Huynh Kim Chi (sinh ngay 6 thang 11 nam 1946), thuong đuoc biet đen voi nghe danh Hoang Oanh, la mot nu ca si nguoi Viet Nam noi tieng qua cac ca khuc thuoc dong nhac tien chien va nhac vang, nam trong trao luu Tan nhac Viet Nam. Ngoai ca hat, ba con đuoc biet đen voi vai tro la mot nghe si ngam tho.
Hoang Oanh co xuat phat điem la mot co be hat cho cac ban thieu nhi tren đai phat thanh nhu ban Tuoi Xanh cua Kieu Hanh, ban Viet Nhi cua Nguyen Đuc, sau đo ba tro thanh nghe si ngam tho cho cac ban tren đai phat thanh cung voi Ho Điep, To Kieu Ngan. Đen đau thap nien 1960, ba bat đau chuyen sang hat tan nhac cho cac hang bang dia nhu Dia Hat Viet Nam, Song Nhac, Continental, voi cac bai hat nhu "Neu mot mai anh biet kinh ky", "Ai ra xu Hue", "Ve đau mai toc nguoi thuong". Vi vay, ba thuong co thoi quen ngam tho truoc khi vao ban nhac va anh huong đen cac bai hat va cac ca si sau nay. Voi giong ca cua minh, ba co nhieu nguoi men mo, đuoc khan gia uu ai đat biet danh "Chim vang My Tho".
Sau nam 1975, Hoang Oanh sang Hoa Ky đinh cu. Tai đay, ba mo trung tam chuyen san xuat CD, bang cassette va bang VHS phat hanh nhac. Ba con la mot ca si chu luc cho trung tam Asia va trung tam Thuy Nga. Thinh thoang, ba cung trinh dien nhac co truyen tai hai ngoai.


Cuoc đoi va su nghiep = Thoi nien thieu =
Hoang Oanh ten that la Huynh Kim Chi, sinh ngay 6 thang 11 nam 1946 tai My Tho trong mot gia đinh co sau anh chi em va lon len tai Sai Gon. Vi co cha la mot tai tu, biet đan hat co tieng trong vung, nen tu khi 4–5 tuoi ba đa đuoc day hat nhung ca khuc thieu nhi. Ba con tham gia cuoc thi tuyen lua ca si cua Đai phat thanh Phap A vao nam 1951 va đoat đuoc giai nhat. Tu đay, ba đa hat cho ban Nhi Đong cua đai nay. Đen nam 8 tuoi, Hoang Oanh lan đau tien trinh dien tren san khau cua Truong Vo khoa Thu Đuc voi ban nhac "Co mot đan chim" cua Phan Huynh Đieu va "Huong lua mien Nam" cua Pho Quoc Lan.
Nam 11 tuoi, Hoang Oanh theo hoc tai Truong Nu Trung hoc Gia Long. Tu thoi gian nay, ba bat đau hoat đong nghe thuat soi noi. Ba hat cho cac ban Tuoi Xanh cua Kieu Hanh, ban Viet Nhi cua Nguyen Đuc, ban Thieu Nhi cua Đai Phat thanh Quan đoi do nhac si Le Đo đam trach. Khi ay, ba thuong song ca cung Tuan Ngoc nhieu ca khuc, đon cu nhu bai "Thuyen trang" cua Nhat Bang, pho tu tho Thanh Nam. Ban đau, ba lay ten that cua minh đe đi hat. Vi trung voi mot nu ca si ten Kim Chi khac, ba đa đuoc cha đoi nghe danh thanh Hoang Oanh, dua theo loi ca khuc "Ban đan xuan" cua Le Thuong.
Thoi gian nay, ba bat đau ngam tho trong chuong trinh Tao Đan cua Đai Phat thanh Sai Gon. Ba cung ngam tho cho mot so dia cua hang Song Nhac, nhu bai tho "Đep Hau Giang" cua Kien Giang, đem tho cho bai "Hon vong phu" cua Le Thuong, "Ngam ngui" cua Pham Duy.


= Khoi đau su nghiep =
Nhung nam đau thap nien 1960, Hoang Oanh bat đau chuyen sang hat tan nhac cho cac hang dia, nhu Dia Hat Viet Nam, Continental, Song Nhac va cho cac ban nhac tren đai phat thanh. Nhung bai hat đau tien ma ba thau dia nhu "Neu mot mai anh biet kinh ky", "Ai ra xu Hue" đa đuoc nhieu nguoi biet đen. Nhieu ban nhac đuoc ba trinh bay thanh cong, trong đo thanh cong nhat luc nay co le la ban "Chuyen tinh Lan va Điep (ca khuc 1)" cua Mac Phong Linh va Mai Thiet Linh, song ca voi Nhat Truong vao dia Song Nhac.
Song song voi viec đi hat, ba van tiep tuc hoc hanh. Khi tot nghiep Tu tai, ba theo hoc tai Truong Đai hoc Van khoa Sai Gon va tot nghiep voi bang Cu nhan. Tuy nhien, thay vi lam nghe day hoc, ba van tiep tuc đi hat. Ba hat cho cac ban tren Đai Phat thanh Quoc gia va Đai Phat thanh Quan đoi, cac ban Tieng To Đong cua Hoang Trong, Tieng Hat Đoi Muoi cua Tran Thien Thanh, Tieng Thuy Duong cua Chau Ky. Ngoai vai tro la mot ca si tan nhac, ba van tiep tuc ngam tho cho cac chuong trinh Tao Đan, Thi Nhac Giao Duyen, Tieng Tho, Ly Tao, cung voi Ho Điep, To Kieu Ngan va Giang Huong. Ben canh đo, ba con hat cho cac bang nhac nhu Shotguns cua Ngoc Chanh, Truong Son cua ca nhac si Duy Khanh...
Ba khong bao gio hat tai phong tra, vu truong va chi thinh thoang xuat hien tren cac san khau đai nhac hoi lon. Nguyen nhan la vi thoi nien thieu, ba song voi nguoi cau rat kho tinh, khong cho phep ba lam đieu đo, va hon nua ba cam thay khong khi trong phong tra khong phu hop voi minh.
Cho đen truoc nam 1975, ba la mot trong nhung ca si co so luong bang dia đuoc thu nhieu nhat, voi tong so len đen 200 dia hat. Trong đo, co nhieu ban thu cua ba đa đuoc nhieu nguoi biet đen va khen ngoi, nhu "Chuyen đo vi tuyen" cua Lam Phuong, "Ve đau mai toc nguoi thuong" cua Hoai Linh, "Mot nguoi đi" cua Mai Chau, "Mong cho" cua Xuan Tien, "Mua thi" cua Đo Kim Bang, "He ve" cua Hung Lan, va nhung ca khuc nhac vang co noi dung ca ngoi nguoi linh.


= Tai hai ngoai =
Sau su kien 30 thang 4 nam 1975, ba cung gia đinh di tan sang Hoa Ky. Viec nay đa lam mat het cac phan thu thanh va trinh dien cua Hoang Oanh tren cac đai phat thanh va truyen hinh. Khi ra đi, ba chi kip mang theo mot it tu lieu đen Hoa Ky, ve sau chung đa đuoc bien tap lai thanh cac CD Souvenir ky niem. Thoi gian đau, Hoang Oanh đinh cu tai bang New Jersey. Đen nam 1990, ba chuyen ve bang California sinh song cho đen nay.
Tu nam 1980, ba bat đau đi bieu dien tro lai. Khi sang hai ngoai, ba đuoc biet đen la mot trong nhung nghe si van con ben bi hoat đong nghe thuat, voi dong nhac so truong cua minh va nhung ca khuc co noi dung ke ve nhung chuyen ti nan sau nam 1975. Ngoai ra, ba cung thuong xuyen đi luu dien khap noi ke tu nam 1980. Ba mo trung tam ca nhac mang ten minh, san xuat cac bang cassette, CD va bang VHS tai hai ngoai. Ben canh đo, ba cung danh moi quan tam đac biet cho dan ca Viet Nam va nhac co truyen. Đien hinh, trong mot so dip, ba đa trinh dien mot so ban dan ca Viet Nam, vi nhu mot lan tai Indonesia vao nam 1990 va tai Hoa Ky vao nam 1981, duoi su huong dan cua giao su Nguyen Ngoc Bich. Ngoai ra, ba con cho ra mat CD "HOCD 08: Dan ca co truyen Nam Trung Bac". Tu nam 1996 đen nay, Hoang Oanh nhieu lan trinh dien tren san khau cua cac chuong trinh trung tam Asia va Paris by Night cua trung tam Thuy Nga, va thinh thoang co đi hat cho nhung chuong trinh tu thien tai hai ngoai.
Cho đen hien nay, ba la mot trong so it nhung ca si khong ve Viet Nam bieu dien.


Đoi tu Nam 1972, sau chin nam quen biet, ba lap gia đinh voi Ma Gia Minh, mot duoc si va cung la mot nhac si voi but hieu Mai Chau, tac gia ca khuc "Mot nguoi đi".
Hoang Oanh von theo đao Cong giao. Tuy nhien, truoc nam 1975, ba đa cung voi mot so ca si khac nhu Hung Cuong, Thanh Tuyen gop giong trong bang Gia Bao, ngam Sam giang cua Phat giao Hoa Hao. Mac du co danh tieng tu rat som, Hoang Oanh lai la mot nguoi nhut nhat va ngai tiep xuc voi bao chi. Ba cung la mot trong so it ca si co bang Cu nhan thoi bay gio. Cac đong nghiep cua Hoang Oanh nhan xet rang ba song rat chan hoa va than thien. Khi noi chuyen, ba thuong co thoi quen "da thua" ngay ca khi nguoi đoi dien nho tuoi hon minh.


Phong cach nghe thuat = Anh huong =
Von yeu thich tho ca, nen ngay tu nho, ba đa so huu mot kho tang rong lon ve ca dao, dan ca nham phat trien ky nang ngam tho cua minh. Theo tap chi Tre, giong ngam tho va cach luyen lay cua Hoang Oanh co anh huong tu nghe si Ho Điep. Von di ba hoc tot mon chinh ta, nen co le khi hat, ba phat am đung giong mien Bac mac du ba la nguoi mien Nam. Vi ba hat đuoc dan ca cua ca ba mien, nen giong ngam tho cua ba đeu co am huong cua ba mien Bac, Trung, Nam. Cung chinh vi vay, ba co thoi quen ngam tho truoc khi hat va đa tro thanh mot net đac trung rieng trong su nghiep.


= Giong hat =
Hoang Oanh đuoc đanh gia la mot giong hat đa dien. Voi chat giong nu trung ngot va sau lang, ba co kha nang trinh dien tat ca cac loai nhac cung nhu loi ngam, chang han nhu nhac tien chien, nhac vang, dan ca, nhung ca khuc co am huong dan ca va nhung ca khuc co am đieu xu Hue. Ngoai ra, ba con hat the loai truyen ca, nhu "Trau cau" cua Phan Huynh Đieu. Ben canh đo, ba cung đuoc biet đen la mot ca si chuyen hat Thanh ca o Viet Nam.
Trong tap chi Bach Khoa cua Nguyen Ngu I, tieng hat cua ba đuoc nhan xet manh, lao vut toi va am, nhu tieng hat cua chim cuong. Ve ngam tho, ba đuoc nhan xet co giong ngam truyen cam, hien hoa, nong nan va nuc no nhat, đuoc nhieu khan gia men mo. Theo mot bai đang tren bao Thanh Nien, Hoang Oanh co giong ngam đuoc xem la "nhu suong nhu khoi". Quyen Republican Vietnam, 1963–1975 cho biet, khi nu ca si hat ca khuc "Chieu Tay Đo" cua Lam Phuong, nhieu nguoi Viet tai hai ngoai tin rang hinh anh cua ba đa gan lien voi noi nho que huong tu ve be ngoai cho đen tam hon. Trong mot tap chi van hoc, nhac si Le Thuong tung nhan xet: "De thuong nhat co tieng ngam vuot nui cua Hoang Oanh, non na, cao vut đen may xanh, nghe mat me nhu gio chieu ho Lang Bac. Giong hat Hoang Oanh diu dat dang len noi niem, vun vut lao ve phu nang tam tu, roi em a quyen huong vi ngot ngao cua vuon cay trai bat ngat lua đong, ve vuot tung ngon co mem khap noi hoang da, hun hut trong tham u..." Voi giong hat cua minh, ba đa đuoc khan gia yeu men va đat cho biet danh "Chim vang My Tho".


Di san Nam 1964, trong khi đang tap hat voi ban nhac cua nha soan nhac Nghiem Phu Phi, nha van Le Thanh Thai đa chup vai tam hinh tang nu ca si kem theo bai tho: "Vuot nui tieng ho ra xu Hue/Oanh vang diu dat gon dong Huong". Đai A Chau Tu Do co mot bai bao trich dan loi cua Pham Khanh voi tua đe "Hoang Oanh, tieng hat cua giong tho nhac giao duyen". Tai đay, tac gia đanh gia ve ba: "Mot cuoc đoi nghe si khong song gio, Hoang Oanh đi hat, đi hoc, song em đem trong hanh phuc gia đinh, trong tinh bang huu, va trong cam tinh nong hau cua thinh gia... Hoang Oanh nhu mot su gia cua moi tinh 'thi nhac giao duyen', nhu mot hinh anh đep cua nghe si, mot đoa hoa muon mau chan chua tinh tu que huong dan toc".
Nhan cach cua Hoang Oanh cung nhan đuoc nhung loi ngoi khen. Nhac si Nguyen Anh 9 co lan nhan xet: "Hoang Oanh that la mot con nguoi trung hau, nghia la co nghi đen minh va ca đen nguoi khac. Them mot yeu to quan trong nua la nhung cuon bang, nhung đia hat, nhung CD, mot khi co đa phat hanh co đeu luu giu lai va gin giu can than nhu đo la nhung đua con tinh than cua co". Nha van Ho Truong An thi viet: "Trong hang ngu cac nu ca si noi tieng xa xua thi Thanh Thuy, Le Thanh va Hoang Oanh la nhu mi, khiem ton, ngoan hien".


Đia nhac Cho đen truoc nam 1975, ba đa co hon 200 bang đia đuoc thu thanh.

Song Nhac S. N. 751/2099 (1965)
Hoang Oanh CD004: Sao chua thay hoi am (1989)
Hoang Oanh CD008: Dan ca co truyen Nam – Trung – Bac (1993)
Asia CD 318: The Best of Hoang Oanh – Chuyen đo vi tuyen (2012)
TNCD515: Hoang Oanh Collection – Sao chua thay hoi am (2013)
Asia CD 394: The Best of Hoang Oanh – Chuyen đo vi tuyen 2 (2018)


Chu thich = Nguon =


Đoc them Hoang Oanh (ngay 16 thang 9 nam 2021). "Bai viet cua ca si Hoang Oanh: "Le Thuong – Nguoi thay am nhac thuo đau đoi"". Nhac Xua Blog.
nhacxua.vn (ngay 6 thang 11 nam 2020). "Bo suu tap hinh anh đep cua ca si Hoang Oanh truoc va sau 1975". Nhac Xua Blog.
nhacxua.vn (ngay 6 thang 11 nam 2020). "Nghe lai nhung ban nhac truoc 1975 hay nhat cua Hoang Oanh thu am truoc 1975". Nhac Xua Blog.


Lien ket ngoai Kenh  Hoang Oanh tren YouTube
Hoang Oanh Singer tren Facebook
officialVietFaceTV (ngay 18 thang 7 nam 2019). "Phong Van Hoang Oanh (Chuong Trinh Van Nghe Thuy Nga)". YouTube.
officialVietFaceTV (ngay 18 thang 7 nam 2019). "Phong Van Hoang Oanh & Nhac Si Mai Chau (Chuong Trinh Van Nghe Thuy Nga)". YouTube.