Martine Rothblatt (sinh nam 1954 voi ten Martin Rothblatt) la mot luat su, nha van, doanh nhan va nha hoat đong xa hoi nguoi My. Rothblatt tot nghiep Đai hoc California tai Los Angeles voi bang luat gia va bang thac si vao nam 1981, sau đo bat đau lam viec tai Washington, DC, lan đau tien trong linh vuc phap luat ve tinh thong tin, va cuoi cung trong nhung du an ve khoa hoc su song nhu Du an ban đo gene nguoi. Hien tai ba la nguoi sang lap va Giam đoc đieu hanh cua United Therapeutics, mot cong ty co phan ve duoc pham va la nu giam đoc đieu hanh đuoc tra luong cao nhat tai My.


Tuoi tre Rothblatt la mot cau be voi ten ban đau la Martin Rothblatt va đuoc sinh ra tai Chicago, Illinois, trong mot gia đinh Do Thai. Cau lon len tai mien Nam California, đau tien o San Diego va sau đo tai Los Angeles. Cha cau, Harold David Rothblatt, la mot nha si lam cho Retail Clerks Union (Cong đoan nhan vien ban le), va la con trai ut cua Isadore Rothblatt trong Cong đoan cong nhan nganh Da thuoc Chicago. Me cau, Rosa Lee Bernstein, la mot MC va chuyen gia ve am ngu tri lieu (Speech-language pathology) tai San Diego State College (Đai hoc quoc gia San Diego). Ong ba noi Rothblatt di cu sang Hoa Ky khoang nam 1910 tu Odessa, Ukraine. Ong ba ngoai cua cau di cu cung khoang thoi gian đo tu Ba Lan.
Rothblatt roi truong đai hoc sau hai nam va đi du lich khap chau Au, Tho Nhi Ky, Iran, Kenya va Seychelles. Khi ghe tram theo doi cua NASA o Seychelles trong mua he nam 1974, cau đa co y đoan ket the gioi thong qua ve tinh thong tin. Sau đo, cau quay tro lai UCLA, tot nghiep xuat sac nganh Truyen thong voi mot luan an ve Ve tinh truyen thong truc tiep.
Khi con la sinh vien, cau chuyen đoi sang chuong trinh "High Frontier" cua Gerard K. O'Neill ve cu tru ngoai khong gian (space colonization) sau nhung phan tich cua ong trong tap chi chuyen nganh Physics Today nam 1975 nhu la du an cua giao su Harland Epps trong hoi thao Thien van hoc hien đai. Rothblatt sau đo tro thanh mot thanh vien tich cuc cua Hiep hoi L-5 va chi nhanh tai Nam California la OASIS (Organization for the Advancement of Space Industrialization and Settlement, To chuc vi su tien bo cua cong nghiep hoa khong gian va giai quyet). Trong bon nam chuong trinh hoc Thac si luat cua minh, cung tai UCLA, cau xuat ban nam bai viet ve luat cua ve tinh thong tin va chuan bi mot ke hoach kinh doanh cho Tap đoan Hughes Space and Communications Group (luc đo la tap đoan lon nhat Hoa Ky ve ve tinh va khong gian) mang ten PanAmSat ve cach ung dung cong nghe chum điem ve tinh (satellite spot beam technology) đe cung cap dich vu thong tin lien lac cho nhieu nuoc My Latinh. Cau cung tro thanh mot cong tac vien thuong xuyen ve cac khia canh phap ly cua viec cu tru ngoai khong gian tren ban tin cua OASIS.


Su nghiep = Trong nganh cong nghe ve tinh vien thong =
Sau khi tot nghiep vao nam 1981 Rothblatt lam viec tai Covington & Burling tai Washington, DC, cong ty luat đai dien cho cac nganh cong nghiep phat song va truyen hinh truoc Uy ban Truyen thong Lien bang (FCC) trong cac linh vuc thong tin lien lac ve tinh phat song truc tiep va bang thong rong. Nam 1982, cau nghi viec đe hoc ve thien van hoc tai Đai hoc Maryland, nhung đa som đuoc moi lam viec tai NASA đe xin giay phep tai Uy ban Truyen thong Lien bang cho cac he thong Bang tan C IEEE va theo doi du lieu cua cac ve tinh tiep am va tai Vien han lam Khoa hoc quoc gia Hoa Ky đe bao ve tan so radio truoc khi nhung tan so radio thien van cua FCC đuoc su dung cho nghien cuu vu tru. Cuoi nam đo, cau cung lam viec voi Gerard K. O'Neill đe xu ly cac van đe phap ly cho cong nghe đinh vi ve tinh moi đuoc phat minh cua minh, đuoc goi la he thong Geostar. Nam 1984, cau lam viec voi Rene Anselmo, nguoi sang lap Mang luoi quoc te Tay Ban Nha (Spanish International Network, nay la Univision), nhu la mot cong ty moi se canh tranh voi hang Intelsat đang đoc quyen truyen hinh ve tinh vien thong toan cau. Nam 1986, cau ngung hoc thien van hoc va cong viec tu van đe tro thanh Giam đoc đieu hanh toan thoi gian cua Tong cong ty Geostar, duoi quyen chu tich William E. Simon. Cau roi Geostar vao nam 1990 đe tao ra ca hai hang phat song ve tinh WorldSpace va Sirius Satellite Radio. Cau roi Sirius vao nam 1992 va WorldSpace vao nam 1997 đe tro thanh Chu tich toan thoi gian va Giam đoc đieu hanh cua Tap đoan United Therapeutics.
Qua đo, Rothblatt đa chiu trach nhiem trien khai mot so cong ty ve tinh vien thong, bao gom he thong đinh vi xe co gioi toan lien bang đau tien tai Hoa Ky (Geostar, 1983), du an ve tinh quoc te tu nhan đau tien (PanAmSat, 1984), mang vo tuyen ve tinh toan cau đau tien (WorldSpace, 1990), va he thong phat song phi đia tinh tu ve tinh đen xe co gioi đau tien (Sirius Satellite Radio, 1990).
La mot luat su va doanh nhan, Rothblatt cung chiu trach nhiem hang đau trong nhung no luc tao co so phap ly đe co đuoc su chap thuan tren toan the gioi, thong qua cac hiep uoc quoc te moi, phan bo quy đao cua ve tinh / pho tan cho cac dich vu đinh vi trong khong gian (1987) va đai phat thanh truyen hinh ve tinh truc tiep sang nguoi (1992). Ba cung đung đau du an sinh-chinh tri (Biopolitics) cua International Bar Association (Hiep hoi Luat gia Quoc te) đe phat trien mot du thao Tuyen bo chung ve bo gen nguoi va Nhan quyen cua Lien hiep quoc (ma phien ban cuoi cung đa đuoc UNESCO thong qua vao ngay 11 thang 11 nam 1997, va cong nhan boi Đai hoi đong Lien Hop Quoc vao ngay 9 thang 12 nam 1998).


= Trong nganh khoa hoc su song =
Trong cuoi nhung nam 1990, vi con gai Jeni cua ba đuoc chan đoan la bi đe doa tinh mang boi can benh tang huyet ap đong mach phoi (pulmonary arterial hypertension - PAH), đay la mot can benh hiem gap (chi co 200 ngan truong hop tren the gioi) nen khong đuoc chu y đau tu nhieu, Rothblatt buoc vao linh vuc khoa hoc su song bang viec ban co phan cac hang vien thong va lap mot Quy 3 trieu USD đe tai tro cho nghien cuu, nhung ba nam troi qua ma khong co bat ky tien bo nao, sau đo ba thanh lap mot cong ty cong nghe sinh hoc y te (United Therapeutics, 1996) va mua lai ban quyen cac duoc pham cua hang Glaxo Wellcome đuoc đanh gia la co tiem nang ngan chan đuoc can benh tren. Vao thoi điem đo đa co mot cuoc tranh cai du doi voi nhung no luc cua hang Novartis đe dung phoi va cac co quan tang cua lon đa bien đoi gen co the đuoc cay ghep vao nguoi, va nhieu nha sinh hoc đa phan đoi chuyen đo, nhung ba lai ung ho vi cho la viec cay ghep phoi co the cuu nguoi benh tang huyet ap đong mach phoi nhu con gai ba, va qua John Vane, giai Nobel y hoc nam 1982 va la nha tu van cua United Therapeutics, ba bat đau hoc tien si nganh y đuc tai Barts and The London School of Medicine and Dentistry (Truong Y va Nha khoa London va Barts) thuoc Queen Mary University of London (Đai hoc Nu hoang Mary tai London). Ba đuoc trao bang tien si vao thang 6 nam 2001 dua tren luan an cua ba ve su xung đot giua loi ich ca nhan va cong cong trong cay ghep tang cac loai khac nhau (xenotransplantation). Luan an nay, sau đo đuoc xuat ban boi Nha xuat ban Ashgate duoi tieu đe Your Life or Mine (Cuoc song cua ban hay cua toi).
Trong vong mot nam 2009, doanh thu hang nam cua United Therapeutics đa tang tu 50 trieu USD len 300 trieu USD. Co phieu United Therapeutics đa tang 800% ke tu khi cong ty cong khai vao nam 1999 va đa tang gap đoi trong nam 2009. United Therapeutics hien co vai loai duoc pham co tiem nang ngan chan benh PAH nhu la Remodulin. Nho phuong phap đieu tri co san đa lam thay đoi ban chat cua PAH. Truoc đay chi co 75 chuyen gia ve PAH o My khi Jeni bi om, ngay nay đa co hon 10.000 bac si đieu tri. Can benh nay van luon gay tu vong, nhung benh nhan đa co the song lau hon nhieu, trong mot so truong hop song tho them hang thap nien sau khi chan đoan.
Trong nam 2013, Rothblatt la nu giam đoc đieu hanh đuoc tra luong cao nhat o My, thu nhap 38 trieu USD. Can biet them la chi co khoang 5 phan tram cua cac cong ty trong Fortune 500 la co mot phu nu lanh đao va trong 200 tong giam đoc đieu hanh (CEO) đuoc tra luong cao nhat nuoc My, chi co 11 nguoi la phu nu.


Chuyen đoi gioi tinh va hoat đong xa hoi lien quan Nam 1994, ba đa trai qua phau thuat chuyen đoi gioi tinh tu nam sang nu va thay đoi ten cua minh thanh Martine Aliana Rothblatt. Ke tu đo, ba cung tro thanh nguoi ung ho phong trao transgenderism (quyen chuyen đoi gioi tinh).
Nam 1995, ngay sau khi qua trinh chuyen đoi cua minh, Martine đa cong bo "The Apartheid of Sex" (Su ky thi ve tinh duc), mot ban tuyen ngon mong đoi hoi mot nhan thuc moi ve gioi tinh cung nhu can them the loai "dimorphic" (tu ngu cua ba, co nghia tuong đuong la "luong hinh"). Ba viet: "Co nam ty nguoi tren the gioi va nam ty nhan dang gioi tinh rieng biet",..."Bo phan sinh duc cung nhu mau da ho, khong lien quan gi đen vai tro cua mot nguoi trong xa hoi. Do đo, nhung quy đinh phap ly phan loai nguoi dan la nam gioi va nu gioi cung la sai nhu nhung quy đinh phap ly phan chia nguoi dan theo mau da đen va da trang". Ba cung khong thich nhung tu ngu co tinh cach han che, ma thay vao đo ba đe nghi dung chu "Pn.," viet tat cua "person," thay vi "Mr." and "Ms." ("nguoi" thay vi "ong" hay "ba"), va dung chu "spice" ("gia vi", nhung cung co nghia la "loai") thay cho "vo" hoac "chong".
Nhung ba cung khong cho ba la hinh mau cua nguoi phu nu thanh đat, ba noi: "Toi khong the khang đinh rang nhung gi toi đa đat đuoc tuong đuong voi nhung gi ma mot nguoi phu nu đa đat đuoc. Trong nua đau cua cuoc đoi toi, toi đa la nam gioi".
Trong su mo ta cua nu phong vien Lisa Miller cua bao New York Magazine vao thang 9 nam 2014, ba khong con the hien nu tinh nhu thoi moi chuyen đoi gioi tinh ma tao ra mot phong cach rieng cua ba, nhu mot nguoi khong gioi tinh hay la "o giua", ba an mac đon gian, khong trang điem va khong mang trang suc.


Bina48 va Cong nghe bat tu Ba tin rang cong nghe co the giai phong con nguoi khoi nhung gioi han ve sinh hoc, bao gom ca viec gia can coi, benh tat va hao mon. Ba cung tin rang trong tuong lai gan, mot nguoi than qua đoi co the song lai trong mot sinh vat ky thuat so, voi nhung chuong trinh tri tue nhan tao gia re va de tiep can cho tat ca moi nguoi. "Toi biet nhung đieu đo nghe co ve tin vao chuyen cuu roi hay la nhu tre con, nhung toi tin rang no chi đon gian la thuc te va cong nghe khong the tranh khoi...".
Nam 2004, ba phat đong phong trao Terasem, mot truong phai Triet hoc sieu nhan hoc (transhumanist) tap trung vao viec thuc đay niem vui, su đa dang, va vien canh cua su bat tu, thong qua viec luu tru tam tri va cong nghe nano. Thong qua mot to chuc tu thien, cac nha lanh đao phong trao nay to chuc nhung hoi nghi co the truy cap cong cong, đe cong bo va phan tich giai thich nhung du an, cac hoat đong va cac gia tri va muc tieu cua Terasem cung nhu xay dung mot trang web goi la "Terasem Island" tren Internet dua tren the gioi ao Second Life. Thong qua blog cua minh Mindfiles, Mindware and Mindclones, ba cung viet ve "thoi đai sap toi ve y thuc khong gian ao va cong nghe bat tu".
Mot trong nhung du an cua phong trao Terasem bat đau tu nam 2010 la du an BINA48 (Bina co the la ten nguoi vo cu cua Rothblatt, nhung cung la viet tat cua Breakthrough Intelligence via Neural Architecture, Tri tue đot pha thong qua cau truc than kinh). BINA48 la mot nguoi may hien chi co đau va bo nguc, đuoc gioi thieu la "mot robot voi mot khuon mat ma co the chuyen đong, đoi mat co the thay, tai co the nghe va co mot tam tri ky thuat so cho phep đoi thoai".
Trong mot bai bao đang tren New York Times ngay 04 Thang 7 nam 2010 "Making Friends with a Robot Named Bina48" ("ket ban voi mot Robot ten la Bina48"), nha bao Amy Harmon mo ta cam giac buc boi nhung cung ly ky cua minh khi phong van "nguoi ban đong hanh đieu khien hoc đau tien cua nhan loai" đuoc tao ra boi Rothblatt va Hanson Robotics, va ket luan đo la "khong khac lam neu so voi phong van mot đoi tuong nhat đinh co mau va thit"."
Tuy nhien cung co nhung y kien khong tin tuong. Tren blog rieng cua minh voi tua đe "Marketing Transhumanism" ngay 4 thang 1 nam 2008, luat su va nha sinh hoc Wesley J. Smith che nhao tinh kha thi cua cac tuyen bo cua phong trao Terasem ve viec "giu gin y thuc ca nhan cua mot nguoi đe no tiep tuc song mai qua mot co the tai sinh nho cong nghe sinh hoc nano hay la bang y hoc va cong nghe trong tuong lai...." chi nho qua viec ban nhung "san pham truong tho".
Nha hung bien va phe phan cong nghe Dale Carrico goi nhung bai viet cua Rothblatt la "gia khoa hoc" (bai viet "The "Imagination" of a Robot Cultist" ngay 16 thang 8 nam 2009), va chi trich tuyen bo cua ba ve nhan ban tri tue ("mindclones") nhu la khong co gi hon la "mo tuong" (blog voi tua More Serious Futurology from Transhumanist Martine Rothblatt ngay 28 thang 2 nam 2010).


Đoi song rieng Nam 1982, Martin Rothblatt ket hon voi Beverlee "Bina Aspen" Prator, mot nguoi moi gioi đia oc tu Compton, California. Ho co hai con: Gabriel va Jenesis Rothblatt. Truoc khi gap Bina, Rothblatt co mot đua con, Eli, voi mot phu nu Kenya. Sunee la con rieng cua Bina tu moi quan he truoc. Cac con rieng đuoc nhan lam con nuoi hop phap cua ca hai.
Nam 1994, ba đa trai qua phau thuat chuyen đoi gioi tinh va thay đoi ten cua minh thanh Martine Aliana Rothblatt. Ke tu đo, ba cung tro thanh nguoi ung ho phong trao transgenderism (quyen chuyen đoi gioi tinh).


Tac pham Radiodetermination Satellite Services and Standards, Artech House, 1987, ISBN 0-89006-239-0 (cong nghe ve tinh vien thong)
Apartheid of Sex, Crown, 1995 ISBN 0-517-59997-X (phong trao ung ho quyen chuyen đoi gioi tinh)
Unzipped Genes, Temple University Press, 1997 ISBN 1-56639-522-4 (sinh-chinh tri - biopolitics)
Your Life or Mine, Ashgate, 2003 ISBN 0-7546-2391-2 (cay ghep tang giua cac loai khac nhau)
Two Stars for Peace, iUniverse, 2003 ISBN 0-595-65982-9 (Tien trinh hoa binh Trung Đong)
Virtually Human, St. Martin's Press, 2014 ISBN 1-250-04663-7 (Tri tue nhan tao)


Chu thich Lien ket ngoai Terasem Movement website
MartineRothblatt.com
Mindclones blog
Mindclones vlog
Transbeman Luu tru ngay 10 thang 10 nam 2016 tai Wayback Machine, a film produced by Rothblatt
Legal Rights of Conscious Computers Luu tru ngay 14 thang 2 nam 2012 tai Wayback Machine, a video presentation by Rothblatt at an Immortality Institute Life Extension conference
Human is Not Limited to Flesh..." Luu tru ngay 8 thang 9 nam 2014 tai Wayback Machine, a video interview with Rothblatt, done via SKYPE, January 2009
Once A Man, Always A Genius, Rothblatt's ngay 1 thang 3 nam 2007 appearance on the Howard Stern show
Video Personhood Beyond the Human: Bina48