O to đien (cung la xe o to chay bang pin hoac xe hoi chay bang đien) la mot chiec o to cam đien voi luc đay co đuoc tu mot hoac nhieu đong co đien, su dung nang luong thuong đuoc luu tru trong pin sac cho o to.
Ke tu nam 2008, su phuc hung trong san xuat xe o to đien đa xay ra do nhung tien bo ve pin, su lo ngai ve viec tang gia dau va mong muon giam phat thai khi nha kinh. Mot so chinh quyen cap quoc gia va đia phuong đa thiet lap cac khoan tin dung thue, tro cap va cac uu đai khac đe thuc đay viec gioi thieu va ap dung tren thi truong đai chung cac loai xe đien moi, thuong phu thuoc vao kich thuoc pin, pham vi đien nang va gia mua. Khoan tin dung thue toi đa hien tai đuoc Chinh phu Hoa Ky cho phep la 7,500 đo la My moi xe. So voi xe chay đong co đot trong, xe đien em hon va khong co khi thai ra đuoi xe, va thuong tao ra luong khi thai thap hon noi chung.
Sac mot chiec xe đien co the đuoc thuc hien tai nhieu tram sac, nhung tram sac nay co the đuoc lap đat o ca nha va khu vuc cong cong. Hai chiec xe đien ban chay nhat moi thoi đai, Nissan Leaf va Tesla Model S, đuoc Cuc Bao ve Moi sinh Hoa Ky đanh gia co toc đo len toi 151 mi (243 km) va 335 mi (539 km) tuong ung. Tinh đen  thang 12 nam 2018, Leaf la chiec xe đien co kha nang chay tren đuong cao toc ban chay nhat tu truoc đen nay voi hon 380.000 chiec đuoc ban tren toan the gioi, tiep theo la Tesla Model S voi 263.500 chiec đuoc ban tren toan the gioi.
Tinh đen  thang 12 nam 2018, co khoang 5,3 trieu xe hybrid chay đien va cam đien hang nhe đang đuoc su dung tren toan the gioi. Mac du co su tang truong nhanh chong, ty le xe đien cam đien toan cau chi chiem khoang 1 tren 250 xe (0,40%) luu thong tren đuong tren the gioi vao cuoi nam 2018. Thi truong xe hoi cam đien đang chuyen huong sang xe chay bang pin hoan toan, vi ty le toan cau giua doanh so hang nam cua BEVs va PHEV đa tang tu 56:44 nam 2012, len 60:40 vao nam 2015 va tang len 69:31 vao nam 2018.


Lich su Nam 1884, hon 20 nam truoc Ford Model T, Thomas Parker đa che tao chiec xe đien thuc te đau tien o London bang cach su dung pin sac cong suat cao đuoc thiet ke đac biet cua rieng minh. Flocken Elektrowagen nam 1888 đuoc thiet ke boi nha phat minh nguoi Đuc Andreas Flocken. O to đien la mot trong nhung phuong phap ua thich đe tao luc đay o to vao cuoi the ky 19 va đau the ky 20, mang đen mot muc đo thoai mai va de van hanh ma nhung chiec xe o to chay xang khong the đat đuoc thoi đo. So luong xe đien đat đinh khoang 30.000 xe vao đau the ky 20.
Nam 1897, o to đien đa co ung dung thuong mai đau tien o My. Dua tren thiet ke cua Electrobat II, mot đoi gom muoi hai chiec taxi va mot chiec xe buyt đa đuoc su dung o thanh pho New York nhu mot phan cua du an đuoc tai tro boi Cong ty Pin luu tru đien Philadelphia. Trong the ky 20, cac nha san xuat xe đien chinh o My la Anthony Electric, Baker, Columbia, Anderson, Edison, Riker, Milburn, Bailey Electric v.v... Khong giong nhu xe chay bang xang, nhung chiec xe đien it on hon va khong yeu cau thay đoi thiet bi.

Nhung tien bo cai tien đong co đot trong (ICE) trong thap ky đau tien cua the ky 20 đa lam giam bot nhung loi the tuong đoi cua xe đien. Thoi gian tiep nhien lieu nhanh hon nhieu cua ho, va chi phi san xuat re hon, khien chung tro nen pho bien hon. Tuy nhien, mot thoi điem quyet đinh la su ra đoi vao nam 1912 cua đong co khoi đong đien thay the cac phuong phap khac, thuong rat ton cong, đe khoi đong ICE, chang han nhu quay bang tay.
Sau chiec xe đien tung giu ky luc toc đo chay tren đat lien. Chiec cuoi cung trong so chung la La Jamais Contente co hinh ten lua, do Camille Jenatzy đieu khien, đa pha vo rao can toc đo 100 km/h (62 mph) bang cach đat toc đo toi đa 105,88 km/h (65,79 mph) vao ngay 29 thang 4 nam 1899.
Đau nhung nam 1990, Uy ban Tai nguyen Hang khong California (CARB) đa bat đau thuc đay cac phuong tien tiet kiem nhien lieu hon, tiet kiem nhien lieu hon, voi muc tieu cuoi cung la chuyen sang cac phuong tien khong thai khi nhu xe đien. Đe đap ung, cac nha san xuat o to đa phat trien cac mo hinh đien, bao gom Chrysler TEVan, xe ban tai Ford Ranger EV, GM EV1 va S10 EV, hatchback Honda EV Plus, miniwagon Nissan Altra EV va Toyota RAV4 EV. Ca US Electricar va Solectria đeu san xuat o to đien xoay chieu 3 pha AC voi su ho tro cua GM, Hughes va Delco. Nhung chiec xe đien đau tien nay cuoi cung đa rut lui khoi thi truong My.
Nha san xuat o to đien California Tesla Motors bat đau phat trien vao nam 2004, sau nay se tro thanh Tesla Roadster (2008), san pham đau tien đuoc giao cho khach hang vao nam 2008. Roadster la xe đau tien đuoc san xuat hang loat hoan toan bang đien su dung pin lithium-ion te bao đuoc phep luu thong tren cao toc va la san pham đau tien cua xe hoan toan bang đien co kha nang đi du lich hon 200 mi (320 kilomet) sau moi lan sac.
Doanh so toan cau cua Tesla đa vuot qua 250.000 đon vi vao thang 9 nam 2017. Lien minh Renault Nissan Mitsubishi đa đat đuoc cot moc 500.000 chiec xe đien đuoc ban vao thang 10 nam 2017. Tesla đa ban chiec Model S thu 200.000 trong quy IV nam 2017. Doanh so cua Global Leaf đa vuot qua 300.000 chiec vao thang 1 nam 2018, giu ky luc la chiec xe đien cam đien ban chay nhat the gioi tu truoc đen nay. Tesla đa giao chiec Model 3 thu 100.000 vao thang 10 nam 2018.


Pin Moi truong Nhieu quoc gia đa đat muc tieu cam ban cac loai xe chay bang xang va dau diesel trong tuong lai, đang chu y la; Na Uy vao nam 2025, Trung Quoc vao nam 2030, An Đo vao nam 2030, Đuc vao nam 2030, Phap vao nam 2040 va Anh vao nam 2040 hoac 2050. Tuong tu, nhieu thanh pho tren the gioi đa bat đau chuyen đoi phuong tien giao thong cong cong sang phuong tien dung đien.


Xem them Xe chay đien
Xe may đien


Tham khao Lien ket ngoai O to chay đien tai Tu đien bach khoa Viet Nam
Electric automobile tai Encyclopædia Britannica (tieng Anh)