joelniklaus/EU_Wikipedias huggingface dataset:
Mínscoth mhór

Is planda é an mínscoth mhór.  

Plandaí
Sábhlus

Is planda é an sábhlus.  

Plandaí
Finidí na muc

Is planda í an fhinidí na muc.  

Plandaí
Bleachtán mín

Is planda é an bleachtán mín.  

Plandaí
Bleachtán léana

Is planda é an bleachtán léana.  

Plandaí
Caisearbhán coiteann

Is planda é an caisearbhán coiteann.  

Plandaí
Searbh na muc

Is planda é an searbh na muc.  

Plandaí
Teanga bhó gharbh

Is planda í an teanga bhó gharbh.  

Plandaí
Teanga bhó

Is planda í an teanga bhó.  

Plandaí
Crág phortáin gharbh

Is planda í an chrág phortáin gharbh.  

Plandaí
Cluas chait

Is planda í an chluas chait.  

Plandaí
Cluas chait mhín

Is planda í an chluas chait mhín (Hypochaeris glabra). Is cineál caisearbháin í.

Asteraceae
Lus cúráin mín

Is planda é an lus cúráin mín.  

Plandaí
Corrchopóg

Is planda í an chorrchopóg (Alisma plantago-aquatica). Planda dúchasach don Eoráise atá ann agus é scaipthe anois go háiteanna go leor eile, mar shampla an Astráil, an Afraic thuaidh chomh fada ó dheas leis an Tansáin, agus in áiteanna scaipthe i Meiriceá Thuaidh. 

Plandaí
Rinn saighde

Is planda í an rinn saighde.  

Plandaí
Luachair dhearg

Is planda í an luachair dhearg.  

Plandaí
Saighdiúir uisce

Is planda é an t-saighdiúir uisce.  

Plandaí
Creamh

Is planda é an creamh.  

Plandaí
Sciolla earraigh

Is planda é an sciolla earraigh.  

Plandaí
Séala Sholaimh

Is planda é an séala Sholaimh.  

Plandaí
Cróch an fhómhair

Is planda é an cróch an fhómhair.  

Plandaí
Páraiséad

Is planda é an páraiséad.  

Plandaí
Réalta na Beithile (planda)

Is planda é an réalta na Beithile.  

Plandaí
Glóiriam

Is planda é an glóiriam.  

Plandaí
Lá an Dúchais (An Afraic Theas)

Lá saoire poiblí Afracach Theas a cheiliúrtar ar 24 Meán Fómhair is ea Lá an Dúchais (Usuku Lwamasiko sa tSúlúis; Erfenisdag san Afracáinis). Ar an lá seo, spreagtar na hAfraicigh Theas a gcultúr agus éagsúlacht, a gcreidiúintí agus dtraidisiún, i gcomhthéacs níos leithne de náisiún is le gach duine atá ann.

Stair Lá an Dúchais roimh 1995 
I gKwaZulu-Natal, tugadh Lá Shaka ar 24ú Meáin Fhómhair, i gcuimhne ar an Rí Súlúis, Shaka. Ba é Shaka Rí Súlúis a d'imir ról tábhachtach in aontacht dreamanna díchosúla Súlúis isteach i náisiún comhtháite. Gach bliain, bailíonn na daoine ag uaigh Rí Shaka chun onóir a thabhairt dó ar an lá seo. 

Nuair a nochtadh Bille na Laethanta Saoire Poiblí Bille don pharlaimint náisiúnta nua daonlathach i 1995, ní raibh an 24ú Meáin Fhómhair san áireamh ar an liosta molta laethanta saoire poiblí. Mar thoradh ar an eisiamh seo, rinne Páirtí Saoirse na hInkatha (PSI) agóid i dtaobh an bhille. Tháinig an pharlaimint agus an PSI go dtí comhréiteach agus tugadh ar an lá a theideal láithreach agus aitheantas mar lá saoire poiblí.

Ceiliúradh ar an Lá 

Ceiliúrann na hAfracánaigh Theas Lá an Dúchais trí chuimhneach ar dhúchas cultúrtha an móráin cultúr as atá daonra na hAfraice Theas. Cuirtear imeachtaí ilchineálaigh tríd an tír ar fad le comóradh a dhéanamh air seo.

Thug Iar-Thaoiseach Rinne an Iarthair Ebrahim Rasool caint don phoiblí ag ceiliúradh Lae an Dúchais ag bealach dúchais Gugulethu i 2007 i nGugulethu. I Hout Bay, bíonn mórshiúl airm agus athchruthú na caithe a troideadh ann.

I 2005, rinneadh feachtas sna meáin lorg an lá a athbhrandú mar 'La Náisiúnta na Braai', in aitheantas an traidisiúin Aifreacaigh Theas de fhleánna fulachtaí neamhfhoirmiúla, nó braaithe, a dhéanamh.

Ar an 5ú Meáin Fhómhair 2007, cheiliúr Ardeaspag Desmond Tutu (trí naprún a chaitheamh agus ispín boerewords a shlogadh) a cheapacháin mar phatrún Lae na Braai, a dhearbhaigh sé gur fhorsa aontaithe i dtír roinnte a bhí ann. Ag deireadh na bliana 2007, d'athraigh Lá Náisiúnta na Braai a ainm go Braai4Heritage, agus fuair an tionscnamh formhuiniú Chomhairle Afraice Theas an Dúchais.

D'fhógair Eagraí Jan Scannell (ar a dtugtar "Jan Braai") nach í an aidhm atá ann "braai" ollmhór a dhéanamh, ach cinn beaga a dhéanamh, le cairde agus teaghlaigh. Roinnt daoine a dúirt gur cleasaíocht é seo le tabhairt ar na daoine dearmad a dhéanamh ar stair an lae agus ar an fáth bunaidh gur cruthaíodh an lá.

Féach freisin 

 Lá na Saoirse san Afraic Theas

Tagairtí 

An Afraic Theas
Féilte
Magairlín na gcuileanna

Is planda é an magairlín na gcuileanna.  

Plandaí
Magairlín meidhreach

Is planda é an magairlín meidhreach.  

Plandaí
Magairlín féitheach

Is planda é an magairlín féitheach (Anacamptis morio nó Orchis mori uaireanta). Bíonn dath corcra ar na bláthanna, a thagann amach in Éirinn san earrach déanach. Faightear é san Eoraip agus sa Mheánoirthear. 

Plandaí
Dédhuilleog

Is planda í an dédhuilleog.  

Plandaí
Magairlín na stuaice

Is planda é an magairlín na stuaice.  

Plandaí
Lus taghla

Is planda é an lus taghla.  

Plandaí
Magairlín an loscáin

Is planda é an magairlín an loscáin.  

Plandaí
Nuacht bhallach

Is planda í an nuacht bhallach.  

Plandaí
Na circíní

Is planda é an na circíní.  

Plandaí
Magairlín mór

Is planda é an magairlín mór.  

Plandaí
Magairlín mór an fhéileacáin

Is planda é magairlín mór an fhéileacáin.  

Plandaí
Magairlín beag an fhéileacáin

Is planda é an magairlín beag an fhéileacáin.  

Plandaí
Cuaichín bán

Is planda é an cuaichín bán.  

Plandaí
Stamford Bridge, An Trian Thoir, Yorkshire

Sráidbhaile agus paróiste ar an Abhainn Derwent, sa Trian Thoir, Yorkshire, Sasana, is ea Stamford Bridge. Tá sé  11 km soir ó Eabhrac agus 35 km siar ó Driffield. Luíonn an sráidbhaile ar an teorainn leis an ndúiche Ryedale Yorkshire Thuaidh.

Suíomh agus a stair 
Suíonn an sráidbhaile ar dhá thaobh an  átha  ársa ar an Derwent.

Bhunaigh na Rómhánaigh dún anseo timpeall ar 70 AD, agus, níos déanaí ar aghaidh, forbraíodh lonnaíocht mhór líneach shibhialta thart air a bhí dírithe ar an droichead 1.6 km ó dheas den bhaile na linne. San léarscáil bóithre I (Itinerarium Antonini Augusti) liostaítear "Derventio" a bheith 7 míle Rómhánach ó Eboracum (Eabhrac) atá inchurtha leis an t-achar ó Eabhrac. I ndáil leis na bhfionnachtana faoin mbaile Malton, glacann ársaitheoirí leis i gcónaí gur chóir go dtugtar Derventio ar Mhalton. Go dtí le gairid, ní raibh a fhios acu go raibh iarsmaí Stamford Bridge suite gan fionnachtain faoi gharraithe arúil agus fhéarach.

Go traidisiúnta, glactar leis gurb é Cath Stamford Bridge, ar 25 Meán Fómhair 1066 deireadh ré na Lochlannach sa Bhreatain. San chath, ruaig Harold Godwinson  fórsa ionraidh na Lochlannach, faoi stiúir a dheartháir Tostig Godwinson agus Rí Harald Hardråde na hIiorua - ach trí seachtaine ina dhiaidh sin, buaileadh go dona ar Harold ag Hastings, agus chuir seo ar chumas na Normannaigh concas a dhéanamh ar Shasana.

Thug na Normannaigh 'Pons Belli' ar an lonnaíocht, rud a chiallaíonn 'droichead an chatha'.

An droichead 
Bhíodh bealach trasna na habhann ann ar a laghad ó aimsir na Rómhánach. Bhí an abhainn 250m  in aghaidh srutha an droichid, mar atá faoi láthair, intrasnaithe, ach amháin ag amanna tuile, trí áth chreagach nádúrtha. Bhí droichead ag nó in aice leis an sráidbhaile sa 11ú haois mar a dtagraítear i gcuntais an chatha sa bhliain 1066, tugtha faoi deara san Coinic Angla-Shacsanach, Lámhscríbhinn 'C'. Léiríodh taighde seandálaíochta go raibh droichead trasna na habhann an Derwent 1.6 km ó dheas ó láthair an tsráidbhaile ( mar atá inniu ann) a nasc an bruach thoir agus thiar na lonnaíochta Rómhánaí Derventio.

Grianghraif

Tagairtí

Naisc sheachtracha 
 "Ard agus Íseal Catton agus Stamford Bridge East", Stair na Breataine ar Líne
 "Derventione", Romanmap.com
 "Sealadach Máirseáil Campa – Buttercrambe Moor, nr. Stamford Bridge, North Yorkshire", Roman-Britain.org

East Riding of Yorkshire
Tíreolaíocht na Sasana
WTA Tour 2018

Is liosta é seo de na eachtraí a tharla nó a tharlóidh sa bhliain 2018 i leadóg ar an WTA Tour. Is é seo an 48ú eagrán. Bhuaigh Petra Kvitová na craobhacha is mó le 5. Bhuaigh Simona Halep an airgead is mó le $7,409,564 agus na pointí is mó le 6,921 pointe.

Ba í Simona Halep imreoir na bliana agus Aryna Sabalenka imreoir nua na bliana.

Eanáir

Feabhra

Márta

Aibreán

Bealtaine

Meitheamh

Iúil

Lúnasa

Meán Fómhair

Deireadh Fómhair

Samhain

Tagairtí 

Leadóg i 2018
Stair na hÉireann (800-1169)

Clúdaíonn Stair na hÉireann 800-1169  an tréimhse na staire Éireannaí ón gcéad ruathar Lochlannaigh go dtí ionradh na Normannach. Tá ruathair na Lochlannach agus ina dhiaidh sin lonnaíochtaí na nIoruach ar feadh an chósta ina chomhartha sóirt ag an chéad dhá chéad bliain sa tréimhse seo. Bunaíodh calafoirt ag Baile Átha Cliath, Loch Garman, Port Láirge, Corcaigh agus Luimneach, a d'éirigh ina chéad bhailte in Éirinn.
Ealabairín

Is planda é an t-ealabairín (Epipactis helleborine).  

Plandaí
Cúilín Muire

Is planda é an cúilín Muire.  

Plandaí
Magairlín neide éin

Is planda é an magairlín neide éin.  

Plandaí
Magairlín na móna

Is planda é an magairlín na móna.  

Plandaí
Tím uisce

Is planda í an tím uisce.  

Plandaí
Liach Bhríde

Is planda í an liach Bhríde (Potamogeton natans).  

Plandaí
Liach mhóna

Is planda í an liach mhóna.  

Plandaí
Scuab eich uisce

Is planda í an scuab eich uisce.  

Plandaí
Scuab eich ghoirt

Is planda í an scuab eich ghoirt.  

Plandaí
Scuab eich choille

Is planda í an scuab eich choille.  

Plandaí
2018 i leadóg

Is liosta é seo de na eachtraí a tharla nó a tharlóidh sa bhliain 2018 i leadóg.

ATP World Tour

WTA Tour

Leadóg i 2018
Treibh (bitheolaíocht)

Sa tacsanomaíocht bitheolaíochta, is éard is treibh ann ná an aicme tacsanomaíoch os cionn speiceas, ach faoi fhine, agus fhofhine.  In amanna, foroinntear é i bhfothreibheanna. Tagann an focal  ''tribus " ón Laidin: ''tribus "; ciallaíonn sé an treibh, an tuath, an náisiúin.
 Fine
 Forthreibh
 Treibh
 Fothreibh
  Géineas

Tagairtí
Luachair bhiorach

Is planda í an luachair bhiorach.  

Plandaí
Buafluachair

Is planda í an buafluachair.  

Plandaí
Luachair dhlúth

Is planda í an luachair dhlúth.  

Plandaí
Luachair mhuirisce

Is planda í an luachair mhuirisce.  

Plandaí
Luachair bhog

Is planda í an luachair bhog.  

Plandaí
Giúnach léana

Is planda é an giúnach léana.  

Plandaí
Giúnach mór

Is planda é an giúnach mór.  

Plandaí
Cíb dhéise

Is planda í an chíb dhéise.  

Plandaí
Bogshifín mara

Is planda é an bogshifín mara.  

Plandaí
Sifín

Is planda ilbhliantúil é an sifín (Schoenus nigricans). Cineál cíbe atá ann. Fásann sé i mbogaigh agus áiteanna eile ina mbíonn an ithir fliuch alcaileach. Tá an sifín dúchasach san Eoráise, in áiteanna san Afraic agus san Astráil, agus i Meicsiceo chomh maith.

Plandaí
Gobsheisc

Is planda í an ghobsheisc (Rhynchospora alba) san fhine Cyperaceae. Dúchasach do roinnt mhaith den Leathsféar Thuaidh.

Plandaí
Cíb locháin

Is planda í an chíb locháin (Carex acutiformis). Fásann sí in áiteanna fliucha in iarthar agus tuaisceart na hEorpa.

Féara
Poaceae
Róiséad (luibheolaíocht )

Sa luibheolaíocht, is éard is róiséad ann na cóiriú ciorclach de dhuilleoga nó de struchtúir cosúil le duilleoga.

I plandaí bláthanna, de ghnáth, suíonn róiséid in aice leis an ithir, sampla de ghas modhnaithe is ea a struchtúr,  i gcás nach leathnaíonn bearnaí na n-idirnód idir na duilleoga, ionas go bhfuil na duilleoga fós cnuasaithe go docht le chéile agus ag airde den chineál céanna.

I bhrífítí agus algaí, bíonn róiséad ina thoradh de bhrainseáil leantach an tallais mar a fhásann an ngléasra  bíonn imlíne chruinn mar thoradh air.
==Feidhm i bplandaí bláthanna

Tacsanomaíochtaí
Tá go leor finte plandaí le moirfeolaíocht róiséadach; tá siad coitianta ach go háirithe sna Asteraceae (mar shampla caisearbháin), sna Brassicaceae (cosúil le cabáiste), agus sna Bromeliaceae. Planda róíséadach is ea an raithneach ''Blechnum fluviatile''.

Feidhm i bplandaí bláthanna

Cosaint

Foirm

Tagairtí 

Moirfeolaíocht phlandaí
Duilleog
Derry Girls

Clár a bhí á chraoladh ar Channel 4 é Derry Girls. Thosaigh an tsraith ar an 4 Eanáir 2018. Tarlaíonn na himeachtaí sna blianta 1994-1996 le linn na dTrioblóidí.  Is carachtair iad na Derry Girls a gcreidfeá iontu.

Thosaigh an dara sraith ar an 5 Márta 2019 agus an tríú sraith ar an 12 Aibreán 2022, an tsraith dheireanach.

Carachtair

Saoirse-Monica Jackson mar Erin Quinn
Nicola Coughlan mar Clare Devlin
Louisa Harland mar Orla McCool
Jamie-Lee O'Donnell mar Michelle Mallon
Dylan Llewellyn mar James Maguire
Tara Lynne O'Neill mar Ma Mary
Kathy Kiera Clarke mar Aunt Sarah
Siobhán McSweeney mar Sister Michael
Tommy Tiernan mar Da Gerry
Ian McElhinney mar Granda Joe
Anthony Boyle mar David Donnelly
Leah O'Rourke mar Jenny Joyce
David Ireland mar Sean Devlin

Eipeasóidí

Sraith a hAon

Sraith a Dó

Tagairtí 

Sraitheanna teilifíse a thosaigh i 2018
Cláir Channel 4
Cláir Teilifíse na Breataine
Coiméide
American Idol (sraith 16)

Is comórtas amhránaíochta teilifíse cruthaithe ag Simon Fuller é American Idol nó American Idol XVI, a tosaíodh sa Stáit Aontaithe Mheiriceá sa bhliain 2002. Chraol sé ar ABC. Thosaigh an séú sraith déag American Idol ar 11 Márta 2018 agus chríochnaigh sé ar an 21 Bealtaine, 2018.

B'é seo an chéad sraith American Idol ó shin go raibh sé curtha ar ceal ar Fox sa bhliain 2016.

Ba iad Katy Perry, Luke Bryan agus Lionel Richie na breithiúna don sraith seo. D'fhill Ryan Seacrest mar láithreoir. Bhuaigh Maddie Poppe an tsraith agus tháinig Caleb Lee Hutchinson sa dara háit.

Láithreoirí agus breithiúna
Fógraíodh Katy Perry mar an chéad breitheamh don sraith nua. Ar an 20 Iúil 2017, fógraíodh go mbeadh Ryan Seacrest ag filleadh. Fógraíodh Luke Bryan agus Lionel Richie mar na breithiúna eile.

Cairt Díbeartha

Tagairtí 

American Idol
2018 séasúir teilifíse
Cíb ghainimh

Is planda féir í an chíb ghainimh (Carex arenaria).  

Plandaí
Cíb liathghorm

Is planda í an chíb liathghorm.  

Plandaí
Cíb dhubh

Is planda í an chíb dhubh.  

Plandaí
Cíb thortógach mhór

Is planda í an chíb thortógach mhór.  

Plandaí
Cíb chrom

Is planda í an chíb chrom (Carex pendula). Tá sé dúchasach i gcuid mhór den Eoraip agus in iarthuaisceart na hAfraice, Madeira agus roinnt áiteanna sa Mheán Oirthear.

Plandaí
Cíb choille

Is planda í an chíb choille.  

Plandaí
Cíb na bpaidríní

Is planda í cíb na bpaidríní (Carex pilulifera) a fhásann i móintigh, coillte agus talaimh fhéaraigh in iarthar na hEorpa. Fásann sí go 30 cm (12 orlach) ar airde, le 2–4 spíce baineann agus 1 spíce fireann i ngach bláthú de chuid an phlanda. Cromann na gais seo de réir mar a aibíonn na síolta. Ansin bailíonn agus scaipeann seangáin den speiceas Myrmica ruginodis na síolta. 

Plandaí
Sábhsheisc

Is planda í an sábhsheisc.  

Plandaí
Rísheisc

Is planda ilbhliantúil í an rísheisc (Sparganium erectum). 

Beathaíonn larbhae an leamhain Plusia festucae ar an rísheisc.

Plandaí
Fionnán

Is planda é an fionnán.  

Plandaí
Locuat

Speiceas de phlanda bláthanna, san fhine Rosaceae is ea an loquat (Eriobotrya japonica) (ón  Chantainis: 盧橘 Jyutpingá,  枇杷; pinyin: pípá ) atá dúchasach i réigiúin chnocacha na Síne theas-láir. Chomh maith, tá sé coitianta go leor sa tSeapáin, an Chóiré, i réigiúin chnocacha na hIndia (Himachal), Limistéir Thuaidh na Pacastáine agus tá roinnt le fáil i dtuaisceart na hoileáin Fhilipíneacha, agus sna cnoic i Srí Lanca.
Ailt le téacs sa tSínis
Ailt le téacs sa tSínis

Tor nó crann síorghlas is ea é, a fhástar ar bhonn tráchtála i gcomhair a chuid torthaí buí, agus freisin saothraítear é mar  phlanda ornáideach. Tá sé coitianta in Adelaide, san Astráil Theas

Toradh

Stair

Tagairtí

Naisc sheachtracha 
 Loquat Fruit Facts from the California Rare Fruit Growers 
 Purdue University Center for New Crops & Plant Products Loquat webpage
 Loquat Growing in the Florida Home Landscape, from the University of Florida IFAS Extension Website

Eriobotrya
Torthaí na hÁise
Flóra na Síne
Torthaí trópaiceacha
Plandaí a úsáidtear i míochaine traidisiúnta na Síne
Plandaí an ghairdín de chuid na hÁise
Crainn Ornáideacha
James Adomian

Is aisteoir Meiriceánach é James Haig Adomian, a rugadh sa bhliain 1980.

Tagairtí 

Daoine a rugadh i 1980
Aisteoirí Meiriceánacha
Howard Hughes

Ba fhear gnó Meiriceánach é Howard Robard Hughes Jr., a rugadh ar an 24 Nollaig, 1905 agus fuair bás ar an 5 Aibreán, 1976.

Daoine Meiriceánacha
Daoine a rugadh i 1905
Básanna i 1976
Feorainn dhubh

Is planda í an fheorainn dhubh.  

Plandaí
Féar cumhra

Is planda é an féar cumhra.  

Plandaí
Feorainn

Is planda í an fheorainn.  

Plandaí
Coirce bréige

Is planda é an coirce bréige.  

Plandaí
Coirce fiáin

Is planda é an coirce fiáin.  

Plandaí
Garbhfhéar

Is planda é an garbhfhéar.  

Plandaí
Móinfhéar garbh

Is planda é an móinfhéar garbh.  

Plandaí
Móinfhéar

Is planda é an móinfhéar.  

Plandaí
Táithean

Is planda é an táithean.  

Plandaí
Feisciú dearg

Is planda é an feisciú dearg.  

Plandaí
Feisciú beobhreitheach

Is planda é an feisciú beobhreitheach.  

Plandaí
Milseán uisce

Is planda é an milseán uisce.  

Plandaí
Milseán mór

Is planda é an milseán mór.  

Plandaí
Féar an chinn bháin

Is planda é an féar an chinn bháin.  

Plandaí
Mínfhéar reatha

Is planda é an mínfhéar reatha.  

Plandaí
Meilic

Is planda é an mheilic (Melica uniflora). Is cineál féir í. Tá an mheilic dúchasach i gcuid mhór den Eoraip, ón Íoslainn soir go dtí an Mholdóiv, agus in iardheisceart na hÁise agus san Afraic Thuaidh.

Plandaí
Tiomóid

Is planda í an tiomóid.  

Plandaí
Cuise bliantúil

Is planda é an cuise bliantúil.  

Plandaí
Féar boirne

Is planda é an féar boirne (Sesleria caerulea). Is féar ilbhliantúil é san fhine úd Poaceae. Tá sé dúchasach don Eoraip.

Plandaí
Spairtíneach mhara

Is planda í an spairtíneach mhara.  

Plandaí
Doug Jones

Is é Doug Jones (a rugadh ar 4 Bealtaine 1954) an seanadóir sóisearach na Stát Aontaithe ó Alabama. Is ball den Pháirtí Daonlathach é. Rugadh in Fairfield, Alabama, é.

Féach freisin

Tagairtí

Naisc sheachtracha 

Daoine a rugadh i 1954
Polaiteoirí na Stát Aontaithe
Daoine beo
Tina Smith

Is í Tina Smith (4 Márta, 1958 ar rugadh í) seanadóir Stáit Aontaithe Mheiriceá sóisearach ó Minnesota. Is ball den Pháirtí Daonlathach í.

Féach freisin

Tagairtí

Naisc sheachtracha 

Daoine a rugadh i 1958
Polaiteoirí na Stát Aontaithe
Daoine beo
Seitheadóireacht

Is an ealaín craicne ainmhithe a ullmhú, stuáil, agus gléasadh le haghaidh cuma beo a chur orthu í seitheadóireacht.

Seitheadóireacht
Ealaíon
Jason Byrne (fear grinn)

Is fuiriseoir agus láithreoir raidió é Jason Byrne (rugadh 25 Feabhra 1972). Rugadh sé i mBaile an tSaoir, Baile Átha Cliath. Tá sé ina bhreitheamh ar Ireland's Got Talent ar TV3.

Scannánliosta

Teilifís
Ireland's Got Talent (2018-)

Scannán
I Went Down (Cork Man No. 2) (1997)
The General (Reporter 2) (1998)
Alice in Wonderland (Pat the Gardener) (1999)
Killing Bono (Hotel Receptionist) (2011)

Raidió
The Jason Byrne Show (2010-2012)

Daoine a rugadh i 1972
Daoine beo
Rodney King

Ba thiománaí tacsaí é Rodney Glen King, a rugadh ar an 2 Aibreán, 1965 agus fuair bás ar an 17 Meitheamh, 2012 tar éis timpiste bá.

Tagairtí 

Daoine Meiriceánacha
Meiriceánaigh Afracacha
Daoine a rugadh i 1965
Básanna in 2012
Eachtraí ciníocha
Haw-Haw Land

Craoladh an deichniú heipeasóid, "Gone Boy", den naoú sraith is fiche de The Simpsons ar an 7 Eanáir 2018. Scríobh Tim Long agus Miranda Thompson an eipeasóid seo. D'fhéach 6.95 milliún duine ar an eipeasóid.

Plota

Táirgeadh

Tagairtí 

The Simpsons
Eipeasóidí The Simpsons
The Simpsons (séasúr 29)
Cíb cheanngheal

Is planda í an chíb cheanngheal.  

Plandaí
Raithneach bhriosc

Is planda í an raithneach bhriosc.  

Plandaí
Raithneach leathan

Is planda í an raithneach leathan (Dryopteris dilatata). Dúchasach don Eoraip.  

Plandaí
Raithneach chumhra

Is planda í an raithneach chumhra.  

Plandaí
Raithneach mhadra

Is planda í an raithneach mhadra.  

Plandaí
Raithneach ghainneach

Is planda í an raithneach ghainneach.  

Plandaí
Raithneach chrua

Is planda í an raithneach chrua.  

Plandaí
Creamh na muice fia

Is planda é an creamh na muice fia.  

Plandaí
Raithneach Mhuire

Is planda í an raithneach Mhuire.  

Plandaí
Raithneach chas

Is planda í an raithneach chas.  

Plandaí
Mála spíosrach

Is béile mearbhia in Éirinn é Mála spíosrach () a bhfuil tóir ar i mBaile Átha Cliath agus in áiteanna eile, agus a d'fhás as traidisiúin chócaireachta Áiseacha Déantar é le sceallóga prátaí in éineacht le sicín nó meallóga sicín, piobaraí dearga nó glasa, piobaraí chili, oinniúin is spíosraí. Go minic itear é le hanlann curaí. Bíonn sé le fáil i mbialanna Síneacha is tithe sceallóga prátaí le cúig bliana.

Féach freisin

Tagairtí

Naisc sheachtracha 

Bia na hÉireann
Mearbhia
Deich nAitheanta

Is the rialaithe diaga an t-iompar a thug Dia go Maois ar an tSliabh Shíonáí, de réir Eacsadas sa Bhíobla 20:1–17. iad na Deich nAitheanta.

Na Deich nAitheanta 
Mise an Tiarna do Dhia a thug thú amach as tír na hÉigipte agus as teach na daoirse. 
 Ná bíodh aon déithe eile agat i mo láthair.
  Ná déan duit féin aon íomhá ghreanta, ná cosúlacht aon ní dá bhfuil ar neamh thuas, ná ar talamh thíos, ná sna huiscí atá faoin talamh. Ná sléacht rompu agus ná déan iad a adhradh. Óir is Dia éadmhar mise, an Tiarna do Dhia, agus déanaim coir an athar a agairt ar an gclann mhac, agus ar chlann a chlainne go dtí an ceathrú glúin díobh siúd ar fuath leo mé, ach déanaim cineáltas buan leis na mílte díobh siúd a thugann grá dom agus a choimeádann m'aitheanta. 
 Ná luaigh ainm an Tiarna, do Dhia, le mí-úsáid a bhaint as. Óir an té a luafaidh ainm an Tiarna le mí-úsáid a bhaint as, ní fhágfaidh an Tiarna gan phionós é.
 Cuimhnigh ar an tsabóid agus coinnigh naofa í. Caithfidh tú sé lá ag obair agus déanfaidh tú do shaothar go léir, ach an seachtú lá, is sabóid é don Tiarna do Dhia. An lá sin ná déan scaob oibre - tú féin ná do mhac, ná d'iníon, ná do dhaor ná do dhaoirseach, ná do stoc ná an deoraí atá faoi do dhíon. Óir is i sé lá a rinne an Tiarna neamh agus talamh agus an fharraige, agus gach a bhfuil iontusan, ach ar an seachtú lá scoir sé ó obair. Uime sin bheannaigh an Tiarna lá na sabóide agus naomhaigh é.
 Tabhair do d'athair agus do do mháthair onóir i dtreo go mba fada iad do laethanta ar an talamh a thug an Tiarna do Dhia duit.
 Ná déan marú. 
 Ná déan adhaltranas. 
 Ná déan goid. 
 Ná tabhair fianaise bhréige in aghaidh do chomharsan. 
 Ná santaigh teach do chomharsan; ná santaigh bean do chomharsan, ná a dhaor ná a dhaoirseach, ná a dhamh ná a asal, ná aon ní is leis.

Críostaíocht
Maois
Lus na seilge

Is planda é an lus na seilge.  

Plandaí
Luibh na seacht ngábh

Is planda í an luibh na seacht ngábh.  

Plandaí
Lus na teanga

Is planda é an lus na teanga.  

Plandaí
Lus na míosa

Is planda é an lus na míosa.  

Plandaí
Garbhógach na mbeann

Is planda í an gharbhógach na mbeann.  

Plandaí
Aiteann Muire

Is planda é an t-aiteann Muire.  

Plandaí
Súsán

Is planda é an tsúsán.  

Plandaí
Eabhar mara

Is fungas é an t-eabhar mara.  

Fungais
Mapán na gcloch

Is léicean é Rhizocarpon geographicum nó mapán na gcloch.  

Fungais
Ascophyllum nodosum

Speiceas de Phaeophyceae nó d'algaí donna, san bhfine Fucaceae is ea Ascophyllum nodosum, agus an t-aon speiceas sa ghéineas Ascophyllum. Is feamainn de chuid an Aigéin Atlantaigh Thuaidh í, ar a dtugtar an fheamainn bhuí nó feamainn bhuí Thuaidh-Atlantach uirthi. Tá sí ar fáil go coitianta ar chósta thuaidh thiar na hEorpa (ó Svalbard go dtí an Phortaingéil) lena n-áirítear an Ghraonlainn thoir  agus ar an chósta thoir-thuaidh de Mheiriceá Thuaidh. '  

Cur síos
Bíonn froinn fhada righne agus ba gheall le leathar  ag  A. nodosum'', a fhásann go mírialta déscartha ar uillinn,  le bolgáin aeir mhóra ubhchruthacha, leagtha amach i sraitheanna ag eatraimh rialta ar feadh na bhfrún ach neamhghasach. Is féidir leis na froinn fás go dtí 2 m ar fhad agus daingníonn ríosóidigh an fheamainn leis na carraigeacha. Tá dath glasbhuí, glasdhonn ar na froinn, agus beagán comhbhrúite, ach gan meánfhéith.

Atáirgeadh
Tá saolréim an phlanda dioplóidigh agus gaiméití. Tá gach planda aonair fireannach nó baineannach. Táirgtear na gaiméití san earrach] i  gcoimpreáin leabaithe i ngabhdáin buí ar chraobhacha gearra.

Tagairtí

Fucales
Algaí inite
Eocaróit
Feamainn
An Pasáiste Thiar

Is baile suite i gContae Chorcaí é An Pasáiste Thiar (Béarla: Passage West). Dar le daonáireamh 2016, bhí 5,843 duine ina gcónaí ann. Bíonn a lán seirbhísí éagsúla ann, mar shampla ionad pobail, bunscoil agus meánscoil. Tá an Pasáiste suite ar an mbruach thiar de Cuan Chorcaí. 

Bailte i gContae Chorcaí
Míoránach

Is feamainn í an mhíoránach. Feamainn-dubh a deirtear i nGaeilge na hAlban.

Eocaróit
Feamainn
Casfheamainn

Is feamainn í an chasfheamainn. 

Eocaróit
Feamainn
Barrchonlach

Is feamainn í an bharrchonlach (nó dúlamán na gclog, nó feamainn bhoilgíneach).

Eocaróit
Feamainn
Ríseach

Is feamainn í an ríseach, réamóga, ní ruánach''' (Himanthalia elongata''). Is alga donn í a fhaightear in oirthuaisceart an Aigéin Atlantaigh agus sa Mhuir Thuaidh. 

Eocaróit
Feamainn
Leathach

Is alga mór donn é an leathach nó coirleach (Laminaria digitata). Ribíní a thugtar air freisin. Stamh a deirtear i nGaeilge na hAlban.

Eocaróit
Feamainn
Dúlamán

Is phaeophyceae é an dúlamán (nó an chaisíneach). Úsáidtear é mar fheamainn.

Tagairtí

Eocaróit
Feamainn
Glasán (algaí glasa)

Is phaeophyceae é an glasán. Glasag a deirtear i nGaeilge na hAlban.

Eocaróit
Feamainn
Eite an tseabhaic

Is fungas í an eite an tseabhaic.  

Fungais
Arc oisreach

Is fungas é an t-arc oisreach (Pleurotus ostreatus). Tá sé inite. Shaothraíodh é den chéad uair sa Ghearmáin le linn an Chéad Chogadh Domhanda mar bhia éigeandála. Fungas feoiliteach atá ann agus é ag déanamh bia dó féin de néimeatóidí san ithir.

Fungais
Corcróg choille

Is fungas í an chorcróg choille.  

Fungais
Contae Davidson, Tennessee

Is contae i Tennessee é Davidson.  Is é Nashville príomhbhaile an chontae. Bhí 678,889 duine ag maireachtaint sa chontae sa bhliain 2015.

Tagairtí

T
Cogadh na hIaráice

Coinbhleacht armtha ba ea Cogadh na hIaráice a thosaigh ar 20 Márta 2003 nuair a rinne na Stáit Aontaithe agus a chomhghuaillithe ionradh ar an Iaráic. Cuireadh deireadh le réimeas Saddam Hussein go direach ach lean an cogadh ar aghaidh le blianta fada. Maraíodh 100,000 sibhialtach, ar a laghad, idir 2003 agus 2007 (is dócha i bhfad níos mó).

Deir daoine áirithe go tháinig deireadh leis an cogadh sa bhliain 2007, nó 2011. Ach tharla coimhlintí eile dá bharr (go háirithe 'War in Iraq' 2013–2017) agus bhí na Stáit Aontaithe sáite sa chogáiocht sa bhliain 2021 fós.

Cúlra 
I ndiaidh dó cogadh a throid sna 1980idí i gcoinne na hIaráine, rinne Uachtarán na hIaráice Saddam Hussein, ionradh ar an Chuáit in 1990. Spreag sé seo Cogadh na Murascaille in 1990-1991, cogadh a chaill an Iaráic. 

Bhí an t-ionsaí sa bhliain 2003 mar chuid den 'chogadh 'in éadan na sceimhlitheoireachta' de chuid an Uachtaráin George W. Bush mar dhea, agus 'freagairt' ar ionsaithe 11ú Meán Fómhair. Bhí sé dearbhaithe ag Bush agus a chomhghuaillí sa bhliain 2003 go raibh airm ollscriosta ag an Iaráic (tháinig sé chun solais níos déánaí gur bréag a bhí ann) agus nach mbeadh aon leisce ar Saddam iad a dhíriú ar na gcomhghuaillí nó lucht  an Mheánoirthir. 

Chuir Rúnaí Cosanta SAM, Donald Rumsfeld, amach go raibh airm ollscriosta san Iaráic sa bhliain 2002-2003, rud nach raibh fíor, ach  scaip na ráflaí ina loscadh sléibhe. Ba leor an neamhaird a thug Saddam Hussein ar chigirí airm na Náisiún Aontaithe, a úsáid mar leithscéal don ionradh sa bhliain 2003..  

Mhaígh Tony Blair fiú sa bhliain 2003 go bhféadfadh Saddam Husseim an Ríocht Aontaithe a ionsaí. Cúpla bliain íos déanaí, tharraing na meáin áird ar leith ar ráiteas amháin ó Blair, a dúirt i nóta a chuir sé chuig Uachtarán na Stát Aontaithe, George W Bush, go mbeadh sé leis, is gur chuma.

Dúirt Amy Goodman, “Ar feadh sé seachtaine roimh an ionradh ar an Iaráic, bhí an leathchuid de Mheiriceánaigh i bhfách leis agus an leathchuid eile ina éadan: as an 393 agallamh a cuireadh ar dhaoine ar na cainéil mhóra teilifíse, cuireadh agallamh ar thriúr a bhí in éadan dul isteach. Triúr as beagnach 400." Bhí na meáin, mar sin, ag gríosú daoine chun na cogaíochta,

Cogadh 
Ba é plean na Stát Aontaithe seilbh a ghlacadh ar an Iaráic go tapaidh, an tír a chur ar ais ar a bonnaí le hairgead ola, agus 'síol an daonlathais' a chur i lár gharraí an Mheánoirthir. Ach ní raibh sé ag súil le cogadh cathartha, ar feadh roinnt mhaith blianta, gan go leor trúpaí aige chun smacht a choinneáil ar an tír.

Féach freisin 

 Cogadh na Murascaille, 1990-1991 
 Cogadh san Afganastáin (2001 - ?) 
 Donald Rumsfeld 
 Collateral Murder / "Slad de Leataobh", 2007

Tagairtí 

 
Cogaí na Stát Aontaithe
Cogaí a bhaineann leis an Bhreatain Mhór
Cogaí a bhaineann leis an Iaráic
Stair na hIaráice
Cat ruabhallach

Is ainmhí é an cat ruabhallach (Prionailurus rubiginosus). Mamach atá ann. 

Mamaigh
Rois tapa raidío

San radairéalteolaíocht, is éard is rois tapa raidió (RTR) ann ná  feiniméan ardfhuinnimh réaltfhisice de bhunadh anaithnid, a léiríonn mar rois neamhbhuan raidió a mhaireann ach cúpla soicind. Tháinig Duncan Lorimer agus a chuid mac léinn David Narkevic ar an chéad RTR sa bhliain 2007, nuair a bhí siad ag cuardaithe trí chartlainne sonraí, agus mar sin tugtar go coitianta Roiseanna Lorimer orthu. Fuarthas go leor RTRnna, lena n-áirítear RTR  athfhillteach.

Nuair a bhí na RTRanna polaraithe, léiríonn siad go raibh siad astaithe ó fhoinse de réimse láidir maighnéadach.. Tá bunús na RTRanna fós le bheith faighte amach; moltar gur seans gur ó neodrónréalta mearrothlach a bhunús, nó b'fhéidir ó pholl dubh nó fiú intleacht eachtardhomhanda.

Tagairtí
Agairg na gcuileanna

Is fungas í an agairg na gcuileanna.  

Fungais
Griséad odhar

Is fungas é an griséad odhar.  

Fungais
Agairg luisneach

Is fungas í an agairg luisneach.  

Fungais
Triomán uasal

Is fungas é an triomán uasal.

Galería 

 

Fungais
Beacán léana

Is fungas é an beacán léana.  

Fungais
Caidhp dhubh ghiobach

Is fungas í an chaidhp dhubh ghiobach.  

Fungais
Cnapáin bhuí

Is fungas é an cnapáin bhuí.  

Fungais
Cinedhíothú na Ruandach

Rinneadh cinedhíothú ar phobal na Batutsi i Ruanda sa bhliain 1994;  thosaigh an sléacht, nó Cinedhíothú na Ruandach, ar 7 Aibreán 1994 agus lean sé ar aghaidh ar feadh cúpla mí.  Maraíodh b'fhéidir 800,000 ar feadh 100 lá. Ní dhearna an pobal idirnáisiúnta a dhath.

Imeachtaí 
Bhí coimhlint ar siúl i Ruanda ó 1990. Fuair baill an RPF (Rwandan Patriotic Front) a gcuid traenála in Uganda, ar comhghuaillí tábhachtach de chuid na Breataine agus na Stát Aontaithe é, sula ndearna siad ionradh ar Ruanda sa bhliain 1990 – eachtra nár cháin an comhphobal idirnáisiúnta riamh.

Cuireadh tús leis an marú ar mhórscála i mí Aibreáin na bliana 1994 tar éis “aerthionóisc” inar maraíodh uachtaráin Ruanda agus na Burúine ar a mbealach abhaile ó chainteanna síochána. 

Maraíodh Uachtarán Ruanda, Juvénal Habyarimana agus cuid den rialtas nuair a bhuail diúracán dromchla go haer an t-eitleán ina rabhadar ag taisteal ar 6 Aibreán 1994.

Lean an ghéarchéim ar aghaidh ar feadh míonna. Maraíodh b'fhéidir 800,000 ar feadh 100 lá.

Cuireadh an milleán ar antoiscigh na Bahutu as an eitleán a leagan le lámhach. Ach dar le himscrúdaitheoir ó na Náisiúin Aontaithe, Michael Hourigan, bhí an RPF  freagrach as a bhfeallmharú. 

Níor tháinig deireadh leis an cogaíocht  sa bhliain 1994 ach an oiread. Rinne rialta Ruanda ionradh – i gcomhpháirt le harm Uganda – ar Phoblacht Dhaonlathach an Chongó (nó an tSáír mar a tugadh ar an tír) sa bhliain 1996 agus arís sa bhliain 1998. Dar leis an rialtas ag an am, bhí sé ar lorg daoine de chuid phobalna Bahutu a bhí freagrach as an gcineddhíothú, nó génocidaires, mar a tugadh orthu. Ach bhí cúis leithliseach eacnamaíoch leis na hionraí ar an gCongó chomh maith, is cosúil.

Anailís 
Breathnaítear ar an tragóid mar eachtra a léiríonn  go mbíonn an Afraic, go minic, faoi chrann smola an fhoréigin eitnigh. 

Dar le daoine áirithe, bhí na Stáit Aontaithe neodrach sa choimhlint idir pobal na Bahutu agus pobal na Batutsi. Meastar go forleathan gur chuma leis na Stáit Aontaithe faoi Ruanda marnach bhfuil mórán acmhainní nádúrtha ann. Deirtear go minic go raibh drogall ar na Meiriceánaigh dul isteach i dtír Afracach eilemar gheall ar Chath Mogadishu, eachtra “threampánach”, inar maraíodh ocht saighdiúir déag, a tharla sa tSomáil sa bhliain roimhe sin.

Ach b'fhéidir go bhfuil an scéal seo róshimplí agus bréagach. Maíonn Boutros-Ghali (a bhí ina Ard-Rúnaí ar na Náisiúin Aontaithe ag an am) gur éirigh le rialtas Clinton – le cúnamh suntasach ón mBreatain – cosc a chur ar na Náisiúin Aontaithe maidir le fórsa éifeachtach síocháiníochta a chur chun na tíre.

Ceannaire an RPF ba ea Paul Kagame, a tháinig i réim i Ruanda sa bhliain 1994 agus a bhí  i gcumhacht go fóill sna 2010idí.

Comóradh 
Reáchtáiltear an Lá Idirnáisiúnta Machnaimh ar an gCinedhíothú i Ruanda ag na Náisiún Aontaithe ar 7 Aibreán gach bliain.

Tagairtí 

Ruanda
Cinedhíothú
Reifreann na Ríochta Aontaithe ballraíocht an tAontas Eorpach, 2016

Tharla Reifreann na Ríochta Aontaithe ballraíocht an tAontas Eorpach ar an 23 Meitheamh 2016. Vótáil 51.89% den daonra Briotanach (17,410,742 daoine)	chun an tAontas Eorpach a fhágáil. 

Breatimeacht
Stair na Ríochta Aontaithe
An tAontas Eorpach
Teach comhairle

Is teach leis comhairle áitiúil agus curtha ar cíos go tionóntaí san Ríocht Aontaithe agus Éire é teach comhairle.

Tithe
Michael Foot

Polaiteoir de chuid Pháirtí an Lucht Oibre sa Ríocht Aontaithe ab ea Michael Mackintosh Foot. Rugadh é i bPlymouth, Devon ar an 23 Iúil 1913 agus fuair sé bás ar an 3 Márta 2010 in Hampstead, Londain. 

Daoine a rugadh i 1913
Básanna in 2010
Aindiachaithe
Feisirí de Pharlaimint na Ríochta Aontaithe
Fir
Gníomhaithe
Imreoirí sacair Shasana
Páirtí an Lucht Oibre (an Ríocht Aontaithe)
Scríbhneoirí Sasanacha
Sóisialaithe
Crith talún Neipeal Aibreán 2015

Tharla crith talún i mBarpak, Gorkha, Neipeal ar an 25 Aibreán 2015. Fuair 9000 duine bás agus gortaíodh  22,000. 
.

Creathanna talún
Neipeal
An t-Árd Ruigh agus Na Seots (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é An t-Árd Ruigh agus Na Seots. Cruthaíodh sa bhliain 1997 é. Is é Neil Gray (PNA) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster in Albain
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Na h-Eileanan an Iar (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Na h-Eileanan an Iar. Cruthaíodh sa bhliain 1918 é. Is é Angus MacNeil (PNA) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster in Albain
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Teamplóirí

Ord míleata Caitliceach aitheanta i 1139 trí bulla de chuid an Phápa Omne Datum Optimum an Suí Naofa. Bhí an t-ord bunaithe i 1119 agus gníomhach as timpeall 1129 go 1312.

Eaglais Chaitliceach Rómhánach
Crosáidí
Teoirim Phíotagarásach

Is éard is teoirim Phíotagarásach ná teoirim a luann go bhfuil taobhagán triantáin dronuilleach (an slíos os comhair an dronuillin) cearnaithe cothrom leis an dá shlíos eile cearnaithe. Scríobhtar an teoirim mar chothromóid leis na litreacha a, b agus c mar seo:
 
 nuair a sheasann c an taobhagán agus a sheasann b agus c an dá shlíos eile.
Ní fios go cinnte go raibh an hipitéis ann roimh Píotágarás ach tugadh a ainm ar an teoirim mar b'e an chéad duine a chruthaigh an teoirim.

Cruthúnas Píotagarásach 

San íomhá seo, tá dhá cearnóg a bhfuil ceithre triantán chomhionann istigh. Sa chéad chearnóg, amharcléirítear cearnóg na taobhagáin mar c². Sa dara chearnóg, feictear cearnóg na slíos eile mar a² agus b². Sa dhá cearnóg, tá an achar céanna ag na triantáin. Níl siad ach socraithe go difriúil. Mar sin, tá an achar céanna fágtha. ( )

Tagairtí 

Matamaitic
Aberafan (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Aberafan. Cruthaíodh sa bhliain 1918 é. Is é Stephen Kinnock (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Alun a Glannau Dyfrdwy (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Alun a Glannau Dyfrdwy. Cruthaíodh sa bhliain 1983 é. Is é Mark Tami (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Blaenau Gwent (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Blaenau Gwent. Cruthaíodh sa bhliain 1983 é. Is é Nick Smith (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Caerffili (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Caerffili. Cruthaíodh sa bhliain 1918 é. Is é Wayne David (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Canol Caerdydd (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Canol Caerdydd. Cruthaíodh sa bhliain 1983 é. Is í Jo Stevens (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Castell-nedd (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Castell-nedd. Cruthaíodh sa bhliain 1918 é. Is í Christina Rees (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Cwm Cynon (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Cwm Cynon. Cruthaíodh sa bhliain 1983 é. Is í Ann Clwyd (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
De Caerdydd a Phenarth (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é De Caerdydd a Phenarth. Cruthaíodh sa bhliain 1983 é. Is é Stephen Doughty (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
De Clwyd (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é De Clwyd. Cruthaíodh sa bhliain 1997 é. Is í Susan Jones (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Delyn (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Delyn. Cruthaíodh sa bhliain 1983 é. Is é David Hanson (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Dwyrain Abertawe (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Dwyrain Abertawe. Cruthaíodh sa bhliain 1918 é. Is í Carolyn Harris (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Dwyrain Casnewydd (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Dwyrain Casnewydd. Cruthaíodh sa bhliain 1983 é. Is í Jessica Morden (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Dyffryn Clwyd (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Dyffryn Clwyd. Cruthaíodh sa bhliain 1997 é. Is é Chris Ruane (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Gogledd Caerdydd (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Gogledd Caerdydd. Cruthaíodh sa bhliain 1950 é. Is í Anna McMorrin (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Gorllewin Abertawe (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Gorllewin Abertawe. Cruthaíodh sa bhliain 1918 é. Is é Geraint Davies (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Gorllewin Caerdydd (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Gorllewin Caerdydd. Cruthaíodh sa bhliain 1950 é. Is é Kevin Brennan (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Gorllewin Casnewydd (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Gorllewin Casnewydd. Cruthaíodh sa bhliain 1983 é. Is é Paul Flynn (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin. Ní beidh sé ag glacadh páirt sa chéad olltoghchán eile.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Gŵyr (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Gŵyr. Cruthaíodh sa bhliain 1885 é. Is í Tonia Antoniazzi (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Islwyn (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Islwyn. Cruthaíodh sa bhliain 1983 é. Is é Chris Evans (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Llanelli (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Llanelli. Cruthaíodh sa bhliain 1918 é. Is í Nia Griffith (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Merthyr Tudful a Rhymni (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Merthyr Tudful a Rhymni. Cruthaíodh sa bhliain 1983 é. Is é Gerald Jones (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Ogwr (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Ogwr. Cruthaíodh sa bhliain 1918 é. Is é Chris Elmore (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Pen-y-bont ar Ogwr (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Pen-y-bont ar Ogwr. Cruthaíodh sa bhliain 1983 é. Is í Madeline Moon (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Pontypridd (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Pontypridd. Cruthaíodh sa bhliain 1918 é. Is é Owen Smith (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Rhondda (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Rhondda. Cruthaíodh sa bhliain 1974 é. Is é Chris Bryant (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Torfaen (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Torfaen. Cruthaíodh sa bhliain 1983 é. Is é Nicklaus Thomas-Symonds (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Wrecsam (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Wrecsam. Cruthaíodh sa bhliain 1918 é. Is é Ian Lucas (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Ynys Môn (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Ynys Môn. Cruthaíodh sa bhliain 1536 é. Is é Stephen Kinnock (LO) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Aberconwy (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Aberconwy. Cruthaíodh sa bhliain 2010 é. Is é Guto Bebb (C) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Bro Morgannwg (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Bro Morgannwg. Cruthaíodh sa bhliain 1983 é. Is é Alun Cairns (C) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Brycheiniog a Sir Faesyfed (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Brycheiniog a Sir Faesyfed. Cruthaíodh sa bhliain 1918 é. Is é Christopher Davies (C) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Gorllewin Caerfyrddin a De Sir Benfro (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Gorllewin Caerfyrddin a De Sir Benfro. Cruthaíodh sa bhliain 1997 é. Is é Simon Hart (C) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Gorllewin Clwyd (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Gorllewin Clwyd. Cruthaíodh sa bhliain 1997 é. Is é David Jones (C) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Maldwyn (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Maldwyn. Cruthaíodh sa bhliain 1542 é. Is é Glyn Davies (C) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Mynwy (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Mynwy. Cruthaíodh sa bhliain 1918 é. Is é David Davies (C) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Preseli Penfro (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Preseli Penfro. Cruthaíodh sa bhliain 1997 é. Is é Stephen Crabb (C) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Arfon (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Arfon. Cruthaíodh sa bhliain 2010 é. Is é Hywel Williams (PC) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Dwyrain Caerfyrddin a Dinefwr (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Dwyrain Caerfyrddin a Dinefwr. Cruthaíodh sa bhliain 1997 é. Is é Jonathan Edwards (PC) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Ceredigion (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Ceredigion. Cruthaíodh sa bhliain 1536 é. Is é Ben Lake (PC) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Dwyfor Meirionnydd (Toghcheantar na Ríochta Aontaithe)

Is toghcheantar i dTeach Theachtaí na Ríochta Aontaithe é Dwyfor Meirionnydd. Cruthaíodh sa bhliain 2010 é. Is í Liz Saville-Roberts (PC) sealbhóir reatha an tsuíocháin.

Toghcheantair Westminster na Breataine Bige
Liosta na dToghcheantar Parlaiminte de chuid na Ríochta Aontaithe
Dara Crosáid

An dara crosáíd mhór a tháinig as Eoraip mar chogadh naofa Caitliceach i gcoinne Ioslam é an Dara Crosáíd (1147–1149). Thosaigh an Dara Crosáíd nuair a thit Contae Edessa i 1144 chun na fórsaí Zengi. 

Crosáidí