Ngay 19 thang 4 nam 1775, mot nhom binh linh trong quan đoi Anh hanh quan vao đat lien tu Boston, Massachusetts đe tim mot kho tru vu khi va đuoc lenh bat giu mot so nguoi lanh đao đia phuong. Tai Lexington, ho đung đo va bi mot nhom vu trang đia phuong nho tap hop tai trung tam thanh pho ban tra. Đi xa them nua, ho đung đo mot nhom vu trang khac lon hon tai mot cay cau tai Concord va phai rut lui, mo ra niem vinh hien cho lich su My. Tro ve lai Boston, nhom linh bi nhieu nguoi ban tia. Cac cuoc đung đo nay, xay ra sau 12 nam tu khi xung đot chinh tri giua nhom nguoi My va Nghi vien Anh ngay cang tang, la dau hieu đau tien cua Cach mang Hoa Ky.
Vao ngay 10 thang 5, 1775, Đe Nhi Quoc hoi Luc đia (Continental Congress) voi đai bieu tu khap 13 thuoc đia Anh bat đau hop tai thanh pho Philadelphia, Pennsylvania. Quoc hoi tuc khac thiet lap mot Chinh phu lien bang bao gom ca 13 thuoc đia, chiem lay nhung chuc nang truoc kia cua vua va Nghi vien Anh, va chi thi cac bang nay soan ra hien phap cua ho đe tu tri. Quoc hoi bo nhiem George Washington lam nguoi lanh đao Quan đoi Luc đia (Continental Army) va gui ong đen Boston, noi cac nhom vu trang đia phuong đang bao vay quan đoi Anh.
Sau mot nam xung đot, Quoc hoi tuyen bo rang nuoc Hop chung quoc Hoa Ky đoc lap tu Anh trong ban Tuyen ngon đoc lap. Nhiem vu soan ban tuyen ngon đoc lap đuoc giao cho mot uy ban 5 nguoi, trong đo co John Adams va Benjamin Franklin, nhung tai lieu nay phan lon la do Thomas Jefferson chap but. Tuy nhien, van ban cua Jefferson đa đuoc Franklin duyet lai nhieu lan va đuoc trinh len Quoc hoi sau khi sua đoi nhieu cho, trong đo co ca viec cat xen phan to cao vua George ve van đe no le.
Quoc gia đau tien cong nhan Hoa Ky sau khi tuyen bo đoc lap la nuoc Dubrovnik (luc đo đuoc goi la Ragusa).
Voi su giup đo cua Phap, Hoa Ky cuoi cung chien thang cuoc Chien tranh Cach mang My voi Anh, ky Hiep đinh Paris, cap cho đat nuoc moi sinh ra nay mot lanh tho bao la trai dai tu Đai Tay Duong đen song Missisippi, ke ca khu vuc Ngu Đai Ho. Nen đoc lap cua Hoa Ky sau đo cung đuoc Vuong quoc Pho duoi trieu vua Friedrich II Đai Đe thua nhan.
Trong hau qua chien tranh, quoc gia non tre nay bi suy yeu kinh te, va su yeu đuoi cua cac to chuc chinh tri lam lung lay chinh quyen. Đe nhi Quoc hoi Luc đia van con giu đia vi Chinh phu lien bang, đuoc chinh thuc trong Nhung Đieu khoan Lien hiep, đuoc đua ra va co hieu luc vao nam 1778, nhung khong đuoc phe chuan cho đen nam 1781. Nhung Đieu khoan Lien hiep la so đo chinh quyen cua mot lien minh lau dai giua cac bang, nhung khong đinh ro Hoa Ky la mot quoc gia that su hay chi la mot lien minh giua cac bang đoc lap đang hop tac voi nhau.
Vao nam 1787, khi nhieu nguoi nhan ro quoc gia nay can mot Chinh phu lien bang manh va tron ven hon, mot hoi nghi đe xem xet sua đoi cac đieu khoan đuoc to chuc. Quoc hoi nay, hop mat tai Philadelphia, quyet đinh soan thao mot hien phap, đuoc 11 bang phe chuan vao nam 1788.
Hien phap Hoa Ky co hieu luc tu nam 1789, va George Washington đuoc bau lam tong thong đau tien.


Cach mang va Đoc lap Hop Chung Quoc Hoa Ky la mot lien hiep gom co 13 thuoc đia trai dai vung duyen hai mien đong Bac My. Trong the ky 17 va 18, cac thuoc đia đa thanh lap truyen thong dan chu tu tri khi bi Anh sao lang trong luc đang đuong đau voi noi chien va nhieu van đe khac. Sau khi Chien tranh Bay Nam (tai Bac My đuoc goi la Chien tranh Phap va Nguoi da đo) ket thuc vao nam 1763, Anh tro thanh cuong quoc manh nhat, nhung bi no nan đay ray. No luc tang thue cua Nghi vien Anh lam nhieu nguoi thuoc đia lo rang quyen tu tri cua ho đang co nguy co.

Sau mot vai bat đong voi Nghi vien Anh ve chuyen thue ma, nhung thuoc đia đau tien thanh lap uy ban đe truyen đat thong tin ve cac chong đoi va cuoi cung to chuc mot hoi nghi đe tay chay hang hoa Anh. Đe nhat Quoc hoi Luc đia nay co 12 thuoc đia tham du, nhung khong co lanh đia Florida cua Anh va Georgia tai mien nam va Newfoundland va Nova Scotia tai mien bac, cung nhu lanh đia noi tieng Phap Quebec. Quoc hoi đe nhat nay quyet đinh se to chuc mot Quoc hoi đe nhi neu no luc giai hoa voi Anh bi that bai.
Đe nhi Quoc hoi Luc đia khai mac vao thang 5 nam 1775, sau cuoc xung đot giua cac nhom vu trang tai Massachusetts va quan đoi Anh vao thang 4. Voi 13 thuoc đia tham du, Quoc hoi đe nhi bat đau to chuc mot Chinh phu lien bang va chi thi cac bang nay soan ra hien phap bang đe tu tri. Thang 6 nam 1775, George Washington, mot nguoi Virginia tieng tam co kinh nghiem trong Chien tranh Phap va Nguoi da đo đuoc bo nhiem lam chi huy Quan đoi Luc đia moi vua đuoc thanh lap do su ket hop cua cac luc luong vu trang đang bao vay quan đoi Anh tai Boston.
Ngay 4 thang 7 nam 1776, Đe nhi Quoc hoi Luc đia, đang van con hop tai Philadelphia, tuyen bo đoc lap trong mot tai lieu quan trong, ban Tuyen ngon đoc lap, đuoc soan thao boi Thomas Jefferson. Nuoc đau tien cong nhan Hoa Ky la thanh bang Dubrovnik (đuoc goi la Ragusa vao thoi đo) o Y. Cung nam đo, co phai bo su than My đen yet kien Trieu đinh Pho, đuoc nha vua Friedrich II Đai Đe tiep đon nong hau. Ngay khi nen Cong hoa non tre My troi day, vua Pho đa tim cach trong đoi hang hoa voi ho. Khong nhung the, Nu hoang nuoc Nga la Ekaterina II Đai Đe cung co cam tinh voi nguoi My.
Trong thang 8, tu chinh quoc, quan đoi Anh đo bo len Thanh pho New York, noi quan Anh đang đong chiem vi quan phong thu cua Washington con qua yeu kem. Quan Anh đong chiem thanh pho nay cho đen khi cuoc chien tranh cham dut. Cuoi nam 1776, quan My gianh nhung chien thang ve chien thuat va tinh than. Mot ke hoach lon, sau nay đuoc goi la Chien dich Saratoga, đuoc chinh phu Anh thiet lap tai kinh thanh Luan Đon đe keo quan tu Canada xuong nam va tu Hudson len bac, hop binh tai Albany, New York đe chia cac thuoc đia thanh hai phan, cach ly Tan Anh Cat Loi (New England) ra khoi cac luc đia khac. Vi khong đuoc thong tin, quan Anh do tuong John Burgoyne chi huy xuong tu Canada đa gap phai rung ram vao phia bac cua Albany, New York. Trong suot mua he 1777, quan cua Burgoyne chi tien đuoc mot vai dam, va cuoi cung đa bi mot luc luong My đong nguoi hon đanh bai tai Tran chien Saratoga. Trong luc đo, quan đoi Anh đang le phai tien len Hudson đe gap Burgoyne, nhung lai tien đen Philadelphia trong mot no luc ket thuc chien tranh bang cach chiem giu "thu đo" cua nguoi My.

Chien thang tai Saratoga cua quan dan My đa khien Phap cong khai đong minh voi My. Khi Phap tham gia, chien tranh nay đa tro thanh mot cuoc tranh chap toan cau, sau đo Tay Ban Nha va Ha Lan cung tham gia vi ho la nhung cuong quoc muon ngan chan su banh truong cua Anh Quoc. Chinh phu Anh lai đem quan đen cac luc đia mien nam it nguoi o hon va su hang hai tham gia vao cuoc cach mang cung thap hon. Nu hoang Nga Ekaterina II Đai Đe cung thiet lap "Lien minh cac nuoc trung lap vu trang" (1780) chong đoi Anh Quoc. Voi vua Friedrich II Đai Đe, nuoc Pho gia nhap lien minh nay, cung voi vai nuoc manh o Bac Au. Trong nam 1781, tinh hinh hai ben be tac. Trong tran đanh lon o Toa an Guilford, quan Anh do Huan tuoc Charles Cornwallis cam đau đanh bai đuoc quan My cua tuong Nathanael Greene chi huy. Nhung nguoi Anh thiet hai nang nen phai rut quan khoi đay.
Sau đo, George Washington khon kheo đanh lua quan Anh, đe roi lien quan My - Phap phong toa đat lien trong khi phan bien bi thuy binh Phap phong toa. Trong tran kich chien tai Yorktown, Virginia, quan Anh bi đanh bai, Cornwallis thay vay phai cho quan ngung ban. Sau khi Cornwallis đau hang, Anh khong con no luc tim giai phap quan su nua.
Trong cac cuoc đam phan, phia My đuoc đai dien boi mot nhom duoi su lanh đao cua Benjamin Franklin, trong đo co John Adams va John Jay. Ho bac bo thoa thuan voi Phap đe khong thuong luong rieng voi Anh Quoc (lam cho Phap khong đoi hoi đuoc gi tu Anh Quoc) va đa thuong luong đuoc mot ranh gioi cho My. Ranh gioi nay vuot qua day Allegehny cho đen tan song Mississippi va khu vuc phia nam Ngu Đai Ho, bao gom mot dien tich đat chua co nguoi o lon gan bang Tay Au. Thoa thuan nay đuoc goi la Hiep uoc Paris (1783). Sau đo, vao ngay 11 thang 9 nam 1785, Hiep đinh thuong mai va huu nghi Pho - My đuoc nha vua Friedrich II Đai Đe ky ket. Hiep đinh nay co hieu luc 10 nam, qua đo nguoi My đuoc tu do buon ban voi nguoi Pho.


Su hinh thanh cac to chuc lien bang = Nhung Đieu khoan Lien hiep =
Hiep uoc Paris đem lai hoa binh va nen đoc lap cho Hoa Ky, nhung voi mot chinh phu chua on đinh. Đe nhi Quoc hoi Luc đia đa viet ra Nhung Đieu khoan Lien hiep trong nam 1777 đe lam ro vai tro cua Quoc hoi. Cac đieu khoan nay đa tao ra mot lien minh lau dai, that su ma noi ve Quoc hoi nay tuy la to chuc lien bang duy nhat nhung it quyen ve tu quan ly tai chinh hay thi hanh cac nghi quyet đuoc đua ra. Trong thoi ky khung hoang kinh te hau chien, tai mot vai tieu bang cac cuoc bao đong ve chinh tri đa no ra them vao đo cac no luc dung chinh phu đe xoa no cua cac con no đa khien gioi lanh đao lo lang. Su bat luc ro rang trong đen bu cac mon no chien tranh, them vao đo Quoc hoi khong xung la dien đan hop tac hieu qua cua cac tieu bang nham thuc đay phat trien thuong mai va kinh te, đieu đo lam cho tinh hinh them u am.


= Quoc hoi lap hien =
Mot so no luc đe to chuc mot phong trao đe cuong va đoi hoi cai cach đa dan đen Quoc hoi to chuc mot đai hoi moi, đa đuoc khai mac tai Philadelphia, Pennsylvania trong mua he nam 1787. Nay đuoc goi la Quoc hoi lap hien nam 1787, no co muc đich đon gian la đua ra nhung đe nghi cai cach Nhung Đieu khoan Lien hiep, nhung đa bi mat tro thanh mot hoi nghi đe viet mot hien phap moi sau buoi hop đau tien. Ban Hien phap tu hoi nghi keu goi thanh lap mot chinh phu lien bang, voi cac đac tinh: 

pham vi hoat đong huu han,
khong le thuoc cac tieu bang,
co quyen han cao hon tat ca tieu bang trong mot so lanh vuc
co quyen thau thue, va
đuoc quyen lap ra mot nganh hanh phap, mot nganh tu phap, va mot quoc hoi lap phap luong vien.
Mo hinh to chuc Quoc hoi nay la net dung hoa chinh cua hoi nghi, vi cac tieu bang nho muon van đuoc giu quyen moi Tieu bang mot phieu (quyen ho đa đuoc co trong cac đieu khoan cua Nhung Đieu khoan Lien hiep truoc đay). Cac tieu bang lon thi đoi hoi quyen han moi Tieu bang phai đuoc dua tren dan so va tai nguyen. Đe đat đuoc dung hoa, hoi nghi quyet đinh Thuong nghi vien se la noi cac tieu bang đuoc đai dien binh quyen, con so dan bieu vao Ha nghi vien cua moi tieu bang se đuoc tuyen cu theo tong so đia hat cu tri (electoral district) voi dan so tuong đuong (nhu vay cac tieu bang đong dan se co nhieu đia hat cu tri va đai bieu hon cac tieu bang đat rong nhung dan thua).
Ngon ngu ban Hien phap cung keu goi viec phe chuan qua hinh thuc cac Hoi nghi Lap hien cua moi tieu bang, đuoc đac cu vao cong viec nay. Do đo, hoi nghi đa gui ban Hien phap nay ve cac tieu bang voi yeu cau can phai to chuc cac Hoi nghi Lap hien đia phuong.
Mot so cac Tieu bang nho, dan đau boi Delaware, chap nhan ban du thao Hien phap khong chut do du. Nhung tai ca hai tieu bang New York va Virginia, nhat la tai New York, van đe nay tro thanh đe tai ban cai soi noi.
Virginia, thuoc đia Anh đau tien thanh cong trong viec đinh cu Bac My, la tieu bang voi dan so đong, co truyen thong chinh tri lau đoi, va co hang ngu lanh đao la nhung nguoi đa cong hien lon lao cho cuoc Cach mang gianh đoc lap. Rieng New York cung la mot tieu bang lon đong đuc dan cu. Voi so cang nam o vi tri ly tuong ben bo Đai Tay Duong, Tieu bang nay se gop phan đinh đoat thanh cong hay that bai cua nuoc Hoa Ky trong tuong lai. The nhung quyen luc chinh tri đia phuong New York lai nam chat trong vong kiem soat cua mot so lanh đao đia phuong co quyen luc lau đoi, ma khong co gi cho thay nhung nguoi nay se muon chia quyen cho cac lanh đao quoc gia hay nhung nguoi se nam chinh phu lien bang.
Hoi nghi Phe chuan Hien phap New York vi the tro nen tam điem cua cac cuoc tranh luan soi noi ve đe tai chap nhan hien chuong.


= Viec phe chuan hien chuong =
Phe ung ho Hien phap lay ten goi la Nhom Lien bang (the Federalists), va ho nhanh chong đuoc long toan dan trong nuoc. Trong nhom nay, noi tieng nhat la cac ong Alexander Hamilton, James Madison, va John Jay. Ba nhan vat nay la nhung nguoi đong gop nhieu nhat vao Lien bang Thu tap (Federalist Papers), ten goi chung cua khoang 85 bai tham luan đuoc đang tren bao chi New York thoi điem đo. Nhin tu nhieu goc đo khac nhau, cac bai nay la cac van kien lap quoc cua Hoa Ky. Tuy nhien, cac bai viet nay ra đoi sau Hoi nghi Lap hien, va chi la mot phan đong gop cho cuoc tranh luan o New York.
Phe thieu thien cam voi mot chinh phu trung uong nhieu quyen uy lay ten la Nhom Phi Lien bang (anti-Federalists). Ho e ngai rang mot chinh quyen voi quyen thu thue se nhanh chong tro nen đoc tai va hu bai nhu chinh phu thuoc đia Anh truoc đay vai thap nien. Trong nhom nay, đung đau la hai ong Patrick Henry va George Mason. Hai ong rat quan tam đen viec Hien phap hien chua co Bo luat Dan quyen (Bill of Rights).
Đieu ly thu nhat la ong Thomas Jefferson—luc đo đang la đai su My tai Phap—lai khong theo nhom nao, ma chi co thai đo trung lap đe đon nhan bat cu mot trong hai đuong huong. Tuy vay, tu Phap ong cung co viet thu ve bay to ban khoan cua ong ve ban du thao Hien phap voi mot bang huu—sau nay la đong minh cua ong—la ong James Madison. Trong khi đo, nhom Lien bang cung gay đuoc them rat nhieu uy tin va loi the khi Đai tuong George Washington, khi đo đang la chu tich Hoi nghi Lap hien, len tieng ung ho lap truong cua ho.
Khi đuoc Madison hua hen la se co Bo luat Dan quyen, Virginia đong y phe chuan. Tai New York, gia đinh Clinton, nhung nguoi nam tron chinh truong New York, cung nhan nhuong phan nao đe Alexander Hamilton đat đuoc thang loi phe chuan trong hoi nghi. Theo du thao, Chinh phu lien bang se bat đau co hieu luc tai cac tieu bang đa phe chuan mot khi co chin Tieu bang bo phieu thuan. Hien phap Hiep chung quoc Hoa Ky do đo chinh thuc ra đoi khi New Hampshire bo phieu thuan vao ngay 21 thang sau, nam 1788. Khi Virginia bo phieu thuan ngay 26 thang sau va New York ngay 26 thang bay, tong cong 11 tieu bang đa thong qua hien phap, trong đo co tat ca cac tieu bang lon nhat.
Tai Bac Carolina, Hoi nghi phe chuan cham dut truoc khi bo phieu binh bau. Voi đa so đai bieu thuoc phe Phi Lien bang, lai đuoc chu toa boi mot nguoi rat nguong mo ong Jefferson (va vi the tan đong voi nhung ban khoan do du cua ong nay nhu đa noi tren), hoi nghi quyet đinh hoan lai viec phe chuan. Su đinh hoan nay co hieu luc cho đen khi tan Quoc hoi co du luat cu the đua đen Bo luat Dan quyen, nham tu chinh Hien phap va đam bao mot so quyen loi cong dan can ban.
Rieng tieu bang Đao Rhode khong to chuc hoi nghi phe chuan nao truoc khi Chinh phu lien bang bat đau hoat đong vao thang 4 nam 1798
Quoc hoi sau đo sap xep to chuc cuoc tong tuyen cu toan quoc đau tien, voi ket qua Đai tuong George Washington đac cu tong thong, va John Adams đac cu pho tong thong. Thanh pho New York đuoc chon lam thu đo đau tien va tam thoi cua quoc gia, va ong Washington tuyen the nhiem chuc noi đay thang 4 nam 1798, tai Lien bang phu (Federal Hall), ha-luu ban đao Manhattan.
Duoi su lanh đao cua James Madison, Quoc hoi tien khoi giu đung loi hua truoc đay ve luat dan quyen, va đe cu ve cac tieu bang 12 tu chinh an. Trong so 12 tu chinh an nay, 10 tu chinh an se đuoc bo phieu thuan nhanh chong va tro thanh Du luat Dan quyen, mot se khong đuoc phe chuan, va mot se đuoc thong qua sau nay duoi ten goi tu chinh an 27.
Đuoc tin Du luat Dan quyen đuoc thong qua, Bac Carolina lap tuc tai trieu tap hoi nghi phe chuan va nhanh chong thong qua Hien phap. Đao Rhode theo sau va phe chuan vao 29 thang nam, 1790, mot tuan truoc khi Du luat Dan quyen chinh thuc ra đoi.


= Su hinh thanh cua he thong đa nguyen =
Trong Hien phap Hoa Ky khong co đe cap đen đang phai chinh tri, va nhom khai quoc (founding fathers) thuong xuyen nhao bang đieu ma cac ong goi la "chu thuyet be phai", hien tuong thuong gap o cac chinh phu tieu bang. Tuy nhien nguoi ta co the thay nhen nhum trong cuoc tranh luan lap hien giua cac phe nhom su thanh phinh phoi thai cua mot he thong đa nguyen, sau nay se đuoc lo dien.
Nhom Lien bang, nhung nguoi truoc đay ho hao lap hien, tro nen nhung phan tu đac luc đua Chinh phu lien bang vao hoat đong. Rieng nhom Phi Lien bang, truoc von đa khong co to chuc vung chac, sau khi Hien phap ra đoi nhan chong tan ra. Tuy nhien, quan niem chinh tri cua ho (ve viec tap trung quyen luc ve cac tieu bang va viec giam bot quyen luc cua chinh phu trung uong) van đuoc luu truyen va thinh hanh. Nhung tu tuong cua ho đuoc hap thu vao tien trinh thanh lap mot đang phai moi, lay ten đang Cong hoa, hay Dan chu cong hoa. Đang nay sau đo luon đong vai tro đoi lap voi nhom Lien bang, va nam quyen tham chinh nam 1800 khi ong Thomas Jefferson đac cu tong thong.


Chu thich Lien ket ngoai Con đuong dan đen nen đoc lap Luu tru ngay 29 thang 4 nam 2005 tai Wayback Machine
Su hinh thanh cua mot chinh phu quoc gia Luu tru ngay 29 thang 4 nam 2005 tai Wayback Machine