Βουοτσουάβεκ

Το Βουοτσουάβεκ (πολωνικά: Włocławek, , γερμανικά: Leslau), επίσης -λανθασμένα- γνωστό ως Βλοτσλάβεκ, είναι πόλη στην κεντρική Πολωνία, κατά μήκος του ποταμού Βιστούλα (Wisła) και συνορεύει με το πάρκο τοπίου Γκοστίνιν-Βουοτσουάβεκ. Το Δεκέμβριο του 2019, ο πληθυσμός της πόλης ήταν 109.883 κάτοικοι. Βρίσκεται στο Βοεβοδάτο Κουγιαβίας-Πομερανίας και έως το 1999 ήταν η πρωτεύουσα του Βοεβοδάτου Βουοτσουάβεκ.

Η πόλη βρίσκεται στην ιστορική περιοχή της Κουγιαβίας και είναι η δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της περιοχής μετά το Μπίντγκοστς.

Ιστορία 
Η ιστορία του Βουοτσουάβεκ χρονολογείται από την ύστερη Εποχή του Χαλκού - την πρώιμη Εποχή του Σιδήρου (1300 π.Χ. - 500 π.Χ.). Οι αρχαιολογικές ανασκαφές που διεξήχθησαν στην τρέχουσα τοποθεσία της πόλης αποκάλυψαν τα ερείπια ενός οικισμού που ανήκει στον Λουσάτιο πολιτισμό, καθώς και αποδεικτικά στοιχεία ενός οικισμού του πρώιμου Πομεράνιου πολιτισμού που είχε καθιερωθεί. Στην περιοχή έχουν ανασκαφεί ίχνη επιπλέον οικισμών που χρονολογούνται από τη Ρωμαϊκή περίοδο και τον Πρώιμο Μεσαίωνα.

Μεσαίωνας 

Η ακριβής χρονολόγηση της ίδρυσης της πόλης έχει αποδειχθεί δύσκολη να αποδειχθεί. Από τον 16ο αιώνα, υπάρχουν αντικρουόμενα δεδομένα σχετικά με την ίδρυση της πόλης. Η σύγχυση έγκειται σε διάφορες αποδόσεις του ονόματος της πόλης (που προήλθε από το πρώτο όνομα Władysław ή Vladislav) και τους επόμενους ηγέτες της, τον Βλάντισλαφ Β΄ τον Εξόριστο (πολωνικά: Władysław II Wygnaniec) (1105 - 30 Μαΐου 1159), Υψηλό Δούκα της Πολωνίας και Δούκα της Σιλεσίας από το 1138 μέχρι την απέλαση του το 1146 και τον παππού του, Βλάντισλαφ Α΄ Χέρμαν ή Βλαδίσλαο Β΄ της Βοημίας. Ο εμφύλιος πόλεμος μεταξύ αυτών των γενεών, λόγω του βασιλικού τίτλου που παραχωρήθηκε ως τιμητικά εφ' όρου ζωής από τον Άγιο Ρωμαίο Αυτοκράτορα, αλλά δεν προέβλεπε κληρονομική μοναρχία. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα την αναμόρφωση των εκκλησιών και την έλλειψη εγγράφων για την περιοχή.

Μία από τις πρώτες αναφορές για την πόλη προήλθε από έναν βοηθό του Αρχιεπισκόπου του Γκνιέζνο, ο οποίος σημειώθηκε ότι κατοικούσε στην πόλη το 1123. Αργότερα, η Επισκοπή του Βουοτσουάβεκ () της Κουγιαβίας το 1148, επισημαίνει την ύπαρξή της σε ένα παπικό διάταγμα εκδόθηκε από τον Πάπα Ευγένιο Γ΄, ενώ αναφέρεται ο πρώτος επίσκοπος του Βουοτσουάβεκ ως Βάρνερ. Ο Βάρνερ ακολουθήθηκε από έναν Ιταλό, τον Ονόλδιο. Η επισκοπή καταγράφηκε ως «Βουοτσουάβεκ και Πομερανία» (Vladislaviensis et Pomeraniae).

Το Βουοτσουάβεκ έλαβε τα δικαιώματα της πόλης το 1255. Κατά τη διάρκεια του 14ου και του 15ου αιώνα, η πόλη καταστράφηκε και καταλήφθηκε αρκετές φορές από τους Τευτονικούς Ιππότες και μετονομάστηκε σε Λέσλαου. Η Συνθήκη του Θορν, που υπογράφηκε το 1411, οδήγησε σε βραχύβια ειρήνη για την πόλη, ωστόσο, ευημερούσε από τη συμμετοχή της στην εξαγορά των αιχμαλωτισμένων Τευτονικών Ιπποτών, η οποία ήταν πληρωτέα σε τρεις δόσεις και αποδείχθηκε ότι ήταν μια δυσκολία σχετικά με την πρωσική φατρία. Το Βουοτσουάβεκ βρισκόταν εντός του Βοεβοδάτου Κουγιαβίας-Μπζεστς της Επαρχίας Μείζονος Πολωνίας του Πολωνικού Στέμματος.

Σύγχρονη εποχή 

Το 1569, ο Επίσκοπος Στανίσουαφ Καρνκόφσκι ίδρυσε μία σχολή θεολογίας στο Βουοτσουάβεκ, μία από τις παλαιότερες σχολές θεολογίας στην Πολωνία.

Κατά τη διάρκεια της σουηδικής εισβολής του 1657, Δεύτερος Βόρειος Πόλεμος, η πόλη καταστράφηκε μερικώς. Μετά το δεύτερο διαμελισμό της Πολωνίας το 1793, το Βουοτσουάβεκ έγινε μέλος της Πρωσίας. Μετά τη Συνθήκη του Τιλσίτ το 1807 έγινε μέρος του πολωνικού βραχύβιου Δουκάτου της Βαρσοβίας. Στη συνέχεια, μετά το Συνέδριο της Βιέννης έγινε μέρος του Βασιλείου της Πολωνίας, αλλά η πόλη καταλήφθηκε αργότερα από τη Ρωσική Αυτοκρατορία το 1831. Το παλαιότερο πολωνικό θεολογικό περιοδικό, Ateneum Kapłańskie, δημοσιεύεται στο Βουοτσουάβεκ από το 1909. Η πόλη καταστράφηκε ξανά κατά τη διάρκεια των μαχών της γερμανικής επίθεσης κατά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο. Αφού η Πολωνία κήρυξε την ανεξαρτησία της το 1918, το Βουοτσουάβεκ επανεντάχθηκε στην πολωνική επικράτεια. Το 1920, οι Πολωνοί υπερασπίστηκαν με επιτυχία την πόλη από τους Σοβιετικούς εισβολείς κατά τη διάρκεια του Πολωνο-Σοβιετικού Πολέμου.

Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος 

Κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, το Βουοτσουάβεκ καταλήφθηκε από γερμανικά στρατεύματα, τα οποία εισήλθαν στην πόλη στις 14 Σεπτεμβρίου 1939. Υπό τη ναζιστική γερμανική κατοχή, το Βουοτσουάβεκ μετονομάστηκε και πάλι σε Λέσλαου, προσαρτήθηκε με διάταγμα στο γερμανικό Ράιχ στις 8 Οκτωβρίου 1939 και διοικήθηκε από τις 26 Οκτωβρίου ως μέρος του Ράιχσγκαου Πόσεν (μετονομάστηκε στις 29 Ιανουαρίου 1940 σε Ράιχσγκαου Βάρτελαντ).

Ήδη το Σεπτέμβριο του 1939, οι Γερμανοί διέπραξαν μια σφαγή μιας ομάδας ντόπιων Εβραίων και έκαψαν και τις δύο συναγωγές. Μέχρι τη λήξη του πολέμου, σχεδόν ολόκληρος ο εβραϊκός πληθυσμός, περισσότερων των 10.000 κατοίκων, είχε δολοφονηθεί. Το Einsatzgruppe III εισήλθε στην πόλη μεταξύ 23 Σεπτεμβρίου και 5 Οκτωβρίου 1939 και στη συνέχεια πραγματοποίησε μαζικές συλλήψεις ντόπιων Πολωνών τον Οκτώβριο και το Νοέμβριο στο πλαίσιο του Intelligenzaktion. Δεκάδες καθολικοί ιερείς από το Βουοτσουάβεκ, συμπεριλαμβανομένου του Βοηθητικού Επισκόπου του Βουοτσουάβεκ, Μίχαου Κόζαλ, καθώς και λεκτόρων και φοιτητών της σχολής συνελήφθησαν και στη συνέχεια απελάθηκαν τον Ιανουάριο του 1940 στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Νταχάου, όπου οι περισσότεροι από αυτούς σκοτώθηκαν. Ο πρύτανης της τοπικής σχολής Χένρικ Κατσορόφσκι και δύο μαθητές, οι Μπρονίσουαφ Κοστκόφσκι και Ταντέους Ντούλνι, θεωρούνται πλέον τρεις από τους 108 Πολωνούς Μάρτυρες του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου από την Καθολική Εκκλησία. Ντόπιοι δάσκαλοι συνελήφθησαν τον Οκτώβριο του 1939 και στη συνέχεια απελάθηκαν σε ναζιστικά στρατόπεδα συγκέντρωσης και δολοφονήθηκαν. Στα τέλη του 1939, οι SS και Selbstschutz έκαψαν την περιοχή Γκζίβνο και δολοφόνησαν πολλούς από τους κατοίκους του κοντινού χωριού Βαζονχέφκα Πόλσκα. Πολωνοί από το Βουοτσουάβεκ σκοτώθηκαν επίσης στο κοντινό χωριό Πιντσάτα. Συλληφθέντες Πολωνοί δάσκαλοι, γαιοκτήμονες και ιερείς από τα πόβιατ Βουοτσουάβεκ και Λίπνο φυλακίστηκαν επίσης στο Βουοτσουάβεκ και αργότερα μερικοί απελάθηκαν επίσης σε στρατόπεδα συγκέντρωσης και δολοφονήθηκαν.

Οι οικογένειες των εκτοπισμένων και δολοφονημένων Πολωνών, καθώς και οι υπόλοιποι κάτοικοι του Γκζίβνο εκδιώχθηκαν στο λεγόμενο Γενικό Κυβερνείο στα τέλη του 1939 και το 1940 εκδιώχθηκαν επίσης οι ιδιοκτήτες καταστημάτων, εργαστηρίων και μεγαλύτερων σπιτιών, έτσι ώστε οι περιουσίες τους να μπορούσαν να παραδοθούν σε Γερμανούς αποίκους στο πλαίσιο της πολιτικής του Lebensraum (Ζωτικός χώρος). Οι Γερμανοί έκλεψαν επίσης τις πολύτιμες ιστορικές συλλογές της Επισκοπής του Βουοτσουάβεκ και έκλεισαν τον καθεδρικό ναό. Η κεντρική πλατεία της πόλης, Plac Wolności («Πλατεία Ελευθερίας»), μετονομάστηκε σε Adolf-Hitler-Platz («Πλατεία Αδόλφου Χίτλερ»)από τους Γερμανούς.

Το Βουοτσουάβεκ απελευθερώθηκε στις 20 Ιανουαρίου 1945 από σοβιετικά στρατεύματα του 1ου Λευκορωσικού Μετώπου κατά τη διάρκεια της επίθεσης Βιστούλα-Όντερ. Το ένα τρίτο της πόλης καταστράφηκε, αλλά τα εργοστάσια και τα εργαστήριά της ξαναχτίστηκαν από την πολωνική κυβέρνηση τις επόμενες δεκαετίες.

Πρόσφατη περίοδος 
Οι σημαντικότερες βιομηχανίες στο Βουοτσουάβεκ σήμερα είναι η χημική βιομηχανία, η παραγωγή επίπλων και η επεξεργασία τροφίμων. Το φράγμα που κατασκευάστηκε το 1969 ρυθμίζει τη στάθμη του νερού στον ποταμό Βιστούλα, σχηματίζοντας την τεχνητή λίμνη Βουοτσουάβεκ.

Ο καθολικός ιερέας Πατήρ (τώρα οσιοποιημένος), Γέζι Ποπιεουούσκο, ο οποίος συνδέθηκε με το εργατικό και συνδικαλιστικό κίνημα Αλληλεγγύη και που ήταν επίσης μέλος της αντιπολίτευσης στο κομμουνιστικό καθεστώς στην Πολωνία, βασανίστηκε και δολοφονήθηκε από τρεις αστυνομικούς ασφαλείας και ρίχτηκε στην τεχνητή λίμνη Βουοτσουάβεκ, κοντά στην πόλη. Το σώμα του ανακτήθηκε από τη λίμνη στις 30 Οκτωβρίου 1984.

Από το 2012 η πόλη αποτελεί μέρος της Ειδικής Οικονομικής Ζώνης - Περιοχή Οικονομικής Ανάπτυξης Βουοτσουάβεκ - Βιομηχανικό και Τεχνολογικό Πάρκο με αφορολόγητες περιοχές και κίνητρα για επενδυτές.

Εβραϊκή κοινότητα στο Βουοτσουάβεκ 

Ο εβραϊκός πληθυσμός αυξήθηκε από 218 άτομα (6,6%) το 1820 σε 6.919 το 1910 (20,5%) και 13.500 το 1939. Ένας από τους ιδρυτές του κινήματος Μιζράχι, ο ραβίνος Λέιμπ Κοβάλσκι (1895–1925), έζησε και εργάστηκε στο Βουοτσουάβεκ. Κατά τη διάρκεια της ενδιάμεσης περιόδου, η πόλη είχε πολλά εβραϊκά σχολεία (δημοτικά και γυμνάσια), δύο γεσίβα και τρία εβραϊκά αθλητικά σωματεία.

Με την έναρξη της γερμανικής κατοχής στην Πολωνία, το Βουοτσουάβεκ έγινε η πρώτη πόλη στην Ευρώπη στην οποία οι Εβραίοι υποχρεώθηκαν να φορούν διακριτικά κίτρινα σήματα. Οι δολοφονίες των Εβραίων ξεκίνησαν το 1939 και το γκέτο του Βουοτσουάβεκ δημιουργήθηκε το Νοέμβριο του 1940. Οι Ναζί απέλασαν 3.000 Εβραίους του Βουοτσουάβεκ σε γκέτο και στρατόπεδα εργασίας μεταξύ Δεκεμβρίου 1939 και Ιουνίου 1941. Περίπου 2.000 Εβραίοι απελάθηκαν στο Λοτζ και στη συνέχεια στο στρατόπεδο εξόντωσης του Χέλμνο μεταξύ 26 και 30 Σεπτεμβρίου 1941. Το γκέτο κάηκε στα τέλη Απριλίου 1942, αφού οι υπόλοιποι Εβραίοι στάλθηκαν στο Χέλμνο, όπου αμέσως δολοφονήθηκαν με αέριο. Οι περισσότεροι από τους Εβραίους που στάλθηκαν στο γκέτο του Λοτζ πέθαναν από πείνα ή ασθένεια και πολλοί στάλθηκαν στο Άουσβιτς από το Λοτζ.

Μετά τον πόλεμο, σχεδόν 1.000 Εβραίοι επέστρεψαν στο Βουοτσουάβεκ και επανέστησαν την κοινότητά τους. Ωστόσο, οι Εβραίοι έφυγαν μετά από διαμάχες εντός της ίδιας της κοινότητας και την επιθυμία των περισσότερων Εβραίων να μην ζουν κάτω από τον Κομμουνισμό, που είχε εγκατασταθεί από τους Σοβιετικούς. Στα τέλη της δεκαετίας του 1960, η κοινότητα είχε εξαφανιστεί.

Σήμερα υπάρχει μόνο μια μικρή, αν όχι καθόλου, παρουσία της κάποτε πλούσιας και ζωντανής κοινότητάς τους. Υπάρχει ένα τραπέζι για τα εβραϊκά θύματα του γκέτο στη γειτονιά Ρακουτούβεκ του Βουοτσουάβεκ (Tablica Ofiar Getta we Włocławku) και εβραϊκό νεκροταφείο στο Δημοτικό/Κοινοτικό Νεκροταφείο (Cmentarz Komunalny we Włocławku).

Ιστορικά μνημεία 

 Πλατεία Κοπέρνικου

Η Πλατεία Κοπέρνικου (πολωνικά: Plac Kopernika) βρίσκεται κοντά στον καθεδρικό ναό της Καθεδρικής Βασιλικής της Κοίμησης της Θεοτόκου στο Βουοτσουάβεκ, όπου σπούδασε ο Νικόλαος Κοπέρνικος μεταξύ 1488–91. Μαζί με τον δάσκαλό του, Μικοουάι Βούντκα, δημιούργησε ένα ηλιακό ρολόι για τη Βασιλική του Καθεδρικού Ναού. Στην πλατεία υπάρχει το μνημείο του Νικολάου Κοπέρνικου, το κεντρικό γραφείο της Ανώτατης Σχολής, που ιδρύθηκε το 1569 (πρώτη σχολή θεολογίας στην Πολωνία και επίσης μία από τις παλαιότερες στον κόσμο).

 Εκκλησία του Αγίου Βιτάλιου

Η Εκκλησία του Αγίου Βιτάλιου, 1330, είναι το παλαιότερο γοτθικό κτήριο στο Βουοτσουάβεκ. Μέσα στην εκκλησία υπάρχουν έργα πολωνικής ζωγραφικής του 15ου αιώνα, συμπεριλαμβανομένου ενός τρίπτυχου με τη σκηνή της Λαμπρής Παναγίας (1460). Μπροστά από την Καθεδρική Βασιλική υπάρχει ένα μνημείο του διακεκριμένου Πολωνού αρχιεπισκόπου Στέφαν Βισίνσκι που έζησε στο Βουοτσουάβεκ μεταξύ 1917-46.

 Καθεδρική Βασιλική της Κοίμησης της Θεοτόκου

Η γοτθική Καθεδρική Βασιλική της Κοίμησης της Θεοτόκου () χτίστηκε το 1340-1411 και αργότερα ξαναχτίστηκε. Είναι μια από τις παλαιότερες και ψηλότερες (86 μ.) εκκλησίες στην Πολωνία και αναφέρεται ως ιστορικό μνημείο της Πολωνίας.

 Το Δημοτικό Πάρκο Χένρικ Σιενκιέβιτς

Το δημοτικό πάρκο πήρε το όνομά του από τον Χένρικ Σιενκιέβιτς (πολωνικά: Park Miejski im. Henryka Sienkiewicza) και είναι ένα από τα παλαιότερα πάρκα στην Πολωνία. Στο πάρκο υπάρχει μια προτομή του Χένρικ Σιενκιέβιτς, ενός διακεκριμένου συγγραφέα και νικητή του βραβείου Νόμπελ για το Κβο Βάντις.

 Παλάτι του Επισκόπου

Το Παλάτι του Επισκόπου (πολωνικά: Pałac Biskupi) βρίσκεται στην οδό Γκντάνσκα, δίπλα στον ποταμό. Χρησίμευσε ως κατοικία του επισκόπου από το 1858–61 και περιλαμβάνει κήπο.

 Λεωφόροι Στρατηγού Γιούζεφ Πιουουσούντσκι

Οι Λεωφόροι Στρατηγού Γιούζεφ Πιουουσούντσκι (πολωνικά: Bulwary im. Marszałka Józefa Piłsudskiego), περιλαμβάνουν: Ιστορικά σπίτια στην Παλαιά Αγορά, Εκκλησία του Αγίου Ιωάννη του Βαπτιστή, Γέφυρα του Στρατηγού Έντβαρντ Ριντζ-Σμίγκουι, Μουσείο Τέχνης, Εθνογραφικό Μουσείο, γυμνάσια και Γραφείο του Στρατηγού.

 Πολιτιστικό Κέντρο Ζυθοποιίας Β

Το πρώην ζυθοποιείο που χτίστηκε το 1832 στεγάζει ένα σύγχρονο πολιτιστικό κέντρο με αίθουσα συναυλιών, πολιτιστικούς συλλόγους, μικρό κινηματογράφο, μουσείο μετρήσεων και καφετέρια.

 Μαύρη Σιταποθήκη

Η Μαύρη Σιταποθήκη (πολωνικά: Czarny Spichrz) χτίστηκε μεταξύ του 18ου και του 19ου αιώνα. Είναι η μόνη κατασκευή αυτού του είδους που εξακολουθεί να υπάρχει στην Πολωνία. Σήμερα στεγάζει την Πολιτιστική Εταιρεία Ντομπζίνσκο-Κουγιάφσκιε και τον Όμιλο Τέχνης Πιβνίτσα.

 Εκκλησία του Αγίου Ιωάννη του Βαπτιστή

Η Εκκλησία του Αγίου Ιωάννη του Βαπτιστή (πολωνικά: Kościół pw. Św. Jana Chrzciciela) έχει γοτθικό και μπαρόκ στιλ, με τούβλα, από το 1538. Το εσωτερικό είναι σε μπαρόκ στιλ και περιλαμβάνει τον πίνακα «Φύλακας Άγγελος» (1635), μια μπαρόκ κολυμπήθρα - 17ος αιώνας, έναν ροκοκό άμβωνα - του 18ου αιώνα, ένα γλυπτό του Ιωάννη του Βαπτιστή από τη Βενετία (πολωνικά: Jan Baptysta Wenecjanin).

 Ευαγγελική εκκλησία

Η Ευαγγελική εκκλησία (πολωνικά: Kościół Ewangelicki) χτίστηκε το 1877–79, αλλά τον 17ο αιώνα βρισκόταν εδώ μια ξύλινη εκκλησία, με έναν ενδιαφέρον βωμό με ζωγραφική σε συνάρτηση του Πωλ Ντελαρός.

 Πλατεία Ελευθερίας

Η Πλατεία Ελευθερίας (πολωνικά: Plac Wolności) είναι η κεντρική πλατεία της πόλης, με μνημείο αφιερωμένο στους Πολωνούς στρατιώτες του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, το ξενοδοχείο Zajazd Polski (18ος αιώνας), εστιατόριο, τράπεζες και καταστήματα. Εκεί βρίσκεται η εκκλησία των Αγίων Πάντων και το μοναστήρι των Φραγκισκανών-Μεταρρυθμιστών, το παλάτι Μούχσαμ από τον 19ο αιώνα.

 Τεχνητή λίμνη Βουοτσουάβεκ

Η τεχνητή λίμνη Βουοτσουάβεκ (πολωνικά: Zapora Wodna na Wiśle, Tama we Włocławku) δημιουργήθηκε το 1970 και είναι η μεγαλύτερη τεχνητή λίμνη στην Πολωνία. Στην όχθη του δεξιού ποταμού ανεγέρθηκε μνημειακός σταυρός για να τιμήσει τον ιερέα Γέζι Ποπιεουούσκο που δολοφονήθηκε από την κομμουνιστική αστυνομία.

 Wzorcownia

Εμπορικό και ψυχαγωγικό κέντρο στο πρώην φαγεντιανό εργοστάσιο της Teichefeld & Atserblum από το 1873.

 Πράσινη Αγορά

Η Πράσινη Αγορά (πολωνικά: Zielony Rynek) είναι το ιστορικό μέρος του εμπορίου. Υπάρχουν κατοικίες από τον 19ο και τον 20ο αιώνα, καθώς και ένα αρτοποιίο, παντοπωλεία και καταστήματα ρούχων. Εδώ είναι επίσης το κεντρικό γραφείο της πόλης με το γραφείο του Δημάρχου και την Πινακοθήκη Μοντέρνας Τέχνης.

 Δημοτικό Νεκροταφείο

Το Δημοτικό Νεκροταφείο (πολωνικά: Cmentarz Komunalny we Włocławku) είναι το κεντρικό νεκροταφείο στην πόλη ανάμεσα στις οδούς Κομουνάλνα, Τσοπίνα και Αλέγια Κρουλόβεϊ Γιαντβίγκι. Εκεί υπάρχουν τμήματα για Πολωνούς, Εβραίους, Γερμανούς (Προτεστάντες, Ευαγγελικούς), Ρώσους (Ρωσική-Ορθόδοξη Εκκλησία) και θυμάτων του Α΄ και Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Εκεί βρίσκεται επίσης η Ρωσική Ορθόδοξη Εκκλησία.

 Πολυάριθμα μνημεία του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου.

Αθλητικοί σύλλογοι 

 ΚΚ Βλοτσλάβεκ - ομάδα καλαθοσφαίρισης ανδρών, η οποία αγωνίζεται στην κορυφαία κατηγορία της χώρας. Τρεις φορές πρωταθλήτρια Πολωνίας (2003, 2018, 2019)
 Βουοτσουάβια Βουοτσουάβεκ - ομάδα ποδοσφαίρου ανδρών, η οποία αγωνίζεται στις χαμηλότερες κατηγορίες και έπαιξε στην δεύτερη κατηγορία τη σεζόν 1997-1998
 Κουγιάβιακ Βουοτσουάβεκ - ανενεργή ομάδα ποδοσφαίρου ανδρών, η οποία αγωνίστηκε στη δεύτερη κατηγορία τη σεζόν 2004–2005
 Ένωση Κωπηλασίας Βουοτσουάβεκ (Włocławskie Towarzystwo Wioslarskie) - ομάδα κωπηλασίας, πρώην Πολωνοί και Παγκόσμιοι πρωταθλητές, δημιουργήθηκε το 1886.

Εκπαίδευση 
Επί του παρόντος υπάρχουν πέντε πανεπιστήμια ή παραρτήματα:

 Ανώτατο Κρατικό Πανεπιστήμιο του Βουοτσουάβεκ (Państwowa Szkoła Wyższa PSWW Włocławek)
 Σχολή Ανθρωπιστικών και Οικονομικών του Βουοτσουάβεκ (Wyższa Szkoła Humanistyczno-Ekonomiczna WSHE Włocławek)
 Ανώτατη Τεχνική Σχολή του Βουοτσουάβεκ (Wyższa Szkoła Techniczna Włocławek)
 Ανώτατη Σχολή Πληροφορικής και Δεξιοτήτων του Λοτζ, παράρτημα του Βουοτσουάβεκ (Wyższa Szkoła Informatyki i Umiejętności Łódź)
 Πανεπιστήμιο Νικόλαος Κοπέρνικος του Τόρουν, Σχολή Θεολογίας του Βουοτσουάβεκ (Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu Wydział Teologiczny we Włocławku)

Αδελφοποιημένες πόλεις 

Το Βουοτσουάβεκ έχει αδελφοποιηθεί με τις παρακάτω πόλεις:

  Μογκιλιόφ, Λευκορωσία
  Μπέντφορντ, Ηνωμένο Βασίλειο
  Ισμαήλ, Ουκρανία
  Σαν-Αβό, Γαλλία

Αξιοσημείωτα πρόσωπα 

 Αντζέι Κάλβας (γενν. το 1936), Πολωνός πολιτικός, επιχειρηματίας και δικηγόρος
 Σόλεμ Ας (1880 –1957), Πολωνός-Εβραίος συγγραφέας
 Κέιτι Καρ (1980), Βρετανίδα τραγουδίστρια, πέρασε την παιδική της ηλικία στο Βουοτσουάβεκ
 Νικόλαος Κοπέρνικος (1473–1543), αστρονόμος, μπορεί να είχε σπουδάσει στο καθεδρικό ναό του Βουοτσουάβεκ που διηύθηνε ο Μικόουαϊ Βούντκα το 1488–91. Ο Βούντκα και ο Κοπέρνικος πιθανότατα έχτισαν ένα ηλιακό ρολόι, το οποίο μπορούμε να δούμε στη Βασιλική του Καθεδρικού Ναού της Κοίμησης της Θεοτόκου.
 Αντόν Ντενίκιν (1872–1947), Ρώσος υπολοχαγός στον ρωσικό αυτοκρατορικό στρατό
 Βουαντίσουαφ Έγκελ (γενν. το 1952), πρώην προπονητής της εθνικής Πολωνίας ποδοσφαίρου
 Ρόμαν Κοζουόφσκι (1889–1977), Πολωνός παλαιοντολόγος
 Φράνσις ντε Σέιλς Λέβενταλ (1839-1902), εκδότης
 Λέον Μαρχλέφσκι (1869–1946), Πολωνός χημικός, ένας από τους ιδρυτές στον τομέα της χημείας της χλωροφύλλης
 Αχαρόν Μέγκεντ (1920–2016), Ισραηλινός συγγραφέας, έλαβε το Βραβείο Ισραήλ για τη λογοτεχνία
 Χένρικ Μισίνσκι (γεννήθηκε το 1933), Πολωνός επίσκοπος
 Γιαν Ναγκόρσκι (1888–1976), Πολωνός μηχανικός και πρωτοπόρος της αεροπορίας, ο πρώτος άνθρωπος που πέταξε πάνω από τον Βόρειο Πόλο
 Γέζι Ποπιεουούσκο (1947–1984), Πολωνός Οσιοποιημένος Ρωμαιοκαθολικός ιερέας που συνδέθηκε με το αντιπολιτευόμενο συνδικάτο Αλληλεγγύης στην κομμουνιστική Πολωνία. Σκοτώθηκε το 1984 από τρεις πράκτορες της Υπηρεσίας Ασφαλείας του Υπουργείου Εσωτερικών
 Μάρτσελ Ράιχ-Ρανίτσκι (1920-2013), Γερμανός λογοτεχνικός κριτικός, γνωστός ως «Πάπας της λογοτεχνικής κριτικής», είχε μια από τις πιο σημαντικές τηλεοπτικές εκπομπές στη Γερμανία
 Ταντέους Ράιχσταϊν (1897-1996), Πολωνός-Ελβετός Νικητής Βραβείου Νόμπελ στη χημεία
 Μαρίλα Ροντόβιτς (γενν. το 1945), δημοφιλής Πολωνή τραγουδίστρια
 Χάιμ Φ. Σάταν (1924–2001), Καναδός γιατρός και ψυχίατρος που καθόρισε τη διαταραχή μετατραυματικού στρες
 Μπερνάρ Πουλμάν (1919-1996), Γάλλος θεωρητικός κβαντικός χημικός
 Μαρί Στάινερ φον Σίβερς (1867-1948), Γερμανίδα-Ρωσίδα συνιδρύτρια της ανθρωποσοφίας και της τέχνης της ευρυθμίας
 Ρέιτσελ Στάινμαν Κλαρκ (πέθανε το 1944), βιολίστρια
 Γιάκουμπ Σφίνκα (? –1314), Πολωνός επίσκοπος
 Χένρι Τάιφελ (1919–1982), Πολωνός κοινωνικός ψυχολόγος
 Λεχ Βαουένσα (γενν. το 1943), Πολωνός πολιτικός, πρώην Πρόεδρος της Πολωνίας, νικητής του Βραβείου Νόμπελ, γεννημένος στο Ποπόβο, 23 χλμ από το Βουοτσουάβεκ
 Στέφαν Βισίνσκι (1901–1981), επιδραστικός Πολωνός επίσκοπος και καρδινάλιος, γνωστός ως «Αρχιεπίσκοπος της Χιλιετίας»
 Στανίσουαφ Ζαγκαγιέφσκι (περ. 1927–2007) αυτοδίδακτος γλύπτης

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Ιστότοπος του Δήμου Βουοτσουάβεκ  (αγγλικά)
 Ιστότοπος τουριστικών πληροφοριών (πολωνικά)
 Η ιστορία της Επισκοπής του Βουοτσουάβεκ στην Καθολική Εγκυκλοπαίδεια (1913)
 Η ιστορία των Εβραίων

Βουοτσουάβεκ
Πόλεις του Βοεβοδάτου Κουγιαβίας-Πομερανίας
Πόλεις πόβιατ της Πολωνίας
Πόλεις της Πολωνίας
Βοεβοδάτο Κουγιαβίας-Μπζεστς
Κυβερνείο Βαρσοβίας
Βοεβοδάτο Βαρσοβίας (1919-1939)
Βοεβοδάτο Πομερανίας (1919-1939)
Τοποθεσίες του Ολοκαυτώματος στην Πολωνία