Nha may đien Yen Phu (hay Xuong phat đien Yen Phu) la mot nha may nhiet đien tung ton tai o Ha Noi, hoat đong tu nhung nam đau thap nien 1930 đen 1988.


Vi tri Nha may co vi tri nam ngay đau pho Cua Bac, duoi chan đe Yen Phu. Trong qua khu, nen đat cong trinh la mot ho ao bun đuoc nguoi dan quen goi voi ten ho Hang Bun. Hien nay khu đat cua nha may co đia chi tai so 11 pho Cua Bac, phuong Truc Bach, quan Ba Đinh, Ha Noi.


Lich su Tu nam 1922, do nha may đen Bo Ho luc nay khong đu cung ung nhu cau ve su dung đien, Toan quyen Đong Duong đa len ke hoach xay mot nha may nhiet đien moi trong thanh pho. Đen 1925, nha may đien Yen Phu đuoc chinh quyen Phap khoi cong xay dung. Nam 1932, nha may hoan thanh đot xay I, gom san nen, đo mong, lap 4 lo hoi va đen cuoi 1932 hoac 1933 thi khanh thanh. Nam 1933, nguoi Phap đua tiep 4 lo hoi khac vao su dung va nam 1940 trang bi them cho cong xuong mot bo may moi co cong suat 7.500 KW. Tu khi đi vao hoat đong cho toi truoc 1960, nha may đuoc coi la xuong phat đien lon nhat mien Bac, co cong suat vao nam 1949 la 22,5 MW, đu cung cap đien cho toan Ha Noi va mot so tinh lan can khac. Nha may đen Bo Ho sau đo đa chuyen đoi thanh phan xuong quan ly va phan phoi đien con nha may Yen Phu thi chiu trach nhiem phat đien.

Nha may đa đong vai tro quan trong trong chien dich Toan quoc khang chien, la noi đau tien phat ra hieu lenh tong tien cong. Vao ngay 19 thang 12 nam 1946, xuong phat đien Yen Phu đa đuoc chon la noi đe đat no min cat đien nham bao hieu tren toan thanh pho thoi khac bat đau cuoc chien. Trong suot nhung nam Chien tranh Đong Duong, nha may van tiep tuc hoat đong va gan nhu bao toan nguyen ven. Nam 1949, hai lo hoi moi đuoc bo sung đe tang cong suat. Sau 1954, khi chinh phu Viet Nam Dan chu Cong hoa tro ve tiep quan Ha Noi, xuong may đuoc đau tu them nguon von va nguyen vat lieu đe mo rong quy mo hoat đong; nha may Yen Phu luc nay co tong cong 12 lo va 4 may tua bin, đong gop cho su phat trien kinh te cua mien Bac trong giai đoan 5 nam lan 1 tu 1961 đen 1965. Su kien Ho Chi Minh đen tham nha may cung nha may đen Bo Ho vao 21 thang 12 nam 1954 ve sau cung đa tro thanh ngay truyen thong cua nganh Đien luc Viet Nam.
Trong nhung nam Chien tranh Viet Nam, nha may la muc tieu cua nhieu cuoc đanh bom tu quan đoi My. Nam 1967, cang thang leo thang dan đen Hoa Ky to chuc đanh thang vao Ha Noi, trong đo nha may đien Yen Phu đuoc đat lam muc tieu trong yeu. Tu thang 5 đen thang 10 nam 1967, khong luc Hoa Ky đa to chuc 5 đot tan cong vao nha may nham cat nguon cap đien cho Ha Noi va cac tinh lan can, co nhung đot lam pha hong nang ne trang thiet bi khu xuong. Chinh quyen Viet Nam Dan chu Cong hoa đa lap đat he thong phong thu quanh nha may, cung voi viec phat khoi lam mo tam nhin cua may bay đe chong lai nhung đot tha bom nay, duy tri nguon cap đien thanh pho. Nhung nhan vien can bo cong tac o xuong đien cung tich cuc tham gia bao ve nha may đien khoi cac đot pha bom. Hang chuc may bay cung binh si nguoi My, trong đo co John McCain, tan cong vao nha may đa bi phia quan đoi Viet Nam va tu ve nha may ban roi va bat song.
Nam 1972, trong tran nem bom laser thuoc chien dich Linebacker II cua My ngay 21 thang 12, phan lon nha xuong va co so vat chat đa bi pha huy, hu hong nang. Đen ngay 25 hoac 27 cung nam, cac nhan vien trong nha may thanh cong khoi phuc mot so lo hoi va nhanh chong đua vao van hanh. Cho đen het quy I nam 1973, nha may đa tro lai hoat đong binh thuong va cac thiet bi chinh đuoc đua vao san xuat.
Nam 1984, xuong phat đien đuoc chuyen đoi thanh xuong phat bu. Đen nam 1988, nha may đien Yen Phu chinh thuc dung hoat đong. Vao nam 2005, nhan ky niem 50 nam ngay Tiep quan Thu đo Ha Noi, quan Ba Đinh đa to chuc buoi le gan bien di tich cach mang khang chien cho cong trinh. Tinh đen truoc 2005, nha may van con ton tai, tuy nhien mot thoi gian sau thi đa bi pha do. Tu nam 2014, phan đat cua nha may dung lam tru so cua Tap đoan Đien luc Viet Nam (EVN), gom hai toa thap đoi cao lan luot 33 va 29 tang. Cac di tich lich su ve nha may van đuoc luu giu tai phong truyen thong EVN cung nhieu bao tang trong thanh pho hien nay.


Tham khao Nguon Uy ban nhan dan thanh pho Ha Noi (2006). Bach khoa thu Ha Noi. Tap 5: Kinh te. Ha Noi: Nha Xuat ban Van hoa-Thong tin, Vien Nghien cuu va pho bien kien thuc bach khoa. Ban goc luu tru ngay 30 thang 12 nam 2022. Truy cap ngay 2 thang 1 nam 2023.
Nhieu tac gia (2009). 1000 cau hoi-đap ve Thang Long-Ha Noi, tap 1. Ha Noi: Nha xuat ban Ha Noi. Ban goc luu tru ngay 30 thang 12 nam 2022. Truy cap ngay 2 thang 1 nam 2023.
Tran Hung (2004). Thang Long-Ha Noi, muoi the ky đo thi hoa. Ha Noi. Ban goc luu tru ngay 30 thang 12 nam 2022. Truy cap ngay 2 thang 1 nam 2023.{{Chu thich sach}}:  Quan ly CS1: đia điem thieu nha xuat ban (lien ket)
Vu Đinh Bong (1999). To quoc: hoi ky. Nha xuat ban Thanh nien. Ban goc luu tru ngay 30 thang 12 nam 2022. Truy cap ngay 2 thang 1 nam 2023.
Nhieu tac gia (1990). Nhung su kien Lich su Cong binh Viet Nam, 1945-1975. Phong khoa hoc quan su Bo lenh Cong binh. Ban goc luu tru ngay 30 thang 12 nam 2022. Truy cap ngay 2 thang 1 nam 2023.
Nhieu tac gia (2007). Luoc su Ha Noi. Ha Noi: Nha xuat ban Tu đien bach khoa. Ban goc luu tru ngay 30 thang 12 nam 2022. Truy cap ngay 2 thang 1 nam 2023.
Đai Tieng noi Viet Nam (2000). Trong long toi tieng noi Viet Nam: hoi ky. Nha xuat ban Chinh tri quoc gia - Su that. Ban goc luu tru ngay 30 thang 12 nam 2022. Truy cap ngay 2 thang 1 nam 2023.
Pham Gia Đuc (2002). Anh hung thoi đai Ho Chi Minh: nhung tap the anh hung. Nha xuat ban Quan đoi nhan dan. Ban goc luu tru ngay 30 thang 12 nam 2022. Truy cap ngay 2 thang 1 nam 2023.