Tuismíocht

Is éard is tuismíocht ann ná an téarma dlíthiúil  don stádas dlíthiúil aitheanta ar an gcaidrimh idir baill teaghlaigh, nó go sonrach an caidreamh dlíthiúil idir tuismitheoir agus leanbh.
Mar a thuairisc Rialtas Québec:
En droit, la filiation est la relation familiale qui unit un enfant à ses parents.

 C’est une des relations les plus importantes qui puissent exister entre deux personnes. Être le père ou la mère d’un enfant, c’est en effet prendre les grandes décisions qui le concernent, c’est veiller à sa garde, à son éducation et à ses besoins.

Le droit reconnaît seulement trois types de filiation:

 Par le sang.
 Par l’adoption.
 Par la procréation assistée.

La filiation ne peut pas être basée uniquement sur l’attachement qui peut exister entre un enfant et un adulte.

Gaeilge
De réir an dlí, is éard is tuismíocht ná an  caidreamh teaghlaigh idir leanbh agus a thuismitheoirí. 

(Aistriúchán Gaeilge

Tá sé ar cheann de na caidrimh is tábhachtaí is féidir a bheith ann idir beirt. Le bheith mar athair nó mar mháthair linbh, is é atá ann ná na cinntí móra a bhaineann leis a ghlacadh, aire a thabhairt dá chúram, dá oideachas agus dá riachtanais.

Ní aithníonn an dlí ach trí chineál tuismíochta

 Trí fhuil.

 Trí uchtáil.

 Trí atáirgeadh cuidithe daonna

Ní féidir an tuismíocht a bhunú go hiomlán ar an gceangal a d’fhéadfadh a bheith ann idir leanbh agus duine fásta.)

Tá an tuismíocht difriúil ó chearta tuismitheoirí agus oidhreacht araon, ach bíonn tionchar acu orthu.

Is é tríocha bliain reacht na dtréimhsí teorainneacha le haghaidh na tuismíochta.  

Tá sampla den dlí maidir le tuismíocht le fáil i gCód Sibhialta Québec, Leabhar 2, Teideal 2 "Tuismíochta",  ina sonraítear conas is féidir tuismíochta a bhunú, a éileamh agus a aistriú.

Tuismíocht agus uchtáil 
Nuair a dhéantar uchtáil faoi dhlíthe na Stát Aontaithe, Ceanada, na Nua-Shéalainne, na hAstráile agus na Ríochta Aontaithe, aistrítear iomlán na tuismíochta. Feictear sampla caighdeánach i ndlí uchtála na SA i gCód Stáit California :

8616. After adoption, the adopted child and the adoptive parents shall sustain towards each other the legal relationship of parent and child and have all the rights and are subject to all the duties of that relationship. 

(Aistriúchán Gaeilge
Tar éis an uchtála, coimeádfaidh an leanbh uchtaithe agus na tuismitheoirí uchtála caidreamh dlíthiúil an tuismitheora agus an linbh lena chéile agus beidh na cearta uile acu agus tá siad faoi réir dhualgais uile an chaidrimh sin.

I náisiúin eile, d’fhéadfadh cineál “uchtú neamhiomlán” ligean don tuismíocht leis an teaghlach bitheolaíoch fanacht. Tá sampla de seo i ndlí na Fraince, áit a bhfuil dhá chineál uchtála ann: uchtáil plénière, áit a n-aistrítear an tuismíocht go hiomlán, agus uchtáil shimplí ina gcuirtear an tuismíocht leis na tuismitheoirí uchtála leis an teaghlach bitheolaíoch, ach nach gcuirtear in ionad é. 

Tá aistriú dlíthiúil na tuismíochta le feiceáil i gcásanna ina ndearna uchtaitheoirí aosacha a n-uchtú  a chur chun deiridh go dlíthiúil, agus mar thoradh air sin cuireadh an  tuismíocht ar ais dá dteaghlaigh bhitheolaíocha. Sampla amháin de seo is ea an Satnam Parmar Adoption Termination Act (1990)  a ritheadh ​​i reachtas cúige Alberta, Ceanada. Luann Codanna 2 agus 3 den Acht seo:

 2 Satnam Parmar is hereby declared not to be the lawful child and heir  of either Swarn Singh Parmar or Amarjit Parmar, and not to have any rights of inheritance from Swarn Singh Parmar or Amarjit Parmar that might otherwise devolve on him by law.

3 The filial relationship which existed between Satnam Parmar and his natural parents, Balbhadar Singh Parmar and Charan Kaur Parmar, prior to the Adoption Order, is hereby restored. 

Tarlaíonn sampla eile a bhaineann le haistriú dlíthiúil na tuismíochta i gcásanna uchtála ina ndéanann uchtaitheoirí aosacha agus a dteaghlaigh bhitheolaíocha a gcuid tuismíochta bunaidh a athbhunú trí uchtáil aosach. .

Féach freisin 

 Gaol bréige
 Atharthacht (dlí)

Tagairtí 

 Ciníochas agus sliocht
 Dlí teaghlaigh
 Dlí uchtála