Aeroflot'un 558 sefer sayılı uçuşu

Aeroflot'un 558 sefer sayılı uçuşu, 31 Ağustos 1972'de Karağandı'dan Moskova'ya yapılan bir tarifeli uçuş sırasında Magnitogorsk'a acil iniş yapmaya çalışırken düşen tarifeli bir Aeroflot iç hat yolcu uçuşudur. Uçuşta kullanılan İlyushin İl-18V'nin Ebyelil ilindeki bir tarlaya düşmesi sonucu uçakta bulunan 102 kişinin tamamı öldü.

Uçak
Kazaya karışan uçak, Aeroflot'un Kazakistan filosuna ait CCCP-74298 kuyruk numaralı bir İlyuşin İl-18V idi (fabrika numarası 182004505, seri numarası 045-05). 29 Mart 1962'de fabrikadan çıkan İl-18V, aynı yıl Air Mali'ye teslim edildi ve TZ-ABY kuyruk numarasını aldı. 1971'de ise Aeroflot'a transfer edildi ve CCCP-74298 kuyruk numarasını aldı. Kaza anında uçak 10.798 uçuş saatine sahipti.

Mürettebat
Uçuşta dokuz mürettebat üyesi vardı. Kokpit ekibi şunlardan oluşuyordu:
Kaptan Pilot Vladimir İşutin
Yardımcı Pilot Vyaçeslav Tiçotski
Seyrüseferci Aleksander Dubolazov
Uçuş mühendisi Yevgeny Prokopov
Radyo operatörü Nikolay Laptyaev

Uçuş ve kaza
558 sefer sayılı uçak Sary-Arka Havalimanı'ndan 09.57'de (MSK) havalandı ve irtifaya tırmanmaya başladı. Kalkıştan yaklaşık 10 dakika sonra 10.08.20'de, Magnitogorsk'a 45 kilometre uzaklıkta, mürettebat kabinde duman olduğunu bildirdi. Mürettebata irtifaya inme izni verildi ve ardından uçağın kontrolü Magnitogorsk hava trafik kontrolüne verildi. Uçuş ekibi uçağın ikinci kargo kompartımanında yangın olduğunu bildirdi ve acil iniş için talimat istedi. 10.12.32'de, Magnitogorsk Havalimanı'dan yaklaşık 20-30 kilometre uzaklıkta mürettebata tekrar alçalma izni verildi. Mürettebat yaklaşık - irtifada 295°'lik baş açısını 185° yapacak şekilde bir dizi manevra yapmaya başladı. Baş açısı 90°'ye ve irtifaya ulaşıldığında, kontrolör onlara 135°'ye dönmeye başlamaları talimatını verdi ve mürettebat uçağı baş açısı 135° olacak şekilde döndürdü. Ardından mürettebata 185°'ye dönülmesi talimatı verildiğinde, mürettebat talimatları duyduğunu doğruladı ancak manevrayı gerçekleştirmedi. 10.15.32'de kontrolör mürettebata uçağın rotadan çıktığını ve havalimanından uzaklaşmaya başladıklarını bildirdi. Mürettebat sadece "Kokpitteki duman çok kötü." diyerek yanıt verdi. 10.15.50'de İl-18 yere aşırı yaklaşmıştı. Pilotlar lövyeleri çekerek, motorları kalkış moduna alarak ve aynı anda iniş takımlarını kaldırarak yükselmeye çalıştı. Ancak ani manevra nedeniyle ani yüklenme ve yolcuların dumandan korunmak için uçağın önüne doğru hareket etmesi, tırmanışın yavaş gerçekleşmesine neden oldu. 10.16.19'da pilotlar telsizle kontrolöre "Hoşçakal" ifadesini gönderdi, ancak iniş rotasına girmeleri için talimat veren kontrolöre yanıt vermediler. İl-18, havalimanından 23 kilometre uzakta bir tarlaya düştü.

Araştırma
Araştırmacılar, uçak düşmeden önce kabindeki tüm yolcuların dumandan zehirlenerek öldüğünü keşfettiler. Sadece kaptan, yardımcı pilot ve seyrüseferci kokpitte oldukları için dumandan korunarak çarpışmanın etkisiyle öldü.

Kazadan geriye kalan enkazın arasında uçakta patlayıcılara ait ve taşınması yasak olan eşyaların bulunduğunu gösteren bir takım madde buldular. Müfettişler İlyushin İl-18'in kargo kompartımanında, koyulması yasak madde içeren yolcu bagajlarından çıkan patlayıcıların yangına neden olduğu belirledi. Patlayıcı maddeler kalkıştan sonra yanmaya başladı.

Sonuçlar
Kazanın ardından İlyuşin İl-18'in tasarımı, kabindeki kişilerin gerektiğinde ikinci bagaj bölmesine girilebilmesini sağlayacak şekilde değiştirildi. Kazaya dair hiçbir anıt inşa edilmedi.

Kaynakça