Ferdi Özbeğen

Ferdi Özbeğen (17 Ağustos 1941, İzmir - 28 Ocak 2013, İstanbul), Türk piyanist ve şarkıcı. Diskografisinin çoğunda, daha önce başka sanatçıların seslendirdiği şarkıları ve popüler yabancı şarkıların çoğunlukla Ülkü Aker'in yazdığı Türkçe aranjmanlarını seslendirdi. Kariyerine orkestra müzisyenliği ile başladı. 70'li yılların ikinci yarısından itibaren tanındığı müzik tarzı ile, sonraki yıllarda "piyanist şantörlük" olarak anılacak Türk müzik akımının öncüsü olarak görülmektedir.

Yaşamı
Annesi, Ankaralı Katolik Ermeni bir aileden gelen Afet (Anita) Özbeğen, babası ise Girit göçmeni Hasan Özbeğen'di. Ferdi Özbeğen, hem annesinin hem babasının ikinci evliliğinden, 1941'de İzmir'de doğdu. Özbeğen, oyuncu Rana Cabbar ile kuzendir. 11 yaşındayken ortaokulla birlikte özel müzik eğitimine başladı. 1960'ta Özel İzmir Türk Koleji'ni bitirdikten sonra İstanbul'da İktisat Fakültesi'ni kazandı fakat 1963'te babasının vefat etmesi üzerine eğitimini yarıda kesmek zorunda kaldı. Bu andan itibaren Ferdi Özbeğen, ilgi alanı olan müziğe yöneldi. 1965'te Ferdi Özbeğen Orkestrası ile Hürriyet gazetesinin Altın Mikrofon Yarışmasına katıldı. Yarışmada "Kes Kes" ve "Sandığımı Açamadım" şarkılarını seslendirdi. Yarışmadan sonra orkestra 1967'de Okay Temiz'i, 1968'de de Esin Engin'i bünyesinde bulundurdu. 1974 yılına kadar orkestrası ile çeşitli lokal ve eğlence merkezlerinde konserler verdi ama en son çalıştığı Çınar Oteli'nin greve gitmesiyle orkestrası dağıldı, Özbeğen de Şefik Uyguner'in orkestrasında çalışmaya başladı.

1977'de ilk uzunçaları olan Ferdi Özbeğen'le 45 Dakika'yı çıkardı. Acaba tutar mı endişesiyle yapılan bu albüm, kısa sürede büyük bir satış rakamına ulaştı. 1978'de Orhan Gencebay'ın plak şirketi Kervan Plak'a geçerek Ferdi Özbeğen'le Sohbet, 1979'da Teşekkürler ve 1980'de da Mutluluklar albümlerini hayranlarına sundu. Sohbet albümüyle Altın Plak Ödülünü kazanan Özbeğen, Mutluluklar albümüyle de Platin Plak ve Altın Piyano Ödüllerini kazandı.

1980 yılının sonlarına doğru Kervan Plak ile ortaklığını bitiren Yaşar Kekeva, Yaşar Kekeva Plak adında bir şirket kurdu ve milyonları peşinden sürükleyen Ferdi Özbeğen'i de transfer etti. Şirketin ilk plağı olan Nice Yıllara albümünü çıkardı. Bunu 1981'de Yaşadıkça, 1982'de Bir Sır Gibi ve 1983'te Seviyorum Delicesine albümleri izledi. Bu albümlerde Özbeğen, Ülkü Aker'in aranjmanlarından oluşan Rahbani Brothers şarkılarını, dönemin sevilen veya klasikleşmiş parçalarını ve de daha önceden söylenmiş ve unutulmuş şarkıları yeniden düzenleyerek seslendirdi; "Eskimeyen Dost", "Seni Terkedeceğim", "Yok Yok Yalan Deme", "Kandil" gibi. 1983'te, Şan Tiyatrosu'nda 20'inci sanat yılını İstanbul Devlet Senfoni Orkestrası ile verdiği müthiş konserler zinciriyle kutlayan Ferdi Özbeğen, 1984'te bugün bile aynı kaliteye ulaşılamamış bir tarafı alaturka, bir tarafı pop şarkılarından oluşan Piyanist albümünü çıkardı. Alaturka balatları "Gurbette Sevgilim", "Bir Gülü Sevdim", "Bir Sevgi İstiyorum" gibi parçalardan oluşurken pop balatları Ülkü Aker aranjmanlarından oluşan "Elega-Her Gece", "La Boheme-Giden Sensin", "Cenizas-Özlenen Sevgiliye" gibi aşk şarkılarından oluşuyordu. Artık şöhretinin zirvesindedir Ferdi Özbeğen, plakları çok satar, öyle ki 1982 yılının vergi rekortmeni olur.

1984'te Yaşar Plak'ın düştüğü zor durumdan kurtaran Ferdi Özbeğen oldu. Sizin Seçtiklerinizle albümü kendisinin yorumuyla o zamanın yapılmış ilk best of albümüdür. Dönemin sevilen 11 şarkısını seslendirdiği bu albüm kendisinin en çok satan albümü idi. Bu albümü 1985'te çıkardığı bir tarafı alaturka diğer tarafı da pop rock temaları içeren Belki Bir Gün ve 1986'da çıkardığı tamamı Ülkü Aker aranjmanları ve daha önceki 9 albümünün orkestra şefi olan Osman İşmen'in senfonik düzenlemelerinden oluşan Sana İhtiyacım Var albümü izledi; bu albümde Orson Welles'in "I Know What Is To Be Young" ve Lionel Richie'nin "Hello" şarkılarının Türkçe uyarlamalarını seslendirdi. 1986 yılının sonlarına doğru çıkardığı Sevdiğiniz Şarkılar albümü Türkiye'de çıkarılan ilk krom kasettir ve dönemin şartlarına göre masraflıdır.

Ferdi Özbeğen, 80'lerin sonu ile 90'ların başına kadar çıkarttığı albümlerde gene alaturka ve taverna tarzı şarkılar söyledi. 90'lar yeni müzik türleriyle tanışırken kendisi de yavaş yavaş inzivaya çekildi. 1991'de piyasaya sunduğu nostalji albümü Şarkılarım, Türkiye'de pek duyulmayan unplugged yani elektronik müzik kullanmadan canlı performansla hazırlandı. 1998'de Kiss Müzik Firmasından Kandil albümünü çıkarır, bu albüm kendisini tanımayan yeni kuşak ve hayranları için büyük bir prestij albümü oldu. Bu albümü 2001'de Ayrılmayalım albümü izledi.

Ferdi Özbeğen orta yaşlarında eşcinsel olduğunu açıklamıştı. Eşcinsel evliliğin 1990'larda yasa dışı olduğu için hayat arkadaşı Hilmi Mutlu'yu evlat edindiği öğrenildi.

Son yılları ve ölümü
2006'da Yaşar Plak, Ferdi Özbeğen'in 26 yıl önce okuduğu şarkıları bir re-mastered çalışmasıyla Can Suyum adıyla yayınladı. Sanatçı, 2001'de yakalandığı prostat kanserine 2013 Ocak ayında yenik düşerek tedavi gördüğü Okmeydanı Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nin yoğun bakım servisinde öldü. 30 Ocak tarihinde Cemal Reşit Rey Konser Salonu’nda düzenlenen törenin sonrasında Özbeğen'in cenazesi, Levent Camii'ne getirildi, burada öğlen kılınan cenaze namazının ardından da Ulus Mezarlığı’nda toprağa verildi.

Eserleri
Albümleri
1977: Ferdi Özbeğen'le 45 Dakika
1978: Ferdi Özbeğen'le Sohbet
1979: Teşekkürler
1980: Mutluluklar
1980: Nice Yıllara
1981: Yaşadıkça
1982: Bir Sır Gibi
1983: Seviyorum Delicesine
1983: Yirminci Sanat Yılı Şan Konseri
1984: Piyanist
1984: Sizin Seçtiklerinizle
1985: Belki Bir Gün
1986: Sana İhtiyacım Var
1986: Sevdiğiniz Şarkılar
1987: Başka Başka Bambaşka
1988: Senden Sonra
1989: Yaktı Geçti
1990: Kara Sevda
1991: Şarkılarım
1992: Davacı Değilim
1993: Bir Başkadır Ferdi Özbeğen
1996: İşte Geldim
1998: Kandil
2001: Ayrılmayalım
2006: Can Suyum
2009: Nerelerdeydiniz


45'lik plakları
1965: Altın Mikrofon
1969: Bu da Bizden

Filmleri
1980: Tanrıya Feryat
1984: Kadınca
1986: Bir Düşmeye Gör (Duygu)
1987: Perihan Abla (49.bölüm)

Kültürel mirası
Kendisi de Altaylı olan Ferdi Özbeğen'in anısında ölüm dönümündeki haftaya denk gelen Altay maçında Altaylılar genellikle Gündüzüm Seninle parçasından bir alıntı olan "aşkını bir sır gibi senelerdir sakladım" pankartını açıp Gündüzüm Seninle parçasını çalıp söylerler.

Hakkında yazılmış kitaplar
"Şöhret Dediğin - Ferdi Özbeğen'in Hayatı", Ali Rıza Türker, Alfa Yayınları, İstanbul, 2013.

Hakkında yapılmış filmler
Özbeğen'in hayatını anlatan, yapımcılığını Fikret Bakıcın'ın üstlendiği, senaryosunu Ebru Yaşar Seçen'in yazdığı filmin çekimlerinin 2020 Haziran ayında başlaması planlanmaktadır.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Ferdi Özbeğen 20. Sanat Yılı Şan Konseri - 1. Bölüm , 1983, Erler Film Türker İnanoğlu
Ferdi Özbeğen 20. Sanat Yılı Şan Konseri - 2. Bölüm