Vien Cong nghe Massachusetts (tieng Anh: Massachusetts Institute of Technology hay MIT) la mot vien đai hoc nghien cuu tu thuc o thanh pho Cambridge, Massachusetts, Hoa Ky. MIT noi tieng nho hoat đong nghien cuu va giao duc trong cac nganh khoa hoc vat ly, ky thuat, cung nhu trong cac nganh sinh hoc, kinh te hoc, ngon ngu hoc, va quan ly.
MIT đuoc thanh lap vao nam 1861 nham đap ung nhu cau cong nghiep hoa cua Hoa Ky, dua tren mo hinh vien đai hoc bach khoa (polytechnic university) va nhan manh đen viec giang day trong phong thi nghiem. MIT ban đau nhan manh đen cac nganh cong nghe ung dung o bac đai hoc va sau đai hoc, va chinh đieu nay giup thiet lap su hop tac gan gui voi cac cong ty cong nghiep. Nhung cai cach chuong trinh hoc duoi thoi cac Vien truong Karl Compton va Vannevar Bush trong thap nien 1930 nhan manh cac nganh khoa hoc co ban. MIT gia nhap Hiep hoi Vien Đai hoc Bac My vao nam 1934. Cac nha nghien cuu o MIT nghien cuu va thiet ke may tinh, radar, va he thong đinh vi trong suot Chien tranh the gioi thu hai va thoi Chien tranh lanh. Hoat đong nghien cuu quoc phong thoi hau chien đa đong gop vao su gia tang nhanh chong so luong giang vien va su phat trien cua khuon vien vien đai hoc duoi thoi Vien truong James Killian. Khuon vien hien tai rong 168 mau Anh (68,0 ha) mo cua vao nam 1916 va mo rong hon 1 dam (1,6 km) dong theo bo bac con song Charles.
Ngay nay MIT bao gom nhieu khoa hoc thuat khac nhau, nhan manh đen nghien cuu va giao duc trong cac linh vuc khoa hoc, ky thuat, cong nghe, kinh te, quan ly va khoa hoc xa hoi. MIT co nam truong (Truong Khoa hoc, Truong Ky thuat, Truong Kien truc va Quy hoach, Truong Quan ly, va Truong Nhan van, Nghe thuat, va Khoa hoc Xa hoi) va mot truong đai hoc (Truong Đai hoc Khoa hoc va Cong nghe Y te), bao gom tong cong 32 khoa. Vien đai hoc nay co 93 nguoi đuoc giai Nobel, 25 nguoi nhan giai thuong Turing, 58 nguoi nhan Huan chuong Khoa hoc Quoc gia (National Medal of Science), 29 nguoi nhan Huan chuong Cong nghe va Sang tao Quoc gia (National Medal of Technology and Innovation) 45 Hoc gia Rhodes (Rhodes Scholars), va 50 Hoc gia MacArthur (MacArthur Fellows).
MIT va cuu sinh vien đong vai tro lon trong nhieu phat kien khoa hoc cong nghe hien đai. Vien MIT cung la mot đoi tac nghien cuu quoc phong quan trong cua chinh phu Mi, đac biet trong cac du an ve hat nhan, khoa hoc khong gian, khoa hoc may tinh va cong nghe nano. 41 cuu sinh vien MIT đa tro thanh phi hanh gia cua Hoa Ky va cac nuoc khac. Trong so 12 nguoi đa tung đat chan len Mat Trang, 4 trong so đo co bang cap tu MIT. Cuu sinh vien va cuu giang vien Tien Hoc Sam khi tro ve Trung Quoc đa lanh đao chuong trinh khong gian va đan tu hanh va bom hat nhan, đuoc menh danh la "Cha đe cua nganh ten lua Trung Quoc" (hoac "Vua ten lua").
MIT la mot trong nhung co so giao duc bac cao co tieu chuan tuyen chon sinh vien khat khe nhat; chang han, khoa se tot nghiep vao nam 2016 co 1.620 sinh vien đuoc tuyen chon tu 18.109 thi sinh, nhu vay ty le đuoc nhan vao chi 8.95%.


Lich su = Su hinh thanh va tam nhin =

Nam 1859, đe xuat su dung khu đat moi san bang o Back Bay, Boston, đe xay mot "Vien Ky nghe va Khoa hoc" (Conservatory of Art and Science) đa đuoc goi đen Co quan Lap phap Massachusetts nhung khong đuoc chap thuan. Nam 1861, William Barton Rogers đe xuat thanh lap Vien Cong nghe Massachusetts thi đuoc chap thuan, va thong đoc John Albion Andrew cua bang Massachusetts ky quyet đinh thanh lap vao ngay 10 thang 4 nam 1861.
Rogers muon thiet lap mot co so giao duc nham đap ung nhung tien bo nhanh chong trong khoa hoc va cong nghe. Ong khong muon thanh lap mot truong chuyen nghiep (professional school), ma muon tao ra mot su ket hop bao gom yeu to giao duc khai phong va giao duc chuyen nghiep, cho rang "Đoi tuong thuc su va duy nhat mang tinh thuc tien cua mot truong bach khoa (polytechnic school) la, nhu toi thay, su giang day khong chi nhung chi tiet vun vat va nhung thao tac ky thuat von chi co the thuc hien trong xuong thuc hanh ma con khac sau nhung nguyen ly khoa hoc hinh thanh nen co so va loi giai thich cho nhung chi tiet va thao tac đo, va cung voi no, mot su xem xet đay đu va co phuong phap tat ca nhung qua trinh va hoat đong chu đao cua chung trong lien he voi cac đinh luat vat ly." Ke hoach cua Rogers phan anh mo hinh vien đai hoc nghien cuu cua Đuc, nhan manh đen mot tap the giao su đoc lap voi hoat đong nghien cuu va giang day dien ra quanh cac buoi xe-mi-na va trong phong thi nghiem.


= Nhung phat trien ban đau =

Chi hai ngay sau khi quyet đinh thanh lap MIT đuoc ky, Noi chien Hoa Ky bung no. Sau mot thoi gian dai tri hoan, nhung lop hoc đau tien cua MIT dien ra o Toa nha Mercantile o Boston nam 1865. Vien cong nghe nay co su menh phu hop voi y đinh cua Luat Morill nam 1862 nham ho tro cac co so giao duc "nham thuc đay giao duc khai phong va thuc hanh trong cac tang lop ky nghe," va la mot truong đuoc cap đat (land-grant school). Nam 1866, tien thu đuoc tu viec ban đat đuoc su dung đe xay nhung toa nha moi o vung Back Bay.
MIT tung đuoc goi mot cach khong chinh thuc la "Boston Tech". Vien cong nghe nay đuoc xay dung theo mo hinh vien đai hoc bach khoa cua chau Au va luc ban đau nhan manh đen viec giang day thuc hanh. Sau mot khoang thoi gian co nhieu bat on ve tai chinh, MIT phat trien manh trong hai thap nien cuoi the ky 19 duoi thoi Vien truong Francis Amasa Walker. Cac chuong trinh trong cac nganh ky thuat đien, hoa, hang hai, va y te đuoc mo ra, cac toa nha moi đuoc xay dung, va so luong sinh vien tang len thanh hon mot ngan.

Chuong trinh hoc tro nen co tinh chat day nghe hon, it tap trung vao khoa hoc ly thuyet. Trong nhung nam thuong đuoc goi voi ten "Boston Tech" nay, tap the giang vien va cac cuu sinh vien cua MIT đa cu tuyet quyet tam cua Charles W. Eliot, vien truong cua Vien Đai hoc Harvard va la cuu giang vien cua MIT, nhieu lan muon hop nhat MIT voi Truong Khoa hoc Lawrence (Lawrence Scientific School) cua Harvard.
Nam 1916, MIT chuyen đen khuon vien moi nam tren mot dai đat dai mot dam doc theo song Charles o phia thanh pho Cambridge, mot phan truoc đay la đat ngap nuoc. Khu khuon vien theo kien truc tan co đien do William W. Bosworth thiet ke va đuoc tai tro chu yeu tu nhung khoan đong gop nac danh tu mot nguoi co ten bi an "Ong Smith." Gan 80 nam sau lan đong gop đau tien, nguoi ta phat hien ra "Ong Smith" chinh la nha cong nghiep George Eastman. Trong thoi gian 80 nam nay, George Eastman tang 20 trieu đo-la bang tien mat va bang co phieu cua cong ty Kodak cho MIT.


= Nhung cai cach chuong trinh hoc =
Trong thap nien 1930, Vien truong Karl Taylor Compton va Pho vien truong (phu trach hoc thuat) Vannevar Bush nhan manh tam quan trong cua cac nganh khoa hoc thuan tuy nhu vat ly va hoa hoc, va do đo giam bot thoi gian hoc tap trong cac xuong thuc hanh. Nhung cai cach cua Compton "đa giup khoi phuc va thuc đay su tu tin o kha nang MIT se dan đau trong khoa hoc cung nhu trong ky thuat." Khong giong nhu nhung truong khac thuoc nhom Ivy League, MIT huong nhieu hon đen cac gia đinh trung luu, dua vao hoc phi nhieu hon la nhung khoan hien tang hay tai tro. MIT đuoc ket nap vao Hiep hoi Vien Đai hoc Bac My vao nam 1934.
Tuy vay, cho đen tan nam 1949, Uy ban Lewis (Lewis Committee) van than van trong bao cao cua minh ve tinh trang giao duc o MIT rang "nhieu nguoi xem vien cong nghe nay ve co ban van la mot truong day nghe," mot quan điem ma uy ban nay cho la "hoi thieu thoa đang" va muon thay đoi. Ban bao cao xem xet toan dien chuong trinh hoc bac đai hoc, đe xuat mot chuong trinh giao duc rong hon, va canh bao viec đe cac nganh ky thuat va cac chuong trinh nghien cuu do chinh phu tai tro lam chech huong khoi cac nganh khoa hoc va nhan van. Truong Nhan van, Nghe thuat, va Khoa hoc Xa hoi (School of Humanities, Arts, and Social Sciences) va Truong Quan ly Sloan (Sloan School of Management) đuoc thanh lap vao nam 1950 đe canh tranh voi hai truong hung manh ma MIT đang co vao luc đo: Truong Khoa hoc (School of Science) va Truong Ky thuat (School of Engineering). Nhung tap the giang vien truoc đay trong nhung linh vuc khong đuoc xem trong nhu kinh te, quan ly, khoa hoc chinh tri, va ngon ngu hoc nay hop thanh nhung khoa hoan chinh va đay tu tin bang cach thu hut nhung vi giao su đang kinh va mo ra nhung chuong trinh sau đai hoc co tinh canh tranh. Truong Nhan van, Nghe thuat, va Khoa hoc Xa hoi tiep tuc phat trien duoi cac nhiem ky lien tiep cua cac vien truong Howard W. Johnson va Jerome Wiesner tu 1966 đen 1980, hai nha lanh đao co xu huong uu ai cac nganh nhan van.


= Nghien cuu quoc phong =
Su can du cua MIT vao nghien cuu quan su bung no trong Chien tranh the gioi thu hai. Nam 1941, Vannevar Bush đuoc bo nhiem đung đau Phong Nghien cuu Khoa hoc va Phat trien cua lien bang va đa phan bo cac khoan tai tro đen chi mot nhom vien đai hoc đuoc chon, trong đo co MIT. Cac ky su va nha khoa hoc tu khap nuoc hoi tu ve Phong Thi nghiem Buc xa (Radiation Laboratory) cua MIT, đuoc thiet lap vao nam 1940 nham giup quan đoi Anh phat trien radar co buoc song micromet. Cong trinh thuc hien o đay đa co tac đong đang ke len cuoc chien va hoat đong nghien cuu sau đo trong linh vuc nghien cuu nay. Nhung cong trinh nghien cu phuc vu quoc phong khac bao gom nhung he thong đieu khien dua tren con quay hoi chuyen va nhung he thong phuc tap khac cho thiet bi ngam cua sung, thiet bi đinh vi đe tha bom, va thiet bi đinh huong quan tinh, thuc hien o Phong Thi nghiem Cong cu (Instrumentation Laboratory) do Charles Stark Draper sang lap va đieu hanh.; phat trien may tinh ky thuat so dung trong mo phong chuyen bay, trong Du an Whirlwind (Project Whirlwind); va thiet bi chup anh tu cao va o toc đo cao, do Harold Edgerton nghien cuu. Vao cuoi cuoc chien, MIT tro thanh nha thau lon nhat nuoc ve nghien cuu va phat trien trong thoi chien (khien Bush co vai loi chi trich), thue gan 4000 nguoi lam viec trong Phong Thi nghiem Buc xa va nhan hon 100 trieu đo-la ($118 ty đo-la tinh theo gia tri đong đo-la nam 2012) truoc nam 1946. Cac cong trinh quoc phong van đuoc tiep tuc sau đo. Nghien cuu do chinh phu tai tro sau chien tranh o MIT bao gom he thong moi truong mat đat ban tu đong (SAGE) va he thong dan đuong cho ten lua đan đao va Du an Apollo.

Nhung hoat đong nay anh huong MIT mot cach sau sac. Mot bao cao nam 1949 luu y viec "khong co dau hieu cham lai nao trong đoi song o Vien cong nghe" đanh dau hoa binh tro lai, hoai niem "su thanh binh hoc thuat cua nhung nam truoc chien tranh", mac du ghi nhan nhung đong gop đang ke cua hoat đong nghien cuu quan su len viec nhan manh hon vao giao duc sau đai hoc va su gia tang nhanh chong nhan luc va co so vat chat. Thuc su so luong giang vien đa tang gap đoi va so luong sinh vien đa tang gap bon lan trong cac nhiem ky cua Karl Taylor Compton, vien truong cua MIT tu nam 1930 đen 1948, James Rhyne Killian, vien truong tu nam 1948 đen 1957, va Julius Adams Stratton, vien truong tu nam 1952 đen 1957, nhung nguoi đa đinh hinh su phat trien cua vien đai hoc. Đen thap nien 1950, MIT khong con la noi chi mang lai loi ich cho cac cong ty cong nghiep ma no đa co quan he gan gui trong suot ba thap nien truoc đo, ma con gan gui hon voi nhung to chuc bao tro moi cua minh, nhung quy thien nguyen va chinh phu lien bang.
Cuoi thap nien 1960 va đau thap nien 1970, nhung nha hoat đong la sinh vien va giang vien phan đoi Chien tranh Viet Nam va hoat đong nghien cuu quoc phong cua MIT. Lien đoan cac nha khoa hoc co quan tam (Union of Concerned Scientists) đuoc thanh lap vao ngay 4 thang 3 nam 1969 trong mot cuoc hop cua giang vien va sinh vien nham chuyen su nhan manh tu nghien cuu quan su sang cac van đe moi truong va xa hoi. MIT cuoi cung đa giam đau tu cho Phong Thi nghiem Buc xa va chuyen tat ca cac nghien cuu mat sang co so Phong Thi nghiem Lincoln (Lincoln Laboratory) nam ngoai khuon vien cua MIT vao nam 1973 nham đap lai nhung hoat đong phan đoi, tu đo tap the sinh vien, giang vien, va ban lanh đao MIT tuong đoi it chia re trong suot thoi ky xao tron xay ra o nhieu vien đai hoc khac.


= Lich su gan đay =

MIT đa đong hanh voi va giup thuc đay thoi đai ky thuat so. Ngoai viec co nhung phat trien mo đuong cho tinh toan hien đai va cong nghe mang may tinh, sinh vien, nhan vien, va giang vien o Du an MAC (Project MAC), Phong Thi nghiem Tri tue Nhan tao (Artificial Intelligence Laboratory hay AI Lab), va Tech Model Railroad Club đa viet mot so nhung chuong trinh tro choi tuong tac đau tien nhu Spacewar! va tao ra phan lon nhung tu long va van hoa hacker hien đai. Mot so to chuc quan trong lien quan đen may tinh ra đoi o MIT tu thap nien 1980: GNU Project va sau đo la Free Software Foundation đeu do Richard Stallman lap ra o AI Lab vao giua thap nien 1980; MIT Media Lab do Nicholas Negroponte va Jerome Wiesner thanh lap vao nam 1985 nham thuc đay nghien cuu nhung cach su dung moi me cong nghe may tinh; to chuc phat trien cac tieu chuan World Wide Web Consortium đuoc Tim Berners-Lee thanh lap o Phong Thi nghiem Khoa hoc May tinh MIT vao nam 1994; du an OpenCourseWare giup đua len mang tai lieu khoa hoc cua hon 2.000 lop hoc o MIT đe moi nguoi truy cap mien phi tu nam 2002; va du an "Mot may tinh xach tay cho moi tre em" (One Laptop per Child) nham mo rong viec giao duc may tinh va su ket noi cho tre em tren khap the gioi đuoc trien khai tu nam 2005.
MIT đuoc goi la "sea-grant college" vao nam 1976 nham ho tro nhung chuong trinh nghien cuu cua MIT trong cac linh vuc hai duong hoc va khoa hoc hang hai, va đuoc goi la "space-grant college" vao nam 1989 nham ho tro cac chuong trinh nghien cuu hang khong va du hanh vu tru. Mac du su ho tro tai chinh cua chinh phu đa suy giam trong hon mot phan tu the ky qua, MIT đa thuc hien mot so chien dich gay quy thanh cong đe mo rong đang ke khuon vien cua minh: nhung khu cu xa va nhung toa nha the thao moi o khu phia tay khuon vien; toa nha Trung tam Giao duc Quan ly Tang (Tang Center for Management Education); mot so toa nha o goc đong bac khuon vien ho tro nghien cuu sinh hoc, cac nganh khoa hoc nao bo va nhan thuc, genomics, cong nghe sinh hoc, va nghien cuu ung thu; va mot so toa nha moi nam doc đuong Vassar bao gom Trung tam Stata (Stata Center). Viec xay dung trong thap nien 2000 bao gom su mo rong toa nha Media Lab, khu phia đong khuon vien cua Truong Quan ly Sloan, va nhung cu xa cho sinh vien sau đai hoc o phia tay bac khuon vien. Nam 2006, Vien truong Hockfield thanh lap Uy ban Nghien cuu Nang luong (MIT Energy Research Council) nham nghien cuu nhung thach thuc mang tinh lien nganh do viec su dung nang luong toan cau ngay cang gia tang mang lai. 


Cac truong thanh vien MIT co nam truong (school) va mot truong đai hoc (college):

Truong Khoa hoc (School of Science), gom co sau khoa (Sinh hoc, Nao bo va cac nganh khoa hoc nhan thuc, Hoa hoc, Cac nganh khoa hoc ve khi quyen Trai Đat va hanh tinh, Toan hoc, va Vat ly) cung nhieu trung tam va phong thi nghiem truc thuoc. Truong Khoa hoc hien co khoang 300 giang vien, 1200 sinh vien sau đai hoc, va 1000 sinh vien đai hoc. Đay la truong lon thu hai o MIT. Truong co 16 giang vien va 16 cuu sinh vien cua truong đa đuoc Giai Nobel.
Truong Ky thuat (School of Engineering), gom co tam khoa (Hang khong va vu tru, Ky thuat sinh hoc, Ky thuat hoa hoc, Ky thuat moi truong va xay dung, Ky thuat đien va khoa hoc may tinh, Khoa hoc va ky thuat vat lieu, Ky thuat co khi, Khoa hoc va ky thuat hat nhan), mot phan khoa lien nganh (Ky thuat cac he thong cong nghiep), va nhieu trung tam va phong thi nghiem truc thuoc khac. Đay la truong lon nhat o MIT.
Truong Kien truc va Quy hoach (School of Architecture and Planning), gom co nam đon vi thanh vien chinh: Khoa Kien truc, Khoa Nghien cuu va Quy hoach Đo thi, Media Lab, Trung tam Bat đong san, va Chuong trinh Nghe thuat, Van hoa, va Cong nghe; ngoai ra truong con co cac trung tam truc thuoc khac.
Truong Quan ly Sloan (Sloan School of Management). Đay la truong Quan tri kinh doanh cua MIT.
Truong Nhan van, Nghe thuat, va Khoa hoc Xa hoi (School of Humanities, Arts, and Social Sciences), bao gom 13 khoa va chuong trinh, trong đo co cac nganh Nhan hoc, Truyen thong hoc so sanh, Kinh te hoc, Ngon ngu va van hoc nuoc ngoai, Lich su, Ngon ngu hoc, Triet hoc, Van hoc, Am nhac, Nghe thuat san khau, Khoa hoc chinh tri, Khoa hoc Cong nghe va Xa hoi, v.v...
Truong Đai hoc Khoa hoc va Cong nghe Y te Whitaker (Whitaker College of Health Sciences and Technology).


Hoat đong hoc thuat MIT la mot vien đai hoc nghien cuu co quy mo lon, phan lon la noi tru, voi đa so sinh vien theo hoc cac chuong trinh sau đai hoc va chuyen nghiep. Vien đai hoc nay đa đuoc Hiep hoi cac truong va truong đai hoc New England (New England Association of Schools and Colleges) kiem đinh tu nam 1929. MIT hoat đong theo lich hoc 4–1–4, theo đo hoc ky mua thu bat đau sau Le Lao đong (ngay thu Hai đau tien cua thang 9 hang nam) va ket thuc vao giua thang 12, trong thang 1 co mot giai đoan keo dai 4 tuan goi la "Giai đoan cua cac hoat đong đoc lap", roi hoc ky mua xuan bat đau vao đau thang 2 va ket thuc vao cuoi thang 5.


= Chuong trinh đai hoc =
MIT co cac chuong trinh đai hoc toan thoi gian, hoc 4 nam, trong cac nganh chuyen nghiep, khai phong, va khoa hoc. Cac chuong trinh nay tuyen chon sinh vien khat khe, chi nhan 9.7% trong so cac thi sinh nop đon xin hoc trong mua tuyen sinh 2010-2011, va nhan rat it sinh vien chuyen truong. Nam truong cua MIT trao 44 loai bang cap bac đai hoc khac nhau. Trong nam hoc 2010–2011, MIT trao 1,161 bang cu nhan (bachelor of science, viet tat la SB), đay la bang cap duy nhat ma MIT trao o bac đai hoc. Trong hoc ky mua thu nam 2011, trong so cac sinh vien đa chon chuyen nganh chinh, Truong Ky thuat la đon vi co đong sinh vien nhat, chiem 62.7% sinh vien, Truong Khoa hoc theo sau voi 28.5%, Truong Nhan van, Nghe thuat, va Khoa hoc Xa hoi 3.7%, Truong Quan ly Sloan 3.3%, va Truong Kien truc va Quy hoach 1.8%. 


= Chuong trinh sau đai hoc =
Khac voi hau het cac truong đai hoc tren the gioi, tai MIT, so luong sinh vien sau đai hoc nhieu hon sinh vien đai hoc (chiem khoang 60% tong so sinh vien). Nhieu chuong trinh sau đai hoc đuoc xep trong so 10 chuong trinh hang đau cua toan nuoc My. Cac sinh vien sau đai hoc cua MIT co the lam tien si (Doctor of Philosophy hay Ph.D. va Doctor of Science hay Sc.D.), thac si khoa hoc (Master of Science hay M.Sc.), thac si ky thuat (Master of Engineering hay M.Eng.), thac si kien truc (Master of Architecture hay M.Arch.), thac si quan tri kinh doanh (Master of Business Administration hay MBA) tuy thuoc vao nganh hoc. 


Xem them Đai hoc Harvard


Ghi chu Tham khao Lien ket ngoai MIT. Trang mang cua MIT.
MyMIT. Trang mang danh cho nhung nguoi muon vao hoc MIT.