Binh canopic la nhung chiec binh đuoc su dung đe cat giu va bao quan noi tang cua nguoi chet trong nghi thuc tang le cua nguoi Ai Cap co đai. Nhung chiec binh nay co the đuoc lam bang gom su, thach cao, đa voi, go... tuy thuoc vao vi tri trong xa hoi cua nguoi chet luc bay gio. Nhung chiec binh canopic đa đuoc su dung tu thoi ky Co vuong quoc cho đen thoi Hau nguyen hoac thoi ky Ai Cap thuoc Hy Lap.


Ten goi Cai ten "canopic" khong phai bat nguon tu Ai Cap ma xuat phat tu tieng Hy Lap, chung đuoc đat theo ten mot vi than trong than thoai Hy Lap, la Canopus. Canopus la mot hoa tieu tren con tau chien cua vua Menelaus. Trong mot lan ghe tham Ai Cap, chang bi ran can va chet. Vua Menelaus đa cho chon cat chang ngay tai vung đat đo, ve sau đuoc nguoi Hy Lap goi la Canopus. Nhung chiec binh te pham dang len Canopus co hinh dang đau nguoi voi phan bung phinh cang.


Lich su va su dung Nhung chiec binh canopic co xua nhat co tu thoi Co vuong quoc, hiem khi đuoc khac chu va co nap đay kha đon gian. Duoi thoi Trung vuong quoc, nap cua binh canopic đuoc tac theo hinh đau nguoi. Tu Vuong trieu thu 19 cho đen het thoi ky Tan vuong quoc, nhung nap binh canopic moi đuoc tac theo hinh đau cua 4 vi than trong than thoai Ai Cap, la nhung nguoi bao ve cho 4 co quan noi tang cua nguoi chet: gan, da day, phoi va ruot. Rieng trai tim se đuoc giu lai trong nguc vi theo quan niem cua nguoi Ai Cap khi đo, tim la cho tru ngu cua linh hon va rat can thiet khi ve the gioi ben kia. Tuy nhien, nao lai khong đuoc giu lai; ho dung mot cai moc dai nhet vao mui, len đen tan so nguoi chet va ngoay moc đe lam vo nao. Nao long đuoc rot ra ngoai theo đuong mui va bo đi.
Bon vi than bao ve noi tang ke tren la nhung nguoi con cua vi than bau troi toi cao Horus. Moi nguoi đuoc bao ve boi mot nu than đong hanh, lan luot la:

Imset, vi than đau nguoi chiu trach nhiem bao ve gan, than bao tro phia nam va đuoc nu than Isis bao ve. Imset la vi than duy nhat mang đau nguoi trong so 4 anh em.
Duamutef, vi than đau cho rung chiu trach nhiem bao ve bao tu, than bao tro phia đong va đuoc nu than Neith bao ve.
Hapi, vi than đau khi đau cho chiu trach nhiem bao ve phoi, than bao tro phia bac va đuoc nu than Nephthys bao ve.
Qebehsenuef, vi than đau dieu hau chiu trach nhiem bao ve ruot, than bao tro phia tay va đuoc nu than Serket bao ve.

Ke tu Vuong trieu thu 21 tro đi, ky thuat uop xac đuoc cai thien cho phep cac co quan noi tang đuoc giu lai ben trong xac uop. Nhung chiec binh canopic khong con đuoc su dung nua nhung van la mot phan khong the thieu trong nghi thuc an tang cua nguoi Ai Cap; tuy nhien chung lai khong đuoc khoet lo ben trong.


Ruong canopic Ca bon chiec binh canopic đuoc đat trong mot cai ruong đuoc goi la "ruong canopic" va đuoc đat trong cac ngoi mo cung voi chiec quach cua nguoi chet. Mac du nhung bang chung ve viec loai bo noi tang khong đuoc tim thay mai cho đen trieu đai cua pharaon Khufu, nhieu ruong canopic tai nghia trang Saqqara đuoc tim thay co tu thoi Vuong trieu thu 2.
Nhung chiec ruong co hinh vuong, co cac canh dai khoang 45 toi 60 cm, thuong đuoc lam bang go va co khac chu. Mot đieu đang noi la co ve nhu, nhung chiec ruong canopic duoi thoi ky cai tri cua cac Đai tu te Amun o Trung va Thuong Ai Cap (cai tri song song voi cac vua o Tanis thuoc Vuong trieu thu 21) co so luong nhieu hon bat cu thoi ky nao trong lich su Ai Cap co đai.


Ghi chu Tham khao Lien ket ngoai Canopic jar (Egyptian funerary vessel) tai Encyclopædia Britannica (tieng Anh)
Tim thay binh đung co quan noi tang cua nguoi Ai Cap co đai, vnexpress.net


= Đoc them =
Budge, Sir Edward Wallis (2010) [1925]. The mummy; a handbook of Egyptian funerary archaeology. New York: Cambridge University Press. ISBN 978-1-108-01825-8.
David, A. Rosalie (1999). Handbook to Life in Ancient Egypt. Oxford: Oxford University Press. ISBN 0-8160-3312-9.
Gadalla, Moustafa (2001). Egyptian Divinities – The All who are The One. Greensboro, N.C.: Tehuti Research Foundation. ISBN 1-931446-04-0.
Murray, Margaret A. (2004) [1963]. The Splendor that was Egypt. Mineola, N.Y: Dover. ISBN 978-0-486-43100-0.
Shaw, Ian; Paul Nicholson (1995). The Dictionary of Ancient Egypt. New York: Harry N. Abrams. ISBN 0-8109-9096-2.
Spencer, A. Jeffrey (ed) (2007). The British Museum Book of Ancient Egypt. London: British Museum Press. ISBN 978-0-7141-1975-5. {{Chu thich sach}}: |first= co ten chung (tro giup)