Καστέλου Μπράνκου (πόλη)

Το Καστέλου Μπράνκου (πορτογ. Castelo Branco, δηλαδή «λευκό κάστρο») είναι πόλη και δήμος της κεντρικής Πορτογαλίας, αλλά και έδρα ομώνυμου νομού. Σύμφωνα με την τελευταία απογραφή (2021) η πόλη έχει πληθυσμό 34.471 κατοίκους, ενώ ο δήμος 52.291 κατοίκους. Ο δήμος υποδιαιρείται σε 19 freguesias και έχει έκταση 1.438,2 τετραγωνικά χιλιόμετρα, που τον καθιστά τον τρίτο μεγαλύτερο σε έκταση δήμο σε ολόκληρη την Πορτογαλία.

Ο δήμος συνορεύει στα βόρεια με τον Δήμο Φουντάου, στα ανατολικά με τον Δήμο Ιδάνια-α-Νόβα, στα νότια με την Ισπανία, στα νοτιοδυτικά με τον Δήμο Βίλα Βέλια ντε Ροδάου και στα δυτικά από τους Δήμους Προυένσα Νόβα και Ολέιρους.

Ιστορία
Η πόλη πήρε την ονομασία της από το προϋπάρχον κάστρο ή οχυρωμένο οικισμό της ρωμαϊκής εποχής που ονομαζόταν Castra Leuca και βρισκόταν στην κορυφή του λόφου Κολίνα ντα Καρντόζα. Ο οικισμός επεκτάθηκε στις πλαγιές αυτού του λόφου.

Ελάχιστα είναι γνωστά για την ιστορία του οικισμού πριν το 1182. Υπάρχει ένα έγγραφο του έτους αυτού που αναφέρει τη δωρεά ενός μεγάλου κτήματος από έναν ευγενή ονόματι Φερνάντες Σάντσες στους Ναΐτες Ιππότες. Το 1213 εκχωρήθηκε αυτονομά στο κάστρο-οικισμό, οπότε και εμφανίζεται για πρώτη φορά η ονομασία «Καστέλ-Μπράνκου». Ο Πάπας Ιννοκέντιος Γ΄ επιβεβαίωσε την αυτονομία το 1215 με την επίσημη ονοματοδοσία του οικισμού σε Καστέλου Μπράνκου. Την ίδια περίπου εποχή οι Ναΐτες έκτισαν νέα τείχη και το σημερινό κάστρο.

Το 1510 παραχωρήθηκε εκ νέου αυτονομία στον οικισμό από τον βασιλέα Εμμανουήλ Α΄ της Πορτογαλίας και το 1642 ο οικισμός απέκτησε τον τίτλο της πόλεως, ως Vila de Castelo Branco.

Τον Ιούνιο του 1771 το Καστέλου Μπράνκου έγινε έδρα Ρωμαιοκαθολικού επισκόπου μέχρι το 1881, οπότε αυτή συγχωνεύθηκε δίνοντας τη σημερινή Επισκοπή Πορταλέγκρε. Το 1858 άνοιξε μια τηλεγραφική γραμμή ανάμεσα στο Αμπράντες και το Καστέλου Μπράνκου, ενώ δύο χρόνια αργότερα η πόλη απέκτησε τον πρώτο της δημοτικό φωτισμό. Το 1959 η πόλη έγινε πρωτεύουσα του ομώνυμου νομού.

Γεωγραφία
Η πόλη είναι κτισμένη σε μέγιστο υψόμετρο (που αντιστοιχεί στο κάστρο) 468 μέτρα και ελάχιστο 320 μ. πάνω από τη μέση επιφάνεια της θάλασσας, σε μέσες γεωγραφικές συντεταγμένες 39°49΄ Βόρειο πλάτος και 7°30΄ Δυτικό μήκος. Απέχει 185 χιλιόμετρα σε ευθεία γραμμή από την πρωτεύουσα της χώρας Λισαβόνα και 121 χιλιόμετρα από τη θάλασσα (Ατλαντικός Ωκεανός), επίσης σε ευθεία γραμμή.

Δημοτικά διαμερίσματα 
Διοικητικώς ο Δήμος του Καστέλου Μπράνκου υποδιαιρείται σε 19 freguesias (δημοτικά διαμερίσματα ή «πολιτικές ενορίες»), τις εξής:

 Αλκάινς
 Αλμασέντα
 Μπενκουερέντσας (Benquerenças)
 Καστέλου Μπράνκου (ομώνυμο)
 Σεμπολάις ντε Σίμα ε Ρετάχου (Cebolais de Cima e Retaxo)
 Εσκάλους ντε Μπαϊχό ε Μάτα
 Εσκάλους ντε Σίμα ε Λόουζα (Escalos de Cima e Lousa)
 Φρεϊχιάλ ντου Κάμπου ε Ζουνκάλ ντου Κάμπου
 Λαρντόζα
 Λοουριτσάλ ντου Κάμπου
 Μαλπίκα ντου Τέγου
 Μονφόρτε ντα Μπέιρα
 Νίνιου ντου Ατσόρ ε Σουμπράλ ντου Κάμπου
 Πόβουα ντε Ρίου ντε Μοΐνιους ε Καφέντε
 Σαλγουέιρου ντου Κάμπου
 Σάντου Αντρέ ντας Τοζέιρας
 Σάου Βισέντε ντα Μπέιρα
 Σαρζέντας
 Τινάλιας

Αξιοθέατα
Το σημαντικότερο αξιοθέατο στη μικρή αυτή πόλη είναι ο Κήπος του Επισκοπικού Μεγάρου (Jardim do Paço Episcopal). Είναι ένας από τους ομορφότερους μπαρόκ κήπους σε όλη την Πορτογαλία και σε αυτόν βρίσκονται αγάλματα αλληγοριών, βασιλέων και ζωδίων, διατεταγμένα γύρω από λιμνούλες, αναβαθμίδες και κλιμακοστάσια.

Οικονομία
Στην πόλη βρίσκεται εργοστάσιο που κατασκευάζει επαγγελματικά ψυγεία, ψύκτες και καταψύκτες. Επίσης η πορτογαλική εταιρεία που είναι θυγατρική της Danone λειτουργεί εργοστάσιο στο Καστέλου Μπράνκου, το οποίο παράγει τα γαλακτοκομικά προϊόντα της Danone για όλη την Ιβηρική Χερσόνησο. Ο μεγαλύτερος εργοδότης είναι ωστόσο το μεγάλο εργοστάσιο Delphi Packard, με πάνω από χίλιους εργαζόμενους, που παράγουν εξαρτήματα αυτοκινήτου για σημαντικές αυτοκινητοβιομηχανίες, όπως τη Ferrari. Ο Νομός Καστέλου Μπράνκου φημίζεται επίσης για το ομώνυμο τυρί του Καστέλου Μπράνκου.

Αξιοσημείωτα πρόσωπα από την πόλη 

Με χρονολογική σειρά γεννήσεως:

 Αμάτους Λουζιτάνους (1511-1568), ιατρός που ανεκάλυψε ανεξάρτητα την κυκλοφορία του αίματος
 Φρανσίσκο Καλντέιρα Καστέλου Μπράνκου (1566-1619), αξιωματικός που ίδρυσε τη μεγάλη πόλη Μπελέμ της Βραζιλίας
 Μανουέλ Ντίας ο νεότερος (1574-1659), Ιησουίτης ιεραπόστολος στην Κίνα, όπου εισήγαγε το τηλεσκόπιο
 Ζουζέ Λόπες Ντίας (1900-1976), ιατρός, ιστορικός συγγραφέας και ευεργέτης
 Αντόνιου Ραμάλιου Εάνες (γενν. 1935), στρατηγός και πολιτικός, ο 16ος Πρόεδρος της Πορτογαλίας (1976-1986)
 Άνα Ορμίγκου (γενν. 1981), αθλήτρια του τζούντο, χάλκινο μετάλλιο στο Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Τζούντο του 2008
 Ζουάου Αφόνσου (γενν. 1990), ποδοσφαιριστής

Παραπομπές

Πηγές - εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Το Καστέλου Μπράνκου στα «Βικιταξίδια»

 Επίσημος ιστότοπος του Δήμου
 Η πρώην Επισκοπή του Καστέλου Μπράνκου - κατάλογος επισκόπων
 Φωτογραφίες της πόλεως στο flickr.com
 Φυσικό πάρκο έξω από την πόλη 
 Στατιστικές πληροφορίες για τον Δήμο
 Πολυτεχνείο του Καστέλου Μπράνκου

Καστελου Μπρανκου