kaan39/turkish-wikipedia-dataset-clean huggingface dataset:
Cullum Coğrafya Madalyası

Cullum Coğrafya Madalyası, Amerikan Coğrafya Derneği'nin en eski ödüllerinden biridir. Topluluğun başkan yardımcısı George Washington Cullum'un iradesiyle kuruldu ve "coğrafi keşiflerde veya coğrafi bilimin ilerlemesinde kendilerini farklılaştıranlara" verildi. İlk olarak 1896'da Robert Edwin Peary'ye verildi. Altın madalya, Lydia Field Emmet tarafından tasarlanmıştır.

"Ön yüzde başarıyı ve ödülü simgelemek için bir kadın figürü - Columbia bulunur, sol eli bir kürenin üzerinde dururken ve sağ eli bir defne çelengi tutar. Sağ kolunun altında, ödülün verildiği başarının kaydını taşıyan tablet var. Madalyanın ön yüzünde şunlar yazılıdır: Cullum Coğrafi Madalyası."

"Arka yüzde bir teknenin pruvasında duran genç bir adam figürü var. Karayı keşfettiğinde küreklerini yere atar. Tekne dalgaların arasında ilerlerken eliyle gözlerini siper eder. Havada süzülen bir martı, karaya yakınlığı göstermektedir. Bir bütün olarak girişimi ve keşif ruhunu temsil eder. Madalyanın arka yüzünde şunlar yazılıdır: The American Geographical Society of New York."

Kazananlar
Kaynak: Amerikan Coğrafya Derneği

1896: Robert Peary
1897: Fridtjof Nansen
1899: John Murray
1901: Thomas C. Mendenhall
1902: A. Donaldson Smith
1903: Prince Luigi Amedeo
1904: Georg von Neumayer, Sven Hedin
1906: Robert Bell, Robert Falcon Scott
1908: William Morris Davis
1909: Francisco Moreno, Ernest Shackleton
1910: Hermann Wagner
1911: Jean-Baptiste Charcot
1914: John Scott Keltie, Ellen Churchill Semple
1917: George W. Goethals
1918: Frederick Haynes Newell
1919: Emmanuel de Margerie, Henry Fairfield Osborn
1921: I. Albert (Monako prensi)
1922: Edward A. Reeves
1924: Jovan Cvijić
1925: Lucien Gallois, Harvey C. Hayes, Pedro C. Sánchez
1929: Jean Brunhes, Alfred Hettner, Hugh Robert Mill, Jules de Schokalsky
1930: Curtis F. Marbut
1931: Mark Jefferson
1932: Bertram Thomas
1935: Douglas Johnson
1938: Louise Arner Boyd
1939: Emmanuel de Martonne
1940: Robert Cushman Murphy
1943: Arthur Robert Hinks
1948: Hugh Hammond Bennett
1950: Hans Wilhelmsson Ahlmann
1952: Roberto Almagià
1954: 1953 British Mount Everest expedition
1956: J. Russell Smith
1958: C. W. Thornthwaite
1959: Albert P. Crary
1961: Maurice Ewing
1962: Richard Joel Russell
1963: Rachel Carson
1964: John Leighly
1965: Kirtley F. Mather
1967: Peter Haggett
1968: Luna Leopold
1969: Neil Armstrong, Buzz Aldrin, Michael Collins
1973: Bruce Heezen
1975: René Dubos
1985: Chauncy Harris
1987: Kenneth Hare, Yi-Fu Tuan
1989: M. Gordon Wolman
1997: Melvin G. Marcus
1999: Jack Dangermond, David Lowenthal
2001: Wilbur Zelinsky
2009: Peter Smith, Matthew Henson
2014: Lee Schwartz


Kaynakça
Özel


Genel
Konuyla ilgili yayınlar
.

Dış bağlantılar
Cultural Survival

Cultural Survival, 1972'de kurulmuş, yerli halkların insan haklarını savunmaya adanmış, Massachusetts, Cambridge merkezli bir kâr amacı gütmeyen kuruluştur.

Tarih
Cultural Survival, antropolog David Maybury-Lewis ve eşi Pia tarafından kurulmuştur. 1960'ların Amazon ve Güney Amerika iç kesimlerinin açılmasına ve bu durumun yerli halk üzerindeki drastik etkilerine yanıt olarak ortaya çıkmıştır. O zamandan beri Asya, Afrika, Güney Amerika, Kuzey Amerika ve Avustralya'daki yerli topluluklarla çalışmış, dünya genelinde yerli halkların haklarını savunan önde gelen ABD merkezli bir kuruluş haline gelmiştir. Cultural Survival'ın merkezi Massachusetts'in Cambridge şehrinde bulunmaktadır ve aynı zamanda Guatemala Radyo Projesi için Guatemala'da bir şube ofisi bulunmaktadır.

2022 yılı itibarıyla Cultural Survival, Charity Navigator tarafından dört yıldızlı bir değerlendirme almıştır. Odak noktası, şiddet içeren müdahalelerin yerine kullanılan şiddet içermeyen yaptırımlardır. Sharp ayrıca bağımsız kâr amacı gütmeyen Albert Einstein Kurumunu (AEI) birkaç ay sonra kurdu ve bu kurum program için finansman sağlayan bir kuruluş haline geldi.

Sharp'ın ayrılığından birkaç yıl sonra, 1995 yılında PNS, Cultural Survival ile birleşerek Şiddetsiz Yaptırımlar ve Kültürel Hayatta Kalma Programı (PONSACS) oluşturuldu. PONSACS, "tüm halkların ve kültürlerinin korunması için şiddet içermeyen alternatiflere" odaklandı ve 2005 yılında kapanana kadar on yıl boyunca faaliyet gösterdi.

Kaynakça
Dış Bağlantılar
Resmi Site
"Şiddetsiz Yaptırımlar ve Kültürel Hayatta Kalma Programı"
Culuene Nehri

Culuene Nehri veya Kuluene Nehri, Brezilya'nın batısındaki Mato Grosso eyaletinde Xingu Nehri'nin bir koludur ve 600 km uzunluğundadır. Bölgedeki temel ekonomik faaliyetler tarım ve hayvancılıktır.

Xingu Yerli Parkı'nda Xingu'ya katılır. Culuene Biyolojik Koruma Alanı, parkın güneyinde, Mato Grosso'daki Paranatinga belediyesi sınırları içinde yer almaktadır.

Kaynakça
Cuma

Cuma, Perşembe (Pençşenbe) ile Cumartesi (Cumaertesi) arasında kalan, haftanın beşinci günüdür. Kelime, Kur'an yoluyla Arapçaya, oradan da Türkçeye geçmiştir.

Cuma gününe Eski Türkçede "altınç" (altıncı) denir.

"Cuma" sözcüğünün kökünün Arapça olduğu varsayımına göre Kur'an bugünü haftalık toplantı günü sayması ile de uyuşarak "جمعة cum'a" "toplanmak" kökünden gelir. Kur'an'dan önce bugün için Araplar "arûbe, yevm-ül-'arûbe يوم العروبة" ya da altıncı gün anlamında "yevm-üs-sâdis يوم السادس" derlerdi.

İslamiyet öncesi Araplarda cuma gününün adı ‘arûbe’ idi. ‘Cuma’ adı sonradan yaygınlaşmış ve günün toplu ibadet/toplanma günü olmasıyla ilişkilendirilmiştir.

Osmanlı’da 1935 yılına kadar resmî hafta tatili cuma günüydü; daha sonra pazar gününe çevrildi.

Osmanlı’da padişahın halk arasına çıkıp camide cuma namazı kılması ‘Cuma Selamlığı’ adı verilen resmî bir tören hâline gelmişti.
Ayrıca erkek ismi olarak da kullanılmaktadır.
İslam'da Cuma toplu ibadet günüdür. Cuma Suresi, 9. (Cuma günü namaz için çağrı yapıldığında hemen namaza gidin ve alışverişi bırakın” (62/9))
Müslümanlar'da mübarek (kutsal) gündür.
Hristiyanlıkta Paskalya'dan önceki Cuma günü İsa'nın çarmıha gerildiği gün olduğu için yas günüdür.
Ayın 13'ünün Cuma'ya rastladığı günler bazı inanışlara göre uğursuz kabul edilir.

Kaynakça
Dış bağlantılar
(Vikisözlük)
(Vikisözlük)
Cum'a Suresi

Cum'a Suresi (Arapça: سورة الجمعة , Sūrat'ul Cumu'a), Kur'an'ın 62. suresidir. 11 ayetten oluşur.

Sure, ismini 9. ayetinde geçen "cum'a" kelimesinden alır. Medine'de indirildiğine inanılan surede insanlara peygamber göndermenin hikmetinden ve faydalarından, kendilerine Tevrat gönderilenlerin bazı olumsuz davranışlarından, Cuma namazının Müslümanlar açısından taşıdığı önemden bahsedilir.

Konusu
Peygamber'in gönderilmesinin hikmetlerine değinilmekte, kendilerine Tevrat verilenlerin bu ilâhî emanetin sorumluluğunu taşıyamadıkları belirtilip yahudilerin bazı bencilce iddiaları eleştirilmekte, cuma namazının müslümanlar açısından taşıdığı önem ve bu ibadetin anlamı üzerinde durulmaktadır.

Kaynakça
Cuma Ligi

Cuma Ligi, 1915 ile 1923 yılları arasında İstanbul'da 6 sezon düzenlenen futbol ligi.

Pazar Ligi'nin faaliyeti sırasında Anadoluspor, Darülfünun, Terbiye-i Bedeniye, Türk İdman Ocağı, Mümaresatı Bedeniye, Şehremini ve Fenerbahçe kulüpleri bir araya gelerek 1912'de Cuma Ligi'ni kurdu. Ancak Balkan Savaşı nedeniyle lig, 1915'te faaliyete geçebildi. Cuma Ligi'nin kurulması; Pazar Ligi'ndeki kulüplerin tepkisine neden oldu. I. Dünya Savaşı'nın başlamasıyla Pazar Ligi'nin dağılması üzerine Türk kulüpleri aralarında gruplara ayrılarak İstanbul Futbol Birliği ve İstanbul Şampiyonluğu Ligi'ni kurdu. 1915-1916 yıllarında ise bu iki lig birleştirilerek Cuma Birliği Ligi oluşturuldu. 1918-1919 lig oynanmadı ve ertesi sezon da yarıda kaldı. Toplam 6 sezon oynanan ligde Altınordu, Fenerbahçe ve Galatasaray ikişer defa şampiyon oldu.

Beşiktaş ve bu lige katılmak isteyen diğer takımların Lig Tertip Komitesi'ne yaptığı başvuru red kararı ile sonuçlanmıştır. Bu kararın üzerine Şeref Bey, lige kabul edilmeyen takımların idarecileri ile birlikte İstanbul Türk İdman Birliği Ligi'ni kurmuştur.

Şampiyonlar
Sezonlara göre
Takımlara göre
Galeri
Kaynakça
Cuma Camii (Filibe)

Cuma Camii ( Djumaya djamiya), Bulgaristan'ın Filibe ilinde bulunur. Hüdavendigâr Camii olarak da bilinir. Sultan I. Murad (1369-1389) dönemi yapısıdır.

Cami Filibe, şehir merkezine Osmanlı İmparatorluğu'nun sembolü olacak şekilde 1363-1364 yılları arasında şehir meydanına inşa edilmiştir.

Literetüre "Hüdavendigâr Camii" olarak geçmiştir.

Mimari
Cami 40 metreye 30 metre zemin oturumuna sahip. Bugün şehir meydanında ve Filibe tarihi yerleşiminin kuzeybatısında bulunur. Yapı tipi itibarıyla erken Osmanlı mimari özellikleri ve dış cephesinin taşlar arasına yatay döşenmiş tuğlalar ile yapılmasıyla Bizans etkilerinin görüldüğü bir camidir. Mimari benzerlik olarak yakın dönemlerde inşa edilmiş Bursa'daki Yeşil Cami ve İznik'teki Hüdavendigâr Camii'dir.

19. yüzyılda kalem işi süslemeler eklenmiştir
Cuma Bayat

Prof.Dr.Cuma Bayat, (d. 2 Ocak 1952), Türk akademisyen.

İstanbul Üniversitesi Kimya Fakültesi'ni 1972 yılında bitirmiştir. Aynı okulda 1974 yılında yüksek lisansını, 1978 yılında Doktorasını tamamlamıştır.

Kitapları
Anorganik Kimya Uygulaması İstanbul Üniversitesi 1990
İleri Anorganik Kimya İ.Ü Fen Bilimleri Enstitüsü 1991
Fen ve Mühendislik Bölümleri İçin Kimya (Çeviri) Beta Basım Yayım Dağıtım A.S.2000

İdari Görevleri
İ.Ü. Çevre Sorunları Uygulama ve Araştırma Merkezi YK Üyeliği 1985 - 1988
Üniversite Sanayi İşbirliği Merkezi Müdürü (ÜNİSAM) 1993 - 1994
İ.Ü. Mühendislik Fakültesi Dekan Yardımcılığı 1993 - 1994
İ.Ü.Fen Bilimleri Enstitü Yönetim Kurulu Üyeliği 1990 - 1996
İ.Ü. Mühendislik Fakültesi Fakülte Kurulu Üyeliği 1991 - 1999
İ.Ü. Mühendislik Fakültesi Çevre Mühendisliği Bölüm Başkanlığı 1990 - 1999
İ.Ü. Çevre Sorunları Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü 1998 - 2001
İ.Ü. Mühendislik Fakültesi Dekanı 19.11.1999 - 19.11.2002
İ.Ü. Mühendislik Fakültesi Dekanı 24.01.2003 - 24.01.2006
Beykent Üniversitesi Rektörü 01.02.2006 - 04.09.2009
İstanbul Arel Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Dekanı 23.12.2010 - 2012
İstanbul Esenyurt Üniversitesi Rektörü 2013 - 2017

Ödülleri
1982 yılı TÜBİTAK, Hüsamettin Tugaç Ödülü (08.08.1982)
İ.Ü. Araştırma Ödülü (2004)
Cuma Tak

Cuma Tak (d. 1956; Siverek - ö. 10 Eylül 1979; Hilvan ), PKK'nın kurucularından olan Kürt militan. Mehmet Celal Bucak’a bağlı Bucak aşireti ile girdiği silahlı çatışmada yakalanıp öldürüldü.

Yaşamı
Cuma Tak, 1956 yılında Şanlıurfa'nın Siverek ilçesinde dünyaya geldi. Orta öğretimini Siverek'te tamamladı. Tunceli'de öğretmen okulunda öğrenci iken 1975 yılında PKK'nın kuruluş çalışmalarına katıldı. 10 Eylül 1979 tarihinde Siverek'te Mehmet Celal Bucak'a bağlı kişilerle girdiği silahlı çatışmada yakalandı. Ardından bu kişilerce kurşuna dizilerek öldürüldü.

Ölümü
PKK, ilk isyan denemesini Cuma Tak'ın da katılımıyla 1979 yılında "feodal ağa" olarak tanımladığı Adalet Partisi Urfa Milletvekili Bucak aşireti lideri Mehmet Celâl Bucak'a saldırarak başlatmıştır. Önceden planlanan olayda Cuma Tak ile Abdurrahman Manap, Sadun Demirkoç, Ali Çat ve Cuma Bozkoyun Bucak köylerine gitmiş, aşiret üyeleriyle silahlı çatışmaya girmiş ve ardından aşiret mensupları tarafından bir evde sıkıştırılmıştır. Bir gün süren silahlı çatışmanın ardından evi ve samanlığı ateşe vermişlerdir. Olayda Cuma Tak'ın yanındaki dört kişi ölmüş, Tak sağ yakalanmıştır. Ardından el ve ayakları bağlanarak, traktördeki ölülerle birlikte Bucak köylerinde gezdirilmiş, ardından bir evin önüne çıkarılıp kurşuna dizilmiştir. Tüm ölülerin kol ve bacaklarına taş ağırlıklar bağlanmış ve Fırat nehrine atılmıştır.

Kaynakça
Cuma Han Camii

Cuma Han Camii, Han Camii veya Giray Han Camii (Ukraynaca: Мечеть Джума-Джамі, Kırım Tatarcası: Cuma Cami), Kırım Özerk Cumhuriyeti'nin Gözleve şehrinde bulunan tarihi cami. Mimar Sinan tarafından tasarlanan cami, 1552-1564 yılları arasında inşa edilmiştir.

Tarihi
Cuma Han Camii, Kırım'ın en büyük ve en görkemli camisidir ve 1552'de I. Devlet Giray tarafından yapımı başlatılmıştır. Han, camiyi inşa etmek için Osmanlı mimarı Mimar Sinan'ı görevlendirmiştir. Ancak Mimar Sinan'ın, Kırım'a gidip gitmediği bilinmemektedir. Muhtemelen Mimar Sinan, 1550-1557 yılları arasında Süleymaniye Camii yapımıyla meşgul olduğu için Kırım'a gitmemiş, verdiği talimatları kalfası ile yerli ustalar yerine getirmiştir. Savaş olduğu için cami yapımı uzun sürmüş, 1564 yılında tamamlanmıştır.

Cami yapımında mermer ve kireç taşı kullanılmıştır. Kubbeler kurşunla kaplıdır. İki minaresi vardır. Minareler yıkık bir vaziyette iken 1977 yılındaki restorasyon çalışmaları sırasında yeniden yapılmıştır. 1834 ve 1977 yıllarında büyük tamirat geçirmiştir. 1980'lerden itibaren arkeoloji müzesi olarak kullanılmış, 1990 yılından sonra Tatarların geri dönmesiyle ibadete tekrar açılmıştır.

2014 yılında caminin bir imamı olmuş ve Kırım Müslümanlarının dini yönetiminin bir üyesi idareyi terk ettiğini ve Tavri Müftülüğüne tabi olduğunu ilan etmiştir. Bundan sonra caminin mülkiyet hakkı Tavri Müftülüğüne geçmiştir. 2015 yılında, Kırım Yüksek Mahkemesi, Kırım Müslümanlarının dini yönetiminin vesayetini tasdik etmiş ve Tavri Müftülüğünü camiyi boşaltmaya yöneltmiştir. 2016 yılında, Rusya Merkez Bankası 3 ruble metal paralar üzerinde camiyi tasvir etmiştir.

Galeri
Kaynakça
Culya Butrus

Culya Butrus (Arapça: جوليا بطرس; d. 1 Nisan 1968, Beyrut), Lübnanlı şarkıcı. Ayrıca Ziyad Butrus'un kız kardeşi ve eski Eğitim Bakanı İlyas Busaab'ın eşi.

Hayatı
Culya, 1 Nisan 1968'de Lübnan'ın Beyrut şehrinde Filistinli Ermeni bir anne ile Surlu Maruni bir babanın çocuğu olarak doğdu. Okul korosunda şarkı söylediği Rosary Rahibe Okullarında eğitim gördü. Büyüdükçe, o ve erkek kardeşi Ziyad Rahbani'nin çalışmalarından aşırı derecede etkilendi. 12 yaşındayken İlyas el-Rahbani stüdyolarında "A Maman" adlı ilk şarkısını kaydetti. Bu kayıt müzik öğretmeni Fuad Fazıl tarafından tanıtıldı. Ayrıca "C'est la Vie" ve "Viens dans Ma Vie" adlı iki şarkı kaydetti.

Diskografi
Albümleri
1982 : C'est La Vie
1985 : Ghabet Shams El Haq
1987 : Wain Msafer
1989 : Haflet Sour
1991 : Hikayet Aatab
1994 : Kosass
1996 : Al Karar
1998 : Shi Gharib
2001 : Bisaraha
2004 : La B'ahlamak
2006 : Ta'awadna Aaleik
2010 : Live at Casino Du Liban (+DVD)
2012 : Yawman Ma
2012 : Miladak
2013 : Julia Live at Platea
2014 : Hkayet Watan
2016 : Ana Meen

Müzik videoları
Ghabet Shams El Haq
Nadani W Albi Mal
Wayn Msafer
Kermalak
Lamma Elta'ayna
Ana Mesh Elak
Ya Ossas
Wa'ef Ya Zaman
Chi Gharib
Ala Zaw'ak
Nasheed El Horriyeh
La B'ahlamak
Aala Shou
Betnaffas Horriyeh
Ahiba'i
Sou' Tafahom

Dış bağlantılar
Kaynakça
Cuma, Körfez

Cuma, Kocaeli ilinin Körfez ilçesine bağlı bir mahalledir.

Tarihçe
Daha önceleri "Cumaköy" adını taşıyan yerleşim, 2010 yılından itibaren "Cuma" adını taşımaya başlamıştır. Cuma; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.

Coğrafya
Kocaeli il merkezine 42 km, Körfez ilçesine 22 km uzaklıktadır.

Nüfus
Kaynakça
Dış bağlantılar
Cum non solum

Cum non solum, Papa Innocent IV tarafından 13 Mart 1245'te Moğollara yazılan bir mektuptur . İçinde Papa Innocent, Moğolları Hristiyanlara ve diğer uluslara saldırmaktan vazgeçmeye çağırıyor ve Moğolların gelecekteki niyetlerini soruyor. Innocent aynı zamanda bir barış arzusunu da ifade eder (muhtemelen Moğol sözlüğünde "barış"ın "boyun eğme" ile eşanlamlı olduğunun farkında değildir).

Bu mesaj, 24 Ağustos 1246'da yeni Han Güyük'ün seçimine katıldığı Moğol başkenti Karakurum'a başarıyla ulaşan Fransiskan din adamı John of Plano Carpini tarafından iletilir.

Papa'nın Moğolların henüz fethetmediği bir bölgeden bir mesaj gönderdiği dışında, uzak Avrupa veya Papa'nın buradaki önemi hakkında çok az bilgisi olan Güyük Han, Papa'nın mektubuna oldukça tipik bir Moğol talebiyle cevap verdi. Batı hükümdarlarını kendisine boyun eğmeye ve Moğol gücüne saygı duruşunda bulunmaya çağırıyordu.



Adlandırma
Papalık mektupları genellikle modern bilim adamları tarafından açılışlarına veya başlangıçlarına göre adlandırılır. Bu mektup, Cum non solum, sonradan gönderilen iki mektup olan Viam agnoscere veritatis (22 Kasım 1248) ve Dei patris immensa (5 Mart 1245) ile benzer bir dille başlar. Mektup şöyle başlıyor: " ...regi et populo Tartaorum viam agnoscere veritatis. Cum non solum homines verum etiam irrationalia nec non ipsa mundialis elementa machine quadam nativi federis. . . "

Ayrıca bakınız
Fransız-Moğol ittifakı

Kaynakça



↑ ↑
↑ ↑
↑ Rachewiltz, p. 103.

Kaynakça
Brand-Pierach, Sandra, Ungläubige im Kirchenrecht, Mektubun metni s. 174
0-8020-6436-1 , Mektubun metninin İngilizce çevirisi
0-582-36896-0
Roux, Jean-Paul, Moğol İmparatorluğu Tarihi, 1993, Fayard,
Setton, Kenneth Meyer, Haçlı Seferleri Tarihi
MGH Ep. Saec. XIII, Cilt 2, s. 72–75 (orijinal kaynak belgeler)
Grousset, René, Histoire des Croisades, III, Tempus, 2006 baskısı,
Rachewiltz, I, Büyük Hanların Papalık Elçileri, Stanford University Press, 1971.
Runciman, Steven, Haçlı Seferleri Tarihi, III, Penguin Books, 2002 baskısı,
Cuma Camii (Şeki)

Şeki Cuma Camii, 1900-1914 yıllarında yapılmış tarihi-mimari bir camidir. Azerbaycan'ın Şeki kentindeki Yukarı Baş Devlet Tarihi-Mimari Koruma Alanı topraklarında yer almaktadır.

Cami, Azerbaycan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulunun 2 Ağustos 2001 tarih ve 132 sayılı kararı ile yerel öneme sahip taşınmaz tarihi ve kültürel anıtlar listesine dahil edilmiştir.

7 Temmuz 2019'da "Şeki'nin tarihi merkezi, Han Sarayı ile birlikte" UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne alındı. Şeki'nin tarihi merkezinde yer alan Cuma camisi de Dünya Mirasları arasında yer almaktadır.

Hakkında
Şeki Cuma camii 1900-1914 yıllarında Şeki'nin Tabakhane mahallesinde inşa edilmiştir. Cami, yanındaki medrese ve Yer altı hamamı ile birlikte külliye olarak inşa edilmiştir. Taşa kazınmış tarihe göre caminin inşaatının 1914 yılında ilave bir balkon, hücre ve minare yapılmasıyla tamamlandığı söylenebilir. Daha sonra caminin yanına bir medrese yapılmıştır. Medrese caminin balkonuna bağlıdır.

Sovyet işgali sırasında
Sovyet işgalinden sonra 1928'den itibaren resmi bir hızla dinle mücadele etmeye başladılar. Azerbaycan KP MK, o yılın Aralık ayında, birçok cami, kilise ve sinagogu eğitici amaçlı kulüplerin bütçesine vermek için karar aldı. Eğer 1917'de Azerbaycan'da 3.000 cami varsa, 1927'de bu sayı 1.700'e, 1933'te ise 17'ye düştü.

Şeki Cuma Camii'nin minaresi de işgalden sonra yıkıldı.

Şeki'nin tarihi bölgesi 2001 yılından bu yana UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne aday gösterildi. 7 Temmuz 2019'da "Hanalı Şeki Tarihi Merkezi" UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne dahil edildi. Karar, Bakü Kongre Merkezi'nde yapılan UNESCO Dünya Mirası Komitesi'nin 43. toplantısında alındı. Tarihi Şeki Merkezi'nde bulunan Şeki Cuma Camii de Dünya Mirası Listesi'ne dahil edilmiştir.

1993 yılında Şeki İcra Hakimiyyəti başkanı Çingiz Efendiyev'in direktifiyle Şeki İslam Məktəbi burada faaliyete başladı. Mektep 1996 yılında Adalet Bakanlığı'na kaydedildi. Burada öğrenciler dini ve laik eğitim alıyorlar.

Mimari özellikleri
Yerel inşaat malzemeleri, nehir taşları ve pişmiş tuğlalar caminin inşasında kullanıldı. Plana göre, taş ve ahşap bölmelerle bölünmüş kemerli sütunlu bir salon vardı ve bu büyük çatının kaplanmasına izin veriyordu. On direkli minber ahşaptan yapılmıştı. 28.5 metre yüksekliğindeki minare, cami binasından birkaç metre uzakta inşa edildi. Üst kısmı daralan minare, tuğla oymaları ve kabartma desenleri ile süslenmiştir.

Caminin içi sadedir. İbadet yeri, hücreleri medrese olarak kullanılmaktadır. Cami kompleksi "N" şeklinde olup iki katlıdır. İkinci katta kadınlar için bir dua salonu bulunmaktadır. Ana cephe tuğla oymaları ile süslenmiştir.

Galeri
Kaynakça
Dış bağlantılar
Şəki Cuma Camii
Şəki Cuma Camii - 19. yüzyıl ve İslam koleji
Cuma Ezberge

Cuma Ezberge (Arapça: جمعة زبارقة, İbranice: ג'ומעה אזברגה; doğum 15 Ağustos 1956) bir Bedevi İsrailli Arap siyasetçidir. 2017 ve 2019 yılları arasında Müşterek Liste için Knesset üyesi olarak görev yaptı.

Biyografi
Ezberge, Lakiya'da doğdu ve Lakiya'da o dönemde devlet okulu olmadığı için yerel bir toplum okuluna gitti. 1973 yılında lise eğitimine devam etmek için Tayyibe'ye taşındı ve 1978'de mezun oldu. ancak seçilemedi. 2004 yılında partinin listesinden Lakiya yerel meclisine seçildi. 2006 Knesset seçimlerinde Balad parti listesinin beşinci sırasında yer aldı, ancak parti seçimde sadece üç sandalye kazandı. 2009 seçimlerinde onuncu sıraya kaydırıldı ve parti yine sadece üç sandalye kazandı. 2013 seçimlerinde parti listesinin dördüncü sırasına yerleşti, ancak parti yine sadece üç sandalye kazandı. 2015 Knesset seçimlerinde Arap partilerinin ittifakı olan Müşterek Liste'nin listesinin on dördüncü sırasına yerleştirildi. İttifak sadece 13 sandalye kazandığı için Ezberge Knesset'e giremedi. Ancak Müşterek Liste'den Basel Gattas, Mart 2017'de Knesset'ten istifa etmeyi kabul ettikten sonra koltuğundan vazgeçti ve İsrail hapishanelerindeki Filistinli mahkûmlara not ve telefon kaçırdığı için iki yıl hapis cezasına çarptırıldı. Ezberge, 21 Mart'ta Ghattas'ın koltuğunu devraldı.

Balad, Nisan 2019 seçimlerinde Birleşik Arap Listesi ile ittifak kurdu. Ezberge, iki partinin listesinin 109. sırasına yerleştirildi ve ittifak sadece dört sandalye kazandığı için Knesset'teki yerini kaybetti.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Knesset web sitesinde Cuma Ezberge
Cuma Camii (Buzovna)

Buzovna Cuma Camii, Bakü şehrinin Hazar rayonuna bağlı Buzovna kasabasında yer alan cami ve tarihî-mimari eserdir.

Cami, Azerbaycan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulunun 2 Ağustos 2001 tarihli ve 132 sayılı kararı ile yerel öneme sahip taşınmaz tarih ve kültür anıtları listesine dâhil edilmiştir.

Tarihi
İlk yılları
Buzovna Cuma Camii, Buzovna kasabasında yer almaktadır. İnşasına 1896 yılında başlanmış olsa da, caminin yapımı 1900 yılında yarım kalmıştır. 1918 yılında inşaat çalışmalarına yeniden başlanmış, ancak tamamlanmamıştır.

Sovyet işgalinden sonra Azerbaycan'da 1928 yılında resmî olarak dinle mücadele başlatılmıştır. Birçok cami, kilise ve sinagog eğitim amaçlı kullanılmak üzere kulüplerin bünyesine verilmiştir. 1917 yılında Azerbaycan'da 3.000 cami bulunuyorken, bu sayı 1927'de 1.700'e, 1928'de 1.369'a, 1933 yılında ise 17'ye düşmüştür.

Buzovna Cuma Camii de bu dönemde faaliyetini durdurmuş; caminin binası depo ve dükkân olarak kullanılmıştır.

2007 yılının Şubat ayında caminin restorasyonuna başlanmıştır. Burada 500 metrekarelik caminin yanı sıra yardımcı ve idari binalar, kadınlar ve erkekler için abdesthaneler ile bir minare inşa edilmiştir. Caminin birinci katı erkeklerin, ikinci katı ise kadınların ibadet etmesi için düzenlenmiştir.

500 metrekarelik cami kesme taşlardan inşa edilmiştir; cephesi Arap alfabesiyle yazılmış taş kitabelerle kaplanmıştır. Caminin yüksekliği 28 metre, kubbesinin yüksekliği ise 12 metredir. Aynı anda 500 kişi burada namaz kılabilir.

Camide kayıtlı bir dini cemaat faaliyet göstermektedir.

Kaynakça