Luu Dung (phon the: 劉墉, gian the: 刘墉, binh am: Liu Yong, 1719 - 1805), tu la Sung Nhu (崇如), hieu la Thach Am (石庵), la mot vi quan đai than thoi nha Thanh, trong lich su Trung Quoc. Ong con đuoc dan gian ca tung la Te tuong Luu gu hay Luu gu, du nha Thanh khong co chuc quan Te tuong. Ong noi tieng la vi quan chinh truc, liem khiet, yeu nuoc thuong dan, đuoc trong dung toi chuc quan co đai than duoi thoi Can Long, đoi nghich han voi Hoa Than, mot đai tham quan song cung thoi voi ong.
Ong sinh vao nam Khang Hi thu 58 (1719), mat nam Gia Khanh thu 10 (1805), song qua 4 đoi Hoang đe nha Thanh, gom Khang Hi, Ung Chinh, Can Long va Gia Khanh.


Than the = Tieu su =
Luu Dung sinh nam 1719, que o thon Bang Qua Trang, tran Chu Cau, nay la thanh pho cap huyen Cao Mat, Son Đong, Trung Quoc. Ong la con trai cua Quan co đai than Luu Thong Huan, chuc vu tuong đuong voi Te tuong thoi xua. Tuong truyen, ong co mot cai buou o lung. Vi the, dan gian goi ong Luu La Oa.
Khong chi la mot nha chinh tri, ong con la mot nha thu phap noi tieng. Vi the ma Can Long bay gio yeu men, trong dung va thuong hay bo qua nhieu loi lam cua ong. Khi Luu Dung lam thong phan tai Ky Ninh, mot thuoc ha cua ong đa su dung quoc kho lam viec tu. Ten thuoc ha cap duoi đo pham toi chet, theo luat phap thoi đo thi Luu Dung la cap tren cung phai bi lien luy. Luu Dung co the se bi cach chuc va bi tra tan bang cuc hinh. The nhung Can Long vi men mo tai nang ong nen đa ha chieu khai an, chi đay Luu Dung ra bien cuong đe chuoc toi. Toi nam thu hai thi ong đuoc mien toi, phuc chuc. Trong thoi gian đam nhan cong viec o Quoc Tu giam, vien quan duoi quyen ong bi kien vi toi nhan hoi lo cua thi sinh. Nhung lai mot lan nua, cai long cua Hoang đe đa giup ong thoat chet, chi bi giang chuc, khong truy cuu them. Nhieu lan, Hoa Than lam kho Luu Dung nhung vua Can Long luon dang tay che cho ong đuoc binh an vo su. Hoa Than vi chuyen nay ma rat am uc nhung cung khong the lam gi đuoc ong.
Luu Dung la nguoi rat co danh vong trong long dan chung thoi đo, đuoc moi nguoi kieng ne. Vua Can Long, vi su yen on cua Đai Thanh, cung khong the de dang chem đau mot vien quan đuoc het loi ca tung la thanh liem, mau muc nhu vay. Ong lai con mien toi, giam an cho Luu Dung cung la cach đe gay dung tieng tam, cung co quyen luc cua Hoang đe.
Nhung nam cuoi đoi, ong đuoc nhan đuoc su tin nhiem rat lon  cua Thai tu Vinh Diem. Ong đuoc tan phong lam Thai tu thai bao, tuc thay cua Thai tu. Khi Vinh Diem len ngoi, tuc Gia Khanh Đe, Luu Dung nghiem nhien tro thanh sung than so mot trong trieu. Đoi lap voi ong, Hoa Than tung la sung than trong trieu thoi Can Long, nay bi Gia Khanh ban chet.
Luu Dung mat nam 1805, tho 86 tuoi. Nhu vay, ong đa co hon 50 nam lam quan trong ca hai thoi Can Long va Gia Khanh.


= Luu truyen dan gian =
Viec Luu Dung bi gu, khong phai la bi tat bam sinh ma đen nam 40 tuoi ong moi bi gu. Va chinh Ky Hieu Lam đa đat cho ong biet hieu la Luu La Oa Tu, nghia Ong Luu lung gu.
Mac du đuoc dan gian goi la Te tuong Luu gu, nhung thuc ra đay chi la cach goi mang ham y ca ngoi tai đuc cua ong, con thuc te thi nha Thanh khong đat ra chuc Te tuong nen hien nhien Luu Dung khong co chuc vi nhu vay. Chuc Te tuong o cac tien trieu Trung Quoc co phan nao đo tuong đuong voi chuc Quan co đai than o nha Thanh.


Lam quan = Can Long =
Nam Can Long thu 16 (1751), ong đo Nhi giap đe nhi danh Tien si, lam Thu cat si Han lam vien, bo nhiem Bien tu Tan quan, sau đo lam Thi giang.
Nam Can Long thu 20 (1755), Luu Thong Huan bi hoach toi, Luu Dung bi bai quan bat giam. Ngay sau đo, vu an đuoc giai quyet, ong lai lam Bien tu, sau đo lam Hoc chinh An Huy. Trong thoi gian nay ong quan ly cong sinh, giam sinh tuyen chon nguoi tai tai đia phuong.
Nam Can Long thu 24 (1759), ong lam Hoc chinh Giang To, trong thoi gian nay ong dang so xin bat cac huyen lai cac phu huyen, luoi nhac dong choi phai sat hach vao qui cu.
Nam Can Long thu 27 (1762), ong đuoc bo nhiem lam Tri phu Thai Nguyen tinh Son Tay. Sau đo vi đe lieu thuoc o phu lam bay, ong bi bat sung quan lam linh canh quan đai. Sau mot nam lenh giang chuc đuoc thu hoi, ong đuoc bo nhiem vao Tu thu xu. Khong lau sau đo, nho an trach cua cha ong đuoc bo nhiem lam Tri phu Giang Ninh tinh Giang To.
Nam Can Long thu 37 (1772), ong đuoc bo nhiem lam An sat su Thiem Tay. Nam sau, cha ong qua đoi, ong xin tu quan ve que chiu tang.
Nam Can Long thu 41 (1776), sau thoi gian chiu tang ket thuc, ong đuoc bo nhiem lam Noi cac Hoc si tai Nam Thu phong. Sau đo lam Hoc chinh Giang To.
Nam Can Long thu 43 (1778), ong đuoc bo nhiem ve Giang To voi nhiem vu chinh day hoc trong huyen Đong Đai, Nhu Cao. Nam Can Long thu 45 (1780), ong đuoc bo nhiem lam Tuan phu Ho Nam. Trong thoi gian ong đam nhiem, ong đa xu ly nhieu vu an sau đo đuoc lam Ta đo Ngu su tai Nam Thu phong đong thoi kiem Quan ly Quoc Tu giam.
Nam Can Long thu 47 (1782), vang menh Hoang đe Can Long, ong va Hoa Than cung Tien Phong thanh tra Tuan phu Son Đong la Quoc Thai tham o. Quoc Thai hoi lo ong va Tien Phong nhieu lan nhung đeu bi khuoc tu. Phat hien nhieu sai pham tham o, Quoc Thai bi xu tu. Sau vu an, Can Long bo nhiem ong lam Thuong thu Bo Cong, truc tai Thuong Thu phong.
Nam Can Long thu 48 (1783), ong đuoc bo nhiem lam Truc Le Tong đoc, sau đo phong lam Hiep bien Đai hoc si. Nam Can Long 54 (1789), do cac thay day Hoang tu xao nhang chuc trach, ong la nguoi cai quan chung, ong bi giang lam Thi lang. Mot thoi gian sau ong đuoc phong lam Noi cac Hoc si, sau đo la Hoc chinh Thuan thien, Ta Thi lang Bo Le, Ta đo Ngu su Đo Sat vien.
Nam Can Long thu 56 (1791), ong đuoc bo nhiem lam Thuong thu Bo Le, sau đo la Thuong thu Bo Lai.


= Thoi Gia Khanh =
Nam Gia Khanh thu 2 (1797), ong đuoc phong lam The Nhan cac Đai hoc si.
Nam Gia Khanh thu 4 (1799), ong đuoc phong Thai tu Thieu bao, ong đuoc Gia Khanh Đe chi đinh xu ly vu an cua Van Hoa đien Đai hoc si Hoa Than. Sau khi kiem tra phat hien Hoa Than tham o 20 toi, xu chem đau Hoa Than.
Nam Gia Khanh thu 6 (1801), ong đuoc bo nhiem lam Chinh Tong tai Hoi Đien quan.
Nam Gia Khanh thu 7 (1802), Gia Khanh Đe yeu cau ong o lai Bac Kinh đe chu tri chinh su. Khi đo ong đa hon 80 tuoi.


Trong nghe thuat Kinh kich co vo Te tuong Luu La Oa. Đien anh co bo phim Te tuong Luu gu, Luu La Oa xu an truyen ky, Tieu tu Luu gu, v.v...


Mo phan Nam 1958, lang mo cua Luu Dung đuoc phat hien tai thanh pho Cao Mat, khi khai quat len, nguoi ta thay hai cot cua ong van con nguyen ven sau hon tram nam nam duoi long đat. Hop so cua ong kha lon, va bap chan dai khoang 75 cm, uoc tinh chieu cao cua ong la 1,9 met, mot chieu cao đang kinh ngac cho thoi đai cua minh. Phat hien nay khien cac nha su hoc phai kinh ngac, ho suy luan rang cai ten "Luu Gu" co the bat nguon tu viec ong phai cui nguoi thap đe to long kinh trong khi gap vua Can Long va Gia Khanh, hai vi vua co chieu cao khoang 1,7 met. Tuy nhien, cung co kha nang ong bi gu lung khi ve gia do thoi quen thuong xuyen cui nguoi.


Tham khao Lien ket ngoai Phim "Te tuong Luu gu" (đoan mo đau tap)
Phim "Te tuong Luu gu" (đoan cuoi tap)
"Ky Hieu Lam", con goi la "Ky đai tau" (tau thuoc to), mot di ban truyen thuyet ve Luu Dung