Hanh chinh Đai Viet thoi Le so, đac biet la sau nhung cai cach cua Le Thanh Tong, hoan chinh hon so voi thoi Ly va thoi Tran, mang tinh quan lieu va chuyen che cao đo.
Tu thoi Le Thanh Tong, co su sap xep lai bo may nham tap trung quyen luc vao tay hoang đe va kiem soat chat che cap đia phuong. Bo may to chuc thoi Le Thanh Tong la bo may quan chu chuyen che quan lieu đuoc to chuc kha chat che va hoan chinh.


Chinh quyen trung uong Bo may chinh quyen thoi Le Thai To co ban theo mo hinh thoi Tran. Giup viec truc tiep cho hoang đe la trung khu gom cac quan ta, huu tuong quoc, tam thai (thai su, thai uy, thai bao), tam thieu (thieu su, thieu uy, thieu bao), tam tu (tu ma, tu khong, tu khau), boc xa. Duoi trung khu la hai ban van, vo.
Đung đau ban van la quan đai hanh khien. Cac bo, nganh thuoc van ban la bo Lai, bo Le, khu mat vien, han lam vien, ngu hinh vien, ngu su đai, quoc tu giam, quoc su vien, noi thi sanh, va cac co quan khac goi la quan, cuc, hay ty. Đung đau cac bo la quan thuong thu.
Đung đau ban vo la đai tong quan. Tiep đen la cac chuc đai đo đoc, đo tong quan, tong quan, tong binh, tu ma. Ban vo gom 6 quan đien tien va 5 quan thiet đot.
Tong so quan lai thoi Hong Đuc la 5.370 nguoi, trong đo quan lai trong trieu 2.755 nguoi.


= Luc bo =
Thoi Le Thai To chi co 3 bo: Lai, Le, Dan (tuc Ho Bo). Đen nam 1466, Le Thanh Tong to chuc thanh sau bo:

Lai Bo: Trong coi viec tuyen bo, thang thuong va thang quan tuoc;
Le Bo: Trong coi viec đat va tien hanh cac nghi le, tiec yen, hoc hanh thi cu, đuc an tin, cat giu nguoi coi giu đinh, chua, mieu mao;
Ho Bo: Trong coi cong viec ruong đat, tai chinh, ho khau, to thue kho tang, thoc tien va luong, bong cua quan, binh;
Binh Bo: Trong coi viec binh chinh, đat quan tran thu noi bien canh, to chuc viec giu gin cac noi hiem yeu va ung pho cac viec khan cap;
Hinh Bo: Trong coi viec thi hanh luat, lenh, hanh phap, xet lai cac viec tu, đay, kien cao;
Cong bo: Trong coi viec xay dung, sua chua cau đuong, cung đien thanh tri va quan đoc tho thuyen.
Moi bo co 1 vien Thuong thu va 2 Ta bo thi lang va co quan thuong truc la Vu tu sanh đung đau. Giam sat Luc bo la Luc khoa tuong ung, gom Lai khoa, Le khoa, Ho khoa, Binh khoa, Hinh khoa, Cong khoa. Đung đau cac khoa la Đo cap su trung va Cap su trung. Giup viec cho Luc bo la Luc tu.


= Luc tu =
Gom co:

Đai ly tu: co quan phu trach hinh an. Xet xong an chuyen sang Bo Hinh đe tau len vua quyet đinh
Thai thuong tu: co quan phu trach le nghi, am nhac cung đinh
Quang loc tu: phu trach hau can đo le trong cac buoi le cua trieu đinh
Thai boc tu: co quan phu trach xe ngua cua vua va coi soc ngua cua hoang toc
Hong lo tu: To chuc viec xuong danh nhung nguoi đo trong ky thi đinh; lo an tang đai than qua đoi va tiep đon su đoan
Thuong bao tu: Co quan coi viec đong an vao quyen thi cua cac thi sinh thi Hoi


= Cac co quan chuyen mon =
Le Thanh Tong to chuc them mot so co quan chuyen mon khong le thuoc vao 6 Bo, bao gom:

Thong Chinh ty: co quan phu trach chuyen đat giay to cua trieu đinh xuong va nhan đon tu cua nhan dan tau len vua. Đung đau la Thong chinh su, trat Tong tu pham.
Quoc Tu Giam: co quan giao duc cao nhat trong ca nuoc. Đay la truong đai hoc cua trieu đinh co nhiem vu đao tao nhan tai cho quoc gia. Đung đau la Te tuu, trat chanh tu pham.
Quoc su vien: co quan chep su cua trieu đinh. Nha vua noi gi, lam gi, su quan đeu phai ghi chep can than va trung thuc. Đung đau la Quoc su vien Tu soan, trat chanh bat pham
Khuyen nong su va Ha đe su: Hai co quan coi viec nong nghiep va trong nom ve thuy loi, đe đieu.


Chinh quyen đia phuong Nam 1428, Le Loi khi len ngoi, lay nien hieu la Thuan Thien (tuan theo Troi), chia đat nuoc thanh 5 đao: Đong, Tay, Nam, Bac (đeu o vung Bac Bo) va Hai Tay (tu Thanh Hoa tro vao). Duoi đao la tran, duoi tran la lo, duoi lo la chau va huyen. Cap hanh chinh đia phuong thap nhat la xa. Xa lai chia lam đai xa, trung xa va tieu xa tuy theo so dan.
Đung đau chinh quyen cac đao la chuc hanh khien (phu trach ca dan su lan quan su). Đung đau cac tran la cac an phu su, cac lo la tuyen phu su, cac chau, huyen la tri chau hay tri huyen, cac xa la xa quan (tu thoi Le Thanh Tong đoi thanh xa truong).
Đen nam Quang Thuan thu 5 (1464) thoi vua Le Thanh Tong, Đai Viet đuoc chia thanh 1 phu va 12 đao "thua tuyen"; nam 1490 đoi goi phan lon cac "thua tuyen" la "xu"; sang thoi Le Uy Muc va Le Tuong Duc đoi goi cac đon vi cap cao nhat la "tran". Cac đon vi hanh chinh cao nhat gom gom: Phu Trung Đo (phu Phung Thien), Thanh Hoa (Thanh Hoa), Nghe An, Thuan Hoa, Thien Truong (Son Nam), Nam Sach (Hai Duong), Quoc Oai (Son Tay), Bac Giang (Kinh Bac), An Bang, Hung Hoa, Tuyen Quang (Minh Thuan), Thai Nguyen (Ninh Soc), Lang Son. Tu nam 1471 mo rong đat đai phia nam, đat them thua tuyen thu 13 la Quang Nam . Tuy đia gioi co mot so đieu chinh va rieng Son Tay khong con la đon vi cap cao nhat, mot nua trong so cac đon vi hanh chinh lon nhat thoi ky nay (Hai Duong, Lang Son, Thai Nguyen, Bac Giang, Tuyen Quang, Thanh Hoa, Nghe An, Quang Nam) co ten goi đuoc dung lam ten cac đon vi hanh chinh lon nhat (tinh) cua Viet Nam hien nay.
Bo may chinh quyen cua moi đao thua tuyen gom 3 ty: đo tong binh su ty (phu trach quan su), thua tuyen ty (phu trach cac viec dan su), hien sat ty (phu trach cac viec thanh tra, giam sat).
Cac quan đia phuong đuoc ban ngach cao nhat la chanh tu pham, huong luong 48 quan moi nam. Tong so quan lai đia phuong thoi Hong Đuc la 2.615 nguoi.
Cu the ve cac đon vi nhu sau:


= Phu Trung Đo/Phung Thien =
Tuc trung tam Ha Noi hien nay. Nam 1466 đoi la phu Trung Đo, tu nam 1469 đuoc đoi ten thanh phu Phung Thien. Gom 2 huyen:

Quang Đuc: la huyen phu quach kinh thanh, thoi Nguyen đoi ten la Vinh Thuan.
Vinh Xuong, sau đoi la Tho Xuong.


= Thien Truong/Son Nam =
Von co ten la thua tuyen Thien Truong, nam 1469 đoi thanh thua tuyen Son Nam. Nam 1490 đoi lam xu Son Nam, sang đoi Le Uy Muc lai goi la tran Son Nam. Gom co:

Phu Thuong Tin (đong nam Ha Noi hien nay) gom cac huyen: Thanh Tri (phan lon huyen Thanh Tri, quan Hoang Mai, mot phan cac quan Hai Ba Trung va Thanh Xuan hien nay), Thuong Phuc (huyen Thuong Tin va mot phan huyen Thanh Tri hien nay), Phu Van (đen thoi Le Chieu Tong đoi la huyen Phu Nguyen, huyen Phu Xuyen hien nay).
Phu Ung Thien (tuc phu Ung Hoa thoi Nguyen, tay nam Ha Noi hien nay) gom cac huyen: Thanh Oai (huyen Thanh Oai va mot phan quan Ha Đong hien nay), Chuong Đuc (huyen Chuong My va mot phan quan Ha Đong hien nay), Son Minh (Ung Hoa hien nay), Hoai An (phan phia nam huyen Ung Hoa va mot phan huyen My Đuc hien nay).
Phu Li Nhan (tuc phu Ly Nhan thoi Nguyen, tinh Ha Nam hien nay) gom cac huyen: Nam Xang (huyen Ly Nhan va mot phan thanh pho Phu Ly hien nay), Kim Bang, Duy Tan (Duy Tien hien nay), Thanh Liem (Thanh Liem va mot phan thanh pho Phu Ly hien nay), Binh Luc.
Phu Khoai Chau (nam Hung Yen hien nay) gom cac huyen: Đong Yen (Khoai Chau hien nay), Kim Đong (huyen Kim Đong va mot phan thanh pho Hung Yen hien nay), Tien Lu (huyen Tien Lu va mot phan thanh pho Hung Yen hien nay), Thien Thi (An Thi hien nay), Phu Dung (Phu Cu hien nay).
Phu Thien Truong (tuc phu Xuan Truong thoi Nguyen, đong bac Nam Đinh hien nay) gom cac huyen: Tay Chan (cac huyen Nam Truc, Truc Ninh, phan phia Tay huyen Hai Hau va mot phan thanh pho Nam Đinh hien nay), Giao Thuy (cac huyen Giao Thuy, Xuan Truong va mot phan huyen Hai Hau hien nay), My Loc (huyen My Loc va mot phan thanh pho Nam Đinh hien nay), Thuong Nguyen (nam My Loc hien nay).
Phu Nghia Hung (tuc phu Kien Hung thoi Tran, tay nam Nam Đinh hien nay) gom cac huyen: Đai An (Nghia Hung hien nay), Vong Doanh (nam Y Yen hien nay), Thien Ban (Vu Ban hien nay), Y Yen (bac Y Yen hien nay)
Phu Thai Binh (sau đoi ten la phu Thai Ninh, đong bac Thai Binh hien nay) gom cac huyen: Thuy Anh (phia bac huyen Thai Thuy hien nay), Thanh Lan (phia nam huyen Thai Thuy hien nay), Phu Duc (phia đong huyen Quynh Phu hien nay), Quynh Coi (phia tay huyen Quynh Phu hien nay), Đong Quan (phia đong huyen Đong Hung hien nay).
Phu Tan Hung (tuc phu Long Hung thoi Tran, tay bac Thai Binh hien nay) gom cac huyen: Ngu Thien (mot phan huyen Hung Ha hien nay), Duyen Ha (mot phan huyen Hung Ha hien nay), Than Khe (phia tay huyen Đong Hung va thanh pho Thai Binh hien nay).
Phu Kien Xuong (tay nam Thai Binh hien nay) gom cac huyen: Thu Tri (mot phan huyen Vu Thu va thanh pho Thai Binh hien nay), Vu Tien (mot phan cac huyen Vu Thu va Kien Xuong hien nay), Chan Đinh (mot phan huyen Kien Xuong hien nay).
Phu Truong Yen (tuc phu Yen Khanh thoi Nguyen, đong Ninh Binh hien nay) gom cac huyen: Gia Vien (phia đong Gia Vien va thanh pho Hoa Lu hien nay), Yen Mo (huyen Yen Mo va thanh pho Tam Điep hien nay), Yen Khang (Yen Khanh hien nay).
Phu Thien Quan (tuc phu Nho Quan thoi Nguyen, tay Ninh Binh hien nay) gom cac huyen: Phung Hoa (Nho Quan hien nay), Yen Hoa (tay Gia Vien hien nay), Lac Tho (cac huyen Lac Son, Lac Thuy, Yen Thuy va Tan Lac, tinh Hoa Binh hien nay).


= Bac Giang/Kinh Bac =

Thoi Le Thai Tong von la 2 lo Bac Giang thuong va Bac Giang ha, nam 1466 gop vao la thua tuyen Bac Giang, nam 1469 đoi la thua tuyen Kinh Bac, thoi Le Tuong Duc đoi la tran Kinh Bac. Gom co cac phu:

Phu Tu Son gom cac huyen: Đong Ngan (sau la huyen Tu Son, nay la thanh pho Tu Son, tinh Bac Ninh va mot phan cac huyen Đong Anh, Gia Lam cua Ha Noi va huyen Kim Anh cua tinh Phuc Yen cu, tuc la mot phan huyen Soc Son, Ha Noi hien nay), Yen Phong (huyen Yen Phong va mot phan thanh pho Bac Ninh hien nay), Tien Du (huyen Tien Du, mot phan thanh pho Bac Ninh va mot phan huyen Gia Lam hien nay), Vo Giang (mot phan thi xa Que Vo va mot phan thanh pho Bac Ninh hien nay), Que Duong (mot phan thi xa Que Vo hien nay).
Phu Thuan An (tuc phu Thuan Thanh thoi Nguyen) gom cac huyen: Gia Lam (quan Long Bien va mot phan huyen Gia Lam, Ha Noi hien nay), Sieu Loai (thi xa Thuan Thanh hien nay), Van Giang (huyen Van Giang, Hung Yen va xa Kim Lan, huyen Gia Lam, Ha Noi hien nay), Gia Đinh (Gia Binh hien nay), Thien Tai (Luong Tai hien nay).
Phu Bac Ha gom cac huyen: Tan Phuc (Tien Phuc) (Đa Phuc cu, mot phan Soc Son hien nay), Kim Hoa (mot phan Soc Son hien nay), Hiep Hoa, Yen Viet (Viet Yen hien nay).
Phu Lang Giang gom cac huyen: Phuong Nhan (mot phan Yen Dung hien nay), Yen Dung (von sap nhap tu hai huyen Yen Ninh va Co Dung đoi nha Ho), Huu Lung (thuoc Lang Son hien nay), Bao Loc (Lang Giang hien nay), Yen The (Yen The va Tan Yen hien nay), Luc Ngan (Luc Ngan va Luc Nam hien nay).


= Quoc Oai / Son Tay =
Von la 3 lo Quoc Oai thuong, trung va ha thoi Le Thai To, nam 1466 gop vao la thua tuyen Quoc Oai, nam 1469 đoi la thua tuyen Son Tay, nam 1490 đoi la xu Son Tay, thoi Le Tuong Duc đoi la tran Son Tay. Gom cac phu:

Phu Quoc Oai gom cac huyen: Tu Liem (cac quan Cau Giay, Bac Tu Liem va Nam Tu Liem, mot phan cac quan Tay Ho, Thanh Xuan va Ha Đong, mot phan cac huyen Đan Phuong va Hoai Đuc, Ha Noi hien nay), Đan Phuong (huyen Đan Phuong, mot phan cac huyen Hoai Đuc va Phuc Tho hien nay), Yen Son (Quoc Oai hien nay), Thach That, My Luong (mot phan cac huyen My Đuc va Chuong My, Ha Noi, cac huyen Luong Son va Kim Boi, Hoa Binh hien nay).
Phu Quang Oai gom cac huyen: Phuc Loc (huyen Phuc Tho, mot phan huyen Ba Vi va phan phia bac thi xa Son Tay hien nay), Ma Nghia (đen nam 1853 đoi la Tung Thien, tuc phan phia nam thi xa Son Tay va mot phan huyen Ba Vi, Ha Noi hien nay), Tan Phong (thoi Phap thuoc đoi la huyen Quang Oai, phan phia bac huyen Ba Vi hien nay).
Phu Đa Giang gom cac huyen: Bat Bat (mot phan cac huyen Ba Vi, Ha Noi va Ky Son, Hoa Binh hien nay), Tam Nong.
Phu Thao Giang (sau đoi la phu Lam Thao) gom cac huyen: Son Vi (Lam Thao hien nay), Thanh Ba, Hoa Khe (Cam Khe hien nay), Ha Hoa (Ha Hoa hien nay), Phu Ninh (huyen Phu Ninh, mot phan thi xa Phu Tho va mot phan thanh pho Viet Tri hien nay).
Phu Tam Đai (tuc phu Vinh Tuong thoi Nguyen) gom cac huyen: Yen Lang (thi xa Phuc Yen va mot phan cac huyen Binh Xuyen, Vinh Phuc, huyen Me Linh va Đong Anh, Ha Noi hien nay), Yen Lac, Bach Hac (Vinh Tuong hien nay), Lap Thach (cac huyen Lap Thach va Song Lo hien nay), Tam Duong (cac huyen Tam Duong va Tam Đao, Vinh Phuc hien nay).
Phu Đoan Hung gom cac huyen: Đong Lan (Le Hien Tong đoi la Đong Quan, tuong đuong khu vuc nga ba song Lo va song Chay hien nay), Tay Quan (huu ngan song Lo canh Phu Ninh hien nay), Đe Giang (thoi Le trung hung đoi la huyen Son Duong, nam Son Duong hien nay), Đuong Đao (bac Son Duong hien nay).


= Nam Sach/Hai Duong =
Von la 2 lo Nam Sach thuong va Nam Sach ha, nam 1466 gop vao la thua tuyen Nam Sach, nam 1469 đoi la thua tuyen Hai Duong. Gom cac phu:

Phu Thuong Hong (tuc phu Binh Giang thoi Nguyen) gom cac huyen: Đuong Hao (My Hao, Hung Yen hien nay), Đuong Yen (Binh Giang, Hai Duong hien nay), Cam Giang (huyen Cam Giang va mot phan thanh pho Hai Duong hien nay).
Phu Ha Hong (tuc phu Ninh Giang thoi Nguyen) gom cac huyen: Thanh Mien, Tu Ky, Vinh Lai (Vinh Bao, Hai Phong va Ninh Giang, Hai Duong hien nay), Gia Phuc (Gia Loc hien nay).
Phu Nam Sach gom cac huyen: Thanh Lam (huyen Nam Sach va mot phan thanh pho Hai Duong, Hai Duong hien nay), Chi Linh, Thanh Ha (huyen Thanh Ha va mot phan thanh pho Hai Duong hien nay), Tien Minh (Tien Lang, Hai Phong hien nay).
Phu Kinh Mon gom cac huyen: Giap Son (Kinh Mon hien nay), Đong Trieu (huyen Đong Trieu va thanh pho Uong Bi hien nay), An Lao, Nghi Duong (Kien Thuy hien nay), Kim Thanh, Thuy Đuong (Thuy Nguyen hien nay), An Duong (huyen An Duong va quan Hai An hien nay).


= An Bang =
Thoi Le Thai To la An Bang thuoc Đong Đao, tu nam 1466 la thua tuyen An Bang, nam 1490 goi la xu An Bang, thoi Le Tuong Duc đoi la tran An Bang. Gom co 1 phu:

Phu Hai Đong gom cac huyen: Hoanh Bo (huyen Hoanh Bo va mot phan thanh pho Ha Long hien nay), Yen Hung (thi xa Quang Yen va mot phan thanh pho Ha Long hien nay), Hoa Phong (Cat Hai hien nay) va cac chau: Tien Yen, Van Ninh (Mong Cai hien nay), Vinh An (thuoc Quang Tay, Trung Quoc hien nay), Van Đon.


= Lang Son =
Thoi Le Thai To thuoc Bac Đao, nam 1466 đat thua tuyen Lang Son, nam 1490 đoi la xu Lang Son, thoi Le Tuong Duc đoi la tran Lang Son. Gom 1 phu:

Phu Truong Khanh gom cac chau: That Nguyen (huyen Trang Đinh hien nay), Van Uyen (huyen Van Lang hien nay), Van Lan (mot phan Chi Lang va Van Quan hien nay), On (mot phan Chi Lang hien nay), Loc Binh (Loc Binh va Cao Loc hien nay), An Bac (Son Đong, Bac Giang hien nay), Thoat Lang (Thanh pho Lang Son hien nay).


= Thai Nguyen/Ninh Soc =
Thoi Le Thai To thuoc Bac đao, nam 1466 đat thua tuyen Thai Nguyen, nam 1469 đoi la thua tuyen Ninh Soc. Gom cac phu:

Phu Phu Binh gom cac huyen: Pho Yen, Đai Tu, Tu Nong (Phu Binh hien nay), Binh Nguyen (Binh Xuyen, Vinh Phuc hien nay), Đong Hy, Van Lang, Vo Nhai, Phu Luong va chau Đinh Hoa (huyen Đinh Hoa hien nay).
Phu Thong Hoa (tinh Bac Kan hien nay) gom huyen Cam Hoa (Ngan Son va Na Ri hien nay) va chau Bach Thong (thi xa Bac Kan, cac huyen Bach Thong, Cho Đon va Cho Moi hien nay).
Phu Cao Binh, von la phu Bac Binh (tinh Cao Bang hien nay) gom cac chau: Thach Lam (Hoa An, Nguyen Binh va Thach An hien nay), Quang Uyen (Quang Uyen va Phuc Hoa hien nay), Thuong Lang (Tra Linh va Trung Khanh hien nay), Ha Lang.


= Tuyen Quang =
Thoi Le Thai To thuoc Tay đao, nam 1466 đat thua tuyen Tuyen Quang, nam 1490 đoi la xu Tuyen Quang, thoi Le Tuong Duc đoi la tran Minh Thuan. Gom 1 phu:

Phu Yen Binh gom huyen Phuc Yen (Yen Son va Ham Yen hien nay), va cac chau: Vi Xuyen (cac huyen Vi Xuyen, Xin Man, Hoang Su Phi, Bac Quang, Quang Binh va thanh pho Ha Giang thuoc tinh Ha Giang hien nay. Kem them ca phan đat cac đong Nguu Duong (nay la Ma Quan), Ho Điep, Pho Vien thuoc chau Vi Xuyen, ma trong đo gom co ca vung Tu Long, phan đat nay nay thuoc cac huyen Ma Quan, Ma Lat Pha tinh Van Nam, Trung Quoc), Thu Vat (Yen Binh thuoc Yen Bai hien nay), Đai Man (Chiem Hoa hien nay), Bao Lac (thuoc Cao Bang hien nay), Luc Yen (thuoc Yen Bai hien nay).


= Hung Hoa =

Thoi Le Thai To la 2 lo Gia Hung va Quy Hoa thuoc Tay đao, nam 1466 đat thua tuyen Hung Hoa, nam 1490 đoi la xu Hung Hoa, thoi Le Tuong Duc đoi la tran Hung Hoa. Gom cac phu:

Phu Gia Hung gom cac huyen: Thanh Nguyen (Tan Son, Thanh Son va Thanh Thuy thuoc Phu Tho hien nay), Phu Hoa (Phu Yen thuoc Son La hien nay), Mai Chau (nam Mai Chau thuoc Hoa Binh hien nay), Moc Chau (phan con lai cua Mai Chau thuoc Hoa Binh va Moc Chau thuoc Son La hien nay), Viet Chau (Yen Chau va Bac Yen hien nay), Thuan Chau.
Phu Quy Hoa gom cac huyen: Van Chan (thuoc Yen Bai hien nay), Yen Lap (thuoc Phu Tho hien nay), Tran Yen (thuoc Yen Bai hien nay), Van Ban (thuoc Lao Cai hien nay), Thuy Vi (phia Bac tinh Lao Cai hien nay).
Phu An Tay gom cac chau: Chieu Tan (thanh pho Lai Chau, cac huyen Tam Đuong va Phong Tho, Sin Ho hien nay), Quynh Nhai (thuoc Son La hien nay), Luan (la huyen Tua Chua hien nay, nam giua Quynh Nhai va Tuan Giao), Lai (thi xa Muong Lay va phia nam huyen Nam Nhun, huyen Sin Ho), chau Tuy Phu (la khoang phia bac huyen Muong Te tinh Lai Chau ngay nay), chau Khiem (khoang phan phia nam cua cac huyen Muong Te va Nam Nhun tinh Lai Chau), chau Hoang Nham (la Muong Tong khoang huyen Muong Nhe tinh Đien Bien), chau Le Tuyen (khoang huyen Luc Xuan chau Hong Ha tinh Van Nam Trung Quoc), chau Hop Phi (la khoang Muong Mi hay Xieng My, nay la huong Gia Me (者米乡, Zhe-mi-xiang) huyen Kim Binh chau Hong Ha tinh Van Nam), chau Tung Lang (嵩陵, tho am goi la Phu Phang, khong ro o đau), chau Quang Lang (廣陵 Muong La, la khoang huong Muong Lap, Meng-la-xiang (勐拉乡) huyen Kim Binh chau Hong Ha tinh Van Nam Trung Quoc).


= Thanh Hoa =
Thoi Le Thai To thuoc đao Hai Tay, thoi Le Thai Tong gom 6 phu Thieu Thien, Ha Trung, Tinh Gia, Thanh Đo, Truong Yen, Thien Quan; nam 1466 đat thua tuyen Thanh Hoa; nam 1490 đoi la xu Thanh Hoa, Le Tuong Duc đoi la tran Thanh Hoa. Gom cac phu:

Phu Thieu Thien (tuc phu Thieu Hoa thoi Nguyen) gom cac huyen: Thuy Nguyen (tung mang ten Ung Thuy va Luong Giang, tuc phia bac huyen Thieu Hoa, phia bac huyen Tho Xuan va phan lon huyen Ngoc Lac), Vinh Ninh (huyen Vinh Loc), Đong Son (huyen Đong Son va mot phan huyen Thieu Hoa, mot phan thanh pho Thanh Hoa), Loi Duong (mot phan cac huyen Tho Xuan, Trieu Son, Thieu Hoa va Thuong Xuan hien nay), Yen Đinh, Cam Thuy, Thach Thanh (mot phan huyen Thach Thanh), Binh Giang (tay bac huyen Thach Thanh).
Phu Ha Trung gom cac huyen: Hoang Hoa (huyen Hoang Hoa va mot phan thanh pho Thanh Hoa), Thuan Huu (huyen Hau Loc), Tong Son (huyen Ha Trung va thi xa Bim Son).
Phu Tinh Gia gom cac huyen: Nong Cong (cac huyen Nhu Xuan, Nhu Thanh, phan lon huyen Nong Cong va mot phan huyen Trieu Son), Ngoc Son (thi xa Nghi Son va mot phan huyen Nong Cong), Quang Xuong (huyen Quang Xuong, thanh pho Sam Son va mot phan thanh pho Thanh Hoa).
Phu Thanh Đo gom huyen Tho Xuan (phan lon huyen Thuong Xuan, khac voi huyen Tho Xuan von thuoc phu Thieu Thien) va cac chau: Quan Gia (gan bien gioi Lao hien nay), Tam (tay bac huyen Quan Hoa), Lang Chanh, Sam (Sam Nua thuoc Lao hien nay).


= Nghe An =
Thoi Le Thai To la 2 lo Dien Chau va Nghe An thuoc đao Hai Tay, nam 1466 đat thua tuyen Nghe An, nam 1490 đoi la xu Nghe An, Le Tuong Duc đoi la tran Nghe An. Tuong đuong 2 tinh Nghe An va Ha Tinh hien nay, gom cac phu:

Phu Dien Chau gom 2 huyen: Đong Thanh (Dien Chau va Yen Thanh hien nay), Quynh Luu (huyen Quynh Luu, phia đong huyen Nghia Đan va mot phan thi xa Thai Hoa hien nay).
Phu Anh Đo (thoi Thanh Thai đoi ten la phu Anh Son) gom 2 huyen: Hung Nguyen (huyen Hung Nguyen va mot phan thanh pho Vinh hien nay), Nam Đuong (Nam Đan, Đo Luong va Anh Son hien nay).
Phu Đuc Quang (tuc phu Đuc Tho thoi Nguyen) gom 6 huyen: La Giang (huyen Đuc Tho, mot phan huyen Can Loc va mot phan thi xa Hong Linh hien nay), Thien Loc (huyen Can Loc, mot phan huyen Loc Ha va mot phan thi xa Hong Linh hien nay), Chan Phuc (huyen Nghi Loc, thi xa Cua Lo va mot phan thanh pho Vinh hien nay), Thanh Giang (huyen Thanh Chuong va mot phan đat phia tay nam huyen Nam Đan hien nay), Huong Son (cac huyen Huong Son, Huong Khe va mot phan huyen Vu Quang hien nay), Nghi Xuan.
Phu Ha Hoa gom 2 huyen: Thach Ha (huyen Thach Ha, thanh pho Ha Tinh va mot phan huyen Loc Ha hien nay), Ky Hoa (Ky Anh va Cam Xuyen hien nay).
Phu Quy Chau gom 2 huyen: Thuy Van (Quy Chau va Quy Hop hien nay), Trung Son (Que Phong hien nay).
Phu Tra Lan (tuc phu Tuong Duong thoi Nguyen) gom 4 huyen: Tuong Duong, Ky Son, Vinh Khang (tuc huyen Vinh Hoa thoi Nguyen, mot phan huyen Tuong Duong hien nay), Hoi Ninh (tuc huyen Hoi Nguyen thoi Nguyen, ta ngan song Lam tu Thanh Chuong đen cua Rao, mot phan cac huyen Tuong Duong va Con Cuong hien nay).
Phu Ngoc Ma (tuc phu Tran Đinh thoi Nguyen) gom 1 chau Trinh Cao (gom 12 đong) thuoc tinh Bolikhamsai cua Lao hien nay.
Phu Lam An (tuc phu Tran Tinh thoi Nguyen) gom 1 chau Quy Hop gom 12 đong va 11 sach, von la đat Bon Man nay khoang huyen Huong Khe, Ha Tinh va huyen Nakai, Kham Muon cua Lao, đau nguon cua song Ngan Sau.
Phu Tran Ninh: la đat Bon Man, nhap vao Đai Viet tu thoi Le Thanh Tong, gom 7 huyen: Quang Vinh, Minh Quang, Canh Thuan, Kim Son, Thanh Vi, Chau Lang, Trung Thuan, đeu thuoc Lao hien nay.


= Thuan Hoa =
Thoi Le Thai To la 2 lo Tan Binh va Thuan Hoa thuoc đao Hai Tay, nam 1466 đat thua tuyen Thuan Hoa, nam 1490 đoi la xu Thuan Hoa, Le Tuong Duc đoi la tran Thuan Hoa. Gom cac phu:

Phu Tan Binh (nam 1604, đoi ten la phu Quang Binh) gom cac huyen: Khang Loc (Quang Ninh, Quang Binh hien nay), Le Thuy va cac chau: Minh Linh (cac huyen Vinh Linh, Gio Linh, Cam Lo va bac huyen Huong Hoa thuoc Quang Tri hien nay), Bo Chinh (cac huyen Quang Trach, Bo Trach, Tuyen Hoa va thi xa Ba Đon, tinh Quang Binh hien nay).
Phu Trieu Phong gom cac huyen: Vu Xuong (Trieu Phong hien nay), Hai Lang, Đan Đien (Quang Đien va mot phan Phong Đien hien nay), Kim Tra (thi xa Huong Tra va mot phan Phong Đien hien nay), Tu Vang (Phu Vang, thi xa Huong Thuy va Phu Loc hien nay), Đien Ban (ca thanh pho Đa Nang va bac Quang Nam hien nay).


= Quang Nam =

Nam 1471, vung đat phia Nam Thuan Hoa moi chiem đuoc tu Chiem Thanh đuoc đat thanh đao thua tuyen thu 13, goi la Quang Nam. Gom cac phu:

Phu Thang Hoa (sau la Thang Binh) gom cac huyen: Le Giang (Thang Binh hien nay), Ha Đong (Tam Ky hien nay), Duy Xuyen.
Phu Tu Nghia (sau đoi thanh phu Quang Nghia, tinh Quang Ngai hien nay) gom cac huyen: Nghia Giang (Tu Nghia va mot phan Nghia Hanh hien nay), Mo Hoa (Mo Đuc va mot phan Đuc Pho hien nay).
Phu Hoai Nhon (sau đoi thanh phu Quy Nhon, tinh Binh Đinh hien nay) gom cac huyen: Bong Son (Hoai Nhon va mot phan Hoai An hien nay), Phu Ly (Phu My va Phu Cat hien nay), Tuy Vien (An Nhon va Tuy Phuoc hien nay).


Tham khao Truong Huu Quynh chu bien (2007), Đai cuong lich su Viet Nam, tap I, Nha xuat ban Giao duc, Ha Noi.
Vien su hoc (2007), Lich su Viet Nam, tap 3, Nha xuat ban Khoa hoc xa hoi
Đao Duy Anh (2005), Đat nuoc Viet Nam qua cac đoi, Nha xuat ban Van hoa thong tin


Xem them Nha Hau Le
Le Thanh Tong
Xa truong thoi Hau Le
Hanh chinh Đai Viet thoi Ly
Hanh chinh Đai Viet thoi Tran
Hanh chinh Đang Ngoai thoi Le trung hung
Hanh chinh Đang Trong thoi Le trung hung


Chu thich