Senenmut (con đuoc viet la Senmut) la mot quan chuc Ai Cap co đai, đong thoi cung la mot kien truc su song vao thoi ky Vuong trieu thu 18. Ong la mot nhan vat co suc anh huong duoi thoi tri vi cua nu pharaon Hatshepsut, tu đo co nhieu suy đoan cho rang Senenmut la nhan tinh cua Hatshepsut.


Than the Ramose va Hatnofer, cha me cua Senenmut, von chi la thuong dan, đuoc cho la co xuat than tu thi tran Armant ngay nay (phia nam Thebes, Ai Cap). Ramose khong đuoc biet gi hon ngoai danh hieu "Nguoi đang kinh", ma nha nghien cuu Joyce Tyldesley cho rang đo la cach goi trang trong nhung co phan vo nghia danh cho nhung nguoi chet đuoc kinh trong. Hatnofer (cung viet la Hatnefer) thi đuoc goi la "Nu chu nha", mot danh hieu cho biet nguoi phu nu đo đa ket hon. Nhin vao ngoi mo song tang cua ca hai (cach khong xa nha nguyen TT71 cua Senenmut), xac uop cua Ramose chi đuoc quan voi lop bang vai va đat trong quan tai, trong khi Hatnofer đuoc chon cat mot cach xa hoa voi nhieu đo tuy tang. Co le, Hatnofer song đu lau hon chong đe chung kien con trai đam nhan vi tri toi cao trong trieu, do đo ma hau su cua ba đuoc Senenmut cham lo chu toan.
Senenmut con co it nhat 5 anh chi em đuoc nhac đen tren tuong mo TT353 cua chinh ong, gom 3 nguoi anh em trai (Amenemhet, Minhotep va Pairy) va 2 nguoi chi em gai (Ahhotep va Nofrethor). Trong ham mo cua Ramose va Hatnofer co đat 6 xac uop vo danh, trong so đo co the la mot vai anh chi em cua Senenmut. Dua vao lop soi đat bam tren lop bang vai quan xac, co the cac xac uop nay đa đuoc chon trong mot nghia trang gan đo, sau đo đuoc cai tang đen khu lang mo lon cua Senenmut.
Senenmut song đoc than đen cuoi đoi vi khong co bat ky hinh anh vo con đuoc khac ve tren tuong mo. Mot trong nhung nguoi anh em cua Senenmut thuc hien cac nghi thuc tang le cua ong.


Su nghiep Co ba con đuong nghe nghiep chinh mo ra cho nhung nguoi đan ong co hoc thuc vao thoi ky Vuong trieu thu 18: gia nhap quan đoi, quan ly ton giao hoac tien vao bo may hanh chinh. Trong 93 danh hieu đuoc phong tang, Senenmut khong mang bat ky danh hieu nao ve quan su, co the cho thay ong đa lam nhung viec lien quan đen hanh chinh tai que nha hoac coi soc đen tho truoc khi đuoc đieu đong ve kinh đo Thebes. Co the, Senenmut đa bat đau tien vao trieu đinh voi vai tro Quan ly cac Con dau hoac Quan ly Phong tiep kien, co the tu trieu pharaon Thutmose I, cha cua Hatshepsut. Tuong đien tho o Gebel el-Silsila co đe cap rang, Senenmut giu vai tro quan gia cua Phoi ngau cua Than va Con gai cua Đuc vua, o đay nhieu kha nang chinh la noi đen Hatshepsut va con gai ba la Neferure, cho thay rang ong đa vao cung phuc vu cho vuong that it nhat la tu thoi Thutmose II (cung la chong cua Hatshepsut).
Duoi trieu Thutmose II, Senenmut đa đuoc giao pho cong viec day hoc cho cong chua Neferure. Co it nhat 10 pho tuong ma Senenmut đuoc tac cung voi Neferure. Duoi thoi nhiep chinh cua Hatshepsut đoi voi Thutmose III, Senenmut đam nhan giam sat viec khai thac va van chuyen đa tu Aswan đe dung hai but thap tai loi vao Đen Karnak (đeu khong con ton tai đen ngay nay). Ong cung đa cho xay mot đien tho bang sa thach danh cho chinh ban than tai Gebel Silsila. Hau het cac đen tho tai đay đeu mo ta canh tang le qua nhung van tu va phu đieu, nhung đen tho cua Senenmut lai bo qua đieu nay ma thay vao đo lai khac hoa hinh anh cua nu vuong Hatshepsut đang đuoc om boi than ca sau Sobek va nu than dieu hau Nekhbet. Cac nha nghien cuu cho rang, vi tri đac biet cua Senenmut va moi quan he giua ong voi nu vuong chac chan giai thich đuoc nhung khac biet nay.
Sau khi Hatshepsut nam quyen thuc su cua mot pharaon (khoang nam Thutmose III thu 7), Senenmut đa tu bo mot so chuc vu cap thap cua minh, bao gom ca vai tro gia su cho Neferure, va nhan nhung danh hieu cao quy hon, đac biet la Đai Tong quan cua Amun. Voi cuong vi nay, ong nam quyen giam sat cac hoat đong dien ra tai đen Karnak, bao gom đen tho Mut, chinh đien cua Karnak, đen Luxor va đen tho Hatshepsut. Nhung tuyen bo gan cho Senenmut la kien truc su xay dung đen tang le cua Hatshepsut (Djeser-djeseru) khong co can cu, mac du ong co mang danh hieu Giam sat cong trinh cua Amun o Djeser-djeseru. Danh hieu nay chi xuat hien tren mot pho tuong va trong ham mo cua ong (TT353), it oi nhu vay cung co the đoan rang ong khong chinh thuc đieu hanh cong viec nay.


= Nhan đuoc an sung =
Senenmut duong nhu đa tro thanh mot tro ly đac luc cua nu vuong Hatshepsut. It nhat 25 pho tuong đuoc tac tu nhieu loai đa khac nhau, bao gom diorit, quartzit, đa hoa cuong, sa thach, thach cao tuyet hoa, đa graywacke (mot loai sa thach chua nhieu vun đa co cau truc bun) va đa pocfia (mot loai đa nui lua), cho thay Senenmut đa khai thac nhieu mo đa tu khap Ai Cap va cac sa mac lan can. Đay la mot so luong tuong cuc ky lon đoi voi mot ca nhan ma khong mot vien quan nao khac trong thoi ky Tan vuong quoc co đuoc nhu vay, neu đay đeu la qua tang tu nu vuong thi đieu nay cang khang đinh su uu ai ma Hatshepsut danh cho ong.
Su giau co nhanh chong cua Senenmut vao thoi điem nay la đieu ro rang. Khong chi chon cat me minh mot cach trang trong, ma Senenmut con bat đau xay dung ngoi mo hoanh trang cua rieng minh va cho xay đen tho chinh ong tai Silsila. Chung thuc ro hon cho su yeu men cua nha vua danh cho Senenmut la co quach bang đa quartzit trong nha nguyen TT71. Quartzit la loai đa chi đuoc dung trong cac nghi thuc tang le cua rieng vuong that vao thoi đo. Hon nua, theo ghi nhan, voi hinh bau duc đac biet, quach cua Senenmut co hinh dang rat giong voi cac co quach hinh khung cartouche danh cho cac vi vua, cung nhu sao chep ca kieu trang tri tren quach. Quach đa cua Senenmut tai Bao tang Metropolitan đa đuoc phuc dung tu hon mot nghin manh vo đuoc tim thay trong nha nguyen cua ong. Ngoai ra, Senenmut con co quyen đuoc khac hinh anh cua chinh ong tai đen tho cua Hatshepsut o Deir el-Bahri, cung nhu tren tat ca cac đen tho o Thuong va Ha Ai Cap.


Qua đoi Khong ro Senenmut mat vao thoi điem nao, vi tai lieu cuoi cung co ghi ten ong la tren mot manh vo ghi nam tri vi thu 16 cua Hatshepsut. Khong co bang chung nao cho thay ong đuoc chon cat o ham mo TT353, hon nua thi ham mo nay cung chua đuoc hoan thien, va co quach đa o nha nguyen TT71 cung chua xong phan nap. Cai chet cua ong co le xay ra vao khoang nam 18 hoac 19, nhieu nam truoc khi Hatshepsut qua đoi.
Xac uop mot nguoi đan ong khong ro danh tinh, đuoc goi la "Nguoi đan ong vo danh C", đuoc tim thay trong ham mo DB320, noi ma phan lon cac vua chua cung vuong that tu Vuong trieu thu 17 đen 21 đuoc tim thay trong đo, bao gom ca mot so tu te cua Amun.


Tham khao Sach
Dorman, Peter F. (2005). "The Royal Stewart, Senenmut". Trong Catharine H. Roehrig; Renee Dreyfus; Cathleen A. Keller (bien tap). Hatshepsut: From Queen to Pharaoh. Vien bao tang My thuat Metropolitan (Đai hoc Yale). tr. 107–109. ISBN 978-1-58839-172-8.{{Chu thich sach}}:  Quan ly CS1: nhieu ten: danh sach bien tap vien (lien ket)
Tyldesley, Joyce (1998). Hatchepsut: The Female Pharaoh. Penguin Books. tr. 177–209. ISBN 978-0-14-192934-7.