1974'te Türkiye

Bu sayfada 1974 yılında Türkiye'de görevdeki siyasi kurumlar ve kişiler, yaşanan olaylar, doğan ve ölen kişiler yer alır.

Meclis
TBMM 15. dönem

Görevdekiler
Cumhurbaşkanı – Fahri Korutürk
Başbakan
Naim Talu (26 Ocak 1974'e kadar)
Bülent Ecevit (26 Ocak–17 Kasım 1974)
Sadi Irmak (17 Kasım 1974'ten itibaren)
Anamuhalefet lideri
Süleyman Demirel (26 Ocak–17 Kasım 1974)

İktidar partisi ve ana muhalefet
İktidar partisi
Cumhuriyet Halk Partisi (CHP); koalisyon ortağı Millî Selamet Partisi (MSP) (26 Ocak–17 Kasım 1974)
Ana muhalefet
Adalet Partisi (AP) (26 Ocak–17 Kasım 1974)

Kabine
36. Türkiye Hükûmeti (26 Ocak 1974'e kadar)
37. Türkiye Hükûmeti (16 Ocak–17 Kasım 1974)
38. Türkiye Hükûmeti (17 Kasım 1974'ten itibaren)

Olaylar
Ocak
10 Ocak - Naim Talu, hükûmeti kurma görevini cumhurbaşkanına iade etti.
17 Ocak - Anadolu leoparı tehlikede bölümünden kritik bölümüne geçti.
26 Ocak
Türk Hava Yolları'nın 301 sefer sayılı uçuşu ile İzmir - İstanbul seferini yapan Türk Hava Yolları uçağı, kalkıştan sonra Adnan Menderes Havalimanı yakınlarinda düştü. 66 kişi hayatını kaybetti, 7 kişi sağ kurtuldu.
CHP lideri Bülent Ecevit, MSP lideri Necmettin Erbakan ile kurduğu koalisyon hükümeti güvenoyu alarak göreve başladı.

Şubat
1 Şubat - İzmir'de meydana gelen 5.2 şiddetindeki depremde 2 kişi öldü.

Mart
3 Mart - Türk Hava Yolları'nın 981 sefer sayılı uçuşu ile Paris aktarmalı İstanbul - Londra seferini yapan Türk Hava Yolları uçağı, arka kargo kapısındaki tasarım hatası sebebiyle Paris'ten havalandıktan kısa süre sonra düştü. Uçaktaki 346 kişiden kurtulan olmadı.

Nisan
Mayıs
2 Mayıs - Boğaziçi Köprüsü yaya trafiğine açıldı.
26 Mayıs - Futbol 1. Ligi şampiyonluğunu Fenerbahçe kazandı.

Haziran
22 Haziran - Türkiye Sosyalist İşçi Partisi kuruldu.

Temmuz
1 Temmuz - Daha önce yasaklanan haşhaş ekimi devlet kontrolünde olmak üzere serbest bırakıldı. Karara ABD çok sert tepki gösterdi.
15 Temmuz – Kıbrıs'ta Yunanistan ordusu subayları başarılı bir darbe gerçekleştirdi. Darbeciler adada bir Yunan devleti kurulduğunu ilan ettiler.
20 Temmuz - Kıbrıs Harekâtı: Türk Silahlı Kuvvetleri, Yunan cuntasının Kıbrıs Cumhuriyeti anayasal düzenine fiilen müdahale etmesinden dolayı adaya çıkartma yaptı.
22 Temmuz - BM'in ateşkes çağrısı gereğince Kıbrıs harekâtı sonlandırıldı.
30 Temmuz - Türk ve Yunan tarafları tarafından Cenevre Antlaşması imzalandı. İki taraf da adada yeniden anayasal düzenin sağlanması konusunda anlaştılar.

Ağustos
1 Ağustos - ABD meclisi Türkiye'ye yapılan tüm yardımların kesilmesi yönünde karar aldı.
14 Ağustos - Cenevre'de gerçekleştirilen ikinci görüşmede Türk tarafının tezi kabul edilmyince Kıbrıs'ta İkinci Barış Harekatı başladı. Türk birlikleri adanın %37'sini ele geçirdi.

Eylül
9 Eylül - Keban Barajı, enerji üretimine başladı.
18 Eylül - Başbakan Bülent Ecevit istifa etti.
20 Eylül - ABD, Türkiye'ye yapılan askeri yardımları durdurdu.
23 Eylül - Cumhurbaşkanı Korutürk, hükûmeti kurma görevini Demirel'e verdi.

Ekim
12 Ekim - İzmir'de belediyeye bağlı işyerlerinde başlatılan grevin beşinci günü. İzmir sokak ve caddeleri çöp yığınlarıyla doldu.
20 Ekim - Süleyman Demirel hükûmet kuramadı ve görevi cumhurbaşkanına iade etti. Cumhurbaşkanı görevi tekrar Ecevit'e verdi.

Kasım
7 Kasım - Bülent Ecevit, hükûmeti kurma görevini cumhurbaşkanına iade etti.
17 Kasım - Cumhurbaşkanının hükûmeti kurma görevini verdiği senatör Sadi Irmak kabinesini açıkladı.
29 Kasım - Sadi Irmak kabinesi güvenoyu alamadı. Başbakan Irmak görevinden istifa etti.

Aralık
Doğumlar
19 Mart - Burak Elmas, iş adamı
10 Nisan - Kenan İmirzalıoğlu, oyuncu ve sunucu
16 Nisan - Toygar Işıklı, müzisyen
12 Mayıs - Tolga Çevik, oyuncu
31 Mayıs - Kenan Doğulu, şarkıcı
24 Haziran - Sinan Şamil Sam, boksör (ö. 2015)
30 Haziran - Doğuş (şarkıcı)
2 Eylül - Pınar Altuğ, oyuncu
10 Eylül - Hande Fırat, gazeteci
21 Eylül - Özgür Özel, siyasetçi
12 Ekim - Ebru Gündeş, şarkıcı

Ölümler
13 Mart - Zeki Duygulu, müzisyen (d. 1907)
25 Mayıs – Ulvi Uraz, tiyatrocu
17 Haziran - Refik Koraltan, siyasetçi (d. 1889)
9 Temmuz - Mahir İz, yazar (d. 1895)
13 Ağustos - Nihad Sâmi Banarlı, edebiyatçı (d. 1907)
27 Eylül - Feridun Nafiz Uzluk, hekim (d. 1902)
25 Ekim - Fahrettin Altay, general
14 Aralık – Yakup Kadri Karaosmanoğlu, yazar

Ayrıca bakınız
1973-74 Türkiye 1. Futbol Ligi
1973-74 Türkiye Basketbol Ligi
1974 yapımı Türk filmleri
11. Altın Portakal Film Festivali

Kaynaklar