Planum Boreum (Latin: "đong bang phia bac") la đong bang cuc bac tren Sao Hoa. No mo rong ve phia bac tu khoang vi đo 80°B va tap trung o 88°B 15°Đ﻿ / 88.0; 15.0. Bao quanh đong bang vung cuc cao la mot đong bang đat thap bang phang va khong co gi đac biet chiem uu the o ban cau bac ten la Vastitas Borealis, keo dai khoang 1500 km ve phia nam.


Đac điem Đac điem chinh cua Planum Boreum la mot khe nut, hay hem nui kich thuoc lon co ten la Chasma Boreale nam o ngay chom bang vung cuc. No rong toi 100 kilomet (62 mi) va co cac vach đa cao toi 2 kilomet (1,2 mi). Trong khi đo, hem nui Grand Canyon co đo sau khoang 1,6 kilomet (1 mi) o mot so vi tri va dai 446 kilomet (277 mi) nhung chi rong toi đa 24 kilomet (15 mi). Chasma Boreale cat xuyen qua cac tram tich va bang o vung cuc, tuong tu lop bang hien dien o Greenland.
Planum Boreum tiep giap voi Vastitas Borealis o phia tay Chasma Boreale, tai mot vach đa khong đong đeu co ten Rupes Tenuis. Vach đa nay đat đo cao len toi 1 km. O nhung noi khac, cho tiep giap la mot tap hop cac mesas (nui biet lap co đinh bang phang) va mang.
Planum Boreum đuoc bao quanh boi nhung canh đong con cat rong lon trai dai tu 75°B đen 85°B. Nhung canh đong con cat nay đuoc đat ten la Olympia Undae, Abalos Undae, Siton Undae va Hyperboreae Undae. Olympia Undae la lon nhat, co vi đo tu 100°Đ đen 240°Đ. Abalos Undae bao phu tu 261°Đ đen 280°Đ va Hyperboreale Undae trai dai tu 311°Đ đen 341°Đ.


= Chom bang =

Planum Boreum la noi co chom bang vinh cuu bao gom chu yeu la bang nuoc (voi lop bang carbon dioxide day 1 m trong mua đong). No co the tich 1,2 trieu km3 va co dien tich gap 1,5 lan dien tich cua Texas. No co ban kinh 600 km. Đo sau toi đa cua chom đia hinh la 3 km.
Cac ranh xoan oc o chom bang đuoc hinh thanh boi gio katabatic cuon bay lop bang be mat bi xoi mon tu cac phia đoi dien voi xich đao cua cac ranh bang, chung co the đuoc ho tro boi qua trinh thang hoa, sau đo đuoc tai lang đong tren cac suon doc huong ve cuc lanh hon. Cac mang đia hinh gan nhu vuong goc voi huong gio, va bi dich chuyen boi hieu ung Coriolis dan đen dang xoan oc. Theo thoi gian, cac mang dan dan dich chuyen ve phia cuc; cac mang trung tam đa dich chuyen khoang 65 km trong 2 trieu nam qua. Chasma Boreale voi đac điem giong nhu hem nui co tuoi đoi lau hon so voi cac mang va nguoc lai đuoc xep song song voi huong gio.
Thanh phan o lop be mat cua chom bang phia bac vao giua mua xuan (sau khi tich tu bang kho theo mua trong mua đong) đa đuoc nghien cuu tu quy đao. Cac mep ngoai cua chom bang bi nhiem bui (0,15% trong luong) va chung chu yeu la nuoc đa. Khi di chuyen ve phia cuc, ham luong bang tren be mat giam đi va đuoc thay the bang bang kho. Đo tinh khiet cua bang cung tang len. O đia điem cuc, bang theo mua tren be mat chu yeu bao gom bang kho nguyen chat voi ham luong bui it va 30 phan trieu nuoc đa.
Tau đo bo Phoenix đuoc phong vao nam 2007 đa đen Sao Hoa vao thang 5 nam 2008 va ha canh thanh cong xuong vung Vastitas Borealis cua hanh tinh nay vao ngay 25 thang 5 nam 2008. Chom cuc bac cua Sao Hoa đa đuoc Geoffrey A. Landis đe xuat lam đia điem ha canh cho chuyen tham hiem Sao Hoa cua con nguoi.


Hien tuong tai dien = Tuyet lo =
Vao thang 2 nam 2008, HiRISE đa ghi lai đuoc bon tran tuyet lo đang dien ra o mot vach đa cao 700 met (2.300 ft). Đam may vat chat min co chieu ngang 180 met (590 ft) va keo dai 190 met (620 ft) tinh tu chan vach đa. Cac lop mau đo đuoc biet đen la đa giau nuoc đa trong khi cac lop mau trang la suong gia carbon dioxide theo mua. Vu lo đuoc cho la bat nguon tu lop đo nam tren cung. Cac quan sat tiep theo đuoc len ke hoach đe mo ta ban chat cua cac manh vun sat lo.


= Đam may hinh khuyen lap lai =

Mot đam may hinh banh ran co lon xuat hien o vung cuc Bac cua Sao Hoa vao cung thoi điem moi Nam Sao Hoa va co cung kich thuoc. No hinh thanh vao buoi sang, tieu tan vao buoi chieu. Đuong kinh ngoai cua đam may la khoang 1.600 km (1.000 mi) va vung mat đam may la 320 km (200 mi). Đam may đuoc cho la bao gom nuoc-bang, nen no co mau trang, khong giong nhu nhung con bao bui thong thuong hon.
Đam may trong giong nhu mot con bao xoay, tuong tu nhu bao cuong phong, nhung no khong quay. Đam may xuat hien vao mua he phia bac va o vi đo cao. Đieu nay theo suy đoan la do đieu kien khi hau đoc đao gan cuc bac. Nhung con bao giong loc xoay lan đau tien đuoc phat hien trong chuong trinh lap ban đo quy đao cua tau Viking, nhung đam may hinh khuyen phia bac lon hon gan ba lan. Đam may cung đa đuoc phat hien boi nhieu tau tham do va kinh vien vong khac nhau, bao gom ca Hubble va Mars Global Surveyor.
Khi Kinh vien vong Khong gian Hubble quan sat đam may nay vao nam 1999, nguoi ta cho rang no la mot con bao xoay. Đuong kinh đuoc đo la khoang 1.100 dam (1.800 km), va co mot "mat" voi đuong kinh 200 dam (320 km).


Xem them Abalos Mensa
Aspledon Undae
Planum Australe


Chu thich Lien ket ngoai Fly over the Chasma Boreale at Martian north pole – nho su ho tro cua Mars Express
Geologic Map of the Northern Plains of Mars
HiRISE image of Martian landslides
HiRISE image of permanent ice mound separated from cap
Nhieu hinh anh khac nhau cua HiRISE ve chom bang cuc bac: [3] [4] [5] [6]