Ca đuoi gai nau hong, danh phap khoa hoc la Zebrasoma scopas, la mot loai ca bien thuoc chi Zebrasoma trong ho Ca đuoi gai. Loai ca nay đuoc mo ta lan đau tien vao nam 1829.


Tu nguyen Tu đihh danh scopas cua loai ca nay theo tieng Latinh co nghia la "choi, ban chai", am chi nhung soi vay cung tren cuong đuoi cua Z. scopas.


Pham vi phan bo va moi truong song Z. scopas co pham vi phan bo rong khap An Đo Duong - Thai Binh Duong. Loai ca nay đuoc tim thay tu vung bien Yemen va vinh Aden, trai dai ve phia nam doc theo vung bo bien Đong Phi, bao gom Madagascar va cac đao quoc, bai ngam lan can, bang qua vung bien phia đong va nam An Đo, Sri Lanka va cac quan đao Nam A o phia đong, trai rong khap vung bien cac nuoc Đong Nam A va vung bien bao quanh hau het cac quoc đao thuoc chau Đai Duong (xa nhat o pham vi phia đong la đen Polynesia thuoc Phap va quan đao Pitcairn, ngoai tru quan đao Marquises); pham vi phia bac trai dai đen vinh Suruga, đao Honshu (Nhat Ban); phia nam đen Uc, đao Lord Howe, đao Norfolk va đao Rapa Iti.
Z. scopas lan đau tien đuoc ghi nhan o vung bien Hoa Ky vao nam 2008, khi mot ca the cua loai nay đuoc quan sat tren mot ran san ho o ngoai khoi Fort Lauderdale, Florida. Khong mot ca the Z. scopas nao đuoc phat hien them o Hoa Ky trong hon 10 nam ke tu đo.
Z. scopas song gan cac ran san ho o đo sau đen 60 m.


Mo ta Chieu dai co the toi đa đuoc ghi nhan o Z. scopas la 40 cm. Ca đuc co xu huong lon hon so voi ca cai.
Co the co mau nau sam voi cac đuong van mau lam nhat va mau luc nhat, tro thanh cac cham than truoc va tren đau. Đau va than truoc mau vang nau. Mong mat mau nau đo. Cuong đuoi co mot nganh sac mau trang o moi ben. Ca con co mau nau rat sam o than sau, chuyen thanh mau vang nau o than truoc voi cac soc doc mau vang nhat o hai ben than (thay vi soc ngang nhu ca truong thanh). Nhung đom mau vang o đau cua ca con noi bat hon con truong thanh.
So gai o vay lung: 4 - 5; So tia vay o vay lung: 23 - 25; So gai o vay hau mon: 3; So tia vay o vay hau mon: 19 - 21; So tia vay o vay nguc: 14 - 16; So gai o vay bung: 1; So tia vay o vay bung: 5.
Hau het Z. scopas đeu co nganh đuoi nhan va sac, co the thut vao trong. Tuy nhien, o mot so mau vat, cac nganh nay lai co cac gai lom chom huong ve phia truoc. Nhung gai nay cang thay ro hon sau khi đuoc kiem tra bang kinh hien vi đien tu quet.
Tai Palau, nguoi ta quan sat thay, Z. scopas đuc co the chuyen mau sac cua mong mat sang mau cam khi chung đang tan tinh Z. scopas cai, hay khi xua đuoi nhung con ca đuc xung quanh đen gan chung.
Khi tan cong mot loai khong may hung han (nhu Acanthurus nigrofuscus), vung đau, nua lung truoc va nua vay lung truoc cua Z. scopas thuong se chuyen sang mau sang hon, nhung mong mat lai khong chuyen mau. Khi đoi mat voi đong loai, hoac nhung loai ca khac hung han hon, mong mat cua Z. scopas se chuyen sang mau cam.


Sinh thai va hanh vi Thuc an cua Z. scopas chu yeu la cac loai tao mem va nho, va đong vat giap xac nho. Nhung con truong thanh thuong song thanh nhung nhom nho, co khi hop lai thanh đan, trong khi ca con song đon đoc giua nhung ran san ho. Mot ca the Z. scopas đuc co the bat cap voi mot hoac hai ca the Z. scopas cai.


Tham khao = Trich dan =
D. Ross Robertson; Nicholas V. C. Polunin; Kimberley Leighton (1979). "The behavioral ecology of three Indian Ocean surgeonfishes (Acanthurus lineatus, A. leucosternon and Zebrasoma scopas): their feeding strategies, and social and mating systems". Environmental Biology of Fishes. Quyen 4 so 2. tr. 125–170.
D. R. Robertson (1983). "On the spawning behavior and spawning cycles of eight surgeonfishes (Acanthuridae) from the Indo-Pacific" (PDF). Environmental Biology of Fishes. Quyen 9 so 3/4. tr. 193–223.


= Xem them =
 Du lieu lien quan toi Zebrasoma scopas tai Wikispecies
 Tu lieu lien quan toi Zebrasoma scopas tai Wikimedia Commons