Bac Ninh la mot tinh o Viet Nam, voi vi tri nam trong Vung thu đo Ha Noi, Vung kinh te trong điem Bac bo va thuoc vung Đong bang song Hong. Bac Ninh la trung tam cua xu Kinh Bac xua, voi 49 lang quan ho co, la cai noi cua Dan ca Quan ho đuoc cong nhan la di san van hoa phi vat the đai dien cua nhan loai.
Theo du lieu Sap nhap tinh, thanh Viet Nam 2025, 	Bac Ninh	co dien tich: 	4.719	km²,	xep thu	30; dan so:	3.619.433	nguoi,	xep thu	14; GRDP 2024: 	439.776.542	trieu VNĐ	, xep thu	5; thu ngan sach 2024:	53.804.577	trieu VNĐ, xep thu	8; thu nhap binh quan:	65,10	trieu VNĐ/nam, 	xep thu	8.


Vi tri đia ly Bac Ninh tiep giap voi vung trung du Bac Bo. Trung tam hanh chinh cua tinh đat tai phuong Bac Giang, nam cach trung tam thu đo Ha Noi khoang 50 km ve phia đong bac, co vi tri đia ly:

Phia đong giap tinh Quang Ninh
Phia tay giap thu đo Ha Noi
Phia nam giap thanh pho Hai Phong va tinh Hung Yen
Phia bac giap tinh Lang Son va tinh Thai Nguyen.


= Cac điem cuc cua tinh Bac Ninh: =
Điem cuc Tay tai: thon Đa Hoi, xa Hop Thinh.
Điem cuc đong tai: khu bao ton thien nhien Khe Ro, xa An Lac.
Điem cuc bac tai: vung nui Goc Bong, xa Xuan Luong.
Điem cuc Nam tai: thon Ngoc Quan (hoac lang Sen), xa Lam Thao.
Trong quy hoach xay dung, tinh nay thuoc vung Thu đo. Ngoai ra, Bac Ninh con nam tren 2 hanh lang kinh te.

Con Minh - Lao Cai - Ha Noi - Hai Phong - Quang Ninh.
Nam Ninh - Lang Son - Ha Noi - Hai Phong - Quang Ninh.
Bac Ninh la tinh voi dan ca quan ho. Bac Ninh la trung tam xu Kinh Bac co xua. Hien nay tren đia ban tinh Bac Ninh co khoang 41 le hoi đang chu y trong nam đuoc duy tri. Trong đo co nhung le hoi lon nhu: hoi chua Dau, Hoi Lim, hoi Đen Đo (Đen Ly Bat Đe - tho 8 vi vua nha Ly), hoi đen Ba Chua Kho. Bac Ninh đuoc biet đen la vung đat voi nghe to tam, gom su, đuc đong, khac go, lam giay, tranh ve dan gian... noi bat la nhung lan đieu dan ca quan ho.


= Đieu kien tu nhien =


 Đia hinh  Bac Ninh co đia hinh trai dai tu đong bang đen trung du va la vung chuyen tiep giua vung nui phia bac voi chau tho song Hong o phia nam. Tuy phan lon dien tich tu nhien cua tinh la nui đoi nhung nhin chung đia hinh khong bi chia cat nhieu. Phia bac va phia đong nam cua tinh la vung rung nui cao tu 300m - 900 m. Vung đoi nui thap va đong bang trung du nam kep giua hai day nui hinh canh cung la canh cung Đong Trieu phia o phia đong nam va va canh cung Bac Son o phia tay - bac. Canh cung Đong Trieu voi day nui Yen Tu, cao trung binh 300–900 m so voi mat bien, trong đo đinh cao nhat la 1.068 m. Tai vung nui phia đong bac tinh, giap voi Quang Ninh co khu rung nguyen sinh Khe Ro rong 7153 ha voi he đong vat va thuc vat phong phu, bao gom 236 loai cay than go, 255 loai cay duoc lieu, 37 loai thu, 73 loai chim va 18 loai bo sat.


 Thuy van  Bac Ninh co mang luoi song ngoi kha day đac, mat đo mang luoi song kha cao, trung binh 1 - 1,2 km/km², co 5 song lon chay qua gom song Đuong, song Cau va song Thai Binh, song Thuong va song Luc Nam. Đay la 5/6 con song cua Luc Đau Giang cung voi song Kinh Thay.

Song Đuong co chieu dai 42 km nam tren đat Bac Ninh, tong luong nuoc binh quan 31,6 ty m3. Muc nuoc cao nhat tai ben Ho thang 8/1945 la 9,64 m, cao hon so voi mat ruong la 3 – 4 m. Song Đuong co ham luong phu sa cao, vao mua mua trung binh cu 1 m3 nuoc co 2,8 kg phu sa.
Song Cau co chieu dai song Cau la 290 km voi đoan huu ngan chay qua tinh Bac Ninh dai 70 km, luu luong nuoc hang nam khoang 5 ty m3. Song Cau co muc nuoc trong mua lu cao tu 3 – 6 m, cao nhat la 8 m, tren mat ruong 1 – 2 m, trong mua can muc nuoc song lai xuong qua thap (0,5 - 0,8 m).
Song Thai Binh thuoc vao loai song lon cua mien Bac co chieu dai 385 km, đoan chay qua tinh Bac Ninh dai 17 km. Do phan lon luu vuc song bat nguon tu cac vung đoi troc mien Đong Bac, đat đai bi xoi mon nhieu nen nuoc song rat đuc, ham luong phu sa lon. Do đac điem long song rong, it doc, đay nong nen song Thai Binh la mot trong nhung song bi boi lap nhieu nhat. Theo tai lieu thuc đo thi muc nuoc lu lut lich su song Thai Binh đo đuoc tai Pha Lai nam 1971 đat toi 7,21 m voi luu luong lon nhat tai Cat Khe la 5000 m3/s.
Song Thuong bat nguon tu hai vung co đia hinh va đia chat khac nhau nen nuoc chay đoi dong: ben đuc, ben trong.
Song Luc Nam chay qua vung nui đa voi nen quanh nam nuoc trong xanh.
Ngoai ra tren đia ban tinh con co cac he thong song ngoi noi đia nhu song Ngu huyen Khe, song Ngu, song Dau, song Đong Coi, song Bui, ngoi Tao Khe, song Đong Khoi, song Đai Quang Binh. Bac Ninh cung co nhieu ho, đam, trong đo co ho Cam Son va Khuon Than. Ho Cam Son nam o khu vuc giap tinh Lang Son, dai 30 km, noi rong nhat 7 km va cho hep nhat 200m. Ho Cam Son co dien tich mat nuoc 2.600 ha, vao mua mua co the len toi 3.000 ha. Ho Khuon Than co dien tich mat nuoc 240 ha va long ho co 5 đoi đao đuoc phu kin boi rung thong 20 tuoi. Nguoi ta co the dao choi tren ho Khuon Than bang thuyen đap chan hoac thuyen gan may, vua cung nguoi San Chi, Cao Lan, Nung ban đia hat soong hao, vua thuong thuc nhung san pham đoc đao cua đia phuong nhu hat de, mat ong va ruou tac ke.
Voi he thong song nay neu biet khai thac tri thuy va đieu tiet nuoc se đong vai tro quan trong trong he thong tieu thoat nuoc cua tinh. Trong khi đo tong luu luong nuoc mat cua Bac Ninh uoc khoang 177,5 ty m3, trong đo luong nuoc chu yeu chua trong cac song la 176 ty m3; đuoc đanh gia la kha doi dao. Cung voi ket qua tham do đia chat cho thay tru luong nuoc ngam cung kha lon, trung binh 400.000 m3/ngay, tang chua nuoc cach mat đat trung binh 3 – 5 m va co be day khoang 40 m, chat luong nuoc tot. Toan bo nguon nuoc nay co the khai thac đe phuc vu chung cho ca san xuat va sinh hoat trong toan tinh, trong đo co cac hoat đong cua đo thi.


 Khi hau  Bac Ninh nam trong vung khi hau can nhiet đoi am, chia lam 4 mua ro ret (xuan, ha, thu, đong). Co su chenh lech ro rang ve nhiet đo giua mua he nong am va mua đong kho lanh. Su chenh lech đat 15 - 16°C. Mua mua keo dai tu thang 5 đen thang 9 hang nam. Luong mua trong mua nay chiem 80% tong luong mua ca nam. Luong mua trung binh hang nam: 1.400 - 1.700 mm. Nhiet đo trung binh: 23,3°C. So gio nang trong nam: 1.530 - 1.776 gio. Đo am tuong đoi trung binh: 79%.


 Tai nguyen, khoang san  Tai nguyen rung khong lon, chu yeu la rung trong. Tong dien tich đat rung la 661,26 ha phan bo tap trung o Que Vo (317,9 ha) va Tien Du (254,95 ha). Tong tru luong go uoc tinh 3.279 m³, trong đo rung phong ho 363 m³, rung đac dung 2916 m³.
Bac Ninh ngheo ve tai nguyen khoang san, chu yeu chi co vat lieu xay dung nhu: đat set lam gach, ngoi, gom, voi tru luong khoang 4 trieu tan o Que Vo va Tien Du, đat set lam gach chiu lua o thanh pho Bac Ninh, đa cat ket voi tru luong khoang 1 trieu tan o Thi Cau - Bac Ninh, đa sa thach o Vu Ninh - Bac Ninh co tru luong khoang 300.000 m³. Ngoai ra con co than bun o Yen Phong voi tru luong 60.000 - 200.000 tan.


Lich su Bac Ninh hinh thanh lau đoi gan lien voi nen Van minh song Hong. Luy Lau tung la trung tam ton giao co xua nhat cua Viet Nam, ngoai ra tung la tri so Giao Chi. Tu hang nghin nam truoc nguoi Viet co đa cu tru va lap lang o ven song Cau, song Dau, song Đuong, song Ngu Huyen Khe, song Tieu Vuong song chu yeu bang canh tac nong nghiep ket hop lam nghe thu cong. Hang loat di vat nhu trong đong, dao gam, riu, giao, tam che nguc, manh giap bang đong voi nhung hoa van đoc đao đuoc tim thay o cac di tich Lang Ngam, Đai Trach, Qua Cam, Đai Lai manh khuon đuc trong đong trong thanh co Luy Lau đa chung to nguoi xu Bac rat tinh xao trong nghe đuc đong, che tac cac đo trang suc, lam gom. Nhung gia tri tinh than, tu tuong đuoc phan anh qua cac huyen thoai ong Đung, ba Đung, ong khong lo can nat nui, hut sach rung, bang ngang lu; ve Kinh Duong Vuong, Lac Long Quan, Au Co. Cung voi huyen thoai truyen thuyet la đam đac cac di tich tieu bieu nhu lang mo Kinh Duong vuong, đen tho Lac Long Quan, Au Co o Thuan Thanh.
Thoi ky Hong Bang, nuoc Van Lang đuoc chia lam co 15 bo, bo Vu Ninh la vung lanh tho thuoc phan lon tinh Bac Ninh hien nay. Trong thoi Bac thuoc, Giao Chi gom co 10 huyen trong đo co huyen Luy Lau. Luy Lau đa tung la đo thi lon, la trung tam thuong mai trong suot thoi ky dai tu cuoi the ky thu II đen the ky IX-X. Xung quanh Luy Lau la cac lang nong nghiep, lang thu cong, lang buon ban phat trien. Tai đay, tu tuong Nho giao va van hoa Han Đuong đa đuoc truyen ba lien tuc vao Viet Nam. Trung tam Luy Lau la noi đau tien co truong day chu va van hoa Han o Viet Nam. Ngoai ra Luy Lau con la trung tam Phat giao lon va co xua nhat cua nguoi Viet. He thong di tich, chua thap quan tu đam đac o đay voi trung tam la chua Dau cung nhieu nguon di vat, tai lieu nhu tuong phap, bia ky, ban khac Co Chau Phap Van va le hoi chua Dau - le hoi Phat giao lon nhat trong đong bang Bac Bo voi cac nghi le Tan Phat, ruoc Tu Phap, ruoc nuoc chung to Luy Lau la to đinh cua Phat giao Viet Nam. Luy Lau la khong gian đien hinh đan xen, hon dung tiep xuc, bien đoi hoi tu va ket tinh van hoa Viet Nam co voi van hoa Phat - An, Nam A va Trung A, van hoa Nho Lao (Trung Hoa - Đong A) đe roi sinh thanh ban sac van hoa Kinh Viet. Đen thoi Ngo Quyen, Giao Chau gom cac vung phia nam song Hong va song Đuong, thuoc Ha Noi, Bac Ninh, mot phan Hung Yen.
Thoi loan 12 su quan, đia ban Bac Ninh la noi chiem đong cua 2 su quan Nguyen Thu Tiep va Ly Khue voi cac can cu o Tien Du va Thuan Thanh. Cac vua thoi Ly lap Phu Thien Đuc (von la chau Co Phap). Bac Ninh la đat phat tich nha Ly - trieu đai khai mo ra nen van minh Đai Viet gan lien voi ten tuoi cua nhung nhan vat lich su - van hoa kiet xuat nhu: Ly Cong Uan, Ly Nhan Tong, Le Van Thinh. Đay la noi vang vong bai tho Nam quoc son ha- ban tuyen ngon đoc lap đau tien cua dan toc Viet Nam.
Cuoi thoi Tran, ca nuoc co 24 đon vi hanh chinh. Lo Bac Giang bao trum Bac Ninh va mot phan Ha Noi, Bac Giang ngay nay, gom co 3 chau, lo truc tiep quan ly 2 huyen Sieu Loai va Gia Lam. Chau Gia Lam gom 3 huyen: An Đinh (Gia Binh hien nay), Te Giang (Van Giang hien nay), Thien Tai (Luong Tai hien nay). Chau Vu Ninh gom 5 huyen: Tien Du (Tien Du hien nay), Vu Ninh (Vo Giang hien nay), Đong Ngan (Tu Son va mot phan Soc Son thuoc Ha Noi hien nay), Tu Son (Que Vo hien nay), Yen Phong (Yen Phong hien nay). Chau Bac Giang gom 3 huyen Tan Phuc (Đa Phuc cu, mot phan Soc Son hien nay), Phat The (Hiep Hoa thuoc Bac Giang hien nay), Yen Viet (Viet Yen hien nay).
Nam 1490, vua Le Thanh Tong cho đinh lai ban đo ca nuoc, gom 13 (đao) xu thua tuyen. Vung đat Bac Ninh thuoc tran (xu) Kinh Bac.

Thoi Minh Mang, ca nuoc đuoc chia thanh 31 đon vi hanh chinh: phu Thua Thien la trung tam, cac tran (ten đon vi hanh chinh thoi Hau Le va Tay Son) đuoc đoi thanh 30 tinh. Viec lap cac tinh đuoc thuc hien trong 2 đot. Đot đau tien vao nam 1831, Minh Mang thuc hien chia cac tran phia bac lam 18 tinh. Tinh Bac Ninh đuoc thanh lap (nay la Bac Ninh va Bac Giang, mot phan đat Ha Noi, va Hung Yen nay nay).
Bac Ninh la cua ngo cua co đo Thang Long, la vung đat trung chuyen giua kinh đo xua voi mien đia đau giap gioi Trung Quoc. Do co đuong quoc lo len ai Bac chay qua, nen vi tri quan su cua Bac Ninh cuc ky he trong. Chinh vi the, mua xuan 1884, Phap đanh thanh Bac Ninh hoan thanh gap cong cuoc thong tri va bao ho Viet Nam.

Nam 1895, tach phu Lang Giang ra lap tinh Bac Giang. Nam 1903, tach cac huyen Đong Anh, Kim Anh, Đa Phuc nhap vao tinh Vinh Yen (tu nam 1977, 2 huyen Kim Anh va Đa Phuc hop nhat thanh huyen Soc Son). Ngay 28 thang 11 nam 1948, huyen Gia Lam sap nhap vao tinh Hung Yen nhung đen ngay 7 thang 11 nam 1949 lai sap nhap tro lai tinh Bac Ninh. Nam 1960, huyen Van Giang cua Bac Ninh đuoc tach sang tinh Hung Yen.
Ngay 20 thang 4 nam 1961, Quoc hoi ban hanh nghi quyet ve viec mo rong thanh pho Ha Noi. Theo đo, tach toan bo huyen Gia Lam gom 15 xa: Giang Bien, Phuc Loi, Thach Ban, Cu Khoi, Trung Thanh, Tien Phong, Quyet Tien, Quyet Thang, Toan Thang, Quyet Chien, Tan Hung, Đai Hung, Thua Thien, Quang Minh, Kim Lan) nhap vao thanh pho Ha Noi..
Ngay 31 thang 5 nam 1961, tach thi tran Yen Vien va 5 xa: Duong Ha, Đinh Xuyen, Ninh Hiep, Quang Trung, Tien Phong thuoc huyen Tu Son; 2 xa Phu Đong, Trung Hung thuoc huyen Tien Du; 2 xa Đuc Thang, Chien Thang thuoc huyen Thuan Thanh đe nhap vao huyen Gia Lam, thanh pho Ha Noi. Cung voi đo, tach 5 xa Lien Ha, Van Ha, Duc Tu, Đong Hoi, Mai Lam cua huyen Tu Son nhap vao huyen Đong Anh, thanh pho Ha Noi.
Ngay 27 thang 10 nam 1962, tinh Bac Giang hop nhat voi tinh Bac Ninh thanh tinh Ha Bac. Khi hop nhat, tinh Ha Bac ban đau gom 2 thi xa: thi xa Bac Giang (tinh ly), thi xa Bac Ninh va 16 huyen: Gia Luong, Hiep Hoa, Lang Giang, Luc Nam, Luc Ngan, Que Duong, Son Đong, Tan Yen, Thuan Thanh, Tien Du, Tu Son, Viet Yen, Vo Giang, Yen Dung, Yen Phong, Yen The.
Nam 1962, hop nhat 2 huyen Que Duong va Vo Giang thanh huyen Que Vo. Ngay 14 thang 4 nam 1963, hop nhat 2 huyen Tien Du va Tu Son thanh huyen Tien Son.
Ngay 1 thang 1 nam 1997, theo Nghi quyet cua Quoc hoi khoa IX, ky hop thu 10 ngay 06 thang 11 nam 1996. Tach thi xa Bac Giang va 9 huyen: Hiep Hoa, Lang Giang, Luc Nam, Luc Ngan, Son Đong, Tan Yen, Viet Yen, Yen Dung, Yen The đe thanh lap tinh Bac Giang. Khi đo, tinh Bac Ninh con lai 6 đon vi hanh chinh gom thi xa Bac Ninh (tinh ly) va 5 huyen Gia Luong, Que Vo, Thuan Thanh, Tien Son, Yen Phong.
Ngay 9 thang 8 nam 1999, chia huyen Tien Son thanh hai huyen Tien Du va Tu Son; chia huyen Gia Luong thanh 2 huyen Gia Binh va Luong Tai. Ngay 25 thang 1 nam 2006, chuyen thi xa Bac Ninh thanh thanh pho Bac Ninh. Ngay 24 thang 9 nam 2008, chuyen huyen Tu Son thanh thi xa Tu Son. Ngay 25 thang 6 nam 2014, thanh pho Bac Ninh đuoc cong nhan la đo thi loai II va đen ngay 25 thang 12 nam 2017 đuoc cong nhan la đo thi loai I truc thuoc tinh Bac Ninh. Ngay 1 thang 11 nam 2021, chuyen thi xa Tu Son thanh thanh pho Tu Son. Ngay 10 thang 4 nam 2023, chuyen hai huyen Thuan Thanh va Que Vo thanh hai thi xa co ten tuong ung; tinh Bac Ninh co 2 thanh pho, 2 thi xa, 4 huyen.
Ngay 12 thang 6 nam 2025, Quoc hoi ban hanh Nghi quyet so 202/2025/QH15 ve viec sap xep đon vi hanh chinh cap tinh (nghi quyet co hieu luc tu ngay 12 thang 06 nam 2025). Theo đo, hop nhat tinh Bac Giang va tinh Bac Ninh cu thanh mot đon vi hanh chinh moi voi ten goi tinh Bac Ninh. Sau khi hop nhat, tinh Bac Ninh moi co 4.718,60 km² dien tich tu nhien va quy mo dan so la 3.619.433 nguoi.
Ngay 16 thang 6 nam 2025, Quoc hoi ban hanh Nghi quyet so 1658/2025/QH15 ve viec sap xep đon vi hanh chinh cap xa (nghi quyet co hieu luc tu ngay 16 thang 06 nam 2025). Theo đo, tinh Bac Ninh co 4.718,60 km² dien tich tu nhien va quy mo dan so la 3.619.433 nguoi, bao gom 33 phuong va 66 xa.


Hanh chinh Tinh Bac Ninh co dien tich 4.718,60 km² voi 99 đon vi hanh chinh cap xa, bao gom 33 phuong va 66 xa. Bac Ninh la tinh co nhieu phuong nhat Viet Nam.


Kinh te Khi tai lap tinh, Bac Ninh co co cau nong nghiep chiem 45,1%, dich vu 31,1%, cong nghiep - xay dung 23,8%, thu ngan sach 164 ty đong, GDP đau nguoi 144 USD/nam; co bon doanh nghiep FDI voi tong von đang ky 117 trieu USD, ket cau ha tang yeu kem, cong nghiep chi co cac co so san xuat nho, gia tri san xuat cong nghiep tren đia ban đat 569 ty đong. Sau nam 1997 kinh te Bac Ninh đa phat trien. Giai đoan 2006-2010 GDP tang truong trung binh 15,3% trong đo co nam 2010 tang truong toi 17.86% (cao nhat tu truoc toi nay cua tinh).
Kinh te nam 2020: Tong san pham tren đia ban (GRDP) tuy khong đat muc tang theo ke hoach đe ra nhung co ket qua tang truong duong GRDP (theo gia so sanh 2010) ca nam uoc đat 124.975 ty đong, tang 3,31%; theo gia hien hanh uoc đat 209.227 ty đong, tang 4,58%. Ket qua nay phan anh nhung no luc rat lon cua tinh, đac biet trong 4 thang cuoi nam. Khu vuc cong nghiep xay dung, nganh cong nghiep uoc đat 88.404 ty đong duy tri muc tang 5,0% (nam 2019 giam 0,2%), đong gop 3,5 điem phan tram vao muc tang chung. Cung voi xu huong cua ca nuoc, cong nghiep cua Bac Ninh chuyen dich theo huong phat trien cac nganh cong nghiep co gia tri tang cao va qui mo xuat khau lon. Trong khu vuc dich vu, đong gop cua mot so nganh dich vu thi truong co ty trong lon vao muc tang chung nhu sau: Ban buon ban le tang 2.8%, đong gop lon nhat vao muc tang chung 0,12 điem phan tram, hoat đong tai chinh, ngan hang va bao hiem tang 8,3%, đong gop 0,14 điem phan tram hoat đong kinh doanh bat đong san tang 3,9% đong gop 0,049 điem phan tram, hoat đong giao duc va đao tao tang 40%, đong gop 0,06 điem phan tram. Tong thu NSNN tren đia ban nam 2020 la 30.731 ty đong, tang 1,1% so voi nam 2019. Trong đo, thu hai quan 6.375 ty đong, tang 5,5%; thu noi đia 24.356 ty đong, tang nhe +0,04%. Ve co cau thu, nam 2020 thu hai quan chiem 20,7% tong thu ngan sach Nha nuoc tren đia ban (tang 0,9% so voi nam 2019); thu noi đia chiem 79,3%. Chi ngan sach đia phuong la 24.053 ty đong, giam 13% so voi nam 2019. Trong đo, chi đau tu phat trien la 11.811 ty đong, tang 24,3%; chi thuong xuyen la 8.560 ty đong, tang 2,8%. Tong du no tin dung thoi điem cuoi nam 2020 uoc đat 101.094 ty đong, tang 12,9%.
Nam 2021, quy mo kinh te (GRDP): 227.615 ty đong. Chi so san xuat cong nghiep IIP tang 9,67%. Gia tri san xuat cong nghiep (gia so sanh 2010): 1.284.569 ty đong; tinh theo gia hien hanh la 1.500.000 ty đong. Tang truong GRDP (gia hien hanh): 8,8%. Tang truong GRDP (gia so sanh 2010): 6,9%. GRDP binh quan đau nguoi: 6.738 USD. Thu nhap binh quan đau nguoi: 71,8 trieu VNĐ. Thu ngan sach: 33.052 ty đong; trong đo thu noi đia: 25.327 ty đong. Dan so: 1.462.945 nguoi. Ty le đo thi hoa: 38%. Xuat khau: 46,408 ty USD. Nhap khau: 41,260 ty USD. Tong nguon von huy đong tren đia ban đat 196.200 ty đong. Tong muc ban le hang hoa va dich vu: 61.903 ty đong. So doanh nghiep thanh lap moi: 2.344 tong von 28.622 ty đong. Thut đau tu FDI (tinh đen 20/12/2021): 1,663 ty USD; luy ke 21,243 ty USD. Thu hut đau tu trong nuoc (tinh đen 20/12/2021) 27.543 ty VNĐ. Tong von đau tu phat trien nam 2021: 58,2 nghin ty đong. Ty le huyen đat chuan nong thon moi: 100%. Ty le ho ngheo theo chuan đa chieu: 0,85%.


Xa hoi = Giao duc =

Trong lich su, Bac Ninh la tinh co nhieu Trang nguyen nhat Viet Nam du rang dien tich nho nhat trong nuoc. Khoa thi đau tien la khoa Minh kinh bac hoc, va khoa thi Nho hoc voi ten goi Trang nguyen chinh thong lan đau thi nguoi khai khoa đeu la nguoi Bac Ninh. Trong nhung ky thi Đinh duoi cac trieu đai phong kien, ca nuoc chon đuoc 47 Trang nguyen va 2991 Tien si thi rieng Kinh Bac đa co toi 17 Trang nguyen va 622 Tien si. Rieng thon Tam Son co 2 Trang nguyen. Co 2 vi đuoc đi su du thi cung cac Nho si Trung Quoc, đuoc đo đau tro thanh Luong quoc Trang nguyen. Bac Ninh la manh đat đia linh, nhan kiet voi cau ve mang tinh uoc le noi ve cac vi tai danh xu Kinh Bac: "Mot gio ong Đo/ Mot bo ong Cong/Mot đong ong Nghe/ Mot be Tien sy/Mot bi Trang nguyen/Mot thuyen Bang nhan". Rieng lang Ngoc Quan vi co tinh đac sac trong khoa cu đuoc mang danh hieu Lang Khoi nguyen xu Bac.
Co nhung vi vua la Thu khoa Nho hoc vua la Te tuong nhu Nguyen Đang Đao (Trang nguyen - Tham tung), Vu Mien (Hoi nguyen - Tham tung, Quoc tu giam Te tuu, Quoc su quan Tong tai). Co nhung dong ho luu giu đuoc truyen thong nhieu đoi: dong ho Vu lang Luong Xa (Vu Kinh, Vu Gioi...), ho Vu lang Xuan Lan (Vu Mien)
Cac Trang nguyen nguoi Bac Ninh bao gom

Thu khoa Minh kinh bac hoc Le Van Thinh (1075) - Nguoi đung đau khoa thi đau tien trong lich su phong kien Viet Nam khi chua co danh hieu Trang nguyen.
Nguyen Quan Quang - Trang nguyen đau tien (bat đau goi la Trang nguyen) (1234) - Tam Son
Ly Đao Tai (1272) - To thu ba (Huyen Quang) cua thien phai Truc Lam Yen Tu
Luu Thuc Kiem (1400)
Nguyen Nghieu Tu (1448) - Trang Lon, Luong quoc Trang nguyen
Vu Kiet (1472)
Nguyen Quang Bat (1484)
Nghiem Hoan (1496)
Nguyen Gian Thanh (1508) - Trang Me
Ngo Mien Thieu (1518) - Trang nguyen - Tam Son
Hoang Van Tan (1523)
Nguyen Luong Thai (1553)
Pham Quang Tien (1565)
Vu Gioi (1577)
Nguyen Xuan Chinh (1637)
Nguyen Đang Đao (1683) - Trang Biu, Luong quoc Trang nguyen
Trang nguyen Giap Hai
Đe nhat giap khoa xuat than Nguyen Viet Chat
Đinh nguyen khoa Nguyen Đinh Tuan (Đinh Mao 1867 - 1941)
Tham hoa Quach Nhan (1251 - 1258)
Rieng bang nhan, tham hoa, tien si co rat nhieu. Đac biet Lang Kim Đoi co 25 vi trong đo, ho Nguyen co 18 vi, ho Pham co 7 vi (Theo Trang nguyen, Bang nhan, Tham hoa Viet Nam). Lang Tam Son la lang duy nhat cua ca nuoc co đu (Trang nguyen, Bang nhan, Tham hoa).

Su nghiep giao duc - đao tao phat trien toan dien theo huong ben vung. Cong tac pho cap giao duc o cac cap hoc tiep tuc đuoc quan tam va cong nhan hoan thanh pho cap giao duc – xoa mu chu cac cap hoc o muc đo cao nhat ca nuoc. Co so vat chat, trang thiet bi day hoc đuoc đau tu co trong tam, trong điem, đong bo, hien đai.
Tinh Bac Ninh đa va đang quy hoach 3 lang Đai hoc: 

Lang Đai hoc I co dien tich khoang 200 ha tai Vo Cuong (TP. Bac Ninh) va xa Lien Bao (Tien Du).
Lang Đai hoc II quy hoach theo huong "Cong vien cac truong Đai hoc" voi dien tich tong the khoang 1.300 ha tai cac phuong Hap Linh (TP. Bac Ninh), xa Lac Ve, Viet Đoan, Minh Đao, Tan Chi (Tien Du).
Lang Đai hoc III hien tinh Bac Ninh đang xuc tien quy hoach va lap du an đau tu quy mo 1000 ha.
Nam 2008, toan tinh co 18.293 hoc sinh tot nghiep Trung hoc pho thong, thi co 19.380 luot hoc sinh du thi ĐH, voi tong điem binh quan 3 mon thi ĐH la 12,85. Bac Ninh xep thu 6 toan quoc ve tong điem binh quan 3 mon thi


= Y te =
Theo Tong cuc Thong ke Viet Nam thi nam 2010, Bac Ninh co 217 co so kham chua benh truc thuoc so Y te, trong đo co 19 benh vien, 10 phong kham khu vuc va 186 tram y te. Cung voi he thong y te cua nha nuoc, cung co mot he thong benh vien, phong kham tu nhan đang dan phat trien. Bac Ninh hien co cac benh vien sau:

Benh vien Đa khoa Bac Ninh.
Benh vien Quan y 110.
Benh vien Y hoc co truyen - Phuc hoi chuc nang tinh Bac Ninh.
Benh vien suc khoe Tam than Bac Ninh.
Benh vien  Da lieu tinh Bac Ninh.
Benh vien San nhi tinh Bac Ninh.
Benh vien Mat tinh Bac Ninh.
Benh vien Phoi tinh Bac Ninh.
Benh vien đa khoa Kinh Bac II.
Benh vien Mat Song Cau.
Benh vien đa khoa Hong Phuc.
Benh vien đa khoa Nga Tu Ho.
He thong trung tam y te cac huyen, thi xa, thanh pho cua tinh.


Dan cu Nam 2022, dan so Bac Ninh la 1.488.250 nguoi, chiem 1,4% dan so ca nuoc va đung thu 22/63 tinh, thanh pho, trong đo nam 732.045 nguoi va nu 756.205 nguoi; khu vuc thanh thi 763.770 nguoi, chiem 60,3% dan so toan tinh va khu vuc nong thon 724.480 nguoi, chiem 39,7%. Mat đo dan so Bac Ninh nam 2022 đa len toi 1.809 nguoi/km², gan gap 5 lan mat đo dan so binh quan cua ca nuoc va la đia phuong co mat đo dan so cao thu 3 trong so 63 tinh, thanh pho, chi thap hon mat đo dan so cua Ha Noi, thanh pho Ho Chi Minh.
Bac Ninh co luc luong lao đong la 789.420 nguoi, chiem 53,04% tong dan so. Tinh đen nam 2022 Bac Ninh co 60,34% dan so song tai cac đo thi (I, III, IV, V) voi 898.010 nguoi va 39,66% voi 590.240 nguoi song ngoai đo thi. Muc tieu cua Bac Ninh phu hop voi tieu chi đo thi loai I truc thuoc trung uong.
Tren đia ban tinh hien co nhieu dan toc sinh song, trong đo Kinh chiem tuyet đoi đai đa so tu ngan đoi nay. 
Hien nay, tren đia ban tinh co 45 thanh phan dan toc, trong đo co 7 DTTS co dan so đong, sinh song thanh cong đong (Nung 97.876 nguoi, Tay 57.224 nguoi, San Diu 33.135 nguoi, Hoa 22.960 nguoi, Cao Lan 19.021 nguoi, San Chi 12.495 nguoi, Dao 12.271 nguoi), con lai tren 2.200 nguoi thuoc 29 DTTS khac. Co 4 huyen đong nguoi DTTS, gom: Son Đong 45.338 nguoi, Luc Ngan 122.294 nguoi, Luc Nam 35.972 nguoi, Yen The 36.054 nguoi.  
Duoi đay la 3 dan toc đong dan nhat la:

Cung giong nhu phan lon cac tinh khac tai Mien Bac Viet Nam, Bac Ninh co đai đa so cu dan "khong ton giao". Theo thong ke nam 2019, so nguoi theo co ton giao tai tinh Bac Ninh la 43.573 nguoi, tuc chiem 3,7% tong dan so cua tinh. Hien nay, Bac Ninh co 7 ton giao hoat đong la Phat giao, Cong giao, Tin Lanh, Hoi giao, Minh Ly đao,Phat giao Hoa Hao va Cao Đai. Bac Ninh co 40 xu đao Cong giao hoat đong va tat ca cac hoat đong Cong giao o Bac Ninh đeu do Toa Giam muc Giao phan Bac Ninh chi đao.


Van hoa Bac Ninh co mot nen van hoa đac sac, mot vung que co nhieu di tich lich su van hoa, le hoi dan gian, lang nghe truyen thong. Nhung dau an lich su song đong truyen thong van hoa Viet Nam, đam đa ban sac Kinh Bac, đuoc ket tinh trong nhung di san van hoa, cac le hoi dan gian. Bac Ninh la đia phuong thu 3 xay dung van mieu co tam co, quy mo, trang trong. Van mieu Bac Ninh voi 677 vi đai khoa, chiem 1/3 tong so vi đai khoa cua ca nuoc đa đuoc vinh danh. Van mieu Bac Ninh voi nhung trang lich su van hoa, giao duc con luu giu đuoc cho đen ngay nay la nhung cu lieu vo cung gia tri cua nen van minh o vung Kinh Bac, noi co thanh co Luy Lau, noi Si Nhiep truyen ba Han hoc. Chua Dau, Chua Phat Tich, Chua But Thap la nhung noi phat tich cua Phat giao Viet Nam, Chua Dan. Bac Ninh voi cac lan đieu quan ho, cac lang nghe nhu lang tranh Đong Ho, lang gom Phu Lang, go my nghe Đong Ky, ren sat Đa Hoi, đuc đong Đai Bai, det Hoi Quan. Cac di tich lich su đang ke co Lang va đen tho Kinh Duong Vuong - tho Thuy To Viet Nam, đen Đo - tho tam vi vua trieu Ly, đen Phu Quoc, đinh lang Đinh Bang, chua Co Lung v.v...  Bac Ninh co mot so đac san nhu banh phu the Đinh Bang, banh te lang Cho, banh khuc lang Diem, nem Bui (Ninh Xa), ruou nep lang Cam, chao ca Bac Ninh, tuong Đinh To, banh tro. Cac nghe co truyen thong lau đoi nhu to tam, gom su, đuc đong, khac go, lam giay, tranh ve dan gian.
Tinh đen ngay 05/12/2015 Bac Ninh đa nhan 3 danh hieu UNESCO Viet Nam đo la: 

Dan ca Quan ho Bac Ninh.
Ca tru.
Tro choi Keo co truyen thong (keo co đuoc cong nhan ngay 3/12/2015 - la ho so đa quoc gia cung voi Han Quoc, Campuchia, Philippines).


= Le hoi =

Hang nam, tren đia ban tinh Bac Ninh dien ra hon 547  le hoi lon nho khac nhau. Mot so le hoi tieu bieu đuoc liet ke duoi đay (Theo am lich):

Le hoi Kinh Duong Vuong - Lac Long Quan va Au Co (thon A Lu, xa Đai Đong Thanh, thi xa Thuan Thanh) đuoc to chuc vao ngay 16-17-18 thang Gieng, noi tho Thuy To nguoi Viet, ong noi vua Hung.
Hoi chua To (thon Van Ty, xa Thai Bao, huyen Gia Binh). Đay la que huong cua Huyen Quang (Ly Đao Tai) mot trong ba vi sang lap thien phai Truc Lam đoi Tran. Le hoi dien ra tu 18-21 thang 2 am lich hang nam.
Le hoi lang Đai Lam (xa Tam Đa, huyen Yen Phong) đuoc to chuc vao 24-25-26 thang gieng, hoi co mon boi boi chai ki niem chien thang song Nhu Nguyet.
Le hoi Lim o xa Noi Due nay la thi tran Lim, huyen Tien Du, đuoc to chuc vao 11 - 13 thang gieng.
Le hoi lang Tam Tao (xa Phu Lam, huyen Tien Du) đuoc to chuc vao mong 10 thang 2 hang nam.
Le hoi Đen Ba Chua Kho (thuoc phuong Vu Ninh, thanh pho Bac Ninh ngay ben bo huu ngan song Cau), khai hoi vao ngay 14- thang 1 Am lich nham tuong niem ngay gio Ba.
Le hoi chua Phat Tich (chua nam tren đoi Phat Tich hay con goi la nui Lan Kha, Riu Muc) thuoc xa Phat Tich, huyen Tien Du, le hoi tu mung 3 đen mung 5 Tet.
Le hoi lang Kim Chan (lang Tien si) thuoc phuong Kim Chan, thanh pho Bac Ninh. Đuoc to chuc vao ngay 26 đen 28 thang 2.
Le hoi Đen Đo (phuong Đinh Bang, thanh pho Tu Son) đe ky niem ngay đang quang cua vua Ly Thai To - 15 thang 3 nam Canh Tuat 1010, va tuong niem cac vi vua nha Ly.
Le hoi chua But Thap (chua Thap) ngay 22 - 24 thang 3 am lich o thon But Thap, xa Đinh To, thi xa Thuan Thanh
Le hoi Thap Đinh ngay 5 - 7 thang 2 am lich (cua muoi lang thuoc huyen Gia Binh va thi xa Que Vo) đe ky niem trang nguyen đau tien cua Viet Nam tuc Thai su Le Van Thinh va Doan Cong (Cao Doan Cong), chinh hoi đuoc to chuc o Đinh Ca tai thon Bao Thap, xa Đong Cuu, huyen Gia Binh.
Le hoi Cao Lo Vuong ngay 10 - thang 3 o lang Tieu Than (lang Dung) xa Van Ninh va lang Đai Than (lang Lo) o xa Cao Đuc, huyen Gia Binh.
Le hoi Đong Ky (phuong Đong Ky, thanh pho Tu Son) ngay 4 - thang Gieng.
Le hoi Kham (chua Linh Ung, pho Kham, phuong Gia Đong, thi xa Thuan Thanh) ngay 7 thang 4 am lich.
Le hoi Chua Dau ngay 8 thang 4 am lich. Chua toa lac ngay canh tinh lo 282 nay la quoc lo 17 thuoc khu pho Khuong Tu, phuong Thanh Khuong, thi xa Thuan Thanh.
Le hoi truyen thong lang Vinh Kieu thuoc phuong Đong Nguyen, thanh pho Tu Son.
Co cau:
Mung bay hoi Kham, mung tam hoi Dau
Mung chin đau đau cung ve hoi Giong hoi lang Diem - Tu ngay mong 5 đen ngay mong 7 thang 2 am lich hang nam - Tai lang Viem Xa (con goi la lang Diem), phuong Hoa Long, thanh pho Bac Ninh, tinh Bac Ninh.
Le hoi keo co khu pho Huu Chap, phuong Hoa Long, thanh pho Bac Ninh - Ngay mong 4 - thang gieng
Le hoi truyen thong chua Thuong Phuc thuoc khu pho Cung Kiem, phuong Nhan Hoa, thi xa Que Vo ngay 10 thang 2 am lich hang nam. Noi đat tuong "Quan The Am" - Bao vat quoc gia đuoc khac tu nam 1449.
Le hoi Xuong Giang : Ngay 06, 07 thang Gieng am lich
Le hoi Yen The : Ngay 16 thang Ba duong lich
Le hoi Tien Luc Ngay 09 thang Gieng am lich cac nam nhuan
Le hoi đen Tu Ha : Ngay 07, 08 thang Gieng am lich
Le hoi Cau Vong : Ngay 15, 16, 17 thang Gieng am lich
Le hoi Tho Ha : Ngay 21, 22 thang Gieng am lich
Le hoi chua Vinh Nghiem : Ngay 13, 14, 15 thang Hai am lich
Le hoi Bo Đa : Ngay 17, 18 thang Hai am lich
Le hoi đinh Dinh Thep : Ngay 06 thang Ba am lich
Le hoi Suoi Mo : Ngay 30 thang Ba va 01 thang Tu am lich


= Di tich, di san van hoa =

Bac Ninh co khoang 1600 di tich lich su van hoa, trong đo co 651 di tich đuoc xep hang (trong đo co 204 di tich xep hang cap Quoc gia, 4 di tich Quoc gia đac biet, 443 di tich xep hang cap tinh), 17 bao vat quoc gia.  La tinh co nhieu di tich cap quoc gia chi sau thanh pho Ha Noi. Đieu đac biet o Bac Ninh la tin nguong tho Thanh Tam Giang rat pho bien voi vai tram lang tho, tap trung nhieu o cac lang quan ho ven song Cau.
Di san van hoa phi vat the tieu bieu nhat o Bac Ninh la dan ca Quan ho Bac Ninh đa đuoc To chuc Giao duc, Khoa hoc va Van hoa Lien Hop Quoc xep vao Kiet tac truyen khau va phi vat the nhan loai.


= Lang nghe truyen thong =

Bac Ninh voi nhieu lang nghe truyen thong co tuoi đoi hang tram nam, đa lam ra nhung san pham thu cong tinh xao, đoc đao. Hien nay, Bac Ninh co 62 lang co nghe. Trong đo 30 lang nghe đa đuoc cap bang cong nhan gom 21 lang nghe truyen thong, 9 lang nghe moi, 32 lang co nghe. Cac lang nghe chu yeu trong cac linh vuc nhu đo go my nghe xuat khau, san xuat giay, gom, sat, thep tai che, đuc đong. Cac lang nghe đa gop phan rat lon trong viec giai quyet cong an viec lam cho nhan dan trong tinh (tren 72.000 lao đong thuong xuyen va tren 10.000 lao đong thoi vu).


= Am thuc =
Mon an đac trung đia phuong cua tinh khong co nhieu nhung cung an tuong: banh đa thon Đoai, banh tro (am) Đinh To, banh khoai Thi Cau, đau gu Tra Lam, bun tuoi Khac Niem, toi An Thinh, banh xu xe Đinh Bang, ga Ho, banh te Cho, gio cha Tan Hong, ca rot Gia Luong, thit chuot Đinh Bang, keo lac, chao thai Đinh To, khoai tay Que Vo, ruou nep lang Cam, pho gan chay Đap Cau, keo com Lung Giang, banh đa nem Yen Phu, mi gao Tu Ne, banh cuon Mao Đien, ruou Đai Lam, tuong Đinh To, nem Bui, banh khuc lang Diem.
Vai thieu Luc Ngan,Ga đoi Yen The, My Chu,  Cam Bo Ha, Na Luc Nam, Banh đa Tho Ha, Goi ca me, Xoi trung kien, Dua Luc Nam, Ruou lang Van, banh đuc Đong Quan, Banh tro, Bun Đa Mai, banh đa Ke, nham ca....


= Moi truong =
O nhiem moi truong lang nghe o Bac Ninh đang o muc đo nghiem trong đac biet o 4 lang nghe trong điem la giay Phong Khe, sat thep Đa Hoi, nhom Van Mon, đong Đai Bai. Ngoai ra, mot so cong ty trong cac khu cong nghiep cung gay o nhiem nhu cong ty Kingmo New Materials (khu cong nghiep Tien Son). O nhiem đang anh huong lon toi toi đoi song, suc khoe cua nguoi dan va cong nhan viec o nhiem xay ra ngay tai tung thon xom cua Bac Ninh. Tuy nhien đieu nay van chua đuoc cac cap chinh quyen quan tam đung muc.


= The thao =
Bac Ninh co Cau lac bo bong chuyen Kinh Bac Bac Ninh la đoi bong chuyen nghiep đang thi đau tai Giai vo đich bong chuyen quoc gia Viet Nam.
Cau lac bo bong đa Bac Ninh FC la đoi bong chuyen nghiep đang thi đau tai Giai vo đich bong đa Hang Nhat Quoc qia 


Du lich Bac Ninh hien co hang tram di tich lich su van hoa voi nhieu đinh, chua, le hoi va nhung lan đieu dan ca Quan ho. Be day lich su, van hoa đa tao cho Bac Ninh tiem nang phat trien du lich van hoa. 
Bac Ninh co 3 khu du lich la: Khu du lich van hoa Quan ho Co Me (thanh pho Bac Ninh); khu du lich van hoa Đen Đam (thanh pho Tu Son); khu du lich van hoa Phat Tich (huyen Tien Du). 
Ben canh đo, theo du kien se co 3 khu du lich khac la: Khu du lich lam vien Thien Thai (huyen Gia Binh); khu du lich van hoa lich su Nhu Nguyet (huyen Yen Phong); khu du lich tam linh Ham Long - Nui Dam (thanh pho Bac Ninh) va lua chon 22 điem di tich quy hoach phat trien thanh điem du lich lam đong luc cho cac tuyen du lich khep kin, lien hoan va hap dan tren đia ban. 
Trong đo co mot so di tich lich su - van hoa tieu bieu đe hinh thanh cac điem, cac tuyen du lich hap dan nhu Van Mieu Bac Ninh, chua Phat Tich, lang Kinh Duong Vuong, chua Dau, chua But Thap, đen Đo, đen tho Le Van Thinh, Đen, chua Co Lung (xa Noi Due), Chua Lim. 
Ngoai ra, con co du lich cong đong tai lang gom Phu Lang (thi xa Que Vo), khu vuc chua But Thap (thi xa Thuan Thanh), lang Quan ho Viem Xa (Thanh pho Bac Ninh), lang go mi nghe Đong Ky.  .Điem du lich sinh thai Đong Dao va điem du lich ban Bac Hoa - nha trinh tuong dan toc Nung (huyen Luc Ngan). Thac Ba Tia va Ban Mau, huyen Son Đong
Khu danh thang Tay Yen Tu, rung nguyen sinh Khe Ro, suoi Nuoc Vang, cao nguyen Đong Cao, khu du lich sinh thai Suoi Mo, ho Khuon Than, ho Cam Son, day nui Nham Bien,…
Khu du lich tam linh - sinh thai Tay Yen Tu, Khu di tich Khoi nghia Yen The, chua Vinh Nghiem, chua Bo Đa, vung cay an qua huyen Luc Ngan, cac điem du lich: Bau Tien (huyen Luc Ngan), Ban Ven (huyen Yen The), Van Hoa Ho Va (huyen Luc Nam)…


Giao thong Bac Ninh la tinh co he thong giao thong đa dang, gom ca đuong bo, đuong sat va đuong song. Trong đo, he thong đuong bo đuoc đanh gia la tuong đoi đong bo so voi cac tinh khac trong ca nuoc.
He thong đuong noi bo cac khu đo thi moi, khu cong nghiep tren đia ban toan tinh đuoc đong bo hien đai thich ung đuoc voi qua trinh đo thi hoa nhanh cua cac đia phuong trong tinh, cac tuyen nay cung đuoc lien ket voi nhau nham tao lap he thong giao thong lien hoan đe viec van chuyen hang hoa thuan loi hon giam ap luc giao thong cho cac quoc lo, tinh lo tren đia ban.


Hinh anh Chu thich Tham khao Tinh Bac Ninh tai Tu đien bach khoa Viet Nam