Αιγυπτιακή Επανάσταση του 2011

Η Αιγυπτιακή Επανάσταση του 2011, γνωστή στους Αιγύπτιους ως Επανάσταση της 25ης Ιανουαρίου () άρχισε στις 25 Ιανουαρίου 2011 και ήταν μέρος της Αραβικής Άνοιξης.

Από τις 25 Ιανουαρίου ως και τις 11 Φεβρουαρίου του 2011, έγιναν σε πολλές πόλεις της Αιγύπτου διαδηλώσεις με κύριο αίτημα την παραίτηση του προέδρου Χόσνι Μουμπάρακ και συνθήματα κατά της φτώχειας, της διαφθοράς, της ακρίβειας, ειδικά στα τρόφιμα, της ανεργίας και της αστυνομικής βίας.

Την πρώτη ημέρα των διαδηλώσεων (25η Ιανουαρίου), που ονομάστηκε από τους οργανωτές «Ημέρα Οργής», σε συγκρούσεις των διαδηλωτών με την αστυνομία, σκοτώθηκαν, ένας αστυνομικός στο Κάιρο και δύο διαδηλωτές στο Σουέζ.

Τις επόμενες ημέρες οι διαδηλώσεις συνεχίστηκαν και κορυφώθηκαν μετά την προσευχή της Παρασκευής 28 Ιανουαρίου οπότε χιλιάδες άνθρωποι συγκρούστηκαν με την αστυνομία, που χρησιμοποίησε και πλαστικές σφαίρες. Ο Αιγύπτιος πρόεδρος διέταξε να βγει στους δρόμους ο στρατός και ανακοίνωσε απαγόρευση της κυκλοφορίας από τις 18:00 μέχρι τις 07:00 τοπική ώρα, οι διαδηλωτές όμως αψήφησαν την απαγόρευση. Σύμφωνα με διεθνή δίκτυα το βράδυ της 28ης Ιανουαρίου οι νεκροί στην Αίγυπτο είχαν φτάσει τους 74 ενώ οι τραυματίες ξεπέρασαν τους 2000. Σύμφωνα με τα Ηνωμένα Έθνη (στις 6 Φεβρουαρίου 2011) οι νεκροί έχουν ξεπεράσει τους 300 ενώ οι επίσημες Αιγυπτιακές πηγές αναφέρουν ότι οι νεκροί είναι 11.

Πηγή έμπνευσης για τους διαδηλωτές αποτέλεσαν τα γεγονότα στην Τυνησία που οδήγησαν στην παραίτηση του προέδρου, Μπεν Άλι, και την αποχώρηση του από τη χώρα (Εξέγερση στην Τυνησία).

Την 1η Φεβρουαρίου 2011, ο πρόεδρος Μουμπάρακ ανακοίνωσε ότι δεν θα έθετε ξανά υποψηφιότητα στις προεδρικές εκλογές. Οι διαδηλωτές απέρριψαν την πρότασή του για να παραμείνει ο ίδιος στην εξουσία μέχρι τις επόμενες εκλογές και απείλησαν με την εκδίωξή του. Την ίδια ημέρα έγινε πορεία περισσότερων από 1 εκατ. διαδηλωτών στην κεντρική πλατεία Ταχρίρ, στο Κάιρο. 

Στις 2 Φεβρουαρίου, οπαδοί του Μουμπάρακ, μεταξύ των οποίων σύμφωνα με αυτόπτες μάρτυρες ήταν και άνδρες των δυνάμεων ασφαλείας με πολιτικά, καθώς και απλοί πολίτες που απειλήθηκαν ή δωροδοκήθηκαν για να πάρουν μέρος στη συγκέντρωση των οπαδών του Αιγύπτιου Προέδρου, επιτέθηκαν με σπαθιά, μαχαίρια και μπαστούνια κατά των διαδηλωτών που βρισκόταν στην πλατεία Ταχρίρ με αποτέλεσμα να σκοτωθούν πέντε άνθρωποι και να τραυματιστούν εκατοντάδες άλλοι. Μεταξύ των τραυματιών υπάρχουν και ξένοι δημοσιογράφοι. 

Οι διαδηλωτές έδωσαν στον Μουμπάρακ τελευταία διορία για να αποχωρήσει από την εξουσία την 4 Φεβρουαρίου, στην οποία δόθηκε η ονομασία «Παρασκευή της Αναχώρησης» (Friday of Departure), όποτε έγινε μεγάλη διαδήλωση μπροστά από το προεδρικό Μέγαρο. 

Στις 11 Φεβρουαρίου, ο Αντιπρόεδρος Ομάρ Σουλεϊμάν ανακοίνωσε την παραίτηση του Μουμπάρακ και την ανάληψη της εξουσίας από το Ανώτατο Συμβούλιο των ενόπλων δυνάμεων. Ο Χόσνι Μουμπάρακ φαίνεται να έφυγε από το Κάιρο και να πήγε στη θερινή του κατοικία στο θέρετρο Σαρμ ελ Σέιχ (Sharm el-Sheikh) στην Ερυθρά Θάλασσα.

Αντιδρώντας στην παραίτηση του Μουμπάρακ, ο νομπελίστας Μοχάμεντ Ελ Μπαραντέι δήλωσε ότι  "Αυτή είναι η σπουδαιότερη μέρα της ζωής μου. Η χώρα έχει απελευθερωθεί." Ο Μουμπάρακ ήταν Πρόεδρος της Αιγύπτου για σχεδόν 30 χρόνια.

Θύματα των ταραχών 
Κατά τις συμπλοκές με δυνάμεις της αστυνομίας σκοτώθηκαν από 300 ως 684 άτομα(ανάμεσα στα οποία 135 διαδηλωτές, 12 αστυνομικοί, 12 δραπέτες της φυλακής και ένας διευθυντής φυλακών.

Διάλυση του κόμματος του Μουμπάρακ 

Το Ανώτατο Διοικητικό Δικαστήριο της Αιγύπτου αποφάσισε τη διάλυση του Εθνικού Δημοκρατικού Κόμματος, το οποίο ήταν το κόμμα του πρώην προέδρου Χόσνι Μουμπάρακ. Όπως ανακοίνωσε το δικαστήριο, το κόμμα έπρεπε να παραδώσει την περιουσία του στο κράτος. Παλαιότερα, ορισμένοι δικηγόροι είχαν ζητήσει διάλυση του κόμματος, κατηγορώντας το για διαφθορά. 

Το Εθνικό Δημοκρατικό κόμμα μετονομάστηκε σε Νέο Εθνικό κόμμα, ενώ ηγέτης ορίστηκε ο αντιπολιτευόμενος Ταλάτ Σαντάτ, γιος του δολοφονηθέντος πρώην προέδρου της Αιγύπτου Ανουάρ Σαντάτ. Ο Σαντάτ απηύθυνε έκκληση στις αντικαθεστωτικές ομάδες, κατά την περίοδο της διακυβέρνησης του Μουμπάρακ, να προσαρτηθούν στο νέο κόμμα.

Το δικαστήριο έβγαλε την απόφαση αυτή μερικές μόνο μέρες μετά την ανακοίνωσή του για την ανάκριση του Μουμπάρακ και των γιων του. Ο Μουμπάρακ συνέχιζε να νοσηλεύεται σε νοσοκομείο του Σαρμ ελ-Σέιχ σε κρίσιμη κατάσταση.

Οικονομικές επιπτώσεις 

Η τιμή του πετρελαίου Μπρέντ άγγιξε τα 100 δολάρια, στις 31 Ιανουαρίου 2011, στις διεθνείς αγορές, καθώς εντείνονταν οι ανησυχίες για την πολιτική κατάσταση στην Αίγυπτο. Πρόκειται για ιστορικό υψηλό τιμής που ξεπέρασε αυτή του Οκτωβρίου του 2008. Οι τιμές του πετρελαίου είχαν αυξηθεί και νωρίτερα λόγω φόβων ότι οι διαδηλώσεις μπορεί να οδηγούσαν στο κλείσιμο της διώρυγας του Σουέζ.

Από την άλλη ο γενικός γραμματέας  του ΟΠΕΚ, Αμπντάλα αλ Μπάντρι, δήλωσε ότι «Ο ΟΠΕΚ ανησυχεί για τις εξελίξεις στην Αίγυπτο αλλά δεν βλέπει λόγο για άμεση αύξηση της παραγωγής του καθώς δεν υφίστανται ελλείψεις σε πετρέλαιο». Τόνισε επίσης ότι δε θεωρεί αναγκαία τη σύγκλιση συνάντησης του οργανισμού σε επίπεδο υπουργών πριν από την προγραμματισμένη για τον Ιούνιο του 2011. Επίσης, οι Υπουργοί Πετρελαίου θα είχαν την ευκαιρία να ανταλλάξουν απόψεις στο περιθώριο διεθνούς ενεργειακής διάσκεψης στη Σαουδική Αραβία στις 22 Φεβρουαρίου 2011. 

Παράλληλα, ο υπουργός πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας Άλι αλ Ναΐμι μιλώντας σε διάσκεψη στην Γενεύη δήλωσε ότι «Η πολιτική μας είναι να διατηρήσουμε πλεονάζουσα την παραγωγική ικανότητα πετρελαίου  τουλάχιστον 1,5 έως 2 εκατομμυρίων βαρελιών πετρελαίου την ημέρα για να χρησιμοποιηθεί οπουδήποτε και οποτεδήποτε παραστεί ανάγκη».

Πολιτικοί ακτιβιστές 

 Αχμέντ Γκανέμ (πολιτικός συγγραφέας)
 Ασμά Μαχφούζ
 Τζορτζ Ισχάκ
 Έσρα Άμπντελ Φάταχ
 Αϊμάν Νουρ
 Nawara Negm
 Buthaina Kamel

Έργα 
 Η αιγυπτιακή επανάσταση, δείτε ένα πολιτικό, κοινωνικό και οικονομικό, ο πολιτικός συγγραφέας Αχμέντ Γκανέμ.

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 6 February 2011 - Aljazeera: "Middle East: Shocking 'Egypt images' emerge Videos uploaded on YouTube appear to show graphic scenes of recent violence in Cairo and Alexandria". 
 Ο Μουμπάρακ παραιτείται από τη θέση του Προέδρου

2011
Επανασταση 2011
Ταραχές
Αραβική Άνοιξη