Anh giao la mot truyen thong Kito giao Tay phuong bao gom nhung giao hoi co moi quan he lich su voi Giao hoi Anh, phan lon la thanh vien Khoi hiep thong Anh giao.
Đuc tin Anh giao lap nen tren Kinh Thanh, truyen thong cua cac su đo, quyen ke thua cac su đo, va cac giao phu tien khoi. Anh giao la mot trong nhung he phai thuoc Co Đoc giao phuong Tay, tuyen bo đoc lap voi Giao hoang Ro-ma vao thoi điem xac lap Đinh che Ton giao thoi Elizabeth. Trong so nhung ban tuyen tin cua Anh giao vao giua the ky 16 co nhieu đieu khoan tuong tu voi nhung xac tin cua cuoc Cai cach Khang nghi. Nhung cai cach cua Giao hoi Anh - đinh huong boi Tong Giam muc Cantebury, Thomas Cranmer – theo lap truong trung dung giua hai khuynh huong cai cach khoi xuong boi hai nha cai cach Martin Luther va Jean Calvin. Đen cuoi the ky 16, viec giao hoi duy tri the che Giam muc cung nhieu nghi thuc truyen thong đa gay bat binh cho nhung nguoi chu truong xay dung giao hoi tren nen than hoc Khang Cach.
Trong nua đau the ky 17, qua no luc cua nhung nha than hoc Anh giao, Giao hoi Anh va cac giao hoi lien quan o Ireland va nhung khu đinh cu o My thuoc Anh the hien mot tin nguong Co Đoc theo lap truong trung dung trong than hoc, co cau to chuc, va nghi thuc tho phung, giua truyen thong Khang Cach va truyen thong Cong giao – quan điem nay đa tao anh huong sau đam tren ban sac Anh giao.

Sau Cach mang My, cac giao đoan Anh giao tai Hoa Ky va Canada thiet lap nhung giao hoi tu tri voi cac Giam muc cua chinh ho, va xay dung mot the che tu tri. Ve sau, qua su mo rong cua Đe che Anh va qua cac hoat đong truyen giao, the che nay đa tro thanh hinh mau cho cac giao hoi tan lap o chau Phi, chau Đai duong, New Guinea, va khu vuc Thai Binh Duong.
Cho đen nay, su khac biet giua hai khuynh huong Khang Cach va Cong giao ben trong truyen thong Anh giao van tiep tuc la mot van đe gay tranh luan trong cac giao hoi thanh vien va tren quy mo Cong đong Anh giao. Tuy nhien, co mot truyen thong đac trung cua Anh giao đa giup ket noi cac tin huu trong cong đong Anh giao trai qua nhieu the ky la Sach Cau nguyen chung, tuyen tap giao nghi đuoc pho bien trong hau het cac giao hoi thuoc Anh giao suot nhieu the ky.


Khoi nguon Trong khi tin huu Anh giao thua nhan cuoc ly giao duoi trieu Henry VIII (1509-1547) la nhan to khai sinh Giao hoi Anh nhu mot thuc the đoc lap, ho nhan manh đen tinh lien tuc cua giao hoi tu truoc cuoc Cai cach Khang nghi. Bo may to chuc cua giao hoi đa đuoc thiet lap tai Hoi nghi Herford nam 673, khi cac Giam muc Anh lan đau tien cung lam viec trong mot the che, duoi quyen lanh đao cua Tong Giam muc thanh Canterbury. Ke tu Đinh che ton giao thoi Elizabeth I (1558-1603), Giao hoi Anh thua huong di san tu ca Cong giao va Khang Cach, voi quan vuong nuoc Anh đuoc đat vao vi tri đung đau giao hoi. Tuy nhien, vua nuoc Anh khong co vai tro nao trong cac giao hoi thuoc cong đong Anh giao tai cac quoc gia khac tren the gioi.
Cuoc cai cach tai Anh khoi đau voi nhung muc tieu chinh tri cua vua Henry VIII. Nha vua muon tieu hon (xoa bo cuoc hon nan) voi vo la Catalina cua Aragon đe ket hon chinh thuc voi Anne Boleyn, voi ly do la vuong hau khong co vuong tu đe thua ke ngai vang, nhung Giao hoang Clement VII tu khuoc. Cung luc, nha vua nhan thay su can thiet va nhung loi ich chinh tri va kinh te khi ly khai khoi Cong giao Ro-ma va thanh lap Giao hoi Anh ma nha vua la nguoi đung đau giao hoi. Đao luat Quyen Toi thuong nam 1534 tuyen bo vua Henry VIII la "Lanh đao Toi cao duy nhat tren đat" cua Giao hoi Anh. Cac đao luat khac nhu luat giai the tu vien nam 1542 mang mot so luong lon cac loai tai san cua tu vien Cong giao vao tay nha vua, roi sau đo vao tay cac nha quy toc. Đieu nay tao nen cac nguon vat chat lon lao ho tro cho giao hoi moi vua đoc lap tren lanh tho nuoc Anh, duoi quyen cai tri cua mot quan vuong. 

Tuy nhien, nguoi thiet lap nen than hoc đac thu cho Anh giao la Tong Giam muc Canterbury Thomas Cranmer voi su tiep buoc cua Richard Hooker va Lancelot Andrewes. Cranmer đuoc huong nen giao duc tai Au chau luc đia, chiu anh huong tu tuong cai cach, va vi vay, mac du la mot linh muc, ong đa ket hon. Boi vi Cranmer va cac nha lanh đao khac cua Giao hoi Anh đuoc tan phong boi cac Giam muc theo quyen ke thua cac su đo, cac vi nay lai truyen chuc cho nhung linh muc khac, Anh giao đuoc xem la van duy tri quyen ke thua cac su đo.
Trong thoi tri vi ngan ngui cua vua Edward VI, con trai cua Henry, Cranmer đa thanh cong đang ke trong no luc đem Giao hoi Anh đen gan voi lap truong Than hoc Calvin. "Sach Cau nguyen chung" ra đoi trong thoi gian nay. Tuy nhien, cuoc Cai cach bi đao nguoc đot ngot khi Mary I len ngoi nu vuong sau cai chet cua em minh (Edward VI). Chi đen thoi tri vi cua Nu vuong Elizabeth I (1558-1603), Giao hoi Anh moi đuoc xac lap nhu la mot giao hoi cai cach.

Trong the ky 16, ton giao đong vai tro quan trong nhu la mot nhan to noi ket toan the xa hoi. Nhung bat đong ton giao chac chan se dan đen nhung bat on xa hoi, nhung am muu thong đong va cau vien binh luc nuoc ngoai đe lung đoan trieu chinh hay lat đo ngai vang. Giai phap cua Elizabeth I nham giai quyet cac bat đong ton giao ma khong can đo mau la xac lap mot đinh che giao hoi voi nghi thuc tho phung sao cho moi nguoi đeu co the du phan, voi mot he thong than hoc co the bao đam su đong thuan cua cac khuynh huong khac nhau ve cung cach luan giai Kinh Thanh. Do đo, can co su bao dung cho nhieu quan điem di biet va can xem chung la hop phap. Trong khi phan lon dan chung to ra muon đong hanh voi thiet che ton giao nay, nhung nhom cuc đoan o hai thai cuc than hoc khong chap nhan, va nhung ran nut bat đau xuat hien ben tren be mat cua su hiep nhat ton giao tai Anh.
Trong the ky ke tiep, co nhung dich chuyen quan trong hoac ve phia phong trao Thanh giao hoac ve phia cac trao luu thien ve Cong giao. Can nen biet rang vao thoi ay, khai niem ve quyen tu do ton giao la khong the chap nhan, vi vay, cung de hieu khi muc tieu cua cac nhom đau tranh la lam the nao đe kiem soat giao hoi chu khong phai đe đuoc huong quyen tu do ton giao. Theo tieu chuan cua Au chau luc đia, muc đo bao đong ton giao tai Anh tuy khong cao, nhung cung đu lam mat mang mot quan vuong (Charles I) va mot Tong Giam muc Canterbury (William Laud). Ket qua sau cung cua cuoc chinh bien phuc hoi vuong quyen cua Charles II la no luc tro lai cac ly tuong thoi ky Elizabeth I. Tom lai, trong giai đoan nay, đa so cu dan tai Anh chon lua con đuong trung dung, con đung tai hai cuc đoi nghich nhau la cac nhom Cong giao Ro-ma va Thanh giao, moi nhom đeu đu manh đe tu bao ve minh khoi bi nuot chung boi nhom kia, va đu khon ngoan đe co the ton tai ben ngoai giao hoi thay vi tim cach kiem soat giao hoi. Cuoc cai cach tai Anh đuoc xem la hoan tat vao thoi điem nay.
Mac du thiet che Elizabeth I đa khong gianh đuoc su đong thuan cua toan the dan Anh thoi đo, Anh giao hien nay đang phat trien tai nhieu noi tren the gioi, mot thanh qua vuot qua moi su mong đoi cua moi tin huu Anh giao the ky 16 va 17.


Than hoc = Trung dung =
Quyet đinh cua Henry VIII ly khai khoi Cong giao Ro-ma khoi phat tu nhung tranh chap ve tham quyen va nhung loi ich – nhat la do lap truong cua Vuong quyen tin rang cac giao hoi quoc gia phai co quyen tu tri - chu khong dinh liu gi đen nhung bat đong ve than hoc. Tuy nhien, tu thoi tri vi cua Edward VI, va nhat la tu luc Đinh che Ton giao thoi Elizabeth ra đoi, no luc kien tao mot giao hoi quoc gia van tiep noi truyen thong đong thoi chap nhan mot so luan điem than hoc va giao nghi cua nhung nha cai cach đa giup hinh thanh Anh giao, mot cong đong cac giao hoi voi nhung net đac thu ben trong the gioi Co Đoc giao.
Su phan biet giua Cai cach va Cong giao, cung nhu su chon lua giua hai truyen thong luon la van đe gay tranh cai ben trong cac giao hoi thanh vien va giua cac giao hoi thuoc Cong đong Anh giao. Ke tu khi Phong trao Oxford khoi phat giua the ky 19, nhieu giao hoi thuoc Cong đong Anh giao khoi su phuc hoi cac nghi thuc va muc vu tuong tu voi Cong giao Ro-ma. Suot the ky qua, trong khi nhung nguoi Cong giao Anh co khuynh huong chu trong đen nghi le va nep cu, thi nhung nguoi Anh giao Phuc am van tiep tuc duy tri đuc tin va song đao phu hop voi khuynh huong Cai cach.


= Nguyen tac đinh huong =

Đoi voi nhom "Thuong giao hoi" (Cong giao Anh), nen than hoc cua ho khong đuoc xac lap boi Quyen Giao huan cua giao hoi (nhu Cong giao Ro-ma), hoac tu mot nha than hoc khai sang (nhu Than hoc Calvin), cung khong lap nen tren nhung ban tin đieu (nhu Giao hoi Luther). Đoi voi ho, van kien than hoc Anh giao nguyen thuy la "Sach Cau nguyen chung", ma ho xem la su the hien mot tu duy than hoc sau sac đi cung voi tinh than hoa giai va bao dung. Lex orandi, lex credenda ("Luat cua su cau nguyen chinh la luat cua đuc tin"). Bao ham trong sach cau nguyen la nhung nguyen ly cua than hoc Anh giao: Ban Tin đieu cac Su đo, ban Tin đieu Nicene, va ban Tin đieu Athanasian (du ban tin đieu nay khong con đuoc su dung rong rai), Kinh Thanh (qua nghi thuc đoc Kinh Thanh trong le tho phuong), cac thanh le, cau nguyen hang ngay, sach day giao ly, va quyen ke thua cac su đo. Trong khi đo, đoi voi nhung nguoi "Ha giao hoi" (Anh giao Tin Lanh), ban "Ba muoi chin Tin đieu" theo khuynh huong Cai cach la nen tang hinh thanh nen than hoc cua ho. Trai qua nhieu the ky, hai khuynh huong nay đuoc chap nhan trong tinh than cong sinh ben trong Cong đong Anh giao.
Ban đau, ban "Ba muoi chin Tin đieu" giu vi tri quan trong trong than hoc va song đao Anh giao. Tu nam 1604, tat ca chuc sac Anh giao phai tuyen bo tuan giu ban tin đieu nay. Ngay nay, ban tin đieu chi con đuoc xem la mot van kien lich su, du tung co thoi la nhan to chu chot trong viec đinh hinh ban sac Anh giao. Cac tin đieu đuoc nhin nhan tu nhung goc đo khac nhau. Lay thi du, khi xem xet giao ly xung cong chinh, nhung nguoi Cong giao Anh cho rang can co đuc tin, viec lanh, va cac thanh le; con nguoi theo khuynh huong Tin Lanh tin rang chi co đuc tin vao Chua Gie-xu chung ta co the nhan lanh su tha thu cua Thien Chua, va viec lanh la he qua tat yeu cua mot con nguoi đa đuoc thay đoi boi an đien. 

Tuy nhien, giao huan noi bat nhat cua ban tin đieu the hien o Đieu VI ve "su tron ven cua Kinh Thanh", tuyen bo rang Kinh Thanh chua đung moi đieu can thiet cho su cuu roi: vi vay bat cu đieu gi khong đuoc viet, khong đuoc chung thuc trong Kinh Thanh, thi khong ai co nghia vu phai tin nhu la mot phan cua Đuc tin, hoac phai xem đo la can thiet cho su cuu roi. Đieu VI đa co anh huong tren su luan giai va giang luan Kinh Thanh cua Anh giao tu luc ban đau cho đen nay.
Anh giao cung cong nhan tham quyen cua "nhung nha than hoc chuan muc". Sau Thomas Cranmer, nha than hoc co nhieu anh huong nhat la Richard Hooker, tu sau nam 1660, ong đuoc xem la "cha đe" cua tinh than Anh giao. Theo Hooker, tham quyen cua Anh giao đen tu Kinh Thanh, đuoc thong hieu boi ly tri (su thong tue va trai nghiem đoi voi Thien Chua), va truyen thong (nhung thong le va xac tin cua giao hoi), đa tao anh huong tren Anh giao hon bat cu truyen thong nao khac. Can nen biet giao huan "kieng ba chan" (Kinh Thanh, ly tri, va truyen thong) thuong gan cho Hooker la khong đung. Theo Hooker, Kinh Thanh la nen tang va la đung đau trong trat tu tham quyen, roi moi đen ly tri va truyen thong, hai đieu nay du quan trong nhung chi la thu yeu, neu so voi Kinh Thanh.
Su phat trien cua Anh giao đen nhieu xu so khong noi tieng Anh, su đa dang cua sach cau nguyen, va su quan tam ngay cang lon trong no luc đoi thoai voi cac giao hoi khac, đa dan đen su xem xet lai nhung gia tri cua ban sac Anh giao. Nhieu tin huu Anh giao xem "Bon Luan điem" đuoc thong qua tai Hoi nghi Lambeth nam 1888 la "nen tang va toi can thiet" cho ban sac Anh giao. Noi tom tat, Bon Luan điem nay la Kinh Thanh, chua đung moi đieu can thiet cho su cuu roi; cac Tin đieu (đac biet la Tin đieu cac Su đo va Tin đieu Nicene), la ban tuyen ngon đay đu cho đuc tin Co Đoc; hai thanh le Bap tem va Tiec Thanh; va quyen ke thua cac Su đo.


The che Trai voi nhung gi nguoi ta thuong nghi, Quan chu Anh Quoc khong phai la "đau" cua giao hoi, ma theo luat la "Lanh đao toi cao" cua Giao hoi Anh, vua Anh khong co vi tri nao trong cac giao hoi ngoai nuoc Anh. Vai tro cua vuong quyen Anh bi gioi han vao viec bo nhiem cac Giam muc, ke ca Tong Giam muc Canterbury; ngay ca nhu the, chinh phu cung chi đuoc giao cho mot danh sach đa đuoc chon loc truoc. Quy trinh nay luon can co su hop tac va đong thuan tu cac đai dien cua giao hoi.
Mot đac điem khac cua Anh giao la khong co mot tham quyen toan cau nao đuoc cong nhan. Toan bo ba muoi tam khu vuc cua Cong đong Anh giao (Anglican Communion) đeu tu tri, moi khu vuc tu chon the che va gioi lanh đao cho minh. Cac khu vuc nay co the chon mo hinh giao hoi quoc gia (nhu Canada, Uganda, hoac Nhat Ban), hoac mot nhom cac quoc gia (nhu Tay An, Trung Phi, hoac Nam A), hoac theo đac điem đia du (nhu Vanuatu va Quan đao Solomon), v..v... Trong cac khu vuc nay la nhung giao phan đat duoi quyen lanh đao cua tong Giam muc. Tat ca cac khu vuc cua Cong đong Anh giao đeu thanh lap cac giao phan do Giam muc lanh đao. Giam muc đuoc tan phong theo quyen ke thua cac su đo. Ngoai chuc Giam muc con co linh muc (tu te) hoac muc su (đoi voi nguoi theo khuynh huong Tin Lanh), va chap su. Khong co quy đinh nao đoi hoi song đoc than, mac du co nhieu linh muc Cong giao Anh tu nguyen song đoc than. Ke tu giua the ky 20, tai hau het cac khu vuc, phu nu đuoc phong chuc chap su, trong mot so khu vuc phu nu đuoc nhan chuc linh muc, va Giam muc.
Giao hoi Anh, giao hoi chinh thuc cua xu Anh Cat Loi, đuoc coi la "giao hoi me" trong Cong đong Anh giao. Thong qua su mo rong cua Đe quoc Anh va cac hoat đong truyen giao, cac giao hoi Anh giao đuoc thanh lap o nhieu quoc gia tren the gioi. Anh giao tai mot so noi nhu Hoa Ky, Scotland đuoc biet đen voi ten la Giao hoi Giam nhiem (Episcopal), tu tieng Latinh episcopus, co nghia la "giam muc", co nguon goc tu tieng Hy Lap voi y nghia la nguoi coi soc, hay quan tri. Ten goi nay ngu y giao hoi đuoc quan tri theo the che Giam muc. Moi giao hoi cap quoc gia đuoc đat duoi quyen lanh đao cua mot Tong Giam muc, hoac Giam muc chu tich (Presiding Bishop) nhu trong truong hop cua Giao hoi Giam nhiem Hoa Ky. Giao hoi quoc gia đuoc chia thanh cac giao phan, giua hai cap bac nay co the con co bac trung gian nua la giao tinh, thuong tuong ung voi đia gioi hanh chinh cua cac tieu bang hoac cac tinh.
Cac hoi đong cua giao hoi đuoc thiet lap tren ba cap: hoi đong tin huu (quy tu nhung đai bieu tu cac giao so), hoi đong chuc sac, va hoi đong Giam muc. Giao phan, khong phai giao xu, la đon vi hat nhan trong cau truc tham quyen cua giao hoi.
Bat đau tu nua sau thap nien 1970, do bat đong voi su lan truyen cua khuynh huong tu do trong Cong đong Anh giao, nhieu tin huu đa roi bo khoi hiep thong nay va thanh lap cac giao hoi moi voi phong trao Anh giao tiep dien (Continuing Anglican movement), tu xem minh la bao luu tinh tong truyen, đuc tin va thuc hanh Anh giao truyen thong.


= Tong Giam muc Canterbury =

Tong Giam muc Canterbury giu vi tri danh du trong Cong đong Anh giao. Giua gioi lanh đao cua Cong đong, ong đuoc nhin nhan la primus inter pares (đung đau giua nhung nguoi binh đang), va khong co quyen han nao đoi voi cac khu vuc ben ngoai nuoc Anh. Justin Welby tro thanh Tong Giam muc Canterbury thu 105 vao le nham chuc cu hanh tai Nha tho chinh toa Canterbury ngay 21 thang 3 nam 2013.
Tong Giam muc Canterbury to chuc va chu toa cac Hoi nghi Lambeth cua Cong đong Anh giao, ong la nguoi quyet đinh danh sach cac Giam muc đuoc moi tham du Hoi nghi. Ong cung chu toa nhung Toa đam Lanh đao Cong đong Anh giao (nhung buoi gap mat giua nhung nguoi đung đau cac giao hoi thanh vien). Ong cung đam nhiem chuc vu chu tich ban thu ky cua Van phong Cong đong Anh giao, va Hoi đong Tu van Anh giao.


= Cac hoi nghi =
Cong đong Anh giao khong co tham quyen toan cau. Tat ca cac to chuc quoc te cua cong đong chi co chuc trach tu van va hop tac, nhung nghi quyet cua cac to chuc nay khong co gia tri rang buoc phap ly đoi voi cac giao hoi thanh vien. Hien co ba to chuc chinh cua Cong đong:

Hoi nghi Lambeth la to chuc tu van quoc te lau đoi nhat cua Cong đong. Lan đau tien đuoc Tong Giam muc Longley trieu tap nam 1867 nhu la mot dien đan đe cac Giam muc trong Cong đong "thao luan ve nhung loi ich thiet thuc, va cong bo đieu chung toi xem la nhung nghi quyet thich hop đinh huong cho nhung hoat đong cua chung ta trong tuong lai." Tu đo, Hoi nghi Lambeth đuoc to chuc muoi nam mot lan.
Hoi nghi Lambeth nam 1968 quyet đinh thanh lap Hoi đong Tu van Anh giao. Đuoc trieu tap hai nam mot lan, Hoi đong co cac đai bieu la Giam muc, muc su, va tin huu đuoc chon lua tu 38 khu vuc. Hoi đong co ban thu ky thuong truc, Van phong Cong đong Anh giao, ma Tong Giam muc Canterbury la chu tich.
Toa đam Lanh đao Anh giao la dien đan quoc te danh cho nhung nguoi đung đau cac khu vuc. Thanh lap nam 1978 boi Tong Giam muc Donald Coggan nhu la mot dip tien đe "đam đao, cau nguyen, va thao luan sau".


Truyen giao Đen nam 2011, so tin huu Anh giao tren the gioi uoc tinh khoang 85 trieu nguoi. Trong hai thap nien qua, 11 khu vuc o chau Phi chung kien su tang truong boc phat. Hien o đay co 36, 7 trieu tin huu Anh giao, đong hon o nuoc Anh voi 26 trieu thuoc vien. Tai hau het cac quoc gia cong nghiep, so tin huu lien tuc sut giam ke tu the ky 19.
Tu the ky 17, Giao hoi Anh van la mot giao hoi hoat đong tich cuc trong linh vuc truyen giao khi ho tim đen nhung khu đinh cu đuoc thiet lap o My, Uc, Canada, New Zealand, va Nam Phi đe thanh lap cac giao so. Tu nam 1578, le Tiec Thanh đa đuoc cu hanh o Bac Cuc khi tuyen uy Anh giao Robert Wolfall cung đi voi đoan tham hiem cua Martin Frobisher đat chan đen đay.
Nha tho Anh giao đau tien đuoc xay dung o chau My la tai Jamestown,Virginia, nam 1607. Đen the ky 18, nhung nha tho Anh giao xuat hien tai chau A, chau Phi, va My Latinh.
Cac to chuc truyen giao cua Giao hoi Anh, đau tien la Hoi Quang ba Kien thuc Co Đoc (SPCK) thanh lap nam 1698, trong nam 1701 la Hoi Truyen ba Phuc am o hai ngoai (CCPAS), va Hoi Truyen giao Giao hoi (CMS) nam 1799.
The ky 19 chung kien su ra đoi cua Hoi truyen giao cho Thuy thu (1856), Lien minh cac ba me (1876), va Đao quan Hoi thanh (1882) chu truong truyen ba phuc am bang phuong phap ca nhan chung đao. Sang the ky 20, Giao hoi Anh phat trien nhung hinh thuc truyen ba phuc am moi nhu Alpha Course (1990) khoi phat tu Nha tho Trinity Brompton tai Luan Đon. Đen the ky 21, co nhung no luc tiep can voi gioi thanh nien va thieu nhi.


Giao phan Sydney Giao phan Sydney thuoc Giao hoi Anh giao Uc - khoang 50% tin huu Anh giao o Uc thuoc giao phan nay - thanh lap nam 1836 voi William Grant Broughton la Giam muc đau tien. Đuoc xem la mot hien tuong đac biet trong Cong đong Anh giao, Giao phan Sydney chap nhan truyen thong Cai cach va Thanh giao, voi niem xac tin rang ho đang bao ve nhung gia tri nguyen thuy cua cuoc Cai cach Anh khoi phat tu the ky 16. Anh giao Sydney tin rang tham quyen va su soi dan cua Kinh Thanh đa đuoc the hien trong ban tuyen tin cua Anh giao goi la ban "Ba muoi chin Tin đieu". 


= The che =
Ve the che, Anh giao Sydney nhan manh đen vi tri cua cac giao đoan đia phuong. Ho tin rang vang theo loi Chua day, con dan Ngai nhom lai đe lang nghe, luan giai, suy gam, va đap ung đoi voi Loi Chua. Tin huu co quan he mat thiet voi giao đoan đia phuong thay vi quan tam đen he phai hoac cac đinh che.
Ho cu hanh le Tiec Thanh, nhung khong chu trong đen yeu to than bi nhu nhieu tin huu Anh giao khac. Ngoai ra, tin huu Anh giao Sydney con co su quan tam đac biet đen trai nghiem ca nhan trong đoi song đuc tin, va su mang truyen ba phuc am, cung nhu tin Kinh Thanh la su mac khai tu Chua, vi vay khong sai lam. Do đo, nhung nguoi chong đoi goi ho la thuoc khuynh huong bao thu.


= Giao nghi va Giao pham =
Du hau het cac giao đoan Anh giao Sydney khong con su dung Sach Cau nguyen chung trong le tho phuong, ho chap nhan ban Ba muoi chin Tin đieu đuoc chep trong Sach Cau nguyen chung la ban tuyen tin can ban, the hien niem xac tin rang tat ca giao huan va truyen thong cua giao hoi phai đat duoi tham quyen cua Kinh Thanh.
Mac du linh muc (priest: thay tu te) la chuc vu đuoc cong nhan rong rai trong Cong đong Anh giao, Anh giao Sydney bac bo chuc vu nay vi cho rang chuc vu tu te chi co gia tri trong thoi Cuu Uoc khi trong tam cua su tho phuong la nghi thuc dang te le tai Đen tho. Chuc vu tu te đa đuoc hoan tat, mot lan đu ca, boi su chet va su phuc sinh cua Chua Gie-su. Nhu vay, muc su chi đon gian la vien chuc cua giao hoi, đuoc giao hoi uy nhiem đe giang Loi Chua, cu hanh cac thanh le, va quan tri cac giao đoan.


Đac điem Trong cong đong Co Đoc giao, Anh giao đuoc biet đen voi tinh đa dang ve than hoc va giao nghi. Cac ca nhan, hoi đoan, giao xu, giao phan hay giao hoi quoc gia co the chon lua hoac noi ket voi truyen thong va than hoc Cong giao hoac chon huong nguoc lai, đong hanh voi cac nguyen tac cua cuoc Cai cach.
Mot so tin huu Anh giao tuan giu cac nghi thuc sung kinh cua Giao hoi Cong giao Roma nhu lan hat cau kinh, cau khan voi cac thanh. Mot so khac đat tin tuong vao cac sach thu kinh (deuterocanonical) trong Kinh Thanh, mac du giao ly Anh giao day rang nhung sach nay nen đuoc đoc trong nha tho vi muc đich giao huan đao đuc, nhung khong nen dung cho viec lap thuyet.
Ve phan minh, nhung tin huu Anh giao nhan manh đen đac tinh Khang Cach cua giao hoi, tap chu vao cac tieu chi cua cuoc Cai cach ve su cuu roi boi an đien cua Thien Chua qua đuc tin cua tin huu, hai thanh le trong Sach Phuc Am (Bap tem va Tiec Thanh), va Kinh Thanh chua đung moi đieu can thiet cho su cuu roi.
Su phan hoa ben trong giao hoi len đen đinh điem trong the ky 19 khi truong phai Cong giao Anh (Anglo-Catholic) nhan manh vao khia canh Cong giao, va truong phai Anh giao Phuc am (Evangelical Anglican) tap chu vao phuong dien Cai cach va chieu kich phuc am cua giao hoi. Hai nhom nay con đuoc goi la "Thuong giao hoi" va "Ha giao hoi", ngu y ve cung cach hanh le cua moi nhom trong nghi thuc tho phung ("Thuong giao hoi" quan tam đen tinh uy nghiem, trang trong cua nghi thuc, trong khi "Ha giao hoi" thich chon lua cac nghi thuc đon gian, va xem nghi thuc la mot cach bieu trung cho tam long).

Tuy nhien, hau het tin huu Anh giao quyet đinh tu giu minh đe khong bi loi cuon vao hai cuc nay, ho thuong nhan manh rang Anh giao, can đuoc hieu theo y nghia chinh xac, la con đuong trung dung cua Co Đoc giao, đi giua Cong giao va Khang Cach.


Cac dong tu Ngay sau thoi ky phuc hung cua phong trao Cong giao, la su xuat hien va phat trien cua cac dong tu, đuoc thanh lap cho nhung hoat đong tu thien. Khoi phat tu thap nien 1840 va keo dai trong the ky sau, cac dong tu co mat tai Anh Quoc, Hoa Ky, Canada, An Đo cung nhu tai cac quoc gia xa xoi khac o Phi chau, A chau va khu vuc Thai Binh Duong.
Cac tu si va nu tu dang hien đoi minh cho Thien Chua theo loi the nguyen song ngheo kho, trinh bach va vang phuc, danh tron thi gio cho cac hoat đong ton giao va phuc vu nguoi ngheo.
Ke tu thap nien 1960, co su suy giam nghiem trong ve so luong va quy mo cac dong tu tren toan the Cong đong Anh giao. Nhieu dong tu lon tung hoat đong tai nhieu nuoc nay chi con lai mot tu vien voi mot it tu si hay nu tu gia yeu. So nguoi xin gia nhap cac dong tu la rat it, va mot so dong tu nay khong con hien huu.
Du vay, ngay nay van con co vai ngan tu si đang hoat đong tai khoang 200 tu vien tren khap the gioi.
Đieu gay ngac nhien la su phat trien so luong tu si va nu tu tai nhung noi nhu Quan đao Solomon, Vanuatu va Papua Tan Guinea. Tai đay nhung tu si va nu tu thuong o đo tuoi tu 20 đen 25, tre hon đo tuoi trung binh cua cac đong lao cua ho tai nhung noi khac tren the gioi tu 40 đen 50 nam.


Xem them Cong giao
Thanh giao
Chu nghia phuc am
Phong trao Giam ly
Phong trao Anh giao tiep dien


Chu thich