Δημόσια Βιβλιοθήκη - Εξωτερική ανάθεση

Δεδομένου ότι το τρέχον οικονομικό κλίμα συνεχίζει να μαστίζει τον προϋπολογισμό των βιβλιοθηκών, αναπτύχθηκαν περαιτέρω συζητήσεις για ανάθεση των δημοσίων βιβλιοθηκών από άλλους εξωτερικούς φορείς. Εκείνοι που ενδιαφέρονται να μάθουν περισσότερα γι’ αυτήν την τάση διαλογίζονται μέσω μιας σκέψης, που συνεπάγεται από το γεγονός της προσπάθειας για την εξακρίβωση και απάντηση των ερωτημάτων: "Ποιος θα είναι ο εξωτερικός παράγοντας που θα τις αναθέσει; "Πώς θα γίνει εφικτό αυτό;" και "Ποιο μπορεί να είναι το αποτέλεσμα;"

Διαχείριση-Προτάσεις

 Πρώτη προσέγγιση

Η διαχείριση της βιβλιοθήκης από εξωτερικούς παράγοντες, περιλαμβάνει στην πραγματικότητα δύο διαφορετικές προσεγγίσεις για τη διαχείρισή της. Η πρώτη αποτελεί μια ευκαιρία, όπου το ανώτατο όργανο διοίκησης των συμβάσεων της βιβλιοθήκης, μαζί με τον προμηθευτή θα διαχειρίζονται προσωρινά τη Βιβλιοθήκη. Στην περίπτωση αυτή, ο προμηθευτής μπορεί να ασκεί αυτό το έργο, ως μια προσωρινή λύση, λόγω της έλλειψης της τρέχουσας διαχείρισης, ή να ανανεώνει τη βιβλιοθήκη και να προτείνει νέες ιδέες. Το προσωπικό της βιβλιοθήκης θα απαρτίζεται από δημοσίους υπαλλήλους, οι οποίοι θα επιβλέπονται από έναν ιδιώτη-εργολάβο που θα λειτουργεί ως σύμβουλος ή διευθυντής. Ελάχιστοι δήμοι έχουν προβεί σε αυτή την προσέγγιση και γενικά δεν υπάρχουν σήμερα βιβλιοθήκες που να γνωρίζουν τη λειτουργία αυτού του μοντέλου.

 Δεύτερη προσέγγιση

Η δεύτερη προσέγγιση είναι μια περίπτωση, όπου η απόφαση για την ανάθεση της δημόσιας βιβλιοθήκης από “τρίτους” έχει παρθεί και επεκτείνεται στα διαδικαστικά, όσον αφορά τη θέση του διευθυντή της βιβλιοθήκης, αλλά και ολόκληρο το προσωπικό της. Η απόφαση ανάθεσης ξεκινάει με βάση μερικούς παράγοντες. Ορισμένοι δήμοι δε έχουν διαχειριστεί ποτέ το σύστημα της βιβλιοθήκης τους. Ένα παράδειγμα θα μπορούσε να είναι μια πόλη που έχει συνάψει Σύμβαση παροχής υπηρεσιών της βιβλιοθήκης με το νομό. Σε κάποιο στάδιο της διαδικασίας, η πόλη αποφασίζει να διερευνήσει και άλλα μέσα για τη διαχείριση της βιβλιοθήκης, θεωρώντας ότι θα ήθελε να συνεχίσει την εξωτερική ανάθεση, μόνο που τώρα σε κάποιον ιδιώτη-προμηθευτή. Σε άλλες κοινότητες, οι διαφωνίες μεταξύ των δύο κυβερνητικών φορέων που διέπουν τη Βιβλιοθήκη, έχουν οδηγήσει σε εξωτερική ανάθεση. Λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός πως, σε μια κοινότητα ένα μέλος του δημοτικού συμβουλίου ήταν υποστηρικτής της ανάθεσης, σε γενικότερα πλαίσια, και το ενδιαφέρον του ήταν η έναρξη της πρωτοβουλίας αυτής, οδηγώντας το δήμο έτσι, στο να εξετάσει την εξωτερική ανάθεση. Σε πολλές κοινότητες όπου έχει δημιουργηθεί ουσιαστικό έλλειμμα του προϋπολογισμού, προχώρησαν σε ανάθεση από εξωτερικό παράγοντα, σε οποιαδήποτε Δημόσια βιβλιοθήκη και έκαναν να φαίνεται μια ελκυστική μέθοδος, δεδομένου ότι θεωρήθηκε ως μια πιθανή κίνηση εξοικονόμησης χρημάτων.

Προτάσεις-Διαχείριση συμβάσεων

Η διαχείριση συμβάσεων θα είναι γενικά για τρία έως πέντε έτη και θα είναι ανανεώσιμες. Ο ανάδοχος τότε πρόκειται να είναι υπεύθυνος για τη στελέχωση και τις καθημερινές λειτουργίες της βιβλιοθήκης. Η Βιβλιοθήκη έτσι, θα έχει ακόμα το Διοικητικό Συμβούλιο και θα εξακολουθεί σε αυτή την κατάσταση να θεωρείται μια Δημόσια βιβλιοθήκη. Τα υλικά της βιβλιοθήκης, ο εξοπλισμός και το κτήριό της, θα εξακολουθούν να ανήκουν στο δήμο, όπως και όλα τα υλικά που αποκτήθηκαν. Ενώ η Σύμβαση θα είναι σε θέση επίσης, να ανήκει στο δήμο.

Υπάρχει μια κύρια διαφορά μεταξύ της λειτουργίας της ανάθεσης από εξωτερικούς συνεργάτες της δημόσιας βιβλιοθήκης και της δημόσιας διαχείρισης αυτών, η οποία ενδεχομένως θα ανησυχεί τα στελέχη. Δηλαδή, όταν μια σύμβαση θα τίθεται σε ισχύ, το εν ενεργεία προσωπικό της βιβλιοθήκης θα μεταφέρεται αλλού, ή θα λύνεται η συνεργασία μαζί του, με αποτέλεσμα να ωθούνται στο γεγονός να υποβάλουν αίτηση για τον ανάδοχο αυτής της θέσης. Οι τελικές συμβάσεις συνήθως θα προβλέπουν ότι το τρέχων προσωπικό της βιβλιοθήκης, θα δώσει ραντεβού για συνέντευξη με τον ανάδοχο. Όταν η Βιβλιοθήκη πρόκειται να ανοίξει και πάλι, ο διευθυντής και το προσωπικό της θα είναι όλοι άμεσοι συνεργάτες με τον ανάδοχο και όχι ο δήμος. Συχνά ο νέος διευθυντής που θα εισέρχεται, θα είναι κάποιος που θα έχει ήδη συνεργαστεί ξανά με τον ανάδοχο, αλλά το προσωπικό θα αποτελείται συνήθως, από ένα μείγμα των πρώην και των νέων εργαζομένων της βιβλιοθήκης. Το προσωπικό με Σύμβαση θα προορίζεται να είναι υπεύθυνο για την επιλογή, την παραγγελία, την επεξεργασία, τον προγραμματισμό και τη δημιουργία της πολιτικής, υπό την καθοδήγηση του διοικητικού συμβουλίου της βιβλιοθήκης.

Νομός Riverside, Καλιφόρνια

Ο πρώτος Δήμος που χρησιμοποίησε αυτή τη μορφή συστήματος διαχείρισης των δημόσιων βιβλιοθηκών ήταν στo νομό Riverside, της Καλιφόρνιας (Riverside County, California) στην Αμερική, το 1997. Ο δήμος είχε συνάψει στο παρελθόν το σύστημα διαχείρισης της βιβλιοθήκης του, στο νομό του Riverside. Λόγω της έλλειψης εξοικείωσης της βιβλιοθήκης με τη λειτουργία του συστήματός της, η επιπλέον εξοικείωσή της με την σύναψη αυτών των υπηρεσιών, η δημοσιονομική κρίση, οδήγησαν τη βιβλιοθήκη της Riverside στο να προχωρήσει σε Σύμβαση με ιδιωτική εταιρεία, για να διαχειριστεί όλες τις δραστηριότητές της. Καθώς υπήρχε μεγάλο ενδιαφέρον και γινόταν συνεχή κριτική επί του θέματος εκείνη την εποχή, ορισμένοι θεώρησαν την κατάσταση ως μοναδική λύση για το πρόβλημα, ή ως μια πρωτοποριακή και ανανεωμένη προσέγγιση.

Παραδείγματα-Συμπεράσματα

Η διαχείριση μιας δημόσιας βιβλιοθήκης από εξωτερικούς παράγοντες δεν είναι σε καμία περίπτωση εύκολο να βρει τα μέσα για να γίνει ένα συχνό και εύκολο φαινόμενο, αλλά η λύση που χρησιμοποιείται από τη Βιβλιοθήκη της Riverside δεν ήταν μοναδική, καθώς υπήρξαν και άλλοι δήμοι που υιοθέτησαν αυτή τη μορφή διαχείρισης. Στα δεκαπέντε χρόνια από τότε που άλλαξε η διαχείριση της βιβλιοθήκης της Riverside, δεκαεννέα δήμοι έχουν θέσει τις βιβλιοθήκες τους σε ιδιωτική διαχείριση. Δεκαεπτά συστήματα λειτουργούν σήμερα κάτω από την εξωτερική ανάθεση των συμβάσεων. Οι βιβλιοθήκες δεν περιορίζονται με βάση το μέγεθος ή γεωγραφικά. Αυτά τα δεκαεφτά συστήματα της βιβλιοθήκης είναι στην Καλιφόρνια, Τέξας, Κάνσας, Τεννεσί, Όρεγκον, και στη Φλόριντα. Το μέγεθος της κλίμακας των λειτουργιών τους, επεκτείνονται από το ένα κτήριο της βιβλιοθήκης, έως το σύστημα του τριακοστού τρίτου υποκαταστήματος. Τουλάχιστον δεκαεπτά άλλοι δήμοι είχαν θεωρήσει σημαντική τη διαχείριση των βιβλιοθηκών από εξωτερικούς παράγοντες, αλλά επέλεξαν τελικά να παραμείνουν στη δημόσια διαχείριση. Τέσσερις δήμοι έχουν σε ένα σημείο αναθέσει σε εξωτερικά μέσα τη διαχείρισή τους, αλλά όχι το προσωπικό.

Βιβλιογραφία

 Hill, Heather1. "A Look at Public Library Management Outsourcing" Public Libraries 3, (51) (2012): 42-47. Library Literature & Information Science Full Text (H.W. Wilson). Web. 24 Nov. 2012. [Online]. Διαθέσιμο: http://web.ebscohost.com/ehost/detail?vid=4&sid=312a35c1-84f1-43f4-aa47-2b72696b030e%40sessionmgr114&hid=127&bdata=JnNpdGU9ZWhvc3QtbGl2ZQ%3d%3d#db=ofs&AN=76258689. [19 Ιανουαρίου 2013].

Παραπομπές