Truc Le Tuan phu (gian the: 直隶巡抚; phon the: 直隸巡撫) la mot chuc vu tuan phu đuoc thiet lap vao đau thoi nha Thanh trong lich su Trung Quoc. Qua nhieu lan thay đoi ve quyen han cung nhu đia hat, chuc Truc Le Tuan phu chinh thuc cham dut vao nam 1724 duoi trieu Ung Chinh va đuoc tiep noi bang Truc Le Tong đoc.


Lich su Nam 1644 duoi trieu Thuan Tri, tai đia khu Bac Truc Le, trieu đinh nha Thanh đa cho thiet đat 3 vi tri tuan phu o Thuan Thien (đong o Tuan Hoa), Tuyen Phu va Bao Đinh (đong o Chan Đinh), cung voi 2 vi tri tong đoc o Thien Tan va Tuyen Đai Son Tay (đong o Đai Đong). Giua tuan phu va tong đoc khong co quan he le thuoc lan nhau. Sau khi Nam Kinh khong con la kinh đo thu 2, Nam Truc Le đuoc chia lam tinh An Huy va tinh Giang To, con Bac Truc Le đuoc đoi thanh tinh Truc Le, khu quan hat tuong đuong voi Kinh Tan Ky va Ha Nam. Nam 1648, vi tri Tong đoc Tuyen Đai Son Tay bi bai bo, trieu đinh lai cho thiet đat vi tri tong đoc tai 3 tinh Truc Le, Son Đong va Ha Nam, đong tai phu Đai Danh (nay la huyen Đai Danh thuoc tinh Ha Bac). Nam 1658, vi tri Truc Le Tong đoc đuoc đoi thanh Truc Le Tuan phu, quan ly tat ca su vu trong tinh Truc Le.
Nam 1669, Truc Le Tuan phu doi đen đong tai Bao Đinh. Đen nam 1713, chuc Truc Le Tuan phu đuoc ban them ham Tong đoc, quyen han đuoc mo rong. Nam 1724, Ung Chinh Đe quyet đinh thang Truc Le Tuan phu Ly Duy Quan len lam Tong đoc, co quyen quan hat voi tat ca cac phu Thuan Thien, Bao Đinh, Chinh Đinh, Đai Danh, Thuan Đuc, Quang Binh, Thien Tan, Ha Gian, Thua Đuc, Trieu Duong, Tuyen Hoa, Vinh Binh, cac chau Tuan Hoa, Dich Chau, Trieu Chau, Ky Chau, Đinh Chau, con co Khau Bac va khu tu tri Mong Co. Ke tu đay đen thoi Thanh mat, che đo lay Truc Le Tong đoc quan hat toan tinh Truc Le van tiep tuc đuoc duy tri. Bao Đinh, noi đuoc chon lam thu phu cua Truc Le, khong chi đam nhan cac chuc nang quan ly hanh chinh, thu thue, xet xu tu phap cua tinh ma con đam nhan mot so chuc nang chinh tri, van hoa va giao duc trai rong tu thu đo Bac Kinh. Nam 1763 duoi trieu Can Long, Truc Le Tong đoc an theo le cua Tu Xuyen Tong đoc ma quan hat cac su vu cua chuc tuan phu.


Nguoi tung nham chuc Tuong quan Duoi trieu Khang Hi, đa co nhieu su viec lien quan đen chuc vu nay đuoc ghi chep lai, trong đo co viec Tieu Vu Thanh Long 2 lan nam giu chuc vu. Nam 1686, Tieu Vu Thanh Long thay Thoi Trung đam nhiem chuc vu Truc Le Tuan phu, đen nam 1690 thi đuoc thang lam Ta đo Ngu su cua Đo sat vien kiem Đo thong cua Han quan Tuong Hong ky. Nam 1698, khi Tham Trieu Sinh đang tai nhiem thi co nan đoi xay ra o Son Đong, nguoi dan phai đi xin an, mot vi Tuan phu la Ly Vi lai tau rang khong nghe đuoc tin tuc. Khang Hi Đe đa cach chuc Ly Vi, đong thoi lay ly do tuoi gia nhieu benh ma cho Tham Trieu Sinh ve huu, lai lenh cho Tieu Vu Thanh Long luc bay gio đang la Ha Đao Tong đoc kiem quan viec cua Truc Le Tuan phu.
Tinh tu khi nha mon cua Truc Le Tuan phu đuoc Khang Hi Đe chi đinh chuyen đen Bao Đinh vao nam 1669, lien tiep 3 quan vien nham chuc nay la Kim The Đuc, Vu Thanh Long va Cach Nhi Co Đuc đeu la nhung vi quan noi tieng cong chinh liem minh. Đen nam 1698, sau khi Tieu Vu Thanh Long kiem nhiem mot thoi gian ngan, Ly Quang Đia cung nho lam quan thanh liem ma đuoc bo nhiem lam Truc Le Tuan phu. Tuy nhien, nguoi ke nhiem Ly Quang Đia la Trieu Hoanh Tiep lai pham toi bien thu tien cua ngan kho khi đang tai nhiem. Sau khi ong qua đoi, Khang Hi Đe đa bo nhiem con trai ong la Trieu Chi Hoan, luc bay gio đang nham chuc Lang trung, thay quyen Truc Le Tuan phu nay đe giai quyet tat ca nhung van đe ma Trieu Hoanh Tiep đe lai, tiep tuc lo viec kinh doanh cua cha va bu đap cho su thieu hut cua ngan kho.


Ghi chu Tham khao Nguon Xem them Truc Le Tong đoc
Bac Truc Le Tong đoc
Truc Le