Kafes (tieng Tho Nhi Ky Ottoman: قفس), nghia la "cai long", la mot phan trong Hau cung cua Đe quoc Ottoman, noi ma nhung hoang tu hoac hoang than co kha nang ke vi ngai vang bi quan thuc duoi su giam sat cua cac linh canh.


Lich su thiet lap Viec tranh gianh ngai vang la mot đieu thuong thay trong che đo quan chu chuyen che thoi ky truoc đay. Duoi thoi Ottoman, ngay khi Sultan Murad III len ngoi, ong đa cho giet nhung nguoi em trai nham loai tru nhung moi đe doa đen ngai vang cua minh; tuong tu, con trai ong la Sultan Mehmed III cung đa cho that co toan bo 19 nguoi em trai đe tranh tinh canh đo mau trong hoang gia.
Sau khi Mehmed III bang ha, con trai ong la Ahmed I đang co vao nam 1603. Khong nhu cha va ong noi, Ahmed I lai khong ban chet cho nguoi em khac me duy nhat con song cua minh la Mustafa I (ve sau cung lam vua). Xet tinh hinh khi đo, Ahmed chua co con, do đo neu Mustafa chet đi va chang may Ahmed chet truoc khi co con trai noi doi thi dong ho Ottoman nay se bi diet vong. Vi le đo, Mustafa đuoc bao toan tinh mang, tuy nhien ong lai bi giam long o hau cung trong Cung đien Topkapı.
Truoc thoi Murad III, khi vua cha con song, cac hoang tu se chiem linh cac vi tri gan kinh đo hong gianh lay su ung ho tu trieu đinh va luc luong Janissary. Nhung ke tu thoi Ahmed I thi viec chiem linh nay hoan toan cham dut. Mot quy luat moi đuoc đat ra, khi buoc qua tuoi thu 7, tat ca cac hoang tu se phai chuyen đen song o mot cung cam goi la Kafes. Cac hoang tu đuoc an toan, nhung cai gia phai tra chinh la su tu do.


Kien truc Khu vuc Kafes, con đuoc goi la Veliaht Dairesi ("Phong Tru quan") hoac Simsirlik ("Noi cua Hoang duong") vi nam gan mot vuon cay hoang duong, ngay nay đuoc biet đen voi ten goi la Cifte Kosku ("Cung đien Đoi") do no la mot day phong gom hai phong vuong van.
Theo phong đoan, Kafes đuoc xay cat duoi thoi Mehmed III (1595–1603), cho đen the ky 19, can phong phia đong moi đuoc tach đoi theo chieu ngang đe lam phong thu hai. Tuy nhien, can phong phia đong co mai vom, con phong phia tay thi lai la tran phang. Ben ngoai mai vom đuoc phu mot lop chi giong nhu tat ca cac mai vom khac trong cung đien, phia duoi phan mai nho ra co mot tam vai lanh đuoc đinh chat bang keo va đinh. Be mat nay đuoc dat vang, tren đo đuoc trang tri cac loai hoa tulip, cam chuong, thuy tien, canh chim cach đieu, va la atiso voi cac mau vang, xanh luc va đo tham, cung nhu nhieu mau khac. Cac phong đuoc lat gach voi bieu tuong cua hoang đan, lan da huong, tulip va hoa hong, điem them cac chum nho. Tat ca đuoc son mau xanh luc, xanh lam, đo nau va trang. Cac cua so hang tren đuoc lot kinh mau xanh ngoc lam, con song cua so hang duoi co hinh luc giac xep thanh ngoi sao 6 canh.
Ben trong cac phong van con mot truong ky đuoc trai tham theu hoa van, xung quanh la nhung chiec goi va nem ngoi boc nhung đo tham, va mot đai phun nuoc nho đat chinh giua.


Cuoc song trong Kafes Hau het cac hoang tu bi giam giu trong Kafes đeu song o đo cho đen cuoi đoi, va ho khong đuoc phep ket hon va co con. Loi vao kafes đuoc canh gac suot ca ngay, nhung cac hoang tu van đuoc huong mot so quyen tu do nhat đinh, nhu đuoc tiep can voi gia su đe trau doi cac ky nang, va mac du khong đuoc co con, ho van đuoc quyen co cac ty thiep hau ha.
Mot so it hoang tu van co co hoi thoat khoi Kafes va len ngoi vua. Tuy nhien, nhieu nam bi co lap khien nhieu vi vua tro nen mac benh tam than khien ho gan nhu khong the thuc hien nhiem vu tri vi cua mot quoc vuong. Khong nhung vay, kha nang sinh san cua cac vi vua buoc ra tu Kafes tro nen yeu kem, hoac la sinh ra nhung đua tre chet yeu, hoac la bi liet duong khong the co con (nhu hai anh em Sultan Mahmud I va Osman III).
Đien hinh nhu chinh Mustafa I, viec giam cam khien can benh loan than cua nha vua ngay cang tram trong. Sultan Ibrahim I, con trai ut cua Ahmed I, tu nho đa am anh viec anh ca la Sultan Osman II bi sat hai, nguoi chu Mustafa I hai lan bi phe roi bi giet, roi nguoi anh thu Murad IV hung bao cai tri đat nuoc ha khac đay mau me. Murad IV cung đa lenh xu tu 3 nguoi em khac khi co tin đon ho am muu phan nghich. Luc nay, hau cung chi con moi Ibrahim I la hoang nam duy nhat con song sot (do luc nay Murad chua co con trai). Ibrahim luon song trong su nom nop lo so rang minh se phai chiu canh tuong tu nhu nhung nguoi anh bat hanh. Đieu nay khien vi hoang tu tre ngay cang suy nhuoc hon ve tinh than lan the chat. Khi Murad IV qua đoi, va toan bo con trai cua ong đeu chet yeu, Ibrahim I la nguoi hop phap ke vi vua anh. Ke tu khi len ngoi, Ibrahim tro nen đien dai, ngay cang suy yeu boi chung đau đau kinh nien, ong bo mat chinh su va đam chim huong lac cung bay phi tan, đe roi me ong la Thai hau Kosem Sultan phai đong y phe truat va hanh quyet ong sau 8 nam tri vi.
Vi Sultan cuoi cung cua Ottoman, Mehmed VI, đa danh gan nhu toan bo quang đoi cua minh trong kafes truoc khi len ngoi (khoang 57 nam), trai qua 4 đoi vua la Abdulaziz (chu) va 3 nguoi anh (Murad V, Abdul Hamid II, Mehmed V). Đay la lan giam giu lau nhat va cung la cuoi cung cua mot vi Sultan.


Tham khao