Serhiy Nazarovych Bubka (tieng Ukraina: Сергій Назарович Бубка; tieng Nga: Сергей Назарович Бубка; sinh 4 thang 12 nam 1963) la mot cuu van đong vien nhay sao nguoi Ukraina. Ong khoac ao Lien Xo cho đen khi quoc gia nay tan ra vao nam 1991. Bubka nhieu lan đuoc binh chon la van đong vien xuat sac nhat the gioi  va nam 2012 la mot trong 24 van đong vien đau tien co ten tai Đai sanh Danh vong cua Lien đoan đien kinh the gioi (IAAF) .
Bubka đa vo đich the gioi 6 lan lien tiep, gianh mot huy chuong vang Olympic va pha ky luc the gioi 35 lan  (17 ky luc ngoai troi va 18 ky luc trong nha). Ong la van đong vien đau tien vuot qua muc xa 6 met va la van đong vien đau tien vuot qua muc xa 6 m 10 (20 ft) .
Ong đang nam giu ky luc the gioi nhay sao ngoai troi 6 m 14, thiet lap ngay 31 thang 7 nam 1994 tai Sestriere, Y  va đa tung giu ky luc the gioi nhay sao trong nha 6 m 15, lap ngay 21 thang 2 nam 1993 tai Donetsk, Ukraina .


Tieu su Serhiy Bubka sinh ra tai Voroshilovgrad (nay la Luhansk). Ban đau la mot van đong vien đien kinh kha o noi dung chay 100 m va nhay xa, nhung chi tu khi chuyen qua thi đau o noi dung nhay sao ong moi chung to minh la mot van đong vien hang đau the gioi. Nam 1983, hay con vo danh tren truong đau quoc te, Bubka đa gianh ngay chuc vo đich tai Giai vo đich the gioi to chuc o Helsinki, Phan Lan. Nam tiep theo ong đa thiet lap ky luc the gioi đau tien voi muc xa 5 m 75. Ong khoac ao đoi tuyen Lien Xo cho đen khi quoc gia nay tan ra vao cuoi nam 1991. He thong the thao Lien Xo tang thuong cho nhung van đong vien lap ky luc the gioi moi. Bubka noi tieng voi viec pha ky luc the gioi tung chut mot, tham chi đen tung 1 cm. Đieu đo cho phep ong co the thuong xuyen đuoc thuong va tro nen thu hut su chu y trong cac giai đau đien kinh.
Ong co mot con trai hien la van đong vien quan vot chuyen nghiep cung ten Serhiy Bubka.


Su nghiep nhay sao Serhiy Bubka bat đau thi đau quoc te vao nam 1981 khi tham du Giai vo đich tre chau Au. Ong chi xep thu 7 o giai nay. Tuy nhien chi hai nam sau, tai Giai vo đich the gioi 1983 to chuc o Helsinki, Bubka đa chinh thuc gia nhap vao hang ngu nhung nha vo đich khi gianh huy chuong vang voi muc xa 5 m 70. Nhung nam tiep theo chung kien su thong tri tuyet đoi cua ong o noi dung nhay sao, voi nhung ky luc the gioi lan luot bi pha.
Ky luc the gioi đau tien Bubka lap đuoc la muc xa 5 m 85 vao ngay 26 thang 5 nam 1984. Chi mot tuan sau ong đa nang len muc 5 m 88, roi 5 m 90 mot thang sau. Bubka vuot qua muc 6 m lan đau tien vao ngay 13 thang 7 nam 1985 tai Paris . Muc xa nay tung đuoc coi la khong the vuot qua. Voi viec khong co đoi thu, trong 10 nam tiep theo, ong nang dan ky luc cua chinh minh cho toi khi đat muc tot nhat trong su nghiep, cung la ky luc the gioi hien nay la 6 m 14 vao nam 1994.
Ong tro thanh van đong vien đau tien vuot qua muc xa 6 m 10 tai San Sebastian, Tay Ban Nha nam 1991. Cho đen thang 9 nam 2012 van chua co van đong vien nao vuot qua đuoc muc xa 6 m 07, ke ca trong nha hay ngoai troi. Bubka lap ky luc the gioi nam 1994 vao thoi điem mot so nha binh luan cho rang đa đen giai đoan xuong doc cua van đong vien vi đai nay. Ong pha ky luc the gioi them 21 cm chi trong vong 4 nam tu 1984 đen 1988, nhieu hon moi van đong vien nhay sao đat đuoc trong 12 nam truoc đo. Bubka tung 45 lan vuot qua muc xa 6 m hoac hon, tinh đen thang 4 nam 2009 la nhieu hon tong tat ca cac van đong vien con lai trong lich su (tai thoi điem 20 thang 4 nam 2009 cac van đong vien khac moi co tong cong 42 lan vuot qua muc 6 m) .
Bubka chinh thuc tuyen bo giai nghe vao nam 2001 tai mot buoi le o giai Cac ngoi sao nhay sao tai Donetsk .


= Loi nguyen The van hoi =
Mac du thong tri noi dung nhay sao, ong lai co thanh tich ngheo nan o cac The van hoi. Ky The van hoi đau tien Bubka co the tham du la nam 1984. Tuy nhien nam đo Lien Xo voi hau het cac quoc gia Khoi phia Đong tay chay. Hai thang truoc ky The van hoi 1984 thanh tich cua ong đa hon 12 cm voi huy chuong vang nam đo Pierre Quinon. Nam 1988 Bubka tham du The van hoi Seoul va gianh huy chuong vang The van hoi duy nhat trong su nghiep cua minh voi thanh tich 5 m 90. Nam 1992 ong that bai trong ca ba lan nhay (5 m 70, 5 m 70, 5 m 75) va bi loai. Nam 1996 mot chan thuong tai got chan lam ong phai bo cuoc truoc khi thi đau. Nam 2000, lan cuoi cung tham du mot The van hoi, Bubka that bai o muc xa 5 m 70 .


= Giai vo đich the gioi =
Trai nguoc voi thanh tich o The van hoi, Bubka đa 6 lan lien tiep vo đich tai cac giai the gioi to chuc tu 1983 đen 1997. Cho đen nay, ong la van đong vien đien kinh duy nhat gianh 6 giai vo đich cho bat cu bo mon nao .


= Qua trinh lap ky luc the gioi =
Trong su nghiep, Bubka đa pha ky luc the gioi nhay sao nam 35 lan . Trong thoi ky đinh cao, chi duy nhat mot lan Bubka mat ky luc the gioi. Chi vai phut sau khi van đong vien Phap Thierry Vigneron lap ky luc the gioi moi ngay 31 thang 8 nam 1984 tai Gala đien kinh o Roma, Bubka đa pha ky luc nay trong lan nhay tiep theo .
Su that rang phan lon nhung ky luc Bubka thiet lap nham minh chung cho su thong tri cua ong o noi dung nay. Nguoi ta khong biet chinh xac kha nang tot nhat cua ong co the vuot qua muc xa bao nhieu, boi nhung giai thuong lon tu cac nha tai tro giai đau cho ky luc the gioi moi nen phan nhieu nhung ky luc sau nay cua ong chi hon ky luc cu đung 1 cm (xem bang ben duoi, tu muc 6 m 05 noi dung ngoai troi va 6 m 10 trong nha). Moi khi pha ky luc thanh cong, ong ngung lai va cho đen giai đau sau, du kha nang co the tiep tuc vuot đuoc muc xa cao hon o giai đau đo .


Sau khi giai nghe Nam 2001, Bubka đuoc đe cu lam mot thanh vien cua hoi đong Lien đoan đien kinh the gioi. Nam 2011, ong trung cu mot nhiem ky 4 nam lam pho chu tich to chuc nay . Ong hien thoi con giu chuc vu chu tich Uy ban Olympic quoc gia Ukraina va la mot thanh vien cua Uy ban Olympic Quoc te .
Ve chinh tri, tu nam 2002 đen 2006, ong la mot nghi si Ukraina (đai bieu cua Đang Vi Ukraina thong nhat), trong uy ban phu trach cac van đe ve thanh nien, the duc, the thao va du lich .


Giai thuong Trong suot qua trinh thi đau, Bubka gianh đuoc nhieu giai thuong co gia tri.

Giai thuong Hoang tu xu Asturias o noi dung the thao nam 1991
Van đong vien xuat sac nhat Lien Xo ba nam lien tiep tu 1984 đen 1986
Van đong vien xuat sac nhat nam 1997 cua tap chi the thao uy tin L'Equipe
Van đong vien nhay sao xuat sac nhat nua sau the ky 20 cua tap chi Track & Field News (Tin tuc đien kinh)


Chu thich