Franklin Delano Roosevelt, Sr. (,  ROH-zə-velt; 30 thang 1 nam 1882 – 12 thang 4 nam 1945), thuong đuoc goi tat la FDR, la mot chinh tri gia va luat su nguoi My, tong thong thu 32 cua Hoa Ky tu nam 1933 cho đen khi qua đoi nam 1945. La thanh vien Đang Dan chu, ong la tong thong duy nhat trong lich su Hoa Ky đa đac cu 4 nhiem ky lien tiep va tro thanh nhan vat trung tam trong cac su kien the gioi vao nua đau the ky 20. Roosevelt đa chi đao chinh phu lien bang trong phan lon thoi ky Đai khung hoang, thuc hien chuong trinh nghi su noi đia New Deal nham đoi pho voi cuoc khung hoang kinh te toi te nhat trong lich su Hoa Ky. Voi tu cach la nha lanh đao thong tri cua đang minh, ong đa xay dung Lien minh New Deal, mot to chuc đinh hinh nen chu nghia tu do hien đai o Hoa Ky trong suot mot phan ba the ky 20. Nhiem ky thu ba va thu tu cua ong bi chi phoi boi Chien tranh the gioi thu hai, ket thuc ngay sau khi ong qua đoi.
Sinh ra trong gia đinh Roosevelt o Hyde Park, New York, ong tot nghiep ca Truong Groton va Đai hoc Harvard. Roosevelt theo hoc Truong Luat Columbia, nhung tai đay ong đa thoi hoc sau khi vuot qua ky thi luat đe hanh nghe luat su o Thanh pho New York. Nam 1905, ong ket hon voi nguoi em ho thu nam cua minh, Eleanor Roosevelt. Ho co voi nhau sau nguoi con, trong đo co nam nguoi song sot đen tuoi truong thanh. Ong thang cu vao Thuong vien New York nam 1910, va sau đo lam Phu ta Bo truong Hai quan duoi thoi Tong thong Woodrow Wilson trong Chien tranh the gioi thu nhat. Roosevelt la nguoi đong tranh cu cung voi James M. Cox đai dien cho Đang Dan chu trong cuoc bau cu tong thong nam 1920, nhung Cox đa bi ung cu vien Đang Cong hoa Warren G. Harding đanh bai. Nam 1921, Roosevelt mac mot chung benh gay liet ban than, ma khi đo nguoi ta tin rang đo la benh bai liet, va đoi chan cua ong đa bi liet vinh vien. Trong qua trinh hoi phuc, Roosevelt đa thanh lap mot trung tam đieu tri benh bai liet o Warm Springs, Georgia. Mac du khong the đi lai tu do, Roosevelt đa tro lai chinh truong sau khi đac cu chuc thong đoc New York vao nam 1928. Ong giu chuc thong đoc tu nam 1929 đen nam 1933, thuc đay  ke hoach chong lai cuoc khung hoang kinh te đang bao vay nuoc My.
Trong cuoc bau cu tong thong nam 1932, Roosevelt đa đanh bai tong thong đuong nhiem Herbert Hoover cua Đang Cong hoa o mot trong nhung chien thang vang doi nhat lich su Hoa Ky. Nhiem ky tong thong cua Roosevelt bat đau vao giua cuoc Đai khung hoang va trong 100 ngay đau tien cua Quoc hoi Hoa Ky lan thu 73, ong la tien phong trong viec nang cao nang suat luat phap lien bang, mot đieu chua tung co. Roosevelt đa keu goi lap ra cac chuong trinh đuoc thiet ke nham muc đich san xuat hang cuu tro, phuc hoi va cai cach. Trong nam đau tien lam tong thong, ong bat đau thuc hien cac chinh sach nay thong qua mot loat cac lenh hanh phap va luat lien bang đuoc goi la New Deal. Nhieu chuong trinh New Deal đa cung cap hang cuu tro cho nhung nguoi that nghiep nhu Co quan Quan ly Phuc hoi Quoc gia. Mot so chuong trinh New Deal va luat lien bang khac nhu Đao luat Đieu chinh Nong nghiep đa cung cap su ho tro cho nhung nguoi nong dan. Roosevelt con thiet lap nhieu cai cach quy đinh lon lien quan đen tai chinh, truyen thong va lao đong. Ngoai kinh te, Roosevelt cung tim cach han che so luong toi pham đang gia tang do anh huong cua Luat cam ruou. Sau khi cam ket bai bo no trong qua trinh tranh cu tong thong, Roosevelt đa thuc hien Đao luat Giay phep Bia nam 1933 va thi hanh tu chinh an thu 21. Tien thue thu đuoc tu viec ban ruou se đuoc chuyen cho cac cong trinh cong cong nhu mot phan cua New Deal. Roosevelt noi chuyen truc tiep voi nguoi dan My tren song phat thanh. Trong nhiem ky tong thong cua minh, Roosevelt đa co 30 "bai tro chuyen ben lo suoi" va la tong thong My đau tien xuat hien tren truyen hinh. Voi nen kinh te đuoc cai thien nhanh chong tu nam 1933 đen nam 1936, Roosevelt đa gianh chien thang trong cuoc bau cu tong thong nam 1936. Bat chap su pho bien cua New Deal, nhieu thanh vien trong Toa an toi cao Hoa Ky van giu thai đo bao thu va thuong xuyen loai bo cac sang kien New Deal. Sau cuoc bau cu, ong đa tim cach chong lai đieu đo bang cach van đong hanh lang cho Du luat Cai cach Thu tuc Tu phap nam 1937 (hay "ke hoach lap đay toa an"), se giup mo rong quy mo cua Toa an toi cao. Du luat đa bi ngan can boi Lien minh Bao thu luong đang moi vua đuoc thanh lap, lien minh nay cung tim cach ngan can bo sung them luat New Deal; hau qua la nen kinh te lam vao khung hoang, keo theo su suy thoai trong nhung nam 1937–1938. Cac đao luat va co quan ban nganh khac o thap nien 1930 đuoc Roosevelt thi hanh bao gom Uy ban Chung khoan va Giao dich, Đao luat Quan he Lao đong Quoc gia, Cong ty Bao hiem Ky thac, Cuc An sinh Xa hoi va Đao luat Tieu chuan Cong bang Lao đong.
Ong tai đac cu nhiem ky thu ba vao nam 1940, khien ong tro thanh tong thong Hoa Ky duy nhat phuc vu hon hai nhiem ky. Đen nam 1939, mot cuoc The chien khac đa no ra, Hoa Ky phan ung bang viec thong qua mot loat du luat khang đinh su trung lap va tu choi can thiep. Mac du vay, Roosevelt đa ho tro ngoai giao va tai chinh manh me cho Trung Quoc, Vuong quoc Anh va cuoi cung la Lien Xo. Sau cuoc tan cong Tran Chau Cang cua Nhat Ban vao ngay 7 thang 12 nam 1941, su kien ma ong goi la "mot ngay se song trong noi o nhuc", Roosevelt đa đua ra loi tuyen chien chinh thuc đoi voi Nhat Ban. Khi Đuc va Y tuyen chien voi My đe đap tra, My chinh thuc buoc vao chien truong chau Au. Đuoc su ho tro cua co van cap cao Harry Hopkins cung su ung ho manh me tu dan chung trong nuoc, ong đa hop tac chat che voi Thu tuong Anh Winston Churchill, Tong Bi thu Lien Xo Joseph Stalin va Tong thong linh Trung Quoc Tuong Gioi Thach trong viec lanh đao khoi Đong Minh chong lai phe Truc. Roosevelt đa giam sat viec van đong nen kinh te Hoa Ky đe ho tro chien tranh va thuc hien chien luoc chau Au truoc tien, khoi xuong chuong trinh Lend-Lease va uu tien đanh bai Đuc truoc Nhat Ban. Chinh quyen cua ong giam sat viec xay dung Lau Nam Goc, khoi xuong qua trinh phat trien bom nguyen tu đau tien tren the gioi va cung cac nha lanh đao Đong Minh khac đat nen mong cho Lien Hop Quoc va cac to chuc hau chien khac. Chinh duoi su lanh đao thoi chien cua ong, Hoa Ky đa tro thanh mot sieu cuong tren the gioi.
Roosevelt tiep tuc tai đac cu trong cuoc bau cu tong thong nam 1944 tren nen tang phuc hoi sau chien tranh. Suc khoe the chat cua ong bat đau giam sut trong nhung nam chien tranh sau đo. Chua đay ba thang sau nhiem ky thu tu cua minh, Roosevelt qua đoi vao ngay 12 thang 4 nam 1945. Pho Tong thong Harry Truman nham chuc tong thong va giam sat viec chap nhan su đau hang tu phe Truc. Mot so hanh đong cua Roosevelt đa vap phai su chi trich, chang han nhu viec ong ra lenh di doi va giam giu nhung nguoi My goc Nhat, cung nhu quyet đinh pha vo truyen thong bang viec tranh cu nhiem ky thu ba. Tuy nhien, ong luon đuoc nhung hoc gia, nha khoa hoc chinh tri va su gia xep hang la mot trong ba vi tong thong Hoa Ky vi đai nhat, ben canh George Washington va Abraham Lincoln.


Thieu thoi Franklin Delano Roosevelt sinh ngay 30 thang 1 nam 1882 tai thi tran Hyde Park thuoc thung lung song Hudson, tieu bang New York. Ong la con cua doanh nhan James Roosevelt I va nguoi vo thu hai, Sara Ann Delano đeu xuat than tu nhung gia đinh giau co lau đoi o tieu bang New York. Ho noi cua Franklin la nguoi goc Ha Lan trong khi ho ngoai đen tu Phap. Franklin la nguoi con duy nhat cua gia đinh.
Ho Roosevelt co nguon goc tu tieng Ha Lan "van Rosevelt", nghia la "canh đong hoa hong".
Roosevelt lon len trong mot moi truong song voi nhieu đac quyen. Ba noi cua Franklin, Mary Rebecca Aspinwall, la chi em ho voi Elizabeth Kortright Monroe, phu nhan tong thong thu nam cua Hoa Ky, James Monroe. Con ong ngoai cua Franklin, Warren Delano, Jr., la hau due cua nhung nha lap quoc đen đat My tren tau Mayflower, Richard Warren, Isaac Allerton, Degory Priest, va Francis Cooke, tung lam giau nho buon nha phien tai Trung Hoa.
Sara la ba me đoc đoan, trong khi James la ong bo xa cach (James đa 54 tuoi khi Franklin chao đoi). Sara co nhieu anh huong tren chang thanh nien Franklin. Cac chuyen đi thuong xuyen đen Au chau giup Franklin thong thao tieng Đuc va tieng Phap. Cau cung hoc cach cuoi ngua, ban sung, cheo thuyen, choi po-lo va tennis tren san co.
Roosevelt đen hoc tai truong noi tru Groton thuoc giao hoi Anh giao tai tieu bang Massachusetts. Tai đay, Franklin tiep nhan anh huong cua hieu truong Endicott Peabody, nguoi đa day cho cau hieu rang nghia vu cua nguoi tin huu Co Đoc la giup đo nguoi kem may man, ong cung khuyen khich hoc sinh tham gia tich cuc vao cac hoat đong cong đong. Roosevelt hoan tat chuong trinh cu nhan tai truong đai hoc Harvard (Harvard College la mot truong thuoc vien Đai hoc Harvard). Đang luc hoc o Harvard, nguoi chu cua Franklin la Theodore Roosevelt đac cu tong thong; chinh phong thai lanh đao cuong quyet cua Theodore va nhiet tam cai cach đa bien ong thanh hinh mau ly tuong va nhan vat anh hung trong mat Franklin. Nam 1902, Franklin gap vo tuong lai cua minh la Anna Eleanor Roosevelt, chau gai cua Theodore trong mot buoi tiep tan tai Nha Trang. Eleanor la chau gai ho nam đoi cua FDR. Ca hai đeu la hau due cua mot nguoi Ha Lan ten Claes Martensz van Rosenvelt (Roosevelt) đen vung đat New Amsterdam (nay la Manhattan cua thanh pho New York) tu Ha Lan trong thap nien 1640. Hai nguoi chau cua Rosenvelt (Roosevelt), Johannes va Jacobus, la to phu cua hai chi toc ho Roosevetl tai Long Island va song Hudson theo thu tu vua ke. Eleanor va Theodore la hau due cua toc Johannes trong khi FDR thuoc toc Jacobus. Franklin va Eleanor ket hon nam 1905, hai nam sau lan gap go đau tien.
Nam 1905, FDR vao truong luat Columbia nhung khong bao gio tot nghiep. Sau khi qua đuoc ky thi sat hach cua Luat su đoan tieu bang New York nam 1907, Roosevelt quyet đinh bo hoc. Nam 1908, Roosevelt đen lam viec cho mot tap đoan nhieu uy tin o Wall Street – Carter, Ledyard and Milburn – chuyen ve luat cong ty.


= Hon nhan va gia đinh =

Roosevelt quyet đinh ket hon voi Eleanor truoc su chong đoi quyet liet cua me FDR. Hon le to chuc ngay 17 thang 3 nam 1905 co su hien dien cua Theodore Roosevelt nhu la nguoi thay mat nguoi cha đa qua co cua co dau. Cap vo chong moi cuoi don đen song trong ngoi nha do me cua Roosevelt mua tang. Ba thuong xuyen đen tham ho, nhieu đen noi khien Eleanor met moi. Roosevelt la mot chang trai tuan tu, tai hoa va gioi giao tiep. Nguoc lai, Eleanor kin đao va khong thich đoi song xa hoi, luc đau co chi muon cham soc nha cua va nuoi day con cai. Ho co sau nguoi con:

Anna Eleanor (1906–1975),
James (1907–1991),
Franklin Delano, Jr. (3 thang 3 nam 1909– 7 thang 11 nam 1909),
Elliott (1910–1990),
Franklin Delano, Jr. (1914–1988)
John Aspinwall (1916–1981).
Mot nguoi con mat khi chua tron 1 tuoi. Nam nguoi con con lai trai qua cuoc song xao tron, bi lu mo vi su noi tieng cua ong bo va ba me. Nam nguoi nay co ca thay 19 lan ket hon, 15 lan ly di va sinh 29 nguoi con. Ca bon nguoi con trai đeu la si quan quan đoi tham gia Chien tranh the gioi thu hai, tat ca đeu đuoc tang thuong huan chuong bieu duong su dung cam cua ho tren chien truong. Hai nguoi đuoc bau vao Ha vien Hoa Ky: FDR, Jr. phuc vu ba nhiem ky, đai dien khu vuc phia tay Thuong Manhattan. Con James phuc vu 6 nhiem ky, đai dien khu quoc hoi so 26 cua tieu bang California. Tuy nhien khong co ai đac cu vao chuc vu cao hon mac du nhieu lan thu suc.
Roosevelt con co nhung moi quan he lang man ben ngoai hon nhan. Mot trong nhung moi quan he nay la voi co thu ky cua Eleanor, Lucy Mercer, chi mot thoi gian ngan sau khi Mercer đen nhan viec vao đau nam 1914. Thang 9 nam 1918, nho nhung buc thu tinh tim thay trong hanh ly cua Franklin ma Eleanor phat hien ra moi quan he nay. Eleanor đen gap chong voi nhung buc thu tren tay va yeu cau ly di. Qua trung gian cua Louis Howe, mot co van cua Franklin, hai nguoi hoa giai voi nhau, nhung trong thoi gian con lai cua cuoc hon nhan, Eleanor đen song mot minh trong mot ngoi nha o Hyde Park tai Valkill."


Su nghiep chinh tri ban đau (1910–1920) = Thuong nghi si bang New York (1910–1913) =

Nam 1910, Roosevelt tranh cu vao Thuong vien tieu bang New York, đai dien cho mot khu vuc thuoc Quan Dutchess. Đay la mot khu vuc bao quanh thi tran Hyde Park ma tu nam 1884 chua co mot ung vien Đang Dan chu nao đac cu o đay. Tham gia cuoc đua, Roosevelt la hinh anh gan ket voi su giau co, đac quyen va anh huong tai Hudson Valley. Chien thang vang doi cua Đang Dan chu nam ay đa đua Roosevelt đen thu phu tieu bang la Albany. Roosevelt nham chuc ngay 1 thang 1 nam 1911 va tro thanh thu linh nhom "phan loan" chong đoi bo may chinh tri "Tammany Hall" (nhom chinh tri thuoc Đang Dan chu luon đong vai tro chinh kiem soat chinh truong thanh pho New York) la nhom đang chi phoi Đang Dan chu cua tieu bang. Cuoc bau cu Thuong vien Hoa Ky đuoc bat đau voi viec bau cu so bo cua Đang Dan chu vao ngay 16 thang 1 nam 1911 co ket qua be tac vi su tranh gianh cua hai phe phai trong 74 ngay. Ngay 31 thang 3, James A. O'Gorman đuoc bau va Roosevelt đat đuoc muc tieu cua minh: đo la choc gian bo may chinh tri Tammany Hall bang cach ngan chan nguoi ma nhom nay chon lua lam ung cu vien la William F. Sheehan. Chang bao lau sau đo, Roosevelt tro nen mot khuon mat quen thuoc đoi voi cac Đang vien Dan chu New York. Ong tai đac cu nhiem ky hai trong cuoc bau cu tieu bang nam 1912 nhung tu chuc thuong nghi si tieu bang vao ngay 17 thang 3 nam 1913 đe nhan bo nhiem lam Tro ta Bo truong Hai quan Hoa Ky.


= Phu ta Bo truong Hai quan (1913–1919) =

Nam 1913, Woodrow Wilson bo nhiem Roosevelt vao chuc vu Phu ta Bo truong Hai quan Hoa Ky, phuc vu duoi quyen cua Bo truong Josephus Daniels. Nam 1914, Roosevelt that bai truoc James W. Gerard, mot nguoi đuoc nhom Tammany Hall ung ho, trong cuoc bau cu so bo cua Đang Dan chu tim ung vien cho cuoc chay đua vao Thuong vien Hoa Ky. Trong vai tro phu ta, Roosevelt tich cuc hoat đong nham mo rong quan chung Hai quan va thanh lap luc luong Hai quan Tru bi. Tong thong Wilson gui luc luong Hai quan va Thuy quan Luc chien can thiep vao cac quoc gia vung Trung My va Caribbe. Trong mot loat cac bai dien van đoc  chien dich van đong tranh cu chuc vu Pho Tong thong vao nam 1920, Roosevelt tuyen bo rang, voi tu cach Phu ta Bo truong Hai quan, chinh ong đa soan ban hien phap ma Hoa Ky ap đat cho Haiti nam 1915.
Tinh cam đac biet cua Roosevelt đoi voi Hai quan dan dan phat trien va keo dai suot cuoc đoi ong. Tai Bo Hai quan, ong đa the hien tai nang lon trong ky nang quan tri cung nhu mau chong hoc biet cach đam phan voi gioi lanh đao Quoc hoi va cac bo nganh khac trong chinh phu đe van đong thong qua ngan sach. Ong la nguoi nhiet tinh ung ho phuong sach su dung tau ngam nhu la mot loai cong cu huu hieu nham đoi pho voi hiem hoa bi tan cong boi tau ngam Đuc nham vao tau thuy cua phe Đong minh: ong đe xuat viec xay dung hang rao thuy loi o Bien Bac tu Na Uy đen Scotland. Mua he nam 1918, Roosevelt đen chau Au đe thi sat cac can cu hai quan va gap go cac quan chuc Phap va Anh. Vao thang 9, ong tro ve Hoa Ky tren tau USS Leviathan. Trong chuyen hanh trinh keo dai 11 ngay, đai dich cum đa tan cong va giet chet nhieu nguoi tren tau. Roosevelt bi benh nang do cum va bien chung viem phoi, nhung đa binh phuc vao thoi điem con tau cap ben New York. Sau khi Đuc ky hiep đinh đinh chien vao thang 11 nam 1918, Daniels va Roosevelt giam sat viec giai ngu cua Hai quan. Đi nguoc lai loi tham muu cua cac si quan lon tuoi nhu Đo đoc William Benson—nguoi đa tuyen bo rang ong khong the "hinh dung đuoc khong quan co the đuoc su dung trong ham đoi vao viec gi"—Roosevelt đich than ra lenh duy tri Su đoan Hang khong truc thuoc Hai quan. Khi nhiem ky cua Wilson gan ket thuc, Roosevelt len ke hoach cho chien dich tranh cu tiep theo cua minh. Ong đa tiep can Herbert Hoover ve viec tranh cu cho vi tri ung cu vien tong thong cua Đang Dan chu, con Roosevelt la lien danh tranh cu.


= Van đong tranh cu pho tong thong (1920) =

Đai hoi Đang toan quoc nam 1920 cua Đang Dan chu chon Roosevelt la ung vien Pho Tong thong Hoa Ky trong lien danh tranh cu tong thong cua Thong đoc tieu bang Ohio la James M. Cox. Tuy nhien lien danh tranh cu cua Cox-Roosevelt bi lien danh tranh cu cua phe Cong hoa la Warren G. Harding đanh bai tham hai trong cuoc bau cu tong thong. Luc đo Roosevelt tro ve hanh nghe phap ly tai New York va gia nhap Cau lac bo Civitan New York vua moi đuoc thanh lap, nhung it co ai nghi rang mot ngay khong xa ong se quay tro lai tranh cu vao mot chuc vu cong.


= Benh bai liet va tai xuat chinh tri (1921–1928) =
Trong luc đang đi nghi o Đao Campobello vao thang 8 nam 1921, Roosevelt bi nhiem benh ma theo cac bac si cua ong tin la benh bai liet, dan đen tinh trang bi bai liet hoan toan va vinh vien tu that lung tro xuong. Trong quang đoi con lai, ong khong bao gio chap nhan minh bi bai liet vinh vien. Ong co thu nhieu cach tri lieu vat ly, ke ca thuy lieu phap (hydrotherapy). Trong nam 1926, ong mua mot khu nghi duong o Warm Springs, Georgia. Tai đay ong thanh lap mot trung tam thuy lieu phap cho benh nhan bai liet. Trung tam nay van con hoat đong cho đen ngay nay voi ten goi Vien Phuc hoi Roosevelt Warm Springs. Sau khi tro thanh Tong thong Hoa Ky, Roosevelt giup thanh lap Quy Quoc gia cho Tre em bai liet, ngay nay đuoc goi la "March of Dimes" (tam dich: cuoc đi bo cua tien kim loai 10 xu). Chinh vi su lanh đao cua ong trong to chuc nay nen hinh ong đuoc khac tren đong tien kim loai 10 xu (tai Hoa Ky goi la dime).
Thoi ay, cuoc song rieng tu cua cac nhan vat cua cong chung khong bi soi moi can ke nhu ngay nay nen ong co the thuyet phuc nhieu nguoi nghi rang suc khoe cua ong đa kha hon nhieu, cung nhu tin rang ong co the ganh vac trong trach quoc gia lan nua. Voi nhung thanh sat kep vao hong va chan, Roosevelt tu minh tap buoc đi trong nhung khoang cach ngan voi su tro giup cua mot cay gay. Trong cho rieng tu ong su dung mot chiec xe lan, nhung khong bao gio đe cong chung thay hinh anh ong ngoi tren xe lan. Roosevelt thuong xuat hien truoc cong chung trong tu the đung thang nguoi voi mot phu ta hoac mot trong cac con trai cua ong đung ke ben. Chiec xe hoi cua ong co bo đieu khien tay đuoc thiet ke đac biet giup ong de dang lai xe.
Nam 2003, mot cuoc nghien cuu chuyen nganh cho thay can benh cua Roosevelt rat co the la hoi chung Guillain-Barre, chu khong phai la benh bai liet. Tuy nhien, vi tuy song cua Roosevelt khong đuoc kiem nghiem nen nguyen nhan gay ra can benh bai liet cua ong co the chang bao gio đuoc xac đinh ro rang.


Thong đoc bang New York (1929–1932) Roosevelt duy tri lien lac va han gan rao can cach biet voi Đang Dan chu trong suot thap nien 1920, đac biet la tai New York. Mac du ong van co ten trong thanh phan chong đoi bo may chinh tri Tammany Hall cua Thanh pho New York nhung ong giam nhe thai đo cua minh. Ong giup Alfred E. Smith đac cu thong đoc tieu bang New York nam 1922, va tham chi ong con la mot nguoi ung ho tich cuc cho Smith chong lai nguoi chau ho cua minh la Đang vien Cong hoa Theodore Roosevelt, Jr. nam 1924. Roosevelt đa đoc dien van đe cu Smith trong cac đai hoi toan quoc cua Đang Dan chu nam 1924 va 1928. Voi tu cach la ung vien tong thong cua Đang Dan chu trong cuoc bau cu tong thong vao nam 1928, Smith đap lai bang cach yeu cau Roosevelt ra tranh cu chuc thong đoc tieu bang New York nam 1928. Trong khi Smith that cu tong thong mot cach tham bai, tham chi thua tai ngay tieu bang nha cua minh thi Roosevelt đac cu thong đoc voi ti le sit sao.
Trong vai tro mot thong đoc cai cach, ong lap ra mot so chuong trinh xa hoi moi, đuoc Frances Perkins va Harry Hopkins co van.
Trong cuoc van đong tai tranh cu nam 1930, Roosevelt can su thien chi cua nhom Tammany Hall o Thanh pho New York; Tuy nhien, đoi thu cua ong thuoc Đang Cong hoa la Charles H. Tuttle đa neu chuyen tham nhung cua nhom Tammany Hall ra lam van đe tranh cu. Khi bau cu sap đen, Roosevelt ra lenh đieu tra viec mua ban cac chuc vu tu phap. Ong đac cu nhiem ky hai voi con so cach biet khoang 700.000 phieu.


Bau cu Tong thong nam 1932 Nho hau thuan cua tieu bang đong dan nhat ma Roosevelt tro thanh ung vien sang gia trong cuoc chay đua tranh su đe cu cua Đang Dan chu. Song cuoc đua tro nen quyet liet hon khi co nhung dau hieu cho thay tong thong đuong nhiem, Herbert Hoover, se that bai trong ky bau cu tong thong nam 1932. Al Smith đuoc mot so đai gia thanh pho hau thuan nhung mat quyen kiem soat Đang Dan chu tai tieu bang New York vao tay Roosevelt. Roosevelt tu xay dung mot lien minh toan quoc voi nhung đong minh rieng cua minh nhu trum bao chi William Randolph Hearst, lanh tu cong đong Ai Nhi Lan Joseph P. Kennedy va nha lanh đao tieu bang California William G. McAdoo. Khi nha lanh đao tieu bang Texas John Nance Garner quay sang ung ho FDR thi vi lanh đao nay đuoc đe cu vao chuc vu pho tong thong trong lien danh tranh cu cua Roosevelt.
Trong bai dien van nhan đe cu cua Đang Dan chu, ong tuyen bo:

Cuoc van đong tranh cu đuoc tien hanh duoi cai bong cua Đai khung hoang va cai lien minh moi ma cuoc van đong tranh cu đa tao nen. Roosevelt va Đang Dan chu tong đong vien mot pham vi rong lon cac tang lop xa hoi bao gom nguoi ngheo cung nhu cac cong đoan lao đong, sac dan thieu so, nguoi thanh thi, va nguoi da trang mien Nam Hoa Ky đe tao nen lien minh New Deal. Trong suot thoi gian tranh cu, Roosevelt thuong noi: "Toi xin cam ket voi cac ban, Toi xin cam ket voi ban than minh mot đoi sach moi ( a new deal) cho nhan dan My". Cau noi nay đa tao ra mot khau hieu ma sau đo đuoc dung lam ten cho chuong trinh hanh đong cua chinh phu ong cung nhu lien minh moi cua ong.

Nha kinh te hoc Marriner Eccles quan sat thay rang "Trong cac giai đoan phat trien sau đo cua cuoc van đong tranh cu, cac bai dien van tranh cu đoc giong nhu co nhieu cho sai sot ma trong đo ca Roosevelt va Hoover thuong đoc cac hang chu cua nhau." Roosevelt to cao Hoover that bai phuc hoi thinh vuong hoac tham chi that bai trong viec kim ham đa xuong doc cua nen kinh te. Ong mia mai con so tham thung ngan sach khong lo cua Hoover. Roosevelt van đong tranh cu theo cuong linh cua Đang Dan chu voi chu truong "cat giam manh va ngay tuc khac tat ca chi tieu cong cong", "bai bo cac co quan va cac Uy ban vo dung, ket hop lai cac co quan van phong va loai tru lang phi quan lieu." Ngay 23 thang 9, Roosevelt đua ra nhan đinh u am rang "bo may cong nghiep cua chung ta đuoc xay dung; van đe hien nay la co phai chang duoi nhung đieu kien hien tai no đuoc xay qua muc hay khong. Gioi han cuoi cung cua chung ta đa đen đich tu lau roi." Hoover che trach chu nghia bi quan đo nhu la mot su phu nhan "trien vong cua cuoc song My... đo la chi dan đay tuyet vong." Van đe cam ruou con cung co them so phieu moi cho Roosevelt vi ong cho rang viec bai bo cam ruou con se mang lai them tien thu nhap moi qua đanh thue.
Roosevelt chien thang voi 57% so phieu pho thong va thang tai tat ca tru 6 tieu bang. Cac su gia va khoa hoc gia chinh tri cho rang cac cuoc bau cu nam 1932-36 la cuoc bau cu tai phoi tri cu tri (realigning election) tao ra mot lien minh lon moi cho Đang Dan chu, vi the chuyen đoi nen chinh tri My va khoi su cai goi la "He thong Đang New Deal" hay (theo cac nha khoa hoc chinh tri) He thong Đang phai lan thu 5.
Sau cuoc bau cu, Roosevelt tu choi loi thinh cau hop ban voi Hoover đe thao ra mot chuong trinh phoi hop nham cham dut chieu huong đi xuong cua nen kinh te va tran an gioi đau tu. Ly do tu choi cua ong la đieu đo co the se troi buoc ong. Nen kinh te lao xuong vuc tham cho đen khi he thong ngan hang bat đau ngung hoat đong hoan toan tren toan quoc khi nhiem ky tong thong cua Hoover ket thuc. Thang 2 nam 1933, Roosevelt thoat chet trong mot vu co the la muu sat boi tay sung Giuseppe Zangara (vu nay lam chet Thi truong thanh pho Chicago la Anton Cermak đang ngoi ke ben ong). Roosevelt gui thac su tin cay cua minh vao nhieu nhom co van khoa bang cua minh, đac biet la Raymond Moley khi ong soan thao cac chinh sach.


Nhiem ky tong thong (1933–1945) = Nhiem ky thu nhat va thu hai (1933–1941) =

Khi Roosevelt tuyen the nham chuc vao ngay 4 thang 3 nam 1933, nuoc My đang o thoi điem toi te nhat cua cuoc khung hoang lon nhat trong lich su. Mot phan tu luc luong lao đong mat viec lam. Nong dan đang khon đon vi nong pham ha gia 60%. San xuat cong nghiep chi con hon mot nua so voi cung ky nam 1929. Hai trieu nguoi tro thanh vo gia cu. Vi thieu viec lam nen cac to chuc toi pham va gioi song ngoai phap luat ngay cang gia tang. Chieu ngay 4 thang 3, tat ca ngan hang tai 32 tren 48 tieu bang cung nhu Đac khu Columbia đeu đong cua. Ngay 5 thang 3, Ngan hang Du tru Lien bang tai New York khong the mo cua, do khach hang hot hoang rut mot khoi luong lon tien mat trong nhung ngay truoc đo.
Khoi đau bai dien van nham chuc, Roosevelt quy ket trach nhiem cuoc khung hoang kinh te len gioi ngan hang va doanh nhan tai chinh, long ham loi, va nen tang vi ky cua chu nghia tu ban:

 Cac su gia xep loai chuong trinh cua Roosevelt la "cuu nguy, hoi phuc va cai cach". Cuu nguy la van đe cap bach vi co đen hang chuc trieu nguoi that nghiep. Hoi phuc co nghia la thuc đay nen kinh te quay tro ve trang thai binh thuong. Cai cach co nghia la sua chua dai han nhung gi sai trai, đac biet la voi he thong ngan hang va tai chinh. Trong 30 lan noi chuyen buoi toi tren song phat thanh, đuoc biet đen la "fireside chats", Roosevelt đa gioi thieu nhung đe nghi cua ong truc tiep đen cong chung My.


 New Deal lan thu nhat (1933–1934)  "Mot tram ngay đau tien" cua Roosevelt tap trung vao phan đau cua chien luoc: cuu tro khan cap. Tu ngay 9 thang 3 đen 16 thang 6 nam 1933, ong đe trinh Quoc hoi con so ky luc cac du luat, va tat ca đeu đuoc thong qua. Tong thong phai dua vao nhung thuong nghi si nhu George Norris, Robert F. Wagner va Hugo Black cung nhu nhom co van chuyen mon đuoc tuyen chon tu gioi tri thuc khoa bang đe thiet ke cac chuong trinh hanh đong. Giong Hoover, Roosevelt xem cuoc Đai Suy thoai mot phan la do khung hoang niem tin vi nguoi dan cam thay e ngai khi quyet đinh chi tieu hoac đau tu.
Le nham chuc cua Roosevelt vao ngay 4 thang 3 nam 1933 dien ra khi nuoc My đang trong tinh trang hot hoang vi su sup đo cua he thong ngan hang. Tinh huong nay cho ra đoi cau noi noi tieng cua ong: "Đieu duy nhat ma chung ta nen so hai la noi so cua chinh minh". Ngay hom sau, Quoc hoi Hoa Ky thong qua Đao luat Ngan hang Khan cap (Emergency Banking Act) tuyen bo mot "ngay le ngan hang" va thong bao mot chuong trinh cho phep cac ngan hang mo cua lai. Tuy nhien, con so cac ngan hang mo cua sau "ngay le" it hon con so ngan hang tung mo cua truoc đay. Đay la buoc đe nghi đau tien cua ong ve phuc hoi kinh te. Đe tao long tin cua dan chung My đoi voi he thong ngan hang, Roosevelt ky Đao luat Glass-Steagall đe lap ra Federal Deposit Insurance Corporation goi tat la FDIC (tam dich la Cong ty Bao hiem Tien gui ngan hang Lien bang).

Ke hoach cuu tro cua Roosevelt gom co viec tiep tuc chuong trinh cuu tro cua Hoover nhung mang mot ten moi, Co quan Cuu tro Khan cap Lien bang. Co quan noi bat nhat trong so cac co quan thuoc ke hoach New Deal va cung la co quan tam đac cua Roosevelt la Đoan Bao tri Dan su (Civilian Conservation Corps – CCC). Co quan nay tuyen dung 250.000 thanh nien that nghiep đe lam viec cho cac đe an đia phuong tai vung nong thon. Quoc hoi cung danh cho Uy ban Thuong mai Lien bang quyen luc noi rong nham lap ra cac quy đinh kiem soat va cung cap cuu nguy tai chinh cho hang trieu nong gia va chu so huu nha. Roosevelt cho mo rong Tap đoan Tai chinh Tai thiet do Hoover thanh lap đe bien no thanh nguon cung cap von chinh cho nganh đuong sat va cong nghiep. Roosevelt xem viec cuu tro nong nghiep la uu tien cao, ong cho thiet lap Co quan Đieu chinh Nong nghiep voi nhiem vu nang cao gia nong san bang cach tra tien cho nong gia ngung canh tac va cat giam so thu nuoi.
Cai cach nen kinh te la muc tieu cua Đao luat Khoi phuc Cong nghiep Quoc gia (National Industrial Recovery Act – NIRA) nam 1933 nham cham dut tinh trang canh tranh khoc liet bang cach buoc cac nganh cong nghiep phai tuan thu bo quy tac an đinh co che van hanh cho moi cong ty trong nganh nhu gia san, thoa hiep tranh canh tranh va đinh muc san xuat. Cac lanh đao cong nghiep thuong thao bo quy tac ma sau đo đuoc cac gioi chuc NIRA chap thuan. Theo đieu kien đe đuoc NIRA chap thuan, nganh cong nghiep phai tang tien luong. Nhung đieu khoan nay đa lam phan chan cac cong đoan va đinh chi cac luat le chong canh tranh. Ngay 27 thang 5 nam 1935, mot phan quyet voi su đong thuan cua Toi cao Phap vien Hoa Ky tuyen bo NIRA la vi hien. Phan ung chong lai phan quyet nay, Roosevelt noi, "Muc tieu va nguyen ly can ban cua NIRA la đung đan. Huy bo đao luat la đieu khong the tuong tuong đuoc. No co nghia la quay tro lai tinh trang hon loan trong cong nghiep va lao đong." Nam 1933, nhung quy đinh moi ve ngan hang đuoc thong qua. Nam 1934, Uy ban Giao dich va Chung khoan Hoa Ky đuoc thanh lap đe kiem soat Pho Wall voi su lanh đao cua nguoi van đong gay quy tranh cu nam 1932 la Joseph P. Kennedy.
Chinh sach phuc hoi kinh te đuoc theo đuoi bang phuong sach "bom vao tien moi" (chinh la chi tieu cua lien bang). NIRA chi tieu 3,3 ty USD cho Co quan Cong chinh do Bo truong Noi vu Hoa Ky Harold Ickes đam trach nham kich thich nen kinh te. Roosevelt cong tac voi Thuong nghi si Đang Cong hoa George Norris đe thanh lap doanh nghiep quoc doanh lon nhat trong lich su nuoc My la Co quan Thung lung Tennessee (goi tat tieng Anh la TVA) nham quan ly cac đe an xay dung đap nuoc, nha may đien, kiem soat lu, hien đai hoa nong nghiep va gia cu o Thung lung Tennessee ngheo kho. Viec bai bo luat cam ruou con cung mang đen mot nguon thu nhap moi tu thue va giup ong giu loi hua trong luc van đong tranh cu.
Sac lenh Hanh chinh so 6102 đat toan bo vang ca nhan cua cong dan Hoa Ky thanh tai san ngan kho Hoa Ky. Muc đich la đe đoi pho tinh trang lam phat đang hoanh hanh nen kinh te.
Roosevelt co gang thuc thi nhung đieu ong đa hua luc tranh cu bang cach cat giam ngan sach lien bang, bao gom viec cat giam 40% phuc loi danh cho cuu chien binh va cat giam tong the chi tieu quan su. Ong cat khoi danh sach huu bong khoang 500.000 cuu chien binh va qua phu cung nhu cat giam phuc loi đoi voi nhung nguoi con lai. Cac cuoc bieu tinh phan đoi cua cac cuu chien binh bung phat. Roosevelt van giu vung lap truong cua minh nhung vao nam 1936 vi suc ep cua cac cuu chien binh, đao luat tien thuong khong lo đuoc thong qua mac du bi ong phu quyet. Ong thanh cong trong no luc cat giam tien luong chinh phu va ngan sach danh cho luc quan va hai quan. Ong giam chi tieu ve nghien cuu va giao duc.
Roosevelt cung giu loi hua xuc tien viec bai bo luat cam ruou con. Thang 4 nam 1933, ong ra chi thi hanh chinh đinh nghia nong đo con 3,2% đuoc phep tieu dung. Sac lenh nay theo sau hanh đong cua Quoc hoi nham thao ra va thong qua tu chinh an hien phap so 21 ma sau đo đuoc thong qua vao cung nam đo.


 New Deal lan thu hai (1935–1936)  Cuoc bau cu quoc hoi nam 1934 đa mang lai thuan loi cho Roosevelt khi Đang Dan chu nam đa so ghe ap đao tai ca hai vien lap phap. Đo cung la luc hinh thanh mot cao trao moi cho New Deal trong quy trinh lap phap. Cac quy trinh lap phap nay gom co viec thanh lap ra Co quan Quan tri Tien trinh Xay dung Cong chanh (Works Progress Administration), viet tat la WPA. Co quan quan ly nay thiet lap ban cuu nguy quoc gia đe thue muon 2 trieu gia truong tren toan quoc. Tuy nhien vao luc đinh điem thue muon cua WPA nam 1938, ti le that nghiep van cao khoang 12,5% theo con so thong ke cua Michael Darby. Đao luat An sinh Xa hoi thiet lap nen he thong an sinh xa hoi va hua hen nen an ninh kinh te cho nguoi gia, nguoi ngheo va nguoi benh. Thuong nghi si Robert Wagner thao ra Đao luat Wagner ma sau đo chinh thuc tro thanh Đao luat Quan he Lao đong Quoc gia. Đao luat nay thiet lap quyen lien bang cua cong nhan đuoc quyen thanh lap cong đoan, quyen thuong thuyet tap the va quyen tham gia đinh cong.
Trong khi New Deal lan thu nhat nam 1933 đuoc đa so thanh phan xa hoi rong rai ung ho, New Deal lan thu hai phai đoi mat voi cong đong thuong mai. Cac Đang vien Dan chu bao thu, do Al Smith lanh đao, đanh tra bang cach thanh lap Lien đoan Tu do My (American Liberty League). Ho tan cong Roosevelt mot cach đien cuong va so sanh ong voi Marx va Lenin. Nguoc lai, cac cong đoan, đuoc them nang luc nho vao Đao luat Wagner, đa ky ten hang trieu thanh vien moi va tro thanh luc luong hau thuan lon cho cac cuoc tai tranh cu cua Roosevelt vao nam 1936, 1940 va 1944.


 GNP va ty le that nghiep  Chi tieu cua chinh phu tang tu 8,0% tong san luong quoc gia duoi thoi Tong thong Hoover nam 1932 len 10,2% tong san luong quoc gia nam 1936. Vi khung hoang, no quoc gia tinh theo phan tram tong san luong quoc gia tang gap đoi duoi thoi Hoover tu 16% len đen 33,6% tong san luong quoc gia nam 1932. Mac du Roosevelt đa quan binh ngan sach "thuong le" nhung ngan sach khan cap đuoc tai tro bang tien no đang tang len đen 40,9% nam 1936, va sau đo van nam o muc đo cho đenChien tranh the gioi thu hai thi tang vot nhanh chong. No quoc gia tang duoi thoi Hoover, duy tri o muc đeu đan duoi thoi FDR cho đen khi chien tranh bat đau nhu đuoc trinh bay trong bieu đo so 1. 
Chi tieu tham thung đuoc mot so nha kinh te hoc đe nghi, noi bat la đe nghi cua John Maynard Keynes tu Vuong quoc Anh. Tong san luong quoc gia nam 1936 la 34% cao hon so voi nam 1932 va 58% cao hon trong nam 1940, trong đem truoc chien tranh. Đieu đo co nghia la nen kinh te phat trien 58% tu nam 1932 đen nam 1940 trong khoang thoi gian 8 nam hoa binh, va roi phat trien 56% tu 1940 đen 1945 trong khoang thoi gian 5 nam chien tranh. Tuy nhien, su phuc hoi kinh te đa khong lam nan that nghiep ma Roosevelt thua huong bien mat hoan toan. That nghiep giam đang ke trong nhiem ky đau cua Roosevelt tu 25% khi ong nham chuc xuong con 14,3% nam 1937. Tuy nhien sau đo, no lai gia tang len đen 19,0% nam 1938 ('khung hoang trong khung hoang') va 17,2% nam 1939, va van giu ti le cao nay cho đen khi no hoan toan bien mat trong suot Chien tranh the gioi thu hai khi nhung nguoi that nghiep truoc đay đuoc tuyen mo quan dich.
Suot thoi gian chien tranh, nen kinh te hoat đong duoi nhung đieu kien khac biet nen viec so sanh voi thoi binh la khong phu hop. Tuy nhien, Roosevelt coi cac chinh sach New Deal la tam điem di san cua ong. Trong bai Dien van ve Tinh trang Lien bang nam 1944, ong chu truong rang nguoi My nen coi quyen loi kinh te co ban nhu la mot đao luat nhan quyen thu hai.
Nen kinh te phat trien nhanh trong nhiem ky cua Roosevelt. Tuy nhien, su phat trien nay đuoc theo sau la tinh trang that nghiep lien tuc o muc đo cao; ti le that nghiep trung binh trong thoi New Deal la 17,2%. Suot ca cac nhiem ky cua ong, bao gom nhung nam chien tranh, ti le that nghiep trung binh la 13%. Tong so that nghiep trong suot nhiem ky cua ong noi rong khoang 18,31 trieu viec lam bi mat trong khi ti le gia tang viec lam trung binh hang nam duoi thoi chinh phu cua ong la 5,3%.
Roosevelt khong tang thue thu nhap truoc khi Chien tranh the gioi thu hai bat đau; tuy nhien thue so luong (payroll tax) cung bat đau đuoc đua ra nham gay quy cho chuong trinh moi la An sinh Xa hoi nam 1937. Ong cung đuoc Quoc hoi Hoa Ky cho phep chi tieu them cho nhieu chuong trinh va ke hoach khac nhau ma chua tung co truoc đay trong lich su Hoa Ky. Tuy nhien, duoi suc ep tai chinh do Đai suy thoai gay ra, đa so cac tieu bang đeu đua ra them nhieu loai thue hay tang thue trong đo co thue thu nhap cung nhu thue gian thu. Viec Roosevelt đe nghi thu cac loai thue moi đoi voi tien tiet kiem cua cac cong ty đa gay ra tranh cai lon trong 1936–37 nhung cuoi cung chung bi Quoc hoi bac bo. Trong thoi gian chien tranh, ong thuc ep tang ti le thue thu nhap tham chi cao hon đoi voi ca nhan (len đen mot ti le thue can bien la 91%) va đai cong ty, gioi han muc luong cao đoi voi cac vien chuc lanh đao cac cong ty. Ong cung phat Lenh Hanh phap so 9250 vao thang 10 nam 1942 nham tang ti le thue can bien len đen 100% đoi voi nhung ai co tien luong vuot tren 25.000 đo la (sau thue). Đieu đo co nghia la gioi han muc luong cao nhat la len đen 25.000 đo la (khoang chung 334.000 đo la nam 2008). Tuy nhien lenh hanh phap nay bi Quoc hoi huy bo sau đo. Đe tai tro chien tranh, Quoc hoi mo rong thu thue đoi voi hau het nhung ai đi lam đeu phai tra thue thu nhap lien bang. Thue tra truoc (thue đuoc tru ra truoc khi tien luong đuoc phat) đuoc gioi thieu vao nam 1943.


 Chinh sach đoi ngoai (1933–1941)  Viec khong ky vao hiep uoc tham gia Hoi Quoc Lien nam 1919 đa đanh dau su troi day manh me cua chu nghia biet lap trong chinh sach ngoai giao cua Hoa Ky, khong tham gia vao cac to chuc the gioi. Mac du Roosevelt co nen tang chu nghia Wilson, ong va bo truong ngoai giao cua ong la Cordell Hull đa hanh đong rat can than, tranh kich đong chu nghia biet lap. Thong điep gay xon xao cua Roosevelt goi đen hoi nghi tien te the gioi nam 1933 thuc su ket thuc tat ca nhung no luc lon cua cac cuong quoc nham hop tac trong cong cuoc ket thuc cuoc khung hoang the gioi, tao co hoi cho Roosevelt ranh tay thuc hien chinh sach kinh te rieng cua Hoa Ky.
Sang kien chinh ve chinh sach ngoai giao trong nhiem ky đau tien cua Roosevelt la "Chinh sach lan bang tot". Đay la mot su tai đinh luong chinh sach cua Hoa Ky đoi voi chau My La Tinh. Ke tu khi Hoc thuyet Monroe ra đoi vao nam 1823, khu vuc nay đa tung đuoc xem nhu la mot vung anh huong cua Hoa Ky. Cac luc luong My rut khoi Haiti. Cac hiep uoc moi đuoc ky ket voi Cuba va Panama đa ket thuc tinh trang cua ho la quoc gia đuoc Hoa Ky bao ho. Thang 12 nam 1933, Roosevelt ky van kien Hoi nghi Montevideo ve quyen loi va nghia vu cua cac quoc gia, tu bo quyen can thiep đon phuong vao cong viec noi bo cua cac quoc gia chau My La Tinh.


 Tai thang cu lon, 1936  Trong cuoc bau cu tong thong nam 1936, Roosevelt van đong tranh cu dua vao cac chuong trinh New Deal cua ong chong lai đoi thu Alf Landon, Thong đoc tieu bang Kansas, la nguoi chap nhan phan lon chuong trinh New Deal nhung phan bac rang no khong co loi cho doanh nghiep va qua nhieu lang phi. Roosevelt va Garner chien thang voi ti le 60,8% phieu bau pho thong va chien thang gan nhu o tat ca cac tieu bang, tru Maine va Vermont. Cac Đang vien Dan chu cung thang lon, tham chi tro thanh khoi đa so lon hon tai ca hai vien lap phap cua Quoc hoi. Roosevelt đuoc hau thuan boi mot lien minh cu tri gom cac Đang vien Dan chu truyen thong tren toan quoc, cac nong gia nho, cu dan mien Nam Hoa Ky, nguoi cong giao La Ma, cac co may thanh pho lon, cac lien đoan lao đong, nguoi My goc chau Phi o mien bac, nguoi Do Thai, gioi tri thuc va nguoi theo chu nghia tu do chinh tri. Lien minh nay thuong đuoc goi la Lien minh New Deal, phan lon khong thay đoi su hau thuan cho Đang Dan chu cho đen thap nien 1960.
Tuong phan đay kich tinh so voi nhiem ky đau tien, co rat it quy trinh lap phap lon đuoc thong qua trong nhiem ky hai. Trong nhiem ky nay, Hoa Ky co đuoc mot Co quan đac trach Gia cu Hoa Ky, mot Đao luat Đieu chinh Nong nghiep thu hai va Đao luat Tieu chuan Lao đong Cong bang nam 1938 cho ra đoi luong toi thieu. Khi nen kinh te bat đau toi te tro lai vao cuoi nam 1937, Roosevelt đua ra mot chuong trinh kich cau cap tien, xin Quoc hoi chi 5 ty đo la cho cong chanh va giai cuu Co quan Quan tri Tien trinh Xay dung Cong chanh (WPA). Su kien nay giup tao ra đinh điem 3,3 trieu viec lam do WPA quan ly vao nam 1938.
Toi cao Phap vien Hoa Ky la rao can chinh đoi voi nhung chuong trinh cua Roosevelt trong suot nhiem ky hai vi no lat nguoc nhieu chuong trinh cua ong. Đac biet la vao nam 1935, toi cao phap vien đong thanh phan quyet rang Đao luat Phuc hoi Quoc gia (NRA) la mot su uy thac quyen luc mot cach vi hien cua nganh lap phap trao cho tong thong. Roosevelt lam sung sot Quoc hoi vao đau nam 1937 khi đe nghi mot luat moi cho phep ong bo nhiem 5 tham phan toi cao phap vien moi Ke hoach "lap đay toa an" nay bi phan đoi kich liet tu chinh Đang cua ong, dan đau la Pho Tong thong Garner vi no duong nhu lam đao lon tam quyen phan lap va trao cho tong thong ca quyen kiem soat nganh tu phap. Đe nghi cua Roosevelt bi that bai. Toa an cung rut lai cuoc đoi đau voi hanh phap bang cach phan quyet rang cac Đao luat An sinh Xa hoi va Quan he Lao đong la hop hien. Chang bao lau sau đo, mot so tham phap Toi cao Phap vien Hoa Ky mat hoac ve huu đa tao co hoi cho Roosevelt bo nhiem nguoi cua minh thay the ma chi gap phai mot it tranh cai. Giua nam 1937 va 1941, ong bo nhiem đen 8 tham phan toi cao phap vien.
Roosevelt tung co hau thuan rat lon tu cac cong đoan đang phat trien nhanh nhung đen thoi điem nay thi ho chia re thanh hai thanh phan đoi nghich cay cu la Lien đoan Lao đong My (AFL) va Hoi nghi Cac to chuc Cong nghiep (CIO). Thanh phan thu hai đuoc John L. Lewis lanh đao. Roosevelt canh bao la co mot "đai dich lan tran trong ca hai mai nha cua cac ban" nhung su chia re van tiep tuc va lam suy yeu Đang Dan chu trong cac cuoc bau cu tu nam 1938 đen nam 1946.
Vi quyet tam vuot qua su chong đoi cua cac Đang vien Dan chu bao thu (đa so tu mien Nam Hoa Ky), Roosevelt tu dan than vao cac cuoc bau cu so bo Đang Dan chu nam 1938, tich cuc van đong cho cac ung vien co thai đo ung ho hon danh cho chuong trinh cai cach New Deal. Nhung nguoi ma ong nham muc tieu triet ha đa to cao ong la tim cach thau tom Đang Dan chu va dung chieu thuc thuyet phuc cu tri rang ho đoc lap đe đuoc tai đac cu. Roosevelt bi that bai chua cay, chi đanh guc đuoc mot muc tieu, đo la mot Đang vien Dan chu bao thu tu Thanh pho New York.
Trong cuoc bau cu thang 11 nam 1938, Đang Dan chu mat 6 ghe thuong vien va 71 ghe ha vien. Cac ghe mat phan nhieu tap trung trong so cac Đang vien Dan chu ung ho New Deal. Khi Quoc hoi nhom hop nam 1939, Đang Cong hoa duoi su lanh đao cua Thuong nghi si Robert Taft lap ra mot lien minh Bao thu cung voi cac Đang vien Dan chu mien Nam Hoa Ky. Su ra đoi cua lien minh bao thu nay gan nhu ket thuc kha nang cua Roosevelt đua cac đe nghi cua minh len quoc hoi đe đuoc thong qua thanh luat. Luat luong toi thieu nam 1938 la mot đao luat cai cach New Deal đang ke cuoi cung đuoc quoc hoi thong qua.


= Chinh sach ngoai giao, 1937–1941 =

Su kien Adolf Hitler len nam quyen tai Đuc day len noi e so bung no mot cuoc the chien moi. Nam 1935, thoi điem Y xam lang Ethiopia, Quoc hoi Hoa Ky thong qua Đao luat Trung lap, ra lenh cam van chuyen vu khi tu My đen cac nuoc tham chien. Roosevelt chong đoi đao luat dua tren lap luan rang đao luat đang trung phat nan nhan cua su xam luoc, trong truong hop nay la Ethiopia, đao luat cung han che quyen han tong thong trong no luc tro giup cac quoc gia than thien, song su ung ho cua cong chung danh cho đao luat qua lon nen Roosevelt bi buoc phai ky ban hanh. Nam 1937, Quoc hoi thong qua mot đao luat tham chi con nghiem ngat hon nhung khi chien tranh Trung-Nhat nam 1937 bung no thi cong luan ung ho Trung Hoa do đo Roosevelt đuoc rong tay giup đo nuoc nay.
Thang 10 nam 1937, Roosevelt đoc "Bai dien van Cach ly" voi chu đich kiem che cac quoc gia xam luoc. Ong đe nghi rang cac quoc gia hieu chien nen bi đoi xu nhu mot can benh y hoc chung va can phai bi "cach ly". Trong khi đo ong bi mat thiet lap mot chuong trinh che tao tau ngam co tam hoat đong xa co the phong toa Nhat Ban.
Thang 5 nam 1938, mot cuoc đao chinh bat thanh no ra do phong trao phat xit Integralista tai Brasil thuc hien. Sau cuoc đao chinh bat thanh, chinh phu Brasil cho rang Đai su Đuc, Tien si Karl Ritter, co nhung tay vao cuoc đao chinh nay va tuyen bo rang ong ta la persona non grata. Su viec Brasil to cao Đuc hau thuan cho cuoc đao chinh Integralista co mot anh huong khich đong đoi voi chinh phu Roosevelt vi no gay hoang mang rang tham vong cua nguoi Đuc khong chi gioi han trong khu vuc chau Au ma tren toan the gioi. Đieu nay khien cho chinh phu Roosevelt thay đoi cach nhin truoc đay ve che đo Đuc Quoc xa: mot che đo kho ua, tuy nhien tren co ban khong phai la van đe đang lo đoi voi My.
Ngay 4 thang 9 nam 1938 giua luc co cuoc khung hoang lon tai chau Au len đen đinh điem bang Hiep uoc Munchen, trong luc ven mo mot tam bang vinh danh tinh huu nghi Phap-My tai Phap, Đai su My va cung la ban than cua Roosevelt, William C. Bullitt, đa phat bieu rang "Phap va Hoa Ky đoan ket voi nhau trong chien tranh va hoa binh" khien cho trong gioi bao chi co nhieu đon đoan rang neu chien tranh bung no vi Tiep Khac thi Hoa Ky se tham chien ben canh phe Đong minh. Roosevelt bac bo loi đon đoan trong mot cuoc hop bao ngay 9 thang 9. Ong noi rang loi đon đoan la sai 100%, va rang Hoa Ky se khong gia nhap mot "khoi ngan chan Hitler" nao trong bat cu hoan canh nao. Ong cung nhan manh ro rang trong truong hop Đuc co hanh đong xam luoc chong Tiep Khac thi Hoa Ky van giu lap truong trung lap. Ngay khi Neville Chamberlain tro ve Luan Đon sau Hoi nghi Munchen, Roosevelt goi cho ong mot buc đien tin chi co hai chu "Good Man" (nghia thong thuong la "tot lam") ma cho đen nay van con la chu đe gay nhieu tranh cai. Phan đong y kien cho rang buc đien tin mang y nghia chuc mung trong khi nhom thieu so thi phan bac loi giai nghia đo.
Thang 10 nam 1938, Roosevelt mo cac buoi hoi đam bi mat voi Phap đe xem co cach nao khac phuc đuoc cac luat le trung lap cua My va cho phep Phap mua cac phi co My đe lap khoang trong san xuat trong nganh cong nghiep che tao phi co Phap. Ban than Roosevelt cung bi nhieu tac đong anh huong vi mot ban bao cao vao thang 10 nam 1938 cua Đai su My tai Phap, William Bullitt rang Thu tuong Phap Edouard Daladier co noi voi ong rang "Neu toi co ba hoac bon ngan phi co thi Hoi nghi Munchen đa khong bao gio xay ra". Thang 11 nam 1938, Jean Monnet bi mat đen Washington cung voi mot Uy ban va ngay lap tuc đat mua 1.000 phi co chien đau My cho Khong quan Phap. Mot van đe chinh trong cac cuoc hoi đam Phap-My la lam sao nguoi Phap tra tien mua phi co My va lam sao đe nguoi My khac phuc đuoc cac đao luat trung lap cua My Ngoai ra, Đao luat Johnson 1934, cam cho cac quoc gia vo no tien muon trong thoi Chien tranh the gioi thu nhat muon them tien, cung la mot yeu to phuc tap hon (Phap đa vo no nam 1934 vi khong tra noi tien no muon trong thoi Chien tranh the gioi thu nhat). Ngay 28 thang 1 nam 1939, mot si quan Khong quan Phap bi thuong trong mot vu rot may bay tai Los Angeles. Vu tai nan nay co lien quan đen mot nguyen mau may bay đau tien cua loai oanh tac co DB-7 khien lam lo bi mat cac cuoc hoi đam bi mat Phap-My. Chuyen bai lo nay day len mot lan song lon cua chu nghia biet lap chong lai Roosevelt va dan đen viec Uy ban Quan vu Thuong vien Hoa Ky tien hanh đieu tra cac cuoc hoi đam Phap-My. Vi su chong đoi cua chu nghia biet lap tai Quoc hoi nen Roosevelt đa thuc hien mot loat nhung phat bieu trai nguoc đen dan chung My vao mua đong nam 1939. Qua nhung phat bieu nay, ong canh bao rang Phap va Anh Quoc la "phong tuyen đau tien" cua My can vien tro My va ong con noi them rang ong chi đang theo đuoi chinh sach ngoai giao biet lap ma se khong đay Hoa Ky vao bat cu mot cuoc chien nao. Nhung phat bieu trai nguoc cua Roosevelt cang khien Hitler cang them khinh thuong Roosevelt vi cho rang ong la mot lanh tu yeu the, hay dao đong va vi the lam tang them tinh chu quan cua Hitler trong viec đanh gia Hoa Ky. Thang 2 nam 1939, đe tra tien mua phi co chien đau, nguoi Phap đa đe nghi nhuong lai tat ca cac thuoc đia cua ho tai vung bien Caribe va Thai Binh Duong voi gia 10 ti franc, đanh đoi bang quyen mua theo tin dung khong gioi han cac phi co My. Sau cac cuoc thuong thuyet cang thang, mot cuoc dan xep đuoc thoa thuan vao mua xuan nam 1939, cho phep Phap thuc hien cac đon đat hang khong lo voi nganh cong nghiep che tao phi co My; tinh đen nam 1940, tuy phan lon cac phi co đuoc đat mua đa khong đuoc giao hang tai Phap nhung Roosevelt đa sap xep đoi huong giao hang cac phi co nay cho nguoi Anh vao thang 6 nam 1940.
Vao thang 4 nam 1940, Đuc xam chiem Đan Mach va Na Uy, theo sau la xam chiem Ha Lan, Bi, Luxembourg, va Phap vao thang 5. Cac chien thang cua Đuc tai Tay Au khien cho Anh Quoc tro nen suy yeu, de bi xam chiem. Vi quyet khong đe cho Anh Quoc bai tran, Roosevelt tan dung ngay su chuyen đoi nhanh chong thai đo cua cong chung. Paris sup đo gay hoang mang cho cong luan My va tieng noi cua chu nghia biet lap cung gan nhu tat tieng. Mot su đong thuan cho thay rang chi tieu quan su phai đuoc noi rong mot cach ngoan muc. Khong co su đong thuan rang nguy co lam chien cua Hoa Ky la bao nhieu khi tro giup Anh Quoc. Thang 7 nam 1940, FDR bo nhiem hai lanh tu theo chu nghia can thiep thuoc Đang Cong hoa, Henry L. Stimson va Frank Knox, lam bo truong chien tranh va bo truong hai quan theo thu tu vua ke. Ca hai Đang ung ho cac chuong trinh cua ong nhanh chong xay dung cac luc luong quan su My, nhung nhung nguoi theo chu nghia biet lap canh bao rang Roosevelt se đua quoc gia lam vao mot cuoc chien khong can thiet voi Đuc. Ong thanh cong trong viec hoi thuc Quoc hoi thong qua luat tuyen mo quan dich thoi binh đau tien trong lich su Hoa Ky nam 1940 (luat nay đuoc gia han nam 1941 bang mot phieu o Quoc hoi). Roosevelt đuoc "Uy ban Phong ve My bang cach Tro giup Đong minh" ung ho nhung bi "Uy ban My tren het" phan đoi.
Roosevelt dung uy tin ca nhan cua minh đe xay dung su ung ho cho viec can thiep cua Hoa Ky. Nuoc My phai la "Kho thuoc đan dan chu", đo la loi phat bieu cua ong tren song truyen thanh đen dan chung My trong chuong trinh "fireside chats". Ngay 2 thang 9 nam 1940, Roosevelt cong khai thach thuc cac đao luat trung lap bang viec ky hiep uoc trao 50 chiec khu truc ham cho Anh Quoc đe đoi lay quyen su dung cac can cu hai quan cua Anh Quoc tai cac đao thuoc Anh Quoc trong vung bien Caribe va Newfoundland. Đay la mot dau hieu bao truoc su ra đoi cua Hiep uoc Lend-Lease vao thang 3 nam 1941, khoi su cuoc vien tro kinh te va quan su khong lo truc tiep cho Anh Quoc, Trung Hoa va sau đo la Lien Xo. Đe nhan y kien co van ve chinh sach ngoai giao, Roosevelt nho đen Harry Hopkins, nguoi sau đo tro thanh co van chinh cua ong trong thoi chien. Ho tim nhung phuong sach moi đe giup Anh Quoc vi cac nguon tai chinh cua Anh Quoc đa can kiet vao cuoi nam 1940. Quoc hoi Hoa Ky, noi ma tieng noi cua chu nghia biet lap đa tat tieng, thong qua Đao luat Lend-Lease vao thang 3 nam 1941, cho phep Hoa Ky cung cap vu khi quan trang cho Anh Quoc, Trung Hoa va sau đo la Lien Xo. Quoc hoi bo phieu tan thanh viec chi tieu $50 ty đo la quan vien tu nam 1941–45. Co su tuong phan lon so voi tien ma Hoa Ky cho vay muon trong thoi Chien tranh the gioi thu nhat, vien tro quan su nay khong phai tra lai sau chien tranh. Roosevelt la mot nguoi suot đoi ung ho su tu do mau dich va chong đoi chu nghia đe quoc cho nen viec ket thuc chu nghia thuoc đia cua chau Au la mot trong nhung muc tieu cua ong.


= Bau cu nam 1940 =
Truyen thong hai nhiem ky đa la mot luat bat thanh van (cho đen khi co tu chinh an hien phap 22 ra đoi quy đinh ro moi tong thong chi đuoc phuc vu hai nhiem ky) tu khi tong thong George Washington tu choi ra tranh cu nhiem ky thu ba vao nam 1796. Sau nay, hau nhu cac vi tong thong ke nhiem đeu theo truyen thong hai nhiem ky nay ma khong ra tai tranh cu them mot nhiem ky thu ba. Ca hai tong thong Ulysses S. Grant va Theodore Roosevelt đa bi chi trich khi tim cach ra ung cu mot nhiem ky thu ba khong lien tuc sau khi roi chuc tong thong mot thoi gian. FDR lan luot chiem uu the hon cac Đang vien Dan chu noi bat khac đang tim cach nhan su đe cu cua Đang Dan chu. Trong so cac Đang vien Dan chu nay la hai thanh vien noi cac cua ong: mot la Bo truong Ngoai giao Cordell Hull va hai la James Farley, bo truong buu đien va chu tich Đang Dan chu, tung la giam đoc đieu hanh chien dich van đong tranh cu cua Roosevelt trong hai lan bau cu tong thong nam 1932 va 1936. Roosevelt doi đai hoi Đang ve Chicago noi ong co su hau thuan manh me tu co cau chinh tri thanh pho (co cau nay kiem soat he thong chinh tri). Tai đai hoi Đang, phe đoi lap voi ong thieu to chuc nhung Farley cung tap trung đuoc nhieu nguoi ung ho. Roosevelt lien gui mot thong điep rang ong se khong ra tranh cu tru khi ong bi Đang bat buoc ra tranh cu va rang tat ca cac đai bieu co quyen tu do bau chon cho bat cu ai. Cac đai bieu kinh ngac; roi bong dung loa phong thanh la to "Chung toi can Roosevelt... The gioi can Roosevelt!" Cac đai bieu nhu cuong dai va ong đuoc đe cu voi ti le 946 - 147. Nguoi moi đuoc đe cu ra tranh cu pho tong thong la Henry A. Wallace, mot tri thuc cap tien tu do va đang la bo truong nong nghiep.
Trong chien dich tranh cu chong Đang vien Cong hoa Wendell Willkie, Roosevelt nhan manh y đinh cua ong la se lam moi viec nhu co the đe giu Hoa Ky ngoai cuoc chien. Ong thang bau cu tong thong nam 1940 voi ti le 55% phieu bau pho thong, thang 38 trong so 48 tieu bang. Chinh phu cua ong co mot su chuyen dich sang phia ta vi su hien dien cua Henry A. Wallace trong vai tro Pho Tong thong Hoa Ky, thay the nhan vat bao thu tu tieu bang Texas, John Nance Garner, nhan vat đa tro thanh ke thu cay cu cua Roosevelt sau nam 1937.


= Nhiem ky thu ba va thu tu (1941–1945) =


= Buoc vao chien tranh =

Nhiem ky thu ba cua Roosevelt bi chi phoi nhieu boi Chien tranh the gioi thu hai tai chau Au va tai Thai Binh Duong. Nam 1938, Roosevelt bat đau tung buoc tien hanh tai vu trang Hoa Ky vi đang phai đoi mat voi su phan đoi manh me cua chu nghia biet lap tu cac lanh tu Quoc hoi chong đoi tai vu trang nhu Thuong nghi si William Borah va Thuong nghi si Robert Taft. Đen nam 1940, thoi điem thuan loi vi co su ung ho cua luong Đang nen Hoa Ky mot mat noi rong va tai vu trang Luc quan Hoa Ky va Hai quan Hoa Ky, mot mat tro thanh "kho thuoc sung cua dan chu" bang cach tro giup Anh Quoc, Phap, Trung Hoa va (sau thang 6 nam 1941) Lien Xo. Khi Roosevelt co lap truong cung ran hon đoi pho voi phe Truc thi nhung nguoi theo chu nghia biet lap trong đo co Charles Lindbergh va "Uy ban My tren het" (America First Committee) cong kich tong thong mot cach du doi, to cao ong la mot ke hieu chien. Khong đem xia gi đen nhung loi chi trich đo va tu tin voi nhung sang kien ngoai giao cua minh, FDR tiep tuc song song hai chinh sach: chuan bi san sang tham chien va vien tro cho Đong minh. Ngay 29 thang 12 nam 1940, ong gui toi cong chung My bai dien van "Kho thuoc sung cua dan chu" trong mot buoi noi chuyen tren song phat thanh. Qua đo ong đua van đe Hoa Ky tro giup Đong minh truc tiep đen cong chung My. Mot tuan sau đo vao thang 1 nam 1941, ong đoc bai phat bieu noi tieng "Tu tu do" (Four Freedoms), neu them van đe Hoa Ky phai bao ve cac quyen co ban tren toan the gioi.
Viec xay dung luc luong quan su kich thich su phat trien kinh te. Vao nam 1941, that nghiep roi xuong duoi 1 trieu nguoi. Vi khan hiem nhan cong lao đong tai cac khu vuc trung tam san xuat chinh tren toan quoc nen co nhung dong di dan lon gom nhung nguoi My goc chau Phi tu cac nong trai o mien Nam cung nhu cac nong gia nho va cac cong nhan tu cac vung nong thon va thi tran nho khap noi tren toan quoc. Mat tran trong nuoc co su thay đoi xa hoi rat nang đong trong suot thoi chien trong khi đo cac van đe trong nuoc khong con la nhung moi quan tam cap thiet nhat cua chinh phu Roosevelt.
Khi Đuc Quoc xa xam luoc Lien Xo vao thang 6 nam 1941, Roosevelt mo rong ap dung Đao luat Lend-Lease danh cho Lien Xo. Trong suot nam 1941, Roosevelt cung đong y rang Hai quan Hoa Ky se ho tong cac đoan tau cua Đong minh xa tan đen Anh Quoc va se ban vao tau chien va tau ngam cua Hai quan Đuc (U-boat) neu chung tan cong đuong hang hai cua Đong minh trong vung ma Hai quan Hoa Ky hoat đong.
Nhu the vao giua nam 1941, Roosevelt đa đua Hoa Ky đung ve phe Đong minh voi mot chinh sach "tat ca la vien tro, khong tham chien." Roosevelt gap Thu tuong Anh Quoc Winston Churchill ngay 14 thang 8 nam 1941 đe phac thao ra Hien chuong Đai Tay Duong. Đay la hoi nghi đau tien trong so cac cuoc hoi nghi xay ra trong thoi chien. Thang 7 nam 1941, Roosevelt ra lenh cho Bo truong Chien tranh Henry Stimson bat đau lap ke hoach cho su tham chien hoan toan cua Hoa Ky. Ket qua la "Ke hoach Chien thang" đuoc đua ra duoi su chi đao cua Albert Wedemeyer cung cap cho tong thong uoc tinh can thiet ve con so tong đong vien nhan luc, cong nghiep va tiep van đe đanh bai "ke thu tiem nang" cua Hoa Ky. Ke hoach cung du tinh gia tang vien tro cho cac quoc gia Đong minh va can đen 10 trieu binh si phuc vu. Phan nua trong so 10 trieu binh si phai san sang trien khai o ngoai quoc vao nam 1943. Roosevelt quyet đinh cung ran đung ve phe Đong minh va cac ke hoach vua noi đa đuoc lap san truoc khi Đe quoc Nhat Ban tan cong Tran Chau Cang.


= Tran Chau Cang =

Sau khi Nhat Ban chiem mien bac Đong Duong thuoc Phap vao cuoi nam 1940, Roosevelt ra lenh gia tang vien tro cho Trung Hoa Dan Quoc. Thang 7 nam 1941, sau khi Nhat Ban chiem het phan con lai cua Đong Duong, ong ngung ban dau cho Nhat Ban. Nhu the Nhat Ban mat đen hon 95% nguon dau cung ung. Roosevelt tiep tuc cac cuoc hoi đam voi chinh phu Nhat Ban. Trong luc đo, ong bat đau chuyen luc luong oanh tac co tam xa B-17 đen Philippines.

Ngay 4 thang 12 nam 1941, to bao The Chicago Tribune tiet lo "Rainbow Five", mot ke hoach chien tranh toi mat đuoc phac thao theo lenh cua Tong thong Franklin Roosevelt. Ke hoach "Rainbow Five" keu goi tap hop mot luc luong luc quan gom 10 trieu binh si nham tien cong vao chau Au trong nam 1943, chien đau ben canh Anh Quoc va Lien Xo.
Ngay 25 thang 11, Bo truong Chien tranh Hoa Ky Henry L. Stimson co viet trong nhat ky rang ong đa thao luan voi Roosevelt ve kha nang lon xay ra chien tranh khong the tranh khoi voi Nhat Ban va rang "chung ta nen phai lam sao đe đua ho (nguoi Nhat) vao the khai hoa truoc ma khong gay nhieu ton that va nguy hiem cho chung ta.'"
Tro ta hanh chinh cua Roosevelt vao luc đo, Jonathan Daniels, đa ghi lai phan ung cua Roosevelt sau vu tan cong cua Nhat Ban vao Tran Chau Cang nhu sau - "Cu đanh nang hon nhung gi ma ong (Roosevelt) tung hy vong đen su can thiet cua no.... Nhung nhung rui ro nay đuoc đen bu; tham chi mat mat cung đang gia...."
Ngay 6 thang 12 nam 1941, Tong thong Roosevelt đoc đuoc mat tin đa đuoc giai ma cua Nhat Ban va noi voi tro ta cua ong la Harry Hopkins, "Đieu nay co nghia la chien tranh."
Canh bao đuoc gui đen cac tu lenh Luc quan va Hai quan Hoa Ky tai Hawaii nhung tin tuc nay khong đuoc nhan đung luc vi loi cua bo may hanh chinh. Thong điep đuoc gui qua dich vu đien tin "Western Union Telegram" đen Tay Duyen hai Hoa Ky va sau đo qua dich vu vo tuyen "RCA Radio" đen thanh pho Honolulu voi noi dung đa đuoc ma hoa. Đay la cach thuc chuan lien lac thong tin voi cac đao cua Hawaii vao thoi đo khi đieu kien khong gian khong cho phep lien lac thong tin truc tiep nhu đa xay ra vao ngay hom đo. Tuy nhien thong điep nay khong đuoc đanh dau "khan cap" nao vi the no đuoc gui đi theo thu tu nhan đuoc nhu cac thong điep khac. Chuyen nay la do chu y cua cac vi tuong lanh o thu đo Washington vi ho cho rang neu thong điep đuoc đanh dau "khan cap" va đuoc goi đen cac vi tu lenh tai Hawaii thi co the gay su chu y cua cac điep vien Nhat Ban o Tay Duyen hai. Theo ke hoach, thong điep nay la đe canh bao cho luc quan va hai quan tai Hawaii đe ho giang san bay đoi pho voi mot cuoc tan cong cua nguoi Nhat. Tuy nhien thong điep đuoc Bo Tu lenh Hai quan Hoa Ky tai Hawaii nhan đuoc may tieng đong ho sau khi cuoc tan cong đa ket thuc.
Theo ho so cuoc đieu tran tai Quoc hoi Hoa Ky ve Tran Chau Cang thi:
Sau khi nhan đuoc thong điep, Đai ta French đich than nhan trach nhiem gui no đi. Khi biet he thong lien lac vo tuyen cua Bo Chien tranh Hoa Ky đa khong con lien lac đuoc voi Honolulu ke tu khoang 10:20 sang, ong lien quyet đinh rang cach nhanh nhat đe gui no đen Hawaii la bang cac phuong tien dich vu thuong mai; co nghia la dung dich vu đien tin "Western Union" đen San Francisco, va tu đo dung song vo tuyen thuong mai đen Honolulu. Thong điep đuoc luu tru tai trung tam truyen tin Luc quan luc 12:01 trua (6:31 sang, gio Hawaii); đuoc chuyen tai bang đien tin đen dich vu Western Union xong vao luc 12:17 trua (6:47 sang, Hawaii); đuoc dich vu RCA Honolulu nhan đuoc vao luc 1:03 trua (7:33 sang, Hawaii); đuoc phong truyen tin, Đon Shafter tai Hawaii nhan đuoc vao khoang 5:15 chieu (11:45 sang, Hawaii) sau vu tan cong. Thi ra viec lien lac đien tin giua dich vu RCA o Honolulu va Đon Shafter đa khong thuc hien đuoc vao gio đac biet đo nen thong điep đuoc giao bang xe đap va nguoi đua tin bang xe đap nay đa phai giao tin vong vo vi tranh đot bom no đau tien.
Ngay 7 thang 12 nam 1941, Nhat Ban tan cong Ham đoi Thai Binh Duong cua Hoa Ky tai Tran Chau Cang, pha huy hoac lam hu hai 16 chien ham trong đo phan lon la cac thiet giap ham cua ham đoi, giet chet gan 3000 binh si va nhan vien dan su My. Trong nhung tuan sau đo, nguoi Nhat chiem Philippines va cac thuoc đia cua Ha Lan va Anh Quoc o Đong Nam A, chiem đuoc Singapore vao thang 2 nam 1942 va tien cong qua Mien Đien đen bien gioi An Đo thuoc Anh vao thang 5, cat đut đuong tiep te tren bo đen Trung Hoa Dan Quoc. Thai đo phan chien tai Hoa Ky bien mat trong đem va Hoa Ky đoan ket đang sau Roosevelt. Chinh vao thoi điem nay, Roosevelt đa đoc bai "Dien van cua su o nhuc" noi tieng trong đo ong noi rang:"Ngay hom qua, 7 thang 12 nam 1941 — mot ngay se song mai trong su o nhuc (Nguyen van: Yesterday, ngay 7 thang 12 nam 1941 — a date which will live in infamy) (vi hanh đong bat ngo va tan bao cua Nhat) — Hoa Ky bi luc luong hai quan va khong luc Đe quoc Nhat Ban co y va bat ngo tan cong."
Tuy lan song gian du lan khap Hoa Ky sau vu tan cong Tran Chau Cang nhung tu đau Roosevelt đa quyet đinh rang viec đanh bai Đuc Quoc xa la uu tien hang đau cua Hoa Ky. Ngay 11 thang 12 nam 1941, quyet đinh chien luoc "chau Au truoc tien" cua Hoa Ky đuoc trien khai mot cach de dang hon khi Đuc va Y tuyen chien voi Hoa Ky. Roosevelt gap Churchill vao cuoi thang 12 va hoach đinh ra mot lien minh khong chinh thuc rong lon hon giua Hoa Ky, Anh Quoc, Trung Hoa va Lien Xo voi cac muc tieu nhu sau: ngan chan su tien cong cua Đuc vao Lien Xo va Bac Phi, mo mot cuoc xam nhap vao Tay Au voi muc tieu đe bep Đuc Quoc xa giua hai mat tran, va cuu Trung Hoa roi đanh bai Nhat Ban.


= Giam cam nguoi Đuc, Nhat va Y tai Hoa Ky =
Khi chien tranh bat đau, nguy co bi Nhat Ban tan cong vao Tay Duyen hai đa khien Hoa Ky buoc phai di doi nhung nguoi goc Nhat ra khoi vung duyen hai. Ap luc di doi nay cang gia tang vi moi lo so khung bo, gian điep va pha hoai. Ngay 19 thang 2 nam 1942, Tong thong Roosevelt ky Lenh Hanh phap so 9066, di doi tat ca nhung nguoi Nhat thuoc the he di dan thu nhat khong co quoc tich My va con chau cua ho, nhung nguoi co hai quoc tich.
Sau khi Đuc Quoc xa va Phat xit Y tuyen chien voi Hoa Ky vao thang 12 nam 1941, cac cong dan Y va Đuc khong co quoc tich My va ung ho Hitler va Mussolini thuong bi bat va giam giu.


 Chien luoc chien tranh  "Bo ba đai gia" (Roosevelt, Churchill, va Joseph Stalin) cung voi Đac cap Thuong tuong Tuong Gioi Thach cung hop tac khong chinh thuc ma theo đo quan My va Anh Quoc tap trung luc luong tai phia Tay, quan Lien Xo chien đau o mat tran phia Đong, va quan Trung Hoa, Anh Quoc, My chien đau tai vung Thai Binh Duong. Đong minh hoach đinh chien luoc bang mot loat cac hoi nghi cap cao cung nhu lien lac qua cac kenh quan su va ngoai giao. Roosevelt bao đam rang Hoa Ky se la "Kho thuoc sung cua Dan chu" bang viec goi 50 ty đo-la hang vien tro theo Đao luat Lend Lease, chu yeu đen Anh Quoc sau đo la Lien Xo, Trung Hoa va cac luc luong Đong minh khac.
Roosevelt nhan thuc rang Hoa Ky co mot ac cam truyen thong đoi voi Đe quoc Anh. Trong tac pham One Christmas in Washington (Mot giang sinh o thu đo Washington), mot buoi gap mat an toi giua Roosevelt va Churchill đuoc mo ta lai ma trong đo Roosevelt đuoc trich dan noi nhu sau:

"Chinh trong truyen thong My, su ngo vuc nay, su khong ua thich nay va tham chi su thu ghet Anh Quoc - Cuoc cach mang, ban biet đo, va nam 1812 (nam bat đau xay ra đai chien giua Anh va Hoa Ky); va An Đo va Chien tranh Boer, va tat ca nhu the. Di nhien cung co nhieu thu cua nguoi My, nhung voi tu cach la mot dan toc, mot quoc gia, chung toi chong đoi chu nghia đe quoc—chung toi khong the dung thu no."
Cac gioi chuc trong Bo Chien tranh Hoa Ky tin rang cach nhanh nhat đe đanh bai Đuc la tien cong xam nhap Phap ngang qua Eo bien Anh (English Channel). Churchill, vi so cuoc xam nhap nay co the gay nhieu thiet hai, lai muon cach tien cong gian tiep hon tu Đia Trung Hai ve huong bac. Roosevelt bac bo ke hoach nay. Stalin thi chu truong mo mot mat tran o phia Tay vao thoi điem som nhat co the vi phan lon cuoc chien tren bo trong nhung nam 1942–44 xay ra tren đat cua Lien Xo.
Đong minh tien hanh xam chiem Maroc va Algerie thuoc Phap (Chien dich Torch) vao thang 11 nam 1942, xam chiem Sicilia (Chien dich Husky) vao thang 7 nam 1943, va xam chiem luc đia Y (Chien dich Avalanche) vao thang 9 nam 1943. Chien dich nem bom chien luoc leo thang vao nam 1944 đa cay nat tat ca cac thanh pho chinh cua Đuc va cat đut cac nguon tiep te dau. Đay la mot chien dich Anh-My phoi hop 50-50% luc luong. Roosevelt chon Dwight D. Eisenhower chu khong phai George Marshall đe chi huy cuoc tien cong xam chiem cua Đong minh ngang eo bien voi ten goi la Chien dich Overlord bat đau vao ngay D-Day, 6 thang 6 nam 1944. Mot so tran đanh đam mau nhat trong cuoc chien đa xay ra theo sau cuoc tien cong ngang qua eo bien. Quan Đong Minh gap mot so that bai khi quan Đuc phan kich đanh Ardennes va Alsace thang 12 nam 1944 – thang 1 nam 1945. Tuy nhien, luc luong Anh-My-Phap đa chan đuoc đa tien cong cua quan Đuc va tran vao lanh tho Đuc. Roosevelt qua đoi ngay 12 thang 4 nam 1945 vao luc cac luc luong Đong Minh gan tien vao Berlin.
Trong khi đo tai Thai Binh Duong, cuoc tien cong cua Nhat Ban đa len đen pham vi cuc điem vao thang 6 nam 1942 khi Hai quan Hoa Ky đa ghi đuoc mot chien thang mang tinh đinh đoat trong Tran Midway. Khi đo, cac luc luong Uc va My bat đau co tien bo tuy đat gia va cham chap bang chien thuat đuoc goi la "nhay đao" trong vung Thai Binh Duong. Muc tieu cua chien thuat nay la gianh lay cac can cu ma tu đo khong luc chien luoc co the đuoc đua vao phuc vu đe oanh tac đat Nhat Ban, va tu đo co the tien cong xam chiem Nhat Ban sau nay. Roosevelt đa nhuong bo mot phan đoi voi nhung đoi hoi truoc sau nhu mot cua cong chung va Quoc hoi la phai tan luc hon trong viec chong Nhat Ban trong khi ong luon mot muc muon đanh bai Đuc truoc.


= Hoi nghi thoi chien =

Cuoi nam 1943, thoi điem ro rang cho thay rang Đong minh cuoi cung se đanh bai hoac it nhat kim che đuoc Đuc Quoc xa. Moi ngay cang cho thay nhung quyet đinh chinh tri cap cao cang tro nen quan trong đoi voi dien bien cua cuoc chien va tuong lai cua chau Au thoi hau chien. Roosevelt hop mat voi Churchill va lanh tu Trung Quoc Quoc dan Đang Tuong Gioi Thach tai Hoi nghi Cairo vao thang 11 nam 1943, va roi sau đo đen Tehran đe ban thao voi Churchill va Stalin. Trong luc Churchill xem Stalin la mot bao chua khi ong canh bao ve mot moi thong tri tiem nang đoc tai cua Stalin đoi voi chau Au thi Roosevelt đap loi bang mot loi tuyen bo tom tat ly le quan he cua ong đoi voi Stalin nhu sau: "Toi thi co mot linh cam rang Stalin khong phai la hang nguoi nhu the.... Toi nghi rang neu toi cho ong ta moi thu ma toi co the cho va khong đoi hoi ong ta cho lai cai gi, theo nghia vu quy phai, ong ta se khong tim cach thon tinh bat cu moi thu va se lam viec voi toi vi mot the gioi dan chu va hoa binh." Tai Hoi nghi Tehran, Roosevelt va Churchill noi voi Stalin ve ke hoach xam chiem nuoc Phap nam 1944. Roosevelt cung thao luan cac ke hoach cua ong nham thanh lap mot to chuc quoc te thoi hau chien. Ve phan minh, Stalin cu khang khang đoi ve lai cac ranh gioi cua Ba Lan. Stalin ung ho ke hoach cua Roosevelt ve viec thanh lap Lien Hop Quoc va hua tham chien chong Nhat Ban 90 ngay sau khi Đuc bi đanh bai.
Tuy nhien vao đau nam 1945, khi quan đoi Đong minh tien vao Đuc va luc luong Xo Viet kiem soat đuoc Ba Lan, cac van đe phai đuoc đem ra thao luan minh bach. Thang 2 nam 1945, mac du suc khoe sa sut tram trong, Roosevelt van đi đen Yalta, vung Krym cua Lien Xo, đe hop ban voi Stalin va Churchill. Trong khi Roosevelt van tu tin rang Stalin se giu loi hua cho phep cac cuoc bau cu tu do tai Đong Au, mot thang sau khi Hoi nghi Yalta ket thuc thi Đai su cua Roosevelt tai Lien Xo la Averill Harriman đien tin cho Roosevelt biet rang "chung ta phai thua nhan ro rang rang chuong trinh cua Lien Xo la thiet lap chu nghia toan tri, cham dut tu do ca nhan va dan chu nhu chung ta đa biet." Hai ngay sau, Roosevelt bat đau thua nhan rang quan điem cua ong ve Stalin la qua lac quan va rang "Averell đa noi đung." Nguoi My goc Đong Au chi trich Hoi nghi Yalta vi đa that bai trong viec ngan chan su thanh lap Khoi Đong Au.


= Bau cu 1944 =
Roosevelt bat đau tuoi 62 vao nam 1944. Suc khoe cua ong cang xuong thap, it nhat la tu nam 1940. Trang thai cang thang cua benh bai liet va su gang suc chiu đung cua ong trong suot tren 20 nam cong them nhung nam lam viec cang thang va ca đoi hut thuoc đa lam hao mon suc khoe cua ong. Vao thoi gian nay, Roosevelt bi nhieu thu benh tat trong đo co benh cao mau, phoi thung, xo vua đong mach va cac benh ve tim mach. Mac du chua đuoc xac nhan va cong chung khong he hay biet, co tin lan truyen rang ong cung bi mo đe lay khoi u ac tinh phia tren mat trai. Bac si Emanuel Libman, luc đo la phu ta nghien cuu benh hoc o Benh vien Nui Sinai tai Thanh pho New York co noi nhu sau vao nam 1944: "Khong can biet Roosevelt co đuoc tai đac cu hay khong thi ong cung se chet vi chay mau vo nao trong vong 6 thang" (đung nhu vay ong mat chi 5 thang sau đo).
Biet ro nguy co la Roosevelt se chet trong nhiem ky thu tu nen cac Đang vien thuong truc cua Đang Dan chu cu mot muc muon bo Pho Tong thong Henry A. Wallace vi ong đuoc cho la than Lien Xo. Sau khi xem xet qua James F. Byrnes cua tieu bang Nam Carolina, roi bi Thong đoc Indiana la Henry F. Schricker tu choi, Roosevelt thay the Wallace bang mot thuong nghi si it tieng tam la Harry S. Truman. Trong cuoc bau cu tong thong nam 1944, lien danh Roosevelt va Truman thang 53% phieu bau pho thong va thang tai 36 tieu bang chong lai đoi thu la Thong đoc New York, Thomas E. Dewey.


 Qua đoi (1945)  Tong thong Roosevelt roi Hoi nghi Yalta ngay 12 thang 2 nam 1945, bay đen Ai Cap va len chiec tuan duong ham USS Quincy đang hoat đong tren Ho Great Bitter gan Kenh đao Suez. Ngay hom sau, tren tuan duong ham Quincy, ong gap Quoc vuong Ai Cap la Farouk I va Hoang đe Ethiopia la Haile Selassie. Vao ngay 14 thang 2, ong mo mot cuoc hop lich su voi vua Abdulaziz - vi vua khai quoc cua A Rap Xe Ut. Đay la mot cuoc hop mang y nghia trong đai trong quan he ngoai giao giua Hoa Ky va A Rap Xe Ut tham chi cho đen ngay nay. Sau mot cuoc hop cuoi cung giua F.D.Roosevelt va Thu tuong Anh Quoc Winston Churchill, USS Quincy khoi hanh đi Algerie va đen noi ngay 18 thang 2. Ngay hom đo, Roosevelt hoi y voi cac đai su My đac trach Anh Quoc, Phap va Y. Tai Yalta, Lord Moran, y si cua Winston Churchill, noi ve benh tinh cua Roosevelt nhu sau: "Benh tinh cua ong rat la nang. Ong co tat ca trieu chung cua benh xo cung mach mau nao trong thoi ky cuoi, vi vay toi cho rang ong chi con song đuoc vai thang".

Khi ong tro ve Hoa Ky, ong đoc dien van truoc Quoc hoi ngay 1 thang 3 ve Hoi nghi Yalta, va nhieu nguoi đa phai giat minh khi nhan thay ong trong rat gia va om yeu. Ong phai ngoi đe đoc dien van trong Quoc hoi. Đay la mot đieu nhuong bo cua ong chua tung co truoc đay đoi voi su bat luc cua co the minh (ong mo đau bai dien van bang loi noi nhu sau: "Toi hy vong moi nguoi se tha thu cho toi vi phai ngoi đay mot cach bat thuong đe dien thuyet nhung gi toi muon noi, nhung...no giup cho toi de dang hon khi khong phai đeo khoang 10 pound thep quanh phia duoi chan toi." Đay la lan duy nhat ong nhac đen su tan phe cua minh truoc đam đong). Nhung tinh than cua ong van hoan toan tinh tao. "Hoi nghi Crimean", ong nhan manh, "phai neu ro muc tieu ket thuc mot he thong hanh đong đon phuong, nhung lien minh biet lap, nhung khu vuc anh huong, nhung can can quyen luc, va tat ca nhung muu mo khac đa đuoc thu nghiem hang the ky qua – va luon bi that bai. Chung ta đe nghi thay the tat ca nhung thu nay bang mot to chuc toan cau ma o đo tat ca cac quoc gia yeu chuong hoa binh cuoi cung co co hoi tham gia vao."
Suot thang 3 nam 1945, ong gui cac thong điep đen Stalin voi nhung loi le đanh thep, to cao Stalin pha vo nhung thoa thuan thuc thi cua vi lanh tu Lien Xo tai Hoi nghi Yalta ve Ba Lan, Đuc, tu binh, va cac van đe khac. Khi Stalin to cao Đong minh phuong Tay đang muu toan tim kiem hoa binh rieng voi Hitler phia sau lung vi lanh tu nay, Roosevelt tra loi rang: "Toi khong the nao ma khong co mot cam giac tuc gian đoi voi nhung nguoi chi điem cho ong, bat cu ho la ai, vi đa dien đat lai sai mot cach đe hen nhu the ve nhung hanh đong cua toi hay hanh đong cua nhung thuoc cap đang tin cua toi."

Ngay 29 thang 3 nam 1945, Roosevelt đen Warm Springs đe nghi ngoi truoc khi ong xuat hien tai hoi nghi thanh lap Lien Hop Quoc. Vao trua ngay 12 thang 4, Roosevelt noi: "Toi hoi bi đau phia sau đau". Ong lien ngoi sup xuong chiec ghe cua minh, bat tinh, va đuoc mang vao phong ngu cua ong. Bac si tim truc ben canh tong thong la Howard Bruenn đa chan đoan cho ong va cho biet la tong thong bi chung chay mau nao (đot quy). Luc 3:35 chieu cung ngay, Roosevelt qua đoi. Giong nhu sau nay Allen Drury co noi, "nhu the la ket thuc mot thoi đai, vi the bat đau mot thoi đai moi." Sau khi Roosevelt qua đoi, mot bai xa luan cua to Thoi bao New York tuyen bo, "Con nguoi se quy goi đe cam on Thuong đe mot tram nam ke tu bay gio vi Franklin D. Roosevelt đa o trong Nha Trang".

Vao luc nga bat tinh, Roosevelt đang ngoi cho hoa si Elizabeth Shoumatoff ve chan dung ong. Buc hoa nay đuoc biet voi cai ten noi tieng la Chan dung chua hoan chinh cua Franklin D. Roosevelt. 
Trong nhung nam sau cung cua ong tai Nha Trang, Roosevelt ngay cang lam viec qua suc va con gai ong, Anna Roosevelt Boettiger phai don vao o gan ben ong đe ho tro. Anna cung sap xep cho cha cua ba gap mat nguoi tinh cu cua ong la ba Lucy Mercer Rutherfurd, luc đo đang la qua phu. Shoumatoff, nguoi duy tri moi quan he than voi ca Roosevelt va Mercer, đa voi va đua Mercer đi khoi đe tranh tai tieng. Khi Eleanor biet chong cua ba mat, ba cung nghe đuoc tin tuc noi rang Anna đa sap xep cac cuoc gap go cho Roosevelt gap Mercer va rang Mercer đa o ben canh ong luc ong mat.
Vao ngay 13 thang 4, xac cua Roosevelt đuoc đat trong mot co quan tai co quan quoc ky My va đuoc đua len xe lua tong thong. Sau le tang tai Nha Trang ngay 14 thang 4, Roosevelt đuoc đua ve thi tran Hyde Park bang xe lua, đuoc bon binh si cua Luc quan, Hai quan, Thuy quan luc chien va Tuan duyen canh giu. Theo di chuc cua ong, Roosevelt đuoc chon cat trong vuon hong cua ngoi nha gia đinh Roosevelt (nay đuoc goi la Home of Franklin D. Roosevelt National Historic Site, tam dich la Di tich Lich su Quoc gia Nha cua Franklin D. Roosevelt) o thi tran Hyde Park ngay 15 thang 4. Sau khi vo ong qua đoi thang 11 nam 1962, ba đuoc chon cat ben canh ong.
Cai chet cua Roosevelt đa gay soc va thuong tiec khap toan quoc Hoa Ky cung nhu khap the gioi. Cong chung đa khong hay biet gi ve suc khoe ngay cang sa sut cua ong truoc đo. Roosevelt đa lam tong thong tren 12 nam, dai hon han bat cu vi tong thong nao. Ong đa dan dat Hoa Ky vuot qua mot so cac cuoc khung hoang lon nhat cua Hoa Ky cho đen khi Đuc Quoc xa gan nhu bi đanh bai va su bai tran cua Nhat Ban cung đang trong tam nhin thay đuoc. Khi hay tin Roosevelt qua đoi thi Bo truong Bo Tuyen truyen Đuc Quoc xa la Paul Joseph Gobbels tro nen vui suong, ong ta nghi rang nam 1945 se la nam phat xit Đuc lay lai the thuong phong (xem them bai Phep la cua Nha Brandenburg). Ong ta ra lenh cho mang ruou sam-banh đen va con goi đien đen Quoc truong Adolf Hitler:

Nhung gan 1 thang sau khi F. D. Roosevelt mat, vao ngay 8 thang 5, cai giay phut ma ong tranh đau đa đen: đo la Ngay chien thang. Tong thong Harry Truman, buoc sang tuoi 61 vao ngay hom đo, đa danh tron Ngay Chien thang va cac buoi le mung cua no đe hoi tuong ve Roosevelt cung nhu ra lenh toan quoc treo co ru suot nhung ngay con lai cua khoang thoi gian 30 ngay tang đe to long ton kinh đen su đong gop cua Roosevelt trong viec ket thuc chien tranh tai chau Au.
Cai chet cua Roosevelt đa mien tru cho ong cai khoanh khac quyet đinh la co nen su dung bom nguyen tu hay khong va viec quyet đinh nay bay gio đuoc đat len nguoi cua Tong thong Truman. Co nhieu yeu to đa gay anh huong đen quyet đinh su dung bom nguyen tu cua Tong thong Truman trong đo co su co van cua cac nha lanh đao quan su va chinh tri. Ho đai dien mot tieng noi chung cua cong chung My đang trong mong ket thuc chien tranh va su kha di gianh mot chien thang nhanh chong chong Đe quoc Nhat Ban.


Van đe nhan quyen Ho so nhan quyen cua Roosevelt đa va đang la đe tai cua nhieu tranh cai. Đoi voi nhung nhom nguoi thieu so lon, đac biet la nguoi My goc chau Phi, nguoi Cong giao, va nguoi Do Thai, ong la nguoi hung va ong đa thanh cong cao đo trong viec loi cuon đa so cu tri tu cac nhom vua ke thanh lien minh New Deal cua ong.
Nguoi My goc chau Phi va nguoi ban tho My co cuoc song on đinh nho vao cac chuong trinh cuu tro New Deal. Sitkoff (1978) tuong trinh rang Co quan Quan tri Tien trien Xay dung Cong chanh (WPA) "đa cung cap mot san kinh te cho toan cong đong nguoi da mau trong thap nien 1930, co the noi đang so sanh voi ca nganh nong nghiep va dich vu giup viec nha trong vai tro la nguon thu nhap chinh".
Vi Roosevelt can su ung ho cua cac Đang vien Dan chu mien Nam Hoa Ky cho cac chuong trinh thuoc New Deal nen ong đa quyet đinh khong hoi thuc đua ra quy trinh lam luat chong "lynching" (la hinh thuc giet nguoi khong qua xet xu, đuoc thuc hien boi mot nhom nguoi, thuong la treo co nan nhan). Ong so mot hanh đong nhu the co the đe doa đen kha nang thong qua cac chuong trinh uu tien cao nhat cua ong - cho du ong đa len an "lynching" nhu la mot hinh thuc hop tac giet nguoi hen ha".
Su gia Kevin J. McMahon cho rang cac buoc dai tien trien trong thoi ky nay đa la nen tang cho phong trao nhan quyen cua nguoi My goc chau Phi. Trong Bo Tu phap cua chinh phu Roosevelt, Bo phan Nhan quyen cung lam viec ben canh voi Hoi Quoc gia vi Tien bo cua Nguoi da mau (NAACP). Roosevelt lam viec voi cac nhom nhan quyen khac trong cac truong hop đoi pho voi su hung bao cua canh sat, cac vu hop tac hanh quyet nan nhan, va cac vu vi pham quyen đau phieu. Nguoi ta cho rang cac hanh đong nay đa goi mot thong điep manh liet đen nhung ke theo chu nghia da trang uu viet (white supremacist) o mien Nam Hoa Ky va cac đong minh chinh tri cua bon ho o thu đo Washington.
Bat đau vao thap nien 1960, FDR bi buoc toi la đa khong hanh đong đu quyet đoan đe đe phong hoac ngan chan đuoc cai ma nguoi ta goi la Holocaust (huy diet con nguoi). Nhung nguoi chi trich ke ra mot so truong hop, thi du nhu tinh tiet nam 1939 ma qua đo co 936 nguoi ty nan Do Thai tren chiec tau SS St. Louis bi tu choi nhan vao nuong nau tai Hoa Ky vi cac luat han che ma Quoc hoi thong qua.
Roosevelt đa khong san long bai bo lenh cach ly chung toc trong quan đoi. Tuy nhien vao ngay 25 thang 6 nam 1941, Roosevelt ky ban hanh Lenh Hanh phap so 8802, nghiem cam ky thi dua vao "chung toc, tin nguong, mau da, hay nguon goc quoc gia" trong viec the muon cong nhan lam viec trong cac nganh cong nghiep co lien quan đen quoc phong.

Nhung cong dan thuoc quoc gia thu đich đang song tai Hoa Ky va nhung nguoi co to tien Nhat Ban co cuoc song rat bap benh. Ngay 19 thang 2 nam 1942, Roosevelt đua ra Lenh Hanh phap so 9066, đuoc ap dung đoi voi moi nguoi bi xep loai la nhung nguoi thuoc quoc gia thu đich, bao gom nhung nguoi co hai quoc tich đang song trong nhung vung đuoc cho la co nguy co cao ma bao trum phan lon cac thanh pho tai Tay Duyen hai Hoa Ky. Khi Hoa Ky đang co chien tranh voi Y, khoang 600.000 thuong tru nhan goc Y (cong dan Y khong co quoc tich My) bi gioi han viec đi lai; su gioi han nay đuoc bai bo vao thang 10 nam 1942.
Khoang 120.000 nguoi goc Nhat bi buoc phai roi Tay Duyen hai. Tu nam 1942 đen 1945, ho song trong cac trai tap trung phia ben trong đat lien. Nhung nguoi goc Nhat khac song ben ngoai Tay Duyen hai va tai Lanh tho Hawaii khong bi anh huong.


Di san Mot cuoc tham do, đuoc kenh truyen hinh cap C-SPAN tien hanh nam 1999, cho thay rang co mot so đong cac su gia khoa bang xem Abraham Lincoln, George Washington va Franklin Roosevelt la ba tong thong vi đai nhat, giong nhu ket qua cua cac cuoc tham do khac. Roosevelt la nhan vat the gioi đuoc cong dan Hoa Ky kinh phuc đung hang sau tinh tu the ky XX theo cuoc tham do cua Gallup.
Ca trong suot va sau cac nhiem ky cua ong, nhung nguoi chi trich Roosevelt đa đat ra nhieu cau hoi khong chi gom cac chinh sach va lap truong cua ong ma con co su cung co quyen luc cua ong vi thoi gian dai lam tong thong, su phuc vu cua ong qua hai cuoc khung hoang lon, va su ung ho lon lao cua cong chung danh cho ong. Viec mo rong nhanh chong cac chuong trinh cua chinh phu xay ra trong nhiem ky cua Roosevelt đa tai đinh nghia vai tro cua chinh phu tai Hoa Ky, va chu truong cua Roosevelt ve cac chuong trinh xa hoi cua chinh phu la cong cu trong viec tai đinh nghia chu nghia tu do cho cac the he ke tuc.
Roosevelt đa thiet lap vung chac vi the lanh đao cua Hoa Ky tren san khau the gioi voi nhung tuyen ngon nhu trong dien van "Bon Tu do" cua ong, tao ra mot nen tang co ban cho vai tro tich cuc cua Hoa Ky trongChien tranh the gioi thu hai va sau đo.
Nam 1945, Roosevelt đuoc su gia Na Uy, Halvdan Koht nhac đen la mot trong so 7 nguoi hoi đu đieu kien đe đuoc đe cu nhan Giai Nobel Hoa binh. Tuy nhien, su gia nay lai khong đe cu bat cu ai. Nguoi that su đuoc đe cu la Cordell Hull.
Sau khi Franklin qua đoi, Eleanor Roosevelt tiep tuc hien dien mien cuong trong nen chinh tri the gioi va Hoa Ky, phuc vu voi tu cach mot đai bieu du hoi nghi thanh lap Lien Hop Quoc va tien phong tranh đau cho nhan quyen. Nhieu thanh vien chinh phu cua ong đa đong vai tro lanh đao trong cac chinh phu tiep theo cua cac tong thong Truman, Kennedy va Johnson. Moi vi tong thong nay đeu tiep tuc om ap di san chinh tri cua Roosevelt.
Ngoi nha cua Roosevelt tai thi tran Hyde Park hien nay la mot di tich lich su quoc gia va la thu vien tong thong. Noi nghi ngoi mien que cua ong o Warm Springs, tieu bang Georgia hien nay la mot bao tang do tieu bang Georgia đieu hanh. Noi nghi ngoi mua he cua ong tren Đao Campobello đuoc ca hai chinh phu Hoa Ky va Canada bao tri, co ten goi la Cong vien Quoc te Roosevelt Campobello; hon đao nay co loi vao qua nga Cau Franklin Delano Roosevelt.
Đai tuong niem Franklin Delano Roosevelt nam o thu đo Washington, D.C. ben canh Đai tuong niem Jefferson tren Ho nuoc Tidal. Hinh cua Roosevelt co in tren tien kim loai 10 xu đo-la. Nhieu cong vien, truong hoc cung nhu mot hang khong mau ham, mot tram xe đien ngam o Paris va hang tram con đuong hay quang truong khap nuoc My va the gioi đuoc đat ten ong đe vinh danh.
Phan anh ve nhung nam thang Roosevelt lam tong thong, nguoi viet tieu su ve ong, Jean Edward Smith vao nam 2007 co noi: "Đieu gi đa đua Hoa Ky qua Đai khung hoang va Chien tranh the gioi thu hai đen tuong lai thinh vuong", "Ong đa tu nhac nguoi len khoi chiec xe lan đe nhac bong quoc gia nay len khi no đang o trong tu the quy goi."


Ung ho vien cua Huong đao Roosevelt la mot nguoi rat tich cuc ung ho huong đao, bat đau tu nam 1915. Nam 1924, ong tro thanh chu tich Quy hoi Huong đao Thanh pho New York va lanh đao viec thanh lap Trai Huong đao Song Ten Mile tu nam 1924–1928 đe phuc vu cac huong đao sinh cua Thanh pho New York. Khi lam thong đoc nam 1930, Hoi Nam Huong đao My (BSA) đa vinh danh ong bang giai thuong cao nhat cua ho danh cho nguoi lon, đo la Giai Trau Bac đuoc tang thuong đe ghi cong su đong gop ung ho xuat sac ma nguoi đuoc tang thuong danh cho gioi tre tren cap bac quoc gia. Sau nay, khi lam tong thong, Roosevelt la chu tich vinh du cua Hoi Nam Huong đao My va tham du trai hop ban toan quoc đau tien đuoc to chuc tai Washington, D.C. nam 1937.


Nha suu tam tem Roosevelt la mot nguoi rat thich suu tam tem. Su viec gioi truyen thong đang tai tin cac hoat đong suu tam tem cua ong đa giup pho bien no thanh mot so thich. Trong suot thoi lam tong thong, chinh Roosevelt đa đich than chap thuan cac mau tem moi cua Hoa Ky, tong cong khoang 200 mau tem. Mot so tem đuoc in tu cac hinh ve cua chinh ca nhan ong. Mot so tem đuoc phat hanh đe đanh dau nhung su kien va ngay le cong cong. Roosevelt bo nhiem James Farley lam Bo truong Buu đien Hoa Ky, va chinh Farley đa gia tang con so phat hanh tem ky niem hang nam va tao ra nhieu bo tem khac, giup pho bien rong rai hon mon giai tri suu tam thu vi nay.
Ban than Roosevelt đa đuoc Buu đien Hoa Ky vinh danh bang mot con tem gia 6 xu đo-la thuoc bo tem phat hanh vinh danh nhung nguoi My noi tieng (1965-1978).


Tu lieu Xem them Eleanor Roosevelt
Đai Suy thoai
Chien tranh the gioi thu hai


Ghi chu Chu thich Tham khao = Nguon chinh =


= Tieu su =


= Nguon hoc thuat =


= Chinh sach ngoai giao va Chien tranh the gioi thu hai =


= Phe phan =


Lien ket ngoai Detailed Quick Facts about President Roosevelt from AmericanHeritage.com Luu tru ngay 12 thang 12 nam 2010 tai Wayback Machine
President Roosevelt White House Biography Luu tru ngay 16 thang 12 nam 2008 tai Wayback Machine
Hyde Park NY Home of FDR
Campobello Island Summer Home of FDR
Warm Springs GA FDR Retreat
FDR Memorial Washington DC
The Franklin D. Roosevelt Presidential Library and Museum
Academic Data Related to the Roosevelt Administration Luu tru ngay 11 thang 7 nam 2006 tai Wayback Machine
FDR cartoon archive Luu tru ngay 21 thang 1 nam 2009 tai Wayback Machine


= Dien van va Trich dan =
famous quotes
The American Presidency Project at University of California at Santa Barbara
Public Papers of the Presidents: Franklin D. Roosevelt
State of the Union Addresses
1934, 1935, 1936, 1937, 1938, 1939, 1940, 1941, 1942, 1943, 1944
State of the Union Written Messages
1945
Inaugural Addresses
1933, 1937, 1941, 1945
Fireside Chats
Presidential Elections Luu tru ngay 11 thang 7 nam 2006 tai Wayback Machine
1932 Luu tru ngay 8 thang 12 nam 2008 tai Wayback Machine, 1936 Luu tru ngay 7 thang 12 nam 2008 tai Wayback Machine, 1940 Luu tru ngay 8 thang 12 nam 2008 tai Wayback Machine, 1944 Luu tru ngay 8 thang 12 nam 2008 tai Wayback Machine
32 Audio/Video Clips of FDR Luu tru ngay 22 thang 1 nam 2009 tai Wayback Machine
Roosevelt's Secret White House Recordings Luu tru ngay 10 thang 11 nam 2006 tai Wayback Machine via Đai hoc Virginia
Audio clips of speeches Luu tru ngay 7 thang 2 nam 2009 tai Wayback Machine
First Inaugural Address Luu tru ngay 7 thang 2 nam 2009 tai Wayback Machine, via Đai hoc Yale
Second Inaugural Address Luu tru ngay 7 thang 2 nam 2009 tai Wayback Machine, via Đai hoc Yale
Third Inaugural Address Luu tru ngay 7 thang 2 nam 2009 tai Wayback Machine, via Đai hoc Yale
Fourth Inaugural Address Luu tru ngay 7 thang 2 nam 2009 tai Wayback Machine, via Đai hoc Yale
Court "Packing" Speech 9 thang 3 nam 1937
University of Virginia graduating class speech ("Stab in the Back" speech) 10 thang 6 nam 1940 Luu tru ngay 3 thang 9 nam 2006 tai Wayback Machine


= Lien ket khac =
IPL POTUS — Franklin Delano Roosevelt
Encyclopedia Americana: Franklin D. Roosevelt Luu tru ngay 22 thang 7 nam 2015 tai Wayback Machine
An archive of political cartoons from the presidency of Franklin D. Roosevelt Luu tru ngay 29 thang 5 nam 2009 tai Wayback Machine
Warm Springs and FDR's Polio Treatment Luu tru ngay 20 thang 7 nam 2012 tai Wayback Machine
Dutch Martin's review of FDR's folly
FDR at the Atlantic Conference Luu tru ngay 27 thang 12 nam 2008 tai Wayback Machine
Franklin D. Roosevelt Links Luu tru ngay 31 thang 1 nam 2009 tai Wayback Machine
On Franklin Roosevelt's progressive vision Luu tru ngay 12 thang 12 nam 2007 tai Wayback Machine from the Roosevelt Institution Luu tru ngay 5 thang 12 nam 2006 tai Wayback Machine, a student think tank inspired in part by Franklin Roosevelt.
Cac tac pham cua Franklin D. Roosevelt tai Du an Gutenberg
The FDR Society