Antonio Stradivari (1644 – 18 thang 12 nam 1737) la mot nghe nhan lam đan nguoi Y chuyen ve cac nhac cu bo day nhu violin, cello, guitar va harp. Stradivari đuoc the gioi nghe thuat coi la nghe nhan noi tieng nhat trong linh vuc cua minh. Cac nhac cu do ong lam ra đuoc goi bang cai ten Stradivarius (ten Latinh hoa cua nghe nhan) va hien nay chung đeu đuoc coi la nhung bau vat cua cac nghe si bieu dien va cac dan nhac.


Tieu su Tuy ngay thang nam sinh cua Antonio Stradivari chua đuoc xac đinh ro nhung nguoi ta cho rang ong sinh vao nam 1644 tai thanh pho nho Cremona cua Y. Trong thoi gian tu 1658 toi 1664, rat co the ong la tho hoc viec tai xuong cua nghe nhan Nicolo Amati, tuy vay nhung nghien cuu gan đay cho thay gia thiet nay co rat it co so hien thuc. Thang 7 nam 1667 Stradivari ket hon Francesca Feraboschim, mot goa phu tre. Hai vo chong co sau nguoi con truoc khi Feraboschim qua đoi nam 1698. Mot nam sau Stradivari tai hon voi Antonia Maria Zambelli va co them 5 nguoi con voi Zambelli.
Nam 1680 Stradivari mo xuong đan tai Piazza San Domenico, Cremona, tieng tam ve tai nghe cua ong nhanh chong đuoc moi nguoi biet toi. Nhung nhac cu cua ong lam ra đuoc xac nhan chat luong bang dong chu tieng Latinh Antonius Stradivarius Cremonensis Faciebat Anno... (Antonio Stradivari cua Cremona đa lam nhac cu nay vao nam...). Chat luong san pham cua Stradivari len cao nhat vao giai đoan 1698-1725 ma đinh cao la nam 1715. Sau nam 1730, mot so nhac cu cua xuong Stradivari đuoc dan nhan Sotto la Desciplina d'Antonio Stradivari, chung rat co the đuoc lam boi cac con trai cua nghe nhan la Omobono va Francesco.
Antonio Stradivari qua đoi o o Cremona vao ngay 18 thang 12 nam 1737, ong đuoc chon cat tai Nha tho San Domenico o Cremona. Nam 1868 nha tho nay bi pha huy, trong qua trinh pha nha tho, nguoi ta đa phat hien dau vet cua ham mo nha Stradivari tai nha nguyen Rosary.


Stradivarius Cac nhac cu cua Stradivari đuoc goi bang cai ten Stradivarius, xuat phat tu ten nghe nhan đuoc Latinh hoa. Nhac cu đuoc Stradivari che tao nhieu nhat la violin, ngoai ra nghe nhan cung lam đan guitar, viola, cello va harp. Tong cong Stradivari đa cho ra đoi khoang tren 1.101 nhac cu, trong so nay 650 van con đuoc luu giu cho toi ngay nay. Trong gioi nghe thuat thi cac Stradivarius đuoc coi la nhung nhac cu co chat luong am thanh cao nhat trong so cac nhac cu bo day, chi co cac nhac cu cua mot nghe nhan Y khac la Joseph Guarneri đuoc coi co chat luong tuong đuong. Cac Stradivarius hien nay đeu la cac bau vat cua cac nghe si trinh dien va cac dan nhac lon. Vao ngay 16 thang 5 nam 2006, cay violin Hammer Stradivarius đa đuoc nha đau gia Christie's ban ra voi gia 3.544.000 USD, muc gia ky luc cho mot nhac cu vao thoi điem đo. Nhac cu giu gia ky luc truoc Hammer Stradivarius cung la mot san pham cua Antonio Stradivari, cay violin Lady Tennant Stradivarius đuoc Christie's ban ra nam 2005 voi gia 2.032.000 USD. Ngay 2 thang 4 nam 2007, cay violin Solomon, Ex-Lambert cua Antonio Stradivari đuoc Christie's ban ra voi gia 2.728.000 USD, vuot xa muc du tinh 1,5 trieu USD cua nha ban đau gia. Private sales are often more accurate examples.
Mot so cay cello Stradivarius đuoc so huu va choi boi nhung nghe si bieu dien hang đau the gioi, vi du cay Davidov Stradivarius hien thuong đuoc choi boi nghe si Yo-Yo Ma, con cellist nguoi Nga Mstislav Rostropovich thuong choi cay Duport Stradivarius cho toi truoc khi ong qua đoi nam 2007. Cac nghe si đoc tau violin noi tieng nhu Itzhak Perlman hay Gil Shaham cung so huu cac cay Stradivarius la Soil Stradivarius 1714 (Perlman) va Countess Polignac (Shaham). Hien tai Thu vien Quoc hoi Hoa Ky so huu bo suu tap gom 3 violin, 1 viola va 1 cello Stradivarius, tai Cung đien Hoang gia Madrid o Tay Ban Nha cung trung bay bo tu tau đan day gom 2 cay violin, 1 cay cello va 1 cay viola. Nhieu cay Stradivarius cung nam trong bo suu tap cua cac dan nhac giao huong danh tieng nhu Dan nhac giao huong Wien hay Dan nhac giao huong New Jersey. Mot so cay Stradivarius hien chi con đuoc trung bay ma khong con đuoc dung đe trinh dien, vi du cay violin Messiah Stradivarius trung bay o Bao tang Ashmolean, Oxford, Anh.


Tham khao Lien ket ngoai Stradivari Society Luu tru ngay 30 thang 12 nam 2017 tai Wayback Machine
Information on Antonio Stradivari
Secrets of the Stradivari