Uong Tinh Ve (4 thang 5 nam 1883 – 10 thang 11 nam 1944), ten tu la Quy Tan (季新), hieu va but danh la Tinh Ve (精衛), ten that la Uong Trieu Minh, la mot chinh tri gia thoi Trung Hoa Dan Quoc. Ong ban đau đuoc biet đen la mot thanh vien cua phe ta trong Quoc Dan đang, nhung ve sau đa ngay cang tro nen chong cong sau nhung no luc that bai cua ong nham cong tac voi Đang Cong san Trung Quoc. Hoat đong chinh tri cua ong đot ngot chuyen sang huu sau đo, khi ong ket giao voi nguoi Nhat.
Uong Tinh Ve co moi lien he chat che voi Ton Trung Son va đuoc chu y vi nhung bat đong voi Đac cap Thuong tuong Tuong Gioi Thach va viec ong đung đau chinh phu cong tac voi nguoi Nhat tai Nam Kinh. Vi tham gia chinh phu than Nhat, Uong thuong bi goi la Han gian va ten cua ong tai Trung Quoc tro thanh mot thuat ngu dung đe am chi ke phan boi.
La nha lanh đao hang đau va la mot đoi thu chinh tri ngang tam voi Tuong Gioi Thach trong chinh gioi Quoc Dan đang, ca ong va Tuong đeu tu nhan minh la trung thanh voi ly tuong cach mang cua Ton Trung Son, la nha cach mang ke thua va nguoi lanh đao ke nhiem xung tam va hop phap cua Ton Trung Son. Ong bat đau yeu the va mat quyen ve tay Tuong sau khi Tuong gianh đuoc chien cong quan trong trong Bac phat va gianh đuoc quan quyen truc tiep lanh đao Quoc quan Quoc Dan đang.


Noi len Sinh ra tai Tam Thuy, Quang Đong song que goc o Chiet Giang, Uong Tinh Ve đen Nhat Ban voi than phan mot du hoc sinh đuoc trieu đinh nha Thanh tai tro vao nam 1903, va gia nhap Đong minh hoi nam 1905. La mot nguoi tre tuoi, Uong Tinh Ve đo loi cho nha Thanh đa khien cho Trung Quoc tut hau, va khien cho đe quoc tro nen qua yeu đe co the chong lai cac đe quoc phuong Tay. Trong khi đang o Nhat Ban, Uong Tinh Ve tro thanh ban than tinh gan gui voi Ton Dat Tien, mot trong nhung thanh vien quan trong nhat trong thoi ky đau cua Quoc Dan đang.


Su nghiep ban đau Trong nhung nam đau dan đen cach mang Tan Hoi, Uong Tinh Ve đa hoat đong chong lai trieu đinh nha Thanh. Uong đa co vai tro noi bat trong thoi ky nay voi vi the la mot dien gia xuat sac va mot nguoi ung ho trung thanh cua chu nghia dan toc Trung Quoc. Ong đa bi cam tu vi mot am muu ap sat nhiep chinh vuong Tai Phong, tuc Thuan than vuong, va san sang thua nhan toi cua minh tai toa. Ong bi giam tu nam 1910 cho đen khoi nghia Vu Xuong vao nam sau, va nhu la mot anh hung dan toc sau khi đuoc tu do.
Trong va sau cach mang Tan Hoi, su nghiep chinh tri cua Uong Tinh Ve đuoc xac đinh boi su phan đoi cua ong voi chu nghia đe quoc phuong Tay. Vao đau thap nien 1920, ong đa giu mot so chuc vu trong Chinh phu Cach mang cua Ton Dat Tien tai Quang Chau, va la thanh vien duy nhat trong so nhung nguoi than tin đi cung voi Ton Dat Tien trong chuyen đi ra ngoai vung kiem soat cua Quoc Dan đang trong nhung thang ngay truoc cai chet cua ong ta. Ong đuoc nhieu nguoi coi la đa soan di nguyen cua Ton Dat Tien mot thoi gian ngan truoc khi ong chet vao mua đong nam 1925. Ong đuoc coi la mot trong nhung nguoi co kha nang thay the Ton Dat Tien đe lanh đao Quoc Dan đang, song cuoi cung quyen kiem soat ca ve mat đang va quan đoi đa roi vao tay Tuong Gioi Thach. Uong hoan toan mat kiem soat Quoc Dan đang vao nam 1926, khi đo, sau Su kien tau chien Trung Son, Tuong đa thanh cong trong viec đua Uong va gia đinh đi nghi o chau Au. Đieu nay kha quan trong đoi voi Tuong vi no khien Uong, mot lanh đao canh ta co cam tinh voi cong san, roi xa Quang Chau trong khi Tuong đang trong qua trinh truc xuat cong san ra khoi Quoc Dan đang. Ong co the se chong lai Tuong neu luc đo con o tai Trung Quoc.


Kinh đich voi Tuong Gioi Thach = Lanh đao chinh phu Vu Han =
Trong cuoc Bac phat, Uong Tinh Ve la lanh đao hang đau trong phe ta cua Quoc Dan đang đa keu goi tiep tuc phoi hop voi Đang Cong san Trung Quoc. Mac du Uong phoi hop chat che voi Đang Cong san tai Vu Han, nhung ong co tu tuong đoi lap voi Đang Cong san va co thai đo nghi ngo voi co van Quoc te cong san trong Quoc Dan đang. Ong khong tin rang nguoi cong san co the la nhung nguoi yeu nuoc hay la nguoi that su theo chu nghia dan toc Trung Quoc.
Đau nam 1927, mot thoi gian ngan truoc khi Tuong chiem giu đuoc Thuong Hai va chuyen thu đo ve Nam Kinh, phe cua Uong đa tuyen bo thu đo cua chinh quyen Dan quoc la Vu Han. Trong khi co gang chi đao chinh phu tu Vu Han, Uong đa cong tac chat che voi nhung nhan vat cong san hang đau, bao gom Mao Trach Đong, Tran Đoc Tu, va Mikhail Markovich Borodin, phe cua ong cung kich thich cac chinh sach cai cach đat đai. Uong sau đo đa đo loi cho that bai cua chinh phu Vu Han la do đa chap thuan qua muc cac chinh sach cong san. Che đo cua Uong bi Tuong Gioi Thach chong đoi, Tuong đa o giua mot cuoc thanh trung đam mau cong san tai Thuong Hai. Su tach biet giua chinh phu cua Uong va Tuong đuoc goi la "Ninh Han phan liet" (gian the: 宁汉分裂; phon the: 寧漢分裂; binh am: Ninghan Fenlie).
Tuong Gioi Thach chiem đuoc Thuong Hai vao thang 4 nam 1927, va bat đau mot cuoc đan ap đam mau đoi voi cong san goi la thanh đang. Trong vong vai tuan le Tuong đan ap cong san tai Thuong Hai, chinh phu canh ta cua Uong đa bi mot quan phiet lien ket voi phe Tuong trong Quoc dan đang tan cong va bi tan ra, cuoc chien nay đa khien Tuong Gioi Thach tro thanh lanh đao toi cao va "hop phap duy nhat" cua Trung Hoa Dan quoc. Quoc dan đang cua Tuong Gioi Thach chiem cac lanh tho tung do phe cua Uong kiem soat va tien hanh cac cuoc tham sat nhung nguoi cong san bi nghi ngo tai cac khu vuc: chi tinh xung quanh Truong Sa, tren muoi nghin nguoi bi giet chet chi trong 20 ngay. Lo so bi trung phat do la nguoi co cam tinh voi cong san, Uong cong khai tuyen bo trung thanh voi Tuong va đao thoat đen chau Au.


= Hoat đong chinh tri trong chinh phu Tuong =
Tu nam 1929 đen 1930, Uong đa hop tac voi Phung Ngoc Tuong va Diem Tich Son đe lap mot chinh phu trung uong đoi lap voi Tuong. Uong đa tham gia mot hoi nghi do Diem to chuc đe soan thao mot hien phap moi, va phuc vu voi vai tro Thu tuong (Vien truong Hanh chinh vien) duoi chinh quyen cua Diem, nguoi se la Tong thong. Cac no luc cua Uong nham ho tro chinh phu cua Diem đa ket thuc khi Tuong đanh bai lien minh trong Đai chien Trung Nguyen.
Nam 1931, Uong tham gia mot chinh phu chong Tuong khac tai Quang Chau. Sau khi Tuong đanh bai che đo nay, Uong hoa giai voi chinh quyen Nam Kinh cua Tuong va giu cac chuc vu noi bat trong hau het thap ky. Uong đuoc bo nhiem lam Vien truong Hanh chinh vien trong luc tran Thuong Hai (1932) bat đau. Ong thuong xuyen co tranh chap voi Tuong va đa đinh tu chuc đe phan đoi vai lan song đon tu chuc đa bi huy bo. Do hau qua cua cac đau tranh quyen luc trong Quoc Dan đang, Uong đa buoc phai danh nhieu thoi gian đe song luu vong. Ong đa toi Đuc, va duy tri mot so moi lien he voi Adolf Hitler. Hieu qua lanh đao cua Quoc Dan đang đa lien tuc bi can tro boi lanh đao va cac cuoc đau tranh ca nhan, nhu giua Uong va Tuong. Vao thang 12 nam 1935, Uong vinh vien roi khoi chuc Thu tuong sau khi bi thuong nang trong mot vu am sat dien ra mot thang truoc đo.
Trong Su bien Tay An nam 1936, Tuong Gioi Thach bi tuong Truong Hoc Luong bat giu, Uong đa ung ho viec gui mot phai đoan trung tri đe tan cong Truong. Ong duong nhu đa san sang đe hanh quan song phu nhan cua Tuong la Tong My Linh va anh trai ba la Tong Tu Van so rang neu hanh đong nhu vay thi co the đe doa đen tinh mang cua Tuong va nhu vay Uong se thay the vi tri cua Tuong, vi vay ho đa phan đoi thanh cong hanh đong nay.
Uong đi cung voi chinh phu Quoc dan rut lui đen Trung Khanh trong Chien tranh Trung-Nhat (1937–1945). Trong thoi ky nay, ong đa to chuc mot so nhom canh huu co phuong huong phat xit ben trong Quoc Dan đang. Uong ban đau thuoc nhom chu chien; tuy nhien, sau khi chung kien quan Nhat chiem đong thanh cong mot phan lon duyen hai Trung Quoc, Uong đa co quan điem bi quan ve co hoi cua Trung Quoc trong cuoc chien chong Nhat. Ong thuong bay to y kien chu bai tai cac buoi hop tham muu Quoc Dan đang, va tiep tuc bay to quan điem cua ong rang chu nghia đe quoc phuong Tay la moi nguy hiem lon hon cho Trung Quoc, khien cac cong su cua ong rat that vong. Uong tin rang Trung Quoc can phai tim kiem giai phap thong qua đam phan voi Nhat Ban đe chau A co the chong lai cac cuong quoc phuong Tay.


Lien minh voi phe Truc Vao cuoi nam 1938, Uong roi Trung Khanh đen Ha Noi, ong o lai đay ba thang va cong bo ung ho cho viec giai quyet van đe bang đam phan voi Nhat Ban. Trong thoi gian nay, ong thoat chet trong mot vu am sat do đac vu Quan thong cua Quoc Dan đang thuc hien. Uong sau đo đen Thuong Hai, tai đay ong tham gia cac cuoc đam phan voi the luc Nhat Ban. Cuoc xam lang cua Nhat Ban đa cho ong co hoi ma ong tim kiem bay lau đe thanh lap mot chinh phu moi nam ngoai tam kiem soat cua Tuong Gioi Thach.
Vao ngay 30 thang 3 nam 1940, Uong tro thanh nguoi đung đau nha nuoc cua chinh phu Quoc dan Nam Kinh (thuong đuoc goi la chinh quyen Uong Tinh Ve, đoi lap voi chinh phu Quoc dan Trung Khanh do Tuong Gioi Thach lanh đao) đat tai Nam Kinh, co vi tri Vien truong Hanh chinh vien kiem Chu tich chinh phu Quoc dan. Vao thang 11 nam 1940, chinh phu cua Uong ky ket Đieu uoc Trung-Nhat voi nguoi Nhat, mot van kien gom 21 đieu ve viec nhuong bo chinh tri, quan su va kinh te, đong thoi cung cong nhan Man Chau quoc la mot quoc gia đoc lap hop phap o mien Bac Trung Quoc, nham chia cat lau dai đat nuoc Trung Hoa. Hiep đinh nay bi coi la "van kien mai quoc" va vi đo Uong bi nhieu nguoi chi trich la "Han gian".
Vao thang 6 nam 1941, Uong co mot bai noi chuyen tren đai phat thanh cong cong tu Tokyo va trong đo ong ca ngoi Nhat Ban, xac nhan su khuat phuc cua Trung Quoc, chi trich chinh phu Quoc Dan đang, va cam ket lam viec voi đe quoc Nhat Ban đe chong lai cong san va chu nghia đe quoc phuong Tay. Uong sau đo đa gianh lai to gioi Phap tai Thuong Hai va to gioi quoc te tai Thuong Hai nam 1943, sau khi cac quoc gia phuong Tay nhat tri cung bai bo đac quyen ngoai giao.
Chinh quyen Quoc dan "Trung Hoa Dan Quoc (Nam Kinh)", do Uong đung đau đuoc thanh lap voi ba nguyen ly chinh la chu nghia lien A, chu nghia chong cong va đoi lap voi Tuong. Uong tiep tuc duy tri moi lien he voi Đuc Quoc xa va phat xit Y ma ong đa thiet lap khi con đang luu vong.
Vao thang 3 nam 1944, Uong đen Nhat Ban đe đieu tri cac vet thuong tu vu am sat nam 1939. Uong chet tai Nagoya vao ngay 10 thang 11 nam 1944, chua đay mot nam truoc khi Nhat Ban đau hang Đong minh va do đo tranh đuoc mot phien toa ve toi phan quoc. Nhieu nhan vat cap cao trong che đo ong lap nen đa bi hanh quyet sau khi ket thuc chien tranh. Uong đuoc chon cat tai Nam Kinh gan Lang Ton Trung Son, trong mot ngoi mo đuoc xay dung ti mi. Ngay sau that bai cua Nhat Ban, chinh phu Quoc dan cua Tuong Gioi Thach chuyen thu đo ve Nam Kinh va đa cho pha huy ngoi mo cua Uong va đot chay thi the. Ngay nay, đia điem nay la noi tuong niem voi mot đinh nho luu y rang Uong la ke phan quoc.


Đanh gia thoi hau chien Trong chien tranh Thai Binh Duong, Uong đuoc coi la mot ke phan quoc đoi voi hau het cac nha su hoc hau chien ca o Đai Loan va Trung Quoc đai luc. Ten cua ong tro thanh mot ngan ngu trong tuyen truyen voi y nghia "phan boi" hay "phan quoc" hay la Han gian, o ca hai bo eo bien Đai Loan. Chinh quyen Cong hoa Nhan dan Trung Hoa khinh thuong Uong khong chi vi ong đa hop tac voi Nhat Ban ma con vi cac hanh đong chong cong cua ong. Cong hoa Nhan dan Trung Hoa cung su dung vi tri cu cua ong trong Quoc Dan Đang đe chung minh đieu ma ho cho la "ban chat hai mat, phan đong" cua Quoc Dan Đang. Trong khi đo, che đo Quoc Dan đang đanh gia thap viec chong cong nhung nhan manh su hop tac cua ong voi ke đich la Nhat Ban, va su phan boi Tuong Gioi Thach. Ca hai đeu đanh gia thap va it quan tam đen su ket giao truoc đo cua ong voi Ton Dat Tien boi vi Uong cuoi cung đa cong tac voi ke thu cua dan toc Trung Hoa.


Gia đinh Uong ket hon voi Tran Bich Quan va co sau nguoi con voi ba, nam nguoi trong so đo song đen tuoi truong thanh. Trong đo, con trai ca la Uong Van Tan đuoc sinh ra tai Phap vao nam 1913. Con gai ca la Uong Van Tinh, đuoc sinh tai Phap nam 1915, va hien song tai New York. Con gai thu hai la Uong Van Ban, sinh nam 1920. Con gai thu ba la Uong Van Tuan, sinh tai Quang Chau nam 1922, va mat nam 2002 tai Hong Kong. Con trai thu hai la Uong Van Đe, sinh nam 1928, bi ket an nam 1946 va phat tu ve toi lam Han gian.


Xem them Tuong Gioi Thach
Ton Trung Son
Quoc Dan đang
Đe quoc Nhat Ban
Chien tranh Trung-Nhat
Chinh quyen Uong Tinh Ve


Tham khao Đoc them David P. Barrett and Larry N. Shyu, eds.; Chinese Collaboration with Japan, 1932–1945: The Limits of Accommodation Stanford University Press 2001.
Gerald Bunker, The Peace Conspiracy; Wang Ching-wei and the China war, 1937–1941  Harvard University Press, 1972.
James C. Hsiung and Steven I. Levine, eds. China's Bitter Victory: The War with Japan, 1937–1945 M. E. Sharpe, 1992.
Ch'i Hsi-sheng, Nationalist China at War: Military Defeats and Political Collapse, 1937–1945 University of Michigan Press, 1982.
Wen-Hsin Yeh, "Wartime Shanghai",Taylor & Francis e-Library, 2005.
Lambert M. Surhone & Miriam T. Timpledon & Susan F. Marseken, "Wang Jingwei",VDM Verlag Dr. Mueller e.K., 2010.


Lien ket ngoai Japan's Asian Axis Allies: Chinese National Government of Nanking Luu tru ngay 14 thang 5 nam 2006 tai Wayback Machine
林思雲：《真實的汪精衛 Luu tru ngay 24 thang 12 nam 2020 tai Wayback Machine》
汪精卫和平运动始末 Luu tru ngay 6 thang 12 nam 2020 tai Wayback Machine
金雄白：《汪政权的开场与收场 Luu tru ngay 6 thang 12 nam 2020 tai Wayback Machine》
林思雲：《怎樣看待汪精衛政府》 2000年5月2日
高伐林：《羅列河內刺殺汪精衛事件疑點——訪談札記》
博伊尔：《中日战争时期的通敌内幕 Luu tru ngay 25 thang 1 nam 2021 tai Wayback Machine》