Richard Bruce Cheney (ten thuong đuoc goi Dick Cheney; sinh ngay 30 thang 1 nam 1941) la Pho Tong thong thu 46 cua Hoa Ky, ong giu chuc vu nay tu nam 2001 đen 2009 duoi thoi Tong thong George W. Bush. Truoc đo, ong la Tham muu truong cua Nha Trang, mot ha nghi si cua Wyoming, va Bo truong Bo Quoc phong. Ngoai cong viec chinh phu, ong đa lam Chu tich va Tong giam đoc cua Halliburton Energy Service. Thay đoi nho trong hinh anh tieu cuc ve Bush va Cheney,  Ong hien la cuu pho tong thong Hoa Ky lon tuoi nhat con song, sau cai chet cua Walter Mondale vao nam 2021.


Pho tong thong (2001–2009) = Nhiem ky đau tien (2001–2005) =
Sau cac cuoc tan cong ngay 11 thang 9 nam 2001, Cheney van song tach biet voi Bush vi ly do an ninh. Trong mot khoang thoi gian, Cheney đa o nhieu đia điem khong đuoc tiet lo, khong đuoc cong khai. Cheney sau đo đa tiet lo trong hoi ky In My Time  ve nhung "đia điem khong đuoc tiet lo" nay bao gom dinh thu chinh thuc cua pho tong thong, nha cua ong o Wyoming va Trai David. Ong cung su dung mot chi tiet bao mat nghiem ngat, su dung mot đoan xe tu 12 đen 18 xe chinh phu đe đi lam hang ngay tu dinh thu cua pho tong thong tai Hoa Ky Đai quan sat Hai quan toi Nha Trang.
Vao sang ngay 29 thang 6 nam 2002, Cheney giu chuc vu quyen Tong thong tu 7:09 sang đen 9:24 sang, theo cac đieu khoan cua Tu chinh an thu 25 trong Hien phap, trong khi Bush đang trai qua noi soi đai trang.


 Chien tranh Iraq  Sau vu 11/9, Cheney la nguoi co cong trong viec đua ra loi bien minh chinh cho mot cuoc chien moi chong lai Iraq. Cheney đa giup đinh hinh cach tiep can cua Bush đoi voi "Cuoc chien chong khung bo", đua ra nhieu tuyen bo cong khai cao buoc Iraq so huu vu khi huy diet hang loat, va thuc hien mot so chuyen tham ca nhan đen tru so CIA, noi anh ta chat van cac nha phan tich co quan cap trung ve ket luan cua ho. Cheney tiep tuc cao buoc lien ket giua Saddam Hussein va al-Qaeda, mac du Tong thong Bush đa nhan đuoc Ban tom tat hang ngay cua Tong thong đuoc phan loai vao ngay 21 thang 9 nam 2001, cho thay cong đong tinh bao Hoa Ky khong co bang chung lien quan Saddam Hussein voi vu tan cong ngay 11 thang 9 va "co rat it bang chung đang tin cay cho thay Iraq co bat ky moi quan he hop tac đang ke nao voi Al Qaeda". Hon nua, vao nam 2004, Uy ban 11/9 ket luan rang khong co "moi quan he hop tac" nao giua Iraq va al-Qaeda.. Đen nam 2014, Cheney con đuoc đua ra đe tuyen bo mot cach sai lech rang Saddam "co moi quan he 10 nam voi al Qaeda." 
Sau cuoc xam luoc Iraq cua Hoa Ky, Cheney van kien đinh ung ho cuoc chien, tuyen bo rang đay se la mot "cau chuyen thanh cong to lon", va đa đen tham đat nuoc nay nhieu lan. Ong thuong chi trich nhung nguoi chi trich chien tranh, goi ho la "nhung ke co hoi" đang rao ban "su gia doi xao quyet va gian ac" đe đat đuoc loi the chinh tri trong khi binh linh My chet o Iraq. Đap lai, Thuong nghi si John Kerry khang đinh, "That kho đe neu ten mot quan chuc chinh phu it đuoc tin nhiem hon o Iraq [hon Cheney]." 
Trong mot cuoc phong van mo rong ngay 24 thang 3 nam 2008, đuoc thuc hien tai Ankara, Tho Nhi Ky, voi phong vien cua ABC News Martha Raddatz nhan ky niem nam nam cuoc tan cong quan su đau tien cua Hoa Ky vao Iraq, Cheney đa tra loi mot cau hoi ve cac cuoc tham do du luan cho thay rang nguoi My đa mat niem tin vao cuoc chien khi chi tra loi "Vay?"  Nhan xet nay đa dan đen su chi trich rong rai, bao gom ca tu Oklahoma truoc đay Ha nghi si Đang Cong hoa Mickey Edwards, ban than lau nam cua Cheney.


= Nhiem ky thu hai (2005–2009) =
Bush va Cheney tai đac cu trong cuoc bau cu tong thong nam 2004, chong lai John Kerry va nguoi ban tranh cu cua ong, John Edwards. Trong cuoc bau cu, viec mang thai con gai Mary cua ong va xu huong tinh duc cua co la đong tinh nu đa tro thanh nguon thu hut su chu y cua cong chung đoi voi Cheney sau cuoc tranh luan ve hon nhan đong tinh. Cheney đa tuyen bo rang ca nhan ong ung ho hon nhan đong tinh, nhung moi tieu bang cua Hoa Ky nen quyet đinh co cho phep hay khong.
Cuu co van phap ly cua Cheney, David Addton, tro thanh chanh van phong cua ong va van o van phong đo cho đen khi Cheney roi nhiem so. John P. Hannah tung la co van an ninh quoc gia cua Cheney. Cho đen khi bi cao trang va tu chuc vao nam 2005, I. Lewis "Scooter" Libby, Jr. đa phuc vu trong ca hai vai tro.
Sang ngay 21 thang 7 nam 2007, Cheney mot lan nua giu quyen tong thong, tu 7:16 sang đen 9:21 sang. Bush đa chuyen giao quyen luc cua tong thong truoc khi trai qua mot thu tuc y te, can dung thuoc an than, va sau đo đuoc tiep tuc quyen han va nhiem vu cua minh cung ngay.
Sau khi nhiem ky cua ong bat đau vao nam 2001, Cheney thinh thoang đuoc hoi lieu ong co quan tam đen su đe cu cua Đang Cong hoa cho cuoc bau cu nam 2008 hay khong. Tuy nhien, ong luon khang đinh rang ong muon nghi huu khi het nhiem ky va ong đa khong tham gia tranh cu tong thong nam 2008. Đang Cong hoa đa đe cu Thuong nghi si John McCain cua Arizona.


Tham khao