Eruh

Eruh, Siirt ilinin bir ilçesidir. Nüfusu 19.084 kişidir.

Eruh ilçesi 42. Doğu boylamı, 38. kuzey enlemi üzerinde yer almaktadır. Doğusunda Şırnak, batısında Siirt, kuzeyinde Pervari güneyinde Güçlükonak ilçeleri ile çevrilidir. İl merkezine 53 km uzaklıktadır. Eruh'un kuruluş tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte MÖ 1000 yıllarından itibaren Urartu, daha sonra Med, Pers, Selçuklu ve Osmanlı İmparatorlukları hakimiyetinde kalmış olup Yavuz Sultan Selim zamanında bölge ile birlikte Osmanlı topraklarına katılmıştır. Eruh'un, Siirt'in en eski ilçelerinden biri olduğu tarihsel kayıtlarla sabittir: Hicri 1288, Miladi 1872 tarihli Diyarbekir Salnamesinde (Yıllıkta) Siirt Sancağı'na bağlı dört kaza arasında Eruh Kazası da sayılmakta; Hicri 1315, Miladi 1899 tarihli Bitlis Salnamesi'nde ise yine Eruh'un Siirt Sancağı'na bağlı bir kaza olduğu ve Dergül, Lodi ve Fındık adlarında üç nahiyesinin bulunduğu kaydedilmekte olup, her iki tarih arasında Pervari Nahiyesi'nin Eruh'tan ayrılarak ayrı bir ilçe haline geldiği anlaşılmaktadır. Bazı köyleri Garisi (Garisan) olup Kuzey Irak Zaho şehrindeki Sindi aşiretinin liderleriyle akrabadırlar. Eruh, Cumhuriyetin kuruluşu ile birlikte il olan Siirt'e bağlı ilçe statüsüne kavuşturulmuştur.

Coğrafya
Siirt ile Şırnak illerini birbirine bağlayan anayolun (98 km) ortasında yer alan Eruh ilçesi; doğusu Şırnak, batısı Siirt illeri, kuzeyi Pervari, güneyi Güçlükonak ilçeleri ile çevrilidir. Eruh ilçe merkezinin nüfusu 10.720, köyleri ile birlikte toplam nüfusu 20.257'dir. İlçe il merkezine 53 km uzaklıkta bulunmaktadır. Eruh ilçe merkezinin deniz seviyesinden ortalama yüksekliği 1.165 metredir. İlçenin yüzölçümü 1.061 km²dir.

Topraklarının büyük bir bölümü dağlarla kaplı olup, arazi dalgalı ve engebeli bir yapıya sahiptir. Eruh ilçesi güneyinde ve kuzeyinde Güneydoğu Torosları'nın uzantısı olan sıra dağlar arasında bulunmaktadır ki bu dağlar da güneyden ve kuzeyden Şırnak ve Hakkâri dağları ile birleşirler. İlçenin en yüksek dağları 2265 m yüksekliğindeki Tarti Dağı (Terazin) ile 2100 m yüksekliğindeki Tünek (Avâl) Dağı'dır. Eruh'un kuzeyinde bulunan Tarti (Terazin) Dağı'nda Terazin ve Çirav, Cevizlik vadisinde Gerî ve Qısa çeşme yaylaları mevcut olup, bu yaylalar hayvancılık açısından büyük önem arz etmektedir.

İlçeye bağlı Kuşdalı Köyü, Tatlıpınar mezrası yakınındaki kaynaktan çıkan Zorava çayı; Siirt il merkezine bağlı Sağlarca köyü sınırlarında bulunan Botan köprüsünde, Botan Irmağı ile birleşir. Görendoruk köyü Mir suyu kaynağından çıkıp, Bilgili köyü Mergi mezrası yakınlarında Zorava çayı ile birleşen Şikefta çayı da Botan ırmağına akmaktadır. Irmakların debisi özellikle yaz aylarında düşmektedir.

Eruh hem Doğu Anadolu Bölgesi, hem de Güneydoğu Anadolu bölgelerinde yer aldığından ilçede her iki bölgenin de iklimi yaşanmakta olup, genel olarak karasal iklim hüküm sürmekte; kışları sert ve yağışlı, yazları sıcak ve kurak geçmektedir. Ortalama yıllık sıcaklık 14–31 derece, yıllık yağış miktarı ise 67.401 m3tür.

Nüfus
Yerel yönetim
Eylül 2016'da PKK-KCK'ya yardım ve destek verdiği gerekçesiyle 2 yıl hapis cezasına çarpıtılan ve sonrasında görevden alınan belediye başkanı Eda Kilis'in yerine 1 Eylül 2016 tarihinde yürürlüğe giren 674 sayılı Kanun Hükmünde Kararname uyarınca kaymakam Murtaza Dayanç kayyum olarak atandı.
31 Mart 2019 tarihindeki yerel seçimleri ise AK Partili Cevher Çiftçi kazanmıştır. 31 Mart 2024 yerel seçimlerinde ise belediye başkanlığını aynı partiden aynı aday %53,56 oy oranı ile kazanmıştır.



Notlar
Kaynakça
Dış bağlantılar
Eruh Kaymakamlığı
Eruh Belediyesi