Nha tho Lon Ha Noi (ten chinh thuc: Nha tho chinh toa Thanh Giuse, cung goi la Nha tho chinh toa Ha Noi) la nha tho chinh toa cua Tong giao phan Ha Noi, noi co ngai toa cua Tong giam muc. Đay la mot nha tho co kinh tai thanh pho nay, thuong xuyen dien ra cac sinh hoat tin nguong cua cac giao dan Cong giao thuoc giao xu chinh toa cung nhu cua toan tong giao phan. Linh muc chinh xu hien nay la linh muc Giuse Ta Minh Quy.
Nha tho Lon Ha Noi cung la mot trong nhung cong trinh kien truc Phap thuoc tieu bieu o thanh pho nay.


Lich su = Khu đat =
Theo mot so tai lieu nhu cua Andre Masson, sach cua Louvet "La vie de Mgr. Puginier", tieu thuyet lich su "Bong nuoc Ho Guom" cua Chu Thien, cac tai lieu trong Van kho Hoi Thua sai Paris... thi khu đat nay xua kia thuoc khuon vien cua chua Bao Thien đuoc xay dung tu đoi Nha Ly. Đay la mot ngoi chua noi tieng tai kinh đo Đai Viet thoi Ly – Tran. Sach Tu đien Đuong pho Ha Noi cua Đai hoc Ha Noi xuat ban viet: "Nen nha tho hien nay nguyen la nen đat chua Bao Thien rat noi tieng, o đay con co mot thap goi la thap Bao Thien". Su lieu ghi nhan thap Bao Thien đa trai qua nhieu lan hu hai truoc khi bi Vuong Thong (tuong Nha Minh) pha huy. Tang thuong ngau luc đau the ky 19 viet nen cu cua thap bi đap nui đat phu len, lam noi xu tu toi nhan, con chua bi bo lam cho, Le Manh That phan tich đo la vao thoi Le Trung Hung.
Theo Bui Thiet trong Tu đien Ha Noi đia danh, chua Bao Thien đen cuoi the ky 18 đa bi pha huy va nen chua cu tro thanh đat hop cho truoc khi chuyen giao cho nha tho. Con ong Thong su Bac Ky Raoul Bonnal, nguoi chung kien viec chuyen giao khu đat, đa viet trong cuon Au Tonkin rang Tong đoc Nguyen Huu Đo đa co gang lay long Giam muc bang cach lay ly do ngoi chua đa đo nat, gay nguy hiem, va khong tim thay hau due cua nguoi thanh lap ngoi chua nen đa cho pha sap va chuyen nhuong khu đat cho nha tho.


= Xay dung =
Truoc nha tho tam bang go, tu nam 1884 toi 1888, Giao hoi Cong giao tien hanh xay nha tho bang gach, ton phi khoang 200.000 franc Phap. Khi đo, Giam muc xin chinh quyen bao ho Phap cho mo xo so đe quyen gop. Sau hai lan bi tu choi, cuoi cung ong cung đuoc chap thuan mo hai đot xo so (đot mot nam 1883, đot hai nam 1886), quyen gop đuoc khoang 30.000 franc Phap, cong voi cac nguon tai tro khac, đu kinh phi hoan thanh nha tho.
Nha tho co tuoc hieu la Nha tho Thanh Giuse (Saint Joseph). Vao nam 1678, Giao hoang Innocente XI ton phong Thanh Giuse lam thanh quan thay cua Viet Nam. Le khanh thanh nha tho đuoc to chuc vao dip le Giang Sinh nam Đinh Hoi (1887). Tuy vay, chi tu thap nien 1920, nha tho chinh toa va toa giam muc cua Đia phan Tay Đang Ngoai moi chuyen tu So Kien đen vi tri ngay nay thuoc noi thanh Ha Noi.
Nha tho hien nay toa lac tai so 1 pho Nha Tho, phuong Hoan Kiem, thanh pho Ha Noi, nam tren mot khu đat rong, lien ke voi Toa tong giam muc Ha Noi, Đai chung vien Thanh Giuse Ha Noi, Dong Men Thanh Gia Ha Noi, Toa kham su Ha Noi.


Kien truc Nha tho đuoc thiet ke theo phong cach kien truc Gothic trung co chau Au, rat thinh hanh trong the ky 12, dua theo mau cua Nha tho Đuc Ba Paris voi nhung mai vom cuon nhon, huong len bau troi. Vat lieu xay dung chinh cua nha tho la gach đat nung, tuong trat bang giay boi. Nha tho co chieu dai 64,5m, chieu rong 20,5m va hai thap chuong cao 31,5m voi nhung tru đa to nang bon goc. Tren đinh la cay thanh gia bang đa.
Phia sanh trong nha tho, co mot cua đi lon, hai cua nho hai ben thap. Cac cua đi va toan bo cac cua so đeu cuon nhon theo nghe thuat Gothique, ket hop voi cac cua cuon nhon la nhung buc tranh Thanh bang kinh mau rat đep va hai hoa tao ra nguon anh sang tu nhien ben trong long nha tho. Kien truc Gothic cua cong trinh cung co su ket hop voi kien truc ban đia, the hien o he thong mai ngoi đat nung ben ngoai va he thong cham tro noi that. Khu cung thanh va cac ban tho đuoc trang tri theo nghe thuat dan gian truyen thong, cham tro hoa van bang go son son thiep vang rat tinh vi đoc đao. O toa gian chinh co tuong thanh Giuse bang đat nung cao hon 2m.
Nha tho con co mot bo chuong Tay, gom bon qua chuong nho va mot qua chuong boong lon, tri gia 20.000 franc Phap thoi đo. Đac biet la chiec đong ho lon gan giua mat tien nha tho. Đong ho co bao khac, bao gio, he thong chuong bao đuoc lien ket voi 5 qua chuong treo tren hai thap.
Trung tam quang truong phia truoc nha tho co đai Đuc Me bang kim loai, xung quanh nha tho co đuong kieu, bon hoa, phia sau co hang đa. Hien nay khong gian va canh quan nha tho bi chen lan boi su phat trien cua đo thi, mat đi su tuong xung voi quy mo đo so cua nha tho.


Hoat đong Nha tho lon Ha Noi la Nha tho chinh toa cua Tong Giao phan Ha Noi, la mot trong nhung trung tam cua cac hoat đong Cong giao tai Ha Noi va cac vung phu can. Ngay thuong (tu Thu Hai đen Thu Bay), nha tho co 2 thanh le, ngay Chu nhat co 7 thanh le. Ngoai ra, nha tho con to chuc le ruoc thanh Quan thay cua Tong giao phan Ha Noi la Thanh Giuse vao ngay 19 thang 3 hang nam.


Xem them Nha tho Cua Bac
Nha tho Ham Long
Nha tho chinh toa Đuc Ba Sai Gon


Chu thich Lien ket ngoai Hoang Cuc (2008). "Tro phu phep đanh trao". "Trao đoi ve bai viet cua Truong Cong Khanh".
Hoang Nhan (2008). "Chua Bao Thien va Nha Tho Lon Ha Noi".
Toan Vu (2019). "Đoc đao kien truc Nha tho lon Ha Noi".
Nguyen Tran Đuc Anh (2019). "Nha tho Lon Ha Noi". Tap chi Kien truc.
Giao xu chinh toa Ha Noi