Nuoc (Han Viet: thuy) la mot hop chat vo co, khong mui, khong vi va gan nhu khong mau  la thanh phan chinh cua thuy quyen Trai đat va chat long trong tat ca cac sinh vat song đa biet (trong đo no hoat đong nhu mot dung moi).
Nuoc rat quan trong đoi voi tat ca cac dang song đa biet, mac du no khong cung cap calo hoac chat dinh duong huu co. Cong thuc hoa hoc cua no la H2O, co nghia la moi phan tu cua no chua mot nguyen tu oxy va hai nguyen tu hydro, đuoc noi voi nhau bang lien ket cong hoa tri. Hai nguyen tu hydro lien ket voi mot nguyen tu oxy mot goc 104,45°.
"Nuoc" la ten trang thai long cua H2O o đieu kien tieu chuan ve nhiet đo va ap suat. No tao thanh ket tua duoi dang mua va sol khi duoi dang suong mu. May bao gom nhung giot nuoc va bang lo lung, o trang thai ran. Khi đuoc phan chia dang min, nuoc đa ket tinh co the ket tua duoi dang tuyet. Trang thai khi cua nuoc la hoi nuoc.
Nuoc bao phu 71% be mat Trai đat, chu yeu o cac bien va đai duong. Mot phan nho nuoc xuat hien duoi dang nuoc ngam (1,7%), trong cac song bang va chom bang o Nam Cuc va Greenland (1,7%), va trong khong khi duoi dang hoi, may (bao gom bang va nuoc long lo lung trong khong khi) va giang thuy (0,001%). Nuoc di chuyen lien tuc theo chu trinh nuoc boc hoi, thoat hoi nuoc, ngung tu, ket tua va dong chay, thuong la đi ra bien.
Nuoc đong mot vai tro quan trong trong nen kinh te the gioi. Khoang 70% luong nuoc ngot ma con nguoi su dung đuoc dung cho nong nghiep. Đanh bat ca o cac vung nuoc man va nuoc ngot la nguon cung cap thuc pham chinh cho nhieu noi tren the gioi. Phan lon thuong mai đuong dai cua cac hang hoa (nhu dau mo, khi đot tu nhien va cac san pham che tao) đuoc van chuyen bang thuyen qua cac bien, song, ho va kenh đao. Mot luong lon nuoc, đa va hoi nuoc đuoc su dung đe lam mat va suoi am, trong cong nghiep va gia đinh. Nuoc la mot dung moi tuyet voi cho nhieu loai chat ca vo co va huu co; vi vay no đuoc su dung rong rai trong cac quy trinh cong nghiep, nau an va giat giu. Nuoc, bang va tuyet cung la trung tam cua nhieu mon the thao va cac hinh thuc giai tri khac, chang han nhu boi loi, cheo thuyen giai tri, đua thuyen, luot song, cau ca the thao, lan, truot bang va truot tuyet.


Cau tao va tinh chat cua phan tu nuoc = Huong vi va mui =
Nuoc tinh khiet thuong đuoc mo ta la khong vi va khong mui, mac du con nguoi co cam bien đac biet co the cam nhan đuoc su co mat cua nuoc trong mieng, va ech đuoc biet la co kha nang ngui thay no. Tuy nhien, nuoc tu cac nguon thong thuong (bao gom nuoc khoang đong chai) thuong co nhieu chat hoa tan, co the lam cho no co nhieu huong vi va mui khac nhau. Con nguoi va cac đong vat khac đa phat trien nhung giac quan cho phep ho đanh gia đuoc chat luong cua nuoc bang cach tranh nuoc qua man hoac qua hoi.


= Cau tao =
Nuoc la mot hop chat đuoc tao thanh boi hai nguyen to Hydro va Oxy. Hai nguyen to nay đuoc lien voi nhau bang lien ket cong hoa tri, cong thuc hoa hoc la H2O. Nuoc cung chiem khoang 70% dien tich be mat cua Trai Đat.


= Mau sac va hinh dang =
Mau sac tu nhien cua nuoc thuong đuoc xac đinh boi cac chat ran lo lung va chat lo lung, hoac bang cach phan chieu bau troi, hon la do nuoc. Đieu nay co nghia la mau sac cua nuoc phu thuoc vao goc phan xa va khuc xa cua anh sang chieu đen.
Anh sang trong pho đien tu nhin thay co the đi qua mot vai met nuoc tinh khiet (hoac bang) ma khong co su hap thu đang ke, vi vay no trong trong suot va khong mau.  Nhu vay thuc vat thuy sinh, tao, va sinh vat quang hop khac co the song trong nuoc sau đen hang tram met, boi vi anh sang mat troi co the tiep can chung. Hoi nuoc co ban khong nhin thay đuoc nhu mot chat khi.
Tuy nhien, voi đo day 10 met tro len, mau sac cua nuoc (hoac bang) la mau ngoc lam (mau xanh luc nhat), vi pho hap thu cua no co đo sac net toi thieu o mau tuong ung cua anh sang (1/227 m −1 tai 418 nm). Mau sac tro nen ngay cang manh me va toi hon voi đo day ngay cang tang. (Thuc te khong co anh sang mat troi đen đuoc cac phan cua đai duong duoi đo sau 1000 met) Mat khac, tia cuc tim bi nuoc hap thu manh. Va do thieu anh sang va ap luc vo cung lon, nhu Ranh Mariana, hon 
  
    
      
        1
        ×
        
          10
          
            8
          
        
      
    
    {\displaystyle 1\times 10^{8}}
  
 
  
    
      
        N
        
          /
        
        
          m
          
            2
          
        
      
    
    {\displaystyle N/m^{2}}
  
. Do đo khong sinh vat nao co the song duoi đay đai duong nay.
Cac chi so khuc xa cua nuoc long (1.333 o 20 °C) la cao hon nhieu so voi khong khi (1.0), tuong tu nhu cua alkan va ethanol, nhung thap hon so voi glycerol (1,473), benzen (1,501), carbon disulfide (1.627), va cac loai kinh pho bien (1.4 đen 1.6). Chi so khuc xa cua bang (1.31) thap hon nuoc.
Nuoc khong co hinh dang nhat đinh, no chi ton tai hinh dang tai mot thoi điem trong vat ma no chua. No co cau truc phan tu di chuyen truot len nhau va do đo nuoc rat de mat hinh dang, tuy vay nuoc rat kho nen, loi dung tinh chat nay, nguoi ta ap dung nguyen ly Pascal cho cac may nen thuy luc.
Xem them: Đinh luat Pascal


= Hinh hoc cua phan tu nuoc =
Phan tu nuoc bao gom hai nguyen tu hydrogen va mot nguyen tu oxygen. Ve mat hinh hoc thi phan tu nuoc co goc lien ket la 104,45°. Do cac cap đien tu tu do chiem nhieu cho nen goc nay sai lech đi so voi goc ly tuong cua hinh tu dien. Chieu dai cua lien ket O-H la 95,84 picomet.


= Tinh luong cuc =

Oxygen co đo am đien cao hon hydrogen. Viec cau tao thanh hinh ba goc va viec tich đien tung phan khac nhau cua cac nguyen tu đa dan đen cuc tinh duong o cac nguyen tu hydrogen va cuc tinh am o nguyen tu oxygen, gay ra su luong cuc. Dua tren hai cap đien tu đon đoc cua nguyen tu oxygen, ly thuyet VSEPR đa giai thich su sap xep thanh goc cua hai nguyen tu hydrogen, viec tao thanh moment luong cuc va vi vay ma nuoc co cac tinh chat đac biet. Vi phan tu nuoc co tich đien tung phan khac nhau nen mot so song đien tu nhat đinh nhu song cuc ngan co kha nang lam cho cac phan tu nuoc dao đong, dan đen viec nuoc đuoc đun nong. Hien tuong nay đuoc ap dung đe che tao lo vi song.


= Lien ket hydro =
Cac phan tu nuoc tuong tac lan nhau thong qua lien ket hydrogen va nho vay co luc hut phan tu lon. Đay khong phai la mot lien ket ben vung. Lien ket cua cac phan tu nuoc thong qua lien ket hydro chi ton tai trong mot phan nho cua mot giay, sau đo cac phan tu nuoc tach ra khoi lien ket nay va lien ket voi cac phan tu nuoc khac.

Đuong kinh nho cua nguyen tu hydrogen đong vai tro quan trong cho viec tao thanh cac lien ket hydrogen, boi vi chi co nhu vay nguyen tu hydrogen moi co the đen gan nguyen tu oxygen mot chung muc đay đu. Cac chat tuong đuong cua nuoc, Vi du nhu acid sulfurhydric (H2S), khong tao thanh cac lien ket tuong tu vi hieu so đien tich qua nho giua cac phan lien ket. Viec tao chuoi cua cac phan tu nuoc thong qua lien ket cau noi hydrogen la nguyen nhan cho nhieu tinh chat đac biet cua nuoc, vi du nhu nuoc mac du co khoi luong mol nho vao khoang 18 g/mol van o the long trong đieu kien tieu chuan. Nguoc lai, H2S ton tai o dang khi cung o trong nhung đieu kien nay. Nuoc co khoi luong rieng lon nhat o 4 đo Celcius va nho vao đo ma bang đa co the noi len tren mat nuoc; hien tuong nay đuoc giai thich nho vao lien ket cau noi hiđro.


Cac tinh chat hoa ly cua nuoc Cau tao cua phan tu nuoc tao nen cac lien ket hiđro giua cac phan tu la co so cho nhieu tinh chat cua nuoc. Cho đen nay mot so tinh chat cua nuoc van con la cau đo cho cac nha nghien cuu mac du nuoc đa đuoc nghien cuu tu lau.
Nhiet đo nong chay va nhiet đo soi cua nuoc đa đuoc Anders Celsius dung lam hai điem moc cho đo bach phan Celcius. Cu the, nhiet đo đong bang cua nuoc la 0 đo Celcius, con nhiet đo soi (760 mmHg) bang 100 đo Celcius. Nuoc đong bang đuoc goi la nuoc đa. Nuoc đa hoa hoi đuoc goi la hoi nuoc. Nuoc co nhiet đo soi tuong đoi cao nho lien ket hydro.
Duoi ap suat binh thuong nuoc co khoi luong rieng (ti trong) cao nhat la o 4 °C: 1 g/cm³ đo la vi nuoc van tiep tuc gian no khi nhiet đo giam xuong duoi 4 °C. Đieu nay khong đuoc quan sat o bat ky mot chat nao khac. Đieu nay co nghia la: Voi nhiet đo tren 4 °C, nuoc co đac tinh giong moi vat khac la nong no, lanh co; nhung voi nhiet đo duoi 4 °C, nuoc lai lanh no, nong co. Do hinh the đac biet cua phan tu nuoc ( voi goc lien ket 104,45° ), khi bi lam lanh cac phan tu phai doi xa ra đe tao lien ket tinh the luc giac mo. Vi vay ma ti trong cua nuoc đa nhe hon nuoc the long.

Nuoc la mot dung moi tot nho vao tinh luong cuc. Cac hop chat phan cuc hoac co tinh ion nhu acid, ruou va muoi đeu de tan trong nuoc. Tinh hoa tan cua nuoc đong vai tro rat quan trong trong sinh hoc vi nhieu phan ung hoa sinh chi xay ra trong dung dich nuoc.
Nuoc tinh khiet khong dan đien. Mac du vay, do co tinh hoa tan tot, nuoc hay co tap chat pha lan, thuong la cac muoi, tao ra cac ion tu do trong dung dich nuoc cho phep dong đien chay qua.
Ve mat hoa hoc, nuoc la mot chat luong tinh, co the phan ung nhu mot, co the hieu đon gian khi mot oxide acid hoac mot oxide base tac dung voi nuoc se tao ra dung dich acid hay base tuong ung. O 7 pH (trung tinh) ham luong cac ion hydroxide (OH-) can bang voi ham luong cua hydronium (H3O+). Khi phan ung voi mot axit manh hon vi du nhu HCl, nuoc phan ung nhu mot chat kiem:

HCl + H2O ⇌ H3O+ + Cl-
Voi ammoniac nuoc lai phan ung nhu mot axit:

NH3 + H2O ⇌ OH- + NH4+


Đieu che = Trong cong nghiep =
Trong cong nghiep, nuoc co the hoa long bang cach lam tan bang đa, hoac loc tu nuoc bien va cac nguon nuoc khong tinh khiet bang cac phuong phap khac nhau nhu loc, chiet, tach, chung cat (Chung cat la mot phuong phap tach dung nhiet đe tach hon hop đong the cua cac chat long khac nhau. Chat ran hoa tan, vi du nhu cac loai muoi, đuoc tach ra khoi chat long bang cach ket tinh. Dung dich muoi co the lam co đac bang cach cho bay hoi), boc hoi nuoc,... co su ket hop cua ngung tu.


= Trong phong thi nghiem =
Chu yeu nguoi ta dung cach cho H₂ tac dung voi O₂ đe xay ra phan ung hoa hop tao nuoc nhung nguy hiem vi no phat no, khi ti le H:O la 2:1 thi hon hop no manh nhat. Ta co phuong trinh đieu che nuoc nhu sau:
2H₂ + O₂  ―→ 2H₂O


= Trong sinh hoat =
Hien nay nguon nuoc ma nguoi dan su dung trong sinh hoat hang ngay thuong đuoc lay tu: He thong cung cap nuoc tap trung (nuoc may), nuoc mua, nuoc gieng khoi, nuoc mang lan, nuoc gieng khoan…


Nuoc trong đoi song Su song tren Trai Đat bat nguon tu trong nuoc. Tat ca cac dang song tren Trai Đat đeu phu thuoc vao nuoc va vong tuan hoan nuoc.
Nuoc co anh huong quyet đinh đen khi hau va la nguyen nhan tao ra thoi tiet. Nang luong mat troi suoi am khong đong đeu cac đai duong đa tao nen cac dong hai luu tren toan cau. Dong hai luu Gulf Stream van chuyen nuoc am tu vung Vinh Mexico đen Bac Đai Tay Duong lam anh huong đen khi hau cua vai vung chau Au.
Nuoc la thanh phan quan trong cua cac te bao sinh hoc va la moi truong cua cac qua trinh sinh hoa co ban nhu quang hop.
Hon 75% dien tich cua Trai Đat đuoc bao phu boi nuoc. Luong nuoc tren Trai Đat co vao khoang 1,38 ti km³. Trong đo 97,4% la nuoc man trong cac đai duong tren the gioi, phan con lai, 2,6%, la nuoc ngot, ton tai chu yeu duoi dang bang tuyet đong o hai cuc va tren cac ngon nui, chi co 0,3% nuoc tren toan the gioi (hay 3,6 trieu km³) la co the su dung lam nuoc uong. Viec cung cap nuoc uong se la mot trong nhung thu thach lon nhat cua loai nguoi trong vai thap nien toi đay. Nguon nuoc cung đa la nguyen nhan gay ra mot trong nhung cuoc chien tranh o Trung Can Đong.
Nuoc đuoc su dung trong cong nghiep tu lau nhu la nguon nhien lieu (coi xay nuoc, may hoi nuoc, nha may thuy đien) nhu la chat trao đoi nhiet.
Nha triet hoc nguoi Hy Lap Empedocles đa coi nuoc la mot trong bon nguon goc tao ra vat chat (ben canh lua, đat va khong khi). Nuoc cung nam trong Ngu Hanh cua triet hoc co Trung Hoa.
Voi tinh trang o nhiem ngay mot nang va dan so ngay cang tang, nuoc sach du bao se som tro thanh mot thu tai nguyen quy gia khong kem dau mo trong the ky truoc. Nhung khong nhu dau mo co the thay the bang cac loai nhien lieu khac nhu đien, nhien lieu sinh hoc, khi đot..., nuoc khong the thay the va tren the gioi tat ca cac dan toc đeu can đen no đe bao đam cuoc song cua minh, cho nen van đe nuoc tro thanh chu đe quan trong tren cac hoi đam quoc te va nhung mau thuan ve nguon nuoc đa đuoc du bao trong tuong lai. Tuy nhien gan đay nguoi ta đa loc đuoc nuoc bien tu mot thiet bi loc re tien va tu đo giai quyet đuoc van đe thieu nuoc.


Trong van hoa = Triet hoc =

Nha triet hoc Hy Lap co đai Empedocles coi nuoc la mot trong bon nguyen to co đien (cung voi lua, đat va khong khi), va coi no nhu mot ylem, hay chat co ban cua vu tru. Thales, nguoi Aristotle mieu ta la mot nha thien van hoc va mot ky su, đa đua ra gia thuyet rang đat, đac hon nuoc, noi len tu nuoc. Thales, mot nha theo thuyet nhat nguyen, con tin rang moi thu đeu đuoc tao ra tu nuoc. Plato tin rang hinh dang cua nuoc la nhi thap dien – chay de dang so voi trai đat hinh lap phuong.
Ly thuyet ve bon chat cua co the lien ket nuoc voi đom, la lanh va am. nguyen to co đien nuoc cung la mot trong ngu hanh trong triet hoc Trung Quoc truyen thong (cung voi đat (tho), lua (hoa), go (moc) va kim loai (kim)).
Mot so he thong triet hoc chau A truyen thong va pho bien lay nuoc lam hinh mau. Ban dich Đao Đuc Kinh cua James Legge nam 1891 noi rang, "Tinh uu viet cao nhat giong nhu nuoc. Tinh uu viet cua nuoc the hien o cho no mang lai loi ich cho van vat, va trong su chiem cho cua no, khong tranh gianh (voi cac the luc đoi nghich), o noi thap ma tat ca moi nguoi đeu khong thich. Do đo (cach cua no) gan voi (đuong loi cua) Đao" va "Khong co gi tren the gioi mem yeu hon nuoc, nhung đe tan cong nhung thu chac chan va manh me thi khong co thu gi co the hon no." Trong Guanzi, chuong "Thuy di" (水地) noi them ve bieu tuong cua nuoc, tuyen bo rang "con nguoi la nuoc" va tai ton vinh pham chat tu nhien cua nguoi dan o cac vung khac nhau cua Trung Quoc đoi voi đac điem cua nguon nuoc đia phuong.


Xem them Chien tranh nuoc
Nuoc uong
Nuoc ngot


Đoc them OA Jones, JN Lester and N Voulvoulis, Pharmaceuticals: a threat to drinking water? TRENDS in Biotechnology 23(4): 163, 2005
Franks, F (Ed), Water, A comprehensive treatise, Plenum Press, New York, 1972-1982
PH Gleick and associates, The World's Water: The Biennial Report on Freshwater Resources. Island Press, Washington, D.C. (published every two years, beginning in 1998.)
Marks, William E., The Holy Order of Water: Healing Earth's Waters and Ourselves. Bell Pond Books (a div. of Steiner Books), Great Barrington, MA, November 2001 [ISBN 0-88010-483-X]
Debenedetti, P. G., and Stanley, H. E.; "Supercooled and Glassy Water", Physics Today 56 (6), p. 40-46 (2003). Downloadable PDF (1.9 MB)


= Nuoc nhu mot nguon tai nguyen tu nhien =
Anderson (1991). Water Rights: Scarce Resource Allocation, Bureaucracy, and the Environment. ISBN 0884103900.
Maude Barlow, Tony Clarke (2003). Blue Gold: The Fight to Stop the Corporate Theft of the World's Water. ISBN 1565848136.
Gleick, Peter H. (2000). The World's Water: The Biennial Report on Freshwater Resources. Washington: Island Press. ISBN 1559637927.
Miriam R. Lowi (1995). Water and Power: The Politics of a Scarce Resource in the Jordan River Basin. ISBN 0521431646. (Cambridge Middle East Library)
William E. Marks (2001). The Holy Order of Water: Healing Earths Waters and Ourselves.
Postel, Sandra (1997, second edition). Last Oasis: Facing Water Scarcity. New York: Norton Press. ISBN 0393034283. {{Chu thich sach}}: Kiem tra gia tri ngay thang trong: |year= (tro giup)Quan ly CS1: nam (lien ket)
Reisner, Marc (1993). Cadillac Desert: The American West and Its Disappearing Water. ISBN 0670199273.
Vandana Shiva (2002). Water Wars: Privatization, Pollution, and Profit. London: Pluto Press [u.a.] ISBN 0-7453-1837-1. OCLC 231955339.
Anita Roddickyear=2004. Troubled Water: Saints, Sinners, Truth And Lies About The Global Water Crisis. ISBN 095439593X.{{Chu thich sach}}:  Quan ly CS1: ten so: danh sach tac gia (lien ket)
Marq de Villiers (2003, revised edition). Water: The Fate of Our Most Precious Resource. ISBN 0618030093. {{Chu thich sach}}: Kiem tra gia tri ngay thang trong: |year= (tro giup)Quan ly CS1: nam (lien ket)
Diane Raines Ward (2002). Water Wars: Drought, Flood, Folly and the Politics of Thirst. ISBN 1573222291.
Worster, Donald (1992). Rivers of Empire: Water, Aridity, and the Growth of the American West. ISBN 039451680X.


Chu thich Lien ket ngoai Nuoc tai Tu đien bach khoa Viet Nam
Water tai Encyclopædia Britannica (tieng Anh)
OECD Water statistics Luu tru ngay 1 thang 1 nam 2009 tai Wayback Machine
The World's Water Data Page
FAO Comprehensive Water Database, AQUASTAT
The Water Conflict Chronology: Water Conflict Database Luu tru ngay 16 thang 1 nam 2013 tai Wayback Machine
Water science school (USGS)
Portal to The World Bank's strategy, work and associated publications on water resources
America Water Resources Association Luu tru ngay 24 thang 3 nam 2018 tai Wayback Machine
Water on the web
Water structure and science Luu tru ngay 28 thang 12 nam 2014 tai Wayback Machine
"Why water is one of the weirdest things in the universe", Ideas, BBC, Video, 3:16 minutes, 2019
The chemistry of water Luu tru ngay 19 thang 6 nam 2020 tai Wayback Machine (NSF special report)
The International Association for the Properties of Water and Steam
H2O: The Molecule That Made Us, a 2020 PBS documentary