Eleanor J. Gibson

Eleanor Jack Gibson (7 Aralık 1910 - 30 Aralık 2002), bebeklerde okuma gelişimi ve algısal öğrenme konularına odaklanmış Amerikalı psikologdur. Kariyerine 1932 yılında Smith College'da öğretim görevlisi olarak başlayan Gibson, ilk çalışmalarını lisans öğrencisiyken yaptığı araştırmalara dayanarak yayınlamıştır. Gibson, Büyük Buhran ve cinsiyet ayrımcılığı nedeniyle karşılaştığı birçok engeli, kendi ilgi alanlarıyla birleştirebileceği araştırma fırsatları bularak aşmayı başardı. Gibson, eşi James J. Gibson ile birlikte, insanların çevrelerine uyum sağlamalarına olanak verdiği için algının ne kadar önemli olduğunu vurgulayan Gibsoncu ekolojik gelişim teorisini yarattı. Belki de psikolojiye en bilinen katkısı, hem insan hem de hayvan türlerinde derinlik algısını inceleyen ve bebeklerde algısal gelişimin yeni bir anlayışına yol açan "görsel uçurum " olmuştur. Gibson 1971 yılında Ulusal Bilimler Akademisi'ne, 1972 yılında Ulusal Bilimler Akademisi'ne ve 1977 yılında Amerikan Sanat ve Bilim Akademisi'ne seçilmiştir. 1992 yılında Ulusal Bilim Madalyası ile ödüllendirilmiştir.

İlk yılları
Eleanor (doğumdaki soyadı Jack) Gibson 7 Aralık 1910'da Peoria, Illinois'de doğdu. Babası William Alexander Jack, hırdavat toptancılığı konusunda uzmanlaşmış bir iş adamıydı. Annesi Isabel Grier Jack, Smith College 'dan mezun olmuş bir ev kadınıydı. Gibson'ın 1916 doğumlu Emily Jack adında bir kardeşi vardı.

Ailesi
Gibson, eşi James Gibson ile Smith'teki ilk yılının sonunda bir mezuniyet partisine katılırken tanıştı. James asistan profesördü ve Gibson, James'le tanıştıktan bir gün sonra programını James'in ileri deneysel psikoloji dersini de içerecek şekilde değiştirdi. Eylül 1932'de evlendiler. İlk çocukları James J. Gibson, Junior, 1940 yılında doğdu. İkinci çocukları Jean Gibson ise 1943'te doğdu. Gibson, çocuklarına ve öğretmenliğe odaklanmak için araştırmaya birkaç yıl ara vermeye karar verdi. Gibson yüksek lisansını Smith'te tamamladı ve 1933'te mezun oldu. Gibson'ın tez danışmanı oldu. Gibson'ın gelişim konusuna olan ilgisi hayvanlarla çalıştıktan sonra arttı. (Öğrenme ve Algılamada Bir Serüven) başlıklı kitabı, 1930'lardan başlayarak akademik makalelerinin bir derlemesidir. Kitap, algısal öğrenme ve gelişime yönelik 50 yıllık çalışmalarını kapsamaktadır. Gibson 30 Aralık 2002'de Kolombiya, Güney Karolina'da öldü.

Psikolojiye katkıları
Algısal öğrenme
Gibson, eşi James Gibson'ın çalışmalarından oldukça etkilenmiştir. Birlikte Gibson ekolojik gelişim teorisini geliştirmişlerdir. Bu teori, algısal öğrenme üzerine yaptığı araştırmaları etkilemiştir.

Gibson, algısal öğrenme konusunda kökten farklı yeni bir görüşe ihtiyaç olduğuna inanıyordu. Başlıca çalışmalarından biri çocukların çevrelerini nasıl algıladıklarına dair adımları içeriyordu. Gibson ve eşi, öğrenmenin yönünün çevreye dair iç görünüzü veya algınızı güçlendirmek olduğunu savundu. Bu algısal öğrenme süreci Gibson ve eşi tarafından farklılaşmanın bir parçası olarak kabul edildi. İnsanlar ilk olarak benzer görünen her şeyi gruplar halinde kategorize etme eğilimine sahiptir. Başka bir deyişle, insanlar aşırı genelleme eğilimindedir. Algısal öğrenme ile insanlar, farklı uyarıcıların belirli kalıpları ve özellikleri gibi uygun ayrımları yapmayı öğrenerek aşırı genelleme eğilimiyle savaşabilir. Gibson ve eşinin bunu tanımlamak için kullandıkları bir örnek, düzenli olarak şarap tadımına katılan birinin birçok şaraptaki farklılıkları tadabilmesidir. Ancak ilk kez katılan biri, tüm şarapların olmasa da pek çoğunun tadının aynı olduğunu düşünebilir. Farklılaştırma teorisi, duyusal uyarımlardan alınan bilgilerde, bireylerin çevredeki nesneleri ve deneyimleri, ayırt edici özellikler olarak adlandırılan benzersiz özellikleri tanımlayarak ayırt ettiğini belirtir. Çalışmada kullanılan çocuklar 4 ila 8 yaşları arasındaydı. Bebek keçilerden birini yıkarken diğeri doğmak üzereydi. görsel uçurumla derinlik algısını inceleme fikrini üretti. Sıçanlarla yapılan orijinal çalışmada, aparat, ortası boyunca ince bir tahta ile "zemine paralel ve 53 inç üstünde" duran iki cam levhadan yapılmıştır. Yıllık kongrede, algısal öğrenme ve gelişim alanındaki olağanüstü çalışmalarıyla tanındı. James Birren ve Muzafer Sherif ile birlikte, her birine bilimsel psikoloji alanına katkılarının bir yazısı ve bin dolarlık bir çek sunuldu. 1949'da Cornell Üniversitesi psikoloji bölümünde araştırmacı olarak çalıştı. Gibson daha sonra 1966'da profesör olarak atandı ve Cornell'de profesörlük yapan ilk kadın oldu. Altı yıl sonra, Susan Linn Bilge Psikoloji Profesörü seçildi. Gibson, okul yılına bir ay kala araştırmasının bir parçası olma fırsatı verdi. Arlene, hepsi yepyeni öğrenciler olan lisansüstü araştırmacılardan oluşan bir ekibin parçasıydı, ancak Jackie onlara tam kredi vermeyi asla başaramadı.

Gibson, yaşamı boyunca birkaç akademik çalışma yayınladı:

Gibson, E. J. (1939). Sensory generalization with voluntary reactions. Journal of Experimental Psychology, 24, 237–253. doi:10.1037/h0062877
Gibson, E. J. (1940). A systematic application of the concepts of generalization and differentiation to verbal learning. Psychological Review, 47(3), 196–229. doi:10.1037/h0060582
Gibson, E. J. (1941). Retroactive inhibition as a function of degree of generalization between tasks. Journal of Experimental Psychology, 28(2), 93-115. doi:10.1037/h0056366
Gibson, E. J. (1942). Intra-list generalization as a factor in verbal learning. Journal of Experimental Psychology, 30(3), 185–200. doi:10.1037/h0058505
Gibson, E. J. (1952). The role of shock in reinforcement. Journal of Comparative and Physiological Psychology, 45(1), 18–30. doi:10.1037/h0057667
Gibson, E. J. (1969). Principles of perceptual learning and development. New York: Appleton-Century-Crofts.
Gibson, E. J. (1980). Eleanor J. Gibson. In G. Lindzey (Ed.), A history of psychology in autobiography (Vol. 7, pp. 239–271). San Francisco, CA: W H Freeman & Co.
Gibson, E. J. (1988). Exploratory behaviour in the development of perceiving, acting, and the acquiring of knowledge. In Rosenzweig, M. R., Porter, L. W. (Eds.), Annual Review of Psychology (Vol. 39, pp. 1–41). Palo Alto, CA: Annual Reviews.
Gibson, E. J. (1991). An odyssey in learning and perception. Cambridge, MA: MIT Press.
Gibson, E. J. (1994). Has psychology a future? Psychological Science, 5, 69–76. doi:10.1111/j.1467-9280.1994.tb00633.x
Gibson, E. J. (2002). Perceiving the affordances: A portrait of two psychologists. Mahwah, NJ: Erlbaum.

Kaynakça
Dış bağlantılar
"Gibson, Eleanor J." in Encyclopedia.com by
Adolph, K. E., & Vereijken, B. (2005). Esther Thelen (1941–2004). American Psychologist, 60(9), 1032.
Time Capsule: The woman behind the visual cliff, article published in the APA Monitor
Transcript of oral history interview and CV (both in PDF format) from the
Eleanor Gibson Profile on Psychology's Feminist Voices
Finding Aid for Eleanor Gibson Papers at Cornell University Archives