Χοσέ Αντόνιο Πρίμο ντε Ριβέρα

Ο Χοσέ Αντόνιο Πρίμο ντε Ριβέρα (José Antonio Primo de Rivera y Sáenz de Heredia, Μαδρίτη, 24 Απριλίου 1903 - Αλικάντε, 20 Νοεμβρίου 1936), 1ος Δούκας του Πρίμο ντε Ριβέρα, 3ος Μαρκήσιος της Εστέγια, ευρύτερα γνωστός ως Χοσέ Αντόνιο, ήταν Ισπανός διανοητής και πολιτικός. Υπήρξε ιδρυτής και αρχηγός του κόμματος, Φάλαγγα.

Τα πρώτα χρόνια
Ο Χοσέ Αντόνιο ήταν ο μεγαλύτερος γιος του Ισπανού στρατηγού και δικτάτορα Μιγκέλ Πρίμο ντε Ριβέρα. Από τον πατέρα του κληρονόμησε τον τίτλο του  Μαρκήσιο της Εστέλλα (στη Ναβάρα) και δεν παντρεύτηκε ποτέ.
Η μητέρα του πέθανε όταν ήταν πέντε ετών και στη συνέχεια ανατράφηκε από την αδελφή του πατέρα του. Μιλούσε την αγγλική και την γαλλική γλώσσα. Συνέχισε να σπουδάζει το δίκαιο στο Πανεπιστήμιο της Μαδρίτης μεταξύ 1917 και 1923. Βοήθησε να οργανώσει τη φοιτητική ένωση, "Federación Universitaria Escolar", η οποία αντιτάχθηκε στις πολιτικές ανώτερης εκπαίδευσης του πατέρα του.

Στρατιωτική θητεία
Μετά την αποφοίτησή του, επέλεξε να καταταγεί στον Ισπανικό στρατό ως "Εθελοντής ενός έτους" ενώ ο πατέρας του ήταν δικτάτορας. Υπηρέτησε με το 9ο Σύνταγμα Ιππικού του Αγίου Ιάκωβου, το οποίο έδρευε στη Βαρκελώνη. Καταδικάστηκε από στρατιωτικό δικαστήριο μετά από τον ξυλοδαρμό του Ταξιάρχου Gonzalo Queipo de Llano για λόγους τιμής.

Επαγγελματική δραστηριότητα
Ο Πρίμο ντε Ριβέρα άσκησε την νομική από το 1925 όταν άνοιξε ένα δικηγορικό γραφείο σε έναν παράδρομο της Μαδρίτης πολύ κοντά στη συμβολή τριών κύριων λεωφόρων. Το 1931, αποτελούσε μέλος του "Agrupación al Servicio de la República" και παραδόξως πολιτεύτηκε υπό το μοναρχικό έμβλημα της «Unión Monárquica Nacional» - ωστόσο δεν κατάφερε να εκλεγεί. 
Αργότερα συνελήφθη σύντομα το 1932 για συνεργασία στο επιχειρησιακό πραξικόπημα του στρατηγού Χοσέ Σανχούρχο.

Ίδρυση της Φάλαγγας
Το 1933 ίδρυσε το κόμμα της Φάλαγγας. Αν και αρχικά η Φάλαγγα είχε πολύ μικρή απήχηση, η νίκη του Λαϊκού Μετώπου στις εκλογές του 1936 οδήγησε στην ταχύτατη ενίσχυση της, τα μέλη της οποίας σύντομα έφτασαν τα 40.000. Στις 29 Οκτωβρίου 1933 ξεκίνησε, την Φάλαγγα, ένα εθνικιστικό κόμμα, εμπνευσμένο εν μέρει από κάποιες ιδέες, όπως η ανάγκη εξουσίας, η ιεραρχική τάξη της κοινωνίας και της λαϊκής βάσης, όπως το πρώιμο φασιστικό κίνημα στην Ιταλία. Το Ιδρυτικό συνέδριο πραγματοποιήθηκε στο Teatro de la Comedia της Μαδρίτης και ο Ριβέρα ήταν ο βασικός ομιλητής και η πρώτη του ομιλία ήταν κριτική στην φιλελεύθερη δημοκρατία.
Ήταν υποψήφιος στις γενικές εκλογές της 19ης Νοεμβρίου με την οργάνωση «Unión Agraria y Ciudadana», μέρος του ευρέως συντηρητικού συνασπισμού Ισπανική Συνομοσπονδία Αυτόνομων Ακροδεξιών Ομάδων (CEDA) και εκλέχθηκε στο Κοινοβούλιο ως εκπρόσωπος του Cádiz.
Στις 11 Φεβρουαρίου 1934, η Φάλαγγα συγχωνεύθηκε με το κίνημα "Ισπανική Παραδοσιοκρατική Φάλαγγα των Συνελεύσεων της Εθνικής Συνδικαλιστικής Αντεπίθεσης του Ραμίρο Λεντέσμα για να δημιουργήσει το κίνημα "Falange Española de las JONS" υπό την ηγεσία του Χοσέ Αντόνιο Πρίμο ντε Ριβέρα.

Με την έγκρισή του, οι Φαλαγγίτες επιτέθηκαν στα πολυκαταστήματα SEPU που ανήκαν στους εβραίους Henry Reisembach και Edouard Worms την άνοιξη του 1935. Μοιραζόταν την πεποίθηση ότι η βία ήταν νόμιμη ενάντια σε μια Δημοκρατία που την θεωρούσε επηρεασμένη από τους Εβραίους και τους Ελευθεροτέκτονες. Στις γενικές εκλογές της 16ης Φεβρουαρίου 1936, η Φάλαγγα κέρδισε μόνο το 0,7% των ψήφων. αλλά το κύμα αστάθειας που χαιρέτισε τη νίκη του Λαϊκού Μετώπου - ένας αριστερός συνασπισμός Κομμουνιστών, Σοσιαλιστών, φιλελεύθερων και Ρεπουμπλικανών προκάλεσε μια εισροή νέων μελών και το μικροσκοπικό κόμμα αυξήθηκε σε περισσότερα από 40.000 μέλη μέχρι τον Ιούλιο.

Θάνατος
Ο Χοσέ Αντόνιο υποστήριζε ανοιχτά την ανάγκη στρατιωτικού κινήματος εναντίον της αριστερής κυβέρνησης του Λαϊκού Μετώπου, έτσι στις 6 Ιουλίου 1936 συνελήφθη από κυβερνητικές δυνάμεις και φυλακίσθηκε στο φρούριο του Αλικάντε. Λίγες μέρες αργότερα εκδηλώθηκε το στρατιωτικό κίνημα, με αποτέλεσμα να γίνουν αυστηρότερες οι συνθήκες κράτησής του. Τελικά δικάστηκε από λαϊκό δικαστήριο, αποτελούμενο από κομμουνιστές και αναρχικούς, και καταδικάστηκε εις θάνατο στις 17 Νοεμβρίου. Εκτελέστηκε στις 20 Νοεμβρίου. Ο θάνατός του παρουσιάστηκε από τους Εθνικιστές ως άνανδρη δολοφονία και μετά την επικράτηση του Φράνκο αναπτύχθηκε η τιμή προς το πρόσωπό του, η δε Φάλαγγα έμεινε η μοναδική νόμιμη πολιτική οργάνωση.

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 

Ισπανοί πολιτικοί
Μαρκήσιοι της Ισπανίας
Φασίστες
Ισπανικός Εμφύλιος