Ιωάννης ο Βλαδίμηρος

Ο Ιωάννης [ο] Βλαδίμηρος (σερβ. Јован Владимир, περ. 990 – 22 Μαΐου 1016) ήταν Σέρβος ηγεμόνας της Διοκλείας, του ισχυρότερου σερβικού πριγκιπάτου της εποχής του, από το έτος 1000 περίπου μέχρι τον θάνατό του. Κυβέρνησε κατά τη διάρκεια ενός παρατεταμένου πολέμου μεταξύ της Βυζαντινής και της Βουλγαρικής Αυτοκρατορίας. Αναγνωρίζεται ως ένας ευσεβής, δίκαιος και ειρηνόφιλος μονάρχης. Ανακηρύχθηκε άγιος από την Ορθόδοξη Εκκλησία, ως «Άγιος Ιωάννης ο Βλαδίμηρος ο βασιλεύς και θαυματουργός», με τη μνήμη του να εορτάζεται στις 22 Μαΐου.

Σύμφωνα με τον Živković<ref>Портрети српских владара (IX-XII век), Βελιγράδι 2006<ref> πατέρας του Ιωάννη Βλαδιμήρου ήταν πιθανώς ο Πέτρος της Διόκλειας («Πέταρ» ή «Πετρισλάβ»), τον οποίο και διαδέχθηκε στην ηγεμονία όντας ακόμα ανήλικος. Κατά το συναξάριο πάλι, μητέρα του ήταν η ευσεβής Άννα και πατέρας του ο Νεεμάν, γιος του πρώτου βασιλέως των Αχριδών Συμεώνος.

Ο Ιωάννης ο Βλαδίμηρος, όπως και ο πατέρας του, διατηρούσε στενές σχέσεις με τη Βυζαντινή Αυτοκρατορία, αλλά αυτή δεν μπόρεσε να τον υπερασπισθεί από τις επεκτατικές διαθέσεις του Τσάρου Σαμουήλ της Βουλγαρίας, που κατέκτησε τη Διόκλεια το 1009 ή το 1010 και αιχμαλώτισε τον Ιωάννη τον Βλαδίμηρο. Σύμφωνα με ένα μεσαιωνικό χρονικό, ενώ βρισκόταν στη φυλακή προσευχόμενος νυχθημερόν, «άγγελος Κυρίου» εμφανίσθηκε μπροστά του και του προείπε ότι σύντομα θα απελευθερωνόταν, αλλά θα είχε μαρτυρικό θάνατο. Πράγματι, η θυγατέρα του Σαμουήλ, ονόματι Κοσάρα, ερωτεύθηκε τον Ιωάννη Βλαδίμηρο και ικέτευσε τον πατέρα της να την παντρέψει μαζί του. Ο Τσάρος επέτρεψε τον γάμο και επέστρεψε τη Διόκλεια στον Ιωάννη Βλαδίμηρο, ο οποίος τη διοίκησε στο εξής ως κράτος υποτελές της Βουλγαρίας. Ωστόσο αρνήθηκε τη συμμετοχή σε οποιανδήποτε από τις πολεμικές δραστηριότητες του πεθερού του, Από την άλλη αντιθέτως επιδόθηκε με ζήλο στη διάδοση και εδραίωση της Ορθοδόξου πίστεως, αφού όρισε προς τον σκοπό αυτό διδασκάλους και κήρυκες, ενώ ίδρυσε επίσης μοναστήρια, ναούς και νοσοκομεία. Μεταξύ των μονών που ιδρύθηκαν από αυτόν, ήταν και ευκτήριος οίκος ευρισκόμενος μέσα σε δάσος, στον οποίο προσερχόταν καθημερινά και προσευχόταν.

Μετά τη συντριβή του Σαμουήλ από τον Βασίλειο Β΄ (τον εξ αυτού αποκαλούμενο «Βουλγαροκτόνο») το 1014 και τον θάνατό του πολύ σύντομα αργότερα, το 1016 ο Ιωάννης ο Βλαδίμηρος έπεσε θύμα του ανεψιού του πεθερού του, του Ιβάν Βλαντισλάβ της Βουλγαρίας, και αποκεφαλίσθηκε από Βούλγαρους στρατιώτες μπροστά σε μια εκκλησιά στην Πρέσπα και τάφηκε αρχικώς εκεί. Αναγνωρίσθηκε σύντομα ως μάρτυρας και άγιος της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Η χήρα του έκανε μετακομιδή των λειψάνων του στον ναό Prečista Krajinska, στη νοτιοανατολική Διόκλεια. Αιώνες αργότερα, το 1381, το λείψανο μεταφέρθηκε στον αφιερωμένο σε αυτόν Ναό του Αγίου Ιωάννη Βλαδιμήρου κοντά στο Ελμπασάν της σημερινής Αλβανίας, ενώ από το 1995 φυλάσσεται στον ορθόδοξο καθεδρικό ναό των Τιράνων, όπου προσελκύει πολλούς πιστούς, ιδίως κατά την ημέρα της εορτής του, οπότε και μεταφέρεται στον ναό του Ελμπασάν.

Ο Σταυρός που κρατούσε ο Ιωάννης ο Βλαδίμηρος τη στιγμή του αποκεφαλισμού του αποτελεί επίσης αντικείμενο προσκυνήσεως.

Παραπομπές

Πηγές και εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Ο Άγιος στο saint.gr
 Κοσμά Ακολουθία του αγίου ενδόξου βασιλέως και μεγαλομάρτυρος Ιωάννου του Βλαδιμήρου και θαυματουργού, εν Βενετία, εκ του Ελληνικού Τυπογραφείου του Αγίου Γεωργίου, 1858

Άγιοι της Ορθόδοξης Εκκλησίας
Χριστιανοί άγιοι του 11ου αιώνα
Σέρβοι άγιοι