Mui Ca Mau la mui đat  o phia Nam tinh Ca Mau thuoc vung Đong bang song Cuu Long. Mui đat nay con co ten la Mui Bai Bung. Đay la cuc Nam tren đat lien cua Viet Nam. Mui Ca Mau khong phai la điem co đinh, no van tiep tuc mo rong do phu sa lan ra bien hang nam tu 60 m đen 80 m.


Vi tri Mui Ca Mau la vung đat nam ve phia Nam cua tinh Ca Mau, thuoc đia phan xa Đat Mui, huyen Ngoc Hien, tinh Ca Mau, cach thanh pho Ca Mau hon 110 km. Ben trai mui la bien Đong, ben phai la Vinh Thai Lan.
Mui Ca Mau khong phai la 1 điem, ma la 1 mui đat voi pham vi la đia phan xa Đat Mui, la cuc Nam tren đat lien cua Viet Nam. Điem chinh xac tinh bang toa đo o vi tri xa nhat ve phia nam mui đat khong co đinh do toa đo co the thay đoi theo thoi gian. Su thay đoi nay la do phu sa boi đap van tiep tuc lan dan ra bien. Cho đen nam 2015, điem xa nhat phia nam la toa đo 8°33'903" đo vi Bac 104°50'798" đo kinh Đong, thuoc bai Khai Long, đia ban Xom Ray. Cong trinh Tuong đai Mui Ca Mau đuoc đat tai mot vi tri khac ve phia Tay cua mui đat, thuoc toa đo 8°37'30" đo vi Bac, 104°43' đo kinh Đong, toa đo nay chi la toa đo đuoc chon đe đat tuong đai bieu tuong.


Đia ly tu nhien Khu vuc Mui Ca Mau co he sinh thai cua song ven bien voi rung ngap man đa dang va phong phu, la mot phan thuoc ve Vuon quoc gia Mui Ca Mau. Dong chay cua thuy luu ven bo bao gom dong trieu luu va dong chay do gio. Tu Ganh Hao, dong chay trieu luu mang tinh chat ban nhat trieu khong đeu, trong mot ngay đem 2 lan nuoc len va 2 lan nuoc rut. Van toc chay dao đong tu 0,5 đen 1,0 m/giay. Anh huong sau dong trieu luu la dong chay do gio. Vao mua kho, tu Ganh Hao đen Mui Ca Mau, dong chay co huong Tay – Tay Nam, nuoc chay ep sat bo đen Mui Ca Mau thi chuyen sang huong Tay, toc đo dong chay la 0,22 đen 0,60 m/giay. Vao mua mua, dong chay co huong Đong – Đong Bac, xu huong la dich chuyen ra xa bo. Mui Ca Mau van tiep tuc mo rong do phu sa lan ra bien hang nam tu 60 m đen 80 m. Phu sa đa tao ra cac bai boi co dien tich tren 120 ha moi nam.

Thuc vat co 22 loai cay rung ngap man, quan xa thuc vat la rung tai sinh tu nhien hon giao giua đuoc, vet va rung mam thuan loai. Ngoai ra, rung con co mot it xu, tra, cha la, o ro, rang. Loai cay chiem uu the la mam trang, mam đen, vet tach, vet du, đuoc đoi.
Đong vat phong phu, ve lop thu co 13 loai thuoc 9 ho; chim co 74 loai thuoc 23 ho; bo sat co 17 loai thuoc 9 ho; luong cu co 5 loai thuoc 3 ho; ca gom 175 loai thuoc 116 giong va 77 ho; tom co 14 loai; đong, thuc vat phieu sinh co 133 loai. Trong đo, hai loai thu nam trong Sach đo IUCN cua the gioi: khi đuoi dai va ca khu. Chim co 5 loai nam trong Sach đo IUCN: co Trung quoc (Egretta eulophotes), bo nong chan xam (Pelecanus philippinensis), giang sen (Ibis leucocephalus), re mo cong hong nau (Numenius madagascariensis), quan trang (Threskiornis melanocephalus). Ngoai ra, co 7 loai chim va 2 loai bo sat nam trong Sach đo IUCN, 6 loai bo sat nam trong Sach đo Viet Nam. Rung đat Mui tung đuoc ghi nhan co lon rung, ky đa, ca sau,...va ngay truoc đuoc ghi nhan la co cop.


Lich su Mui Ca Mau theo su sach ghi nhan la đa thuoc chu quyen chua Nguyen vao nam 1708. Nhung di dan Minh huong dan đau la Mac Cuu đa kham pha ra cac vung đat phia tay Đong bang song Cuu Long. Ong đa cho lap 7 thon đau tien va chieu mo dan tu xu, lap chu quyen vung đat goi la Ha Tien.
Xu Ca Mau đuoc quan ly boi đao Long Xuyen, co hai cang bien la cang Đoc Huynh va cang Hau Ky. Vung la noi cung khai hoang va chung song cua cac dan toc Kinh, Hoa, Khmer. Đat mui Ca Mau cung la noi ma Nguyen Anh khi chay Tay Son đa luu tru va đi qua. Trong thoi ky chien tranh Viet Nam, quan đoi My đa nem mot luong lon bom đan va rai chat đoc hoa hoc xuong cac canh rung đat mui.
Mot ghi nhan tu nam 1990 đen 1998, rung đat Mui Ca Mau bi khai thac qua muc co dien tich len toi 4.661 ha. Nhung nguoi pha rung đuoc ghi nhan la dan tu xu đen đay, phan lon bao gom thuong binh, can bo huu tri, bo đoi phuc vien, si quan ve huu.
Nam 2003, Vuon quoc gia Mui Ca Mau thanh lap tren co so ban đau la Khu bao ton thien nhien Đat Mui, voi tong dien tich 41.862 ha, trong đo 12.203 thuoc phan khu bao ve nghiem ngat.


Dan cu – Kinh te Truc giao thong quan trong đen Mui Ca Mau la đuong Ho Chi Minh đoan Nam Can – Đat Mui, tong chieu dai 51,3 km. Tuyen đuong co be rong nen đuong 7,5 m, be rong mat đuong la 6 m, chi phi xay dung hon 3.540 ty VND.

Dan cu song doc theo he thong cac kenh rach chang chit. Dan đia phuong nuoi hau voi nang suat thuong mai 200 tan/nam, noi bat la hau sua. Khu vuc bai boi Mui Ca Mau đuoc dan đia phuong su dung đe nuoi ngheu. Mot so san pham truyen thong đia phuong bao gom chieu coi, đua đuoc, mam đong. Am thuc co muc ong, tom bien nuong,...Cac đac san am thuc trong vung bao gom ca thoi loi nuong muoi ot, hau cham mu tat, cua gach son, vop luoc gung cham mam, lau mam an voi rau choai,...Them bien Mui Ca Mau đa co phat hien cac mo dau khi.


= Cac cong trinh noi bat =
Khu vuc đat mui co cac cong trinh nhu cot Moc toa đo quoc gia, Cot co Ha Noi, Tuong đai Mui Ca Mau, Đen tho Lac Long Quan, Cong trinh Moc đuong Ho Chi Minh, Tuong đai cua Ca Mau, la cac đia điem tham quan đa đua vao khai thac du lich. Uoc tinh co 60.000 đen 70.000 du khach đen đat mui hang nam, trong đo co du khach quoc te. Chinh quyen đia phuong đa quy hoach Khu du lich Mui Ca Mau voi dien tich 56 ha.

Cong trinh Moc đuong Ho Chi Minh, la cong trinh o cuoi tuyen đuong Ho Chi Minh tu mien Bac đi qua 28 tinh thanh đen Ca Mau. Dien tich cua khu cong trinh la 11.000 m2, đuoc khoi cong va ngay 15 thang 2 nam 2017 va hoan thanh vao ngay 15 thang 3 nam 2019. Cong trinh la mot tru cao 19 m co cac dong chu "Moc điem cuoi đuong Ho Chi Minh" va "Km 2436" voi phu đieu hai ben.
Đen tho Lac Long Quan la khu vuc gom mot đen tho va buc tuong Me tren 1.758 m2, trong đo đen tho co dien tich 149 m2 xay bang go cam voi kien truc 3 gian 2 chai.
Cong trinh Tuong đai Mui Ca Mau co hinh mot con thuyen buom, ben tren khac 2 cau tho cua Xuan Dieu va toa đo Mui Ca Mau "8°37'30" đo vi Bac, 104°43' đo kinh Đong".
Moc toa đo Quoc gia GPS0001 đuoc xac đinh vao thang 1 nam 1995.
Cot co Ha Noi xay dung ngay 16 thang 1 nam 2016, co tong dien tich hon 16.000 m2 va co chieu cao 45 m. Cot co hinh bat giac con, tren đinh la lau bat giac cao 3,9 m, voi dien tich 39 m2, tang mai lau bat giac cao 1,5 m.
Tuong đai cua Ca Mau đuoc khoi cong xay dung tu ngay 9 thang 7 nam 2019 bang chat lieu composite. Kich thuoc 5m x 2,8m x 1,72m.
Ngay 2 thang 11 nam 2019, tinh Ca Mau quyet đinh di doi bieu tuong con tau Tuong đai Mui Ca Mau đen vi tri khac. Bieu tuong con tau se di doi đen vi tri moi la khu vuc đau bo ke chong sat lo Mui Ca Mau. Nguyen nhan la vi bieu tuong con tau đa xay dung lau, co cot nen thap, bi ngap khi trieu cuong dang cao.


Bien đong moi truong Ben canh viec đuoc phu sa boi đap, vung đat Mui Ca Mau cung xay ra hien tuong sat lo ven bien. Vao nam 2011, tinh trang sat lo tro nen nghiem trong đen muc bao chi lo ngai se mat Mui Ca Mau. Tinh trang sat lo chu yeu o phia đong cua mui đat. Cac bo ke bang đa hoc va cay dua đo đat bi song bien cuon troi. Du an ke be tong tri gia 18 ty đong cua Cong ty Trach nhiem huu han xay dung – thuong mai – du lich Cong Ly thi cong trong 3 nam bi sat lo va cac cot be tong nam xa ngoai khoi. Nhieu đoan đuong mat do sat lo, va khoang cach an sau vao bo co cho đen 2 km. Nguyen nhan đuoc cho la bat nguon tu viec đon ha cac mang rung đe xay dung cac cong trinh, tuong đai cua Khu du lich Mui Ca Mau khien đat tro troi.
Đe chong choi lai bien đong moi truong nay, ngay 10 thang 7 nam 2012, bo ke chong sat lo Mui Ca Mau đuoc thi cong khan cap, gom hai hang cot be tong ly tam song song voi khoang cach hai hang la 1,5 m. Giua hai hang cot đat đa. Tong chieu dai cho đen nam 2020 đuoc thong ke la 3 km. Nam 2016, chinh quyen tinh Ca Mau đa cho trong them 1.300 ha rung phong ho tai cac bai boi. Đong thoi, chi tieu them 811 ty VND đe xay dung 20 km đe chan song bien va 6,7 km ke ro đa, ke tuong mem.


Xem them Danh sach điem cuc tri cua Viet Nam


Chu thich = Sach =
Buu Ngon (1998). Du lich ba mien, Tap 1. Nha xuat ban Tre. OCLC 606297579.
Nguyen Nhu Y (2004). Tu đien đia danh van hoa va thang canh Viet Nam. Nha xuat ban Khoa hoc xa hoi. OCLC 58410687.
Nguyen Thi Ngoc An (2001). Sinh thai hoc va moi truong. Nha xuat ban Nong nghiep. OCLC 1084476718.
Phan Khanh (1981). So thao lich su thuy loi Viet Nam, Tap 1. Nha xuat ban Khoa hoc xa hoi. OCLC 12724084.
Tran Manh Thuong (2005). Viet Nam - Van hoa va du lich. Nha xuat ban Thong tan. OCLC 951290475.
Trung tam bien soan tu đien bach khoa Viet Nam (1995). Tu đien bach khoa Viet Nam: A-Đ. Hoi đong quoc gia chi đao bien soan tu đien bach khoa Viet Nam, Trung tam bien soan tu đien bach khoa Viet Nam. OCLC 1083191751.
Trung tam thong tin thuong mai (Viet Nam) (2005). Nien Giam Thuong Mai Viet Nam. Nha xuat ban Thong ke. OCLC 1223374046.
Viet-Nam đat nuoc giau đep, Tap 1. Nha xuat ban Su that. 1978.


Lien ket ngoai S Viet Nam (ngay 10 thang 10 nam 2018). "Kham pha cuoc song noi đat mui Ca Mau". VTV.
"Tiem nang phat trien Khu du lich quoc gia Mui Ca Mau". camau.toaan.gov.vn. ngay 25 thang 8 nam 2020.
Ban Mai (ngay 31 thang 10 nam 2023). "Mui Ca Mau se tro thanh Khu du lich sinh thai quoc gia". vneconomy.vn.
"Ca Mau: Ðat Mui but pha đau tu ha tang du lich". bvhttdl.gov.vn. ngay 29 thang 5 nam 2023.
Nam Viet (ngay 18 thang 8 nam 2023). "Quy hoach chung xay dung Khu du lich Quoc gia Mui Ca Mau đen nam 2030, tam nhin đen nam 2050". tapchimoitruong.vn.