Σύνδρομο Σαβάντ

Ο όρος σύνδρομο Σαβάντ (σύνδρομο Savant ή σύνδρομο του σοφού) χρησιμοποιείται ως περιγραφή του χαρακτηριστικού γνωρίσματος ενός προσώπου που φέρει σοβαρή αναπτυξιακή ή διανοητική αναπηρία σε συνδυασμό με μια εξαιρετική διανοητική ικανότητα σε ένα ορισμένο πεδίο. 

Χαρακτηριστικά, η νοημοσύνη (IQ) ενός τέτοιου ανθρώπου είναι χαμηλότερη από το μέσο όρο νοημοσύνης, ενώ ταυτόχρονα είναι πολύ υψηλή σε έναν ή περισσότερους τομείς, πολύ περιορισμένους. Οι ικανότητες αυτών των ανθρώπων περιλαμβάνουν εντυπωσιακούς άθλους αποστήθισης, υπολογισμού αριθμητικής, ή και ασυνήθιστες δυνατότητες στην τέχνη και τη μουσική. Ο σύντομος όρος για αυτούς τους ανθρώπους είναι Σαβάντ χωρίς καμιά υποτιμητική έννοια. Ένας αυτιστικός Σαβάντ τελικά συνδυάζει και τον αυτισμό και το σύνδρομο Σαβάντ.

Χαρακτηριστικές ικανότητες 
Το σύνδρομο του Σαβάντ αναγνωρίζεται συνήθως κατά τη διάρκεια της πρόωρης παιδικής ηλικίας αφού συνοδεύεται και από άλλες αναπτυξιακές ανωμαλίες. Σε πολλές περιπτώσεις εμφανίζεται σε παιδιά με αυτισμό.

Στα αγόρια εμφανίζεται περίπου έξι φορές συχνότερα από ότι στα κορίτσια. 

Οι περισσότεροι αυτιστικοί Σαβάν έχουν σημαντικές διανοητικές δυνατότητες. Μια εκτενής ματιά είναι αρκετή για να αποστηθίζουν γεγονότα, αριθμούς, πινακίδες κυκλοφορίας, χάρτες, εκτενείς καταλόγους αθλητισμού και καιρικών στατιστικών, πράγματα που συχνά θυμούνται μετά για πάντα. Μερικοί Σαβάν μπορούν να αποτυπώσουν στην μνήμη τους και έπειτα να επαναλάβουν χωρίς λάθος μια πολύ μεγάλη ακολουθία μουσικής, αριθμών, ή ομιλίας. Άλλοι, που λέγονται διανοητικοί επεξεργαστές, μπορούν να κάνουν τεράστιες και πολύπλοκες αριθμητικές πράξεις με το μυαλό και με αφάνταστη ταχύτητα. Άλλες δεξιότητες περιλαμβάνουν τον ακριβή υπολογισμό αποστάσεων και της γεωμετρικής γωνίας από τη θέα και μόνο, τον υπολογισμό της ακριβούς ημέρας της εβδομάδας για οποιαδήποτε δεδομένη ημερομηνία πέρα από την έκταση δεκάδων χιλιάδων ετών, και την μέτρηση της διάβασης του χρόνου με ακρίβεια και χωρίς ρολόι. Συνήθως οι αυτιστικοί Σαβάν έχουν μια μόνο χαρακτηριστική ειδική ικανότητα, ενώ σπάνια παρουσιάζεται και πολλαπλή ειδική δεξιοτεχνία.

Γιατί και πώς οι αυτιστικοί σοφοί είναι ικανοί αυτών των καταπληκτικών άθλων δεν είναι αρκετά γνωστό. Μερικοί Σαβάν έχουν κάποια προφανή νευρολογική ασθένεια, που μπορεί να διαγνωσθεί από τη ιατρική, πολλές φορές παρατηρείται στο αριστερό ημισφαίριο του εγκεφάλου.

Διάσημοι αυτιστικοί Σαβάντ 
Υπάρχουν περίπου 50-100 αναγνωρισμένοι ταλαντούχοι Σαβάν στον κόσμο.

 Αλόνζο Κλέμονς, Αμερικάνος γλύπτης πηλού.
 Τόνι ΝτεΜπλουά, τυφλός Αμερικάνος μουσικός. 
 Λέσλι Λέμκε, τυφλός Αμερικάνος μουσικός.
 Τζόναθαν Λέρμαν, Αμερικάνος καλλιτέχνης.
 Τριστάν Μεντόζα, μουσικός θαύμα από τις Φιλιππίνες.
 Ντέρεκ Παραβιτσίνι, τυφλός Βρετανός μουσικός.
 Κιμ Πικ, σ'αυτόν βασίστηκε το κινηματογραφικό έργο Ο Άνθρωπος της Βροχής (Rain Man), αν και η διάγνωση άλλαξε. 
 Τζέιμς Χένρι Πούλεν, Βρετανός μαραγκός θαύμα.
 Ματ Σάβατζ, Αμερικανός τζαζίστας θαύμα. 
 Ενριέτ Σετ.Φ., Ούγγρος ποιητής, συγγραφέας και καλλιτέχνης. 
 Ντάνιελ Τάμετ, Βρετανός.
 Στίβεν Ουίλτσιρ, Βρετανός καλλιτέχνης αρχιτεκτονικής.
 Ρίτσαρντ Ουάουρο, Σκοτσέζος καλλιτέχνης.

Παραπομπές

Βιβλιογραφία 
 O'Connor N, Cowan R, Samella K (2000)/ "Calendric Calculation and Intelligence." Intelligence 28, 31–48.
 Pearce JC (1992). Evolution's End: Claiming the Potential of Our Intelligence, HarperSanFrancisco, San Francisco. 
 
 Snyder AW (2001) "Paradox of the savant mind." Nature 413, 251–252.
 
 Tammet Daniel (2006). Born On A Blue Day, Hodder & Stoughton, London.
 Treffert DA (2000). Extraordinary People, Bantom Press, London.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Wisconsin Medical Society: Savant Syndrome

Σαβαντ
Γενετικές διαταραχές