Ελισάβετ, βασίλισσα της Αγγλίας (Ροσσίνι)

H Eλισάβετ, βασίλισσα της Αγγλίας (ιταλικά: Εlisabetta regina d' inghilterra), είναι σοβαρή όπερα σε δύο πράξεις του Ιταλού συνθέτη Τζοακίνο Ροσσίνι σε λιμπρέτο του Τζοβάνι Σμιτ, από το θεατρικό έργο II pagio di Leicester.                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                  H όπερα έκανε πρεμιέρα στο θέατρο Σαν Κάρλο της Νάπολης στις 4 Οκτωβρίου του 1815 και το ναπολιτάνικο κοινό ενθουσιάστηκε. Ήταν η πρώτη από τις εννέα όπερες που έγραψε ο Ροσσίνι για το θέατρο Σαν Κάρλο και μία από τις 18 όπερες που έγραψε κατά την διάρκεια της παραμονής του στην Νάπολη. Ο Ροσσίνι πήρε μελωδίες από άλλες όπερες για να συνθέσει την Ελισάβετ, βασίλισσα της Αγγλίας. Ακόμα και η ουβερτούρα της όπερας είναι γνωστή ως η ουβερτούρα του Κουρέα της Σεβίλλης. Λίγη μουσική επαναχρησιμοποιήθηκε από τον Ροσσίνι σε μετέπειτα όπερες και ένα μέρος της πρώτης άριας της Ελισάβετ επαναχρησιμοποιήθηκε τέσσερις μήνες αργότερα στην άρια της Rosina ''Uva voce poco fa''.

Ιστορικό απόδοσης 
Επίσης, η όπερα πραγματοποιήθηκε στο Ηνωμένο Βασίλειο στις 30 Απριλίου 1818 στο King's Theatre του Λονδίνου.

Σημαντικές παραστάσεις δόθηκαν στο Παλέρμο το 1970, στο Αρλ το 1975, στο Βασιλικό θέατρο Τορίνο, στο θέατρο Σαν Κάρλο, το 1991, στη Νέα Υόρκη το 1998, στο Μπουένος Άιρες το 2004 και την ίδια χρονιά στο φεστιβάλ Ροσσίνι του Πέζαρο.

Ρόλοι

Πλοκή 
Τόπος: Λονδίνο

Χρόνος: Ελισαβετιανή εποχή

Πράξη 1 
Ανάκτορο Γουάιτχολ

Οι Άγγλοι ευγενείς περιμένουν με ανυπομονησία την επιστροφή του κόμη του Λέστερ, ο οποίος νίκησε στον πόλεμο τους Σκωτσέζους. Ανάμεσα στο κοινό παρευρίσκεται και ο Δούκας του Νόρφολκ, ο οποίος δεν απολαμβάνει την επιστροφή του Κόμη, μια και τον ζηλεύει για την επιτυχία του. H Βασίλισσα Ελισάβετ Α' η οποία είναι ερωτευμένη με τον Κόμη έρχεται χαρούμενη να γιορτάσει την επιστροφή του. Ο Κόμης έχει φέρει μαζί του μερικούς Σκωτσέζους κρατούμενους, μεταξύ των οποίων βλέπει με τρόμο την κρυφή του σύζυγο, Ματίλντα. Όταν είναι μόνοι, ο Κόμης κατηγορεί την Ματίλντα που του απέκρυψε ότι είναι κόρη της Μαρίας Στιούαρτ, Βασίλισσας της Σκωτίας και εχθρός της Ελισάβετ. Η Ματίλντα θρηνεί για την κακή της τύχη, ενώ ο Κόμης αποφασίζει να μην πει τίποτα γι' αυτήν διότι η Ελισάβετ είναι μια πολύ ζηλιάρα γυναίκα και ικανή για σκληρή εκδίκηση.

Βασιλικά διαμερίσματα της Ελισάβετ

Ο Κόμης αποκαλύπτει στον Δούκα την κρυφή του σύζυγο και ο Δούκας με τη σειρά του το λέει στην Ελισάβετ, η οποία αντιδρά στις ειδήσεις με οργή. Η Ελισάβετ προσπαθεί να συνετίσει τον Κόμη αλλά όταν αυτός αρνείται, τον κατηγορεί για προδοσία και διατάζει να συλληφθεί αυτός και η Ματίλντα.

Πράξη 2 
Βασιλικό δωμάτιο

Η Ελισάβετ δηλώνει ότι έχει καταδικάσει σε θάνατο την Ματίλντα. Απαιτεί να παραιτηθεί από τον γάμο της με τον Κόμη σε αντάλλαγμα να της χαρίσει τη ζωή. Ο Κόμης σκίζει το έγγραφο ως ένδειξη διαμαρτυρίας και η Ελισάβετ τον συλλαμβάνει ξανά. Ο Δούκας βλέποντας το σκηνικό, φεύγει μετανιωμένος για την άσχημη συμπεριφορά του προς τον Κόμη.

Έξω από τον Πύργο του Λονδίνου

Οι κάτοικοι θρηνούν για τον Κόμη, ο οποίος σύντομα θα εκτελεστεί. Ο Δούκας τους παρακινεί να προσπαθήσουν να τον ελευθερώσουν.

Το κελί της φυλακής του Κόμη

Ο Κόμης θρηνεί τη μοίρα που τον περιμένει. Ο Δούκας εισέρχεται στο κελί, πείθοντας τον ότι παρακάλεσε την Ελισάβετ να τον συγχωρήσει. Ο Κόμης τον αγνοεί αλλά χαίρεται που τον επισκέφτηκε, όμως φοβάται για το σχέδιο εξέγερσης που σχεδιάζει. Η Ελισάβετ μπαίνει για να δει μια τελευταία φορά τον Κόμη. Ο Δούκας και η Ματίλντα κρύβονται. H Ελισάβετ δίνει μια τελευταία ευκαιρία στον Κόμη, ο οποίος διαφωνεί και προσεύχεται για την σωτηρία της Ματίλντα. Ο Δούκας βγαίνει από την κρυψώνα του και κρατώντας ένα στιλέτο, προσπαθεί να σκοτώσει την Βασίλισσα. Η Βασίλισσα γλιτώνει και οργισμένη καταδικάζει και τον Δούκα σε θάνατο. Όμως στο τέλος συγχωρεί τον Κόμη, τον Δούκα και ελευθερώνει τους Σκωτσέζους.

Άριες

Πράξη 1 
• Sinfonia  

• ''Più lieta, più bella“ 

• ''Esulta, Elisa, omai“ – Quant’è grato all’alma mia“ 

• ''Vieni, o prode“ 

• ''Incauta! che festi!“ 

• ''Sento un’interna voce“ 

• ''Perchè mai, destin crudele“ 

• ''Se mi serbasti il soglio“

Πράξη 2 
• ''Pensa che sol per poco“

• ''Qui soffermiamo il piè“ – Deh! troncate – i ceppi suoi''

• ''Della cieca fortuna“

• ''Deh! scusa i trasporti“

• ''Fellon, la pena avrai“

Ορχήστρα 
Η ορχηστρική σύνθεση της όπερας περιλαμβάνει τα εξής όργανα:

 Ξύλινα πνευστά: δύο φλάουτα, δύο πίκολα, δύο όμποε, δύο αγγλικά κόρνα, δύο κλαρινέτα, δύο φαγκότα
 Χάλκινα πνευστά: τέσσερα κόρνα, δύο τρομπέτες, τρία τρομπόνια 
 Κρουστά: τυμπάνια, μπάσο
 Έγχορδα

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 

Όπερες του Τζοακίνο Ροσσίνι