Vincent Willem Van Gogh (tieng Ha Lan: [ˈvɪnsənt ˈʋɪləm vɑŋ ˈɣɔx] ; 30 thang 3 nam 1853 – 29 thang 7 nam 1890) la mot hoa si hau an tuong nguoi Ha Lan, đuoc đanh gia la mot trong nhung nhan vat noi tieng va co anh huong nhat trong lich su nghe thuat phuong Tay. Trong mot thap ky, ong đa sang tao ra khoang 2.100 tac pham nghe thuat, bao gom khoang 860 buc tranh son dau, hau het đeu đuoc ve trong khoang thoi gian hai nam cuoi đoi. Chung bao gom tranh phong canh, tinh vat, chan dung va chan dung tu hoa, đac trung boi tong mau đam va net ve an tuong, boc đong va bieu cam đa gop phan tao nen nen tang cua nghe thuat hien đai. Van Gogh khong thanh cong ve mat thuong mai, va viec ong tu sat o tuoi 37 dien ra sau nhieu nam vat lon voi tram cam.
Sinh ra trong mot gia đinh trung luu, Van Gogh tu nho đa bat đau hoc ve, ong von nghiem tuc, it noi va hay suy nghi. Khi con tre, ong lam viec nhu mot nha kinh doanh nghe thuat, thuong xuyen di chuyen khap noi, nhung đa bi tram cam sau khi chuyen đen London. Ong danh thoi gian lam nha truyen giao Tin lanh o mien nam nuoc Bi. Ong song trong tinh trang suc khoe toi te va co đoc truoc khi bat đau ve tranh vao nam 1881, sau khi tro ve nha voi cha me. Nguoi em trai Theo đa ho tro ong ve mat tai chinh, va hai nguoi lien lac voi nhau bang thu tu. Cac tac pham ban đau cua ong, chu yeu la tranh tinh vat va mo ta nhung nguoi nong dan lao đong, co rat it dau hieu ve mau sac sac so giup phan biet voi tac pham sau nay cua ong. Nam 1886, ong chuyen đen Paris, tai đay ong đuoc gap nhieu danh hoa Hau an tuong khac, bao gom Emile Bernard va Paul Gauguin. Khi cong viec phat trien, ong đa tao ra mot cach tiep can moi đoi voi tranh tinh vat va canh quan đia phuong. Cac buc hoa cua Van Gogh ngay cang tro nen tuoi sang hon khi ong phat trien mot phong cach đa đuoc hien thuc hoa hoan toan trong thoi gian o Arles, mien nam nuoc Phap vao nam 1888. Trong giai đoan nay, ong mo rong chu đe bao gom cay o liu, canh đong lua mi va hoa huong duong.
Van Gogh mac chung roi loan tam than va chung hoang tuong, mac du lo lang ve su on đinh tinh than cua ban than, ong thuong bo be suc khoe the chat, khong an uong đieu đo va uong nhieu ruou. Tinh ban giua Van Gogh voi Gauguin cham dut sau mot cuoc cu cai khi trong con nong gian, ong đa dung dao cao cat đut mot phan tai trai cua chinh minh. Ong danh thoi gian trong nhung benh vien tam than, bao gom ca thoi gian song tai Saint-Remy. Sau khi xuat vien va chuyen đen Auberge Ravoux o Auvers-sur-Oise gan Paris, ong đa đuoc su cham soc cua bac si vi luong đong can Paul Gachet. Can benh tram cam cua ong tiep tuc keo dai, va vao ngay 27 thang 7 nam 1890, Van Gogh đuoc cho la đa tu ban vao nguc minh bang mot khau sung luc o quay Lefaucheux M1858.  Ong qua đoi hai ngay sau đo.
Van Gogh đa khong thanh cong ve mat thuong mai trong suot cuoc đoi minh, ong con bi coi la mot ke đien va mot ke that bai. Ong tro nen noi tieng sau khi tu tu va ton tai trong tri tuong tuong cua cong chung nhu mot thien tai bi hieu lam, "noi hoi tu nhung bai dien thuyet ve su đien ro va sang tao". Danh tieng cua ong bat đau phat trien vao đau the ky 20 khi cac yeu to trong phong cach hoi hoa cua ong đuoc ket hop boi Truong phai Da thu va Chu nghia bieu hien Đuc. Ong đa đat đuoc thanh cong rong rai ve mat phe binh, thuong mai va pho bien trong nhieu thap ky sau đo, ong đuoc nho đen nhu mot hoa si quan trong nhung co cuoc đoi bi tham, nguoi co tinh cach rac roi la đien hinh cho ly tuong lang man cua nguoi nghe si bi tra tan. Ngay nay, cac tac pham cua Van Gogh la mot trong nhung buc tranh đat gia nhat the gioi tung đuoc ban va di san cua ong đuoc vinh danh tai mot bao tang mang ten ong, Bao tang Van Gogh o Amsterdam, noi luu giu bo suu tap tranh va ban ve cua ong lon nhat tren the gioi.


Thu tu Nguon thong tin toan dien nhat ve Van Gogh la nhung la thu lien lac giua ong va em trai, Theo. Tinh cam ben chat cua ho, va hau het nhung gi đuoc the hien trong thu đeu la tu tuong va triet ly nghe thuat cua Vincent, chung đuoc ghi lai trong hang tram buc thu trao đoi tu nam 1872 đen nam 1890. Theo van Gogh la mot nha kinh doanh nghe thuat, cung la nguon cung cap cho anh trai minh su ho tro ve tai chinh, tinh cam, va giup tiep can voi nhung nguoi co anh huong trong boi canh nghe thuat đuong đai.

Theo giu tat ca cac buc thu đuoc Vincent gui đen, Vincent cung giu đuoc vai buc thu ong nhan đuoc. Sau khi ca hai mat, vo goa cua Theo la Johanna thu xep cho xuat ban mot so buc thu cua ho. Mot so đuoc xuat ban nam 1906 va 1913; nhung phan lon la vao nam 1914. Cac la thu cua Vincent rat hung hon va bieu cam sau đam giong nhu mot cuon "nhat ky trao tay" đuoc viet thanh tung phan nhu tu truyen . Dich gia Arnold Pomerans đa viet rang nhung buc nay nhu mot tai lieu, cho phep ho co them mot "goc nhin moi đe hieu đuoc thanh tuu nghe thuat cua Van Gogh, hiem co hoa si nao chung toi co the thau hieu đuoc đen vay".
Co hon 600 la thu đuoc Vincent gui đen Theo va khoang 40 la tu Theo đen Vincent. 22 buc gui đen em gai la Wil, 58 buc cho hoa sy Anthon van Rappard, 22 buc cho Emile Bernard cung nhu thu ca nhan cho Paul Signac, Paul Gauguin va nha phe binh Albert Aurier. Mot so đuoc minh hoa bang phac hoa. Nhieu la thu khong đe ngay thang, nhung cac nha su hoc nghe thuat đa co the đat phan lon thu theo thu tu thoi gian. Mot vai van đe ve dich va ngay thang van con, chu yeu voi nhung la thu hoi o Arles. Du Vincent viet khoang 200 buc thu bang tieng Ha Lan, Phap va Anh. Co mot khoang đut đoan la khi ong song o Paris cung voi em va khong can phai viet thu.


Tieu su = Thoi nien thieu (1853-1869) =

Vincent Willem van Gogh sinh nam 1853 tai Groot-Zundert, mot lang nho gan thanh pho Breda thuoc tinh Bac Brabant phia Nam Ha Lan. Ong la con trai cua ba Anna Cornelia Carbentus va ong Theodorus van Gogh, mot giao si cua Giao hoi cai cach Ha Lan. Van Gogh đuoc đat ten giong voi ong noi va nguoi anh ca đa chet non truoc đo mot nam. Tren thuc te, viec su dung ten Vincent la pho bien trong dong ho Van Gogh, ong noi cua hoa si cung ten la Vincent van Gogh (1789–1874), mot nguoi tot nghiep khoa than hoc tai Đai hoc Leiden va co sau nguoi con, trong đo ba nguoi lam nghe buon ban tranh, bao gom mot Vincent khac, nguoi thuong đuoc nhac đen trong cac buc thu cua Van Gogh la "chu Cent". Dong ho Van Gogh von la mot dong ho chuyen hanh nghe buon ban tranh hoac lam cac cong viec co lien quan đen nghe thuat.
Khi Van Gogh len bon thi nguoi em trai cua ong, Theodorus (Theo) ra đoi ngay 1 thang 5 nam 1857. Ong con co mot nguoi em trai khac la Cor va ba nguoi em gai la Elizabeth, Anna va Wil. Khi con be, Van Gogh la mot đua tre tram tinh, it noi va nhieu suy tu. Nam 1860 ong theo hoc o truong lang Zundert đen nam 1861 thi bat đau hoc o nha cung em gai Anna duoi su chi day cua mot nu gia su. Nam 1864, Van Gogh len Zevenbergen đe vao hoc tai mot truong noi tru, ong cam thay rat đau kho vi phai xa gia đinh va van con nhac đen noi buon nay ke ca khi đa truong thanh. Ngay 15 thang 9 nam 1866, Van Gogh vao hoc tai truong Willem II College tai thanh pho Tilburg, tai đay ong đuoc hoc ve duoi su huong dan cua Constantijn C. Huysmans, mot hoa si đa co đoi chut thanh cong o Paris. Thang 3 nam 1868, Van Gogh bat ngo bo hoc đe quay ve nha. Ve sau ong nhac lai thoi gian nay cua minh nhu mot giai đoan u toi, lanh leo va can coi.


= Buon ban tranh va truyen giao (1869-1878) =

Thang 7 nam 1869, o tuoi 16, Van Gogh bat đau nghe buon ban tranh tai cong ty Goupil & Cie o Den Haag, đen thang 6 nam 1873 ong đuoc chuyen đen lam viec tai Luan Đon. Trong thoi gian o thanh pho nay ong tro tai so 87 đuong Hackford, Brixton. Đay la thoi gian vui ve cua Van Gogh khi đa co mot so thuan loi trong viec buon ban va đa co the kiem nhieu tien hon cha minh du moi o tuoi 20, vo cua Theo sau nay đa nhan xet rang đay co le la giai đoan hanh phuc nhat trong cuoc đoi Vincent. Ong con co tinh cam voi co Eugenie Loyer, con gai cua ba chu nha tro nhung khi Van Gogh bay to tinh cam voi co thi lai bi Eugenie tu choi voi ly do co đa hen ho voi mot nguoi khac. Vincent van Gogh tu đay bat đau tro nen co đoc va sung đao.
Sau khi đuoc bo va chu gui đen Paris, Van Gogh bat đau bieu lo su khong hai long voi viec coi nghe thuat chi la nhung mon hang va boc lo quan điem cua minh voi khach hang. Vi the đen ngay 1 thang 4 nam 1876, Van Gogh quyet đinh cham dut cong viec buon ban tranh cua minh.
Tinh cam ton giao cua Van Gogh bat đau phat trien toi muc, ong nghi rang minh đa tim đuoc thien huong thuc su cho cuoc đoi, ong tro lai Anh lam viec khong cong, đau tien la giao vien thay the tai mot truong noi tru nho nhin ra cang Ramsgate noi ong đa thuc hien vai buc ky hoa. Sau khi ngoi truong chuyen ve Isleworth, Middlesex, Vincent cung chuyen đi cung nhung roi nhanh chong bo nghe giao vien đe tro thanh tro ta cho mot giao si cua Phong trao Giam Ly voi muc đich đua sach phuc am đen khap noi.
Giang sinh nam 1876, Van Gogh tro ve nha va lam viec cho mot hieu sach o Dordrecht trong vong sau thang, ong danh phan lon thoi gian đe ve nguech ngoac hoac dich Kinh thanh sang tieng Anh, tieng Phap va tieng Đuc. Ban cung phong cua Vincent trong thoi ky nay la mot giao vien tre ten la Gorlitz, ong  nhan xet rang Vincent an uong rat đam bac va thuong thich an chay. Trong mot co gang giup đo nguyen vong tro thanh muc su cua Van Gogh, gia đinh ong gui Van Gogh toi Amsterdam thang 5 nam 1877. Tai thanh pho nay ong song cung nguoi chu Jan van Gogh, mot pho đo đoc hai quan, đe hoc on thi vao khoa Than hoc duoi su huong dan cua Johannes Stricker, mot nha than hoc co tieng tam. Tuy vay Vincent van truot ki thi đau vao va ong roi khoi nha chu Jan vao thang 7 nam 1878 đe hoc mot khoa ba thang tai truong truyen giao đao Tin Lanh (Vlaamsche Opleidingsschool) tai Laeken, gan Brussels.


= Borinage va Brussels (1879-1880) =

Thang 1 nam 1879, Van Gogh đuoc giao chuc vu nguoi truyen giao tam thoi tai mot lang o Petit Wasmes thuoc vung mo than Borinage cua Bi voi nhiem vu đem lai niem tin ton giao cho nhung nguoi co le la bat hanh va tuyet vong nhat chau Au. Vincent đa lua chon cuoc song giong nhu nhung con chien đe chia se su kho khan voi ho, ong ngu tren chiec nem rom trong mot tup leu nho phia sau can nha cua nguoi lam banh my đa cho ong ta tuc. Tuy vay nhung nguoi quan ly giao phan cuoi cung lai thai hoi ong vi ly do "ha thap pham cach cua mot giao si" vi đa chon cach song ngheo kho nhu vay.
Van Gogh chuyen ve Brussels roi lai đen lang Cuesmes o Borinage truoc khi phai quay ve "nha" o Etten duoi suc ep cua gia đinh. Ong o đay cho đen thang 3 nam 1880. Trong thoi gian nay nhieu mau thuan đa nay sinh giua Vincent va cha, tham chi ong bi yeu cau phai vao mot nha thuong đien tai Geel boi chinh cha minh. Cuoi cung Vincent phai tron ve Cuesmes noi ong tro trong gia đinh nguoi tho mo Charles Decrucq cho đen thang 10. Cang ngay ong cang cam thay hung thu voi nhung con nguoi binh thuong va canh vat xung quanh minh va bat đau ghi lai nhung hinh anh đo bang nhung buc ve.
Nam 1880, theo loi đe nghi cua nguoi em trai Theo, Vincent bat đau theo đuoi su nghiep hoi hoa mot cach nghiem chinh. Mua thu nam 1880, ong đen Bruxelles đe theo hoc hoa si Ha Lan noi tieng Willem Roelofs, nguoi đa thuyet phuc Van Gogh thi vao Truong my thuat Hoang gia. Tai đo ong khong chi đuoc hoc ve giai phau, ma con biet them nhung quy tac chuan trong viec dung hinh va phoi canh.


Su nghiep = Etten (1881) =
Thang 4 nam 1881, Van Gogh toi song tai vung đong que cung gia đinh o Etten va tiep tuc ve, ong thuong lay nhung nguoi hang xom lam mau cho minh. Trong suot mua he, hoa si danh phan lon thoi gian đi dao va noi chuyen voi nguoi chi ho Kee Vos-Stricker va Johannes Stricker. Kee hon Vincent bay tuoi va đa co mot đua con trai tam tuoi, tuy vay ong van tim cach cau hon va bi tu choi thang thung: "Khong, khong bao gio, khong bao gio" (tieng Ha Lan: niet, nooit, nimmer). Cuoi nam 1881 ong đen Amsterdam đe xin gap Kee nhung mot lan nua bi tu choi. Trong tuyet vong, nguoi hoa si đa gio ban tay trai ho len ngon lua đen va noi: "Hay cho toi nhin thay co ay chi trong thoi gian toi co the đe tay tren ngon lua nay". Bo cua Van Gogh va ca Stricker phan đoi quyet liet y đinh cuoi Kee cua ong va quyet đinh cat tro giup tai chinh. Đen Giang Sinh thi hoa si quyet đinh roi nha đi Den Haag.


= Drenthe va Den Haag (1882–1883) =

Thang 1 nam 1882, Van Gogh đen Den Haag va song voi nguoi ho hang Anton Mauve, mot hoa si va cung la nguoi khuyen khich Vincent tiep tuc theo đuoi su nghiep cam co. Tuy vay quan he cua hai nguoi nhanh chong tro nen lanh nhat, co le boi Mauve phat hien ra viec Vincent co qua lai nhu vo chong voi mot co gai điem nghien ruou ten la Clasina Maria Hoornik (thuong đuoc biet đen voi ten Sien). Sien đa co mot đua con gai 5 tuoi va co cung đang mang thai trong luc lam quen voi Vincent. Ngay 2 thang 7, Sien sinh them mot be trai lay ten la Willem. Khi cha cua Van Gogh phat hien ra moi quan he nay, ong đa lien tuc gay suc ep buoc con minh phai bo co gai điem va hai con cua co ta. Tuy vay nguoi hoa si van tiep tuc song voi Sien.
Mot nguoi chu khac cua Van Gogh la Cornelis, cung la mot nha buon tranh, đa đat cua ong 20 buc ve mau nuoc ve Den Haag, chung đuoc hoan thanh vao cuoi thang 5. Thang 6 nam 1883, Van Gogh phai nam vien ba tuan vi mac benh lau. Đen mua he, ong bat đau chuyen sang sang tac bang son dau.
Mua thu nam 1883, sau mot nam chung song voi Sien, Van Gogh bo co va hai đua tre. Co the vi thieu tien nen Sien buoc phai quay ve voi nghe mai dam, cuoc song cua hai nguoi tro nen it hanh phuc hon va Vincent cam thay no khong the phu hop cho su phat trien ve mat nghe thuat cua minh. Sau khi ong bo đi, Sien trao đua con gai cho me co, con cau be Willem đuoc gui cho anh trai Sien, con ban than co roi đen Delft va sau đo la Antwerp. Sau nay, Willem con nho đuoc rang trong lan cau đuoc tham me o Rotterdam nam len 12 tuoi, la khi bac cua cau co khuyen Sien lay chong đe Willem co cha, me cau đa tra loi rang: "Nhung em biet cha cua no la ai. Cha cua no la mot hoa si em tung chung song cach đay gan 20 nam o Den Haag. Ten anh ay la Van Gogh". Nam 1904, Sien gieo minh xuong song Scheldt tu van.
Sau khi roi Den Haag, Van Gogh chuyen toi tinh Drenthe o phia Bac Ha Lan, ong song mot minh o đay đen thang 12 thi chuyen ve song voi bo me luc nay đang o Nuenen, Bac Brabant.


= Nuenen (1883–1885) =

Tai Nuenen, Van Gogh tap trung het suc luc vao viec sang tac. Mua thu nam 1884, con mot nguoi hang xom cua hoa si la Margot Begemann, mot co gai hon Vincent toi 10 tuoi, đa phai long ong va Vincent cung đap lai tinh cam nay. Hai nguoi đa hua hon voi nhau nhung chiu su phan đoi cua ca hai gia đinh. Sau đo Margot co tu tu bang strychnine va Van Gogh phai voi đua co đen benh vien.
Ngay 26 thang 3 nam 1885, cha cua Van Gogh qua đoi sau mot con đot quy, cai chet nay đa gay ra noi buon sau sac trong long hoa si. Cung luc đo, gioi nghe thuat o Paris lan đau tien đa quan tam toi cac tac pham cua Van Gogh, va cung trong mua xuan nam 1885 ong đa hoan thanh tac pham đuoc coi la sang tac chinh đau tay cua ong, buc Nhung nguoi an khoai (tieng Ha Lan: De Aardappeleters). Thang 8 cung nam, cac tac pham cua Van Gogh lan đau tien đuoc trien lam tai Den Haag. Thang 9, ong bi buoc toi đa lam mot trong nhung nguoi mau cua minh co thai, mac du ve sau nguoi nay đa thua nhan cha cua đua tre khong phai la Van Gogh nhung vi giao si cua lang đa cam dan lang khong đuoc tiep tuc lam mau cho Van Gogh.
Trong thoi gian o Nuenen, mau sac ua thich cua Van Gogh la cac tong mau đat, đac biet la mau nau toi, chua thay đuoc cach dung mau tuoi sang, ma se xuat hien o cac tac pham xuat sac nhat cua ong sau nay. Khi Vincent phan nan voi Theo vi cho rang em trai đa khong lam het suc đe co the ban tranh cua minh o Paris, Theo đa tra loi rang cac tac pham cua Van Gogh qua u toi va nam ngoai phong cach pho bien thoi đo la cac buc hoa tuoi vui cua cac hoa si theo truong phai An tuong. Lam viec hai nam o Nueen, ong đa sang tac rat nhieu buc ve va mau nuoc, ngoai ra con co gan 200 buc hoa hoan chinh.


= Antwerp (1885–1886) =
Thang 11 nam 1885, Van Gogh chuyen toi Antwerp va thue mot can buong nho phia tren mot cua hieu ban tranh o pho Rue des Images. Thoi gian nay, ong co rat it tien va an uong đam bac, ong danh phan lon so tien Theo gui cho đe mua vat lieu sang tac va tra tien cho nguoi mau. Banh my, ca phe va thuoc la la nhung thu Vincent dung thuong xuyen nhat. Thang 2 nam 1886, Van Gogh viet thu cho Theo ke lai chuyen ong nho minh đuoc an thit nong lan cuoi la tu thang 5 nam truoc đo va ham rang cua hoa si bat đau yeu dan gay ra nhieu đau đon.
Ngoai thoi gian sang tac, Van Gogh nghien cuu them ve ly thuyet mau sac va đi chiem nguong cac tac pham tai bao tang thanh pho, đac biet la cac buc tranh cua Peter Paul Rubens, nhung tac pham đa khich le hoa si trong viec dung cac mau sac tuoi sang hon nhu mau son, mau xanh co ban va mau xanh luc. Ong cung mua mot so buc tranh khac go cua Nhat Ban (Ukiyo-e) va su dung no lam nen cho mot so tac pham cua minh. Trong thoi gian nay ong cung bat đau nghien ruou absinthe va con phai chua benh (rat co the la giang mai) duoi su đieu tri cua bac si Cavenaile.
Thang 1 nam 1886, Van Gogh trung tuyen vao Truong My thuat Antwerp (Ecole des Beaux-Arts d'Anvers). Trong phan lon thang 2 tiep theo ong bi om, phan lon la do lao luc, an uong kem va hut qua nhieu thuoc.


= Paris (1886–1888) =

Thang 3 nam 1886, Van Gogh chuyen toi Paris đe hoc tai xuong ve cua Fernand Cormon. Ban đau ong va Theo o tai đuong Rue Laval trong khu đoi Montmartre. Đen thang 6 thi hai anh em chuyen ve mot can ho rong hon o so 54 pho Rue Lepic, nam o phia tren đoi. Vi thoi gian nay hai anh em o gan nhau, cac buc thu lien lac giua hai nguoi khong con va nguoi ta khong biet ro ve nhung hoat đong trong thoi gian ong o Paris.
Vincent lam viec vai thang trong xuong ve cua Cormon noi ong thuong tiep xuc voi hoa si nguoi Uc John Peter Russell cung nhu hai hoa si nguoi Phap la Emile Bernard va đac biet la Henri de Toulouse-Lautrec.
Trong thoi gian nay o Paris, khong kho đe chiem nguong va nghien cuu tac pham cua cac hoa si theo truong phai An tuong. Vi du nam 1886, hai trien lam lon cua cac hoa si tien phong trong truong phai nay đa đuoc to chuc o thu đo nuoc Phap, đo la Trien lam lan thu 8 va cuoi cung cua cac hoa si An tuong va Trien lam cua cac hoa si đoc lap (Artistes Independants). Trong hai cuoc trung bay nay, lan đau tien chu nghia Tan an tuong (Neo-Impressionism) ra mat cong chung voi cac buc tranh cua Georges Seurat va Paul Signac. Ban than Theo van Gogh cung buon ban rat nhieu buc tranh thuoc truong phai An tuong cua cac hoa si noi danh nhu Claude Monet, Alfred Sisley, Edgar Degas va Camille Pissarro, tuy vay Vincent ro rang la gap kho khan trong viec nam bat tinh than cua cac tac pham đang đuoc ua chuong nay. Bat đau co nhung mau thuan giua hai anh em va đen cuoi nam 1886 thi hai nguoi bat đau song rieng nhung roi lai nhanh chong lam lanh vao mua xuan nam 1887.
Sau đo Van Gogh đen Asnieres va lam quen voi Paul Signac. Tai đay Vincent cung nguoi ban cua ong la Emile Bernard đa thu nghiem mot so buc tranh theo truong phai Điem hoa ("pointille").
Thang 11 nam 1887, Theo va Vincent đa gap va ket ban voi hoa si Paul Gauguin, nguoi vua moi quay lai Paris sau thoi gian song o nuoc ngoai. Cuoi nam nay, Van Gogh đa to chuc mot buoi trien lam chung voi Bernard, Anquetin va Toulouse-Lautrec o nha hang Restaurant du Chalet tren đoi Montmartre. Tai buoi trien lam nay, Bernard va Anquetin đa ban đuoc cac tac pham đau tien, con Vincent thi trao đoi đuoc tac pham voi Gauguin, nguoi ngay sau đo đa roi đi Pont-Aven.
Thang 2 nam 1888, cuoi cung Van Gogh cung cam thay chan ngan cuoc song o Paris, ong roi Kinh đo Anh sang sau khi đa hoan thanh hon 200 buc hoa trong 2 nam o đay. Chi vai gio truoc khi roi thanh pho, ong cung Theo đa co chuyen tham lan đau tien va cung la duy nhat đen nha cua hoa si Seurat.


= Arles (thang 2 nam 1888–thang 5 nam 1889) =
Ngay 21 thang 2 nam 1888, Van Gogh đen Arles. Trong hai thang, ong lam viec cung hoa si nguoi Đan Mach Christian Mourier-Petersen. Ngay 1 thang 5, hoa si ky hop đong thue mot can ho bon buong voi gia 15 franc mot thang (tuong đuong 294,5$ theo thoi gia nam 2020) nam ben phai cua Nha Vang tai so 2 Quang truong Lamartine. Thang 6, Van Gogh đi tham thi tran ven bien Saintes-Maries-de-la-Mer. Tai đay ong nhan day ve cho mot si quan ten la Paul-Eugene Milliet, nguoi sau đo cung tro thanh ban cua hoa si. Tu thang 8, ong bat đau sang tac ve đe tai hoa huong duong.
Ngay 23 thang 10, Gauguin đen Arles theo loi moi cua Van Gogh. Trong suot thang 11 hai hoa si lam viec cung nhau, cung trong thang nay Van Gogh đa sang tac buc tranh noi tieng Canh đong nho đo. Thang 12 ca hai hoa si đi tham Montpellier va chiem nguong cac tac pham cua Courbet va Delacroix trong bao tang Musee Fabre. Tuy nhien sau đo tinh ban cua hai nguoi tro nen xau đi vi nhung xung đot ve nghe thuat. Van Gogh so rang Gauguin se roi bo ong, cang thang len đen đinh điem vao ngay 23 thang 12 nam 1888 khi Vincent đuoi theo Gauguin voi mot luoi dao cao trong tay va sau đo lai tu cat phan duoi tai trai cua chinh minh, goi no vao mot to bao, đua cho co gai điem Rachel o nha tho trong vung va yeu cau co nay giu can than. Cuoi cung thi Gauguin van roi Arles va khong bao gio gap lai Van Gogh mot lan nua. Vincent phai nhap vien trong tinh trang nguy kich, ong ngay lap tuc đuoc Theo đen tham nom. Thang 1 nam 1889, Van Gogh tro lai "Nha Vang" nhung lien tuc phai đen benh vien vi gap ao giac, ong con mac chung hoang tuong khi nghi minh bi đau đoc. Đen thang 3, sau khi nhan đuoc yeu cau tu nhung nguoi hang xom, canh sat đa quyet đinh đong cua ngoi nha cua Van Gogh. Đen thang 4 thi ong don ve can phong cua bac si Felix Rey sau khi nhung tran lut lam hu hai cac tac pham cua ong. Bac si Felix Rey cho rang Van Gogh bi chung đong kinh mot phan do uong qua nhieu ca phe va ruou, lai an it thuc an. Ong đa ke thuoc an than giam đau va khuyen Van Gogh uong ruou cinchona co chua chiet xuat ky ninh.
Tuy nhien, theo ba Bernadette Murphy – tac gia quyen "Van Gogh's War: The True Story". Ba đa tim ra buc ve cua bac si Felix Rey trong mot kho luu tru o California. No nam trong đong giay to cua tieu thuyet gia Irving Stone - nguoi đa trao đoi thu tu voi bac si Rey nam 1930. Bon nam sau, tac gia Stone đa xuat ban cuon tu truyen hu cau Lust for Life, trong đo dien vien Kirk Douglas vao vai Van Gogh. Ba đa tim đuoc mot buc thu trong đo co cac hinh ve tai trai cua Van Gogh truoc va sau khi ong tu cat tai minh. Nguoi ve chinh la bac si Felix Rey, nguoi đa đieu tri vet thuong cho danh hoa trong benh vien. Hinh ve la đuong net phac hoa hinh dang tai cua Van Gogh tren to giay ke đon thuoc. Hinh thu nhat ve cai tai con nguyen ven. Hinh thu hai cho thay cai tai chi con lai mot mau nho phia duoi. Vay la danh hoa đa xeo gan nhu toan bo tai, chu khong chi mot mau.


= Saint-Remy (thang 5 nam 1889–thang 5 nam 1890) =

Ngay 8 thang 5 nam 1889 Van Gogh phai nhap vien tai benh vien tam than Saint-Paul-de-Mausole nam trong mot tu vien cu o Saint Remy de Provence khong xa Arles. Tu vien nam cach biet voi thi tran va o giua nhung canh đong ngo, nho va o liu. Theo van Gogh sap xep cho anh trai co hai buong nho trong benh vien, mot buong danh rieng lam xuong ve. Trong thoi gian chua tri tai đay, phong kham va khu vuon cua benh vien đa tro thanh nhung đe tai chinh cua hoa si. Mot so tac pham cua Van Gogh trong thoi ky nay co đac trung la cac xoay oc, tieu bieu la buc tranh noi tieng Đem đay sao. Trong thang 9, hoa si thuc hien hai phien ban moi cua buc Phong ngu o Arles va đen thang 2 nam 1890 thi ong ve bon buc chan dung co ten L'Arlesienne (Nguoi Arles, chi ba Ginoux), dua tren nhung phac thao bang chi than cua Gauguin.
Thang 1 nam 1890, tac pham cua Van Gogh đuoc Albert Aurier ca ngoi tai tren tap chi Mercure de France, nha phe binh nay đa goi Vincent la mot thien tai. Trong thang 2, Van Gogh đuoc nhom Les XX, mot tap hop cac hoa si tien phong o Brussels, moi tham gia trien lam tranh thuong nien cua nhom. Sau đo, khi tranh cua Van Gogh đuoc trung bay trong trien lam cua nhom Nghe si Đoc lap (Les Artistes Independants) o Paris, Monet đa nhan xet rang tac pham cua Vincent la tuyet voi nhat trong ca trien lam.


= Auvers-sur-Oise (thang 5 đen thang 7 nam 1890) =

Thang 5 nam 1890, Van Gogh roi benh vien va đen tri lieu voi bac si Paul Gachet o Auvers-sur-Oise, nam gan Paris, noi ong co the o gan hon voi em trai Theo. Bac si Gachet đuoc Camille Pissarro gioi thieu cho anh em Van Gogh vi truoc đo ong nay đa tung chua cho mot so hoa si va ban than cung la mot hoa si nghiep du. An tuong đau tien cua Vincent ve Gachet la "ong ta trong con om yeu hon ca toi". Sau đo Van Gogh đa ve hai buc chan dung bac si bang mau dau, mot buc khac khac axit, ca ba buc đeu mieu ta Gachet trong mot tu the u sau. Trong tuan cuoi o Saint-Remy, Van Gogh lai nho lai nhung ky niem o phuong Bac va mot so trong khoang 70 buc tranh ong ve trong 70 ngay o Auvers-sur-Oise, nhu buc Nha tho o Auvers đa goi đen nhung phong canh o phuong Bac.
Tinh trang benh ly cua Van Gogh ngay cang tram trong, ngay 27 thang 7 nam 1890, o tuoi 37, nguoi hoa si đa buoc ra canh đong va tu ban vao nguc bang mot khau sung luc. Khong nhan ra rang minh đa bi thuong nang, Vincent quay tro lai hoan thanh buc tranh Chan dung Adeline Ravoux, va đo cung chinh la buc tranh cuoi cung trong su nghiep hoi hoa cua ong. Hai ngay sau (tuc ngay 29 thang 7 nam 1890) ong qua đoi tren giuong ngu, cau cuoi cung ma Theo nghe đuoc tu mieng anh trai minh la:

"La tristesse durera toujours" - "Noi buon se keo dai mai mai"
Vincent đuoc chon tai nghia trang cua vung Auvers-sur-Oise. Khong lau sau cai chet cua anh trai, Theo cung nhap vien vi bi đong kinh, ong mat ngay 25 thang 1 nam 1891 tai Utrecht, chi 6 thang sau cai chet cua Vincent. Nam 1914, Theo đuoc cai tang ve ben canh nguoi anh trai yeu quy cua ong.


Phong cach va tac pham = Phat trien thien huong nghe thuat =

Van Gogh đa ve va to mau nuoc tu khi con ngoi tren ghe nha truong, nhung chi mot vai buc tranh thoi gian nay con ton tai va cung khong chac chan ve tac gia. Khi ong bat đau nghiep ve khi đa lon, ong bat đau o cap tieu hoc. Vao đau nam 1882, chu cua ong, Cornelis Marinus, chu mot phong trung bay nghe thuat đuong đai noi tieng o Amsterdam, đa yeu cau co mot buc tranh ve La Hay. Tac pham cua Van Gogh khong đat đuoc mong đoi. Marinus đa uy nhiem Van Gogh lan thu hai, chi ro van đe rat chi tiet, nhung lai phai that vong voi ket qua. Van Gogh đa kien tri; ong đa thu nghiem anh sang trong studio cua minh bang cac thay đoi cua chop va thu voi cac chat lieu ve khac nhau. Trong hon mot nam, ong chi lam viec tren nhung đon hinh mau – nghien cuu rat ti mi voi mau đen va trang. Thoi điem đo, cac buc ve cua ong đa bi chi trich. Sau nay, chung đa đuoc cong nhan la nhung kiet tac đau tien.

Vao thang 8 nam 1882, em trai Theo đa cho ong tien đe mua chat lieu đe co the ve ngoai troi (en-plein-air). Vincent đa viet rang bay gio anh co the "tiep tuc ve voi nghi luc moi"  Tu đau nam 1883, ong lam viec tren cac sang tac đa hinh mau. Ong đa chup anh lai mot so buc, nhung khi em trai cua ong nhan xet rang chung thieu su song đong va tuoi tan, ong đa tu huy chung va chuyen sang son dau. Van Gogh đa chuyen sang cac hoa sy noi tieng cua truong phai Hague nhu Weissenbruch va Blommers, va nhan đuoc nhung loi khuyen ve ky thuat tu ho. Ong cung hoc hoi tu cac hoa si nhu De Bock va Van der Weele, ca hai đeu la the he thu hai cua truong phai Hague . Khi ong chuyen đen Nuenen sau thoi gian o Drenthe, ong bat đau mot so buc tranh lon nhung cung huy hau het trong so chung. Nhung nguoi an khoai (The Potatto Eaters) va ban ve đi kem la nhung gi duy nhat con sot lai. Sau chuyen vieng tham Rijksmuseum, Van Gogh đa viet ve su nguong mo cua ong đoi voi nhung net đanh but nhanh, tinh te cua cac Bac thay Ha Lan, đac biet la Rembrandt va Frans Hals. Ong biet rang nhieu loi cua ong la do thieu kinh nghiem va chuyen mon ky thuat , vi vay vao thang 11 nam 1885 ong sang Antwerp va sau đo la Paris đe hoc hoi va phat trien ky nang cua minh .Theo đa phe binh Nhung nguoi an khoai vi bang mau toi cua no, ong nghi no khong phu hop voi mot phong cach hien đai. Trong thoi gian luu lai cua Van Gogh o Paris giua nam 1886 va nam 1887, ong đa co gang lam chu mot bang mau moi, sang hon. Chan dung cua ong ve Pere Tanguy (1887) cho thay su thanh cong cua ong voi bang mau sang hon, va la dau hieu cua mot phong cach ca nhan đang phat trien . Bai luan cua Charles Blanc ve mau sac đa lam ong quan tam rat nhieu, va ong đa lam viec voi mau sac bo sung. Van Gogh tin rang tac đong cua mau sac đa vuot qua cac mo ta binh thuong; ong noi rang "mau sac tu no đa the hien mot cai gi đo" . Theo Hughes, Van Gogh đa nhan ra mau sac co "gia tri ve tam ly va đao đuc", nhu đuoc minh hoa trong nhung mau đo tuoi va mau xanh la cay cua buc Quan ca phe đem (The Night Cafe), mot tac pham ma ong muon "the hien su đam me ghe gom cua nhan loai". Mau vang co y nghia nhieu nhat đoi voi ong, boi vi no tuong trung cho chan ly cam xuc. Ong su dung mau vang nhu la mot bieu tuong cho anh sang mat troi, cuoc song, va Chua.
Van Gogh đa co gang đe tro thanh mot hoa si ve cuoc song va thien nhien o nong thon, va trong suot mua he đau tien cua ong o Arles, ong đa su dung bang mau moi đe ve canh quan va cuoc song nong thon truyen thong . Ong co niem tin rang co mot suc manh ton tai đang  sau thien nhien đa khien ong co gang đe co mot cam giac ve suc manh đo, cung nhu vay doi voi tinh tuy cua thien nhien trong nghe thuat cua minh, đoi khi thong qua viec su dung cac bieu tuong  Nhung dien giai cua ong ve Nguoi gieo hat (The Sower), mot ban sao tranh cua Jean-Francois Millet, phan anh niem tin ton giao cua Van Gogh: nguoi gieo hat nhu Chua Gie-su gieo su song duoi anh mat troi nong bong  Đay la nhung chu đe va hoa tiet ma ong thuong quay tro lai đe tai su dung va phat trien. Nhung buc tranh hoa cua ong chua đay bieu tuong, nhung thay vi su dung bieu tuong Thien chua giao truyen thong, ong tu tao ra nhung bieu tuong cua minh, đo la cuoc song duoi anh mat troi va cong viec la mot du ngon ve cuoc đoi. Hoi o Arles, ong đa co đuoc su tu tin sau khi ve hoa mua xuan va hoc cach nam bat anh sang mat troi, ong đa san sang đe ve Nguoi gieo hat.
Van Gogh o trong cai ma ong goi la "lop phu cua thuc tai", va phe binh nhung tac pham cach đieu qua muc . Ong đa viet sau nay rang su truu tuong trong buc Đem đay sao đa đi qua xa, con hien thuc thi "lui ve sau qua nhieu". Hughes mo ta buc tranh nhu la mot khoanh khac cuc ky ngay ngat ve thi giac: cac ngoi sao đang o trong mot xoay tuyet voi, co the lam ta goi nho lai con song than Hokusai, su chuyen đong tren troi cao đuoc phan chieu boi su chuyen đong cua cay bach tren mat đat ben duoi, va tam nhin cua hoa si đa đuoc "dich thanh mot lop son day, manh me".

Giua nam 1885 va cai chet cua ong vao nam 1890, Van Gogh duong nhu đang xay dung mot oeurve (mot bo cac tac pham), đo se la mot bo suu tap phan anh cai nhin ca nhan cua ong va co the thanh cong ve mat thuong mai. Ong bi anh huong boi đinh nghia cua Blanc ve phong cach, rang mot buc tranh đich thuc yeu cau su dung toi uu mau sac, phoi canh va cac net đanh but. Van Gogh đa ap dung tu "co muc đich" đoi voi nhung buc tranh ma ong nghi ong đa lam chu đuoc, trai nguoc voi nhung gi ong nghi la nghien cuu hay thu nghiem . Ong đa ve rat nhieu nhung thu nghiem nhu vay, hau het la đuoc giu lai, mot so thi huy nhu cac thi nghiem ve mau sac hoac lam qua tang cho ban be . Tac pham cua Arles gop phan đang ke cho oeurve cua ong: nhung tac pham ma ong cho la quan trong nhat tu ​​luc đo la Nguoi gieo hat, Quan ca phe đem, Ki uc vuon o Etten (Memory of the Garden in Etten) va Đem đay sao. Voi nhung luong lon net co, nhung điem nhin sang tao, mau sac, đuong vien va thiet ke, nhung buc tranh nay đai dien cho phong cach ma ong đa tim kiem .


= Cac loat tac pham chinh =
Su phat trien ve phong cach cua Van Gogh thuong lien quan đen nhung khoang thoi gian ong song o nhung noi khac nhau tren khap chau Au. Ong co khuynh huong đam minh trong van hoa đia phuong va đieu kien anh sang, mac du ong van giu mot cai nhin ca nhan rat cao. Con đuong thang tien cua ong voi tu cach la mot hoa si rat cham chap, ong cung tu nhan thuc đuoc nhung han che cua minh. Ong thuong xuyen ve nha, co the đe tim ra nhung kich thich thi giac moi, va tiep tuc phat trien ky nang cua minh . Nha su hoc nghe thuat Melissa McQuillan tin rang nhung lan di chuyen nay cung phan anh nhung thay đoi ve phong cach sau nay. Va Van Gogh cung dung nhung lan di chuyen nay nay đe tranh xung đot va cung nhu mot hinh thuc đau tranh khi Van Gogh-mot hoa si mo mong va ly tuong hoa cuoc song lai phai đoi mat voi su thuc nghiet nga cua no.


 Chan dung  Nhung buc chan dung đa cho Van Gogh co hoi tot nhat đe kiem thu nhap. Ong tin rang tranh chan dung la "thu duy nhat trong cac buc tranh lam toi cam đong sau sac va cho toi cam giac ve vo tan" . Ong viet cho chi gai minh rang ong muon ve chan dung ma se truong ton, va ong se su dung mau sac đe nam bat cam xuc va tinh cach cua ho hon la ve ta thuc nhu chup anh Nhung nguoi than can nhat voi Van Gogh hau nhu khong co mat trong loat tranh chan dung cua ong; ong hiem khi ve Theo, Van Rappard hoac Bernard. Nhung buc chan dung cua me ong la ve tu anh chup .

Vao thang 12 nam 1888, ong đa ve buc La Berceuse - mot hinh mau ma ong cho la tot nhu nhung bong hoa huong duong ong tung ve. Buc tranh co khong dung nhieu mau, nhung net co khac nhau va cac đuong net đon gian  No duong nhu la đinh cao trong loat chan dung cua gia đinh Roulin hoan thanh tai Arles giua thang muoi mot va thang muoi hai. Cac buc chan dung cho thay mot su thay đoi trong phong cach tu nhung net co mem, bi kiem soat va ngay ca be mat buc Chan dung cua nguoi đua thu đen phong cach cuong phong, be mat tho rap, nhung net co rong va su dung dao bang mau trong buc Ba Roulin voi em be (Madame Roulin with Baby) 


 Chan dung tu hoa  Van Gogh đa tao ra hon 43 buc chan dung tu hoa trong khoang thoi gian tu 1885 đen 1889. Chung thuong đuoc hoan thanh theo chuoi, chang han nhu nhung buc ve o Paris vao giua nam 1887, va tiep tuc nhu vay cho đen mot thoi gian ngan truoc khi ong mat  Noi chung, nhung buc chan dung la nhung nghien cuu, thu nghiem cua ong. Chung đuoc thuc hien o nhung giai đoan ma ong huong noi, khong muon tiep xuc voi nguoi khac, hoac khi thieu cac hinh mau, vay nen ong tu hoa ban than.
Chan dung tu hoa phan anh muc đo tu-xet-minh cao bat thuong. Thuong thi chung đuoc dung đe đanh dau nhung giai đoan quan trong trong cuoc đoi cua ong, vi du nhu loat tranh Paris vao giua nam 1887 đuoc ve vao khi ong moi biet đen Claude Monet, Paul Cezanne va Signac. Trong buc Chan dung tu hoa voi mu ni xam (Self-Portrait with Grey Felt Hat) cac lop son lon con tran ra ngoai tam voan (canvas). Đo la mot trong nhung buc chan dung tu noi tieng nhat cua ong trong thoi ky đo, "voi nhung cu đanh co nhip nhang đuoc đong bo mot cach tuyet voi, va hao quang ki la xuat phat tu cac tac pham Tan-An tuong chinh la cai ma Van Gogh tu goi la 'co muc đich' "
Chi can nhin cac buc chan dung nay, đa co the đoan đuoc thuc trang va tham chi la ca tuong lai cua ong (Nhan tuong hoc). Tinh trang tinh than va the chat cua Van Gogh thuong đuoc hien ro rang qua cac buc ve; ong co the xuat hien duoi mot tao hinh kha bu xu, voi bo rau khong đuoc cao hoac cham soc, đoi mat sau hoam, ham duoi yeu, hoac bi mat rang. Đoi khi lai co nhung buc cho thay ong voi lan moi đay đu, khuon mat dai hoac hop so noi len, hoac trong gai goc, đo la cac dau hieu canh bao điem du. Toc cua ong co the la mau đo thong thuong, hoac vao mot vai thoi điem la mau tro.

Cai nhin cua Van Gogh it khi huong vao nguoi xem. Cac buc chan dung đeu phong phu, đa dang ve cuong đo va sac đo, đac biet trong nhung buc ve sau thang 12 nam 1888, mau sac song đong đa lam noi bat lan da xanh xao cua ong. Mot so buc mo ta đi kem cung bo rau, mot so khac khong co. Đoi khi ta co the đuoc nhin thay bang gac trong cac buc chan dung đuoc thuc hien ngay sau khi ong cat tai. Chi co mot vai buc ong khac hoa minh nhu mot hoa si . Nhung buc ve tai Saint-Remy đuoc thuc hien theo huong ben đoi dien voi ben tai bi bang bo, đo la ong ve minh phan chieu qua tam guong .


 Nhung bong hoa  Van Gogh đa ve nhieu tranh phong canh voi hoa, co the đen hoa hong, hoa violet, hoa dien vi va hoa huong duong. Mot so phan anh su quan tam cua ong bang ngon ngu cua mau sac, va cung tuong tu nhu tranh ukiyo-e cua Nhat . Co hai chuoi tranh ve hoa huong duong đang dan tan. Chuoi tranh đau tien đuoc thuc hien o Paris vao nam 1887 va ve nhung bong hoa nam tren mat đat. Tap thu hai đuoc hoan thanh mot nam sau o Arles, ve bo hoa trong binh đat trong anh nang buoi sang som . Theo Phong tranh Quoc gia London, ca hai đeu đuoc ve bang mot lop son rat day (Impasto), goi len "be mat cua rat nhieu đau hat".
Trong nhung loat tranh nay, Van Gogh khong tinh toan truoc se ve gi vi moi quan tam binh thuong cua ong khi son cac buc tranh cua ong la chu quan va cam xuc. Rat hiem tranh trong loat tranh nay nham muc đich the hien ky thuat va phuong phap cua ong voi Gauguin, mot hoa si sap toi tham. Nhung buc tranh nam 1888 đuoc tao ra trong mot thoi ky lac quan hiem co cua nghe si. Vincent đa viet cho Theo vao thang 8 nam 1888, "Anh đang vui ve ve buc tranh cua mot nguoi Mac-xay (Marseille) an bouillabaisse (mot mon sup), đieu đo se khong lam em ngac nhien neu đo la cau hoi ve viec ve nhung bong hoa huong duong lon... Neu anh thuc hien ke hoach nay, co the se co mot ta hoac mot loat tranh nhu vay. Tat ca se la mot ban giao huong cua mau xanh lam va mau vang. Anh đa ve chung suot ca nhung buoi sang nay, tu luc mat troi moc. Vi hoa se heo nhanh chong nen van đe la phai lam toan bo viec trong mot lan duy nhat. " 

Cac tranh hoa huong duong đuoc ve đe trang tri cac buc tuong trong chuan bi cho chuyen tham cua Gauguin, va Van Gogh đat mot so tac pham xung quanh phong khach cua Nha tiep khach mau Vang o Arles. Gauguin đa rat an tuong va sau đo mua lai hai phien ban o Paris. Sau khi Gauguin ra ve, Van Gogh đa tuong tuong hai phien ban chinh cua hoa huong duong nhu hai ben cua La Berceuse va đua chung vao trien lam Les XX tai Brussels. Ngay nay, nhung tac pham chinh cua bo tranh la mot trong nhung tac pham noi tieng nhat cua ong, chung đuoc ton vinh vi mau vang voi sac nghia am đam, su ket hop cua buc tranh voi Nha Vang o Arles, nhung net quet but bieu hien manh me, va su tuong phan tuyet voi sang-toi giua hoa va nen.


 Cay bach hay hoang đan  Co muoi lam tam canvas ma ong mo ta cay bach, loai cay ma ong đa bi me hoac khi thay chung o Arles . Ong đa mang su song cho nhung cay coi, von đuoc coi la bieu tuong cua cai chet . Loat tranh cay bach ma ong bat đau o Arles mieu ta nhung cay o phia xa, vi du nhu nhung cay chan gio o đong ruong; khi ong o Saint-Remy, ong đa đua chung đen gan hon. Vincent đa viet cho Theo thang 5 nam 1889: "Nhung cay bach đo van con lam anh ban tam, anh nen lam mot cai gi đo voi chung nhu anh đa lam voi nhung buc tranh hoa huong duong"; ong tiep tuc noi, "Chung that xinh đep va can đoi, giong nhu mot cot tuong niem Ai Cap vay"
Vao giua nam 1889, va theo yeu cau cua chi gai Wil, Van Gogh đa ve mot so phien ban nho hon cua buc Đong lua my voi nhung cay bach (Wheat Field with Cypresses)  Cac tac pham đuoc đac trung boi nhung vong xoay va su dung ky thuat impasto voi lop son dau rat day. Cung phai ke đen Đem đay sao, trong đo cay bach la điem nhan noi bat tren mat đat.

Cac tac pham khac trong thoi ky nay bao gom Nhung cay oliu o vung Alpilles (Olive Trees with the Alpilles in the Background) (1889), trong buc thu gui em trai Van Gogh viet: "Cuoi cung, anh cung co mot buc phong canh voi cay o liu" ), Nhung cay bach (Cypresses) (1889), Cay bach voi hai hinh mau (Cypresses with Two Figures) (1889-90), va Con đuong cung cay bach va sao (Road with Cypress and Star) (1890). Trong khi o Saint-Remy, Van Gogh đa danh thoi gian đi ra ngoai nha thuong, noi ong ve la trong cac vuon uom oliu. Trong cac tac pham đo, cuoc song thien nhien đuoc the hien du doi, tho rap, xoay chat lan nhau. Co ve đo la mot the gioi tu nhien đa đuoc nhan hoa. Theo Hughes, cac tac pham đo chua đung "mot dong nang luong lien tuc ma tu nhien chi la bieu hien cua no" .


 Nhung cay an qua  Cay an qua tro hoa (Flowering Orchards) la mot trong nhung loat tac pham hoan thanh đau tien sau khi Van Gogh toi Arles vao thang 2 nam 1888. 14 buc tranh lac quan, vui tuoi va cho ta nhin thay mua xuan đang vuon minh. Chung co phan nhay cam va that tinh te. Cac buc tranh nay khong ve con nguoi. Ong đa ve kha nhanh, va mac du ong khac hoa loat tranh nay đi theo truong phai An tuong, mot phong cach ca nhan manh me đa bat đau xuat hien trong thoi ky nay. Nhung bong hoa chong tan, troi đat thi van xoay van, duong nhu nhung đieu nay phu hop voi cam giac vo thuong va niem tin cua ong vao mot khoi đau moi o Arles. Trong luc tram hoa đua no cua mua xuan, ong đa tim thay "mot the gioi cua cac hoa tiet khong the Nhat Ban hon" . Vincent đa viet cho Theo ngay 21 thang 4 nam 1888 rang ong đa ve 10 vuon cay va "mot buc tranh cua mot cay anh đao lon, ma anh đa lam hong".

Trong thoi ky nay, Van Gogh đa thuan thuc đuoc viec su dung anh sang bang cach chinh phuc nhung khoang toi va ve nhung cay nhu the chung la nguon anh sang - gan nhu theo mot cach thieng lieng. Đau nam sau, ong ve mot nhom vuon nho khac, bao gom buc Canh quan Arles, cay an qua ra hoa (View of Arles, Flowering Orchards) . Van Gogh bi me hoac boi phong canh va thuc vat o mien nam nuoc Phap, va thuong xuyen tham vieng cac vuon nong gan Arles. Trong anh sang song đong cua khi hau Đia Trung Hai, bang mau cua ong đa sang len ro ret .


 Đong lua my  Van Gogh đa ve mot so buc tranh trong cac lan đi van canh quanh vung Arles. Ong ve ve mua gat, nhung canh đong lua my va cac đia danh thon que khac trong khu vuc, co the ke đen buc Coi xay cu (The Old Mill) (1888); vi du đien hinh ve mot kien truc đep nen tho cung voi xa xa đang sau la canh đong lua my. Tai nhung đia điem khac nhau, Van Gogh ve buc tranh tu goc nhin cua so nha minh - nhu tai The Hague, Antwerp, va Paris. Nhung tac pham kieu nay đa len đen đinh cao trong loat tranh Đong lua my (The Wheat Field), mo ta goc nhin qua cua so cua phong ong trong nha thuong đien tai Saint-Remy .
Du rat nhieu buc tranh sau nay mang sac am đam nhung van the hien su lac quan, va, đac biet la luc gan ke cai chet, chung phan anh mong muon tro lai voi trang thai tinh than binh thuong cua ong. Tuy nhien, trong mot so tac pham cuoi cung, ong đa cho thay moi quan tam sau sac cua minh . Viet vao thang 7 nam 1890, tu Auvers, Van Gogh noi rang ong đa bi hut hon "trong mot mien đat phang rong lon đang tua vao nhung ngon đoi, vo bien nhu bien, voi sac vang that tinh te" .
Van Gogh bi thu hut boi cac canh đong vao thang 5 khi lua mi con non va xanh. Buc Đong lua my tai Auvers voi nha Trang (Wheatfields at Auvers with White House) cho thay mot bang mau vang va lam diu hon, tao ra su hai hoa nhe nhang .

Khoang thang 7 nam 1890 Van Gogh đa viet cho Theo ve "nhung canh đong lua mi rong lon duoi bau troi van vu" Đong lua my voi nhung con qua (Wheatfield with Crows) cho thay tam trang cua nguoi hoa si trong nhung ngay cuoi đoi; Hulsker mo ta tac pham la mot "buc tranh tang toc voi bau troi đay am anh cung nhung con qua mang điem du" . Bang mau toi va nhung net co nang cho thay y nghia đe doa .


Qua trinh sang tac Van Gogh bat đau ve cac buc mau nuoc tu khi con đi hoc, tuy vay rat it tac pham thoi ki nay con đuoc luu giu đen ngay nay. Khi thuc su bat đau lam hoa si (nam 1880), Van Gogh đa đi tu buoc co ban, đo la chep buc tranh "Cours de dessin". Trong suot hai nam đau hoa si phai chat vat tim đon đat hang cho minh, mai đen mua xuan nam 1882, nguoi chu Cornelis Marinus cua Van Gogh moi đe nghi ong ve cac buc tranh ve Den Haag đe bay ban tai phong tranh o Amsterdam. Mac du cong viec khong đuoc nhu Cornelis mong muon, Van Gogh van đuoc đat hang them va mot lan nua lam that vong chu cua minh.
Du sao thi Van Gogh van tiep tuc nghe hoa si, ong cai thien viec chieu sang cho xuong ve va thu nghiem voi cac chat lieu ve khac nhau. Sau hon mot nam lao đong miet mai chi voi nhung buc tranh "trang va đen", cuoi cung nguoi ta cung cong nhan kha nang cua Vincent o the loai nay. Mua xuan nam 1883, Van Gogh bat đau thuc hien cac buc tranh phuc tap hon, ngay khi Theo nhan xet rang cac tac pham đo thieu su sinh đong va tuoi moi, Vincent đa tieu huy chung va tap trung vao son dau. Cung thoi gian nay, Vincent đa đen tham khao cac hoa si thuoc Truong phai Den Haag nhu Weissenbruch va Blommers, ong nhan đuoc nhung loi khuyen ve mat ki thuat đe sau đo khi đen Nuenen, Van Gogh đa co the thuc hien cac buc ve kho lon. Đa so cac tac pham nay đa bi chinh hoa si tieu huy, buc Nhung nguoi an khoai noi tieng la mot trong so rat it cac tac pham con sot lai cua thoi ki nay. Sau chuyen tham Bao tang Rijksmuseum o Amsterdam, Vincent nhan ra rang nhung thieu sot trong cac tac pham cua ong la do su thieu kinh nghiem trong ki thuat ve, hoa si đa đen Antwerp va sau đo la Paris đe trau doi them ki nang nay.
Sau khi hoc hoi đuoc ki thuat va kinh nghiem tu nhung hoa si theo truong phai An tuong va Tan an tuong, Van Gogh toi Arles đe phat trien cac tac pham theo huong nay. Nhung chi trong mot thoi gian ngan, nhung y tuong cu ve nghe thuat va tac pham lai xuat hien trong đau hoa si. Đo la y tuong ve viec thuc hien nhung loat tac pham ve cac chu đe co lien quan hoac tuong phan nhau đe phan anh suy nghi cua nguoi sang tac.


Benh an Van Gogh thuong xuyen gap phai cac van đe ve than kinh, đac biet trong nhung nam cuoi đoi. Đa co rat nhieu cuoc tranh luan no ra trong viec tim nguyen nhan thuc su cho chung benh than kinh cua nguoi hoa si bac menh va tac đong cua no len cac tac pham cua ong. Nguoi ta đa đua ra khoang 30 chan đoan khac nhau cho trieu chung benh cua Van Gogh, trong đo phai ke toi chung tam than phan liet, roi loan chuc nang, giang mai, ngo đoc mau ve, đong kinh va roi loan chuyen hoa porphyrine cap tinh. Bat ki chung benh nao trong so tren cung co the la thu pham dan toi su suy nhuoc than kinh cua Van Gogh, tinh trang cua ong con tram trong them do an uong thieu chat, lao luc, mat ngu va nghien ruou, nhat la ruou absinthe.
Cung co nhieu gia thuyet y hoc đuoc đua ra đe giai thich viec Van Gogh ua dung mau vang trong cac buc tranh cua ong. Mot gia thuyet cho rang viec nay co the xuat phat tu chung nghien absinthe cua Van Gogh, trong loai ruou nay co chua mot loai neurotoxin ten la thujone. Viec hap thu thujone voi lieu cao co the dan toi chung thay sac vang (xanthopsia). Tuy nhien, mot cong trinh nghien cuu nam 1991 đa chi ra rang nhung nguoi nghien absinthe se phai tro nen gan nhu vo thuc neu hap thu đu luong thujone gay chung thay sac vang. Cung co gia thuyet cho rang bac si Gachet co the đa ke đon cho Van Gogh dung mao đia hoang (digitalis) đe chua chung đong kinh cua ong. Viec nay đuoc suy đoan tu nhung buc chan dung bac si Gachet cua Van Gogh, ben canh nguoi mau thuong co vai cay hoa mao đia hoang. Nguoi dung mao đia hoang voi lieu lon co the dan toi trieu chung quan sat thay nhung điem mau vang co quang xung quanh (giong nhu trong buc Đem đay sao).
Nguoi ta con đua ra mot gia thuyet cho the trang yeu cua hoa si, đo la do ngo đoc chi. Cac mau ve ma Van Gogh thuong dung đeu co goc chi, va mot trong cac trieu chung cua nhiem đoc chi đo la cang vong mac dan toi thuong xuyen nhin thay cac quang sang, mot đac điem thuong thay trong cac tac pham cuoi đoi cua hoa si.
Nam 2014, ky su hoa hoc nguoi Ha Lan, Rene Van Slooten, đa đua ra gia thuyet Van Gogh đa su dung khi đot đe thap sang cac can phong noi ong lam viec vao buoi đem va Carbon monoxit va cac kim loai nang – tham chi ca uranium trong than đa chua lan nhieu tap chat co the la nguyen nhan gay ngo đoc cho ong. Nhung gia thuyet cua Slooten ve nha danh hoa Van Gogh van khong nhan đuoc su tan thanh cua so đong. Nha than kinh hoc đa nghi huu kiem chuyen gia ve Vincent Van Gogh, ong Piet Voskuil, cho rang gia thuyet cua Van Slooten khong đang tin cay.


Di san va đanh gia Van Gogh qua đoi trong canh ngheo tung va chi moi co mot chut danh tieng trong gioi nghe thuat chau Au. Tuy vay cac sang tac cua ong đa co anh huong sau sac đen cac hoa si sau nay, đac biet la cac hoa si thuoc truong phai Da thu (Fauvism) nhu Henri Matisse va cac hoa si thuoc truong phai Bieu hien Đuc thuoc nhom Die Brucke. Chu nghia Bieu hien truu tuong trong nghe thuat thap nien 1950 cung bat nguon tu viec phat trien cac y tuong sang tac cua Van Gogh.
Nam 2004, trong Danh sach nhung nguoi Ha Lan vi đai nhat trong lich su (De Grootste Nederlander) do đai KRO to chuc, Vincent van Gogh đuoc xep thu 10 va la nghe si co thu hang cao thu 2 trong danh sach (sau hoa si Rembrandt xep thu 9).


= Cac hoa pham đat gia =
Sau khi mat, tranh cua Van Gogh rat đuoc cac bao tang nghe thuat va nha suu tam ca nhan ua thich, đac biet la trong thap nien 1980 va 1990. Khi đo tac pham cua Van Gogh lien tuc pha ki luc the gioi ve gia ban, co the ke toi cac buc:


= Van Gogh trong van hoa đuong đai =
Nam 1934 nha van Irving Stone cho ra đoi tieu thuyet Lust for Life ke ve cuoc đoi cua Vincent van Gogh. Cuon tieu thuyet nay vao nam 1956 đa đuoc chuyen the thanh bo phim cung ten do Vincente Minnelli va George Cukor đao dien. Nguoi vao vai Van Gogh la ngoi sao đien anh Kirk Douglas con vai Paul Gauguin đuoc giao cho Anthony Quinn. Voi vai dien nay Quinn đa gianh Giai Oscar Nam dien vien phu xuat sac nhat.
Nam 1971, nhac si va ca si Don McLean đa sang tac bai hat noi tieng Vincent đe tuong nho đen Van Gogh, cau mo đau cua bai hat, "Starry Starry Night" đuoc lay cam hung tu buc tranh noi tieng Đem đay sao (tieng Anh: The Starry Night) cua hoa si.
Nam 1990 cau chuyen ve tinh anh em giua Vincent va Theo van Gogh đuoc đao dien Robert Altman đua vao bo phim Vincent & Theo trong đo vai Vincent va Theo lan luot do Tim Roth va Paul Rhys thu vai.
Nam 2017, bo phim Vincent thuong men (Loving Vincent) đuoc cong chieu. Bo phim ton vinh nhung cung đe tuong nho co hoa si. Phim đuoc thuc hien hoan toan bang tranh son dau voi phong cach Van Gogh (khoang 65000 buc tranh) trong 7 nam. Phim nhan đuoc đanh gia tich cuc va đuoc đe cu giai thuong Oscar. Cot truyen xoay quanh hanh trinh tim hieu ve cuoc đoi va cai chet cua Van Gogh.


Tham khao = Chu giai =


= Chu thich =


= Thu muc =


Lien ket ngoai Vincent van Gogh: Chan dung tu hoa 1887 Luu tru ngay 23 thang 5 nam 2021 tai Wayback Machine – đoc them tai NeoImpressionism.net Luu tru ngay 8 thang 6 nam 2023 tai Wayback Machine
Vincent van Gogh, nhung tac pham hoan chinh va buc thu cua Van Gogh
Vincent van Gogh The letters, nhung buc thu hoan chinh cua Van Gogh (đuoc dich sang tieng Anh va co chu thich)
Vincent Van Gogh Luu tru ngay 20 thang 9 nam 2017 tai Wayback Machine, tai lieu giang day ve Van Gogh
Cac tac pham cua Vincent van Gogh tai Du an Gutenberg
Cac tac pham cua hoac noi ve Vincent van Gogh tai Internet Archive
Tac pham cua Vincent van Gogh tren  LibriVox (sach audio thuoc pham vi cong cong)