A Bao (tieng Trung: 阿保; ? – 1739) la mot vuong cong Mong Co thoi nha Thanh trong lich su Trung Quoc, nguoi thua ke tuoc vi Trat Tat Khac Đa La Boi lac cua A Lap Thien Ach Lo Đac ky thuoc Tay Sao Mong Co. Đong thoi, ong con la ngach pho cua nha Thanh khi thanh hon voi Đao Khac Han Quan chua.


Cuoc đoi A Bao la con trai thu 3 cua Hoa La Ly – mot hau due cua Chuyet Xich Cap Tat Nhi, em trai ruot cua Thanh Cat Tu Han. Nam 1697, Hoa La Ly đuoc Khang Hi phong lam Trat Tat Khac Đa La Boi lac, ban cho vung đat A Lap Thien. Nam 1704, Khang Hi lenh cho A Bao đen kinh thanh, phong lam Ngu tien Thi ve. Cung nam đo, ong đuoc ban hon voi Đao Khac Han Quan chua, con gai cua Trang Than vuong Bac Qua Đac đuoc Khang Hi nuoi duong trong cung, tro thanh Hoa Thac Ngach pho cua nha Thanh. Hoa La Ly cung tu đo ma toan toan quy thuan nha Thanh. Sau khi A Bao thanh hon, Khang Hi đa lenh Tuan phu Cam Tuc xay dung phu đe cho quan chua va ngach pho o đia phan Mong Co.
Nam 1707, Hoa La Ly qua đoi. Đen nam 1709 thi A Bao quay ve A Lap Thien ke thua tuoc vi cua cha. Nam 1723, A Bao đuoc thang lam Quan vuong, nhung sau đo vi pham toi ma lai bi giang lam Boi lac vao nam 1729. Hai nam sau, A Bao đuoc khoi phuc tuoc vi Quan vuong. Cung trong nam 1731, trieu đinh nha Thanh thuong Đinh Vien Doanh (定远营) cho A Bao lam noi o va đon tru, noi hien nay la thi tran Bayanhot, ky A Lap Thien Ta thuoc minh A Lap Thien cua khu tu tri Noi Mong. Trong khoang thoi gian tai vi, A Bao tung phung lenh trieu đinh nha Thanh xuat quan chinh phat Chuan Cat Nhi, đong quan tai cac khu vuc co nhieu nguoi Hoi nhu Kumul, Barkol, Thanh Hai. Sau khi binh đinh phan loan, Thanh Hai bo đuoc quy vao quyen so huu cua A Lap Thien ky, nguoi dan ban đia cung theo A Bao tro ve A Lap Thien ky. Theo nhieu su lieu, mot bo phan nguoi Hoi o Mong Co chinh la do A Bao mang ve A Lap Thien trong lan nay, nhan so khoang 100 nguoi. Them vao đo, trong nhung nam duoi trieu Can Long, nguoi Duy Ngo Nhi thuong xuyen đen A Lap Thien ky đe buon ban lam an, trong so nhung nguoi o lai A Lap Thien ky co mot so nguoi theo đao Hoi. Đay đuoc xem la khoi đau cua su truyen ba đao Hoi vao khu vuc A Lap Thien.
Nam 1739, A Bao qua đoi. Theo ghi chep cua Di Than vuong Hoang Hieu chiu trach nhiem quan ly su vu Ly phien vien ve tau thinh cua Đao Khac Han Quan chua dang len Can Long sau khi chong qua đoi, hai nguoi von co 3 nguoi con nhung con truong lai mat som, hien chi con nguoi con thu moi 6 tuoi va nguoi con ut moi 5 tuoi. Tru hai nguoi con trai nay, A Bao khong con nguoi con trai nao khac. Vi vay Đao Khac Han Quan chua tau thinh xin cho phep nguoi trai thu đuoc thua ke tuoc Vuong. Sau khi trieu đinh nha Thanh cho phep, nguoi con trai thu la La Bac Tang Đa Nhi Te thua ke tuoc vi. Theo quy đinh tap tuoc cua nha Thanh, vi tuoc vi khong phai thiet mao tu vuong nen khi thua ke se bi giam xuong mot bac. La Bac Tang Đa Nhi Te đuoc phong lam Boi lac.


Gia đinh Chinh that: Đao Khac Han Quan chua
Con trai:
Co Moc Bo Tao (古木布早), đuoc phong tuoc Boi tu, mat som
La Bac Tang Đa Nhi Te (拉布藏多尔济; 1734 – 1783), thua ke tuoc vi Trat Tat Khac, ve sau tro thanh A Lap Thien ky Trat Tat Khac Than vuong.
Lap Nhi Te Vuong Thu Khac (拉尔济旺书克; 1735 – ?), đuoc phong tuoc Boi tu.
Con gai: Đich Phuc tan cua Boi lac Dan Y – hoang tu thu 20 cua Khang Hi.


Chu thich = Tham khao =


= Tai lieu =