Cahri

Cahri, Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti'nin Babek ilçesinin Cahri yerleşim idari mülki ilçesinde bir yerleşim yeridir. Azerbaycan Cumhuriyeti Millî Meclisi'nin 12 Haziran 2020 tarih ve 128-VIQ sayılı Kararı ile Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti'nin Babek ilçesinin Cahri köyü idari mülki dairesi dahilindeki Cahri köyüne statüsü verildi. Bir yerleşim yeri olan Cahri köyünün idari bölge dairesi, Cahri yerleşiminin idari bölge dairesi olarak kabul ediliyordu.

toponimi
Oikonym, "nehrin alçak kıyısı" anlamına gelen halk toponimi terimi cahir/cühür' çayının bir sahilidir

Tarihçe
Cahri yerleşimi çok eski bir yerleşim yeriydi. Şu anda bulunduğu bölgede yapılan kazılar sonucunda keşfedilen höyüklerin yanı sıra mezarlardan çıkan 2-3 bin yıllık çömlek mezarlar ve toprak kaplar ve çeşitli ev eşyaları da bunu kanıtlıyor. 1904 -1905 yıllarında Ermeni soygunlarına maruz kalmış ve Araz - Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşunda temel destek noktalarından ve stratejik merkezlerden biri olmuştur. 1921 yılı idari mülki taksimatına göre Cahri, Nahçıvan Şehrinin ilçelerinden biriydi. Bu bölgenin merkezi 1 yerleşim yeri ve 20 köyden oluşan cahri köyüydü. 1929 yılında Ermeni SSC'ye verilen köylerden (Sultanbey, İtkıran, Almalı, Ağhaç) 1921 yılında bu ilçeye dahil edilmiştir. 19 Haziran 2020'de Cahri köyüne yerleşim yeri statüsü verildi.

Tarihi anıtlar
Cahri kasabasında aşağıdaki taşınmaz tarihi ve kültürel eserler kayıtlıdır:



Coğrafya ve iklim
Kasaba, Babek ilçesinin merkezine 23 km, Nahçıvan şehrinin 15 km kuzeyinde, cahriçay kıyısında, eteklerinde yer almaktadır. Şahbuz ilçesinin Didivar, Nazarabad, Şıhmahmud, Payız, Vayxır, Khal-Khal ve Türkeş, Kengerli ilçesinin Hıncab ve Tazakend köyleri komşudur. Doğusunda Kızıl Dağı, batısında ise Gash Dağları ile çevrilidir. Maden ve tatlı su kaynakları bulunmaktadır.

Nüfus
Cahri, Nahçivan Özerk Cumhuriyeti'nin nüfus bakımından Nehram'dan sonra en büyük yerleşim yeridir. Nüfusun çoğunluğunu Azerbaycanlılar oluşturuyor. Salahlı, Karahindi, Cilovhanlı, Delma, Çaybasar gibi eski mahallelerin yanı sıra Navkeçen, Kızıldağ, Çimen gibi yeni mahalleler de var.

Ünlü insanlar
Gazanfar Akbarov - Sovyetler Birliği Kahramanı. Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti Sovyetler Birliği'nin 3 Kahramanından biri.
Yusif Gasimov (Safarali'nin oğlu) - Büyük Vatanseverlik Savaşı Gazisi
Şehit Gulam Guliyev (1973-1992)
Şehit Cafer Caferov (başteğmen) 26 Aralık 1985'te doğdu. 21 Temmuz 2012 tarihinde Tovuz ilçesine bağlı Alibeyli köyü istikametinde çıkan çatışmalarda kahramanca şehit düştü.
Namig Hasanov - Nahçivan Yüksek Meclisi Başkanı MR 1994 - 1995. Azerbaycan Cumhuriyeti Nüfusunun Çalışma ve Sosyal Korunması Bakan Yardımcısı 1995 - 2000
Siyavush Novruzov - Yeni Azerbaycan Partisi Genel Sekreter Yardımcısı, Azerbaycan Cumhuriyeti Milli Meclisi Kamu Birlikleri ve Dini Kuruluşlarla Çalışma Komitesi Başkanı, Karabağ ve Afganistan savaşlarının emektarı, siyaset bilimi felsefesi
Eldar İbrahimov - Azerbaycan siyasetçisi, Azerbaycan Cumhuriyeti Milli Meclisi I, II, III, IV, V toplantılarının milletvekili, Milli Meclis Komitesi başkanı, ekonomik bilimler doktoru
Hasan Şirinov - Bakü Şehri Polis Departmanı başkan yardımcısı, polis tümgenerali.
Hacı Fakhreddin Safarli - Tarih Doktoru, Profesör, ANAS Sorumlu Üyesi (2017), Azerbaycan Cumhuriyeti Onurlu Bilim Adamı, ANAS Nahçıvan Şubesi Tarih, Etnografya ve Arkeoloji Enstitüsü Müdürü, Azerbaycan Yüksek Meclisi Milletvekili Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti
Vagif Ibrahimov - ANAS Sorumlu Üyesi (2017), Fizik ve Matematik Doktoru, Azerbaycan Cumhuriyeti Onurlu Öğretmeni, Profesör
Hacı Gadir Gadirzade - tarih bilimleri doktoru, profesör, ANAS'ın muhabir üyesi.
Serdar Celaloğlu, Azerbaycan Demokrat Partisi Genel Başkanı
Karim Gasimov uzun süre yüksek mevkilerde çalışmış tanınmış aydınımızdır.
Ziyad Guluzadeh - Radyo Sinema ve Televizyon Felsefe Doktoru, Cumhurbaşkanlığı burslusu, genç yazar
Aydın Guliyev - 1993 - 1997'de Nahçıvan Yüksek Meclisi daire başkanı MR, Yüksek Meclis Başkanı danışmanı, Bakü-Haber gazetesinin kurucusu ve genel yayın yönetmeni, politikacı

Ekonomi
Nüfus esas olarak hayvancılık, tahıl yetiştiriciliği ve sebze yetiştiriciliği ile uğraşmaktadır. Bir değirmen, birkaç fırın ve mobilya mağazası var.

Kültür
Kasabada 1 kütüphane ve 2 iletişim bölümü bulunmaktadır.

Eğitim
cahri kasabasında 1 ve 2 numaralı tam ortaöğretim okulları faaliyet göstermektedir.

cahri'deki ilk laik okul 1885'te kuruldu. ve 1 numaralı ortaokula 1970 yılından bu yana Sovyetler Birliği Kahramanı Gazanfar Gulam oğlu Ekberov'un adı verilmektedir.

Ayrıca yerleşim yerinde çocuk müzik okulu bulunmaktadır.

Sağlık hizmeti
Cahri Kasabasında hastane vardır.

Din
Kasabada 3 cami ve 2 merasim evi bulunmaktadır. Cahri hastanesi 1892 yılında kurulmuş ve 1904 yılında 6 yataklı saha hastanesi haline gelmiştir.

Kaynakça