Le Van Ngo, thuong đuoc biet đen voi ten goi Hoang Van (24 thang 7 nam 1930 – 4 thang 2 nam 2018), la mot nhac si nguoi Viet Nam. Ong co mot su nghiep sang tac phong phu voi thanh cong tren rat nhieu the loai, noi bat la nhung bai hat ve cac nganh nghe kinh te va cac đia phuong. Cac bai hat tieu bieu cua ong bao gom "Bai ca xay dung", "Ho keo phao", "Nguoi chien si ay", "Quang Binh que ta oi", "Toi la nguoi tho lo", "Noi trong len rung nui oi" va "Hat ve cay lua hom nay". 
Ben canh đo, ong đa đe lai bon ban giao huong (trong đo co "Thanh đong to quoc", 1960, mot trong nhung ban giao huong tho đau tien cua Viet Nam), ban nhac vu kich "Chi Su" (1968), nhieu tac pham viet cho hop xuong, đai hop xuong va dan nhac giao huong, hang chuc tac pham cho nhac thinh phong, nhac phim, kich, mua roi va hop xuong thieu nhi.


Tieu su Ong sinh ngay 24 thang 7 nam 1930 tai Ha Noi trong gia đinh Nho hoc o pho Hang Thung, co cha va ong noi đeu la nha nho. Chau ho ong la nha tho, nha bien kich Le Quoc Toan (but danh Le Nguyen). Nam 16 tuoi, ong gia nhap Đoi thieu nien cuu quoc Mai Hac Đe, la lien lac vien tu ve khu Đong Kinh Nghia Thuc (Lien khu I) Ha Noi, roi lam phu trach Thieu sinh quan Trung đoan 165, Su đoan 312. Sau đo, ong tham gia Đoi Tuyen truyen vo trang Lao Ha, lam bao chi va cong tac đich van cua trung đoan, su đoan va sau đo phu trach van nghe o Su đoan 312.
Sau 1954, ong đuoc cu đi tu nghiep tai Hoc vien Am nhac Trung uong, Bac Kinh, Trung Quoc. Khi ve nuoc, ong chi huy dan nhac đoan ca nhac Đai Tieng noi Viet Nam kiem chi đao nghe thuat cho đen 1970, đong thoi tham gia giang day mon sang tac va phoi khi tai Nhac vien Ha Noi cho đen nam 1989. Tu 1963-1989, ong la Uy vien Ban Chap hanh Hoi Nhac si Viet Nam, la truong ban sang tac thanh nhac va cong tac tai Hoi cho đen nam 1996. Nam 1975, ong đi thuc tap mot thoi gian tai Nhac vien Sofia, Bulgaria.
Hoang Van van tu hao la it co nguoi song trong pho co Ha Noi tu luc sinh ra đen nam hon 80 tuoi nhu ong. Hoang Van co so thich viet thu phap, choi đo co va đoc sach. Hai nguoi con cua ong la nhac truong Le Phi Phi va Tien si - nha nghien cuu am nhac Le Y Linh đeu thanh danh.
Hoang Van qua đoi vao khoang 4 gio sang 4/2/2018 tai nha rieng. Truoc đo, ong bi benh viem phoi va mot so benh tuoi gia.


Su nghiep Nam 1948, Le Van Ngo đuoc chau ho la Le Quoc Toan (Le Nguyen) gioi thieu vao lam cong tac van hoa tai Trung đoan 171 - Trung đoan Lao Ha. Đon vi nay sau đo đoi thanh Trung đoan 165 (Thanh Đong bien gioi) thuoc Su đoan 312, cac binh si truc thuoc cung phai thay ten đe đam bao bi mat, Le Van Ngo lay ten moi la Hoang Van, theo đo "Van" la ten mot nguoi phu nu ma ong Ngo co cam tinh.
Hoang Van bat đau sang tac tu nam 1951 voi nhung ca khuc đuoc pho bien rong rai tai vung Tay Bac, Viet Bac nhu "Chien thang Tay Bac", "Chien thang Hoa Binh", "Tin chien thang",... Nam 1954, ong sang tac ca khuc noi tieng "Ho keo phao". Tu đay su nghiep sang tac cua ong bat đau no ro voi hang loat ca khuc, hop xuong, hoa tau. Ngoai ra ong con viet nhac cho phim, kich noi, tac pham khi nhac, dan nhac giao huong, hop xuong.
Ngoai cong viec sang tac, ong con tham gia cong tac giang day o Nhac vien Ha Noi. Nhieu trong so cac hoc tro cua ong đa thanh danh nhu An Thuyen, Truong Ngoc Ninh, Van Thanh Nho, Phu Quang,...
Ong đa xuat ban cac sach nhac gom Hai chi em (Nha xuat ban Am nhac, 1973), 6 ca khuc Hoang Van (Nha xuat ban Am nhac, 1980), Ca khuc Hoang Van (Nha xuat ban Am nhac, 1986), Tuyen chon ca khuc Hoang Van (Nha xuat ban Am nhac va Hoi nhac si Viet Nam) kem theo bang cassette audio (1994). Cac sach đuoc xuat ban tai nuoc ngoai la Tong pho giao huong Thanh đong To quoc (in tai Cong hoa Dan chu Đuc va Bulgaria), Hanh khuc con voi (Voi keo go) (Nha xuat ban Am nhac Moskva, Lien Xo).
Ngay 10 thang 6 nam 2005, tai Ha noi đa co mot đem hoa nhac giao huong mang ten ong đuoc to chuc tai Nha hat Lon Ha Noi, bieu dien ba tac pham: Tho giao huong so 1 Thanh đong To quoc (1960), concertino cho violon va dan nhac day Tuoi tre va tinh yeu (1975) va Đai hop xuong Đien Bien Phu (2004). Chuong trinh do Dan nhac giao huong, hop xuong Nhac vien Ha Noi the hien, do con trai ong - nhac truong Le Phi Phi - chi huy.
Ong đuoc trao Giai thuong Ho Chi Minh ve van hoc nghe thuat vao nam 2000.
Ngay 10/4/2025, Hoi đong Chap hanh UNESCO đa nhat tri ghi danh “Suu tap cua nhac si Hoang Van” la Di san Tu lieu the gioi trong khuon kho chuong trinh Memory of the World, UNESCO. Suu tap bao gom hon 700 tac pham am nhac sang tac tu nam 1951 đen 2010, voi nhieu chat lieu va co tinh tiep can cao qua trang web đa ngu https://hoangvan.org.  


Ca khuc Hoang Van la mot nhac si co nhieu ca khuc noi tieng nhu: "Ho keo phao", "Toi la nguoi tho lo", "Ha Noi - Hue - Sai Gon", "Quang Binh que ta oi", "Noi trong len rung nui oi", "Khong cho chung no thoat", "Bai ca giao thong van tai", "Chao anh giai phong quan - Chao mua xuan đai thang", "Hai chi em", "Tieng cong giai phong - Tieng cong chien thang" (but danh Y - Na), "Tren đuong tiep van" (but danh Y - Na), "Nguoi chien si ay", "Guong nuoc quay", "Nghe anh thuong binh hat"... Ong con mot so sang tac pho tho nhu: "Hat ru" (tho To Huu), "Nhung canh buom" (tho Hoang Trung Thong), "Nho" (tho Nguyen Đinh Thi), "Tam tinh nguoi thuy thu" (tho Mai Liem, tuc Ha Nhat),... Sau 1975, ong co cac sang tac nhu "Bai ca xay dung", "Tinh yeu cua đat va nuoc", "Hat ve cay lua hom nay", "Bai ca tinh ban", "Tinh ca Tay Nguyen",... Ngoai ra ong con viet cac ca khuc thieu nhi nhu: "Ca ngoi To quoc", "Mua hoa phuong no", "Em yeu truong em", "Mua xuan", "Hai con bup be", "Đoi mat chim cau", To khuc "Bon mua", "Con chim vanh khuyen", "Bay sac cau vong", "Hom nay la đoi vien, ngay mai la đoan vien", "Đuong len đinh nui" (nhac mo đau - ket thuc chuong trinh truyen hinh Đuong len đinh Olympia), "Chu em la thuy thu"...
Nhieu bai hat cua ong đa tro thanh bai hat truyen thong cua nganh nghe kinh te, vi du "Bai ca xay dung", "Bai ca nguoi giao vien nhan dan", "Hat ve cay lua hom nay", "Toi la nguoi tho lo", "Bai ca giao thong van tai", "Tam tinh nguoi thuy thu",...
Nhung ca khuc cua nhac si Hoang Van:

Tiep noi the loai truong ca, mot the loai am nhac đac sac cua Viet Nam, ong co nhung tac pham nhu "Ha Noi - Hue - Sai Gon", "Bai tho gui Thai Nguyen" (loi Le Nguyen), "Viet Nam muon nam", "Toi la nguoi tho lo",...


Khi nhac - Nhac thinh phong Ong con viet nhieu tac pham khi nhac cho cac nhac cu cua dan nhac giao huong (nhac thinh phong), va cac nhac cu dan toc nhu nhung tac pham sau đay:

Fugue cho piano (nhac vien Bac Kinh in)
To khuc cho hautboy va piano
Rhapsodie cho violon Tinh yeu va tuoi tre
Hanh khuc con voi (Voi keo go tren lam truong) cho ken basson (pha-got, fagotte)
Vui đuoc mua, Rondo va Hoa thom buom luon cho đoc tau flute
Concerto cho piano va dan nhac
Concertino cho violon va dan nhac day Tuoi tre va tinh yeu (1975)
Quintete Giai đieu ngu cung cho bo ken (1994)
Giai đieu tinh yeu va Vu khuc 89 cho saxophone


Hop xuong - Giao huong-hop xuong Ngoai sang tac ca khuc, ong con viet nhieu tac pham hop xuong: Thanh pho chung ta nha may chung ta, Ky niem o que huong (a capella, hop xuong khong nhac đem), Tinh yeu que huong va Binh minh the ky (tren y tho cua Nguyen Đinh Thi), Mat que huong (a capella) tren tho cua Te Hanh...
Hop xuong voi dan nhac giao huong: Hoi tuong, Viet Nam muon nam, Vuot nui, giao huong hop xuong 4 chuong Đien Bien Phu (2005)
Hop xuong thieu nhi: Tuoi len muoi, Hat duoi co bua liem, Hoc gioi cham lam chau ngoan Bac Ho, Mua he (trong to khuc Bon mua)...


Tac pham cho dan nhac giao huong Giao huong tho so 1 "Thanh đong to quoc" (1960)
Chua cong bo:
Giao huong so 2 "Tuong niem" (1991), 4 chuong, đoi ten thanh Sinfonia Lyrica nam 2010
Giao huong tho so 3 "Tuoi tre cua toi" (2000)


Nhac cho phim va san khau Hoang Van đa viet nhac cho nhieu bo phim Viet Nam, trong đo co nhung phim đa ghi dau an trong nen đien anh nhu: Noi gio, Con chim vanh khuyen, Vi tuyen 17 ngay va đem, Khoi trang, Em be Ha Noi, Moi tinh đau, Đat me, Hen gap lai Sai Gon, Đuong len cong troi...
Ong viet nhac cho vu kich Chi Su, kich Nila..., cac vo kich hat (operette) Noi nho Mai Lan, Tinh yeu nang Sa, Giai đieu thang 5... cung nhieu vo cheo, cai luong, va hang chuc bo phim tai lieu.


Ca si the hien Cac ca khuc Hoang Van đuoc nhieu ca si the hien nhu: Lan Anh, Tran Khanh, Tuyet Thanh, My Binh Luu tru ngay 31 thang 3 nam 2024 tai Wayback Machine, Thanh Huyen, Bich Lien, Thu Hien, Đang Duong, Trong Tan, Anh Tho,... Đac biet Tran Khanh đa gan lien voi Hoang Van qua nhung ca khuc nhu "Toi la nguoi tho lo", "Nguoi chien si ay", "Tin chien thang"... va hop xuong Hoi tuong. Nhung ca khuc nhu "Toi la nguoi tho lo", "Nguoi chien si ay", "Ha Noi - Hue - Sai Gon", "Bai ca xay dung"... đuoc lua chon va bieu dien nhieu trong cuoc thi Lien hoan tieng hat truyen hinh toan quoc (Sao Mai).


Gia đinh Vo ong la mot bac si, tien si y hoc ten Le Thi Ngoc Anh, bac si, tien si chuyen khoa ve dinh duong. Hai ong ba co hai nguoi con. Con trai ong la giao su, nhac truong Le Phi Phi (1967). Con gai ong la Le Y Linh (1963), tien si, nha nghien cuu am nhac đinh cu tai Phap.


Chu thich Nguon tham khao NHAC SI HOANG VAN VOI QUANG BINH QUE TA OI | Thanh nhac Luu tru ngay 26 thang 4 nam 2018 tai Wayback Machine Nguon: Truong SPNTTW. VnMusic 29/06/2011
HOANG VAN - TRONG COI MAY VANG Luu tru ngay 15 thang 2 nam 2008 tai Wayback Machine - Trang cua Đoan Thanh Nien Cong san Ho Chi Minh
Nhac si Hoang Van va dong thu phap chu luu Luu tru ngay 8 thang 4 nam 2008 tai Wayback Machine - Trang web cua Đai hoc su pham Ha Noi
Nhac si Hoang Van: Su nghiep am nhac cua toi bat đau tu Đien Bien Luu tru ngay 17 thang 3 nam 2008 tai Wayback Machine - Bao Nguoi lao đong 11/06/2005
Nhac si Hoang Van - ke si nang long voi que huong, đat nuoc Vi Thanh. VnExpress Thu hai, 5/2/2018 | 05:00 GMT+7
[1]
[2]
[3] Luu tru ngay 5 thang 3 nam 2018 tai Wayback Machine
[4] Luu tru ngay 4 thang 3 nam 2018 tai Wayback Machine
[5]
[6]
[7] Luu tru ngay 13 thang 3 nam 2018 tai Wayback Machine
[8]
[9] Luu tru ngay 4 thang 3 nam 2018 tai Wayback Machine
Nhac si Hoang Van: 'Chien ma luc luong' cua nen am nhac Viet Nam
Hoang Van: Nguoi đi doc nhung hen ho đat nuoc
NS Truong Ngoc Ninh: Hoang Van la mot nguoi thay tai nang, chuan muc
[10]
[11]
[12]
[13]
[14] Luu tru ngay 5 thang 3 nam 2018 tai Wayback Machine
[15]
[16]