Lien Minh Huyen Thoai (tieng Anh: League of Legends, viet tat: LMHT hoac LoL), thuong đuoc goi ngan gon la Lien Minh, la tro choi đien tu the loai đau truong tran chien truc tuyen nhieu nguoi choi (MOBA) đuoc Riot Games  lay cam hung tu ban mod Defense of the Ancients cua Warcraft III: Frozen Throne, qua đo nhung nguoi sang lap cua Riot Games đa tim cach phat trien mot tro choi đoc lap cung the loai. Tro choi phat trien va phat hanh mien phi vao thang 10 nam 2009 tren nen tang Microsoft Windows va MacOS.
Moi tran đau cua Lien Minh Huyen Thoai đeu đuoc chia lam 2 đoi chien đau voi nhau theo co che PvP, moi đoi se gom co 5 nguoi choi bao ve mot nua ban đo va tan cong mot nua con lai. Nguoi choi trong tran đau se đieu khien mot nhan vat, đuoc goi la "tuong", voi nhung ky nang đoc đao va phong cach choi đoc nhat. Trong tran đau, cac tuong se tro nen manh me hon bang cach thu thap điem kinh nghiem, vang va cac vat pham đe đanh bai đoi đoi phuong. O che đo chinh (ban đo Summoner's Rift) va mot so che đo khac, mot đoi se đuoc tinh la thang neu pha huy đuoc nha chinh (Nexus) cua đoi đoi thu.
Lien Minh Huyen Thoai đa nhan đuoc đanh gia chung tich cuc; cac nha chan chinh đa nhan manh kha nang tiep can, thiet ke nhan vat va gia tri san xuat cua tro choi. Tuoi tho dai cua tro choi cung đa dan đen viec xuat hien cac bai đanh gia lai voi xu huong tich cuc hon; cac hanh vi tieu cuc va lam dung trong tro choi cua nguoi choi se bi chi trich ngay tu khi tran đau bat đau, mac du vay nhung hanh vi nay van ton tai bat chap moi no luc khac phuc va giam toi thieu  cua Riot. Vao nam 2019, Lien Minh Huyen Thoai thuong xuyen đat so luong nguoi choi lon voi hon 8 trieu nguoi choi cung mot thoi điem. Nho tinh pho bien va su thanh cong cua tro choi ma Riot Games đa cho ra mat cac noi dung khac the loai nhu video ca nhac, truyen tranh, truyen ngan, mot series phim hoat hinh noi tieng (Arcane) va cung voi đo la mot so tro choi video dang spin-off, bao gom mot phien ban tren di đong (Lien Minh Huyen Thoai: Toc Chien), tro choi dang the bai (Huyen Thoai Runeterra)...
Lien Minh Huyen Thoai cung thuong xuyen đuoc coi la bo mon the thao đien tu lon nhat the gioi boi he thong giai đau lon va chuyen nghiep, bao gom 12 giai đau cho 12 khu vuc. Thanh tich tot o cac giai đau khu vuc nay se la đieu kien đe cac đoi co đuoc quyen tham du cac giai đau quoc te, mot trong so đo la Giai vo đich the gioi Lien Minh Huyen Thoai (giai đau danh gia va lon nhat cua tro choi nay), luong nguoi xem cua giai đau nay la cuc ky lon, nam 2019 đa co hon 100 trieu nguoi xem va đat đinh cao nhat la 44 trieu nguoi xem cung luc trong suot thoi gian dien ra tran chung ket. Ngoai ra, cac giai đau khu vuc va quoc te cung đuoc phat song tren cac trang web phat truc tiep nhu Twitch, YouTube, Bilibili va tren kenh the thao truyen hinh cap ESPN.


Loi choi Lien Minh Huyen Thoai la mot tro choi đau truong chien đau truc tuyen nhieu nguoi choi (MOBA), trong đo nguoi choi đieu khien mot nhan vat đuoc goi la "tuong (champion)" voi goc nhin tu tren xuong. Tinh đen  ngay 2 thang 9 nam 2023, tro choi đa co tong cong 175 vi tuong voi cac loai ky nang va loi choi khac nhau. Trong suot mot tran đau, cac tuong se tang cap bang cach tich luy điem kinh nghiem (XP) thong qua qua trinh tieu diet ke thu. Ngoai ra, cac vat pham trong cua hang co the đuoc mua đe tang suc manh cho tuong, cac vat pham nay đeu đuoc mua bang vang (mot đon vi tien te trong tro choi), nguoi choi co the kiem đuoc vang trong qua trinh choi bang cach ha guc tuong, linh, quai rung hoac cac cong trinh phong thu cua đoi đoi phuong. Trong che đo choi chinh (ban đo Summoner's Rift), cac vat pham đuoc mua thong qua cua hang va chi co the mua khi tuong đang o be đa co. Moi tran đau trong Lien Minh Huyen Thoai đeu co tinh duy nhat; cap đo va vat pham se khong the chuyen tu tran đau nay sang tran đau khac.


= Summoner's Rift =
Summoner's Rift la che đo choi pho bien nhat cua Lien Minh Huyen Thoai va thuong la che đo chinh trong cac giai đau chuyen nghiep. Che đo nay co mot co che xep hang bao gom chin bac: thap nhat la Sat va cao nhat la Thach Đau. He thong ghep tran se xac đinh cap đo, ky nang cua nguoi choi đe tao ra cac tran đau voi nhung nguoi choi co trinh đo tuong đuong.
Moi tran đau đeu gom co 10 nguoi choi, đuoc chia thanh 2 đoi, cac đoi se co chung mot muc đich la pha huy mot cong trinh đuoc goi la "nha chinh (Nexus)" cua đoi phuong đe gianh lay chien thang. Nha chinh đuoc đat tai can cu cua moi đoi, ngay truoc be đa co, đuoc bao ve boi nguoi choi va cac cong trinh phong thu xung quanh (co ten goi la "tru bao ve"). Cac nhan vat khong phai nguoi choi (NPC) đuoc goi la "linh" đuoc tao ra tu nha chinh cua moi đoi va se lien tuc tien ve can cu cua đoi phuong doc theo ba lan đuong: đuong tren, đuong giua va đuong duoi. Ngoai ra, tai can cu cua moi đoi con co 3 nha linh (inhibitors), viec pha huy cac nha linh nay se khien linh đong minh manh hon, đong thoi cho phep gay sat thuong len nha chinh cua đoi phuong va hai tru bao ve no. Khu vuc o giua cac lan đuong đuoc goi chung la "khu vuc rung (jungle)", la noi sinh song cua cac "quai vat rung (monsters)", tuong tu nhu linh, quai vat rung se hoi sinh trong mot khoang thoi gian ngan va se cung cap vang, XP cho nguoi choi khi bi tieu diet. O khu vuc song ngay giua ban đo va cac lan đuong, ton tai nhung con quai vat co suc manh vuot troi, đuoc goi la "quai khung (epic monsters)" bao gom cac loai rong, su gia khe nut va Baron Nashor. Nhung con quai vat nay thuong yeu cau nhieu nguoi choi hop suc đanh bai va se cung cap bua loi cung nhu vang va kinh nghiem cho đoi tieu diet chung.
Cac tran đau tai ban đo Summoner's Rift se co thoi gian dao đong tu 15 phut đen hon mot gio. Mac du khong co bat ky luat choi nao lien quan đen viec chia đuong, nhung cac quy tac nay đa dan đuoc hinh thanh trong suot qua trinh phat trien cua tro choi: mot nguoi choi đuong tren, mot nguoi choi đi rung, mot nguoi choi đuong giua va hai nguoi choi đuong duoi. Trong đo, cac nguoi choi o cac lan đuong se tieu diet linh đe tich luy vang, XP (hanh đong nay thuong goi la "farm") va co gang ngan can đoi thu lam đieu tuong tu. Rieng nguoi choi o khu vuc rung, đuoc goi la "nguoi đi rung (jungler)", thay vi farm linh, ho se farm quai rung va khi đu manh, ho se tien hanh ho tro đong đoi tren cac lan đuong.


= Cac che đo khac =
Ben canh Summoner's Rift, Lien Minh Huyen Thoai con co hai che đo choi vinh vien khac: ARAM ("Tat ca đuong giua, tat ca lua chon tuong  ngau nhien") la mot che đo 5v5 giong nhu Summoner's Rift, nhung tren mot ban đo co ten la Vuc Gio Hu, ban đo nay chi co mot lan đuong duy nhat, khong co khu vuc rung va tuong se đuoc chon ngau nhien cho nguoi choi. Voi kich thuoc nho cua ban đo, nguoi choi phai canh giac trong viec tranh cac ky nang cua đoi phuong va nhip đo cua tran đau trong che đo cung se nhanh hon.Đau Truong Chan Ly la mot che đo choi chien đau tu đong lay cam hung tu che đo choi Auto Chess cua Dota 2 đuoc ra mat vao thang 6 nam 2019. Moi mot tran đau se bao gom 8 nguoi choi su dung cac đon vi đuoc mua trong cua hang đe chien đau voi nhau. Moi nguoi choi đuoc đai dien boi cac "linh thu", khoi đau voi 100 mau (20 đoi voi che đo Xuc Xac Đien Cuong) va sau khi mau cua linh thu ve 0, nguoi choi se lap tuc ket thuc tran đau. Đau Truong Chan Ly cung đuoc phat hanh tren nen tang iOS, Android va co the choi lien thong đuoc voi Windows va macOS.
Ngoai ra, tuy theo cac dong su kien ke ca trong va ngoai tro choi ma cac che đo đac biet cung xuat hien. Mot trong so đo la che đo Ultra Rapid Fire (URF) lan đau xuat hien va keo dai trong hai tuan nhu mot tro đua Ngay Ca thang Tu vao nam 2014. Trong che đo nay, cac ky nang cua tuong khong ton tai nguyen, giam đang ke thoi gian hoi chieu, tang toc đo di chuyen, giam hoi mau va tan cong nhanh hon. Mot nam sau, vao thang 4 nam 2015, Riot tiet lo rang ho se khong đua che đo nay tro lai vi lo ngai ve chi phi duy tri va nhung thiet ke mat can bang dan đen "tinh trang kiet suc" cho nguoi choi. Nha phat trien cung cho biet chi phi lien quan đen viec duy tri va can bang URF la qua cao. Ngoai URF, tro choi cung co cac che đo tam thoi khac nhu: Mot Cho Tat Ca (One for All) va Đot Kich Nha Chinh (Nexus Blitz); đoi voi che đo Mot Cho Tat Ca, cac nguoi choi cua cung mot đoi se đuoc su dung mot tuong đong nhat, con voi Đot Kich Nha Chinh, nguoi choi se tham gia vao mot loat cac tro choi nho tren mot ban đo đuoc thiet ke đac biet. Tat ca đeu co chung mot co che gianh chien thang duy nhat la pha huy nha chinh cua đoi phuong.


Phat trien = Truoc phat hanh =

Nhung nha sang lap cua Riot Games: Brandon Beck va Marc Merill đa len y tuong ve mot tro choi ke nhiem cho Defense of the Ancients (DotA) - mot ban mod cua Warcraft III: Reign of Chaos, DotA yeu cau nguoi choi phai mua Warcraft III va cai đat phan mem tuy chinh; Brian Crecente cua to Washington Post cho biet ban mod "thieu đo noi bat va thuong kho tim kiem va thiet lap". Phillip Kollar cua Polygon cho biet rang Blizzard Entertainment đa ho tro Warcraft III bang mot goi mo rong, sau đo ho chuyen trong tam sang cac du an khac trong khi tro choi van co nguoi choi. Vi vay Beck va Merill đa tim cach tao ra mot tro choi voi mong muon se ho tro nguoi choi trong mot thoi gian lau dai.
Beck va Merill đa to chuc mot giai đau DotA danh cho sinh vien tai Đai hoc Nam California, voi muc đich ngam la tuyen dung. O đo, ho gap Jeff Jew (sau nay la nha san xuat cua Lien Minh Huyen Thoai), Jew đa rat quen thuoc voi DotA va đa danh phan lon thoi gian cua giai đau đe chi nhung nguoi khac cach choi. Beck va Merill đa moi Jew tham gia mot cuoc phong van, va Jew đa gia nhap Riot Games voi tu cach la mot thuc tap sinh. Sau đo ho cung đa tuyen dung them hai nhan vat co lien quan đen DotA la: Steve Feak, mot trong nhung nha thiet ke; va Steve Mescon, nguoi đieu hanh mot trang web chuyen ho tro nguoi choi.
Vao nam 2007, mot ban demo cua Lien Minh Huyen Thoai đa đuoc xay dung trong cong cu tro choi Warcraft III va đuoc hoan thanh trong bon thang, sau đo đuoc cong bo tai Hoi nghi cac nha phat trien tro choi. O đo, Beck va Merill khong may thanh cong voi cac nha phat hanh tiem nang, cac nha phat hanh đa boi roi truoc mot mo hinh kinh doanh free-to-play va thieu che đo mot nguoi choi cua tro choi. Mo hinh free-to-play van qua moi la vi chua đuoc thu nghiem ben ngoai thi truong chau A, nen ho chu yeu quan tam đen cac goi bo sung thuong xuyen va tiem nang cua tro choi cho cac phan tiep theo. Nam 2008, Riot đa đat đuoc thoa thuan voi Tencent đe cong ty nay đam nhiem viec phat hanh tro choi tai Trung Quoc.
Lien Minh Huyen Thoai đuoc cong bo vao ngay 7 thang 10 nam 2008, danh cho nen tang Microsoft Windows. Thu nghiem beta kin bat đau vao thang 4 nam 2009. Khi ra mat ban beta, tro choi đa co 17 vi tuong. Ban đau Riot nham đen viec ra mat chinh thuc tro choi voi 20 vi tuong nhung sau đo ho đa tang gap đoi so luong truoc khi tro choi đuoc phat hanh đay đu o Bac My vao ngay 27 thang 10 nam 2009. Ten đay đu cua tro choi đuoc cong bo la League of Legends: Clash of Fates. Khi đo, Riot đa len ke hoach su dung phu đe đe bao hieu khi nao co noi dung trong tuong lai, nhung ho cho rang đo la mot quyet đinh ngo ngan va loai bo no truoc khi ra mat.


= Sau phat hanh =
Lien Minh Huyen Thoai nhan đuoc cac ban cap nhat thuong xuyen duoi dang cac "ban va loi (patches)". Mac du cac nha phat trien truoc đay đa su dung cac ban va loi đe đam bao cho viec can bang cua tro choi, nhung viec ra mat cac ban va loi lien tuc cua Riot đa khien no tro thanh mot phan thiet yeu cua Lien Minh Huyen Thoai. Vao nam 2014, Riot đa chuan hoa nhip đo cap nhat tro choi cua ho thanh khoang hai hoac ba tuan mot lan.
Nhom phat trien bao gom hang tram nha thiet ke tro choi va nghe si. Nam 2016, nhom am nhac co 4 nha soan nhac toan thoi gian va mot nhom cac nha san xuat am thanh, tai lieu quang cao cho tro choi. Tinh đen  nam 2021, tro choi đa co hon 150 vi tuong, Riot Games cung đa len ke hoach đinh ky đai tu hinh anh va loi choi cua nhung vi tuong cu, co ky nang va loi choi loi thoi. Mac du ban đau tro choi chi đuoc phat hanh cho Microsoft Windows, nhung sau đo, vao thang 3 nam 2013, phien ban Mac cua tro choi cung đa đuoc ra mat.


= Mo hinh kinh doanh =
Lien Minh Huyen Thoai su dung mo hinh kinh doanh free-to-play. Nhung trong tro choi van co mot so mo hinh kinh doanh khac - vi du: "trang phuc (skins)" se thay đoi dien mao cua tuong (co the nhan đuoc sau khi mua bang mot loai tien te trong tro choi đuoc goi la RP). Trang phuc co 5 muc gia chinh, dao đong tu $4 đen $25. Đay la mot loai hang hoa ao va chung co ty suat loi nhuan cao. Ngoai ra, he thong quay thuong (loot box) đa ton tai trong tro choi tu nam 2016, đay la nhung "ruong ao" đuoc goi la "ruong Hextech", ben trong chua cac vat pham ngau nhien. Cac ruong nay co the đuoc mua hoac co đuoc mien phi voi toc đo cham hon bang cach choi tro choi. Hoat đong nay đa bi chi trich va đuoc cho la mot hinh thuc cua "co bac". Vao nam 2019, Giam đoc đieu hanh cua Riot Games noi rang ong hy vong cac loai he thong quay thuong se it pho bien hon trong nganh cong nghiep tro choi đien tu. Thang 8 nam 2019, Riot cung đa thu nghiem mot so cac hinh thuc kinh doanh khac, ho đa cong bo he thong "than hoa" co the mua đuoc bang RP, he thong nay đa bi chi trich rong rai vi co chi phi cao ma khong mang lai nhieu loi ich cho nguoi choi.
Nam 2014, nha phan tich Teut Weidemann cua Ubisoft cho biet chi co khoang 4% nguoi choi tra tien đe mua vat pham - thap hon đang ke so voi tieu chuan cua nganh cong nghiep nay tu 15 đen 25%. Ong cho rang tro choi chi mang lai loi nhuan vi so luong nguoi choi lon. Nam 2017, Lien Minh Huyen Thoai đat doanh thu 2,1 ty đo la My; vao nam 2018, con so giam xuong con 1,4 ty đo la My, nhung van la mot trong nhung tro choi co doanh thu cao nhat nam. Nam 2019, con so đa tang len 1,5 ty va 1,75 ty đo la My vao nam 2020. Ngoai ra, theo tap chi Inc., nguoi choi đa choi hon 3 ty gio moi thang vao nam 2016.


= Cot truyen =
Truoc nam 2014, nguoi choi ton tai trong vu tru voi tu cach la nhung nha lanh đao chinh tri hay con goi la "Trieu hoi su (Summoners)", chi huy cac vi tuong chien đau tren Đau Truong Cong Ly - vi du: Summoner's Rift - đe ngan chan mot cuoc chien tham khoc. Nha xa hoi hoc Matt Watson cho biet cot truyen va boi canh khong phu hop voi cac chu đe chinh tri đuoc tim thay trong cac tro choi nhap vai khac, va đuoc trinh bay duoi dang rut gon cua chu đe "thien va ac". Trong qua trinh phat trien ban đau cua tro choi, Riot đa khong co y đinh thue nguoi viet, va cac nha thiet ke chi viet tieu su cua tuong trong mot đoan ngan.
Vao thang 9 nam 2014, Riot Games đa xay dung lai toan bo vu tru hu cau cua tro choi, loai bo cac trieu hoi su ra khoi cot truyen đe tranh viec bi "gioi han sang tao". Luke Plunkett đa viet trong trang Kotaku rang: mac du su thay đoi nay se khien nhung nguoi ham mo cu cam thay kho chiu, nhung đieu đo la can thiet khi co so la nguoi choi moi cua tro choi ngay cang tang ve quy mo. Ngay sau khi xay dung lai, Riot đa thue nha van Graham McNeill cua Warhammer, cung voi nhung nguoi ke chuyen va nghe si cua Riot đe tao ra flavor text nham tang them su "phong phu" cho tro choi, nhung rat it trong so nay đuoc coi la mot phan cua loi choi thong thuong. Thay vao đo, cac tac pham đo cung cap nen tang cho viec mo rong nhuong quyen thuong mai sang cac phuong tien khac, chang han nhu truyen tranh va cac tro choi đien tu phu. Fields of Justice trong cot truyen cu cung đuoc thay the bang mot boi canh hu cau moi - mot hanh tinh co ten Runeterra. Cot truyen moi tap hop nhieu yeu to tu kinh di Lovecraftian, kiem thuat truyen thong cho đen ma thuat gia tuong.


= Phat hanh tai Viet Nam =
League of Legends đuoc phat hanh chinh thuc tai Viet Nam vao 12 gio ngay 8 thang 8 nam 2012 boi Garena voi ten goi chinh thuc la Lien Minh Huyen Thoai. Truoc đo 1 nam, khi chua đuoc cap phep phat hanh, tro choi đa cap ben vao Viet Nam voi ten goi "Chien Than", đuoc Garena cong bo chinh thuc vao ngay 28 thang 7 nam 2011 nhu mot tro choi nuoc ngoai đuoc Viet hoa, sau đo tai World Cyber Games 2011 khu vuc Viet Nam, tro choi cung tro thanh mot trong so cac bo mon đuoc đua vao thi đau voi ten đang ky la DotA 2: Chien Than.
Ngay 9 thang 11 nam 2022, Riot Games thong bao viec tiep quan toan bo Lien Minh Huyen Thoai, Đau Truong Chan Ly cung voi cac he thong giai đau tai khu vuc Đong Nam A va Đai Loan tu ngay 1 thang 1 nam 2023. Theo đo, Riot se truc tiep phat hanh Lien Minh Huyen Thoai tai khu vuc Đong Nam A, rieng hai khu vuc Viet Nam va Đai Loan, se do VNGGames va Taiwan Mobile đong phat hanh cung voi Riot Games.


Đon nhan Theo trang web tong hop đanh gia Metacritic, Lien Minh Huyen Thoai đa nhan đuoc nhung đanh gia tich cuc trong lan phat hanh đau tien. Nhieu an pham ghi nhan gia tri choi lai cao cua tro choi. Brian Crecente, nguoi đanh gia cua Kotaku đa rat nguong mo cach cac vat pham lam thay đoi phong cach choi cua tuong. Quintin Smith cua Eurogamer đong tinh va khen ngoi su đa dang va tuong tac giua cac tuong trong đot thu nghiem. So sanh voi Defense of the Ancients (DotA), Rick McCormick cua GamesRadar+ noi rang viec choi Lien Minh Huyen Thoai la "mot cuoc bo phieu cho su lua chon hon la mot cuoc sang loc".
Ve nguon goc cua tro choi, nhung nguoi đanh gia khac thuong so sanh cac khia canh cua Lien Minh Huyen Thoai voi DotA. Theo GamesRadar+ va GameSpot, Lien Minh Huyen Thoai se cam thay quen thuoc voi nhung ai đa tung choi DotA. Thiet ke nhan vat sang tao va mau sac song đong đa lam cho tro choi co su khac biet so voi cac đoi thu canh tranh. Smith ket luan bai đanh gia cua minh bang cach nhan xet rang: "cho du khong co nhieu cho cho su tieu cuc, nhung muc tieu cai tien DotA cua Riot van chua thanh hien thuc".
Mac du Crecente khen ngoi mo hinh free-to-play cua tro choi, tuy vay Ryan Scott cua GameSpy cung đa chi trich cach thuc mo khoa cac yeu to chinh cua tro choi, khien cho nhung nguoi choi khong nap tien gap kho khan voi viec phai choi đi choi lai nhieu lan trong mot khoang thoi gian rat dai chi đe mo khoa nhung yeu to đo, Ryan Scott goi đo la đieu khong the chap nhan đuoc trong mot tro choi co tinh canh tranh. Nhieu trang web nhan xet tro choi van chua đuoc hoan thien. Mot "goi bo sung" cua tro choi đa đuoc gioi thieu voi muc gia 30 đo la; Kevin VanOrd cua GameSpot chi ra rang đay la mot goi bo sung khong nen mua vi gia tri chi bao gom 20 tuong, 4 ngoc bo tro va $10 tin dung chua the su dung cua mot cua hang trong tro choi se đuoc ra mat trong tuong lai. Trang web GameStar cua Đuc cung cho biet rang khong the su dung cac vat pham va tinh nang trong goi bo sung đo vi cua hang cua tro choi van chua đuoc ra mat trong đot thu nghiem va tu choi thuc hien viec đanh gia đay đu. Steve Butts cua IGN đa so sanh ban phat hanh nay voi tinh trang toi te cua CrimeCraft đuoc phat hanh truoc đo vao nam 2009; ong cho biet rang cac tinh nang co san trong phien ban beta cua Lien Minh Huyen Thoai đa bi xoa đe kip phat hanh, ngay ca đoi voi nhung nguoi mua them goi bo sung. Nguoi choi phai mat nhieu thoi gian tim kiem tran đau mot cach khong can thiet, voi thoi gian cho qua dai. Ngoai ra, GameRevolution cung đa đe cap đen nhung loi kho chiu trong tro choi.
Mot so bai đanh gia đa đe cap đen "tinh toxic" trong giai đoan ban đau cua tro choi. Crecente đa viet rang cong đong đa qua "thien can" va "than van" khi thua cuoc. Butts suy đoan rang Lien Minh Huyen Thoai đa ke thua so luong lon nguoi choi tu DotA, nhung nguoi mang tieng la co tinh "thu đich" voi nhung nguoi choi moi.


= Đanh gia lai =

Cac ban cap nhat thuong xuyen cho tro choi đa dan đen viec tro choi nhan đuoc mot so bai viet đanh gia lai; nguoi đanh gia cua IGN, Leah B. Jackson giai thich rang bai đanh gia ban đau cua trang web đa tro nen "loi thoi". Co hai trang web đa tang điem so ban đau cua ho la: GameSpot tu 6 len 9, va IGN tu 8 len 9,2.  Su đa dang cua danh sach tuong trong tro choi đuoc Steven Strom cua PC Gamer mo ta la "hap dan"; Jackson con chi ra nhung nhan vat voi cac ky nang "đang nho". Mac du tai thoi điem moi ra mat, cac vat pham trong tro choi đa đuoc khen ngoi boi Kotaku, nhung bai đanh gia lai cua Jackson đa chi trich su thieu đa dang va kha nang ton tai cua nhieu vat pham, Jackson cung chi ra rang cac vat pham đuoc cua hang trong tro choi đe xuat cho nguoi choi ve co ban la bat buoc vi suc manh cua chung.
Trong khi nhung nguoi đanh gia khac hai long voi phong cach choi đa dang đuoc the hien boi cac vi tuong va ky nang cua ho, Strom cho rang cac nhan vat nu qua goi cam, giong voi nhung nhan vat xuat hien trong cac ban sao cua "Clash of Clans" vao nam 2018. Hai nam truoc khi bai đanh gia cua Strom xuat hien, mot nha thiet ke tuong đa tra loi nhung loi chi trich cua nhung nguoi choi voi mot vi tuong nu, tre, kem hap dan. Ong cho rang viec gioi han cac tuong nu trong mot loai co the la han che va cho biet Riot đa đat đuoc nhieu tien bo trong cac ban phat hanh gan đay.
Cac so sanh van ton tai giua tro choi voi nhung tro choi khac cung the loai. Tyler Hicks cua GameSpot đa viet rang nhung nguoi choi moi se tiep nhan Lien Minh Huyen Thoai nhanh hon DotA va viec loai bo cac ky nang mang tinh ngau nhien (ky nang đinh huong) khien tro choi tro nen canh tranh hon. Jackson mo ta cach thuc mo khoa cac tuong trong Lien Minh Huyen Thoai la "mot hinh mau cua su hao phong", nhung lai khong bang tro choi đuoc cho la phan tiep theo cua DotA (Dota 2 - 2013), do Valve san xuat. Strom cho biet tro choi co nhip đo nhanh so voi cac tran đau "buon ngu" cua Dota 2, nhung cham hon so voi cac tran đau MOBA "giao tranh lien tuc" nhu Heroes of the Storm (2015) cua Blizzard Entertainment.


= Giai thuong =
Tai le trao giai Game Developers Choice Awards đau tien đuoc to chuc vao nam 2010, tro choi đa gianh đuoc tong cong bon giai thuong lon: Cong nghe truc tuyen, Thiet ke tro choi, Tro choi truc tuyen moi va Nghe thuat thi giac tot nhat. Tai Le trao giai Golden Joystick nam 2011, tro choi đa gianh đuoc giai Tro choi mien phi hay nhat. Am nhac cua tro choi cung đa gianh đuoc Giai Shorty, va đuoc đe cu tai giai Hollywood Music in Media Awards.
Lien Minh Huyen Thoai cung đa nhan đuoc nhieu giai thuong boi nhung đong gop cho the thao đien tu. Theo đo, tro choi đa đuoc đe cu cho giai Tro choi the thao đien tu hay nhat tai The Game Awards vao nam 2017 va 2018, sau đo lien tuc gianh chien thang trong hai nam 2019 va 2020. Cac su kien cu the do Riot Games to chuc cho cac giai đau the thao đien tu cung đa đuoc cac le trao giai cong nhan. Cung tai The Game Awards, Riot đa gianh đuoc giai thuong Su kien the thao đien tu xuat sac nhat cho Giai vo đich the gioi nam 2019 va 2020. Tai le trao giai Sports Emmy lan thu 39 nam 2018, Lien Minh Huyen Thoai đa gianh giai Thiet ke đo hoa truc tiep xuat sac cho Giai vo đich the gioi nam 2017 voi hinh anh "rong ngan tuoi", nhu mot phan cua thu tuc truoc khi thi đau, Riot đa su dung cong nghe thuc te tang cuong đe co mot con rong do may tinh tao ra bay ngang qua san khau.


Hanh vi cua nguoi choi Cong đong nguoi choi cua Lien Minh Huyen Thoai noi tieng lau đoi ve "tinh toxic", voi mot cuoc khao sat cua Anti-Defamation League chi ra rang 76% nguoi choi đa phai trai qua nhung su quay roi trong tro choi. Riot Games đa thua nhan van đe va tra loi rang chi co mot phan nho nguoi choi cua tro choi la lien tuc thuc hien cac hanh vi tieu cuc. Theo Jeffrey Lin, nha thiet ke chinh cua he thong xa hoi tai Riot Games cho biet: phan lon cac hanh vi tieu cuc la do nguoi choi "thinh thoang cam thay kho chiu trong khi choi". Mot so cac bien phap trung phat đa đuoc trien khai đe giai quyet van đe nay. Mot trong so đo la chuc nang "to cao co ban", nguoi choi co the to cao đong đoi hoac đoi thu neu ho vi pham quy tac đao đuc trong tro choi. Tro chuyen (chat) trong tro choi cung đuoc giam sat bang cac thuat toan đe phat hien mot so loai hinh lam dung. Ngoai ra, co mot he thong khac la "toa an" - nhung nguoi choi đap ung cac yeu cau nhat đinh co the xem xet cac phieu to cao đuoc gui ve Riot Games. Neu co đu nguoi choi xac đinh rang phieu to cao đo chi ra đung vi pham, mot he thong tu đong se trung phat nguoi choi bi to cao. Lin noi rang viec loai bo cac hanh vi tieu cuc la mot muc tieu khong thuc te va khong the giai quyet triet đe đuoc nen can tap trung vao viec khen thuong nhung hanh vi tot cua nguoi choi. Đe đat đuoc hieu qua đo, Riot đa lam lai "he thong vinh danh" vao nam 2017, cho phep nguoi choi vinh danh đong đoi sau moi tran đau, neu ho thi đau mot cach tich cuc. Va nhung phieu vinh danh nay se lam tang "cap đo vinh danh" cua nguoi choi, qua đo ho se nhan đuoc nhung phan thuong xung đang.


Trong the thao đien tu Lien Minh Huyen Thoai la mot trong nhung bo mon the thao đien tu co nhung giai đau lon nhat the gioi, đuoc The New York Times mo ta la "điem thu hut chinh". Luong nguoi xem truc tuyen va truc tiep trong cac su kien thi đau cua tro choi con vuot troi hon so voi Giai bong ro nha nghe My, World Series va Cup Stanley vao nam 2016. Đoi voi tran chung ket cua Giai vo đich the gioi nam 2019 va 2020, so luong nguoi xem cung luc tai mot thoi điem cao nhat lan luot la 44 va 45 trieu nguoi. Harvard Business Review noi rang Lien Minh Huyen Thoai la hinh anh thu nho cho su ra đoi cua nganh cong nghiep the thao đien tu.
Tinh đen  thang 4 nam 2021, Riot Games đieu hanh tong cong 12 giai đau khu vuc tren toan the gioi, bon trong so đo: LPL, LEC, LCK, va LCS la su dung hinh thuc nhuong quyen thuong mai. Nam 2017, he thong nay co 109 đoi va 545 van đong vien. Cac giai đau thuong đuoc phat truc tiep tren cac nen tang nhu Twitch va YouTube. O Bac My, cac tran đau cua giai đau LCS đuoc phat song tren truyen hinh cap boi mang the thao ESPN. Tai Trung Quoc, quyen phat truc tiep cac su kien quoc te nhu Giai vo đich the gioi va Mid-Season Invitational đa đuoc ban cho Bilibili vao mua thu nam 2020 voi mot hop đong ba nam voi tri gia 113 trieu đo la My, trong khi quyen phat truc tuyen đoc quyen cho cac giai đau trong nuoc va khu vuc khac đeu thuoc so huu cua Huya Live. Nhung tuyen thu chuyen nghiep đuoc tra luong cao nhat cua Lien Minh Huyen Thoai co muc luong len đen tren 1 trieu đo la - gap ba lan muc luong cua nhung tuyen thu co muc luong cao nhat cua Overwatch. Boi canh nay đa thu hut su đau tu tu cac doanh nhan khong gan bo voi the thao đien tu, chang han nhu van đong vien bong ro đa nghi huu Rick Fox, nguoi đa thanh lap đoi Echofox. Vao nam 2020, vi tri tham du giai LCS cua Echofox đa đuoc ban cho to chuc Evil Geniuses voi gia 33 trieu đo la.


Phuong tien truyen thong = Tro choi =
Nhan dip ky niem 10 nam phat trien cua Lien Minh Huyen Thoai, vao nam 2019, Riot Games đa cong bo mot so cac tro choi o cac giai đoan san xuat khac nhau co lien quan truc tiep đen quyen so huu tri tue (IP) cua Lien Minh Huyen Thoai.  Tai su kien nay, mot phien ban đoc lap cua Đau Truong Chan Ly cung đa đuoc cong bo cho he đieu hanh di đong iOS, Android va đuoc phat hanh vao thang 3 nam 2020. Tro choi co the choi lien thong đa nen tang voi Windows va macOS. Huyen Thoai Runeterra (Legends of Runeterra), mot tro choi dang the bai, ra mat vao thang 4 nam 2020 cho nen tang Microsoft Windows, tro choi gom co cac nhan vat trong đa vu tru Lien Minh Huyen Thoai. Cung nam đo, vao thang 10, Riot Games cho ra mat Lien Minh Huyen Thoai: Toc Chien (League of Legends: Wild Rift) la phien ban tro choi danh cho he đieu hanh di đong Android, iOS va cac he may console. Thay vi chuyen toan bo tai nguyen tu Lien Minh Huyen Thoai qua nen tang moi, cac mo hinh nhan vat va moi truong cua Toc Chien đa đuoc xay dung lai hoan toan. Tro choi nhap vai mot nguoi choi theo luot - Ruined King: A League of Legends Story, đuoc phat hanh vao nam 2021 cho PlayStation 4, PlayStation 5, Xbox One, Xbox Series X/S, Nintendo Switch va Windows. Đay la tua game đau tien đuoc phat hanh duoi quyen xuat ban cua Riot Games cho Riot Forge, trong đo cac studio khong thuoc Riot phat trien tro choi su dung cac nhan vat trong Lien Minh Huyen Thoai. Vao thang 12 nam 2020, Greg Street, pho chu tich IP va Giai tri cua Riot Games thong bao rang mot tro choi nhap vai truc tuyen nhieu nguoi choi dua tren Lien Minh Huyen Thoai đa đang đuoc phat trien. Ngoai ra, Song of Nunu: A League of Legends Story (đuoc phat trien boi Tequila Works - cha đe cua Rime), mot tro choi phieu luu goc nhin thu ba xoay quanh cuoc tim kiem me cua Nunu, voi su giup đo cua Willump, đa đuoc thong bao phat hanh du kien vao nam 2022.


= Am nhac =

Vao nam 2014, Riot Games cho ra mat ban nhac heavy metal ao đau tien mang ten Pentakill, quang cao cho mot dong trang phuc cung ten. Pentakill bao gom bay vi tuong va am nhac cua ho chu yeu do nhom nhac noi bo cua Riot Games thuc hien va co su gop mat cua tay trong Motley Crue Tommy Lee va Danny Lohner, cuu thanh vien cua ban nhac rock cong nghiep Nine Inch Nails. Album thu hai cua Pentakill - Grasp of the Undying đa đat vi tri so 1 tren bang xep hang iTunes vao nam 2017.
Theo sau Pentakill la K/DA, mot nhom nhac nu K-pop ao gom bon thanh vien (Ahri, Akali, Evelynn, Kai'Sa). Cung nhu Pentakill, K/DA la nhom nhac quang cao cho mot dong trang phuc cung ten. Đia đon đau tay cua nhom - "Pop/Stars", ra mat tai Giai vo đich the gioi nam 2018, đa co hon 550 trieu luot xem tren nen tang YouTube va thu hut su quan tam rong rai tu ca nhung nguoi khong biet đen Lien Minh Huyen Thoai. Sau hai nam gian đoan, vao thang 8 nam 2020, Riot Games đa phat hanh "The Baddest" - đia đon phat hanh truoc cho All Out - EP đau tay cua K/DA, gom 5 ca khuc đuoc phat hanh vao thang 11 nam đo.
Vao nam 2019, Riot đa tao ra mot nhom hip hop ao co ten True Damage, gom cac vi tuong: Akali, Yasuo, Qiyana, Senna va Ekko. Voi cac ca si - Keke Palmer, Thutmose, Becky G, Duckwrth va Soyeon - đa trinh dien truc tiep bai hat đau tay cua nhom - "Giants" trong le khai mac Giai vo đich the gioi nam 2019, ket hop cung voi hinh anh ba chieu cua cac vi tuong. Video ca nhac quang cao trang phuc trong tro choi cung co su hop tac tu hang thoi trang noi tieng Louis Vuitton.


= Truyen tranh =
Nam 2018, Riot Games đa cong bo hop tac voi Marvel Comics. Ho truoc đay cung đa thu nghiem voi viec phat hanh truyen tranh thong qua trang web cua minh. Shannon Liao cua The Verge cho biet rang truyen tranh la "co hoi hiem co đe Riot the hien cot truyen qua nhieu nam phat trien cua minh". Bo truyen đau tien đuoc xuat ban co ten Lien Minh Huyen Thoai: Ashe - Chien mau (League of Legends: Ashe - Warmother), ra mat vao nam 2018; tiep theo la Lien Minh Huyen Thoai: Lux (League of Legends: Lux) ra mat trong cung nam đo, va mot an ban đuoc phat hanh vao nam 2019.


= Loat phim hoat hinh =
Trong mot video ky niem 10 nam phat trien cua Lien Minh Huyen Thoai, Riot đa cong bo mot loat phim hoat hinh truyen hinh - Arcane, san pham đau tien cua cong ty đoi voi the loai truyen hinh. Arcane la mot no luc hop tac giua Riot Games va xuong hoat hinh Fortiche Production. Trong mot cuoc phong van voi The Hollywood Reporter, nguoi đung đau bo phan phat trien sang tao Greg Street cho biet loat phim nay "khong phai la mot chuong trinh nhe nhang. Co mot so chu đe nghiem tuc ma chung toi đa the hien o trong phim, vi vay chung toi khong muon tre em theo doi va mong đoi vao đieu gi đo khong đung". Bo phim lay boi canh thanh pho gia tuong Piltover cung voi mot thanh pho chi em bi ap buc duoi long đat - Zaun, đuoc an đinh se phat hanh vao nam 2020 nhung đa bi tri hoan boi đai dich COVID-19. Mot nam sau đo, vao ngay 6 thang 11 nam 2021, Arcane đuoc cong chieu tren Netflix sau khi Giai vo đich the gioi nam 2021 ket thuc, va ra mat thong qua Tencent Video tai Trung Quoc. Bo phim đa nhan đuoc su hoan nghenh tu gioi phe binh khi phat hanh, voi viec Rafael Motomayor cua IGN đa hoi rang lieu bo phim co đanh dau su ket thuc cua "loi nguyen chuyen the tu tro choi đien tu" hay khong. Phim co su tham gia long tieng cua Hailee Steinfeld trong vai Vi, Ella Purnell trong vai Jinx, Kevin Alejandro trong vai Jayce va Katie Leung trong vai Caitlyn. Sau phan cuoi cung cua mua mot, Riot Games cung voi Netflix đa thong bao mua thu hai cua Arcane đang đuoc phat trien va du kien se ra mat som nhat vao nam 2023.


Tham khao = Chu thich =


Lien ket ngoai = Trang chu =

Website chinh thuc
Lien Minh Huyen Thoai tren Youtube
Lien Minh Huyen Thoai tren Facebook
Lien Minh Huyen Thoai tren Instagram


= Trang web tham khao =
Lien Minh Huyen Thoai la gi?
Danh sach tuong trong Lien Minh Huyen Thoai
Vu tru Lien Minh Huyen Thoai
The thao đien tu Lien Minh Huyen Thoai