kaan39/turkish-wikipedia-dataset-clean huggingface dataset:
Abdurrezzak Erten

Abdurrezzak Erten (15 Eylül 1953, Mardin) Türk siyasetçidir. Cumhuriyet Halk Partisi İzmir 22. dönem ve 23. dönem milletvekilidir.

İlk yılları ve kariyeri
Ankara İktisadi Ticari İlimler Akademisi Bankacılık ve Sigortacılık Yüksek Okulu'ndan mezun oldu.

Siyasi kariyeri
2002 Türkiye genel seçimlerinde ve 2007 Türkiye genel seçimlerinde Cumhuriyet Halk Partisi'nden İzmir milletvekili seçilmiştir.

Kaynakça
Abdurrauf el-Kasım

Abdurrauf el-Kasım ( ; 1932 - 19 Ekim 2025), Suriyeli mimar, akademisyen ve 1980'li yıllarda Suriye'de başbakanlık yapmış bir siyasetçidir.

İlk yılları
Kasım, 1932 yılında Şam'da doğdu. Abdurrauf, 1918'den 1938'deki ölümüne kadar Şam alimi ve müftüsü olan 'ın ikinci oğluydu.

Kariyer
Kasım, Şam Üniversitesinde mimarlık profesörüydü. Baas Partisinin bir üyesiydi.

Kaynakça
Abdus Sattar Bhuiyan

Abdüs Settar Bhuiyan (16 Ocak 1939 - 30 Eylül 2023), Bangladeşli siyasetçi.

Yaşamı ve kariyeri
Bhuiyan, 16 Mayıs 1939'da Sarail, Tippera Bölgesi, Bengal, Britanya Hindistanı'nda doğdu.

Bangladeş Milliyetçi Partisi'nden siyasete girerek üç dönem Bangladeş Parlamentosu'nde delege ve dört kezde farklı makamlarda bakanlık görevi icra etmiştir.

Ölümü
Bhuiyan, 30 Eylül 2023'te Dakka, Bangladeş'te doğal nedenlerden 84 yaşında öldü.

Kaynakça
Abdü Şerif

Abdü Şerif (Arapça:عبده شريف; bilinen adlarıyla; Abdo Şerif ya da Abdi Şerif; 1971, Kazablanka – 8 Mart 2024, Kazablanka, Fas), Faslı erkek şarkıcı.

Hayatı
Şerif, 1971 yılında Kazablanka, Fas'ta doğdu. 1997'de başladığı müzik kariyerini 2024 yılındaki ölümüne kadar sürdürdü. 1950'li yıllarda Fas'ta klasik müziğin yaygınlaşmasında etkili olan sanatçılardan Abdülvahab Agumi'nin yeğeniydi.

Şerif, 8 Mart 2024'te memleketi Kazablanka, Fas'ta geçirdiği kalp krizi nedeniyle 52 yaşında öldü.

Kaynakça
Notlar
Mahmoud, Saâdi, Yabiladi.com
Abdou Cherif celebrating the Valentine's day at the Cairo Opera House, Youm 7 News paper
Décoration du Rebab d'Or
Lavieeco : Abdou Cherif, idole de l'Egypte
Le Matin : En concert unique à Casablanca : Abdou Chérif fait un triomphe
Leconomiste: Abdou Cherif: Pour rendre votre vie plus rose!

Dış bağlantılar
Abdymalik Karachov

Abdymalik Karachov ( ; d. 2 Aralık 2001), Kırgız serbest stil güreşçidir.

Kariyeri
Karachov, 2024 yılında 2024 Dünya U23 Güreş Şampiyonası'nda Tiran'da gümüş madalya, 2024 Asya U23 Güreş Şampiyonası'nda ise Amman'da altın madalya kazandı. Kariyerinin daha erken dönemlerinde ayrıca 2018 Asya Yıldızlar Şampiyonası'nda bronz madalya elde etti.

Karachov, 2025 İslami Dayanışma Oyunları'nda erkekler serbest stil 57 kg kategorisinde altın madalya kazandı. Turnuva boyunca Özbekistanlı, Olimpiyat ve 2025 Dünya Şampiyonası bronz madalyalı Gülamjon Abdullayev ile Gineli Mohamed Kamara'yı yenerek finale yükseldi. Altın madalya maçında ise 2025 Avrupa Şampiyonası bronz madalyalı Azerbaycanlı İslam Bazarhanov'u 9-3 yenerek şampiyon oldu.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Dünya Güreş Birliği sayfasında Abdymalik Karachov
IAT veritabanındaki sporcu bilgisi Abdymalik Karachov
Abdusalam Gadisov

Abdusalam Gadisov ( ; d. 26 Mart 1989, Mahaçkale), Avar asıllı Rusya adına yarışan serbest güreşçidir. 2014 Dünya Güreş Şampiyonası şampiyonu, iki kez Avrupa şampiyonu ve 2013 Dünya Üniversite Yaz Oyunları altın madalya kazanmıştır.

Kariyeri
Abdusalam Gadisov Uluslararası düzeyde ilk büyük çıkışını 2012 yılında yaptı. Belgrad'da düzenlenen Avrupa Güreş Şampiyonası'nda erkekler serbest 96 kiloda altın madalya kazandı.

2013 yılında Dünya Üniversite Yaz Oyunları'nda altın madalya kazandı. Bir yıl sonra kariyerinin zirvesine ulaştı. Önce 2014 Avrupa Güreş Şampiyonası'nda, ardından da Taşkent'te düzenlenen 2014 Dünya Güreş Şampiyonası'nda altın madalyaya uzandı. Böylece hem Avrupa hem dünya şampiyonu unvanlarını aynı sezon içinde elde etti.

Gadisov, ülke içinde de başarılı bir kariyer geçirdi. 2012 ve 2015 yıllarında Rusya şampiyonu oldu; ayrıca 2014 yılında da ülke düzeyinde önemli dereceler elde etti.

Diskalifiye süreci
Eylül 2023'te Spor Tahkim Mahkemesi, 6 Ağustos 2015 tarihinde alınan numune nedeniyle Gadisov'a dört yıl men cezası verdi. Kararla birlikte 6 Ağustos 2015 ile 5 Ağustos 2019 arasındaki tüm bireysel sonuçları iptal edildi; buna 2015 Dünya Şampiyonası'ndaki gümüş madalyası da dahildi.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Dünya Güreş Birliği sayfasında Abdusalam Gadisov
Olympedia sayfasında Abdusalam Gadisov
Abdülahad Nûrî

Abdülahad Nûrî (1594, Sivas - 1651, İstanbul ), 17. yüzyılın önde gelen mutasavvıf şairlerindendir.

Dedesi Şemseddin Sivâsî'nin kardeşi olan Sivas müftüsü Ebü'l-Berekât İsmail Efendi'dir. Babası ise, kadı Muslihuddin Mustafa Safayi Efendi'dir. Annesi, Şemseddin Sivâsî'nin büyük kardeşi Muharrem Efendi'nin kızı Safa Hatun'dur.

Kaynaklarda Abdülahad Nûrî'nin lakabları Evhadüddin, Künyeleri Ebü'l Mekârim, mahlasları Nûrî olarak geçmektedir.


Kaynakça
Abdülaziz Buteflika

Abdülaziz Buteflika ( ; d. 2 Mart 1937, Ucda, - ö. 17 Eylül 2021), Cezayirli siyasetçi. Buteflika, 1999-2019 yılları arasında 20 yıl boyunca Cezayir Cumhurbaşkanı görevinde bulundu. 1963 yılından 1979 yılına kadar Dışişleri Bakanı olarak görev yaptı. Birleşmiş Milletler Genel Kurulu Başkanı görevinde bulundu.

İlk olarak 1999 yılında gerçekleştirilen seçimlere katılan Buteflika, ordunun da desteği ile seçimlerden galibiyet ile ayrılarak Liamin Zerval'in ardılı olarak göreve başlamıştır.

Buteflika 2004, 2009 ve 2014 yıllarında da gerçekleştirilen cumhurbaşkanlığı seçimlerinden de birinci olarak ayrılmıştır.

Şubat 2019'da yaptığı açıklamada Nisan 2019 için planlanan cumhurbaşkanlığı seçimlerinde beşinci dönemi için yeniden aday olacağını ifade etmiş, bu açıklamanın ardından ülke genelinde protesto gösterileri gerçekleştirilmiştir. Bu gösterilerin ardından seçimlere katılmaktan vazgeçtiğini ifade etmiştir. 1 Nisan 2019 tarihinde yaptığı açıklamada görevi en geç 28 Nisan 2019 tarihinde devredeceğini açıklamış, bu açıklamadan bir gün sonra da cumhurbaşkanlığı görevinden istifa ettiğini bildirmiştir.

Buteflika 2013 yılında geçirdiği inme rahatsızlığı sonucu Fransa'da tedavi görmüş, 2014 seçimlerine de yaşadığı üç inmenin ardından katılmıştır. Buteflika geçirdiği rahatsızlık nedeniyle uzun süre kamuoyu önüne çıkamamıştır.

Hastalığı döneminde resmi olarak cumhurbaşkanı olsa da, çoğunlukla işleri Cezayir Başbakanları ve kardeşi Said Buteflika yürütmüştür.

2013'ten bu yana belden aşağısı felç şekilde, tekerlekli sandalyeye bağlı yaşayan ve neredeyse hiç konuşamayan Buteflika, 17 Eylül 2021'de 84 yaşında öldü.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Cezayir devlet başkanlığı resmî sitesi (Arapça, Fransızca)
Abdülaziz (anlam ayrımı)

Abdülaziz aşağıdaki anlamlara gelebilir:

Abdülaziz, Osmanlı İmparatorluğu 32. padişahı;
Abdülaziz Av Köşkü, Kocaeli'nde tarihi bir yapı;
Abdülaziz Bouteflika, Cezayirli siyasetçi;
Abdulaziz Solmaz, Türk futbolcu
Abdülaziz El Suud, Suudi Arabistan Krallığının kurucusu ve ilk kralı.
II. Abdülaziz, önce Necd, sonra Hicaz, sonra da Suud kralı
Mansur Abdülaziz - Memlük Sultanı
Abdül Fraşeri

Fraşerili Abdül Bey (Arnavutça: Abdyl Frashëri; d. 17 Ağustos 1839, Fraşer – ö. 11 Ekim 1892, İstanbul), Osmanlı Arnavutu siyasetçi. Arnavut milliyetçisi. Osmanlı devlet kayıtlarında ismi Abdullah Hüsnü olarak geçer.

Hayatı
Abdül Bey okula Fraşer'de başladı. Bektaşi Nasîbi Tâhir Baba Tekkesi'nde de Farsça öğrendi. Şemseddin Sami ve Fraşerili Naim Bey'in ağabeyi olan Abdül Fraşeri, babasıyla birlikte Yunanistan sınırının savunmasında görev aldı. 1877-78 Osmanlı-Rus Savaşı, Osmanlı devletinin yenilgisiyle sonuçlanınca, Epir bölgesinin bir bölümünün Yunanistan'a, İşkodra'daki bazı toprakların da Sırbistan ve Karadağ'a bırakılmasının istenmesi üstüne, Arnavut milliyetçilerini mücadele amacıyla örgütledi. Berlin Kongresi'ne katıldı. Prizren'de gerçekleştirilen hükûmet taslağına katkıda bulundu.

Meclis-i Mebûsan 2. dönem Yanya Vilayeti mebusu seçilmiştir.

Güney Arnavutluk Anayasası'nı hazırlattı. (1878) 93 harbi sonrası Prizren İttifakı'nın kurucularından biri oldu kendisi diğer kuruculardan Gusinyeli Ali Paşa'nın aksine bağımsız bir Arnavut devleti kurulması taraftarıydı. Bu birliği Plav ve Gusinye'yi elde tutma niyeti gütmesinden Osmanlılar el altından destekledi ve Plav ile Gusinye Osmanlı'da kaldı ancak sonrasında büyük devletlerin baskıları ve Plav Gusinye yerine Ülgün'ün verilmesine de birliğin direnmesi ve İngiltere'nin eğer Ülgün teslim edilmezse İzmir'in işgal edileceği tehdidi karşısında birlik üzerinde kontrolün kaybedilmesi üzerine Osmanlılar birliğe müdahale ettiler, çatışmalarla kuvvetlerini dağıttılar. Osmanlı kuvvetleri Prizren'e girince (1881), bağımsızlık isteyenlerin öbür ileri gelenleriyle birlikte kendisi de tutuklanarak, İstanbul'a gönderildi. Ancak pek çok Prizren birliği üyesi lideri gibi önce aldığı idam cezası sürgüne çevrildi ardından suçu bağışlanıp (1886), İstanbul şehremaneti üyeliğine getirildi. 1892'de İstanbul'da öldü. Arnavutça için bir alfabe hazırlamıştır.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Fraşeri soy ağacı
Abdülaziz Efendi (Hekimbaşı)

Hekimbaşı Abdülaziz Efendi, Osmanlı tıp bilgini, bestekâr ve şairdir. Osmanlı Devleti'nde Subhizadeler diye bilinen ve çok sayıda devlet adamı, hekim, şair ve bestekâr yetiştiren bir aileye mensuptur.

Yaşamı
İstanbul’da 1735 yılında doğdu. Tıp eğitimi görerek hekim oldu. Bir süre Viyana’da da tıp eğitimi gördü, pek çok doğu ve batı dilini öğrendi. Osmanlı saray hekimleri arasına girdi. Yüksek müderris (Ordinaryüs Profesöre denk akademik derece) oldu. Meşhur Hollandalı hekim Herman Boerhaave tarafından yazılmış olan Aphorismi de cognoscendis et curandis morbis adlı kitabı Latince’den Türkçe’ye tercüme etti. Bu eser Türk tıp tarihinde tercüme edilen ilk batı tıp eseridir. 41 yaşında hekimbaşı oldu. Görevi dışındaki devlet işlerine müdahale ettiği gerekçesiyle bu görevinden alındı ve daha sonra İstanköy adasına sürgün edildi. 14 Zilhicce 1191 (13 Ocak 1778) tarihinde İstanköy adasında yaşamını yitirdi ve oraya defnedildi. Mezar taşı günümüze kadar gelmiştir.

Çalışmaları
Hekimbaşı Abdülaziz Efendi “Aziz” mahlasıyla Türkçe ve Farsça şiirler yazmıştır. Küçük bir divan oluşturacak sayıdaki şiirlerinin elyazması tek nüshası İstanbul Üniversitesi Kütüphanesinde bulunmaktadır. Klasik divan şiiri kaidelerine uygun olarak yazılmış olan şiirleri, edebi açıdan orta seviyededir. Çeşitli şiirleri kendisi ve başka bestekârlar tarafından bestelenmiştir. Özellikle “Arâm edemem yâre nigâh eylemedikçe” sözleriyle başlayan gazeli çok sevilmiştir. Bu şiir üzerine kendisi ve başka bestekârlar tarafından çok sayıda beste yapılmıştır.

Hekimbaşı Abdülaziz Efendi Klasik Türk Musikisi alanında önemli bir bestekârdır. Musiki konusunda eserler de kaleme almıştır. Klasik büyük formlarda bestelediği 6 eser günümüze kadar gelmiştir. TRT repertuvarında da yer alan bu eserler şunlardır:

Bayati Beste: Ey gamze söyle zahm-ı dilimden zebânım ol (Güfte: Nedîm)

Bayati Nakış Ağır Semai: Ârâm edemem yâre nigâh eylemedikce (Güfte kendisinin)

Bayati Nakış Yürük Semai: Söyle güzel rûh-i musavver misin? (Güfte kendisinin)

Hüzzam Beste: Âşıka tân etmek olmaz mübtelâdır neylesin (Güfte: Nef’î)

Şehnaz Buselik Ağır Semai: Be-şeset tîğ-ı tegafül

Şehnaz Buselik Yürük Semaî: Bir dilberi sevdim ki güzeller güzelidir

Kaynakça
Yılmaz Öztuna: Türk Musikisi Ansiklopedisi
TRT Türk Sanat Müziği Repertuvarı
Abdül Vahab Mircan

Abdül Vahab Mircan (1909 – 1964 ) (Arapça: عبد الوهاب مرجان), Iraklı eski siyasetçidir. Mircan, ülkenin Ürdün ile kurduğu kısa süreli ittifakın ardından, 15 Aralık 1957 ve 3 Mart 1958 arasındaki 3 ayda Irak başbakanlığı yapmıştır.

Siyasete ilk kez 1940'larda ilgi duymaya başlamış ve 1947'de kabineye girmiştir. Cumhuriyetçilerle ilgili yaptığı katkılardan sonra 1964'te ölmüştür. Babası Abdül Rezzak Mircan gibi ülkesine yaptığı katkılarla bilinmektedir. Özellikle yaptığı hastane ve öksüzler evi, onun bu sıfatını güçlendirmektedir.

Kaynakça
Abdülaziz Bekkine

Abdülaziz Bekkine (1895 - 1952), alim, muhaddis, mütefekkir (düşünür) ve mutasavvıftır.

Hayatı
Hicri 1313, Milâdi 1895 yılı civarında İstanbul Mercan'da dünyaya geldi. Babası Tüccar Halis Efendi'dir. Tahsiline İstanbul'da Kaptanpaşa Camii İmâmı Halil Efendi'den başlamış, daha sonra Dâr-üt Tedris'e gitmiştir. 1909'da ailesi ile birlikte babasının memleketi Kazan'a (Tataristan) göç etmiş, daha sonra tahsil için Buhara'ya geçerek orada beş sene kadar ilim tahsil etmiştir. 1917 Bolşevik ihtilâli sonrası İstanbul'a döndü. Burada bir müddet Bayezid Medresesine devam etmiştir. Bu sırada Mehmed Zahid Kotku vasıtasıyla Gümüşhanevi Tekkesi'ne giderek, Mustafa Feyzi et-Tekfurdağî'ye intisab etmiştir. Bir süre devam eden seyr-i sülûk'u neticesinde, Mustafa Feyzi Efendi'den 1924'te irşad izni Hilâfet-i Tamme ve Râmuz el-Ehadis adlı eserden icazet almıştır. Tekke arkadaşı Abdullah Hasib Yardımcı'nın 15 Mayıs 1949'daki vefatını müteakib cemaatin ve tekke'nin başına geçip postnişin olmuş ve bu vazifesini vefat ettiği 2 Kasım 1952'ye kadar yaklaşık 3,5 yıl kadar bu vazifeyi yürütmüştür. Kabri Edirnekapı, sakızağacı şehitliğinde'dir.

Faaliyetleri
Postnişin olduğu yaklaşık 3,5 yıllık süre içinde Tarikat sohbetleri ve Râmuz el-Ehadis adlı eserden Hadis sohbetleri yapmış, yapmış olduğu sohbetler vefatını müteakiben talebeleri tarafından derlenerek yayınlanmıştır. Özellikle üniversite gençliği üzerinde etkili olmaya çalışan Abdülaziz Bekkine, bu talebelerin üniversiteyi bitirip özel sektöre geçmek yerine, Üniversite'de kalarak akademik kariyerlerine devam etmelerini, eğitim ve öğretime katkı sağlamalarını istemiş ve isteği talebeleri tarafından gerçekleştirilmiştir.Senirkent adlı haftalık yayın organında yazıları yayınlanmıştır. Gümüşhanevi dergahı olarak bilinen tekkede kendisinden sonra Mehmed Zahid Kotku görev yapmış.

Öğrencileri
Tanınmış talebeleri arasında Nurettin Topçu, Hâfız Halil Necati Coşan ve Prof. Necmeddin Erbakan da vardır. Prof. Necmeddin Erbakan'ın Abdullah Hasib Yardımcı'dan sonraki ikinci şeyhidir. Hâfız Halil Necati Coşan ise Ahmed Ziyaüddin Gümüşhanevi'nin halifelerinden Çırpılarlı Ali Efendi'nin medresesinde yetişmiş bir kimsedir. Özellikle Nurettin Topçu üzerinde son derece etkili olmuş, fikirlerine tesir etmiştir. Topçu, Taşralı adlı eserinde yer alan Yıldırımın Huzurunda adlı yazısı Abdülaziz Bekkine'nin vefatı üzerine yaşadığı ruh halini yansıtır.

Eserleri
Ramuz el-Ehadis Tercümesi - Yayına Hazırlayanlar: Lütfi Doğan, Prof.Cevat Akşit, Prof.Osman Çataklı

Kaynakça
Özel

Genel
TDV İslâm Ansiklopedisi 5. Cilt
Taşralı - Nurettin Topçu - Dergâh Yayınları
Türkiye'de Liberal Muhafazakârlık ve Nurettin Topçu - Fırat Mollaer - Dergâh yayınları
Hece dergisi Nurettin Topçu özel sayısı - sayı: 109 - Suya Hasret - Mustafa Kutlu
Abdülaziz Bekkine Hazretleri - Ahmed Ersöz - Nil Yayınları
Sahabe'den Günümüze Allah Dostları - Heyet - Şule Yayınları
Hacı Hasib Efendi ve Hacı Aziz Efendi - Prof. Osman Çataklı
Abdülaziz (Memlûk sultanı)

Mansur Abdülaziz tam ismiyle Malik Mansur Abdulaziz bin Berkuk, 1405'te 70 gün saltanat süren Çerkes kökenli Burci Hanedanı'ndan Memlük Devleti hükümdarı. Sultan Berkuk'un ikinci oğlu ve Sultan Nasır Farac'ın küçük kardeşi olup 1405'te kardeşi Sultan Nasır Farac aleyhine yapılan başarılı bir hükûmet darbesi ile Çerkes kökenli Burci Hanedanı'ndan Memluk Devleti hükümdarı olmuştur. Ama kısa bir saltanattan sonra kardeşi Sultan Nasır Farac tarafından tahttan indirilmiştir.

Hayatı
1400'de Timur Memlûkluler idaresi altında olan Suriye'ye girdi. Önce Halep'i sonra da Şam'ı ele geçirip talan edip yakıp harabeye çevirdi. Sultan Nasır Farac Suriye'ye bir Memlûklu ordusu ile gitti. Fakat tam Şam önünde bir çarpışmaya girişmekte iken Kahire'de bir komplo hazırlandığı haberini alınca ordusunu mağlubiyete terkedip 4 Ocak 1401'de geri döndü. 19 Mart 1401'de Timur harabe halindeki Şam'dan ayrılınca o şehir yine Memlûklular eline geçti.

Mısır'a dönen Nasır Farac bir uzun iç harple uğraşmak zorunda kaldı. Karmaşa devam etmekte iken 1404'te Emir Yasbak ve Şam valisi olan Şeyh el-Mahmudi adlı iki önemli memlûklu emiri Suriye'de isyan ettiler ama sonuçta Nasır Farac tarafından yenilgiye uğratıldılar. Şeyh el-Mahmudi Suriye valiliğinden azledildi.

Bu iki emir ve onları tutan kölemenler 1405'te Kahire'de hazırladıkları bir diğer komploda daha başarılı oldular. Emir Yasbak devlet merkezi olan Kahire kalesini eline geçirerek Sultan Nasır Farac'ı tahttan indirdi ve yerine küçük kardeşi olan Mansur Abdulazizi Memlûk Devleti Sultanı olarak tahta geçirdi. Yasbak atabeg olarak atandı.

Mansur Abdulaziz yetmiş gün süren bir saltanattan sonra ağabeyi Nasır Farac bir darbe ile Mansur Abdulaziz'i tahttan indirip, kendisi Memlûk Sultanı olarak ikinci defa tahta çıktı.

Dipnotlar
Dış bağlantılar
Clot, André
(çev. Turhan Ilgaz) (2005), Kölelerin İmparatorluğu Memlûkların Mısır'ı, İstanbul:Epsilon Yayınları ISBN 9753317727.
(2009) L'Égypte des Mamelouks 1250-1517. L'empire des esclaves, Paris:Perrin ISBN 978-2-262-03045-2 (Bölüm="Mahmoudy (Cheikh Al-)" ve "Misère, peste et disette").
Bosworth, Clifford Edmund () The new Islamic dynasties: a chronological and genealogical manual Edinburgh:Edinburgh University Press ISBN 978-0-7486-2137-8 (Bölüm:"The Burjī line 784-922/1382-1517") Google Books (Erişim:2.7.2010)
Abdül Hafız Goga

Abdül Hafız Goga Ulusal Geçici Konseyi sözcüsü olarak öne çıkan Libyalı bir insan hakları avukatı. 2011 Libya İç Savaşı sırasında Bingazi'de bir gövde kurdu. 23 Mart tarihinde Ulusal Geçici Konseyinin Başkan Yardımcısı oldu.

Abdul Hafız Goga, 1996 Ebu Salim cezaevi katliamında öldürülen kişilerin aileleri için hukuki olarak temsil etmek için aktif olarak yer aldı.

Goga, 2011 Libya İç Savaşı sırasında oluşturulan Ulusal Geçici Konseyi'nin bir üyesi ve onun sözcüsü oldu. 27 Şubat günü, Konseyin dış müdahale isteğinin olmadığını söyledi. 20 Mart'ta Kaddafi karşıtı 8000 kişi öldürüldüğünü duyurdu. 22 Ocak 2012 tarihinde Ulusal Geçici Konsey'deki görevi sona erdi.

Kaynakça
Abdül Fettah Yunus

Abdül Fettah Yunus (Arapça:يونس، عبد الفتاح ) (d.1944 - 28 Temmuz 2011), Libya'da üst düzey bir askeri subaydır.

Libya lideri Muammer Kaddafi'nin 1969'dan itibaren sağ koluydu. Şubat ayında olan ayaklanma sonucu 22 Şubat 2011 tarihinde Libya İçişleri Bakanlığı görevinden istifa edip muhaliflerin yanında yer aldı. Bundan sonra muhaliflerin askeri kanadı olan Abdül Fettah Yunus 28 Temmuz 2011'de Bingazi yolunda silahlı saldırıda Kaddafi yandaşları tarafından öldürüldü. Suikastten sonra Yunus'un yerini komutan Süleyman Mahmud devraldı.



Kaynakça
Abdülaziz Camii

Abdülaziz Camii, Somali'nin başkenti Mogadişu'da Abd-i Aziz bölgesininde bulunan tarihî cami.

16. yüzyılda bölgeye sefer yapan Osmanlı donanması komutanlarından Abdülaziz Paşa tarafından bir mescid yaptırılmıştır. Abdülaziz Paşa'nın mescidin yanına inşa ettirdiği deniz feneri, minare olarak kullanılmıştır. Minare, yapının bulunduğu Abd-i Aziz bölgesinin sembolüdür.

Geçmişi
16. yüzyılda Portekiz tehdidi altındaki Mogadişu'ya yardım etmek üzere bölgeye sefer yapan Osmanlı donanması komutanlarından Abdülaziz Paşa tarafından yaptırıldı. Zaman içinde yapılan ilaveler sonucu bahçesi, haziresi, su kuyusu olan bir külliye görünümüne kavuştu.

Somali İç Savaşı esnasında yer yer zarar gören mescid, 1992-1995 yılları arasında bölgeye müdahalede bulunan BM Barış Gücü'nde görevli Pakistanlı Müslüman askerler tarafından onarıldı.

Cami, Mogadişu şehrindeki sokak çatışmaları esnasında çok büyük zarar görmedi ancak Afrika Birliği Barış Gücü AMISOM'un, geçici Somali hükûmetine karşı ayaklanan isyancı Eş-Şebap örgütü mensuplarına karşı yürüttüğü harekât sırasında büyük bir yıkıma uğradı. 2010 yılı sonlarında, minarede saklandıkları belirtilen kişilere karşı AMİSOM tarafından açılan top ateşi neticesinde minare büyük hasar gördü. Aynı harekât esnasında mescit binası ve binanın haziresinde bulunan mezarlıklar da yer yer yıkıldı, mescitte mihraptan başka ayakta duran mevki kalmadı.

Uzun süre metruk halde kalan cami 2013-2015 yıllarınında Türkiye Diyanet Vakfı tarafından restore edildi. 2015 yılında yeniden ibadete açıldı.

Özellikleri
Gerek Arap coğrafyası, gerekse Doğu Afrika kıyılarındaki camilerde mihrap bir oda şeklindedir ve bir minber vazifesi de görür ancak Abdülaziz Camisi'nde mihrap, klasik Türk mimarisinde olduğu gibi minberden ayrı ve bağımsız bir yapıda inşa edilmiştir.

Bu coğrafyada cami avlu ve bahçelerine cenaze defni yapılma ancak bu camide, bir Osmanlı – Türk geleneği olan cami hazirelerinde kabir uygulaması görülmektedir.

Notlar
Kaynakça
Abdülaziz Belkadim

Abdülaziz Belkadim (d. 8 Kasım 1945, Aflou) Cezayir eski başbakanı.

Edebiyat ve Maliye alanında eğitim görmüştür. Maliye müfettişliği ve öğretmenlik yapmıştır. 1977-1992 yılları arasında Ulusal Kurtuluş Cephesi'nden (FLN) milletvekilliği yapmıştır. 1988'de Meclis Başkanvekili, 1990 yılında ise Meclis Başkanı seçilmiştir. 1991-1997 yıllarında FLN'nin yönetiminde yer almış, 2000-2005 yıllarında Dışişleri Bakanı, 2005-2006 ve 2008-2012 yılları arasında Cumhurbaşkanı Şahsi Temsilcisi sıfatıyla Devlet Bakanı olarak hükûmette yer almış ve 2006-2008 yıllarında Başbakanlık yapmıştır. Ayrıca 2005-2013 yıllarında FLN genel sekreterliği görevini yürütmüş ve islamcı bir çizgiye yakın olması nedeniyle parti içinden gelen eleştiriler ve adam kayırmacılığı iddiası nedeniyle cumhurbaşkanı tarafından genel sekreterlik ve danışmanlık görevine son verilmiştir.

Görevleri
Meclis
1977 - 1992: Milletvekili
1988 - 1990: Meclis Başkanvekili
1990 - 1991: Meclis Başkanı

Hükûmet
26 Ağustos 2000 - 1 Mayıs 2005: Devlet Bakanı, Dışişleri Bakanı
1 Mayıs 2005 - 24 Mayıs 2006: Cumhurbaşkanı Şahsi Temsilcisi ve Devlet Bakanı
24 Mayıs 2006 - 23 Haziran 2008: Başbakan
23 Haziran 2008 - 26 Ağustos 2014: Cumhurbaşkanı Şahsi Temsilcisi ve Devlet Bakanı

Parti Yönetimi
28 Ocak 2005 - 1 Şubat 2013: FLN Genel Sekreteri

Kaynakça
Abdülaziz Alü'ş-Şeyh

Abdülaziz bin Abdullah Alü'ş-Şeyh veya Abdülaziz Âl-i Şeyh (Arapça: عبد العزيز بن عبد الله آل الشيخ; d. 30 Kasım 1940 - ö. 23 Eylül 2025), Suudi Arabistan eski başmüftüsü.

Vehhabîlik hareketinin kurucusu Muhammed bin Abdülvehhâb'ın soyundan gelen Alü'ş-Şeyh ailesindendir. Haziran 1999'da Abdülaziz bin Baz'ın ardından Fehd bin Abdülaziz el-Suud tarafından Suudi Arabistan Başmüftüsü tayin edildi. 1999 yılından ölümüne kadar başmüftü görevini sürdürdü.

Notlar
Kaynakça
Abdül Kadir (kriketçi)

Abdul Kadir Khan (15 Eylül 1955 - 6 Eylül 2019), Pakistanlı profesyonel Uluslararası kriket oyuncusu.
Kariyeri
Sporcu kriket müsabakalarında bacağını çevirerek yaptığı "leg spin bowler" vuruşuyla başarılı dereceler elde ederek dikkat çekmiştir. Daha sonra Pakistan Kriket Federasyonu ile ters düşerek aktif spor kariyerini noktalayan Abdül Kadir, Pakistan Kriket Federasyonu basın sözcüsü ve baş antrenörü olmuştur.
Abdül Kadir aktif spor kariyerinde 1977 yılından 1993'e kadar Pakistan Kriket Milli Takımı bünyesinde başarılı kriket karşılaşmaları çıkarmıştır.

Ölümü
Lahor'da 15 Eylül 1955'te doğan Pakistanlı kriket oyuncusu Abdül Kadir 6 Eylül 2019'da doğum yeri Lahor'da kalp krizi sonucu 63 yaşlarında ölmüştür.
Kaynakça
Dış bağlantılar
Abdul Qadir at ESPNcricinfo
Abdul Qadir at CricketArchive
Abdülaziz Cerad

Abdülaziz Cerad (عبد العزيز جراد; d. 12 Şubat 1954) 28 Aralık 2019 tarihinden beri Cezayir Başbakanı olarak görev yapan Cezayirli bir siyasetçidir.

Erken dönemi ve kariyeri
12 Şubat 1954 tarihinde Hanşele'de doğdu. Cezayir'deki bir okuldan mezun oldu ve Fransa'daki Paris Nanterre Üniversitesi'nde okudu. Ayrıca Cezayir Üniversitesi'nde siyaset bilimi profesörü olarak çalıştı ve birkaç kitap yayınladı.

Ali Kafi döneminde cumhurbaşkanı diplomasi danışmanlığı görevinden sonra, Liamine Zerval döneminde 1989-1992 yılları arasında Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri olarak görev yaptı. 2001-2003 yılları arasında Dışişleri Bakanlığı Genel Sekreteri olarak görev yaptı.

28 Aralık 2019 tarihinde yeni cumhurbaşkanı Abdülmecid Tebbun tarafından Cezayir Başbakanı olarak atandı ve hemen yeni bir hükûmet kurmakla görevlendirildi.

Kaynakça