Diep Quy Trang (tieng Trung: 叶季壮; Wade–Giles: Yeh Chi-chuang; 1893–1967) la mot nha cong san cach mang va chinh tri gia Trung Quoc co biet danh la "Quan ly đo". Ong la nguoi đung đau hau can cua Hong quan Trung Quoc trong thoi gian Van ly Truong chinh va cua tong bo Cong san Dien An trong Chien tranh Trung-Nhat lan thu 2. Nam 1945, ong la mot trong ba si quan đau tien đuoc phong cap bac trung tuong o Trung Quoc, cung voi Banh Chan va Tran Van. Sau khi thanh lap Cong hoa Nhan dan Trung Hoa nam 1949, ong la Bo truong Bo Thuong mai đau tien va sau đo la Bo truong Ngoai thuong cho đen khi ong qua đoi vao nam 1967.


Thuo nho Diep Quy Trang sinh nam 1893 trong mot gia đinh nong dan ngheo o Tan Hung, Van Phu, Quang Đong, Trung Quoc. Ong đuoc nhan vao Truong Luat va Chinh tri Quang Đong nam 1912, va lam viec tai chinh quyen đia phuong o Giang Mon va Tan Hung sau khi tot nghiep vao nam 1914. Vao thang 6 nam 1925, ong đa to chuc Lien minh Giang Mon va tham gia cuoc đinh cong lon o Hong Kong. Ong gia nhap Đang Cong san Trung Quoc (CPC) vao cuoi nam đo.


Hong quan va Van ly Truong chinh Sau khi Tuong Gioi Thach quay lung lai voi Cong san tai cuoc tham sat o Thuong Hai nam 1927, ong tham gia khoi nghia Quang Chau (1927) va khoi nghia Bach Sac (1929) do Đang Tieu Binh dan đau. Ong la mot đong sang lap cua That quan cua Hong quan Trung Quoc va la Giam đoc Bo Chinh tri cua no. Sau khi That quan đen Giang Tay-Lien Xo, can cu Cach mang Trung uong, ong đuoc bo nhiem lam Truong phong Hau can cua Hong quan.
Khi Van ly Truong chinh bat đau vao thang 10 nam 1934, ong phu trach hau can cho Hong quan duoi nhung đieu kien cuc ky kho khan, khi luc luong Cong san bi tan cong lien tuc tu Trung Quoc Quoc dan Đang va cac đong minh cua no. Trong hoi ky cua minh, Duong Thuong Con nho lai mot bua tiec ma Diep Quy Trang chuan bi cho cac si quan o Cap Đat Pho, Cam Tuc, sau khi quan đoi bi bo đoi trong nhung ngay sau tran Lap Tu Khau.
Sau khi Hong quan đen Dien An mot nam sau đo, ong tro thanh nguoi đung đau hau can cua can cu moi o đo, va cua Bat lo quan trong cuoc chien tranh Trung-Nhat lan thu hai. Thoi gian nay, ong đuoc chinh phu Quoc dan đong hoa cap bac Thieu tuong Quoc dan Cach menh quan cua Bat lo quan. Ong lam viec ve phat trien nong nghiep, san xuat, thuong mai nuoc ngoai va cham soc y te tai can cu Dien An, von đang bi phong toa kinh te tu chinh phu Trung Quoc Quoc dan Đang o Trung Khanh.


Đong bac Trung Quoc Sau khi Nhat Ban đau hang vao nam 1945, cuu nha nuoc bu nhin Nhat Ban cua Man Chau quoc o Đong Bac Trung Quoc đa tro thanh mot khu vuc tranh chap lon giua Trung Quoc Cong san Đang va Trung Quoc Quoc dan Đang. Đe co the đam phan voi cac chi huy Lien Xo nam giu cac cap bac quan su, lanh đao Trung Cong đa trao cho Banh Chan, Tran Van va Diep Quy Trang cap bac Trung tuong, Ngu Tu Quyen cap Thieu tuong, va hai can bo khac la Đoan Tu Tuan va Mac Xuan Nhu (莫春如) cap Thuong ta. Đay la lan đau tien CPC ban hanh cap bac quan su cao cap trong Quan Giai phong Nhan dan Trung Quoc. Ong phuc vu duoi quyen Tran Van la nguoi thua hanh Tai chinh va Thuong mai trong Chinh phu Nhan dan Đong Bac.


Cong hoa nhan dan Trung Hoa Voi su thanh lap cua Cong hoa Nhan dan Trung Hoa vao thang 10 nam 1949, ong đuoc bo nhiem lam Bo truong Thuong mai đau tien cua Trung Quoc. Vao thang 8 nam 1952, bo phan thuong mai nuoc ngoai cua Bo đa đuoc mo rong sang Bo Ngoai thuong, va ong tro thanh bo truong Ngoai thuong đau tien. Đo la mot chuc vu lon voi nhieu lop to chuc, khong chi phuc vu thuong mai ma con phuc vu chuc nang ngoai giao. Ong la nguoi đung đau bo cho đen khi ong qua đoi vao nam 1967. Nhiem vu chinh cua ong la pha vo lenh cam van thuong mai đoi voi Cong san Trung Quoc boi Hoa Ky va cac đong minh cua minh. Duoi su lanh đao cua Chu An Lai, ong đa phat trien quan he thuong mai voi cac nuoc chau A va chau Phi va ky ket thoa thuan thuong mai đau tien cua Trung Quoc voi Ceylon. Sau su kien chia re Trung-Xo, ong đong mot vai tro quan trong trong xuat khau cua Trung Quoc đe tra no cua Lien Xo va cap nguon von mua ngu coc tu nuoc ngoai.
Ong bi đot quy vao nam 1961 khi ong đang tren mot chuyen cong tac chinh thuc tai Quang Chau. Mot con đot quy nghiem trong khac vao nam 1964 đa lam ong bi liet han, va Lam Hai Van đa đam nhan vai tro quyen bo truong vao nam 1965. Đa o trong tinh trang suc khoe rat kem, ong bi hanh ha khi Cach mang Van hoa bat đau vao nam 1966. Ong bi ep buoc toi Đang Tieu Binh, nhung ong tu choi. Khi ong nam liet giuong, cac bac si cua ong đa ngan cac Hong ve binh đua ong đen cac buoi đau tranh, va vo ong Ma Loc Trinh bi bat giu.
Ong qua đoi ngay 27 thang 6 nam 1967, o tuoi 74. Ong đa đuoc phuc hoi ve mat chinh tri sau khi ket thuc Cach mang Van hoa.


Tham khao