Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα καλαθοσφαίρισης 1993-94

Το Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα καλαθοσφαίρισης ανδρών (σήμερα Ευρωλίγκα ανδρών) της περιόδου 1993-94 διεξήχθη με το σύστημα των δυο προηγουμένων σεζόν, δηλαδή με προκριματική φάση (δυο γύρων) διπλών αναμετρήσεων, ημιτελική φάση δυο ομίλων των 8 ομάδων έκαστος (14 αγωνιστικών), φάση των Play-Off με 4 ζευγάρια αντιπάλων που αποτέλεσαν οι 4 πρώτοι κάθε ημιτελικού ομίλου και την τελική φάση (φάιναλ-φορ) η οποία ορίσθηκε να λάβει χώρα στο Στάδιο Γιαντ Ελιάου του Τελ Αβίβ του Ισραήλ, το τριήμερο 19-21 Απριλίου 1994. 

Ακόμη, ήταν η πρώτη χρονιά κατά την οποία ίσχυσε ειδική βαθμολογία ("point-system") της FIBA με την οποία "πριμοδοτούνταν" οι χώρες της Ευρώπης βάσει των αποτελεσμάτων των ομάδων τους ενόψει και της σχεδιαζόμενης Ευρωλίγκας, με φιλοδοξία την απομίμηση του Αμερικανικού Επαγγελματικού Πρωταθλήματος (ΝΒΑ).

Από ελληνικής πλευράς, η περίοδος 1993-94 ήταν σπουδαία, αφενός επειδή κατά τη διάρκειά της γκρεμίσθηκε μια δυσμενής παράδοση με αντίπαλους Ιταλικούς και Ισπανικούς συλλόγους τους οποίους οι Έλληνες εκπρόσωποι υπέταξαν μέσα στις έδρες τους, αφετέρου διότι και οι δυο ομάδες της χώρας μας πέρασαν στο φάιναλ φορ διεκδικώντας ισάριθμα μετάλλια.

Ο Ολυμπιακός του Γιάννη Ιωαννίδη, πρωταθλητής Ελλάδας για το 1993 και ο φιναλίστ Παναθηναϊκός με τον Κώστα Πολίτη στην τεχνική του ηγεσία (αντικατέστησε κατά τη διάρκεια της σεζόν τον Ζέλικο Παβλίσεβιτς), κατάφεραν να φθάσουν στο Τελ Αβίβ το οποίο γνώρισε έντονα Ελληνικό "κλίμα" από τις φανατικές εκδηλώσεις των οπαδών των δυο "αιωνίων" που είχαν κατακλύσει την Ισραηλινή πρωτεύουσα. Αναγκαστικά, βάσει των τότε ισχύοντων κανονισμών, οι δυο ομάδες μας κλήθηκαν να αναμετρηθούν στον ένα από τους δυο ημιτελικούς του φάιναλ φορ. Ο νικητής αυτού του άτυπου "εμφύλιου", πέρα από τη νίκη γοήτρου που θα κατακτούσε (τεράστιας σημασίας για τους οπαδούς του που είχαν ταξιδέψει μαζί του), ταυτόχρονα θα αναδεικνυόταν ως η πρώτη Ελληνική ομάδα που περνούσε στον Τελικό της κορυφαίας διασυλλογικής διοργάνωσης της "γηραιάς ηπείρου" στο μπάσκετ.

Κατάταξη ημιτελικών ομίλων

Α' όμιλος 
Στον α΄ όμιλο, πρώτος τερμάτισε ο Ολυμπιακός με ρεκόρ 11-3 και 25 βαθμούς. Μαζί του στην επόμενη φάση προκρίθηκαν, η Ρεάλ Μαδρίτης Τέκα (9-5, 23β.), η Λιμόζ Σερκλ Σαιν-Πιερ (9-5, 23β.) και η Μπαρτσελόνα Μπάνκα Καταλάνα (8-6, 22β.). Αποκλείστηκαν η Μάες Πιλς (8-6, 22β.), η Μπενετόν Τρεβίζο (7-7, 21β.), η Μπάγερ 04 Λεβερκούζεν (4-10, 18β.) και οι Γκίλφορντ Κινγκς (0-14, 14β.).

Β' όμιλος 
Στον β' όμιλο, πρώτη τερμάτισε η Εφές Πίλσεν με ρεκόρ 10-4 και 24 βαθμούς. Δεύτερος, ισόβαθμος με τις Σεβενάπ Ζουβεντούτ και Μπάκλερ Μπολόνια ήταν ο Παναθηναϊκός (έκαστη ομάδα από 23β.), ενώ εκτός προημιτελικών έμειναν η Τσιμπόνα (9-5, 23β.), η Μπενφίκα (5-9, 19β.), η Πω-Ορτέζ (3-11, 17β.) και η Σαμπού Κλίαρ Καντού (2-12, 16β.).

Προημιτελικοί 
Τα πρώτα ματς δόθηκαν όπως και την προηγούμενη χρονιά, στις 10-3-1994 στις έδρες των ομάδων που είχαν το μειονέκτημα και ακολούθησαν μία ή δυο αναμετρήσεις (15-3 και 17-3-1994) στα γήπεδα των ομάδων που διέθεταν το πλεονέκτημα έδρας.

Ολυμπιακός και Παναθηναϊκός εισήλθαν στη φάση αυτή, έχοντας αμφότεροι το πλεονέκτημα έδρας απέναντι στην Μπάκλερ Μπολόνια και τη Λιμόζ αντίστοιχα. Το ίδιο αβαντάζ είχε τόσο η Ρεάλ Μαδρίτης (κατά της Ζουβεντούτ Μπαδαλόνα στον ισπανικό "εμφύλιο"), όσο και η Εφές εναντίον της Μπαρτσελόνα. Ωστόσο μόνο οι δυο ελληνικές ομάδες το εκμεταλλεύτηκαν, αφού η Ζουβεντούτ πιο εύκολα (με 2 νίκες) και η Μπαρτσελόνα αρκετά πιο δύσκολα (αφού απαιτήθηκε και τρίτος αγώνας) "έσπασαν" τις έδρες των αντιπάλων τους.

Τα αποτελέσματα:

 Μπάκλερ Μπολόνια - Ολυμπιακός: 1-2 νίκες (77-64, 69-89 και 62-65)
 Σεβενάπ Ζουβεντούτ - Ρεάλ Μαδρίτης Τέκα: 2-0 νίκες (88-69 και 71-67)
 Μπαρτσελόνα Μπάνκα Καταλάνα - Εφές Πίλσεν: 2-1 νίκες (54-50, 64-73 και 76-62)
 Λιμόζ Σερκλ Σαιν-Πιερ - Παναθηναϊκός: 1-2 νίκες (75-68, 48-59 και 73-87)

Φάιναλ φορ 
Διαιτητές του έβδομου φάιναλ φορ της Ευρωλίγκας (αν δεν υπολογίσουμε τις δυο διοργανώσεις που έλαβαν χώρα στα μέσα της δεκαετίας του 1960) ορίστηκαν ο Γάλλος Φιλίπ Μαϊλαμπιού (Mailhabiau), ο Ιταλός Στέφανο Κατσάρο, ο Κροάτης Ντάνκο Ράντιτς και ο Ισραηλινός Ρεουβέν Βιρόβνικ.

Στον ιστορικό για την Ελλάδα ημιτελικό της 19ης Απριλίου του 1994, ο Ολυμπιακός επικράτησε, με ένα ξέσπασμα στο δεύτερο ημίχρονο, του Παναθηναϊκού με σκορ 77-72 (πεντάλεπτα: 7-9, 17-21, 25-27, 36-36 ημίχρονο, 44-41, 57-47, 66-60 και 77-72 τελικό) και πήρε το εισιτήριο για τον μεγάλο τελικό. Αξιοσημείωτο ιστορικά είναι ότι ο Νίκος Γκάλης (ενώ είχε προέλθει από μια εντυπωσιακή σεζόν) μόλις 8 μέρες πριν τον ημιτελικό είχε χάσει τον πατέρα του και καταρρακώθηκε ψυχολογικά και έμεινε αρκετές νύχτες άυπνος, παράγοντας που θεωρήθηκε μάλλον καθοριστικός για το ότι έκανε εμφανώς τον χειρότερο αγώνα της καριέρας του (καθώς σημείωσε μόλις 8 πόντους στον ημιτελικό), κάτι που πιθανότατα απέβη καθοριστικό και για την τελική έκβαση του αγώνα.

 Ολυμπιακός: Θύμιος Μπακατσιάς, Γιώργος Σιγάλας 13 (1), Αντώνης Σταμάτης, Αργύρης Καμπούρης, Ζάρκο Πάσπαλι 22, Φράνκο Νάκιτς, Παναγιώτης Φασούλας 13, Μίλαν Τόμιτς 6, Ντράγκαν Τάρλατς, Ρόι Τάρπλεϊ 23, Γιώργος Λημνιάτης, Παναγιώτης Καρατζάς.
 Παναθηναϊκός: Φραγκίσκος Αλβέρτης 2, Νίκος Γκάλης 8, Κώστας Παταβούκας 7 (2), Νίκος Οικονόμου 3 (1), Μηνάς Γκέκος, Αλεξάντερ Βολκόφ 32 (1), Στόγιαν Βράνκοβιτς 11, Χρήστος Μυριούνης 6, Γιάννης Γεωργικόπουλος 3 (1), Γιώργος Χρυσανθόπουλος, Γιάννης Παπαγιάννης.

Στον δεύτερο καταλανικό ημιτελικό η Σεβενάπ Ζουβεντούτ αντίθετα με τα προγνωστικά (καθώς η Μπαρτσελόνα είχε θεωρηθεί ως το μεγάλο φαβορί), έκανε την έκπληξη κερδίζοντας σχετικά εύκολα τη Μπαρτσελόνα Μπάνκα Καταλάνα με 79-65.

Οι τελικοί 
Το ζευγάρι του μεγάλου τελικού αποτέλεσαν η Σεβενάπ Ζουβεντούτ Μπανταλόνα του Ζέλικο Ομπράντοβιτς (ο οποίος, παρότι νεόκοπος τεχνικός, διεκδικούσε τον κορυφαίο ευρωπαϊκό τίτλο σε φάιναλ φορ για δεύτερη φορά τα τελευταία τρία χρόνια) και ο Ολυμπιακός του Γιάννη Ιωαννίδη, που διψούσε για έναν τίτλο όσο ποτέ άλλοτε. Όλα τα προγνωστικά έδιναν ως μεγάλο φαβορί τον Ολυμπιακό.

Η ελληνική ομάδα πράγματι άγγιξε το στόχο της, αφού κατόρθωσε να βρίσκεται μπροστά στη μεγαλύτερη διάρκεια της αναμέτρησης. Αν μάλιστα κάποιος δεν είχε δει τα τελευταίο πεντάλεπτο του αγώνα, θα έμενε με την εντύπωση πως ο Ολυμπιακός είχε πραγματοποιήσει έως τότε την ιδανική για τις συνθήκες εμφάνιση (πεντάλεπτα 4-7, 15-14, 28-23, 39-39 ημίχρονο, 47-45, 51-44, 57-52 στο 35', 57-59 τελικό).

Ωστόσο, ένα ακραίο και αδικαιολόγητο «άγχος του φαβορί» που διακατείχε τους παίκτες προκάλεσε μια άνευ προηγουμένου αστοχία στα τελευταία 6 λεπτά και 40 δευτερόλεπτα. Οι Έλληνες, παρά τις διαρκείς επιθέσεις τους, απέτυχαν να σημειώσουν έστω έναν πόντο σε αυτό το διάστημα και οι Ισπανοί, σχεδόν ασθμαίνοντας, πλησίασαν επικίνδυνα. Μόλις λίγα δευτερόλεπτα πριν τη λήξη, ο ήρωας για την ομάδα του Αμερικανός Κορνήλιους Τόμπσον σε μια φάση που έμεινε στα high lights του θεσμού, ευστόχησε σε τρίποντο σουτ (το πρώτο τρίποντο που δοκίμασε στον αγώνα!) και χάρισε την (ανέλπιστη) νίκη στην ομάδα του. Μεγάλο μερίδιο ευθύνης για την αναπάντεχη εκείνη ήττα - σοκ, χρεώθηκε τόσο στον Ιωαννίδη που δεν διατήρησε στο παιχνίδι τον έμπειρο σουτέρ Σταμάτη (χρησιμοποιήθηκε μόλις επί ένα λεπτό), όσο και στον Ζάρκο Πάσπαλι, που παρότι δεινός τότε σκόρερ (και ενώ είχε βάλει ήδη 15 πόντους στο πρώτο ημίχρονο του τελικού), έμεινε άποντος σε ολόκληρο το β' ημίχρονο, ενώ επίσης αστόχησε στις 7 από τις 10 ελεύθερες βολές που εκτέλεσε, ενδεικτικό της μεγάλης νευρικότητας που χαρακτήριζε τις ενέργειες των παικτών. Από την επομένη του τελικού μάλιστα, κυκλοφόρησε μια έντονη φήμη στα ελληνικά Μέσα Ενημέρωσης ότι ο Πάσπαλι μόλις λίγες μέρες πριν την έναρξη του φάιναλ-φορ άλλαξε τον τρόπο εκτέλεσης των ελεύθερων βολών του, με συνεπακόλουθο καταστροφικό αποτέλεσμα στην ευστοχία του, κάτι που παραδέχτηκε και ο ίδιος ο Πάσπαλι αρκετό καιρό μετά, σε ανύποπτο χρόνο.

 Σεβενάπ Ζουβεντούτ: Ραφαέλ Γιοφρέσα 4, Τομάς Γιοφρέσα 5, Τζόρντι Βιγιακάμπα 16 (1), Ντανιέλ Πέρεθ, Μάικλ Σμιθ 6 (1), Κόρνι Τόμσον 9 (1), Φεράν Μαρτίνεθ 17 (1), Χουάν Αντόνιο Μοράλες 2, Αλφόνσο Αλμπέρτ, Ιβάν Κοράλες.
 Ολυμπιακός: Θύμιος Μπακατσιάς 2, Γιώργος Σιγάλας 14 (2), Αντώνης Σταμάτης, Ζάρκο Πάσπαλι 15, Παναγιώτης Φασούλας 2 (10 ριμπ.), Μίλαν Τόμιτς 10 (1), Ντράγκαν Τάρλατς 2, Ρόι Τάρπλεϊ 12 (14 ριμπ.)

Στον μικρό τελικό, ο Παναθηναϊκός νίκησε εύκολα με 17 πόντους διαφορά (100-83) την εμφανώς απογοητευμένη Μπαρτσελόνα Μπάνκα Καταλάνα και αναδείχθηκε 3ος στην Ευρώπη για το 1994. Μια προσπάθεια επιστροφής στον αγώνα που έκαναν οι Καταλανοί στις αρχές του β' ημιχρόνου δεν έφερε κάποιο θετικό αποτέλεσμα για την ομάδα του Αΐτο Ρενέσες.

Πεντάλεπτα: 8-15, 26-25, 43-36, 54-49 ημίχρονο, 64-59, 73-69, 85-77, 100-83

 Παναθηναϊκός: Αλβέρτης 9 (2), Γκάλης 30, Παταβούκας, Οικονόμου 2, Βολκόφ 29 (10 ριμπ.), Βράνκοβιτς 14 (19 ρ.-3 ασ.-3 κοψ.), Μηριούνης 8, Γεωργικόπουλος 6, Χρυσανθόπουλος 2, Παπαγιάννης.
 Μπαρτσελόνα Μπάνκα Καταλάνα: Χοσέ Λουίς Γκαλιλέα 2, Φρέντερικ Ρόμπερτς 19 (1), Ενρίκε Αντρέου 10, Τόνι Μάσεμπουργκ 18, Χοσέ Αντόνιο Μοντέρο 11 (1), Σαλβαδόρ Ντίεθ, Σαβιέρ Κρέσπο 7 (1), Βίκτορ Αλεμάνι, Χουάν Αντόνιο Σαν Επιφάνιο 16, Αντρές Χιμένεθ.

Τελική κατάταξη 
 Πρωταθλήτρια Ευρώπης: Σεβενάπ Ζουβεντούτ Μπαδαλόνα
 Φιναλίστ: Ολυμπιακός
 3η θέση: Παναθηναϊκός
 4η θέση: Μπαρτσελόνα Μπάνκα Καταλάνα

Ειδική βαθμολογία της FIBA 
 Για τις δέκα πρώτες χώρες της κατάταξης είχαμε: Ελλάδα 352, Ισπανία 340, Ιταλία 203, Γαλλία 103, Τουρκία 73, Σλοβενία 72,5, Κροατία 70, Ισραήλ 48, Γερμανία 45, Βέλγιο 37.

Σημειώσεις

Αναφορές

Πηγές 
 3-ponto.blogspot.com/final-four-1994
 Περιοδικό "Τρίποντο"

1994
Ευρωλιγκα ανδρων
Ευρωλιγκα ανδρων
Καλαθοσφαίριση το 1994