuong cua dan toc đa đuoc khac hoa ro rang, đam net. Bai hat đuoc xem la mot cot moc trong sang tac cua Xuan Hong cung nhu trong thoi ky chien tranh Viet Nam.
Đai truyen hinh Nhan Dan đa lam mot phong su tai lieu ve bai hat nay trong chuong trinh "Ca khuc đi cung nam thang". "Tieng chay tren soc Bom Bo" cung la 1 trong 4 tac pham am nhac giup Xuan Hong đuoc truy tang Giai thuong Ho Chi Minh ve van hoc nghe thuat đot 2, nam 2000. Sau nam 1975, soan gia Vien Chau đa phoi lai nhieu bai vong co phu hop voi xa hoi moi cua Viet Nam thoi bay gio. Trong đo "Tieng chay tren soc Bom Bo" do NSUT Thanh Kim Hue hat vong co đa gay đuoc an tuong manh voi khan gia tai Binh Phuoc. Nam 2019, trong chuong trinh "Chuyen xe am nhac" cua HTV, "Tieng chay tren soc Bom Bo" cung gay ra su moi la bang phong cach cai luong, tham chi la EDM va hiphop.


Tham khao = Nguon sach =
Vu Tu Lan (2009). Am nhac Viet Nam Tac gia - tac pham (tap V). Ha Noi: Vien Am nhac Viet Nam. OCLC 1223293284. Ban goc luu tru ngay 14 thang 8 nam 2022. Truy cap ngay 9 thang 8 nam 2022.