Κατρίν Ντενέβ

Η Κατρίν Ντενέβ (Catherine Deneuve, πραγματικό όνομα Κατρίν Φαμπιέν Ντορλεάκ, γαλλικά: Catherine Fabienne Dorléac; 22 Οκτωβρίου 1943) είναι Γαλλίδα ηθοποιός, τραγουδίστρια, μοντέλο και παραγωγός. Έγινε γνωστή για ρόλους απόμακρων, μυστηριωδών γυναικών που ενσάρκωσε για διάφορους σκηνοθέτες, μεταξύ των οποίων οι Λουίς Μπουνιουέλ, Φρανσουά Τρυφό και Ρόμαν Πολάνσκι. Το 1985 διαδέχθηκε τη Μιρέιγ Ματιέ ως το επίσημο πρόσωπο της Marianne, του εθνικού συμβόλου της ελευθερίας της Γαλλίας. Δεκατέσσερις φορές υποψήφια για Βραβείο Σεζάρ, κέρδισε τα δυο για την ερμηνεία της στην ταινία Το τελευταίο μετρό (1980), για την οποία κέρδισε επίσης το βραβείο David di Donatello στην κατηγορία Καλύτερη Ξένη Ηθοποιός, και στην ταινία Ινδοκίνα (1992). 

Η Ντενέβ έκανε την πρώτη της εμφάνιση στον κινηματογράφο το 1957 και ήρθε για πρώτη φορά στο προσκήνιο το 1964 με το μιούζικαλ του Ζακ Ντεμί Οι ομπρέλες του Χερβούργου, πριν γίνει πρωταγωνίστρια του Πολάνσκι στη ταινία Αποστροφή (1965), του Ντεμί στις ταινίες Τα νεαρά κορίτσια του Ροσεφόρ (1967) και Δέρμα γαϊδάρου (1970) και του Μπουνιουέλ στις ταινίες Η ωραία της ημέρας (1967) και Τριστάνα (1970).

Ήταν υποψήφια για βραβείο BAFTA Καλύτερης Ηθοποιού για την ταινία Belle de Jour και υποψήφια για Όσκαρ Α' Γυναικείου Ρόλου για την ταινία Ινδοκίνα. Στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Βενετίας το 1998 κέρδισε το Volpi Cup Α' Γυναικείου Ρόλου για την ταινία Κάτω από τα φώτα της πλατείας. Άλλες σημαντικές ταινίες στην αγγλική γλώσσα περιλαμβάνουν τις Τρέλες του Απρίλη (1969), Ο αστυνόμος και το κολ γκερλ (1975), Αίμα και πάθος (1983), Χορεύοντας στο σκοτάδι (2000) και 8 γυναίκες (2002). Το 2008 έκανε την εκατοστή της εμφάνιση στην ταινία Μια νύχτα Χριστουγέννων.

Βιογραφία 
Η Ντενέβ γεννήθηκε ως Κατρίν Φαμπιέν Ντορλεάκ στο Παρίσι και είναι η κόρη των Γάλλων θεατρικών ηθοποιών Μωρίς Ντορλεάκ (1901-1979) και Ρενέ Σιμονό (γενν. 1911). Έχει δυο αδερφές, την Φρανσουάζ Ντορλεάκ (1942-1967) και την Συλβί Ντορλεάκ (γενν. 14 Δεκεμβρίου 1946), καθώς και μια ετεροθαλή αδερφή, την Ντανιέλα, την οποία απέκτησε εκτός γάμου η μητέρα της το 1937 με τον Αιμέ Σαριόν. Αργότερα ο Μωρίς Ντενέβ την υιοθέτησε και της έδωσε το επίθετό του. Ντενέβ ήταν το μεσαίο όνομα της μητέρας της, το οποίο η ίδια επέλεξε ως καλλιτεχνικό όνομα, προκειμένου να διαφοροποιηθεί από τις αδερφές της. Η Ντενέβ φοίτησε σε καθολικά σχολεία.

Άλλη καριέρα

Μόντελινγκ 
Η Ντενέβ εμφανίστηκε γυμνή σε δυο εξώφυλλα του περιοδικού Playboy το 1963 και το 1965. Χρησιμοποιήθηκε το πρόσωπό της στη φιγούρα της Marianne, του εθνικού συμβόλου της Γαλλίας, από το 1985 έως το 1989. Ως πρόσωπο του Chanel No. 5 στα τέλη της δεκαετίας του 1970, προκάλεσε έναν μεγάλο αριθμό πωλήσεων του αρώματος στις ΗΠΑ - τόσο πολύ είχε ο αμερικανικός τύπος εντυπωσιαστεί από την ομορφιά της ώστε την έβαλε στην λίστα με τις πιο καλόγουστες γυναίκες στον κόσμο. Το 1983, η εταιρεία American Home Products την επέλεξε ως το κεντρικό πρόσωπο για την σειρά καλλυντικών της και προσέλαβε τον παγκοσμίου φήμης φωτογράφο Ρίτσαρντ Έιβεντον για να προωθήσει τη σειρά καλλυντικών Youth Garde, για την οποία η ίδια η Ντενέβ δήλωσε: "Κοιτάξτε πιο προσεκτικά. Του χρόνου θα είμαι 40 χρονών".

Θεωρείται η μούσα του σχεδιαστή Υβ Σαιν-Λωράν, ο οποίος την έντυσε στις ταινίες Η ωραία της ημέρας, Η υποταγή, Η σειρήνα του Μισισιπή, Ο μπάτσος, Liza και Αίμα και πάθος. Το 1992 έγινε το μοντέλο για τη σειρά καλλυντικών για το σώμα που κυκλοφόρησε ο Υβ Σαιν-Λωράν την ίδια χρονιά. Το 2001 επιλέχθηκε ως το νέο πρόσωπο της L'Oréal Paris. Το 2006 αποτέλεσε την έμπνευση για την σειρά καλλυντικών της M•A•C Beauty και τον Φεβρουάριο του ίδιου χρόνου συνεργάστηκε με την εταιρεία για την χρωματική παλέτα της M•A•C που διατέθηκε στα καταστήματα ομορφιάς σε όλο τον κόσμο. Το 2007 η Ντενέβ ξεκίνησε να εμφανίζεται στις διαφημίσεις για τις βαλίτσες της Louis Vuitton. Τον Μάρτιο του 2013 η εφημερίδα Guardian την έβαλε στη λίστα με τις 50 πιο καλοντυμένες γυναίκες άνω των 50. Τον Ιούλιο 2017 η Ντενέβ εμφανίστηκε σε μια εκστρατεία της Louis Vuitton με τίτλο Connected Journeys, γιορτάζοντας την κυκλοφορία του ρολογιού Tambour Horizon; και άλλοι καλλιτέχνες συμμετείχαν επίσης, μεταξύ των οποίων οι Τζένιφερ Κόνελι, Μπε Ντούνα, Τζέιντεν Σμιθ και Μιράντα Κερ.

Επιχειρηματίας 
Το 1986 η Ντενέβ κυκλοφόρησε το προσωπικό της άρωμα, με τίτλο Deneuve. Σχεδιάζει γυαλιά, παπούτσια και κοσμήματα.

Φιλανθρωπία 

 Η Ντενέβ ορίστηκε Πρέσβειρα της UNESCO για την Προστασία της Κινηματογραφικής Κληρονομιάς από το 1994 μέχρι την συνταξιοδότησή της στις 12 Νοεμβρίου 2003.
 Η Ντενέβ ζήτησε τα δικαιώματα που της ανήκουν από τον ρόλο της Marianne να δοθούν στη Διεθνή Αμνηστία.
 Η Louis Vuitton έκανε μια δωρεά στον οργανισμό The Climate Project, εκ μέρους της Ντενέβ.
 Η Ντενέβ έχει επίσης ενεργό ρόλο στους οργανισμούς Children Action, Children of Africa, Orphelins Roumains και Reporters Without Borders.
 Douleur sans frontiers (Πόνος Χωρίς Σύνορα) – Στα τέλη του 2003, η Ντενέβ ηχογράφησε μια ραδιοφωνική διαφήμιση για να ενθαρρύνει τις δωρεές για την απάλειψη του πόνου στον κόσμο.
 Handicap International – Στα μέσα του Ιουλίου 2005, η Ντενέβ δάνεισε τη φωνή της σε ραδιοφωνικές διαφημίσεις, στην τηλεόραση και στον κινηματογράφο.
 Voix de femmes pour la démocratie (Φωνή των Γυναικών για την Δημοκρατία) – Η Ντενέβ διάβασε το κείμενο "Le petit garçon" ("Το μικρό αγόρι") του Jean-Lou Dabadie, στο CD, "Voix de femmes pour la démocratie." Τα έσοδα από το CD δόθηκαν σε γυναίκες θύματα πολέμου και σε ΜΚΟ που μάχονται για την διατήρηση της δημοκρατίας.
 Η Ντενέβ ασχολείται επίσης με αρκετές φιλανθρωπίες στη μάχη ενάντια του AIDS και του καρκίνου.

Συμμετοχή στην πολιτική 

 Το 1972 υπέγραψε το Μανιφέστο των 343. Το μανιφέστο ήταν μια παραδοχή από τους υπογράφοντες ότι είχαν προβεί σε παράνομες αποβολές και εξέθεταν τον εαυτό τους σε έννομες ενέργειες και σε καταδίκη σε φυλάκιση. Δημοσιεύτηκε στο Le Nouvel Observateur στις 5 Απριλίου 1971. Την ίδια χρονιά, η φεμινίστρια δικηγόρος Γκιζέλ Χαλιμί ίδρυσε την ομάδα Choisir ("To Choose") ώστε να προστατεύσει τις γυναίκες που είχαν υπογράψει το Μανιφέστο των 343.
 Ασχολείται ενεργά με το πρόγραμμα της Διεθνούς Αμνηστίας αναφορικά με την κατάλυση της θανατικής ποινής.
 Το 2001 υπέβαλε μια αναφορά στην αμερικανική πρεσβεία στο Παρίσι εκ μέρους της γαλλικής ομάδας "Together Against the death penalty" ("Μαζί ενάντια στην θανατική ποινή").
 Τον Απρίλιο 2007 υπέγραψε μια αναφορά στο διαδίκτυο ενάντια στην "μισογυνική" συμπεριφορά της σοσιαλίστριας υποψηφίου στις βουλευτικές εκλογές Σεγκολέν Ρουαγιάλ. Περισσότεροι από 8,000 Γάλλοι άνδρες και γυναίκες υπέγραψαν στην αναφορά, συμπεριλαμβανομένης της Γαλλίδας ηθοποιού Ζαν Μορό.
 Τον Ιανουάριο 2018, μαζί με 99 άλλες Γαλλίδες συγγραφείς, καλλιτέχνιδες και ακαδημαϊκούς, υπέγραψε μια ανοιχτή επιστολή που υποστήριζε ότι η εκστρατεία ενάντια στην σεξουαλική παρενόχληση έχει φτάσει στα άκρα και ότι έτεινε να γίνει ένα "κυνήγι μαγισσών". Η επιστολή κατήγγειλε ότι η εν λόγω εκστρατεία ήταν μια μορφή πουριτανισμού. Παρόλο που η ίδια αργότερα απολογήθηκε σε όλα τα θύματα που ίσως προσβλήθηκαν από την επιστολή, συνέχισε να τάσσεται υπέρ αυτής δηλώνοντας στην Le Monde ότι "δεν υπάρχει τίποτα επιλήψιμο στην επιστολή".

Προσωπική ζωή 
Η Ντενέβ μιλάει άπταιστα γαλλικά, αγγλικά και ιταλικά και μιλάει ελάχιστα ισπανικά. Οι αγαπημένες δραστηριότητές της περιλαμβάνουν την κηπουρική, τη ζωγραφική, τη φωτογραφία, το διάβασμα, τη μουσική, τον κινηματογράφο, τη μόδα και τη διακόσμηση.

Παντρεύτηκε μια φορά, με τον φωτογράφο Ντέιβιντ Μπέιλι από το 1965 έως το 1972. Έχει υπάρξει ζευγάρι με τον σκηνοθέτη Ροζέ Βαντίμ, τον ηθοποιό Μαρτσέλο Μαστρογιάννι, τον κινηματογραφιστή Χιου Τζόνσον, τον Ισπανό μοντέλο και σήμερα τηλεοπτικό παρουσιαστή Κάρλος Λοζάνο αλλά και με τον επιχειρηματία του Canal+ Πιερ Λεσκούρ.

Έχει δύο παιδιά: τον ηθοποιό Κριστιάν Βαντίμ, από τη σχέση της με τον Ροζέ Βαντίμ, και την ηθοποιό Κιάρα Μαστρογιάννι από τη σχέση της με τον Μαρτσέλο Μαστρογιάννι. Έχει πέντε εγγόνια.

Είναι στενή φίλη με τον καλλιτέχνη Nall και έχει αγοράσει μερικά από τα έργα του.

Στις 6 Νοεμβρίου 2019 το BBC News ανέφερε ότι η Ντενέβ υπέστη ένα ελαφρύ εγκεφαλικό και ότι αναρρώνει σε ένα νοσοκομείο του Παρισιού. Παρ' όλη την ανησυχία των ιατρών, δεν υπήρξε κανένα πρόβλημα στις ζωτικές λειτουργίες της.

Φιλμογραφία

Δισκογραφία 

 1980:
 Dieu fumeur de havanes – από τον και μαζί με τον Serge Gainsbourg (πρωτότυπος τίτλος τραγουδιού Je vous aime σε στίχους του Claude Berri)
 Quand on s'aime – ντουέτο με τον Ζεράρ Ντεπαρντιέ, για ένα τηλεοπτικό πρόγραμμα.
 1981: Το πρώτο και μοναδικό της άλμπουμ – Souviens-toi de m'oublier σε στίχους του Serge Gainsbourg

 Digital delay
 Depression au-dessus du jardin
 Epsilon
 Monna Vanna et Miss Duncan
 Marine bond tremolo
 Ces petits riens (ντουέτο με τον Serge Gainsbourg) – πρώτη εκτέλεση από τον Gainsbourg και την Juliette Gréco (1964)
 Souviens-toi de m'oublier (ντουέτο με τον Serge Gainsbourg)
 Overseas telegram
 What tu dis qu'est-ce tu say
 Oh Soliman
 Alice helas

 1993: Paris Paris – από τον και με τον Malcolm McLaren
 1997: Allo maman bobo – από τον Alain Souchon, κατά την διάρκεια μιας συνάντησης με το συγκρότημα Les Enfoirés το 1997
 1999: Joyeux anniversaire maman – από τον Stomy Bugsy (πρωτότυπος τίτλος τραγουδιού Belle-maman σε στίχους του Gabriel Aghion)
 2000: Cvalda – από τον και με τον Björk (πρωτότυπος τίτλος τραγουδιού Dancer in the dark σε στίχους του Lars von Trier)
 2001: Toi jamais – πρωτότυπος τίτλος τραγουδιού Huit Femmes σε στίχους του François Ozon (πρώτη εκτέλεση από την Sylvie Vartan το 1976)
 2006: Ho capito che ti amo – πρωτότυπος τίτλος τραγουδιού Le héros de la famille σε στίχους του Thierry Klifa
 2010: C'est beau la vie by Jean Ferrat – πρωτότυπος τίτλος τραγουδιού Potiche σε στίχους του François Ozon
 2011: Tout est si calme με τους Clara Couste, Ludivine Sagnier και Chiara Mastroianni, Une fille légère in duet με την Κιάρα Μαστρογιάννι, Je ne peux vivre sans t'aimer – πρωτότυπος τίτλος τραγουδιού Beloved σε στίχους του Christophe Honoré
 Ομιλούντα βιβλία για τον εκδοτικό οίκο Éditions des Femmes:
 Cendrillon του Σαρλ Περρώ
 Bonjour tristesse της Françoise Sagan
 Les Petits Chevaux de Tarquinia της Μαργκερίτ Ντουράς
 Les Paradis aveugles του Duong Thu Huong
 La Marquise d'O του Χάινριχ φον Κλάιστ
 Lettres à un jeune poète του Rainer Maria Rilke
 Lettres à ma mère της Sylvia Plath

Βραβεία και υποψηφιότητες

Όσκαρ

Βραβεία BAFTA

Βραβεία Σεζάρ

Άλλα βραβεία

Το 2000, ένα Golden Palm Star στην Λεωφόρο της Δόξας στο Χόλυγουντ αφιερώθηκε σε αυτήν. Το 2013 τιμήθηκε για το σύνολο της καριέρας της στα 26α Ευρωπαϊκά Βραβεία Κινηματογράφου. Το 2015 έλαβε το βραβείο Golden Orange για το σύνολο της καριέρας της από το Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Αττάλειας στην Τουρκία.

Παραπομπές

Γαλλίδες ηθοποιοί κινηματογράφου
Γαλλίδες ηθοποιοί τηλεόρασης
Βραβευμένες με Σεζάρ Α' Γυναικείου Ρόλου