Tieng Miranda (mirandes hay lhengua mirandesa; tieng Bo Đao Nha: mirandes hay lingua mirandesa) la mot ngon ngu Asturias-Leon đuoc noi rai rac tai mot khu vuc nho mien đong bac Bo Đao Nha, tai cac municipio Miranda do Douro, Mogadouro va Vimioso. Hoi đong Cong hoa đua no tro thanh ngon ngu đong chinh thuc tai khu vuc vao ngay 17 thang 9 nam 1998.
Tieng Miranda co he thong ngu am, hinh thai va cu phap rieng. No bat nguon tu thu tieng Latinh binh dan đia phuong tai mien bac Iberia.
Tieng Miranda la hau due cua dang tieng Asturias-Leon tung đuoc noi tai vuong quoc Leon, voi nhung đac điem rieng tach no khoi tieng Asturias va tieng Leon.


Hien trang Vao the ky 19, Jose Leite de Vasconcelos tung mo ta rang đay la "ngon ngu cua đong ang, cua quan lao, cua gia đinh, va cua tinh yeu đoi voi nguoi Miranda". Tu 1986–1987, no đa đuoc giang day cho hoc sinh 10 -11 tuoi.
Ngay nay, tieng Miranda duy tri khoang 5.000 nguoi ban ngu (nhung so nguoi noi co the đen 15.000 neu tinh ca nguoi noi nhu ngon ngu thu hai) o cac ngoi lang thuoc Miranda do Douro va cac lang lan can (nhu Vilar Seco va Angueira; tai Cacarelhos, no đa bien mat gan đay) cua Vimioso. Cac nha ngon ngu cung nhan ra anh huong cua no len tieng noi cac lang khac thuoc Vimioso, cung nhu Mogadouro, Macedo de Cavaleiros va Braganca.


Đac điem = Ngu am =
Tieng Miranda luu giu đung bay am xuyt trong ngon ngu Iberia-Roman thoi Trung Co:

/s/ va /z/ la cac am xuyt đau luoi-chan rang (giong voi trong tieng Catalunya, tieng Tay Ban Nha Castilla mien trung/bac, va tieng Bo Đao Nha chau Au mien bac), con /s/ va /z/ la am xuyt mat luoi-chan rang đuoc rang hoa (nhu trong đa phan phuong ngu Bo Đao Nha, tieng Phap, va tieng Anh). Tieng Basque (mot ngon ngu tach biet) cung phan biet giua /s/ va /s/ (tieng Basque khong co am xuyt huu thanh), cho thay đay la mot đac điem khu vuc tai mien bac Iberia.
Su duy tri phu am đau /f/ tu tieng Latinh, nhu hau het ngon ngu Roman Iberia (tru tieng Tay Ban Nha, ma /f/ > /h/ > ∅).
Cac cum phu am đau /pl/, /kl/, /fl/ tieng Latinh đeu phat trien thanh /ʃ/.
-ly- va -cl- trong tieng Roman nguyen thuy bien thanh /ʎ/.
Cum /-mb-/ đuoc giu lai.
-mn- bien thanh /m/: lum'nem > lume.
Cac nguyen am đoi /ei/, /ou/ đuoc giu lai.
Am cuoi -o bien thanh /u/.
Am xuyt huu thanh đuoc luu giu.
/ɛ/, /ɔ/ nguyen am đoi hoa thanh /jɛ/, /wo/ (nhu trong tieng Y).
/l/ đuoc lam hoa khi o đau tu (nhu trong tieng Catalunya va cac ngon ngu Asturias-Leon khac).


= Hinh thai =
Đuoi qua khu hoan thanh -ra.
Đuoi loi cau khien thi tuong lai -r(e).


Van ban Ben duoi la mot đoan van ban tieng Miranda, viet boi Amadeu Ferreira, nam tren bao Publico, so ngay 24 thang 7 nam 2007.

Co the so sanh đoan van tren voi đoan bang tieng Asturias va Leon:


Su quan tam Tieng Miranda, voi đia vi la ngon ngu chinh thuc thu hai sau tieng Bo Đao Nha, đa nhan đuoc mot so su quan tam tu phan con lai cua Bo Đao Nha. Mot muc bao hang thang viet bang tieng Miranda, thuc hien boi nha nghien cuu Amadeu Ferreira, xuat hien tren nhat bao quoc gia Publico. Tap đau tien cua Nhung cuoc phieu luu cua Asterix, ten Asterix, L Goules (Asterix nguoi Gaul), đa đuoc dich sang tieng Miranda boi Amadeu Ferreira nam 2005, va xuat ban khap Bo Đao Nha. Amadeu Ferreira cung dich su thi Os Lusiadas (Ls Lusiadas) noi tieng cua Camoes sang tieng Miranda duoi but danh Francisco Niebro va phat hanh no nam 2009. Nam 2011, bon Sach Phuc Am trong Tan Uoc cua Kinh Thanh đuoc dich, va nam 2013, Domingos Augusto Ferreira đa dich toan bo kinh thanh sang tieng Miranda.


Xem them Tieng Asturias
Tieng Extremadura
Tieng Leon


Chu thich Tham khao Ferreira, Manuela Barros e Raposo, Domingos (coord) (1999), Convencao Ortografica da Lingua Mirandesa, Miranda do Douro, Lisbon, ed. Camara Municipal de Miranda do Douro / Centro de Linguistica da Universidade de Lisboa


Lien ket ngoai (tieng Bo Đao Nha) Orthographic Convention for Mirandese Language Luu tru ngay 29 thang 6 nam 2003 tai Wayback Machine (PDF)
Excerpt of The Lusiads in Mirandese Luu tru ngay 24 thang 11 nam 2005 tai Wayback Machine
L Mirandes: Ua Lhengua Minoritaira an Pertual Luu tru ngay 21 thang 3 nam 2006 tai Wayback Machine Mirandese: A minority language in Portugal (PDF, in Mirandese)
(tieng Bo Đao Nha) Piece of legislation which officially recognizes Mirandese as a language of Portugal
Seth Kugel, "In Portugal, Mirandese spoken here—and only here", The New York Times, ngay 17 thang 1 nam 2012
Ban mau:Languages of Portugal