Cong đong đai ket Vatican lan thu hai, goi tat la Cong đong Vatican lan thu hai hay Vatican II, la cong đong đai ket thu 21 cua Giao hoi Cong giao La Ma. Cong đong đuoc nhom hop tai Vuong cung Thanh đuong Thanh Phero o Vatican trong bon ky hop, moi ky hop keo dai tu 8 đen 12 tuan vao mua thu moi nam tu nam 1962 đen nam 1965. Cong viec chuan bi cho Cong đong keo dai 3 nam, tu mua ha nam 1959 đen mua thu nam 1962. Cong đong đuoc Giao hoang Gioan XXIII khai mac vao ngay 11 thang 10 nam 1962, va do Giao hoang Phaolo VI be mac ngay 8 thang 12 nam 1965 (tai vi Giao hoang trong 3 ky hop cuoi sau khi Giao hoang Gioan XXIII mat vao ngay 3 thang 6 nam 1963). Khong co ban tuyen bo bat kha ngo.
Giao hoang Gioan XXIII khoi xuong Cong đong nay vi cho rang Giao hoi can đuoc canh tan (aggiornamento). Đe ket noi voi cac thanh phan dan Chua trong the ky 20, khi ma đoi song trong vat chat ngay mot chiem linh the gioi, mot so hoat đong cua Giao hoi can đuoc canh tan, va giao ly Cong giao cung can đuoc rao giang trong tuong quan va de nam bat đoi voi cac thanh phan dan Chua thuoc thoi đai nay. Nhieu Nghi phu thau hieu đieu nay, trong khi mot so khac co niu giu quan điem bao thu. Tuy nhien, nhom ung ho "canh tan" đa chien thang truoc phia đoi lap, va ket qua la 16 van kien đuoc Cong đong đua ra nham phat trien manh me he thong giao ly va muc vu nhu: cai cach sau rong hoat đong phung vu, đoi moi cac hoc thuyet ve Giao hoi, mac khai va giao dan, cach tiep can moi trong quan he giua Giao hoi va the gioi, ve Đai ket, ve quan he lien ton va ve tu do ton giao.
Theo Giao hoang Bien Đuc XVI thong điep chinh cua Cong đong la tinh quan trong cua su Phuc sinh voi Kito huu. Cong đong đoi moi đoi song thanh hien, co gang đoi thoai voi nhung ton giao khac, va keu goi ca the gioi đen su thanh thien la muc đich quan trong nhat theo Đuc Giao hoang Phaolo VI. Ve sau tieng ban xu đuoc dung rong rai trong Thanh le thay the tieng Latin, pham phuc thuong đuoc su dung la Gothic thay vi Roman nhu truoc đay, Kinh nguyen Thanh The đuoc bo sung them nhieu mau, nam phung vu đuoc tinh gian, linh muc đuoc phep huong ve giao dan khi cu hanh Thanh le, va am nhac co nhieu thich nghi voi cac dan toc, du vay binh ca van la chuan muc cua thanh nhac. Nhieu cai cach con gay tranh cai trong cong đong tin huu Cong giao.
Trong cac nguoi tham du cuoc hop thu nhat cua Cong đong co bon ngai tro thanh giao hoang: Hong y Giovanni Battista Montini la Giao hoang Phaolo VI; Giam muc Albino Luciani la Giao hoang Gioan Phaolo I; Giam muc Karol Wojtyła la Giao hoang Gioan Phaolo II; va Cha Joseph Ratzinger, co mat lam co van than hoc, la Giao hoang Bien Đuc XVI.
Thap ki 50 thuyet than hoc va nghien cuu kinh thanh trong Giao hoi bat đau mat tinh bao thu cua Cong đong Vatican lan thu nhat. Nhung nha than hoc nhu Karl Rahner va John Courtney Murray dua tren loi keu goi đoi moi cua Giao hoang Gioan XXIII ma tim cach tich hop kinh nghiem cua loai nguoi thoi nay voi cac nguyen tac giao hoi can cu vao Chua Kito, con nhung nguoi khac nhu Yves Congar, Henri de Lubac, va Joseph Ratzinger thi lay su hieu biet đung đan ve kinh thanh va cac Giao phu cua Giao hoi lam co so chan hung. Cung luc cac giam muc phai đoi pho voi nhung bien đoi chinh tri, xa hoi, kinh te, va cong nghe. Nguyen la Cong đong Vatican lan thu nhat đuoc trieu tap gan mot the ky truoc đe thu xep cac van đe đuong đai, vi bi Quan đoi Y cat ngan vao nam 1870 nen chi thao luan xong đuoc vai tro cua giao hoang cung quan he hoa hop giua đuc tin va ly tri, con vai tro cua giam muc va giao dan thi chua quyet đinh.
Ngay 25 thang 1 nam 1959 Giao hoang Gioan XXIII bao ke hoach trieu tap Cong đong, chua đay ba thang sau khi đac cu vao thang 10 nam 1958, lam kinh ngac Giao trieu. Nhung nguoi ben trong Giao hoi ban đau bay to it y kien, lanh tu ton giao va phi ton giao ben ngoai đeu huong ung. Ngay 25 thang 12 nam 1961 Cong đong đuoc chinh thuc trieu tap. Truoc đo Gioan XXIII thua nhan đa đen luc "cho khong khi trong lanh vao cua so". Nhung tin huu khac ben ngoai Giao hoi Cong giao đuoc moi phai quan sat vien đen Cong đong. Ca Giao hoi Chinh Thong giao Đong phuong lan cac giao phai Tin Lanh đeu đong y, nhung khong du vao viec tan thanh cac van kien cong đong.


Nien bieu = Thong bao va Ky vong =
Ngay 25 thang 1 nam 1959 Giao hoang Gioan XXIII lam cho ngay nhung hong y co mat ngac nhien khi bao y đinh trieu tap cong đong o Roma. Duoi mat trang tron Giao hoang đa bao truoc cho nhung tin huu cam nen tu tap tai quang truong Thanh Peter va đua ve đo sang cua anh trang.
Chi muoi ngay truoc đo, Thanh Giao hoang Gioan XXIII đa thu noi y đinh nay voi mot trong cac Hong y hien dien la Hong y Ngoai truong Domenico Tardini va nhan đuoc su ung ho nhiet thanh. Mac du, sau đo, Giao hoang noi y đinh ve Cong đong đen voi ong đot ngot khi tro chuyen voi Tardini, nhung co hai Hong y đa đe cap đen van đe nay va gay su chu y cua Đuc Giao hoang. Hai Hong y nay la nhung thanh vien bao thu nhat, Ernesto Ruffini cung Alfredo Ottaviani. Hai vi đa trinh Giao hoang Pio XII ve y tuong nay vao nam 1948, va sau đo đe xuat mot lan nua truoc khi Đuc Gioan XXIII tuu vi, vao ngay 27 thang 10 nam 1958.
Cong tac sua soan Cong đong mat hon hai nam, do 10 uy ban đac trach cung nguoi đam nhiem truyen thong đai chung voi hop nhat Kito giao va mot Uy ban Tru bi trung uong co 120 uy vien đe phoi hop tong the, phan lon bao gom cac thanh vien cua Giao trieu Roma. 737 nguoi đen du Vatican I, hau het tu chau Au; tu 2.100 đen hon 2.300 tham du Vatican II tuy theo phien hop. Ngoai ra co nhieu chuyen gia (periti) đoi san đe khuyen bao ve nhung van đe than hoc, hoa ra anh huong lon ket qua cua Cong đong. 17 giao phai Chinh Thong giao va Tin Lanh cu quan sat vien. Hon ba chuc đai dien cua nhung cong đong tin huu khac cung co mat o phien mo man, cuoi ky hop thu tu con so đa tang len gan 100.


 Mo man  Ngay 11 thang 10 nam 1962 Giao hoang Gioan XXIII mo man Cong đong o Vuong cung thanh đuong Thanh Phero tai Thanh Vatican va đoc ban tuyen bo Hay vui len, hoi Me Giao hoi truoc cac Nghi phu.
Phien lam viec đau tien cua Cong đong mo vao ngay 13 thang 10 nam 1962. Hom đo du đinh bau len cac thanh vien cua muoi uy ban cong nghi, bao gom 16 uy vien đuoc bau va tam đuoc bo nhiem. Hau het cong viec cua Cong đong la do cac uy ban lam. Mac du co suy đoan la thanh vien Giao trieu se chiem so đong trong cac uy ban cong nghi, nhung Hong y cao cap nguoi Phap Achille Lienart thinh cau Cong đong doi lai cuoc bo phieu đe cho giam muc co thoi gian tim hieu cac ung vien ma lap danh sach mot cach than trong. Hong y nguoi Đuc Josef Frings tan thanh đe nghi. Cong đong nghi hop chi sau 15 phut.


 Uy ban  Trong cac nhom theo quoc gia va khu vuc voi cac cuoc hop ben le cac giam muc thao luan thanh vien cua cac uy ban cung nhung van đe khac. Ban nhap (schemata) tu cac phien sua soan bi bo va ban moi đuoc soan. Khi Cong đong hop vao ngay 16 thang 10 nam 1962 thi mot danh sach uy vien moi đuoc trinh bay va đuoc Cong đong duyet. Mot thay đoi quan trong la so thanh vien tu Trung va Bac Au tang đang ke, vuot ra ngoai cac nuoc nhu Tay Ban Nha hay Y. Hon 100 giam muc tu chau Phi, chau A va chau My Latin la nguoi Ha Lan hoac nguoi Bi va thuong lien ket voi cac giam muc tu nhung nuoc đo. Cac nhom moi do Hong y nguoi Ha Lan Bernardus Johannes Alfrink cung Hong y nguoi Bi Leo Suenens lanh đao.
Rut cuc 11 uy ban va ba ban thu ky đuoc thanh lap:

Uy ban chuyen trach Giao ly Đuc tin va Đao đuc (De doctrina fidei et morum);
Uy ban chuyen trach Giam muc va Chinh quyen cac giao phan (De episcopis et dioecesium regimine);
Uy ban chuyen trach cac Giao hoi Đong phuong (De ecclesiis orientalibus);
Uy ban chuyen trach Ky luat Bi tich (De sacramentorum disciplina);
Uy ban chuyen trach Ky luat Giao si va Tin huu (De disciplina cleri et populi christiani);
Uy ban chuyen trach Tu si (De religiosis);
Uy ban chuyen trach Phung vu Thanh (De sacra liturgia);
Uy ban chuyen trach Truyen đao (De missionibus);
Uy ban chuyen trach Chung vien, Nghien cuu va Truong Cong giao (De seminariis, de studiis, et de educatione catholica);
Uy ban chuyen trach Tong đo Giao dan, Bao chi, va Đieu hoa Cac buoi trinh dien (De fidelium apostolatu va De scriptis prelo edendis et de spectaculis moderandis);
Uy ban Ky thuat va To chuc;
Ban Thu ky Thuc đay Hop nhat Kito giao (Ad christianorum unitatem fovendam);
Ban Thu ky Hanh chinh.


 Bien co  Sau khi Cong đong nghi hop vao ngay 8 thang 12 thi viec sua soan ky hop thu hai bat đau, du đinh ​​mo vao nam 1963. Tuy nhien phai dung lai luc Giao hoang Gioan XXIII mat vao ngay 3 thang 6 nam 1963, vi cong đong đai ket tat nhien bi tam ngung sau cai chet cua giao hoang trieu tap no, cho giao hoang ke tiep ra lenh hoac tiep tuc hoac giai tan. Ngay 21 thang 6 nam 1963 Giao hoang Phaolo VI đac cu va ngay lap tuc tuyen bo Cong đong se hop lai.


= Ky hop thu hai: nam 1963 =
Truoc ky hop thu hai Giao hoang Phaolo VI xu ly mot so van đe to chuc va thu tuc nay ra tu khoa I bang cach moi them cac quan sat vien Cong giao va ngoai đao, giam so ban nhap đuoc đe xuat xuong con 17 (đuoc soan tong quat hon cho phu hop tinh muc vu cua Cong đong) va cho phep cac phien hop chung đuoc cong khai.
Ngay 29 thang 9 nam 1963 Giao hoang Phaolo mo đau ky hop thu hai, nhan manh tinh muc vu cua Cong đong va đe ra bon muc đich cua no:

xac đinh đay đu hon ban chat cua Giao hoi va vai tro cua giam muc;
đoi moi Giao hoi;
tai thong nhat tat ca cac tin huu, bao gom muu cau su tha toi cho nhung tin huu Cong giao thuc đay ly giao;
bat đau đoi thoai voi the gioi.
Hai van kien Thanh Cong đong Chung (Sacrosanctum Concilium) va Giua nhung su ky dieu (Inter mirifica) thong qua. Cac giam muc tiep tuc sua đoi ban nhap ve Giao hoi, cac giam muc cung giao phan va ve đai ket. Cung ky hop le thanh hien trinh nu đuoc tu chinh va đang vao nam 1970.
Ngay 8 thang 11 nam 1963 Hong y Josef Frings chi trich Bo Giao ly Đuc tin va khau chien voi Bo truong Alfredo Ottaviani, mot trong nhung cuoc tranh luan kich tinh nhat cua Cong đong. Ve sau co van than hoc cua Frings ten Joseph Ratzinger se lam Hong y đung đau cung bo cua Toa Thanh va tro thanh Giao hoang Bien Đuc XVI. Ky hop thu hai ket thuc vao ngay 4 thang 12 nam 1963.


= Ky hop thu ba: nam 1964 =
Cac ban nhap tiep tuc đuoc sua đoi dua tren y kien cua cac Nghi phu. Mot so ban thao đuoc gian tinh đe cho đuoc duyet trong ky hop thu ba. Viec thi hanh cac sac lenh giao pho cho cac uy ban sau cong đong.
Cuoi ky hop thu hai Hong y Leo Joseph Suenens tu Bi che Cong đong vang phu nu. Thang 9 nam 1964 15 phu nu đuoc bo nhiem lam vien du thinh, sau cung Vatican II co tong cong 23 vien du thinh nu, 10 nguoi theo đao. Tuy khong co chuc vu chinh thuc trong cac cuoc thao luan, nhung van đen hop tieu ban ve cac van kien cua Cong đong, đac biet la cac van ban lien he toi giao dan. Hang tuan gap nhau đe đoc cac van kien du thao va phat bieu y kien.
Ky hop thu ba mo vao ngay 14 thang 9 nam 1964. Rat nhieu đe xuat đuoc giai quyet. Ba van kien Tai lap su hop nhat (Unitatis redintegratio), cac Giao hoi Đong Phuong (Orientalium Ecclesiarum), va Anh sang muon dan (Lumen gentium) đuoc ban hanh.
Ban nhap ve đoi song va chuc vu cua cac linh muc cung hoat đong truyen giao cua Giao hoi bi gui ve cho uy ban viet lai hoan chinh. Nhung ban nhap con lai tiep tuc đuoc sua, đac biet la van kien ve vi tri cua Giao hoi trong the gioi hien nay va ve tu do ton giao. Mot vai sua đoi ve ban nhap tu do ton giao gay tranh cai. Tuy van kien khong đuoc đem ra bieu quyet trong ky hop thu ba, song Giao hoang Phaolo hua ky hop tiep theo se xem xet ban nhap nay đau tien.
Ngay 21 thang 11 nam 1964 Giao hoang Phaolo đong ky hop thu ba. Ong cong bo thay đoi viec nhin an Thanh The va chinh thuc xac nhan lai Đuc Maria la "Me cua Giao hoi". Du mot so nguoi đoi them cac tin đieu ve Đuc Maria, Phaolo VI xin ho đoi Cong đong huong dan.


= Ky hop thu tu: nam 1965 =

Phaolo VI va hau het cac giam muc đeu muon ky hop thu tu la ky cuoi cung. Hong y Ritter nhan xet, cong viec bi đinh tre do mot tieu so it trong Giao trieu sieng "giao tiep" voi giao hoang hon so đong tien thu. Truoc ky hop thu tu 11 ban nhap van chua soan xong. Ban nhap 13 ve Giao hoi trong the gioi hien nay đuoc giao dan giup sua đoi.
Ngay 14 thang 9 nam 1965 Giao hoang Phaolo VI mo đau ky hop cuoi cung. Ngay hom sau ban hanh tu sac thanh lap Thuong Hoi nghi Giam muc đe duy tri su hop tac chat che giua cac giam muc va Giao hoang sau Cong đong.
Ky hop thu tu truoc tien xem xet van kien Pham gia con nguoi (Dignitatis humanae), ngay 21 thang 9 thong qua theo 1.997 phieu thuan voi 224 phieu chong, gay tranh cai nhieu hon nhung van kien cong đong khac. Tiep theo cac Nghi phu duyet ba van kien Vui mung va Hy vong (Gaudium et spes), Đen voi muon dan (Ad gentes), va Chuc vu Linh muc (Presbyterorum ordinis).
Cong đong cung thong qua nhung van kien khac đuoc xem xet trong cac ky hop truoc, bao gom Loi Thien Chua (Dei verbum) va Chua Kito (Christus Dominus), Đuc ai hoan hao (Perfectae caritatis), Sac lenh ve Đao tao Linh muc (Optatam totius), Vai tro rat quan trong cua giao duc (Gravissimum educationationis), va Hoat đong tong đo (Apostolicam actuositatem).
Van kien Thoi đai chung ta (Nostra aetate) gay tranh cai vi đinh rang mot vai nguoi Do Thai thoi Chua Kito va tat ca moi nguoi Do Thai thoi nay khong chiu trach nhiem giet Chua Kito.

Mac dau chinh quyen Do Thai va thuoc ha đa đua đen cai chet cua Chua Kito, nhung khong the quy trach mot cach ham ho nhung toi ac đa pham trong khi Nguoi bi kho nan cho het moi nguoi Do Thai thoi đo, cung nhu cho nguoi Do Thai thoi nay. Du Giao Hoi la dan moi cua Chua, nhung viec Chua phe thai va nguyen rua nguoi Do Thai khong the coi nhu la ket luan cua Thanh Kinh.... nho minh co di san chung voi nguoi Do Thai, cung nhu đuoc thuc đay boi đuc ai đao hanh cua Phuc Am chu khong phai vi ly do chinh tri, nen Giao Hoi rat lay lam đau long vi su ghen ghet, đan ap, nhung hanh đong cua chu nghia bai Do Thai trong bat cu thoi nao va do bat cu ai đoi voi nguoi Do Thai.

Sau Cong đong thi bat đau nhan manh cai thien quan he giua Do Thai giao va Cong giao.
Mot su kien quan trong trong nhung ngay cuoi cung cua Cong đong la viec Giao hoang Phaolo cung Thuong phu Chinh Thong giao Athenagoras bay to hoi tiec ve nhieu hanh đong trong qua khu dan đen Đai ly giao giua giao hoi phuong tay va phuong đong.
Ngay 8 thang 12 Cong đong chinh thuc ha man. Cac giam muc tuyen bo tuan theo cac sac lenh cua Cong đong. Đe giup thi hanh lenh cua Cong đong, Giao hoang Phaolo:

thanh lap truoc đo Uy ban Giao hoang ve Phuong tien Truyen thong Xa hoi đe tro giup cac giam muc trong viec dung cac phuong tien nay cho muc đich muc vu;
tuyen bo nam Thanh tu ngay 1 thang 1 đen ngay 26 thang 5 nam 1966 (sau đo keo dai đen ngay 8 thang 12 nam 1966) đe keu goi tin huu Cong giao hoc tap chap nhan cac quyet đinh cua Cong đong va ap dung chung trong viec đoi moi tam linh;
đoi ten Thanh bo thanh Bo Giao ly Đuc tin vao nam 1965, cung ten va quyen han cua nhung bo khac thuoc giao trieu Roma;
lam thuong truc ban thu ky Thuc đay Hop nhat Kito giao, ban thu ky ngoai đao, va ban thu ky nguoi khong tin.


Van kien Cong đong Vatican lan thu hai ra bon hien che va 12 van kien khac.


= Hien che =


 Hien che ve Phung vu thanh  Thanh Cong đong Chung (Sacrosanctum Concilium) la van kien đau tien đuoc Cong đong thong qua, ve phung vu cua giao hoi. Giao hoang Bien Đuc XVI giai thich rang mot y tuong co ban cua Cong đong la "đat su than bi cua Phuc sinh lam trung tam cua than phan Kito huu, đoi song Kito huu, nam Kito giao, mua Kito giao, to ra trong le Phuc sinh va Chua nhat, luon luon la ngay Phuc sinh." Vi the phung vu, đac biet la Bi tich Thanh The, "vua la đinh cao Giao hoi nham toi, vua la nguon goc tat ca quyen luc cua Giao hoi."
Viec sua lai phung vu lap tuc anh huong đoi song cua tin huu Cong giao. Ly do chinh la Cong đong muon giao dan tich cuc du vao phung vu, tuc "thay đuoc ro rang nhung gi ho đang lam, hang hai tham gia nghi thuc, va len cao ve mat tinh than". Tu giua thap ky 60 Thanh le đuoc phep cu hanh trong tieng ban đia đe cho giao dan de hieu. Thanh le đoc nhieu cau Kinh Thanh hon. Ban Kinh Thanh van Latin hieu đinh cua Thanh le van la ban chinh thuc đe dich sang nhung ngon ngu khac. Loi keu goi giao dan than gia tich cuc hon vao cac hoat đong cua Hoi thanh khong chi dung lai o sac lenh phung vu, ma con đuoc nhung van kien sau nay cua Cong đong lam ro them;. Tuy nhien, Hien che Phung vu thanh khong nham xoa bo truyen thong Phung vu nhu nhung nguoi Truyen thong nham tuong. Khong co sac lenh nao cam viec cu hanh Thanh Le quay len, va tieng Latinh van đuoc Cong đong ra lenh duy tri trong Phung vu. 


 Hien che Tin ly ve Giao hoi  Anh sang muon dan (Lumen gentium) chi dan cho nhung van kien ve sau ve đai ket, ngoai đao, tu do ton giao, va cho đung cua Giao hoi trong the gioi. Sac lenh ra ket luan gay tranh cai la mac du "nhung cong đong tin huu khac con khiem khuyet ve mat to chuc," song trong mot so truong hop co the "la phuong tien ban on tot hon." Giam muc Bi Emil de Smedt che mo hinh to chuc đang co cua giao hoi gay nen su tap giao quyen, su cung nhac, va su kieu ngao, so voi mo hinh nhan manh ‘dan Chua’ đuoc Anh sang muon dan khen ngoi. Theo Giao hoang Phaolo VI "muc đich đac trung va co ban nhat cua cac giao huan cua Cong đong" la loi keu goi nen thanh toan cau, Giao hoang Gioan Phaolo II goi la "khia canh von co va thiet yeu cua loi day [cua cac Nghi Phu] ve Giao hoi", la noi "moi Kito huu bat ke cap bac đia vi đeu đuoc keu goi đen su sung man cua đoi song Kito huu va su hoan hao cua long bac ai" (Lumen gentium, 40). Trong tong thu Evangelii Gaudium (17) Giao hoang Phanxico noi se lay Anh sang muon dan lam co so thao luan toan the Dan Chua truyen đao, tiep can truyen giao, viec hoa nhap nguoi ngheo vao xa hoi, va hoa binh voi đoi thoai trong xa hoi. Giao hoang Phanxico cung bat đau lanh đao mot cach tap the hon theo loi goi cua Cong đong, thong qua cac hoi đong giam muc va mot hoi đong co van toan cau gom tam hong y.


 Hien che Tin ly ve Mac khai cua Thien Chua  Loi Thien Chua (Dei Verbum) tro ra nguyen ly huu hieu trong cac van kien khac cua Cong đong la "Viec nghien ngam thanh kinh, co the noi la linh hon cua than hoc thieng lieng". Co nhan xet rang Loi Thien Chua la van kien pha le nhat cua Cong đong vi đat Kinh Thanh ve lam nen tang cua đoi song Kito huu va loi day Kito giao, hien nhien trong nhung tai lieu khac. Nguyen la mac du viec nghien cuu Kinh Thanh đuoc tan thanh mot cach de dat vao thoi Giao hoang Pio XII, nhung hoc gia bi nghi thien ve tu tuong đoi moi van bi khoa mom. Lai co nhung nguoi nghi rang Cong đong Vaticano II cham dut cuoc Phan Cai chinh va ha be chu nghia bao thu trong Giao hoi va neu dan chung cho lap luan cua ho nhu: sac lenh phung vu cua Cong đong keu goi dung cac van ban phung vu nay bang tieng ban ngu mot cach rong rai hon, cung voi rao giang Kinh Thanh mot cach sang suot hon ve "moi tinh giua Thien Chua va loai nguoi".
Nhung nhan xet nhu vay la co tinh xuyen tac theo huong cap tien va phu nhan thanh qua bao ve Đuc tin ngan nam cua Giao hoi. Xin nhac lai la Cong đong Vaticano II van ra lenh duy tri tieng Latinh trong Phung vu o đieu 36 cua Hien che Phung vu thanh, va chi cho phep tieng đia phuong trong truong hop đuoc chuan nhan. Mot điem khac la Giao ly cua Giao hoi ngay nay van khang đinh: “Ca Thanh Kinh va Thanh Truyen lam nen mot nen tang Đuc tin duy nhat.” Đay la chan ly ngan đoi khong thay đoi cua Giao hoi, khong bao gio Giao hoi phu nhan Thanh Truyen đe chi đat Thanh Kinh lam nen tang chan ly Đuc tin nhu phai Khang cach tin nhan.


 Hien che Muc vu ve Giao hoi trong the gioi ngay nay  Vui mung va Hy vong (Gaudium et spes) phat trien cach nhin Giao hoi la "dan hanh huong cua Chua" va la "su hiep thong" cua Anh sang muon dan, dua tren lich su day bao cua Giao hoi va "cac dau chi thoi đai". Van kien phan anh loi giao huan rang moi tin huu đuoc rua toi co cung nhiem vu Chua Kito giao cho Giao hoi: truyen đao khap the gioi mot cach thuc thoi trong luc hop tac cung Chua Thanh Than. Cung thach thuc nhung nguoi khong cho đam phan nhung van đe nhu ham muon tinh duc, bat cu ai vao thoi Giao hoang Phanxico đeu thay ro.


= Nhung van kien khac =
Ban tuyen bo mo man – Hay vui len, hoi Me Giao hoi (Gaudet Mater Ecclesia) la ban tuyen bo mo man cua Cong đong Vatican lan thu hai, Giao hoang Gioan XXIII đoc vao ngay 11 thang 10 nam 1962 truoc cac giam muc cung cac đai bieu cua 86 nuoc va to chuc quoc te. Ong chi trich nhung "tien tri du bao tham hoa" cho giao hoi hay the gioi. Ong thua nhan cho tot cua viec phan ly chinh giao, song cung biet thach thuc hoa nhap đuc tin vao đoi song cong cong. Giao hoi "đap ung cac nhu cau ngay nay bang cach giai thich tinh hop le cua giao ly cua minh mot cach đay đu thay vi len an", bang cach sua đoi lai giao ly co xua cho co hieu luc muc vu. Giao hoi cung "cam đong truoc long thuong xot va su tot lanh voi nhung đua con bi ly tan cua ba." Truoc khi len ngoi giao hoang Gioan XXIII chung minh tai ngoai giao cua ong o Phap.
Sac lenh ve cac Phuong tien Truyen thong Xa hoi – Giua nhung su ky dieu (Inter mirifica) ban hanh ngay 4 thang 12 nam 1963 thao luan tinh quan trong cua phuong tien truyen thong voi su tien bo cua loai nguoi va nhung đong gop tin huu Cong giao co the lam.
Sac lenh ve Hop nhat – Tai lap su hop nhat (Unitatis redintegratio) ban hanh ngay 21 thang 11 nam 1964 đinh rang moi phe đeu co loi trong tranh chap gay nen ly giao va tim cach đoi thoai hop nhat "nhung anh em đa chia lia".
Sac lenh ve cac Giao hoi Cong giao Đong phuong – cac Giao hoi Đong Phuong (Orientalium Ecclesiarum) ban hanh ngay 21 thang 11 nam 1964 khen ngoi su nghiep phung vu va than hoc cua cac giao hoi Đong phuong, tuy o xa nhung van hiep thong voi Roma.
Sac lenh ve Hoat đong Truyen giao cua Giao hoi – Đen voi muon dan (Ad gentes) ban hanh ngay 7 thang 12 nam 1965 nhan manh tam quan trong cua viec truyen giao ben ngoai Giao hoi, nhat la qua viec hinh thanh cac cong đoan o giao hoi đia phuong.
Sac lenh ve Tong đo Giao dan – Hoat đong tong đo (Apostolicam actuositatem) ban hanh ngay 18 thang 11 nam 1965 khuyen khich giao dan song đao va loan truyen Phuc Am trong gia đinh, noi so lam, va hoat đong xa hoi.
Sac lenh ve nhiem vu Giam muc – Chua Kito (Christus Dominus) ban hanh ngay 28 thang 10 nam 1965 xac đinh tham quyen va nhiem vu cua cac giam muc trong giao phan, trong cuoc hop cap mien, va trong giao hoi noi chung.

Tuyen ngon ve Tu do Ton giao – Pham gia con nguoi (Dignitatis humanae) ban hanh ngay 7 thang 12 nam 1965 đinh pham gia can ban cua con nguoi đoi hoi quyen tu do ve van đe ton giao. Moi nguoi phai đuoc tu do tho phuong theo luong tam.
Tuyen ngon ve lien lac cua Giao hoi voi cac ton giao ngoai Kito giao – Thoi đai chung ta (Nostra aetate) ban hanh ngay 28 thang 10 nam 1965 keu goi coi mo va cong tac voi cac ton giao lon tren the gioi.
Sac lenh ve viec canh tan thich nghi đoi song dong tu – Đuc ai hoan hao (Perfectae caritatis) ban hanh ngay 28 thang 10 nam 1965 keu goi canh tan co cau to chuc va quy luat, nhung coi yeu to then chot đe canh tan la the hien cac loi khan kho ngheo, khiet tinh va vang phuc.
Sac lenh ve Chuc vu va Đoi song Linh muc – Chuc vu Linh muc (Presbyterorum ordinis) ban hanh ngay 7 thang 12 nam 1965 lam sang to nhiem vu cua linh muc va su tuong giao giua linh muc voi giam muc va giao dan.
Sac lenh ve Đao tao Linh muc – Sac lenh ve Đao tao Linh muc (Optatam totius) ban hanh ngay 28 thang 10 nam 1965 keu goi huan luyen cac linh muc mot cach nghiem chinh, ke ca viec chu trong đen cac tieu chuan cao trong viec hoc, đoi song tam linh va huan luyen muc vu.
Tuyen ngon ve Giao duc Kito giao – Vai tro rat quan trong cua giao duc (Gravissimum educationationis) ban hanh ngay 28 thang 10 nam 1965 xac nhan su quan trong cua viec giao duc Kito huu o nha, o truong, va o nha tho va keu goi cap nhat phuong phap giao duc cho phu hop cac nganh khoa hoc xa hoi.
Ban tuyen bo ha man – Mot thang sau khi Cong đong đong Giao hoang Phao-lo VI viet buc thu Udienze Generale noi ro cach hieu Cong đong.


Phan đoi Co hai phai khong nhan Cong đong Vatican lan thu hai:

Phai Truyen thong len an cac cai cach tu Cong đong gay nen hau qua co hai, hanh vi ta giao va su tho o voi cac phong tuc, tin nguong, va tap quan ngoan đao cua Giao hoi truoc nam 1962. Ngoai ra tro ra la Cong đong mau thuan voi cac tuyen bo giao hoang truoc Cong đong ve đuc tin, luan ly, va giao ly. Hon nua con luan rang Cong đong vua lam suy yeu đia vi toi cao cua Giao hoi Cong giao so voi nhung giao hoi khac, vua lam nhut tinh than ngoan đao lau đoi cua giao hoi. Hau het cac tin huu thuoc phai Truyen thong chi tuan theo Bo Giao luat nam 1917 vi cac van kien cua Cong đong khong co tinh giao đieu, nen theo ho khong the rang buoc nhung tin huu Cong giao trung kien, nhat la khi dan toi thi hanh long leo cac giao ly lau đoi đuoc cac cuu Giao hoang phe chuan ung ho truoc nam 1962.
Phai Toa khuyet (Sedevacantism) đen noi khang đinh, sau khi cat đut truyen thong va tan thanh ta đao thi cac giao hoang hien tai va ve sau khong co quyen nam giu ngoi bau. Ngoi van trong đen khi mot giao hoang khac bac bo Vatican II va khoi phuc truyen thong truoc nam 1962.
Bo Giao luat nam 1983 quy đinh tin huu Cong giao khong đuoc coi thuong giao huan cua cong đong đai ket mac du khong co tinh chung quyet va cung đinh rang chi Giao hoang tai chuc co quyen đanh gia tu cach đe đuoc hiep thong cung Giao hoi.

Khi Đuc Giao Hoang va Giam Muc đoan dung quyen giao huan chinh thuc đe tuyen bo mot đao ly ve đuc Tin hay phong hoa, mac dau cac ngai khong co y cong bo mot cach chung quyet, thi cac tin huu khong buoc đon nhan voi đuc Tin; tuy vay, ho hay suy phuc ve ly tri va y chi theo tinh than đao giao. Do đo, ho phai tranh nhung gi khong phu hop voi đao ly ay.


Hinh anh Ghi chu Tham khao Thu muc tham khao Alberigo, Giuseppe; Sherry, Matthew (2006), A Brief History of Vatican II, Maryknoll: Orbis Books, ISBN 1-57075-638-4.
Gherardini, Brunero (2011), Il discorso mancato [The missing discourse], Lindau{{Chu thich}}:  Quan ly CS1: đia điem thieu nha xuat ban (lien ket).
Hahnenberg, Edward (2007), A Concise Guide to the Documents of Vatican II, City: Saint Anthony Messenger Press, ISBN 978-0-86716-552-4.
Heraty, J, bien tap (1967), "Vatican Council II", New Catholic Encyclopedia, quyen XIV, Faculty of Catholic University of America (an ban thu 1), New York: McGraw-Hill, ISBN 978-0-07-010235-4, OCLC 34184550.
Rynne, Xavier (1963-1966), The Debates and Decrees of Vatican Council II (with four volumes/sessions), New York: Farrar, Straus, Giroux.
Sullivan, Maureen (2002), 101 Questions and Answers on Vatican II, New York: Paulist Press, ISBN 0-8091-4133-7.


Đoc them = Tan thanh =
Butler, Christopher. "The Church's English Voice: Bishop Christopher Butler, OSB". Vatican II: Voice of the Church. Truy cap ngay 23 thang 5 nam 2020.
Saward, John. "Making the True Vatican II Our Own". Boston: CRUX. Truy cap ngay 23 thang 5 nam 2020.


= Chi trich =
Amerio, Romano (1996). Iota Unum: Studio delle variazioni della Chiesa Cattolica nel secolo XX [Iota Unum: Study of the variations of the Catholic Church in the twentieth century]. Kansas City: Sarto House. ISBN 0-9639032-1-7.
van Buhren, Ralf (2008). Kunst und Kirche im 20. Jahrhundert. Die Rezeption des Zweiten Vatikanischen Konzils [Culture and Church in the 20th Century: The Reception of the Second Vatican Council] (bang tieng Đuc). Paderborn: Schoningh. ISBN 978-3-506-76388-4.
What did the Second Vatican Council do for us?, Christendom Awake.
Gherardini, Brunero, Church-Tradition-Magisterium, Centre for Mediaeval Studies Leonard Boyle, Ban goc luu tru ngay 20 thang 1 nam 2012. Vatican II in the light of Tradition and Magisterium of the Catholic Church.
Sinke Guimaraes, Atila (1997). In the Murky Waters of Vatican II. Metairie: MAETA. ISBN 1-889168-06-8.
Taouk, Fr. Raymond, "What are Roman Catholics to think of Vatican II? On the doctrinal authority of the pastoral council", Modern problems, Catholic Apologetics.