Ερημίτης Κέρκυρας

Ο Ερημίτης Κέρκυρας είναι ένα παρθένο οικοσύστημα συνολικού εμβαδού περίπου 2.000 στρεμμάτων στη βορειοανατολική Κέρκυρα, ανάμεσα στον Άγιο Στέφανο Σινιών και την παραλία Αυλάκι, ακριβώς απέναντι από τις Αλβανικές ακτές. Χρησιμοποιήθηκε στα χρόνια της Ενετοκρατίας για αμυντικούς λόγους και στη συνέχεια, κατά την περίοδο της Αγγλοκρατίας, κτίστηκε ο ύψους 9 μέτρων φάρος στη νησίδα Καπαρέλι με σκοπό την εξάλειψη κινδύνου από θαλάσσης.

Μέρος της έκτασης το οποίο ανήκει στο Ελληνικό Δημόσιο παραχωρήθηκε το 2013, μέσω του ΤΑΙΠΕΔ, στην εταιρεία NCH Capital, η οποία προτίθεται να προχωρήσει σε ανέγερση ξενοδοχείου, μαρίνας και επαύλεων. Τον Ιούνιο του 2020  ξεκίνησαν οι εργασίες κατεδάφισης των παλαιών κτισμάτων με σκοπό την έναρξη της ανέγερσης των νέων εγκαταστάσεων.

Περιγραφή 
Ο Ερημίτης Κέρκυρας είναι ένα παρθένο οικοσύστημα πυκνής βλάστησης με πλούσια χλωρίδα και πανίδα. Υπολογίζεται ότι καταλαμβάνει συνολική έκταση 2.000 περίπου στρεμμάτων. Βρίσκεται στη βορειοανατολική Κέρκυρα, σε μικρή απόσταση από τον παραθαλάσσιο οικισμό του Αγίου Στεφάνου Σινιών  και την Κασσιώπη, και αποτελείται από παραλίες, ορμίσκους, ακρωτήρια, καθώς και και τρεις λίμνες, οι οποίες είναι γνωστές με τις ονομασίες: Άκολη, Βρωμολίμνη, Έλος Ερημίτη.

Οι τρεις αυτές λίμνες έχουν καταγραφεί από την οργάνωση WWF Hellas στον κατάλογο των προστατευόμενων μικρών νησιωτικών υγροτόπων.

Εντός του Ερημίτη βρίσκουν καταφύγιο και ενδημούν πολλά πουλιά και άγρια θηλαστικά, μεταξύ των οποίων και τρία απειλούμενα είδη: η μεσογειακή φώκια, το ρινοδέλφινο και η σβίδρα  (ή βίδρα).

Ιδιωτικοποίηση μέρους της έκτασης 
Η συνολική έκταση του Ερημίτη υπολογίζεται σε 2.000 στρέμματα, από τα οποία τα 438,23 στρέμματα έχουν μεταβιβαστεί από το Ελληνικό Δημόσιο μέσω του ΤΑΙΠΕΔ σε ιδιωτική εταιρεία προς τουριστική επένδυση. Ο επενδυτής έχει δικαίωμα δόμησης 36.000 τετραγωνικών μέτρων περίπου.

Ιδιοκτησιακό καθεστώς 
Το Ελληνικό Δημόσιο κατείχε έκταση 497 στρεμμάτων στην περιοχή και έχει παραχωρήσει το σύνολο σχεδόν της έκτασης που του ανήκε στο ΤΑΙΠΕΔ προς ιδιωτικοποίηση.

Βάσει του ιδρυτικού του Νόμου 3986/2011 το ΤΑΙΠΕΔ συστήθηκε με σκοπό να πουλήσει την ιδιωτική περιουσία του Ελληνικού Δημοσίου, προωθώντας την υλοποίηση ιδιωτικοποιήσεων στη χώρα, με πώληση περιουσιακών στοιχείων που είχαν περιληφθεί στα Μεσοπρόθεσμα Προγράμματα, μεταξύ των οποίων και το παραθαλάσσιο οικόπεδο Ερημίτης στη βορειοανατολική Κέρκυρα.

Με δελτίο τύπου με ημερομηνία 31 Ιανουαρίου 2013, το ΤΑΙΠΕΔ ανακοίνωσε ότι ενέκρινε την προσφορά που κατατέθηκε από την εταιρεία NCH Capital για το παραθαλάσσιο οικόπεδο Ερημίτης (Κασσιόπη) – θέση Αρταβάνη επιφάνειας 438,23 στρεμμάτων με ακτογραμμή 725 μέτρων. Η μεταβίβαση αφορούσε το δικαίωμα επιφάνειας για μια περίοδο 99 ετών. Το ύψος της επένδυσης υπολογίζεται περίπου σε 100 εκατομμύρια ευρώ, εκ των οποίων τα 23 εκατομμύρια δόθηκαν για την απόκτηση δικαιώματος  επιφανείας, άλλα 2,3 εκατομμύρια ως ρήτα τύπου earn-out και τα υπόλοιπα 75 εκατομμύρια περίπου αφορούν την επένδυση.

Με νεότερο διαγωνισμό το 2017 το ΤΑΙΠΕΔ προχώρησε σε νέα πρόσκληση για την απόκτηση δικαιώματος πλήρους κυριότητας του οικοδομήσιμου μέρους του οικοπέδου με μοναδικό πλειοδότη την NCH Capital και τίμημα εξαγοράς 2 εκατομμύρια ευρώ.  H πλήρης επωνυμία της εταιρείας που ελέγχεται από την NCH Capital και διαχειρίζεται την επένδυση είναι η «Επενδύσεις Ακινήτων Νέας Κέρκυρας Α.Ε.»

Δικαίωμα επιφάνειας 
Δικαίωμα επιφάνειας είναι το εμπράγματο δικαίωμα φυσικού ή νομικού προσώπου να κατασκευάζει κτίσμα σε έδαφος δημοσίου κτίσματος που δεν του ανήκει και να ασκεί στο κτίσμα τις εξουσίες που του παρέχει το δικαίωμα της κυριότητας (παρ.1, άρ. 18, ν.3986/2011).

Η επένδυση 
Ο ανάδοχος προτίθεται να προχωρήσει σε ανέγερση ξενοδοχείου 5 αστέρων 180 κλινών, 40 ανεξάρτητων κατοικιών εμβαδού 250 τμ επί εκτάσεως ενός στρέμματος έκαστη, καθώς και μαρίνας 60 θέσεων.

Η διαχείριση του ξενοδοχείου Kassiopi Resort θα γίνει από διεθνή operator, ενώ μέσω της επένδυσης υπολογίζεται να δημιουργηθούν 1.000 θέσεις εργασίας κατά τη διάρκεια της κατασκευής και 500 μόνιμες θέσεις εργασίας κατά τη λειτουργία του ως τουριστικός προορισμός.

Αντιδράσεις 
Αντιδράσεις στην επένδυση έχουν εκδηλωθεί τόσο από την Τοπική Αυτοδιοίκηση, όσο και από ιδιωτικούς φορείς. Υπάρχουν δικαστικές διαμάχες σε εξέλιξη τόσο με την Περιφέρεια Ιονίων Νήσων, το Δήμο Κέρκυρας, όσο και με το Σύλλογο «Ερημίτης Πλους: Περιβαλλοντική προστασία Ακτίων Βόρειου Στενού Κέρκυρας».

Ευρωπαίοι κάτοχοι ακινήτων στην ευρύτερη περιοχή που έχουν επενδύσει πάνω από 100 εκατομμύρια ευρώ σε αγορές ακινήτων στο νησί, αντιτίθενται στην επένδυση θεωρώντας ότι καταστρέφεται το οικοσύστημα, αλλά και η οικονομία της περιοχής.

Το Δημοτικό Συμβούλιο Κεντρικής Κέρκυρας και Διαποντίων Νήσων σε συνεδρίασή του στις 23 Φεβρουαρίου 2020 τάχθηκε κατά κάθε πράξης τσιμεντοποίησης της περιοχής και ζητά από την Κυβέρνηση να κηρυχτεί η περιοχή προστατευόμενος χώρος απείρου φυσικού κάλλους με απαγόρευση κάθε δόμησης και χρήση του ως οικολογικό πάρκο με δημόσια χρήση, ενώ μαζί με το Δήμο Βόρειας Κέρκυρας θα συνεχίσουν να κινούνται δικαστικά.

Το νέο Περιφερειακό Συμβούλιο με ψήφισμά του στις 15 Φεβρουαρίου 2020 άλλαξε πλεύση σε σχέση με παλιότερες αποφάσεις, στηρίζοντας επί της ουσίας τη συγκεκριμένη επένδυση υπό προϋποθέσεις.

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
https://www.erimitis.gr/

https://nchcapital.com/

https://ncisa.eu/

Βιβλιογραφία 

 Αρβανιτίδης Π. & Νασιώκα Φ., «Το Τσελιγκάτο: Ένας θεσμός επιτυχούς αυτοδιαχείρισης των κοινών», Το Βήμα των Κοινωνικών Επιστημών, τόμος ΙΣΤ΄, τεύχος 64, 2014, σελ. 40 – 55
 Κιουπκιολής Α. (2019). Η έλλειψη του πολιτικού στα κοινά και η μετα-ηγεμονική στρατηγική του κοινωνικού μετασχηματισμού: μαθαίνοντας από τα κινήματα. Στο Συνθέτοντας οραματικές αφηγήσεις για τον κοινωνικό – οικολογικό μετασχηματισμό ΚΑΛΟ και κοινά. Αποανάπτυξη και βασικό καθολικό εισόδημα [Συλλογικό έργο] (σελ. 38 – 68) Ανακτήθηκε 12 Απριλίου, 2020, από  https://gr.boell.org/el/2020/02/04/synthetontas-oramatikes-afigiseis-gia-ton-koinoniko-oikologiko-metashimatismo 
 Μπριασούλη Ε., «Τα «κοινά» - πόροι συλλογικής ιδιοκτησίας και συλλογικής ευθύνης: έννοιες, προβλήματα και το ζήτημα διαχείρισής τους», Αειχώρος, τόμος 2, τεύχος 1, 2003, σελ. 36 – 57
 Όστρομ Ε. (2002), Η Διαχείριση των κοινών πόρων, Αθήνα, Εκδόσεις Καστανιώτη
 Harvey, D. (2013). Εξεγερμένες πόλεις. Από το δικαίωμα στην πόλη στην επανάσταση της πόλης, Αθήνα: Εκδόσεις ΚΨΜ
 Hardin G., “The tragedy of the commons”, Science, volume 162, 1968, pp. 1243 – 1248