Subbuteo

Το Subbuteo είναι ένα σύνολο από επιτραπέζια παιχνίδια προσομοίωσης ομαδικών αθλημάτων όπως το ποδόσφαιρο, κρίκετ, ράγκμπι και χόκεϊ. Το όνομα είναι πιο στενά συνδεδεμένο με το άθλημα του ποδοσφαίρου και για πολλά χρόνια κυκλοφορούσε στο εμπόριο ως παιχνίδι προσομοίωση του ποδοσφαίρου. Το όνομα "Subbuteo" προέρχεται από τη νεο-λατινική επιστημονική ονομασία Falco subbuteo (αρπακτικό πτηνό, είναι κοινώς γνωστό ως Eurasian Hobby) και δόθηκε στο παιχνίδι, όταν δε χορηγήθηκε εμπορικό σήμα στο δημιουργό του Πέτερ Άντολφ (1916-1994) για να ονομάσει το παιχνίδι «χόμπι».

Ιστορία 
 

Η διαθεσιμότητα του Subbuteo ανακοινώθηκε για πρώτη φορά στον Αύγουστο 1946, από την έκδοση του «Boy's Own Paper». Τον Αύγουστο του 1946 ο Πέτερ Άντολφ κατέθεσε αίτηση διπλώματος ευρεσιτεχνίας για το παιχνίδι, το οποίο δεν ολοκληρώθηκε μέχρι το Μάιο του 1947. Μετά την πρόωρη αγγελία και τις παραγγελίες ο Adolph προχώρησε στη μετατροπή της ευρεσιτεχνίας του σε ένα παραδοτέο προϊόν. 

Το πρώτο σετ Subbuteo γνωστό ως the Assembly Outfits, αποτελούνταν από τους τέρματα που κατασκευάζονται από σύρμα με δίχτυα από χαρτί, μπάλα από οξική κυτταρίνη, και φιγούρες από χαρτόνι σε δύο βασικά χρώματα (κόκκινα πουκάμισα με άσπρο σορτσάκι και μπλε πουκάμισα με λευκά σορτς) με βάσεις που από κουμπιά. Ο Άντολφ βρήκε τα κουμπιά από ένα παλιό παλτό της μητέρας του και τα χρησιμοποίησε για τις βάσεις. Δεν υπήρχε γήπεδο αντ' αυτού, δίνονταν οδηγίες στον αγοραστή για το πώς να χαράξει (με την κιμωλία), τον αγωνιστικό χώρο σε μια κουβέρτα (συνιστόταν μια παλιά κουβέρτα του στρατού). 
 
Το πρώτο πακέτο ήταν τελικά διαθέσιμο το Μάρτιο του 1947, αρκετούς μήνες μετά την αρχική διαφήμιση. Οι πρώτες φιγούρες ήταν από χαρτόνι και ο αγοραστής έπρεπε να τις κόψει από το φύλλο. Αργότερα, οι παίκτες από χαρτόνι εξάγονταν με πίεση από τις χαρτοταινίες, πριν αντικατασταθούν από τις δισδιάστατες φιγούρες από ταρταρούγα, γνωστές στους συλλέκτες ως επίπεδες (flat).

Η αρχική παραγωγή του Subbuteo ήταν έγινε στο Λάνγκτον κοντά στο Τάνμπριτζ Ουέλς, στο Κεντ. Τα πρώτα έτη του το Subbuteo είχε μια σφοδρή αντιπαλότητα με το Newfooty, ένα παρόμοιο παιχνίδι που είχε εφευρεθεί το 1929 από τον Ουίλιαμ Κήλινγκ από το Λίβερπουλ. 

Κατά την περίοδο 1961, πριν από τα Χριστούγεννα ο Άντολφ εισήγαγε για τις φιγούρες, ένα τρισδιάστατο πλαστικό σχήμα, χειροποίητα βαμμένο, στη σειρά. Μετά από πολλές τροποποιήσεις του σχεδιασμού, οι φιγούρες εξελίχθηκαν από 1967 στις κλασικές "βαρέων βαρών". Η Newfooty σταμάτησε την εμπορία το 1961 μετά από μια αποτυχημένη εκστρατεία τηλεοπτικής διαφήμισης, αλλά το κλείσιμό της είναι πιθανό να συνδέεται με την έναρξη της κυκλοφορίας μορφοποιημένων παίκτων Subbuteo. 

Υπήρχαν αρκετές περαιτέρω εξελίξεις του σχεδιασμού και του σχήματος. Το 1978, εισήχθη η φιγούρα Ζόμπι για να διευκολυνθεί ο μηχανικός χρωματισμός των φιγούρων. 
Μετά από πολλές αρνητικές αντιδράσεις, οι φιγούρες ζόμπι αντικαταστάθηκαν το 1980 από το «ελαφρύ» σχήμα και συνεχίστηκε μέχρι τη δεκαετία του 1990. 

Μετά την κατάκτηση του Παγκοσμίου Κυπέλλου από την Αγγλία το 1966, το σουμπούτεο κυκλοφόρησε μια ειδική συσκευασία που περιείχε όλες τις ομάδες που πήραν μέρος από τους προημιτελικούς και μετά. Αυτό το συγκεκριμένο σετ είναι πλέον δύσκολο να βρεθεί και για το λόγο αυτό είναι ιδιαίτερα υψηλής χρηματικής αξίας ως συλλεκτικό. Το Subbuteo παρήγαγε επίσης και άλλα πράγματα για τον συλλέκτη, τα οποία συνέβαλλαν στο να αποκτήσει πολύ μεγάλη απήχηση. Κατάφερε να δημιουργήσει ένα γήπεδο, κύπελλα, φιλάθλους, τραυματιοφορείς, αστυνομικούς, διαιτητές και πολλά άλλα.

Η εταιρεία υπήρξε πολύ δημοφιλής έως ότου σταμάτησε απότομα την παραγωγή. Αργότερα η ιδέα αγοράστηκε από Hasbro η οποία αναπαρήγαγε τις ομάδες και πάλι, με τη μορφή φωτορεαλιστικών καρτών πάνω στις βάσεις και όχι με τα παλαιού τύπου στοιχεία.

Το παιχνίδι Subbuteo 
 
Το παιχνίδι Subbuteo είναι μια φυσική προσομοίωση του αθλήματος και απαιτεί την επιδεξιότητα και την ικανότητα στο τίναγμα των φιγουρών που στέκονται σε βαριές βάσεις, προς την μπάλα, η οποία είναι μεγάλου μεγέθους και είναι σχεδόν τόσο ψηλή όσο οι παίκτες. 
 
Αυτό που κάνει το παιχνίδι διαφορετικά από τα περισσότερα άλλα παιχνίδια επιτραπέζια αθλήματα είναι τα εκατοντάδες πακέτα ομάδων και τα αξεσουάρ. Ενώ τα περισσότερα επιτραπέζια παιχνίδια παρουσιάζουν μόνο δύο χαρακτηριστικές ομάδες (συνήθως κόκκινο - μπλε ή άσπρο - μαύρο), το Subbuteo έχει αρκετές εκατοντάδες ομάδων σχεδίων και υποδειγμάτων και όλα αφορούν πραγματικές ομάδες. 

Ορισμένα χρώματα μιας ομάδας θα μπορούσε φυσικά να χρησιμοποιηθούν για να εκπροσωπούν διαφορετικές ομάδες, όπως η ομάδα 001, οι οποίες θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν ομάδες όπως η Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ και η Νότιγχαμ Φόρεστ, υπάρχουν όμως και πολλά μοναδικά πακέτα, όπως η Σαμπντόρια και η Σοβιετική Ένωση, ακόμη και αχρωμάτιστα μοντέλα. Υπάρχουν επίσης πολλά πρόσθετα εξαρτήματα, όπως οι νέες μπάλες και τα τέρματα, ειδικές φιγούρες για ελεύθερη κτυπήματα και πλάγιες επαναφορές, πάγκοι εξέδρες και φίλαθλοι, αστυνομικοί, προβολείς, και τηλεοπτικές κάμερες. 

Το Subbuteo έχει επίσης εδώ και πολλά χρόνια ένα ανταγωνιστικό πρωτάθλημα, γνωστό με το όνομα επιτραπέζιο ποδόσφαιρο (sports table football). Υπάρχει και μια διοικούσα αρχή η FISTF και ένα Παγκόσμιο Πρωτάθλημα κάθε χρόνο.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 English Subbuteo Table Football Association ESTFA is the governing body of the game in England.
 subbuteoworld.co.uk Η εξέλιξη της φιγούρας του Subbuteo
 freespace.virgin.net Η Ιστορία του Subbuteo
 - Το subbuteo στην Ελλάδα 

Επιτραπέζια παιχνίδια
Αθλήματα
Ατομικά αθλήματα