Behruz Çinici

Behruz Çinici veya tam ismiyle Veli Behruz Çinici (1932 - 18 Ekim 2011), Türk mimar.

Erzurum Atatürk Üniversitesi kampüsü, ODTÜ kampüsü yapıları, TBMM Camii Kompleksi gerçekleştirdiği başlıca projelerindendir. Çinici, ODTÜ proje çalışmalarını mesleki denetimiyle birlikte 18 yıl sürdürdü.

Mimarlık pratiğinin yanı sıra, İTÜ Mimarlık Fakültesi'nde Şehircilik Kürsüsü'nde asistanlık, Ankara Devlet Mühendislik ve Mimarlık Akademisi'nde ve Eskişehir Anadolu Üniversitesi Mimarlık Fakültesi'nde öğretim üyeliği yaptı.

Ağa Han Mimarlık Ödülü (1995) ve Sinan Mimarlık Ödülü (2004) sahibidir.
Yaşamı
1932 yılında İstanbul'da doğdu. 1949 yılında Vefa Lisesi'ni bitirdi.

İTÜ Mimarlık Fakültesi'nden 1954 yılında mezun oldu ve aynı fakültede asistan olarak göreve başladı. İTÜ'deki görevleri devam ederken ulusal ve uluslararası pek çok yarışmaya katıldı, çeşitli dereceler aldı.

Enver Tokay, Hayati Tabanlıoğlu, Ayhan Tayman ile birlikte katıldığı Atatürk Üniversitesi Kampüsü Planlama Yarışması'nda birincilik kazandı. Ardından 1957 Ankara Petrol Ofisi Yönetim Binası yarışmasında (Ayhan Tayman ile), 1958 DSİ genel müdürlük yapısı yarışmasında (Enver Tokay, Teoman Doruk ile) ve 1959 Eminönü çarşı kompleksi yarışmalarında da birincilik kazandı. Bu projeleri, DSİ binası hariç, uygulanmıştır.

1960'ta öğrencisi ve eşi Altuğ Çinici'yle birlikte çalışmaya başladı. 1961'de birlikte ODTÜ Kampüsü yarışmasını kazanmalarının ardından 1962'de atölyesini Ankara'ya taşıdı. Bu tarihten sonra 1980'e değin ağırlıklı olarak ODTÜ yapılarını gerçekleştirdi. Ankara'da ülkenin ilk fen lisesinin projeleme ve uygulamasını da yaptı.

1966 yılında İstanbul Teknik Üniversitesi yerleşkesi yarışmasında birinci oldu. Aynı yıl Hindistan Cumhurbaşkanlığı tarafından davet edilerek gittiği Hindistan'da ve İran'da konferanslar verdi. 1972 -1974 yılları arasın da Turizm Bakanlığı danışmanlığında bulunan mimar 1977 yılında TBMM Vakfı Sanatçı Üyeliği'ne seçildi.

1970'li yıllarda Orta Anadolu'da toplu konutlar tasarladı ve uygulattı. Çorum'daki 3000 konutluk "Binevler" projesi bekârlar ve çocuksuz aileler için özel tasarlanmış birimleriyle bu dönemdeki çalışmalarının bir örneğidir. 1972 yılında hayata geçirilen Burhaniye'deki Artur Tatil Köyü de o dönem çalışmalarının önemli örneklerinden biridir.

1980'li yıllarda ise TBMM kampüsü için Halkla İlişkiler Binası, Milletvekilleri Sitesi, TBMM Camii Kompleksi gibi yapılar planladı, uygulamalarını yönetti. 1995 yılında, TBMM Camisi'nde gösterdiği, cami mimarisine getirilen cesur ve yenilikçi yaklaşımları dolayısıyla, oğlu Can Çinici ile birlikte Uluslararası Ağa Han Mimarlık Ödülü'nü aldı.

1981 yılında Fransız Mimarlar Odası tarafından Sir Robert Matthew ödülüne, aynı yıl ODTÜ'den Pritzker ve ülke içinde ise Atatürk ödüllerine aday gösterildi.

1993 yılında T.C Başbakanlık Şehircilik Mimarlık Başdanışmanlığı'na atandı. Devlet tarafından Büyükelçilik unvanı verildi. Resmi görev süresi Edirne, Isparta, İzmir, Şanlıurfa'dan Kazakistan'a kadar çeşitli planlama ve restorasyon çalışmaları yaptı.

2004 yılında Mimarlar Odası tarafından Mimar Sinan anısına düzenlenen IX. Ulusal Mimarlık Sergisi ve Ödülleri'nde Meslek yaşamı boyunca ürettiği proje ve yapılar nedeniyle Büyük Ödül'e (Sinan Ödülü) layık görüldü.

Çinici'nin planladığı ve inşa edilen projeler arasında, Burhaniye AR-TUR, Bodrum ve Güllük Tatil Köyleri, Ankara'da İran İlkokulu, İstanbul'da Soyak, Mercan ve Platin konutları bulunur.


18 Ekim 2011 tarihinde Yalova'da öldü. 21 Ekim günü Teşvikiye Camii'ndeki cenaze namazının ardından Edirnekapı Şehitliği'ne defnedildi.

Ödülleri
1984: Sedat Simavi Mimarlık ve Kent Düzenleme Ödülü
1986: Sanat alanı Mimarlık dalında Türkiye İş Bankası Büyük Ödülü (TBMM Halkla İlişkiler Binası ile, Altuğ Çinici ile birlikte)
1991: Türkiye Prefabrik Birliği Ödülü
1995: Ağa Han Mimarlık Ödülü (Oğlu Can Çinici ile beraber)
2004: IX. Ulusal Mimarlık Sergisi Büyük Ödülü (Sinan Ödülü)

Kaynakça