Madonna Viklau (tieng Thuy Đien: Viklaumadonnan) la mot tac pham nghe thuat Maria bang go cuoi the ky 12, co le đuoc san xuat o Gotland, Thuy Đien ngay nay. Đay la mot trong nhung buc tuong go tu the ky thu 12 đuoc bao ton tot nhat o chau Au. Madonna Viklau phong theo ten Nha tho Viklau thoi trung co noi buc tuong toa lac ban đau va đuoc Bao tang Lich su Thuy Đien mua vao nam 1928. Ngay nay, buc tuong đuoc trung bay tai bao tang o Stockholm. Vao nam 2017, cac nha khao co đa phat hien ra mot thanh vat đat ben trong buc tuong. Buc tuong mo ta Thanh mau Maria mac quan ao ma vang va vuong mien vang, ngoi tren mot chiec ghe cao. Ban đau, Madonna Viklau đuoc mieu ta đang om Chua Kito tre so sinh tren tay, nhung phan nay cua tac pham đieu khac đa bi mat.


Mo ta Madonna Viklau la mot tac pham đieu khac bang go mo ta Maria đang ngoi tren mot chiec ghe cao. Ba đang ngoi voi mot lung thang va trong luong co the phan bo đeu. Ban đau Maria om Gie su trong long, nhung phan nay cua tac pham đieu khac đa bi mat. Buc tuong cao 68 xentimet (27 in). Vat lieu lam tuong chu yeu la go linden, nhung cac loai go khac cung đa đuoc su dung. Quan ao va vuong mien ma vang phong phu cua Maria tuong phan voi mau sac diu hon cua chiec ghe va nhung đuong net thanh tu tren khuon mat ba. Cac tru cua chiec ghe đuoc tao hinh bang may tien va son thanh cac dai mau đo va luc xen ke. Ngoai viec thep vang, vuong mien va trang phuc cua Maria con đuoc to điem bang nhung vien đa quy, đuoc lam bang hon hop keo va voi. Nam 2017, khi kham pha mot lo tren đau buc tuong, nguoi ta tim thay mot tui vai lanh nho trong đo co mot bo xuong đang trong tu the nam, ngu y mot thanh tich. Viec Madonna Viklau đuoc dung lam cho cat chua thanh tich la đieu bat thuong. Cac tac pham đieu khac cua Maria thuong khong luu giu cac di vat hay thanh tich ma thuong xuat hien ben trong cac tac pham đieu khac thoi ky Trung Co. Qua trinh đinh tuoi bang cacbon-14 chi ra rang manh xuong đuoc tim thay o buc tuong co nien đai cach nay khoang 3.500 nam. Mat sau cua buc tuong bang phang, cho thay ban đau no đuoc đong khung trong mot chiec tu nong giong nhu tat ca cac buc tuong ve Đuc me Maria đuoc bao quan tu thoi gian nay tai Thuy Đien. Kich thuoc tuong đoi nho cho phep buc tuong de dang di chuyen va su dung o mot so đia điem khac nhau.
Ve mat phong cach, Madonna Viklau nhieu lan đuoc so sanh voi cac tac pham đieu khac trang tri cong Nha tho Đuc ba Chartres o Phap, tham chi nguoi ta con cho rang Madonna Viklau đuoc san xuat tai xuong nha tho nay. Tuy nhien, nhung đac điem tuong đong giua nhung tac pham đieu khac nay co the đuoc tim thay tren mot khu vuc đia ly rong lon, va moi lien ket giua Nha tho đuc ba Chartres va Madonna Viklau trong nhung nam gan đay dan tro nen nhat nhoa. Nghien cuu gan đay ghi nhan su tuong đong giua buc tuong voi nghe thuat đieu khac đen tu mien bac hoac mien tay nuoc Đuc, voi sac thai đam net nghe thuat Gothic, nhung cung la mot trong nhung vi du đac trung nhat cua nghe thuat La Ma. Nha su hoc nghe thuat Lennart Karlsson lap luan viec phan loai tac pham đieu khac nay theo truong phai La Ma hay Gothic van con la mot cau hoi "han lam". Đay la mot trong nhung tac pham đieu khac bang go đuoc bao ton tot nhat o chau Au tu the ky thu 12.


Lich su Danh tinh cua nghe si đa tao ra Madonna Viklau van con la mot cau hoi con bo ngo. Mot so gia thuyet đa đuoc đua ra vi mot buc tuong Maria tu Viklau thuong thu hut nhieu su chu y hon bat ky mo ta nao khac ve ba tu thoi La Ma o Thuy Đien. Johnny Roosval la nha su hoc nghe thuat đau tien viet ve Madonna Viklau. Ly thuyet ban đau cua ong đe xuat rang tac pham đieu khac thuc hien o Nha tho Đuc ba Chartres. Roosval nghi rang Madonna Viklau co the đa đen Gotland thong qua cac thay tu nguoi Phap đinh cu o Tu vien Roma. Ket luan "đang ngac nhien" nay co the xuat phat tu xu huong đua Madonna Viklau cung cac tac pham nghe thuat khac tu Gotland gan hon voi cac tac pham nghe thuat vi đai cua Tay Au cua cac nha su hoc nghe thuat thoi ky truoc đo. Bang cach giam đinh son va go cua tac pham cung nhu qua cac so sanh ve phong cach, cac nha nghien cuu đa de dang đua ra ket luan rang Madonna Viklau gan nhu chac chan đuoc thuc hien trong mot phan xuong ve Gotland trong nhung nam cuoi the ky 12 (mot so nguon khang đinh thoi gian la tu 1170–80). Hon nua, tac pham cung co phong cach va ky thuat tuong đong voi mot so cac tac pham đieu khac bang go tu Gotland, cay thanh gia trong nha tho Alskog, Hemse va Vate cung nhung tac pham khac. Đieu nay chung minh rang rat co the chung đeu đuoc thuc hien trong cung mot xuong san xuat.
Madonna Viklau ban đau thuoc ve Nha tho Viklau, Gotland va đuoc đat ten theo nha tho nay. Cac thanh tich trong tac pham co le khong phai la ban goc, vi vai lanh đuoc su dung đe boc nhung thanh tich co nien đai tu khoang nhung nam 1250. Nam 1928, nha tho đa ban tac pham đieu khac cho Bao tang Lich su Thuy Đien o Stockholm voi gia 5.000 Krona. Vu thu mua Madonna Viklau đa dan đen mot cuoc tranh luan soi noi ve thoi quen mua cac tac pham nghe thuat tu khap Thuy Đien cua vien bao tang nay. Ngay nay, no van la mot phan trong bo suu tap cua bao tang. Vao thoi điem mua lai buc tuong, Bao tang Lich su Thuy Đien đa tao ra nam phien ban khac nhau. Mot trong so nay đuoc lam bang thach cao va hien nay đang đuoc trung bay trong Nha tho Viklau, noi bao tang mua buc tuong goc. Mot ban sao khac đat o Bao tang Gotland, Visby va cai thu ba o Copenhagen. Đia điem luu giu hai ban sao cuoi van con la dau cham hoi.


Tham khao Thu muc Karlsson, Lennart (1995). "Traskulpturen" [Wooden sculpture]. Trong Karlsson, Lennart (bien tap). Signums svenska konsthistoria. Den romanska konsten [Signum's history of Swedish art. Romanesque art] (bang tieng Thuy Đien). Lund: Signum. tr. 229–281. ISBN 91-87896-23-0.
Tangberg, Peter (1995). "Traskulpturens tekniker" [The techniques of wooden sculpture]. Trong Karlsson, Lennart (bien tap). Signums svenska konsthistoria. Den romanska konsten [Signum's history of Swedish art. Romanesque art] (bang tieng Thuy Đien). Lund: Signum. tr. 291–291. ISBN 91-87896-23-0.
Lagerlof, Erland; Svahnstrom, Gunnar (1991). Gotlands kyrkor [Churches of Gotland] (bang tieng Thuy Đien) (an ban thu 4). Stockholm: Raben & Sjogren. ISBN 91-29-61598-4.
Sonne de Torrens, Harriet (ngay 6 thang 2 nam 2012). "Viklau Madonna". Grove Art Online. Oxford University Press. Truy cap ngay 30 thang 6 nam 2020.