Ronald James Padavona (10 thang 7 nam 1942 – 16 thang 5 nam 2010), con co nghe danh la Ronnie James Dio, la mot ca si kiem sang tac nhac va nha soan nhac nguoi My. Ong la nguoi hat chinh hoac thanh lap nhieu nhom nhac xuyen suot su nghiep nhu Elf, Rainbow, Black Sabbath, Dio va Heaven & Hell.
Mac du cha me xuat than tu Cortland, New York, Dio lai sinh ra o Portsmouth, New Hampshire, noi gia đinh ong cu tru đe cha ong phuc dich cho Quan đoi Hoa Ky trong The chien II; ke đo ho som tro ve Cortland. Su nghiep am nhac cua Dio bat đau tai noi đay vao nam 1957 khi ong lam thanh vien cua Vegas Kings (sau đoi ten la Ronnie and the Rumblers). Nam 1967, ong thanh lap ban nhac rock Elf, va nhom nay tro thanh nhung nguoi dien khai mac thuong xuyen cho Deep Purple. Nam 1975, Ritchie Blackmore (tay guitar cua Deep Purple) thanh lap ban nhac Rainbow va thue Dio lam ca si; trong thoi gian co ong hoat đong, ban nhac đa phat hanh ba album phong thu. Dio nhanh chong noi len la mot trong nhung giong ca uu tu nhat cua nhac rock nang. Nam 1979, Dio thay the Ozzy Osbourne lam ca si chinh cua Black Sabbath va xuat hien trong ba album phong thu cung ban nhac, ca ba đeu gat hai thanh cong: Heaven & Hell (1980), Mob Rules (1981) va Dehumanizer (1992). Nam 1982, ong roi đi đe thanh lap ban nhac Dio, voi hai album gianh đuoc chung chi bach kim cua RIAA. Nam 2006, ong lap nen ban nhac Heaven & Hell voi đong đoi cu Tony Iommi. Nam 2009, Dio bi chan đoan mac ung thu da day, roi mot nam sau ong qua đoi vi con đau du doi.
Dio đuoc xem la mot trong nhung nghe si nhac heavy metal vi đai va giau anh huong nhat moi thoi đai. Ong đuoc ghi nho la nguoi pho bien đong tac "Metal Horns" trong van hoa metal va sang tac ca tu mang hoi huong trung co. Theo loi chinh ca si nay, đong tac tren bat nguon truc tiep tu đong tac giai nan co cua nguoi Y ma ba ong thuong lam. Dio so huu mot chat giong noi luc va linh hoat, co the hat ca nhac hard rock lan nhung ban ballad nhe nhang hon. Ong đuoc trao giai "Metal Guru Award" boi tap chi Classic Rock vao nam 2006. Ong con đuoc tuyen duong la "Ca si nhac metal xuat sac nhat" tai le trao giai Golden Gods Awards cua tap chi Revolver nam 2010 va đuoc nha bao chuyen ve am nhac Sacha Jenkins liet la giong ca chinh hay nhat cua the loai nhac nay vao nam 2013.


Than the Ronald James "Dio" Padavona sinh ra o Portsmouth, New Hampshire, co cha me la nguoi My goc Y xuat than tu Cortland, New York. Gia đinh ong chuyen toi Portsmouth tu Cortland nham ho tro cha ong phuc dich quan đoi Hoa Ky trong The chien II, va ho chi đinh cu tai đay mot thoi gian ngan truoc khi quay lai Cortland. Padavona đa nghe rat nhieu nhac opera trong luc lon len va chiu anh huong ve giong hat cua ca si tenor nguoi My Mario Lanza. Ong lan đau tap luyen am nhac bai ban luc 5 tuoi voi nhung bai hoc choi ken trumpet. Padavona tham du chuong trinh ban nhac o truong trung hoc va la mot trong nhung thanh vien tre nhat đuoc chon đe choi trong ban nhac khieu vu chinh thuc cua truong. Cung trong thoi gian hoc trung hoc, Padavona đa thanh lap nhom nhac rock-n-roll đau tien mang ten The Vegas Kings, sau nay se đuoc đoi ten thanh Ronnie and the Rumblers va ke đo la Ronnie and the Red Caps. Mac du Padavona bat đau su nghiep rock-n-roll o vi tri choi trumpet, ong con tap luyen ca hat đe bo sung vao bo ki nang cua minh va con lanh luon nhiem vu choi guitar bass cho cac nhom nhac.
Padavona tot nghiep Truong trung hoc Cortland vao nam 1960. Ong đuoc cho la đa nhan đuoc đe nghi cap hoc bong tu Nhac vien Juilliard danh gia song tu choi do danh tinh yeu cho nhac rock. Thay vao đo, ong đang ky theo hoc Đai hoc tai Buffalo voi chuyen nganh duoc. Tai đo ong choi ken trumpet trong ban nhac hoa tau cua truong; tuy nhien, ong chi theo hoc tu nam 1960 đen 1961 va khong tot nghiep. Tiep đo ong đang ky vao Cao đang bang Cortland nhung cung bo hoc giua chung. Trong mot buoi phong van vao nam 2000, ong cho biet minh đa theo chuyen nganh chinh la lich su va chuyen nganh phu la tieng Anh. Mac du noi tieng voi chat giong noi luc, Padavona lai cho biet chua bao gio đuoc đao tao bai ban ve thanh nhac. Thay vao đo ong cho rang kha nang ca hat cua minh co đuoc nho su dung nhung ky thuat tho ma ong hoc đuoc trong luc choi ken trumpet.


Su nghiep = Nhung nam đau hoat đong =
Su nghiep am nhac cua Dio bat đau vao nam 1957, khi mot so nhac si o Cortland, New York thanh lap ban nhac The Vegas Kings. Đoi hinh cua nhom gom co Dio choi guitar bass, Billy DeWolfe hat chinh, Nick Pantas choi guitar, Tom Rogers choi trong va Jack Musci choi saxophone. Ban nhac tu đoi ten thanh Ronnie and the Rumblers. Nam 1958, ho mot lan nua đoi ten thanh Ronnie and the Redcaps. Musci roi ban nhac vao nam 1960, va tay guitar moi la Dick Botoff đuoc ket nap vao đoi hinh. The Redcaps phat hanh hai đia đon: đia đon đau la "Conquest"/"Lover" voi bai mat A la mot bai hoa tau goi đen The Ventures va bai mat B co DeWolfe hat chinh. Đia đon thu hai la "An Angel Is Missing"/"What'd I Say" voi Dio hat chinh ca hai bai.
Co nhieu loi giai thich cach ma Padavona lay nghe danh "Dio". Mot loi giai thich cho rang cai ten Dio lien he toi nhan vat Johnny Dio — thanh vien cua bang xa hoi đen. Mot loi giai thich khac lai cho hay ba cua Padavona tung noi rang ong đa nhan đuoc mot mon qua tu Thuong đe va nen lay ten la "Dio" ("Thuong đe" bang tieng Y), mac du gia thiet nay đa bi Wendy (goa phu cua Padavona) bac bo trong buoi phong van vao thang 2 nam 2017. Padavona lan đau lay nghe danh Dio trong mot ban thu nhac vao nam 1960, khi ong đien cai ten ay vao bia san pham thu hai cua ban nhac tren Seneca. Ngay sau đo ban nhac đoi ten thanh "Ronnie Dio and the Prophets". Đoi hinh cua the Prophets keo dai trong nhieu nam, đi luu dien khap vung New York va bieu dien o cac buoi tiec hoi sinh vien đai hoc. Ho đa san xuat mot đia đon cho Atlantic Records va mot album. Mot vai đia đon (nhu "Mr. Misery", phat hanh tren Swan) đa đe ten Ronnie Dio la nghe si solo ngay ca khi cac thanh vien con lai cua the Prophets cung gop suc lam ban nhac. Nhom đa phat hanh nhieu đia đon trong nhieu nam sau, đen tan đau nam 1967. Dio tiep tuc dung ten khai sinh đe ghi cong bat cu sang tac nao tren cac đia nhac.
Cuoi nam 1967, Ronnie Dio va the Prophets đoi thanh mot ban nhac moi ten la The Electric Elves va tuyen mot nghe si đanh keyboard. Sau khi binh phuc tu mot vu tai nan xe hoi chet nguoi vao thang 2 nam 1968 (cuop đi sinh mang cua tay guitar Nick Pantas, đong lam Dio va cac thanh vien khac nhap vien trong thoi gian ngan), nhom đa rut gon ten la The Elves va su dung cai ten nay cho đen giua nam 1972, nhom cho ra album đung nghia đau tien duoi cai ten Elf. Vai nam sau, nhom tiep tuc tro thanh nhung nguoi dien khai mac cho Deep Purple. Elf thu am ba album truoc khi cac thanh vien tham gia ghi am album đau tien cua Rainbow vao đau nam 1975 – la nguyen nhan lam Elf bi giai tan.


= Rainbow =

Giua thap nien 1970, giong hat cua Dio đa lot vao mat xanh cua Ritchie Blackmore (tay guitar cua Deep Purple, von đang len ke hoach roi nhom nay do nhung khac biet sang tao ve huong đi moi cua ban nhac). Blackmore moi Dio cung voi Gary Driscoll ghi am hai ca khuc tai Tampa, Florida vao ngay 12 thang 12 nam 1974. Blackmore cho biet vao nam 1983, "Toi roi Deep Purple boi toi gap đuoc Ronnie Dio, va anh ay la nguoi rat de lam viec cung. Luc đau anh ay chi đinh lam mot bai trong mot đia LP solo, nhung sau cung chung toi ghi het ca LP trong ba tuan, lam cho toi vo cung hao hung." Do hai long voi ket qua gianh đuoc, Blackmore quyet đuoc ket nap them cac nhac cong cua Elf va thanh lap ban nhac cua rieng minh, luc đau đat ten la Ritchie Blackmore's Rainbow. Ho phat hanh album đau trung ten Ritchie Blackmore's Rainbow vao đau nam 1975. Sau đo, Dio thu them hai album phong thu (Rising va Long Live Rock 'n' Roll), album nhac song On Stage va hai album nhac song luu tru (Live in Munich 1977 va Live in Germany 1976) voi Blackmore. Trong thoi gian gan bo voi Rainbow, Dio va Blackmore la nhung thanh vien duy nhat thuong xuyen tuc truc. Dio đuoc ghi cong cho nhung album ke tren boi đa sang tac toan bo phan loi cung nhu hop tac voi Blackmore đe chuyen soan. Dio va Blackmore chia tay, roi Blackmore đua ban nhac đi theo huong thuong mai hon voi Graham Bonnet đam trach phan hat va album Down to Earth.


= Black Sabbath =

Sau khi chia tay Rainbow vao nam 1979, Dio gia nhap Black Sabbath va the cho cua Ozzy Osbourne vua bi sa thai. Dio tinh co gap go nghe si guitar Tony Iommi cua Sabbath tai quan bar The Rainbow, pho Sunset Strip o Los Angeles vao nam 1979. Ca hai nguoi đeu o hoan canh giong nhau, Dio đang tim mot du an moi con Iommi thi can ca si. Dio noi ve buoi gap mat, "Đo han la đinh menh roi, boi chung toi đa ket noi ngay tuc thi." Hai nguoi giu lien lac cho đen khi Dio đat chan đen nha cua Iommi o Los Angeles đe lam cac buoi choi nhac giao luu thu gian va tim hieu nhau. Vao hom đau tien ay, bo đoi đa sang tac ca khuc "Children of the Sea" (xuat hien trong album Heaven and Hell va album nay la san pham đau tien ma ban nhac thu am voi Dio hat chinh, phat hanh vao nam 1980.)
Album ke tiep Mob Rules co su tham gia cua tay trong moi Vinny Appice. Cac xung đot ca nhan bat đau nhen nhom trong noi bo ban nhac. "Ronnie vao ban nhac va anh ay lam bat cu thu gi chung toi dan, co ban la vi anh ay muon co viec. Album ke tiep cua chung toi co chut khac biet," Iommi nho lai. Nam 1982, mau thuan boc phat trong luc tron am album Live Evil. Iommi xac nhan rang ki thuat vien cua album bat đau phan nan voi ong rang anh se lam mot ban mix ca ngay dai, chi đe nho Dio tro lai phong thu vao ban đem đe "tu lam ban mix rieng", giup cho giong hat cua nam ca si noi troi hon. Phat ngon nay đa bi Dio phu nhan. Mau thuan nay la nguyen nhan lam Dio va Appice sau cung bo ban nhac vao cuoi nam đo.
Nam 1991, Dio tro lai Black Sabbath đe ghi am album Dehumanizer. Album chi gay mot con sot nho, lot vao top 40 o Lien hiep Anh va #44 tren Billboard 200. Đia đon "Time Machine" thi đuoc cho vao Wayne's World — bo phim đien anh an khach thu 10 cua nam 1992. Het nam 1992, Dio va Appice mot nua roi ban nhac voi ly do khong the lam viec cung Iommi va Butler.


= Dio =

Do muon tiep tuc gan bo trong mot ban nhac, Dio va Appice lap nen nhom Dio vao nam 1982. Vivian Campbell la nguoi choi guitar va Jimmy Bain thi đanh bass; Jimmy la nguoi ma Dio quen biet tu nhung ngay o nhom Rainbow. Album đau tay cua ho la Holy Diver co cac đia đon hit la "Rainbow in the Dark" va "Holy Diver". Ban nhac tuyen mo nghe si đanh keyboard Claude Schnell va ghi am them hai album phong thu dai nua la The Last in Line va Sacred Heart. Mot đia nhac song đang chu y la A Special From The Spectrum đuoc ghi hinh trong chuyen luu dien the gioi thu hai cua ban nhac va chi phat hanh tren bang VHS. Ban nhac đa trai qua nhieu thay đoi nhan su trong nhieu nam, sau cung chi con Dio la nguoi sang lap duy nhat van gan bo vao nam 1990. Ngoai tru chut it thoi gian giai lao, Dio va ban nhac luon đi luu dien hoac thu nhac. Ho phat hanh toi 10 album voi Master of the Moon la album cuoi, đuoc thu am vao nam 2004.


= Heaven & Hell =

Thang 10 nam 2006, Dio cung Tony Iommi, Geezer Butler — cac thanh vien cua Black Sabbath va cuu tay trong cua nhom la Vinny Appice đi luu dien voi du an moi la Heaven & Hell, ten album đau tien cua Black Sabbath thuoc ky nguyen Dio. Ho chon cai ten Heaven & Hell boi Iommi va Butler van o trong Black Sabbath voi Osbourne va thay đay la cach tot nhat đe dung mot biet hieu khac cho phien ban ban nhac cua Dio. Ca tay trong sang lap Black Sabbath la Bill Ward cung tham gia du an nay, song sau đo lai rut lui. Nam 2007, ban nhac ghi am ba bai hat moi duoi cai ten Black Sabbath cho album bien tap Black Sabbath: The Dio Years. Nam 2008, ban nhac hoan tat chuyen luu dien the gioi keo dai trong 98 ngay. Nhom phat hanh mot album duoi cai ten Heaven & Hell la The Devil You Know, đuoc gioi chuyen mon va khan gia đon nhan. Ho con du kien phat hanh them mot đia nhac nua vao nam 2010.


= Cac du an khac =
Nam 1974, Dio hat trong mot album chu đe The Butterfly Ball and the Grasshopper's Feast do Roger Glover san xuat kiem chi huy dan nhac. Album con co mat cua cac ca si khach moi khac nhu Glenn Hughes (cuu thanh vien cua Deep Purple) va David Coverdale. Dio đa gop giong trong cac bai hat "Homeward", "Sitting in a Dream" va đia đon Love Is All o Anh.
Nam 1980, Dio gop giong trong album nhac progressive rock đe tai Co đoc giao Seeds of Change cua Kerry Livgren. Ong hat trong cac bai "Live For the King" va "The Mask of the Great Deceiver." Nam 1985, Dio gop suc cho cau tra loi cua the gioi nhac metal gui toi Band Aid va USA for Africa voi du an Hear 'n Aid. Voi su quy tu cua dan ngoi sao nhac heavy metal—đua con tinh than cua nhung đong đoi đong huong cua Dio la Campbell va Bain—ong đa gop giong trong đia đon "Stars" va mot album đay ca khuc tu cac nghe si khac đe đem đi tu thien. Du an thu ve 1 trieu đo la My trong mot nam. Nam 1997, Dio co vai khach moi trong In a Metal Mood: No More Mr. Nice Guy cua Pat Boone — mot album tap hop cac bai hat heavy metal noi tieng đuoc choi theo phong cach big band. Dio con hat be trong man the hien bai "Holy Diver" cua Boone. Nam 1999, ong dien gieu nhai trong chuong trinh hoat hinh South Park o tap phim "Hooked on Monkey Fonics", ma sau nay đuoc ong mieu ta la "tuyet voi."
Tenacious D đa sang tac mot bai hat tri an mang ten "Dio" xuat hien trong album trung ten cua nhom. Bai hat hat giai thich ong phai "trao trach nhiem" cho mot the he moi ra sao. Dio đuoc cho la đa tan thanh ca khuc va gat đau đe Tenacious D xuat hien trong MV bai "Push" trich tu album Killing the Dragon cua ong vao nam 2002. Ong con co mat trong phim Tenacious D in The Pick of Destiny, tu thu vai chinh minh va gop giong khach moi trong bai ca nhac mo man bo phim la "Kickapoo." Nam 2005, Dio đuoc tiet lo la chu nhan giong noi cua Dr. X trong Operation: Mindcrime II – tac pham tiep noi album ban chu đe Operation: Mindcrime cua Queensryche. Vai cua ong đuoc chieu trong mot video thu truoc chuyen luu dien tiep theo, va Dio xuat hien tren san khau đe hat truc tiep it nhat mot lan (tat ca đeu co ghi trong đia DVD Mindcrime at the Moore).


Đoi tu Dio tung ket hon voi nguoi vo đau, Loretta Berardi (sinh 1941) vao nam 1963; ho nhan nuoi mot cau con trai la tieu thuyet gia Dan Padavona. Sau khi ly hon Berardi, nam 1978 ong cuoi Wendy Walters (sinh 1945), vo cu cua tay trong Aynsley Dunbar (cuoi nam 1966) va tay guitar Ricardo Gaxiola (cuoi 1972, ly hon 1977) – tung la quan ly cua ong. O thap nien 1980, ba la nguoi quan ly cac ban nhac rock o Los Angeles nhu Rough Cutt, NuHaven, Cold Sweat va Hellion. Sau khi Dio tu tran vao nam 2010, goa phu cua ong ket hon voi Omar Gimenez vao nam 2012. Thang 9 nam 2003, ong bi tai nan lam đut ngon cai trong luc lam vuon, do bi mot than lun giu vuon nang đe len. Dio lo ngai rang ong se khong bao gio co the gio đong tac tay metal horns đuoc nua, song mot bac si đa co gan no lai.


= Benh tat va qua đoi =

Ngay 25 thang 11 nam 2009, Dio thong bao ong bi chan đoan mac ung thu da day va trai qua đot đieu tri tai Trung tam ung thu MD Anderson o Houston, Texas. Ngay 4 thang 5 nam 2010, Heaven & Hell thong bao ho đa huy cac ngay luu dien he do benh tinh cua Dio. Buoi trinh dien truc tiep cuoi cua ong voi Heaven & Hell dien ra vao ngay 29 thang 8 nam 2009 tai Atlantic City, New Jersey. Dio qua đoi vi bao benh vao ngay 16 thang 5 nam 2010.
Hai tuan sau khi Dio mat, mot buoi le tuong niem cong khai đuoc to chuc tai Hoi truong Tu do, Forest Lawn Hollywood Hills, Los Angeles. Hoi truong chat kin suc chua voi nhieu nguoi ham mo đung ngoai đe theo doi buoi le qua nhieu man hinh lon đat o phia đong va phia nam cua hoi truong. Ban be, gia đinh, đong đoi cu va hien tai cua Dio đeu co nhung bai phat bieu va bieu dien nhu Rudy Sarzo, Geoff Tate, John Payne, Glenn Hughes, Joey Belladonna va Scott Warren (tay đanh keyboard cua Heaven & Hell). Tren man hinh con co chieu kem mot đoan phim tai lieu luoc qua su nghiep cua Dio tu nhung ngay đau ong hoat đong voi nhom Elf cho đen du an cuoi cua ong voi Heaven & Hell.


Di san Su nghiep cua Dio keo dai hon 50 nam. Trong giai đoan nay, cu the la o the ki 21, ong đa nhan đuoc hang loat danh hieu va giai thuong. Ong đuoc ghi danh vao Đai sanh danh vong thanh pho Cortland vao nam 2004 va co mot con pho đat theo ten minh tai đo la Đuong Dio. Tap chi Classic Rock thi trao cho Dio giai "Metal Guru Award" tai le trao giai thuong nien "Roll of Honour" cua ho vao nam 2006. Ngay 17 thang 1 nam 2007, Dio đuoc ghi danh vao Đai lo danh vong rock cua Trung tam Guitar o Hollywood. Dio đuoc tuyen duong la "Ca si nhac metal hay nhat" tai le trao giai Golden Gods Awards cua tap chi Revolver vao thang 4 nam 2010 nho man the hien trong album The Devil You Know, bien ong thanh chu nhan giai thuong lon tuoi nhat (67 tuoi). Ong đa truc tiep đen nhan giai, va đay cung la lan cuoi ong xuat hien truoc cong chung, đe roi chi mot thang sau thi ong khuat nui.
San khau chinh cua nhac hoi Bloodstock Open Air cung đuoc đat theo ten Dio đe tri an ong sau khi Heaven & Hell rut lui khoi su kien boi cai chet cua ong. Đong thoi, san khau chinh cua nhac hoi Masters of Rock cung mang ten ong ke tu he nam 2010. Mot buc tuong Dio đa đuoc khanh thanh o Kavarna, Bulgaria. Tai Mexico, nhac hoi metal lon nhat đuoc đat ten la "Hell and Heaven" nham ton vinh Dio; ban to chuc cho biet nhac hoi đuoc đat ten nhu vay vi ho đa tung hop tac voi Dio, xem ong la "ca si va nhan vat vi đai nhat ma chung toi tung lam viec cung, mot con nguoi that su khiem ton."
Tap chi Rolling Stone tan duong Dio bang nhung loi sau: "Khong chi nhung chiec ken khong lo cua ong moi lam nen Ronnie James Dio — ma la tinh than soi noi cua ong ay... thu luon noi troi la long trac an manh liet cua Dio danh cho nhung thieu nhi rock & roll lac loi trong đam khan gia cua ong. Dio chua bao gio gia vo minh la mot trong nhung đua tre — ong hat nhu mot nguoi lon cam đoan voi chung ta rang chung ta khong đon đoc trong noi đau cua minh, va tham chi mot ngay nao đo ta co the tu hao vi đa chinh phuc đuoc no."
Ngay 10 thang 7 nam 2011, nhan dip sinh nhat Dio, que nha Cortland, New York cua ong đa to chuc mot su kien keo dai trong mot ngay quy tu nhieu ban nhac va tai nang đia phuong o trung tam New York nham bieu dien tu thien cho quy Stand Up and Shout Cancer phuc vu nghien cuu ung thu va buoi hoa nhac tuong nho Dio. Mot phan so tien thu đuoc tu su kien đuoc dung đe gay quy cho mot suat hoc bong am nhac tuong niem thuoc truong trung hoc cua thanh pho đat theo ten ong. Ngay 31 thang 3 nam 2014, album tri an Ronnie James Dio This Is Your Life đuoc phat hanh. Nhac pham đuoc to chuc va san xuat boi Wendy Gaxiola; so tien thu đuoc tu ban album se đem đi phuc loi cho Quy Ronnie James Dio Stand Up and Shout Cancer.
Ngay 6 thang 8 nam 2016, mot tam anh toan ky cua co ca si (do Eyellusion sang tao) đa co man ra mat khan gia tai nhac hoi Wacken Open Air Festival. Mot tam anh toan ky thu hai đuoc tao ra cho chuyen luu dien the gioi ke tiep, khai mac tu ngay 6 thang 12 nam 2017 tai Bochum, Đuc. Ngay 18 thang 1 nam 2017, Dio đuoc ghi danh vao Đai sanh lich su nhac heavy metal. "Toi đoan neu toi co đe lai bat ki loai dau an nao", Dio phat ngon vao nam 1987, "đo la Heaven and Hell va rat nhieu Rainbow Rising."


Danh sach đia nhac Chu thich Nguon thong tin T. Pillsbury, Glenn (ngay 7 thang 3 nam 2013). "Dio's Lost Decade: Recovering the 1960s Career of Ronnie James Dio-". Peter of the Street.net (bang tieng Anh). Truy cap ngay 5 thang 5 nam 2023.


Lien ket ngoai Website chinh thuc
Ronnie James Dio tai Billboard.com
Su kien tu thien tuong niem
MTV Luu tru ngay 12 thang 9 nam 2019 tai Wayback Machine
Đau su nghiep