Τζορτζ Μάικαν

Ο Τζορτζ Λόρενς Μάικαν (αγγλικά: George Lawrence Mikan Jr., 18 Ιουνίου 1924 – 1 Ιουνίου 2005), ήταν Αμερικανός καλαθοσφαιριστής, ο οποίος αγωνίστηκε στη θέση του σέντερ για τις ομάδες των Μινεάπολις Λέικερς και των Σικάγο Αμέρικαν Γκίαρς, κατακτώντας συνολικά επτά πρωταθλήματα του NBL, του BAA και του NBA.

Το 1959 ήταν στους πρώτους εισακτέους στο Naismith Memorial Basketball Hall of Fame και το 2021 συμπεριλήφθηκε στην λίστα με τους 75 καλύτερους καλαθοσφαιριστές στην ιστορία του ΝΒΑ. Είναι επίσης μέλος των επετειακών ομάδων των 25, 35 και 50 χρόνων του πρωταθλήματος (1971, 1980 και 1996 αντίστοιχα), ένας από τους τέσσερις μόνο που έχει γίνει αυτή η τιμή.

Βιογραφία

Παιδική ηλικία και κολέγιο
Ο Μάικαν γεννήθηκε στο Τζολιέτ του Ιλινόι στις 18 Ιουνίου 1924 και ασχολήθηκε με το αμερικανικό ποδόσφαιρο, το μπάσκετ και το χόκεϊ επί πάγου, αλλά όταν πήγαινε στο λύκειο έσπασε το πόδι του και καθηλώθηκε στο κρεβάτι για ένα χρόνο, διάστημα κατά το οποίο έφθασε σε ύψος τα δύο μέτρα και οκτώ εκατοστά. Σκοπεύοντας να γίνει πάστορας, εντάχθηκε σε σχολείο καθολικών, από το οποίο αποφοίτησε το 1941.

Την ίδια χρονιά ξεκίνησε να σπουδάζει στο πανεπιστήμιο του Ντε Πολ, όπου ξεκίνησε να παίζει και πάλι μπάσκετ με προπονητή τον Ρέι Μέγιερ. Ο Μέγιερ βοήθησε τον Μάικαν να αναπτύξει τις ικανότητες του, σε βαθμό που κανείς άλλος ψηλός καλαθοσφαιριστής εκείνης της εποχής δεν είχε φθάσει. Στο πρώτο του παιχνίδι, σκόραρε δέκα πόντους, το φθινόπωρο του 1942. Οι εκπληκτικές του αμυντικές επιδόσεις και το πολύ μεγάλο ύψος του, ανάγκασαν τους διοργανωτές του κολεγιακού πρωταθλήματος να καθιερώσουν τον κανονισμό που απαγόρευε το κόψιμο της μπάλας σε καθοδική προς το καλάθι πορεία, το 1944-45. Στην πρώτη του χρονιά στο κολέγιο, οδήγησε την ομάδα του σε 19 νίκες σε σύνολο 24 αγώνων, πριν προκριθούν στην τελική φάση του πρωταθλήματος όπου ηττήθηκαν από το Τζόρτζταουν με 53-49.

Το 1943-44, έκαναν ρεκόρ 22-4, τερματίζοντας τέταρτοι σε εθνικό επίπεδο, με τον Μάικαν να έχει μέσο όρο 23,9 πόντων. Αποκλείστηκαν στην τελική φάση, όταν μετά από δύο νίκες ηττήθηκαν από το Οκλαχόμα Στέιτ. Το 1944-45, ήταν πρώτος σκόρερ του κολεγιακού πρωταθλήματος με 20,9 πόντους και στον ημιτελικό του πρωταθλήματος εναντίον του Ρόουντ Άιλαντ σημείωσε 53 πόντους, δίνοντας τη νίκη με 97-53 στην ομάδα του. Το Ντε Πολ κατέκτησε τον τίτλο, με τον Μάικαν να έχει μέσο όρο 40,0 πόντων στην τελική φάση του πρωταθλήματος του ΝΙΤ. Στην τελευταία του χρονιά, είχε 23,1 πόντους ανά αγώνα, οδηγώντας την ομάδα του σε ρεκόρ 19-5.

Επαγγελματική καριέρα

Σικάγο Αμέρικαν Γκίαρς

Μετά το τέλος του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου, το επαγγελματικό μπάσκετ στις Ηνωμένες Πολιτείες γνώρισε μεγάλη άνοδο, προσελκύοντας μεγάλο κοινό σε κάθε αγώνα. Ο Μάικαν υπέγραψε στους Σικάγο Αμέρικαν Γκίαρς έναντι εξήντα χιλιάδων δολαρίων για πέντε χρόνια, το υψηλότερο συμβόλαιο καλαθοσφαιριστή εκείνη την εποχή. Στους πέντε πρώτους αγώνες του με τους Γκίαρς, συμμετείχε στο World Professional Basketball Tournament, όπου η ομοσπονδία έφερνε αντιμέτωπες τις καλύτερες ομάδες των ΗΠΑ, με τους Γκίαρς να κατακτούν τον τίτλο με πρώτο σκόρερ τον Μάικαν. Ακολούθησε ο τίτλος του NBL, όπου ο πανύψηλος σέντερ αναδείχθηκε πρώτος σκόρερ του πρωταθλήματος με 16,5 πόντους ανά παιχνίδι.

Το 1947, οι Γκίαρς αποχώρησαν από το NBL και επιχείρησαν να ξεκινήσουν το δικό τους πρωτάθλημα με την ονομασία PBLA και συνολικά 24 ομάδες, κάτι που δεν ευδοκίμησε, με την αίτηση της ομάδας να επανέλθει στο NBL να απορρίπτεται το Νοέμβριο του ίδιου έτους. Ο πρόεδρος της ομάδας δεν είχε πλέον έσοδα για να πληρώσει τον Μάικαν, με αποτέλεσμα να σπάσει το συμβόλαιο που τον κρατούσε και να τον αφήσει ελεύθερο.

Μινεάπολις Λέικερς
Ο Μάικαν παντρεύτηκε την αρραβωνιαστικιά του Πατρίσια και αργότερα έκαναν έξι παιδιά. Τα δικαιώματα του αθλητή πήραν οι Ντιτρόιτ Τζεμς, οι οποίοι τα αγόρασαν έναντι 15.000 δολαρίων. Η ομάδα μετακόμισε στην Μινεάπολη και άλλαξε το όνομα της σε Λέικερς. Με προπονητή τον Τζον Κούντλα και συμπαίκτες όπως ο Τζιμ Πόλαρντ, ο Μάικαν έγινε το πρώτο μεγάλο αστέρι του αθλήματος και αναδείχθηκε καλύτερος παίκτης του πρωταθλήματος. Τα στάδια γέμιζαν για να θαυμάσουν τον πανύψηλο καλαθοσφαιριστή, με χαρακτηριστικό παράδειγμα την επιγραφή George Mikan vs. Knicks έξω από το Μάντισον Σκουέρ Γκάρτνεν όταν οι Λέικερς αντιμετώπιζαν τους Νιου Γιορκ Νικς στη Νέα Υόρκη.  Οι Λέικερς τερμάτισαν πρώτοι στην δυτική περιφέρεια και αφού απέκλεισαν στον πρώτο γύρο των πλέι-οφ τους Όσκος Ολ Σταρς, απέκλεισαν τους Τρι Σίτι Μπλάκχοκς με τρεις νίκες σε ισάριθμους αγώνες. Στους τελικούς του πρωταθλήματος, οι Λέικερς κέρδισαν τους Ρότσεστερ Ρόγιαλς σε σύνολο τεσσάρων παιχνιδιών.

Το καλοκαίρι του 1948, το ΒΑΑ απορρόφησε τις ομάδες του NBL και οι Λέικερς με τους Ρόγιαλς υπήρξαν τα μεγάλα ονόματα της δυτικής περιφέρειας, με τους δεύτερους να κατακτούν την πρώτη θέση με 45 νίκες έναντι 44 των "Λιμνανθρώπων". Ο Μάικαν ήταν πρώτος σκόρερ του πρωταθλήματος με 28,3 πόντους και 41,6% εντός παιδιάς. Στον πρώτο γύρο των πλέι-οφ απέκλεισαν τους Σικάγο Σταγκς, με τον Μάικαν να αντιμετωπίζει τον αδελφό του Εντ μέσα στην ρακέτα. Στον τελικό, οι Λέικερς κέρδιζαν με 3-0 στις νίκες τους Ουάσινγκτον Κάπιτολς, όταν ο Μάικαν τραυματίστηκε στον καρπό με αποτέλεσμα η ομάδα του να χάσει τα δύο επόμενα ματς. Στο έκτο παιχνίδι, πέτυχε τριάντα πόντους και οδήγησε τους Λέικερς στον δεύτερο συνεχόμενο τίτλο τους, αφού κέρδισαν με 77-56.

Το 1949, η λίγκα μετονομάστηκε σε ΝΒΑ και με την προσθήκη του φόργουορντ Βερν Μίκελσεν και των γκαρντ Σλέιτερ Μάρτιν και Μπαντ Γκραντ, η ομάδα παρουσιάστηκε ακόμη δυνατότερη σε σχέση με την προηγούμενη σεζόν και ισοβάθμησε με τους Ρόγιαλς στην κορυφή με 51 νίκες και 17 ήττες. Η ομάδα της Μινεάπολης κέρδισε έναν αγώνα μπαράζ κερδίζοντας την πρώτη θέση της κεντρικής περιφέρειας, με τον Μάικαν να αναδεικνύεται και πάλι πρώτος σκόρερ, όπως και δεύτερος ριμπάουντερ. Στα πλέι-οφ κέρδισαν τους Σταγκς και τους Πίστονς, πριν αποκλείσουν τους Άντερσον Πάκερς στους ημιτελικούς και αντιμετωπίσουν τους Σίρακιους Νάσιοναλς στους τελικούς. Οι Λέικερς κατέκτησαν τον τίτλο με 4-2.

Η δυσκολία των αντιπάλων του να τον αντιμετωπίσουν, οδήγησε τους Φορτ Γουέιν Πίστονς να πραγματοποιήσουν ένα παιχνίδι καθυστερήσεων στην αρχή της επόμενης σεζόν, κερδίζοντας με 19-18 τους Λέικερς. Η κατακραυγή που ακολούθησε ανάγκασε την λίγκα να καθιερώσει τον κανονισμό των 24 δευτερολέπτων ανά επίθεση, το 1954. Αργότερα, η ομοσπονδία θα διπλασίαζε το μέγεθος της ρακέτας με σκοπό ο Μάικαν αν ξεκινάει τις προσπάθειες του από μεγαλύτερη απόσταση. Ο όρος Mikan Rule χρησιμοποιήθηκε προς τιμή του.

Το 1950-51, αναδείχθηκε και πάλι πρώτος σκόρερ του πρωταθλήματος και αγωνίστηκε στο πρώτο All-Star Game πετυχαίνοντας 12 πόντους και μαζεύοντας 11 ριμπάουντ, στην ήττα της Δύσης με 111-94 από την Ανατολή. Μέσα στην χρονιά, υπέφερε ένα διάστρεμμα στον αστράγαλο και επέστρεψε στα πλέι-οφ, όπου οι Λέικερς αποκλείστηκαν από τους Ρότσεστερ Ρόγιαλς με 3-1.

Οι "Λιμνάνθρωποι" επέστρεψαν στην κορυφή την επόμενη χρονιά, με τον μέσο όρο του Μάικαν να πέφτει στους 23,8 πόντους και να αναδεικνύεται δεύτερος σκόρερ του πρωταθλήματος. Αντιμετώπισαν τους Ρόγιαλς στους τελικούς της δυτικής περιφέρειας, αποκλείοντας τους με 3-1, για να έλθουν αντιμέτωποι με τους Νιου Γιορκ Νικς στους τελικούς του πρωταθλήματος, τους οποίους κέρδισαν με 4-3.

Το 1952-53, ο Μάικαν έγινε ο πρώτος επαγγελματίας καλαθοσφαιριστής που μάζεψε 1.000 ριμπάουντ και αναδείχθηκε MVP του All-Star Game, ενώ παράλληλα αναδείχθηκε δεύτερος σκόρερ του ΝΒΑ με 20,6 πόντους ανά αγώνα. Με 48 νίκες, οι Λέικερς σημείωσαν το καλύτερο ρεκόρ του πρωταθλήματος και απέκλεισαν την Ινδιανάπολη και το Ρότσεστερ στους πρώτους γύρους των πλέι-οφ και κατέκτησαν έναν ακόμη τίτλο νικώντας τους Νικς με 4-1.

Την επόμενη σεζόν, ο Μάικαν σημείωσε για πρώτη φορά μέσο όρο πόντων χαμηλότερο των είκοσι, ενώ αναδείχθηκε δεύτερος ριμπάουντερ με 1.026. Οι Λέικερς σημείωσαν και πάλι το καλύτερο ρεκόρ και αντιμετώπισαν τους Σίρακιους Νάσιοναλς στους τελικούς, κερδίζοντας τον τίτλο στο έβδομο παιχνίδι, όπου επικράτησαν με 87-80.

Ο Μάικαν αποφοίτησε το 1954 από το πανεπιστήμιο και αποσύρθηκε από την αγωνιστική δράση σε ηλικία 30 ετών. Μετά από μία καλή χρονιά το 1954-55, οι Λέικερς παρουσίασαν σημάδια παρακμής το 1955-56 και πρότειναν στον Μάικαν να επιστρέψει στην ενεργό δράση. Ο έμπειρος σέντερ έπαιξε σε 37 αγώνες με 10,5 πόντους κατά μέσο όρο και οι "Λιμνάνθρωποι" ηττήθηκαν στον πρώτο γύρο των πλέι-οφ από τους Σεντ Λιούις Χοκς. Κλείνοντας την καριέρα του είχε μέσο όρο 23,1 πόντους ανά παιχνίδι, η τέταρτη καλύτερη επίδοση μέχρι σήμερα.

Μετά την αποχώρηση από την ενεργό δράση
Μετά το τέλος της χρονιάς, ο Μάικαν αποσύρθηκε οριστικά, έχοντας το καλύτερο ρεκόρ πόντων μέχρι τότε στο ΝΒΑ με 11.764 πόντους (ο πρώτος που ξεπέρασε τους 10.000  και μέσο όρο ανά αγώνα 23,1. Ανέλαβε χρέη προπονητή για τους Λέικερς στις αρχές του 1957-58 με το κακό ρεκόρ των εννέα νικών και τριάντα ηττών, αλλά το συνολικό ρεκόρ 19-53 να οδηγεί την πρώτη επιλογή του ντραφτ, τον Έλτζιν Μπέιλορ στους "Λιμνάνθρωπους". Η αναγέννηση της ομάδας πραγματοποιήθηκε στο Λος Άντζελες, όπου μετακόμισε το 1960.

Ο Μάικαν έπαιξε σημαντικό ρόλο στην δημιουργία του ΑΒΑ, όπου ανέλαβε και την προεδρία της λίγκας. Μετά από δύο χρόνια, αποχώρησε από την θέση του προέδρου και ξεκίνησε να εργάζεται ως δικηγόρος.
Το 1970, ο υιός του, Λάρι Μάικαν, αποφοίτησε από το πανεπιστήμιο της Μινεσότα και έπαιξε για ένα χρόνο στους Κλίβελαντ Καβαλίερς.
Ο Μάικαν αντιμετώπισε προβλήματα υγείας κατά την δεκαετία του '90 και το δεξί του πόδι ακρωτηριάστηκε ως αποτέλεσμα του σοβαρού προβλήματος που αντιμετώπιζε με τον διαβήτη.

Το 2001, οι Μινεσότα Τίμπεργουλβς παρουσίασαν άγαλμα του Μάικαν έξω από το γήπεδο τους. Ο μεγάλος αυτός αθλητής πέθανε την 1 Ιουνίου 2005, λίγες ημέρες πριν τα 81α γενέθλια του.

Στατιστική

Τίτλοι και διακρίσεις

 5 φορές πρωταθλητής BAA/NBA : 1949, 1950, 1952, 1953, 1954
 2 φορές πρωταθλητής NBL : 1947, 1948
 NBL MVP : 1948
 4 συμμετοχές σε All Star Game : 1951, 1952, 1953, 1954
 MVP All Star Game : 1953
 Καλύτερη πεντάδα BAA/NBA  (6) : 1949, 1950, 1951, 1952, 1953, 1954
 Καλύτερη ομάδα NBL (2) : 1947, 1948
 Πρώτος σκόρερ του NBL : 1948
 Πρώτος σκόρερ BAA/NBA (3) : 1949, 1950, 1951
 Πρώτος ριμπάουντερ NBA : 1953
 25 χρόνων επετειακή ομάδα : 1971
 35 χρόνων επετειακή ομάδα : 1980
 Στους 50 κορυφαίους παίκτες των 50 χρόνων του NBA : 1996
 Στους 75 κορυφαίους παίκτες των 75 χρόνων του NBA : 2021
 Helms Player of the Year (2) : 1944, 1945
  First Team All- American (3) : 1944, 1945, 1946

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 
 NBA.com: George Mikan Bio
 George Mikan Stats, Bio - ESPN
 George Mikan Stats | Basketball-Reference.com 

Αμερικανοί καλαθοσφαιριστές
Καλαθοσφαιριστές αμερικανικών συλλόγων
Καλαθοσφαιριστές του NBA
Καλαθοσφαιριστές Λος Άντζελες Λέικερς
Καλαθοσφαιριστές All-Star Game (NBA)
Σέντερ
Εισαχθέντες στο Naismith Memorial Basketball Hall of Fame