Μάρθα Χιούζ Κάννον

Η Μάρθα Μαρία "Μάτι" Χιούζ Καννον (1 Ιουλίου 1857 – 10 Ιουλίου 1932) ήταν Ουαλικής καταγωγής μετανάστης στις Ηνωμένες Πολιτείες, γιατρός, υπέρμαχος των δικαιωμάτων των γυναικών στη Γιούτα, σουφραζέτα, και Γερουσιαστής της Γιούτα. Η οικογένειά της μετανάστευσε στις Ηνωμένες Πολιτείες αφού ασπάστηκαν την εκκλησία των Μορμόνων και ταξίδεψαν Δυτικά για να εγκατασταθούν τελικά στο έδαφος της Γιούτα με άλλους Μορμόνους. Ξεκίνησε να εργάζεται στην ηλικία των δεκατεσσάρων. Στα δεκαέξι εγράφηκε στο Πανεπιστήμιο του Deseret, που σήμερα ονομάζεται το Πανεπιστήμιο της Γιούτα, και εξέλαβε πτυχίο στη Χημεία. Παρακολούθησε το Πανεπιστήμιο του Michigan οπου εξέλαβε τον τίτλο του MD (Medical Doctor). Έγινε η τέταρτη από τις έξι γυναίκες σton πολυγαμικό γάμο με τον Angus Μ. Cannon, ένός εξέχων ηγέτη των Μορμόνων. Η Κάννον αυτοεξορίστηκε στην Ευρώπη, για να αποφύγει να καταθέσει εναντίον του συζύγου της. Μετά την επιστροφή της στη Γιούτα, εργάστηκε ως γιατρός και αγωνίστηκε για τα δικαιώματα των γυναικών. Βοήθησε στην προσθήκη του δικαιώματος ψήφου στις γυναίκες στο σύνταγμα της Γιούτα όταν της χορηγήθηκε κρατική υπόσταση, το 1896. Στις 3 Νοεμβρίου 1896 έγινε η πρώτη γυναίκα Γερουσιαστής των Ηνωμένων Πολιτειών, νικώντας τον ίδιο της τον άντρα, ο οποίος ήταν επίσης στο ψηφοδέλτιο. Μάρθα Χιούζ Καννον ήταν ιδρυτής και μέλος του Διοικητικού συμβουλίου Υγείας της Γιούτα.

Βιογραφία

Τα πρώτα χρόνια 
Η Μάρθα Μαρία Χιούζ Καννον γεννήθηκε κοντά στο Llandudno, Clwyd, στην Ουαλία, την 1η ιουλίου, του 1857, η κόρη του Πήτερ Χιούζ και της Ελίζαμπεθ Έβανς. Ήταν γνωστλη με το ψευδώνυμο, Μάτι.
Η οικογένεια οικογένεια προσυλητίστηκε στην Εκκλησία του Ιησού Χριστού των Αγίων των Τελευταίων ημερών και μετανάστευσε στις Ηνωμένες Πολιτείες με τις δύο κόρες τους, η Μαίρη Ελίζαμπεθ και η Μάρθα Μαρία. Ξεκίνησαν από το Λίβερπουλ, στην Αγγλία, στις 30 Μαρτίου 1860, στο πλοίο Underwriter και έφτασαν στη Νέα Υόρκη, Νέα Υόρκη στις 1 Μαΐου 1860. Ο Πήτερ ήταν πολύ άρρωστος όταν η Ελισάβετ γέννησε το τρίτο τους παιδί, την Annie Lloyd. Έμείναν αρχικά στη Νέα Υόρκη για να κερδίσουν χρήματα για να ταξιδέψουν τελικά στις πεδιάδες της Γιούτα. Ο Εράστους Σνόου, ηγέτης των Μορμόνων, τους βρήκε και κάλεσε το ζευγάρι να ενταχθούν σε μια πρωτοπόρο φιλανθρωπική εταιρεία (Ιωσήφ Χόρν) που χρηματοδοτείται από την εκκλησία των Μορμόνων. Ταξίδεψαν με το τρένο για τη Φλωρεντία και την έφυγαν με την εταιρεία στις 11 Ιουλίου του 1861. Λίγο πριν την άφιξή τους στην Κοιλάδα του Salt Lake, στις 3 Σεπτεμβρίου 1861, η αδερφή της  Μάρθα, Annie Lloyd Hughes πέθανε και θάφτηκε σε έναν ανώνυμο τάφο. Ήταν 21 μηνών. Η εταιρία Ιωσήφ Χορν έφτασε στην κοιλάδα του Salt Lake στις 13 Σεπτεμβρίου 1861.Τρεις ημέρες μετά την άφιξή τους στο Salt Lake City, στις 17 Σεπτεμβρίου του 1861, ο Πήτερ Χιούζ πέθανε. Η Ελίζαμπεθ Χιουζ  εμείνε χήρα με δύο κόρες στην ηλικία των 28.
Δεκατρείς μήνες αργότερα, η Ελισάβετ παντρεύτηκε τον James Patten Paul, χήρος με τέσσερις γιους. Το ζευγάρι εκανε επιπλέον πέντε παιδιά. Μετά από τον γάμο της Elizabeth με τον Paul, η Μάρθα, σε διαφορετικές χρονικές στιγμές στη ζωή της, χρησιμοποίησε τα επώνυμα και των δύο, Paul και Hughes. Αργότερα στη ζωή, ο Paul ενθάρρυνε τη Μάρθα, για να ακολουθήσει το όνειρό της να γίνει γιατρός.

Εκπαίδευση και καριέρα 

Στην ηλικία των δεκατεσσάρων, δίδασκε στε σχολείο για ένα χρόνο, αλλά έφυγε όταν είχε πρόβλημα με τον έλεγχο των μεγαλύτερων αρρένων μαθητών.Ο Brigham Young ζήτησε από την Κάννον για να μάθετει στοιχειοθεσία και εργάστηκε ως μαθητευόμενη για τον Hyrum Perry. Η Κάννον πρώτα εργάστηκε ως τυπογράφος για την Deseret News. Αργότερα εργάστηκε ως τυπογράφος για την Woman's Exponent, εφημερίδα γυναικών του Salt Lake City, δημοσιεύθηκε από την Emmeline B. Wells και συνδέεται με την Μόρμον Ανακούφιση της Κοινωνίας. Ενώ εργαζόταν στο Γυναικών Εκθέτης, Κανόνι γνωρίσει Emmeline B. Wells και Ιλάιζα Σνόου. Αυτές οι δύο γυναίκες ήταν οι μέντορες και ενθάρρυνε Κανόνι στην φιλοδοξία της να γίνει γιατρός.

Με την ιατρική να κάνει μεγάλη άλματα προόδου, ο Brigham Young άρχισε να συνιστά ότι τα μέλη της εκκλησίας να γίνουν γιατροί. Τον Οκτώβριο του 1873, ο Brigham Young μίλησε στην Γενική συνέλευση  για την προώθηση των γυναικών, συγκεκριμένα,στον ιατρικό τομέα και να γίνουν γιατροί. Την ίδια χρονιά, σε ηλικία δεκαέξι, η Μάρθα Χιουζ Κάννονι εγγράφτηκε στο Πανεπιστήμιο του Deseret σε βασικό πτυχίο προι-ιατρικής, Εργάζταν ως τυπογράφος κατά τη διάρκεια της ημέρας ενώ παρακολουθούσε βραδυνά μαθήματα . Αποφοίτησε το 1878 από το Πανεπιστήμιο του Deseret με πτυχίο στη Χημεία.

Στις 13 Αυγούστου, το 1878, η Κάννον ήταν μία από τις τέσσερις γυναίκες που ξεχωρίζε για τις ιατρικές σπουδές και πρακτική στην Εκκλησία των Μορμόνων. Ο πρόεδρος Τζον Τέιλορ και σύμβουλός του Τζωρτζ Κάνον τις ξεχωρίζουν. Οι τέσσερις γυναίκες ήταν Romania B. Pratt, Ellis, R. Shipp, Maggie Shipp, και η Μάρθα Χιουζ Κάννον. Η Romania και η Ellis ήδη είχαν λάβει τα πτυχία τους, ενώ η Μάγκι και η Μάρθα ακόμα σπούδαζαν. Οι Ellis Shipp και Maggie Shipp ήταν  γυναίκες του Milford Shipp. Η Maggie είχε μείνει πίσω στο έδαφος της Γιούτα, ανατρέφοντας τα παιδιά της Ellis, ενώ η Ellis ολοκλήρωσετ το MD. Καθώς η Κάννον ετοιμαζόταν να φοιτήσει στο Πανεπιστήμιο του Michigan για το MD, η Maggie έπαιρνε η σειρά της να γίνει γιατρός.

Η Κάννον ξεκίνησε στο Πανεπιστήμιο του Michigan το φθινόπωρο του 1878. Με περιορισμένους πόρους, πέρασε την πρώτη χρονιά σε φοιτητικές εστίες. Στο δεύτερο έτος εργάστηκε ως γραμματέας για μια άλλη φοιτήτρια, την Bethenia Owens-Adair. Αποφοίτησε τοην 1η Ιουλίου του 1880 στα 23α γενέθλιά της. Ασκείσε την ιατρική για μικρό χρονικό διαστημα στο Algonac, Μίτσιγκαν. Ωστόσο, το 1881 μετακόμισε στη Φιλαδέλφεια για να συνεχίσει με μεταπτυχιακές σπουδές στη Ιατρικό του Πανεπιστημίου της Πενσυλβάνια. Ήταν η μόνη γυναίκες ανάμεσα σε 75 μαθητές. Επιπλέον, παρακολούθησε νυχτερινά μαθήματα για να μάθετει περισσότερα σχετικά με τα φαρμακευτικά προϊόντα και συμμετείχε στην Εθνική Σχολή Ορθοφωνίας και Ρητορικής. Το 1882 την αονεμλήθηκε Bachelors of Science από το Πανεπιστήμιο της Πενσυλβάνια και το πρώτο του πτυχίο στην Ρητορική (B. O.) στην Εθνική Σχολή Ορθοφωνίας και Ρητορικής. Στα 25 Μάρθα Χιουζι είχε κερδίσει τέσσερα πτυχία.

Η Χιουζ επέστρεψε στο Salt Lake City, Γιούτα και άνοιξε ιδιωτικό ιατρείο στη νέα πτέρυγα του παλιού της σπίτιού που χτίστηκε από τον θετό της πατέρα. Αμέσως μετά, κλήθηκε από του ηγέτες της εκκλησίας των Μορμόνων  για να γίνει ο γιατρός για το νεοσύστατο Νοσοκομείο του Deseret το 1882. Ως γιατρός του Νοσοκομείου η Καννον εκανε μαθήματα κατάρτισης για νοσηλευτές και διαλέξεις σχετικά με την μαιευτική.

Πολυγαμία και εξορία 
Ενώ εργαζόταν στο Νοσοκομείο του Deseret ,η Μάρθα συνάντησε τον Angus Μ. Cannon, διευθύντή του νέου νοσοκομείου και τοπικου αξιωματούχου από της Εκκλησίας των Μορμόνων. Η Μάρθα παντρεύτηκε τον Angus στις 6 Οκτωβρίου 1884, για να γίνει η τέταρτη από τις έξι συζήγους του. Ο γάμος ήταν κρυμμένο μυστικό, ούτε καν η μητέρα της Καννον γνώριζε για την τελετή. Ακόμα, οι φήμες για το γάμο της με τον Angus έφεραν πίεση στο Νοσοκομείο του Deseret .Η Μάρθα Χιουζ Καννον κλήθηκε να καταθέσει ενώπιον του δικαστηρίου, διέφευγε του ομοσπονδιακού κράτους. Ο Angus κλήθηκε επίσης να καταθέσει και μετά από μια ακροαματική διαδικασία, φυλακίστηκε. Η Καννον  συμμετείχε στα υπόγεια των Μορμόνων και επεδειωξε να αποφειγει την παροχή απόδειξης της πολυγαμίας του Angus. Επίσης, φοβήθηκε οτι θα αναγκάζονταν να παρέχει μαρτυρίες εναντίον άλλων, με βάση τις πληροφορίες που συλλέγονται μέσω της μαιευτική πρακτικής. Η Καννον διαπίστωσε ότι ήταν έγκυος αφού ο Angus πήγε στη φυλακή. Απέκτησε το πρώτο της παιδί, την Ελίζαμπεθ Ρέιτσελ, ενώ κρυβόταν και με τον Angus ακόμα σε αιχμαλωσία. Το 1886, αποφάσισε να επισκεφτεί του συγγενείς της μητέρα της στην Ευρώπη και επέλεξε να αυτοεξοριστεί από το έδαφος της Γιούτα. Λίγες Μόνο μέρες πριν την αναχώρηση ο Angus παντρεύτηκε την πέμπτη γυναίκα του, Μαρία Bennion, που ήταν έξι μήνες νεότερη από τη Μάρθα. Η Μάρθα και η κόρη της, Ελίζαμπεθ, ταξίδεψε στη Νέα Υόρκη και στην Ευρώπη. Η Κάνον πρώτη έμεινε με τον θείο της στο Μπέρμιγχαμ. Ωστόσο, η Ελισάβετ αρρώστησε και, φοβούμενη για τη  ζωή της κόρης της, μετακόμισε στο Wolverton κοντά στο Stratford-on-Avon για να μείνετε με άλλους συγγενείς. Κατά τη διάρκεια της αυτοεξορίας της Κάννον τα γράμματά της στη Angus αρχισαν να αυξάνονται με ζήλια και δυσαρέσκεια για τη νέα του σύζυγο. Το 1887 ο Angus παντρεύτηκε, τη 38 χρονών Ιωάννα Ντάνιελσον, ενώ η Κάνον ήταν ακόμα αυτοεξόριστη στην Ευρώπη και δεν μπορούσε να επιστρέψει στη Γιούτα για το φόβο του να καταθέσει. Αργότερα εκείνο το έτος, ο γιός του Angus, Lewis, ταξίδεψε στην Αγγλία, ενώ περίμενε το διαβατήριο για την Ελβετία. Η Καννον τον συνάντησε και περιόδευσε μαζί του στην Ουαλία, το Παρίσι και την Ελβετία. ΤοΔεκέμβριο του 1887, άφησε το Λίβερπουλ με το SS Αριζόνα με προορισμό τη Νέα Υόρκη. , Προς μεγάλη της έκπληξη, ο Angus αναγνώρισε την Κάννον και την Ελίζαμπεθ κατα την άφιξή τους.. 

Πρόσφατα δημοσιευμένη αλληλογραφία μεταξύ της Κάννον και του σύζυγου της κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, παρέχει ένα παράθυρο στο πολυγαμικλη ζωή στη Γιούτα τον 19ο αινώνα. Ήταν μια εποχή που πολλέςπολυγαμικές οικογένειες κρύβονται για να αποφύγουν τις νομικές πιέσεις

Ως σουφραζέτα 

Η νομοθεσία Edmunds–Tucker πέρασε, ενώ η Κάννον ήταν στην εξορία. Σε μια προσπάθεια να περιορίσει την επηρροή της θρησκευτικής ηγεσίας την Μορμόνων στην κυβέρνηση, η νομοθεσία στερούσε το δικαίωμα ψήφου των γυναικών από στη Γιούτα, οι οποίες είχαν δικαίωμα ψήφου στις εκλογές από το 1870. Οι γυναίκες της Γιούτα άρχισαν να αγωνίζονται από κοινού να παλέψουν για το δικαίωμα ψήφου. Αφού επέστρεψε, η Κάννον έγινε ηγέτης στο σύνδεσμο για την ψήφο των φυναικών της Γιούτα, δίνοντας ομιλίες και ταξιδεύει σε συνέδρια για το δικαίωμα ψήφου με τη Susan B. Anthony και την Elizabeth Cady Stanton. Στην Παγκόσμια Κολομβιανή Έκθεση του 1893, η Μάρθα Χιουζ Καννον ήταν ως ομιλητής του Συμβουλίου των Γυναικών. Στη συνέχεια ταξίδεψε στην Ουάσινγκτον για να δώσει μια έκθεση για την κατάσταση σε μια επιτροπή του Κογκρέσου σχετικά με το δικαίωμα ψήφου των γυναικών στην Γιούτα. , Το 1898, μετά από πρόσκληση των υπαλλήλων των Εθνικού Αμερικανικού συνδέσμου για της Ψήφους των Γυναικών, για να γίνει δύο χρόνια η πρώτη γυναίκα γερουσιαστής. Η Κάννον μίλησε στη 50η επαίτειο του Seneca Falls 50ό στην Ουάσιγκτον. Επίσης, κατέθεσε στην Αμερικανική Επιτροπή της βουλής για τη Δικαστική εξουσία , για τις θετικές επιπτώσεις του κινήματος των γυναικών στη Γιούτα.

H Κάννον θεωρούσε ότι η εκπαίδευση, η ελευθερία, και ο αυτοσκοπός ήταν ζωτικής σημασίας για τις μητέρες, δηλώνοντας:Υπερασπίστηκε την πολυγαμία, πιστεύοντας οτι οι γυναίκες σε εναν πολυγαμικό γάμο μπορούν στην πραγματικότητα να έχουν περισσότερη ελευθερία από ένα μονογαμικό γάμο  αναφέροντας ότι αν ένας άντρας είχε περισσότερες από μία γυναίκα, η γυναίκα είχε την ελευθερία τις εβδομάδες που ο άντρας της είχε πάει να επισκεφτεί τις άλλες συζύγους του. Το Φεβρουάριο του 1927, τρεις δεκαετίες μετά να γίνει η πρώτη γυναίκα γερουσιαστής των Ηνωμένων Πολιτειών, Η Κάνον παρακολούθησαν το 30ο ετήσιο συνέδριο του Εθνικού Αμερικανικού συνδέσμου για της Ψήφους των Γυναικών , στην Ουάσιγκτον

Πολιτική καριέρα 

Μετά το 1888, η Κάννον συνέχισε να ασκεί την ιατρική στο Salt Lake και δίδαξε μαθήματα νοσηλευτικής μέσα από ένα σχολείο που ιδρύθηκε στο Νοσοκομείο του Deseret. Το 1896, μια ρήτρα στο νέο κρατικό σύνταγμα αποκατεστησε το δικαίωμα ψήφου των γυναικών στη Γιούτα. 

Στις 3 Νοεμβρίου 1896, η Μάρθα Χιουζ Καννον έγινε η πρώτη γυναίκα που εκλέχθηκε γερουσιαστής των Ηνωμένων Πολιτειών με 10,288 ψήφους, ενώ ο σύζυγός της έλαβε 8,054 ψήφους. Η Κάννον προτεινε τρεια σχέδια νόμων από τον πρώτο της μήνα στη γερουσία.  Ως αποτέλεσμα ενός Νόμου που προβλέπει την Υποχρεωτική Εκπαίδευση των Κωφών, Άλαλων, και Τυφλών Πολιτών, ο κυβερνήτης Heber Wells διόρισε την Καννον στο διοικητικό συμβούλιο του σχολείο για κωφάλαλους. Κατά την δεύτερη θητεία ης ως Γερουσιαστή, συνέταξε ένα νομοσχέδιο για την αναρτηση ενός νοσοκομείου στο σχολείο των κωφάλαλων. Το δεύτερο νομοσχέδιο ήταν μια Πράξη για την Προστασία της Υγείας των Εργαζομένων Γυναικών και το Κοριτσιών. Το νομοσχέδιο προστατεύσε τις γυναίκες και τα κορίτσια με το να υποχρεώνει τους εργοδότες να δίνουν τις γυναίκες υπαλλήλους κάτι για να ξεκουραστούν, όταν δεν εξυπηρετούν τους πελάτες. Μέχρι εκείνη τη στιγμή δεν παρεχόταν τίποτα και πολλές γυναίκες υπάλληλοι έμειναν εξαντληθεί. Το τελευταίο νομοσχέδιο ήταν για τη Δημιουργία ενός Κράτικού Συμβουλίου Υγείας και τον Καθορισμό των Καθηκόντων του.

Κατά το δεύτερο ήμισυ της θητείας της στη Γιούτα ως μέλος της γερουσίας, η Κάννον συνέστησε μια επιτροπή για τους κανονισμούς σχετικά με τις μεταδοτικέςασθένειες. Διορίστηκε στο Συμβούλιο Υγείας, που εμένε μέχρι την 31 Δεκεμβρίου 1903. Η Κάννον προσπάθησε να απαγορεύσει τα παιδιά που δεν έχουν εμβολιαστεί να εγγραφούν στο σχολείο για την αποφυγή επειδημιών. Το υπουργείο Υγείας έστειλε εμβόλια, ωστόσο, η Deseret News διάδωσε πληροφορές ότι τα εμβόλια δεν είναι ασφαλή. Οι ηγέτες της Εκκλησίας των Μορμόνων ήταν διχασμένοι σχετικά με το θέμα. Ένας απόστολος, ο Brigham Young Jr. ήταν πολύ δραστήριος με τις απόψεις του, γράφοντας στο Deseret News για τα δεινά των εμβολιασμών. Η επιρροή των εφημερίδων και των θρησκευτικών ηγετών περιορισε τον αριθμότων άνθρωπων που ήταν πρόθυμοι να εμβολιαστούν. Η νοσηρότητα αυξήθηκε ανεξέλεγκτη στην πολιτεία της Γιούτα, και η επιδημία ευλογιάς μεταξυ 1898-1899 έκλεισε μια ολόκληρη πόλη στο Sanpete County. Η επιδημία που η Κάννον προσπάθησε να αποτρέψει άρχισε να διαδίδεταιστην πολιτεία. Για την άμβλυνση των επιπτώσεων της νόσου, η Κάννον απομάκρυνε από κοινόχρηστες πηγές νερού τα φλιτζάνια στην κοιλάδα του Salt Lake.

Το τριτο παιδί της Κάννον γεννήθηκε στο τέλος της θητείας της και, στη συνέχεια, αποσύθρηκε από την πολιτική. 

Κανόνι εχάσε μόνο ένα νομοσχέδιο που προβλέπει τη Διδασκαλία των Επιπτώσων των Οινοπνευματωδών Ποτών και Ναρκωτικών στο Ανθρώπινο Σύστημαστα Δημόσια Σχολεία

Τα τελευταία χρόνια, ο θάνατος και η κληρονομιά 
Αφού τείωσε την θητεία της σαν Γερουσιαστής, η Κάννον συνέχισε να διατελεί μέλος του συμβουλείου υγείας της Γιούτα και μέλος του διοικητικού συμβουλίου του σχολείου κωφαλάλων της Γιούτα . Το 1902 έγινε μέλος του το τμήμα ψυχολογίας του Medico-Legacy Society της Νέας Υόρκης που είχε κύριος στόχος την φυματίωση. Το 1904 η Κάννον μετακόμισε στην Καλιφόρνια με τα παιδιά της για λόγους υγείας και έγινε  αντιπρόεδρος του Εθνικού Κογκρέσου της Φυματίωσης. Εργάστηκε επίσης στο Selwyn Emmett Graves Memorial Dispensary. Μετά τον θάνατο του συζύγου της το 1915, η Κάννον εγκαταστάθηκεκοντά τον γιο της στο Λος Άντζελες, Καλιφόρνια όπου έχτισε το σπίτι της. Πέθανε στο Λος Άντζελες στις 10 Ιουλίου 1932. Η σορός ταάφηκε στο κοιμητηριο του  Salt Lake City δίπλα στο σύζυγό της.

Το 1986, ητο νέο κτίριο του Υπουργείο Υγείας της Γιούτα ταφιερώθηκε και πήρε το όνομά της.  Ένα χάλκινο άγαλμα με ύψος 2.5 μέτρα στήθηκε από την aura Lee Stay Bradshaw το 1996 και στεγάστηκε στη ροτόντα του Καπιτωλίου της Γιούτα. Ο εγγονός της, Robert J. Cannon, μίλησε στην τελετή. Το 2008, το χάλκινο άγαλμα της Κάννον μεταφέρθηκε στο φουαγιέ του κτιρίου της γερουσίας της Γιούτα Υπάρχει επίσης μια χάλκινη πλάκα χαλκού τιμώντας την "συγγραφέα των νόμω υγιεινής της Γιούτα " σε ένα βράχο. Από το 1990  αξιωματούχοι της Γιούτα έχουν πίεζουν την Ταχυδρομική Υπηρεσία των ΗΠΑ για ένα γραμματόσημο στην τιμή της Κάννον. Το 2011, μια ομάδα φοιτητών στο Πανεπιστήμιο Brigham Young δημιούργησε ένα θεατρικό έργο και αργότερα μια ταινία για πέντε ισχυρές γυναίκες της πίστης, η οποία περιελάμβανε την Μάρθα Χιουζ Κάννον. Το KUED έκανε ενα ντοκυμαμντερ μίας ώρας για τη ζωή της Μάρθα Χιούζ Κάννον.

Παραπομπές

Περαιτέρω ανάγνωση 
 Constance L. Lieber and John Sillito (eds.), “Letters from Exile: The Correspondence of Martha Hughes Cannon and Angus M. Cannon, 1886-1888.” Salt Lake City, UT: Signature Books, 1993. 
 Patricia Lyn Scott and Linda Thatcher (eds.), Women in Utah History: Paradigm or Paradox? Logan, UT: Utah State University Press, 2005. 
 Dr. Martha: The Life of a Pioneer Physician, Politician, and Polygamist by Mari Grana, Taylor Trade Publishing, 2015, ISBN 9781442247376

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 

Αμερικανοί ακτιβιστές
Αμερικανοί πολιτικοί