kaan39/turkish-wikipedia-dataset-clean huggingface dataset:
Ağır metal

Ağır metal, metalik özellikler gösteren elementlerden oluşan, açık ve tam bir tanımlaması yapılmamış olan grupta bulunan elementlere verilen addır. Bu grubun içinde geçiş metalleri, bazı yarı metaller, lantanitler ve aktinitler bulunur. Bazıları yoğunluk, bazıları atomik sayı ya da atomik ağırlık, bazıları da kimyasal özellikler ya da toksisite üzerine dayanan birçok tanımlama önerilmiştir. Duruma göre ağır metaller karbondan hafif elementleri içerdiği gibi en ağır metallerin bazılarını dışarıda tutabilir.

Canlı organizmalarla ilişkileri
Canlı organizmaların değişen miktarlarda "ağır metallere" gereksinimleri vardır. İnsanlar demir, kobalt, bakır, mangan, molibden ve çinkoya gerek duyar. Aşırı düzeyleri organizmaya zarar verebilir. Diğer ağır metaller cıva, plütonyum ve kurşun gibi toksik metallerin organizmalar üzerinde bilinen yaşamsal ve yararlı etkileri yoktur ve zaman içinde vücutta birikmeleri çok ciddi hastalıklara yol açar. Normalde toksik olan bazı elementler ise, bazı organizmalar için bazı durumlarda yararlıdır. Bunların arasında vanadyum, tungsten ve hatta kadmiyum da bulunur.

Ağır metal zehirlenmesi
Ağır metal zehirlenmesi çeşitli kaynaklardan oluşabilir ama en çok saf metal elde edilmesinden, örneğin cevherlerin eritilmesinden ve nükleer yakıtların hazırlanmasından oluşur. Elektrokaplama krom ve kadmiyum zehirlenmesinin ana kaynağıdır. Bileşiklerinin yağmur yoluyla ya da iyon değişimi ile toprağa ve körfez çamurlarına karışmasıyla ağır metaller doğada birikebilir. Organik atıkların aksine ağır metaller bozunmadıkları için tehlikelidir.

Çok iyi belgelenmiş olan ve ağır metallerle ilgili bir çevre felaketi, cıva zehirlenmesi ile oluşan Minamata hastalığıdır.

Tıpta kullanımı
Tıpta ağır metal tanımı biraz geniştir ve atomik ağırlıklarına bakmaksızın tüm toksik metalleri içerir: "Ağır metal zehirlenmesi" aşırı miktarda demir, mangan, aluminyum, berilyum (dördüncü en hafif element) ya da arsenik gibi yarımetellarin alınmasıyla oluşur. Bu tanımlamada kararlı elementlerin en ağırı olan bizmut dışarıda tutulmaktadır çünkü toksisitesi düşüktür.

Kaynakça
Ağır ceza mahkemesi

Ağır ceza mahkemesi, Türkiye'de ceza davalarına bakan mahkemeler arasında, kanunlarda öngörülen cezaların ağırlığı kriteri uygulanarak asliye ceza mahkemelerinin görevini aşan tüm suçlara ilişkin davalara bakmakla görevlendirilmiş olan mahkemedir. Ağır ceza mahkemesi kanunların ayrıca görevli kıldığı haller saklı kalmak üzere, Türk Ceza Kanunu'nda yer alan yağma (TCK m.148), irtikap (TCK m.250/1 ve 2), resmi belgede sahtecilik (TCK m.204/2), nitelikli dolandırıcılık (TCK m.158), hileli iflas (TCK m.161) suçları ile ağırlaştırılmış müebbet hapis, müebbet hapis ve "10 yıldan fazla" hapis cezalarını gerektiren suçlarla ilgili dava ve işlere bakmakla görevlidirler. Ele aldıkları davaların cezaları daha ağır olduğundan, sulh ceza hakimlikleri ve asliye ceza mahkemelerinden sonra ilk derece ceza mahkemeleri arasında 3. basamakta yer alan yüksek görevli mahkemelerdir. Avukatların görevi sırasında işledikleri suçların yargılaması ağır ceza mahkemesinde yapılır.

Asliye ceza mahkemeleri tek hakimli olduğu halde, ağır ceza mahkemeleri bir başkan ve iki üye olmak üzere üç hakimden oluşan ve kurul halinde görev yapan, oy çokluğu veya oy birliğiyle karar veren mahkemelerdir. Yargılama işlemleri ve duruşmalar Cumhuriyet Başsavcılığını temsilen bir veya birden fazla savcının katılımı ile icra edilir.

Özel yetkili ağır ceza mahkemesi
Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 250. maddesiyle yetkili kılınmış ve yargı çevresi birden çok ili kapsayan ağır ceza mahkemeleri bulunmaktaydı. Bunlar Devlet Güvenlik Mahkemeleri'nin (DGM) devamı niteliğindeydi. Balyoz Davası, Ergenekon davaları ve 2011 Türk futbolu şike davası gibi davalar bu mahkemelerin bilinen davalarındandır.

1973 yılında kurulan Devlet Güvenlik Mahkemeleri bünyelerinde askeri hakim bulundurması nedeniyle eleştirilere maruz kalıyordu. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararları doğrultusunda Türkiye bu mahkemeler yüzünden tazminatlar ödemek zorunda kaldı. 1999 yılında bu mahkemelerdeki askeri hakimler çıkarıldı. 2004 yılında, Türkiye'nin Avrupa Birliği'ne katılma amacıyla yaptığı reformlar doğrultusunda Anayasa'nın 143 maddesinin kaldırılması ile DGM'ler durduruldu. Teknolojinin de gelişmesiyle artan organize suçlar ve suçların işlenişindeki karmaşıklık bu konularda uzman savcı ve hakim gereksinimi ortaya çıkardı. Bu doğrultuda Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun da yapılan değişiklik ile DGM'lerin yerini bu gereksinimlere hizmet verebilecek özel yetkili Ağır Ceza Mahkemeler aldı. Asıl itibarıyla, bu iki mahkeme arasında isimleri haricinde büyük bir fark yoktur. Özel yetkili ağır ceza mahkemeleri, Temmuz 2012'de 6352 sayılı kanunla kaldırılmıştır.

Kaynakça
Ağır tank

Ağır tank, daha hafif sınıflara kıyasla daha kalın bir zırh ve genellikle daha büyük bir topa sahip, ancak hareket kabiliyeti ve çevikliği daha düşük; üretim ve kullanım maliyeti daha yüksek bir tank sınıfıdır.

Sınıfın kökenleri I. Dünya Savaşı'na ve ilk tanklara dayanmaktadır; piyade ile yakın şekilde çalışacak ve hem topçulara hem de ilk anti tank silahlara karşı koyacak şekilde tasarlanan ilk tankların, tarafsız bölgede hayatta kalmalarına yetecek kadar zırhları vardı. Daha hafif tanklar tanıtıldıkça, daha büyük tasarımlar ağır tank olarak bilinir hale geldi. Benzer bir 'saldırı' rolü II. Dünya Savaşı'nda da kullanıldı.

Tankların tanklarla savaşması daha yaygın hale geldikçe, ağır tanklar çok güçlü tanksavar toplar taşımaya başladı. II. Dünya Savaşı'nın sonunda ağır tanklar hem ağır istihkâmlara hem de diğer tanklara karşı kullanıldılar. Saldırıya öncülük etmede kullanıldıklarında "taarruz tankları" olarak da biliniyorlardı. Genellikle özel ağır tank birlikleri halinde organize edilirler.

Ana muharebe tankı sınıfının ortaya çıkmasının ardından, ağır tank üretimi birkaç yeni model haricinde sona erdi. 1960'lara gelindiğinde ağır tankların dönemi sona ermişti.

Ayrıca bakınız
Hafif tank
Orta tank
Süper ağır tank
Ana muharebe tankı

Kaynakça
Ağır Yaşamlar

Ağır Yaşamlar, orijinal İngilizce ismi ile My 600-lb Life, 2012'den beri TLC televizyon ağında yayınlanan bir reality televizyon dizisidir. Her bölüm, en az ağırlığa sahip obez bireylerin hayatının bir yılını ve bu zaman aralığı içinde gerçekleştirdikleri sağlıklı bir ağırlığa düşme girişimlerini içermektedir. Ağır Yaşamlar: Şimdi Ne Yapıyorlar? olarak adlandırılan bölümler, önceki bölümlere konu olmuş hastaların durumları hakkındaki güncellemeleri konu almaktadır.

Programda hastalar, Houston'da İran kökenli Amerikan bir cerrah olan Younan Nowzaradan (genellikle kısaca "Dr. Now" olarak bahsedilir) gözetimi altına alınmaktadır. Nowzardan, ilk olarak obez hastaların sıkı bir diyeti takip ederek hastalarının kilo vermesini ister, daha sonra ise hastanın gelişimine göre kilo kaybına yardımcı olmak için gastrik bypass ameliyatı veya tüp mide ameliyatı önerebilir.

Sezonlar
Bölümler
1.Sezon (2012)
2.Sezon (2014)
3.Sezon (2015)
4.Sezon (2016)
5.Sezon (2017)
6.Sezon (2018)
7.Sezon (2019)
8.Sezon (2020)
9.Sezon (2020-21)
10.Sezon (2021-22)
11.Sezon (2023) 2023)
12.Sezon (2024)
13.Sezon (2025)
Şimdi Neredeler? (Where Are They Now?)
Yayın takvimi (Where Are They Now?)
Kaynakça
Ağır çekim

Yavaş çekim (slow motion, slo-mo veya slow-mo) bir fotoğrafçılık ve film yapımı teknikidir. Normal hızlı videoyu birkaç hızda yavaşlatarak gösterir. İnsan gözü normal videolardan 32 kat daha yavaş (30 fps) ve çekilen videolardan 4 kat daha yavaş oynayarak göremez. Bu, yüksek hızlı kameraların kullanımı ile gerçekleştirilebilir ve daha sonra 30 FPS gibi normal bir oranda üretilen görüntüleri çalabilir. Super Slow Mo (960FPS), kullanıcıların 960FP'lerde yüksek hızlı bir kamera kullanarak videoları kaydetmek ve anları yakalamak için bir özelliktir. Aşırı hızlı hareket, zaman atlamalı fotoğrafçılık olarak bilinir.

Ayrıca bakınız
Anında tekrar oynatma
Hızlandırılmış video
Mermi zamanı

Kaynakça
Ağır süvari

Ağır süvari, savaş alanında taarruz gerçekleştirmesi öngörülen ve aynı zamanda taktik ihtiyat görevi gören bir süvari sınıfıydı. Teçhizatları bulundukları döneme ve bölgeye göre büyük ölçüde değişse de ağır süvari genellikle büyük, güçlü savaş atlarına biner, zırh giyer ve kargı, kılıç, savaş baltası ya da savaş çekici gibi silahlardan birini kuşanırdı. Atları da hayvan zırh takımıyla korunurdu. Keşif, perdeleme ve çarpışma görevi gören hafif süvariden farklılardı.

Kaynakça
Özel
Genel
Dış bağlantılar
Napolyon Süvarileri
Kanatlı Hüsarlar , Radoslaw Sikora, Bartosz Musialowicz, BUM Magazine, 2016.
Ağır Yük

Ağır Yük (Kürtçe: Barê Giran), yönetmeni Yılmaz Özdil olan 2019 yapımı bir kısa filmdir.



Konusu
Avdel, Mardin Belediyesine bağlı olarak çalışan yaşlı eşeği Bozo'nun maaşı sayesinde ailesini geçindirmektedir. Yaşlı Bozo, belediye tarafından emekli edilince, Avdel işini ve maaşını kaybetmemek için daha genç bir eşek bulmak zorunda kalır. Suriye'deki savaş yüzünden ülkesinden kaçan Salih, amcası Avdel'e yardımcı olabilmek için geride bıraktığı eşeğini almaya dönmelidir.

Ödüller
Duhok Uluslararası Film Festivali (2019) - Jüri Özel Ödülü
!f İstanbul Uluslararası Bağımsız Filmler Festivali (2019) - En İyi Kısa Film
Tanca Akdeniz Uluslararası Film Festivali (2019) - Büyük Ödül
Nice Avrupa Kısa Film Festivali (2019) - En İyi Senaryo
İzmir Uluslararası Kısa Film Festivali (2019) - En İyi Kısa Film
Newcastle Uluslararası Film Festivali (2019) - En İyi Kısa Film
Çin Yeni Medya Kısa Film Festivali (2019) - King Bonn En İyi Drama Ödülü
Uluslararası Kızılay Dostluk Kısa Film Festivali (2019) - Teknik Destek Ödülü
Lebu Uluslararası Film Festivali (2020) - En İyi Uluslararası Kısa Film
Elmas Film Ödülleri (2020) - En İyi Kurmaca Kısa Film
Brezilya Uluslararası Film Festivali (2020) - En İyi Kısa Film, En İyi Yardımcı Oyuncu
Construir Cine Festivali (2020) - En İyi Kısa Film
Primavera Film Festivali (2020) - En İyi Kısa Film, En İyi Oyuncu
OIFF Kısa Film Festivali (2020) - En İyi Oyuncu

Kaynakça
Ağır İşci

Levon's Trade, David Ayer tarafından yönetilen ve Sylvester Stallone tarafından yazılan, Chuck Dixon'ın 2014 tarihli aynı adlı romanından uyarlanan, yakında gösterime girecek Amerikan aksiyon gerilim filmi. Filmde Jason Statham, David Harbour, Michael Peña, Jason Flemyng, Arianna Rivas, Noemi Gonzalez, Emmett J. Scanlan, Eve Mauro, Maximilian Osinski, Kristina Poli, Andrej Kaminsky ve Isla Gie rol alıyor.

Filmin Amerika Birleşik Devletleri'nde 17 Ocak 2025'te gösterime girmesi planlanıyor.

Konu
Eski bir gizli operasyon ajanı olan Levon Cade, bir inşaat işçisi olarak kızıyla birlikte daha sade bir aile hayatı sürmeye karar vermiştir. Ne yazık ki, yeni hayatındaki biri kaybolduğunda, onu bulmak için eski becerilerini kullanmak zorunda kalır.
Kaynakça
Dış bağlantılar
Ağırlık barajı

Ağırlık barajı, beton veya taş duvarcılıktan inşa edilmiş ve sadece malzemenin ağırlığı ve temele karşı direnci kullanılarak suyu tutmak üzere tasarlanmış bir barajdır. Ağırlık barajları, barajın her bölümünün stabil ve diğer baraj bölümlerinden bağımsız olacak şekilde tasarlanır.

Kaynakça
Bibliyografi
Ağıt

Ağıt, genellikle bir ölümün ya da acı, üzücü bir olayın ardından söylenen halk türküsü. Doğal afet'ler, ölüm, hastalık gibi çaresizlikler karşısında korku, heyecan, üzüntü, isyan gibi duyguları ifade eden ezgili sözlerdir. Ağıt söylemeye ağıt yakma, ağıt söyleyenlere ise ağıtçı denir. Ağıtın İslamiyet öncesi Türk edebiyatındaki adı sagudur ve yuğ adı verilen cenaze törenlerinde okunur; divan edebiyatındaki adı ise mersiyedir.

Türklerde ağıt geleneği
Türklerde ağıt geleneği çok eskidir. Anadolu'nun hemen her yerinde söylenir. Ağıtlar yarı anonim folklor ürünleri arasında da sayılabilir. Türkçede 7, 8 ve 10 heceli ağıtlar yaygındır. En çok rastlanılanı 8 hecelilerdir. Gösteri bölümüyle tiyatro, söyleniş biçimiyle şiirseldir.

Ağıtlar türkü ve destanla yakın ilişki içindedir. Erkeklerin söylediği ağıtlar varsa da ağıtları daha çok kadınlar söyler.

Örnekler
Doğu Anadolu yöresi

Can evimden vurdu felek neyleyim

Ben ağlarım çelik teller iniler

Ben almadım toprak aldı koynuna

Yarim diyen bülbül diller iniler

Gider oldum Avşar ili yoluna

Bakmam gayrı bu diyarın gülüne

Karaları taksın çapar koluna

Yağız atlı nice kollar iniler

Dertli dertli Çukurova yolunu tut
adam olun

İç Anadolu yöresi

Aliihsan'ın Ağıdı

Gideceğim anamoğlu senin ardından,

Ben ölürüm yiğit edem derdinden,

Biriciktin kaldırdılar yurdundan,

Anamın oğluda bir tek gardaşım,

Ölesiye sana yanar ateşim.


İhsan davar keser sağ eli kanlı,

Ne bir dayı varda ne de bir emmi,

Kasaplar içinde gül edem ünlü,

Anamın oğluda gurban oluyum,

Gül gardaşım ben yoluna ölüyüm.

Kelep kelep gül edemin kekili,

Anası gızından alır akılı,

İç cepleri burcu burcu kokulu,

Anamın oğlu da gurban oluyum,

Gül gardaşım ben yerine ölüyüm.

Saçlarını taramışlar tel gibi,

Gardaşı yok emmisi yok el gibi,

35 yaşında gonca gül gibi,

Babamın oğlu da gurban olurum,

Kalk gardaşım ben yerine ölürüm.

Salhane'den gelir sırtı ceketli,

Pazara giderdi eli sepetli,

Gardaşa yananın kalmıyor aklı,

Babamın oğlu da öldürdü beni,

Gülleri açarken soldurdu beni.

Gelmedi diyerek bana darılmış,

Helâllaşmış bacısına sarılmış,

Yaz gelirken beş guzudan ayrılmış,

Geliyor bayramlar ışıyın vakti,

Soğudu mu gül gardaşım bağrıyın tahtı.

Kaynakça
Ayrıca bakınız
Yuğ
Mersiye

Dış bağlıntılar
Şarkışla Ağıtları (Ağıt Örnekleri, Derleyen: Mehmet Kalkanoğlu, 1949)
Ağırnas

Ağırnas, Kayseri'de bir mahalledir. Mimar Sinan'ın doğduğu ev burada bulunmaktadır.

Tarihte
Dehlizleri, mağaraları, yeraltı şehir kalıntılarıyla Ağırnas günümüzden en az 3000 yıl öncesinden insanların oturduğu anlaşılan bir yerleşim merkezidir.
Ağırnasın geçmişi ile ilgili Selçuklu Hanedanı dönemine ait elimizde tarihi belgeler bulunmamakta, ama Osmanlı dönemine ait 1500 yılında yapılan tahrir defterine Ağırnasın Kayseride bulunan 9 nahiyeden biri olan Koramaz nahiyesine tabi, 53 hane Hristiyan (Gebran hane), 3 hane Müslüman, 2 adet değirmen 4 adet bezirhanesi bulunan ve 18 bin akçe vergi ödeyen hem nüfus hem de ekonomik yönden oldukça büyük bir köy olarak kaydedilmiştir. Kasaba nüfusunun %95 ini Rumlar teşkil etmektedirler. 1834 kayıtlarında Ağırnas'ta 145 hane Müslüman, 28 hane de Hristiyan yer almaktadır. 1875 yılı nüfus sayımında Ağırnas'ta 258 hanede 658 erkek nüfus bulunup bunların 138'i Hristiyan, 560'ı Müslümandır. Köy arazisinin kıraç ve volkanik olması tarım yapmaya ve bol verim elde etmeye musait olmayışı tarımın bir yıl yapılıp ikinci yıl ekilecek yerlerin nadasa bırakılması zorunlu olduğundan hatta yapılan tarımda verimin çok düşük en olumlu şartlarda bile bire beş veya bire yedi gibi ürün vermesi insanların geçimlerini temin etmek için başka meslek dallarına itibar etmelerine neden olmuştur. 16. ve 17. yy. Türkiye'den İngiltere'ye ihraç edilen mallara ait listenin ilk sırasında Ağırnas'ta dokunan kumaşlar yer almaktadır. Bilhassa "Ağırnas boğası" denilen ince yumuşak beyaz pamuklu bez başta İngiltere, Fransa ve Hollanda da çok aranan rağbet gören ticari mallar arasında görülmektedir. Burası 1923-2003 arası Taşören adını taşımış ve daha sonra yeniden eski adına dönmüştür.

El sanatları
1875 kayıtlarına göre Ağırnas'ta bulunan boyahanenin varlığından, çok sayıda el tezgâhlarının bulunduğu ve bu geçmiş yıllarda Ağırnas'ta el tezgâhlarında oldukça kaliteli ve bol miktarda kumaşın dokunup yurt dışına satıldığını bilinmektedir. El dokumacılığının dışında insanlar taş işleme, duvarcılık, nakkaşlık, boyacılık, sıvacılık gibi inşaat işçiliğini ve ustalığını oldukça benimsemişlerdir. 15 ve 16. yy. dan itibaren İstanbul, Kahire, Cezayir, Rodos, Girit, Kıbrıs, Şam, Halep, Kırım, Belgrad, Edirne gibi İmparatorluğun önemli merkezlerindeki tarihi binaların inşaatlarında bulunmuşlardır. Bu vesileyle çalıştıkları yerlerde gördükleri üstün maddi kültürel değerleride kendi köylerine intikal ettirmişlerdir. Mutfak zenginliği ev nefaseti, giyim kuşamdaki ince zevk ve zarafet kullanılan ev gereçlerinin zarif ve İstanbul benzeri imalattan oluşu konuşulan şivenin Kayseri'den çok farklı oluşu ve İstanbul ağzına yakınlığı, duru, güzel ve Türkçe oluşu sosyal yapının gelişmesine sanat ve kültürün itibar görmesine sebep olmuştur.

Günümüzde
Kasabaya ilk okul 1876'da açılmış 1908'de Vali Muammer Bey ve Turanlı Yunus Bekir'in gayretleriyle Mustafa Ağırnaslı'nın yaptırmış olduğu okul bugün kütüphane olarak kullanılmaktadır.

Ağırnas mahallesi 1889'da ilk kasaba okulu yapılmıştır.

Ayrıca bakınız
Kayseri'nin mahalleleri
Ağız (dilbilim)

Ağız ya da alt lehçe; aynı standart dilin birleştirdiği lehçe içinde birbirine benzeyen konuşma biçimlerinin ve bireydillerinin toplamı. Örneğin: Kütahya, Rize, Erzurum, Urfa, Nevşehir ağzı; İstanbul ağzı ölçünlü Türkçeye temel olan ağızdır.

Ayrıca bakınız
Lehçe (dilbilim)
Şive
Yazı dili
Konuşma dili

Kaynakça
Ağız kopuzu

Ağız kopuzu rezonansla çalınan bir müzik aletidir, çıkış yeri Asya olan, Orta Çağdan günümüze kadar gelmiş bir çalgı aletidir. Ağız kopuzu Orta Asya Türk cumhuriyetleri ve Kuzey Moğolistan taraflarında çeşitli alaşım metallerden, Hindistan ve okyanus adalarında ise bambu sıyırmasından yapılan, esas işlevi hem enstrümanın titreşimi hem de ağız boşluğu hacminin ve de nefes yönünün değiştirilerek ses meydana getirilmesi olan, yaklaşık 6000 yıllık bir geçmişe sahip vurmalı-nefesli çalgıdır.

Çeşitli boylarda ve şekillerde bulunan bu çalgıya Avrupa ve Amerika'da ise "jaw harp" yahut "jew's harp" denmektedir.

Özellikle etnik müziklerin ve şaman ayinlerinin vazgeçilmezi olan ağız kopuzu, Türk kültüründe izlerini tarak çalınması olarak gösterir.

Farklı isimleri
Türk dillerinde "kopuz" sözcüğünün farklı söyleniş biçimleri bulunmaktadır. Örneğin Tıva Türklerinde kullanılan "Homus" (Хомус) ya da "demir kopuz" (Демир хомус) sözü ağız kopuzunu ifade eder. Ayrıca şu söyleniş biçimleri de vardır; Komuz, kobuz, homıs, kobız yanı sıra şankobız, kılkobız, hılhomus, çartıhomus vb. Bazıları ağız kopuzunu ifade ederken bazıları farklı müzik enstürmanları için kullanılmaktadır.

Ayrıca bakınız
Temir komuz
Dış bağlantılar
Ağız Kopuzuna Hızlı Başlangıç , Caner Başaran blogu. Erişim tarihi: 1 Nisan 2015.
Ağız

Ağız, sindirim sisteminin giriş boşluğudur. Bu boşlukta, diş arkları ve dil bulunur.

Anatomik özellikleri
Ağız boşluğunun sınırları:

Üstte: Damak (Paltum) bulunur. Paltum, iki kısımdır; Önde Sert damak (paltum durum) arkada yumuşak damak (paltum molle) bulunur. Sert damak, maksilla nın alt parçası olup ağız boşluğunu burun boşluğundan ayırır. Yumuşak damak, os palatini (palatinal kemik) tarafından oluşturulan gevşek ağız mukozasıdır. Küçük dil (uvula palatina) yumuşak damağın submandibular ve sublingual tükürük bezlerini içerir. Mandibula nın corpusu ise ağız tabanını çevreler.

Ağız Boşluğunun Bölümleri:

1-Vestibulum oris: Diş dizisi (dental ark) ile dudaklar ya da yanaklar arasındaki bölüm.

2-Cavitas oris proprium: Asıl ağız boşluğu. Önde ve yanlarda dişlerle sınırlanmış olarak boğaz geçidine (Isthmus faucium) kadar uzanan boşluk.

Ağzın işlevleri
1-Sindirim sisteminin ilk açıklığı olup besinlerin alınarak dişlerle mekanik, tükürükteki amilaz ile kimyasal olarak ilk sindiriminin başlatılması. Ağızda bulunan dil organı, ayrıca tükürükle ıslanarak çözünmeye başlayan gıdaların tat duyusunu alır.

2-Konuşma esnasında ses çıkartmak için akciğerlerden gelen havaya, dil, dudaklar ve dişler yardımıyla son şeklini verir ve konuşma sesleri oluşur.

3-Solunum temel olarak solunum sisteminin giriş açıklığı olan burun boşluğunun (cavum nasi) görevidir. Ancak burun boşluğu tıkanıklıkları veya hava açlığı duyulan durumlarda ağız yardımcı bir solunum aygıtıdır.

4-Ağız ve ağzı oluşturan ya da çevreleyen yapılar yüz estetiğinin temel elemanlarıdır.
Ağız (yıldız)

Ağız (α Eri / α Eridani / Alfa Eridani), Irmak takımyıldızının en parlak ve gökyüzünün de sekizinci en parlak yıldızıdır.

Ağız, 6 ile 8 güneş kütlesi büyüklüğünde bir parlak mavi yıldızdır. Her ne kadar ana dizide olarak sınıflandırılmış olsa da, Güneş'den binlerce defa daha parlaktır. Güneş dizgemizden mesafesi 144 ışık yılıdır.

Kaynakça
Ağırtaş, Şalpazarı

Ağırtaş, Trabzon ilinin Şalpazarı ilçesine bağlı bir mahalledir.

Tarihçe
Yerleşimin eski adı "Gavurkıran"'dır. 16. yüzyıl kayıtlarında bölgedeki köyler arasında yerleşimden bahsedilmemektedir. 1835 yılı nüfus defterinde Gavurkıran adıyla "Akhisar deresi" (Şalpazarı) idari yapılanması içerisinde bir köy olarak görülmektedir.

Türkiye Cumhuriyetinin kurulmasından sonra da Gavurkıran adıyla Şalpazarı'na bağlı görülen yerleşimin adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla Ağırtaş olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

Coğrafya
Trabzon il merkezine 72 km, Şalpazarı ilçesine 5 km uzaklıktadır.

Nüfus
Kaynakça
Dış bağlantılar
Yerelnet
Ağıt (film)

Ağıt, yönetimi ve senaryosu Yılmaz Güney'e ait, 1971 yılında çekilmiş Türk filmi.

Oyuncular
Yılmaz Güney
Sermin Hürmeriç
Hayati Hamzaoğlu
Bilal İnci
Attila Olgaç
Yusuf Koç
Şahin Dilbaz
Nizam Ergüden
Tülay Arkun
Oktay Yavuz
Osman Han
Dündar Aydınlı

Ödülleri
Adana Film Festivali'nde (1971) En başarılı Film, En Başarılı Yönetmen, Senarist, Erkek Oyuncu: Yılmaz Güney, En Başarılı Görüntü Yönetmeni: Gani Turanlı
Türk Sinema Derneği'nin 1971-1972 mevsiminin en iyi 10 filmi soruşturmasında En İyi Film seçildi.
Milliyet Sanat dergisinin açık oturumunda Ağıt'ın Venedik Film Festivali'nde elemeyi geçip ilk 10 film arasına girmesi nedeniyle Yılmaz Güney "Yılın Sanatçısı" seçildi.
Yedinci Sanat dergisinin düzenlediği "konusuyla, anlatımıyla, oyun düzeniyle, ulusal nitelikler taşıyan tüm zamanların (1914-1972) en iyi 10 Türk Filmi soruşturmasında 7. oldu.

Kaynakça
Ağıtlar (Yaşar Kemal)

Ağıtlar, Yaşar Kemal'in 1943 yılında Adana Halkevi tarafından yayımlanan kitabıdır. Yazar eserdeki ağıtları 1940-1941 yılları arasında Çukurova ile Toroslar'dan derlemiştir.

Kaynakları
Yazarın doğduğu köy olan Hemite köyünde ölülere ağıt yakılırdı. Toroslar'ın ardından Çukurova'ya inen Avşarların ağıtlarını köydeki kızlar, âşıklar öğrenirdi. Yazar ilk ağıt derlemesini Hemite'de yapmış ve ilk ağıdı Medine Mustafa'nın karısı Kara Zeynep adından bir kadından almıştır. Daha sonra Hasibe Hatun ile Telli Hatun adlarında ağıtçılıkta ünlenmiş iki kız kardeşten hem onların hem Avşarların ağıtlarını kaleme almıştır. Daha sonra köy köy dolaşarak kadın ve erkeklerden ağıtlar derlemiştir.
Yayımlanması
Yaşar Kemal, 1940'larda Adana'da çıkan Çığ dergisi çevresinde çeşitli yazar ve aydınlarla tanışmıştır. Bunların arasında Pertev Naili Boratav, Nurullah Ataç, Güzin Dino, Arif Dino, Abidin Dino gibi isimler de vardır. Derlemiş olduğu ağıtlarla tekerlemeleri Abidin Dino'ya vermiş ve Dino bu çalışmalara "hayran" kalmış ve yayımlanması için uğraşmıştır. Ağıtları, Halkevleri Genel Başkanı ve Adana Milletvekili Celal Güven'e, Güven de Adana Halkevi Başkanı Basri Arsoy'a vermiştir. Kitap 1943 yılında Ağıtlar I adıyla yayımlanmıştır. 1946 yılında yazar Türk Dil Kurumu ile anlaşarak derlediği ağıt ve tekerlemeleri onlara verdi fakat bu çalışmalar kitap olarak basılmadı. 1979 yılında yazar İsviçre'deyken Alpay Kabacalı'dan bu çalışmalarının bir kopyasını isteyerek bu çalışmalar üzerine durarak kitap olarak yayımlamayı tasarladı. Yaşar Kemal'in Ağıtlar kitabı daha sonradan Toros ve Adam Yayınları'ndan çıktı. Günümüzde ise Yapı Kredi Yayınları tarafından basılmaktadır.

Kaynakça