Batı'nın Çöküşü

Batı'nın Çöküşü, (Almanca: Der Untergang des Abendlandes) Oswald Spengler'in iki ciltlik bir eseridir. İlk cilt, Biçim ve Fiiliyat alt başlığıyla 1918 yazında yayımlanmıştır. İkinci cilt, Dünya Tarihi Perspektifleri alt başlığıyla 1922'de yayımlanmıştır. Her iki cildin de kesin baskısı 1923'te yayımlanmıştır.

Spengler kitabını "Kopernikçi bir devrim" olarak tanıttı; medeniyet çöküşünün özel bir metaforu olan bu kavram, Avrupamerkezci tarih görüşünün, özellikle de tarihin doğrusal "antik-ortaçağ-modern" başlığı altında bölünmesinin reddini içeriyordu. Spengler'e göre, tarih için anlamlı birimler çağlar değil, organizmalar olarak evrimleşen bütün Kültürlerdir. Onun çerçevesinde, "Kültür" ve "Medeniyet" terimlerine standart dışı tanımlar verilmiş ve Kültürlerin yaklaşık bin yıllık gelişme ve bin yıllık gerileme ömürlerine sahip olduğu tanımlanmıştır.

Spengler'a göre, bu toplulukların doğal yaşam döngüsü bir "ırk" olarak başlamak; serpilip yeni düşünceler ürettikçe bir "Kültür" haline gelmek; ardından da bir "Medeniyet"e dönüşmekti. Spengler, diğerlerinden farklı olarak, Medeniyetin son aşamasını önceki aşamalardan mutlaka "daha iyi" olarak görmüyordu; aksine, bu dönemin başlangıcına eşlik eden askerî genişleme ve kendinden emin özgüven, Medeniyetin dünyayı zaten anladığına ve artık yeni cesur fikirler üretmeyeceğine kibirle karar verdiğinin bir işaretiydi; bu da eninde sonunda bir gerilemeye yol açacaktı.

Örneğin, Spengler'e göre Klasik dünyanın Kültür aşaması Antik Yunan ve Antik Roma düşüncesinde bulunuyordu; Roma İmparatorluğu'nun genişlemesi Medeniyet aşamasıydı; Roma ve Bizans İmparatorluklarının çöküşü ise gerileme dönemleriydi. O, Batı'nın da görünürdeki gücüne rağmen "akşam" evresinde, yani geç Roma İmparatorluğu'na benzer biçimde, kaçınılmaz çöküşüne yaklaştığına inanıyordu.

Spengler en az sekiz yüksek Kültür tanımıştır: Babil, Mısır, Çin, Hint, Mezoamerikan (Maya/Aztek), Klasik (Yunan/Roma, "Apolloncu"), Babil dışı Orta Doğu ("Müminane") ve Batı ya da Avrupa ("Faustyen"). Spengler, "Müminane" etiketi altında bir dizi topluluğu birleştirmiştir; "Semitik", Arap, Pers topluluklarını ve genel olarak İbrahimî dinleri (Yahudilik, Hristiyanlık, İslam) bunlardan türeyen gelenekler olarak görmüştür. Benzer şekilde, Eski Yunan ve Eski Roma'yı da kapsayan çeşitli Akdeniz Kültürlerini "Apolloncu" başlığı altında toplamış, modern Batılıları ise "Faustyen" olarak adlandırmıştır. Spengler'e göre Batı dünyası sona yaklaşmaktaydı ve Faustyen Medeniyet'in son mevsimi, yani "kışı", yaşanmaktaydı. Onun tasvirinde Batı insanı, gururlu ama trajik bir figürdü; çünkü çabalayıp yaratsa da, aslında nihai amaca asla ulaşılamayacağını içten içe bilmekteydi.

Yazım
Spengler, kitabı 1911'de tasarladığını ve ilk taslağı bitirmek için üç yıl harcadığını söyledi. I. Dünya Savaşı'nın başlangıcında, kitabı gözden geçirmeye başladı ve ilk cildi 1917'de tamamladı. Spengler, 38 yaşındayken ertesi yıl yayınlandı ve Herakleitos üzerine doktora tezi dışında ilk eseriydi. İkinci cilt 1922'de yayınlandı. İlk cildin başlığı Biçim ve Fiiliyat, ikinci cildin başlığı ise Dünya Tarihi Perspektifleridir. Spengler'in çalışmanın amaçları ve niyetleri hakkındaki kendi görüşleri önsözlerde ve zaman zaman İnsan ve Teknik gibi başka eserlerinde açıklanmıştır.

Batı'nın Çöküşünün ilk cildi üzerinde çalışmaya, Avrupa'daki Almanya'ya odaklanmayı amaçlayarak başlamıştı. Ancak 1911'deki Agadir Krizi onu derinden etkiledi ve bu nedenle çalışma kapsamını genişletti. Spengler'e göre kitap 1914'te tamamlandı, ancak ilk baskısı 1918 yazında, I. Dünya Savaşı'nın bitiminden kısa bir süre önce yayınlandı. Spengler, Batı'nın Çöküşü kitabında I. Dünya Savaşı'ndan hemen önceki yıllar hakkında şunları yazdı:

O zamanlar Dünya Savaşı bana hem eli kulağında hem de tarihsel krizin kaçınılmaz dışavurumu olarak görünüyordu. Benim çabam bunu önceki yüzyılların -yılların değil- ruhunu inceleyerek kavramaktı. Başlangıçta küçük olan bu görev sırasında bende devrin etkili bir şekilde anlaşılması için temel plana alınacak alanın çok büyük ölçüde genişletilmesi gerektiği ve bu tür bir araştırmada, eğer sonuçlar temelde kesin ve gerekli sonuçlar olacaksa, kişinin kendisini tek bir devirle ve onun siyasi gerçekleriyle sınırlamasının ya da pragmatik bir çerçeveyle kısıtlamasının, hatta tamamen metafiziksel ve son derece aşkın tedavi yöntemleri olmadan ilerlemesinin imkansız olduğu kanaati hasıl oldu. Siyasi bir sorunun bizzat siyaset aracılığıyla kavranamayacağı ve çoğu zaman derinlerde işleyen önemli faktörlerin ancak sanatsal tezahürleri aracılığıyla kavranabileceği ya da bilimsel veya tamamen felsefi fıkirler biçiminde uzaktan görülebileceği aşikar hale geldi.

Batı'nın Çöküşü kitabının ilk cildi yayımlandığında büyük bir başarı kazandı. Spengler bir anda ünlü oldu. 1919'daki Versay Antlaşması'nın Alman milletinde yol açtığı aşağılanma hissi, ardından 1923'teki ekonomik bunalım ve hiperenflasyon, Spengler'in haklı olduğunu kanıtlıyor gibiydi. Çöküş fikri, Almanlara teselli veriyordu çünkü bu durum, azalan üstünlüklerinin daha büyük tarihsel süreçlerden kaynaklandığını öne sürmek için bir gerekçe olarak kullanılabiliyordu. Kitap, Almanya dışında da geniş bir başarı elde etti ve 1919 yılına gelindiğinde birkaç farklı dile çevrilmişti. Kitabın ikinci cildi 1922'de yayımlandı.

Batı'nın Çöküşü kitabının ilk cildi 1926'da Alfred A. Knopf tarafından İngilizce yayımlandı, İngilizce dilinde ikinci cildi ise 1928'de yayımlandı.

Genel bakış
Spengler'in dünya-tarihsel bakış açısı, Goethe ve kısmen Nietzsche dahil birçok filozoftan beslenmiştir. Bu iki Alman filozofunun kendi dünya görüşü üzerindeki önemini ve etkisini Nietzsche ve Onun Çağı başlıklı konferansında açıklamıştır. Analitik yaklaşımını "Analoji" olarak adlandırmış, bu yöntemle "dünyada kutuplaşma ve döngüselliği ayırt etmeyi" hedeflemiştir.

Morfoloji, Spengler'in tarih felsefesinin temel unsurlarındandı; tarihi ve tarihsel karşılaştırmaları, işlevden bağımsız olarak uygarlıkların biçim ve yapıları üzerinden ele alan bir yöntemle yaklaşmıştır.

Bir dipnotta, Spengler tarih, Kültür ve Medeniyete yönelik felsefi yaklaşımının özünü şöyle açıklamıştır:

Platon ve Goethe Olmakta-Oluş felsefesini, Aristoteles ve Kant ise Oluş felsefesini temsil eder. Burada analizin karşısında sezgi vardır. Aklın yöntemleriyle aktarılması pratikte imkansız olan bir şey, Goethe'nin münferit sözlerinde ve şiirlerinde, örneğin Orphische Urworte'de ve "Wenn im Unendlichen" ve "Sagt es Niemand" gibi tamamen kesin bir metafizik doktrinin ifadesi olarak görülmesi gereken kıtalarında bulunur. Şu pasajın tek kelimesini değiştirmem: "Tanrısallık ölüde değil diride, olmakta-oluşta ve değişimde faaldir, olmuşta ve kesinlikle belirlenmişte değile bu nedenle, benzer şekilde, akıl (Vernunft) yalnızca olmakta-oluş ve yaşama yoluyla tanrısal olana doğru çırpınmakla ve anlayış (Verstand) yalnızca olmuş ve kesinlikle belirlenmişten yararlanmakla ilgilidir." (Eckermann'a yazıyor). Bu cümle benim tüm felsefemi kapsamaktadır.

Günümüzde araştırmacılar, Spengler'in Almanca Untergang sözcüğüyle kastettiğini en doğru biçimde çöküş, yavaş düşüş) anlamını karşıladığını kabul ederler. Çoğunlukla daha vurgulu yıkım anlamına gelen kelimelerle çevrilmiş olsa da, kelimenin kökleri ("unter" = alt, "gang" = gidiş) Batı'nın yokuş aşağı gidişi olarak da doğru biçimde aktarılabilir. Spengler, bu kavramla ani bir felaketi değil, uzatılmış bir düşüşü, bir "alacakaranlığı" ya da "gün batımını" kastettiğini vurgulamıştır (Sonnenuntergang Almancada gün batımı, Abendland ise Batı için kullanılan bir kelime olup birebir çevirisi "akşam ülkesi"dir). 1921'de Spengler, eserinin başlığında "Vollendung" (tamamlanma ya da kemale erme) kelimesini kullansaydı, birçok yanlış anlaşılmadan kurtulacağını yazmıştır.

Terminoloji
Spengler, günlük dilde pek rastlanmayan, kendine özgü bazı kavramlar üretmiştir:

Kültür/Medeniyet: Spengler bu iki kavramı özel bir anlam yükleyerek kullanmıştır. Ona göre, Medeniyet, bir Kültür'ün yaratıcı dürtülerinin sönüp eleştirel dürtüler tarafından baskılanmasından sonra aldığı biçimdir. Kültür "oluş" iken, Medeniyet Kültürün dönüştüğü "şey"dir. Rousseau, Sokrates ve Buda, kendi Kültürlerinin Medeniyete dönüştüğü eşikleri temsil eder. Spengler'e göre onlar, dünyayı rasyonel terimlerle sunarak, yüzyılların ruhsal derinliğini gömmüş; ruhun çekilmesiyle birlikte aklın hâkimiyetini başlatmışlardır.
Apolloncu/Müminane/Faustyen: Spengler'in sırasıyla Klasik, Arap ve Batı Kültürleri için kullandığı terimlerdir.
Apolloncu Kültür, Eski Yunan ve Roma etrafında şekillenmiştir. Spengler'in Nietzcshe'den ödünç aldığı Apolloncu adlandırılması ile bahsedilen bu dünya görüşünün insan bedeninin güzelliğine duyulan hayranlık ve yerel ile şimdiki ana yönelimle karakterize edildiğini söyler. Apolloncu dünya duyusu "tarih-dışı" olarak nitelendirilir; örneğin Thukididis'in Tarih'lerinde kendisinden önce hiçbir önemli şeyin olmadığını iddia etmesini buna örnek verir. Spengler'e göre Klasik Kültür, belgesiz bir olayla karşılaştığında Faustyenin duyduğu kaygıyı hissetmezdi.
Müminane Kültür, kitabın Almanca orijinal baskısında magisch kelimesi ile ifade edilir. Magisch, Almancada Mecusi/Mecusivari aynı zamanda büyücü/büyülü anlamına gelmekle birlikte Spengler bu kelimeyle büyüyü, Zerdüştiliği ya da başka bir İrani bir kavramı değil "imana dayalı" bir ruh, telakki, tavır, tasavvur, duygu durumu ve Kültürü kastettiği için kitabın Türkçe baskısında Müminane şeklinde çevrilmiştir. Spengler'e göre Müminane Kültür ve Medeniyet, MÖ 400'lerden itibaren Yahudileri, erken dönem Hristiyanları ve İslam'ı ve Arapların benimsediği çeşitli diğer dinlerini kapsar. Bu Kültürün dünya algısını, "dünya bir mağaradır" fikri üzerine kurulu olarak tanımlar; bunun mimari sembolü ise kubbeli camidir. Müminane Kültürde öz üzerine yoğunlaşma belirgindir. Spengler'e göre bu Kültürün gelişimi, önceki Medeniyetlerin aşırı etkisiyle bozulmuştur; İslam'ın başlangıçtaki güçlü yayılma dürtülerinin bir kısmı da bu etkiye bir tepkiydi.
Faustyen Kültür, Batı Avrupa'da 10. yüzyıl civarında başlamış ve öyle bir genişleme gücüne sahip olmuştur ki, 20. yüzyıla gelindiğinde tüm dünyayı kaplamış, yalnızca birkaç bölgede İslam alternatif bir dünya görüşü sunabilmiştir. Faustyen Kültürün dünya duygusu, sonsuz genişlik ve derinlik kavramından ilham alır; uzaklığa ve sonsuzluğa duyulan özlemi yansıtır. "Faustyen" terimi Spengler üzerinde büyük etkiye sahip olan Goethe'nin Faust eserine göndermedir. Faust'ta, tatminsiz bir entelektüel, sınırsız bilgi karşılığında şeytanla anlaşma yapmaya hazırdır. Spengler, bunun Batı insanının sınırsız metafiziğini, dizginsiz bilgi susuzluğunu ve sürekli olarak sonsuz ile yüzleşmesini temsil ettiğine inanıyordu.
Düzmece-morfoz: Spengler'in düzmece-morfoz (pseudomorphosis) kavramı, mineraloji teriminden ödünç alınmış olup, onun "yarı gelişmiş" veya yalnızca kısmen ortaya çıkabilmiş Kültürleri açıklamak için kullandığı bir kavramdır. Özellikle, düzmece-morfoz, eski bir Kültür ya da Medeniyetin öylesine kökleşmiş olmasıdır ki genç bir Kültür kendi biçimini ve tam ifadesini bulamaz. Spengler'in sözleriyle, bu durum "genç ruhun eski kalıplara dökülmesine, genç duyguların ihtiyarlamış pratiklerde katılaşmasına" yol açar; böylece yaratıcı bir şekilde genişlemek yerine, eski Kültüre karşı nefret beslenir. Spengler, bir Müminane düzmece-morfozunun Aktium Muharebesi'yle başladığını ileri sürer. Burada gelişmekte olan Arap Kültürü, Marcus Antonius tarafından temsil edilmekteydi, fakat Klasik Medeniyet'e yenildi. Bu savaşı, Roma ile Yunan arasındaki Cannae ve Zama'daki çatışmalardan farklı görür; Hannibal, Hellenizmi temsil etmekteydi. Spengler'e göre Antonius Actium'da kazanmalıydı; bu zafer Müminane Kültürü özgür bırakacak, ancak yenilgisi Roma Medeniyeti'ni ona dayatmıştır. Rusya'da ise Spengler, Faustyen (Petrin) biçim altında sıkışmış, genç ve gelişmemiş bir Kültür gördü. Ona göre Büyük Petro, Rus çarlığını Batı Avrupa'nın hanedanlık biçimine bükerek çarpıtmıştı. Moskova'nın Napolyon'un işgali öncesi yakılmasını, yabancıya karşı ilkel bir nefretin ifadesi olarak yorumladı. Ardından I. Aleksandr'ın Paris'e girişi, Kutsal İttifak ve Avrupa Uyumu ile birlikte, Rusya'nın Kültürü henüz hazır değilken ve bu yükü anlayacak durumda değilken yapay bir tarihe zorlandığını söyledi. Bunun sonucunda Avrupa'ya karşı bir nefret doğmuş, bu da Rusya'da filizlenen yeni bir Kültür'ün rahmini zehirlemiştir. Spengler, bu yeni Kültür'ü adlandırmaz, fakat Tolstoy'u onun geçmişi, Dostoyevski'yi ise geleceği olarak görür.
Olmakta-oluş/Olmuş-olma: Spengler'e göre olmakta-oluş temel unsurdur ve olmuş-olma statik ve ikincildir, tam tersi değil. Felsefesinin özünde Goethe'nin şu dizelerinde yattığını söyledi: "Tanrısallık ölüde değil diride, olmakta-oluşta ve değişimde faaldir, olmuşta ve kesinlikle belirlenmişte değile bu nedenle, benzer şekilde, akıl (Vernunft) yalnızca olmakta-oluş ve yaşama yoluyla tanrısal olana doğru çırpınmakla ve anlayış (Verstand) yalnızca olmuş ve kesinlikle belirlenmişten yararlanmakla ilgilidir."
Kan/Irk: Spengler, çağının baskın gücü olarak gördüğü parayı devirebilecek kadar güçlü tek gücün kan olduğunu belirtmiştir. Kan, genellikle ırk duygusu olarak anlaşılır ve bu kavram kısmen doğrudur, ancak yanıltıcıdır. Spengler'in ırk kavramının etnik kimlikle hiçbir ilgisi yoktu, bu nedenle ırkçılara karşı düşmanca bir tutum sergilemiştir. Kitap, bir toplumun etnik kökeni ne olursa olsun, bakış açısında birleştiğinde bir ırk haline geldiğini belirtir. Spengler ayrıca parayla nihai mücadelenin kapitalizm ve sosyalizm arasında bir savaş olacağını, ancak yine belirli bir tanımı olan sosyalizm olacağını belirtir: Tüm sınıf çıkarlarını aşan güçlü bir siyasi-ekonomik düzeni, yüce bir düşünce ve görev duygusu sistemini hayata geçirme iradesi. Ayrıca şöyle yazar: Bir güç ancak başka bir güç tarafından devrilebilir, bir ilke tarafından değil; paraya karşı koyabilecek bundan başka bir güç kalmamıştır. Para sadece kanla devrilir ve ortadan kaldırılır. Yaşam alfa ve omega'dır, Mikrokozmik formdaki kozmik akıştır. Tarih-olarak-dünya içindeki olgular olgusu odur. Nesil dizisinin karşı konulmaz ritmi karşısında, uyanık-bilinç tarafından entelektüel dünyada inşa edilen her şey en sonunda yok olur.

Sekiz yüksek Kültür
Spengler, sekiz yüksek Kültürün (Hochkulturen) var olduğunu söyledi:

Babil Kültürü
Mısır Kültürü
Hint Kültürü
Çin Kültürü
Mezoamerikan Kültür (Maya/Aztek)
Apolloncu Kültür veya Klasik Kültür (Yunan/Roma)
Müminane Kültür veya Arap/İslam Kültürü
Faustyen Kültür veya Batı Kültürü (Avrupa)

Batı'nın Çöküşü kitabı büyük ölçüde Klasik, Batı Müminane Kültürleriyle ilgilidir, ancak bazı örnekler Çin ve Mısır'dan alınmıştır. Spengler, her Kültürün belirli bir coğrafi bölgede ortaya çıktığını ve sanat, dinî davranış ve psikolojik bakış açısı açısından kendi iç tutarlılığıyla tanımlandığını söylemiştir. Ayrıca, her Kültürün bir "asal sembol" ile ifade edilen bir mekân anlayışına sahip olduğu da belirtilmektedir. Spengler, Kültür fikrinin, her Kültürün aktif yaşamının bin yılı boyunca tekrarlayan gelişim ve gerileme kalıplarının varlığıyla haklı çıkarılabileceğini söylemiştir.

Spengler, Güneydoğu Asya ve Peru (İnka vb.) Kültürlerini yüksek Kültür olarak sınıflandırmadı. Rusya'nın hâlâ kendini tanımladığını, ancak bir yüksek Kültür yarattığını düşünüyordu. İndus Vadisi Medeniyeti, Spengler'in yazdığı dönemde henüz keşfedilmemişti ve daha sonraki Hint Medeniyetiyle ilişkisi bir süre belirsizliğini korudu.

Temalar
Tarihin anlamı
Spengler, tarihsiz halklar ile dünya tarihine kapılmış halklar arasında bir ayrım yapar. Her ne kadar tüm insanlar tarihin bir parçası olsa da, Spengler yalnızca belirli kültürlerin daha geniş bir tarihsel katılım anlayışına sahip olduğunu belirtir. Bu, bazı halkların kendilerini büyük bir tarihsel tasarım ya da geleneğin parçası olarak görmesi, diğerlerinin ise kendi içinde kapalı bir şekilde kendilerini algılaması ve dünya-tarihsel bir bilince sahip olmaması anlamına gelir. Spengler için dünya-tarihsel bir bakış, tarihin kendisinin anlamıyla ilgilidir ve tarihçi ya da gözlemciyi kaba, kültürel açıdan dar bir tarih sınıflandırmasından kurtarır. Diğer Medeniyetlerin izlediği farklı yolları öğrenerek, insanlar kendi Kültürlerini ve kimliklerini daha iyi anlayabilir. Spengler, tarihsel bir dünya görüşünü sürdürenlerin tarihe "yön verenler" olduğunu söyler.

Spengler'e göre yaşamın ve insanlığın bir bütün olarak nihai bir amacı vardır. Ancak, dünya-tarihsel halklar ile tarihsiz halklar arasında bir ayrım yapar; ilki, Yüksek Kültür'ün bir parçası olarak tarihsel bir kadere sahipken, ikincisi yalnızca zoolojik bir kadere sahiptir. Dünya-tarihsel insanın kaderi, kendi Kültürünün bir parçası olarak kendini gerçekleştirmektir. Ayrıca Spengler, Kültür öncesi insanın tarihsiz olduğunu ve Kültürü tükendiğinde, giderek daha belirgin bir Medeniyet haline geldikçe tarihsel ağırlığını kaybettiğini belirtir.

Örneğin, Spengler, Klasik ve Hint Medeniyetlerini tarihsiz olarak sınıflandırır ve bunları, tarihsel zaman kavramları geliştiren Mısır ve Batı Medeniyetleriyle karşılaştırır. Tüm Kültürleri dünya-tarihsel gelişim çalışmasında eşit görür. Bu, bir tür tarihsel görecilik veya dispensasyonalizme yol açar. Spengler'e göre tarihsel veriler, kendi tarihsel zamanlarının bir ifadesidir ve bu bağlama bağlıdır. Dolayısıyla, bir çağın içgörüleri başka bir zamanda veya Kültürde sarsılmaz veya geçerli değildir; "ebedi gerçekler yoktur" ve her birey, diğer Kültürlerin bireylerinin eşit kesinlikte kendileri için yarattıklarını görmek için kendi Kültürünün ötesine bakma görevine sahiptir. Önemli olan, geçmiş düşünürlerin içgörülerinin bugünle ilgili olup olmaması değil, kendi zamanlarının büyük gerçekleriyle olağanüstü derecede ilgili olup olmadıklarıdır.

Kültür ve Medeniyet
Spengler'in Kültür anlayışı organiktir: ilkel Kültür, yalnızca bileşen ve tutarsız parçalarının (bireyler, kabileler, aşiretler vb.) toplamıdır. Spengler'e göre, olgunluk ve tutarlılığında Yüksek Kültür, kendi başına bir organizma haline gelir. Kültür, çeşitli gelenekleri, mitleri, teknikleri, sanatları, halkları ve sınıfları tek bir güçlü, yayılmamış tarihsel eğilimde yüceltir.

Spengler, Kültür ve Medeniyet kavramlarını ayırır; ilki içe odaklı ve büyüyen, ikincisi dışa odaklı ve yalnızca genişleyen bir yapıdadır. Ancak, her Kültürün kaderi Medeniyet olmaktır. Bu geçiş bir seçim meselesi değildir; bireylerin, sınıfların veya halkların bilinçli iradesi bunu belirlemez. Spengler, Kültürlerin "oluş halindeki şeyler" olduğunu, Medeniyetlerin ise "olmuş şeyler" olduğunu belirtir; fark, Medeniyetlerin, Kültürlerin yaratıcı ve büyüyen olmaktan çıktığında dönüştüğü şey olmasıdır. Bir Kültürün büyüme eğrisinin sonucu olarak, Medeniyetler dışa odaklı, yapay veya samimiyetsiz olarak tanımlanır. Örneğin, Spengler, hayal gücü yüksek Yunan Kültürü'nün tamamen pratik Roma Medeniyeti'ne gerilediğini belirtir.

Spengler, "dünya-şehri" ile "taşra"yı (kentsel ve kırsal) sırasıyla Medeniyet ve Kültür'e benzer kavramlar olarak karşılaştırır; şehir, geniş çevre bölgelerin yaşamını çeker ve toplar. Gerçek tipte kırsal doğumlu bir insan olduğunu, buna karşılık şehir sakinlerinin göçebe, geleneksiz, dinsiz, gerçekçi, zeki, verimsiz ve köylüyü hor gören kişiler olduğunu söyler. Şehirlerde yalnızca bir "kalabalık" bulunur, halk değil ve bunlar Kültür'ü temsil eden geleneklere (Spengler'e göre bu gelenekler: asalet, Hristiyan Kilisesi, ayrıcalıklar, hanedanlar, sanatta gelenek ve bilimsel bilginin sınırları) düşmandır. Şehir sakinlerinin, köylü bilgeliğini şaşırtan soğuk bir zekaya, ilkel içgüdülere dönüşen cinsellik tutumlarında natüralizme ve azalmış içsel dindarlığa sahip olduğunu belirtir. Ayrıca, kentsel ücret anlaşmazlıkları ve büyük eğlence harcamalarını, Kültür'ün kapanışını ve Medeniyet'in yükselişini işaret eden son unsurlar olarak görür.

Spengler, Medeniyetlere, hatta önemli ölçüde genişleyenlere bile düşük bir görüşle bakar, çünkü genişlemenin gerçek bir büyüme olmadığını söyler. Ana örneklerinden biri, Roma'nın "dünya hâkimiyeti"dir. Ona göre, Romalılar genişlemelerinde önemli bir direnişle karşılaşmadılar, bu nedenle bu bir başarı değildi; imparatorluklarını fethetmekten çok, herkesin erişimine açık olanı ele geçirdiler. Spengler, bunun, Pön Savaşları sırasında Roma'nın sergilediği kültürel enerjiyle tezat oluşturduğunu belirtir. Zama Savaşı'ndan sonra, Spengler, Romalıların rakip bir büyük askeri güce karşı savaş yürütmediğine ya da yürütemeyeceğine inanır.

Irklar, halklar ve Kültürler
Spengler'e göre bir ırk, bir bitki gibi "kökler"e sahiptir ve bu kökler onu bir manzaraya bağlar. "Eğer bu evde ırk artık bulunamıyorsa, bu ırkın varlığının sona erdiği anlamına gelir. Bir ırk göç etmez. İnsanlar göç eder ve birbirini izleyen nesilleri sürekli değişen manzaralarda doğar; ancak manzara, içlerindeki bitki-doğa üzerinde gizli bir güç uygular." Bu bağlamda, Spengler "ırk" kelimesini biyolojik anlamda değil, kabile ve Kültürel anlamda, 19. yüzyıl kullanımında olduğu gibi kullanır. Bu nedenle, bir ırkın tam olarak bir bitki gibi olmadığını belirtir: "Ancak bilim, ırkın köklü bitkiler için olduğu kadar hareketli hayvanlar için de aynı olmadığını, yaşamın mikrokozmik yanıyla birlikte yeni bir karakter grubunun ortaya çıktığını ve bunun hayvanlar dünyası için belirleyici olduğunu fark etmekte tamamen başarısız olmuştur. Yine, "ırklar" sözcüğünün o kapsayıcı "İnsan" ırkı içindeki alt bölümleri ifade ettiğinde, bu sözcüğe tamamen farklı bir anlam yüklenmesi gerektiği de algılanmamıştır. Bilim adaptasyon ve kalıtımdan bahsederek, yüzeysel karakterlerin ruhsuz bir nedensel birleşimini kurar ve burada kanın ve orada toprağın kan üzerindeki gücünün kendilerini ifade ettiği gerçeği, denetlenemeyen ve ölçülemeyen, ancak sadece yaşayarak deneyimlenen ve gözden göze hissedilen sırları siler. Bilim insanları da bu yüzeysel karakterlerin kendi aralarındaki göreceli sıralaması konusunda hemfikir değildir."

Spengler, yoldaşlığın ırkları doğurduğunu yazar. Bir ırk-ideali var olduğunda, bir yönetici sınıfın bu ideale yönelik özlemi, sadece böyle olma ve başka türlü olmama iradesi, bu fikri gerçekleştirmeye yönelik çalışır ve sonunda bunu başarır.

Spengler, ırkı biyolojik bir tanımla kullanmayı reddeder ve "Ari kafatası ve Sami kafatası" gibi fikirleri reddeder. Ayrıca dilin kendisinin ırkları yaratmak için yeterli olmadığını düşünür; "ana dil"in, bir ırkın hala kendi "ırk-ideal"ine uygun dili geliştirdiği Erken Kültürlerde değil, Geç Medeniyetlerde "derin etik güçler"i ifade ettiğini belirtir. Spengler, bir "halk"ı ruhun bir birimi olarak tanımlar ve "Tarihin büyük olayları halklar tarafından gerçekten başarılmadı; bunlar halkları yarattı. Her eylem, failin ruhunu değiştirir" der. Amerikan halkının Avrupa'dan göç etmediğini, Amerikan Devrimi ve Amerikan İç Savaşı gibi olaylarla şekillendiğini belirtir. "Ne konuşma birliği ne de fiziksel soy birliği belirleyicidir." Spengler'e göre, bir halkı bir nüfustan ayıran şey, "biz"in içsel olarak yaşanan deneyimidir ve bu, bir halkın ruhu devam ettiği sürece var olur: "Hannibal döneminde ‘Romalı' adı bir halkı ifade ediyordu, Trajan döneminde ise sadece bir nüfusu." Spengler'e göre, "Halklar ne dilbilimsel, ne siyasi, ne de zoolojiktir, manevi birimlerdir."

Spengler, ırk için biyolojik bir tanım kullanma yönündeki çağdaş eğilimden hoşlanmıyordu ve şöyle diyordu:

"Tabii ki, halkları ırklarla özdeşleştirmek çoğu zaman haklı bir yaklaşımdır, ama bu bağlamda ‘ırk' kelimesi günümüzdeki Darwinci anlamıyla yorumlanmamalıdır. Bir halkın yalnızca fiziksel köken birliğiyle bir arada tutulduğu ya da bu şekilde birliğini on nesil boyunca koruyabildiği kabul edilemez. Bu fizyolojik kökenin, bilim dışında hiçbir varlığı olmadığını—halk bilincinde asla bulunmadığını—ve hiçbir halkın kan saflığı idealinden dolayı coşkuya kapılmadığını tekrar tekrar vurgulamak gerekir. Irkta (Rasse haben) maddi hiçbir şey yoktur; kozmik ve yönlendirici bir şey vardır: Kaderin hissedilen uyumu, tarihsel Varlığın yürüyüşündeki tek bir ritim. İşte bu (tamamen metafiziksel) ritmin uyumsuzluğu ırk nefretini doğurur... ve bu ritimdeki yankı, koca ile karı arasındaki nefretle akraba olan gerçek sevgiyi doğurur."

Spengler'e göre, halklar bir Kültürün Erken evresinde ortaya çıkan ilk prototiplerden oluşur. Onun bakış açısına göre, "Karolenj İmparatorluğu'nun halk-şekillerinden—Saksonlar, Svablar, Franklar, Vizigotlar, Lombardlar—aniden Almanlar, Fransızlar, İspanyollar, İtalyanlar doğar." Bu halkları büyük Kültürlerin ruhsal "ırklarının" ürünleri olarak tanımlar ve "Bir Kültürün büyüsü altındaki halklar, o Kültürün eserleri olup, yaratıcıları değildir. İnsanlığın yakalanıp şekillendirildiği bu biçimler, sanat türleri veya düşünce tarzları kadar bir üsluba ve üslup tarihine sahiptir. Atina halkı, Dor tapınağından daha az bir sembol değildir; İngiliz, modern fizikten daha az bir sembol değildir. Apolloncu, Müminane ve Faustyen nitelikte halklar vardır... Dünya tarihi, büyük Kültürlerin tarihidir; halklar ise yalnızca bu Kültürlerin insanlarının Kaderlerini yerine getirdiği sembolik formlar ve kaplardır."

Irk ve Kültürün birbirine bağlı olduğunu söylerken, Spengler Friedrich Ratzel ve Rudolf Kjellén'in fikirlerine benzer düşünceler dile getirir. Kitabın ikinci cildinde önemli bir yer tutan bu fikirler, o dönemde Alman Kültüründe yaygındı.

Spengler, İnsan ve Teknik (1931) ve Karar Yılları (1933) gibi sonraki eserlerinde, ırk hakkındaki "manevi" teorisini genişletmiş ve bunu metafiziksel ebedi savaş anlayışına ve "İnsan bir yırtıcı hayvandır" inancına bağlamıştır. Ancak yetkililer Nazileri küçümsemesi nedeniyle kitabı yasakladı.
Din ve sekülerlik
Spengler, bir Medeniyetin gelişim döngüsü içinde ortaya çıkan din tezahürleri arasında ayrım yapar. Her Kültürün, Kültürün temel ilkesinden doğan bir başlangıç dini kimliği olduğunu ve bu kimliğin Kültürün yörüngesine paralel bir yol izlediğini görür. Din, Kültür-İdealinin zirvesine ve tamamlanmasına ulaştıktan sonra reformasyon benzeri bir döneme yol açar. Spengler, reformasyonun bir gerileme temsilcisi olduğunu görür: reformasyonun ardından rasyonalizm dönemi gelir, ardından da gerileme ile ilişkilendirilen ikinci bir dindarlık dönemi yaşanır.

Spengler, bir Kültürün Geç dönemindeki entelektüel yaratıcılığın reformasyondan sonra başladığını ve genellikle bilimde yeni özgürlükler getirdiğini belirtir. Spengler'e göre, reformasyon sonrası Püritanizm ile ilişkili bilimsel aşama, Rasyonalizmin temellerini içerir ve sonunda rasyonalizm, Kültür boyunca yayılır ve baskın düşünce okulu haline gelir. Spengler için Kültür, dini yaratıcılıkla eş anlamlıdır ve her büyük Kültür, kırsalda ortaya çıkan, kültürel şehirlere taşınan ve dünya-şehirlerinde materyalizmle sona eren bir dini eğilimle başlar.

Spengler, Aydınlanma rasyonalizminin kendini baltalayıp yok ettiğini ve sınırsız iyimserlikten niteliksiz şüpheciliğe geçen bir süreci tarif eder. Descartesçı öz-merkezli rasyonalizmin, kendi inşa edilmiş dünyalarının dışını algılamayan, günlük yaşam deneyimini görmezden gelen ve kendi yapay dünyasını eleştirerek kendini anlamsızlıkta tüketen düşünce okullarına yol açtığını belirtir. Spengler'e göre, kitleler, eğitimli elitlere tepki olarak İkinci Dindarlığı ortaya çıkarır; bu, akademiye ve bilime derin bir şüphe olarak kendini gösterir.

Spengler, İkinci Dindarlığın, Geç Medeniyetin son siyasi anayasası olan Sezarizm ile aynı anda ortaya çıktığını ve olgun Medeniyetin tarihsiz bir duruma gerilemesinin habercisi olduğunu söyler. Sezarizm, yaratıcılık, ideoloji ve enerjideki gerilemeye tepki olarak bir otoriter liderin, Sezar veya Augustus benzeri yeni bir ‘imparator'un yükselişi olarak tanımlanır. İkinci Dindarlık ve Sezarizm, gençlik gücünün veya yaratıcılığın eksikliğini gösterir ve İkinci Dindarlık, yalnızca Kültürün orijinal dini eğiliminin yeniden işlenmesi olarak görülür.

Demokrasi, medya ve para
Spengler, demokrasinin "para"nın siyasi silahı olduğunu ve medyanın, paranın demokratik bir siyasi sistemi işlettiği araçlar olduğunu belirtir. Paranın gücünün toplumun her alanına nüfuz etmesi, Kültür'den Medeniyet'e geçişin başka bir işaretçisidir.

Spengler'e göre demokrasi ve plütokrasi eşdeğerdir ve "dünya iyileştiricilerin ve özgürlük öğretmenlerinin trajik komedisi" şudur ki, onlar yalnızca paranın daha etkili olmasına yardım ederler. Eşitlik, doğal haklar, genel oy hakkı ve basın özgürlüğü ilkelerinin, burjuvazinin aristokrasiye karşı sınıf savaşının kılıfları olduğunu düşünür. Spengler'e göre özgürlük, yalnızca herhangi bir geleneğin reddini içeren negatif bir kavramdır. Basın özgürlüğü para gerektirir ve sahiplik içerir, yani paraya hizmet eder. Benzer şekilde, seçim kampanyaları bağışları içerdiğinden, seçimler de paraya hizmet eder.

Spengler, adayların savunduğu ideolojilerin, sosyalizm ya da liberalizm olsun, yalnızca para tarafından harekete geçirildiğini ve nihayetinde paraya hizmet ettiğini belirtir. Spengler, kendi döneminde paranın demokrasi şeklinde zaten kazandığını söyler. Ancak, Kültürün eski unsurlarını yok ederek, yeni ve ezici bir figürün, Sezar'ın yükselişine zemin hazırlar. Böyle bir liderin önünde para çöker ve İmparatorluk Çağı'nda paranın politikası kaybolur. Spengler, anayasal hakların kullanılmasının para gerektirdiğini ve seçimin, seçim sürecinde organize liderlik olmadan tasarlandığı gibi çalışabileceğini söyler. Eğer seçim süreci siyasi liderler tarafından, paranın izin verdiği ölçüde organize edilirse, oy gerçek anlamda önemini yitirir. Bu, yalnızca kitlelerin hükümet organizasyonları üzerinde olumlu bir etkilerinin olmadığı kaydedilmiş bir görüşten ibarettir. Spengler, bireylerdeki servet yoğunlaşması ne kadar büyükse, siyasi güç için mücadelenin para sorularına o kadar çok odaklandığını düşünür. Bu, olgun demokratik sistemlerin gerekli sonu olarak görülür, yozlaşma veya dejenerasyon değil.

Basın konusunda Spengler, erkekler arasındaki sohbetlerin yerini, basın ve "elektrikli haber servisinin" bütün halkların ve kıtaların uyanık bilincini, tezler, sloganlar, bakış açıları, sahneler ve duygularla dolu bir sağır edici davul ateşi altında tuttuğunu söyler. Para, medyayı kendini bir güce dönüştürmek için kullanır—ne kadar çok harcanırsa, etkisi o kadar yoğun olur. Ayrıca, işleyen bir basın evrensel eğitimi gerektirir ve Spengler, eğitimin kitlelerin çobanlığına olan talebi artırdığını ve bunun parti politikalarının bir nesnesi haline geldiğini belirtir. Eğitimin idealine inananların, basın gücünün ve nihayetinde Sezar'ın yükselişinin yolunu hazırladığını söyler. Ayrıca, liderlerin artık askeri hizmeti dayatmasına gerek olmadığını, çünkü basın halkı çıldırmış bir hale getirir ve liderlerini bir çatışmaya zorlar.

Spengler, parayı karşı koyabilecek tek gücün kan olduğunu belirtir. Marx'ın kapitalizm eleştirisinin, kapitalizmin aynı dilde ve aynı varsayımlarla ortaya konduğunu, bu nedenle bunun kapitalizmin doğruluğunun bir kabulü olduğunu, bir çürütme olmadığını söyler. Marksizmin tek amacının, nesnelere özneler olma avantajını vermek olduğunu belirtir.

Gelecek öngörüleri
Spengler, Batı'nın Çöküşünün 1922 yılında yayımlanan ikinci cildinde geleceğe dair çeşitli öngörülerde bulunur:

Bununla birlikte, bugün kendimizi içinde bulduğumuz devasa çatışmalar çağına giriyoruz. Napolyonizmden Sezarizme geçiş, en az iki yüzyıl süren ve tüm Kültürlerde var olduğu gösterilebilen genel bir evrim aşamasıdır. Çinliler buna Shan-Kwo, "Çekişen Devletler Dönemi" derler. (...) Bizim için bu Çekişen Devletler dönemi Napolyon ve onun emirle, şiddetle ve keyfiyetle yönetmesiyle başladı. Onun başı, dünyamızda askeri ve aynı zamanda popüler bir dünya hakimiyeti kavramını etkili kılan ilk kişiydi; Şarlken'in İmparatorluğundan ve hatta kendi zamanındaki İngiliz Sömürge İmparatorluğundan tamamen farklı bir şey. Eğer on dokuzuncu yüzyıl büyük savaşlar -ve devrimler- açısından nispeten fakir olmuşsa ve en kötü krizlerini kongreler aracılığıyla diplomatik olarak atlatmışsa, bunun nedeni tam da tartışmacıların on birinci saatte sonuçlardan korkarak kesin kararı tekrar tekrar ertelemesine ve satranç hamlelerinin savaşın yerine geçmesine neden olan sürekli ve korkunç savaş hazırlığıdır. Çünkü bu yüzyıl, devasa daimi orduların ve evrensel zorunlu hizmetin yüzyılıdır. Bizler, bu dehşet verici görüntüyü göremeyecek kadar ona yakınız.

Bildiğimiz daimi orduların yerini yavaş yavaş gönüllü savaşa hevesli askerlerden oluşan profesyonel güçler alacak ve milyonlardan yüz binlere geri döneceğiz. Ancak bu ikinci yüzyıl fiilen savaşan devletlerden biri olacaktır. Bu ordular savaşın yerine geçmiyorlar; savaş için varlar ve savaş istiyorlar. İki kuşak içinde, iradeleri tüm rahat yaşayanların iradelerine üstün gelecek olan onlar olacaktır. Tüm dünyanın mirası için verdikleri bu savaşlarda kıtalar kazıklanacak, Hindistan, Çin, Güney Afrika, Rusya, İslam çağrılacak, yeni teknikler ve taktikler oynanacak ve karşı oyunlar oynanacak. Büyük kozmopolit güç odakları daha küçük devletleri -topraklarını, ekonomilerini ve insanlarını- keyiflerine göre elden çıkaracaklardır; şu anda sadece bir taşra, pasif bir nesne, amaca giden bir araç olan ve kaderleri olayların büyük yürüyüşünde önemsiz olan her şeyi. (...) İskender'den Sezar'a giden yol kesin ve kaçınılmazdır ve her Kültür'ün en güçlü milleti, bilinçli ya da bilinçsiz, isteyerek ya da istemeyerek, bu yolda yürümek zorunda kalmıştır. Bu olguların sertliğinden kaçış yoktur. 1907 Lahey Konferansı Dünya Savaşı'nın başlangıcıydı; 1921 Washington Konferansı ise başka savaşların başlangıcı olacaktır. Bu zamanların tarihi artık, her iki tarafın da istediği zaman geri çekilebileceği, artı ve eksiler için zarif formlarda entelektüel bir zeka maçı değildir. Artık alternatifler ya ayakta kalmak ya da batmaktır; orta yol yoktur. (...) Büyük bir Kültür'ün tarihinde bilinen en zorlu zamanlarda yaşamak bize düşüyor. Formunu koruyan son ırk, son yaşayan gelenek, her ikisini de arkasına alan son liderler, galip olarak geçecek ve ilerleyecektir.

Spengler'e göre savaşın hızlanması ve en güçlü ırkın dünya yönetimine yükselişiyle eşzamanlı olarak, "eski formların hızlanan yıkımı" gerçekleşir ve bu, Sezarizm'e yol açar. Bu aşama, Çin'de MÖ 600 civarında, Akdeniz'de MÖ 450 civarında ve modern dünyada 1700 civarında başladı. Bu üç çağı karşılaştıran Spengler, "Sezarizm"in böyle bir çağın kaçınılmaz bir ürünü olduğunu" ve "aniden ufukta belirdiğini" belirtir. Çin'de bu, İlk İmparator ile, Akdeniz'de Sulla ve Pompey ile, modern dünyada ise yaklaşmakta olan bir durumla sonuçlandı. Spengler, Çin ve Roma İmparatorluklarını gelecek için en ilgili modeller olarak seçer ve modern dünyanın, dünya çapında aynı evrimi Sezarizme doğru geçirdiğini savunur. Şu an, dünya tarihinin "imparatorluk öncesi" çağının son yüzyılındayız ve bunu "imparatorluk çağı" izleyecektir, Sezar'ın yükselişiyle. "Napolyonizm'den Sezarizm'e" geçiş, her Kültürde evrensel bir evrim aşamasıdır ve iki yüzyıl sürer. Dolayısıyla, modern Sezarizm "bir yüzyıl" içinde [=2022] beklenmektedir.

Sezarizm, demokrasinin, yani diktatörvari para-ekonomisinin toprağında büyür. Geleceğin güçlüleri, dünyayı özel mülkleri olarak sahip olabilir, ancak bu dünyayı koruma görevleri olacaktır ve bu görev, demokratik/para-gücü çağının çıkarlarıyla çelişir. Bu nedenle, şimdi demokrasi ile Sezarizm arasındaki son mücadele başlar ve ikincisi kazanmaya mahkumdur. "Sezarizmin gelişi paranın ve onun siyasi silahı demokrasinin diktatörlüğünü kırar."

Spengler, demokrasiye olumsuz bakmasına rağmen, Sezarizme de olumlu bakmaz. "Çekişen Devletler döneminde, Demokrasinin büyük hakikatlerinin fiiliyata dönüşmesi ve onsuz hayatın yaşamaya değmez göründüğü hakların kazanılması için akan kan selleri tüm dünya-şehirlerinin kaldırımlarını kızartmıştı. Şimdi bu haklar kazanıldı ancak torunlar ceza yoluyla bile olsa bunları kullanmak için harekete geçirilemiyor. Yüz yıl sonra tarihçiler bile artık eski tartışmaları anlamayacaklar." Sezarizm, "anayasal formülasyondan bağımsız olarak, özünde tam bir biçimsizliğe dönüş"tür. Tarihteki Sezarların konumlarını antik formlar altında gizlemesi (Roma İmparatorluk Çağı'nda Senato ve Roma Halkı gibi) önemli değildir. Bu formların ruhu ölmüştü ve tüm kurumlar, ne kadar dikkatle sürdürülse de, artık anlam ve ağırlıktan yoksundu. Gerçek önem, Sezar'ın tamamen kişisel olarak kullandığı güçte yoğunlaşmıştı. Biçimle dolu bir dünya, ilkelciliğe geriler ve tarihsel dönemler, biyolojik zaman dilimleriyle yer değiştirir. Devletler arasındaki savaşlar sona erer ve Sezarlar arasındaki özel çekişmelerle yer değiştirir. Sezarizmin tamamlanmış haliyle, "Oluşan devletle birlikte yüksek tarih de yorgun argın uykuya yatar. İnsan yeniden toprağa bağlı, dilsiz ve dayanıklı bir bitki haline gelir."

Tepkiler
Batı'nın Çöküşü, Alman entelektüeller tarafından yaygın bir şekilde okundu. I. Dünya Savaşı'nın sona ermesinden sonra Almanya'da bir kriz hissinin yoğunlaştığı öne sürülmüştür. George Steiner, bu eserin, Almanya'nın savaşta yenilgisini takip eden Alman kültürünün krizinden kaynaklanan birkaç kitaptan biri olarak görülebileceğini belirtmiştir; bu bağlamda filozof Ernst Bloch'un Utopianın Ruhu (1918), teolog Franz Rosenzweig'in Kurtuluşun Yıldızı (1921), teolog Karl Barth'ın Romalılara Mektup (1922), Nazi Partisi lideri Adolf Hitler'in Kavgam (1925) ve filozof Martin Heidegger'in Varlık ve Zaman (1927) eserleriyle karşılaştırılabilir.

Kitap, ikinci cildin yayınlanmasından önce bile çoğu bilim insanından olumsuz eleştiriler aldı. 1921'de Otto Neurath, "Anti-Spengler" başlıklı broşürü yayımladı; Leonard Nelson ise Spuk: Einweihung in das Geheimnis der Wahrsagekunst Oswald Spenglers (Tuhaflık: Oswald Spengler'in Kehanet Sanatının Sırrına Giriş) adlı kitap uzunluğunda bir parodi yazdı. Eleştiri akışı onlarca yıl boyunca devam etti. Buna rağmen, kitap Almanya'da popüler bir başarı elde etti: 1926'ya gelindiğinde yaklaşık 100.000 kopya satılmıştı.

Kitap, okumamış olanlar tarafından bile geniş çapta tartışıldı. Tarihçiler, onun hiç çekinmeden bilimsel olmayan yaklaşımına alınmışlardı. Romancı Thomas Mann, Spengler'in kitabını okumayı Arthur Schopenhauer'in eserlerini ilk kez okumaya benzetti. Akademik çevrelerde ise kitap karışık tepkiler aldı. Sosyolog Max Weber, Spengler'i "çok zeki ve bilgili bir amatör" olarak tanımlarken, filozof Karl Popper tezini "anlamsız" diye nitelendirdi.

1928'de Time dergisinde, Batının Çöküşü kitabının ikinci cildi üzerine yapılan bir inceleme, Spengler'in fikirlerinin 1920'lerdeki muazzam etkisini ve tartışmasını şöyle tarif etti: "Birkaç yıl önce Batının Çöküşünün ilk cildi Almanya'da yayınlandığında, binlerce kopya satıldı. Kültürlü Avrupa söylemi hızla Spengler ile doldu. Spenglerizm, sayısız takipçinin kaleminden fışkırdı. Spengler'i okumak, sempati duymak ya da isyan etmek zorunluydu. Hala da öyle."

Etkilenimler
Siyaset
Rus gazeteci Andrey Babitski'nin anlattığına göre; Çeçen savaş ağası Şamil Basayev'in bir arkadaşı bir gün Grozni'deki bir profesöre hediye etmek üzere Oswald Spengler'in, Batı'nın Çöküşü adlı kitabını getirmişti. Basayev kitabı görünce ödünç almak istedi. Basayev kitabın başına tüm gece oturdu ve ertesi sabah kitabı geri verirken, "sonunda hayatında ne yapması gerektiğini, ne yapacağını ve Çeçenya'daki yaşamı nasıl örgütleyeceğini anladığını" söyledi.

ABD başkanları Nixon, Ford ve Reagan'ın özel danışmanı ve paleo-muhafazakâr siyasi yorumcu Pat Buchanan'ın Batı'nın Ölümü adlı kitabının başlığı, Batı'nın Çöküşü adlı esere bir göndermedir. Benzer bir örnek, Fransız siyasetçi Eric Zemmour'un Fransız İntiharı adlı eseridir. 1920'lerde Birleşik Krallık Parlamentosunda milletvekili olarak ün kazanan ve daha sonra 1930'larda ana akım siyasetten hayal kırıklığına uğrayıp, faşizme yönelen İngiliz siyasetçi Oswald Mosley, Batı'nın Çöküşü kitabının aşırı soldan aşırı sağa geçişinde ve daha sonra Britanya Faşistler Birliği'ni kurmasında kritik bir etki yarattığını ifade eder.

Düşünce
İslamcılık üzerine çalışan tarihçi John Calvert, Oswald Spengler'in Batının Çöküşü eserinin İslamcılar üzerinde büyük bir etki bıraktığını ve Spengler'in İslamcıların Batı medeniyetine yönelik eleştirilerinde atıfta bulundukları Batılı düşünürler arasında olduğunu söyler.

Samuel Huntington, Medeniyetler Çatışması teorisinde Spengler'in Batı'nın Çöküşü adlı eserinden büyük ölçüde etkilenmiştir. Francis Parker Yockey, 1948 tarihli Ulick Varange takma adıyla yayımladığı Imperium: The Philosophy of History and Politics adlı çalışmasının girişinde, kitabını Batı'nın Çöküşünün "devamı" olarak tanımlamıştır.

Avusturyalı filozof Ludwig Wittgenstein, Spengler'i felsefi etkilerinden biri olarak adlandırır. Alman filozof Martin Heidegger, Spengler'in çalışmalarından derinden etkilenmişti ve ilk derslerinde ona sık sık atıfta bulunuyordu. Karşılaştırmalı mitoloji ve karşılaştırmalı din alanlarındaki çalışmalarıyla tanınan Amerikalı profesör, yazar ve hatip Joseph Campbell, Batı'nın Çöküşünün kendisi üzerindeki en büyük etki olduğunu ifade eder.

Türk düşünür Cemil Meriç, Umran'dan Uygarlığa kitabında Spengler'in Batı'nın Çöküşü eserine sıklıkla atıfta bulunur. İslamcı şair ve fikir adamı İsmet Özel de Spengler'in düşüncelerinden etkilenen Türk yazarlar arasındadır. "Oswald Spengler'in Batı'nın Çöküşü kitabına, bu kitabın doğru ve yerinde hükümler ihtiva ettiğine" inandığını ifade eden Özel, "Kültür" ve "Medeniyet" kavramlarını Spengler'in tanımladığı şekliyle benimsemekte ve düşünce yazılarında kullanmaktadır.

Edebiyat
Amerikalı romancı William S. Burroughs, düşünceleri ve çalışmaları üzerinde önemli bir etkiye sahip olan Batı'nın Çöküşü kitabına defalarca atıfta bulunmuştur. Amerikalı bilimkurgu ve fantastik edebiyat yazarı James Blish, Cities in Flight adlı kitabında Spengler'in birçok fikrini kullandı. Evelyn Waugh'un Çöküş ve Düşüş adlı romanı hem Batı'nın Çöküşüne hem de Edward Gibbon'ın Roma İmparatorluğu'nun Çöküşü ve Düşüşü adlı romanına bir göndermedir. Amerikalı tuhaf kurgu, bilimkurgu, fantezi ve korku kurgu yazarı HP Lovecraft ve Amerikalı romancı William Gaddis de bu kitaptan büyük ölçüde etkilenen yazarlar arasındadır.

Whittaker Chambers, Spengler'in "kriz" kavramına; çok satan Witness isimli anı kitabınde 50'den fazla sayfada Cold Fridayde 30'dan fazla sayfada atıfta bulundu. Diğer yazılarında sıklıkla "Kriz" kavramına atıfta bulunan Chambers'ın, yüzlerce ifade ve benzetmede tekrarlanan temel duygusu, Batı'nın Spenglerci bir alacakaranlığa doğru gittiği, bu çöküşte komünizmin bir etken olmaktan çok bir belirti olduğudur.

Camille Paglia, Batı'nın Çöküşünü 1990'da yayımlanan Sexual Personae isimli edebi eleştiri çalışmasına etki eden eserlerden biri olduğunu belirtir.

Edebiyat eleştirmeni Northrop Frye, Batı'nın Çöküşünü tahlil ettiği 1974 tarihli makalesinde şu yorumda bulunur:
Aslında Spengler'in ortaya koyduğu şey, tarihe dair bir vizyondur ve bu, edebî bir eser olmaya çok yakındır —en azından, benim edebiyat eleştirmeni olarak onu incelememde bir uygunluk hissetmemi sağlayacak kadar. Batı'nın Çöküşü başka hiçbir şey olmasa bile, dünyanın en büyük Romantik şiirlerinden biri olurdu. Tabii bunun da sınırları var: Spengler saf hayal ürünü bir eser yaratmayı ne istemiş ne de yapmıştır. Bir edebiyat eseri tartışılamaz ya da çürütülemez; oysa Spengler'in kitabı yayımlandığı günden beri sürekli ve kesin biçimde çürütülmüştür. Ama hâlâ ortadan kaybolmamıştır, çünkü altmış yıldır onun sunduğu verileri aynı bütünlükte kavrayan başka bir vizyon çıkmamıştır. Bence Spengler'in en etkileyici yanı, herkesin onun temel tezini pratikte kabul etmesidir, kabul ettiklerini söyleyip söylememelerinden bağımsız olarak. Herkes Avrupa ve Amerikalıların ait olduğu bir "Batı kültürü"nden söz eder; herkes bu kültürün genç değil yaşlı olduğunu düşünür; herkes onun en çarpıcı paralelinin Klasik kültürün Roma dönemiyle olduğunu kabul eder; herkes yaşam biçimimizde kritik bir değişimin Napolyon döneminde yaşandığını fark eder. Burada Orta Çağ'a duyduğu özlem nedeniyle onu "kaybolmuş gençliğimiz" sayanları, Mozart ve Beethoven'dan sonraki müzikten zevk alamayanları, 19. yüzyılı yoz bir dehşet olarak görenleri, burjuva kültürünün çöküşünden söz eden Marksistleri, "yeni bir karanlık çağ"dan söz eden alarmistleri ya da Latin edebiyatını Yunan edebiyatının ikinci el bir taklidi sayan Helenistleri saymıyorum bile. Tüm bu görüşlerin temelinde Spengler'in vizyonunun bulanık bir versiyonu vardır. Batı'nın çöküşü ya da yaşlanışı bugün zihinsel ufkumuzun ayrılmaz bir parçasıdır; tıpkı elektron ya da dinozor gibi. Bu anlamda hepimiz Spenglerciyiz.

Sanat
Hollandalı ressam Carel Willink'in 1931 tarihli tablosu Pompeii'ye Son Gelen Ziyaretçiler ( ) Batı'nın Çöküşü eserindeki medeniyet krizi temalarıyla bağlantılı yorumlanır. MS 79'da Vezüv Yanardağı'nın patlamasıyla yıkılan ve modern zamanlarda kazılan Roma şehri Pompeii'nin kalıntılarından bir sahneyi gösteren tabloda her biri farklı bir yöne bakan modern takım elbiseli dört adamdan tapınak kalıntısına ve aktif yanardağa bakan tek kişi olan puro içen kel bir adamın Oswald Spengler olduğu belirtilmektedir.

Eleştiriler
1950'de filozof Theodor W. Adorno, Spengler'in 70. doğum gününü anmak için "Çöküş Sonrası Spengler" (Spengler nach dem Untergang) başlıklı bir makale yayınladı. Adorno, Spengler'in tezini, Nazi Almanyası'nın yıkıcı çöküşü ışığında, bu tezin ortaya atılmasından otuz yıl sonra yeniden değerlendirdi (Spengler Untergang terimini felaket anlamında kullanmamıştı, ancak II. Dünya Savaşı sonrası çoğu yazar bunu böyle yorumladı). Frankfurt Okulu'nun Marksist eleştirel teori üyesi olan Adorno, Spengler'in "gerici fikirlerini ilerici amaçlara yönlendirmek" istediğini belirtti. Spengler'in içgörülerinin, daha liberal çağdaşlarından genellikle daha derin olduğunu ve öngörülerinin daha geniş kapsamlı olduğunu düşündü. Adorno, Nazi'lerin yükselişini, Spengler'in "Sezarizm" ve güç politikasının piyasaya üstün gelmesi fikirlerinin bir doğrulaması olarak gördü. Ayrıca Spengler'in Aydınlanma tasviri ile kendi analizleri arasında paralellikler kurdu. Ancak Adorno, Spengler'i tarihe aşırı determinist bir bakış açısıyla yaklaşmakla eleştirdi; bu bakış açısı, insan inisiyatifinin her zaman oynadığı öngörülemez rolü göz ardı ediyordu. Adorno, Avusturyalı şair Georg Trakl'ın (1887-1914) Heiterer Frühling şiirinden "Büyüyen her şey ne kadar hastalıklı görünüyor" dizesini alıntılayarak, çürümenin yenilenme için yeni fırsatlar içerdiğini belirtti. Ayrıca Spengler'in "Ruh", "Kan" ve "Kader" gibi fetişist terimlere aşırı bağımlı dil kullanımını eleştirdi. Papa XVI. Benedikt, Spengler'in "biyolojik" tezine katılmadı ve Arnold J. Toynbee'nin Batı medeniyetlerinde "teknolojik-maddi ilerleme" ile manevi ilerlemeyi ayıran argümanlarını referans gösterdi.

Georg Lukács, 1953'te yayınlanan Aklın Yıkımı adlı kitabında Batı'nın Çöküşünü eleştirdi ve Spengler'e odaklanan bir bölümde onu "olgusal düzeyde yetkin olmayan bir amatör" ve önceki Alman vitalist (Lebensphilosophie) ve/veya irrasyonalist düşünürlerden "felsefi düzeyde" daha düşük olarak nitelendirdi. Lukács, eseri "aşırı tarihsel göreciliğin zaferi" olarak gördü. Amatörce, sözde-tarihsel ve irrasyonalist düşüncenin örneği olarak tanımladığı eserde, Spengler'i "neden-sonuç ilişkisini ve yasaları reddetmekle, bunları yalnızca belirli çağların tarihsel fenomenleri olarak kabul etmekle ve bilimsel ile felsefi metodoloji için herhangi bir yeterliliklerini inkar etmekle" suçladı. Ayrıca Spengler'in "neden-sonuç yerine analojiyi ikame ettiğini" ve "(genellikle sığ) benzerlikleri araştırma kanonu haline getirdiğini" savundu. Lukács, eserin esas olarak Spengler'in "tüm insan bilgisi alanlarını kendi tarih felsefesine tabi kılma girişimi" olduğunu ve Spengler'in bu alanları kişisel olarak gerçekten hakim olup olmaması ya da bu alanların kendilerinin kesin, felsefi olarak uygulanabilir sonuçlar üretip üretmemesinin önemsiz olduğunu iddia etti.

Alman filozof ve sosyolog Max Horkheimer da Batının Çöküşü kitabı ve Spengler'i olumsuz bir şekilde değerlendirdi, eseri "çok çeşitli alanlardan yüzeysel bir biçimde, zayıf bir kavrayışla derlenmiş malzemelerin sığ bir sentezi" olarak nitelendirdi ve Spengler'i Lebensphilosophie popülistlerinin "en kötü türü" olarak kınadı.

Ayrıca bakınız
Muhafazakâr Devrim
Dejenerasyon teorisi


Kaynakça