Oregon ( ORR-ə-gən) (phien am tieng Viet: O-re-gon) la mot tieu bang o vung Tay Bac Thai Binh Duong cua Hoa Ky. Noi nay xua kia co nhieu bo lac nguoi ban tho sinh song truoc khi nhung nguoi mua ban da thu, cac nha tham hiem va dan đinh cu đen. Lanh tho Oregon đuoc thanh lap nam 1848 sau khi nguoi My đen đay đinh cu vao nhung nam đau thap nien 1840. Oregon tro thanh tieu bang thu 33 cua Hoa Ky vao ngay 14 thang 2 nam 1859. Oregon nam tren duyen hai Thai Binh Duong giua tieu bang Washington o phia bac, California o phia nam, Nevada o phia đong nam va Idaho o phia đong. Song Columbia va song Snake tao thanh cac ranh gioi phia bac va đong cua Oregon theo thu tu vua ke. Salem la thanh pho đong dan thu ba cua tieu bang va cung la thu phu. Thanh pho đong dan nhat tieu bang la Portland. Hien tai Portland đung thu 30 trong so cac thanh pho lon nhat Hoa Ky voi dan so 575.930 nguoi (uoc tinh nam 2008) va dan so vung đo thi la 2.175.133 (uoc tinh nam 2007), vung đo thi lon thu 23 tai Hoa Ky.
Thung lung song Willamette o mien tay Oregon la vung san xuat nong nghiep va co mat đo dan cu đong nhat va la noi co 8 trong so 10 thanh pho đong dan nhat Oregon. Theo đieu tra dan so nam 2000, tong dan so cua Oregon la khoang 3,5 trieu nguoi, tang 20,3% so voi nam 1990; uoc tinh dan so đa đen con so 3,7 trieu nguoi vao nam 2006. Cong ty tu huu lon nhat Oregon la Intel, nam trong khu vuc Rung Silicon o phia tay Portland. Tieu bang co 199 hoc khu trong đo hoc khu "Cac truong cong lap Portland" la lon nhat. Co 17 truong đai hoc cong đong va 7 truong đai hoc cong lap trong He thong Đai hoc Oregon. Đai hoc Tieu bang Oregon tai Corvallis va Đai hoc Oregon tai Eugene la hai vien đai hoc chinh cua tieu bang trong khi đo Đai hoc Tieu bang Portland co so luong ghi danh theo hoc nhieu nhat.
Cac xa lo chinh gom co Xa lo lien tieu bang 5 chay doc theo toan bo chieu dai bac-nam cua tieu bang, Xa lo lien tieu bang 84 chay theo huong đong-tay, Quoc lo Hoa Ky 97 bang ngang mien trung tieu bang, Quoc lo Hoa Ky 101 chay hoan toan doc theo duyen hai tieu bang, va Quoc lo Hoa Ky 20 va Quoc lo Hoa Ky 26 chay theo huong đong-tay. Phi truong Quoc te Portland la phi truong thuong mai ban ron nhat trong tieu bang, do Cang Portland, mot cang ban ron nhat, đieu hanh. Dich vu đuong sat gom co Union Pacific Railroad va dich vu van tai BNSF Railway, dich vu chuyen cho hanh khach Amtrak cung nhu cac tuyen đuong sat đo thi trong Vung đo thi Portland.
Oregon co đa dang phong canh bao gom mot bo duyen hai Thai Binh Duong đay canh sac va long gio, cac nui lua cua Day nui Cascade phu tuyet va gho ghe, nhung canh rung ram xanh quanh nam, va cac hoang mac tren cao nam khap phan lon phia đong cua tieu bang. Nhung cay linh sam Douglas va cu tung vuon tan cao doc theo duyen hai Tay Oregon mua nhieu la hinh anh tuong phan ro net voi nhung rung thong va rung juniper, thua thot va de bi chay, bao phu nhung vung nam ben nua phia đong cua tieu bang. Phan phia đong cua tieu bang cung co cac vung đat nua kho can co cac loai cay co bui ram, đong co, va hoang mac. Nhung khu vuc kho hon vuon ve phia đong tu Trung Oregon. Nui Hood la điem cao nhat trong tieu bang voi cao đo 11.239 ft (3.425 m) tren mat bien. Cong vien Quoc gia Crater Lake la cong vien quoc gia duy nhat tai Oregon. Oregon đung hang nhat ve chay rung tai Hoa Ky; nam 2007 Oregon co tren 1.000 vu chay rung.


Lich su Mac du co bang chung đang ke rang con nguoi đa song trong vung Tay Bac Thai Binh Duong 15.000 nam truoc đay, ghi nhan đau tien ve cac hoat đong cua con nguoi tai noi ma ngay nay la Oregon đuoc nha khao co Luther Cressman kham pha vao nam 1938. Ong đa tim thay nhung đoi dep bang vo cay sage gan Đon Rock Cave. Đieu đo chung to la con nguoi đa sinh song tai Oregon it nhat la 13.200 nam truoc đay. Khoang nam 8000 truoc Cong nguyen, co nhieu khu đinh cu khap noi tren tieu bang, đa so tap trung doc theo ha luu Song Columbia, trong cac thung lung mien tay, va quanh cac nhanh song duyen hai.
Vao the ky 16, Oregon la noi cu ngu cua nhieu nhom nguoi ban tho chau My, bao gom Bannock, Chasta, Chinook, Kalapuya, Klamath, Molalla, Nez Perce,Takelma, va Umpqua.
James Cook kham pha ra duyen hai nam 1778 trong luc tim kiem Thuy đao Tay Bac (Northwest Passage). Cuoc tham hiem cua Lewis va Clark đa đi qua vung nay trong cuoc hanh trinh kham pha Vung đat mua lai Louisiana. Ho xay mot đon luy mua đong cho ho la Đon Clatsop gan cua Song Columbia. Cac cuoc tham hiem cua Lewis va Clark (1805–1806) va David Thompson cua Vuong quoc Anh (1811) đa cong bo co rat nhieu thu lay da trong khu vuc. Nam 1811, nha tai phiet New York ten la John Jacob Astor đa xay dung Đon Astoria tai cua Song Columbia nhu mot tram mien tay cho Cong ty Da thu Thai Binh Duong. Đon Astoria la khu đinh cu thuong truc đau tien cua nguoi da trang tai Oregon.
Trong Chien tranh nam 1812, nguoi Anh đa gianh đuoc kiem soat tat ca nhung tram thu mua cua Cong ty Da thu Thai Binh Duong. Trong thap nien 1820 va 1830, Cong ty Vinh Hudson cua nguoi Anh đa chi phoi Tay Bac Thai Binh Duong tu tong hanh dinh Khu Columbia cua ho tai Đon Vancouver (do John McLoughlin la Khu vuc truong xay dung nam 1825 o phia ben kia Song Columbia cua Portland, Oregon ngay nay).
Nam 1841, nguoi đanh bay thu tai tinh va cung la nha thuong buon ten la Ewing Young mat voi so tai san kha lon nhung khong co nguoi thua ke, va cung khong co he thong phap ly nao đe đinh đoat ve tai san cua ong. Mot cuoc hop đuoc to chuc sau đam tang cua Young ma trong đo co đe nghi thanh lap mot chinh quyen tai phan. Tien si Ira L. Babcock đuoc bau lam Tham phan Toi cao. Babcock trieu tap hai cuoc hop nam 1842 tai Champoeg đe thao luan ve soi va nhung con vat khac đang quan tam. Cac buoi hop nay don đuong cho mot cuoc hop toan dan nam 1843 ma ket qua la thanh lap mot chinh quyen lam thoi do mot uy ban hanh phap lanh đao gom co David Hill, Alanson Beers, va Joseph Gale. Chinh quyen nay la chinh quyen cong lap đau tien cua Xu Oregon truoc khi sap nhap vao Hoa Ky.

Đuong mon Oregon rot vao vung nay nhieu nguoi đinh cu moi, bat đau tu 1842–1843 sau khi Hoa Ky đong y voi Vuong quoc Anh cung đinh cu Xu Oregon. Bien gioi đuoc giai quyet nam 1846 bang Hiep uoc Oregon sau mot thoi ky tuong chung ca hai se lam vao chien tranh lan thu ba trong 75 nam. Tranh chap bien gioi Oregon giua Hoa Ky va Bac My thuoc Anh đuoc giai quyet theo vi tuyen 49 đo. Lanh tho Oregon đuoc chinh thuc to chuc nam 1848.
Đinh cu gia tang nho vao Đao luat ban cap đat nam 1850 cung voi viec cuong buc di doi dan so nguoi ban tho vao cac khu danh rieng cho nguoi ban tho chau My tai Oregon. Tieu bang đuoc gia nhap Lien bang vao ngay 14 thang 2 nam 1859.
Luc boc phat Noi chien Hoa Ky, cac luc luong chinh quy Hoa Ky đuoc lenh rut ve mien Đong Hoa Ky. Ki binh tu nguyen đuoc chieu mo tai California va đuoc đua len phia bac đen Oregon đe giu trat tu va bao ve dan chung. Đe nhat Ki binh Oregon phuc vu cho đen thang 6 nam 1865.
Trong thap nien 1880, viec đua vao hoat đong cac tuyen xe lua đa giup cho viec mua ban go, lua mi cua tieu bang cung nhu su phat trien nhanh hon cac thanh pho cua no.
Su mo rong cong nghiep bat đau mot cach nghiem chinh theo sau viec xay dung Đap nuoc Bonneville nam 1943 tren Song Columbia. Nang luong, thuc pham, va go cua Oregon đa giup khoi đong phat trien mien Tay Hoa Ky.
Tieu bang co mot lich su dai xung đot: nguoi ban tho chau My voi cac nguoi đanh bay thu Anh, nguoi Anh voi dan đinh cu tu Hoa Ky, cac nha nuoi gia suc voi cac nong gia, cac thanh pho giau va phat trien voi cac khu nong thon ngheo đa đuoc thanh lap, nhung nguoi khai thac go voi nhung nha hoat đong moi truong, nguoi theo chu nghia da trang sieu đang voi nhung nguoi chong ky thi chung toc, chu nghia cap tien xa hoi voi chu nghia bao thu, nhung nguoi ung ho phuc loi xa hoi voi cac nha hoat đong chong tang thue, va nguoi ban xu Oregonia voi nguoi California. Nguoi Oregonia cung co mot lich su dai voi nhung tu tuong ly khai. Nhieu nguoi tai nhieu vung khac nhau va moi phia trong gioi chinh tri co tim cach thanh lap nhung tieu bang khac va tham chi quoc gia khac. (Xem bai: Tieu bang Jefferson, Cascadia va Ecotopia.)
Cac van đe đua ra đe bau cu cua tieu bang Oregon thuong co nhung loi đe nghi theo chieu huong bao thu chinh tri (thi du nhu cac đe nghi đua ra la chong đong tinh luyen ai, ung ho ton giao) ben canh voi cac loi đe nghi theo chieu huong chinh tri tu do.


Ten cua tieu bang Nguon goc ten "Oregon" thi khong ai biet. Mot lap luan do George R. Stewart đua ra trong mot bai bao đang trong American Speech nam 1944 đa đuoc Sach Đia danh Oregon tan thanh nhu "loi giai nghia hop ly nhat". Theo Stewart, cai ten la tu mot su nham lan khac chu trong mot ban đo Phap xuat ban đau the ky 18 ma tren đo Ouisiconsink (Song Wisconsin) bi đanh van thanh "Ouaricon-sint" va bi tach ra lam thanh hai hang voi chu -sint nam ben duoi nen thanh ra co nghia nhu la mot con song chay ve huong tay co ten la "Ouaricon". Cac gia thiet khac thi dua vao nguon goc tieng Tay Ban Nha voi nhung chu nhu Orejon ("lo tai to") hay Aragon.


Đia ly Đia ly cua Oregon co the đuoc chia ra thanh bay vung nhu sau: 

Duyen hai Oregon - phia tay cua Day nui Duyen hai Oregon
Thung lung Willamette
Thung lung Rogue
Day nui Cascade
Day nui Klamath
Cao nguyen Song Columbia
Vung Đai Bon đia

Nhung vung nui non cua mien tay Oregon hinh thanh la do hoat đong nui lua cua Mang Juan de Fuca, mot mang kien tao gay ra moi đe doa lien tuc ve hoat đong nui lua va đong đat trong vung. Hoat đong chinh gan nhat la Đong đat Cascadia nam 1700; Nui St. Helens thuoc tieu bang Washington phun trao dung nham nam 1980, mot su kien co the nhin thay đuoc tu Portland.

 Song Columbia tao phan nhieu ranh gioi phia bac cua Oregon cung đong vai tro chinh trong su tien hoa đia chat cua vung cung nhu su phat trien van hoa va kinh te cua vung. Song Columbia la mot trong nhung con song lon nhat Bac My, va la con song duy nhat cat ngang Day nui Cascade. Khoang 15.000 nam truoc đay, song Columbia lien tuc gay lu lut phan nhieu Oregon; su mau mo hien tai cua vung Thung lung Willamette phan lon la do ket qua cua nhung vu lut loi đo. Nhieu ca hoi la mot phan đac điem cua con song. Trong the ky 20, co vo so đap thuy đien đa đuoc xay dung doc theo Song Columbia co anh huong lon đen ca hoi, giao thong va thuong mai, đien nang, va kiem soat lut loi.

Ngay nay, phong canh cua Oregon đa dang tu rung mua nhiet đoi o vung Day nui Duyen hai Oregon đen hoang mac kho can o đong nam. Khoang cach xa nhat cua Oregon la 295 dam Anh (475 km) tu bac đen nam, va 395 dam Anh (636 km) tu đong sang tay. Tinh ve tong dien tich nuoc va đat, Oregon la tieu bang lon hang chin voi 97.073 dam vuong Anh (251.418 km²).
Điem cao nhat tai Oregon la đinh cua Nui Hood cao 11.239 feet (3.428 met), va điem thap nhat la muc nuoc bien Thai Binh Duong doc duyen hai Oregon. Đo cao trung binh la 3.300 feet (1.006 m).
Cong vien Quoc gia Ho mieng nui lua la Cong vien Quoc gia duy nhat cua tieu bang, va la noi co Ho mieng nui lua, ho sau nhat tai Hoa Ky voi đo sau la 1.943 feet (592 met).
Oregon cho rang Song D la con song ngan nhat tren the gioi, mac du tieu bang Montana cung tuyen bo tuong tu đoi voi Song Roe cua minh. Oregon la nha cua Cong vien Mill Ends (tai Portland), cong vien nho nhat tren the gioi voi khoang 452 in² (khoang 3 ft², hay 0,29 m²).


= Cac thanh pho chinh va thi tran =

Dan so Oregon tap trung phan lon tai Thung lung Willamette keo dai tu Eugene (nha cua Đai hoc Oregon, thanh pho lon thu ba) qua Salem (thu phu, thanh pho lon thu nhi) va Corvallis (nha cua Đai hoc tieu bang Oregon) đen Portland (thanh pho lon nhat Oregon.)
Astoria nam o cua Song Columbia la mot khu đinh cu thuong xuyen đau tien cua nguoi noi tieng Anh o phia tay cua Rang Thach Son. Oregon City la thanh pho đuoc to chuc đau tien cua Lanh tho Oregon, va la thu phu đau tien (tu nam 1848 cho đen nam 1852 khi thu phu đuoc doi ve Salem.) No cung la noi cuoi cua Đuong mon Oregon va la noi co thu vien cong đau tien đuoc thiet lap o phia tay Rang Thach Son. Bend, gan trung tam đia ly cua tieu bang, la mot trong muoi vung đo thi phat trien nhanh nhat tai Hoa Ky. Ve phia nam cua tieu bang, vung Medford la mot vung đo thi phat trien nhanh va la phan giau van hoa cua tieu bang. No co Phi truong Quoc te Thung lung Rogue-Medford, phi truong ban ron thu ba cua tieu bang. Xa hon ve phia nam, gan ranh gioi California-Oregon, la cong đong Ashland.


= Khi hau =
Khi hau Oregon — đac biet la phia tay cua tieu bang - bi anh huong nhieu boi Thai Binh Duong. Khi hau thuong on hoa nhung cung co nhung thoi ky rat nong hay lanh co the lam anh huong nhieu noi cua tieu bang. Luong mua trong tieu bang đa dang: cac hoang mac o phia đong Oregon, thi du nhu Hoang mac Alvord (vi bi che khuat boi Nui Steens) chi co khoang 200 mm (8 in) luong nuoc mua roi hang nam, trong khi vung suon nui duyen hai phia tay nhan đuoc khoang 5000 mm (200 in) hang nam. Trung tam dan so Oregon phan lon nam o phan phia tay cua tieu bang thuong thi am uot trong khi cac hoang mac tren cao o giua va phia đong cua Oregon thi kho hon.


Luat phap va chinh quyen Xu Oregon hoat đong nhu mot Cong hoa đoc lap voi mot van phong hanh phap gom ba nguoi va mot hanh chanh truong cho đen khi bi Hoa Ky sap nhap vao ngay 13 thang 8 nam 1848. Ngay sau bi sap nhap vao Hoa Ky, mot chinh quyen lanh tho đa đuoc thiet lap. Oregon duy tri chinh quyen lanh tho cho đen khi đuoc phep gia nhap thanh mot tieu bang cua Hoa Ky vao ngay 14 thang 2 nam 1859.


= Chinh quyen tieu bang =
Chinh quyen tieu bang Oregon co mot su chia se quyen luc tuong tu nhu chinh phu lien bang. No co ba nganh, đuoc goi la nhung bo theo Hien phap Oregon:

Mot Bo lap phap (luong vien Quoc hoi Oregon),
Mot Bo hanh phap bao gom mot "bo quan tri" va Thong đoc Oregon phuc vu nhu hanh chanh truong, va
Mot Bo tu phap đuoc Tham phan truong Toi cao Phap vien Oregon lanh đao.
Cac thong đoc tai Oregon phuc vu nhiem ky bon nam va gioi han hai nhiem ky lien tiep, nhung khong gioi han tong so nhiem ky. Thu ky tieu bang Oregon la nguoi thu nhat ke vi thong đoc. Cac vien chuc khac cua toan tieu bang la Truong ngan kho, Tong bien ly, Giam sat vien, va Uy vien Lao đong. Quoc hoi Oregon gom co 30 thanh vien Thuong vien va 60 thanh vien Ha vien. Toi cao Phap vien Oregon co bay tham phan đuoc bau len, hien thoi co hai tham phan toi cao phap vien tieu bang đong tinh duy nhat cong khai tai Hoa Ky. Ho tu chon ra mot nguoi trong so ho đe phuc vu nhiem ky sau nam voi tu cach la tham phan truong. Toa an duy nhat ma co the đao nguoc hay chinh ly mot quyet đinh cua Toi cao Phap vien Oregon la Toi cao Phap vien Hoa Ky.
Tieu bang van duy tri cac moi lien he chinh thuc voi 9 chinh quyen bo toc đuoc chinh phu lien bang cong nhan tai Oregon:

Bo lac Paiute Burns
Lien hiep cac bo lac Coos, Ha Umpqua va Siuslaw
Lien hiep cac bo lac cong đong Grand Ronde
Lien hiep cac bo lac Siletz
Lien hiep cac bo lac Warm Springs
Lien hiep cac bo lac Khu danh rieng cho nguoi ban tho chau My Umatilla
Bo lac Coquille
Nhom nguoi ban tho chau My Umpqua Cow Creek
Cac bo lac Klamath


= Chinh phu lien bang =
Giong nhu tat ca cac tieu bang Hoa Ky, Oregon co hai Thuong nghi si tai Thuong vien Hoa Ky. Tu Đieu tra Dan so Hoa Ky nam 1980, Oregon co nam Khu bau cu Quoc hoi.
Sau khi đuoc gia nhap lien bang, Oregon bat đau voi chi mot đai dien duy nhat tai Ha vien Hoa Ky (La Fayette Grover phuc vu trong Quoc hoi Hoa Ky thu 35 it hon mot thang). Theo Hien phap Hoa Ky thi so đai dien cua mot tieu bang tai Ha vien Hoa Ky la dua vao dan so cua tieu bang đo. Đieu tra Dan so Hoa Ky nam 1890 cho Oregon them mot đai dien. Cac lan Đieu tra Dan so Hoa Ky sau đay đa cong them cho Oregon moi lan mot đai dien la vao nam 1910, 1940, va 1980. Hien tai Oregon co tong so la 5 đai dien tai Ha vien Hoa Ky. Xem them danh sach Đai bieu Quoc hoi Hoa Ky tu Oregon.


Kinh te Đat trong Thung lung Willamette mau mo la nho vao nhung vu lut loi thoi rat xa xua. Đat mau mo nay la nguon tai nguyen doi giau cho cac nong san nhu khoai tay, bac ha, hoa bia, va tao (apple) va nhieu loai trai cay khac.
Oregon cung la mot trong bon vung chinh cua the gioi trong hazelnut, va san xuat 95% hazelnut trong quoc noi Hoa Ky. Trong khi lich su san xuat ruou tai Oregon co the truy tim ve nguon goc truoc thoi cam ruou, san xuat ruou tro thanh mot nganh cong nghe noi bat bat đau tu thap nien 1970. Nam 2005, Oregon đung hang ba trong tat ca cac tieu bang Hoa Ky voi 303 hang lam ruou bia. Vi co su tuong đong ve vung khi hau va đat đai nen nho trong tai Oregon thuong la nhung giong nho tuong tu tim thay tai nhung vung lam ruou bia o Phap nhu Alsace va Burgundy. Tai vung đong bac cua tieu bang, đac biet la quanh Pendleton, co ca hai giong lua mi đat kho va cam thuy đuoc trong. Cac nong gia va nha chan nuoi Oregon cung nuoi trong bo, truu, cac san pham tu sua, trung va thit ga.
Nhung khu rung bat ngan rong lon trong lich su đa bien Oregon thanh mot trong nhung tieu bang lam nghiep va san xuat go chinh tai Hoa Ky. Tuy nhien nhung vu chay rung, thu hoach vuot muc đa giam thieu so luong go san xuat. Theo Vien Tai nguyen Rung Oregon, giua nam 1989 va 2001, so luong go thu hoach tu nhung khu rung lien bang đa giam 96%, tu 10 trieu xuong 408 ngan met khoi mac du muc thu hoach tren đat rung tu van gan nhu khong thay đoi. Mac du co chuyen huong ve hang thanh pham nhu giay va vat lieu xay dung nhung đieu đo cung khong lam cham đuoc su suy giam cua nen cong nghiep ve go tai tieu bang. Hau qua cua su xuong doc nay bao gom viec Weyerhaeuser thu mua hang Cong nghiep Willamette co tong hanh dinh tai Portland vao thang 1 nam 2002, viec di chuyen tong hanh dinh cong ty cua Louisiana Pacific tu Portland đen Nashville, va su suy sup cua cac cuu thi tran cua cong ty go nhu Gilchrist. Du co nhung su thay đoi nhu the nhung Oregon van dan đau Hoa Ky ve san xuat go mem; nam 2001, 14 trieu m³ đuoc san xuat tai Oregon, so voi 10,05 trieu m³ tai tieu bang Washington, 6,444 trieu m³ tai California, 5,694 trieu m³ tai Georgia, va 5,491 trieu m³) tai Mississippi.
Oregon đoi khi la noi đe thuc hien cac bo phim. Cac bo phim toan phan hay mot phan quay tai Oregon gom co: The Goonies, National Lampoon's Animal House, Stand By Me, Kindergarten Cop, One Flew Over the Cuckoo's Nest, Paint Your Wagon, The Hunted, Sometimes a Great Notion, Elephant, Bandits, The Ring, The Ring 2, Teenage Mutant Ninja Turtles 3, Short Circuit, Come See The Paradise, The Shining, Drugstore Cowboy, My Own Private Idaho, The Postman, Free Willy, Free Willy 2, 1941, va Swordfish.
Matt Groening, que o Oregon, la tac gia cua bo phim hoat hoa truyen hinh dai The Simpsons đa thu thap nhieu du kien tu thanh pho nha cua minh la Portland vao loat phim hoat hoa truyen hinh dai nay.

Cac dich vu va cong nghiep ky thuat cao la nhung cong ty muon cong nhan chinh tu thap nien 1970. Tektronix la mot cong ty tu muon cong nhan nhieu nhat tai Oregon cho đen cuoi thap nien 1980. Viec Intel thiet lap va mo rong nhieu co so san xuat tai mien đong Quan Washington đa lam tiep tuc su phat trien ma Tektronix tung khoi đau. Intel, cong ty tu lon nhat tieu bang, đieu hanh bon co so san xuat lon voi Ronler Acres, Jones Farm va Hawthorn Farm nam o Hillsboro. Su phan chia ra cac cong ty nho va su khoi su cua cac cong ty moi do hai cong ty nay tao ra đua đen su thiet lap mot khu vuc co ten goi la Rung Silicon. Su thoi trao cua cac cong ty Dot-com nam 2001 đa đanh gay anh huong nang ne cho vung; nhieu cong ty ky thuat cao đa giam so luong nhan cong hoac khai pha san. OSDL tao chan đong tin tuc nam 2004 khi ho muon Linus Torvalds, nguoi phat trien ra Linux. Hien nay, Đai cong ty cong nghe sinh hoc Genentech đa mua vai mau Anh đat tai Hillsboro đe co mo rong kha nang san xuat cua ho.
Oregon cung la nha cua nhieu cong ty lon trong nhung nganh ky nghe khac. Tong hanh dinh the gioi cua Nike nam gan Beaverton. Medford la nha cua hai trong nhung cong ty ban hang qua thu tin lon nhat tai Hoa Ky: Harry and David Operations Corp. ban nhung mon hang qua tang duoi vai ten hieu, va Musician's Friend, mot nha ban le qua mang quoc te cac san pham nhac cu va co lien quan đen nhac cu.Medford cung la nha cua tong hanh dinh quoc gia cua cong ty trong danh sach Fortune 1000 la Lithia Motors. Portland la nha cua mot trong cac nha xuat ban buon ban sach lon nhat mien Tay Hoa Ky la Graphic Arts Center Publishing.
Oregon co mot trong cac nganh cong nghe đanh bat ca hoi lon nhat tren the gioi. Du lich cung la the manh cua tieu bang; rung nui xanh tuoi, thac nuoc, ho nguyen thuy cua Oregon (gom co Cong vien Quoc gia Ho mieng nui lua), va nhung bai bien co canh quang đep thu hut nhieu du khach quanh nam. Le hoi Shakespeare Oregon, đuoc to chuc tai Ashland, la noi thu thu hut khach du lich. Le hoi bo sung them cho cac canh đep cua mien nam tieu bang va la dip cho cac hoat đong ngoai troi.
Oregon la nha cua mot so hang nau ruou bia nho va Portland co so luong hang nau ruou bia lon nhat so voi bat cu thanh pho nao tren the gioi.
Tong san luong cua Oregon la 132,66 ti đo la My tinh đen nam 2006, nhu vay no đung hang thu 27 co tong san luong lon tai Hoa Ky.


Nhan khau Tinh đen nam 2012, Oregon co dan so uoc tinh la 3.899.353, tang 49.693, hay 1,4% co voi nam truoc đo va tang 219.620 hay 6,4% ke tu nam 2000. Con so nay bao gom mot su gia tang theo tu nhien ke tu lan đieu tra dan so cuoi la 75.196 nguoi (co nghia la 236.557 sinh tru đi 161.361 chet) va mot su gia tang vi di dan la 150.084 nguoi vao tieu bang. Di dan tu ngoai Hoa Ky đua đen ket qua gia tang 72.263 nguoi, va di cu trong Hoa Ky cho ra mot con so gia tang la 77.821 nguoi.
Trung tam dan so Oregon nam trong Quan Linn tai thanh pho Lyons.
Tinh đen nam 2004, dan so Oregon gom co 309.700 cu dan sinh o nuoc ngoai (chiem 8,7% dan so tieu bang) va mot con so uoc tinh la co khoang 90.000 nguoi di dan bat hop phap (2,5% dan so tieu bang).

Nhom co nguon goc to tien đuoc ghi nhan lon nhat tai Oregon la: nguoi Đuc (20,5%), nguoi Anh (13,2%), nguoi Ireland (11,9%), nguoi My (6,2%), va nguoi Mexico (5,5%).
Đa so cac quan cua Oregon co phan đong cu dan la nguoi goc chau Au. Nguoi My goc Mexico song tap trung cao nhat tai cac quan Malheur va Jefferson.
6,5% dan so Oregon đuoc ghi nhan la nho hon 5 tuoi, 24,7% duoi 18 tuoi, va 12,8% tu 65 tro len. Phu nu chiem khoang 50,4% dan so.


= Ton giao =
Trong tat ca tieu bang Hoa Ky, Oregon co ti le dan so cao nhat đung hang ba tu nhan minh khong thuoc bat cu ton giao nao (đong hang voi Colorado la 21 phan tram), nhung sau tieu bang Washington va Vermont.


= Chieu huong dan so 2000–2003 =
Uoc tinh đuoc đua ra tinh đen thang 9 nam 2004 cho thay mot su gia tang dan hang chuc phan tram trong nhom nguoi noi tieng Tay Ban Nha va nguoi goc A chau tu Đieu tra Dan so nam 2000. Khoang 60% trong so 138.197 cu dan moi la tu cac nhom dan thieu so. Su gia tang dan so cua nguoi goc A chau phan đong la tai vung đo thi Portland, Salem, va Eugene; rieng nguoi noi tieng Tay Ban Nha thi gia tang khap noi trong tieu bang.


Đoc them Thac nuoc Multnomah Falls


Chu thich Lien ket ngoai Trang mang tieu bang Oregon tieng Anh
TravelOregon.com trang chinh thuc cua Uy ban Du lich Oregon
Sach xanh Oregon
Hoi Lich su Oregon
Du an ve Lich su Oregon
Khao sat Đia chat Hoa Ky: Trang thong tin ve Oregon Luu tru ngay 9 thang 12 nam 2016 tai Wayback Machine
Cuc Đieu tra Dan so Hoa Ky Luu tru ngay 24 thang 2 nam 2016 tai Wayback Machine
Bao chi Oregon Luu tru ngay 14 thang 11 nam 2007 tai Wayback Machine
Bo Phat trien va Cong đong Kinh te Oregon Luu tru ngay 28 thang 8 nam 2007 tai Wayback Machine
Cac ban đo quan cua Oregon Luu tru ngay 26 thang 2 nam 2021 tai Wayback Machine
Du lieu ve tieu bang Oregon Luu tru ngay 24 thang 8 nam 2016 tai Wayback Machine
The Oregon Explorer: thu vien đien tu thong tin ve tai nguyen Oregon