Đe nhi Cong hoa Philippines, goi chinh thuc la nuoc Cong hoa Philippines (tieng Nhat: フィリヒン共和国, đa Latinh hoa: Firipin kyowakoku, tieng Filipino: Republika ng Pilipinas), tai Philippines con goi la Cong hoa Philippines do Nhat đo đau, la mot nha nuoc bu nhin đuoc thanh lap vao ngay 14 thang 10 nam 1943 va ton tai đen ngay 17 thang 8 nam 1945, trong thoi ky Nhat Ban chiem đong Philippines.


Boi canh Tong thong Manuel L. Quezon tuyen bo thu đo Manila la mot "thanh pho khong phong bi" va đe lai thanh pho cho Jorge B. Vargas cai quan voi tu cach thi truong. Quan Nhat tien vao thanh pho trong ngay 2 thang 1 nam 1942, ho lap thanh pho lam thu đo. Nhat Ban hoan toan chiem linh Philippines vao ngay 6 thang 5 nam 1942, sau tran Corregidor.
Tuong quan Masaharu Homma ra lenh huy bo Thinh vuong chung Philippines va lap Uy ban Hanh chinh Philippines, voi Vargas lam chu tich trong thang 1 nam 1942. KALIBAPI (tieng Tagalog: Kapisanan sa Paglilingkod sa Bagong Pilipinas), mot lien minh chinh tri đuoc thanh lap theo Tuyen bo so 109 cua Uy ban Hanh chinh Philippines, mot luat đuoc thong qua vao ngay 8 thang 12 nam 1942, cam chi toan bo cac chinh đang hien huu va lap lien minh cam quyen moi. Tong đoc đau tien la Benigno Aquino, Sr.. Đang Ganap than Nhat xem Nhat la cuu tinh cua quan đao, đuoc hap thu vao KALIBAPI.


= Đoc lap =

Truoc khi thanh lap Uy ban Tru bi, nguoi Nhat đua ra mot lua chon la đat Philippines duoi quyen luc đoc tai cua Artemio Ricarte, la nguoi Nhat Ban đua ve tu Yokohama nham giup benh vuc cho van đong tuyen truyen cua Nhat Ban. Tuy nhien, Uy ban Hanh chinh Philippines bac bo lua chon nay va lua chon lap mot cong hoa. Trong chuyen cong du đau tien cua ong đen Philippines vao ngay 6 thang 5 nam 1943, Thu tuong Hideki Tojo hua se trao tra đoc lap cho Philippines trong no luc tuyen truyen cua ho ve chu nghia lien A.
Đieu nay thuc đay KALIBAPI lap Uy ban Tru bi Philippines đoc lap vao ngay 19 thang 6 nam 1943. Mot du thao hien phap đuoc uy ban nay tao ra, voi 20 thanh vien đen tu KALIBAPI. Uy ban Tru bi nam duoi quyen cua Jose P. Laurel, trinh du thao hien phap vao ngay 4 thang 9 nam 1943, va ba ngay sau đai hoi KALIBAPI phe chuan du thao hien phap.
Đen ngay 20 thang 9 nam 1943, cac nhom đai bieu cua KALIBAPI trong cac tinh thanh bau noi bo ra 54 thanh vien cua Quoc hoi Philippines, co quan lap phap quoc gia, cong them 54 thong đoc va thi truong la cac thanh vien đuong nhien.
Ba ngay sau khi lap Quoc hoi, phien hop khai mac cua no đuoc to chuc tai Toa nha Lap phap va bau Benigno S. Aquino lam chu tich quoc hoi va bau Jose P. Laurel lam tong thong. Ong nham chuc vao ngay 14 thang 10 nam 1943, khi thanh lap nen cong hoa tai Toa nha Lap phap. Cuu tong thong Emilio Aguinaldo va Tuong quan Artemio Ricarte nang cao quoc ky Philippines trong le nham chuc, voi thiet ke tuong tu nhu trong Chien tranh Philippines-Hoa Ky.
Trong cung ngay, mot "Hiep uoc Lien minh" đuoc ky ket giua nuoc cong hoa moi va chinh phu Nhat Ban, hai ngay sau no đuoc Quoc hoi Philippines phe chuan.


Cong hoa = Noi cac =


= Hoi nghi Đai Đong A =

Hoi nghi Đai Đong A (大東亜会議, Dai Toa Kaigi) la mot hoi nghi thuong đinh quoc te đuoc to chuc tai Tokyo tu ngay 5 đen ngay 6 thang 11 nam 1943. Hoi nghi it co ket qua thuc chat nao, ma nham muc tieu tu đau la đe tuyen truyen cho cam ket cua Nhat Ban voi ly tuong lien A va đe nhan manh vai tro cua ho la "nguoi giai phong" chau A khoi chu nghia thuc dan phuong Tay.
Hoi nghi voi tuyen bo chinh thuc vao ngay 6 thang 11 chi la mot cu chi tuyen truyen nham thu thap su ung ho khu vuc cho giai đoan moi cua đai chien, phac thao cac ly tuong đau tranh. Tuy nhien, hoi nghi đanh dau moc trong chinh sach ngoai giao cua Nhat Ban va quan he giua ho voi cac quoc gia chau A khac. That bai cua quan Nhat tai Guadalcanal va gia tang nhat thuc ve tinh han che cua nang luc quan su Nhat Ban khien gioi lanh đao dan su Nhat Ban nhan thuc rang mot khuon kho dua tren hop tac, thay vi thong tri thuc dan co the huy đong nhieu hon nhan luc va tai nguyen chong lai luc luong Đong Minh đang noi len. Đay cung la khoi đau cho cac no luc nham lap mot khuon kho theo đo cho phep mot so hinh thuc thoa hiep ngoai giao khi giai phap quan su hoan toan that bai. Tuy nhien, cac đong thai nay la qua tre đe cuu Đe quoc, ho đau hang Đong Minh chua đay hai nam sau hoi nghi.


= Cac van đe =
Trong nhiem ky cua minh, Laurel phai đoi dien voi nhieu van đe quoc gia, chang han nhu:

Thieu hut luong thuc, y phuc, dau, va cac nhu yeu pham khac.
Hien dien quan su cao đo cua Nhat Ban tren toan khu vuc.
Nhat Ban kiem soat giao thong, bao chi va thong tin.
Laurel no luc nham the hien rang đoc lap cua cong hoa la chan thuc bang cach giai quyet cac van đe nay.


= Thieu hut luong thuc =
Danh uu tien giai quyet thieu hut luong thuc, ong to chuc mot co quan đe phan phoi gao, mac du hau het gao bi quan Nhat sung cong. Manila la mot trong nhung đia điem tai Philippines chiu canh thieu luong thuc khac nghiet, chu yeu do mot con bao tan cong quan đao trong thang 11 nam 1943. Nhan dan buoc phai trong cac loai cay nhu rau muong. Nham nang cao san luong gao tai Philippines, nguoi Nhat đua đem đen lua horai sinh truong nhanh, la giong đuoc su dung lan đau tai Đai Loan. Lua Horai đuoc du tinh khien Philippines tu cung cap đuoc gao trong nam 1943, song cac con mua nam 1942 ngan can đieu nay.


= Tien Nhat Ban =

Lan phat hanh đau tien trong nam 1942 co cac menh gia 1, 5, 10 va 50 centavo va 1, 5, va 10 Peso. Nam sau đua ra tiep "giay bac thay the" menh gia 1, 5 va 10 Peso trong khi nam 1944 phat hanh to 100 Peso va ngay sau mot cuoc lam phat lai phat hanh tien menh gia 500 Peso. Nam 1945, nguoi Nhat phat hanh tien menh gia 1.000 Peso. Đieu nay khien tien moi, von đuoc in tu tan truoc chien tranh, đuoc nguoi Philippines goi la tien chuot Mickey do gia tri rat thap do lam phat nghiem trong. Cac bao chong Nhat mieu ta cac cau chuyen đi vao cho voi cac va ly hoac "bayong" (loai tui đia phuong) đay ngan phieu do Nhat phat hanh. Nam 1944, mot hop diem co gia tren 100 peso chuot Mickey. Nam 1945, mot kg khoai lang co gia khoang 1000 peso chuot Mickey. Lam phat gay hai cho đat nuoc voi viec tien Nhat mat gia, bang chung la lam phat nghiem trong 60% trong thang 1 nam 1944.


= Giao duc =

Nguoi Nhat cho phep tieng Tagalog tro thanh quoc ngu cua Philippines. Nham muc tieu nay mot phien ban gian luoc gom 1000 tu tieng Tagalog đuoc xuc tien đe nhung nguoi chua thanh thao ngon ngu nay hoc. Tinh yeu lao đong đuoc khuyen khich, nhu cac chuong trinh tuyen mo lao đong lon cua KALIBAPI giua nam 1943. Truyen ba van hoa Philippines va Nhat Ban đuoc tien hanh. Cac truong hoc đuoc mo lai, vao đinh cao co tong cong 300.000 hoc sinh.


= Ket thuc =
Ngay 21 thang 9 nam 1944, Laurel đat Cong hoa duoi thiet quan luat. Ngay 23 thang 9 nam 1944, Cong hoa chinh thuc tuyen chien voi Hoa Ky va Anh. Sau khi Đong Minh tro lai, chinh phu Đe nhi Cong hoa triet thoai tu Manila đen Baguio. Cong hoa chinh thuc bi Laurel giai the tai Tokyo vao ngay 17 thang 8 nam 1945.


Tham khao