iPhone la dong đien thoai thong minh đuoc san xuat boi Apple Inc. su dung he đieu hanh iOS di đong cua rieng Apple. Chiec iPhone the he đau tien đuoc CEO Apple luc bay gio la Steve Jobs cong bo vao ngay 9 thang 1 nam 2007. Ke tu đo, Apple đa phat hanh cac mau iPhone va cap nhat iOS moi hang nam. Tinh đen ngay 1 thang 11 nam 2018, đa co hon 2,2 ty chiec iPhone đuoc ban ra. Tinh đen nam 2022, iPhone chiem 15,6% thi phan đien thoai thong minh toan cau.
iPhone la chiec đien thoai di đong đau tien su dung cong nghe cam ung đa điem Ke tu khi ra mat, iPhone đa co man hinh lon hon, quay video, kha nang chong nuoc va nhieu tinh nang tro nang. Cho đen iPhone 8 va 8 Plus, iPhone đeu co mot nut duy nhat tren bang đieu khien phia truoc voi cam bien van tay Touch ID. Ke tu iPhone X, cac mau iPhone đa chuyen sang thiet ke man hinh phia truoc gan nhu khong vien voi nhan dang khuon mat Face ID va chuyen đoi ung dung đuoc kich hoat bang cu chi. Touch ID van đuoc su dung cho dong iPhone SE gia re.
iPhone la mot trong hai nen tang đien thoai thong minh lon nhat the gioi cung voi Android, va la mot phan lon cua thi truong xa xi. iPhone đa tao ra loi nhuan lon cho Apple, bien no thanh mot trong nhung cong ty đai chung co gia tri nhat the gioi. iPhone the he đau tien đuoc mo ta la mot "cuoc cach mang" cho nganh cong nghiep đien thoai di đong va cac mau sau đo cung nhan đuoc nhieu loi khen ngoi. Tinh đen thang 1 nam 2017, App Store cua Apple chua hon 2,2 trieu ung dung cho iPhone.


Lich su Phien ban iPhone đau tien ra mat ngay 09 thang 1 nam 2007 va len ke ban vao ngay 29 thang 6 nam 2007 . Ben canh tinh nang cua mot may đien thoai thong thuong (hoat đong tren bon bang tan GSM va EDGE), iPhone con đuoc trang bi man hinh cam ung, camera, kha nang choi nhac va chieu phim (tuong tu iPod), trinh duyet web,... Phien ban thu hai la iPhone 3G ra mat thang 7 nam 2008, đuoc trang bi them he thong đinh vi toan cau (GPS), mang 3G toc đo cao (HSDPA).
iPhone 3GS, phien ban thu ba, đuoc cong bo vao ngay 8 thang 6 nam 2009. Ngay 19 thang 6, phien ban moi nay đa đuoc phan phoi tai My, Viet Nam, Canada va mot so nuoc chau Au; ngay 26 thang 6 co mat tai Uc; sau đo, phien ban quoc te cua iPhone 3GS cung đuoc phat hanh vao thang 7 va thang 8 nam 2009. Thay đoi đang ke nhat la trong phien ban đien thoai moi nay la Apple đa nang cao hieu nang cua may (S trong 3GS la Speed - Toc đo). iPhone 3GS đuoc trang bi bo vi xu ly toc đo 600 MHz (gap gan 1,5 lan so voi iPhone 3G), bo nho trong len đen 32 GB, camera 3.15 MP, tich hop la ban so va hang loat tinh nang đang gia đuoc nang cap khac nhu toc đo Wi-Fi, thoi luong pin, v.v...
Truoc đo, ngay 17 thang 3 nam 2009, Apple cung đa thong bao phien ban 3.0 cua he đieu hanh cho iPhone (va iPod Touch) va đa đuoc ra mat chinh thuc vao ngay 17 thang 6 nam 2009.
iPhone 4 đuoc cong bo ra đoi thang 6 nam 2010. Trong phien ban nay iPhone đa đuoc thiet ke lai, vuong van va co khia canh hon. Ve chuc nang đang chu y, iPhone 4 co chuc nang quay video HD, man hinh Retina trong va net hon gap 4 so voi cac man hinh đoi truoc va chuc nang FaceTime (goi va thay nguoi goi qua Wi-Fi).
Ke tiep truyen thong cua Apple, iPhone 4S đuoc ra mat vao ngay 04 thang 10 nam 2011 la san pham ke thua su thanh cong cua iPhone 4. Chu S trong iPhone 4S co nghia la Siri - tro ly ao đau tien đuoc ap dung tren smartphone.
iPhone 5 ra mat ngay 21 thang 9 nam 2012 su dung he đieu hanh iOS 6 voi nhieu cai tien manh me.
iPhone 5S (Chu S trong iPhone 5S la Secure - bao mat) cung voi iPhone 5C (chu C trong iPhone 5C nghia la Color - mau sac, chu khong phai tu Cheap - gia re nhu nhieu nguoi thuong nghi) ra mat ngay 10 thang 9 nam 2013 voi he đieu hanh iOS 7 va cam bien van tay Touch ID moi lan đau xuat hien.
Apple lan đau tien pha vo nguyen tac chung cua hang khi gioi thieu 2 chiec smartphone man hinh lon la iPhone 6 va iPhone 6 Plus đuoc gioi thieu vao ngay 9 thang 9 nam 2014, va phat hanh vao ngay 19 thang 9 nam 2014. So huu man hinh lan luot la 4,7 inch va 5,5 inch, bo đoi iPhone 6 va 6 Plus đa tro thanh chiec iPhone man hinh lon nhat tu truoc đen nay ma Apple tung san xuat.
iPhone 6S va iPhone 6S Plus đuoc ra mat vao ngay 09 thang 9 nam 2015 voi thiet ke khong đoi tu dong iPhone 6 / 6 Plus, đuoc bo sung cac tinh nang moi va nang cap phan cung. Noi bat nhat phai ke đen tinh nang 3D Touch - cam ung theo luc nhan đe mo nhanh cac menu ung dung va su xuat hien cua mau sac moi la mau Rose Gold (vang hong) đa va đang tro thanh xu huong moi cho mau sac đien thoai thong minh ngay nay.
iPhone SE đuoc Apple gioi thieu vao ngay 22 thang 3 nam 2016 đuoc xem la phien ban nang cap cua iPhone 5S boi thiet ke khong đoi. Tuy nhien, Apple đa nang cap phan cung cua may manh me bang voi bo đoi iPhone 6S va 6S Plus. iPhone SE cung đuoc trang bi them mau Rose Gold thoi thuong, đay cung la đac điem de nhan dang nhat cua iPhone SE khi so sanh voi iPhone 5S.
iPhone 7 / 7 Plus đuoc Apple gioi thieu vao ngay 7 thang 9 nam 2016 la san pham xuat hien gan cuoi trong le ra mat, nhung bo đoi iPhone the he moi cua Apple lai gay đuoc nhieu chu y nhat. Apple cung chinh thuc loai bo phien ban dung luong 16GB va thay the bang model thap nhat 32GB. Ben canh đo, nguoi dung co hai lua chon dung luong cao 128GB va 256GB nhu may tinh bang iPad Pro.
Camera la trang bi đuoc Apple danh nhieu thoi gian chia se nhat tren iPhone 7. Hang tu tin cho biet iPhone the he moi co camera hang đau. Trong đo, iPhone 7 mang đen cho nguoi dung iPhone trai nghiem chup hinh gan voi may anh chuyen nghiep DSLR. Camera kep lan đau đuoc Apple su dung, nhung chi co tren phien ban Plus, đem lai tinh nang Zoom nhu ong kinh quang hoc tren may anh, cho phep zoom quang 2× va zoom so 10×. Tinh nang lam mo hau canh tao ra hieu ung bokeh khi chup anh chan dung, can canh... Tat ca co đuoc nho vao he thong camera kep cung đo phan giai 12 megapixel nhung mot co tieu cu 28 mm va mot co tieu cu 56 mm.
Du chi duy tri camera dang đon, kha nang chup hinh tren phien ban nho iPhone 7 cung đuoc Apple đe cao voi nhung nang cap ca phan cung lan phan mem. Cam bien moi lon hon 50%, khau đo lon hon len toi ƒ/1.8 va su dung đen flash QuadLED. Phan mem chup hinh tren iOS 10 cho phep luu anh duoi đinh dang RAW, thu ma nhieu smartphone Android đa ho tro. Va đap ung cho trao luu selfie, camera truoc tren bo đoi iPhone 7 co buoc tien lon ve đo phan giai khi đeu đuoc nang len 7 megapixel, tu 5 megapixel nhu o 6S nam ngoai.
Vao 0:00 phut sang ngay 13/9/2017, Apple đa tung ra bo ba mau iPhone moi la iPhone 8, iPhone 8 Plus va iPhone X. Ve bo đoi iPhone 8 & 8 Plus, Apple chi phat hanh ba mau la Gold, Silver va Space Gray. Apple cung đua ra phien ban dung luong thap nhat la 64GB, va cao nhat la 256GB cho hai bo đoi nay. Chung co thiet ke kinh moi, cai tien camera, man hinh True Tone, sac khong day va cai thien hieu nang he thong.
Ve phan iPhone X, the he moi nay đuoc trang bi cum camera xep doc o sau, tinh nang nhan dien khuon mat đuoc đat ten la "Face ID" voi tinh nang theo doi khuon mat đuoc su dung cho Animoji, man hinh OLED khong vien co mat đo điem anh cao nhat tren iPhone, ong kinh tele moi hoat đong tot hon trong đieu kien thieu sang va camera cai tien cho AR va đong thoi loai bo nut Home va thiet ke tai tho moi .
Vao ngay 12 thang 9 nam 2018, Apple đa chinh thuc trinh lang iPhone XS, XS Max va XR tai nha hat Steve Jobs, Apple Park. XS va XS Max co man hinh Super Retina cai tien ho tro Dolby Vision va HDR10 voi XS Max co man hinh lon hon 6,5 ", camera cai tien voi Smart HDR va chip A12 Bionic. iPhone XS va XS Max đuoc nang cap len tieu chan chong nuoc chong bui IP68 (cho phep cac thiet bi ngam nuoc tai đo sau len toi 2 met trong thoi gian 30 phut), trong khi đo iPhone XR van giu tieu chuan IP67 giong iPhone X va co man hinh IPS LCD thay vi OLED trong cac mau cao cap hon.
Vao ngay 10 thang 9 nam 2019, Apple đa chinh thuc ra mat iPhone 11 tai Nha hat Steve Jobs, cung voi iPhone 11 Pro va iPhone 11 Pro Max.
iPhone 11 Pro va iPhone 11 Pro Max đuoc trang bi man hinh OLED voi đo phan giai HDR , con voi iPhone 11 thi đuoc trang bi man hinh LCD va khong ho tro HDR. Bo 3 san pham đuoc nang cap voi che đo chup đem Night Mode cung Deep Fusion. Camera truoc đuoc nang đo phan giai tu 7MP len thanh 12MP. Ca 3 san pham đeu đuoc trang bi chip A13 Bionic va ho tro cong nghe Wifi 6 (802.11ax).
Vao ngay 15 thang 4 nam 2020, Apple đa chinh thuc ra mat iPhone SE (the he thu 2). Đay la mau iPhone đau tien trong dong san pham khong đuoc cong bo rong rai bang mot cuoc hoi nghi ma chi cong bo lang le tren website cua hang.
Vao ngay 13 thang 10 nam 2020, Apple đa chinh thuc ra mat bo tu iPhone 12 Mini, iPhone 12, iPhone 12 Pro, iPhone 12 Pro Max tai Apple Park duoi hinh thuc online do anh huong cua COVID-19.
iPhone 12 Mini, iPhone 12, iPhone 12 Pro, iPhone 12 Pro Max la 4 chiec iPhone đau tien cua hang ho tro mang di đong 5G. Apple đa thay đoi thiet ke cua iPhone tu khung vien bo tron thanh khung vien vuong vuc nhu nhung dong iPhone 5 va su dung mat kinh truoc Ceramic Shield. iPhone 12 Pro va iPhone 12 Pro Max đuoc trang bi them cam bien LiDAR va che đo chup chan dung ban đem, đong thoi ho tro cong nghe sac MagSafe cua Apple.
Ngoai ra, hop cua bo tu thiet bi iPhone 12 va cac dong iPhone sau đeu đa đuoc loai bo cu sac.
Vao ngay 14 thang 9 nam 2021, Apple đa chinh thuc ra mat 4 chiec iPhone moi cua hang bao gom iPhone 13 Mini, iPhone 13, iPhone 13 Pro, iPhone 13 Pro Max . Cac cum Camera tren bo 4 iPhone moi cua Apple đeu to hon mot chut so voi the he tien nhiem va phan tai tho o mat truoc cung đuoc lam nho hon. Đoi voi iPhone 13 Pro va iPhone 13 Pro Max, Apple đa nang cap bo nho toi đa cua may len đen 1TB. Đi cung voi đo la tan so quet cua dong iPhone 13 cung đa đuoc nang cap len 120 Hz.


Cac mau đien thoai 34 mau iPhone đa đuoc san xuat. Cac mau in đam la thiet bi thuoc the he moi nhat.


= Thiet bi hien tai =


= Thiet bi cu =

Nguon: Apple Newsroom Archive


San xuat Cho đen iPhone 4, tat ca cac thiet bi iPhone va cac thiet bi khac, chang han nhu iPod Touch va iPad, đeu đuoc san xuat boi Foxconn, co tru so tai Đai Loan. Nam 2011, CEO moi Tim Cook đa thay đoi chien luoc san xuat cua Apple đe đa dang hoa cac nha cung cap. iPhone 4s vao nam 2012 la mau may đau tien đuoc san xuat đong thoi boi hai cong ty đoc lap: Foxconn va Pegatron, đeu co tru so tai Đai Loan. Mac du Foxconn van san xuat nhieu iPhone hon, nhung đon đat hang cua Pegatron đa đuoc tang dan: cong ty đa san xuat mot phan dong iPhone 5c vao nam 2013 va 30% thiet bi iPhone 6 vao nam 2014. Mau 6 Plus đuoc san xuat đoc quyen boi Foxconn. Nam 2019, Apple đa đieu tra cac bao cao cho rang mot so quan ly cua Foxconn đa su dung cac bo phan bi loai bo đe lap rap iPhone. Tai An Đo, Apple tra tien cho Wistron, mot nha san xuat co tru so tai Đai Loan voi nha may gan Bangalore, đe lap rap iPhone ban trong khu vuc.
Nam 2022, Apple thong bao rang mot phan iPhone 14 se đuoc san xuat tai Tamil Nadu, An Đo, nhu mot phan ung truoc chinh sach "zero-COVID" cua Trung Quoc, von đa anh huong tieu cuc đen chuoi cung ung toan cau cua nhieu nganh cong nghiep. Apple đa tuyen bo rang ho co ke hoach chuyen 25% san luong iPhone sang An Đo vao nam 2025.


Phan cung Apple truc tiep hop đong phu san xuat phan cung cho cac cong ty OEM ben ngoai, duy tri muc đo kiem soat cao đoi voi san pham cuoi cung. iPhone chua hau het cac bo phan phan cung cua mot chiec đien thoai thong minh hien đai thong thuong. Mot so yeu to phan cung, chang han nhu 3D Touch va Taptic Engine, la đoc nhat cua iPhone. Phan cung chinh cua iPhone la man hinh cam ung, voi cac mau hien nay cung cap man hinh tu 4,7 inch tro len. Tat ca cac iPhone đeu bao gom mot camera phia sau; camera phia truoc co tu iPhone 4. iPhone 7 Plus đa gioi thieu nhieu ong kinh cho camera phia sau. Mot loat cac cam bien cung đuoc tich hop tren thiet bi, chang han nhu cam bien tiem can, cam bien anh sang xung quanh, gia toc ke, con quay hoi chuyen, tu ke, cam bien nhan dien khuon mat hoac cam bien van tay (tuy thuoc vao mau) va ap ke. Nam 2022, Apple đa bo sung them tinh nang lien lac ve tinh vao iPhone, voi viec phat hanh iPhone 14 va iPhone 14 Pro.


Phan mem = He đieu hanh =
iPhone chay he đieu hanh iOS. He đieu hanh nay đuoc xay dung dua tren Darwin cua macOS va nhieu API cua no, voi Cocoa đuoc thay the bang Cocoa Touch va AppKit đuoc thay the bang UIKit. Ngan xep đo hoa chay tren Metal, API đo hoa cap thap cua Apple. iPhone đi kem voi mot bo ung dung đuoc phat trien boi Apple, va ho tro tai xuong ung dung cua ben thu ba thong qua App Store.
Apple cung cap cac ban cap nhat iOS mien phi qua mang hoac thong qua Finder va iTunes tren may tinh. Cac ban phat hanh iOS chinh thuong đi kem voi cac mau iPhone moi.


= App Store va ung dung cua ben thu ba =
Tai WWDC 2007 vao ngay 11 thang 6 nam 2007, Apple đa thong bao rang iPhone se ho tro cac ung dung web Ajax cua ben thu ba co giao dien giong voi giao dien cua iPhone. Vao ngay 17 thang 10 nam 2007, Steve Jobs, trong mot la thu ngo đuoc đang tren blog web "Hot News" cua Apple, đa thong bao rang mot bo cong cu phat trien phan mem (SDK) se đuoc cung cap cho cac nha phat trien ben thu ba vao thang 2 nam 2008. iPhone SDK đa đuoc chinh thuc cong bo va phat hanh vao ngay 6 thang 3 nam 2008. App Store đa đuoc ra mat cung voi viec phat hanh iPhone OS 2.0 vao ngay 11 thang 7 nam 2008.
Apple yeu cau tat ca cac ung dung cua ben thu ba phai đuoc tai xuong tu App Store, ngoai tru cac ung dung ad-hoc đuoc su dung trong doanh nghiep. Cac nha phat trien phai tra mot khoan phi hang nam la 99 đo la My trong khuon kho Chuong trinh danh cho nha phat trien cua Apple; neu thoi han thanh vien cua ho het han, ung dung cua ho se bi xoa khoi App Store, mac du nguoi dung hien tai van co the tai lai ung dung. Cac nha phat trien co the phat hanh ung dung mien phi hoac ung dung tra phi ma Apple se lay 30% so tien thu đuoc. Cac nha phat trien co doanh thu hang nam duoi 1 trieu đo la My se đu đieu kien tham gia Chuong trinh doanh nghiep nho cua App Store, voi Apple chi lay 15% phi.
Mac du iOS co thi phan thap hon nhieu so voi Android, nhung he sinh thai ung dung cua no đuoc đanh gia la vuot troi, voi cac ung dung chat luong cao hon va nhieu ban phat hanh đoc quyen cho iOS hon. Su phan manh phien ban cua Android, phan cung kem đong nhat hon va doanh thu ung dung thap hon đuoc coi la nhung yeu to chinh dan đen đieu nay.
Tat ca cac ung dung đeu phai qua qua trinh kiem duyet ung dung cua Apple truoc khi đuoc phan phoi tren App Store. Apple cung co the ngung phan phoi cac ung dung ma ho cho la khong phu hop. Vi du, vao nam 2009, Apple tu choi ung dung Newspapers do trang 3 cua The Sun co hinh anh "phan cam" cua cac co gai khoa than.  Vao nam 2018, Apple đa loai bo Tumblr khoi App Store, voi ly do noi dung bat hop phap, khien Tumblr phai cam tat ca noi dung nguoi lon tren nen tang cua ho. Qua trinh kiem duyet cua App Store đa bi cac nha phat trien chi trich la "kho chiu", "chong canh tranh" va "vo ly".
Nguoi dung cung co the cai đat cac ung dung goc ben ngoai App Store thong qua jailbreak. Jailbreak co the gay ra cac van đe ve bao mat va khong đuoc Apple ho tro.
Tinh đen  thang 10 nam 2013, Apple đa vuot qua 60 ty luot tai xuong ung dung. Tinh đen  thang 9 nam 2016, đa co hon 140 ty luot tai xuong ung dung tu App Store. Tinh đen  thang 1 nam 2017, App Store co hon 2,2 trieu ung dung cho iPhone.


= Jailbreak =
Apple han che viec cai đat cac ung dung cua ben thu ba khong đuoc phe duyet va khong cho phep truy cap đay đu vao he thong tep cua iPhone. Theo Jonathan Zittrain, su xuat hien cua cac thiet bi đong nhu iPhone đa khien may tinh tro nen đoc quyen hon so voi thoi đai PC. Jailbreak cho phep nguoi dung cai đat cac ung dung khong co san tren App Store, tuy chinh thiet bi cua ho theo nhung cach ma Apple khong cho phep va bo qua khoa SIM ma khong can su chap thuan cua nha man. Mot so tinh chinh jailbreak sau đo đa đuoc Apple sao chep va trien khai vao iOS, chang han nhu đa nhiem, tien ich va sao chep va dan.
Apple đa co gang su dung DMCA đe chong lai jailbreak; tuy nhien, vao nam 2010, Hoa Ky đa xac đinh jailbreak la hop phap.  iPhone đa jailbroken co nguy co nhiem phan mem đoc hai cao hon. Tai Hoa Ky, Apple khong the huy bo bao hanh cua iPhone chi vi jailbreak. Jailbreak dua tren cac lo hong. Apple đa cai thien bao mat phan cung va phan mem cua iPhone, khien viec tim thay cac lo hong nay tro nen kho khan hon; do đo, iPhone gan đay hien khong the jailbreak đuoc.


= Kha nang tiep can =
iPhone co nhieu tinh nang tro nang đe ho tro nguoi dung co nhu cau ve thi giac, thinh giac va van đong. iPhone co the thong bao cho nguoi dung thong qua bieu ngu tren man hinh, canh bao am thanh, rung hoac đen flash LED; nguoi dung co the tuy chinh cac mau rung. Tu iOS 15, Siri co the đoc to thong bao qua tai nghe va tu iOS 16, qua loa cua thiet bi.
Nguoi dung co nhu cau ve van đong co the su dung Assistive Touch đe tuy chinh cach ho đieu huong qua cac menu; no co the ho tro nhung nguoi dung gap kho khan voi mot so cu chi, chang han nhu chum, va thuc hien cac cu chi nay bang cach cham vao menu. Nguoi dung co the tao cu chi cua rieng minh va tuy chinh bo cuc cua menu AssistiveTouch. Neu nguoi dung gap kho khan khi nhan nut Home, co the thiet lap đe nut nay co the đuoc kich hoat bang cach cham vao man hinh. Cu chi, chang han nhu xoay va lac, van co san ngay ca khi thiet bi iOS đuoc gan tren xe lan. Head Tracking co the đuoc su dung đe đieu khien iPhone bang cac chuyen đong khuon mat đuoc camera truoc nhan dang.
Nguoi dung thi luc kem co the bat VoiceOver, mot trinh đoc man hinh mo ta nhung gi co tren man hinh, trong khi Siri cho phep tuong tac ranh tay. iPhone cung ho tro man hinh chu noi khong day đe giup nguoi dung đoc giao dien cua no. Van ban co the đuoc phong to toan he thong. Ung dung Magnifier su dung may quet Lidar cua iPhone đe xac đinh cac đoi tuong, chang han nhu cua, nguoi va vat the, va co the mo ta chung cho nguoi dung, cung nhu khoang cach cua chung. Door Detection co the canh bao nguoi dung thong qua am thanh, loi noi va phan hoi xuc giac.
May tro thinh thuoc chuong trinh Made for iPhone co the đuoc đieu khien tu iPhone. Cac may tro thinh nay cung co tinh nang Live Listen, cho phep iPhone hoat đong nhu mot micro đinh huong, truyen am thanh cua no đen cac may tro thinh tuong thich. Live Listen co the giup nguoi dung nghe ro cuoc tro chuyen trong phong on ao hoac nghe ai đo noi chuyen o ben kia phong. Apple đa tich hop ho tro Live Listen vao tat ca AirPods, cung co the truyen am thanh tu micro cua iPhone đuoc ket noi. Phu đe kin va thiet bi TTY ben ngoai đuoc ho tro, trong khi Live Caption co the phien am am thanh tren tat ca cac ung dung va hien thi no tren man hinh. Sound Recognition co the nhan ra tieng on xung quanh, bao gom chuong cua, am đun nuoc, nuoc chay va tieng tre khoc, va thong bao cho nguoi dung bang canh bao tren man hinh.
Guided Access (Truy cap co huong dan) giup nhung nguoi mac chung tu ky, ADHD hoac cac van đe ve cam giac tap trung vao mot ung dung duy nhat. Voi Guided Access, phu huynh, giao vien hoac nha tri lieu co the han che thiet bi iOS o lai mot ung dung bang cach vo hieu hoa nut Home va gioi han thoi gian su dung ung dung. Nguoi dung co the han che quyen truy cap vao ban phim hoac thao tac cam ung tren mot so vung cua man hinh.


Marketing Chiec iPhone ban đau đa đuoc quang ba manh me truoc khi chinh thuc ra mat, tao ra tieng vang va su mong đoi. Khi phat hanh, no đuoc tiep thi manh me tren cac quang cao truyen hinh, web va bao in đuoc tao ra voi su hop tac cua TBWA\Chiat\Day.
Vi the thi truong cao cap cua Apple đa khien iPhone đuoc coi la mot bieu tuong đia vi.
He sinh thai Apple đuoc mo ta la loi the canh tranh chinh giup tang long trung thanh voi thuong hieu iPhone. iMessage đac biet đuoc chu y, voi hien tuong "bong bong xanh luc". Trong iMessage, tin nhan SMS tu nguoi dung Android hien thi duoi dang bong bong mau xanh luc, thay vi bong bong mau xanh lam đuoc su dung cho tin nhan tu nhung nguoi dung iPhone khac. Tro chuyen nhom giua iOS va Android khong đuoc ho tro tot; phan ung đuoc hien thi duoi dang van ban, thay vi bong bong, va hinh anh đuoc gui qua MMS, lam giam chat luong hinh anh. Mot so thanh thieu nien cho biet ho đa bi "xa lanh" sau khi chuyen sang su dung Android, ma Google đa dan nhan la "bat nat". Đieu nay đa đuoc cac nha phe binh mo ta la mot yeu to chinh khien 87% thanh thieu nien My su dung iPhone.


Su rieng tu = Ngan chan theo doi =
Apple đa gioi thieu App Tracking Transparency (ATT) voi iOS 14.5 vao thang 4 nam 2021. ATT yeu cau cac ung dung phai xin phep nguoi dung truoc khi đuoc phep theo doi nguoi dung tren cac ung dung va trang web khac. Neu nguoi dung tu choi, ung dung khong the truy cap vao Identifier for Advertisers (IDFA) cua Apple, mot ma đinh danh đuoc su dung đe phuc vu quang cao đuoc ca nhan hoa. ATT khong ngan chan quang cao đuoc ca nhan hoa dua tren hanh vi cua nguoi dung trong chinh ung dung đo. Tinh nang nay đa bi mot so nguoi chi trich la chong canh tranh, bao gom Facebook, co co phieu giam 26% sau khi đuoc tung ra. Apple mien tru cac ung dung cua rieng minh khoi cac bien phap chong theo doi cua ho, đieu nay đa dan đen cac cuoc đieu tra chong đoc quyen cua chinh phu Phap va Đuc.


= Tranh cai ve theo doi vi tri =
Vao thang 7 nam 2010, Apple tuyen bo rang ho thu thap toa đo GPS va mang Wi-Fi gan đo cua nguoi dung iPhone hai lan mot ngay; mot cuoc đieu tra cua The Wall Street Journal cho thay Android gui du lieu nay "vai lan mot gio".
Vao thang 9 nam 2010, chuyen gia phap y Christopher Vance đa phat hien ra mot tep khong ma hoa an co ten "consolidated.db" chua ban ghi ve vi tri cua nguoi dung iPhone. Tep nay đuoc them vao cung voi ban cap nhat iOS 4 thang 6 nam 2010, mac du cac phien ban iOS truoc đo đa luu tru thong tin tuong tu trong mot tep co ten "h-cells.plist". Vao ngay 20 thang 4 nam 2011, The Guardian đa cong bo nghien cuu cua Alasdair Allen va Pete Warden, nhung nguoi phat hien ra rang bat ky ai co quyen truy cap vat ly vao iPhone đeu co the lay đuoc ban ghi chi tiet ve vi tri va di chuyen cua chu so huu trong nam qua. Hon nua, tep nay đuoc iTunes tu đong sao luu len bat ky may tinh nao ma iPhone đuoc đong bo hoa. Mot cuoc đieu tra cua Wall Street Journal cho thay vi tri cua nguoi dung van đuoc luu tru ngay ca khi tat dich vu đinh vi. Cuoc tranh cai đa dan đen su giam sat cua Quoc hoi Hoa Ky va mot cuoc đieu tra cua FCC, va đuoc gioi truyen thong goi la "Locationgate".
Apple đa phan hoi vao ngay 27 thang 4 nam 2011, tuyen bo rang du lieu đuoc su dung đe luu tru bo nho cache cac điem phat song Wi-Fi va thap di đong gan đo nham cai thien toc đo va đo chinh xac đinh vi. Cong ty cung tuyen bo rang viec thu thap vi tri khi tat dich vu đinh vi va luu tru trong hon mot nam đeu la loi. Apple đa phat hanh ban cap nhat cho iOS (phien ban 4.3.3 hoac 4.2.8 cho iPhone 4 CDMA) giup giam kich thuoc bo nho cache, ma hoa no, ngung sao luu len iTunes va xoa hoan toan bat cu khi nao tat dich vu đinh vi. Tuy nhien, vao thang 7 nam 2014, mot bao cao tren Đai Truyen hinh Trung uong Trung Quoc thuoc so huu nha nuoc đa goi viec theo doi iPhone la "moi quan ngai ve an ninh quoc gia".
Hien tai, iPhone co co so du lieu "Vi tri thuong xuyen" ghi lai noi nguoi dung đa đen, cung voi thoi gian chinh xac ho đen va roi đi, lam day len lo ngai rang du lieu nay co the đuoc su dung trong toa an. Tinh nang nay co the đuoc tat.


= Tranh cai ve an toan tre em =
Vao thang 8 nam 2021, Apple đa cong bo ke hoach quet anh iCloud đe tim kiem hinh anh lam dung tre em (thong qua mot thuat toan goi la "NeuralHash"), va loc cac hinh anh khong tinh tuy đuoc gui va nhan boi tre em su dung iPhone (đuoc goi la "Conversation Safety"), du kien trien khai sau đo trong nam đo. Hon 90 to chuc ve chinh sach va quyen con nguoi đa viet mot buc thu mo len an ca hai tinh nang nay. Ke hoach cua Apple đe trien khai NeuralHash tren thiet bi thay vi tren đam may đa khien EFF va cac chuyen gia bao mat goi no la mot "loi vao sau" co the sau nay mo rong đe phat hien cac loai noi dung khac va giam đi quyen rieng tu cua nguoi dung. Apple đa tuyen bo rang he thong nay đa bi "hieu lam", nhung thong bao vao thang 12 nam 2022 rang tinh nang quet anh se khong bao gio đuoc trien khai. Tinh nang khac, Conversation Safety, đa đuoc them vao trong iOS 15.2.


Tiep nhan va di san Chiec iPhone đoi đau đuoc mo ta la "mang tinh cach mang" "mot thiet bi cam tay đot pha", va "chiec đien thoai tot nhat ma bat ky ai tung tao ra". Đay hien la san pham ban chay nhat cua Apple, đuoc ghi nhan la đa giup Apple tro thanh mot trong nhung cong ty đai chung co gia tri nhat the gioi vao nam 2011. Cac phien ban moi hon cung nhan đuoc nhieu loi khen ngoi va giai thuong.
Truoc iPhone, đien thoai thong minh chu yeu đuoc su dung đe nhan tin, goi đien va e-mail; cac chuc nang nang cao hon kho su dung hon va bat tien tren man hinh nho. Chung cung kho phat trien va thieu mot he sinh thai ung dung soi đong nhu App Store (đuoc phat hanh vao nam 2008). Nhieu đien thoai đa đuoc cac nha mang di đong tuy chinh cao, dan đen viec phan manh tinh nang va ngan can nhung chiec đien thoai nay tro thanh cac nen tang phan mem phat trien manh. Nguoc lai, iPhone SDK cua Apple cung cap nhieu API, giup viec phat trien di đong de dang hon nhieu,
Cac mau iPhone sau nay đa tao ra su cuong nhiet đang ke tu nguoi ham mo, voi nhieu khach hang xep hang truoc cac cua hang Apple vao ngay ra mat. Tinh đen nam 2021, iPhone co long trung thanh thuong hieu cao hon bat ky đien thoai thong minh nao khac.
Thanh cong cua iPhone đa dan đen su suy giam cua nhung ong lon nhu Nokia, BlackBerry, va Motorola. RIM, Symbian va Microsoft đeu đa co gang phat trien cac he đieu hanh hien đai hon đe canh tranh voi iPhone, nhu Maemo, Windows Phone, va BlackBerry 10; tat ca đeu khong thanh cong. Google đa thanh cong bat đau lai voi du an Android cua ho, va thiet ke no đe đuoc cac nha mang va nha san xuat phan cung đien thoai chap nhan rong rai. Ngay nay, iOS va Android chiem 99% đien thoai thong minh đuoc su dung tren toan the gioi.


= Viec ban hang =
Muc tieu ban đau cua Steve Jobs la đat đuoc 1% thi phan đien thoai vao nam 2008. Apple đa ban đuoc 6,1 trieu chiec iPhone đoi đau tu quy 3 nam tai chinh 2007 đen quy 4 nam tai chinh 2008, va 11,3 trieu chiec iPhone 3G trong quy 4 nam tai chinh 2008 va quy 1 nam tai chinh 2009. Nam 2008, iPhone đat 1,1% thi phan đien thoai di đong toan the gioi, va 8,2% thi phan đien thoai thong minh. Trong thoi gian nay, iPhone đa nhanh chong tro nen pho bien o Bac My va đung thu hai ve thi phan tai My vao nam 2009, sau BlackBerry; vao nam 2010, iPhone 3GS la chiec đien thoai thong minh ban chay nhat tai My, lan đau tien mot thiet bi iPhone đat vi tri dan đau thi truong nay.
Doanh so iPhone tang lien tuc qua tung nam ke tu khi ra mat cho đen quy 2 nam tai chinh 2016. iPhone đa vuot qua BlackBerry trong quy 4 nam tai chinh 2008 trong mot thoi gian ngan, va vuot qua hoan toan bat đau tu quy 3 nam tai chinh 2010. Đen nam 2011, Apple đa ban đuoc 100 trieu chiec iPhone tren toan the gioi, va tro thanh nha cung cap đien thoai di đong lon nhat the gioi ve doanh thu, vuot qua Nokia, nguoi dan đau lau nam. Quy 1 nam tai chinh 2012 la quy co doanh thu cao nhat trong lich su cua Apple, voi 53% doanh thu cua cong ty đen tu viec ban iPhone. Doanh so đien thoai co tinh mua vu cao, đat đinh vao mua le (quy 1 cua Apple). Voi viec phat hanh iPhone 13 trong quy 1 nam tai chinh 2022, Apple đa tam thoi vuot qua Samsung, voi 84,9 trieu chiec đuoc xuat xuong so voi 68,9 trieu chiec cua Samsung. Trong hau het cac quy, Apple la nha cung cap đien thoai thong minh lon thu hai theo so luong.
Ngay nay, Samsung va Apple thong tri thi truong đien thoai thong minh, voi thi phan toan cau lan luot la 21,8% va 15,6%. Do dong san pham cua Apple nho, Apple thuong thong tri danh sach cac mau đien thoai thong minh ban chay nhat. Mac du thi phan thap hon, nhung vi the cao cap cua iPhone đa giup no chiem gan mot nua doanh thu đien thoai thong minh toan cau, va 80% loi nhuan đien thoai thong minh toan cau, voi Samsung chiem 20% con lai. Cac nha mang canh tranh voi nhau đe tro gia cho cac nang cap iPhone, đay đuoc coi la mot yeu to quan trong trong doanh so ban iPhone, mac du đieu nay đa lam giam loi nhuan cua nha mang. Vao ngay 27 thang 7 nam 2016, Apple thong bao rang ho đa ban đuoc chiec iPhone thu 1 ty cua minh.
So voi cac san pham cong nghe cao khac, ty le nguoi dung iPhone la nu gioi cao hon.  iPhone đuoc ca nguoi tieu dung va nguoi dung doanh nghiep su dung. Nguoi dung iPhone giau co hon va danh nhieu thoi gian hon cho đien thoai cua ho so voi nguoi dung Android. iPhone đac biet pho bien o My, noi no co 50% thi phan, va đuoc 87% thanh thieu nien su dung. Tren toan the gioi, iPhone chiem 78% thi truong đien thoai thong minh cao cap (1.000 đo la My tro len).
Android đa vuot qua luong iPhone đuoc cai đat vao nam 2010, theo NPD Group. Trong cuoc hop bao ket qua kinh doanh cua Apple vao ngay 27 thang 1 nam 2021, Tim Cook cho biet co 1 ty chiec iPhone đang đuoc su dung tren toan the gioi.


= Cac thi truong moi noi =
Trong khi cac nha san xuat khac san xuat đien thoai gia re rieng, đien thoai gia re cua Apple la cac mau cua nhung nam truoc, mot phan trong no luc tang thi phan cua minh o cac thi truong moi noi ma khong lam loang thuong hieu cao cap cua minh. Cong ty cung xem xet thi hieu cua thi truong moi noi trong thiet ke san pham cua minh; vi du, ho đa gioi thieu iPhone mau vang sau khi thay rang vang đuoc coi la mot dau hieu pho bien cua mot san pham xa xi trong so khach hang Trung Quoc. Nam 2017, Apple bat đau san xuat cac mau iPhone cua nhung nam truoc tai An Đo; vao nam 2022, cong ty cung bat đau san xuat iPhone 14 hien tai tai đo. Cac nha phan tich suy đoan rang đieu nay mot phan la do Apple muon giam bot su phu thuoc cua minh vao Trung Quoc va vuot qua thue nhap khau cua An Đo. Nam 2023, chinh phu Trung Quoc đa cam cac cong chuc su dung iPhone trong mot đong thai đuoc coi la no luc giam bot su phu thuoc vao cong nghe nuoc ngoai va tang cuong an ninh mang.


Tham khao