kaan39/turkish-wikipedia-dataset-clean huggingface dataset:
Carl Jenkinson

Carl Daniel Jenkinson (8 Şubat 1992 doğumlu) Arsenal takımında oynayan defans oyuncusu. İngiliz ve Finlandiya vatandaşı olan bir futbolcudur. Genç millî takımlarda hem Finlandiya'nın hem de İngiltere forması giymiştir.

Charlton Athletic
2010 yılının Aralık ayında oynanan Southern Section Lig Kupası yarı final maçında Brentford takımına karşı ilk kez forma giydi.
Arsenal
Jenkinson 2011 yılının Haziran ayında 1 Milyon pound karşılığında İngiltere Premier Lig takımlarından Arsenal kulübüne transfer oldu

West Ham United FC
01 Ağustos 2014 tarihinde kiralık olarak West Ham United takımına transfer olmuştur.

Kariyer İstatistikleri
Kaynakça
Dış bağlantılar
Carl Jenkinson player profile at arsenal.com
Carl Friedrich Abel

Carl Friedrich Abel (d. 22 Aralık 1723, Köthen (Anhalt) - ö. 29 Haziran 1787, Londra), Alman Klasik dönem bestecisi ve viola da gambacı.

Hayatı
Johann Sebastian Bach'ın hocalık yaptığı Thomasschule zu Leipzig'de okudu. 10 yıl boyunca Johann Adolph Hasse'nin yönetiminde Dresten'de çaldı. Sonra İngiltere'ye gidip Kraliçe Charlotte'un oda müzikçisi oldu. Londra'da Bach'ın en küçük oğlu Johann Christian Bach ile birlikte kendi bestelerinden oluşan ve o dönem için yeni bir şey olan halk konserleri verdi. Bu halk konserleri Bach-Abel konserleri olarak anıldı.

Kaynakça
Carl Hermann

Carl Hermann (17 Haziran 1898, Bremerhaven – 12 Eylül 1961, Marburg), Alman Kristalografi profesorü. Charles-Victor Mauguin ile birlikte Hermann-Mauguin Notation (Hermann-Mauguin Gösterimi/Simgelenimi) diye bilinen kristalografik gruplar için uluslararası bir gösterim buldu.

Hayatı
Kuzey Almanya'da bir liman kenti olan Wesermünde şehrinde doğdu. Doktorasını emsali olan Werner Heisenberg ile Max Born'un öğrencisi olarak Göttingen'de 1923'te aldı. Stuttgart'ta Paul P. Ewald ile birlikte Kristalografi alanıyla ilgilendi. Özellikle uzay gruplarıyla ilgilendi. Sonraları Structure Reports(Yapı/inşa Raporları) adıyla anılan bilinen kristal yapıların yer aldığı çalışmasına başladı.

Nazi Partisi iktidara yükseldiğinde akademik pozisyondaki kısıtlamalara karşı çıktı. Ludwigshafen'de endüstriyel dye firması olan I.G. Farbenwerke fizikçi pozisyonuna geldi. Burada kristalografi araştırmalarına devam etti ve yüksek boyutlarda uzaydaki simetrilere çalıştı. II. Dünya Savaşı sırasında karısı Eva ile birlikte birçok Yahudi'ye saklanmaları ve Holokost'a kaçmaları için yardım etti. Bu durum Hermann'ın hapis ve idam kararlarına sebebiyet verdi. Arkadaşları ile birlikte sözü geçer mevkideki bir fizikçi olmasından ötürü karar gerçekleştirilmedi.

Savaştan sonra Darmstadt Teknik Üniversitesi'nde kısa dersler verdi. 1947'de Marburg Philipps Üniversitesi'nde Kristalografi için yeni bir kadroyu kabul etti. Sonra ölümüne dek burada Kristalografi Enstitü'sünün yöneticisi olarak yaşamına devam etti.

Aktif bir Quaker'dı. Ağustos 1994'te Alman Kristalografi Derneği (DGK) Hermann'ın kristalografi bilimine yüksek katkılarından dolayı Carl Hermann Madalyasını oluşturdu.

Kaynakça
Carl Hardwick

Rusty Jeffers ya da takma adıyla Carl Hardwick (d. 14 Mayıs 1964, Kenmore, New York), Amerikalı IFBB bağlı profesyonel vücut geliştirmeci ve eski çıplak model.

1990'larda COLT Studio Group adlı pornografik yayın stüdyosunda foto modellik yaptı. Bazı soft porno filmlerin solo mastürbasyon sahnelerinde oynadı.

Girdiği müsabakalar ve dereceleri
Kaynakça
Dış bağlantılar
IAFD profili
AFDB profili
Carl Grimes

Carl Grimes, bir çizgi roman serisi olan The Walking Dead'de yer alan bir kurgusal karakterdir ve Chandler Riggs tarafından, Birleşik Devletler'de AMC'de yayınlanan ve çizgi roman ile aynı adı taşıyan bir televizyon dizisinde canlandırılmakadır. Yazar Robert Kirkman ve sanatçı Tony Moore tarafından oluşturulan karakter, ilk olarak The Walking Dead #2'de 2003 yılında görülmüştür. Her iki medya türünde de Carl, baş karakter Rick Grimes'ın oğlu ve aynı zamanda en uzun süre hayatta kalmayı başaran karakterlerden birisidir.

Çizgi roman serisinde Carl, normal ve masum bir çocuk olarak hayatını sürdürse de yeni dünya düzeni kendisinin yetişkin birine dönüşmesine ve arkadaş grubu için alınması zor kararlar vermesine neden olur. Karakterin gelişimi çizgi romanın televizyon dizisinde de benzerlik göstermektedir. Onun bu davranışı, Carl'ın ahlakını korumayı isteyen babası ile arasının açılmasına neden olur.

Carl rolündeki oyunculuğu sebebiyle Riggs, Genç Sanatçı Ödülleri kapsamında 2012 ve 2013 yılında En İyi Genç Başrol Oyuncusu ödülünü almıştır.

Kaynakça
Carl Frederik von Breda

Carl Frederik von Breda (16 Ağustos 1759, Stockholm – 1 Aralık 1818, Stockholm), İsveç Krallığı'nın ressamı olmadan önce, eğitimini ve çalışmalarının büyük bölümünü Büyük Britanya'da tamamlayan İsveçli ressam. Stockholm'da doğmuş, daha sonra Büyük Britanya'ya taşınmış ve burada Joshua Reynolds'un öğrencisi olmuştur. Breda özellikle portre çizimlerinde uzmanlaşmıştır. Bu sebepten ötürü "İsveçli van Dyck" şeklinde de adlandırılır. 1796'dan İsveç'e dönen Breda, burada sanatlar akademisinde profesör olarak görev yaptı. Öte yandan portre ve krallık ressamı olarak da çalıştı. 22 yaşında evlenen Breda'nın oğlu Johan Fredrik'de babası tarafından eğitildi ve bir ressam oldu. Breda 1818 yılında Stockholm'de öldü.

Hayatı
Breda'nın kökleri 1670 yılında Hollanda'dan Stockholm'e göç eden ailesine dayanır. "von Breda" ailesi muhtemelen bugünkü Breda şehri ile bağlantılıdır. Von kelimesi esasen Hollanda diline ait bir edat değildir, ancak Nordik ülkelerde, esasen Alman diline ait olan bu edat bazı durumlarda aile isimlerini soylulaştırmak için de kullanılmıştır. Carl'ın dedesi Lucas (1676–1752) başarılı bir ressam, Carl'ın babası Lucas (1726–1799) ise denizcilik meselelerinde hüküm veren, ancak zaman zaman sanat eserleri de toplayan bir yargıçtır.


İsveç'e dönüş
1796'da Stockholm'e dönen Breda, burada akademi Profesörü oldu ve birçok portre siparişi aldı. Asplund'un aktardıklarına göre, Breda'nın İngiltere'de kalın ve canlı fırça darbeleriyle geliştirdiği stili İsveç'te ciddi anlamda hayranlık uyandırmaktaydı. Breda en iyi portrelerini 1797 ve 1798 tarihlerinde yapmıştır bunu izleyen dönemlerdeki eserlerinde Romantizm izleri görebilmek mümkündür. bulunmaktadır. Bunun dışında, Birmingham Museum and Art Gallery, Londra'da National Portrait Gallery'de, Helsinki Finnish National Gallery'de ve Stockholm Ulusal Müzesi'nde bulunmaktadır.

Galeri
Kaynakça
Carl Gustaf Ekman

Carl Gustaf Ekman (d. 6 Ekim 1872 – ö. 15 Haziran 1945), İsveçli bir siyasetçi. 1911-1932 arası Parlamentosu Üyesi, 1924-1932 arası Özgür Fikirli Halk Partisi'nin lideri, 1926-1928 yılları arasında, 1930-1932 yılları arasında Başbakanlık görevini yaptı. Laura Ekman (Evlilik öncesi soyadı Widlund) ile evlendi ve dört çocuğu oldu.

Ekman'ın geleneksel tutum yaklaşımı, ağır kamu harcamalarını içeren ekonomik teşvik programlarını kabul etmesini zorlaştırdı. 15 Haziran 1945 tarihinde Stockholm'de öldü.

Kaynakça
Carl Gustaf (geri tepmesiz tüfek)

Carl Gustaf, İsveç yapımı bir 84 milimetre kalibrelik bir geri tepmesiz toptur. Silah, 1946 yılında tasarlanmış olup 1948 yılında hizmete girmiştir ve Saab Bofors Dynamics tarafından üretilmektedir.

Carl Gustaf geri tepmesiz tüfek, İsveç menşeli, omuzdan atılan ve geri tepmesiz çalışma prensibine sahip bir tanksavar ve çok amaçlı destek silahıdır. İlk olarak 1940’lı yıllarda geliştirilen bu sistem, zaman içerisinde çeşitli modernizasyonlardan geçirilmiş ve günümüzde de birçok ülkenin silahlı kuvvetleri tarafından aktif olarak kullanılmaktadır. En güncel versiyonlarından biri olan M4 modeli, daha hafif yapısı ve gelişmiş ergonomisi ile öne çıkmaktadır. Silahın çalışma prensibi, klasik ateşli silahlardan farklı olarak geri tepmenin azaltılmasına dayanır. Atış sırasında oluşan yüksek basınçlı gazların bir kısmı namlu arkasından dışarı tahliye edilir. Bu sayede ileri yöndeki itici kuvvet ile geriye doğru oluşan tepki kuvveti dengelenir ve kullanıcı üzerindeki geri tepme önemli ölçüde azaltılır. Ancak bu sistem nedeniyle silahın arka kısmında tehlikeli bir gaz çıkışı oluştuğundan, atış sırasında bu bölgenin boş bırakılması gerekmektedir.

Carl Gustaf sistemi, farklı görevler için çeşitli mühimmat türleri kullanabilmesiyle dikkat çeker. Yüksek patlayıcılı tanksavar mühimmatları (HEAT), zırh delici ve çok amaçlı mühimmatlar (HEDP), duman ve aydınlatma mühimmatları ile personel hedeflerine karşı kullanılan mühimmatlar bu çeşitlilik arasında yer alır. Bu özellik, silahın hem zırhlı hedeflere hem de sabit veya hareketli diğer hedeflere karşı etkili olmasını sağlar.

Standart olarak 84 mm kalibreye sahip olan sistemin etkili menzili, kullanılan mühimmat türüne bağlı olarak değişmekle birlikte zırhlı hedeflere karşı yaklaşık 500 metre, sabit hedeflere karşı ise 1000 metre ve üzeri mesafelere ulaşabilmektedir. Modern versiyonları daha hafif malzemeler kullanılarak üretilmiş olup, taşınabilirlik ve kullanım kolaylığı artırılmıştır.

Carl Gustaf geri tepmesiz tüfeği, başta NATO üyesi ülkeler olmak üzere dünya genelinde birçok ordunun envanterinde yer almakta ve piyade birliklerine esnek ve etkili bir ateş desteği sağlamaktadır.

Kullanıcılar
Kaynakça
Dış bağlantılar
Saab Bofors – official manufacturer's brochure
Carl Johan Bernadotte

Carl Johan Arthur Bernadotte, Prens Bernadotte, Wisborg Kontu (31 Ekim 1916 – 5 Mayıs 2012), İsveç Kralı VI. Gustaf Adolf ile ilk eşi Connaught Prensesi Margaret'in dördüncü oğlu ve en küçük çocuğu.

İsveç prensi olarak doğdu ve Dalarna dükü unvanını aldı ancak halktan birisiyle evlenebilmek için unvanlarından vazgeçti. İsveç Kralı XVI. Carl Gustaf'ın amcası ve Danimarka Kraliçesi II. Margrethe ile Yunanistan Kraliçesi Anne-Marie'nin dayısıdır.

Dış bağlantılar
Carl Gustav Hempel

Carl Gustav Hempel (d. 8 Ocak 1905, Oranienburg - 9 Kasım 1997, New Jersey), özellikle bilim felsefesi alanında çalışmaları olan Alman filozof.

Yaşamı
Hempel, Almanya'nın çeşitli üniversitelerinden matematik, fizik ve felsefe eğitimi almıştır. David Hilbert ile tanışarak onun tüm matematiği sınırlı sayıda aksiyomdan türetilen sağlam mantıksal temellere dayandırmaya çalışan programından etkilendi. Onun için dönüm noktası 1929'da Rudolf Carnap ile tanışması olmuştur. Bundan sonra felsefi faaliyetini analitik felsefe alanında sürdürmüştür.

Hempel, mantıksal pozitivizmin ileri gelenlerinden biriydi.

Kaynakça
Carl Gustav Carus

Carl Gustav Carus (3 Ocak 1789, Leipzig - 28 Temmuz 1869, Dresden), Alman tıpçı ve ressamdır.

Yaşamı
1811 yılında tıp ve felsefe alanında doktorasını tamamladı. 1814'ten 1817'ye kadar Caspar David Friedrich'in yanında yağlı boya resim yapmayı öğrendi. 1844 yılında Saksonya Kralı II. Frederick Augustus Britanya'ya resmi olmayan bir ziyaret düzenlediğinde, Carus kişisel doktoru olarak yanında bulundu.

Bilim alanında en çok evrim teorisinden yola çıkarak bilinçdışı için ortaya koyduğu omurgalı arketip kavramıyla bilinir. Carl Gustav Jung, Carus'un ilk kez bilinçdışını psişenin kaynağı olarak onun ileri sürdüğünü söyler.

Çok yönlü bir insan olarak Alman romantizminin önemli figürlerindendi. Ressam olarak Caspar David Friedrich ile birlikte çalıştı ve genellikle peyzaj resimleri çizdi.
"Erdlebenbildkunst" adını verdiği bir peyzaj resmi teorisi geliştirdi. Bu teori doğadaki yeryüzü şekillerinin içsel işleyişinin resimde gösterimini savunuyordu.

Kaynakça
Carl Gustav Tessin

Kont Carl Gustav Tessin, (5 Eylül 1695 Stockholm-7 Ocak 1770, Akero, İsveç) İsveçli saray görevlisi, devlet adamı ve yazardır.

Rusya Çarlığı karşıtı Şapka Partisi'nin kurucularından ve İsveç İmparatorluğu kralı olan Adolf Frederick'in danışmanlarındandır.

Mimar ve saray başgörevlisi Nicodemus Tessin'in (Genç) oğluydu. Fransa ve İtalya'da öğrenim gördü. 1720'lerde diplomatik hizmete girdi. 1728'de babasının yerine saray başgörevlisi oldu.

Büyük Kuzey Savaşı sırasında Rusya Çarlığı'nın eline geçen toprakların geri alınmasını istiyordu. 1738'de partisinin parlamentoda çoğunluğu elde etmesinin ardından soylular meclisinin, dolayısıyla da parlamentonun başkanı seçildi. 1741'de Rusya Çarlığı'yla yapılan ve İsveç İmparatorluğu'nun yenilgisiyle sonuçlanan savaşı önleme girişimleri başarısızlıkla sonuçlandı.

1744'te Adolf Frederick ve karısı Louisa Ulrica'nın desteğini kazandı. Adolf Frederick'i Schleswig-Holstein üzerindeki iddialarından vazgeçmeye ikna ederek İsveç İmparatorluğu - Danimarka Krallığı ilişkilerinin yumuşamasında etkili oldu. 1746'da Adolf Frederick'in oğlu III. Gustav'ın özel öğretmenliğine ve sarayda önemli bir devlet görevine getirildi. Ama 1750'lerin başında kraliçenin gözünden düştü ve görevinden ayrıldı. Aynı zamanda başarılı bir şair ve masal yazarı olan Tessin, mektuplarıyla da ünlüydü.
Carl Friedrich Warnstorf

Carl Friedrich Warnstorf (2 Aralık 1837, Sommerfeld – 28 Şubat 1921, Berlin-Friedenau), Sphagnum çalışmalarında uzmanlaşmış Alman eğitimci ve briyolog. Bitki bilim mahlası Warnst.'dır.

Eğitimini Neuzelle'de (1855-1858) öğretmenlik üzerine aldı, daha sonra Arnswalde (1859-1867) ve Neuruppin'de (1867-1899) okul öğretmeni olarak çalıştı. Öğretmenlikten emekli olduktan sonra Berlin'e yerleşti. 1917 yılında profesör unvanı ile ödüllendirildi. II. Dünya Savaşı'nda Berlin'in bombalanması sonucu 30.000 örnekten oluşan herbaryumu yok oldu.

Warnstorfia cinsi, bryologist Leopold Loeske (1865-1935) tarafından onuruna adlandırıldı.

Önemli eserleri
Die Europäischen Torfmoose, Berlin. 152 S. (1881) - Avrupa Sphagnum türleri üzerine.
Zur Bryo-Geographie des Russischen Reiches (1913-14) - Rus İmparatorluğunun Bryo-coğrafyası.
Bryophyta (Sphagnales-Bryales-Hepaticae) — Adolf Pascher'ın "Die Süsswasser-Flora Deutschlands, Österreichs und der Schweiz" adlı eseri içinde. 14: 222 S. (Wilhelm Mönkemeyer ve Victor Félix Schiffner ile birlikte), 1914 - Bryophyta (Sphagnales - Bryales - Hepaticae).
Pottia-Studien als Vorarbeiten zu einer Monographie des Genus "Pottia Ehrh." sens. str.— Hedwigia 58: 35-152. (1916) - Pottia cinsi çalışmaları.

Kaynakça
Carl Fredrik Bunæs

Carl Fredrik Bunæs (16 Ekim 1939, Drammen - 6 Ekim 2022, Oslo), Norveçli kısa mesafe koşucusu.

Hayatı
Bunæs, 16 Ekim 1939'da Drammen'de doğdu. Roma'daki 1960 Yaz Olimpiyatları'nda ülkesi Norveç adına 100 ve 200 metre ekinliklerinde mücadele eden sporcu çeyrek finale kadar yükselmiştir.

Bunæs, 6 Ekim 2022'de Oslo'da, 83. yaş gününe on gün kala ölmüştür.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Carl Fredrik Bunæs , Olympedia
Carl Friedrich von Weizsäcker

Carl Friedrich Freiherr von Weizsäcker ( ; 28 Haziran 1912, Kiel - 28 Nisan 2007, Starnberg), Alman fizikçi ve filozof. İkinci Dünya Savaşı sırasında Werner Heisenberg liderliğinde Almanya'da nükleer araştırmalar yapan ekibin en uzun ömürlü üyesiydi. Bu süre zarfında kendisinin ve ekibin diğer üyelerinin Almanya için bir nükleer bomba geliştirmeyi aktif ve isteyerek takip edip etmedikleri konusunda devam eden tartışmalar vardır.

Carl, Weizsäcker ailesinin bir üyesi olan diplomat Ernst von Weizsäcker'in oğluydu. Ağabeyi Richard von Weizsäcker, eski Almanya Cumhurbaşkanı'ydı. Fizikçi ve çevre araştırmacısı Ernst Ulrich von Weizsäcker'in babasıdır ve eski Dünya Kiliseler Konseyi Sekreteri General Konrad Raiser'in kayınpederiydi.

Weizsäcker, nükleer füzyon süreçlerinden yıldızlarda enerji üretimine ilişkin önemli teorik keşifler yaptı. Ayrıca erken Güneş Sisteminde gezegen oluşumu üzerine etkili teorik çalışmalar yaptı.

Geç kariyerinde, daha çok felsefi ve etik konulara odaklandı ve bu alanlardaki çalışmalarından dolayı birçok uluslararası ödüle layık görüldü.

Notlar
Carl Geyer

Peter Carl Friedrich Geyer (d. 4 Mart 1802, Augsburg - ö. 1 Haziran 1889, Augsburg ), Lepidoptera (Kelebekler) üzerine Jacob Hübner'ın eserlerine çeşitli ekler yazan ve resimleyen bir Alman entomologtur.

Mesleği bir sanatçı olan Carl Geyer, botanikçi ve bitki koleksiyoncusu olan Karl Andreas Geyer (1809-1853) ile karıştırılmamalıdır.

Carl Geyer, 15 yaşındayken Jacob Hübner'in yanında çırak olarak çalışmaya başladı ve burada illüstratör olarak görev yaptı. Hübner'in ölümünden sonra, Geyer Hübner'in eserlerinin üretimine devam etti ve 1841 yılında Regensburg Entomologu Gottlieb August Herrich-Schäffer'in (Alman entomolog ve tarihçi) eline geçene kadar bu işi sürdürdü. Daha sonra, Geyer Augsburg'da bir çizim öğretmeni olarak çalıştı. Geyer'in ulusal düzeyde tanınan bir illüstratör olarak ünü, Avusturya Novara-Expedition'ın (Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'nun bilimsel keşif gezisi) (1857-1859) lepidopterolojik hasadının resmedilmesi için görevlendirilmesiyle kanıtlandı. Bu 1864-1875 tarihleri arasında yayınlanan çalışma, bakır baskı şeklindeki son kapsamlı lepidopterolojik illüstrasyondur.

Kaynakça
Carl Gustaf Mosander

Carl Gustaf Mosander (d. 10 Eylül 1797 – ö. 15 Ekim 1858) İsveçli bir kimyagerdir. Nadir toprak elementleri olan lantan, erbiyum ve terbiyumu keşfetmiştir.

Hayatın erken dönemi ve eğitim
Kalmar'da doğan Mosander, 1809'da annesiyle birlikte Stockholm'e taşınana kadar orada okula gitti. Stockholm'de Ugglan eczanesinde çırak oldu. 1817'de eczacılık sınavını kazandı ancak tıpla ilgilendi ve 1820'de Karolinska Enstitüsü'ne katıldı. 1825 yılında tıbbi sınavlarını geçti. Jöns Jakob Berzelius'un laboratuvarında çalıştı ve aynı yerde öğrenci olan Friedrich Wöhler'in yakın arkadaşı oldu. mineralojik koleksiyonlarının küratör yardımcısı oldu. 1825'ten itibaren Stockholm'de insanların su içmek için gidebilecekleri bir kaplıcanın da sahibiydi. Hem seryumu tüm bileşenlerine kendisinin indirdiğinden emin olmadığı için, hem de akıl hocası Berzelius'u utandırmamak için, seryumun bir element olmadığını gösterecek sonuçları rapor etmekte tereddüt ediyordu. Berzelius sonunda bu yeni keşif için "gizli" anlamına gelen "lantan" adını önerdi.

1840'a gelindiğinde Mosander seryum oksidi sarı seryum oksit, beyaz lantan oksit ve "ikiz" anlamına gelen "didymium" adını verdiği pembemsi üçüncü bir bileşene ayırmıştı. 1879'da Lecoq de Boisbaudran samaryumu izole ederken, Ancak bu keşif hararetle tartışıldı. Spektroskopist Nils Johan Berlin, "erbia"nın varlığını doğrulamayarak iki elementin var olduğunu reddetti ve adının "terbia"ya uygulanmasını önerdi. 1864 yılında Marc Delafontaine, itriyum, terbiyum ve erbiyumun ayrı elementler olduğunu kesin olarak kanıtlamak için optik spektroskopiyi kullandı. Ancak ironik bir şekilde isimler arasında ortaya çıkan kafa karışıklığı devam etti. Mosander'in önerdiği isimler değiştirildi ve başlangıçta önerildiği gibi ametist bileşiğine "erbiyum" oksit adı ve sarı maddeye "terbiyum" oksit adı verildi.

Mosander, 1833'te İsveç Kraliyet Bilimler Akademisi'ne üye seçildi.

Kişisel yaşamı ve son yılları
Mosander, 20 Aralık 1832'de Hulda Philippina Forsström ile evlendi. Dört çocukları vardı, iki çift ikiz babasıydı.

Mosander daha sonraki yaşamında katarakttan mustarip oldu. 1858'de Stockholm, Lovön adasındaki yazlık evinde öldü.

Kaynakça
Carl Friedrich Heinrich Credner

Carl Friedrich Heinrich Credner (13 Mart 1809 – 28 Eylül 1876) Alman jeolog.

Çalışmaları
Bir bilim adamı olarak Credner, Almanya'nın madencilik endüstrisindeki görevleriyle bağlantılı bölgelerinin jeolojisi üzerine yaptığı çalışmayla tanınıyordu. Kendi onuruna Crednerite adı verilen, bakır ve manganez oksitlerinden oluşan bir bileşik keşfetmiştir.

Credner, 1846'da haritasını yayınladığı Thüringen Ormanı'nın jeolojisini araştırmıştır. Versuch einer Bildungsgeschichte der geognostischen Verhältnisse des Thüringer Waldes (1855) ve Über die Gliederung der oberen Juraformation und der Wealden -Bildung im nordwestlichen Deutschland (Prag, 1863) kitapları yazdı ve yine Hannover'in jeolojik haritası (1865)'nı oluşturdu.

Aile
Kendisi de bir jeolog olan Carl Hermann Credner'ın babasıdır.

Kaynakça
Carl Gotthard Langhans

Carl Gotthard Langhans (17 Aralık 1732 – 1 Ekim 1808), Prusyalı kraliyet mimarıydı. Silezya, Berlin, Potsdam ve diğer birçok yerde yaptığı kiliseleri, sarayları, büyük evleri, iç mekânları, şehir kapıları ve tiyatroları Almanya'daki Neoklasik mimarinin en eski örneklerindendir. En tanınmış eseri, bugünkü Almanya'nın ve 1989-90'da Almanya'nın yeniden birleşmesinin ulusal sembolü olan Berlin'deki Brandenburg Kapısı'dır.

Hayatı
Carl Gotthard Langhans, Landeshut ve Schweidnitz'deki Protestan okullarının dekanı ve daha sonra rektör yardımcısı olan Gottfried Langhans'ın oğluydu. 1732'de doğdu. Halle'de 1753'ten 1757'ye kadar hukuk, matematik ve dil öğrenimi gördü ve mimarlık konusunda kendi kendini yetiştirdi. Özellikle Romalı mimarlık kuramcısı Vitruvius'un antik yazıları ve bunların antik çağa meraklı Johann Joachim Winckelmann tarafından yapılan yeni versiyonlarıyla ilgilendi.

Głogów'daki Protestan kilisesi Zum Schifflein Christi için 1764 yılında yaptığı tasarım ile mimarlığa ilk adımını attı. Aynı yıl, savaşta yıkılmış sarayını 1766-1774 yılları arasında kendi tasarımıyla yeniden inşa ettiği Hatzfeld Kontu'nun yapı denetçisi olarak atandı. Hatzfeld Kontu'nun desteği sayesinde Berlin'deki kraliyet sarayında da tanınmaya başladı. Kraliyet ailesinin hizmetindeki ilk işi olarak 1766 yılında Rheinsberg Sarayı'ndaki merdivenleri ve Muschelsaal'ı Friedrich Rokokosu tarzında tasarladı.

Langhans, 1775'ten 1788'e kadar Prusya'nın Silezya eyaletinin yapı idaresinin başında bulundu. 1788 yılında Prusya Kralı II. Friedrich Wilhelm onu Berlin'deki kraliyet inşaat komisyonunun ilk yöneticisi olarak atadı. Hemen Brandenburg Kapısı için bir taslak hazırlattı. 1788 ve 1791 yılları arasında inşa edilen kapı, Gümrük Duvarı'ndaki orijinal kapıyı çevreleyen daha önceki basit bekçi kulübelerinin yerini aldı. Kapının tasarımı, Yunanistan'ın Atina kentindeki Akropolis'e açılan kapı olan Propilon'a dayanmaktadır. Yunan canlandırmacılığı mimarisi, o dönemlerde klasik meraklısı Johann Joachim Winckelmann'ın araştırma ve yayınları tarafından teşvik edilmişti.

Bir diğer etkili geç dönem klasikçi mimar, Kraliyet İnşaat Dairesi'nde mimarlık danışmanı olan David Gilly idi. Langhans'tan daha genç olan Gilly, modernlik açısından onu geride bırakmış, ancak Langhans'tan daha kısa yaşamış ve oldukça az bir eser bırakmıştır. Gilly, Prusyalı mimarların bir sonraki nesline hükmedecek olan genç Karl Friedrich Schinkel'in öğretmeniydi.

Langhans, Wrocław yakınlarındaki Grüneiche'deki malikanesinde 1808 yılında öldü.

Çalışma gezileri
18. yüzyılın sonu ve 19. yüzyılın başında, antik yapıları kendi gözleriyle inceleyebilmek için İtalya'ya bir gezi düzenlemek her sanatçı için büyük bir hayaldi. Bu hayali gerçekleştirmek sadece Goethe ve Schinkel'e nasip olmamış, Langhans da Hatzfeld Kontu'nun desteği sayesinde 1768 ve 1769 yıllarında bir seyahat düzenlemiştir. Daha sonra Wrocław savaş ve idare odasının başına atandığında, kral adına ve masrafları kral tarafından karşılanmak üzere İngiltere, Hollanda, Belçika ve Fransa'yı ziyaret etti.

Eserleri
Ek okumalar
Kaynakça
Carl Friedrich August Alexander Crüger

Carl Friedrich August Alexander Crüger (26 Şubat 1813, Fürstenberg - 21 Mayıs 1885, Hamburg ), Lepidoptera konusunda uzmanlaşmış Alman böcek bilimci.

Dünya Lepidoptera koleksiyonu Biozentrum Grindel und Zoologisches Museum'dadır.

Çalışmaları
1876 Ueber Schmetterlinge von Guayaquil. Verhandlungen des Vereins für naturwissenschaftliche Unterhaltung zu Hamburg 2: 129-131.
JB Capronnier ile 1876 Brésil'in kayıtlı bilgisayarların görüntülenme dönemlerine ilişkin bildirim s. MC Van Volxem 1872'de son yolculuğunda. Annales de la soc.entom. de Belgique Tom. XVII., 1874. P. 5-39.
Verhandlungen des Vereins für naturwissenschaftliche Unterhaltung zu Hamburg 2: 132-135. [gözden geçirmek]
1879. Ueber exotische Lepidopteren (1877). Verhandlungen des Vereins für naturwissenschaftliche Unterhaltung zu Hamburg 4: 192-198.
1881. Koleksiyonun kataloğu. Oatlands, Walton on Thames'ten merhum William Chapman Hewitson tarafından oluşturulan ve onun tarafından BM'ye miras bırakılan günlük lepidopteraların listesi; Yazan: WFKirby, Dublin doğa bilimci yardımcısı. Bilim ve Sanat (özel dolaşım için basılmıştır). London J. v.Voorst, 1879, 4o, 246 ps. Berliner entomologische Zeitschrift 25(2): 105-118 (Aralık) [genel; gözden geçirmek]
1882. Exotische Lepidopteren. Verhandlungen des Vereins für naturwissenschaftliche Unterhaltung zu Hamburg 5(6):85
1878. Ueber Schmetterlinge von Wladiwostok. Verh. Ver. naturw. Unterhalt. Hamburg 3: 128-133. Luehdorfia'nın tanımını içerir

Kaynakça
Weidner, H. 1967: Geschichte der Entomologie, Hamburg. Abh. Verh. Naturwiss. Sür. Hamburg, NF 9(Ek) 5-387, zahlr. Şekil 187
Weidner, H. 1993: [Cruger, CFAA] Mitt. Hamburg. Zool. Muş. Enst . 90