Carlos II cua Tay Ban Nha (tieng Tay Ban Nha: Carlos II, 6 thang 11 nam 1661 - 1 thang 11 nam 1700), con đuoc goi la Ke bi bo bua (tieng Tay Ban Nha: El Hechizado) la nguoi cai tri thuoc dong toc Habsburg cuoi cung cua đe che Tay Ban Nha. Đuoc nho đen nhieu nhat vi nhung khuyet tat the chat va cuoc Chien tranh Ke vi Tay Ban Nha no ra ngay sau khi ong qua đoi, theo truyen thong thi trieu đai cua Carlos đuoc cac nha su hoc coi la thoi đai suy tan do bi ke khac sai khien. Tuy nhien, nhieu van đe ma Tay Ban Nha phai đoi mat trong thoi ky nay von bat nguon tu trieu đai cua cac vua truoc, do vay ho bat đau nhin nhan ve ong theo mot quan điem cong bang hon.
Vi nhieu ly do hien van đang tranh cai, Carlos đa om yeu suot đoi va ke tu khi ong len ngoi luc ba tuoi vao nam 1665, viec ke vi đa tro thanh chu đe đuoc quan tam trong chinh tri chau Au. Su gia John Langdon-Davies đa tom luoc ve cuoc đoi ong trong cau sau: "Neu noi su bat đau cung la su ket thuc thi đung voi ong hon bat cu ai; tu ngay ong ra đoi, ho đa cho đoi cai chet cua ong roi". Du vay, khi len noi ngoi ong van đuoc thua huong mot đe che rong lon hau nhu con nguyen ven, va duoi su cai tri cua ong thi Tay Ban Nha đa đong vai tro lon trong viec đoi đau voi cac chinh sach banh truong cua vua Louis XIV cua Phap.
Du Carlos đa ket hon hai lan, ca hai cuoc hon nhan đeu khong sinh ra đua con nao, va khi ong bang ha vao thang 11 nam 1700, nguoi thua ke ong la Philippe xu Anjou, chau trai cua nguoi chi cung cha khac me cua ong Maria Teresa cua Tay Ban Nha va Louis XIV. Tuy nhien, viec ai noi ngoi ong khong quan trong bang van đe phan chia lanh tho, va cac bien phap ngoai giao that bai đa dan đen chien tranh vao nam 1701.


Thong tin ca nhan Carlos la đua con trai duy nhat con song cua Maria Anna cua Ao (1634–1696) va Felipe IV cua Tay Ban Nha (1605–1665), khi ong sinh ra thi cha ong đa 56 tuoi. Mac du quy toc chau Au van thuong ket hon cung dong mau đe duy tri quyen luc, nha Habsburg tai Ao va Tay Ban Nha ky la o cho ho tuan theo chinh sach nay đen đo bat thuong. Trong so muoi cuoc hon nhan cua cac bac quan chu Tay Ban Nha tu nam 1450 đen nam 1661, hau het đeu la ket hon chung dong mau, trong đo Felipe va Maria Anna la mot trong hai đoi vo chong la chu va chau gai.  Co kha nang la chinh sach nay phan nao đuoc ung ho boi cac đao luat Limpieza de sangre hoac "su thuan khiet cua dong mau" đuoc ban hanh tu đau the ky 16 va van đuoc ap dung cho đen tan nhung nam 1860.

Hon phoi can huyet sinh ra mot đac điem the chat noi bat o nhung thanh vien nha Habsburg o Ao va Tay Ban Nha, thu đuoc goi la 'bo ham Habsburg'; mot nguon đuong thoi noi rang đac điem nay o Carlos ro rang đen muc ong thuong xuyen phai nuot thuc an ma khong nhai ky, dan đen nhieu can benh ve da day. Mot nghien cuu vao nam 2019 ve bo ham Habsburg đa ket luan rang co the đac điem nay co moi lien he voi di truyen, cu the la do tinh trang lan; tuy nhien, nghien cuu nay dua tren cac buc ve chan dung va thieu vat lieu di truyen, do vay tuyen bo van con mang tinh suy đoan.
Cac su gia Will va Ariel Durant đa đua ra mieu ta noi tieng ve Charles la "lun, đi khap khieng, đong kinh, yeu ot va đa hoi ca đau truoc tuoi 35, luc nao cung nhu sap chet nhung lai nhieu lan khien con dan bat ngo vi ong đa song tiep." Muc đo hon phoi can huyet đa dan đen vo so nhung van đe suc khoe cua ong thi van chua ro, va đang con gay tranh cai; chi gai ong, Margarita Teresa cua Tay Ban Nha, khong phai chiu nhung can benh nhu vay, đua con gai tu cuoc hon nhan cua ba voi chu cua ba la Leopold cung khong. Dua tren viec phan tich cac nguon su đuong thoi, Carlos co the đa phai chiu đung can benh thieu hormone tuyen yen va nhiem acid ong than. Mot goi y khac la nhung van đe suc khoe cua ong bat nguon tu benh mun giop it lau sau khi ra đoi, va bao cao kham nghiem tu thi cua ong chi ra them can benh nao ung thuy.
Sau khi ra đoi, ong đuoc giao cho nu gia su hoang gia Mariana Engracia Alvarez de Toledo Portugal y Alfonso-Pimentel cham soc. Duoi su giam sat can than cua ba, ong đa song sot qua nhung con benh soi, thuy đau, rubella, va đau mua, trong đo bat ky can benh nao cung co the gay tu vong. Ong cung mac benh coi xuong khien ong phai co nguoi giup đo khi đi lai cho đen nam bon tuoi, va van phai đeo nep chan đen luc nam tuoi. Du co nhieu goi y cho rang Carlos khong đuoc giao duc cho đen tuoi thieu nien, Ramos del Manzano, mot giao su tu Đai hoc Salamanca va la mot chuyen gia phap ly, đa đuoc giao nhiem vu day hoc cho ong khi ong sau tuoi. Tu tuoi 12, day am nhac cho ong la Juan del Vado va day toan la Jose Zaragoza, giao su tai Colegio Imperial de Madrid, nguoi ma sau nay đuoc ong giao cho thuc hien nhieu du an xay dung tai Tay Ban Nha.
Kho co the đanh gia muc đo khuyet tat ve the chat va tinh than cua ong, do co rat it nguon su chac chan, va phan nhieu nhung gi đuoc goi y thuong chua đuoc kiem chung, hoac khong đung. Du co the nhieu benh tat, nguoi cung thoi noi rang ong rat tich cuc tham gia cac hoat đong the chat, va thuong danh nhieu thoi gian đe đi san. Mot trich dan thuong đuoc dung đe lam dan chung cho viec ong bi benh tam than la co mot giai đoan ong đen nam ngu ben canh thi hai đang phan huy cua cha ong; tuy nhien thuc chat thi viec nay đuoc chi đao boi Mariana, do cac bac si cua ba khuyen rang lam vay se giup ong co con noi doi. Du noi tieng la bi nhung con tram cam hanh ha, viec ong tham gia vao nhung cong viec cua chinh phu va theo cac bao cao tu hoi đong cua ong, sau đo la cac quan sat vien nuoc ngoai bao gom đai su Phap, Jean-Baptiste Colbert, Hau tuoc xu Torcy, cho thay tam ly cua ong van binh thuong. Đieu nay đuoc xac nhan nho mot ban bao cao vao nam 1691 đuoc đe trinh boi mot phai vien cua Ismail Ibn Sharif, Sultan cua Morocco; đuoc phai đen đe thuong luong viec trao đoi tu nhan, ong ta đuoc đich than Carlos ra đon, va sau đo ong tham gia cuoc đam phan tu đau đen cuoi.


Tri vi Do Carlos ve mat phap ly van la tre con khi cha ong Philip qua đoi vao ngay 17 thang 9 nam 1665, Mariana đuoc bo nhiem lam Hoang hau nhiep chinh boi Hoi đong Castile. Du đe che Tay Ban Nha van con la mot lien minh toan cau rong lon, uy quyen toi cao ve kinh te cua no đa bat đau bi thach thuc boi Cong hoa Ha Lan va moi đe doa ngay cang tang tu Anh, trong khi vi the cua Tay Ban Nha tai chau Au đang gap bat on do su banh truong cua Phap duoi thoi Louis XIV. Tuy co nhieu chi trich huong đen Mariana cho rang ba khong the giai quyet đuoc nhung van đe đo, nhung chu yeu nhung chi trich nay đen tu nhung nguon su đuong thoi, trong so đo gom rat nhieu nguoi tin rang phu nu khong the tu nam giu quyen luc.
Kiem soat nhung van đe nay tro nen kho khan do cuoc tranh gianh quyen luc giua Mariana va nguoi anh cung cha khac me cua Carlos, Don Juan Jose cua Ao; them vao đo, ban hanh nhung cai cach can thiet lai rat phuc tap, do Tay Ban Nha von la mot lien minh ca nhan giua Castile va Aragon, moi nuoc đeu co nen van hoa chinh tri va truyen thong rat khac nhau.
Ket qua cua nhung yeu to nay la nguon luc tai chinh cua chinh phu roi vao khung hoang lau dai; Hoang gia tuyen bo pha san nhieu lan tu nam 1557 đen nam 1666, bao gom nhung nam 1647, 1652, 1661, va 1666. Đau đa noi bo giua nhung nguoi cai tri nhan danh Carlos cang khong giup cai thien tinh hinh, nhung trach nhiem cua ho trong su suy thoai van con đang gay tranh cai, do nhieu van đe đa bat nguon tu cac đoi vua truoc. Che đo quan chu thi van tuong đoi vung vang, va đe che hau nhu van con nguyen ven sau khi Carlos bang ha.
Khi Mariana tro thanh Hoang hau nhiep chinh, tuan theo mot chinh sach do vua Philip ban hanh tu truoc, ba đa bo nhiem nguoi nghe xung toi rieng va cung la nguoi đong huong đen tu Ao cua ba la Juan Everardo Nithard, lam "valido", tuc mot vien thu hien nam giu thuc quyen. Nhiem vu cap bach nhat cua ong ta luc đo la cham dut nhung cuoc chien tranh ton kem voi Bo Đao Nha va Phap, đa thanh cong vao nam 1668 nho cac hiep uoc Aix-la-Chapelle va Lisbon. Du cong nhan tam quan trong cua nhung hiep uoc nay, Don Juan van buoc Mariana phai cach chuc Nithard vao thang 2 nam 1669, va ba thay the ong ta bang Fernando de Valenzuela. La mot thanh vien cua tang lop thap hidalgo, viec bo nhiem ong nay lam mech long nhung nguoi Grandee binh thuong von nam giu nhung chuc vu nhu vay.
Vao nam 1673, Tay Ban Nha bi keo vao cuoc Chien tranh Phap - Ha Lan, khien ganh nang ma nen kinh te phai ganh vac ngay cang lon, va Don Juan chuan bi ke hoach loai bo Mariana khoi vi tri nhiep chinh. Do bi ong ta thuc giuc, Carlos chinh thuc cho voi ong ta vao thang 10 nam 1675, mot thang truoc khi ong đuoc 14 tuoi va đuoc coi la nguoi truong thanh; anh trai ong đuoc chi dan phai vao gap ong trong phong vao ngay 6 thang 11 va bong gio y đinh muon chiem quyen kiem soat chinh phu. Khi hoi đong nhiep chinh va Mariana yeu cau keo dai thoi gian ba lam nhiep chinh them 2 nam nua, Carlos tu choi nhung sau đo bi ep phai chap nhan va buoc phai ban bo mot sac lenh bat Don Juan roi khoi Madrid.
Don Juan cuoi cung cung gianh đuoc quyen kiem soat chinh phu vao thang 1 nam 1678 va luu đay Valenzuela đen Philippines. Hanh đong đau tien cua ong ta la lam hoa voi Phap; voi cac đieu khoan cua Hiep uoc Nijmegen vao nam 1678, Tay Ban Nha phai tu bo vung Franche-Comte va mot so khu vuc cua Ha Lan thuoc Tay Ban Nha ma no tung nhan lai đuoc vao nam 1668. Mong muon giam thieu đang ke nhung xung đot trong tuong lai giua hai nuoc, vao thang 8 nam 1679 Don Juan mai moi cho Carlos va Marie Louise d'Orleans luc đo 17 tuoi, chau gai lon cua Louis XIV va con gai cua Philippe I xu Orleans. Du luc đo vien đai su Phap đa viet "... ong ta xau xi nhu the muon doa nat moi nguoi, va trong rat om yeu", nhung chuyen đo khong bi coi la se lam anh huong đen cac loi ich chinh tri. Dan xep cuoc hon nhan nay la hanh đong đang chu y cuoi cung cua Don Juan; ong ta đa qua đoi truoc khi hon le dien ra vao thang 11 nam 1679.

Vao thang 2 nam 1680, Cong tuoc Medinaceli tro thanh valido moi. Ong ta cai nhau voi Marie-Louise va cao buoc rang ba bi anh huong qua nhieu boi đai su Phap, Pierre de Villars, ke đa bi truc xuat khoi Madrid vao nam 1681, lam moi quan he giua hai nguoi xau đi. Quyen luc cua Medinaceli tiep tuc bi suy yeu boi nhieu van đe kinh te va viec mat đi Luxembourg sau cuoc Chien tranh Thong nhat vao nam 1683. Vao thang 6 nam 1684, ong ta đinh keu goi su ung ho bang cach bo nhiem Cong tuoc Oropesa lam Thong đoc cua Hoi đong Castile, vi tri quyen luc thu hai cua đat nuoc. Tuy nhien, benh tat lien mien đa khien ong ta tu chuc vao thang 4 nam 1685, va Oropesa tiep quan lam valido đich thuc. Ong tai chuc cho đen nam 1690.
Quang thoi gian đuoc goi la "Ky bang ha nho" vao the ky 17 la thoi ky khung hoang cua toan chau Au, dan đen mua mang that thu va nen kinh te xuong doc. Tay Ban Nha bi anh huong rat manh do nen kinh te von đa bap benh, đac biet la o Castille, noi ma dan so giam tu 6.5 trieu nguoi vao nam 1600 xuong duoi 5 trieu nguoi vao nam 1680, trong khi toan bo Tay Ban Nha uoc tinh đa giam tu 8.5 xuong 6.6 trieu nguoi. Su suy giam dan so cang tro nen tram trong do nhung cuoc chien tranh voi Phap va viec Tay Ban Nha phai bao ve mot đe che rong lon, đa lien tuc bon rut tien cong quy. Vao nam 1663, Phillip IV đa chuyen đoi no cong sang hinh thuc trai phieu chinh phu, hoac juros, nhung nhung lan vo no trong qua khu đoi hoi muc lai suat phai cao, nghia la tien thue phai đuoc chuyen nhuong truoc nhieu nam cho nguoi chu no đe tra mon no hien tai. Du viec nhap khau bac nen tu chau Mi tang cao, phan lon đa phai dung đe tra cho cac chu no nuoc ngoai.
Mot đac điem khac, khong ro ret bang, cua su toan cau hoa he thong thuong mai cua đe che Tay Ban Nha la cac đoi thu cua no se thiet hai nhieu nhat neu he thong nay sup đo. Trong nhung nam 1670, thuong mai quoc te bi kiem soat boi nhung thuong nhan nguoi Anh va Ha Lan, trong khi nen kinh te noi đia thi phai dua vao luc luong lao đong nguoi Phap va lua mi nhap khau. Hau tuoc Varinas, mot quan chuc thuoc đia lau nam, quan sat thay vao nam 1687 rang đe che Tay Ban Nha van con tiep tuc ton tai duoi hinh thuc nhu hien tai "chi vi no cho phep nguoi Anh, nguoi Ha Lan va nguoi Phap tiep tuc boc lot [no] voi cai gia re hon". Vao nhung nam 1680, cac quan chuc nguoi Tay Ban Nha bat đau co gang khoi phuc vi the cua đong tien nuoc nay bang cach thuc hien mot loat nhung sac lenh giam phat quyet liet, đieu chinh ty gia hoi đoai xuong con 25% so voi truoc kia. Tac đong ngay sau đo la nen kinh te bi chia re va su sup đo cua tin dung; đe đap lai, nguoi vay no đuoc gia han ba thang đe tra no cong bang ty gia hien tai, sau nay đuoc keo dai len sau thang. Sau khi binh on đuoc vi tri cua minh, vao nam 1686, ti gia cua đong tien Tay Ban Nha đuoc đieu chinh ve muc thuan loi hon va sau nay khong co them thay đoi lon nao.
Tinh hinh chinh tri trong nuoc mot lan nua thay đoi khi Marie-Louise qua đoi vao thang 2 nam 1689, it lau sau khi cuoc Chien tranh Chin Nam voi Phap no ra; dua tren mieu ta nhung trieu chung cua ba, cac bac si hien đai gan nhu chac chan rang can benh cua ba la benh viem ruot thua. Vao thang 8, Carlos ket hon voi Maria Anna xu Neuburg, hon le chinh thuc dien ra vao thang 5 nam 1690. Mariana qua đoi vao ngay 16 thang 5 nam 1696 va Maria Anna chiem quyen nhiep chinh cho Carlos. Khi đo viec suc khoe cua Carlos suy giam đa ro rang va chon ra nguoi ke vi tro nen cap bach hon bao gio het. Chien tranh Chin Nam đa cho thay nuoc Phap khong the tu minh đat đuoc cac muc tieu đa đe ra; hiep uoc Ryswick nam 1697 la ket qua khi ca hai ben đeu đa kiet suc va Louis bat đau tim kiem đong minh đe chuan bi cho cuoc tranh gianh ngai vang Tay Ban Nha. Hoang đe Leopold tu choi giao uoc vi cho rang nhu vay khong giai quyet đuoc van đe; cuoi cung thi ong van mien cuong tham gia vao thang 10 nam 1697, nhung chi coi đay la co hoi cham dut su thu đich giua hai ben.


Ke vi Mac du theo cac nguon su thi Carlos đa chung thuy voi Marie-Louise, ba lai phai chiu đieu tieng vi khong sinh đuoc nguoi thua ke, va nhung phuong phap can thiep vao kha nang sinh san von con so khai thoi đo đa khien ba gap phai mot so van đe đuong ruot. Đa co nhieu cuoc tranh cai ve van đe Carlos co bi liet duong hay khong, va neu co, thi ly do la gi; dua tren nhung cuoc noi chuyen rieng voi Marie-Louise, ong co the đa bi xuat tinh som. Gia thuyet cho rang nguon con cua nhung benh nay la hon phoi can huyet van chua đuoc chung minh, va nhung nghien cuu khoa hoc ve moi lien he giua kha nang sinh san va viec giao phoi can huyet van con phai ban cai.
Sau khi ba qua đoi vao thang 2 nam 1689, Carlos ket hon voi Maria Anna xu Neuburg, mot trong muoi hai đua con cua Philip William, Tuyen hau tuoc Palatine, va la em vo cua Hoang đe Leopold. Du đuoc lua chon mot phan la vi gia đinh ba noi tieng voi kha nang sinh san tot, ba cung khong thanh cong hon trong viec sinh con so voi ba vo truoc cua ong. Cho đen luc nay, nguoi ta gan nhu đa chac chan rang Carlos bi liet duong, do bao cao kham nghiem tu thi cua ong cho thay mot ben tinh hoan cua ong bi teo nho.
Đieu nay khien viec chon lua nguoi ke vi con tro nen cap bach hon; do vuong mien Tay Ban Nha đuoc truyen lai cho con truong trong cung dong toc, viec mot nguoi phu nu, hoac hau due cua nguoi phu nu đo, đuoc thua ke ngai vang la kha thi. Do đo nhung nguoi chi cua Carlos la Maria Theresa (1638–1683) va Margaret Theresa co the truyen lai quyen thua ke cho nhung đua con sinh ra trong cuoc hon nhan cua ho voi Louis XIV va Hoang đe Leopold. Tuy nhien, truoc đo đe tranh viec thong nhat hai nuoc Tay Ban Nha va Phap, Maria Theresa đa khuoc tu quyen ke vi do cuoc hon nhan cua ba; đoi lai, Louis đuoc hua hen se nhan đuoc cua hoi mon gom 500,000 đong vang ecu, mot luong vang khong lo chua tung đuoc tra.
Vao nam 1685, con gai cua Leopold va Margaret la Maria Antonia ket hon voi Max Emanuel xu Bavaria; ba qua đoi vao nam 1692, chi co mot đua con trai duy nhat con song, Joseph Ferdinand. Vao thang 10 nam 1698, Phap, Anh va Cong hoa Ha Lan đinh ap đat mot giai phap ngoai giao voi Tay Ban Nha va Ao ve chuyen ke vi, bang ban Hiep uoc The Hague hay Hiep uoc Chia cat thu Nhat. Nhu vay Joseph Ferdinand tro thanh nguoi thua ke cua phan lon vuong quoc Tay Ban Nha, trong khi đo Phap gianh đuoc cac vuong quoc Naples va Sicily va mot so lanh tho khac o Y cung voi vung Gipuzkoa thuoc lanh tho xu Basque ngay nay. Con trai thu cua Leopold la Quan cong Charles tro thanh nguoi cai tri cong quoc Milan, mot vung đat đuoc coi la toi quan trong ve mat an ninh o bien gioi phia Nam nuoc Ao.

Nguoi Tay Ban Nha đuong nhien phan đoi viec đe che cua ho bi cac the luc ngoai bang chia cat ma khong can ban bac, va vao ngay 14 thang 11 nam 1698, Carlos II tuyen bo Joseph Ferdinand la nguoi thua ke cua vuong quoc Tay Ban Nha đoc lap va khong bi chia cat. Maria Anna đuoc chi đinh lam nhiep chinh khi ong con nho, va theo cac nguon su thi nhung hoi vien cua hoi đong Castile khong tan thanh cung khong phan đoi quyet đinh nay. Tuy nhien, cai chet cua Joseph Ferdinand vao nam 1699 đa cham dut nhung ke hoach ma ong dan xep. Nhu vay con trai ca cua Louis XIV, Louis Đai Tru quan, tro thanh nguoi thua ke ngai vang Tay Ban Nha, mot lan nua hai vuong quoc Tay Ban Nha va Phap co kha nang se đuoc thong nhat. Vao thang 3 nam 1700, Phap, Anh va Ha Lan đong y voi mot giai phap thay the; Quan cong Charles thay the Joseph Ferdinand, trong đo cac lanh tho cua Tay Ban Nha o chau Au se đuoc phan chia cho cac nuoc Phap, Savoy va Ao. Carlos phan ung bang cach thay đoi di chuc cua ong theo huong co loi hon cho Quan cong Charles, nhung mot lan nua đat đieu kien rang vuong quoc Tay Ban Nha phai tiep tuc đoc lap va khong bi chia cat.
Hau het gioi quy toc Tay Ban Nha đeu khong ua Maria Anna cung đam trieu than nguoi Đuc cua ba, ho cho rang mot ung vien nguoi Phap se đam bao đuoc su đoc lap cua vuong quoc ho. Vao thang 9 nam 1700, Carlos lai tro benh; đen ngay 28 thang 9 ong đa khong con an đuoc nua, va Portocarrero thuyet phuc ong thay đoi di chuc thanh co loi hon cho đua chau noi cua Louis VIV, Philip xu Anjou. Ong bang ha vao ngay 1 thang 11 nam 1700, nam ngay truoc sinh nhat 39 tuoi cua ong; Philip tu xung la vua cua Tay Ban Nha vao ngay 16, va cuoc Chien tranh Ke vi Tay Ban Nha bat đau vao nam 1701.
Kham nghiem tu thi ghi lai rang "tim ong chi nho bang hat tieu; hai la phoi ong đa muc rua; ruot ong thoi rua va phan huy manh; ong chi con mot ben tinh hoan, đen nhu than, va đau ong sung phu đay nuoc." Nhu đa goi y truoc, co nhieu dau hieu cua benh nao ung thuy, mot can benh thuong co lien quan đen benh soi ma nguoi ta thuong mac phai khi con nho, la mot trong nhieu can benh ma Carlos đa phai chiu.


Di san Theo truyen thong thi trieu đai keo dai 35 nam cua ong đuoc xem la mot trieu đai suy tan va sa sut cua Tay Ban Nha; vao nam 1691, mot đai su nuoc ngoai đa nhan đinh rang "that khong the hieu noi tai sao che đo quan chu nay con ton tai đuoc". Nhung nghien cuu gan đay nhat đa chi trich cac quan điem tren, su gia Luis Ribot cai rang "ca hai cau chuyen hoang đuong ve trieu đai suy tan va mot ong vua bat luc đeu đon gian thai qua va khong chinh xac". Nhung nguoi khac goi y rang trieu đai cua ong la toi quan trong do đa co nhung dau hieu đau tien cua su phuc hoi dan so sau hang thap ky khung hoang, nhung no luc lon đau tien đe cai to lai nganh thuong mai tren ban đao, va khoi đau cua mot con đuong rong mo hon dan đen viec du nhap nhung he tu tuong va khoa hoc cua chau Au.
Du vuong quoc Tay Ban Nha cung voi ca nen kinh te đa phai dua vao viec khai thac bac va vang o chau Mi, moi chuyen von đa bat đau tu the ky 16, trong đo nhap khau vang bac nen đat đen đinh điem vao giua nhung nam 1670 va 1700. Mac cho nhung tac đong xau nhat thoi, cac bien phap cai to nen kinh te đa cham dut su bat on, von an sau bam re trong nen kinh te Tay Ban Nha va lam anh huong đen nen kinh te Tay Ban Nha trong suot the ky 17, va giup đay manh su tang truong kinh te ben vung. Nhieu chinh sach thuong mai va chinh tri đuoc thi hanh duoi thoi Carlos cung đa hinh thanh nen nen tang cho cac chinh sach cai to, ma sau nay đuoc nhung nguoi ke vi thuoc nha Bourbon cua ong ban hanh.

Mot trong nhung co quan bi anh huong manh la Toa an di giao Tay Ban Nha tung rat quyen luc, Toa an đa co gang gianh lai anh huong cua ban than bang cach to chuc nhung buoi le sam hoi auto-da-fe lon duoi trieu vua Carlos, tuy nhien y đinh nay cua ho bi kim ham do co lien quan đen cong cuoc tranh đoat quyen ke vi. Khi Carlos thay đoi di chuc cua ong theo huong co loi cho Philip vao nam 1700, vi Đai Phap quan Baltasar de Mendoza y Sandoval, mot đong minh cua Maria Anna, đa bat giu nguoi nghe xung toi rieng cua vua la Froilan Diaz voi cao buoc đa "bo bua" nha vua. Khi Diaz đuoc chung minh la vo toi, Mendoza đa đinh bat giu nhung ai tung bieu quyet tha bong cho ong ta, ket qua la mot Hoi đong đuoc thanh lap đe đieu tra Toa an di giao; mac du Toa an van tiep tuc ton tai cho đen nam 1834, nhung anh huong cua no đa cham dut tai đay.
Du khong yeu thich nghe thuat nhu cha cua ong, Carlos đa tuyen mot so nghe si nhu hoa si nguoi Y Luca Giordano va Claudio Coello đe trang tri tu vien Escorial. Vao nam 1690, Claudio ve nen mot trong nhung tac pham cuoi cung va cung la vi du đien hinh nhat cua tranh Baroque Tay Ban Nha, buc tranh Carlos II adores the Holy Eucharist.
Vao ngay 7 thang 12 nam 1693, mot sac lenh hoang gia đa cho phep su dung Florida thuoc Tay Ban Nha lam noi tru an cho cac no le bo tron tu khu thuoc đia Nam Carolina ben canh. Du tuong đoi ngheo kho, Florida thuoc Tay Ban Nha đa tro thanh noi tru ngu cho nhung con tau buon Tay Ban Nha khoi nhung con giong bao tai Vinh Mexico; sac lenh nay von đuoc ap dung voi muc đich gia tang dan so cho khu vuc đo, đong thoi ngam pha hoai khu thuoc đia ke ben, va Florida thuoc Tay Ban Nha sau đo chon thu đo la thanh pho St. Augustine. Sac lenh nay đuoc Philip chinh thuc hoa vao nam 1733, dan đen viec thanh lap thi tran Santa Teresa de Mose vao nam 1738, thi tran nguoi da đen tu do đau tien đuoc cong nhan ve mat phap ly, tai noi ngay nay la Hoa Ky.
Quan đao Caroline va thi tran Charleroi tai Bi hien nay đuoc đat ten theo ten ong, lan luot vao nam 1666 va 1686. Mot so đao luat nhan danh ong đa phe chuan viec thanh lap cac truong đai hoc o Nam Mi ma đen nay van con ton tai. O Peru, cac truong đai hoc bao gom San Cristobal, đuoc thanh lap vao nam 1680, va Truong Đai hoc Quoc gia; o Guatemala, co Universidad de San Carlos de Guatemala, đung thu tu trong so nhung truong đai hoc co xua nhat toan luc đia. Nhung truong đai hoc khac bao gom Santo Tomas Aquino vao nam 1688, gio la mot phan cua Đai hoc Trung uong Ecuador, va cuoi cung vao nam 1694 la Universidad de San Nicolas de Mira o Bogota, Colombia.


Gia huy Ghi chu Tham khao