kaan39/turkish-wikipedia-dataset-clean huggingface dataset:
Ebru Köksal

Ebru Köksal (d. 20 Mayıs 1968) Türk yöneticidir. Eski Galatasaray Yönetim Kurulu üyesi ve Türkiye Futbol Federasyonu Genel Sekreteridir.

Yaşamı
Robert Kolejin ardından Brown Üniversitesinden Ekonomi ve Uluslararası İlişkiler dalında çift diploma ile mezun oldu.

1990-2000 arasında Morgan Stanley, NY, Citibank ve AIG Capital Partners'da yatırım bankacılığı, 2001-2011 yılları arasında Galatasaray Spor Kulübü ve şirketleri bünyesinde üst düzey yöneticilik, 2010-12 yılları arasında Avrupa Kulüpler Birliği Yönetim Kurulu Üyeliği yaptı ve bu göreve gelen ilk kadın oldu.

2011-2012 yılları arasında 4 ay 5 gün Türkiye Futbol Federasyonu Genel Sekreterliği yaptı. 2011 yılında ise Stadium Business Awards tarafından 'Yılın Yöneticisi' ödülüne layık görüldü. Köksal

2013 yılında Galatasaray Kulübü Başkanı Ünal Aysal'ın yeni yönetim kurulunda yer aldı.

Şike davası
2011 Türk futbolu şike davası'nda TFF'de çalıştığı Lutfi Arıboğan'ın yerine vekaleten Genel Sekreter olarak görev yaparken UEFA'ya gönderdiği Fenerbahçe savunmasını içermeyen polis fezlekeleri faksıyla gündeme gelen Ebru Köksal Fenerbahçe camiası tarafından eleştirilmesi üzerine 'Bu süreçte kimse kendi başına hareket etmedi' demiştir.

Kişisel yaşamı
Borsacı Attila Köksal ile evli ve 2 çocuk annesidir. Çok iyi düzeyde İngilizce; başlangıç seviyesinde Almanca ve Fransızca bilmektedir.

Kaynakça
Ebru Kavaklıoğlu

Ebru Kavaklıoğlu, doğum adıyla Yelena Kopıtova ( ) (d. 14 Mart 1970, Kurgan), Rus asıllı Türk eski atlet. Orta ve uzun mesafelerde yarışmıştır.

Kariyeri
Kopıtova Sovyetler Birliği'nin dağılmasıyla oluşan ülke atletlerinin oluşturduğu Birleşik Takım'ı temsilen Barselona'daki 1992 Yaz Olimpiyatları'na katıldı. 3000 metre serilerini 8:47.21'le geçen sporcu, finalde koştuğu 8:49.55'le altıncı olmayı başardı.

Türk vatandaşlığı
Yelena Kopıtova, 1999 yılında Türk atlet Cengiz Kavaklıoğlu'nun kardeşiyle yaptığı anlaşmalı evlilik yoluyla Türk vatandaşı olarak Ebru Kavaklıoğlu adını aldı.

Kavaklıoğlu Türk olarak yarıştığı ilk dönemde Sevilla'daki 1999 Dünya Atletizm Şampiyonası 5000 metre elemelerinde 15:17.89'la finale kaldı. Kavaklıoğlu böylece dünya şampiyonaları tarihinde final koşmayı başaran ilk Türk sporcu oldu.

Ebru Kavaklıoğlu 2000 Sidney ve 2004 Atina Oyunları'nda Türkiye'yi temsil etti. 5000 metre serilerinde koşan atlet, bu mücadelelerin ikisinde de finali göremedi.

Kavaklıoğu 2000 metredeki 5:48.67'lik derecesiyle halen Türkiye salon rekorunun sahibidir.

Kaynakça
Dış bağlantılar
IAAF Ebru Kavaklıoğlu profili
Ebruli

Ezginin Günlüğü'nün sekizinci albümüdür. 1996'da satışa çıkarılmıştır.

Şarkı Listesi
Ebruli (Söz: Hüsnü Arkan – Müzik: Nadir Göktürk)
Aldatan Şarkı (Söz – Müzik: Hüsnü Arkan)
İyi Uykular Türkiye (Söz – Müzik: Hüsnü Arkan)
Memleket Türküsü (Söz – Müzik: Hüsnü Arkan)
Kuşlar da Gitti (Şiir: Behçet Aysan – Müzik: Nadir Göktürk)
Sesler Ve Küller (Şiir: Behçet Aysan – Müzik: Nadir Göktürk)
Fayton (Söz– Müzik: Nadir Göktürk)
Aşk Bitti (Söz– Müzik: Nadir Göktürk)
Sevgi Duvarı (Şiir: Can Yücel – Müzik: Hüsnü Arkan)
Yastıklı Şarkı (Söz: Hüsnü Arkan – Müzik: Nadir Göktürk)
Karasevda (Şiir: Behçet Aysan – Müzik: Nadir Göktürk)
Yabancı (Söz – Müzik: Hüsnü Arkan)
Ebru Şahin (judocu)

Ebru Şahin (d. 28 Temmuz 1992, Manavgat, Antalya), Türk judocudur. 48 kilo kategorisinde mücadele etmiştir. 2013 Avrupa Judo Şampiyonası'nda bronz, 2013 Akdeniz Oyunları'nda altın ve 2015 Avrupa Oyunları'nda gümüş madalya kazanmıştır.

Kariyeri
Ebru Şahin, 48 kilo kategorisinde yarıştı. Uluslararası düzeydeki ilk önemli derecelerinden birini 2012 yılında Bakü Grand Prix'sinde altın madalya kazanarak elde etti.

2015 sezonunda Oberwart Avrupa Açık'ta altın, Tiflis Grand Prix'sinde bronz ve Zagreb Grand Prix'sinde gümüş madalya aldı. Haziran ayında Bakü'de düzenlenen 2015 Avrupa Oyunları'nda 48 kilo finaline yükseldi. Finalde Belçikalı Charline Van Snick'e yenildi ve gümüş madalya kazandı. Bu sonuç, Türkiye'nin Avrupa Oyunları judo tarihindeki ilk madalyası oldu. Aynı yıl Abu Dabi Grand Slam'de gümüş, Qingdao Grand Prix'sinde ise bronz madalya elde etti.

Şahin, sonraki yıllarda da uluslararası turnuvalarda mücadele etti. 2016 Tiflis Grand Prix'sini beşinci sırada tamamladı. Daha sonra 2021 Antalya Grand Slam'de yedinci, 2022 Sarajevo European Open'da ikinci oldu.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Uluslararası Judo Federasyonu sayfasında Ebru Şahin
JudoInside sayfasında Ebru Şahin
Türkiye Milli Olimpiyat Komitesi sayfasında Ebru Şahin
Türkiye Judo Federasyonu sayfasında Ebru Şahin
Ebru Şahin (oyuncu)

Ebru Şahin Osman (d. 18 Mayıs 1994, İstanbul), Türk oyuncu.

Hayatı
18 Mayıs 1994 tarihinde İstanbul'da doğdu. İstanbul Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesinden mezun olduktan sonra oyunculuk eğitimi aldı. İlk kez, 2016 yılında Kan Parası filminde rol aldı. 2017-2018 yılları arasında İstanbullu Gelin, 2018 yılında ise Yasak Elma adlı dizilerde yer aldı. Asıl tanınırlığını 2019 yılında yayımlanmaya başlayan Hercai adlı dizide canlandırdığı Reyyan karakteri ile elde etti. 2020 yılında düzenlenen 46. Altın Kelebek Ödül Töreni'nde En İyi Kadın Oyuncu ve Yıldızı Parlayanlar ödüllerinin sahibi oldu. Dizi, 2021 yılında final yaparak sona erdi. Şuursuz Aşk filminde başrolü İsmail Hacıoğlu ile paylaştı. 2021-2022 yılları arasında atv'de yayımlanan Destan adlı dizide Akkız karakterine hayat verdi. 2023 yılında ise, Star TV'de yayımlanan Yüz Yıllık Mucize adlı dizide Harika karakterini canlandırmıştır. 15 Ekim 2024 yılında NOW TV ekranında yayımlanmaya başlayan "Gizli Bahçe" adlı dizide "Nazlı Orman" karakterini canlandırmıştır. Dizinin yayın hayatı çok kısa sürdü. Yaklaşık 1,5 ay ekranlarda kalan dizi, 6. bölümüyle final yaparak sona erdi.

Kişisel hayatı
1 Temmuz 2022 tarihinde basketbolcu Cedi Osman ile Makedonya'da evlenmiştir.

Filmografisi
Tiyatro oyunları
Ödüller ve adaylıklar
Kaynakça
Dış bağlantılar
Ebru Umar

Ebru Umar (d. 20 Mayıs 1970; Lahey, Hollanda), Türk-Hollandalı köşe yazarıdır. Theo van Gogh'un altında yazarlık yaptıktan sonra ve önce van Gogh'un web sitesinde ve kendisinin halefi sonra Metro gazetesinin köşe yazarı oldu. Birçok Hollandalı dergide yazmaktadır ve feminizm ve İslam eleştirisi konularında dört kitap yayınlamıştır.

Yaşamı
Ebru Umar, Hollanda'ya göç etmiş bir Türk ailenin çocuğu olarak 20 Mayıs 1970 tarihinde dünyaya geldi. Babası emekli bir anatomopatolog, annesi bir göz doktorudur. Rotterdam'da büyüdü ve Gymnasium Erasmianum'a eğitim gördü.

Yönetim okuduktan ve bir süre yönetici olarak çalıştıktan sonra Theo van Gogh'un altında yazmaya başladı ve web sitesi için yazılar yazdıktan kısa süre sonra diğer Hollanda gazetelerinde bir dizi yazı yazmaya başladı. 2005 yılında Metro gazetesinde van Gogh'un sütununu devraldı. Umar ayrıca dört kitabın yazarıdır ve dergi için röportajlar ve panel tartışmaları yapmanın yanı sıra Hollandalı kadın haftalık dergisi Libelle Ateist olan Umar, ebeveynlerinin erken yaşlardan beri sahip olduğu bir özellik olan açık sözlülükle tanınır.

23 Nisan 2016'da Umar, Türkiye'de Kuşadası'ndaki tatil evinde Türkiye cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ı eleştiren tweetler nedeniyle tutuklandı. Daha sonra serbest bırakıldı, ancak bir süre Türkiye'den ayrılmasına izin verilmedi. 24 Nisan 2016'da Amsterdam'daki evi soyuldu ve tahrip edildi.

Bibliyografi
Burka & Blahniks (2004)
Vier over 8 (2005)
Geen talent voor de liefde (2005), günlük tarzı anımsamalar
Turkse verleidingen (2008), Türkiye'de geçen seyahat hikâyeleri koleksiyonu

Kaynakça
Dış bağlantılar
Ebru Umar on Libelle
Ebru Günay

Ebru Günay (d. 29 Ocak 1982, Bingöl), Türk avukat ve siyasetçi.

2006 yılında Dicle Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden mezun oldu. 14 Nisan 2009'da KCK Operasyonunda tutuklandı ve cezaevine girdi. 13 Nisan 2014'te tahliye oldu.

24 Haziran 2018'de yapılan genel seçimde Halkların Demokratik Partisinden Mardin milletvekili seçilerek Türkiye Büyük Millet Meclisine girdi.

Kaynakça
Ebru Özdemir

Ebru Özdemir Kışlalı (26 Nisan 1974, Ankara) Türk iş insanı. Limak Holding Yönetim Kurulu Başkanı.

Yaşamı
26 Nisan 1974 tarihinde Nihat Özdemir ve Gülseren İyidil çiftinin çocuğu olarak Ankara'da doğdu.

1991 yılında TED Ankara Koleji'nden ve 1995 yılında da Boğaziçi Üniversitesi Mühendislik Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü'nden mezun oldu. Fordham Üniversitesi'nde işletme alanında master yaptı.

Limak Holding'in Muğla'daki Akbelen Ormanı'nda sürmekte olan maden sahası açma çalışmaları sırasında kesilen ormanlardan ötürü, Dünya Doğayı Koruma Vakfı mütevelli heyeti üyeliğinden vakıf yönetimi tarafından çıkarılmıştır.

Kişisel yaşamı
2008 yılında Murat Kışlalı ile evlendi.

Kaynakça
Ebru Tunalı

Ebru Tunalı (d. 2 Ocak 1993), Türk badmintoncu. Cemre Fere ile birlikte Poland International, South Africa International, Jamaica International ve Giraldilla International'da çift kadınlar şampiyonluğunu kazandı. Ayrıca Jamaica ve Giraldilla International'da tek kadınlar şampiyonluğunu da kazandı.

Başarıları
BWF Uluslararası Serisi
Kadınlar tek


Kadınlar çiftler

BWF International Challenge turnuvası
BWF International Series turnuvası
BWF Future Series turnuvası

Kaynakça
Dış bağlantılar
Ebru Yazgan

Ebru Yazgan (d. 18 Haziran 1994), Türk badmintoncu. 2015 yılında Etiyopya, Türkiye ve Güney Afrika'da çiftler kupasını kazanan takımlarda yer aldı.

Başarıları
BWF Uluslararası Serisi
Kadınlar tek


Kadınlar çiftler

BWF International Challenge turnuvası
BWF International Series turnuvası
BWF Future Series turnuvası

Kaynakça
Dış bağlantılar
Ebru Eroğlu

Ebru Eroğlu (2000, İstanbul), Türk asker. 2024 yılında Kara Harp Okulundan birincilikle mezun oldu. Ancak mezuniyet töreninden sonra subay andını okuduğu gerekçesiyle 31 Ocak 2025 tarihinde Türk Silahlı Kuvvetlerinden ihraç edildi.

Yaşamı
Cemil ve Nermin Eroğlu çiftinin ilk çocuğu olarak 2000 yılında İstanbul, Kadıköy’de doğdu. İlk ve orta öğrenimini İstanbul’da tamamladıktan sonra Kara Harp Okulu'na girdi. Ebru Eroğlu, Kara Harp Okulu'nu birincilikle tamamladı. Topçu teğmen rütbesiyle mezun oldu. KHO'da çeşitli branşlarda başarılı olan Eroğlu, aynı zamanda iyi derecede Rusça biliyor.

TSK'dan ihracı
2023’e kadar devam ettirilmiş geleneksel uygulamaya göre, Kara, Deniz ve Hava Harp Okullarından mezun olan teğmenler, mezuniyet törenlerinde"Mustafa Kemal'in askerleriyiz" dedikten sonra yaptıkları yeminin (subay andının) sözleri: “Ant içeriz ki laik, demokratik Türkiye Cumhuriyeti’nin bağımsızlığına, ülkenin bölünmez bütünlüğüne, yüce Türk ulusunun namus ve şerefine, aziz vatanın bir karış toprağına uzanacak eller karşısında bizi bulacak ve kılıçlarımız daima keskin ve hazır olacaktır. Bizler Türk istikbalinin evlatlarıyız. Şerefimizle doğduk, şerefimizle yaşayacağız. Ne mutlu Türküm diyene!”Subaylık andı 2023 yılından itibaren yürürlükten kaldırıldıktan sonra resmî mezuniyet töreninde erler dahil olmak üzere her askerin askerliğe katılırken içtiği farklı bir ant kullanılmaya başlandı. Bu olay tartışmalara sebep olduktan sonra cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, teğmenler hakkında "Bu kılıçları kime kaldırıyorsunuz? Bu işin içerisindekiler kimlerse bunların hak ettikleri cezayı almasını temin edeceğiz." dedi.

İlerleyen süreçte Yüksek Disiplin Kurulunda yazılı ve sözlü savunma yapan teğmenlerin Türk Silahlı Kuvvetleri'nden ihraçları talep edildi. Yemine önderlik eden ve yemin metnini okuyan Ebru Eroğlu, savunmasında subay yeminini resmi törende okutma talebini "silsileyi bozmadan sıralı amirlerine ilettiğini" ancak kendilerine Harp Okulları yönetmeliğinin değiştiği ve bu sebeple tören esnasında andı okuyamayacaklarının tebliğ edildiğini belirtti. Eroğlu da bu sebeple emre aykırı hareket etmeyerek resmi törende yemini okumadıklarını söyledi.

Kaynakça
Ebstorf Haritası

Ebstorf Haritası, 13. yüzyıldan sonlarından kalma bir dünya haritasıydı. Muhtemelen Tilburyli Gervase ile aynı kişi olan Ebstorflu Gervase tarafından yapılmıştır.

3,6x3 metre boyutlarındaki harita, metin veya görsel biçiminde 2.300'den fazla veriyi barındırmaktaydı ve bu özelliğiyle bilinen ortaçağ haritalarının en büyüğü ve en karmaşık olanıydı. 30 adet parşömen kağıdının birbirine dikilmesiyle oluşmuştur. Adını, keşfedildiği yer olan ve muhtemelen yaratıldığı yer olan Aşağı Saksonya'daki Ebstorf Benediktin manastırından almıştır. 1830 yılında bir barakada bulunan eser, 1943 yılında Hannover'in bombalanması sırasında tahrip olmuş ve eski kopyalarından yeniden yapılmıştır.

Kaynakça
Ek okuma
Dış bağlantılar
Higher quality image of the map
Detailed description of the map
Interactive Ebstorf map
Ebru Gündeş Söylüyor 1

Ebru Gündeş Söylüyor 1, Ebru Gündeş'in Türk müziğinin bilinen şarkılarından oluşan derleme on beşinci solo albümü. Klasik Türk müziği, halk müziği, arabesk türünde olan bu albüm 1 Nisan da 2022 tarihinde yayınlandı. Albümde toplam 10 parça yer almaktadır.

Albümde daha önce Müslüm Gürses tarafından seslendirilen, Ebru Gündeş'in bu albümünde yeniden yorumladığı "Rüzgar Söylüyor"'un düzenlemelerini Taşkın Sabah yaptı. Hüner Coşkuner'in Bir Hüner Coşkuner Klasiği albümünde de seslendirdiği "Sen Gençliğimin Katilisin" şarkısını yeniden seslendirdi. Yine Gündeş bu albümünde "Yeşil Ördek Gibi" ve "Bir Fırtına Tuttu Bizi" adlı iki türküyü yeniden seslendirdi. Albümdeki şarkıların düzenlemelerini Taşkın Sabah, karışımlarını Tarık Ceran yaptı. 11 Nisan 2022 tarihinde Apple Music'te dijital ortamda yayınlandı.

Şarkı listesi
"Hayat" (söz - müzik: Aslı Zen)
"Kal Benimle" (söz: İsmail Saygıner - müzik: Burhan Bayar)
"Dün Gece Resmini Öptüm de Yattım" (söz: Aşkın Tuna - müzik: Selami Sel)
"Sana Benziyor" (söz: Hamza Dekeli - müzik: Uğur Bayar)
"Çok Üzgünsün Arkadaş" (söz - müzik: Cavit Deringül)
"Seni Yazdım Kalbime" (söz: Hasan Bağlan - müzik: Burhan Bayar)
"Dün Gece Aklımda Yine Sen Vardın" (söz: Aşkın Tuna - müzik: Selçuk Tekay)
"Rüzgar Söylüyor" (söz - müzik: Şekip Ayhan Özışık - düzenleme: Taşkın Sabah)
"Yeşil Ördek Gibi" (söz - müzik: Anonim)
"Bir Fırtına Tuttu Bizi" (söz - müzik: Anonim)
"Sen Gençliğimin Katilisin" (söz - müzik: Suat Recep Sayın)

Kaynakça
Dış bağlantılar
Resmi site
"Ebru Gündeş Söylüyor 1" albümü hakkında, Discogs
Ebu'l-Gazi Bahadır Han

Ebu'l-Gazi Bahadır Han ya da I. Ebül Gazi Bahadur Han (Farsça: ابوالغازی بهادر خان, Abū'l-Ġāzī Bahādur Khān), (d. 1603, Urgenç - ö. 1663, Hive) 1643-1663 yılları arasında Hive Hanlığı yapan bir Han ve tarih yazarıdır. Han olmadan önce İran'da 10 yıl, çok iyi eğitim görmüştür. Onun hükmü altında Hive Hanlığı altın çağını yaşamıştır. Önemli kaynaklar olan, Ana Asya'nın tarihi için çağdaş bilgiyi içeren "Türkmen soyağacı" ve "Türk soyağacı" gibi iki tane kitap yazmıştır. Hive Hanları, Cengiz Han'ın soyundan gelen ve Kıpçak Türkçesi konuşan Türk-Moğollardır.

Hayatı
1603'te Urgenç'te doğan Ebu'l-Gazi Bahadır, 1619'da babası I. Arap Muhammet Han tarafından Kat'a vali olarak atandı. Kardeşleri İlbars ile Hubeş'in ayaklanmaları sırasında babasının tarafını tutan Ebu'l-Gazi Bahadır, babası kardeşleri tarafından öldürülünce, 1620'de Buhara Hanlığı'na sığındı Ağabeyi İsfendiyar Han'ın hükümdarlık mücadelesine yardım etti ve 1623'te tahta çıkan İsfendiyar Han, ona Urgenç'i vererek onu ödüllendirmiş oldu. İsfendiyar Han'dan memnun olmayan Özbekleri çevresinde toplayarak ağabeyine isyan etse de, ağabeyi bu hareketi bastırınca Kazakistan'a kaçtı. Ağabeyinin yokluğundan yararlanarak 1628'de Hive Kalesi'ni ele geçirdi. Ancak İsfendiyar Han dönünce, yakalanarak 1629'da Safevilerin hâkimiyetindeki bölgelere sürüldü. Safevi hükümdarı Şah Safi'den yakın ilgi gördü ve İsfahan'a yerleştirildi. Burada kaldığı süre içerisinde Farsça öğrendi ve Türk tarihi hakkında çeşitli araştırmalar yaptı. İsfahan'dan kaçtıktan sonra, bir süre Kalmukların yanında kalan ve Moğol dilini ve geleneklerini öğrenen Ebu'l-Gazi Bahadır, 1642'de Urgenç'te Han ilan edildi. İsfendiyar Han'ın ölümü ve hanlığını tanımayan Buhara Özbeklerinin çekilmeleri üzerine Hive'ye gelerek 1645'te tahta çıkan Ebu'l-Gazi Bahadır Han, Türkmenlerin başkaldırılarıyla uğraştı. Yerini oğlu Enüşe'ye bıraktıktan kısa bir süre sonra öldü.

Eserleri
Şecere-i Türk (Sagara-i Turki) 1663-1664 yılları arasında;
Şecere-i Terakime, 1660 yılında yazmıştır.

Ayrıca bakınız
Hive Hanlar listesi

Notlar
Kaynakça
Abū al-Gāzi Bahādur Han, Şecerei Türk, Demaison yayımı, Petersburg 1871.
Vasily, Bartold. Four Studies on the History of Central Asia, 1. Leiden: E. J. Brill, 1956.
Sinor, Denis. Inner Asia: History, Civilization, Languages; A Syllabus. Bloomington: Indiana University, 1969.
Ebu'l-Alâ el-Maarrî

Ebu'l-Alâ el-Maarrî veya tam adıyla Ebu'l-Alâ Ahmed b. Abdullah b. Süleymân el-Maarrî (Arapça: أبو العلاء المعرّي) (d. 25 Aralık 973 - ö. 1058), Suriyeli Arap filozof, şair ve yazar. Museviliği, Hristiyanlığı, İslam'ı ve Zerdüştlüğü eleştirmiştir. Akılcılığı esas alarak dinî dogmalara karşı çıkmıştır.

el-Maarrî'nin, recez türünü, şiirin en aşağı tabakasına yerleştirdiği kaydedilmektedir.

Eserleri
Saktü'z-zend
El-Lüzamiyyat
Mülka's-sebil fi'l-vaz ve'z- zühd
Risaletü'l-gufran
Necrü'z- Zecr

Kaynakça
Ebu'l-Hasan Ali (Tunus Beyi)

Ebu'l Hasan Ali (Arapça:‎ أبو الحسن علي باش‎; d. 30 Haziran 1688 - 22 Ekim 1756) Hüseyni Hanedanının ve Tunus Beyliğinin ikinci beyidir. 7 Kasım 1735 ile 22 Ekim 1756 yılları arasında Tunus Beyi olmuştur.

1756'da öldükten sonra sonra I. Muhammed (1710 - 12 Şubat 1759) geçti.

Notlar
Dış bağlantılar
Ebu'l-Hasan Ali (Gırnata emiri)

Ebu'l-Hasan Ali ( [ALA-LC: Abū al-Ḥasan ʻAlī] ; ? - 1485) 1464-1482 ve 1483-1485 yılları arasında Gırnata Emiridir. Diğer adı Muley Hacén'dir. (Muley, Arapçada Mawlay yani "Rabbim" anlamına gelir) Gırnata Emiri Said (ö. 1465)'in tahtan çekilmesinden sonra tahta çıkmıştır. 1482 yılında Hristiyan İspanyollar Granada'yı kuşatmasından dolayı tahtan çekilmiş. 1483'te yeniden tahta çıkıp ölümüne kadar Gırnata emiri olmuştur. 1482 yılında tahtı XII. Muhammed'e bırakmıştır.
Kaynakça
Ebu'l-Hasan Harakânî

Ebu'l-Hasan Harakânî 11. yüzyılda yaşamış ünlü mutasavvıf.

Günümüzde İran'da bulunan Bistam şehri yakınlarındaki 'Harakân' köyünde 962 yılında doğmuştur. Ünlü mutasavvıf Beyazid Bistâmî'nin manevi terbiyesi altına girdi. Bazı kaynaklarda Ebü'l-Abbas el-Kassab'ın müridi olduğu yer almaktadır. Mezarı 1580'de Vezir Mustafa Paşa'nın memur olduğu Acem seferi esnasında Kars yakınlarında bulunmuştur.

Yaşamı ve kişiliği
Önce çobanlık etmiş, sonra da çiftçilik ve nakliye işleriyle uğraşmıştır. Kur'an okumaktan başka bir tahsili yoktur. Ebâ Yezîd-i Bistâmî'ye müntesiptir. Kendisi Arap sûfilerinin etkilerinden az çok kurtulanlardan biri olarak sayılır. Gazneli Sultan Mahmud başta olmak üzere İbn-i Sina gibi ünlü filozoflar tarafından ziyaret edilmiştir. Ebu Yezid-i Bistamiyle olan ilişkileri Mevlanı'nın Mesnevi'sinde 3 yerde geçmektedir. 4 Ocak 1033 tarihinde öldü.


Kaynakça
Ebu'l-Leys es-Semerkandî

Ebu'l-Leys es-Semerkandî (ö. 983), Hanefi fıkıh, hadis ve tefsir âlimi.

Kaynaklarda hayatına dair az bilgi bulunan âlimin doğum tarihi ve yeri kesin olmamakla birlikte Semerkant'ta doğmuş olması muhtemeldir. Bu yörede büyük bilgin Ebu Câfer el-Hinduvânî'den ilim tahsil etti.

Çok yönlü bir âlimdi. İslâmî ilim dallarının hemen hepsinde çalışmıştır. Özellikle tefsir ve hadis dallarında eserler vermiştir.

Kitapları
Muhtelefu'r Rivaye
Tenbîh-ul Gâfilîn
Bostan-ül-ârifîn
Tefsîr-ül-Kur'ân (4 cild)
Hizanet-ül-Fıkh
Uyûn-ul Mesail fi'l Füru'
Esrâr'ül Vahy
Kurret-ül-Uyun ve Müferrihü-Kalb-il-Mahzun
Şerh-i Fıkh-ul-Ekber
Tuhfet-ül-Enam fi Menakıb-il-Eimmet-il-Erbe'a el-A'lam
Dekaik-ul-Ahbar fi Zikr-il-Cennet'i ven-Nar
El-Fetâva
Muhtelif-ür-Rivaye
En-Nevazil fil-Füru'
El-Mukaddime fi's-Salat
Beyanu Akidet-il-Usul
Te'sis-ül-Fıkh
Şerhu'l-İslâm
El-Mearif fi Şerh-is-Sehaif
Te'sis-ün-Nazar
Risalet-ün-Mearife ve'l İman
Risale fil-Hikem
Kut'un-Nefs fi Ma'rifet-il-Erkan-il-Hams
El-Letaifu'l Mustehrece min Sahihi'l Buhârî

Ayrıca bakınız
Kelâm
Mâtûrîdîyye
Eş'arilik
Ebü'l-Muîn en-Nesefî

Kaynakça
Dış bağlantılar
Ebu'l-Leys es-Semerkandî
Ebu'l-Kasım Kaşanî

Ebu'l-Kasım Kaşanî veya kısaca Ayetullah Kaşanî (Farsça: سید ابوالقاسم کاشانی), İranlı merci-i taklid, siyasetçi.

Politikaya Rıza Pehlevi zamanında Meclis-i Müessisan üyeliğini kabul ederek başladı. Uzun bir süre sessiz kalarak ders okuttu. 1941'de İran'ın İngiliz ve Rus orduları tarafından işgal edilmesi üzerine tekrar politikaya girdi. 2 yıl sonra İngiliz düşmanlarıyla iş birliği yaptığı iddiasıyla tutuklandı ve bir süre ev hapsinde tutuldu. Ev hapsinden çıktıktan sonra basın özgürlüğünü kısıtlayan bir kanun tasarısına muhalefet ederek başbakanın hükûmetten düşmesine sebep oldu. Ardından gelen başbakanla anlaşamayınca tekrar tutuklanıp ev hapsine alındı.

Nevvab Safevi'nin kurduğu İslam Fedaileri örgütüyle yakın ilişkiler kurduğundan örgütün gerçek lideri sayıldı. Kaşani'nin parlamenter sistem içerisinde mücadele metodunu benimsemesi, İslam Fedaileri'nin ise meclis dışı şiddet hareketlerini benimsemesi üzerine araları açıldı. Ancak Şah'a düzenlenen bir suikasttan sonra İslam Fedaileri'nin faaliyetlerinin yasaklanması üzerine Kaşanî'de tutuklanarak sürgüne gönderildi.

10 Haziran 1950'de sürgünden döndükten sonra protesto gösterisine devam etti. Anglo-İran Petrol Şirketi'nin millileştirilmesini destekledi. İngiliz taraftarı Başbakan Ali Rezmara'nın öldürülmesi üzerine verdiği destekle milliyetçi Başbakan Muhammed Musaddık iktidara getirildi. İslam Fedaileri örgütü ile olan ilişkisi bütünüyle kesildi.

Musaddık'ın Şah ile çekişmesinden dolayı istifa etmesi üzerine yerine Kıvamüssaltana geçti. Kaşanî yeni başbakanı İngiliz ajanlığı ile suçladı ve Tahran'da protesto gösterileri tertip ettirdi. Bunun üzerine Musaddık tekrar başbakanlığa getirildi. Musaddık'ın, Kaşanî'ye sadece meclis başkanlığı verip diğer işlere karıştırmaması aralarının açılmasına sebep oldu. Musaddık'ın darbe ile devrilmesinin ardından İngilizlerle ile ilişkilerin tekrar kurulmasını ve meclis seçimlerinin hileli yapıldığını iddia edip protesto etmesi Kaşanî'nin Ekim 1955'te tekrar tutuklanmasına sebep oldu. Üç ay sonra serbest bırakıldı. Ancak siyasetten ilgisini çekti. Oğlu Seyyid Mustafa'nın 1958'de ölmesinin ardından girdiği buhrandan çıkamayarak 14 Mart 1962'de öldü.

Kaynakça