Song than Garth la mot con song than thoi tien su xay ra o quan đao Shetland, co le đa xay ra vao thoi điem khoang 5.500 nam truoc đay. Nguon goc cua no hien khong ro; cac nguyen nhan co the la va cham, đong đat va sat lo ngam tuong tu nhu Slide Storegga đa xay ra 8.100 nam truoc. Song than nay đa đat đo cao hon 10 met (33 ft) tai quan đao Shetland. No co the đa tac đong đen cac cong đong dan cu ven bien trong khu vuc; mo chon cat hang loat co nien đai cung khoang thoi gian đo o Quan đao Shetland va Orkney đa đuoc ly giai la thi the chon cat tu cac truong hop tu vong do song than.


Thoi gian va kich thuoc Tran song than đa dien ra cach đay khoang 5.500 nam va con đuoc goi la "su kien 5.500 BP". No tao ra mot tuong nuoc cao hon 10 met (33 ft) tai Quan đao Shetland. Song than nay la mot trong ba con song than đuoc cho la đa tan cong Scotland trong The Holocen mac du su xuat hien cua con song than 5.500 BP va nhung con song than sau đo đuoc coi la khong chac chan.


Tram tich Tram tich tu song than đa đuoc lay mau tai Garth, South Nesting, o Garth Loch va Loch of Benston; ban đau no đuoc phat hien tai Sullum Voe, Shetland. Them bang chung nua ve nhung thay đoi moi truong co the do song than 5.500 nam truoc đa đuoc xac đinh tai West Voe. Tram tich cua no giong voi tram tich đuoc tao ra boi song than tu su kien Slidegga Slide 8.100 nam truoc. Bang chung co the tu con song than nay cung đa đuoc tim thay o Bergsøy, Na Uy, va dau vet tiem nang đa đuoc tim thay trong cac ho ven bien cua Na Uy. Khong co bang chung nao ve song than đa đuoc tim thay o Scotland hoac quan đao Orkney, noi đuoc quan đao Shetland che chan khoi mot con song than bat nguon tu suon doc luc đia Na Uy. Su thay đoi canh quan o quan đao Orkney xay ra cach đay 5.500 nam co the la hau qua cua song than hoac cua thoi ky hoat đong bao gia tang vao thoi điem đo.


Nguon goc Song than Garth co the đa đuoc tao ra boi mot tran đong đat, mot tran lo đat duoi nuoc hoac mot vu va cham thien thach. Mot vu lo đat trong buc tuong phia sau cua Storegga Slide dien ra cach đay 5.700 nam va 900 kilomet khoi (220 mi khoi) Trænadjupet truot xa hon ve phia bac dien ra cach đay 4.400 nam, co kha nang la nguon goc cua đot song than nay, trong khi tran lo đat o Afen trong Kenh Faroe–Shetland co le qui mo qua nho, mac du khong the loai tru kha nang no cung co the la nguyen nhan.


Tac đong đen con nguoi Co bang chung cho thay song than Garth đa anh huong đen cac cong đong o Bac Đai Tay Duong, dan đen so nguoi chet đang ke. Khoang 5.000 - 5.500 nam truoc, mot so hang o đuoc xay dung o quan đao Orkney. Mac du ket qua tu viec xac đinh nien đai bang phong xa carbon la khong chac chan, nhung chung cho thay kha nang nhung ngoi mo nay co the đa đuoc xay dung đe giu cac thi the cua mot su kien gay tu vong hang loat. Co the nhung ngoi mo nay đuoc xay dung cho cac nan nhan cua song than Garth. Tuong tu nhu vay, mot so chon cat hang loat tai Sumburgh o quan đao Shetland co the la nhung ngoi mo tap the cho cac nan nhan song than. Song than lich su nhu tran đong đat va song than o An Đo Duong nam 2004 đa giet chet hang ngan nguoi, dan đen viec xay dung nhung ngoi mo tap the cho nhung nguoi thiet mang theo cach tuong tu. Viec tu bo đot ngot cua mot khu đinh cu thoi đai đo đa tai Hamre, Na Uy 5.500 nam truoc va su hien dien cua mot tram tich overwash cung đuoc coi la kha nang lien quan đen song than Garth.


Tham khao = Nguon =