kaan39/turkish-wikipedia-dataset-clean huggingface dataset:
Azeryol Bakü

Azeryol Bakü (Azerice: AzerReyl, Rusça: Азеррейл), Azerbaycan kadın voleybol kulübü. Baküde 2000 yılında kurulmuştur. Maçlarını 2.500 kişi kapasiteli Spor Oyunları Sarayı'nda oynamaktadır.

Kadrolar
2013-2014 sezonu
Başarılar
Ulusal
SSCB Voleybol Kadınlar Kupası:
Şampiyon (1): 1990
Azerbaycan Kadınlar Voleybol Ligi:
Şampiyon (6): 2003~2008
Finalist (1): 2009
Azerbaycan Kadınlar Voleybol Kupası:
Şampiyon (1): 2010

Uluslararası
Avrupa Kadınlar CEV Challenge Kupası
Şampiyon: 2010-11
Top Teams Kupası:
Şampiyon: 2001-02
Üçüncü: 1992-93

Kaynakça
Dış bağlantılar
Volleyball in Azerbaijan
Official page of AzerRail
Azerşehr

Azerşehr (Farsça:آذرشهر, Azar Shahr), İran 'ın Doğu Azerbaycan Eyaleti'nde şehir.

İdari olarak Azerşehr şehristanı'na bağlıdır ve buranın idari merkezidir. Deniz seviyesinden 1.468 m.yüksekte kurulan şehrin 2006 nüfusu 36.475 kişidir. Eyaletin orta-batı kısmında yer alır. Halkı İran Azerisi'dir ve şehirde İran Azericesi konuşulmaktadır. Nüfus ağırlıklı olarak Şii'dir.

Şehir ve çevresinin geçim kaynağı tarım ve hayvancılıktır. Özellikle sıcak bir iklime ve düz bir arazi yapısına sahip olması nedeniyle pamuk ekimi yapılır.

Resim galerisi
Kaynakça
Azerşehr şehristanı

Azerşehr şehristanı (Farsça: شهرستان آذرشهر ), İran'nde Doğu Azerbaycan Eyaleti'nin 20 şehristanından birisidir.

Şehristanın 2006 yılı toplam nüfusu 99.286, yönetim merkezi Azerşehr şehridir.

Azerşehr şehristanı, idari olarak 3 bahşa ayrılmıştır:
Azerşehr merkezî bahşı
Gogan bahşı
Mamakan bahşı


Yerleşim birimleri
Şehristan içinde nüfusu 2006 resmî sayımına göre 2000'i aşan yerleşim yerleri ve bağlı bulundukları bahşlar aşağıdaki grafikte gösterilmiştir.

*Bahş merkezleri kalın yazıyla belirtilmiştir.


Kaynakça
Azerspace-1/Africasat-1a

Azerspace-1 ( ), Azerbaycan'ın ilk uydusu. Orbital Sciences Corporation tarafından yapılmıştır. Fransız Guyanası'ndaki Guyana Uzay Merkezi'nden 7 Şubat 2013 tarihinde uzaya fırlatıldı ve 46° Doğu yörüngesel konumuna yerleşti. Uydu Avrupa'yı, Asya'nın önemli bir parçasını ve Afrika'yı kapsıyor. TV, radyo ve internet yayınlarının aktarımını sağlıyor.

Uydunun tahmini hizmet ömrü 15 yıldır.

Uydunun özellikleri
Uydu 120.000.000 $'a mal oldu. Uzay Bilişim Merkezi tarafından yerleştirilecek. Arianespace’in başkanı Jean-Yves Le Gall uydunun ağırlığının 3 ton olacağını vurguladı. Nisan 2011'de, Birleşik Devletler İthalat-İhracat Bankası yapım maliyetinin %85'inin taksit şeklinde Azerbaycan tarafından ödeneceği bu projenin finansmanını onayladı. Kalan %15 devlet fonundan ödenecektir.

Uydunun fırlatımı STAR-2 platformunda olacak ve 36 transpondör için yaklaşık 5 kilowatt güç harcanacak. Uzay-içi testlerinin tamamlanması üzerine, uydunun üzerindeki çalışmaların kontrolü Azerbaycan İletişim Bakanlığı ve IT'ye devredilecek. Uydunun kullanım süresi 15 yıl olacaktır.

Mevcut çalışmalar
Uydu üzerindeki çalışmalar Azerbaycan İletişim Bakanlığı ve IT altında çalışan ve devlete bağlı olan AzerSpace tarafından denetleniyor.

"Azerspace-1" uydusu, teleradyo yayıncılığı ve telekomünikasyon hizmetlerinin yanı sıra kurumsal ve kamu müşterilerinin gereksinimlerini karşılayan yüksek kaliteli ve istikrarlı iletişim platformları sağlamak üzere tasarlanmıştır. Uydu üzerinden 100'e yakın televizyon ve radyo kanalı yayınlanmaktadır.

En-Boy-Yüksekliği: 23,6 m x 8,9 m x 5,6 m, ağırlığı ise 6521 kg'dır. Azerspace-1'in hizmet ömrü en az 15 yıldır. Bir telekomünikasyon uydusu olan Azerspace-1, ses, veritabanı, internet, TV ve radyo yayın hizmetlerinde kullanılabilecek. Uydunun sağladığı birkaç gigabit internet, mücbir sebep durumlarında alternatif olarak faydalı olabilir. Uydunun yapımına 230 milyon manat harcandığı söyleniyor. Bu tutarın yüzde 15'i devlet bütçesinden, geri kalanı krediyle ödendi. Fransız COFACE İhracat Kredi Ajansı'ndan 98 milyon ABD doları, ABD İhracat-İthalat Bankası (US Ex-Im) garantisiyle BNP Paribas bankasından 116,6 milyon ABD doları tutarında kredi sağlandı. Kredilerin vadesi on yıldır. Kredinin geri ödenmesinin ardından uydunun işletilmesi net gelir sağlamaya başlayacak.
Gelecek planlar
Azerbaycan uzaya bir uydu fırlatmakla uzay endüstrisi alanında ileriye dönük büyük bir adım atmış olacak. Buna ek olarak, Azerbaycan Ulusal Uzay Ajansı'nın müdür yardımcısı, Tofig Suleymanov Azerbaycan'ın Dünya'nın içini ve atmosferini öğrenmek için 2014'te ikinci yapay uydunun fırlatılabileceğinin sinyalini verdi.

Ayrıca bakınız
Azerbaycan'ın uzay programı
Ülkelerin ilk uzay araçlarını fırlatma tarihleri
Yörüngeler listesi
Azerbaycan Ulusal Uzay Ajansı

Kaynakça
Azez

A'zez ( ; Kürtçe: Ezaz), Halep İli'ne bağlı bir yerleşim yeri. Şehirde yoğun olarak Sünni müslüman olan Araplar, Kürtler ve Türkmenler yaşamaktadır. Kent merkezi 50 bin, köyleriyle 100.000'e yakın nüfusu vardır. Suriye Geçici Hükümeti'nin de facto başkentidir.


Tarihçe
Suriye İç Savaşı sırasında, Irak ve Şam İslam Devleti veya örgütün müttefiklerinden Ceyş el-Muhacirin vel-Ensar'a bağlı yaralı bir militanın, Özgür Suriye Ordusu'nun kontrolündeki Azez'e getirilip buradaki bir klinikte tedavi edilmesi, klinikte gönüllü olarak çalışan Almanya merkezli bir hayır kuruluşuna bağlı Alman bir doktor veya başka biri tarafından videoya alındı. Bu videoda militan, arkadaşlarına yardım çağrısında bulunmuştu. Bunun üzerine, Özgür Suriye Ordusu'na bağlı Kuzey Fırtınası Tugayı'ndan savaşçılar tarafından korunan kliniğe, Irak ve Şam İslam Devleti'nin bölgedeki komutanı tarafından saldırı emri verildi. Irak ve Şam İslam Devleti ile Ceyş el-Muhacirin vel-Ensar, videodaki doktorları, Batı ülkeleri için casusluk faaliyetleri yürüten gazeteciler olarak suçlamıştı. Yaşanan çatışmalar büyüdü ve 18 Eylül 2013 itibarıyla kasabanın kontrolü Irak ve Şam İslam Devleti'ne geçti. ancak 2014 yılının Şubat ayında kentin geri kalan kısmından çekildi.

IŞİD'in ayrılmasının ardından Azaz, o sırada Özgür Suriye Ordusunun (ÖSO) bir parçası olarak, İslâm Cephesi'nin yetkisi altındaki bir tugay olan Kuzey Fırtına'nın kontrolü altında bırakıldı. Bir Şeriat Komitesi, Şeriat hukukunun idaresinden sorumludur ve Kuzey Fırtına Tugayı tarafından denetlenmektedir. Bir Sivil Konsey kamu hizmetleri alanını düzenlemektedir. 2015 yılında kuzeydeki taarruzu sırasında IŞİD Azez'e yaklaştı, ancak şehre doğrudan saldırmaktan mahrum kaldı. IŞİD kuvvetlerinin sonunda Halep idaresinden kovulduğu ve artık Azez'i tehdit edemediği Ekim 2016'ya kadar değildi. Ancak, Ocak 2017'de IŞİD'e atfedilen sorumlulukla büyük bir saldırı düzenlendi.

Ocak 2015 itibarıyla El Nusra Cephesi kasabada sınırlı bir varlığa sahipti ve bir camiyi kontrol ediyordu. Ekim 2015 itibarıyla, kasabanın kontrolü Nusra ile FSA'nın bir tugayıyla paylaşılmıştı. Kuzey Halep saldırısı sırasında Azez tehdit edildi.

Türkmen olarak nitelendirilen anonim askerler, ABD-Türk'ün DAEŞ'e karşı eyleminin bir parçası olarak Kasım 2015'te Azez'e geldi ve Türkiye'de eğitildiler.

YPG'nin bölgeye yönelik niyetlerinden endişelenen Türkiye, Azez'i Kürt kuvvetlerinin geçmemesi gereken "kırmızı çizgisi" olarak ilan etti.

2017 yılının sonlarına doğru Azez, Suriye Geçici Hükümeti'nin merkeziydi.

Ayrıca bakınız
Azez Muharebesi (1030), Halepli Mirdasoğulları ile Bizanslılar arasında
Azez Muharebesi (1125), Haçlılar ile Selçuklu Türkleri ve diğer Müslümanlar arasında
Azez Muharebesi (2012), Suriye İç Savaşı sırasında

Kaynakça
Azeryol VK

Azeryol VK (Azerice: AzerReyl, Rusça: Азеррейл), Azerbaycan kadın voleybol kulübü. Başkent Bakü'de 2011 yılında Azeryolservis Açık Anonim Şirketi tarafından kurulmuştur. Maçlarını 2.000 kişi kapasiteli Azerbaycan Voleybol Merkezi'nde oynamaktadır.

Kadrolar
2013-2014 sezonu
Azeryol Bakü
2015–2016 sezonu, Aralık 2015 itibarıyla.






Bakü-Azeryol Bakü
Başarılar
Ulusal
Azerbaycan Kadınlar Voleybol Ligi:
Finalist (1): 2013-2014
Üçüncü (2): 2014-15, 2016–17

Notlar
Dış bağlantılar
Azersun Arena

Azersun Arena; Azerbaycan'ın başkenti Bakü'de Bulunan, Karabağ'ın lig maçlarını oynadığı spor Kompleksi ve stadyumdur. Azersun Holding tarafından yönetilir. Karabağ FK maçlarını daha önce Tofig Bahramov stadında oynarken, Azersun Arena'nın inşası tamamlanınca oraya taşınmıştır. 5.800 kişilik oturma kapasitesine sahiptir.

Ayrıca bakınız
Azerbaycan'daki futbol stadyumları listesi
Kapasitelerine göre Avrupa'daki stadyumlar listesi
Azersky

Azersky- Azerbaycan'ın ilk yüksek çözünürlüklü yer gözlem uydusudur. 1,5 metre çözünürlüğe sahip olan uydu, Azerbaycan ve Fransa arasındaki stratejik ortaklığın bir parçası olarak Haziran 2014'te yörüngeye fırlatıldı.

Airbus tarafından SPOT serisi kapsamında üretilen, "Spot 7" olarak adlandırılan uydu, Aralık 2014'te Azerbaycan'ın ulusal uydu operatörü Azercosmos ile Fransız şirketi Airbus arasında imzalanan bir anlaşma kapsamında Azercosmos'a devredildi. Anlaşma sonrasında Spot 7, "Azersky" olarak adlandırıldı.

Teknik Detaylar
Uydunun tahmin edilen ömrü 12 yıldır. Azersky uydusu, bir günde 6 milyonkm²'lik bir alanın görüntülerini üretebilecek kapasitededir. Bu Azersky'ın, Dünya'nın her bir noktasını yüksek çözünürlüklü olarak gözlemleyebileceği anlamına gelmektedir. Azersky uydusunun geniş uygulama alanları arasında savunma, güvenlik, acil durumlar, doğal kaynakların araştırılması, denizcilik, çevre koruma, şehirleşme, haritalama, tarım ve turizm yer almaktadır..

Pankromatik olarak 1.5 m, Multispektral olarak 6 m çözünürlüğe sahip olan uydunun 1 Pankromatik ve 4 Multispektral (yeşil, mavi, kırmızı, kızılötesine yakın) spektral bandı bulunmaktadır. Görüntü sahnesi minimum 60X60 km ve maksimum 60X600 km boyutundadır. 694.9 km yükseklikteki yörüngede dönmektedir. Tekrar ziyaret süresii se 2 gündür (45 °). 98.2°'lik bir eğimdedir (Güneş ile eşzamanlı).
Ayrıca Bakınız
Azerbaycan'ın uzay programı
Azerspace-1, Azerbaycan'ın ilk uydusu (haberleşme uydusu)
Azerspace-2, Azerbaycan'ın üçüncü uydusu (haberleşme uydusu)
Azercosmos, Azerspace-1, Azerspace-2 ve Azersky'yi işleten uydu operatörü

Kaynakça
Azez (ilçe)

Azaz İlçesi (Arapça: منطقة أعزاز), Suriye'nin kuzeyinde Halep Valiliği'ne bağlı ilçe. Yönetim merkezi Azez şehridir. 2004 nüfus sayımına göre ilçenin nüfusu 251.769'dur.

İlçe, batıda Afrin Bölgesi, güneyde Simeon Dağı ve doğuda El-Bab arasında yer almaktadır. Kuzeyinde Türkiye'nin Kilis şehri bulunmaktadır.

Kaynakça
Aziz, Kelkit

Aziz, Gümüşhane ilinin Kelkit ilçesine bağlı bir köydür.

Tarihçe
16. ve 17. yüzyıl Osmanlı kayıtlarında günümüzdeki adıyla sadece Müslümanların yaşadığı köyler arasında yerleşimden bahsedilmiştir. 1835 yılı sayımında (sadece erkek nüfus sayılmış) sadece Müslümanların yaşadığı köyde, 14 hanede 49 erkek yaşamaktadır. Türkiye Cumhuriyetinin kuruluşuyla da Kelkit'e bağlı köy statüsünü sürdürmektedir.

Coğrafya
Gümüşhane il merkezi 70 km, Kelkit ilçe merkezine 14 km uzaklıktadır.

Nüfus
Kaynakça
Dış bağlantılar
Yerelnet
Azimut

Azimut (Arapça: el Sumut dan, yani "yön-yönler"), bir gök cisminin gözlemciye göre istikâmetinin ufuktaki kuzey veya güney noktasından açısal uzaklık olarak ifadesi. Gök cismini kesen dikey dairenin ufka değdiği noktanın referans noktasına (genellikle kuzey) açısal mesafesidir. Azimut kavramı gündelik kullanımda daha çok ufkî pusula yönü anlamında kullanılır.

Azimut bir yön tarifinin yatay bileşenidir. Ufuk açısı olarak da bilinir. Ufuk çevresinde saat yönüne doğru ölçülür. Astronomide ve jeodezide kuzeyden doğuya doğru, yerölçümde güneyden batıya doğru ölçülür. Genellikle açı derecesi cinsinden belirtilir. Astronomide yıldızın bulunduğu göksel meridyenin ufuk düzleminde kestiği noktanın Kuzey kutup noktası ile yaptığı açıdır.



Kaynakça
Azimet Köylüoğlu

Azimet Köylüoğlu (d. 1940, Demircilik, Yıldızeli, Sivas), Türk siyasetçi.

Yıldız Devlet Mühendislik Mimarlık Akademisi ve İTÜ İnşaat Fakültesi'ni bitirdi. Elazığ Bayındırlık Müdürlüğü, Gazi ve Elazığ Üniversite'lerinde Öğretim Görevlisi, YSE Genel Müdürlüğü, 5. (XVI) ve XIX. Dönem Sivas milletvekiliği ile Devlet Bakanlığı yaptı. Evli ve iki çocuk babasıdır.
Azganlık, İskenderun

Azganlık, Hatay'ın İskenderun ilçesine bağlı bir mahalledir.

Tarihçe
Azganlık, daha önceleri Dörtyol ilçesine bağlı iken, 7 Temmuz 1952'de İskenderun ilçesine bağlandı. 30 Aralık 1998 tarihinde belediye statüsü alarak beldeye dönüştü. 12 Kasım 2012'de TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun ile mahalle oldu.

Nüfus
2007 yılında yapılan Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi çalışmaları sonucunda beldenin nüfusu 3.171 kişidir.

Kaynak: TÜİK

Coğrafya
Azganlık Beldesi Toros Dağlarının bir kolu olan Nurdağlarının yamaçlarına kurulmuştur. Beldemizin kuzeyinde Karayılan Beldesi, güneyinde ise Sarıseki Beldesi vardır. Azganlık Beldesinin doğusu, güneyi ve güney doğusu Nur dağlarıyla kaplıdır. Bu dağlar üzerinde yerleşim yerlerine yakın tepelerde yayla yerleri kurulmuştur. Belde halkının yayla olarak kullandıkları yerlere; Çınarcık, Erikli, Eyrelik, kapısalığın deresi Halil Yaylası, Elmalık, Dutlu vb. yöresel isimler verilmiştir. Beldemizin Batı sınırı ise Akdeniz ile kesilmiştir.Azganlık Beldesi, İskenderun Körfezinin güney doğusunda Sarıseki ile Demir-Çelik fabrikası arasında olduğundan yaklaşık 1 km kadarlık mesafe vardır.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Azganlık Belediyesi
Azis

Vasil Troyanov Boyanov (Bulgar: Васил Троянов Боянов, 7 Mart 1978, Sliven) ya da sahne adıyla Azis (Азис), Bulgar sunucu, siyasetçi, yazar ve çalga müziği şarkıcısıdır.

Yaşamı
Azis, 1978'da Sliven'de dünyaya geldi ancak Kostinbrod ve Sofya'da büyüdü. 11 yaşında Almanya'ya taşındılar ve orada Almanca öğrendi. Kardeşi Matilda da orada dünyaya geldi.

Müzik yaşamı
Azis önce model olmaya karar verdi. Bir moda ajansında Juliana Kunçeva ile tanıştı ve ondan büyük destek alarak arkadaş oldu. Prodüktör Krum Asanov tarafından keşfedildi. 1999'da ilk albümünü çıkardı. 2000'deki ikinci albümü Мъжете също плачат (Erkekler de Ağlar) ile popülerliği kazandı. Günümüze dek on albüm çıkardı.

Desi Slava, Ustata, Gloriya, Malina gibi şarkıcılarla düet yaptı.

Özel yaşamı
Azis, 2006'da kocası Niki Kitaetsa ile evlendi. Ancak evlilikleri Bulgar yasalarına göre yasal sayılmadı. 2007'de yapay döllenme ile bir kız çocuğa sahip oldular. Raya ismini verdikleri bebeğin taşıyıcı anneliğini Azis'in arkadaşı Gala yaptı.

Diğer uğraşları
Azis, müzik dışında televizyon programlarında da yer aldı. Kocası ile Bulgar BBG'sine katıldı, 19 gün sonra kendi isteğiyle evden ayrıldı. 2008'de kendi talk-showunu ulusal kanalda yayınladı. Yine 2006'da otobiyografik kitabı "Ben, Azis"i çıkardı. Kitap pornografik içeriği ile dikkat çekti.

Azis, 2005'te Euroroma partisine üye olarak politikaya atıldı. Partisi Bulgaristan Çingenelerinin haklarını savunuyordu. 2005 yazında seçimlere katılsa da yeterli oy alamayıp Bulgar parlamentosuna giremedi. 2007'de Sofya'nın o zamanki belediye başkanı Boyko Borisov, Azis ve kocasının üstsüz öpüşürken yer aldığı bir reklamı billboard'lardan kaldırdı. Borisov, reklamı çıplaklık yüzünden kaldırdığını açıklasa da Bulgaristan'daki gey ve lezbiyen dernekleri asıl nedenin eşcinsellik olduğunu söyleyerek protesto ettiler.

2006'da yayınlanan bir TV programında, tüm zamanların en büyük 21., yaşayanlar arasında (12. sıradaki futbolcu Hristo Stoiçkov'dan sonra) ikinci en büyük Bulgar'ı seçildi.

Diskografi
Stüdyo albümleri
Derleme albümler
EP'ler (Uzun tekliler)
Videolar / Tekliler
DVD
2003: Шоу спектакъл
2004: Нищо лично
2004: The best videoclips
2004: Together with Desi Slava
2005: AZIS 2005
2005: Дуети (Duets)
2006: Аз, Азис (Az, Azis) (CD)
2007: Azis

Kitaplar
Аз, Азис (Ben, Azis) (Kitap ve CD) (2006)

Kaynakça
Dış bağlantılar
Azis Resmi Instagram Hesabı
Azez Muharebesi (1125)

Azez Muharebesi, Aksungur el-Porsuki'nin idare ettiği Selçuklu Ordusu II. Baudouin'in yönettiği Haçlı Devletleri tarafından 11 Haziran 1125 tarihinde yenilgiye uğramış ve muhasarasını kaldırmıştır. (Bazı kaynaklara göre 13 Haziran tarihinde)

Arka plan
Kuzey Suriye'de bulunan Halep Atabegi hakimiyetindeki Azez 1118 yılında Urfa Kontu I. Joselin tarafından ele geçirildi. Sonraki yıl da Ruggero di Salerno komutasındaki Haçlılar Ager Sanguinis Muharebesi'nde İlgazi Bey tarafından ağır bir yenilgiye uğratılmış ve II. Baudouin Urfa civarında keşifte iken 1123 yılında yakalanmıştır.

Sefer
II. Baudouin 1124 yılında serbest kalmış ve 8 Kasım 1124 tarihinde Halep'e kuşatma başlatmıştır. Bu durum Selçukluların Musul Atabegi Aksungur el-Porsuki'yi kuşatmaya karşı harekete geçirmiştir. Halep kuşatmasını kaldırmak amacıyla 1125 yılı Ocak ayında 3 aylık bir kuşatma sonucu şehir neredeyse düşecekken güneye doğru yürümüştür. Şehir "savaşın verebileceği en büyük ödül" olduğu halde, II. Baudouin tedbirli bir şekilde savaşmadan çekilmiştir.

Muharebe
Daha sonra Porsuki, Şam Atabegi Tuğtekin'den de destek alarak Urfa Kontluğu hakimiyetindeki Halep'in kuzeyinde bulunan Azez şehrini muhasara altına aldı. II. Baudouin, I. Joselin ve Trablus Kontu Pons, 2000 kişilik piyadenin yanı sıra şahsi mülklerinden teşekkül eden (II. Baudouin'in saltanat vekili olduğu Antakya Prensliği'nden şövalyeler de dahil olmak üzere) 1100 şövalyelik bir güçle Azez'in dışarısında Porsuki'yi karşıladı. II. Baudouin geri çekiliyormuş gibi görünerek Selçukluları etraflarının kuşatıldığı alandan açığa çekerek Azez'dan uzaklaştırdı. Uzun ve kanlı bir savaş sonrasında Porsuki yenildi ve ordugahı Baudouin tarafından ele geçirildi.

Sonuç
Azez'in ele geçirilememesinin yanı sıra bu zafer Haçlılara Ager Sanguinis Muharebesi'nden dolayı duydukları yenilginin etkisini ortadan kaldırmıştır. Baudouin ayrıca Halep'e saldırmayı planlamış ancak 1126 yılında II. Boemondo reşit olduğunda Antakya, Urfa Kontluğu ile savaşmaya başlamış ve planları suya düşmüştür. Halep ve Musul çok daha güçlü bir hükümdar olan I. İmadeddin Zengi ile birleşmiş ve Suriye'nin kuzeyinde Haçlı hakimiyeti küçülmeye başlamıştır.

Kaynakça
Azimcan Askarov

Azimcan Askarov (Rusça: Азимжон Асқаров; Özbekçe: Azimjon Asqarov ; 17 Mayıs 1951, Bazar-Korgon, Sovyet Bölgesi – 24 Temmuz 2020),Özbek asıllı Kırgız siyasi aktivist ve gazeteci. Yaşamının büyük bölümü Özbekistan'da geçti. 2002 yılında polis vahşetini araştırmak için "Vozduh" grubunu kurdu. 2010'da ülkesi Kırgızistan'daki etnik çatışmalar sırasında gözaltına alınarak hapise gönderildi.

Tutuklanması ve yargılanması
Toplu karışıklıklar yaratmak ve cinayete iştirak etmek suçlamasıyla göz altına alındı sonrasında yargılandı. Çok sayıda uluslararası insan hakları savunucusunun işkence ve mahkeme salonunda tanıkların polis tarafından etkisiz kılınması iddiasıyla protesto ettiği dava sonrasında Askarov'a ömür boyu hapis cezası verildi.

Kasım 2010'da Askarov'un sağlık durumunun hızla kötüye gittiği bildirildi. Uluslararası Af Örgütü Askarov'u düşünce mahkûmu olarak göstererek onurlandırdı.

Amerika Birleşik Devletleri 2015 yılında Askarov'a 2014 İnsan Hakları Savunucusu Ödülü'nü verdi. Kırgızistan hükümeti verilen ödül nedeniyle Amerika Birleşik Devletleri'ni protesto edince iki ülke arasında 1993'te imzalanan işbirliği anlaşması sona erdi.

Kırgızistan Yüksek Mahkemesi 12 Temmuz 2016'da Askarov aleyhindeki ömür boyu hapis cezasını iptal etti ve davasını incelenmek üzere Chui Oblast Mahkemesi'ne gönderdi. 24 Ocak 2017'de ömür boyu hapis cezası kesinleşince tekrar hapise gönderildi.

Ölümü
Askarov 24 Temmuz 2020'de Bişkek'te yattığı bir hapishanede ömür boyu hapis yatarken artan sağlık sorunları nedeniyle 69 yaşında öldü.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Azimjan Askarov, a short documentary by Freedom House (With English, Kyrgyz, and Russian subtitles)
Azim (Brunei prensi)

Prens Hacı 'Abdül 'Azim Brunei (Malayca:Yang Teramat Mulia Paduka Seri Duli Pengiran Muda Haji 'Abdul 'Azim; d. 29 Temmuz 1982 - ö. 24 Ekim 2020), Bruneili prens ve film yapımcısı.
Yaşamı
Prens Azim 29 Temmuz 1982'de Bandar Seri Begawan, Brunei'de doğdu. Brunei Sultanı Hassanal Bolkiah'ın ikinci oğluydu.
Ekim 2020'deki vefatından önceki dönemde Brunei tahtında dördüncü sırada prens olarak bulunmaktaydı.
Ölümü
Prens Azim 24 Ekim 2020'de doğum yeri Bandar Seri Begawan, Brunei'deki evinde geçirdiği uyku apnesi sonucu 38 yaşında ölmüştür.
Kaynakça
Azim Gheychisaz

Azim Gheychisaz ( ) Azerbaycan asıllı İranlı bir dağ tırmanıcısı ve herhangi bir oksijen desteği olmadan 14 Sekizbinlik'in tamamının zirvesine çıkan ilk İranlıdır. Kazakistan'daki Mermer Duvar zirvesi, 2000 yılındaki ilk profesyonel tırmanışıydı. İran milli dağcılık takımının bir üyesidir. Şu anda yedi zirve dağcılığını zorlu bir şekilde tamamlamaya çalışıyor.

Yaşamı
1981 yılında İran'ın Tebriz şehrinde doğdu. Teknik liseden makine bölümünden mezun oldu. Tebriz Üniversitesi'nde Beden Eğitimi öğrencisidir.

Başarılı tırmanışları
Azim'in başarılı tırmanışları arasında aşağıdaki zirveler yer alıyor

2002- Mermer Duvar Zirvesi (6400 m)
2003- Gaşerbrum I (7800m'ye kadar)
2004- Diran Zirvesi (5500m'ye kadar)
2004- Spantik
2005- Everest (oksijen takviyesiyle)
2005- Ağrı
2005- Demavend
2006- Noşak
2008- Broad Peak
2009- Zafer Doruğu
2010- Dhaulagiri, ilk İran tırmanışı
2010- Nanga Parbat, İran'ın ilk tırmanışı
2011- Kançencunga, ilk İran tırmanışı
2011- Gaşerbrum II
2011- Gaşerbrum I
2012- Annapurna, İran'ın ilk tırmanışı
2012- K2
2012- Manaslu
2013- Makalu, ilk İran tırmanışı
2013- Cho Oyu, ilk İran tırmanışı
2014- Shishapangma, ilk İran tırmanışı
2016- Everest (2. tırmanış, oksijen desteği olmadan)
2017- Lhotse

Kaynakça
Aziak Adası

Aziak Adası (Azki, Azlak, Azyak, Azik veya Azaik olarak da ifade edilir; Aleutça: Haazax; Rusça: Азиак), Amerika Birleşik Devletleri'nin Alaska eyaletindeki Aleut Adaları'na ait Andreanof Adaları'nda bulunan küçük, ıssız bir adadır. Ada yaklaşık 1,7 km uzunluğundadır ve en yüksek noktası deniz seviyesinden yaklaşık 58 m yüksekliktedir.

Aziak adı, Aleutça ha-azax kelimesinden gelmektedir. 1920 yılına kadar ada, haritalarda Kızak Adası olarak ifade edilmekteydi. Kuzeyde 1500 km uzaklıktaki başka bir adayla karıştırılmaması için, orijinal Aleutça adı verilmiştir.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Ada isminin tarihçesi (İngilzce)
Azhdarchidae

Azhdarchidae, (Farsça azhdar, اژدر, kelimesinden gelmekte olup Pers mitolojisindeki ejderha benzeri bir yaratıktır) Geç Kretase döneminde yaşamış bir teruzor familyasıdır. Azhdarchidler arasında keşfedilen en büyük uçan hayvanların bazılarının yanı sıra daha küçük, kedi büyüklüğünde türler de keşfedilmiştir. Başta Pteranodontidae'ın bir alt familyası olarak görülen taksona Nesov (1984), Azhdarcho, Quetzalcoatlus ve Titanopteryx (şu an Arambourgiania olarak bilinir) adlı teruzorları içerecek şekilde Azhdarchinae ismini verdi. Teruzorların hayatta kalan bilinen son üyeleri arasındaydılar ve dünyanın her yerine yayılmış oldukça başarılı canlılardı. Eskiden, Kretase'nin sonuna gelindiğinde Azhdarchidae familyası haricindeki çoğu teruzor familyasının fosil kayıtlarından silindiği düşünülüyordu ancak son çalışmalar, Geç Kretase dönemine ait çeşitli pteranodontia fosillerine dayanarak, zengin bir başka teruzor faunasının varlığına işaret etmektedir.

Tanım
Azhdarchidler uzun bacakları ve kesiti yuvarlak olan uzun boyun omurlarından oluşan aşırı uzun boyunlarıyla karakterize edilir. Azhdarchidlerin çoğu türü hala ağırlıklı olarak karakteristik boyun omurlarından bilinir ve bundan fazlası bilinmemektedir. İskeletleri nispeten iyi durumda olan azhdarchid türlerinden bilinen birkaç örnek arasında Zhejiangopterus ve Quetzalcoatlus yer almaktadır. Ayrıca, Azhdarchidler görece uzun kafaları ve uzun, mızrak benzeri çeneleriyle ayırt edilirler. İki ana Azhdarchid morfolojisi tipi vardır: kısa ve derin "küt gagalı" formlar ve uzun ve kalın çeneli "ince gagalı" formlar.

Kaynakça