Ngan hang hay nha bang (Tieng Anh: bank) la mot to chuc tai chinh chap nhan tien gui va đinh kenh nhung tien gui đo vao cac hoat đong cho vay truc tiep hoac gian tiep thong qua cac thi truong von. Do anh huong cua chung trong he thong tai chinh va nen kinh te, cac ngan hang bi giam sat chat che boi cac quy đinh cao theo luat phap cua moi nuoc đe tranh viec chung thuc hien viec lung đoan, thao tung nen kinh te cua quoc gia đo. Hau het cac ngan hang hien nay đeu hoat đong theo mot he thong đuoc goi la hoat đong ngan hang du tru phan đoan. Theo he thong nay, ngan hang chi nam giu mot phan du tru nho (tham chi la rat nho) cua cac khoan tien gui. Phan con lai ho cho vay đe kiem loi. Đieu nay noi chung la tuy thuoc vao cac yeu cau von toi thieu đuoc dua tren mot bo tieu chuan ve von, đuoc goi la Hiep uoc von Basel. Hoat đong ngan hang theo nghia hien đai cua no đa phat trien tu the ky 14 tai cac thanh pho giau co cua Y thoi Phuc hung nhung trong theo nhieu nha kinh te hoc thi đo van chi la mot su tiep noi cua nhung y tuong va khai niem cua tin dung va cho vay bat nguon tu the gioi co đai. Trong lich su hoat đong ngan hang, mot so trieu đai ngan hang đa đong mot vai tro trung tam trong nhieu the ky.


Lich su Hoat đong ngan hang theo nghia hien đai cua tu nay co the đuoc truy nguon toi nuoc Y thoi trung co va đau Phuc Hung, đen cac thanh pho giau co o phia bac nhu Firenze, Lucca, Siena, Venice va Genoa. Cac Bardi va cac gia đinh Peruzzi thong tri hoat đong ngan hang trong Florence the ky 14, bang cach thanh lap chi nhanh o nhieu noi khac cua chau Au. Mot trong nhung ngan hang noi tieng nhat cua Y la Ngan hang Medici, đuoc thanh lap boi Giovanni di Bicci de' Medici nam 1397. ngan hang tien gui nha nuoc đuoc biet đen som nhat, Banco di San Giorgio (Bank of St. George), đuoc thanh lap nam 1407 tai Genoa, Y.
Ngan hang lau đoi nhat con ton tai la Monte dei Paschi di Siena, tru so chinh tai Siena, Y, đa hoat đong lien tuc ke tu nam 1472. Tiep sau đo la Berenberg Bank cua Hamburg (1590) va Sveriges Riksbank cua Thuy Đien (1668).


= Nguon goc cua tu nay =
Tu bank đa đuoc vay muon trong tieng Anh trung co tu tieng Phap trung co banque, tu tieng Y co banca, tu Old High German banc, bank "ghe, quay". Cac ghe đa đuoc su dung nhu cac cai ban hay cac quay giao dich trong thoi ky Phuc hung boi nhung nha hoat đong ngan hang Florentine, nhung nguoi đa tung tien hanh cac nghiep vu cua ho tren mat nhung chiec ban đuoc phu khan trai ban mau xanh la cay.
Mot trong nhung mon co vat lau đoi nhat đuoc tim thay cho thay cac hoat đong đoi tien la mot đong tien drachm Hy Lap bang bac tu Trapezus thuoc đia cua Hy Lap co đai tren Bien Đen, hien đai Trabzon, 350-325 truoc Cong nguyen, đuoc trung bay trong Bao tang Anh tai Luan Đon. Đong xu cho thay mot ban cua nguoi lam ngan hang (trapeza) đay tien xu, mot su choi chu ten cua thanh pho. Trong thuc te, ngay ca ngay nay trong tieng Hy Lap hien đai tu trapeza (Τραπεζα) co nghia đong thoi la ban va ngan hang.


Đinh nghia Đinh nghia cua mot ngan hang khac nhau giua cac nuoc. Xem trang quoc gia co lien quan (duoi đay) đe biet them thong tin.
Theo thong luat Anh, nguoi hoat đong ngan hang đuoc đinh nghia la nguoi thuc hien kinh doanh hoat đong ngan hang, đuoc xac đinh la:

quan ly cac tai khoan vang lai cho khach hang cua minh,
tra tien cac sec đuoc khach hang rut tien, va
thu tien cac sec cho cac khach hang cua minh.


Hoat đong ngan hang = Cac hoat đong tieu chuan =

Cac ngan hang hanh đong nhu cac đai ly thanh toan bang cach quan ly cac tai khoan sec hoac vang lai cho khach hang, tra tien cac sec đuoc rut boi khach hang tai ngan hang, va thu cac sec gui vao tai khoan vang lai cua khach hang. Cac ngan hang cung cho phep khach hang thanh toan qua cac phuong thuc thanh toan khac nhu thanh toan bu tru (ACH), chuyen khoan trong nuoc hoac chuyen khoan quoc te, EFTPOS va may rut tien tu đong (ATM).
Cac ngan hang vay tien bang cach nhan cac khoan tien đuoc ky quy tren cac tai khoan vang lai, nhan tien gui ky han va phat hanh cac chung khoan no nhu tien giay va trai phieu. Cac ngan hang cho vay tien bang cach ung truoc cho khach hang tren tai khoan vang lai, cho vay tra gop, đau tu vao chung khoan no co the giao dich tren thi truong va cac hinh thuc cho vay tien khac.
Cac ngan hang cung cap cac dich vu thanh toan khac nhau, va mot tai khoan ngan hang đuoc coi la thu khong the thieu cua hau het cac doanh nghiep va ca nhan. Cac to chuc phi ngan hang cung cap dich vu thanh toan nhu cac cong ty chuyen tien thuong khong đuoc coi la mot su thay the thich hop cho mot tai khoan ngan hang.
Cac ngan hang co the tao ra tien moi khi ho cho vay. Cac khoan vay moi tren toan he thong hoat đong ngan hang tao ra tien gui moi o nhung noi khac trong he thong. Cung tien nay thuong đuoc tang boi hanh vi cho vay va giam đi khi cac khoan vay đuoc hoan tra nhanh hon so voi nhung khoan vay moi đuoc tao ra. O Vuong quoc Anh tu nam 1997 đen 2007, đa co mot su gia tang lon trong viec cung cap tien, chu yeu la do ngan hang cho vay nhieu hon, đieu nay đuoc dung đe đay gia bat đong san va tang no tu nhan. So tien trong nen kinh te đuoc đo bang M4 o Anh đa tang tu 750 ty bang Anh len 1700 ty bang Anh tu nam 1997 đen nam 2007, phan lon su gia tang nay do ngan hang cho vay. Neu tat ca cac ngan hang tang cho vay cua ho cung nhau, sau đo ho co the mong đoi cac tien gui moi đe tra lai cho ho va so tien trong nen kinh te se tang len. Cho vay qua muc hoac nguy hiem co the lam cho nhung nguoi vay vo no, cac ngan hang sau đo tro nen than trong hon, do đo, cho vay it hon va do đo it tien đe nen kinh te co the đi tu su bung no toi pha san nhu đa xay ra o Anh va nhieu nen kinh te phuong Tay khac sau nam 2007.


= Cac kenh =
Cac ngan hang cung cap nhieu kenh khac nhau đe truy cap vao hoat đong ngan hang va cac dich vu khac cua ho:

May rut tien tu đong
Chi nhanh la mot đia điem ban le
So giao dich
Thu tin: hau het cac ngan hang nhan ky quy sec qua đuong buu chinh va su dung email đe lien lac voi khach hang cua ho, vi du nhu bang cach gui ra bao cao
Hoat đong ngan hang di đong la mot phuong phap su dung đien thoai di đong cua mot nguoi thuc hien giao dich ngan hang
Ngan hang truc tuyen la mot thuat ngu đuoc su dung đe thuc hien nhieu giao dich, vv thanh toan qua Internet
Quan ly moi quan he, chu yeu la hoat đong ngan hang tu nhan, hoat đong ngan hang kinh doanh, thuong xuyen tham hoi khach hang tai nha hoac doanh nghiep cua ho
Hoat đong ngan hang đien thoai la mot dich vu cho phep khach hang thuc hien giao dich qua đien thoai voi đien thoai vien tu đong hoac khi co yeu cau voi tong đai đien thoai
Hoat đong ngan hang Video la mot thuat ngu đuoc su dung cho viec thuc hien cac nghiep vu ngan hang hoac cac tu van hoat đong ngan hang chuyen nghiep thong qua mot ket noi video va am thanh tu xa. Hoat đong ngan hang Video co the đuoc thuc hien thong qua muc đich xay dung cac may nghiep vu hoat đong ngan hang (tuong tu nhu mot may rut tien tu đong), hoac thong qua mot hoi nghi video cho phep lam ro chi nhanh ngan hang.


= Mo hinh kinh doanh =
Mot ngan hang co the tao ra doanh thu theo nhieu cach khac nhau bao gom tien lai, cac phi nghiep vu va tu van tai chinh. Phuong phap chinh la thong qua tinh phi tien lai tren phan von cho cac khach hang vay. Loi nhuan ngan hang tu su khac biet giua muc tien lai no tra cho tien gui va cac nguon von khac, va muc tien lai no tinh phi trong hoat đong cho vay cua minh.
Su khac biet nay đuoc goi la chenh lech giua chi phi cap von va lai suat cho vay. Trong lich su, kha nang loi nhuan tu cac hoat đong cho vay la co tinh chu ky va phu thuoc vao nhu cau va suc manh cua khach hang vay va giai đoan cua chu ky kinh te. Cac phi va tu van tai chinh la luong thu nhap on đinh hon va do đo cac ngan hang đa chu trong hon vao nhung dong doanh thu nay đe lam min hieu qua tai chinh cua ho.
Trong 20 nam qua cac ngan hang My đa thuc hien nhieu bien phap đe đam bao rang ho van co the co loi nhuan trong khi đap ung cac đieu kien thi truong ngay cang thay đoi.
Đau tien, đieu nay bao gom Đao luat Gramm-Leach-Bliley, cho phep cac ngan hang mot lan nua đe ket hop voi đau tu va bao hiem nha. Viec sap nhap ngan hang, cac chuc nang đau tu va bao hiem cho phep cac ngan hang truyen thong đap ung nhu cau ngay cang tang cua nguoi tieu dung "giao dich mot cua" bang cach cho phep ban cheo cac san pham (đieu nay, cac ngan hang hy vong, cung se tang kha nang loi nhuan).
Thu hai, ho đa mo rong viec su dung đinh gia dua tren rui ro tu cho vay kinh doanh sang cho vay tieu dung, co nghia la tinh lai suat cao hon cho nhung khach hang đuoc coi la mot rui ro tin dung cao hon va do đo tang co hoi cua vo no tren cac khoan vay. Đieu nay giup bu đap nhung ton that tu ​​cac khoan vay xau, lam giam gia cua cac khoan vay cho nhung nguoi co lich su tin dung tot hon, va cung cap cac san pham tin dung cho cac khach hang co rui ro cao, nguoi ma trong đieu kien khac se bi tu choi tin dung.
Thu ba, ho đa tim cach tang cac phuong phap xu ly thanh toan co san cho cong chung noi chung va khach hang kinh doanh. Nhung san pham nay bao gom the ghi no, the tra truoc, the thong minh, va the tin dung. Chung lam cho de dang hon đoi voi nguoi tieu dung đe thuc hien giao dich mot cach thuan tien va lam min tieu thu cua ho theo thoi gian (trong mot so quoc gia voi he thong tai chinh kem phat trien, no van con pho bien đe xu ly nghiem bang tien mat, bao gom viec mang cac vali đay tien mat đe mua mot ngoi nha).
Tuy nhien, voi su tien loi cua tin dung de dang, cung co nguy co tang len rang nguoi tieu dung se quan ly do cac nguon luc tai chinh cua ho va tich luy no qua muc. Cac ngan hang lam ra tien tu cac san pham the thong qua thanh toan co lai va cac phi đuoc tinh cho nguoi tieu dung va cac phi nghiep vu cho cac cong ty chap nhan the tin dung hoac the ghi no.
Đieu nay giup cho viec lam ra loi nhuan va tao đieu kien phat trien kinh te noi chung.


= Cac san pham =


 Hoat đong ngan hang ban le  Tai khoan sec
Tai khoan tiet kiem
Tai khoan thi truong tien te
Chung nhan tien gui (CD)
Tai khoan huu tri ca nhan (IRA)
The tin dung
The ghi no
Cho vay the chap
Quy tuong ho
Cho vay ca nhan
Tien gui co ky han
The ATM
Tai khoan vang lai
So sec


 Hoat đong ngan hang doanh nghiep (hay thuong mai/đau tu)  Cho vay kinh doanh
Nang von (Von co phan/ No/ Chung khoan lai)
Tai chinh tang lung
Tai chinh du an
Tin dung quay vong
Quan ly rui ro (Thi truong ngoai hoi, Lai suat, Hang hoa, Phai sinh tai chinh)
Bao thanh toan
Cho vay ky han
Dich vu quan ly tien mat (Ket khoa, Nhan tien gui tu xa, Xu ly buon ban)


Rui ro va von Cac ngan hang phai đoi mat voi mot so rui ro đe tien hanh kinh doanh cua ho, va cach nhung rui ro nay đuoc quan ly va đuoc hieu la mot yeu to dan dat chinh đang sau kha nang loi nhuan, va bao nhieu von mot ngan hang đuoc yeu cau nam giu. Mot so rui ro chinh đoi mat voi cac ngan hang bao gom:

Rui ro tin dung: rui ro mat mat phat sinh tu nguoi vay von khong thuc hien thanh toan nhu đa hua.
Rui ro thanh khoan: rui ro ma mot chung khoan hoac tai san khong the đuoc trao đoi mot cach đu nhanh chong tren thi truong đe ngan chan mot su mat mat (hoac lam ra loi nhuan can thiet).
Rui ro thi truong: rui ro gia tri cua mot danh muc, hoac la danh muc đau tu hoac la danh muc trao đoi, se giam do su thay đoi trong gia tri cua cac yeu to rui ro thi truong.
Rui ro hoat đong: rui ro phat sinh tu viec thuc hien cac chuc nang kinh doanh cua ngan hang.
Rui ro danh tieng: mot loai rui ro lien quan đen đo tin cay cua kinh doanh.
Rui ro kinh te vi mo: cac rui ro lien quan đen nen kinh te tong hop ma ngan hang đang hoat đong trong đo.
Yeu cau von la mot quy đinh ngan hang, xac lap mot khuon kho ve cach cac ngan hang va cac to chuc luu ky phai xu ly von cua ho. Viec phan loai cac tai san va von đuoc tieu chuan hoa rat cao đe no co the đuoc gia quyen rui ro (xem tai san đuoc gia quyen rui ro).


Ngan hang trong nen kinh te = Cac chuc nang kinh te =
Cac chuc nang kinh te cua ngan hang bao gom:

Phat hanh tien, trong cac hinh thuc tien giay va cac tai khoan vang lai cho sec hoac thanh toan theo lenh cua khach hang. Nhung yeu cau nay tren cac ngan hang co the hoat đong nhu tien bac boi vi chung co the thoa thuan hoac co the chi tra theo yeu cau, va do đo co ngang gia tri. Chung la co the chuyen nhuong mot cach hieu qua chi boi viec giao đi, trong truong hop cua tien giay, hoac bang cach rut mot tam sec ma ngan hang co the nhan thanh toan hoac tra tien mat.
Hoat đong mang luoi va giai quyet thanh toan – cac ngan hang hoat đong nhu cac đai ly thu thap va tra tien cho khach hang, tham gia thanh toan bu tru lien ngan hang va cac he thong giai quyet thanh toan đe thu thap, trinh bay, đuoc trinh bay voi, va chi tra cac cong cu thanh toan. Đieu nay cho phep cac ngan hang tiet kiem cac du tru đuoc nam giu đe giai quyet cac khoan thanh toan, do cac thanh toan tien đi va ve bu tru cho nhau. No cung cho phep bu tru cua cac dong thanh toan giua cac khu vuc đia ly, giam chi phi giai quyet giua chung.
Trung gian tin dung – cac ngan hang vay va cho vay back-to-back tren tai khoan cua minh nhu nhung nguoi đan ong trung nien.
Cai thien chat luong tin dung - cac ngan hang cho vay tien đoi voi cac nguoi vay thuong mai va ca nhan thong thuong (chat luong tin dung thong thuong), nhung la nhung nguoi vay chat luong cao. Cai thien đen tu su đa dang hoa tai san va von cua ngan hang ma cung cap mot bo đem đe hap thu thua lo ma khong vo no ve cac nghia vu cua no. Tuy nhien, tien giay va tien gui noi chung khong co bao đam; neu cac ngan hang gap kho khan va cam ket cac tai san la bao đam, nang cao kinh phi no can thiet đe tiep tuc hoat đong, đieu nay đat nguoi nam giu tien va nguoi gui tien o mot vi tri truc thuoc kinh te.
Khong phu hop trach nhiem tai san/Chuyen đoi đao han – cac ngan hang vay nhieu hon tren no nhu cau va no ngan han, nhung cung cap cac khoan vay dai han hon. Noi cach khac, ho vay ngan va cho vay dai. Voi chat luong tin dung manh hon hau het nguoi đi vay khac, cac ngan hang co the lam đieu nay bang cach tap hop cac phat hanh (vi du nhu nhan tien gui va phat hanh tien giay) va cac chuoc lai (vi du nhu cac rut tien va chuoc lai tien giay), duy tri du tru tien mat, đau tu vao cac chung khoan co the trao đoi tren thi truong ma co the de dang chuyen đoi thanh tien mat neu can thiet, va nang cao kinh phi thay the khi can thiet tu nhieu nguon khac nhau (vi du nhu thi truong tien mat ban buon va thi truong chung khoan).
Sang tao tien – bat cu khi nao mot ngan hang cho ra mot khoan vay trong mot he thong hoat đong ngan hang du tru phan đoan, mot tong so tien ao moi đuoc tao ra.


= Khung hoang ngan hang =
Cac ngan hang rat nhay cam voi nhieu hinh thuc rui ro ma đa gay ra cac cuoc khung hoang he thong thuong xuyen. Chung bao gom rui ro thanh khoan (khi nhieu nguoi gui tien co the yeu cau rut tien vuot qua nguon tien co san), rui ro tin dung (tinh huong ma nhung nguoi no tien ngan hang se khong tra đuoc no), va rui ro lai suat (kha nang ngan hang se tro nen khong co loi nhuan, neu lai suat tang cao buoc no tra nhieu hon cho tien gui cua no hon no nhan đuoc tu cac khoan cho vay cua minh).
Cac khung hoang hoat đong ngan hang đa phat trien nhieu lan trong lich su, khi mot hoac nhieu rui ro đa bi vat chat hoa cho khu vuc ngan hang noi chung. Vi du noi bat bao gom thao chay ngan hang xay ra trong Đai khung hoang, khung hoang tiet kiem va cho vay My trong nhung nam 1980 va đau nhung nam 1990, khung hoang hoat đong ngan hang Nhat Ban trong nhung nam 1990, va khung hoang vay the chap duoi chuan trong nhung nam 2000.


Cac loai ngan hang Hoat đong cua cac ngan hang co the đuoc chia thanh hoat đong ngan hang ban le, lam viec truc tiep voi cac ca nhan va doanh nghiep nho; hoat đong ngan hang doanh nghiep, cung cap dich vu cho cac kinh doanh thi truong giua; hoat đong ngan hang cong ty, huong vao cac doanh nghiep lon; hoat đong ngan hang tu nhan, cung cap dich vu quan ly cua cai cho cac ca nhan va cac ca nhan gia tri rong cao; va hoat đong ngan hang đau tu, lien quan đen cac hoat đong tren cac thi truong tai chinh. Hau het cac ngan hang la cac xi nghiep tu nhan tim kiem loi nhuan. Tuy nhien, mot so ngan hang thuoc so huu cua chinh phu, hoac la cac to chuc phi loi nhuan.


= Cac loai ngan hang ban le =

Ngan hang thuong mai: thuat ngu đuoc su dung cho mot ngan hang binh thuong đe phan biet voi mot ngan hang đau tu. Sau Đai khung hoang, Quoc hoi My yeu cau cac ngan hang thuong mai chi đuoc tham gia trong cac hoat đong ngan hang, trong khi cac ngan hang đau tu bi gioi han trong cac hoat đong tai thi truong von. Vi hai loai ngan hang nay theo cac hinh thuc so huu rieng biet, mot so nguoi su dung thuat ngu "ngan hang thuong mai" đe chi mot ngan hang hoac mot bo phan cua ngan hang ma chu yeu la giao dich voi tien gui va khoan vay tu cac đai cong ty va doanh nghiep lon.
Ngan hang cong đong: Cac ngan hang hoat đong tai đia phuong trao quyen cho nhan vien đua ra cac quyet đinh cuc bo đe phuc vu cac khach hang va đoi tac.
Ngan hang phat trien cong đong: cac ngan hang đuoc quy đinh cung cap cac dich vu tai chinh va tin dung cho cac thi truong hoac cong đong dan cu it đuoc phuc vu.
Lien minh tin dung: cac hop tac xa tin dung phi loi nhuan đuoc so huu boi nhung nguoi gui tien va thuong cung cap lai suat de chiu hon cac ngan hang vi loi nhuan. Thong thuong, quan he thanh vien bi gioi han trong pham vi nhan vien cua mot cong ty cu the, cu dan cua mot khu pho xac đinh, thanh vien cua mot cong đoan lao đong hoac to chuc ton giao nhat đinh, va gia đinh cua ho.
Ngan hang tiet kiem Buu chinh: cac ngan hang tiet kiem lien quan đen he thong buu chinh quoc gia.
Hoat đong ngan hang tu nhan: cac ngan hang quan ly tai san cua cac ca nhan gia tri rong cao. Theo lich su, yeu cau toi thieu la co 1 trieu USD đe đuoc mo mot tai khoan. Tuy nhien, trong nhung nam gan đay, nhieu ngan hang tu nhan đa giam rao can gia nhap xuong con 250.000 USD cho cac khach hang.
Ngan hang hai ngoai: cac ngan hang nam tai cac nuoc co muc đanh thue va rao can quy đinh thap. Nhieu ngan hang hai ngoai ve co ban la cac ngan hang tu nhan.
Ngan hang tiet kiem: o chau Au, cac ngan hang tiet kiem co lich su cua chung tu the ky 19 hoac đoi khi ngay tu the ky 18. Muc tieu ban đau cua chung la cung cap cac san pham tiet kiem de dang tiep can đen tat ca cac tang lop dan cu. O mot so nuoc, cac ngan hang tiet kiem đuoc tao ra theo sang kien ​​cong chung; tai nhung nuoc khac, cac ca nhan cam ket xa hoi tao ra cac quy tu thien đe đua ra co so ha tang can thiet. Ngay nay, cac ngan hang tiet kiem chau Au tiep tuc tap trung vao hoat đong cua ngan hang ban le: thanh toan, cac san pham tiet kiem, tin dung va bao hiem cho cac ca nhan hoac cac doanh nghiep nho va vua. Ngoai viec tap trung ban le nay, chung cung khac voi cac ngan hang thuong mai boi mang luoi phan phoi đuoc phi tap trung hoa cao, cung cap cac tiep can cuc bo, khu vuc va theo phuong phap tiep can trach nhiem xa hoi đoi voi kinh doanh va xa hoi.
Ngan hang Hiep hoi xay dung va Ngan hang đat đai: cac ngan hang tien hanh cac hoat đong ngan hang ban le lien quan bat đong san.
Ngan hang đao đuc: cac ngan hang uu tien tinh minh bach cho tat ca cac hoat đong va chi lam nhung gi ma chung cho la cac đau tu co trach nhiem xa hoi.
 Ngan hang truc tiep hoac ngan hang chi tren Internet la ngan hang khong can bat ky chi nhanh ngan hang vat ly nao, cac giao dich cua chung đuoc hinh thanh va thuc hien hoan toan voi cac may tinh noi mang.


= Cac loai ngan hang đau tu =
Ngan hang đau tu: cac ngan hang "bao lanh" (đam bao cho viec ban) phat hanh co phieu va trai phieu, trao đoi cho cac tai khoan rieng cua chung, tao dung thi truong, cung cap quan ly đau tu va tu van cho cac cong ty tren cac hoat đong thi truong von nhu sap nhap va mua lai.
Ngan hang ban buon: theo truyen thong la cac ngan hang tham gia vao tai tro trao đoi. Tuy nhien, theo đinh nghia hien đai, lai đe cap đen cac ngan hang cung cap von cho cac doanh nghiep theo hinh thuc co phan chu khong phai la cac khoan vay. Khong giong nhu cac hang von mao hiem, chung co xu huong khong đau tu vao cac cong ty moi.


= Ket hop hai loai ngan hang tren =
Ngan hang van nang, thuong đuoc goi la cac cong ty dich vu tai chinh, tham gia vao mot so hoat đong ngan hang. Cac ngan hang lon nay la cac nhom rat đa dang, trong so cac dich vu khac, cung phan phoi bao hiem do đo thuat ngu ngan hang bao hiem, mot tu ghep ket hop "ngan hang" va "bao hiem", co nghia rang ca hai dich vu ngan hang va bao hiem đuoc cung cap boi cung mot to chuc doanh nghiep nhu vay.


= Cac loai ngan hang khac =
Ngan hang trung uong thuong do chinh phu so huu va chiu trach nhiem, chang han nhu giam sat cac ngan hang thuong mai hoac kiem soat lai suat tien mat. Chung thuong cung cap thanh khoan cho he thong ngan hang va hoat đong nhu nguoi cho vay cuoi cung trong truong hop xay ra khung hoang.
Ngan hang Hoi giao tuan thu cac khai niem cua luat Hoi giao. Đay la hinh thuc ngan hang xoay quanh mot so nguyen tac cung nhu đuoc thanh lap dua tren giao luat Hoi giao. Tat ca cac hanh vi hoat đong ngan hang phai tranh tien lai, mot khai niem bi cam trong đao Hoi. Thay vao đo, cac ngan hang kiem đuoc loi nhuan (mark-up) va cac khoan phi cho cac tao đieu kien tai chinh ma no mo rong cho khach hang.


Cac thach thuc trong nganh cong nghiep ngan hang = Canh tranh đoi voi cac quy co the cho vay =
Đe co the cung cap cho nguoi mua nha va cac nha xay dung voi cac khoan tien can thiet, cac ngan hang phai canh tranh đoi voi cac tien gui. Hien tuong xoa bo trung gian đa phai di chuyen đo la tu cac tai khoan tiet kiem va sang cac cong cu thi truong truc tiep nhu cac nghia vu Bo Ngan kho My, cac chung khoan co quan va no cua cong ty. Mot trong nhung yeu to lon nhat trong nhung nam gan đay trong su chuyen đong cua tien gui la tang truong to lon cua cac quy thi truong tien te ma lai suat cao hon cua chung thu hut tien gui cua nguoi tieu dung.
Đe canh tranh đoi voi cac tien gui, cac to chuc tiet kiem My cung cap nhieu loai ke hoach khac nhau:

So tiet kiem hoac tai khoan tien gui thong thuong - cho phep bat ky so tien nao đuoc them vao hoac rut ra tu tai khoan bat cu luc nao.
Cac tai khoan NOW va Super NOW - chuc nang nhu cac tai khoan sec nhung kiem đuoc lai. Mot so du toi thieu co the đuoc yeu cau tren tai khoan Super NOW.
Tai khoan thi truong tien te - mang theo mot gioi han hang thang cua cac chuyen giao đuoc cho phep truoc vao cac tai khoan khac hoac cho nguoi khac va co the yeu cau so du toi thieu hoac trung binh.
Tai khoan chung nhan - cho ton that cua mot so hoac tat ca tien lai rut truoc han.
Tai khoan Thong bao - tuong đuong voi cac tai khoan chung nhan voi mot thoi han xac đinh. Nguoi tiet kiem đong y thong bao cho to chuc mot thoi gian quy đinh truoc rut.
Tai khoan huu tri ca nhan (IRA) va ke hoach Keogh - mot hinh thuc tiet kiem huu tri, trong đo cac khoan tien đuoc gui va tien lai suat đeu đuoc mien thue thu nhap cho đen sau khi rut.
Tai khoan sec - đuoc cung cap boi mot so to chuc duoi nhung han che nhat đinh.
Tat ca cac rut tien va gui tien se đuoc hoan toan quyet đinh va chiu trach nhiem duy nhat cua chu tai khoan tru khi phu huynh hoac nguoi giam ho đuoc yeu cau neu khong vi ly do phap ly.
Cac tai khoan cau lac bo va cac tai khoan tiet kiem khac - đuoc thiet ke đe giup moi nguoi tiet kiem thuong xuyen đe đap ung cac muc tieu nhat đinh.


Ke toan cho cac tai khoan ngan hang Bao cao ngan hang la cac so sach ke toan đuoc tao ra boi cac ngan hang theo cac tieu chuan ke toan khac nhau cua the gioi. Theo GAAP va MAIC co hai loai tai khoan: no va co. Cac tai khoan co la Doanh thu, Von chu so huu va No phai tra. Cac tai khoan no la Tai san va Chi phi. Đieu nay co nghia la ban ghi co mot tai khoan co đe tang so du cua no, va ban ghi no mot tai khoan no đe giam so du cua no.
Đieu nay cung co nghia la ban ghi co tai khoan tiet kiem cua ban moi khi ban gui tien vao no (va tai khoan nay la thuong co), trong khi ban ghi no tai khoan the tin dung cua ban moi khi ban tieu tien tu no (va tai khoan nay la thuong no).
Tuy nhien, neu ban đoc ban ke ngan hang cua ban, no se noi nguoc lai—rang ban ghi co tai khoan cua ban khi ban gui tien, va ban ghi no no khi ban rut tien. Neu ban co tien mat trong tai khoan cua ban, ban co mot so du duong (hoac co), neu ban thau chi, ban co mot so du am (hoac tham hut).
O cac nghiep vu ngan hang, so du, cac ghi co va cac ghi no đuoc thao luan duoi đay, chung đuoc thuc hien nhu vay tu quan điem cua nguoi nam giu tai khoan—la nhung gi hau het moi nguoi đa tung thay theo truyen thong.


= Ky quy moi gioi =
Mot nguon tien gui cho cac ngan hang la cac nha moi gioi nguoi ky quy so tien lon thay mat cho cac nha đau tu thong qua MAIC hoac cac cong ty tin thac khac. So tien nay thuong se đi đen cac ngan hang cung cap cac đieu kien thuan loi nhat, thuong tot hon so voi nhung to chuc nhan tien gui đuoc cung cap đia phuong. La co the đoi voi mot ngan hang tham gia vao kinh doanh khong co tien gui đia phuong, tat ca cac khoan tien đeu la cac ky quy moi gioi. 
Viec chap nhan mot so luong đang ke cac khoan ky quy nhu vay, hoac "tien nong" nhu đoi khi no đuoc goi, đat ngan hang vao mot vi tri kho khan va đoi khi nguy hiem, do cac khoan tien nay phai đuoc cho vay hoac đau tu theo cach mang lai mot loi nhuan đu đe tra lai suat cao đuoc tra tren tien gui moi gioi. Đieu nay co the dan đen cac quyet đinh đay rui ro va tham chi ca trong that bai cuoi cung cua ngan hang. Cac ngan hang that bai trong nam 2008 va 2009 tai Hoa Ky trong cuoc khung hoang tai chinh toan cau đa, trung binh, bon lan cao hon cua so phan tram tien gui moi gioi trong tien gui cua ho so voi ngan hang trung binh. So tien gui nay, ket hop voi cac đau tu bat đong san rui ro, đuoc ke lam nhan to cho khung hoang tiet kiem va cho vay cua nhung nam 1980. Quy che MAIC ve cac tien gui moi gioi bi cac ngan hang phan đoi dua tren ly do la thuc hanh nay co the la mot nguon quy ben ngoai đe phat trien cac cong đong voi tien gui đia phuong khong đu.


Toan cau hoa trong cong nghiep ngan hang Trong thoi gian hien đai đa co giam rat lon đoi voi nhung rao can cua canh tranh toan cau trong nganh cong nghiep ngan hang. Gia tang trong cong nghe vien thong va tai chinh khac, nhu Bloomberg, đa cho phep cac ngan hang mo rong tiep can cua ho tren toan the gioi, do ho khong con can phai o gan khach hang đe quan ly ca tai chinh va rui ro cua ho. Su tang truong trong hoat đong xuyen bien gioi cung đa tang nhu cau cho cac ngan hang co the cung cap cac dich vu phong phu qua bien gioi sang cac quoc gia khac nhau.
Tuy nhien, bat chap nhung cat giam trong cac rao can va tang truong trong hoat đong xuyen bien gioi, nganh ngan hang la hu khong gan nhu toan cau hoa nhu mot so nganh cong nghiep khac. O My, vi du, rat it ngan hang con lo lang ve Đao luat Riegle-Neal, thuc đay ngan hang lien bang co hieu qua hon. Trong hau het cac quoc gia tren toan the gioi thi phan cho cac ngan hang nuoc ngoai hien nay đang it hon mot phan muoi tat ca cac thi phan cua cac ngan hang trong mot quoc gia cu the.
Mot ly do nganh cong nghiep ngan hang đa khong đuoc toan cau hoa đay đu la no la thuan tien hon đe co cac ngan hang đia phuong cung cap cac khoan vay cho cac doanh nghiep nho va ca nhan. Mat khac đoi voi cac tap đoan lon, no khong phai la quan trong trong viec ngan hang la nam trong nhung quoc gia nao, vi thong tin tai chinh cua cong ty la co san tren toan cau. A Study of Bank Nationality and reach


Xem them Tham khao Đoc them "Genoa and the history of finance: a series of firsts?" cua Giuseppe Felloni, Guido Laura. Ngay 9 thang 11 nam 2004, ISBN 88-87822-16-6 (Sach co the tai ve tai www.giuseppefelloni.it)
Berger A. (2010). To What Extent Will the Banking Industry be Globalized? A Study of Bank Nationality and Reach in 20 European Nations.


Lien ket ngoai Guardian Datablog – World's Biggest Banks
Banking, Banks, and Credit Unions Luu tru ngay 11 thang 1 nam 2012 tai Wayback Machine from UCB Libraries GovPubs
A Guide to the National Banking System Luu tru ngay 27 thang 5 nam 2013 tai Wayback Machine (PDF). Office of the Comptroller of the Currency (OCC), Washington, D.C. Provides an overview of the national banking system of the USA, its regulation, and the OCC.
Bank and banking systems
Kiem tra ma IBAN tai hon 80 quoc gia.