Atalardan kalma günah

Atadan kalma günah veya nesilden nesile lanet, bireylerin atalarının günahının cezasını miras aldıkları doktrinidir. Öncelikle Akdeniz kökenli dinlerde bir kavram olarak yer almaktadır; Kitâb-ı Mukaddes'de nesilden nesile geçen günaha Çıkış 20:5'te atıfta bulunulmaktadır.

Martin West, atalardan gelen lanet ile kalıtsal suçluluk, ceza, sıkıntı veya genetik bozulma arasında bir ayrım yapmaktadır.

Arka plan
Kavrama dair en detaylı tartışma Proklos'un Atina'daki Neoplatonik Akademi öğrencileri için bir propaedeutik el kitabı olan De decem dubitationibus circa Providentiam adlı eserinde bulunur. Proclus, kavramın kutsal bir geçmişe sahip olduğunu açıkça ortaya koyar ve görünürdeki paradoksu anlamlandırmak, antik Yunan dininin bir savunması olarak sunulmaktadır. Ana nokta, bir şehrin ya da ailenin, herhangi bir insan hayatından daha kutsal olan tek bir canlı varlık(animal unum, zoion hen) şeklinde görülmesi gerektiğidir.

Atadan kalma günah doktrini benzer şekilde Celsus tarafından Hristiyanlığa karşı bir polemik olan True Doctrine adlı eserinde antik Yunan dininde çok eski bir gelenek olarak sunulmuştur. Celsus'un "Apollo'nun ya da Zeus'un bir rahibine" atfettiği " tanrıların değirmenleri çocukların çocukları ve onlardan sonra doğanlar için bile yavaş işlemektedir" sözü aktarılmaktadır. Toplu cezalandırma şeklindeki ilahi adalet fikri İbranice İncil'de de yaygındır; örneğin Mısır'daki On Bela, Şekem'in yok edilmesi ve en önemlisi de Yahvilikten uzaklaştıkları için İsrailoğullarına tekrar tekrar verilen cezalandırmalardır.

Şüpheci görüşler
Modern şüpheciler, aile lanetleri de dahil olmak üzere herhangi bir türden lanetin bazıları bunlara hararetle inansa bile var olduğunu bile reddetmektedirler.

Modern Batı'nın kişisel bireyselliğe ve bireysel başarıya yönelik tutumları, kalıtsal günah kavramlarıyla her zaman pek uyuşmamaktadır. Psikologlar ve filozoflar, " ilk günah " metaforlarını kullanmak yerine, sürekli insani başarısızlıkları insan doğasının bir parçası olarak tasvir etme eğilimindedirler.

Tarihsel örnekler
Nathaniel Hawthorne, iki atası John Hathorne ve babası William'ın eylemleri nedeniyle ailesinin lanetlendiğini hissediyordu. William Hathorne, Kuveykırlara acımasızca zulmetmekle ün kazanmış bir yargıçtı ve 1662'de Ann Coleman'ın halk önünde kırbaçlanmasını emretmişti. John Hathorne, Salem cadı mahkemelerinde önde gelen yargıçlarından biri olmuştur. Yaptıklarından pişmanlık duyduğu bilinmemektedir. Nathaniel Hawthorne'un suçluluk duygusu o kadar büyüktü ki, Hathorne olan soyadını Hawthorne olarak yeniden yazmıştı.

Ünlü örnekler
Alcmaeonidae'nin laneti
Braganzalıların Laneti (Portekiz Kralı IV. John'dan Louis Philip'e )
Tippecanoe'nin Laneti; tam olarak bir aile laneti değil, çünkü mesleki mirasla ilgili, genetik değil ama anılmayı hak ediyor
Kennedy laneti (Joseph P. Kennedy Jr.'dan Maeve Kennedy McKean'a )
Dangbar Ailesi
Von Erich ailesi
"Ejderhanın Laneti" olarak da bilinen Bruce Lee ailesi (Bruce Lee ve Brandon Lee )
Grimaldi Hanesi'nin Monako Kayası'nı fethetmeleri nedeniyle lanetlendiği söyleniyor, ancak nasıl lanetlendiklerine dair hikâyeler farklılık gösteriyor.

Kurguda aile lanetleri
Shakespeare'in Romeo ve Juliet'inde ölmek üzereyken Mercutio ölüm döşeğindeyken, hem Capulet'leri hem de Montague'leri sorumlu tutarak "Her iki ailenin de başına bela" der. Oyun ilerledikçe bu sözlerin kehanet olduğu kanıtlanır.

The House of the Seven Gables'da bir aile laneti vardır.

Arthur Conan Doyle'un Baskervillerin Köpeği adlı eserinde Baskerville ailesinin efsanevi bir aile lanetine sahip olduğu düşünülüyordu; dev bir kara tazı, "... iğrenç bir şey, büyük, kara bir canavar, bir tazı şeklindeydi, ancak ölümlü gözlerin üzerinde durduğu tüm tazılardan daha büyüktü."

2007 yapımı Güney Kore yapımı psikolojik-doğaüstü gerilim korku filmi Arkanızdaki Biri'de Ga-In (Yoon-Jin-seo) adlı genç bir kadın, ailelerinin ve arkadaşlarının birbirlerini katlettiğini ve birbirlerine saldırdığını görmekte ve çevresindekilerin ondan kurtulmasına neden olan açıklanamaz bir lanet tarafından takip edildiğini fark etmektedir. Tüm bunlara rağmen, ürkütücü bir öğrenci tarafından sürekli olarak ailesine, dostlarına ve hatta kendisine asla güvenmemesi gerektiği hatırlatılır. Ga-In, kendisine saldırmaya teşebbüs edenlerin halüsinasyonlarını görür ve ardından kan dökülmesinin şiddetleneceği konusunda onu uyaran korkunç bir varlığın rahatsız edici görüntüsünü görür. Film Amerika'da Voices adıyla yeniden gösterime girmiştir.

Ayrıca bakınız
Apostolik veraset
Ham'ın Laneti
Turan laneti
Atreus
Posesyon
Nazar
Uçan Hollandalı
Lanetli bebek
La Llorona
Sakrament

Kaynakça