Anton Szandor LaVey

Anton Szandor LaVey (doğum adı Howard Stanton Levey; 11 Nisan 1930 – 29 Ekim 1997), Amerikalı yazar, müzisyen ve LaVeyan Satanisttir. Şeytan Kilisesi'nin, LaVeyan Satanizm felsefesinin ve Satanizm kavramının kurucusudur. The Satanic Bible, The Satanic Rituals, The Satanic Witch, The Devil's Notebook ve Satan Speaks! dahil olmak üzere birçok kitap yazmıştır. Ayrıca The Satanic Mass, Satan Takes a Holiday ve Strange Music dahil üç albüm yayınlamıştır. 1975 yapımı The Devil's Rain filminde küçük bir rol oynamış ve teknik danışmanlık yapmış, Nick Bougas'ın 1989 tarihli mondo filmi Death Scenes'in sunuculuğunu ve anlatıcılığını yapmıştır.

Satanizm tarihçisi Gareth J. Medway, LaVey'i "doğuştan gösterici" olarak tanımlamıştır, antropolog Jean La Fontaine ise onu "kişisel cazibesi oldukça yüksek renkli bir figür" olarak tanımlamıştır. Satanizm üzerine akademik akademisyenler Per Faxneld ve Jesper Aagaard Petersen, LaVey'i "şeytani ortamda en ikonik figür" olarak tanımlamışlardır. LaVey, gazeteciler, dini karşıtlar ve Satanistler tarafından "Satanizmin Babası", Satanizmin "Aziz Pavlusu", "Kara Papa" ve "dünyanın en kötü adamı" olarak da etiketlenmiştir.

Erken Yaşam
LaVey, 11 Nisan 1930'da Chicago, Illinois'da Howard Stanton Levey olarak doğdu. Babası Michael Joseph Levey (1903–1992), LaVey'in annesi Gertrude Augusta ile evlendi. Ailesi, müzikle olan ilgisini destekliyordu, birçok enstrümanı denedi; en sevdikleri piyano ve akordeon gibi klavyeli çalgılardı. Anton, çocukken bir Baptist kilisesinde piyano çaldı ve lisede obua çaldı. Tamalpais Lisesi'nde Mill Valley, California'da 16 yaşına kadar okudu. LaVey, 16 yaşında okulu bıraktığını ve Clyde Beatty Circus'a katıldığını, ardından büyük kedilere yönelik bir gösteride kafes çocuk ve carnivallarda müzisyen olarak çalıştığını iddia etti. "Harlem Nocturne" gibi parçalar çaldı. LaVey, aynı erkeklerin cumartesi gecesi şovlarına ve pazar sabahı çadır ayinlerine katıldığını görerek din hakkındaki giderek daha olumsuz hale gelen bakış açısının güçlendiğini iddia etti. The Satanic Bibleın Almanca baskısının önsözünde, bunu Hristiyan dinine, bildiği şekliyle meydan okumak için bir itici güç olarak neden gösterdi. Church of Satan kitabında neden kilise müdavimlerinin ahlaki ikiyüzlülükler sergilediklerini açıklar. Ancak gazeteci Lawrence Wright, LaVey'in geçmişini araştırdı ve LaVey'in bir sirkte müzisyen veya kafes çocuğu olarak çalıştığına dair bir kanıt bulamadı.

1948 kışında, LaVey barlarda, salonlarda ve gece kulüplerinde organist olarak çalışmaya başladı. Klavyedeki "dâhiliği" ona birçok gig kazandırdı. Los Angeles'taki burlesk evlerinde organ çalarken o zamanlar tanınmamış Marilyn Monroe ile kısa bir ilişki yaşadığını iddia etti, bu sırada onun Mayan Theatre'da dansçı olduğunu belirtti. Bu iddia, Monroe'yu o zamanlar tanıyanlar ve Mayan'ın yöneticisi Paul Valentine tarafından meydan okundu; Monroe'nun hiç dansçılarından biri olmadığını ve tiyatronun hiç burlesk evi olarak kullanılmadığını söylediler.

Biyografisine göre, LaVey San Francisco'ya geri taşındı. LaVey, Carole Lansing ile 1950'de tanıştı ve Lansing on beş yaşındayken ertesi yıl evlendi. Lansing, 1952 doğumlu LaVey'in ilk kızı Karla LaVey'i doğurdu. Kore Savaşı celbini önlemek için, San Francisco City College'da kriminaloji okudu. LaVey, daha sonra San Francisco Polis Departmanı (SFPD) için fotoğrafçı olarak çalışmaya başladı, LaVey, kendisine SFPD tarafından yönlendirilen "800 çağrıyı" inceleyip, çiftçi olarak çalıştığını iddia etti. Daha sonraki biyografi yazarları LaVey'in gerçekten SFPD ile çalışıp çalışmadığını sorguladılar, çünkü bu iddiayı doğrulayacak hiçbir kayıt yoktur.

Bu dönemde, LaVey Weird Tales dergisiyle ilişkili bazı yazarlarla arkadaş olduğu; George Haas, Robert Barbour Johnson ve Clark Ashton Smith ile çekilmiş bir resmi Blanche Barton'ın biyografisi The Secret Life of a Satanistte geçmektedir.

1960 yılında, LaVey, Diane Hegarty ile ilişki kurduktan sonra Carole'den boşandı. Hegarty ve LaVey hiç evlenmedi, ancak 24 yıl boyunca onunla birlikteydi ve ikinci kızı Zeena Galatea Schreck (née LaVey)'i (1963 doğumlu) doğurdu. İlişkinin sonunda, Hegarty nafaka için dava açtı.

Şeytan Kilisesi
Anton LaVey, paranormal araştırmaları ve Lost Weekend kokteyl salonunda Wurlitzer çalma gibi organist performansları ile San Francisco'da yerel bir ünlü hâline geldi. Kamuoyunda dikkat çeken bir figür olarak, şehirde bir adli tabip minibüsünü sürdü ve Zoltan adında siyah leoparını gezdirirdi. Faxneld ve Petersen'a göre Şeytan Kilisesi, "uyumlu bir Şeytani söylemi öne süren ilk kamuya açık, oldukça belirgin ve uzun ömürlü örgüt" olarak tanımlandı. LaVey, cuma geceleri okült ve ritüeller üzerine dersler vermeye başladı. Bu çevreden biri, yeni bir dinin temellerine sahip olduğunu öne sürdü. LaVey'e göre, Walpurgisnacht'da, 30 Nisan 1966'da, başını tıraş ederek ritüelistik olarak Şeytan Kilisesi'nin kurulduğunu ve 1966 yılını "Yıl Bir" olarak "Anno Satanas" ilan ettiğini duyurdu. LaVey'in imajı " " olarak tanımlandı ve belki de 25 Mart 1966'da yayımlanan ve Don Rickles'ın Asmodeus adında kötü büyücü ve Şeytani tarikat lideri olarak yer aldığı The Wild Wild West televizyon dizisinin "The Night of the Druid's Blood" adlı okült temalı bölümünden ilham almış olabilir. Ardından gazeteci John Raymond ve New York sosyalisti Judith Case'in Şeytani düğün töreninin dikkat çekmesiyle medya ilgisi yoğunlaştı. Los Angeles Times ve San Francisco Chronicle gibi gazeteler, LaVey'i "Kara Papa" olarak adlandıran makaleler yayımladı. LaVey, Şeytani vaftiz törenleri gerçekleştirdi (tarihteki ilk Şeytani vaftiz olarak üç yaşındaki kızı Zeena için Şeytana ve Sol El Yolu'na adandı, bu da dünya çapında duyuldu ve "The Satanic Mass" adlı plakta kaydedildi).

1960'ların sonları ve 1970'lerin başlarında LaVey, Friedrich Nietzsche, Ayn Rand, H. L. Mencken ve sosyal Darwinizm gibi isimlerin ideolojik etkilerini, Şeytan Kilisesi'nin ideolojisi ve ritüel uygulamalarıyla harmanladı. Ragnar Redbeard'in Might Is Right adlı eserinden yeniden düzenlenmiş bölümlerle tanıtılan ve John Dee'nin Enochian Keys üzerindeki "Şeytanlaşmış" versiyonlarıyla sonuçlanan denemeler yazdı ve The Complete Witch (1989'da The Satanic Witch olarak yeniden yayımlandı) ve The Satanic Rituals gibi kitaplar oluşturdu. Son kitap ayrıca H. P. Lovecraft'ın çalışmalarından esinlenerek ritüeller içeriyordu. Might is Right kullanımı hakkında itirafta bulunan LaVey, bunu kendisine derinden etki eden bir yazarın "ölümsüzleştirilmesi" amacıyla yaptığını belirtti.

1972'de LaVey'in San Francisco, Black House'dakı kamuya açık çalışmaları durduruldu ve çalışmalar, yetkili bölgesel "mağaralar" aracılığıyla devam etti. 1975 başlarında, LaVey, daha yüksek seviyedeki inisiyasyonların maddi katkı karşılığında verilebileceğini açıkladı. Haziran 1975'te, Kilise'nin bülteni editörü Michael Aquino, Şeytan Kilisesi'nden ayrılarak teistik Temple of Set'i kurdu, yanına belirsiz sayıda muhalifi de aldığı iddia ediliyor. Kilise, bu politika duyurusunun, Şeytani felsefeyi anlamayan üyeleri "temizlemek" amacıyla yapıldığını savunmaktadır.

Sonraki Yaşamı ve Ölümü
1980 yılında, FBI, Ted Kennedy'yi öldürmeyi planladıkları iddiasıyla ilgili olarak LaVey'i sorguladı. LaVey, ajanlara, kilise takipçilerinin çoğunun "fanatikler, tarikat üyeleri ve tuhaflar" olduğunu söyledi. Ajanlar, LaVey'in "Şeytan Kilisesi'ne ilgisinin tamamen maddi açıdan olduğunu" ve "çoğu zamanını röportaj vererek, yazı materyali hazırlayarak ve son zamanlarda fotoğrafçılıkla ilgilenerek geçirdiğini" bildirdi.

Temmuz 1984'te, Hegarty LaVey'e karşı bir uzaklaştırma emri çıkardı, ancak LaVey bunu kabul etmedi. LaVey'in üçüncü ve son eşi Blanche Barton oldu. 1 Kasım 1993'te Barton, Satan Xerxes Carnacki LaVey adlı oğlunu doğurdu. Barton, LaVey'in ölümünden sonra kilisenin başına geçti ve daha sonra bu görevi bırakarak Magus Peter H. Gilmore'a devretti.

Ailesine göre, Anton LaVey, 29 Ekim 1997'de San Francisco'daki St. Mary's Medical Center'da pulmoner ödem nedeniyle öldü; Ancak ölüm belgesi, 31 Ekim 1997'yi listeliyor. En yakın hastane olması nedeniyle St. Mary's adlı bir Katolik hastanesine götürüldü. Sadece davetlilerle bir gizli şeytani cenaze töreni Colma'da yapıldı ve LaVey'in cesedi yakıldı.

2 Şubat 1998'de, ayrılmış kızı Zeena Schreck ve o zamanki kocası Nikolas Schreck, itibar edilmemiş biyografisi hakkında dokuz sayfalık bir "bilgi formu" yayımladılar, burada Wright'ın önceki iddialarını desteklediler ve LaVey'in hayatıyla ilgili daha birçok hikâyesinin yanlış olduğunu iddia ettiler.

Düşünce
LaVey, yazılarında çeşitli ezoterik ve dini gruplara referanslarda bulunarak, örneğin Yezidiler ve Tapınak Şövalyeleri'nin yirminci yüzyıla kadar aktarılan bir Şeytani geleneğin taşıyıcıları olduğunu iddia etmiştir. Satanizm araştırmacısı Per Faxneld, bu referansların kasıtlı olarak şaka yollu ve ironik olduğunu düşünse de, LaVey'in yazılarını okuyan birçok Satanistin bunları geçmişe dair gerçek tarihsel iddialar olarak aldığına dikkat çekmiştir. Eski ezoteristleri sık sık alaya almasına rağmen, LaVey onların çalışmalarına da güvenmiş; örneğin, The Satanic Bible da John Dee'nin Enochian sistemini kullanmıştır. Bu nedenle Faxneld, LaVey'in düşüncesinde, saygın Şeytani öncüler yaratma arzusu ile ilk gerçek Şeytani toplumu kurduğunu gösterme arzusu arasında bir gerilim olduğunu savunmuştur.

Dyrendel, LaVey'in yaşlandıkça komplo kültürüne katıldığını ve modern toplumun bireysel özerklik üzerindeki etkisi konusunda büyük etkilenmeler yaşadığını savunmuştur. LaVey, hukuk ve düzen konularında muhafazakâr bir tavır sergileyen biri olup, Kilisenin tüm eylemlerinde devlet yasalarına uymasını istemiştir. Öjenik uygulamalarını desteklemiş ve gelecekte bir zorunluluk olacağına inanmıştır. LaVey, içinde "Şeytani" sözler olsun ya da olmasın, rock ve heavy metal müzikten nefret etmiş ve genellikle hoşnutsuzluğunu dile getirmiştir.

Popüler Kültürde
American Horror Story dizisinin 8. sezonu American Horror Story: Apocalypse, "Return To Murder House" (2018) bölümü'nde LaVey, Carlo Rota tarafından canlandırılmaktadır. Bu tasvir, Şeytan Kilisesi tarafından LaVey'in gerçek Şeytana tapınan biri olarak gösterilmesi nedeniyle eleştirilmiştir.
Polanski Unauthorized adlı uzun metrajlı filmde, Lavey, Roman Polanski'nin Rosemary's Baby filminde danışman olarak gösterilmektedir, Tom Druilhet tarafından canlandırılmıştır.
Realm of Satan, 2024 yılında Şeytan Kilisesi hakkında bir belgesel film.

LaVey'e Göre Satanizm
Dokuz büyük günah
Aptallık.
Özentilik.
Sevilme, benimsenme beklentisi.
Kendini kandırma.
Perspektif eksikliği.
Geçmişteki Ortodoks Satanist uygulamalara sahip çıkma.
Üreticiliği engelleyecek kadar kibir sahibi olma.
Estetik duygu yoksunluğu.
Ödlekleştiren konformizm.

Dokuz ilke
Tevekkül ve yetinme yerine sonsuz kişisel tatmin için çalış.
Mistik düşler yerine capcanlı hayatı yaşa.
Kendini kandırma. Kirletilmemiş bilgeliğin temsilcisi ol.
Sevgini hakedene sakla. Şaklabanlara harcama.
Sana tokat atana öbür yanağını dönme, intikam al.
Sorumlu olana karşı sorumluluk göster. Şefkat, enerji vampirlerine dikkat.
İnsan dört ayaklılar gibi bir hayvandır. Kimi zaman onlardan iyi, çoğunlukla onlardan beterdir. "Ruhi ve entelektüel yüceliği" onu hayvanlar aleminde en acımasız yaratık yapar.
Şeytan, günah adı verilen fiziki, duygusal, düşünsel yücelikleri savunur.
Şeytan, öcü gibi kullanıldığı sürece caminin ve kilisenin en iyi dostudur.

20 öneri
Gücünü kaybetmemek için, zayıf ve aciz (karaktersiz, kişiliksiz) olanlara saygı gösterme.
İçinde başarı yattığı için gücünü her zaman sına.
Mutluluğu barışta değil zaferde ara.
Uzun süreli dinlenmeden ziyade istirahatlerini kısa tut.
Yeni bir şey yaratacaksan eskiyi tamamen yok et.
Ölümünü göremeyeceğin hiçbir şeyi çok fazla sevme.
Yapıyı kumun üzerine değil kayanın üzerine inşa et... Çünkü yapı sadece bugün ya da dün için değil her zaman içindir.
Her zaman, yapılmamışı keşfetmek için daha fazla çalış.
Boyun eğmektense öl.
Demircilik ölümün kılıcını işlemek dışında hiçbir sanatsal değere sahip değildir. Çünkü ölüm getiren kılıç bir sanat şaheseridir.
Her şey üstünde başarıyı elde etmek için önce kendinin üstüne çık. (kendini aşmayı öğren.)
Yaşayanların kanı yeni bir tohum yaratmak için iyi bir gübredir.
Kurukafadan oluşan piramitlerin üzerinde duran kişi, daha uzakları görebilir.
Sevgiyi bir kenara atma, fakat onu her zaman tehdit et çünkü o bir sahtekardır.
Bütün büyük olan şeyler acı üzerine kurulmuştur.
En önde olmaktan çok en üstte olmaya çalış, çünkü büyüklük orada yatar.
Daha önceden yaratılmış engelleri yok etmek için taze ve güçlü bir rüzgar gibi gel.
Bırak sevgi, hayatında bir amaç olsun, ama en büyük hedefin büyüklük olsun.
Erkek dışında hiçbir şey güzel değildir ama bütün her şeyden güzel olan kadındır.
Gücü engellediği için bütün aldanma ve yalanları reddet.

LaVey'in dokuz büyük bildirisi
Satanizme göre insan kendini sakınmamalı istediğini yapmalıdır.
Satanizm ruhsal umutlar yerine var oluşu savunur.
Satanizm nankör insanlar için vakit harcamaktansa hak edenlere incelik göstermeyi emreder.
Satanizm kendilerine vuranlara diğer yanaklarını uzatmaktansa intikam almayı emreder.
Satanizm vampir olmak için vakit harcamaktansa daha gerçekçi sorumluluklarını yerine getirmek gerektiğini savunur.
Satanizm tüm dinlerde günah diye dayatılan şeylerin duygusal ve zekasal zevkten ibaret olduğunu savunur.
Şeytan kilisenin en sadık dostudur.
Satanizme göre hayvanlar, insanlara bazen iyi ama çoğunlukla kötülük yapan canlılardır.
Satanizm'e göre insan kendini kandırmamalı aklıyla olduğu gibi gözükmelidir.

LaVey'e İlişkin Kitaplar
LaVey'in Yazdığı Kitaplar
The Satanic Bible (1969)
The Satanic Rituals (1972)
The Satanic Witch (1989)
The Devil's Notebook (1992)
Satan Speaks! (1998)
Letters from the Devil (2010)

LaVey'in Yazılarını İçeren Kitaplar
Rants and Incendiary Tracts: Voices of Desperate Illuminations: 1558-present! (1989)
Apocalypse Culture: Expanded & Revised Edition (1990)
Might Is Right or The Survival of the Fittest: Centennial Edition (1996)

LaVey Hakkında Kitaplar
The Black Pope
The Devil's Avenger: A Biography of Anton Szandor LaVey (1974)
The Secret Life of a Satanist: The Authorized Biography of Anton LaVey (1990)
Popular Witchcraft: Straight from the Witch's Mouth (2004)
Letters From the Devil: The Lost Writing of Anton Szandor LaVey by Anton Szandor LaVey (2008)
California Infernal: Anton LaVey & Jayne Mansfield: As Portrayed by Walter Fischer (2017)
Anton LaVey and the Church of Satan: Infernal Wisdom from the Devil's Den (2022)
Born with a Tail: The Devilish Life and Wicked Times of Anton Szandor LaVey, Founder of the Church of Satan (2024)

Anton LaVey'in Kayıtları
The Satanic Mass (1968)
Answer Me/Honolulu Baby (1993)
Strange Music (1994)
Satan Takes a Holiday (1995)
Anton Szandor Lavey The Devil Speaks (& Plays) (2017)

LaVey'in Rol Aldığı Filmler
Invocation of My Demon Brother (1969)
Satanis: The Devil's Mass (1970)
The Devil's Rain (1975)
Death Scenes (1989)
Speak of the Devil: The Canon of Anton LaVey (1993)
Iconoclast (2010)
An American Satan (2019)

Ayrıca bakınız
LaVeyan satanizm
Sol yol ve sağ yol
Satanic Bible

Kaynakça