kaan39/turkish-wikipedia-dataset-clean huggingface dataset:
Ferruh Bozbeyli

Ahmet Ferruh Bozbeyli (21 Ocak 1927, Pazarcık, Kahramanmaraş - 28 Temmuz 2019, Ankara), Türk siyasetçi. Türkiye Büyük Millet Meclisi başkanlığı (1965-70) ve Demokratik Parti genel başkanlığı yaptı (1970-78).

Yaşamı
Babası Sıddık Bey'in memuriyeti sebebi ile okul hayatı değişik şehirlerde sürdü, ilkokulu Pazarcık ve Islahiye'de, ortaokulu ise Gaziantep ve İskenderun'da gören Bozbeyli, Antakya Erkek Lisesi'nden 1947 yılında mezun oldu.
İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'ni bitirdi. Bir süre avukatlık yapan Bozbeyli, 27 Mayıs Dönemi'nde Demokrat Partililerden (DP) Osman Turan'ın savunmasını yaptı. 1961'de siyasete atılarak Adalet Partisi'nden (AP) İstanbul milletvekili seçildi. Bu dönemde AP meclis grubu başkanlığı ve TBMM başkanvekilliği görevlerinde bulundu. 1965 genel seçimlerinde yeniden İstanbul milletvekili seçildi ve partisinin mecliste çoğunluğu sağlamasıyla TBMM Başkanlığına getirildi. Bu göreve 1967 ve 1969'da iki kez daha seçildi.

AP içinde genel başkan Süleyman Demirel'e karşıt grupta yer alarak, Ekim 1970'te TBMM Başkanlığından, bir ay sonra da, Saadettin Bilgiç'in başını çektiği "41'ler" denilen grupla AP'den ayrıldı. Yine bu grupla birlikte Demokratik Parti'nin (DP) kurucuları arasında yer aldı ve genel başkanlığa seçildi.

1973 cumhurbaşkanlığı seçiminde aday oldu ancak seçilemedi. Partisi ilk genel seçimi olan 1973 genel seçimlerinde % 11,89 oy oranıyla parlamentoda 45 sandalye kazandı, Bozbeyli de yine İstanbul milletvekili olarak parlamentoya seçildi. DP, Mart 1975'te I. Milliyetçi Cephe hükümetinin kuruluş hazırlıkları sırasında parçalandı. Saadettin Bilgiç ve arkadaşları DP'nin çoğunluğunu da sürükleyerek AP'ye geri dönerken, Bozbeyli DP'de kaldı ve genel başkanlık görevini yürütmeye devam etti. Bu nedenle güç kaybeden DP'nin yüzde 1,85 oranında oy aldığı 1977 genel seçimlerinde milletvekili seçilemeyince önce DP genel başkanlığından (Aralık 1978), ardından da aktif siyasetten çekildi.

1978'de Türkiye İş Bankası 54. Genel Kurul Toplantısı'nda yönetim kurulu üyeliğine seçildi, 1990-1992 yılları arasında da yönetim kurulu başkanlığı yaptı.

28 Temmuz 2019 tarihinde tedavi gördüğü hastahanede öldü. Cenazesi Devlet Mezarlığı'nda toprağa verildi.
Külliyatı
Makaleleri
Kitapları
Türkiye'de Siyasal Partilerin Ekonomik ve Sosyal Görüşleri (1969),” üç cilttir. Birinci ve İkinci Kalkınma Planlarının TBMM'deki tartışmaları meclis tutanaklarından aktarılmış, CHP ve AP ile birlikte dönemin siyasi partilerin ekonomik ve sosyal görüşlerini yansıtır.
, kavramın ne olduğu, ekonomik, siyasi, sosyal yönlerini ele alırken eğitim ve kalkınma, milli savunma ve dış siyaset, demokratik hukuk devleti bakış açısını ortaya koyar.
Birinci Cemre (1977)
Alaca Siyaset (2000) birbirinin devamı olan bu iki kitap dönem tanıklıklarının hikâyeler şeklinde paylaşır
Politika Sanatı (1980), kurucu başkanı olduğu Türk Milli Kültür Vakfı'nda verdiği seminerin metnidir.
Yalnız Demokrat isimli kitabı Haziran 2009'da yayımladı. Tam bir hatırat ve bir dönemin siyasetini ortaya koyan dönem kitabıdır.

Kaynakça
Ferromanyetizma

Ferromanyetik maddeler, bağıl manyetik geçirgenlikleri 1'den çok büyük olan maddelerdir. Sadece demir, nikel ve kobalt oda sıcaklığında ferromanyetiktir. Bunları içeren alaşımların çoğu da ferromanyetik davranış sergiler (Ör: Alnico, Sm-Co, Sm-Fe, NdFeB). Bu maddeler, Curie sıcaklığından (TC) sonra ferromanyetik özelliklerini kaybederler ve paramanyetik özellik kazanırlar.

Ferromanyetik maddeler, herhangi bir mıknatısın manyetik alanı içerisindeyken o mıktanısın manyetik alan çizgileri ile aynı yönde mıknatıslanabilen Demir, Kobalt, Nikel, Çelik, Alnico gibi maddelerdir. Ferromanyetik maddeler, kendisini mıknatıslaştıran cisim tarafından çekilirler. İleri derecede duyarlı olan maddeler de vardır. Bu maddeler, zayıf manyetik alan içerisinde dahi mıknatıs özelliği sergileyebilmektedir ve manyetik alan etkisinden çıkarılsalar dahi bu mıknatıslık özelliği belli bir süre daha devam etmektedir.

Bu tür maddeler mıknatıs, elektrik motoru, jeneratör, trafo ve sabit disk gibi araçların yapımında kullanılır.
Ferruh Kethüda Camii

Ferruh Kethüda Camii ya da Balat Camii; İstanbul ili, Fatih ilçesinin Balat semtinde bulunan Mimar Sinan eseri cami.

Ayvansaray mahallesi, Mahkemealtı Caddesi üzerinde yer alır. Osmanlı döneminde Halvetiyye tarikatının Sünbüliye koluna ait bir tekkenin tevhidhanesi olarak da kullanılırdı. 1925'ten sonra uzun süre hizmet dışı kaldı; 1960'ta onarıldı ve yeniden ibadete açıldı. Düz kiremit çatılı, içten kubbeli, mütevazı bir bina olan caminin kıble duvarında bir güneş saati vardır. Mihrabı, değerli çinilerle kaplıdır.

Mimari özellikleri ve tarihi
Balat Tekkesi
Cami, Halvetiyye tarikatının Sünbüliye koluna ait bir tekke olarak hizmet vermiş ufak bir yapılar topluluğunun bir parçası olup, 1562-1563 tarihinde inşa edilmiştir. Osmanlı Devleti'nde 16. yüzyılda yönetici sınıfa mensup birçok kişi, kendi saray ve konaklarının bahçesine Halvetiler için tekke inşa ettirmiş, onlara geniş maddi olanaklar sunmuştu. Balat semtindeki bu tekke külliyesi, Kanuni Sultan Süleyman'ın sadrazamı Semiz Ali Paşa'nın kethüdası (kâhyası) olan Ferruh Ağa tarafından Mimar Sinan'a inşa ettirildi. Vakfiyesinde, tekkenin Ferruh Ağa'nın sarayının karşı tarafına inşa edilmiş olduğu yazar. Mezarı ise caminin ön tarafındaki hazire içindedir.

Ferruh Kethüdâ, tekkesinde Sinanüddin Yusuf'un görevlendirilmesini vakfiyesinde şart kılmıştı. Caminin üzerinde bulunduğu cadde, "Mahkemaaltı" adını buradan alır. Külliyenin diğer yapıları yıkılmış; sadece cami ve çeşme günümüze gelebilmiştir.

Cami
Kesme taştan yapılmış cami, dikdörtgen planlı; düz kiremit çatılı, içten kubbeli, mütevazı bir binadır. Erken dönem Osmanlı yapılarında görülen zaviyeli (ters t tipli) plan şemasının uygulanmıştır.

Farklı yönlere açılan basık kemerli beş kapısı vardır. Mimar Sinan, altı ya da sekiz destekli, merkezî kubbeli bazı camilerinde uyguladığı mihrap çıkıntısını ahşap çatılı bu yapıda da uygulamıştır.

Yapının kıble duvarında bir güneş saati bulunur. Evliya Çelebi'nin bildirdiğine göre kuzey duvarının son cemaat yerine bakan yüzeyinde hac yolundaki çeşitli menzilleri ve geçitleri gösteren manzara resimlerinin bulunmakta idi ancak bu resimler günümüzde mevcut değildir.

Galeri
Ayrıca bakınız
Balat Hamamı

Kaynakça
Dış bağlantılar
Ferrosen

Ferrosen, demir ve iki adet siklopentadienil grubunun oluşturduğu bileşiktir. Bunlar metalosen sınıfında bulunan organo metalik bileşiklerdir. Nikelosen, kobaltosen gibi benzer metalosenler de bulunmaktadır. Burada önemli olan metal atomudur. Buna bağlı olarak da bileşiklerin adı da değişmektedir. Bu tür organometalik bileşiklere sandviç bileşikleri de denmektedir.

Molekül, merkezi bir demir atomunu çevreleyen iki siklopentadienil halkasından oluşan bir siklopentadienil kompleksidir. Oda sıcaklığının üzerinde süblimleşen, kafur benzeri bir kokuya sahip turuncu bir katıdır ve çoğu organik çözücüde çözünür. Kararlılığı ile dikkat çeker: hava, su veya güçlü bazlardan etkilenmez ve 400 °C'ye (752 °F) kadar ısıtılabilir ve bozunmaz. Oksitleyici koşullarda, güçlü asitlerle tersinir bir reaksiyona girerek ferrosenyum katyonu Fe(C5H5)+2'yi oluşturur.

Ferrosen'in IUPAC adı bis(η5-cyclopentadienyl)iron(II) şeklindedir.

Elektronik yapısı
Ferrosen bileşiklerinde demir, +2 yükseltgenme basamağında bulunur. Demire bağlanan siklopentadienil grupları - yüklü anyonlar olduğundan bileşiğe her biri 6 elektron kadar katkı yapar. Demir katyonu da ortama 6 elektron sağladığından toplam elektron sayısı 18 olur. Bunun sonucunda da, yani bileşiğin 18 elektron kuralına uyması sonucu bu bileşik en kararlı metalosen olur. Siklopentadienil grupları demire bağlanırken π orbitallerini kullanır. Sonuçta demirle aralarında elektron ortaklaşmasına bağlı kovalent bağlar oluşur.

Kaynakça
Ferruh Adalı

Ferruh Adalı (d. 1908, İstanbul - ö. 15 Ekim 1993 İstanbul), Türk hukukçu.

1929 senesinde Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'ni bitirmiştir. Bolu Âza Mülâzımı olarak göreve başlamış sonra, sırasıyla; Manisa Sulh Hâkimliği, Muğla Cumhuriyet Savcı Yardımcılığı, İzmir Sulh Hakimliği, İzmir Cumhuriyet Savcı Başyardımcılığı, İzmir ve Ankara Asliye Ceza Hâkimlikleri ile İzmir Ağır Ceza Mahkemesi Başkanlığı görevlerinde bulunmuştur.

1953 tarihinde Yargıtay Üyeliğine atanmıştır. Bir ara Yüksek Adalet Divan Üyeliği görevinde de bulunmuştur. Yargıtay Dördüncü Ceza Dairesi Başkanı iken, 1969 yılında Yargıtay Birinci Başkanlığına atanmıştır, bu görevinden yaş sınırı nedeniyle 24 Haziran 1972 günü emekliye ayrılmıştır.

Temmuz 1973'te Adalet Partisi'ne girmiştir.

Kaynakça
Ferruh Tunç

Ferruh Tunç (d. 1958), Türk şair ve iş insanı.

Özel hayatı
1958 yılında Gazipaşa, Antalya'da doğdu. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nde iktisat okudu ve 1981 yılında mezun oldu. 1982 yılında ilgili sınavı Türkiye birincisi olarak kazanarak Maliye Teftiş Kuruluna Maliye Müfettiş Muavini, 1985 yılında ise yeterlik sınavını başararak Maliye Müfettişi oldu. Uluslararası denetim ve danışmanlık kuruluşu Arthur Andersen'den gelen teklifi kabul ederek kuruluşun İstanbul Ofisi'ne 1987 yılında müdür olarak katıldı. 1991 yılında aynı kuruluşun Ankara Ofisini kurdu ve 4 yıl boyunca yönetti.

1996 – 1999 yılları arasında yabancı ortaklı bir Türk üretim/ihracat şirketinde finans ve idari işlerden sorumlu Genel Müdür Yardımcısı olarak görev yapan Tunç, 1999-2004 yılları arasında alanında dünyanın en büyük denetim ve danışmanlık şirketlerinden biri olan KPMG Türkiye'de ortak olarak çalıştı. 2004-2007 yılları arasında Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) Başkan Yardımcılığı görevini yürüten Tunç, 2001 finansal krizi sonrası fona devredilen bankalar ve banka aktiflerinin çözümlenmesinde önde gelen projeleri yönetti.

Edebi yönü
1990'dan sonra Adam Sanat, Broy, Yeni Biçem, Edebiyat ve Eleştiri, Varoş, Papirüs, Mecaz, İmge-Öykü, Varlık dergilerinde şiirleri yayımlandı. On yıldır düzenli olarak Sözcükler dergisinde şiirleri ve yazıları yayımlanmakta. İlk kitabı Şehrin Eski Yolcusu 1995'te yayımlandı.

2010 yılında yayımlanan Melez Zamanlar adlı kitabıyla 2011 Necatigil Şiir Ödülü ve Ceyhun Atuf Kansu Şiir Ödülü'nü kazandı. 2012 yılında yayımlanan "Tunç Ayna" adlı kitabıyla 2012 Behçet Aysan Şiir Ödülü'ne değer görüldü.

Eserleri
"Tunç Ayna" (2012)
Melez Zamanlar (2010)
Şehrin Eski Yolcusu (1995)

Kaynakça
Ferruccio Parri

Ferruccio Parri (19 Ocak 1890, Pinerolo – 8 Aralık 1981, Roma), 1945 yılında birkaç ay için İtalya'nın 43. Başbakanı olarak görev yapmış bir İtalyan partizan ve politikacı. Direniş sırasında Maurizio olarak biliniyordu.

Hayatı
Piedmont Pinerolo'da doğdu. I. Dünya Savaşı sırasında bir asker olarak savaştı ve dört kez yaralandı ve dört madalya aldı. Edebiyat okudu ve savaştan sonra Corriere della Sera'da bir gazeteci oldu. Benito Mussolini'nin faşist rejimine karşı aktif oldu. Carlo ve Nello Rosselli grubu olan Giustizia e Libertà (Adalet ve Özgürlük)'ya yani başlıca İtalyan Marksist olmayan antifaşist hareketine katıldı. 1926 yılında Carlo Rosselli ve Sandro Pertini ile birlikte, reformist sosyalist lider Filippo Turati'nin kaçışında yer aldı. 10 ay hapis cezasına çarptırıldı. Birkaç kez tutuklandı ve Ustica Adalarına ve Lipari'ye sürüldü. 1930 yılında yine Giustizia e Libertà'nın diğer liderleri ile birlikte ülkeden beş yıl süreyle sürüldü.

Giustizia e Libertà'nın eski militanları tarafından 1942 yılında kurulan Eylem Partisi'nin (Partito d'Azione) ve Kuzey İtalya'da partizan grupların (Sandro Pertini, Rodolfo Morandi ve Lelio Basso gibi diğer fraksiyon temsilcilerinin yanında) II. Dünya Savaşı sırasında, önde gelen Alman Nazi işgalcileri ve Mussolini'nin İtalya Sosyal Cumhuriyetine karşı savaşmak için İtalyan direniş hareketine katıldı.

Ocak 1945 yılında Milan'da tutuklandı. Sunrise Operasyonu ile Lugano'da (İsviçre), Mart 1945'te serbest bırakıldı. 2 Mayıs 1945 tarihinde, Kuzey İtalya ve Batı Avusturya'da Alman kuvvetleri kayıtsız şartsız teslim olmuştur.

İkinci Dünya Savaşı'nın sona ermesinden sonra, Eylem Partisi, Hristiyan Demokrasi, Komünist Parti, Sosyalist Parti ve Liberal Parti tarafından, diğerleri arasında, desteklenen bir hükûmet lideri olarak atandı. Aynı zamanda İçişleri Bakanı (polis Sorumlu) idi. Liberaller koalisyon hükûmetinden desteğini çekti ve görevinden istifa etti.

21 Haziran 1945 – 8 Aralık 1945 tarihlerinde İtalya başbakanlığı yapmıştır.

Federazione italiana associazioni partigiane (FIAP) başkanı oldu ve İtalyan direniş tarihi üzerine çok önemli çalışmalar yazarıdır.

1981 yılında 91 yaşında Roma'da öldü.

Kaynakça
Ferruh Güven (bürokrat)

Ferruh Güven, (d. 1928, İstanbul) Türk bürokrat.

Hayatı
Ferruh Güven, 1928 yılında İstanbul'da doğdu. İlk ve orta öğrenimini İstanbul'da tamamladıktan sonra, 1950 yılında Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nden mezun oldu. Mezuniyetinin ardından, 1951 yılında kaymakam adayı olarak göreve başladı.

Güven, kaymakam vekilliği görevinin ardından, sırasıyla Alaplı, Akşehir, Gölcük, Aksaray, Çanakkale, Çorum ve Yozgat kaymakamlıkları yaptı.

1961-1964 yılları arasında Bingöl, 1964-1966 ile 1970-1972'de olmak üzere iki kere Yozgat, 1972 ila 1975 yılları arasında Nevşehir, 1978-1979 yıllarında Malatya ve 1981-1982'de İçel valiliği yapmıştır. İçel valiliği döneminde, askeri yönetimin görevlendirmesiyle Mersin belediye başkanlığı da yapmıştır.

Kaynakça
Ferruh Güven (asker)

Ferruh Güven (1926, Pınarhisar - 17 Kasım 1989), Türk siyasetçi ve askerdir.

Harp Okulu ve İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi mezunudur. Zırhlı Birlik Komutanlığı, Kurucu Meclis Millî Birlik Komitesi Temsilciliği (6 Ocak 1961 – İstifa: 13 Ekim 1961) yapmıştır. Evli ve iki çocuk babasıdır.

Kaynakça
Ferromagnezyen silikatlar

Demir(Fe), magnezyum(Mg) ya da her ikisini birden içeren silikat minerallerine ferromagnezyen silikatlar denir. Bu mineraller yüksek sıcaklık ve basınç etkisi altında kristalize olurlar. Bu tür mineraller genelde koyu renkli ve ferromagnezyen olmayan silikatlara göre daha yoğundur.Olivin, piroksenler, amfiboller ve biyotit yaygın rastlanan bazı ferromagnezyen silikat mineralleridir. Zeytin yeşili renkli olan olivin bazı magmatik kayaçlarda yaygın olarak bulunurken diğer birçok kayaçta rastlanmaz. Piroksenler ve amfiboller mineral grupları olup çeşitleri olan ojit ve hornblend çok yaygındır. Biyotit mika, ayırt edici bir tabaka yapısı olan yaygın, koyu renkli bir ferromagnezyen silikatıdır. Piroksenler kayaç yapıcı ferromagnezyen (mafik) minerallerin en önemli topluluğunu oluşturur.
Kaynakça
Ferromanyetik rezonans

Ferromanyetik rezonans veya FMR, ferromıknatıs malzemeleri incelemek için kullanılan bir spektroskopi yöntemidir. Spin dalgaları ve spin dinamikleri inceleyen için standart bir araçtır. FMR, elektron paramanyetik rezonansa (EPR) çok benzediği gibi, ayrıca nükleer manyetik rezonansa (NMR) da biraz benzer. Tek farkı FMR, dipolar bağlı (çift kutuplu) fakat eşsiz olan elektronların manyetik momentteki mıknatıslanma sonucunu incelerken; NMR ise, atomik veya moleküler orbitallerin etrafında, sıfır olmayan nükleer spin çekirdeği gibi dolaşan atomik çekirdeğin manyetik momentini inceler.

Tarihçe
Ferromanyetik rezonans, 1991'de V.K. Arkad'yen tarafından farkına olmadan keşfetildi. V.K. Arkad'yen ferromanyetik malzemelerdeki ultra yüksek frekans radyasyon adsorpsiyonunu gözlemledi.

Açıklama
FMR, dış manyetik alanındaki bir ferromanyetik malzemenin (genellikle oldukça büyük olan) mıknatıslanmasının devinim hareketini arttırır. Manyetik alan, mıknatıslanmada bir tork açığa çıkartır. Bu torkun oluşmasına, manyetik momentin devinmesi neden olur. Mıknatıslanmadaki devinme sıklığı, malzemenin yönelimine bağlıdır.

Mikrodalga enerjinin soğurması ferromıknatısın yerel ısınmasına neden olur.

Paralel manyetik alanına sahip bir filmdeki çınlama frekansının Kittel formülü:

Burada , ferromıknatısın mıknatıslığı ve , jiromanyetik orandır.

Ayrıca bakınız
Elektron paramanyetik rezonans
Nükleer manyetik rezonans

Kaynakça
Dış bağlantılar
Bazı önemli rezonans alanların hesabı (İngilizce)
Spatially resolved ferromagnetic resonance technique (Boyutsal kararlı ferromanyetik rezonans tekniği)
FMR hakkında bilgi (İngilizce)

Kaynakça
Ferroptosis

Ferroptosis, non-apoptotik demir bağımlı bir programlı hücre ölümü çeşididir. Morfolojik, biyokimyasal ve genetik olarak diğer programlı hücre ölümü çeşitleri olan apoptoz, nekroz ve otofajiden farklıdır. Hücre içi demire bağlı olmakla birlikte diğer hücre içi divalen metallere (Cu2+, Mn2+, Ni2+ ve Co2+) bağlı değildir. Bu yolak ilk kez RAS mutant tümör hücrelerinde 2012 yılında tanımlanmıştır

Ras mutant hücrelerde bulunan erastin ve RSL3 gibi RAS-selective lethal (RSL) bileşikler tespit edilmiştir. Voltaj-bağımlı anyon kanalları 2 ve 3'ün (VDAC2/3) direkt hedefinin erastin olduğu gösterilmiştir. Demirin asıl rolü tam ortaya çıkarılamamıştır.

Kaynakça
Ferruccio Valcareggi

Ferruccio Valcareggi ( ; d. 12 Şubat 1919 - 2 Kasım 2005), orta saha pozisyonunda görev yapmış İtalyan eski futbolcu ve teknik direktör.

Profesyonel futbolculuk kariyerine 1937 yılında Triestina kulübünde başladı. Daha sonra sırasıyla Fiorentina, Milan, Bologna, Fiorentina, Vicenza, Lucchese, Brescia ve Piombino kulüplerinde oynadı.

Teknik direktörken İtalya millî futbol takımının başında 1968 Avrupa Futbol Şampiyonası'nı kazandı.
Ferrocarrils de la Generalitat de Catalunya

Ferrocarrils de la Generalitat de Catalunya (FGC) ("Katalan Hükûmet Demiryolları"), İspanya'nın Katalonya özerk topluluğunda bir demiryolu hizmetlerini işleten kurumdur. Şirket, 5 Eylül 1979 tarihinde kurulmuş olup Barselona metropolitan alanı sınırları içerisindeki metro ve banliyö hatları, turistik dağ demiryolları ve kırsal demiryolu hatlarını işletmektedir. Şirketin merkezi Barselona'da yer almaktadır.

2018 yılında FGC, 87,2 milyon yolcu taşımıştır.

Galeri
Kaynakça
Dış bağlantılar
Ferruh Zeynalov

Ferruh Zeynalov ( ; 4 Mayıs 1942 - 13 Ocak 2022), Azeri siyasetçi.

Yaşamı ve kariyeri
Zeynalov, 4 Mayıs 1942'de Bilgəh, Azerbaycan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti, Sovyetler Birliği'nde doğdu. Azerbaycan Teknik Üniversitesi'ni bitirdi. Bağımsız olarak siyasete girerek 1992-1997 yılları arasında Azerbaycan Malzeme Kaynakları Bakanı ve 2005-2010 yılları arasında Azerbaycan Cumhuriyeti Millî Meclisi'nde delege olarak görev yaptı.

Ölümü
Zeynalov, 13 Ocak 2022 tarihinde 79 yaşında öldü.

Kaynakça
Ferruh Kethüda Çeşmesi

Ferruh Kethüda Çeşmesi, İstanbul ili Fatih ilçesi Ayvansaray mahallesi, Ferruh Kethüda Camii dış duvarında bulunan Osmanlı dönemi çeşmedir. Mahkeme, cami, zaviye ve çeşmeden oluşan yapı grubundan günümüze yalnızca cami ve çeşme ulaşabilmiştir.

Çeşmenin sade bir mimarisi vardır. Küfeki taşından yapılan çeşmenin her iki yanında mermer seki bulunur. Sade bir ayna taşının her iki yanında bardaklık vardır. Günümüzde suyu akmamaktadır.

Ayrıca bakınız
Fatih'teki çeşmeler listesi

Kaynakça
Ferruh aga Qayıbov

Fərrux ağa Məmmədkərim ağa oğlu Qayıbov (2 Ekim 1891 – 12 Eylül 1916), Azerbaycanlı askeri pilot. Rus İmparatorluğu'nun hava kuvvetlerinde görev almış ve I. Dünya Savaşı'na katılmıştır. Azerbaycan halkı arasında ilk pilot olarak tanınmaktadır.

Hayatı
Fərrux ağa Qayıbov, 2 Ekim 1891 tarihinde Bakü'de doğmuştur. Babası Məmmədkərim ağa Qayıbov'dur. 1900 yılında Bakü Erkek Gimnazyumu'na başlamış, 1910 yılında mezun olmuştur. Eğitimine Sankt Peterburg Yüksek Askerî Topçu Mühendislik Okulu'nda devam etmiştir.

İsviçre'de bir süre eğitim aldıktan sonra, 1912 yılında Sankt Peterburg'daki Gatchina Askerî Havacılık Okulu'na kaydolmuştur. Pilotluk eğitimini 1914 yılında tamamlamış ve yunker rütbesiyle mezun olmuştur. Aynı yıl praporşik (asteğmen) rütbesi alarak Rus İmparatorluk Hava Kuvvetleri'ne katılmıştır.

Fərrux ağa Qayıbov, zekâsı, gözle ölçüm yeteneği ve cesaretiyle ön plana çıkmış, kısa sürede üstlerinin dikkatini çekmiştir. I. Dünya Savaşı sırasında çeşitli keşif ve muharebe görevlerine katılmıştır. 12 Eylül 1916 tarihinde Romanya semalarında gerçekleşen bir hava çatışmasında uçağı vurulmuş ve hayatını kaybetmiştir. Mezarı hakkında net bilgi bulunmamaktadır.

Anısına
Fərrux ağa Qayıbov, Azerbaycan havacılık tarihinin öncülerinden biri olarak kabul edilir. Azerbaycan'da bazı hava alanlarına ve sokaklara onun adı verilmiştir.

Kaynakça
Балаев А. «Первые азербайджанцы — офицеры авиации царской армии» — Баку: 2003.
warheroes.ru – Gaibov Farrukh-aga

Dış bağlantılar
ourbaku.com arşivi – Fərrux ağa Qayıbov hakkında
Ferruh Paşa

Ferruh Paşa (17. yüzyıl, Safevî İmparatorluğu – 18. yüzyıl, Meğri), İran asıllı Osmanlı askeri ve devlet adamıdır.

Hayatı
17. yüzyılda Safevî İmparatorluğu'nda doğdu. 1700'lerin başlarında Osmanlı İmparatorluğu'na göçerek ülkenin hizmetine girdi. 1724 ya da 1725'te Beylerbeyi rütbesiyle Meraga Sancağı'nın beyi oldu. Tebriz Eyâleti'nin çeşitli sancaklarında mutasarrıf olarak vazîfe yapmış Abdülâziz Paşa, 21 Kasım 1726'da Andıcan Muharebesi'nde Hotakîler'in safına geçti. Ferruh Paşa, 6 Şubat 1727'de Sulduz'da bir muharebede Abdülâziz Paşa'yı ağır yaraladı.

Bu çatışmanın akabinde Tebriz Eyâleti'nin idâresi üçe bölündü; Hekimoğlu Ali Paşa'nın isteğiyle Meraga Sancağı'na Hacı Mustafa Paşa, Meğri Sancağı'na Ferruh Paşa ve Sulduz ile Lacan Sancakları'na Ferruh Paşa'nın erkek kardeşinin oğlu Hasan Ali Paşa getirildi. Ferruh Paşa, Meğri beyi olduğu sırada orada öldü. Yeğeni Hasan Ali Paşa ise ömrünü Osmanlı-İran Savaşları'nda geçirdi.

Kaynakça
Fersah

Fersah, 12.000 adıma veya 1 saatlik yola denk geldiği kabul edilen eski ölçü birimidir.

Denizcilikte kullanılan, eski Türk gemicilerinin kullandığı fakat günümüzde kullanılmayan 3 deniz miline eşit uzaklık birimi. Yaklaşık olarak 5.556 metreye eşittir. Bir Arap fersahı ~5,76 km'dir ve bir Fars fersahı ise ~6,23 km'dir.
Ferruh Şahinbaş

Ferruh Şahinbaş, (1897, Bergama - 19 Haziran 1962, İstanbul), Türk bürokrat.

29 Eylül 1934'te Harp Akademisinden mezun olmuştur. 17 Şubat 1939'da D.H.Y. Umum Müdürü olmuştur. Bu görevde iken, 1 Kasım - 7 Aralık 1944 tarihleri arasında Chicago'da düzenlenen Uluslararası Sivil Havacılık Konferansı'nda Türkiye'yi temsil eden heyette yer almıştır.

13 Şubat 1947'de Ankara Belediyesi Otobüs İşleri Genel Müdürlüğü, 31 Aralık 1948'de Toprak Mahsulleri Ofisi Yönetim Kurulu Başkanlığı, 3 Şubat 1949'da Etibank Yönetim Kurulu Başkanlığı, 20 Haziran 1950 - 21 Eylül 1950 tarihleri arasında Emniyet Genel Müdürlüğü, 26 Nisan 1951'de Konya Valiliği yapmıştır. 1952 yılında emekli olmuştur. Evli ve 2 çocuk babası idi.

19 Haziran 1962'de öldü. Küplüce Mezarlığı'na defnedildi.

Kaynakça
Ferry Porsche

Ferdinand Anton Ernst (Ferry) Porsche (d. 19 Eylül 1909, Wiener Neustadt, Avusturya - ö. 27 Mart 1998, Zell am See, Avusturya), Avusturya asıllı Alman otomobil mühendisi ve iş insanı. Porsche efsanesini ortaya çıkaran 356 Roadster modelini tasarlamıştır.

Babası tarafından çocukluk döneminden itibaren makine mühendisliği alanında yetiştirilmiştir. Babası Ferdinand Porsche ile birlikte Almanya'nın nasyonal sosyalizm etkisinde olduğu dönemlerde Adolf Hitler'e yardımcı olmuş ve ulusun ihtiyaçlarını karşılamaya çalışmışlardır. Bu amaç doğrultusunda babası ve diğer mühendisler ile birlikte Volkswagen'in dizaynında çalışmıştır.

II. Dünya Savaşı'ndan sonra şirketin yönetiminde tek yetkili olmuştur. Porsche, Ferry Porsche'nin yönetiminde spor araba üreten güçlü ve popüler bir firma haline gelmiştir.