Bai nay viet ve tuyen đuong sat đuoc Nhat Ban xay dung trong The chien II. Ve cac bai viet lien quan toi cac tuyen đuong sat cua Myanmar, xem Cac tuyen đuong sat cua Myanma.
Đuong sat Mien Đien, cung đuoc goi la Đuong sat chet choc, Đuong sat Thai Lan-Mien Đien va nhung cai ten tuong tu, la mot tuyen đuong sat dai 415 km (258 dam) giua Bangkok, Thai Lan va Rangoon, Mien Đien (hien la Myanmar), đuoc Đe quoc Nhat Ban xay dung trong Chien tranh the gioi thu hai, đe ho tro cac luc luong cua ho tai Mat tran Mien Đien.
Lao đong cuong buc đa đuoc su dung đe xay dung tuyen đuong nay. Khoang 180.000 lao đong chau A, 60.000 tu binh chien tranh Đong Minh đa lam viec tren tuyen đuong. Trong so đo, khoang 90.000 lao đong chau A va 16.000 tu binh chien tranh Đong Minh đa chet vi hau qua truc tiep cua du an. Nhung tu binh chien tranh thiet mang gom 6.318 nguoi Anh, 2.815 nguoi Uc, 2.490 nguoi Ha Lan, khoang 356 nguoi My va mot so luong nho nguoi Canada.


Lich su Mot tuyen đuong sat giua Thai Lan va Mien Đien đa đuoc khao sat tu đau the ky 20, boi chinh phu Anh tai Mien Đien, nhung tuyen đe xuat — xuyen qua rung gia nhieu đoi nui bi chia cat boi qua nhieu con song — bi coi la qua kho đe thuc hien.
Nam 1942, cac luc luong Nhat Ban xam luoc Mien Đien tu Thai Lan va chiem no tu tay nguoi Anh. Đe duy tri cac luc luong cua minh o Mien Đien, nguoi Nhat phai đua trang bi hau can va quan đoi toi Mien Đien bang đuong bien, qua Eo bien Malacca va Bien Andaman. Con đuong nay rat de bi tau ngam Đong Minh tan cong, va mot phuong tien van chuyen khac la can thiet. Cach thay the tot nhat la mot tuyen đuong sat. Nguoi Nhat bat đau du an vao thang 6 nam 1942.
Ho đinh noi Ban Pong voi Thanbyuzayat, qua Đeo Ba Chua. Viec xay dung bat đau tai bien gioi Thai Lan ngay 22 thang 6 nam 1942 va tai Mien Đien cung o khoang thoi gian đo. Đa so vat lieu xay dung cho tuyen đuong, gom ca đuong ray va ta vet, đeu đuoc thao tu cac đoan bi bo cua mang luoi Đuong sat Lien bang Malay va tu Đong An Ha Lan.
Ngay 17 thang 10 nam 1943, hai đoan đuong gap nhau tai khoang 18 km (11 dam) phia nam Đeo Ba Chua o Konkuita (Kaeng Khoi Tha), quan Sangkhla Buri, Tinh Kanchanaburi). Hau het cac tu binh chien tranh sau đo đuoc chuyen sang Nhat Ban. Nhung nguoi o lai đe bao duong tuyen đuong van phai chiu cac đieu kien song khung khiep va cac tran nem bom cua Đong Minh.
Đoan noi tieng nhat cua tuyen đuong co le la Cau 277 qua Song Khwae Yai (tieng Thai แควใหญ, tieng Viet "phu luu lon") (Con song ban đau đuoc goi la Mae Klong va đuoc đoi ten lai thanh Khwae Yai nam 1960). No đa tro thanh bat tu boi Pierre Boulle trong cuon sach cua ong va bo phim dua tren no: Cau qua song Kwai. Tuy nhien, co nhieu nguoi noi rang bo phim hoan toan khong hien thuc va khong the hien cac đieu kien đoi xu thuc te voi cac tu binh. Cau cau go đau tien qua Khwae Noi (tieng Thai แควนอย, tieng Viet "phu luu nho") đuoc hoan thanh thang 2 nam 1943, sau đo la mot cay cau thep va be tong vao thang 6 nam 1943. Đong Minh đa co nhieu no luc pha huy cau cau, nhung chi gay đuoc thiet hai cho no trong nhung lan tan cong đau tien. Ngay 2 thang 4 nam 1945, phi đoi nem bom AZON thuoc Nhom Nem bom Hang nang so 458 Hoa Ky đa pha huy cau 277. Sau chien tranh, hai đoan hinh vuong trung tam đa đuoc lam tai Nhat Ban đe sua chua cay cau, va đuoc tang cho Thai Lan.


= Hau chien =
Sau cuoc chien tuyen đuong sat o tinh trang rat toi te đe co the phuc vu dan dung cho he thong đuong sat Thai Lan, va can đuoc đai tu. Ngay 24 thang 6 nam 1949, đoan đau tien tu Kanchanaburi toi Nong Pladuk (tieng Thai หนองปลาดก) đuoc hoan thanh; ngay 1 thang 4 nam 1952, đoan noi tiep đen
Wang Pho (Wangpo); va cuoi cung ngay 1 thang 7 nam 1958, toi Nam Tok (tieng Thai นำตก, tieng Viet "thac nuoc".) Đoan đuong sat van đuoc su dung dai khoang 130 km. (80 dam) Sau Nam Tok, đoan đuong đa bi bo. Cac thay ray sat đa đuoc do đe tai su dung mo rong ga đuong sat Bangsue, tang cuong tuyen đuong đoi BKK-Banphachi, nang cap đuong tu Thung Song toi Trang, va xay dung ca đuong nhanh Nong Pladuk-Suphanburi va Ban Thung Pho-Khirirat Nikhom. Nhieu phan đa đuoc chuyen thanh mot tuyen đuong đi bo.
Tu thap nien 1990 đa co nhung ke hoach xay dung lai hoan toan tuyen đuong sat, nhung chung van chua tro thanh hien thuc.


Cong nhan tren cau = Cac đieu kien khi xay dung =

Đieu kien song va lam viec tren tuyen đuong rat kinh khung. Uoc tinh tong so lao đong dan su va tu binh chien tranh chet khi xay dung khoang 160.000 nguoi. Khoang 25% cong nhan tu binh chien tranh đa chet vi lam viec qua suc, suy dinh duong va cac benh tat nhu ta, sot ret, va ly. Ty le chet cua cac cong nhan dan su chau A tham chi con cao hon, so nguoi chet la hon 150.000 nguoi.
Cac đieu kien song cua tu binh chien tranh đuoc mot so nghe si ghi lai la rat nguy hiem. Đang ngac nhien nhieu buc hoa van con lai. Nhung tac pham cua Jack Bridger Chalker, Philip Meninsky va Ronald Searle đuoc giu trong Bao tang Chien tranh Đe quoc tai Luan Đon, Anh va cac tac pham cua Ashley George Old đuoc giu tai Thu vien Bang Victoria o Australia. Nhieu hinh anh co the đuoc thay tren mang.
Cac tu binh chien tranh va cong nhan chau A cung đuoc su dung đe xay dung Đuong sat Kra Isthmus tu Chumphon toi Kra Buri, va Đuong sat Sumatra hay Palembang tu Pakanbaroe toi Moeara.
Viec xay dung Đuong sat Mien Đien chi la mot trong nhieu toi ac chien tranh do Nhat Ban thuc hien o chau A. Hiroshi Abe, trung uy giam sat viec xay dung tuyen đuong sat tai Sonkrai noi co hon 3.000 tu binh chien tranh thiet mang sau nay đa bi tuyen an tu hinh va bi xep hang la mot toi pham chien tranh hang B/C. An cua ong sau nay đuoc giam xuong con 15 nam tu.


= Cac nghia trang va đai tuong niem =
Cac nghia trang cua nhung nguoi đa chet đa đuoc chuyen tu noi chon cat cua trai va cac đia điem hiu quanh doc tuyen đuong toi ba nghia trang chien sau sau cuoc chien, ngoai tru voi nhung nguoi My, ho đa đuoc đua ve nuoc.
Nghia trang chinh cua tu binh chien tranh nam tai thanh pho Kanchanaburi, noi chon cat 6.982 tu binh chien tranh, chu yeu la nguoi Anh, Australia, Ha Lan va Canada. Mot nghia trang nho hon va hoi xa hon phia ngoai thanh pho la Chung Kai voi 1.750 ngoi mo. Tai Thanbyuzayat o Myanmar co 3.617 ngoi mo tu binh chien tranh bao gom 3.149 Khoi thinh vuong chung va 621 Ha Lan đa chet o phan phia bac tuyen đuong, toi Nieke. Ba nghia trang đuoc Hoi đong Nghia trang Chien tranh Khoi thinh vuong chung duy tri.
902 tu binh chien tranh Hoa Ky thuoc Trung đoan Phao binh Tran đia so 131 va nhung nguoi song sot tu chiec tuan duong ham USS Houston-668 đa đuoc gui toi lam viec tren tuyen đuong, trong so đo 133 nguoi chet.
Co nhieu bao tang danh cho nhung nguoi đa thiet mang khi thi cong tuyen đuong sat, bao tang lon nhat nam tai Hellfire Pass (phia bac ga cuoi hien nay o Nam Tok), noi co so thiet hai nhan mang lon nhat. Cung co mot đai tuong niem Australia tai Hellfire Pass. Hai bao tang khac tai Kanchanaburi, Bao tang Đuong sat Thai Lan-Mien Đien (đuoc mo cua thang 3 nam 2003), va Bao tang Chien tranh JEATH. Tai cau Khwae co mot tam bang tuong niem va mot đau may lich su đuoc trung bay.
Mot đoan đuoc bao ton cua tuyen đuong tai Đai tuong niem Quoc gia Arboretum o Anh Quoc.


= Nhung nhan vat noi bat khi xay dung cau =
Sir Ernest Edward "Weary" Dunlop, bac si phau thuat nguoi Australia noi tieng vi vai tro lanh đao cac tu binh chien tranh tren tuyen đuong
Herbert James "Ringer" Edwards, binh si nguoi Australia song sot sau khi bi đong đinh tren thanh gia boi binh linh Nhat khi lam viec tren tuyen đuong
Ernest Gordon, cuu truong tu vien Presbyterian cua thanh đuong tai Đai hoc Princeton.
Frank Pantridge, nha vat ly Anh
Philip Toosey, Si quan cao cap Đong Minh tai Cau qua song Kwai
R.M. Hare, nha triet hoc
Rohan Rivett – ban đau la mot thanh vien cua AIF thu hai (đuoc tha nam 1941), nhang sau đo lam phong vien cho M.B.C tai Singapore. Sau khi tim cach vuot 700 km, chu yeu bang thuyen cheo tay, tron tu Singapore, đa co 3 nam lam viec tren tuyen Đuong sat Mien Đien. Đa viet mot cuon sach liet ke cac su kien.
Ronald Searle, hoa si nguoi Anh va la nguoi sang tao ra cac nhan vat St. Trinians.
Elle Serdenes, nguoi phu nu duy nhat. Ba an mac nhu mot nguoi đan ong va giup viec xay dung. Ba mat vi gia.
Eric Lomax, Tac gia cua The Railway Man, mot cuon tu truyen dua tren cac su kien đo.


Mot so chiec cau đang chu y doc tuyen đuong Cau sat 346.40 met qua song Kwae Yai tai Tha Makham km. 56 + 255.1
Gian go 90 met qua song Songkalia km. 294 + 418
Gian go 56 met qua song Mekaza km. 319 + 798
Gian go 75 met qua song Zamithi km. 329 + 678
Cau be tong 50 met qua song Apalong km. 333 + 258.20
Gian go 60 met qua song Anakui km. 369 + 839.5


Ghi chu Sach tham khao Blair, Clay, Jr. (1979). Return from the River Kwai. Joan Blair. New York: Simon & Schuster.{{Chu thich sach}}:  Quan ly CS1: nhieu ten: danh sach tac gia (lien ket)
Boulle, Pierre (1954). Bridge on the River Kwai. London: Secker & Warburg.
Bradden, Russell (ngay 25 thang 7 nam 2001). The Naked Island. Edinburgh: Birlinn.{{Chu thich sach}}:  Quan ly CS1: nam (lien ket)
Commonwealth War Graves Commission (2000). The Burma-Siam Railway and its Cemeteries. England: Information sheet.
Davies, Peter N. (1991). The Man Behind the Bridge: Colonel Toosey and the River Kwai. London: Athlone Press.
Daws, Gavan (1994). Prisoners of the Japanese: POWs of World War II in the Pacific. New York: William Morrow & Co.
Dunlop, E. E. (1986). The War Diaries of Weary Dunlop: Java and the Burma-Thailand Railway. Ringwood, Victoria, Aus: Penguin Books.
Gordon, Ernest (1962). Through the Valley of the Kwai: From Death-Camp Despair to Spiritual Triumph. New York: Harper & Bros.
Gordon, Ernest (2002). To End all Wars. HarperCollins. ISBN 0007118481.
Hardie, Robert (1983). The Burma-Siam Railway: The Secret Diary of Dr. Robert Hardie, 1942-1945. London: Imperial War Museum.
Henderson, W. (1991). From China Burma India to the Kwai. Waco, Texas, USA: Texian Press.
Hornfischer, James D. (2006). Ship of Ghosts. New York: Bantam. ISBN 978-0-553-38450-5.
Kinvig, Clifford (1992). River Kwai Railway: The Story of the Burma-Siam Railway. London: Brassey’s. ISBN 0-08-037344-5.
La Forte, Robert S. (1993). Building the Death Railway: The Ordeal of American POWs in Burma. Wilmington, Delaware, USA: SR Books.
Latimer, Jon (2004). Burma: The Forgotten War. London: John Murray.
Lomax, Eric (1995). The Railway Man: A POW's Searing Account of War, Brutality and Forgiveness. New York: W. W. Norton. ISBN 0393039102.
MacArthur, Brian (2005). Surviving the Sword: Prisoners of the Japanese in the Far East, 1942-1945. New York: Random House.
Rees, Laurence (2001). Horror in the East: Japan and the Atrocities of World War II. Boston: Da Capo Press.
Reminick, Gerald (2002). Death's Railway: A Merchant Mariner on the River Kwai. Palo Alto, CA, USA: Glencannon Press.
Reynolds, E. Bruce (2005). Thailand's Secret War: The Free Thai, OSS, and SOE During World War II. New York: Cambridge University Press.
Richards, Rowley (1989). The Survival Factor. Marcia McEwan. Sydney: Kangaroo Press. ISBN 086417246X.
Rivett, Rohan D. (1946). Behind Bamboo. Sydney: Angus & Roberston (later Penguin, 1992). ISBN 0-140-14925-2.
Searle, Ronald (1986). To the Kwai and Back: War Drawings. New York: Atlantic Monthly Press.
Teel, Horace G. (1978). Our Days Were Years: History of the "Lost Battalion," 2nd Battalion, 36th Division. Quanah, TX, USA: Nortex Press.
Thompson, Kyle (1994). A Thousand Cups of Rice: Surviving the Death Railway. Austin, TX, USA: Eakin Press.
Velmans, Loet (2003). Long Way Back to the River Kwai: Memories of World War II. New York: Arcade Publishing.
Webster, Donovan (2003). The Burma Road: The Epic Story of the China-Burma-India Theater in World War II. New York: Straus & Giroux.
Wigmore, Lionel (1957). The Japanese Thrust - Australia in the War of 1939-1945. Canberra: Australian War Memorial.


Xem them Đuong sat Chet (Spyforce Episode)
No le tai Nhat Ban


Lien ket ngoai [1] Drawings of conditions and operations in camp
Commercial operator offering tours to Hell-Fire Pass from Bangkok Luu tru ngay 11 thang 1 nam 2010 tai Wayback Machine
Allied POWS under Japanese {reference only}
2/3rd Machine Gun Battalion AIF {Reference only} Luu tru ngay 16 thang 7 nam 2007 tai Wayback Machine
Death Railway/death statistics {reference only}
TourismThailand
EAN Luu tru ngay 21 thang 7 nam 2003 tai Wayback Machine
Prisoner of War FX Larkin NX43393 AIF — Detailed web site with documentation and photographs relating to the POW experiences of Frank Larkin in Malaya, Singapore, Thailand and Japan.
— Articles on the Australian medical personnel working on the railway. Also sketches by POWs.
The Will to Live Luu tru ngay 12 thang 2 nam 2011 tai Wayback Machine, by Len (Snowie) Baynes, a first-hand account of working on the Railway.
Kanchanaburi War Cemetery CWGC for reference only
Kanchanaburi Memorial CWGC for reference only
Chungkai War Cemetery CWGC for reference only
Thanbyuzayat War Cemetery CWGC for reference only
Death Railway list for redress Luu tru ngay 8 thang 6 nam 2011 tai Wayback Machine for reference only