Ehud Olmert

Ehud Olmert ( ) (d. 30 Eylül 1945), İsrail'in 12. başbakanıdır.

Geçmişi
Ehud Olmert, 30 Eylül 1945 tarihinde İngiliz mandası altındaki Filistin topraklarında (bugünkü İsrail) doğmuştur. Kudüs İbrani Üniversitesi’nde psikoloji, felsefe ve hukuk eğitimi alarak mezun olmuştur.

Politik kariyeri
Olmert, gençliğinde sağcı gençlik organizasyonlarında görev yapmıştır. Ailesinin karşı çıkmasına rağmen Herut Partisi'yle Mapai Partisinin uzun iktidar dönemine son vermek için birleşme çalışmaları yapmıştır.

Olmert, ilk olarak İsrail ordusunda Golani Tugayı'nda piyade er olarak daha sonra da ordu basım evinde çalışmıştır. Knesset'e 1973 yılında 28 yaşındayken seçilmiş ve daha sonra 7 kez art arda seçimi kazanmıştır. 1981-1988 yılları arasında, Dış İlişkiler ve Güvenlik Komitesi üyesi olarak ayrıca finans, eğitim ve savunma komitelerinde de çalışmıştır.

1988-1990 yılları arasında azınlık işlerinde çalışmış, 1990-1992 yılları arasında da Sağlık Bakanlığı'nda görev almıştır. 1993 yılından 2003 yılına kadar iki ayrı dönem olarak Kudüs Belediye Başkanlığı görevinde bulunmuştur. Bu görevde bulunan ilk Likud Partisi üyesi olmuştur. Belediye başkanlığı döneminde eğitime ve yol yapımına ağırlık vermiştir. Ayrıca başkanlık döneminde şehir içi raylı sistem projelerinin ve şehir dışına toplu taşıma yolları için büyük projelerin bir kısmının yapımına başlanmış, bir kısmı da bitirilmiştir.

Ehud Olmert, Ocak 2003'te 16. Knesset'e üye seçilmiştir. Likud Partisi'nin seçim kampanyasında ve ardından koalisyon çalışmalarında aktif rol oynamıştır. Seçimlerin ardından Başbakan Yardımcısı, Endüstri, Ticaret ve Çalışma Bakanı olarak görev yapmıştır. Ayrıca 2003-2004 yılları arasında Ulaştırma Bakanı olarak da görev yapmıştır.

Ariel Şaron'un 2. başbakanlık döneminde, başbakan yardımcısı ve Şaron'un sağ kolu olmuştur. Eylül 2005'te yapılan geri çekilme planında Şaron'un destekçisi olmuştur. Şaron, Likud'dan ayrılıp Kadima'yı kurmaya karar verdiğinde ise ona ilk katılanlardan biri olmuştur.

Başbakan Vekili ve Kadima Lideri
Olmert, 4 Ocak'ta Ariel Şaron'un rahatsızlanmasının ardından başbakan vekili olarak göreve başlamıştır. Şaron'un çalışamaz raporu almasının ardından Kadima Partisi'nin yöneticiliğine en yakın ismi olmuştur. İsrail kanunlarına göre Ariel Şaron'un görevine devam edemeyeceği kesinleştikten sonra 100 günlük bir süre içinde yeni seçimlerin yapılması gerekiyordur. Seçimler 100 gün dolmadan gerçekleşmiş ve Olmert, Şaron'un yerine Kadima'nın yeni lideri olmuştur.
Şaron'un rahatsızlığının devam ettiği günlerde Olmert, Şaron yanlısı Şimon Perez ve Tzipi Livni ile görüşerek onların partide kalmasını sağlamıştır. Böylece bu değişimin kan kaybına neden olmadan atlatılmasını sağlamış olmuştur. 16 Ocak 2006'da Olmert, Kadima'nın lideri olmuş ve 28 Mart 2006 seçimlerinin bir numaralı başbakan adayı olmuştur.

Kadima, beklediklerinden az olmasına rağmen bu seçimde Knesset'teki 120 sandalyeden 29'unu kazanarak seçim zaferini ilan etmiştir. Zafer konuşmasında azınlıkların hakkını koruyan, barış dolu, huzurlu, gelişmiş; eğitime, kültüre ve bilime önem veren ve Filistinliler'le barışı öngören bir politika izleyeceğini söylemiştir. 14 Nisan 2006 tarihinde İsrail'in 12. başbakanı olmuştur.

Ehud Olmert'in Kadima lideri ve Başbakan vekili olduğu dönemde, İşçi Partisi lideri Amir Peretz ile yürütülen koalisyon görüşmelerinde önemli ilerlemeler sağlanmıştır. Süreç sonucunda kabine dağılımında uzlaşmaya varılarak Olmert'in başbakan, Peretz'in ise Savunma Bakanı olarak görev yapması kararlaştırılmıştır. Ancak görev süresi boyunca hakkında çeşitli yolsuzluk iddiaları ortaya atılan Olmert, hukuki sürecin ve kamuoyu baskısının ardından Eylül 2008'de görevinden istifa etmiştir.Olmert, Kudüs Belediye Başkanı olduğu dönemde rüşvet aldığı suçlamasıyla yargılanıp 6 yıl hapis ve 290 bin dolar para cezasına çarptırılmıştır. Temyiz süreci sonrasında cezası 19 aya indirilmiştir. Böylece Ehud Olmert, ülke tarihinde hapis yatan ilk başbakan olmuştur. Ramle kentindeki Maasiyahu Hapishanesi'nde cezasının 16,5 aylık bölümünü çekmiş, cezası sona ermeden 2 Temmuz 2017 tarihinde 71 yaşındayken şartlı tahliye edilmiştir.

Ailesi
Ehud Olmert'in eşi Aliza bir sanatçıdır. Roman yazarlığının yanı sıra tiyatro oyunları da bulunmaktadır. Çiftin dördü kendilerinden, biri de evlat edinilmiş olmak üzere beş çocukları vardır. En büyük kızları, Michal, psikoloji alanında master yapmakta ve yaratıcı düşünce üzerine seminerler vermektedir. Dana ismindeki bir kızları da Tel Aviv Üniversitesi'nde edebiyat doçentidir. Tel-Aviv'de lezbiyen partneriyle yaşamaktadır. Bu durum ailesi tarafından kabullenilmiştir. Dana ayrıca insan hakları organizasyonunda da çalışmaktadır. Oğulları Shaul, evli bir sanatçıdır ve ailesiyle New York'ta oturmaktadır. Shaul, babasının tuttuğu bir futbol takımı olan Beytar Yeruşalayim'in sözcüsü olmuştur. En küçük oğulları Ariel, Paris'te Sorbonne Üniversitesi'nde edebiyat eğitimi görüyor. Evlat edindikleri kızlarının ismi de Shuli'dir.

Olmert'in babası Mordehay, Çin'in Harbin kentinde doğmuş ve büyümüştür. Orada Beitar'ın liderliğini de yapmıştır. Daha sonra İsrail'e geldiğinde 2 ve 3. Knesset'lerde görev yapmıştır. Olmert'in büyük babası J.J. Olmert I. Dünya Savaşı'ndan sonra Rusya'dan kaçıp Çin'e yerleşmiştir. Babası 1933'te 22 yaşında İsrail'e gelmiş olsa da son sözlerini Çince söylemiştir.

Hapis cezası sonrası faaliyetleri
2009'da Olmert, Amerika Birleşik Devletleri'ndeki çeşitli kolejlerde resepsiyonlarda konuşmalar yapmıştır. Ekim 2009'da Magnolia, Arkansas'ı ziyaret etmiş ve İsrail çiftçiliği, teknolojisi ve İsrail'in İran'a bakışından bahsetmiştir. Konuşma, Güney Arkansas Üniversitesinde yapılmış ve burada kırsal üniversiteyi İsrail'in Kudüs İbrani Üniversitesi ile ortaklık kurmaya davet etmiştir.

2012'de İran'a askeri müdahaleye karşı olduğunu ifade etmiştir.

Temmuz 2019'da, ülke yetkililerinin Dökme Kurşun Harekâtı'nda potansiyel savaş suçları işlediği için sorgulanacağını bildirmesinin ardından İsviçre'ye planladığı ziyareti iptal etmiştir.

2020'de Olmert, medyada Netanyahu yönetiminin ve Likud Partisi'nin çok sert ve açık sözlü bir eleştirmeni olarak yer almıştır.

Kaynakça