Vao ngay 25 thang 2 nam 2024, Aaron Bushnell, mot quan nhan 25 tuoi thuoc Luc luong Khong quan Hoa Ky, đa tu vong sau khi tu thieu ben ngoai cong cua Đai su quan Israel tai Washington, D.C.. Truoc đo, anh đa phat truc tiep tren Twitch va cho biet ban than phan đoi "nhung gi nguoi dan đa phai trai qua o Palestine duoi ban tay cua nhung ke thuc dan" va tuyen bo rang minh "se khong con đong loa voi nan diet chung nua", sau đo tu thieu ban than bang mot chat long de chay.
Khi tu thieu, Bushnell lien tuc ho to "Palestine tu do!" trong khi mot si quan mat vu chia sung vao anh va hai nguoi khac đang co gang dap lua. So Canh sat Đo thi cung co phan ung đe ho tro So Mat vu. Bushnell đuoc cho đen benh vien đia phuong trong tinh trang nguy kich va đuoc xac nhan đa tu vong vao toi cung ngay.
Hanh đong cua Bushnell la vu tu thieu thu hai phan đoi su ho tro cua Hoa Ky danh cho Israel trong cuoc chien tranh Israel – Hamas, đa giet chet hon 30.000 nguoi Palestine va dan đen mot cuoc khung hoang nhan đao lon. Vao thang 12 nam 2023, mot nguoi bieu tinh khac đa tu thieu tai lanh su quan Israel o Atlanta. Nhieu nguoi coi hanh đong cua Bushnell la anh hung va goi anh la mot vi tu đao. Nhung nguoi khac cho rang vu tu sat cua Bushnell khong nen đuoc ca ngoi hay coi la mot hinh thuc phan khang chinh tri hop phap, đong thoi canh bao ve nhung "ke bat chuoc" co the lam theo.


Boi canh = Xuat than va quan điem cua Bushnell =
Bushnell lon len o Orleans, Massachusetts, trong khu phuc hop biet lap Kito giao Cong đong cua Jesus. Anh theo hoc tai truong pho thong Nauset Regional va lam viec cho mot cong ty xuat ban sach, am nhac va video Kito giao co tru so tai Brewster, Massachusetts tu nam 2015 đen nam 2017. Nam 2019, anh co chia se voi ban be ve viec ban than đa roi Cong đong cua Jesus. Tu thang 5 nam 2020, anh bat đau su nghiep tai Luc luong Khong quan Hoa Ky (USAF), sau khi hoan thanh khoa đao tao Co ban & Ky thuat. Anh đuoc đao tao tro thanh ky thuat vien he thong khach hang, chuyen ve an ninh mang. Anh sau đo lam ky su DevOps cua USAF o San Antonio, Texas va theo đuoi bang đai hoc ky thuat phan mem tai Đai hoc Southern New Hampshire.
Theo chia se tu mot nguoi ban cua Bushnell ten la Lupe Barboza trong mot cuoc phong van voi Al Jazeera, co cho biet Bushnell la mot nguoi theo đao va chong chu nghia đe quoc, nhung co khong cho rang Bushnell đang mac benh tam than. Nhung nguoi ban khac thi chia se rang hop đong cua Bushnell se het han vao thang 5 va sau vu canh sat sat hai George Floyd, Bushnell tro nen coi mo hon trong viec chong lai quan đoi. Bushnell tu cho minh la mot nguoi theo chu nghia vo tri. Chua đay hai tuan truoc khi tu sat, anh co noi chuyen voi mot nguoi ban ve điem chung la nhung nguoi theo chu nghia vo tri cung nhu rui ro va su hy sinh can thiet đe theo chu nghia nay mot cach hieu qua. Bushnell đa su dung bieu tuong chu nghia vo tri lam anh đai dien tai khoan Twitch cua minh, la tai khoan ma anh su dung đe phat truc tiep vu tu sat cua minh voi ten nguoi dung la "LillyAnarKitty". Tren Facebook, anh cung đa theo doi va thich mot so trang theo chu nghia vo tri. Trong nhung thang truoc vu tu thieu, anh đa đang tai nhieu bai đang tren Reddit lien quan đen chu nghia vo tri. CrimethInc, mot cong đong chu nghia vo tri xac nhan Bushnell đa lien he voi ho ngay truoc vu tu sat va yeu cau ho "đam bao đoan phim đuoc luu tru va bao cao".
Mot tai khoan Reddit đuoc cho la cua Bushnell đa to cao Israel la mot "nha nuoc phan biet chung toc thuc dan đinh cu" va đang mot binh luan noi rang khong co "thuong dan" Israel nao khong lien quan đen viec đan ap Palestine.


= Vu tu thieu o Atlanta vao thang 12 nam 2023 =
Bushnell khong phai la nguoi đau tien o Hoa Ky tu thieu đe phan đoi Israel ve khung hoang nhan đao o Palestine. Vao ngay 1 thang 12 nam 2023, mot ca nhan – chinh quyen Atlanta khong tiet lo danh tinh, đa bieu tinh thong qua viec tu thieu ben ngoai lanh su quan Israel o Atlanta, Georgia khien nhieu nguoi bieu tinh bi thuong nang.


Dien bien Bushnell đa soan thao mot ban di chuc truoc khi tu thieu, trong đo anh đe lai so tien tiet kiem quyen gop cho Quy cuu tro tre em Palestine va mot con meo cua anh giao cho hang xom sau khi qua đoi. Vao luc 10 gio 54 phut ngay 25 thang 2 nam 2024 theo gio đia phuong, buoi sang ngay tu thieu, Bushnell đa đang tai mot trang thai tren Facebook: "Nhieu nguoi trong chung ta han cung muon tu hoi: 'Toi se lam gi neu con song trong thoi ky no le? Hay la thoi ky Jim Crow o mien Nam? Hay la thoi ky phan biet chung toc? Toi se lam gi neu quoc gia cua minh đang pham toi ac diet chung?' Cau tra loi la ban đang tiep tay cho đieu đo. Ngay bay gio." Anh cung đa gui mot tin nhan đen cac phuong tien truyen thong truoc khi len ke hoach tu thieu rang, "Hom nay, toi du đinh thuc hien mot hanh đong cuc đoan phan đoi lai nan diet chung nguoi Palestine".
Vao khoang 12 gio 58 phut ngay 25 thang 2 nam 2024 theo gio đia phuong, Bushnell, mac quan phuc, đen gan đai su quan Israel o Washington, D.C. thuc hien hanh đong tu thieu đe phan đoi cuoc chien o Gaza. Anh đa tao mot tai khoan Twitch duoi cai ten "LillyAnarKitty" cung la co Palestine lam bieu ngu ho so, voi chu thich "Palestine tu do". Trong luc phat truc tiep, anh đi ve huong đai su quan va noi:

Toi la thanh vien tai ngu trong Luc luong Khong quan Hoa Ky. Va toi se khong con la mot đong loa voi nan diet chung nua. Toi sap tham gia vao mot hanh đong phan khang cuc đoan. Nhung so voi nhung gi nguoi dan đa trai qua o Palestine duoi ban tay cua nhung ke thuc dan — no khong he cuc đoan chut nao. Đay la đieu ma giai cap thong tri cua chung ta quyet đinh la binh thuong.

Ben ngoai đai su quan, Bushnell đat camera xuong, đung truoc cong, va đo chat long de chay len nguoi. Mot nhan vien an ninh đa đen gan Bushnell, hoi xem anh ta co can su giup đo hay khong nhung đa bi phot lo.
Sau khi tu thieu, Bushnell lien tuc ho to "Palestine tu do!" khi ban than bi boc chay va cuoi cung nga xuong đat. Nhan vien an ninh đa goi đien ho tro. Mot si quan mat vu đa tiep can hien truong, chia sung vao Bushnell ngoai camera va ra lenh cho anh ta "nam xuong" nhieu lan trong khi mot si quan canh sat khac het len "Toi khong can sung, toi can binh chua chay!" Nhieu si quan sau đo đa đen hien truong va xit binh chua chay len nguoi Bushnell. Anh đa đuoc So Cuu hoa & Dich vu y te cho đen benh vien đia phuong. Khoang 7 gio sau khi tu thieu, Bushnell đuoc xac nhan đa tu vong do bong vao luc 20 gio 6 phut theo gio đia phuong.


Đieu tra Co quan Mat vu, So Canh sat Đo thi va Cuc Ruou, Thuoc la, Sung va Chat no thong bao se đieu tra vu viec. Canh sat Đo thi tu choi xac nhan tinh xac thuc cua đoan video phat truc tiep va Khong quan Hoa Ky đa trich dan cac chinh sach thong bao cho gia đinh khi tu choi phat bieu ban đau. Mot đon vi xu ly bom đa đuoc cu đi đieu tra moi lo ngai ve mot chiec xe đuoc nghi ngo lien quan đen Bushnell. Khu vuc nay sau đo đuoc tuyen bo an toan khi khong phat hien moi nguy hiem.
Mot bao cao cong khai do So Canh sat Đo thi đua ra voi cac phong vien noi rang Bushnell "co dau hieu suy sup tinh than" — cu the la anh ta đa "dung mot chat long khong xac đinh va tu thieu" — truoc khi Co quan Mat vu co the tiep can anh. Nguoi phat ngon cua đai su quan Israel cho biet khong co nhan vien nao bi thuong trong vu viec.


Phan ung = Trong nuoc =


 Quan chuc dan cu  Khi nhan đuoc cau hoi cua Associated Press ve viec lieu "vu tu thieu cua Bushnell co the cho thay rang co van đe sau sac" voi viec quan nhan Hoa Ky lo ngai ve cach su dung vu khi hay khong, Thu ky Bao chi Lau Nam Goc Patrick S. Ryder cho biet tai khang đinh su ung ho cua Hoa Ky đoi voi cac hoat đong cua Israel.
Mot ngay sau cai chet đuoc tuyen bo cua Bushnell, Thuong nghi si canh ta Bernie Sanders tuyen bo rang, "Đay ro rang la mot tham kich khung khiep, nhung toi nghi no noi len noi tuyet vong sau sac ma rat nhieu nguoi đang cam thay hien nay ve tham hoa nhan đao khung khiep đang dien ra o Gaza, va toi chia se nhung moi quan tam sau sac đo". Vao ngay 7 thang 3, Thuong nghi si Đang Cong hoa Tom Cotton cho biet Bushnell đa thuc hien "hanh đong bao luc khung khiep — nham ho tro mot nhom khung bo", va đe xuat hai du luat se thu hoi giay phep an ninh cua nhung ca nhan bay to su ung ho đoi voi cac to chuc khung bo nuoc ngoai, cung nhu he thong hoa cac quy đinh phap luat cam quan nhan tham gia bieu tinh.


 Khac  Sau khi tu thieu, hanh đong cua Bushnell đa đuoc cac nha hoat đong nhu Aya Hijazi, cung nhu ung cu vien Đang Xanh Hoa Ky Jill Stein va ung cu vien đoc lap Cornel West ca ngoi. Mot so nguoi tren mang xa hoi đa xem hanh đong nay nhu mot anh hung va hy sinh. Mot so nguoi Palestine goi anh la tu đao. Tuy nhien, mot so khac cho rang vu tu sat cua Bushnell khong nen đuoc ca ngoi hay xem la mot hinh thuc phan khang chinh tri hop phap, đong thoi canh cao ve nhung "ke bat chuoc" co the lam theo. Mot so nguoi đa su dung thuat ngu "giao phai chet choc" đe mo ta su ton tho va ca ngoi cua cong chung ve vu tu sat cua anh.
Nhieu nguoi tu nhan minh la quan nhan đa đua ra nhung nhan xet hai huoc, chang han nhu goi anh la "the Airman a la Flambe" khi noi ve Bushnell tren mang. Nhung nguoi khac đa chi trich cac chi huy cua Bushnell vi cho rang ho co the giup anh ta tu bo hanh đong cua minh.
Vao ngay 26 thang 2 nam 2024, mot buoi cau nguyen tuong nho anh đa đuoc to chuc truoc đai su quan Israel voi su tham du cua 100 nguoi. Cac buoi cau nguyen tiep theo đuoc to chuc tai cac thanh pho khac cua Hoa Ky, mot so do nhom phan chien Code Pink to chuc. Ngay 28 thang 2 nam 2024, mot buoi cau nguyen khac cungđuoc to chuc ben ngoai Toa nha Lien bang Wyatt o Portland, Oregon, boi nhom van đong About Face: Veterans Against the War, voi su xuat hien cua nhieu cuu chien binh xep hang va thay phien nhau đot quan phuc cua ho truoc mot bieu ngu ho "Cuu chien binh noi: Palestine tu do! Hay nho đen Aaron Bushnell".


= Quoc te =
Hamas đa ca ngoi hanh đong cua anh va bay to "su chia buon chan thanh" toi ban be va gia đinh cua Bushnell, đong thoi thong bao trong mot tuyen bo tren Telegram rang "anh ay đa bat tu hoa ten tuoi cua minh nhu mot nguoi bao ve cac gia tri con nguoi va su ap buc đoi voi nhung nguoi dan Palestine đau kho vi chinh quyen Hoa Ky va nhung chinh sach bat cong cua no" trong khi mo ta anh ta nhu mot "phi cong anh hung". Mat tran Binh dan Giai phong Palestine đa đua ra tuyen bo ton vinh Bushnell, mo ta hanh đong nay la "su hy sinh cao ca nhat". Nha hoat đong nguoi Palestine Mohammed el-Kurd mo ta hanh đong cua anh la mot "loi keu goi hanh đong" nham "lam suy yeu nhung che đo đang giet chet chung ta".
Lanh tu toi cao Iran Ayatollah Khamenei nhan manh hanh đong cua Bushnell trong hai tuyen bo tren X đuoc đang cach nhau vai gio. Bai viet đau tien đa chi trich "cac chinh sach chong nhan loai đang ho then cua phuong Tay lien quan đen nan diet chung o Gaza" trong khi bai viet con lai chi ra "su diet chung" o Gaza la qua suc chiu đung đoi voi "nguoi tre đuoc nuoi duong trong van hoa phuong Tay". Viet tren to Jerusalem Post, Seth Frantzman cao buoc cac tai khoan mang xa hoi than Iran đa khai thac hanh đong phan đoi cua Bushnell tren cac phuong tien truyen thong tieng Anh theo lenh cua che đo Iran.
Cac quan chuc o thanh pho Jericho cua Palestine vao ngay 10 thang 3 thong bao rang ho đa đat ten mot con pho đe vinh danh Bushnell.


Thong tin sai lech Ngay sau cai chet cua Bushnell, mot anh chup man hinh bia đat đuoc lan truyen tren mang xa hoi cho thay mot tai khoan Reddit do Bushnell đieu hanh đua ra nhan xet "Palestine se tu do khi tat ca nguoi Do Thai chet". Trang web kiem tra su that Snopes xac đinh anh chup man hinh la mot tro lua bip. Mot so nguoi đa đang binh luan cong khai cho rang co mot ca nhan đuoc nhin thay tren video chia sung vao Bushnell la linh canh Israel; thay vao đo, ca nhan nay la mot thanh vien mac đong phuc cua Co quan Mat vu Hoa Ky, đuoc cho la đang co gang đam bao an toan cho hai nguoi khac đang co gang dap lua tu Bushnell.
Nhieu nguoi dung X đa cong bo nhieu thong tin cho rang to chuc tinh bao Israel Mossad đa che nhao cai chet cua Bushnell. Đay hoa ra la nhung tuyen bo sai su that dua tren viec nham tai khoan nhai gia voi tai khoan Mossad that.


Xem them Vu tu thieu cua Maxwell Crosby Azzarello


Chu thich = Ghi chu =


= Tham khao =


Lien ket ngoai Tu lieu lien quan toi Vu tu thieu cua Aaron Bushnell tai Wikimedia Commons

Ban mau:Quan he Hoa Ky – Israel