jafarisbarov/TUMLU-mini huggingface dataset:
Subject: Native L&L
Question: Sóz jasawshı qosımtalar sózlerge qosılıw arqalı hár túrli ... máni bildirip keledi.
Anıqlamanı tolıqtırıń.
Options:
leksikalıq
grammatikalıq
sintaksislik
morfologiyalıq
Answer: A
Subject: Native L&L
Question: Tómendegi sóz jasawshı qosımtalardıń qaysıları sózlerge jalǵanǵanda túbir sózdegi buwınlardıń juwan-jińishkeligine qarap jalǵanadı?
Options:
shı, -lıq, -ma, -la
shı, -paz, -lıq, -xana
xor, -paz, -kesh, -gershilik
lı, -shı, -la, -gershilik
Answer: A
Subject: Native L&L
Question: Tómendegi qospa sózlerdiń qaysı biri zattıń túr-túsin bildirip tur?
Options:
aq qutan
temir jol
bes qabatlı
bilezik
Answer: C
Subject: Native L&L
Question: Dizbekli qospa atlıqlardıń birikken atlıqlardan ayırmashılıǵı olar bir uǵım, bir mánini ańlatsa da ... usap biri ekinshisin anıqlap keledi.
Anıqlamanı tolıqtırıń.
Options:
qospa sózlerge
sóz dizbeklerine
turaqlı sóz dizbeklerine
jup sózlerge
Answer: B
Subject: Native L&L
Question: Islam demalısta Nókiske dayısınıń úyine qıdırıp bardı.
Berilgen gápte qosımtanıń atqaratuǵın xızmeti boyınsha qaysı túri qollanılmaǵan?
Options:
sóz jasawshı
forma jasawshı
sóz túrlewshi
kóplik
Answer: A
Subject: Native L&L
Question: Tómendegi qaysı juwapta kóp mánili atlıqlar berilgen?
Options:
Birinshi sabaq −ana tili. Kóylek qırqınshı sabaq penen tigildi.
Birinshi sabaq −ana tili. Alma sabaǵınan uzildi.
Búgingi sabaq erte baslandı. Biz olardıń islerinen sabaq aldıq.
Búgingi sabaq erte baslandı. Kóylek qırqınshı sabaq penen tigildi.
Answer: C
Subject: Native L&L
Question: Bulardıń sózi meni otırǵan ornımnan turǵızdı.
Berilgen gápte tartım jalǵáwlı sóz neshew?
Options:
3
4
2
1
Answer: C
Subject: Native L&L
Question: Bul ne kórgensizlik, toba.
Gáptegi tańlaq qaysı gáp aǵzası bolıp tur hám qanday intonaciya menen aytıladı?
Options:
kúshli intonaciya menen aytılǵan sóz-gáp
jay intonaciya menen aytılǵan kiris aǵza
kúshli intonaciya menen aytılǵan kiris aǵza
jay intonaciya menen aytılǵan so’z-gáp
Answer: B
Subject: Native L&L
Question: Men teńiz etegindegi − *uzaqtaǵı* puqaralarıńızdıń birimen.
Ayırımlanǵán aǵza qaysı sóz shaqabı arqalı bildirilgen?
Options:
iyelik sepligindegi atlıqtan
orın ráwishinen
kelbetlikten
almasıqtan
Answer: C
Subject: Native L&L
Question: Jaynaq ta rayonda qaldı, sebebi oǵan armiyaǵa baratuǵınlardı stanciyaǵa arbalı aparıw tapsırılǵan edi. (Sh.A.)
Qospa gáptiń qaysı túrine kiredi?
Options:
dizbekli qospa gáp
keńeytilgan aǵzalı jay gáp
qospalanǵán jay gáp
baǵınıńqılı qospa gáp
Answer: D
Subject: Native L&L
Question: Bizler Oksana ekewimiz biziń baǵdıń qasına jıynalǵan aǵashlardıń ústinde otırmız.
Berilgen gápten baslawıshtı tabıń.
Options:
Bizler
Oksana ekewimiz
Bizler Oksana ekewimiz
ekewimiz
Answer: C
Subject: Native L&L
Question: Keńeytilgen jay gápti tabıń.
Options:
Japıraqlar jım-jırt.
Bizler Oksana ekewimiz otırmız.
Aspan áleminde aqshıl bultlar kórindi.
Kewlim alaǵada bola berdi.
Answer: C
Subject: Native L&L
Question: Mashinalardıń gúrildegen dawısın esitiwden-aq, bala Qarawıl tawındaǵı joldıń burılatuǵın jerine qaray juwırdı.
Gáptiń túrin anıqlań.
Options:
waqıt baǵınıńılı qospa gáp
ayırımlanǵan aǵzalı jay gáp
keńeytilmegen jay gáp
qospalanbaǵan jay gáp
Answer: B
Subject: Native L&L
Question: Qaraqalpaq folklorlıq shıǵarmalarıńıń ishinde jetekshi orındı iyeleytuǵın janr qaysı juwapta berilgen?
Options:
qosıq
ertek
dástan
salt-dástúr jırları
Answer: A
Subject: Native L&L
Question: Qaraqalpaq salt-dástúr jırların óziniń ishki mazmunına qarap, neshe túrge bólip qarawǵa boladı?
Options:
3
5
6
4
Answer: D
Subject: Native L&L
Question: “Sháryar” dástanında Sháryar menen ánjim Shashwar xannıń elinde tiri júrgenligi Darapshanıń elindegi toǵız xanımǵá jetedi. Toǵız xanım olardı óltirip qaytıw ushın mamanı neshe lágen tilla
berip jumsaydı?
Options:
2
4
6
7
Answer: B
Subject: Native L&L
Question: Uzatılayın dep atırǵan qızdı jubatıw maqsetinde yar-yar qosıqları atqarılatuǵın bolǵan. Bul qosıq kim tárepinen atqarılǵan?
Options:
qızdıń ata-anası tárepinen
qızdıń qurbı-qurdasları tárepinen
qızdıń ózi tárepinen
qız jeńgeleri tárepinen
Answer: D
Subject: Native L&L
Question: Tawday eken ol zańǵardıń júrekleri,
Qos nayzaǵa qumar eken bilekleri,
Bala maǵan juwırdı attan túsip,
Sawash eken qudaydan tilekleri.
Qosıq qatarları qaysı dástannan hám qaysı qaharmanǵa qarata aytılǵan?
Options:
“Alpamıs” dástanında Alpamısqa
“Qırq qız” dástanında Otbasqanǵá
“Edige” dástanında Nuratdinge
“Qoblan” dástanında Ersayımǵá
Answer: A
Subject: Native L&L
Question: At ornına arqan taǵıp,
Jolbarıstı jegip bolmas,
Awzıń qanǵa tolsadaǵı,
Jaw aldında tógip bolmas...
Qosıq qatarları qaysı shıǵarmadan alınǵan?
Options:
“Edige” dástanınan
“Tumaris” poemasınan
“Bahadır” dástanınan
“Amangeldi” dástanınan
Answer: B
Subject: Native L&L
Question: Jazıwshı O. Ábdiraxmanovqa 1985-jılı YUNESKO medalı berildi. Qaysı shıǵarması ushın?
Options:
“Bosaǵa”
“Mırzanıń izi”
“Aralım − dártim meniń”
“Qońırat soda zavodı”
Answer: C
Subject: Native L&L
Question: Qaysı qaraqalpaq shayırı Qazaqstandaǵı Orenburg qalasındaǵı áskeriy mektepte bilim alǵan?
Options:
I. Fazılov
N. Dáwqaraev
Q. Áwezov
A. Bekimbetov
Answer: A
Subject: Native L&L
Question: Kúnxoja Ibrayım ulı óziniń qaysı qosıǵında:
Alasat tabılsa barlıq el kósher,
Kóbeyip tur aramızda qan isher. − degen qatarlar menen zaman haqıyqatlıǵın aytadı?
Options:
"Ólim" qosıǵında
"Jaylawım" qosıǵında
"Nege kerek" qosıǵında
"El menen" qosıǵında
Answer: B
Subject: Native L&L
Question: Ózbekistan Qaharmanı A. Óteniyazovqa arnap jazılǵán shıǵarma qaysı qatarda berilgen?
Options:
“Er basına is tússe”
“Birinshi patefon”
“Táǵdir”
“Shaqasında emes tamırında”
Answer: D
Subject: Native L&L
Question: Seydan ǵarrı jámáát basshıları tárepinen ne ushın taza gewish penen sıylıqlanadı?
Options:
Paqırbaydıń islerine járdem bergeni ushın
mirinshe taza gewish kiyip kórmegeni ushın
Qalniyazdıń urlıq islerin ashqanı ushın
tuwrı sózli hám hadallıqtı jaqlaǵánı ushın
Answer: C
Subject: Native L&L
Question: Aspanǵa usharsań, bolsa qanatıń,
Shad bolarsań, shadlı bolsa elatıń.
Bul ushırma sózler kimniń qosıq qatarlarınan alınǵan?
Options:
Berdaq shayır
Ájiniyaz Qosıbay ulı
Kúnxoja Ibrayım ulı
Ótesh shayır
Answer: C
Subject: Native L&L
Question: Búlinip qaraqalpaq elleri azǵan,
Beli bolmay, qolı menen jer qazǵan,
... násiyatın shıǵarıp jazǵan,
Tuwrı aytıp babam ótti dúnyadan.
Tómendegi juwaplardan qosıq qatarın tolıqtırıń.
Options:
Ormanbet biy
Jiyen babam
Berdaq shayır
Xojamet batır
Answer: A
Subject: Native L&L
Question: Rısjan tómendegilerden qay biri menen aytısqan?
Options:
Sulıwxan
Ayxan
Gúlxan
Dámetken
Answer: C
Subject: Native L&L
Question: Juwan dawıslı sesler berilgen qatardı anıqlań.
Options:
a, o, ı, u
á, ó, ú, i
a, á, o, ó
ı, i, e
Answer: A
Subject: Native L&L
Question: Balıqshılıq kásibine baylanıslı bolǵan balıq dizetuǵın jip ne dep atalatuǵınlıǵın anıqlań. 1) jormal 2) jipgileń 3) jılım 4) mardan 5) jórgem 6) shırpıw
Options:
2, 3
4, 6
1, 5
1, 3, 4
Answer: C
Subject: Native L&L
Question: Waqıt baǵınıńqılı qospa gáp quramında pısıqlawısh xızmetinde qollanılǵan atlıq sózdi juwaplardan durıs belgileń. 1. Men qaytıp ishke kirgenimde, balalar ele Petka menen tanısıp atır eken. 2. Úyge qonaqlar kirip kelgennen-aq, Ayxan dalaǵa shıǵıp ketken edi. 3. Ábdimurat hám shofyor mashinasınan túse bergende Sergey Coydıń mashinası júrip ketti. 4. Marina Petrovna kelgennen berli, Aysholpan hár qıylı awqat jewge úyrendi. 5. Shoqalaqqa hámme jıynalıp bolǵannan keyin, top buzıldı.
Options:
1, 5
2
3
4, 5
Answer: B
Subject: Native L&L
Question: «Shopanlar», «Oraqshılar», «Kún qayda?» qosıqları kimniń qálemine tiyisli?
Options:
Ótesh
Berdaq
Ájiniyaz
Kúnxoja
Answer: D
Subject: Native L&L
Question: Aǵarıp atqan tań ba eken
Tań sholpanı kún be eken
Aǵashtıń bası nar ma eken
Shubalısqan el me eken
Shubırlasqan mal ma eken
Options:
dáslepki tórt qatardan soń útir, besinshi qatarǵa soraw belgisi.
birinshi, úshinshi, tórtinshi qatardan són útir, besinshi qatarǵa soraw.
barlıq qatardan soń soraw qoyıladı.
dáslepki tórt qatardan soń útir, besinshi qatarǵa noqat.
Answer: A
Subject: Native L&L
Question: Berilgen qatarlardıń avtorların durıs anıqlań.
1) Eger de úndemey otırsa adam,
Jaqsı-jamanlıǵı bilinbes mudam.
2) Zatı pás adamǵa heshbir jalınba,
Sebep ol tuwılǵan haywan halında.
3) Kimdi kórseń Xızır bil,
Túndi kórseń qádir bil.
4) Sózińe ıqtıyat bol, basıń ketpesin,
Tilińe ıqtıyat bol, tisiń sınbasın.
a) Sulayman Baqırǵanıy, b) Yusup Has Hajib, c) Saadiy Sheraziy, d) Abilqasım Ferdawsiy.
Options:
1-c ; 2-d ; 3-a ; 4-b.
1-a ; 2-b ; 3-c ; 4-d.
1-c ; 2-d ; 3-b ; 4-a
1-a, b ; 2-c ; 3-d.
Answer: A
Subject: Geography
Question: Jańa Zelandiyanıń jergilikli xalqı ne dep ataladı?
Options:
malagasiyer
sambolar
maorilar
papuaslar
Answer: C
Subject: Geography
Question: Jer beti klimatınıń hár qıylı bolıwına tiykarınan neshe faktor tásir etedi?
Options:
3
2
5
4
Answer: A
Subject: Geography
Question: Uzınlıģı 186 km, ortasha jıllıq suw sarpı sekundına 7,5 metr kub bolģan dárya qaysı?
Options:
Topalandárya
Sanzar
Surxandárya
Sherabaddárya
Answer: D
Subject: Geography
Question: Marģuzar dizbegi qaysı taw dizbeginiń dawamı esaplanadı?
Options:
Hisar
Qarjantaw
Túrkstan
Zarafshan
Answer: C
Subject: Geography
Question: Afrika materiginiń eń shetki arqa hám qubla bólimleri qaysı klimat poyaslarında jaylasqan?
Options:
tropikalıq
subekvatorial
ortasha
subtropikalıq
Answer: D
Subject: Geography
Question: Qaysı teńizdiń suwınıń duzlılıǵı 37-39‰ ni quraydı?
Options:
Baltıka teńizi
Qızıl teńiz
Jer Orta teńizi
Qara teńiz
Answer: C
Subject: Geography
Question: 1952-jılı Ózbekstan xalqınıń qansha bólegin hayallar quraģan?
Options:
48%
57%
43%
52%
Answer: D
Subject: Geography
Question: Tómendegi qaysı mámleket 1993-jılı kóp jıllıq urıs nátiyjesinde Efiopiyanıń quramınan bólinip shıqqan?
Options:
Jibuti
Keniya
Eritreya
Somali
Answer: C
Subject: Geography
Question: Tómendegi qaysı ilimpaz barlıq antropogen landshaftlardı 4 toparǵa ajıratqan?
Options:
A.G. Isachenko
F.N. Milkov
V.B. Sochava
V.A. Vernadskiy
Answer: A
Subject: Geography
Question: Qaysı dáwirde Antarktida materiginde jıllı, ortasha klimatlar bolıp, qalıń aǵashlar ósken?
Options:
neogen
yura
taskómir
perm
Answer: C
Subject: Geography
Question: Flint-Mamont úńgiri Appalachi tawınıń qaysı bóliminde jaylasqan?
Options:
arqa-shıǵıs
arqa-batıs
qubla-shıǵıs
qubla-batıs
Answer: D
Subject: Geography
Question: Eger hawa temperaturası 30°C, hawanıń salıstırmalı ıģallıģı 80% bolsa, 1 metr kub hawanıń toyınıwı ushın qansha suw puwı kerek boladı?
Options:
6 g
10 g
49 g
8 g
Answer: A
Subject: Geography
Question: Antarktida materiginde jaylasqan hárekettegi vulkandı tabıń.
Options:
Orisaba
Erebus
Slamet
Lamington
Answer: B
Subject: Geography
Question: Mikroneziyanıń quramına kiriwshi atawlardı belgileń.
Options:
Bismark, Jana Gebrit
Nauru, Marshall
Samoa, Mariana
Fidji, Kuk
Answer: B
Subject: Geography
Question: Afrika materigindegi qaysı dáryalar Hind okeanı basseyninde jaylasqan?
Options:
Zambezi, Niger
Zair, Nil
Niger, Oranj
Tana, Jubba
Answer: D
Subject: Geography
Question: Tawlarda tábiyat kompleksiniń kóp yamasa az bolıwı qaysı faktorlarģa baylanıslı? 1) geografiyalıq ornına; 2) antropogen faktorģa; 3) Koriolis kúshine; 4) tawdıń bálentligine.
Options:
1, 2
2, 3
1, 4
3, 4
Answer: C
Subject: Geography
Question: Dúnya okeanınıń 3000 m. den 6000 m. tereńlikke shekemgi bólimleri ne dep ataladı?
Options:
batial
shelf
abissal
okean shuqırıqları
Answer: C
Subject: Geography
Question: Tashkentte jıl dawamında ortasha esapta neshe mm. ge jaqın jawın jawadı?
Options:
500
300
600
400
Answer: D
Subject: Geography
Question: Tómendegi sayaxatshılardan qaysı biri Nil dáryasınıń baslanıw salası Kagera ekenligin anıqladı?
Options:
D.Livingston
Ibn Battuta
G.M. Stenli
N.I.Vavilov
Answer: C
Subject: Geography
Question: Antarktida materiginde pingvinlerdiń neshe túri tarqalģan?
Options:
11
15
17
16
Answer: C
Subject: Geography
Question: Tómendegilerden qaysı biriniń uzınlıģı 60 mıń km. den artıq?
Options:
Orta okean dizbegi
Batıs samallar
Ekvator sızıģı
Alp-Gimalay poyası
Answer: A
Subject: Geography
Question: Dúnya okeanındaģı erkin kóship júriwshi organizmler ne dep ataladı?
Options:
planktonlar
bentoslar
krikler
nektonlar
Answer: D
Subject: Geography
Question: Atlantika okeanınıń eń tar bólimi qanshanı quraydı?
Options:
2660 km
3230 km
2620 km
2260 km
Answer: C
Subject: Geography
Question: Antarktida materigindegi Xalli ilimiy stanciyası qaysı mámleketke tiyisli?
Options:
AQSH
Ullı Britaniya
QAR
Avstraliya
Answer: B
Subject: Geography
Question: Eger gorizontallar 50 metrden ótkizilse, Ózbekstannıń eń biyik noqatın neshe gorizontal arqalı súwretlew múmkin?
Options:
43
96
92
46
Answer: C
Subject: Geography
Question: Eratosfen tárepinen dúzilgen dúnya kartasında qaysı tábiyiy geografiyalıq obyekt kórsetilgen?
Options:
Bontus dáryası
Ra dáryası
Hindistan teńizi
Tavr tawları
Answer: D
Subject: Geography
Question: Qaysı qatlamda bultlar payda bolıp, jawınlar jawadı, hawa rayı ózgerip turadı?
Options:
stratosfera
mezosfera
termosfera
troposfera
Answer: D
Subject: Geography
Question: Tawdıń eteginde hawa temperaturası +22°C bolsa, 6000 metr biyikliktegi taw shıńında hawa temperaturası neshe gradusqa teń boladı?
Options:
-16°C
-14°C
-12°C
-18°C
Answer: B
Subject: Biology
Question: Tómendegi elementlerdi bir márte tolıq aylanıp shığıwı ushin qansha jıl kerek boladı? 1) kislorod a)2 mln 2) suw b) 2000 jıl 3) CO2
Options:
1-c,2-c,3-a
1-b,2-a,3-c
1-a,2-b,3-c
1-c,2-a,3-b
Answer: B
Subject: Biology
Question: 1-(+-), 2-(+ 0), 3-(--), 4-(-0). Mas orınlı juwaplardı tabıń.
Options:
Parazitizm, Protokooperatsiya, Kankurensiya, Kammensalizm
Jirtqishlıq, Kammensalizm, Kankurensiya, Protokooperatsiya
Parazitizm, Kammensalizm, Kankurensiya, Amensalizm
Jirtqishlıq, Kammensalizm, Kankurensiya, Hamtabaqlıq
Answer: C
Subject: Biology
Question: Fizikalıq (a) biologiyalıq (b) ximiyalıq (s) antropogen faktorlarga tiyisli qásiyetler tuwri kórsetilgen qatardı tabıń. 1.yadro energiyasidan paydalanıw 2.geologik qaldıqlardıń shığındılar arqalı pataslanıwı 3.shawqım kúshiniń artıwı 4.parazit haywanlardıń artıwı 5.bezgek paraziti qanda parazitlik qılıwı.
Options:
a-1,3 b-4,5 s-2
a-1,3 b-1,4,5, s-2
a-1,4 b-3,5 s-2
a-3,4 b-2 s-1,5
Answer: A
Subject: Biology
Question: Qaysı tip suwıq klimat hám kóbirek haywan ónimleri menen azıqlanıwı sharayatında qáliplesedi?
Options:
Tropik adaptiv tip.
Adaptiv tip
taw adaptiv tipi
Arktik adaptiv tip
Answer: D
Subject: Biology
Question:  '1% qağıydası' na mas keliwshi tuwrı juwaptı anıqlań. 1.Quyash energiyasınıń 100% den shama menen 1% i xlorofill tárepinen ózlestiriledi ham organikalıq molekulalar sintezinde paydalanıladı 2.quyash energiyasının qalgan 99% i qaytarıladı, ıssılıqqa aylandırıladı yamasa suw puwlanıwına jumsaladı3.quyash energiyasınıń arganikalıq zatlar ximiyalıq baylanıslar energiyasına aylanıwı ónimdarlığı ortasha 99% dı quraydı.4. quyash energiyasınıń arganikalıq zatlar ximiyalıq baylanıslar energiyasına aylanıwı ónimdarlığı ortasha 1% di quraydı 5.ekilemshi ónimge baylanıslı boladı 6. Birlemshi ónimge baylanıslı boladı.
Options:
2, 4, 5
3, 4, 6
1, 2, 4, 6
1, 2, 3, 4
Answer: C
Subject: Biology
Question: Eklemshi suksessiya ... júz bergen aymaqlarda populaciyalar arasında qatnaslardıń qaytadan tikleniwi aqıbetinde júz beredi. Noqatlar ornına tiyisli sanlardı qoyιή. 1-jalın, 2-jıralar betinde, 3-qurgaqshılıq, 4-topıraq hám ósimlikler bolmagan orınlar, 5-togaylar kesiliwi, 6-qum tóbeliklerde
Options:
1, 3, 5
1, 2, 3
2, 4, 6
3, 5, 6
Answer: A
Subject: Biology
Question: Otlaqlar ushın tán bolgan qásiyetlerdi tabıń? 1. Túrler sanınıń kópligi menen ajıralıp turadı, 2. Ósimlikleri tiykarınan shóplerden ibarat, 3. Terekleri yarus boylap tığız jaylasqan, 4. efemerler kóp ushırasadı, 5. Kúndiz júdá ıssı, túnde salqın, 6. epifitler hám lianalar kóp ushırasadı, 7. Ósimlikleri jeterli dárejede izģarlıqtı talap etedi, 8. Tiykarınan sobıqlı hám gúlli ósimlikler ósedi, 9. Haywanlardıń kópshiligi túnde aktivlesedi, 10. Sút emiziwshilerden maymıllar hám jalqawlar ushıraydı, 11. Kemiriwshilerden úy qoyan hám balpaq tıshqanlar ushırasadı, 12. Haywanlar arasında shıbın-shirkeyler kóp ushırasadı.
Options:
1, 3, 6, 10
2, 7, 8, 12
3, 5, 9, 10
4, 5, 9, 11
Answer: B
Subject: Biology
Question: Kún uzınlığı ósimlikler (a)hám haywanlarda (b) qaysı proceslerge tásir etedi? 1-tuqımnıń ónip shiģıwına 2-japıraq túsiwi; 3-tınım dáwirine ótiwi; 4-túlewi; 5-ósiwi; 6-miywe túyiwi; 7-miyweniń pisip jetilisiwi; 8-kóbeyiwi; 9-migraciya
Options:
a-2,3,7, b-4,8,9
a-1,2,3,5,7,6, b-4,8,9
a-4,8,9, b-2,3,5,6,7,1
a-2,3,5,6, b-4,8,9
Answer: D
Subject: Biology
Question: Siklop (a), jońıhqa (b), chigirtke (c) ushın mas túsinikler tuwri berilgen juwaptı anıqlań.
Options:
a - plankton; b - produtsent organizm; c - konsument
a - xemotrof organizm; b - fototrof organizm; c - konsument
a - produtsent organizm; b - redutsent organizm; c - konsument
a - bentos; b - geterotrof organizm; c - eukariot organizm
Answer: A
Subject: Biology
Question: Qaysı adaptiv tipi - atmosfera basımı tómen, kislorodtıń muģdarı az, gipokciya, suwıq sharayatında qáliplesedi?
Options:
Tropik adaptiv tip
taw adaptiv tipi
Arktik adaptiv tip
Adaptiv tip
Answer: B
Subject: Biology
Question: Suksessiya...
Options:
belgili aymaqtağı ekosistemalardıń insan hám tábiyat faktorları tásirinde izbeizlik penen basqa ekosistemalarga almasıwı
ekosistemalar turaqlılığın onıń quramına kiretuģın organizmler arasındağı trofik baylanıslardıń hár túrliligi
ekosistemalerdiń ózin-ózi basqarıw hám dinamik teń salmaqlıqtı saqlaw qásiyeti
ekosistemadağı organizmler sanınıń kóbeyiwi yamasa azayıwına alıp keledi
Answer: A
Subject: Biology
Question: Tirik moddaga xos bo'lmagan xususiyatni toping.
Options:
tiri zat individler jıyındısınan ibarat
háreketleniw arqalı tiri organizmler organikalıq zatlar hám energiyanıń 1-orınnan 2-orınģa kóshiwin támiyinleydi
tiri zat aktiv hám passiv háreketlenedi
tiri zat quyash energiyasın transformaciya etedi
Answer: A
Subject: Biology
Question: Moddalarning geologik davriy aylanishi (a) va moddalarning biologic davriy aylanishi (b) ga xos xususiyatlar bilan juftlang. 1.Harakatlantiruvchi asosiy kuchi suvning okeanlar va quruqlik o'rtasida to'xtovsiz aylanib turishi. 2. Yer qobig'idagi barcha kimyoviy ishtirok etadi. 3.Harakatlantiruvchi asosiy kuchi tirik organizmlarning oziqlanishidagi asosiy farqlar. 4.Biogen elementlar ishtirok etadi 5. Avtotroflar tomonidan fotosintezning amalga oshirilishi.
Options:
a-1,3 b-2,4
a-1,2 b-5,4
a-3,4 b-1,2
a-3,1 b-2,4
Answer: B
Subject: Biology
Question: Qaysı alım aldıngı kóp kletkalı haywanlar shar tárizli koloniyadağı ayırım kletkalardıń koloniya ishine kóship ótiwi migraciya nátiyjesinde payda bolģanlığın jazģan?
Options:
D.K.Belyayev
A.O.Kovalevskiy
I.I.Mechnikov
Ch.Darvin
Answer: C
Subject: Biology
Question: Tiri organizmlerdiń derlik 50%ı ushıraytuğın ekosistemanı anıqlań.
Options:
dushshi suw
tayga
tropikalıq toģaylar
keń japıraqlı toģay
Answer: C
Subject: Biology
Question: Ósimlikler qurģaqlıqqa shığıw nátiyjesinde qanday toqıma(a) hám qanday organlar(b) payda boladı? 1.mexanik toqıma; 2.qaplawshı toqıma; 3.tamır; 4. vegetativ hám generativ bólim
Options:
a-3,1; b-4,2
a-1,4; b-2,3
a-2,3; b-1,4
a-1,2; b-3,4
Answer: D
Subject: Biology
Question: Jámáát hám qorshagan ortalıq penen óz ara teń salmaqlılıq jaģdayı támiyinlengen ekosistemalar qanday ekosistemalar dep ataladı?
Options:
Ekosistemalarning o'zini o'zi boshqarishi
Havf ostidagi ekosistemalar
Tabiat faktorlari ta'sirida ekosistemalar
Klimaks bosqichidagi ekosistemalar
Answer: D
Subject: Biology
Question: Litosferanın qanday tereńliginde organizmler jasay aladı?
Options:
10 m den bir neshe 10 m ge shekem
10 cm dan bir neshe 10 m ge shekem
10 cm den bir neshe 10 cm ge shekem
10 cm den bir neshe 100 m ge shekem
Answer: B
Subject: Biology
Question: Tuqımlı qırıqqulaqlardıń qaysı qásiyetleri olardıń vegetativ hám generativ organları arasındağı filogenetik baylanıslardıń bar ekenligin kórsetedi?
Options:
tamır paqallardıń bolıwı
tuqımlardıń miywe ishinde bolıwı
tuqım japıraq shetlerinde payda bolganlığı
soruslardıń bolıwı
Answer: C
Subject: Biology
Question: Biosferadağı tiri zatlardı neler quraydı?
Options:
Producentler hám reducentler
ósimlikler, haywanlar
Producentler, konsumentler hám reducentler
barlıq tiri organizmler hám suw
Answer: C
Subject: Biology
Question: Qırıqqulaqlar rawajlangan dáwirde payda bolgan organizmler berilgen juwaptı belgileń.
Options:
trilobitler
órmekshiler
jabıq tuqımlılar
suwda hám qurģaqlıqta jasawshılar
Answer: B
Subject: Biology
Question: Populyaciyadağı individler sanı artıw tezligin qaysı kórsetkishler arasındağı qatnastı belgilep beredi?
Options:
tuwılıwshılıq hám jas quramı
ólim hám tuwılıwshılıq
jınıs quramı hám individler sanı
populyaciya tığızlığı hám ólim
Answer: B
Subject: Biology
Question: Turaqlı biogeocenozlarģa tán bolgan juwap berilgen qatardı anıqlań? 1. bir pútinlik, 2. óz-ózin jańalaw, 3. turaqlılıq, 4. óz-ózin basqarıw, 5. túrler arasında gúres bolmawı, 6. bir qıylı túrlerdiń hádden tısqarı artıp, basqalarınıń kemeyiwi
Options:
5,6
1,5,6
1,2,3,4,5,6
1,2,3,4
Answer: D
Subject: Biology
Question: Hár bir túrdiń tarqalıw arelın ne belgileydi?
Options:
samal tezligi
tolerantlıq zonası
cheklewshi faktor
hawa temperaturası
Answer: C
Subject: Biology
Question: Birinshi trofik dárejeni qaysı organizmler quraydı? 1) producentlar 2) fitofaglar 3) gósh jewshiler 4) hámme nárse jewshiler 5) destruktorlar
Options:
1, 2
1
3, 4
3, 5
Answer: B
Subject: Biology
Question: Qaysı erada fotosintezdi ámelge asıra alatuģın bakteriyalar hám kók jasıl suw otlarının qadimgi wákilleri bolgan ápiwayı organizmler payda bolgan?
Options:
arxey
paleozoy
proterazoy
mezazoy
Answer: A
Subject: Biology
Question: Sanı júda az,biotoptıń hár jerinde gana tek ayırım bir bóliminde ģana ushıraytuģın-... túrlar?
Options:
subdominant túrler
dominant túrler
kem sanlı siyrek túrler
kóp sanlı tez nabıt bolatuģın túrler
Answer: C
Subject: Biology
Question: Tómende adırlarda ushıraytuģın, júregi tórt kameralı, bas miy qabığında jılan izi búrmeleri bolatuģın haywanlar keltirilgen juwaptı belgileń.1) tolay qoyanı 2) shubar giyena(sitlon) 3) baltajutar 4) sagal 5) jayron 6) porsıq 7) qońır ayıw 8) málim pishiq 9) jılanbúrkit 10) keklik 11) qaplan
Options:
4, 5
1, 5
6, 7, 8
3, 9, 10
Answer: B
Subject: Biology
Question: Biosferaģa táriyip beriń. 1. Tiri organizmlerdiń jasaw ortalığı. 2. Organizmler tirishilik iskerliginiń ónimi. 3.Planetadağı barlıq tiri organizmler hám olardıń jasaw ortalığın qamtıp algan bir pútin sistema. 4. Global ekosistema.
Options:
2, 3, 4
1, 2, 3, 4
1, 2, 3
1, 2
Answer: B
Subject: Biology
Question: Tiri zatqa tán bolgan qásiyetti tabıń.
Options:
Jerdiń tartıw kúshi tásirinde háreketleniwi aktiv háreketleniwi delinedi
balıqlardıń suw ağımına qarsı súziwi tábiyiy kúshler tásirinde boladı
tiri zatlar ortalıq sharayatına joqarı dárejede beyimlesken
tiri organizmlerdiń tirishilik procesleri hám ximiyalıq reakciyalar tártipsiz túrde ótedi
Answer: C
Subject: Biology
Question: Etologiyalıq biyimlesiw (a) hám suw jetispengen waqıtta anabioz jagdayına ótiw (b) ushın tán juwaptı tabıń.
Options:
a - Suw jetispegen dáwirde uyqı jaģdayına ótiw-sayģaq, b - Qolaysız sharayatta tuqım halında ótiw- uzın kúnli ósimliklari
a - antilopalar, sayģaqlar, b - Dene bóliminin bir bólimin joģaltıwı hám suw bar gezde qayta tiklewi
a - Túngi tirishilik tárizine ótiw -Tasbaqa, b - Efemeroidlar
a - Suw jetispegen dáwirde uyor jağdayına ótiw - kene, b - Qolaysız sharayatta tuqım halında saqlaw- Efemerler
Answer: D
Subject: Biology
Question: Aqquyrıq hám qozıqulaq ushın ulıwma bolgan qásiyetlerdi tabıń. 1) mitoxondriyalarında ATF sintezlenedi 2) kletka qabığı cellyulozadan ibarat 3) adırlarda tarqalgan 4) júregi tórt kameralı, ıssı qanlı haywan 5) azıq shinjırında qatnasadı
Options:
3, 5
4, 5
2, 3
1, 4
Answer: A
Subject: Biology
Question: Insannıń tuwrı (a) hám natuwrı (b) tásirleri tuwri kórsetilgen qatardı anıqlań. 1.Tuwrıdan tuwrı tiri organizmlerge qaratilgan. 2. Klimat landshafları arqalı. 3. Tábiyatıń belgili bir obyektine qaratilgan. 4.Siyrek túrlerdiń awlanıwı. 5. Toģaylardağı tereklerdiń kesiliwi.
Options:
a-1,4,2 b-3,5
a-1,5,3 b-2,4
a-2,3,4 b-1,5,2
a-1,4 b- 2,5,3
Answer: D