kaan39/turkish-wikipedia-dataset-clean huggingface dataset:
Ferit Şahenk

Ferit Faik Şahenk (d. 18 Mart 1964), Doğuş Grubu'nun ve Eski Garanti Bankası'nın yönetim kurulu başkanıdır. Şahsi serveti 2026 yılı itibarıyla 3,1 milyar dolarlık servetiyle Türkiye'nin en zengin 5. insanıdır. 18 Mart 1964 tarihinde Ankara'da doğdu. Babası Niğdeli iş insanı Ayhan Şahenk, Annesi Deniz Şahenk'tir. 1987 yılında Boston Koleji'nden pazarlama ve insan kaynakları bölümünden mezun olduktan sonra 1991 yılında Garanti Menkul Kıymetler Şirketi'ni kurdu. Yükseköğrenim sonrası eğitimini Harvard Üniversitesi'nin Owner/President yönetici programıyla tamamlamıştır. 1988 yılında Manufacturers Hannover'da bankacılık stajı yaptı.

1990-1997 yılları arasında Doğuş Otomotiv Grubu Yönetim Kurulu başkanlığı yaptı. 2 Nisan 2001'de babası Ayhan Şahenk'in vefat etmesiyle Doğuş Grubu'nun başına geçti.

Aynı zamanda koyu bir Fenerbahçe taraftarı olan Şahenk, Fenerbahçe Spor Kulübü'nün yaptığı önemli ve pahalı transferlerin birçoğunda kulübe finansal kaynak yaratmakla birlikte, maddi yönden de direkt destek sağlamıştır. Özellikle Fenerbahçe'nin 2012 yılında yaptığı Moussa Sow transferinde çok büyük rolü vardır ve kulüp kendisine bir teşekkür bildirisi yayımlamıştır. 7 Haziran 1982'de Fenerbahçe SK kongre üyesi olmuş, 2022 yılında yüksek divan kurulu üyeliğine yükselmiş, ancak bu zamana kadar hiçbir Fenerbahçe yönetiminde görev almamış ve Fenerbahçe başkanlığı için aday olmamıştır. Şahenk, aynı zamanda Fenerbahçeli iş adamlarının oluşturduğu tüzel bir kurum olan 1907 Fenerbahçe Derneği'nin kurucu ve mevcut yöneticilerindendir. 2017'de Fransa tarafından Légion d'honneur Nişanı ile ödüllendirildi.

Ferit Şahenk, evli ve bir çocuk babasıdır.

Bünyesindeki medya kuruluşları
Gazete
2001-: NTVMSNBC (Ayhan Şahenk'ten satın aldı.)

Televizyon
2001-: NTV (Ayhan Şahenk'ten devraldı.)
2001-2015: CNBC-e (Ayhan Şahenk'ten devraldı, Discovery Communications'a sattı, TLC olarak değiştirildi.)
2004-2011: NBA TV (Doğan Yayın Holding'e sattı.)
2004-2017: NTV Avrupa
2007-2016: e2
2008-2018: NTV Spor (Discovery Communications'a sattı, DMAX olarak değiştirildi.)
2008-2023: Kral TV (TMSF'den satın aldı.)
2010-2011: HDen
2011-2013: HDe
2011: TVen (Star TV satıldıktan sonra iptal edildi.)
2011-: Kral Pop TV
2011-: Star TV (Aydın Doğan'dan satın aldı.)
2011-: EuroStar (Aydın Doğan'dan satın aldı.)
2013-2015: NTV Spor Smart HD (D-Smart ile ortak yapmıştır.)
2013-2020: Kral World TV
2015-: TV8 (%30'u Acun Medya'dan alındı.)

Serveti
Forbes Dergisi listesinde $2,1 Milyar Dolarlık serveti ile 9. sırada yer almaktadır.

Kaynakça
Ayrıca bakınız
Doğuş Holding
Net servete göre Türklerin listesi
Ferizovik Belediyesi

Ferizovik Belediyesi, Kosova'nın güneyinde yer alan bir belediyedir. Belediyenin merkezi Ferizovik'tir.

Coğrafya
Belediye alanı 720 km²'dir. Komşuları; kuzeyde Ştimle ve Liplan Belediyesi, kuzeydoğuda Gilan Belediyesi, doğuda Viti Belediyesi, güneyde Kaçanik ve Ştırpçe Belediyesi, batıda Suvareka Belediyesi'dir.

Nüfus Yapısı
Belediye sınırlarında 2011 sayımına göre 108.690 kişi yaşamaktadır.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Ferizovik Belediyesi
Ferit Ünal

Ferit Ünal, (d. 1932, Bor, Niğde) - (ö 22 Nisan 2004), Türk bürokrat.

Adana Erkek Lisesi ve Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden mezun olmuştur. Ankara ili Maiyet Memurluğu, Güdül Kaymakam Vekilliği, Delice Kaymakamlığı ve Belediye Başkanlığı, Avanos Kaymakamlığı ve Belediye Başkanlığı, Hacıbektaş, Derinkuyu, Yusufeli Kaymakamlığı ve Artvin Vali Vekilliği, Bala ve Çubuk Kaymakamlıkları, İçişleri bakanlığı A.P.K Daire başkanlığı ve A.P.K Genel Müdür Yardımcılığı ile Ankara Vali Yardımcılıkları yapmıştır. 8 Şubat 1992 yılında Aksaray valisi olarak atanmıştır. Evli ve 3 Çocuk babasıdır.
Ferman (dizi)

Ferman 1975 yılında TRT'de yayımlanmış Tarihî türü TV filmidir. Ömer Seyfettin Hikâyeleri "Eski Kahramanlar - Ferman" ismiyle Ömer Seyfettin'in aynı adlı öyküsünden uyarlanmıştır. Senaristliğini ve yönetmenliğini Lütfi Akad yapmıştır. Hakan Balamir, Dinçer Çekmez oyuncu olarak filmde yer almıştır.

Akad, Işıkla Karanlık Arasında otobiyografi kitabında şöyle anlatıyor: "Bu karmaşada Ordugâha gelen, Padişaha yakın genç Tosun Bey, Padişahın çadırının daha kurulmamış olduğunu görünce, dilini tutamıyor 'Veziri azamın çadırı kurulur da Padişahınki nasıl kurulmaz?' diyor. Bu söz ölümle eşdeğerdir."

Oyuncular
Hakan Balamir - Tosun Bey
Dinçer Çekmez - Kazasker
İlhan Hemşeri - Nişancı
Mümtaz Alpaslan - Sadrazam
Mümtaz Ener - Paşa
Sırrı Elitaş - Yeniçeri
Osman Han - Yeniçeri Çavuşu
Ersun Kazançel - Kethüda
Niyazi Er
Güngör Ertürk - Konakçılar

Çekim ekibi
Yönetmen: Lütfi Akad
Senaryo: Lütfi Akad (Ömer Seyfettin'in aynı adlı öyküsünden)
Özgün Müzik: Arif Erkin
Görüntü Yönetmeni: Gani Turanlı
İkinci Yönetmen: Erol Keskin
Yönetmen Yardımcısı: Korhan Yurtsever
Görüntü Yönetmeni Yardımcısı: Selçuk Turanlı
Sanat Danışmanı, Çevre Düzeni ve Giysiler: Erol Keskin
Giysileri sağlayan: Niyazi Er
Çevre Mimarı: Arto Berberyan
Çekim Alanı Sorumluları: Necdet Buvan
Çekim Alanı Yardımcıları: Mansur Kırık, Necati Cingöz
Düzgünler: Ehaddin Alinçe
Işık Sorumlusu: Erol Batıbeki
Kurgu: İsmail Kalkan
Yapım Sorumlusu: Muzaffer Hiçdurmaz
Yapım Yardımcıları: Yusuf Çağatay, Fevzi Barlas
Yapımcı: Emin Gerçeker (TRT)
Kurgu işlemleri Yeni Stüdyo'da hazırlanmış ve seslendirilmiştir.
Renkli olarak çekilmiş, 7 Haziran 1975'te televizyonda siyah-beyaz gösterilmiştir.

Kaynakça
Ferlin Husky

Ferlin Husky, (doğum adıyla: Terry Preston ya da Simon Crum (3 Aralık 1925; Flat River, Missouri, ABD - 17 Mart 2011, Westmoreland, Tennessee), Amerikalı country müzisyenidir.

Diskografi
1955 - Ferlin Husky & Jean Shepard
1956 - Songs Of The Home & Heart
1957 - Boulevard Of Broken Dreams
1958 - Country Music Holiday
1959 - Sittin' On A Rainbow
1959 - Born To Lose
1960 - Easy Livin'
1960 - Gone
1961 - Walkin' & Hummin'
1961 - Memories Of Home
1962 - Some Of My Favorites
1963 - The Unpredictable Simon Crum
1964 - By Request
1965 - True, True Lovin'
1965 - Ferlin Husky Sings Ole Opry Favorites
1966 - I Could Sing All Night
1967 - What Am I Gonna Do Now?
1967 - Christmas All Year Long
1968 - Just For You
1968 - Where No One Stands Alone
1968 - White Fences And Evergreen Trees
1969 - That's Why I Love You So Much
1970 - Your Love Is Heavenly Sunshine
1970 - Your Sweet Love Lifted Me
1971 - One More Time
1973 - True, True Lovin'
1973 - Sweet Honky-Tonk
1974 - Freckles And Polliwog Days
1974 - Mountain Of Everlasting Love
1975 - The Foster And Rice Songbook

Kaynakça
Dış bağlantılar
Oficiální stránky
Simon Crum Website
Biografie
Ferland Mendy

Ferland Sinna Mendy ( ; d. 8 Haziran 1995), Real Madrid ve Fransa millî takımında sol bek olarak görev yapan Fransız futbolcudur.

İlk yılları
Meulan-en-Yvelines, Fransa'da doğan Mendy, 15 yaşında tekerlekli sandalyede zaman geçirdi ve bir daha asla futbol oynayamayacağı söylendi.

Kulüp kariyeri
Le Havre
2016-17 Ligue 2 sezonunda Mendy, Le Havre takımıyla 35 maça çıktı.

Lyon
Mendy, 29 Haziran 2017 tarihinde Ligue 1 kulübü Lyon ile beş yıllık sözleşme imzaladı. Le Havre, transfer ücretini 5 milyon € + 1 milyon € bonus olarak açıkladı. İlk maçına 1 Eylül 2019 tarihinde 2-2 berabere kaldıkları Villareal karşısında çıkarken ilk 11'de yer aldı.

Millî takım kariyeri
Kasım 2018'de Mendy, sakatlık nedeniyle kadrodan çıkarılan Benjamin Mendy'nin yerine ilk kez Fransa millî takımına Hollanda ve Uruguay maçları için çağrıldı. İlk maçına evinde 1-0 yendikleri Uruguay karşısında çıkarken maçın tamamında yer aldı.

Kariyer istatistikleri
Kulüp
Millî takım
Başarıları
Real Madrid
Supercopa de España: 2019-20

Kişisel
UNFP Ligue 1 Yılın Takımı: 2017-18, 2018-19

Kaynakça
Dış bağlantılar
Real Madrid CF sayfasında Ferland Mendy profili
Ferizler

Ferizler, İzmir ilinin Bergama ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.

Tarihçe
Mahalle, 1928 yılından beri aynı adı taşımaktadır. Ferizler; Milli Mücadele'yi konu alan Ferizler Başı ya da Gerizler Başı ismi ile bilenen türkünün ait olduğu yerdir. Ferizler sakinleri Yörüklerdir. Halkının büyük bir kısmı Bergama ilçe merkezinde ve İzmir'de yaşamaktadır.

1984 yılında Büyükşehir olan İzmir'de, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köy ve beldelerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Bergama Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.

Coğrafya
Mahalle, İzmir il merkezine 121 km, Bergama ilçe merkezine 14 km uzaklıktadır.

Mahalle, Bergama'nın kuzeydoğusunda olup, numaralı Bergama-İvrindi il yoluna, 1,9 km'lik bir köy yoluyla ulaşmaktadır.

Nüfus
Kaynakça
Dış bağlantılar
Ferman (albüm)

Ferman, şarkıcı Yeşim Salkım'ın 16 Ağustos 1995 tarihinde Tempa Foneks etiketiyle çıkış yaptığı 2. stüdyo albümüdür. Albümde ağırlıklı olarak Seda Akay ve Ozan Çolakoğlu gibi müzisyen isimler ile çalışılmıştır. Albümün en öne çıkan şarkısı Deli Mavi dir. Albümde yer alan Ajda Pekkan coverı Yeniden Başlasın şarkısı o yıl 2. Kral TV Video Müzik Ödüllerinde En İyi Pop Kadın adayları arasında gösterilmiş ama ödül sahibi olamamıştır.

Şarkı Listesi
Yapım Görevlileri
Yapım: Tempa Foneks
Yapımcı: Aydın Oskay
Aranjör: Ozan Çolakoğlu
Bas Gitar: İsmail Soyberk
Çello: Özer Arkun
Perküsyon: Celal Bağlan, Seyfi Ayta, Aydın Karabulut
Gitar: Erdinç Şenyayaylar
Strings: Şenyaylar Kardeşler
Vokaller: Sibel Sezal, Ayça Tekindor, Utku Şililer, Uğur Şimşekyay, Bilge Oyal, Ümit Sayın, Seden Gürel
Ferit Şenyaşar

Ferit Şenyaşar, (d.1983, Suruç, Şanlıurfa) Kürt asıllı Türk siyasetçi. TBMM 28. dönem Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi Şanlıurfa milletvekilidir.

Hayatı
2018 genel seçimleri sürecinde AK Parti Urfa Milletvekili İbrahim Halil Yıldız'ın akrabaları tarafından babası Esvet Şenyaşar hastanede öldürülmüş, kardeşleri Celal Şenyaşar ve Adil Şenyaşar ise kendi dükkanlarında İbrahim Halil Yıldız'ın akrabaları tarafından yakın mesafeden sıkılan toplam 23 kurşunla öldürülmüştür.

Kardeşleri ve babası öldürülen Ferit Şenyaşar, annesi Emine Şenyaşar ile birlikte uzun yıllardır, Urfa Adliyesi önünde, saldırganların cezalandırılması için nöbet tutmaktadır. Adalet Nöbeti sırasında pek çok kez gözaltına alınmıştır.

2023 Türkiye genel seçimlerinde Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) Şanlıurfa milletvekili seçilerek meclise girmiştir.

Kaynakça
Dış bağlantılar
TBMM internet sitesinde Ferit Şenyaşar
Ferit Şevki

Ferit Şevki (Mısır Arapçası : فريد شوقى), d. 1920 - ö. 27 Temmuz 1998, Kahire, Mısır), Mısırlı oyuncu, senarist ve yapımcı.

Kariyeri boyunca 300'ü aşkın filmde rol almış olan Şevki, Mısır sinemasının en büyük oyuncularından biri olarak kabul edilir. 1960'lı ve 1970'li yıllarda Türkiye'de de birçok filmde rol almış, Cemile filmindeki rolü ile 6. Altın Portakal Film Festivali'nde (1969) En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Ödülü kazanmıştır.

Dış bağlantılar
TSA´de Ferit Şevki
Fermat'nın küçük teoremi

Fermat'nın küçük teoremine göre her p asal sayısı, a tam sayı ("a" ve "p" aralarında asal) olmak üzere, her a p − a sayısını böler. Bu, modüler aritmetik sembolleriyle

şeklinde gösterilir. Örnek olarak, a = 2 ve p = 7 ise, 27 = 128 ve 128 − 2 = 7 × 18 sayısı 7'nin tam katıdır.

Pierre de Fermat bu bu teoremi öne sürmüş, fakat ispatlamamıştır. Teorem, daha sonra Leonhard Euler tarafından 1736'da ispatlanmıştır.

Teorem asallık testlerinde ve bilgisayarda büyük sayılarla işlemlerde kullanılır.
Fermi

Enrico Fermi (1901–1954) dünyanın ilk nükleer reaktörünü inşa eden İtalyan fizikçidir.

Fermi veya Enrico Fermi ayrıca şu anlamlara da gelebilir:
Fermi (krater), büyük bir ay çarpma krateri
Fermi (mikro mimari), Nvidia tarafından geliştirilen bir mikro mimari
Fermi (süper bilgisayar), İtalya'da CINECA'da bulunmaktadır
Fermi (Torino Metrosu), İtalya'da hızlı bir transit istasyonu
RA-1 Enrico Fermi, Arjantin'de bir araştırma reaktörü
Fermi Gama Işını Uzay Teleskobu
Enrico Fermi Enstitüsü, Chicago, Illinois, ABD
Fermi Linux, Fermilab tarafından üretilen dağıtımlar
FERMI, ELETTRA araştırma merkezindeki serbest elektron lazeri

Soyadı olan kişiler
Laura Fermi (1907–1977), Enrico Fermi'nin eşi

Ayrıca bakınız
Enrico Fermi Ödülü
Fermi–Dirac (anlam ayrımı)
Fermi Paradox (albüm), Tub Ring'in bir albümü
Fermi–Pasta–Ulam–Tsingou problemi
Fermi problemi
Fermi-Walker farklılaşması
Fermi–Walker taşıması
FERMIAC, Enrico Fermi tarafından icat edilen analog bilgisayar
Fermilab, Fermi Ulusal Hızlandırıcı Laboratuvarı
Fermiyon
Fermiyonik alan
Fermium, periyodik tablodaki 100. element
Enrico Fermi'nin adını taşıyan şeylerin listesi
Fermat'nın Son Teoremi

Simon Singh, Fermat'nın Son Teoremi ya da özgün adıyla Fermat's Enigma: The Quest to Solve the World's Greatest Mathematical Problem (1997) kitabında, Fermat öyküsünün tüm zenginliğini ve ona hep eşlik etmiş olan tarih ve matematiği, kronolojik bir düzen içinde ele alır. Pythagoras Kardeşliği'nin devrimci ethos'uyla başlayan kitap, Fermat'nın bulmacasını çözmek için Andrew Wiles'ın verdiği kişisel mücadeleyle sona erer.

Fermat'nın Son Teoremi'nin kökleri eski Yunan matematiğindedir. Fransız matematikçi Pierre de Fermat (1601-1665), Yunanların hiç aklına gelmemiş bir soru ortaya atar. Üstelik çözümün bulunabileceği umudunu uyandıran bir de not bırakır. Böylece üç yüz yıl sürecek kovalamaca başlar.
Fermat'nın Son Teoremi'nin asıl güzelliği, son derece kolayca anlaşılabilecek, basit bir problem oluşudur.
Fermanagh Kontluğu

|-
| align="center" colspan="2" | Arma
|-
| align="center" colspan="2" | Fermanagh'ın haritadaki konumu
|-
| Ülke - Eyalet
| İrlanda Ulster
|-
| Yönetim merkezi
| Enniskillen
|-
| Yüzölçümü
| 1,691 km²
|-
| Nüfus
| 57,527
|-
|}
Fermanagh Kontluğu İrlandaca : Contae Fhear Manach ya da Fear Manach. Kuzey İrlanda'nın en batısında kontluk. İrlanda adasını göller yöresi olarak bilinir. Kontluk Belfast'a 120 km Dublin'e ise 99 km uzaklıktadır. Fermanagh Kontluğu Lough Neagh gölüne sınır olmayan tek kontluktur. Yüzölçümü 1,691 km2 nüfusu ise 58.000 kişidir. Kontluğun yönetim merkezi Enniskillen şehridir.

Dış bağlantılar
Clogherhistory.ie
Fermat sayıları

Fermat sayıları, n sıfırdan küçük olmayan bir tam sayı olmak üzere,

şeklinde yazılabilen sayılardır. İsimlerini, bu sayıları ilk kez incelemiş olan 17. yüzyıl matematikçisi Pierre de Fermat'dan alırlar. İlk dokuz Fermat sayısı şunlardır:

F0 = 21 + 1 = 3
F1 = 22 + 1 = 5
F2 = 24 + 1 = 17
F3 = 28 + 1 = 257
F4 = 216 + 1 = 65537
F5 = 232 + 1 = 4294967297
F6 = 264 + 1 = 18446744073709551617
F7 = 2128 + 1 = 340282366920938463463374607431768211457
F8 = 2256 + 1 = 115792089237316195423570985008687907853269984665640564039457584007913129639937
Bu sayılardan ilk beşi, yani F0,...,F4 asal sayılardır ve bunlara Fermat asalı denir. Fermat 1650'de tüm Fermat sayılarının asal olduğunu ileri sürmüş, fakat Leonhard Euler 1732'de F5'i iki çarpana ayırarak bu iddiayı çürütmüştür:

Bugün, F5,...,F11'in asal olmadığı bilinmektedir. n büyüdükçe Fn sayısı çok büyük değerler almaya başladığından, Fermat sayılarını çarpanlarına ayırmak da zorlaşmaktadır. Nitekim n > 11 için Fermat sayıları henüz asal çarpanlarına ayrılamamıştır. Dolayısıyla, n > 4 için asal bir Fermat sayısı olup olmadığı hala açık bir sorudur.

Kaynakça
Fermi gazı

Fermi gazı, çok sayıda etkileşime girmeyen fermiyonların oluşturduğu bir madde hâlidir. Fermi-Dirac istatistiklerine tabi olan ve elektron, proton, nötron gibi atomaltı parçacıkların dahil olduğu fermiyonlar; genel olarak yarım tam sayı spine sahiplerdir. Bu istatistikler, Fermi gazındaki fermiyonların enerjilerinin ısı dengesine uygun ve sayı yoğunluğu, sıcaklık ve uygun enerji durumlarına bağlı olarak belirlenmesine yol açmaktadır. Fermi gazı ismini, Enrico Fermi'den alır.

Kaynakça
Fermi (Torino Metrosu)

Fermi, Torino'nun Collegno banliyösünde, Via Edmondo De Amicis ve Via Enrico Fermi arasındaki kavşağın yakınında bulunan bir Torino metrosu istasyonudur. Hat 1'in batı terminali olan bitişiğinde 300'den fazla park yeri ve Rivoli'den aktarmalı otobüs servisi bulunan bir park ve gezi alanı bulunmaktadır. İstasyon, Torino Metrosu'nun Fermi ile XVIII Dicembre arasındaki açılış bölümünün batı terminali olarak 4 Şubat 2006'da açıldı.

Services
300'den fazla park yeri olan otopark
Bilet satış makineleri
Engelli erişilebilirliği
Asansörler
Yürüyen merdivenler
Aktif güvenlik kamerası sistemleri

Kaynakça
Fermat'ın iki kare toplamı teoremi

Fermat'ın iki kare toplamı teoremi sayılar teorisinde; bir p tek asalının, x ve y tam sayılar olmak üzere,



formunda ifade edilebilmesi için ancak ve ancak



denkliğini sağlaması gerektiğini ifade eden teoremdir.

Bu teoremi sağlayan asal sayılara Pisagor asalları denir. Örneğin, 5, 13, 17, 29, 37 ve 41 asallarının tümü mod 4'te 1'e denktir ve iki karenin toplamı olarak aşağıdaki şekillerde yazılabilirler:



Diğer taraftan 3, 7, 11, 19, 23 ve 31 asalları mod 4'te 3'e denktir ve hiçbiri iki karenin toplamı olarak ifade edilemez. Bu teoremin basit kısmıdır, zira tüm karelerin mod 4'te 0 veya 1 olması gerektiği gözleminden doğruluğu rahatlıkla kanıtlanabilir.

Dış bağlantılar
PlanetMath.org sitesinde ispatlar
Fermat'ın iki kare toplamı teoremi, D. R. Heath-Brown, 1984.
(2019) "Fermat'ın Christmas teoremi: Eşitlikteki gizli çember π/4 = 1 − 1/3 + 1/5 − 1/7 + ..." (Video). Mathologer.
Fermente süt ürünleri listesi

Bu liste, farklı ülke ve bölgelerin yaygın fermente süt ürünleri listesidir. Bunlar sütün Lactobacillus, Lactococcus ve Leuconostoc gibi laktik asit bakterileriyle fermente edilmesiyle yapılır.

Yayıkaltı
Matzoon
Leben
Keş
Laban rayeb
Şubat
Katık
Süzme yoğurt
Cuajada
Kefir
Ekşi süt
Ymer
Katık
Viili
Kesmik
Clabber
Ekşi krema
mosaru
Lassi
Chaas
Mattha
Peynir
Mishti doi
Shrikhand
Dadiah
Doogh
Qaraqorut
Calpis
Yakult
Labne
Kımız
varenets
ryazhenka
blaand
Amasi
Filmjölk
Smetana
Krem fraîche
Çökelek

Ayrıca bakınız
Hazırlanan yemekler listesi
Süt ürünleri listesi
Yoğurt bazlı yemek ve içecekler listesi
Mandıra ürünü
Fermantasyon kilidi

Fermantasyon kilidi veya Fermantasyon hava kilidi, bira ve şarap yapımında kullanılan, fermantasyon sırasında açığa çıkan karbondioksitin fermantasyon tankından çıkmasını sağlayan, ancak havanın (özellikle oksijen) fermantasyon tankına girmesini engelleyerek oksidasyonu önleyen bir alettir.

Fermantasyon kilidi için iki ana tasarım vardır. Bu tasarımlar yarıya kadar suyla doldurulduğunda çalışır. Fermantasyon kabının içindeki gazın basıncı hakim atmosfer basıncını aştığında gaz, suyun içinden tek tek kabarcıklar halinde dışarıdaki havaya doğru yol alacaktır. Fermantasyon kilidine bazen, suyun yanlışlıkla fermantasyon kabına çekilmesi durumunda içeceğin kirlenmesini önlemek için bir dezenfektan solüsyonu, kükürt dioksit veya alkol yerleştirilir.

Bu cihaz, fermente etme kabının baş boşluğuna bağlanan ve dezenfekte edilmiş sıvı dolu bir küvete aktarılan bir tüp veya doğrudan fermentasyon kabının üstüne monte edilen daha basit bir cihaz şeklinde olabilir.

Günümüzde, fermantasyon kabının üstüne monte edilen popüler bir fermantasyon kilidi üç parçalı fermantasyon kilididir. Diğer modeller daha geniş bir basınç dengeleme aralığı sağlayan üç ampullü bölme içerir. Bu ampullü fermantasyon kilitleri genellikle elle üflenmiş camdan yapılırdı ve günümüzde sıklıkla şeffaf plastikten yapılır.

Delikli kauçuk balonların kullanımı, geleneksel hava kilitlerine kolay ve ucuz bir alternatif sunar: esas olarak evde bira yapımında kullanıldığı gibi, balon fermantasyon kabının ağzına gerilir ve gerekirse lastik bantlarla sıkılır. Daha sonra balon bir iğneyle delinir. Bu delikler, tamamen hava geçirmez olmasa da kabın içeriğini kirlenmeye karşı yeterince korur ve fermantasyonla üretilen gazların basınç arttıkça ve balon şiştikçe kaptan tahliye edilmesini sağlar.

Ayrıca bakınız
Ev yapımı bira
Şarap aksesuarı
Fermantasyon (şarap)
Biracılık
Bira
Şarap



Kaynakça
Fermente balık

Fermente balık, fermentasyon yapılan bir balık türüdür. Fermantasyon, mikrobiyallerin balıkları bozma yeteneğine saldıran bir yöntemdir. Bunu, balık kasını daha asidik hale getirerek yapar. Bu biyolojik koruma, fermente edilecek balığa laktik asit bakterileri eklenmesiyle yapılır.

Kaynakça
Ayrıca bakınız
Gıda işlemede fermentasyon
Fermuar

Fermuar (Fransızca: 'fermoir', kilit, kopça'dan), elbise, çanta, çizme ve benzeri eşyanın yaka, cep gibi açılıp kapanması gereken yerlerine dikilerek yerleştirilen, üzerindeki sürgü çekilince karşılıklı dişlerinin birbirine geçmesi ve kenetlenmesi suretiyle dikildiği kumaş veya derinin iki parçasını birleştiren şerit biçiminde araçtır.

Tarihi
Fermuar, tekstil sektöründe hâkim yöntem olarak kullanılmaya başlamadan önce söz konusu bağlama, birleştirme veya kapama işlemi, düğme, kopça, çıtçıt, ip, bağ gibi malzeme ve araçlarla yapılabiliyordu.

1850 yılından itibaren dünyanın çeşitli yerlerinde birbirinden bağımsız mucitler tarafından fermuarın öncülleri icat edildi. 1851 yılında Birleşik Amerikalı mucit ve sanayici Elias Howe, kendi kendine aralıksız kapanabilen bir kumaş kilit geliştirdi. Fakat Howe'un icadı, pek ilgi görmedi.

1891 yılında bir başka Amerikalı mucit, Whitcomb Judson Howe'unkinden daha basit bir yöntem buldu. Judson, 1892 ve 1893'te "casp locker" ismini vererek fikrinin patentini aldı. Bu fikir ilk olarak ayakkabı bağlama işinin kolaylaştırılması amacıyla geliştirilmişti. Judson'un fikri, Gideon Sundback tarafından geliştirilerek 1913'te bugünkü modern fermuarın atası icat edildi. 1918 yılına kadar yalnızca kovboy çizmelerinde kullanıldı. Elbise, valiz, çanta, çadır, uyku tulumu gibi tekstil ürünlerinde sıkça kullanılır. Yerine düğme, çıtçıt, bağcık, cırtcırt da kullanılabilir.

Günümüzde metal ya da plastikten oldukça ucuza imal edilebilmesine rağmen, sıklıkla tek bir dişin bozulmasıyla bütün fermuar işlemez hâle gelir. Çünkü bir diş kırılınca bütün şerit işlevini yerine getiremeyecek duruma gelir. Günümüzde gelişen tekstil teknolojisi, su geçirmeyen, yanmayan, donmayan veya kırılmayan özelliklere sahip fermuarlar üretebilmektedir.

Çalışma prensibi
Fermuar kullanılarak bitiştirilecek iki kumaş parçası, genelde sayıları 10 ile 100 arasında değişen ve birbiri içine geçebilen özel dişler içeren kumaş bantla donatılır. Fermuar, iki yaka arasında gidip gelebilen ve elle kontrol edilen özel bir sürgü sayesinde açılır ya da kapanır. Sürgünün içinde yer alan Y-şeklindeki kanal, dişleri sıkıştırarak birleştirir ya da ayırır.



Kaynakça
Fernand-Gustave-Gaston Labori

Fernand-Gustave-Gaston Labori (18 Nisan 1860, Reims - 14 Mart 1917, Paris), yüzbaşı Alfred Dreyfus'un savunmasını üstlenen Fransız avukat.

Kariyeri
Reims ve Paris'te öğrenim gördü. Birleşik Krallık ve Almanya'da birkaç yıl kaldıktan sonra 1884'te baroya kabul edildi. Kısa sürede parlak bir hukukçu olarak ün kazandı. Yaklaşık 30 yıl boyunca döneminin önemli siyasi davalarının çoğunda savunma avukatlığı yaptı. Dreyfus Davası'ndaki başarısıyla mesleğinin doruğuna ulaştı. Bu davanın 1898'de birinci ve 1899'da ikinci kez yeniden görülmesi sırasında Dreyfus'u savundu. Savcılık makamının tanıklarını sorgulayacağı günden bir gün önce Rennes'te sırtından kurşunlanarak yaralandı. Hemen yanında olan Georges Picquart saldırıdan yara almadan kurtuldu. Tetiği çeken asla bulunamadı. Dreyfus'un suçsuzluğunu kanıtlama çabalarını 1906'da aklanmasına değin sürdürdü.

Katıldığı öbür ünlü davalar arasında Dreyfus'u savunan Emile Zola'nın resmi makamlara hakaret ettiği iddiasıyla (J'Accuse...!) yargılanması (1898) Anarşist Auguste Vaillant Olayı (1894) ve dolandırıcı Thérèse Humbert Davası (1902) sayılabilir. Bir başka ünlü davası Le Figaro gazetesi yayın yönetmeni Gaston Calmette'i 16 Mart 1914'te öldüren, Maliye Bakanı Joseph Caillaux'nun eşinin yargılanmasıydı. Calmette'i, kocasıyla özel yazışmalarını yayımlama tehdidinde bulunduğu için öldüren ve cinayet suçundan yargılanan Madame Caillaux, Labori'nin savunması sonucunda aklandı.

Montparnasse Mezarlığı'na gömülüdür. 1899 yılında Labori'nin yaşamı Georges Méliès tarafından canlandırıldı. Bu dünya tarihindeki ilk biyografi filmi özelliği taşımaktadır.

Kaynakça
Fername

Fername, Ferhan Şensoy'un ilk defa 12 Ocak 2007 günü sahnelenen tek kişilik oyunudur. Sanatçının yazdığı 51. tiyatro oyunudur. Şensoy, eskilere dayanan mektup zarflarından ve teknolojinin insani vasıf taşımayan haberleşme olanaklarını eleştiren dekorunun içinde geçirdiği sinirsel harplerini, isteklerini harmanı içinde özetliyor.

Fername isim olarak aydınlık mektup anlamına gelmektedir.

Kaynakça