Hiep hoi Thanh nien Co Đoc (Anh ngu Young Men’s Christian Association – YMCA) la mot to chuc co hon 58 trieu nguoi đong gop tai 125 chi hoi cap quoc gia. To chuc tu thien nay đuoc thanh lap vao ngay 6 thang 6 nam 1844 tai Luan Đon voi muc tieu ung dung cac gia tri Co Đoc vao nep song hang ngay: tam linh thanh khiet, tri tue man tiep, va than the cuong trang. Ba yeu to nay đuoc the hien bang ba canh cua tam giac mau đo - nhu la mot phan trong logo cua YMCA.
Cac chi hoi cap quoc gia la thanh vien cua Lien minh YMCA The gioi (World Alliance of YMCAs). Cau khau hieu cua Lien minh la:"Trao quyen cho gioi tre"; tru so cua Lien minh toa lac tai Geneva, Thuy Si. Chu tich đuong nhiem cua YMCA The gioi la Peter Posner đen tu Anh; Muc su Johan Vilhelm Eltvik đen tu Na Uy đam nhiem chuc trach Tong Thu ky.


Lich su Ngay 6 thang 6 nam 1844 tai Luan Đon, George Williams va mot nhom ban huu cung chi huong, tat ca đeu la tin huu Co Đoc thuoc trao luu Tin Lanh, khoi xuong Phong trao YMCA. Williams la nhan vien ban hang tai mot cua hieu vai, mau thanh nien đien hinh bi bung nho khoi goc gac nong thon tim đen cac thanh pho lon đe kiem viec lam trong thoi ky Cach mang Cong nghiep.
Williams cung nhung nguoi ban đong canh ngo nhan ra su thieu thon cac chuong trinh hoat đong lanh manh cho gioi tre tai cac đo thi nhu Luan Đon. Vi vay, gioi tre thuong tim đen quan ruou, nha tho va nhung cho khac la noi chon dan du ho vao nep song toi loi. Khoi đau chi la mot đia điem cac ban tre tim đen đe cung hoc Kinh Thanh va cau nguyen, YMCA phat trien manh va đen nam 1850 co mat tai Uc. Chi hoi YMCA đau tien tai Bac My đuoc thanh lap ngay 25 thang 12 nam 1851 boi giao đoan Giam Ly Thanh James o Montreal, Quebec, Canada, va o Hoa Ky ngay 29 thang 12 trong nam ay tai Boston, tieu bang Massachusetts.


= So khai =
Trong giai đoan đau, YMCA tap trung vao no luc cung ung nha o gia re trong moi truong Co Đoc an toan cho thanh nien thieu nu roi bo nong thon đi kiem viec lam o đo thi. Phuong phap hoat đong cua YMCA la ket hop viec truyen ba phuc am tren đuong pho voi cong tac xa hoi. Nhieu nguoi xem YMCA la bien phap huu hieu giup cac ban tre quan binh giua cong viec (đa phan la nang nhoc) voi thu gian va giai tri, hau co the tranh nhung te nan xa hoi tran lan ben ngoai nhu che chen, co bac, va mai dam.


= Cuong linh Paris 1855 =
Nam 1855, chin muoi chin đai bieu YMCA qui tu ve Paris, Phap, o đay ho thong qua ban cuong linh chung cho YMCA tai cac quoc gia. Điem chinh cua ban "Cuong linh Paris" la su đong thuan khong đe cho bat cu su bat đong nao tach roi phong trao khoi cac gia tri Co Đoc nguyen thuy. Đe nhan manh quan điem nay, Phuc am John 17. 21 (Gioan hoac Giang) đuoc chap nhan la cau khau hieu cua to chuc: "... đe cho ai nay hiep lam mot". Hoi nghi Paris tap chu vao chu đe xay dung nhan cach cho moi ca nhan – giup gioi tre xay dung cho minh va cho moi nguoi "tam linh thanh khiet, tri tue man tiep, va than the cuong trang". Trong the ky XX, YMCA tai cac quoc gia thanh vien đieu chinh cau truc nham phuc vu cho ca hai gioi, song ten goi YMCA đa tro nen qua quen thuoc va gan gui nen van tiep tuc ton tai. Tai mot so quoc gia, nhu YMCA Na Uy nam 1880 đa chap nhan mot chinh sach nghiem nhat nham bao đam su binh đang gioi tinh trong cac uy ban va ban quan tri cap quoc gia.


= Thap nien 1870 – thap nien 1930 =

Đay la giai đoan YMCA gat hai nhieu thanh cong trong no luc quang ba Co Đoc giao Tin Lanh nhung ngay trong tuan va trong nhung le tho phuong Chu nhat, đong thoi phat trien cac loai hinh the thao va nhung ky thi đau cho cac mon nhu bong ro, bong chuyen va boi loi. Sau giai đoan nay, khi sang the ky XX, YMCA tro thanh mot to chuc lien he phai, bat đau quan tam nhieu hon đen viec nang cao đao đuc, va xay dung nep song cong dan guong mau. Ngay nay, YMCA tap chu vao viec khuyen khich gioi tre va gia đinh cua ho song lanh manh.


= Tu thap nien 1940 =
Nam 1973, "Nguyen tac Kampala" đuoc thong qua cung co cac chinh sach cua YMCA, bieu thi lap truong ngay cang pho bien hon cua YMCA tai cac quoc gia, tuyen cao rang nen thiet lap mot quan điem toan cau. Do đo, YMCA can co mot lap truong chinh tri hau co the đap ung cac thach thuc tren quy mo quoc te. Tuyen bo "Thach thuc 21" đuoc thong qua tai Hoi nghi Toan cau to chuc nam 1998 o Đuc, danh nhieu quan tam hon cho cac van nan toan cau nhu binh đang gioi, phat trien ben vung, chien tranh va hoa binh, phan phoi tai nguyen cong bang cung nhung thach thuc cua toan cau hoa, ky thi chung toc va HIV/AIDS. YMCA đa kien tri theo đuoi cuoc đau tranh toan cau chong nan phan biet chung toc (apartheid).
YMCA tai cac quoc gia, đac biet o Tay Au va Bac My, rat thanh cong trong ke hoach su dung nguon luc phong phu cua minh giup xay dung cac chi hoi YMCA tai cac nuoc Đong Au. Nam 2003, mot đai hoi thanh nien đuoc to chuc tai Praha thu hut đai bieu tu hau het cac nuoc Au chau đen mung nhung thanh qua đat đuoc trong no luc han gan nhung vet thuong gay ra boi su chia cat trong thoi ky Chien tranh Lanh.
Phong trao Huong đao ngay tu thoi ky so lap đa chiu anh huong tu YMCA, mot nha quan tri cua YMCA khu vuc Chicago, Edgar Robinson, đa tam roi khoi YMCA đe đam nhiem chuc vu giam đoc đau tien cua Huong đao My.
Tai Viet Nam thoi Đe Nhat Cong hoa, YMCA đuoc lap vao Thang Bay nam 1959 duoi ten Hoi Co Đoc Thanh nien Viet Nam voi muc su Pham Van Thau lam hoi truong. Hoat đong cua Hoi gom lop day Anh van mien phi, lop day tieng Viet cho Hoa kieu đe nhap quoc tich Viet Nam, mot so phong đoc sach va thu vien. Hoi cung to chuc nhung buoi dien thuyet cho cong chung.


Muc tieu Cac chuong trinh hoat đong cua YMCA tap chu vao viec xay dung tam linh thanh khiet, tri tue man tiep va than the cuong trang cho moi nguoi. Cau khau hieu YMCA thuong dung la no luc xay dung nhung đua tre khoe manh, nhung gia đinh ben vung va nhung cong đong tich cuc. Co nhieu hoat đong đuoc xuc tien nham đat đuoc muc tieu nay.


= Tam linh thanh khiet =
YMCA ban đau đac biet quan tam đen viec nghien cuu Kinh Thanh, mac du to chuc nay dan da huong ve phuong phap tiep can toan dien voi gioi tre. Trong vong sau nam ke tu ngay thanh lap, mot hoi nghi quoc te cua YMCA to chuc tai Paris đa xac đinh muc tieu cua to chuc la "no luc tu duong tam linh Co Đoc, đuoc phat trien thong qua cac hoat đong ton giao, xa hoi va the chat".


= Tre em khoe manh va Gia đinh ben vung =
Tai Hoa Ky, chuong trinh "Cha me va Con cai" cua YMCA (luc đau goi la YMCA Indian Guides, Princess, Braves and Maidens) cung cap co hoi đe xay dung nhung moi quan he, to chuc cam trai cung cac hoat đong xay dung cong đong cho cac the he cha me va con cai cua ho tu nha tre len đen lop ba.
Khoi đau tu nam 1926 voi chuong trinh Indian Guides (Huong đao Da đo), tu sang kien cua Harold Keltner, giam đoc YMCA o St. Louis, va Joe Friday, huong dan vien san ban thuoc bo toc da đo Ojibwa. Hai nguoi gap nhau vao đau thap nien 1920 khi Joe Friday đen noi chuyen tai mot tiec chieu đai do Harold Keltner to chuc tai mot chi hoi YMCA ve moi quan he giua cha va con trai.
Nhung nguoi tham gia chuong trinh Indian Guides cua YMCA luon tu hao ve nhung no luc nham xay dung va vun đap su ton trong danh cho nen van hoa cua nguoi My ban đia (nguoi da đo). Đe đap ung nhung nhu cau đa dang cung nhu giup kien tao nhung net đac thu van hoa va thu hut nhieu nguoi tham gia, nam 2003 chuong trinh nay đuoc cai tien đe tro thanh phong trao "Huong đao Tham du YMCA" noi tieng toan quoc (thiet ke cac chuong trinh sinh hoat sinh đong va vui thu giup cha me va con cai giao luu voi nhau cung nhu cung nhau tham gia cac hoat đong da ngoai nhu cam trai, tham du, cac hoat đong the thao, va trang bi cac ky nang). Trong khi đo, "Nguoi Tien phong" la chuong trinh cha me va con cai danh rieng cho tre lon tuoi hon.


= Than the cuong trang =
Bong ro, bong chuyen, ho boi va quan vot san tuong (racquetball) đuoc phat trien tai cac co so cua YMCA voi su huong dan cua cac huan luyen vien. Cung rat pho bien trong cong đong YMCA la cac phong tap the hinh va nhung tien nghi danh cho cac mon the thao khac nhau.
Nam 2006, YMCA ky niem 100 thiet ke chuong trinh huan luyen boi theo nhom.
Quan tam đen su gia tang cua nan beo phi trong tre em va nguoi lon o Hoa Ky, YMCA tren toan quoc gia nhap chuong trinh phi loi nhuan "Nuoc My chuyen đong" nham giup nguoi My tranh beo phi bang cach gia tang cac hoat đong the duc nhu đi bo.


= Tri tue man tiep va Cong đong nang đong =

Nhieu truong đai hoc khoi nguon tu YMCA. Đai hoc Springfield o Springfield, Massachussets, thanh lap nam 1885, la mot hoc vien quoc te đao tao chuyen gia cho YMCA, trong khi Đai hoc Sir George Williams o Montreal, Quebec - sau nay đa sap nhap voi Đai hoc Loyola (đuoc thanh lap boi Dong Ten) đe tro thanh Đai hoc Concordia – đa bat đau voi cac lop hoc buoi toi cho YMCA tai Montreal.
Đai hoc Northeastern tai Boston khoi đau vao nam 1989 la mot hoc vien cua YMCA, cung cap nhung lop hoc buoi toi cho gioi tre thuoc thanh phan di dan, con tien than cua Đai hoc Franklin tai Columbus, Ohio, la Truong Thuong mai đuoc thanh lap nam 1902 boi YMCA.
YMCA đi đau trong viec xay dung va quang ba khai niem ve cac lop hoc buoi toi, cung cap cac co hoi giao duc cho nhung nguoi phai đi lam ban ngay. Nhieu chi hoi YMCA co cac chuong trinh ESL (Anh van nhu ngon ngu thu hai), truong trung hoc đac biet (alternative high school), nha tre va cac hoat đong trai he.


= Tuoi tre va Chinh quyen =
Hoc sinh trung hoc My đuoc cong hien co hoi tham gia chuong trinh "Tuoi tre va Chinh quyen" cua YMCA. Bat đau tu nam 1936 tai Thanh pho New York boi YMCA chi hoi Albany, ngay nay "Tuoi tre va Chinh quyen" đuoc ap dung tren 40 tieu bang va Washington, D.C., thiet lap mot mo hinh thuc tap nham cung cap co hoi cho hoc sinh trung hoc lam luat cung nhu tham du cac ky hop keo dai mot tuan đe thao luan ve cac du luat ngay tai tru so vien lap phap cua cac tieu bang. Cac cuoc khao sat toan quoc chi ra rang nhung hoc sinh tung tham gia chuong trinh nay khong chi co nhieu co may tro thanh chinh tri gia khi đen tuoi truong thanh, ma con la nhung nguoi hoat đong tich cuc trong cac van đe cua đia phuong cung nhu cho quyen loi cong dan.
Moi nam đen thang 7, đai bieu cua "Tuoi tre voi Chinh quyen" đen tu 40 tieu bang tham du Hoi nghi YMCA ve Chinh su Quoc gia. Hoi nghi đuoc YMCA to chuc o Black Mountain, tieu bang North Carolina, tai Trung tam Hoi nghi Blue Ridge cua YMCA. Ho co co hoi gap go đai bieu đen tu cac bang khac nhau đe thao luan ve tinh tuong thich cua he thong luat phap quoc gia va quoc te, cung nhu thiet lap tinh bang huu voi nhau, tinh bang huu nay thuong keo dai suot cuoc đoi.
Nhieu tieu bang cung tao lap cac chuong trinh tu phap, cung cap co hoi cho nhung luat su nhi tu khap tieu bang đen tham gia cac buoi xu an truoc khi đi đen tru so toi cao phap vien va vien lap phap tieu bang đe nghe cac vu khang an. Cac tham phan nhi se đua ra phan quyet cho cac vu an nay.


Cau truc Tren binh dien quoc te, YMCA đuoc to chuc theo mo hinh lien hiep noi ket nhung chi hoi đia phuong va cac phong trao YMCA cap quoc gia. Tai hau het cac quoc gia, nhung chi hoi YMCA đia phuong chi rang buoc voi nhau trong sach luoc va phuong huong chung.
Cau truc đieu hanh cua YMCA quoc te tao nen su linh hoat cho cac chuong trinh hoat đong cua cac hiep hoi co mat tai nhieu quoc gia, moi noi co the đe ra cac chuong trinh khac nhau hau co the đap ung nhu cau đa dang cua cac cong đong tai đia phuong.
Mac du nguon goc lich su cua to chuc gan lien voi cac gia tri Co Đoc, hau het cac chi hoi YMCA đia phuong khuyen khich su tham gia, ngay ca vao vi tri lanh đao, cua moi nguoi khong phan biet ton giao. Thien nguyen vien va nhan vien đia phuong chiu trach nhiem đieu hanh cac chi hoi YMCA tai đia phuong cua ho.


Chu thich Xem them George Williams (YMCA)
Cong đoan Taize


Lien ket ngoai Official Website of the World Alliance of YMCAs
Official Website of Asia and Pacific Alliance of YMCAs
YMCA World Service website Luu tru ngay 31 thang 8 nam 2006 tai Wayback Machine
YMCA United States website
YMCA Canada website
YMCA Australia website Luu tru ngay 18 thang 9 nam 2006 tai Wayback Machine
YMCA Argentina website
YMCA and the Gay Subculture Luu tru ngay 4 thang 3 nam 2013 tai Wayback Machine