Thien long bat bo (gian the: 天龙八部; phon the: 天龍八部; binh am: Tian Long Ba Bu) la mot tieu thuyet vo hiep cua nha van Kim Dung. Tac pham đuoc bat đau đuoc đang tren to Minh bao o Hong Kong va Nam Duong thuong bao o Singapore vao ngay 3 thang 9 nam 1963 đen ngay 27 thang 5 nam 1966, lien tuc trong 4 nam. Noi dung "Thien long bat bo" tham đuom tinh than Phat giao ma Kim Dung von nguong mo, tieng noi cua Phat giao trong tac pham vua diu dang sau lang vua that hien minh, quan xuyen tu đau chi cuoi tac pham. Cac nhan vat chinh trong tieu thuyet đuoc dua tren Bat bo chung, la tam loai huu tinh trong than thoai Phat giao bao gom: Thien, Long, Da-xoa, Can-that-ba, A-tu-la, Ca-lau-la, Khan-na-la va Ma-hau-la-gia.
Cuoi nam 2004, nha xuat ban giao duc nhan dan cua Cong hoa Nhan dan Trung Hoa đa đua tac pham Thien long bat bo vao sach giao khoa lop 12. Bo Giao duc Singapore cung lam nhu vay đoi voi cac truong cap 2, 3 su dung tieng Trung Quoc. Thien long bat bo cung đa đuoc chuyen the thanh phim truyen hinh nhieu lan boi ca cac nha san xuat Trung Hoa đai luc va Hong Kong.


Y nghia ten goi Ten goi "Thien long bat bo" đuoc tac gia Kim Dung lay dua theo kinh Phat Đai Thua. Trong đo chi ra rang "Thien long bat bo" la tam loai huu tinh trong than thoai Phat giao. Truoc kia ho hung ac, sau đuoc Phat chuyen hoa thanh nhung than vat ho tri phat phap.
Tuy tua đe cua Thien Long bat bo xuat phat tu Phat giao, nhung noi dung cua bo truyen lai hoan toan ke ve moi quan he giua nguoi voi nguoi (Kieu Phong, Hu Truc, Đoan Du, A Tu, Vuong Ngu Yen,...) ve cai phuc tap va đa dang cua con nguoi trong xa hoi. Kim Dung muon ten tam loai phi nhan suc manh hon nguoi, mang hinh dang giong nguoi nhung khong phai la nguoi đe am chi tung nhan vat trong bo truyen. Tam loai phi nhan đo la: Thien, Long, Da Xoa, Can That Ba, A Tu La, Ca Lau La, Khan Na La, Ma Hau La Gia. Tam loai nay do Thien va Long đung đau nen trong kinh Phat đuoc goi la "Thien Long bat bo".

Thien: la thien than (Deva), đung đau boi Đe Thich. Thien than trong Phat giao van con trong coi sinh tu, co song co chet, co tat ca muoi hai thien than quan trong nhat tuong trung cho tam huong va bon tinh the cua vu tru: mat troi, Mat Trang, bau troi va mat đat
Long: la rong (Naga) nhung khong co chan, trong giong nhu mot con mang xa lon, la chua te cac loai trong nuoc. Kinh Phat ke rang mot con ran ten la Mucilinda da cuon thanh mot cai tan che cho đuc Phat nhap đinh trong mot con giong bao.
Da Xoa: (Yaksha) quy than (than an đuoc quy), co the tot hoac xau. Da Xoa Bat Đai tuong co nhiem vu bao ho chung sinh
Can That Ba: (Gandharva) nhac than than the toa mui thom, phuc thi Đe Thich, khong an thit, khong uong ruou
A-tu-la: (Asura) tuy co phuoc bao lon nhung hay ganh ti voi chu Thien nen thuong đem quan gay chien thuong bi thua, rat đau kho khong đuoc vui suong mac du co the giau co nhung bi tam ganh ghet đo ki lam cho đau kho
Ca Lau La: (Garuda) chim đai bang canh vang đau co mot cai buou to goi la Nhu Y Chau, tieng keu bi tham, đuoc nguoi Trung Hoa ban đia hoa thanh Đai Bang Kim Si Đieu. Ca Lau La thich an rong, khi chet chat đoc xong len chay tieu thanh tro, chi con mot trai tim xanh biec
Khan Na La: (Kinnara) nhac than cua Đe Thich, đau co sung, gioi mua hat
Ma Hau La Gia: (Mahoraga) la than ran, minh nguoi đau ran


Cac hoi Thien long bat bo co 50 hoi, ten cac hoi hop lai thanh 5 bai tu, moi bai tu bao gom ten cua 10 hoi.


= Thieu nien du (少年游) =


= To mac gia (蘇幕遮) =


= Pha tran tu (破陣子) =


= Đong tien ca (洞仙歌) =


= Thuy long ngam (水龍吟) =


Tom tat Kim Dung đa chinh sua truyen nay 3 lan, lan gan nhat la vao nam 2009. Co tong cong 50 hoi.
Cau chuyen xoay quanh moi quan he phuc tap giua nhieu nhan vat đen tu nhieu nuoc khac nhau: Kieu Phong, Đoan Du, Hu Truc. Voi tac pham nay, Kim Dung muon noi đen moi quan he nhan - qua giua chinh ban than cac nhan vat voi gia đinh, xa hoi, dan toc, đat nuoc. Cau chuyen xay ra vao thoi Bac Tong va con bao gom cac cuoc chien tranh giua nha Tong, Đai Ly, Đai Lieu, Tho Phon va Tay Ha.
Ban mau:Spoiler


= Đoan Du =
Đoan Du la mot chang trai khoi ngo tuan tu, hoang tu cua nuoc Đai Ly. Tuy la con nha vo nhung khong thich luyen tap vo nghe ma chi thich ngao du son thuy. Tinh co trong qua trinh can thiep đe giai cuu Chung Linh co nuong, Đoan Du lot vao mot hang đa, thay mot buc tuong ngoc bich rat đep (ma anh goi la Than tien ty ty).
Sau khi vai lay buc tuong 1000 cai, anh lay đuoc bi kip ve Bac Minh than cong (mon vo hut lay noi cong ke khac, nhung khong tieu huy noi luc đoi thu nhu Hoa cong đai phap do Đinh Xuan Thu luyen sai Bac Minh than cong) va Lang ba vi bo (mon vo co the uyen chuyen chay nhanh va tranh ne cac đon cong kich), va Đoan Du cung mien nhiem đoc to sau khi vo tinh nuot phai mot con coc cuc đoc co ten la Mang co chu cap.
Đong thoi Đoan Du cung lam quen đuoc Moc Uyen Thanh, mot co gai xinh đep, vo cong cao cuong, nhung tinh tinh đanh đa va luc nao cung che kin mat. Moc co nuong đem long yeu men chang cong tu ho Đoan, va trong luc đanh thua Nam Hai Ngac Than (mot trong tu đai ac nhan), đa nguyen ket nghia vo chong voi Đoan Du va cho Đoan Du xem mat nang.
Khi đo, cac thuoc ha cua Đoan Chinh Thuan xuat hien giai vay va đua Đoan Du cung Moc co nuong ve Đai Ly. Tren đuong ve, ho ghe tham Đao Bach Phuong, la me ruot cua Đoan Du, đang o an trong mot ngoi chua. Khi Đao Bach Phuong thay cach phong phi tieu cua Moc co nuong, ba nghi ngo Moc co nuong co lien he voi Tan Hong Mien, von la tinh đich ngay xua cua ba.
Đoan Du va Moc Uyen Thanh ve Đai Ly, moi nguoi phat hien ra Moc Uyen Thanh la con gai cua Đoan Chinh Thuan va Tan Hong Mien, Đoan Du va Moc Uyen Thanh la anh em cung cha khac me nen khong the lay nhau đuoc. Qua chan chuong va đau kho, Moc Uyen Thanh đinh tu van, sau đo bi Đoan Dien Khanh bat giam vao thach that trong Van Kiep Coc, ca Đoan Du cung bi Nam Hai Ngac Than nhot chung vao đay.
Hai nguoi bi lua uong phai Am duong hoa hop tan, mot loai thuoc kich duc, nhung Đoan Du nghi luc hon nguoi nen ca hai đa thoat khoi hiem canh. Bao Đinh Đe Đoan Chinh Minh, Đoan Chinh Thuan cung cac thuoc ha đen Van Kiep Coc giai cuu đuoc hai nguoi. Đoan Du phat hien ra Chung Linh, con gai Chung Van Cuu o Van Kiep Coc cung la con ruot cha minh, tuc la em gai cua minh.
Sau đo tai chua Thien Long, Đoan Du may man luyen thanh cong Luc mach than kiem (la mon chi phap đuoc xem la mot trong hai mon vo cong đe nhat thien ha cung voi Dich Can Kinh cua Thieu Lam - theo loi nhan vat Mo Dung Bac), nhung chang lai bi Hoa thuong Cuu Ma Tri nuoc Tho Phon bat toi Co To vi Đoan Du biet Luc mach than kiem va han muon hoa thieu chang đe cung Mo Dung Bac, bang huu lau nam cua han.
Do tinh tinh that tha nghia hiep, lai co dung mao khoi ngo nen Đoan Du đuoc hai nu ty la A Chau, A Bich quy men va giup đo cuu thoat. O đat Co To, Đoan Du đa gap Vuong Ngu Yen va đem long yeu nang. Nhung that tro treu, Vuong Ngu Yen chi yeu moi Mo Dung Phuc. Sau nay Mo Dung Phuc vi muon khoi phuc Hau Yen nen đa bo nang, vi vay Đoan Du va Vuong Ngu Yen đa đen ben nhau, moi tinh si cung đuoc hanh phuc.
Tuy nhien, eo le ap đen khi chang biet Ngu Yen la con cua Đoan Chinh Thuan voi Vuong phu nhan, tuc nang la em ruot minh. Ve sau trong luc sap chet, me cua Đoan Du moi tiet lo rang that ra chang la con cua Đoan Dien Khanh chu khong phai Đoan Chinh Thuan. Theo phong tuc Đai Ly, anh em ngoai gia thu van đuoc lay nhau.Tuc la Đoan Du đuoc phep cuoi het cac co con roi cua nguoi cha ho Đoan Chinh Thuan. Chang chon Moc Uyen Thanh, Chung Linh va Ngu Yen lam vo.
Cuoi cung, Đoan Du tro thanh vua Đai Ly. Theo nguyen tac ban đau, Vuong Ngu Yen tro thanh hoang hau. Tuy nhien, trong lan sua đoi moi đay cua Kim Dung vao nam 2009, thi Moc Uyen Thanh moi la nguoi yeu that su cua Đoan Du, tro thanh hoang hau. Mot trong nhung chau noi hai nguoi la Đoan Tri Hung, la nhan vat xuat chung, mot trong "Thien ha ngu tuyet" hieu la Nam đe, trong Xa đieu tam bo khuc. Voi Vuong Ngu Yen, Đoan Du nhan ra anh khong yeu co ma chi la si me nhan sac voi buc tuong ngoc bich gan cho co, va đa đe co ra đi. Vuong Ngu Yen luc nay, do bi Đoan Du vo tinh hut can sinh luc nen gia đi kha nhanh. Co muon hoc thuat Tru nhan cua phai Tieu Dao nhung no đa that truyen, cuoi cung co tro ve Co To, cung A Bich cham soc Mo Dung Phuc luc nay đa tro nen đien dai.
Sau nay, bat chap đang o đia vi ngoi vua cao quy, Đoan Du con mao hiem đi giai cuu Tieu Phong, nghia huynh cua chang.
Đen cuoi truyen, Đoan Du la nguoi co noi cong rat cao cuong, vi luc nay noi luc cua chang von đa cao hon Cuu Ma Tri, mot trong nhung đai cao thu trong truyen roi, ma con hut đuoc noi luc ca đoi cua ong ta nua.
Luu y: Đoan Du cung Đoan Chinh Thuan, Đoan Chinh Minh la cac nhan vat co that trong lich su va la cac bac vua chua cua nuoc Đai Ly. Tat nhien cac tinh tiet trong truyen Kim Dung ve nhung nguoi nay đeu la hu cau.


= Tieu Phong =
Tieu Phong (Kieu Phong) la nguoi trong Cai Bang. Voi vo cong cao cuong va nhieu cong trang, dan dan uy tin cua chang len cao. Khi bang chu Cai Bang qua đoi, chang đuoc phong lam bang chu Cai Bang, so huu Hang long thap bat chuong va Đa cau bong phap. Luc nay trong giang ho co cau noi Bac Kieu Phong, Nam Mo Dung đe noi rang uy tin cua Tieu Phong đa noi khap mien Trung Nguyen.
Trong mot lan khi cac truong lao muon phe chuc bang chu cua chang, Tieu Phong đa biet đuoc nguon goc that cua minh. Ba muoi nam ve truoc, cha cua chang Tieu Vien Son bi mai phuc boi cac cao thu vo lam nuoc Tong tai Nhan Mon Quan, vo bi giet hai, ong phai nhay xuong vuc tu van va bo lai đua con nho la Tieu Phong.
Kham pha rang viec mai phuc la sai, cac cao thu hoi han va gui Tieu Phong cho mot gia đinh ho Kieu nuoi duong va dan khong đuoc noi cho Tieu Phong biet, vi the chang co ten la Kieu Phong. Vao nam 7 tuoi, trong mot lan đi kiem cui chang bi cho soi tan cong, may co mot vi hoa thuong Thieu lam phap danh Huyen Kho cuu giup va đon ve Thien Am Tu. Tieu Phong lon len đuoc đon ve Cai Bang.
Su that đa khien Kieu Phong (nay la Tieu Phong) tuc gian va tu bo chuc Bang chu Cai Bang. Sau đo, nhieu vu muu sat bi hiem xay ra (trong so nguoi bi hai co cha me nuoi va su phu day vo cho Tieu Phong o chua Thieu Lam) va gioi giang ho đeu cho rang đo chinh la do Tieu Phong.
Đe tu minh oan cho minh, Tieu Phong quyet đi tim ke chu muu cung voi su giup đo cua A Chau, nguoi ma chang tinh co gap tren đuong giang ho va tro thanh nguoi yeu cua chang. A Chau co tai cai trang rat kheo, va đa giup Tieu Phong trong nhieu dip.
Tuy nhien, khi gia trang thanh mot truong lao Cai Bang đe đi gap Khang Man, nang đa khong thanh cong va bi Khang Man lua rang ke chu muu cac vu muu sat bi hiem khong ai khac hon la Đoan Chinh Thuan. Đieu nay đa lam Tieu Phong đi tim va quyet đau tay đoi voi Đoan Chinh Thuan.
So phan tro treu, khi A Chau gap Đoan Chinh Thuan thi nang moi biet đo la cha ruot cua minh. Đe cuu cha, A Chau gia vo ngu say đe Tieu Phong đi truoc, roi sau đo cai trang thanh Đoan Chinh Thuan va len ra bai đau đe chet duoi chuong cua Tieu Phong. Chang het suc hoi han, va nhan loi cham soc A Tu (em gai A Chau) theo loi trang troi cua nguoi chi. Sau đo, vi cuu mang đuoc Hoang đe nuoc Lieu Gia Luat Hong Co, Tieu Phong sang nuoc Lieu lam quan đai than, A Tu đuoc phong lam quan chua.
Luc nay, nhan vat Du Than Chi xuat hien, cha me han truoc đay bi Tieu Phong giet nen bay gio han tim Tieu Phong đe tra thu. Du khong đanh lai, han tinh co nhat đuoc bi kip vo cong do Tieu Phong lam roi, chinh la mot trong 2 bo vo cong đuoc đanh gia la đe nhat thien ha, Dich Can Kinh (Luc Mach Than Kiem la tu luyen vo cong, con Dich Can Kinh la tu luyen noi luc). Quyen bi kip nay von la do A Chau an trom trong chua Thieu Lam. Vi bi thuong, Du Than Chi bi A Tu bat lai, chua lanh roi tro thanh ke mua vui cho nang. A Tu cho đong mot mat na sat len mat Du Than Chi, roi goi han la Thiet Suu (He Sat).
Han cung bi A Tu cho ran, ret, sau đoc can đe thu đoc tinh cho nang luyen đoc cong. May man la han co Dich Can Kinh ho the nen khong nhung hoa giai ma con hap thu đoc tinh tang noi luc cho co the. Tinh co han bat con sau cuc đoc Bang Tam cho A Tu, A Tu bat han cho sau can, han biet chac se chet nhung cung đong y lam theo. Han khi cuc manh cua Bang Tam khien Du Than Chi đong thanh bang, A Tu cho la han đa chet nen cho nguoi vat xac xuong song. Tuy nhien, Du Than Chi nho co Dich Can Kinh nen lai lan nua may man thoat chet va hap thu đuoc Bang Tam Han Kinh vao than the. Sau nay han ve lai Trung Nguyen, roi len chua Thieu Lam đe thach thuc voi tat ca cac mon phai khac tranh chuc vo đich vo lam. Luc nay chi xet ve noi luc thi han rat tham hau, co the sanh voi cac đai cao thu, vi co Dich Can Kinh va vo tinh luyen đuoc than cong khi o ben A Tu.
Tai đai hoi vo lam nay thi Tieu Vien Son va Mo Dung Bac lo mat. Tieu Vien Son ke rang ong ta thoat chet khi nhay xuong vuc tu van, thua nhan rang ba muoi nam qua ong an nau trong chua Thieu Lam đe hoc het vo cong Trung Nguyen. Ong ta cung la nguoi gia dang Tieu Phong sat hai nhieu cao thu trong giang ho, va la nguoi đa bat coc Hu Truc luc con la mot đua be va bo vao chua Thieu Lam đe cac nha su nuoi day.
Hu Truc luc nay cung biet đuoc than the that su cua minh, anh ta chinh la con ruot cua Phuong truong đai su Huyen Tu la Đai Ca Lanh đao nhom cao thu Trung Nguyen sat hai gia đinh cua Tieu Vien Son nam xua, chinh vi vay Huyen Tu phai chiu hinh phat pham dam gioi bi đanh hai tram gay ma chet.
Mo Dung Bac cung thua nhan la chi gia vo chet đe len vao chua Thieu Lam va la nguoi tung tin đon nham ba muoi nam ve truoc cho Huyen Tu đe lanh đao cao thu vo lam Trung Nguyen am hai Tieu Vien Son, va ong ta loi dung viec đo đe khoi phuc nuoc Yen.
Luc nay nha su quet rac trong Tang kinh cac xuat hien (vi su nay la Chan nhan bat lo tuong - nguoi co vo cong cao nhat trong Thien long bat bo, ong co the tieu diet cac cao thu hang đau nhu Mo Dung Bac va Tieu Vien Son chi trong 1 chieu), khong ai biet ten ong, nen nguoi đoi goi la Vo Danh Than Tang. Ong đa theo doi Mo Dung Bac va Tieu Vien Son tu luc 2 nguoi vao xem trom kinh thu trong Tang Kinh Cac ma 2 nguoi khong ai hay biet. Vo Danh Than Tang dung Phat phap, kien thuc uyen tham giang giai cho Mo Dung Bac va Tieu Vien Son nhan ra cai sai khi luyen vo, 2 nguoi đa luyen qua nhanh nen bi ton thuong ngu tang, tau hoa nhap ma. Đe chua benh, ong đa đanh chet ca hai nguoi đe roi cuu song ho; do vay ma đa cam hoa đuoc ca hai ong gia quy y Phat giao. Hai ong gia quyet đinh xuat gia theo tu tai chua Thieu Lam.
Ve sau, khi vua Lieu ra lenh xam luoc nuoc Tong, Tieu Phong chong lenh vi khong muon binh đao giet hai dan lanh vo toi cua hai nuoc, vi vay chang bi nhot vao nguc.
Đuoc Đoan Du, Hu Truc, va nhieu cao thu vo lam khac giup vuot nguc, Tieu Phong thoat ra Nhan Mon Quan, noi vua nuoc Lieu đang bai binh bo tran chuan bi tan cong nuoc Tong. Quan quan nuoc Tong o Nhan Mon Quan thi đong cong quan ai khong cho đam nguoi Tieu Phong va quan Lieu tien vao nuoc Tong. Tieu Phong, Đoan Du va Hu Truc dung vo cong xuat the bat song vua Lieu. Tieu Phong thuyet phuc vua Lieu lui binh roi rut đao tu van va nhay xuong vuc đe giu tron đao trung quan.
A Tu vi yeu Tieu Phong tha thiet cung lao minh xuong vuc tu van (sau nay Kim Dung chinh sua lai la Tieu Phong dung mui ten ma vua Lieu đa be gay đam vao tim minh ma chet, con A Tu thi sau khi moc mat minh tra cho Du Than Chi thi om xac Tieu Phong nhay xuong vuc tu van). Du Than Chi luc biet A Tu đa nhay xuong vuc, nhan ra rang tu truoc đen nay hy sinh vi tinh yeu voi A Tu la vo nghia, nen lao đau vao vach nui chet. Quan quan nuoc Tong o Nhan Mon Quan thay vay thi viet thu bao ve trieu đinh nha Tong rang quan Tong o Nhan Mon Quan đa giet chet Nam Vien đai vuong Tieu Phong cua nuoc Lieu, đuoi đuoc quan Lieu ve bac. Vua Tong vui mung ban thuong cho tuong si nuoc Tong o Nhan Mon Quan roi ngay đem tiep tuc hanh lac voi cac my nu.


= Hu Truc =
Hu Truc la mot hoa thuong chua Thieu Lam. Ngoai hinh xau trai nhung tam tinh hien lanh, tot bung. Hu Truc đa vo tinh giai đuoc mot ban co vay ten goi "Tran Lung ky tran", 30 nam nay chua ai giai đuoc, vi the nen đa đuoc Vo Nhai Tu, chuong mon cua phai Tieu Dao truyen 70 nam cong luc ca đoi cua ong.
Vo Nhai Tu muon Hu Truc dung noi cong cua ong truyen cho đi giet Đinh Xuan Thu, nhung Hu Truc tu choi vi nghi minh la mot hoa thuong, khong the giet nguoi bua bai. Sau đo, ong truyen chuc chuong mon nhan va giao thiet chi hoan cho Hu Truc, nhung Hu Truc khong dam nhan va cung khong muon đau nhap phai khac.
Vi thay ong sau khi truyen cho minh 70 nam cong luc ca đoi, co ve nhu ong sap chet, Hu Truc muon ong ra đi trong thanh than nen đa đong y lam chuong mon nhan phai Tieu Dao cung nhu đong y đi giet Đinh Xuan Thu. Sau khi Hu Truc đong y, Vo Nhai Tu quy tien.
Bon nguoi truoc kia bi hanh ha boi Linh Thuu Cung bat đuoc mot co gai tre tu Linh Thuu Cung. Ho muon lay thong tin tu co gai tre đe ho co the tu giai Sinh Tu Phu do Thien Son Đong Mo chu Linh Thuu Cung cay. Ho san sang lam bat cu viec gi đe lay thong tin tu co gai. Luc đo, Hu Truc đi ngang nen đa cuu co gai khoi bon nguoi đo.
Sau đo co gai tre moi lo chan tuong, ba la Thien Son Đong Mo, chu Linh Thuu Cung. May muoi nam truoc, trong luc đang luyen cong bi Ly Thu Thuy, su muoi cua minh pha đam, nen tu đo, Thien Son Đong Mo co ngoai hinh giong mot co be con 12 tuoi. Hien gio Thien Son Đong Mo khong con noi cong may va luc đo ba đang bi Ly Thu Thuy truy sat.
Ba can phai uong mau moi giua trua va luyen cong đu 90 ngay moi khoi phuc lai cong luc vi mon noi cong nay cu moi 30 nam, phai tinh tu mot lan, thoi gian mot lan tuy theo so tuoi, luc đo, Thien Son Đong Mo 96 tuoi thi phai luyen 90 ngay (Thien Son Đong Mo bat đau luyen mon nay luc 6 tuoi).
Thien Son Đong Mo so luc Ly Thu Thuy đen thi minh se vo luc, khong the khang cu nen đa keu Hu Truc giup đo. Hu Truc khong muon Thien Son Đong Mo chet nen bang long giup ba, mac du ba lam rat nhieu chuyen Hu Truc khong đong y.
Đe tranh su truy sat cua Ly Thu Thuy, Thien Son Đong Mo va Hu Truc đa đen an nap trong mot ham bang cua hoang cung Tay Ha, noi Ly Thu Thuy đang lam hoang thai phi. Luc nay, xay ra mot cuoc tranh cai giua Thien Son Đong Mo Lao va Hu Truc.
Thien Son Đong Mo khang khang bat Hu Truc phai an thit ca con khong thi nhin đoi. Cung nhu ba muon truyen thu vo cong cua ba cho Hu Truc đe Hu Truc co the giup ba đanh trong thuong Ly Thu Thuy mot khi Ly Thu Thuy tim đen, Hu Truc vi khong muon phai đau nhap Linh Thuu cung nen đa khong chiu hoc. Hu Truc tha nhin đoi cung nhu khong chiu hoc vo cong tuyet the chu khong muon pha vo thanh quy gioi luat chua Thieu Lam. Đieu nay lam Thien Son Đong Mo tuc lam.
Ba quyet y phai lam cho Hu Truc tu nguyen pha gioi nen đa đem mot co gai (khoa than) ma minh bat coc ve thay vao giuong cua Hu Truc. Vi đo la trong ham bang nen Hu Truc phai giu am cho co gai kia (va cho minh) va đa pham dam gioi. Hu Truc sau đo thay minh khong con gioi gi đe giu nua cho nen đa an thit, an ca va lam theo nhung gi Thien Son Đong Mo sai bao.
Sau khi nghe loi Thien Son Đong Mo ba ta truyen day vo cong va khong ngo tai đay đa tao nen moi tinh giua chang va Ngan Xuyen cong chua Tay Ha - nhung Hu Truc hoan toan khong biet đo la cong chua Tay Ha. Nhung Thien Son Đong Mo cung khong thoat khoi tran kich chien va chet chung voi su muoi Ly Thu Thuy. Truoc luc lam chung Đong lao đa truyen ngoi chu nhan cua Linh Thuu cung cho Hu Truc.
Tro lai Linh Thuu Cung, Hu Truc lai ra tay hoa giai hiem khich giua đao chu, đong chu 72 đao va thuoc ha Linh Thuu cung đong thoi giai tru Sinh Tu Phu cho moi nguoi, tro thanh lanh tu cua quan hao. Cung tai đay, nho tinh tinh chat phac hien lanh, Hu Truc co duyen ket nghia huynh đe voi Đoan Du - The tu Đai Ly cung Tieu Phong.
Sau nay quay lai Thieu Lam, dung vo cong bao ve chua truoc Cuu Ma Tri, cung Tieu Phong, Đoan Du chung tay khang đich, đai hien than oai, đanh bai Tinh Tu Lao Quai Đinh Xuan Thu, thanh ly mon ho. Hu Truc nhan mat cha me trong tinh huong bat ngo. Cha Hu Truc la Huyen Tu - phuong truong chua Thieu Lam, me la nguoi thu hai trong Tu Đai Ac Nhan - Vo Ac Bat Tac Diep Nhi Nuong.
Huyen Tu phuong truong tu tinh voi Diep Nhi Nuong nen tu nhan phat 200 truong, sau đo tu chan đut kinh mach ma chet (đay la mot hanh đong anh hung, vi neu đa co y tu van thi khong can đoi chiu xong 200 truong), con Diep Nhi Nuong thay Huyen Tu phuong truong chet cung tu tu theo. Đang thuong thay, Hu Truc trong mot ngay gap lai đuoc cha me, lai trong ngay đo mat ca cha lan me. Hu Truc sau đo bi truc xuat khoi Thieu Lam (vi pham qua nhieu gioi), cung Đoan Du, Tieu Phong sang Tay Ha tham gia hoi ken re voi cong chua, khong ngo co duyen xao dieu, lai gap nguoi tinh trong mong cua minh, ket đoi vui vay.
Xet ve vo cong co the noi Hu Truc la mot trong nhung nhan vat co vo cong cao nhat trong Thien Long Bat Bo. Ve noi luc thi trong nguoi chang co noi cong tham hau cua ba cao thu la Vo Nhai Tu, Thien Son Đong Mo va Ly Thu Thuy, noi cong cua ho đeu co nguon goc tu Tieu Dao phai. Đac biet chang con tap thuan thuc đuoc Sinh Tu Phu, mot loai am khi đoc khong dau vet cuc ky loi hai.
Ban mau:Endspoiler


Nhan vat Bang phai Cau chuyen la su tuong tac trong boi canh cua 4 quoc gia Đai Tong, Đai Lieu, Đai Ly, Tho Phon, trong long cua no la vo so mon phai, danh gia, cac to chuc chinh tri. Neu Tieu Phong than the mang moi bat hoa Tong - Lieu, Thieu Lam - Cai Bang, ke thu vo lam, thi Đoan Du, Hu Truc nhu con thoi giua Đai Tong voi Đai Ly, Tay Ha, Tho Phon va cac mon phai khac nhau....


= Đai Ly Đoan Thi =
La hoang toc, the gia vo lam, tuy o mien bien canh nhung co qua lai anh huong lon voi vo lam Trung Nguyen, chua Thien Long Tu la can ban.
Cao Thu: Đoan Du, Kho Vinh Đai Su, Bao Đinh Đe, Tran Nam Vuong Đoan Chinh Thuan, Ban Nhan, Ban Quan, Ban Tham, Ban Tuong
Vo cong tuyet ki bao gom: Nhat Duong Chi, Luc Mach Than Kiem


= Thieu Lam tu =
Thanh đia cua vo lam Trung Nguyen,
Phuong Truong: Linh Mon, Huyen Tu
Cao thu: Tao Đia tang (Vo Danh than tang), Huyen Trung, Huyen Bi, Huyen Nan, Huyen Thong, Huyen Kho, Huyen Đo, Huyen Sinh....
Tuyet ki bao gom: Dich can Kinh, 72 tuyet ki....


= Tieu Dao phai =
Tieu Dao phai anh huong cua Đao giao than tien, vo cong ao dieu khon luong đay ray cao thu kiem ca cam, ky, thi, hoa, tho (xay dung), moc (thu cong tinh xao), y (thuoc), boc (boi toan) nhung it noi danh tren giang ho do cac truong boi đeu an cu,
Chuong Mon: Tieu Dao Tu, Vo Nhai Tu, Hu Truc
Mon ha: Te Tu Phong, Ly Thu Thuy, To Tinh Ha, Thien Son Đong Lao, Đinh Xuan Thu, Ham Coc Bat huu(Tiet Mo Hoa, Khang Quang lang,....)
Bao boi: nhan Co bao cua chuong mon, Lang Hoang Phuc Đia luu giu vo cong cua cac nha cac phai...
Tuyet ki: Bac Minh than cong, Lang ba vi Bo, Tieu Vo Tuong Cong...


= Cai Bang =
Bang hoi đong đao, nghia hiep, chuyen lam tai mat tinh bao giup nha Tong chong ngoai xam.
Bang chu: Uong Kiem Thong, Tieu Phong, Trang Tu Hien (Du Than Chi)
Cao thu: Tu truong lao, Ma Đai Nguyen, Tu Đai truong lao
Tuyet ki: Giang Long thap bat chuong, Đa cau bong phap


= Thien Son Linh Tu Cung =
La phai do Thien Son Đong Lao phai Tieu Dao sang lap o tren Tuyet Son Tay Vuc
Cung Chu: Thien Son Đong Lao, Hu Truc
Mon Ha: Đang ba ba, Du ba ba, Mai, Lan, Truc, Cuc kiem, 36 đong chu, 72 đao chu....
Tuyet ki: Thien Son Luc Duong Chuong, Thien son chiet mai thu, Sinh Tu phu...


= Co To Mo Dung Gia =
La the gia vo lam, mot hoang toc that the luu vong nhieu đoi, dan toc Tien Ty nuoc Đai Yen, ngu cu o Yen Tu o vung Co To Thai Ho o Giang Nam, luon tich tru cua cai nhan luc, lay long vo Lam, gay mau thuan cac nuoc đe muu phan hong chiem cu giang son
Trang Chu: Mo Dung Bac, Mo Dung Phuc
Mon Ha: Đang Bach Xuyen, Cong Da Can, Bao Bat Đong, Phong Ba Ac, A Chau, A Bich...
Tuyet ki: Đau Chuyen Tinh Di


= Co To - Man Đa Son Trang =
La the gia vong toc noi tieng o Co To ve giau co, ngang danh voi nha Mo Dung, la thong gia voi nha Mo Dung vi Mo Dung Bac đa lay con gai nha ho Vuong. Nha ho Vuong tuy ban đau chi la 1 nha giau nhung co co vo goa Vuong Phu nhan von la con gai cua Vo Nhai Tu ke thua Lang Hoang Ngoc Đong la noi giu tang thu gan nhu hoan chinh cua cac mon phai cho nen đay co the noi la noi tang tu cua tuyet ki vo lam cac nha cac phai sau Lang Hoang Phuc Đia cua phai Tieu Dao


= Tay Ha Nhat pham Đuong =
La noi nha Tay Ha quy tu cac cao thu đe xam chiem Trung Nguyen. Ngay trong Hoang Cung Tay Ha cung co vo cong trac tuyet cua phai Tieu dao do Thai Phi Ly Thu Thuy mang ve
Thu linh: Phat Đong tuong quan Hach Lien Thiet Thu
Cao thu: Tu Đai ac nhan, Ly Dien Tong (Mo Dung Phuc).... ngoai ra con co quan đoi


= Tho Phon =
La quoc gia lang gieng voi Đai Tong va Đai Ly, đang nham nhe xam chiem cac noi,
Chua Đai tuyet son: la noi o cua cac cao tang vo cong cao cuong, ho cung chuyen đi nghiem tam cac vo hoc đien tich cua trung nguyen, Đai Ly.... đe giup nha vua Tho Phon xam chiem trung Nguyen
Cao thu: Quoc su Cuu Ma Tri, Ba La Tinh, Triet La Tinh...


= Đai Lieu =
Quoc gia đang hung thinh, tuy khong co vo cong bac đai tinh tham nhung lai co đoi quan thien chien đac biet la thiet ki.... om mong xam chiem Trung Nguyen. Quan đoi nha Lieu tung giao đau voi ca vo lam Trung Nguyen khi ho sang Lieu cuu Tieu Phong
Hoang đe: Gia Luat Hong Co
Mon ha: Bac Vien Đai Vuong, Nam Vien Đai Vuong (Tieu Phong), Hoang thai thuc


= Phai Tinh Tuc (Tinh Tu) =
Do Tinh Tuc (Tinh Tu) Lao Quai Đinh Xuan Thu la phan đo phai Tieu Dao sang lap tai Tay Vuc, so truong chuyen dung đoc duoc, tuy the bang phai long leo toan la phuong o hop leo mep.
Mon ha: Du Than Chi, Trich Tinh Tu, A Tu....
Bao boi: Than Moc Vuong Đinh
Tuyet ki: Hoa Cong Đai Phap


= Cac bang phai, danh gia khac =
Vo Luong kiem phai, Van kiep Coc, chua thanh Luong ngu gioi Đai, Chua tuong quoc tu Khai Phong, Chua Quoc thanh, Niem hoa tu, Than Nong Bang, Tu hien trang, Thanh thanh phai, Tan Gia trai....


Chuyen the = Phim đien anh =


= Phim truyen hinh =


= Video game =
Demi-Gods and Semi-Devils la mot RPG choi đon phat hanh nam 2002. Nguoi choi se vao vai tro cua mot nhan vat chinh khong lien quan (ten mac đinh la Lei Zhen) va gap go cac nhan vat trong cuon tieu thuyet. Lua chon va hanh đong cua nguoi choi se anh huong đen tien trien cua cau chuyen.
Thien long bat bo la mot MMORPG đuoc phat trien boi Changyou va Sohu va đuoc phat hanh vao nam 2007. Tai Viet Nam no đuoc FPT Online phat hanh đen nam 2013 va hien tai đang đuoc VNG phat hanh.
Tian Long Ba Bu: Shen Bing Hai Yu (天龙八部:神兵海域) la mot MMORPG đuoc phat trien boi Changyou va Sohu va đuoc phat hanh tai Trung Quoc vao nam 2012 thay cho phien ban cu. Tro choi đuoc xac nhan boi Ho Ca va Luu Thi Thi, nhung nguoi đong vai Đoan Du va Vuong Ngu Yen trong mot đoan video ngan quang ba cho tro choi va cac tai lieu quang cao khac.


Chu thich Lien ket ngoai Kim Dung giua đoi toi: Tieu ngao giang ho Vu Đuc Sao Bien
Thien Long bat bo va luat tuc thao nguyen (trang 294)
Bang giao Tong-Lieu nhin qua Thien Long bat bo (trang 297)
Bat bo chung
天龙八部 Luu tru ngay 30 thang 10 nam 2018 tai Wayback Machine