kaan39/turkish-wikipedia-dataset-clean huggingface dataset:
Galanthus elwesii

Galanthus elwesii, Amaryllidaceae familyasına bağlı bir kardelen türüdür.

Tanımlama
Galanthus elwesii 25 cm büyüyebilir. Soğanı 2 ila 3 cm çapında ve küresel ila ovoiddir. Doğrusal, küt, mavi yeşil renkli iki yaprak çıkarır. Çiçekler küresel, beyaz, sarkık, 2 ila 3 cm uzunluğunda, katı ve sivri uçlu bir sapın ucunda tek olarak görülür. Dıştaki tepaller oblanseolat, içtekiler ise emarginat ve daha kısadır. Tabana doğru konik, apikal ve bazal yeşil lekelidir. Kapsül genişçe elipsoid ila küresel, 10 ila 20 mm uzunluğunda ve 10 ila 20 mm genişliğindedir. Şubat ve Nisan ayları arasında kayalık, çalılık ve ormanlık alanların açıklıklarında görülür.
Ayrım
İç tepal segmentlerinin dış yüzünde uçta tek ya da uçta ve tabanda iki leke bulunur, uçta tek renklenme durumunda renklenme segmentin yarısını geçebilir, uçta ve tabanda iki leke durumunda birleşmiş tek leke görülebilir; yapraklar bazen spiral kıvrılır. Bu özellikleriyle diğer Galanthus taksonlarından ayrılır.
Coğrafi dağılım bilgileri
Galanthus elwesii nin doğal yelpazesi Anadolu'dan Ege Adalarına, Balkan dağlarına ve Karadeniz kıyısının kuzeybatı kısmına kadar uzanır. Dağılımının doğu kesiminde, bu tür batı kesiminden daha nadirdir. Romanya'da, Dobrodgea yaylasında sadece bir bölgeden bilinmektedir. Moldova'da, sadece Gagausia, Komratsky bölgesinde bir bölgeden de bilinmektedir. Ukrayna'da, Bessarabia yaylalarında ve Karadeniz ovaları, Odeska ve Mykolaivska bölgelerinin yakınında bulunan Galanthus elwesii nin 13 lokalitesi olduğu rapor edilmiştir, ancak bu popülasyonlar tam doğrulama gerektirir.

Nüfus bilgileri
Sırbistan'da bu tür Hassas olarak değerlendirilmektedir. (V. Stevanović pers. comm. 2010) Bulgaristan'da ülkenin çoğu bölgesinde yaygın olmakla birlikte yaygın değildir. Bazı yerlerde sadece birkaç kişi var. Nüfus eğilimi birçok alanda azalıyor gibi görünüyor. Ukrayna'da, nüfus parametreleri habitata bağlı olarak farklılık gösterir. Meşe ormanlarında nüfus yoğunluğu 160 kişi/m²'ye ulaşırken, dağlık ormanlarda (bayrak ormanları) ortalama 65 kişi/m², çalı topluluklarında 60-140 kişi/m², bozkır topluluklarında 40-50 kişi bulunur. Birçok popülasyon, yalnızca oldukça dar ekolojik nişlerde meydana geldikleri için ciddi şekilde parçalanmıştır. Çeşitli habitatlarda bulunur: orman (Quercus türü, Fagus türü, Pinus türü, vb.), çalılık (Quercus coccifera, Pteridium aquilinum) ve orman açıklıklarında, denizaltı otlaklarında ve kayaların arasında, deniz seviyesinden rakımlarda 100 ila 1.300 m, ancak en yaygın olarak 800 ila 1.000 m'de görülür.

Varyeteler
Kaynakça
Bibliyografya
Dış bağlantılar
Galanthus angustifolius

Galanthus angustifolius, Jurij Ivanovich Koss tarafından tanımlanmış, nergisgiller familyasından çok yıllık bir bitki türüdür. 9 ila 13 cm uzunluğa erişebilen bitki, Mart ve Mayıs ayları arasında çiçeklenir. Kafkasya'ya endemik olan bitki süs bitkisi olarak yetiştirilir. Türün nesli süs bitki olarak yetiştirilmek üzere toplandığı için tehlike altındadır.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Galanthus alpinus

Galanthus alpinus, Dmitrii İvanoviç Sosnowsky tarafından tanımlanmış, nergisgiller familyasından çok yıllık bir bitki türüdür. Kafkasya ve Türkiye'nin Doğu Karadeniz bölgesine endemik olan Kafkas kardeleni, yaprak döken ormanlarda, orman kenarlarında, orman açıklıklarında ve nehir vadilerinde yetişmektedir. Mart ayında çiçeklenir ve Nisan ayında meyve verir. Toplam uzunluğu 15 ila 25 cm uzunluğunda olan Kafkas kardeleninin yaprakları 2.5 – 20 cm uzunluğunda ve 0.6 - 2.2 cm genişliğindedir. Türün nesli süs bitkisi olarak yetiştirilmek üzere toplandığı için tehlike altındadır.

Bitkinin ürettiği galantamin, Alzheimer hastalığının erken ve orta evrelerinde tedavi amaçlı kullanılmaktadır.

Varyeteler
Galanthus alpinus var. alpinus
Galanthus alpinus var. bortkewitschianus
Galeri
Kaynakça





Dış bağlantılar
Galanthus elwesii var. monostictus

Galanthus elwesii var. monostictus, Amaryllidaceae familyasının Galanthus cinsinden bir bitki varyetesidir.

Tanımlama
İç tepal segmentlerinin dış yüzünde sadece uçta leke bulunur; Çiçeklenme kasım-aralık ve mart aylarında gerçekleşir.

Habitat ve ekoloji
Deniz seviyesinden 1150 metreye kadar, maki ve Pinus brutia altında kayalık arazilerde, kaya çatlaklarında, özellikle vadi içlerinde bulunmaktadır. Cyclamen graecum, Cyclamen cilicicum, Spiranthes spiralis, Paliurus spina-christi, Ceratonia siliqua, Laurus nobilis, Olea europea, Phillyrea latifolia, Arbutus andrachne, Quercus coccifera ile birlikte aynı ortamı paylaşmaktadır.

Dünya'daki dağılımı
Türkiye'ye endemiktir. Türkiye'de Akdeniz bölgesinde, Antalya ve Mersin illerinde bilinmektedir.


Kaynakça
Dış bağlantılar
Galanthus elwesii var. elwesii

Galanthus elwesii var. elwesii, Amaryllidaceae familyasının Galanthus cinsinden bir bitki varyetesidir.

Tanımlama
İç tepal segmentlerinin dış yüzünde uçta ve tabanda 2 leke bulunur ya da bu iki leke birleşerek tek bir büyük leke olarak görülür; çiçeklenme şubat-mayıs aylarında gerçekleşir.

Habitat ve ekoloji
55-1700 metre arasında çok farklı habitatlarda yayılış göstermektedir. Bazı Pinus ve Quercus türleri, orman altı ve açıklıklarında, maki içlerinde, özellikle kayalık arazilerde, subalpin bölgede bulunmaktadır.


Kaynakça
Dış bağlantılar
Galanthus alpinus var. alpinus

Galanthus alpinus var. alpinus, Amaryllidaceae familyasının Galanthus cinsinden bir bitki varyetesidir.
Ayrım
Çiçeklenme döneminde bitki genellikle daha büyük; yaprak alt yüzü düz, nadiren kanal taşır, kanallar meyve döneminde görülmez; iç tepal segmentlerinin tabanında ikinci renklenmeye rastlanmaz. Bu özellikleri ile diğer Galanthus taksonlarından ayrılır.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Galanthus fosteri

Galanthus fosteri, Amaryllidaceae familyasının Galanthus cinsinden bir bitki türüdür.

Ayrım
Yapraklar mumsuz, parlak ya da koyu yeşil. İç tepal segmentlerinin dış yüzünde uçta ve tabanda 2 leke bulunur. Bu özellikleri ile diğer Galanthus taksonlarından ayrılır.
IUCN kırmızı listesi
Bu tür, Lübnan ve Suriye'de ender olarak görülmesine rağmen, Türkiye'de oldukça yaygın olduğu ve herhangi bir büyük tehditle karşı karşıya olduğuna veya popülasyonunun azaldığına dair hiçbir kanıt bulunmadığından, Akdeniz bölgesinde En Az Endişe Veren olarak sınıflandırılmaktadır. Dağılımı ve popülasyonu hakkında ek araştırma yapılması önerilir.

Coğrafi dağılım bilgileri
Bu tür Türkiye'de ve güneyde Lübnan ve Suriye'de bulunur. Bazı yazarlar daha geniş bir dağılım dağılımına ına dikkat çekse de türlerin ekolojik gereksinimleri nedeniyle bu pek olası görünmüyor.

Türkiye'de, güneyde Adana (Bahçe, Haruniye yukarısında Dumanlı Dağı), Gaziantep, Hatay (Belen'den İskenderun'a) ve Baskinta'nın

Habitat ve ekoloji bilgileri
Bu tür, serin, kuzeye bakan, gölgeli habitatlarda, örneğin gölgeli kireçtaşı kayalarının çıkıntılarında, Scilla cernua ile, Quercus coccifera ve Pistacia terebinthus makilerde, çimenlerde, eriyen karların yakınında ve Fagus orientalis ormanında yaşar. Metamorfik kayaları kaplayan daha asidik topraklarda da görülmesine rağmen, en sık kireçtaşı kayalarında bulunur. Bu çok yıllık soğanlı tür çok ketumdur ve yüksekliği 30 cm'yi geçmez, yerelliklere bağlı olarak Şubat-Mart ayları arasında uzanan çiçeklenme döneminde kısa bir süre için görünür. Ek II kapsamında yer almaktadır. Bu türün Lübnan'daki Tannourine Sedir Ormanı'nın koruma altındaki alanında bulunması makul görünmektedir. Bu tür için kendi türü için alınan koruma önlemleri hakkında bilgi yoktur. Dağılımı, popülasyon büyüklüğü ve eğilimleri hakkında araştırma yapılması önerilir.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Galanthus cilicicus

Galanthus cilicicus, Amaryllidaceae familyasının Galanthus cinsinden bir bitki türüdür.

Ayrım
Çiçeklenme zamanı yapraklar gelişmiş, sıkapoza yakın uzunlukta, yaprak alt ve üst yüz aynı renkte, yaprak üst yüzünde mum çizgisi görülmez ya da çok zayıf; çiçeklenme aralık-ocak ayında gerçekleşir. Bu özellikleri ile diğer Galanthus taksonlarından ayrılır.

IUCN kırmızı listesi
Koruma durumunu değerlendirmek için şu anda yeterli bilgi bulunmadığından, bu tür Eksik Verili olarak listelenmiştir. Nüfus, ekoloji ve mevcut nüfusuna yönelik tehditler hakkında bilgi toplamaya acil ihtiyaç vardır.

Coğrafi dağılım bilgileri
Bu tür, Türkiye'nin güney Anadolu'daki Mersin iline özgüdür.

Habitat ve ekoloji bilgileri
Bu tür neredeyse tamamen kalker kayaların üzerinde veya yakınında meydana gelir. Az ya da çok yatay, kaldırım benzeri kireçtaşı üzerinde veya neredeyse dikey olan kayalar ve küçük uçurumlarda bulunabilir. Kireçtaşı içinde küçük ama derin toprak ceplerinde bulunur. Ayrıca kayaların arasında, kısa otlarda ve maki tipi bitki örtüsüyle, özellikle Quercus coccifera nın altında ve çam ağaçları Pinus spp. gibi türlerin küçük ormanlık alanlarının kenarlarında bulunur. Ek II kapsamında yer almaktadır. Bu tür korunan alanlarda bulunmaz ve belirli koruma önlemleri hakkında bilgi yoktur. Bu türün koruma durumunun bilinçli bir şekilde değerlendirilmesini sağlamak için bilinen popülasyonları belgelemeye ihtiyaç vardır.


Kaynakça
Dış bağlantılar
Galanthus trojanus

Galanthus trojanus, Galanthus cinsine bağlı bir bitki türüdür.

Özellikler
Yaprak üst yüz boyunca beyaz şerit görülmez, yaprağın üst 1/5'lik kısmı genellikle keskin geri kıvrık; iç tepal segmentlerinin uçları belirgin dışa doğru kıvrık, iç tepal segmentlerinin iç yüzündeki renklenme segmentin tamamını kaplar. Bu özellikleri ile diğer Galanthus taksonlarından ayrılır.

Dağılım ve habitat
Bu bitki sadece Çanakkale İli A(1)A'dan bilindiği kuzeybatı Türkiye'ye özgüdür. 63 km²'lik bir yayılış alanı, 39.5 km²'lik bir yaşam alanı ve üç yerde meydana gelmektedir.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Galanthus koenenianus

Galanthus koenenianus, Amaryllidaceae familyasının Galanthus cinsinden bir bitki türüdür.

Ayrım
Çiçeklenme döneminde bitki küçük, yaklaşık 7 cm; yaprak alt yüzünde kanallar belirgin, kanallar meyve döneminde de kalıcı; iç tepal segmentlerinin tabanında nadiren soluk yeşil ya da sarımsı ikinci leke görülebilir. Bu özellikleri ile diğer Galanthus taksonlarından ayrılır.

IUCN kırmızı listesi
Galanthus koenenianus, Türkiye'nin Kuzeydoğu Anadolu'da bulunan ve toplam oluşum alanının 5,200 km2 ve yaşam alanının 20 km2 olduğu tahmin edilen (2x2 km'lik bir ızgaradan yaşam alanı tahmini) üç konumdan bilinmektedir. Popülasyon şu anda sabittir, ancak yerel popülasyon tarafından süs amaçlı hasat yapılmasına yönelik makul bir tehdit vardır, bu da yakın gelecekte en azından olgun bireylerin sayısında sürekli düşüşe yol açabilir ve bu nedenle türler en azından CR kategorisine uygun hale gelebilir. Bu nedenle tür, D2 kriteri altında Hassas olarak listelenmiştir.

Coğrafi dağılım bilgileri
G. koenenianus, Tür, bir Öksin coğrafi unsurudur. Türkiye'nin Kuzeydoğu Anadolu (Kafkasya Biyoçeşitlilik Sıcak Noktası) için endemiktir. Nüfusun bir kısmı milli parktadır. Nüfus izleme gerekli bir koruma eylemidir.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Galanthus transcaucasicus

Galanthus transcaucasicus, Galanthus cinsine bağlı bir bitki türüdür.

Dağılım ve habitat
Azerbaycan'da ve kuzey İran'da bulunur ve Ermenistan'dan birkaç kayıt vardır.

arasındaki rakımlarda yetişen, esas olarak bir dağ türüdür. Fagus orientalis, Quercus spp., Corylus sp., Zelkova carpinifolia, Platanus orientalis, Taxusda dahil olmak üzere yaprak döken ormanların içinde ve kenarlarında bulunur.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Galanthus peshmenii

Galanthus peshmenii, Amaryllidaceae familyasının Galanthus cinsinden bir bitki türüdür. Hasan Peşmen anısına isimlendirilmiştir.

Ayrım
Çiçeklenme zamanı yapraklar ya hiç yok ya da sıkapozdan çok kısa, yaprak alt ve üst yüz farklı renkte, yaprak üst yüzünde mum çizgisi belirgin; çiçeklenme kasım-aralık ayında gerçekleşir. Bu özellikleri ile diğer Galanthus taksonlarından ayrılır.

Dağılımı
Türkiye’de Akdeniz bölgesinde, Antalya ili sınırları içerisinde ve Yunanistan’ın Meis adasından bilinmektedir.

Habitat ve ekoloji
5-650 metre arasında maki ve Pinus brutia altında kayalık arazilerde, kaya çatlaklarında, özellikle vadi içlerinde bulunmaktadır. Colchicum baytopiorum, Crocus cancellatus subsp. lycius, Cyclamen graecum, Urgenia maritima, Paliurus spina-christi, Spartium junceum, Nerium oleander, Hedera helix, Smilax aspera, Platanus orientalis, Ceratonia siliqua, Laurus nobilis, Olea europea, Quercus coccifera, Euphorbia dendroides ile birlikte bulunmaktadır.


Kaynakça
Dış bağlantılar
Galanthus krasnovii

Galanthus krasnovii, Amaryllidaceae familyasının Galanthus cinsinden bir bitki türüdür.

Ayrım
İç tepal segmentlerinin dış yüzünde sadece uçta leke bulunur; iç tepal segmentlerinin uçları derin girintili değildir. Bu özellikleri ile diğer Galanthus taksonlarından ayrılır.

Coğrafi dağılım bilgileri
Batı Gürcistan ve kuzeydoğu Anadolu'da görülür. Türkiye'de tek bir lokaliteden, Artvin Kafkasör yaylasından bilinmektedir.

Habitat ve ekoloji bilgileri
1200–1250 m, orman açıklığında ve altlarında, karın erimesiyle oluşan nemli yamaçlarda Pteridium aquilinum ile birlikte, Picea orientalis, Alnus glutinosa, Rhododendron ponticum, Lonicera sp., Crataegus sp., Rubus sp. ile aynı ortamı paylaşmaktadır.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Galanthus plicatus subsp. plicatus

Galanthus plicatus subsp. plicatus, Amaryllidaceae (nergisgiller) familyasından bir kardelen alt türüdür.

Ayrım
Yapraklar tomurcuk içerisinde kenarları keskin geri kıvrık, katlı (vernasyon explicative), iç tepal segmentlerinin dış yüzünde sadece uçta leke bulunur. Bu özellikleri ile diğer Galanthus taksonlarından ayrılır.

Coğrafi dağılım bilgileri
Dünya'da Romanya, Kırım ve Türkiye'de yayılış yapar. Türkiye'de Marmara'nın doğusu ve batı Karadeniz bölgesinde yayılış göstermektedir.

Habitat ve ekoloji
10-1450 metre arasında, bazı Quercus türleri, Fagus orientalis, Carpinus sp., orman altı ve açıklıklarında, batı Karadeniz boyunca fındıklıklarda yoğun olarak görülür.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Galanthus bursanus

Galanthus bursanus, Amaryllidaceae familyasından bir bitki türüdür.

Tip bilgisi
Türkiye, Bursa İli, Marmara Denizi bölgesi, Bursa yakınlarında kireçtaşı kayalık mostraları, 500 m. 26 Kasım 2016. Zubov & Konca s.n. (holotip: KWHA).
Ayrım
Yaprak kenarından 1–2 mm uzaklıkta 2 keskin uzunlamasına kıvrıma sahiptir; her bir iç periant segmenti, biri tepede ve biri tabanda olmak üzere iki farklı yeşil işarete veya bir büyük, aşağı yukarı X-şekilli yeşil işarete sahiptir (kenarları dar explicative, subrevolute). Bu özellikleri ile diğer Galanthus taksonlarından ayrılır.

Koruma faaliyetleri
Galanthus bursanus Türkiye'nin kuzeybatısında endemiktir ve Bursa İli ile sınırlıdır. Doluluk alanının (YY) geçici olarak 10 km2'den az olduğu tahmin edilmektedir ve bilinen iki ciddi şekilde parçalanmış alt popülasyon vardır. Bu türün bulunduğu kayalık kireçtaşı çıkıntıları bir miktar koruma sağlasa da, uygun habitatın tarım arazisine dönüştürülmesi ve ormansızlaşma nedeniyle habitat hızla azalabilir; bölgede mermer madenciliği yapılır ve bu türün habitatına karşılık gelen alanlardaki alt popülasyonları etkileyecektir; Ayrıca yasa dışı toplayıcılar tarafından küçük ölçekli soğan toplama tehdidi de vardır ve bu, yavaş ve uzun vadeli bir düşüşe neden olabilir. Bu tür ayrıca iklim değişikliğine duyarlı olarak kabul edilir. Sınırlı yaşam alanı, ciddi şekilde parçalanmış alt popülasyonlar ve çeşitli tehditler nedeniyle bu tür, IUCN Kırmızı Liste Kategorileri ve Kriterleri (IUCN 2017) kapsamında Kritik Tehlikede (CR) olarak değerlendirilir. CR B2ab(ii,iii): B2 – 10 km2 eşiğinden daha az olduğu tahmin edilen yaşam alanı biçimindeki coğrafi kapsamın (G. bursanus için yaşam alanının 8 km2 olduğu tahmin edilmektedir) ve – a. Ciddi derecede parçalanmış veya yalnızca tek bir konumda var olduğu biliniyor (G. bursanus, tek bir konumdaki yalnızca ciddi şekilde parçalanmış iki alt popülasyondan (iki coğrafi konumlu veri noktasına dayalı olarak) bilinmektedir); ve B. Devam eden düşüş gözlemlendi.

Coğrafı dağılım bilgileri
Anadolu: Türkiye, Marmara Geçiş bölgesi (Korucak Dağı sırtının kuzey-batı mahmuzları); Marmara Denizi bölgesinin dar bir yerel endemiğidir.

Habitat ve ekoloji bilgileri
500 m yükseklikteki Quercus cerris ormanından tanımlanan; Bursa kenti çevresinde kireçtaşı kayalık çıkıntılar üzerinde Mezofit, kalsifil kırmızı killi topraklarda yetişir. Alt tabakada gözlemlenen fitocenoz göstergeleri arasında odunsu türler Quercus coccifera, Crataegus monogyna, Acer monspessulanum, Phillyrea latifolia, Ruscus aculeatus ve otsu türler Paeonia peregrina, Fritillaria pontica ve Helleborus orientalis. Çiçeklenme ekim-ocak (şubat) aylarında çiçeklenme gözlenir.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Galanthus reginae-olgae

Galanthus reginae-olgae, Galanthus cinsine bağlı Sicilya ve Balkanlara özgü bir bitki türüdür.

Özellikler
Ortasında gümüşi renkli çizgili koyu yeşil yapraklıdır. Olgunlukta uzunluğunda ve genişliğindedir.

Taksonomi
Galanthus reginae-olgae türüne bağlı alttürler (2024):

Galanthus reginae-olgae reginae-olgae
Galanthus reginae-olgae vernalis


Dağılım ve habitat
Yunanistan, kuzeybatı ve batı Balkan Yarımadası ve Sicilya'ya özgüdür. Ülkeler: Karadağ, Yunanistan ve İtalya (Sicilya), Yunanistan'da kuzey Pindos'tan güney ve güneybatı Peloponnisos'a ve Kerkiras'ta (Korfu) oluşur. Kullanım alanı 1.008 km²'dir. , Sicilya'daki popülasyonlar meşe ormanlarındaki kayalık çıkıntılarda bulunur.

Galeri
Konuyla ilgili yayınlar
Orph. (1876) In: Atti Congr. Int. Bot. Firenze 1874: 214

Kaynakça
Dış bağlantılar
Galatasaray

Galatasaray ile şu maddeler kastedilmiş olabilir:

Coğrafya
Galatasaray, Beyoğlu, İstanbul ili Beyoğlu ilçesinde yer alan semt
Galatasaray Adası, Marmara Denizi'nde bir ada

Spor
Galatasaray SK, İstanbul merkezli Türk spor kulübü
Galatasaray (futbol takımı)
Galatasaray U19
Galatasaray U21
Galatasaray (kadın futbol takımı)
Galatasaray (basketbol takımı)
Galatasaray (genç basketbol takımı)
Galatasaray (kadın basketbol takımı)
Galatasaray (tekerlekli sandalye basketbol takımı)
Galatasaray (erkek voleybol takımı)
Galatasaray (kadın voleybol takımı)
Galatasaray (erkek sutopu takımı)
Galatasaray (kadın sutopu takımı)
Galatasaray (erkek kürek takımı)
Galatasaray (kadın kürek takımı)
Galatasaray (erkek yüzme takımı)
Galatasaray (kadın yüzme takımı)
Galatasaray Atletizm Şubesi
Galatasaray Judo Şubesi
Galatasaray Binicilik Şubesi
Galatasaray Briç Şubesi
Galatasaray Espor
Galatasaray Satranç Şubesi
Galatasaray Tenis Şubesi
Galatasaray Yelken Şubesi
Galatasaray (Superleague Formula takımı)

Diğer
Galatasaray Lisesi
Galatasaray Meydanı
Galat-ı meşhur

Galat-ı meşhur, sözcük veya deyimlerin yaygın olarak yanlış bir biçimde kullanılması sonucu, doğrusunun yerini alması durumudur. "Herkesin doğru bildiği yanlış" denebilir.

Örnek olarak: Türkçede "İngiltere" denilerek kastedilen Birleşik Krallık'tır; İngiltere, Birleşik Krallık'ı oluşturan devletlerden birisidir; ancak bu kullanım o kadar yaygındır ki yanlış kabul edilmez.

Türkçeye Arapçadan geçen ve aslında çoğul anlamı olan evrak (tekil: varaka), evlat (tekil: velet), eşkıya (tekil: şaki) evliya (tekil: veli), eşya (tekil: şey) gibi sözcüklerin tekrar çoğul eki alabilmesi zaman içinde kabul görmüştür.

"Zürafanın düşkünü, beyaz giyer kış günü" - doğrusu: "Zürefanın düşkünü, beyaz giyer kış günü" (zürefa, zarifin çoğuludur "Azref-i zürefâ": Zariflerin zarifi.)

"Nam-ı değer" - doğrusu: "namıdiğer"

"Göz var nizam var" - doğrusu: "göz var izan var" vb.

Konuyla ilgili olarak, Osmanlı Türkçesinde "Deme Kalbura Kallabur; Lugât-ı Fasîhten Evlâdır Galât-ı Meşhûr" şeklinde bir atasözü de bulunmaktadır.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Dilimize yerleşmiş galat-ı meşhurlar
Galata bankerleri

Galata bankerleri İstanbul'un Galata semtinde bulunan Komisyon Hanı ve Havyar Hanı adı verilen iki ayrı handa faiz karşılığında para veren azınlıkların oluşturduğu gruptur.

Tarihçe
Galata semti Bizans döneminde tüccarların ve bankerlerin merkezi olarak ünlenen bir semtti. Osmanlı İmparatorluğu ticari hayatı canlandımak için İstanbul'un fethinden sonra şehri terk etmiş Rum, Venedikli ve Cenevizli tüccar ve bankacıların tekrar işleri başına dönmelerini teşvik etmiş, bunların cemaat teşkilatı kurmalarına, örf, adet ve dinleri kadar iktisadi faaliyetlerini de serbestçe icra etmelerine izin vermiştir.

Bu serbestlik daha sonraları Osmanlı İmparatorluğu'nun mali yönden güçlenmesine katkıda bulunmalarını sağlamıştır. İmparatorluğun yükseliş döneminde vergilerin toplanmasında, hazinenin açıklarını kapatmada, kısa vadeli borçlar vermeden madeni para ihracı ve tedavülü konularında hükûmete yardımcı olmak gibi görevler yapmışlardır.

Osmanlı ekonomisinde yerleri
On dokuzuncu yüzyılın ilk yarısında dış ticaret açık vermiş, kâğıt paranın altın karşılığı olarak değeri düşmüş, buna bağlı olarak ithalat güçleşmişti. Bu dönemde Osmanlı Hükûmeti ile anlaşan ve devlete ilk borç veren iki banker, Fransız Jacques Alléon ve İtalyan Teodor Baltazzi, kredi operasyonları ile ithalatı rahatlatmış ve bir yandan da Padişah Abdülmecid'in güvenini kazanmışlardı. Daha sonra, bu iki banker kambiyo kurunu sabit tutmak amacıyla İstanbul Bankası'nı kurmuşlardır.

Rusların İstanbul'a girmeleri halinde bütün varlıklarının ve alacaklarının silinip gideceğinden endişe ederek bu işgali önlemek ve gerekli parayı bulmak için 1877-78 Osmanlı-Rus Harbi'nde bütün servetlerini ortaya koymuşlardır. Bunun karşılığında da Osmanlı Devletinin gelirlerini teminat göstermişlerdir. Bunun üzerine Avrupalı alacaklılar, kendilerini garantiye almak için Muharrem Kararnamesi olarak bilinen ve bütün devlet gelirlerini ipotek altına alan bir antlaşmayı Osmanlı Hükûmetine kabul ettirmişlerdir.

Ayrıca bakınız
Galatlar
Galata SK

Galata Spor Kulübü, 1932 yılında İstanbul'da kurulan spor kulübü.

Tarihi
1932 yılında Çeşme Meydanı Gençler Birliği adıyla kurulan kulüp, 1934 yılında bu adla tescil edilerek İstanbul futbol liglerine katıldı. 1936'da adı Galata Gençlerbirliği oldu. 1940'ta, Bozkurt SK ile birleşerek Galata Gençlik Kulübü adını aldı.

1965-1966 sezonunda İstanbul Mahalli Liginde Şampiyon olarak 2. Lige terfi maçları oynamış ve Türkiye 2. Futbol Ligi'nin yükselmiştir. 1970-1971 sezonunda grubunda sonuncu olarak 3. Lig'e düşmüştür. 1976-77 sezonunda 3. Ligde düşmüştür. Ertesi sezon 3. Lige terfi maçlarını kazanarak tekrar 3. Lige çıksa da 1978-1979 senesinde tekrar amatöre düşmüştür. 1981-82 sezonunda yerel ligde şampiyon olarak 2. lige yükselen kulüp 1985-86 sezonunda 3. lige, 1992-93 sezonunda da amatör lige düşmüştür. O seneden sonra İstanbul Amatör Liglerinde mücadele eden kulüp, 2023-24 sezonuna kadar İstanbul 1. Amatör Liginde mücadele etti.

2023-24 sezonunda Süper Amatör Ligi play-off A Grubunu şampiyon tamamlayarak ilk kez Bölgesel Amatör Lig'e yükselmeye hak kazandı. 2024-25 Sezonunda İlk kez yükseldiği Bölgesel Amatör Lig'i şampiyon tamamlayarak, 3.Lig'e yükselmiştir.

Başarıları
İstanbul Profesyonel 2. Ligi: 1956-57
İstanbul Mahallî Ligi: 1965-66
Bölgesel Amatör Lig: 2024-25

Lig mücadeleleri
1. Lig: 9 Sezon
1966-1971, 1982-1986

3. Lig: 15 Sezon
1971-1977, 1978-1979, 1986-1993, 2025-

Bölgesel Amatör Lig: 1 Sezon
2024-2025

Amatör Lig: 69 Sezon
1932-1966 1977-1978, 1979-1982, 1993-2024

Başkanlar
Sulhi Ellialtıoğlu (1961-1969)
Ziya Aygün (1969-1974)
Yılmaz Doğan (1974-1979)
Mehmet Üşenti (1979-1983)
Ahmet Nur Çebi (1983-1985)
Selçuk Uygur (1985-1988)
Oktay Dinç (1988-1990)
Şadan Kalkavan (1990-1993)
Necdet Başaran (1993-2006)
Emin Selim Akgül (2006-2026)
Süleyman Erdemir (2026-

Teknik direktörleri
Ali İhsan Karayiğit (1965-1967)
Ali Mortaş (1967-1968)
Salim Çavunt (1970-1971)
İsmet Yamanoğlu (1971)
Lefter Küçükandonyadis (1971-1972)
Samim Emek (1972-1974)
Fahrettin Cansever (1975)
Bülent Gürbüz (1975-1976)
Salim Cavunt (197?)
Samim Emek (1977-1978)
Ayhan Erman (1978-1979)
Refik Özvardar (1978 -1981)
Cihat Erbil (1981-1984)
Samim Emek (1984-1986)
Öner Şen
Selim Yenihayat (2006-2022)
Abbas Yaşar (2022-2024)
Turhan Sofuoğlu (2024-2025)
Kaynakça
Dış bağlantılar
TFF.org'da Galata SK profili
Amatorfutbol.org'da Galata SK profili
Galata Spor Kulübü Sitesi
Galatalı Fatma

Galatalı Fatma, senaryo ve yönetmenliğini Ülkü Erakalın'ın üstlendiği 1969 yapımı Türk filmidir. Filmin yapımcısı Müfit İlkiz'dir.

Oyuncular
Filmin başlıca oyuncuları şunlardır,
Uğur Güçlü
Sevda Ferdağ
Kuzey Vargın
Çolpan İlhan
Aliye Rona
Sevda Nur
Nevin Nuray
Diclehan Baban
Handan Adalı
Nubar Terziyan
Mürüvvet Sim

Dış bağlantılar