Aylar Hakkî'nin ölümü

Aylar Haggi (1999 - 16 Kasım 2022), Tebriz'de ülke çapındaki protestolar sırasında 16 Kasım 2022'de İran İslam Cumhuriyeti güvenlik güçleri tarafından öldürülen öğrenci.

Hükûmet yetkilileri ve medya onun yüksekten düştüğünü öne sürerek güvenlik güçleri tarafından öldürüldüğünü yalanladı. Aylar'a intihar ettiğini söylemesi için önce ailesine baskı yaptılar. Ailesinin bunu kabul etmemesi üzerine güvenlik güçleri babasını gözaltına aldı, 2 gün boyunca baskı yaparak cenazesini ailesine vermediler ve doğduğu yer olan Melikkende defnedilmesine izin vermediler.

Aylar Haggi'nin cenazesi ve 40 töreni, vatandaşların katılımıyla Vadi Rahmet Mezarlığı'nda gerçekleştirildi. Katılımcılar "Hepimiz Aylar'ız, mücadele devam ediyor", "Özgürlük, adalet, milli hükümet", "Azerbaycan uyumadı, Aylar'ın kanı batmadı" gibi hükûmet karşıtı sloganlar attılar. Her iki tören güvenlik güçlerinin müdahalesiyle bozuldu. Onlarca kişi dövüldü ve tutuklandı.

Aylar Haggi'nin öldürülmesinin ardından Doğu Azerbaycan eyaletinde protestolar yoğunlaştı. Tebriz, Binab, Melikkend, Erdebil şehirlerinde ve Aylar'ın eğitim gördüğü Tebriz Azad Üniversitesi'nde protesto eylemleri düzenlendi. Bu protestolarda onlarca protestocu gözaltına alındı.

28 Kasım 2022'de Azerbaycan Cumhuriyeti'ndeki genç kızlar, İran'da kadın hakları için mücadele verenler ve orada öldürülen Azerbaycanlı kızlar Hadis Necefi, Asra Panahi ve Aylar Haggi anısına flashmob düzenlediler.

Hakkında
Aylar Haggi, 1999 yılında Melikkend şehrinde Azerbaycanlı bir ailede dünyaya geldi . Daha sonra ailesi ile birlikte Tebriz'e taşındılar. Tebriz Azad Üniversitesi Tıp Fakültesi dördüncü sınıf öğrencisiydi .

Öldürülmesi
2022 İran protestoları kapsamında 16 Kasım'da Tebriz'de gerçekleşen hükûmet karşıtı protestoya katıldı . Hükûmet güçleri göstericilere şiddet kullanarak gösteriyi dağıtmaya başladı. Aylar Haggi, polisin müdahalesinin ardından şiddetten kaçmak için binalardan birine sığındı . Onu kovalayan birkaç memur, onu binaya kadar takip etti ve onu başının arkasından vurarak öldürdü. Suçun izini kaybetmemek için cesedini yüksek bir binadan aşağıya attılar. Güvenlik görevlileri daha sonra Aylar'ın yüksekten düştüğünü veya intihar ettiğini söylemesi için ailesine baskı yaptı. Babası Recep Haggi, ailesinin hükûmetin baskılarına direnmesi ve iddialarını kabul etmemesi üzerine güvenlik güçleri tarafından gözaltına alındı.

İran hükûmeti 2022'deki İran protestoları sırasında protestolarda ölenlerin ölüm nedenini çeşitli "kazalara" bağladı. Hükûmet güçleri tarafından öldürülen kişilerin aslında "yüksekten düşme", "intihar", "kalp sorunu" ve "isyancı kalabalığın saldırısı" sonucu öldüğünü iddia ettiler. Hükûmet, protestolara neden olan Mehsa Amininin de ölümünün aslında kalp hastalığından kaynaklandığını açıkladı. Daha sonra Aylar Haggi'nin babası Recep Haggi'ye, cenaze töreninin Tebriz'de sessizce yapılması ve kamuoyuna duyurulmaması yönünde baskı yapıldı. Onlar "Hepimiz Aylar'ız, mücadele devam ediyor", "Özgürlük, Adalet, Milli Hükümet", Ayrıca çok sayıda kişi de tutuklandı. Daha sonra Tebriz Tıp Bilimleri Üniversitesi profesörü Şemsi Abbasalizadeh, Aylar Hagqi'nin cenazesine katıldığı için görevinden uzaklaştırıldı.

27 Aralık 2022'de Aylar Hagg'ın 40 töreni düzenlendi. Törende toplananlar hükûmet aleyhine sloganlar attılar. "Biz hamımız Aylarıq, azadlığı haylarıq" (Hepimiz Aylar'ız, özgürlük istiyoruz), "Azərbaycan yatmayıb, Aylar qanı batmayıb" (Azerbaycan uyumadı, Aylar'ın kanı batmadı), "Xamenei qatildir, hökuməti etibarsızdır" (Hamaneyi katildir, hükûmeti güvenilmezdir), "diktatora ölüm" gibi sloganlar kullandılar. Aylar Haggi'nin babası da törende konuştu. Motosikletli güvenlik güçleri insanlara coplarla saldırdı ve dövdü . Aylar Haggi'nin ebeveynleri ve birkaç kişi daha tutuklandı.

Hatırası
Aylar Haggi'nin öldürülmesinin ardından Doğu Azerbaycan eyaletinde protestoların yoğunluğu arttı. Tebriz, Binab ve Aylar Hagqi'nin doğduğu Melikkend'de güçlü protesto ve grevler düzenlendi. Bu protestolarda onlarca protestocu tutuklandı.

28 Kasım 2022'de Azerbaycan Cumhuriyeti'ndeki genç kızlar, İran'da kadın hakları için mücadele verenler ve orada öldürülen Azerbaycanlı kızlar Hadis Necefi, Asra Panahi ve Aylar Haggi anısına flashmob düzenlediler. Flashmobun sonunda Aylar Haggi ve öldürülen diğer Azerbaycan türklerinin fotoğrafları sergilenerek, "Haberimiz var, yanınızdayız!" yazılmış.

20 Şubat 2023'te Tebrizde sokakta duvarlara "Aylar Haggi", "Sloganlarımızı duvarlardan silebilirsiniz ama kan izlerini silemezsiniz", "Hamaney'e ölüm", "Diktatöre ölüm" sloganları yazıldı.

Ayrıca bakınız
Hadis Necefi'nin öldürülmesi

Kaynakça
Dış bağlantılar
İran polisi tarafından öldürülen Güney Azerbaycanlı Aylar Haggi toprağa verildi / İTV
Protestocular Aylar Haggi'nin 40. töreninde Ali Hamaney aleyhinde slogan attı
Aylar Haggi'nin 40 töreni
Polis Aylar Haggi'nin cenazesinde insanları dövdü
Aylar Haggi'nin "kurşunla öldürüldüğü" ancak hükümet medyasında yine yüksekten düştüğü iddiası