kaan39/turkish-wikipedia-dataset-clean huggingface dataset:
Aziz Bartalmay Kilisesi (Bakü)

Aziz Bartalmay Kilisesi, Bakü'deki İçerişehir bölgesinde yer alan, günümüze kalıntıları ulaşabilmiş eski bir kilisedir.

Tanımı
Aziz Bartalmay Kilisesi, 1892 yılında, yerli Hristiyan halkın bağışlarıyla, Havari Bartalmay'ın şehit edildiğine inanılan yerde inşa edilmiştir. Küçük şapel biçimli Ortodoks kilisesinin iç mekanı, Bartalmay ve diğer azizlerin ikonalarıyla süslenmişti. Kilise, mimar Johann Edel'in projesine göre, Rus kiliselerinin mimari tarzında yapılmıştır.

Yapı, Bakü'nün ilk ve en eski kilisesinin temelleri üzerine inşa edilmiştir. İnanca göre, Kız Kulesi yakınlarında bulunan bu bölgede MS 71 yılında Havari Bartalmay, yerel putperestler tarafından çarmıha gerilerek öldürülmüştür. Kilise 1936 yılına kadar faaliyet göstermiş, daha sonra Sovyet döneminde dinle mücadele kampanyası kapsamında yıkılmıştır. Günümüzde, Aziz Bartalmay'ı anma günü olan 24 Haziran sabahları, Bakü piskoposluğu, kilisenin kalıntılarının bulunduğu yerde dua törenleri (moleben) düzenlemektedir. 2003 yılında, İstanbul Patriği Bartholomeos, Aziz Bartalmay'ın kalıntılarının bir kısmını Azerbaycan Hristiyanlarına hediye olarak Bakü'ye getirmiştir. Bu kutsal kalıntılar, günümüzde Kutsal Mür Taşıyıcıları Katedrali'nde muhafaza edilmektedir. Aziz Bartalmay Kilisesi'nin kalıntıları, 2015 yılında arkeolojik anıt olarak tescil edilmiştir.

Kaynakça
Ayrıca bakınız
Albanopolis
Aya Nikola Kilisesi (Bakü)

Dış bağlantılar
Sirlərlə dolu İçərişəhər
Aziz Giovanni Vaftizhanesi (Floransa)

Aziz Giovanni Vaftizhanesi, Floransa (Toskonya), İtalya'da küçük bazilika statüsüne sahip dinî yapıdır.

Katedral meydanı içindeki sekizgen Baptisteri, Floransa Katedrali ve Giotto di Bondone'nin karşısındadır. 1059 ve 1128 yılları arasında yapılmış olup, şehrin en eski yapılarından biridir. Yapı Romanesk mimari tarzındadır.

Baptisteri, Lorenzo Ghiberti tarafından yapılan rölyef heykelli bronz kapıları olan sanatsal üç setiyle meşhurdur. Bu kapılar, Michelangelo tarafından onların güzelliğinden dolayı ve Rönesansın başlangıcı olarak söylendiğinden "the Gates of Paradise" ("Cennetin Kapıları") olarak isimlendirildi.

İtalyan şair, Dante Alighieri, pek çok sanatçı, Rönesans liderleri ve Medici ailesini içeren kişiler burada vaftiz edildiler. 19ncu yüzyılın sonuna kadar bütün Floransa'lı katolikler bu kilise vaftiz bölümünde vaftiz edildiler.

Kaynakça
Konuyla ilgili yayınlar
Dış bağlantılar
Baptistery of Florence
Walks in Florence
Florence art guide
Paradoxplace Florence Baptistery photo page
Baptistery Overview
Digital tour of the Gates of Paradise, with identifications and details
The Museums of Florence The Baptistery of Florence
Aziz Gereon Bazilikası

Aziz Gereon Basilikası (Almanca: Basilika Sankt Gereon ; İngilizce: St. Gereon's Basilica) Almanya'nın Köln eyaletinde bir bazilikadır ve Aziz Gereon'a adanmıştır. 1607 yılında başlanmış olup, Romanesk mimarisi tarzında Köln'de inşa edilmiş olan on iki büyük bazilikadan biridir.

Aziz Gereon, altıncı yüzyılda dikilen Aya Sofya ve onbeşinci yüzyıldaki Floransa Katedrali arasındaki Batı'da inşa edilen en büyük bazilikadır. Oval kubbe, 21,0 m uzunluğunda ve 16,9 m genişliğinde olup, 1227 tarihinde Roma duvarları üzerine inşa edilmiştir. Duvarlar hala görülebilimektedir. Kubbe ayrıca kendisinin nadir Ongen yapısıyla dikkate değerdir.

Ernst Seifert 1898 yılında oraya bir enstrüman koydu. Andreas Dilthey onun iç kısımlarında çalıştı.

Resimler
Kaynakça
Ayrıca bakınız
Roma kubbeleri listesi
Aziz Gall Manastırı

Aziz Gall Manastırı, İsviçre'nin St. Gallen kentinde yer alan bir dini komplekstir. Manastır 1983'ten beri UNESCO Dünya Mirası listesindedir.

Ayrıca bakınız
Aziz Gall Manastır Planı
Karolenj mimarisi

Dış bağlantılar
Stiftsbibliothek Sankt Gallen
Codices Electronici Sangallenses — project for the digitisation of the medieval manuscripts at Sankt Gallen
E-codices , Virtual Manuscript Library of Switzerland
St Gall Plan - presents a digitised version of the St Gall Plan, and zoomable reproductions of Carolingian manuscripts from St Gall.
UNESCO World Heritage Listing for the Convent of St Gall

Kaynakça
Aziz Euthymius Manastırı

Kurtarıcı Euthymius Manastırı, Rusya'nın Suzdal kentinde yer alan bir manastırdır.

Manastır 14. yüzyılda kuruldu ve 16. ve 17. yüzyıllarda III. Vasili, Korkunç İvan ve bölgenin asil hanedanlarından biri olan Pozharsky ailesinin bağışları üzerine önem kazandı. Bu dönemde inşa edilen binalar arasında Meryem'in Göğe Yükselişi Kilisesi, çan kulesi, çevreleyen duvarlar ve kuleler ile yedi kubbeli Kurtarıcı'nın Dönüşümü Katedrali vardır. Katedral, Vladimir-Suzdal Knezliği tarzında inşa edilmiştir. Manastırın içi, Kostromalı Gury Nikitin tarafından 1689'da yapılmış freskler içermektedir. Dmitry Pozharsky'nin mezarı, katedral duvarının altındadır.

Manastır, 1992 yılında ilan edilen Vladimir ve Suzdal'daki Beyaz Anıtların bir parçasıdır.
Kaynakça
Aziz Gall Manastır Planı

Aziz Gall Manastır Planı Orta Çağ'dan günümüze ulaşan en eski manastır planıdır. Büyük ihtimalle 819 ve 826 yılları arasında Reichenau Manastırı'nda tamamlanmıştır. Manastır kütüphanesinde Codex 1092 adı altında korunmaktadır.

5 ayrı parşömenin düzensiz bir biçimde birleştirildiği bir zemin üzerine çizilen plan, tipik bir karolenj kraliyet kilisesi planı ortaya koymaktadır. Plan üzerinde çizilen yapılar ayrıca küçük notlar ile isimlendirilmiştir. Parşömen kullanımında tipik olduğu üzere, parşömen yeniden kullanılmış ve bu nedenle planın bir kısmı hasar görmüştür.

Planın ortaya koyduğu manastır hiç inşa edilmemiştir, burada daha ziyade ne tür binaların ideal bir manastırı oluşturabileceğini ve binaların birbiriyle olan bağlantılarının nasıl olması gerektiğine işaret eden bir plandan söz etmek mümkündür. Aziz Gall planında görüldüğü üzere, tipik bir Orta Çağ manastırını meydana getiren yapılar, işlevlerine ve seküler dünya ile olan ilişkilerine göre konuşlandırılıp gruplandırılıyorlardı. Kapıcı ve ziyaretçi keşişler için kilisenin kuzey duvarına bitişik odalar bulunmaktaydı.

Kilise planı bugün Köln Katedrali altında bulunan piskoposluk kilisesi planı ile de benzerlik göstermektedir. Bu benzerlikler arasında 2 koro bölgesinin oluşu, iki kilisenin de 3 nefli oluşu ve batı cephesinde bulunan ikinci apsidiyel yapılar örnek verilebilir.

Ayrıca bakınız
Karolenj mimarisi
Aziz Gall Manastırı

Dipnotlar
Kaynakça
Aziz Javelin

Aziz Javelin, Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinde kullanılan FGM-148 Javelin tanksavar silahı benzeri modern bir silahı kucaklayan aziz görünümlü bir figürün dini ikon tarzında tasvir edildiği bir İnternet fenomenidir. Fenomen, 2022 Rusya'nın Ukrayna'yı işgali sırasında Christian Borys tarafından yaratıldı. Moraller üzerinde olumlu etkiler yaratan fenomen ticari olarak kullanılmaya başlandı ve Ukrayna'ya yardım eden insani yardım kuruluşları için bir milyon dolardan fazla para toplanmasını sağladı.

Saint Javelin markasının içerdiği azizler
Aziz Javelin
Aziz HIMARS
M777 Musa
Aziz Patron
Aziz NLAW
Aziz Olha
Aziz Neptün
Aziz Carl Gustaf
Sankt Panzerfaust
Taras Şevçenko
Aziz Stinger
Aziz Dana
Aziz Piorun
Aziz Zuzana
Mariupol Meryem Ana

Kaynakça
Dış bağlantılar
of the Saint Javelin
Aziz Gürbüz Musa

Etiyopya'da 4. yüzyılda doğdu. Siyahî olduğu için kendisine "Murin" lakabıyla da seslenilirdi.

Musa gençlik yıllarında nüfuzlu ve varlıklı bir Mısırlının kölesiydi. Bir gün tartışma esnasında sinirlenip bir cinayet işledikten sonra efendisi onu azledip kovdu. Genç Musa pek kuvvetli ve kaba saba bir adam idi. Artık özgürdü ama karşısına kötü insanlar çıktı.

75 kişilik bir eşkıya çetesine katıldı. Musa iri yarı bir adam olduğu için kısa zamanda çetenin lideri oldu, ondan epey korkarlardı. Türlü suç olaylarına karıştıktan sonra civar halk da onun namıyla titrerdi. Eşkıya Musa birkaç yıl günahkâr bir yaşam sürdü.

Ama hakikat onu bekliyordu, günden güne üzerine huzursuzluk çöktü. Artık dayanamayıp örgütü ansızın terk etti ve Natrun Vadisi'ndeki manastırlardan birine gitti. Burada aylarca ağladı ama rahipler onun tövbesinin samimiyetine inanmadı. Kovmadılar ama aralarına da almadılar. Tövbe yolunda ısrarcı olan Musa vazgeçmeyecekti. Keşişlere ve ruhbanlara yardım edip onların güvenini kazandıktan sonra kendisine halvethanede dar bir oda tahsis edildi. Keşiş Musa çok gözyaşı döktü, çok sert oruçlar tuttu.

Lakin karanlık geçmişi peşini bırakmayacaktı, eski suç ortağı olan dört kişi o gece manastıra sızdı. Uyanık olan Aziz Musa ağır oruçlara rağmen hala kuvvetliydi. Dört hırsızı da orada alt edip bağladı, urganın diğer ucunu da omzuna alıp dördünü de sürükleyerek Üstadların önüne bıraktı. Üstadlar onları affetmesini emretti.

Çetenin diğer üyeleri ise arkadaşlarının akıbetlerini duyunca silah bırakıp hep birlikte manastırı ziyarete geldiler. Musa'nın merhametinden etkilenmişlerdi, "Kimdi bu üstadlar?" diye düşünmektelerdi. Burada hepsi inancı öğrenip Hristiyan oldular.

Keşiş Musa, yıllar sonra diyakoz oldu. Bu başarısı diğer siyahîleri de yüreklendirdi. 15 yıl diyakoz olarak halkına hizmet ettikten sonra 75 hayduttan 75 mürit yetiştirmeyi başarmıştı

75 yaşına geldiğinde, ömrünü tamamladığı kendisine vahiyle bildirildi. Hâlvethaneye kanlı bir baskın düzenlenecekti. Daha kalabalık, daha zalim olan Berberîler geliyordu. Müritleri ne kadar yalvarsa da Musa kaçmayacaktı.

O gün öldü.
Aziz Hrisogonus

Aziz Hrisogonus Katolik Kilisesi ve Doğu Ortodoks Kilisesi tarafından aziz ilan edilen Antik Roma'nın bir azizi ve şehidi.

Hayatı
Hrisogonus, muhtemelen Diocletianus Zulmü sırasında (MS 303-311) Aquileia'da öldü, oraya gömüldü ve o bölgenin inananları tarafından herkesin önünde aziz ilan edildi. Hrisogonus Zadar'ın koruyucu azizidir. Adı, Martyrologium Hieronymianum'da 31 Mayıs ve 24 Kasım olmak üzere iki farklı günde "Aquileia'da" topografik notuyla birlikte geçmektedir. Adı, şu unsurlardan oluşan Antik Yunanca "Chrysógonos (Χρυσόγονος)" kelimesinden türemiştir: "khrūsós (χρῡσός)" (altın, kıymetli veya değerli bir şey) + "génnēsis (γέννησις)" (doğum). Böylece Hrisogonus'un anlamı kıymetli veya değerli bir doğumdur.

Aslında çok erken bir zamanda, bu Aquileia şehidinin azizliği, Trastevere'de onun adını taşıyan bir kilisenin bulunduğu Roma'ya nakledildi. Bu kiliseden ("Titulus Chrysogoni") ilk kez 499 tarihli Roma Sinodunun imzalarında bahsedilmektedir, ancak bu muhtemelen 4. yüzyıldan kalmadır. Kilisenin kurucusunun Hrisogonus adında biri olması ve isim benzerliğinden dolayı kilisenin kısa sürede Aquileia şehidinin azizliğine adanmış olması mümkündür. Benzer şekilde Sirmiumlu Aziz Anastasia'nın azizliği de Roma'ya nakledildi. Ancak başlangıçta bilinmeyen bir nedenden dolayı Aziz Hrisogonus'a adanmış olması ve adını ondan almış olması da mümkündür.

Hrisogonus'un kendi adını taşıyan Roma kilisesindeki azizliğini açıklamak için 6. yüzyılda, onu Romalı yapan ve Aziz Anastasia ile ilişki kurmasını sağlayan bir şehit efsanesi ortaya çıktı. Bu efsaneye göre, ilk başta vekil Urbis'in görevlisi olan Hrisogonus, soylu Romalı Praetextatus'un kızı Anastasia'nın din öğretmeniydi. Diocletianus'un zulmü sırasında hapse atılan Hrisogonus, ciddi şekilde acı çeken Anastasia'yı mektuplarıyla teselli etti. Diocletianus'un emriyle Hrisogonus, Aquileia'da imparatorun huzuruna çıkarıldı, ölüme mahkûm edildi ve başı kesildi. Denize atılan cesedi, aynı zamanda Zadar'ın koruyucu azizi olan yaşlı rahip Zoilus tarafından kıyıya çıkarıldı ve gömüldü. Efsaneye göre azizin ölüm tarihi 23 Kasım'dır. Katolik Kilisesi, onun adını taşıyan kilisenin adanma yıldönümü olan 24 Kasım'da onu kutluyor. Doğu Ortodoks Kilisesi, 22 Aralık'ta yortu gününü manevi kızı Sirmiumlu Aziz Anastasia ile birlikte kutluyor.

Kaynakça
Aziz Hedwigs Katedrali

Aziz Hedwigs Katedrali ( ), Almanya'nın başkenti Berlin'de bulunan bir Roma Katolik katedralidir. Kilise, 1887 yılında inşa edilmiş olup Mitte'de yer almaktadır.

Tarihçe
Silezya düşesi Hedwig'e ithaf edilen katedral, II. Friedrich'in emriyle 1747'den 1773'e kadar Georg Wenzeslaus von Knobelsdorff'un Barok tarzındaki planlarına göre inşa edildi.

II. Dünya Savaşı'nda Müttefiklerin bombalaması sırasında hasar gören katedralin iç mekanı, Bebelplatz'daki Forum Fridericianum'un yeniden inşasının bir parçası olarak 1952'den 1963'e kadar savaş sonrası modernist tarzda restore edildi.

Katedral, 2018'den itibaren yenileme çalışmaları için kapatıldı ve 24 Kasım 2024'te modern bir iç tasarımla yeniden açıldı.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Aziz George Katedrali (Southwark)

Aziz George Kilisesi Metropoliten Katedrali ( ), Birleşik Krallık'ın başkenti Londra'da bulunan bir Roma Katolik katedralidir. Katedral, 1848 yılında inşa edilmiş olup Southwark semtinde yer almakta olup Southwark Başpiskoposluğu'nun metropoliten katedralidir. Mimari olarak II. derece başlangıç kategorisinde listelenmiştir.

Katedral, Lambeth Yolu üzerindeki İmparatorluk Savaş Müzesi'nin karşısındadır. Westminster Bridge Yolu üzerinde, kuzeye yakın bir yerde, aynı adı taşıyan ilkokul ve Katolik Denizaşırı Kalkınma Ajansı'nın (CAFOD) genel merkezi bulunmaktadır.

Kaynakça
Ek okuma
Aziz Franciscus Xaverius Katedrali (Grodno)

Aziz Franciscus Xaverius Katedrali ( ), Belarus'un Grodno kentinde bulunan bir Roma Katolik katedralidir. Katedral, 1687 yılında Polonya-Litvanya Birliği döneminde inşa edilmiş olup Grodno Piskoposluğu'nun merkezidir. Franciscus Xaverius'a adanmıştır.

Kaynakça
А.А. Ярашэвіч, В.Дз. Бажэнава. Гродзенскі кафедральны касцёл святога Францыска Ксаверыя – Мінск: Беларусь, 2005. (In Belarusian)
Dış bağlantılar
History of S. Francis Xavier Cathedral in Grodno
Cathedral of Grodno – Photos on Radzima.org website
Aziz Guinefort

Aziz Guinefort, yerel halk tarafından bir aziz olarak kabul edilen efsanevi 13. yüzyıl Fransız tazısı.

Efsane
Guinefort'un hikâyesi, uluslararası sınıflandırma sisteminde B524ff olarak indekslenen ve Galler köpeği Gelert'in öyküsüne benzer şekilde, "köpeğin sahibinin çocuğunu bir hayvan saldırısına karşı savunması" motifinin bir varyasyonudur.

Hikâyenin en erken versiyonlarından birinde, 1250 yılında Dominikan rahibi Bourbonlu Stephen tarafından anlatıldığı üzere, tazı olan Guinefort, Lyon yakınlarındaki bir kalede yaşayan bir şövalyeye aittir. Bir gün şövalye ava çıkar ve bebeğini Guinefort'un gözetimine bırakır. Döndüğünde, çocuk odasını darmadağınık bir halde bulur. Beşik devrilmiş, çocuk ortada yoktur ve Guinefort, kanlı çeneleriyle efendisini karşılamaktadır. Şövalye, Guinefort'un oğlunu yediğine inanarak köpeği öldürür. Ancak kısa süre sonra bir bebek ağlaması duyar; beşiği kaldırdığında oğlunu sağ salim bulur. Yanında ise köpeğin ısırıklarıyla kanlar içinde kalmış bir engerek yılanının cesedi yatmaktadır. Guinefort, yılanı öldürerek çocuğu kurtarmıştır. Hatasını fark eden aile, köpeğin cesedini bir kuyuya atar, üzerini taşlarla örter ve çevresine ağaçlar dikerek Guinefort adına bir türbe inşa eder. Köpeğin şehadetine dair bu olay duyulduğunda, yöre halkı köpeği aziz ilan eder ve özellikle hasta çocukları olan anneler, Guinefort'un ağaçlarla çevrili türbesini ziyaret etmeye başlar.

Yöre halkı, köpeğin asil davranışını ve haksız yere öldürülüşünü duyduğunda, orayı ziyaret etmeye ve ihtiyaçları ile hastalıklarına şifa aramak amacıyla köpeği bir şehit olarak onurlandırmaya başladılar.
Bourbonlu Stephen (ö. 1262): De Supersticione: Aziz Guinefort Üzerine.

16. yüzyılda Protestan kiliseler ortaya çıktığında, Guinefort kültünü, Katolik Kilisesi'nin suistimallerine ve işlediği hatalara bir örnek olarak görerek eleştirdiler. Katolik hiyerarşisi de bu eleştiriyi benimsedi; Guinefort inancını ve uygulamalarını bastırmaya ve bu inancın takipçilerini dışlamaya yönelik girişimlerde bulundu. Bu uygulamaya karşı bir para cezası getirildi.

Kilise, bu geleneği zararlı ve batıl inanç olarak değerlendirerek onu ortadan kaldırmak için çaba sarf etti ve devam eden uygulamalar için bir para cezası ihdas etti.

Ayrıca bakınız
Sinosefali
Aziz Hristoforos – Sıklıkla bir köpek başıyla tasvir edilen bir aziz.
Ashâb-ı Kehf – Erken dönem Hristiyanlıkta (ve daha sonra İslamiyet'te) anlatılan bir efsane, bir bekçi köpeği ile ilişkilendirilirler.

Kaynakça
Notlar
Alıntılar
Aziz Hilarion Manastırı

Tell Umm el-'Amr arkeolojik alanında bulunan Aziz Hilarion Manastırı, eski bir Hristiyan manastırıydı. Kazılan kalıntıları, Filistin'in Gazze Şeridi'ndeki Deyr el Balah yakınlarında yer almaktadır.

Tarihi
Manastır, Gazze bölgesinin yerlisi ve Filistin manastırcılığının muhtemel babalarından biri olan Hilarion tarafından yaklaşık 340 yılında kurulmuştur. Hilarion, İskenderiye'de Hristiyanlığa geçmiş ve ardından Aziz Antonios'tan ilham alarak önce Mısır'da, ardından da memleketinde münzevi olmuştur. Daha sonra memleketi Thabatha'nın yakınlarında bir inziva yeri kurmuştur. Hilarion altmış üç yaşına geldiğinde manastır büyümüş ve birçok ziyaretçi çekmiştir. Her ne kadar o dönemde çölde yer alıyor gibi görünse de, aslında Mısır, Filistin, Suriye ve Mezopotamya'nın kesişim noktasındaydı ve Gazze bölgesinde misyonerlik faaliyetlerinin merkezi olduğuna inanılmaktadır.

2015 yılında Gazze'de halka açık tek arkeolojik alan olması, onu özellikle değerli ve önemli bir kültürel miras haline getirmiştir. Mevcut koruma çalışmaları, bölgedeki savaş ve çatışmaların yanı sıra kazı için gerekli malzeme ve ekipman eksikliği nedeniyle sekteye uğramaktaydı. Alan, 2012 Dünya Anıtlar Gözlem Listesi'ne dahil edilmiş ve Küresel Miras Fonu tarafından "Kurtarılması Gereken" olarak sınıflandırılmıştır.

Aralık 2023'te UNESCO, manastıra "geçici olarak geliştirilmiş koruma" sağladı. Ocak 2024'te El Cezire, manastırın Gazze Savaşı'nın başlamasından bu yana hasar gören veya yıkılan 195 kültürel miras alanından biri olduğunu bildirdi. Temmuz 2024'te manastır, UNESCO tarafından Tehlike Altındaki Dünya Mirası Listesi'ne dahil edildi. Listeleme, acil prosedürler kullanılarak hızlandırıldı. UNESCO, "özellikle Gazze Şeridi'ndeki kültürel miras üzerinde devam eden çatışmanın etkisinden derin endişe duyduğunu" belirterek, "Kuruluş, tüm tarafları uluslararası hukuka sıkı sıkıya uymaya çağırmakta; kültürel varlıkların sivil altyapı olarak kabul edildiğini, bu nedenle hedef alınmaması veya askeri amaçlarla kullanılmaması gerektiğini vurgulamaktadır." ifadelerini kullandı.

Kaynakça
Aziz Isidore Mezarlığı

Aziz Isidore Mezarlığı, İspanya'nın başkenti Madrid'de bulunan bir mezarlıktır. İlk bölümü 1811 yılında inşa edilmiş ve 19. yüzyıl boyunca yeni eklemeler yapılmıştır. "Patio de la Concepción" olarak adlandırılan merkezi avlusu, dikkat çekici mozolelere ev sahipliği yapmaktadır. Bu mezarlık, sanatçılar, politikacılar ve şairler de dahil olmak üzere birçok ünlü İspanyol'un ebedi istirahatgahıdır.

Ünlü definler
Leandro Fernández de Moratín (1760–1828), oyun yazarı ve şair
Francisco Manuel Rui-Gómez (1806–1885), İspanyol soylusu, politikacı ve subay
Conde de Campomanes (1723–1802), siyasetçi
Ángel de Saavedra y Ramírez de Baquedano, Duque de Rivas, (1791–1865) şair, oyun yazarı ve politikacı
Diego de León (1807–1841) kont
Manuel Montes de Oca (1804–1841), deniz subayı ve politikacı
Francisco Javier de Istúriz (1790–1871), İspanya Cumhurbaşkanı
Ramón de Mesonero Romanos (1803–1882), yazar
Frances Mary Keats (1803–1889), John Keats'in küçük kız kardeşi.
José de Salamanca y Mayol (1811–1883), siyasetçi ve finansçı, Salamanca markisi
Emilio Castelar (1832–1899), siyasetçi, tarihçi, gazeteci ve yazar. Birinci İspanyol Cumhuriyeti döneminde Meclis başkanı
Francisco Silvela (1843–1905), siyasetçi
Segismundo Moret (1833–1913), siyasetçi ve yazar
Fernando Primo de Rivera y Orbaneja (1879–1921), siyasetçi ve subay
Consuelo Vello Cano «La Fornarina» (1885–1915), şarkıcı
José Echegaray (1832–1916), siyasetçi, oyun yazarı ve matematikçi.
Leonardo Torres Quevedo (1852–1936), mühendis, matematikçi ve mucit.
Antonio Maura (1853–1925), siyasetçi ve bakanlar kurulu başkanı.
Miguel Primo de Rivera (1870–1930), aristokrat ve subay, 1923-1930 yılları arasında İspanya başbakanı. Kalıntıları daha sonra Jerez de la Frontera'daki Basílica de la Merced'e taşındı.
Felipe de Lazcano y Morales de Setién (1868–1951), Avukat, iş adamı, politikacı ve finansçı.
Ante Pavelić (1889–1959), Hırvat faşist diktatör ve Ustaşa'nın lideri.
Fulgencio Batista (1901–1973), Kübalı asker, politikacı ve diktatör.
Miguel Boyer (1939–2014), İspanyol ekonomist, akademisyen ve eski bakan.
Kardam, Prince of Turnovo (1962–2015)
Concha Piquer (1908–1990), şarkıcı
Luis Gómez-Acebo, Duke of Badajoz (1934–1991)
Infanta Pilar, Duchess of Badajoz (1936–2020)
José Antonio Primo de Rivera (1903–1936, (2023'te yeniden defnedildi), faşist Falange Española de las JONS'un kurucusu. Nisan 2023'te Cuelgamuros Vadisi'nden (eski adıyla Şehitler Vadisi) nakledildi.
Juan Meléndez Valdés (1754-1817), İspanyol şair.
Juan Donoso Cortés (1809-1853), İspanyol yazar.
Francisco Asenjo Barbieri (1823-1894), İspanyol besteci.
Ricardo Bellver (1845-1924), İspanyol heykeltıraş.

Kaynaklar
Aziz Mahmut Hüdayi, Üsküdar

Aziz Mahmud Hüdayi, İstanbul ilinin Anadolu Yakası'nda bulunan Üsküdar ilçesine bağlı bir mahalledir. Batıda İstanbul Boğazı'na kıyıdaş konumdadır. Kuzeyinde Mimarsinan; güneyinde Salacak; doğusunda ise yine Mimarsinan ve Ahmediye mahalleleri vardır. Mahalle sınırları içerisinde Üsküdar'ın Ticaret sokağı (Elektrikçiler ve Nalbur sokağı ) olarak da bilinen Uncular Caddesi bulunmaktadır. Adını mahalle sınırları içinde kabri bulunan Aziz Mahmud Hüdayi adlı kişiden almaktadır. Mahallede Ayazma, İmrahor, Çakırcıbaşı Hasan Paşa, Aziz Mahmud Hüdayi, Kaptanpaşa, Ahmet Çelebi, Rumi Mehmet Paşa camileri ile Cennet Efendi Türbesi yer almaktadır.

Nüfus
Kaynakça
Dış bağlantılar
Aziz Köksal

Aziz Köksal (1895, Mersin - 26 Kasım 1962, İstanbul), Türk siyasetçi.

Köksal, Molla Mustafa ve Zeliha Hanım'ın çocukları olarak 1895 yılında Mersin'in Tarsus kazasında doğdu. İlköğrenimini Tarsus'ta, orta öğrenimini Adana Lisesi'nde tamamladı. İstanbul Haydarpaşa Tıp Fakültesi mezunudur. Dâhiliye Mütehassısıdır. Tarsus Hükûmet Tabîpliği, Cenup Demiryolları Başhekimliği, Heybeliada Verem Sanatoryumu Asistanlığı, Çocuk Hastanesi Asistanlığı, Elazığ Memleket Hastanesi Dâhiliye Mütehassıslığı, Uşak Memleket Hastanesi Dâhiliye Mütehassıslığı ve Baştabîpliği, Haydarpaşa Emraz-ı Sariye Hastanesi Dâhiliye Mütehassıslığı, TBMM VIII., IX. ve X. Dönem İçel (Mersin) Milletvekilliği yapmıştır. Evli ve iki çocuk babasıdır.

Kaynakça
Aziz Klemens Kilisesi

Aziz Klemens Kilisesi; Ankara'nın Altındağ ilçesinde bulunan tarihi bir kilisedir. 4. yüzyılda, Ancyra şehrinin o zamanki episkoposu olan Aziz Klemens adına inşa edilmiştir. Doğu Roma dönemi boyunca farklı yıllarda başkaca kilise, manastır ve katedral yapılarının inşa edildiği bilinse de günümüze ulaşan tek emsal olması sebebiyle Ankara'daki yegane Bizans kilisesi olarak kabul edilir. Osmanlı döneminde camiye çevrilen fakat 1916 Ankara Yangını esnasında tamamen yanması sonucu terk edilen yapıdan geriye yalnızca bir duvar ve iç cephesinde yatay kolları kazınarak silinmiş bir Latin haçının bulunduğu mermer blok kalmıştır. Kurtarılan birkaç sütun başlığı ve pencere sövesi ise Roma Hamamı Açıkhava Müzesi'nde sergilenmektedir.

Tarihçe
Ankaralı Klemens, dönemin Roma imparatoru Diocletianus'un iktidarı sırasında şehrin episkoposluğunu yapmakta olan bir din adamıydı. 303 senesinde yayımlanan bir fermanla imparatorluk genelinde Hristiyanlığa karşı baskıcı ve sindirici bir tutum benimsenerek bu dine ait bütün kutsal kitaplar ile ibadet yerlerinin yok edilmesi kararlaştırıldı. 313 yılına kadar devam sürecin ilerleyen aşamalarındaysa, Hristiyanların bir araya gelmeleri yasaklanarak bütün din adamlarının tutuklanması yönünde eyleme geçildi. Bu dönemde yakalanarak imparator Diocletianus karşısına çıkartılan Klemens pagan olmayı reddedince önce bir mağaraya kapatılarak çeşitli işkencelere maruz bırakıldı. 312 yılında yardımcısı Agathangelos ve iki diyakozuyla birlikte katıldığı Kutsal Litürji ayini sırasında, bir Roma askeri tarafından başı kesilerek öldürüldü. Bu olayın ardından Ortodoks kilisesi tarafından aziz ilan edilen Klemens için bir kilise yaptırılarak onun adı verildi.

Ana malzeme olarak tuğla kullanıldıysa da, bazı kısımlar moloz taşla örülmüştür. Eski çizimler incelendiğinde, batı cephesinde üç bölümlü bir narteks bulunduğu ve üstünün beşik tonozla örtülü olduğu görülür. Binaya girişlerin ise bu narteksin orta bölümüne açılan bir kapı vasıtasıyla sağlandığı düşünülmektedir. Neflerin kesişim noktasında kalan alanın üzerinde on iki içbükey bölümden oluşan ve deniz kabuğu biçiminde bir kubbe yer aldığı gözlemlenir.

Kaynakça