Ho Huron  la mot ho nam trong Ngu Đai Ho thuoc Bac My. Ve mat thuy van hoc, ho bao gom phan phia đong cua ho Michigan-Huron, co cung đo cao be mat voi phan phia tay cua ho, ket noi voi eo Mackinac co kich thuoc rong 5 dam (8,0 km) va sau 20 sai (120 ft; 37 m). Ve phia bac va phia đong, ho giap bang Ontario, Canada. Ve phia nam va phia tay, ho giap bang Michigan, Hoa Ky. Ten ho co nguon goc tu nhung nha tham hiem nguoi Phap đau tien khi ho đat ten theo nguoi Wyandot sinh song trong khu vuc la Huron.
Dua theo cac bang chung thu thap tu vung ho, nguoi ta đat ten cho thoi ky bang ha cua ho la bang ha Huronian. Cac phan phia bac cua ho bao gom kenh North va vinh Georgian. Vinh Saginaw nam o goc tay nam cua ho. Ho Huron co cua vao chinh la song Saint Marys, va cua ra chinh la song Saint Clair.


Đia ly Ho Huron la ho lon thu hai trong Ngu Đai Ho ve dien tich ve mat voi 23.007 dam vuong Anh (59.590 km2) – trong đo 9.103 dam vuong Anh (23.580 km2) nam o Michigan; va 13.904 dam vuong Anh (36.010 km2) nam o Ontario - khien ho tro thanh ho nuoc ngot lon thu ba tren Trai Đat (hoac ho lon thu tu, neu bien Caspi đuoc tinh la mot ho). Tuy nhien, theo khoi luong nuoc, ho Huron chi la ho lon thu ba trong Ngu Đai Ho, bi ho Michigan va ho Thuong vuot qua. Khi đo o muc nuoc thap, ho co the tich la 850 dam khoi Anh (3.500 km3) va chieu dai đuong bo (bao gom tat ca cac đao) la 3.827 mi (6.159 km).
Ho Huron co đo cao so voi muc nuoc bien tinh tu mat ho la 577 foot (176 m). Ho co đo sau trung binh la 32 fathom 3 feet (195 ft (59 m)), trong khi đo đo sau toi đa la 125 fathom (750 ft (230 m)). Ho co chieu dai 206 dam phap đinh (332 km; 179 nmi) va chieu rong lon nhat la 183 dam phap đinh (295 km; 159 nmi). Vinh Georgian la vinh lon nho ra phia đong bac tu ho Huron vao Ontario, Canada. Mot đac điem đang chu y cua ho la đao Manitoulin, ngan cach kenh North va vinh Georgian khoi vung nuoc chinh cua ho. Đao Manitoulin cung la hon đao ho lon nhat the gioi. Mot vinh nho hon nho ra phia tay nam tu ho Huron vao Michigan đuoc goi la vinh Saginaw.
Cac thanh pho co hon 10.000 dan nam tren bo ho Huron bao gom Sarnia, thanh pho lon nhat ho Huron, va Saugeen Shores o Canada va Bay City, Michigan, Port Huron, Michigan, va Alpena, Michigan o Hoa Ky. Cac trung tam chinh o vinh Georgian bao gom Owen Sound, Wasaga Beach, Collingwood, Ontario, Midland, Ontario, Penetanguishene, Severn, Ontario va Parry Sound.


= Cac muc nuoc =
Muc nuoc cao lich su
Muc nuoc ho dao đong theo tung thang voi muc nuoc cao nhat vao thang 10 va thang 11. Muc nuoc cao binh thuong la 2,00 foot (0,61 m) tren muc ghi nhan (577.5 ft hoac 176.0 m). Vao mua he nam 1986, ho Michigan va Huron đat muc nuoc cao nhat la 5,92 foot (1,80 m) tren muc ghi nhan. Vao nam 2020, cac ky luc ve muc nuoc cao đa bi pha vo trong nhieu thang lien tiep trong nam 2020.
Muc nuoc thap lich su
Muc nuoc ho co xu huong thap nhat vao mua đong. Muc nuoc thap binh thuong la 1,00 foot (30 cm) duoi muc ghi nhan (577.5 ft hoac 176.0 m). Vao mua đong nam 1964, cac ho Michigan va Huron đat muc nuoc thap nhat lan luot la 1,38 foot (42 cm) duoi muc ghi nhan. Cung nhu cac ghi nhan ve muc nuoc cao, muc nuoc thap ky luc hang thang đuoc thiet lap hang thang tu thang 2 nam 1964 đen thang 1 nam 1965. Trong khoang muoi hai thang nay, muc nuoc dao đong tu 1,38 foot (42 cm) đen duoi bieu đo muc ghi nhan. Muc nuoc thap nhat moi thoi đai xay ra vao thang 1 nam 2013.


Đia chat hoc So voi cac ho trong Ngu Đai Ho, ho Huron co chieu dai bo ho lon nhat neu tinh ca 30.000 hon đao tren ho. Eo Mackinac co kich thuoc rong 5 dam (8,0 km), sau 20 sai (120 ft; 37 m) chia tach ho Huron va ho Michigan voi cung muc nuoc. Ve mat thuy van, hai ho cung mot vung nuoc (đoi khi nguoi ta goi la ho Michigan-Huron va đoi khi hai ho đuoc xem nhu hai 'thuy cua cung mot ho').  Neu tinh chung, ho Huron-Michigan se co dien tich 45.300 dam vuong Anh (117.000 km2) va la "le ra la ho nuoc ngot lon nhat the gioi". Ho Superior voi đo cao hon 21 foot, đo vao song St. Marys, sau đo chay vao ho Huron. Tiep theo, dong nuoc xuoi ve nam đen song St. Clair, o cang Huron va thanh pho Sarnia. Đuong thuy Ngu Đai Ho tiep tuc tu đo đen ho St. Clair; song Detroit va thanh pho Detroit, Michigan; đo tiep vao ho Erie va qua ho Ontario va song Saint Lawrence - cuoi cung la đen Đai Tay Duong.
Tuong tu cac ho trong Ngu Đai Ho, ho Huron đuoc hinh thanh tu hien tuong bang tan khi cac dong song bang luc đia triet thoai vao cuoi thoi ky Bang ha Đe Tu. Truoc đo, ho Huron tung la mot vung trung thap co nuoc chay qua he thong song Laurentian va cac song Huronian; mot mang luoi lon cac dong phu luu cat ngang long ho voi cac tuyen đuong thuy co đai, trong đo nhieu kenh nuoc co xua van con hien ro tren ban đo phep đo đo sau.
Song nui Alpena-Amberley la mot rang nui co ben duoi đay ho Huron, chay tu Alpena, Michigan ve phia tay nam đen Point Clark, Ontario.


Lich su Khoang 9.000 nam truoc, muc nuoc ho Huron duoi muc nuoc ngay nay khoang 100 m (330 ft) va luc đo song nui (cau đat) Alpena-Amberley đa lo ra. Cau đat nay la lan đuong di cu cua nhung đan tuan loc lon. Tu nam 2008, cac nha khao co hoc đa phat hien co it nhat 60 cong trinh xay dung bang đa doc theo suon nui ngap nuoc đuoc cho la cua nguoi Paleo-Indian su dung lam luy chan san ban. Vao nam 2013, mot kham pha duoi nuoc doc theo song nui đa phat hien ra mang luoi giao dich đa vo chai (obsidian) tu Oregon đuoc dung đe che tao cong cu.
Truoc khi co lien he voi chau Au, quy mo phat trien cua cac xa hoi nguoi My ban đia o Vung rung phia Đong đuoc xac đinh dua theo cac bang chung khao co hoc ve mot thi tran tren hoac gan ho Huron voi hon mot tram cong trinh kien truc lon va co tong dan so tu 4.000 đen 6.000 nguoi. Nguoi Phap, nhung nguoi chau Au đau tien đen khu vuc nay, thuong goi ho Huron la La Mer Douce, co nghia la "bien nuoc ngot". Nam 1656, nha ve ban đo nguoi Phap Nicolas Sanson đa ve mot ban đo goi ho voi ten Karegnondima: wya đa loi thoi , mot tu Wyandot đuoc dich theo nhieu cach khac nhau, nhu "bien nuoc ngot", "ho cua Huron" hay đon gian la "ho". Noi chung, ho đuoc gan nhan "Lac des Hurons" (ho cua Huron) tren hau het cac ban đo chau Au đau tien.
Đen thap nien 1860, nhieu khu đinh cu cua nguoi chau Au tren bo ho đa tro nen hop nhat, bao gom Sarnia, thanh pho lon nhat ben ho Huron. Vao ngay 26 thang 10 nam 2010, co quan cap nuoc Karegnondi đuoc thanh lap đe xay dung va quan ly mot đuong ong nuoc dan tu ho đen Flint, Michigan.


Cac vu đam tau Nguoi ta ghi nhan co hon mot nghin vu đam tau o ho Huron. Trong đo, 185 vu xay ra o vinh Saginaw va 116 vu đuoc tim thay o khu bao ton Bien Quoc gia Vinh Thunder co dien tich 448 dam vuong Anh (1.160 km2), đuoc thanh lap vao nam 2000. Vinh Georgian chua 212 vu chim tau.
Le Griffon la con tau chau Au đau tien co chu đich bang qua Ngu Đai Ho, va cung la con tau đau tien bi lac. Tau đuoc xay dung vao nam 1679 o bo bien phia đong ho Erie, gan Buffalo, New York, tieu bang New York. Nha tham hiem Robert de La Salle la nguoi đieu khien con tau bang qua ho Erie, toi song Detroit, ho St. Clair va song St. Clair, sau đo vao ho Huron. Khi qua eo bien Mackinac, La Salle dung chan o đao Washington, nam ngoai ria cua ban đao Door huong ve phia Wisconsin cua ho Michigan. La Salle cho đay long thu tren tau Le Griffon va vao cuoi thang 11 nam 1679 đua con tau tro lai đia điem la Buffalo ngay nay, nhung sau đo nguoi ta khong bao gio nhin thay con thuyen nay nua. Co đen hai xac tau đuoc xac đinh la Le Griffon, mac du ca hai đeu khong đat đuoc xac minh cuoi cung la tau Le Griffon. Do bi mot con bao manh thoi bay sau khi roi đi, Le Griffon đa bi mac can truoc khi con bao ap đen.
Nguoi o đao Manitoulin cho biet xac tau o eo Mississagi o mui phia tay cua hon đao la Le Griffon. Trong khi đo, nhung nguoi khac sinh song gan Tobermory, Ontario, noi rang xac tau o đao Russell, cach 150 dam (240 km) xa hon ve phia đong o vinh Georgian, la tau Le Griffon.


= Con bao nam 1913 =

Vao ngay 9 thang 11 nam 1913, mot con bao o ho Huron lam 10 tau bi chim va hon 20 chiec bi đanh vao bo. Con bao hoanh hanh trong 16 gio đa giet chet 235 thuy thu.
Matoa — tau van tai chan vit co tong trong tai đang ky la 2.311 tan - đa bang qua giua cang Huron, Michigan va Sarnia, Ontario, chi sau nua đem. Vao ngay 9 thang 11, sau sau gio sang, con tau khac co ten la Senator đa loi nguoc dong. Chua đay mot gio sau, tau Manola — tau van tai chan vit  tong trong tai đang ky la 2.325 tan cung đuoc đong o Cleveland vao nam 1890 — đa đi đen khu vuc nay. Thuyen truong Frederick W. Light cua tau Manola bao cao rang cac tram thoi tiet cua Canada va My đeu co tin hieu co bao o đinh thap thoi tiet. Theo sau luc 7 gio sang ngay Chu nhat hom đo, tau Regina roi Sarnia tien vao vung gio Tay Bac. Cac canh bao đa đuoc đua ra trong bon gio. Tau Manola đa vuot qua Regina ngoai khoi cang Sanilac, vao ho khoang 22 dam phap đinh (19 nmi; 35 km). Thuyen truong Light xac đinh rang neu tinh hinh tiep tuc xau đi, ong se tim noi tru an tai bai bien Harbour, Michigan, mot điem cach tau 30 dam phap đinh (26 nmi; 48 km) o tren ho. O đo, ong co the tim noi tru an sau dai đe chan song. Truoc khi Light đen bai bien Harbour, gio chuyen huong đong bac va nuoc trong ho bat đau dang cao. Light đen bai bien Harbour vao buoi trua va đa tim noi tru an.
Cac con song du doi đen muc đay tau Manola đa cham vao ben cang. Voi su giup đo tu mot tau keo, Manola đuoc troi vao buc tuong bi gay bang 8 đuong day cap. Khoang 3 gio chieu, khi tau Manola đa an toan. Khi thuy thu đoan chuan bi tha neo, cac day cap bat đau đut do ap luc gio len than tau. Đe tranh bi mac can, cac thuy thu tiep tuc co gang giu mui tau trong con gio voi cac đong co chay mot nua cho đen het luot, nhung con tau van bi troi dat mot đoan khoang 800 foot (240 m) truoc khi nguoi ta co the kiem soat đuoc con tau. Cac con song gay mot so hu hong tren tau nhu vo cua so va thuy thu đoan bao cao rang mot so phan cua buc tuong be tong bi vo ra khi song đanh vao. Trong khi đo, o cach xa hon 50 dam tren ho, tau Matoa va thuyen truong Hugh McLeod phai vuot qua con bao ma khong co mot ben cang an toan nao đe neo đau. Tau Matoa đuoc tim thay mac can tren ran san ho cang Austin khi gio giam bot.
Vao luc giua trua thu Hai, truoc khi gio manh va chua đen 11 gio đem hom đo, thuyen truong Light quyet đinh rang tau đa an toan đe tiep tuc cuoc hanh trinh. Mac du tau Manola thoat nan sau con bao, nhung no đuoc đoi ten thanh Mapledawn vao nam 1920, va vao ngay 24 thang 11 nam 1924, no lai bi mac ket tren đao Christian o vinh Georgian. Nguoi ta tuyen bo tau đa thiet hai hoan toan. Nhung nguoi tham gia cuu ho chi co the thu hoi khoang 75.000 gia lua mach.


Sinh thai hoc Ho Huron co thoi gian luu nuoc o ho (lake retention time) la 22 nam. Giong nhu tat ca ho khac trong Ngu Đai Ho, he sinh thai cua ho Huron đa trai qua nhung thay đoi khac nghiet o the ky truoc. Ban đau, ho co mot quan the ca nuoc sau ban đia, thong tri la loai ca hoi ho (lake trout). Loai nay an mot so loai cisco cung nhu sculpin va cac loai ca ban đia khac. Mot so loai ca xam lan, chang han nhu ca mut đa bien, ca trich mat to va ca me vinh tro nen pho bien trong ho vao nhung nam 1930. La đong vat an thit ban đia đau bang chu yeu, ca hoi ho hau het bi khai thac vao nam 1950 do su ket hop cua hai nhan to, su đanh bat ca qua muc va tac đong cua chim ung bien. Vao nhung nam 1960, mot so loai cisco cung bi tan diet; loai cisco ban đia duy nhat con lai la ca hoi trang Bloater. Tu nhung nam 1960 tro đi, loai ca hoi Thai Binh Duong (khong phai la loai ban đia) đuoc tha vao ho va ca hoi ho cung đuoc tha voi no luc đe phuc hoi quan the loai nay. Nguoi ta ghi nhan co rat it quan sat ve su sinh san tu nhien cua ca hoi đa đuoc tha.
Gan đay, ho Huron bi anh huong boi su du nhap cua nhieu loai xam lan moi, trong đo co trai van va trai Quagga, ran nuoc gai, va ca bong tron. Quan the ca tang đay cua ho đa o trong tinh trang tan ra vao nam 2006, va mot so thay đoi lon đa đuoc quan sat trong cong đong sinh vat phu du cua ho. San luong đanh bat ca hoi Chinook cung  giam đang ke trong nhung nam gan đay, ca hoi trang ho it doi dao hon va đang trong tinh trang khan hiem. Cac loai ngoai lai moi co the la nguyen nhan cua nhung thay đoi gan đay trong quan the sinh vat o ho.


Xem them Xa Drummond, Quan Chippewa, Michigan
Xoay thuan ho Huron nam 1996
Đao Les Cheneaux
Đao Mackinac
Đao Manitoulin
Danh sach ngon hai đang o Hoa Ky
Danh sach tau đam trong con bao Ngu Đai Ho nam 1913 va con bao Ngu Đai Ho nam 1913


= Ngu Đai Ho noi chung =


Chu thich Lien ket ngoai Tu lieu lien quan toi Lake Huron tai Wikimedia Commons
 Du lieu đia ly lien quan đen Ho Huron tai OpenStreetMap
NOAA chart #14860 (Lake Huron)
EPA's Great Lakes Atlas
Fish Species of Lake Huron
Great Lakes Coast Watch Luu tru ngay 11 thang 5 nam 2008 tai Wayback Machine
Lake Huron Binational Partnership Action Plan
Lake Huron Data
Lake Huron GIS
Michigan DNR map of Lake Huron
Bathymetry of Lake Huron
In the Depths of Lake Huron, Secrets of an Ancient Sea
He thong Thong tin Đia danh cua Cuc Khao sat Đia chat Hoa Ky: Ho Huron


= Cac ngon hai đang =
Interactive map of lighthouses, Georgian Bay, Lake Huron
Interactive map of lighthouses in North and East Lake Huron
Interactive map of lighthouses in North and West Lake Huron