Undertale (cach đieu la UnderTale hay UNDERTALE) la tro choi đien tu nhap vai cua Hoa Ky đuoc phat trien va phat hanh boi Toby Fox. Trong tro choi, nguoi choi hoa than vao đua tre vo tinh roi xuong mot the gioi duoi long đat rong lon va heo lanh, chia cat voi the gioi ben ngoai bang rao chan phep thuat. Nguoi choi gap rat nhieu quai vat khac nhau trong khi đi tim đuong đi len mat đat, va trong he thong chien đau, nguoi choi se đieu khien mot trai tim (linh hon) đe tha thu hoac ha guc mot con quai vat. Nhung quyet đinh đo se lam thay đoi cot truyen, lam thay đoi nhung đoan đoi thoai, nhung nhan vat, va tinh tiet theo sau no.


Loi choi Undertale la tro choi nhap vai su dung he thong goc nhin tu tren-xuong va choi theo luot. Trong tro choi, nguoi choi đieu khien mot nhan vat va hoan tat cac muc tieu đe tiep tuc cau chuyen. Nguoi choi se đi kham pha the gioi duoi long đat, va bat buoc phai giai tat ca cac cau đo tren đuong đi cua ho. The gioi duoi long đat la nha cua nhung con quai vat, va nhieu trong so chung se thach đau nguoi choi; nguoi choi se quyet đinh giet, tha, hoac lam ban voi chung.
Khi nguoi choi cham tran voi nhung con quai vat, nguoi choi se vao che đo chien đau. Trong suot tran đau, nguoi choi se đieu khien mot trai tim, đai dien cho linh hon, va tranh nhung đot tan cong cua cac con quai vat. Trong qua trinh choi, nhung thu moi se xuat hien, nhu boss (hay trum, ong chu) se chien đau voi ban. Nguoi choi co the tan cong quai vat đe nhan so điem EXP (viet tat cua "execution point") dua tren so luong quai vat nguoi choi đa giet, len LV (viet tat cho "Level Of Violence", thay vi la "Level" nhu nhung game khac thuong dung), va vang. Hoac thay vao đo, nguoi choi co the dung ACT (hanh đong) va MERCY (tha thu) đe khong tan cong quai vat. Neu nguoi choi chon đung nhung muc trong ACT phu hop voi moi quai vat, ho co the tha thu cho chung thay vi giet chung. Va cung tuong tu nhu vay voi boss, nguoi choi phai song sot cho đen khi đoan hoi thoai xuat hien. Cot truyen cua tro choi phu thuoc vao cach nguoi choi giet hoac tha thu nhung con quai vat; nguoi choi co the quyet đinh khong giet mot con quai vat nao, hoac giet het nhung con quai vat tren đuong đi.
Quai vat se noi chuyen voi nguoi choi trong suot tran đau, va tro choi se noi cho nguoi choi biet nhung con quai vat đo se cam thay the nao va hanh đong ra sao. Cach thuc tan cong cua quai vat phu thuoc vao cach nguoi choi tuong tac voi chung: nguoi choi khong dung bao luc, su tan cong cua chung se yeu đi, va tuong tu neu dung bao luc thi chung se manh len. Khi nguoi choi reset (tai khoi đong lai) tro choi, nhung cuoc đoi thoai sau nay se bi thay đoi phu thuoc vao cach ban choi truoc đo.


Cot truyen Undertale đat boi canh duoi long đat trong mot ngon nui ten Ebott. Truoc kia, hai dong toc Con nguoi va Quai vat chung song vui ve voi nhau tren mat đat. Đen mot ngay, con nguoi no ra mot cuoc chien voi dong toc kia, ho chien thang va giam cam quai vat xuong long đat bang mot rao chan (co ten la "Barrier" trong tro choi) đuoc niem phong. Bat cu ai co the vao nhung khong the thoat ra. Mot đua tre (nguoi choi tu đat ten, nhung sau nay đuoc đat ten la "Frisk") đa roi xuong long đat va gap Flowey, mot bong hoa co vai tro gioi thieu cho nguoi choi cach thuc hoat đong cua tro choi, cho biet "LV" la "LOVE" (that ra la Level Of ViolencE) va cach đe thu nhan "EXP" la giet quai vat. Khi Flowey co chiem đoat linh hon cua đua tre, cau đa bi Toriel ngan chan - mot quai vat co hinh dang giong de. Toriel muon đua tre giai quyet nhung cau đo va vuot qua long đat ma khong giet bat ky ai. Toriel nhan đua tre lam con nuoi cua ba, đe bao ve con nguoi nay khoi Asgore Dreemurr, vi vua cua long đat.
Đua tre quyet ra khoi nha Toriel va đen lau đai cua Asgore, noi co rao chan noi len mat đat. Tren chuyen hanh trinh, nguoi choi gap vo van quai vat, nhu hai anh em thuoc nha xuong Sans va Papyrus, hai nguoi co nhiem vu canh gac long đat. Undyne la đoi truong đoi can ve hoang gia. Alphys, mot nha khoa hoc lam viec cho hoang gia va Mettaton, mot con robot va la mot ngoi sao truyen hinh do Alphys tao ra. Nguoi choi co hai lua chon la đieu khien đua tre giet hoac tha khi gap mot quai vat. Suot hanh trinh, nguoi choi đuoc hieu them ve cuoc chien cua con nguoi va quai vat. Asriel, con cua Asgore va Toriel cung nhu vi hoang tu cua long đat, đa lam ban voi con nguoi roi xuong đau tien (Chara), va đuoc gia đinh hoang gia nhan nuoi. Mot ngay, đua tre nay va Asriel lam mon banh nuong bo đuong-banh que, Chara đa cho nham hoa mao luong trong khi lam chiec banh, Asgore đa an banh ma Chara va Asriel lam. Sau đo, vi vua Asgore đa bi om. Vi vua muon moi quai vat co the len mat đat. Asriel co mot nang luc đac biet: Khi ket hop voi linh hon cua Chara, thi Asriel co the pha vo rao chan. Chara tu nguyen an mot bong hoa mao luong. Truoc khi qua đoi, đua tre muon nhin thay hoa tu lang cua minh. Vi vay, Asriel đa đua Chara đen lang, truoc đo hop nhat linh hon cua hai nguoi lai đe pha vo Barrier. Moi nguoi o lang hoang so vi thay quai vat, nen đa giet Asriel. Asgore va Toriel đa mat 2 đua con trong mot đem. Sau su viec ay, lan luot, 6 con nguoi khac roi xuong nui Ebott, va ho đeu bi giet va linh hon cua ho đeu đuoc thu thap, nham pha vo Barrier bang 7 linh hon con nguoi. Cot truyen cua game bat đau tu luc ma đua tre ma nguoi choi đieu khien roi tu tren đinh Ebott xuong, khien cho chung ta tro thanh con nguoi thu 8 roi xuong đay.
Cach nguoi choi giai quyet nhung tran đau voi quai vat dan đen nhieu ket thuc (ending) khac nhau. Co ba tuyen đuong choi chinh gom Genocide Route (Tuyen đuong Diet chung), Neutral Route (Tuyen đuong Trung lap) va True Pacifist Route (Tuyen đuong Hoa binh Thuc su).


= Genocide Route (Tuyen đuong diet chung) =
Đe hoan thanh Genocide Route, nguoi choi can giet het nhung quai vat tren đuong đi (ke ca quai vat phu), tham chi phai tim kiem va giet toan bo quai vat tren moi khu vuc chinh cho đen khi dong chu "But nobody came." ("Nhung khong co ai ca") hien ra. Khi đen lau đai cua Asgore, đua tre (nguoi choi) se bi chan đuong boi Sans tai Toa Phan quyet (Judgement Hall). Tai đay, nguoi choi đuoc cho biet rang LV thuc su co nghia la cap đo bao luc (Level of Violence), thay vi đinh nghia "Level/Cap" ma nhieu nguoi choi hieu lam, va EXP la điem hanh sat, (Execution Point), thay vi "Experience Point/Điem kinh nghiem" ma nhieu tro choi cung su dung. Neu hai chi so tren cang cao tuc la nguoi choi cang giet nhieu quai vat. Sau đo, Sans se tra thu cho moi nguoi bang viec đua nguoi choi vao mot tran chien song con voi Sans. Neu đanh bai đuoc Sans, nguoi choi coi nhu đa thang (Asgore se bi giet ngay khi nguoi choi buoc vao tran đau, Flowey bi giet khi nguoi choi nhan bat ki nut hanh đong nao). Sau đo, nguoi choi se gap lai nguoi đau tien roi xuong Underground (ten đuoc nguoi choi đat khi khoi đong lan choi moi, nhung "ten goi thuc su" la Chara) va nguoi choi se đuoc Chara hoi co muon pha huy va chuyen đen mot the gioi moi hay khong. Neu nguoi choi đong y, the gioi se bi huy diet va Chara noi "se o ben nguoi choi mai mai." Neu nguoi choi khong đong y, Chara se tien đen gan man hinh va gay nen mot jumpscare, dan đen su huy diet cua the gioi ma khong quan trong nguoi choi co đong y hay khong. Tuyen đuong nay ket thuc tai đay.
Tuyen đuong Genocide nay con co mot vai hau qua trong tro choi nua, sau khi nguoi choi RESET lai qua trinh.


= Neutral Route (Tuyen đuong Trung Lap) =
Đay la mot trong ba tuyen đuong chinh cua tro choi, va la tuyen đuong ma nguoi choi phai đat đuoc đe bat đau True Pacifist Route (Tuyen đuong Hoa binh Thuc su). Tuyen đuong nay se đuoc thuc hien neu nguoi choi khong đat đu đieu kien đe buoc vao Genocide Route (tha hoac chay khoi mot quai vat; hoac khong tim va giet tat ca) hay True Pacifist Route. Luc nay, nguoi choi se đen đuoc lau đai, buoc vao Toa Phan quyet (Judgement Hall) va Sans se nhan xet ve nguoi choi, tuy vao so luong quai vat ma nguoi choi đa giet chet.
Nguoi choi buoc qua Sans, đi sau vao trong lau đai va gap Asgore Dreemurr. Khi nay nguoi choi bi buoc phai chien đau voi Asgore trong mot tran chien mot mat mot con vi ong khong chap nhan đuoc tha thu (ong đa pha vo nut MERCY đe tha thu cho quai vat trong giao dien chien đau). Khi Asgore đa can kiet suc luc, nguoi choi se chon đe giet ong hay khong. Du nguoi choi co tha thu cho Asgore hay khong, Flowey van se nhay ra va giet chet Asgore.
Khong phu thuoc vao viec nguoi choi co tha cho Asgore, Flowey van se hap thu linh hon cua 6 con nguoi ma Asgore đa thu thap. Vi khong đu linh hon nen Flowey khong the tro lai la Asriel Dreemurr giong nhu trong True Pacifist Route, ma bien thanh Photoshop Flowey (cung goi la Omega Flowey), mot con quai vat ki di va đang so voi nhung hinh anh giong nhu anh đoi that, khac voi nhung hinh đuoc tao ra tu cac pixel va theo truong phai pixel-art trong suot toan bo Undertale. Trong suot cuoc chien, nguoi choi tim thay va đi vao thanh ACT (hanh đong) va nhan đuoc su tro giup tu nhung linh hon con nguoi, cung nhu FIGHT đe đanh lai Photoshop Flowey. Khi đa nhan đuoc su giup đo cua toan bo cac linh hon con nguoi, cung nhu het thanh mau, Photoshop Flowey se mat het toan bo suc manh va bi nguoi choi đanh bai. Nguoi choi se lua chon đe tha thu, hoac giet chet Flowey. Neu tha thu cho Flowey, nguoi choi se đat đuoc đu đieu kien đe bat đau True Pacifist Route.
Neu nguoi choi đa tung đanh bai Photoshop Flowey mot lan, vao cac lan choi tiep theo, Flowey vi biet se khong the thang nguoi choi nen se chi hap thu 6 linh hon roi bo chay. Nguoi choi se khong can phai chien đau lan nua voi Photoshop Flowey. Sau đo, nguoi choi nhan đuoc cuoc goi cua Sans.
Tuy vao viec Flowey co bi giet chet hay chua, neu đuoc tha thu, Flowey se đua ra loi khuyen cho nguoi choi phu thuoc vao nhung gi nguoi choi đa lam (chi sau khi tran chien dien ra va chac chan khong dien ra neu Flowey bo chay).
Sau đo, nguoi choi co the đi qua rao chan phep thuat, ra ngoai the gioi mat đat, ket thuc Neutral Route. So phan cua the gioi long đat sau đo phu thuoc vao nhung gi ma nguoi choi đa lam, đuoc ke lai bang mot cuoc goi cua Sans qua chiec đien thoai ma Toriel đa đua cho nguoi choi (co the co nhung quai vat khac noi chuyen voi nguoi choi phu thuoc vao viec ho đa chet hay chua hoac đat đuoc cac đieu kien đac biet). Điem chung la Asgore se bien mat "bi an" va tuy vao so luong quai vat bi giet va nhung quai vat quan trong đa chet hay chua ma nhung quai vat khac nhau se len ngoi vua va cai tri Underground theo nhung cach khac nhau, than thien hay thu đich voi loai nguoi, tro nen trat tu hay hon loan.


= True Pacifist Route (Tuyen đuong Hoa binh Thuc su) =
Truoc tien, đe bat đau tuyen đuong nay, nguoi choi can phai hoan thanh Neutral Route (Tuyen trung lap) va tha cho Flowey trong tuyen đo, roi bat đau choi lai. Đieu nay co nghia la nguoi choi khong the hoan thanh True Pacifist Route tu lan choi đau tien. Tuyen đuong nay yeu cau nguoi choi khong đuoc phep giet bat ki quai vat nao, ngoai ra, phai lam ban voi cac quai vat (Papyrus, Undyne, Alphys) va vao trong True Lab, phong thi nghiem bi mat cua Alphys, noi cung cap nhieu thong tin ve cot truyen cua tro choi.
Sau khi đen lau đai, noi co canh cong dan toi the gioi tren mat đat, nguoi choi se gap Asgore Dreemurr, vi vua cua Underground va buoc vao cuoc chien voi ong. Neu cac yeu cau tren đa đat đuoc, cac quai vat se đen va giai thich voi Asgore ve long tot cua nguoi choi; lam cho Asgore bi cam hoa va chap nhan tha thu cho con nguoi. Luc nay, Flowey đa hap thu cac linh hon ma Asgore thu thap đuoc, roi hap thu them tat ca linh hon cua quai vat đang o trong lau đai. Khi đo, chung ta moi biet rang Flowey la Asriel Dreemurr, con trai cua Toriel va Asgore. Roi nguoi choi su dung suc dung ACT (Hanh đong), goi nho lai cac ki niem va tinh ban voi cac quai vat va cuu chung. Sau khi cuu đuoc toan bo quai vat, nguoi choi va cac quai vat đa cuu roi Asriel, giai phong 6 linh hon. Asriel sau đo su dung 6 linh hon con nguoi va toan bo linh hon quai vat đe pha bo rao chan phep thuat, cho phep toan bo quai vat buoc ra the gioi ben ngoai. Ket thuc tuyen đuong Hoa binh Thuc su, nguoi choi va cac quai vat ngam nhin hoang hon tren mat đat, va dong credit hien ra.
Neu nguoi choi, tuy khong giet bat ki quai vat nao nhung khong hoan thanh toan bo cac yeu cau tren (khong lam ban voi Papyrus, Undyne, Alphys; khong buoc vao True Lab; chua hoan thanh Neutral Route hoac đa hoan thanh Neutral Route nhung khong tha thu cho Flowey), nguoi choi khong the đat đuoc True Pacifist Route. Luc nay, tuyen đuong cua nguoi choi đuoc goi la Pacifist Route (Tuyen đuong Hoa binh), mot nhanh cua Neutral Route (Tuyen đuong Trung lap).


Nhan vat = Nhan vat chinh =
Frisk
Flowey
Toriel
Papyrus
Undyne (Chi rieng Tuyen đuong Hoa binh Thuc su & Trung lap)
Alphys (Chi rieng Tuyen đuong Hoa binh Thuc su & Trung lap)
Mettaton
Mettaton EX (Chi rieng Tuyen đuong Hoa binh Thuc su & Trung lap)
Asgore (Chi rieng Tuyen đuong Hoa binh Thuc su & Trung lap)
Photoshop Flowey (Chi rieng Tuyen đuong Trung lap)
Asriel Dreemurr (Chi rieng Tuyen đuong Hoa binh Thuc su)
Undyne the Undying (Chi rieng Con đuong diet chung)
Mettaton NEO (Chi rieng Con đuong diet chung)
Sans (Chi rieng Con đuong diet chung)
Chara (Chi rieng Con đuong diet chung)


= Ban hang =
Spider Bake Sale
Nice Cream Guy
Snowdin Shopkeeper
Gerson
Tem Shop
Sans
Bratty and Catty
Burgerpants


= Cac NPC =
River Person
Snowdin NPCs
Waterfall NPCs
Hotland NPCs
MTT Resort NPCs


= Ruins =
Dummy
Froggit
Whimsun
Loox
Vegetoid
Migosp
Moldsmal
Napstablook
Toriel


= Snowdin =
Snowdrake
Ice Cap
Lesser Dog
Chilldrake
Gyftrot
Doggo
Dogamy and Dogaressa
Greater Dog
Glyde
Jerry
Papyrus
Mad Mew Mew (Chi rieng he may Nintendo Switch)
Anoying Dog(Toby Fox)


= Waterfall =
Aaron
Woshua
Moldsmal
Moldbygg
Shyren
Mad Dummy (Neutral/True Pacifist Route)
Glad Dummy (Genocide Route)
Temmie
Monster Kid (Genocide Route)
Undyne the Undying (Genocide Route)
Undyne (Pacifist/Neutral)


= Hotland =
Muffet
Vulkin
Tsunderplane
Pyrope
So Sorry
Royal Guards:RG01,RG02
Mettaton


= CORE =
Final Froggit
Whimsalot
Astigmatism
Madjick
Knight Knight
Mettaton EX (Neutral/Pacifist)
Mettaton NEO (Genocide Route)


= Amalgamates =
Memory Head
Endogeny
Reaper Bird
Lemon Bread
Me cua Snowdrake


= Hard Mode =
Dummy
Froggit
Final Froggit
Whimsalot
Astigmatism
Moldessa
Parsnik
Migospel
Napstablook
Toriel


= Khac =
W. D. Gaster


Phat trien Toby Fox gan nhu tu phat trien tro choi hoan toan, bao gom viec viet kich ban va bien soan nhac nen, voi nhung buc đo hoa ve boi hoa si Temmie Chang va them vao boi nhung nguoi khac. Fox ban đau co kinh nghiem lam game rat it oi; tu nho, Fox cung voi ba anh em cua minh su dung RPG Maker 2000 đe phat trien mot tro choi nhap vai nhung khong hoan thanh. Fox tung phat trien mot so ban ROM hack cua tro choi EarthBound khi con o truong. Undertale đuoc truyen cam hung tu dong tro choi Mother, Mario & Luigi, Touhou Project, Homestuck va chuong trinh hai cua Anh Mr. Bean.
Bat đau tu mot du an tren trang gay quy Kickstarter, du an đuoc mo lan đau vao ngay 25 thang 6 nam 2013 voi muc can thiet la 5.000 đo la va ket thuc tron mot thang cung so quy tang gap đoi la 51,124 đo voi su ung ho cua 2,398 nguoi. Undertale đuoc du đinh phat hanh vao giua nam 2014, nhung vi thoi gian phat trien keo dai hon du tinh, ngay phat hanh bi tri hoan suot trong mot nam tiep theo. Undertale chinh thuc ra mat tren Steam vao ngay 15/9/2015 sau hon 2 nam 7 thang phat trien.


Phat hanh Tro choi đuoc phat hanh cho he đieu hanh Microsoft Windows va macOS vao thang 9 nam 2015, sau đo cho Linux vao thang 7 nam 2016. Tuong thich cho PlayStation 4 va PlayStation Vita đuoc len ke hoach phat hanh vao thang 8 nam 2017, cho he may Nintendo Switch đuoc phat hanh vao thang 9 nam 2018. Fox tung muon đua Undertale len nhieu he may khac, nhung khong the đua tro choi len he may cua Nintendo(tru Nintendo Switch) vi cong nghe phat trien ra game khong ho tro viec đua tro choi len nhung may nay.
Trong khi phat hanh, tro choi đuoc khen ngoi boi kich ban cua no, nhung yeu to chu đe, he thong chien đau truc quan, nhung bai nhac mang tinh đoc đao, đen dien bien đi toi cau chuyen, cac cuoc đoi thoai, va nhung nhan vat. Tro choi đuoc ban ra hon trieu ban tren Steam, va đuoc nhan nhieu giai thuong tu mot so to bao va quy uoc. Chuong đau tien cua mot tro choi lien quan, Deltarune, đuoc phat hanh vao cuoi nam 2018 va Deltarune Chapter 2 đuoc phat hanh vao thang 9 nam 2021


Đon nhan Undertale nhan đuoc su hoan nghenh tu gioi phe binh, voi nhung loi khen danh cho kich ban, nhan vat va loi choi đoc đao. Trang tong hop đanh gia Metacritic cham tro choi so điem trung binh 9/10 dua tren 43 bai đanh gia. Metacritic xep hang Undertale la tro choi co so điem cao thu ba trong nhung tro choi phat hanh tren he may Windows vao nam 2015, Vao cuoi nam 2015, trong mot ban cao cao du lieu cua Steam Spy, Undertale la mot trong nhung tro choi ban chay nhat tren Steam vao nam đo voi 530,343 ban đuoc ban ra. Vao đau thang 2 nam 2016, mot trieu ban đuoc ban ra va tinh toi thang 7 nam 2018, tro choi đuoc uoc tinh co khoang 3,5 trieu nguoi choi tren Steam. Doanh so ban ky thuat so đuoc ban ra tren hai he may PS4 va PlayStation Vita cung vuot hon 100,000 ban tinh đen thang 2 nam 2018.


Tham khao Xem them Deltarune


Lien ket ngoai Website chinh thuc