Franjo Gregurić

Franjo Gregurić ( ; 12 Ekim 1939) Hırvat bir siyasetçi. Temmuz 1991'den Eylül 1992'ye kadar Hırvatistan'ın 3. Başbakanı olarak görev yapmış, Hırvatistan Savaşı'nın başında ulusal birlik hükûmetine liderlik etmiştir.

Gregurić, Lobor'un Zagorje kasabasında dünyaya geldi. Zagreb'deki Teknik Liseye ve ardından Zagreb Üniversitesi Teknik Fakülte'ye devam etti. İş deneyimine, Sisak'taki "Radonja" kimyasal fabrikaları ve Zagrep'teki "Chromos" adlı teknik fabrikalar da dahil, teknik direktörlük pozisyonlarına yükseldi. Ardından Zagreb'ten Sovyetler Birliği'ne ihraç edilen büyük bir devlet şirketi olan "Astra" nın üst düzey yetkilisi oldu ve Moskova'da bir süre çalıştı.

1990'da yapılan ilk demokratik seçimler sırasında Franjo Gregurić Hırvat Demokratik Birliği üyesi olarak siyasete girdi. 1990'da ikinci Hırvat hükûmetinde bir başbakan yardımcılığı görevinde bulundu. 17 Temmuz 1991'de Başbakan Franjo Tuđman tarafından başbakanlığa atandı.

Görev aldığında Hırvatistan çok zor durumdaydı - bağımsızlığı uluslararası toplum tarafından tanınmıyor ve Slovenya'nın aksine Hırvatistan, Yugoslav Halk Ordusu tarafından desteklenen Krajina isyancılarına direnecek uygun askeri altyapıdan yoksundu. Sadece birkaç hafta sonra, yeni doğan ve tecrübesiz Hırvat askeri için feci felaketlerin ardından, Kabinesine Hırvatistan Parlamentosu'nda (Hırvat Haklar Dairesi hariç) temsil edilen diğer siyasi partilerin üyelerinin tanıtılmasıyla yeniden başlandı.

Daha sonra "Ulusal Birlik Hükûmeti" olarak adlandırılan kabine, BM tarafından desteklenen bir ateşkes sonrasında Hırvatistan'daki büyük savaş operasyonları 3 Ocak 1992'de sona erdiğinde sorumlu oldu. 15 Ocak 1992'de Hırvat bağımsızlığı büyük Avrupa ülkeleri tarafından kabul gördü.

Bu, Gregurić'in kabinesinin en büyük başarısı olarak karşımıza çıkarken, Gregurić'in hafif görgü ve yönetsel becerileri nedeniyle kendisine olumlu bir üne kavuşmuştu. Kabinesi, sık sık zor durumda ulusal birliğin mükemmel bir örneği olarak alındı.

Bununla birlikte, bu başarılar doğru bağlamda ele alınmalıdır. Dış politika Franjo Tuđman'ın elinde, savunma ise Gojko Šušak'ın elinde ve askeri yetkililerin sadece Başkan'a karşı sorumluydu. Bu durum, Gregurić'i ilk Hırvat para birimini piyasaya sürme ve daha önce Yugoslav federal yargı alanında Hırvat hava trafiği kontrolü ve diğer kurumları kurma gibi sıradan görevleri bıraktı.

Savaşın genellikle sona erdiği ve yeni seçim olasılığı ile algılanırsa, "Ulusal Birlik Hükûmeti" ayrı düşmeye başladı. Şubat 1992'de hükûmeti Hırvatistan egemenliğinin resmi olarak tanınması karşılığında Krajina'daki etnik Sırplara toprak özerkliği önerme yasalarını önerdi. Hükûmet bakanlarından birisiyle Hırvat Sosyal Liberal Parti genel başkanı olan Dražen Budiša, hükûmeti protesto etmek üzere bıraktı. Bunu hükûmetten yavaş yavaş ayrılan diğer partilerin temsilcileri izledi.

Görev süresinin sonuna gelindiğinde, Franjo Gregurić kabinesinde bir tek parti üyesi vardı.

1992 Parlamento seçimlerinde Gregurić HDZ'nin temsilciliğine seçildi ve partide kaldı.

Gregurić daha sonra 1993 ve 2000 yılları arasında Hırvatistan İtfaiye Birliği Başkanlığı yaptı.

Mayıs 2010'da, Gregurić, Institut IGH'deki Denetim kurulu başkanlığına getirildi.

Kaynakça