Χατσίμαν

Στην ιαπωνική θρησκεία, το Γιαχάτα (八幡神, αρχαία προφορά Σιντοϊσμού) παλαιότερα στο Σιντοϊσμό και αργότερα κοινώς γνωστό ως Χατσίμαν (八幡神, ιαπωνική βουδιστική προφορά) είναι η συγκριτική θεότητα της τοξοβολίας και του πολέμου,    και ενσωματώνει στοιχεία τόσο από τον Σιντοϊσμό όσο και από τον Βουδισμό. 

Στη σιντοϊστική θρησκεία, είναι ο θνητός αυτοκράτορας Ότζιν (応神天皇, Ōjin Tennō) που βασίλεψε τον 3ο-4ο αιώνα και ο γιος της αυτοκράτειρας Τζίνγκου (神功皇后,  Jingū-kōgō) που αργότερα θεοποιήθηκε και θεωρήθηκε σύμφωνα με το θρύλο ως «Γιαχάτα-νο-κάμι», που σημαίνει "Κάμι των Οκτώ Πανό", που αναφέρεται στα οκτώ ουράνια πανό, που σηματοδοτούσαν τη γέννηση του θεϊκού και θεοποιημένου αυτοκράτορα, και ονομάζεται επίσης Χονταβάκε (Hondawake) (誉田別命). Ο αγγελιοφόρος του είναι το περιστέρι, συμβολίζει τόσο το τόξο όσο και το βέλος που βρίσκονται στα πανό των Σαμουράι, που συνδέονται με αυτόν, όπου τον αποκαλούν «Γιουμίγια Χατσίμαν » (弓矢八幡).

Από την αρχαιότητα ο Χατσίμαν λατρεύτηκε από τους αγρότες ως θεός της γεωργίας και από τους ψαράδες, που ήλπιζαν ότι θα γέμιζε τα δίχτυα τους με πολλά ψάρια.

Κατά την εποχή των σαμουράι, απόγονοι και των δύο φυλών των σαμουράι, η Σέιβα Γκέντζι (清和源氏Seiwa Gen-ji, μια γραμμή της φυλής Μιναμότο, που καταγόταν από τον αυτοκράτορα Σέιβα) και η Κάνμου Τάιρα (桓武平氏 Kanmu Taira'u-ji/ Hei-shi/ Hei-ji, μια γραμμή της φυλής Τάιρα, που καταγόταν από τον αυτοκράτορα Κάνμου) τίμησαν τον Χατσίμαν, από τον οποίο η παράδοση διαδόθηκε σε εθνικό επίπεδο όπου οι φυλές των σαμουράι (武家 " buke" στα Ιαπωνικά) τιμούν τον Χατσίμαν ως τη σεβαστή θεότητα για αυτούς. Οι άλλοι ρόλοι του περιλαμβάνουν να καθορίσει τη μοίρα ενός σαμουράι είτε για επιτυχία είτε για  αποτυχία στη μάχη, ο οποίος ελέγχει και προστατεύει τις πολεμικές τέχνες, επίσης ως θεότητα, που προστατεύει τη νίκη του στρατού.

Αν και συχνά αποκαλείται θεός του πολέμου, ορίζεται πιο αυστηρά ως ο θεός φύλακας των πολεμιστών.   Είναι επίσης ο θεϊκός προστάτης της Ιαπωνίας, του ιαπωνικού λαού και του Αυτοκρατορικού Οίκου.

Χατσίμαν 
Στην παρούσα μορφή του Σιντοϊσμού, ο Χατσίμαν είναι το θεϊκό πνεύμα του αυτοκράτορα Ότζιν. Ο αυτοκράτορας Κινμέι (欽明天皇, Kinmei-tennō) κατά το Αυτοκρατορικό Έτος του 32 (571 μ.Χ.) ανέφερε ότι ο θεοποιημένος αυτοκράτορας Ότζιν αποκαλύφθηκε για πρώτη φορά στη γη της Ούσα (宇佐の地) - στη σημερινή πόλη Ούσα στο Νομό Όιτα, όπου έγινε η προστάτιδα θεότητα αυτής της πόλης, μαζί με μια μικρότερη σιντοϊστική γυναικεία θεότητα την Χιμεγκάμι (Himegami) (比売神) και τη μητέρα του αυτοκράτορα, την αυτοκράτειρα Τζίνγκου. Η τριάδα αυτή γνωστή ως Χατσίμαν Μικάμι (Hachiman Mikami) (八幡三神) λατρεύεται σε σιντοϊστικά ιερά.

Μεταξύ των Hachiman Mikami, υπάρχουν πολλά ιερά, που λατρεύονται άλλες μορφές εκτός από το τρίο, όπως ο αυτοκράτορας Τσουάι (仲哀天皇, Chuai-Tenno) αντί της αυτοκράτειρας Τζίνγκου, ο θρυλικός ήρωας και Σίντο θεότητα Τακενοούτσι νο Σουκούνε ή Τακεσιούτσι νο Σουκούνε (武内宿禰) και η γυναικεία θεότητα Ταμαγιόρι-χίμε (玉依毘売命 ή 玉依姫尊), όπου υπάρχει μια αφιερωμένη προσευχή για ασφαλή τοκετό στο σιντοϊστικό ιερό του Ούμι Χατσιμάνγκου (宇美八幡宮) στην πόλη Ούμι, στην επαρχία Φουκουόκα.

Χιμεγκάμι

Οι τρεις θεές Μουνακάτα (宗像三女神 Munakata Sanjoshin) γεννήθηκαν από την τελετουργική προφητεία Ουκέχι ή Ουκέι (宇気比,誓約,祈,誓,誓占, κυριολεκτικά "υπόσχεση προφητεία") μεταξύ της θεάς Αματεράσου και του θεού Σουσάνοο - δηλαδή η Ταγκίτσου-χίμε (Tagitsu-hime) (多岐津姫命), η Ιτσικισίμα-χίμε ( Ichikishima-hime) (市杵嶋姫命) και η Ταγκάιρι-χίμε (Tagairi-hime) (多紀理姫命) - λέγεται ότι όταν κατέβηκαν από τους ουρανούς ως «τρεις πυλώνες της Ουσανοσίμα (宇佐嶋) της αρχαίας επαρχίας Τσουκούσι (筑紫)", τοποθετήθηκαν σε ένα συγκρότημα ναών στο όρος Ομοτοσάν (御許山) στην Ούσα.

Οι θεές Μουνακάτα είναι επομένως οι μητριάρχες μιας αρχαίας φυλής και της φυλής Μουνακάτα-σι (宗像氏, 宗形氏), που οι ψαράδες λάτρευαν συλλογικά ως σύνολο. Θεωρείται και λαμβάνεται υπόψη ότι η λατρεία των θεών Μουνακάτα από τη φυλή Μουνακάτα οφειλόταν στην επιτυχία της αυτοκράτειρας Τζίνγκου στην "Κατάκτηση των Τριών Βασιλείων (της Κορέας)" (三韓征伐Sankan Seipatsu ). Επομένως, είναι παλιές λαϊκές θεότητες του Σιντοϊσμού (地主神 jinushigami) πριν από την παρουσία του Χατσίμαν.

Η Χιμεγκάμι (比売神) πιστεύεται ότι είναι η σύζυγος ή η θεία του Χατσίμαν, ενώ η Ταμαγιόρι-χίμε (玉依毘売命 ή 玉依姫尊) πιθανώς και ίσως θεωρείται ως η μητέρα από την προαναφερθείσα γνώμη. Από την περιγραφή ότι ο Χατσίμαν ήταν ο αυτοκράτορας Ότζιν, η οποία εμφανίστηκε από την "Επιτομή Αρχείου του Ναού Τοντάι-τζι (東大寺要録Tōdai-ji Yoroku)" και τα "Αρχεία της Εποχής των Θεών από το Μεγάλο Ιερό Σουμιγιόσι (住吉大稣绣-Sumiyoshi-Taisha Jindaiki), η πρακτική του συνδυασμού του αυτοκράτορα Ότζιν με τον Χατσίμαν υπολογίζεται ότι ξεκίνησε από την περίοδο Νάρα έως την περίοδο Χεϊάν.

Αυτοκράτειρα Τζίνγκου

Ο αυτοκράτορας Ότζιν ήταν ήδη προορισμένος να ανέβει στον θρόνο από τη στιγμή, που βρισκόταν στη μήτρα της μητέρας του και η αυτοκράτειρα, ονομάζεται "Αυτοκράτορας στη μήτρα", βασίζεται και ερμηνεύεται μερικές φορές στην πεποίθησή της ως η "μητέρα θεότητα" για το μελλοντικό παιδί, που θα θεοποιούταν. Οι τρεις θεές Μουνακάτα, οι τρεις θεοί Σουμιγιόσι (住吉三神Sumiyoshi Sanjin) και η θεά Αματεράσου, που λατρεύονταν από τη φυλή Μουνακάτα-σι λόγω της βοήθειάς τους στην "Κατάκτηση των Τριών Βασιλείων (της Κορέας)" λατρεύονται επίσης σε διάφορα μέρη. Λέγεται ότι σύμφωνα με την παράδοση σε ανάμνηση μετά την κατάκτηση, η αυτοκράτειρα Τζίνγκου έστησε οκτώ μεγάλες στρατιωτικές σημαίες στο νησί Τσουσίμα (対馬) που στη συνέχεια έγιναν η προέλευση του ονόματος Χιροχατάνο Γιαχάτα Όκαμι (Hirohatano Yahata Ōkami) (広幡乃八幡大神), επίσης η προέλευση του ονόματος Γιαχάτα (Yahata) (八幡) για τον γιο της αυτοκράτειρας, τον τότε αυτοκράτορα Ότζιν .

Αυτοκρατορικός Πρόγονος και Θεότητα στην Αυτοκρατορική Οικογένεια 

Δεδομένου ότι ο Χατσίμαν θεωρούνταν θεϊκό πνεύμα του Αυτοκράτορα Ότζιν, τοποθετήθηκε και ως πρόγονος και ως Κόσο-σιν (Kōso-shin) (皇祖神, «Αυτοκρατορική Προγονική Θεότητα») της Αυτοκρατορικής Οικογένειας της Ιαπωνίας. Θεωρούνταν ότι είναι ο φύλακας-θεότητα του Αυτοκρατορικού Οίκου μετά τη Μεγάλη Θεά Αματεράσου όπως καταγράφεται στο «Χρονικό της Εποχής Τζόκιου» (承久記 Jōkyūki) στο «Συλλογή της Μεγάλης Θεάς Αματεράσου της Ίσε και του Χατσίμαν Νταϊμποσάτσου για τον Αυτοκρατορικό Θρόνο της Ιαπωνίας».

Η ίδρυση του ναού Κόντα Χατσίμαν-γκου (誉田八幡宮) στο Χαμπικίνο της Νομαρχίας Οσάκα έχει συνδεθεί για μεγάλο χρονικό διάστημα με τη σύνδεση με τον αυτοκράτορα Ότζιν, επομένως η Αυτοκρατορική Οικογένεια τιμούσε επίσης το Ιερό της Ούσα (宇佐神宮Usa Jingū, γνωστό και ως 宇佐八幡宮 Usa Hachiman-gū) στην Ούσα στη Νομαρχία Όιτα, και το Ιερό Ιβασιμίζου Χατσίμαν (石清水八幡宮 Iwashimizu Hachiman-Gu) στην Γιαβάτα στο νομό Κιότο, ως το δεύτερο προγονικό ιερό μετά το κυρίαρχη Μεγάλο Ιερό της Ίσε (伊勢神宮 Ise Jingu).

Ο συγκρητισμός του Χάτσιμαν μεταξύ Σιντοϊσμού και Βουδισμού 

Μετά την άφιξη του Βουδισμού στην Ιαπωνία, ο Χατσίμαν  έγινε μια συγκρητιστική θεότητα, συνδυάζοντας στοιχεία της γηγενούς λατρείας κάμι με τον βουδισμό (shinbutsu-shūgō). Τον 8ο αιώνα μ.Χ., εντάχθηκε στο βουδιστικό πάνθεον ως ο Μεγάλος Μποντισάττβα Χατσίμαν, (八幡大菩薩, Hachiman Daibosatsu), όπου τα Τζίντζα του (神社 - Σιντοϊστικά ιερά) και τα τζίνγκου (神宮 - το ιερό του Σιντοϊσμού της Αυτοκρατορικής Οικογένειας) ενσωματώθηκαν σε ιερά σε βουδιστικούς ναούς (寺 dera).

Αυτή η μετάβαση συνέβη, όταν ο Μεγάλος Βούδας του Τοντάι-τζι (東大寺, Ανατολικός Μεγάλος Ναός) κατασκευαζόταν και καταγράφηκε την εποχή του «Πρώτου Έτους του Τενπιό-σόχο (天平勝宝 «Ουράνια Ειρήνη και Νικηφόρος Θησαυρός»)» κατά τη βασιλεία του αυτοκράτορα Κόκεν το 749 μ.Χ., ένας χρησμός κηρύχθηκε από τον Χατσίμαν  σε έναν αρχιερέα του Σιντοϊσμού (禰宜negi) και μία μοναχή από το ιερό της Ούσα, για να προχωρήσει στην πρωτεύουσα (στη Νάρα ) ότι ο Χατσίμαν  θα συνεργαζόταν στην κατασκευή ενός «Μεγάλου Βούδα» αφιερωμένου σε αυτόν. Από αυτή την αναγνώριση έγινε συγκρητισμός του Χατσίμαν στον Βουδισμό από νωρίς και μετέπειτα.

Στη συνέχεια, στο "Πρώτο έτος της εποχής του Τεν'ό (天応)" υπό τη βασιλεία του αυτοκράτορα Κόνιν το 781 μ.Χ., η Σιντοϊστική αυτοκρατορική αυλή συνέδεσε τη Σιντοιστική θεότητα Ούσα Χατσίμαν (Usa Hachiman) (Χατσίμαν της Ούσα) με τη βουδιστική θεότητα Χατσίμαν Νταϊμποσάτσου (Hachiman Daibosatsu) ως φύλακα θεό για την πνευματική προστασία του κράτους. Ως αποτέλεσμα, η διάδοση της λατρείας στον Χατσίμαν μεταφέρθηκε και διαδόθηκε σε βουδιστικούς ναούς ή ιερά σε όλη τη χώρα, καθιερώνοντας τη «θεωρία του συγκρητισμού του Σιντοϊσμού και του Βουδισμού (本地垂迹Honji Suijaku)». Επομένως θεωρείται ο Αμιτάμπα ως η εκδήλωση του Βούδα Χατσίμαν. Ωστόσο, ο Ιάπωνας βουδιστής ιερέας Νιτσίρεν (日蓮) της περιόδου Καμακούρα λέει ότι αρνείται τη θεωρία και υποθέτει ότι η αληθινή μορφή του Χατσίμαν Νταϊμποσάτσου είναι ο Σακιαμούνι Βούδας (δηλ. ο Γκαουτάμα Βούδας) .

Στη συνέχεια, στην Περίοδο Χεϊάν, η λατρεία των σιντοϊστικών ιερών του Χατσίμαν έγινε δεκτή και συγκεντρώθηκε σε όλο το έθνος από τις φυλές σαμουράι Σέιβα της φυλής Γκέντζι (清和源氏) και Κάνμου της φυλής Τάιρα (桓武平氏). Όταν η θεωρία του συγκρητισμού είχε εξαπλωθεί κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, ο Χατσίμαν απεικονίζονταν να αντιπροσωπεύει έναν βουδιστή μοναχό και στη συνέχεια ονομαζόταν Σογκιό Χατσίμαν (Sogyō Hachiman) (僧形八幡神, "Βουδιστής Ιερέας-Μορφή Χατσίμαν").

Λατρεία του Χατσίμαν από τους Σαμουράι 
Επειδή ο αυτοκράτορας Ότζιν ήταν πρόγονος της φυλής των πολεμιστών Μιναμότο, ο Χατσίμαν έγινε ο φύλακας-προστάτης κάμι (氏神, ujigami).  Ο Μιναμότο νο Γιοσιίε, όταν ενηλικιώθηκε στο Ιερό Ιβασιμίζου στο Κιότο, πήρε το όνομα Χατσίμαν Τάρο Γιοσιίε και, μέσω της στρατιωτικής του ανδρείας και της αρετής του ως ηγέτη, θεωρήθηκε και έγινε σεβαστός ως ο ιδανικός σαμουράι ανά τους αιώνες. Αφού ο Μιναμότο νο Γιοριτόμο έγινε σόγκουν και ίδρυσε το σογκουνάτο Καμακούρα, η δημοτικότητα του Χατσίμαν αυξήθηκε και έγινε κατ' επέκταση ο προστάτης της τάξης των πολεμιστών, που ο σόγκουν είχε φέρει στην εξουσία. Για το λόγο αυτό, το σίνταϊ ενός ιερού Χατσίμαν είναι συνήθως ένας αναβολέας ή ένα τόξο. 

Μετά την ίδρυση του σογκουνάτου Καμακούρα, η λατρεία του Χατσίμαν εξαπλώθηκε σε όλη την Ιαπωνία μεταξύ όχι μόνο των σαμουράι, αλλά και της αγροτιάς. Υπάρχουν τώρα περίπου 2.500 σιντοϊστικά ιερά αφιερωμένα στον Χατσίμαν, ο οποίος έχει περισσότερα ιερά αφιερωμένα σε αυτόν από οποιαδήποτε άλλη θεότητα εκτός από τον Ινάρι. Το ιερό Ούσα στην Ούσα, στο νομό Όιτα είναι ο κεντρικός ναός όλων αυτών των ιερών. Άλλα σημαντικά ιερά Χατσίμαν είναι τα Ιβασιμίζου Χατσίμαν-γκου, Χακοζάκι-γκου και Τσουρουγκαόκα Χατσίμαν-γκου.

Το mon (έμβλημα) του Χατσίμαν είναι ένα μιτσουντομόε, μια στρογγυλή δίνη ή δίνη με τρία κεφάλια που στροβιλίζονται δεξιά ή αριστερά. Πολλές φυλές σαμουράι χρησιμοποιούσαν αυτό το mon ως δικό τους, συμπεριλαμβανομένων μερικών που ανήγαγαν την καταγωγή τους στον θανάσιμο εχθρό της φυλής Μιναμότο, τον Αυτοκράτορα Κάνμου της φυλής Τάιρα (  , Kanmu Heishi).

Παραπομπές

Περαιτέρω ανάγνωση 

 "Hachiman" – Εγκυκλοπαίδεια Αρχαίας Ιστορίας
 
 Bender, Ross (1980). The Political Meaning of the Hachiman Cult in Ancient and Early Medieval Japan (Ph.D. thesis). New York: Columbia University. OCLC 80794660. Archived from the original on 2015-04-14. Retrieved 24 June 2020.

 Ιαπωνική θρησκεία
Βουδισμός στην Ιαπωνία
Σιντοϊσμός
Λήμματα που περιέχουν κείμενο στα ιαπωνικά
Θεότητες του πολέμου
Θεότητες της γεωργίας