Οστεοαρθρίτιδα του γόνατος

Ως οστεοαρθρίτιδα του γόνατος ονομάζεται η φθορά των χόνδρων, των μηνίσκων, των συνδέσμων και των οστών του γόνατος. Η οστεοαρθρίτιδα είναι ένα φυσιολογικό βιολογικό φαινόμενο εκδηλούμενο με την πάροδο της ηλικίας, γύρω στα 45-50, αλλά επιβαρύνεται από την καταπόνηση, την παχυσαρκία και την κληρονομική προδιάθεση. Οι βλάβες των μηνίσκων από τη φθορά του χρόνου ή τους καθημερινούς μικροτραυματισμούς λέγεται εκφύλιση μηνίσκων ή εκφυλιστική ρήξη μηνίσκων, αργότερα δε προστίθεται μετά τη φθορά των χόνδρων και φθορά στα οστά.

Κλινική εικόνα
Τα συμπτώματα της οστεοαρθρίτιδας του γόνατος είναι πόνος εμπρός στην επιγονατίδα, πόνος στο έσω μεσάρθριο διάστημα, πόνος πίσω στην ιγνυακή κοιλότητα και ενίοτε πόνος στις γάμπες. Ένα δεύτερο σύμπτωμα είναι η δυσκαμψία δηλαδή η δυσκολία του γόνατος να ανοίξει και να κλείσει πλήρως. Έτσι ο ασθενής πονάει στο γόνατο και στη γάμπα, δεν μπορεί να γονατίσει εύκολα και να κάνει βαθύ κάθισμα, και δυσκολεύεται στα σκαλοπάτια και στο περπάτημα. Μερικές φορές αναφέρει και κράμπες στη γάμπα που αντιστοιχεί στο προβληματικό γόνατο.

Διάγνωση
Η διάγνωση της οστεοαρθρίτιδας γίνεται με την κλινική εξέταση, τις απλές ακτινογραφίες και σπάνια τη μαγνητική Τομογραφία. Η οστεοαρθρίτιδα έχει τρία στάδια. Το πρώτο στάδιο έχει ήπια ενοχλήματα και η ακτινογραφία γόνατος δεν δείχνει τίποτα. Το δεύτερο στάδιο έχει σημαντικά ενοχλήματα και η ακτινογραφία δείχνει στένωση έσω μεσαρθρίου, οστεόφυτα και σκλήρυνση υποχονδρίου οστού. Στο τρίτο στάδιο τα ενοχλήματα είναι πάρα πολλά και η ακτινογραφία δείχνει μεγάλες φθορές ακόμα και στα οστά του γόνατος.

Θεραπεία
Πραγματική ριζική θεραπεία της οστεοαρθρίτιδος δεν υπάρχει ακόμα. Η θεραπεία της οστεοαρθρίτιδος γίνεται ανάλογα με το στάδιο της παθήσης και την ηλικία του ασθενούς. Τα σύγχρονα διαθέσιμα θεραπευτικά μέτρα για την οστεοαρθρίτιδα, σήμερα είναι τα εξής: 
 1)	Πρώτο Στάδιο: Εφαρμόζονται πρακτικά μέτρα ανακούφισης και προφύλαξης (αδυνάτισμα σε παχύσαρκους, πάγος, παγοκύστη, ή θερμό λουτρό, ξεκούραση, αποφυγή ορθοστασίας, μαγκούρα, αλοιφές τοπικές, περπάτημα, κολύμβηση, φυσικοθεραπείες και ασκήσεις τετρακέφαλου μυός, αποφυγή ορθοστασίας, σκαλιών και ανηφοριών, χρησιμοποιούνται παυσίπονα και αντιφλεγμονώδη. Η σκόνη γλυκοζαμίνης ως αναγεννητικό του χόνδρου (Σκόνη GLUSAMON, ή Donarot, 1 κάθε μέρα, 3-6 μήνες το χρόνο δεν αποδείχθηκε δραστικό φάρμακο και ετέθη εκτός λίστας φαρμάκων το 2011. 
 2)	Δεύτερο στάδιο: Χρησιμοποιούνται πέραν των ανωτέρω, οι ενδαρθρικές ενέσεις υαλουρονικού νατρίου. Γίνονται 5 Amps κάθε 6-12 μήνες, με ΜΙΑ βελόνα 23G-30mm. Δεν έχουν παρενέργειες. Σπάνια γίνεται ενδαρθρικά και ένεση κορτιζόνης (π.χ. Celestone Chronodose, μέχρι 4 ετησίως). Ο ασθενής μπορεί να περπατάει ελεύθερα ακόμα και αν πονάει. Η χρήση παυσίπονων επιτρέπεται. Η βελτίωση επέρχεται είτε σε λίγες μέρες είτε αν πρόκειται για μεγάλη ρήξη μηνίσκου σε 3-6 μήνες.
 3)	Στάδιο 3: Γίνεται Χειρουργική θεραπεία: Εγχείρηση χρειάζονται μόνο ορισμένοι ασθενείς 2ου σταδίου και όλοι του 3ου σταδίου που δεν υπακούν στη συντηρητική θεραπεία: Οι εγχειρήσεις που γίνονται είναι τριών ειδών: Πρώτο: Εγχείρηση αρθροσκόπησης για καθαρισμό των μηνίσκων του γόνατος. Δεύτερο: Εγχείρηση διορθωτικής  οστεοτομίας  Τρίτο: Εγχείρηση Ολικής αρθροπλαστικής σε προχωρημένες περιπτώσεις.  Κάθε μια έχει τις ενδείξεις της , τα υπέρ και τα κατά της.

Διεθνείς κλινικές οδηγίες 
Οι διεθνείς κλινικές οδηγίες για την οστεοαρθρίτιδα του γόνατος συστήνουν για τη συντηρητική αντιμετώπιση της οστεοαρθρίτιδας του γόνατος ελεγχόμενη άσκηση με φορτίο, αεροβική άσκηση, έλεγχο του σωματικού βάρους και σε κάθε περίπτωση αποφυγή της ακινησίας. Μπορείτε να δείτε τις κλινικές οδηγίες στους παρακάτω συνδέσμους:

Υπουργείο υγείας Ηνωμένου Βασιλείου 

Ο σύλλογος Αμερικανών ορθοπαιδικών εδώ 

Ίδρυμα για την αρθρίτιδα εδώ

Ενημέρωση ασθενών 
Υπάρχουν πολλοί μύθοι γύρω απο την οστεοαρθρίτιδα, όπως οτι θέλει να μη φορτίζεται η άρθρωση , οτι πρέπει να κάνει κανείς μόνο κολύμβηση κλπ. Μπορεί κανείς να διαβάσει χρήσιμες οδηγίες για την καταπολέμηση των μύθων όπως εδώ

Παραπομπές - Βιβλιογραφία

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Αρθροπάθειες
Σκελετικές παθήσεις