Đai tuong John Churchill, Cong tuoc thu 1 xu Marlborough, Than vuong thu 1 xu Mindelheim, Ba tuoc thu 1 xu Nellenburg, Than vuong cua Đe quoc La Ma Than thanh, KG PC (26 thang 5 nam 1650 – 16 thang 6 nam 1722 O.S.) la mot quan nhan va chinh khach nguoi Anh ma su nghiep đa trai qua nam trieu đai. Xuat than la nguoi hau trong cung đinh Nha Stuart, ong phuc vu James, Cong tuoc xu York trong thap nien 1670 va đau nhung nam 1680, nhanh chong thang tien trong ca quan đoi lan chinh truong nho long can đam va nang luc ngoai giao. Vai tro cua Churchill trong viec đanh bai cuoc Khoi nghia Monmouth nam 1685 đa giup đam bao ngai vang cho James, nhung chi 3 nam sau ong tu bo nha bao tro theo Cong giao nay đe theo mot nguoi Khang Cach Ha Lan, Willem xu Oranje. Đuoc tuong thuong vi giup William đang quang bang tuoc hieu Ba tuoc xu Marlborough, ong phuc vu voi thanh tich xuat sac nhung nam đau Chien tranh Chin nam, nhung nhung cao buoc ong theo phai Jacobite đa khien ong mat chuc va bi tong giam tam thoi tai Thap Luan Đon. Chi đen khi Nu vuong Anne I len ngoi nam 1702, Marlborough moi tro lai đinh cao quyen luc va đam bao đuoc danh vi va tai san.
Hon nhan cua ong voi Sarah Jennings, mot nguoi phu nu nong nay va ban than cua Anne, đem lai nhieu loi ich cho Marlborough, đau tien la chuc Tong tu lenh Quan đoi Anh, sau đo la tuoc hieu Cong tuoc xu Marlborough nam 1702. Tro thanh tong chi huy tren thuc te cua quan đoi Lien minh trong Chien tranh Ke vi Tay Ban Nha, nhung chien thang cua ong tai mot loat cac tran quan trong đua ong tro thanh mot trong nhung vi tuong vi đai nhat cua lich su chau Au. Nhung quan he song gio giua vo ong voi Nu hoang, khien ba nay bi đuoi khoi cung đinh, mot lan nua khien su nghiep cua ong vao cho suy vong. Bi Anne that sung va mac ket giua cac đang Tory va Whig, Marlborough bi cach chuc va buoc phai tu luu đay. Cuoi đoi, ong tro lai nuoc Anh va lay lai anh huong khi Nha Hanover nam quyen o Anh voi vua George I len ngoi nam 1714.
Tham vong khong ngung gia tang cua Marlborough khien ong tro thanh nguoi giau nhat trong so cac than dan duoi trieu Anne. Nhung moi quan he gia đinh khien ong can du vao chinh truong chau Au (chi gai ong, Arabella tro thanh tinh nhan cua James II va con cua ho, Cong tuoc xu Berwick, tro thanh Nguyen soai cua Louis XIV). Trong khi đo, viec ong lanh đao thanh cong quan đoi Lien minh đa đanh dau su troi day cua nuoc Anh voi tu cach mot cuong quoc hang đau. Đong thoi voi viec duy tri su thong nhat giua cac đong minh hiem khich voi nhau, ong cung to chuc quan đoi Anh toi mot muc đo ky luat chua tung thay tu thoi Trung Co.


Tuoi tre (1650-1678) = Nha Ashe =

John Churchill sinh ra trong mot gia đinh quy toc sa sut sinh song o gia trang Ashe o xa Musbury, hat Devon. Cha ong, Winston Churchill, la mot ky si tham gia vao phe Bao hoang chien bai trong Noi chien Anh va theo thoa uoc đinh chien, buoc phai nop mot khoan chuoc toi kha lon 446,18 bang Mac du toi nam 1651 Winston cuoi cung cung tra đuoc khoan phat, no cung lam kiet que gia tai cua nguoi đoi truong ky binh cuu Bao hoang, nguoi mang khau hieu Fiel Pero Desdichado (Trung thanh nhung Bat hanh) ma đen nay gia toc Churchill van duy tri. Winston va nguoi vo Elizabeth sinh it nhat 9 nguoi con, nhung chi 5 nguoi khong bi chet yeu. Con gai ca Arabella sinh ngay 28 thang 2 nam 1640; John la con trai truong, sinh ngay 26 thang 5 nam 1650 (lich Julius). Hai em trai cua John, George va Charles ve sau đeu tro thanh đai tuong va đo đoc trong quan đoi Anh.
Cac ghi chep cho biet rat it ve tuoi tho cua John Churchill, nhung viec lon len trong canh gia đinh tung ban, cung nhung cang thang noi bo do nhung đau tranh phe phai đuong thoi, co the đa co an tuong lau dai len chang trai John Churchill tre tuoi. Hau due mang ten cha ong va la nguoi viet tieu su cua ong, Thu tuong Winston Churchill cho rang hai an tuong chinh co the la noi cam ghet canh ngheo kho va nhu cau che giau suy nghi va cam giac cua minh voi nhung nguoi xung khac.
Viec vua Charles II phuc hoi nen quan chu nam 1660 khien van may Winston Churchill tro lai, nhung khong đua ong toi cho giau co. Nam 1661, Winston tro thanh đai bieu Ha vien cho thi tran Weymouth, va nhu mot an hue hoang gia bu đap cho nhung mat mat do noi chien, ong đuoc bo nhiem lam uy vien toa an ve đat đai cua Ireland nam 1661. Gia đinh chuyen toi Dublin noi John vao hoc tai Truong tu do Dublin; nhung nam 1664 Winston đuoc trieu hoi lam Tro ly Tong quan Hoang gia tai Cung đien Whitehall, va John chuyen vao hoc tai truong tu St Paul o Luan Đon. Ban than vua Charles cung đang thieu thon nen cac khoan thuong cho cac cuu ky si trung thanh nhu Winston rat it oi, nhung vi vua tieu pha hoang tang nay co the cho ho nhung thu khong ton ong ta mot xu, chang han nhung vi tri trong trieu đinh cho con chau ho. Do đo nam 1665 Arabella tro thanh hau nu chinh thuc (tieng Anh: maid of honour) cho Anne Hyde, Nu cong tuoc xu York. It lau sau John tro thanh nguoi hau cho chong Anna, Cong tuoc James xu York, em trai cua nha vua.


= Buoi đau binh nghiep =

Tham vong quan su va hang hai cua Cong tuoc xu York co anh huong manh me len John Churchill. Thuong ho tong cong tuoc duyet binh o cong vien hoang gia, John quyet tam lap cong danh bang binh nghiep. Ngay 14 thang 9 nam 1667, John nhan quan ham thieu uy trong Ngu lam quan trong Trung đoan Can ve so 1, tien than cua Ve binh Hoang gia Anh. Nam 1668 Churchill đuoc cu toi đon tru o Tangier thuoc Bac Phi, noi Anh moi thu đuoc nhu vat hoi mon cua Catarina Henriqueta cua Bo Đao Nha vua tro thanh hoang hau cua Charles II. Churchill luu lai đay 3 nam, thu đuoc nhieu kinh nghiem chien truong va huan luyen chien thuat tu nhung cuoc cham tran voi nguoi Moor.
Tro lai Luan Đon thang 2 nam 1671, phong cach hao hoa va ve đien trai cua Churchill đa som loi cuon mot trong nhung tinh nhan nhieu anh huong nhat cua nha vua, Barbara Villiers, Cong tuoc thu 1 xu Cleveland. Nhung moi quan he đo cung gay ra nguy hiem; mot ghi chep noi rang co lan Churchill tut khoi giuong Barbara tron vao trong tu khi Charles toi nhung bi nha vua phat hien, ong noi "Mi la mot thang nhai ranh, nhung ta tha thu cho boi mi lam the đe kiem mieng banh mi." Mac du cau chuyen co phan đang ngo (mot phien ban khac noi rang Churchill nhay qua cua so), nhung du luan nhin chung tin rang ong la cha đe cua con gai Barbara, Cong nuong Barbara FitzRoy sinh nam 1672, du cho Churchill khong bao gio cong nhan.

Nam 1672 Churchill tham gia hai quan, đanh nhau voi quan Ha Lan trong tran Solebay ngoai bo bien Suffolk thang 6 nam đo. Nhung hanh vi dung cam tren ky ham cua Cong tuoc xu York, HMS Prince, khien cho Churchill đuoc thang vuot cap len thanh thuyen truong (đai ta hai quan) trong Trung đoan Đo đoc. Nam sau (1673) Churchill tiep tuc nhan khen thuong khi tham gia vao mot đoi tien phong đot kich 30 nguoi, chiem đong va co thu thanh cong mot phan phao đai tai tran Maastricht. Ong tro thanh noi tieng vi cuu mang Cong tuoc xu Monmouth va bi mot vet thuong nhe. Ong khong chi đuoc hoang gia Anh ghi nhan ma ca vua Louis XIV cua Phap cung ban loi khen ngoi truc tiep, tu đo co đuoc danh tieng trong va ngoai quan đoi.


= Hon nhan va gia đinh =

Khi tro lai St. James, Churchill bi thu hut boi mot thieu nu moi toi trieu đinh ten la Sarah Jennings Sarah co xuat than rat giong voi Churchill: gia đinh quy toc nho, cha mat khi co len 8, đuoc tuong thuong vi long trung thanh voi nha Stuart bang viec tro thanh nguoi hau cho Mary cua York, vo thu hai cua Cong tuoc York. Sarah moi khoang 15 tuoi vao nam 1675 khi gap Churchill, va đa lap tuc khien Churchill me đam boi ve ngoai va su duyen dang. Ban đau nhung loi bay to đam đuoi cua Churchill bi nghi ngo, boi nguoi tinh cu la Barbara moi chuyen toi Paris khien cho Sarah co the cam thay minh nhu mot tinh nhan the chan hon la mot hon the. Tuy nhien cuoi cung nhieu thang tan tinh cung giup Churchill thanh cong. Mac du Winston mong con trai minh lay Catherine Sedley giau co hon, Đai ta Churchill van lay Sarah vao khoang mua đong nam 1677-1678, co le trong gia tu cua Nu cong tuoc xu York.
John va Sarah co ca thay 7 nguoi con:

Cong nuoc Harriet Churchill (thang 10 nam 1679-khoang 1698)
Henrietta Churchill, Cong tuoc thu 2 xu Marlborough (19 thang 7 nam 1681 – 24 thang 10 nam 1733)
Anne Churchill, Ba tuoc phu nhan xu Sunderland (27 thang 2 nam 1683 – 15 thang 4 nam 1716)
John Churchill, Hau tuoc xu Blandford (13 thang 2 nam 1686 – 20 thang 2 nam 1703)
Elizabeth Churchill, Ba tuoc phu nhan xu Bridgewater (15 thang 3 nam 1687 – 22 thang 5 nam 1751)
Mary Churchill (15 thang 7 nam 1689 – 14 thang 5 nam 1719)
Đuc ngai Charles Churchill (19 thang 8 nam 1690 – 22 thang 5 nam 1692)


Nhung nam khung hoang (1678-1700) = Phuc vu trong nganh ngoai giao =
Duoi thoi Ba tuoc Danby chinh phu Anh bay gio tien hanh mot cuoc tai to chuc va chuan bi chien tranh chong lai nguoi Phap. Moi lien minh moi voi Ha Lan, cung voi quan đoi Anh lon manh mo ra nhung trien vong quan trong cho Churchill trong linh vuc quan su va ngoai giao. Thang 4 nam 1678, Churchill (đong hanh voi nguoi ban va la mot chinh khach đang len, Sidney Godolphin), đi toi La Hay đe đam phan mot thoa thuan trien khai quan Anh o xu Vlaanderen. Chuyen đi that bai vi Charles II ngam ngam đi day voi vua Phap, nhung đem lai thanh cong ca nhan cho Churchill khi thiet lap moi quan he voi Willem III xu Oranje, nguoi đac biet an tuong voi su sac sao va nha nhan trong ki nang thuong thuyet cua Churchill. Vao thang 5 nam đo, Churchill đuoc bo nhiem lam Chuan tuong bo binh, nhung hi vong khuay đong chien tranh tro thanh ao tuong khi cac đang phai Ha Lan quyet đinh hoa đam voi Phap, dan toi Hiep uoc Nijmegen.

Khi Churchill tro lai Anh vao cuoi nam 1678 ong nhan ra nhung thay đoi nghiem trong trong xa hoi Anh. Loi khai man cua Titus Oates ve cai goi la Am muu Giao hoang nham loai tru Cong tuoc York theo Cong giao ra khoi dong ke vi ngoi vua, đay ong nay đi luu đay trong gan 3 nam. James buoc Churchill đi theo, ho toi La Hay roi Brussels, truoc khi đuoc phep toi Edinburgh. Chi toi nam 1682, khi Charles đanh bai đang Whig thi Cong tuoc York moi đuoc quay lai Luan Đon. Trong thoi ky nay Churchill đam nhan mot so nhiem vu ngoai giao, trong đo co chuyen đi toi Paris đe xin vien tro cho Charles II, đam bao tai chinh cho nha vua đuong đau voi Nghi vien. Nhung phuc vu nay đuoc tuong thuong voi tuoc hieu quy toc: ngay 21 thang 12 nam 1682 ong tro thanh Lanh chua cua Eyemouth o Scotland va 1 nam sau đo đuoc bo nhiem lam đai ta trong Trung đoan Long ky binh Ngu lam quan.
Gia tai ket hop lai cua nha Churchill gio đay đam bao cho ho mot cuoc song tuong đoi sung tuc; ngoai mot co ngoi o Luan Đon co bay nguoi hau, ho cung mua gia trang Holywell o St Albans (que Sarah) lam nha nghi o nong thon. Sarah ha sinh con gai đau, Henrietta, nam 1681, roi đen Anne (1684), John (1686), Elizabeth (1687), Mary (1689), Charles (1690, chet yeu khi 2 tuoi).
Thang 7 nam 1683 Churchill đuoc gui toi luc đia đe đon Vuong tu Jørgen cua Đan Mach đen Anh đe ket hon voi Vuong nu Anne, con gai ut cua Cong tuoc xu York. Anne ban cho Sarah, nguoi vuong nu quy men tu nho, vi tri tuy nu chinh thuc (tieng Anh: Ladies of the Chamber, hau can cho nu vuong, vuong hau hoac vuong nu). Moi quan he giua hai nguoi phu nu nay ngay cang phat trien, đen đo ma ve sau Sarah tung viet lai rang no "khien mot tinh nhan cung phai ghen ty." Ve phan minh, Churchill to tinh cam nguong mo voi Anne, tro thanh hiep si tuy tung va voi viec ngay cang gan bo voi vuong nu theo Anh giao nay, dan xa roi vong than can cua James, nhung nguoi theo Cong giao.


= Cuoc noi loan Monmouth =

Voi cai chet cua Charles II nam 1685, em trai ong la Cong tuoc York tro thanh Vua James II. Khi len ngoi, James bo nhiem ong lam thong đoc cua Cong ty Vinh Hudson. Ong cung đuoc xep vao hang tuy tung cua nha vua va tro thanh quy toc xu Anh voi tuoc vi Nam tuoc Sandridge o hat Hertfordshire thang 5 nam đo, va do đo co mot ghe trong Thuong vien. Tuy nhien bau khong khi chinh tri bay gio bi phu bong boi cac cuoc noi loan, o Scotland boi Ba tuoc Argyll va o Anh boi con trai ngoai gia thu cua Charles II, Cong tuoc xu Monmouth, nguoi nhan đuoc khuyen khich tu nhung nguoi theo đang Whig va nhan vat bat man khac, đoi lay ngai vang cua xu Anh ma ong cho chinh đang thuoc ve minh.
Churchill nhan quyen tu lenh bo binh thuong truc trong quan đoi hoang gia đuong đau voi quan noi loan Monmouth, nhung vinh du chi đao chien dich đuoc trao cho Ba tuoc Feversham, mot nguoi tai nang han che nhung rat trung thanh. Monmouth đo bo vao Lyme Regis ngay 11 thang 6 voi mot đoi quan nong dan trang bi kem, sai thoi co va khong co quan su tai gioi, đa bi đanh tan tac tren canh đong Somerset trong tran Sedgemoor ngay 6 thang 7 nam 1685. Mac du Churchill la cap duoi do Feversham, to chuc đieu hanh, ki nang tac chien va long dung cam tren chien truong cua ong đong vai tro then chot trong chien thang. Su gia John Tincey viet: "Sedgemoor han khong phai la chien thang ngoan muc nhat cua John Churchill, nhung no xung đang nen đuoc ghi nhan la chien thang đau tien cua ong".
Churchill đuoc thang len ham Thieu tuong ngay 3 thang 7 nam đo, va nham chuc chi huy nhieu đac quyen o Phan đoi Canh ve so 3. Nhung phan lon vinh du chien thang thuoc ve tay Feversham va theo nha su hoc David Chandler, co the viec khong đuoc trong đai, cung nhu hanh đong đan ap đam mau sau đo cua Ba tuoc Jeffreys dan đen su vo mong dang cao thanh viec tu bo James II cua Marlborough sau nay. Thuc ra Churchill đa som lo lang ve khuynh huong cua James II, co nguon cho rang ong tung noi voi lanh chua Galway it lau sau khi James II đang quang, rang "neu nha vua tim cach thay đoi ton giao cua chung ta, toi se ngay lap tuc ngung phung su ong ta."


= Cach mang Vinh quang =

Tu sau chien dich Sedgemoor, Churchill cam thay lo lang se bi cho la khong tan thanh nhiet tam ton giao ngay cang tang cua nha vua chong lai phong trao Khang Cach. Viec James II thang chuc cho nhung tin đo Cong giao vao hang loat cac co quan quyen luc - bao gom ca quan đoi - đau tien lam nay sinh nghi ngo, sau lon dan thanh muu đo noi loan trong dan chung von phan lon theo Khang Cach; ngay ca nhung thanh vien trong hoang toc cung lo ngai ve long mo đao Cong giao cuong nhiet cua nha vua. Ho nen su bat man lai vi Charles khong co con trai ma cac con gai đeu theo Khang Cach, nhung khi Vuong hau ha sinh con trai, James Francis Edward Stuart, đieu nay mo ra vien canh mot loat cac nha quan chu Cong giao lien tiep nhau. Mot so nguoi duoi truong nha vua, nhu Nam tuoc Salisbury va Nam tuoc Melfort tu bo nguon goc Khang Cach đe nhan đuoc an sung o cung đinh, nhung Churchill thi khong. Ong noi voi nha vua, "Than đuoc sinh ra la mot nguoi Khang Cach, va đinh se song va chet trong tin nguong đo"; tuy rang ong noi vay cung boi loi ich rieng cua minh. Tin rang chinh sach cua nha vua co the hoac pha hong su nghiep cua chinh ong hoac tao ra mot cuoc noi loan lon hon nua, ong khong co y đinh theo got cha minh truoc kia khi đung ve phe chien bai.

Đe lat đo James II, 7 nhan vat quyen luc đa hop va viet mot loi moi gui toi Quoc truong Ha Lan theo Khang Cach, tuc Hoang tu William cua Orange, đe xuat ong nay xam luoc nuoc Anh va len ngoi vua. Nhung nguoi ky ten trong la thu bao gom cac thanh vien đang Whig lan Tory, va Giam muc Luan Đon, Henry Compton, nguoi đam bao voi William rang "19 phan 20 dan chung mong muon thay đoi." William, vua la con re vua la chau goi James II bang cau, khong can su khuyen khich nao hon đe nam lay ngai vang nuoc Anh. Tuy khong ky vao la thu (boi khi đo ong chua phai la yeu nhan chinh tri), nhu nhieu nguoi khac Churchill cung tim kiem mot co hoi thich hop đe roi bo James. Churchill tuyen bo y đinh cua minh thong qua đai dien lien lac cua William tai La Hay - "Neu ngai nghi co bat cu đieu gi khac toi nen lam, ngai cu viec ra lenh cho toi."

William đo bo vao Torbay ngay 5 thang 11 nam 1688, tu đay ong đem quan toi Exeter. Quan đoi cua James, duoi su chi huy cua Lanh chua Feversham, tien toi Salisbury, nhung hau het cac si quan cap cao khong man ma voi đanh nhau - ngay ca Vuong nu Anne cung viet cho William đe chuc ong "thanh cong tot đep trong chuyen nay nhu mot su đam đuong nghia vu." Churchill van o phe nha vua va đuoc thang len ham Trung tuong ngay 7 thang 12, nhung viec ong boc lo su sung suong ra mat khi Lanh chua Cornbury đao thoat sang phia Orange khien cho Feversham đoi phai bat giu ong nay. James phan ung rat cham tre, tri hoan lenh bat khien cho sang ngay 24 thang 11, sau cuoc hop hoi đong chien tranh, Churchill, voi khoang 400 tuong ta va tuy tung, tron khoi trai quan hoang gia va chay toi cho William o Axminster, đe lai mot la thu xin loi va bien minh:... Than hi vong rang uu đai lon lao ma than thu huong duoi quyen Be ha, thu ma than co khien than khong bao gio trong đoi mot su thay đoi chinh phu khac, co the thuyet phuc Be ha va the gioi mot cach hop ly rang than đuoc thuc đay mot nguyen ly cao ca hon..
Đung truoc su đao ngu cua mot loat tuong linh va cac cuoc noi day cua dan chung Luan Đon, trong khi tu choi quan Phap can thiep, James buoc phai chay tron sang Phap ngay 23 thang 12, khien cho cuoc đao chinh ve sau đuoc goi la "Cach mang Vinh quang" thanh cong hau nhu khong gay đo mau.


= Tuong cua William =

Khi William va Mary len ngoi đong cai tri, ho ban thuong cho mot loat nhung nguoi ung ho minh, trong đo co Churchill đuoc phong tuoc Ba tuoc Marlborough ngay 9 thang 4 nam 1689, đong thoi đuoc bo sung vao Hoi đong Co mat. Viec thang chuc nay dan toi nhung loi đon cao buoc Marlborough đa phan boi mot cach nhuc nha vi vua cu cua minh đe cau danh vi. Nhung nguoi bien ho cho Marlborough, chang han hau due cua ong la Winston Churchill đa co cong đi tim đong luc ai quoc, ton giao va đao đuc cho hanh đong cua ong; tuy nhien theo cach noi cua Chandler, kho ma go cho Marlborough khoi toi nhan tam, boi on, muu mo va phan nghich chong lai mot nguoi ma ong ta no hau nhu moi thu trong cuoc đoi va su nghiep tinh đen thoi điem đo.

Hanh đong chinh thuc đau tien cua Marlborough la ho tro viec to chuc lai quan đoi-tham quyen xac nhan long trung thanh hay thanh loc cac si quan đem lai cho vi ba tuoc co hoi xay dung mot mang luoi quyen luc huu ich trong hon hai chuc nam sau đo. Nhiem vu nay đuoc tien hanh khan truong, boi chi sau thang sau khi James II ra đi, nuoc Anh tham gia vao cuoc chien chong lai nuoc Phap trong mot lien minh nham ngan chan tham vong ba chu cua Louis XIV. Marlborough đuoc cu lam tu lenh 8 nghin quan gui sang Ha Lan vao mua xuan nam 1689, tuy nhien trong suot Chien tranh Chin nam (1688-1697) ong chi co 3 nam phuc vu o chien truong va phan lon o duoi su chi huy cua nguoi khac. Tuy nhien, trong tran Walcourt ngay 25 thang 8 nam 1689, Marlborough nhan đuoc loi ca ngoi tu tu lenh quan Lien minh, Hoang than Waldeck do nang luc cam quan va long dung cam, va William ban cho ong chuc chi huy nhieu bong loc o Trung đoan so 7 Bo binh bao ve Luan Đon.
Tuy nhien danh tieng cua Marlborough trong trieu đinh ngay cang suy giam, do su than can cua vo chong ong voi vuong nu  Anne, nguoi xet theo tinh chinh thong xung đang len ngoi hon William va Mary. Mary cam thay rat kho chiu voi Sara, nguoi len tieng benh vuc Anne trong mot loat tranh cai trieu đinh va noi cam ghet lay sang ca ba tuoc. Tuy nhien trong mot thoi gian nhung tranh cai nong nay nay chim xuong boi cac su kien o Ireland noi James đo bo thang 3 nam 1689 đe tim cach lay lai ngai vang. Khi William đem đai quan toi Ireland thang 6 nam 1690 Marlborough đuoc chi đinh lam tu lenh tat ca quan đoi va dan quan o xu Anh, va tham gia vao Hoi đong Chin nguoi co van cho Nu hoang Mary ve cac van đe quan su trong luc nha vua vang mat, tuy nhien Mary khong them che giau su cam ghet voi Marlborough.
Chien thang cua William III trong tran Boyne ngay 1 thang 7 nam 1690 buoc James II phai bo roi đoi quan cua minh va chay tron tro ve nuoc Phap. Thang 8 Marlborough đi toi Ireland, lan đau tien đuoc cam quan đoc lap trong mot chien dich ket hop thuy-bo vao cac cang mien nam Cork va Kinsale. Đo la mot chien dich tao bao, sang tao nham vao cac tuyen đuong van chuyen quan luong cua phe Jacobite ma vi ba tuoc đe xuat va tien hanh xuat sac. Thanh Cork that thu ngay 27 thang 9, Kinsale noi tiep vao giua thang 10. Du khong dan toi ket thuc chien tranh nhu Marlborough ky vong, chien dich đa day cho Marlborough bai hoc ve tam quan trong cua hau can va phoi hop tac chien. Phai 10 nam sau đo Marlborough moi co dip tro lai cam quan.


= Bi cach chuc va that sung =

William III ghi nhan tai cam quan cua Marlborough nhung khong ban cho Huan chuong Garter va khong bo nhiem Marlborough lam Tu lenh Quan khi khien cho vi ba tuoc bat man; ma Marlborough cung khong che đay su that vong đo đang sau nhung loi than trong thong thuong. Su dung anh huong trong Nghi vien va quan đoi, Marlborough khuay đong su bat man ve viec William ua su dung cac tuong linh nuoc ngoai, đe gay ton thuong uy the nha vua. Biet đuoc đieu nay, William đen luot minh cong khai bay to nghi ngo voi Marlborough; su than cua Tuyen hau xu Brandenburg toi Luan Đon nghe thay nha vua nhan xet rang ong đa bi Marlborough đoi xu "mot cach bi oi đen muc, neu khong phai la vua, ong han đa phai thach ong nay đau tay đoi."
Ke tu thang 1 nam 1691 Marlborough đa lien lac voi vi vua luu đay James II o Saint-German, cau xin đuoc xa toi cho viec đao ngu truoc đay - mot loi xa toi la het suc can thiet cho su nghiep tuong lai trong mot kich ban khong phai hoan toan khong the xay ra cua mot cuoc noi day Jacobite thanh cong. William nhan biet ro nhung moi lien lac nay, khong chi cua Marlborough ma ca nhung nguoi khac, nhung viec choi nuoc đoi nay giong mot kieu bao hiem hon la mot cam ket ro rang. William hieu tam quan trong va nang luc cua Marlborough va can thay phai loai bo moi lo ngai nay.

Vao luc William va Marlborough tro ve sau tu mot chien dich it đung đo o Ha Lan thuoc Tay Ban Nha nam 1691, quan he giua ho cang toi te hon. Thang 1 nam 1692, Nu hoang ra lenh cho Anne loai bo Sarah khoi gia toc nhung Anne tu choi. Tranh cai ca nhan nay la nguyen nhan truc tiep dan đen Marlborough mat chuc. Ngay 20 thang 1, Bo truong Noi vu, Ba tuoc Nottingham ra lenh cho Marlborough tu bo moi chuc vu quan su lan dan su, va cam ong tham gia trieu đinh. Khong ly do cu the nao đuoc đua ra va nhung nguoi đong lieu voi Marlborough to ra bat binh: Shrewsbury len tieng phan đoi con Godolphin đe doa tu chuc. Đo đoc Russell, bay gio la tong tu lenh Hai quan Anh, con thang thung cao buoc nha vua đa vo on voi "nguoi đa đat vuong mien len đau ong ta."


= Toi phan quoc =
Van rui cua Marlborough con chua dung o đo. Mua xuan nam 1692 đem lai nhung nguy co moi ve mot cuoc xam luoc tu nuoc Anh va nhung am muu Jacobite. Dua tren loi khai cua mot Robert Young nao đo, Nu hoang ra lenh bat tat ca nhung nguoi ky ten vao mot la thu ung ho su phuc ngoi cua James II va đoi bat giu William III. Marlborough, đuoc cho la mot trong nhung nguoi ky ten, bi tong giam o Thap Luan Đon ngay 4 thang 5 noi ong lam benh trong 5 tuan, khong chi vi hoan canh ban than ma con do cai chet cua con trai Charles ngay 22 thang 5. Nhung la thu cua Young ve sau bi xem la gia mao va Marlborough đuoc tha vao 15 thang 6, nhung ong tiep tuc lien lac voi James, dan toi su kien noi tieng đuoc goi la "la thu vinh Camaret" nam 1694.
Tu vai thang truoc đo Lien minh đa chuan bi mot cuoc tan cong vao Brest, cang o Vinh Biscay ma Phap nam giu. Nguoi Phap nhan đuoc tin tinh bao canh bao ve mot cuoc đot kich bat ngo, va Nguyen soai Vauban đa tang cuong phong thu va canh gac o đay. Ket qua la cuoc tan cong ngay 18 thang 6 do Thomas Tollemache ket thuc trong tham hoa, hau het quan Anh bi chet hoac cam tu. Mac du khong co bang chung, nhung nguoi giem pha Marlborough tuyen bo rang chinh ong đa bao cho ke thu. Macaulay khang đinh rang Marlborough đa canh bao ve viec đo bo cho James trong mot la thu ngay 3 thang 5, đe lam that bai chien dich va khien kinh đich Tollemache bi giet hoac mat uy tin. Gioi su gia hoac nghi ngo tinh chan thuc cua la thu, hoac cho rang la thu Marlborough khong co nhieu y nghia thuc te, boi ke hoach Vinh Camaret đuoc nhieu nguoi biet đen va nguoi Phap thuc ra đa tang vien tu thang 4.


= Hoa giai =
Cai chet cua Mary ngay 28 thang 12 nam 1694 cuoi cung dan toi mot cuoc hoa giai chinh thuc nhung lanh nhat giua William III va Anne, gio đay la nguoi thua ke duy nhat ngai vang. Vo chong Marlborough đuoc phep tro lai trieu đinh nhung ba tuoc khong đuoc tro lai cac chuc vi nhu ong hi vong.
Nam 1696 mot lan nua Marlborough, cung voi Godolphin, Russell va Shrewbury bi cao buoc muu phan lien ket voi James II, lan nay duoi su chu muu cua John Fenwick. Cao buoc nay cuoi cung bi bac (Fenwick van bi xu tu) nhung chi toi nam 1698, mot nam sau khi Hiep uoc Ryswick cham dut Chien tranh Chin nam, thi moi quan he giua William va Marlborough moi am len. Duoi su đe xuat cua Nam tuoc Sunderland (nguoi co vo la ban than cua Sarah Churchill), William cuoi cung nhan đuoc vi tri thong đoc cho Cong tuoc xu Gloucester, con ca cua Anne; ong cung đuoc phuc hoi vi tri trong Hoi đong Co mat cung cap bac Trung tuong. Khi William đen Ha Lan vao thang 7 Marlborough tung tham gia vao hoi đong nhiep chinh. Tuy nhien Marlborough khong hoan toan hoa giai đuoc voi William, khi vua muon to ra la mot nguoi trung thanh voi nha vua vua phai duy tri cac moi quan he than thiet voi phe Tory


Nhung nam cuoi đoi (1700-1722) = Chien tranh thua ke Tay Ban Nha =

Voi cai chet cua vi vua nhu nhuoc va khong co con Carlos II cua Tay Ban Nha ngay 1 thang 11 nam 1700, viec ke vi ngai vang Tay Ban Nha, va do đo kiem soat ca đe che rong lon cua no, lai mot lan nua loi keo ca chau Au vao mot cuoc chien tranh-Chien tranh Ke vi Tay Ban Nha. Luc hap hoi Carlos II đa truyen lai ngoi vi cua minh cho chau noi Louis XIV (vo Louis XIV la Vuong nu Maria Teresa cua Tay Ban Nha, chi gai cung cha khac me cua Carlos) la Philippe cua Phap, Cong tuoc xu Anjou, nguoi len ngoi voi tuoc hieu Felipe V cua Tay Ban Nha. Đieu nay dan toi vien canh thong nhat nuoc Phap va Tay Ban Nha duoi quyen Vuong toc Bourbon, lat đo can can quyen luc chau Au va khong the chap nhan đoi voi nuoc Anh, Cong hoa Ha Lan va Hoang đe Roma Than thanh Leopold I, nguoi cung co huyet thong voi hoang toc Tay Ban Nha va đoi ngoi vi. Vi suc khoe William giam sut, va anh huong khong nghi ngo gi cua vi ba tuoc voi Vuong nu Anne nam quyen ke vi, nha vua quyet đinh rang Marlborough nen nam trung tam su vu chau Au. La Đai su Toan quyen cua William tai La Hay va chi huy quan đoi Anh, Marlborough đuoc trao cho nhiem vu thuong thao mot lien minh moi đe chong lai Phap va Tay Ban Nha..

Ngay 7 thang 9 nam 1701, Hiep uoc Đai Lien minh thu hai đuoc ky ket giua Anh, Hoang đe Đuc va Cong hoa Ha Lan đe dap tat tham vong cua Louis XIV.
Tuy nhien, William khong kip chung kien nuoc Anh tuyen chien ma qua đoi ngay 8 thang 3 nam 1702, đua Anne tro thanh Nu vuong Anh. Mac du cai chet cua William gay ra su chia re nhat thoi trong lien minh, Ba tuoc Wratislaw cho rang đieu an ui la no cho phep Marlborough nhan đay đu quyen han tu Nu hoang trao. Anne nhanh chong phong cho Marlborough lam Tu lenh Quan khi-mot chuc vu beo bo ma ong mong moi tu lau- thanh vien Dong Hiep si Garter (danh hieu hiep si cao nhat cua Anh) va Đai tuong, tong tu lenh quan đoi o trong nuoc va hai ngoai. Cong nuong Marlborough cung nhan mot loat chuc vu than can trong trieu, bao gom ca Chuong kho Co mat vien nam ngan sach hoang gia. Gia toc Marlborough len đen đinh cao quyen luc, voi thu nhap hang nam cong lai tren 6 van bang Anh cung anh huong khuynh đao trieu đinh.


 Cac chien dich đau tien  Ngay 4 thang 5 nam 1702, nuoc Anh chinh thuc tuyen chien voi Phap. Marlborough nham chuc tu lenh luc luong Anh, Ha Lan va Đuc hon hop, nhung toi thoi điem đo ong chua co kinh nghiem chi huy mot quan đoi lon o chien truong, it trai qua chien tran hon nhieu tuong linh Ha Lan va Đuc duoi quyen. Quyen chi huy cua ong cung bi gioi han; ong chi co the ra lenh cho cac tuong Ha Lan khi quan đoi cua ho hanh đong phoi hop, trong nhung thoi điem khac ong phai dua vao tai xu tri va thuyet phuc đoi voi khong chi cac tuong linh ma ca cac đai dien chinh tri tu chinh phu Ha Lan. Tuy vay, bat chap su ue oai ban đau cua Lien minh chien dich o Ha Lan (mat tran chinh cua cuoc chien) khoi đau tot đep cho Marlborough. Sau khi chiem uu the truoc Nguyen soai Boufflers, ong lan luot chiem đong Venlo, Roermond, Stevensweert va Liege, dan đen ong đuoc phong Cong tuoc thang 11 nam đo.
Cung voi su thang tien cua vo chong Marlborough, cac con gai cua ho cung lan luot đuoc ga vao cac gia toc quyen luc. Tuy nhien Marlborough danh nhieu hi vong nhat vao đua con trai ca cung mang ten John, va la con trai duy nhat con song khi đo, nguoi tu thieu thoi đa đuoc phong lam Hau tuoc Blandford. Nhung khi đang hoc o Cambridge, John mac benh đau mua va mat vao thang 2 nam 1703 khi moi 17 buoi, đieu cong tuoc goi la "noi đau buon lon nhat tren đoi".
Tro lai La Hay vao thang 3, cong tuoc đoi dien voi Nguyen soai Villeroi đa thay the Boufflers lam tu lenh quan Phap. Mac du Marlborough đem quan chiem Bonn, Huy, va Limbourg vao nam 1703, cai goi la 'Đai Chien luoc' - mot ke hoach giua Anh va Ha Lan nham đam bao Antwerp va tu đo mo ra tuyen đuong song xuong Flandre va Brabant – bi that bai do the chu đong nam trong tay Villeroi, su phoi hop tac chien kem cua Lien minh, va that bai tham hai cua tuong Obdam trong Tran Eckeren ngay 30 thang 6. Trong nuoc cong tuoc cung phai lo lang toi nhieu van đe. Chinh quyen Tory on hoa cua Marlborough, Bo truong Ngan kho Godolphin, va Chu tich Ha vien Robert Harley, thuong xuyen xich mich va bi can tro boi nhung nguoi Tory cuc huu muon theo đuoi su dung tan luc Hai quan Hoang gia Anh đe gianh cac loi ich thuong mai va mo rong thuoc đia hai ngoai. Phai Tory ung ho tac chien tren bien hon la đat lien: thay vi tan cong ke thu o noi ho manh nhat, nhung nguoi Tory đe xuat tan cong Louis XIV va Felipe V noi ho yeu the hon - o cac đe quoc thuoc đia va giua đai duong. Trai lai phai Whig, đung đau la mot nhom goi la 'Junto', nhiet liet ung ho chien luoc luc đia cua noi cac muon thoc mui tan cong vao trai tim nuoc Phap. Su ung ho nay it nhieu xep xuong do nhung chien dich khong quyet đinh gan đo cua Lien minh, nhung Marlborough, nguoi đa gianh đuoc mot uy the quoc te nhu lanh tu Lien minh, co the duy tri đuong loi cua minh bat chap su phan đoi o thoi điem đo.


 Blenheim va Ramillies  Bi nguoi Phap va Bavaria gay ap luc o phia tay va cac cuoc noi day cua nguoi Hungary o phia đong, nuoc Ao đung truoc nguy co bi loai khoi cuoc chien. Nhung lo ngai ve Vien va tinh hinh o nam Đuc thuyet phuc Marlborough ve su can thiet gui vien quan toi mien Danube; nhung ke hoach chiem the chu đong tu đoi phuong het suc lieu linh. Tu ban đau cong tuoc quyet đinh gat nguoi Ha Lan ra, boi ho se khong bao gio đong y chia se bot quan Lien minh khoi mien Ha Lan thuoc Tay Ban Nha. Marlborough đua quan đoi Anh toi song Moselle theo mot ke hoach thong nhat voi La Hay tu truoc, nhung o đay ong tim cach thoat khoi su go bo cua nguoi Ha Lan va hanh quan toi phia nam đe hoi binh voi quan Ao o mien nam Đuc.
Mot su ket hop giua su lua gat chien luoc va tai đieu hanh xuat sac giup Marlborough đat đuoc muc đich cua minh. Sau khi hanh quan 250 dam (400 km) tu Ha Lan, quan Lien minh co mot loat tran giao chien voi quan đoi Phap-Bavaria doc bo song Danube. Tran đung đo lon đau tien dien ra ngay 2 thang 7 nam 1704 khi Marlborough va Hoang tu Louis cua Baden tan cong o at cac cao điem Schellenberg o Donauworth. Tran chien quan trong nhat xay ra vao ngay 13 thang 8 khi Marlborough – đuoc chi huy quan Thanh che Roma Eugene de Savoie-Carignan, mot vi tuong tai nang, ho tro – tung ra mot cu đanh quyet đinh vao quan đoi cua Nguyen soai Tallard va Tuyen cu hau Bavaria o Tran Blenheim. Toan the chien dich, ma su gia quan su John Lynn xem la mot trong nhung vi du xuat sac nhat ve nghe thuat hanh quan va giao chien truoc thoi Napoleon Bonaparte, la mot kieu mau ve len ke hoach, hau can, chien tranh chien thuat va chien dich. Chien dich nam 1704 la buoc ngoat cua chien tranh, loai Bavaria khoi vong chien đau va huy diet hy vong thang loi nhanh chong cua Louis XIV. Cac thang loi lien tiep sau đo o Landau tren mien Rhine, cung Trier va Traben-Trarbach tren bo Moselle đua Marlborough tro nen lung danh nhu vi tuong so mot cua thoi đai va anh hung dan toc ma moi gioi o Anh bay gio, ke ca đang Tory, đeu ca ngoi.

Nu vuong ban thuong cho gia toc Marlborough mot thai ap hoang gia o Woodstock va hua hen se xay mot cung đien đe tuong nho đai thang Blenheim; nhung tu luc đang quang quan he cua Nu vuong voi Sarah tro nen dan dan xa cach. Viec vo chong Cong tuoc leo toi đinh danh vong co mot phan khong the ke toi la nho quan he than mat voi Anne, nhung chien dich khong thuong xot cua Sarah (mot nguoi đang Whig) chong lai phe Tory, đa co lap ba khoi Nu vuong nguoi co nhung gan bo tu nhien voi Tory, nhung nguoi ung ho nhiet thanh cho Giao hoi Anh. Ve phan minh, Anne, gio đa thanh nu vuong, khong con la thieu nu de bi thong ngu boi co ban xinh đep hon, phat ngay nhung tro chinh tri phach loi thieu nha nhan va cach cu xu ngay mot kieu cang cua Sarah.
Trong luc cong tuoc hanh quan toi Danube, Hoang đe Leopold I ban tang cho Marlborough danh hieu hoang than cua Đe quoc La Ma Than thanh trong mot lanh đia nho o Mindelheim. Nu vuong nhiet tinh chap thuan su ban tuoc nay, nhung sau nhung thanh cong nam 1704, chien dich nam 1705 khong đat đuoc ky vong. Ke hoach xam luoc nuoc Phap thong qua thung lung Moselle bi ca ban be lan đoi thu trong nuoc ngo vuc, buoc cong tuoc phai rut lui ve Ha Lan. Mac du Marlborough đot pha thanh cong Vanh đai phong thu Brabant trong tran Elixheim vao thang 7, su do du cua Lien minh va nhat la su ngap ngung cua Ha Lan, khien cho cong tuoc khong the khai thac đuoc loi the tu Blenheim. Nguoi Phap va đang Tory o Anh bac bo lap luan rang chi co chu truong pha roi cua nguoi Ha Lan đa tuoc khoi Marlborough mot chien thang vi đai nam 1705, rang Blenheim chi la mot cu an may va Marlborough chang phai la mot vi tuong đang so.
Nhung thang đau nam 1706 cung gay nan long cho cong tuoc khi cac tuong cua Louis XIV co nhung thang loi buoc đau o Y va Alsace. Nhung that bai nay đong bang ke hoach ban đau cua Marlborough cho chien dich sap toi, nhung ong som đieu chinh ke hoach va hanh quan vao lanh tho đoi phuong. Louis XIV, cung quyet tam giao chien khong kem đe phuc thu cho Blenheim, thuc giuc Nguyen soai Villeroi truy tim Monsieur Marlbrouck. Hai ben gap nhau o tran Ramillies o mien Ha Lan thuoc Tay Ban Nha ngay 23 thang 5, noi vao gio phut quyet đinh Marlborough đa tuot kiem xung tran. Ket qua la mot tran chien co le la thanh cong nhat trong binh nghiep cua Marlborough: ben Anh co 3 nghin linh chet va bi thuong, trong khi đoi phuong co toi khoang 20 nghin thuong vong, theo loi Nguyen soai Phap Villars, la "tham bai xau ho, nhuc nha va tai hoa nhat" cho Phap. Cac thanh thi lien tiep roi vao tay Đong minh, toi muc Marborough viet cho vo: "No thuc su giong nhu la mo hon la thuc". Cung voi đai thang cua Hoang than Eugene truoc quan Phap o tran Turin vao thang 9, nam 1706 to ra la nam ky dieu cho quan đoi Lien minh.


 That sung  Trong luc Marborough đang tham chien o Ha Lan, su đoi đich trong chinh truong nuoc Anh ngay mot dang cao. Đang Whig, nhung nguoi ung ho chinh cho cuoc chien, van luon nham vao cong kich Godolphin. Đoi lai hua hen ung ho chinh phu trong phien hop nghi vien tiep sau, nhung nguoi đang Whig ra gia đoi phai nhuong mot ghe trong noi cac cho mot trong cac lanh tu cua ho, Ba tuoc Sunderland (con re Marlborough) vao ghe Bo truong Noi vu. Nu vuong, nguoi, nguoi cam ghet Sunderland va nhom Junto, va khong muon bi thong tri boi duy nhat mot đang, kich liet phan đoi buoc đi nay; nhung Godolphin, ngay cang phu thuoc vao su ung ho cua đang Whig, khong co nhieu lua chon. Voi cach ung ho thieu nha nhan kheo leo cua Sarah, Godolphin phai gay suc ep lien tuc len Nu vuong chap nhan yeu sach cua đang Whig. Tuyet vong, Anne cuoi cung nhuong bo va Sunderland nhan đuoc an phong; nhung đieu nay đa giang mot đon manh vao quan he đac biet giua Godolphin, Sarah, va Nu vuong va Anne ngay cang quay sang mot sung than moi – em ho cua Sarah, Abigail Masham. Anne cung trong cay nhieu hon vao su co van cua Harley, nguoi cho rang chinh quyen nhi đau che thoa hiep voi nhom Whig Junto la khong can thiet.

Theo sau chien thang o tran Ramillies Marlborough quay lai nuoc Anh va nhan su hoan ho nhiet liet cua Nghi vien; cac danh hieu va gia san đuoc ban cua ong đuoc tuyen bo la co the truyen lai đoi đoi cho con chau, du nguoi ke thua la nam hay la nu. Tuy nhien, toi nam 1707 quan đoi Phap bat đau troi day tren tat ca cac mat tran, trong khi noi bo Lien minh roi vao tranh cai va su do du. Nhung dien bien cua Đai chien Bac Au cung đe doa dan toi nhung hau qua tham khoc. Nguoi Phap đa hi vong loi keo Karl XII, Vua Thuy Đien, tham chien chong lai Thanh che Roma đe giai quyet tranh chap voi viec ke vi ngoi vua Ba Lan, nhung bang mot chuyen cong can toi đai ban doanh cua Karl tai Altranstadt, tai ngoai giao cua Marlborough đa lam nha vua Thuy Đien diu lai va ngan can ong nay can thiep va viec ke vi o Tay Ban Nha. Tuy nhien, nhung that bai chinh o Tay Ban Nha tai tran Almanza cung nhu doc theo song Rhine o Nam Đuc khien cho Marlborough het suc lo ngai. Viec Hoang than Eugene buoc phai rut khoi Toulon cham dut hi vong con roi rot lai ve mot chien thang quyet đinh nam đo.
Tu nhung tai uong nay, Marlborough tro ve voi mot con bao chinh tri voi cuoc khung hoang Noi cac xoay chieu ra cong kich viec đieu hanh tong the chien tranh. Cong tuoc va Godolphin ban đau đa đong y ve mot 'ke hoach on hoa' voi Harley va tai cau truc lai chinh phu. nhung ho noi gian khi Harley phe phan viec đieu hanh chien tranh len Nu vuong, va đong minh cua ong nay Henry St John, Bo truong Chien tranh, đat van đe ra Nghi vien. Khong con nghi ngo ve am muu cua Harley, hai nguoi đong cai quan đat nuoc (Marlborough va Godolphin) đe doa se tu chuc neu Nu vuong khong cach chuc Harley. Anne đoi giu vi bo truong sung than, nhung khi Cong tuoc Somerset va Ba tuoc Pembroke tu choi lam viec neu khong co 'Đai tuong lan Bo truong Ngan kho', Harley phai tu chuc: Henry Boyle thay the lam Bo truong Noi vu,va mot nguoi đang Whig khac, Robert Walpole, thay St John lam Bo truong Chien tranh. Ket cuc cuoc đau tranh lan cuoi cung chung to uy the Marlborough nhung no la mot chien thang cho Đang Whig, va ong đe mat đang ke vi tri cua minh trong mat Nu vuong.


 Oudenaarde va Malplaquet  Nhung that bai quan su nam 1707 keo dai sang nhung thang đau nam 1708 voi viec cac thanh Brugge va Gent bo theo phe Phap. Marlborough cam thay nan long ve tinh hinh chung, nhung su lac quan tro lai khi Hoang than Eugene quay lai mat tran. Nho su đong vien nhiet tinh cua Eugene, Marlborough quyet đinh gianh lai the chu đong chien luoc. Quan Lien minh hanh quan vuot qua song Schelde o Oudenaarde vua đung luc quan đoi Phap, duoi quyen Nguyen soai Vendome va Cong tuoc Burgundy, Hoang thai ton cua Phap, vua vuot song xa hon hon ve phia bac mot đoan voi du đinh vay ham đia điem nay. Marlborough hanh quan quyet đoan đe giao chien. Chien thang sau đo tai Tran Oudenaarde ngay 11 thang 7 nam 1708 đa lam nhut chi quan đoi Phap o Vlaanderen; kha nang quan sat tran đia, van dung thoi gian va hieu biet sau sac ve đoi phuong mot lan nua lai the hien. Thang loi nay, mot phan cung nho su chia re giua hai chi huy Phap, đa lay lai the chu đong cho Lien minh, ho quyet đinh vay ham Lille, phao đai manh nhat o chau Au. Trong khi cong tuoc chi huy luc luong bao vay, Eugene chi đao cuoc cong thanh, va Lille đau hang ngay 22 thang 10, nhung chi đen ngay 10 thang tuong Boufflers moi chiu đau hang o thanh luy cuoi cung. Bat chap nhung kho khan cua mot cuoc cong thanh vao mua đong, chien dich nam 1708 la mot thanh cong phi thuong, đoi hoi nang luc to chuc va hau can xuat sac. Lien minh tai chiem Brugge va Gent, con nguoi Phap bi đay lui khoi phan lon mien Ha Lan thuoc Tay Ban Nha.

Trong khi Marlborough đat đuoc vinh quang tren chien truong, đang Whig, gio o the thuong phong, đuoi tat ca nhung nguoi Tory con lai ra khoi Noi cac. Marlborough va Godolphin, gio khong con gan gui voi Anne, buoc phai tuan thu nhung quyet đinh cua mot chinh quyen đang Whig, trong khi nhung nguoi Tory, that vong va mong bao thu, mong cho su that the cua nhung nguoi lanh đao cu. Va cac van đe phuc tap them voi nu cong tuoc, bi thuc đay boi su cam ghet đoi voi Harley va Abigail, cuoi cung đa khien Nu vuong phat đien va pha huy thu con lai cua tinh ban giua ho. Sarah chi con giu đuoc vi tri trong cung đinh nhu cai gia phai tra đe giu cho vi phu quan đang tren đinh cao chien thang lanh đao quan đoi.

Sau nhung that bai gan đo va mot trong nhung mua đong buot gia nhat trong lich su hien đai, nuoc Phap đung truoc bo vuc sup đo. Tuy nhien, yeu cau cua Lien minh trong hoa đam tai La Hay vao thang 4 nam 1709 (chu yeu lien quan toi Khoan 37 buoc Louis XIV trao lai Tay Ban Nha trong vong hai thang hoac đoi dien voi chien tranh tai dien), bi nguoi Phap tu choi thang 6. Đang Whig, nguoi Anh, Marlborough va Eugene that bai vi nhung ly do ca nhan va chinh tri trong viec tao nen mot hoa uoc co loi, gan voi khau hieu khong nhuong bo 'Khong hoa binh ma khong co Tay Ban Nha' ma khong co bat ki hieu biet ro rang nao ve cach đe đat đuoc no. Trong luc đo Harley, đuoc Abigail len lut ung ho, tap hop nhung nguoi on hoa ve phe minh, san sang đe đong mot vai trung dung đay tham vong va quyen luc.
Marlborough tro lai chien dich o Ha Lan vao thang 6 nam 1709. Sau khi dung muu meo voi Nguyen soai Villars đe chiem thi tran Tournai ngay 3 thang 9 (mot chien dich quan trong va đam mau), Lien minh chuyen su chu y sang Mons, quyet đinh duy tri ap luc khong ngung len nguoi Phap. Truoc nguy co diet vong Louis XIV ra lenh khan cap phai cuu bang đuoc thanh pho, Villars tien quan toi thi tran nho Malplaquet ngay 9 thang 9 nam 1709 va đao hao co thu vi tri nay. Hai ngay sau hai ben giao chien tai đay. O phia canh trai Lien minh Hoang than Orange lanh đao bo binh Ha Lan tuyet vong cong kich vao cong su Phap chi đe bi đanh tan nhieu lan. O canh phai Eugene tan cong va chiu thuong vong khong kem. Tuy nhien, ap luc don len hai canh buoc Villars noi long trung tam, khien cho Marlborough co the đem quan đot pha va gianh lay chien thang. Cai gia phai tra rat cao: con so thuong vong Lien quan chung gap đoi đoi phuong (khoang 2 van nguoi), buoc Marlborough phai thu nhan – "Nguoi Phap đa phong thu trong tran nay tot hon bat cu tran nao toi tung thay." Cong tuoc chiem Mons thanh cong vao ngay 20 thang 10, nhung khi ong ve Anh nhung đoi thu cua ong su dung con so thuong vong o Malplaquet đe ha uy tin cua ong. Harley, gio đay tro thanh lanh tu đang Tory, tim moi cach đe thuyet phuc nguoi ta rang nhung nguoi đang Whig ung ho chien tranh - va su tuong hop be ngoai giua chinh sach Whig, Marlborough va Godolphin – đang dan đat nuoc vao cho sup đo.


 Ket thuc  Truoc gio Lien minh van tu tin ky vong rang chien thang trong mot loat cac tran lon se buoc Louis XIV phai chap nhan hoa binh theo cac đieu kien cua Lien minh, nhung sau tran Malplaquet (tran đam mau nhat trong cuoc chien), chien luoc đo mat đi tinh đung đan: Villars chi can phai tranh that bai đe cho mot hoa uoc co tinh nhuong bo tro thanh khong the tranh khoi. Thang 3 nam 1710, cac cuoc đam phan đuoc mo lai o Geertruidenberg, nhung mot lan nua Louis XIV khong chiu chap nhan yeu sach cua đang Whig đoi roi chau noi ong ta, Felipe V, ra khoi Tay Ban Nha. Mot cach cong khai Marlborough phuc tung chinh phu, nhung ca nhan ong bay to nghi ngo viec gay suc ep len nguoi Phap chap nhan mot giai phap qua mat the dien nhu vay lieu co kha thi.
Mac du cong tuoc chi la quan sat vien tai Geertruidenberg, that bai cua đam phan đem lai co cho nhung nguoi chong ong tuyen truyen rang ong đang tim cach keo dai cuoc chien đe truc loi ca nhan. Nhung voi su mien cuong ong van tro lai cam quan vao mua xuan, chiem Douai vao thang 6, truoc khi chiem Bethune, va Saint-Venant, roi đen Aire-sur-la-Lys thang 11. Tuy nhien, đen luc nay su ung ho cho chinh sach tham chien cua đang Whig đa suy sup. Noi cac tu lau thieu su gan ket va tin tuong lan nhau (đac biet sau khi xay ra be boi Sacheverell) khi vao mua he Nu vuong tien hanh ke hoach pha vo no do Harley vach ra. Sunderland bi sa thai vao thang 6, sau đo la Godolphin (nguoi tu choi cat đut quan he voi Sarah) vao thang 8, roi đen luot nhung nguoi khac. Ket qua cua cuoc bau cu thang 10 la mot chien thang ap đao cho đang Tory voi nghi trinh keu goi hoa binh. Tuy nhien Marlborough van lam tong tu lenh quan đoi. Nhom Junto that bai, nguoi Ha Lan, Eugene va Hoang đe Leopold, đeu van nai ong ung ho muc đich chung, trong khi cac bo truong moi, biet rang ho phai đanh mot chien dich nua, yeu cau ong phai duy tri ap luc len ke thu trong khi ho đua ra nhung sap xep hoa đam cua rieng minh.
Cong tuoc, nguoi đa gay đi va thay đoi rat nhieu, tro lai Anh thang 11. Quan he cua ong voi Anne chiu them nhung ton hai trong nhung thang gan đo (ba tu choi ban cho ong chuc Đai tuong Tong tu lenh suot đoi, va can thiep vao viec bo nhiem cac tuong linh). Tuy nhien, van đe trung tam la o nu cong tuoc nguoi ma su cam tuc voi Harley va Abigail ngay cang tang cuoi cung đa thuyet phuc Nu vuong loai bo ba. Marlborough đen tham Anne ngay 17 thang 1 nam 1711 trong mot no luc cuoi cung đe cuu mang vo minh, nhung Nu vuong khong lay đong va đoi Sarah phai tu bo Chia khoa Vang (bieu tuong vi tri Chuong kho Co mat vien ma ba giu) trong vong hai ngay, canh bao rang "Ta se khong noi chuyen gi khac cho đen khi ta co chiec chia khoa." Sarah đanh chap nhan va cac vi tri cua ba roi vao tay Abigail Masham va Nu cong tuoc Somerset.

Bat chap nhung bien đong nay - cong voi suc khoe suy giam - Marlborough tro lai La Hay cuoi thang 2 đe chuan bi cho chien dich cuoi cung cua minh, va se la mot trong nhung chien dich vi đai nhat. Mot lan nua Marlborough va Villars lap đoi hinh giap tran nhau, lan nay la doc theo đoan Avesnes-le-Comte–Arras cua vanh đai Non Plus Ultra. Bang muu chuoc tam ly xuat chung, va mot cuoc hanh quan bi mat ban đem gan 40 dam trong 18 tieng, quan Lien minh đot pha vanh đai đuoc cho la khong the choc thung đuoc ma khong mat mot nguoi linh nao; Marlborough gio o vi tri co the vay ham phao đai Bouchain. Villars khong co cach nao đe can thiep, khien cho phao đai phai đau hang vo đieu kien ngay 12 thang 9. Chandler viet – "Nghe thuat quan su thuan tuy voi no ong lien tuc lua đuoc Villars trong nua đau chien dich chi co vai nguoi sanh noi trong toan lich su quan su ... va tran vay ham Bouchain sau đo voi toan bo tinh phuc tap ky thuat cua no la mot minh chung chinh xac khong kem ve tinh uu viet trong quan su."
Tuy nhien thoi gian cho Marlborough đa het. Thang loi chien luoc cua ong nam 1711 khien cho hau nhu chac chan rang Lien minh se hanh quan vao Paris nam sau đo, nhung Harley khong co y đinh đe tien trinh cuoc chien đi qua xa va đe doa pha hong nhung đieu khoan co loi co đuoc tu nhung đam phan Anh-Phap bi mat (dua tren y tuong rang Felipe V se giu đuoc ngai vang) tien hanh trong suot nam đo. Marlborough tu lau nghi ngo chinh sach 'Khong hoa binh ma khong co Tay Ban Nha', nhung ong khong muon tu bo cac đong minh cua minh (bao gom Tuyen hau xu Hannover, nguoi co the ke vi Anne), va hop luc voi phe Whig phan đoi cac đieu kien hoa binh. Nhung loi khan nai ca nhan tu Nu vuong (nguoi tu lau đa met moi voi chien tranh), khong thuyet phuc đuoc cong tuoc. Tuyen cu hau cung noi ro rang ong cung phan đoi đe xuat hoa binh cua đang Tory, va cong khai ung ho đang Whig. Tuy nhien, Anne to ra cuong quyet va ngay 7 thang 12 nam 1711 ba tuyen bo rang – "bat chap nhung ke ham thich chien tranh" – mot loi nhao bang Marlborough – "ca thoi gian va đia điem đa đuoc chi đinh cho viec mo ra hiep uoc hoa binh chung."


 Mat chuc  Đe ngan can chien tranh tro lai vao mua xuan, nguoi ta cam thay can phai thay the Marlborough bang mot vi tuong khac gan gui voi cac bo truong cua Nu vuong va it quan he voi Lien minh hon. Đe lam đieu nay, Harley (moi đuoc phong la Ba tuoc Oxford) va St John đau tien can phai đua ra nhung cao buoc chong lai cong tuoc, hoan thanh buc tranh chong đang Whig, chong chien tranh ma Jonathan Swift đa đang gioi thieu cho mot cong chung nhe da thong qua mot loat cac tieu luan cua ong, noi bat Cach cu xu cua Đong minh (1711). Cac phuong cach đe đat đuoc mot su sup đo cho Marlborough đuoc bat đau khi chinh phu lap ra mot 'Uy ban thu thap, đieu tra, va xac đinh nhung ghi chep cong cong cua Vuong quoc' truc thuoc Nghi vien, đe tuong trinh ve nhung sai pham đieu hanh trong chien tranh.
Hai cao buoc chinh chong Marlborough đuoc đua ra Ha vien: thu nhat la mot khang đinh rang trong vong hon 9 nam ong đa nhan hon 63 nghin bang Anh tien phi phap tu cac nha thau banh mi va van tai o Ha Lan; thu hai, ong đa lay 2,5% tu khoan tra cho quan đoi nuoc ngoai phuc vu cho Anh, len toi 28 van bang Anh. Marlborough bac bo chung, khang đinh rang cao buoc thu nhat thuc chat la tien le đuoc thuc hien tu lau, va đoi voi cao buoc thu hai, ong đua ra mot giay phep ky boi Nu vuong nam 1702 cho phep ong chiet khau nhung khoan tien dich vu bi mat danh cho chien tranh. Nhung phat hien so bo la đu đe Harley thuyet phuc Nu vuong ra quyet đinh sau cung. Ngay 29 thang 12 nam 1711, du cho nhung cao buoc chua đuoc kiem chung, Anne, nguoi no Marlborough thanh cong va vinh quang cua trieu đai ba, gui thu cho ong: "Ta lay lam tiec cho thanh danh cua ngai rang cac ly do đa tro nen cong khai toi muc ta can thiet phai cho ngai biet rang ngai đa khien minh khong con phu hop đe tiep tuc phuc vu ta them nua". Phe Tory thong linh Nghi vien ra ket luan voi mot đa so ap đao rang, 'viec chiem lay mot so khoan tien hang nam cua Cong tuoc Marlborough tu nha thau cho viec mua banh mi va xe ngua ... la khong đuoc cap phep va phi phap', va rang khoan 2,5% chiet khau trong luong tra cho linh nuoc ngoai 'la tien quy cong va đang ra nen đuoc vao so.' Khi nguoi thay the Marlborough la Cong tuoc Ormonde, roi Luan Đon toi La Hay đe đam nhan chuc tu lenh quan Anh, khoi hanh, Giam muc Burnet ghi nhan la ong nay mang theo 'chinh khoan tien chiet khau ma vua moi đay Cong tuoc Marborough bi bo phieu la pham toi'.
Cac đong minh bi choang vang vi viec cach chuc Marlborough, tat nhien nguoi Phap cam thay vui mung vi loai bo đuoc vat can chinh cho cac cuoc đam phan Anh-Phap. Ba tuoc Oxford (Harley) va St John khong muon Đai tuong moi cua Anh tien hanh bat ky hanh đong nao, ra lenh cho Ormonde thi hanh kiem che khong su dung quan Anh đe chong lai nguoi Phap – mot buoc đi khet tieng la đa pha hoai chien dich co đoc cua Eugene o Vlaanderen. Marlborough tiep tuc bay to quan điem cua minh, nhung ong bi tan cong khong ngung boi ke thu va bao chi chinh phu; tai san cua ong tieu tan va Cung đien Blenheim het tien xay dung trong khi van chua hoan thanh; va voi viec nuoc Anh chia re giua cac phai Jacobite va phai than Hanover, Marlborough nghi tot hon la roi khoi đat nuoc. Sau khi du đam tang cua Godolphin vao ngay 7 thang 10, ong tu luu đay sang luc đia vao ngay 1 thang 12 nam 1712.


= Tro lai vong an sung va nhung nam cuoi đoi =

Marlborough đuoc nguoi dan va trieu đinh khap chau Au chao đon va an mung, noi ong khong chi đuoc kinh trong nhu mot vi tuong vi đai ma con la mot hoang than cua Đe quoc Roma Than thanh. Sarah cung đoan tu voi ong vao thang 2 nam 1713, va lay lam vui suong toi Frankfurt giua thang 5 khi thay rang quan đoi duoi quyen Eugene danh cho chong ba 'tat ca su kinh trong nhu the ong van con o vi tri cu'. Cong tuoc cung du hanh toi lanh đia hoang than cua minh o Mindelheim ma ong ngo rang se bi tra ve Bavaria vao cuoi cuoc hoa đam.
Trong suot cac chuyen hanh trinh Marlborough van duy tri lien lac chat che voi trieu đinh Hanover, quyet đinh đam bao mot su chuyen giao quyen luc khong đo mau cho Tuyen cu hau khi Anne qua đoi. Ong cung thu tu voi nhung nguoi Jacobite. Va tinh than cua thoi đai đo cung khong thay gi la sai trai trong tinh ban van tiep tuc giua Marlborough va nguoi chau cua ong, Cong tuoc Berwick, con ngoai gia thu cua James II voi Arabella. Nhung nhung cam đoan chong lai mot su tai lap Jacobite (ma ong đa tu bo ke tu nhung nam đau cua trieu đai William III, bat ke no gia roi ra sao), đa khuay đong nhung nghi ngo cua Hanover, va co le ngan can ong giu vi tri hang đau trong so cac co van cua nha vua George I tuong lai.

Cac đai dien cua Phap, Anh, va Cong hoa Ha Lan ky Hiep uoc Utrecht vao ngay 11 thang 4 nam 1713 (Lich Gregory) – Hoang đe va cac đong minh Đuc, bao gom Tuyen cu hau Hanover, tiep tuc chien tranh them mot nam roi moi quyet đinh chap nhan cac đieu khoan thuong luong chung. Hiep đinh đanh dau su troi day cua Anh trong vai tro mot đai cuong. Tuy nhien trong noi bo, quoc gia van bi chia cat giua cac đang phai Whig va Tory, Jacobite va phe than Hanover. Đen luc đo Oxford va St John (tro thanh Tu tuoc Bolingbroke ke tu 1712) – gan bo chat che boi cac tranh chap chinh tri va ke thu – đa pha hoai hoan toan nen đieu hanh cua Tory. Marlborough van nam đay đu tin tuc ve cac su kien trong luc luu đay va van la mot nhan vat quyen luc trong chinh truong, mot phan đang ke vi moi quan he ca nhan giua ong va Nu vuong chua đoan tuyet han. Sau cai chet cua con gai Elizabeth vi đau mua vao thang 3 nam 1714, Marlborough lien lac voi Nu vuong. Mac du noi dung buc thu con chua ro nhung co the la Anne đa trieu tap ong ve nha hoac đa co mot thoa thuan tai bo nhiem ong vao cac chuc vu truoc đo.
Thoi hoang kim cua Oxford cung đen cho ket thuc, va Anne quay sang Bolingbroke va Marlborough đe uy thac viec trong nom chinh quyen va đam bao viec chuyen giao ngoi vi suon se. Nhung truoc cuoc đau đa chinh tri gay gat suc khoe Nu vuong, von san yeu ot, bi suy yeu nhanh chong va vao ngay 1 thang 8 nam 1714 – đung ngay nha Marlborough tro lai nuoc Anh – ba qua đoi. Hoi đong Co mat lap tuc tuyen bo Tuyen cu hau Hanover thanh Vua George I cua Anh. Nhung nguoi Jacobite khong kip tro tay; va cac vi nhiep chinh do George bo nhiem cam quyen cho luc ong toi Anh. Viec đang quang nay bao truoc điem go cho nhung nguoi chu truong Hiep uoc Utrecht – Bolingbroke va Oxford. Bolingbroke (mot nguoi Jacobite trung thanh) chay tron đen Phap, trong khi nhung nguoi đang Whig truy đuoi Oxford toi Thap Luan Đon. Trai lai, Marlborough đuoc chao đon nhiet liet.
Nha vua moi khong hoan toan bo qua nhung chuyen qua lai cua ong voi Saint-Germain, va khong he co y đinh su dung nang luc cua ong o đau ngoai linh vuc quan su. Tuy nhien viec bo nhiem lam Đai tuong Tong tu lenh, Tu lenh quan khi, va Đai ta cua Trung đoan Ve binh Hoang gia so 1, mot lan nua đua Marlborough tro thanh nhan vat quyen luc va đang kinh trong trieu đinh. Viec tro lai quyen luc khien cho cong tuoc tro thanh nguoi cam quyen chi huy đan ap cuoc noi day Jacobite nam 1715 (mac du tro ta cu cua ong, William Cadogan moi đieu hanh chien dich). Nhung suc khoe cua ong suy giam dan, va ngay 28 thang 5 nam 1716, it lau sau cai chet cua con gai Anne, Nu ba tuoc Sunderland, ong chiu mot tran đot quy liet nguoi o gia trang Holywell. Đen thang 11 ong lai bi đot quy lan nua, lan nay con nghiem trong hon, lan nay o Blenheim. Cong tuoc hoi phuc it nhieu, trong khi giong noi ong yeu đi tri oc ong van con sang suat, va đu khoe đe cuoi ngua quan sat nhung tho xay xay dung Cung đien Blenheim va tham du buoi hop Thuong vien buoc toi Oxford phan quoc.
Nam 1719 vo chong Cong tuoc chuyen vao o canh trai cua cung đien chua hoan thanh, nhung Cong tuoc chi con 3 nam đe tan huong no. Khi song o đien trang Windsor ong chiu mot con đot quy nua vao thang 6 nam 1722, khong lau ngay sau le sinh nhat thu 72. Cuoi cung, vao luc 4 gio chieu ngay 16 thang 6, voi su hien dien cua vo va hai con gai Henrietta Godolphin va Mary Montagu, Cong tuoc Marlborough thu nhat qua đoi. Ban đau ong đuoc chon trong mai vom o tieu giao đuong cua Henry VII cua Anh o Tu vien Westminster, nhung duoi chi dan ma Sarah (mat nam 1744) đe lai, thi hai cua Marlborough đuoc doi toi nam duoi mai vom gan giao đuong o Blenheim, ben canh mo ba.


Đanh gia Cac su gia khong thong nhat voi nhau trong cach đanh gia Marlborough. Phan lon trong so ho ghi nhan thien tai quan su cua ong. Tuy nhien, su gia theo phai Whig, Thomas Macaulay, che trach Marlborough trong suot nhung trang lien quan trong cuon Lich su nuoc Anh; đieu ma cac su gia John Wilson Croker va George Trevelyan len an la phi bang lo lieu. Chinh đe đap lai cuon sach cua Macaulay ma mot hau due cua ong, Winston Churchill, đa viet mot cuon tieu su mang đam tinh tan duong tieu đe Marlborough: His Life and Times (4 tap, 1933–1938).
Đau oc tham vong va ham muon theo đuoi su giau co, quyen luc va danh vong khien Marborough co tieng la ham loi va keo kiet. Nhu Trevelyan chi ra, nhung đac tinh nay het suc pho bien đuong thoi, hau nhu bat ky chinh khach nao cung tim cach vun ven cho gia toc va tich luy nhung khoi tai san khong lo lay tu quy cong; va rang truong hop Marlborough đa bi cuong đieu len do tuyen truyen boi nho cua đoi thu. Tuy nhien trong con đuong tien than Marlborough khong it lan to ra bat chap vo luong tam, ma truong hop đao ngu khoi phe James II la vet nho khong the choi cai. Cung voi Macaulay, su gia G. K. Chesterton cung len an manh me đieu nay, so sanh Marborough voi ke boi Chua Judas. Trevelyan bien ho cach hanh xu cua cong tuoc trong cuoc đao chinh nam 1688 la the hien long trung thanh voi ly tuong tu do va đuc tin Khang Cach, nhung nhung đieu đo khong giup giai thich tai sao sau nay ong van duy tri lien lac voi Saint-German; va chinh kieu ngoai giao hai mat nay khien William III va George I khong tin tuong ong thuc su.
Su suy yeu cua Marlborough cuoi thoi đai Anne nam trong boi canh chinh tri cua nuoc Anh đuong thoi. Marlborough quyet tam giu cho nen đieu hanh cua Nu vuong khong bi chinh tri đang phai chi phoi, ban đau nhan đuoc su ung ho hoan toan, nhung khi an sung hoang gia ngoanh mat đi, cong tuoc, cung nhu đong minh chinh Godolphin cam thay bi co lap vi khong thuc su đuoc đang phai nao ung ho. Đau tien ho tro thanh nguoi phuc vu cho đang Whig, sau đo lai thanh nan nhan cua đang Tory.

Ve mat thanh tich quan su, đoi voi nhung su gia quan su David Chandler va Richard Holmes, Marlborough la vi tuong Anh vi đai nhat trong lich su, mot đanh gia đuoc chia se boi nhieu nguoi khac, trong đo co Cong tuoc xu Wellington, nguoi noi khong the "nghi ra đieu gi vi đai hon Marlborough o vi tri tong tu lenh quan đoi Anh."
Tai nang quan su lon nhat cua Marlborough the hien o cho, ong co mot su hieu biet rong rai cac van đe chien luoc lien quan ma hiem ai co đuoc. Ong hanh đong đe duy tri su thong nhat phoi hop giua nhieu cuong quoc, tuy nhien su mo rong chien tranh nham vao su lat đo ngoi vua Tay Ban Nha Felipe V to ra la mot sai lam chet nguoi. Du cho ca nhan Marlborough khong tan thanh đieu khoan phi thuc te nay, va ong khong co vai tro chinh thuc trong đam phan hoa binh, voi tam anh huong cua minh đang ra ong co the gay suc ep len đam phan, cung nhu ong đa co the keu goi cac nuoc đong minh ngung chien tranh sau khi no đa đat đuoc nhung ket cuc hop ly. Ve nhung đieu nay theo Chandler ong phai chiu mot phan trach nhiem.
Trong chien tran, Marlborough ua van đong chien hon la chien tranh cong thanh. Ben canh su ho tro cua mot loat cac thuoc cap co nang luc (do chinh ong chon lua can than, chang tuong Cadogan) cung nhu phoi hop voi mot tai nang quan su lon khac la Hoang than Eugene, Marlborough con co tam nhin xa trong rong va kha nang đanh gia nang luc đoi phuong xuat sac trong giao chien, cung nhu ki nang duy tri nhip đieu tan cong vao nhung phut quyet đinh. Tai tien đoan no sung, hanh quan va tan cong binh chung phoi hop nam o nguon goc nhung thang loi tren chien truong cua ong.
Tuy nhien, xet tong the, Marlborough đuoc xem la mot nguoi thuc hanh vi đai cac chien luoc chien tranh cua đau the ki 18, hon la mot nha cach tan vi đai tai đinh nghia ly thuyet chien tranh nhu Napoleon sau nay.
Ben canh đo, Marlborough con la nha to chuc xuat sac, lien tuc đam bao quan nhu va giu vung đoi hinh bat chap nhung cuoc hanh quan đuong truong tao bao sau vao đat đich. Su quan tam danh cho binh linh cung long dung cam ca nhan cua Marlborough, nguoi san sang xong ra tuyen đau tran tien chinh phuc đuoc long tin va nguong mo cua binh linh, đen đo mot ha si trong quan đoi ong, Matthew Bishop, phai bay to: "The gioi truoc gio khong the sinh ra mot con nguoi giau long nhan đao hon the". Ngay ca nhung ke thu cu cua ong cung phai thua nhan nhung pham chat cua cong tuoc. Trong Letters on the Study of History (1752), Bollingbroke tuyen bo "Toi lay lam han hanh co co hoi nay đe bay to su cong bang cho con nguoi vi đai đo... [nguoi ma ky uc] nhu vi tuong vi đai nhat, va bo truong vi đai nhat ma quoc gia cua chung ta, ma co le bat cu quoc gia nao, ma toi ton kinh."


Pha he Ghi chu Chu thich Tham khao Lien ket ngoai Tac pham lien quan đen Van ban tren Cot Khai hoan o Cung đien Blenheim tai Wikisource