Τράκερ

Ένα tracker είναι ένα είδος sequencer σε μορφή λογισμικού  για τη δημιουργία μουσικής. Η μουσική αντιπροσωπεύεται  σε  νότες με  το αμερικάνικο σύστημα C D E F G A B  τοποθετημένες με φορά απο πάνω προς τα κάτω, σε διάφορα κανάλια σε κάθετη χρονική γραμμή. Η διεπαφή χρήστη ενός μουσικού ιχνηλάτη είναι συνήθως βασισμένη σε αριθμούς για παράδειγμα η νότα Λά (440hz ) συμβολίζεται με Α 4 στην αρχή ενός πλέγματος και το επόμενο ημιτόνιο με Α#4 ή a4 ανάλογα με το λογισμικό. Δίπλα στις νότες αλλαγές παραμέτρων όπως ένταση κι εξισορρόπηση , χρησιμοποιούμενα όργανα και εφέ και άλλες εντολές εισάγονται με το πληκτρολόγιο σε ένα πλέγμα "χρονικών θυρίδων" ως κωδικοί που αποτελούνται από γράμματα, αριθμούς και δεκαεξαδικά ψηφία.  Διαφορετικά μουσικά μοτίβα μπορεί να καλύπτουν ανεξάρτητα μεταξύ τους χρονικά διαστήματα και  ένα πλήρες τραγούδι αποτελείται από έναν κύριο κατάλογο επαναλαμβανόμενων μοτίβων. 

Μεταγενέστεροι τράκερ σταμάτησαν να χρησιμοποιούν μόνο αρχεία μονάδων (mod files), προσθέτοντας και άλλες επιλογές τόσο στη σύνθεση ήχου (κάνοντας δυνατή την χρήση εικονικών συνθεσάιζερ και εφέ ή προσθέτωντας εξόδους MIDI ) όσο και στην δημιουργία αλληλουχίας (είσοδος και εγγραφή MIDI)  και μετατράπηκαν σε  σήκουενσερ γενικής χρήσης με διαφορετική διεπαφή χρήστη.

Ιστορία

1987: προέλευση από την Amiga 
Ο όρος tracker προέρχεται από το Ultimate Soundtracker (το πρώτο λογισμικό tracker  ) που γράφτηκε από τον Karsten Obarski και κυκλοφόρησε το 1987 από την EAS Computer Technik για την Commodore Amiga .  Το Ultimate Soundtracker ήταν ένα εμπορικό προϊόν, αλλά σύντομα εμφανίστηκαν κλώνοι shareware όπως το NoiseTracker . Η έννοια της δημιουργία ακολουθιών με την χρήση ψηφίων, όπως χρησιμοποιείται στους ιχνηλάτες, συναντάται επίσης στο εργαστήριο δειγματοληψίας CMI Fairlight στις αρχές της δεκαετίας του 1980. Ορισμένα προγράμματα που  εμφανίστηκαν για τα MSX ( Yamaha CX5M ) και Commodore 64, πριν από το 1987, όπως το Sound Monitor,  είχαν χαρακτηριστηκά τράκερ όμως στερούταν την ικανότητα αναπαραγωγής δειγμάτων ήχου, αντ' αυτού έπαιζαν νότες στην εσωτερική συσκευή σύνθεσης του υπολογιστή. Αργότερα, προγράμματα όπως το Rock Monitor υποστήριξαν αναπαραγωγή δειγμάτων, χρησιμοποιώντας σύντομα δείγματα τυμπάνων που φορτώνοταν στη μνήμη RAM. 

Οι πρώτοι τράκερ υποστηρίζαν τέσσερα κανάλια με διαμόρφωση τονικού ύψους και έντασης των 8-bit δειγμάτων PCM, έναν περιορισμό που προέρχεται από το chipset ήχου Paula της Amiga και από το κοινό  μορφότυπο 8SVX  (8-bit)  που χρησιμοποιήθηκε για την αποθήκευση των δειγμάτων ήχου εκείνη την περίοδο. Ωστόσο, δεδομένου ότι μπορούσαν να ορίσουν την νότα σε δείγματα, οι περιορισμοί  στην ποικιλία των ήχων τους ήταν λιγότερο σημαντική από τους τράκερ  με σύνθεση ήχου μέσω μουσικού τσιπ.

Δεκαετία του 1990: Εκδόσεις για MS-DOS  
Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1990, οι μουσικοί tracker ξεκίνησαν να προσαρμόζονται για προσωπικους υπολογιστές, καθώς, γενικά, η ανάπτυξη του λογισμικού μεταφέρθηκε από την πλατφόρμα Amiga στο PC. Παρόλο που η IBM και ότι ήταν συμβατό μ εκείνη δεν είχαν αρχικά τις δυνατότητες επεξεργασίας ήχου του Amiga, με την εμφάνιση της γραμμής προιόντων Sound Blaster από την Creative, ο ήχος των προσωπικών υπολογιστών άρχισε σιγά σιγά να προσεγγίζει την ποιότητα ήχου CD ( 44,1 <span typeof="mw:Entity" id="mwPw">&nbsp;</span> kHz / 16 <span typeof="mw:Entity" id="mwQA">&nbsp;</span> bit / Stereo ) με την έκδοση του SoundBlaster 16 . 

Μια άλλη κάρτα ήχου δημοφιλής στους χρήστες  tracker για PC ήταν η Gravis UltraSound, η οποία συνέχισε την  μείξη σε υλικό με 32 εσωτερικά κανάλια και ενσωματωμένη μνήμη για αποθήκευση δειγμάτων. Για κάποι χρονικό διάστημα προσέφερε ασύγκριτη ποιότητα ήχου και έγινε η επιλογή των απαιτητικών μουσικών που χρησιμοποιούσαν tracker. Κατανοώντας ότι η υποστήριξη της μουσικής tracker θα ωφελήσει τις πωλήσεις, ο Gravis χάρισε περίπου 6000 κάρτες GUS στους συμμετέχοντες. Σε συνδυασμό με τις εξαιρετηκές κριτικές προγραμματιστών, η χειρονομία αυτή ώθησε γρήγορα την GUS να γίνει αναπόσπαστο συστατικό πολλών προγραμμάτων παρακολούθησης και λογισμικού. Αναπόφευκτα, η ισορροπία αποκαταστάθηκε σε μεγάλο βαθμό με την εισαγωγή του Sound Blaster AWE32 και των διαδόχων του, τα οποία είχαν επίσης ενσωματωμένη μνήμη RAM και μίξη wavetable (ή πίνακα δειγμάτων ). 

Η ευθύνη για μειξη ήχου πέρασε από το υλικό της κάρτας ήχου στο λογισμικό (με χρήση CPU ) που σταδιακά επέτρεψε τη χρήση περισσότερων καναλιών. Από τα τυπικά κανάλια τεσσάρων MOD της Amiga το όριο είχε γίνει 7 στους αναπαραγωγείς TFMX και αργότερα 8 κατ αρχάς στο τράκερ Oktalyzer και αργότερα με τα πολύ δημοφιλέστερα OctaMED (όλα τους προγράμματα για Amiga), στη συνέχεια 32 με το ScreamTracker 3 και FastTracker 2  σε προσωπικούς υπολογιστές και σε 64 με το Impulse Tracker (PC) και το MED SoundStudio (Amiga και αργότερα PC). Ένας τράκερ Amiga, ο Symphonie Pro υποστηριζε 256 κανάλια. 

Ως εκ τούτου, η μίξη σε εξωτερικές κάρτες αχρηστεύθηκε. Καθώς οι επεξεργαστές έγιναν πιο γρήγοροι και απέκτησαν ειδικές δυνατότητες επεξεργασίας πολυμέσων (π.χ. MMX ) και οι εταιρείες άρχισαν να πιέζουν την ανάπτυξη  διαστρωματώσεων αφαίρεσης υλικού, όπως το DirectX, οι σειρές καρτών AWE και GUS δεν είχαν να προσφέρουν πια κάτι και θεωρήθηκαν ναπαρχαιωμένες . Το DirectX, το WDM και πλέον κατα κύριο λόγο  το ASIO, παρέχουν υψηλής ποιότητας ήχο δειγματοληψίας ανεξάρτητα από τη μάρκα του υλικού. 

Υπήρξε επίσης μια διάσχιση από τα τράκερ που λειτουργούσαν με δείγματα ήχου καθώς ο εκμεταλλευόμενος τα τσιπάκια OPL2 και OPL3  της σειράς Sound Blaster  ο  All Sound Tracker που μπόρούσε να συνδυάσει τόσο τη σύνθεση ήχου  των τσιπ OPL όσο και τη σύνθεση βασισμένη σε δείγματα ήχου των τσιπ  EMU-8000 στη σειρά καρτών Sound Blaster AWE,  και διέθετε έξοδο MIDI σε οποιοδήποτε επιπρόσθετο υλικό επιλογής. 

Το Jeskola Buzz είναι ένα μόντουλαρ  μουσικό στούντιο που αναπτύχθηκε από το 1997-2000 για τα Microsoft Windows χρησιμοποιώντας tracker ως sequencer, όπου οι ήχοι που παράγονται από εικονικές μηχανές ( buzzmachines ) όπως γεννήτριες σημάτων, εξομοιωτές συνθεσάιζερ, ντρά κρουστά, δειγματολήπτες, εφέ και μηχανές ελέγχου, που συνδέονται σε μια αρθρωτή εγκατάσταση. Κάθε μηχανή  είχε το δικό της τράκερ, τα ντράμ μασίν  χρησιμοποιούσαν τύπου τράκερ χειρισμό  και τα μηχανήματα εφέ και ελέγχου θα μπορούσαν να είναι αυτοματοποιημένα μέσω πινάκων παραμέτρων όπως στους τράκερ.

2000s: Πολλαπλές πλατφόρμες 
Η μουσική από Tracker ήταν συχνό φαινόμενο  σε ηλεκτρονικά παιχνίδια από τα τέλη της δεκαετίας του 1990 και τις αρχές του 2000, όπως η σειρά Unreal, Deus Ex, Crusader: No Remorse, Jazz Jackrabbit και Uplink . Μερικοί από τους πρώτους ιχνηλάτες Amiga όπως το ProTracker και το OctaMED  υπέστησαν διάφορες αναβαθμίσεις, κυρίως για τη μεταφορά σε άλλες πλατφόρμες. Η ProTracker επανέλαβε την ανάπτυξη το 2004, με σχέδια για την έκδοση της έκδοσης 5 στα Windows και AmigaOS, αλλά μόνο η έκδοση 4.0 beta 2 για το AmigaOS έχει κυκλοφορήσει. 

Κατά τη διάρκεια του 2007, οι Renoise και OpenMPT παρουσιάστηκαν στο περιοδικό Computer Music Magazine ως επαγγελματική και φθηνή εναλλακτική λύση σε άλλα λογισμικά παραγωγής μουσικής.

Ορολογία 
Υπάρχουν κοινά σημεία σε όλα  τα τράκερ: δείγματα ήχου, νότες, εφέ, κομμάτια (ή κανάλια), μοτίβα και εντολές. 

Ένα δείγμα είναι ένα μικρό ψηφιακό αρχείο ήχου από όργανο, ανθρώπινη φωνή ή άλλη προέλευση και συνδιασμό απλότερων δειγμάτων. Οι περισσότεροι τράκερ επιτρέπουν την περιτύλιξη ενός μέρους του δείγματος, προσομοιώνουν τη διατήρηση μιας σημείωσης. 

Μια σημείωση δηλώνει τη συχνότητα με την οποία αναπαράγεται το δείγμα. Με την αύξηση ή τη μείωση της ταχύτητας αναπαραγωγής ενός ψηφιακού δείγματος, το βήμα αυξάνεται ή χαμηλώνει, προσομοιώνοντας τις σημειώσεις των οργάνων (π.χ. C, C #, D, κλπ. ). 

Τα εφέ είναι λειτουργίες που ορίζονται σε μιά νότα, η νότα αυτή θα δεχθεί τροποποίηση κατα την αναπαραγωγή ανάλωγα με τα προσδιδόμενα σε αυτήν εφέ. Κοινά εφέ σε τράκερ είναι: Ένταση ήχου,  Πορταμέντο, Βιμπράτο, επανα

Ένα track  (κανάλι) είναι ένας χώρος όπου το δείγμα αναπαράγεται σε ορισμένες χρονικές στιγμές, ένας σύγχρονος τράκερ μπορεί να αναμίξει απεριόριστο αριθμό καναλιών σε μία ροή ήχου μέσω του λογισμικού μίξης. Τα κομμάτια συνήθως έχουν ένα σταθερό αριθμό "σειρών"  οπου νότες και εφέ μπορούν να οριστούν κάθε σειρά περιέχει 64 γραμμές και 16 beats, αν και τα beats και ο ρυθμός της,  μπορούν να μεταβληθούν.

Ένα βασικό σετ κρουστών θα μπορούσε να διευθετηθεί με τοποθέτηση μποτόμπασου στις σειρές 0, 4, 8, 12 κ.λπ. ενός καναλιού και τοποθέτηση χάη χατ στις σειρές 2, 6, 10, 14 κλπ. διαφορετικού καναλιού. Φυσικά τα μπάσα και τα χάη χατ θα μπορούσαν να τοποθετηθούν στην ίδια διαδρομή, αν τα δείγματα είναι αρκετά σύντομα. Αν όχι, το προηγούμενο δείγμα συνήθως σταματά όταν αρχίσει να αναπαράγεται το επόμενο. Ορισμένοι σύγχρονοι ιχνηλάτες προσομοιώνουν την πολυφωνία σε ενιαίo κανάλι, ρυθμίζοντας τη "νέα ενέργεια νότας" κάθε οργάνου για να κόψει, να συνεχίσει, να κάνει fade out ή release, ανοίγοντας νέα κανάλια ανάμιξης όταν χρειάζεται. 

Ένα μοτίβο (pattern) είναι μια ομάδα καναλιών που παίζονται ταυτόχρονα και αντιπροσωπεύει τμήμα του τραγουδιού. Ένα μοτίβο συνήθως αποτελείται απο ένα ζυγό αριθμό μέτρων (μπάρες) . 

Μια σειρά (order) αποτελεί μέρος μιας ακολουθίας μοτίβων που καθορίζει τη διάταξη ενός τραγουδιού. Τα ίδια μοτίβα μπορούν να επαναληφθούν σε διαφορετικές σειρές για εξοικονόμηση πόρων συστήματος. 

. 

Η μουσική του Tracker αποθηκεύεται συνήθως σε αρχεία mod όπου τα δεδομένα τραγουδιών και τα δείγματα ήχου είναι ενσωματωμένα σε ένα μόνο αρχείο κάνοντας εύκολη την μεταφορά και την επεξεργασία τους απο διαφορετικά τράκερ. Αρκετές μορφές αρχείου μονάδων υποστηρίζονται από το VLC media player και άλλα προγράμματα αναπαραγωγής ενώ υπάρχουν και τα mod player παλιότερα συνήθως προγράμματα για αναπαραγωγή αρχείων απο τράκερ  . Οι γνωστές μορφές περιλαμβάνουν MOD, MED, S3M, XM και IT . Πολλές από αυτές τις μορφές μπορούν επίσης να εισαχθούν σε υπάρχοντες ιχνηλάτες, επιτρέποντας την προβολή της ρύθμισης, της συσκευής και της χρήσης εντολών εφέ 

. Αυτό επίσης καθιστά ευκολότερη τη αυτοδιδασκαλία της μουσικής σύνθεσης με χρήση τράκερ και επιτρέπει την εξαγωγή οργάνων για μεταγενέστερη χρήση στα δικά τους τραγούδια, κάτι που ήταν πολύ κοινό.

Δείτε επίσης 

 Κατηγορία: Τράκερ (μουσική) 
 Μουσική παιχνιδιών υπολογιστή 
 Modular studio μουσικής σε λογισμικό 
 Λίστα λογισμικού μουσικής

Περαιτέρω ανάγνωση

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Andrew 'Necros' Sega : Τaking Tracking Mainstream είναι μια παρουσίαση ιστορικού tracker στο 2007 Notacon 
 Γραφική αναπαράσταση της ιστορίας των τράκερ του Claudio Matsuoka 
 Το Εγχειρίδιο του Tracker, μια εισαγωγή στην χρήση τράκερ 
 Iστοσελίδα του ελέυθερου ανοικτού κώδικα Open ModPlugTracker 
 Ιστοσελίδα του Mod Archive με δωρεάν Mod

Βιβλιογραφικές αναφορές 

Λογισμικό μουσικής