Quy tac Allen la mot quy tac sinh thai hoc cho rang: o đong vat hang nhiet thi cac bo phan nho ra khoi co the (tai, đuoi, chi) cua loai thich nghi voi khi hau lanh luon nho hon cua loai tuong đong thich nghi voi khi hau nong. Vi du: tho on đoi (lanh) co tai, đuoi va ban chan nho hon tai, đuoi va ban chan cua tho nhiet đoi (nong).
Quy tac nay đuoc đat theo ten nha đong vat hoc nguoi My Joel Asaph Allen (phat am IPA: /al′ən/) la nguoi đau tien phat hien va mo ta vao nam 1877. 
Tong quat hon, quy tac Allen cho rang ty so dien tich be mat co the (ki hieu la S - goc tu surface) voi the tich co the (ki hieu la V - goc tu volume) cua cac loai tuong đong thuoc nhom đong vat hang nhiet la khac nhau, bieu hien su thich nghi voi nhiet đo moi truong song. Nghia la hai loai co ho hang (loai tuong đong) ma co cung the tich co the nhu nhau (V bang nhau), thi loai nao thich nghi voi khi hau lanh se co ti so S/V nho hon. Đac điem nay giup loai on đoi han che mat nhiet, con loai nhiet đoi tang toa nhiet.
Quy tac nay the hien ro nhat o thu, cac loai thuong đuoc lay lam vi du la tho, cao.


Giai thich Quy tac Allen du đoan rang cac đong vat hang nhiet voi cung mot the tich co the thi nen co dien tich be mat co the khac nhau đe ho tro hoac can tro chung tan nhiet.
Đong vat sinh song trong khi hau lanh can bao ton cang nhieu nhiet cang tot, quy tac Allen du đoan rang chung phai co ti le S/V thap đe giam thieu tan nhiet, giup chung thich nghi tot hon voi khi hau lanh. Voi loai đong vat sinh song trong khi hau am ap, quy tac Allen du đoan nguoc lai: chung nen co ty le dien tich be mat voi the tich cao hon vi cac đong vat nhiet đoi can toi đa hoa dien tich be mat co the đe giup chung thoat nhiet nhieu hon. Đong vat nhiet đoi co the đieu chinh nhiet đo co the cua chung hieu qua hon, do đo tiet kiem nang luong va co the đuoc su dung cho cac nhiem vu song khac.
R.L.Nudds va S.A.Oswald lap luan vao nam 2007 rang su ung ho thuc nghiem cho quy tac Allen la thap, ngay ca khi đo la "mot nguyen ly sinh thai đa đuoc thiet lap". Ho noi rang su ung ho cho quy tac nay chu yeu bat nguon tu nghien cuu ve cac loai đon le, vi cac nghien cuu ve nhieu loai de bi "nham lan" boi nhung tac đong cua quy tac Bergmann va nhieu su thich nghi khac, do đo chong lai phat bieu cua quy tac Allen.
J.S.Alho va cong su vao nam 2011 cong bo rang mac du quy tac Allen ban đau đuoc xay dung cho đong vat hang nhiet, no cung co the đuoc ap dung cho đong vat bien nhiet, cac loai ma nhiet đo co the phu thuoc moi truong. Theo quan điem cua ho, đong vat mau lanh co ti le dien tich be mat co the voi the tich thap se nong len va ha nhiet cham hon, va kha nang chong lai su thay đoi nhiet đo nay co the thich nghi trong "moi truong co nhiet đo khong đong nhat". Alho noi rang đa co mot moi quan tam moi ve quy tac Allen do su nong len toan cau va "nhung thay đoi vi mo" đuoc du đoan boi quy tac nay.


O đong vat Mac du co rat nhieu ngoai le, nhieu quan the đong vat van phu hop quy tac Allen. Gau bac cuc co tu chi, co va tai rat ngan, phu hop voi quy tac Allen. Vao nam 2007, R.L.Nudds va S.A.Oswald nghien cuu đo dai tiep xuc o chan chim bien va thay rang dien tich tiep xuc chan ti le thuan voi nhiet đo moi truong toi đa, tuan theo quy tac Allen. J.S.Alho va cac đong nghiep cho rang đo dai xuong chay va xuong đui lon nhat o cac quan the ech o cac vi đo trung binh va thap (o vung nhiet đoi), đung voi du đoan cua quy tac Allen cho đong vat nhiet đoi. Quan the cung loai o cac vi đo khac nhau cung co the tuan theo quy tac Allen.


O con nguoi Su khac biet trong tu chi cung đa đuoc quan sat o cac khu vuc khac nhau cua mot vung dan cu tru tai cac vi đo khac nhau. Moi truong tai vi đo cao cao hon thuong co nhiet đo thap hon. O Peru, nhung nguoi song o nhung noi cao hon thuong co tay chan ngan hon, trong khi nhung nguoi cung quan the song o vung duyen hai thap hon thuong con co tay chan va than minh lon hon.
Katzmarzyk va Leonard luu y tuong tu vao nam 1998 rang cac quan the nguoi xuat hien theo nhung du đoan cua quy tac Allen.:494 Co mot moi lien he ti le nghich giua chi so co the va nhiet đo trung binh hang nam o quan the nguoi ban đia,:490 co nghia la nguoi song o khu vuc lanh hon co khoi luong va chieu cao lon hon nhung nguoi co nguon goc song o khu vuc nong hon. Chieu cao tuong đoi khi ngoi cung co tuong quan nghich voi nhiet đo cua quan the nguoi ban đia,:487–88 co nghia la nguoi song o vung lanh hon co ty le cua đo dai chan va chieu cao nho hon nhung nguoi co nguon goc tu vung am ap.
Nam 1968, A. T. Steegman đa co mot cuoc đieu tra voi gia đinh rang quy tac Allen tao ra nhung cau truc cau hinh mat cua nguoi da vang. Steegman đa lam mot thu nghiem lien quan đen su ton tai cua chuot trong moi truong lanh, cho thay nhung con chuot co đuong mui hep, khuon mat rong hon, đuoi ngan hon va chan ngan hon song sot tot hon trong cai lanh. Ket qua thu nghiem nay co điem tuong đong voi đac điem cua nguoi da vang, đac biet la nguoi Eskimo va nguoi Aleut, boi vi ho co hinh thai tuong tu theo quy tac Allen: đoan mui hep, đau tuong đoi lon, tron, ham lon, co the tuong đoi lon va chan tay ngan.


Co che Mot yeu to co the gop phan vao quy tac Allen la su phat trien cua sun: it nhat mot phan phu thuoc vao nhiet đo. Nhiet đo co the truc tiep anh huong đen su phat trien cua sun, cung cap mot li do sinh hoc giai thich cho quy tac nay. Cac thi nghiem đa nuoi chuot o 2 đo, 26 đo hoac 48 đo C va sau đo đo đuoi va tai cua chung. Nguoi ta nhan thay rang đuoi va tai ngan hon đang ke o nhung con chuot lon len trong cai lanh so voi nhung con chuot lon len o nhiet đo am hon, mac du tong trong luong co the chung giong nhau. Ho cung nhan thay rang nhung con chuot song trong moi truong nhiet đo thap co it mau chay trong cac chi hon. Khi cac nha khoa hoc theo doi su phat trien xuong o nhiet đo khac nhau, ket qua cho thay rang cac mau đuoc nuoi cay o nhiet đo am hon co su tang truong sun đang ke hon so voi nhung mau o nhiet đo lanh hon.


Xem them Quy tac Bergmann
Quy tac Gloger


Tham khao Lien ket ngoai