2026 İran internet kesintisi

8 Ocak 2026 tarihinde, İran'daki 2025–2026 protestolarının on ikinci gününde, Tahran'dan gelen raporlar, geniş kalabalıkların sokaklarda bulunduğunu ve yaygın internet kesintilerinin yaşandığını bildirdi. Başkent Tahran'ın yanı sıra kesintiler aynı zamanda İsfahan, Luristan, Abdanan, Şiraz'ın bazı bölgeleri ve Kirmanşah'ta da görüldü. NetBlocks izleme örgütü, yerel saatle yaklaşık 08:30 civarında ülke genelinde bir internet kesintisinin başladığını doğruladı. Kesintilerin, protestoların tırmandığı ve can kayıplarının arttığı bir dönemde gerçekleştiğini ve İran rejiminin ülkenin bazı bölgeleri üzerindeki kontrolünü giderek kaybetmesi nedeniyle iletişimi ve olayların aktarımını önemli ölçüde sınırladığını belirtti.

Arka Plan
İran, tarih boyunca protestoları bastırmak amacıyla interneti engellemiştir. Bu uygulama 2019, 2022 ve 2025 yıllarında da gerçekleştirilmiştir. Hükûmetin muhalefeti engellemek amacıyla internet sansürünü kullanması, İran muhalefetinin faaliyetlerini aksatmasına olanak tanımış, ancak ülke ekonomisine zarar vermiştir.

2025 yılında İran–İsrail Savaşı'nın ilk haftasında, ülke genelinde internet erişimi tamamen kesilmiştir. İran rejimi internet erişimini engelleyerek ülkedeki internet kullanımını %97 oranında düşürmüştür. Bu durum, İranlıların dış dünyadan bağlantısının kopmasına yol açmıştır. Siber güvenlik uzmanı Amir Rashidi'ye göre, İran rejimi interneti “bir düşman” olarak görmekte ve onu “kontrol edip bastırmayı” amaçlamaktadır. Savaş sırasında hükûmet, vatandaşları gözetlemek için sahte bir Starlink uygulaması yayımlamış ve devletteki görevli kaçışlarını önlemek amacıyla belirli dezenformasyon yaymıştır. Rejim protestolar öncesinde internet erişimini düzenli olarak sınırlamakta veya tamamen kapatmaktadır. Kasım 2019 protestoları sırasında İran rejimi, protestocuların kitlesel olarak öldürülmesiyle ilgili eleştirileri engellemek amacıyla altı gün boyunca interneti tamamen kapatmıştır. 2020'deki, Ukrayna Uluslararası Havayolları'nın 752 sefer sayılı uçağının düşürülmesine ve akaryakıt fiyat artışlarına ilişkin protestoların ardından hükûmet yine interneti tamamen kesmiştir.

2026 Protestoları ve İnternet Kesintisi
Ana madde: 2025–2026 İran protestoları

8 Ocak 2026 öncesi kısmi kısıtlamalar
İran'da büyük çaplı sokak protestoları Aralık 2025'te başlayıp Ocak 2026'ya kadar devam etti. Protestolar, İran'ın tahttan indirilmiş şahının sürgündeki oğlu ve veliaht prensi Rıza Pehlevi, Kürt örgütleri, Azerbaycan Partileri Koordinasyon Konseyi ve Tahran, Tebriz, İsfahan, Meşhed ve Kirman'daki geleneksel çarşı esnafı gibi çeşitli muhalefet grupları tarafından çağrıldı; çarşı esnafı da gösterileri desteklemek amacıyla kepenklerini kapattı.

Cloudflare gibi küresel izleme hizmetleri tarafından toplanan internet trafiği verileri, protestolar başladığından itibaren İran'daki internet kullanımının düştüğünü, ancak tamamen sıfırlanmadığını göstermektedir. yüksek hacimli veri iletimini sınırlama, kullanıcıların büyük dosya gönderip almasını engelleme ve muhalif vatandaşlar ile sosyal aktivistlere ait SIM kartları devre dışı bırakma bulunmaktadır. Kesinti, göstericilerin rejimin sona erdirilmesini talep ettiği ve hükûmetin protestoları şiddetle bastırmaya çalıştığı bir dönemde gerçekleşti.

8 Ocak'tan itibaren, İran hükûmeti Starlink erişimini engellemek amacıyla GPS sinyallerini bozmak için kapsamlı bir operasyon başlattı; bu müdahale, Starlink bağlantılarında tahmini olarak %30 paket kaybına yol açtı.

Hükümetin misillemesi
İran hükûmeti Starlink internetini devre dışı bıraktıktan sonra, güvenlik güçleri karartma sırasında kapı kapı operasyonlar başlatmış ve dış erişimi engellemek amacıyla uydu çanak antenlerini toplamıştır. 14 Ocak'ta, hükûmetin ülkeyi uzun süreler boyunca küresel internetten tamamen koparmayı amaçlayan internet “öldürme anahtarı” (kill switch) projesini son aşamaya getirdiğine dair haberler ortaya çıkmıştır.

Rejimin interneti kalıcı olarak kapatma planı
15 Ocak 2026'da internet izleme kuruluşu Filterwatch, İran hükûmetinin “Mutlak Dijital İzolasyon”a yönelik gizli uzun vadeli planını ayrıntılandıran bir rapor yayımladı. Raporda, “devlet medyası ve hükûmet sözcülerinin bunun kalıcı bir yön değişikliği olduğuna dair sinyaller verdiği ve 2026'dan sonra sınırsız erişimin geri dönmeyeceği uyarısında bulunduğu” belirtildi.

Rapora göre plan, İran'ın internet altyapısının “Kışla İnterneti”ne dönüştürülmesini öngörmekte; dış dünyaya erişim yalnızca güvenlik iznine sahip bireyler ve kuruluşlar için, sıkı biçimde denetlenen bir “beyaz liste” aracılığıyla mümkün olacaktır. kalıcı kapatma planının uygulanmasının, Starlink terminallerinin tespit edilip engellenmesi ile frekans çakışmalarını ve alternatif kullanımları önlemek amacıyla televizyon ve uydu antenlerinin toplatılmasıyla başladığı değerlendirilmektedir. 19 Ocak 2026'da ise bilgisayar korsanlarının İran devlet televizyonunun uydu yayın akışına sızmayı başardığı ve sürgündeki veliaht prens Rıza Pehlevi'yi destekleyen mesajlar yayımladığı bildirilmiştir. Pehlevi, rejim güçlerine silahlarını İran halkına doğrultmamaları çağrısında bulunmuştur.

Yurtiçi etkiler
İnternet kesintisi, yalnızca anlık mesajlaşma uygulamaları ve sosyal medya sitelerini değil, aynı zamanda Slack, Skype, Google Meet ve Jira dahil olmak üzere iş faaliyetleri açısından kritik öneme sahip platformları da engellemiştir. VPN'lerin devre dışı bırakılması ise şirket e-postalarının, ödeme sistemlerinin ve kimlik doğrulama süreçlerinin işleyişini ciddi ölçüde aksatmıştır. Aynı zamanda çevrim içi reklamcılık durdurulmuş, bu durum söz konusu reklamlara dayalı faaliyet gösteren işletmelere zarar vermiş; protestolar nedeniyle yaya trafiği de belirgin biçimde azalmıştır.

İran İletişim Bakanı, kesintinin ekonomiye günlük 35,7 milyon ABD doları maliyet getirdiğini belirtmiş, NetBlocks ise günlük maliyeti 37 milyon ABD doları olarak tahmin etmiştir.

Uluslararası etkiler
2026 internet karartmasının başlamasıyla birlikte, daha önce bağımsız İskoçya'yı destekleyen çok sayıda X (eski adıyla Twitter) hesabının bir kez daha sessizliğe büründüğü görüldü. Bu durum, 2025'te İran'da yaşanan internet karartması sırasında da gözlemlenen ve aynı hesapların çoğunun yine faaliyetlerini durdurduğu senaryoyla birebir örtüşmektedir. Bu gelişme, Birleşik Krallık'taki siber güvenlik analistleri ve yetkililer tarafından yürütülen bazı incelemelere yol açmış ve söz konusu hesapların İran ile bağlantılı olduğunun tespit edilmesini mümkün kılmıştır.

Kesintinin gevşetilmesi
Iran International'a göre, İran'dan internet bağlantıları 24 Ocak 2026 tarihinde kısa süreliğine rapor edilmiştir, ancak kesintinin gevşetilmesi ancak 28 Ocak'ta gerçekleşmiştir. Bununla birlikte, çoğu kullanıcının yalnızca beyaz liste sistemi kapsamında önceden onaylanmış web sitelerine erişmesine izin verilmesi nedeniyle ciddi kısıtlamalar yürürlükte kalmaya devam etmiştir.

Yeniden başlayan kesinti
28 Şubat'ta, İsrail ile ABD'nin İran'a yönelik saldırıları sırasında, NetBlocks İran'daki internet bağlantısının normal seviyelerin %4'üne düştüğünü bildirmiştir. Yurt dışındaki İranlılar, İran'daki aile üyeleriyle bağlantı kuramadıklarını bildirmiştir. 8 Mart itibarıyla internet bağlantısı hâlâ normal seviyenin yaklaşık %1'i olarak ölçülmekteydi. 21 Mart itibarıyla internet kesintisi devam etmekteydi.

Şiraz'daki Derak Dağı'na yönelik bir askerî saldırının hemen ardından, uydu paraziti kesilmiş ve bu durum bölgede hava saldırısı öncesinde rejime ait bir karıştırma (jamming) kulesi bulunduğunu düşündürmüştür.

ABD-İsrail ve İran arasında başlayan savaşın başlangıcından bir ay geçmesinin ardından, internet izleme grubu NetBlocks 29 Mart 2026 tarihinde yaptığı açıklamada, İran'ın dış dünya ile olan bağlantısının %1 seviyesinde olduğunu belirtmiştir. NetBlocks kesintinin 28 Şubat-29 Mart 2026 tarih aralığı baz alındığında 696 saat sürmüş olduğunu ve beşinci haftasına girmiş olduğunu belirtmiştir. Kuruluş, söz konusu internet kesintisinin, bağımsız bilgi ve uyarılardan mahrum kalan İranlı siviller üzerinde büyük bir baskı unsuru oluşturduğunu da belirtmiştir.

2026 İran Savaşı ateşkesi sonrası durum
İnternet karartması 8 Nisan ateşkesinden sonra da devam etti. 11 Nisan itibarıyla 1.000 saat eşiğini aştı. 14 Nisan'da silahlı rejim güçlerinin sokaklardaki konuşlandırılmasına devam edildi.

Nisan ayının sonlarında, internet karartması sürerken; Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ile ilişkili yetkililer ve çeşitli İranlı vatandaş dernekleri ile bireyler, Devrim Muhafızları ile bağlantılı makamlar tarafından uygulanan kademeli internet erişimini protesto etti.

22 Nisan'da Pezeşkiyan'ın sözcülerinden Mehdi Tebatebayi, kademeli internet uygulamasının “tamamen tutarsız olduğunu ve Cumhurbaşkanının politikaları ve görüşleriyle çatıştığını” belirtti. Aynı gün İran Cumhurbaşkanı yardımcılarından biri olan Muhammed Rıza Arif, “toplumun tüm kesimleri için eşit ve ayrımcı olmayan internet erişimi sağlanmalıdır” ifadesini kullandı. İran Bilgi ve İletişim Teknolojileri Bakanı Sattar Haşemi ise “adil internet erişimi tüm insanların hakkıdır; güvenlik açısından dahi erişim sınıflandırma veya beyaz liste sistemleriyle kısıtlanmamalıdır” dedi.

Reformcular Cephesi adlı İranlı siyasi parti ittifakı da 30 Nisan'da kademeli internet erişimine karşı çıktı; internetin İran dışına eşit erişiminin vatandaşlık hakkı olduğunu savundu ve “halkın istikrarlı, özgür ve güvenli internete erişiminin derhal yeniden sağlanması” çağrısında bulundu.

Uluslararası internet erişiminin yeniden sağlanması
26 Mayıs 2026'da İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, uluslararası internet erişiminin yeniden sağlanmasına ilişkin kararı onayladı. İran haber ajansları Fars ve ISNA'nın aktardığına göre karar, Cumhurbaşkanı Birinci Yardımcısı Muhammed Rıza Arif başkanlığında toplanan Sanal Alanı Düzenleme Kurulu'nda kabul edildi ve uygulanmak üzere İletişim ve Bilgi Teknolojileri Bakanlığı'na gönderildi.

İran'da uluslararası internet erişimi, 28 Aralık 2025'te ekonomik sorunlar nedeniyle başlayan ve daha sonra hükûmet karşıtı protestolara dönüşen gösterilerin ardından bir aydan uzun süre kesilmişti. İran İletişim ve Bilgi Teknolojileri Bakanı Settar Haşimi, 26 Ocak 2026 tarihinde yaptığı açıklamada internet kesintisinin ülke ekonomisine günlük yaklaşık 34,5 milyon ABD doları zarar verdiğini söyledi.

ISNA'nın haberine göre, Pezeşkiyan'ın talimatıyla uluslararası internet erişiminin yeniden sağlanması süreci aşamalı olarak yürütüldü ve sabit hatlar üzerinden erişim yeniden başlatıldı. Cumhurbaşkanı Birinci Yardımcısı Muhammed Rıza Arif ise X üzerinden yaptığı açıklamada, hükûmetin "siber alana özgür ve düzenlenmiş erişim" yönündeki vaadi doğrultusunda ilk adımın atıldığını belirtti.

Ayrıca Bakınız
2026 İran katliamları
2025-2026 İran protestoları
Rıza Pehlevi
2026 İran Savaşı
Iran International

Kaynakça