kaan39/turkish-wikipedia-dataset-clean huggingface dataset:
Batı Grönland İnuitleri

Batı Grönland İnuitleri (Grönland İnuitçesi Kalaaleq [tekil] Kalaallit [çoğul] ya da Kitaamiutut; Danca vestgrønlændere; İngilizce West Greenlanders, Western Greenlanders, West Greenland Inuit), Danimarka'ya bağlı özerk Grönland'ın batısında Kitaa (Batı Grönland) bölgesinde yaşayan İnuit kolundan Grönland İnuitlerine bağlı Eskimo halkı. Nüfusları 44.000-50.000 arasındadır ve Grönland nüfusunun yaklaşık % 80-88 kadarına denk gelir.

Kabile ve şiveleri
Eskimo kabile adları tipik olarak -miut («halk») ekiyle biter ve dil ile şiveleri belirtmek için de buna -ut eki getirilir.

Kuzey Batı Grönland İnuitçesi (İng. North West Greenlandic; Dan. nordvestgrønlandsk). Upernavik, Uummannaq, Diskobugt ve Aasiaat şehirlerinde konuşulur.
Avangnamiut (İng. dialect of Upernavik; Dan. Upernavik-dialekt)
Kangaatsiaq-Uummannaq şivesi (İng. Kangaatsiaq-Uummannaq (sub-)dialect)
Qeqertarsuarmiut
Kangiamiut
Akunermiut
Orta Batı Grönland İnuitçesi (İng. Central West Greenlandic; Dan. centralgrønlandsk). Sisimiut, Maniitsoq ve Nuuk şehirlerinde konuşulur.
Quavaitmiut
Kalatditmiut. Yazı dilinin temelini oluşturur.
Güney Batı Grönland İnuitçesi (İng. South West Greenlandic; Dan. sydvestgrønlandsk). Paamiut, Qadortoq ve Kap Farvel (Nunap Isua) şehirlerinde konuşulur.
Paamiut şivesi (İng. Paamiut (sub-)dialect; Dan. Paamiut (kommunes) dialekt)
Nanortalik-Qaqortoq şivesi (İng. Nanortalik-Qaqortoq (sub-)dialect; Dan. Qassimiut-Nanortalik dialekten)
Kap Farvel şivesi (İng. Kap Farvel; Dan. Kap Farvel dialekten)

Dil ve Eğitim
Grönland İnuitçesinin Batı Grönland İnuitçesi (Kalaallisut) adıyla bilinen lehçesini konuşurlar ve bu lehçe aynı zamanda resmi dilin temelini oluşturur

Günümüzde okul eğitimi zorunlu olup kendi lehçelerinde değil resmî Batı Grönland İnuitçesi ile yapılmakta ve Danca da öğretilmektedir.

Sosyal yaşam
Aile
Geleneksel olarak babayerli bilateral küçük geniş aile biçiminde topluluk oluştururlar.

Din
Şamanizm
Şamanizm bütün Eskimo halklarının Hristiyanlık öncesi geleneksel dinidir ve etkileri günümüzde az da olsa görülmektedir.

Hıristiyanlık
Günümüzde diğer Grönland İnuitleri gibi Kuzey İnuitleri de Hristiyan olup Evangelical Lutheran mezhebidendir.

Sanat
Batı Grönland İnuitleri hayvan derilerinden dikiş ürünleri ile maske yapımında da öne çıkarlar. Sanat formu olarak tupilaq (evil spirit object) adlı şekiller de görülür.

Ayrıca bakınız
Inuit Circumpolar Council
Skræling

Dipnotlar
Batı Ermenicesi

Batı Ermenicesi, Türkiye Ermenicesi veya İstanbul Ermenicesi (Ermenice: Արևմտահայերեն), bir Hint-Avrupa dili olan çağdaş Ermenicenin iki standartlaşmış biçiminden birisidir. 1915'e kadar İç, Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde konuşulmaktaydı (Batı Ermenistan). Ermeni Kırımı ve dış ülkelere yapılan göçlerden dolayı bugün daha çok Ermeni diasporası tarafından konuşulmaktadır. Türkiye'de ise ancak İstanbul şehrindeki Ermenilerin küçük bir bölümü konuşmaktadır. Batı Ermenicesi Türkiye'deki Ermeni toplumunda sadece küçük bir azınlık tarafından konuşulmaktadır. Ana dili olarak Türkçenin Batı Ermenicesinin yerini almasından dolayı Türkiye'de yok olma sürecine girmiştir ve UNESCO, Türkiye'de Ermeni dilini Dünya yıllık "Atlas of the World's Languages in Danger" (Tehlikede olan Dünya Dilleri Atlası)na eklemiştir ve burada Türkiye'de Batı Ermeni dilini "definitely endangered language" (kesinlikle tehlikede bir dil) olarak tanımlamıştır.

Konuşanların bazılarının Ermeni diasporasından, Ermenistan'a, Azerbaycan'ın Ermeni işgali altındaki Dağlık Karabağ bölgesine göçünden dolayı buralarda da az da olsa konuşulmaktadır; ancak Doğu Ermenicesi Ermenistan'da çok daha yaygındır.

Ayrıca bakınız
Hemşince

Kaynakça
Batı Gat Dağları

Batı Gat Dağları veya Sahyādri, Hindistan'ın batı tarafında bir dağ silsilesini oluşturmaktadır. UNESCO Dünya Mirası listesinde yer alan dağlar, dünyadaki biyolojik çeşitliliğin sekiz "sıcak noktasından" biridir. Deccan Platosu'nun batı kenarı boyunca kuzeyden güneye uzanır. Platoyu, Konkan diye adlandırılan Arap Denizi boyunca dar bir sahil şeridinden ayırır. Milli parklar, vahşi hayvan barınakları ve rezerv ormanları dahil olmak üzere toplam 39 yer dünya mirası olarak tayin edildi. Bunların 20'si Kerala'da, 10'u Karnataka'da, 5'i Tamil Nadu'da ve 4'ü Maharaştra'da bulunmaktadır.

Ayrıca bakınız
Mullayanagiri Tepesi

Kaynakça
Batı Grubu Anadolu ağızları

Batı Grubu Anadolu ağızları Türkiye Türkçesi ağızlarının Anadolu ağız bölgesinde yer alan alt ağız gruplarından biridir. Anadolu kolu ana ağız grupları bakımından Doğu Grubu, Kuzeydoğu Grubu ve Batı Grubu olarak üçe ayrılır. Batı Grubu da söz konusu üç ana alt gruptan birini oluşturur.

Ağız bölgeleri
Kaynakça
Batı Frank Krallığı

Orta çağ tarihinde, Batı Frank Krallığı veya Batı Fransa (Latince: Francia occidentalis) veya Batı Fransa Krallığı (regnum Francorum occidentalium), erken Fransa tarihini oluşturan Cermen Fransızlar tarafından yönetilen bir krallıktır. Dindar Ludwig'in ölümünden sonra doğu-batı ayrılığı farklı krallıkların kurulması sonucu derinleşmiştir. Bu krallıklardan batıda olanı Batı Fransa Krallığıdır.

Batı Fransa Krallığı, modern Fransa'ya nazaran daha çok güneye yayılmıştı fakat bu durum Lorraine, Burgonya, Alsas ve Provence gibi doğu bölgeleri için geçerli değildi. Bretonya ve Katalonya'da ise kralın nüfuzu yok denecek kadar azdı. İlk dönemlerde Batı Fransa kralları sivil ileri gelenler tarafından belirleniyordu. 888-936 yılları arasında yaklaşık yarım asır krallar dönüşümlü olarak Karolenj ve Robertines hanedaları içerisinden seçildi.
Batı Finlandiya

Batı Finlandiya ( ; ) 1997-2009 yılları arasında Finlandiya'nın bir iliydi. İl, ülkenin batısında yer almakta olup Oulu, Doğu Finlandiya ve Güney Finlandiya ve Åland illeri ve Botniya Körfezi ile komşuydu. 1997 yılında Turku ve Pori, Vaasa ve Orta Finlandiya illeri ve Häme ilinin kuzey kısımlarının birleşmesiyle kurulmuştur. İlin merkezi Turku idi.

Batı Finlandiya ili, 1 Ocak 2010 tarihinde diğer iller gibi lağvedildi.

Bölgeler
Batı Finlandiya ili yedi bölgeye ayrılmaktaydı;
Güney Ostrobotniya (Etelä-Pohjanmaa / Södra Österbotten)
Ostrobotniya (Pohjanmaa / Österbotten)
Pirkanmaa (Pirkanmaa / Birkaland)
Satakunta (Satakunta / Satakunda)
Orta Ostrobotniya (Keski-Pohjanmaa / Mellersta Österbotten)
Orta Finlandiya (Keski-Suomi / Mellersta Finland)
Güneybatı Finlandiya (Varsinais-Suomi / Egentliga Finland)

Kaynakça
Batı Fiyortlar

Batı Fiyortlar ( , ISO 3166-2:IS: IS-4) kuzeybatı İzlanda'da yer alan bir yarımada ve idari bölgedir. Danimarka Boğazı'na sınırı vardır ve Grönland'ın doğu sahil şeridinin karşısında yer alır.

Batı Fiyortlar'daki ana yerleşimler
Reykhólar
Bolungarvík
Brjánslækur
Ísafjörður
Tálknafjörður
Flateyri
Suðureyri
Hnífsdalur
Súðavík
Bíldudalur
Þingeyri
Patreksfjörður
Skálanes
Hólmavík
Drangsnes

Nüfus
Bölgedeki düz ovaların yokluğu tarım potansiyelini sınırlar. Bölgedeki hayvancılık, fiyortların yakınındaki düşük yoğunluklu koyun otlatmasıyla sınırlıdır. Bölgedeki fiyortların çoğu doğal limanlardır. Bölgede yapılan balıkçılık yerel ekonomi için hayati önem taşımaktadır.



İklim
Bu kutu bölgeye bağlı bir şehir olan Goltur içindir. Batı Fiyortlar, Doğu Grönland akımı nedeniyle, İzlanda'da deniz seviyesinde olan yerler arasındaki en soğuk bölgedir.



Kanun
Bölgede görülen Bask bir kişinin anında öldürülmesi gerektiğini söyleyen yasanın yürürlüğe girmesinden sonra, 1615'te, 32 tane Bask balina avcısı yerel halk tarafından öldürüldü. Bu yasa, Mayıs 2015'te yürürlükten kaldırıldı.

Galeri
Kaynakça
Dış bağlantılar
Westfjords'dan resimler (İngilizce ve Almanca)
"EDEN - Avrupa Mükemmellik Noktaları" ödülü, 2010
Batı Estonya Takımadaları

Batı Estonya Takımadaları ( ), Estonya'nın doğusunda Baltık Denizi'nde bulunan takımadalardır. Takımadalar, Saaremaa, Hiiumaa, Muhu, Vormsi adalarından ve yaklaşık 900 daha küçük adadan oluşur.

UNESCO tarafından, 1990 yılında İnsan ve Biyosfer Programı kapsamında Batı Estonya Takımadaları Biyosfer Rezervi kuruldu.

Kaynakça
Dış bağlantılar
The Väinameri Sea Estonica
Batı Frizya Adaları

Batı Frizya Adaları ( ), Frizya Adaları'nın Hollanda'da kalan batısındaki adalardır. Adalar, Wadden Denizi açıklarında yer almakta olup doğuda Almanya açıklarında başlayarak Kuzey Hollanda'aya kadar uzanmaktadır.

Batı Frizya Adaları, Noorderhaaks, Texel, Vlieland, Richel, Griend, Terschelling, Ameland, Rif, Engelsmanplaat, Schiermonnikoog, Simonszand, Rottumerplaat, Rottumeroog ve Zuiderduintjes olmak üzere 14 adadan oluşmaktadır.

Kaynakça
Batı Frizya

Batı Frizya ( ; ; ), uluslararası bağlamda kullanıldığında, Dollart'ın batısında (yani günümüz Hollanda'sında) bulunan geleneksel Frizya bölgelerini ifade eden bir terimdir. Doğu Frizya ve Kuzey Frizya ile birlikte, Frizya'nın en yaygın kullanılan alt bölümlerinden biridir. En dar anlamıyla, terim Friesland eyaletiyle eş anlamlıdır. Ancak Hollanda içinde, çoğunlukla Friesland'ın batısında bulunan Batı Friesland bölgesini ifade etmek için kullanılır.

Kaynakça
Batı Hristiyanlığı

Batı Kilisesi ya da Batı Hristiyanlığı, Batı Roma İmparatorluğu'nun Latin Kilisesi'nden doğan kiliselere verilen isimdir. Bu kavram genellikle Doğu Ortodoks Kilisesi haricindeki kiliseleri tanımlamak için kullanılır. Batı Kiliseleri şunlardır:

Roma Katolik Kilisesi
İngiltere Kilisesi ve buna bağlı Anglikan kiliseleri
Protestan Luther Kilisesi ve
Reformist kiliseler

Kaynakça
Dipnotlar
Batı Highland beyaz teriyeri

Batı Highland beyaz teriyeri, Batı İskoç beyaz teriyeri veya kısaca Westie, küçük, sağlam yapılı, kısa bacaklı bir teriyer ırkı.

Kulakları ve kuyruğu dik, omuzdan yere yüksekliği 28 cm olan Batı Highland beyaz teryesi, ilk olarak 19. yüzyıl'da İskoçya'da yetiştirilmiştir. Diğer terye cinsleri gibi saldırgan değil, çok yumuşak huylu olduğundan, yaygın biçimde süs köpeği olarak yetiştirilmektedir.

Galeri
Kaynakça
Batı Karahanlılar

Batı Karahanlı Devleti, Karahanlılar'ın bölünmesiyle Maveraünnehir çevresini yöneten ülke.

Başkentleri önce Özkent daha sonra Semerkant oldu. Melikşah döneminde bağımsız bir devletken Selçuklu egemenliğini girmeyi kabul ettiler. Batı karahan hükümdarı Ahmet Han, Selçuklu Hanedanı tarafından esir alındı ve buraya Selçuklu valisi atandı. Karahanlı topraklarında isyan çıkınca Ahmet Han, Selçuklu egemenliğindeki Karahanlı topraklarının yönetiminine bölge beyi olarak getirildi.

1141 Katvan Savaşı sonunda Kara Hıtaylılara bağlanan Batı Karahanlılar, 1212 yılında Harezmşahlar tarafından tamamen yıkılmışlardır.

Batı Karahan Kağanları
I. Muhammed (1041 - 1052)
I. İbrahim (1052 - )
I. Nasr (1068 - 1080)
Hıdır (1080 - 1081)
I. Ahmed (1081 - 1089)
Yakup (1089 - 1095)
I. Mesud (1095 - 1097)
Süleyman (1097)
I. Mahmud (1097 - 1099)
Cibrail (1099 - 1102)
II. Muhammed (1102 - 1130)
II. Ahmed (1129 - 1132)
Hasan (1130)
II. İbrahim (1132)
II. Mahmud (1132 - 1141)
III. İbrahim (1141 - )
Ali (1156 - 1160)
II. Mesud (1160 - ?)
IV. İbrahim (? - 1203)
Uluğ Sultan Osman (1203 - 1212)


Uygur devletleri
Batı Hikmetinin Bilinmeyen Tarihi

Batı Hikmetinin Bilinmeyen Tarihi Peter Kingsley'in 1999'da yayınladığı eserdir. Orijinal adı "In The Dark Places of Wisdom" olan eserde Kingsley, Batı düşünce tarihine yaygın bir eğilim olan rasyonalitenin gelişim seyri dışında bir inisiyatik bilgelik geleneği çerçevesinde bakmaktadır.

Kitap, H.S. Schibli tarafından Ancient Philosophy dergisinde "iyi araştırılmış ve iyi düşünülmüş bir akademik çalışma" olarak değerlendirildi, Schibli kendisine göre kitabın tek kusurunun "nispeten az tanınan bir yayınevinde yayımlanmış olduğundan akademik toplulukta sonuna kadar hak ettiği ilgiyi görmeme şansının olması" olarak niteledi. Christopher Hartney, kitaba dair "Batı felsefi geleneğini yeniden değerlendirmeye itti" dese de, aynı zamanda kitabın "açık açık mistisizmin tarafında olduğunu" ve yer yer "[mistisizm] propagandası gibi gözüktüğünü" belirtti. Mistisizmle ilgilenen "Theosophical University Press" yayınevinin Sunrise dergisinde yazan Sarah Belle Dougherty, "anti-Platonik bir yanlılığa sahip olsa da, Kingsley çok ihtiyaç duyulan yeni yorumlar getiriyor" değerlendirmesinde bulundu.

Konuyla ilgili yayınlar
Hannah M.G. Shapero'nun incelemesi

Kaynakça
Dış bağlantılar
Peter Kingsley
Etkileşim yayınları kitap sayfası
Batı Kazakistan (il)

Batı Kazakistan Eyaleti ( / Batıs Qazaqstan oblısı), Kazakistan'da bir eyalettir. Merkezi Oral'dır (Uralsk ya da Ural'sk olarak da bilinir) ve nüfusu 200.000'dir. Rusya'ya sınırı vardır ve Ural Dağları'na yakındır. Ural Nehri Rusya'dan doğar ve eyaletin içinden akarak Hazar Denizi'ne dökülür. Batı Kazakistan kısmen Avrupa'da kısmen Asya'da yer alır.


Kaynakça
Dış bağlantılar
Batı Kazakistan Eyaleti Resmi Sitesi
Batı Humboldt Sıradağları

Humboldt Sıradağları, Öadını doğabilimci Alexander von Humboldt'dan alan, ABD eylaleti Nevada'da bulunan bir dağ sırası.

Humboldt Sıradağları, Great Basin bölgesinin kuzey kısmında, birbirlerinden 220 km mesafede, Kuzey - Güney doğrultusunda ilerleyen iki paralel dağ sırtı oluşturur. Bunlar 40° ve 41° kuzey enlemleri ile 115° ve 118° batı boylamları aralığında bulunur.

Batı sırasına, Humboldt Nehri'nin aşağı kısmı ve Humboldt Gölü eşlik eder.



Dış bağlantılar
Saurian Expedition of 1905
Exploring Nevada's Ice Age Lake: West Humboldt Range
Batı Hint Adaları

Batı Hint Adaları, Atlas Okyanusu'nda Amerika kıtasının orta ve güney kesiminin açıklarında bulunan birçok ada gruplarından oluşmaktadır. Antiller'in oluşturduğu ada yayı Karayip Denizi'nin kuzey ve doğu sınırlarını oluşturmaktadır. Batı Hint Adaları'nın en kuzey kısmını Karayipler'e dâhil edilmeyen ve Lucayan Adaları olarak da adlandırılan Bahamalar ve Turks ve Caicos Adaları oluşturmaktadır.

Etimoloji
Tarihsel Batı Hint Adaları tanımında yer alan Hindistan ifadesi, Kristof Kolomb'un aslında Hindistan'a (yani Doğu Asya'ya) batı deniz yolunu bulmak istemesinden ve düzenlediği dört ayrı seferde de yeni bir kıta bulduğunun farkına varmamasından kaynaklanmaktadır. Bu adlandırma yanıltıcı olabilmektedir. Batı Hindistan tabiri Hindistan'ın batısı olarak kullanılsa da bu kullanım buraya uymamaktadır. Bu isimlendirme Hindistan'ın batı deniz yolu takip edilerek bulunduğu algısıyla verilmiştir. Bu süreçte Hindistan hep doğu deniz yolu takip edilerek bulunmuş, bunun da Hindistan'a ulaşmanın yeni yolu olarak düşünülmüştü.

Batı Hint Adaları'nın Britanya tarafından sömürgeleştirilen kısmı Britanya Batı Hint Adaları olarak adlandırılmıştır.

Batı Hint Adaları
Batı Hint Adaları'nı oluşturan bölgeler şu şekildedir:
Batı Kanada

Batı Kanada (İngilizce Western Canada ya da Western provinces veya kısaca The West), Kanada'nın coğrafi ve siyasi farklı farklı tanımlanan batı bölgesi. Siyasi olarak, Kanada'nın güneybatısına denk düşen ya da bir başka deyişle Ontario'nun batısında kalan Manitoba, Alberta, Saskatchewan ve Britanya Kolumbiyası eyaletleri olmak üzere dört eyaletten oluşan bölgedir. Coğrafi olarak, bu siyasi dört eyalete ayrıca Yukon Toprakları, Kuzeybatı Toprakları ve Nunavut'tan oluşan topraklar da dahil edilir. Fakat bu üç toprak günümüzde daha çok Kuzey Kanada bölgesinde ele alındığı için Batı Kanada adı coğrafi tanımlamadan ziyade dört eyaletten oluşan siyasi tanımlama olarak bilinir.

Teksas'ın dört katı büyüklüğündeki Batı Kanada aynı zamanda Birleşik Krallık, İrlanda, Fransa ve Portekiz'in toplam alanının iki katı büyüklüğünde bir yüzölçümüne de sahiptir.

Kanada senatosu Batı Kanada tanımına yalnızca dört eyaleti (Manitoba, Alberta, Saskatchewan ve Britanya Kolumbiyası) dahil eder ve Ontario, Québec ve Maritimes bölgeleri gibi Batı Kanada'nın da 24 sandalyesi bulunur. Buna karşın Newfoundland ve Labrador'un 6, Eskimolardan oluşan Kuzey Kanada'nın ise 3 sandalye hakkı vardır.

Alt bölgeleri
Batı Kanada (ya da Batı eyaletleri) en yaygın tanımlamada batıdan doğuya dört eyaleti içerir: Britanya Kolumbiyası, Alberta, Saskatchewan ve Manitoba.

Pasifik Kuzeybatısı içinde de ele alınan Britanya Kolumbiyası bazen Pasifik Kanadası ya da Pacific Slope adını alır ve kalan üç eyalete (Alberta, Saskatchewan, Manitoba) topluca Kanada Kırları (ya da Kır eyaletleri) adı verilir.

Alberta ile Britanya Kolumbiyası bazen Dağ eyaletleri (mountain provinces) adıyla anıldığı da olur.



Demografi
Britanya Kolumbiyası 4.4 milyon, Alberta 3.6 milyon, Saskatchewan 1.0 milyon ve Manitoba 1.2 milyon olmak üzere Batı Kanada'nın toplam nüfusu 2011 yılına göre 10.3 milyon kişidir . Bu rakam Kanada nüfusunun % 30.7 kısmına denk gelir

Metropolitan alanlar
Batı Kanada'da Britanya Kolumbiyası dört, Alberta ve Saskatchewan ikişer, Manitoba ise bir metropolitan sayım alanına sahiptir ve bunların 2011 sayımına göre nüfusları şöyledir:



Kaynakça
Dış bağlantılar
Batı Kasai

Batı Kasai, Afrika ülkesi Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nin toplamda var olan on bir bölgesinden bir tanesidir.

Coğrafya
Batı Kasai bölgesi hem yüzölçümü açısından hem de nüfus açısından ülkenin orta büyüklüğe ve nüfusa sahip bölgelerinden biri konumundadır. Bölge doğuda Doğu Kasai bölgesi, kuzeyde Ekvator, bölgesi, güneydoğuda Katanga bölgesi, batıda Bandundu bölgesi ve güneyde ise Angola ile komşu konumundadır.

Tarih
Bölge 1966 yılında Lulabourg, Unité-Kasaienne bölgelerinin tamamı ile Sankuru bölgesinin bir kısmının birleştirilmesi ile oluşturulmuştur.

Nüfus
Bölge genelinde 1998 tahmini verilerine göre 3.337.000 kişi yaşamaktadır.

Ayrıca bakınız
Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nin bölgeleri

Kaynakça
Dış bağlantılar
(İngilizce)
Batı Kap

Batı Kap ( , , ), Güney Afrika'nın illerinden biri ve 2020 yılı itibarı ile yaklaşık 7 milyon nüfusu ile ülkenin 9 vilayeti arasından en kalabalık 3. idari birimi. Batı Kap ülkenin güneybatısında yer almaktadır. Yüzölçümü 129,462 km² olan ilin nüfusu 2022 yılı itibarı ile 7,433,020'tür. Vilayetin başkenti Cape Town'dur. Apartheid sonrası Batı Kap 1994 yılında eski Kap ilinden ayrılmıştır. En büyük şehirleri Cape Town ve 'dur.



Coğrafi Özellikleri
Batı Kap, Ümit Burnu'ndan başlayarak kuzey ve doğuya doğru "L" biçiminde bir şekle sahiptir. Kuzey kolları Atlas okyanusuna, Doğuya ise Hint Okyanusuna uzanır.

Vilayetin toplam yüzölçümü 129,462 kilometre karedir. Bu bakımdan Güney Afrika Cumhuriyeti'nin yüzölçümü bakımından %10.6'sına tekabül eder. Bu denli yüzölçümü ile Batı Kap yaklaşık olarak İngiltere veya Karadeniz Bölgesi büyüklüğündedir.

Başkenti ve en büyük kenti Cape Town'dır. Diğer bazı kentleri ise , Stellenbosch ve 'dur.


İklimi
Batı Kap, değişken topoğrafyası ve çevresindeki okyanus akıntılarının etkisiyle oluşan çok sayıda farklı mikro ve makro iklim nedeniyle iklimsel açıdan oldukça çeşitlidir. Bunlar, Güney Afrika’nın doğu kıyısı boyunca güneye doğru akan sıcak Agulhas Akıntısı ile, Güney Atlantik’in derinliklerinden yükselen ve ülkenin batı kıyısı boyunca ilerleyen soğuk Benguela Akıntısıdır.

Eyaletin büyük bir kısmı, serin ve yağışlı kışlar ile sıcak ve kurak yazların görüldüğü Akdeniz iklimine sahiptir ve El Niño-Güney Salınımı döngüsünün La Niña evresi, bu bölgede kurak mevsimde (Kasım–Nisan) yağışları artırma eğilimindedir.

El Niño’nun Güney Afrika’daki yağışlar üzerindeki etkisi, yaz ve kış yağış bölgeleri arasında farklılık gösterir. Kış yağışı alan bölgelerde yağışlar normalin üzerinde olurken, yaz yağışı alan bölgelerde yağışlar azalır. Yaz yağış bölgeleri üzerindeki etki daha güçlüdür ve güçlü El Niño olayları sırasında ciddi kuraklıklara yol açmıştır.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Batı Kap İl Hükümeti
Batı Karadeniz (istatistiki bölge)

Batı Karadeniz Bölgesi (TR8) Türkiye'nin İBBS'sinin 12 istatistiki bölgesinden birisidir.

İkinci ve üçüncü derece bölgeler
Zonguldak alt bölgesi (TR81)
Zonguldak (TR811)
Karabük (TR812)
Bartın (TR813)
Kastamonu alt bölgesi (TR82)
Kastamonu (TR821)
Çankırı (TR822)
Sinop (TR823)
Samsun alt bölgesi (TR83)
Samsun (TR831)
Tokat (TR832)
Çorum (TR833)
Amasya (TR834)

Yaş grupları
İç göç
Batı Karadenizlilerin devlet kayıt yeri
15 yaş üstü nüfusun cinsiyete bağlı evlilik durumu
15 yaş üstü nüfusun cinsiyete bağlı eğitim durumu
Seçim sonuçları
2014 cumhurbaşkanlığı seçimi
2015 genel seçimler
Ayrıca bakınız
Türkiye'nin İBBS'si

Kaynakça
Dış bağlantılar
TÜİK (Türkçe)
ESPON Veritabanı (İngilizce)
Batı Hint Adaları Genel Arşivi

Batı Hint Adaları Genel Arşivi ( ), İspanya'nın Sevilla kentinde eski ticaret loncası binasında (Casa Lonja de Mercaderes) bulunan, Amerika ve Filipinler İspanyol İmparatorluğu'nun tarihini gösteren son derece değerli belgeleri saklayan arşivdir.

Bina ve arşiv 1987'de UNESCO Dünya Kültür Mirası Listesi'ne girmiştir.

Yapının planı 1572'de İspanya Kralı II. Felipe'nin emri ile İspanyol Rönesans mimarisinin önemli mimarlarından Juan de Herrera tarafından çizildi; yapımı 1584'te başladı ve 1598'de hizmete girmiştir. Bu süreçte orijinal plan, Juan de Minjares, Alonso de Vandelvira and Miguel de Zumárraga gibi mimarlar tarafından kısmen değiştirildi. Bina, 1785'te III. Carlos'un emri ile Batı Hint Adaları Konseyi'nin arşiv binası olarak kullanılmaya başlandı. Üç farklı yere (Simancas, Cádiz and Seville) yayılmış olan belgeler bir araya getirildi. Günümüzde arşivde, koloni yönetiminden kalma 43bin dosya ve 80 milyon sayfa orijinal belge vardır.

Kaynakça
Galeri
Batı Hint Adaları millî kriket takımı

Batı Hint Adaları millî kriket takımı, aynı zamanda Windies de denir, birçok ülkenin birleşmesiyle oluşan ve uluslararası maçlar yapan kriket takımıdır. Bu takımı Batı Hint Adaları Kriket Kurulu idare etmektedir. Bu takım 15 Karayip ülkesinden oluşuyor. Bunların içinde İngiltere'ye bağımlı ya da bağımlı olmayan takımlar vardır. Uluslararası Kriket Konseyi'nin tam üyesidir. 1970 ve 1990 yılları arasında Batı Hint Adaları, Test ve ODİ kriketinde en güçlü takımdı. Batı Hint Adaları; iki kez Kriket Dünya Kupası (1975,1979), iki kez Kriket Dünya Twenty20 Kupası (2012,2016) kazanmıştır. 5 Ekim 2016 tarihi itibarıyla Batı Hint Adaları, Test'te sekizinci, ODİ'de dokuzuncu ve Twenty20'de dördüncüdür. Batı Hint Adaları 2007 Kriket Dünya Kupası ve 2010 Kriket Dünya Twenty20 Kupası turnuvaları için ev sahipliği yapmıştır.

Üye devletler ve bağımlılıklar
Geçerli takımlar:
Bağımsız devletler
Antigua ve Barbuda
Barbados
Dominika
Grenada
Guyana
Jamaika
Saint Lucia
Saint Vincent ve Grenadinler
Trinidad ve Tobago
Saint Kitts ve Nevis
Saint Kitts
Nevis
Britanya bağımlı bölgeleri
Anguilla
Montserrat
Britanya Virjin Adaları
Hollanda bağımlı bölgeleri
Sint Maarten
A.B.D. bağımlı bölgeleri
Amerika Birleşik Devletleri Virjin Adaları

Kaynakça
Batı Kafkasya

Batı Kafkasya, Güney Rusya'da Karadeniz'den Elbruz Dağı'na kadar uzanan Kafkasya'nın batı bölgesidir.

Batı Kafkasya, Kafkas Dağlarının sarp batı kenarını oluşturan doğal bir UNESCO Dünya Mirası Alanını içermektedir. UNESCO uzmanları tarafından belirtildiği gibi, Avrupa'da önemli insan etkisi görülmeyen tek büyük dağlık alandır. Ovaları ile buzulları arasında yer alan küçük bir bölgede oldukça zengin bir bitki örtüsü çeşitliliği gözlemlenmektedir.

Kaynakça
Batı Kayhan

Batı Kayhan (d. 10 Haziran 1996, İstanbul), Fenerbahçe'de smaçör mevkiinde oynayan oyuncu. Boyu 1.95 m, ağırlığı 90 kg'dir. Takım oyuncusudur ve forma numarası 10'tür. Fenerbahçe'de voleybola başlamıştır, Fenerbahçe'de 2015 yılında A takıma yükselmiştir. 19 kere millî olmuştur.



Başarıları
2016-17 Kupa Volley Şampiyonu
2021-2022 Kosova Kupası Şampiyonu
2021-2022 Kosova Ligi Şampiyonu

Kaynakça
Batı Karpatlar

Batı Karpatlar, Karpat Dağları'nın batı kısmını oluşturan bir sıradağdır. Dağlar, Polonya ile Slovakya sınırı boyunca Doğu Karpatlar'ın Aşağı Beskidler sırasından Çekya'nın Moravya bölgesine ve Avusturya'nın Weinviertel'ine doğru uzanır. Güneyde Kuzey Macar Dağları kuzey Macaristan'ı kaplar. Batı Karpatlar'ın alanı yaklaşık 70.000 km²'dir. En yüksek rakım, Yüksek Tatra Dağları'nda bulunan Gerlachov Zirvesi'dir (2.655 m).

Batı Karpatlar'ın çevresinin çoğu vadilerle oldukça keskin bir şekilde tanımlanmıştır. Kuzeybatı ve kuzeyde, Bohemya Masifi'nden Dış Alt Karpatya ve Küçük Polonya Yaylası ile ayrılırlar ve batıda Moravya Geçidi Sudetlere uzanır. Güneyde dağ zinciri, Alpler, Dinar Alpleri ve Doğu Karpatlar'ın ana kütlesi arasında yer alan büyük bir ova olan Pannoniya Ovası'na doğru alçalır.

Batı Karpatlar ile Doğu Alpleri arasındaki sınır, Viyana Havzası, Devín Kapısı'ndaki Küçük Karpatlar'ın Hainburg Tepeleri ve Tuna Nehri'nin oyduğu bir boşluk tarafından oluşturulur. Dağlar doğuda ve kuzeydoğuda Doğu Slovak ve Sandomierz havzaları ile sınırlıdır, ancak daha az çarpıcıdır ve Doğu Karpatlar'a kadar devam eden yayla arazisinden geçer.

Kaynakça