Vay ca hay vi ca la co quan di chuyen va giu thang bang cua ca. Thong thuong vay ca đoi voi con nguoi thuong khong an đuoc va hay bi hoc xuong khi nuot phai, tuy vay, đoi voi loai vay ca map thi la mot đac san.


Cau tao Cau tao cua vay ca gom 3 phan: Mang da la bo phan nam o ngoai cung. Nhiem vu cua mang da la bao quanh va noi cac tia vay voi nhau. Tia vay la cac tia keo ra tren vay cua cac loai ca co vay. Dua vao hinh dang cau tao co the chia cac tia vay lam bon loai: Gai cung: La loai tia vay hoa xuong hoan toan, khong phan đot, khong phan nhanh, co cau truc đon. Mot so loai gai cung con goi la nganh, va thuong mot so nganh co đoc, co the đam, chich gay ngo đoc cho đoi tuong, chang han nhu mot so loai ca ngat.
Gai mem (gai gia): La loai tia vay hoa xuong chua hoan toan, khong phan đot, khong phan nhanh, co cau truc đoi. Tia mem khong phan nhanh (tia đon): La loai tia vay co phan đot, khong phan nhanh, co cau truc đoi. Tia mem phan nhanh: La loai tia vay co phan đot, phan nhanh va cau truc đoi. Co goc vay: Nam o goc cac vay. Cac co nay phoi hop voi cac tia vay giup ca boi loi va giu thang bang.
Sau ben trong giai phau thi vi ca co cau tao gan lien voi bo xuong ca. Xuong chi cua ca gom co uong vi chan. Vi nguc: Gom co đai vi nguc va vi nguc. Đai vi nguc: Co hai xuong vay, hai xuong thai duong, hai xuong tren đon, hai xuong đon, hai xuong mo qua va hai xuong ba vai. Vi nguc: Gom co xuong goc vi va cac tia vi. Vi bung: Cung gom co xuong đai hong va vi bung. Đai hong: Gom co 2 xuong canh goc nam canh nhau o mat bung cua ca. Vi bung: Chi co cac tia vi bung gan truc tiep vao xuong canh goc.
Xuong vi le. Vi lung va vi hau mon: Co cau tao kha giong nhau, gom co cac xuong nang vi nam ben trong co the va cac tia vi nam ben ngoai co the ca. Vi đuoi: Dua vao hinh dang cau tao co xep vi đuoi ca vao 3 dang: Dang nguyen thuy: Đoan cuoi cua xuong song đi vao giua vi đuoi, cac tia vi đuoi gan truc tiep vao cac đot song. Dang di hinh: Vi đuoi chia lam 2 phan khong bang nhau. Đoan cuoi cua xuong song đi vao thuy vi đuoi lon.
Cac tia vi đuoi cung gan truc tiep vao cac đot song. Dang đong hinh: Vi đuoi chia lam 2 phan tuong đuong nhau. Đoan cuoi cua xuong song khong đi vao vi đuoi. Cac tia vi đuoi khong gan truc tiep vao cac đot song cuoi. Ngoai ra con co: Tia vi lung (ca sun), xuong nang vi, tia vi lung (ca xuong), tia vi hau mon, xuong nang lung, xuong nang vi hau mon (ca sun), Xuong nang vi hau mon (ca xuong).
Phan lon cac loai ca chuyen đong bang cach co cac cap co o hai ben xuong song mot cach so le. Su co co nay tao ra đuong cong hinh chu S lam co the ca chuyen đong xuong duoi. Khi đuong cong đat toi vay cuoi thi luc phan hoi đuoc tao ra. Luc phan hoi nay, ket hop voi cac vay, lam ca chuyen đong ve phia truoc. Cac vay cua ca co tac dung nhu la cac thiet bi on đinh cua may bay. Cac vay cung lam tang dien tich be mat cua đuoi, cho phep ca co đuoc gia toc lon hon.


Tham khao Hall, Brian K (2007) Fins into Limbs: Evolution, Development, and Transformation University of Chicago Press. ISBN 9780226313375.
Helfman G, Collette BB, Facey DE and Bowen BW (2009) "Functional morphology of locomotion and feeding" Luu tru ngay 2 thang 6 nam 2015 tai Wayback Machine Chapter 8, pp. 101–116. In:The Diversity of Fishes: Biology, John Wiley & Sons. ISBN 9781444311907.
Lauder, GV; Nauen, JC; Drucker, EG (2002). "Experimental Hydrodynamics and Evolution: Function of Median Fins in Ray-finned Fishes". Integr. Comp. Biol. Quyen 42 so 5. tr. 1009–1017. doi:10.1093/icb/42.5.1009.
Lauder, GV; Drucker, EG (2004). "Morphology and experimental hydrodynamics of fish fin control surfaces" (PDF). Journal of Oceanic Engineering. Quyen 29 so 3. tr. 556–571. doi:10.1109/joe.2004.833219.


Lien ket ngoai Homology of fin lepidotrichia in osteichthyan fishes
The Fish's Fin Earthlife Web
Can robot fish find pollution? HowStuffWorks. Truy cap ngay 30 thang 1 nam 2012.