Hoang tu be (ten tieng Phap: Le Petit Prince, phat am [lə p(ə)ti pʁɛs]), đuoc xuat ban nam 1943, la tieu thuyet noi tieng nhat cua nha van va phi cong Phap Antoine de Saint-Exupery. Cuon tieu thuyet cung bao gom nhieu buc tranh do chinh Saint-Exupery ve. Tac pham đa đuoc dich sang hon 250 ngon ngu (bao gom ca tieng đia phuong) va cho đen nay đa ban đuoc hon 200 trieu ban khap the gioi, tro thanh mot trong nhung sach ban chay nhat cua moi thoi đai, đuoc phat trien thanh mot se ri truyen tranh 39 chuong boi Elyum Studio, va mot phien ban graphic novel bia cung chuyen the boi danh hoa tai nang Joann Sfar. Truyen con đuoc dung nhu tai lieu cho nhung nguoi muon lam quen voi ngoai ngu.


Cam hung Vao ngay 30 thang 12 nam 1935, luc 14:45 sau mot chuyen bay dai 19 tieng va 38 phut, Saint-Exupery, cung voi nguoi ban hoa tieu, Andre Prevot, đa bi roi may bay o sa mac Sahara o Libya tren lo trinh toi Sai Gon. Ho đa co gang bay tu Paris toi Sai Gon nhanh hon nhung nguoi đa tung bay truoc đo đe gianh giai thuong 20.000 franc. May bay cua ho la Caudron C-630 Simoun n°7042 (seri F-ANRY).
Đia điem roi may bay đuoc cho la Wadi Natrum. Ca hai nguoi đeu song sot qua vu tai nan va phai đoi mat voi su so hai ve viec mat nuoc nhanh chong o Sahara. Ban đo ho co thi đa qua cu va rat mo mit, do đo khong co ich gi. Ho khong co cach gi đe giai quyet tinh trang nay. Nho, tao va ruou đa giup ho tru vung đuoc mot ngay, nhung sau đo khong con gi nua. Ca hai nguoi bat đau bi ao giac. Giua ngay thu hai va ngay thu ba, co the ho đa bi mat nuoc ro ret va khong đo mo hoi nua. Cuoi cung, vao ngay thu tu, mot nguoi A Rap du cu cuoi tren mot con lac đa đa phat hien ra ho va tim cac bien phap chong lai su mat nuoc nen đa cuu song đuoc hai nguoi. Trong truyen Hoang Tu Be, khi Saint-Exupery viet ve viec bi bo lai tren sa mac trong mot cai may bay bi hong, ong đa lien he thuc te chi tiet nay voi kinh nghiem trong cuoc đoi minh. Saint-Exupery cung nhac đen chi tiet nay trong quyen Coi nguoi ta (Terre des Hommes). Ong đa gap mot con cao (vulpes zerda, cao sa mac) o đo, co the đieu nay cung lam ong viet ve con cao trong tac pham.


Noi dung Ke chuyen bat đau cau chuyen bang mot cuoc thao luan ve ban chat cua nguoi lon va ve viec ho khong the nhan ra đuoc “nhung đieu quan trong”. Đe xac đinh xem mot nguoi lon co sang suot nhu mot đua tre khong, ong cho ho xem mot buc tranh ve mot con ran nuot mot con voi. Nguoi lon luon đua ra cau tra loi rang buc tranh ve mot cai non, va vi vay ong biet rang chi co the noi voi ho ve nhung đieu “hop ly”, thay vi nhung đieu huyen ao vien vong.
Nguoi ke chuyen lon len va tro thanh mot phi cong. Mot ngay no, may bay cua ong bi hong va phai ha canh gap giua sa mac Sahara, nam xa nen van minh con nguoi. Ong co luong nuoc đu cho tam ngay tren sa mac va phai sua xong chiec may bay trong thoi gian đo. Tai đay, ong bat ngo gap mot cau be co biet danh “hoang tu be”. Hoang tu co mai toc vang ong, nu cuoi đang yeu va se lap đi lap lai nhung cau hoi cho toi khi đuoc tra loi.
Hoang tu yeu cau nguoi ke chuyen ve mot con cuu. Truoc tien, nguoi ke chuyen cho cau xem buc tranh con voi nam trong con ran. Cau co the dien giai chinh xac hai con vat truoc su ngac nhien cua ong. Sau ba lan ve nhung khong the lam cau vua y, nguoi ke chuyen buc boi ve mot cai hop, noi voi cau rang con cuu cua cau o trong cai hop đo. Lan nay, hoang tu cam thay hai long voi buc tranh, va keu len rang đo đung la nhung gi cau muon.
Qua tam ngay trong sa mac, trong luc nguoi ke chuyen co sua chiec may bay thi hoang tu ke lai cau chuyen ve cuoc đoi cau. Cau bat đau bang viec mieu ta hanh tinh noi cau song: đo la mot tieu tinh cau co ten B 612 theo cach goi o Trai Đat, chi to vua bang mot can nha. Tai đo co ba ngon nui lua nho (hai đang hoat đong va mot đa tat) va nhieu loai thuc vat.
Cong viec hang ngay cua cau khi con o tieu hanh tinh nay bao gom nao vet cac ngon nui lua va loai bo het hat hoac re cay pha hoai tren đat, đac biet la nhung cay bao bap co the gay ra tham hoa cho hanh tinh cua cau. Cu sau mot đem la cay bao bap se moc khap hanh tinh cau cau.Sang đen la cau phai đi don nhung cay bao bap neu khong chung se pha huy hanh tinh cua cau.Vi vay, hoang tu muon co mot con cuu đe an nhung loai cay gay hai nay, nhung cau cung lo lang rang no se an luon nhung thuc vat co gai.
Hoang tu ke ve tinh yeu cua minh voi mot bong hong kieu cang va ngo ngan moc tren tieu hanh tinh mot thoi gian truoc. Bong hoa mac benh tang huyet ap va thuong to ra nghiem trong hon đe nhan đuoc su chu y va quan tam cham soc cua hoang tu. Cau đa nuoi duong va cham soc co, lam mot cai man che va bau thuy tinh đe che chan co khoi gio va lanh, tuoi nuoc cho co va bao ve co khoi sau bo.
Mac du yeu bong hong cua minh, hoang tu van cam thay rang co đang loi dung cau. Vi vay, cau quyet đinh roi khoi hanh tinh cua minh đe đi kham pha phan con lai cua vu tru. Khi ho tam biet nhau, bong hong xin loi vi đa khong the hien đuoc tinh yeu cua minh danh cho cau, va rang ca hai that la ngu ngoc. Co cau chuc cho cau khoe manh va hua se tu bao ve minh ma khong can bau thuy tinh. Hoang tu than van rang cau khong hieu lam sao minh co the yeu bong hoa trong khi co luon noi nhung loi vo ich thay vi nhung hanh đong tu te.
Hoang tu ghe tham sau hanh tinh khac, moi hanh tinh co mot nguoi lon tru ngu. Ho la nhung ke phi ly tri va co đau oc hep hoi, moi nguoi đai dien cho mot thanh phan trong xa hoi, bao gom:

Mot vi vua khong co than dan, ong chi ban hanh nhung menh lenh hien nhien, nhu la ra lenh cho mat troi lan vao luc hoang hon.
Mot ke khoac lac, chi muon nhan loi khen ngoi va muon tro thanh nguoi đang nguong mo nhat tren hanh tinh khong co ai khac ngoai anh ta.
Mot ten bom nhau, uong đe quen đi noi xau ho ve viec suot ngay say xin.
Mot doanh nhan mu quang truoc ve đep cua nhung ngoi sao, khong ngung đem va lap danh muc chung đe lam cua rieng (phe phan chu nghia duy vat).
Mot nguoi thap đen tren mot hanh tinh nho đen noi mot ngay chi dai bang mot phut. Ong lang phi cuoc đoi minh đe thap va tat đen sau moi 30 giay tuong ung voi ngay va đem tren hanh tinh nay.
Mot nha đia ly lon tuoi nhung chua bao gio đi bat cu đau, cung chua bao gio tan mat nhin thay đuoc nhung đieu đuoc ong ghi chep lai.
Chinh nha đia ly đa noi voi hoang tu rang bong hong cua cau chi la mot thu phu du nen khong đuoc ghi lai, va khuyen cau nen ghe tham Trai Đat. Chuyen vieng tham Trai Đat bat đau voi mot đanh gia het suc bi quan ve nhan loai. Sau nguoi ki quac ma hoang tu đa gap truoc đo chi toan ve the gioi cua nhung nguoi truong thanh. Tren Trai Đat, nguoi ta uoc tinh co:

111 vi vua… 7.000 nha đia ly, 900.000 doanh nhan, 7.500.000 ke say xin, 311.000.000 nguoi khoac lac. Co nghia la co khoang 2.000.000.000 nguoi lon.

Khi hoang tu đap xuong tren mot sa mac, cau tin rang Trai Đat khong co nguoi sinh song. Sau đo, cau gap mot con ran mau vang tuyen bo voi cau rang no co quyen nang co the đua cau tro ve hanh tinh que nha khi cau muon. Ke đen, hoang tu gap mot bong hoa sa mac, co noi voi cau rang co chi thay vai nguoi tren the gioi nay va rang ho khong co re, ho đe gio cuon minh đi bat cu đau va song mot cuoc đoi kho khan. Khi leo len ngon nui cao nhat cau tung thay, hoang tu hy vong co the nhin thay toan bo Trai Đat va nhin thay đuoc con nguoi; tuy nhien, cau chi co the thay đuoc khung canh hoang vang trai dai. Khi cau cat tieng goi, chi co tieng vang vong tra loi cau, khien cau nghi rang am thanh đo la cua mot nguoi nham chan chi lap lai nhung gi nguoi khac noi.
Hoang tu tro nen chan nan khi bat gap mot khu vuon đay nhung bui hoa hong, cau đa nghi rang bong hong cua cau la duy nhat va rang bong hong cua cau đa noi doi cau ve đieu nay. Cau bat đau cam thay cau khong con la mot hoang tu tuyet voi chut nao, vi đoi voi cau bay gio, mot hanh tinh voi ba ngon nui lua nho va mot bong hoa cung chi la binh thuong. Cau nam xuong bai co va khoc, cho toi khi mot chu cao đen ben cau.
Chu cao muon đuoc thuan hoa va day cho hoang tu cach thuan hoa no. Bang viec thuan hoa, mot thu binh thuong giong nhung thu khac tro nen đac biet va đoc nhat. Viec nay cung co nhung han che vi mot khi đa co moi lien ket voi nhau, chung ta tro nen de buon chan va khao khat đuoc ben canh nhau khi phai xa nhau.
Hoang tu biet đuoc tu chu cao rang bong hong cua cau that su đac biet va duy nhat, vi cau đa danh thoi gian va tinh yeu cua minh cho co. Cau đa “thuan hoa” co, nen gio đay co tro nen quy gia hon nhung bong hong cau thay trong vuon. Khi ca hai buon ba roi đi, chu cao noi voi cau mot bi mat: nhung đieu quan trong chi co the cam nhan bang trai tim, khong phai bang đoi mat.
Cuoi cung, hoang tu cung gap đuoc hai nguoi tren Trai Đat:

Mot nguoi be ghi xe lua, ong noi voi cau ve viec nhung hanh khach voi va chuyen tau nhu the nao, ho khong bao gio hai long voi noi ho o va khong biet gi ve noi ho đen, chi co nhung đua tre la tung ban tam nhin qua cua so.
Mot thuong gia noi voi cau ve nhung san pham cua ong ta, ve mot vien thuoc giam bot nhu cau uong nuoc trong mot tuan, vi the tiet kiem đuoc 53 phut.
Quay lai thoi điem hien tai, đa la ngay thu tam tu sau vu tai nan may bay, nguoi ke chuyen va hoang tu đang chet khat. Hoang tu tro nen lam li hon, rau ri nho ve nhung ky uc va ao uoc đuoc quay tro ve nha đe xem bong hong cua cau.
Hoang tu tim thay mot cai gieng, nho vay ho thoat chet. Sau đo, nguoi ke chuyen sau đo nhan ra hoang tu đang noi chuyen voi con ran, thao luan ve chuyen tro ve va uoc muon đuoc gap lai bong hong, cau lo lang vi đa đe cho co tu cham soc ban than. Hoang tu tam biet nguoi ke chuyen va noi rang neu nhin thay nhu the cau đa chet, la boi vi than the cau qua nang đe co the cung cau tro ve tieu hanh tinh kia. Hoang tu khuyen nguoi ke chuyen khong nen nhin khi cau ra đi, vi đieu đo se khien ong muon phien. Nhan thay đieu gi sap xay ra, nguoi ke chuyen tu choi roi khoi cau. Hoang tu an ui nguoi ke chuyen bang cach noi voi ong rang ong chi can nhin len cac vi sao, nghi ve nu cuoi đang yeu cua cau, luc đo tat ca cac vi sao duong nhu cung đang mim cuoi voi ong. Hoang tu sau đo roi xa nguoi ke chuyen, đe cho con ran can minh va nhe nhang nga xuong.
Sang hom sau, nguoi ke chuyen khong the tim thi the hoang tu đau nua. Cuoi cung, ong cung sua đuoc chiec may bay va roi khoi sa mac, đe lai cho nguoi đoc tu xac đinh xem hoang tu đa tro ve hay đa chet. Cau chuyen ket thuc voi mot buc ve quang canh noi hoang tu va nguoi ke chuyen gap nhau va noi con ran cuop đi cuoc song vat chat cua hoang tu. Nguoi ke chuyen yeu cau đuoc lien lac ngay lap tuc voi bat ky ai o vung nay gap phai mot cau be voi mai toc xoan vang va cau luon tu choi tra loi bat ky cau hoi nao.


Thien van hoc Ten goi cua tieu hanh tinh 2578 Saint-Exupery (đuoc phat hien vao nam 1975) đuoc đat theo ten tac gia cua Hoang Tu Be.
Cung bat nguon tu Hoang Tu Be, mot tieu hanh tinh đuoc phat hien vao nam 1993 co ten goi la 46610 Besixdouze: "46610" la bieu dien trong he thap phan cua so thap luc phan B612, trong khi "Besixdouze" la cach viet trong tieng Phap cua "B-sau-muoi hai". B-612 la ten cua tieu hanh tinh noi hoang tu be sinh song trong cau chuyen.
Vao nam 2003, mot ve tinh nho (đuoc phat hien vao nam 1998) đuoc đat ten la Petit-Prince. Cai ten nay đuoc lay theo ten cua hoang tu be va cung theo hoang tu Napoleon Eugene (con trai cua vua Napoleon III va hoang hau Eugenie). Con chinh tieu hanh tinh co ve tinh tren, đuoc đat ten theo hoang hau Eugenie.
Quy B612 đuoc sang lap nham đam bao su song con cua nhan loai tren hanh tinh cua chung ta: ho tro tim kiem va theo doi cac tieu hanh tinh đi qua quy đao Trai Đat, đong thoi đanh lac huong trong truong hop can thiet đoi voi nhung tieu hanh tinh co nguy co gay hiem hoa; quy đuoc đat ten B612 đe vinh danh "que nha" cua hoang tu be.


Cac ban dich Tac pham đuoc dich sang 257 ngon ngu.
Tinh đen thang 4/2017, tac pham Le Petit Prince đa đuoc dich sang 300 ngon ngu, tro thanh quyen sach đuoc dich ra nhieu ngon ngu nhat tren the gioi ngoai tru sach ton giao.
Cac ban dich tieng Viet gom:

Cau hoang con, Tran Thien Đao dich (Nha xuat ban Khai Tri, 1966).
Hoang tu be, Bui Giang dich (Nha xuat ban An Tiem, Sai Gon 1973, tai ban 2005).
Hoang tu be, Vinh Lac dich, Nha xuat ban Đong Nai, 1994; tai ban: Cong ty CP Van hoa Đong A va Nha xuat ban Van hoc, 2008; Đong A va Nha xuat ban Dan Tri, 2011.
Em be con nha troi, Nguyen Thanh Long dich, in lan đau trong cuon Que xu con nguoi, Nxb Tac pham moi; in rieng, Chu be Hoang tu, Nha xuat ban Ngoai van 1987; Hoang tu be, Nha xuat ban Kim Đong, 2000); Nha xuat ban Đa Nang, nam 2012.
Hoang tu be, Trinh Nhat Đinh dich, Nha xuat ban Tre, TP. HCM, 2000.
Hoang tu be, Nguyen Tan Đai dich, Nha xuat ban Hoi nha van va Cong ty CP Van hoa Đong A, 2005; tai ban co sua chua, Nha xuat ban Phu nu, 2021.
Hoang tu be, Thuan Thien dich (in chung voi truyen Nang cong chua nho), NXB Van hoa Thong tin, 2005).
Hoang tu be, Chau Dien dich, Nha xuat ban Lao đong va Trung tam VH&NN Đong Tay, 2007.
Hoang tu be, Nguyen Truong Tan dich theo ban tieng Nga, Nxb Van hoa Thong tin, 2008.
Hoang tu be, Trac Phong dich, Nha Nam va Nha xuat ban Hoi nha van, 2013, xuat ban nhan dip ky niem 70 nam Hoang tu be ra đoi.
Hoang tu be, Bui Đai Dung dich, Nha xuat ban Thanh nien.
Hoang tu be, Đo Lan Huong dich, Nha xuat ban My thuat.


Ban graphic novel Hoang tu be đuoc danh hoa Joann Sfar chuyen the thanh ban sach tranh (graphic novel) kho lon 110 trang voi minh hoa đoc đao, giau cam xuc. Phien ban nay đuoc Nha Nam mua ban quyen, chuyen ngu va xuat ban nam 2016. Qua net ve cua Joann Sfar, đoc gia khong chi đuoc gap Hoang tu be quen thuoc voi đoi mat to tron, khan quang mau xanh tung bay trong gio sa mac, ma con đuoc gap ca tac gia - phi cong, nha van Antoine De Saint-Exupery - nguoi hoan toan giau mat trong ban sach chu. Khieu hai huoc the hien qua ngoi but minh hoa cua Joann Sfar khien Hoang tu be tro nen gan gui hon, đac biet đoi voi cac ban nho. Mot mon qua đay cam hung danh cho đoc gia yeu men Hoang tu be.


Đanh gia Bui Giang goi đay la "tac pham tho mong nhat va u uan nhat trong nhung tac pham cua Saint Exupery".


Anh huong Ngay 14 thang 12 nam 2011, tuong sap hoang tu be đa đuoc đat tai Bao tang Grevin, Paris. Ngoai ra, tac pham Hoang Tu Be con đuoc dung thanh phim hoat hinh 


Lien ket ngoai Tac pham bang 243 ngon ngu
Trang chinh thuc cua Hoang Tu Be Luu tru ngay 20 thang 4 nam 2010 tai Wayback Machine


Ghi chu Tham khao Xem them 100 cuon sach hay nhat the ky 20 cua Le Monde