Oecusse (tieng Tetum: Oe-Kusi, cung đuoc goi la Oecussi, Ocussi, Oekussi, Oekusi, Okusi, Oe-Cusse, truoc đay la Oecussi-Ambeno) la mot Tinh cua Đong Timor. Tinh nam tach khoi phan con lai cua Đong Timor va ve mat đia ly thuoc ve mien tay cua đao Timor, tach biet voi Đong Timor qua Tay Timor, la mot phan cua tinh Đong Nusa Tenggara thuoc Indonesia, va bao quanh Oecusse tat ca moi huong ngoai tru phia bac, noi quan giap voi bien Savu. Thu phu cua quan la Pante Macassar, cung đuoc goi la Ocussi Town, truoc đay, trong thoi Timor thuoc Bo Đao Nha la Vila Taveiro.


Đia ly Quan co dien tich 815 km vuong.


Lich su Oecusse va Ambeno la ten goi cua hai vuong quoc truoc đay, trong đo Ambeno đa ton tai tu truoc thoi thuoc đia.
Oecusse la noi đau tien tren đao Timor ma Đe quoc Bo Đao Nha thiet lap thuoc đia, va vi the thuong đuoc coi la noi bat nguon cua Đong Timor. Nam 1556, mot nhom thay tu dong Đo-mi-nich bat đau cong viec truyen đao o vung bo bien phia bac cua Timor. Nam 1641 ho đa đen lang Lifau, 5 km ve phia tay so voi Pante Macassar hien nay, tai đay ho đa lam le rua toi cho gia đinh hoang gia vuong quoc Ambeno. Mot điem đinh cu co đinh cua nguoi Bo Đao Nha xuat hien vao thap ky 1650 do nhung nguoi nhap cu tu Larantuka tren đao Flores. Nguoi lai Au-A tai Lifau tro thanh Topasses. Sau nam 1664 ho đuoc cac si quan thuoc cac gia đinh Hornay va Da Costa cai quan, va hien dien tren khap Timor. Nam 1702, Lifau tro thanh thu phu cua thuoc đia vi la noi đau tien nhan đuoc chi đao tu Lisbon. Cac thoi ky sau thuong xuyen xay ra xung đot giua chinh quyen va cac nhom Topasses co tu tuong đoc lap, ho co thanh tri tai Tulicao o phia tay cua Lifau, va Animata trong vung noi đia. Duoi su lanh đao cua Gaspar da Costa ho tan cong bot quan su cua Ha Lan tai Kupang ivao namn 1749 nhung đa bi thua tran, va sau đo ho chuyen noi an nau đen Pante Macassar (Oecusse) vao nam 1759 duoi suc ep cua quan đoi Ha Lan. Thu phu cua thuoc đia phai chuyen tu Lifau toi Dili nam 1769, boi cac vu tan cong thuong xuyen cua lanh đao Topass Francisco Hornay III. Hau het Tay Timor ro vao tay Đe quoc Ha Lan, the luc von đa xam chiem ca Indonesia ngay nay. Lanh đao Au-A cua Oecusse đa len cuong vi la vua Timor, va cac thanh vien cua cac hoang toc Hornay va Da Costa Liurai (vua) len tri vi cho đen thoi hien đai. Ho ket hon voi nhung nguoi trung thanh Ambeno. Vao thap ky 1780 co mot su hoa giai đuoc gian xep giua ho va chinh quyen tai Dili, va tu đo ho ung ho chinh quyen Bo Đao Nha.
Nam 1859, voi Hiep uoc Lisbon, trong đo Bo Đao Nha va Ha Lan chia đoi hon đao. Tay Timor tro thanh thuoc đia cua Ha Lan, voi tri so đat tai Kupang, va Đong Timor tro thanh thuoc đia cua Bo Đao Nha, tri so đat tai Dili. Đieu nay khien Oecusse la mot lanh tho bi tach roi va bi cac lanh tho cua Ha Lan bao quanh. Nam 1912 Liurai cua Ambeno, Joao da Cruz, phat đong khoi nghia chong lai Bo Đao Nha. Cuoc khoi nghia bi dap tat va vuong quoc Ambeno bi diet vong. Liurai cua Oecusse tro nen chiem uu the tren toan bo Oecusse. Bien gioi tren bo cuoi cung đuoc hoan thien tai La Hay nam 1916.
Indonesia chiem lanh tho vao ngay 29 thang 11 nam 1975, mot tuan truoc khi phan con lai cua Đong Timor bi Indonesia xam luoc. Tuy nhien, duoi quyen kiem soat cua Indonesia, Oecusse van la mot phan cua tinh Đong Timor nhu truoc. Giong nhu phan con lai cua đat nuoc, cac vu đung đo quan su đa dien ra cho đen khi to chuc cuoc trung cau dan y vao nam 1999. Tren 90 co so ha tang trong quan đa bi pha huy. Oecusse tro thanh mot phan cua Đong Timor đoc lap vao ngay 20 thang 5 nam 2002.


Hanh chinh Oecusse đuoc chia thanh 4 xa:

Nitibe
Oesilo
Pante Macassar (thu phu)
Passabe


Nhan khau Quan co dan so la 58.521 nguoi, thuoc 13.016 ho theo đieu tra nam 2004). Atoni, mot trong nhieu nhom dan toc ban đia co so dan la 20.000 nguoi, phan lon hon dan toc nay song tia cac vung lan can cua Tay Timor. Ngoai hai ngpoon ngu chinh thuc la Tetum va tieng Bo Đao Nha, Tieng Indonesia đuoc su dung rong rai va la ngon ngu chinh cua khu vuc. Nguoi Atoni noi tieng Baikeno, mot ngon ngu thuoc ngu he Nam Đao. Hau het cu dan trong quan la tin đo Cong giao La Ma.


Giao thong Mot ben pha ket noi lanh tho nay voi thu đo Dili voi hai chuyen mot tuan va keo dai 12 tieng. Ngoai ra San bay Oecusse cung ton tai.


Tham khao Lien ket ngoai Union of Capital Cities of the Portuguese Language (in Portuguese) Luu tru ngay 24 thang 12 nam 2005 tai Wayback Machine
Association of Soldiers of Oecusse (in Portuguese) Luu tru ngay 13 thang 12 nam 2005 tai Wayback Machine