kaan39/turkish-wikipedia-dataset-clean huggingface dataset:
Adrenolökodistrofi

Adrenolökodistrofi, seyrek görülen (1/25,000), X genine bağlı, hücrenin peroksizom zarındaki adrenolökodistrofi proteininin eksikliğinden kaynaklanan bir hastalıktır. Bu protein, açil-koenzim-A türevlerinin peroksizom içerisine, β yükseltgenmesiyle kısaltılmak üzere, taşınmasıyla ilgilidir. Bu proteinin yokluğu, çok uzun yağ asidi zincirlerinin başta merkezi sinir sisteminde olmak üzere, türlü dokularda birikmesine neden olur. Bu durumun gen-etkinliğinin değişkenliğinden dolayı, bu hastalığı olan değişik kişilerin değişik dokularında bozukluklar görülür (adrenolökodistrofinin böbrek üstü bezleri, beyin, testis ve karaciğer'de olmak üzere 4 ana dış yapısı (fenotip) bulunmaktadır).Adrenolökodistrofi, adrenal yetmezlik ve progresif nörolojik bozukluk ile karakterize X’e bağlı resesif bir metabolik hastalıktır.

Belirtiler

Adrenal yetmezlik

Nörolojik gerileme

Görme ve işitme kaybı

Davranış değişiklikleri

Sebepler

ABCD1 gen mutasyonu.

Tanı

Plazma çok uzun zincirli yağ asitleri, genetik test.
Tedavi
Lorenzo’nun yağı, kemik iliği nakli.

Hangi Polikliniğe Başvurulmalı?

Metabolizma Polikliniği

Acil Durumda Ne Yapmalı?

Adrenal kriz durumunda acil servise başvurulmalıdır.

Dış bağlantılar
GeneReviews/NCBI/NIH/UW entry on Peroxisome Biogenesis Disorders, Zellweger Syndrome Spectrum
OMIM entries on Peroxisome Biogenesis Disorders, Zellweger Syndrome Spectrum
European Leukodystrophy Foundation
March of Dimes Foundation
United Leukodystrophy Foundation
Images of ALD at USUHS
Adrenoleukodystrophy at National Center for Biotechnology Information
Information from ALDlife.org
Adres

Adres, belli bir konumun, önceden belirlenmiş yönergelerle ulaşılmasını sağlayan kısa dipnottur. Kısacası bir yerin konumunu açıklayan nota adres adı verilmektedir. Adres kavramı, içinde sokak, cadde, ülke, şehir gibi yönergeleri içeren bir tür açıklama ibaresidir. Bir konumun adresi verilecekse, öncelikle bu yönergeler bulunmalıdır. En küçük birimden, ülkeye kadar devam eden bir şekilde belirtilmelidir.

Türk Dil Kurumu'nun tanımına göre adres, Fransızca kökenli bir sözcük olup "Bir kimsenin arandığında bulunabileceği yer, oturduğu yer" anlamına gelmektedir.

Diğer anlamlar
Adres bu tanımın dışında şu anlamlara da gelmektedir:

"İnternet adresi": İnternette yer alan sitelerin konumlarını içeren bağlantılar veya alanlar.

Kaynakça
Adrenokortikotropik hormon

Adrenokortikotropik hormon (ACTH), hipofizin ön lobunda üretilen polipeptid yapıda bir hormondur. Böbrek üstü bezinin kabuk bölgesini uyarır ve buradan steroid yapılı hormonların salgılanmasını sağlar. Hipotalamus-hipofiz-adrenal aksın önemli bir öğesidir. Genelde biyolojik gerilime karşılık olarak üretilir [hipotalamustan kortikotropin salgılatıcı hormon (CRH) ile birlikte]. En önemli etkisi, kabuk bölgesinde kortikosteroid hormonların ve kortizolün salgılanmasını uyarıcı etkisidir.
Adresleme yöntemi

Bir buyruk kümesinde tanımlı adresleme yöntemi ya da adresleme kipi (İngilizce: addressing mode), bir makine dili buyruğunun işleneninin (operand) nerede bulunduğunu ve etkin adresinin nasıl hesaplanacağını belirleyen kuraldır. Bir işlenen; doğrudan buyruğun içinde (sabit değer olarak), bir yazmaçta ya da ana bellekte bulunabilir; adresleme yöntemi, işlemcinin bu işlenene nasıl ulaşacağını tanımlar.

Adresleme yöntemleri bir buyruk kümesi mimarisinin tanımının ayrılmaz parçasıdır ve özellikle simgesel dilde (çevirici dili) kod yazan programcılar ile derleyici yazarlarının ilgi alanına girer. RISC işlemcilerde genellikle az sayıda ve basit adresleme yöntemi bulunurken, CISC işlemcilerde (örneğin DEC VAX) onlarca karmaşık yöntem yer alabilir.

Etkin adres
Bir işlenenin bellekteki gerçek konumuna etkin adres denir. Adresleme yöntemi, buyrukta verilen alanlardan (sabit, yazmaç numarası, yer değiştirme vb.) etkin adresin nasıl hesaplanacağını belirtir. Örneğin yer değiştirmeli bir yöntemde etkin adres, bir taban yazmacının değeri ile buyruktaki sabit yer değiştirmenin toplamıdır.

Mimariye göre adresleme yöntemleri
RISC-V, MIPS ve ARM gibi yükle-depola mimarileri yalnızca birkaç basit adresleme yöntemi (anlık, yazmaç, taban + yer değiştirme ve PC-göreli) sunar; belleğe yalnızca özel yükleme ve saklama buyrukları erişir. Adresleme yöntemlerinin sayısı ve karmaşıklığı, bir mimarinin RISC mi yoksa CISC mi olduğunu belirleyen ayırt edici özelliklerden biridir.

Ayrıca bakınız
Buyruk kümesi mimarisi
Yazmaç
RISC-V

Kaynakça
Dış bağlantılar
Adresleme yöntemleri (Tr)
Adresleme yöntemleri (En)
Adrastos

Talaos'un oğlu. Oidipus'un Thebai'den kovulan oğlu Polyneikes gibi Tydeus'un sığındığı Argos Kralı. Bu ikisi gece vakti Adrastos'un sarayının önünde birbirlerine girerler ve Adrastos onların kavgasını yatıştırırken, birinin kalkanının üzerinde bir domuz, diğerinin üzerinde bir aslan görür. O anda aklına bir kâhinin söylediği; bir kızını bir aslanla, diğer kızını da bir domuzla evlendireceği sözleri gelir. Her ikisini de damat olarak sarayına alır. Kızı Argeia'yı verdiği Polyneikes'e, memleketi olan Thebai şehrini almaya yardım edeceği sözünü verir. Kâhin Amphiaraos boş yere vazgeçilmesi için yalvarır, Thebai yolunda bir yılanın sokmasıyla ölen küçük Opheltes'in ölümünü bir uyarı olarak yorumlaması da bir işe yaramaz. Gerçekten de Thebai'ye karşı yolan çıkan bu yedisinin altısı ölür. Yalnızca Adrastos hızlı atı Areion'la Atina'ya kaçıp yardım dileyebilir. Thebai'nin yeni kralı Kreon saldırganların cesetlerini gömmeyip ortada bıraktığı için Theseus, Adrastos'a kucak açar ve Thebai'ye saldırarak ölenlerin defnedilmesini sağlar.[1]

Kaynakça
1. Apollodoros, Bibliothek III 58-80
Adreskan ilçesi

Adreskan ilçesi (Peştuca:ادرسکن), Afganistan'ın Herat Vilayeti'ne bağlı olan 16 ilçeden birisidir.

Yönetim merkezi Adreskan şehri olan ilçenin 2006 yılı nüfusu 45.700'dür. Herat ile Kandehar arasındaki kara yolu ilçe içinden ve yönetim merkezi Adraskan kasabasından geçmektedir.

Dış bağlantılar
İlçe haritası (PDF)

Kaynakça
Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi

Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS), kişilerin yerleşim yerlerine göre nüfus bilgilerinin güncel olarak tutulduğu, nüfus hareketlerinin her an izlenebildiği, MERNİS (Merkezî Nüfus İdare Sistemi) kayıtlarındaki T.C. Kimlik Numarasına göre kişiler ile ikamet adreslerinin eşleştirildiği TÜİK tarafından yapılan bir kayıt sistemidir.

ADNKS, devamlı yapılan güncellemeler ile yaşatılan modern bir veritabanıdır. Eski sistemde önce 5, sonra 10 yılda bir sokağa çıkma yasağı ile uygulanan nüfus sayımları ADNKS sisteminin devreye girmesinden itibaren yapılmamaktadır. Bu sistemde TC Kimlik Numaralarına göre kayıt yapılması mükerrer kayıt ya da kayıt olamama gibi riskleri en aza indirgemiştir.

TÜİK'in çalışmalarından olan nüfus sayımları 2007 yılından beri ADNKS temelinde açıklanmaktadır.

Türkiye'de 6 aydan fazla kalacak yabancı uyruklu kişiler de ayrı bir form ile bu sisteme dahil edilmektedirler. Ayrıca yurt dışında yaşayan Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının yaşadıkları ülke ve şehir düzeyinde yerleşim yeri bilgileri ile nüfus bilgileri de ayrı bir veritabanı oluşturularak kayıt altına alınmıştır.

Ayrıca bakınız
Türkiye demografisi
Türkiye'de genel nüfus sayımı
Nüfusuna göre Türkiye'nin illeri

Kaynakça
Kurum Resmi Sitesi: TÜİK ADNKS
Adrenalize

Adrenalize, İngiliz hard rock grubu Def Leppard'ın 31 Mart 1992 tarihinde Mercury Records tarafından satışa sunulan beşinci stüdyo albümüdür. Prodüktörlüğünü Mike Shipley ile birlikte grubun üstlendiği albüm Def Leppard'ın, grubun gitaristi Steve Clark'ın ölümünden sonra yayınladıkları ilk albümüdür. Albüm çalışmaları esnasında Steve Clark'ın ölmesinin ardından grubun diğer gitaristi Phil Collen'ın Steve Clark'ın kısımlarını çalmasıyla grup albümü dört kişi olarak tamamladı. Albüm hem İngiltere hem de ABD'de listelere 1 numaradan giriş yaptı ve ABD'de Billboard 200 albüm satış listesinde 5 hafta 1 numarada yer aldı. Albüm grup tarafından Steve Clark'ın anısına ithaf edilmiştir.

Parça listesi
Bütün şarkılar Steve Clark, Phil Collen, Joe Elliott, Mutt Lange ve Rick Savage tarafından yazılmıştır.


Yapım ekibi
Joe Elliott – Vokal
Steve Clark – Gitar
Phil Collen – Gitar
Rick Savage – Bas Gitar
Rick Allen – Davul
Mike Shipley – prodüktör
Mike Shipley – miksaj
Mike Shipley – ses mühendisi
Robert Scovill – yardımcı ses mühendisi, miksaj
Bob Ludwig – mastering
Pamela Springsteen – fotoğraf
Andie Airfix - kapak tasarım

Kaynakça
Adrenal korteks

Adrenal korteks, böbrek üstü bezi dış çevresi boyunca yer alan aldosteron ve kortizol gibi stres yanıtında etkili mineralokortikoid ve glukokortikoid hormonları üreten yapıdır. Ayrıca androjen hormon sentezinde etkili ikinci endokrin yapıdır.

Katmanlar
Kaynakça
Dış bağlantılar
Adrenal Cortex Medical Notes on rahulgladwin.com
Adreian Payne

Adreian DeAngleo Payne (19 Şubat 1991 - 9 Mayıs 2022 ), Amerikalı profesyonel basketbolcudur.

Profesyonel kariyer
26 Haziran 2014'teki NBA Seçmeleri'nde Atlanta Hawks tarafından 15. sırada seçilmiştir. 25 Temmuz 2014'te Hawks ile sözleşme imzalamıştır.

NBA kariyer istatistikleri
Normal sezon
|-
| align="left" | 2014-15
| align="left" | Atlanta
| 3 || 0 || 6.3 || .286 || .000 || .500 || 1.3 || .0 || .3 || .0 || 1.7
|-
| align="left" | 2014-15
| align="left" | Minnesota
| 29 || 22 || 24.8 || .418 || .125 || .659 || 5.4 || 1.0 || .6 || .3 || 7.2
|-
| align="center" colspan="2" | Kariyer
| 32 || 22 || 23.1 || .414 || .111 || .652 || 5.1 || .9 || .6 || .3 || 6.7


Kaynakça
Adria

Adria, İtalya'nın kuzeyindeki Veneto bölgesinde yer alan bir kasabadır. Adige ve Po nehirlerinin ağzında yer alır. Bir Etrüsk şehri olan Adria şehri Atria ve Hadria olarak da bilinir. Eski bir Etrüsk limanıdır. Adria şehri Adriyatik Denizi'ne ismini vermiştir.

Tarihi
Antik dönem
Orta çağda ve günümüzde
Batı Roma İmparatorluğu'nun 476'de yıkılmasından sonra Adria şehri önemini kaybetmeye başlamıştır.
16. yüzyılda küçük bir köy olan Adria şehri Venedik Cumhuriyeti'nin eline geçmiştir.
Napolyon savaşlarında sonra Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'nun eline geçmiştir.

Kardeş şehirler
Ermont, Fransa
Kalisz, Polonya
Lampertheim, Almanya
Maldegem, Belçika
Rovinj, Hırvatistan,1982'den beri
Chieri, İtalya
Adres Defteri (Apple)

Adres Defteri Apple tarafından Mac OS X üzerinde çalışan bir adres defteri uygulama yazılımıdır. Kişiler uygulaması, Mac OS X 10.8 ("OS X Mountain Lion") adres defterinin yerini almıştır.

Adres Defteri bir kişiyle ilgili olarak, e-posta adresleri, telefon numaraları, adresler, web siteleri, sohbet adları, isimler ve onun için önemli kişiler (eşi, arkadaşı, annesi, babası, kardeşleri ve s.) gibi bilgileri ve daha birçok bilgi olanakları sağlar. Sistem çapında kullanılan bir uygulama gibi, kullanıcı doğrudan Adres Defteri'ndeki kartından bir kişiye e-posta gönderebilir, sohbet yapabilir veya web sitesini ziyaret edebilir. Hatta adres etiketleri bile yazdırabilir.

Özellikleri
Apple Mail, Apple Takvim, iChat, Faks, Safari, iPhone (iTunes üzerinden) ile entegrasyon.
Kişileri telefonlar, cep bilgisayarı, iPod'lara ve diğer Mac'lara senkronize etmek için iSync uyumluluğu.
Kartları vCard 3.0 biçiminde ve bu kartlardan dışa aktarabilme.
Kartları LDIF'den, sekmeyle ayrılmış ve virgül ile ayrılmış dosyalardan içe aktarır.
C ve Objective-C API'si ile diğer uygulamalarla arabirim oluşturabilme.
Kullanıcıları ve grupları sorgulama, ekleme, değiştirme ve kaldırma için AppleScript desteği
Etiket ve zarfları, posta listelerini, cep adres defterlerini basar.
Yazdırmadan önce sayfa ayarlarını ve kâğıt boyutunu yapılandırabilir.
Çift girişler için tek tıklamayla otomatik arama.
Adres bildiriminde değişiklik yapılması.
İletişim grupları
Spotlight'a dayalı akıllı gruplar.
Haritada çevrimiçi arama adresi.
VCard'ları içe aktarırken otomatik olarak birleştirme.
Alanları ve kategorileri özelleştirme.
Telefon numaralarının otomatik biçimlendirilmesi.
Microsoft Exchange Server ile senkronize edilme.
Konuşma metinleştiricisi araması.
Bluetooth özellikli telefonları entegre etmek (gelen ve cevapsız aramaları görüntüleme, gelen metin mesajlarını görüntüleme, telefonu kullanarak kısa mesaj göndermenizi sağlar), ancak bu özellikler tamamen Mac OS X Leopard'da devre dışı bırakılmıştır.
Kişi bilgilerini içeren bir LDAP veritabanını sorgulama olanağı.
Üçüncü taraf geliştiricilerin programa işlevsellik kazandırmasına izin veren eklenti arayüzü.
Adres Defteri Dashboard (Kontrol Paneli) Widgeti.

Diğer uygulamalar ile entegrasyon
Adres Defteri, Mail tarafından kullanılan önceki alıcı adreslerini saklar
Adres Defteri kartlarındaki URL'ler Safari'nin Adres Defteri yer imlerinde gözükür.
IChat'deki arkadaşlar Adres Defteri kartlarıyla ilişkilendirilebilir.
Adres Defteri'nde kayıtlı olan doğum günleri etkinleştirilmişse Takvim'de görünür.

Kaynakça
Dış bağlantılar
macOS Resmi Sitesi

Ayrıca bakınız
Windows Adres Defteri
Adrenarş

Adrenarş, cinsel olgunlukta bazı yüksek primatlarda ve insanlarda meydana gelen erken bir aşamadır. Tipik olarak 10 ila 14 yaş arasında doruğa ulaşır ve sonunda kasık kılı, vücut kokusu, cilt yağlılığı ve akne gelişiminde rol oynar. Adrenal bezler, dehidroepiandrosteron (DHEA), dehidroepiandrosteron sülfat (DHEA-S) ve androstenedion (A4) dahil, artmış kortizol seviyeleri içermeyen zayıf adrenal androjen seviyelerini arttırır. Adrenarş, adrenal korteksin yeni bir bölgesinin, zona reticularis'in gelişmesinin bir sonucudur. Adrenarbe, ergenlikle ilgili bir süreçtir, ancak hipotalamik-hipofiz-gonadal eksen (HPG ekseni) olgunlaşması ve işlevinden farklıdır.

Kaynakça
Adria Arjona

Adria Arjona Torres (d. 25 Nisan 1992), Porto Rikolu oyuncu. Good Omens'in (2019) TV uyarlamasında Anathema Device rolünü oynamış ve bir Oz kitabı uyarlaması olan Emerald City (2017) adlı dizide Dorothy Gale karakterini canlandırmıştır.

Pasifik Savaşı: İsyan (2018), Parti Kraliçesi (2018), Triple Frontier (2019) filmlerinde yardımcı oyuncu olarak oynamış olup 6 Underground filminde başrollerde yer almıştır ve gelecek olan (2022) filminde ise başrollerde oynayacaktır.

Yaşamının ilk yılları
Arjona; San Juan, Porto Riko'da doğmuştur ve 12 yaşına kadar Meksiko'da yaşamıştır. Annesi Leslie Torres, Porto Rikolu olup babası Ricardo Arjona, Guatemalalı şarkıcı-söz yazarıdır. Çocukken babası Arjona'yı turlarına götürmüş ve Arjona sık sık yolculuk yapmıştır. New York'ta Lee Strasberg Tiyatro ve Film Okulunda oyunculuk okurken garson ve hostes olarak çalışmıştır.

Kariyer
HBO'nun antoloji televizyon dizisi True Detective'in (2015) ikinci sezonunda Emily olarak, CBS televizyon dizisi Person of Interest'in (2014 ve 2015'te) iki bölümünde Dani Silva olarak, Amazon Prime'ın mini dizisi Good Omens'te Anathema Device olarak rol almıştır ve popüler Fortnite oyununda Ramirez karakterini seslendirmiştir. NBC televizyon dizisi Emerald City'de Dorothy Gale rolünü canlandırmıştır.

Aralık 2018'de Arjona, Sony'nin Örümcek Adam'ın bir yan ürünü olan filmin kadın başrolü Martine Bancroft'u canlandırmak için görüşmelere katılmıştı; katılımı ocak ayı sonunda doğrulandı.

Arjona, Mart 2019'da yayınlanan Triple Frontier filminde küçük bir karakter olarak ortaya çıkmıştır ve daha sonra Aralık 2019'da yayınlanan Netflix filmi 6 Underground'da başrollerde oynamıştır.

Filmografi
Film
Televizyon
Video oyunları
Kaynakça
Dış bağlantılar
Adrenokrom

Adrenokrom, moleküler formülü C9H9NO3 olan ve adrenalin (epinefrin) hormonunun yükseltgenmesiyle elde edilen kimyasal bileşiktir. Karbazokrom türevleri hemostatik (kan durdurucu) tedavi için kullanılmaktadır. Kimyasal isimlerdeki benzerliğe rağmen, krom veya kromlama ile ilgisi yoktur.

Kimyası
Doğal ortamda adrenokrom, epinefrinin yükseltgenmesiyle oluşur. Yapay koşullarda adrenokrom elde etmek içinse gümüş oksit (Ag2O) yükseltgen madde olarak kullanılır. Çözelti içinde pembe renkli olan adrenokrom, bileşiğin yükseltgenmesiyle polimerleşerek kahverengi veya siyah melanin bileşiklerine dönüşür.

Beyne etkisi
1950'lerde ve 1960'larda yapılan birkaç küçük ölçekli çalışmada (15 veya daha az test deneğinin yer aldığı), adrenokromun düşünce bozukluğu ve çevreye yabancılaşma gibi psikotik reaksiyonları tetiklediği rapor edilmiştir. Araştırmacı Abram Hoffer ve Humphry Osmond'a göre, nörotoksik ve psikomimetik bir madde olan adrenokrom, şizofreni ve diğer ruhsal bozuklukların gelişmesine sebep olabilmektedir. Ayrıca "adrenokrom hipotezi" olarak açıkladıkları hipotezde, C vitamini ve niyasinin aşırı kullanımının beyindeki adrenokromu azaltarak şizofreniyi tedavi edebileceğini iddia etmişlerdir. Şizofreninin bu tür güçlü antioksidanlarla tedavisi oldukça tartışmalıdır. 1973 yılında Amerikan Psikiyatri Birliği, Hoffer'in niasin üzerindeki çalışmalarındaki metodolojik kusurları bildirmiş, ayrıca tedavinin herhangi bir faydası olduğunu doğrulamayan sonraki çalışmalara atıfta bulunmuştur. Amerika Birleşik Devletleri, Kanada, ve Avustralya'da yapılan birçok ek çalışmada çok yüksek dozda vitamin verilerek yapılan tedavinin şizofreniyi iyileştirme konusunda işe yaramadığı tespit edilmiştir. Şizofreninin psikotomimetik olabileceğine ilişkin bazı kanıtlara rağmen, adrenokrom şizofreni hastalarında tespit edilmemiş ve şizofrenin tedavisiyle ilgili teori geçerliliğini kaybetmiştir. 2000'li yılların başlarında adrenokrom olan ilgi, adrenakromun nöromelanin oluşumunda ara ürün olarak meydana gelmesinin keşfedilmesiyle yeniden canlanmıştır. Bu keşif muhtemelen kayda değerdir, çünkü adrenokromun kısmi glutatiyon-S-transferaz ile zehirden arındırılabileceği keşfedilmiştir. Bazı çalışmalar bu enzimin genetiğinde genetik kusurlar bulmuştur.

Yasal durumu
Adrenokromun kullanımıyla ilgili ABD'deki Kontrollü Maddeler Yasasında bir veri yoktur. Gıda ve İlaç İdaresi tarafından onaylanmış bir ilaç ürünü değildir ve besin takviyesi olarak üretildiği durumlarda iyi üretim uygulamalarına uyulmalıdır.

Kaynakça
Adrenalina (Senhit şarkısı)

"Adrenalina" ( ), İtalyan şarkıcı Senhit ve Amerikan rapçi Flo Rida tarafından seslendirilen şarkı. Şarkı Hollanda'nın Rotterdam şehrinde 2021 Eurovision Şarkı Yarışması'nda San Marino'yu temsil etmiştir.

Eurovision Şarkı Yarışması
Şarkı Görevlendirme yöntemiyle belirlenmesinin ardından Hollanda'nın Rotterdam şehrinde 2021 Eurovision Şarkı Yarışması'nda San Marino'ı temsil edeceği açıklanmıştır. 17 Kasım 2020 tarihinde EBU, yarı final kuralarının önceki yılda olduğu gibi kalacağını açıklamıştır. San Marino'nun 20 Mayıs 2021 tarihinde yapılacak İkinci Yarı finalin birinci yarısında yarışacağı belirtilmiştir.
Çalma listesi
Listeler
Yayınlanma tarihi
Kaynaklar
Adrasteia (mitoloji)

Yunan mitolojisinde, Adrasteia [ ; Grekçe: Ἀδράστεια (İyonya Yunancası: Ἀδρήστεια), "kaçınılmaz"), Adrasteya, Adrestea veya Adrestia (Ἀδρήστεια) şu anlamlara gelebilir:

Adrasteia, bebek Zeus'un yetiştirilmesine yardım eden bir nemf.
İntikam Tanrıçası Nemesis'in bir lakabı.
Girit adasında yaşayan bir peri kızı.

Kaynakça
Adrenerjik reseptör

Adrenerjik reseptörler veya adrenoseptörler, vücut tarafından üretilen norepinefrin (noradrenalin) ve epinefrin (adrenalin) gibi birçok katekolamin ve aynı zamanda beta blokerler, beta-2 (β2) gibi birçok ilacın hedefi olan bir G protein-bağlı reseptör sınıfıdır.

Birçok hücrede bu reseptörler bulunur ve bir katekolaminin reseptöre bağlanması genellikle sempatik sinir sistemini (SNS) uyaracaktır. SNS, egzersiz veya korkuya neden olan durumlar gibi deneyimler tarafından tetiklenen savaş ya da kaç tepkisinden sorumludur. Bu tepki, gözbebeklerini genişletir, kalp atış hızını arttırır, enerjiyi harekete geçirir ve kan akışını gerekli olmayan organlardan iskelet kasına yönlendirir. Bu etkiler birlikte fiziksel performansı anlık olarak artırma eğilimindedir.
Adrenal yetmezlik

Adrenal yetmezlik, adrenal bezlerin, başta kortizol olmak üzere yeterli miktarda steroid hormonu üretmediği bir durumdur; ancak aldosteron (bir mineralokortikoid) üretiminin bozulmasını da içerebilir. İdrarla sodyum kaybı nedeniyle tuz veya tuzlu yiyeceklere aşerme yaygındır.

Addison hastalığı ve konjenital adrenal hiperplazi, adrenal yetmezlik olarak ortaya çıkabilir. Tedavi edilmezse adrenal yetmezlik karın ağrıları, kusma, kas zayıflığı ve yorgunluk, depresyon, düşük tansiyon, kilo kaybı, böbrek yetmezliği, ruh hali ve kişilikte değişiklikler ve şok (adrenal kriz) ile sonuçlanabilir. Vücudun bir kaza, yaralanma, ameliyat veya ciddi enfeksiyon gibi strese maruz kalması durumunda adrenal kriz meydana gelebilir; bu durumu ölüm hızlı bir şekilde takip edebilir. Buna ikincil veya üçüncül adrenal yetmezlik denir ve sırasıyla hipofizde ACTH üretiminin olmaması veya hipotalamusta CRH eksikliğinden kaynaklanır.

Kaynakça
Adrenalon

Adrenalon, topikal vazokonstriktör ve hemostatik olarak kullanılan bir adrenerjik agonisttir. Eskiden lokal anesteziklerin etkisini uzatmak için de kullanılıyordu. Epinefrinin (adrenalin) keton formudur. Epinefrinin aksine, adrenalon esas olarak alfa-1 adrenerjik reseptörler üzerinde etki eder ancak beta reseptörlere karşı afinitesi azdır. İlaç büyük ölçüde eskimiş olup yerini trombin, fibrinojen ve vazopressin analogları gibi diğer hemostatik maddeler almıştır.

Yan etkiler
Adrenalonun vazokonstriksiyonu lokal nekroza neden olabilir.

Kaynakça
Adri van Male

Adrianus "Adri" van Male (7 Ekim 1910 - 11 Ekim 1990), kaleci pozisyonunda görev yapmış Hollandalı millî futbolcudur.

Hollanda millî futbol takımı formasını 15 kez giymiştir. 1934 FIFA Dünya Kupası ve 1938 FIFA Dünya Kupası'nda Hollanda millî futbol takımının kadrosunda yer almıştır.

Dış bağlantılar
Adrian Ilie

Adrian İlie (d. 22 Nisan 1974 Krayova, Romanya), Rumen eski millî futbolcudur.

Türkiye'de Galatasaray ve Beşiktaş formalarını giyen İlie, Romanya millî futbol takımı formasını da 10 yıl boyunca giymiştir. Beşiktaş'tan sonra Zürich takımına transfer olmuş bu takımda kısa bir süre futbol oynadıktan sonra, 2005'te Belçika kulübü Beerschot AC takımına imza attı ancak ağır ayak bileği yaralanması nedeniyle kulüple hiç oynayamadı ve 31 yaşında futbolu bıraktı. Şu anda Romanya 2. Lig takımlarından Forex Braşov'un sahibidir. Bir derbi maçında Beşiktaş'a 3 gol birden atarak tarihe geçmiştir. Kardeşi Sabin Ilie ise Fenerbahçe'ye büyük umutlarla gelip beklenen başarıyı yakalayamamıştır. İlk millî maçı 7 Mart 1997'de Faroe Adaları'na karşıdır.

2009 yılında futbola geri dönmek istemiş ve Rusya'nın Terek Groznıy takımıyla görüşmeler yapmıştır. Fakat yapılan sağlık kontrollerinin ardından tıbbi testlerini geçemedikten sonra anlaşmadan vazgeçilmiştir.

Başarıları
Steaua Bükreş
Liga I (3): 1993-94, 1994-95, 1995-96
Cupa României: 1995-96
Supercupa României (2): 1994, 1995

Galatasaray
Süper Lig (2): 1996-97, 1997-98
Cumhurbaşkanlığı Kupası: 1997

Valencia
La Liga: 2001-02
Copa del Rey: 1998-99
Supercopa de España: 1999
Intertoto Kupası: 1998
Şampiyonlar Ligi Finali: 2000

Zürih
Schweizer Cup: 2004-05

Dış bağlantılar
Adrian Pasdar

Adrian Kayvan Pasdar (d. 30 Nisan 1965, Pittsfield), Amerikalı oyuncu ve film yönetmenidir.

Babası İranlı bir kalp cerrahıydı. Üniversiteyi futbol bursu ile Florida da okudu. Ancak ilk yılında geçirdiği bir kaza yüzünde halen belli olan bir iz bıraktı. Tekerlekli sandalyeye de bağlı kalan Pasdar bu dönemde çocukluk sevdası olana yazma ve oyunculük işlerine eğildi. Futbola tekrara dönemeyince okulu bırakarak bir tiyatro grubuna katıldı. Burada daha çok set işleri, ışık gibi işlerle ilgilendi.
19 yaşında Top Gun filminde ilk rolünü oynadı. 1992 yılına dek bazı filmlerde rol aldı ve sonra New york'a döndü. Burada Carlito's Way filminde oynadı. Aynı zamanda yönetmenlik çabaları da başladı. Çektiği Cement filmi ile World-Fest-Houston International Film Festival'de 2000 yılında Grand Remi ödülünü kazandı. Aynı film AngelCity Film Festivalinde de "Ses Ödülü" ne layık görüldü.

Dış bağlantılar