Aphaena submaculata la mot loai ray trong phan ho Aphaeninae cua ho Fulgoridae. Nhieu phan loai khac nhau phan bo khap khu vuc Đong Duong. Loai nay đuoc Frederick William Hope quan sat lan đau tien vao nam 1840 va đuoc James Duncan mo ta chinh thuc vao nam 1843. Ke tu đo, loai nay đa trai qua nhieu lan phan loai lai va hien co 3 phan loai đuoc cong nhan khac nhau ve mau sac va/hoac chieu dai. Loai nay an nhua cay thong qua phan mieng chuyen biet va co vong đoi bien thai khong hoan toan.


Phan loai va kham pha Aphaena submaculata la mot loai ray fulgoridea. Ghi chep som nhat ve loai nay xuat phat tu nam 1840 khi nha con trung hoc Frederick William Hope mo ta loai nay la Aphana submaculata, mot nomen nudum. Aphaena submaculata đuoc James Duncan mo ta chinh thuc vao nam 1843.  Trong tai lieu nam 1843 cua Duncan, ong cung goi loai nay la Aphana submaculata. Nam 1851, Francis Walker đe xuat danh phap thay the Aphaena submaculata. Nam 1863, Carl Stal phan loai lai loai nay la Euphria submaculata.
Cung thoi điem voi phat hien cua Duncan, Carl Stal đa mo ta Aphana resima la mot loai rieng biet vao nam 1855. Nam 1858, Francis Walker đa phan loai lai Aphana resima thanh cach viet khac la Aphaena resima. Nam 1895, Carl Eduard Adolph Gerstaecker lai phan loai lai loai nay la Euphria resima. Nam 1906, William Distant xac đinh rang Euphria resima đong nghia voi Euphria submaculata, đieu nay đa ha cap Euphria resima thanh mot danh phap đong nghia. Distant cung xac đinh đuoc 2 phan loai bo sung: Aphaena (Aphaena) submaculata subsp. burmanica va Aphaena (Aphaena) submaculata subsp. consanguine. Viec phan loai lai nay đuoc giu nguyen sau khi Victor Lallemand xem xet vao nam 1963. Nam 1947, Robert L. Metcalf phan loai lai loai nay lan cuoi cung la Aphaena (Aphaena) submaculata, ten hien đuoc chap nhan cua no. A. submaculata, cung voi cac thanh vien khac trong ho Fulgoridae, đuoc goi mot cach thong tuc trong tieng Anh la "lanternflies (đen long)".

Hien tai co 3 phan loai đuoc cong nhan thuoc Aphaena (Aphaena) submaculata:Aphaena (Aphaena) submaculata subsp. burmanica (Distant, 1906)Aphaena (Aphaena) submaculata subsp. consanguinea (Distant, 1906)Aphaena (Aphaena) submaculata subsp. resima (Stal, 1855)


Mo ta = Aphaena (Aphaena) submaculata =
Trong mo ta nam 1906 cua William Distant ve Aphaena (Aphaena) submaculata, ong cho biet đau, nguc tren va chan co mau đat son. Cac mep ben cua nguc truoc co mau đen va phan bung đuoc tao thanh tu cac mep phan đoan mau đat son va đen, voi mau sac đuoc mo ta tuong tu nhu mau hac in. Bung đuoc bao phu boi cac canh truoc va cac đom sang mau đo gach, cac soc cung co mau đen. Đot ong co mau xanh luc, canh da co mau đo xin va đuoc bao phu boi đom sang. Vien cua canh da co cac đom sang đeu đan, trong khi vung đinh đuoc bao phu boi cac đom sam mau hon. Mat duoi cua canh da co mau đo tuoi voi nhung đom trang nhat. Tai vung suon cua canh cung co mot loat đom xanh đen va canh chuyen dan sang mau đen khi đen gan bung. Vung hau mon va vung sau co nhieu đom rai rac. Nguc giua co ba đuong go. Chieu dai cua A. submaculata khi khong tinh canh da la 20 milimet (0,79 in) đen 22 milimet (0,87 in) va voi canh da thi chieu dai la 65 milimet (2,6 in) đen 76 milimet (3,0 in).


= Aphaena submaculata consanguinea =
Phan loai Aphaena submaculata consanguinea khac voi A. submaculata o cho canh da cua no khong co cac đom, thay vao đo no co cac mang ngang mau đo sam, khong đeu va hep hon đang ke so voi Aphaena (Aphaena) submaculata. Phan loai nay cung khong co cac đom xanh đen doc theo vung suon va đoi canh cua no chi co mau đen o goc canh, đot ong truoc va xuong co chan. Khong bao gom canh da, chieu dai cua chung la 15,5 milimet (0,61 in) đen 20,5 milimet (0,81 in) va voi canh da thi la 52 milimet (2,0 in) đen 70 milimet (2,8 in). Phan loai nay nho hon mot chut so voi A. submaculata. Distant đa mo ta cac phan loai la "kho phan biet va cac đanh gia ca nhan ve viec phan loai cac loai phai thuong xuyen đuoc đua ra".


= Aphaena submaculata burmanica =
Co the va chan cua chung co mau vang nhat voi hai ben đau va chan mau đo. Phan tren cua mo, ria ben cua nguc truoc, đot ong truoc, phan tren cua đot ong giua va sau va toan bo xuong co chan đeu co mau đen. Bung đuoc bao phu boi cac đom sang, va canh da co mau đo hong voi ria đuoc bao phu boi cac đom. Cac đom o mep suon đuoc thiet ke dang đuong trong khi mep ngoai co đom khong đeu. Canh co mau đo đam hon so voi canh canh da va đau canh co mau vang son. Đau hau mon đuoc bao phu boi nhung đom lon rai rac. Nguc giua co mot bo gom ba đuong go va mom đau keo dai tu đay bung đen giua nguc truoc. Kich thuoc cua no tuong đuong voi A. submaculata; chieu dai cua chung la 21 milimet (0,83 in) va voi canh da, 72 milimet (2,8 in).


Hanh vi va phan bo A. submaculata su dung phan mieng chuyen dung đe đam thung cay va hut nhua cay. Nguoi ta đa quan sat thay no an cung voi Lycorma Imperialis.  Đay la loai bien thai khong hoan toan va la loai đac huu cua Bangladesh, Myanmar va Viet Nam. Ngoai ra loai nay cung đac huu o cac khu vuc Sikkim, Assam va Darjeeling o An Đo. 


Chu thich Lien ket ngoai