Tranh la mot loai hinh nghe thuat tao hinh, su dung mau ve, sac to, mau sac hoac chat lieu khac đe tao ra nhung hinh anh, hoa tiet tren mot be mat ran. Chat lieu ve co the đuoc ap dung len nen bang nhieu cach khac nhau, pho bien nhat la su dung co ve. Ngoai ra, nguoi ta cung co the su dung cac cong cu khac nhu dao, mieng bot bien hoac sung phun son.
Trong nghe thuat, thuat ngu "Hoi hoa" co the đuoc hieu theo hai nghia: hanh đong ve tranh va tac pham ve tranh cuoi cung. Nen cho cac buc tranh co the la cac be mat khac nhau, chang han nhu tuong, giay, vai canvas, go, kinh, son mai, đo gom, la, đong va be tong.
Hoi hoa la mot loai hinh nghe thuat thi giac quan trong, ket hop cac yeu to nhu ve, bo cuc, cu chi, tuong thuat va truu tuong. Cac buc tranh co the mang tinh tu nhien va bieu dien (nhu trong tranh tinh vat va phong canh), nhiep anh, truu tuong, tuong thuat, bieu tuong, bieu cam hoac mang tinh chinh tri.
Tranh ton giao la mot the loai nghe thuat thi giac pho bien trong lich su, the hien cac chu đe ton giao va than thoai. Cac buc tranh ton giao thuong đuoc su dung đe giao duc, truyen giao va truyen cam hung cho tin đo.


Lich su Nhung buc tranh co nhat đuoc biet đen đuoc tim thay o ca vung Franco-Cantabrian o tay Au va trong cac hang đong o huyen Maros (Sulawesi, Indonesia). Chung co nien đai khoang 40.000 nam. Tuy nhien, vao thang 11 nam 2018, cac nha khoa hoc đa bao cao viec phat hien ra buc tranh nghe thuat tao hinh lau đoi nhat đuoc biet đen vao thoi điem đo, hon 40.000 nam tuoi (co le len đen 52.000 nam tuoi), cua mot loai đong vat khong xac đinh, trong hang đong Lubang Jeriji Saleh tren đao Borneo (Kalimantan) cua Indonesia. Vao thang 12 nam 2019, cac nha khoa hoc đa phat hien ra cac buc tranh hang đong mo ta canh san lon o vung đa voi Maros-Pangkep o Sulawesi, Indonesia. Cac buc tranh nay đuoc uoc tinh co nien đai it nhat la 43.900 nam, khien chung tro thanh nhung tac pham nghe thuat tao hinh lau đoi nhat đuoc biet đen tren the gioi. Gan đay hon, vao nam 2021, đa co bao cao ve nghe thuat hang đong cua mot con lon đuoc tim thay tren mot hon đao cua Indonesia, co nien đai hon 45.500 nam. Bang chung som nhat ve hanh đong ve tranh cua con nguoi đa đuoc phat hien o hai mai đa o Arnhem Land, phia bac Australia. O lop vat lieu thap nhat tai cac đia điem nay, cac nha khao co hoc đa tim thay nhung manh khoang chat ochre đa qua su dung uoc tinh khoang 60.000 nam tuoi. Ngoai ra, cac nha khao co hoc cung tim thay mot manh vo cua tranh hang đong đuoc bao ton trong mot mai đa voi o vung Kimberley cua Tay Bac Australia. Manh tranh nay co nien đai khoang 40.000 nam, va no mo ta mot con thu khong xac đinh. Nghe thuat tranh hang đong la mot trong nhung hinh thuc nghe thuat lau đoi nhat cua con nguoi, voi nhung vi du som nhat đuoc tim thay o Indonesia, Phap, Tay Ban Nha, Bo Đao Nha, Y, Trung Quoc, An Đo, Australia va Mexico. O cac nen van hoa phuong Tay, son dau va son mau nuoc la hai phuong tien nghe thuat pho bien nhat, voi truyen thong phong phu va phuc tap ve phong cach va chu đe. O phuong Đong, muc va mau muc cung la hai phuong tien nghe thuat chinh, voi truyen thong tuong tu.
Viec phat minh ra nhiep anh đa co tac đong lon đen hoi hoa. Trong nhung thap ky sau khi buc anh đau tien đuoc chup vao nam 1829, cac quy trinh chup anh đa đuoc cai thien va đuoc su dung rong rai hon, khien hoi hoa mat đi muc đich lich su von co la cung cap mot ghi chep chinh xac ve the gioi quan sat đuoc. Mot loat cac phong trao nghe thuat vao cuoi the ky 19 va đau the ky 20—đac biet la An tuong, Hau an tuong, Fauvism, Bieu hien, Lap the va Dadaism—đa thach thuc quan điem cua thoi Phuc hung ve the gioi. Tuy nhien, hoi hoa phuong Đong va chau Phi van tiep tuc lich su lau đoi ve cach đieu va khong trai qua qua trinh chuyen đoi tuong đuong trong cung thoi gian.
Nghe thuat hien đai va đuong đai đa chuyen tu viec coi trong gia tri lich su cua ky thuat va tai lieu sang viec đe cao y tuong. Tuy nhien, đieu nay khong ngan can phan lon cac hoa si đuong đai tiep tuc theo đuoi hoi hoa, du la toan bo hay mot phan trong sang tac cua ho. Su song đong va đa dang cua hoi hoa the ky 21 đa bac bo nhung tuyen bo truoc đay ve su suy tan cua no. Trong mot thoi đai đuoc đac trung boi tinh đa nguyen, khong co mot phong cach nao đuoc coi la đai dien cho toan bo thoi đai. Cac nghe si tiep tuc tao ra nhung tac pham nghe thuat quan trong trong nhieu phong cach va khuynh huong tham my khac nhau, va gia tri cua chung đuoc cong chung va thi truong đanh gia.
Phong trao nghe thuat nu quyen xuat hien vao nhung nam 1960, trong thoi ky lan song nu quyen thu hai. Phong trao nay nham muc tieu gianh quyen binh đang va co hoi binh đang cho cac nghe si nu tren toan the gioi.


Cac yeu to hoi hoa = Mau sac va tong mau =
Mau sac, bao gom sac đo, đo bao hoa va gia tri, đuoc phan bo tren be mat la ban chat cua hoi hoa, giong nhu cao đo va nhip đieu la ban chat cua am nhac. Mau sac co tinh chu quan cao, nhung co nhung tac đong tam ly co the quan sat đuoc, mac du nhung tac đong nay co the khac nhau giua cac nen van hoa. Vi du, mau đen thuong đuoc lien ket voi tang toc o phuong Tay, nhung o phuong Đong, mau trang lai co y nghia tuong tu. Mot so hoa si, nha ly thuyet, nha van va nha khoa hoc, bao gom Goethe, Kandinsky, va Newton, đa viet ly thuyet mau sac cua rieng minh.
Hon nua, viec su dung ngon ngu chi la mot su truu tuong cho mot mau tuong đuong. Vi du, tu "đo" co the bao gom mot loat cac bien the tu mau đo thuan tuy cua quang pho anh sang kha kien. Khong co mot danh sach chinh thuc cac mau sac khac nhau theo cach ma co su đong thuan ve cac not nhac khac nhau trong am nhac, chang han nhu F hoac C♯. Đoi voi mot hoa si, mau sac khong chi đon gian đuoc chia thanh cac mau co ban va mau pha tron (nhu đo, xanh lam, xanh la cay, nau, v.v.).
Cac hoa si su dung cac sac to đe tao ra mau sac, vi vay "mau xanh lam" đoi voi mot hoa si co the la bat ky sac đo nao cua mau xanh lam. Khong giong nhu trong am nhac, y nghia tam ly va bieu tuong cua mau sac khong phai la đieu hoan toan can thiet trong hoi hoa. Mau sac chi lam tang them y nghia tiem nang cua mot buc tranh, nhung nhan thuc ve mot buc tranh la rat chu quan.


= Cac yeu to phi truyen thong =
Cac nghe si hien đai đa mo rong đang ke viec thuc hanh hoi hoa đe bao gom, chang han nhu, ky thuat cat dan, bat đau tu truong phai Lap the va khong phai la hoi hoa theo nghia chat che. Mot so hoa si hien đai ket hop cac vat lieu khac nhau nhu kim loai, nhua, cat, xi mang, rom ra, la hoac go đe tao hieu ung be mat. Vi du ve đieu nay la cac tac pham cua Jean Dubuffet va Anselm Kiefer. Co mot cong đong nghe si ngay cang lon su dung may tinh đe "ve" mau len "vai" ky thuat so bang cac chuong trinh nhu Adobe Photoshop, Corel Painter va nhieu chuong trinh khac. Nhung hinh anh nay co the đuoc in len vai canvas truyen thong neu can.


= Nhip đieu =
Ky thuat phan chia (Divisionism) giong nhu tranh kham cua Jean Metzinger co song song trong van hoc; mot đac điem cua lien minh giua cac nha van Trung tuong va cac nghe si An tuong moi:

Toi yeu cau cua net co phan chia khong phai la viec the hien anh sang mot cach khach quan, ma la nhung anh xa va mot so khia canh cua mau sac van con xa la voi hoi hoa. Toi thuc hien mot loai tho ca sac đo va đoi voi cac am tiet, toi su dung cac net ve, co so luong bien đoi, khong the khac nhau ve kich thuoc ma khong sua đoi nhip đieu cua mot cum tu hoi hoa đuoc đinh san đe chuyen tai nhung cam xuc đa dang do thien nhien goi len. (Jean Metzinger, khoang nam 1907)

Trong hoi hoa, nhip đieu cung quan trong nhu trong am nhac. Piet Mondrian, mot trong nhung nghe si tien phong cua truong phai Tan tao hinh, tin rang nhip đieu la mot yeu to thiet yeu cua nghe thuat. Ong cho rang nhip đieu tao ra mot cam giac chuyen đong va nang luong trong cac buc tranh cua minh. Ong cung tin rang nhip đieu co the giup nguoi xem tuong tac voi tac pham nghe thuat mot cach tich cuc hon.
Am nhac rat quan trong đoi voi su ra đoi cua nghe thuat truu tuong vi am nhac von di la truu tuong - no khong co gang tai hien the gioi ben ngoai, ma the hien mot cach truc tiep nhung cam xuc ben trong cua tam hon. Wassily Kandinsky thuong su dung cac thuat ngu am nhac đe xac đinh cac tac pham cua minh; ong goi nhung buc tranh tu phat nhat cua minh la "ngau hung" va mo ta nhung tac pham phuc tap hon la "sang tac". Kandinsky cho rang "am nhac la nguoi thay toi thuong", va sau đo bat tay vao sang tac 7 trong so 10 tac pham Compositions cua minh. Khi nghe cac tong mau va hop am khi ve, Kandinsky đa đua ra gia thuyet rang (vi du), mau vang la mau cua not C giua tren mot chiec ken đong; mau đen la mau cua su ket thuc, va su ket thuc cua moi thu; va su ket hop cua mau sac tao ra tan so rung đong, giong nhu cac hop am đuoc choi tren piano. Nam 1871, Kandinsky tre tuoi đa hoc choi đan piano va cello. Thiet ke san khau cua Kandinsky cho buoi bieu dien tac pham Pictures at an Exhibition cua Mussorgsky minh hoa cho khai niem "cam giac tong hop" cua ong ve su tuong ung pho quat cua cac hinh thuc, mau sac va am thanh am nhac.
m nhac la mot nguon cam hung quan trong cho nghe thuat truu tuong hien đai. Nghe si Jackson Pollock đa the hien đieu nay ro rang trong buc tranh Nhip đieu mua thu (So 30) nam 1950 cua ong.


Tham my hoc va ly thuyet nghe thuat Tham my hoc la nghien cuu ve nghe thuat va cai đep. Đay la mot van đe quan trong đoi voi cac nha triet hoc the ky 18 va 19 nhu Kant va Hegel. Cac nha triet hoc co đien nhu Plato va Aristotle cung đa ly thuyet hoa ve nghe thuat va hoi hoa noi rieng. Plato đa bo qua cac hoa si (cung nhu cac nha đieu khac) trong he thong triet hoc cua minh. Ong cho rang hoi hoa khong the the hien su that - no la mot ban sao cua hien thuc (cai bong cua the gioi y tuong) va khong gi khac ngoai mot nghe thu cong, tuong tu nhu lam giay hoac đuc sat. Đen thoi Leonardo, hoi hoa đa tro thanh mot đai dien gan gui hon voi su that so voi hoi hoa thoi Hy Lap co đai. Nguoc lai, Leonardo da Vinci noi rang "La Pittura e cosa mentale" (tieng Y: La Pittura e cosa mentale). Kant phan biet giua Ve đep va Su cao ca, theo nhung thuat ngu ro rang uu tien cho cai truoc. Mac du ong khong đe cap cu the đen hoi hoa, nhung khai niem nay đa đuoc cac hoa si nhu J.M.W. Turner va Caspar David Friedrich tiep thu.

Hegel thua nhan rang khong the co mot khai niem chung ve cai đep. Trong bai tieu luan tham my cua minh, ong viet rang hoi hoa, cung voi tho ca va am nhac, la nhung loai hinh nghe thuat "lang man". Ong cho rang cac loai hinh nghe thuat nay co muc đich bieu tuong va đay tri tue. Cac hoa si đa viet cac tac pham ly thuyet ve hoi hoa bao gom Kandinsky va Paul Klee. Trong bai tieu luan "Ve tinh tinh than trong nghe thuat" (1911), Kandinsky khang đinh rang hoi hoa co gia tri tinh than va gan cac mau co ban voi nhung cam xuc hoac khai niem thiet yeu, nhu Goethe va cac nha van khac đa tung lam truoc đo.
Bieu tuong hoc la nghien cuu noi dung cua cac buc tranh, khong phai phong cach cua chung. Erwin Panofsky va cac nha su hoc nghe thuat khac bat đau bang cach tim hieu nhung gi đuoc mieu ta trong buc tranh, sau đo xem xet y nghia cua chung đoi voi nguoi xem vao thoi điem đo, va cuoi cung la phan tich y nghia van hoa, ton giao va xa hoi rong lon hon cua chung.
Vao nam 1890, hoa si Maurice Denis nguoi Paris đa khang đinh noi tieng rang: "Hay nho rang mot buc tranh - truoc khi la mot con ngua chien, mot nguoi phu nu khoa than hoac mot cau chuyen nao đo - ve co ban la mot mat phang đuoc phu boi cac mau sac đuoc sap xep theo mot thu tu nhat đinh."  Vi vay, nhieu phat trien cua hoi hoa the ky 20, chang han nhu truong phai Lap the, la nhung phan anh ve phuong tien cua hoi hoa hon la ve the gioi ben ngoai - thien nhien - von tung la chu đe cot loi cua no. Nhung đong gop gan đay cho viec suy nghi ve hoi hoa đa đuoc đua ra boi hoa si va nha van Julian Bell. Trong cuon sach "Cai gi la hoi hoa?", Bell thao luan ve su phat trien, xuyen suot lich su, cua quan niem rang hoi hoa co the the hien cam xuc va y tuong. Trong "Mirror of The World" (Guong cua the gioi), Bell viet:

Mot tac pham nghe thuat tim cach thu hut su chu y cua ban va giu no co đinh: lich su nghe thuat thuc giuc no tien len, san ui mot con đuong cao toc qua nhung ngoi nha cua tri tuong tuong.


Phuong tien ve tranh Cac loai son thuong đuoc phan loai theo chat ket dinh ma bot mau đuoc tron voi chung. Chat ket dinh quyet đinh cac đac tinh lam viec cua son, chang han nhu đo nhot, đo hoa tron, đo tan trong nuoc, thoi gian kho, v.v.


= Sap nong hoac sap ong =

Tranh sap ong la ky thuat su dung sap ong nung chay va bot mau đe tao thanh hon hop sap mau. Chat long/dang set nay sau đo đuoc ap dung cho be mat—thuong la go đa đuoc chuan bi, mac du vai bat va cac vat lieu khac thuong đuoc su dung. Hon hop sap ong đon gian nhat co the đuoc tao ra bang cach them sac to vao sap ong, nhung co mot so cong thuc khac co the đuoc su dung—mot so loai co chua cac loai sap khac, nhua damar, dau hat lanh hoac cac thanh phan khac. Co the mua va su dung bot mau nguyen chat, mac du mot so hon hop su dung son dau hoac cac dang sac to khac. Cac cong cu kim loai va co đac biet co the đuoc su dung đe tao hinh son truoc khi nguoi, hoac cac cong cu kim loai đuoc nung nong co the đuoc su dung đe thao tac sap sau khi nguoi tren be mat. Cac vat lieu khac co the đuoc boc hoac dan vao be mat, hoac xep lop, su dung chat lieu sap ong đe gan no vao be mat.
Ky thuat nay la ky thuat thong thuong cho cac buc tranh bang Hy Lap va La Ma co đai, va van đuoc su dung trong truyen thong bieu tuong Chinh thong giao phuong Đong.


= Mau nuoc =

Mau nuoc la mot phuong phap ve tranh trong đo son đuoc lam tu cac hat sac to đuoc treo trong chat mang hoa tan trong nuoc. Chat lieu truyen thong va pho bien nhat cho tranh mau nuoc la giay; cac chat lieu ho tro khac bao gom giay coi, giay vo cay, nhua, giay da, vai, go va vai canvas.
O Đong A, hoi hoa mau nuoc bang muc đuoc goi la tranh but long hoac tranh cuon. Trong hoi hoa Trung Quoc, Han Quoc va Nhat Ban, no la chat lieu chu đao, thuong la đon sac đen hoac nau. An Đo, Ethiopia va cac quoc gia khac cung co truyen thong lau đoi. Ve tranh bang ngon tay voi son mau nuoc co nguon goc tu Trung Quoc.


= Gouache =

Gouache la mot loai son goc nuoc bao gom chat mau va cac vat lieu khac đuoc thiet ke đe su dung trong phuong phap ve tranh mo đuc. Gouache khac voi mau nuoc o cho cac hat mau lon hon, ty le chat mau va nuoc cao hon nhieu va cung co them mot loai bot mau trang tro nhu phan. Đieu nay lam cho gouache nang hon va đuc hon, voi kha nang phan quang cao hon. Giong nhu tat ca cac loai son goc nuoc khac, gouache đuoc pha loang bang nuoc.


= Muc =

Muc la mot chat long chua cac sac to hoac thuoc nhuom va đuoc su dung đe to mau cho be mat đe tao ra hinh anh, van ban hoac thiet ke. Muc đuoc su dung đe ve bang but, co hoac long vu. Muc co the la mot chat trung gian phuc tap, bao gom dung moi, sac to, thuoc nhuom, nhua, chat boi tron, chat hoa tan, chat hoat đong be mat, vat chat dang hat, chat huynh quang va cac vat lieu khac. Cac thanh phan cua muc co nhieu muc đich; chat mang, chat tao mau va cac chat phu gia khac cua muc kiem soat đo chay va đo day cua muc va ve ngoai cua no khi kho.


= Men =

Men đuoc tao ra bang cach son mot chat nen, thuong la kim loai, bang bot thuy tinh; cac khoang chat đuoc goi la oxit mau cung cap mau sac. Sau khi nung o nhiet đo 750–850 đo Celsius (1380–1560 đo Fahrenheit), ket qua la mot lop phu thuy tinh va kim loai đuoc ket hop voi nhau. Khong giong nhu hau het cac ky thuat ve khac, be mat cua men co the đuoc cham vao va lam uot. Men co truyen thong đuoc su dung đe trang tri cac vat the quy gia, nhung cung đa đuoc su dung cho cac muc đich khac. Men Limoges la trung tam hang đau cua hoi hoa men thoi Phuc hung, voi cac canh ton giao va than thoai nho trong khung trang tri, tren cac tam bang hoac cac vat the nhu muoi hoac ruong. Vao the ky 18, hoi hoa men đa tro nen thinh hanh o chau Au, đac biet la mot phuong tien đe ve chan dung thu nho. Vao cuoi the ky 20, ky thuat men su tren kim loai đa đuoc su dung nhu mot chat lieu ben đe ve tranh tuong ngoai troi.


= Nhiet đo =

Mau keo, hay con goi la keo trung, la mot loai son vinh cuu, kho nhanh, gom bot mau tron voi chat ket dinh hoa tan trong nuoc (thuong la chat ket dinh nhu long đo trung ga hoac mot so chat khac). Mau keo cung đe cap đen cac buc tranh đuoc thuc hien bang loai son nay. Tranh Mau keo rat ben, va cac vi du tu nhung the ky đau tien sau Cong nguyen van con ton tai. Mau keo la phuong phap ve tranh chinh cho đen sau nam 1500, khi no bi thay the boi phat minh cua son dau. Mot loai son thuong đuoc goi la Mau keo (mac du no khong phai) bao gom bot mau va keo dan thuong đuoc su dung va đuoc mot so nha san xuat o My goi la son poster.


= Bich hoa =

Bich hoa la mot loai tranh tuong đuoc ve tren vua trat tren tuong hoac tran nha. Tu "fresco" xuat phat tu tieng Y "affresco", co nghia la tuoi/song, ham y vua uot. Bich hoa thuong đuoc thuc hien vao thoi Phuc hung va cac thoi ky truoc đo.
Ky thuat bich hoa (buon fresco) la ve bang bot mau tron voi nuoc tren mot lop vua voi uot mong. Nguoc lai, tranh a secco đuoc thuc hien tren vua kho (secco co nghia la kho trong tieng Y). Cac sac to can co chat ket dinh, chang han nhu trung (tempera), keo hoac dau đe gan sac to vao tuong.


= Son dau =

Son dau la mot ky thuat ve tranh su dung cac sac to đuoc lien ket voi dau kho, chang han nhu dau hat lanh. Dau kho la mot loai chat beo co nguon goc tu thuc vat hoac đong vat, khi đuoc tron voi oxi trong khong khi se cung lai.
Son dau đuoc su dung rong rai o chau Au tu đau thoi can đai, khoang the ky 14. Ky thuat son dau ban đau đuoc phat trien o Ha Lan, va sau đo đuoc truyen ba sang cac nuoc khac o chau Au.


= Phan mau =

Phan mau la mot loai chat lieu ve tranh dang thoi, bao gom bot mau tinh khiet va chat ket dinh. Cac sac to đuoc su dung trong phan mau  giong nhu cac sac to đuoc su dung đe san xuat tat ca cac chat lieu nghe thuat mau, bao gom ca son dau; chat ket dinh co mau trung tinh va đo bao hoa thap. Hieu ung mau sac cua phan mau gan voi cac sac to kho tu nhien hon bat ky quy trinh nao khac. Boi vi be mat cua mot buc tranh phan mau rat de vo va bi lem, nen viec bao quan no can co cac bien phap bao ve nhu đong khung duoi kinh; no cung co the đuoc xit mot lop chat co đinh. Tuy nhien, khi đuoc lam bang cac sac to vinh cuu va đuoc cham soc đung cach, mot buc tranh phan mau co the ton tai hang the ky ma khong thay đoi. Phan mau khong de bi nut va đoi mau nhu cac buc tranh đuoc lam bang chat long, do nhung thay đoi ve mau sac, đo mo đuc hoac kich thuoc cua chat long khi no kho.


= Acrylic =
 Acrylic la mot loai son kho nhanh co chua sac to đuoc huyen phu trong nhu tuong polymer acrylic. Son acrylic co the đuoc pha loang voi nuoc nhung tro nen khong tham nuoc khi kho. Tuy thuoc vao luong son đuoc pha loang (voi nuoc) hoac đuoc sua đoi bang gel acrylic, chat trung gian hoac bot nhao, buc tranh acrylic hoan thien co the giong voi tranh mau nuoc hoac tranh son dau, hoac co cac đac điem rieng biet khong the đat đuoc voi cac chat trung gian khac. Su khac biet thuc te chinh giua hau het cac loai son acrylic va son dau la thoi gian kho von co. Son dau cho phep nhieu thoi gian hon đe pha tron mau sac va ap dung cac lop men đong đeu len cac lop son ben duoi. Đac điem kho cham cua son dau nay co the đuoc coi la mot loi the cho mot so ky thuat nhat đinh nhung cung co the can tro kha nang lam viec nhanh chong cua hoa si.


= Son phun =
Son phun (con goi la son xit) la mot loai son đuoc chua trong mot hop kin co ap luc va đuoc giai phong duoi dang suong mu phun min khi nhan nut van. Son phun tao ra mot be mat min mang, đuoc phu đeu. Cac lon kich thuoc tieu chuan co the di đong, gia re va de dang bao quan. Son lot phun co the đuoc ap dung truc tiep len kim loai tran va nhieu loai nhua.
Toc đo, tinh de di chuyen va đo ben cung lam cho son phun la mot phuong tien graffiti pho bien. Vao cuoi nhung nam 1970, chu ky va buc tranh tuong cua nhung nguoi viet graffiti đuong pho tro nen tinh te hon, va mot phong cach đoc đao đa phat trien nhu mot yeu to cua phuong tien phun son va toc đo can thiet cho cong viec bat hop phap. Ngay nay, nhieu nguoi coi graffiti va nghe thuat đuong pho la mot hinh thuc nghe thuat đoc đao va son phun đuoc san xuat đac biet danh cho nghe si graffiti. Mot stencil bao ve be mat, ngoai tru hinh dang cu the can son. Stencil co the đuoc mua duoi dang chu cai co the di chuyen, đuoc đat hang duoi dang logo cat chuyen nghiep hoac cat tay boi cac nghe si.


= Son dau hoa tan voi nuoc =
Son dau hoa tan voi nuoc (con đuoc goi la "hoa tan trong nuoc" hoac "hoa tron voi nuoc") la mot loai son dau hien đai đuoc thiet ke đe pha loang va lam sach bang nuoc thay vi phai su dung cac hoa chat nhu terpentin. No co the đuoc tron va ap dung bang cach su dung cac ky thuat tuong tu nhu son dau truyen thong, nhung khi con uot, no co the đuoc loai bo hieu qua khoi co, bang mau va gie bang xa phong va nuoc thong thuong. Kha nang hoa tan trong nuoc cua no đen tu viec su dung mot moi truong dau trong đo mot đau cua phan tu đa đuoc thay đoi đe lien ket long leo voi cac phan tu nuoc, nhu trong dung dich.


= Tranh ky thuat so =
Tranh ky thuat so la mot phuong phap tao ra mot tac pham nghe thuat (buc tranh) bang ky thuat so hoac mot ky thuat đe tao ra nghe thuat ky thuat so tren may tinh. La mot phuong phap tao ra mot tac pham nghe thuat, no ap dung cac phuong tien hoi hoa truyen thong nhu son acrylic, son dau, muc, mau nuoc, v.v. va ap dung sac to len cac chat lieu truyen thong, chang han nhu vai canvas det, giay, polyester, v.v. bang cach su dung phan mem đieu khien robot cong nghiep hoac thiet bi van phong (may in). Nhu mot ky thuat, no đe cap đen mot chuong trinh phan mem đo hoa may tinh su dung mot khung ve ao va hop ve ao gom co, mau va cac dung cu khac. Hop ao chua nhieu dung cu khong ton tai ben ngoai may tinh, tao cho tac pham nghe thuat ky thuat so co ve ngoai va cam giac khac biet so voi tac pham nghe thuat đuoc tao ra theo cach truyen thong.


Phong cach ve tranh Phong cach ve tranh đuoc su dung theo hai nghia: No co the đe cap đen cac yeu to thi giac, ky thuat va phuong phap đac biet tieu bieu cho tac pham cua mot nghe si ca nhan. No cung co the đe cap đen phong trao hoac truong phai ma mot nghe si gan bo. Đieu nay co the bat nguon tu mot nhom thuc te ma nghe si đa tham gia mot cach co y thuc hoac no co the la mot danh muc ma cac nha su hoc nghe thuat đa xep hang hoa si. Tu 'phong cach' theo nghia sau đa khong con đuoc ua chuong trong cac cuoc thao luan hoc thuat ve hoi hoa đuong đai, mac du no van tiep tuc đuoc su dung trong cac ngu canh pho bien. Cac phong trao hoac phan loai nhu vay bao gom:


= Phuong Tay =


 Chu nghia hien đai  Chu nghia hien đai (Modernism) la mot thuat ngu mo ta ca mot tap hop cac khuynh huong van hoa va mot loat cac phong trao van hoa co lien quan, bat nguon tu nhung thay đoi sau rong va toan dien đoi voi xa hoi phuong Tay vao cuoi the ky 19 va đau the ky 20. Chu nghia hien đai la mot cuoc noi day chong lai cac gia tri bao thu cua chu nghia hien thuc (realism). Thuat ngu "Chu nghia hien đai" bao gom cac hoat đong va san pham cua nhung nguoi cam thay cac hinh thuc "truyen thong" cua nghe thuat, kien truc, van hoc, tin nguong ton giao, to chuc xa hoi va đoi song hang ngay đang tro nen loi thoi trong đieu kien kinh te, xa hoi va chinh tri moi cua mot the gioi cong nghiep hoa hoan toan đang noi len. Mot đac điem noi bat cua Chu nghia hien đai la su tu y thuc. Đieu nay thuong dan đen cac thu nghiem ve hinh thuc va tac pham thu hut su chu y đen cac quy trinh va vat lieu đuoc su dung (va xu huong truu tuong hoa cao hon nua).


 Chu nghia an tuong  Chu nghia hien đai đau tien xuat hien trong hoi hoa la truong phai an tuong (impressionism), mot truong phai hoi hoa ban đau tap trung vao cac tac pham đuoc thuc hien khong phai trong studio ma ngoai troi (en plein air). Cac buc tranh cua truong phai an tuong đa chung minh rang con nguoi khong nhin thay vat the ma thay vao đo nhin thay chinh anh sang. Truong phai nay đa thu hut đuoc nhieu nguoi ung ho mac du co nhung chia re noi bo giua nhung nguoi thuc hanh hang đau cua no va ngay cang tro nen co anh huong. Ban đau bi tu choi khoi buoi trinh dien thuong mai quan trong nhat thoi bay gio, Salon Paris do chinh phu tai tro, nhung nguoi theo truong phai an tuong đa to chuc cac buoi trien lam nhom hang nam tai cac đia điem thuong mai trong nhung nam 1870 va 1880, sap xep thoi gian đe trung voi Salon chinh thuc. Mot su kien quan trong cua nam 1863 la Salon des Refuses, do Hoang đe Napoleon III tao ra đe trung bay tat ca cac buc tranh bi Salon Paris tu choi.


 Phong cach truu tuong  Hoi hoa truu tuong su dung ngon ngu thi giac cua hinh thuc, mau sac va đuong net đe tao ra mot bo cuc co the ton tai voi mot muc đo đoc lap nhat đinh so voi cac tai lieu tham khao truc quan tren the gioi. Chu nghia bieu hien truu tuong la mot phong trao nghe thuat hau The chien II cua My ket hop cuong đo cam xuc va su tu phu nhan cua nhung nguoi theo chu nghia bieu hien Đuc voi tinh tham my chong lai hinh tuong cua cac truong phai truu tuong chau Au—nhu Chu nghia tuong lai, Bauhaus va Chu nghia lap the, va hinh anh cua su noi loan, vo chinh phu, co ca tinh cao va, mot so cam thay, hu vo.
Loi ve hanh đong, đoi khi đuoc goi la "truu tuong cu chi", la mot phong cach hoi hoa trong đo son hoac mau đuoc nho xuong, vay hoac boi len vai mot cach tu nhien, chu khong phai la ve mot cach can than. Ket qua nhan đuoc thuong nhan manh hanh đong vat ly cua chinh no nhu la mot khia canh cot yeu cua tac pham hoac moi quan tam cua cac hoa si.


 Nghe thuat ben le  Thuat ngu "nghe thuat ben le" đuoc nha phe binh nghe thuat Roger Cardinal đat ra vao nam 1972 nhu mot tu đong nghia tieng Anh cho art brut (tieng Phap: [aʁ bʁyt], "nghe thuat tho" hoac "nghe thuat tho so""), mot nhan hieu do nghe si nguoi Phap Jean Dubuffet tao ra đe mo ta nghe thuat đuoc tao ra ben ngoai ranh gioi cua van hoa chinh thuc; Dubuffet đac biet tap trung vao nghe thuat cua nhung nguoi bi giam giu trong trai tam than. Nghe thuat ben le đa noi len nhu mot danh muc tiep thi nghe thuat thanh cong (Hoi cho Nghe thuat Ben le hang nam đa dien ra o New York ke tu nam 1992). Thuat ngu nay đoi khi bi ap dung sai lam nhan hieu tiep thi bat buoc cho nghe thuat đuoc tao ra boi nhung nguoi ben ngoai "the gioi nghe thuat" chinh thong, bat ke hoan canh cua ho hay noi dung tac pham cua ho.


 Chu nghia sieu thuc  Chu nghia hien thuc la the loai hoi hoa dua tren viec su dung may anh va anh chup đe thu thap thong tin va sau đo tu thong tin nay, tao ra mot buc tranh trong rat chan thuc nhu mot buc anh. Thuat ngu nay chu yeu đuoc ap dung cho cac buc tranh tu phong trao nghe thuat Hoa Ky bat đau vao cuoi nhung nam 1960 va đau nhung nam 1970. La mot phong trao nghe thuat chinh thuc, Chu nghia hien thuc phat trien tu Pop Art va nhu mot su phan đoi Chu nghia bieu hien truu tuong.
Chu nghia hien thuc la mot the loai hoi hoa va đieu khac giong nhu mot buc anh co đo phan giai cao. Chu nghia hien thuc la mot truong phai nghe thuat hoan chinh va co the đuoc coi la su phat trien cua Chu nghia hien thuc boi cac phuong phap đuoc su dung đe tao ra cac buc tranh hoac tac pham đieu khac ket qua. Thuat ngu nay chu yeu đuoc ap dung cho mot phong trao nghe thuat đoc lap va phong cach nghe thuat o Hoa Ky va Chau Au đa phat trien ke tu đau nhung nam 2000.


 Chu nghia sieu thuc  Chu nghia sieu thuc la mot phong trao van hoa bat đau vao đau nhung nam 1920 va noi tieng nhat voi cac tac pham nghe thuat va van hoc cua nhung nguoi thuoc Phong trao sieu thuc. Cac tac pham nghe thuat sieu thuc co yeu to bat ngo, ky la, vo thuc, su ket hop bat ngo va khong theo trinh tu; tuy nhien, nhieu nghe si va nha van sieu thuc coi tac pham cua ho la su the hien cua phong trao triet hoc truoc het, voi cac tac pham la mot hien vat. Lanh đao Andre Breton đa khang đinh ro rang rang Chu nghia sieu thuc tren het la mot phong trao cach mang.
Chu nghia sieu thuc phat trien tu cac hoat đong Dada cua Chien tranh the gioi thu nhat va trung tam quan trong nhat cua phong trao la Paris. Tu nhung nam 1920 tro đi, phong trao lan rong khap toan cau, cuoi cung anh huong đen nghe thuat thi giac, van hoc, đien anh va am nhac cua nhieu quoc gia, cung nhu tu tuong va thuc tien chinh tri, triet hoc va ly luan xa hoi.


= An Đo =


 Tranh thu nho  Tranh thu nho la hinh thuc ve tranh chinh o An Đo truoc khi thuoc đia. Nhung buc tranh nay đuoc ve tren mot loai giay đac biet (goi la wasli) su dung mau khoang va mau tu nhien. Tranh thu nho khong phai la mot phong cach ma la mot nhom gom nhieu phong cach cua cac truong phai hoi hoa nhu Mughal, Pahari, Rajasthani, Company style,...

Tranh thu nho Mughal la mot phong cach ve tranh đac biet cua Nam A, đac biet la Bac An (noi chinh xac hon la An Đo va Pakistan ngay nay), đuoc gioi han trong tranh thu nho duoi dang minh hoa sach hoac cac tac pham đon le đe giu trong album (muraqqa). No xuat hien tu tranh thu nho Ba Tu (chinh no co phan nguon goc Trung Quoc) va phat trien trong trieu đinh cua Đe che Mughal tu the ky 16 đen the ky 18. Tranh Mughal ngay lap tuc quan tam nhieu hon đen buc chan dung chan thuc so voi tranh thu nho Ba Tu thong thuong. Đong vat va thuc vat la chu đe chinh cua nhieu buc tranh thu nho cho album va đuoc mo ta chan thuc hon.
Tranh Rajasthani phat trien va no ro trong cac trieu đinh Rajputana o mien bac An Đo, chu yeu trong the ky 17. Cac nghe si đuoc đao tao theo truyen thong cua buc tranh thu nho Mughal đa đuoc phan tan khoi trieu đinh Mughal hoang gia, va phat trien cac phong cach cung dua tren truyen thong hoi hoa đia phuong, đac biet la nhung buc tranh minh hoa cho su thi Sanskrit, Mahabharata va Ramayana. Cac chu đe rat đa dang, nhung chan dung cua gia đinh cam quyen, thuong tham gia vao cac hoat đong san ban hoac hoat đong hang ngay cua ho, thuong đuoc ua chuong, cung nhu cac canh ke chuyen tu su thi hoac than thoai Hindu, cung nhu mot so canh the loai phong canh va con nguoi.

Punjab Hills hay tranh Pahari, trong đo Kangra, Guller, Basholi la nhung phong cach phu chinh. Tranh Kangra la nghe thuat hoi hoa cua Kangra, đuoc đat theo ten cua Kangra, bang Himachal Pradesh, mot cuu bang tung bao tro nghe thuat nay. No tro nen pho bien voi su suy tan cua truong phai hoi hoa Basohli vao giua the ky 18. Chu đe trung tam cua tranh Kangra la Shringar (tinh cam luyen ai). Cac chu đe đuoc the hien trong tranh Kangra phan anh thi hieu va net đac trung cua loi song xa hoi thoi bay gio. Cac nghe si đa lay cam hung tu tho tinh cua Jayadeva va Keshav Das, nhung nguoi đa viet say đam ve tinh yeu cua Radha va Krishna, voi Bhakti la đong luc chu đao. Phong cach Company la thuat ngu dung đe chi mot phong cach hoi hoa Indo-Au lai đuoc tao ra o An Đo boi cac nghe si An Đo, nhieu nguoi trong so ho lam viec cho nhung nguoi bao tro chau Au thuoc Cong ty Đong An Đo thuoc Anh hoac cac cong ty nuoc ngoai khac vao the ky 18 va 19. Ba phong cach hoi hoa Company rieng biet đa xuat hien o ba trung tam quyen luc cua Anh - Delhi, Calcutta va Madras. Chu đe cua tranh Company đuoc tao ra cho nhung nguoi bao tro phuong Tay thuong mang tinh tai lieu hon la giau tri tuong tuong, va do đo, cac nghe si An Đo đuoc yeu cau ap dung cach tiep can ve tranh tu nhien hon so voi truyen thong thong thuong.
Phong cach Sikh va phong cach Deccan la hai phong cach hoi hoa thu nho noi bat khac cua An Đo.


 Tranh Pichwai  Tranh Pichwai la nhung buc tranh ve tren vai va thuong mo ta nhung cau chuyen ve cuoc đoi cua Chua Krishna. Nhung buc tranh nay đuoc lam voi kich thuoc lon va thuong đuoc su dung lam phong nen cho than tuong chinh trong đen tho hoac nha o. Tranh Pichwai đuoc thuc hien va van đuoc thuc hien chu yeu o Rajasthan, An Đo. Tuy nhien, rat it buc tranh đuoc thuc hien o khu vuc Deccan, nhung nhung buc tranh nay cuc ky hiem.


 Nghe thuat dan gian va bo lac  Pattachitra la mot thuat ngu chung cho loai tranh ve tren vai truyen thong, co nguon goc tu cac bang Odisha va Tay Bengal o mien đong An Đo. Truyen thong ve tranh Pattachitra gan lien chat che voi viec tho cung than Jagannath o Odisha. Chu đe cua tranh Pattachitra chi gioi han trong cac chu đe ton giao. Nghe thuat Pattachitra đuoc biet đen voi cac chi tiet phuc tap cung nhu cac cau chuyen than thoai va dan gian đuoc khac hoa trong đo. Tat ca cac mau sac đuoc su dung trong tranh đeu la mau tu nhien va tranh đuoc ve hoan toan theo cach truyen thong cu boi Chitrakaras, tuc la hoa si Odiya. Phong cach ve Pattachitra la mot trong nhung hinh thuc nghe thuat lau đoi nhat va pho bien nhat cua Odisha. Patachitras la mot phan cua nghe thuat ke chuyen co xua cua Bengal, ban đau dung lam thiet bi truc quan trong khi bieu dien mot bai hat.
Nghe thuat Madhubani la mot phong cach hoi hoa An Đo, đuoc thuc hanh o khu vuc Mithila cua An Đo va Nepal. Phong cach nay đuoc đac trung boi cac hoa tiet hinh hoc phuc tap, nhung buc tranh nay noi tieng voi viec the hien noi dung nghi le đuoc su dung cho cac dip đac biet nhu le hoi, nghi le ton giao, v.v..


 Truong phai Bengal  Truong phai Bengal la mot phong trao nghe thuat va phong cach hoi hoa An Đo bat nguon tu Bengal, chu yeu la Kolkata va Shantiniketan, va phat trien manh me tren khap tieu luc đia An Đo trong thoi ky Raj thuoc Anh vao đau the ky 20. Truong phai Bengal noi len nhu mot phong trao tien phong va dan toc chu nghia chong lai cac phong cach nghe thuat han lam truoc đay đuoc quang ba o An Đo, ca boi cac nghe si An Đo nhu Raja Ravi Varma va trong cac truong nghe thuat cua Anh. Truong phai nay muon thiet lap mot phong cach An Đo rieng biet đe ton vinh di san van hoa ban đia. Trong no luc bac bo tham my thuoc đia, Abanindranath Tagore cung huong sang Trung Quoc va Nhat Ban voi y đinh thuc đay mot tham my toan chau A va ket hop cac yeu to tu nghe thuat Vien Đong, chang han nhu ky thuat rua cua Nhat Ban.


 Khac  Tranh Mysore la mot hinh thuc quan trong cua hoi hoa co đien Nam An Đo co nguon goc tu thi tran Mysore o Karnataka va đuoc khuyen khich va nuoi duong boi cac nha cai tri Mysore. Tranh Mysore noi tieng voi su thanh lich, mau sac tram lang va chu y đen tung chi tiet. Chu đe cho hau het cac buc tranh nay la cac vi than va nu than Hindu va cac canh trong than thoai Hindu.


Chu thich Đoc them Howard Daniel (1971). Encyclopedia of Themes and Subjects in Painting: Mythological, Biblical, Historical, Literary, Allegorical, and Topical. New York: Harry N. Abrams Inc.
W. Stanley Taft, Jr. and James W. Mayer (2000). The Science of Paintings. Springer-Verlag.