Quan ca phe  hay Cafe, Cafe, Coffee la mot đia điem kinh doanh chu yeu phuc vu ca phe (gom nhieu loai khac nhau, nhu espresso, latte, cappuccino). Mot so quan ca phe co the phuc vu đo uong lanh nhu ca phe đa va tra đa, o trung tam chau Au, cac quan ca phe phuc vu đo uong co con. Mot quan ca phe cung co the phuc vu thuc an nhu đo an nhe, banh sandwich, banh nuong xop hoac banh ngot. Quan ca phe bao gom tu cac doanh nghiep nho do chu so huu đieu hanh đen cac tap đoan đa quoc gia lon. Mot so chuoi quan ca phe hoat đong theo mo hinh nhuong quyen kinh doanh, voi nhieu chi nhanh tren khap cac quoc gia khac nhau tren the gioi. Trong khi Cafe co the đe cap đen mot quan ca phe, thuat ngu "Cafe" thuong dung đe chi mot quan an, quan ca phe Anh (tam goi la "caffein"), "muong beo ngay" (mot nha hang nho gia re), transport cafe (mot nha hang gia re canh mot con đuong chinh, chu yeu phuc vu cho cac tai xe xe tai), quan tra hoac phong tra hoac noi an uong binh thuong khac.


Tong quan Mot quan ca phe co the mang nhieu điem chung so voi mot quan bar hoac nha hang nhung ban chat khac voi mot quan ca phe. Nhieu quan ca phe o Trung Đong va cac quan nhap cu Tay A o the gioi phuong Tay cung cap shisha (thuc su đuoc goi la nargile trong tieng A Rap Levant, tieng Hy Lap va tieng Tho Nhi Ky), thuoc la co huong vi đuoc hut qua mot hookah. Mot quan ca phe espresso la mot loai quan ca phe chuyen phuc vu đo uong espresso va dua tren espresso. Tu quan điem van hoa, quan ca phe chu yeu đong vai tro la trung tam tuong tac xa hoi cho ra van hoa ca phe, quan ca phe cung cap cho khach hang quen mot noi đe tu tap, noi chuyen, đoc, viet, giai tri cho nhau hoac danh thoi gian, cho du la ca nhan hay theo nhom nho.
Ke tu khi Wi-Fi tro nen pho bien, cac quan ca phe co đuoc trang bi phuong tien nay cung tro thanh noi đe khach hang truy cap Internet tren may tinh xach tay va may tinh bang cua ho. Mot quan ca phe co the đong vai tro nhu mot cau lac bo khong chinh thuc cho cac khach hang thuong xuyen cua minh. đo la mo hinh ca phe Internet. Ngay tu thoi ky Beatnik nhung nam 1950 va am nhac dan gian thap nien 1960, cac quan ca phe đa to chuc cac buoi bieu dien cua cac ca si-nhac si, đien hinh la vao buoi toi.


Ten goi Trong tieng Viet thi quan ca phe hay tiem ca phe đon gian chi ve co so kinh doanh (quan, tiem, hieu, cua hang) buon ban mon thuc uong ca phe. Trong tieng Anh, cach đanh van pho bien nhat trong tieng Anh cho tu cafe, la cach đanh van tieng Phap, tieng Bo Đao Nha va tieng Tay Ban Nha, va đuoc cac nuoc noi tieng Anh tiep nhan vao cuoi the ky 19. Cach đanh van tieng Y, la caffe đoi khi cung đuoc su dung trong tieng Anh. O mien Nam nuoc Anh, đac biet la xung quanh Luan Đon vao nhung nam 1950, cach phat am tieng Phap thuong đuoc thay đoi thanh  va đuoc đanh van thanh caff.
Cac tu tieng Anh  nhu coffee va cafe bat nguon tu tieng Y co nghia la ca phe caffe—chung thuc đau tien o Venice la cavee nam 1570—va lan luot bat nguon tu tieng A Rap qahwa (قهوة). Thuat ngu tieng A Rap  qahwa  ban đau đuoc goi la mot loai ruou vang, nhung sau lenh cam ruou cua đao Hoi nen ten nay đa đuoc chuyen sang ca phe vi hieu ung tuong tu ma no tao ra. Kien thuc ve ca phe cua nguoi chau Au (thuc vat, hat cua no va thuc uong lam tu hat) đa ket noi đen chau Au qua Tho Nhi Ky, co kha nang thong qua quan he giao thuong giua Venice-Ottoman. Tu tieng Anh  cafe  đe mo ta mot nha hang thuong phuc vu ca phe va đo an nhe hon la tu ca phe mo ta đo uong, co nguon goc tu tieng Phap  cafe. Quan ca phe đau tien đuoc cho la đa mo tai Phap vao nam 1660. Goc xuyen ngu cua tu /kafe/ xuat hien trong nhieu ngon ngu chau Au voi cac cach đanh van nhap tich khac nhau, bao gom ca tieng Bo Đao Nha, Tay Ban Nha va Phap (cafe); German (Kaffee); tieng Ba Lan (kawa); tieng Ukraina (кава, 'kava'); va nhieu ngon ngu khac.


Lich su = The gioi Hoi giao =

Cac quan ca phe đau tien, ban đau đuoc goi la  qahveh khaneh  o Farsi, đa xuat hien o the gioi Hoi giao. Chung xuat hien o Mecca, o Ban đao A Rap, vao the ky 15, sau đo lan đen thu đo Istanbul cua Đe che Ottoman vao the ky 16. Cac quan ca phe tro thanh noi gap go pho bien, noi moi nguoi tu tap uong ca phe, tro chuyen, choi cac tro choi tren ban co nhu co vua va co hau, nghe truyen va am nhac cung nhu thao luan ve tin tuc va chinh tri. Ho đuoc goi la "truong hoc cua su khon ngoan" cho loai khach hang ma noi nay thu hut, va cac buoi dien thuyet tu do va thang than cua ho.
Cac quan ca phe o Mecca tro thanh moi quan tam cua cac ong hoang, nhung nguoi coi chung la noi tu tap va uong ruou chinh tri, dan đen lenh cam tu nam 1512 đen nam 1524. Tuy nhien, nhung lenh cam nay khong the đuoc duy tri, do ca phe đa tro nen an sau vao nghi le va van hoa hang ngay tren khap the gioi Hoi giao. Bien nien su Ottoman Ibrahim Pecevi tuong thuat trong cac tac pham cua ong (1642–49) ve viec mo quan ca phe đau tien o Istanbul:

Cho đen nam 962 [1555], tai Constantinople, đuoc menh danh la thanh pho đuoc Đang Toi cao bao ve, cung nhu o cac vung đat Ottoman noi chung, ca phe va quan ca phe khong ton tai. Khoang nam đo, mot nguoi ban ten la Hakam tu Aleppo va mot chiec xe ngua ten la Shams tu Damascus đen thanh pho; Ho tung mo mot cua hang lon trong quan ten la Tahtakale, va bat đau ban ca phe..

Nhieu truyen thuyet lien quan đen viec gioi thieu ca phe đen Istanbul tai mot "Kiva Han" vao cuoi the ky 15 luu truyen trong truyen thong am thuc, nhung khong co tai lieu nao. Nha du hanh va nha van nguoi Phap vao the ky 17 Jean Chardin đa mo ta sinh đong ve khung canh quan ca phe o Ba Tu:

Moi nguoi tham gia vao cuoc tro chuyen, vi o đo tin tuc đuoc truyen đat va noi nhung nguoi quan tam đen chinh tri chi trich chinh phu mot cach tu do va khong so hai, vi chinh phu khong đe y đen nhung gi nguoi dan noi. Cac tro choi ngay tho... tuong tu nhu co caro, nhay lo co va co vua, đuoc dien ra. Ngoai ra, gai điem va cac  giao si Hoi giao, nha tho thay phien nhau ke nhung cau chuyen bang tho hoac bang van xuoi. Nhung loi tuong thuat cua hai loai nguoi nay la nhung bai hoc đao đuc, giong nhu nhung bai giang cua chung ta, nhung neu khong chu y đen chung thi khong bi coi la tai tieng.Khong ai bi buoc phai tu bo tro choi hoac cuoc tro chuyen cua minh vi no. Mot gai điem se đung len o giua hoac o cuoi cua quan ca phe (qahveh-khaneh), va bat đau rao giang bang mot giong lon, hoac mot giao si đot nhien tien vao, va trung phat nhung nguoi đuoc tap hop tren su hu vo cua the gioi va cua cai vat chat cua no. Thuong xay ra truong hop hai hoac ba nguoi noi chuyen cung mot luc, mot ben la ben nay, ben kia đoi dien, va đoi khi mot nguoi se la nha thuyet giao va nguoi kia la nguoi ke chuyen.


= Chau Au =
Vao the ky 17, ca phe xuat hien lan đau tien o chau Au ben ngoai Đe che Ottoman, va cac quan ca phe đuoc thanh lap, nhanh chong ngay cang tro nen pho bien. Cac quan ca phe đau tien xuat hien o Venice tu nam 1629  đen nam 1645 do giao thong giua Cong hoa Venice va Ottoman. Vao the ky 19 va 20 o chau Au, cac quan ca phe thuong la điem hen cua cac nha van va nghe si.


Chu thich Đoc them Brian Cowan (2005), The Social Life of Coffee:  The Emergence of the British Coffeehouse, Yale University Press
Markman Ellis (2004), The Coffee House: a cultural history, Weidenfeld & Nicolson
Ray Oldenburg, The Great Good Place: Cafes, Coffee Shops, Community Centers, General Stores, Bars, Hangouts, and How They Get You through the Day. New York: Paragon Books, 1989. ISBN 1-56924-681-5
Tom Standage, A History of the World in Six Glasses, Walker & Company 2006, ISBN 0802714471
AhmetYasar, "The Coffeehouses in Early Modern Istanbul: Public Space, Sociability and Surveillance", MA Thesis, Bogazici Universitesi, 2003. Library.boun.edu.tr
Ahmet Yasar, "Osmanlı Sehir Mekanları: Kahvehane Literaturu / Ottoman Urban Spaces: An Evaluation of Literature on Coffeehouses", TALID Turkiye Arastırmaları Literatur Dergisi, 6, 2005, 237–256. Talid.org Luu tru ngay 11 thang 1 nam 2009 tai Wayback Machine