kaan39/turkish-wikipedia-dataset-clean huggingface dataset:
DiyarRay

DiyarRay, Diyarbakır ilinde planlanan bir hafif raylı sistemdir. Proje, Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi Raylı Sistemler Dairesi Başkanlığı tarafından yürütülmektedir. DiyarRay'ın ilk etabının, Dağkapı ile Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi arasında hizmet vermesi planlanmaktadır. Bu hattın uzunluğu yaklaşık 14,1 kilometre, durak sayısı ise 20 olarak belirlenmiştir.

Hattın güzergâhı sırasıyla şu bölgelerden geçmektedir: Fiskaya, Dağkapı, Ali Emiri Caddesi, Hintlibaba Caddesi, Kışla Caddesi, Ekinciler Caddesi, Ofis Köprülü Kavşağı, Turgut Özal Bulvarı, Diclekent Bulvarı, Mastfroş Caddesi ve Prof. Dr. Necmettin Erbakan Bulv. Hat, Araştırma Hastanesi arkasında planlanan depo sahasında son bulacaktır.

Sistem tamamlandığında, günlük ortalama 100.000 yolcu taşıma kapasitesine ulaşması hedeflenmektedir. Hattın tek tur süresi yaklaşık 80 dakika olarak planlanmıştır.

Depo sahası planlaması hakkında
Planlamaya göre Tramvay deposunun yapılacağı Sağlık Bakanlığına ait olan alana 2023 Kahramanmaraş depremleri'den dolayı Konteynırkent inşaa edilmiş ve Sağlık Bakanlığı'nın olumsuz yanıt vermesi üzerine Depo sahasının Yeni Cezaevi civarında yapılacağı Eşbaşkanlar tarafından dile getirilmiştir.

İstasyonlar
İstasyonlar, eski proje tanıtımına aittir. Güncel planda 3 istasyon hattan kaldırılmıştır, fakat hangileri olduğuna dair bir bilgi verilmemiştir.

Kaynakça
Diyapazon

Diyapazon, U şeklindeki elastik metal bir çubuktan (genellikle çelikten) oluşan uçlara sahip iki uçlu bir çatal biçimindeki bir . Bir yüzeye ya da bir cisme vurularak titreştirildiğinde belirli ve sabit bir perdeyle rezonansa girer, yüksek kaybolduktan sonra saf bir yayar. Diyapazonun perdesi, iki çatalın uzunluğu ve kütlesine bağlıdır. Diyapazonlar, müzik enstrümanlarını için kullanılan standart perdenin geleneksel kaynağıdır.

1711 yılında Britanyalı müzisyen tarafından, kraliyet sarayının trompetçisi ve lavtacısı olarak görev yaptığı dönemde icat edilmiştir.

Kaynakça
Diyarbakır Anadolu Lisesi

Diyarbakır Anadolu Lisesi, Diyarbakır'da bulunan, üç dil eğitim yapan bir Anadolu Lisesidir.

Tarihçe
Okul 29 Ekim 1956 ögretim yılında vali Fahrettin Akkutlu tarafından, Diyarbakır Koleji adıyla bir Maarif Bakanlığı Koleji olarak, şimdiki Diyarbakır Milli Eğitim Müdürlüğü'nün bulunduğu, Rumi 1308 yılında Sultan Abdülhamit döneminde "Rüştiye ve İdadi" (Orta ve Lise) öğrenimi için yapılan, tarihi binalarda açılmıştır. Kurulduğundan beri erkek öğrencilerin öğrenim gördügü Diyarbakır Koleji 1964 yılında gündüzlü kız öğrenci almaya başlamıştır.

Okul, 1969 yılında şimdiki yerine, yani Şehitlik semtine, yeni binalarına taşınmıştır. 1974 yılında ise Okul ismi değiştirilerek bugün kullanılan "Diyarbakır Anadolu Lisesi" adı verilmiştir.

Diyarbakır Koleji, ilk öğretim yılı olan 1956 yılında üç adet hazırlık sınıfı ile açılmıştır. Okul, ilk mezunlarını 1962-1963 öğrenim yılında vermiştir. 1969 yılına kadar yabancı uyruklu öğretmenler ile verilen eğitim ve öğretim; 1969-1970 öğretim yılı ile birlikte eğitimini yurt dışında tamamlamış Türk öğretmenlerle verilmeye başlanmıştır. Bu dönemde, Okul 1 yıl hazırlık, 3 yıl orta ve 3 yıl lise olmak üzere toplam 7 yıllık bir öğretim kurumu kimliğinde iken; 1999-2000 öğretim yılında Sekiz Yıllık Eğitimin zorunlu hale getirilmesi ile birlikte orta okul sınıfları kapatılmış ve 1 yıl hazırlık 3 yıl lise olmak üzere 4 yıllık eğitim verir olmuştur. Okul 2021-2022 eğitim ve öğretim yılında bir tadilata girmiş ve bu tadilat 2022-2023 eğitim ve öğretim yılında tamamlanmıştır.

Kaynakça
Diyarbakır'da 2011 Türkiye genel seçimleri

12 Haziran 2011 Türkiye genel seçimleri Diyarbakır İli sonuçları;

Sonuçlar
Diyarbakır milletvekili sayıları önce Adalet ve Kalkınma Partisi'nin 5, tümü Emek, Demokrasi ve Özgürlük Bloku adayları olmak üzere bağımsızların 6 şeklinde açıklandı. 21 Haziran'da Hatip Dicle'nin milletvekilliğinin YSK tarafından düşürülmesiyle onun yerine AK Parti 6. sıra adayı olan Oya Eronat milletvekili oldu. Böylece milletvekili sayıları yukarıdaki gibi oldu. Sonrasında TBMM'de yemin krizi yaşandı.

İlçelerde en yüksek oyu alanlar
Seçilenler
Kaynakça
Diyarbakır'ın ilçeleri

Diyarbakır ilinde bulunan ilçeler şunlardır:

Bağlar
Bismil
Çermik
Çınar
Çüngüş
Dicle
Eğil
Ergani
Hani
Hazro
Kayapınar
Kocaköy
Kulp
Lice
Silvan
Sur
Yenişehir

Kaymakamlar
Görevde olan vali ve kaymakamlar aşağıdaki tabloda gösterilmiştir. (Haziran 2026)


Belediyeler
Belediye Başkanları
31 Mart 2024 Yerel seçimleri sonucu seçilerek göreve başlayan Büyükşehir ve ilçe belediye başkanlıklarının bilgileri aşağıdadır.


Belediye Meclisleri
Büyükşehir Belediye Meclisi, ilçelerin meclis üyelerinin bir kısmından oluşur. Bu sayılar genel toplama eklenmez. İlçe belediye başkanları ve seçecekleri kontenjan adayları, büyükşehir meclisinin bir kısmını oluşturur. Diğerleri ilçe nüfusu ve partinin aldığı oy oranına göre belirlenir.

Diyarbakır Büyükşehir Belediye Meclisi üye sayısı 87, İlçe belediyelerinin toplam üye sayısı 365'dir.



Nüfus
Güncel Nüfus Değerleri (TÜİK 9 Şubat 2026 verileri )

Diyarbakır İl Nüfusu: 1.852.356 (2025 sonu). İlin yüzölçümü 15.168 km2dir. İlde km2ye 122 kişi düşmektedir. (Yoğunluğun en fazla olduğu ilçe: 946 kişi ile Kayapınar'dır.)

İlde yıllık nüfus artış oranı %1,02 olmuştur. Nüfus artış oranı en yüksek ve en düşük ilçeler: Kayapınar (%3,05) - Çüngüş (-%3,88)

09 Şubat 2026 TÜİK verilerine göre 17 ilçe ve belediye, bu belediyelerde toplam 1.056 mahalle bulunmaktadır.


Yıllara göre ilçe nüfusları
Konum
Metropol ilçelerin merkeze uzaklıkları, kaymakamlık ile valilik arasındaki uzaklıktır.

Spor
Ayrıca bakınız
Diyarbakır şehri
Diyarbakır ilindeki yerleşim yerleri listesi

Kaynakça
Diyarbakır'da 1995 Türkiye genel seçimleri

24 Aralık 1995 Türkiye genel seçimleri Diyarbakır İli sonuçları;

Sonuçlar
MaddeSayı
Toplam Sandık: 2.016
Toplam Seçmen: 449.962
Toplam kullanılan oy: 342.820
Toplam geçerli oy: 329.989
Gümrük kapıları geçerli oyundaki payı: 1.016
Katılım oranı: (% ) 76,19
Milletvekili sayısı:10



İlçelerde en yüksek oyu alanlar
Seçilenler
Kaynakça
Diyarbakır'ın belediyeleri listesi

Bu liste 2007 Ekim'deki Diyarbakır, Türkiye'nin belediyelerinin listesidir.

Belediyeler ve başkanları
Liste önce ilçelerin sonra belediyelerin A'dan Z'ye abecesel olarak sıralanmasından oluşmuştur.



2014'teki değişiklikler
6360 sayılı kanuna göre, 750000'den fazla nüfusa sahip iller içindeki belde belediyeleri (Büyükşehir belediyeleri olarak adlandırılır) 30 Mart 2014 tarihi itibarıyla kaldırılmıştır. Yukarıdaki listedeki 12 belde belediyesi şimdi feshedilmiştir. Liste tarihsel referans için tutulur.

Kaynakça
Diyarbakır (anlam ayrımı)

Diyarbakır - Türkiye'nin bir ili ve en kalabalık on ikinci şehri.

İdari
Diyarbakır ilindeki yerleşim yerleri listesi
Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi
Diyarbakır'ın belediyeleri listesi

Tarih
Diyarbakır Kalesi
Diyarbakır Cezaevi
2008 Diyarbakır saldırısı
2016 Diyarbakır saldırısı
Diyarbakır ili genel seçim sonuçları
Diyarbakır'da 1946 Türkiye genel seçimleri
Diyarbakır'da 1939 Türkiye genel seçimleri
Diyarbakır'da 1943 Türkiye genel seçimleri

Sanat
Diyarbakır Devlet Tiyatrosu

Spor
Diyarbakır Atatürk Stadyumu
Diyarbakır Yolspor
Diyarbakırspor
Diyarbekirspor
Yeni Diyarbakır Stadyumu

Ulaşım
Diyarbakır Havalimanı
Diyarbakır'da 2007 Türkiye genel seçimleri

22 Temmuz 2007 Türkiye genel seçimleri Diyarbakır İli sonuçları;

Sonuçlar
Murat Kaya: 196, Vakıf İşler: 342, Mehmet Aydın: 162, Yılmaz Acu: 491, Rahmi Koçal: 58, Mehmet Emin İncel: 72, Yıldız Namdar: 145, Nevzat Özdemir: 59, Talha Ekinci: 346, Faruk Taşin: 86, Yücel Yentürk: 265, İbrahim Hacıensarioğlu: 335, Kenan Çekiç: 104, Enver Sungur: 353, Mahmut Oruç: 55, Mustafa Üzülmez: 352, Nil Hayal Demirkazık: 175, Mustafa Ertürk: 427, Orhan Saygın: 89, Nihat Arif Tekin: 199, Çetin Yıldırım: 448 ve Cevdet Altundal: 297

İlçelerde en yüksek oyu alanlar
Seçilenler
Kaynakça
Diyarbakır'da spor

Diyarbakır'da spor, Türkiye'nin Diyarbakır ilinin spor tarihçesini, spor kulüplerini, önemli spor tesislerini konu almaktadır.

Diyarbakır'ın futbol, basketbol, voleybol, hentbol gibi farklı branşlarda faaliyet gösteren spor takımları vardır.

2026-27 Sezonu
Lig takımları (2026-27)
Türkiye Kupaları (2025-26)
Spor Tesisleri
Diyarbakır'ın en önemli spor tesisleri: Diyarbakır Stadyumu, Seyrantepe Spor Salonu ve Diyarbakır Hipodromu'dur.



Kaynak:

Önemli ya da Türkiye liglerinde yer alan kulüplerin maç yaptığı tesisler tabloda yer almıştır.

Kaynakça
Diyarbakır'ın il yolları

İl yolları, devlet yolları ve uluslararası yollar dışında kalan yollardır. Karayolları Genel Müdürlüğü desteğiyle, İl yerel yönetimleri tarafından yapılır.

Diyarbakır'ın KGM 2024 yılı kayıtlarındaki 26 il yolunun toplam uzunluğu 665 km.dir. Bu yollardan, günlük geçen araç sayısının en fazla olduğu yol, 10.136 araçla, 13 km uzunluğundaki numaralı Diyarbakır batı çevre yoludur

Diyarbakır İl Yolları





Kaynakça
Diyarbakır Arkeoloji Müzesi

Diyarbakır Arkeoloji Müzesi, Diyarbakır Müze Müdürlüğüne bağlı Diyarbakır'da ki 5 müzeden biridir. 1934 yılında kurulmuş olan Diyarbakır Müze Müdürlüğüne bağlı ilk müze arkeoloji müzesidir.

Diyarbakır'in ilk müzesi olan Arkeoloji Müzesi, şu an İç Kale'deki Müze Kompleks alanı içerisinde bulunan 19. yüzyılda inşa edilmiş iki binadan oluşmaktadır. Müze Koleksiyonunda 2024 yılı itibarıyla 36.000 adet envanterlik eser kayıtlıdır.

İçkale'de bulunan 14 adet tescilli yapının Müze alanına dönüşmesi ile birlikte 25.05.2015 tarihinde resmi olarak açılmıştır. İçkale alanında Arkeoloji Müzesi ile birlikte Atatürk Müzesi'de bulunmaktadır.

Tematik Sergileme Binası, Kronolojik Sergileme Binası, Saint George Kilisesi Sanat Galerisi, Atatürk Müzesi, Müze Kafe, Amida Höyük, Aslanlı Çesme, Artuklu Kemeri Hz. Süleyman Camii ile birlikte Müze alanı büyük bir Kompleks alandan meydana gelmiştir.

2022 yılından bu yana Müze ziyaretçi sayılarında büyük bir artış meydana gelmiştir. 2022 yılında 68.000, 2023 yılında 131.000 kişi Diyarbakır Müzesi'ni ziyaret etmiştir.

Diyarbakır Arkeoloji Müzesi'nde Neolitik Dönemden günümüze birçok medeniyete ait kültür varlığı bulunmaktadır. Körtik Tepe, Çayönü Tepesi, Ziyaret Tepe, Üçtepe, Gre Fılla, Zerzevan Kalesi gibi önemli kazı çalışmalarından çok sayıda tarihi eser müzede sergilenmektedir.

Tarihçe
Faaliyetine 1934 yılında Ulu Cami'nin batısındaki Artuklu Hükümdarı el-Melikü's-Sâlih Mahmud zamanında yaptırılmış olan Sincariye (Zinciriye) Medresesi'nde başladı. 1986'da Elazığ Caddesi'ndeki yeni bir binaya taşındı; teşhir tanzim çalışmaları 1993 yılında tamamlandı ve ziyarete açıldı. 2004 yılında İç Kale'nin müze kompleksi olarak işlev kazanmasından sonra İç Kale'ye taşındı.

Koleksiyonu
Diyarbakır Arkeoloji Müzesi'nde arkeolojik eserlerin yanı sıra yöresel etnografik eserler yer almaktadır. Bölgede bulunan Geç Paleolotik, Neolotik, Kalkolotik, Hitit, Asur, Roma, Bizans, Erken Hristiyan, Emevi, Abbasi, Selçuklu, Artuklu, Akkoyunlu, Karakoyunlu ve Osmanlı çağlarına ait arkeolojik eserler sergilenmektedir.

Galeri
Kaynakça
Diyarbakır'da 1965 Türkiye genel seçimleri

10 Ekim 1965 Türkiye genel seçimleri Diyarbakır İli sonuçları;

Sonuçlar
|- style="background-color:#F2F2F2"
| align="center" colspan="12" | Toplam seçmen sayısı
|- align="left"
| align="center" colspan="12" | 181.066
|-
|- style="background-color:#E9E9E9"
|-
! align="center" colspan="12" | Sonuçlar
|- style="background-color:#E9E9E9"
! align="center" colspan="2"|
! align="center" | Parti
! align="center" | Toplam
! align="center" | Oy oranı
! align="center" | MV sayısı
|- align="left"
|bgcolor="#ED1D24" width=1|
| AP
| Adalet Partisi
|31.936
|
|align="center" |2
|- align="left"
|bgcolor="#DA251C" width=1|
| CHP
| Cumhuriyet Halk Partisi
|25.695
|%23,20
|align="center" |2
|- align="left"
|bgcolor="indigo" width=1|
| YTP
| Yeni Türkiye Partisi
|25.599
|
|align="center" |2
|- align="left"
|bgcolor="FFFFFF" width=1|
| BĞMSZ
| Bağımsızlar
|12.993
|
|
|- align="left"
|bgcolor="gray" width=1|
| TİP
| Türkiye İşçi Partisi
|8.867
|
|align="center" |1
|- align="left"
|bgcolor="#6F4E37" width=1|
| CKMP
| Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi
|3.799
|
|
|- align="left"
|bgcolor="#FFA500" width=1|
| MP
| Millet Partisi
|1.867
|
|
|- style="background-color:#E9E9E9" align="left"
! align="center" colspan="3" | Toplam
| 110.756
| %100
|align="center" |7
|- style="background-color:#E9E9E9" align="left"
|}

İlçelerde en yüksek oyu alanlar
Seçilenler
Kaynakça
Diyarbakır Anneleri

Diyarbakır Anneleri, PKK tarafından aldatılan veya kaçırılan çocuklarına kavuşma ümidiyle 3 Eylül 2019 tarihinden beri HDP'ye karşı oturma eylemi yapan bir gruptur. Oturma eylemi HDP'nin Diyarbakır İl Başkanlığı binası önünde gerçekleşmektedir.

Tarih
3 Eylül 2019'da bir grup anne, Halkların Demokratik Partisi'nin (HDP) Diyarbakır İl Başkanlığı binası önünde protestoya başladı. Protestocu grubun yanı sıra, dönemin T.C. İletişim Başkanı Fahrettin Altun ve dönemin İYİ Parti genel başkanı Meral Akşener tarafından da HDP ile PKK arasında bağlantılar bulunduğu öne sürülmüştür. İlk oturma eyleminden bu yana, binanın önündeki aile sayısı artış göstermiştir. Kış koşulları nedeniyle, Diyarbakır anneleri parti binasının önündeki merdivenlerde oturmayı bırakıp, soğuk havalardan korunmak için bir çadırın içine taşındılar.

Mart 2020'de protesto eden aile sayısı 134'e yükseldi. Koronavirüsün patlak vermesi sırasında da eylemler devam etti. Evlat nöbetindeki anne ve babalardan yaşlı ve kronik rahatsızlığı bulunanlar koronavirüs nedeniyle eyleme ara verirken, geriye kalanlar ise maske takıp, hijyen kurallarına uyup sosyal mesafeye dikkat edip eyleme devam etti. Şubat 2022 tarihinde çocuklarına kavuşan aile sayısı 35'e ulaştı.

Ziyaretler
Avrupa Parlamentosu üyesi Tomas Zdechovsky, Avrupa Konseyi Yerel ve Bölgesel Yönetimler Kongresi Denetim Komisyonu Türkiye eş raportörleri Jakob Wienen ve Yoomi Renström, Ukrayna'nın Ankara Büyükelçisi Andrii Sybiha, İngiltere'nin Ankara Büyükelçisi Dominick John Chilcott ve Hindistan'ın Ankara Büyükelçisi Sanjay Bhattacharyya'nın da yer aldığı 9 ülkenin büyükelçisinin bulunduğu heyet annelerle görüştü.

TBMM İnsan Hakları İnceleme Komisyonu bünyesinde kurulan Hükümlü ve Tutuklu Hakları Alt Komisyonu üyeleri, Basın İlan Kurumu Genel Müdürü Rıdvan Duran ve Kamu Görevlileri Etik Kurulu Başkanı Köksal Toptan aileleri ziyaret etti, desteklerini bildirdi.

Kaynakça
Diyarbakır'da 1966 Türkiye senato seçimleri

5 Haziran 1966 Senato Seçimleri'nde Cumhuriyet Senatosu'nun B Grubu üyelerinin dahil olduğu Diyarbakır'daki 2 senatörlük kontenjanı için seçim yapılmıştır.

Diyarbakır il genelindeki seçim sonuçları aşağıdaki gibidir:

|- style="background-color:#F2F2F2"
| align="center" colspan="3" | Toplam seçmen sayısı
| align="center" colspan="7" | Toplam sandık sayısı
|- align="left"
| align="center" colspan="3" | 181.945
| align="center" colspan="7" | 1.140
|-
|- style="background-color:#E9E9E9"
|-
! align="center" colspan="3" | Adaylık
! align="center" colspan="6" | Sonuçlar
|- style="background-color:#E9E9E9"
! align="center" colspan="2"|
! align="center" | Parti
! align="center" | Oy sayısı
! align="center" | Oy oranı
! align="center" | Senatör
|- align="left"
|bgcolor="#ED1D24" width=1|
| AP
|style="background:#6600FF"| Adalet Partisi
|43.432
|
|1
|- align="left"
|bgcolor="#DA251C" width=1|
| CHP
| Cumhuriyet Halk Partisi
|19.369
|
|0
|- align="left"
|bgcolor="indigo" width=1|
| YTP
| Yeni Türkiye Partisi
|19.055
|
|1
|- align="left"
|bgcolor="gray" width=1|
| TİP
| Türkiye İşçi Partisi
|11.549
|
|0
|- align="left"
|bgcolor="#FFA500" width=1|
| MP
| Millet Partisi
|1.578
|
|0
|- align="left"
|bgcolor="#6F4E37" width=1|
| CKMP
| Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi
|1.471
|
|0
|- style="background-color:#E9E9E9" align="left"
! align="center" colspan="3" | Toplam
| 96.454
| %100
| 2
|- style="background-color:#E9E9E9" align="left"
! align="center" colspan="3" | Geçersiz ya da boş
| align="center" colspan="5" | 2.628
|}

İlçelerde en yüksek oyu alanlar
Seçilenler
Kaynakça
Devlet İstatistik Enstitüsü (1967), Cumhuriyet Senatosu Üyeleri Kısmi Seçim Sonuçları, 5 haziran 1966 (Ankara: Devlet İstatistik Enstitüsü Yayınları)
Diyarbakır'da 1975 Türkiye senato seçimleri

12 Ekim 1975 Senato Seçimleri'nde Cumhuriyet Senatosu'nun B Grubu üyelerinin dahil olduğu Diyarbakır'daki 2 senatörlük kontenjanı için seçim yapılmıştır.

Diyarbakır il genelindeki seçim sonuçları aşağıdaki gibidir:

|- style="background-color:#F2F2F2"
| align="center" colspan="3" | Toplam seçmen sayısı
| align="center" colspan="7" | Toplam sandık sayısı
|- align="left"
| align="center" colspan="3" | 234.481
| align="center" colspan="7" | 1.073
|-
|- style="background-color:#E9E9E9"
|-
! align="center" colspan="3" | Adaylık
! align="center" colspan="6" | Sonuçlar
|- style="background-color:#E9E9E9"
! align="center" colspan="2"|
! align="center" | Parti
! align="center" | Oy sayısı
! align="center" | Oy oranı
! align="center" | Senatör
|- align="left"
|bgcolor="#DA251C" width=1|
| CHP
|style="background:#DA251C" | Cumhuriyet Halk Partisi
|55.146
|
|1
|- align="left"
|bgcolor="#006633" width=1|
| MSP
| Millî Selamet Partisi
|40.778
|
|1
|- align="left"
|bgcolor="#ED1D24" width=1|
| AP
| Adalet Partisi
|38.783
|
|0
|- align="left"
|bgcolor="#F5DEB3" width=1|
| DP
| Demokratik Parti
|2.276
|
|0
|- align="left"
|bgcolor="#D20001" width=1|
| MHP
| Milliyetçi Hareket Partisi
|739
|
|0
|- style="background-color:#E9E9E9" align="left"
! align="center" colspan="3" | Toplam
| 137.722
| %100
| 2
|- style="background-color:#E9E9E9" align="left"
! align="center" colspan="3" | Geçersiz ya da boş
| align="center" colspan="5" | 3.517
|}

İlçelerde en yüksek oyu alanlar
Seçilenler
Kaynakça
Devlet İstatistik Enstitüsü (1976), Cumhuriyet Senatosu Üyeleri ve Milletvekili Ara Seçimi Sonuçları, 12 Ekim 1975 (Ankara: Devlet İstatistik Enstitüsü Yayınları)
Diyarbakır Ulu Camii

Diyarbakır Ulu Cami, Diyarbakır Kalesi'nin surları üzerinde Harput Kapısı ile Mardin Kapısı'nı birleştiren eksenin batısında yer alan cami.

Tarihçe
M.S. 639 yılında Diyarbakır'a egemen olan müslüman Araplar tarafından şehrin merkezindeki en büyük mabedin (Martoma Kilisesi) camiye çevrilmesiyle oluşturulmuştur. Daha sonra 1091 yılında Büyük Selçuklu Hükümdarı Melikşah'ın buyruğu ile büyük bir onarım gördüğünü, değişik dönemlerde birçok kez onarım ve eklentilerle bugünkü şeklini aldığını kitabelerinden öğrenmekteyiz. 1115 yılında geçirdiği yangın ve deprem sonucu içerisindeki kemerler, sütunlar ve bezemeli taşlar hepsi yıkılmıştır. Dışarıda bulunan mermer taşları bu tarihten sonra yayılmıştır. Erken İslam döneminin ünlü Şam Emeviye Cami'nin (benzerliklerden dolayı) Anadolu'ya yansıması olarak yorumlanan Diyarbakır Ulu Cami, İslam aleminin 5. Harem-i Şerifi olarak kabul edilmektedir. Ayrıca Camide sibernetiğin babası olarak kabul edilen ünlü bilgin El Cezeri'nin yaptığı güneş saati bulunmaktadır.

Mimari
Ortadaki büyük avlunun doğu ve batısında yer alan maksureleri, güneyinde Hanifiler Cami'i, kuzeyindeki Şafiiler Camii ve Mesudiye Medresesi ve Caminin batı girişinin hemen yakınındaki Zinciriye Medresesi ile dinsel ve kültürel yapıları bir araya getiren bir yapılar grubu niteliğindedir. Zinciriye medresesinde El cezeri (imam cezeri) ilk olarak ders vermiştir. medresenin kapılarının küçük olma nedeninin içerisinde büyük alimler olduğundan odaya girerken eğilerek girilsin. Ulu Cami'nin avlu cephelerinde farklı dönemlere ait Mimari bezekler, kabartma ve yazıtlar büyük bir uyum içerisinde yerleştirilmişlerdir. Mimar olarak herhangi bir isim zikredilmese de, Zeki Sönmez "Muhammed Bin Salame el-Ruhavi" isimli mimarın, aynı dönemde Melikşah'ın emrinde çalışmış olmasından yola çıkarak, bu yapıda da görev almış olabileceğini söyler.

Galeri
Kaynakça
Diyarbakır Havalimanı

Diyarbakır Havalimanı , Diyarbakır'da hizmet veren uluslararası havalimanı. 1952 yılında hizmete giren ve şehre uzaklığı 11 km olan havalimanı, sivil-askerî kategoridedir. 16/34 pistinin boyutları 3549x45 olup beton kaplamadır. Yolcuya açık alanlar 95.691 m² olup 1100 araçlık otopark kapasitesine sahiptir. Havalimanına ulaşım taksi ve belediye otobüsleriyle sağlanmaktadır. 2008 yılı itibarıyla ILS kullanılmaya başlanmıştır; bu da düşük görüş şartlarından kaynaklanan sefer iptallerini büyük ölçüde azaltmıştır. 2016 yılında hizmete giren yeni terminal binası altı adet körüğe sahiptir. Altı adet körük dışında dört uçağa da körük dışında hizmet verebilme kapasitesindedir. Böylelikle toplam on uçağın yanaşabileceği büyüklüktedir. Yeni terminal binası ile yıllık yolcu kapasitesinin yaklaşık 5 milyon kişi olması beklenmektedir.

Tarihçe
Diyarbakır Havalimanı, 1952'de açıldı. 8 Ocak 2003'te TC-THG tescilli bir Avro RJ100, Pist 34 yakınlarında pilot hatası ve kötü hava şartlarından dolayı kaza yaptı.2012'de Amerikalı Ermeni Zuart Sudjian, Diyarbakır Havalimanı'nın üzerine kurulduğu arazinin kendisine miras kaldığını belirterek miras haklarına sahip olduğunu iddia etti. Sudjian'a göre arazi, kendisinin üyesi olduğu Basmacıyan ailesine aitti ve ailenin Ermeni Kırımı'ndan kaçması üzerine devlet tarafından kamulaştırılmıştı. Daha sonradan mülkün kadastro çalışmaları sırasında devlete tahsis edildiği ortaya çıktı. Sudjian, avukatı Ali Elbeyoğlu aracılığıyla araziyi geri almak için dava açtı ancak Nisan 2013'te Diyarbakır 5. Asliye Hukuk Mahkemesi, zaman aşımı gerekçesiyle davayı reddetti. Bunun üzerine dava Yargıtay'a götürüldü ve Yargıtay, yerel mahkemenin kararını bozdu.

Yapı
İç hatlar terminali
Gelen-giden yolcu katlarının ayrı bölümlerde olduğu toplamda 61.480 m² alana sahip terminaldir. Ankara, Antalya, İstanbul Havalimanı, Sabiha Gökçen Havalimanı, İzmir ve Trabzon'a yapılan uçuşlarda bu terminal binası kullanılmaktadır.

Dış hatlar terminali
3.557 m² gelen yolcu olmak üzere toplamda 53.381 m² iç-dış hat giden (ortak) yolcu salonu alanına sahip terminal binasıdır.
Bu terminalden Hac ve Umre dönemlerinde Suudi Arabistan'a onun dışında ise düzenli olarak Lefkoşa'ya aktarmasız karşılıklı seferler düzenlenmektedir.

Hava yolları ve uçuş noktaları
İstatistikler
Kaynak: dhmi.gov.tr

Ulaşım
Kaynakça
Diyarbakır Kayapınar Belediyespor

Kayapınar Belediyespor, 1986 yılında Diyarbakır'da kurulan spor kulübü. 2022-2023 sezonunda Diyarbakır Süper Amatör Ligde mücadele etmektedir.

Tarihçe
Kulüp Diyarbakır'ın Kayapınar ilçesinde, 1986 yılında Diyarbakır PTT Spor olarak kurulmuştur. 1995-1996 sezonunda Diyarbakır PTT Spor olarak Türkiye 3. Futbol Liginde mücadele etmeye başlamıştır. Takımın adı 1998-1999 sezonunda Diyarbakır Telekom Gençlikspor iken 1999-2000 sezonunda Diyarbakır Telekomspor, 2001-2002 sezonundan itibaren de Diyarbakır Kayapınar Belediyespor olmuştur. 1995-2001 arası 3. seviye lig olan 3. Futbol Liginde mücadele eden Kayapınar, 2001-2012 sezonları arası 3. Lig'de mücadele ettikten sonra 2011-2012 sezonunda 3. Lig 3. Grubu 16. bitirerek Bölgesel Amatör Lige düşmüştür. 2012-13 sezonunda Bölgesel Amatör Lig 2. grubu 4. sırada bitirmesine rağmen grupta yer alan diğer 3 Diyarbakır takımı ligi üzerinde bitirdiği için Bölgesel Amatör Ligden düştü. 2013-2019 yılları arası 6 sezon Diyarbakır Süper Amatör Ligde mücadele ettikten sonra 2018-19 sezonunda Süper Amatör'den Diyarbakır 1. Amatör Lige düştü. 2019-2020 sezonunda Diyarbakır 1. Amatör Lig B Grubunda mücadele etmektedir.

Lig mücadeleleri
3. Lig: 17 Sezon
1995-2012

Bölgesel Amatör Lig : 1 sezon
2012-2013

Amatör Lig : 16 sezon
1986-1995, 2013-

Geçmiş Yılların Puan Durumu
Kaynakça