Amblyeleotris steinitzi la mot loai ca bien thuoc chi Amblyeleotris trong ho Ca bong trang. Loai ca nay đuoc mo ta lan đau tien vao nam 1974.


Tu nguyen Loai ca nay đuoc đat theo ten cua Giao su Heinz Steinitz, nha sinh hoc bien kiem nha bo sat-luong cu hoc nguoi Ba Lan. Ong la nguoi lap nen phong thi nghiem nghien cuu sinh vat bien o Eilat (Israel), nam tren vinh Aqaba, noi loai ca bong nay cung đuoc tim thay.


Pham vi phan bo va moi truong song A. steinitzi co pham vi phan bo kha pho bien o vung bien An Đo Duong - Thai Binh Duong. Tu Bien Đo, loai ca nay xuat hien tren khap cac vung bien bao quanh ban đao A Rap. O An Đo Duong, A. steinitzi đuoc ghi nhan o ngoai khoi Đong Phi (Kenya đen Mozambique), ve phia đong đen Madagascar va cac đao quoc lan can; xung quanh Maldives va quan đao Chagos; xung quanh quan đao Andaman va Nicobar va quan đao Mergui. O Thai Binh Duong, A. steinitzi đuoc tim thay tu ngoai khoi quan đao Yaeyama (Nhat Ban), trai dai ve phia nam đen khap vung bien bao quanh cac đao o phia đong quan đao Ma Lai, ve phia đong đen cac quan đao thuoc chau Đai Duong, phia nam gioi han đen ran san ho Great Barrier (tay bac Uc) va ngoai khoi Nouvelle-Caledonie.
A. steinitzi song gan ran san ho o nhung khu vuc nen đay cat va đa vun xa bo, nhung cung co the đuoc tim thay o vung bien ven bo va khu vuc cua song, đo sau khoang 43 m tro lai.


Mo ta Chieu dai co the toi đa đuoc ghi nhan o A. steinitzi la 13 cm. Co the cua A. steinitzi thuon dai, co mau kem voi cac dai soc doc mau nau đo noi bat o hai ben co the, rai rac nhieu đom xanh anh kim. O giua cac dai mau nau đo nay la nhung dai mong hon mau vang nhat. Vay lung co nhieu cham nho mau vang cam. Mong mat co cac vach mau nau sam bao quanh.
Trong mot thi nghiem đoi voi A. steinitzi, nguoi ta nhan thay loai ca nay co kha nang thay đoi mau sac cua đau khi chung đoi dien voi loai ca an thit lon hon. Khi o gan loai an thit, đau cua A. steinitzi se chuyen sang mau trang, trong khi o khoang cach xa hon (cung voi cung loai an thit đo), hoac sau thoi gian tiep xuc lau dai, đau cua A. steinitzi se dan chuyen sang mau xam sam. Uu điem cua viec thay đoi mau sac, co le la, trong giai đoan đau mau trang, ca bong it bi cac loai đong vat an thit đe y vi mau sac trang de hoa lan vao cat sang mau; con mau xam mang lai loi ich trong su tuong tac cung loai (vi du, xac đinh vi tri cua ban tinh).
So gai o vay lung: 7; So tia vay o vay lung: 12; So gai o vay hau mon: 1; So tia vay o vay hau mon: 12; So gai o vay bung: 1; So tia vay o vay bung: 5.


Sinh thai hoc Moi quan he ho sinh giua nhung loai ca bong voi mot so loai tom go mo đuoc mo ta lan đau tien boi Longley & Hildebrand (1941) o phia nam bang Florida (Hoa Ky). Đieu nay đa đuoc quan sat o ca bong A. steinitzi va loai tom go mo Alpheus purpurilenticularis.
Tom go mo chia se hang cua minh voi ca bong, con ca bong co nhiem vu canh bao su nguy hiem xung quanh. Tom co thi luc kha kem nen no phu thuoc hoan toan vao ca bong khi o ngoai hang. Neu cam thay nguy hiem o muc đo thap, ca bong se khong tu rut vao hang ma se truyen tin hieu canh bao đen cho tom bang đong tac quay đuoi nhanh chong. Chi khi mot so loai ca xam nhap vuot qua mot khoang cach nhat đinh, tuc la muc đo nguy hiem gia tang, ca bong ngay lap tuc rut vao hang truoc tom, va đo cung la canh bao khan cho tom biet moi đe doa đang o gan.
Mac du khong chu đong đao hang, A. steinitzi van tao ra cac ranh hang moi vao moi buoi sang. Cac loi vao co the thay đoi vi tri đat toi 80 cm trong mot ngay ma vi tri cua ranh chinh cua hang khong bi thay đoi. Ca va tom chi hoat đong vao ban ngay, thuong bat đau vao sang som truoc khi mat troi moc, hiem hoi co the bat đau vao buoi trua. Sau khi tao ra mot loi đi moi, ca se nho đau ra khoi hang, tom nhanh chong chui theo sau ban cua no. Sau khi mat troi lan, ca hai rut vao hang. Vao ban đem, cac loi vao thuong đuoc đong lai.
Trong cac nghien cuu ve su hinh thanh moi quan he giua ca bong va tom go mo, nguoi ta nhan thay, ca bong bi thu hut boi tom bang thi giac, con tom bi hap dan ve mat hoa hoc đoi voi ca bong. Trong mot thi nghiem, ca bong A. steinitzi đa danh nhieu thoi gian đung gan o co tom đang song, thay vi chon mot o trong khac, cung nhu quang thoi gian ma A. steinitzi co chui vao o đo. Trong mot thi nghiem khac tuong tu, A. steinitzi đuoc ghi nhan la ua thich loai tom A. purpurilenticularis hon la tom Alpheus djiboutensis.
Suc hut hoa hoc cua A. steinitzi đoi voi tom A. purpurilenticularis cung đa đuoc thu nghiem thong qua mot me cung hinh chu Y. A. purpurilenticularis đa chon đi vao nhanh chu Y co chua dong nuoc đa chay qua co the cua ca bong A. steinitzi, thay vi đi vao nhanh co chua nuoc bien binh thuong. Va trong mot thi nghiem khac tuong tu, A. purpurilenticularis ua thich A. steinitzi hon loai ca bong Cryptocentrus lutheri.
Ca bong va tom khong tranh gianh thuc an. Tom chu yeu an vun huu co trong cac lop tram tich, trong khi ca bong an cac đong vat khong xuong song nho nhu sinh vat phu du.


Tham khao Ilan Karplus (1979). "The Tactile Communication between Cryptocentrus steinitzi (Pisces, Gobiidae) and Alpheus purpurilenticularis (Crustacea, Alpheidae)". Zeitschrift fur Tierpsychologie. Quyen 49. tr. 173–196. doi:10.1111/j.1439-0310.1979.tb00286.x.
Ilan Karplus (1987). "The Association between Gobiid Fishes and Burrowing Alpheid Shrimps" (PDF). Oceanology and Marine Biology. Quyen 25. tr. 507–562.


Chu thich