Κέτε Λάιχτερ

Η Μαριάννε Καταρίνα «Κέτε» Λάιχτερ (Marianne Katharina "Käthe" Leichter) (Βιέννη, 20 Αυγούστου 1895 – Φεβρουάριος 1942) ήταν Αυστριακή οικονομολόγος, ακτιβίστρια για τα δικαιώματα των γυναικών, δημοσιογράφος και πολιτικός. Ήταν μέλος του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος της Αυστρίας και του Εργατικού Επιμελητηρίου της Βιέννης. Κρατήθηκε στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Ράβενσμπρουκ κατά τη διάρκεια του ναζιστικού καθεστώτος και σκοτώθηκε με αέριο στο Κέντρο Ευθανασίας του Μπέρνμπουργκ το 1942.

Νεανικά χρόνια 
Η Λάιχτερ γεννήθηκε το 1895 στη Βιέννη, και το πραγματικό όνομά της ήταν Μαριάννε Καταρίνα Πικ. Ήταν η δεύτερη κόρη ενός εβραϊκού ζευγαριού, του δικηγόρου Γιόζεφ Πικ (1849, Náchod  1926) και της συζύγου του Σαρλότ "Λόττε" Ρουμπινστάιν (1871, Γκαλάτσι  1939).   Η μεγαλύτερη αδερφή της ήταν η Αυστριακή-Αμερικανίδα συνθέτης και μουσικοθεραπεύτρια Βάλλι Βάιγκλ.

Η Κέτε αποφοίτησε από το Beamten-Töchter-Lyceum το 1914 και στη συνέχεια άρχισε να σπουδάζει πολιτικές επιστήμες στο Πανεπιστήμιο της Βιέννης. Δεδομένου ότι, εκείνη την εποχή, οι Αυστριακές γυναίκες δεν επιτρεπόταν να αποφοιτήσουν, μεταγράφηκε στο γερμανικό Πανεπιστήμιο της Χαϊδελβέργης το 1917 και αποφοίτησε τον Ιούλιο του 1918 πριν επιστρέψει στη Βιέννη, για να ολοκληρώσει άλλα δύο εξάμηνα στο πανεπιστήμιο.

Πολιτική καριέρα 
Η Λάιχτερ συμμετείχε στο Wiener Jugendbewegung (Βιεννέζικο Κίνημα Νεολαίας), μια ριζοσπαστική αριστερή οργάνωση, ως φοιτήτρια πριν από το ξέσπασμα του Α' Παγκοσμίου Πολέμου και αργότερα ήταν μέλος του Parteischüler-Bildungsverein Karl Marx (Ένωση Καρλ Μαρξ για το Κόμμα Πανεπιστημιακοί και Εκπαίδευση), μια μαρξιστική ομάδα μελών του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος της Αυστρίας (SDAPÖ) που αντιτάχθηκαν στον πόλεμο. Όταν ιδρύθηκε η Δημοκρατία της Αυστρίας το 1918, και ως μία από τις πρώτες Αυστριακές γυναίκες απόφοιτες πολιτικών επιστημών, που ειδικεύτηκε στα οικονομικά, εντάχθηκε στην Reichswirtschaftskommission der Arbeiterräte (Κρατική Οικονομική Επιτροπή των Συμβουλίων των Εργαζομένων), την   (Κρατική Επιτροπή για την Κοινωνικοποίηση της Βιομηχανίας) και τον Zentralverband für Gemeinwirtschaft (Κεντρικός Οργανισμός Δημόσιων Αγαθών και Επιχειρήσεων). Επίσης εργάστηκε και για το Υπουργείο Οικονομικών. 

Η Λάιχτερ εντάχθηκε στο Frauenreferat der Wiener Arbeiterkammer (Γυναικείο Τμήμα του Θεσμοθετημένου Εργατικού Επιμελητηρίου της Βιέννης) το 1925 και ηγήθηκε του τμήματος μέχρι το 1934. Εκλέχτηκε στην Betriebsrat der Wiener Arbeitkammer (Επιτροπή Εργαζομένων του Θεσμοθετημένου Εργατικού Επιμελητηρίου της Βιέννης) το 1932.  Δημοσίευσε άρθρα και εκθέσεις με βάση στατιστικά δεδομένα, που συγκέντρωσε σχετικά με τη γυναικεία εργασία στην Αυστρία και έδωσε επίσης διαλέξεις, σχολικά μαθήματα και ραδιοφωνικές εκπομπές, για να υπερασπιστεί τα δικαιώματα των γυναικών. Υποστήριξε τις απόψεις για ίσες αμοιβές, την πρόσληψη περισσότερων γυναικών στην κοινωνική διοίκηση και τις ευκαιρίες απασχόλησης για γυναίκες με πανεπιστημιακή εκπαίδευση.

Προσωπική ζωή 

Παντρεύτηκε τον Όττο Λάιχτερ, έναν συνάδελφο σοσιαλιστή και δημοσιογράφο, το 1921. Γέννησε τον πρώτο τους γιο, τον Χάινζ, το 1924 και τον δεύτερο, τον Φραντς, το 1930.

Πολιτική δίωξη και θάνατος 
Όταν το SDAPÖ απαγορεύτηκε στην Αυστρία τον Φεβρουάριο του 1934, η Λάιχτερ προσχώρησε στην Revolutionäre Sozialisten (Επαναστάτες Σοσιαλιστές), μια παράνομη σοσιαλιστική οργάνωση, που είχε δημιουργηθεί ως απάντηση στην απαγόρευση του κόμματος.  Αυτή και ο σύζυγός της Όττο μετανάστευσαν στη Ζυρίχη στην εξορία για έξι μήνες το 1934, αλλά επέστρεψε στη Βιέννη, όταν εκλέχτηκε η έδρα της εκπαίδευσης των Επαναστατών Σοσιαλιστών. Έγραψε αντιφασιστικά φυλλάδια και δημοσίευσε άρθρα στο εξωτερικό με τα ψευδώνυμα Maria Mahler και Anna Gärtner.  Μετά την εισβολή του Ναζιστικού Κόμματος στην Αυστρία το 1938 με το  Anschluss, προσπάθησε να φύγει από την Αυστρία με την οικογένειά της. Αν και η οικογένειά της δραπέτευσε, η Λάιχτερ συνελήφθη από τη Γκεστάπο στη Βιέννη στις 30 Μαΐου 1938 και στη συνέχεια φυλακίστηκε. Στάλθηκε στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Ράβενσμπρικ το 1940 και σκοτώθηκε με αέριο στο Κέντρο Ευθανασίας του Μπέρνμπουργκ στις αρχές του 1942  Μια τεφροδόχος στο Feuerhalle Simmering γεμάτη με χώμα από το στρατόπεδο συγκέντρωσης Ράβενσμπρικ χρησιμεύει ως κενοτάφιό της στη Βιέννη.

Κληρονομιά 
Το Käthe Leichter-Gasse, ένας δρόμος στην περιοχή Χίτσινγκ της Βιέννης, πήρε το όνομά του από την Λάιχτερ το 1949.  Ένα ετήσιο βραβείο, που απονέμει η αυστριακή κυβέρνηση σε μια γυναίκα ιστορικό αναφέρεται επίσης στη μνήμη της Λάιχτερ. Η Αυστροαμερικανίδα ιστορικός Γκέρντα Λέρνερ έγραψε ότι η Λάιχτερ «προσωποποιεί τα υψηλότερα ιδανικά του φεμινισμού - τη δια βίου δραστηριότητα για λογαριασμό όλων των γυναικών, αλλά ιδιαίτερα των γυναικών της εργατικής τάξης, την πεποίθηση ότι οι κοινωνικές μεταρρυθμίσεις είναι δίκαιες μόνο εάν εξυπηρετούν τα συμφέροντα των γυναικών όσο και των ανδρών, τον ασυμβίβαστο αγώνα ενάντια στο φασισμό και τον εθνικοσοσιαλισμό, που της κόστισαν τη ζωή».

Συγγενείς 
Οι συγγενείς της Κέτε Λάιχτερ από την καταγωγή της μητέρας της είναι:

 Ζακ Ρουμπινστάιν (Jacques Rubinstein), (1841, Γιάρεσλοβ (Jarosław), Βασίλειο της Γαλικίας και Λοδομερίας  1912, Βιέννη, Αυστροουγγαρία) Χενριέττε Ρόζενφελντ (Henriette Rosenfeld), (    ) (1848,  ( ,  ), Nyitra Co. Βασιλική Ουγγαρία  1934, Βιέννη, Αυστρία) και απέκτησε τα ακόλουθα παιδιά:

 Σαρλότ "Λόττε" Ρουμπινστάιν (Charlotte "Lotte" Rubinstein)(παντρεύτηκε τον πατέρα της  Κέτε Λάιχτερ, Γίσεφ Πικ)
 Καρολάιν Φριντερίκε Ρουμπινστάιν (Caroline Friederike Rubinstein) (όνομα μετά το γάμο Landau)
 Χελένε Ρουμπινστάιν (Helene Rubinstein) (όνομα μετά το γάμο Kux)
 Χάινριχ Ρουμπινστάιν (Heinrich Rubinstein)
 Άρτουρ Ρουμπινστάιν (Artur Rubinstein)

Βιβλιογραφία 

 Frauenarbeit und Arbeiterinnenschutz στο Österreich, 1927
 Wie leben die Wiener Heimarbeiter; : eine Erhebung über die Arbeits- und Lebensverhältnisse von tausend Wiener Heimarbeitern, 1923
 So leben wir ... 1320 Industriearbeiterinnen berichten über ihr Leben ; Eine Erhebung, 1932
 Käthe Leichter. Leben und Werk , 1973
 Käthe Leichter zum 100. Geburtstag : Texte zur Frauenpolitik , 1995

Παραπομπές 

Εβραίοι συγγραφείς
Απόφοιτοι του Πανεπιστημίου της Βιέννης
Απόφοιτοι του Πανεπιστημίου της Χαϊδελβέργης
Αυστριακοί φεμινιστές
Αυστριακοί οικονομολόγοι