2015 (MMXV) la mot nam thuong bat đau vao Thu nam cua lich Gregory, nam thu 2015 cua Cong nguyen hay cua Anno Domini, the nam thu 15  cua thien nien ky 3 and the the ky 21, va nam thu  6   cua thap nien 2010.  Nam 2015 đuoc Lien Hop Quoc chi đinh la:
International Year of Light
International Year of Soil


Su kien = Thang 1 =
1 thang 1:
Lien minh Kinh te A Au co hieu luc, lap ra mot lien minh chinh tri va kinh te giua Nga, Belarus, Armenia, Kazakhstan va Kyrgyzstan.
Litva chinh thuc chap thuan euro la tien te cua minh, thay the đong litas truoc đo, va tro thanh quoc gia thu 19 trong Khu vuc đong euro.
3 – 7 thang 1: Mot loat vu tham sat tai Baga, Nigeria va cac lang xung quanh cua Boko Haram.
7 thang 1: 2 tay sung thuoc chi nhanh Yemen cua Al-Qaeda giet 12 nguoi va lam bi thuong 11 nguoi khac trong tru so to bao trao phung Charlie Hebdo tai Paris.
9 – 31 thang 1: Cup bong đa chau A 2015 to chuc tai Uc, đoi tuyen bong đa quoc gia Uc gianh chuc vo đich trong giai đau nay.
15 thang 1: Ngan hang Quoc gia Thuy Si tu bo viec neo gia tri franc Thuy Si so voi euro, gay roi loan tren thi truong tai chinh quoc te.
22 thang 1: Sau khi Quan Houthi chiem đuoc phu tong thong, Tong thong Yemen, Abdrabbuh Mansur Hadi tu chuc sau nhieu thang bat on.


= Thang 2 =
12 thang 2:
Cac nha lanh đao Nga, Ukraina, Đuc va Phap đat đuoc thoa thuan ve xung đot tai mien đong Ukraina, bao gom mot lenh ngung ban va rut cac vu khi hang nang. Tuy nhien, sau đo giao tranh van tiep dien.
Hoi đong Bao an Lien Hop Quoc thong qua Nghi quyet 2199 ve chien đau chong chu nghia khung bo.
16 thang 2: Quan đoi Ai Cap bat đau tien hanh khong kich chong chi nhanh cua Nha nuoc Hoi giao Iraq va Levant tai Libya nham tra đua viec to chuc nay chat đau nhung nguoi Co Đoc giao Ai Cap.


= Thang 3 =
5 – 8 thang 3: Cac di chi thanh pho co Nimrud, Hatra va Dur-Sharrukin tai Iraq bi Nha nuoc Hoi giao Iraq va Levant pha huy.
6 thang 3: Tau tham do Dawn cua NASA tien vao quy đao quanh Ceres, tro thanh tau vu tru đau tien đen mot hanh tinh lun.
12 thang 3: Nha nuoc Hoi giao Iraq va Levant tro thanh đong minh voi to chuc thanh chien Boko Haram, sap nhap thuc te to chuc nay.
24 thang 3:
May bay Airbus A320-211 cua hang hang khong Germanwings bi roi tai phan Day Alps thuoc Phap, khien toan bo 150 nguoi tren may bay thiet mang, nguyen nhan do co pho Andreas Lubitz co y, giuc co truong Patrick Sondenheimer ra ngoai đi ve sinh đe thuc hien y đo cua minh.
Vu tan cong nha ga Con Minh 2014: Toa an Con Minh đa tuyen an tu hinh 3 ke cam đau trong vu tan cong nha ga.
25 thang 3: Lien minh cac quoc gia A Rap do A Rap Xe Ut lanh đao bat đau can thiep quan su tai Yemen nham chong đo cho Chinh phu Yemen chong lai cac cuoc tan cong cua Houthis vao mien nam.


= Thang 4 =
2 thang 4: 148 nguoi bi giet, đa so la sinh vien, trong vu xa sung hang loat tai Đai hoc Garissa cua Kenya, thu pham la nhung phan tu thuoc to chuc Al-Shabaab.
25 thang 4: Mot tran đong đat co cuong đo 7,8 Mw tan cong Nepal va khien 8.857 nguoi thiet mang tai Nepal, 130 nguoi thiet mang tai An Đo, 27 nguoi thiet mang tai Trung Quoc va 4 nguoi thiet mang tai Bangladesh tong cong co 9.018 nguoi thiet mang.
29 thang 4: To chuc Y te The gioi (WHO) tuyen bo rang Rubella đa bi tiet tru khoi chau My.


= Thang 5 =
1 thang 5 – 31 thang 10: Trien lam The gioi 2015 to chuc tai Milano, Y.
11 – 12 thang 5: Phien ban O bo tranh Les Femmes d'Alger cua Pablo Picasso đuoc ban voi gia 179,3 trieu USA tai New York, trong khi tuong đieu khac L'Homme au doigt cua Alberto Giacometti đuoc ban voi gia 141,3 trieu USD, lan luot lap ky luc the gioi moi cho mot tac pham hoi hoa va đieu khac.
12 thang 5: Tran đong đat lon thu 2 tai Nepal, voi cuong đo 7,3 theo thang đo lon mo men, khien 153 nguoi thiet mang tai Nepal, 62 nguoi tai An Đo, 1 nguoi tai Trung Quoc va 2 nguoi tai Bangladesh tong cong co 218 nguoi thiet mang.
20 thang 5: 2 nuoc cong hoa cau thanh cua Novorossiya la Cong hoa Nhan dan Donetsk va Cong hoa Nhan dan Luhansk tuyen bo đinh chi du an Novorossiya, tro lai tinh trang cac nha nuoc (khong đuoc quoc te cong nhan) rieng biet.
23 thang 5: Cu tri Ireland bo phieu tan thanh hop phap hoa hon nhan đong gioi, tro thanh quoc gia đau tien hop phap hoa đieu nay thong qua bo phieu pho thong.
30 thang 5 – 20 thang 6: Giai vo đich bong đa U-20 the gioi 2015 to chuc tai New Zealand, đoi tuyen bong đa U-20 quoc gia Serbia gianh chuc vo đich trong giai đau nay.


= Thang 6 =
2 thang 6: Chu tich FIFA, Sepp Blatter tuyen bo ong co y đinh tu chuc trong luc FBI dan đau cuoc đieu tra tham nhung, ong keu goi đai hoi bat thuong đe bau tan chu tich som nhat co the.
6 – 16 thang 6: Đai hoi The thao Đong Nam A 2015 to chuc tai Singapore.
6 thang 6 – 5 thang 7: Giai vo đich bong đa nu the gioi 2015 to chuc tai Canada, đoi tuyen bong đa quoc gia Hoa Ky gianh chuc vo đich trong giai đau nay.
6 thang 6: Chinh phu An Đo va Bangladesh chinh thuc phe chuan thoa thuan nam 1974 giua ho ve trao đoi cac lanh tho tach roi doc bien gioi.
25 – 26 thang 6: Nha nuoc Hoi giao Iraq va Levant tuyen bo nhan trach nhiem ve 3 cuoc tan cong trong dip le Ramadan:
Tham sat Kobani: Cac chien binh cua to chuc nay cho phat no ba qua bom xe, tien vao Kobani, Syria, va khai hoa vao thuong dan, giet chet hon 220 nguoi.
Tan cong Sousse 2015: Seifeddine Rezgui khai hoa trong mot khu nghi duong tai Cang El Kantaoui, Tunisia, giet chet 38 nguoi.
Đanh bom nha tho Hoi giao Kuwait: Mot vu tan cong bom tu sat tai Thanh đuong Shia Imam Ja'far as-Sadiq tai Kuwait, giet chet 27 nguoi va lam bi thuong 227 nguoi khac.
30 thang 6: Cuba tro thanh quoc gia đau tien tren the gioi tiet tru lay nhiem HIV va giang mai tu me sang con.


= Thang 7 =
1 thang 7: Khung hoang no cong Hy Lap: Hy Lap tro thanh quoc gia tien bo đau tien tre hen tra no cho Quy Tien te Quoc te trong lich su 71 nam cua to chuc nay.
9 – 19 thang 7: Giai vo đich bong đa bai bien the gioi 2015 to chuc tai Bo Đao Nha, đoi tuyen bong đa bai bien quoc gia Bo Đao Nha gianh chuc vo đich trong giai đau nay.
12 thang 7: 15 nguoi chet va hang chuc nguoi khac bi thuong trong vu no kho phao hoa trai phep tai tinh Ha Bac, Trung Quoc.
14 thang 7:
Tau vu tru New Horizons cua NASA tien hanh bay ngang sat qua Sao Diem Vuong, tro thanh tau vu tru đau tien trong lich su đen the gioi xa xoi.
Iran chap thuan cac han che dai han ve chuong trinh hat nhan cua minh đe đoi lay giam nhe trung phat.
20 thang 7: Cuba va Hoa Ky tai lap quan he ngoai giao đay đu, ket thuc khoang thoi gian 54 nam thu đich giua hai ben.
24 thang 7: Tho Nhi Ky bat đau mot loat cuoc khong kich chong cac muc tieu cua Đang Cong nhan nguoi Kurd va Nha nuoc Hoi giao Iraq va Levant sau Vu đanh bom Suruc 2015.
29 thang 7: Microsoft chinh thuc phat hanh Windows 10.


= Thang 8 =
5 thang 8: Cac manh vo phat hien tai Đao Reunion đuoc xac nhan la thuoc ve Chuyen bay 370 cua Malaysia Airlines, mat tich tu thang 3 nam 2014.
17 thang 8: 1 qua bom phat no trong Đen Erawan tai Bangkok, Thai Lan, giet chet 20 nguoi va lam bi thuong 125 nguoi.


= Thang 9 =
10 thang 9: Cac nha khoa hoc cong bo phat hien Homo naledi, mot loai nguoi ban đau tai Nam Phi chua đuoc biet đen truoc đay.
14 thang 9: Quan sat truc tiep song hap dan lan đau tien: Cac song hap dan đuoc phat hien lan đau tien boi LIGO. Đieu nay khong đuoc cong bo cho đen ngay 11 thang 2 nam 2016.
18 thang 9: Nha san xuat o to Volkswagen bi cao buoc tham gia gian lan kiem tra khi thai diesel tren toan cau, anh huong đen khoang 11 trieu phuong tien.
24 thang 9: Mot vu giam đap trong le hanh huong Hajj tai Mecca, A Rap Xe Ut, khien cho it nhat 2.200 nguoi thiet mang va lam bi thuong hon 900 nguoi khac, voi tren 650 nguoi mat tich.
28 thang 9: NASA tuyen bo rang phat hien đuoc nuoc o the long tren Sao Hoa.
30 thang 9: Nga bat đau cac cuoc khong kich chong lai Nha nuoc Hoi giao Iraq va Levant va cac luc luong chong chinh phu tai Syria.


= Thang 10 =
3 thang 10: Mot cuoc khong kich nham lan cua Hoa Ky vao mot benh vien cua Bac si khong bien gioi tai Afghanistan khien khoang 20 nguoi thiet mang.
10 thang 10: Mot vu đanh bom tu sat giet chet it nhat 100 nguoi trong mot cuoc tuan hanh hoa binh tai Ankara, Tho Nhi Ky, va lam bi thuong hon 400 nguoi khac.
17 thang 10 – 8 thang 11: Giai vo đich bong đa U-17 the gioi 2015 to chuc tai Chile, đoi tuyen bong đa U-17 quoc gia Nigeria gianh chuc vo đich trong giai đau nay.
23 thang 10: Bao Patricia tro thanh bao co cuong đo manh nhat tung ghi nhan đuoc tai Tay ban cau va manh thu nhi toan cau, voi suc gio 215 mph va ap suat 872 mbar.
26 thang 10: 1 vu đong đat cuong đo 7,5 Mw tan cong khu vuc Hindu Kush va khien 398 nguoi thiet mang, tai Pakistan, Afghanistan va An Đo.
31 thang 10: Chuyen bay 9268 cua Metrojet khi đang tren hanh trinh đen Saint Petersburg tu Sharm el-Sheikh thi roi gan Al-Hasana tai Sinai, lam thiet mang toan bo 217 hanh khach va 7 thanh vien phi hanh đoan tren khoang.


= Thang 11 =
7 thang 11: Tai Singapore, cac nha lanh đao Trung Quoc đai luc va Đai Loan la Tap Can Binh va Ma Anh Cuu chinh thuc hoi kien lan đau tien.
12 thang 11: Mot so cuoc đanh bom tu sat dien ra tai Beirut, Liban, khien 43 nguoi thiet mang va 239 nguoi bi thuong. Nha nuoc Hoi giao Iraq va Levant tuyen bo nhan trach nhiem.
13 thang 11: Nhieu vu tan cong khung bo do Nha nuoc Hoi giao Iraq va Levant nhan trach nhiem xay ra tai Paris, Phap, khien 130 nguoi thiet mang.
24 thang 11: Noi chien Syria: Tho Nhi Ky ban ha mot chien đau co cua Nga, lan đau tien mot thanh vien NATO tieu diet mot may bay Nga ke tu thap nien 1950.
26 thang 11: Tencent Games phat hanh tro choi đien tu MOBA Vuong Gia Vinh Dieu
30 thang 11: Hoi nghi ve Bien đoi khi hau cua Lien Hop Quoc 2015 (COP 21) đuoc to chuc tai Paris, co su tham gia cua cac nha lanh đao đen tu 147 quoc gia.


= Thang 12 =
6 thang 12: Nhung chu tho sac so chinh thuc len song.
10 – 20 thang 12: Giai vo đich bong đa the gioi cac cau lac bo 2015 to chuc tai Nhat Ban, cau lac bo bong đa Barcelona gianh chuc vo đich trong giai đau nay.
12 thang 12: Cong uoc bien đoi khi hau toan cau đuoc chap thuan tai hoi nghi thuong đinh COP 21, lan đau tien cam ket tat ca cac quoc gia giam khi phat thai carbon.
22 thang 12: SpaceX cho đo bo ten lua Falcon 9, ten lua tai su dung đau tien tien vao quy đao khong gian va tro ve.


Sinh 2 thang 5 – Vuong ton nu Charlotte xu Wales, thanh vien vuong that Anh
15 thang 6 – Vuong ton Nicolas, thanh vien vuong that Thuy Đien


Mat = Thang 1 =
23 thang 1 – Quoc vuong Abdullah cua A Rap Xe Ut (s. 1924)
27 thang 1 – Charles Townes, nha vat ly hoc nguoi My, đoat giai Nobel (s. 1915)
28 thang 1 – Yves Chauvin, nha hoa hoc nguoi Phap, đoat giai Nobel (s. 1930)
29 thang 1 – Colleen McCullough, nha van nguoi Uc (s. 1937)
31 thang 1 – Richard von Weizsacker, tong thong cua Đuc (s. 1920)


= Thang 2 =
27 thang 2 – Boris Nemtsov, chinh tri gia nguoi Nga (s. 1959)


= Thang 3 =
9 thang 3
Camille Muffat, van đong vien boi loi nguoi Phap (s. 1989)
Frei Otto, kien truc su nguoi Đuc (s. 1925)
Alexis Vastine, van đong vien quyen Anh nguoi Phap (s. 1986)
12 thang 3
Michael Graves, kien truc su nguoi My (s. 1934)
Terry Pratchett, nha van nguoi Anh (s. 1948)
15 thang 3 – Tu Tai Hau, tuong linh quan đoi Trung Quoc (s. 1943)
20 thang 3 – Malcolm Fraser, thu tuong thu 22 cua Uc (s. 1930)
23 thang 3 – Ly Quang Dieu, thu tuong đau tien cua Singapore (s. 1923)
26 thang 3 – Tomas Transtromer, nha van va dich gia nguoi Thuy Đien, đoat giai Nobel (s. 1931)


= Thang 4 =
13 thang 4 – Gunter Grass, nha van nguoi Đuc, đoat giai Nobel (s. 1927)
30 thang 4
Ben E. King, ca si nguoi My (s. 1938)
Nguyen Anh Dung, dien vien Viet Nam (s. 1951)


= Thang 5 =
2 thang 5 – Maya Plisetskaya, vu cong, bien đao mua, dien vien nguoi Nga (s. 1925)
7 thang 5 - Duy Nhan, nguoi mau va dien vien nguoi Viet Nam (s. 1986)
9 thang 5 – Kenan Evren, si quan quan đoi, tong thong thu bay cua Tho Nhi Ky (s. 1917)
14 thang 5 – B.B. King, ca si va nhac cong nguoi My (s. 1925)
23 thang 5 – John Forbes Nash Jr., nha toan hoc nguoi My, đoat giai Nobel (s. 1928)
27 thang 5 – Nils Christie, nha toi pham hoc nguoi Na Uy (s. 1928)


= Thang 6 =
2 thang 6 – Irwin Rose, nha hoa sinh hoc nguoi My, đoat giai Nobel (s. 1926)
7 thang 6 – Christopher Lee, dien vien nguoi Anh (s. 1922)
11 thang 6 – Ornette Coleman, nhac cong nguoi My (s. 1930)
14 thang 6 – Kieu Thach, chinh tri gia nguoi Trung Quoc (s. 1924)
15 thang 6 – Zhanna Friske, ca si, dien vien, nguoi mau Nga (s. 1974)
22 thang 6
Laura Antonelli, dien vien nguoi Y (s. 1941)
James Horner, nha soan nhac phim nguoi My (s. 1953)
26 thang 6 – Yevgeny Primakov, thu tuong cua Nga (s. 1929)
29 thang 6
Josef Masopust, cau thu va huan luyen vien bong đa nguoi Sec (s. 1931)
Phan Huynh Đieu, nhac si nguoi Viet Nam (s. 1924)
Phan Nhan, nhac si nguoi Viet Nam (s. 1930)


= Thang 7 =
1 thang 7 – Nicholas Winton, nha nhan đao nguoi Anh (s. 1909)
5 thang 7 – Nambu Yoichiro, nha vat ly hoc nguoi My goc Nhat, đoat giai Nobel (s. 1921)
10 thang 7 – Omar Sharif, dien vien nguoi Ai Cap (s. 1932)
15 thang 7 – Van Ly, chinh tri gia nguoi Trung Quoc (s. 1916)
17 thang 7 – Jules Bianchi, tay đua nguoi Phap (s. 1989)
21 thang 7 – E. L. Doctorow, tac gia nguoi My (s. 1931)
27 thang 7 – A. P. J. Abdul Kalam, nha khoa hoc va chinh tri An Đo, tong thong thu 11 cua An Đo (s. 1931)
28 thang 7 – Edward Natapei, thu tuong thu sau cua Vanuatu (s. 1954)


= Thang 8 =
22 thang 8 – Ieng Thirith, chinh tri gia nguoi Campuchia (s. 1932)
30 thang 8
Wes Craven, đao dien phim va nha van nguoi My (s. 1939)
Oliver Sacks, nha than kinh hoc va nha van nguoi Anh (s. 1933)


= Thang 9 =
5 thang 9 – Hara Setsuko, dien vien nguoi Nhat Ban (s. 1920)


= Thang 10 =
3 thang 10 – Denis Healey, chinh tri gia nguoi Anh (s. 1917)
5 thang 10 – Henning Mankell, tac gia nguoi Thuy Đien (s. 1948)
10 thang 10 – Richard Heck, nha hoa hoc nguoi My (s. 1931)
14 thang 10 – Mathieu Kerekou, tong thong thu nam cua Benin (s. 1933)


= Thang 11 =
10 thang 11
Klaus Roth, nha toan hoc nguoi Anh (s. 1925)
Helmut Schmidt, thu tuong cua Tay Đuc (s. 1918)
12 thang 11 – Mohammed Emwazi, thanh vien nguoi Kuwait cua IS (s. 1988)
22 thang 11 – Kim Young-sam, tong thong cua Han Quoc (s. 1927)
23 thang 11 – Douglass North, nha kinh te hoc nguoi My (s. 1920)


= Thang 12 =
6 thang 12 – Franzl Lang, ca si nguoi Đuc (s. 1930)
13 thang 12 – Benedict Anderson, vien si han lam nguoi My (s. 1936)
23 thang 12 – Alfred G. Gilman, nha duoc ly hoc va hoa sinh hoc nguoi My (s. 1941)
28 thang 12 – Lemmy, ca si va nhac cong nguoi Anh (s. 1945)
31 thang 12 – Natalie Cole, ca si nguoi My (s. 1950)


Cac giai Nobel Y hoc: William C.Campbell, Satoshi Omura (mot phan hai giai), Youyou Tu (mot phan hai giai).
Vat ly: Takaaki Kajita, Arthur B. McDonald.
Hoa hoc: Tomas Lindahl, Paul L. Modrich.
Van hoc: Savetlana Alexievich.
Hoa binh: Bo tu Đoi thoai Quoc gia Tunisia.
Kinh te: Angus Deaton.


Xem them Tham khao Lien ket ngoai