Fax, đien sao hay đien thu la ky thuat đien tu gui ban sao (copy) truc tiep qua he thong day dan đien. May gui co kha nang ra quet ban goc, đoi thong tin thanh tin hieu roi phat qua đuong day đien đen may nhan o mot noi khac. May nhan sau đo đoi tin hieu nguoc lai va in ban sao len giay.
Tu fax cua tieng Anh phat am gon tu tieng Latin facsimile (fac: tao; simile: tuong tu).
Ky thuat fax thay the ky thuat lien lac bang đien tin trong thap nien 1980. Ngay nay tuy fax dan dan bi email thay the trong nhieu linh vuc truyen thong, fax van con đuoc su dung vi nhung loi điem sau:

Nhieu loai ho so quan trong khong nen dung email đe tranh bi mat hay đanh cap
O mot so quoc gia chu ky đien tu tren email khong đuoc tin nhiem bang chu ky tren giay fax
Ngoai ra, cac hang cong ty lon dung fax servers, may tinh phuc vu voi kha nang chuyen cac loai ho so thanh tin hieu fax gui đi, nhan fax, chuyen thanh email va phat vao may tinh ca nhan cua nhan vien, khong can in ra giay.


Lich su = Gui tin hieu theo day dan =
Nha sang tao Alexander Bain nguoi Scotland đuoc xem nhu nguoi đau tien phat minh ra he thong gui ho so bang tin hieu đien nam 1843. Ong dung tac đong qua lai cua qua lac đong ho đien đe tao cac đuong ngang, ra quet đuoc cac net muc tren giay. Đen nam 1851 Frederick Bakewell cai tien them phat minh cua Bain va đem trien lam tai London.
Nam 1861 Giovanni Caselli, vat ly hoc nguoi Y, sang che ra may Pantelegraph gui đuoc ban sao cua ho so goc giua Lyon va Paris. Thoi gian nay đien thoai chua đuoc pho bien. Nam 1881, Shelford Bidwell nguoi Anh thiet ke may ra va ve hinh va gui đuoc hinh 2 chieu, khong can noi nhan phai ve lai bang tay.
Đen khoang nam 1900 Arthur Korn sang che may Bildtelegraph giup pho bien cac thong bao co hinh nhung nguoi mat tich hay đang bi truy na tai chau Au. Sau đo, nhung may gui đien thu khac nhu may Belinograf (1930) cua Edouard Belin va may Hellschreiber cua Rudolf Hell (1929). Rudolf Hell la nguoi tien phong trong thiet ke co đong ra quet hinh va phat tin hieu.


= Gui tin hieu khong can day dan =
Nam 1924 Richard H. Ranger nhan vien đai Radio Corporation of America sang che may gui ho so bang song radio trong long bien. Đay la tien than cua may fax ngay nay. Ngay 29 thang 11 1924 hinh chan dung tong thong My Calvin Coolidge gui tu New York bang ngang Đai Tay Duong đen London. Ngay nay fax dung song radio van con đuoc su dung trong thong tin khi tuong. Cung vao nam 1924, Herbert E. Ives dung ky thuat phan tach mau sang che ra may fax đau tien co kha nang in mau.
Giua thap nien 1970 may Exxon Qwip la may đau tien dung tia sang đe ra va ghi tin hieu len mot truc ong quay. Tia sang phan chieu thay đoi cuong đo sang toi thuy theo đo đam nhat tren giay ho so goc. Cuong đo tia sang đuoc đoi thanh xung đien đua vao bo phan phat am. Tin hieu am thanh sau đo đuoc truyen theo day dan đien thoai đen may nhan. May nhan co bo phan nghe, ghi nhan am thanh va chuyen dich thanh tin hieu. Tin hieu sau đo đuoc truyen vao may phun muc, in len giay ban sao nam tren mot truc ong xoay cung van toc voi truc ong cua may gui. May Exxon Qwip thoi bay gio kich thuoc rat lon va rat đat tien. Chi co cac hang thiet ke lon moi co kha nang mua.
Đen nam 1985, Hank Magnuski che ra phan cung đe dung ky thuat fax tren board chinh may tinh goi la GammaFax.


Cac loai fax May fax đon thuan
May đa nang gom kha nang gui va nhan fax, scan ra hinh va in
May fax analog
May fax digital
May fax trang đen
May fax mau
Phan mem phat tin hieu fax thang tu may tinh vao day dan đien thoai (nhu WinFax cua Windows)


= Nhung ky thuat in ban sao =
Loai giay cuon in bang nhiet: de bi phai
In bang muc phun
In bang Laser


Tham khao Lien ket ngoai Lich su may Fax - nhieu hinh anh ve cac may va nhung ban fax đau tien.