Ninh Ba (gian the: 宁波市; phon the: 寧波市; binh am: Ningbo Shi, Han-Viet: Ninh Ba thi) la mot đia cap thi cua tinh Chiet Giang, Trung Quoc. Ninh Ba nam o phia Nam vinh Hang Chau, nhin ra bien Hoa Đong ve phia Đong, giap Thieu Hung ve phia Tay, giap Đai Chau ve phia Nam va đuoc tach ra khoi Chu San bang mot khu vuc nuoc hep.


Tu nguyen Ky tu đau tien trong ten goi thanh pho nay ninh (宁 hay 寧) nghia la "yen on", trong khi ky tu thu hai ba (波) nghia la "song". Thanh pho nay con đuoc viet tat la Yong (甬) nghia la Dung, lay theo ten goi Dung Son (甬山), mot ngon đoi duyen hai gan thanh pho, cung nhu ten goi Dung Giang, mot con song chay qua Ninh Ba. Viet tat Ning đuoc su dung thuong xuyen hon đe chi Nam Kinh.)
No tung co thoi đuoc goi la Minh Chau (明州). Ky tu minh (明) gom hai phan, đai dien cho 2 ho ben trong tuong thanh đo thi co: Nhat Ho (日湖) va Nguyet Ho (月湖). Hien nay chi con lai Nguyet Ho.


Ten goi = Viet tat =
Ninh Ba goi ngan gon la "Dung: co tu thoi ky nha Chu. “Dung” (甬) la chu tuong hinh, voi hinh dang gan giong hinh cai chuong thoi co đai. Nguon goc cua no xuat phat tu ngon nui nam trong đia phan hai huyen Ngan va Phung Hoa. Do ngon nui nay giong nhu cai chuong (thoi co đai) che phu nen nguoi ta goi no la Dung Son (ngay nay goi la Thap Son, nam o cua song Dung Giang), vi the ma con song chay qua vung đat nay goi la Dung Giang va vung đat nay goi la Dung.


= Lich su ten goi =
Theo truyen thuyet, vao thoi ky nha Ha thi Ninh Ba goi la “Ngan”. No cung la ten goi mot huyen cho toi gan đay. Nam 473 TCN （Chu Nguyen Vuong nam thu 3), Viet vuong Cau Tien đap thanh tai Cau Du, đoi ten thanh Cau Chuong va no la thanh thi som nhat tren đia phan Ninh Ba ngay nay. Nam 222 TCN (Tan vuong Chinh nam thu 25) lap quan Coi Ke, trong khu vuc Ninh Ba thanh lap 3 huyen Ngan, Mau, Cau Chuong. Nam 621 (Đuong Vu Đuc nam thu 4) tu cac huyen Cau Chuong, Ngan va Mau lap Ngan Chau. Nam 625 (Đuong Vu Đuc nam thu 8) xoa bo Ngan Chau va sap nhap vao Viet Chau. Nam 738 (Đuong Khai Nguyen nam thu 26) phan chia Viet Chau đe lap Minh Chau thuoc Giang Nam Đong đao. Nam 742 (Đuong Thien Bao nam thu 1) đoi Minh Chau thanh quan Du Dieu, thuoc Viet Chau. Nam 758 (Đuong Can Nguyen nam thu 1) phuc hoi ten goi Minh Chau. Nam 1194 (Nam Tong Thieu Hy nam thu 5), Ninh Tong Trieu Khoang len ngoi, nam sau đoi nien hieu thanh Khanh Nguyen va đoi Minh Chau thanh phu Khanh Nguyen. Nam 1276 (Nguyen Chi Nguyen nam thu 13) đoi phu Khanh Nguyen thanh Tuyen uy ti Khanh Nguyen. Nam sau đoi thanh Tong quan phu lo Khanh Nguyen. Nam 1367 (Nguyen Chi Chanh nam thu 27) đoi lo Khanh Nguyen thanh phu Minh Chau. Nam 1381 (Minh Hong Vu nam thu 14) do Minh Chau trung quoc hieu va trong phu Minh Chau co huyen Đinh Hai (nay la quan Tran Hai) voi đinh hai co nghia la bien yen, gan nghia voi song yen nen đoi thanh phu Ninh Ba va ten goi nay đuoc su dung tu đo toi nay.


Khi hau Ninh Ba co khi hau can nhiet đoi am uot (Koppen Cfa) voi 4 mua phan biet ro net, trong đo mua he nong am con mua đong lanh, kho va nhieu may (đoi khi co tuyet roi). Nhiet đo trung binh hang nam khoang 16,53 °C (61,8 °F), voi trung binh nhiet đo cac thang dao đong tu 4,9 °C (40,8 °F) trong thang 1 đen 28,1 °C (82,6 °F) trong thang 7. Cac muc nhiet đo cuc đoan ke tu nam 1951 tro lai đay tu −8,8 °C (16 °F) vao ngay 12 thang 1 nam 1955 toi 42,1 °C (108 °F) vao ngay 8 thang 8 nam 2013. Luong giang thuy trung binh hang nam đat 1.440 milimet (56,7 in) va chiu anh huong cua mai vu trong mua mua Đong A trong thang 6, khi đo am tuong đoi trung binh cung đat muc cuc đai. Tu thang 8 đen thang 10, Ninh Ba chiu anh huong cua mua mua bao va trung binh hang nam hung chiu khoang 1,8 con bao, mac du khong thuong xuyen chiu anh huong truc tiep. Mot nghien cuu nam 2012 cua OECD liet ke Ninh Ba trong so 20 thanh pho hang đau tren the gioi chiu rui ro ngap lut cao nhat do cac thay đoi khi hau duoi tac đong cua con nguoi.


Hanh chinh Thanh pho cap pho tinh Ninh Ba co 10 đon vi hanh chinh gom 6 quan, 2 thanh pho cap huyen va 2 huyen. Nam 2017 noi thanh thanh pho Ninh Ba co 4,2 trieu dan con Ninh Ba co tong cong 8 trieu dan. Đen nam 2022, tong dan so cua Ninh Ba la 9.618.000 nguoi, voi 7.585.000 nguoi song trong vung noi thanh.

Khu Hai Thu (海曙区)
Khu Ngan Chau (鄞州区)
Khu Giang Bac (江北区)
Khu Bac Lon (北仑区)
Khu Tran Hai (镇海区)
Khu Phung Hoa (奉化区)
Thanh pho cap huyen Du Dieu (余姚市)
Thanh pho cap huyen Tu Khe (慈溪市)
Huyen Tuong Son (象山县)
Huyen Ninh Hai (宁海县)


= Giai the =
Khu Giang Đong (江东区)


Tham khao