izzako/sundanese-pixelgpt huggingface dataset:
YUI ngamimitian nulis lagu basa sakola di SMA, anjeuna nulis lagu pikeun ngaéksprésikeun kaayaan dirina sorangan
Nalika SMA, YUI sakola sabari gawé di restoran Cina pikeun mantuan mayar sakola, ku sabab éta anjeuna teu boga waktu pikeun ngudag cita-citana dina widang musik
Conto, antara musik, sakola, jeung gawé, anjeuna ngan boga waktu hiji atawa dua jam pikeun saré, nu ahirna anjeuna gering
Di rumah sakit, anjeunna mikir yén sakola jeung musik teu bisa hirup babarengan
Sabada kaluar ti rumah sakit, anjeuna meunang kasempetan pikeun tampil nyanyi di jalan
YUI ngungkapkeun kahayangna pikeun ngudag cita-citana di widang musik, anu ahirna milu gabung jeung band Bianco nero dina konsér pamungkasna
Bianco nero nitah YUI sangkan nuluy keun sakola ka sakola musik, ahirna YUI kaluar ti SMA, tuluy ngawitan diajar ngulinkeun gitar jeung nulis lagu di "Juku" (sakola musik) di daérah Fukuoka
Sabada éta, anjeuna ngamimitian nyanyi sorangan di jalan di daérah Stasion Ténjin, Fukuoka, pikeun ngaleungitkeun rasa érana
Sasih Maret 2004, YUI milu audisi "SD Audition" anu baris diayakeun ku Sony Music Japan
Tina 20,000 pamilon, ngan ukur 10 urang anu nyésa kaasup YUI
Yui diuk sila tuluy nyanyi sabari ngagitar
Lagu nu dinyanyikeun basa éta saloba 3 lagu, "Why me", "It's Happy Line", jeung "I know"
Dina aturan audisi, pamilon ukur bisa nyanyikeun 2 lagu, tapi juri masihan nilai leuwih ka YUI
Sabada audisi, seueur parusahaan rékaman anu ngarebutkeun YUI pikeun di kontrak
"From Me to You" (2005-2006)
Nalika YUI pindah ka Tokyo, YUI nulis hiji lagu pikeun penghargaan ka Fukuoka anu judulna "Feel My Soul" anu awalna direncanakeun rék dikaluarkeun dina labél indi, tapi produser Fuji TV Mr. Yamaguchi meunang inspirasi tina sorana YUI, nu ahirna éta lagu di paké dina drama "Fukigen na Gene" sa acan ngaluarkeun singel kahiji na
Kaping 23 Februari 2006 YUI ngaluarkeun single kahijina "Feel My Soul" anu laku 100,000 éksemplar jeung asup kana peringkat ka-8 dina nominasi Oricon dina minggu kahiji
3 single salajengna "Tomorrow's way" (tema lagu film "Hinokio"), "Life' (lagu panutup anime "Bleach"), jeung "TOKYO" henteu sasuksés "Feel My Soul", ukur cukup suksés dina perbandingan
Sabada ngaluarkeun 4 single, YUI ahirna ngaluarkeun album kahiji anu judulna "From Me to You", anu suksés kajual leuwih ti 200,000 éksemplar
"Can't Buy My Love" (2006-2007)
Taun 2006 YUI ngamimitian maén film anu judulna "A Song to the Sun" (Taiyou no uta, タイヨウのうた), anu ditontonkeun kaping 17 Juni 2006 di Festifal Film Cannes 2006
YUI datang ka Japan Academy Prize jeung meunangkeun penghargaan artis pendatang terbaik pikeun film "Song of the Sun" Sa acan ngaluarkeun film éta, YUI ngaluarkeun single ka-5 "Good-bye Days" anu husus ditulis pikeun film éta, anu laku leuwih ti 200,000 éksemplar
Single nu salajengna, "I Remember Yui" sukses ku sabab popularitasna tina lagu "Good-bye Days"
Single ka-7 YUI "Rolling Star" kapilih jadi bubuka séri ka-5 animé "Bleach", single ka-8 "Cherry" ditampilkeun dina ngapromosikeun "KDDI Listen Mobile Service"
YUI ngaluarkeun Album ka-2 "Can't Buy My Love" kaping 4 April 2007, album ieu cicing di peringkat ka-1 salila 2 minggu dina nominasi Oricon
Album ieu laku leuwih ti 680,000 éksemplar
"I Loved Yesterday" (2007-2008)
YUI ngaluarkeun single ka-9 na "My Generation/Understand" kaping 13 Juni 2007, "My Generation" kapilih jadi lagu pamungkas drama "Seito Shokun
", sedengkeun "Understand" kapilih jadi téma lagu film "Dog in a Sidecar"(サイドカーに犬)
Single ieu ngadiukan peringkat kahiji dina nominasi mingguan Oricon
Single ka-10 na, "Love &amp; Truth" kaluar kaping 26 Séptémber 2007, ieu lagu dijadikeun téma dina film "Closed Note"(クローズド・ノート)
DVD konsér mimiti anjeuna "Thank You My Teens" di rilis kaping 14 November 2007, anu eusina cuplikan tina konsér kaduana
Kaping 19 November 2007, YUI ngayakeun konsér kahijina di Nippon Budokan, anu langsung séép kajual
YUI ngawitan taun 2008 ku single ka-11, "Namidairo" anu di rilis kaping 27 Februari 2008
Saminggu sabada di rilisna single ka-11, YUI ngapromosikeun lagu anyarna "Laugh Away", anu ahirna di rilis kaping 10 Maret 2008
Album ka-3 na di rilis kaping 9 April 2008, anu judulna "I Loved Yesterday", album ieu cicing dina peringkat kahiji nominasi Oricon jeung kajual 400,000 éksemplar
"My Short Stories/Holiday in the Sun" (2008-2010)
Kaping 2 Juli 2008, YUI ngarilis "Summer Song", sakali deui laguna cicing di peringkat kahiji dina nominasi mingguan Oricon
"Summer Song" kajual 83,440 éksemplar dina saminggu, anu ngajadikeun "Summer Song" peringkat ka-2 dina panjualan minggu kahiji sabada "Love &amp; Truth"
YUI ngariis album kompilasi anu judulna, "My Short Stories" kaping 12 Novémber 2008 anu cicing di peringkat kahiji dina Oricon
Dina "YUI Diary" nu aya di website na, kaping 29 Agustus 2008, YUI nulis yén anjeunna rék istirahat sabada ngaluarkeun album kompilasina, ku kituna YUI bisa konséntrasi pikeun nyieun rencana taun hareup
Salila istirahat, YUI nulis lagu "I Do It" jeung grup band awéwé ti Okinawa (Stereopony), anu dirilis kaping 22 April 2009 jadi single ka-3 na Steréopony
YUI ngabéwarakeun yén anjeunna aktif deui, sabada istirahat salila 5 sasih dina situs resmina, ku kituna YUI ngarayakeun aktifna deui dina widang musik ku cara ngrilis single anyar anu judulna"Again" anu dirilis kaping 3 Juni 2009, ieu lagu langsung dipilih pikeun lagu séri mimiti animé" Fullmetal Alchemist Brotherhood"
Dina situsna YUI-net.com ngabéwarakeun rilisna single "It's All Too Much/Never Say Die" kaping 27 Juli 2009
Single éta dirilis kaping 7 Oktober 2009, ieu single kajual 75,000 éksemplar dina waktu saminggu
YUI ngarilis single "Gloria" kaping 20 Januari 2010 anu laku 80,000 éksemplar
Single salajengna "To Mother" dirilis kaping 2 Juni 2010
Kaping 14 Juli 2010 YUI ngarilis album ka-4 na anu judulna "Holiday in the Sun" anu eusina lima single, ti single "Summer Song" nepi ka "To Mother"
Ieu jadi album anu ka-4 anu langsung ka puncak tangga lagu Oricon, anu ahirna kajual leuwih ti 300,000 éksemplar, ogé meunang sértifikat Platinum
"How Crazy Your Love" (2010-ayeuna)
Single "Rain" di rilis kaping 24 Novémber 2010
Terus, YUI ngarilis single "It's My Life/Your Heaven" 26 Januari 2011
Single salajengna nyaéta "Hello (Paradise Kiss)", anu di rilis kaping 1 Juni 2011
Dua lagu dina single ieu dijadikeun lagu bubuka jeung pamungkas film "Paradise Kiss"
Kaping 16 Juni 2011, YUI ngayakeun konsér mimitina di luar Jepang, nyaéta di Hong Kong anu dilalajoan ku 14,000 jelma
Single anu pang anyarna nyaéta "Green a.Live" anu dirilis kaping 5 Oktober 2011.. Kaping 20 Séptémber 2011, YUI ngabéwarakeun dina situsna, yén YUI baris ngayakeun tur anu ka-5 anu judulna "How Crazy Your Love"
Salian baris ngayakeun tur ka-5, YUI ogé rék ngaluarkeun album anyar anu judulna "How Crazy Your Love" kaping 2 November 2011
Utuy T Sontani, ngaran lengkepna mah Utuy Tatang Sontani
Pangarang carita pondok, roman jeung utamana carita-carita drama, boh dina basa Sunda, boh dina basa Indonésia
Lahir di Cianjur Jawa Barat tanggal 31 Mei 1920
Maot tur dimakamkeun sacara Islam di Moskow, Rusia 17 September 1979
Sabada tamat Taman Muda Taman Siswa di Cianjur, tuluy neruskeun sakolana ka Taman Dewasa (SMP) di Bandung, tapi ngan kuat sababaraha bulan da kolotna kaburu bangkrut usahana atuh balik deui ka Cianjur
Waktu indung bapana pipirakan, Utuy milu ka indungna pindah tuluy nganjrek di Bandung
Sanggeusna namatkeun Taman Dewasa di Bandung, tuluy digawé di sababaraha kantor, antarana di "Regentschapswerken" Bandung
Ti dinya digawe di RRI [Tasikmalaya] salila revolusi nepika Agresi Militer kahiji
Geus kitu asup deui digawe di Balai Pustaka jadi redaktur (1948), terus dipindahkeun ka Bagian Naskah dan Majalah Jawatan Pendidikan Masyarakat
Ti dinya pindah deui ka Jawatan Kebudayaan Seksi Basa Sunda (1958), jeung Lembaga Bahasa dan Kesusastraan Indonésia
Geus nyorang ka luar negri taun 1957 ka Tiongkok, taun 1958 ka Rusia, jeung taun 1961 ka Jepang
Lantaran keur waktu sakola di Bandung kénéh manéhna geus resep kana tulas tulis, nya harita neruskeun deui karesep nulisna, lantaran waktu di Bandung harita bapana langganan surat kabar "Sinar Pasundan"
Mimitina nulis dina basa Sunda, antarana roman nu judulna "Tambera" (1943) jeung "Mahala Bapa" (1943)
Carita nyambung "Mahala Bapa" dimuatkeun dina surat kabar "Sinar Pasundan", ari carita nyambung "Tambera" dimuat dina surat kabar Sipatahunan
Waktu Jepang ngeprik sakumna urang Indonésia sangkan ngagunakeun basa Indonésia bae,nya mimiti Utuy téh nulis dina basa Indonésia
Ilubiung kana pintonan-pintonan sandiwara, malah tuluyna mah nulis sandiwara
Dina taun 1957, Utuy milu ancrub ilubiung dina Badan Pangulik Budaya (BPB)Kiwari, tapi lataran taun 1959 jadi anggota Lekra, ahirna dipecat ku pangurus BPB Kiwari
Dina taun 1960-an, anu mimitina mah ngarasa mangmang rek narima tawaran jadi pangurus Lekra teh, ahirna panceg asup Lekra sarta aktif jadi pangurus sabada dipecat ku BPB Kiwari
Sabada aktif di Lekra, Utuy réa nulis ulikan anu sifatna agitatif,néori jeung nepikeun ceramah-ceramah ngeunaan kasusastran Sunda
Ceramahna ngeunaan kasusastraan Sunda dijudulan "Sastra Sunda Sebagai Jurubicara Dua Kebudayaan", minangka sawangan anyar tina karangan saméméhna anu kungsi dimuat dina majalah, nyaéta "Nyawang Sastra Sunda Saliwatan" (1956-1958)
Lian ti eta, ogé nulis drama agitatif "Si Sapar" (1964) jeung "Si Kampeng" (1964)
Memeh ngabeledug kajadian Gestapu, Utuy indit ka RRC pikeun titirah jeung diubar,lantaran keuna ku panyakit lever, tapi terus teu bisa balik deui
Ti RRC tuluy kakaburan ka Moskow, anu satuluyna di éta nagara ngajar basa jeung sastra Indonésia di Institut Bahasa dan Kesusastraan Timur tug nepi ka maotna, dina taun 1979
Judul sandiwarana nyaéta: Nepi ka kiwari dianggap pangarang drama Indonésia anu pangkuatna
Drama karanganana nyaéta "Awal dan Mira", dileler "Hadiah Sastra Nasional BMKN" 1953, ari drama séjénna nyaéta "Saat yang Genting" (1958) dileler "Hadiah Sastra Nasional BMKN" 1957/1958
Bisa jadi ku lantaran baheulana ngamimitian karier sastrana ku nulis dina basa Sunda, katineungna gedé kana tulas tulis dina basa Sunda
Dina sastra Sunda, karya-karya Utuy di antarana dimuat dina majalah Kiwari, Kalawarta LBSS, Manglé, Medan Bahasa Basa Sunda, Sunda jeung Warga jeung dina koran Sipatahoenan
Utuy nulis carita pondok, drama, esey, jeung sajak
Eseyna ngeunaan kakayaan batin Ki Sunda, mangrupa hasil ulikan ngeunaan Sangkuriang jeung Si Kabayan, kaitung hasil pamikiran-pamikiran anu orisinil jeung anyar
Ari tulisanana ngeunaan Haji Hasan Mustapa, salah saurang bujangga Sunda, nembongkeun kakagum kana individualisme éta bujangga anu sadar kana kakuatan pribadina sorangan
Lantaran gedé katineungna kana basa Sunda, sarta can ngarasa sugema nulis dina basa Indonésia, sawatara karyana anu ditulis dina basa Indonésia satuluyna ditulis deui dina basa Sunda, upamana carita pondok anu dimuat dina kumpulan "Orang-orang Sial" , tarjamahan basa Sundana dimuat dina majalah Sunda
"Sang Kuriang" terbitan Balai Pustaka,anu asalna ditulis dina basa Indonésia sarta saméméhna kungsi dimuat dina majalah "Seni" (1955) ditarjamahkeun kana basa Sunda tuluy dimuat dina koran Sipatahoenan (1961) sarta terus diterbitkeun ku Bhratara (1962)
Tangkal kalapa anu disebut ogé tangkal nyiur biasana tumuwuh dina wewengkon sisi basisir
Pohara loba mangpaat anu bisa urang menangkeun tina tangkal kalapa
Mimiti ti watang, daun sarta buahna, kabéh bisa dimangpaatkeun
Meureun alatan mangpaatna pohara loba, tangkal kalapa dijadikeun logo "Praja Ngora Karana" (Pramuka) di Indonésia
Dina klasifikasi tumbuhan, tangkal kalapa kaasup dina genus: cocos sarta species: nucifera
Bagian jeung Mangpaat Tangkal Kalapa: 1
Bagian-bagian Kalapa - Buah kalapa Buah kalapa diwangun ti kulit luar, sabut, batok, kulit daging (testa), daging buah, cai kalapa sarta lembaga
- Kulit luar Kulit luar mangrupa lapisan ipis (0,14 mm) anu miboga permukaan anu licin jeung kelir variatif ti héjo, konéng nepi ka oranyeu, gumantung asakna buah
Lamun euweuh goresan sarta robek, kulit luar kedap cai
- Sabut kalapa Sabut kalapa mangrupa bagian anu cukup badag ti buah kalapa, nyaéta 35 % ti beurat sakabéh buah
Sabut kalapa diwangun ti serat sarta gabus anu nyambungkeun hiji serat kalayan serat séjénna
Serat nyaéta bagian anu berharga ti sabut
Saban butir kalapa ngandung serat 525 gram (75 % ti sabut), sarta gabus 175 gram (25 % ti sabut)
- Batok Batok mangrupa lapisan teuas anu diwangun ti lignin, selulosa, metoksil sarta sagala rupa mineral
Kandungan bahan-bahan kasebut rupa-rupa luyu kalayan jenis kalapana
Struktur anu teuas disebabkan ku silikat (SiO2) anu cukup luhur kadarnya dina batok
Beurat batok kira-kira 15~19 % ti beurat sakabéh buah kalapa
- Kulit daging buah
Kulit daging buah nyaéta lapisan ipis coklat dina bagian luar daging buah
- Daging buah
Daging buah mangrupa lapisan kandel (8~15 mm) boga warna bodas
Bagian ieu ngandung sagala rupa zat giji
Kandungan zat giji kasebut rupa-rupa luyu jeung tingkat kematangan buah
Daging buah kolot mangrupa bahan asal minyak nabati (kandungan minyak 35 %)
- Cai kalapa
Cai kalapa ngandung saeutik karbohidrat, protein, lemaksarta sawatara mineral
Kandungan zat giji ieu gumantung ka umur buah
Cai kalapa bisa dipaké minangka média pertumbuhan mikroba, contona Acetobacter xylinum pikeun produksi nata de coco
Mangpaat Tangkal Kalapa: Aya sawatara komoditi anu bisa ditampa ti tangkal kalapa, nyaéta watang, daun, nira sarta bagian-bagian
Watang kalapa kolot bisa dijadikeun bahan wangunan, mebel, jembatan darurat, carangka parahu sarta kai beuleum
Batang anu bener-bener kolot sarta garing pohara tahan ka sengatan rinyuh
Kai ti tangkal kalapa anu dijadikeun mébel bisa diserut nepi ka permukaanna licin kalayan tékstur anu metot Daun kalapa mindeng dipaké pikeun hiasan atawa janur, sarang ketupat sarta ogé hateup imah
Tulang daun atawa lidina dijadikeun barang anyaman, sapu lidi sarta tusuk daging (saté)
Nira nyaéta cairan anu ditampa ti tumbuhan anu ngandung gula dina konsentrasi 7,5 nepi ka 20,0 %
Nira kalapa ditampa kalayan motong kembang awéwe anu tacan asak, ti tungtung urut potongan baris nyakclakan cairan nira anu ngandung gula
Nira bisa dipanaskan pikeun menguapkan caina ku kituna konsentrasi gula ngaronjat jeung kentel
Lamun ditiiskeun, cairan ieu baris téas anu disebut gula kalapa
Nira ogé bisa dijieun minangka inuman hampang
Loba ti bagian buah mangrupa bahan anu méré mangpaat
Sabut kalapa anu geus dipiceun gabusnya mangrupa serat alami anu berharga mahal pikeun pelapis jok sarta korsi, sarta pikeun karajinan tali
Batok kalapa bisa dibeuleum langsung minangka kai beuleum, atawa dikokolakeun jadi areng
Areng batok kalapa bisa dipaké minangka kai beuleum dawam atawa dikokolakeun jadi areng aktip anu diperlukeun ku sagala rupa industri olahan
Daging kalapa mangrupa bagian anu pang penting ti komoditi asal tangkal kalapa
Daging kalapa anu cukup kolot, dikokolakeun jadi kalapa parud, santan, kopra, sarta minyak goréng
Keur daging kalapa ngora bisa dijadikeun campuran inuman cocktail sarta dijadikeun selai
Cai kalapa bisa dimangpaatkeun minangka bahan olahan kécap sarta minangka média dina ferméntasi nata de coco
Akar kalapa bisa dimangpaatkeun minangka kai beuleum sarta ogé bisa dipaké minangka bahan baku pikeun nyieun karajinan
Serabut kalapa bisa dimangpaatkeun pikeun nyieun tali sarta sapu
kalapa jantong nyaéta jenis-jenis kalapa anu aya di Malaysia
Bentukna anu saeutik lonjong henteu kawas kalapa-kalapa anu séjén
Album live mangrupa hiji album musik nu direkam langsung tina hiji artis di panggung atawa konsér
Album live bisa direkam dina hiji konsér tunggal atawa gabungan ti sababaraha konsér
Rupa album ieu béda pisan jeung kalobaannana album nu direkam dina studio
Dina album live biasana sok aya kekeprokan jeung rupa-rupa sora panongton basa konser keur lumangsung
Album live biasana dirilis dina wangun VCD atawa DVD
Lais nyaéta kasenian anu mintonkeun kamonésan
Ari kamonésanana deukeut-deukeut kana akrobat
Ieu kasenian téh mangrupa salah sahiji pintonan rakyat di Jawa Barat anu mirip "acrobat"
Pintonan anu aya di masarakat Sunda tradisional tara leupas tina kapercayaan masarakat di sabudeureunana, yén akrobatik anu dipintonkeun ku pamaén-pamaén lais téh dipercaya aya bantuan mahluk goib
Kasenian ieu téh geus kasohor di luar Jawa Barat saperti Jawa Tengah, Jawa Timur, jeung Sumatra
Salah sahiji grup kasenian lais anu masih kénéh aya nyaéta di Désa Sayang, Kacamatan Cibatu, Garut
Kasenian Lais dicokot tina ngaran salah saurang anu kacida jago dina naék tangkal kalapa, katelah ngarana Laisan, anu sapopoéna disebut Pak Lais
Kasenian Lais mangrupa kasenian tradisional anu mintonkeun ka parigelan pamaénna
Kasenian ieu jiga akrobat anu sok ditampilkeun dina acara sirkus
Cara Pak Lais naék tangkal kalapa téh béda ku nu sok dawam dilakukeun ilaharna jelema naék tatangkalan, manéhna cukup sakali térékél geus bisa ngala kalapa dina sababaraha tangkal
Lila kalilaan kasenian Lais téh jadi hiji pintonan anu matak ngahibur, ku sabab sakur jelema nu lalajo bisa dijieun deg-degan ku lantaran pamaén lais mintonkeun gerakan anu mangpaurkeun
Sabada dipikawanoh ku masarakat, éta kasenian sok diondang keur hiburan
Lais geus kawentar ti jaman Penjajah Walanda
Perenahna téh di Kampung Nangka Pait, Kacamatan Sukawening
Upamana dina hajatan nyunatan atawa kawinan
Malah antukna mah lais téh henteu ngan kakoncara di Garut wungkul, tapi nyebar ka wewengkon-wewengkon séjénna
Sasakali mah dipaénkeun dina acara kagiatan-kagiatan di luar éta saperti acara-acara kanagaraan
Dina prak-prakanana pintonan Lais téh nyadiakeun dua leunjeur awi gombong diceuceubkeun dina taneuh tuluy masangkeun tali tambang dina unggal juru awi
Tali tambang téh ditalikeun kana dua juru awi anu geus di tancebkeun, tuluy tatabeuhan dipaénkeun nandakeun éta pintonan téh rék dimimitian
Tukang lais gugulawingan dina tali nu ditalikeun kana dua tangkal awi
Awi nu dipaké biasana awi bitung nu badag atawa gombong
Dina mintonkeun Lais biasana diadumaniskeun jeung seni kawedukan (jiga debus) ogé aya bodorna
Nalika pintonan rék dimimitian, dukun (pawang) lais téh tatahar pikeun ngayakeun upacara, nyaéta nataharkeun sasajén
Bari dipirig ku tatabeuhan, mimiti menyan téh dibeuleum bari macakeun mantra-mantra
Upacara ieu téh miboga tujuan nyaéta sangkan pamaén lais dibéré kakuatan, lincah jeung parigel tur salamet salila lumangsungna pintonan
Baju anu dipaké ku pamaén téh baju awéwé nyaéta kabaya
Pintonana téh biasana sapoé atawa satengah poé, gumantung ka nu ngondangna
Waditra anu dipaké pikeun ngirig nu ngalais téh nyaéta kendang penca, dogdog jeung calung
Pamaén lais téh di antarana lalaki 6 urang, nyaéta hiji pamaén laisna, hiji pawang (dukun), sésana para nayaga
Pintonan lais biasana di tempat anu terbuka saperti alun-alun atawa lapangan anu legana antara 10-15 méter antara tihang awi hiji ka awi nu hiji deui
Pintonan ieu lain bagian tina upacara jadi bisa di tanggap iraha waé
Pamaén lais téh biasana turun tumurun
Saméméh naék ka luhur awi, nu ngalais téh ngobrol heula jeung dukun anu sacara teu langsung ditujukeun kanu ningali
Paguneman na téh saperti kieu: Pawang : “Rek ka mana, Nu Geulis?” Si Lais : “Apan rek ulin.” Pawang : “Nyandak naon?” Si Lais : “Ieu payung bisi panas jeung duwegan bisi halabhab.” Pawang : “Pek atuh geura amengan.” Bari ngigel deui, nu ngalais téh ngadeukeutan awi sanggeus kitu tuluy naék éta awi lir monyét tétérékélan
Nalika nu ngalais keur gugulayunan dina tambang, éta tatabeuhan beuki lila beuki tarik sorana
Sanggeus kitu nu ngalais téh rereuh sakeudeung dina awi
Tuluy dukun (pawang) téh nanya deui, saperti kieu pagunemana : Pawang : “Hey, Geulis, keur naon?” Si Lais : “Apan ieu keur senang-senang!” Pawang : “Cing, Geulis, ngojay kawas bangkong.” Si Lais : “Mangga,” Tuluy éta nu ngalais téh meraktékkeun gaya bangkong nu keur ngojay
Si Lais : “Aduh cape jeung hanaang.”
Rahmatullah Ading Affandie () putra ti Bapak Udin Tampura jeung Ibu Ratna Permana
Atikanana dimimitian ti HIS dituluykeun ka Pasantrén Miftahul Huda Ciamis
Dina mangsa revolusi Jepang, RAF nuluykeun atikanana ka sakola Pertanian Tasikmalaya sarta SMA di Bandung
RAF nyuprih pangarti ogé di Fakultas Hukum Universitas Indonesia Jakarta nepi ka tingkat Sarjana Muda
Taun 1963 RAF jadi pagawé Perkebunan Negara IX nepi ka pangsiun ti PTP XII dina taun 1983
Taun 1951-1954, RAF kungsi jadi koméntator maén bal di RRI Jakarta jeung Bandung
RAF ogé salah sahiji tokoh nu miboga jasa dina mekarkeun ngaran Persib
Taun 1954-1955 RAF jadi Ketua Komisi téhnik di Persib
Pamaén Persib nu kasohor kungsi diasuh ku RAF nyaéta Rukman, Komar, Rukma jeung Parhim
Taun 1955 RAF jadi Pemrakarsa Simposium Sastra Sunda nu diayakeun di Jakarta Taun 1956 RAF kapilih jadi anggota pangurus LBSS, tuluy dipercaya jadi Pupuhu Bagéan Sastra dina kapangurusan hasil Kongres 1958
Taun 1956 ogé RAF kapilih jadi Pupuhu Calagara Kongrés Pemuda Sunda nu diayakeun di Bandung (4-7 Nopémber 1956)
Ti taun 1983 jadi Pupuhu Badan Koordinasi Kesenian Nasional Indonesia (BKKNI) cabang Jawa Barat sarta diangkat jadi anggota DPRD Jabar ti Fraksi Karya Pembangunan(1982-1997)
Minangka sastrawan nu kawilang produktif, RAF geus ngarang ratusan naskah sinétron, operet, sawatara novel kayaning "Nu Kaul Lagu Kaleon" (1989), "Bentang Lapang" sarta kumpulan carpon "Dongeng Enteng ti Pasantren" (1961)
Karya nu mangrupa naskah drama di antarana "Dakwaan dan Yaomal Qiyamah" nu ditulis dina taun 1950-an sarta geus dipintonkeun sababaraha kali
RAF ogé nulis skenario film "Si Kabayan", "Ratu Ular" jrrd nu dipintonkeun ku TVRI Pusat
Aya ogé naskah gending karesmen dina judul "Ruhak Padjadjaran" nu kungsi dipintonkeun di Teater Terbuka Taman Budaya Jawa Barat tanggal 17 Juli 2006
Naskah serial "Inohong di Bojong Rangkong" nu ditulisna teu leuwih ti 110 judul
"Inohong di Bojong Rangkong" mangrupa sinétron komedi satir nu miboga suasana islami sarta nyunda
Konsep seni islami geus jadi ciri has RAF
Dina taun 1963 RAF ngagarap kasidah modérn nyaéta Lingga Binangkit
Sanggeus sapuluh taun, Lingga Binangkit mekar jadi grup lianna nyaéta Patria
Ciri lainna nyaéta satirna nu dianggap seukeut
Saacan jaman reformasi, RAF salaku mantan anggota DPRD Jabar ti Fraksi Karya Pemwangunan dina kritik-kritikanana mindeng nyugak ka pamaréntahan
Taun 1961 RAF kasinugerahan hadiah LBSS pikeun buku kumpulan carpon Dongéng Énténg ti Pasantrén
Taun 1990 kasinugerahan hadiah Rancage kalawan novelna "Nu Kaul Lagu Kaléon"
Taun 1998 buku biografi "RAF Urang Banjarsari jadi Inohong di Bojongrangkong" diterbitkeun ku Geger Sunten
Kitu ogé jeung lalampahan RAF nalika naék haji dibukukeun ku Geger Sunten kalawan judul "Akina Puri ka Tanah Suci"
Tini Kartini lahir di Tasikmalaya tanggal 29 Oktober 1933
Sabada namatkeun SGA (Sakola Guru), kungsi jadi guru bari milu keurseus B-1 basa Sunda
Mangsa milu keurseus B-1, Tini sakelas pisan jeung Ahmad Bakri, pangarang produktif Ciamis téa
Tuluy Tini nyuprih pangarti di IKIP Bandung, Jurusan Basa jeung Sastra Indonésia nepi ka tamat taun 1969
Kungsi jadi girang serat jeung pupuhu Jurusan Bahasa &amp; Sastra Indonésia IKIP Bandung Éksténsion Tasikmalaya (1970-1972)
Tuluy pindah ka Bandung, jadi staf Bidang Permusiuman (1972-1974) jeung staf Bidang Pendidikan Masyarakat (1974-1989) Kanwil Depdikbud Jawa Barat
Kungsi jadi dosén luar biasa di Universitas Islam Nusantara (1984-1989)
Sabada pangsiun ti Depdikbud (1989) jadi dosén luar biasa di Universitas Pasundan
Ti taun 1994 jadi kepala Perpustakaan Prof. Dr. Doddy A. Tisna Amidjaja
Kapilih jadi Sesepuh Paguyuban Sastrawati Sunda Patrem nu munggaran (1982-1990)
Sering kapeto jadi juri rupa-rupa sayémbara, di antarana saban taun jadi anggota juri Hadiah Sastra Taunan LBSS ti mimiti taun 1990 sarta Hadiah Sastra D.K Ardiwinata
Salian ti éta, Tini ogé aktif di sawatara organisasi sosial non profit salaku girang serat Yayasan Keluarga Sejahtera Provinsi Jawa Barat jeung girang serat Yayasan Amal Bakti Ibu Provinsi Jawa Barat
Karya-karya Tini Kartini
Tini leuwih kasohor salaku pangarang carita pondok
Sawatara buku kumpulan carita pondokna nyaéta: Bukuna nu séjén mangrupa kumpulan dongéng Si Kabayan dijudulan "Jurig Kabayan" (1988)
Carpon Tini anu dijudulan Nyi Karsih kungsi diIndonésiakeun ku Ajip Rosidi
Dimuat dina koleksi "Dua Orang Dukun" (Yayasan Obor Indonesia, 2001) bareng jeung tarjamahan tina karya para pangarang Sunda lianna, karangan Tini nu éta geus milu ngabeungharan sastra Indonésia
Tini ogé kungsi nyundakeun sawatara carpon beunang para pangarang dunya kayaning Akutagawa Ryunosuke, Mishima Yukio, Soséki Natsumé, Somerset Maugham, John Stéinbeck, jeung lian-lianna deui
Tétéla, manéhna mah lain baé resep ngarang tapi deuih resep macaan karangan nu séjén
Réa bahan babandingan, réa luang pikeun ngajembaran wawasan
Salian ti nulis karya kréatif, Tini ogé réa ngayakeun panalungtikan ngeunaan basa jeung sastra Sunda, di antarana anu geus dibukukeun nyaéta
Muhammad Rustandi Kartakusuma () nyaéta saurang sastrawan Sunda jeung Indonésia
Atikanana di HBS jeung Universitas Gadjah Mada (henteu tepi ka tamat)
Kungsi ngajar di Univeristas Yale jeung Universitas Harvard di Amérika Sarikat (1951-1952)
Panulis sajak, esei, lakon, skenario pilem jeung artikel kabudayaan nu sipatna umum
Tulisanana dimuat di sawatara koran jeung majalah saperti Pujangga Baru, Gelanggang dalam Siasat, Mimbar Indonésia, Budaya Jaya, Sinar Harapan, Pikiran Rakyat, Kompas, jeung Indonésia
Bukuna nu geus medal nyaéta "Rekaman dari Tujuh Daerah" (1951), "Lagu Kian Menjauh" (1959), "Merah Semua Putih Semua" (1961), jeung "Prabu dan Putri" (1950)
Muhammad Rustandi Kartakusumah téh kaasup salah sahiji pangarang anu produktif
Ieu hal katangén tina éséy anu dihasilkeunana nu jumlahna 48 éséy, ngawengku 40 éséy dina basa Indonésia jeung 8 éséy dina basa Sunda
Téma éséyna mah ragem, ti mimiti agama, basa, film, pamaréntahan, atikan, sastra, seni, jsté
Tina sakabéh éséyna, nu patalina jeung kasundaan mah jumlahna aya 26 éséy
Si Anak Kampoeng nyaéta film drama Indonésia nu dirilis dina 21 April 2011, disutradaraan ku Damien Dematra
Jeruk mipis (Citrus aurantifolia) nyaéta buah anu miboga rasa haseum jeung rada pait
Di antara 1300 jenis jeruk, jeruk mipis atawa dina basa ilmiahna disebut Citrus Aurantium, miboga mangpaat anu loba
Jeruk mipis mangrupa bahan dasar pikeun ramuan "obat kecantikan"tradisional di Indonésia
Sacara umum, buah jeruk euyeub ku vitamin jeung mineral anu mangpaat pikeun kasehatan awak
Dalam kandungan 100 g jeruk nipis, terdapat kalori 51 kal, protein 0,9 g, lemak 0,2 g, karbohidrat 11,4 g, mineral 0,5 g, kalsium 33 mg, fosfor 23 mg, besi 0,4 mg dan asam askorbat 49 mg. Sajaba ti miboga kandungan vitamin C anu loba, jeruk nipis ogé ngandung asam sitrat, asam amino (triptofan, lisin),minyak atsiri (sitral, limonen, felandren, lemon kamfer, kadinen, gerani-lasetat, linali-lasetat, aktilaldehid,
lemon kamfer, kadinen, gerani-lasetat, linali-lasetat, aktilaldehid, nildehid) damar, glikosida, asam sitrun,lemak,kalsium, fosfor, besi, belerang vitamin B1 dan C. Sedengkeun daun, buah jeung kembangna ngandung minyak terbang
Jeruk mipis miboga mangpaat pikeun raray, sawatara mangpaatna nyaéta : Léngkah-léngkahna : Sadiakeun jeruk mipis anu masih seger, tuluy belah jadi dua bagian
Sanggeus kitu usapkeun daging jeruk mipis kana kulit, irung, jeung pipi anu pori-porina gedé
Léngkah-léngkahna : Sadiakeun cai jeruk mipis, tuluy bersihkeun kalayan ngagosok-gosokeun kana kuku
Léngkah-léngkahna : kuramas ku cai haneut anu geus dicampur ku cai peresan jeruk mipis, antepkeun salila 20-30 menit, sanggeus kitu bilas ku cai nepi ka bersih
'Léngkah-léngkahna : Cai peresan jerik mipis dicampur ku madu éta téh dipaké ilaharna masker
'Léngkah-léngkahna : Jeruk mipis dibeulah tuluy di peres di arah caina
Sanggeus kitu dihijikeun jeung kécap jeung madu
Inum sakali hiji sendok dahar
Lamun keur budak mah tilu kali sapoé saséndok entéh
Atawa ku cara nu séjén nyaéta jeruk mipis dibeulah tuluy dioeres diarah caina
Tambahkeun minyak kayu putih jeung kapur sirih
Sanggeus kitu balurkeun kana dada, beuheung jeung tonggong
'Léngkah-léngkahna : Jeruk Mipis dibeulah tuluy dicampur jeung daun gedang jeung cikur
Tuluy digodokeun ku tilu gelas cai, nepi ka jadi ngan sagelas
Sanggeus kitu disaring caina pikeun diinum tilu gelas sahari satengah gelas
Upsilon Draconis (υ Dra / υ Draconis) mangrupa salah sahiji béntang dina rasi Draco
Béntang ieu miboga magnitudo 4.82 jeung mangrupa béntang kelas K0III
Béntang ieu aya dina jarak 344 taun cahaya ti Bumi
Ngaran tradisional béntang ieu nyaéta Athafi I atawa Athafi al Awwal (dina basa Arab)
Ngaran nu séjénna pikeun béntang ieu nyaéta: Salian rasi Draco, béntang ieu ogé mangrupa anggota ti raloba rasi atawa asterisma ieu :
Bandéra Serbia mangrupa bandéra triwarna horisontal kalawan warna Pan-Slavia beureum-paul-bodas, nu dipaké ku nagara Sérbia
Bandéra ieu diadopsi minangka bandéra nasional dina 16 Agustus 2004 jeung disahkeun liwat Undang Undang Dasar nu anyar dina 8 Novémber 2006
Waluh konéng atawa cucurbita pepo kaasup tutumbuhan C3 ku sabab "fiksasi" karbon organik anu munggaran nyaéta senyawa karbon tilu, 3-fofogliserat
Tutuwuhan C3 nyaéta tutuwuhan anu fiksasi karbon mimitina lumangsung ngaliwatan rubisco, enzim siklus Calvin anu nambahan CO2 dina ribulosa bifosfat
Waluh konéng mangrupa salah sahiji jenis pepelakan sayuran anu ngarambat, kaasup "famili Cucurbitaceae"
Kagolong pepelakan samusim, lamun geus buahan bakal langsung maot
Pepelakan ieu dibudidayakeun di nagara-nagara Afrika, Amerika, India, jeung Cina
Waluh konéng mangrupa jenis pepelakan anu produktif, ku sabab unggal 1 héktar bisa ngahasilkeun 20-40 ton buah waluh konéng
Waluh ogé miboga kandungan vitamin A, B, jeung C, mineral, sarta karbohidrat
Dagingna ngandung "antiokisidan" pikeun nyingkahan kanker
Sipat waluh anu beyé jeung babari dicerna sarta ngandung karoten (pro vitamin A), lian ti éta bisa nambahan warna dina olahan kadaharan
Kandungan séjéna nyaéta asak lemak utama,nu ngawengku asam linoléat, asam oléat, jeung saeutik asam linolenat
Salain ti éta aya vitamin E (tokoferol) jeung "karotenoid", nyaéta lutein jeung beta-karoten ogé dina jero daging sikina
Hormon beta-sitosterol éta téh miboga mangpaat pikeun neken gawéna enzim 5-alfa-reduktase
Enzim ieu téh bakal ngurangan kna ngabentukna hormon dihidrotestosteron tina hormon testoteron
Alatan kitu, kelenjar prostat bisa disingkahan
Kandungan séjéna nyaéta asak lemak utama, anu ngawengku linoléat, asam oléat, jeung saeutik asam linolenat
Siki waluh konéng miboga kandungan sajumlahing zat, di antarana sajenis asam amino anu langka (saperti m-karboksifenilalanina, pirazoalanina, asam aminobutirat, etilasparagina, dan sitrulina) jeung sajumlahing asam amino anu séjén anu diperlukeun kelenjar prostat (semisal alanina, glisina, dan asam glutamat)
Sikina téh miboga kandungana unsur mineral Zn (seng) jeung Mg (magnesium)anu dipikabutuh pikeun kaséhatan organ reproduksi, kaasup kelenjar prostat
Mangpaat lainna nyaéta ngubaran demam, "migrain", "diare", panyakit ginjal
Kasenian Subang nyaéta seni anu asalna ti wewengkon Subang, Jawa Kulon.Aya rupa-rupa kasenian khasna nyaéta Sisingaan, Genjring Bonyok, Toléat, Doger kontrak, Gembyung jeung Nadran
Doger Kontrak nyaéta kasenian rakyat Subang anu geus mimiti mekar saméméh kamerdikaan (1945), anu dimimitian nalika pausahaan Perkebunan P&amp;T Lands anu mangsa harita dikawasa ku pamaréntahan Walanda méré ijin ayana pertunjukan kasenian doger di kontrak-kontrak perkebunan anu aya di daérah Subang salaku males kahadéan buruh jeung pikeun hiburan.Saméméhna buruh perkebunan teu meunang boga hubungan jeung dunya luar.Doger kontrak boga bébédaan jeung doger séjénna, dina
boga bébédaan jeung doger séjénna, dina doger kontrak aya kolaborasi antara tradisi(ketuk tilu) jeung tari keurseus
Gembyung nya adalah énsambel musik anu kawengku tina sababaraha waditra terbang jeung tarompét anu mangrupa jenis kasenian anu "berbau islam"
Sanajan kitu, dilapangan loba kasenian gembyung anu teu maké tarompét.Gembyung mangrupa jenis kasenian tradisional khas daerah subang anu masih aya nepi ka ayeuna
Gembyung biasa dipaénkeun pikeun hiburan rakyat kayaning pesta sunatan jeung nikahan atawa acara hiburan séjénna, ogé dina acara ruwatan bumi, ménta hujan jeung mapag dewi sri
dina kamekaranana kiwari, gembyung teu ngan saukur seni auditif, tapi geus jadi seni pintonan anu ngalibetkeun unsur seni séjénna kayaning seni tari
Sisingaan mangrupa salah sahiji kasenian khas daérah Subang anu nepi ka kiwari masih dipiara kalawan hadé, nepi ka geus kawentar di dunya "internasional"
Kasenian Sisingaan geus lila aya di masarakat Subang nalika ngalawan "penjajah" baheula salaku tanda pikeun "berontak" ka penjajah anu harita téh nyaéta "Nagara Inggris" anu lambangna téh singa
Salaku nagara anu dipikasieun diléléwé ditaékan ku budak leutik di handapeun tonggongna salaku lambang yén rakyat subang anu teu sieun ngalawan.kiwari kasenian sisingaan téh aya dina helaran pikeun acara-acara husus kayaning narima tamu kahormatan, acara sunatan, jeung sajabana
Unggal taun aya "festival" sisingaan anu diiluan ku sakabéh kacamatan anu aya di kabupatén Subang pikeun ngareuah-reuah acara HUT kabupatén Subang anu dipiéling unggal ping 5 April
Suuk ngaran beubeutian nu di pelak sikina, sok disebut ogé kacang taneuh;kaasup golongan kadaharan, diasakanana di kulub, disangray, katut cangkangna, di goréng sikina wungkul
Suuk (kacang taneuh)mangrupa pepelakan anu asalna ti Amérika Kidul, daérah Brazilia
Penanaman mimiti dipigawé ku urang Indian (suku pituin bangsa Amérika)
Di Benua Amérika penanaman ngembang anu dipigawé ku pendatang ti Éropa
Kacang Taneuh ieu mimiti asup ka Indonésia dina mimiti abad ke-17, dibawa ku padagang Cina sarta Portugis
Ngaran séjén ti kacang taneuh nyaéta kacang una, suuk, kacang jebrol, kacang bandung, kacang tuban, kacang kolé, kacang banggala
Basa Inggrisna kacang taneuh nyaéta “peanut” atawa “groundnut”
Di widang industri, dipaké minangka bahan pikeun nyieun keju, mentéga, sabun sarta minyak goréng
Hasil sampingan ti minyak bisa dijieun bungkil (hampas kacang anu geus dipiit/dicokot minyakna) sarta dijieun oncom ngaliwatan ferméntasi suweng
Mangpaat daunna sajaba dijieun sayuran atah atawa dikulub, dipaké ogé minangka bahan pakan ingon-ingon sarta bérak héjo
Minangka bahan pangan sarta kadaharan ingon-ingon anu miboga gizi luhur, kacang taneuh ngandung lemak (40,50%), protein (27%), karbohidrat sarta vitamin (A, B, C, D, E sarta K), ogé ngandung mineral antara séjén Calcium, Chlorida, Ferro, Magnesium, Phospor, Kalium sarta Sulphur
Di tingkat Internasional kacang taneuh pangpuseurna di India, Cina, Nigeria, Amérika Sarikat sarta Gombai, saterusna ngalegaan ka nagara séjén
Di Indonésia kacang taneuh pangpuseurna di Pulo Jawa, Sumatra Kalér, Sulawesi sarta kiwari geus dipelak di sakumna Indonésia
Endog Lewo atawa emplod nyaéta kadaharan khas Garut persisna di Kp.Cicadas, Désa Sukajaya, Kecamatan Malangbong
Ieu kadahara téh ngan diproduksi di daérah Léwo
Disebut endog léwo ku sabab bentukna mirip endog
Warnana kakonéng-konéngan, ieu kadaharan téh sarua jeung comro jeung guik anu bahan dasarna tina sampeu jeung sarua digoréng
Tapi endog léwo béda jeung comro ku sabab endoh léwo mah rangu jadi bisa dijadikeun opieun
Anu munggaran nyieun endog léwo téh nyaéta Haji Amin taun 1070-an
Basa éta téh para patani di Léwo ngahasilkeun sampeu anu loba
Haji Amin miboga pamikiran rék di kumahakeun éta sampeu anu loba, tuluy Haji Amin ngolah éta sampeu jadi emplod
Mimitina mah emplod téh ngan di jual di pasar Léwo wungkul
tapi sumebar ka pasar Cicaléngka jeung Limbangan
Ngan ku masarakat Malambong mah ieu kadaharan leuwih kasohor ngarana endog léwo kadaharan khas Malambong
Lila kalilaan éta emplod téh loba anu resep nu nepi ka ayeuna éta emplod téh sumebar ka sababaraha kota saperti Subang, Sumedang, Bandung jeung Tasikmalaya
Bahan dasarna nyaéta tina sampeu, anu dibéré uyah jeung dibumbuan ku bawang bodas sarta bahan-bahan séjéna.Sampeu anu dipaké nyaéta sampeu hibrida anu umurna ngan 8 bulan
Leuwih téréh 3 atawa 4 bulan dibanding umur sampeu nu biasana rata-rata nepi ka 11-12 bulan ti mimiti dipelak nepi ka panén
Jenis singkong hibrida anu dijadikeun bahan baku emplod téh disebut sampeu jantung
Hipu tapi kandel, nepi ka bisa diparud pikeun dijieun adonan bahan atahna emplod
Saencan ayana sampeu jantung, biasana maké sampeu manihot atawa maleho, jeung sampeu gambir
Tapi ka ayeunakeun sampeu anu jenis-jenisna nu gurih téh geus hésé
Ku sabab kalindih ku sampeu jenis hibrida
Jenis sampeu tradisional anu masih aya nyaéta sampeu karihkil jeung sampeu hideung anu loba diolah ku pabrik tapioka
Undagi (ᮅᮔ᮪ᮓᮌᮤ) nyaéta tata arsitéktur saperti imah, saung, tajug, jeung masjid anu jadi salah sahiji kabutuhan poko manusa sanggeus sandang pangan
Kabudayaan pakampungan dimimitian nalika manusa mimiti nyusun kahirupan anu ngamasarakat, mangka diwangun sistim atawa cara nyieun imah anu lumangsung jadi adat kabiasaan ngeunaan tipeu, fungsi, jeung sistim organisasina
Undagi dihartikeun ogé patukangan, para ahli, ahli dina hiji perkara, tukang ngawangun
Pajar urang Sunda téh teu boga ciri arsitéktur anu mandiri
Buktina di anjungan Jawa Barat, TMII, nu aya téh imah témbok nu cenah modél Cirebon
Bari éta gé modélna ngaharib-harib arsitéktur kolonial
Sigana harita panitia ti Jawa Barat teu percaya diri némbongkeun imah Sunda antik nu masih aya kénéh di kieuna, upamana di Kampung Kuta Ciamis, Kampung Naga Tasikmalaya, Kampung Pulo jeung Dukuh di Garut, Kasepuhan Ciptagelar Sukabumi, jeung Kanékés (Baduy)
Imah tradisional Sunda mémang katémbong basajan pisan
Teu kawas arsitéktur imah adat sélér séjén nu pinuh papaés warna-warni
Padahal rupa nu basajan kitu téh lian ti némbongkeun kaaslian ogé nétélakeun soal umur kabudayaan
Beuki basajan beuki nuduhkeun umur hiji budaya manusa nu kolot
Cenah, imah Sunda nu umumna mangrupa imah panggung minangka warisan ngahuma nu sok pundah-pindah téa
Nalika imah diwangun, umumna ditingali itung-itunganana ku jalma pinter anu disaluyukeun jeung ngaran jalma nu bogana, tempatna, jeung poé ngamimitianana
Sakabéhna diitung maké ramalan
Imah lain waé tempat pikeun ngiuhan jeung sumalindung tina gangguan, tapi ogé mibanda fungsi sosial, ékonomi, kultural; imah ogé jadi puseur cita, cipta, rasa, karsa, jeung jasa
Imah-imah di Jawa Barat tipeuna panggung ngumpuk, jangkung kolongna antara 40–60 cm
Maksudna ngajaga diri tina ancaman sato galak jeung bahaya banjir
Kolong fungsina pikeun nyimpen alat tatanén, suluh, jeung ingon-ingon
Dina wangun suhunan aya nu disebut léang, anu hartina topi Cina, dina bagian hareup jeung tukangna maké geulang-geulang tina kai dibungkus ku injuk sangkan cihujan teu langsung keuna kana kai, ieu disebut ogé capit hurang
Ditilik tina jihat kapercayaan urang Sunda, gumulungna antara bumi jeung sapangeusina, mangka capit hurang téh dimaksudkeun pikeun ngajaga imah katut pangeusina tina pancabaya
Imah-imah di pagunungan, dataran handap, jeung di tapel wates Jawa umumna sarua, nyaéta pasagi jeung manjang, ubin dijieun tina palupuh, nyaéta solobong awi anu didatarkeun; dingding tina bilik anyaman sasag atawa kepang
Aya ogé anu ditambahan tina wangunan utama, dipanjangan, ngaranna sosompang
Posisi imah umumna manjang ti kulon ka wétan, saluyu jeung arah-arah bagerakna panonpoé, sedengkeun tempat panto posisina kaler-kidul, lantaran nurutkeun kapercayaan, teu hadé ngalawan arah-arah bagerakna panonpoé
Bagian hareup fungsina pikeun narima sémah lalaki, bagian tukang pikeun narima sémah awéwé
Tétécéan pikeun naék ka jero imah dijieun tina awi atawa kai anu disebut golodog, babacik atawa parangga
Dapur biasana dina taneuh, sangkan salamet tina bahaya kahuruan, lantaran alat anu digunakeun pikeun masak kawilang tradisional ngaranna hawu anu di luhureunana aya parako, anu fungsi éta parako pikeun neundeun dahareun
Buruan imah aya dua bagéan nyaéta bagéan hareup jeung bagéan tukang
Buruan hareup biasana dipelakan tatangkalan anu umurna panjang samisil bungbuahan: nangka, limus, rambutan, atawa kalapa
Aya ogé anu ngahaja dikosongkeun sangkan barudak laluasa arulin atawa dipaké pikeun lahan moé paré nalika usum panén
Di buruan tukang biasana aya sumur (pancuran) jeung kulah pikeun miara lauk
Di luhureun kulah diwangun tempat bubuang (jamban) nepi ka kokotor bisa langsung murag ka kulah
Di sisi-sisi kulah dipelakan tangkal sayur (lalab)
Di buruan tukang biasana aya lisung, lamun napi dilaksanakeun di sisi kulah, sakalian maraban lauk
Biasana pasosoré barudak arulin di buruan, kolot-kolotna lalajo anu arulin, kitu ogé nalika bulan purnama (ngabungbang)
Wangun Suhunan jeung Adegan
Nu dimaksud suhunan nyaéta bagian hateup wawangunan pangluhurna, ayana di luhureun para; suhunan imah, gedong, masjid, jll
Suhunan supaya ulah iris luhureunana sok ditutup ku wuwung
Kecap suhunan sok dipaké kecap panambah bilangan imah, upamana salapan suhunan imah
Wangunan di Kampung Adat Dukuh
Umumna, wangunan nu aya di Kampung Dukuh téh wangunan panggung nu sok jadi ciri wangunan tradisional Sunda
Éta wawangunan téh diwangun luhureun tatapakan anu dijieun tina kai, nu langsung ngahijhi jeung tihang imah
Kabéh wangunan anu diadegkeun di Kampung Dukuh suhunanana maké suhunan panjang anu ngujur ngulon-wétan siga masigit
Kitu deui ukuran imahna, kabéh gé méh saukuran, iwal ti imah kuncén anu ukuranana rada gedé
Rupa suhunanana coklat lantaran tiungna hateup anu dijieun tina daun eurih
Aya ogé sawaréh anu ditumpangan deui ku injuk kawung, ngarah eurihna teu gancang bobo ku kahujanan jeung kapanasanan
Di Dukuh mah teu kapanggih imah anu ngagunakeun kenténg téh
Panto imah di Dukuh teu meunang nyanghareup ngalér
Unggal panto kudu nyanghareup ka kidul, kulon atawa wétan
Pangna panto teu meunang nyanghareup ka kalér duméh di beulah kalér kampung téh aya makam karomah anu dikaramatkeun
Sajaba ti ulah nyanghareup ka kalér, antara panto hareup jeung panto dapur teu meunang sajajar
Éta bisa ngalantarankeun nu nyicinganana teu weléh pinanggih jeung kasusah, pangpangna dina néangan rijki
Lamun sajajar, rijki anu datang ngaiwatan panto hareup téh cenah bakal kaluar deui ka pantu dapur, teu bisa ngarandeg heula di tengah imah
Hareupeun panto dina jajalaneun asup ka imah aya golodog
Wangunan imahna dipindingan ku bilik awi
Éta bilik téh teu meunang dipulas, kudu tetep siga aslina
Di luhureun dapur aya nu disebut para seuneu, gunana pikeun nunda suluh anu geus gararing sarta siap dibeuleum
Aya ogé para leutik handapeun para seuneu anu sok dipaké tutundaan kabutuh dapur saperti samara atawa bungbu masak
Lanté imah maké palupuh, dijieunna tina bahan awi, diteukteukan,panjangna diluyukeun jeung kabutuhan wangunan anu rék diwangun
Aya lima rupa wangunan anu aya di Dukuh jero, nyaéta kholwat, masigit, madrosah, bumi kuncén, jeung imah
Kholwat téh mangrupa wangunan imah panggung, ukuranana kurang leuwih 3X4 méter
Ieu wangunan husus digunakeun keur tapakur
Masigit di Kampung Dukuh aya dua, anu hiji husus keur lalaki, anu hiji deui husus keur awéwé
Madrosah mah saenyana wangunan anyar
Saméméh Kampung Dukuh kahuruan taun 2006, nu aya téh ukur masigit
Tapi sanggeus kaduruk tur kampung adat dibangun deui, sesepuh Kampung Dukuh boga inisiatif ngawangun madrosah pikeun barudak nu ngaraji
Ari perenahna gigireun masigit pisan
Bumi kuncén ukuranana leuwih gedé leuwih gedé batan imah séjénna, kurang leuwih satengaheun imah biasa
Aya 40 imah nu dicicingan ku masarakat Dukuh jero téh, anu diwatesanan ku pager anu ngabédakeun wilayah Dukuh jero jeung Dukuh luar
Tiori Victor Papanek
Victor Papanek dina "The Green Imperative, Ecology and Ethics in Design and Architecture" (1995) nétélakeun yén arsitéktur vérnakular dumasar kana pangaweruh praktis jeung téhnik tradisional nu biasana diwangun ku sorangan dibantu ku tatangga atawa baraya jeung tukang bas ti lembur éta
Masing-masing némbongkeun pangabisa nu pangpunjulna
Struktur imah tradisional umumna gampang kaharti jeung gampang ditalungtikna
Matrial nu dipaké kalolobana matrial alam nu aya ti sabudeureun lembur
Satuluyna Papanek nyieun genep tiori ngeunaan arsitéktur tradisional: Tiori Métodologi atawa Tata Cara
Tina soal rupa jeung matrial nu dipaké, imah tradisional téh minangka solusi nu cocog mun diténjo tina widang ékologi
Hartina cocog jeung kaayaan iklim, lingkungan, jeung hirup masarakatna
Imah-imah tradisional teu némbongkeun karep pribadi tapi nyaluyukeun diri jeung lingkungan alam ogé imah-imah sabudeureunana
Tina soal ukuran, biasana imah tradisional maké skala manusiawi, prosés ngawangun imah sarua pentingna jeung hasil ahirna
Imah-imah tradisional Sunda maké matrial nu masing-masing boga ciri nu mandiri jeung maké alat husus dina ngolahna luyu jeung sipat matrial jeung kamampuh alat
Misalna rupa-rupa awi dipaké keur bagian imah dumasar sipat kakuatan jeung ukuranana
Aya awi nu dipaké dina rupa golondongan cara pikeun kaso, aya nu dibeulah heula pikeun eréng, aya nu diratakeun pikeun lantéy cara awi gombong pikeun palupuh, awi tali dianyam dijadikeun bilik jeung satuluyna
Tiori Dispérsi jeung Konvergensi
Dispérsi hartina nyebar
Modél imah tradisional Sunda nyebar satatar Sunda bari mawa ciri mandiri di unggal tempat
Imah di Kampung Kuta Ciamis nepi ka Baduy, sarua panggung
Kitu deui dingdingna sarua maké bilik, suhunanana maké kiray jeung injuk
Ari konvergensi maksudna di hiji kondisi geografi jeung iklim modél dasar imah maké pola desain nu sarua
Najan anggangna ratusan kilométer, rupa dasar imah di Kampung Kuta, Ciamis jeung imah Baduy boga ciri nu sarua nyaéta panggung jeung maké matrial nu sarua nu aya di lingkungan nu mémang sarua
Kasang tukang budaya jeung katurunan nu sarua, ogé pangaruh kaayaan alam jeung iklim, méré pangaruh utama
Najan arsitéktur tradisional ngakar kana ajén-inajén tradisional, tur nyirikeun lumangsungna éta ajén di masarakat, katémbong aya parobahan, najan robahna alon
Contona mah di Kampung Kuta Ciamis atawa Kampung Naga Tasik
Cara jandéla geus maké kaca, ogé di Kampung Kuta, dingding geus dicét, matrial pabrik kayaning triplék jeung séng ogé amparan tina plastik (vinil) geus dipaké
Ieu parobahan angger dumasar kana aturan adat, naon nu bisa dirobah, naon nu henteu
Tiori Lingkungan Sosial
Imah tradisional némbongkeun pangabutuh masarakat jeung kamasarakatan
Maksudna, imah tradisional mah éstuning hasil kahayang nu rék ngeusina
Béda jeung wangunan beunang arsiték, babakuna wangunan komérsil cara bank, "mal", kantor, jeung pabrik
Imah di Kampung Kuta jeung Baduy diatur lian ku kabutuhan ogé diluyukeun jeung imah-imah nu geus aya
Salah sahiji sarat nyieun imah di Baduy cenah ulah nepi ka tatangga ngarasa sérab
Wangunan tradisional dipangaruhan ku budaya masarakat sabudeureunana, utamana dina tata cara ngawangun imah
Nyieun imah ditangtukeun ku itungan poé naon ngawangunna, upacara naon nu kudu diayakeun dina ngamimitian nyieun imah, aturan nyanghareup ka mana, lokasi, jeung sabangsana
Tiori Éstétika Formal
Éstétika arsitéktur tradisional béda ti karya arsiték
Karya arsiték biasana némbongkeun karya artistik individu ti arsitékna
Ari imah tradisional mah némbongkeun ajén éstétika masarakatna
Teu némbongkeun kapunjulan krétivitas arsiték, tapi kréativitas komunal
Togé atawa Kacambah nyaéta tutuwuhan (sporofit) ngora anu kakara mekar tina tahap embrio di jero siki
Tahap mekarna katelah perkecambahan jeung mangrupa salah sahiji tahap dina jero kahirupan tutuwuhan
Togé papasingana aya tilu: radikula (akar embrio), hipokotil, jeung kotiledon (daun lembaga)
Dua kelas tina tutuwuhan kembangan dibédakeun tina cacah daun lembagana: monokotil jeung dikotil
Tutuwuhan anu siki na muka leuwih euyeub dina cacah daun lembagana
acambah pinus misalna bisa ngabogaan dalapan daun lembaga, sababaraha jenis tutuwuhan kembangan henteu ngabogaan kotiledon, anu katelah ogé "akotiledon"
Togé minangka Kadaharan
Togé sering ogé digunakeun minangka kadaharan jeung diasupkeun minangka golongan sayur-sayuran
Khazanah boga Asia niténan yén tauge minangka bagian tina menu masakan kaumuman
Togé dianggap kadaharan séhat ku sabab euyeub ku vitamin E ngan dikritik ogé ku sabab sababaraha togé bisa ngabentuk zat antigizi
Kacambah jelai anu kakoncara minangka malt digunakeun pikeun salah sahiji bahan baku bir
Malt ogé digunakeun minangka bagian tina inumeun séhat kusaba ngandung maltosa anu leuwih handap kalori tibatan sukrosa
Dihandap ieu mangrupa tutuwuhan togé anu bisa digunakeun ku manusa : Produksi Togé
Dina nyieun togé dibutuhkeun sisikian atawa kakacangan anu séhat, henteu buruk, jeung bersih tina pestisida sarta lingkungana anu optimal mangrupa rohangan anu poék, lembab, jeung rohangan anu kadar caina nyukupan keur perkecambahan siki anu dimaksud