Cuoc chien tranh Thuy Đien-Đan Mach (1657-1658) la cuoc chien tranh giua Thuy Đien lien minh cung cong quoc Holstein voi Đan Mach va Na Uy thoi vua Karl X Gustav cua Thuy Đien.


Boi canh Thoi đo, Thuy Đien đang lam vao mot cuoc chien tranh voi Ba Lan (1655 - 1660) va mot cuoc chien tranh voi Nga (1656 - 1661). Vua Frederik III cua Đan Mach thay co co hoi tan cong Thuy Đien đe lay lai cac vung đat đa phai nhuong cho Thuy Đien boi Hoa uoc Bromsebro ngay 13 thang 8 nam 1645, nen tuyen chien voi Thuy Đien. Ngay 1 thang 6 nam 1657 Frederik III đua ra loi tuyen chien, ngay 5 thang 6 nam 1657 chien thu đuoc gui toi Hamstad cho vien co van toi cao cua Karl X Gustav la Per Brahe, mai toi ngay 20 thang 6 nam 1657 Karl X Gustav moi nhan đuoc chien thu tai thanh pho Torun (nay thuoc Ba Lan). Karl X lien roi mat tran Ba Lan, dan quan đi bo vong tu phia Nam len đe tan cong ban đao Jutland (Đan Mach).
Tai nam Thuy Đien, Per Brahe tap trung quan tai Markaryd (Smaland, Thuy Đien) đe nghenh chien, nhung vien tuong chi huy quan Đan Mach tai vung Scania (Skane) khong tan dung co hoi đe tan cong. Ngay 18 thang 7 nam 1657, Per Brahe đem 3.700 quan tan cong va thang Đan Mach trong tran Angelholm (vung Halland, thoi đo thuoc Đan Mach). Quan Đan Mach lien vay Per Brahe o Laholm. Ngay 30 thang 8, Brahe đuoc quan toi tiep vien len toi 8.000 nguoi va ngay 31 thang 8 Brahe lien phan cong tai Genevadsbro (bac Laholm), quan Đan Mach rut ve Helsingborg.
Ngay 16 thang 6 nam 1657 tuong Anders Bille cua Đan Mach dan 9.000 quan tan cong va chiem Bremen (hien nay thuoc Đuc, thoi đo thuoc Thuy Đien). Tai Holstein, ngay 10 thang 8 nam 1657, quan Thuy Đien đanh chiem phao đai Itzehoe sau 4 ngay vay ham. Toan bo quan Đan Mach cung tuong Anders Bille rut ve phao đai Frederiksodde (o Fredericia, đong nam Jutland). Quan Thuy Đien thua thang, chiem đong ban đao Jutland. Ngay 24 thang 10 nam 1657, quan Thuy Đien đanh chiem phao đai Frederiksodde do khoang tren 3.000 quan Đan Mach phong thu, giet hon 1.000 quan Đan Mach, con lai bat lam tu binh (trong đo co tuong Anders Bille bi trong thuong va chet it ngay sau đo).
Mua đong nam đo het suc khac nghiet, toan bo cac eo bien cua Đan Mach đeu bi đong bang. Ngay 30 thang 1 nam 1658, Karl X Gustav dan 9.000 ky binh va 3.000 bo binh đi bo qua Eo bien Lillebælt sang cuop pha đao Fyn roi tiep tuc đi bo qua đao Tasing, Langeland, Lolland, Falster vao phia nam đao Zealand tien len uy hiep Copenhagen. Ngay 15 thang 2 nam 1658 quan Thuy Đien toi cach Copenhagen 20 km. Chinh phu Đan Mach hoang loan, nen ngay 18 thang 2 nam 1658 phai xin giang hoa. Hai ben thuong nghi tai Høje Tastrup (nam Copenhagen) va ky ket Hoa uoc Roskilde, cham dut cuoc chien giua hai ben.


Hau qua Cuoc chien đa dan toi Hoa uoc Roskilde, trong đo Đan Mach phai nhuong gan ½ lanh tho cho Thuy Đien. Tuy nhien, chi 6 thang sau lai xay ra cuoc chien tranh nua giua hai ben, toi nam 1660 moi ket thuc bang Hoa uoc Copenhagen.


Tham khao (sv) Isacson, Claes-Goran: Karl X Gustavs krig, Historika media 2004, pp. 149–155
(en) Scott, Franklin D. (1998): Sweden, the Nation's History, Southern Illinois Press, ISBN khong co


Xem them Cuoc chien tranh Thuy Đien - Đan Mach (1658 - 1660)
Hoa uoc Roskilde
Hoa uoc Copenhagen