Front populaire

Front populaire (Türkçe: Halk cephesi) Fransa'da Üçüncü Fransız Cumhuriyeti döneminde Fransız Komünist Partisi (PCF), İşçi Enternasyonalinin Fransız Bölümü SFIO ve Radikal-Sosyalist Cumhuriyetçi Parti'yi de içeren Fransa'daki sol hareketlerin savaş arası dönemde kurduğu bir ittifaktı. İspanyol Halk Cephesi'nin zaferinden üç ay sonra, Halk Cephesi Mayıs 1936'daki yasama seçimlerini kazandı ve ilk olarak SFIO lideri Léon Blum başkanlığında ve cumhuriyetçi ve SFIO bakanlarından oluşan bir hükümet kuruldu.

Blum hükümeti çeşitli sosyal reformlar uyguladı. İşçi hareketi bu seçim zaferini, Mayıs-Haziran 1936'da başlattığı genel grevle karşıladı ve bu grev, Fransa'da sosyal hakların temel taşlarından biri olan Matignon Anlaşmaları'nın müzakere edilmesine yol açtı. Tüm çalışanlara iki hafta ücretli izin hakkı tanındı, sendika hakları güçlendirildi. Sosyalist hareketin coşkusu, SFIO üyesi Marceau Pivert'in " Tout est possible! " (Her şey mümkün) sözünde açıkça görülüyordu. Ancak ekonomideki durgunluk devam etti. 1938 üretimi hâlâ 1929 seviyelerine ulaşamamıştı ve yüksek ücretler enflasyon tarafından etkisiz hale getirilmişti. İşadamları paralarını yurtdışına taşıdı. Blum reformlarını durdurmak ve frankı devalüe etmek zorunda kaldı. Fransız Senatosu'nun muhafazakarların kontrolünde olmasıyla Blum, Haziran 1937'de iktidarı kaybetti. Kabinenin başkanlığını daha sonra Radikal Sosyalist Camille Chautemps devraldı. Ancak Blum, Mart 1938'de Konsey Başkanı olarak geri döndü ve bir sonraki ay da bir başka Radikal Sosyalist olan Édouard Daladier onun yerini aldı. Halk Cephesi, İspanya İç Savaşı (1936-1939) ile ilgili iç anlaşmazlıklar, sağcı muhalefet ve Büyük Buhran'ın kalıcı etkileri nedeniyle 1938 sonbaharında kendini feshetti.

Bir yıllık yoğun faaliyetin ardından cephe, 1937 Haziranında etkisini kaybetti ve Avrupa krizinin kötüleşmesiyle birlikte sadece zaman kazanmaya çalışabildi. Sosyalistler kabineden zorla çıkarılmıştı, geriye sadece Radikaller ve daha küçük sol cumhuriyetçi partiler kalmıştı. 1938'in sonlarında Komünistler, Halk Cephesi'nin Çekoslovakya'nın bir kısmını Almanya'ya vererek İngilizlerle işbirliği yaptığı Münih Anlaşması'na karşı oy kullanarak koalisyondan ayrıldılar. Hükümet, 1938'in sonlarında büyük çaplı grevleri kışkırtan Komünistleri savaş kışkırtıcıları olarak kınadı. Radikal hükümet Komünistleri ezdi ve 800.000'den fazla işçiyi işten çıkardı. Radikal Parti hükümette tek başına kaldı.

Hükümet solun beklentilerini karşılayamadı. İşçiler önemli yeni haklar elde ettiler, ancak ücretlerindeki yüzde 48'lik artış, fiyatlardaki yüzde 46'lık artışla dengelendi. İşsizlik yüksek seviyelerde kaldı ve genel sanayi üretimi durgunlaştı. Sanayi, 40 saatlik çalışma haftasının uygulanmasına uyum sağlamakta büyük zorluk çekti ve bu durum, Fransa'nın askeri üretimde Almanya'yı yakalamaya çabalarken ciddi aksaklıklara neden oldu. Fransa, diğer ülkelerle birlikte İspanya İç Savaşı'nda İspanyol Cumhuriyetçilere yardım etmeyi reddetti ve bu kısmen sağın Fransa'da yeni bir iç savaş tehdidinde bulunması nedeniyle, birçok Fransız solcuyu hayal kırıklığına uğrattı.

Miras
Pek çok tarihçi Halk Cephesi'ni ekonomik, dış politika ve uzun vadeli istikrar açısından başarısız olarak değerlendiriyor. Tarihçiler, "Hayal kırıklığı ve başarısızlık, Halk Cephesi'nin mirasıydı." şeklinde yorumlarda bulunmuştur. Philippe Bernard ve Henri Dubief, "Halk Cephesi, kendi ekonomik etkisizliği ve kontrol edemediği dış baskılar yüzünden iflas etti." yorumunda bulundu. İlk başlarda solda muazzam bir heyecan ve beklenti yarattığı konusunda genel bir fikir birliği var, ancak sonunda vaadini yerine getiremedi. Halk Cephesi'nin gelecek için bir dizi ders ve hatta bir ilham kaynağı sağladığı konusunda da genel bir fikir birliği var. Bu, Vichy ve savaş sonrası rejimleri sırasında hızla büyüyen ve modern Fransız refah devletine dönüşen ekonomik işlere hükümet müdahalesi sürecini başlattı. Charles Sowerwine, Halk Cephesi'nin her şeyden önce faşizme karşı bir koalisyon olduğunu ve 1940'a kadar faşizmin Fransa'ya gelişini engellemeyi başardığını ileri sürer. "Destekçilerinin beklediği büyük değişiklikleri yapmayı başaramadı ve birçok sıradan Fransız'ı derinden hayal kırıklığına uğrattı."

Başarısızlığın nedenleri tartışılmaya devam ediyor. Birçok tarihçi Blum'u çok çekingen davrandığı ve böylece işçilerin devrimci coşkusunu dağıttığı için suçluyor. MacMillan, Blum'un "ülkenin sorunlarını cesur ve yaratıcı bir liderlikle çözebilecek adam olduğuna dair içsel inançtan yoksun" olduğunu ve bunun da onu mali güçlerle hesaplaşmaktan ve işçi sınıfının desteğini kaybetmekten kurtardığını söylüyor. Diğer akademisyenler, işçi politikası konusunda hiçbir zaman gerçekten anlaşamayan Sosyalistler ve Radikallerin karmaşık koalisyonunu suçluyor. Diğerleri ise genel grevi devrime dönüştürmeyi reddeden ve hükümete katılmayı reddeden Komünistleri örnek gösteriyor.

Ekonomi tarihçileri, Fransız ihracatını rekabet gücünü yitirmesine yol açan, frankın gecikmeli devalüasyonu gibi çok sayıda kötü mali ve ekonomik politikaya işaret ediyor. Ekonomistler özellikle fazla mesaiyi yasadışı hale getiren ve işverenleri 40 saate ulaşıldığında çalışmayı durdurma ya da en iyi çalışanlarını daha düşük kaliteli ve deneyimsiz çalışanlarla değiştirme arasında bir seçim yapmaya zorlayan 40 saatlik çalışma haftasının olumsuz etkilerini dikkate alıyorlar. Daha genel olarak, Fransa'nın kötü ekonomik koşullar, iş dünyasının korkuları ve Nazi Almanyası tehdidi karşısında işçi reformlarını karşılayamayacağı iddiası ortaya atılıyor. Kırk saatlik çalışma haftası, özellikle Alman silah üretimi göz önüne alındığında sorunluydu. Fransa, hem daha büyük bir nüfusa sahip olan hem de haftada elli-altmış saat çalışan bir ülkeyle rekabet etmeye çalışıyordu. Çalışma saatlerindeki sınırlamalar özellikle uçak üretimini sınırladı, Fransız havacılığını zayıflattı ve böylece Münih Anlaşması'nda taviz verilmesini teşvik etti.

Kabine
(1935–1936) Pierre Laval
(1936–1936) Albert Sarraut (24 Ocak - 4 Haziran 1936)
(1936–1937) Léon Blum (seçim ile 4 Haziran 1936'da)
(22 Haziran 1937 – 10. Mart 1938) Camille Chautemps
(13 Mart – 8 Nisan 1938) Léon Blum

Kaynakça