Κολεγιακές και πανεπιστημιακές αδερφότητες

Οι κολεγιακές και πανεπιστημιακές αδερφότητες ή ελληνικές αδερφότητες (αγγλικά: Greek fraternities -αντρικές- και sororities -γυναικείες-) είναι κοινωνικοί οργανισμοί και σύνδεσμοι στα κολλέγια και πανεπιστήμια. Εμφανίζονται κυρίως στις ΗΠΑ και στις Φιλιππίνες, και σε μικρότερο βαθμό στην Γαλλία, Ηνωμένο Βασίλειο, και Καναδά, ενώ παρόμοιοι οργανισμοί υπάρχουν και σε άλλες χώρες όπως η Γερμανία. Το κοινό τους χαρακτηριστικό είναι ο συνδυασμός γραμμάτων του ελληνικού αλφάβητου ως ονομασία του συνδέσμου, κάτι που κάνει τους οργανισμούς αυτούς να αναφέρονται και ως Ελληνικοί οργανισμοί (Greek clubs/organizations), και οι μετέχοντες σε αυτούς ως Έλληνες (Greeks), ενώ υπάρχουν διάφοροι οργανισμοί με ονομασίες όπως Εθνικό Πανελλήνιο Συμβούλιο (National Panhellenic Council, σύνδεσμος αφροαμερικανικών αδερφοτήτων) και Πολυπολιτισμικό Ελληνικό Συμβούλιο (Multicultural Greek Council).Η σύμβαση αυτή προέρχεται από τα μέσα του 18ου αιώνα και τις πρώτες αδερφότητες αυτού του είδους, όταν στα πανεπιστημιακά ιδρύματα η γνώση ελληνικών και λατινικών θεωρούνταν σύμβολο υψηλής κοινωνικής θέσης.

Η μεγάλη πλειοψηφία τους είναι κοινωνικού τύπου σύνδεσμοι σε αντίθεση με τους επαγγελματικούς και τιμητικούς. Άλλα συνήθη χαρακτηριστικά τους είναι η μυστικότητα των εσωτερικών διαδικασιών, ο περιορισμός των μελών ως προς το φύλο τους, η εξέταση και δοκιμασία των αιτούντων στο να γίνουν μέλη, η ιδιοκτησία του οικήματος όπου διαβιούν ομαδικά τα μέλη, και η χρήση διαφόρων συμβόλων και σημάτων. Ως προς τις δραστηριότητες τους επιδίδονται συχνά σε εορταστικές εκδηλώσεις για τα μέλη, μερικές φορές οργανώνουν φιλανθρωπικές δραστηριότητες, και συχνά δραστηριοποιούνται στην επαγγελματική και κοινωνική διασυνδεσιμότητα με τον έξω κόσμο για τα μέλη τους.

Οι αδερφότητες αυτές συχνά κατηγορούνται ως ελιτιστικές και μισογυνιστικές και ως επωαστήρες κοινωνικών διακρίσεων και ευνοιοκρατίας σε ύστερα στάδια της ζωής μετά το κολέγιο και του πανεπιστήμιο, ενώ η επιρροή τους σε ότι αφορά τα ανώτερα και ανώτατα πολιτικά, δικαστικά και οικονομικά αξιώματα είναι σημαντικά υψηλή καθώς μεγάλο ποσοστό των ατόμων που στελεχώνουν τις θέσεις αυτές προέρχονται από αδερφότητες.

Ιστορία

Απαρχές

Η πρώτη αδερφότητα με παρόμοια χαρακτηριστικά με τις σύγχρονες  που δημιουργήθηκε στην Βόρεια Αμερική ήταν η Φι Βήτα Κάππα (Phi Beta Kappa) το 1775 στο κολλέγιο Ουίλλιαμ και Μαίρη της Βιρτζίνια. Το 1779 άνοιξε παραρτήματα στα πανεπιστήμια του Χάρβαρντ και του Γέιλ, και έως τις αρχές του 19ου αιώνα είχε εξελιχθεί σε τιμητική λέσχη και εγκατέλειψε την μυστικότητα των διαδικασιών της. 

Οι πρώτες αδερφότητες αποτελούσαν διασταύρωση μεταξύ λεσχών δείπνου, φιλολογικών συνδέσμων, και κρυφών οργανισμών όπως οι Ελευθεροτέκτονες και συμμετείχαν μόνο άντρες. Αρχικά οι πανεπιστημιακές αρχές ήταν εχθρικές απέναντι τους και εμπόδιζαν την ανάπτυξη τους, αν και με την πάροδο του χρόνου οι απόφοιτοι των πανεπιστημίων οι οποίοι ανήκαν σε κάποια αδερφότητα άρχισαν να χρησιμοποιούν την επιρροή τους από τον έξω κόσμο ώστε να αρθούν οι περιορισμοί που επιβάλλονταν στα πανεπιστήμια κάτι που επετεύχθη σε μεγάλο βαθμό έως το 1880. Μέχρι να γίνει αυτό οι συναντήσεις μεταξύ μελών των αδερφοτήτων γινόταν μυστικά καθώς εάν ανακαλύπτονταν θα αποβάλλονταν από τις σχολές τους, και έτσι συχνά κατέφευγαν σε συναντήσεις σε ερημικές τοποθεσίες όπως καλύβες στα δάση. Η πρώτη οικία στην οποία στεγάστηκε ανοικτά αδερφότητα ήταν αυτή της Άλφα Δέλτα Πι στο πανεπιστήμιο Κορνέλ το 1878, ενώ η Άλφα Ταυ Ωμέγα ήταν η πρώτη η οποία είχε στην ιδιοκτησία της την δική της οικία στον αμερικανικό νότο το 1880. Η παλαιότερη οικία η οποία χρησιμοποιείται ακόμα από αδερφότητα είναι αυτή της Φι Σίγμα Κάππα στο Κορνέλ, που χρονολογείται από το 1902.

Γυναικείες αδερφότητες
Οι γυναικείες αδερφότητες άρχισαν να εμφανίζονται από το 1851 και έπειτα με την ανάπτυξη της αδερφότητας της Αντέλφιαν (Adelphean) ή Άλφα Δέλτα Πι, και εξελίχθηκαν περαιτέρω στην σημερινή τους μορφή με την Φι Βήτα Πι το 1867 και την Κάππα Άλφα Θήτα το 1870.

Η ύπαρξη τέτοιων γυναικείων αδερφοτήτων, αποτέλεσε σημαντικό βήμα ως προς την κατεύθυνση της χειραφέτησης των γυναικών, καθώς οι κοινωνικοί και ηθικοί περιορισμοί ήταν ακόμα αυστηρότεροι από αυτούς που είχαν να αντιμετωπίσουν οι αντρικές αδερφότητες, εντός και εκτός του πανεπιστημιακού περιβάλλοντος.

Διεθνοποίηση
Το 1867 η αδερφότητα της Χι Πι ίδρυσε το παράρτημα της στο πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου στην Σκωτία, και αποτέλεσε την πρώτη αμερικανική αδερφότητα εκτός των ΗΠΑ. Την ίδια περίοδο, υπήρχαν πολλοί φοιτητές από τον αμερικανικό νότο οι οποίοι ταξίδευαν στην Ευρώπη για να σπουδάσουν, καθώς τα πανεπιστημιακά ιδρύματα στις περιοχές που ζούσαν υπολειτουργούσαν ως αποτέλεσμα του Αμερικανικού Εμφυλίου Πολέμου. Η Χι Πι παρότι βρισκόταν στην Σκωτία, δεχόταν ως μέλη μόνο Αμερικανούς, όταν όμως οι αριθμοί των Αμερικανών φοιτητών άρχισαν να λιγοστεύουν, η αδερφότητα σύντομα διαλύθηκε το 1870.

Η επόμενη αδερφότητα εκτός ΗΠΑ ήταν η Ζήτα Ψι η οποία ιδρύθηκε στο πανεπιστήμιο του Τορόντο στον Καναδά, ενώ η πρώτη γυναικεία αδερφότητα ήταν η Κάππα Άλφα Θήτα επίσης στο Τορόντο το 1887. Έως το 1927 υπήρχαν 42 αντρικές και γυναικείες αδερφότητες στο πανεπιστήμιο του Τορόντο και το πανεπιστήμιο ΜακΓκίλ, και παραρτήματα τους σε αρκετά άλλα πανεπιστήμια.

Πολυπολιτισμικότητα 
Κατά το παρελθόν υπήρχαν συγκεκριμένοι περιορισμοί από αρκετές αδερφότητες ως προς την φυλή και το κοινωνικό υπόβαθρο που θα έπρεπε να διέθετε κάποιος προκειμένου να γίνει δεκτός ή δεκτή ως μέλος. Οι περιορισμοί αυτοί ξεπεράστηκαν με το πέρασμα του χρόνου μέσω ενιαίων προσπαθειών συντονισμού των αδερφοτήτων και οργανισμών όπως το Εθνικό Πανελλήνιο Συμβούλιο (National Panhellenic Council) και το Πολυπολιτισμικό Ελληνικό Συμβούλιο (Multicultural Greek Council).

Η πρώτη πολυπολιτισμική γυναικεία αδερφότητα, η Μι Σίγμα Ύψιλον, ιδρύθηκε το 1981 στο πανεπιστήμιο Ράτγκερς.

Χαρακτηριστικά

Ονομασία 
Οι ονομασίες και τα σύμβολα των αδερφοτήτων προκύπτουν από τα ελληνικά γράμματα που έχουν επιλέξει. Τα μέλη των αδερφοτήτων αποκαλούνται μεταξύ τους ως αδερφός ή αδερφή, και οι ονομασίες των αδερφοτήτων αποτελούνται από 2 ή 3 γράμματα, με κάποιες εξαιρέσεις όπου εκτός από τα γράμματα επιλέγουν επιπρόσθετα και ένα όνομα όπως η Triangle (Τρίγωνο), Acacia (Ακακία), και Seal and Serpent (Σφραγίδα και Ερπετό).

Περιορισμός φύλου

Οι αδερφότητες παραδοσιακά δέχονται μέλη μόνο ενός φύλου, αντρικού ή γυναικείου, και η παράδοση αυτή συνεχίζεται καθώς νομικά εξαιρούνται από την πολιτική διακρίσεων στις ΗΠΑ ως προς το ποια άτομα μπορούν να δεχτούν βάσει φυλετικής διάκρισης.

Από τα μέσα του 20ού αιώνα υπήρξαν κάποιες αδερφότητες οι οποίες επέλεξαν να γίνουν μικτές και να δέχονται και γυναίκες ως μέλη, όπως η Πι Άλφα Ταυ στο Σικάγο, Άλφα Θήτα και η Λάμδα Λάμδα Λάμδα, ωστόσο είναι αρκετά σπάνιες και ως οργανισμοί δεν αποτελούν μέλη των ομοσπονδιών των αδερφοτήτων στις ΗΠΑ.

Το 2016, η Χι Πι άρχισε να δέχεται και διαφυλικά άτομα.

Διαχείριση
Οι αδερφότητες είναι αυτοδιαχειριζόμενες, ωστόσο οι απόφοιτοι που υπήρξαν μέλη αδερφοτήτων έχουν την δυνατότητα να διατηρούν την νομική ιδιοκτησία τμημάτων της περουσιακής ιδιοκτησίας των αδερφοτήτων. 

Τα όποια παραρτήματα διαθέτει μια αδερφότητα διαχειρίζονται από ένα κοινό συμβούλιο της αδερφότητας το οποίο θέτει τους κανόνες και διαδικασίες που ισχύουν για όλα, και συχνά εκδίδει και τις αποφάσεις του σε δελτία τύπου ή περιοδικές εκδόσεις.

Στρατολόγηση μελών
Κατά την στρατολόγηση νέων μελών, οι υποψήφιοι περνούν από διάφορες δοκιμασίες και συνεντεύξεις, μετά το πέρας των οποίων κρίνονται βάσει των επιδόσεων τους και των προσδοκιών της κάθε αδερφότητας. Εάν κάποιος επιλεχθεί να γίνει νέο μέλος, τότε μπαίνει στο στάδιο του νέου μέλους ή υποσχόμενου το οποίο μπορεί να διαρκέσει από μερικές εβδομάδες έως μερικούς μήνες.Κατά την περίοδο αυτή τα νέα μέλη μπορούν να συμμετέχουν σε όλες τις δραστηριότητες της αδερφότητας αλλά δεν μπορούν να κατέχουν αξιώματα σε αυτές. Τα νέα μέλη που ολοκληρώνουν επιτυχώς την περίοδο αυτή, ψηφίζονται από την αδερφότητα για το αν θα γίνουν αποδεκτά ως πλήρη μέλη, και σε περίπτωση όπου γίνουν αποδεκτοί τότε γίνεται η τελική μύηση τους η οποία είναι μυστική.Σε πολλές περιπτώσεις οι αδερφότητες δείχνουν προτίμηση σε υποψηφίους οι οποίοι είχαν ή έχουν κάποιο συγγενή τους ως μέλος της αδερφότητας.

Εκτός λίγων εξαιρέσεων, οι περισσότερες αδερφότητες είναι μυστικές λέσχες. Η ταυτότητα των μελών της δεν είναι μυστική, ωστόσο οι συχνά ακραίες και ασυνήθιστες δοκιμασίες και εσωτερικές διακασίες είναι, και βασίζονται στα μασονικά τελετουργικά καθώς και στα αρχαιοελληνικά μυστήρια, με μυστικές χειραψίες και κωδικούς τους οποίους χρησιμοποιούν τα μέλη ώστε να αλληλοταυτοποιούνται.

Δημογραφικά στατιστικά
Υπάρχουν περίπου 9 εκατομμύρια μέλη και απόφοιτοι αδελφοτήτων στην Βόρεια Αμερική, αριθμός που αντιστοιχεί στο 3 τοις εκατό του συνολικού πληθυσμού της χώρας, και περίπου 750.000 ενεργοί προπτυχιακοί φοιτητές. Οι επιτυχείς απόφοιτοι είναι 20% περισσότεροι σε άτομα που ανήκουν σε αδερφότητα και άτομα που δεν ανήκουν, καθώς πολλές αδερφότητες έχουν ως κριτήριο την επίτευξη ενός επιπέδου ακαδημαϊκής πληρότητας.

Σύμφωνα με έρευνα του 2007 του πανεπιστημίου του Πρίνστον τα μέλη των αδερφοτήτων τείνουν να είναι λευκοί με υψηλό εισόδημα, ενώ άλλες έρευνες του 2009 και του 2010 εκτίμησαν πως το 91 με το 93 τοις εκατό των μελών ήταν λευκοί.Ένα εξαιρετικά υψηλό ποσοστό υπουργών και αξιωματούχων κυβερνήσεων των ΗΠΑ (63%) προέρχονται επίσης από αδερφότητες, ενώ το ποσοστό είναι 85% για τους δικαστές του ανωτάτου δικαστηρίου των ΗΠΑ. Σε ότι αφορά την βουλή των αντιπροσώπων και την αμερικανική γερουσία, τα ποσοστά είναι 25% και 40% αντίστοιχα.

Κριτική

Ευνοιοκρατία
Οι αδερφότητες συχνά κατηγορούνται ως επωαστήρες ευνοιοκρατικών συμπεριφορών στην κοινωνία, καθώς η δικτύωση μεταξύ των αποφοίτων μελών τους δημιουργεί συνθήκες οι οποίες καθορίζουν εξελίξεις όπως το ποιός θα προσλάβει ποιόν εις βάρος άλλων που δεν υπήρξαν μελη αδελφότητας, κάτι πολύ συχνό στις υψηλά αμοιβόμενες θέσεις χρηματιστών στην Ουόλ Στρητ.

Επιπλέον οι ελληνικές αδερφότητες χαρακτηρίζονται ως ελιτιστικοί ή αποκλειστικοί σύνδεσμοι, οι οποίοι υπάρχουν για την ωφέλεια των μελών της τα οποία είναι κυρίως λευκοί της άνω τάξης, κάτι που διαιωνίζει τις διακρίσεις και κοινωνικές διαιρέσεις ήδη από το πανεπιστήμιο και στην μετέπειτα ζωή.

Καταχρήσεις
Τα μέλη των αδερφοτήτων είναι πολύ πιθανότερο να κάνουν καταχρήσεις αλκοόλ και ναρκωτικών ουσιών σε σχέση με αυτούς που δεν ανήκουν σε αδερφότητα, όπου σύμφωνα με μελέτη του πανεπιστημίου του Χάρβαρντ οι 4 στους 5 μετέχοντες καταφεύγουν συστηματικά σε υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ, σε σχέση με τους 2 στους 5 οι οποίοι δεν είναι μέλη αδερφότητας.

Κακομεταχείριση και βασανισμός
Οι μετέχοντες σε αδερφότητες εμφανίζονται να είναι 3 φορές πιθανότερο να τελέσουν βιασμό σε σχέση με μη μέλη, και τέτοιες συμπεριφορές ενθαρύνονται από το γενικότερο σεξιστικό κλίμα και νοοτροπία κυριαρχίας, εξουσίας και κάλυψης, ενώ οι γυναίκες σε γυναικείες αδερφότητες έχουν μεγαλύτερες πιθανότητες να υποστούν βιασμό σε σχέση με άλλες γυναίκες.

Η μεταχείριση των υποψηφίων μελών κατά το στάδιο των δοκιμασιών τους, και ιδιαίτερα το στάδιο της διαβολοβδομάδας, αποτελείται από φυσικές και νοητικές διαδικασίες οι οποίες μπορεί να φέρουν τους υποψηφίους στα άκρα ή και να τους προκαλέσουν ζημιά, μέσω διαδικασιών όπως στέρηση ύπνου, στέρηση αισθήσεων, χτυπήματα, παρατεταμένη στάση σε άβολες θέσεις, και σπανιότερα σημάδεμα, κλύσματα, ούρηση πάνω στους υποψηφίους, και κατανάλωση χαλασμέων τροφίμων. Οι ακραίες δοκιμασίες απαγορεύονται στα επίσημα καταστατικά των ομοσπονδιών των αδερφοτήτων, και έχουν υπάρξει περιπτώσεις όπου κάποια παραρτήματα αδερφοτήτων έκλεισαν μετά από καταχρήσεις και ακραιότητες ως προς την συμπεριφορά απέναντι στους υποψηφίους, ενώ υπάρχουν και τηλεφωνικές γραμμές με σκοπό την βοήθεια σε κάποιον που υπήρξε θύμα κακομεταχείρισης.

Αντρικές αδερφότητες

Γυναικείες αδερφότητες

Παραπομπές

Δείτε επίσης
 Ελληνικό αλφάβητο
 Ισοψηφισμός

Αδελφότητες