Mohinga (tieng Mien Đien: မုနဟငးခါး; MLCTS: mun.hang: hka:, IPA: [moʊɰhɪɰɡa]; con phat am la mont hin gar) la mon bun nuoc leo voi ca tai Myanmar va la mot phan thiet yeu trong am thuc Mien Đien. Ngoai ra, mon an nay con đuoc xem la quoc thuc cua Myanmar. Mohinga luon co mat tai hau khap vung mien tren đat nuoc. Tai thanh pho lon, ganh hang rong va hang quan đuong pho thuong ban hang ta to bun mohinga cho dan đia phuong va nguoi qua đuong. Thuong đuoc an vao bua sang, ngay nay mon an nay ngay cang đuoc thuong thuc nhieu hon trong ngay.


Lich su va nguon goc Nguon goc cua mohinga rat kho xac đinh do khong con ghi chep nao sot lai. Cong cu che bien mon co nien đai tu thoi thanh bang Pyu dung đe len men gao đa đuoc phat hien, dan đen ket luan rang truyen thong lam bun gao – loai tinh bot cot yeu dung đe nau mohinga - đa co tu lau đoi. Đe cap som nhat ve mohinga co tu trieu đai Konbaung, trong bai tho alinga cua nha tho U Ponnya. Nha su hoc Mien Đien Khin Maung Nyunt đa ket luan rang trong thoi ky tien thuoc đia, mohinga co the la mot mon an cua dan thuong, vi cong thuc che bien "mohinga" khong the tim ra trong cac ghi chep va sach day nau an.
Vao nua sau thoi Bagyidaw, mot nha tho ten la U Min noi len va goi "mohinga" la "mont di" (မုနတီ) trong mot cuoc thi tho ca. Trong luc tu ngu mont ti hien tai dung đe chi đen hang loat cac mon bun gao khac o Myanmar ngay nay, thi mot bo phan nho tiep tuc su dung "mont ti" đe chi đen mon mohinga. Nhieu vung mien khac nhau trong ca nuoc cung chi đon gian goi mohinga la "mont" (မုန) hay "mont hin" (မုနဟငး).


Che bien Thanh phan chinh cua mohinga la bot đau ga va/hoac gao rang gia nho, toi, he, hanh, sa, than chuoi, gung, nuoc mam, ca xay va ca da tron hay cac loai ca khac, nhu ca troi trang nau chin trong nuoc leo đam đa va giu soi trong vac. Mon an voi bun gao, don len va trang tri voi nuoc mam, vat chanh, hanh phi, rau mui, hanh la, ot kho gia nhuyen va phan phu tren tuy chon, cha chien Mien Đien ngap dau nhu đau ga tach vo (ပဲကြော, pe gyaw), đau muoi (ဗယာကြော, baya gyaw) hay bau bi (ဘူးသီးကြော, bu thee gyaw) hay mieng quay ran lat mong (အီကြာ‌ကွေး), cung nhu trung luoc va banh ca ran nga hpe (ငါးဖယကြော).


Bien the theo vung mien Co nhieu dang bun ca mohinga bien the theo vung mien khac nhau tren khap Myanmar, tuy thuoc vao nguyen lieu san co va so thich nau nuong. Vi du, mohinga tai bang Rakhine co nhieu ca xay hon va it nuoc leo hon. Phien ban chuan tai vung Ha Mien, noi co nhieu ca tuoi hon. Bien the đa dang mohinga pho bien nhat đen tu đong bang song Irrawaddy, thuong đuoc goi la tawchet mohinga ( n.đ. 'phong cach nong thon mohinga'). Mot so quan mohinga noi tieng o Yangon phuc vu mon bun kieu đong bang Irrawaddy, bao gom Myaungmya Daw Cho va Bogalay Daw Nyo.

Đong bang Irrawaddy
Bogale mohinga - nau trong nuoc leo ca va nhieu tieu đen 
Myaungmya mohinga - nau voi ba loai ca, cu the la ca loc soc (ငါး ရံ), ca da tron (ငါးခူ) va ca chep Hamilton (ငါး ကြငး ဖြူ) 
Pyapon mohinga
Pathein mohinga
Yangon mohinga - nau trong nuoc leo ham ca da tron, đau xanh va đau phong
Vung Bago
Hinthada Mohinga - nau voi Hilsa (ngathalauk) thay cho ca da tron
Madauk mohinga - nau voi tom ngam va an kem voi ca chua song
Nyaunglebin va Pyuntaza mohinga - nau voi ca ngam chua, an kem voi dua chua tao tau
Taungoo mohinga - đuoc thuong thuc voi nuoc leo loang hon giong voi mon salad mi kho, voi ca chua song, đau xanh bam nho va mot ben la cu kieu trang ngam chua
Mien nam va mien đong Myanmar
Dawei mohinga - tuong tu nhu mohinga thong thuong, voi hat tieu đen thay cho ot bot
Kayin mohinga - đuoc thuong thuc trong mot trong hai loai nuoc leo (ngot hoac cay), dung voi ca chua song, gia đo, đau xanh va bac ha thay cho rau mui
Mawlamyine mohinga - nau thanh nuoc leo loang hon voi đau Ha Lan luoc, đau xanh, bac ha, cha ca va đuong thot not
Mon mohinga - tuong tu nhu mohinga thong thuong, đuoc nau khong co than chuoi va bot gao 
Thaton mohinga - an kem voi ca chep Hamilton, bac ha, đau xanh, gia đo, ca chua va cha banh gao vang len men (goi la သထုံ ထမငး ဝါ) 
Thuong Myanmar
Anya mohinga - mohinga nau trong nuoc leo thit ga, ca va bot đau ga thay cho bot gao nuong, pho bien o cac thi tran Thuong Myanmar nhu Monywa, Wetlet, Shwebo, Kyaukpadaung va Myingyan 
Mohinga nau bang nuoc leo ham ca da tron va hanh la


Pho bien Mohinga la mon an sang quen thuoc cua nguoi Myanmar, song cung đuoc ban suot ca ngay nhu mot mon an nhe pho bien o cac ganh hang rong tai nhieu thi tran va thanh pho. Nguoi Myanmar nau mon nay bang bat cu loai ca nao ma ngu dan đanh bat đuoc. Mohinga cung đuoc thuong thuc voi tat ca cac loai rau thom o nhieu kieu cach an va cung đuoc ban duoi dang goi kho nhu mot loai bot lam san dung đe nau nuoc leo. Ganh hang rong la nguon cung cap mon an pho bien nay toa đi khap cac khu pho, noi ho co khach hang thuong xuyen. Ho mang vac nau sup tren bep o mot ben la đon ganh va bun gao cung cac nguyen lieu khac cung voi bat va thia o ganh ben kia. Mon thuong chi co san vao buoi sang som va tai cac pwe đuong pho hoac cac buoi bieu dien san khau ngoai troi va zat pwe hoac nha hat luu đong vao ban đem. Nguoi ban rong keo xe bat đau xuat hien vao nhung nam 1960 va mot so nguoi trong so nay đa lap cac quay hang tren via he đe ban bun mohinga ca ngay.


Tham khao Xem them Bun
Bun cha ca


Lien ket ngoai Mohinga article Luu tru ngay 5 thang 1 nam 2010 tai Wayback Machine