James Francis Ivory (sinh ngay 7 thang 6 nam 1928) la mot đao dien, nha san xuat va nha bien kich phim nguoi My. Trong nhieu nam, ong đa lam viec nhieu lan voi nha san xuat phim goc An Đo - Ismail Merchant, đoi tac chuyen nghiep trong nuoc va voi nha bien kich Ruth Prawer Jhabvala. Ca ba đeu la giam đoc trong Merchant Ivory Productions, cac bo phim đa gianh đuoc sau giai Oscar; Ban than Ivory đa nhan đuoc đe cu bon giai Oscar va gianh đuoc mot giai.
Voi tac pham Call Me by Your Name (2017) do ong viet va san xuat, Ivory đa gianh giai thuong cho Kich ban chuyen the hay nhat tu Giai thuong Vien Han lam, Vien Han lam Nghe thuat Đien anh va Truyen hinh Anh Quoc, Hoi Nha van Hoa Ky, Giai thuong Lua chon cua Nha phe binh, va Giai thuong Scripter. Khi gianh đuoc giai Oscar va BAFTA o tuoi 89, Ivory tro thanh nguoi lon tuoi nhat tung thang o bat ky hang muc nao cho ca hai giai thuong.


Tieu su Ivory sinh tai Berkeley, California, con trai cua Hallie Millicent (sinh tai Loney) va Edward Patrick Ivory, mot nguoi đieu hanh xuong cua. Ong lon len o Klamath Falls, Oregon. Ong theo hoc Đai hoc Oregon, tu đo ong nhan đuoc bang ve my thuat vao nam 1951. Ivory la nguoi nhan đuoc Huan chuong Lawrence, danh hieu cao quy nhat cua truong đai hoc Oregon danh cho sinh vien tot nghiep.
Sau đo, ong theo hoc truong Nghe thuat Đien anh cua Đai hoc Nam California, noi ong lam đao dien cho bo phim ngan Four in the Morning (1953). Ong đa viet, chup anh va san xuat Venice: Theme and Variations, mot bo phim tai lieu dai nua tieng đuoc gui lam phim luan an đe lay bang thac si đien anh. Bo phim đuoc to New York Times đat ten vao nam 1957 va la mot trong muoi bo phim phi san khau hay nhat trong nam. Ong tot nghiep USC nam 1957. 


Merchant Ivory Productions Ivory đa gap nha san xuat Ismail Merchant tai buoi chieu bo phim tai lieu The Sword and the Flute cua Ivory tai thanh pho New York nam 1959. Vao thang 5 nam 1961, Merchant va Ivory thanh lap cong ty san xuat phim Merchant Ivory Productions. Merchant va Ivory la nguoi tinh suot thoi gian sau nay. Quan he đoi tac chuyen nghiep va lang man cua ho keo dai 44 nam, tu nam 1961 cho đen khi Merchant mat nam 2005.
Quan he đoi tac cua ho đuoc Sach ky luc Guinness ghi nhan cho moi quan he đoi tac lau nhat trong lich su đien anh đoc lap. Cho đen khi Merchant qua đoi vao nam 2005, ho đa san xuat 40 bo phim, bao gom mot so bo phim nhan đuoc giai thuong cua Vien Han lam, BAFTA va Qua cau vang trong so nhieu phim khac. Ivory đa đao dien 17 bo phim san khau cho Merchant Ivory va tieu thuyet gia Ruth Prawer Jhabvala la nha bien kich cho 22 tac pham cua ho ben canh mot bo phim khac do Merchant Ivory san xuat sau cai chet cua Merchant.
Ve su hop tac nay, Ismail Merchant tung binh luan: "Đo la mot cuoc hon nhan ky la ma chung toi co tai Merchant Ivory... Toi la nguoi Hoi giao An Đo, Ruth la nguoi Do Thai Đuc va Jim la nguoi My tin lanh. Ai đo đa tung mo ta chung toi nhu mot vi than ba đau. Co le ho nen goi chung toi la quai vat ba đau! " 


Giai thuong = Giai thuong Vien Han lam =

Nam 1985, A Room with a View, dua tren tieu thuyet E. M. Forster, đa đuoc đe cu tam giai Oscar, bao gom Phim hay nhat va Đao dien xuat sac nhat, va gianh đuoc ba giai cho tieu thuyet Forster cua Jhabvala cung nhu cho Trang phuc đep nhat va Thiet ke san xuat xuat sac nhat. A Room With a View cung đuoc bau chon la Phim hay nhat trong nam boi Critic's Circle Film Section of Great Britain, Vien han lam nghe thuat đien anh va truyen hinh Anh Quoc, Uy ban đanh gia quoc gia Hoa Ky va tai Y, noi bo phim gianh chien thang Giai thuong Donatello cho Phim noi tieng nuoc ngoai hay nhat va Đao dien xuat sac nhat. Nam 1987, Maurice đa nhan đuoc giai Su tu bac cho Đao dien xuat sac nhat tai Lien hoan phim Venice cung nhu Phim hay nhat cho Richard Robbins va Giai thuong Nam dien vien xuat sac nhat cho cac ban dien James Wilby va Hugh Grant.
Đieu nay đa đuoc theo doi vao nam 1990 boi ong ba Bridge, đuoc Jhabvala chuyen the tu tieu thuyet cua Evan S. Connell. Bo phim đa nhan đuoc mot đe cu Oscar cho Nu dien vien xuat sac nhat (Joanne Woodward), cung nhu Nu dien vien xuat sac nhat va Kich ban hay nhat tu Hoi phe binh phim New York.
Nam 1992, Ivory đa đao dien mot bo phim khac đuoc chuyen the tu Forster, Howards End. Bo phim đa đuoc đe cu 9 giai Oscar, bao gom Phim hay nhat va Đao dien xuat sac nhat, va gianh đuoc ba giai: Nu dien vien xuat sac nhat (Emma Thompson), Kich ban hay nhat - Chuyen the (Ruth Prawer Jhabvala), va Trang tri nghe thuat hay nhat (Luca Arrighi/Ian Whittaker). Bo phim cung gianh giai Phim hay nhat tai Giai thuong cua Vien Han lam Đien anh va Truyen hinh Anh Quoc (BAFTA), cung nhu giai thuong cho Phim hay nhat, Nu dien vien xuat sac nhat cho Emma Thompson va Đao dien xuat sac nhat cho Ivory tu Uy ban đanh gia quoc gia đa trao giai thuong D. W. Griffith, vinh du cao nhat cho Ivory cho bo phim cua minh. Tai Lien hoan phim Cannes 1992, bo phim đa gianh Giai thuong Ky niem 45 nam.
Howards End ngay lap tuc đuoc tiep noi boi The Remains of the Day, lan luot đuoc đe cu tam giai Oscar, bao gom Phim hay nhat va Đao dien xuat sac nhat.
Voi tac pham trong Call Me by Your Name (2017), Ivory đa nhan đuoc giai Oscar cho Kich ban chuyen the hay nhat, Giai thuong phim phe binh danh cho kich ban chuyen the hay nhat, Giai thuong cua Hoi nha van My cho Kich ban chuyen the hay nhat, Giai BAFTA Kich ban chuyen the hay nhat va Giai thuong Scripter USC cho Kich ban hay nhat. Ong cung đuoc đe cu giai thuong quoc te AACTA cho kich ban hay nhat va giai thuong phim đoc lap Gotham cho kich ban hay nhat.
O tuoi 89, James Ivory la nguoi lon tuoi nhat tung đuoc đe cu hoac gianh giai Oscar cho kich ban.


Cac bo phim = La đao dien =
Four in the Morning (1953) (phim ngan)
Venice: Theme and Variations (1957) (phim ngan)
The Sword and the Flute (1959) (phim ngan)
The Householder (1963) dien vien chinh Shashi Kapoor
The Delhi Way (phim tai lieu) đuoc thuat lai boi Leo Genn (1964)
Shakespeare Wallah (1965) dien vien chinh Felicity Kendal, Shashi Kapoor * cung la đong bien kich
The Guru (1969) dien vien chinh Michael York, Rita Tushingham * cung la đong bien kich
Bombay Talkie (1970) dien vien chinh Jennifer Kendal, Shashi Kapoor * cung la đong bien kich
Adventures of a Brown Man in Search of Civilization (1972) (BBC-TV phim tai lieu)
Savages (1972) dien vien chinh Sam Waterston, Asha Puthli
Autobiography of a Princess (1975) dien vien chinh Madhur Jaffrey, James Mason
The Wild Party (1975) dien vien chinh James Coco, Raquel Welch
Hullabaloo Over Georgie and Bonnie's Pictures (1976) dien vien chinh Peggy Ashcroft, Larry Pine
Roseland (1977) dien vien chinh Christopher Walken, Geraldine Chaplin, Lilia Skala
The Europeans (1979) dien vien chinh Lee Remick, Lisa Eichhorn
The Five Forty-Eight (1979/TV) dien vien chinh Laurence Luckinbill, Mary Beth Hurt
Jane Austen in Manhattan (1980) dien vien chinh Anne Baxter, Robert Powell, Sean Young
Quartet (1981) dien vien chinh Isabelle Adjani, Alan Bates, Maggie Smith
Heat and Dust (1983) dien vien chinh Julie Christie, Greta Scacchi, Shashi Kapoor, Zakir Hussain
The Bostonians (1984) dien vien chinh Vanessa Redgrave, Christopher Reeve, Madeleine Potter, Jessica Tandy
A Room with a View (1985) dien vien chinh Helena Bonham Carter, Maggie Smith, Daniel Day-Lewis, Judi Dench
Maurice (1987) dien vien chinh James Wilby, Hugh Grant, Rupert Graves, Billie Whitelaw * cung la đong bien kich
Slaves of New York (1989) dien vien chinh Bernadette Peters, Mary Beth Hurt, Mercedes Ruehl, Steve Buscemi, Stanley Tucci
Mr. and Mrs. Bridge (1990) dien vien chinh Paul Newman, Joanne Woodward, Robert Sean Leonard
Howards End (1992) dien vien chinh Emma Thompson, Helena Bonham Carter, Anthony Hopkins, Vanessa Redgrave
The Remains of the Day (1993) dien vien chinh Anthony Hopkins, Emma Thompson, Christopher Reeve, Hugh Grant
Jefferson in Paris (1995) dien vien chinh Nick Nolte, Greta Scacchi, Thandie Newton, Gwyneth Paltrow
Lumiere and Company (1995, segment)
Surviving Picasso (1996) dien vien chinh Anthony Hopkins, Natascha McElhone, Joan Plowright
A Soldier's Daughter Never Cries (1998) dien vien chinh Leelee Sobieski, Kris Kristofferson, Barbara Hershey, Jane Birkin * cung la đong bien kich
The Golden Bowl (2000) dien vien chinh Jeremy Northam, Uma Thurman, Kate Beckinsale, Nick Nolte, Anjelica Huston
Le Divorce (2003) dien vien chinh Kate Hudson, Naomi Watts, Glenn Close, Leslie Caron, Stockard Channing, Melvil Poupaud *also co-writer
The White Countess (2005) dien vien chinh Ralph Fiennes, Natasha Richardson, Vanessa Redgrave, Lynn Redgrave, Hiroyuki Sanada
The City of Your Final Destination (2009, dua tren tieu thuyet cua Peter Cameron) dien vien chinh Anthony Hopkins, Charlotte Gainsbourg, Laura Linney, Omar Metwally and Hiroyuki Sanada


= Cac muc đuoc đe cap khac =
Helen, Queen of the Nautch Girls (1973, phim ngan, đao dien boi Anthony Korner) - viet kich ban
The Courtesans of Bombay (1983, phim tai lieu, do Ismail Merchant đao dien) - nghi ra
Call Me by Your Name (2017, phim, đao dien Luca Guadagnino) - nha san xuat, viet kich ban


Tham khao Lien ket ngoai James Ivory tren IMDb 
Phong trung bay ap phich cua IMP
James Ivory tai Screen Online
Tieu su tu Merchant Ivory Productions
Huong dan ve cac bai bao cua James Ivory tai Đai hoc Oregon