Samovar (tieng Nga: самовар, IPA: [səmɐˈvar] ; nguyen van: binh u) la mot loai binh chua nuoc truyen thong o Nga. Binh lam bang kim loai va co the đun nong hoac tru nuoc. Loai binh nay cung đuoc nguoi dan o cac vung Đong Au, Đong Nam Au, Iran, Afghanistan, Kashmir, Trung Đong va Trung Au su dung trong đoi song sinh hoat hang ngay.
Mac du theo truyen thong đuoc lam nong bang than đa hoac than cui, nhieu samovar moi hon su dung đien đe đun nong nuoc theo cach tuong tu nhu noi hoi nuoc đien. Samovar co thuong đuoc đanh gia cao do đo sac sao cua chung.
Samovar đuoc lam tu nhung chat lieu khac nhau: đong, sat, bac va đuoc đat tren đe cung bang đong hoac sat. Hoa van trang tri ben ngoai the hien nhung trao luu phong cach nghe thuat khac nhau đong thoi the hien nhung xu huong chung trong thi hieu nghe thuat cua cac thoi ky khac nhau.
Samovar đuoc su dung pho bien o moi gia đinh Nga va nguoi phu nu trong gia đinh thuong la nguoi rot tra tiep khach. Nhieu gia đinh co hai loai am samovar, mot loai tron khong trang tri cau ky đuoc dung hang ngay; loai kia thuong đuoc dung trong cac le hoi hoac cac buoi tiec.
Chiec am samovar o Nga đau tien đuoc lam o Tula. Sau đo, Tula tro nen noi tieng voi tu cach la trung tam san xuat am samovar (cung cac đo san xuat ve đan duoc cung nhu đo kim loai khac). Đen nam 1900, co khoang 40 nha may san xuat am samovar o Tula voi suc san xuat hang nam len toi 630.000 chiec. Chi rieng nha may Batashev, mot trong nhung nha may noi tieng nhat, đa san xuat 110.000 am Samovar moi nam.


Lich su = Nga =

Cac nha san xuat samovar đuoc ghi chep lich su đau tien o Nga la anh em nha Lisitsyn, Ivan Fyodorovich va Nazar Fyodorovich. Tu thoi tho au cua ho, ho đa lam nghe che tac kim loai tai nha may đong cua cha minh, Fyodor Ivanovich Lisitsyn. Nam 1778, ho đa che tao mot chiec samovar va cung nam đo Nazar Lisitsyn đa đang ky nha may san xuat samovar đau tien o Nga. Ho co the khong phai la nha phat minh ra samovar, nhung ho la nhung nha san xuat samovar đuoc ghi chep đau tien, va thiet ke samovar khac nhau va đep cua ho tro nen rat co anh huong trong suot qua trinh tao mau samovar sau nay. Nhung nha san xuat ban đau nay va nhung nha san xuat ban đau khac song o Tula, mot thanh pho noi tieng voi nhung tho che tao kim loai va cac nha san xuat vu khi. Ke tu the ky XVIII, Tula cung la trung tam chinh cua san xuat samovar cua Nga, voi samovar cua tulyky la thuong hieu cua thanh pho. Thanh ngu tieng Nga "mang samovar đen Tula" (tieng Nga: Ездить в Тулу со своим самоваром, chuyen tu Latin: yezdit' v Tulu so svoim samovarom) mang y nghia tuong đuong voi "cho cui ve rung" trong tieng Viet hay "đem than ve Newcastle" (carrying coal to Newcastle) trong tieng Anh. Boi cac samovar the ky XIX đa la mot tinh nang pho bien cua van hoa tra Nga. Chung đuoc san xuat voi so luong lon va xuat khau sang Trung A va cac khu vuc khac.


= Iran =

Van hoa samovar co mot vi tri tuong tu o Iran va đuoc duy tri boi nhung nguoi nuoc ngoai tren khap the gioi. O Iran, samovar đa đuoc su dung it nhat hai the ky (khoang tu thoi đai lien lac chinh tri va dan toc giua Nga va Iran bat đau), va cac loai samovars đien, đot dau hoac khi đot tu nhien van con pho bien. Samovar đuoc phat am la samavar trong tieng Ba Tu. Cac nghe nhan Iran đa su dung cac hoa tiet nghe thuat Ba Tu trong qua trinh san xuat samovar cua ho. Thanh pho Borujerd cua Iran đa la trung tam chinh cua san xuat samovar va mot vai hoi thao van san xuat cac loai samovar lam bang tay. Cac samovar cua Borujerd thuong đuoc lam bang bac Đuc, phu hop voi phong cach nghe thuat Varsho-Sazi noi tieng. Cac samovar nghe thuat cua Borujerd thuong đuoc trung bay trong cac bao tang Iran va phuong Tay nhu minh hoa cua nghe thuat va thu cong my nghe Iran.


= An Đo (Kashmir) =
Mot samovar (tieng Kashmir: samavar) la mot am Kashmir truyen thong đuoc su dung đe pha, đun soi va phuc vu tra muoi Kashmiri (Noon Chai) va kahwa. Cac samken Kashmir đuoc lam bang đong voi cac hoa tiet thu phap khac noi hoac noi. Thuc te o Kashmir, co hai bien the cua samovar. Đong samovar đuoc nguoi Hoi giao su dung va Brass đuoc su dung boi nguoi Hindu đia phuong goi la Kashmiri Pandit. Cac đong Samovar đuoc ma niken ben trong. Ben trong mot samovar co mot thung chua lua trong đo than va than song đuoc đat. Xung quanh binh chua lua co mot khong gian đe đun soi nuoc. La tra, đuong, bach đau khau va que đuoc đua vao trong nuoc.


Hinh anh Tham khao = Tim hieu them =
Van hoa tra Nga
Israfil, Nabi (1990), Samovars: The Art of the Russian Metal Workers, Fil Caravan, ISBN 0-9629138-0-4.


Lien ket ngoai Tu lieu lien quan toi Samovar tai Wikimedia Commons
 Đinh nghia cua samovar tai Wiktionary
Russian Samovar at A History of Central Florida Podcast