Renato Dulbecco (22 Thang 2 1914 - 19 thang 2 2012), la mot nha virus hoc nguoi Y đa đoat giai Nobel Sinh ly va Y khoa nam 1975 cho cong trinh nghien cuu enzyme phien ma nguoc . Nam 1973 ong đuoc thuong giai Louisa Gross Horwitz cua Đai hoc Columbia chung voi Theodore Puck va Harry Eagle.


Tieu su Dulbecco sinh tai Catanzaro (mien nam Y), me la nguoi vung Calabria con cha la nguoi vung Liguria. Ong tot nghiep trung hoc nam 16 tuoi, sau đo vao hoc o Đai hoc Turin. Mac du rat quan tam toi toan hoc va vat ly, nhung ong lai quyet đinh hoc y hoc. Khi moi 22 tuoi, ong tot nghiep nganh giai phau benh hoc va benh ly hoc duoi su kem cap cua giao su Giuseppe Levi. Trong nhung nam nay, ong đa gap Salvador Luria va Rita Levi-Montalcini, nhung nguoi ban đa khuyen khich ong sang Hoa Ky sau nay. Nam 1936 ong đuoc goi nhap ngu voi chuc vu si quan quan y, đen nam 1938 thi giai ngu. Nam 1940 Y tham gia the chien thu hai, Dulbecco lai bi goi tai ngu va gui toi mat tran o Phap va Nga, noi ong bi thuong. Sau thoi gian nhap vien va su sup đo cua che đo phat xit, ong theo phe khang chien chong lai quan Đuc chiem đong.


Su nghiep khoa hoc Sau chien tranh, ong lai bat đau lam viec o phong thi nghiem cua Rita Levi-Montalcini, nhung sau đo it lau, ong cung voi Levi-Montalcini, đi sang Hoa Ky va nghien cuu chung voi Salvador Luria ve cac virus an khuan (bacteriophage) o Bloomington, Indiana. Mua he nam 1949 ong gia nhap nhom Max Delbruck o Hoc vien Cong nghe California (Caltech). Tai đay ong bat đau nghien cuu ve cac virus gay ung thu (oncovirus) noi đong vat. Cuoi thap nien 1950, ong nhan kem cap sinh vien Howard Martin Temin, nguoi cung voi David Baltimore đa chia se giai Nobel Sinh ly va Y khoa nam 1975 voi ong cho "cac phat hien cua ho lien quan toi su tuong tac giua cac virus ung buou va chat lieu di truyen cua te bao." Temin va Baltimore cung kham pha ra enzym phien ma nguoc đong thoi va đoc lap voi nhau; mac du Dulbecco khong tham gia truc tiep vao cac thi nghiem cua ca hai nguoi, nhung ong đa day ca hai nguoi cac phuong phap ma ho dung trong kham pha nay.
Suot thoi gian nay, ong cung lam viec voi Marguerite Vogt. Nam 1962, ong chuyen toi lam viec o Vien nghien cuu Sinh hoc Salk va tu nam 1972 lam viec o "Quy nghien cuu ung thu hoang gia" (nay ten la Vien nghien cuu London nghien cuu Ung thu). Nam 1986 ong la mot trong so cac nha khoa hoc đa phat đong Du an ban đo gene nguoi. Nam 1993 ong tro lai Y, noi ong hien la chu tich Vien Cong nghe Y Sinh hoc (Institute of Biomedical Technologies) cua C.N.R. (Hoi đong nghien cuu quoc gia) tai Milano. Ong cung van chuc giang huan cua Vien nghien cuu Sinh hoc Salk.


= Viec thuong giai Nobel =
Dulbecco va nhom cua ong đa chung minh cac te bao binh thuong bi nhiem mot vai loai virus (oncovirus) dan toi viec sap nhap cac gien dan xuat tu virus vao bo gene te bao chu, va su kien nay dan toi viec bien đoi cua cac te bao nay. Cung đuoc Temin va Baltimore chung minh – hai nguoi cung đuoc thuong giai Nobel chung voi Dulbecco - viec truyen cac gien bi nhiem virus vao te bao la do trung gian boi mot enzym goi la enzym phien ma nguoc (hay, chinh xac hon, RNA-phu thuoc DNA polymerase), enzym nay sao lai bo gene virus (trong truong hop nay sao cua RNA) đua vao DNA, sau đo no sap nhap vao bo gene chu.
Cac virus gay ung thu la nguyen nhan gay ra mot so dang ung thu cua nguoi. Viec nghien cuu cua Dulbecco cho mot co so đe hieu biet chinh xac ve cac co che cua phan tu boi đo ma chung sinh san, vi the cho phep chung ta đau tranh tot hon đe chong lai chung. Hon nua, cac co che cua carcinogenesis trung gian boi cac virus gay ung thu rat giong qua trinh trong đo cac te bao binh thuong bi thoai hoa tro thanh cac te bao ung thu. Cac phat hien cua Dulbecco đa cho phep chung ta hieu ro hon ve benh ung thu đe đau tranh chong lai benh nay.


Tham khao Lien ket ngoai Nobelprize.org, Giai Nobel Sinh ly va Y khoa 1975 Luu tru ngay 27 thang 11 nam 2002 tai Wayback Machine
Nobel autobiography
Renato Dulbecco video tren trang Peoples Archive
The Official Site of Louisa Gross Horwitz Prize
Dulbecco's profile at the Salk Institute Luu tru ngay 20 thang 2 nam 2012 tai Wayback Machine