Διαδηλώσεις του 2013 στην Τουρκία

Διαμαρτυρίες έχουν πραγματοποιηθεί στην Τουρκία από τις 28 Μαΐου 2013. Η αρχική διαδήλωση έγινε υπό την ηγεσία των οικολόγων, κατά την καταστροφή του πάρκου Γκεζί για την ανοικοδόμηση ενος εμπορικού κέντρου. Οι διαδηλώσεις εξελίχθηκαν σε ταραχές σε όλη τη χώρα, όταν μια ομάδα που κατέβαλε το πάρκο δέχθηκε επίθεση από την αστυνομία. Το κύμα των διαδηλώσεων από τότε έχει διευρυνθεί και αναπτύσεται σε ευρύτερες αντικυβερνητικές διαδηλώσεις.
Λόγοι έναρξης των διαμαρτυριών 
Βίντεο και ζωντανές συνδέσεις από τις διαδηλώσεις

Στάση της Κυβέρνησης και του Προέδρου της Τουρκίας

Χωρίς καμία διάθεση υπoxώρησης  απέναντι στους διαδηλωτές εμφανίστηκε σε δήλωση του στις 1 Ιουνίου ο Ταγίπ Ερντογάν. Την ώρα που οι συγκρούσεις μεταξύ διαδηλωτών και αστυνομίας σε διάφορες πόλεις έχουν λάβει τη μορφή γενικευμένης εξέγερσης, ο πρωθυπουργός της Τουρκίας δήλωσε με κατηγορηματικό τρόπο ότι τα έργα στο πάρκο Γκεζί, στην πλατεία Ταξίμ, θα προχωρήσουν κανονικά. Κατηγόρησε  επίσης τους διαδηλωτές που αντιδρούν στα έργα ότι χρησιμοποίησαν τα σχέδια της κυβέρνησης για να προκαλέσουν ταραχές.
Ως προς τα πρωτοφανή επεισόδια, χαρακτήρισε λάθος την εκτεταμένη χρήση χημικών, αλλά διαμήνυσε πως «η αστυνομία υπήρχε, υπάρχει και θα υπάρχει στην πλατεία Ταξίμ». «Ήταν λάθος η χρήση σπρέι πιπεριού από την αστυνομία. Εντάξει. Ζήτησα από τον υπουργό Εσωτερικών να διεξάγει έρευνα. Ήταν υπερβολικό» είπε, καλώντας όμως τους διαδηλωτές να τερματίσουν τις συγκεντρώσεις.Μάλιστα,στις 3 Ιουνίου, ο Ταγίπ Ερντογάν αποχώρησε για περιοδεία στις χώρες της Βόρειας Αφρικής, παρά την έκρυθμη κατάσταση στην Τουρκία, αποκαλώντας στους διαδηλωτές εξτρεμιστές και "πλιατσικολόγους".Στις 5 Ιουνίου ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης είχε άκαρπες συναντήσεις με τους ακτιβιστές που πρωτοξεκίνησαν τις διαδηλώσεις.Ο πρόεδρος Αμπντουλάχ Γκιούλ, αντίθετα, υιοθέτησε πιο συναινετικό τόνο, υπερασπιζόμενος το δικαίωμα στη διαμαρτυρία ενώ παράλληλα συνέστησε ηρεμία.Επίσης, τόνισε ότι η δημοκρατία δεν είναι μόνο οι εκλογές, απαντώντας στον πρωθυπουργό.

Θύματα
Επίσημα έχουν ανακοινωθεί πέντε θάνατοι.Πάνω από 7500 άτομα έχουν τραυματιστεί,σύμφωνα με την Διεθνή Αμνηστία, εκ των οποίων περίπου 50 σε κρίσιμη κατάσταση και άλλοι με αναπνευστικά προβλήματα και με τον κίνδυνο να χάσουν την όραση τους.
Ανάμεσα στους τραυματίες βρίσκεται επίσης μια τουρίστρια από την Αίγυπτο η οποία δίνει μάχη για να κρατηθεί στη ζωή έπειτα από ρίψη καπνογόνου που δέχτηκε στο κεφάλι. Ακόμα, έχει τραυματιστεί σοβαρά ένας βουλευτής και ένα φωτορεπόρτερ του Reuters κατά την διάρκεια των ταραχών.
Στην πλατεία Ταξίμ χτυπά η καρδιά της τουρκικής εξέγερσης
Τρίτος νεκρός στην Τουρκία

Διεθνείς αντιδράσεις
Από την πρώτη κιόλας στιγμή ο Λευκός Οίκος παρατηρούσε με προσοχή τις εξελίξεις στην Τουρκία.Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου κάλεσε όλες τις πλευρές σε «ηρεμία», υπογραμμίζοντας πως οι ειρηνικές διαμαρτυρίες είναι «τμήμα της δημοκρατικής έκφρασης».
Η Ευρωπαϊκή Ένωση κατέκρινε την υπερβολική χρήση βίας από την αστυνομία.Το Βερολίνο συνέστησε αυτοσυγκράτηση ενώ κάνει λόγο για «ξεκάθαρο δικαίωμα των πολιτών στην έκφραση και το συνέρχεσθαι».Η Διεθνής Αμνηστία, από την πλευρά της, χρησιμοποίησε αρκετά βαρύτερους χαρακτηρισμούς, μιλώντας για «επαίσχυντη βία από την πλευρά των αστυνομικών».Στις 4 Ιουνίου οι Η.Π.Α. και η Γερμανία εξέδωσαν ταξιδιωτική οδηγία.

Βιβλιογραφία
 Gokay, Bulent and Xypolia, Ilia (eds.) (2013) Reflections on Taksim -Gezi Park Protests in Turkey. Keele European Research Centre: Keele, UK.http://www.keele.ac.uk/journal-globalfaultlines/publications/geziReflections.pdf

Δείτε επίσης
 Ταξίμ
 Κωνσταντινούπολη
 Τουρκία

Σημειώσεις

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 «Τουρκία: Αντιδράσεις για τα εκτεταμένα επεισόδια στην πλατεία Ταξίμ», άρθρο στην εφημερίδα «Η Καθημερινή», 1 Ιουνίου 2013

Ταραχές στην Τουρκία
Ιστορία της Κωνσταντινούπολης
2013
Αστυνομική βία
Διαδηλώσεις και διαμαρτυρίες στην Τουρκία