Nguyen Minh Chuyen (sinh ngay 10 thang 12 nam 1948) la nha van, nha bao, nha bien kich kiem đao dien phim tai lieu nguoi Viet Nam, noi tieng voi cac but ky va phim tai lieu ve đe tai hau chien. Ong đa sang tac va xuat ban hon 70 tap truyen ngan, truyen ky, tieu thuyet, kich ban van hoc, chu bien tap sach “Noi đau sau chien tranh”, viet kich ban va đao dien 255 tap phim tai lieu.
Ong co 4 tac pham co đoan trich trong bo sach giao khoa cua Viet Nam va chuong trinh giao duc tai Thai Binh, ong hien dang giu 1 Ky luc chau A, 1 Ky luc Viet Nam, đuoc Nha nuoc Viet Nam trao tang Anh hung Lao đong va Giai thuong Nha nuoc ve van hoc - Nghe thuat. Minh Chuyen con so huu mot bao tang gom cac tac pham cua ong va đong nghiep ve chien tranh Viet Nam.


Tieu su Nguyen Minh Chuyen sinh ngay 10 thang 12 nam 1948, tai lang Tho Loc, xa Minh Khai, huyen Vu Thu, tinh Thai Binh. Trong khoang nam 1962, ong la hoc sinh khoa đau tien cua Truong Trung hoc pho thong Nguyen Trai (huyen Vu Thu).
Nam 1967, khi đang la sinh vien Khoa Ngu van, Đai hoc Tong hop Ha Noi, ong nhap ngu lam quan y cua Đai đoi 2, Tieu đoan 526, Trung đoan 7, Su đoan 350 chien đau o chien truong mien Đong Nam Bo. Tham gia chien đau va phuc vu chien đau tai Tay Ninh, Binh Long, Phuoc Long; ong con tham gia lam phim tai lieu trong chien truong voi đoan phim Giai phong Cho đen khi bi thuong, nhiem chat đoc da cam va mat 40 đen 61% suc khoe. Trong thoi gian tai ngu, Minh Chuyen thuong viet bai gui Đai Tieng noi Viet Nam. 
Đen nam 2009, chat đoc phat tac manh, Minh Chuyen phat hien bi ung thu bang quang. Nam 2018, Uy Ban Nhan dan tinh Thai Binh ra quyet đinh cap phep xay dung va ho tro kinh phi cho "Bao tang Tac pham hau chien tranh Minh Chuyen" tai xa Minh Khai, huyen Vu Thu.
Ngay 25 thang 10 nam 2018, Minh Chuyen đuoc to chuc Ky luc Viet Nam xac lap Ky luc so 2165/QĐ-KLVN la nguoi sang tac cac tac pham van hoc, đien anh, truyen hinh ve hau chien tranh Viet Nam nhieu nhat.
Nam 2021, ong đuoc đuoc To chuc Hoi đong ky luc Trung uong tuyen chon gui ho so đi To chuc Ky luc chau A. Sau hon 1 nam tham đinh, cac thanh vien cua To chuc Ky luc chau A xac lap ky luc. Ngay 4 thang 7 nam 2022, To chuc Ky luc chau A đa trao chung nhan cho nha van Minh Chuyen đat ky luc Nguoi co tac pham van hoc, đien anh ve đe tai hau chien tranh nhieu nhat chau A. 


Su nghiep = Van hoc =
Trong giai đoan 1974–1975, ong tham gia trai sang tac van hoc cua Tong cuc chinh tri Quan đoi nhan dan Viet Nam va viet truyen, ky ve ky niem sau sac trong chien tranh Viet Nam.
Sau khi xuat ngu, nam 1976, Minh Chuyen chuyen nganh ve lam phong vien Bao Thai Binh. Cung trong nam nay, Minh Chuyen cong bo but ky "Đua con mau da thu" co the noi la but ky đau tien viet ve nan nhan chat đoc da cam, ban đau nhieu nguoi con cho rang ong bia chuyen nhung theo thoi gian cung voi 15 but ky khac đa thay đoi nhan thuc cua xa hoi va phat trien , phong trao ung ho, đoi cong bang cho nan nhan chat đoc da cam. Tu nam 1979 đen 1984 la Uy vien Ban Chap hanh Hoi Van hoc & Nghe thuat Thai Binh. Tu nam 1985 đen 1996 la Uy vien thuong vu Hoi Van hoc & Nghe thuat Thai Binh, Uy vien Đang đoan Hoi Van hoc & Nghe thuat Thai Binh. 
Nam 1988, but ky "Thu tuc lam nguoi con song" cua ong in tren bao Van Nghe, ke ve hanh trinh 10 nam cua Tran Quyet Đinh sau khi tro ve tu cuoc chien nhung khong đuoc xac nhan la cuu chien binh vi đa co giay bao tu ve nha. 18 nam sau nguoi linh nay moi đuoc xac nhan la cuu chien binh va đuoc huong tro cap.
But ky "Nguoi lang thang khong co đon” cua ong sau khi đuoc đang tren bao Van Nghe so ra ngay 25 thang 7 nam 1992 đa gay đuoc anh huong lon, cau chuyen sau đo đuoc gioi thieu tren VTV1. Nam 1993, Chinh phu đa ra quyet đinh so 129-CP, thanh lap quy tu thien mang ten tac pham cua ong "Quy nguoi khong co đon". Đen nam 1995 đoi thanh "Quy Đen on đap nghia" do Bo Lao đong – Thuong binh va Xa hoi quan ly. "Nguoi lang thang khong co đon” đa đuoc 7 đoan nghe thuat chuyen the thanh kich noi: "Nguoi khong co đon" , "Anh se ve"; "Tra lai ten cho anh", cheo: "U van đoi con ve", cai luong, phim truyen: "Nguoi lang thang khong co đon", phim tai lieu. Minh Chuyen la Hoi vien Hoi Nha van Viet Nam tu nam 1993. But ky nay đen nam 2024 đa đuoc tai ban bon lan. 
Minh Chuyen la tac gia cua bon tac pham đuoc đua vao Chuong trinh Giao duc Pho thong, gom: Truyen ki "Vao chua gap lai" - Ngu van 11, But ki "Nha Bac hoc cua đong ruong" - Tieng Viet 4, Truyen ki "Chuyen ong Hoang Cam" - Van ban đoc hieu Ngu Van 11 va tac pham "Nguoi lang thang khong co đon" đuoc giang day trong chuong trinh Giao duc đia phuong tinh Thai Binh.
Nhieu tac pham cua nha van Minh Chuyen con đuoc dich va luu giu tai thu vien Đai hoc Harvard va thu vien Quoc hoi Hoa Ky.


= Đien anh =
Tu 1997–2007, ong đam nhan vi tri bien tap vien, đao dien phim tai lieu o Đai Truyen hinh Viet Nam. Tu thang 6 nam 1998, ong chinh thuc ve lam tai Đai Truyen hinh Viet Nam va Hang phim Hoi Nha van Viet Nam.
Bo phim Cha con nguoi linh chuyen the tu but ky "Đua con mau da thu" cua ong đuoc phat song tren kenh VTV4 trong nam 2004 voi phu đe tieng Anh, thanh vien Ban to chuc Lien hoan Phim tai lieu quoc te EBS xem đuoc đa ho lien he moi đao dien Minh Chuyen đua phim đen du thi. thuoc dong phim nam trong trao luu tu tuong khong đong chieu Nam 2006 bo phim tiep tuc gianh Cup Vang tai Lien hoan Phim quoc te Binh Nhuong lan thu 10.
Nam 2008, phim tai lieu Linh hon Viet Cong do ong đao dien đuoc chieu tren Đai Truyen hinh Viet Nam phat song toi ngay 23 thang 7 nam 2008 đa gay xuc đong cho khan gia. Bo phim ke ve qua trinh tim hai cot liet si Hoang Ngoc Đam voi su tro giup cua ba Phan Thi Bich Hang va nguoi linh Mi đa ban ong Đam. Tuy nhien, sau đo Đai Phat thanh – Truyen hinh Gia Lai đa co phong su "Phim Linh hon Viet cong - mot nua su that o đau" phan tich đia điem tim thay hai cot liet si trong phim tai lieu tren khong đung voi loi binh cua phim. Minh Chuyen sau đo đa giai thich viec gia đinh va đoan cua ong đa phai đao trom hai cot liet si Đam vi ho chua đu thu tuc, sau đo canh đao mo phai quay bu o đia điem khac dan đen hinh anh va loi binh khong đong nhat.
Tu 2008 đen nay la Đao dien cao cap Đai truyen hinh Viet Nam.


Tac pham = Van hoc =
Tap but ky: "Di hoa chien tranh" (1998), "Noi kinh hoang" (2004), "Hau chien Viet Nam" (2004, 2005)
Tap truyen ky: "Nguoi khong co đon" (1995), "Điem tua cuoc đoi" (1997)
Tap truyen ngan: "Mien que anh đen" (1985), "Lam tiep Surenco" (1986), "Nguoi gap trong mo" (1990)
Tap ky: "Nguoi lang thang khong co đon" (1993), "Thu thach" (1994), "Nhung linh hon da cam" (2008), "Linh hon Viet Cong" (2009)
Nhung linh hon da cam (sach)
Tro lai kiep nguoi (truyen ky) 
But ky noi bat:
Đua con mau da thu (1976)
Vao chua gap lai (1997)
Thu tuc lam nguoi con song - bao Van Nghe so 19 thang 5-1988
Nguoi lang thang khong co đon (Van Nghe so ra ngay 25/7/1992)
Vao chua gap lai
50 cuon "Noi đau sau chien tranh"
Nguoi lac ve đau (tieu thuyet, 1995)
But ky Minh Chuyen (tuyen tap, 1996)
Cha con nguoi linh (tap kich ban, 2006)
Kich ban truyen hinh (tap kich van hoc, 2007)
Tro lai kiep nguoi (2024)
Va 115 kich ban đa dan dung, phat song truyen hinh tu 1990 đen 2010.


= Phim tai lieu =


= Chuong trinh truyen hinh =
Cat canh (khach moi)


Vinh danh Huan chuong lao đong hang ba (2009)
Giai thuong Nha nuoc ve Van hoc Nghe thuat (2017)
Phim tai lieu: Ngoi but tri an do Trung tam Phat thanh - Truyen hinh Quan đoi san xuat nam 2023.
Nam 2024, GS.TS, nguyen Thu truong Nguyen Cong Nghiep cho ra mat tap but ki ve ong "Minh Chuyen – Cay but hau chien".
Danh hieu: Anh hung Lao đong (2025)


= Giai thuong đien anh =


Tham khao = Ghi chu =


= Nguon sach =
Vu Ngoc Phuong; Đo Xuan Duy; Pham Ba Lu (2004). Nua the ky hoc sinh mien Nam tren đat Bac, 1954-2004. Nha xuat ban Chinh tri quoc gia. OCLC 607724701.


= Chu thich =


Lien ket ngoai Nha bao Minh Chuyen va Bao tang Tac pham hau chien tranh
Đen voi bao tang hau chien tranh Minh Chuyen
Minh Chuyen: Nha van truong thanh tu chien truong
Minh Chuyen - Nguoi co duyen voi sach giao khoa Ngu van