joelniklaus/EU_Wikipedias huggingface dataset:
Amenhotep III

Amenhotep III (Magħruf ukoll bhala Amenophis III bil-Griek Antik); Magħruf bl-Egizzjan antik bħala Amāna-Ḥātpa; li tfisser Amun is-Sodissfatt. Huwa magħruf ukoll bħala “Amenhotep il-Magnifiku”. Huwa kien id-disa’ faragħun li rrenja fi żmien it-tmien dinastija. Skond diversi awturi, Amenhotep irrenja minn Ġunju 1386 sa Diċembru 1351 qabel Kristu. Huwa sar faragħun wara li miet missieru Thutmose IV. Amenhotep III kien iben Thutmose minn żwieġ minuri (żwieġ minuri kien żwieġ bejn il-faragħun u persuna ta’ sess feminili li ħafna drabi kienet direttament relatata mal-mara (Great Royal Wife) tal-faragħun innifsu). 
Bħala faragħun, Amenhotep III ra l-Egittu jilħaq livell ta’ prosperita’ liema bhala. L-arti fl-egittu laħqgħet l-għola livelli f’dan iż-żmien. Matul it-tmienja u tlettin jew disgħa u tlettin sena fir-rennju tiegħu, Amenhotep III miet. Ibnu sar faragħun minfloku u rrenja bħala Amenhotep IV. Wara ftit taż-żmien Amenhotep IV biddel ismu ghal Ankhenaten.

Eġittu l-Antik
Giacomo Capuzzi

Giacomo Capuzzi (Manerbio, 14 ta' Awissu 1929) hu l-Isqof Emeritu tal-Djoċesi ta' Lodi, Italja.

Referenzi

Ħoloq esterni 

 Mons. Giacomo Capuzzi fuq Catholic-Hierarchy
 Sit uffiċjali tal-Djoċesi Lodijana

Nies ħajjin
Twieldu fl-1929
Isqfijiet Taljani
Isqfijiet Kattoliċi Rumani
Paolo Magnani

Paolo Magnani (Pieve Porto Morone, 31 ta' Diċembru 1926) hu l-Isqof Emeritu tal-Djoċesi ta' Treviso, Italja.

Mill 1977-1988 kien Isqof ta' Lodi.

Ħoloq esterni 

 Mons. Paolo Magnani fuq Catholic-Hierarchy
 Sit uffiċjali tal-Djoċesi Trevijana

Nies ħajjin
Twieldu fl-1926
Isqfijiet Taljani
Isqfijiet Kattoliċi Rumani
John de Lancie

John Sherwood de Lancie, Jr. (Philadelphia, Pennsylvania, Stati Uniti, 20 ta' Marzu, 1948) huwa attur Amerikan.

Twieldu fl-1948
Atturi Amerikani
Bassano Staffieri

Bassano Staffieri (Casalpusterlengo, 6 ta' Settembru 1931 – 31 ta' Lulju 2018) kien l-Isqof Emeritu tal-Djoċesi ta' La Spezia, Italja.

Mill-1989 sa 1999 kien Isqof ta' Carpi.

Referenzi

Ħoloq esterni 

 Mons. Bassano Staffieri fuq Catholic-Hierarchy
 Sit uffiċjali tal-Djoċesi Lodijana

Nies ħajjin
Twieldu fl-1931
Isqfijiet Taljani
Isqfijiet Kattoliċi Rumani
L-Għoti ta' Breda

L-Għoti ta' Breda (bl-Ispanjol: La rendición de Breda, magħrufa wkoll bħala El cuadro de las lanzas jew Las lanzas) hija pittura tal-artist Spanjol Diego Velázquez tal-Epoka tad-Deheb Spanjola. Il-pittura tlestiet matul is-snin 1634–35, ispirata miż-żjara li għamel Velázquez fl-Italja flimkien ma' Ambrogio Spinola, il-ġeneral Ġenwiż li kkonkwista Breda fil-5 ta' Ġunju 1625. Din il-pittura hija meqjusa fost l-iżjed xogħlijiet sinjifikattivi ta' Velázquez, u l-kritiku Jan Morris iddeskriviha bħala waħda mil-pitturi l-iżjed Spanjoli fl-istorja.

Storja

Il-konkwista ta' Breda fl-1625 kien wieħed mill-ftit suċċessi maġġuri li għamlet l-armata Spanjola matul it-tmiem tal-Gwerra tat-Tmenin Sena. Ambrogio Spinola, in-nobbli Ġenwiż li kien il-ġeneral tal-armata Spanjola, mar kontra l-istruzzjonijiet tas-superjuri tiegħu waqt il-konkwista ta' Breda. Qabel il-konkwista, il-gvern Spanjol iddeċieda li assedju armat kontra bliet tal-Pajjiżi l-Baxxi kien ħela ta' riżorsi u minflok kien se jagħfas fuq imblokk ekonomiku tal-Pajjiżi Baxxi.

Breda, belt viċin il-fruntiera tan-Netherlands, kienet okkupata mid-Duka ta' Alba mill-1567. Wara għaxar snin, il-belt kienet irkuprata minn Holach, però reġgħet sfat maħtufa minn Haultpenne ftit wara. Breda kienet is-sede tal-familja Oranġjo li kellha l-kastell tagħha hemmhekk.

Referenzi 

Tpinġijiet ta' Diego Velázquez
Il-Ħolma ta' Ġakobb

Il-Ħolma ta' Ġakobb (Spanjol: El sueño de Jacob) hija pittura biż-żejt fuq il-tila tas-sena 1639 tal-pittur Spanjol Tenebrist José de Ribera (magħruf ukoll bħala Lo Spagnoletto). Din il-pittura tinsab fil-Mużew tal-Prado f'Madrid.

Ġakobb jintwera bħala ragħaj rieqed, b'ġismu jserraħ fuq spaltu x-xellugija u b'siġra fl-isfond. Fl-isfond fuq in-naħa l-oħra hemm is-sellum li huwa jara fil-ħolma. Dan mhuwiex sellum tal-injam, iżda sellum tad-dawl, li permezz tiegħu l-anġli qed jitilgħu u jinżlu mis-smewwiet.

Ħoloq esterni 
 El sueño de Jacob, El Prado
 Jusepe de Ribera, 1591-1652 , maħruġa b'konnessjoni mal-wirja li saret bejn it-18 ta' Sett. u d-29 ta' Nov. fil-Metropolitan Museum of Art, New York (ara paġni: 135-137).

Tpinġijiet ta' Jusepe de Ribera
L-Assedju ta' San Sebastian

L-Assedju ta' San Sebastian hija pittura li tinsab fil-Mużew ta' San Telmo f'San Sebastian, Spanja. Il-pittura pinġiha pittur mhux magħruf matul is-seklu 19. Din il-pittura turi l-assedju li seħħ f'San Sebastian fl-1813 fl-aħħar tal-Gwerra Peninsulari, meta l-armata Franċiża kienet qed tirtira lura lejn Franza bejn is-7 ta' Lulju u t-8 ta' Settembru 1813. L-assedju wassal għal-ħruq u qerda totali tal-belt.

Referenzi 

Pitturi tas-seklu 19
Dwell bejn in-nisa

Dwell bejn in-nisa hija pittura ta' José de Ribera (magħruf bħala Lo Spagnoletto) li tinsab fil-Mużew tal-Prado f'Madrid. Din il-pittura ġiet impittra f'Napli fis-sena 1636.

Il-pittura turi episodju magħruf li seħħ f'Napli fl-1552 meta żewġ nisa, Isabella de Carazzi u Diambra de Pottinella, għamlu dwell bejniethom għall-imħabba ta' raġel bl-isem ta' Fabio Zeresola, fil-presenza tal-Markiż ta' Vasto. 

It-tema tal-pittura hija wkoll interpretata bħala allegorija għall-ġlieda bejn il-Vizzju u l-Virtù.

Tpinġijiet ta' Jusepe de Ribera
Unitajiet ta' kejl Maltin

Daż-żmien f'tranżazzjonijiet kummerċjali, tintuża s-sistema metrika esklużivament. Dawn l-unitajiet huma kważi kollha ta' interess storiku biss, għalkemm għadhom jintużaw f'xi idjomi jew frażijiet fissi Maltin. Ħafna minn dawn it-termini ġejjin direttament mill-unitajiet Għarbin u xi ftit minn unitajjiet Sqallin.  L-ordinanza tal-piż u l-kejl tal-1921 (Weights and Measures Ordinance), mill-gvern Brittaniku, stabbilit uniformità fil-konverżjoni ta' dawn l-unitajiet tal-kejl. Dawn il-qisien ġew definiti bħala multipli sempliċi tal-unitajiet Imperjali li kienu jintużaw fir-Renju Unit dak iż-żmien.

Tul 

L-unitajiet tat-tul kienu jintużaw tipikament għall-kejl ta' prodotti u l-qies tal-bini. Għad-distanzi tradizzjonalment kienu jużaw kemm jieħu ħin il-vjaġġ, għalhekk m'hemmx unitajiet fuq skala kbira.

 Erja 

 Art 

Fl-1921, dawn l-unitajiet ġew definiti mill-ġdid relattivament l-istandard imperjali Brittaniku. Dawn il-valuri jirriflettu din il-bidla.

 Kwadru 

 Volum 

 Birra, inbid, u spirti 

 Ħalib u żejt 

 Prodotti nixfin 

Ta' min jinnota li hemm żewġ valuri differenti għas-siegħ (1/10 u 1/6 tomna, rispettivament).

 Kubiku 

 Piż 

L-unitajiet Maltin tal-massa kollha ġew definiti mill-ġdid relattivament mat-ton imperjali Brittanika fl-1921. Qabel wieħed jista' jissoponi li kienu bbaażati fuq standard Għarbi.

 Referenzi 

 Maltese-English Dictionary'', appendiċi 10, p1658, ta' Aquilina, ippubblikat minn Midsea Books Ltd. mingħajr ISBN.
 Att dwar il-Metroloġija Kap. 454
 

Malta
Provinċja ta' Ragusa

Provinċja ta' Ragusa (bit-Taljan: Provincia Regionale di Ragusa; bl-Isqalli: Pruvincia Riggiunali ri Rausa) hi provinċja fil-Lbiċ tar-reġjun awtonomu ta' Sqallija, l-Italja. Il-kapitali tal-provinċja hi l-belt ta' Ragusa, li hi l-iktar belt provinċjali kapital 'l isfel tal-Italja kollha.

Ġeografija 
Minn Scoglitti sa Pozzallo, il-kosta ta' Ragusa hi twila bejn wieħed u ieħor 85km (53 mil). Tul il-kosta Ragusana hemm ħafna irħula tas-sajd, bħal Kaukana, Punta Secca, Marina di Ragusa u Marina di Modica. Il-muntanji Iblei jiddominaw it-Tramuntana tal-provinċja u l-ogħla quċċati huma Monte Lauro, Monte Casale u Monte Arcibessi. Ix-xmajjar tal-provinċja huma Irminio, Dirillo u Ippari, u l-unika għadira tal-provinċja hi l-Lago di Santa Rosalia tul il-korsa tax-xmara Irminio. Il-profil ta' Ragusa jikkonsisti f'torrijiet, kattidrali (duomo) u koppliet ta' knejjes li l-provinċja hi magħrufa għalihom. Il-parti l-kbira taż-żona baqgħet naturali, ma ntmissitx għax tul is-seklu 19 u 20 emigraw ħafna nies minn Ragusa għal inħawi iktar prosperi tal-Italja u barra mill-Italja.

Għandha area ta' 1,614 kilometri kwadri (623 mili kwadri) u popolazzjoni ta' 295,264 (2001) b'kollox, b'12-il komun (Taljan: comuni) tal-provinċja.

Ragusa
IESEG School of Management

L-IÉSEG School of Management, jew bil-Franċiż Institut d'Economie Scientifique Et de Gestion li tfisser "Istitut tal-Ekonomija Xjentifika u tal-Ġestjoni" hija skola tan-negozju fi Franza, mibnija fl-1964 fl-belt ta'Lille. Din l-iskola tan-negozju hija membru tal-Università Kattolika ta' Lille, l-akbar università privata fi Franza f'termini ta' popolazzjoni tal-istudenti u dotazzjoni. L-iskola għandha żewġ kampus, wieħed f'Lille u wieħed f'Pariġi.

L-IÉSEG School of Management hija kklassifikata 17 fl-2016 mill-Financial Times internazzjonali Master of management. Tmexxija tagħha. Bħala "Grande École" Franċiż u membru tal-"Conférence des Grandes Ecoles", IÉSEG hija waħda mill-istituzzjonijiet l-aktar prestiġjużi ta 'edukazzjoni ogħla fil-pajjiż. Ġie wkoll mogħti tlieta akkreditazzjonijiet internazzjonali: EQUIS, AACSB u AMBA.

L-iskola għandha total ta' 4,800 student fuq il-kampus Lille u Pariġi. L-bachelor, il-programmi tal-masters, l-international u l-executive MBA huma mgħallma bl-Ingliż.

84% tal-professuri permanenti tal-iskola huma barranin (38 nazzjonalitajiet) u l-iskola għandha netwerk ta' 235 università imsieħba f'62 pajjiż.

Noti 

Universitajiet fi Franza
Leo Brincat

Leo Brincat (Bormla, 26 ta' Settembru 1949) kien Ministru tal-Finanzi bejn l-1997 u l-1998 u Ministru tal-Ambjent bejn l-2013 u 2016. Fl-2016 kien maħtur bħala l-Membru Malti tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri.

Bin Pawlu u Carmen imwielda Attard, studja l-Liċeo bejn l-1959 u l-1964; u l-Business Studies fl-MCAST fl-1965.

Politika 
Fl-1976, huwa daħal fl-Eżekuttiv tal-Partit Laburista u bejn l-1977-1981 kien Uffiċjal tal-Propaganda tal-Partit. Mill-1978 sal-1981 kien President tal-Partit u Segretarju Internazzjonali, sa mill-1982.

Huwa kien elett Membru tal-Parlament f'isem il-Partit Laburista fl-1982. Mill-1982 sal-1983 kien membru tad-Delegazzjoni għall-Kunsill tal-Ewropa. Fl-aħħar sena ta' Gvern Laburista mmexxi minn Karmenu Mifsud Bonnici kien maħtur Segretarju Parlamentari għad-Djar (1986-1987).

Kien rappreżentant tal-Partit fis-Socialist International. 

Huwa reġa' kien elett fl-elezzjonijiet tal-1987, 1992 u 1996.

Sa mill-1992 kien il-Kelliem tal-Oppożizzjoni għat-Turiżmu. 

Kien chairman tal-Interprint Ltd, u Direttur tal-Medigrain. Kien Direttur tal-Libyan-Arab Maltese Holding Company. Kien Kap tar-Research & Advisory Unit tal-Mid-Med Bank.

Fl-1997, serva bħala Ministru tal-Finanzi. 

Fil-leġislatura 2008-2013, huwa kien il-Kelliem Ewlieni għall-Oppożizzjoni għall-Ambjent. Barra dan kien responsabbli ukoll minn Enerġija Alternattiva u Waste Managment. Kien ukoll chairman tal-Kumitat tal-Kontijiet Pubbliċi. 

Fl-elezzjoni tal-2013 kkontesta fuq żewġ distretti d-disa' u l-għaxar distrett. Huwa kien elett mid-disa' distrett fejn fl-ewwel għadd kiseb 2,275 vot. F'Marzu 2013, huwa kien maħtur Ministru tal-Ambjent, l-Iżvilupp Sostenibbli u t-Tibdil fil-Klima.

Ħajja Personali 
Huwa jikteb artikli ta' analiżi politika barranija, iħobb jaqra bijografiji politiċi, u jsegwi mużika kontemporanja.

Huwa żżewweġ lil Patricia fl-1974, u għandu tifla waħda, Erika.

Politiċi tal-Partit Laburista (Malta)
Politiċi Maltin
Pablo Escobar

Pablo Emilio Escobar Gaviria kien kriminal u traffikant tad-droga Kolombjan. Il-kartell tiegħu kien jissupplixxi madwar 80% tal-kokaina f'kuntrabandu fl-Istati Uniti, bi qligħ ta' 60 miljun dollaru kuljum, jew 21.9 biljun dollaru fis-sena. Imlaqqam bħala "Ir-Re tal-Kokaina", hu kien l-iktar kriminal sinjur, bil-valur nett tiegħu jilħaq it-30 biljun dollaru fid-disgħinijiet. F'punt minnhom, hu kien ukoll wieħed mill-għaxar l-aktar nies sinjuri fid-dinja.

Bijografija

L-ewwel snin 

Pablo Escobar twieled f'Rionegro, it-tielet fost sebat itfal tal-bidwi Abel de Jesús Dari Escobar u Hermilda Gaviria, għalliema tal-primarja. Ta' żagħżugħ beda l-karriera kriminali tiegħu billi jisraq lapidi u jbiegħhom lura lill-kuntrabandisti. Pablo studja għal xi żmien fl-Universidad Autónoma Latinoamericana ta' Medellín, imma ħalla l-Università mingħajr ma kiseb grad.

Ħoloq esterni 

  Id-dar abbandunata ta' Pablo Escobar

Twieldu fl-1949
Mietu fl-1993
Kriminali Kolombjani
Kartell ta' Medellín
Mużew tal-Iżrael

Il-Mużew tal-Iżrael (מוזיאון ישראל - Israel Museum) huwa mużew nazzjonali tal-Iżrael li jistab f'Ġerusalemm. Dan twaqqfet fl-1965 fuq għoljiet fil-Ram Givat qrib il-Mużew tal-artijist Bibliċi u l-Knesset.

Ritratti

Ħoloq esterni 

 Israel Museum website

Iżrael
Mużewijiet
Istitut tat-Tempju

L-Istitut tat-Tempju (The Temple Institute - מכון המקדש) huwa mużew, istitut ta' riċerka u ċentru edukattiv fil-Belt Qadima ta' Ġerusalemm. Din twaqqfet fl-1987 u hija ddedikata għaż-żewġ tempji f'Ġerusalemm (il-Ewwel Tempju u Tieni Tempju).

Ritratti

Ħoloq esterni  

  The Temple Institute

Mużewijiet
Iżrael
Mużew tal-Kultura Filistina

Il-Mużew tal-Kultura Filistina  (המוזיאון לתרבות הפלשתים ע"ש קורין ממן - Corinne Mamane Museum of Philistine Culture) huwa mużew arkeoloġiku f'Ashdod, l-Iżrael. Fih hemm esplorazzjoni tal-kultura tal-Filistin li storikament għexu f'parti minn din l-istess belt. Dan il-mużew huwa l-uniku wieħed fid-dinja ddedikata għall-kultura Filisintina. Dan kienet l-ewwel mużew li nfetaħ f'Ashdod fl-1990.

Ritratti

Ħoloq esterni 
 Webstee fan it museum 

Mużewijiet
Iżrael
Ġudaiżmu

Il-Ġudaiżmu hu waħda mit-tliet reliġjonijiet monoteistiċi ewlenija fid-dinja. It-tnejn l-oħra huma l-Iżlam u l-Kristjaneżmu. L-eqdes ktieb għal-Lhud hu t-Torah.

Reliġjon
Lino Bugeja

Lino Bugeja (Il-Birgu, 1930 - 10 ta' Jannar 2017) kien sportiv, ġurnalist, edukatur, u ambjentalista.

Studji 

Studja l-Liċeo u fil-Kulleġġ tal-Edukazzjoni ta’ Malta, minn fejn ikkwalifika bħala għalliem fl-1949. 

Hu kompla l-istudji tiegħu fil-Kulleġġ ta’ Edinburgh, fl-Iskozja (1960-61) u fl-Università ta’ Londra (1965-66). 

Hu kiseb Associateship fl-Istitut tal-Edukazzjoni tal-Università ta’ Londra.

Edukazzjoni u Sport 

Hu ħadem fid-Dipartiment tal-Edukazzjoni f’diversi karigi. Hu kien ukoll lettur fil-Fakultà tal-Edukazzjoni tal-Università ta’ Malta.

Hu kien atleta tajjeb u rebbieħ nazzjonali f’distanzi medji. Fl-1951, huwa rrapreżenta lil Malta fil-Logħob tal-Mediterran f’Lixandra, l-Egittu, fejn kiser ir-rekord nazzjonali fl-400 metru f’ħin ta’ 52.8 sekondi.

Fl-1972, Lino Bugeja għen lil Fr Hilary Tagliaferro fit-twaqqif taċ-Ċentru Sportiv Edukattiv. 

Bejn l-1972 u l-1980, hu kien Segretarju Ġenerali tal-Kumitat Olimpiku ta’ Malta. 

Fl-1985, inħatar l-ewwel direttur tal-Akkademja Olimpika ta’ Malta. 

Bejn l-1988 u l-1993, hu kien magħżul mill-Kumitat Olimpiku Internazzjonali bħala espert sabiex jagħti lezzjonijiet dwar l-Istorja tal-Isport.

Fl-2005, hu waqqaf ir-Ramblers Association of Malta.

Hu ppubblika għadd ta’ kotba u artikli f’ġurnali akkademiċi. Sa ftit qabel miet, baqa' jikteb artikli f’gazzetti lokali dwar il-wirt artistiku u storiku ta’ Malta.

Unuri 

Fl-2003, hu ngħata l-unur Croce dell’Ordine al Merito Melitense mill-Ordni Sovran Militari ta’
Malta. 

Fl-2004, hu rebaħ l-2003 Journalism Award for Sports Journalism. 

Fl-2008, Lino Bugeja rċieva l-unur li jiddaħħal fil-Malta Olympic Committee’s Hall of Fame.

Fl-2013, Lino Bugeja ngħata Ġieħ ir-Repubblika b’għarfien tas-servizz distint lill-ġid tal-poplu Malti, partikularment fl-oqsma tal-edukazzjoni, kultura, sports u l-protezzjoni tal-ambjent.

Twieldu fl-1930
Mietu fl-2017
Sportivi Maltin
Ġurnalisti Maltin
Ferdinand Marcos

Ferdinand Emmanuel Edralin Marcos (11 ta' Settembru 1917 – 28 ta' Settembru 1989) kien il-President tal-Filippini.

Twieldu fl-1917
Mietu fl-1989
Kannabis f'Malta

Il-kannabis f'Malta hija illegali iżda parzjalment ddekriminalizzat.

Ir-referenzi

Aktar qari 
 

Politika ta' Malta
Kannabis
Charles Casha

Carmel Casha (magħruf aktar bħala Charles) (21 ta’ Settembru, 1943, il-Marsa - ) hu kittieb Malti.

Carmel Casha kien it-tieni wieħed fost tliet subien, Charles trabba f’ambjent ta’ wara l-gwerra, meta t-toroq tagħna kienu mingħajr traffiku u t-triq kienet id-dinja ċkejkna ta’ dawk li kienu joqogħdu fiha. Kienet dinja differenti li Charles pinġa fl-istejjer tiegħu li dehru fit-tliet kotba: Minn Tarf sa Tarf tat-Triq, Minn fuq L-Għatba u Mill-Gallarija.
Jistqarr li l-kitba għat-tfal hija gost li jieħdu f’dinja oħra, kultant id-dinja tat-tfulija u kultant id-dinja tal-fantasija. Imma meta jikteb għall-kbar huwa jħossu qrib ħafna tar-realtà.
​
Fl-2002, Il-Kunsill, Għalliema u Studenti fl-Iskola Maria Goretti, taw ġieħ lil Charles Casha, waqt ċerimonja f’Jum L-Ilsien Malti. L-iskola wriet l-apprezzament tagħha għad-drammi li Casha kiteb biex jittellgħu mill-istudenti tal-istess skola.
Fl-2007 Charles Casha ngħata Ġieħ il-Marsa mill-Kunsill Lokali tal-Marsa għas-sehem tiegħu fil-letteratura Maltija.
Fl-2013 huwa ngħata wkoll Ġieħ Ħaż-Żabbar mill-Kunsill Lokali ta’ Ħaż-Żabbar.
Fl-2014 huwa ngħata apprezzament mill-Għaqda Storika Kulturali Marsa għall-ħidma fil-qasam tal-letteratura Maltija.
Fl-2012 Casha ġie onorat bil-Midalja Għall-Qadi tar-Reppubblika.

Nies ħajjin
Twieldu fl-1943
Kittieba Maltin
Joe Grima

Joe Grima (Żejtun, 4 ta' Frar 1936 - 3 ta' Frar 2017) kien xandar u Ministru tal-Industrija u tat-Turiżmu fis-snin tmenin fi żmien Gvern Laburista mmexxi minn Dom Mintoff.

Huwa ħa l-edukazzjoni tiegħu fi Stella Maris College u St Michael's Training College. Għamel ftit żmien jaħdem bħala għalliem.

Xandir 
Beda bħala reporter mat-Times of Malta u iktar tard sar foreign news sub-editor. 

Bejn l-1957 u l-1960 kien jikteb drammi u dokumentarji għar-Rediffusion.

Fl-1961, ingħaqad mar-Rediffusion Company u ta sehmu f'diversi programmi.

Fl-1971, Grima nħatar Kap Eżekuttiv tal-Awtorità tax-Xandir fis-snin sebgħin, qabel ma daħal fil-politika.

L-40 sena karriera fix-xandir kienet tvarja minn programmi fuq ir-Rediffusion, Radju Malta, Live FM (stazzjon tar-radju mwaqqaf minnu fl-1992) u aktar tard fuq l-istazzjonijiet televiżivi tal-Partit Nazzjonalista u l-Partit Laburista. 

Fuq NET TV, mill-1999 'il quddiem ippreżenta Protagonisti, JoeGrimaLive u Opinjonisti. 

Fl-2009 huwa reġa' resaq lejn il-Partit Laburista u beda jippreżenta Inkontri fuq ONE.

Politika 
Ikkontesta l-Elezzjoni Ġenerali tal-1976 f'isem il-Partit Laburista u tela' b'elezzjoni każwali. Mintoff ħatru bħala l-mibgħut speċjali tal-Gvern f’Affarijiet Barranin. Hawnhekk Grima kien strumentali biex jinnegozja ftehim wara l-ieħor favur l-interessi ta’ Malta.

Reġa' tela' fl-1981, u Mintoff ħatru Ministru tal-Industrija, u fl-1983 Ministru tat-Turiżmu. 

L-aħħar elezzjoni li kkontesta kienet dik tal-1992. Huwa kien kritiku lejn it-tmexxija ta' Alfred Sant.

Fl-aħħar snin, Joe Grima, wara l-Elezzjoni tal-2013, serva bħala l-mibgħut speċjali ta’ Malta għall-Organizzazzjoni Dinjija għat-Turiżmu. Huwa ħalla din il-kariga f’Mejju 2016 minħabba kummenti kontroversjali dwar is-Sindku ta’ Londra.

Politiċi tal-Partit Laburista (Malta)
Politiċi Maltin
Twieldu fl-1936
Mietu fl-2017
Ġurnalisti Maltin
Xandara Maltin
Borrinu

Borrinu huwa skultura antropomorfika magħmulha mill-borra, spiss magħmulha mit-tfal f'reġjuni milqutin minn biżżejjed borra. F'ħafna postijiet, borrini tipiċi jikkonsistu fi tliet blalen kbar ta' daqsijiet differenti b'xi tiżjin miżjud biex jagħti għamla ta' wiċċ u karatteristiċi oħra. Minħabba l-faċilita biex wieħed jaħdem il-borra, hemm ukoll varjetà wiesgħa ta' stili oħra. Aċċessorji komuni jtinkludu fergħat flok idejn u wiċċ rudimentali, b'karrotta bħala imnieħer. Ħwejjeġ tal-bnedmin, bħal xi kappell jew xalla, jistgħu jiġu inklużi. Ġeneralment il-borrini huma normalment abbandunati fl-elementi ladarba jitlestew.

Kostruzzjoni 
Il-Borra ssir adattata għall-bini meta tersaq lejn il-punt tad-dewbien u ssir niedja u kompatta. Għamla ta' borrini u b'borra fil-forma ta' trab hija diffiċli peress li mhux se teħel magħha nnifisha, u jekk it-temperatura tal-borra tkun tinżel, din se tifforma forma tat-trab tas-silġ aktar dens imsejjaħ qoxra, li ma jkunx jista' jintuża. Għalhekk, iż-żmien tajjeb biex jinbena borrinu jista' jkun li jmiss wara nofsinhar direttament wara l-borra għaliex it-temperatura tkun ħafifa. L-użu ta' borra aktar kompatta jippermetti l-bini ballun tal-borra sempliċiment billi ddawwarha mal-art sakemm tikber għad-daqs mixtieq. Jekk il-ballun jilħaq il-qiegħ tal-art li tista' ttella' traċċi tal-ħaxix, żrar jew l-ħmieġ.

Fl-Ewropa u fl-Amerika, il-borrini huma mibnija bi tliet oqsma li jinkludu r-ras, it-torso, u l-parti t'isfel tal-ġisem. Il-prattika tas-soltu hija li mbagħad dekorazzjoni u b'għażla ta' xi aċċessorji jew ħwejjeġ. Xi zkuk jistgħu jiġu użati għad-dirgħajn, u l-wiċċ huwa tradizzjonalment magħmul bil-ġebel jew tal-faħam bħala għajnejn u l-karrotta bħala mnieħer. Hemm min jippreferi jlibbes il-borrinu b'xi xalla jew kappell, filwaqt li oħrajn jippreferu li ma jħallux affarijiet barra biebhom fejn jistgħu faċilment jiġu misruqa jew isiru mwaħħla taħt il-silġ mdewweb.

L-istorja 

Id-dokumentazzjoni tal-ewwel borrinu mhix ċara. Madankollu, Bob Eckstein, awtur ta' L-Istorja tal-Borrinu kien iddokumenta borrini minn żminijiet medjevali, billi rriċerka xbihat artistiċi fil-mużewijiet Ewropej, galleriji tal-arti, u libreriji. L-ewwel dokumentazzjoni li qatt instabet kienet illustrazzjoni marġinali minn xogħol intitolat "Ktieb tal-Sigħat" mill-1380, misjuba fil-Koninklijke bibliotheek., fl-Aga L-ewwel ritratt ta' borrinu li qatt deher kien ittieħed fl-1853 mill-fotografa Mary Dillwyn mill-Galles, l-oriġinali jinsab fil-kollezzjonijiet tal-Librerija Nazzjonali tal-Galles.

Fil-midja 
Ir-rappreżentazzjonijiet tal-Borrini huma popolari ferm fil-midja, speċjalment fejn jidħlu stejjer tat-tfal. Il-film Frozen, per eżempju, għandu bħala wieħed mill-karattri prinċipali lill-borrinu Olaf.

Referenzi 

Milied
Inma Cuesta

Inma Cuesta hi attriċi.

Filmografija
 Grupp 7 (2012)
 Bride (2015)

Atturi Spanjoli
Paolo Gentiloni

Paolo Gentiloni (Ruma, 22 ta' Novembru 1954) huwa l-Prim Ministru attwali tal-Italja. Huwa ħa l-inkarigu fit-12 ta' Diċembru 2016.

Politika 

Deputat fil-Parlament fl-2001 f'isem l-Ulivo u wara fil-Partit Demokratiku.

Bejn l-2006 u 2008 kien Ministru tal-Komunikazzjoni fit-tieni Gvern ta' Romano Prodi.

Bejn l-2014 u 2016 kien Ministru tal-Affarijiet Barranin fl-ewwel Gvern ta' Matteo Renzi.

Fit-12 ta' Diċembru 2016 huwa nħatar Prim Ministru wara r-riżenja ta' Renzi.

F'Marzu 2018 irriżenja u baqa' jmexxi sakemm ġie ffurmat gvern ġdid fit-2 ta' Ġunju 2018.

Referenzi 

Nies ħajjin
Politiċi Taljani
Prim Ministri tal-Italja
Lingwa Slovakka

Il-Slovakk (slovenčina) hi lingwa Slava mitkellma minn madwar 5.2 miljun ruħ fi Slovakkja.

Slovakkja
Slovakka
Lingua Franca Nova

Lingua Franca Nova hija lingwa li ġiet maħluqa fil-bidu tas-seklu 20 bil-ħsieb li ssolvi l-problema tal-kommunikazzjoni internazzjonali.

Introduzzjoni 
Lingua Franca Nova (“Elefen”) hija lingwa mfassla biex tkun partikolarment sempliċi, konsistenti, u faċli biex titgħallem għall-komunikazzjonijiet internazzjonali. Għandu għadd ta' kwalitajiet pożittivi:
 Għandu numru limitat ta’ fonemi. Jidher simili għat-Taljan jew l-Ispanjol. 
 Huwa fonetikament spelt. L-ebda tifel ma għandu jkollu jqatta’ snin jitgħallem l-irregolaritajiet.
 Għandu grammatika kompletament regolari, simili għall-krejoli tad-dinja. 
 Għandu sett limitat u kompletament regolari ta 'affissi produttivi għad-derivazzjoni ta' kliem ta 'rutina. 
 Għandu regoli definiti sew għall-ordni tal-kliem, f'konformità ma' ħafna lingwi ewlenin. 
 Il-vokabularju tiegħu għandu għeruq sodi fil-lingwi Rumani moderni. Dawn il-lingwi huma nfushom mifruxa u influwenti, kif ukoll ikkontribwew il-parti l-kbira tal-vokabularju Ingliż.
 Hija mfassla biex taċċetta b'mod naturali n-neoloġiżmi tekniċi Latini u Griegi, l-"istandard dinji" de facto.
 Hija mfassla biex tidher relattivament "naturali" għal dawk li huma familjari mal-lingwi Rumani, mingħajr ma tkun aktar diffiċli għal oħrajn biex jitgħallmu.

Lingwi Internazzjonali Awżiljari
Ġuba

Ġuba hi l-belt kapitali tas-Sudan t'Isfel u għandha popolazzjoni ta' 12,340,000 ruħ (sal-2015).

Bliet fis-Sudan t'Isfel
Bliet kapitali fl-Afrika
Šiprage

Šiprage hija  komunità lokali fil-muniċipalità ta Kotor Varoš, ħdejn Banja Luka, Bożnija u Ħerżegovina. Il-resort jipprovdi l-Vrbanja Xmara, taħt il-muntanji Vlasic, fil-Bożnija ċentrali.

Klima

Popolazzjoni

Galleria

Referenzi

Bliet tal-Bosnja u Ħerzegovina
Gżejjer Cook

Il-Gżejjer Cook huma territorju ta' New Zealand b'awtoregolamentazzjoni fin-Nofsinhar tal-Oċean Paċifiku. Il-belt kapitali u l-ikbar belt hi Avarua. L-art tal-gżejjer fiha 240 kilometru kwadru (92.7 mil kwadru) u l-popolazzjoni tagħhom hija ta’ madwar 21,000 ruħ.

New Zealand
Pajjiżi tal-Oċeanja
Pajjiżi gżejjer
Rokku Buhagiar

Rokku Buhagiar (Bormla, 1723 – Bormla, 10 ta' Lulju 1805) kien pittur Malti tal-era Barokka.

Huwa wieħed mill-pitturi ewlenin tal-aħħar fażi tal-era Barokka f'Malta. Hu twieled f'Bormla fis-sena 1723, iżda meta kien għadu żgħir kien mar joqgħod ma ħuh fil-Belt Valletta. Sa mill-ewwel snin ta' żgħożitu wera interess kbir lejn il-pittura.

Ħoloq esterni 
 
 

Twieldu fl-1723
Mietu fl-1805
Pitturi Maltin
Kabinett tal-Gvern Laburista Malti 2017

Il-Kabinett immexxi mill-Priministru Joseph Muscat hu magħmul minn 14-il Ministru u 10 Segretarji Parlamentari. Il-Kabinett inħatar fit-8 ta' Ġunju 2017. Minn dawn l-24 deputat, 16 minnhom kienu xi darba f'kabinetti preċedenti Laburisti. Edward Scicluna, Evarist Bartolo, Chris Fearne, Chris Cardona u Josè Herrera żammew l-istess responsabbiltajiet li kellhom fil-leġiżlatura preċedenti. Il-kabinett fih tliet nisa.

F'dan il-Kabinett inħolqu 2 segretarjati parlamentari ġodda għal kollox: dak tas-Suq tal-Propjetà u dak tal-Akkomodazzjoni Soċjali.

Dawn huma l-karigi fi ħdan il-kabinett:

Ministru tal-Intern u Sigurtà Nazzjonali: Michael Farrugia

Ministru tal-Ġustizzja, Kultura u Gvern Lokali: Owen Bonnici

Ministru tal-Edukazzjoni u x-Xogħol: Evarist Bartolo

Ministru tal-Finanzi: Edward Scicluna

Ministru tal-Ekonomija, investiment u negozji żgħar: Chris Cardona.

Ministru tas-Saħħa: Chris Fearne

Ministru tal-Familja u drittijiet tat-tfal: Michael Falzon

Ministru tal-Enerġija u l-Ilma: Joe Mizzi

Ministru tal-Ambjent: Josè Herrera

Ministru tat-Turiżmu b'enfasi dwar l-Air Malta: Konrad Mizzi

Ministru tal-Affarijiet Barranin u Promozzjoni tal-Kummerċ: Carmelo Abela

Ministru tal-Affarijiet Ewropej u Ugwaljanza: Helena Dalli

Ministru tat-Trasport u Infrastruttura: Ian Borg

Ministru ta' Għawdex: Justyne Caruana

Segretarju Parlamentari fi ħdan OPM, għas-servizzi finanzjarji, ekonomija diġitali u servizzi finanzjari: Silvio Schembri

Segretarju Parlamentari fi ħdan OPM, għaċ-ċittadinanza, simplifikazzjoni u riformi: Julia Farrugia

Segretarju Parlamentari għaż-Żgħażagħ, sport u għaqdiet volontarji: Clifton Grima

Segretarju Parlamentari għall-Fondi Ewropej u djalogu soċjali: Aaron Farrugia

Segretarju Parlamentari għall-Gvern Lokali: Silvio Parnis

Segretarju Parlamentari għall-Protezzjoni tal-Konsumatur u Valletta 2018: Deo Debattista

Segretarju Parlamentari għall-Biedja u sajd: Clint Camilleri

Segretarju Parlamentari għas-Suq tal-Propjetà: Chris Agius

Segretarju Parlamentari Akkomodazzjoni Soċjali: Roderick Galdes

Segretarju Parlamentari għall-Persuni b'Diżabilità u Anzjanità Attiva: Anthony Agius Decelis

Politika ta' Malta
J. A. Baker

John Alec Baker kien awtur Ingliż magħruf l-aktar għall-ktieb The Peregrine, illi rebaħ id-Duff Cooper Prize fl-1967. Robert Macfarlane sejjaħlu "kapolavur tal-letteratura non-fiction tas-seklu 20" meta kiteb id-daħla għall-edizzjoni tan-New York Review Books. Fuq il-qoxra ta' wara tal-istess edizzjoni, James Dickey jistqarr li l-ktieb "jittraxxendi kull kitba naturistika ta' żmienna," filwaqt li Barry Lopez jgħid li l-ktieb hu "wieħed fost l-aktar rakkonti dwar in-natura miktubin sabiħ, osservati b'reqqa u evokattivi." Werner Herzog qal li hu "l-ktieb waħdani li nistedinkom taqraw jekk tridu tagħmlu l-films," and said elsewhere "... it has prose of the caliber that we have not seen since Joseph Conrad."

Il-ktieb jirrakkonta sena waħda minn Ottubru sa April (x'aktarx tal-1962/3) mill-ossessjoni tal-awtur dwar il-bies, li damet għaddejja għaxar snin sħaħ, u li kien iqatta' x-xtiewi qrib fejn kien joqgħod Baker, f'Chelmsford, Essex fl-Ingilterra tal-Lvant. Il-kitba hi lirika, u rwol l-awtur ta' osservatur ħabrieki jinbidel fuq livell personali hekk kif Baker isir, fi kliem James Dickey, "twaħħida bejn l-għasfur u l-bniedem."
 
Il-ktieb l-ieħor li qatt kiteb Baker kien The Hill of Summer, tal-1969, rakkont liriku u viżjonarju ta' mixjet is-sajf fl-inħawi l-aktar selvaġġi tal-Ingilterra tan-Nofsinhar. Għad illi mhux magħruf daqs The Peregrine, xorta jgawdi l-istess reputazzjoni għall-ġmiel letterarju u l-preċiżjoni naturalista.

Baker kien twieled fis-6 ta' Awwissu 1926 u għex Chelmsford, Essex. Ħa l-edukazzjoni sekondarja tiegħu fil-King Edward VI Grammar School, Chelmsford. Il-kotba tiegħu huma msejsin fuq l-osservazzjoni tiegħu tal-għasafar fil-kampanja ta' Essex l-aktar fl-inħawi li jibdew minn Chelmsford u jibqgħu sejrin sal-kosta. Għad illi kien jaħdem mal-Automobile Association, Baker ma kienx jista' jsuq u kien iterraq bir-rota. F'xil-1970 qabdu r-rewmatiżmu u ħariġlu l-kankru minħabba fil-pilloli li kien jieħu biex itaffi r-rewmatiżmu. Miet fis-26 ta' Diċembru 1987.

L-Università ta' Essex għandha xi oġġetti li kienu tiegħu, fosthom id-djarji, l-abbozzi tal-kotba, l-abbozzi korretti, il-korrispondenza tiegħu, u t-tagħmir ottiku li kien juża biex josserva l-għasafar.

Referenzi 

Twieldu fl-1926
Mietu fl-1987
Kittieba Brittaniċi
Arturo Mercieca

Sir Arturo Mercieca (Rabat (Għawdex), 14 ta Ġunju 1878 – 31 ta' Lulju 1963) kien Prim Imħallef, politiku u awtur Malti.

Studju 

Studja fis-Seminarju tal-Qalb ta' Ġesù u fl-Università ta' Malta minn fejn iggradwa bħala avukat. Kompla bl-istudji tiegħu f'Ruma u f'Londra. Laħaq avukat ta' 26 sena.

Liġi 

Eventwalment inħatar Avukat tal-Kuruna, Imħallef, u fl-aħħarnett Prim Imħallef u President tal-Qorti tal-Appell.

Politika 

Bejn l-1907 u l-1910 kien membru tal-Kunsill tal-Gvern jirrappreżenta lil Għawdex. Politikament kien attiv fil-politika mal-Associazione Politica Maltese. 

Fl-1940, mal-bidu tat-Tieni Gwerra Dinjija, kien safa' internat flimkien ma' martu u tnejn minn uliedu għal ħames snin. Fl-1942 kien eżiljat fl-Uganda.

Awtur 

Sir Arturo Mercieca kien ukoll kittieb u studjuż tal-istorja ta' Malta u diversi kitbiet tiegħu dehru f'pubblikazzjonijiet Taljani tal-istorja. Ippubblika wkoll l-awtobijografija tiegħu bit-titlu Le mie vicende.

Hu kien miżżewweġ u kellu tmint itfal.

Bust 

Waqt ċerimonja fil-foyer tal-bini tal-Qorti fil-Belt Valletta, fil-31 ta' Mejju 2012, inkixef bust ta' Sir Arturo
Mercieca. Dakinhar ġiet ippreżentata wkoll kopja tat-traduzzjoni tal-bijografija ta' Sir Arturo Mercieca lill-Ministru Chris Said. Filwaqt li qraba u dixxendenti ta' Sir Arturo Mercieca ppreżentaw volumi sħaħ bis-sentenzi oriġinali li Sir Arturo Mercieca kien ta, meta kien Imħallef fil-Prim Awla u anki Prim Imħallef.

Twieldu fl-1878
Mietu fl-1963
Imħallfin Maltin
Paolo Villaggio

Paolo Villaggio (Ġenova, 30 ta' Diċembru 1932 – Ruma, 3 ta' Lulju 2017) kien attur, komiku, awtur u xeneġġjatur Taljan.

Kiteb u interpreta karattri marbutin mal-komiċità paradossali u grotteska, bħall-professor Kranz u t-timidu Giandomenico Fracchia, sar magħruf mal-pubbliku Taljan u Maltin għall-ħolqien letterarju tal-accountant sfortunat Ugo Fantozzi; li minnu ħarġet sensiela twila ta' films ta' suċċess kbir, li daħlu fl-immaġinarju kollettiv tat-Taljani kollha u tal-Maltin tas-snin sebgħin u tmenin.

Ħa sehem f'partijiet iktar drammatiċi, f'films tħt diretturi bħal Federico Fellini, Marco Ferreri, Lina Wertmüller, Ermanno Olmi u Mario Monicelli. Fl-1992, fil-Festival ta' Venezja, ingħata l-Leone d'oro alla carriera. F'Awwissu 2000 tawh il-Pardo d'onore fil-Festival del cinema di Locarno.

Twieldu fl-1932
Mietu fl-2017
Atturi Taljani
Komiċi Taljani
Anna Netrebko

Anna Yurievna Netrebko (bir-Russu: Анна Юрьевна Нетребко) (Krasnodar, 18 ta' Settembru 1971) hi kantanta Russa.

Ħoloq esterni 
 Sit uffiċjali

Kantanti Russi
Pietru Pawl Busuttil

Pietru Pawl Busuttil (1944 - 28 ta' Ġunju, 2017) f'Diċembru tal-1986 kien ġie ffrejmjat għall-qtil ta' Raymond Caruana.

Il-każ tal-Frame-up 
Il-Pulizija marru jħabbtulu d-dar u qalulu biex joħodhom fir-razzett tiegħu. Hemmhekk kienu ġew moħbijin il-machine gun li ntużat fil-qtil ta' Raymond Caruana u ammont ta' kannabis, flimkien ma' boiler suit u xi bullets. Dawn l-oġġetti kienu tpoġġew hemm minn persuni oħra biex meta l-Pulizija jsibuhom, jeħel Pietru Pawl Busuttil għall-qtil ta' Raymond Caruana.

Raymond Caruana kien ġie maqtul xi jiem qabel meta kien qiegħed ġol-każin tal-Partit Nazzjonalista tal-Gudja għal riċeviment, u mit-triq għaddiet karozza li minnha ġew sparati diversi tiri lejn il-każin. Tir minnhom kien laqat lil Raymond Caruana u qatlu fuq il-post.

Ftit wara l-Qorti kienet sabet lil Pietru Pawl Busuttil kompletament innoċenti u ordnat li jingħata kumpens ta' Lm40,000. Ir-reat għadu mhux solvut sal-lum il-ġurnata.

Politika 
Pietru Pawl Busuttil dam iservi bħala sindku ta' Ħal Safi għal 18-il sena.

Mewt 
Huwa miet fl-età ta' 73 sena, fl-isptar tal-onkoloġija Sir Anthony Mamo wara li kien ilu xi żmien jiġġieled il-kanċer.
Maħres

Maħres hija belt żgħira fit-Tuneżija. L-isem bl-Għarbi Tuneżin ifisser "imkien il-għassa", magħrufa wkoll bħala "El Maħres", b'popolazzjoni ta' madwar 17,000 ruħ. Matul is-sajf, il-popolazzjoni tikber għal madwar 30,000 billi jiġu lura ħafna mill-abitanti tagħha li jkunu jgħixu fid-dijaspora mxerrdin ma' Franza u bnadi oħrajn fl-Ewropa tal-Punent.

Storja 
Maħres tinsab f'qagħda strateġika bejn żewġ toroq importanti ta' żmien ir-Rumani li kienu jgħaqqdu Kartaġni ma' Lixandra. Il-fortizza Biżantina ta' Junga, li hi s-sit arkeoloġiku waħdieni tax-xorta tiegħu f'dar-reġjun, tibqa' xhieda tas-siwi storiku ta' Maħres.

Isem il-belt ġej mill-funzjoni ta' ħarsien li kellu minn Żmien il-Qedem sal-Perjodu Għarbi. Maħres kellha sehem ewlieni fl-imperu Feniċju fit-Tuneżija bħala port kummerċjali, u dan għen bil-kif sabiex il-Berbari jaqilbu għat-twemmin Nisrani matul il-perjodi tar-Rumani u tal-Biżantini. Matul il-perjodu Aglabita, li fih il-preżenza Għarbija ddominat, Maħres kienet ilqugħ siewi kontra l-invażjonijiet.

Ekonomija 

Il-belt tgħix bil-koltivazzjoni taż-żebbuġ, b'għasir iż-żejt taż-żebbuġa, bis-sajd, bl-industrija agro-alimentari, bl-industrija tal-għamara, u bil-manifattura tat-tessuti. Wieħed mill-akbar imsaġar taż-żebbuġ tal-Afrika jinsab proprju fit-territorju tal-Maħres.

Barra minn hekk, il-port tas-sajjieda, li kien inawgurat mill-President ta' dak iż-żmien Ħabib Burgiba nhar il-21 ta' April tal-1987, iservi wkoll ta' lok ta' rikreazzjoni għall-abitanti tal-belt, barra milli jaqdi rwol ekonomiku.

Disa' kilometri 'l fuq mill-belt hemm l-impjant tal-gass SIAP, immexxi mill-grupp Britanniku British Gas, li jissupplixxi 50% tal-ħtiġiet tal-gass naturali li għandha t-Tuneżija.

Maħres hija magħrufa għax-xtajta twila tagħha, jisimha x-Xaffar, li hi l-aktar xtajta magħrufa fil-governorat ta' Sfaks. Ix-Xaffar qiegħed tliet kilometri 'l fuq mill-Maħres, u jżuruh l-aktar l-abitanti ta' Sfaks.

Kultura 

Maħres hija magħrufa għax ilu sa mill-1988 jospita l-Festival Internazzjonali tal-Arti Plastika kull sajf.

Lokalitajiet fit-Tuneżija
Zammit

Zammit jista' jirreferi għal:
 Alexander Cachia Zammit (1924–2014), politiku Malti
 Ġorġ Zammit (1908–1990), avukat, poeta u awtur Malti
 Gerry Zammit (1930–1961), politiku Malti
 Ivan Zammit (1972–), eks-plejer tal-futbol Malti
 Paul Zammit (1969–), eks-plejer tal-futbol Malti
 Temi Zammit (1864–1935), arkeologu u storiku, professur tal-kimika, tabib, riċerkatur u kittieb Malti
Dar iż-Żawr

Dar iż-Żawr (bl-Għarbi: دير الزور Dayr az-Zūr; bis-Sirjak: ܕܝܪܐ ܙܥܘܪܬܐ Dayrāʾ Zəʿōrtāʾ) hija l-ikbar belt fil-Lvant tas-Sirja u s-seba' l-ikbar f'dan il-pajjiż.

Għall-ħeffa, is-Sirjan jsejħula Ad-Deir, jew aħjar, Id-Dar.

Bliet fis-Sirja
Knisja tal-Madonna tal-Ħniena, Bir id-Deheb

Il-Knisja tal-Madonna tal-Ħniena f’Bir id-Deheb hi fiċ-ċentru taż-żona, mibnija fil-limiti taż-Żejtun. Il-knisja li naraw illum hi waħda kbira u moderna imma din ħadet post l-oħra antika. Dun Ġwann Vella bena l-knisja kbira “Tal-Ħniena” li tintuża llum. Wara l-gwerra n-numru ta’ nies f’Bir id-Deheb tant kiber li nħasset il-ħtieġa uġrenti ta’ knisja bil-bosta akbar mill-kappella li nbniet fl-1865. lx-xogħol beda fl-1959 fuq pjanta tal-perit Ġużeppi D’Amato. Il-bennejja kienu Ġanni Vella u Franġisku Desira u l-ewwel quddiesa f’din il-knisja spazjuza saret fis-27 ta’ Mejju, 1962. Il-kwadru titulari tagħha hu meqjus bħala l-aqwa xogħol tal-pittur Ġorġ Preca u ġie regalat lill-knisja mill-imħallef Vincent Camilleri u s-sinjura tiegħu. Dun Ġwann ħa ħsieb jibni wkoll dar għas-saċerdot li jkun inkarigat mill-knisja, dar li llum tintuża għat-tagħlim tad-duttrina tat-tfal billi l-knisja kien jonqosha xi xogħol dan tkompla fi żmien ir-rettur ta’ wara, fosthom Dun Joe Abela (il-kittieb ta’ dan it-tagħrif), Dun Anton Abela u Dun Remiġ Saliba.

Dun Joe Abela ħa hsieb jibda l-bini tal-kampnar, bena l-kmamar ta’ wara u rranġa ċ-ċentru taż-żgħażagħ. Dun Remiġ Saliba bena l-gallarija tal-orgni u ġedded is-sistema tad-dawl elettriku. Aktar tard kompla bil-bini tal-kampnar u biex jagħti dehra ġdida u sabiħa lill-faċċata tal-knisja. Il-perit inkarigat minn dan ix-xogħol kien is s-sur Joe Magro miż-Żejtun. Dan ix-xogħol tlesta fl-2005.

Illum il-knisja tal-Madonna Tal-Ħniena f’Bir id-Deheb hi imbegħda mill-knisja parrokkjali u allura, ġustament, qed taqdi missjoni mportanti fil-parroċċa taż-Żejtun billi sservi ta’ ċentru ta’ ħidma pastorali, mhux biss fl-amministrazzjoni tas-sagramenti u x-xandir tal-Kelma t’Alla, iżda wkoll fit-tagħlim u l-formazzjoni Nisranija tat-tfal, żgħażagħ u adulti. Kull sena f’Settembru ssir festa ħelwa dedikata lill-Madonna bil-parteċipazzjoni ta’ waħda mill-baned taż-Żejtun.

Dehra tal-Knisja tal-Madonna tal-Ħniena wara li reġgħet inbniet fis-sittinijiet tas-seklu dsatax. Diversi tibdiliet li saru wara jirrendu l-knisja tal-lum

Kitba tal-kanonku Dun Joe Abela editjat minn Jeffrey Zammit

Knejjes f'Malta
Żejtun
Chris Said

Chris Said (Nadur, Għawdex, 1970) huwa avukat u Membru tal-Parlament Malti f'isem il-Partit Nazzjonalista. Huwa avukat eks Ministru tal-Ġustizzja, Djalogu u Familja mill-2012 sal-2013.

Politika 
Iggradwa fil-liġi mill-Università ta' Malta u matul dan iż-żmien kien ukoll president tal-Kunsill tal-Istudenti. Għamel ukoll għaxar snin President tal-Moviment Żgħażagħ Partit Nazzjonalista (MŻPN) f'Għawdex. Ħadem bħala avukat u nutar, u għal għaxar snin serva wkoll bħala president tal-Assoċjazzjoni tal-Futbol ta' Għawdex.

Beda l-karriera politika tiegħu bħala kunsillier tan-Nadur għall-ewwel darba fl-1993. Kien sindku tan-Nadur bejn l-1999 u l-2008 u fi żmienu n-Nadur kien l-ewwel lokalità Maltija li ħadet il-Premju Ewropew ta' Destinazzjoni ta' Eċċellenza (EDEN).

Ministru 
Fl-Elezzjonijiet Ġenerali tal-2008, Said ġie elett bħala deputat għall-Kamra tad-Deputati f'isem il-Partit Nazzjonalista. Ftit wara dan, inħatar mill-Prim Ministru Lawrence Gonzi bħala Segretarju Parlamentari għall-Konsultazzjoni Pubblika u Informazzjoni fl-Uffiċju tal-Prim Ministru. Sentejn wara ġie fdat b'responsabbiltajiet oħra, bħall-Affarijiet tal-Konsumatur, il-Kompetizzjoni u r-Relazzjonijiet Industrijali.

Wara r-riżenja ta' Carmelo Mifsud Bonnici, Said inħatar Ministru tal-Ġustizzja, tad-Djalogu u l-Familja fis-6 ta' Jannar 2012. Huwa dam f'din il-kariga sakemm il-PN mar fl-Oppożizzjoni fl-Elezzjonijiet Ġenerali 2013.

Segretarju Ġenerali tal-PN 
Fl-2013, kien elett Segretarju Ġenerali tal-PN. Huwa dam f'din il-kariga sal-2015.

Elezzjoni għal Kap tal-Partit Nazzjonalista 
Nhar is-27 ta' Ġunju 2017, 3 ġimgħat wara li l-PN ġarrab telfa elettorali massiċċa fl-Elezzjonijiet Ġenerali 2017, u jumejn wara li ħabbar il-kandidatura tiegħu Adrian Delia, Said ħabbar il-kandidatura tiegħu għal Kap tal-PN wara r-riżenja ta' Simon Busuttil. 

Nhar it-2 ta' Settembru 2017, huwa kien it-tieni l-iktar kontestant li kiseb voti mill-Kunsilliera tal-Kunsill Ġenerali tal-Partit Nazzjonalista, 425 vot, fl-ewwel rawnd tal-votazzjoni fl-elezzjoni għall-Kap tal-PN, li kkontestaw għaliha wkoll Alex Perici Calascione, Frank Portelli u Adrian Delia. Delia kiseb l-ikbar ammont ta' voti, 616 vot. Perici Calascione ġab 296 vot u Frank Portelli 11-il vot.

Nhar is-16 ta' Settembru 2017, 14,750 tesserat tefgħu l-vot tagħhom. Madwar terz mit-tesserati, 7,000, ma vvutawx. Delia ġab 52.7% tal-voti mitfugħa (7,734 vot) filwaqt li Chris Said (6,932 vot) ġab 47.3%, madwar 800 vot inqas.

Ħajja Personali 
Chris Said huwa miżżewweġ lil Linda mwielda Attard, u għandhom tliet ulied: Anastasia, Andrea u Benjamin.

Nies ħajjin
Politiċi Maltin
Twieldu fl-1970
Politiċi tal-Partit Nazzjonalista (Malta)
Mons. Fortunat Mizzi

Monsinjur Fortunat Mizzi (25 ta' Lulju 1927 - 8 ta' Settembru 2017) kien saċerdot Malti, fundatur tal-Moviment Azzjoni Soċjali. Huwa kien l-uniku wild tal-eks Kap tal-Partit Nazzjonalista Nerik Mizzi.

Tfulija 

Monsinjur Fortunato Mizzi kien issemma għan-nannu tiegħu, il-fundatur u eks-Kap tal-Partit Nazzjonalista Fortunato Mizzi.

Matul ħajtu, Monsinjur Mizzi għex fl-istess dar li fiha għex u miet missieru, Enrico Mizzi, fi Triq San Ġwann fil-Belt Valletta. Hemmhekk, Monsinjur Fortunato Mizzi baqa’ jgħix kważi għal ħajtu kollha, sakemm fl-2009 beda jgħix fid-Dar tal-Kleru.

Saċerdot impenjat soċjalment 

Mons. Mizzi kien ordnat saċerdot fl-1952, u kien magħruf fost affarijiet oħra għall-ħidma tiegħu biex twaqqaf il-Moviment Azzjoni Soċjali (MAS) fl-1955. 

Huwa waqqaf ukoll unjins tal-ħaddiema u koperattivi. Jitqies bħala pilastru importanti fil-knisja f'Malta fejn jidħlu inizjattivi ispirati mit-tagħlim soċjali tal-Knisja.
 
Mons. Mizzi kien għal snin twal membru tal-Kunsill Presbiterali u diversi kunsilli oħra fil-Knisja.

Kellu sehem kbir ukoll fit-traduzzjoni tad-dokumenti tal-Konċilju Vatikan II. 

Fis-sena 2000, huwa ingħata l-Ġieħ fl-Ordni Nazzjonali tal-Mertu. 

Ħafna jiddeskrivuh bħala bniedem eżemplari, preċiż u b'rispett kbir lejn l-oħrajn.Kien ukoll riservat, imma fl-istess ħin dirett u ma jdurx mal-lewża.

Fondazzjoni Fortunato u Enrico Mizzi 

Fl-2010, flimkien mal-eks Prim Ministru Lawrence Gonzi, il-Monsinjur Fortunato Mizzi waqqaf il-Fondazzjoni Fortunato u Enrico Mizzi biex mhux biss tfakkar lill-ewwel żewġ Kapijiet tal-Partit Nazzjonalista, iżda wkoll biex tamministra l-propjetà, l-arkivji u l-memorabilia kollha tal-familja Mizzi.

Issa hemm pjanijiet biex din il-Fondazzjoni, li s-segretarju tagħha huwa Richard Muscat, tikkonverti d-dar ta’ Nerik Mizzi u tal-Monsinjur Fortunato Mizzi, fl-ewwel mużew tal-istorja politika f’Malta.

Mewt u Funeral 

Monsinjur Fortunato Mizzi miet mewta naturali fl-età ta' 90 sena, għall-ħabta tal-4.00 p.m., imdawwar minn numru ta’ persuni li sal-aħħar mumenti ta’ ħajtu baqgħu iżommulu kumpanija.

Il-funeral tiegħu sar fil-Knisja tal-Ġiżwiti fil-Belt. Il-quddiesa presente cadavere kienet konċelebrata mill-Arċisqof Emeritus Pawl Cremona li fl-omelija tkellem dwar il-kwalitajiet ta’ Dun Fortunato Mizzi. Huwa qal li Dun Fortunato kien bniedem li ma jħobbx jitkellem dwaru innifsu u kellu l-valuri bħala prijorità fil-ħajja tiegħu.

Għall-quddiesa presente cadavere attendew diversi personalitajiet fosthom il-Prim Imħallef Silvio Camilleri, il-Kap tal-PN Simon Busuttil, l-ex Kap tal-PN Lawrence Gonzi, u l-kontestant għal Kap tal-PN Adrian Delia.
Layal Abboud

Layal Abboud (Kniseh, 15 ta' Mejju 1982) hija kantanta, mudella u ballerina Libaniża.

Referenzi

Ħoloq esterni 

 

Nies ħajjin
Twieldu fl-1982
Kantanti Libaniżi
Mudelli Libaniżi
Żeffiena Libaniżi
Għerien ta' Coreca

L-Għerien ta' Coreca huma żewġ ħofor karstiċi (Grotta du' Scuru, cb404 u Gruttuni, cb405) li jinsabu fuq il-kosta Tirrenja ta' Calabria, ħdejn Coreca fil-muniċipalità ta' Amantea.

Iż-żewġ għerien huma viċin ħafna, madwar għaxar metri minn xulxin. Qabel kienu fil-livell tal-baħar, filwaqt li llum huma madwar 25m ogħla mill-baħar, imqiegħda fuq ħajt tal-blat u għalhekk diffiċli biex ikollhom aċċess. Huma differenti mill-wisa' tad-daħla, li hija wiesgħa fil-każ tal-Gruttuni u dejqa fil-Grotto du' Scuru, bil-konsegwenza li l-ewwel hija mdawla sewwa u t-tieni mudlama ħafna.

Iż-żewġ għerien qrib xulxin huma importanti mil-lat arkeoloġiku. Fl-2012, instabu provi (li jikkonfermaw il-proposti li saru qabel minn studjużi Pjemontiżi) li kienu użati matul l-Età tal-Bronż tard (kif ukoll f'perjodi sussegwenti). Il-manufatti misjuba (fuħħar, imtieħen tal-ġebel, ċagħaq illustrati, eċċ.) huma pjuttost ippreservati tajjeb minħabba d-diffikultà li wieħed ikollu aċċess għall-għerien infushom, u jindika użu differenti taż-żewġ għerien: il-Gruttuni kienu jintużaw għall-għixien waqt li s-scuru kien jintuż għal riti funerarji.

Ħoloq esterni
 Grotte di Coreca (Amantea – Cosenza), Enzo dei Medici. Centro regionale di speleologia

Għerien tal-Italja
Emídio Brasileiro

Emídio Silva Falcão Brasileiro  (Frar 19, 1962) huwa kittieb, għalliem u avukat Brażiljan. Żviluppa t-Teorija Kwantistika tal-Ġustizzja.

Kitba 
 1988 - Um dia em Jerusalém
 1992 - A caminho do deserto
 1996 - Sexo, problemas e soluções
 1999 - O sexo nosso de cada dia
 1999 - A outra face do sexo
 2000 - O Livro dos Evangelhos
 2001 - Educação sexual
 2001 - Sabedoria
 2002 - Inteligências Emocionais
 2006 - Introdução ao Direito Penal
 2008 - Sexualidade, cinema e deficiência
 2009 - ''Educação Emocional'

Ħoloq esterni
 Kurrikulu

Referenzi

Twieldu fl-1962
Nies Brażiljani
Wied il-Latini

Wied il-Latini (Valle Latina) hija reġjun ġeografiku u storiku Taljan li jibda min-nofsinhar ta' Ruma u jasal sa Cassino u jaqbel man-naħa tal-Lvant ta' dik li kienet Latium Rumana.

Il-Bliet Prinċipali ta' dan il-Wied huma Frosinone, Cassino, Sora, Anagni u Alatri.

Referenzi 

Italja
Lazjo

Lazjo (Lazio) huwa reġjun amministrattiv Taljan.

Ġeografija

Territorji

Turiżmu

Kastelli 
Il-provinċja ta' Frosinone:

 Castello Boncompagni - Viscogliosi, Isola del Liri
 Rocca Janula, Cassino
 Il-kastell ta' Vicalvi, Vicalvi
 Castello di Ladislao, Arpino
 Il-kastell ta' Monte San Giovanni Campano, Monte San Giovanni Campano
 Il-kastell ta' Fumone, Fumone
 Il-kastell ta' Roccasecca, Roccasecca

Diviżjonijiet Amministrattivi 

Ruma hija l-belt kapitali tar-reġjun Lazjo.

Referenzi

Bibliografija 
 Lazio (non compresa Roma e dintorni), Guida d'Italia,Touring Club Italiano, Milan, 1981
 G. Ponzi, Osservazioni geologiche fatte lungo la Valle Latina, Roma, 1849
 C. H. Smith, Early Rome and Latium. Economy and Society, c. 1000 – 500 BC, "Oxford Classical Monographs", Oxford, 1996

Italja

Ara Ukoll 
 Wied il-Latini
Susan Mulvaney

Susan Mulvaney (Mosta, 1946 – 7 ta' Ottubru 2017) kienet preżentatriċi televiżiva u radjofonika Maltija, l-iktar magħrufha għall-produzzjoni ta' diversi programmi edukattivi u soċjali fuq ir-radju, fosthom fuq Radju Malta u l-RTK.

Xandir 
Il-karriera ta' Mulvaney fix-xandir bdiet f'April tal-1964 meta kienet l-ewwel tfajla fit-tieni dħul ta' apprendisti mal-Union Press f'kors tal-ġurnaliżmu u wara nħatret sotto-editur tal-ġurnal L-Orizzont fejn kellha wkoll ir-responsabbiltà tal-paġna tan-nisa. 

Ħadmet ukoll fuq il-Mediterranean News u f'April tal-1976 issejħet biex tieħu f'idejha l-programm tan-nisa ta' Radju Malta Wieħed fuq bażi part-time, fejn bdiet tipproduċi programm ta' kuljum fuq ir-radju li kien immirat għan-nisa. Fl-1981 bdiet taħdem full-time ma' Xandir Malta. Fost id-diversi temi li kienet tittratta, insibu suġġetti dwar is-saħħa fiżika u mentali, il-bżonn tal-eżerċizzju, is-sigurtà fid-dar, u kif ukoll tisjir bnin.

Fl-1991 kienet fost l-ewwel ħaddiema tal-RTK, fejn ipproduċiet programmi ta' kuljum għall-familja kollha u kienet kontributur regolari għal Il-Ġens illum.

Fl-2000 kienet fost dawk nominati għall-Premju Ħaddiem tas-Sena għall-kontribut tagħha lill-Media Centre.

Kittieba 
Mulvaney kienet magħrufa wkoll għall-pubblikazzjoni ta' diversi kotba ta' interess għall-familja, fosthom kotba tar-riċetti u dwar l-etikett jew l-imġieba soċjali, u kienet involuta wkoll f'għaqdiet filantropiċi.

Ħajja personali 
Susan Mulvaney kienet miżżewġa lil Charles Sacco u kellhom żewġ ulied, Marika u Daniela.

Twieldu fl-1946
Mietu fl-2017
Preżentaturi televiżivi Maltin
Preżentaturi radjofoniċi Maltin
Kittieba Maltin
Lingwa Baska

Il-Bask (euskara) hi lingwa iżolata mitkellma minn madwar 751.500 ruħ fil-Pajjiżi Baski u Navarra.

Kittieba bil-Bask

Rumanziera
 Bernardo Atxaga – awtur ta’ Obabakoak
 Joseba Sarrionandia
 Ramon Saizarbitoria

Poeti
 Gabriel Aresti
 Kirmen Uribe

Baska
Baska