Avustralya ve kitle imha silahları

Avustralya, geçmişte nükleer, biyolojik ve kimyasal silahlar üzerine kapsamlı araştırmalara katılmış olsa da kitle imha silahlarına sahip değildir.

Avustralya, kimyasal ve biyolojik silahların yayılmasına yardımcı olma riskini en aza indirmeyi amaçlayan resmî olmayan bir ülkeler grubu olan Avustralya Grubu'na başkanlık etmektedir. Avustralya Grubu'na katılan tüm devletler, Kimyasal Silahlar Sözleşmesi ve Biyolojik Silahlar Sözleşmesi'ne taraftır ve dünyayı kimyasal ve biyolojik silahlardan arındırmak için bu sözleşmeler kapsamındaki çabaları güçlü bir şekilde desteklemektedir.

Kimyasal ve biyolojik silahlarda olduğu gibi, Avustralya nükleer silahlara da sahip değildir ve bunları geliştirmeye çalışmamaktadır.

Nükleer silahlar
Avustralya'nın şu anda nükleer silahları bulunmamaktadır ve daha önce hiçbir zaman kendine ait nükleer silahları olmamıştır ancak geçmişte birkaç federal hükûmet bu fikri araştırmış ve konu üzerine çalışmalar yürütmüştür.

Avustralya, taktik nükleer silahları Birleşik Krallık veya Amerika Birleşik Devletleri'nden edinme konusunu 1956 yılı kadar erken bir tarihte araştırmaya başladı. O dönemde Hava Bakanı Athol Townley, Savunma Bakanı Philip McBride'a bir mektup yazarak, Avustralya'nın English Electric Canberra bombardıman uçaklarını ve CAC Sabre avcı uçaklarını silahlandırmak için taktik nükleer silahların satın alınmasını önermişti.

Hava Mareşali Frederick Scherger ve Hava Bakanı Athol Townley, hem uluslararası prestij hem de ülke ordusunun küçüklüğü nedeniyle nükleer silah edinilmesini destekliyordu. Scherger'in İngiliz ve Amerikalı mevkidaşları bu konuda teşvik edici olsalar da, Macmillan ve Eisenhower hükûmetleri bu fikre sıcak bakmıyordu. Başbakan Robert Menzies hükûmeti ise yüksek maliyet ve uluslararası siyaset nedeniyle yerli üretimin çok zor olacağına karar verdi.

Avustralya, 1952 ve 1957 yılları arasında Monte Bello Adaları (Hurricane Harekâtı), Emu Field ve Maralinga'daki İngiliz nükleer testlerine ev sahipliği yaptı. Maralinga, ortak finansman anlaşmasına sahip ortak bir tesis olarak geliştirildi. 1950'ler boyunca Avustralya, bir nükleer savaş başlığı taşımak amacıyla tasarlanmış bir Orta menzilli balistik füze (MRBM) olan Blue Streak füzesi'nin geliştirilmesine de katıldı.

Anketler
2010 yılında Lowy Enstitüsü tarafından yapılan bir ankette şu soru sorulmuştur: Eğer Avustralya'nın yakın komşularından bazıları nükleer silah geliştirmeye başlarsa, Avustralya'nın da nükleer silah geliştirmesini kişisel olarak destekler miydiniz yoksa buna karşı mı çıkardınız?

Anket sonucunda, katılımcıların %16'sının desteklediği (%4'ü kesinlikle destekliyor, %12'si kısmen destekliyor), %84'ünün ise karşı çıktığı (%63'ü kesinlikle karşı, %21'i kısmen karşı) görülmüştür.

2022 yılında Lowy Enstitüsü, Avustralyalıların nükleer silahlara desteği üzerine başka bir anket daha gerçekleştirmiştir. Bu ankete göre katılımcıların %11'i kesinlikle desteklediğini, %25'i ise kısmen desteklediğini belirtmiş, böylece toplamda %36'lık bir destek oranına ulaşılmıştır. Buna karşılık, %24'ü nükleer silah edinilmesine kısmen karşı çıkarken, %39'u kesinlikle karşı çıkmıştır.

Kaynakça
Konuyla ilgili yayınlar