Avni Arbaş

Avni Arbaş (1919, İstanbul - 16 Ekim 2003, İzmir ), Türk ressamdır.

İlköğrenimine babasının görevi nedeniyle bulunduğu Aydın’da başladı. İlk resim öğretmeni sayılabilecek babasının 1929 yılında Sivas’ta ölümü üzerine annesi ile birlikte geldiği İstanbul’da Galatasaray Lisesi’ne kayıt oldu. O günün Galatasaray Lisesi öğrencileri ve günümüz ressamları Cihat Burak ile Selim Turan’la birlikte asker ressamlardan Mehmet Ali Bey’in öğrencisi oldu. Dönemin Akademi hocaları İbrahim Safi ile Naci Kalmukoğlu’nun atölyelerinde çalıştı. 1937 yılında şimdiki adıyla Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi olan dönemin Devlet Güzel Sanatlar Akademisi orta kısmına girmek üzere Galatasaray Lisesi’nden ayrıldı. İbrahim Çallı ve Leopold Levy’nin atölyelerinde çalışan Arbaş, Akademi’de kaldığı dokuz yılın son dönemlerinde Devlet Resim ve Heykel Sergilerine katıldı. 1946 yılında okulu bitirdikten sonra; dönemin Maarif Vekili (Millî Eğitim Bakanı) Hasan Ali Yücel’in çabalarıyla düzenlenen “Yurt Gezileri”ne katılarak Siirt’e gitti.

Fransız Hükûmeti’nin bursu ile Paris’e giden sanatçı 1951 yılında Türkiye’de Maya Galerisi’nde, 1954 yılında ise Paris’te Mahmut Makal’ın “Bizim Köy” adlı kitabından esinlenerek yaptığı çalışmaları ile ilk sergilerini açtı. 1943 yılında evlendiği eşi Zerrin'in ölümü üzerine 1958 yılında Henriette Lapouge ile ikinci evliliğini yaptı. 1966 yılında Henri Montherlant'ın 3. cildini onbeş Litho (Taş baskı) çalışmasıyla resimledi.

Fikret Mualla, Hakkı Anlı, Abidin Dino, Selim Turan, Remzi Raşa, Nejad Melih Devrim, Mübin Orhon ve Albert Bitran ile beraber Paris Türk Ekolü pentür sanatçılarındandır.

1977 yılında Türkiye'ye döndü, ancak; askerliğini yapmadığı gerekçesiyle vatandaşlığını kaybettiğini öğrenince sıkıntılar yaşadı. Verdiği mücadele sonunda vatandaşlığını yeniden elde etti. Bu dönemde ağırlıklı olarak Mustafa Kemal portrelerinin yanı sıra, "İstanbul" ve "Boğaz" konulu yapıtlar üretti. Paris'te iken zaman zaman Paris'e uğrayan Nâzım Hikmet’in karakalem portrelerini de çalışan sanatçı, 2003 yılında kansere bağlı olarak yaşamını sürdürdüğü İzmir’in Foça ilçesinde 84 yaşında öldü.

Ferit Edgü’nün gözü ile Avni Arbaş

Modern resmin ustaları arasında Avni Arbaş’a en yakın sanatçının Picasso olduğunu belirten Edgü, ‘Resim, benden daha güçlü, ne isterse yaptırıyor bana” diyen Picasso’nun tam tersine, Arbaş’ın “Resme söz geçirmeye çalıştığını” söylüyor. Sanatçının, öğrencilik döneminden yıllar sonra gerçekleştirdiği gerek desenlerinde, gerek yağlıboyalarında beli bir ustalığın izlerini taşıdığını ekleyen Edgü, Arbaş’ın sanat çizgisini ise şöyle değerlendiriyor...". Bu resimlerde gördüğüm bir şey var ki, o, pek o kadar olağan değil. Avni’nin Türkiye’de, daha sonra Fransa’da, daha sonra yine Türkiye’de geçen, uzun sanat yaşamı boyunca, Akademi’deki gençlik yıllarında tuttuğu yoldan ayrılmamış olması. Kuşkusuz, aradan geçen yıllar boyunca hep aynı resmi yaptı demiyorum. Ama, her zaman, aynı anlayışta resimler yaptı, diyorum.

Ölümünden sonraki online sergiler
2008 Arda Sanat Galerisi
2008 Artisan Sanat Galerisi
2008 Artisan Sanat Galerisi
2008 Derinlikler Sanat Merkezi
2008 Olcay Art
2008 Artisan Sanat Galerisi
2008 Pınar Art
2008 Antik Park Fine Art and Antiques
2007 Evin Sanat Galerisi
2007 Artisan Sanat Galerisi
2007 Artisan Sanat Galerisi
2006 Artisan Sanat Galerisi
2006 Artisan Sanat Galerisi
2006 Cumalı Sanat Galerisi
2006 Galeri D
2006 Artisan Sanat Galerisi
2005 Artı Mezat
2005 Artisan Sanat Galerisi
2005 Maçka Mezat
2005 Alif ART
2005 İstanbul Grafik Sanatlar Müzesi
2004 Krişna Sanat Merkezi
2004 Artisan Sanat Galerisi
2004 Artisan Sanat Galerisi
2004 Artium Sanatevi
2003 Artı Mezat
2003 dem-art Sanat Galerisi
2003 Artisan Sanat Galerisi
2002 Artisan Sanat Galerisi
2002 dem-art Sanat Galerisi
2001 dem-art Sanat Galerisi
Kişisel Sergiler
1998 Millî Reasürans Sanat Galerisi/Retrospektif, İst.
1995 Artisan Sanat Galerisi, İstanbul
1992 Garanti Sanat Gal./Küçük Retrospektif, İstanbul
1991 Artisan Sanat Galerisi, İstanbul
1987 Artisan Sanat Galerisi, İstanbul
1987 Artisan Sanat Galerisi, Ankara
1983 Artisan Sanat Galerisi, Ankara
1982 Urart Sanat Galerisi, İstanbul
1981 Artisan Sanat Galerisi, Ankara
1979 Artisan Sanat Galerisi, Ankara
1978 Bedri Rahmi Galerisi, İstanbul
1977 Vakko Sanat Galerisi, Ankara
1975 Galerie Esteve, Paris
1972 Gallery Herbert Benevy,New York
1970 The Vernon Manor, Ohio
1965 Galerie Dina Vierny, Paris
1962 Galerie Dina Vierny, Paris
1961 Gallery Nicole, New York
1958 Musée Grimaldi, Antibes (Abidin Dino’yla birlikte)
1956 Galerie Dina Vierny, Paris
1954 Galerie Octobon, Paris
1953 Galerie La Roue, Paris
1951 Maya Sanat Galerisi, İstanbul (Türkiye’deki ilk sergisi)

Karma sergilerden seçmeler
1986 "İstanbul'da Bahar" Edpa Sanat galerisi İstanbul
1968 Galerie La Muraille, Besançon
1965 "Paris'te Yaşayan Türk Ressamları "Alman Kül. İstanbul
1956 Ecole de Paris 56 Galeri Carpentier, Paris
1940 Liman Sr., Yeniler Grubuy'la Matbuat Müdürlüğü Salonu, İstanbul

Hakkında yazılanlar
Başkaldıran Atların Ressamı, Yaşar Yılmaz ISBN 9789753902007
Avni Arbaş, Ferit Edgü ISBN 9754583161

Kaynakça
Dış bağlantılar
Avni Arbaş Retrospektifi