kaan39/turkish-wikipedia-dataset-clean huggingface dataset:
Dingo

Dingo (Canis dingo, Canis lupus dingo ya da Canis familiaris dingo), köpekgiller (Canidae) familyasından yalnızca Avustralya'da yaşayan bir yaban köpeği. 17. yüzyılda Avustralya'ya yerleşen Avrupalı göçmenler tarafından keşfedilmiştir.

Dingo, Avustralya'daki tek etçil memelidir. Dingoların kılları genellikle sarımsı ya da kum rengi, daha ender olarak kara ve kızıl kahverengidir. Büyüklüğü ve genel görünümüyle Alman çoban (kurt) köpeğini andıran bu hayvan Yeni Gine'den gelen tüccarlar tarafından MÖ 1500'lerden sonra getirilmiştir. Ekinlere zarar veren kanguruları tarlalara yaklaştırmadıkları için dingolar Avustralyalı çiftçiler tarafından kullanılmışlardır. Ama sonradan koyun ve sığır yetiştirilen alanlar genişledikçe bu yaban köpekleri çiftlik hayvanlarına da saldırmaya başladı. Çiftçiler de hayvanlarını koruyabilmek için dingolara savaş açtılar; bu yüzden sayıları iyice azalan dingolar bugün yalnızca ülkenin uzak köşelerinde bulunur. Kıtanın güneyindeki Tazmanya Adası'nda ise bugüne kadar hiç dingoya rastlanmamıştır.
Dingolar yalnız yaşarlar. Ancak gerektiği zaman bir araya gelen küçük gruplar oluşturur. Yalnız dolaşırken tıpkı köpekler gibi kayalara, ağaçlara idrarlarıyla iz bırakarak grubun öbür üyeleriyle haberleşirler. Kanguru gibi iri hayvanları avlayacakları zaman ya da grubun tehlikede olan bir üyesine yardım etmeleri gerektiğinde toplanırlar.

Yavrulama mevsiminde, anne ya da baba olmayan dingolar da yavruların bakımına yardımcı olur. Dişi dingo bir kaya çıkıntısının altında, içi boş bir kütük ya da boş bir tavşan yuvası gibi korunaklı bir yerde dört beş civarı yavru doğurur. Dingolar çoğu kez evcil köpeklerle de çiftleşir ve Avustralya'nın kalabalık nüfuslu bölgelerinde bu melezlere sık rastlanır. Yabani yaşarken kurt gibi uluyan dingolar, yavruyken alınıp evcilleştirilirse havlamayı öğrenebilir.



Dış bağlantlıar
Kaynakça
Dingko Singh

Ngangom Dingko Singh (d. 1 Ocak 1979 - ö. 10 Haziran 2021), Hint boksör.

Yaşamı
Singh, 1 Ocak 1979'da Manipur, Hindistan'da doğdu. Bangkok'da düzenlenen 1998 Asya Oyunları'nda altın madalya kazandı ayrıca 2000 Yaz Olimpiyatları'nda mücadele etti. Spor kariyerindeki başarılarıyla 2013'te Padma Shri ödülünü aldı.

Ölümü
Singh, 10 Haziran 2021'de Manipur, Hindistan'da 42 yaşında karaciğer kanseri nedeniyle öldü. Ölümünden önce COVID-19 hastalığını yenmişti.

Kaynakça
Dingo'nun ahırı

Dingo'nun ahırı, İstanbul'un Taksim bölgesinde konumlanmış bir ahırdı. Ahır, 1872'de hizmete giren Şişhane - Kurtuluş atlı tramvay hattında kullanılan atların girdiği en işlek ahırdı. Fransa başkonsolosluğu ile Taksim Maksemi arasında konumlanmıştı.

Ahırın adı, işletmecisi Dingo'dan gelmektedir. Rum asıllı olan Dingo, sık sık sarhoş olur ve ahıra giren atların kayıtlarını düzgün tutmaz ve ahıra gelen kişileri kontrol etmezdi. Atlar Dingo'nun ahırında dinlendikten sonra Azapkapı'ya boş olarak indirilirdi. 1914'te elektrikli tramvayların Şişhane - Kurtuluş hakkında kullanılmaya başlamasıyla beraber ahırının kullanımı sona erdi. Halk arasındaki bir rivayete göre, Dingo bu tarihlerden sonra Yunan ordusunun atlarına bakmak için İzmir'e gitmiştir. Sonraki dönemde elektrikli tramvayların bakımı Dingo'nun ahırının bulunduğu yerde yapılmıştır. Elektrikli tramvayların yerini bataryalı T2 (İstanbul Tramvayı) alınca tramvay atölyesi de kapanmıştır. Günümüzde Dingo'nun ahırının olduğu yerde Taksim Camii bulunmaktadır.

Etimoloji
Günümüzde Türkçede deyim olarak kullanılan Dingo'nun ahırı, gelen geçenin belli olmadığı yerleri ifade etmektedir. "Dingo'nun ahırı mı burası?" ifadesi de izin alınarak girilen yerlere izinsiz giren kişilere karşı söylenmektedir.

Kaynakça
Dingspelerberg

Dingspelerberg, Hollanda'nın Overijssel eyaletinde yer alan Markelo köyünü çevreleyen beş tepeden biridir. Bu tepe, Markelose Berg’in hemen batısında konumlanmıştır ve yaklaşık 22 metre yüksekliğe sahiptir.


Etimoloji
Tepenin adı, Orta Çağ’da halk toplantılarının yapıldığı yer anlamına gelen "Dingspel" kelimesinden gelmektedir. Bu da, Dingspelerberg’in geçmişte yöresel yönetimsel ya da hukuksal toplantılar için kullanılmış olabileceğine işaret eder.

Coğrafya
Konum: Markelo, Hof van Twente, Overijssel, Hollanda
Rakım: Yaklaşık 22 metre
Yakınındaki tepeler: Markelose Berg, Herikerberg, Kattenberg, Hulpeberg, Friezenberg

Kaynakça
Topografische Dienst Kadaster – Topografische kaart van Nederland
Historische Kring Markelo – "De vijf bergen rond Markelo", historischekringmarkelo.nl
Etymologiebank.nl – Dingspel kelimesinin kökeni
Dingjia Adası Muharebesi (1275)

Dingjia Adası Muharebesi, 19 Mart 1275 tarihinde Yuan İmparatorluğu ile Song İmparatorluğu arasında, Moğol–Song Savaşları kapsamında gerçekleşen bir muharebedir. Muharebe, Moğol kuvvetlerinin Song İmparatorluğu'na karşı yürüttüğü son büyük seferlerden biri olup, Güney Song Hanedanlığı'nın çöküş sürecinde belirleyici bir rol oynamıştır.

Arka plan
1274 yılında Kubilay Han, Song İmparatorluğu'na karşı düzenlenecek son büyük askerî harekât kapsamında Bayan'ı görevlendirdi ve emrine yaklaşık 100.000 kişilik bir ordu verdi. Bayan, Acu Noyan ile birlikte ve yaklaşık 10.000 gemilik bir donanmanın desteğiyle Han Irmağı boyunca ilerledi. Moğol kuvvetleri, yol üzerindeki kaleleri kuşatmadan geçerek Song'un nehir donanmasını ve sahra ordularını etkisiz hâle getirmeyi amaçladı.

Muharebe
19 Mart 1275'te Dingjia Adası'nda gerçekleşen muharebede, Bayan ve Acu Noyan komutasındaki Moğol ordusu, Song başveziri Jia Sidao'nun komuta ettiği kuvvetlerle karşı karşıya geldi. Kaynaklarda, Song ordusunun yaklaşık 130.000 asker ve 1.000'den fazla tekneye sahip olduğu, Moğol kuvvetlerinin ise sayıca daha az olduğu belirtilmektedir.

Muharebe sırasında Bayan, Moğol süvarileri ile Çin piyadelerinden oluşan birlikleri koordineli biçimde kullanarak Song kuvvetlerine ağır kayıplar verdirdi. Çarpışmalar sonucunda Jia Sidao komutasındaki Song ordusu bozguna uğratıldı ve nehir üzerindeki Song direnişi büyük ölçüde kırıldı.

Sonuçlar
Dingjia Adası Muharebesi'nde alınan yenilgi üzerine İmparatoriçe Şie, Jia Sidao'yu görevden aldı; Jia Sidao daha sonra öldürüldü. Muharebe, Moğol kuvvetlerinin Güney Çin'deki ilerleyişini hızlandırdı ve Song İmparatorluğu'nun askerî direncini büyük ölçüde zayıflattı.

Zaferin ardından Bayan komutasındaki Moğol orduları hızla güneye ilerledi. Çangzhou kenti Moğollara direndi ve kentte büyük bir katliam yaşandı. Song başkenti Lin'an (günümüzde Hangzhou) ise müzakerelere girişti. İmparatoriçe Dul Şie, çocuk yaştaki imparator adına teslim olmayı kabul ederek imparatorluk mührünü Moğollara teslim etti. Bu gelişme, Güney Song Hanedanlığı'nın fiilen sona ermesine giden sürecin önemli aşamalarından biri oldu.

Kaynakça
May, Timothy. The Mongol Empire. Edinburgh University Press, 2018, s. 271.
Ostrowski, Donald G. & Raffensperger, Christian (Ed.). Portraits of Medieval Eastern Europe, 900–1400. Routledge, 2017. ISBN 9781351790222.
Waterson, James. Defending Heaven: China's Mongol Wars, 1209–1370. London: Frontline Books, 2013.
Yuan, Hong. From the Khitans to the Jurchens & Mongols: A History of Barbarians in Triangle Wars & Quartet Conflicts. iUniverse, 2022.
Cisney, Vernon W. Deleuze and Derrida: Difference and the Power of the Negative. Edinburgh: Edinburgh University Press, 2018, s. XXX.
Dinle (Şebnem Paker albümü)

Dinle, Şebnem Paker'in 1997 yılında çıkmış olan ilk albümüdür. "Dinle" isimli şarkı söz yazarıyla anlaşılamadığı için albüm için bir versiyon daha kaydedilmiştir.

Albümdeki parçalar
"Dinle" (Albüm versiyonu)
"Dilber"
"Mır Mır Kedi"
"Beni de Al"
"Beşinci Mevsim"
"Geceler"
"Sus"
"Gel Gel Çal"
"Beşinci Mevsim" (Remix)
"Dinle" (Remix)
Dinkalar

Dinkalar, Dinka dilinde Cange (Halk), Sudan'ın güneyinde, Nil havzasının orta kesimindeki bataklıklarla çevrili savan bölgesinde yaşayan halk. Dinka sözcüğü, Dinka dilinde düz anlamda "İnsan" anlamına gelir.

Nuerlerle yakından ilişkilidirler. Bin ile otuz bin kişi arasında değişen, çok sayıda bağımsız grup oluştururlar. Bu gruplar bölge, dil ve kültür temelinde kümelere ayrılır. En çok bilinen gruplar Acarlar, Alibler, Borlar, Rekler ve Melvallardır. Nil-Sahra dil ailesinin Çari-Nil koluna bağlı Dinka dili "thuɔŋjäŋ(tuhongyang)"ı konuşurlar. Dinka dili Latin alfabesine bazı kararkterler eklenerek yazılır.
A/a Ä/ä B/b C/c D/d Dh/dh E/e Ë/ë / / G/g / I/i Ï/ï K/k L/l M/m N/n Nh/nh Ny/ny Ŋ/ŋ O/o Ö/ö / / P/p R/r T/t Th/th U/u W/w Y/y

Başlıca uğraşları hayvancılık olan Dinkalar, ekimden nisana değin süren kurak mevsimde sığır sürülerini nehir kıyısındaki otlaklara götürürler. Yiyecek ürünlerinin, özellikle mısırın yetiştiği yağmurlu mevsimde, savan ormanlarındaki asıl yerleşimlerine geri dönerler.

Her grup kendi içinde daha küçük, özerk siyasal birimlere bölünmüştür. Çok geniş bir coğrafi alana yayıldıkları için çok çeşitli lehçeler konuşan Dinkalar, düşmanları karşısında grup içi birliğe büyük önem verirler. Rathip-şeflerin azı babayanlı (ataerkil) klanlardan gelmesi gelenektir ve ayrıntılı efsanelerle konumları güçlendirilir. Bu rahip-şeflere atfedilen üstün niteliklerden biri, mızrakla balık avlamada usta olduklarıdır. Ruhani önderlik ve aracılık, inançlarına bağlı olan Dinkalar için çok önemlidir. Günlük yaşamda Tanrı (Nhial) ve ata ruhları önemli rol oynar. Günah işleyenler tanrısal güçleri yatıştırmak için sığır kurban ederler.

Dinkalar gururlu, bağımsız ve savaşçı bir halktır. Oğlanların çocukluktan erkekliğe geçişleri gelenekselleşmiş törenlerle kutlanır. Bu törenlerde aynı yaştaki çok sayıda oğlan, birlikte birçok güç sınamasından geçer. Daha sonra, süt sağma işini ömür boyu bırakarak çocukluktan ve erkeklerin hizmetkarı olmaktan çıktıklarını gösterirler.
Dinkleme

Dinkleme, kumaşı sıkı ve yoğun bir hale getirmek için yapılan bir keçeleştirme işlemi. Dinklenmiş kumaşta atkı ve çözgü iplikleri gözükmez. Genellikle dinkleme ştrayhgarn kumaşlara uygulanır. Bazen kamgarn kumaşlara da hafif bir dinkleme yapılabilir. Temel olarak işlem, bir çekme ve keçeleşme ile sonuçlanan elyaf göçünü sağlamak üzere ıslak kumaş üzerinde bir sıkma etkisi yapmaktır.

Döner dinkleme makinelerine kumaş iki uçtan dikilmiş olarak verilir. Bu makineler genellikle yıkama makinelerine benzer. Kumaş önce toprak malzemeden yapılmış bir ağızdan zorlanarak geçer. Bu şekilde bir gerilim meydana gelir ve kumaş uzatılır. Sıkma silindirlerine giren kumaş boyutu gittikçe daralan bir kanaldan geçer. Buraya kapan denir ve yukarıdan basınç istenilen değere ayarlanır. Kapan içerisinde sıkışan kumaş keçeleşmiş olarak dinkleme çözeltisine girer.

Genellikle kumaşlar dinklenmeden önce yıkanır. Bazen zamandan kazanmak için yıkama ile birlikte dinkleme aynı makine içerisinde yapılır. Dinkleme işlemi asid veya alkali ortamda yapılabilir. Asidle dinklemede %0,2-0,5'lik H2SO4 çözeltileri kullanılır. Bu işlemden önce kumaş iyice yıkanmış ve çalkalanmış olmalıdır. Asidle dinkleme içine nüfuz edilmesi güç olan ağır ve kaba kumaşlara uygulanır.

Alkali ile dinklemede soda veya sabun çözeltileri kullanılabilir. Kapan ve ağızdaki sürtünmeden doğan ısı kafi geldiğinden bir ek ısıtma gerekmez. Sıcaklık, sabunla dinklemede 40 °C'nin üzerine çıktığından ara sıra kapak açılarak soğutulur. Keçeleşme 35-37 °C'de en yüksek hızdadır, daha yüksek sıcaklıkta azalır. Asidle dinklemede böyle kritik bir sıcaklık yoktur ve 70-80 °C'ye çıkılabilir.

Dinkleme sonucu kumaş iyice yıkanır. Dinklemede keçeleşme hızı pH'a da bağlıdır. pH 10'da maksimum olur. pH düşerken keçeleşme hızı da azalır. pH 4'ten sonra yeniden yükselir.
Dini testi

Matematikte Dini ve Dini-Lipschitz testleri, bir fonksiyonun Fourier serisinin bir noktada yakınsadığını kanıtlamak için kullanılabilen oldukça kesin testlerdir. Bu testler, Ulisse Dini ve Rudolf Lipschitz'in arkasından isimlendirilmiştir.

Tanım
f, [0,2π] üzerinde bir fonksiyon, t bir nokta ve δ, bir pozitif sayı olsun. t 'deki yerel süreklilik modülüsü

ile tanımlanır. f burada periyodik bir fonksiyondur; yani t = 0 ise ve ε negatifse, o zaman şöyle tanımlarız: f(ε) = f(2π + ε).

Global sürekliklilik modülüsü (veya basitçe süreklilik modülüsü) ise

ile tanımlanır.
Bu tanımlarla esas sonuçları ifade edebiliriz.

Teeorem (Dini testi): Bir f fonksiyonu bir t noktasında

eşitsizliğini sağlasın. O zaman, f 'nin Fourier serisi t 'de f(t) 'ye yakınsar.

Örneğin, teorem iken tutar ama iken tutmaz.

Teorem (Dini-Lipschitz testi): Bir f fonksiyonu

ifadesini sağlasın. O zaman, f 'nin Fourier serisi düzgün bir şekilde f 'ye yakınsar.

Özelde, Hölder sınıfında yer alan herhangi bir fonksiyon Dini-Lipschitz testini sağlar.

Kesinlik
Her iki test de kendi türlerinin en iyisidir. Dini-Lipschitz testi için, süreklilik modülüsü testini o yerine O ile sağlayan bir f fonksiyonu inşa etmek mümkündür; yani

olacak ve f 'nin serisi ıraksayacak şekilde. Dini testi, kesinlik ifadesi ise biraz daha uzundur. Şunu ifade eder:

olan herhangi bir Ω fonksiyonu için bir f fonksiyonu vardır öyle ki

ve f 'nin Fourier serisi 0'da ıraksar.

Ayrıca bakınız
Fourier serilerinin yakınsaklığı.

Kaynakça
Dinle

"Dinle", Dublin'de düzenlenen 1997 Eurovision Şarkı Yarışması'nda Türkiye'yi temsil eden Şebnem Paker tarafından seslendirilen şarkıdır. Bu, Paker'in 1996 yılında "Beşinci Mevsim" adlı parçayla katılmasından sonra, Türkiye'yi yarışmada ikinci temsil edişidir.

Parça 121 puan alarak, 25 ülkenin parçaları arasında 3. olmuştur. Bu, Türkiye'nin 2003'te Sertab Erener'le kazandığı birinciliğe dek elde ettiği en yüksek ve hâlen bir Türkçe şarkıyla elde ettiği en yüksek derecedir. Türkiye, Eurovision'da ikinciliğe ise 2010'da maNga ile ulaşmıştır.

Şarkı daha sonra, Şebnem Paker'in çıkarttığı ilk ve tek albüm olan Dinle'de yer aldı.

Kaynakça
Participants at the Eurovision Song Contest 1997 - Eurovision.tv.
Levent Çoker resmi sitesi
Yayımlanan Sayı: Eurovision Şarkı Yarışması: Son Dönem (3. Bölüm) - 22.11.2006
Şubat, 2007 için arşiv
Dinkelsbühl

Dinkelsbühl, Almanya'nın güneyindeki Bavyera eyaletinin bir parçası olan Orta Frankonya'da bulunan tarihi bir kasabadır. Dinkelsbühl, Kutsal Roma İmparatorluğu'nun eski bir özgür imparatorluk şehridir. Yerel yönetim açısından Dinkelsbühl, Aalen'in kuzeyindeki Ansbach ilçesinin Landkreis'in (veya yerel yönetim bölgesinin) batı ucunun yakınında yer almaktadır.

Dinkelsbühl, Romantik Yol'un kuzey kesiminde yer alır ve rotanın kuzey kesiminde özellikle çarpıcı üç tarihi şehirden biridir. Diğerleri Rothenburg ob der Tauber ve Nördlingen'dir.

Kasaba, Frankonya Tepeleri'nin güney ucunda ve Schillingsfürst kasabasında yükselen Wörnitz Nehri üzerinde yer almaktadır. 2013 yılında nüfusu 11,315 idi.

Kaynakça
Dinitrobenzen

Dinitrobenzenler bir benzen halkası ve iki nitro grubu (-NO2) sübstitüentlerinden oluşan kimyasal bileşiklerdir. Nitro gruplarının üç olası düzenlemesi üç izomer; 1,2-dinitrobenzen, 1,3-dinitrobenzen ve 1,4-dinitrobenzen verir. Her izomerin kimyasal formülü C6H4N2O4 ve yaklaşık 168,11 g/mol bir mol kütlesi vardır. 1,3-Dinitrobenzen en yaygın izomerdir ve patlayıcıların üretiminde kullanılır.

Özellikleri
Dinitrobenzenlerin hepsi kristal katılardır. Üç izomerin kaynama noktaları nispeten yakındır; bununla birlikte, erime noktaları önemli ölçüde farklıdır. En yüksek simetriye sahip 1,4-Dinitrobenzen en yüksek erime noktasına sahiptir.



Kaynakça
Dinka mitolojisi

Dinka mitolojisi, Güney Sudan'ın etnik grubu olan Dinka veya Muonyjang'ın geleneksel din ve halk hikâyelerine atıfta bulunur.

Yaratılış
Yüce, yaratıcı tanrı Nhialic, gökyüzünün ve yağmurun tanrısı ve tüm ruhların hükümdarıdır. Tüm yaratılış boyunca var olduğuna ve dünyadaki her insan, bitki ve hayvanın kaderini kontrol ettiğine inanılıyor.

Dinka yaratılış mitinin, esas olarak insanların yaratılışıyla ilgili olan birkaç versiyonu vardır. İlk insanlar Garang ve Abuk'tur. Bazı versiyonlarda Nhialac, insanları burnundan üfleyerek yaratmıştır, diğerlerine göre insanlar gökten geliyordu. Diğer kayıtlar, insanların kil figürler olarak kalıplandığını ve saksılara olgunlaşması için yerleştirildiğini söylüyor.

Nhialac onlara çoğalmalarını ve çocuklarının öleceğini ancak 15 gün içinde hayata döneceğini söyledi. Garang, kimse kalıcı olarak ölmezse, o zaman yeterli yiyecek olmayacağını söylerek protesto etti. Nhialac daha sonra kalıcı ölüme karar verdi. Deng'in annesi Abuk, bir yılan tarafından temsil edilen bahçecilik ve tüm kadınların tanrıçasıdır. "Jok" terimi, bir grup atadan kalma ruhu ifade eder.

Dua çağrısı
Dinkalılar dualarını önce Yüce Varlık Nhialic'e hitaben daha sonra diğer tanrılar için yapar.

Dinkalılar, ılıman havayı almak için dua eder. Ayrıca iyi hasat, insanların korunması, sığırların hastalıktan kurtulması ve iyi avlanma için de dua ederler.

Nhialic'e bir boğa veya öküz kurban sunulur. Dinkalılar dualarla birlikte fedakarlık yapar. Namaz kılanlar ellerinde balık tutan mızrak tutuyorlardı. Kurban edilecek hayvana mızrak atılırken, ihtiyacı ifade eden kısa sözler söylenir. Katılımcılar liderin sözlerini tekrarlar. Kriz zamanlarında veya önemli bir durumda Dinkalılar uzun süre dua etmeye ve fedakarlık yapmaya devam edecektir.

Kurban dua aşamaları.

1. Lider, insanların karşılaştığı sorunu anlatır.

2. Lider ve şimdiki herkes geçmiş günahları kabul eder.

3. Övgü, onur ilahileri veya öküz şarkıları söyleyerek sunulur.

4. Kurban edilen hayvana talihsizliğin atılması.

Animizm
Dinkalılar, her iki ebeveyninden de bir totem miras alır. Sadıkların totem güçlerine adak sunmaları ve üyelerle olumlu ilişkiler sürdürmeleri bekleniyordu. Bazı totemlerin güç verdiğine inanılıyordu. Örneğin, baykuş toteminin ihtiyat gücü verdiğine inanılıyor. Totemler yalnızca hayvanlar değildir, ancak çoğu öyledir; Bazı Dinkalıların totemleri metalik bir cevher veya elemente sahiptir.

Dinka dilinde totem, kuar olarak bilinir. Dinka totemlerine tapılmaz, onlarla "akraba" olduğundan söz eder. Yılan ilişkisi durumu aşağıda anlatılmıştır.

Yılanlar
En çok saygı duyulan yılanlar Atemyath, Biar keroor ve Maluang'dır. Bu yılanlara, onları yatıştırmak için yerel olarak eritilmiş peynir teklifleri verilir ve ardından ormana bırakılırlar. Ruhların katile vurabileceği varsayımıyla, yılan öldürmenin toplum veya birey için kötü bir alamet olduğuna inanılıyor.

Kaynakça
Dış bağlantılar

Kongre Kütüphanesi: Ülke Çalışmaları: Sudan
Evens, TMS, "Etik Olarak Antropoloji: İkili Olmama ve Kurban Davranışı", Berghahn Books (2009),
Dinle Sevgili

Dinle Sevgili, Base Yapım imzalı, 2011-2012 yılları arasında FOX'ta yayımlanan, Türk yapımı dram ve aşk türündeki günlük yayımlanan televizyon dizisidir. 2 sezondan oluşan dizi, 245. bölümü ile final yaparak sona erdi.

Oyuncu kadrosu ve karakterler
Cem Kılıç
Zeynep Dörtkardeşler
Ceyda Tepeliler
Fulya Özcan
Bülent Fil
Teoman Mermutlu
Tanya Jaziri
Yaşar Üzer
Ayça Ayşin Turan
Barış Arduç
İlayda Aydoğar
Korhan Soydan
Oğuz Okul
Nedim Suri
Ece Baykal
Büşra Dönmez
Damla Sönmez
Selma Güneri
Evrim Doğan
Evrim Keklik
Edis

Yayın takvimi
Kaynakça
Dış bağlantılar
Dinis Dias

Dinis Dias, Batı Afrika kıyılarında yelken açarak Senegal Nehri'ni geçen ve Yeşil Burun Adaları'na ilk kez ulaşan 15. yüzyıldan bir Portekizli kaşifti.

1445'te Dias yaşlanmaya başladığında ve "dinlenmenin rahatlığı içinde yumuşamasına izin vermek istemediği" için keşiflerle uğraşma kararı aldı, Portekiz'den ayrıldı ve Batı Afrika kıyılarına doğru yelken açarak yeni bir başlangıç noktası oluşturdu. Cap Blanc'ın yaklaşık 800 kilometre güneyindeki bir noktaya ulaşarak rekor kırdı. Afrika kıtasının en batıdaki kısmına Cap-Vert adını verdi (Dias buna Cabo Verde adını verdi; "verde", Portekizcede "yeşil" anlamına gelir ve bölgedeki gür bitki örtüsüne gönderme yapar). Dias'ın Yeşil Burun Adaları'nı değil, gerçek burnu keşfettiği unutulmamalı.

Bu keşif gezisinin başarısı, Afrika'daki çoğu Portekizli denizcinin odaklandığı bir arayış olan köle alma konusundaki ilgisizliğine bağlanır.

Aynı yılın ilerleyen günlerinde Dias, kaşif Lançarote de Freitas ile Arguim'e büyük ölçekli bir köle alma seferine çıktı.

Ayrıca bakınız
Keşifler döneminde Portekiz
Portekiz İmparatorluğu

Notlar
Kaynakça
Castlereagh, Duncan. Keşif ve Keşif Ansiklopedisi - Büyük Keşif Çağı . Aldus Kitapları Londra, 1971.
Howgego, Raymond John, ed. (2003). "Dias, Dinis". Encyclopedia of Exploration to 1800. Hordern House. ISBN 1875567364.
Dinis Incanha

Dinis Incanha (d. 15 Ağustos 1960), Gine-Bissaulu general. Incanha, Afrika ülkesi Gine-Bissau'da 2025'te gerçekleştirilen askerî darbeyi yönetmiş, bir gün başkanlık koltuğunda oturmuş ve daha sonra da Ulusal Güvenlik ve Kamu Düzeninin Yeniden Sağlanması Yüksek Askeri Komutanlığı sözcüsü olmuştur. Incanha darbeden önce cumhurbaşkanlığının askerî ofisinin başında görev yapıyordu. Darbeyi yönettikten sonra, 26-27 Kasım 2025 tarihleri arasında bir günlüğüne askerî cuntanın sözcüsü olarak Gine-Bissau'nun fiilî lideri oldu ve Gine-Bissau tarihindeki en kısa süre görev yapan devlet başkanı oldu.

Cumhurbaşkanlığının askerî daire başkanı olarak atandığı ( ) Şubat 2021'de General António Abel'in yerine geçti. Bu komutanlığın, bir sonraki duyuruya kadar ülkeyi yöneteceğini belirterek halka sükunet çağrısında bulundu. Incanha tüm siyasi kurumları ve medya kuruluşlarını ve seçim sürecini askıya alarak, uluslararası sınırları kapattı ve süresiz gece sokağa çıkma yasağı ilan etti.

27 Kasım 2025'te, General Horta Inta-A Na Man'ın Gine-Bissau geçici başkanı ve Ulusal Güvenlik ve Kamu Düzeninin Yeniden Sağlanması için Yüksek Askerî Komutanlığı başkanı olarak atanması törenine başkanlık etti.

2025 darbesi ve liderlik
26 Kasım 2025'te, genel seçim sonuçlarının açıklanmasının hemen öncesinde, Bissau'da Başkanlık Sarayı yakınlarında silah sesleri duyuldu. Konuşmasında Incanha, darbenin, politikacılar, yerli ve yabancı şahsiyetler ve "tanınmış bir uyuşturucu baronu" tarafından yapılan "Gine-Bissau'yu istikrarsızlaştırma" planları nedeniyle gerçekleştiğini söyledi.

Birkaç saat sonra Incanha ve diğer subaylar, Incanha'nın başına geçeceği ve ülkenin fiili lideri olacağı Ulusal Güvenlik ve Kamu Düzeninin Yeniden Sağlanması için Yüksek Askerî Komutanlığı'nın kurulduğunu duyurdular. Ancak, 27 Kasım'daki darbeden bir gün sonra Incanha istifa etti ve iktidarı General Horta Inta-A Na Man'a devretti. Incanha, ülke tarihindeki en kısa süre görev yapan lider olurken cumhurbaşkanlığı askerî daire başkanı olarak görevini korudu.

Notlar
Kaynakça
Dino Campana

Dino Campana (20 Ağustos 1885 - 1 Mart 1932), İtalyan şair. The Canti orfici ("Orfik Şarkılar") isimli bir şiir kitabı yazmıştır. Çocukluğunu büyük ve kalabalık bir kır evinde geçirir. Ailesi Dino'yu yatılı bir okula verir. 12 yaşındayken ilk sinirsel rahatsızlığını geçirmiştir. Şiir yazmaya bundan sonra başlamıştır. Sibilla Aleramo oldukça popüler bir aşk serüveni yaşamıştır. Campana'nın dizelerindeki ifade biçimi bir noktada tekdüze gibi görünse de biçem ve imgesel açıdan çok zengindir, yıkıcılığı ve sadeliği açısından güçlüdür. 20. yüzyıl İtalyan şiirinin en önemli isimlerindendir.

Dış bağlantılar
www.campanadino.it
Dino Grandi

Dino Grandi Mordano kontu (1895 - 1988), Benito Mussolini'nin devrilmesinde önemli rol oynamış, Büyük Faşizm Konseyi üyesi faşist İtalyan devlet adamı.

Hukuk öğrenimi gördü. I. Dünya Savaşı'nda İtalyan ordusunda çarpıştıktan sonra faşist mangalara (squadristi) katıldı. Faşistlerin ulusal kongresinde (7 Kasım 1921) önderliğe aday olduysa da hareketin bir parti olarak örgütlenmesini savunan Mussolini'nin karşısında yenilgiye uğradı.

Ekim 1922'de faşistlerin iktidarı ele geçirmek için Roma'ya düzenledikleri yürüyüşe katıldı. 1924'te İçişleri Bakanlığı müsteşarlığına atandı; Eylül 1929'da dışişleri bakanı oldu. Temmuz 1932'de büyükelçi olarak İngiltere'ye gönderildi. 1938'de İngiltere'yle imzalanan antlaşmanın görüşmelerini yürüttü. Ardından İtalya'ya geri çağrılarak adalet bakanlığına ve ayrıca Halk egemenliği ve Korporasyonlar Meclisi başkanlığına getirildi.

İtalya'nın II. Dünya Savaşı'na katılmasına karşı çıktı. Şubat 1943'te Mussolini'yi görevden almaya yönelik karar tasarısını Büyük Faşizm Konseyi'ne sundu. Mussolini rejiminin devrilmesinden kısa bir süre sonra Lizbon'a kaçtı. 1944'te Verona'da toplanan bir İtalya Sosyal Cumhuriyeti'ne bağlı faşist mahkeme tarafından gıyabında ölüm cezasına çarptırıldı. Bir süre Brezilya'da yaşadıktan sonra İtalya'ya döndü.

Kaynakça
Ayrıca bakınız
İtalya'da faşizmin sona ermesi
Büyük Faşizm Konseyi