kaan39/turkish-wikipedia-dataset-clean huggingface dataset:
Elektromıknatıs

Elektromıknatıs, elektrik akımı kullanılarak demirden elde edilen mıknatıstır. Elektromıknatısın her iki ucu da manyetik maddeleri çeker. Elektromıknatısın kutupları sağ el kuralına göre bulunabilir. Bu kural, tel bobine alttan sarılıyorsa sağ elimizi bobini alttan kavrayarak tutarız. Sağ elimizin başparmağı elektromıknatısın 'N' kutbunu gösterir. Pil, ters çevrilirse elektromıknatısın her iki ucu da aynı şekilde çekme özelliği gösterir ama kutupları yer değiştirir. Ancak elektromıknatıslarda her zaman pil söz konusu değildir. Büyük elektromıknatıslarda gelişmiş akü, motor vb. güç kaynakları kullanılır.

Elektromıknatısın kutupları sarımdan geçen akımın yönüne bağlıdır. Sağ elimizin dört parmağı bobin üzerinden geçen akım yönünde olacak şekilde elimizi sardığımızda başparmak kuzey kutbunu gösterir. Diğer uç ise güney kutbu olur. Kuzey kutbu mıknatısın pozitif, güney kutbu ise negatif kısmıdır.

Bir elektromıknatısın çekim gücü;
Bobindeki sarım sayısı ile doğru orantılı,
Telden geçen akım miktarı ile doğru orantılı,
Pil sayısı ile doğru orantılı,
Pilin gerilimi ile doğru orantılı,
Bobin telinin çapı ile doğru orantılı
Sargının uzunluğu ile ters orantılıdır.

NOT: Sağ el kuralı daima akım yönünde olmalıdır. Baş parmağımızı, manyetik alan çizgilerinin üstüne koyduğumuzda, dört parmağımız akımı temsil eder.

Elektromıknatıs her zaman mıknatıslık özelliği göstermez, akım kesildiği an mıknatıslık özelliği de kaybolur ve elektromıknatıslar, "up" ve "çubuk" şeklinde olabilmektedir.

Kullanıldığı yerler
Elektromıknatıslar, eski telefonlarda ses sinyallerini elektrik sinyallerine elektrik sinyallerini ses sinyallerine dönüştürür, elektrik zili, bilgisayar yapımı, hızlı trenler, telefon kulaklığı, telgraf gibi araçlar ve birçok elektronik aracın yapısında kullanılır. Demir yükleme işleri yapan vinçler, elektromıknatıslarla yüklerini kaldırır. Ayrıca hurda toplama yerlerinde hurdalar elektromıknatıslar sayesinde taşınıp istenilen yere götürülür.

Elektromıknatıslar, eski telefonlarda ses sinyallerini elektrik sinyallerine elektrik sinyallerini ses sinyallerine dönüştürür, elektrik zili, bilgisayar yapımı, hızlı trenler, telefon kulaklığı, telgraf gibi araçlar ve birçok elektronik aracın yapısında kullanılır. Demir yükleme işleri yapan vinçler, elektromıknatıslarla yüklerini kaldırır. Ayrıca hurda toplama yerlerinde hurdalar elektromıknatıslar sayesinde taşınıp istenilen yere götürülür.

Elektromıknatısın kutupları pusula ile de öğrenilebilir. Elektromıknatısın kutuplarına pusula yaklaştırıldığında pusulanın ibresi bulunduğu yerdeki manyetik alan paralel durur.
Mıknatıs olarak çivi ya da uzun bir magnet kullanabilirsiniz.
Elektron boşluğu

Elektron boşluğu, bir elektronun özelliklerine zıt özellikler taşıyan, matematiksel ve kavramsal bir ifade olup, fizik, kimya ve elektrik mühendisliği gibi alanlarda sıklıkla kullanılmaktadır. Atomda ya da atomik örgüde yer alabilecek bir elektronun o konumda bulunmamasını ifade eden bir kavramdır. Gerçek bir antimadde olan pozitron kavramından tamamen farklı olarak boşluk, modellemede kolaylık getirmesi için kurgulanmıştır.

Boşluk şu durumlarda ortaya çıkar:
Eğer bir elektron bulunmuş olduğu elektronik seviyeden daha yüksek bir seviyeye yükselirse arkasında bir boşluk bırakır. Boşluk, bu anlamıyla Auger elektron spektroskopisinde (ve diğer X-ray tekniklerinde), hesaplamalı kimyada ve kristallerdeki düşük elektron-elektron saçılma oranlarını açıklamak için kullanılır.
Kristallerde, band yapısı hesaplarında etkin kütlenin değeri negatif çıkabilmektedir. Hall etkisinden esinlenerek, Newton kanununa göre bu negatif değer taşıyıcı yüke verilmiştir (yani boşluğa).
Elektron (anlam ayrımı)

Elektron, negatif temel elektrik yükü olan atomaltı parçacıktır. Şu anlamlara da gelebilir:
Elektron (alaşım), altın ile gümüşün belirli miktarlarda karıştırılması ile elde edilen alaşım
Elektron (marka), Magnesium Elektron tarafından üretilen magnezyum alaşımları markası
Elektron (İsveç merkezli şirket), Göteborg, İsveç merkezli çalgı imalatı şirketi
Elektron (Ukrayna merkezli şirket), Lviv, Ukrayna merkezli imalat şirketi
Elektron (uydu), Sovyetler Birliği yapımı uydu serisi
Elektron (gemi)

Ayrıca bakınız
Electron
Elektron aktarımı

Elektron aktarımı ya da elektron transferi, bir elektronun bir atom ya da molekülden, başka bir kimyasal varlığa geçmesi olayıdır. Redoks reaksiyonunun mekanik bir tanımlaması olup, reaksiyona giren ve reaksiyondan çıkan maddelerin yükseltgenme seviyeleri değişir. Elektron aktarımı bir iyonik bağlanmadır.

Kaynakça
Elektron deliği

Elektron deliği, fizik, kimya ve elektronik mühendisliğinde, bir atomda veya atomik kafeste bulunabilecek bir konumda elektron eksikliğidir. Normal bir atom veya kristal kafeste elektronların negatif yükü atom çekirdeğinin pozitif yükü ile dengelendiğinden, elektronun yokluğu deliğin bulunduğu yerde net bir pozitif yük bırakır.

Metal veya yarı iletken kristal kafesteki delikler, elektronların yapabildiği gibi kafes içinde hareket edebilir ve pozitif yüklü parçacıklara benzer şekilde hareket edebilir. Transistörler, diyotlar ve entegre devreler gibi yarı iletken cihazların çalışmasında önemli bir rol oynarlar. Bir elektron daha yüksek bir duruma uyarılırsa, eski durumunda bir boşluk bırakır. Bu anlam, Auger elektron spektroskopisinde (ve diğer x-ışını tekniklerinde), hesaplamalı kimyada ve kristallerdeki (metaller, yarı iletkenler) düşük elektron-elektron saçılma oranını açıklamak için kullanılır. Temel parçacıklar gibi davransalar da, delikler aslında parçacıklar değil, sanki parçacıklardır; elektronun antiparçacığı olan pozitrondan farklıdırlar.

Kristallerde, elektronik bant yapısı hesaplamaları, bir bandın tepesinde tipik olarak negatif olan elektronlar için etkin bir kütleye yol açar. Negatif kütle, sezgisel olmayan bir kavramdır ve bu durumlarda, pozitif bir kütle ile pozitif bir yük düşünülerek daha tanıdık bir resim bulunur.

Kaynakça
Elektronegatiflik

Elektronegatiflik, kimyada bağ yapımında kullanılan elektronların bağı oluşturan atomlar tarafından çekilme gücüdür. Klor gibi dış enerji seviyeleri hemen hemen tamamen doldurulmuş atomlar güçlü elektronegatiftirler ve kolaylıkla elektron alırlar. Buna karşın sodyum gibi dış seviyeleri hemen hemen boş olan atomlar kolaylıkla elektronlarını verirler ve güçlü elektropozitiftirler. Elektronegatifler ile elektron ilgileri karıştırılmamalıdır.

Örnek: 1s2 2s2 2p6 [3s1]

Yüksek atom numaralı elementler de düşük bir elektronegatifliğe sahiptir. Çünkü dış elektronlar pozitif çekirdeklerden oldukça uzaktadır, elektronlar atomlara kuvvetlice çekilmezler.

Ayrıca elektronegatiflik periyodik tabloda soldan sağa doğru gidildikçe artar, yukarıdan aşağıya gidildikçe ise azalır.

"Elektronegatiflik, bir bağı oluşturan atomların her birinin; Bağ elektronlarını çekebilme gücünü ifade eder. Tek başına atomun elektron alma eğilimi elektronegatiflik değil, elektron ilgisidir. Elektron ilgisi, nötr 1 mol atomun, 1 mol elektron aldığında açığa çıkan enerjidir ve ölçülebilir bir enerji formudur. (J, Cal) Elektronegatiflik ise, elektronları çekme gücü en fazla olan Flor atomu baz alınarak, atomların birbirlerine göre güçlerini ifade eder. Doğrudan ölçülebilir bir büyüklüktür, birimi Ec dir."

Kaynakça
Elektron mikroskobu

Elektron mikroskobu, elektron demetlerini görüntüleme sağlamak için kullanan ve ışık mikroskobu ile görüntülenemeyen daha küçük objelerin imgelenmesine imkân veren bir mikroskoptur. Virüslerin de dâhil olduğu pek çok yapı veya mikroorganizmanın incelenmesine olanak sağlar. Elektronların yaydıkları ışınlarla bir objeyi bir milyon defa büyütebilmektedir. Elektromanyetik çubuklar mercekler yerine kullanılır, böylece 1 µm ilâ 1 nm büyüklüğünde cisimler ayırt edilebilir.
Elektron yakalama

Eksicik yakalanması (Ters beta çözünmesi veya Elektron yakalanması), atom çekirdeğinde yüksek sayıda proton ve pozitron yayımına yetecek kadar erkenin bulunmadığı izotoplar için bir çözünme kipidir.

Asıl atom ile çocuk öğecik (atom) arasındaki erke farkı 1,022 MeV'dan az ise, pozitron yayımı olanaksızlaşıp, elektron yakalanması tek olası çözünme kipi hâline gelir. Örneğin, Rubidyum-83, Kripton-83'e ancak elektron yakalanması ile çözünebilir. Çünkü erke farkları 0,9 MeV düzeyindedir.

Tarihçe
Eksicik yakalanması teorisi ilk defa Gian-Carlo Wick tarafından 1934'te yayımlanan bir makalede ortaya atılmış ve sonra Hideki Yukawa tarafından geliştirilmiştir. Bu olayı ilk defa Luis Alvarez vanadyum-49 izotopunda gözlemlemiş ve bundan Physical Review'e 1937 yılında yazdığı bir makalesinde söz etmiştir. Daha sonra da galyum-67'de ve diğer çekirdeklerde bu olayı araştırmaya devam etmiştir.

Kaynakça
Elektron taşıma sistemi

Elektron taşıma sistemi veya elektron taşıma zinciri (İngilizce: Electron Transport System), NADH ve FADH2 gibi elektron taşıyıcılarının verdikleri elektronları ETS elemanlarında redoks tepkimelerine sokarak ATP üretimini sağlayan sistemin adıdır. Kristada bulunur. Kıvrımlı olan zar yüzeyinin genişlemesini sağlar. Böylece enzimlerin etkinliklerinin artmasına olanak sağlar. Elektronlar, son elektron alıcısı oksijene varana kadar ETS elemanları boyunca taşınırlar ve enerji kaybederler. Elektronların verdiği enerji ETS elemanları tarafından protonların aktif taşınmasında kullanılır ve ETS elemanlarının üzerinde bulunduğu çift katlı fosfolipid zarının iki tarafında potansiyel fark oluşturulur. Bu potansiyel fark daha sonra ATP sentezi için kullanılır. Burada ATP sentezi H+ iyonlarının derişim farklılığına bağlı olarak dışarı pompalanır. Bu sırada ATP sentez enzimi aktifleşir ve ATP sentezlenir. ETS elemanları, ökaryotik hücrelerde mitokondri ve kloroplast organellerinde bulunur.

Mitokondriyel ETS
Ökaryotik hücrelerde enerji temel olarak organik bileşiklerin oksidatif fosforilasyonu ile elde edilir. Oksidatif fosforilasyonun gerçekleşmesi için mitokondrinin iç zarının iki tarafında bir potansiyel fark oluşturulması gerekir. ETS, bu potansiyel farkı NADH ve FADH2'nin verdiği yüksek enerjili elektronlardan aldığı enerjiyle protonları (H+) mitokondri matriksinden zarlararası bölgeye taşıyarak sağlar. ETS elemanları 4 tanedir ve Komplex I, Komplex II, Komplex III ve Komplex IV adlarını alırlar.

Kompleks I
Kompleks I (NADH dehidrojenaz veya NADH:übikinon oksidoredüktaz, EC 1.6.5.3.), 42 farklı polipeptid zincirinden oluşan bir yapıdır. Yapısında FMN içeren flavo proteinler ve Fe-S merkezler bulunur. L harfi şeklindedir. Bu L harfinin bir kolu matrise sarkmakta, diğer kolu mitokondri iç zarının içine doğru yatay şekilde uzanmaktadır. İki birbirine bağlı ve aynı anda gerçekleşen reaksiyonu katalize eder. Bu reaksiyonlardan birincisi NADH'tan alınan iki elektronun übikinon molekülüne (Q) aktarılarak übikinol (QH2) elde etmedir. İkinci reaksiyon ise birinci reaksiyondan elde edilen enerjiyle 4 protonun matristen zarlar arası bölgeye pompalanmasıdır. Matriks, zarlararası bölgeye göre daha negatif olduğundan, N tarafı, zarlararası bölge de görece daha pozitif olduğundan P bölgesi adını alır. Bu iki reaksiyon, sırasıyla, şöyle gösterilebilir:

NADH + H+ + Q → NAD+ + QH2

ve

4HN+ → 4HP+

Buna göre Kompleks I'de gerçekleşen toplam reaksiyon;

NADH + 5HN+ + Q → NAD+ + 4HP+ + QH2
Elektron kabuğu

Elektron kabuğu, elektronların, atom çekirdeği çevresinde takip ettiği bir yörünge olarak düşünülebilir. Her bir kabuk belli bir sayıda elektron barındırabilir, her kabuk belli bir enerji aralığına sahiptir ve daha dış bir kabuğa elektron eklenebilmesi için her kabuk tamamen dolu olması gerekir. En dış kabuktaki elektronlar atomun karakteristiğini belirler.

Tarihi
Elektron kabuklarının verlığı ilk kez Charles Barkla ve Henry Moseley'in x ışını soğurma çalışmaları esnasında deneysel olarak gözlendi. Barkla kabukları K, L, M, N, O, P ve Q olarak sınıflandırdı. Bir J serisinden de şüphelenildi ancak daha sonraki çalışmalar K soğurma çizgilerinin en iç elektronlarca üretildiğini gösterdi. Bu harflerin daha sonra n-değerlerine (1, 2, 3,...vb.) karşılık geldiği bulundu. Bunlar spektroskobik Siegbahn gösterimlerinde kullanılır.

Elektron kabukları ismi Bohr modelinden türetildi. Bu modelde elektronların çekirdeğin yörüngesinde belli uzaklıklarda bulunduğuna ve böylece bu yörüngelerin de çekirdek çevresinde "kabuklar" oluşturduğuna inanılıyordu.

Değer tabakası
Değer tabakası, atomun en dış kabuğudur. Geçiş metali olmayan metallerdeki değerlik elektronlar bu kabukta bulunur. Tam değer tabakası olan böyle elementler (soy gazlar) kimyasal tepkimesi en düşük olanlar iken, değer tabakalarında sadece bir elektron olanlar (alkali metaller) ya da tam bir kabuk oluşturmak için yalnızca bir elektron eksiği olanlar (halojenler) kimyasal tepkimesi (reaktifliği) en yüksek olanlardır.

Öte yandan, bu terminoloji geçiş metalleri bakımından yanıltıcıdır. Bu elementlerde değerlik elektronu, aynı zamanda bir iç kabuk olabilir. Bu nedenle bir atomun kimyasal olarak nasıl tepkimede bulunacağını belirleyen elektronlar, çekirdekten en uzağa gidebilenlerdir. Bunlar da illaki değer tabakasında bulunanlar değil, en yüksek enerjiye sahip olanlardır.

Kaynakça
Elektron ilgisi

Elektron ilgisi, genel olarak değerlik elektron sayıları 5, 6 ve 7 olan atomların elektron alarak s2p6 kararlı elektron düzenine ulaşmaları sırasında bir atomun diğer atoma ne kadar sağlam bağlandığını gösterir ve bağlanma esnasında ortaya çıkan enerjidir. Bu ekzotermik olayda dışarıya verilen enerji, mesela gaz hâlindeki yüksüz bir atomun elektron kazanarak (-1) yüklü iyon (anyon) hâle gelmesi sırasında açığa çıkar.

Genel olarak iyonlaşma enerjisi yüksek olan elementlerin elektron ilgileri de yüksektir. Bu sebeple elektron ilgisi periyodik cetvelde iyonlaşma enerjisindeki değişmeye paralel bir değişim gösterir. Ancak metal ve soy gazların elektron ilgileri yoktur. Soygazlar hariç elektron ilgisi, periyodik cetvelde soldan sağa doğru artar, yukarıdan aşağıya doğru ise azalır.

Bu enerji değeri en yüksek olarak klor elementinde sağlanır.

Kaynakça
Elektron nötrinosu

Elektron nötrinosu, leptonların bir üyesi olan bir tür temel parçacıktır. Elektrik yükü 0 olan elektron nötrinoları, elektronlarla birlikte leptonların 1. neslini oluşturur. Wolfgang Pauli tarafından 1930'da teorileştirilmiş olup 1956'da, Clyde Cowan ve Frederick Reines'in liderliğindeki ekip tarafından gerçekleştirilen deneyle keşfedilmiştir.

Kaynakça
Konuyla ilgili yayınlar
Elektron spektroskopisi

Elektron spektroskopisi ya da elektron spektroskopi, atom ve moleküllerdeki elektronik yapıları ve bunların dinamiklerini inceleyen analitik bir tekniktir. Genel olarak, X ışınları, elektronlar ya da sinkrotron radyasyonu gibi bir çıkış kaynağı, bir atomun çekirdeğinin iç kabuğundan elektron fırlatmaktadırlar. X ışınları ile fırlatılan fotoelektronlar X ışını fotoelektron spektroskopisi ya da kimyasal analiz elektron spektroskopisi olarak adlandırılır. Elektron geçişleri sırasında enerjiyi koruma amacıyla daha yüksek orbitallerden fırlatılan elektronlar ise Auger elektron spektroskopisi olarak adlandırılmaktadır.

Kaynakça
Elektron ışınıyla işleme

Elektron ışınıyla işleme ya da elektron irradyasyonu, elektronlar kullanılarak bir nesneye çeşitli amaçlarla birtakım işlemler yapılması sürecidir. Bu süreç, yükseltilmiş sıcaklıklarda ve azotlu bir atmosferde gerçekleştirilebilmektedir. Sterilizasyon ve polimerlerin çapraz bağlanması, bu sürecin kullanım alanları arasında yer alır.

Kaynakça
Elektron multipleri

Bir elektron multipleri, gelen yüklerini çoğaltan bir vakum tüpü yapısıdır. İkincil emisyon adı verilen bir süreçte, tek bir elektron, ikincil emisyonlu malzeme üzerine bombardımana tutulduğunda, kabaca 1 ila 3 elektron emisyonunu indükleyebilir. Bu metal plaka ile bir başkası arasına bir elektrik potansiyeli uygulanırsa, yayılan elektronlar bir sonraki metal plakaya hızlanacak ve daha fazla elektronun ikincil emisyonunu indükleyecektir. Bu, birkaç kez tekrarlanabilir ve tümü metal bir anot tarafından toplanan büyük bir elektron yağmuru ile sonuçlanır. Bu olayların hepsi sadece bir elektron ile gerçekleşir.

Tarih
Cihaz 1930'da Rus fizikçi Leonid Aleksandrovitch Kubetsky tarafından önerildi.


Faraday kafesi
Daly dedektörü
Fototüp
Foto-multiper tüp
Lucas hücresi
Zoltán Lajos Bay (geliştirici)

Kaynakça
Elektron iyonizasyonu

Elektron iyonizasyonu (EI, daha önce elektron bombardımanı iyonizasyonu olarak bilinirdi), enerjik elektronların iyonlar üretmek için katı veya gaz fazı atomları veya molekülleri ile etkileşime girdiği bir iyonizasyon yöntemidir. EI, kütle spektrometrisi için geliştirilen ilk iyonizasyon tekniklerinden biriydi. Ancak bu yöntem hala popüler bir iyonizasyon tekniğidir. Bu teknik, iyonları üretmek için yüksek enerjili elektronlar kullandığı için sert (yüksek parçalanma) bir iyonizasyon yöntemi olarak kabul edilir. Bu, bilinmeyen bileşiklerin yapı tespiti için yardımcı olabilecek kapsamlı parçalanmaya yol açar. EI, moleküler ağırlığı 600'ün altında olan organik bileşikler için en yararlı olanıdır. Aynı zamanda, katı, sıvı ve gaz halindeki birkaç başka termal olarak kararlı ve uçucu bileşik, çeşitli ayırma yöntemleriyle birleştirildiğinde bu tekniğin kullanılmasıyla tespit edilebilir.

Tarih
Elektron iyonizasyonu ilk olarak 1918'de Kanadalı-Amerikalı Fizikçi Arthur J. Dempster tarafından "A new method of positive ray analysis" (Yeni bir anot ışını analizi yöntemi) makalesinde açıklandı.

Kaynakça
Notlar
Dış bağlantılar
NIST Chemistry WebBook
Mass Spectrometry . Michigan State University.
Elektron transfer ayrışması

Elektron transfer ayrışması (Electron-transfer dissociation/ETD), ardışık kütle spektrometrisinin (MS/MS) aşamaları arasında bir kütle spektrometresinde çok yüklü gaz makromoleküllerin parçalanmasına yönelik bir yöntemdir. Elektron yakalama ayrışmasına benzer şekilde ETD, büyük, çok yüklü katyonların parçalanmasına onlara elektronlaraktararak neden olur. ETD, dizi analizi için polimerler, proteinler ve peptidler gibi biyolojik moleküller ile yaygın olarak kullanılır. Bir elektronun aktarılması, peptid omurgasının c- ve z-iyonlarına bölünmesine neden olurken, translasyon sonrası modifikasyonlar değişmez. Teknik yalnızca daha yüksek yük sahibi peptid veya polimer iyonları (z>2) için iyi çalışır. Bununla birlikte, çarpışmaya bağlı ayrışmaya (CID) göre ETD, daha uzun peptitlerin veya hatta proteinlerin tümünün parçalanması açısından avantajlıdır. Bu durum, tekniği üst-alt proteomik için önemli kılar. Yöntem, Virginia Üniversitesi' nden Hunt ve arkadaşları tarafından geliştirildi.

Ayrıca bakınız
Ardışık kütle spektrometrisi

Kaynakça
Elektron yakalama ayrışması

Elektron yakalama ayrışması (Electron-capture dissociation/ECD), ardışık kütle spektrometrisinde peptitlerin ve proteinlerin yapısının aydınlatması için gaz fazı iyonlarını parçalama yöntemidir. MS/MS'de kütle seçilmiş öncü iyonun aktivasyonu ve ayrıştırılması için en yaygın kullanılan tekniklerden biridir. Teknik düşük enerjili elektronların, sıkışmış gaz fazı iyonlarına doğrudan eklenmesini içerir.

Tarih
Elektron yakalama ayrışması, Roman Zubarev ve Neil Kelleher tarafından, Cornell Üniversitesi'nde Fred McLafferty'nin laboratuvarında geliştirildi.

Ayrıca bakınız
Elektron yakalama iyonizasyonu

Kaynakça
Elektron verici

Kimyada, elektron verici, elektronları başka bir bileşiğe veren kimyasal oluşumlardır. Verdiği elektronlar sayesinde süreç içinde oksitlenen bir indirgeyici maddedir.

Bir elektron verici molekülün elektron verme gücü, en yüksek dolu moleküler orbitalden (HOMO) bir elektron koparmak için gereken enerji olan iyonlaşma enerjisi ile ölçülür.

Genel enerji dengesi (ΔE), yani bir elektron verici-alıcı transferinde kazanılan veya kaybedilen enerji, alıcının elektron ilgisi (A) ile iyonlaşma potansiyeli (I) arasındaki farkla belirlenir:

Sadece bir adet değil, bir elektron alıcı molekülle kovalent bağ oluşturan iki çift elektron bağışlayan elektron donörlerine Lewis bazı adı verilir. Bu olay, geniş bir bilimsel çalışma alanı olan Lewis asit-baz kimyasını doğurur. Kimyada elektron verici ve alıcı davranlışları sağlayan itici güçler, atomik veya moleküler oluşumların elektropozitifliği (vericiler için) ve elektronegatifliği (alıcılar için) kavramlarına dayanır.

Ayrıca bakınız
Yarı iletken

Kaynakça
Dış bağlantılar
United States Geological Survey'de elektron donörünün tanımı
Elektronik beyin

Elektronik beyin 1950-1970'li yıllarda Türkiye'de bilgisayar yerine kullanılan sözcüktü.

Elektronik bileşenlerle yapılan bilgisayarların dünyada ve Türkiye'de pek yaygın olmaması ve işlevlerinin bilinmemesi yüzünden, bilgisayarlar 50'li yıllarda daha çok bilimkurgu unsurlar olarak algılanmıştır.
1960 yılında o zamanki adı ile Karayolları Umum Müdürlüğü'ne satın alınan elektronik beyin, gerçek anlamda Türkiye'de kullanılan ilk bilgisayar olmuştur. 1960'lı yılların ortalarında bilgisayar kullanımı yaygınlaşmış, Türkiye'deki bilgisayar sayısı 50-60 civarına ulaşmıştır. Bu dönemde bilgisayar; elektronik beyinin yanı sıra kompüter, kompitör, hesaplama ve maluti değerlendirme sistemi" gibi ilginç ve kişiye göre değişen adlarla anılmıştır.

İlerleyen yıllarda artan bilgisayar sayısı ortak bir adlandırma biçimi bulunmasını gerektirmiştir. Adlandırma karmaşası, 1969 yılında Hacettepe Üniversitesi'nde çalışmakta olan Aydın Köksal'ın, gereksinim duydukları bilgisayarı kiralamak için gazeteye verilen bir ilanda bilgisayar sözcüğünü ilk kez kullanmasına kadar devam etmiştir.

Bilgisayar sözcüğü dönemin birçok kullanıcısı tarafında hemen benimsenmiş, bir kesimden de uzun sürecek tepkiler almıştır. 1980'li yıllarda kişisel bilgisayarların yaygınlaşması ile günlük dile giren bilgisayar kelimesi, toplumun büyük bölümü tarafından benimsenerek eski adlandırma biçimlerinin yerini kesin olarak almıştır.

Kaynakça
Türkiye Bilişim Derneği İnternet Sitesi
Haber 1 İnternet Sitesi
Elektronik devre

Elektronik devreler; direnç, diyot, transistör, pil yatağı, kondansatör ve indüktör gibi devre elemanlarının birbirlerine bağlanmasıyla oluşturulan düzeneklerdir. Elektronik cihazların yapısında yer alırlar. Bir elektronik cihaz birçok elektronik devreyi bir arada bulundurabilir.

Bir tümleşik devre genellikle çok sayıda elektronik devrenin bir araya gelmesinden oluşur.

Çeşitleri
Yapım itibarıyla iki çeşit devre vardır:

Analog devreler
Sayısal devreler
Elektronik Fon Transferi

Elektronik Fon Transferi ya da kısa adı ile EFT Türkiye'de ilk olarak 1 Nisan 1992 tarihinde TCMB bünyesinde sistemin devreye girmesi ile başlatılmış olup, kısaca iki farklı banka arasındaki TL cinsinden ödemelerin gerçekleştirilmesi işi olarak tanımlanabilir.

Türkiye'de EFT sistemi TCMB tarafınca işletilmekte olan bir sistem olup, sistem çerçevesi T.C. Bankalar Kanunu tarafından düzenlenmektedir. Gün içi işlemler 08.30 - 17.30 arasında gerçekleştirilebilmekte olup, sistem ile ilgili sorumluluk TCMB'ye aittir.

Bugün, EFT Sistemi sayesinde kuruluşlar ve bireyler, bankalarının kendilerine sunduğu telefon bankacılığı ve internet bankacılığı hizmetlerini kullanarak, diğer şahıslara yönelik ödemelerini, kredi kartı borçlarını, telefon, doğalgaz, elektrik, su, yakıt, okul taksidi gibi birçok türdeki ödemelerini günü geldiğinde, anında gerçekleştirebilmekte; bu da ülke içerisindeki mali ve finansal dengelerin sağlanmasında önemli katkı sağlamaktadır.

İşlem
EFT işlemini gerçekleştirirken 4 ana unsur vardır: Gönderen, alıcı, gönderenin bankası ve alıcının bankası. Bu bilgileri sisteme doğru bir şekilde girdiğiniz zaman paranız bankanız tarafından işleme alınır ve onay aşaması başlar.

İlk olarak, yatırdığınız para miktarının hesabınızdaki yeterliliği kontrol edilir ve hesabınızda yeterince para varsa, para transferine sistem tarafından onay verilir. Sistemin onayı ile yatırmış olduğunuz para miktarı alıcının hesabına geçer. Bu işlemler, EFT Sistemi sayesinde çok hızlı bir şekilde gerçekleşir. Eğer bakiyenizde yeterince para yoksa sistem işlemi yapmaz ve ödeme kuyruğunda bekletir.

Dış bağlantılar