Αμαλία της Ορλεάνης

Η Αμαλία της Ορλεάνης (Amélie d'Orléans, 28 Σεπτεμβρίου 1865 - 25 Οκτωβρίου 1951) ήταν η τελευταία Βασίλισσα της Πορτογαλίας ως σύζυγος του Καρόλου Α΄. Στην Πορτογαλία έγινε γνωστή ως Μαρία Αμαλία της Ορλεάνης (πορτογαλικά: Maria Amélia de Orleães).. 

Η Μαρία Αμαλία Λουίζα Ελένη γεννήθηκε στις 28 Σεπτεμβρίου 1865 στο Λονδίνο με γονείς τον Φίλιππο, Δούκα της Ορλεάνης, γνωστό ως Κόμη του Παρισιού, και της Μαρίας Ισαβέλλας της Ορλεάνης, κόρης του Αντωνίου, Δούκα του Μονπανσιέ.

Βιογραφικά στοιχεία
Στις 22 Μαΐου 1886 η Αμαλία παντρεύτηκε τον Κάρολο, Διάδοχο της Πορτογαλίας και πρωτότοκο γιο του Λουδοβίκου Α΄ και της Μαρίας Πίας της Σαβοΐας. Ο γάμος τους είχε σχεδιαστεί από τις οικογένειές τους, έπειτα από την αποτυχία των γονιών της Αμαλίας να την παντρέψουν με ένα μέλος της αυστριακής ή της ισπανικής δυναστείας. Το ζευγάρι απέκτησε τα εξής τρία παιδιά:
 Λουδοβίκος Φίλιππος, Δούκας του Μπραγκάνσα (21 Μαρτίου 1887 – 1 Φεβρουαρίου 1908).
 Μαρία Άννα (14 Δεκεμβρίου 1887), θνησιγενής.
 Εμμανουήλ Β΄ της Πορτογαλίας (15 Νοεμβρίου 1889 – 2 Ιουλίου 1932).

Η Αμαλία διαδραμάτισε ενεργό ρόλο ως βασίλισσα και υπήρξε καταπραϋντικός παράγοντας για την αυξανόμενη κριτική προς τη μοναρχία, παρότι η ίδια είχε κατηγορηθεί για τα προσωπικά της έξοδα. Ήταν ενεργή σε πολλά κοινωνικά προγράμματα, όπως η πρόληψη και η θεραπεία της φυματίωσης και η θεμελίωση φιλανθρωπικών οργανώσεων, σανατορίων και φαρμακείων. Σε σχέση με την πεθερά της, Μαρία Πία, χαρακτηρίστηκε λιγότερο τυπική και έμαθε να ομιλεί καλά την πορτογαλική γλώσσα. Έδειξε ενδιαφέρον για τη λογοτεχνία, την όπερα και το θέατρο, ενώ της άρεσε να συντάσσει ημερολόγια και να ζωγραφίζει. Το 1892 ο Πάπας Λέων ΙΓ´ της χορήγησε ένα Χρυσό Τριαντάφυλλο. 

Στις 19 Οκτωβρίου 1889 ο πεθερός της πέθανε κι έτσι ο Κάρολος τον διαδέχθηκε στο θρόνο. Η Αμαλία έτσι έγινε η νέα βασίλισσα της Πορτογαλίας. Ωστόσο, ο σύζυγός της έμεινε γνωστός για τις εξωσυζυγικές σχέσεις του, ενώ η δημοτικότητα της πορτογαλικής μοναρχίας άρχισε να φθίνει, συνεπικουρούμενη από την πτωχευμένη οικονομία, τις βιομηχανικές αναταραχές, το σοσιαλιστικό και δημοκρατικό κίνημα και την κριτική από τον τύπο. Κατά τη διάρκεια της απουσίας του συζύγου της, το 1895, εκείνη ενήργησε ως αντιβασίλισσα της Πορτογαλίας. Το 1902, λόγω της κρουαζιέρας που πραγματοποίησε στη Μεσόγειο Θάλασσα, επικρίθηκε εντονότατα.

Την 1η Φεβρουαρίου 1908 η βασιλική οικογένεια δέχτηκε δολοφονική επίθεση, με αποτέλεσμα το θάνατο του Βασιλιά Καρόλου και του Διαδόχου Λουδοβίκου Φιλίππου. Η Αμαλία δεν τραυματίστηκε, παρότι προσπαθούσε τη στιγμή της επίθεσης να προστατεύσει τον νεότερο γιο της Εμμανουήλ με το μπουκέτο λουλουδιών που κρατούσε στο χέρι της. Οι δύο δολοφόνοι, που ήταν μέλη του Πορτογαλικού Δημοκρατικού Κόμματος και της αριστερής μασονικής οργάνωσης Καρμπονάρια, πυροβολήθηκαν επί τόπου από μέλη της βασιλικής φρουράς.

Με την άνοδο του γιου της Εμμανουήλ Β΄ στο θρόνο της Πορτογαλίας το τέλος της μοναρχίας για τη χώρα ήταν πλέον φανερό. Ένα στρατιωτικό κίνημα τον Οκτώβριο του 1910 εκθρόνισε τον Εμμανουήλ και η βασιλική οικογένεια πήγε στην εξορία. Η Αμαλία έζησε το μεγαλύτερο μέρος της υπολειπόμενης ζωής της στη Γαλλία. Κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου η πορτογαλική κυβέρνηση την κάλεσε να επιστρέψει στην Πορτογαλία, αλλά εκείνη αρνήθηκε την προσφορά της. Την επισκέφθηκε μετά το πέρας του πολέμου για μία τελευταία φορά, το 1945.

Παραπομπές 

Οίκος της Ορλεάνης
Βασίλισσες της Πορτογαλίας
Βασιλομήτωρ
Βασιλικές πριγκίπισσες
Πριγκίπισσες της Γαλλίας
Δούκισσες της Πορτογαλίας