kaan39/turkish-wikipedia-dataset-clean huggingface dataset:
Alâeddin Bey (Alâiye beyi)

Alâeddin bin Yusuf, 1350'li yıllardan 1364'e kadar hüküm süren Alâiye Beyliği hükümdarıdır.

Hayatı
Alaeddin Bey, tarihçiler tarafından Alâiye Beyliği'nin kurucusu olarak kabul edilen Yusuf Bey'in oğludur. İbn Battuta, Yusuf Bey'in Karamanoğlu soyundan geldiğini belirtmiştir. Kaynaklarda Yusuf Bey'in ne zaman öldüğü ve oğlu Alaeddin Bey'in ne zaman ve nasıl bey olduğu hakkında kesin bir bilgi yoktur. Ancak bunun 1350'lerde gerçekleştiği düşünülmektedir. Alaeddin'in saltanatı sırasında Beyliğin başlıca sorunu, 1358'de IV. Hugh'dan sonra tahta geçen Kıbrıs Kralı I. Peter'nin faaliyetleriydi. Bu dönemde Antalya Körfezi, Kıbrıslılar ile Türkmen beyleri arasında sık sık çatışmalara sahne olmuştur. 1360 yılında Peter, Anadolu'nun güney kıyılarına saldırdı ve Ermeni Krallığına ait olan Korikos'u ele geçirdi. Bir yıl sonra, 24 Ağustos 1361'de Antalya'yı Zincirkıran Mehmet Bey'den aldı ve Alanya'ya da saldırması an meselesiydi. Alaeddin, Hristiyanlara karşı Zincirkıran Mehmet Bey ve Karamanoğlu Alaeddin ile güçlerini birleştirdi. Bu anlatım daha sonraki Kıbrıslı tarihçiler tarafından da tekrarlanmıştır. Ancak bu bilgiler ilk kez olaylardan yarım yüzyıl sonra kaydedilmiştir ve ciddiye alınamayacak kadar abartılıdır. Bilinen şey Tekeoğulları gibi Alaeddin Bey'in de geçici bir süre I. Peter'in hakimiyetini tanımak zorunda kaldığıdır. Ancak kısa bir süre sonra Türk beyleri Kıbrıs kralına itaat etmeyi reddettiler.

Gülevşen Camii'ndeki Alaeddin Bey'e ait türbede yazdığına göre 1364 yılında vefat etmiştir. Ölümünün ardından Beyliğin başına oğlu Hüsameddin Mahmud geçti.

Kaynakça
Alâeddin Atsız

Alâeddin Atsız ( ), 1213-1214 yılları arasında Gurlular hanedanının sultanıdır. III. Bahâeddin Sâm'ın akrabası ve halefidir.

Hayatı
Alâeddin Atsız, 1161 yılında ölen Alâeddin Hüseyin'in oğludur. Alâeddin Hüseyin öldüğünde Atsız çok gençti ve halefi 1163'te kısa bir süre ölen kardeşi Seyfeddin Muhammed'e geçti ve yerine kuzeni Gıyâseddin Muhammed geçti. Atsız yetişkinliğe erişince Gıyaseddin'e ve onun kardeşi Muizzüddin Muhammed'e hizmet etmeye başladı. 1202 yılında Gıyaseddin'in ölümünden sonra Gurlu beyleri, Gurlu hanedanının yeni hükümdarı olması için Atsız'ı desteklediler. Ancak Muizzüddin onu Gurlu reislerinden uzak tutmayı başardı ve Bamiyan'daki akrabalarının sarayına gönderdi; burada Atsız'ın kızı, Bamyan hükümdarı II. Bahaeddin Sam'ın en büyük oğluyla evlendi.

Muizzüddin 'in 1206'da vefatından sonra yerine yeğeni Gıyâseddin Mahmud, Gurlular hanedanının hükümdarı olmuştur. Atsız ise Gıyaseddin Mahmud'un yönetimine meydan okuyarak tahtı kendisi için talep etmiş ve Harezmşahlar'dan yardım istemiş ancak bu talebi reddedilmiştir. Gıyaseddin Mahmud daha sonra 1212 yılında ölmüş ve yerine oğlu III. Bahâeddin Sâm geçmiştir; ancak bir yıl sonra Harezmliler tarafından Harezm'e götürülmüştür ve sonunda Atsız'a yardım etmeyi kabul etmişlerdir ve onu Gurlu tahtına çıkarmışlardır.

Ancak bir yıl sonra Atsız, Türk gulâm Tâceddin Yıldız tarafından öldürülmüştür ve yerine kuzeni Alaeddin Ali geçmiştir.

Kaynakça
Özel


Genel
Alâ Abd el-Fettah

Alâ Ahmed Seyf el-İslâm Abd el-Fettah ( , ), bilinen adıyla Alâ Abd el-Fettah ( ; d. 1981), Mısırlı-İngiliz yazılım geliştiricisi, yazar, gazeteci, siyasi aktivist ve eski siyasi mahkûmdur. Dijital haklar ve ifade özgürlüğü alanındaki faaliyetleriyle bilinen el-Fettah, Mısır hükûmeti tarafından çeşitli davalar kapsamında yargılandı ve toplamda 12 yıl hapis cezasına çarptırıldı.

Abd el-Fettah, 2006 yılında Mısır polisi tarafından tutuklandı ve 45 gün sonra herhangi bir suçlama yöneltilmeden serbest bırakıldı. İzin almadan siyasi protesto düzenlediği gerekçesiyle yeniden hapsedilen Abd el-Fettah, Mart 2014'te kefaletle tahliye edildi; ancak Eylül 2014'te tekrar tutuklandı ve kısa süre sonra yine kefaletle serbest bırakıldı. Şubat 2015'te beş yıl hapis cezasına çarptırıldı ve Mart 2019'un sonlarında cezasını tamamlayarak salıverildi. Eylül 2019'da, Mısır protestoları sırasında Ulusal Güvenlik Ajansı tarafından yeniden gözaltına alınan Abd el-Fettah, açıklanmayan suçlamalarla Devlet Güvenlik Savcılığına sevk edildi ve daha sonra "yalan haber yaymak" suçundan mahkûm edilerek beş yıl hapis cezasına çarptırıldı. Nisan 2022'de cezaevi koşullarını protesto etmek amacıyla açlık grevine başlayan Abd el-Fettah'ın ailesi, cezasının Eylül 2024'te sona ermesi gerektiğini savunmaktaydı; buna karşılık Mısırlı yetkililer, mahkemenin ön duruşma tutukluluğunu ceza süresinden saymama kararını gerekçe göstererek tahliye tarihinin Ocak 2027 olduğunu belirtti ve serbest bırakılmasını reddetti.

Eylül 2024'te Abd el-Fettah'ın annesi Laila Soueif, oğlunun serbest bırakılması talebiyle Londra'daki Birleşik Krallık Dışişleri Bakanlığı binası önünde açlık grevine başladı; grev, 25 Ocak 2025'te Avustralyalı gazeteci Peter Greste'nin de katılımıyla sürdürüldü. Aynı dönemde, Ekim 2024'te Abd el-Fettah, İngiliz PEN tarafından verilen 2024 PEN Pinter Ödülü'nün sahibi Arundhati Roy tarafından, ödülü paylaşmayı tercih ettiği "Cesur Yazar" olarak ilan edildi. Birleşik Krallık Başbakanı Keir Starmer ise Abd el-Fettah'ın serbest bırakılması için aktif biçimde kampanya yürüttü ve diplomatik girişimlerde bulunarak bu davayı hükûmeti açısından "en öncelikli konu" olarak nitelendirdi.

Kaynakça
Alâeddin Paşa

Alâeddin Paşa, ilk iki Osmanlı padişahı olan Osman Gazi ve Orhan Gazi döneminde, takriben 1320-1331 arasında vezirlik yapmış Osmanlı devlet adamı.

Osmanlı Devleti'nin ilk vezirinin Alâeddin Paşa olduğu üzerinde anlaşma vardır. Osmanlı kroniklerine göre Osmanlı Devletinin ilk veziri olan Alâeddin Paşa, Osmanlı Sultanı Osman Gazi'nin oğlu olan ve Paşa unvanını da kullanmış olan Alâeddin Bey'dir. Fakat bazı kaynaklarda ilk vezirin ismi "Alaeddin Paşa bin Hacı Kemaleddin" ve "Hacıkemalettinoğlu Alaeddin Paşa" şeklinde verilir ve buna göre ilk vezir Osman Bey'in oğlu değil, Hacı Kemalettin adlı bir kişinin oğludur

Alâeddin Paşa'nın vezirlik yaptığı devirde henüz Divan teşkilatı kurulmamıştı; tek vezir Alâeddin idi. Bu nedenle Alâeddin Paşa, unvanı "sadrazam" olmasa da Osmanlı tarihinin ilk sadrazamı olarak kabul edilir.

Aleaddin Paşa vezirliği sırasında sikke, elbise, asker ve kanun tanziminde büyük hizmetlerde bulunmuştur. Vezir Alâaddin Paşa'nın önerisiyle her sınıf asker için "ak börk", siviller için "kızıl börk" baş giysisi ve değişik tip elbiseler kabul edilmiştir. İlk düzenli "yaya" adlı ordu kurulmuştur.

Kaynakça
Ayrıca bakınız
Kuruluş Dönemi Osmanlı Sadrazamları listesi

Dış bağlantılar
Danışmend, İsmail Hâmi, (1961) Osmanlı Devlet Erkâni, İstanbul:Türkiye Yayınevi.
Sakaoğlu, Necdet, "Alaaddin Paşa", (1999) Yaşamlarıyla ve Yapıtlarıyla Osmanlılar Ansiklopedisi C.1 s.188-189 İstanbul:Yapı Kredi Kültür Sanat Yayıncılık A.Ş. ISBN 975-0800710
Mehmed Süreyya (haz. Nuri Akbayar) (1996), Sicill-i Osmani, İstanbul:Tarih Vakfı Yurt Yayınları ISBN 975-333-0383 C.1 say.57
Osmanzade Ahmed Taib (Hicri 1207), Hadikatü'l-vüzera, İstanbul C.5 s.6 (Osmanlıca)
Bosworth, C E. ve E Van Donzel, (ed). "Alaeddin Paşa." Encyclopedia of Islam Cilt I. Hollanda: EJ Brill, 1993.
Alâeddin Konserveleri

Alâeddin Konserveleri, Türkiye'nin ilk balık konservesi üreticisi. 1929'de Alâeddin Kemerli tarafından kuruldu. Firma özellikle sardalya konserveleri ve ançuezleriyle tanınır. Kızlı Marka sardalyalar, firmanın en bilinen ürünüdür. Sardalya konservelerinin sade, domates soslu, zeytinli vs. çeşitleri vardır. Ton balığı, uskumru, domates salçası gibi başka konserve ürünleri de bulunur.

Ege ve Marmara denizlerinden avlanan sardalyalar, firmanın Gelibolu'daki fabrikasında işlenir.

20. yy.ın son yıllarından itibaren ton balığı konservelerinin yaygınlaşması ve avlanan sardalya miktarının fazla olmaması, firmanın üretimini kısıtladı.

Kaynakça
Gelibolu'yu Tanıtma Gönüllüleri web sitesi
Alâeddin Keykubad

Alâeddin Keykubad, Anadolu Selçuklu Devleti'nin aynı isimdeki 3 değişik hükümdarı anlamına gelebilir:

I. Alâeddin Keykubad - 1220-1237 yıllarında Anadolu Selçuklu sultanı
II. Alâeddin Keykubad - 1249-1254 yıllarında Anadolu Selçuklu sultanı
III. Alâeddin Keykubad - 1284, 1293-1294, 1301-1303 yıllarında Anadolu Selçuklu sultanı

Ayrıca bakınız
Keykubad (anlam ayrımı)
Alâeddin Camii (Sinop)

Sinop Alaeddin Camii, Sinop ilinde, şehir merkezinde yer alan Selçuklu devri yapısı.

Adını ünlü Anadolu Selçuklu Devleti sultanı I. Alaeddin Keykubad'tan alan cami, Kuzey Anadolu'da da en büyük Selçuklu camisidir. Merkezde, Sakarya Caddesi üzerinde; Hükûmet Meydanı'na yakın mesafededir. Tarihi Sinop hamamı ve Pervane Medresesi yakınındadır. “Arap camileri” adı verilen, uzun saf tutmaya uygun, enine nefli ve geniş avlulu en eski cami tipinde bir yapıdır. “Ulu Cami” olarak da anılmaktadır.

Camin yapım yılı, plan özellikleri ve yaptıranı ile mimarının kimlikleri kesin olarak bilinmiyor. Tahtını kaybettikten sonra Selçukluların hizmetine girmiş olan eski Ahlatşah hükümdarı Atabeg Ayas'a Sinop'un fethinden sonra Selçuklu hükümdarı I. Alâeddin Keykubad tarafından inşa ettirildiği; 1261'deki Trabzon Komnenosları'nın saldırısı sırasında tamamen yıkıldığı, 1268'de de Pervâne Muineddin tarafından eski temelleri üzerine yeniden yapıldığı kuvvetli bir ihtimal olarak öne sürülmektedir. ve 1861 yıllarında kapsamlı onarımlar geçiren yapı, 2008-2009 yılında restore edilmiştir.

Avlusunda Candaroğulları türbesi bulunur.
Tarihi
Caminin en eski kitabesi 1268 tarihlidir ve bu kitabede caminin Pervâne Muineddin tarafından yaptırıldığını yazar. İç Kalede eski Ahlatşah hükümdarı Atabeg Esedüddin Ayas'ın kitabesi bulunur. Ahlatşahlar Beyliği'ne II. Sökmen'in veliaht tayin ettiği Atabeg Ayas, birkaç gün tahtta kaldıktan sonra bir saray darbesiyle hükümdarlıktan uzaklaştırılmış ve bir müddet sonra Anadolu Selçukluları'nın hizmetine girmişti. I. İzzeddin Keykavus'un yanında Sinop'un fethine katılan Atabeg Ayas'ın bir yıl sonra şehrin surlarının tamir ve yenilenmesi konusunda görevlendirildiği anlaşılmaktadır. 1215'ten 1230'a kadar inşa edilen en önemli Selçuklu yapılarında mütevelli olarak görev yapan Atabeg Ayas'ın inşaatlarda Güneydoğu Anadolulu veya Suriyeli mimar ve ustaları çalıştırıldığı bilinmektedir. Sinop'taki camide de Arap mimarisi etkisindeki Artuklu modeline uygun olarak inşa ettirilmiştir. 1261'deki Trabzon Komnenosları'nın saldırısı sırasında iç kale dışında kalan bütün binaların tahrip edildi. Alaeddin Camisi'nin de o sırada yıkıldığı düşünülür. Cami, 1268'de de Muînüddin Pervâne tarafından eski temelleri üzerinde yapılmıştır.

Avlunun batı kapısı üzerindeki kitabeden, Candaroğlu Celâleddin Bayezid Bey tarafından 1376 yılında esaslı bir onarım yaptırıldığı öğrenilmektedir.

Cümle kapısı içine konulan 1430 tarihli kitabeden mihrap ile minberin İsfendiyar Bey tarafından yaptırıldığı öğrenilmektedir. 1709 ve 1725 yıllarında mihrap önü kubbesiyle çatı tamir edilmiştir.

Kaynakça
Alçak Adam

Alçak Adam (İngilizce: Shallow Hal), 2001 yapımı, yönetmenliğini Bobby Farrelly ve Peter Farrelly kardeşlerin yaptığı film.
Başrolünü Gwyneth Paltrow, Jack Black ve Jason Alexander paylaşmıştır. ‘Dumb & Dumber’ (Salak ile Avanak), ‘There's Something About Mary’ (Ah Mary, Vah Mary), ‘Me, Myself & Irene’ (Ben, Kendim ve Sevgilim) gibi filmlerle sinema dünyasında kendilerine has bir yer edinen Farrelly Kardeşler bu filmde de kadın-erkek ilişkilerine farklı ve ilginç bir şekilde yaklaşıyor.

Konusu
Hal, Steve Shanahan'ın sahibi olduğu bir şirkette sıradan bir görev yapmaktadır. Arkadaşı Mauricio ile istedikleri mükemmel kadını her fırsatta ararlar. Ancak her zaman reddedilmekte ve hüsrana uğramaktadırlar.

Bir gün asansörde kapalı kaldıkları sırada bir medyum, Hal'a yardım etmek amacıyla onu hipnotize eder ve insanların dış güzellikleri yerine iç güzelliklerini görme yetisi verir. Hipnoz altındaki Hal, patronunun kızı Rosemary'e aşık olur. Rosemary çok iyi bir insan olmasına karşın bir obezdir. Hal ise onu dünya güzeli olarak bilmektedir.

Arkadaşı Mauricio durumu kavradığında Hal'ı bu aşktan kurtarmaya çalışır ve hipnozu bozar. Hal, ancak bundan sonra gerçek aşkın ne demek olduğunu anlayacaktır...

Film hakkında bilgiler
Film, 2002 yılı Gençliğin Seçimi Ödüllerinde (Teen Choice Award) en iyi aktör, en iyi aktris ve en iyi komedi filmi dallarında aday oldu.
Film afişlerinde;
Anlatılmış en büyük aşk hikâyesi. (The Biggest Love Story Ever Told.)
Siz sığ bir adam mısınız? (Are You A Shallow Guy?) tanıtım sloganları kullanıldı.
Hal ve Mauricio arasında geçen bir diyalog;
Hal: Peki, dünyada istediğin en güzel kadının kim olduğunu düşünüyorsun?
Mauricio: Süper Kadın (Wonder Woman).
Hal: Tamam... Diyelim ki, dünyadaki herkes Süper Kadın'ın çirkin olduğunu düşünüyor.
Mauricio: Sorun olmazdı. Çünkü, onların yanıldıklarını bilirdim.
Hal: Anla! Rosemary'de gördüğüm bu işte! Başkalarının ne gördüğü umrumda değil!
Mauricio: Haklısın. Sanırım, gerçekten senin hayatını mahvettim ha...?

Oyuncular
Gwyneth Paltrow - Rosemary Shanahan
Jack Black - Hal Larson
Jason Alexander - Mauricio Wilson
Joe Viterelli - Steve Shanahan

Dış bağlantılar
Alçak Ada (Güney Shetland Adaları)

Alçak Ada'nın İngilizcedeki karşılıkları Low island, Isla Baja, Jameson Island veya Jamesons Island dır. Ada, 15 km uzunluğunda, 8 km genişliğinde olup, Güney Shetland Adaları'ndaki Smith Adası' nın 22 km güneydoğusunda yayılır ( ).
Alçak Ada yükseltisinin alçak oluşundan dolayı bu şekilde isimlendirilir. Alçak Ada fok avcılarıyla 1820 yıllarıyla tanınır. Onun bu adı 100 yıldan fazla bir süredir uluslararası kullanıma yerleşmiştir.
Alâeddin Eretna

Eretna Bey ( ) veya tam adıyla Alâeddin Eretna, Eretna Beyliği'nin kurucusu ve ilk sultanıdır.

Uygur kökenli olan Eretna, 1343-1352 yılları arasında Eretna Beyliği'ni yönetmiştir. Başlangıçta İlhanlı subayı Çopan ve oğlu Timurtaş'ın hizmetinde subay olan Eretna, Timurtaş'ın bölgeye İlhanlı valisi olarak atanmasının ardından Anadolu'ya geldi. Timurtaş'ın yarımadanın batı çevresindeki Türkmen isyanlarını bastırmaya yönelik seferlerine katıldı. İsyan bastırma hareketleri Timurtaş'ın Mısır'a sığınması ve sonrasında ölümü ile yarıda kaldı. Timurtaş'ın ölümünün ardından Eretna Bey saklanmaya başladı. İlhanlıların dağılmasının ardından Hasan Büzürg sultanlığındaki Celayiriler ile ittifak oldu. Celayiri lideri Hasan Buzurg, düşmanı olan Çobanoğulları ve diğer Moğol lordlarıyla çatışmak için doğuya döndüğünde hakimi olduğu Anadolu topraklarını Eretna Bey'in yönetimine bıraktı. Eretna, yönetimine giren bu topraklarda gücünü pekiştirmek için tanınma talebinde bulundu. Sonrasında ise tabiiyeti konusunda Moğol devletleri ve Memlüklüler arasında ikili bir politika güttü. 1343 yılında, kendi topraklarının sultanı olarak bağımsızlığını ilan etti. Saltanatı boyunca beylik büyük ölçüde müreffeh olarak tanımlandı ve ülkesinde düzeni sağlama çabalarıyla Köse Peygamber olarak tanındı.

Hayatı
Hem kendi özellikleri, hem de İlhanlılar'ın Anadolu valisi Timurtaş'ın akrabası olması nedeniyle, İlhanlı hükümdarı Ebu Said Bahadır Han'ın emirleri arasına girdi ve Timurtaş'ın yardımcılığı görevini aldı. Timurtaş'ın Anadoluda hakimiyet kurma idealleri uğruna istilacı ve yayılmacı politikaları sonucu, İlhanlı emirleri olan Eretna ve Sungur Aga'ya karşı cephe aldı. Bu iki emir Karamanoğulları'na kaçtı.

Ebu Said'in Timurtaş'ın babası Emir Çoban'ı öldürmesi üzerine sıranın kendisine geldiğini düşünen Timurtaş 1328'de Mısır'a kaçtı. Bunun üzerine Eretna, Sivas'a geldi ve yönetimi eline aldı.

Timurtaş'ı cezalandırmak isteyen Ebu Said, Iraç Noyan komutasında ordu yolladı. Iraç Noyan, Eretna'ya Timurtaş'ı takip etmek için kendisiyle gelmesini teklif etti. Sivas'ı bırakamayacağını söyleyerek teklifi reddeden Eretna'ya karşılık Iraç, Sivas'ı kuşattı ancak başarılı olmadı. Iraç, Sivas'tan ayrılıp Niksar'a gittiği sırada Karamanoğulları tarafından öldürüldü.

Notlar
Kaynaklar
Bibliyografya
Alâiye Beyliği

Alâiye Beyliği bugünkü Alanya taraflarında kurulmuş bir Türkmen beyliğidir. Kökleri Afşar boyunun Karamanlu oymağından gelmektedir.

1292 veya 1293'te Karaman Bey'in oğlu Bedreddin Mahmud Bey, Alanya'yı Haçlılardan almıştır. Bazı tarihçiler tarafından beyliğin bu fetih ile birlikte kurulduğu kabul edilmekte ve ilk Beyinin de Mahmud Bey olduğu belirtilmektedir. Bunun yanı sıra Mahmud Bey'in 1308'deki ölümüne kadar şehrin Karamanoğullarına bağlı olduğunu ve Mahmud Bey'e bağlı olarak şehri yöneten Yusuf Bey'in beyliğin ilk kurucusu olduğu belirtilmektedir. İbn Battuta Alanya'ya yaptığı gezi sırasında Yusuf Bey ile tanışmış ve onun bağımsız bir bey olduğunu belirtmiştir.

Beylik, 1471 yılında Osmanlı egemenliği altına girmiştir.

Kuruluşu
Selçuklu sultanlarından Üçüncü Gıyâseddîn Keyhüsrev zamanında, devletin nüfuzu sarsılmaya başladı. Alâiye, sık sık Karamanoğullarının baskınına uğruyordu. Selçuklu Hanedanı, bu baskınları önlemek için kaleyi devamlı tahkim ettiler. 1276 senesinde Karamanoğlu Mehmed Bey, büyük bir ordu ile Alâiye ve çevresini ele geçirdi ise de ölümü üzerine, Sultan Üçüncü Gıyâseddîn Keyhüsrev Alâiye'yi geri aldı.

İkinci Mes’ûd zamanında, Selçuklu Devleti'nde hızlı bir çöküş devri başladı. Alâiye, bu dönemde Kıbrıs şövalyelerinin tehdidi altına girdi. Bu tehlikeyi önlemek isteyen Karamanoğulları, Mısır Memlûk Sultanlığı'nın da desteğini sağlayarak Alâiye'yi almaya karar verdi. 1292 senesinde harekete geçen Kerimüddin Karaman Bey'in oğlu Bedreddin Mahmud Bey, Alâiye'yi alarak burada küçük bir beylik kurdu.

Bedreddin Mahmud Bey, Alâiye'nin fethinde büyük yardımlarını gördüğü Memlûk sultanı Meliku'l-Eşref Sultan Salahuddin Halil'e tâbiiyetini arz ederek, hutbeyi onun adına okuttu.

Alâiye beyleri, önce Karamanoğulları'na sonra da Memlûklar'a bağlı kaldıklarından, beylik olarak kaydolunmamıştır.

Alâiye Beyleri listesi
Mecdüddin Mahmud
Yusuf bin Karaman
Alâeddin Bey
Hüsameddin Mahmud
Savcı bin Şemseddin Mehmed
Karaman bin Savcı
Lütfi Bey
Kılıç Arslan Bey

Kaynakça
Dış bağlantılar
Alâiye Beyliği
Alâeddin Camii (Niğde)

Alâeddin Camii 1223 yılında Niğde'de yaptırılmış Selçuklu yapısıdır.

Niğde'nin simgelerinden biri olan yapı, şehrin iç kalesinin içinde, güneyde yer alır. Sultan Alaeddin Keykubad adına Ahur Abdullah oğlu Zeyneddin Beşare Bey tarafından yaptırılmıştır. Kitabelerine göre yapının başmimarları Mimar Sıddık ve Mimar Ebubekir'dir. Mimar Mahmud ve kardeşi Mimar Gazi de diğer iki mimardır.

Mimarisi
Tamamı düzgün kesme taştan yapılmış Niğde Alaeddin Camii kuzey- güney yönünde dikdörtgen planlı, çok destekli ve çok bölüntülü, mihrap önü yan yana üç kubbeli ve avlusuz plan tipindedir.

Mihrap harimin güney duvarındadır; hem içe, hem de dışa kademelidir. Bitişiğine minber yerleştirilebilmesi için eksenden doğuya
kaydırılmıştır. Dışta dikdörtgen nişli ve dört sıra mukarnas kavsaralı, içte beş cepheli ve beş sıra mukarnas kavsaralı iç içe iki mihrap kurgusu yer alır. İç içe olan iki mihrap adeta iki taç kapının (kuzey ve doğu) içe yansıtılmış, aktarılmış görünümünü sunarlar.

Ayrıca doğu taç kapıda alttaki kuşatma kemerinin kilit taşını çevreleyen, batıdaki kubbe eteğinde ve orta sahının batı kemerinin yüzeyinde sülüsle yazılmış usta kitabelerinde yinelenen “Mahmud’un oğulları Üstâd Sıddık ve kardeşi Gazi’nin eseri” adları yer alır.

Taçlı Kadın Başı efsanesi
Caminin doğu taç kapısında mukarnas işlemelerin, güneş ışıklarının açısının bahar aylarında öğleye doğru uygun olduğunda bıraktığı gölge, “Taçlı Kadın Başı” figürünü ortaya çıkarır. “Taçlı Kadın Başı” figürünün kesim detaylarının kolayca görülebildiği ışıkta çekilmiş bir fotoğraf 3 Taşları işleyen ustanın sevdiği ve kavuşamadığı sevgilisini, aşkının bir sembolü olarak taşa işlediği rivayet edilir. Taş ustasının âşık olduğu kişi kimi anlatımlara göre sancak beyinin kızı, kimi anlatımlara göre I. Alâeddin Keykubad'ın kızıdır; kapının üstündeki taşta ortaya çıkan genç kız görüntüsü de bu genç kızın resmidir.

Kaynakça
Dış Bağlantılar
Tarihin Ocağında Niğde - Alaeddin Cami
Alâüddevle Semnânî

Alâüddevle Semnânî (1261-1336) Horasanlı mutasavvıf. Semnân padişahının oğludur.

Semnânî'nin tasavvuf ilmine olan en önemli katkısı; Kuran'ı kendi belirlediği yedi lâtifeye yedi anlama göre tefsir etmesi ve bu yedi lâtifeyi de yedi ayrı peygamberle özdeşleştirmesi olarak görülmektedir.

Eserleri
Âdâb-ül-Halvet
Beyânü Zikr-il-Hafî
Tefsîr-ul-Kur'ân (13 cilt)
Sırr-ul-bâl fî etvâr-i Sulûk-i ehl-il-hâl
Şekâik-ud-Dekâik
el-Urvetü li-ehl-il-halvetî
el-Urvet-ül-Vüskâ
Füsûs-ül-Usûl
el-Felâh (Muhtasar-ı şerh-is-Sünne)
Fevâid-ül-akâid
Medâric-ül-meâric
el-Makâlât fît-tasavvuf
el-Mükâşefât
Mevârid-üş-Şevârid
el-Mühcet-üt-tevhîd
Tuhfet-üs-Sâlikîn
Feth-ul-mübîn
Salvet-ül-âsıkîn
Mesâiru evâb-il-kuds

Kaynakça
Alâmet

Alâmet, II. Abdülhamid devrinde yapıldığı iddia edilen robot.

Hakkındaki iddialar
Ortaya çıkışı
Ortaya atılan iddiaya göre Japon İmparatoru Meiji, 1889 yılında II. Abdülhamid'e birçok değerli hediye yollamıştı. Bu hediyelerle gelen mektupta ise İmparator, II. Abdülhamid'den İslam dini ve bilim hakkında bilgiler yollamasını rica etmişti.

Bu istek üzerine II. Abdülhamid, Japon İmparatoruna birçok hediye yollar ancak bununla yetinmez. Saat zanaatkarı olan Musa Dede'yi huzuruna çağırtır ve ondan daha önce görülmemiş bir saat yapmasını ister ancak birkaç gün sonra huzuruna çıkan Musa Dede'nin projelerinden hoşnut kalmaz.

O sırada II. Abdülhamid'in huzurunda bulunan Derviş Dede, saatin semazen şeklinde olmasını ve gonk çalmasını önerir. II. Abdülhamid ise gonk yerine saat başı ezan çalmasını söyler ve Musa Dede huzurundan ayrılır.

Musa Dede yolda karşılaştığı Fakir Dede'den aldığı öneriyle ezan sesini gramofona kaydeder. Robotun tamamı kısa sürede yapılır ve II. Abdülhamid'in huzuruna çıkartılır. II. Abdülhamid, robotu çok beğenir ve robotun adının Alâmet olmasına karar verir.

Neticede Alâmet, Ertuğrul Fırkateyni ile Japonya'ya gönderilir ve 7 Haziran 1890'da Japonya'ya varır.

Gelen eleştiriler
Ahmet Özgür Türen'in iddiasına göre Oktan Keleş'in robotun varlığını desteklediğini söylediği belgeler sahtedir. Belgede gösterilen resimler, 1909 yılında Adolph Withman'ın tasarladığı bir robot ile 1924 yılında çıkmış bir dergide paylaşılmış radyo polis otomatıdır.

Erhan Afyoncu ise internette paylaşılan her şeye inanılmamasını söyleyerek, arşivlerde böyle bir belge olmadığını iddia etti.

Filmi
Necati Şaşmaz, Robot Alâmet hakkında bir film çekileceğini, filmin 2011 baharında yayınlanacağını söylemişti. Hatta film adına bir site bile açılmıştı.

Açılan dava
Oktan Keleş, filmin senaryosunun tamamen kendisinden çalıntı olduğunu iddia ederek Necati Şaşmaz'a dava açtı. Oktan Keleş'in avukatı Abdullah Egeli, kahramanların ve hikâyenin tamamen hayal ürünü olduğunu, tüm haklarının müvekkilinde olduğunu belirtti.

Kaynakça
Alâeddin Camii (Uluborlu)

Alaaddin Camii, Türkiye'nin Isparta ilinin Uluborlu ilçesinde yer alan bir camidir. Cami, I. Alâeddin Keykubad döneminde, 1231 yılında II. Kılıç Arslan'ın torunu ve Tuğrul Şah'ın kızı tarafından Uluborlu Hamitoğullarının başkenti iken yaptırılmıştır. Zaman içinde tahrip olan cami 1281 yılında Gıyaseddin Mes'ud II'nin saltanatı döneminde, Bedrettin Ömer bin Hallaç tarafından tamir edilmiştir. Zaman içinde tahrip olan cami 1652, 1927 yıllarında da tamir görmüştür.
Kaynakça
Dış bağlantılar
Görseller
Alâeddin Halil Mirza Bey

Alâeddin Halil Mirza Bey ya da Şücaeddin Mirza Halil Bey, Karamanoğulları Beyliği hükümdarıdır. Beyliğinde bilinene göre "Sultan" unvanını ilk kez kullanan hükümdardır.

Babası Bedreddin Mahmud Bey'dir. 1332'de ağabeyleri Musa ve İbrahim'in yerini aldı. Askeri seferler yapmadı. Ancak hükümdarlığı döneminde Ermenek'te bazı cami ve diğer sosyal yapıları yaptırdı. 1340 yılında öldü.

Kaynakça