kaan39/turkish-wikipedia-dataset-clean huggingface dataset:
Bat (yemek)

Bat, Yozgat yöresine ait bir yemek. Malzemeleri şunlardır; yeşil mercimek, ince bulgur, domates salçası, dere otu, yeşil soğan ve ceviz (ceviz isteğe bağlı).
Mercimek haşlanır ve soğumaya bırakılır bu arada ince bulgur salça ile karıştırılır. İkisi de soğuduktan sonra birbirine karıştırılır ve içine yeşillikler atılır. Yöreye göre ceviz de konur. Sonra da asma yaprağı ya da fırında kızartılıp kıtır kıtır ekmekle yenir.

Tokat'ta geleneksel olarak daha çok ev ortamında, özellikle kadınların düzenlediği günlerde hazırlanan Bat yemeği zamanla restoran menülerinde de yer almaya başlamıştır. Günümüzde şehirdeki bazı restoranlar, Tokat'a gelen yerli ve yabancı ziyaretçilere bu yöresel lezzeti tanıtmaktadır.

Kaynakça
Bat Mitsva

Bat Mitsva (İbranice: בת מצוה), Yahudilikte kız çocuklarının rüşt aldığını ilan etmek amacıyla yapılan törendir. Gerçekleştirilme zamanı siklusa (12-13 yaş) paraleldir.

Etimolojik kökeni
Bat Mitsva kelimesi kız çocuğu anlamına gelen bat (İbranice: בַּת) ve kural, kanun anlamına gelen mitzvah (İbranice: מִצְוָה) kelimelerinden türemiştir.

Kültürel gelişimi
Bat Mitsva töreni, bar mitsva töreninin aksine reformist yapıya sahiptir, kökeni 19.yüzyıla dayanır.

Kaynakça
Ayrıca bakınız
Bar mitsva
Bat Out of Hell II: Back into Hell

Bat Out of Hell II: Back Into Hell Jim Steinman tarafından hazırlanan ve piyasaya 1993 yılında sürülen Meat Loaf grubuna ait bir müzik albümüdür. Meat Loaf grubunun ilk solo albümü olan Bat Out of Hell albümünden tam on altı yıl sonra piyasaya sürülmüştür. Albüm ABD, Büyük Britanya ve Avustralya müzik listelerinde bir numaraya ulaşmıştır. Albümden üç teklik yayınlanmış olup, I'd Do Anything for Love (But I Won't Do That) şarkısı 28 ülkede bir numaraya kadar yükselmiştir.

Bu albümde yer alan şarkıların bir kısmı Meat Loaf'ın ikinci solo albümü için düşünülmüşse de gerek şarkıcının sesiyle ilgili yaşadığı problemler, gerek diğer anlaşmazlıklardan dolayı Meat Loaf bu albümü yapamamıştır. Bu şarkılardan bazıları Jim Steinman'ın albümü olan Bad for Good’da, bir kısmı da 1989 yılına ait bir albüm olan ve Pandora's Box tarafından yayınlanan Original Sin albümünde yer almıştır.

Bat Out of Hell II: Back Into Hell albümü ABD ve Kanada’da MCA tarafından bu iki ülke dışında da Virgin Records tarafından yayınlanmıştır. “Bat” (Türkçesi: Yarasa) üçlemesinin üçüncü ve sonuncu albümü olan Bat Out of Hell III: The Monster Is Loose albümü ise 2006 yılında yayınlanmıştır.

Kaynakça
Bataan ölüm yürüyüşü

Bataan ölüm yürüyüşü ( , , Batān Shi no Kōshin), II. Dünya Savaşı sırasında Nisan 1942'de, Filipinler'deki Bataan yarımadasının Japon kuvvetleri tarafından ele geçirilmesinden sonra 12.000 Amerikan ve 64.000 Filipinli askerin Japonlar tarafından zorla nakledilmesi ve binlercesinin yolda ölmesi olayı.

3 Nisan 1942'de, Japon komutan Masaharu Homma, Bataan'ı savunan Müttefik kuvvetlerine karşı yeni bir harekât başlattı. Pasifik Cephesi'ndeki Müttefik kuvvetlere komuta eden Amerikan general Douglas MacArthur askerlerine savaşmaya devam etmelerini emretti; ancak 6 gün sonra, askerlerinin devamlı çatışma, hastalık ve açlığın yükü ile yıprandığını gören, Bataan'daki birliklerin komutanı Edward P. King, Japon kuvvetlerine teslim oldu. Müttefik askerleri halihazırda Ocak ayından beri normal gıda karnelerinin yarısı ile hayatta kalıyorlardı.

Homma, ele geçirdiği savaş tutsaklarını uzaktaki O'Donnell Kampı'nda tutmaya karar verdi. Tutsaklar, Mariveles'ten San Fernando'ya yürümeye zorlanacak ve oraya vardıklarında bir trene bindirilip Capas'a kadar demiryolu aracılığıyla götürüleceklerdi. Daha sonra Capas'ta trenden indirildiklerinde bir daha yürüyüp O'Donnell Kampı'na ulaşacaklardı. King, askerlerinin bu yürüyüşü yapabilecekleri konusundaki endişesini gösterdi ve Mariveles'ten son varış yerlerine kadar kamyonlarla götürülmesini istedi. Homma bu talebi reddetti.

Günümüzde gaddarlığı ve sertliği ile bilinen yürüyüş 10 Nisan 1942'de başladı ve bir hafta kadar sürdü. Daha yürüyüş bile başlamadan önce, tüm tutsakların üzerleri tek tek arandı ve üzerlerinde hatıra eşya olması amacıyla alınmış bir Japon eşyası veya takısı bulunan herkes yerinde infaz edildi.

Nöbetçi askerler, yolculuklarının sonuna kadar, tutsaklara çoğunlukla su ve yemek vermedi. Tutsaklara nadiren verilen tek yemek ise az miktarda bozulmuş pirinçti. Her gün kalabalık koşullarda sadece birkaç saat uyumalarına izin verildi. Tutsaklar üzerinde uygulanan en kötü şöhretli cezalandırma yöntemlerinden biri, "güneş tedavisi" olarak bilinen, kendisine hiç su verilmeyen tutsağın kaskının çıkarılıp güneş altında oturmaya zorlandığı yöntemdi. Tutsaklar sürünün geri kalanından arkaya düştükleri veya küçük kural ihlalleri için dövüldü, tekmelendi ve hatta birçok durumda öldürüldü.

O'Donnell Kampı'na ulaşana kadar yolda toplam 7.000 ila 10.000 tutsak öldü. Japonlar, tutsakların hem yüksek sayısını hem de kötü sağlık durumlarını göz önünde bulunduramadılar. Tutsakların bazıları ormanlara doğru kaçmayı başarsa da, çoğunun fiziksel olarak kaçmaya çalışması bile imkansızdı. Bazı rastgele seçilen tutsaklar nöbetçileri tarafından "eğlencesine" öldürüldü.

Yürüyüş sırasında hayatta kalmayı başaranların birçoğu Capas'a demiryolu üzerinde yapılan yolculukta, aşırı kalabalık ve boğucu vagonların içerisinde öldü. Kampa varılmasından sonraki iki ay içerisinde 1.600 Amerikan ve 16.000 Filipinli açlık, hastalık ve kötü muamele nedeniyle öldü. Yürüyüşün sertliği ABD içerisinde popülerleşti ve Amerikan komutanlar Bataan ölüm yürüyüşünün hikâyesini askerlerini motive etmek için kullandı.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Bataan Trajedisi
Basınçlı kazan

Basınçlı kazan, içinde çeşitli büyüklükte gaz veya sıvı basıncı bulunan kapalı bir kaptır.

Aşırı basınç tehlikelidir. Kazan üretilir veya işletilirken kazanın patlaması çok ciddi hasarlara veya yaralanmalara neden olabilir. Bu nedenle basınçlı kazanların üretimi, tasarımı kullanılacak sisteme uygun olarak yapılır. Bundan dolayı basınçlı kazanlar ülkelere göre değişir. Azami güvenli çalışma basıncı ve sıcaklığı parametreleri göz önüne alınır.

Kullanımı
Basınçlı kazanlar hem endüstri hem de evsel alanlarda kullanılır. Endüstride basınçlı hava saklamak için kullanılırken, evsel alanlarda daha çok sıcak su saklamak için kullanılır. Basınçlı kazanların diğer kullanım alanları ayrımsal damıtma, basınç reaktörleri, otoklavlardır. Ayrıca madencilik, petrol rafinerisi, nükleer reaktör, denizaltı, uzay gemisi, pnömatik, hidrolikte kullanılır. Ayrıca amonyak, klor, propan, bütan ve LPG gibi sıvılaştırılmış gazları saklamak için de kullanılır.

Kaynakça
Ayrıca bakınız
Kazan (termodinamik)
Bata

Bata, Afrika kıtasında bulunan Ekvator Ginesi'nin en büyük şehridir. Atlas Okyanusu kıyısında ülkenin anakara bölgesini oluşturan Mbini'de kurulu olan şehir, 2012 tahmini nüfus verilerine göre merkez nüfusu ile ülkenin en büyük şehri konumundadır.

Coğrafya
Ülkenin en büyük şehri konumunda olan Bata, Mbidi olarak adlandırılan ülkenin anakara bölgesi üzerinde Atlas Okyanusu kıyısında bulunan bir şehirdir. Deniz seviyesine yakın bir konumda bulunan şehir, bölgenin en önemli limanlarından bir tanesine sahiptir.

Spor
Bata şehrinde ülkenin en büyük stadyumu olan Bata Stadyumu (Estadio de Bata) bulunmaktadır. 2012 yılında ülkenin Gabon ile birlikte organizasyonunu gerçekleştirdiği 2012 Afrika Uluslar Kupası karşılaşmalarında toplam sekiz karşılaşma bu stadyumda oynanmıştır.

Ulaşım
Şehirde ülkede bulunan altı adet havaalanında bir tanesi bulunmakta olup, başkent Malabo'da bulunan havaalanından sonra ülkenin en büyük ikinci havaalanı konumundadır. Buradan ülke içerisindeki noktalara ve komşu ülke Gabon'un başkenti Libreville'ye uçuşlar düzenlenmektedir.

İklim



Galeri
Ayrıca bakınız
Ekvator Ginesi'ndeki şehirler listesi

Kaynakça
Dış bağlantılar
Bata hakkında bilgiler (İngilizce)
Basınçsız tren

Basınçsız tren ya da basıncı alınmış tüp aksamlı tren, yüksek hızlı tren taşımacılığının hızını daha da artırma amacıyla tasarlanan bir ulaşım sistemidir. Evrensel literatürde "vactrain" kısaltmasıyla da bilinmektedir. Maglev olarak bilinen yuvar içi hava akımının yok edilip manyetizmadan yararlanılan asılı manyetik hatlar, basınçsızlaştırımış tüp yahut tünellerde kullanılması düşünülen bir konsepttir. Basınçsız trenlerde hava direnci yok edildiği içi için bu sistem, saatte 6.400 ila 8.000 km'ye kadar hız yapılabilmesini kuramsal olarak mümkün kılacaktır. Bu, aracın deniz seviyesindeki bir manyetik ağda ses hızından 6-7 kat daha fazla bir hıza ulaşabileceğini göstermektedir. Basınçsız trenler, kendi ivmelerini sağlayabilmek için yer çekimi etkisini kullanabilmektedir. Eğer bu trenler, kuramsal olarak tasarlanan ivmelere ulaşabilirlerse, bu basınçsız tren sistemlerinin şu anki en hızlı toplu ulaşım araçları olan uçakları geçerek, Pekin ve New York arasındaki bir seyahati 2 saatten daha kısa bir süreye indirebileceği anlamına gelmektedir.

Tüm bunlara rağmen, tünel ve diğer teknolojilerde muazzam bir gelişme sağlanamadığı müddetçe, basınçsız tren teknolojisi çok pahalı ve müracaat etmesi zor bir yol olarak kalacaktır.

2010'da Çin'in Güneybatı Jiaotong Üniversitesindeki araştırmacılar tarafından, saatte 1.000 km hıza ulaşabilecek bir basınçsız tren inşa edilmekte olduğuna dair birkaç makale yayımlanmıştır. Ancak bu çalışmalar yakından incelendiğinde, bu çalışmaların vactrain (basıncı alınmış tüp aksamlı tren) kavramına değinmediğini bununla birlikte Oster, Zhang ve Wang'ın çalışmalarını temel aldıkları görülmüştür. Basınçsız tren sistemi, yuvar hareket aksamına sahip olma yönüyle; ABD'de yaşama geçirilen Hyperloop (hız yuvarı)'na benzemekle birlikte, basınç kullanım teknikleri açısından hız yuvarı, basınçsız trenlerden ayrılmaktadır.

Tarih
Bu sistem, 1914'te Rus profesör Boris Weinberg tarafından "Sürtünmeden Hareket (hava basıncı yok edilmiş elektrik ağı [yolu])" adlı kitapta ileri sürülmüştür. Weinberg, iddia ettiği bu sistemin dünyadaki ilk örneğini 1909'da Tomsk Politeknik Üniversitesindeki ekibiyle birlikte inşa etmiştir.

Daha sonra, 1962'nin Nisan ayında Mack Reynolds yazdığı makalesinde sisteme "Mercenary" (paragöz) adını vererek, sistemi havası boşaltılmış tüplü ulaşım sistemi olarak tanımladı. 1970'li yıllarda, Amerikan Araştırma ve Geliştirme Kurumu desteğiyle Robert M. Salter sistemin önde gelen savunucu hâline gelmiştir. Salter bu sistem hakkında birçok ayrıntılı mühendiklik alanına ait çalışma yayımlamıştır.

Makaleler
Clifford, Peggy, ed. "RAND and The City: Part One" . Santa Monica Mirror, Ekim 27, 1999 – Kasım 2, 1999. 5. seri dâhil: 1 ; 2 ; 3 ; 4 ; & 5 . 15 Nisan 2008'de erişildi.
Specht, R.D. "Rand: A Personal View of Its History," Operations Research, C. 8, S. 6 (Kas.–Ar. 1960), s. 825–839. In JSTOR

Dış bağlantılar
Worcester Polytechnic Institute page discussing Goddard's achievements
Vac Trains at Orion's Arm
Rail Journal
Popular science
Hydrogen Tube Vehicle
China Plans 1,000 KPH Super Train
Cargocap

Kaynakça
Basınçlı su reaktörü

Basınçlı su reaktörü (PWR) ( ), reaktör çekirdeğinin yüksek basınçlı su ile soğutulduğu nükleer reaktörlerdir.

Ayrıca bakınız
VBER-300

Dış bağlantılar
Basınçlı Su Reaktörü Tipi (PWR: Pressurized Water Reactor) Türkiye Atom Enerjisi Kurumu.
Nuclear Science and Engineering at MIT OpenCourseWare.
Operating Principles of a Pressurized Water Reactor (YouTube video).
Basınçlı ağır su reaktörü

Basınçlı ağır su reaktörü (PHWR) ( ), genellikle yakıt olarak zenginleştirilmemiş doğal uranyum ve soğutucu ve nötron moderatörü olarak ağır su (döteryum oksit D2O) kullanan nükleer reaktörlerdir. Ağır su soğutucusu suyu basınç altında tutarak kaynatılmadan basınçlı su reaktörlerden daha yüksek sıcaklıklara kadar ısıtılmasına olanak tanır.

Ayrıca bakınız
CANDU-Reaktörü
Basınçlı su reaktörü

Dış bağlantılar
Official website of AECL
Batak Katliamı

Batak katliamı, 1876'da Nisan Ayaklanması'nın başlangıcında Batak'ta Sveta Nedelya Kilisesi'nde Osmanlı düzensiz birlikleri tarafından 5000 Bulgar sivile yönelik yapılan katliam. Kayıp sayısı tahmini, kaynağa bağlı olarak 1.200 ila 8.000 arasında değişmekte olup en yaygın tahmin 5.000 kayıptır.

Mayıs 2007 tarihinde, Bulgaristan'da Martina Baleva ile Doğu Avrupa Enstitüsü üyesi Ulf Brunnbauer, Batak katliamının gerçek olmadığını yeni bir tez ile ileri sürdü.

Alman tarihçi Winfried Baumgart'a göre, daha önceki “Türk yerleşimcilerin Bulgar Hıristiyanlar tarafından eşit derecede acımasız katliamları...” “...Rus özel amaçlı raporları ve İngiliz vahşet toplantıları nedeniyle gün ışığına çıkmadı”. Baumgart'a göre, özellikle Gladstone gibi Whig'ler tarafından desteklenen Osmanlı İmparatorluğu'nun zalimliği ve geri kalmışlığına ilişkin “klişe fikir”, İngiltere'nin Türkiye lehine müdahale etmemesinin nedenlerinden biridir.

Kaynakça
Bat, el-Hutm ve el-Ayn Arkeolojik Alanları

Bat, el-Hutm ve el-Ayn Arkeolojik Alanları, M.Ö. 3. bin yıldan kalma önemli bir nekropol grubudur. 1988 yılında UNESCO tarafından Dünya Mirası ilan edildi.

Tanım
Son 15 yıl boyunca yapılan çalışmalar, Basra Körfezi'nden Umman Körfezi'ne kadar birçok insan yerleşiminin varlığını ortaya koymuştur.

Bat
Bat sit alanı bir palmiye korusu içerisinde bulunur. M.Ö. 3000 yıllarında, Sümerlerle yoğun bir bakır ticareti (yerel olarak çıkarılan) ve taş (muhtemelen diyorit) ticareti yapılmaktaydı.. Gılgamış Destanı gibi birkaç Sümer metninde bölgeden Dilmun olarak bahsedilmektedir. Nekropol 100 mezar ve yaklaşık 20 metre çapında dairesel yapılardan oluşmaktadır. Bu yapıların dışa açıklıkları yoktur, bu yüzden depo ya da silolar olabilir, ancak inşa amaçları kesin olarak bilinmemektedir. 1972'de Karen Frifelt önderliğinde bir Danimarka ekibi tarafından gerçekleştirilen kazılar, kentin 4000 yıldır sürekli olarak gördüğünü ortaya çıkarmıştır.

El-Hutm
El-Hutm'daki kalıntılar temelde bir taş kale, çapı 20 metrelik bir kayadan yapılmış bir kuleyi içermektedir. Bat'ın 2 km batısındadır.

El-Ayn
Al-Ayn küçük bir nekropoldür. Üç site içinde en iyi durumda olanıdır. Bat'ın 22 kilometre güneydoğusundadır.

Kaynakça
Bat

Bat, Mısır mitolojisinde inek kulakları ve boynuzları olan bir insan yüzü veya bir kadın olarak tasvir edilen bir inek tanrıçasıdır. Bat'a yapılan ibadetlerin kanıtları, eski Mısır'daki dini uygulamaların en eski kayıtlarından alınmıştır. Orta Krallık zamanına gelindiğinde, Aşağı Mısır ve Yukarı Mısır'ın birleşmesinden sonra, kimliği ve nitelikleri, benzer bir tanrıça olan tanrıça Hathor'un içinde yer aldı. Bat'ın imgeleri, eski Mısır tarihi boyunca, dini uygulamalarla ilişkili kalan kutsal bir enstrüman olan sistrum üzerinde devam etti.

İbadet
Bat ibadeti, eski Mısır'daki en eski zamanlara dayanır ve kökenleri Geç Paleolitik sığır yetiştirme kültürlerinde olabilir.

İsim
Bat sıfatı, dişil son eki 't' ile ba kelimesiyle bağlantılı olabilir. Bir kişinin bası kabaca kişinin kişiliğine veya yayılmasına eşittir ve genellikle 'ruh' olarak çevrilir.


Eski Mısır kültüründe tasvirler
Bat'ın resim veya heykelde açıkça tasvir edilmesi nadir olmasına rağmen, bazı önemli eserler (Narmer Paletinin üst kısımları gibi) tanrıçanın sığır biçiminde tasvirlerini içerir. Diğer durumlarda, yıldızlarla çevrili göksel bir sığır yaratırken veya bir kadın olarak resmedildi. Daha yaygın olarak Bat, tılsımlar üzerinde insan yüzü ile tasvir edildi.


Ayrıca bakınız
Mısır tanrılarının listesi
Din ve mitolojide sığır

Kaynakça
Dış bağlantılar
Tanrıça Bat - Philae üzerine tartışma
Tanrıça Bat - Mısır Mitleri Üzerine Tartışma
Batadombalena

Batadombalena, Sri Lanka'daki Kolombo'dan 85 km uzaklıkta, Kolombo'dan iki saatlik bir sürüş mesafesinde bulunan, MÖ 8.000 yıllarına tarihlenen ve Balangoda İnsanına dair buluntuların elde edildiği bir arkeolojik alandır.

Cambridge Üniversitesi arkeoloğu Profesör Paul Mellars'a göre Batadombalena arkeolojik alanı, MÖ 8000 yıllarından kalma yerleşim kanıtları içermektedir ve keşifleri Batadombalena'nın keşfi "Afrika Dışı" hipotezini destekleyen yerlerden birisidir. Bölgede ortaya çıkarılanBalangoda İnsanı'nın kalıntıları arasında ok veya mızrak uçları olarak yorumlanan taş aletler ve devekuşu yumurtası kabuğundan yapılmış ve dikkatlice şekillendirilmiş ve delinmiş boncuklar bulunmaktadır. Belirgin bir çapraz haç motifi ile oyulmuş bir devekuşu yumurtası kabuğunun özel bir parçası da bulunan kalıntılar arasında yer almaktadır.

Batadombalena Mağarası yaklaşık 15 m × 18 m × 24 m büyüklüğündedir.

Ayrıca bakınız
Batatotalena Mağarası
Balangoda Adamı
Fa Hien Mağarası

Kaynakça
Kenneth AR Kennedy, "Fa Hien Mağarası", Encyclopedia of Anthropology ed. H. James Birx (2006, SAGE Yayınları; )
"Sri Lanka'da Tarih Öncesi ve Protohistorik yerleşim" - SU Deraniyagala, Arkeoloji Genel Müdürü, Sri Lanka
Kenneth AR Kennedy ve Siran U. Deraniyagala, Sri Lanka'dan 28.000 yıllık hominidlerin fosil kalıntıları, Current Anthropology, Cilt. 30 numara 3. (Haziran 1989), s. 394–399.
Kenneth AR Kennedy, T. Disotell, WJ Roertgen, J. Chiment ve J. Sherry, Sri Lanka'dan üst Pleistosen hominidlerinin biyolojik antropolojisi: Batadomba Lena ve Beli Lena mağaraları, Antik Seylan 6: 165-265.
Kenneth AR Kennedy, Siran U. Deraniyagala, WJ Roertgen, J. Chiment ve T. Disotell, Sri Lanka'dan Üst Pleistosen fosil hominidleri, American Journal of Physical Anthropology, 72: 441-461, 1987.
Dr. Deraniyagala
Antropolojinin Yıllık İncelemesi: 1980, Bernard J. Siegel - Sayfa 403 ve 416
[1] Propaedia: Bilginin ana hatları ve Britannica kılavuzu. - [2] - [11] Micropaedia: hazır referans ve indeks. - [12] - [30] Macropaedia: derinlemesine bilgi.
Profesör Paul Mellars

Dış bağlantılar
Sri Lanka'da tarih öncesi ve protohistorik yerleşim
Sri Lanka ve güney Hindistan'da medeniyetin yükselişinin tarih öncesi temeli
Burada yaşadılar ve öldüler
Bat-Oçirın Bolortuyaa

Bat-Oçirın Bolortuyaa ( ; d. 15 Mayıs 1997, Hovd), Moğol güreşçidir. Serbest stil 53 kiloda kariyerini sürdürmektedir.2020 Yaz Olimpiyatlarında bronz madalya kazanmıştır.

Kariyeri
2020 Yaz Olimpiyatları'ndaki ilk maçında Yunan Maria Prevolaraki ile 4-4 berabereyken tuşla; çeyrek finalde Ekvadorlu Luisa Valverde'yi 15-5 teknik üstünlükle yendi; yarı finalde Japon Mayu Mukaida'ya 6-3 kaybetti. Bronz madalya maçında Kamerunlu Joseph Essombe'yi 14-4 teknik üstünlükle mağlup ederek bronz madalya kazandı.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Dünya Güreş Birliği sayfasında Bat-Oçirın Bolortuyaa
(IAT) veritabanındaki sporcu bilgisi Bat-Oçirın Bolortuyaa
Bat-Sheva Dagan

Bat-Sheva Dagan (İbranice: ; 8 Eylül 1925 – 25 Ocak 2024), Polonyalı-İsrailli Holokost mağduru eğitimci, psikolog, yazar ve konuşmacı.

Hayatı
Dagan, 8 Eylül 1925'te Łódź, Polonya'da doğdu. Kudüs İbrani Üniversitesi ve Columbia Üniversitesi'nde eğitim gördü. 1940'ta anne babası ve iki kız kardeşiyle birlikte Radom'da bir gettoya hapsedildi. Anne babası ve bir kız kardeşi Ağustos 1942'de Treblinka'ya sürülüp öldürüldükten sonra kendisi Almanya'ya kaçsa da yakalanarak hapsedilmiş ardındanda Mayıs 1943'te Auschwitz'e sürülmüştür. Auschwitz'de 20 ay geçirdikten sonra iki ölüm yürüyüşünden sağ kurtuldu ve Mayıs 1945'te İngiliz birlikleri tarafından kurtarıldı. Ailesinden hayatta kalan tek kişiydi.

Ardından eşiyle İsrail'e yerleşerek burada anaokulunda öğretmenlik ve eğitim danışmanlığı yapmış ve psikoloji alanında dereceler almıştır. Çocuklar ile genç yetişkinlere yönelik Holokost temalı kitaplar, şiirler ve şarkılar yazmış Holokost'u çocuklara öğretmek için psikolojik ve pedagojik yöntemler geliştirmiştir. Aynı zamanda çocukların Holokost eğitimlerinde öne çıkan isimlerden birisi olmuştur.

Kişisel yaşamı ve ölümü
Paul Dagan ile evli iki çocuk sahibi olan Dagan, 25 Ocak 2024'te Bat-Yam, İsrail'de doğal nedenlerden 98 yaşında öldü.

Ödülleri ve başarıları
2008'de Holokost'un çocuklara öğretilmesine yönelik çalışmalarından dolayı Yad Vashem tarafından "Yılın Kadın Eğitimcisi" seçildi.
Aynı zamanda Holon Şehri'nin Fahri Vatandaşı seçilmiş ve 2012'de Yom HaShoah anma törenlerinde adına meşale yakılan isimler arasında yer almıştır.
Ayrıca bakınız
Kaynakça
Batak Karo dili

Endonezya'da Bahasa Karo (Karo dili) olarak adlandırılan Karo dili, Endonezya'daki Karo halkı tarafından konuşulan bir Avustronezya dilidir. Kuzey Sumatra'da yaklaşık 600.000 kişi tarafından konuşulmaktadır. Esas olarak Karo ilçesinde, Deli Serdang ilçesinin güney kesimlerinde ve Endonezya'nın Kuzey Sumatra ilindeki Dairi ilçesinin kuzey kesimlerinde konuşulmaktadır. Geçmişte Brahmi yazısından Pallava ve Eski Kavi yazıları yoluyla türetilen Batak yazısı kullanılarak yazılmıştır, ancak günümüzde Latin yazısı kullanılarak yazılır.

Kaynakça
Batagaika krateri

Batagaika Krateri (Rusça: Батагайский кратер, romanize: Batagaysky krater), Çerski Sıradağları bölgesinde yer alan bir termokarst çöküntüsüdür. Dünyanın bilinen en büyük permafrost krateri olan yapı, Rusya'nın Saha Cumhuriyeti sınırları içinde, Verkhoyansk İlçesi'nde bulunmaktadır.

Özellikleri
Çöküntü, Doğu Sibirya tayga ormanlarında yaklaşık bir kilometre uzunluğunda ve 100 metreye kadar derinliğe ulaşan, büyümeye devam eden bir yarık biçimindedir. Batagay kasabasının 10 km güneydoğusunda, Ese-Khayya yerleşim yerinin 5 km kuzeydoğusunda ve başkent Yakutsk'un yaklaşık 660 km kuzey-kuzeydoğusunda yer almaktadır. Yapı, adını yakınından geçen ve Yana Nehri'nin sağ kolu olan Batagayka ırmağından almaktadır. Çevredeki ormanların 1960'larda tahrip edilmesinin ardından eriyen permafrost nedeniyle arazi çökmeye başlamıştır. Kraterin genişlemesine su baskınları da katkıda bulunmuştur. Paleontologlar, kraterin kenarları çevresindeki çamurda gömülü Buzul Çağı fosilleri keşfetmiştir.

Southampton Üniversitesi'nden Mary Edwards'a göre, kraterin boyutunu artıran erozyon süreci şu şekilde işlemektedir: Ana duvarın geri çekilme hızı

genel olarak yılda 10 metrenin üzerinde seyretmiş, 2016 yılına yakın dönemde ise yılda 30 metreye kadar ulaşmıştır. Paleo-yüzey rekonstrüksiyonu, çöküntünün o tarihe kadar engebeli topografyayı 73 metreye varan bir derinlikte oyduğunu ortaya koymuştur. 2016 itibarıyla çöküntünün toplam büyüklüğü 69 hektarın üzerine çıkmış ve buzla dolu permafrostta 25 milyonun üzerinde metreküp erime meydana gelmiştir.

Fosiller ve iklimle ilişkisi
Kraterin hızla genişlemesi, antik ormanlar, polen ve misk öküzü, tüylü mamut ve Lena atı gibi hayvan kalıntıları da dahil olmak üzere çok sayıda fosil materyali gün yüzüne çıkarmaktadır. Bunların yanı sıra krater, 200.000 ila 650.000 yıllık iklim verilerine de ışık tutmaktadır.

2023 yılında çekilen drone görüntüleri kratere ilişkin daha ayrıntılı bilgiler ortaya koymuştur. Bu vesileyle Reuters'a konuşan Yakutsk'taki Melnikov Permafrost Enstitüsü'nün baş araştırmacısı Nikita Tananayev, Batagaika Krateri'nin genişlemesinin ciddi bir tehlike işareti olduğu uyarısında bulunmuştur. Tananayev'e göre artan sıcaklıklar ve insan kaynaklı baskılar nedeniyle gelecekte benzer dev çöküntülerin sayısının giderek artması beklenmektedir. Bazı bölgelerde yaklaşık 100 metre derinliğe ulaşan çöküntünün altındaki toprak, permafrostun erimesiyle birlikte atmosfere salınacak organik karbon rezervleri barındırmakta; bu durum ise gezegenin ısınmasını daha da hızlandırmaktadır.

Kaynakça
Bataklık sivri faresi

Bataklık sivri faresi (Neomys anomalus), sivri faregiller (Soricidae) familyasından burnu kirpi gibi uzun bir böcekçil memeli türü.

Boyları yaklaşık 7 cm, ağırlıkları 8–15 cm'dir. Vücudun alt kısmı açık gümüş gri ya da bazen siyahtır. Suya bağımlı olmamakla birlikte, bataklık, rutubetli çayır gibi ortamlarda bulunurlar. Kışın evlere de girebilirler. Avrupa ve Asya'da birbirlerinden ayrı bölgelerde, Türkiye'de Trakya, Karadeniz Bölgesi ve Ege bölgelerinde bulunurlar.


Dış bağlantılar