Ρεβενταδόρ

Το Ρεβενταδόρ (Ισπανικά: Reventador, εξερευνητής) είναι ενεργό ηφαίστειο του Ισημερινού, στις ανατολικές Άνδεις. Βρίσκεται σε μια απομακρυσμένη περιοχή, στο εθνικό πάρκο με το ίδιο όνομα. Το ηφαίστειο έχει εκραγεί τουλάχιστον 25 φορές από το 1541, αλλά εξαιτίας του γεγονότος ότι είναι απομακρυσμένο, πολλές από τις εκρήξεις του πιθανότατα δεν παρατηρήθηκαν. Η περιοχή χαρτογραφήθηκε για πρώτη φορά το 1931 από τον Ελ Πάσι Μίνιο (L Pazy Miñio). Εξαιτίας της κατασκευής ενός αγωγού πετρελαίου που διέτρεχε τον Ισημερινό τη δεκαετία του 1960 κατασκευάστηκε ένας δρόμος που ένωνε την σημερινή Νουέβα Λόχα, όπου ανακαλύφθηκαν κοιτάσματα πετρελαίου, με το χωριό Μπαέσα. Από αυτόν το δρόμο είναι σήμερα προσβάσιμο το ηφαίστειο. Η ισχυρότερη έκρηξή του έλαβε χώρα το 2002, όταν η στάχτη από το ηφαίστειο έφτασε σε ύψος 17 χιλιομέτρων και οι πυροκλαστικές ροές σε απόσταση 8 χιλιομέτρων από το κώνο. Νεότερες εκρήξεις έλαβαν χώρα το 2004, το 2007, το 2011 και το 2012.

Περιγραφή 
Το ηφαίστειο σήμερα έχει ύψος 3.562 μέτρα. Ο συμμετρικός ηφαιστειακός του κώνος βρίσκεται μέσα σε μια καλντέρα ανδεσιτικής σύστασης που έχει σχήμα U και είναι ανοικτή προς την πεδιάδα του Αμαζονίου. Η καλντέρα έχει διάμετρο 4 χιλιόμετρα και δημιουργήθηκε όταν το αρχικό οικοδόμημα, το Ελ Ρεβενταδόρ, κατέρρευσε πριν 30.000 χρόνια. Τα συντρίμια από την κατάρρευση είχαν όγκο 20 κυβικά χιλιόμετρα. Υπολογίζεται ότι πριν την κατάρρευση το Ελ Ρεβενταδόρ είχε ύψος συγκρίσιμο με το Τσιμποράσο. Ένας νέος κώνος άρχισε να σχηματίζεται, αλλά κατέρρευσε και αυτός πριν 20.000 χρόνια. Ο σημερινός ηφαιστειακός κώνος βρίσκεται 1.300 μέτρα πάνω από το έδαφος της καλντέρας και δεν έχει βλάστηση. Η κορυφή του κώνου έχει περίπου το ίδιο ύψος με τα τοιχώματα της καλντέρας και έχει ένα μικρό κρατήρα διαμέτρου 200 μέτρων και διαθέτει ενεργές σολφατάρες. Η λάβα του ηφιαστείου έχει σήμερα ανδεσιτική και βασική ανδεσιτική σύσταση. Υπολογίζεται ότι το ηφαίστειο είναι ενεργό εδώ και 300.000 με 400.000 χρόνια. Στο ηφαιστειακό σύμπλεγμα ανήκει και ένας ηφαιστειακός δόμος που ονομάζεται Ελ Κοπέτε.

Ηφαιστειακή δραστηριότητα 
Λίγα είναι γνωστά για την ιστορία των εκρήξεων του Ρεβενταδόρ πριν τον 20ο αιώνα εξαίτιας της απόστασης του ηφαιστείου. Το Ρεβενταδόρ θεωρείται η πηγή πολλών ροών λάβας και εκρήξεων που ήταν ορατές από το Κίτο. Εξαίτιας των βροχοπτώσεων (υπολογίζεται ότι η περιοχή δέχεται 4 με 6 μέτρα βροχής ετησίως) τα λαχάρ και οι λασπορροές είναι συχνές. Τα ιζήματα που μετέφεραν έφτιαξαν μια μικρή πεδιάδα στο ανατολικό άκρο της καλντέρας. Οι ηφαιστειακές εκρήξεις φαίνεται να ακολουθούν ένα κύκλο 25 ετών. Αρκετές από τις εκρήξεις του ηφαιστείου έχουν ισχύ 3 στην κλίμακα VEI.

Η ισχυρότερη καταγεγραμένη έκρηξη του ηφαιστείου άρχισε τις 2 Νοεμβρίου 2002 με μια εκρηκτική στήλη ύψους 17 χιλιομέτρων και πέντε πυροκλαστικές ροές που έφτασαν σε απόσταση 9 χιλιομέτρων από το ηφαίστειο προς τα ανατολικά. Υπολογίζεται ότι ο συνολικός όγκος των ηφαιστειακών αναβλημάτων ήταν 3,6 × 108 m³, γεγονός που κατατάσσει την έκρηξη ως 4 στην κλίμακα ισχύος VEI. Αυτό που ήταν χαρακτηριστικό με την έκρηξη ήταν ο μικρός αριθμός προειδοποιητικών γεγονότων που συνέβησαν πριν την έκρηξη, με μόνο ένα σεισμό μεγέθος 4 ρίχτερ να έχει σημειωθεί το μήνα πριν την έκρηξη. Η στάχτη κάλυψε μεγάλο μέρος της περιοχής του Κίτο, με αποτέλεσμα να κλείσουν αγωγοί πετρελαίου, σχολεία, επιχειρήσεις και το αεροδρόμιο του Κίτο για 10 μέρες, με σημαντικές επιπτώσεις στην οικονομία.

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Φωτογραφίες του Ρεβενταδόρ τον Αύγουστο του 2005

Ηφαίστεια του Ισημερινού