Siganus rivulatus la mot loai ca bien thuoc chi Ca dia trong ho Ca dia. Loai ca nay đuoc mo ta lan đau tien vao nam 1775.


Tu nguyen Tu rivulatus trong danh phap cua loai ca nay co nghia la "gon song", am chi cac soc vang luon song o hai ben co the cua chung.


Pham vi phan bo va moi truong song S. rivulatus co pham vi phan bo o Tay An Đo Duong. Tu Bien Đo, loai ca nay xuat hien doc theo bo bien cac nuoc thuoc khu vuc Đong Phi, bao gom ngoai khoi Madagascar va cac quoc đao, bai ngam lan can.
Bang qua kenh đao Suez, S. rivulatus đa mo rong pham vi ve phia đong Đia Trung Hai. Loai ca nay lan đau tien đuoc ghi nhan o ngoai khoi Israel vao nam 1924, S. rivulatus dan dan co mat o khap vung bo bien Levant, nguoc len bien Aegea va phia nam bien Adriatic (ngoai khoi Hy Lap) o cuc bac, va trai rong đen phia tay Đia Trung Hai, noi chung đuoc ghi nhan o vung bien Libya va Tunisia, va cung đa đuoc ghi nhan o ngoai khoi Malta (nhung khong chac chan).
Loai ca nay ua song gan cac ran san ho va trong cac tham co bien o đo sau khoang 30 m tro lai.


Mo ta Chieu dai co the toi đa đuoc ghi nhan o S. rivulatus la 40 cm, nhung thuong đuoc quan sat voi kich thuoc pho bien la 20 cm. Than tren mau luc xam hoac nau luc; than duoi mau bac; mong mat anh bac hoac vang kim. Hai ben than co mot so đom đen va cac soc vang gon song doc theo chieu dai co the, nam duoi đuong ben. Khi so hai, S. rivulatus se xuat hien cac mang đom trang va nau tren co the, va cac gai vay se dung thang len, giong nhu o hau het cac loai ca dia cung chi.
So gai o vay lung: 13; So tia vay o vay lung: 10; So gai o vay hau mon: 7; So tia vay o vay hau mon: 9; So tia vay o vay nguc: 16; So gai o vay bung: 1; So tia vay o vay bung: 5.


Sinh thai hoc Ca con va ca đang lon song thanh đan khoang tu 50 đen vai tram ca the, con ca truong thanh boi theo cap. Thoi điem sinh san o S. rivulatus dien ra vao luc chieu toi. Trung đuoc thu tinh ngoai, co đuong kinh khoang 0,5 - 0,6 mm va co đo bam dinh.
Thuc an chu yeu cua S. rivulatus la cac loai rong tao.


= Tac đong len sinh khoi tao =
O Đia Trung Hai, vung đay bien tro đa voi nhung mang vo cua rong san ho thuong đuoc gay ra boi nhung quan the nhim bien cua Paracentrotus lividus va Arbacia lixula, la nhung loai chuyen an tao o vung bien nay. Vao nam 2008, cac nha nghien cuu nhan thay, nhieu khu vuc rong lon o ven bo Đia Trung Hai cua Tho Nhi Ky hau nhu khong co tao moc, noi ma nhim bien hiem đuoc tim thay.
Cac loai tao đay lai co kha nhieu o nhung đia điem khac chi cach xa noi khao sat vai km nen gia thiet nong đo dinh duong trong nuoc bien thap đuoc loai bo. Đe kiem tra xem co phai cac loai ca an rong tao la nguyen nhan gay ra hien tuong xoi mon tren, cac nha nghien cuu đa tien hanh thi nghiem quan sat cac loai ca o bo bien Đia Trung Hai cua Tho Nhi Ky. Ket qua cho thay, ca hai loai ca dia Siganus luridus va S. rivulatus chiem tu 83% đen 95% tong so luong cac loai an thuc vat đuoc quan sat tai cac điem nghien cuu. Ca hai loai ca nay la nguyen nhan chinh cho viec suy giam sinh khoi tao xuong muc cuc thap o vung bo bien Tho Nhi Ky.
Ngoai ra, Sparisoma cretense la loai ca an thuc vat duy nhat đuoc quan sat tai cac đia điem tren, nhung so luong cua chung chi chiem tu 5% đen 17% tong so luong loai an thuc vat. Loai ca an thuc vat ban đia cua Đia Trung Hai la Sarpa salpa va nhim bien khong đuoc nhin thay trong lan khao sat nay.


= Loai an sua =

Tuy đuoc xem la mot loai an thuc vat, nhung cac nha ngu hoc quan sat thay S. rivulatus, va ca đuoi gai Zebrasoma desjardinii, đa an cac loai sua luoc va sua Aurelia aurita (lop Scyphozoa) o khu vuc phia bac Bien Đo trong suot khoang thoi gian tu cuoi mua xuan đen đau mua he. Nhung con sua thuong bi nhieu ca the san moi tan cong cung mot luc.
Theo ket qua nghien cuu, S. rivulatus lan luot chiem 37% va 51% so vu tan cong cac loai sua luoc va sua A. aurita gay ra boi cac loai ca. Xep sau S. rivulatus la ca buom Chaetodon fasciatus (27% va 12%) roi đen Z. desjardinii (17% va 24%); ti le tan cong sua o cac loai ca khac thap hon 6% tong so lan quan sat.
Ket qua tren cho thay, san moi tren đong vat phu du dang keo (gelatinous zooplankton) chiem uu the cao o S. rivulatus. Mac du cac loai ca an thuc vat co the vo tinh an phai nhung đong vat khong xuong song nho khi đang an rong tao, nhung viec an co chu y cac loai sua đuoc quan sat đoi voi S. rivulatus va Z. desjardinii cho thay rang, che đo an cua chung nen đuoc đanh gia lai.


Ky sinh trung Mot nghien cuu tien hanh vao nam 2019 cho thay, S. rivulatus la vat chu cua cac loai ky sinh đuong ruot: Gyliauchen volubilis, Procamallanus elatensis va Sclerocollum rubrimaris. Mau vat khao sat cua S. rivulatus đuoc thu thap tu mot vinh nho bi o nhiem lau nam o thanh pho Sharm El Sheikh, Ai Cap (ngoai khoi Bien Đo). Ket qua phan tich cho thay, nong đo hap thu cadmi va chi đoi voi mau vat co nhiem ky sinh S. rubrimaris thap hon nhieu so voi nhung mau vat nhiem ky sinh G. volubilis hoac P. elatensis.
Theo cac nha nghien cuu, trong ba he thong vat chu - ky sinh ke tren, chi co he thong Siganus rivulatus - Sclerocollum rubrimaris la co trien vong cho viec giam sat o nhiem kim loai o Bien Đo.


Xem them Feisal A. Bukhari (2005). "Trials of rabbitfish Siganus rivulatus production in floating cages in the Red Sea" (PDF). Emirates Journal of Agricultural Science. Quyen 17 so 2. tr. 23–29.
Michel Bariche (2006). "Diet of the Lessepsian fshes, Siganus rivulatus and S. luridus (Siganidae) in the eastern Mediterranean: A bibliographic analysis" (PDF). Cybium. Quyen 30 so 1. tr. 41–49.


Tham khao