Bao Chataan, đuoc biet đen o Philipines voi ten goi la Bao Gloria, hinh thanh vao ngay 28 thang 6 nam 2002 tren khu vuc gan Lien bang Micronesia (FSM). Ban đau no đi long vong trong vai ngay va gay mua lon cho khap khu vuc nay. Tai Chuuk, mot bang cua FSM, tong luong mua cao nhat trong 24 gio đat 506 mm, con so lon hon tong luong mua trung binh hang thang. Mua đa dan đen tinh trang ngap lut, mot so đia điem ngap sau toi 1,5 m va tao ra nhung tran lo đat lam 47 nguoi thiet mang, con so đu khien Chataan tro thanh thien tai chet choc nhat trong lich su tai hon đao nay. Gan đo o Pohnpei cung co mot nguoi chet va tong gia tri ton that tai FSM la hon 100 trieu đo la My.
Sau khi tac đong đen Lien bang Micronesia, Chataan bat đau di chuyen on đinh theo huong tay bac. Vao ngay 4 thang 7 mat bao đi qua ngay sat phia bac đao Guam va nhu vay thanh mat bao đa di chuyen qua hon đao mang đen mot luong mua rat lon. Tong luong mua cao nhat ghi nhan đuoc la 536 mm tai vung phia nam đao Guam. Lu lut va lo đat tu con bao đa lam hu hai hoac pha huy 1.994 ngoi nha. Tong gia tri thiet hai tai đao Guam la 60,5 trieu đo la My, kem theo đo la 23 truong hop bi thuong. Ben canh đo con bao con tac đong đen đao Rota thuoc quan đao Bac Mariana voi gio giat manh va mua nho. Bao Chataan đat đinh voi suc gio 175 km/gio (110 dam/gio) vao ngay 8 thang 7, truoc khi suy yeu khi đang chuyen huong Bac. Sau khi giam cap xuong con bao nhiet đoi, Chataan tan cong mien đong Nhat Ban vao ngay 10 thang 7. Tai quoc gia nay, mua lon voi luong toi đa 509 mm đa lam ngap lut 10.270 ngoi nha, va tong thiet hai uoc tinh đat 500 trieu USD (59 ti yen).
Theo ngon ngu Chamorro su dung tren đao Guam thi ten goi "Chataan" co nghia la "ngay mua". Cuc quan ly Thien van, Đia vat ly va Khi quyen Philippines (PAGASA) đa đat ten cho con bao trong luc no o trong vung lan can cua đat nuoc.


Lich su khi tuong Ranh gio mua đa tao ra mot vung nhieu đong nhiet đoi o phia tay nam Pohnpei vao ngay 27 thang 6 nam 2002. Hinh thai nay đa khien cac co quan khi tuong nhanh chong len ke hoach ung pho vao ngay hom đo. Luc 20 gio theo gio tieu chuan quoc te (UTC), Trung tam Canh bao Bao Lien hop (JTWC) đua ra canh bao ve su hinh thanh vung xoay thuan nhiet đoi. Sang som ngay 28 thang 6, Cuc Khi tuong Nhat Ban (JMA) phan loai hinh thai nay la mot ap thap nhiet đoi gan quan đao Mortlock thuoc Lien bang Micronesia. Trong khoang thoi gian tuong tu, JTWC cung đe xuong phuong an phong chong bao. Vao đau ngay 29 thang 6, JTWC đa cap nhat hinh thai nay thanh Bao Nhiet đoi 08W va ngay sau đo, JMA đat ten cho hinh thai la Bao Nhiet đoi Chataan. Sau khi di chuyen theo huong tay bac, bao chuyen huong sang phia đong va tiep tuc doc theo huong tay bac vao ngay 30 thang 6 do co vi đo ngua o phia bac. Huong đi cua bao that thuong vi con bao van chua tach khoi ranh gio mua. Đen ngay 30 thang 6, Chataan đa manh dan len thanh bao nhiet đoi du doi voi suc gio duy tri toi đa trong 10 phut la 95 km/gio (60 dam/gio).
Chi trong ngay 1 thang 7, hoan luu cua hinh thai tro nen mo rong voi hau het cac đoi luu nam o phia tay trung tam bao. Ngay hom sau, Chataan suy yeu mot thoi gian ngan voi cuong đo 85 km/gio (50 dam/gio), sau đo no tang cuong đo mot cach on đinh vao ngay 3 thang 7 khi tam bao đi qua rat gan Weno o bang Chuck thuoc FSM. Vao toi 18 gio UTC, JTWC đa cap nhat Chataan thanh mot con bao cuong phong va mot ngay sau, JMA cung lam theo khi con bao đang tien đen Guam tu phia đong nam. Khoang 21 gio 30 phut UTC ngay 4 thang 7, mat bao Chataan di chuyen qua phia bac đao Guam trong khoang hai gio. Du vay, tam cua bao lai khong anh huong gi nhieu toi phia bac cua hon đao.

Sau khi tac đong đen Guam, Chataan tiep tuc huong ve phia tay bac va manh dan len. Vao luc 0 gio UTC ngay 8 thang 7, cuong phong đat cuong đo cuc đai 175 km/gio (110 dam/gio duy tri lien tuc trong 10 phut) khi o gan đao Okinotorishima cua Nhat Ban. JTWC uoc đinh rang Chataan đa đat đen cuong đo cuc đai 240 km/gio (duy tri 150 dam/gio trong 1 phut) khoang 6 gio truoc đo. Dua tren co so đo, co quan khi tuong xep hinh thai vao loai sieu bao cuong phong. Ngay 8 thang 7, Chataan quay ve huong bac xung quanh vi đo ngua trong khi duy tri suc gio toi đa trong khoang 18 gio. Vao ngay 9 thang 7, con bao chuyen sang huong đong bac va cuoi ngay hom đo no suy yeu thanh con bao nhiet đoi du doi. Khoang 15 gio 30 phut UTC ngay 10 thang 7, Chataan đo bo len ban đao Boso o Honshu voi suc gio khoang 100 km/gio (duy tri van toc 65 dam/gio trong 10 phut). Con bao di chuyen ra ngoai khoi mot thoi gian ngan truoc khi đo bo lan thu hai vao phia đong Hokkaido luc 12 gio UTC vao ngay 11 thang 7, đanh dau cuoc đo bo thang 7 đau tien len hon đao nay sau 28 nam. Vai gio sau, Chataan tro thanh xoay thuan ngoai nhiet đoi hoanh hanh o bien Okhotsk them mot thoi gian truoc khi bien mat gan Sakhalin vao ngay 13 thang 7.


Chuan bi va tac đong = Lien bang Micronesia =
Khi Chataan đang trong giai đoan hinh thanh va van con gan lien voi ranh gio mua, no đa gay mua lon trong khu vuc va gio giat manh anh huong đen Pohnpei va Chuuk thuoc FSM. Con bao đi đen rat gan Chuuk, va gio giat manh 82 km/gio (51 dam/gio) đa đuoc ghi nhan tu mot tram quan trac. Mot ngay truoc khi Chataan tac đong đen hon đao, no đa gay ra mua rat lon do cau truc keo dai va di chuyen cham. Nhung đot gio keo dai tu ranh gio mua lon hon đa tao ra song lon va trieu cuong cao hon binh thuong 0,3 m (1 ft) trong toan khu vuc. Mua rao gay ra anh huong lon nhat, đat đinh 954 mm (37,5 in) trong 13 ngay theo tram khi tuong Chuuk. Tong luong mua cao nhat quan trac trong vong 24 gio o đao Weno la 506 mm (19,9 in), trong thoi gian quan trac đo thi tong luong mua 361 mm (14,2 in) đa đuoc ghi nhan trong 12 gio, con so nay cao hon tong luong mua trung binh hang thang cua tram.
Gio lon đa đanh sap nhieu he thong day tai đien o Chuuk trong khi song lon pha huy nhieu đe chan song va toa nha doc theo bo bien. Mua gay ra lu lut nghiem trong tren toan đao voi đo cao len toi 1,5 m (4,9 ft) o mot so đia điem, gay ra it nhat 30 vu sat lo đat khien 47 nguoi thiet mang. Đieu nay đa khien con bao đuoc ghi nhan la thien tai chet choc nhat trong lich su hon đao. Cac tran lo đat đat đo sau 4,6 m (15 ft) đa pha huy mot so ngoi nha lam bang thiec va be tong khien nhieu nguoi bi chon vui hoac bi cuon troi ra bien. Lut man lam hu hong nguon nuoc ngam va triet ha nhieu cay trong tren đao. Chataan pha hoai đuong xa va cau cung voi gio lon lam sup he thong cap đien gay mat lien lac giua cac đao. Con bao đa pha huy khoang 1000 ngoi nha va khien 1000 nguoi tren toan đao roi vao canh vo gia cu. Khoang 100 nguoi bi thuong.
O bang Pohnpei gan đo, tai Nukuoro co tram đo ghi nhan gio manh 72 km/gio (45 dam/gio) . Gio manh đa pha huy mot ngoi nha va mot tram khi tuong. Luong mua tren đao san ho đat 457 mm (18,0 in). Gio giat manh, song to va mua lon cung tac đong đen Sapwuafik. Bien đong đa khien mot nguoi chet o Pohnpei. Tong thiet hai ve mua mang trong ca nuoc la 3 trieu đo la My va thiet hai tai san tong the uoc tinh len đen 100 trieu đo la My (chu yeu la o Chuuk).


= Guam =

Truoc khi Chataan tac đong đen đao Guam, cac quan chuc đa yeu cau huy bo cac hoat đong le hoi trong Ngay Đoc lap Hoa Ky va nguoi dan thi chuan bi mua sam đo dung cho bao. Mac du tam cua mat bao khong tran qua Guam nhung hoan luu bao anh huong đen toan bo đao voi gio giat manh va mua lon. Tram khi tuong tai Can cu Khong quan Andersen đa bao cao rang toc đo gio duy tri trong 2 phut quan trac toi đa la 120 km/gio (75 dam/gio) va gio giat manh cuc đai len toi 167 km/gio (104 dam/gio). Tai Cang Apra, gio giat cao hon mot chut, đat đinh la 170 km/gio (106 dam/gio) va co the len đen 200 km/gio (125 dam/gio). Tuong tu nhu anh huong cua no đoi voi Chuuk, Chataan đa gay ra mua lon o Guam, so lieu tu tram thoi tiet tren nui Almagosa đo đuoc cho thay luong mua ghi nhan trong 24 gio la 536 mm (21,12 in), trong ba gio la 311 mm (12,24 in). Cuc du bao thoi tiet tren đao bao cao luong mua la 265 mm trong vong 24 gio. Luong mua o phia bac Guam nho hon 250 mm (10 in) va cao nhat o khu vuc mien nui phia nam noi mat bao đi qua. Khi di chuyen qua đao, Chataan đa tao ra mot đot trieu cuong lon cao khoang 3,6 m (12 ft) o Umatac.
Gio lon đa gay ra thiet hai tren toan đao Guam, chu yeu la o cac mai nha va cong trinh chat luong kem hoac cong trinh bang go. Co tong cong 1,996 ngoi nha bi hu hai hoac bi pha huy nghiem trong. Nhung ngoi nha co chat luong cao hon van tru vung trong con bao va chi co cua so chiu thiet hai nho. Gio cung đanh sap cac đuong day đien, gay mat đien tren toan đao. San bong va thu vien cua Truong Trung hoc John F. Kenedy cung bi thiet hai. Mua lon co tac đong đang ke nhat khi gay sat lo đat o mot so khu vuc va khien toc đo dong chay cua song vuot tren muc binh thuong. 14 tram đa bao cao toc đo dong chay đat ky luc hoac cham đinh voi muc đinh tren toan đao đat 8,55 m (28,06 ft) o cua song Tolaeyuus. Hai đong ho đo nuoc bi pha huy trong con bao. Muc nuoc song dang cao lam hu hong đuong xa, cuon troi cay coi va gay xoi mon. Tran lut lam o nhiem ho Fena, noi cung cap nuoc cho can cu quan su trong vai ngay. Ngoai ra con co 34 trong so 110 gieng nuoc tren đao bi hu hong do anh huong cua bao. Mua lu cung pha huy mot toa nha va lam hu hong đuong bang tai San bay Quoc te Antonio B. Won Pat, đong thoi pha huy mot cay cau o gan Inarajan. Vai cay co bi đo do đat xoi tung len hoac do mua lon hoac song to. Mot so cay đo đe len xe o to nhung gio khong đu manh đe lam lat bat ky phuong tien nao. O noi cao hon tren đao Guam, mot so khu vuc bi thiet hai nang ne do gio manh. Tuy nhien, thiet hai mua mang nhin chung van thap hon du kien, uoc tinh khoang 500.000 đo la My. Tai Cang Apra, bien ca đa dat vao bo hoac đanh chim 5 chiec xuong va lam mot sa lan cua Hai quan Hoa Ky tran 397.000 lit (105.000 gallon) dau. Nhin chung, Chataan đa gay thiet hai tai san len đen 60 trieu đo la My tren đao Guam va khien 23 nguoi bi thuong nhe.


= O noi khac =

O phia bac Guam, Chataan đa anh huong đen Rota, suc gio duy tri 74 km/gio (46 dam/gio) va gio giat len đen 120 km/gio (75 dam/gio) đa đuoc ghi nhan tai san bay cua hon đao. Luong mua thap hon nhieu so voi nhung noi khac tren đuong đi cua bao va theo bao cao tai san bay Rota thi tong luong mua trong 24 gio la 38,6 mm (1,52 in). Con bao đa khien mua mang va thuy san bi thiet hai nang ne va theo bao cao thi 60% nong dan bi ton that toan bo. Chataan cung lam hu hai đuong xa tren đao, nhieu con đuong bi pha hoai do cay đo. Chin can choi bi pha huy va thiet hai uoc tinh khoang 2,7 trieu đo la My.
Suc manh cua bao ket hop voi bao nhiet đoi Nakri lam tang đo am gio mua o Philipines. Hai con bao gop phan tao ra luong mua lon gay ra lu lut va lo đat buoc tuyen đuong bo va đuong cao toc phai đong cua. Song to gay lat thuyen giet chet ba nguoi. Con bao đa pha huy 566 ngoi nha va lam hu hong 2.363 ngoi nha khac. Tong cong 31.813 nguoi phai so tan đen 184 noi tru an do chinh phu lap ra. Quan chuc buoc phai đong cua nhieu lop hoc trong suot hinh thai nay. Mot so truong hoc con đuoc su dung đe lam noi tru an tam thoi. Tong thiet hai do bao gay ra len toi 1,5 trieu đo la My (64 trieu peso Philipines) va lu lut đa giet chet 58 nguoi.
Nhat Ban la đia điem cuoi cung chiu anh huong. Con bao đa buoc phai huy bo 316 chuyen bay va 150 chuyen tau, đong cua luon ca đuong cao toc giua Shizuoka va Tokyo. It nhat 396 truong hoc đa phai đong cua trong ca nuoc va tran đau bong chay giua Yokohama DeNA BayStars va Yakult Swallows phai huy bo do thoi tiet khac nghiet. Toyota tam thoi phai đong cua hau het cac nha may trong nuoc. Luong mua lon đat đinh 509 mm (20 in) o tinh Gifu đo xuong khap Nhat Ban. Tran mua đa lam ngap 10.270 ngoi nha trong ca nuoc, dan đen lenh so tan cho khoang 145.000 nguoi. Lu lut lam hu hong đuong xa o 338 đia điem va pha huy it nhat 10 cay cau. Khoang 15.000 nguoi so tan o Ogaki sau khi muc nuoc song dang len tran bo. Luong mua lon đa gay ra hang tram vu sat lo đat, trong đo co hai vu lam chet nguoi. Lu lut giet chet it nhat 3 nguoi.  Tai Hachijo-jima, do anh huong cua bao, mot tram khi tuong đa quan trac đuoc suc gio duy tri 97 km/gio (60 dam/gio). Gio lon o Sakai, Osaka pha huy 20 ngoi nha. Tai Tokyo, con bao tao ra gio nhe va mua mac du di chuyen trong pham vi 102 km (63 dam). Chataan pha huy 21 ngoi nha va lam hu hai 239 ngoi nha khac o nhung muc đo khac nhau. Trong luc di chuyen, cuong phong đa pha huy 258,6 km² (99,8 dam vuong) đat hoa mau. Con bao lam 6 nguoi thiet mang, 1 nguoi mat tich va 30 nguoi khac bi thuong. Tong thiet hai o Nhat Ban la khoang 500 trieu đo la (59 ty yen). Trong suot con bao, trang web Yahoo! Japan đa lap ky luc 359 trieu luot xem, chu yeu la do nguoi xem kiem tra phan thoi tiet cua trang web.


Hau qua Sau khi Chataan tac đong đen bang Chuuk, cu dan tren đao đeu roi vao tinh trang can luong thuc, quan ao va thuoc men. Chi co mot so it hoa mau khong chiu anh huong boi bao. Phan lon qua xa ke bi cuon đut khoi cay va hoa qua khong bi bao tan pha cung bi sau bo pha hoai. Trong nhung ngay sau bao, Hoi Chu thap đo đia phuong đa trien khai khoang 100 tinh nguyen vien đi tim kiem cac nan nhan bi sat lo vui lap. Tuy nhien, hoat đong cuu ho gap tro ngai do lu lut keo dai sau bao. So nguoi chet ban đau la khong ro nen moi nguoi so rang hang tram nguoi đa thiet mang. Sau nguoi bi thuong nang o Chuuk đuoc đua đen Trung tam y te cua Nu hoang tren đao Hawaii đe chua tri. Ban đau, ho du kien bay đen Benh vien tuong niem Guam nhung co so vat chat đa kin cho. Khoang 2.000 cu dan bi anh huong boi con bao đa so tan đen cac noi tru an do chinh phu đieu hanh. Hoi Chu thap đo đa van chuyen nhieu đo cuu tro khac nhau, bao gom ao mua va nuoc đen cac khu vuc bi anh huong. Đen ngay 4 thang 7, he thong đien đuoc khoi phuc va san bay đi vao hoat đong tro lai. Mac du co đu luong thuc đe phuc vu ngay tuc khac nhung mua mang va gia suc bi huy hoai dan đen tinh trang thieu luong thuc lau dai.
Vao ngay 3 thang 7 khi Chataan đi qua khu vuc, thong đoc Chuuk đa ban bo tinh trang khan cap, yeu cau su vien tro cua quoc te. Vao ngay 9 thang 7, Chinh phu Nhat Ban đa gui nguon vien tro tri gia 87.000 đo la My (10 trieu yen) toi Micronesia bao gom 1.000 chan va 10 may phat đien. Hai ngay sau, Tong thong Hoa Ky George W. Bush tuyen bo hon đao nay la khu vuc tham hoa. That ra sau ngay truoc đo, Tong thong FSM Leo Falcam đa gui tuyen bo ve tham hoa cho Tong thong Hoa Ky mac du Falcam nop thu tuc giay to khong đung cach. Tuy nhien, do FSM thuoc Hiep uoc Lien ket Tu do va khong phai la mot tieu bang cua Hoa Ky nen Co quan Quan ly Khan cap Lien bang (FEMA) khong the cung cap vien tro ngay lap tuc. Trong thoi gian tri hoan, mot nhom bac si tu Guam đa bay đen Chuuk đe ho tro y te. Vao ngay 11 thang 7, chinh phu Israel đa gui thuoc men tri gia 5.000 đo la My cho FSM. Ngay hom sau, to chuc tu thien Caritas o Uc đa gui nuoc va thuc pham tri gia 20.000 đo la My. Cu dan tu cac bang thuoc FSM cung gui quan ao va thuc pham. Chinh phu Uc gui 10.000 đo la My đe bo sung nguon vien tro khan cap va Hoi Chu thap đo Quoc te chi khoang 20.000 đo la My đe cuu tro ngay lap tuc. Chinh phu Trung Quoc gui vien tro tri gia 30.000 USD. Vao ngay 30 thang 7, FEMA thong bao rang cu dan va chu doanh nghiep o Chuuk co the nop đon đe xin ho tro ca nhan bao gom tien mua nha o, khac phuc thiet hai va cho vay lai suat thap. Tuyen bo khong ap dung cho nhung đao khong chiu thiet hai đang ke ben ngoai Chuuk boi vi FEMA chi co đu ngan quy đe khoi phuc nguyen trang cac khu vuc chiu anh huong cua bao. Cuoi cung, FEMA cung cap 93.000 lit (25.000 gallon My) nuoc, 1.300 chan, 45.360 ki (100.000 lbs) gao, 11.328 đo an lien va nhieu nguon cung cap khac. Co quan đa chi đinh tong cong 10,6 trieu đo la My, chu yeu duoi hinh thuc cung cap tien ho tro ca nhan bi mat nguon tiep te. FEMA cuoi cung chi chi vien đuoc duoi 5 trieu đo la cho Chuuk sau tran Chataan, cung nhu cac tran bao sau đo la Pongsona va Lupit. Tuy nhien, khoang 445 nghin đo la My tien vien tro bi cho la that thoat do su chenh lech đuoc phat hien trong mot cuoc kiem toan vao nam 2006.
Trong nhung ngay sau con bao, hang nghin nguoi dan tren đao Guam đa so tan đen 15 noi tru an do chinh phu thiet lap tai cac truong hoc tren toan đao. Tong so nguoi tru an đat con so 3.947 nguoi vao ngay 10 thang 7. Thong đoc Guam đa ban bo tinh trang khan cap sau con bao va vao ngay 6 thang 7, Tong thong Bush tuyen bo hon đao nay la mot khu vuc tham hoa lon. Nguon tai tro lien bang đuoc su dung đe ho tro don dep đong gach vun va cac dich vu cuu tro khac. Mot tuan sau, tuyen bo con bao gom viec ho tro ca nhan cho bat ky ai chiu thiet hai boi con bao. Ho chua Fena trai qua luong phu sa lang đong qua muc sau khi luong mua qua lon tu Chataan đa ngan can su phan phoi nuoc tu co so. Vao ngay 19 thang 7 – 15 ngay ke tu khi con bao đo bo – co so cap nuoc co the hoat đong tro lai. Truoc khi co so mo cua tro lai, Co quan quan ly cong trinh nuoc Guam đa phan phoi nuoc cho hon đao vao nhung thoi điem khac nhau trong ngay đe phan bo nguon cung han che. Tuy nhien, mot thang sau con bao, nguoi dan van đuoc yeu cau đun soi nuoc đe đe phong. Khoang nam ngay sau khi Chataan tan cong đao Guam, bao Halong tac đong đen hon đao va gay mat đien. Mot so khu vuc tren đao van khong co đien trong hon mot tuan do cac nhan đien luc phai khoi phuc đuong day tai đien chinh truoc khi sua cac đuong day rieng le. Đen ngay 19 thang 7, 23% ho dan bi mat đien van chua co đien, chu yeu o cac khu vuc ngoai thanh. Đen ngay đo, viec thu gom rac đa đuoc khoi phuc va nhung noi tru an do chinh phu mo phai đong cua. Vao cuoi thang 7, lu lut đa cuon troi đong đo nat tu Chataan va lam tac nghen hai con song. Su co tran dau o Cang Apra đa đuoc lam sach tai ba trong so bay đia điem bi anh huong vao ngay 19 thang 8. Trong nhung thang sau con bao, du lich tiep tuc bi suy giam ke tu su kien khung bo ngay 11 thang 9. Cuoi cung, FEMA đa cung cap 73 trieu đo la ho tro cho lanh tho bao gom 10 trieu đo la cap sec cho nha o cho 5.947 nguoi va tien phieu thuc pham tri gia 6,5 trieu đo la cho 79.814 nguoi. Co quan đa cung cap 10 trieu đo la đe don dep gach vun va xay dung lai cac cong trinh cong cong. Vao thang 12 nam 2002, bao Pongsona tan cong đao Guam, gay them lu lut va thiet hai.  Vao ngay 7 thang 8, Tong thong George W. Bush cung tuyen bo Rota la mot khu vuc tham hoa, cung cap kinh phi đe di doi đong đo nat.


= Đoi ten =
Do so nguoi chet va thiet hai cua con bao nen vao nam 2004, ten Chataan đa đuoc thay the bang Matmo. So di co đieu nay la vi cac quoc gia thuoc To chuc Khi tuong The gioi co quyen yeu cau loai bo ten goi cua xoay thuan nhiet đoi trong truong hop thiet hai ma no gay ra nang ne mot cach bat thuong. Voi PAGASA, ho bo ten Gloria va thay the bang Glenda vao nam 2006. Co quan cung tim cach phi chinh tri hoa ten goi cua con bao nay sau khi Gloria Macapagal-Arroyo gianh chien thang trong cuoc bau cu tong thong gay tranh cai vao nam 2004.


Xem them Bao Fengshen (2002)
Bao Sinlaku (2002)
Bao Higos (2002)


Chu thich Tham khao Lien ket ngoai RSMC Tokyo - Trung tam Bao
Co so du lieu tot nhat cua bao Chataan (0206) (bang tieng Nhat)
Co so du lieu truc quan tot nhat cua bao Chataan (0206)
Co so du lieu van ban tot nhat
Co so du lieu JTWC tot nhat Luu tru ngay 4 thang 3 nam 2016 tai Wayback Machine cua sieu bao cuong phong 08W (Chataan)