FIFA Kıtalararası Kupa

FIFA Kıtalararası Kupa (İngilizce: FIFA Intercontinental Cup), futbolun küresel yönetim organı olan FIFA tarafından düzenlenen yıllık bir futbol turnuvasıdır. İlk kez 2024 yılında gerçekleştirilen organizasyonda, FIFA'ya bağlı altı konfederasyonun hüküm süren kulüp şampiyonları mücadele eder. Turnuva, eleme usulüne dayalı bir formatla oynanmakta olup, Avrupa temsilcisi doğrudan finale yükselme ayrıcalığına sahiptir.

Turnuva konsepti, 2025 yılından itibaren kapsamlı biçimde genişletilen ve yeniden yapılandırılan eski FIFA Kulüpler Dünya Kupası formatını büyük ölçüde temel almaktadır. FIFA Kıtalararası Kupa'nın galibi, ilgili yılın dünya kulüpler şampiyonu unvanını kazanmaktadır.

Turnuvanın güncel sahibi, 2025 finalinde Flamengo ile uzatma devresi sonunda 1-1 berabere kaldıktan sonra penaltı atışlarında rakibini 2-1 mağlup eden Paris Saint-Germain'dir. Bu zaferle Paris Saint-Germain, FIFA Kıtalararası Kupa şampiyonluğunu elde etmiştir.

Tarihçe
16 Aralık 2022'de FIFA Konseyi, FIFA Kulüpler Dünya Kupası'nın 2025'ten itibaren yedi takımdan 32 takıma genişletilmesini onayladı. Bu nedenle 2023 turnuvası, önceki formatta oynanan son turnuva oldu. Ancak FIFA, konfederasyonların "rekabeti teşvik etmek" için en üst düzey kulüp müsabakalarının şampiyonlarının yıllık olarak birbirleriyle oynamaya devam etme ihtiyacını dile getirdiğini bildirdi. Bu nedenle, 14 Mart 2023'te FIFA Konseyi, 2024'ten itibaren başlayacak ve daha sonra FIFA Kıtalararası Kupa olarak adlandırılan yıllık bir kulüp müsabakası konseptini onayladı. FIFA, bu turnuvayı 2000-2023 yılları arasında düzenlenen FIFA Kulüpler Dünya Kupası'nın doğrudan bir devamı olarak görüyor.

Benzer isimli Kıtalararası Kupası (1960-2004), genellikle iki konfederasyonun şampiyonlarının mücadele ettiği, UEFA ve CONMEBOL tarafından düzenlenen bir kulüp müsabakasıydı. Ancak, FIFA tarafından düzenlenen yeni turnuvada altı konfederasyonun en üst düzey kulüp müsabakalarının şampiyonları yer alıyor: AFC Şampiyonlar Ligi Elit, CAF Şampiyonlar Ligi, CONCACAF Şampiyonlar Kupası, Copa Libertadores, OFC Şampiyonlar Ligi ve UEFA Şampiyonlar Ligi ve önceki FIFA Kulüpler Dünya Kupası'nın dünya şampiyonluğu unvanını koruyor.

Format
Bu turnuva, UEFA dışındaki tüm konfederasyonlardan kulüpler arasında bir dizi kıtalararası play-off maçı içerir; UEFA kulübü finale doğrudan katılma hakkı kazanır. Normal oyun süresinden sonra maç berabere kalırsa, uzatma süresi oynanır. Uzatma süresinden sonra hala berabere kalınırsa, kazananı belirlemek için penaltı atışları yapılır.

Birinci tur: Bir OFC temsilcisi, sırayla bir AFC veya CAF temsilcisiyle karşılaşır. "FIFA Afrika-Asya-Pasifik Kupası play-off'u" olarak adlandırılan maç, FIFA Erkekler Dünya Sıralamasında daha yüksek sırada yer alan bir ülkenin kulübü tarafından düzenlenir.
İkinci tur: Diğer AFC/CAF temsilcisi (doğrudan katılma hakkı kazanan), "FIFA Afrika-Asya-Pasifik Kupası" olarak adlandırılan maçta birinci turun galibiyle karşılaşır; bu maç da FIFA Sıralamasında daha yüksek sırada yer alan bir ülkenin kulübü tarafından düzenlenir. Başka bir yerde, CONMEBOL ve CONCACAF temsilcileri, "Amerika Kıtası FIFA Derbisi" olarak adlandırılan maçta tarafsız bir sahada karşı karşıya geliyor.
Play-off: İkinci turda galip gelen iki takım, "FIFA Challenger Cup" olarak adlandırılan maçta tarafsız bir sahada karşılaşıyor.
Final: Play-off'un galibi, şampiyonu belirlemek için "FIFA Kıtalararası Kupa" olarak adlandırılan maçta tarafsız bir sahada bir UEFA temsilcisiyle karşılaşıyor.

Kupalar
FIFA Kıtalararası Kupa kupası, 2005-2023 yılları arasında kullanılan FIFA Kulüpler Dünya Kupası kupasına tasarım olarak benzer. Altı sütunla desteklenen dairesel bir tabana sahiptir ve bu sütunlar futbol topu şeklinde bir küreyi destekler. Kupa altın rengindedir ve tabanında turnuvanın adı ve yılı yazılı bir plaket bulunur; bu da her yıl yeni bir kupanın sipariş edileceği anlamına gelir. Taban, söz konusu Kulüpler Dünya Kupası kupasından daha yüksektir.

Turnuvanın önceki turları için kullanılan üç kupa, ana FIFA Kıtalararası Kupa kupasının daha küçük versiyonlarına benzer. Kupalar ağırlıklı olarak gümüş renktedir ve üst kısımda küreyi destekleyen dört sütuna sahiptir. Tabanların yüksekliği, 2005-2023 Kulüpler Dünya Kupası kupasındakiyle benzerdir. Kupalar, tabanında her kupanın adının yazılı olduğu plaket ve vurgu rengi dışında birbirinin aynısıdır: Afrika-Asya-Pasifik Kupası için kırmızı, Amerika Derbisi için mavi ve Challenger Kupası için beyaz.

Yarışmanın kazananları ayrıca FIFA Şampiyonlar Rozeti'ni almaya hak kazanırlar; bu rozette kupanın bir resmi bulunur ve son şampiyon, bir sonraki şampiyonanın finaline kadar ve final de dahil olmak üzere, bu rozeti yalnızca birinci takım formasında sergileme hakkına sahiptir.

Sonuçlar
Finaller
İkincil kupa kazananları
Finale ek olarak, Afrika-Asya-Pasifik Kupası'nın (AFC, CAF ve OFC temsilcilerinin katıldığı), Amerika Derbisi'nin (CONCACAF ve CONMEBOL temsilcilerinin katıldığı) ve Challenger Kupası'nın (yukarıda belirtilen iki maçın kazananlarının katıldığı) kazanan takımlarına kupalar verilir.



Ödüller
Ayrıca bakınız
FIFA Kulüpler Dünya Kupası
Kıtalararası Kupa

Kaynakça
Dış bağlantılar