Rach Xoai Hot, trong lich su con đuoc goi la rach Xoai Mut, la mot con rach tai tinh Tien Giang. Đia ban co song Xoai Hot chay qua tung la điem quan trong trong cuoc phuc kich cua quan Tay Son nham chong 5 van quan Xiem, tran Rach Gam-Xoai Mut vao nam 1785. Đoan song Tien tu Rach Gam đen Xoai Mut tro thanh điem quyet chien ma Nguyen Hue chon đe đanh bai quan Xiem.


Tu nhien Xoai Hot (Xoai Mut) cach Rach Gam 7 km ve huong đong xuoi theo ha luu song Tien. Xoai Hot gom 2 nhanh:

Nhanh trai (Kenh Xoai Hot – Sau Au) co chieu dai 15 km bat đau tu xa Tam Hiep bang qua cau Ruou, Quoc lo 1, chay qua cac xa Phuoc Thanh, Thanh Phu roi nhap vao nhanh phai. Tai xa Tam Hiep, rach Xoai Hot noi vao kinh Phu Chung chay qua vung Cho Bung. Cac con kinh, rach cua nhanh trai gom: rach Thay Tung tu xa Thanh Phu đen xa Long Hung, kinh Xang Cut tu Thanh Phu qua Phuoc Thanh đen Long Hung, nhanh nay con co kinh Đao chay qua xa Thanh Phu va Long Hung noi vao kinh Nguyen Tan Thanh.
Nhanh phai (rach Xoai Hot) co chieu dai 8 km, bat nguon tu cau Đao Ngan noi vao rach Bao Đinh, chay qua xa Trung An thuoc Thanh pho My Tho roi đo ra vam Xoai Hot tai xa Binh Đuc thuoc huyen Chau Thanh. Nhanh nay con co mot con rach nho khac chay vao khu vuc phuong 5 va phuong 6, thanh pho My Tho, goi la rach Tra Sap.


Ten goi Theo nguoi dan o lang Binh Đuc, đia phuong co song chay qua ke lai thi: "Boi vi xua kia vung nay co mot rung xoai. Va đa la xoai rung, thi trai nho, hot to, com it, muon an đuoc, sau khi got vo, phai đua vao mieng mut. Roi lan hoi ba con goi la Xoai Mut, cung co nguoi keu la Xoai Hot. Xoai Mut thuong đe chi ten rach, Xoai Hot la ten cho, boi vi o đay co cho Xoai Hot o xa Thanh Phu ke ben xa Binh Đuc".
Đinh An Đuc trong vung co ghi lich su cua song nhu sau: "Thuong nam, vao mua mua, nuoc noi tran tu thuong nguon ve Đong Thap Muoi thanh mot bien nuoc menh mong; đen khi nuoc rut ra song, bien bang nhung con lach sau, cong them thu rung len xuong uong nuoc ve mua nang, lan hoi tro thanh nhung con rach, con song nho phu luu cua song Cuu Long. Song Xoai Hot la mot trong nhung phu luu đo".
Ten goi khac la song An Đuc.


Lich su Ngay nay Xoai Hot chi la mot con rach nho nhung theo ghi chep thi 200 nam truoc, Xoai Hot kha lon, chien thuyen co the qua lai de dang.
Nam 1785, Nguyen Hue đa chon 3 vi tri theo chot tren song Tien la Rach Gam, Xoai Mut (nay la Xoai Hot) va cu lao Thoi Son đe chan đau va khoa đuoi, don quan Xiem vao the bao vay đe tan cong tieu diet. Tran đanh đa lam tieu diet hau nhu toan bo quan xam luoc.
Đen thoi Tu Đuc, đinh An Đuc nam ngay vam Xoai Mut đuoc vua sac phong.
Nam 1964, nhanh trai cua Xoai Hot bi lap, sau nam 1990 moi đuoc đao lai đe thoat lu, nen con goi la kinh thoat lu.


Di san Gan bo rach Xoai Hot, tai đia phan xa Binh Đuc co đinh Tan Thuan la mot ngoi đinh co, phia truoc đinh co mot cay co thu đuoc dan trong vung goi la Mo Cua đa 200 nam tuoi.


Ghi chu Chu thich Tham khao Đinh Gia Khanh (2000). "Tong tap van hoc Viet Nam, Tap 9". NXB Khoa Hoc Xa Hoi.
Huynh Lua (2002). "Nam Bo đat & nguoi, Tap 3". NXB Tre.
Nguyen Khac Thuan (1997). "Danh tuong Viet Nam, Tap 3". NXB Giao duc.
Nguyen Luong Bich (1989). "Quang Trung Nguyen Hue". NXB Quan đoi nhan dan.
Phan Huy Le (2012). "Lich su va van hoa Viet Nam tiep can bo phan". NXB The gioi.
Tran Hoang Dieu, Nguyen Anh Tuan, Nguyen Quang An (2005). "Đia chi Tien Giang, Tap 2". Ban tuyen giao tinh uy Tien Giang va Trung tam Unesco thong tin tu lieu lich su va van hoa Viet Nam.{{Chu thich web}}:  Quan ly CS1: nhieu ten: danh sach tac gia (lien ket)


Lien ket ngoai Nguyen Chan Hung, Song Tien, dau xua in bong.
Tran Bao Đinh, Xoai Mut que toi, ngay 16 thang 2 nam 2020.