Σιγκεφούμι Μόρι

Ο Σιγκεφούμι Μόρι (森重文 MORI Shigefumi, γεννήθηκε στις 23 Φεβρουαρίου 1951 στη Ναγκόγια) είναι Ιάπωνας μαθηματικός, γνωστός για το έργο του στην αλγεβρική γεωμετρία και ειδικότερα στην ταξινόμηση ποικιλιών τριών διαστάσεων.

Του απονεμήθηκε το μετάλλιο Φιλντς το 1990. Από το 2015 έως το 2018 ήταν πρόεδρος της Διεθνούς Μαθηματικής Ένωσης.

Ζωή και έργο
O Μόρι σπούδασε στο Πανεπιστήμιο του Κιότο, από όπου πήρε το μεταπτυχιακό του το 1975. Το 1978 έλαβε το διδακτορικό του υπό την επίβλεψη του Μασαγιόσι Ναγκάτα με τη διατριβή του σχετικά με τους δακτυλίους ενδομορφισμών ειδικών αβελιανών ποικιλιών. Το 1980 μετακόμισε στο Πανεπιστήμιο της γενέτειράς του, της Ναγκόγια, όπου έγινε τακτικός καθηγητής το 1988. Το 1990 επέστρεψε στο Πανεπιστήμιο του Κιότο. Μέχρι το 2016, ήταν καθηγητής στο Ερευνητικό Ινστιτούτο Μαθηματικών Επιστημών (RIMS), όπου διετέλεσε διευθυντής από το 2011 έως το 2014. Στη συνέχεια διετέλεσε εκτελεστικός διευθυντής και διακεκριμένος καθηγητής στο Ινστιτούτο Προηγμένων Σπουδών του Πανεπιστημίου του Κιότο (KUIAS). Παράλληλα, κατείχε διάφορες θέσεις ως επισκέπτη καθηγητή στις Ηνωμένες Πολιτείες, μεταξύ άλλων στο Ινστιτούτο Προηγμένων Μελετών του Πρίνστον από το 1980 έως το 1981.

Ο Σιγκεφούμι Μόρι ήταν πρόεδρος της Διεθνούς Μαθηματικής Ένωσης (IMU) για την περίοδο 2015-2018.

Το 1978, απέδειξε την εικασία του Χάρτσχορν για τις αλγεβρικές ποικιλίες με "άφθονες δέσμες", δηλαδή ότι οι προβολικές ποικιλίες είναι οι μόνες πλήρεις αλγεβρικές ποικιλίες με "άφθονους" εφαπτόμενους διανυσματικούς χώρους (δέσμες).

Στη συνέχεια αφοσιώθηκε στην ταξινόμηση των τρισδιάστατων αλγεβρικών ποικιλιών, καθώς η ταξινόμηση των δισδιάστατων αλγεβρικών ποικιλιών είχε ήδη φτάσει σε κάποιο βαθμό ολοκλήρωσης, ιδίως χάρη στην ιταλική (Γκουίντο Καστελνούοβο, Φεντερίγκο Ενρίκες, Φραντσέσκο Σεβέρι) και τη ρωσική σχολή. Το 1981, έκανε το ξεκίνημά του στην ταξινόμηση των τρισδιάστατων ποικιλιών τύπου Fano. Οι εργασίες για την ταξινόμηση στη γενική τρισδιάστατη περίπτωση πραγματοποιήθηκαν από τον ίδιο και ορισμένους συνεργάτες του τη δεκαετία του 1980, ιδίως με την εισαγωγή νέων τεχνικών (flips, flops). Το 1990, του απονεμήθηκε το μετάλλιο Φιλντς στο ICM στο Κιότο (διάλεξη ολομέλειας: Birational classification of algebraic 3-folds).

Τιμητικές διακρίσεις και συνδρομές
Εκτός από το Μετάλλιο Φιλντς, έλαβε το Βραβείο Ιγιανάγκα της Μαθηματικής Εταιρείας της Ιαπωνίας το 1983, το Φθινοπωρινό Βραβείο του 1988, το Βραβείο Ινόουε το 1989, το Βραβείο Κόουλ στην Άλγεβρα το 1990 και το Βραβείο της Ιαπωνικής Ακαδημίας το 1990, της οποίας έγινε μέλος το 1998. Το 2002 ανακηρύχθηκε επίτιμος διδάκτορας του Πανεπιστημίου του Τορίνο και το 2017 του Πανεπιστημίου του Γουόργουικ. Το 2004 έλαβε το βραβείο Φουτζιχάρα και το 2019 το βραβείο Κοντάιρα Κουνιχίκο.

Το 1990, τιμήθηκε στην Ιαπωνία ως πρόσωπο ξεχωριστής πολιτιστικής αξίας. Το 1992 εξελέγη στην Αμερικανική Ακαδημία Τεχνών και Επιστημών, το 2016 στη Ρωσική Ακαδημία Επιστημών και το 2017 στην Εθνική Ακαδημία Επιστημών. Από το 2015 έως το 2018 ήταν πρόεδρος της Διεθνούς Μαθηματικής Ένωσης. Το 2018, ήταν πρόεδρος της επιτροπής για το μετάλλιο Φιλντς. Το 2020, έλαβε το Πολιτιστικό Βραβείο της Νομαρχίας του Κιότο για Εξαιρετικά Επιτεύγματα. Το 2021, του απονεμήθηκε το ιαπωνικό Τάγμα Πολιτισμού.

Το 1998, ο αστεροειδής (6979) Σιγκεφούμι πήρε το όνομά του.

Σημαντικότερες δημοσιεύσεις 

 
 
 
 
 
 Kollár, János; Miyaoka, Yoichi; Mori, Shigefumi. Rationally connected varieties. J. Algebraic Geom. 1 (1992), no. 3, 429–448. 
 
 
 
 Kollár, János; Mori, Shigefumi. Birational geometry of algebraic varieties. With the collaboration of C. H. Clemens and A. Corti. Translated from the 1998 Japanese original. Cambridge Tracts in Mathematics, 134. Cambridge University Press, Cambridge, 1998. viii+254 pp.

Παραπομπές

 
 
Βραβεία μαθηματικών 
Μαθηματικοί αναλυτές