Alpha Digital

Η Alpha Digital ήταν μια βραχύβια συνδρομητική πλατφόρμα πεπραγμένη από το ομότιτλο τηλεοπτικό κανάλι, και τον εκτελεστικό διευθυντή Στάθη Τσοτσορό. Ξεκίνησε την λειτουργία της, στις 29 Οκτωβρίου του 2001 και έκλεισε οριστικά, σε σύντομο χρονικό διάστημα, έντεκα μήνες αργότερα στις 11 Σεπτεμβρίου 2002, εξαιτίας μεγάλων οικονομικών προβλημάτων και ελάχιστου αριθμού συνδρομητών που, όπως εκτιμάται, δεν ξεπέρασαν ποτέ τους 40.000. Η πλατφόρμα χρηματοδοτήθηκε μεταξύ άλλων, από το Ίδρυμα Ωνάση. Μεγάλη βάση δόθηκε σε εγχώριες ποδοσφαιρικές διοργανώσεις με την Alpha Digital να προσφέρει υπέρογκα ποσά σε ομάδες για να ενταχθούν οι αγώνες τους στο πρόγραμμα της πλατφόρμας.

Ιστορικό
Το 1999, ο τότε νεοσύστατος τηλεοπτικός σταθμός Alpha TV (ο οποίος προηγουμένως ονομαζόταν ΣΚΑΪ), εξέταζε μια συμφωνία με την ΕΡΤ και τον ΟΤΕ, με σκοπό την δημιουργία μιας ψηφιακής πλατφόρμας. Παρά την έγκριση των σχεδίων αυτών από τα διοικητικά συμβούλια των καθαρά εταιριών αυτών, που ανήκαν τότε εξ ολοκλήρου στο Ελληνικό Δημόσιο, τον Μάρτιο του 2000, εγκαταλείφθηκαν τον Σεπτέμβριο της ίδιας χρονιάς, αφού ο ΟΤΕ αποχώρησε από το πρότζεκτ.

Η Alpha Ψηφιακή Σύνθεσις ιδρύθηκε τον Απρίλιο του 1999. Στις 28 Νοεμβρίου 2000, άδεια εκπομπής χορηγήθηκε στην εταιρεία για τις ανάγκες της τότε απερχόμενης πλατφόρμας, οι οποίοι σταθμοί της θα εξέπεμπαν από τους δορυφόρους Eutelsat 16B (πρώην Hot Bird 4) στα 10949.00MHz, και Hot Bird 1 στα 11304.00MHz.

Το σύστημα υπό όρους πρόσβασης Viaccess PC2.4 χρησιμοποιήθηκε από την Sagem, κατά την παραγωγή των αποκωδικοποιητών. Πριν την έναρξη της πλατφόρμας, εξέπεμψαν από τον δορυφόρο Eutelsat 16B δοκιμαστικές κάρτες για τα πρωτότυπα κανάλια της, συν τα Alpha TV, Polis TV (νυν One Channel) και Βουλή - Τηλεόραση, καθώς και οι ραδιοφωνικοί σταθμοί Alpha News 98.7 (νυν Alpha 98.9), Polis 88.6 FM (νυν Kids Radio), Alpha Sports 107.4 FM (νυν Music 89.2) και Gold Radio 105 (μετέπειτα Sentra FM και Sport 24 Radio 103.3, σήμερα δεν είναι σε λειτουργία). Τα υπόλοιπα τηλεοπτικά κανάλια εξέπεμπαν μέσω του Hot Bird 1.

Η διανομή των αποκωδικοποιητών ξεκίνησε στις 27 Οκτωβρίου μέσω τηλεφώνου από τα κεντρικά γραφεία της Alpha Digital, και δύο ημέρες αργότερα σε εμπορικές αλυσίδες. Η πλατφόρμα ξεκίνησε την εμπορική λειτουργία της την 1η Δεκεμβρίου του 2001, ημέρα Σάββατο. Σε τέσσερις μήνες, ξεπέρασε τον αριθμό των 35.000 συνδρομητών. Ένα από τα συμπεριλαμβανόμενα κανάλια, το PAOK Channel, που λειτουργούσε καθημερινά από τις 5μμ, ήταν ο πρώτος τηλεοπτικός σταθμός εξ ολοκλήρου βασισμένος σε ποδοσφαιρικό σωματείο.

Υπήρχε επίσης ένθετο παιδικό πρόγραμμα του κινηματογραφικού καναλιού Alpha Cinema 1 με σειρές του Nickelodeon, το οποίο έμελλε να μετατραπεί σε 12ωρο ξεχωριστό κανάλι, το Alpha Kids. Αυτές θα προβάλλονταν αργότερα στους αδελφικούς σταθμούς Alpha και Polis, όπου στον τελευταίο έγιναν ευρύτερα γνωστές όταν μετετράπη σε TVC. Οι ευρωπαϊκές εκδόσεις των MTV και VH1 προστέθηκαν στην πλατφόρμα την 1η Ιουλίου 2002. Εννιά μέρες αργότερα, ένα εορταστικό πάρτι για την ένταξη των καναλιών πήρε μέρος στο New York Summer Club, στο Στάδιο Ειρήνης και Φιλίας.

Δημοσιεύθηκαν στα μέσα του 2002, πιθανά σενάρια είτε συγχώνευσης της Alpha Ψηφιακή Σύνθεσις με την NetMed, είτε πτώχευσης της πρώτης. Οι μέτοχοι του τότε παντοδύναμου και πολυμετοχικού Mega, είχαν κάνει συμφωνία για ανταλλαγή τους με την τότε ιδιοκτήτρια εταιρεία της NOVA, NetMed (η οποία το 2008 πουλήθηκε στην άλλοτε Forthnet) προέβαλαν αντιρρήσεις όσον αφορά το πρώτο, ενώ το τελευταίο διαψευδόταν από εκπροσώπους της Alpha Ψηφιακή Σύνθεσις. Στις 11 Σεπτεμβρίου 2002, ανακοινώθηκε η λύση και εκκαθάριση της εταιρείας, ετίθεντο σε ισχύ τις προοπτικές συγχώνευσης, και η οποία λύση και εκκαθάριση τέθηκε σε ολοκλήρωση μετά από 16 χρόνια.

Μετά το κλείσιμο της πλατφόρμας, οι συνδρομητές της θα μπορούσαν, σύμφωνα με τα λεγόμενα της εταιρείας, να γίνουν συνδρομητές της NOVA, με την διανομή δωρεάν λογισμικού για εγκατάσταση στους αποκωδικοποιητές της Alpha Digital. 220 εργαζόμενοι απολύθηκαν και πήραν αποζημίωση, με μερικούς να αρχίζουν να απασχολούνται στον ραδιοφωνικό σταθμό του Alpha TV. Όλα τα ενταγμένα κανάλια της Alpha Digital είχαν σταματήσει την μετάδοσή τους στις 9 Οκτωβρίου 2002, και μέτοχοί της, οι οποίοι επρόκειτο για μέλη της οικογένειας του Δημήτρη Κοντομηνά και εταιρείες συμφερόντων του Ιδρύματος Ωνάση, θα συνέθεταν την Fidelity Management, η οποία ανακοινώθηκε πως έγινε μέτοχος της NetMed. Η απόφαση της Επιτροπής Ανταγωνισμού για την έγκριση της συνεργασίας Alpha Digital, Fidelity και NetMed NV, εκδόθηκε στις 22 Οκτωβρίου 2002. Καθυστέρησε να εκδοθεί κατά δύο ώρες και κατά συνέπεια, η τελευταία αρνήθηκε κάθε συνεργασία με την Alpha Digital, παρά το ενδιαφέρον που είχε για τους πρώην συνδρομητές της Alpha Digital. Το ΕΣΡ κάνει ανάκληση της άδειας εκπομπής την ίδια ημέρα.

Απόκτηση δικαιωμάτων ποδοσφαιρικών αγώνων
Πριν το λανσάρισμα της πλατφόρμας, ποδοσφαιρικά σωματεία θα προσφέρονταν συνολικά 24 δισεκατομμύρια δραχμές για να αποχωρήσουν από την αντίπαλη πλατφόρμα της NOVA, υπέρ της Alpha Digital. Ως αποτέλεσμα, 25 σωματεία (συμπεριλαμβανομένων των ΠΑΟΚ, Παναθηναϊκός, Παναχαϊκή, Πανιώνιος, Προοδευτική, Π.Α.Σ. Γιάννινα, ΑΕΚ, Ολυμπιακός, Άρης, Ξάνθη, Εθνικός Αστέρας, Καβάλα, Πανσερραϊκός, Κασσάνδρα, Ολυμπιακός Βόλου, Φωστήρας, Παναιγιάλειος, Ατρόμητος και Απόλλων Καλαμαριάς) υπέγραψαν τριετή-πενταετή συμβόλαια.

Η NetMed (σήμερα δεν υφίστανται), τότε ιδιοκτήτρια εταιρεία της NOVA, αρχικά κατηγόρησε την Alpha Σύνθεσις, υποστηρίζοντας ότι τα συμβόλαια με την NOVA δεν είχαν λήξει ακόμη και ότι κατά συνέπεια, η Alpha Digital ψευδόταν στους συνδρομητές της. Μια σειρά από δικαστικές διαμάχες ξεκίνησε με την κατάθεση ασφαλιστικών μέτρων της NetMed για τις ομάδες Πανιώνιος, Ολυμπιακός Βόλου, Εθνικός Αστέρας και ΠΑΣ Γιάννενα τον Σεπτέμβριο του 2001, με σκοπό την ανάκτηση 369 εκατομμυρίων ευρώ περί αντισταθμιστικών αποζημιώσεων και 57 εκατομμυρίων περί τιμωριτικών. Η ΑΕΚ από την άλλη, κατηγόρησε την NetMed για τους όρους με τους οποίους επιτεύχθηκε συμφωνία μεταξύ των δύο το καλοκαίρι του 2001, το οποίο το ίδιο το σωματείο αποφάσισε να ακυρώσει.

Κατά συνέπεια, η NetMed κατέθεσε στις 23 Οκτωβρίου 2001 αίτηση ασφαλιστικών μέτρων που δέχτηκε το Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών στις 2 Ιανουαρίου του 2002, το οποίο προέβη επίσης στην απόρριψη πέντε αιτιάσεων της ΑΕΚ, περί μεταξύ άλλων μη εκπλήρωσης οικονομικών υποχρεώσεων προς την ΑΕΚ, και οχτώ ημέρες αργότερα, τα τηλεοπτικά δικαιώματα των αγώνων της απέκτησε πάλι το SuperSport (νυν Novasports). Ο τότε πρόεδρος του σωματείου Μάκης Ψωμιάδης σε δήλωσή του είπε ότι "η μόνη έγκυρη σύμβαση είναι με τον Alpha και αυτή θα τηρηθεί."

Στις 20 Φεβρουαρίου του 2002, το Πρωτοδικείο έκανε δεκτή την αίτηση ανάκλησης της προηγούμενης απόφασης του Μονομελούς, που είχαν καταθέσει η ΑΕΚ και η Alpha Digital, κρίνοντας ότι δεν γίνεται να απαγορεύεται στην ομάδα να διαθέτει ελεύθερα την εκμετάλλευση αυτών των δικαιωμάτων της, με την NetMed να χαρακτηρίζει την απόφαση σε δελτίο τύπου ως προσωρινή. Η NetMed είχε επίσης καταθέσει παρόμοια αίτηση για τα Γιάννενα, την Προοδευτική και τον ΠΑΟΚ· οι των τελευταίων δύο απορρίφθηκαν. Μετά την αναστολή λειτουργίας της πλατφόρμας, οι ΑΕΚ, Ολυμπιακός, Άρης και Ξάνθη καταγγέλθηκαν από τον Alpha TV, όσον αφορά τα συμβόλαια τους.

Η προσπάθεια μείωσης των απαιτήσεων (εισπρακτέοι λογαριασμοί) των ΠΑΕ δεν καλυτέρευσε την οικονομική κατάσταση της εταιρείας· ομάδες όπως ο Ολυμπιακός τις αρνήθηκαν, ενώ σύμφωνα με πηγές της εταιρείας, μειώθηκαν ως και 45% οι απαιτήσεις «μικρότερων» ομάδων, όπως της «Παναχαϊκής», του «ΠΑΣ Γιάννενα» και της «Προοδευτικής». Επίσης, παρατηρήθηκε η μη ανανέωση των συμφωνιών της Alpha Digital με τις ομάδες, εξαιτίας της οποίας οι μεταγραφές που χρηματοδοτούσαν με τα χρήματα των συμφωνιών ήταν λιγότερες. Στο ποδόσφαιρο δημιουργήθηκαν μεγάλα οικονομικά προβλήματα από την λύση και την εκκαθάριση της Alpha Digital. Η «ζημιά» για τις ομάδες της Α’ Εθνικής εκτιμόταν κοντά στις 12 δισεκατομμύρια δραχμές (περίπου 35 εκατομμύρια ευρώ). Ο Alpha συνέχισε την μετάδοση των αγώνων των ομάδων Ολυμπιακός και Πανιώνιος, ενώ προσπαθούσαν να γίνουν διαπραγματεύσεις για τα τηλεοπτικά δικαιώματα των αγώνων των άλλων ομάδων και με άλλους σταθμούς, συμπεριλαμβανομένων των καναλιών SuperSport, TV Magic και ΕΡΤ.

Συνέπειες
Αυξήθηκαν δραστικά οι τιμές πώλησης δικαιωμάτων για αθλητικά και κινηματογραφικά προγράμματα (η Σούπερ Λιγκ κατέληξε να είναι ένα από τα πιο ακριβά της Ευρωπαϊκής τηλεόρασης), με τις λεγόμενες να φτάνουν μέχρι και το 500%. Με το κλείσιμο της συνδρομητικής πλατφόρμας, τα αθλητικά προγράμματα άρχισαν να θεωρούνται υπερτιμημένα στο εγχώριο τηλεοπτικό τοπίο.

Η αποτυχία ένταξης της έπαιξε επίσης μεγάλο ρόλο στην αποχή του Τσοτσορού από τον Alpha TV (παρά τις αρχικές διαψεύσεις από το στενό περιβάλλον του), ο οποίος εν τέλει μεταβιβάζεται εξ ολοκλήρου στον επιχειρηματία και σημαντικό μέτοχο του Alpha για 16 χρόνια Δημήτρη Κοντομηνά το 2003· προηγουμένως είχε οριστεί ως υπεύθυνος του μάνατζμεντ της ιδιοκτήτριας εταιρείας του σταθμού, Alpha Δορυφορική Τηλεόραση, έπειτα της διακοπής της Alpha Digital. Το Ίδρυμα Ωνάση ανέλαβε την Alpha Ψηφιακή Σύνθεσις, ως αποτέλεσμα μιας συμφωνίας με αντάλλαγμα για την αποχώρηση του Τσοτσορού από την μετοχική σύνθεση της Alpha Δορυφορική Τηλεόραση.

Τον Αύγουστο του 2008, δίωξη σε βαθμό κακουργήματος για απιστία ασκήθηκε από την Εισαγγελία Πρωτοδικών, μετά από διάταξη της Εισαγγελίας Εφετών, σε βάρος του Κοντομηνά και άλλων προσώπων εναντίον των οποίων είχε καταθέσει μήνυση ο Στάθης Τσοτσορός, για την υπόθεση της μεταβίβασης των μετοχών της από το Ίδρυμα Ωνάση στον Γιώργο Ψαρρά, στενό συνεργάτη τότε του Δημήτρη Κοντομηνά. Οι ζημιές από την εμπλοκή της Alpha Ψηφιακή Σύνθεσις στην συνδρομητική τηλεόραση υπολογίζονταν το 2008 να φτάνουν τα 185 εκατομμύρια ευρώ, με υποχρεώσεις ύψους 26 εκατομμυρίων ευρώ.

Κανάλια
H βραχύβια Alpha Digital, διέθετε τα εξής δικά της κανάλια και υπηρεσίες της, στα συνδρομητικά πακέτα της, όπως το Alpha Digital Promo, το κινηματογραφικό Alpha Cinema 1, τα αθλητικά Alpha Sports 1 και Alpha Sports 2, το παιδικό Alpha Kids, ενώ πρωτότυπα κανάλια τα οποία εν τέλει δεν εξέπεμψαν πρόγραμμα αλλά έπαιζαν σπάνια, είναι τα Alpha Life, Alpha Music, Alpha News, Alpha Classic, Alpha Documentaries και Alpha Cinema 2, ενώ αντίστοιχα διέθετε και δικά της κανάλια, με πρόγραμμα αισθησιακού περιεχομένου, όπως τα Private Blue, Private Gold, CLUB, Avante καθώς και τα Spice και Playboy TV, σε συνεργασία με τις Αττικές Εκδόσεις, τα οποία ήταν φυσικά με έξτρα επιπλέον συνδρομή.

Άλλα τρίτα κανάλια, τα οποία συμπεριλάμβανε στα πακέτα της η Alpha Digital, ήταν τα εξής (τα οποία σήμερα, αναμεταδίδονται στην Ελλάδα δορυφορικά μόνο μέσω της NOVA, και της COSMOTE TV):
το διεθνές κινηματογραφικό Turner Classic Movies ιδιοκτησία της Warner Bros. που ανήκει στην πολυεθνική AT&T.
το διεθνές αθλητικό Extreme Sports Channel ιδιοκτησία της AMC Networks.
τα διεθνή ειδησεογραφικά CNBC Europe ιδιοκτησία της NBCUniversal που ανήκει στην πολυεθνική Comcast και CNN. Το CNN, μάλιστα μεταδιδόταν ταυτόχρονα και επίγεια αναλογικά υπό την ευθύνη της ΕΡΤ, σε πολλές περιοχές της Ελλάδας, από το 1988. Το αμερικανικό δίκτυο, απείλησε αργότερα με νομικά μέτρα για παράνομη αναμετάδοση του σήματός του από το ελληνικό κράτος. Τελικά το CNN, σταμάτησε την επίγεια μετάδοση του, στην Ελλάδα, το 2012. Έκτοτε μέχρι και σήμερα δορυφορικά συνεχίζει μόνο μέσω της NOVA, της COSMOTE TV και της Vodafone TV, κατόπιν συμφωνίας με το αμερικανικό δίκτυο.
τα διεθνή ψυχαγωγικά Channel 5 και Reality TV (νυν CBS Reality), ιδιοκτησία της Paramount Global.
τα διεθνή κανάλια ντοκιμαντέρ Adventure One (νυν National Geographic Wild) και National Geographic.
τα διεθνή μουσικά κανάλια MTV Europe και VH1, ιδιοκτησία της Paramount Global. Το MTV Europe, μάλιστα μεταδιδόταν και αυτό (όπως το CNN) ταυτόχρονα και επίγεια αναλογικά υπό την ευθύνη της ΕΡΤ, σε πολλές περιοχές της Ελλάδας, από το 1988. Το Ολλανδικό δίκτυο, απείλησε αργότερα με νομικά μέτρα για παράνομη αναμετάδοση του σήματός του από το ελληνικό κράτος. Με το οριστικό κλείσιμο της Alpha Digital, το 2002, το Ευρωπαϊκό MTV, σταμάτησε εκ νέου να μεταδίδεται προσωρινά στην Ελλάδα, ενώ ούτε και η ΕΡΤ, δεν ασχολήθηκε ποτέ ξανά να το αναμεταδώσει ελεύθερα. Έκτοτε μέχρι και σήμερα δορυφορικά το MTV Europe, συνεχίζει μόνο μέσω της NOVA, και της COSMOTE TV, κατόπιν συμφωνίας με το μουσικό δίκτυο.
το παιδικό κανάλι Cartoon Network ιδιοκτησία της Warner Bros. που ανήκει στην πολυεθνική AT&T.

Επίσης διέθετε και ορισμένα περιφερειακά κανάλια της Αττικής όπως το Polis (το οποίο μετατράπηκε, το 2005 στο Channel 9 και το 2022 στο One Channel λόγω αλλαγής ιδιοκτησιακού) και το Magic TV (το οποίο μετατράπηκε το 2008 στο Sport TV, και το 2011 στο σημερινό Action 24), αλλά και το αθλητικό κανάλι PAOK Channel, ενώ τα μόνα κανάλια πανελλαδικής εμβέλειας που διέθετε, ήταν το Κανάλι της Βουλής, ο Alpha, μαζί με το διεθνές κανάλι Alpha International, τα οποία ήταν κοινής ιδιοκτησίας με την πλατφόρμα, όπως και το τότε Polis.

Επίσης διέθετε και το βραχύβιο «κανάλι» Magna, το οποίο θεωρούνταν, ότι είναι πάροχος ψηφιακού σήματος (όπως την σημερινή Digea), των τότε έξι ιδιωτικών σταθμών εθνικής εμβέλειας Alpha TV, Alter Channel, ΑΝΤ1, Mega Channel, Star Channel και του επίσης βραχύβιου και μετέπειτα χρεοκοπημένου Tempo TV (το οποίο αργότερα έκλεισε οριστικά), τα οποία εκείνη την εποχή, αδιαφορούσαν να εκπέμψουν επίγεια ψηφιακά, έχοντας ως στόχο μονάχα το κέρδος και τις μετοχές τους στο Χρηματιστήριο (ειδικότερα τα Mega, ΑΝΤ1, Alter και το Tempo), τα οποία κανάλια εκείνη την εποχή επένδυσαν εξαιρετικά τεράστια μεγάλα ποσά, ειδικότερα για τηλεοπτικά προγράμματα, δημιουργώντας τελικά με τα χρόνια στην ελληνική αγορά ένα τεράστιο χρέος και «φούσκες», σε αντίθεση με άλλες Ευρωπαϊκές χώρες (Νορβηγία, Σουηδία, Ηνωμένο Βασίλειο κ.ά.), που έτρεχαν εκείνη την εποχή, ήδη ως πρωτοπόρες από το 1999, την επίγεια ψηφιακή τηλεόραση και ολοκλήρωσαν οριστικά την μετάβαση το 2007, καταργώντας οριστικά το αναλογικό τους σήμα, και τελικά δεν έγινε ποτέ πραγματικότητα η Magna, ενώ εκείνη την εποχή (στις αρχές της δεκαετίας του 2000), η επίγεια ψηφιακή τηλεόραση στην Ελλάδα ήταν παντελώς άγνωστη και υπεροπτική για τα ελληνικά δεδομένα, ενώ μετά το οριστικό κλείσιμο της Alpha Digital, οι ήδη ταλαιπωρημένοι οικονομικά Alpha TV, μαζί με το Polis, άλλαξαν ιδιοκτησία για μια ακόμη φορά, και πέρασαν, το 2003, στα χέρια του Δημήτρη Κοντομηνά, ο οποίος τα είχε στην κατοχή του μέχρι και το 2019.

Αντίστοιχα τα Μακεδονία TV, Seven και 902 TV, δεν θεωρούνταν ότι είναι πανελλαδικά κανάλια, αλλά τοπικά επειδή δεν διέθεταν ανταγωνίσιμο πρόγραμμα και διαφημίσεις, αλλά και αναξιοποίητη άδεια, κάτι που σταμάτησε με τα χρόνια να ισχύει, διότι ο Seven, πουλήθηκε και μετατράπηκε στον ΣΚΑΪ, και ο 902 αντίστοιχα πουλήθηκε και μετατράπηκε, στο Epsilon, και εν συνέχεια στο Open, αξιοποιώντας, άλλοι επιχειρηματίες τις «ανεκμετάλλευτες» αυτές άδειες, ενώ οι αντίστοιχα υπεύθυνοι του Μακεδονία TV, αποκάλυψαν με τα χρόνια, ότι το κανάλι αγοράστηκε το 2000, από τον Όμιλο Antenna, καθότι εκείνη την εποχή απαγορευόταν στην Ελλάδα, να είναι ένας επιχειρηματίας, ιδιοκτήτης και σε άλλον σταθμό.

Παραπομπές

Πρώην επιχειρήσεις της Ελλάδας
Συνδρομητικές πλατφόρμες της Ελλάδας
Τηλεοπτικά κανάλια και σταθμοί οι οποίοι ιδρύθηκαν το 2001
Τηλεοπτικά κανάλια και σταθμοί οι οποίοι έκλεισαν το 2002