8. yüzyıl Müslüman tarihinin zaman çizelgesi

Bu, 701'den 800'e (h.81 - h. 184) İslam dünyasında meydana gelen büyük olayların bir zaman çizelgesidir.

Sekizinci yüzyıl (M.701–800 /H. 81–184)
701: İbnü'l-Eş'as'ın Irak'taki isyanı, Deyrü’l-cemâcim muharebesi.
703: Şii İslam'ın 6. İmamı Cafer el-Sadık doğdu.
705: Abdülmelik bin Mervan'ın ölümü. I. Velid'in Emevi Halifesi olması.
711: İspanya'nın Tarık bin Ziyad, Maveraünnehir'in Kuteybe bin Muslim tarafından fethi.
712: Sind'in Muhammed bin Kasım tarafından fethi
713: 4. Şii İmamı Ali bin Hüseyin zehirlendi ve öldürüldü. Muhammed el-Bakır İmam olur. Multan'ın fethi.
715: I. Velid'in ölümü, I. Süleyman bin Abdülmelik Emevi Halifesi oldu.
717: Konstanopolis kuşatmasının başlangıcı. I. Süleyman'ın ölümü. II. Ömer, Emevi Halifesi olur.
718 2. Kuşatmanın sona ermesi.
720: Ömer II. II. Yezid Emevi Halifesi olur.
721: Kül Çor yönetimi altında Maveraünnehir'e ilk Türkeş işgali.
724: II. Yezid öldü yerine II. Hişam Emevi Halifesi olur. Türkeş Susuzluk Günü (Yevm'ül-ataş)'nde Müslim bin Sa'id el-Kilabi'yi yendi.
725: Müslümanlar Fransa'da Nîmes'e kadar geldi
729: Eşres bin Abdullah el-Sülemi'nin yönetimindeki Horasan ordusu, Baykand Muharebesi'nde Teşrin'e karşı küçük bir zafer kazandı ve Buhara'yı kurtardı. Geri çekilen Türkeş, Kamarja Kuşatmasına girişti.
730: Hazarlar İran'ın kuzeybatısını işgal etti ve Erdebil Savaşı'nda Emevi güçlerini yendi, Arap valisi Cerrah bin Abdullah el-Hakemi'yi öldürdü ve o bölgeyi işgal ettiler.
731: Horasandaki Arap ordusu Türkeş'e karşı Dar Geçit Muharebesi'nde korkunç kayıplar uğrar. 20.000 Irak askeri kayıpları telafi etmek için Horasan'a gönderildi.
732: Fransa'da Puvatya Muharebesi.
734: Horasan'da Haris bin Süreyc'ın isyanı patlak verdi.
735: Esed bin Abdullah el-Kasri Horasan'a geldi ve Haris'in isyanını bastırır.
737: Müslümanlar Fransa'da Avignon'dan geriye doğru çekilmeye başlamışlardır.
737: Haristan Savaşı'nda, Esed bin Abdullah el-Kasri Horasan'ın Türkeşlerden geri aldı.
740: Zeyd bin Ali'nin liderliğinde Zeydi İsyanı. Kuzey Afrika'da Berberi isyanı. Soylular Savaşı. Bizanslılara karşı Akroinon Muharebesi.
741: Kuzey Afrika'da Bakdura Muharebesi.
742: Kayrevan'da Müslüman hakimiyeti yeniden sağlandı.
743: Muhammed el-Bakır zehirlendi. Cafer es-Sadık İmam oldu. Hişam'ın öldü yerine II. Velid, Emevi Halifesi oldu. Yahya bin Zeyd döneminde Horasan'da Şii isyanı.
744: III. Yezid Emevi Halifesi olur ve aynı yıl ölür. İbrahim Emevi Halifesi olur ve aynı yıl tahtan indirilir. Ayn el Curr Muharebesi. II. Mervan Emevi Halifesi olur.
745: Şii 7. İmam Musa el-Kazım doğdu. (İsmail bin Cafer, İsmaili Şia'ya göre 7.) Kufe ve Musul, Hariciler tarafından işgal edildi.
746: Kufe ve Musul II. Mervan tarafından işgal edildi.
747: Horasan'da Ebu Müslim'in isyanı patlak verdi
748: Rey Muharebesi.
749: İsfahan Muharebesi ve Nihavend Muharebesi. Kufe'nin Abbasiler tarafından ele geçirilmesi. Seffah, Kufe'de Abbasi Halifesi olur.
750: Zap suyu Savaşı. Şam'ın düşüşü. Emevilerin sonu.
751: Abbasiler tarafından Vasıt'ın fethi. Ebu Seleme'nin öldürülmesi.
751: Talas Savaşı'nda Abbasi orduları Çin'in Tang Hanedanı'nı yendi.
754: Seffah'ın ölümü. Mansur'un halife olması. Mansur'un amcası Abdullah bin Ali'nin isyanı.
755: Ebu Müslim'in öldürülmesi. Horasan'da Sinbad isyanı.
756: I. Abdurrahman İspanya'da Endülüs Emevi devletini kurdu.
758: Ras Tarhan'ın kontrolündeki Hazar ordusu Azerbaycan ve Arran'ın bazı bölgelerini işgal etti.
759: Abbasîlerin Tataristan'ı fethi.
762: Muhammed el-Nefs el-Zakiyye'nin isyanı.
763: Bağdat'ın kuruluşu. İspanya'da Abbasîlerin yenilgisi.
765: Şii'nin 6 imamı olan Cafer el-Sadık zehirlendi. Musa el-Kazım İmam oldu.
766: Orta Asya'da Sayram Nesturileri alındı.
767: İbn Madrar tarafından Sicilmase'da bir Harici devleti kuruldu.
770: 8.imam Ali er-Rıza doğdu
772: Kuzey Afrika'da Janbi Muharebesi. Rüstemiler Devleti Fas'ta kuruldu.
775: Abbasi Halifesi El-Mansur öldü yerine Mehdi'nin geçti.
777: İspanya'da Zaragoza Kuşatması.
782: Harun Reşid Bizanslılara karşı büyük bir sefere önderlik eder ve Kalkedon'a kadar geldi.
785: Halife Mehdi'nin ölümü. Hâdî halife oldu.
786: Mekke'deki ehli Ali isyanı Fakh Savaşı'nda bastırıldı.
786: Hadi'nin ölümü. Harun el-Reşid'in halife olması.
788: Mağripte İdrisi devleti kuruldu. I. Abdurrahman'ın ölümü ve I. Hişam'ın halife olması.
792: Güney Fransa'nın işgali.
796: Hişam'ın İspanya'da ölümü; I. Hakem halife oldu.
799: Hazarlar tarafından bir yenilgi.
800: Musa el-Kazım, Harun Reşid'in hapishanesinde zehirlendi. Ali er-Rıza İmam oldu. Ağlabiler Kuzey Afrika'da kurulmuştur.

Kaynakça