kaan39/turkish-wikipedia-dataset-clean huggingface dataset:
Elektrokromizm

Elektrokromizm, elektrokromik özellik ihtiva eden bir malzemenin bir elektrik potansiyeli çevrimi (örn. -1.5/1.5 aralığında gidip gelmek) uygulaması esnasında renk değiştirmesine denir. Bu renk değiştirme esnasında malzemede optik olarak ışık geçirgenliği (%T), yansıtması(R) ve emiliminde (α) değişiklikler gerçekleşir.

Bu değişiklikler inorganik ve organik malzemeler için farklı mekanizmalara bağlı olarak gelişmektedir. İnorganik malzemelerde (oksitler) H, Li, Na, K gibi bir iyonun malzemenin kristal yapısı içerisinde uygun bir boşluğa girerek burada katodik ya da anodik bir tepkime ile renklenmeyi oluşturur. En çok çalışılan elektrokromik oksitler arasında tungsten oksit (wolfram oksit, WO3), niyobyum oksit(Nb2O5), vanadyum oksit (V2O5), zirkonyum oksit (ZrO) ve molibdenyum oksit (MoO3) bulunmaktadır.

Genel olarak, bu malzemelerin geçirgen halden renkli ve geçirgenliği düşmüş hale dönüşümünü aşağıdaki formül ile göstermek mümkündür:

ReOy + nM+ + xe- ↔ MnReOy

ReOy: metal oksit(elektrokromik, transparan halde)
M: H, Li, Na, Mg, K gibi bir iyonu
MnReOy: oluşan bronz (renkli halde)

Uygulama alanları
Arabaların dikiz aynaları, tavan camları, güneş gözlükleri, bina pencere camları, saat ekranları ve reklam panolarında kullanılır. Geliştirilmekte olan alanlar ise tekstil uygulamaları, kaplama malzemeleri, kamuflaj malzemeleri ve televizyon ekranlarıdır.



Birkaç elektrokromik cihaz geliştirilmiştir. Elektrokromizm, elektrokromik pencereler veya "akıllı cam" üretiminde çok kullanılır.
Elektrokromizm, ayrıca sahteciliğe karşı sistem olarak kağıt alt tabaka üzerinde elektrokromik ambalajla birleşik ekranlar olarak kullanılır.

Tamamlayıcı elektrokromik cihazlar için karşı elektrotlar olarak NiO malzemeler, özellikle akıllı pencereler için çok çalışılmıştır.

ICE 3 yüksek hızlı trenlerde yolcu kabini ile sürücü kabini arasında elektrokromik cam paneller kullanır. Standart mod açıktır ve özellikle göze hoş gelmeyen çarpışmaları yolcuların bakışından gizlemek için sürücü tarafından buzlu (yarı saydam) moda değiştirilebilir.

Boeing 787 Dreamliner'da elektrokromik pencereler kullanılmaktadır.

Kaynakça
Dış bağlantılar
Katalizör dergisinde Elektrokromizm
home.howstuffworks.com
Elektrolit

Elektrolit, iyonların hareketi sayesinde elektriksel olarak iletken olan, ancak elektronları iletmeyen ilenler içeren bir ortamdır. Su gibi polar çözücü içinde çözülmüş çoğu çözünür tuzları, asitleri ve bazları içermektedir. Çözünüm sonrasında; madde çözücü içinde eşit olarak dağıtılan katyonlara ve anyonlara ayrılmaktadır. Katı hal elektrolitleri de mevcuttur. Tıpta elektrolit terimi, çözünen maddeyi ifade etmektedir.

Elektriksel olarak, böyle bir çözüm nötrdür. Böyle bir çözeltiye bir elektrik potansiyeli uygulanırsa, çözeltinin katyonları elektron bolluğu olan elektrota çekilirken, anyonlar elektron eksikliği olan elektrota çekilir. Çözelti içinde anyonların ve katyonların zıt yönlerde hareketi bir akıma eşittir. Hidrojen klorür (HCl) gibi bazı gazlar, yüksek sıcaklık veya düşük basınç koşulları altında elektrolit olarak da işlev görebilir. Elektrolit çözeltileri ayrıca, yüklü fonksiyonel gruplar içeren "polielektrolitler" olarak adlandırılan bazı biyolojik (örneğin DNA, polipeptitler) ve sentetik polimerlerin (örneğin polistiren sülfonat) çözünmesinden de kaynaklanabilir. Çözeltide iyonlarına ayrışan bir madde elektriği iletme kapasitesini kazanır. Sodyum, potasyum, klorür, kalsiyum, magnezyum ve fosfat elektrolit örnekleridir.

Tıpta, bir kişi uzun süreli kusma veya ishal olduğunda ve yorucu atletik aktiviteye yanıt olarak elektrolit değişimi gerekir. Özellikle hasta çocuklar (oral rehidrasyon solüsyonu, Suero Oral veya Pedialyte gibi) ve sporcular (spor içecekleri) için ticari elektrolit solüsyonları mevcuttur. Anoreksi ve bulimia tedavisinde elektrolit takibi önemlidir.

Bilimde elektrolitler, elektrokimyasal hücrelerin ana bileşenlerinden biridir.

Ayrıca bakınız
Pil

Kaynakça
Elektrofizyoloji

Elektrofizyoloji, vücuttaki merkezi sinir sistemi ve beyindeki sinir hücrelerinin elektrik hareketlerini inceleyen bilim dalı. İnsan ve hayvan deneyleri aracılığıyla, elektrod uçlarının hücre zarı içine ya da dışına yaklaştırılmasıyla ölçümler yapılmasına dayanır. Kafa dışına yerleştirilen elektrodlarla yapılan ölçümlere Elektroensefalografi (EEG) adı verilir.

Tek iyon kanalları proteinlerinden kalp gibi tüm organlara kadar çok çeşitli ölçeklerde voltaj değişikliklerinin, elektrik akımının veya manipülasyonların ölçümlerini içerir. Sinirbilimde, nöronların elektriksel aktivitesinin ve özellikle aksiyon potansiyeli aktivitesinin ölçümlerini içerir. Sinir sisteminden gelen büyük ölçekli elektrik sinyallerinin elektroensefalografi gibi kayıtlarına elektrofizyolojik kayıtlar da denilebilir. Elektrodiagnoz ve tıbbi izleme için faydalıdırlar.

Elektrofizyoloji terimleri
Kaynakça
Elektrofor

Elektrofor, elektrostatik indüksiyon süreci ile elektrostatik yük üretmek için kullanılan basit bir jeneratördür. İlk sürümü 1762'de İsveçli bilim insanı, Johan Carl Wilcke tarafından keşfedildi. Fakat bunu geliştiren ve yaygınlaştıran, 1775 yılında İtalyan bilim insanı Alessandro Volta oldu. Elektrofor kelimesi de onun tarafından kullanıldı.

Açıklama ve işletme
Elektrofor yalıtıcı kolu ile bir yalıtkan plakası ve bir metal plakadan oluşur. Yalıtkan levha önce kürk veya bezle ovularak sürtünmeyle elektriklenme etkisi ile tahsil edilir. Bu tartışma için, sürtünme tarafından yalıtkan kazançları negatif yük olarak düşünün. Metal levha daha sonra yalıtkan plakası üzerine yerleştirilir. Mikroskobik teması kötü olduğu için, yalıtkan, şarjın önemli bir kısmını aktaramaz. Bunun yerine yüklü yalıtkanın, metal kısmını ayırmasına sebep olur. Bu yük, iki bölgeyi geliştirir. Pozitif yükler, yalıtkanın aşağı doğru bakacağı tarafına çekiliyor. Onu pozitif yüklüyor, negatif yükler yukarı doğru bakacağı tarafına püskürtüldüğü zaman, yalıtkanın negatif yükleniyor. Böylece elektrofor bir elektriksel bütünlük olarak tarafsız kalmış oluyor. Ardından, yukarı bakacağı şekilde negatif yük boşaltılmadan topraklanır. Sonunda metal plaka sadece pozitif yükü taşıyacaktır.


Yalıtkan üzerindeki yük bu süreçte bitmediği için, metal tabaka üzerindeki yük deneyler için kullanılabilir. Örneğin, metal iletkenlere yük akıtmak için kullanılabilir ve yüksüz plaka tekrar başka yükler taşıyabilir. Bu istenilen sıklıkta tekrar edilebilir, Bu nedenle, şarj sınırsız miktarda tek şarjla elde edilebilir. Elektroforun en büyük örneği, 1977 yılında alman bilim insanı Georg Christoph Lichtenberg tarafından inşa edildi. 2 metre uzunluğundaydı. Bu 38 santimlik kıvılcım üretti. Ağaçsı işaretleri oluşturmak için onun deşarjları kullanılır.

Yük kaynağı
Evrende yük muhafaza edilir. Elektrofor, kısaca negatif ve pozitif yük olmak üzere ayrılır. Pozitif veya negatif yük, metal tabaka üzerinde biter ve karşı yük topraklamadan sonra bir başka obje içinde saklanır. Bu ayırma çalışmaları, yüksüz objelerde en yüksek enerji durumu elde edilene kadar sürer. Çalışma, karşıt yüklü reçine tabakadan, metal yüklü olan tabaka yükseltilerek yapılır. Sisteme verilen bu ek enerji yük ayrılması şeklinde potansiyel enerjiye dönüştürülür. Bu nedenle metal plaka yükselterek aslında yalıtkan plakasına göre gerilimini artırır. Böylece elektrofor, aslında Wimschurt makineleri ve Van de Graaf jeneratörüyle aynı prensipte kullanılan, elle çalıştırılan bir elektrostatik jeneratördür.
Elektrohidrolik servo valf

Elektrohidrolik servo valf, hidrolik sıvının aktüatöre olan akışını kontrol etmeye yarayan ve elektrik ile çalışan bir valf çeşididir. Servo valfler ve oransal valfler analog veya dijital bir kontrol sinyalini hidrolik silindir içinde yumuşak bir harekete dönüştürerek ve silindir(piston) üzerinde pozisyon, hız, basınç ve kuvvet kontrolü sağlar.

Kontrol
Servo valfin elektriksel kontrolünde değişken düşük gerilimden çok, değişken düşük akım kullanılmaktadır. Kontrol sinyali bir kuvvetlendiriciye iletilir. Kuvvetlendiriciye gelen kontrol sinyali kuvvetlendirilerek, valfin istenen pozisyona gitmesini sağlar. Bu sayede aktüatöre istenen miktarda hidrolik güç aktarılır. Bir pozisyon algılayıcısı ile aktüatörün konum bilgisi elektriksel sinyale dönüştürülür ve geribesleme olarak kullanılır. Bu geribesleme kuvvetlendiriciye gönderilir ve servo valfi kontrol etmek için üretilen gerilimin kontrolü bu şekilde sağlanır.
Kullanım örnekleri

Enjeksiyon makinalarını, servo valflarin kullanıldığı alanlara örnek olarak gösterebiliriz. Bu makinalarda servo valfler, plastik şişe imalatı için basılan(püskürtülen) plastiğin kalınlığını kontrol ederler. Bu uygulamalarda bir pozisyon algılayıcısı kullanılması sayesinde mekanik geribesleme yerine elektriksel geri besleme kullanılmaya başlanmıştır
Bir başka kullanım alanı örneği de, turbofan motorlarına püskürtülen yakıt miktarının kontrolünde görülebilir.

Çalışma prensibi
Servo mekanizmalarda kullanılan geribeslemeli kontrol mekanizması, elektrohidrolik servo valflerde de geçerlidir.

Kaynakça
Elektrofobi

Elektrofobi, elektrik korkusudur. Elektrofobinin nedeni genellikle elektrikle ilgili travmatik bir geçmiş deneyimdir, şoka uğramayı veya elektrik çarpmasını ve yanık veya diğer daha ciddi yaralanmaları deneyimlemeyi içerir. Bazıları televizyonda görmüş veya kazara elektrik çarpması sonucu ölen insanların haberlerini okumuş olabilir. Ayrıca televizyonda insanların elektrikli sandalyeyle öldürüldüğünü görmüş olabilirler ve bu korku gelişir. Elektrofobinin daha doğal bir başka nedeni, yıldırım çarpması veya çarptığını duyan başkalarını duymaktır.

Elektrofobik hastalar, mümkün olduğu kadar elektrik kullanmamaya çalışacaklardır. Elektrikli aletlerin çok az olduğu evlerde yaşamayı, sebzeleri elektrikli doğrayıcı kullanmak yerine doğrama tahtası ve bıçakla doğramayı, bilgisayarda yazıp yazdırmak yerine kalemle bir şeyler yazmayı tercih edebilirler. Elektrofoblar, elektrikle çalışan şeyleri kullanırken aşırı endişe hissedeceklerdir. Televizyonu ve diğer cihazları fişe takmayı reddedecekler ve buna zorlandıklarında endişe belirtileri sergileyebilirler.

Ayrıca bakınız
Fobiler listesi
Elektrofilik aromatik sübstitüsyon

Elektrofilik aromatik sübstitüsyon, bir aromatik sisteme (genellikle hidrojen) bağlı bir atomun bir elektrofil ile değiştirildiği organik reaksiyondur. En önemli elektrofilik aromatik sübstitüsyonlardan bazıları aromatik nitrolama, aromatik halojenasyon, aromatik sülfonasyon, alkilasyon ve açilasyon tipindeki Friedel– Crafts reaksiyonudur.

Örnek reaksiyonlar
Bu reaksiyonun en yaygın olarak uygulanan örneği benzenin etilasyonudur.

Etil benzen, 1999 yılında yaklaşık 24,700,000 ton üretilmiştir. (Dehidrojenasyon ve polimerizasyondan sonra, ticari bir plastik olan polistiren üretilir.) Bu işlemde, asitler yeni oluşan pozitif yüklü karbon iyonunu (karbokatyon) oluşturmak için katalizör olarak kullanılır. Benzenin diğer birçok elektrofilik reaksiyonu, çok daha küçük olmasına rağmen ; önemli ara maddelere giden değerli yollar olmaktadır. Benzenin nitrolanması, elektrofil olarak nitronyum iyonunun etkisiyle yapılır. Dumanlı sülfürik asitle yapılan sülfonasyon benzen sülfonik asiti verir. Brom, klor veya iyotla yapılan aromatik halojenasyon ilgili aril halojenürleri verir. Bu reaksiyon tipik olarak, ilgili demir veya alüminyum halojenür tarafından katalize edilir.
Friedel–Crafts reaksiyonu bir açilasyon veya bir alkilasyon olarak gerçekleştirilebilir. Genellikle, alüminyum klorür kullanılsa da hemen hemen her kuvvetli Levis asidi kullanılabilir. Açilasyon reaksiyonu için stokiyometrik miktarda alüminyum klorür gereklidir.

Reaksiyon mekanizması
Hughes–Ingold mekanizma sembolü SEAr, ile gösterilen genel reaksiyon mekanizması, aromatik halkanın elektrofil E+'ya saldırmasıyla başlar. Bu adım, pozitif yüklü ve delokalize bir siklohekzadienil katyonunun oluşumuna yol açar. Bu katyon aynı zamanda bir arenyum iyonu, Wheland ara maddesi veya aren σ-kompleksi olarak da bilinir. Bu karbokatyonun birçok örneği karakterize edilmiştir. Ancak, normal çalışma koşulları altında bu yüksek orandaki asidik türler, aromatikliği yeniden oluşturmak için sp3 karbonuna bağlı protonu çözücüye (veya başka herhangi bir zayıf baza) verecektir. Net sonuç, aril halkasında H'nin E ile değiştirilmesidir. Bazen, H+ yanında diğer elektrofüjler (elektron çiftleri olmadan ayrılabilen gruplar) aromatikliği yeniden oluşturmak için ayrılacaktır; bu türler arasında silil grupları (SiR3+ olarak), karboksi grubu (CO2 + H+ olarak), iyodo grubu (I+ olarak) ve t-bütil (R+ olarak) gibi tersiyer alkil grupları bulunur. Bu tür sübstitüentlerin ayrılma kapasitesi, özellikle silil'in başka bir fonksiyonel grup (ipso saldırısı) ile değiştirilmesi durumunda, bazen sentetik olarak kullanılır. Bununla birlikte, iyodo veya alkil gibi grupların kaybı daha sıklıkla istenmeyen bir yan reaksiyondur.

Ayrıca bakınız
Elektofilik halojenasyon
Nükleofilik aromatik sübstitüsyon

Kaynakça
Dış bağlantılar
Aromatic Substitution Reactions – MSU
Elektromanyetik debimetre

Elektromanyetik debimetre, iletkenliği olan sıvıların akışlarının ölçülmesinde kullanılan cihazlardır. Ölçüm hacimsel olarak;litre/saniye, litre/dakika, litre/saat, metreküp/saniye, metreküp/dakika, metreküp/saat cinsinden ölçüm yapılır.

Dünya çapında kullanılan debimetrelerin yaklaşık yüzde 25'ini oluştururlar.

Çalışma sıcaklığı, basınç ve yoğunluk cihaz seçiminde önemli parametrelerdir. İç kaplama malzemesi debimetre seçiminde rol oynadığından, çalışma sıcaklığına özellikle dikkat edilmesi gerekir.

Elektromanyetik Ölçüm Prensibi
Bir elektromanyetik akış ölçerin içinde, manyetik alan oluşturan bir elektromanyetik bobin ve elektromotor kuvveti yakalayan elektrotlar bulunur.

Faraday'ın indüksiyon yasasına göre, iletken sıvıları bir manyetik alan içinde hareket ettirmek, Boru iç çapının, manyetik alan gücünün ve ortalama akış hızının hepsinin orantılı olduğu bir elektromotor kuvveti üretir. Manyetik alanda hareket eden sıvının akış hızı elektriğe dönüştürülür.

Elektromanyetik debimetreler, Faraday'ın İndüksiyon Kanunu'na göre çalışır.

Q=f(v, k, B, D) ve Q=v*(k*D*B)

Manyetik alan, iç çap ve gövde katsayısı sabit değerlerdir. Bu nedenle de eşitlik;

Q= v*(k*D*B)=v*K olarak ifade edilebilir ve akış hızı ile oluşan voltaj arasında lineer bir ilişki olduğu görülür.

Elektrotlar ile algılanan voltaj sinyalleri bir sinyal dönüştürücü ile anlaşılır hale getirilir.

Elektromanyetik Flowmetre Avantajları ve Dezavantajları
İç yapıda hareketli parça olmadığından daha az bakım gerektirirler
Akışölçer ile hat çapı aynıdır
Çok farklı iç kaplama malzemesi seçeneği
DN 1 ... DN 3000 (3 m çap)
1 l/saat...100.000 m³/saat
1500 bar'a kadar basınç dayanımı
180 °C (opsiyonel 250 °C) sıcaklık dayanımı
Elektrik iletkenliği olmayan gazları ve sıvıları algılayamaz.
Düz boru mesafesi gereklidir.
İletkenliği olan her türlü kirli su için idealdir.

Hassasiyet - Akış Hızı - Basınç Düşmesi
Elektromanyetik akış ölçer akış hızı ölçüm aralığı -12 ... +12 m/s'dir.
Akış miktarı arttıkça hassasiyet artar, akış miktarı düştükçe hassasiyet azalır.
Akış hızı 1 m/sn'ye ulaşmasından itibaren, okuma daha kararlı duruma gelir.
Akış miktarı arttıkça, basınç kaybı yükselir

Kaynakça
Elektromanyetik darbe

Elektromanyetik darbe (İngilizce: electromagnetic pulse, EMP), bazen geçici bir elektromanyetik bozulma olarak da adlandırılır. Kısa bir elektromanyetik enerji patlamasıdır. Böyle bir darbenin kaynağı doğal bir olay veya insan yapımı olabilir ve kaynağa bağlı olarak yayılan elektromanyetik alan, manyetik alan veya iletilen bir elektrik akımı olarak oluşabilir.

EMP en temel halinde geniş bantlı, yüksek yoğunluklu elektromanyetik radyasyonun ani patlamasıdır. Nükleer füzyon veya füzyon bombası ile oluşan yüksek enerjili Gama ışınlarının radyal olarak yayılması sırasında atmosfer ile reaksiyona girerek atmosferdeki Compton elektronlarını hareketlendirmesi, hareketlenen elektronların dünyanın manyetik alanı tarafından hızla çekilmesi ile yeryüzünde elektromanyetik etki oluşturması şeklinde gerçekleşir.

EMP paraziti genellikle elektronik eşyalara zarar verir. Daha yüksek enerji seviyelerinde, yıldırım çarpması gibi güçlü bir EMP olayı, binalar ve uçak yapıları gibi fiziksel nesnelere zarar verebilir. EMP etkilerinin yönetimi, elektromanyetik uyumluluk mühendisliğinin önemli bir dalıdır.

Silahlar, yüksek enerjili EMP'nin zarar verici etkilerinden faydalanmak için geliştirilmiştir.

Genel özellikleri
Elektromanyetik darbe, kısa bir elektromanyetik enerji dalgalanmasıdır. Kısa süresi, bir dizi frekansa yayılacağı anlamına gelir. Dalgalar tipik olarak şu şekilde karakterize edilir:

Enerji türü (yayılan, elektrik, manyetik veya iletilen).
Mevcut frekansların aralığı veya spektrumu.
Darbe dalga formu: şekil, süre ve genlik.

Bunların son ikisi, frekans spektrumu ve darbe dalga formu, Fourier dönüşümü yoluyla birbiriyle ilişkilidir ve aynı darbeyi tanımlamanın iki yolu olarak görülebilir.

Kaynakça
Elektromanyetik kalkanlama

Elektromanyetik kalkanlama (zırhlama), elektromanyetik dalgaların yansıtılması, soğrulması ve saçılması prensipleri ile belirli bir alana girememesi veya belirli bir alandan çıkamaması işlemi olarak tanımlanabilir. Soğurulma ve saçılmanın toplamı olarak ifade edilir.

Temelde Faraday Kafesi prensibi ile çalışır. Faraday kafesi dalganın etkisinin iletken bir yüzeyde elektron hareketleri ile iletilecek yöne indüklenmesi prensibine dayanır. Topraklamalı durumda ise kısmı zayıflatma da sağlar. Faraday kafesinin yüzey iletken yoğunluğuna bağlı olarak da yansıtma etkisini de gösterir. Soğurma etkisi ise ortam dielektrik ve manyetik özelliklerine bağlı olarak geçiş sırasında EM dalganın çoklu saçılma ve soğrulması ile ısıya dönüşmesidir.

Savunma sanayii, kritik öneme sahip yapıların duvarlarında kullanılmaktadır. Yapılar için kullanımı beton harcına katkılama yaparak veya elektromanyetik kalkanlama etkisine sahip boya üreterek kullanılır. Temel olarak iletken maddeler kullanılarak dalga elektrik enerjisine çevrilerek absorbe edilir ya da saçıcı yani gözenekli maddeler kullanılarak dalga saçılıma uğratılır.

Elektromanyetik kalkanlamada kullanılan temel maddeler iletkenlerde: Karbon, kömür, metaller vs. Saçılım yapan gözenekli maddelerde ise ponza taşı gibi maddeler bilimsel çalışmalarda kullanılmıştır.

Elektrik-elektronik mühendisliğinde Ekranlama olarak da geçer. Elektronik cihazların çalışması için son derece önemlidir.

EE (ekranlama etkinliği) ekranlamanın (diğer adıyla kalkanlama) ne derece etkili olduğunu gösterir ve desibel (db) ile ifade edilir.

EE değeri aşağıdaki gibi hesaplanmaktadır.

SEdB = 10 log10 (Eekransız / Eekranlı)

Kaynakça
Elektromanyetik uyumluluk testi

Elektromanyetik Uyumluluk Testi (EMC Testi), CE Belgesi için gerekli olan ve elektrikle çalışan her türlü ekipmana, makineye veya cihaza yapılabilen bir testtir. Testin uygulanabilmesi için belirli bir volt sınırı yoktur. 3 voltluk bir pille çalışan cihaz da, 220 volt elektrikle çalışan bir cihaz da çevreye verdiği elektromanyetik etki açısından teste tabi tutulur.

EMC testleri genel olarak test altındaki cihazın çevreye olan elektromanyetik gürültüsünün (emisyon) ve çevredeki cihazların oluşturduğu elektromanyetik gürültüden etkilenme miktarının (alınganlık) ölçülmesi şeklinde gerçekleştirilir.
Bu ölçümler havadan uzaysal ışıma yoluyla (radiated) olabildiği gibi doğrudan iletkenlik yoluyla da (conducted) yapılabilir.

EMC standartları
EMC testi standartlar yönünden ikiye ayrılır, bunlar askeri ve sivil deney standartlarıdır.

Kaynakça
Elektromanyetik bağışıklık

Elektrikli ve elektronik cihazların elektromanyetik girişime karşı gösterdiği dirençtir. Bağışıklığın ölçüsü standartlara göre gerçekleştirilen EMU testleri ile belirlenir. Sivil standartlar bağışıklık (immunity) terimini kullanırken askeri EMU standartları alınganlık (susceptibility) terimini tercih eder. Genel olarak havadan veya iletkenlik yoluyla test altındaki cihaza bozucu elektromanyetik gürültü uygulanması şeklinde gerçekleştirilir.

Kaynakça
Elektromanyetik uyumluluk

Elektromanyetik Uyumluluk (EMU, İngilizce: EMC), elektrikli ve elektronik cihazların bulundukları ortamda birbirlerini elektromanyetik açıdan performanslarını bozacak düzeyde etkilemeden çalışmasıdır. Diğer bir deyişle elektromanyetik girişime neden olmadan çalışabilmedir. Elektromanyetik açıdan uyumlu çalışabilmek iki unsurun sağlanması ile gerçekleşir. Birincisi cihazların çalışırken çevreye diğer cihazların performansını etkileyecek düzeyde yayınıma (emisyon, emission) neden olmamasıdır. İkincisi ise çevredeki elektromanyetik yayınımlardan cihazın performansını olumsuz etkileyecek kadar etkilenmemesidir ki bu durum elektromanyetik bağışıklık (immunity) olarak adlandırılır.

Cihazların EMU performansları standartlara göre gerçekleştirilen EMU testleri ile belirlenir.

Kaynakça
Elektromanyetik radyasyon ve sağlık

Elektromanyetik radyasyon, Elektrik ve manyetik alanların birleşmesiyle oluşan, farklı frekanslarda yayılan enerjidir. Doğal ve yapay kaynaklardan gelir.

Sağlık üzerindeki etkiler
Yüksek frekanslı radyasyona uzun süre maruz kalmak baş ağrısı, uyku bozuklukları ve bazı kanser türleriyle ilişkilendirilmiştir. Uluslararası Kanser Araştırma Ajansı, bazı elektromanyetik alanları sınırlı kanıta sahip kanserojen olarak tanımlar.

Maruziyetin azaltılması ve korunma yolları
Elektronik cihazların kontrollü ve bilinçli kullanımı öngörülür. Çocukların korunması ve cihazların gece kapatılması önerilir.

Bilimsel tartışmalar ve farklı görüşler
Bazı çalışmalar riskleri desteklerken, Dünya Sağlık Örgütü günlük maruziyetin ciddi risk taşımadığını belirtmektedir.

Kaynakça
Elektromiyografi

EMG veya elektromiyografi, sinir ve çizgili kasların elektrik potansiyelinin incelenmesine dayanan bir nörolojik tetkik yöntemidir. Bu yöntemde kullanılan tıbbi cihaza elektromiyograf, cihazın kaydettiği veriye elektromiyogram denir. Tıbbi anomalikleri, aktivasyon seviyesini teşhis etmek veya insan veya hayvanların biyomekanik hareketini analiz etmek için sinyaller kullanılabilir.

Elektriksel karakteristikler
Elektrik kaynağı, kas zar potansiyelidir ve yaklaşık -90 mV'tur. Tetkik edilen kasa bağlı olarak ölçülen EMG potansiyel değerleri asgari 50 μV, azami 20 ile 30 mV arasındadır.

Kas motor birimin tekrarlanan değeri, kasın evvelki aksonal hasar ve diğer faktörlerin büyüklüğüne bağlı olarak yaklaşık 7-20 Hz'dir. Motor birimlerdeki hasar esnasında potansiyel değerinin 450 ile 780 mV arasında olması beklenir.

EMG, iki bölümden oluşan bir tetkiktir. Birinci bölümde; iletim çalışmasında sinirlerin ne kadar hızla iletim yaptığını hesaplar. Kasların üzerine yerleştirilen elektrotla ilgili sinire çok hafif bir elektriksel uyarım verilir. Hastaya hiçbir zararı yoktur. Sadece kalp pili olan hastalarda bu tetkik kalpte ritim bozukluğuna (aritmi) neden olabileceği için yapılmaz. İkinci bölümde ise, çok ince özel olarak yapılmış, sadece bir hastaya kullanılıp atılan "disposable" iğneler kullanılır. Gerekli kaslara girilerek bu kasların aktivitesine bakılır. Bu bölümde elektrik uyarımı yoktur. Bu bölümde ise "Coumadin" adlı kan sulandırıcı kullananlarda dikkatli olunur.

Bel ve boyun fıtıkları, kas hastalıkları, motor nöron hastalığı, nöropatiler, sinir hasarı gibi ön tanısı olan hastalara uygulanır.

Tetkik öncesi hastaya bilgi verilir ve randevu alırken el ve ayaklarının sıcak olarak gelmesi önerilir. Aç olmaları gerekmez.





Kaynakça