The Barr (đuoc đat theo ten nguoi phat hien Murray Barr) la mot nhiem sac the X khong hoat đong trong te bao co nhieu nhiem sac the X. The Barr bat hoat nho qua trinh bat hoat nhiem sac the X o cac loai xac đinh gioi tinh XY (bao gom ca con nguoi). Gia thuyet Lyon noi rang trong cac te bao co nhieu nhiem sac the X, chi mot nhiem sac the hoat đong trong qua trinh phat trien phoi cua đong vat co vu. Đieu nay xay ra trong qua trinh phat trien phoi som mot cach ngau nhien o đong vat co vu, ngoai tru o thu co tui va o mot so mo ngoai phoi cua mot so đong vat co vu co nhau thai, trong đo nhiem sac the X tu tinh trung luon bi ngung hoat đong.
Nhiem sac the X khong hoat đong (ky hieu Xi) co the đuoc nhin thay trong nhan te bao giua cac ky phan bao nhu mot khoi nho nhuom sam mau tiep xuc voi mang nhan đuoc goi la the Barr hoac the nhiem sac X.
O nguoi co nhieu hon mot nhiem sac the X, so the Barr co the nhin thay o ky trung gian luon it hon tong so nhiem sac the X. Vi du, nhung nguoi mac hoi chung Klinefelter (kieu nhan đo 47, XXY) co mot the Barr duy nhat va nhung nguoi co mot kieu nhan đo 47, XXX co hai the Barr. The Barr co the đuoc nhin thay trong nhan cua bach cau hat trung tinh, o vanh cua nhan trong te bao sinh duong cua gioi cai o ky trung gian.


Co che hinh thanh Co the co hai nhiem sac the X (chang han nhu hau het nguoi nu) chi co mot the Barr trong moi te bao soma, trong khi co the co mot nhiem sac the X (chang han nhu hau het nguoi nam) thi khong co the nay.
Su bat hoat nhiem sac the X cua đong vat co vu đuoc bat đau tu trung tam bat hoat X hoac Xic, thuong đuoc tim thay gan tam đong. Trung tam nay chua 12 gen, 7 trong so đo ma cho protein, 5 gen quy đinh RNA khong ma hoa protein, trong 5 gen đo chi co 2 gen đuoc biet la đong mot vai tro tich cuc trong qua trinh bat hoat X co ten la Xist va Tsix. Xist chi bieu hien trong đieu kien te bao co tu 2 nhiem sac the X tro len va thuong bieu hien o co the cai. Do đo, vung Xic co vai tro quan trong trong viec đem nhiem sac the: đam bao rang su bat hoat ngau nhien chi dien ra khi co hai hoac nhieu nhiem sac the X. Viec cung cap them mot Xic nhan tao trong qua trinh hinh thanh phoi som co the gay ra su bat hoat cua X đon le co trong te bao đuc.
Hoat đong va vai tro cua Xist va Tsix la đoi lap nhau. Tren nhiem sac the X se bat hoat trong tuong lai (Xi) thi Tsix khong bieu hien, dan đen su gia tang hoat đong cua Xist. Nguoc lai, neu su hoat đong cua Tsix tren nhiem sac the X đuoc duy tri thi hoat đong cua Xist van o muc thap. Khi gen Xist hoat đong, no ma hoa cho mot RNA 17 kb co kha nang lien ket voi mot so phuc he protein co kha nang "boc ao" chinh nhiem sac the X chua Xist, khien Xi co cum lai thanh the Barr va on đinh o trang thai bat hoat. Con gen Tsix bieu hien tren nhiem sac the X con lai, gen nay cung quy đinh cho mot RNA khong ma hoa khac (40 kp) đuoc phien ma nguoc lai tren DNA va phu len gen Xist, co the noi trinh tu cua gen Tsix la bo sung mot phan voi gen Xist. Su phoi hop hoat đong cua Xist va Tsix tao thanh co che lua chon va cho phep cac qua trinh tu nhien thiet lap trang thai cua the Barr. Nhung thay đoi nay bao gom cac sua đoi histone, chang han nhu su methyl hoa histone H3 (vi du H3K27me3 boi phuc he PRC2 lien ket voi RNA Xist) va histone H2A ubiquitination, cung nhu sua đoi truc tiep cua DNA cua chinh te bao bang cach methyl hoa vung CpG. Nhung thay đoi nay giup bat hoat su bieu hien gen tren Xi va xuc tac su nen chat cua no đe hinh thanh the Barr.
Ngoai truong hop bat hoat ngau nhien, the Barr co the hinh thanh bang in vet he gen. Su lua chon nay duong nhu la co đinh va bang chung hien tai cho thay rang gen di truyen in vet tu me co the kiem soat qua trinh nay. Cac bien the ve tan so Xi đa đuoc bao cao theo tuoi tac, thoi ky mang thai, viec su dung thuoc tranh thai, su dao đong cua chu ky kinh nguyet va khoi u.
Su tai hoat đong cua the Barr cung co the xay ra, va đa đuoc thay o benh nhan ung thu vu. Mot nghien cuu đa chi ra rang tan suat xuat hien cua the Barr trong ung thu bieu mo vu thap hon đang ke so voi đoi chung khoe manh, cho thay su kich hoat tro lai cua cac nhiem sac the X đa tung bat hoat nay.


Xem them Bat hoat nhiem sac the X
He thong xac đinh gioi tinh
Acetyl hoa
Xist
Tsix


Tham khao Tai lieu khac Alberts, B.; Johnson, A.; Lewis, J.; Raff, M.; Roberts, K.; Walter, P. (2002). Molecular Biology of the Cell, Fourth Edition. Garland Science. tr. 428–429. ISBN 978-0-8153-4072-0.Alberts, B.; Johnson, A.; Lewis, J.; Raff, M.; Roberts, K.; Walter, P. (2002). Molecular Biology of the Cell, Fourth Edition. Garland Science. tr. 428–429. ISBN 978-0-8153-4072-0. Alberts, B.; Johnson, A.; Lewis, J.; Raff, M.; Roberts, K.; Walter, P. (2002). Molecular Biology of the Cell, Fourth Edition. Garland Science. tr. 428–429. ISBN 978-0-8153-4072-0. (Phien ban Web, Truy cap mien phi)
Turnpenny & Ellard: Emery's Elements of Medical Genetics 13E (http://www.studentconsult.com/content/default.cfm? Luu tru ngay 13 thang 4 nam 2020 tai Wayback Machine ISBN = 9780702029172 & ID = HC006029 Luu tru ngay 13 thang 4 nam 2020 tai Wayback Machine)