Nguoi mau (tieng Anh: model) la nguoi co vai tro quang ba, trinh dien hoac quang cao cac san pham thuong mai (gop phan lam noi bat cac bo trang phuc tai cac buoi trinh dien thoi trang) hoac ho tro the hien truc quan cho nhung sang tao nghe thuat hoac tao dang chup anh.
Cong viec lam mau ("modeling" trong tieng Anh My) đuoc coi la khac voi cac loai hinh bieu dien cong cong khac, chang han nhu dien xuat hoac nhay. Mac du su khac biet giua lam mau va bieu dien khong phai luc nao cung ro rang, xuat hien trong mot bo phim hoac mot vo kich thuong khong đuoc coi la "lam mau".
Cac loai hinh cong viec lam mau gom: thoi trang, glamour, the thao, bikini, my thuat, body-part, quang ba tren cac an pham. Nhung nguoi mau xuat hien tren mot loat cac phuong tien truyen thong bao gom: sach, tap chi, phim anh, bao, internet va truyen hinh. Nguoi mau thoi trang đoi khi đuoc xuat hien trong cac phim nhu (Pret-a-Porter va Looker); cac chuong trinh truyen hinh thuc te nhu (America's Next Top Model va The Janice Dickinson Modeling Agency); cac video ca nhac ("Freedom! '90", "Wicked Game", "Daughters (John Mayer)" va "Blurred Lines").
Nguoi noi tieng, bao gom cac dien vien, ca si, ngoi sao the thao va cac ngoi sao truyen hinh thuc te, thuong xuyen tham gia cac cuoc thi nguoi mau, bai tap cung nhu hop đong ben canh cong viec thuong xuyen cua ho.


Lich su = Thoi ky đau =
Lam nguoi mau nhu mot nghe đuoc ghi lai lan đau tien vao nam 1853 boi Charles Frederick Worth, "cha đe cua Haute couture", khi ong ngo loi voi vo minh, Marie Vernet Worth, lam mau cho nhung thiet ke trang phuc cua ong.
Thuat ngu "house model" đa đuoc đat ra đe mieu ta loai cong viec nay. Cuoi cung, đieu nay đa tro thanh thong le cho cac nha thiet ke mot o Paris.  Khong co yeu cau đo vat ly tieu chuan cho mot nguoi mau va hau het cac nha thiet ke se su dung phu nu co kich co khac nhau đe the hien su đa dang trong thiet ke cua ho.
Voi su phat trien cua nhiep anh thoi trang, nghe nguoi mau mo rong sang nghe nguoi mau anh.  Nguoi mau van kha an danh va đuoc tra luong tuong đoi thap, cho đen cuoi nhung nam 1940, khi ba sieu mau đau tien tren the gioi la Barbara Goalen, Bettina Graziani va Lisa Fonssagrives bat đau co thu lao rat lon.
Trong nhung nam 1940 va 1950, Graziani la nguoi phu nu đuoc chup anh nhieu nhat o Phap va la nu hoang khong the choi cai cua thoi tranh cao cap, trong khi Fonssagrive xuat hien tren hon 200 trang bia cua Vogue; su cong nhan ten tuoi cua co đa dan đen tam quan trong cua  Vogue  trong viec đinh hinh su nghiep cua cac nguoi mau thoi trang. Mot trong nhung nguoi mau đuoc biet đen nhieu nhat trong nhung nam 1940 la Jinx Falkenburg đuoc tra 25 đo la moi gio, mot khoan tien lon vao thoi điem đo; cho đen nhung nam 1950, Wilhelmina Cooper, Jean Patchett, Dovima, Dorian Leigh, Suzy Parker, Evelyn Tripp va Carmen Dell'Orefice cung thong tri thoi trang.
Dorothea Church la mot trong nhung nguoi mau da mau đau tien trong nganh đuoc cong nhan o Paris.  Tuy nhien, nhung nguoi mau nay khong đuoc biet đen ben ngoai cong đong thoi trang. Cac so đo hinh the cua Wilhelmina Cooper la 38"-24"-36", nguoc lai so đo cua Chanel Iman la 32"-23"-33". Nam 1946, Ford Models đuoc Eileen va Gerard Ford thanh lap tai New York; đay la mot trong nhung đon vi quan ly nguoi mau lau đoi nhat tren the gioi.


= Thap nien 1960 va su khoi đau cua nganh cong nghiep =

Vao nhung nam 1960, the gioi nguoi mau bat đau thanh lap cac van phong đai dien cho nguoi mau. Tai Chau Au, dich vu thu ky đong vai tro la đai ly nguoi mau se tra phi cho ho moi tuan tinh theo cac tin nhan va đat lich hen cong viec. Hau het cac nguoi mau chiu trach nhiem voi hoa đon cua rieng minh.
Tai Đuc, cac van phong đai dien khong đuoc phep lam viec theo ty le phan tram thu nhap cua mot nguoi, vi vay ho tu goi minh la thu ky. Ngoai tru mot so san dien quoc te o Paris hoac New York, viec đi luu dien xuyen quoc gia la tuong đoi kho đoi voi mot nguoi mau. Hau het cac nguoi mau chi hoat đong tai mot thi truong do luat lao đong khac nhau đieu chinh nguoi mau o cac quoc gia khac nhau.
Vao nhung nam 1960, Y co nhieu nha thiet ke mot va tap chi thoi trang va đang rat can nguoi mau. Cac van phong đai dien tai Y thuong ep buoc cac nguoi mau tro ve Y ma khong can thi thuc lam viec bang cach giu lai tien luong cua ho.
Ho cung se tra tien mat cho nguoi mau cua minh, đong nghia se phai giau cac co quan hai quan.  Khong co gi la khi nhung nguoi mau o trong cac khach san nhu La Louisiana o Paris hoac Arena o Milan bi canh sat đot kich vao phong khach san tim kiem thi thuc lam viec cua ho. Co tin đon rang cac van phong đai dien canh tranh đung đang sau cac cuoc đot kich. Đieu nay khien nhieu van phong đai dien nguoi mau đuoc lap ra tren toan the gioi; vi du: Marilyn Agency co chi nhanh o Paris va New York.
Vao cuoi nhung nam 1960, Luan Đon đuoc coi la thi truong tot nhat o chau Au do cach tiep can co to chuc va sang tao hon cho cong viec nguoi mau. Chinh trong thoi ky nay, nguoi mau bat đau tro thanh nhung cai ten chung. Nhung nguoi mau nhu Jean Shrimpton, Tania Mallet, Celia Hammond, Twiggy, Penelope Tree thong tri nen thoi trang Luan Đon va đuoc tra luong cao, khac voi nhung nguoi tien nhiem cua ho. Twiggy tro thanh guong mat cua '66 khi 16 tuoi.
Tai thoi điem nay, cac cong ty đai dien khong han che ve so đo cua nguoi mau ma ho quan ly, mac du viec ho ky voi nhung nguoi mau co chieu cao thap hon la khong pho bien. Twiggy co chieu cao 5 foot 6 inch (168 cm) voi so đo vong nguc 32" cung mai toc nam gioi, đuoc ghi nhan voi viec đa lam thay đoi tieu chuan nguoi mau ly tuong. Vao thoi điem đo, co kiem đuoc 80 bang mot gio, trong khi muc luong trung binh la 15 bang mot tuan.

Nam 1967, 7 trong so cac cong ty quan ly nguoi mau hang đau o Luan Đon đa thanh lap Hiep hoi Cong ty Đai dien Nguoi mau Luan Đon. Viec hinh thanh cua hiep hoi nay đa giup chinh thuc hoa mo hinh va thay đoi nganh cong nghiep thoi trang. Ngay ca voi thai đo chuyen nghiep hon đoi voi nguoi mau, nguoi mau thoi ky đo van đuoc ky vong se tu lam toc va trang điem truoc khi ho đen buoi chup hinh. Trong khi đo, cac cong ty chiu trach nhiem ve thuong hieu va tu lieu quang ba cho nguoi mau. Cung nam đo, cuu nguoi mau thoi trang hang đau Wilhelmina Cooper đa mo cong ty thoi trang Wilhelmina Models cua rieng minh cung voi chong. Đen nam 1968, FM Agency va Models 1 đuoc thanh lap va đai dien cho cac nguoi mau theo cach tuong tu nhu cac cong ty đai dien lam ngay nay.
Đen cuoi nhung nam 1960, nguoi mau đuoc đoi xu tot hon va kiem đuoc tien luong tot hon. Mot trong cong ty đi đau, Ford Model la cong ty đai dien đau tien ung truoc so tien ho no va thuong cho phep nhung nguoi mau tuoi teen, khong song o đia phuong, cu tru tai nha cua ho, tien than cua nha o "model housing".


Van hoa = Phim =
Am muu giay got nhon (Viet Nam) (2013)
Cuoi đuong bang (Viet Nam) (2012)
Khong the guc nga (2013)
Looker (My) (1981)
Model (Han Quoc) (1997)
Nguoi mau (2011)
Nhung co gai chan dai (Viet Nam) (2004)
Nhung ngon nen trong đem (Viet Nam) (2002)
Nhung ngon nen trong đem 2 (Viet Nam) (2016)
Ready to wear (Pret-a-Porter) (My) (1994)
Sieu mau xi trum (Viet Nam) (2009)
Vong eo 56 (Viet Nam) (2016)


= Am nhac =
Das Model (phien ban tieng Anh la The Model) (Karl Bartos, Ralf Hutter, Emil Schult) đuoc trinh bay boi Krafwerk (1978) (đuoc cover boi Nini, Vina Uyen Mi, Ha Vy, Quynh Huong tai Asia 2)
Freedom! '90 (George Michael) đuoc trinh bay boi George Michael (1990)
Giac mo aikia (Nguyen Quang Dung) (OST Nhung co gai chan dai) đuoc trinh bay boi Viet Thanh (2004)


= TV Show =
Altitude model look (Altitude men international) (lan đau: 2013)
America's next top model (lan đau: 2003)
Asia's next top model (lan đau: 2012)
Asian supermodel contest (lan đau: 2006)
Elite model look (lan đau: 1983)
Global asian model (lan đau: 2019)
Miss model of the world (lan đau: 1988)
Miss supermodel worldwide (lan đau: 2018)
Mister model international (lan đau: 2013)
Mister model of the world (lan đau: 2017)
Supermodel International (lan đau: 2010)
The Janice Dickinson modeling agency (lan đau: 2006)
Top model of the world (lan đau: 1993)
Vietnam's next top model (lan đau: 2010)
World next top model (lan đau: 2016)


Xem them Sieu mau
Danh sach nguoi mau Viet Nam


Tham khao Lien ket ngoai