Fenek ta' denbu qotni

Fenek ta' denbu qotni jew kif jissejjaħ ukoll denb qotni u denb il-qoton, jista' jkun wieħed minn sbatax-il speċi ta' lagomorfi leporidi, li jagħmlu parti mill-familja Leporidae, fl-ordni Lagomorpha u kollha klassifikati fil-ġeneru Sylvilagus maqsuma ma' tliet sottoġeneri (Microlagus, Sylvilagus u Tapeti). 

L-ispeċi kollha ta' dnieb qotnin huma nattivi tal-kontinenti Amerikani u huma kkunsidrati bħala fniek għax kollha jkollhom iż-żrameġ bla pil, għomja u totalment dipendenti fuq l-omm fit-twelid.

Il-fniek ta' denbhom qotni, fl-apparenza tagħhom huma simili ħafna tal-Fenek Ewropew selvaġġ Oryctolagus cuniculus. L-isem ta' dawn il-fniek ġej mill-fatt li l-biċċa l-kbira tal-ispeċi għandhom denbhom abjad fuq in-naħa ta' taħt magħmul minn pil fin ħafna qisu qoton. Din il-parti tad-denb juruh biċ-ċar waqt li jkunu qegħdin jaħarbu mil-periklu. Madankollu, din il-karatteristika mhijiex tal-ġeneru Sylvilagus biss (eż. il-Fenek Ewropew ukoll għandu dan it-tip ta' denb), u lanqas il-membri tal-ġeneru Sylvilagus kollha ma għandhom din il-karatteristika (eż. il-Fenek xkupilja Sylvilagus bachmani għandu n-naħa ta' taħt ta' denbu kulur ġriż).

Il-ġeneru Sylvilagus għandu distribuzzjoni wiesgħa mal-kontinent tal-Amerika ta' Fuq, għalkemm il-biċċa l-kbira ta' dawn l-ispeċi huma iżolati ġeografikament jew għandhom distribuzzjoni limitata f'reġjuni partikulari. Minbarra fl-Amerika ta' Fuq dan il-ġeneru huwa preżenti fil-kontinent tal-Amerika t'Isfel ukoll bi ftit speċi.

Speċijiet 

 Fenek tal-art mistgħadra, Sylvilagus aquaticus
 Fenek ta' denbu qotni tad-deżert, Sylvilagus audubonii
 Fenek xkupilja, Sylvilagus bachmani
 Fenek ta' denbu qotni tal-foresta, Sylvilagus brasiliensis
 Fenek ta' denbu qotni tal-muntanji ta' Manzano, Sylvilagus cognatus
 Fenek ta' denbu qotni tal-Messiku, Sylvilagus cunicularis
 Fenek ta' denbu qotni ta' Dice, Sylvilagus dicei
 Fenek ta' denbu qotni tal-Lvant, Sylvilagus floridanus
 Fenek ta' denbu qotni tat-Tres Marias, Sylvilagus graysoni
 Fenek ta' denbu qotni ta' Omiltemi, Sylvilagus insonus
 Fenek xkupilja ta' San Jose, Sylvilagus mansuetus
 Fenek ta' denbu qotni tal-muntanji, Sylvilagus nuttallii
 Fenek ta' denbu qotni tal-muntanji ta' Appalach, Sylvilagus obscurus
 Fenek tal-bassasa, Sylvilagus palustris
 Fenek robust, Sylvilagus robustus
 Fenek ta' denbu qotni tal-Ingilterra l-Ġdida, Sylvilagus transitionalis 
 Fenek ta' denbu qotni tal-artijiet baxxi tal-Veneżwela, Sylvilagus varynaensis

Klassifikazzjoni 

 Ordni Lagomorpha
 Familja Leporidae
 Sottofamilja Leporinae
 Tribù Leporini
 Ġeneru Sylvilagus
 Sottoġeneru Tapeti
 Fenek tal-art mistgħadra, Sylvilagus aquaticus
 Fenek ta' denbu qotni tal-foresta jew Tapeti, Sylvilagus brasiliensis
 Fenek ta' denbu qotni ta' Dice, Sylvilagus dicei
 Fenek ta' denbu qotni ta' Omiltemi, Sylvilagus insonus
 Fenek tal-bassasa, Sylvilagus palustris
 Fenek ta' denbu qotni tal-artijiet baxxi tal-Veneżwela, Sylvilagus varynaensis
 Sottoġeneru Sylvilagus
 Fenek ta' denbu qotni tad-deżert, Sylvilagus audubonii
 Fenek ta' denbu qotni tal-muntanji ta' Manzano, Sylvilagus cognatus
 Fenek ta' denbu qotni tal-Messiku, Sylvilagus cunicularis
 Fenek ta' denbu qotni tal-Lvant, Sylvilagus floridanus
 Fenek ta' denbu qotni tat-Tres Marias, Sylvilagus graysoni
 Fenek ta' denbu qotni tal-muntanji, Sylvilagus nuttallii
 Fenek ta' denbu qotni tal-muntanji ta' Appalach, Sylvilagus obscurus
 Fenek ta' denbu qotni ta' l-Ingilterra l-Ġdida, Sylvilagus transitionalis 
 Fenek robust, Sylvilagus robustus
 Sottoġeneru Microlagus
 Fenek xkupilja, Sylvilagus bachmani
 Fenek xkupilja ta' San Jose, Sylvilagus mansuetus

Referenzi 
 Hoffmann, Robert S., Andrew T. Smith (November 16, 2005). Wilson, D. E., and Reeder, D. M. (eds) Mammal Species of the World, 3rd edition, Johns Hopkins University Press. ISBN 0-8018-8221-4.
 Id-Databażi Palebijoloġika
 Tassonomija tal-Mammiferi

Ħoloq esterni 
 New England cottontail rabbit habitat at The University of New Hampshire

Lagomorpha