Theodoric I (tieng Goth: Þiudareiks; tieng Đuc: Theodorid hay Theodorich; tieng Latinh: Theodericus; ? – 451), goi theo tieng Tay Ban Nha, Bo Đao Nha va Y la Teodorico, la mot vi vua German cua nguoi Visigoth tri vi tu nam 418 đen nam 451. Von chi la mot đua con ngoai gia thu cua Alaric, Theodoric tro nen noi tieng trong viec đanh bai Attila tai tran đong bang Catalaunian nam 451 ma chinh ong cung tu tran tai đo.


Su nghiep ban đau Nam 418 Theodoric tro thanh nguoi ke vi vua Wallia. Nguoi La Ma đa ra lenh cho vua Wallia phai di doi nguoi dan cua minh tu Iberia sang xu Gaul. Voi tu cach la mot vi vua, Theodoric đa hoan thanh cac khu đinh cu cua nguoi Visigoth o Gallia Aquitania II, Novempopulana va Gallia Narbonensis, va sau đo loi dung su suy giam quyen luc cua Đe che La Ma đe mo rong lanh tho cua minh ve phia nam.
Sau cai chet cua Hoang đe Honorius va su soan ngoi cua Joannes trong mot cuoc tranh đoat noi bo nam 423 no ra tai Đe quoc La Ma. Theodoric ben nhan co hoi nay co gang chiem giu nga ba đuong quan trong Arelate, nhung magister militum Aetius đuoc su ho tro tu nguoi Hung, đa kip thoi cuu lay thanh pho. Nguoi Visigoth đanh phai ky ket hoa uoc va gui mot nha quy toc Gaul sang lam con tin. Hoang đe sau nay la Avitus đa co lan moi Theodoric sang song tai trieu đinh La Ma va day do cac con minh.


Banh truong đen Đia Trung Hai Do nguoi La Ma đa phai chien đau chong lai nguoi Frank đang cuop pha Cologne va Trier vao nam 435, va vi cac su kien khac ma Theodoric tim thay co hoi đe chinh phuc Narbo Martius vao nam 436 đe co đuoc loi vao vung bien Đia Trung Hai va cac đuong giao thong đen day nui Pyrenees. Nhung Litorius voi su tro giup cua nguoi Hung moi co the ngan chan viec chiem thanh pho va đanh đuoi nguoi Visigoth tro ve thu đo Tolosa cua ho. Đe nghi hoa binh cua Theodoric đa bi tu choi, nhung nha vua lai thang tran quyet đinh tai Tolosa, va Litorius som chet trong tu cua nguoi Goth tu nhung vet thuong ma ong đa nhan đuoc trong tran chien nay. Avitus theo su thu xep cua Aetius đa đen Tolosa va đua ra mot hoa uoc ma Theodoric chiu chap nhan. Co le nguoi La Ma đa cong nhan chu quyen cua nha nuoc Visigoth tai thoi điem đo.


Xung đot voi nguoi Vandal Theodoric đa ga mot co con gai cua minh cho Huneric, con trai cua vua nguoi Vandal la Genseric vao khoang nam 429, Nhung Huneric sau đo lai co tham vong muon cuoi Eudocia, con gai cua Hoang đe Tay La Ma Valentinianus III. Vi the ong ta lien buoc toi co con gai cua Theodoric tru tinh giet minh, rot cuoc nguoi vo đang thuong nay đa bi cat tai va xeo mui vao nam 444, roi moi gui tra lai cho cha minh. Hanh đong nay lam day len moi thu han giua nguoi Visigoth va Vandal ke tu đo. Ke thu cua Aetius, nguyen magister militum Sebastianus co dip toi Tolosa vieng tham vi vua Visigoth vao nam 444. Do co moi quan he cang thang voi Aetius nen Theodoric đa som tong co vi khach phien toai nay đi lam Sebastianus tuc gian tien quan chiem luon Barcelona va ve sau (nam 450) bi xu tu theo lenh cua Genseric.
Theodoric cung la ke thu cua vua nguoi Suevi la Rechila o Iberia, do quan Visigoth đa ho tro vien chi huy cua đe che La Ma la Vitus trong chien dich chong lai nguoi Suevi vao nam 446. Tuy vay, kha nang cua ho dan toi su phong thu vung manh va cac moi quan he tot đep hon giua Genseric va Đe che La Ma đa khien cho Theodoric phai thay đoi chinh sach đoi ngoai cua minh. Vi the vao thang 2 nam 449 ong đa ket hon voi mot trong so cac co con gai cua vua Suevi Rechila va đen tham cha vo o Tolosa vao thang 7 cung nam. Theo tac gia Isidore xu Seville thi tren đuong tro ve, Rechiar voi tro giup cua quan Visigoth đa tan pha khu vuc xung quanh thanh pho Caesaraugusta va tim cach tien chiem Ilerda. Mot so hoc gia gan đay nghi ngo rang Theodoric đa đe ra cac bien phap lap phap, vi no đa đuoc gia đinh vao thoi điem truoc đay.


Lien minh chong lai nguoi Hung Khi vua Attila thong linh đoi quan đong đao cua ong tien ve phia Tay Au va cuoi cung đa xam luoc xu Gaul, Avitus ben sap đat mot lien minh giua Theodoric va ke thu lau đoi cua ong Aetius chong lai nguoi Hung. Theodoric chap nhan lien minh nay vi ong nhan ra moi hiem hoa cua nguoi Hung đe doa lanh tho rieng cua minh. Voi toan bo quan đoi cua minh va hai nguoi con la Thorismund va Theodoric, Theodoric gia nhap đao quan cua Aetius. Lien quan Visigoth va La Ma sau đo đa giai vay civitas Aurelianorum va buoc Attila phai rut quan vao thang 6 nam 451.


Tu tran o Chalons Sau đo Aetius va Theodoric tuc toc dan theo quan si truy kich nguoi Hung va giao chien voi ho trong tran Chalons gan Troyes vao khoang thang 9 nam 451. Hau het nguoi Visigoth chien đau tai canh phai duoi su chi huy cua Theodoric nhung mot luc luong nho hon đa chien đau o canh trai duoi su chi huy cua Thorismund.
Luc luong cua Theodoric đa gop phan quyet đinh vao chien thang đang ke cua nguoi La Ma, nhung ban than ong thi lai tu nan noi sa truong. Jordanes co ghi lai hai tai lieu khac nhau ve cai chet cua ong: mot la Theodoric đa bi nga ngua va giam đap đen chet; thu hai la Theodoric đa bi ngon giao cua Ostrogoth Andag đam chet, ma ten linh nay lai la cha cua nguoi bao tro Jordanes la Gunthigis. Thi the cua Theodoric chi đuoc tim thay vao ngay hom sau. Theo tap tuc cua dan toc Goth, cac chien binh cua Theodoric vay xung quanh than khoc va chon cat ong ngay tren chien truong. Roi sau đo ho bau chon Thorismund lam nguoi ke thua ngoi vua Visigoth. Nhung nguoi con khac cua Theodoric la Theodoric II, Frederic, Euric, Retimer va Himnerith.


Di san Ve su hy sinh oanh liet cua nha vua va chien thang tiep theo đanh bai Attila tai tran Chalons, Theodoric đa tro thanh mot nhan vat đuoc sung kinh trong lich su phuong Tay va đong vai tro la nguon cam hung cho nha van J. R. R. Tolkien sang tao ra nhan vat vua Theoden xu Rohan trong bo ba tieu thuyet Chua te nhung chiec nhan.


Xem them Ardaric
Pelagius xu Asturias
Charles Martel
Nicholas, Ba tuoc xu Salm
Roger I xu Sicilia
Otto I cua Thanh che La Ma
John xu Ao
Ernst Rudiger von Starhemberg


Chu thich Tham khao G. Kampers: Theoderid. In: Reallexikon der Germanischen Altertumskunde (RGA). vol. 30 (2005), p. 419-421.
Wilhelm Enßlin: Theoderich I. In: Realencyclopadie der Classischen Altertumswissenschaft, vol. V A 2, col. 1735-1740.