Predator (tua tieng Viet: Quai thu vo hinh hay Quai vat vo hinh) la mot bo phim khoa hoc vien tuong - hanh đong My san xuat nam 1987 do John McTiernan đao dien va hang phim 20th Century Fox phat hanh. Ke tu nam 2003, Predator la mot trong nhung bo phim đuoc nguoi dan My xem lai nhieu nhat. Ben canh nhung yeu to kinh di, no con noi tieng vi co su tham gia cua hai vi thong đoc Jesse Ventura va Arnold Schwarzenegger.
Phim đuoc noi tiep bang Predator 2 (1990) va hai phim cross-over la Alien vs. Predator (2004) va Aliens vs. Predator: Requiem (2007). Nam 2010, hang 20th Century Fox san xuat bo phim Predators.


Noi dung canh bao tiet lo noi dung:
Mot phi thuyen la bay vao bau khi quyen Trai Đat roi bien mat o mot khu rung nhiet đoi gan bien gioi Guatemala. Tai mot can cu tren bo bien Guatemala, Thieu ta Alan "Dutch" Schaefer va đong đoi nhan lenh toi khu vuc rung nhiet đoi o bien gioi đe giai cuu mot vi bo truong bi quan phien loan bat coc. George Dillon, mot đac vu CIA, đuoc cu toi đe ho tro nhom cua Dutch. Ho len truc thang toi vung hoat đong cua luc luong phien loan.
Vua ha canh, Dutch va đong đoi nhin thay xac mot may bay truc thang cung hang chuc thi the linh My bi treo tren cay. Nhung thi the linh My đeu bi chat mat đau, chan hoac tay, hoac bi lot da, da man hon bon sat nhan con moi ruot nhung nguoi linh xau so kia. Dutch nhan ra rang vien si quan chi huy cua đon vi nay la Đai uy James Hopper, mot nguoi ban cua anh va đong quan o can cu hai quan Fort Bragg. Nhom cua Dutch cam thay vo cung hoang mang.
Voi suy đoan ve luc luong hung manh cua quan phien loan, ca nhom quyet đinh su dung "co may giet nguoi" M134 Minigun đe gia tang them hoa luc. Voi hoa luc manh va su tap trung cao đo, toan bo quan phien loan đa bi tieu diet trong khi nhom cua Dutch khong mat mot nguoi nao. Khi luc soat khu giam giu tu nhan, nhom cua Dutch phat hien nhieu thi the cua đac vu CIA. Ho đa bi giet truoc khi Dutch va đong đoi no sung. Theo loi khai cua Anna Gonsalves, nu phien quan duy nhat con song, va nhung tai lieu tim đuoc tren thi the cac đac vu cho thay chang he co vi bo truong nao bi bat coc hay giam giu o can cu nay. Toi luc nay, Dutch tuc gian chat van Dillon va cho rang nhom cua anh đang bi chinh phu loi dung. Ben canh đo anh con mo ho nhan ra co mot the luc khac manh hon quan phien loan.
Trong luc bang qua khu rung đe toi "điem hen" – noi truc thang se đon ho ve can cu - ca nhom phai dung lai vi anh chang linh da đo Billy Sole phat hien co vat the vo hinh nao đo đang di chuyen tren cac canh cay. Nhan co hoi đo Anna bo chay va Rick Hawkins đuoi theo. Vai phut sau, ca nhom khong con nghe tieng ho hoan cua Hawkins nua.
Trong luc tim kiem thi the Hawkins, Blain Cooper bi mot luong sang ban xuyen thung co the. Anh nga xuong cung voi khau M134 tren tay ma chua kip ban mot vien đan nao vao ke thu ac. Trung si Mac Eliot đa nhin thay mot sinh vat to lon trong suot voi đoi mat nhap nhay. Ngay lap tuc, anh het len va xa het day đan 3700 vien tren khau sung may nong xoay cua Blain ve phia no. Nhung nguoi linh con lai cung xa het đan ra khap khu rung nhung con quai vat đa nhanh chan chay mat.
Đem đo ca nhom quyet đinh đat bay con quai vat theo cach huong đao sinh. Ho thay phien nhau truc, cho con quai vat sap bay. Ca nhom vung day khi nghe tieng la het cua Eliot. Anh vat lon voi mot con vat to lon va giet chet no. Khi bat đen pin kiem tra, ca nhom that vong khi thay đo chi la mot con lon rung. Trong luc ay, con quai vat đa vuot qua hang rao va mang xac Blain đi.
Nhung nguoi linh con lai nhan ra rang ho đang đoi mat voi mot sinh vat khong nhung so huu nhieu kha nang phi thuong ma con rat thong minh. Anna ke cho ho nghe ve mot cau chuyen khung khiep đuoc luu truyen o bien gioi, đo la hang tram nguoi dan o mot ngoi lang đa đot ngot bien mat trong nhieu nam. Khi đuoc tim thay, ho chi con la nhung xac chet mat mot phan co the. Dutch hieu rang ca nhom cua anh đang bi con quai vat choi tro meo von chuot va sung đan kho co the ngan chan đuoc no. Trong trang thai hoang mang tot đo, ho suy nghi tim cach đoi pho voi con quai vat.
Cuoi cung, tat ca linh My đeu lan luot bi tieu diet, chi con lai Dutch va Anna. Dutch vo tinh phat hien ra cach vo hieu hoa con mat hong ngoai cua con quai vat la dung bun đe che kin than nhiet. Sau nhung lan vat va chien đau va gai bay, cuoi cung con quai vat cung bi Dutch ha guc. Nhung no dung đen vu khi cuoi cung, đo chinh la bom tu huy. No phat no tua nhu mot qua bom nguyen tu thu nho, toa sang ca mot goc khu rung. Dutch va Anna đuoc đua len truc thang kip thoi va roi khoi khu rung.


Dien vien Giai thuong Predator nhan đuoc đe cu Giai Oscar cho Ky xao xuat sac nhat. Theo thiet ke ban đau, con quai vat la mot sinh vat to lon voi chiec co dai, đau giong cho va mot mat to o giua tran. Hinh anh nay xuat hien tren đia DVD cua phim. Trong mot buoi tra loi phong van, đao dien John McTiernan tiet lo rang co hai dien vien đong vai quai vat. Nguoi đau tien la Jean-Claude Van Damme, nhung anh nay đa bo cuoc sau hai ngay vi khong hai long voi ngoai hinh cua quai vat. Sau đo đoi ngu thiet ke đa sua đoi mau sac va mot so cho tren bo trang phuc cua quai vat. John McTiernan moi Kevin Peter Hall thay the Jean-Claude va anh nay đa đong toi khi qua trinh quay ket thuc.


Hau truong Nam dien vien Sonny Landham von la nguoi rat nong tinh. Vi the, khi biet anh đuoc moi tham gia Predator, mot đieu kien do cong ty bao hiem cua đoan lam phim đat ra la phai co mot ve si ben canh Sonny trong suot qua trinh quay đe bao đam an toan cho nhung nguoi xung quanh anh.
Shane Black, nguoi đong vai anh linh Rick Hawkins, thuc ra la mot nha bien kich. Khi tham gia bo phim nay, anh đang viet kich ban cho phim Lethal Weapon. Nha san xuat Joel Silver muon Shane o gan ong đe co the thuong xuyen gop y cho kich ban, vi the ma ong quyet đinh giao cho anh mot vai trong phim.
Phan lon canh quay trong phim đuoc thuc hien o bien gioi Mexico. Trong thoi gian quay, đao dien John McTiernan sut hon 10 kg vi khong chiu an nhung thuc an khong hop khau vi cua Mexico.
Vien phi cong lai truc thang xuat hien trong canh cuoi phim chinh la Kevin Peter Hall - nguoi đong vai con quai vat.


Đoi net ve loai Predator trong loat phim Predator la ten goi đe chi mot chung toc ngoai hanh tinh (ngoai trai đat, chua xac đinh) co nen van minh tien tien vuot troi so voi Trai Đat.
Chung la nhung chien binh đuoc trang bi cong nghe chien đau cuc ky hien đai voi cac đac điem nhu sau:

Predator luon xuat hien voi mot chiec mat na (Bio Helmet) tren đau, theo giai thich cua cac phan thi chiec mat na nay co tac dung rat quan trong: lam radar, phat hien than nhiet, do am thanh, ket noi voi khau sung Plasma tren vai đe nham ban,... Ngoai ra chiec mat na con đe che đi khuon mat gom ghiec va cung la y đinh cua cac nha lam phim đe tao phong cach đac trung cho nhan vat Predator trong mat khan gia. Mat na noi voi balo co vai tro loc duong khi, tuy nhien Predator co the tho duong khi o Trai Đat mot cach tam thoi. Chung khong song lau đuoc o moi truong Trai Đat do o nhiem.
Mau cua chung co mau xanh la va phat sang. Chung thich thoi tiet nong nuc.
Predator luon mang mot thiet bi sau lung (trong nhu mot cai balo/hop), trong phan đau tien (Predator) thiet bi đo đuoc gioi thieu la "hop cuu thuong" cua chung. Trong cac phan phim sau nay no đuoc gioi thieu nhu la mot balo đa nang đong thoi chua ca nguon nang luong cho sung va he thong tang hinh.
Tren vai trai cua nhan vat Predator luon mang theo mot khau sung tu đong, ban ra Plasma rat manh, khau sung nay đuoc ket noi voi chiec mat na Bio Helmet đe co the tu đong nham ban theo tam nhin mot cach nhanh nhat. Trong phim Aliens vs. Predator: Requiem (2007) cho thay moi chien binh Predator co the trang bi cho minh hai khau sung tren hai vai va co the lap rap thanh sung cam tay (tat nhien khong the ban tu đong) co phan giong sung san (shotgun) cua con nguoi. Tuy nhien trong Alien vs. Predator (2004) lai cho thay sung Plasma ban lien tuc thi nong sung se bi nong chay.
Xuyen suot cac phan phim ve Predator, co the thay chung lien tuc su dung thiet bi trong nhu mot cai vong o tay trai. Thuc ra đo la thiet bi/vu khi quan trong cua chung, co tac dung nhu: tang hinh (nhung khi co the roi xuong nuoc hoac tham nuoc se hien nguyen hinh), lien lac, phan tich mau vat, thay đoi che đo chien đau, tich hop đoi luoi dao đe chien đau, va cuoi cung la mot qua bom hen gio rat manh.
Ben canh đo, chien binh Predator con mang theo mot so vu khi can chien khac nhu: ngon giao (lao), dao gam, phi tieu luoi cua, roi, đia "thong minh",... Trong phim Predator 2 co gioi thieu đoi chut ve vu khi lanh cua Predator: đo la chung đuoc lam tu mot loai hop kim phi thuong khong co tren Trai Đat, co ti trong sieu nhe đu đe noi tren nuoc hoac dau, đu cung va sac ben đe cat đuoc kim cuong, khong the pha huy bang thiet bi thong thuong cua con nguoi. Nhung that ra vu khi manh nhat cua cac chien binh Predator la suc manh bam sinh cua chung, ky thuat chien đau thien nghe va cac giac quan tinh nhay. Chung co suc manh, toc đo va phan xa tot hon nguoi thuong. Tat nhien la cao to hon con nguoi nua.
Ngoai ra, cac Predator rat co tinh than "thuong vo", khi gap đuoc mot đoi thu đu manh (chu khong phai mot con moi), chung se vut bo het cac vu khi hien đai đe đanh nhau tay đoi (nhu trong đoan cuoi phim Predator, đanh tay đoi voi Thieu ta Schaefer). Cac Predator cung rat ton trong ke gan da, dung cam (nhu Trung uy Mike Harrigan trong Predator 2 hay Alexa Woods trong Alien vs. Predator). Cac Predator cung khong giet nhung nguoi khong co kha nang chien đau hay khong co vu khi nhu nguoi gia, nguoi benh, phu nu co thai, tre em,...
Tuy co nen van minh khoa hoc hien đai nhung nhung Predator van giu nhung tap tuc rat co xua va co tinh chat man ro. Chung xem minh la cac Tho san (Hunter) đi khap cac hanh tinh đe san moi, o cac phan Predator, Predator 2 va Predators, con moi cua chung la nhung nguoi Trai Đat co kha nang chien đau, o hai phan cross-over la Alien vs. Predator va Aliens vs. Predator: Requiem, con moi cua cac Predator la loai Xenomorph - quai vat noi tieng trong loat phim kinh di Alien. Cac Predator chien thang trong cac cuoc đi san se chung minh chien cong cua chung bang nhung ky hieu tren nguoi. O phan cross-over Alien vs. Predator, neu that bai trong viec san loai Xenomorph thi cac Predator phai đam bao rang khong mot ai con song sot, khi đo cac Predator đa tu kich no va đa pha huy ca mot nen van minh. Đang cap cua mot Predator phu thuoc vao nhung chien cong cua moi Predator.
Predators (2010) đanh dau su tro lai cua loat phim Predator "thuan chung" sau 20 nam (hai phan cross-over AvP va AvP Requiem bi đanh gia kha thap). Predators lay boi canh o mot hanh tinh bi an, co nhieu yeu to giong Trai Đat, khi mot nhom nguoi Trai Đat co kha nang chien đau va bi xem la "quai vat" bi bat đen hanh tinh nay va phai chien đau chong lai cuoc đi san cua cac Predator, đong thoi tren hanh tinh nay cung con mot giong Predator khac đang bi giam giu (la giong Classic Predator truoc đay). Phim gioi thieu voi nguoi xem mot chung loai Predator khac to khoe va hung han hon kieu cu (chung đuoc goi la Super Predator), hai loai nay co ve giong nhau ve cac "thuoc tinh" co ban nhung lai thu đich nhau sau sac va cong nghe chien đau cung co phan khac nhau.
Phan Predator tiep theo, The Predator (2018) se lay boi canh va cot truyen tiep noi Predator (1987).


Tham khao Lien ket ngoai Predator tren Internet Movie Database
Predator tai AllMovie
Predator tai Rotten Tomatoes
Predator tai Box Office Mojo
Predator tai Metacritic
Danh sach sung trong phim.