kaan39/turkish-wikipedia-dataset-clean huggingface dataset:
Ahmed Niyaltigin

Ahmed Niyaltigin (Persian) Mahmud Gaznevîve daha sonra oğlu Sultan Mes'ud Gaznevi'nin saymanıydı. Sultan Mesud, onu 1033'te Pencap bölgesinin valisi olarak atadı. Ahmed Niyaltigin, küçük bir asker müfrezesiyle Pencap'a geri çekilmeden önce Varanasi'ye baskın düzenledi.

1034'te Vali Ahmed Niyaltigin, Varanasi'ye cüretkar bir saldırı yaptı ancak yağmalayarak hemen Pencap bölgesine geri çekildi. Niyaltigin, bu ganimetin bir kısmını Sultan Mes'ud Gaznevi'ye havale etmedi. Padişah, bunu Vali Niyaltigin'in bir isyanı olarak değerlendirdi. Sultan Mes'ud Gaznevi, Hindu generallerinden General Tilak Rai'ye Vali Niyaltigin'i tutuklaması emrini verdi. Tilak Rai, başta Hint paralı asker olmak üzere çok sayıda adamla Ahmed'i takip etti, Ahmed Niyaltigin öldürüldü ve başı Gazne'ye götürüldü.

Ayrıca bakınız
Tijara
ahirler
Pataudi
Sultan Mahmud Gaznevi
Ghazi Saiyyad Salar Mesud
Bahtiyar Khalji
Muinuddin Chishti
Eşref Cihangir Semnani

Dış bağlantılar
Lat Bhairava ve Ghazi Miyan'ın Evliliği
Abdur Rahman Chishti tarafından Mirati Mas'udi
Gazneliler Hanedanı, MS 962–1186

Kaynakça
Ahmed Ouattara

Ahmed Ouattara (d. 15 Aralık 1969), forvet pozisyonunda görev yapmış Fildişi Sahilli millî futbolcudur.

Futbol kariyeri
Kulüp takımları kariyeri
Profesyonel kariyerine 1989 yılında Africa Sports kulübünde başladı. Daha sonra sırasıyla Sion, Sporting, Basel, Extremadura, Al Shabab, Salgueiros ve ASEC Mimosas kulüplerinde oynadı.

Millî takım kariyeri
Fildişi Sahili millî futbol takımı formasını 21 kez giyip bu formayla 4 kez gol attı.

Dış bağlantılar
Ahmed Ould Bouceif

Ahmed Ould Bouceif (1934 - 27 Mayıs 1979), Moritanyalı asker ve siyasetçi.

6 Nisan 1979 tarihinde Mohamed Khouna Ould Haidalla ile birlikte düzenledikleri ettikleri darbe girişimi sonucunda daha 1978 yılında darbe ile iktidara gelen Mustafa Ould Salek'i devirerek ülke yönetiminin başına gelmişlerdir. Darbe sonrası Bouceif 1961 yılında kaldırılan başbakanlık makamını tekrar geri getirmiştir ve ülkenin yeni başbakanı olmuştur. Başbakan olduktan 51 gün sonra, 27 mayıs tarihinde Dakar, Senegal'de uçağının düşmesi sonucu 45 yaşında öldü. Yerine darbeyi birlikte organize ettiği Mohamed Khouna Ould Haidalla geldi.

Kaynakça
Ahmed Nûrî Paşa

Ahmed Nûrî Paşa ya da doğum adıyla Alfred Ritter zur Helle von Samo (d. 1831, Avusturya İmparatorluğu – ö. 1917), Avusturya asıllı Osmanlı ferîki ve kartografıdır.

Hayatı
Avusturya'daki yaşamı
Alfred Ritter zur Helle von Samo, 1831'de Avusturya İmparatorluğu'nda soylu bir aileye doğdu. Rittmeister (süvâri yüzbaşısı) rütbesiyle Avusturya-Prusya Savaşı'nda bulundu ve çeşitli çatışmalarda önemli hizmetler verdi (özellikle Königgrätz Muharebesi'nde). Birkaç yıl sonra, Avusturya-Macaristan'ın İstanbul'daki askerî ataşelerinden biri olarak atandı.

Osmanlı İmparatorluğu'ndaki yaşamı
Kartografi kariyeri
Samo, 1876'da Die Völker des osmanischen Reiches (Osmanlı İmparatorluğu Halkları) eserini tamamlayıp, 1877'de Viyana'da yayımlattı. Kartografya konulu çalışmada, Osmanlı İmparatorluğu'nun vilâyetlerine göre nüfusu, nüfusun dînî inançları, ırkları vb. incelendi. Samo'nun başyapıtı, Osmanlı nüfusunu ve bileşimini araştıran birçok yazar (örneğin Kemal Karpat) ve süreli yayınlar için önemli bir birincil kaynak hâline geldi.

93 Harbi
93 Harbi'nin hemen öncesinde Samo, Türk dostlarına ülkesinin savaşa Osmanlı İmparatorluğu'nun tarafında katılacağına dâir söz vermişti. Ancak, Avusturya-Macaristan tarafsızlığını ilân etmişti. Bunun üzerine Samo, Osmanlı ordusuna katılabilmek için askerî ataşelik görevinden ve yarbay rütbesinden azledilmesini talep etti. İstifâsı kabul edildikten sonra İslâmiyet'i kabul etti ve er olarak göreve başladı. Kendisine Bâb-ı Âlî tarafından subay rütbesi teklif edilmesine rağmen reddetti; herhangi bir ünvan olmaksızın orduya katılmak ve kariyerine en baştan girişmek istediğini söyledi. Samo, artık Ahmed Nûrî adıyla anılmakta olup, 93 Harbi sırasında subay yapıldı. Askerî faaliyetlerinin büyük kısmı ve en önemli etkisi, savaşın Avrupa Cephesi'nde gerçekleşti. Yıllar sonra, 4. Ordu'ya bağlı 13. Erzincan Redif Fırkası'nın Kurmay Başkanligı'nı yürüttü. 1890'ların ilk yıllarında, Erkân-ı Harbiyye-i Umûmiyye'ye bağlı İstanbul merkezli İkinci İstatistik ve Tercüme Şûbesi'nin müdürlüğüne getirildi. 1896'da ferîk yapıldı ve şûbedeki görevini onlarca yıl sürdürdü. Ödülleri arasında Osmâniye ve Mecîdiye Nişanları yer almaktadır. Ahmed Nûrî Paşa; orduya kabul edilişindeki olağanüstü koşullar, içtenliği, dürüst karakteri ve devlete olan sınırsız bağlılığı nedeniyle askerî çevrelerde büyük saygı gördü.

1917'de öldü.

Kaynakça
Ahmed Muhammedi

Ahmed Muhammedi ( ; d. 11 Ocak 1992, Gaimşehr), İranlı serbest güreşçidir. Erkekler serbest stil 65 kiloda mücadele eden sporcu, 2014 Dünya Güreş Şampiyonası'nda gümüş, 2015 Dünya Güreş Şampiyonası'nda bronz madalya kazanmıştır. Ayrıca 2014 Asya Güreş Şampiyonası'nda altın madalya elde etmiştir.

Kariyeri
Muhammedi, 2014 Asya Güreş Şampiyonası'nda 65 kiloda altın madalya kazandı. Turnuvada ilk turda Hindistan'dan Rajneesh'i 10-0 teknik üstünlükle, ikinci turda Kazakistan'dan Dauren Zhumagaziyev'i 14-4, yarı finalde Moğolistanlı rakibini 10-0 yenerek finale yükseldi. Finalde Kuzey Kore'den Kang Jin-hyok'u 10-0 mağlup ederek şampiyon oldu.

Muhammedi, 2015 sezonunda İran millî takımıyla Dünya Güreş Kupası şampiyonluğu yaşadı. Los Angeles'taki organizasyon sırasında Azerbaycan'dan Tuğrul Askerov'u 14-10 yenmesi sonrasında Dünya Güreş Birliği sıralamasında 65 kiloda ilk sıraya yükseldi.

2015 Dünya Güreş Şampiyonası'nda 65 kiloda bronz madalya kazandı. Las Vegas'taki turnuvada ilk turda Sloven David Habat'ı 12-0 teknik üstünlükle, ikinci turda Franklin Maren'i 6-0, üçüncü turda Amerikalı Brent Metcalf'i 5-4 ve çeyrek finalde Romanyalı George Bucur'u 6-1 yenerek yarı finale yükseldi. Yarı finalde İtalya adına yarışan Frank Chamizo'ya tuşla yenildi. Bronz madalya maçında Azerbaycanlı Tuğrul Askerov'u 15-5 teknik üstünlükle mağlup ederek turnuvayı üçüncü sırada tamamladı.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Dünya Güreş Birliği sayfasında Ahmed Muhammedi
IAT veritabanındaki sporcu bilgisi Ahmed Muhammedi
Ahmed Nadhir Benbouali

Nadhir Benbouali (Arapça:أحمد نذير بن بوعلي) (d. 17 Nisan 2000), Cezayirli profesyonel futbolcu. Forvet mevkiinde görev almaktadır. Nemzeti Bajnokság I takımlarından Győr'de forma giymektedir.

Kariyeri
23 Temmuz 2022'de Benbouali, Belçika kulübü Charleroi'ye katıldı ve kulüple 2025'e kadar geçerli üç yıllık bir sözleşme imzaladı. 3 Eylül 2024'te Benbouali, Macar kulübü Győr'e kiralandı.[2] 22 Eylül 2024'te Paksi FC'ye karşı 2-1'lik galibiyette iki gol attı. 16 Mayıs 2026'da, Győr'ün Kisvárda karşısında deplasmanda 1-0'lık galibiyetinde tek golü atarak, kulübünün 5. lig şampiyonluğunu son maç gününde garantiledi.

Milli Takım kariyeri
22 Haziran 2026'da Benbouali, Cezayir'in 2026 Dünya Kupası grup aşamasındaki ikinci maçında Ürdün'e karşı gol attı.

Milli Takım golleri
Başarıları
Győr
Nemzeti Bajnokság I: 2025–26

Dış bağlantılar
Ahmed Paşa Antlaşması

Ahmed Paşa Antlaşması, 10 Ocak 1732 tarihinde Osmanlı İmparatorluğu ile Safevîler arasında imzalanmış bir antlaşmadır. 1730-1732 Osmanlı-Safevî Savaşı'nı sona erdirmiştir.

Savaş
Osmanlılar 1723-1730 yılları arasında Tiflis'in yanı sıra Erivan ve Gence'yi de ele geçirerek Güney Kafkasya'yı kontrol altına almayı başardılar. Güney cephelerinde (yani Batı İran'da) Osmanlılar Tebriz, Urmiye, Hürremabad, Kirmanşah ve Hamedân'ı ele geçirdi. 1724 yılında Osmanlılar ve Ruslar, İstanbul Antlaşması (1724) ile yukarıda bahsedilen İran topraklarının ikisi arasında daha fazla paylaşılması konusunda anlaşmışlardı. Ancak Safevilerden Tahmasp II'nin İran'ı kontrol etmeye başlamasının ardından Osmanlı ilerleyişi kontrol altına alındı. Savaştan yorulan her iki taraf da savaşı bitirmeye karar verdi. Ahmet Paşa (Osmanlı) ve Mehmet Rıza Kulu (İran) antlaşmayı imzaladı.

Antlaşmanın sonuçları
Bu antlaşmanın bazı şartları şunlardır:

Kuzeyde Aras Irmağı iki ülke arasında sınır kabul edildi.
Güneyde Kasr-ı Şirin sınırı değişmedi.
Revan, Gence, Tiflis, Nahçıvan, Şirvan ve Dağıstan Osmanlılarda kaldı.
Tebriz, Kirmanşah, Hemedan, Luristan ve Erdelan ise İran'a bırakıldı.

Söz konusu antlaşma Osmanlı Devleti'ni memnun etmedi ve sadrazam azledildi. Dolayısıyla, kırılgan bir barış ortamı oluştu. 1733'te İran'da iktidarı tamamen ele geçiren Nadir Şah, Osmanlılar'ın eline geçen Kafkas topraklarını geri almak için fırsat kollamaya başladı.

Kaynakça
Ahmed Radi

Ahmed Radi Hümeyş es-Salihi ( ; 21 Nisan 1964, Bağdat - 21 Haziran 2020, Bağdat), Iraklı millî futbolcudur. Forvet pozisyonunda görev almaktaydı. 1988 yılında Yılın Asyalı Futbolcusu, 1999 yılında yüzyılın en iyi 9. Asya oyuncusu seçildi.

Futbol kariyeri
Kulüp takımları kariyeri
Profesyonel futbolculuk kariyerine 1982 yılında Al-Zawra'a kulübünde başladı.

Millî takım kariyeri
Irak millî takımı formasını 121 kez giyen ve 62 gol atan Radi, 1986 FIFA Dünya Kupası'nda da mücadele etmişti. Irak'ın dünya kupası tarihindeki ilk ve tek golünü attı.

2007 yılında Irak Temsilciler Meclisinden milletvekili adayı oldu. IFFHS tarafından Asya'nın Yüzyılın En İyi 10 Oyuncusu listesinde seçildi.
Ölümü
13 Haziran 2020'de şiddetli öksürük nedeniyle hastaneye kaldırıldı. 2 gün sonra taburcu edildi. 18 Haziran'da durumu ağırlaşınca yeniden hastaneye kaldırıldı. 21 Haziran'da Radhi, COVID-19 komplikasyonları nedeniyle 56 yaşında öldü.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Ahmed Reşid Efendi

Ahmed Reşid Efendi (7 Ağustos 1758, İstanbul - 20 Ekim 1834, İstanbul), Osmanlı şeyhülislamı.

Hayatı
Eğitimini tamamladıktan sonra müderrisliğe başladı. Ardından kadılığa geçerek İzmir, Mekke ve İstanbul kadılıklarında bulundu. 1816'da Anadolu ve Rumeli kazaskeri olduktan sonra 10 Kasım 1822'de şeyhülislam oldu ancak bir yıl dolmadan 25 Eylül 1823'te azledildi. Ahmed Reşid Efendi, 20 Ekim 1834'te öldü. Fatih'teki Toklu Dede Mezarlığı'na gömüldü.

Kaynakça
Ahmed Rıza Abidzade

Ahmed Rıza Abidzade ( ; d. 25 Mayıs 1966), kaleci pozisyonunda görev yapmış İranlı millî futbolcu ve teknik direktördür.

Futbol kariyeri
Kulüp takımları kariyeri
Profesyonel kariyerine 1985 yılında İsfahan XI'inde başladı. Daha sonra sırasıyla Jandarma Tahran, Tam, Esteghlal, Sepahan ve Perspolis kulüplerinde oynadı. Perspolis'te oynarken kalesini art arda 802 dakika boyunca gole kapattı.

Millî takım kariyeri
İran millî futbol takımının 1998 FIFA Dünya Kupası kadrosunda yer aldı.

Hayatı
1988 yılında, 23 yaşındayken evlenen Abidzade'nin Nigar adlı bir kızı ve kendisi gibi millî kaleci olan Emir adında bir oğlu vardır. Ayrıca fast food restoranı işletmektedir.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Ahmad Reza Abedzadeh - International Appearances
Ahmed Sa'ad Osman

Ahmed Sa'ad Osman (d. 7 Ağustos 1979), forvet pozisyonunda görev yapmış Libyalı millî futbolcudur.

Futbol kariyeri
Kulüp takımları kariyeri
Profesyonel kariyerine 1999 yılında Benghazi al Jadeeda kulübünde başladı. Daha sonra sırasıyla Al-Nasr Benghazi, Alahly Tripoli ve Club Africain kulüplerinde oynadı.

Millî takım kariyeri
Libya millî futbol takımı formasıyla 108 maçta 16 gol kaydetti.

Dış bağlantılar
Ahmed Remzi

Ahmed Remzi (d. 25 Temmuz 1965), defans pozisyonunda görev yapmış Mısırlı millî futbolcudur.

Futbol kariyeri
Kulüp takımları kariyeri
Profesyonel kariyerine 1987 yılında Zamalek kulübünde başladı. 1996 yılında aynı kulüpte futbol kariyerini noktaladı.

Millî takım kariyeri
Mısır millî futbol takımı formasıyla 56 maçta 11 gol kaydetti.

Dış bağlantılar
Ahmed Salah Hüsnü

Ahmed Salah Hüsnü (d. 11 Temmuz 1979), forvet pozisyonunda görev yapmış Mısırlı millî futbolcudur.

Futbol kariyeri
Kulüp takımları kariyeri
Profesyonel kariyerine 1997 yılında El-Ehli kulübünde başladı. Daha sonra sırasıyla VfB Stuttgart II, VfB Stuttgart, KAA Gent, Çaykur Rizespor, El-Mukâvilûn'ül-Arab, Ismaily ve Zhejiang Lucheng kulüplerinde oynadı.

Millî takım kariyeri
Mısır millî futbol takımı formasıyla 30 maçta 9 gol kaydetti.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Ahmed Samir Ferec

Ahmed Samir Ferec (d. 20 Mayıs 1986), El-Daklyeh takımında orta saha pozisyonunda görev yapan Mısırlı millî futbolcudur.

Futbol kariyeri
Kulüp takımları kariyeri
Profesyonel kariyerine Sochaux kulübünde başladı. Daha sonra sırasıyla El-Ehli, Al-Ismaily, Lierse, Zamalek ve El-Daklyeh kulüplerinde oynadı.

Millî takım kariyeri
Mısır millî futbol takımı formasını 18 kez giydi.

Dış bağlantılar
Ahmed Rauf

Ahmed Rauf (d. 15 Eylül 1982), Entag El Harby takımında forvet pozisyonunda görev yapan Mısırlı millî futbolcudur.

Futbol kariyeri
Kulüp takımları kariyeri
Profesyonel kariyerine 2008 yılında ENPPI kulübünde başladı. Daha sonra sırasıyla Al-Ittihad, El-Ehli, El-Mısrî, Sumûha, Wadi Degla, Petrojet ve Entag El Harby kulüplerinde oynadı.

Millî takım kariyeri
Mısır millî futbol takımı formasını 10 kez giyip bir gol kaydetti.

Dış bağlantılar
Ahmed Said (futbolcu)

Ahmed Said (Okka) (d. 13 Mart 1984), defans pozisyonunda görev yapmış Mısırlı millî futbolcudur.

Futbol kariyeri
Kulüp takımları kariyeri
Profesyonel kariyerine 2004 yılında El Shams kulübünde başladı. Daha sonra sırasıyla Ismaily, Haras El Hodood, Wadi Degla, Lierse, Sumûha, Misr Lel Makasa, El Entag El Harby, Al Assiouty Sport ve El Gouna kulüplerinde oynadı.

Millî takım kariyeri
Mısır millî futbol takımı formasını 29 kez giyip bir gol kaydetti.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Ahmed Rıza Maduni

Ahmed Rıza Maduni (d. 4 Ekim 1980), defans pozisyonunda görev yapmış Cezayirli eski millî futbolcudur.

Profesyonel kariyerine 1999 yılında Montpellier kulübünde başladı. Daha sonra sırasıyla Borussia Dortmund, Bayer Leverkusen, El-Ğarafe, Clermont, Union Berlin, Nantes ve Energie Cottbus kulüplerinde oynadı.

2005 yılında Cezayir millî futbol takımı ile 2 maçta forma giydi.

Başarıları
Montpellier
UEFA Intertoto Kupası: 1999

Borussia Dortmund
Bundesliga: 2001-02

El-Ğarafe
Devrî'n-Nücûm Katar: 2007-08

Kaynakça
Dış bağlantılar
Ahmed Sabir

Ahmed Sabir (d. 11 Nisan 1968), kaleci pozisyonunda görev yapmış Mısırlı millî futbolcudur.

Futbol kariyeri
Kulüp takımları kariyeri
Profesyonel kariyerinin tamamını Al Mokawloon Al Arab kulübünde geçirdi.

Millî takım kariyeri
Mısır millî futbol takımının 1998 Afrika Uluslar Kupası kadrosunda yer aldı.

Dış bağlantılar
Ahmed Reşad Paşa

Ahmed Reşad Paşa (1849-1927), Son Osmanlı döneminde siyaset adamı.

Ahmed Reşad Paşa Ağustos 1898-Ekim 1904 arasında sadece Nisan-Ağustos 1901 arasındaki dört ayda kesintiye uğrayan bir süreklilikle altı yıla yakın Maliye Nazırlığı yapmıştır.

Ayşe Kulin'in Veda romanında önemli bir rol oynar.

1903 ya da 1904 yılında, Erenköy'de bir çeşme yaptırdı. Bu çeşme, günümüzde varlığını sürdürmemektedir.

Notlar
Kaynakça
Galeri
Ahmed Râtib Paşa

Ahmed Râtib Paşa (1711 - 23 Ağustos 1758, Mora), Osmanlı komutanı ve devlet adamıdır.

Hayatı
Sadrazamlardan Topal Osman Paşa'nın oğlu olarak 1711'de Mora'da doğdu. Osman Paşa'nın 1733 yılında Leylan Muharebesi'nde ölmesi üzerine, Ahmed Râtib Paşa Vezirlik unvanı aldı.

1735'te Mora Muhassılı, 1740'ta Rumeli Beylerbeyi oldu ve aynı yıl Padişah III. Ahmed'in kızlarından Ayşe Sultan'la evlendi. 1744'te Kaptan-ı deryalığa atandıktan sonra Mora ve Rumeli Beylerbeyliği, Eğriboz Muhafızlığı, Aydın Beylerbeyliği, Tırhala, Vidin ve Yanya Beylerbeyliklerinde bulundu.

23 Ağustos 1758'de Mora'da öldü. Oğlu Şemseddin Bey III. Selim'in Müneccimbaşılığı yaptı. Torunu ise şair Nâmık Kemal'dir.

Kaynakça
Özel
Genel
Ahmed Rıza Zülfikari Deryani

Ahmed Rıza Zülfikari Deryani (Farsça: احمدرضا ذوالفقاری داریانی), İranlı bir nükleer fizik profesörü ve Şehit Beheşti Üniversitesi Nükleer Bilimler Fakültesi dekanıydı. 2025 yılı Haziran ayında İsrail'in İran'a düzenlediği saldırılar sırasında hayatını kaybetti.
Zolfaghari, Şehit Beheşti Üniversitesi Nükleer Mühendislik Fakültesi'nde öğretim üyesiydi. İran'ın nükleer bilimleri ile ilgili eğitim ve araştırmalarda önemli bir rol oynadığı bildirilmektedir. Zolfaghari ve Abdolhamid Minouchehr, İran'da nükleer teknolojinin geliştirilmesini içeren ulusal ve stratejik projelerde aktif olarak yer almışlardır. Ayrıca nükleer endüstri ile ilgili uzmanlaşmış komitelerde görev almış ve nükleer teknik bilginin yerelleştirilmesine katkıda bulunmuştur.

Ayrıca Nükleer Teknoloji ve Enerji dergisinin başeditörüydü.

13 Haziran 2025'te, 65 yaşındayken, İsrail'in Haziran 2025'te İran'a düzenlediği saldırılar sırasında hayatını kaybetti. Cenazesi 28 Haziran'da, İran-İsrail Savaşı sırasında hayatını kaybeden tüm üst düzey komutanlarla birlikte defnedilmek üzere törenle anıldı.

Ayrıca bakınız
İran-İsrail Savaşı
Muhammed Mehdi Tahrançi

Kaynakça
Ahmed Recebli

Ahmed Cabbaroğlu Recebli (28 Eylül 1898, Erivan – 15 Aralık 1963, Moskova); Azerbaycanlı polimat, biyolog, seleksiyoncu bilim insanı, genetik uzmanı, profesör, agronom, pedagog, Cumhuriyet öğrencisi ve Lenin adını taşıyan Tüm Birlik Tarım Bilimleri Akademisi (VASXNİL) üyesidir.

Stalin baskılarının (repressiya) kurbanlarından biri olan Recebli; 100'den fazla bilimsel makalenin ve 24 monografinin müellifidir. Azerbaycan'da ilk kez, meyve ve tahılların halk seleksiyonuna dayalı, daha önce bilinmeyen nadir türlerini kayıt altına alarak tanımlamış ve bunların üretimde kullanılmasını tavsiye etmiştir. Ahmed Recebli'ye ait belgeler günümüzde Azerbaycan Devlet Bilim ve Teknik Belgeler Arşivi'nde muhafaza edilmektedir.

Erken Yaşamı
Çocukluk Yılları ve Eğitim Hayatı: 1898–1923
Ahmed Recebli, 28 Eylül 1898 tarihinde Revan şehrinde Meşedi Cabbar Meşedi Cafer oğlu ve Kübra Hanım Hacı Halil kızının ailesinde dünyaya geldi. 15 Eylül 1907'de Revan Erkek Jimnazyumu'na girdi ve 1 Haziran 1916'da sekiz yıllık tam kursu başarıyla tamamladı. 1 Ocak 1916'da, okulun pedagoji kurulunun kararıyla örnek davranışı ve eğitimdeki başarılarından dolayı kendisine gümüş madalya verildi.

Aynı yıl Moskova Devlet Üniversitesi Tıp Fakültesi'ne girdi. 1918 yılında "Azerbaycan Fükarası" gazetesinin yazı işlerinde düzeltmen (korrektor) olarak çalıştı. 1 Eylül 1919'da Azerbaycan Halk Cumhuriyeti Parlamentosu'nun, yüz öğrencinin yabancı üniversitelerde eğitim almasını sağlamak amacıyla Eğitim Bakanlığı bütçesine 7 milyon ruble tahsis edilmesine dair kararının ardından, hükûmet desteğiyle eğitimine devam etmek üzere Avrupa'ya gönderildi.

Rusça, İtalyanca, Almanca, İspanyolca, Yunanca ve Farsça bilen Ahmed Recebli, İtalya'nın Perugia şehrinde bulunan ve temelleri 1896'da atılan Kraliyet Yüksek Deneysel Tarım Enstitüsü'nden mezun oldu (1936 yılında bu enstitü, Perugia Üniversitesi bünyesinde Tarım, Gıda ve Çevre Fakültesi olarak yeniden teşkilatlandırılmıştır).

Ölümü
Recebli, 15 Aralık 1963'de kalp krizi sebebiyle Moskovada ölmüştür.

Kaynakça
Ahmed Yasin

Ahmed İsmail Hasan Yasin (Arapça: الشيخ أحمد إسماعيل ياسين‎) (1937, El Cura - 22 Mart 2004, Gazze), doktor Abdülaziz El Rantisi ile birlikte Filistin'in bağımsızlığı için mücadele veren Hamas'ın kurucusudur. İsrail'in düzenlediği bir helikopter saldırısında yoldan geçen birçok sivil ile beraber öldürülmüştür.

Yaşamı
Yasin, Filistin'in Britanya Mandası olarak yönetildiği dönemde Askalan yakınlarındaki küçük bir köy olan El-Cura'da doğdu. Doğum tarihi kesin olarak bilinmemektedir. Filistin pasaportuna göre 1 Ocak 1929'da doğmuştur. Ancak kendisi 1938'de doğduğunu iddia etmiştir. Henüz 3 yaşında iken, babası Abdullah Yasin'i kaybetti. İsrail'in kurulmasının ardından yaşanan 1948 Arap-İsrail Savaşı'nın ardından o da binlerce Filistinli gibi mülteci konumuna düştü ve Gazze Şeridi'ndeki Curat Şams bölgesine sığındı.

1952 yılında bir yüzme faaliyeti sırasında kafasının üzerine düştü ve boyun kemiği kırıldı. Boynundan aşağısı felç oldu. Lise eğitiminin ardından Kahire'deki El-Ezher Üniversitesi'ne gitti ve burada Müslüman Kardeşler'e katıldı.

Daha sonra Gazze'ye döndü ve öğretmenlik yapmaya, aynı zamanda camilerde vaazlar vermeye başladı. Hızla ünlenen Yasin, Gazze İslâm Enstitüsü'nün başına getirildi. Bu dönemde evlendi ve 11 çocuğu oldu. Müslüman Kardeşler'in Filistin koluyla ilişkiye geçti. 1987'de İntifada hareketi sırasında Abdülaziz el-Rantisi ile Müslüman Kardeşler'in Filistin Kanadı'nı kurdu ve ruhani lideri oldu. Kurduğu Hamas örgütü, yaptığı faaliyetler nedeniyle İsrail'de bir nefret figürü haline geldi.

18 Mayıs 1989'da İsrail Güvenlik Güçleri tarafından tutuklandı. Bu dönemde işkenceye uğradı, dört gün süreyle tahta bir sandalyeye bağlı olarak oturtuldu ve uyuması engellendi. Daha sonra Ramallah Cezaevine gönderildi. Sekiz yıl hapiste kaldıktan sonra Eylül 1997'de Ürdün'de yakalanan iki Mossad ajanıyla takas edilerek serbest bırakıldı. Amman'da El Hüseyin Tıp Merkezi'nde Kral Hüseyin tarafından tedavi ettirildikten sonra Gazze'ye döndü.

6 Eylül 2003 tarihinde İsrail Hava Kuvvetleri'ne mensup bir F-16 Gazze'de bir binaya füze saldırısında bulundu. Yasin saldırı sırasında binadaydı ancak kurtulmayı başardı. İsrailli yetkililer daha sonradan saldırının hedefinin Yasin olduğunu doğruladılar.

Suikast
Ahmed Yasin 22 Mart 2004 tarihinde İsrail saldırısıyla öldürüldü. Sabahın erken saatlerinde namazdan dönerken bir İsrail helikopteri Yasin ve iki korumasının üzerine füze attı. Yasin ve korumaları, çevreden geçmekte olan dokuz kişiyle birlikte olay yerinde öldü. İddialara göre aralarında Yasin'in iki oğlunun da olduğu ondan fazla kişi de saldırıda yaralandı. Yasin'in yerine Abdülaziz El Rantisi Gazze Şeridi'nde HAMAS'ın yeni lideri oldu ancak Rantisi de 17 Nisan 2004 tarihinde İsrail tarafından öldürüldü.

Kaynakça
Ahmed Teküder

Ahmed Teküder, (تكودار احمد Tegüder Aḥmed, Sultan Ahmed olarak da bilinir) 1282 - 1284 arasında hüküm sürmüştür.) İlhanlı hükümdarı, Hülagü'nün oğlu ve Abaka Han'ın kardeşiydi. Nikolas Teküdar Han adıyla Nesturi Hristiyan olan Teküder, sonradan İslam dinini benimseyip adını Ahmet Teküder olarak değiştirmiştir.

Teküder 1282'de tahta çıktığında İlhanlı devletini bir sultanlığa dönüştürdü. Bununla birlikte Budizmi ve Nesturi Hristiyanlığı engellemek adına bu dinlerin itibarlı görevlilerine karşı bir dizi eziyet yapmaya kalkışmıştır. Ancak Horasan valisi olan yeğeni Argün de bir Budistti ve Yüen Hanedanı imparatoru Kubilay Handan yardım istedi. Marco Polo'nun aktardığına göre tüm Moğolların büyük Hanı Kubilay Han bu duruma çok öfkelenmiştir.

Argün cevap alamayınca Teküder'e savaş açtı. Teküder Memlük Sultanından yardım istedi ama sultan ona yardım etmedi. Küçük bir orduya sahip olan Teküder, Argün'ün büyük ordusu karşısında yenildi ve 10 Ağustos 1284'te idam edildi.

Dipnotlar
Ayrıca bakınız
İlhanlılar İmparatorluğu

Dış kaynaklar
Reşîdüddin. Câmlcu't-tevârih [524], Baku 1958, III, 165, 194;
Aksarâyî, Müsâmeretü'l-ahbâr [525]. Ankara 1944, s. 136, 141;
Vassâf, Târih, Bombay 1269/1853, s. 105, 136;
A. A. Alizâde, Sotsial-no-Ekonomiçeskaya İ Potitiçeskaya İstoriya Azerbaycana XIII-XIV vv, Baku 1956, bk. İndeks;
B. Spuler. İran Moğolari [526], Ankara 1957, s. 89, 98;
Abbas İkbâl, Târih-i Moğul, Tahran 1341 hş. 1962, bk. İn­deks;
Chır, V, 364-368;
Faruk Sümer, “Tekü­der”, İA, Xll/1, s. 144, 145;
P. Jackson. “Ahmad Taküdâr”, Elr., I, 661, 662. [527]
Atwood, Christopher P. (2004). The Encyclopedia of Mongolia and the Mongol Empire. Facts on File, Inc. ISBN 0-8160-4671-9.
David Morgan, The Mongols