Πτολεμαίος Ζ΄ Νέος Φιλοπάτωρ

Ο Πτολεμαίος Ζ΄ Νέος Φιλοπάτωρ, (π. 152 – 145 π.Χ.) συνήθως ταυτίζεται από τους μελετητές με τον γιο του βασιλιά της Αιγύπτου, Πτολεμαίου ΣΤ΄ Φιλομήτορα και της Κλεοπάτρας Β΄ που επρόκειτο να ανακηρυχθεί βασιλιάς μετά το θάνατο του πατέρα του, αλλά τελικά δολοφονήθηκε. Έζησε κατά την ελληνιστική περίοδο και ήταν μέλος της Δυναστείας των Πτολεμαίων. Η βασιλεία του είναι αμφιλεγόμενη και κατά πάσα πιθανότητα δεν έλαβε χώρα ποτέ, αλλά του αποδόθηκε ο τίτλος τιμητικά μετά θάνατον.

Βιογραφικά Στοιχεία 

Η πραγματική ταυτότητα του μικρού βασιλιά και ακόμη και η ίδια η ύπαρξή του αποτελούν, ωστόσο, θέμα αντιγνωμίας ανάμεσα στους ιστορικούς, καθώς τόσο ο Πτολεμαίος ΣΤ΄ όσο και ο Πτολεμαίος Η΄ είχαν και άλλους γιους με το χαρακτηριστικό για τη δυναστεία όνομα Πτολεμαίος. 

Το όνομα του Νέου Φιλοπάτορος εμφανίζεται στον κατάλογο της οικογενειακής λατρείας των θεοποιημένων βασιλέων (που ανακαλύφθηκε το 19ο αιώνα) ανάμεσα στα ονόματα των ανταγωνιζόμενων αδελφών Πτολεμαίου ΣΤ΄ Φιλομήτορα και Πτολεμαίου Η΄ Φύσκονος, αλλά η σχέση τους μαζί του δεν αποσαφηνίζεται. Σύγχρονοι μελετητές αμφισβητούν το στοιχείο αυτό τονίζοντας πως οι αρχαίοι ιστορικοί δεν παρέχουν την πληροφορία πως το δολοφονημένο παιδί υπήρξε συμβασιλέας.

Μια θεωρία τον θέλει γιο του Πτολεμαίου ΣΤ΄ και της Κλεοπάτρας Β΄ που συμβασίλεψε για σύντομο χρονικό διάστημα με τον πατέρα του μετά το θάνατο του μεγαλύτερου αδελφού του Πτολεμαίου του Ευπάτορος. Μετά το θάνατο του πατέρα του το 145 π.Χ. πρέπει να θεωρήθηκε βασιλιάς. Ωστόσο ο θείος του Πτολεμαίος Η΄, που είχε συμβασιλέψει με τον αδελφό του στο παρελθόν και που διέμενε στην Κυρηναϊκή, αναζητούσε με κάθε τρόπο την επάνοδό του στο θρόνο της Αλεξάνδρειας. Δεν γνωρίζουμε ακριβώς με ποιον τρόπο το πέτυχε μιας και ο οργανωμένος στρατός της χώρας έλειπε στη Συρία και είχε διαλυθεί μετά το θάνατο του Φιλομήτορος. Εκείνη την εποχή η Αλεξάνδρεια ήταν διαιρεμένη στα δύο, με το ένα κόμμα να ζητά στο θρόνο την Κλεοπάτρα και το γιο της, και το άλλο την επάνοδο του Πτολεμαίου Η΄. Ο Ιουστίνος (Junianus Justinus ή απλώς Justin) αναφέρει πως ο τελευταίος ανέβηκε στο θρόνο χωρίς μάχη, διεκδίκησε τον τίτλο του Ευεργέτη όπως ο δημοφιλής πρόγονός του Πτολεμαίος Γ΄ και το χέρι της αδελφής του, χήρας του αποθανόντος βασιλιά. Εκείνη πρέπει να συναίνεσε ζητώντας κάποιες εξασφαλίσεις για το μέλλον του γιου της, αλλά εκείνος τελικά θανάτωσε τον ανηψιό του μπροστά στη μητέρα του. 

Μια εναλλακτική λύση είναι η ταύτιση του Νέου Φιλοπάτορα με το παιδί του Πτολεμαίου Η΄ από την Κλεοπάτρα Β΄ που γεννήθηκε κατά τη στέψη του στη Μέμφιδα και είναι γνωστός ως Πτολεμαίος Μεμφίτης. Ο τελευταίος κατόπιν θανατώθηκε από τον πατέρα του. Ωστόσο αυτό δεν εξηγεί γιατί το όνομά του τοποθετήθηκε υψηλότερα στη λίστα των θεοποιημένων βασιλέων από αυτό του πατέρα του. Μιας και κανείς δεν αποδεικνύει πως το παιδί αυτό βασίλεψε αυτόνομα, ορισμένες αριθμήσεις ιστορικών, ανάμεσά τους και αυτή του E.R. Bevan («The House of Ptolemies»), τον αγνοούν και μειώνουν την παραδοσιακή αρίθμηση των βασιλέων της δυναστείας κατά ένα. Τα προσωνυμία φυσικά, που προέρχονται από την αρχαιότητα, παραμένουν αναλλοίωτα.

Χρονολόγιο

Πηγές 
 Ptolemy VII Neos Philopator in historical sourcebook by Mahlon H. Smith  

Φαραώ της δυναστείας των Πτολεμαίων
Ελληνιστική περίοδος