Acar Başkut

Acar Başkut (1935, İstanbul - 1 Ağustos 2016), opera ve tiyatro sahne dekorcusu, sahne ressamı, dekoratör ve öğretim üyesidir. Babası oyun yazarı Cevat Fehmi Başkut'tur.

Yaşamı
Galatasaray Lisesi'nde okurken tiyatro ve resme olan tutkusu okulun sahnesinde ve resim sergilerinde görev almasına neden oldu. Okulu bitirince Muhsin Ertuğrul'un ve babasının teşviki ile tiyatroya Almanya'da başlamaya karar verdi. Sahne tekniği ve sahne inşaatını, iki sene müddetle MAN Theaterbau Gustavsburg'da gördü ve çizdi. 1959 yılında çocukluk aşkı Gül hanımla evlendi. Yüksek öğrenimini Münih Akademi der Bildenden Künste'de başladı. Öğrenimi sırasında akademinin düzenlediği konkurda '"Stravınski'nin Ateş Kuşu ve Gounod'nun Faust dekor tasarımları ile birincilik mükafatı kazandı. Bu arada Münih Rezidens Tiyatrosu'nda ve Bavyera Eyalet Operası'nda sırasıyla dekor taşıyıcılığı, sahne işçiliği, butaforluk ve sahne ressamlığı yaptı. Sonra da hocası Prof. H. Jurgens ve Kurt Halleger'ın asistanlığında bulundu, 1964'te Tiyatro Dekoru ve Tiyatro Kostüm Desinatörü bölümünden "Mersterschüler" olarak diploma aldı.

1965 - 1966 yılında İstanbul Şehir Operası'nda çalıştı. 1967 yılında Devlet Operası ile anlaşarak burada çalışmaya başladı. 1968 yılında aynı yerde Baş Dekoratör oldu. İstanbul Kültür Sarayı'nın açılışında tekrar İstanbul'a döndü. 2000 yılında Devlet Operası'ndan emekli oldu. Ayrıca, İstanbul Güzel Sanatlar Akademisi Tiyatro - Opera - Bale bölümünde öğretim üyeliği yaptı.

Başkut, tiyatro-opera dekor tasarımlarını İstanbul'da Atatürk Kültür Merkezi'nde 14 Mart-15 Nisan 1983 tarihlerinde sergilemiştir. 1987-89'da Türk Sovyetler Birliği Kültür Anlaşması kapsamında Moskova'da 59 tiyatro, opera-bale eskizi ve 4 maketten oluşan bir sergi açmıştır.

Sergi Moskova Bahruşin Tiyatro Müzeleri zincirinin bir halkası olan ve Sovyetler Birliği'nin en popüler artistlerinden birinin A. Yermolowa'nın vefatından sonra sergi binasına dönüştürülen evde açıldı. Anlaşma 24 gün olmasına rağmen, Sanatsever Sovyet Halkının büyük ilgisini kazanıp, üç ay uzatıldı. İşte bu sergi, İstanbul aşığı, ressam Acar Başkut'un eserlerinin ufak bir bölümüdür. Acar Başkut Japonya'da büyük ilgi ile izlenen son sergisini 25 Şubat-2 Mart 2000'de Keio Gallery, 3-5 Mart 2000'de Türkiye Büyükelçiliğinde açtı.

1970-1973 ve 1980 yıllarında çok ağır üç beyin ameliyatı geçirdi ve son ameliyatından sonra yürüme yeteneğini yitirdi. Fakat çalışma azminden bir şey kaybetmedi. Tekerlekli sandalyesinde yaşamını öğrencileri, resimleri ve bilgisayarıyla sürdürdü. İki kızı vardır: Ahu (Migros halkla ilişkiler müdürü), Ebru (müzisyen, viyolonsel çalıyor). Kardeşi T.C Japonya Büyükelçisi Yaman Başkut'tur. Sanatçının bütün gayretleri, kendisine tiyatro ve resmi tanıtan Galatasaray Lisesi'ne minnet borcunu ödeme çabasıdır. Resimlerinde yalnızlığı ifade etmektedir, karamsar bir ruh hali olduğunu düşündüğümüz ressam kendi hayatını kurmuş bir boşluktadır. Bu boşluğun nedeninin doktorlar ameliyattan sonra olduğunu düşünmektedir.

1 Ağustos 2016 Pazartesi günü ölmüştür.

Tiyatro ve opera çalışmaları
İstanbul Şehir Tiyatrosu'nda:
Vişne Bahçeleri
Hacı Yatmaz
Buzlar Çözülmeden
İstanbul Şehir Operası'nda:
Don Pasquale (reji) E.Voıgt
Manon Lescaut (reji) Feridun Altuna
Cavaleria Rusticana ve Palyaçolar (reji) Aydın Gün
Ankara Devlet Opera ve Balesi'nde:
Rigoletto
Turandot
Martha
Lucia di Lammermoor
Il trovatore
Don Carlos
Don Pasquale
Porgy and Bess
Aida
Kuğu Gölü (koreografi) Dame Ninettede Valoıs
Fındıkkıran (koreografi) Dame Ninettede Valoıs
İstanbul Devlet Opera ve Balesinde:
1969 Aida (reji.) Aydın Gün
1969 Yarasa (opt.) (reji.) Aydın Gün
1970 Kuğu Gölü (koreografi) Dame Ninettede Valoıs
1970 Rigoletto (reji.) Aydın Gün
1971 Hoffmann'ın masalları (reji.) Aydın Gün
1971 Lucia di Lammermoor (reji.) Aydın Gün
1972 Kontes Mariza (reji.) Aydın Gün
1973 Saraydan Kız Kaçırma (reji.) Aydın Gün
1974 Alayın kızı (reji.) Aydın Gün
1973 Aida (İst.fes.açık hava tiy.) (reji) Aydın Gün
1974 Carmen (İst.fes.açık hava tiy.) (reji.) Aydın Gün
1974 Çardaş Fürstin (opt.) (reji.) Feridun Altuna
1975 Aşk iksiri (reji.) Gürçil Çeliktaş
1976 Manon (reji.) Aydın Gün
1977 Il Trovotore (reji.) Aydın Gün
1980 Deli Dolu (reji.) Todd Bolender
1982 Romeo ve Juliete (reji.) Gürçil Çeliktaş
1984 Macbeth (reji.) Aydın Gün
Köroğlu (reji.) Aydın Gün
1987 Mozart ve Sallieri (reji.) Attila Manizade
1987 Suor Angelica (reji.) Feridun Altuna
1988 Bahçe Saray Çeşmesi (koreografi)Margi Scolt-Yuri Papko
1988 Carmen (reji.) Hans Neugebaur
1989 Yedisi Birden (ç.o) (reji.) Önder Gökseven
1990 Kerem (reji.) Aydın Gün
1993 Şen Dul
Fransa Nantes Şehir Operası'nda:
Aida
Özel Tiyatrolarda:
Kaktüs Çiçeği
Severim Öpmeyi
Beşi Birden
Deliler (1987 Zeki Alasya-Metin Akpınar)

Kaynakça