Windows XP la mot ban phat hanh lon cua he đieu hanh Windows NT do Microsoft phat trien, huong toi cac may tinh đe ban danh cho gia đinh va doanh nghiep, may tinh xach tay, may tinh bang va may tinh trung tam đa phuong tien. Đay la he đieu hanh ke nhiem cua ca cua Windows 2000 cho nguoi dung doanh nghiep va Windows Me cho nguoi dung gia đinh. Windows XP đuoc phat hanh cho nha san xuat vao ngay 24 thang 8 nam 2001, voi doanh so ban le bat đau vao ngay 25 thang 10 nam 2001.
Su phat trien cua Windows XP bat đau vao cuoi nhung nam 1990 voi ten goi "Neptune", mot he đieu hanh (OS) đuoc xay dung tren nhan Windows NT va đuoc thiet ke đac biet cho nguoi tieu dung pho thong. Phien ban cap nhat cua Windows 2000 cung đuoc len ke hoach ban đau cho thi truong doanh nghiep; tuy nhien, vao thang 1 nam 2000, ca hai du an đeu bi huy bo đe chuyen sang mot he đieu hanh duy nhat co ten ma la "Whistler" se phuc vu nhu mot nen tang he đieu hanh cho ca thi truong tieu dung va doanh nghiep. Do đo, Windows XP la phien ban danh cho nguoi tieu dung đau tien cua Windows khong dua tren nhan Windows 95 va MS-DOS.
Sau khi phat hanh, Windows XP đa nhan đuoc nhung phan hoi tich cuc vi hieu suat va đo on đinh  (đac biet la so voi Windows Me), giao dien nguoi dung truc quan hon, cai thien ho tro phan cung va mo rong kha nang đa phuong tien. Tuy nhien, mot so nha đanh gia đa lo ngai ve mo hinh cap phep moi va he thong kich hoat san pham. Windows XP va Windows Server 2003 đuoc ke nhiem boi Windows Vista va Windows Server 2008 đuoc phat hanh lan luot vao thang 1 nam 2007 va thang 2 nam 2008.
Ho tro chinh cho Windows XP ket thuc vao ngay 14 thang 4 nam 2009, va ho tro mo rong ket thuc vao ngay 8 thang 4 nam 2014. Vao thoi điem nay, he đieu hanh khong con nhan đuoc cac ban cap nhat bao mat hoac ho tro. Windows Embedded POSReady 2009, dua tren Windows XP Professional đa nhan đuoc cac ban cap nhat bao mat cho đen thang 4 nam 2019. Cac phuong phap khong chinh thuc đa đuoc cung cap đe ap dung tren ban cap nhat cho cac phien ban Windows XP khac. Microsoft khong khuyen khich đieu nay vi cac van đe khong tuong thich.
Tinh đen  thang 7 nam 2021, co 0,58% PC chay Windows XP (tren toan the gioi, ti le nay la 1%), va co 0,18% cac thiet bi tren tat ca cac nen tang chay Windows XP. Mac du vay, Windows XP van rat pho bien o nhieu quoc gia, chang han nhu Armenia co hon 50% may tinh su dung Windows XP.


Phat trien Vao cuoi nhung nam 1990, su phat trien ban đau cua Windows XP ban đau đuoc tap trung vao hai san pham rieng le: "Odyssey" se ke nhiem Windows 2000; va "Neptune", he đieu hanh huong đen nguoi tieu dung su dung kien truc Windows NT, phien ban sau cua Windows 98 dua tren MS-DOS.
Cuoi cung, cac du an đa lam vao be tac phat trien. Ngay truoc khi phat hanh chinh thuc Windows 2000, nha van cong nghe Paul Thurrott cho rang Microsoft đa bo qua ca Neptune va Odyssey đe ung ho mot san pham moi co ten ma "Whistler" đuoc đat theo ten cua Whistler, British Columbia, noi nhieu nhan vien cua Microsoft truot tuyet tai khu nghi mat Whistler-Blackcomb. Muc tieu cua ten ma Whistler la hop nhat ca dong Windows danh cho nguoi tieu dung va doanh nghiep duoi mot nen tang duy nhat la Windows NT. Va vi Neptune va Odyssey la cung mot co so ma, nen viec ket hop chung thanh mot du an duy nhat la rat hop ly ".
Tai hoi nghi PDC vao ngay 13 thang 7 nam 2000, Microsoft thong bao san pham Whistler se đuoc phat hanh trong nua cuoi nam 2001, đong thoi tiet lo ban dung xem truoc 2250, trong đo co viec trien khai he thong kieu truc quan cua Windows XP va cac thay đoi giao dien cho Windows Explorer va Control Panel.
Microsoft đa phat hanh phien ban thu nghiem 2296 ngay 31 thang 10 nam 2000. Cac ban dung tiep theo  gioi thieu cac tinh nang moi cho nguoi dung Windows XP, chang han nhu Internet Explorer 6.0, Trinh kich hoat ban quyen san pham Microsoft va anh nen Bliss.
San pham Whistler chinh thuc đuoc cong bo trong mot su kien truyen thong vao ngay 5 thang 2 nam 2001 duoi ten Windows XP, trong đo XP la viet tat cua "eXPerience".


= Phat hanh =
Vao thang 6 nam 2001, Microsoft co ke hoach cung voi hang Intel va cac nha san xuat PC khac, chi it nhat 1 ty đo la My cho viec tiep thi va quang ba Windows XP. Khau hieu "Yes You Can", đuoc thiet ke đe nhan manh kha nang tong the cua nen tang. Microsoft ban đau du đinh su dung khau hieu "Prepare to Fly", nhung đa bi thay the vi cac van đe nhay cam sau Su kien 11 thang 9.
Vao ngay 24 thang 8 nam 2001, Windows XP build 2600 đa đuoc phat hanh cho cac nha san xuat (RTM). Trong mot su kien truyen thong tai Microsoft Redmond Campus, cac ban sao cua ban RTM đa đuoc trao cho đai dien cua mot so nha san xuat PC lon trong nhung chiec cap, sau đo ho se len nhung chiec truc thang đuoc trang tri. Cac nha san xuat PC co the phat hanh cac thiet bi chay he đieu hanh nay bat đau tu ngay 24 thang 9 nam 2001, thi XP du kien se co mat tren thi truong ban le noi chung vao ngay 25 thang 10 nam 2001. Cung ngay, Microsoft cung cong bo gia ban le cuoi cung cua hai phien ban chinh cua XP la "Home" (thay the cho Windows Me cho nguoi dung gia đinh) va "Professional" (thay the cho Windows 2000 cho nguoi dung khac).


Tinh nang moi va cap nhat = Giao dien nguoi dung =

Mac du van co mot so điem tuong đong voi cac phien ban truoc, nhung giao dien cua Windows XP đa đuoc đai tu voi giao dien truc quan moi, voi viec tang cuong su dung cac hieu ung tong hop alpha, đo bong va kieu truc quan. Đieu nay đa thay đoi hoan toan dien mao cua he đieu hanh. So luong hieu ung do he đieu hanh xac đinh dua tren kha nang xu ly cua may tinh va co the đuoc bat hoac tat tuy theo tung truong hop. XP cung bo sung ClearType, mot he thong ket xuat subpixel moi đuoc thiet ke đe cai thien cac phong chu tren man hinh tinh the long. Mot bo bieu tuong he thong moi cung đuoc gioi thieu. Hinh nen mac đinh Bliss, la anh chup phong canh o thung lung Napa, California, voi nhung ngon đoi xanh va bau troi xanh voi tang may va may ti.

Start menu đa đuoc đai tu lan đau tien trong XP, chuyen sang bo cuc hai cot voi kha nang liet ke, ghim va hien thi cac ung dung thuong dung, cac tai lieu đuoc mo gan đay va menu "All Programs" xep tang truyen thong. Thanh tac vu hien co the nhom cac cua so đuoc mo thanh mot nut tren thanh tac vu, voi menu bat len liet ke cac cua so rieng le. Khu vuc thong bao cung an cac bieu tuong "khong hoat đong" thuong xuyen theo mac đinh. Danh sach "common tasks" đa đuoc them va thanh ben cua Windows Explorer đa su dung thiet ke dua tren tac vu moi voi danh sach cac hanh đong pho bien; cac tac vu đuoc hien thi co lien quan theo ngu canh voi loai noi dung trong thu muc (vi du: thu muc co man hinh nhac đe phat tat ca cac tep trong thu muc hoac ghi vao đia CD).Tinh nang chuyen đoi nguoi dung cho phep nguoi dung khac đang nhap vao Windows XP nhanh chong ma khong can nguoi dung hien tai phai đong chuong trinh cua ho va đang xuat. Mac du chi mot nguoi dung tai thoi điem nay co the su dung bang đieu khien (tuc la man hinh, ban phim va chuot), thi nhung nguoi dung truoc co the tiep tuc phien cua ho sau khi ho quay lai bang đieu khien.


= He thong =
Windows XP su dung tinh nang tim nap truoc đe cai thien thoi gian khoi đong va khoi chay ung dung. Neu trinh đieu khien đuoc cap nhat lam ket qua khong nhu mong muon thi co the hoan nguyen cai đat trinh đieu khien thiet bi đuoc cap nhat.
He thong bao ve ban quyen hay con đuoc goi la trinh kich hoat ban quyen san pham Microsoft đa đuoc gioi thieu cung voi Windows XP va phien ban may chu Windows Server 2003. Tat ca cac giay phep Windows phai đuoc đi kem voi mot ID duy nhat bang cach su dung thong tin tu phan cung may tinh, đuoc kich hoat qua internet hoac đuong day nong qua đien thoai. Neu Windows khong đuoc kich hoat trong vong 30 ngay ke tu ngay cai đat, he đieu hanh se ngung hoat đong cho đen khi đuoc kich hoat. Windows cung xac minh đinh ky phan cung đe kiem tra cac thay đoi. Neu he đieu hanh phat hien thay cac thay đoi phan cung đang ke, qua trinh kich hoat san pham se bi vo hieu va Windows se buoc phai kich hoat lai.


= Ket noi mang va chuc nang internet =
Windows XP ban đau đuoc bao gom Internet Explorer 6, Outlook Express 6, Windows Messenger va MSN Explorer. Cac tinh nang mang moi bao gom Internet Connection Firewall, Internet Connection Sharing voi UPnP, API truyen tai NAT, tinh nang Quality of Service, IPv6 va Teredo, Background Intelligent Transfer Service, tinh nang fax mo rong, bac cau mang, mang ngang hang, ho tro cho hau het cac modem DSL, ket noi IEEE 802.11 (Wi-Fi) voi cau hinh tu đong va chuyen vung, TAPI 3.1, ket noi mang qua FireWire. Tinh nang moi Remote Assistance va Desktop Services cho phep nguoi dung ket noi voi may tinh chay Windows XP thong qua Internet, truy cap cac ung dung, tep, may in va thiet bi hoac yeu cau tro giup. Cac tinh nang cua IntelliMirror nhu Offline Files, Roaming user profiles and Folder redirection cung đuoc cai tien.


= Tuong thich nguoc =
Đe bat phan mem đang chay nham muc tieu hoac khoa cac phien ban Windows cu the, "Che đo tuong thich" đa đuoc them vao. Tinh nang nay cho phep gia mao phien ban Windows truoc đo đa chon sang phan mem, bat đau tu Windows 95.
Mac du kha nang nay lan đau tien đuoc gioi thieu trong Windows 2000 Service Pack 2, no phai đuoc kich hoat thong qua "đang ky may chu" va chi co san cho nguoi dung quan tri vien, trong khi Windows XP đa kich hoat no cho moi nguoi dung thong thuong.


= Cac tinh nang khac =
Cai thien kha nang tuong thich cua ung dung so voi Windows 2000.
DirectX 8.1, co the nang cap len DirectX 9.0c.
Mot so tinh nang moi trong Windows Explorer bao gom cac ngan tac vu, hinh thu nho va tuy chon xem anh duoi dang trinh chieu.
Cai thien cac tinh nang hinh anh nhu Windows Picture va Fax Viewer.
Thoi gian khoi đong nhanh hon, (do cac chuc nang tim nap truoc đuoc cai tien) đang nhap, đang xuat, ngu đong va khoi chay ung dung.
Nhieu cai tien đe tang đo tin cay cua he thong nhu System Restore, Automated System Recovery, va cai tien đo tin cay cua trinh đieu khien thong qua Device Driver Rollback.
Cai tien ho tro phan cung nhu FireWire 800, va ho tro đa man hinh duoi ten "DualView".
Chuyen đoi nguoi dung nhanh chong.
Co che ket xuat phong chu ClearType, đuoc thiet ke đe cai thien kha nang đoc van ban tren man hinh tinh the long (LCD) va cac man hinh tuong tu, đac biet la may tinh xach tay.
Cong nghe to hop song song va COM khong can đang ky.
Cac cai tien chung đoi voi ho tro nhu nhieu loai ngon ngu va tap lenh hon, ho tro MUI trong Terminal Services, cai tien trinh chinh sua phuong thuc nhap va ho tro ngon ngu quoc gia.


Tinh nang bi loai bo Mot so chuong trinh va tinh nang la mot phan cua cac phien ban truoc cua Windows khong đuoc đua vao Windows XP. Cac lenh MS-DOS khac nhau co san trong Windows 9x đa bi loai bo, cung nhu he thong con POSIX va OS/2.
Đoi voi mang, NetBEUI, NWLink va NetDDE khong con đuoc thiet lap theo mac đinh. Cac thiet bi mang khong tuong thich (nhu modem va card mang) khong con đuoc ho tro.
Goi dich vu 2 va Goi dich vu 3 cung đa loai bo cac tinh nang khoi Windows XP, nhung o muc đo it hon. Vi du: ho tro cho cac ket noi TCP bi loai bo khoi Service Pack 2, va thanh đia chi tren thanh tac vu bi loai bo tren Service Pack 3.


Thi truong = Cac phien ban danh cho cac thi truong nhat đinh =
Windows XP Starter Edition la mot phien ban gia thap cua Windows XP danh cho cac thi truong Thai Lan, Tho Nhi Ky, Malaysia, Indonesia, Nga, An Đo, Colombia, Brasil, Argentina, Peru, Bolivia, Chile, Mexico, Ecuador, Uruguay va Venezuela. No tuong tu nhu Windows XP Home, nhung gioi han cho nhung phan cung cap thap, chi co the chay 3 chuong trinh mot luc, va co mot so tinh nang khac đuoc mac đinh tat hoac go bo. Cac phien ban cua moi quoc gia cung đuoc đinh chinh danh rieng cho quoc gia đo, trong đo co hinh nen la đia điem noi tieng tai quoc gia đo, cac tinh nang tro giup đuoc ban đia hoa đe giup đo nhung nguoi khong biet tieng Anh, va cac thiet lap mac đinh khac giup de dung hon so voi khi cai đat Windows XP thong thuong. Vi du nhu phien ban Malaysia co hinh nen la khung canh cua Kuala Lumpur.
Vao thang 3 nam 2004, Uy ban chau Au đa phat Microsoft 497 trieu euro va ra lenh cho cong ty nay phai cung cap mot phien ban Windows khong co Windows Media Player. Uy ban ket luan rang Microsoft "đa vi pham luat canh tranh cua Lien minh chau Au bang cach đay su đoc quyen trong thi truong he đieu hanh danh cho may tinh đe ban sang thi truong danh cho he đieu hanh may chu phuc vu nhom lam viec va trinh choi nhac". Sau khi khang an khong thanh vao nam 2004 va 2005, Microsoft đa co thoa thuan voi Uy ban se phat hanh mot phien ban the theo ban an cua toa, Windows XP Edition N. Phien ban nay khong co Windows Media Player, thay vao đo, no khuyen khich nguoi dung tu chon va tai ve trinh choi nhac cua rieng ho. Microsoft muon đat tien cho phien ban nay la Reduced Media Edition, nhung to chuc thi hanh cua EU đa phan đoi va đe nghi ten Edition N, voi chi N co nghia la "not with Media Player" (khong co Media Player) cho ca phien ban Home va Professional cua Windows XP. Vi no đuoc ban ngang gia voi phien ban co Windows Media Player, Dell, Hewlett-Packard, Lenovo va Fujitsu Siemens đa khong dung no trong san pham. Tuy nhien, Dell co đua ra he đieu hanh nay mot thoi gian ngan. Ty le nguoi dung he đieu hanh nay thap, voi chi 1.500 đon vi đuoc ban cho OEM, va khong thay co bao cao ve so luong ban cho nguoi tieu dung.
Vao thang 12 nam 2005, Uy ban Thuong mai Cong bang Han Quoc đa yeu cau Microsoft ban cac phien ban Windows XP va Windows Server 2003 khong co Windows Media Player hoac Windows Messenger.
Cung cung nam đo, Microsoft cung phat hanh hai phien ban Windows XP Home Edition nham toi mo hinh ra gia dua tren thue bao va tra tien khi xai. Cac phien ban nay, đuoc phat hanh nhu mot phan cua sang kien FlexGo cua Microsoft, đuoc dung kem voi mot thanh phan phan cung đe han che thoi gian su dung Windows. Thi truong muc tieu la nhung nen kinh te đang noi nhu Brasil hay Viet Nam.


= Ngon ngu =
Windows XP co nhieu phien ban ngon ngu. Ngoai ra, goi MUI va Language Interface Pack dung đe dich giao dien nguoi dung cung co o mot so ngon ngu hoac nguoi dung co the tai ve hoac dung bo go UniKey..


Giao dien nguoi dung Windows XP phan tich tac đong cua cac hieu ung hinh anh len hieu nang va dung no đe xac đinh co nen kich hoat chung khong, do đo ngan ngua cac tinh nang moi ngon qua nhieu tai nguyen xu ly. Nguoi dung cung co the đieu chinh cac thiet lap nay. Mot so hieu ung, nhu tron alpha (trong suot roi giam dan), đuoc xu ly hoan toan boi cac loai card đo hoa moi. Tuy nhien, neu card đo hoa khong co kha nang tron alpha, hieu nang co the bi anh huong đang ke, va Microsoft khuyen cao nen tat tinh nang nay bang tay. Windows XP them cac kha nang đe Windows co the su dung "Kieu Thi giac" đe thay đoi giao dien nguoi dung. Tuy nhien, cac kieu thi giac phai đuoc Microsoft ky ten ma hoa thi moi chay đuoc. Luna la ten cua kieu thi giac moi đi kem voi Windows XP, va đuoc kich hoat mac đinh đoi voi cac may co bo nho RAM video hon 64 MiB. Luna dung đe chi mot kieu thi giac cu the, chu khong phai tat ca cac tinh nang giao dien moi cua Windows XP. Mot so nguoi dung "va" tap tin uxtheme.dll han che kha nang su dung kieu thi giac tren Windows XP.
Ngoai cac chu đe đi kem voi Windows XP, co mot chu đe truoc đo khong đuoc phat hanh voi thanh tac vu mau xanh đen va thanh cua so tuong tu voi Windows Vista co ten "Royale Noir" co san đe tai ve, mac du no khong chinh thuc. Microsoft đa chinh thuc phat hanh mot phien ban chinh sua cua chu đe nay voi ten chu đe "Zune", đe chao mung su ra mat may choi nhac bo tui Zune vao thang 11 nam 2006. Su khac nhau duy nhat la cam giac bong nhu guong kem voi mot thanh tac vu mau đen thay vi mau xanh đen va nut Start mau cam thay vi mau xanh la cay. Ngoai ra, chu đe "Royale" cua Media Center, đuoc kem trong cac phien ban Media Center, cung co san đe tai ve va co the dung tren moi phien ban Windows XP.
Hinh nen mac đinh, Bliss, la anh phong canh o Thung lung Napa ben ngoai Napa, California theo đinh dang BMP, co nhung ngon đoi va bau troi xanh voi cac đam may tang tich va may ti.


Cac goi dich vu Microsoft thinh thoang phat hanh cac service pack danh cho he đieu hanh Windows cung hang đe sua cac loi va them vao tinh nang moi. Moi service pack la mot goi lon gom tat ca cac service pack truoc đo cung voi nhung ban va, do đo chi can cai đat nhung service pack moi nhat. Ban cung khong can phai go bo cac service pack cu hon truoc khi cai mot ban service pack moi.


= Goi dich vu 1 =

Goi dich vu 1 (SP1) danh cho Windows XP đuoc phat hanh vao ngay 9 thang 9 nam 2002. No co cac ban sua loi bao mat hau-RTM va ban sua loi khan cap, cac cap nhat tuong thich, ho tro tuy chon .NET Framework, kich hoat cac cong nghe danh cho thiet bi moi nhu may tinh bang, va mot phien ban Windows Messenger 4.7 moi. Tinh nang moi đang chu y nhat la ho tro USB 2.0 va tien ich Set Program Access and Defaults nham đen nhung san pham an nam o giua. Nguoi dung co the đieu khien ung dung mac đinh se su dung cho cac hoat đong nhu luot web va tin nhan nhanh, cung nhu an truy cap đen mot so chuong trinh đong goi cua Microsoft. Tien ich nay lan đau tien xuat hien trong he đieu hanh Windows 2000 Service Pack 3. Ban Service Pack nay mac đinh ho tro SATA va o cung co dung luong hon 137GB (ho tro LBA). May ao Java cua Microsoft, khong co trong phien ban RTM, đa xuat hien trong ban Service Pack nay.
Vao ngay 3 thang 2 nam 2003, Microsoft phat hanh Service Pack 1a (SP1a). Lan phat hanh nay đa bo đi may ao Java cua Microsoft do ket qua vu kien voi Sun Microsystems.


= Goi dich vu 2 =

Goi dich vu (SP2) (ten ma "Springboard") đuoc phat hanh vao ngay 25 thang 8 nam 2004 sau mot vai lan tri hoan, tap trung vao tinh bao mat.
Service Pack 2 cung them cac cai tien bao mat moi, bao gom chinh sua lon đoi voi trinh tuong lua đi kem đuoc đoi ten thanh Windows Firewall va đa đuoc kich hoat mac đinh, Data Execution Prevention, ho tro phan cung tot hon trong NX bit co the ngan đuoc mot so dang tan cong tran bo đem. Ngoai ra, ho tro socket tho cung bi loai bo (đe han che thiet hai do may tinh ma tao ra). Hon the, ban service pack nay đa cai tien mot so tinh nang bao mat cho email va duyet web. Windows XP Service Pack 2 đua vao Windows Security Center, hien thi tong quan tinh trang bao mat cua he thong, trong đo co tinh trang cua phan mem diet virus, Windows Update, va Windows Firewall moi. Cac ung dung diet virus va tuong lua cua ben thu ba co the giao tiep voi Security Center moi nay.
Vao ngay 10 thang 8 nam 2007, Microsoft thong bao mot cap nhat nho cho Service Pack 2, co ten Service Pack 2c (SP2c). Ban cap nhat nay sua van đe co qua it khoa san pham cho Windows XP. Ban cap nhat nay chi danh cho cac nha xay dung he thong tu nha phan phoi cua ho cho Windows XP Professional va Windows XP Professional N. SP2c phat hanh vao thang 9 nam 2007.


= Goi dich vu 3 =
Windows XP Goi dich vu 3 (SP3) đuoc phat hanh cho nha san xuat vao ngay 21 thang 4 nam 2008 va cho cong chung thong qua Microsoft Download Center va Windows Update vao ngay 6 thang 5 nam 2008.
Bo service pack nay bat đau tu đong yeu cau nguoi dung cap nhat thong qua Automatic Update vao ngay 10 thang 7 nam 2008. Microsoft đa đang mot ban tong quan ve cac tinh nang trong đo liet ke chi tiet cac tinh nang moi co the tai đoc lap nhu cac ban cap nhat cho Windows XP, cung nhu cac tinh nang backporting tu Windows Vista. Trong SP3, co tong cong 1.174 loi đuoc sua. Service Pack 3 co the cai đat tren he thong bang Internet Explorer 6 hoac 7, va Windows Media Player phien ban 9 tro len.
Internet Explorer 7 khong đi kem trong SP3.


 Cac tinh nang moi trong Goi dich vu 3  Tu đong bat chuc nang do lo đen
Uy nhiem thu Security Service Provider 
Ban Microsoft Kernel Mode Cryptographic Module đuoc cap nhat, đuoc chung nhan FIPS 140-2 (giai thuat SHA-256, SHA-384 va SHA-512) 


 Cac ban cap nhat đa phat hanh truoc đo  Service Pack 3 cung đua vao mot so ban cap nhat quan trong truoc đo danh cho Windows XP, nhung đa khong kem trong SP2, bao gom:

Windows Imaging Component 
Cap nhat IPSec Simple Policy đe đon gian hoa viec khoi tao va bao tri cac bo loc IPSec 
Mac du đen nay cac ban service pack đeu mang tinh tich luy, khi cai đat SP3 tren he đieu hanh Windows XP co san van yeu cau may tinh it nhat đa phai cai đat Service Pack 1.
Service Pack 3 co cac ban cap nhat cho cac thanh phan he đieu hanh cua phien ban Windows XP Media Center Edition (MCE) va Windows XP Tablet PC Edition, va cap nhat bao mat cho.NET Framework phien ban 1.0, đuoc kem trong nhung SKU cua Windows XP nay. Tuy nhien, no khong kem theo cac cap nhat cho ung dung Windows Media Center trong Windows XP MCE 2005, SP3 cung bo đi cac cap nhat bao mat cho Windows Media Player 10, mac du trinh duyet nay đuoc kem trong Windows XP MCE 2005. Address Bar DeskBand tren Thanh tac vu khong con kem trong SP3 do han che ve phap ly.


Yeu cau he thong = Ghi chu =


= Gioi han dung luong RAM =
Dung luong RAM toi đa ma Windows XP co the ho tro khac nhau tuy thuoc vao phien ban san pham va kien ​​truc bo xu ly. Hau het cac phien ban 32-bit cua XP đeu ho tro toi đa 4GB, ngoai tru Windows XP Starter, bi gioi han o 512MB. Phien ban 64-bit ho tro len đen 128 GB.


= Gioi han bo xu ly =
Windows XP Professional ho tro toi đa hai bo xu ly; va Windows XP Home Edition chi ho tro mot bo xu ly.
Tuy nhien, XP ho tro nhieu bo xu ly logic hon: cac phien ban 32-bit ho tro toi đa 32 bo xu ly logic, trong khi phien ban 64-bit ho tro len đen 64 bo xu ly logic.


Kha nang nang cap Mot so thanh phan Windows XP co the đuoc nang cap len cac phien ban moi nhat, bao gom cac phien ban moi đuoc gioi thieu trong cac phien ban Windows moi hon va cac ung dung chinh khac cua Microsoft co san. Cac phien ban moi nhat nay danh cho Windows XP bao gom:

ActiveSync 4.5
DirectX 9.0c (Ngay 5 thang 2 nam 2010 Co the phan phoi lai)
Internet Explorer 8 tren Windows XP Goi Dich vu 2 va 3 (Internet Explorer 6 SP1 va Outlook Express 6 SP1 tren Windows XP truoc SP2.)
Windows Media Format Runtime va Windows Media Player 11 tren Windows XP Goi Dich vu 2 va 3 (va Windows Media Player 10 tren ban phat hanh goc Windows XP.)
Microsoft Virtual PC 2004 va 2007
.NET Framework len đen va bao gom phien ban 4.0 (4.5 va cac phien ban cao hon khong đuoc ho tro.)
Visual Studio 2005 tren cac phien ban Windows XP duoi SP2, Visual Studio 2008 tren Windows XP SP2 va Visual Studio 2010 tren Windows XP SP3
Windows Script Host 5.7
Windows Installer 4.5
Office 2010 la phien ban cuoi cung cua Microsoft Office tuong thich voi Windows XP.
Microsoft NetMeeting 3.02


Vong đoi ho tro Ho tro cho ban phat hanh ban đau cua Windows XP (khong co goi dich vu) đa ket thuc vao ngay 30 thang 8 nam 2005. Ca Windows XP goi dich vu 1 va 1a đa ngung ho tro vao ngay 10 thang 10 nam 2006, va ca Windows 2000 va Windows XP SP2 đeu ngung ho tro vao ngay 13 thang 7 nam 2010, khoang 24 thang sau khi Windows XP goi dich vu 3 duoc ra mat. Cong ty đa ngung cap phep chung Windows XP cho cac OEM va cham dut viec ban le he đieu hanh nay vao ngay 30 thang 6 nam 2008, 17 thang sau khi phat hanh Windows Vista. Tuy nhien, mot ngoai le đa đuoc cong bo vao ngay 3 thang 4 nam 2008, đoi voi cac OEM san xuat thu ma ho đinh nghia la "may tinh ca nhan chi phi cuc thap", đac biet la netbook, cho đen mot nam sau khi Windows 7 ra mat vao ngay 22 thang 10 nam 2009. Cac nha phan tich cho rang đong thai nay chu yeu nham canh tranh voi cac netbook chay he đieu hanh Linux, mac du Kevin Hutz tuyen bo rang quyet đinh nay la do nhu cau thi truong ro rang đoi voi may tinh đoi thap chay Windows.
Cac bien the cua Windows XP danh cho he thong nhung co cac chinh sach ho tro khac nhau: Windows XP Embedded SP3 va Windows Embedded for Point of Service SP3 lan luot đuoc ho tro cho đen thang 1 va thang 4 nam 2016. Windows Embedded Standard 2009, đuoc ke nhiem boi Windows Embedded Standard 7 va Windows Embedded POSReady 2009, va ke nhiem cua Windows Embedded POSReady 7 lan luot đuoc ho tro cho đen thang 1 va thang 4 nam 2019. Cac ban cap nhat danh cho cac phien ban nhung cung co the đuoc tai xuong tren phien ban Windows XP tieu chuan su dung ban hack Registry, cho phep cac ban va khong chinh thuc cho đen thang 4 nam 2019. Tuy nhien, Microsoft đa khuyen cao nguoi dung Windows XP khong nen cai đat cac ban sua loi nay, voi ly do cac van đe khong tuong thich.


= Ket thuc ho tro =
Vao ngay 14 thang 4 nam 2009, Windows XP đa ngung ho tro chinh va buoc vao giai đoan ho tro mo rong; Microsoft tiep tuc cung cap cac ban cap nhat bao mat hang thang cho Windows XP, tuy nhien, ho tro ky thuat mien phi, yeu cau bao hanh va thay đoi thiet ke đa khong con đuoc cung cap nua. Ho tro mo rong ket thuc vao ngay 8 thang 4 nam 2014, hon 12 nam sau khi phat hanh Windows XP; mac du thong thuong cac san pham cua Microsoft co vong đoi ho tro chi 10 nam. Ngoai cac ban cap nhat bao mat cuoi cung đuoc phat hanh vao ngay 8 thang 4, khong co them ban va bao mat hoac thong tin ho tro nao đuoc cung cap mien phi cho XP; nhung "cac ban va quan trong" se van co san va chi cung cap cho nhung khach hang đang ky goi "Custom Support" tra phi. Vi la mot thanh phan cua Windows nen tat ca cac phien ban cua Internet Explorer danh cho Windows XP cung khong đuoc ho tro.
Vao thang 1 nam 2014, nguoi ta uoc tinh rang hon 95% trong so 3 trieu may rut tien tu đong tren the gioi van đang chay Windows XP (phan lon thay the OS/2 cua IBM lam he đieu hanh chu yeu tren cac may ATM); may ATM co vong đoi trung binh tu 7 đen 10 nam, nhung mot so may đa co vong đoi dai toi 15 nam. Mot so nha cung cap ATM va khach hang đa co ke hoach chuyen sang cac he thong dua tren Windows 7 trong suot nam 2014, trong khi cac nha cung cap cung đa xem xet kha nang su dung cac nen tang dua tren Linux trong tuong lai đe mang lai cho ho su linh hoat hon trong cac vong đoi ho tro, va Hiep hoi Cong nghiep ATM (ATMIA) ke tu đo đa xac nhan Windows 10 la mot su thay the tiep theo. Tuy nhien, cac may ATM thuong chay phien ban nhung cua Windows XP, đuoc ho tro đen het thang 1 nam 2016. Tinh đen thang 5 nam 2017, khoang 60% trong so 220.000 may ATM o An Đo van chay Windows XP.
Hon nua, it nhat 49% tong so may tinh o Trung Quoc van chay XP vao đau nam 2014. Nhung co phieu nay bi anh huong boi mot so yeu to; gia cua cac ban sao chinh hang cua cac phien ban Windows moi hon o nuoc nay cao, trong khi Ni Guangnan thuoc Vien Khoa hoc Trung Quoc canh bao rang Windows 8 co the khien nguoi dung bi chinh phu Hoa Ky giam sat, va chinh phu Trung Quoc se cam mua cac san pham Windows 8 cho muc đich su dung cua chinh phu vao thang 5 nam 2014 đe phan đoi viec Microsoft khong the cung cap ho tro "đuoc đam bao". Chinh phu cung lo ngai rang viec ho tro sap ket thuc co the anh huong đen cac sang kien chong vi pham ban quyen cua ho voi Microsoft, vi nguoi dung chi đon gian la vi pham ban quyen cac phien ban moi hon thay vi mua chung mot cach hop phap. Do đo, cac quan chuc chinh phu đa chinh thuc yeu cau Microsoft gia han thoi gian ho tro cho XP vi nhung ly do nay. Trong khi Microsoft khong tuan theo yeu cau cua ho, thi mot so nha phat trien phan mem lon cua Trung Quoc, chang han nhu Lenovo, Kingsoft va Tencent, se cung cap ho tro va tai nguyen mien phi cho nguoi dung Trung Quoc chuyen tu XP. Mot so chinh phu, đac biet la cua Ha Lan va Vuong quoc Anh, đa chon đam phan ke hoach "Custom Support" voi Microsoft đe ho tiep tuc su dung Windows XP noi bo; thoa thuan cua chinh phu Anh keo dai mot nam va cung bao gom ho tro cho Office 2003 (ngung ho tro cung ngay) va co gia £5,5 trieu.
Vao ngay 8 thang 3 nam 2014, Microsoft đa trien khai ban cap nhat cho XP, vao ngay 8 hang thang se hien thi thong bao bat len đe nhac nho nguoi dung ve viec ket thuc ho tro; tuy nhien, nhung thong bao nay co the bi vo hieu hoa boi nguoi dung. Microsoft cung hop tac voi Laplink đe cung cap mot phien ban "toc hanh" đac biet cua phan mem PCmover nham giup nguoi dung di chuyen cac tep va cai đat tu XP sang may tinh co phien ban Windows moi hon.

Mac du ho tro sap ket thuc, van co nhung phan mem đang chu y đa khong di chuyen trong qua khu XP; va nhieu nguoi dung đa chon tiep tuc su dung XP vi Windows Vista kem tiep nhan, doanh so ban may tinh moi hon voi phien ban Windows moi hon đa giam do cuoc đai suy thoai va anh huong cua Vista, đong thoi viec trien khai cac phien ban Windows moi trong moi truong doanh nghiep đoi hoi mot luong lon so luong lap ke hoach, bao gom viec thu nghiem cac ung dung ve kha nang tuong thich (đac biet la nhung ung dung phu thuoc vao Internet Explorer 6, khong tuong thich voi cac phien ban Windows moi hon). Cac nha cung cap phan mem bao mat lon (bao gom ca chinh Microsoft) đa len ke hoach tiep tuc cung cap ho tro va đinh nghia cho Windows XP sau khi het ho tro o cac pham vi khac nhau, cung voi cac nha phat trien trinh duyet web Google Chrome, Mozilla Firefox va Opera; bat chap nhung bien phap nay, cac nha phe binh cung cho rang nguoi dung nen chuyen tu XP sang mot nen tang đuoc ho tro. Nhom San sang Khan cap May tinh cua Hoa Ky đa đua ra mot canh bao vao thang 3 nam 2014 khuyen cao nguoi dung ve viec sap het ho tro va thong bao cho ho rang viec su dung XP sau ngay 8 thang 4 co the khien ho khong đap ung đuoc cac yeu cau bao mat thong tin cua chinh phu Hoa Ky. Microsoft tiep tuc cung cap phan mem diet virus Security Essentials va ban cap nhat Malicious Software Removal Tool (MSRT) cho XP đen ngay 14 thang 7 nam 2015. Khi ket thuc ho tro mo rong đen gan, Microsoft bat đau ngay cang thuc giuc khach hang XP chuyen sang cac phien ban moi hon nhu Windows 7 hoac 8 vi loi ich bao mat, cho thay rang nhung ke tan cong co the thiet ke nguoc cac ban va bao mat cho cac phien ban Windows moi hon va loi dung chung đe nham muc tieu cac lo hong trong XP. Windows XP co the bi khai thac tu xa boi nhieu lo hong bao mat đa đuoc phat hien sau khi Microsoft ngung ho tro.
Tuong tu, cac thiet bi chuyen dung chay XP, đac biet la thiet bi y te, phai co bat ky ban sua đoi nao đoi voi phan mem cua chung — tham chi la cac ban cap nhat bao mat cho he đieu hanh co ban — đuoc cac co quan quan ly co lien quan phe duyet truoc khi chung co the đuoc phat hanh. Vi ly do nay, cac nha san xuat thuong khong cho phep bat ky ban cap nhat nao đoi voi he đieu hanh cua thiet bi, khien chung bi khai thac bao mat va phan mem đoc hai.
Mac du đa ngung ho tro cho Windows XP, Microsoft van phat hanh ba ban cap nhat bao mat khan cap cho he đieu hanh nay đe va cac lo hong bao mat lon:

Mot ban va đuoc phat hanh vao thang 5 nam 2014 đe giai quyet cac lo hong đuoc phat hien gan đay trong Internet Explorer 6 đen 11 tren tat ca cac phien ban Windows.
Mot ban va đuoc phat hanh vao thang 5 nam 2017 đe giai quyet lo hong bao mat đang bi tan cong boi ma đoc tong tien WannaCry.
Mot ban va đuoc phat hanh vao thang 5 nam 2019 đe giai quyet lo hong thuc thi ma nghiem trong trong Remote Desktop Services co the bi khai thac theo cach tuong tu nhu lo hong WannaCry.


Du luan = Hieu nang cua giao dien nguoi dung =
Theo nhung loi binh luan tu bao chi cho rang giao dien nguoi dung mac đinh cua Windows XP (Luna) đa tang them su hon loan ve hinh anh va hao phi khong gian man hinh trong khi khong đua ra chuc nang nao moi va khien cho hieu nang cua may đa giam dan. Mot so nguoi dung than phien nhu vay co the chuyen lai ve chu đe Windows Classic.


= Uu điem chinh hang cua Windows =

Trong no luc nham kiem che vi pham ban quyen dua tren cac khoa cap phep theo goi bi ro ri hoac tao ra tren mang, Microsoft đa cho mat Windows Genuine Advantage (WGA). WGA bao gom hai phan, mot cong cu xac minh phai dung khi tai mot so thu tu Microsoft va mot he thong thong bao nguoi dung. WGA danh cho Windows đuoc tiep noi bang cac he thong xac minh danh cho Internet Explorer 7, Windows Media Player 11, Windows Defender, va Microsoft Office 2007. Gan đay Microsoft đa go bo xac minh WGA ra khoi ban cai đat Internet Explorer 7 noi rang muc đich cua su thay đoi nay la đe đua IE7 đen voi moi nguoi dung Windows.
Neu khoa giay phep bi đanh gia la khong that, no se hien thi mot man hinh me nheo thuong xuyen yeu cau nguoi dung mua giay phep tu Microsoft. Them vao đo, nguoi dung bi han che khi truy cap vao Microsoft Update đe tai cac ban cap nhat bao mat, va nhu vay, cac ban cap nhat nang cao moi va cac san pham Microsoft khac se khong the đuoc tai ve hoac cai đat nua.
Vao ngay 26 thang 8 nam 2008, Microsoft đa phat hanh chuong trinh kich hoat WGA moi hien thi mot man hinh nen mau đen neu may tinh khong vuot qua đuoc cuoc xac minh. Hinh nen co the đuoc đoi, nhung se quay ve đen sau 60 phut.
Nhung chi trich pho bien đoi voi WGA gom co viec Microsoft mieu ta no la "Ban cap nhat bao mat toi quan trong", khien cho Automatic Updates mac đinh tai no ve ma nguoi dung khong tai nao can thiep đuoc, hanh vi cua no giong nhu mot phan mem gian điep lien tuc "goi ve" Microsoft moi khi may tinh ket noi vao Internet, viec khong thong bao cho nguoi dung cuoi viet WGA đang thuc su lam cai gi sau khi đuoc cai đat (đa đuoc sua trong ban cap nhat 2006), khong cung cap mot phuong cach go bo hop ly trong suot ban thu nghiem beta (nguoi dung đuoc cung cap huong dan go bo bang tay nhung khong hoat đong cho đen ban chinh thuc), va su nhay cam cua no đoi voi su thay đoi he thong phan cung dan đen đoi tai kich hoat lien tuc đoi voi mot so nha phat trien.
Noi mot cach thang than, viec tai ve hay cai đat Thong bao đeu khong phai bat buoc; nguoi dung co the thay đoi thiet lap cua Automatic Updates cua ho đe cho phep ho chon tai ve va cai đat ban cap nhat nao. Neu ban cap nhat đa đuoc tai ve roi, nguoi dung co the chon khong chap nhan EULA bo sung đi theo Thong bao. Trong ca hai truong hop đo, nguoi dung cung co the yeu cau ban cap nhat khong đuoc hien thi nua. Cac Cap nhat Bao mat Toi quan trong moi hon van co the cai đat ma khong hien thi yeu cau WGA nua. Tuy nhien thiet lap nay se chi co tac dung tren phien ban hien tai cua Thong bao, do đo no co the xuat hien lai neu co phien ban moi. Vao nam 2006, Microsoft đa co dinh liu toi mot vu kien o California, ve viec cong ty đa vi pham cac luat chong phan mem gian điep cua tieu bang voi chuong trinh Windows Genuine Advantage Notifications cua no.


= 'Be khoa' bao ve =
Nhung chuong trinh "tao khoa", thuong đuoc goi la "keygen", hien co đe tao ngau nhien cac khoa san pham cua Windows XP (do đo, khong con cac khoa thuong dung đe co the cam) roi sau đo kich hoat Windows ma khong can phai lien he voi Microsoft. Nhung khoa nay co the co hoac khong cho phep nguoi dung nhan đuoc cac ban cap nhat mac du Microsoft đa cho phep tai ve va cai đat cac ban cap nhat bao mat quan trong thong qua Windows Update va trang tai ve cua no, tham chi trong cac ban an cap ban quyen va khong that cua Windows.


Ro ri ma nguon Vao ngay 23 thang 9 nam 2020, ma nguon cua Windows XP Service Pack 1 va Windows Server 2003 đa bi ro ri tren 4chan boi mot nguoi dung khong xac đinh. Nhung nguoi dung an danh đa bien dich ma, cung nhu mot nguoi dung Twitter đa đang video ve quy trinh tren YouTube đe chung minh rang đoan ma la chinh xac. Video sau đo đa bi Microsoft xoa vi ly do ban quyen. Ban ro ri nay khong hoan chinh vi thieu ma nguon Winlogon va mot so thanh phan khac. Ban than vu ro ri ban đau đa đuoc lan truyen bang cach su dung cac lien ket magnet va cac tep torrent ban đau bao gom ma nguon Server 2003 va XP, sau đo đuoc cap nhat voi cac tep bo sung, trong so đo la nhung ro ri truoc đo ve cac san pham cua Microsoft, bang sang che cua hang, cac phuong tien truyen thong ve cac thuyet am muu ve Bill Gates boi cac phong trao chong tiem chung va mot loat cac tep PDF ve cac chu đe khac nhau.
Microsoft đa đua ra mot tuyen bo rang ho đang đieu tra vu ro ri.


Chu thich Sach Microsoft Windows XP Plain & Simple - J. Joyce and M. Moon, Microsoft Press, USA, 2005. ISBN 0-7356-2112-8


Lien ket ngoai Windows XP End of Support
Security Update for Windows XP SP3 (KB4012598)