Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Ποδοσφαίρου 2008

Το Ευρωπαϊκό πρωτάθλημα ποδοσφαίρου 2008, ή αλλιώς Euro 2008, ήταν η 13η διοργάνωση ευρωπαϊκού πρωταθλήματος της UEFA και διεξήχθη από τις 7 ως τις 29 Ιουνίου 2008 στα γήπεδα της Αυστρίας και της Ελβετίας. Ήταν η δεύτερη επιτυχημένη υποψηφιότητα φιλοξενίας της διοργάνωσης από δύο χώρες, ακολουθώντας τη διοργάνωση του 2000 από το Βέλγιο και την Ολλανδία. Τέσσερα χρόνια αργότερα, η διοργάνωση του 2012 που συνδιοργανώθηκε από την Ουκρανία και την Πολωνία θα γινόταν η τρίτη διοργάνωση του Euro από κοινού σε δύο χώρες.

Έλαβαν μέρος 16 εθνικές ομάδες ποδοσφαίρου. Αυστρία και Ελβετία προκρίθηκαν στη διοργάνωση αυτόματα ως διοργανώτριες χώρες. Οι υπόλοιπες 14 πέρασαν από μια προκριματική φάση στην οποία μετείχαν 50 ομάδες. Η Αυστρία και η Πολωνία συμμετείχαν για πρώτη φορά στη διοργάνωση. Η νικήτρια Ισπανία εκπροσώπησε στη συνέχεια την Ευρώπη στο Κύπελλο Συνομοσπονδιών 2009 που διοργανώθηκε στη Νότιο Αφρική.

Στάδια 
Η διοργάνωση έλαβε χώρα σε οκτώ γήπεδα των δύο διοργανωτριών χωρών, από τέσσερα στην Αυστρία και την Ελβετία. Κάθε γήπεδο είχε χωρητικότητα τουλάχιστον 30.000 για την διοργάνωση. Μεγαλύτερο σε χωρητικότητα γήπεδο ήταν το Ερνστ-Χάπελ-Στάντιον στην Βιέννη με 53.295 θέσεις. Αυτός ήταν και ο λόγος για τον οποίο επελέγη να φιλοξενήσει τον τελικό. Η Ελβετία έδωσε το σύνολο των αναμετρήσεών της για την φάση των ομίλων στο Σανκτ Γιάκομπ-Παρκ της Βασιλείας, το οποίο φιλοξένησε επίσης την εναρκτήρια αναμέτρηση της διοργάνωσης, ως αντιστάθμισμα στη διεξαγωγή του τελικού στη Βιέννη. Η Αυστρία έδωσε το σύνολο των αναμετρήσεών της για την φάση των ομίλων στο Ερνστ-Χάπελ-Στάντιον.

Το 2004 η υπόθεση του γηπέδου της Ζυρίχης κατέστη πρόβλημα για τους διοργανωτές. Αρχικά προβλεπόταν να ανακαινιστεί το στάδιο Χάρνττουρμ για να χρησιμοποιηθεί ως το ποδοσφαιρικό γήπεδο της πόλης, ωστόσο νομικά κολλήματα καθυστέρησαν σε τέτοιο βαθμό το σχέδιο, που κατέστη αδύνατο χρονικά το γήπεδο να είναι έτοιμο προς χρήση το 2008. Αυτό δημιούργησε ζήτημα, καθώς η συμφωνία μεταξύ της UEFA και των διοργανωτών ανέφερε ρητά ότι οι αναμετρήσεις θα έπρεπε να λάβουν χώρα σε τέσσερα γήπεδα σε κάθε χώρα. Το ζήτημα επιλύθηκε όταν οι διοργανωτές πρότειναν εναλλακτικά την ανακαίνιση του Λέτσιγκρουντ. Η ΟΥΕΦΑ ενέκρινε το ανανεωμένο σχέδιο τον Ιανουάριο του 2005. Το ανακαινισμένο στάδιο Λέτσιγκρουντ φιλοξένησε την πρώτη του ποδοσφαιρική αναμέτρηση στις 23 Σεπτεμβρίου 2007.

Λογότυπο και μασκότ 

Το λογότυπο της διοργάνωσης δημιουργήθηκε από την αγγλική εταιρία English & Pockett και παρουσιάστηκε για πρώτη φορά τον Ιούνιο του 2005. Είναι εμπνευσμένο από το φυσικό τοπίο της Αυστρίας και της Ελβετίας, με βασικό στοιχείο τους ορεινούς όγκους που απεικονίζονται με μια κόκκινη τεθλασμένη γραμμή να αγκαλιάζει μια μπάλα. Το σχέδιο και τα έντονα πράσινα χρώματα της μπάλας συμβολίζουν τις κοιλάδες και τα δάση των δύο χωρών.

Μασκότ είναι οι δίδυμοι Τριξ και Φλιξ, δύο αγόρια ντυμένα στα κόκκινα και άσπρα, τα χρώματα των σημαιών της Αυστρίας και της Ελβετίας. Τα ονόματά τους επιλέχθηκαν από το κοινό με ψηφοφορία. Τα άλλα υποψήφια ονόματα ήταν Φλιτς και Μπλιτς και Ζάγκι και Ζίγκι.

Προκριματικά 
Αναλυτικά η φάση των προκριματικών στο άρθρο: Προκριματική φάση Euro 2008
Η προκριματική φάση του Euro 2008 ξεκίνησε τον Αύγουστο του 2006 και τελείωσε στις 24 Νοεμβρίου 2007 με τον αγώνα Σερβία-Καζακστάν. Οι χώρες που έλαβαν μέρος ήταν 50 και αγωνίστηκαν για 14 από τις 16 θέσεις στα τελικά (η Αυστρία και η Ελβετία προκρίθηκαν αυτόματα ως διοργανώτριες).

Σύνοψη 
Οι ομάδες που προκρίθηκαν είναι σε πράσινο φόντο ενώ οι ομάδες που αποκλείστηκαν σε κόκκινο. Οι ομάδες κατατάσσονται με τη σειρά κλήρωσης, όχι με τη θέση τους στον όμιλο.

Ομάδες 
Διοργανώτριες χώρες:
 
 
Προκριθείσες χώρες (με σειρά πρόκρισης):
 
  (κάτοχος τροπαίου)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Η Αυστρία και η Πολωνία μετείχαν για πρώτη φορά σε τελικά ευρωπαϊκού πρωταθλήματος.

Κλήρωση 
Η κλήρωση για την τελική φάση έγινε στις 2 Δεκεμβρίου 2007 στη Λουκέρνη και κατένειμε τις 16 ομάδες σε 4 ομίλους των 4 ομάδων. Οι ομάδες κατατάχθηκαν από την UEFA σε 4 γκρουπ δυναμικότητας ανάλογα με τα πρόσφατα αποτελέσματά τους. Στο πρώτο γκρουπ εντάχθηκαν αυτομάτως η Αυστρία και η Ελβετία ως διοργανώτριες χώρες και η Ελλάδα ως πρωταθλήτρια του 2004. Τα γκρουπ δυναμικότητας διαμορφώθηκαν ως εξής:

Γκρουπ 1: Αυστρία, Ελβετία, Ελλάδα, Ολλανδία

Γκρουπ 2: Κροατία, Ιταλία, Τσεχία, Σουηδία

Γκρουπ 3: Ρουμανία, Γερμανία, Πορτογαλία, Ισπανία

Γκρουπ 4: Πολωνία, Γαλλία, Τουρκία, Ρωσία

Η Ελβετία τοποθετήθηκε εκ των προτέρων στον πρώτο όμιλο και η Αυστρία στον δεύτερο. Οι υπόλοιπες ομάδες μοιράστηκαν στους ομίλους με κλήρωση με μόνο περιορισμό ότι κάθε όμιλος θα είχε μια ομάδα από κάθε γκρουπ δυναμικότητας. Έτσι προέκυψαν οι παρακάτω όμιλοι:

Οι δύο πρώτοι κάθε ομίλου προκρίνονταν στη φάση των προημιτελικών.

Πρόγραμμα αγώνων

Όμιλοι 
Στους πίνακες χρησιμοποιούνται οι εξής συντομογραφίες: Β: Βαθμοί, Α: Αγώνες, Ν: Νίκες, Ι: Ισοπαλίες, Ή: Ήττες, ΓΥ: Γκολ υπέρ (γκολ που σκόραρε η ομάδα), ΓΚ: Γκολ κατα (γκολ που δέχτηκε η ομάδα), ΔΓ: Διαφορά γκολ.

Σε περίπτωση ισοβαθμίας οι ομάδες κατατάσσονται με βάση τα εξής κριτήρια:
 Βαθμοί που συγκεντρώθηκαν στους αγώνες μεταξύ των ομάδων που ισοβαθμούν.
 Διαφορά γκολ στους αγώνες μεταξύ των ομάδων που ισοβαθμούν.
 Γκολ στους αγώνες μεταξύ των ομάδων που ισοβαθμούν (αν ισοβαθμούν περισσότερες από δύο ομάδες).
 Διαφορά γκολ σε όλους τους αγώνες του ομίλου.
 Κατάταξη ομάδων με βάση τα πρόσφατα αποτελέσματά τους στο Μουντιάλ 2006 και Euro 2008 (προκριματικά και τελική φάση).
 Fair play στη διάρκεια της τελικής φάσης.
 Κλήρωση.
Σε περίπτωση που προκύψει ισοβαθμία μεταξύ δύο και μόνο ομάδων που αγωνίζονται μεταξύ τους στον τελευταίο αγώνα του ομίλου και οι δύο ομάδες έχουν πετύχει και έχουν δεχθεί τον ίδιο αριθμό γκολ, τότε η πρόκριση θα κριθεί με διαδικασία των πέναλτι.

Όμιλος Α' 

Η Πορτογαλία με δύο νίκες στους πρώτους δύο αγώνες εξασφάλισε την πρώτη θέση του ομίλου. Τη δεύτερη θέση διεκδίκησαν η Τσεχία και η Τουρκία στο μεταξύ τους αγώνα στην τελευταία αγωνιστική του ομίλου. Νικήτρια αναδείχθηκε η Τουρκία, που αν και έχανε με 2-0 μέχρι και το 75ο λεπτό του αγώνα, κατάφερε με τρία γκολ σε 15 λεπτά να ανατρέψει το σκορ και να προκριθεί για δεύτερη φορά στην ιστορία της στην προημιτελική φάση ενός Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος.

Όμιλος Β' 

Η Κροατία κυριάρχησε στον όμιλο νικώντας και τους τρεις αντιπάλους της και εξασφάλισε την πρώτη θέση ήδη από τους πρώτους δύο αγώνες. Η Γερμανία χρειάστηκε νίκη επί της διοργανώτριας Αυστρίας στον τρίτο της αγώνα για να πάρει το δεύτερο εισιτήριο για τους προημιτελικούς.

Όμιλος Γ' 

Μετά την κλήρωση των ομίλων ο τύπος χαρακτήρισε τον τρίτο όμιλο ως «όμιλο του θανάτου», καθώς βρέθηκαν αντιμέτωπες Γαλλία, Ιταλία και Ολλανδία. Η Ολλανδία ήταν αυτή που επικράτησε, καθώς νίκησε και τις δύο φιναλίστ του Μουντιάλ 2006 με τρία γκολ διαφορά. Η δεύτερη θέση κρίθηκε την τελευταία αγωνιστική του ομίλου που περιλάμβανε τα παιχνίδια Ολλανδία - Ρουμανία και Γαλλία - Ιταλία. Καθώς η Ολλανδία είχε ήδη εξασφαλίσει την πρώτη θέση, Γάλλοι και Ιταλοί εξέφρασαν την ανησυχία ότι η Ολλανδία θα μπορούσε να παραχωρήσει τη νίκη στη Ρουμανία επιφέροντας τον αποκλεισμό τους ανεξάρτητα από το μεταξύ τους αποτέλεσμα. Κάτι τέτοιο όμως δε συνέβη, καθώς η Ολλανδία νίκησε και τη Ρουμανία, ενώ η Ιταλία επικράτησε της Γαλλίας και προκρίθηκε ως δεύτερη.

Όμιλος Δ' 

Με Ελλάδα, Ισπανία και Ρωσία ο τέταρτος όμιλος είχε τρεις κοινές ομάδες με τον πρώτο όμιλο του Euro 2004. Η Ελλάδα δεν κατάφερε να υπερασπιστεί τον τίτλο της και με τρεις ήττες έγινε η μόνη ομάδα του τουρνουά που τερμάτισε χωρίς βαθμούς. Πρώτη προκρίθηκε η Ισπανία με τρεις νίκες. Τη δεύτερη θέση διεκδίκησαν η Σουηδία και η Ρωσία στον μεταξύ τους αγώνα, καθώς και οι δύο είχαν προηγουμένως ήττα από την Ισπανία και νίκη επί της Ελλάδας. Η Ρωσία κέρδισε 2-0 και προκρίθηκε στην επόμενη φάση.

Αγώνες νοκ-άουτ

Προημιτελικοί

Ημιτελικοί

Τελικός

Χρηματικά έπαθλα 
Η UEFA ανακοίνωσε ότι ένα σύνολο 184 εκατομμυρίων ευρώ θα μοιραστούν στις 16 ομάδες που συμμετείχαν στη διοργάνωση, μία αύξηση 55 εκατομμυρίων ευρώ από τα 129 που μοιράστηκαν στην προηγούμενη. Η κατανομή των κερδών θα γίνει ως εξής:
 Ανταμοιβή για τη συμμετοχή: €7,5 εκατομμύρια

Έξτρα ανταμοιβές με βάση τις εμφανίσεις:
 Νικητής: €7,5 εκατομμύρια
 Δεύτερος: €4,5 εκατομμύρια
 Παρουσία στους ημιτελικούς: €3 εκατομμύρια
 Παρουσία στους προημιτελικούς: €2 εκατομμύρια
 Φάση των ομίλων (ανά αγώνα):
 Νίκη: €1 εκατομμύριο
 Ισοπαλία: €500.000

Η Ισπανία, ως νικήτρια της διοργάνωσης και ως νικήτρια και των τριών αγώνων στον όμιλό τους, έλαβε συνολικά €23 εκατομμύρια, το μέγιστο δυνατό ποσό που θα μπορούσε να λάβει ομάδα.

Βραβεία ΟΥΕΦΑ 
Μετά τη λήξη του τουρνουά η τεχνική επιτροπή της ΟΥΕΦΑ ανακοίνωσε τη σύνθεση της καλύτερης ομάδας με τους παίχτες που διακρίθηκαν περισσότερο στη διοργάνωση. Η ομάδα περιλαμβάνει εννιά παίχτες της νικήτριας Ισπανίας. Ισπανοί παίκτες κέρδισαν επίσης τους τίτλους του καλύτερου παίχτη και του πρώτου σκόρερ της διοργάνωσης. Καλύτερος παίχτης αναδείχθηκε ο μέσος της Μπαρτσελόνα Τσάβι Ερνάντεθ. Πρώτος σκόρερ ήταν ο Νταβίδ Βίγια, παρότι λόγω τραυματισμού δεν αγωνίστηκε στον τελικό.

Παίχτης της διοργάνωσης:  Τσάβι Ερνάντεθ

Πρώτος σκόρερ:  Νταβίδ Βίγια

Σημειώσεις

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Euro 2008 - Αυστρία-Ελβετία
 Κανονισμός της διοργάνωσης  
 Επίσημη σελίδα της UEFA για το Euro 2008 

Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Ποδοσφαίρου 2008
Διεθνείς Ποδοσφαιρικές διοργανώσεις στην Αυστρία
Διεθνείς Ποδοσφαιρικές διοργανώσεις στην Ελβετία