Dau an đuoc tinh loc tu nguon goc thuc vat hoac đong vat, ton tai o the long va co tinh chat la nhon khi tiep xuc voi niem mac da trong moi truong binh thuong. Co kha nhieu loai dau đuoc xep vao loai dau an đuoc gom: dau o liu, dau co, dau nanh, dau canola, dau hat bi ngo, dau bap, dau hat huong duong, dau cay rum, dau lac, dau hat nho, dau vung, dau argan va dau cam gao, mo lon/heo, bo sua bo trau. Nhieu loai dau an cung đuoc dung đe nau an va boi tron.
Thuat ngu "dau thuc vat" đuoc su dung tren nhan cua san pham dau an đe chi mot hon hop dau tron lai voi nhau gom dau co, bap, dau nanh va dau hoa huong duong.
Dau thuong đuoc khu mui bang cach nhung vao hon hop huong lieu thuc pham chang han nhu thao moc tuoi, tieu, gung trong mot khoang thoi gian nhat đinh. Tuy nhien, phai that can than khi tru dau đa khu mui đe chong phat sinh Clostridium botulinum (mot loai vi khuan san sinh ra chat đoc co the gay ngo đoc tieu hoa).


Thanh phan dinh duong Luong chat beo vua đu trong luong tieu thu thuc pham hang ngay la chu đe thuong xuyen cua nhung tranh luan. Mot vai chat beo đuoc yeu cau phai co trong khau phan an, va chat beo (trong dau an) rat can thiet cho nau an. Co quan Quan ly Duoc pham & Thuc pham Hoa Ky (FDA) khuyen cao rang nen co 30% hoac it hon luong calori tieu thi hang ngay tu chat beo. Nhung nha dinh duong hoc khac lai cho rang luong calori hang ngay co nguon goc tu chat beo cua mot nguoi khong nen vuot qua 10%. Trong moi truong cuc lanh, che đo an co 2/3 chat beo đuoc chap nhan va nen nhu vay, vi ly do sinh ton.
Trong khi tieu thu luong nho chat beo bao hoa la rat can thiet thi viec tieu thu mot luong chat beo vuot qua gioi han cho phep đuoc chung minh la nguyen nhan dan đen benh nhoi mau co tim. Dau an la mot loai thuc pham chua chat beo bao hoa cao gom dau dua, dau co va dau nhan co. Dau voi luong chat beo bao hoa thap hon va luong chat beo khong bao hoa (hay khong bao hoa đon) cao hon thi đuoc xem la co loi cho suc khoe hon. Thu tu dau thuc vat chua nhieu axit beo khong no: dau oliu, dau me (vung), dau ngo, dau huong duong, dau đau nanh, dau co.


Phan loai Trong khi nhung ly thuyet chung co the huong dan mot che đo an tong quan thi viec xem xet tung loai dau an cu the voi cac đac điem che đo an khac nhau cung rat quan trong. Vi du nhu dau oliu tang them chat cholesterol HDL đuoc xem la tot cho tim mach va khong can phai han che.
Đau phong, hat đieu va cac loai hat khac co nguon goc dau co the gay rui ro đoi voi nguoi bi di ung voi hat. Mot vai tac dung di ung co the gay soc man cam tham chi dan đen tu vong.


Chat beo chuyen hoa La nhung loai chat beo khong bao hoa khong can thiet hay co loi cho suc khoe. Qua trinh hydro hoa, mot qua trinh them hydro vao phan tu chat beo va khien chung them bao hoa la nguyen nhan cho hau het su chuyen hoa trong khau phan an. Dau la chat hydro hoa nham tang điem tan chay cua chung (vi du nhu lam macgarin).


Che bien dau an Đun nong dau se lam thay đoi đac tinh cua no. Mot vai loai dau rat tot cho suc khoe o nhiet đo binh thuong nhung se tro nen khong tot khi đun nong toi mot nhiet đo nao đo. Khi lua chon dau (nau) an, yeu to quan trong can xem xet la điem khoi cua dau, va nen tim loai dau phu hop cho tung mon an.


Bao quan Du co tinh loc hay chua, tat ca loai dau đeu nhay cam voi hoi nong, anh sang va phoi ngoai khi oxy. Do đo khong chi cach che bien se lam bien đoi cac thuc pham tot thanh xau ma ngay ca viec luu tru, bao quan khong đung cach, đe cac loai dau mo tiep xuc voi anh sang mat troi cung se khien:

Dau mo tro nen đoc hai khong kem gi dung nhiet, du cham hon.
Dau bi oi co mui kho chiu va nem rat chua, tat nhien la gia tri dinh duong cua no đa khong con nua. Đe han che qua trinh nay, mot lop khi tro, thuong la nito se đuoc bom vao cac bon chua dau ngay lap tuc sau khi san xuat. Đay đuoc goi la phu be.
Vi vay, cach tot nhat đe bao quan dau la:

Cat dau mo o nhung cho toi, mat (trong tu lanh). Dau kha đam đac nhung khi đe o nhiet đo binh thuong, chung se som tro ve the long. Đe tranh tac dung xau cua hoi nong va anh sang, nguoi ta hay lay dau ra khoi noi chua đong lanh trong khoang thoi gian đu đe su dung ngay, khong lau hon.
Voi quy mo lon, mot lop khi tro, thuong la nito se đuoc bom vao cac bon chua dau ngay lap tuc sau khi san xuat. Đay đuoc goi la phu be.
Thoi gian bao quan đoi voi cac loai dau:

Dau tinh loc co chat beo khong bao hoa đon cao co the giu đuoc ca nam (dau oliu co the đe trong vai nam). Nhung loai dau khong bao hoa đon co the giu tot len toi 8 thang hoac hon.
Dau co chat beo khong bao hoa đa cao chi giu đuoc trong 6 thang. Dau oliu tho va cuc tho co the giu it nhat 9 thang sau khi mo nap. Dau khong bao hoa đa chua tinh chi co the đe đuoc phan nua thoi gian đo.


Cac loai dau va đac tinh cua tung loai Nghien cuu cho thay nhung loai dau co mau sang (tuc la tinh loc nhieu) co điem soi cao hon. Mac du ket qua cua cuoc nghien cuu co the khac biet tuy vao tung mau dau khac nhau (thuong hieu, thanh phan, qua trinh che bien), nhung nhung du lieu duoi đay cung rat huu ich trong viec so sanh đac tinh cua cac loai dau khac nhau.
Điem soi chi ra rui ro chay no. Khi su dung dau nau an, khi thay dau co dau hieu soi, nen van nho lua ngay lap tuc. Noi chung, chung ta nen chuan bi ky cang cac dung cu chua chay khi nau an, tu đon gian nhu lay nap up vao noi hay nghiem trong hon la dung binh chua chay.


Tieu huy dau an Tieu huy đung dau đa qua su dung la mot van đe quan ly tiet kiem rat quan trong. Dau nhe hon nuoc va co khuynh huong gian ra thanh mang mong va lan rong gay can tro su oxy hoa trong nuoc. Vi ly do đo ma 1 lit dau co the lam o nhiem 1 trieu lit nuoc. Them nua, dau co the đong lai trong cac đuong ong dan gay tinh trang nghet va nut vo.
Vi ly do đo, dau an cu khong bao gio nen đo vao bon duoi bep hay trong nha cau. Cach tieu huy đung la phai đay kin no lai trong lo khong tai che (non-recyclable) va phe thai cung voi nhung rac hang ngay vao cac thung chua rac.


Cong dung khac Dau an co the đuoc tai che. No con đuoc dung đe san xuat xa phong va dau diesel sinh hoc chay xe. Trong mot so truong hop, dau an đuoc dung nhu la mot chat boi tron


Ghi chu