Tieu ngao giang ho (tieng Trung: 笑傲江湖; binh am: xiao ao jiang hu, tieng Anh: The Smiling, Proud Wanderer, hoac State of Divinity) la mot tieu thuyet kiem hiep cua Kim Dung, lan đau tien đuoc phat hanh tren Minh bao tu ngay 20 thang 4 nam 1967 đen 12 thang 10 nam 1969. Tieu đe "Tieu ngao giang ho" đuoc đat theo mot ban nhac cam tieu hop tau đong vai tro trung tam cua tac pham. Tieu ngao giang ho đuoc coi la mot trong nhung tieu thuyet đac sac nhat cua tac gia.


Boi canh Noi dung bo truyen xoay quanh nhung đe tai ve tinh ban, tinh yeu, su doi tra, phan boi, nhung am muu va ca ham muon quyen luc. Trung tam cua toan bo cot truyen la nhan vat chinh Lenh Ho Xung, đai đe tu cua chuong mon phai Hoa Son Nhac Bat Quan. Xuyen suot cau chuyen, nguoi đoc đuoc dan dat theo hanh trinh tro thanh mot kiem khach lay lung cua chang lang tu nay, đong thoi trai nghiem nhung chung kien cua Lenh Ho Xung đoi voi nhieu am muu tranh quyen đoat vi tren giang ho.
Cac dien bien đuoc phat trien dua tren mot bi kip kiem phap truyen thuyet va su lien he giua cac nhan vat voi bi kip đo. Theo loi đon đai tren giang ho, trong gia đinh nha ho Lam co mot pho kiem pho chep tay ten goi "Tich ta kiem phap", nguoi luyen đuoc kiem phap nay co the so huu toc đo nhu sam chop, vo cong lam mua lam gio chon vo lam. Nhieu nguoi thuc su them khat co đuoc no, trong đo co nhung nhan vat tieng tam tren giang ho nhu Ta Lanh Thien chuong mon phai Tung Son, minh chu khoi Ngu Nhac, Nhac Bat Quan chuong mon phai Hoa Son, Du Thuong Hai chuong mon phai Thanh Thanh hay Moc Cao Phong, Lao Đuc Nac,... Chinh tu đay đa nay sinh bao am muu, bat hoa, tranh chap hong gianh giat pho bi kip nay, xung ba vo lam.
Khac voi nhieu tieu thuyet đuoc gan voi cac giai đoan lich su cua Trung Hoa (vi du nhu Anh hung xa đieu vao thoi Nam Tong, Thien long bat bo vao thoi Bac Tong, Y thien đo long ky vao thoi Nguyen - Minh,...), tac pham Tieu ngao giang ho khong chi ro thoi đai lich su cua cau chuyen. Tuy nhien, tu mot so yeu to sau đay, ta co the suy đoan dien bien cau chuyen xay ra duoi trieu đai nha Minh, sau thoi đai cua Truong Tam Phong, sau khi cac phai Vo Đang, Nga Mi, Con Luan đa ra đoi va noi danh tren giang ho.

Trong tieu thuyet Y Thien Đo Long Ky (倚天屠龍記), o gan cuoi bo truyen đa đe cap đen viec Chu Nguyen Chuong phan boi Minh giao (明教) va sang lap ra nha Minh. Do đo rat co the ong ta đa nguoc đai Minh Giao sau khi len ngai vang, dan đen viec Minh giao bi đoi ten thanh Nhat Nguyet than giao (日月神教), nhu trong tieu thuyet Tieu ngao giang ho (chu Minh trong tieng Han 明 đuoc ghep tu hai chu Nhat 日 va Nguyet 月). Minh giao truoc đo thuong đuoc đong đao vo lam goi la "Ma giao" (魔教) to y ghe so, điem nay tuong đong voi Nhat Nguyet than giao trong Tieu ngao giang ho. Mot đoan đoi thoai trong Tieu ngao giang ho cung co lan Nhac Linh San noi "Ngay nhu đuc Hoang đe khai sang ra co nghiep nha Minh la Minh Thai to Chu Nguyen Chuong thuo nho đa lam hoa thuong o chua Hoang Giac."
Cung truyen nay noi rang phai Vo Đang đuoc Truong Tam Phong sang lap trong nhung nam đau cua thoi nha Nguyen. Con trong Tieu ngao giang ho, phai Vo Đang đa tro thanh mot trong nhung mon phai co vi the rat lon tren giang ho, đong thoi mon Thai Cuc kiem phap (太極劍法) do Truong Tam Phong sang tao ra đa co tu lau va đuoc nhung đo đe phai Vo Đang luyen tap.
Trong tieu thuyet Loc đinh ky (鹿鼎記), lay boi canh trieu vua Khang Hy thoi nha Thanh, phuong truong chua Thieu Lam cung co lan noi voi Vi Tieu Bao ve mot anh hung ten Lenh Ho Xung song o thoi ky truoc đo đa lau.
Trong truyen Tieu ngao giang ho co mot nhan vat ten Ngo Thien Đuc, la vo quan trieu đinh, pham tuoc "Tham tuong" (参将). Tuoc ham nay chi đuoc su dung duoi cac thoi nha Minh va nha Tong.
Tieu ngao giang ho đuoc co y sang tac nhu mot su phan anh ve cac chinh khach. Nam 1980, Kim Dung binh luan rang ong khong long ghep bo truyen vao bat ky boi canh lich su nao chinh la đe chi ra nhung con nguoi muon hinh muon ve trong truyen o thoi đai nao cung co. Hon nua, ong mo ta sinh đong cac nhan vat trong tieu thuyet nhu nhung chinh khach hon la nhung nguoi đung đau cac mon phai vo cong. Kim Dung cung luu y rang bo tieu thuyet đuoc ong sang tac trong thoi ky cuoc Cach mang Van hoa dien ra o Trung Quoc. Nhung nhan vat nhu Lam Binh Chi, hay Phuong Chung đai dien cho nhung chinh khach co that song trong thoi ky đo.
Tieu ngao giang ho cung chua đung nhung yeu to gan giong nhu trong tieu thuyet Ba tuoc Monte Cristo cua nha van nguoi Phap Alexandre Dumas, mot trong nhung nha van yeu thich cua Kim Dung. Nhung cuoc ky ngo giua Lenh Ho Xung voi vi su thuc to an dat Phong Thanh Duong va vi giao chu bi giam cam Nham Nga Hanh cung tuong tu nhu cuoc gap go giua Edmond Dantes voi Cha Faria. Nhung am muu xau xa cua Nhac Bat Quan, su tra thu cua Lam Binh Chi va đam cuoi cua Nhac Linh San cung tuong tu voi nhieu phan trong bo tieu thuyet cua Dumas.


Cac hoi Tieu ngao giang ho co tong cong 40 hoi. Tua đe moi hoi đuoc viet bang 2 chu Han tu.


Tom tat noi dung Moi tranh chap trong Tieu ngao giang ho đeu bat nguon tu nhung huyen thoai ve Tich ta kiem pho cua ho Lam (Lam Vien Đo). Trong qua khu, Lam Vien Đo ban đau la mot nha su phap danh Đo Nguyen thien su, la đe tu cua Hong Diep thien su. Sau đo vo tinh nhan đuoc mot phan bi kip Quy Hoa bao đien o phai Hoa Son tu Nguyen Man Tuc va Chu Tu Phong, ong đa hoan tuc, roi chua Thieu Lam, lap gia đinh, lap ra Phuoc Oai tieu cuc o Phuc Chau.
Ong tro thanh mot cao thu kiem thuat, su dung 72 đuong kiem goi la Tich ta kiem phap đanh bai nhieu cao thu (trong đo co đe nhat kiem thuat Truong Thanh Tu thuoc phai Thanh Thanh) nen bi kip Tich ta kiem phap đa khien nhieu nhan vat giang ho them muon. Tuy nhien, Lam Vien Đo hieu tac hai cua Tich ta kiem phap nen đa khong cho con chau minh luyen tap.
Đen đoi chau cua Lam Vien Đo la Lam Chan Nam, chuong mon phai Thanh Thanh la Du Thuong Hai đa tan sat ca Phuoc Oai tieu cuc (lay co bao thu cho con trai y), bat coc hai vo chong Lam Chan Nam nham chiem đoat Tich ta kiem pho. Con trai cua Lam Chan Nam la Lam Binh Chi đuoc giai cuu boi Nhac Bat Quan, nguoi đung đau phai Hoa Son, mot mon phai trong lien minh Ngu Nhac kiem phai. Nhac Bat Quan nhan anh lam đe tu va cho truyen day kiem phap.
Nhan vat chinh cua tieu thuyet la Lenh Ho Xung, đai đo đe cua Nhac Bat Quan, mot kiem si mo coi, phong khoang nhung nghia khi va co so thich uong ruou. Khi xuong thanh Hanh Duong, anh đa cuu Nghi Lam, ni co phai Hang Son khoi tay Đien Ba Quang. Trong khi đo, Luu Chinh Phong cua phai Hanh Son quyet đinh roi khoi giang ho va moi cac đong đao đen du le rua tay gac kiem. Su kien nay bien thanh be mau khi chuong mon Ta Lanh Thien cua phai Tung Son va cac giao phai chinh thong khac cao buoc Luu Chinh Phong cau ket voi Ma giao do ket ban voi Khuc Duong cua Nhat Nguyet than giao. Ca hai bi bao vay boi nguoi cua phai Tung Son va bi giet o nui Hanh Son. Truoc khi chet, ca hai đa cung nhau choi lan cuoi khuc Tieu ngao giang ho (đuoc sang tac dua tren khuc Quang Lang Tan tu đau nha Đuong) va nho Lenh Ho Xung luu truyen hau the lai ban nhac. Cung đong thoi, o nui Hanh Son, vo chong Lam Chan Nam truoc khi chet đa nho Lenh Ho Xung can dan Lam Binh Chi khong luyen tap bi kip Tich ta kiem pho ma to tien đa truyen lai.
Su xuat hien cua Lam Binh Chi o Hoa Son chia cat moi quan he lang man cua Lenh Ho Xung đoi voi Nhac Linh San (con gai cua Nhac Bat Quan) vi co bat đau yeu Binh Chi. Thai đo vo tu cua Lenh Ho Xung cung khien anh gap rac roi; anh bi Nhac Bat Quan phat tren nui sam hoi trong mot nam. O đo, anh tinh co phat hien ra cham khac cac ky thuat đau kiem trong mot hang đong va thuc hanh chung, vo tinh lam quen khong chi cac ky nang cua bon kiem phai kia, ma con biet cach chong lai chung. Anh cung gap đuoc thai su thuc to cua minh la Phong Thanh Duong, nguoi truyen thu lai cho anh Đoc co cuu kiem, bi kip kiem thuat toi thuong.
Lien minh Ngu Nhac kiem phai, mac du duong nhu thong nhat nhung lien tuc gap rac roi boi mau thuan giua cac thanh vien cua no. Lenh Ho Xung bi loi keo vao cuoc xung đot noi bo nay va bi thuong nang. Do anh giai cuu phai Hoa Son bang cach su dung Đoc co cuu kiem nen bi Nhac Bat Quan va nhieu nguoi khac nghi ngo la Tich ta kiem pho.
Lenh Ho Xung sau đo gap Đao coc luc tien, nhung nguoi co gang chua tri nhung vet thuong cua anh theo cach ky la cua ho, nhung that bai va lam cho vet thuong tram trong them. Anh đi theo su phu đen Lac Duong va gap mot ba lao choi đan, nguoi hoa ra la mot co gai tre ten la Nham Doanh Doanh. Sau đo, Nhac Bat Quan chan ghet Lenh Ho Xung vi anh lien tuc đuoc nhieu nguoi la trong vo lam cung kinh nghenh tiep va khen ngoi nhung lai ho hung voi ong. Lenh Ho Xung giup Nham Doanh Doanh khi co bi tan cong boi mot so vo si chinh thong nen co mang anh đen chua Thieu Lam đe chua tri. Lenh Ho Xung cung đuoc su tru tri Thieu Lam thong bao ve viec Nhac Bat Quan đa cong khai tuyen bo truc xuat anh khoi phai Hoa Son.
Lenh Ho Xung chim vao tuyet vong vi anh bay gio la mot ke bi ruong bo. Sau khi roi khoi Thieu Lam, anh gap go Huong Van Thien, nguoi đuoc anh giai cuu tu hang chuc ke thu. Van Thien tro thanh anh em ket nghia voi Ho Xung va cung anh đen mot trang vien o Hang Chau, noi ho tim thay Nham Nga Hanh (cha cua Nham Doanh Doanh), tung la thu linh cua Nhat Nguyet than giao nhung bi lat đo boi Đong Phuong Bat Bai. Nham Nga Hanh thoat khoi noi giam giu bang cach su dung Lenh Ho Xung đe thay the, va anh hoc Hap tinh đai phap cua ong ta truoc khi tu minh thoat ra. Nham Nga Hanh tro ve đe cuu Doanh Doanh, va co y ga con gai minh cho Ho Xung đe thuyet phuc anh tham gia giao phai cua minh, nhung bi tu choi. Lenh Ho Xung giup Nham Nga Hanh gianh lai quyen kiem soat Nhat Nguyet than giao bang cach đanh bai Đong Phuong Bat Bai nho su phan tam cua Đong Phuong Bat Bai khi nguoi yeu bi tan cong.
Boi vi nhieu lan giup đo phai Hang Son, Lenh Ho Xung đuoc vi chuong mon đang hap hoi yeu cau nhan loi lam tan chuong mon cua phai. Sau đo, anh tham du mot cuoc hop đac biet cua Ngu Nhac kiem phai theo loi keu goi cua minh chu Ta Lanh Thien. Ta Lanh Thien co gang đe doa bon phai kia phuc tung minh, nhung Nhac Bat Quan su dung Tich ta kiem phap đe đanh bai va lam mu Ta Lanh Thien, tro thanh minh chu moi cua lien minh trong su kinh ngac cua tat ca moi nguoi.
Sau khi roi khoi cuoc hop, Lenh Ho Xung va Nham Doanh Doanh chung kien Lam Binh Chi tan sat nguoi cua phai Thanh Thanh đe tra thu cho gia đinh minh, va nghe lom đuoc cuoc tro chuyen giua anh va vo la Nhac Linh San, trong đo Binh Chi tiet lo rang anh va Nhac Bat Quan đa hoc đuoc Tich ta kiem phap. Thong qua đieu nay, Ho Xung biet đuoc nguoi thay co uy tin cua anh thuc ra la mot ke đao đuc gia, nguoi đa dung len mot ke hoach loi dung Lam Binh Chi đe chiem lay Tich ta kiem phap, va ca Binh Chi lan Bat Quan đeu tu thien đe hoc đuoc no. Ca vo va con gai cua Nhac Bat Quan cuoi cung chet vi chong cua ho.
Nhac Bat Quan co gang giet Lam Binh Chi, nguoi biet đuoc bi mat cua minh va đang lang le len ke hoach tra thu. Cao trao cua tieu thuyet bat đau voi cac thanh vien cua Ngu Nhac kiem phai bi mac ket trong hang đong voi cac hinh khac do ho tu tan sat lan nhau va bi nhom Ta Lanh Thien va Lam Binh Chi giet. Nhac Bat Quan sau đo bi đam chet boi ni co tre Nghi Lam. Nham Nga Hanh, do say sua voi quyen luc, quyet đinh mo mot cuoc tan cong đe đanh bai cac giao phai chinh thong ke ca Thieu Lam va Vo Đang, đong thoi co gang ep buoc Lenh Ho Xung tham gia giao phai cua minh, nhung chet ngay vao thoi điem quan trong trong mot con đot quy do cuong vong cua chinh ong gay nen.
Nham Doanh Doanh đuoc đe cu la lanh đao moi cua Nhat Nguyet than giao va co tim kiem mot thoa thuan hoa binh giua hai phia chinh va ta cua cong đong vo thuat. Ba nam sau đo, co truyen lai quyen lanh đao cho Huong Van Thien va ket hon voi Lenh Ho Xung. Chan nan boi tat ca cac xung đot do tranh gianh quyen luc, Lenh Ho Xung va Nham Doanh Doanh tu bo giang ho, song hanh phuc sau đam cuoi, khi ma hai phai chinh va ta đao đuoc mot thoa thuan hoa binh tam thoi.


= Cac moc thoi gian =
Cac moc thoi gian đuoc tinh tu nam ma tieu thuyet bat đau đe cap đen, đo la nam ma Phuoc Oai tieu cuc bi sat phat boi tay Du Thuong Hai. Cac chi tiet co the đuoc đe cap đen o nhieu phan khac cua bo truyen.

Hon 80 nam truoc, phai Vo Đang bi cac truong lao cua Nhat Nguyet than giao tap kich lay mat Chan Vo kiem va pho Thai cuc quyen kinh (太極劍法). Khi đo đa dien ra mot tran ac đau, phai Vo Đang mat 3 cao thu hang nhat nhung đa giet chet 5 truong lao Ma giao.
Khoang 75 nam truoc, Man Tuc va Chu Tu Phong cua phai Hoa Son xem len pho Quy Hoa bao đien tai chua Thieu Lam o Bo Đien, sau đo Nhac Tuc sang lap phe Khi tong con Chu Tu Phong tro thanh ong to phe Kiem tong. Cung khoang thoi gian nay, Đo Nguyen thien su cua chua Thieu Lam cung đuoc nghe thuat lai bi kip Quy Hoa bao đien tu 2 nguoi Man, Chu. Sau hoan tuc lay ho cu la Lam, ten do phap danh đao nguoc thanh Vien Đo, va sang lap ra Phuoc Oai tieu cuc.
39 nam truoc, Vuong phu nhan, me Lam Binh Chi ra đoi.
25 nam truoc, Lenh Ho Xung ra đoi.
24 nam truoc, phe Khi tong va Kiem tong phai Hoa Son xay ra cuoc tan sat lan nhau, ket qua phe Kiem tong bi đanh bai.
20 nam truoc, Nham Doanh Doanh ra đoi.
19 nam truoc, Lam Binh Chi ra đoi.
18 nam truoc, Nhac Linh San ra đoi.
15 nam truoc, Nhac Bat Quan len ngoi chuong mon phai Hoa Son. Cung vao nam đo, Lenh Ho Xung đuoc vo chong ho Nhac đem ve nuoi nang va tro thanh đe tu phai Hoa Son.
12 nam truoc, Đong Phuong Bat Bai thoan đoat quyen luc, len ngoi Giao chu Nhat Nguyet than giao va giam cam Nham Nga Hanh vao nguc toi duoi đay Tay ho o Mai Trang.
10 nam truoc, Xung Hu đao nhan tiep nhan chuong mon phai Vo Đang.
3 nam truoc, Lao Đuc Nac đau nhap phai Hoa Son.
Mua xuan 1 nam sau, Phong Thanh Duong truyen cho Lenh Ho Xung bo kiem phap Đoc co cuu kiem. Khong lau sau đo, Lenh Ho Xung gap Nham Doanh Doanh o ngo Luc Truc, thanh Lac Duong.
Mua he 1 nam sau, Lenh Ho Xung bi giam hon 1 thang trong nguc toi duoi đay Tay ho o Mai Trang con Nham Nga Hanh tron thoat. Chinh tai đay Lenh Ho Xung đa hoc đuoc Hap tinh đai phap ma Nham Nga Hanh khac tren thiet ban 
Mua đong 1 nam sau, vao ngay 14 thang 12 am lich, Lenh Ho Xung lam "minh chu" cua mot đam o hop len chua Thieu Lam giai cuu Nham Doanh Doanh.
2 nam sau, vao ngay 16 thang 2 am lich, Lenh Ho Xung tuan theo di nguyen Đinh Nhan su thai linh chuc chuong mon phai (Bac Nhac) Hang Son.
2 nam sau, vao ngay 15 thang 3 am lich, tren nui Tung Son, nam mon phai Ngu Nhac sap nhap thanh Ngu Nhac phai. Cung ngay hom đo, sau su kien "ti kiem đoat soai", Nhac Bat Quan tro thanh chuong mon phai nay.
Mua he 2 nam sau, Ngu Nhac kiem phai, ngoai tru Bac Nhac Hang Son, gan nhu bi tan ra sau am muu trong son đong cua Ta Lanh Thien va Lam Binh Chi. Cung trong thoi gian nay sau đo, Nham Nga Hanh mat, Nham Doanh Doanh tro thanh Giao chu Nhat Nguyet than giao.
Mua đong 5 nam sau, Lenh Ho Xung va Nham Doanh Doanh thanh than tai Co Son mai trang o Hang Chau, ngoi giao chu Nhat Nguyet than giao đuoc Doanh Doanh truyen lai cho Huong Van Thien, con ngoi chuong mon phai Hang Son cua Lenh Ho Xung cung đa đuoc truyen lai cho Nghi Thanh đam nhiem.
Mua xuan 6 nam sau, tuc 4 thang sau khi ket hon, Lenh Ho Xung cung Nham Doanh Doanh đi du ngoan tren nui Hoa Son, đay la thoi điem ma bo tieu thuyet ket thuc.


Cac nhan vat chinh = Ngu nhac kiem phai =
Ngu nhac kiem phai (五嶽劍派) la mot lien minh giua 5 mon phai vo lon nam o nam qua nui (ma nguoi Trung Quoc goi la Ngu Nhac gom co Đong nhac Thai Son, Tay Nhac Hoa Son, Nam Nhac Hanh Son, Bac Nhac Hang Son va Trung Nhac Tung Son) ma tai thoi điem đo, chuong mon phai Tung Son la Ta Lanh Thien (左冷禪 - Zuo Lengchan) đuoc ton la minh chu cua Ngu Nhac kiem phai. Đac điem chung cua Ngu Nhac kiem phai la cac mon phai đeu lay kiem thuat lam mon vo hoc trung tam. O gan cuoi tieu thuyet, Ta Lanh Thien thuc hien am muu thong nhat Ngu Nhac kiem phai thanh mot phai duy nhat goi la Ngu Nhac phai, nhung lai bi Nhac Bat Quan am tham đoat chuc vi chuong mon.


 Phai Hoa Son  Phai Hoa Son (華山派) co ban doanh nam tren day Hoa Son cua tinh Thiem Tay noi danh voi Hoa Son kiem phap va Tu ha than cong. Phai Hoa Son co 2 truong phai tranh chap nhau la phe kiem tong lay chieu so kiem thuat lam trung tam (ma đien hinh la Phong Bat Binh, Thanh Bat Uu, Bao Bat Khi,...), phe khi tong lay viec ren luyen noi cong lam điem manh. Hai phe phai nay tung gay mau thuan cuc điem trong qua khu va gay mot cuoc chem giet đam mau khien cho cac nhan tai phai Hoa Son bi tieu diet. Nguon goc cua mon phai nay khong đuoc noi ro. Nhieu kha nang xuat phat tu mot trong bay đe tu cua phai Toan Chan la Quang Ninh tu Hach Đai Thong (郝大通), hoc tro cua Vuong Trung Duong nha Tong.
Phai Hoa Son xuat hien trong 3 tieu thuyet cua Kim Dung: Tieu ngao giang ho, Bich huyet kiem va Y Thien Đo Long ky.
Tai thoi điem hien tai cua cau chuyen, Hoa Son con nhung nhan vat chinh:

Lenh Ho Xung
Phong Thanh Duong
Nhac Bat Quan
Ninh Trung Tac
Nhac Linh San
Lam Binh Chi
Lao Đuc Nac
Luc Hau Nhi
Phong Bat Binh


 Phai Hanh Son  Phai Hanh Son (衡山派) kiem phai co ban doanh o thanh Hanh Duong duoi chan day nui Hanh Son cua tinh Ho Nam. Phai Hanh Son noi tieng voi cac cao thu kiem thuat đeu me am nhac, nhung chieu thuc đeu gan lien voi am nhac. Co hai nhan vat cua phai Hanh Son gop phan tao nen nhung song gio cua Tieu ngao giang ho:

Mac Đai tien sinh
Luu Chinh Phong


 Phai Hang Son  Phai Hang Son nam tren day nui cao Hang Son o Ha Bac, la kiem phai đuoc sang lap boi nhung nha nu tu hanh (hay cac ni co), khoi đau boi Hieu Phong su thai, đoi đoi đe tu đeu la nu gioi (bao gom ca cac nu tu va đe tu tuc gia).

Đinh Nhan su thai
Đinh Dat su thai
Đinh Tinh su thai
Nghi Lam
Ngoai ra phai Hang Son con nhieu nhan vat nu khac nhu Nghi Thanh, Nghi Hoa, Tan Quyen, Vu Tau..., đeu la nu gioi, co nguoi la tu hanh, co nguoi la đe tu tuc gia. Co mot so đe tu tam thoi, la nhung anh hung hao han đa đi theo Lenh Ho Xung len chua Thieu Lam cuu Thanh Co, trong đo co ca sau anh em Đao Coc luc tien.


 Phai Tung Son  Phai Tung Son (嵩山派) nam o tren đinh Thai That thuoc day Tung Son o tinh Ha Nam (cung voi phai Thieu Lam tren đinh Thieu That), đung đau la chuong mon Ta Lanh Thien. Ta Lanh Thien đa thu nhan nhieu nhan vat tu ca cac gioi hac bach nham xay dung luc luong hung hau nen luc đo phai Tung Son co nhieu cao thu nhat.

Ta Lanh Thien
Cac nhan vat khac: Đai Tung Duong Thu Phi Ban, Luc Bach,...


 Phai Thai Son  Phai Thai Son (泰山派) nam o nui Thai Son, trung tam cua Đao giao, cung la kiem phai cua nhung nguoi theo đao Giao, phai nay tu huy diet do su sap xep cua Ta Lanh Thien gay nen noi bo tu giet lan nhau ngay trong đai hoi vo lam o Phong Thien đai.

Thien Mon đao nhan
Cac nhan vat khac: Ngoc Co Tu, Ngoc Khanh Tu...


= Nhat Nguyet than giao =
Nham Nga Hanh
Đong Phuong Bat Bai
Nham Doanh Doanh
Khuc Duong
Huong Van Thien
Binh Nhat Chi
Lam Phuong Hoang
Giang Nam tu huu
Cac nhan vat khac: Hoang Ha Lao To, Da mieu tu Ke Vo Thi, Bach phat đong tu Nham Vo Cuong...


= Phai Thieu Lam =

Phai Thieu Lam (少林派) cung giong nhu nhieu tieu thuyet khac cua Kim Dung, phai Thieu Lam trong Tieu ngao giang ho van luon la phai lon nhat voi nhieu cao thu va luon đuoc coi la Thai Son Bac Đau cua vo lam. Phai Thieu Lam o giai đoan nay đuoc lanh đao boi cac nha su voi ten đuoc gan voi chu Phuong, ma đung đau la hai cao thu:

Phuong Chung đai su
Phuong Sinh đai su


= Phai Vo Đang =

Phai Vo Đang (武當派) du đuoc ra đoi sau phai Thieu Lam rat nhieu, nhung phai Vo Đang sau khi Truong Tam Phong su to sang lap van đuoc sanh ngang voi Thieu Lam. Tai thoi điem trong Tieu ngao giang ho, Vo Đang tung xung đot voi Nhat Nguyet than giao, bi cac truong lao cua Nhat Nguyet than giao cuop mat Chan vo kiem va bo sach Thai cuc quyen truyen đoi tu Truong Tam Phong.

Xung Hu đao truong
Ngoai ra con 2 vi su đe cua Xung Hu: Thanh Hu, Thanh Cao.


= Phai Thanh Thanh =

Phai Thanh Thanh (青城派) la mot mon phai tren nui Thanh Thanh o Tu Xuyen, theo giao ly đao Giao, đung đau luc đo la Du Thuong Hai. Phai Thanh Thanh noi danh voi mon Thoi Tam chuong. Ngoai ra con co tuyet ki "Vo anh ao cuoc" va "Tung Phong Kiem phap".

Du Thuong Hai
Thanh Thanh tu tu
Truong Thanh Tu


= Cac nhan vat khac =
Đao Coc Luc Tien
Đien Ba Quang
Bat Gioi hoa thuong
Lam Chan Nam
Moc Cao Phong
Khuc Phi Yen
Ngoai ra, tai nui Hanh Son, Khuc Phi Yen co nhac toi mot nhan vat truyen thuyet nua la Kinh Nguyet than ni o đao Tu Truc ngoai Đong Hai, voi cong phu Nhat Chi Thien đuoc coi cao nhan vo cong cao cuong đa an cu.


Đoc co cau bai va triet ly Đoc co cuu kiem Đoc Co Cau Bai la mot trong nhung nhan vat đac biet cua Kim Dung: nhung nhan vat chi xuat hien thong qua loi ke cua cac nhan vat khac ma khong đuoc mo ta truc tiep. Neu nhu Vuong Trung Duong đuoc ke qua loi cua su đe Chu Ba Thong, Tieu Dao Tu qua loi ke cua cac hoc tro nhu Thien Son Đong Lao va Ly Thu Thuy thi Đoc Co Cau Bai đuoc biet đen qua nhung dong chu ghi tren kiem mo va qua loi ke cua Phong Thanh Duong. Kiem phap Đoc Co Cuu Kiem cua ong tham nhuan tu tuong đao giao theo tieu chi nuoc chay may troi, di vo chieu thang huu chieu.


Chuyen the = Phim truyen hinh =


= Đien anh =


= Truyen tranh =
State of Divinity la mot manhua cua tac gia Ly Chi Thanh. Tong cong 26 tap đa đuoc xuat ban boi Ming Ho o Hong Kong va M&C (Gramedia Group) o Indonesia.


= Kich =
Trong nam 2006, Hong Kong Dance Company đa chuyen the cuon tieu thuyet thanh mot vo kich san khau, voi su tham gia cua Rosanne Wong, Race Wong, Liu YingHong, Su Shu, Chen Lei va Mi Tao, đe ky niem 25 nam thanh lap cua cong ty.
Trong nam 2010, Nha hat kich Duong Tu cua My đa trinh bay buoi ra mat cua Laughing in the Wind: A Cautionary Tale in Martial Arts o thanh pho New York. Vo kich đuoc chuyen the va đao dien boi Joanna Chan va co 18 dien vien đong 26 vai dien khac nhau.


= Video game =
Swordman Online la mot tro choi nhap vai truc tuyen nhieu nguoi choi phat trien boi Perfect World. Tro choi cung them cac mon phai khong xuat hien trong tieu thuyet.


Xem them Hau Tieu ngao giang ho, mot tac pham dua Kim Dung


Tham khao Lien ket ngoai Lai rai chen ruou giang ho Huynh Ngoc Chien
Kim Dung giua đoi toi: Tieu ngao giang ho Vu Đuc Sao Bien Luu tru
The Smiling Proud Wanderer - An epic Wuxia Kung Fu fiction novel by Jin Yong - English Translation Tieu ngao giang ho phien ban tieng Anh. 許冠杰 - 滄海一声笑 (笑傲江湖II 東方不敗 電影主題曲) tren YouTube
從心高氣傲到自慚形穢－－我看《笑傲江湖》 Luu tru ngay 25 thang 3 nam 2015 tai Wayback Machine Minh Bao 10/5/2011