Μάουρο Μπολονίνι

Ο Μάουρο Μπολονίνι (Πιστόια 28 Ιουνίου 1922 - Ρώμη 14 Μαΐου 2001) είναι Ιταλός σκηνοθέτης του κινηματογράφου και του θεάτρου. Μετέφερε στη μεγάλη οθόνη πολλά έργα Ιταλών λογοτεχνών του 20ου αιώνα και ήταν γνωστό το ταλέντο του στις αναπαραστάσεις έργων εποχής.

Βιογραφία

Κινηματογράφος και Τηλεόραση
Ο Μπολονίνι γεννήθηκε στην πόλη Πιστόια της Τοσκάνης το 1922. Σπούδασε αρχιτεκτονική στο πανεπιστήμιο της Φλωρεντίας και σκηνογραφία στο Πειραματικό Κέντρο Κινηματογράφου της Ρώμης. Προσέγγισε τη σκηνοθεσία το 1948, αρχικά ως βοηθός σκηνοθέτη του Λουίτζι Τζάμπα ενώ στη συνέχεια δούλεψε στο πλευρό των Γάλλων σκηνοθετών Υβ Αλεγκρέ και Ζαν Ντελανουά. Το 1953 κάνει την πρώτη του σκηνοθετική απόπειρα με την ταινία Ένας κορίτσαρος σωστός γενίτσαρος, στην οποία βρίσκουμε και τη Σοφία Λόρεν στον πρώτο της σημαντικό ρόλο. Στα χνάρια του νεορεαλισμού γυρίζει τις ταινίες Οι Εραστές το 1956 και Giovani mariti το 1958. 

Η συνάντηση με τον σεναριογράφο Παζολίνι στην ταινία Μια νύχτα οργίων του 1959 του άνοιξε το δρόμο για μερικές από τις σπουδαιότερες ταινίες του βασισμένες σε λογοτεχνικά κείμενα, όπως ο Μπελ Αντόνιο  και οι Παράνομες σχέσεις του 1960, Όταν η σαρξ υποκύπτει και Άγουροι πόθοι  του 1962, αλλά και αργότερα με τις ταινίες Μπουμπού, ο ζιγκολό του Μονπαρνάς του 1971, Κατρακυλώντας στα παλιά σκαλοπάτια του 1975 και Οι κληρονόμοι του 1976. Οι ταινίες του Ο δρόμος των κακόφημων σπιτιών και η Εργατική εξέγερση εικονογραφούν την ατμόσφαιρα και το κλίμα της Τοσκάνης. Ειδικά στην Εργατική εξέγερση η ιστορικο-κοινωνική δομή του μυθιστορήματος του Βάσκο Πρατολίνι τον καθοδήγησε ώστε να δημιουργήσει ίσως την καλύτερη ταινία του.

Κατά τη διάρκεια της καριέρας του συνεργάστηκε με σπουδαία ονόματα της μεγάλης οθόνης, ενδεικτικά μπορούμε να αναφέρουμε την Κλάουντια Καρντινάλε, τον Μαρτσέλλο Μαστρογιάννι, τη Σοφία Λόρεν, τον Αλμπέρτο Σόρντι, την Αντονέλλα Λουάλντι, τον Ρενάτο Σαλβατόρι, την Έλσα Μαρτινέλι, τη Λέα Μασάρι, τον Ζαν Πολ Μπελμοντό, τη Βίρνα Λίζι, την Τζίνα Λολομπρίτζιτα, την Κατρίν Ντενέβ, τον Τζιανκάρλο Τζιανίνι, τον Άντονι Κουίν, τον Μαξ φον Σίντοφ, την Ιζαμπέλ Υπέρ, τον Μπρούνο Γκαντς, τον Τζιάν Μαρία Βολοντέ και τη Λιβ Ούλμαν.

Ο Μπολονίνι ασχολήθηκε πολύ λίγο με την τηλεόραση, σκηνοθέτησε κυρίως έργα εποχής όπως Οι 3 σωματοφύλακες του 1956, Το Μοναστήρι της Πάρμας του 1982 και την Οικογένεια Ρικόρντι του 1995.

Όπερα και θέατρο
Ο Μπολονίνι, από τα μέσα της δεκαετίας του '60, παράλληλα με τη δουλειά του στον κινηματογράφο ασχολήθηκε και με τη σκηνοθεσία της Όπερας. Το ντεμπούτο του το έκανε με το έργο Ερνάνης του Βέρντι στο Θέατρο Μάσιμο Βιτόριο Εμανουέλε του Παλέρμο το 1964. Την ίδια χρονιά ανέβασε την Τόσκα του Πουτσίνι στην όπερα της Ρώμης με μεγάλη επιτυχία. Ακολούθησαν πολλές ακόμη, όπως η Αντριάνα Λεκουβρέρ που ανέβηκε για πρώτη φορά το 1966 στη Φλωρεντία, η Νόρμα του Βιντσέντζο Μπελίνι στη Σκάλα του Μιλάνου το 1972 και στο θέατρο Μπολσόι το 1975, η Αΐντα του Βέρντι στο θέατρο Λα Φενίτσε της Βενετίας το 1978, η Τουραντό στην Αρένα της Βερόνας το 1979 και Το κορίτσι της Δύσης  του Πουτσίνι στη Ρώμη το 1980, Η εύθυμη χήρα του Φραντς Λέχαρ στη Νάπολη το 1985, ο Ντον Κάρλο του Βέρντι το 1991 στη Βενετία και πολλές άλλες. Σε αυτήν την πορεία του ο Μπολονίνι συνεργάστηκε με σπουδαίους ερμηνευτές όπως η Μονσεράτ Καμπαγιέ, η Ράινα Καμπάιβανσκα, η Ρενάτα Σκότο, ο Λουτσιάνο Παβαρόττι και σημαντικούς μουσικούς όπως ο Ρικάρντο Μούτι και ο Ντάνιελ Όρεν.

Ο Μπολονίνι, εκτός από την όπερα, δούλεψε αρκετά και στο θέατρο, ανεβάζοντας κυρίως έργα του κλασικού ρεπερτορίου όπως έργα των Σαίξπηρ, Πίντερ, Ο' Νηλ, αλλά και Ιταλούς συγγραφείς όπως ο Εντουάρντο Ντε Φιλίππο και κυρίως ο Πιραντέλο του οποίου ανέβασε στα τέλη του '80 με αρχές του '90 τρία έργα: Οι γίγαντες του βουνού, Το καπέλο με τα κουδούνια και το Έτσι είναι, αν έτσι νομίζετε. Οι θεατρικές του σκηνοθεσίες, όπως και εκείνες που πραγματοποίησε για την όπερα, εξακολουθούν να παρουσιάζονται στο κοινό.

Ο Μπολονίνι είχε κληθεί στην Ελλάδα ως θεατρικός σκηνοθέτης σε αρκετές παραστάσεις: η πρώτη φορά ήταν το 1978, όταν σκηνοθέτησε την παράσταση Φιλουμένα Μαρτουράνο με την Έλλη Λαμπέτη και τον Δημήτρη Παπαμιχαήλ. Το 1982 ανέλαβε τη σκηνοθεσία της παράστασης Η κυρία με τις καμέλιες με την Αλίκη Βουγιουκλάκη και τον Γιώργο Κιμούλη. Επίσης το 1982 σκηνοθέτησε τη Μάρθα Βούρτση στον μονόλογο Η περούκα σε παράσταση στο Θέατρο Αποθήκη. Το 1992 είχε αναλάβει τη σκηνοθετική επιμέλεια των συναυλιών της Χαρούλας Αλεξίου στην Αθήνα και στη Θεσσαλονίκη και δυο χρόνια αργότερα στη συναυλία της στο Ηρώδειο.

Ο Μπολονίνι συνέχισε να εργάζεται μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του '90, οπότε και έμεινε καθηλωμένος στο κρεβάτι από μακροχρόνια ασθένεια. Πέθανε στις 14 Μαΐου 2001 στο σπίτι του στη Ρώμη, σε ηλικία 78 ετών. Η κηδεία του έγινε στις 16 Μαΐου στον ναό Σάντα Μαρία ιν Μοντεσάντο, γνωστό ως «Ο ναός των καλλιτεχνών», στην Πιάτσα ντελ Πόπολο. Η ταφή του έγινε στο Κοιμητήριο της γενέτηράς του, της Πιστόια.

Βραβεία
1960  "Χρυσή Λεοπάρδαλη" στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Λοκάρνο για την ταινία Μπελ Αντόνιο
1962 Βραβείο σκηνοθεσίας στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Σαν Σεμπαστιάν για την ταινία Όταν η σαρξ υποκύπτει
1966 Βραβείο σκηνοθεσίας στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Σαν Σεμπαστιάν για την ταινία Madamigella di Maupin
1975 Ειδικό βραβείο επιτροπής στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Λοκάρνο για την ταινία Κατρακυλώντας στα παλιά σκαλοπάτια
1987 Βραβείο Διεθνούς επιτροπής στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Μόντρεαλ για την ταινία Mosca addio
1999 Βραβείο Νταβίντ ντι Ντονατέλο για το σύνολο της καριέρας του

Φιλμογραφία

Σημειώσεις

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 
 Il bell'Antonio –  Η ταινία Μπελ Αντόνιο στο youtube
 La Corruzione - Η ταινία Η διαφθορά στο youtube
 Metello –  Η ταινία Εργατική εξέγερση στο youtube
  

Ιταλοί σκηνοθέτες