Phnom Penh hay Phnom Penh (tieng Khmer: ភន៓ពេញ; chuyen tu: Phnum Penh; IPA: [pʰnum peːɲ]), trong tieng Viet con goi la Nam Vang, Nam Vinh, hay Kim Bien, la thanh pho lon nhat va la thu đo cua Vuong quoc Campuchia. Đay cung la thu phu cua thanh pho tu tri Phnom Penh. Tung đuoc goi la "Hon ngoc chau A" thap nien 1920, Nam Vang cung voi Xiem Riep va Sihanoukville, la nhung thanh pho thu hut khach du lich noi đia va quoc te nhat cua Campuchia. Thanh pho nay co nhieu toa nha mang anh huong kien truc Phap cung nhieu cong trinh đac sac cua kien truc Khmer. Voi dan so la 2,2 trieu nguoi (2011), thanh pho nay la trung tam chinh tri, van hoa, thuong mai cua Campuchia.


Nguon goc ten goi Đia danh nay xuat phat tu Wat Phnom Daun Penh (hay Wat Phnom, nghia la "Chua tren đoi"), xay tu nam 1373 đe tho 5 pho tuong Phat. Đoi o đay la mot go đat nhan tao, đap cao 27 met. Ten qua đoi lay tu nhan vat Daun Penh (Ba Penh), tuong truyen la mot goa phu giau co. Phnom Penh con co nghia la "vung đat cua Ba Penh".
Phnom Penh mot thoi con co ten la Krong Chaktomuk co nghia "Thanh pho 4 mat" do thanh pho nam tren nga tu cua may con song Mekong, Bassac, song Tonle Sap chay ngang tao thanh 4 nga song. Krong Chaktomuk con la cach goi tat sac phong vua Ponhea Yat đat cho thi tran nay la "Chaktomuk Mongkol Sakal Kampuchea Thipadei Sereythor Inthabot Borei Roth Reach Seima Maha Nokor".


Lich su Đau tien ghi lai mot the ky sau khi no đuoc cho la đa dien ra, huyen thoai ve viec thanh lap Phnom Penh ke ve mot nguoi phu nu đia phuong, Penh (thuong đuoc goi la Daun Penh ("Ba ngoai" hoac "Ba gia Penh") bang tieng Khmer), song o Chaktomuk, thuoc Phnom Penh ngay nay. Đo la vao cuoi the ky 14, khi ay thu đo Khmer van con o Angkor gan Xiem Riep, cach Chaktomuk 350 km (217 mi) ve phia bac. Khi thu thap cui doc theo bo song, ba Penh đa đuoi theo mot cay koki noi tren song va đanh bat no tu duoi nuoc. Ben trong cai cay, ba tim thay bon buc tuong Phat va mot trong nhung Vishnu.
Phat hien nay đuoc coi la mot phuoc lanh thieng lieng, va voi mot so dau hieu cho thay kinh đo cua đe quoc Khmer đa đuoc doi đen Phnom Penh tu Angkor. Đe xay dung nhung vat linh thieng moi, Penh đa dung len mot ngon đoi nho tren bo phia tay cua song Tonle Sap va đe no trong mot ngoi đen, bay gio đuoc goi la Wat Phnom o phia bac cua trung tam Phnom Penh. "Phnom" la tieng Khmer cho "đoi" va đoi cua Penh lay ten cua nguoi sang lap, va khu vuc xung quanh no đuoc biet đen sau ngon đoi.
Phnom Penh chinh thuc đuoc chon lam kinh đo cua Campuchia tu the ky 15 duoi trieu vua Ponhea Yat khi kinh đo Angkor Thom bi quan Xiem chiem mat. Trieu đinh phai bo vung Tay Bac rut ve Đong Nam lay Phnom Penh lam ban doanh moi. Ngay nay trong so nhung mo thap phia sau Wat Phnom la thap chua di cot Ponhea Yat cung cac hoang than. Chung tich khac tu thoi Angkor vang son con luu lai la may pho tuong Phat o Wat Phnom. Du vay mai đen nam 1866 trieu vua Norodom I thi Phnom Penh moi tro thanh doanh so dai lau cua nguoi Khmer. Cung đien vua Khmer đuoc xay vao thoi ky nay, đanh dau thoi điem khi ngoi lang nho dan chuyen minh thanh chon đo hoi.
Khi nguoi Phap sang lap nen Bao ho tren xu Campuchia thi ho cung cho đao kenh rach, đap đuong sa, mo ben cang thong thuong. Đen thap nien 1920 thi canh quan đep đe cua Phnom Penh đa khien noi nay co menh danh la "Hon ngoc chau A". Trong 40 nam ke tiep thanh pho tiep tuc mo mang giao thong, noi đuong sat voi hai cang Sihanoukville va mo San bay Quoc te Pochentong.
Trong thoi ky Chien tranh Viet Nam, luc luong vu trang cua phe cong san (Quan đoi Nhan dan Viet Nam va Quan Mat tran Dan toc Giai phong mien Nam Viet Nam) lay đat Campuchia lam can cu va khu an toan đe đanh Viet Nam Cong hoa va ung ho Khmer Đo, gay xao tron va bat an khien hang ngan nguoi Campuchia phai lanh mien que, tan cu vao thanh pho đe tranh giao tranh. Chien cuoc lan rong. Đen nam 1975 thi dan so Phnom Penh đa len 2 trieu dan, phan anh tinh hinh bat an o nong thon. Ngay 17 thang 4 trung ngay tet Khmer, thu đo nuoc Cong hoa Khmer that thu; quan Khmer Đo tien chiem đuoc Phnom Penh. Che đo nay thi hanh chinh sach giai the pho xa, don dan thanh thi ve mien que lao đong san xuat. Thu linh Pol Pot dung truong Trung hoc Chao Ponhea Yat thanh nha giam tra tan va thu tieu moi thanh phan lien quan đen chinh the Cong hoa Khmer cung gioi tri thuc, chuyen mon. Noi đo sau nam 1979 tro thanh Bao tang diet chung Tuol Sleng cung voi Choeung Ek (Canh Đong Chet), cach Phnom Penh 15 km, nay la 2 noi tuong niem nhung nan nhan bi che đo Khmer Đo sat hai.
Nam 1979, Quan đoi Nhan dan Viet Nam đa tien chiem Phnom Penh, đanh bai Khmer Đo. Dan chung sau đo moi dan hoi cu ve thanh pho. Phnom Penh lai khoi sac, xay dung lai. Đau tu nuoc ngoai va ngoai vien trong nhung nam lien tiep giup chan chinh lai thanh pho. Mot giai đoan tai thiet bat đau, đuoc thuc đay boi su on đinh lien tuc cua chinh phu, thu hut đau tu nuoc ngoai moi va vien tro cua cac nuoc bao gom Phap, Uc va Nhat Ban. Cac khoan vay đuoc thuc hien tu Ngan hang Phat trien Chau A va Ngan hang The gioi đe phuc hoi nguon cung cap nuoc sach, đuong sa va co so ha tang khac. Dan so tang đeu tu 826.000 (1998) len 1.3 trieu (2008).


Đia ly va khi hau Phnom Penh toa lac tai vi tri trung nam Campuchia, cho hop luu cua song Tonle Sap va song Mekong. Nhung con song nay cung cap nuoc ngot va cac nguon tai nguyen thien nhien khac cho thanh pho. Phnom Penh va cac khu vuc xung quanh bao gom mot khu vuc đong bang ngap lut đien hinh cua Campuchia. Mac du Phnom Penh nam o đo cao 11,89 met (39 ft) so voi song, lu lut lai đuoc xem la mot van đe, va đoi khi nuoc song tran bo.
Toa đo: 11,55°B 104,91667°Đ﻿ / 11.55; 104.91667 (11°33' North, 104°55' East). Thanh pho co dien tich 678,46 km vuong (262 sq mi), voi 11.401 ha (28.172 mau Anh) trong đo thi va 26.106 ha (64.509 mau Anh) đuong sa. Đat nong nghiep trong đo thi co dien tich 34.685 km2 (13 dam vuong) voi 1.476 km2 (365 mau Anh) duoi thuy loi.


= Khi hau =
Phnom Penh co khi hau xavan (phan loai khi hau Koppen Aw). Khi hau nhiet đoi gan giong vung Nam Bo cua Viet Nam khi nong quanh nam va bien đo dao đong thap. Nhiet đo thuong dao đong tu 22 đen 35 °C (72 đen 95 °F) va thoi tiet phu thuoc vao gio mua nhiet đoi. Gio mua tay nam thoi vao đat lien mang gio am tu vinh Thai Lan va An Đo Duong tu thang 5 đen thang 10. Gio mua đong bac mo ra vao mua kho, keo dai tu thang 11 đen thang 3. Thanh pho co luong mua lon nhat tu thang 9 đen thang 10 va thoi ky kho han nhat la thang 1 va thang 2.
Thanh pho co hai mua ro ret. Mua mua, tu thang 5 đen thang 10, co nhiet đo cao kem theo đo am cao. Mua kho keo dai tu thang 11 đen thang 4 khi nhiet đo co the giam xuong 22 °C (72 °F). Nhung nhiet đo co the len đen 40 °C (104 °F) trong thang Tu.


Cac đon vi hanh chinh Thanh pho Phnom Penh tuong đuong đon vi cap tinh, co 12 quan va 98 phuong.

Chomkarmon
Daun Penh
Prampi Makara
Toul Kork
Dangkor
Meanchey
Ruesey Keo
Sen Sok
Pou Senchey
Chrouy Changvar
Prek Pnov
Chbar Ampov


Nhan khau Tinh đen nam 2008, dan so Phnom Penh la 2.009.264 nguoi, voi tong mat đo dan so la 5,358 nguoi / km2 (13,877 / sq mi) trong khu vuc noi o 678,46 km vuong (262 dam vuong). Toc đo tang dan so cua thanh pho la 3,92%. Khu vuc noi o đa tang gap bon lan ke tu nam 1979, va khu vuc đo thi se tiep tuc mo rong đe ho tro dan so va nen kinh te ngay cang tang cua thanh pho. Dan so cua Phnom Penh du kien ​​se tang len 3 trieu vao cuoi nam 2016.
Phnom Penh la noi sinh song chu yeu cua nguoi Campuchia (hoac nguoi Khmer) - chiem 90% dan so cua thanh pho. Co rat nhieu nhom thieu so nguoi Hoa, nguoi Viet, va cac nhom dan toc thieu so khac la nguoi Thai Lan, Budong, nguoi M'Nong, Kuy, Chong, va nguoi Cham. Ton giao nha nuoc la Phat giao Nam Tong. Hon 90% nguoi dan o Phnom Penh la Phat tu. Nguoi Cham đa sung bai đao Hoi trong hang tram nam. Tu nam 1993, cung đa co su gia tang trong viec sung bai Kito giao mac du thuc te đa bi xoa so sau nam 1975 khi Khmer Đo tiep quan. Ngon ngu chinh thuc la tieng Khmer, nhung tieng Anh va tieng Phap đuoc su dung rong rai trong thanh pho.
So luong cu dan khu o chuot vao cuoi nam 2012 la 105.771 nguoi, so voi 85.807 vao đau nam 2012.


Kinh te Phnom Penh la trung tam kinh te cua Campuchia khi no chiem mot phan lon nen kinh te nuoc nay. Toc đo tang truong kinh te hai con so trong nhung nam gan đay đa gay ra mot su bung no kinh te o Phnom Penh, voi cac khach san, nha hang, quan bar, nha cao tang va cac toa nha dan cu moc quanh thanh pho.
Nen kinh te chinh dua tren cac loi ich thuong mai nhu hang may mac, kinh doanh va cac doanh nghiep vua va nho. Trong vai nam qua, hoat đong kinh doanh bat đong san đang bung no, voi gia bat đong san tang nhanh chong. Du lich cung la mot đong gop lon trong thu đo nhu nhieu trung tam mua sam va thuong mai mo, lam cho Phnom Penh mot trong nhung điem đen du lich lon trong ca nuoc cung voi Xiem Riep va Sihanoukville. Theo Hoi đong Du lich va Du lich The gioi, du lich chiem 17,5% (2,053 trieu USD) GDP cua Campuchia trong nam 2009 va chiem 13,7% tong so viec lam. Mot trong nhung khu vuc noi tieng nhat o Phnom Penh cho khach du lich la Sisowath Quay, ben canh song Tonle Sap. Sisowath Quay la mot dai đuong dai 3 dam bao gom cac nha hang, quan bar va khach san. Du an phat trien đo thi moi tri gia 2,6 ty đo la, Camko City, co nghia la thuc đay canh quan thanh pho. Cuc Noi vu đo thi Phnom Penh co ke hoach mo rong va xay dung co so ha tang moi đe phu hop voi dan so va nen kinh te ngay cang tang. Cac toa nha cao tang se đuoc xay dung tai loi vao cua thanh pho va gan cac ho va bo song. Hon nua, cac con đuong moi, kenh đao va he thong đuong sat se đuoc su dung đe ket noi Camko City va Phnom Penh. Cac du an khac bao gom:

Thanh pho Quoc te Grand Phnom Penh (đang xay dung)
De Castle Royal Condominium  (Đa hoan thanh)
Khu lien hop tai chinh quoc te (Đang xay dung)
Gold Tower 42 (Tren 32 tang)
Thap OCIC (Đa hoan thanh)
Nha san sieu tang thu hai
River Palace  (Theo xay dung)
Thap Vattanac Capital (đa hoan thanh)
Voi su phat trien kinh te bung no tu nhung nam 1990, cac he thong ban le moi đa mo ra mang phong cach phuong Tay nhu Trung tam mua sam Sorya, City Mall, Aeon Mall va Parkson Mall. Nhieu thuong hieu quoc te đa mo ra nhu Mango, Salvatore Ferragamo, Montagut, Hugo Boss, Padini. Phnom Penh la trung tam cua nhieu ngan hang tai chinh quoc te va cac trung tam mua sam o khu vuc trung tam Đong Nam A gan đay.
Toa nha choc troi cao nhat o Phnom Penh la Vattanac Capital Tower o đo cao 188 met (617 ft), thong tri đuong chan troi cua Phnom Penh voi toa nha choc troi hang xom Canadia Tower (Thap OCIC). Thap đa đuoc đung đau trong thang 5 nam 2012 va du kien hoan thanh vao cuoi nam 2012. Nhung toa nha hien đai đa đuoc xay dung tren toan thanh pho, khong tap trung o bat ky mot khu vuc cu the.


Giao duc Đai hoc Campuchia (UC) Khmer: សាកលវិទយាល័យ កមពុជា
Đai hoc Quoc te Phnom Penh (PPIU) Khmer: សាកលវិទយាល័យ ភនំពេញ អនតរជាតិ
Ecole Royale d'Administration (ERA) hoac truong hanh chinh.
Đai hoc Hoang gia Phnom Penh Khmer: សកលវិទយាល័យ ភូមិនទ ភនំពេញ (RUPP), la to chuc giao duc đai hoc lau đoi va lon nhat o Campuchia. Tinh đen nam 2008, truong co hon 10.000 sinh vien tren ba co so, va cung cap mot loat cac khoa hoc chat luong cao trong Khoa Khoa hoc, Khoa Khoa hoc Xa hoi va Nhan van, va *Vien Ngoai ngu (IFL). Co khoang nam muoi co so giao duc đai hoc o Campuchia, hau het trong so đo khong co co so. Mot so to chuc tu thien quoc te, nhu A *New Day Cambodia, đieu hanh cac co so giao duc đoc lap ngoai cac truong cong lap danh cho sinh vien.
Đai hoc Luat va Kinh te Hoang gia (RULE) Khmer: សាកលវិទយាល័យ ភូមិនទ នីតិ សា សរត និង និង វិទយា សរត សរត
Đai hoc My thuat Hoang gia (RUFA) Khmer: សាកលវិទយាល័យ ភូមិនទ វិចិតរសិលបៈ
Đai hoc Nong nghiep Hoang gia (RUA) Khmer: សាកលវិទយាល័យ ភូមិនទ កសិកមម
Đai hoc Quan ly Quoc gia (NUM) Khmer: សាកលវិទយាល័យ ជាតិ គរប់គរង
Vien Cong nghe Campuchia (ITC) Khmer: វិទយាសថាន បចចេកវិទយា កមពុជា
Hoc vien Phat giao Khmer: វិទយាសថាន ពុទធសាសនបណឌិតយ đuoc thanh lap vao ngay 12 thang 5 nam 1930 va la co so giao duc chinh cua nha nuoc o Campuchia.
Vien Han lam Hoang gia Campuchia Khmer: រាជបណឌិតយសភាកមពុជា
Vien nghien cuu va phat trien nong nghiep Campuchia Khmer: វិទយាសថាន សរាវជរាវ និង អភិវឌឍ កសិកមម កមពុជា
Hoc vien giao duc quoc gia (Campuchia) Khmer: វិទយាសថាន ជាតិ រ អប់រំ
Vien Bach khoa Quoc gia Campuchia Khmer: វិទយាសថាន ជាតិ ពហុបចចេកទេស កមពុជា
Vien đao tao ky thuat quoc gia Khmer: វិទយាសថាន ជាតិ បណតុះបណតាល បចចេកទេស
Đai hoc Nong nghiep Quoc gia Prek Leap: សាលា ជាតិ កសិកមម ពរែកលៀប
Truong Đai hoc Khoa hoc Y te - Campuchia Khmer: សាកលវិទយាល័យ វិទយា សា សរត សុខាភិបាល
Vien Kinh doanh Quoc gia Khmer: វិទយាសថាន ជាតិ ពាណិជជ សា សរត
Vien Bach khoa PreahKossomak Khmer: វិទយាសថាន ពហុបចចេកទេស ពរះ កុ សុ មះ
Vien ky thuat cong nghiep Khmer: វិទយាសថាន បចចេកទេស ឧសសាហកមម
Đai hoc Zaman Truong đai hoc đuoc thanh lap nam 2010 voi bon khoa đuoc chia thanh tam khoa.


Van hoa Phnom Penh cung đuoc biet đen voi anh huong cua no đoi voi kien truc Khmer moi. Am thuc Phnom Penh đuoc biet đen voi mon hu tieu Phnom Penh, su bien đoi cua no tren mon pho, mot mon an co san o cac quan ca phe sang trong cung nhu cac quan ca phe 'đuong pho'. Thanh pho nay vua la trung tam kinh te va van hoa cua Campuchia.
Am nhac va nghe thuat đang tao nen mot su hoi sinh khap Campuchia, đac biet la o Phnom Penh. Phnom Penh hien đang to chuc mot so su kien am nhac tren toan thanh pho. Cac ban nhac 'Indie' (nhung nguoi khong co nha tai tro cua cong ty) đa phat trien ve so luong.
Hai bao tang đuoc vieng tham nhieu nhat trong thanh pho la Bao tang Quoc gia Phnom Penh, la bao tang khao co va lich su hang đau cua đat nuoc, va Bao tang diet chung Tuol Sleng, mot noi tung la nha tu cua chinh quyen Khmer Đo.


Kien truc Kien truc lau đoi nhat o Phnom Penh la đen Wat Phnom, đa xuat hien tu nhung ngay sang lap cua thanh pho, đuoc xay dung vao nam 1373. Cac điem du lich chinh la Vuong cung Campuchia voi Chua Bac va Bao tang Quoc gia, đuoc xay dung trong thoi ky thuoc đia Phap vao cuoi the ky 19. Phong cach Khmer đa luu tru mot bo suu tap lon cac co vat Khmer trong thanh pho. Tuong đai Đoc lap Phnom Penh (Khmer: Vimean Akareach), mac du xay tu nhung nam 1950, cung đuoc xay dung theo phong cach Khmer co đai.
Nguoi Phap, la nhung bac thay thuoc đia tu the ky 19 đen thap nien 1940, cung đe lai dau an cua ho tai Phnom Penh, voi nhieu biet thu thoi thuoc đia, nha tho Phap, đai lo va cho Art Deco, Phsar Thom Thmei. Mot đia danh noi tieng cua thoi ky thuoc đia la Hotel Le Royal.
Bat đau voi su đoc lap tu Phap vao nhung nam 1950 va keo dai cho đen thoi Khmer Đo vao nhung nam 1970, Phnom Penh trai qua su phat trien to lon cua thu đo cua mot quoc gia moi đoc lap. Vua Norodom Sihanouk hao huc trinh bay mot phong cach kien ​​truc moi va do đo thuc đay qua trinh xay dung đat nuoc. Mot ky nguyen vang moi cua kien ​​truc đa dien ra, voi nhieu du an va cac kien ​​truc su tre nguoi Khmer, thuong đuoc đao tao o Phap, đuoc tao co hoi đe tham gia thiet ke va xay dung. Phong trao moi nay đuoc goi la "Kien truc Khmer moi" va thuong đuoc đac trung boi su ket hop cua Bauhaus, Kien truc Hau Hien đai chau Au va cac yeu to truyen thong tu Angkor. Kien truc su noi bat nhat la Vann Molyvann, nguoi đuoc đe cu lam kien ​​truc su quoc gia chinh boi nha vua vao nam 1956. Molyvann đa tao ra cac toa nha mang tinh buoc ngoat nhu Nha hat quoc gia Preah Suramarit va toa nha Hoi đong Bo truong. Cac kien ​​truc su khac đa giup xay dung Đai hoc Hoang gia Khmer moi thanh lap, Vien Ngoai ngu va Trung tam The thao Quoc gia. Voi su phat trien cua tang lop trung luu thuong luu va kinh te, cac vung ngoai o moi đuoc xay dung vao nhung nam 1950 va 60. Mac du cac toa nha nay van ton tai trong thoi ky Khmer Đo va cuoc noi chien Campuchia, ngay nay chung đang bi đe doa do su phat trien kinh te va đau co tai chinh [can dan nguon]. Cac biet thu va khu vuon tu thoi can đai đang bi pha huy va tai phat trien đe xay dung cac cong trinh lon hon. Nha hat quoc gia mang tinh buoc ngoat cua Molyvann đa bi gat bo nam 2008. Mot phong trao đang gia tang o Campuchia đe bao ton cac di san hien đai nay. Cac biet thu cu đoi khi đuoc chuyen đoi thanh khach san boutique, chang han nhu Knai Bang Chatt.
Cac di tich va đai tuong niem lien quan đen nan diet chung trong thoi Khmer Đo vao nhung nam 1970 la Bao tang diet chung Tuol Sleng (mot truong trung hoc cu đuoc su dung lam trai tap trung) va toa lac o ngoai o thanh pho la Trung tam diet chung Choeung Ek. Tuong đai Huu nghi Viet Nam - Campuchia đuoc Đang Cong san Viet Nam cho xay dung nhu mot bieu tuong cua tinh huu nghi Khmer-Viet trong cuoi nhung nam 1970 sau su tinh nguyen ho tro giai phong Campuchia tu chinh quyen Khmer Đo cua quan đoi nuoc nay.
Dan so, đau tu nuoc ngoai va phat trien đo thi o Phnom Penh đa tang đang ke trong nhung nam 1990 va đau nhung nam 2000. Su tang truong nhanh chong dan đen co so ha tang cua thanh pho boc lo nhung han che ro rang (he thong thoat nuoc đac biet rat kem, va Phnom Penh thuong xuyen bi lu lut trong mua mua) va nhu cau ve ca khong gian dan cu va thuong mai. Nhu cau đong thoi ve nha o va nha o thuong mai va su gia tang đau tu quoc te đa dan đen viec chinh quyen phai lap ke hoach xay dung mot so thanh pho ve tinh. Thanh pho lon nhat trong so nay la: Thanh pho Quoc te Grand Phnom Penh, Thanh pho CamKo, Thanh pho Đao Kim Cuong, Thi tran Boeung Kak va Thanh pho Chruy Cangva.
O vung ngoai o cua thanh pho, đat nong nghiep đa đuoc phat trien thanh cac nha may may va nha o cho cac tang lop kinh te thap hon va nhung khu di doi do su phat trien moi o trung tam thanh pho.


Du lich Cac điem du lich chinh o Phnom Penh:

Vuong cung Campuchia
Chua Bac
Bao tang quoc gia, Phnom Penh
Tuong đai Đoc lap Phnom Penh (Vimean Akareach)
Tuong đai Huu nghi Viet Nam - Campuchia
Bao tang diet chung Tuol Sleng
Wat Phnom
Casino Nagaworld: mot khach san nam sao sang trong va lon nhat tai Campuchia voi chuoi song bac casino trang le, xa hoa. Toa nha gom 13 tang chia thanh 4 khu vuc voi to hop song bac quy mo lon, hang tram phong khach san sang trong, cac phong spa cao cap, cac nha hang phuc vu cac mon an A-Au. Trong tuong lai, toa nha Nagaworld se gop mot phan khong nho thu hut khach du lich quoc te.
Ben ngoai thanh pho co: 

Trung tam Diet chung Choeung Ek
Co đo Oudong
Phnom Đa/Angkor Borei
Thap Ba Đen - Prasat Neang Khmau
Tonle Bati/Ta Prohm
Nui Ta Mao va Vuon thu Ta Khmau
Đao Mekong - lang thu cong Koh Okhna Tey


The thao Cac mon vo thuat nhu Bokator, Pradal Serey (boxing kieu Khmer) va mon đau vat truyen thong cua nguoi Khmer co đia điem o Phnom Penh đuoc theo doi boi nhung khan gia tan tam. Campuchia đa ngay cang tham gia vao cac mon the thao hien đai trong 30 nam qua. Cung nhu phan con lai cua đat nuoc, bong đa va vo thuat đac biet pho bien. Cac tran đoi khang song con va quyen anh tu do cung tro nen pho bien hon trong nhung nam gan đay.
Đia điem the thao noi bat nhat trong thanh pho la San van đong Olympic Phnom Penh voi suc chua 50.000 cho ngoi, mac du đat nuoc nay chua bao gio to chuc mot ky The van hoi Mua he do su gian đoan cua cuoc noi chien va chinh quyen diet chung Khmer Đo trong nhung nam 1970. Đuoc xay dung vao nam 1964, đay tung la san nha cua đoi tuyen bong đa quoc gia Campuchia cho đen nam 2023 thi chuyen sang san van đong Quoc gia Morodok Techo lam san nha moi cua ho. Khi hoan thanh, đay la mot trong nhung san van đong lon nhat Đong Nam A. Cac tran đau bong chuyen, bong ro va taekwwondo thuong đuoc to chuc tai san van đong. San van đong tung bi đong cua nam 2000, nhung đuoc tai phat trien va mo cua tro lai.
Trung tam the thao quoc gia Campuchia to chuc cac cuoc thi boi loi, quyen anh va bong chuyen. Cac cau lac bo bong đa đia phuong đang chu y bao gom Phnom Penh Crown FC, Khemara Keila FC va National Police Commissary FC.


Giao thong = Đuong khong =

San bay Quoc te Pochentong la san bay lon nhat Campuchia co cac chuyen bay quoc te, trong đo co tuyen bay đen Ha Noi va Thanh pho Ho Chi Minh cua Viet Nam.
Hang hang khong quoc gia Campuchia, Cambodia Angkor Air, ra mat vao nam 2009, co tru so tai Phnom Penh va co trung tam chinh tai đo, voi trung tam phu tai San bay Quoc te Angkor. Cac chuyen bay tu Bangkok va Kuala Lumpur đen Phnom Penh đuoc đieu hanh boi AirAsia, mot hang hang khong gia re cua khu vuc. Cac hang van chuyen ngan sach khac bao gom Jetstar Asia Airways voi cac chuyen bay hang ngay đen Singapore.
Air France tung phuc vu Phnom Penh tu san bay Paris-Charles de Gaulle nhung dich vu nay đa ngung hoat đong. Qatar Airways bay đen va đi tu Phnom Penh, qua thanh pho Ho Chi Minh.
Co nhieu cong ty xe đo, bao gom giao thong cong cong Phnom Penh va GST Express, chay đen hau het cac thu phu cua tinh, bao gom Sihanoukville, Kampong Chnang, Oudong, Takeo. Cong ty van tai Thai Duong Limousine - Phnom Penh Sorya cung cap dich vu xe buyt đen mot so điem đen cua tinh doc theo tuyen đuong quoc gia va đen Thanh pho Ho Chi Minh. Giant Ibis Thai Duong Bus la mot cong ty xe đo lon co tru so tai Phnom Penh va Viet Nam, thuong to chuc cac chang đuong đi đen Sihanoukville, Kampot, Xiem Riep va Thanh pho Ho Chi Minh, va co cung cap Wi-Fi mien phi, đieu hoa khong khi va gia ca phai chang. Mac du thanh pho cach bien 290 km (180 dam), đay la noi co cang nuoc ngot chinh cua Campuchia, mot cang chinh tren song Mekong, va no đuoc ket noi voi Bien Đong thong qua mot eo bien cua đong bang song Cuu Long o Viet Nam. Co nhung tuyen pha cao toc noi voi Can Tho.


= Giao thong cong cong =

Phnom Penh tung co mot thoi gian dai khong co xe buyt cong cong phuc vu nhu cau đi lai cua nguoi dan va du khach. Nhung no luc ban đau cua chinh phu Nhat Ban đe phat trien dich vu xe buyt Phnom Penh bat đau vao nam 2001. Mot ban cap nhat cua ke hoach tong the giao thong đo thi JICA cho Phnom Penh đa đuoc hoan thanh va thuc hien vao nam 2014. Hien nay, thanh pho hien đuoc phuc vu boi 17 tuyen xe buyt co he thong đieu hoa, do Chinh quyen thanh pho Phnom Penh đieu hanh.
Cac phuong tien giao thong ca nhan co tinh phi trong thanh pho bao gom xich lo, xe om, tuk-tuk va taxi. Cac hinh thuc giao thong ca nhan đuoc nguoi dan đia phuong su dung bao gom xe đap, xe may va o to.
Co the di chuyen moi noi trong noi o thanh pho bang he thong xe tuk-tuk, mot loai phuong tien rat thinh hanh o Campuchia. Thong thuong mot chiec xe tuk-tuk co the cho đuoc tu 4 – 6 nguoi.
Khong nhu nhieu quoc gia Đong Nam A khac, taxi khong phai la phuong tien giao thong pho bien tai Phnom Penh, mot phan vi so luong it, mot phan khac xuat phat tu nhu cau cua nguoi dan khi tuk-tuk van đuoc ua chuong hon.


= Đuong bo =

La thu đo cua Campuchia, mot so đuong quoc lo ket noi thanh pho voi nhieu vung khac nhau cua đat nuoc:


Thanh pho ket nghia Incheon, Han Quoc
 Busan, Han Quoc
 Thuong Hai, Trung Quoc
 Thien Tan, Trung Quoc
 Con Minh, Trung Quoc
 Truong Sa, Trung Quoc
 Bristol, Vuong Quoc Anh
 Long Beach, California, Hoa Ky
 Providence, Rhode Island, Hoa Ky
 Ha Noi, Viet Nam
 Thanh pho Ho Chi Minh, Viet Nam
 Can Tho, Viet Nam
 Vieng Chan, Lao
 Savanakhet, Lao
 Bangkok, Thai Lan
 Mandalay, Myanmar
 San Đau, Trung Quoc


Xem them Campuchia
Lich su Campuchia
Vuong cung Campuchia


Tham khao History of Phnom Penh Luu tru ngay 11 thang 6 nam 2010 tai Wayback Machine
Queen Kossamak's residence turned to a boutique hotel Luu tru ngay 28 thang 9 nam 2006 tai Wayback Machine


Lien ket ngoai = Website chinh thuc =
Phnom Penh Government Website in English Luu tru ngay 14 thang 8 nam 2007 tai Wayback Machine
In Khmer Luu tru ngay 12 thang 6 nam 2008 tai Wayback Machine
In French Luu tru ngay 20 thang 10 nam 2008 tai Wayback Machine


= Cac website khac =
Official website of the Phnom Penh Post, Cambodia's oldest English-language newspaper, issued fortnightly.
Cambodia Airports Luu tru ngay 3 thang 9 nam 2006 tai Wayback Machine Home of Pochentong (Phnom Penh) and Angkor (Siem Reap) International Airports. In English and French
 Du lieu đia ly lien quan đen Phnom Penh tai OpenStreetMap