kaan39/turkish-wikipedia-dataset huggingface dataset:
Avusturya-Macaristan ülkesine savaş ilan ettiğinde Budapeşte'de yakalanan Mareşal Putnik'e, Avusturya-Macaristan imparatoru Franz Josef'in cesur ve muhtemelen kendi kendini mağlup eden bir jestiyle Sırbistan'a güvenli bir şekilde geri dönmesine izin verildi. Zorlu bir yolculuğun ardından Putnik Sırbistan'a döndü ve Sırbistan Kralı I. Peter'a yaşı ve sağlık sorunları nedeniyle istifasını sundu. Kral, Mareşal Putnik'in sadece stratejik anlamda da olsa ordunun komutasını devralması konusunda ısrar ederken, Stepa Stepanović, Živojin Mišić ve Petar Bojović gibi daha genç generallerin operasyonel görevleri devralması nedeniyle Putnik zamanının çoğunu iyi ısıtılmış bir odada geçirmek zorunda kaldı. Ancak sağlık durumunun bozulması, birliği başarıyla düzenlemesine engel olmadı. Sırbistan, Ağustos ve Eylül 1914'te Avusturya-Macaristan Ordusu'nun saldırılarını (Cer ve Kolubara savaşları) mağlup ederek Aralık 1914'e kadar onu Sırbistan'dan sürdü.
1915'in başlarında Prens Alexander, ordunun doğrudan komutasını Putnik'ten devralmak konusunda ısrar etti. Putnik, bunun anayasaya aykırı olduğunu ve bir hükümdarın böyle bir sorumluluğu üstlenemeyeceğini ileri sürerek bu isteğe uymayı reddetti.
Sırp cephesi, Alman Mareşal August von Mackensen liderliğindeki ortak Avusturya-Macaristan, Alman ve Bulgar kuvvetlerinin 300.000'den fazla askerle Sırbistan'a karşı büyük bir saldırı başlattığı 1915 sonbaharına kadar nispeten sessiz kaldı. Ortak saldırı öncesinde Putnik, Sırp hükûmetini, Bulgaristan'ın askerlerini doğu Sırbistan sınırlarında yoğunlaştırdığı ve Sırbistan'ın iki cephede savaşmaktan kaçınması için tek şansının Bulgaristan'a yönelik önleyici bir saldırı olduğu konusunda uyardı. Onun talebi, hâlâ Bulgaristan'ı Üçlü İttifak'a katılmaktan alıkoymayı ümit eden Müttefiklerin istekleri nedeniyle reddedildi. Kahramanca direnişe rağmen Sırp birlikleri Kosova'ya doğru çekilmek zorunda kaldı. 31 Ekim'de Putnik, dost topraklara kaçmaya çalışan bitkin ordusunu bir arada tutmaya çalışarak Kragujevac'a genel bir geri çekilme emri verdi. Putnik'in askerlerinin çoğu, kırsal yaşamlarına devam etmek için ara sıra emekli olan ordudan kaçan çiftçilerdi. Putnik'in hızla azalan kuvvetleri, Kasım 1915'in ilk haftasında Arnavutluk'a doğru çekilmeye devam etti; bu süreç, Almanların, Bulgarların ve Avusturya-Macaristanlıların Sırp birliklerini Arnavutluk'un dağlık bölgeleri boyunca takip etme konusunda isteksiz olmalarının da yardımıyla kolaylaştırıldı. Almanlar, Sırbistan'a karşı savaşın kazanıldığını ve ülkenin çoğunun Merkezi Güçlerin kontrolü altında olduğunu düşünüyordu. Rusya İmparatorluğu'nu Doğu'daki ana tehdit olarak gören Mackensen, kuvvetlerini Rusya cephesine geri kaydırmak konusunda istekliydi. Bulgarlar Makedonya ve güneydoğu Sırbistan'daki toprak kazanımlarından memnunken, Avusturya-Macarlar da Bulgarların Büyük Bulgaristan kurmak için harekete geçmediği fikrinden aynı derecede memnundu.
Son çatışma, 19-24 Kasım 1915 tarihleri arasında Kosova'da, Karatavuklar Tarlası'nda meydana geldi. Yiyecek ve mühimmat son derece kıt iken, Sırplar yeni bir tifüs salgınına maruz kaldılar. Kaçınılmaz yenilgiyle karşı karşıya kalan Putnik, 25 Kasım'da son ve en acı verici emrini verdi: Karadağ üzerinden güneye ve batıya ve Arnavutluk'a doğru tam bir geri çekilme. Amacı, ordunun çekirdeğini güvenli İyonya adalarına taşıyacak müttefik gemilerine ulaşmaktı . Kaçan askerlerin ve sivillerin çoğu kıyıya çekilme sırasında öldü; açlık, hastalık, düşman güçlerinin ve Arnavut kabile çetelerinin saldırıları nedeniyle kayıplar yaşandı. Geri çekilme koşulları felaketti ve söylenene göre çoğu asker olan 250.000 Sırptan yaklaşık 155.000'i sonunda Adriyatik Denizi kıyılarına ulaşmış ve orduyu çeşitli Yunan adalarına (birçoğu da Korfu'ya) taşıyan Müttefik nakliye gemilerine binmişti  Nisan 1916'da Selanik cephesinde konuşlandırılmadan önce Putnik, Arnavutluk'un karlı dağlarında geri çekilirken akciğer iltihaplanması nedeniyle kötüleşen Putnik'i tahtırevanda taşımak zorunda kaldı. Putnik, müttefik kuvvetler tarafından İşkodra'da karşılandı ve ordunun çekirdeğiyle birlikte önce Brindisi'ye, ardından da Korfu'ya nakledildi.
Sırp Hükûmeti ile Başkomutanlık arasında yaşanan karşılıklı suçlama atmosferinde, Mareşal Putnik de dahil olmak üzere, Ocak 1916'da Genelkurmay'ın tamamı görevden alındı. İşten çıkarıldığını, kendisine Genelkurmay Başkanı'nın ek ücreti olmadan maaşını veren bir kasiyerden öğrendiği için çok üzülmüştü. Fransız yetkililerin onu büyük bir onurla karşıladığı ve kendisine bir villa verdiği Nice'e gitti . Putnik akciğer amfizemi nedeniyle 17 Mayıs 1917'de öldü. Kasım 1926'da Sırbistan'a nakledildi ve Belgrad'ın Yeni Mezarlığı'ndaki bir şapele onurla gömüldü. Mezarda "Vatan Radomir Putnik'e Minnettar " kitabesi bulunmaktadır.
Kanada'nın Alberta kentindeki Putnik Dağı, 1918'de müttefik davasına yaptığı olağanüstü hizmetlerden dolayı onun adını almıştır.  Ayrıca en önde gelen 100 Sırp arasında yer almaktadır.
Stepan "Stepa" Stepanović OLH, KCB, DSO (Sırp Kiril: Степан Степа Степановић; 12 Mart 1856 – 29 Nisan 1929), Osmanlı-Sırp Savaşı, Sırp-Bulgar Savaşı, Birinci Balkan Savaşı, İkinci Balkan Savaşı ve I. Dünya Savaşı'nda savaşmış bir Sırp askeri komutanıydı. 1874'te Sırp ordusuna katıldı, 1876'da Osmanlı İmparatorluğu'nun güçlerine karşı savaştı. Sonraki yıllarda Sırp Ordusunda rütbesi yükseldi ve 1885'te Bulgar kuvvetlerine karşı savaştı. Nisan 1908'de Sırp Savaş Bakanı oldu ve Sırp Ordusunda değişiklikler yapmaktan sorumluydu.
Stepanović, iki Balkan Savaşı sırasında Sırp kuvvetlerini komuta etti ve I. Dünya Savaşı sırasında Sırp İkinci Ordusuna liderlik etti. Cer Savaşı'ndan sonra ikinci Mareşalliğe terfi etti. 29 Nisan 1929'da Caçka'da öldü.
I. Nikola (Kiril Karadağca: Никола I Петровић-Његош) (d. 7 Ekim 1841 - ö. 1 Mart 1921, Antibes, Fransa), Karadağ Prensi.
1860-1918 yılları arasında Karadağ'ın hükümdarıydı, 1860-1910 yılları arasında Prens ve 1910-1918 yılları arasında ülkenin ilk ve tek Kralı olarak hüküm sürdü. 1918'de Sırp-Hırvat-Sloven Krallığı'nın kurulması ve Krallığın başına Sırp Kralı I. Petar'ın geçmesiyle hükümdarlığı son buldu.
I. Carol veya I. Charles[a] ( 20 Nisan 1839, Sigmaringen – 10 Ekim, Sinaia ), 20 Nisan 1886'dan 15 Mart 1881'e kadar Romanya domnitoru, 1881'de Romanya Krallığı'nın kurulmasından 10 Ekim 1914'teki ölümüne kadarki Romanya kralı görevini yapmış siyasetçidir. Alexandru Ioan Cuza'nın indirilmesinin ardından 20 Nisan 1886'da Eflak ve Boğdan Birleşik Prensliği'nin Domnitoru olarak seçildi. 1877'de Romanya'nın bağımsız bir ulus olduğunu ilan etti. Osmanlı İmparatorluğu'nun 93 Harbi'nde Romanya'nın bağımsızlığını güven altına aldı. 26 Mart 1881'de prenslikleri birleştirerek 1947'deki sosyalist cumhurietin ilanına kadar ülkeyi yönetecek olan Romanya Krallığı'nı ilan etti. Romanya'daki ilk Hohenzollern-Sigmaringen hanedanı kökenli kraldır.
Hükümdarlığı sırasında 93 Harbi'nde Rumen birliklerini bizzat yönetmiş ve Plevne Savunması sırasında Rus ve Rumen ordusunun komutasını üstlenmiştir. 1878 Berlin Antlaşması sırasında uluslararası alanda Romanya'nın bağımsızlığını ilan etti ve II. Balkan Savaşı sırasında Bulgaristan'dan Güney Dobruca'yı aldı. 1883'te Avusturya-Macaristan İmparatorluğu ile gizli askeri ittifak antlaşması imzalamış olsa da ölümünün ardından Romanya 1916'ya kadar tarafsız kaldıktan sonra İtilaf Devletleri tarafına katıldı.
Uzun yönetimi sırasında Romanya'nın batıyı örnek alan sanayi ve altyapı gelişmeleri yaşanması ile birlikte ekonomiden büyük bir pasta alan tarımın temel sorunlarını çözmekte başarısız kalmıştır. Bunun yanı sıra Strousberg Olayı gibi skandallar ile köylülerin durumu iyileşmemesinin devamıyla 1907 yılında isyan başladı ve kanlı şekilde bastırıldı.
Wiedli Elisabeth ile 15 Kasım 1869 tarihinde evlendi. Evliliklerinde olan tek kız Maria'nın dört yaşında ölmesiyle hiçbir varis kalmayınca tahtın varisliği Leopold'a geçti. Ekim 1880'de Leopold, oğlu William lehine veraset hakkında feragat etti ve o da altı yıl sonra I. Ferdinand lehine hakkından vazgeçti.
Köken olarak bir Alman prensi olan Carol, Prens Hohenzollern-Sigmaringenli Karl'ın ikinci oğludur.Dresden ve Bonn'da öğrenim gördükten sonra, Danimarka'ya karşı yapılan Düklükler Savaşı'na (1864) Prusya subayı olarak katıldı. Romanya prensi Alexandru Cuza'nın Şubat 1866'da tahttan indirilmesinden sonra, kuzeni olan Fransa imparatoru III. Napolyon'un üstü kapalı desteğiyle, Romanya tahtına aday gösterildi. Nisan 1866'da yapılan Plebisitle prens oldu. Romanya prensi seçildikten sonra, Osmanlı Devleti'nin karşı çıkmasına, Avusturya ve Rusya'nın ise çekimser bir tavır almalarına karşın, III. Napolyon'un desteğiyle tahtı ele geçirdi.
Temmuz 1866 Anayasası ile kendisine önemli yetkiler sağladı. Reform yapmak istediyse de aristokrasinin feodal ayrıcalıklarının yarattığı engelle karşılaştı. Alman yanlısı tutumundan dolayı 1870-1871 Fransız-Alman Savaşı sırasında gözden düştü.1871'de çıkan yerel bir ayaklanmada, tahttan çekilmenin eşiğine geldi. 1877'de Rusya, Osmanlı Devleti'ne savaş açınca prens Carol çarla ittifak yaptı, 1877-78 Osmanlı-Rus Savaşı'nda, Plevne'deki çarpışmada ordunun başında yer alarak halkın sevgisini yeniden kazandı. 9 Mayıs 1877'de Osmanlı İmparatorluğu'na karşı bağımsızlığını ilan etti.Ayastefanos Antlaşması (3 Mart 1878) ile Romanya'nın bağımsızlığı ve egemenliği tanındı; ancak, Berlin Kongresi (Haziran-Temmuz 1878), çar II. Aleksandr'ın baskısıyla, Carol'u, Dobruca karşılığında (Rusya'nın ele geçirdiği) Güney Besarabya'yı vermek zorunda bıraktı. Carol, 22 Mayıs 1881'de krallık tacını giydi.
Çarın Berlin'deki tutumunu affetmedi, 1883'te Almanya ve Avusturya-Macaristan İmparatorluğu ile gizli antlaşmalar yaptı. Bununla birlikte, I. Dünya Savaşı'nın başında (1914) Romanya, 1883 anlaşmalarına ve kralın isteğine karşın tarafsız kaldı.Tüm umutlarını yitiren Carol, iki ay sonra öldü.
Carmen Sylva takma adıyla şair olarak ün kazanan Prenses Wiedli Elisabeth ile 1869'da yaptığı evlilikten hayatta kalan çocuğu olmadığı için, tahta varis olmak üzere, yeğeni Hohenzollernli Ferdinand'ı evlat edindi.
Kentlerdeki sanayi ve finans çevrelerinin gelişmesine önem veren I. Carol bunda büyük ölçüde başarılı oldu. Ayrıca ülkede silahlı kuvvetleri kurup geliştirdi. Kırsal kesimdeki sorunlara aynı ilgiyi gösterememesi, özellikle de köylülerin toprak gereksinimini karşılayamaması, yaklaşık 10 bin kişinin hayatına mal olan kanlı bir köylü ayaklanmasına (1907) yol açtı. Devlet yönetimine saygın ve kararlı bir yapı kazandırdıysa da, siyasi partilere karşı fırsatçı yaklaşımı ülke yönetimindeki bazı olumsuz özelliklerin sürüp gitmesine neden oldu.
I. Ferdinand (24 Ağustos 1865, Sigmaringen, Baden-Württemberg, Prusya - 20 Temmuz 1927, Bükreş), 1914-1927 arasında Romanya kralı. Hohenzollernli olmasına ve Alman gücüne inanmasına karşın, I. Dünya Savaşı'nda İtilaf Devletleri'nin safına katılmıştır.
Hohenzollern-Sigmaringen prensi Leopold'un oğluydu. Amcası Kral I. Carol, 1889'da Ferdinand'ı evlat edinerek veliaht ilan etti. Ferdinand, 1893'te Kraliçe Victoria ile Rus çarı II. Aleksandr'ın torunu olan, Edinburgh dükünün kızı Lady Marie ile evlendi. Çekingen bir kişi olmasına ve zaman zaman kararsız davranışlar göstermesine karşın, Romanya'nın askerlik sorunlarına büyük ilgi gösterdi ve II. Balkan Savaşı'nda (1913) Rumen ordusuna komuta etti. Amcasının ölümü üzerine Ekim 1914'te tahta geçti.I. Dünya Savaşı'nın başlarında olayları gözlemekle yetinen Ferdinand, sonunda savaşa İtilaf Devletleri'nin safında katıldı (Ağustos 1916). 1916'nın sonuna doğru Almanların Bükreş'i işgali üzerine hükûmetini Iaşi'ye (Yaş) taşıdı. Nisan 1917'de Rumen birliklerinin önünde toprak reformu konusunda söz vermesi, olası bir devrimi önledi. Ama Ferdinand'ın bu sözü savaş sonrası hükûmetlerin hiçbir zaman tam olarak çözemediği bir sorun yarattı.
Romanya Mart 1918'de İttifak Devletleri'ne teslim olmak zorunda kaldıysa da, Kasım 1918'de yeniden savaşa katıldı; daha sonra Erdel, Bukovina, Banat'ın bir bölümü ve Besarabya'yı Büyük Romanya devleti içinde birleştirdi. Böylece, krallığın sınırlarını genişleterek topraklarını iki katına çıkardı. Savaşı izleyen dönemde, Ferdinand, Romanya'nın durumunu sağlamlaştırmaya, yeni topraklarda yaşayan halkları bütünleştirmeye, toprak reformunu sürdürmeye ve toplumsal yenilikler getirmeye çalıştı.
1920'de düzenlediği bir saray darbesiyle General Alexandru Averescu'yu başbakanlığa getirdi. Ferdinand'ın uzun süre önce söz verdiği toprak reformunu sınırlı bir biçimde de olsa gerçekleştiren yönetim (1921) Averescu hükûmeti oldu. Ekim 1922'de Alba Iulia'da görkemli bir törenle bütün Rumenleri kralı olarak taç giydi. 1925'te eğlence düşkünü oğlu veliaht II. Carol hakkında yaşadığı düş kırıklıkları Ferdinand'ı veraset hakkından vazgeçmeye zorladı. Vasiyetinde tahtı küçük torunu Prens Mihai'ye bıraktı.
Alexandru Averescu (9 Mart 1859, Ukrayna - 2 Ekim 1938, Bükreş), Romanyalı mareşal ve siyaset adamı.
Türklere karşı girişilen 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'na gönüllü yazıldı ve orduda kaldı. Millî Savunma bakanı oldu. 1907'de bir köylü ayaklanmasını bastırdı. 1912-1913 Balkan Savaşı'nda genelkurmay başkanı oldu. Birinci Dünya Savaşı'nda Romanya orduları kumandanları arasında yer aldı (1916). Mart 1918'de, hükûmeti kurmakla görevlendirildi. Romanya yenilgiye uğradığı zaman, merkezî devletlerle görüşmelere girişti. Halk Partisi (Partidul poporului) başkanı oldu. Mart 1920'de iktidara geldi, fakat 1921'de iktidardan çekildi. 1926'da Bratianu'nun düşmesi üzerine tekrar hükûmet başkanı oldu. Kısa bir süre sonra görevinden istifa etti. Devlet işlerine ancak 1938'de Krallık Konseyi üyesi olarak karıştı.
V. Mehmed ya da Mehmed Reşad (Osmanlıca: محمد خامس, romanize: Mehmed-i Hâmis) (2 Kasım 1844, İstanbul – 3 Temmuz 1918, İstanbul), Osmanlı İmparatorluğu'nun 35. padişahı ve 114. İslam halifesi.
II. Mahmud'un torunudur. 8 oğlu ve 24 kızı olan Sultan Abdülmecid'in yaş sırasına göre üçüncü oğluydu. Annesi Gülcemal Kadın Efendi'dir. Eski Çırağan Sahilsarayı'nda doğdu. Annesi Gülcemal Kadın Efendi veremden öldüğü zaman Mehmed Reşat 7 yaşındaydı. Çocukluğu, padişah olan babasının yanında geçti. Eğitimine fazla önem verilmedi. Babası ve amcası Sultan Abdülaziz saltanat yıllarında özgür ve rahat bir şehzadelik yaptı. 1872'de başkadını olan Kamures ile izdivaç yaparak aile kuran Osmanlı şehzadeleri arasına girdi. 1876-1909 ağabeyi II. Abdülhamid döneminde, veliahtlık yapmasına rağmen, Dolmabahçe Sarayı'nın Veliahtlık Dairesinde kapalı hayat yaşamak zorunda kaldı. Veliaht olduğu için devamlı kontrol altında tutuluyordu. Seyrek olarak Balmumcu Çiftliği'ne gitmesine izin verilmekteydi. Ama başkalarıyla görüşmesi ve İstanbul'da gezinmesi yasaklanmıştı. Gözlerinin mavi olduğu Mehmed Reşat'ın kendine nazar değdireceğinden korkan ağabeyi II. Abdülhamid onunla karşı karşıya görüşmekten kaçınmış olduğu belirtilmektedir. Günlerini haremde geçirir; Dürr-i And, Mihr-engiz adlı kadınefendileri ve Ziyaeddin, Necmeddin, Ömer Hilmi adlı şehzadeleriyle ilgilenip eğlenirdi. Fars edebiyatına, Mevlevilik konularına ve özellikle Mesnevi'ye yakın ilgisi vardı. Şiir ve diğer kitapları da okurdu.
1908'de İkinci Meşrutiyet'in ilanından sonra veliaht olarak protokole göre "Devletû Necabetû Veliahd-ı Saltanat Reşat Efendi Hazretleri" şeref adını kullanarak törenlere iştirak etmeye başladı. Halk arasında güler yüzü ve sıcak bakışı ile sempati topladı. Onun bu makam teşebbüsünden hoşlanmayan ve oyuna geldiğini fark eden ağabeyi II. Abdülhamid'in verdiği bir Yıldız Sarayı davetinde onun yakasından tutup "Bu işler senin başının altından çıkıyor" dediği belgelenmiştir.
31 Mart Olayı ardından 1909'da II. Abdülhamid, Meclis-i Mebûsan tarafından tahttan indirildi ve 65 yaşında olan Veliaht Reşad Efendi İttihat ve Terakkî Cemiyeti'nin desteğiyle tahta çıkartıldı. Saltanat adı olarak, asıl adı olan "Reşad" değil, "Mehmed" adının kullanması kararlaştırıldı. Bu isim değişikliği ayandan Ferik Sami Paşa önerisiyle yapıldı ve gerekçesinin Fatih Sultan Mehmed'in İstanbul'a ordusuyla girişi ile Hareket Ordusu'nun İstanbul'a gelişi arasında bir bağlantı kurmak olduğu belirtilmektedir. Beşinci Mehmed unvanıyla tahta çıkarıldığı halde halk tarafından Sultan Reşad olarak adlandırıldı.
Padişahlığa Meclis-i Mebûsan kararıyla gelmesine rağmen, Osmanlı Hanedanı'nın "ekber evladı" olması ile de padişahlığı hakkı bulunmaktaydı.
Cülûs töreni Beyazıt'ta bulunan Harbiye Nezareti binasında yapıldı. Bu tören için yeni padişah Dolmabahçe Sarayı'nda Sirkeci'ye kadar "İhsaniye" istimbotuna binip gitti. Bu deniz yolculuğu sırasında donanma gemilerinden yapılan şeref top atışları onu korkuttu. Sirkeci'den Beyazıt'a saltanat arabası ile çıkarken yolun iki tarafında dizili İstanbullular tarafından coşkunlukla alkışlandı. Biat duasından sonra yaptığı konuşmada "Hürriyetin ilk padişahı benim ve bunda müftehirim" demiş ve bundan sonra "Meşrutiyet Padişahı" olarak anılmaya başlanmıştır. V. Mehmed, Osmanlı padişahları arasında tahta çıkan en yaşlı padişahtı. 5 Mayıs 1909'da II. Abdülhamid'in son sadrazamı olan Ahmed Tevfik Paşa İttihad ve Terakki Cemiyeti üyelerinin zorlamaları ile istifa etti ve yeni hükûmet Hüseyin Hilmi Paşa sadrazamlığı altında kuruldu.
10 Mayıs 1909 günü, V. Mehmed için Eyüp'te kılıç alayı yapıldı. Padişah, Dolmabahçe Sarayı önünden "Söğütlü" yatına bindi ve Boğaz ile Haliç üzerinden Eyüp'e gitti. Eyüp Türbesi'nde Şeyhülislam Sahip Efendi ve Konya Mevlevi Dergâhı Postnişini Abdülhalim Efendi tarafından, imparatorluğun kurucu babası olan Sultan Osman'ın kılıcını kuşandı. Sonra saltanat arabasına binen V. Mehmed, Fatih Camii'nde Fatih türbesini ziyaret etti. Sonra yine saltanat arabası ile Dolmabahçe Sarayı'na döndü. Özellikle II. Abdülhamid'in uzun saltanat yıllarında İstanbul'un sokaklarında padişahın görünmemesi dolayısıyla yeni padişahın şehir içinde araba seyahati ve herkesi güler bir yüz ile selamlaması, yadırganmakla beraber, İstanbul halkı arasında büyük heyecan yarattı.
Padişah olarak ilk icraatlarının başında ikamet sarayının ve Cuma alaylarının değiştirilmesi oldu. II. Abdülhamid'in ikamet konutu olan Yıldız Sarayı'ndan ayrıldı ve Dolmabahçe Sarayı'na yerleşti. Ancak, Dolmabahçe Sarayı artık eski ve bakımsızdı. Saray çok ayrıntılı onarımdan geçirildi; saraydaki bütün odalar, bodrum katı dahil olmak üzere onarılıp, uygun bir duruma getirildi ve elektrik ve kalorifer tesisleri yapıldı. Fakat Sultan Mehmed Reşat, gaz lambasını elektriğe ve soba ile ısınmayı kalorifere tercih ettiği için kurulan yeni tesisat kullanılmadı. Haftalık Cuma alayı semtin değişik camilerinde yapılmaya başlandı. Bu nedenle II. Abdülhamid döneminde kullanılmaması dolayısıyla İstabl-i Amire'de çürüyen landolar ve saltanat arabaları onarıldı; şehir yollarına alışık yeni atlar satın alındı; seyis ve arabacılara yeni sırmalı üniformalar hazırlandı. Kortej protokolü sorunlarına çare olarak bu alaylarda padişahın yanına en kıdemli asker Gazi Ahmed Muhtar Paşa oturtulmaya başlandı.
Sultan II. Abdülhamid'in padişahlığı sırasında hapis hayatı yaşadığı için devlet işlerinde deneyim edinememişti ve yaşı da 65'e gelmişti. Zaten yumuşak huylu ve zayıf iradeliydi. Bu nedenlerle padişahlığı sırasında devlet yönetimi daha çok İttihat ve Terakki Partisi'nin genç ve dinamik ileri gelenlerinden Enver Paşa, Talat Paşa ve Cemal Paşa'nın elinde kaldı. Bu liderlerin yeni padişahı çok sevdikleri gösterileri yapılmaktaydı. Piyasaya onun adını taşıyan "Reşat Altını" sürüldü. Birçok İstanbul semtine, Anadolu kasaba ve köylerine "Reşadiye" adı verildi. V. Mehmed'in ilk saltanat günlerinde adi suçluların ve özellikle 31 Mart Olayı ile ilişkili ve İttihat ve Terakki Partisi aleyhtarı siyasi suçluların kentin meydanlarında asılmalarına onay vermeyeceğini mabeyn üyelerine ısrarla bildirmesine rağmen sonunda iktidarda bulunan İttihat ve Terakki Fırkası yöneticilerinin ısrarlarına karşı gelemeyip bunlara onay vermek zorunda kaldı. Şehir halkı meydanlarda kurulan darağaçlarda asılan suçluların cesetleri İstanbul'da olağan görüntüler haline geldi. Bu icraat, Mehmed Reşad'ın saltanat döneminde gayet çok sayıda yasa, kararname ve irade-i saniyeye hiçbir itiraz şerhi koymadan ve hatta farkına varmaksızın onay vermesinin baş örneklerinden biri oldu. Sultan Mehmed Reşad; saltanat dönemi boyunca devlet işleyişine ve güncel siyasete pek karışmadığından ötürü, Osmanlı bürokrasisi ve ahalisi tarafından ''Dolmabahçe Defterdarı'', günümüzdeki tanımıyla 'Dolmabahçe Noteri'' olarak adlandırılırdı.
29 Aralık 1909'da devlet idaresini yüklenen ama İttihat ve Terakki Fırkası'nın üyelerinin bu devlet işlerine devamlı karışmalarından hiç hoşlanmayan Sadrazam Hüseyin Hilmi Paşa istifa etti. Yerine Roma Sefiri olan İbrâhim Hakkı Paşa göreve atandı ve 12 Ocak 1910'da yeni hükûmetini kurdu. Bu hükûmetin daha serbest olacağı beklenmekteydi; ama çok geçmeden kabine İttihat ve Terakki Fırkası liderleri, ordu ve Harp Nazırı olan Mahmud Şevket Paşa'nın etkisi altına girdi.
1910 yılında bir sıra kayda değer olay ortaya çıktı. 19 Ocak 1910 günü o zaman Meclis-i Mebusan binası olan Çırağan Sahilsarayı, çatı katındaki kalorifer bacasından çıkan bir yangından sonra 5 saat içinde dört duvar haline dönüştü. Amcası Abdülaziz tarafından yaptırıldığı için V. Mehmed'in bu sarayı sevmediği ve içinde oturmak istemediği ve bu nedenle bu yangına üzülmediği bildirilmiştir. Aynı yıl, Arnavut İsyanı çıktı ve bu ayaklanma 1 Ocak 1911'de üzerine gönderilen Harbiye Nazırı Mahmud Şevket Paşa komutasındaki güçler tarafından bastırıldı. 1908'de Girit Parlamentosu üyeleri, başbakanın tatilde olmasını ve Osmanlı İmparatorluğu'nda İkinci Meşruriyet düzeninin kurulmasını fırsat bilerek Yunanistan'la birleşme oyu vermelerinden sonra, 1910'da Yunan kralına bağlılık yemini vermeleri Osmanlı devletine ve V. Mehmed'e bağlı olmaları gerekmesi sorununu yeniden depreştirdi. Kozmopolit Efendi'nin sahibi ve Ahmed Samim Bey'in başyazarı olarak çıkarılan "Sada-yı Millet" gazetesinin Patrikhane lehine çalıştığı söylentileri yayılması üzerine, 9 Haziran 1910'da Ahmed Samim Bey bir suikaste hedef olarak Bahçekapı'da vurulup öldürüldü. Mayıs ve Haziran ayları boyunca devlet erkanı; meclis ve ayan üyeleri; yabancı elçilerle ile alafranga tertipli ve müzikli bir seri (örneğin Tokatlıyan Oteli, Beylerbeyi Sarayı, Dolmabahçe Sarayı'nda) ziyafet ve şölene katıldı.
6 Şubat 1911'de devlet idaresinin merkezi olan Bâb-ı Âli'de yangın çıktı, Sadrazamlık ile Hariciye Nezareti daireleri kurtulup. Şura-yı Devlet, Dahiliye Nezareti, Mektübcu, Teşrifatçı, Beylikçi, Sadaret Kalemi daireleri ile Vak'anüvis daireleri tamamen yandı. Çırağan Sarayı yangına üzülmeyen V. Mehmed'in bu yangına çok fazla üzüldüğü belirtilmektedir. 1911 yılı içinde V. Mehmed eski Fransız imparatoriçesi olan Eugenie'nin ve yazar Pierre Loti'nin ziyaretlerini kabul etti. 5 Haziran 1911 günü Sultan V. Mehmet denizden "Barbaros" zırhlısı ile Rumeli gezisine başladı. Selanik, Üsküp ve Priştina'yı ziyaret etti. Kosova'da bulunan ceddi I. Murad'ın türbesi olan Meşhed-i Hüdevandigar'da 100.000 kişinin katıldığı bir cemaatle cuma namazı kıldı. 26 Haziran'da İstanbul'a döndü.
Siyasi birliğini sağlamakta diğer Avrupa ülkelerine göre geç kalan İtalya, sömürgecilik yarışına katılarak Kuzey Afrika'da Osmanlılara ait olan Trablusgarp'i ele geçirmek istedi. Avrupalı devletlerin de desteğini alan İtalya, Osmanlı Devleti'ne bir ültimatom vererek, Trablusgarp'in kendisine bırakılmasını istedi. İtalyanların bu isteği reddedilince Trablusgarp ve Bingazi işgal edildi (1911).
29 Eylül 1911'de Trablusgarp'in İtalyanlarca işgali üzerine sadrazam İbrâhim Hakkı Paşa hükûmeti istifa etti. Ortaya çıkan kabine krizinde, Meclisteki İttihat ve Terakki Partisi grubunun desteğiyle sekizinci kez Küçük Said Paşa sadrazamlığa getirildi. Ama İbrahim Hakkı Paşa ve kabinesi üyelerinin Divan-ı Ali'de yargılanmaları sorunu Meclis-i Mebusan'ı karıştırdı. İttihat-ı Terakki Partisi bu yargılamayı istememekteydi. Hükûmet ile Meclis arasında anlaşmazlık çıktı. Mehmet Said Paşa hükûmeti 30 Aralık'ta istifa edip yeniden sadrazam tayin edilip hükûmetini yeniledi. İttihat ve Terakki Partisi bu anlaşmazlığı çözmek yolu olarak Kanun-i Esası'nın padişaha verdiği Meclis'-i Mebusan'ı kapatması yetkisini kullanmaya V. Mehmed'i zorladı ve 18 Ocak 1912'de Meclis-i Mebusan kapatıldı ve İstanbul'da sıkıyönetim ilan edildi.