Mitsubishi A6M Zero (A đe chi may bay tiem kich hoat đong tren tau san bay cua Hai quan Đe quoc Nhat Ban, kieu thu 6, M viet tat cho Mitsubishi) la may bay tiem kich hang nhe hoat đong tren tau san bay đuoc Khong luc Hai quan Đe quoc Nhat Ban su dung tu nam 1940 đen nam 1945. Vao giai đau The Chien II, Mitsubishi A6M đuoc đanh gia la may bay tiem kich hoat đong tren tau san bay tot nhat the gioi, ket hop tinh co đong xuat sac va tam bay xa; trong cac hoat đong ban đau, no đuoc nguong mo gan nhu la mot huyen thoai. Tuy nhien, đen nam 1942, su phoi hop cac chien thuat khong chien cung cac may bay moi tot hon đa giup cho cac phi cong My co them kha nang đo suc voi Zero mot cach can bang hon. Khong luc Hai quan Đe quoc Nhat Ban cung su dung chung nhu kieu may bay tiem kich đat can cu tren đat lien. Đen nam 1943, nhung han che ve thiet ke von co (giap phong thu qua yeu nen rat de bi roi khi trung đan va khong co thung nhien lieu tu han kin) cong voi su thieu sot mot loai đong co manh hon, khien cho Zero dan dan kem hieu qua hon nhung may bay tiem kich moi hon (nhu F6F Hellcat hay F4U Corsair) cua My. Nhung mau tiem kich nay co hoa luc, vo giap, toc đo, va đat đen kha nang co đong đeu vuot troi hon Zero. Cho du Mitsubishi A6M đa lac hau vao nam 1944, nhung chung van khong đuoc thay the hoan toan boi nhung kieu may bay moi. Đen nhung nam cuoi cua cuoc chien tranh tai Thai Binh Duong, Zero con đuoc su dung trong nhung nhiem vu tan cong cam tu Kamikaze.


Thiet ke va phat trien Khi kieu may bay tiem kich Mitsubishi A5M vua moi đuoc đua vao su dung vao đau nam 1937, Hai quan Đe quoc Nhat Ban đa bat đau tim kiem mot kieu thay the no sau nay. Vao thang 5, ho phat hanh bang tieu chuan 12-Shi cho mot kieu may bay tiem kich moi hoat đong tren tau san bay va gui đen cac hang Nakajima va Mitsubishi. Ca hai cong ty bat đau nhung cong viec thiet ke so thao trong khi cho đoi nhung yeu cau chi tiet hon se đuoc gui đen sau vai thang.
Can cu vao nhung kinh nghiem tac chien cua chiec A5M tai Trung Hoa, Hai quan gui cac yeu cau đuoc cap nhat vao thang 10. Chung bao gom mot van toc 500 km/h (310 mph) o đo cao 4000 m (13120 ft) va toc đo len cao 3000 m (9840 ft) trong vong 3,5 phut. No phai bay đuoc 2 gio o toc đo toi đa hoac 6 đen 8 gio o toc đo bay đuong truong voi cac thung nhien lieu phu vut đuoc. Vu khi bao gom 2 phao 20 mm va 2 sung may 7,7 mm (0,303 inch) cung 2 qua bom 30 kg (70 lb) hoac 60 kg (130 lb). Moi may bay phai đuoc trang bi he thong lien lac radio đay đu, va kem theo mot bo đinh huong vo tuyen đe dan đuong tam xa. Đo co đong phai it nhat tuong đuong voi A5M, trong khi sai canh phai ngan hon 12 m (39 ft) đe phu hop cho cac tau san bay. Tat ca nhung đien kien tren đay phai đat đuoc bang cac kieu đong co san co, cung la mot gioi han khac (đong co trang bi cho Zero hiem khi đat tren 1000 ma luc cho moi phien ban).
Nhom thiet ke Nakajima nghi rang nhung yeu cau tren khong the đat đuoc va rut lui khoi cuoc canh tranh vao thang 1 nam 1938. Jiro Horikoshi, thiet ke truong cua Mitsubishi, cam thay co the thuc hien đuoc neu chiec may bay đuoc lam cang nhe cang tot. Moi bien phap lam nhe can đuoc ap dung. Hau het than may bay đuoc lam bang hop kim nhom T-7178, mot cai tien tuyet mat đuoc phat trien boi nguoi Nhat Ban cho rieng muc đich nay. No nhe va chac chan hon nhom thuong vao thoi đo, nhung gion hon. Ngoai ra, khong co vo giap đe bao ve phi cong, đong co hay nhung bo phan quan trong; va thung nhien lieu tu han kin, mot phat minh bat đau thong dung vao luc đo cung bi bo qua. Đieu nay đa khien cho Zero nhe hon va nhanh nhen hon hau het may bay khac vao luc bat đau cuoc chien, nhung cung lam cho no de bat lua va phat no chi sau khi trung vai loat đan sung may cua đoi thu.
Voi kieu canh đon gan thap dang bao lon, cang đap rong xep đuoc va buong lai kin, thiet ke khong chi rat hien đai hon moi kieu Hai quan đa dung, ma con la mot trong nhung kieu hien đai nhat tren the gioi. Zero co bo canh nang đuoc nhieu o toc đo cham va co ap luc canh rat thap, cho phep no co mot toc đo trong tranh rat thap duoi 111 km/h (60 mph). Đay la nguyen nhan cua kha nang luon vong  cua kieu may bay nay, cho phep no luon gat hon moi may bay tiem kich Đong Minh thoi đo. Toc đo lon vong đuoc tang cuong boi tam lai thang bang đat tren canh đieu khien lieng se đuoc lam lech nguoc chieu lai canh nho giup giam nhe luc đieu khien. Điem bat loi la no se lam giam hieu qua lon vong o toc đo toi đa. O toc đo 260 km/h (160 mph), A6M2 co toc đo lon vong 56° moi giay. Vi đo linh hoat cua canh, hieu qua lon vong con gan bang 0 o toc đo 483 km/h (300 mph).


= Ten goi =

A6M đuoc biet đen nhieu nhat duoi ten goi Zero do cach đat ten cua Hai quan Nhat: May bay chien đau tren tau san bay Đoi 0 (tieng Nhat: 零式艦上戦闘機, Rei shiki Kanjo sentoki), lay tu hai so cuoi cua Nam đe che (Nhat) 2600 (1940), khi no đuoc đua vao hoat đong. Tai Nhat no đuoc goi khong chinh thuc la Rei-sen hay Zero-sen. Phi cong Nhat thuong goi may bay cua ho la Zero-sen.
Ten ma chinh thuc do Đong Minh đat la Zeke Ten nay nam trong loat đau tien cua kieu ten ma "hillbilly" do Đai ta Frank T. McCoy đat ra, nham muon co nhung cai ten nhanh chong, de phan biet va de nho. Khi he thong ten ma Đong Minh đuoc đua ra ap dung vao nam 1942, ong đa chon mot cach hop ly cai ten "Zeke" danh cho "Zero". Sau nay, hai phien ban cua chiec may bay tiem kich khong đuoc nhan dien mot cach ro rang, va đuoc đat nhung ten ma rieng: kieu A6M2-N (phien ban thuy phi co cua Zero) đuoc goi la Rufe va phien ban A6M3-32 ban đau đuoc goi la Hap. Sau khi bi tuong "Hap" Arnold, tu lenh Khong luc Luc quan Hoa Ky phan đoi, cai ten đuoc chuyen thanh Hamp.


Lich su hoat đong Chiec Zero đau tien (truoc kieu A6M2) đuoc đua ra hoat đong vao thang 7 nam 1940. Vao ngay 13 thang 9 nam 1940, Zero ghi đuoc nhung chien cong khong chien đau tien khi 13 chiec A6M2 do Trung uy Saburo Shindo dan đau đa tan cong top may bay cua Trung Hoa Dan Quoc gom 27 chiec Polikarpov I-15 va I-16 do Lien Xo che tao, ban roi toan bo so may bay nay ma khong bi thiet hai. Truoc khi đuoc tai bo tri, trong vong mot nam, nhung chiec Zero đa ban roi đuoc 99 may bay Trung Quoc. (Nhung nguon khac cho la 266 chiec.)
Luc xay ra cuoc tan cong Tran Chau Cang, co 420 chiec Zero hoat đong o Thai Binh Duong. Kieu 21 trang bi tren tau san bay la loai đoi đau voi nguoi My, hoat đong xa cac tau san bay hon la nguoi ta nghi, voi tam hoat đong chien đau len đen 2600 km (1600 dam). Nho su phoi hop giua tinh co đong xuat sac va tam bay rat xa, Zero de dang đanh bai so may bay hon tap ma Đong Minh gui đen Thai Binh Duong vao nam 1941; trong khi tam hoat đong cuc xa giup no xuat hien tren nhung mat tran khac nhau, khien cho cac cap chi huy Đong Minh tin rang chung co so luong lon hon nhieu con so thuc. Vi the, Zero bat đau co đuoc su nguong mo lon lao. Du sao, Zero khong the đat đuoc uu the tren khong tuyet đoi do su phat trien nhung chien thuat phu hop va su co mat cua nhung kieu may bay moi. Trong suot The chien II, Zero diet đuoc it nhat 1550 may bay My.
Phi cong "Ach" Nhat Ban Saburo Sakai mo ta kha nang chiu đung ton hai cua may bay Đong Minh đoi đau la yeu to ngan chan Zero tro thanh ke thong linh tuyet đoi nhu sau:

Đuoc thiet ke đe tan cong, Zero danh uu tien cho tam xa, đo co đong va hoa luc đanh đoi lay su bao ve — hau het đeu khong co thung nhien lieu tu han kin hay vo giap — nen nhieu chiec Zero kem theo phi cong bi mat de dang trong chien đau. Trong giai đoan đau cua chien cuoc Thai Binh Duong, nguoi Nhat huan luyen phi cong cua ho ky luong hon Đong Minh. Do đo, viec ton that phi cong nang ne khong luong truoc tai Tran chien Bien San Ho va Tran Midway lam cho ho rat kho đuoc bu đap.
Voi su nhanh nhen cuc ky cua Zero, phi cong Đong Minh nhan ra rang chien thuat khong chien thich hop chong lai Zero la giu khoang cach ben ngoai tam ban va tan cong luc len cao hay bo nhao. Bang cach dung toc đo va can tranh sai lam chet nguoi muon luon vong theo chiec Zero; voi nhung khau phao hay sung may hang nang 12,7mm (.50 cal) co the mang theo sau nay, chi can mot loat đan duy nhat cung thuong đu ha chiec Zero. Nhung chien thuat boom-and-zoom (ban roi chay) nay đuoc ap dung thanh cong tai Mat tran Trung Hoa - Mien Đien - An Đo boi Nhom phi cong Tinh nguyen Hoa Ky (AVG: American Volunteer Group) cua Đoi Phi Ho (Flying Tigers) chong lai nhung may bay Nakajima Ki-27 va Ki-43 cua Luc quan Nhat co đo co đong tuong đuong. Phi cong AVG đuoc huan luyen đe khai thac uu the cua nhung chiec Curtiss P-40; rat chac chan, vu khi manh, nhanh hon khi bo nhao va khi bay ngang o cao đo thap, va toc đo lon vong tot.
Mot cach co đong quan trong khac đuoc đat ten la "Thach Weave", đat theo ten nguoi đa phat minh ra no, luc đo la Thieu ta John S. "Jimmy" Thach. No đoi hoi 2 may bay se bay song song cach nhau khoang 60 m (200 feet). Khi mot chiec Zero bam theo đuoi mot trong hai chiec cua đoi bay, hai chiec se luon vong huong vao nhau. Neu chiec Zero tiep tuc theo đuoi muc tieu ban đau, no se lot vao tam ngam cua chiec kia. Chien thuat nay đuoc dung voi ket qua my man tai Tran chien Bien San Ho va tran Midway, va sau đo tai quan đao Solomon, giup bu đap cho su yeu kem cua nhung chiec may bay My cho đen khi nhung kieu may bay moi đuoc đua vao su dung.
Quan đoi My tim thay nhieu đac tinh đoc đao cua A6M khi ho thu đuoc mot chiec tren đao Akutan thuoc quan đao Aleut, Alaska. Phi cong Tadayoshi Koga bi lac qua xa khoi can cu va hy vong đap khan cap xuong lanh tho Hoa Ky, nhung may bay bi lat tren đat mem va ong ta bi tu thuong vi gay đot song co. Chiec may bay hau nhu nguyen ven đuoc cho đen Can cu Khong luc North Island, San Diego. Cac thu nghiem đuoc tien hanh sau đo tren chiec may bay đuoc sua chua khong nhung chi ra nhung uu điem, ma đong thoi cung cho thay nhung thieu sot trong thiet ke va tinh nang bay.
Khi nhung chiec Grumman F6F Hellcat, Vought F4U Corsair va Lockheed P-38 xuat hien tai mat tran Thai Binh Duong; A6M voi đong co yeu kem đa mat tinh canh tranh. Trong khong chien voi mot chiec F6F hay F4U, điem manh duy nhat co the noi ve chiec Zero trong giai đoan nay la, trong tay mot phi cong co kinh nghiem, no co the co đong tuong đuong voi hau het cac đoi thu. Su giam sut so phi cong Nhat Ban ky cuu cung la yeu to đang ke gop vao thang loi cua Đong Minh.
Du sao, cho đen cuoi chien tranh, trong nhung ban tay gioi, Zero van đang so. Do su thieu hut đong co may bay cong suat cao va nhung su co xay ra cho nhung kieu may bay thay the, Zero tiep tuc đuoc san xuat đen nam 1945, voi hon 11000 chiec thuoc tat ca cac kieu đuoc che tao.


Cac bien the A6M1, Đoi 0 Nguyen mau
Chiec nguyen mau A6M1 đau tien hoan tat thang 3 nam 1939, gan đong co Mitsubishi Zuisei-13 cong suat 780 ma luc (580 kW) voi bo canh quat 2 canh. No cat canh lan đau ngay 1 thang 4, va vuot qua cac thu nghiem trong thoi gian kha ngan. Đen thang 9, no san sang cho Hai quan thu nghiem voi ten goi "May bay A6M1 Tiem kich tu tau san bay Đoi 0", chi voi mot thay đoi đang chu y la canh quat 3 canh đe khac phuc van đe rung đong.

A6M2, Đoi 0 Kieu 11 (零式艦上戦闘機一一型)

Trong khi Hai quan con đang thu 2 chiec nguyen mau, ho đe nghi chiec thu 3 se gan đong co Nakajima Sakae-12 co cong suat 940 ma luc (700 kW) thay vao đo. Mitsubishi cung co đong co cung hang cua rieng ho la Mitsubishi Kinsei, nen ho rat mien cuong khi su dung đong co Sakae. Du sao, khi chiec A6M2 đau tien hoan tat vao thang 1 nam 1940, suc manh vuot troi hon cua đong co Sakae thuc đay tinh nang bay cai thien ro ret hon nhung tieu chuan ban đau.
Phien ban moi to ra rat hua hen, nen Hai quan đat hang 15 chiec va đua sang Trung Quoc truoc khi thu nghiem hoan tat. Chung đen Man Chau vao thang 7 nam 1940, va tham chien lan đau tai Trung Khanh vao thang 8. O đo, no chung minh cho thay nhung chiec Polikarpov I-16 va I-153 Lien Xo, von la nhung đoi thu cua kieu A5M đang đuoc su dung, khong the nao đung cham đuoc đen no. Trong mot tran chien, 13 chiec Zero đa ban roi 27 chiec I-15 va I-16 trong vong 3 phut ma khong bi thiet hai. Sau khi xem nhung bao cao tac chien, Hai quan lap tuc đat hang san xuat hang loat duoi ten goi Đoi 0 Kieu 11.
Bao cao ve tinh nang bay cua Zero đuoc gui ve My mot cach cham chap, va bi đa so cac vien chuc quan đoi bo qua, vi ho cho rang nguoi Nhat khong co kha nang tao ra nhung chiec may bay tot nhu the.

A6M2, Đoi 0 Kieu 21 (零式艦上戦闘機二一型)

Sau khi giao đuoc 65 chiec, thang 11 nam 1940, mot cai tien nua đuoc đua vao day chuyen san xuat, đo la canh gap đe co the đau vua tren nhung tau san bay. "Kieu 21" xuat hien la phien ban đuoc san xuat nhieu nhat vao thoi ky đau chien tranh. Khi cac day chuyen chuyen sang kieu tiep theo, đa co 740 chiec Kieu 21 do Mitsubishi va them 800 chiec do Nakajima san xuat. Hai phien ban khac cua Kieu 21 đuoc che tao voi so luong nho: thuy phi co A6M2-N "Rufe" do Nakajima che tao dua tren Kieu 11 voi thay đoi nho tren canh đuoi, va phien ban huan luyen 2 cho ngoi A6M2-K voi tong cong 508 chiec do Hitachi va Xuong Khong luc Hai quan Sasebo che tao.

A6M3, Đoi 0 Kieu 32 (零式艦上戦闘機三二型)
Cuoi nam 1941, Nakajima gioi thieu đong co Sakae 21 co su dung bo sieu tang ap nham cai thien tinh nang bay o tam cao, co cong suat 1130 ma luc (840 kW). Ke hoach du tru ap dung kieu đong co nay len chiec Zero trong thoi han nhanh nhat.
Đong co Sakae moi hoi nang va dai hon do co bo sieu tang ap lon, lam dich chuyen trong tam tren khung may bay cu ra phia truoc. Đe hieu chinh, khung đong co phai lui 200 mm (8 inch) ve phia buong lai. Viec nay lam giam dung luong thung nhien lieu chinh (đat ngay sau đong co) tu 518 lit (137 gal) xuong con 470 lit (120 gal). Cai tien chinh khac la canh đuoc bo bot phan gap len, thanh kieu canh khong gap. Canh cung cho phep co tru luong đan nhieu hon, đen 100 vien đan cho moi khau phao 20 mm. Nhung thay đoi nay đu nhieu đe phia My đat ten ma moi la Hap. Ten nay chi ton tai trong thoi gian ngan, do co su phan đoi cua Tu lenh Khong luc Luc quan Hoa Ky, tuong Henry "Hap" Arnold, nen buoc phai đoi sang Hamp. Khong lau sau, nguoi ta nhan ra no chi đon gian la mot phien ban Zeke moi.

Nhung thay đoi tren thiet ke canh mang lai hieu qua ve tinh nang bay nhieu hon mong đoi. Canh nho hon nen lon vong tot hon, va suc can thap cho phep toc đo bo nhao tang len đen 670 km/h (420 mph). Điem bat loi la giam tinh co đong va tam bay do viec giam luc nang canh lan thung nhien lieu. Phi cong thuong than phien ve ca hai điem yeu nay, va tam bay bi giam gay anh huong đang ke trong chien dich Solomons nam 1942.
Kieu 32 đuoc giao lan đau vao thang 4 nam 1942, nhung no chi đuoc san xuat trong thoi gian ngan, voi 343 chiec đuoc che tao.

A6M3, Đoi 0 Kieu 22 (零式艦上戦闘機二二型)
Nham khac phuc nhung khiem khuyet cua Kieu 32, mot phien ban moi cua Kieu 21 canh gap, chua nhien lieu trong canh va đe đe mang them thung nhien lieu phu vut đuoc co dung tich 330 lit (90 gal) tren moi canh đuoc gioi thieu. Du tru nhien lieu ben trong đuoc tang len 570 lit (137 gal) giup lay lai đuoc tam bay xa bi mat.
Vi khung may bay đuoc lay lai tu Kieu 32 voi cung kieu đong co, no đuoc Hai quan đat ten Kieu 22, trong khi Mitsubishi goi no la A6M3a. Kieu moi đuoc bat đau san xuat tu thang 12 nam 1942, va co 560 chiec đuoc san xuat. Cong ty cung che tao vai kieu mau đe đanh gia, đuoc trang bi phao "Kieu 5" 30 mm duoi ten goi A6M3b (Kieu 22b).

A6M4, Đoi 0 Kieu 41 (零式艦上戦闘機四一型)
Ten A6M4 đuoc ap dung cho hai chiec A6M2 lap thu nghiem đong co sieu turbo tang ap Sakae thiet ke đe hoat đong o tam cao. Cong viec thiet ke, cai tien va thu nghiem hai chiec nguyen mau nay thuoc trach nhiem cua Xuong khong luc Hai quan thu I (第一海軍航空廠, Dai-Ichi Kaigun Gijitshusho) tai Yokosuka trong nam 1943. Viec thieu thon hop kim thich hop dung cho viec che tao bo sieu tang ap cung nhu cac ong dan lien quan, gay ra su co cac ong dan bi vo, gay chay. Vi vay, viec phat trien tiep tuc kieu A6M4 bi ngung lai. Tuy nhien, chuong trinh nay cung cap cac thong tin huu ich đe thiet ke cac kieu trong tuong lai, va viec che tao đuoc tang toc cho kieu thong dung hon A6M5, đang đuoc Jukogyo K.K. cua Mitsubishi phat trien.

A6M5, Đoi 0 Kieu 52 (零式艦上戦闘機五二型)

Đuoc xem la phien ban co hieu qua nhat, A6M5 Kieu 52 đuoc phat trien nham đoi đau voi nhung chiec Hellcat va Corsair vuot troi nho suc manh đong co va vu khi trang bi. Phien ban nay la phien ban nang cap đon gian tu A6M3 Kieu 22, co canh khong gap đuoc va vo boc canh day hon, cho phep toc đo bo nhao nhanh hon, cung nhu cai tien he thong thai khi, voi bon ong thai moi ben giup tang hieu qua. Cai tien canh thu ngan đe tang đo luon vong cua A6M3 gio đay đuoc tich hop. 
Cac bien the nho bao gom:

A6M5a Kieu 52a «Kou»: Trang bi phao "Kieu 99-II" voi bo nap đan day chuyen loai "Mk 4", thay cho nap đan trong loai "Mk 3", cho phep tru luong đan nhieu hon (125 vien so voi 100 vien).
A6M5b Kieu 52b «Otsu»: Đuoc gan kinh chong đan, bo dap lua cho thung nhien lieu va mot sung may "Kieu 3" 13,2 mm thay the cho sung may "Kieu 97" 7,7 mm đuoc gan phia truoc ben than trai. Vu khi lon hon, yeu cau phai co nap đong co mo rong, dan đen kieu dang bat đoi xung đac trung tren noc nap đong co.
A6M5c Kieu 52c «Hei»: Co kinh chong đan day 5,5 cm(2,2 inch) va vo giap cho ghe ngoi phi cong. Mot so vi tri đac biet tren canh đuoc lam day hon nua đe gia tang toc đo bo nhao. Đuoc trang bi ba sung may 13,2 mm, mot khau tren nap đong co va hai khau o hai canh; hai phao "Kieu 99-II" 20 mm va thung nhien lieu phu dung tich 367 lit, thuong đuoc thay bang mot qua bom 250 kg.
A6M5 đat toc đo toi đa 540 km/h (340 mph) va đat đen đo cao 8000 m (26250 ft) trong 9 phut 57 giay. Cac phien ban khac la loai tiem kich bay đem A6M5d-S, đuoc cai tien đe chien đau ban đem, trang bi mot phao "Kieu 99" 20 mm gan lui vao buong lai; va loai huan luyen 2 cho ngoi A6M5-K "Zero-Reisen"(kieu l22) cung do Mitsubishi san xuat.

A6M6c, Đoi 0 Kieu 53c (零式艦上戦闘機五三型丙)
Tuong tu nhu phien ban A6M5c, nhung co binh nhien lieu canh tu han va trang bi đong co Nakajima Sakae-31a co phun hon hop nuoc - methanol đe tang toc.

A6M7, Đoi 0 Kieu 63 (零式艦上戦闘機六三型)
Tuong tu nhu phien ban A6M6, nhung đuoc du đinh cho vai tro tan cong cam tu Than Phong (Kamikaze).

A6M8, Đoi 0 Kieu 64 (零式艦上戦闘機六四型)
Tuong tu nhu phien ban A6M6, nhung loai đong co Sakae (luc nay đa ngung san xuat) đuoc thay the bang kieu đong co Mitsubishi Kinsei-62 cong suat 1560 ma luc (1164 kW), manh hon 60% so voi đong co tren phien ban A6M2. Đieu nay đa khien phai cai bien rong rai nap đong co va mui may bay. Cua lay gio cho bo che hoa khi lon hon nhieu, them mot ong dan dai, tuong tu nhu tren chiec Nakajima B6N Tenzan va mot mu canh quat lon hon, giong may bay Yokosuka D4Y Suisei. Nap đong co lon hon, dan toi viec loai bo sung may gan tren nap đong co, nhung cac vu khi khac hau nhu khong đoi so voi "Kieu 52c" Hei voi hai phao 20 mm va hai sung may 13,2 mm. Them vao đo, Kieu 64 đuoc cai bien đe mang hai thung nhien lieu phu vut đuoc co dung tich 150 lit (40 gal) tren hai canh, nham mang them mot qua bom nang 250 kg (550 lb) đuoc gan tren đe giua than. Hai chiec nguyen mau đuoc hoan tat vao thang 4 nam 1945, nhung tinh hinh hon loan cua nen cong nghiep Nhat Ban va viec chien tranh ket thuc đa đat dau cham het cho ke hoach san xuat 6300 chiec kieu nay, khong co chiec nao đuoc san xuat.


Cac nuoc su dung Cac nuoc su dung chinh
 Nhat Ban

Khong luc Hai quan Đe quoc Nhat Ban
 Thai Lan

Khong quan Hoang gia Thai Lan
Cac nuoc su dung may bay chiem đuoc hoac sau chien tranh
 Đai Loan

Khong quan Trung Hoa Dan Quoc
 Phap

Khong quan Phap
 Indonesia

Khong quan Indonesia
 Hoa Ky

Khong luc Luc quan Hoa Ky


Nhung chiec con song sot Nhieu chiec Zero con song sot sau chien tranh hien đang đuoc trung bay tai Nhat Ban (Aichi, Bao tang Khoa hoc Tokyo, Hiroshima, Hamamatsu, MCAS Iwakuni va Shizuoka), Trung Quoc (Bac Kinh), Hoa Ky (Bao tang Quoc gia Hang khong va Khong gian, Bao tang Quoc gia Khong quan Hoa Ky, Bao tang Quoc gia Khong luc Hai quan, Bao tang Khong quan Thai Binh Duong va Bao tang Hang khong va Khong gian San Diego) va Anh Quoc (Duxford) cung nhu tai Bao tang Chien tranh Auckland o New Zealand. Mot chiec A6M2-21 đuoc phuc hoi voi ky hieu đuoi V-173 do phi cong Saburo Sakai đieu khien đa bi roi tai Lae va hien đang trung bay tai Bao tang Chien tranh Australian tai Canberra.
Mot so chiec Zero hien con trong tinh trang bay đuoc; hau het đa đuoc thay the đong co bang cac kieu tuong đuong do My che tao; ngoai tru mot chiec duy nhat thuoc Bao tang Planes of Fame co so hieu đuoi "61-120" (xem lien ket ngoai ben duoi) con giu lai kieu đong co Sakae nguyen thuy. Cho du khong thuc su la mot phien ban con song sot, chiec Zero "Blayd" la ket qua cua cong viec phuc che dua tren cac linh kien nguyen thuy cua Zero. Đe đuoc xem la mot cong trinh "phuc hoi", cac nha che tao đa su dung mot phan nho linh kien bo cang đap nguyen thuy đuoc khoi phuc tu mot chiec Zero o Nam Thai Binh Duong. Chiec may bay nay gio đay đuoc trung bay tai Bao tang Hang khong Fargo o Fargo, Bac Dakota.
Su hiem hoi cua nhung phien ban Zero con bay đuoc buoc phai su dung kieu may bay mot cho ngoi T-6 Texan, đuoc cai bien be ngoai va đuoc son ky hieu Nhat Ban, nham mo phong Zero khi quay cac bo phim Tora! Tora! Tora!, The Final Countdown va nhieu phim nhua va phim truyen hinh khac co xuat hien kieu may bay nay.


Đac điem ky thuat (A6M2 Đoi 0 Kieu 21) Tham khao: The Great Book of Fighters


= 'Đac tinh chung =
Đoi bay: 01 nguoi
Chieu dai: 9,06 m (29 ft 9 in)
Sai canh: 12,0 m (39 ft 4 in)
Chieu cao: 3,05 m (10 ft 0 in)
Dien tich be mat canh: 22,44 m² (241,5 ft²)
Ti le dai/rong canh: 6,4
Trong luong khong tai: 1.680 kg (3.704 lb)
Trong luong co tai: 2.410 kg (5.313 lb)
Đong co: 1 x đong co Nakajima Sakae 12 bo tri hinh tron, cong suat 840 ma luc (709 kW)


= Đac tinh bay =
Toc đo lon nhat: 660  km/h (356 knot, 410 mph)
Toc đo nhanh nhat tieu bieu: 510 km/h (287 knot, 331 mph) o đo cao 4400 m (14930 ft)
Tam bay toi đa: 3105 km (1.929 miles)
Tran bay: 10000 m (33000 ft)
Toc đo len cao: 15,7 m/s (3.100 ft/min)
Ap luc canh: 107,4 kg/m² (22,0 lb/ft²)
Ti le cong suat/khoi luong: 0,294 W/kg (0,18 hp/lb)


= Vu khi =

Sung:
2 × sung may 7,7 mm "Kieu 97" o nap đong co, 680 vien đan moi khau.
2 × phao 20 mm "Kieu 99" tren canh, 60 vien đan moi khau.
Bom:
2 × bom 60 kg (132 lb) hoac
2 × bom 250 kg (551 lb) co đinh đe tan cong kieu kamikaze (Than Phong).


Tham khao = Chu thich =


= Thu muc =
Bueschel, Richard M. Mitsubishi A6M1/2/-2N Zero-Sen in Imperial Japanese Naval Air Service. Canterbury, Kent, UK: Osprey Publications Ltd., 1970. ISBN 0-85045-018-7.
Francillon, Rene J. The Mitsubishi A6M2 Zero-Sen (Aircraft in Profile number 129). Leatherhead, Surrey, UK: Profile Publications Ltd., 1966.
Francillon, Rene J. The Mitsubishi A6M3 Zero-Sen ("Hamp") (Aircraft in Profile number 190). Leatherhead, Surrey, UK: Profile Publications Ltd., 1967.
Francillion, R.J. Japanese Aircraft of the Pacific War. London:Putnam, 1970, ISBN 0-370-00033-1.
Glancey, Jonathan. Spitfire: The Illustrated Biography. London: Atlantic Books, 2006. ISBN 978-1-84354-528-6.
Green, William and Gordon Swanborough. The Great Book of Fighters. St. Paul, Minnesota: MBI Publishing, 2001. ISBN 0-7603-1194-3.
Gunston, Bill. Aircraft of World War 2. London: Octopus Books Limited, 1980. ISBN 0-7064-1287-7.
Jackson, Robert. Combat Legend: Mitsubishi Zero. Ramsbury, Marlborough, Wiltshire, UK: Airlife Publishing, 2003. ISBN 1-84037-398-9.
Juszczak, Artur. Mitsubishi A6M Zero. Tarnobrzeg, Poland/Redbourn, UK: Mushrom Model Publications, 2001. ISBN 83-7300-085-2.
Marchand, Patrick and Junko Takamori. (Illustrator). A6M Zero (Les Ailes de Gloire 2) (bang tieng Phap). Le Muy, France: Editions d'Along, 2000. ISBN 2-914403-02-X.
Matricardi, Paolo. Aerei Militari. Caccia e Ricognitori (in Italian). Milano: Mondadori Electa, 2006.
Mikesh, Robert C. Warbird History: Zero, Combat & Development History of Japan's Legendary Mitsubishi A6M Zero Fighter. Osceola, Wisconsin: Motorbooks International, 1994. ISBN 0-87938-915-X.
Mikesh, Robert C. and Rikyu Watanabe (Illustrator). Zero Fighter. London: Jane's Publishing Company Ltd., 1981. ISBN 0-7106-0037-2.
Nohara, Shigeru. A6M Zero in Action (Aircraft #59). Carrollton, Texas: Squadron/Signal Publications, Inc., 1983. ISBN 0-89747-141-5.
Nohara, Shigeru. Mitsubishi A6M Zero Fighter (Aero Detail 7) (in Japanese with English captions). Tokyo, Japan: Dai Nippon Kaiga Company Ltd., 1993. ISBN 4-499-22608-2.
Okumiya, Masatake va Jiro Horikoshi (with Martin Caidin, ed.). Zero! The Story of Japan's Air War in the Pacific: 1941-45. New York: Ballantine Books, 1956. No ISBN.
Parshall, Jonathan and Anthony Tully. Shattered Sword; The Untold Story of the Battle of Midway. Washington D.C, USA: Potomac Books Inc., 2007. ISBN 978-1-57488-924-6 (paperback).
Richards, M.C. and Donald S. Smith. Mitsubishi A6M5 to A6M8 'Zero-Sen' ('Zeke 52')(Aircraft in Profile number 236). Windsor, Berkshire, UK: Profile Publications Ltd., 1972.
Sakaida, Henry. Imperial Japanese Navy Aces, 1937–45. Botley, Oxford, UK: Osprey Publishing Ltd., 1998. ISBN 1-85532-727-9.
Sakaida, Henry. The Siege of Rabaul. St. Paul, Minnesota: Phalanx Publishing, 1996. ISBN 1-883809-09-6.
Sheftall, M.G. Blossoms in the Wind: Human Legacies of the Kamikaze. New York: NAL Caliber, 2005. ISBN 0-451-21487-0.
Willmott, H.P. Zero A6M. London: Bison Books, 1980. ISBN 0-89009-322-9.
Wilson, Stewart. Zero, Hurricane & P-38, The Story of Three Classic Fighters of WW2 (Legends of the Air 4). Fyshwick, Australia: Aerospace Publications Pty Ltd., 1996. ISBN 1-875671-24-2.


= Mo hinh thu nho may bay =


Lien ket ngoai Tour A6M5 Zero cockpit
Mitsubishi A6M Zero Japanese fighter aircraft - design, construction, history
WW2DB: A6M Zero
www.j-aircraft.com: Quotes A6M
THE MITSUBISHI A6M ZERO at Greg Goebel's AIR VECTORS
Imperial Japanese Navy's Mitsubishi A6M Reisen
Planes of Fame Museum's Flightworthy A6M5 Zero No. "61-120" Luu tru ngay 5 thang 2 nam 2009 tai Wayback Machine
War Prize: The Capture of the First Japanese Zero Fighter in 1941
零戦の美しさ Beauty of the Zerosen
Gioi thieu so Zero trong the chien thu hai 1
Gioi thieu so Zero trong the chien thu hai 2
Gioi thieu so Zero trong the chien thu hai 3


Noi dung lien quan = May bay lien quan =
Nakajima A6M2-N


= May bay tuong tu =

Bell XP-77
Curtiss-Wright CW-21
Curtiss P-40 Warhawk
Grumman Wildcat
Messerschmitt Bf 109
Nakajima Ki-43
Supermarine Spitfire


= Trinh tu thiet ke =
A3N - A4N - A5M - A6M - A7M


= Danh sach lien quan =
Danh sach may bay chien đau
Danh sach may bay quan su Nhat Ban
Danh sach may bay trong Chien tranh The gioi II
Danh sach may bay tiem kich