Nghe An la mot tinh ven bien gan cuc bac vung Bac Trung Bo, mien Trung cua Viet Nam va truoc đay la tinh co dien tich lon nhat ca nuoc. Trung tam hanh chinh cua tinh la phuong Truong Vinh, truoc đay la trung tam cua thanh pho Vinh. Theo du lieu Sap nhap tinh, thanh Viet Nam 2025, 	Nghe An	co dien tich: 	16.487	km²,	xep thu	4; dan so:	3.831.694	nguoi,	xep thu	13; GRDP 2024: 	216.943.727	trieu VNĐ, xep thu	20; thu ngan sach 2024:	25.443.225	trieu VNĐ, xep thu	17; thu nhap binh quan:	55,40	trieu VNĐ/nam, 	xep thu	19.


Lich su Theo lich su, Nghe An tung la thu đo cua 2 trieu đai trong lich su Viet Nam:
Nam 670 – 723, Mai Thuc Loan la vi vua lanh đao cuoc khoi nghia đong kinh đo o Hoan Chau, Nghe An lam kinh đo đe khang chien chong giac.
Nam 1788, Quang Trung truyen chieu chi cho la son phu tu Nguyen Thiep xay dung Thu đo cua nha Tay Son đat tai Nghe An.
Nam 1991, tinh Nghe Tinh tach ra thanh Nghe An va Ha Tinh. Khi tach ra, tinh Nghe An co 18 đon vi hanh chinh gom thanh pho Vinh (tinh ly) va 17 huyen: Anh Son, Con Cuong, Dien Chau, Đo Luong, Hung Nguyen, Ky Son, Nam Đan, Nghi Loc, Nghia Đan, Que Phong, Quy Chau, Quy Hop, Quynh Luu, Tan Ky, Thanh Chuong, Tuong Duong, Yen Thanh.
Ngay 13 thang 8 nam 1993, thanh pho Vinh đuoc cong nhan la đo thi loai II.
Ngay 29 thang 8 nam 1994, thanh lap thi xa Cua Lo tren co so tach 1 phan dien tich va dan so cua huyen Nghi Loc.
Ngay 15 thang 11 nam 2007, thanh lap thi xa Thai Hoa tren co so tach 1 phan dien tich va dan so cua huyen Nghia Đan.
Ngay 5 thang 9 nam 2008, Thu tuong Chinh phu ban hanh Quyet đinh so 1210/QĐ-TTg cong nhan thanh pho Vinh la đo thi loai I.
Ngay 12 thang 3 nam 2009, Bo Xay dung ban hanh Quyet đinh so 234/QĐ-BXD ve viec cong nhan thi xa Cua Lo la đo thi loai III.
Ngay 3 thang 4 nam 2013, thanh lap thi xa Hoang Mai tren co so tach 1 phan dien tich va dan so cua huyen Quynh Luu. Tu đo, tinh Nghe An co 1 thanh pho, 3 thi xa va 17 huyen.
Ngay 24 thang 10 nam 2024, Uy ban Thuong vu Quoc hoi ban hanh Nghi quyet so 1243/NQ-UBTVQH15 ve viec sap xep đon vi hanh chinh cap huyen, cap xa cua tinh Nghe An giai đoan 2023 - 2025. Nghi quyet nay co hieu luc thi hanh tu ngay 01 thang 12 nam 2024:

Đieu chinh mot phan dien tich va dan so cua thanh pho Vinh va huyen Nghi Loc
Sap nhap thi xa Cua Lo vao thanh pho Vinh.
Tinh Nghe An co 1 thanh pho, 2 thi xa va 17 huyen cho toi ngay 01 thang 7 nam 2025 thi đuoc sap xep lai đe co 130 đon vi hanh chinh cap xa 11 phuong va 119 xa theo Nghi quyet so 1678/NQ-UBTVQH15.


Đia ly Trung tam hanh chinh cua tinh la thanh pho Vinh, nam cach thu đo Ha Noi 291 km ve phia nam.

Phia đong giap Vinh Bac Bo
Phia tay giap tinh Hua Phan, Xieng Khoang va tinh Bolikhamsai, Lao
Phia nam giap tinh Ha Tinh
Phia bac giap tinh Thanh Hoa.
Dien tich cua tinh khoang 16.486,49 km².

Tinh co đia hinh nui, trung du, đong bang va ven bien. Phia Tay la day nui Bac Truong Son. Tinh co 10 huyen mien nui, trong so đo 5 huyen la mien nui "cao".


Hanh chinh Tinh Nghe An co 130 đon vi hanh chinh cap xa, gom 11 phuong va 119 xa.


Dan cu Tinh đen ngay 1 thang 4 nam 2019, toan tinh co 11 ton giao khac nhau đat 287.232 nguoi, nhieu nhat la Cong giao co 287.064 nguoi, tiep theo la Phat giao co 1.079 nguoi. Con lai cac ton giao khac nhu đao Tin Lanh co 58 nguoi, Hoi giao co 12 nguoi, Minh Ly đao co 5 nguoi, Phat giao Hoa Hao, đao Cao Đai, Tinh đo cu si Phat hoi Viet Nam moi ton giao co 3 nguoi, Minh Su đao, Baha'i giao moi ton giao co 2 nguoi va 1 nguoi theo Tu An Hieu Nghia.


Kinh te – xa hoi Nam 2019, GRDP toan tinh tang truong 9,03% so voi nam 2018, GRDP thuc te đat 88.258 ti đong, co cau kinh te chuyen dich đung huong. Thu ngan sach uoc đat 15.500 ty đong, đat 114,8% du toan va tang 10,2% so voi thuc hien nam 2018. Chi ngan sach nam 2019 uoc đat 24.945,44 ty đong, đat 102,5% du toan.
Nam 2018, Nghe An la đon vi hanh chinh Viet Nam đong thu 4 ve so dan, xep thu 10 ve Tong san pham tren đia ban (GRDP), xep thu 54 ve GRDP binh quan đau nguoi, đung thu 19 ve toc đo tang truong GRDP. Voi 3.157.100 nguoi dan, so lieu kinh te - xa hoi thong ke GRDP đat 115.676 ti Đong (tuong ung voi 5,0240 ti USD), GRDP binh quan đau nguoi đat 36,64 trieu đong (tuong ung voi 1.591 USD), toc đo tang truong GRDP đat 8,77%.


= Cong nghiep =
Hien nay nganh cong nghiep cua Nghe An tap trung phat trien o 3 khu vuc la Vinh - Cua Lo gan voi Khu kinh te Đong Nam, Khu vuc Hoang Mai va khu vuc Phu Quy. Phan đau phat trien nhieu nganh cong nghiep co the manh nhu cac nganh che bien thuc pham - đo uong, che bien thuy hai san, det may, vat lieu xay dung, co khi, san xuat đo thu cong my nghe, che tac đa my nghe, đa trang tri, san xuat bao bi, nhua, giay... Trong bang xep hang ve Chi so nang luc canh tranh cap tinh cua Viet Nam nam 2014, tinh Nghe An xep o vi tri thu 28/63 tinh thanh.
GDP 2014 đat gan 8%.

Thu nhap binh quan đau nguoi 2019 du kien se đat khoang 1.685 USD/nguoi, tuong đuong khoang 38,5 trieu đong/nguoi. Tuy nhien, khoang cach thu nhap khong đong đeu, thanh pho Vinh la tren 3.600 USD/nguoi, cac huyen Dien Chau, Nghi Loc, Quynh Luu,... co muc dao đong khoang tu 1.800 - 2.500 USD/nguoi, nhung cac huyen mien nui phia Tay lai rat thap, co huyen duoi 1.000 USD/nguoi.Hien nay, tren đia ban tinh Nghe An cac khu cong nghiep sau:
Khu kinh te Đong Nam
Khu cong nghiep đo thi Viet Nam Singapore VSIP Nghe An 1, 2
Khu cong nghiep Bac Vinh
Khu cong nghiep Nam Cam
Khu cong nghiep Nghi Phu
Khu cong nghiep Hung Đong
Khu cong nghiep Cua Lo
Khu cong nghiep Hoang Mai 1, 2
Khu cong nghiep Đong Hoi
Khu cong nghiep Phu Quy
Khu cong nghiep Tan Thang
khu cong nghiep Dien Hong - Dien Chau
Khu cong nghiep Hung Loc
Khu cong nghiep WHA Nghe An
Khu cong nghiep Tho Loc - Dien Chau


= Du lich =

Co bai tam Cua Lo la khu nghi mat; Khu du lich bien dien Thanh, huyen Dien Chau - mot bai bien hoang so va lang man; khu di tich Ho Chi Minh, khu di tich đen Cuong. Nam 2008, Khu du lich Bai Lu đuoc đua vao khai thac.
Nghe An la xu so cua nhung le hoi co truyen dien ra tren song nuoc nhu le hoi Cau Ngu, Ruoc hen, Đua thuyen... Le hoi lam song lai nhung ky tich lich su đuoc nang len thanh huyen thoai, giau chat su thi, đam đa tinh nhan van nhu le hoi đen Cuong, le hoi Đen Thai Su Cuong Quoc Cong Nguyen Xi, le hoi đen tho Ho Hung Dat goi tat Le hoi đen Vua Ho, Le hoi Cau Ngu Dien Chau , Le hoi Phuong Hoang Trung Đo vinh đen Tho vua Nguyen Hue, le hoi đen Khai Long, le hoi lang Van Loc, le hoi lang Sen, le hoi đen Qua Son, Le hoi đen con, Le hoi đen Hoang Muoi. Mien nui co cac le hoi nhu Hang Bua, le hoi Xang Khan, le Mung nha moi, le Uong ruou can. Le hoi Đen Tien Đo (Tien Đo Mieu) o Đang Son vao le khai ha mong 7 thang gieng va Le ky nhat 16/6 cua 3 than ban canh- Thanh Hoang noi tho Pho Quoc vuong Mac Đang Luong thuong thuong thuong đang than, Binh nhung Đai tuong Hoang Tran Ich thuong đang than, Hoang Ba Ky Đoan tuc ton than.
Nghe An con luu giu đuoc nhieu di tich van hoa lich su, nhieu danh lam thang canh, le hoi van hoa truyen thong - đo la nhung yeu to thuan loi giup cho du lich Nghe An phat trien.
Ve du lich bien, Nghe An co 82 km bo bien voi nhieu bai tam đep hap dan khach du lich quoc te nhu bai bien Cua Lo, Cua Hoi; Nghi Thiet, Bai Lu (Nghi Loc), Quynh Bang, Quynh Nghia (Quynh Luu), Quynh Phuong (Hoang Mai), Dien Thanh (Dien Chau). Đong thoi Nghe An rat co loi the phat trien du lich van hoa. Hien nay Nghe An co tren 1 ngan di tich lich su van hoa, trong đo co gan 200 di tich lich su van hoa đuoc xep hang, đac biet la Khu di tich Kim Lien, que huong cua chu tich Ho Chi Minh, hang nam đon xap xi 2 trieu luot nhan dan va du khach đen tham quan nghien cuu.
Khu di tich lich su Kim Lien, cach trung tam thanh pho Vinh 12 km ve phia Tay Nam, la khu di tich tuong niem Ho Chi Minh tai xa Kim Lien, huyen Nam Đan. Noi đay gan voi thoi nien thieu cua Ho Chi Minh va con luu giu nhung ky niem thuo nho cua cau be Nguyen Sinh Cung, nhung dau tich va nhung ky vat cua gia đinh.
Lang Sen, que noi cua Ho Chi Minh, ten chu la Kim Lien (bong sen vang). Lang co nhieu ho tha sen suot hai ben đuong lang. Ngoi nha cua Ho Chi Minh song thuo nho dung bang tre va go, 5 gian, lop tranh. Trong nha co nhung đo dung giong nhu cac gia đinh nong dan: phan go, chong tre, cai vong gai, ban tho... Nha đuoc dung nam 1901 do cong suc va tien cua dan lang gop lai lam tang ong Nguyen Sinh Sac, cha cua Ho Chi Minh khi ong Sac đo Pho Bang đem lai vinh du cho ca lang.
Cach lang Sen 2 km la lang Chua (ten chu la Hoang Tru) - que ngoai cua Ho Chi Minh - va cung la noi ong cat tieng khoc chao đoi, đuoc me nuoi day nhung nam au tho.
Khu du lich thanh pho Vinh nam o vi tri giao thong thuan tien, co quoc lo 1a va tuyen đuong sat Bac - Nam chay qua, co san bay Vinh nam cach trung tam thanh pho khong xa. Thanh pho Vinh con la đau moi giao thong quan trong giua mien Bac va mien Nam. Khach đi du lich theo tuyen Quoc lo 1 ngay cang tang, luong du khach đen voi Nghe An theo đo cung tang.
Thanh pho Vinh tu lau đa hap dan du khach boi mot quan the khu du lich voi nhung net đac trung tieu bieu cua mot đo thi xu Nghe. Đen voi thanh pho Vinh, du khach co the tham gia vao nhieu loai hinh du lich nhu: du lich nghien cuu, du lich sinh thai, nghi duong.
Cach thanh pho Vinh 120 km ve phia Tay Nam, Vuon Quoc gia Pu Mat thuoc huyen Con Cuong, nam tren suon Đong cua dai Truong Son, doc theo bien gioi Viet Lao. Noi đay co mot so loai đong vat, thuc vat quy hiem can phai đuoc bao ton nghiem ngat nhu: sao la, tho van, niec co hung va mot so loai thuc vat nhu po mu, sa mu, sao hai nam... Noi đay đa đuoc UNESCO đua vao danh sach cac khu du tru sinh quyen the gioi voi ten goi Khu du tru sinh quyen mien tay Nghe An. Đen Dien chau, du khach re ve phia tay theo đuong 7 ve Đang Son tham Di tich lich su quoc gia Nha tho ho Hoang Tran do gia đinh cu Hoang Quynh - Nguyen thi Đao xay dung lai nam 1884 - gan voi co so hoat đong thoi ky 1930-1945 hoac ra tham Bai Dau Ba Ra.
Hien nay, nhieu to chuc bao ve moi truong the gioi cung nhu trong nuoc, đang co cac du an đe bao ton va phat trien vuon quoc gia Pu Mat, khu bao ton thien nhien Pu Huong tao thanh khu du lich sinh thai hap dan.
Khu du lich Cua Lo la điem du lich bien hap dan voi bai cat trang min chay dai gan 10 km, thong ra Hon Ngu, Hon Mat, Đao Lan Chau e ap ven bo nhu mot net cham pha cua buc tranh thuy mac. Tat ca đa tao ra cho Cua Lo co mot suc hap dan manh me voi du khach thap phuong.
Khu du lich Bai bien Dien Thanh nam tranh trung tam thanh pho Vinh khoang 40 km. Đay la bai bien noi tieng tai Dien Chau (Nghe An) voi bai cat trang, song bien diu em, mang ve đep hoang so va vo cung tho mong. Ben canh đo, hai san tai đay cung vo cung tuoi ngon va gia thanh kha re, thu hut hang nghin luot du khach đen vui choi tam bien giai tri.
Muong Long, noi đuoc menh danh la Sapa cua xu Nghe hay Đa Lat cua xu Nghe la điem dung chan yeu thich cua cac phuot thu. Đat chan toi đay, du khach khong nhung đuoc hoa minh vao khung canh thien nhien tuyet đep, giua bien may bong benh, chiem nguong nhung ngon nui cao nhat the gioi ma con co co hoi tim hieu nhung net đep van hoa cua nguoi dan ban đia vo cung thu vi.
Nghe An con la noi co nhieu mon an ngon, đac san noi tieng: chao luon Vinh, com lam, nhut Thanh Chuong, tuong Nam Đan, cam xa Đoai... la nhung san pham du lich co suc cuon hut khach du lich quoc te va trong nuoc.
Voi nhieu lam nhung danh lam thang canh, he thong di tich, van hoa phong phu ve so luong, đoc đao ve noi dung, đa dang ve loai hinh, Nghe An đang la mien đat hua, la đia chi du lich hap dan đoi voi du khach.


= Xa hoi =
Ngay 27/11, trong ky hop lan thu 9 Uy ban Lien Chinh phu Cong uoc UNESCO ve bao ve di san van hoa phi vat the dien ra tai Phap, To chuc Giao duc Khoa hoc va Van hoa cua Lien hiep quoc đa chinh thuc cong nhan dan ca vi, dam Nghe Tinh cua Viet Nam la Di san van hoa phi vat the đai dien cua nhan loai.


Thanh pho ket nghia Tinh Quang Ngai (1961)
Nghe An co nhieu thanh pho ket nghia tren khap the gioi, nhieu thanh pho trong so nay la thu đo cua cac quoc gia tuong ung:


Tham khao Lien ket ngoai Website chinh thuc
Nghe An tai Tu đien bach khoa Viet Nam
Dan ca vi giam Nghe Tinh đuoc vinh danh