Giai thuong Luong thuc The gioi (tieng Anh: World Food Prize) la giai thuong quoc te ghi nhan thanh qua cua cac ca nhan đa nang cao su phat trien con nguoi thong qua viec tang cuong chat luong, so luong hoac tinh san sang cua luong thuc tren the gioi. Tu y tuong cua nguoi nhan Giai Nobel Hoa binh Norman Borlaug đuoc ho tro tu Hiep hoi cac cong ty luong thuc (General Foods) sang lap ra giai thuong nam 1986, quang ba la Giai Nobel hoac danh hieu cao quy nhat trong linh vuc luong thuc va nong nghiep. Hien Quy Giai thuong Luong thuc The gioi (World Food Prize Foundation) quan ly giai thuong nay voi su ho tro cua nhieu nha tai tro. Tu nam 1987, giai thuong đuoc trao hang nam đe ghi nhan nhung đong gop trong bat ky linh vuc nao lien quan đen viec cung ung luong thuc the gioi, nhu khoa hoc đong thuc vat, nuoi trong thuy san, khoa hoc đat, bao ton nuoc, dinh duong, suc khoe, khoa hoc hat giong, benh thuc vat, bao ve cay trong, cong nghe thuc pham, an toan thuc pham, chinh sach, nghien cuu, co so ha tang, cuu tro khan cap va xoa đoi giam ngheo.
Nhung nguoi đoat giai đuoc vinh danh va nhan thuong trong le trao giai tai Iowa State Capitol, Des Moines, Iowa. Nguoi đoat giai đuoc trao giay chung nhan, tac pham đieu khac do Saul Bass thiet ke cung tien thuong 250.000 đo la My.

Quy cung nham toi muc tieu "truyen cam hung cho thanh tich đac biet trong viec đam bao luong thuc va dinh duong đay đu cho tat ca moi nguoi". Mot so su kien va danh hieu lien quan bao gom Hoi thao chuyen đe Giai thuong Luong thuc The gioi (World Food Prize Symposium) hoac Đoi thoai Borlaug, Hoi nghi thuong đinh Iowa ve nan đoi va cac chuong trinh gioi tre nhu Thuc tap quoc te Borlaug-Ruan (Borlaug-Ruan International Internships).


Lich su Norman Borlaug (1914–2009) đuoc trao giai Nobel Hoa binh nam 1970 cho nhung đong gop giup tang san luong luong thuc toan cau. Chu tich Hoi đong Nobel Aase Lionæs đua ra ly do ve moi lien ket viec cung cap luong thuc thiet yeu cho the gioi la mot đuong loi mang lai hoa binh. Hon nua, viec gia tang san luong luong thuc giup cho cac nha hoach đinh chinh sach tren toan the gioi co them thoi gian đe tim ra phuong cach nuoi song dan so đang ngay phat trien. 12 nam sau, Borlaug tiep can Quy Nobel voi đe xuat thanh lap them giai thuong cho linh vuc luong thuc va nong nghiep. Nhung Quy Nobel bi di chuc cua Alfred Nobel rang buoc khong đuoc tao ra mot giai thuong moi nhu vay. Borlaug van tiep tuc tim kiem nha tai tro tai noi khac.

Nam 1986, duoi su lanh đao cua Pho Chu tich A. S. Clausi, cong ty General Foods đong y thanh lap giai thuong va tro thanh nha tai tro sang lap. Cong ty đua ra so tien 200.000 đo la My, tuong đuong voi gia tri cua giai Nobel thoi điem ay. Nam 1990, doanh nhan va nha tu thien John Ruan cung gia đinh đa nhan lay viec tai tro nay. Gia đinh Ruan thanh lap Quy Giai thuong Luong thuc The gioi voi so tien ho tro phia sau la  10 trieu đo la My. Nam 2000, Kenneth M. Quinn đuoc bo nhiem lam chu tich. Borlaug, Ruan va Quinn đeu đen tu tieu bang Iowa, Hoa Ky. Barbara Stinson ke nhiem Quinn lam chu tich thu nhi vao nam 2019.
Quy mua lai Thu vien Cu Downtown Des Moines va gia đinh Ruan chi 5 trieu đo la My đe cai tao thanh tru so Quy Giai thuong Luong thuc The gioi. Mot vai nha tai tro tiep tuc đong gop hon 20 trieu đo la My trong chien dich bien toa nha thanh bao tang cong cong Sanh danh du đe vinh danh Borlaug va nhung nguoi nhan Giai thuong Luong thuc The gioi. Cac nha tai tro khac đo gom hon 100 quy tu thien, cac tap đoan va ca nhan đa giup duy tri giai thuong va cac su kien lien quan cua Quy. Phong hop Nha sang lap tai Sanh danh du tuong niem 27 ca nhan đa gop phan quan trong trong viec hinh thanh giai thuong.
Norman Borlaug la chu toa đau tien cua Uy ban tuyen chon nguoi nhan Giai thuong Luong thuc The gioi. Nam 2009, Borlaug chi đinh nguoi ke nhiem la M. S. Swaminathan cung chinh la nguoi nhan giai đau tien. Hien tai, nguoi đoat giai nam 2009 Gebisa Ejeta đang giu ghe chu toa. Chu toa khong đuoc quyen bo phieu, cac thanh vien khac trong uy ban đeu đuoc giu kin danh tinh.


Nguoi nhan Giai thuong Luong thuc The gioi Su kien lien quan Quy đuoc mo rong ra mot so su kien lien quan nhu Hoi nghi Chuyen đe Quoc te Norman E. Borlaug, hay con goi la Hoi nghi Giai thuong Luong thuc The gioi hoac Đoi thoai Borlaug. Nam 1994, Hoc vien Thanh nien đuoc thanh lap nham thuc đay gioi tre trong linh vuc nong nghiep, luong thuc, dan so va cac nganh khoa hoc lien quan. Cac hoc vien Thanh nien đa đuoc thanh lap o 24 tieu bang cua Hoa Ky va ba quoc gia khac. Dua tren nhung bai luan, hoc sinh trung hoc đuoc chon đe tham gia hoat đong cua hoc vien. Tham gia hoc vien cung la đieu kien đu đe đuoc vao chuong trinh thuc tap dai tam tuan.
Chuong trinh Thuc tap Quoc te Borlaug-Ruan mang lai cho hoc sinh trung hoc co hoi tam tuan trai nghiem thuc te, lam viec voi cac nha khoa hoc va nha hoach đinh chinh sach noi tieng the gioi trong linh vuc thieu đoi va dinh duong tai nhung trung tam nghien cuu hang đau tren the gioi. Chuong trinh thuc tap ra đoi nam 1998 va đa tai tro cho hon 350 thuc tap sinh Borlaug-Ruan đen 34 trung tam nghien cuu nong nghiep tren khap the gioi.  Tu nam 2007, trong tuan su kien Giai thuong Luong thuc The gioi cung dien ra Hoi nghi thuong đinh Iowa ve nan đoi. Su kien rong mo cho cong chung tham gia va ton vinh vai tro nguoi bang Iowa trong viec chong lai nan đoi va tang cuong an ninh luong thuc moi nam.


Ghi chu Chu thich Thu muc Connor, David J.; Loomis, Robert S.; Cassman, Kenneth G. (2011), Crop Ecology : Productivity and Management in Agricultural Systems [He sinh thai cay trong: Nang suat va quan ly trong cac he thong nong nghiep] (bang tieng Anh), Cambridge University Press, ISBN 978-1-139-50032-6
Hesser, Leon F. (2006), The Man Who Fed the World: Nobel Peace Prize Laureate Norman Borlaug and His Battle to End World Hunger [Nguoi nuoi duong the gioi: Nguoi đoat Giai Nobel hoa binh Norman Borlaug va tran chien cham dut nan đoi the gioi] (bang tieng Anh), Durban House Publishing Company, ISBN 978-1-930754-90-4, LCCN 2006902414
Quinn, Kenneth M. (ngay 10 thang 8 nam 2015). "M. S. Swaminathan-Scientist, Hunger Fighter, World Food Prize Laureate" [M. S. Swaminathan-nha khoa hoc, chien binh chong nan đoi, nguoi nhan Giai thuong Luong thuc The gioi] (PDF). Current Science (bang tieng Anh). Quyen 109 so 3. tr. 417–429.
Ridinger, Robert B. (2014). "Review of John S. Niederhauser: Recollections of A Life in Science and Agriculture". Journal of Agricultural & Food Information (bang tieng Anh). Quyen 15 so 1. doi:10.1080/10496505.2014.863120. ISSN 1049-6505. S2CID 62166219 – qua Taylor & Francis.
Nguyen Bich Lan, Nhung nguoi phu nu lam thay đoi the gioi, Nha xuat ban Phu nu
Trang web
The World Food Prize - Improving the Quality, Quantity and Availability of Food in the World [Trang chu Giai thuong Luong thuc The gioi] (bang tieng Anh), World Food Prize Foundation, luu tru ban goc ngay 1 thang 4 nam 2022, truy cap ngay 4 thang 4 nam 2022


Lien ket ngoai Tu lieu lien quan toi World Food Prize tai Wikimedia Commons
Iowa Hunger Summit official website (tieng Anh)
Hall of Laureates official website (tieng Anh)