Ayrılma kaygısı bozukluğu

Ayrılma kaygısı bozukluğu (AKB), bireyin evinden ve/veya güçlü bir duygusal bağa sahip olduğu kişilerden (örn. bir ebeveyn, bakıcı, hayat arkadaşı veya kardeşler) ayrılma konusunda aşırı düzeyde kaygı yaşadığı bir anksiyete bozukluğudur. Ayrılma kaygısı gelişimsel sürecin doğal bir parçasıdır. Daha büyük çocuklarda, yaşlılarda ve yetişkinlerde patolojik olarak kendini gösterebilse bile en çok bebeklerde ve küçük çocuklarda yaygındır (tipik olarak 6-7 aylıktan 3 yaşına kadar). Aşırı düzeyde kaygı ile belli olan AKB'den farklı olarak, normal ayrılma kaygısı bir çocuğun bilişsel olgunlaşmasında sağlıklı ilerlemeleri gösterir ve gelişen bir davranış sorunu olarak görülmemelidir.

Amerikan Psikiyatri Birliğine (APA) göre; ayrılma kaygısı bozukluğu, evden ve/veya belli bir bağlanma figüründen ayrılma gibi durumlarla karşı karşıya kalındığında aşırı korku ve üzüntü gösterilmesidir. Gösterilen kaygı, kişinin gelişimsel seviye ve yaşından beklenene göre atipik olarak sınıflandırılmaktadır. Belirtilerin şiddeti, ileriye dönük huzursuzluktan ayrılma ile ilgili tamamen gelişmiş anksiyeteye kadar değişebilir.

AKB hastalıklı bireyin sosyal ve duygusal işleyişi, aile hayatı ve fiziksel sağlığında önemli olumsuz efektlere sebep olabilir.

Belirtiler ve semptomlar
Akademik ortam
Ayrılık Kaygısı Bozukluğu (AKB), diğer anksiyete bozuklukları gibi, anksiyete bozukluğu olmayan çocuklara kıyasla okulda daha fazla engelle karşılaşan çocuklarla ilişkilidir. Anksiyete bozukluğu olan çocuklar için uyum sağlama ve okul işlevleri, daha zorlu bulunmuştur. AKB'nin ciddi formlarında, çocuklar sınıfta düzensiz davranabilir veya hiç okula gitmeyi reddedebilir. Tahminlere göre, AKB'li çocukların neredeyse %75'i bir şekilde okul reddi davranışı sergiler. AKB'li bir çocuk, okula varışta yoğun şekilde itiraz edebilir. Ebeveynlere veda etmekte zorlanabilir ve ebeveynlere sıkıca yapışarak ebeveynin onlardan ayrılmasını neredeyse imkansız hale getirecek davranışlar sergileyebilir. Acı çekiyormuş gibi görünmesine rağmen, çocuk bağırabilir ve ağlayabilir. Ebeveynleri gittikten sonra (birkaç dakikadan bir saate kadar) uzun süre bağırabilir ve ağlayabilir, diğer çocuklar veya öğretmenlerle etkileşime girmeyebilir ve onların dikkatini reddedebilir. Ebeveynlerinin nerede olduklarını ve onların iyi olduklarını bilmek için ezici bir ihtiyaç hissedebilirler.

Bu ciddi bir sorundur çünkü çocuklar derslerde daha da geri düştükçe, okula dönmesi giderek zorlaşır.

Okul reddi kaynaklı kısa vadeli sorunlar arasında akademik performansta düşme veya düşüş, yaşıtlardan uzaklaşma ve aile içi çatışma bulunur. Bununla birlikte, ayrılık kaygısı bozukluğu tanısı koymak için okula gitmeyi reddeden çocukların çoğunluğu bulunmaktadır. Okula gitmeyi reddeden çocukların %80'inden fazlası ayrılık kaygısı bozukluğu teşhisi alır.

Ev ortamı
AKB (Ayrılık Kaygısı Bozukluğu) belirtileri, ev gibi çocuk için tanıdık ve/veya rahat bir ortamda bile devam edebilir. Genel olarak, akıl hastalığı çalışan yetişkinler arasında yaygın bir sağlık sorunudur, yetişkinlerin %20 ila %30'u en az bir psikiyatrik bozukluktan muzdariptir.

Ayrıca bakınız
Sıla özlemi

Kaynakça
Dış bağlantılar
The 'Strange Situation': Window on a Child's Past and Future (İngilizce)
Are you gonna leave me? Separation anxiety is associated with increased amygdala responsiveness and volume (İngilizce)