kaan39/turkish-wikipedia-dataset-clean huggingface dataset:
Damadzade Ahmed Efendi

Damadzade Ahmed Efendi (d.1665/1666 - ö. 1741), Osmanlı şeyhülislamı.

1665/66 yılında doğmuştur. Anadolu kazaskeri Çankırılı Mustafa Râsih Efendi’nin oğludur. Babası Şeyhülislâm Minkarizade Yahya Efendi’nin damadı olduğundan "Damadzade" lakabıyla tanınır. I. Mahmud’un huzurunda yapılan meşveret meclislerinde sert bir tavır takınan ve Sadrazam Osman Paşa ile birlikte padişahın İran siyasetine karşı çıkan Paşmakçızade Abdullah Efendi’nin azli üzerine 24 Şubat 1732'de şeyhülislâm olmuştur. Yaşlılığı ve rahatsızlığı sebebiyle azledilerek yerine Ebuishakzade İshak Efendi 22 Ekim 1733'te tayin edilmiştir. Azlini takiben bir süre Büyükdere Kefeliköy’deki yalısında oturduktan sonra Sütlüce’deki yalısına taşınan Damadzade burada 1741'de ölmüştür. Eyüp’te babasının yaptırdığı, kendisinin de intisap ettiği Nakşibendi şeyhi Murad Efendi’ye verilen tekkede gömülmüştür. Oğlu Feyzullah Efendi, 1755-1756 yıllarında şeyhülislâmlık yapmıştır.

Kaynakça
Damadzade Feyzullah Efendi

Damadzade Feyzullah Efendi (d. 1700, Bursa - ö. 27 Aralık 1761), Osmanlı şeyhülislamı.

Şeyhülislâm Damadzade Ahmed Efendi'nin oğlu olup babasının Bursa kadılığı sırasında 1700'de bu şehirde doğmuştur. 8 Haziran 1755'te tarihinde Abdullah Vassaf Efendi'nin yerine şeyhülislâm tayin edilmiş, 26 Temmuz 1756'de azledilmiştir. 18 Şubat 1757'de ikinci defa şeyhülislâm tayin edilmiştir. 26 Ocak 1758'de görevden alınmıştır. 27 Aralık 1761 ölmüştür. Sütlüce'de kendi yaptırdığı dergâha defnedilmiştir.

Kaynakça
Damage (film, 1992)

Damage yapımcılığı ve yönetmenliği Louis Malle tarafından yapılan ve Jeremy Irons, Juliette Binoche, Miranda Richardson, Rupert Graves ve Ian Bannen'in oynadığı 1992 yapımı film. Josephine Hart'ın Damage adlı romanından David Hare tarafından uyarlanan film, oğlunun müstakbel nişanlısıyla cinsel ilişkiye giren ve ona karşı giderek daha fazla takıntılı hale gelen İngiliz bir politikacı (Irons) hakkındadır. Richardson, filmin ana karakterinin mağdur eşi rolüyle Akademi Ödülü'ne aday gösterildi ve En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu kategorisinde BAFTA kazandı.

Ödüller ve adaylıklar
Yardımcı Rolde En İyi Kadın Oyuncu BAFTA Ödülü - Miranda Richardson
Los Angeles Film Eleştirmenleri Birliği En İyi Müzik Müziği Ödülü — Zbigniew Preisner
Adaylık: En İyi Kadın Oyuncu César Ödülü - Juliette Binoche
Adaylık: Yardımcı Rolde En İyi Kadın Oyuncu Akademi Ödülü - Miranda Richardson
Adaylık: En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu Altın Küre Ödülü - Miranda Richardson

Kaynakça
Dış bağlantılar
Damaeidae

Damaeidae, Damaeoidea üstfamilyasına bağlı bir hayvan familyasıdır.

Taksonomi
Damaeidae familyasına bağlı taksonlar (2022):

Acanthobelba - Enami & Aoki, 1993
Allobelba - Kunst, 1961
Arboribelba - Miko, 2021
Belba - Heyden, 1826
Belbodamaeus - Bulanova-Zachvatkina, 1967
Damaeus - Koch, 1835
Dameobelba - Sellnick, 1928
Eubelba - Miko, 2021
Metabelba - Grandjean, 1936
Nododamaeus - Hammer, 1977
Nortonbelba - Bernini, 1980
Piribelba - Miko, 2021
Porobelba - Grandjean, 1936
Protobelba - Norton, 1979
Subbelba - Bulanova-Zachvatkina, 1967
Tectodamaeus - Aoki, 1984
Weigmannia - Miko & Norton, 2010


Kaynakça
Dış bağlantılar
Dam

Dam, evlerin en üst kısmında yer alan ve binaları yağmur, kar ve rüzgar gibi doğa olaylarından koruyan çatılara denir. Öz Türkçe bir kelime olan dam, 13. ve 14. yüzyılda yazılmış kitaplarda tam şeklinde geçer. Daha sonra evrilerek bazı bölgelerde hayvancılığın ön planda olduğu, bazen de tarımın yapıldığı geçici yerleşmelere denmiştir.

Orta Asya Türk halklarında sur (kale duvarları) anlamında kullanılmakta olan dam (orijinali tam), değişik yörelerde farklı anlamlara sahiptir. İç Anadolu, Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde ve Antalya Coğrafi Bölümü'nün Göller yöresi köy ve kasabalarında terim toprak çatılı ev, kulübe ve köy evi eklentisi manasında kullanılır. Emirdağ'da ise dam, kapalı bir mekan anlamıma gelmektedir. Akdağmadeni çevresinde ise evin odası anlamına gelmektedir. Iğdır, Rize ve Trabzon etraflarında hayvanlar için kışlık ot, yem-yiyecek saklanan evin basit bir ek yapısı, bir çeşit ambar ve depodur.

Kaynakça
Damaged (film)

Damaged, Terry McDonough tarafından yönetilen bir aksiyon gerilim filmi. Başrollerinde Samuel L. Jackson ve Vincent Cassel rol alıyor. Film, Chicago'da yaşayan dedektif Dan Lawson'ın (Jackson), başka bir dedektif olan Bravo (Cassel) ile birlikte İskoçya'daki bir dizi seri cinayeti araştırmasını konu alıyor. Dava devam ederken Lawson, beş yıl önce ele aldığı başka bir cinayet serisine benzer bir model keşfeder.

Filmin 12 Nisan 2024'te on demand ve dijital dahil olmak üzere belirli sinemalarda gösterime girmesi planlanıyor.

Öncül
Dan Lawson, İskoç yetkililer tarafından başka bir dedektif olan Walter Bravo ile birlikte bir dizi seri cinayeti araştırması için çağrılır. Lawson, beş yıl önce soruşturduğu başka bir cinayet serisiyle bağlantılı bir model fark eder.
Kaynakça
Dış bağlantılar
Damad Ali Paşa Türbesi

Damad Ali Paşa Türbesi ( ), Sırbistan'ın başkenti Belgrad'da bulunan Osmanlı döneminden kalma bir türbedir. Türbe 18. yüzyılın sonlarında inşa edilmiş olup Belgrad Kalesi'nin Yukarı Kenti'nde Silahdar Damad Ali Paşa'ya adanmıştır. Şeyh Mustafa Türbesi ile birlikte bu anıt, Belgrad'daki İslami cenaze mimarisinin kalan tek örneklerinden birini temsil ediyor.

Tarihçe
Türk ordusunun 1867'de çekilmesinden sonra türbe bir depo binası ve daha sonra eski silah ve ganimet müzesi olarak hizmet verdi. 1915'te Belgrad'ın bombalanması sırasında, portal ve orijinal yazıtın bulunduğu nişin bir kısmı tamamen yok edildi. Bundan kısa bir süre sonra, 1915'te Avusturyalılar türbeyi yeniden inşa etmeye başladı. Son yeniden inşa çalışmaları 1930'larda Belgrad Belediyesi tarafından üstlenildi. Yazıtın bulunduğu eski, kırık plakanın yerine, portalın üzerindeki nişe yeni bir plaka yerleştirildi.

Araştırma
Son yüz yıl içinde Damad Ali Paşa'nın türbesiyle ilgili bir dizi bilimsel araştırma yayını ortaya çıktı. Belgrad'daki Türk elçiliğinin eski katibi Теvdih Remzi, türbenin kapısının üzerindeki hasarlı anıt levhanın metnini onarmayı başardı ve yapıyı 1801'de öldürülen Belgrad veziri Hacı Mustafa Paşa'nın mezar yeri olarak tanımladı. Remzi, I. Dünya Savaşı sırasında Belgrad'da kaldığı 1916-17 yıllarında bu iddiayı düzeltti ve levhadaki metni daha kesin bir şekilde şu şekilde çevirdi: "Hacı Mustafa Paşa'nın çabalarıyla Şehid Ali Paşa'nın türbesi onarıldı" ve böylece türbeyi seçkin Türk komutanı Damat Ali Paşa'nın anıtı olarak tanımladı. Bu tanımlama, türbenin, 1683 yılında Viyana yakınlarındaki yenilgiden sonra padiiah IV. Mehmed'in emriyle Belgrad'da idam edilen Kara Mustafa Paşa'nın mezar yeri olduğu yönündeki yaygın inancı sorguladı. 1936-37 yıllarında yapılan araştırmalar ve türbedeki mezar yerinde Меhmed Delić tarafından yapılan restorasyon çalışmaları sırasında, üzerinde 1818/19 tarihli bir yazı bulunan kırık bir kapsam bulundu. Kapsamdan alınan restore edilmiş metin, yapının başlangıçta Damad Ali Paşa'nın mezar yerinde inşa edildiğini ve 1818-1819'da yeniden inşa edildiğini kanıtlıyor. 1977'de Belgrad'daki Osmanlı mimarisi üzerine yaptığı bir çalışmada Divan Đurić-Zamolo, yapının 1716-1717 yılına ait olduğunu ileri sürdü; ve mimar I. Zdravković de bu görüşe katıldı. Bugüne kadarki en büyük ve en ayrıntılı çalışma 1991'de Marko Popović tarafından yayınlanmış olup, türbenin 1784'te İzzet Mehmed Paşa'nın anısına dikildiğini göstermektedir.

Kaynakça
Damara (mitoloji)

Damara [Duh-MAR-uh], ismi "nazik" anlamına gelen bir Kelt mitolojisinde bereket tanrıçasıdır. Mayıs ayı ile özdeşleşmiştir. Damara ailelere huzur ve uyum getirir. Çocukların saflıklarını ve inançlarını korumalarına yardımcı olur. Her insanın içinde bir çocuk tarafı bulunur. Damara'nın, çocuklara ve yetişkinlere bereket getirdiğine ve inanç hakkında rehberlik ettiğine inanılmıştır.

Kaynakça
Damar

Damar ile farklı şeyler kastediliyor olabilir:

Kan damarı, vücutta kanı taşıyan kanallar.
Lenf damarı, ince duvarlı, vücutta lenfi taşıyan kanallar.
Bitkilerdeki vasküler doku, örneğin ksilem (odun boru) ve floem (soymuk boru).
Maden damarı, tabaka halinde duran, kömür veya mineral kütlesi.
Damar Adası
Damar, Kansas
Damar FM, internet üzerinden arabesk müzik yayını yapan Almanya menşeli radyo kanalı.
Damar, Lice

Damar, Diyarbakır ilinin Lice ilçesine bağlı bir mahalledir.

Tarihçe
Mahallenin adı, 1912 yılı kayıtlarında Sarnis, 1915 yılı kayıtlarında ise Sirnis olarak geçmektedir. Daha önceleri Şeyhan köyüne bağlı bir mahalle iken, 23 Şubat 1957'de köy statüsü kazandı. 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra yeniden mahalle oldu.

Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 92 km, Lice ilçe merkezine 5 km uzaklıktadır.

Nüfus
Kaynakça
Damages (dizi)

Damages, 4 dalda Altın Küre'ye aday gösterilmiş TV dizisi. Glenn Close, Rose Byrne, Ted Danson, Noah Bean, Tate Donovan ve Željko Ivanek dizide rol almaktadır. En İyi Televizyon Dizisi - Drama, En İyi Kadın Oyuncu - Drama (Glenn Close), En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu (Ted Danson), En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu (Rose Byrne) dallarında 65. Altın Küre Ödülleri'ne aday gösterilen dizi, Writers Guild of America tarafından verilen En İyi Yeni Dizi ödülünü kazanmıştır.

Dış bağlantılar
Damages Bölüm Rehberi
Daman ve Diu

Daman ve Diu (Güceratça: દમણ અને દીવ), Asya ülkesi Hindistan'ın batı kıyılarında yer alan Dadra ve Nagar Haveli ve Daman ve Diu birlik toprağına bağlı bir bölgedir.

26 Ocak 2020 tarihine kadar kendi başına bir birlik toprağı olan Daman ve Diu, söz konusu tarihte Dadra ve Nagar Haveli ile birleştirilerek oluşturulan yeni birlik toprağının bir bölgesi olmuştur.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Daman yönetimi resmî sitesi
WorldStatesmen, Damão and Diu yöneticileri (Portekiz kaptanlar dâhil)
Damak kemiği

Çift olan kafatası kemiklerinden olan damak kemiği os palatinum, üst çene kemiğinin arkasında ve temel kemiğin os sphenoidale nin altında yer alır.Göz çukuru, burun boşluğu, fossa pterygopalatina ve ağız boşluğunun oluşturulmasını sağlayan bu kemiğin iki laminası vardır.

Lamina Perpendicularis /Dikey lamina
Lamina perpendicularis 'in yüzleri
İç yan yüz / facies nasalis
Burun boşluklarının dış yan duvarlarının arka bölümünü yapar.
Yüz üzerinde iki adet yatay doğrultulu ibik bulunur.
Üstteki ibik crista ethmoidalis, alttaki ibik crista conchalis adını almaktadır.
Crista ethmoidalis 'e os ethmoidale 'nin concha nasalis media 'sı tutunur.
Crista conchalis 'e ise concha nasalis inferior tutunur.
Dış yan yüz / facies maxillaris
Bu yüz çok pürtüklüdür.
Maxilla 'nın arka kenarıyla ve processus pterygoideus 'un ön yüzü ile eklem yapar.
Arka kenara yakın bir oluk vardır: sulcus pterygopalatinus.
Bu oluk temel kemik "os sphenoidale" ve üst çene kemiği "os maxillae" de yer alan aynı isimli oluklarla birleşerek canalis pterygoplatinus'u yapar.
Oluğun önünde yer alan düz kemik yüzü de pterigopalatin çukurun fossa pterygopalatina iç yan duvarının oluşturulmasına katkıda bulunur.
Lamina perpendicularis'in kenarları
Üst kenar
Arka kenar
Ön kenar
Alt kenar
Lamina Horizantalis /Yatay lamina
Ayrıca bakınız
Üst çene kemiği
Corpus maxillae
Damara, Orta Afrika Cumhuriyeti

Damara, Afrika kıtasında bulunan Orta Afrika Cumhuriyeti devletinde bir şehirdir.

Şehir ülkenin güney kesiminde Ombella-M'Poko Bölgesi içerisinde yer alan bir yerleşim yeridir. Şehirde 2013 tahmini nüfus verilerine göre 9.266 kişi yaşamaktadır. 2003 tarihinde gerçekleştirilen son resmi nüfus sayım sonuçlarına göre 6.196 kişi yaşamaktaydı.

Şehir bağlı olduğu Ombella-M'Poko bölgesinde, Kongo Demokratik Cumhuriyeti sınırına yakın bir konumda bulunmaktadır.

Ayrıca bakınız
Orta Afrika Cumhuriyeti'ndeki şehirler listesi

Kaynakça
Damak

Damak (Latince: palatum) insan ve diğer memelilerde ağzın tavanını oluşturur. Ağız boşluğunu burun boşluğundan ayırır. Benzer bir yapı timsahlarda da görülür ancak diğer dört üyelilerin çoğunda ağız ile burun boşlukları tam olarak ayrılmamıştır. Damak iki bölüme ayrılır: Öndeki kemiksi sert damak ile arkada bulunan yumuşak damak (ya da velum)

Notlar
Daman ilçesi, Hindistan

Daman ( , ), Hindistan'ın Daman ve Diu birlik bölgesi'nin iki ilçesinden biridir. İlçenin nüfusu 2011 yılı itibarı ile 191,173'tür.

Daman, 1559 yılında Portekiz kolonisi haline gelmiş olup 400 yıl Portekiz egemenliğinde kalmıştır. Aralık 1961 tarihinde Hindistan askeri bir operasyonla şehri Portekiz'den geri almıştır.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Resmi site
Daman

Yerleşim yerleri:
Daman, Afrotheria grubundan eteneli memeli, Procaviidae.
Daman ilçesi, Afganistan, Afganistan'ın Kandehar İli'nde bulunan bir ilçe.
Daman ilçesi, Hindistan, Hindistan'ın Daman ve Diu bölgesinde yer alan bir ilçe.
Daman ve Diu, Hindistan'da bir birlik toprağı.
Damaan Vadisi (Daman Vadisi), Pakistan'da bir vadi.
Daman, Nepal, Makwanpur ilçesinde bir köy.
Daman, Kandehar Afganistan'ın Kandehar iline bağlı bir köy.
Damal'daki Atatürk silüeti

Atatürk silüeti, bir doğa olayı ile her yıl Ardahan ilinin Damal ilçesinin Ata Mahallesi'nde Karadağlar'ın eteğine her yıl beliren ünlü silüet. Atatürk silüeti Ardahan'ın Karadağlar'ın eteğine yanındaki tepenin gölgesinin düşmesiyle oluşuyor.

Şenlik
Atatürk silüetinin oluşumu, 1995 yılından itibaren her yıl temmuz ayında düzenlenen "Atatürk'ün İzinde ve Gölgesinde Damal Şenlikleri" ile kutlanıyor.

Kaynakça
Damar tümörü

Damar tümörü (angioma); atardamarları, toplardamarları, lenf damarlarını ya da kapiller damarları taklit eden damarsal oluşumların genel adıdır. Normal damarlarda olduğu gibi, kalın ya da ince bir çeperleri vardır ve içyüzleri endotel hücreleriyle döşelidir. Hemen her organın tümörlerinde olduğu gibi, damar tümörlerinin de iki ana grubu vardır:

İyi huylu tümörler (benign tümörler)
Hemangioma: Kapiller hemangioma, Kavernöz hemangioma; Granuloma pyogenicum

Lenfangioma: Kapiller lenfangioma (Lymphangioma circumscriptum), Kavernöz lenfangioma (Kistik higroma)

Glomus tümörü

Kanserler (malign tümörler)
Hemangioendotelioma

Hemangioperisitoma

Kaposi sarkomu

Angiosarkoma

Telangiektaziler
Damar tümörleri kapsamınas girmeyen ancak damarların kalıcı genişlemeleri nedeniyle ortaya çıkan yapılara "telangiektazi" adı verilir.

Nevus flammeus

Örümcek telangiektazi

Herediter hemorajik telangiektazi

Kaynakça
Damala

Damala (Gürcüce: დამალა; okunuşu; "damala"), Gürcistan'ın Samtshe-Cavaheti bölgesinde, Aspindza Belediyesi'nde bir köydür. Aynı adı taşıyan teminin de merkezi olan Damala,
Trialeti Dağları'nın uzantısı olan Çobareti Tepesi'nin güneybatı eteğinde, deniz seviyesinden 1300-1400 metre yükseklikte yer alır. Aspindza kasabasına 3 km uzaklıktadır.

Tarihçe
Köyün özgün adı, eski Gürcü yer adlarından olan Tamala (ტამალა) ya da Tamalia (ტამალია), Rus idaresinin 1828-1829 Osmanlı-Rus Savaşı'ndan sonra, Erzurum vilayetinden gelen Ermeni nüfusunun köye yerleştirmesinden sonra değişime uğramış ve Damala'ya dönüşmüştür.

Damala'da Erken Orta Çağ'a tarihlenen Tamala Kilisesi ile 13. yüzyıldan önce inşa edilmiş olan Kohta Kalesi'nin varlığı buranın eski bir yerleşme olduğunu göstermektedir. Erken ve Geç Orta Çağ'da Gürcü devletleri sınırları içinde olan köyü Osmanlı Devleti 1578 yılında, Gürcü atabeglerin yönettiği Samtshe-Saatabago'dan ele geçirdi. Köyün adı 1595 tarihli Osmanlı mufassal defterinde Damala (دمالە) olarak yazılmıştır. Ahısha livasının Aspinza nahiyesine bağlı olan Damala'da, Hristiyan köylülerden alınan ispenç vergisi veren 5 hane yaşıyordu. Hane reisleri Basil, Natena, Roseba gibi adlar taşıyordu. Bu kişilerin ve babalarının adlarına bakınca, Damala'nın Hristiyan bir Gürcü köyü olduğu anlaşılmaktadır. Köyde buğday, arpa, çavdar, yonca tarımı ve arıcılık yapıldığı, koyun ve domuz beslendiğin bu defterdeki vergi kayıtlarından anlaşılmaktadır.

Yaklaşık 250 yıl Osmanlı egemenliğinde kalan Damala, 1828-1829 Osmanlı-Rus Savaşı'nın ardından Çarlık Rusya'nın eline geçti. Bu dönemde Gürcistan bu imparatorluğun bir parçasıydı ve köy bu şekilde yeniden Gürcistan'a katılmış oldu. Osmanlı döneminde ortaya çıkan Müslüman nüfusun bu savaşın ardından göç ettiği ve köye Erzurum vilayetinden gelen Ermenilerin yerleştirildiği anlaşılmaktadır.

Nüfus
2014 yılı verilerine göre köyde 1.234 kişi yaşıyordu. Nüfusun çoğunluğu 19. yüzyılın ilk yarısında yerleştirilen Ermenilerden oluşuyordu.



Kaynakça
Damalı Ninja

Damalı Ninja Anders Matthesen ve Thorbjørn Christoffersen tarafından yapılan 2018 Danimarkalı bilgisayar animasyonlu komedi-drama filmidir. Film 25 aralık 2018'de gösterime girmiştir.

Konusu
Danimarkalı iş insanı olan Philip Eberfrø yeni kurulan fabrikasını kontrol etmek için Tayland'a geldi. Bir çocuk kazayla eşarbını kareli bir ninja bebek yapmak için kullanmıştır, Philip Eberfrø çocuğu sopayla döverek öldürür. Sonra bir yıldırım düşer ve ninja bebeğe Taiko Nakamura ruhu hakim olur. Ninja Danimarkalı bir kargo gemisinde Stewart Stardust tarafından alınır ve onu yeğeni Alex'e doğum günü hediyesi olarak ninja bebeği verir. Ninja, Alex'i Glenn adlı bir zorbacıdan koruduktan ve kurtardıktan sonra, Alex bebeğin canlı olduğunu öğrenir ve ikisi bir dostluk kurar.

Alex Glenn'i bir kavgaya davet eder ve Alex'in kazanması aşık olduğu Jessica'nın onu partisine davet etmesine neden olur. Ancak, ninja göreve devam etmeleri gerektiğine inandığından, Alex isteksizce ona katılır ve Alex ve Ninja, çocuk katili olan Philip Eberfrø'nun evine girerler. Philip Eberfrø kaçar ve ninja, Alex kendisine yakalarken engel olduğundan Alex'e çok kızar. Ninja Alex'i bir deli gibi göstererek bir akıl hastanesine hapsedilmesine neden olur. Akıl hastanesindeyken Eberfrø'yu yenmek için bir anlaşma yaparlar. Ninja bebeğe bir paket kokain sokarlar ve havaalanına giderler. Philip Eberfrø Tayland havaalanına vardığında ninja üzerine atlar, Polis kokaini bulur ve Philip Eberfrø fabrikadaki kanlı izlerden dolayı fabrika müdürüde tutuklanır.
Damalis

Damalis ( ), Antik Bitinya'da, Boğaziçi kıyısında, Hrisopolis (Üsküdar) yakınlarında yer alan bir sahil kasabasıdır. Polibios bu kasabaya Bus veya Bous (Βοῦς, Yunancada "inek" anlamına gelir) adını vermiştir.

Damalis adı 'düve' anlamına gelir ve Selanikli Eustathius'un alıntıladığı Arrian'ın bu konuda bir hikâyesi vardır.

Yunan mitolojisine göre, kaynak, ağaç ve mağara gibi doğa unsurlarını kişileştiren tanrıça (nymphē) İo, boğazı geçince karaya çıkmış ve orada yaşayanlar bu noktaya bronz bir inek heykeli dikmişlerdir.

Damalis, Atinalı general Chares'in eşinin adıydı. Kendisiyle birlikte sefere çıkmış ve filo Bizantion (Bizans/İstanbul) yakınlarında konuşlanmışken ölmüştü. Rivayete göre burada defnedilmiş ve kendisine inek şeklinde bir anıt yapılmıştır.

Kaynakça
Damat

Damat (Farsça: داماد dāmād ), güvey.

Osmanlı'da damat kavramı
Osmanlı İmparatorluğunda, padişahların kızları, kızkardeşleri veya kardeş kızlarıyla evlenerek Osmanlı hanedanıyla yakınlık kuran erkekler damat paşa adıyla anılırdı. Damat paşalara önceleri güvey 16. yüzyıl'da damat, daha sonra damad-ı hazreti şehriyarî (veya padişahî) dendi. Padişah ablasıyla evlenen damatlara da enişte denirdi. Saraya damat seçilirken yaş, rütbe veya soyluluğa bakılmaz, daha çok adayın gelecekteki mevkii dikkate alınırdı. İmparatorluğun kuruluş döneminde damat olarak, Anadolu Selçuklu ailelerinden beyler seçilirdi, daha sonra padişahlar kendilerine bağlı sancak beylerini tercih ettiler. İlk damatlar arasında I. Murat'ın kızı Nefise Hatun ile 1381 yılında evlenen Karamanoğlu Alâeddin Bey, I. Mehmed'in kızlarıyla evlenen Candaroğulları'ndan İbrahim ve Kasım, Karamanoğulları'ndan İbrahim, Ali ve İsa Beyler vardır. İlmiye sınıfından damat seçilmedi, yalnız Yıldırım Bayezit kızını Emîr Sultan'a verdi. Eski Türk ailelerinden seçilen damatlardan biri de Fatih'in kızıyla evlenen, Uzun Hasan'ın oğlu Uğurlu Mehmed Mirza'dır.

16. yüzyıl'dan başlayarak damatlar, osmanlı memurları arasından seçildi. Doğrudan doğruya padişah kararıyla seçilen kimseye seçim haber verilir ve hazırlanması istenirdi. Damat paşalar, hanedana duydukları saygı yüzünden sultan hanımların bütün isteklerine boyun eğerlerdi, bunun yanında birbirini seven çiftlere de rastlanırdı. IV. Murat'ın kızı Kaya Sultan ile Melek Ahmed Paşa arasındaki aşk tarihlerin konu edindiği bir ilişkidir. Padişahlar bazen sevdikleri vezirlerine henüz küçük yaşta bulunan kızlarını nişanlar veya nikâhlarlardı. Bu yüzden kocalarının ölümüyle küçük yaşta dul kalan sultanlar vardır.

Padişah yakınıyla evlenenler eski karılarını boşamak zorundaydılar. Buna karşılık sultan olan olan eşlerini boşayamazlardı. Sultanlar ise isterlerse, hükümdardan izin alarak boşanabilirler, bu evliliklere bazen bizzat padişah son verirdi. Örneğin, veziriazam Lütfü Paşa, eşi olan Kanunî'nin kız kardeşi Şah Sultan'a hakaret ettiğinden damatlığı ile birlikte veziriazamlığına da son verilmiştir. IV. Murat, kız kardeşi Fatma Sultan'ın kocası kaptanıderya Çatalcalı Hasan Paşa'ya kızmış ve onu damatlıktan azletmiştir. II. Abdülhamit, kızı Naime Sultan'ın kocası Kemaleddin Paşa'yı, V. Murat'ın kızıyla buluştuğunu haber alınca damatlıktan çıkarmakla kalmayarak, Bursa'ya sürmüştür.

Taşrada görevli bulunan damat adayları, eşleri sultan hanımların İstanbul'dan çıkmalarına izin olmadığı için merkeze alınırlardı. Damatların memurluk maaşları yanında, günde 1.000 ile 1.500 akçe arasında değişen ödenekleri ve sultan paşmaklıkları vardı. Damatların İstanbul'da devlet işlerine karışmalarını önlemek için Fatih zamanında konan usuller Kanuni devrine kadar sürdü.

Osmanlı tarihinde pek çok damat yer alır; bunlar arasında değerli devlet adamları olan Hersekzade Ahmed Paşa, Makbul İbrahim Paşa, Çorlulu Ali Paşa, Sokullu Mehmed Paşa, Kanijeli İbrahim Paşa, Silâhtar Ali Paşa, Nevşehirli İbrahim Paşa, Koca Ragıp Paşa, Muhsinzade Mehmed Paşa vb. sayılabilir.

Ayrıca bakınız
Gelin

Kaynakça
Dış bağlantılar
Damarlıtaş, Oltu

Damarlıtaş, Erzurum ilinin Oltu ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.

Tarihçe
Damarlıtaş köyünün eski adı Türkçe kaynaklarda Konpur veya Kompur olarak geçer. Bugün Narman ilçesine bağlı Güllüdağ köyünün eski adı da Kompur'dur. Nitekim 1835 tarihli nüfus defterinde Konpur olarak yazılmıştır. 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde ise Kombor (قومبور) adıyla kaydedilmiştir.

Konpur veya Kompur, Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında Gürcü yönetiminden ele geçirmiştir. Köydeki megalit yapı kalıntısı ile caminin yakınında var olduğu bilinen ve günümüzde ortadan kalkmış olan kilise, buranın eski bir yerleşim olduğunu göstermektedir.

Kompur, Osmanlı idaresinin askere alma amacıyla sadece erkek nüfusunu tespit ettiği 1835 yılında Çıldır Eyaleti'nin Mamirvan sancağında yer alıyordu. Bu tarihte köyde 24 hanede 64 erkek kaydedilmiştir. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, köyün toplam nüfusunun yaklaşık 128 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.

Konpur, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde "Kombor" adıyla Erzurum vilayetinin Oltu kazasına bağlı Pitkir nahiyesinin köylerinden biriydi. Konpur veya KompurTürkçe olmadığı işin köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Damarlıtaş olarak değiştirilmiştir. Damarlıtaş köyünde 1965 yılında 443 kişi yaşıyordu ve bu nüfus içinde 108 kişi okuma yazma biliyordu.

1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Oltu Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.

Coğrafya
Mahalle, Erzurum il merkezine 100 km, Oltu ilçe merkezine 20 km uzaklıktadır. Mahalle, Oltu'nun güneyinde olup, numaralı Ardahan-Muş (Oltu-Narman) devlet yoluna, 6,6 km'lik bir köy yoluyla bağlıdır.

Nüfus
Kaynakça
Dış bağlantılar