Στάδιο Γεώργιος Καραϊσκάκης

Το Στάδιο «Γεώργιος Καραϊσκάκης» είναι σύγχρονο ελληνικό στάδιο ποδοσφαίρου στο Νέο Φάληρο στον Πειραιά. Φέρει το ονοματεπώνυμο του γνωστού αρχιστρατήγου (1782-1827) της Επανάστασης του 1821, σε ανάμνηση του θανάτου του μετά από μάχη σε κοντινή τοποθεσία. Επί της ουσίας, στην αθλητική βιβλιογραφία  απαντούν με την ίδια ονομασία και οι τρεις αθλητικοί χώροι που σε βάθος χρόνου κατασκευάστηκαν στο ίδιο ακριβώς σημείο (το 1895 ως Ποδηλατοδρόμιο, το 1964 ως Στάδιο Καραϊσκάκη και το 2004 νέο στάδιο),  με τον πιο πρόσφατο να αναφέρεται για αντιδιαστολή ως νέο Στάδιο Καραϊσκάκη. 

Αποτελεί έδρα του Ολυμπιακού Πειραιώς, των συμπολιτών του Εθνικού και Ατρομήτου (διατηρούν δικαίωμα να αγωνίζονται, εφόσον βρίσκονται σε επαγγελματικές κατηγορίες), όπως και των εθνικών ομάδων ποδοσφαίρου ανδρών και γυναικών. Παλαιότερα σε αυτό ανά διαστήματα έδρευαν επίσης η Προοδευτική και άλλοι σύλλογοι της Ένωσης Ποδοσφαιρικών Σωματείων Πειραιώς (ΕΠΣΠ). Απέχει 2 χιλιόμετρα από το κέντρο του Πειραιά, 10 από το κέντρο της Αθήνας, 32 από το διεθνές αεροδρόμιο «Ελευθέριος Βενιζέλος», ενώ την πρόσβαση με τα μέσα σταθερής τροχιάς εξυπηρετούν το Μετρό (γραμμή 1) και το τραμ. Σε μικρή απόσταση βρίσκεται και το Στάδιο Ειρήνης και Φιλίας. Έχει χωρητικότητα 32.115 θέσεων  και μετά το Ολυμπιακό Στάδιο Αθηνών (ΟΑΚΑ) αποτελεί το δεύτερο μεγαλύτερο γήπεδο της χώρας, αλλά το μεγαλύτερο που προορίζεται αποκλειστικά για ποδόσφαιρο.

Ανήκει στην Ελληνική Ολυμπιακή Επιτροπή (ΕΟΕ), η οποία το 2003 μέσω Γενικής Γραμματείας Αθλητισμού και διατηρώντας την κυριότητα, παραχώρησε τη χρήση του στον Ολυμπιακό για 49 έτη, ο οποίος ανέλαβε την υποχρέωση να κατασκευάσει καινούργιο γήπεδο με δικά του έξοδα και να πληρώνει ενοίκιο 15% μετά την παρέλευση 15ετίας.

Ιστορία

1896-1953 
Κατασκευάστηκε το 1895 ως ποδηλατοδρόμιο για τους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας, τους πρώτους της σύγχρονης εποχής, που διεξάχθηκαν την επόμενη χρονιά (1896).  Αρχικά ονομαζόταν Ποδηλατοδρόμιον ή Γήπεδον Νέου Φαλήρου. Αγοράστηκε από την Εταιρεία Σιδηροδρόμων αντί 104.000 δραχμών και ολοκληρώθηκε τότε υπό την επίβλεψη του πρίγκιπα Γεωργίου. Βρισκόταν δίπλα στο εργοστάσιο της ΔΕΗ, το πρώτο εργοστάσιο ηλεκτρισμού στη χώρα. Ο πρώτος ποδοσφαιρικός αγώνας που φιλοξενήθηκε στο γήπεδο είναι καταγραμμένος το 1898 ανάμεσα στον Πανελλήνιο ΓΣ και τον Ποδηλατικό Όμιλο Αθηνών και έληξε ισόπαλος 4-4. Μέχρι τότε το ποδόσφαιρο δεν είχε κάνει επίσημα την εμφάνισή του στη χώρα. Αργότερα η Εταιρεία Σιδηροδρόμων παραχώρησε το γήπεδο ως δωρεά στην Επιτροπή Ολυμπιακών Αγώνων. 

Μετά τον Α΄ Παγκόσμιο πόλεμο χρησιμοποιήθηκε συστηματικά πλέον και για το αναπτυσσόμενο τότε άθλημα του ποδοσφαίρου, με –ανεπαρκή– διαπλάτυνση της κυκλικής έκτασης την οποία περιέβαλλε ο επικλινής στίβος ποδηλασίας, που έπαιζε τον ρόλο εξεδρών για το κοινό.

Υπήρξε ήδη από την ίδρυσή τους η έδρα των δημοφιλέστερων πειραϊκών συλλόγων Εθνικού και Ολυμπιακού, και έτσι έχει μείνει στην ιστορία αμφοτέρων, καθώς προσεγγίζουν τον έναν αιώνα αθλητικής δράσης. Εκτός από πολλές και κρίσιμες συναντήσεις τοπικών και πανελλήνιων διοργανώσεων, αποτέλεσε τόπο διεξαγωγής και άλλων αξιόλογων αναμετρήσεων μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του '50, όπως του Κυπέλλου πόλεων, ως το μεγαλύτερο γήπεδο στις περιοχές αρμοδιότητας της ΕΠΣΠ και άρα έδρα της μικτής Πειραιώς. Την επωνυμία –αρχικά γήπεδο– Γ. Καραϊσκάκης απέκτησε επί καθεστώτος 4ης Αυγούστου, συγκεκριμένα τον Ιούνιο του 1938.

Έργα 1953-1956 
Παρά τη σπουδαιότητα των εγκαταστάσεων για το ποδόσφαιρο του Πειραιά, της πρωτεύουσας συνολικά και της χώρας, η ΕΟΕ (τότε Επιτροπή Ολυμπιακών Αγώνων: ΕΟΑ) προχώρησε σε ουσιαστική αναβάθμιση μόνον έπειτα από 60 χρόνια λειτουργίας τους. Ως τότε το γήπεδο συντηρούσαν από κοινού με δικά τους έξοδα οι δύο μεγάλοι σύλλογοι του Πειραιά, ο Ολυμπιακός και ο Εθνικός,. Τα έργα ξεκίνησαν στις αρχές του 1953 και διήρκεσαν περισσότερο από μία τριετία. Το γήπεδο στη νέα του μορφή περιλάμβανε αγωνιστικό χώρο κανονικών –πλέον– διαστάσεων, διέθετε υπερπολλαπλάσια χωρητικότητα 22.000 θεατών (καθημένων και ορθίων), χρησιμοποιήθηκε δε από την έναρξη της ποδοσφαιρικής περιόδου 1956-57.  Ενδιάμεσα, τους πειραϊκούς συλλόγους είχαν φιλοξενήσει μικρότερες έδρες στην ευρύτερη περιοχή και στην Αθήνα.

1964-2003 
Το 1964 ανακατασκευάστηκε για να μετατραπεί σε ένα σύγχρονο στάδιο για την εποχή, με το κόστος να ανέρχεται σε 20 εκατομμύρια δραχμές και τα εγκαίνια να πραγματοποιούνται στις 11 Μαρτίου 1964.
Φιλοξένησε τον τελικό του Κυπέλλου Κυπελλούχων Ευρώπης 1970-1971, ο οποίος ήταν και ο πρώτος ευρωπαϊκός τελικός που διεξήχθη στη χώρα, μεταξύ της Τσέλσι και της Ρεάλ Μαδρίτης. Το παιχνίδι έληξε ισόπαλο 
1-1, ενώ στον επαναληπτικό (τότε δεν υπήρχε παράταση και πέναλτι) οι Λονδρέζοι επικράτησαν με 2-1 και κατέκτησαν το τρόπαιο. Επίσης στο ίδιο γήπεδο στις 15 Δεκεμβρίου 1971 διεξήχθη ο πρώτος από τους δύο τελικούς για το Διηπειρωτικό Κύπελλο ανάμεσα στον Παναθηναϊκό, φιναλίστ του Κυπέλλου Πρωταθλητριών Ευρώπης και την Νασιονάλ Μοντεβιδέο πρωταθλήτρια Νοτίου Αμερικής με σκορ 1-1.

Από το 2004 
Το νέο στάδιο Καραΐσκάκη άρχισε να κατασκευάζεται τον Ιούνιο του 2003 και παραδόθηκε την 30ή του ίδιου μήνα το 2004, σε διάστημα ρεκόρ 14 μηνών (428 ημέρες) από την έναρξη της κατεδάφισης του προηγουμένου (είχε ολοκληρωθεί στις 31 Μαΐου 2003 παρουσία 5.000 φίλων του Ολυμπιακού). Χρησιμοποιήθηκε κατά τη διάρκεια των Ολυμπιακών Αγώνων της Αθήνας ως τόπος διεξαγωγής αναμετρήσεων στο πλαίσιο του ποδοσφαιρικού τουρνουά.

Στα 60 χρόνια Α' Εθνικής κατηγορίας είναι το γήπεδο όπου έχουν γίνει οι περισσότεροι αγώνες πρωταθλήματος, από οποιοδήποτε άλλο στη χώρα (1512 συνολικά).

Στο στάδιο επίσης έχουν πραγματοποιηθεί σημαντικά μουσικά δρώμενα, όπως η συναυλία των Evanescence, Aerosmith και το φεστιβάλ που διοργάνωσαν οι Scorpions για πρώτη φορά, το καλοκαίρι του 2012.

Χωρητικότητα και διευκολύνσεις 
Έχει χωρητικότητα 32.115 (33.334 με τις σουίτες) θεατών. Διαθέτει 40 σουίτες επισήμων (χωρητικότητας 474 θέσεων), 200 θέσεις δημοσιογράφων, αίθουσα Τύπου 130 θέσεων, 4 αποδυτήρια, προθερμαντήριο, αίθουσες για τηλεοπτικά στούντιο, αίθουσα ελέγχου ντόπινγκ, μουσείο του Ολυμπιακού, εστιατόρια, καφέ, γυμναστήριο, 34 θύρες με 82 περιστροφικές εισόδους, ενσωματωμένο ανιχνευτή μετάλλων, εκδοτήρια εισιτηρίων, κυκλικές ράμπες και ανελκυστήρες, υπερυψωμένο επίπεδο προσπέλασης στις κερκίδες, στέγαστρο σε όλο το εύρος των κερκίδων αποτελούμενο από 75 λευκά πλαίσια και με ενσωματωμένο φωτισμό προδιαγραφών UEFA, πρόσβαση για άτομα με αναπηρίες (στη δυτική εξέδρα υπάρχουν 50 θέσεις για άτομα μειωμένης κινητικότητας), σύνδεση με ράμπα μήκους 60 μ. με τον σταθμό Νέου Φαλήρου του Μετρό, διάφορα καταστήματα έκτασης 6.500 τ.μ, 2 VIP εστιατόρια 1.000 τ.μ κάτω από τις σουίτες, σαλόνι-μπαρ VIP, Champions Club, 11 αναψυκτήρια, χώρο στάθμευσης για πάνω από 1.100 αυτοκίνητα, 24 μονάδες υγιεινής (και για άτομα με αναπηρίες)· ενώ ο χρόνος εκκένωσης των κερκίδων υπολογίζεται στα 7 λεπτά.

Ρεκόρ
Στα μέσα της δεκαετίας του '60 και συγκεκριμένα στις 7 Απριλίου του 1965 στον αγώνα ανάμεσα στον Ολυμπιακό και την ΑΕΚ πραγματοποιήθηκε το ρεκόρ προσέλευσης κόσμου στο γήπεδο, με 42.445 θεατές να παρακολουθούν το παιχνίδι.

Πρόσβαση και συγκοινωνίες
 
Το γήπεδο απέχει 2 χλμ από το κέντρο της πόλης του Πειραιά, 10 από το κέντρο της Αθήνας και 32 από το διεθνές αεροδρόμιο «Ελ. Βενιζέλος». 

Την πρόσβαση με τα μέσα σταθερής τροχιάς εξυπηρετούν το Μετρό (γραμμή 1) και το τραμ.

Με αστικό λεωφορείο το στάδιο προσεγγίζεται μέσω όλων των γραμμών που πηγαίνουν από την Αθήνα προς τον Πειραιά και κάνουν στάση είτε στην παραλιακή («Σταθμός ΗΣΑΠ») είτε στην οδό Πειραιώς («Ελαΐς»). 

Το γήπεδο δίνει την επιλογή διαφόρων μέσων για την προσέγγισή του, μάλιστα υπάρχει ειδική ράμπα που συνδέει απευθείας το στάδιο με τον ανακαινισμένο σταθμό του Μετρό.

Ανάμνηση της τραγωδίας της Θύρας 7 

Στην εξέδρα της πλευράς προς την οδό Πειραιώς (πέταλο κερκίδας) και με τη χρήση μαύρων καθισμάτων αντί ερυθρών σχηματίζεται μόνιμα σαν ψηφιδωτό ο αριθμός 7 σε ανάμνηση του τραγικού περιστατικού της Θύρας 7 που συνέβη στις 8 Φεβρουαρίου 1981. Για τον ίδιο λόγο στην ανατολική πλευρά του γηπέδου έχει ανεγερθεί νέο μνημείο με χαραγμένα σε μαρμάρινη πλάκα τα ονόματα των 21 θυμάτων, ενώ το παλαιό διατηρείται επί της ομώνυμης πλατείας στη βόρεια πλευρά.

Σημειώσεις

Παραπομπές

Πηγές 
 Νέο Στάδιο Καραϊσκάκη, stadia.gr
 Το νέο Καραϊσκάκη, επίσημος ιστότοπος ΠΑΕ Ολυμπιακός ΣΦΠ
 Ιστορία γηπέδου, επίσημος ιστότοπος ΠΑΕ ΟΣΦΠ
 Γήπεδο "Γεώργιος Καραϊσκάκης", επίσημος ιστότοπος ΠΑΕ ΟΣΦΠ
 Γιώργος Αλεξανδρής-Ηλίας Λέκκας, Η ιστορία του Ολυμπιακού • 71 χρόνια Ολυμπιακός, Εκδόσεις Γ.Χ Αλεξανδρή, Αθήνα 1996
 Γιώργος Αρκουλής-Δημήτρης Καπράνος, Το στάδιο Καραϊσκάκη αφηγείται, Εκδόσεις Ελληνικά Γράμματα, Αθήνα 2004, ISBN 960-406-827-X.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 ιστοσελίδα, Στάδιο Γεώργιος Καραϊσκάκης Α.Ε. Ανακατασκευής και Εκμετάλλευσης
 Εικονική περιήγηση στους χώρους, επίσημος ιστότοπος ΠΑΕ Ολυμπιακός ΣΦΠ.

Στάδια ποδοσφαίρου στην Ελλάδα
Αθλητικές εγκαταστάσεις στον Πειραιά
Αθλητικές εγκαταστάσεις Θερινών Ολυμπιακών Αγώνων 2004
Ολυμπιακός Σ.Φ.Π. (ποδόσφαιρο)
Εθνικός Πειραιώς (ποδόσφαιρο)
Εθνική Ελλάδας (ποδόσφαιρο)