Φατέν Χαμαμά

Η Φατέν Χαμαμά (Faten Hamama, αραβικά: فاتن حمامة‎ ; 27 Μαΐου 1931 – 17 Ιανουαρίου 2015) ήταν Αιγύπτια ηθοποιός του κινηματογράφου και της τηλεόρασης και παραγωγός.

Έκανε το ντεμπούτο της στη μεγάλη οθόνη το 1939, σε ηλικία επτά ετών. Οι πρώτοι της ρόλοι ήταν μικροί αλλά η δραστηριότητά της και η σταδιακή της επιτυχία την βοήθησαν να εδραιωθεί ως αναγνωρισμένη Αιγύπτια ηθοποιός. Όντας ύστερα σύμβολο του Αιγυπτιακού και Μεσανατολικού κινηματογράφου, η Χαμαμά βοήθησε ουσιαστικά στην βελτίωση της βιομηχανίας του κινηματογράφου στην Αίγυπτο, δίνοντας έμφαση στο ρόλο που έπαιζαν οι γυναίκες του κινηματογράφου στην Αιγυπτιακή κοινωνία.

Έπειτα από 7 χρόνια αποχής, η Χαμαμά επέστρεψε το 2000 στην πολυαναμενόμενη τηλεοπτική μίνι-σειρά, Το πρόσωπο του Φεγγαριού (Wajh al-Qamar -وجه القمر, Face of the Moon). Το 2000 ανακηρύχθηκε «Σταρ του Αιώνα»  από τον Οργανισμό Αιγυπτίων Συγγραφέων και Κριτικών. Το 2007, οκτώ από τις ταινίες στις οποίες συμμετείχε, συμπεριλήφθηκαν στις 100 καλύτερες ταινίες στην ιστορία του Αιγυπτιακού κινηματογράφου από την επιτροπή κινηματογράφου του Ανώτατου Συμβουλίου Πολιτισμού στο Κάιρο.

Ζωή και καριέρα  
Η Χαμαμά γεννήθηκε το 1931 από μουσουλμανική οικογένεια που ανήκε στα κατώτερα κοινωνικά στρώματα. Στο πιστοποιητικό γέννησής της, ως τόπος γέννησης αναφέρεται η Μανσούρα της Αιγύπτου αλλά η ίδια ισχυρίστηκε ότι γεννήθηκε στην γειτονιά Abdeen του Καΐρου. Ο πατέρας της, Αχμέντ Χαμαμά, εργαζόταν ως υπάλληλος στο Υπουργείο Παιδείας της Αιγύπτου και η μητέρα της ήταν νοικοκυρά. Είχε έναν μεγαλύτερο αδερφό, τον Muneer, μια μικρότερη αδερφή, την Λεϊλά, και έναν μικρότερο αδερφό, τον Mazhar. Το ενδιαφέρον της για την υποκριτική αναπτύχθηκε σε νεαρή ηλικία, κατά δήλωσή της επηρεασμένη από την Assia Dagher. Έξι ετών παρακολούθησε με τον πατέρα της μια από τις ταινίες της Dagher και όταν το κοινό χειροκρότησε την ηθοποιό, η Χαμαμά είπε στον πατέρα της πως ένιωθε ότι το κοινό χειροκροτούσε την ίδια.

Όταν κέρδισε σε έναν παιδικό διαγωνισμό ομορφιάς, ο πατέρας της έστειλε μια φωτογραφία της στον σκηνοθέτη Mohammed Karim, ο οποίος έψαχνε μια κοπέλα για το ρόλο ενός μικρού κοριτσιού μαζί με τον διάσημο ηθοποιό και μουσικό Mohamed Abdel Wahab στην ταινία Χαρούμενη ημέρα (يوم سعيد, Happy Day, 1939). Μετά την οντισιόν, ο Abdel Wahab αποφάσισε ότι ήταν το άτομο που έψαχνε. Μετά την συμμετοχή της στην ταινία, το κοινό την αποκάλεσε «Σίρλεϊ Τεμπλ της Αιγύπτου». Ο σκηνοθέτης ενθουσιάστηκε με την ερμηνεία της ώστε υπέγραψε αμέσως συμβόλαιο με τον πατέρα της. Τέσσερα χρόνια μετά, ο Karim την επέλεξε για δύο ακόμα ρόλους, στις ταινίες Rossassa Fel Qalb (رصاصة في القلب, Bullet in the Heart, 1944) και Dunya (دنيا, Universe, 1946). Μετά την επιτυχία της, η Χαμαμά μετακόμισε με τους γονείς και τα αδέρφια της στο Κάιρο όπου ξεκίνησε σπουδές υποκριτικής το 1946.

Καριέρα 
Ο Youssef Wahbi, Αιγύπτιος ηθοποιός και σκηνοθέτης, αναγνώρισε το ταλέντο της νεαρής ηθοποιού και της έδωσε τον πρωταγωνιστικό ρόλο στην ταινία Malak al-Rahma (ملاك الرحمة, Angel of Mercy, 1946). Η ταινία προσέλκυσε την προσοχή του τύπου και η Χαμαμά, που ήταν μόνο 15 ετών, έγινε διάσημη για τον δραματικό ρόλο της. Το 1949, η Χαμαμά έπαιξε σε τρεις πετυχημένες ταινίες μαζί με τον Wahbi: Kursi Al-I'etraf (كرسي الاعتراف, Chair of Confession), Al-Yateematain (اليتيمتين, The Two Orphans) και Sït Al-Bayt (ست البيت, Lady of the House).

Η δεκαετία του 1950 ήταν η έναρξη της χρυσής εποχής για την βιομηχανία του αιγυπτιακού κινηματογράφου και η Χαμαμά έπαιξε έναν σπουδαίο ρόλο. Το 1952 πρωταγωνίστησε στην ταινία Lak Yawm Ya Zalem (لك يوم يا ظالم, Your Day will Come), η οποία ήταν υποψήφια στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου των Καννών για το βραβείο Prix International. Έπαιξε επίσης πρωταγωνιστικό ρόλο στις ταινίες του Yousef Shaheen Baba Ameen (بابا أمين, Ameen, my Father, 1950) και Sira' Fi Al-Wadi (صراع في الوادي, Struggle in the Valley, 1954) οι οποίες διαγωνίστηκαν στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου των Καννών το 1954 για το βραβείο Prix International. Η Χαμαμά είναι επίσης γνωστή για τον πρωταγωνιστικό ρόλο στην πρώτη αιγυπτιακή ταινία μυστηρίου Manzel Raqam 13 (منزل رقم 13, House Number 13). Το 1963 βραβεύτηκε για τον ρόλο της στην πολιτική ταινία La Waqt Lel Hob (لا وقت للحب, No Time for Love). Η Χαμαμά έκανε καριέρα και στο Χόλυγουντ, συμμετέχοντας το 1963 στην ταινία Cairo.

Το 1947 η Χαμαμά παντρεύτηκε τον ηθοποιό και σκηνοθέτη Ezzel Dine Zulficar κατά την διάρκεια των γυρισμάτων της ταινίας Abu Zayd al-Hilali (أبو زيد الهلالي). Μαζί ίδρυσαν κινηματογραφική εταιρεία και παρήγαγαν την ταινία Maw'ed Ma' Al-Hayat (موعد مع الحياة, Date with Life) στην οποία πρωταγωνίστησε. Χάρη στην ερμηνεία της, απέκτησε τότε τον τίτλο της «μεγάλης κυρίας της αραβικής οθόνης». Με τον Zulficar απέκτησαν μια κόρη, την Νάντια Ζουλφικάρ, και πήραν διαζύγιο το 1954. Ένα χρόνο αργότερα, παντρεύτηκε τον Αιγύπτιο ηθοποιό Ομάρ Σαρίφ με τον οποίο απέκτησε έναν γιο, τον Ταρέκ Σαρίφ. Στο μεταξύ, η Χαμαμά συνέχισε να συμμετέχει σε ταινίες των οποίων την παραγωγή έκανε ο πρώτος της σύζυγος. Με τον Σαρίφ πρωταγωνίστησε σε πολλές ταινίες και μετά από είκοσι χρόνια γάμου πήραν διαζύγιο. Ο Σαρίφ εξακολουθούσε να την αποκαλεί «έρωτα της ζωής του» μέχρι το τέλος της ζωής του.

Η Χαμαμά παντρεύτηκε τον γιατρό Mohamed Abdel Wahab Mahmoud, με τον οποίο έζησε την υπόλοιπη ζωή της. Απεβίωσε στις 17 Ιανουαρίου 2015, σε ηλικία 83 ετών. Ο γιος της Ταρέκ Σαρίφ δεν δήλωσε την αιτία του θανάτου της.

Βραβεία, υποψηφιότητες και τιμές 
Καθ'όλη την διάρκεια της καριέρας της, η Χαμαμά έλαβε πολλά βραβεία καλύτερης ηθοποιού και ήταν υποψήφια για το βραβείο Prix International στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου των Καννών για τον ρόλο της στην ταινία Your Day Will Come (1950). Έλαβε το πρώτο βραβείο το 1951 για τον ρόλο της στην ταινία Είμαι το Παρελθόν, η οποία προβλήθηκε επίσης στο Αιγυπτιακό Καθολικό Κέντρο του Κινηματογράφου. Ο Υπουργός Τουρισμού της Αιγύπτου της απένειμε τον τίτλο Καλύτερης Ηθοποιού το 1955 και το 1961. Ακολούθησαν πολλά ακόμα βραβεία καλύτερης ηθοποιού από διάφορα εθνικά και διεθνή σωματεία και οργανώσεις.

Οι διεθνείς διακρίσεις περιλάμβαναν βραβεία στο πρώτο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Τεχεράνης το 1972 για τον ρόλο της στην ταινία The Thin Thread και στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Τεχεράνης το 1977 για τον ρόλο της στην ταινία Mouths and Rabbits. Το 1973 βραβεύτηκε στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Μόσχας για τον ρόλο της στην ταινία Empire M. Άλλα διεθνή βραβεία της Χαμαμά αποτελούν το βραβείο Καλύτερης Ηθοποιού στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Τζακάρτα το 1963 για τον ρόλο της στην ταινία The Open Door και το βραβείο Καλύτερης Ηθοποιού στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Κάρθατζ το 1988 για τον ρόλο της στην ταινία Bitter Days, Nice Days.

Η Χαμαμά έλαβε το Βραβείο Τιμών του Λιβάνου (Lebanese Order of Merit) το 1984 για τον ρόλο της στην ταινία The Night of Fatma's Arrest. Έλαβε και άλλα βραβεία, μεταξύ των οποίων ένα βραβείο στο Μεσογειακό Φεστιβάλ Κινηματογράφου στο Μοντπελιέ το 1993 και ένα βραβείο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου στο Ντουμπάι το 2009. Το 2001 ο Αιγυπτιακός Οργανισμός Συγγραφέων και Κριτικών Λογοτεχνίας την αποκάλεσε «Σταρ του Αιώνα» στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Αλεξάνδρειας, τιμώντας έτσι την μεγάλη καριέρα της στον αιγυπτιακό κινηματογράφο.

Η Χαμαμά τιμήθηκε επίσης σε αρκετές άλλες περιπτώσεις. Κάποιες από αυτές τις τιμές περιλαμβάνουν :

 Decoration of Creativity of First Degree, από τον Λιβανέζο πρωθυπουργό Prince Khaled Chehab (1953)
 Decoration of the Republic of First Degree for Art, από τον Αιγύπτιο πρόεδρο Gamal Abdel Nasser (1965)
 Decoration of the State of the First Order, από τον Αιγύπτιο πρόεδρο Anwar Sadat (1976)
 Decoration of the Cedar, από τον Λιβανέζο πρόεδρο Émile Lahoud (2001)
 Decoration of Intellectual Competence, από τον βασιλιά Μοχάμεντ VI του Μαρόκο (2001)
 Στις 14 Ιουνίου 2013 το Αμερικανικό Πανεπιστήμιο της Βυρητού τίμησε την Χαμαμά με ένα τιμητικό διδακτορικό. Ο πρύτανης του πανεπιστημίου Peter Dorman παρουσίασε την Αιγύπτια ηθοποιό ως θρύλο.

Επιλεγμένη Φιλμογραφία 
{| class="wikitable"
!Έτος
!Διεθνής τίτλος
!Αραβικός τίτλος
!Ρόλος
|-
|1939
|Happy Day
|Yawm Said, يوم سعيد
|Aneesa
|-
|1944
|Bullet in the Heart
|Rossassa Fel Qalb, رصاصة في القلب
|Najwah
|-
|1946
|Angel of Mercy
|Malak al-Rahma, ملاك الرحمة
|Thoraya
|-
|1947
|Abu Zayd al-Hilali
|Abu Zayd al-Hilali, أبو زيد الهلالي
|Caliph's daughter
|-
| rowspan="4" |1948
|The Small Millionaire
|Al-Millionairah al-Saghirah, المليونيرة الصغيرة
|Pilot's girlfriend
|-
|Immortality
|Khulood, خلود
|Laila / Amal
|-
|The Two Orphans
|Al-Yateematain, اليتيمتين
|Ne'mat
|-
|Towards Glory
|Nahwa al-Majd, نحو المجد
|Suhair
|-
| rowspan="3" |1949
|Chair of Confession
|Kursi al-I'tiraf, كرسي الاعتراف
|Phileberta
|-
|Lady of the House
|Sitt al-Bayt, ست البيت
|Elham
|-
|Every House Has a Man
|Kul Bayt Lahu Rajel, كلّ بيت له راجل
|Faten
|-
| rowspan="3" |1951
|Son of the Nile
|Ibn al-Nile, ابن النيل
|Zebaida
|-
|Your Day Will Come
|Lak Yawm Ya Zalem, لك يوم يا ظالم
|Ne'mat
|-
|I'm The Past
|Ana al-Madi, أنا الماضي
|Elham's daughter
|-
| rowspan="3" |1952
|House Number 13
|Al-Manzel Raqam 13, المنزل رقم 13
|Nadia
|-
|Immortal Song
|Lahn al-Kholood, لحن الخلود
|Wafa'
|-
|Miss Fatimah
|Al-Ustazah Fatimah, الأستاذة فاطمة
|Fatimah
|-
| rowspan="2" |1953
|A'isha
|A'isha, عائشة
|A'isha
|-
|Date with Life
|Maw'ed Ma' al-Hayat, موعد مع الحياة
|Amal
|-
| rowspan="6" |1954
|Pity My Tears
|Irham Dmoo'i, ارحم دموعي
|Amal
|-
|Traces in the Sand
|Athar Fi al-Rimal, أثار في الرمال
|Ragia
|-
|The Unjust Angel
|Al-Malak al-Zalem, الملاك الظالم
|Nadia
|-
|Always with You
|Dayman Ma'ak, دائما معاك
|Tefeeda
|-
|Date with Happiness
|Maw'ed Ma' al-Sa'adah, موعد مع السعادة
|Ehsan / Amal
|-
|Struggle in the Valley
|Sira' Fi al-Wadi, صراع في الوادي
|Amal
|-
| rowspan="2" |1955
|Our Beautiful Days
|Ayyamna al-Holwa, أيامنا الحلوة
|Hoda
|-
|Love and Tears
|Hob Wa Dumoo'', حب و دموع
|Fatimah
|-
| rowspan="2" |1956
|Love Date
|Maw'ed Gharam, موعد غرام
|Nawal
|-
|Struggle in the Pier
|Sira' Fi al-Mina, صراع في الميناء
|Hameedah
|-
| rowspan="3" |1957
|Road of Hope
|Tareeq al-Amal, طريق الأمل
|Faten
|-
|Land of Peace
|Ard al-Salam, أرض السلام
|Salma
|-
|Sleepless
|La Anam, لا أنام
|Nadia Lotfy
|-
| rowspan="3" |1958
|The Barred Road
|Al-Tareeq al-Masdood, الطريق المسدود
|Fayza
|-
|The Virgin Wife
|Al-Zawjah al-Azra''', الزوجة العذراء
|Mona
|-
|Lady of the Castle|Sayyidat al-Qasr, سيدة القصر
|Sawsan
|-
| rowspan="2" |1959
|Among the Ruins|Bayn al-Atlal, بين الأطلال
|Mona
|-
|The Nightingale's Prayer|Doaa al-Karawan, دعاء الكروان
|Amnah
|-
|1960
|River of Love|Nahr al-Hob, نهر الحب
|Nawal
|-
| rowspan="2" |1961
|I Will Not Confess|Lan A'tref, لن أعترف
|Amal
|-
|Don't Set the Sun Off|La Tutf'e al-Shams, لا تطفئ الشمس
|Layla
|-
|1962
|The Miracle|Al-Mu'jiza, المعجزة
|Layla
|-
| rowspan="4" |1963
|Cairo (USA)
|Cairo|Amina
|-
|No Time For Love|La Waqt Lil Hob, لا وقت للحُب
|Fawziyah
|-
|The Open Door|Al-Bab al-Maftooh, الباب المفتوح
|Laila
|-
|The Last Night|Al-Laylah al-Akheera, الليلة الأخيرة
|Nadia / Fawziyah
|-
| rowspan="3" |1965
|The Sin|Al-Haram, الحرام
|Azizah
|-
|Story of a Lifetime|Hikayet al-'Omr Kolloh, حكاية العمر كلّه
|Nadia
|-
|The Confession|Al-'Itriaf, الاعتراف
|Nawal
|-
|1966
|Something in My Life|Shai' Fi Hayati, شيء في حياتي
|A'ida
|-
|1970
|The Great Love|Al-Hob al-Kabeer, الحب الكبير
|Hanan
|-
|1971
|The Thin Thread|Al-Khayt al-Rfee, الخيط الرفيع
|Mona
|-
|1972
|M Empire|Imbratoriyat Meem, امبراطورية ميم
|Mona
|-
| rowspan="2" |1974
|My Love|Habibati, حبيبتي
|Samia
|-
|I Need a Solution|Oridu Hallan, أريدُ حلاً
|Fawziyah
|-
|1977
|Mouths and Rabbits|Afwah wa Araneb, أفواه و أرانب
|Ne'mat
|-
|1979
|No Condolences for Ladies|Wa La 'Aza'a Lil Sayyidat, ولا عزاء للسيدات
|Rawya
|-
|1985
|The Night of Fatima's Arrest|Laylat al-Qabd 'Ala Fatimah, ليلة القبض على فاطمة
|Fatimah
|-
|1988
|Sweet Days.. Bitter Days|Yawm Mur Yawm Hilw, يوم مر.. يوم حلو
|Aisha
|-
|1993
|Land of Dreams|Ard al-Ahlam, أرض الأحلام
|Nargis
|-
|
|-
!Έτος
!Διεθνής τίτλος
!Αραβικός τίτλος
!Ρόλος
|-
|1991
|Miss Hikmat's Conscience (mini-series)
|Dameer Ablah Hikmat, ضمير أبلة حكمت
|Hikmat
|-
|2000
|Face of the Moon (mini-series)
|Wajh al-Qamar, وجه القمر
|Ibtisam al-Bostany
|}

 Παραπομπές 

 http://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=19012015&id=a4328c98-7271-4866-9357-b3cf585465df
 https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/11353604/Faten-Hamama-actress-obituary.html

 Πηγές 

 Δημοσιευμένες πηγές 
·        Ayoub-Geday, Paul (2002). Egypt Almanac 2002–2003: The Encyclopedia of Modern Egypt. American University in Cairo Press. ISBN 977-5893-02-X.·        Darwish, Mustafa (1998). Dream Makers on the Nile: A Portrait of Egyptian Cinema. Columbia University Press. ISBN 977-424-429-X.·        Farid, Samir (1995). Faten Hamama. Egyptian Cultural Development Fund. ISBN 977-235-329-6.·        Karnouk, Liliane (June 2005) [2003]. Modern Egyptian Art:1910–2003. American University in Cairo Press. ISBN 977-424-859-7. Ηλεκτρονικές πηγές 
·        El Abnoudi, Abdel Rahman (2001). "The Star of all Stars". Retrieved 17 November 2006.·        El Sabban, Rafik (2001). "Faten... The Legend". Retrieved 17 November 2006.·        El Shenawy, Tarek (2001). "The Star of the Century". Retrieved 17 November 2006.·        Ma'ati, Yousef (2000). "Voice of the Moon". Retrieved 17 November 2006.·        Wahba, Saad El Din (1995). "Faten Hamama ... A National Wealth!". Retrieved 17 November 2006.''

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Faten Hamama's official website 
 Faten Hamama on IMDb

Παραπομπές 

Αιγύπτιοι ηθοποιοί