Διγενής Ακρίτας Μόρφου (ποδόσφαιρο)

Ο Διγενής Ακρίτας Μόρφου είναι κυπριακή ποδοσφαιρική ομάδα με έδρα τη Μόρφου. Αποτελεί μέρος του συλλόγου Διγενής Ακρίτας Μόρφου που ιδρύθηκε στις 23 Απριλίου 1931. Παλαιότερα το σωματείο διατηρούσε και καλαθοσφαιρική ομάδα.

Η έδρα του σωματείου βρίσκεται στη Μόρφου, ωστόσο από το 1974 δεν μπορεί να τη χρησιμοποιήσει λόγω της τουρκικής εισβολής και κατοχής. Από το 1974 η ομάδα εδρεύει στη Λευκωσία. 

Η ποδοσφαιρική ομάδα μετράει 15 συμμετοχές στην Α΄ κατηγορία Κύπρου, έχει τερματίσει μία φορά στη δεύτερη θέση, συμμετείχε μία φορά στο κύπελλο ΟΥΕΦΑ, έχει μια συμμετοχή σε τελικό κυπέλλου Κύπρου, έχει κατακτήσει δύο πρωταθλήματα Β΄ κατηγορίας και δύο πρωταθλήματα Γ΄ κατηγορίας, όπως και δύο κύπελλα Κύπρου Γ΄ κατηγορίας και Επίλεκτης κατηγορίας ΣΤΟΚ.

Ίδρυση 

Ο Διγενής Ακρίτας Μόρφου ιδρύθηκε στις 23 Απριλίου 1931. Το σωματείο ιδρύθηκε από μια ομάδα 38 ευέλπιδων της Μόρφου. Η συγκέντρωση για την ίδρυση του σωματείου έγινε στο σπίτι που γεννήθηκε και μεγάλωσε ο Λουκής Ακρίτας. Στο σωματείο δόθηκε το όνομα Διγενής Ακρίτας ώστε να συνοψίζει την εθνική δράση του σωματείου αλλά και λόγω μιας παράδοσης που ήθελε το Διγενή Ακρίτα να έχει ζήσει στην ακριτική Μόρφου. Σκοποί του σωματείου ήταν η  εθνική, ηθική, καλλιτεχνική, πνευματική και πολιτιστική ανάπτυξη του λαού και ειδικά της νεολαίας, η τόνωση και διάδοση των ελληνοχριστιανικών ιδεωδών και η παραγωγή, ανάπτυξη και καλλιέργεια του αθλητισμού.

Έμβλημα και χρώματα 
Έμβλημα του σωματείου είναι ο τοξότης και χρώματα του το πράσινο και το άσπρο.

Ιστορία
Μετά την ίδρυση του ο Διγενής δημιούργησε ποδοσφαιρική ομάδα η οποία αγωνιζόταν στα αγροτικά πρωταθλήματα της επαρχίας Κερύνειας. Το 1968 εντάχθηκε στην Κυπριακή Ομοσπονδία Ποδοσφαίρου (ΚΟΠ) σαν σωματείο Β΄ κατηγορίας.

Περίοδος 1969-1979 
Η πρώτη συμμετοχή του Διγενή Ακρίτα Μόρφου στις διοργανώσεις της ΚΟΠ ήταν στο πρωτάθλημα Β΄ κατηγορίας 1968-69, όπου και κατέκτησε τη δεύτερη θέση. Την επόμενη περίοδο κατακτά το πρωτάθλημα και προβιβάζεται στην Α΄ κατηγορία 1970-71. Προπονητής της ομάδας από το 1970 έως το 1974 ήταν ο Κώστας Ταλιάνος.

Στην πρώτη του παρουσία στο πρωτάθλημα Α΄ κατηγορίας πραγματοποιεί μια εκπληκτική χρονιά τερματίζοντας στη δεύτερη θέση, αφήνοντας πίσω παραδοσιακές δυνάμεις της εποχής όπως ο ΑΠΟΕΛ και η Ομόνοια.

Ευρωπαϊκή συμμετοχή 
Η δεύτερη θέση έδωσε το δικαίωμα στην ομάδα να συμμετάσχει στο Κύπελλο ΟΥΕΦΑ 1971-72. Ήταν η πρώτη περίοδος διεξαγωγής της διοργάνωσης και έτσι ο Διγενής έγινε η πρώτη κυπριακή ομάδα που συμμετείχε σε αυτήν. Αντιμετώπισε την ΑΣ Μίλαν από την οποία αποκλείστηκε. Και οι δύο αγώνες έγιναν στην Ιταλία, καθώς την εποχή εκείνη συνηθιζόταν οι κυπριακές ομάδες να δίνουν και τα δύο ευρωπαϊκά παιχνίδια στην χώρα του αντιπάλου λόγω οικονομικών δυσκολιών. Ο πρώτος αγώνας έγινε στο Σαν Σίρο, έδρα της Μίλαν, στις 22 Σεπτεμβρίου 1971. Η ιταλική ομάδα κέρδισε με 4-0. Ο επαναληπτικός έγινε στο Τριέστε. Ο τυπικά γηπεδούχος Διγενής έχασε με 3-0.

Εκτοπισμός από τη Μόρφου 
Τις επόμενες περιόδους, πριν το 1974, ο Διγενής τερμάτιζε στα μέσα του βαθμολογικού πίνακα. Η τραγικότερη ημέρα στην ιστορία του σωματείου καταγράφεται το καλοκαίρι του 1974, με την κατάληψη της Μόρφου από τα τουρκικά στρατεύματα μετά την τουρκική εισβολή στην Κύπρο, γεγονός που κατέστησε το σωματείο προσφυγικό. Ο εκτοπισμός δημιούργησε πολλά προβλήματα στην ομάδα που βρέθηκε χωρίς έδρα, χωρίς αθλητικό υλικό και με τα μέλη και τους φιλάθλους της διασκορπισμένους σε ολόκληρη την Κύπρο.

Τα πρώτα χρόνια η ομάδα κατάφερνε να κρατηθεί στην Α΄ κατηγορία παρά τα προβλήματα. Υποβιβάστηκε την περίοδο 1978-79 τερματίζοντας στην τελευταία θέση. Από το 1974 έως το 1979 που συμμετείχε στην πρώτη κατηγορία χρησιμοποιούσε ως έδρα το παλιό ΓΣΠ.

Δεκαετία 1980-1989 
Τις πρώτες τρεις περιόδους της δεκαετίας ο Διγενής συμμετείχε στη Β΄ κατηγορία. Την περίοδο 1981-82 τερμάτισε στην τελευταία θέση του πρωταθλήματος και υποβιβάστηκε για πρώτη φορά στην ιστορία του στη Γ΄ κατηγορία. Παρέμεινε στη Γ΄ κατηγορία για έξι συνεχόμενες περιόδους. Την περίοδο 1987-88 κατέκτησε το πρωτάθλημα και προβιβάστηκε στη Β΄ κατηγορία. Την περίοδο 1988-89 τερμάτισε στην ένατη θέση του πρωταθλήματος Β΄ κατηγορίας.

Δεκαετία 1990-1999 
Ο Διγενής παρέμεινε στη Β΄ κατηγορία έως την περίοδο 1992-93 που τερμάτισε στην προτελευταία θέση και υποβιβάστηκε. Την περίοδο 1994-95 τερμάτισε στην τρίτη θέση του πρωταθλήματος Γ΄ κατηγορίας και επέστρεψε στη Β΄ κατηγορία. Τις περιόδους 1995-96 και 1997-98 έφτασε πολύ κοντά στον προβιβασμό στην Α΄ κατηγορία, αλλά τελικά περιορίστηκε στην τέταρτη θέση (προβιβάζονταν οι πρώτες τρεις ομάδες).

Δεκαετία 2000-2009 
Την περίοδο 1999-00 ο Διγενής κατέκτησε το πρωτάθλημα Β΄ κατηγορίας για δεύτερη φορά στην ιστορία του και επέστρεψε στην Α΄ κατηγορία μετά από 21 χρόνια. Την περίοδο 2000-01 τερμάτισε στη 13η θέση και υποβιβάστηκε. Κέρδισε ξανά τον προβιβασμό του στην ανώτατη κατηγορία της Κύπρου την επόμενη περίοδο τερματίζοντας στη δεύτερη θέση του πρωταθλήματος Β΄ κατηγορίας 2001-02.

Τα επόμενα χρόνια ήταν επιτυχημένα για την ομάδα καθώς κατάφερε να παραμείνει στην κατηγορία για πέντε συνεχόμενες περιόδους. Μάλιστα, την περίοδο 2004-05 τερμάτισε στην πέμπτη θέση του πρωταθλήματος. Το κορυφαίο όμως επίτευγμα του Διγενή τη δεκαετία αυτή ήταν η πρόκριση του στον τελικό του κυπέλλου Κύπρου 2004-05 για πρώτη φορά στην ιστορία του. Αφού απέκλεισε στα προημιτελικά την ΑΕΛ και στα ημιτελικά τον ΑΠΟΕΛ, αναμετρήθηκε στον τελικό με την Ομόνοια. Το παιχνίδι έγινε στο νέο ΓΣΠ με το Διγενή να χάνει με 2-0.

Την περίοδο 2006-07 ο Διγενής τερμάτισε στη δωδέκατη θέση και υποβιβάστηκε στη Β΄ κατηγορία. Την περίοδο 2007-08 διεκδίκησε την άνοδο του στην Α΄ κατηγορία, χάνοντας τον προβιβασμό στην ισοβαθμία. Τερμάτισε στην τέταρτη θέση ισοβαθμώντας με τον τρίτο Ατρόμητο Γεροσκήπου, αλλά υστερούσε στα μεταξύ τους παιχνίδια.

Δεκαετία 2010-2019 
Οι πρώτες περίοδοι της δεκαετίας του 2010 ήταν άσχημες για την ομάδα, κινδυνεύοντας ακόμη και με αναστολή της λειτουργίας της λόγω οικονομικών προβλημάτων. 

Την περίοδο 2010-11 υποβιβάστηκε στη Γ΄ κατηγορία. Την επόμενη περίοδο κατάφερε να προκριθεί στον τελικό του κυπέλλου Κύπρου Γ΄-Δ΄ κατηγορίας, όπου κέρδισε την ΑΕΚ Κουκλιών με 2-1 και κατέκτησε το τρόπαιο.

Το Δεκέμβριο του 2012 η ομάδα ανακοίνωσε ότι αναστέλλει τη λειτουργία της. Ωστόσο αποφασίστηκε όπως η ομάδα συνεχίσει. Την περίοδο εκείνη κατάφερε να παραμείνει στη Γ΄ κατηγορία τερματίζοντας ένα βαθμό πάνω από τη ζώνη του υποβιβασμού. Την επόμενη περίοδο τερμάτισε στην εντέκατη θέση η οποία οδηγούσε στη Δ΄ κατηγορία. Ωστόσο, επειδή είχε κενωθεί μια θέση λόγω της αποχώρησης του Ονήσιλου Σωτήρας, ο Διγενής συμμετείχε στο πρωτάθλημα Γ΄ κατηγορίας 2014-15. Το Φεβρουάριο του 2015 η διοίκηση του σωματείου ανακοίνωσε πως η ομάδα ήταν κοντά στο κλείσιμο για οικονομικούς λόγους, πράγμα που στο τέλος αποφεύχθηκε. Ο Διγενής τερμάτισε στη 12η θέση του πρωταθλήματος. Παρόλο που σύμφωνα με την προκήρυξη η θέση αυτή οδηγούσε σε υποβιβασμό, ωστόσο μετά το τέλος της περιόδου αποφασίστηκε η αύξηση των ομάδων της Α΄ κατηγορίας από 12 σε 14 με ταυτόχρονη αναδιοργάνωση της Β΄ και Γ΄ κατηγορίας και έτσι ο Διγενής παρέμεινε στη Γ΄ κατηγορία. Τον Αύγουστο του 2015 το διοικητικό συμβούλιο του σωματείου είχε αποφασίσει να αποχωρήσει από την ΚΟΠ λόγω οικονομικών προβλημάτων (που οδήγησαν σε εμπάργκο εγγραφής νέων ποδοσφαιριστών) και να εγγράψει νέο σωματείο με την ονομασία Διγενής Ακρίτας Μόρφου 1974. Ωστόσο, στη συνέχεια κατάφερε να συμμορφωθεί και να απαλλαγεί από το εμπάργκο, συνεχίζοντας την πορεία του στη Γ΄ κατηγορία.

Την περίοδο 2018-19 κατέκτησε το πρωτάθλημα Γ΄ κατηγορίας και προβιβάστηκε στη Β΄ κατηγορία. Επιπρόσθετα, κατέκτησε και το Κύπελλο Γ΄ κατηγορίας και Επίλεκτης κατηγορίας ΣΤΟΚ 2018-19.

Δεκαετία 2020-2029 
Την περίοδο 2019-20 ο Διγενής συμμετείχε στη Β΄ κατηγορία 2019-20. Λόγω της Πανδημίας του κορονοϊού το πρωτάθλημα αρχικά ανεστάλη και στη συνέχεια διεκόπη.  Την περίοδο 2020-21 τερμάτισε στη δέκατη τέταρτη θέση του πρωταθλήματος Β΄ κατηγορίας και υποβιβάστηκε.

Συμμετοχές ανά κατηγορία 
Ο πίνακας που ακολουθεί παρουσιάζει τις συμμετοχές της ομάδας ανά εθνική κατηγορία του Συστήματος ποδοσφαιρικών πρωταθλημάτων Κύπρου έως την περίοδο 2020-21 καθώς και στις διοργανώσεις κυπέλλου έως και την περίοδο 2020-21.
<center>
{|
|valign="top" width=50%|

|valign="top" width=50%|
{| class="wikitable"
! colspan=2| Κύπελλο
|-
| Κατηγορία
| Αριθμός συμμετοχών
|-
| Κύπελλο Κύπρου ||<center>45<center>
|-
| Κύπελλο Γ΄ - Επίλεκτης (Γ΄ - Δ΄) ||<center>8|-
|}
|}

Έδρα 
Η έδρα της ποδοσφαιρικής ομάδας μέχρι το 1974 ήταν το Δημοτικό Στάδιο Μόρφου. Μετά τον εκτοπισμό του από τη Μόρφου το 1974 και  έως το 1979 που συμμετείχε στην Α΄ κατηγορία χρησιμοποιούσε ως έδρα το Στάδιο Κύκκου και το παλιό ΓΣΠ. Τα τελευταία χρόνια χρησιμοποιεί ως έδρα το Μακάρειο Στάδιο.

Τίτλοι-Διακρίσεις 
 Κύπελλο Κύπρου:
 Φιναλίστ (1): 2005

 Β΄ Κατηγορία:
 Πρωταθλήτρια (2): 1970, 2000

 Γ΄ Κατηγορία:
 Πρωταθλήτρια (2): 1988, 2019

Κύπελλο Γ΄ κατηγορίας και Επίλεκτης κατηγορίας ΣΤΟΚ:
Κυπελλούχος (2): 2012, 2019

Σημειώσεις

Παραπομπές

Πηγές

Βιβλιογραφία

Δείτε επίσης 
 Πορεία των κυπριακών ομάδων στα ευρωπαϊκά κύπελλα ποδοσφαίρου
 Ποδόσφαιρο στην Κύπρο

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 
 Προφίλ στην ιστοσελίδα της Κυπριακής Ομοσπονδίας Ποδοσφαίρου
 

Αθλητικοί σύλλογοι Επαρχίας Λευκωσίας
Ιδρύσεις αθλητικών συλλόγων το 1931
Ποδοσφαιρικές ομάδες Κύπρου (ανδρών)
Κυπριακοί προσφυγικοί αθλητικοί σύλλογοι
Ιδρύσεις ποδοσφαιρικών ομάδων το 1931