Tam giac San Ho la mot thuat ngu đia ly đuoc đat ten nhu vay vi no am chi mot khu vuc đai khai trong giong hinh tam giac gom cac vung bien nhiet đoi thuoc Indonesia, Malaysia, Papua New Guinea, Philippines, Quan đao Solomon va Đong Timor, trong đo chua it nhat 500 loai san ho tao ran o moi vung sinh thai. Vung nay bao gom cac phan cua hai vung đia ly sinh hoc: Vung Indonesia-Philippines va Vung Xa Tay Nam Thai Binh Duong. Tam giac San Ho đuoc cong nhan la trung tam đa dang sinh hoc bien quoc te va la mot uu tien bao ton quoc te. No cung đuoc goi la "rung Amazon cua đai duong" va bao phu mot dien tich bien la 5,7 trieu kilomet vuong (2.200.000 dam vuong Anh). Tai nguyen sinh hoc cua no duy tri cuoc song cua hon 120 trieu nguoi.
Theo Coral Triangle Knowledge Network, khoang 3 trieu đo-la trong xuat khau thuy san va khoang 3 trieu đo-la khac trong nganh thue du lich ven bien co nguon goc tu thu nhap ngoai hoi hang nam trong vung nay.
WWF coi vung nay la uu tien hang đau cua cong tac bao ton bien, va to chuc nay cung neu len cac moi đe doa ma vung nay phai đoi mat qua Chuong trinh Tam giac San Ho cua minh, đuoc đua ra vao nam 2007. Trung tam đa dang sinh hoc cua vung Tam giac chinh la Verde Island Passage thuoc Philippines, trong khi đo vung ran san ho duy nhat đuoc cong nhan la mot Di san the gioi UNESCO nam trong vung Tam giac thi la Cong vien tu nhien Tubbataha, cung nam o Philippines.


Đa dang sinh hoc Tuy chi bao phu 1,6% dien tich bien cua hanh tinh, vung Tam giac San Ho so huu 76% loai san ho đa biet tren the gioi. La moi truong song cua 56% ca ran san ho An Đo-Thai Binh Duong va 37% ca ran san ho the gioi, no chua đung su đa dang ve ca ran san ho cao nhat tren the gioi. Hon 3.000 loai ca song o Tam giac San Ho, bao gom ca loai ca lon nhat - ca nham voi va ca vay tay. Tam giac San Ho la tieu điem đa dang sinh hoc cua khong chi san ho va ca ma con cua nhieu sinh vat bien khac nua. No cung đong thoi cung cap sinh canh cho sau trong so bay loai rua bien cua the gioi.

Tam giac San Ho cung co quy mo rung ngap man lon nhat tren the gioi. Khu vuc rong lon, pham vi sinh canh đac biet cung nhu đieu kien moi truong cua no đa đong mot vai tro quan trong trong viec duy tri su đa dang sinh hoc đay choang ngop cua Tam giac San Ho.


Moi đe doa Tam giac San Ho nam tai noi giao thoa cua cong đong dan cu, tang truong kinh te va thuong mai quoc te đang phat trien nhanh chong. Su đa dang sinh hoc va san luong tu nhien cua Tam giac San Ho đang gap phai nhung moi đe doa tu viec quan ly bien yeu kem (chu yeu la tu su phat trien ven bo, va đanh bat qua muc va đanh bat pha huy), thieu quyet tam chinh tri, ngheo đoi, nhu cau tieu thu cao va su khong coi trong o đia phuong đoi voi cac loai quy hiem va bi đe doa, va bien đoi khi hau (am len, axit hoa va muc nuoc bien dang). Cac ran san ho đa gap phai tinh trang tay trang tren dien rong, đieu nay đa đe doa lam thoai hoa cac he sinh thai quan trong. Uoc luong khoang 120 trieu nguoi song trong vung Tam giac San Ho, trong đo xap xi 2,23 trieu la ngu dan, nhung nguoi song phu thuoc vao bien ca lanh manh đe kiem song. Nhung moi đe doa nay đang đay cac sinh ke, nen kinh te va nguon cung thi truong trong tuong lai đoi voi nhung loai nhu ca ngu đai duong vao vong nguy hiem. Cac nghien cuu đa neu bat len mot su giam đang canh bao ve đo bao phu san ho cua khu vuc nay.
Vi tai nguyen bien la mot nguon thu nhap chu yeu cua dan cu, hau qua cua viec mat nhung he sinh thai ven bien quan trong nay la het suc to lon.


Bao ton Tam giac San Ho la chu đe cua nhung no luc bao ton cap cao cua cac chinh phu trong khu vuc, cac to chuc bao ton thien nhien nhu la Quy Quoc te Bao ve Thien nhien (WWF), The Nature Conservancy va To chuc Bao ton Quoc te, va cac to chuc tai tro nhu Ngan hang Phat trien chau A (ADB), Global Environment Facility va USAID.


= Sang kien Tam giac San Ho ve cac Ran san ho, Ngu nghiep va An ninh Luong thuc =
Vao thang 8 nam 2007, Tong thong nuoc Indonesia Yudhoyono đa đe nghi mot su hop tac đa phuong nham "giu gin vung bien cua khu vuc cung nhu nguon tai nguyen sinh hoc ven bo" voi nam quoc gia nam trong khu vuc Tam giac San Ho (Malaysia, Đong Timor, Papua New Guinea, Quan đao Solomon va Philippines). Su hop tac đa phuong nay sau đo đuoc đat ten la Sang kien Tam giac San ho ve cac Ran san ho, Ngu nghiep va An ninh Luong thuc (viet tat la CTI-CFF theo ten tieng Anh: Coral Triangle Initiative on Coral Reefs, Fisheries and Food Security).


 Muc tieu cua CTI-CFF  Uu tien đinh ro cac canh bien va quan ly hieu qua
Ap dung đay đu Approach to Management of Fisheries (EAFM) va cac tai nguyen bien khac
Xay dung Khu Bao ton bien va quan ly hieu qua
Đat đuoc cac bien phap thich nghi voi bien đoi khi hau
Cai thien tinh trang cua cac loai bi đe doa


Phan đinh Cac tieu chi chinh dung đe phan đinh Tam giac San Ho la:

Đa dang sinh hoc loai cao (hon 500 loai san ho, đa dang sinh hoc ca ran san Ho, trung lo, san ho đia va tom tit cao) va đa dang sinh canh
Hai duong hoc (hai luu)
Co su chong lan đang ke giua cac ranh gioi cua Tam giac San Ho ma dua chu yeu tren muc đo đa dang sinh hoc san ho cao (hon 500 loai), va cac ranh gioi dua tren vung đa dang sinh hoc ca ran san ho lon nhat.


Truyen thong Bo phim tai lieu nam 2013 Hanh trinh đen Nam Thai Binh Duong ke ve cau chuyen cua viec bao ton Tam giac San Ho Tam giac bao ton trong boi canh cuoc song tren đao.


Tham khao Lien ket ngoai Coral Triangle Knowledge Network
Coral Triangle Initiative, main site
Coral Triangle Photo Expedition Blog
The Nature Conservancy - Coral Triangle Center
WWF Coral Triangle Programme - international website
WWF Coral Triangle Programme - US website
The biodiversity in the coral triangle of Indonesia | Why could develop so many species in Indonesia? (engl.)